muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2023/3741, Karar No: 2023/3910, Tarih: 10.04.2023

**10. Hukuk Dairesi         2023/3741 E.  ,  2023/3910 K.**

**"İçtihat Metni"**

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

HÜKÜM/KARAR : Kabul

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen ve istinaf incelemesinden geçen kurum işleminin iptali davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı davalı kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulü ile incelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı, 2011 yılında boşandığını, boşanma kararı kesinleşince babası ...'dan dul yetim aylığı almaya başladığını, müşterek çocukların velayetinin kendisine verildiğini, boşandığı eşinin de çalıştığı için evde olmadığı zamanlarda gelip çocuklar ile görüştüğünü, mahalleden ve çevreden yapılan şikayet üzerine boşandığı eşi ile birlikte yaşadığının iddia edilerek babasından aldığı dul yetim aylığının kesildiğini, eşinden boşandıktan sonra ayrı ev açtığını, adına kirada oturduğu için kira kontratı yaptığını ve oturduğu eve ait doğal gaz, elektrik ve su faturalarının da üzerine olduğunu, ...’dan boşandıktan sonra kendisini devamlı suretle tehdit ettiğinden kendisine cebir şiddet uyguladığından dolayı şikayetçi olduğunu, ayrıca silahla tehdit ettiği için ... 5. Asliye Ceza Mahkemesinin 2017/662 Esas sayılı dosyası ile kamu davası açıldığını, bu nedenlerle davalı kurum tarafından adına tahakkuk ettirilen idari para cezasına ilişkin idari işlemin iptali ile almakta olduğu dul yetim aylığının kesildiği tarihten itibaren tarafına ödenmesine ve boşandığı eşinden ayrı yaşadığının tespitine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili, davacının davasında haksız olduğundan dolayı davacının talepleri hukuki de olmadığından, davacının davasının reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 07.11.2019 tarihli ve 2019/100 Esas, 2019/234 Karar sayılı kararıyla davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı davalı kurum vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 07.11.2019 tarihli ve 2019/100 Esas, 2019/234 Karar sayılı kararıyla davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı davalı kurum vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin 22.12.2020 tarihli ve 2020/663 Esas, 2020/2058 Karar sayılı kararıyla;Dosyadaki kayıt ve belgelerden, davacının eski eşiyle 2011 yılında boşandıkları, babasının 1991 yılında vefat ettiği, haklarında 28.09.2013 yılında düzernlenen Denetmen raporunda boşanmalarına rağmen birlikte yaşadıklarının tespit edildiği sonucuna varıldığı, İlk derece mahkemesince yapılan yargılama ve dosya kapsamından, davacı ile eski eşinin boşanma sonrasında adreslerinin farklı olması, yapılan emniyet araştırmalarında birlikte yaşadıklarına dair net bir saptama yapılamaması, sosyal güvenlik denetmenine beyanda bulunan şahısların, mahkeme huzurunda tanık sıfatıyla alınan yeminli beyanlarında birlikte yaşamaya dair beyanda bulunmayışları karşısında, davacı ile eski eşinin uyuşmazlık konusu dönemde boşandıkları halde birlikte yaşadıklarına ilişkin Kurum tespitinin aksinin ispat edildiği, böylece mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı anlaşıldığından, davalı Kurum vekilinin istinaf isteminin 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b.1 maddesi uyarınca esastan reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Daire kararında; Somut dosyada davacı 14.12.2011 tarihinde boşanmış olup, davacıya 19.03.2012-17.10.2013 dönemine ilişkin yersiz ödeme çıkartılmıştır. Davacının ve eski eşinin 2012 ve 2013 yıllarında ikamet ettikleri adreslerden zabıta araştırması yapılarak davacı ve eski eşinin bu dönemde birlikte yaşayıp yaşamadıkları tespit edilmeli, ayrıca söz konusu bu adreslerde ihtilaf konusu dönemde ikamet eden komşular tespit edilerek tanık olarak beyanları alınmalı, beyanlar arasında çelişki olması halinde bu çelişkiler giderilmeli, elde edilecek sonuç değerlendirilmek suretiyle hüküm kurulmalıdır gerekçesiyle karar bozulmuştur.

B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; kurumlardan getirtilen müzekkere cevaplarından davacı ve boşandığı eşinin boşanma tarihinden sonra ayrı yaşadıkları, ilgili kolluk birimince yaptırılan araştırmaya verilen cevapta davacının ve boşandığı eşinin farklı adreslerde ikamet ettiğinin bildirildiği ve konuyu bilen komşu tanıkların tespit edilemediği, taraflar arasında husumet olduğunun ceza dosyası ile de sabit olduğu, tanık beyanları ile de davacı ve boşandığı eşi ...'ın ayrı yaşadıklarının anlaşıldığı, Emek Mah. Muhtarı ile yapılan görüşmede kendisinin 2014 yılından itibaren mahalle muhtarlığı yaptığını, muhtarlık dönemi içerisinde de bahse konu şahısların birlikte yaşamadıklarını beyan ettiği, ... Sağlık Güvenlik Merkezince celp edilen eczane ve hastane kayıtlarından da davacı ve boşandığı eşinin birlikte yaşadıklarınının tespitine dair bir bulguya rastlanılmadığı, Çamlıbel Elektrik A.Ş.'den ve ... Belediyesi Su ve Kanalizasyon İşler Müdürlüğünden celp edilen evrakın tetkikinde bildirilen abonelik ve adres kayıtlarının farklı adresler olduğunun tespit edildiği anlaşılmış olup yapılan araştırma ve değerlendirmeler neticesinde davacının ve eşinin müşterek çocukları nedeniyle zaman zaman görüştükleri, ancak dinlenen tanık beyanları ve toplanan delillerin incelenmesinde davacı ile eski eşinin boşandıktan sonra fiilen birlikte yaşadıklarına dair herhangi bir delilin bulunmadığı anlaşılmakla davanın kabulüne, Davacının boşandığı eşi ile birlikte yaşadığından bahisle babası ... sigortalılığından bağlanan yetim aylığını kesen kurum işleminin iptaline, davacının almış olduğu yetim aylıkları nedeniyle kuruma borçlu olmadığının tespitine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili tarafından temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı kurum vekili, yeterli araştırma yapılmadığını belirterek İlk Derece Mahkemesince verilen kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, davacının boşandığı eski eşiyle birlikte yaşadığı gerekçesiyle aylığının kesilmesine ilişkin kurum işleminin iptali ile aylığının yeniden bağlanması istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri ile 506 sayılı Kanun'un 59 ncu maddesidir.

3. Değerlendirme

1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri ile 506 sayılı Kanun'un 59 ncu maddesidir.

3. Değerlendirme

1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; davalı kurum vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Davalı kurum vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,10.04.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/1642, Karar No: 2013/4791, Tarih: 09.07.2013

**23. Hukuk Dairesi         2013/1642 E.  ,  2013/4791 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi

Taraflar arasındaki genel kurul kararının iptali davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde taraf vekillerince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

-K A R A R-

Davacı vekili, davalı kooperatifin üyesi olan müvekkilinin ....05.2008 tarihli genel kurulda alınan bütçenin kabulüne ilişkin karar ile .... ve .... maddelerde alınan kararlara muhalif kaldığını, ayrıca vekaletnamelerdeki bazı imzaların gerçek olmadığını ileri sürerek, genel kurulda alınan kararların iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, gemi sınıflandırması uygulamasının, kooperatifin amacı ve çağın ihtiyaçlarına göre zorunlu olduğunu, üyelerin genel kurulda komiser gözetiminde asaleten ve vekaleten temsil edildiklerini, toplantıda bir usulsüzlük bulunmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma, benimsenen bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre; genel kurul öncesi üyelerin bilgi edinme haklarının engellenmediği, bilgi alınmasına ilişkin yazıların da genel kurulun yapılmasından sonraki tarihe ait olduğu, genel kurulun .... maddesinde kooperatif bünyesindeki gemilerin sınırflandırılmasına dair kriterlerin görüşüldüğü, müşterilerin davalı kooperatife ait gemileri tercih etmeleri için gemilerde bazı standart özelliklerin bulunmasının gerekli olduğu, bunu teşvik için getirilen puanlama sisteminin yerinde ve zorunlu olduğu, ancak .... madde kapsamında yer alan "...-Gemi Boyutlarına göre Ana Makine Uyumluluğu" başlıklı genel kurul kararında "...boyutlara göre uyum dışı gemilerden ... puan tescil edilecektir" şeklindeki puan tenziline ilişkin kriterin, koşulları açık bir şekilde açıklanmadığından, ileride keyfi, çelişkili, haksız uygulamalara yol açabileceği, gündemin .... maddesinde ise usulünce alınmış bir karar bulunmadığından iptalinin de söz konusu olamayacağı gerekçesiyle, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararı, taraf vekilleri temyiz etmiştir.

...-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davalı vekilinin tüm, davacı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazları yerinde değildir.

...-Dava, genel kurul kararlarının iptali istemine ilişkindir. Mahkemece, davanın kısmen kabulüne karar verilmiş ve hüküm davacı vekili ile davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir. Türk Boğazları Deniz Trafiği Düzeni Tüzüğünün .../.... maddesinde “ ... ve ... Boğazlarında seyreden gemilerde dümen elle tutulacak ve dümen tutmak için otomatik pilot aygıtı kullanılmayacaktır.” hükmü yazılı olup, Türk Boğazları trafiğinde

...-Dava, genel kurul kararlarının iptali istemine ilişkindir. Mahkemece, davanın kısmen kabulüne karar verilmiş ve hüküm davacı vekili ile davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir. Türk Boğazları Deniz Trafiği Düzeni Tüzüğünün .../.... maddesinde “ ... ve ... Boğazlarında seyreden gemilerde dümen elle tutulacak ve dümen tutmak için otomatik pilot aygıtı kullanılmayacaktır.” hükmü yazılı olup, Türk Boğazları trafiğinde

otomatik dümen kullanımı yasaklanmıştır. Buna rağmen, ....05.2008 tarihli genel kurulun .... maddesinde alınan kararda seyir emniyet ve yardımcı cihazların çeşitliliği puanlamasında otomatik dümen kullanımına 0.... puan verildiği yazılıdır. Açıklanan hususlar karşısında, genel kurul gündeminin .... maddesinde alınan kararın Türk Boğazlarında oto-pilot uygulamasına geçilmesine ilişkin kısmının da, Türk Boğazları Deniz Trafiği Düzeni Tüzüğünün .../... maddesine aykırı olduğu hususu dikkate alınmadan, yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiştir.

SONUÇ: Yukarıda (...) numaralı bentte açıklanan nedenlerle, davalı vekilinin tüm davacı vekilinin diğer temyiz itirazlarının reddine, (...) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün, davacı yararına BOZULMASINA, aşağıda yazılı onama harcının temyiz eden davalıdan alınmasına, davacıdan peşin alınan harcın istek halinde iadesine, kararın tebliğinden itibaren ... gün içerisinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 09.07.2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/127, Karar No: 2014/1771, Tarih: 27.02.2014

**16. Hukuk Dairesi         2014/127 E.  ,  2014/1771 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

1- Dava konusu 256 ada 4 parselin dayanağı olan 7.1.1944 tarih 6 sıra ve 15.12.1962 tarih 141 sıra numaralı tapu kayıtlarının tesisinden itibaren tüm tedavülleri ile kadastro sırasında başka parsellere revizyon görmüşse revizyon gördüğü parsellerin kadastro tutanak suretlerinin,

2- Davacının dayandığı 13.5.1971 tarih 12 sıra numaralı tapu kaydının tesisinden itibaren tüm tedavülleri ile kadastro sırasında başka parsellere revizyon görmüşse revizyon gördüğü parsellerin kadastro tutanak suretlerinin,

3- Toprak tevzi komisyonunun 3 ve 4 numaralı parsellerinin tablendikatif ve belirtmelikleri ile varsa dayanağı olan tapu veya vergi kayıtlarının,

4- Komşu parsel dayanakları olan 29.9.1973 tarih 64 sıra, 5.12.1985 tarih 24 sıra, 28.4.1958 tarih 55 sıra, 10.1.1983 tarih 10 sıra numaralı tapu kayıtlarının tesisinden itibaren getirtilerek dosyasına konulması, bundan sonra temyiz incelemesi yapılmak üzere gönderilmesi için dosyanın Mahkemesine GERİ ÇEVRİLMESİNE, 27.02.2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/9856, Karar No: 2014/16717, Tarih: 08.09.2014

**2. Hukuk Dairesi         2014/9856 E.  ,  2014/16717 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Görele Asliye Hukuk (Aile) Mahkemesi

TARİHİ :27.11.2013

NUMARASI :Esas no:2013/132 Karar no:2013/394

Taraflar arasındaki davanın yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen, yukarıda tarihi ve numarası gösterilen hüküm, davacı tarafından temyiz edilmekle, evrak okunup gereği görüşülüp düşünüldü:

Davacı tanığı N.. G.. usulüne uygun olarak çağrıldığı halde 02.10.2013 tarihli duruşmaya mazeret bildirmeksizin katılmamıştır. Mazeret bildirmeksizin gelmeyen tanıkla ilgili hangi işlemin yapılacağı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 245. maddesinde gösterilmiştir. Bu yönde işlem yapılmadan tanık N.. G.. dinlenilmeksizin karar verilmiştir. Yasal sebep bulunmadıkça gösterilen tanığın dinlenmemiş olması savunma hakkını kısıtlayan önemli bir usul hatasıdır. Davacı baba da sözü edilen tanığın dinlenilmesinden açıkça vazgeçmemiştir. O halde, Tanık N.. G..'ün Hukuk Muhakemeleri Kanununun 243, 244 ve 245. maddelerinde gösterilen çerçevede usulünce çağrılıp dinlenmesi gerekirken yazılı şekilde eksik araştırma ve inceleme ile karar verilmesi doğru görülmemiştir. Ayrıca, sosyal inceleme raporu, davalı anne ve müşterek çocuk ile yapılan görüşme sonucu hazırlanmış, davacı baba ile Giresun ilinde yaşadığından bahisle görüşme yapılmamıştır. Mahkemece talimat yolu ile davacı baba yönünden de uzman raporu tanzimi sağlanıp tüm deliller birlikte değerlendirilmek suretiyle bir karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm tesisi doğru görülmemiştir.

SONUÇ: Temyiz edilen hükmün yukarıda gösterilen sebeple BOZULMASINA, bozma sebebine göre davacının diğer temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına, istek halinde temyiz peşin harcının yatırana geri verilmesine, işbu kararın tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere oybirliğiyle karar verildi. 08.09.2014 (Pzt.)
Yargıtay — Esas No: 2012/14798, Karar No: 2013/6585, Tarih: 18.04.2013

**11. Ceza Dairesi         2012/14798 E.  ,  2013/6585 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İcra Ceza Mahkemesi

SUÇ : Ticareti usulüne aykırı terk etmek

HÜKÜM : İİK'nun 347. maddesi gereğince şikayet hakkının düşürülmesine dair

Ayrıntıları, Yargıtay Ceza Genel Kurulunun 14.02.2012 tarih ve 2011/505, 509, 513, 21.02.2012 tarih ve 2011/506, 510, 511 ve 621 esas sayılı kararlarında da açıklandığı üzere, İİK.nun 337/a maddesinde düzenlenen "ticareti usulüne aykırı terk etmek" suçunun ticaret şirketleri müdür ve yetkililerince de işlenmesinin mümkün olduğu cihetle; şikayete konu olan Ayçiçek Limited şirketinin yetkilisi olan sanığa isnat edilen suçun oluşabilmesi için tacirin fiili olarak ticareti terk etmesi bu durumu onbeş günlük süre içerisinde kayıtlı olduğu ticaret siciline bildirmemesi, bütün aktif ve pasifi ile alacaklılarının isim ve adreslerini içeren bir mal beyannamesi vermemesinin gerekmesi nedeniyle, borçlu ticaret şirketinin ticareti terk edip etmediği yönünde zabıta araştırması yaptırılarak ve kayıtlı olduğu Vergi Dairesi Müdürlüğünden mükellefiyetinin devam edip etmediği sorularak, sonucuna göre hukuki durumunun takdir edilmesi gerekirken, sanığın yetkilisi olduğu ancak şikayete konu olmayan ... İnşaat Limited Şirketi ile ilgili vergi dairesi yazısına dayanılarak eksik inceleme ile yazılı şekilde şikayet hakkının düşürülmesine karar verilmesi,

Yasaya aykırı, şikayetçi vekilinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükmün 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK'nun "321. maddesi uyarınca istem gibi BOZULMASINA, 18.04.2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/51, Karar No: 2017/3978, Tarih: 20.06.2017

**20. Ceza Dairesi         2017/51 E.  ,  2017/3978 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkeme : 7. Asliye Ceza Mahkemesi

Suç : Kullanmak amacıyla uyuşturucu madde bulundurmak

Hüküm : Mahkûmiyet

Dosya incelendi.

GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ:

22/10/2015 tarihinde sanığın yüzüne karşı verilen karara yönelik usulünce yapılmış bir temyiz isteminin bulunmadığı gibi kararın resen de temyize tabi olmadığı anlaşıldığından dosyanın mahalline gönderilmek üzere incelenmeksizin Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı'na İADESİNE, 20/06/2017 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/13725, Karar No: 2013/14869, Tarih: 06.11.2013

**(Kapatılan) 6. Hukuk Dairesi         2013/13725 E.  ,  2013/14869 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi

DAVA TÜRÜ : Alacak

Mahalli mahkemesinden verilmiş bulunan yukarıda tarih ve numarası yazılı alacak davasına dair karar, davacı ve davalı tarafından süresi içinde temyiz edilmiş olmakla, dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği görüşülüp düşünüldü.

Uyuşmazlık, taraflar arasındaki İşletme Hakkının Devri Sözleşmesine istinaden rücuen alacak istemidir. Mahkemece taraflar arasındaki sözleşmenin hasılat kirası hükümlerine tabi olduğu gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiş, hüküm davacı ve davalı tarafından temyiz edilmiştir.

Davalı ... ile davacı ...Ş. arasında imzalanan 24.06.2006 tarihli İşletme Hakkının Devri Sözleşmesi mahkemece kira sözleşmesi olarak kabul edilmişse de, taraflar arasındaki sözleşme TEDAŞ'in özelleştirilmesin de kabul edilen yöntemin gerçekleştirilmesine yönelik olarak imzalanan bir sözleşmedir. Sözleşmenin amacı sözleşmenin birinci maddesinde sözleşmede belirtilen bölgede “TEDAŞ'ın uhdesinde bulunan Dağıtım Sistemi'nin, Dağıtım Tesisleri'nin ve Dağıtım Tesisleri'nin işletilebilmesi için varlığı zorunlu diğer taşınır ve taşınmazların, mülkiyet hakkı saklı kalmak koşulu ile ...'ne İşletme Hakının devredilmesi ile Dağıtım Tesisleri'nin ve gerekli diğer unsurların iyileştirilmesi, güçlendirilmesi ve yeni Dağıtım Tesisi yapımının esaslarını ve tabi olduğu hükümleri belirlemek” olarak belirtilmiş, sözleşmenin konusunu düzenleyen 3.1 maddesinde de “Dağıtım bölgesindeki mevcut ve yeni yapılacak Elektrik Dağıtım Sistemi'nin, Dağıtım Tesislerinin işletilebilmesi için varlığı zorunlu diğer taşınır ve taşınmazların, Dağıtım Faaliyeti için İşletme Hakkı'nın devri, bu tesislerin iyileştirilmesi ve güçlendirilmesi ile ihtiyaç duyulan yeni dağıtım hat ve tesislerin yapımı ve sözleşmenin herhangi bir şekilde sona ermesinde söz konusu bütün tesislerin TEDAŞ'a veya TEDAŞ'ın belirleyeceği kuruluşa geri devredilmesi ile bu konularda tarafların her türlü hak ve yükümlülüklerinin tespit edilmesi” olarak belirtilmiştir.

4628 Sayılı Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunun Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun'un 14. maddesinde TEDAŞ'ın özelleştirilmesine ilişkin olarak “Bakanlık, TEDAŞ, Elektrik Üretim Anonim Şirketi, bunların müessese, bağlı ortaklık, iştirak, işletme ve işletme birimleri ile varlıklarının özelleştirilmesine yönelik öneri ve görüşlerini Özelleştirme İdaresi Başkanlığına bildirir. Özelleştirme işlemleri, 4046 sayılı Özelleştirme Uygulamalarının Düzenlenmesine ve Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun hükümleri dairesinde Özelleştirme İdaresi Başkanlığı tarafından yürütülür.

(Ek fıkra: 10/05/2006-5496 S.K./4.mad) TEDAŞ'ın faaliyet alanında yer alan ve dağıtım faaliyeti için gerekli olan işletme ve varlıklar üzerinde, mülkiyeti saklı kalmak kaydı ile TEDAŞ ile belirlenen dağıtım bölgelerinde faaliyet göstermek üzere kurulan elektrik dağıtım şirketleri arasında işletme hakkı devir sözleşmesi düzenlenebilir.

Bu özelleştirme uygulamaları çerçevesinde, bu Kanunda belirtilen piyasa faaliyetlerinde yer alan gerçek ve tüzel kişilerden, yabancı gerçek ve tüzel kişiler elektrik üretim, iletim ve dağıtım sektörlerinde, sektörel bazda kontrol oluşturacak şekilde pay sahibi olamazlar.

(Ek fıkra:09.07.2008-5784 S.K./4.mad) Elektrik Üretim Anonim Şirketi ve/veya müessese, bağlı ortaklık, iştirak, işletme ve işletme birimleri ile varlıkları özelleştirme programına alınsa bile bunların bağlı oldukları Bakanlık veya kurumları ile ilgileri ve mülkiyetinin bağlı bulundukları kurum ve/veya kuruluşlara aidiyeti aynen devam eder. Ancak, bu kuruluşların özelleştirmeye hazırlanmalarına yönelik teknik, mali, idari ve hukuki işlemler, personele ilişkin işlemler ve özelleştirilmelerine ilişkin iş ve işlemler, 24/11/1994 tarihli ve 4046 sayılı Özelleştirme Uygulamaları Hakkında Kanun hükümleri çerçevesinde gerçekleştirilir. Ancak bu kuruluşların ve bu kapsamda oluşturulabilecek yeni anonim şirketlerin yönetim kurulu başkanlığı ve üyelikleri, denetim ve tasfiye kurulu üyelikleri ve genel müdürlükleri ile ait oldukları kuruluşlardan ayrı olarak özelleştirme programına alınan ve anonim şirkete dönüştürülmelerine gerek görülmeyen müesseselerde, müessese müdürlükleri ve yönetim komitelerine, işletme ve işletme birimlerinde bunların müdürlüklerine yapılacak atamalar ve bu görevlerden alınma işlemlerine ilişkin olarak Başbakana teklifte bulunma yetkisi Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanına aittir. Başbakan bu maddeyle ilgili yetkisini Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanına devredebilir. “ düzenlemesine yer verilerek, TEDAŞ ile belirlenen dağıtım bölgelerinde faaliyet göstermek üzere kurulan elektrik dağıtım şirketleri arasında işletme hakkı devir sözleşmesi imzalanması mümkün kılınmıştır.