muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2013/18714, Karar No: 2014/14834, Tarih: 16.06.2014

Türk Ticaret Kanunu'nun 317. maddesi uyarınca; bir anonim şirketin idare ve yönetimi aynı zamanda karar organı olarak, yetkili idare meclisince yerine getirilmektedir. Her iki hükmün birlikte değerlendirilmesi durumunda; anonim şirket yönünden primlerin ödenmesinde, sorumlu üst düzey yöneticiden söz edebilmek için bu kimsenin yönetim kurulunda başkan veya başkan yardımcısı gibi unvan taşıması ve imza yetkisine sahip üye olması veya şirketin yönetiminde parasal konularda yetkili genel müdür, finansman veya muhasebe müdürü gibi üst düzeyde sorumluluk taşıyan görevli olması gerekir. Bunun dışında kalan ve şirketin idare veya mali işlerinde doğrudan söz sahibi veya yetkili olmayan, karar organında yer almayan kişilerin işveren ile birlikte müşterek sorumluluğu düşünülemez. Şirkette görevli bir kimsenin belli konularda imza sahibi olması da bu zorunluluğu ortadan kaldırmaz.

506 sayılı Kanun; 01.10.2008 tarihinde yürürlüğe giren 5510 sayılı Kanunun 106. maddesi ile yürürlükten kaldırılmış olup, 01.10.2008 tarihinden sonra tahakkuk eden prim borçları hakkında 5510 sayılı Kanunun 88/20. maddesi ile, “Kurumun sigorta primleri ve diğer alacakları haklı bir sebep olmaksızın bu Kanunda belirtilen sürelerde ödenmez ise kamu idarelerinin tahakkuk ve tediye ile görevli kamu görevlileri, tüzel kişiliği haiz diğer işverenlerin şirket yönetim kurulu üyeleri de dahil olmak üzere üst düzeydeki yönetici veya yetkilileri ile kanuni temsilcileri Kuruma karşı işverenleri ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumludur” şeklinde düzenlenme getirilmiştir. Yapılan bu düzenleme ile tüzel kişiliği haiz bir özel kuruluşta görev yapan yönetim kurulu üyelerinin primlerin ödenmesinden işveren ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumlu oldukları açıkça belirtilmiştir.

Müteselsil borçlulukta alacaklı, alacağının tamamını veya bir kısmını, karşısındaki borçlulardan dilediği birinden isteyebilmek imkânına sahip bulunduğu gibi, borçlular da alacaklıya karşı borç sona erinceye kadar hep birlikte sorumlu olmakta devam ederler. Borçlulardan birinin borç ödemeden aciz haline düşmesinin veya iflas etmesinin alacaklı için her hangi bir tehlikesi yoktur; zira diğer borçlulardan her biri borcun tamamını ifa etmek yükümlülüğü altında bulunmaktadır. Müteselsil borçluluk alacaklıya, borçluların içinden, ödeme gücü en yüksek olanı seçerek edimin tamamını ondan isteyebilme yetkisini tanır.

Bu yasal düzenlemeler ve açıklamalar ışığı altında, inceleme konusu dava değerlendirildiğinde; davacının, 19.08.2008 tarihinde hisselerini devrettiği hususunda uyuşmazlık bulunmamaktadır. Bu nedenle, davacının ortak olmadığı 2008 Yılı 8. ayından sonraki dönemlerden dolayı sorumlu tutulabilmesi için, Anonim şirkette temsil ve ilzama yetkili olarak dışarıdan temsilci olarak atanıp atanmadığının belirlenmesi gerekecektir. Temsil ve ilzam yetkisi AŞ. Yönetim Kurulunca davacıya verilmiş ise sonraki dönemler bakımından da (yetkisinin son bulduğu tarihe kadar) sorumlu olacaktır.

Diğer taraftan, davacının Yönetim Kurulu üyesi olduğu dönemdeki Anonim şirket prim borçlarından ve ferilerinden dolayı sorumluluğu hususu irdelenmelidir. Bu kapsamda, dava dosyasından davacının 27.01.1995 tarihinden itibaren kurucu ortak olduğu, en son 30.12.2004 tarihli ticaret sicil gazetesinde yönetim kurulu üyeliğinin devam ettiği anlaşılmakta ise de; devamında, yani, 31.12.2004-19.08.2008 tarihleri arasında bu yönetim kurulu üyeliğinin devam edip etmediği, ayrıca, yönetim Kurulu üyesi olup da, temsil ve imza yetkisinin davacıya verilip verilmediği, Yönetim Kurulu üyesi olmasa da dışarıdan temsil ve imza yetkisinin verilip verilmediği hususunda mahkemece araştırma yapılmaksızın, yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsizdir. Yine, duruşma tutanaklarından, davacının ortağı olduğu şirketin iflas ettiği belirtilmekle, iflas dosyası getirtilerek, iflas tarihi net olarak belirlenmeli ve davacının iflastan önceki dönemler bakımından, yukarıda açıklanan şartlar çerçevesinde sorumlu olduğu hususlarının da gözetilmemesi isabetsizdir.

Yukarıda açıklanan maddi ve hukuki olgular göz önünde bulundurulmaksızın, eksik inceleme ile yazılı şekilde karar tesisi, usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O hâlde, davalı Kurum vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ : Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 16.06.2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/3428, Karar No: 2016/4486, Tarih: 11.03.2016

**8. Hukuk Dairesi         2016/3428 E.  ,  2016/4486 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

DAVA TÜRÜ : Tescil

K A R A R

Mahkeme tarafından yapılan nitelendirmeden de anlaşıldığı üzere taraflar arasındaki uyuşmazlık, 1993 yılında yapılan kadastro çalışmalarında dere yatağı olarak tespit dışı bırakılan ve hakkında tutanak düzenlenmeyen dava konusu taşınmazın davacı adına tapuya tescili isteğine ilişkin bulunduğuna göre, Yargıtay Kanunu'nun 14. maddesi uyarınca Yargıtay Birinci Başkanlık Kurulu'nun 19.01.2015 tarih 2015/8 sayılı Kararı ile hazırlanıp, 22.01.2015 tarihli ve 29244 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Hukuk Dairelerine ilişkin iş bölümü uyarınca, hükme yöneltilen temyiz itirazlarının incelenmesi Yargıtay (16.) Hukuk Dairesi'nin görevine girmektedir. 11 Nisan 2015 tarihi itibariyle Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 6644 sayılı Kanun'un 2. maddesi ile değişik 2797 sayılı Kanun'un 60. maddesinin 1. ve 3. fıkraları uyarınca dosyanın görevli Daireyi belirlemek üzere HUKUK İŞBÖLÜMÜ İNCELEME KURULUNA GÖNDERİLMESİNE, 11.03.2016 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2019/4596, Karar No: 2019/22802, Tarih: 10.12.2019

**22. Hukuk Dairesi         2019/4596 E.  ,  2019/22802 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk (İş) Mahkemesi

DAVA TÜRÜ : ALACAK

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, süresi içinde duruşmalı olarak temyizen incelenmesi davalı vekilince istenilmesi üzerine dosya incelenerek işin duruşmaya tabi olduğu anlaşılmış ve duruşma için 08.10.2019 Salı günü tayin edilerek taraflara çağrı kağıdı gönderilmişti. Duruşma günü davalı adına vekili Avukat...ve ... ile karşı taraf adına vekili Avukat ... geldiler. Duruşmaya başlanarak hazır bulunan avukatların sözlü açıklamaları dinlendikten sonra duruşmaya son verilerek Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor sunuldu, bir kısım eksik belgeler getirtildikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, müvekkili işçinin nakil tarihine kadar davalı ...’nın işçisi olarak çalıştığını, hak kazandığı halde ödenmemiş işçilik alacaklarının bulunduğunu ileri sürerek, ücret, ilave tediye ile bir kısım toplu iş sözleşmesinden kaynaklanan alacaklarının hüküm altına alınmasını talep etmiştir.

Davalı Cevabının Özeti:

Davalı ... vekili, davanın reddini savunmuştur.

Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, toplanan deliller ve bilirkişi raporuna dayanılarak yazılı gerekçeyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Temyiz:

Kararı davalı vekili temyiz etmiştir.

Gerekçe:

6360 sayılı On Dört İlde Büyükşehir Belediyesi ve Yirmi Yedi İlçe Kurulması İle Bazı Kanun Ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'nun 1 inci maddesine göre “(1) ...illerinde, sınırları il mülki sınırları olmak üzere aynı adla büyükşehir belediyesi kurulmuş ve bu illerin il belediyeleri büyükşehir belediyesine dönüştürülmüştür. (2)... büyükşehir belediyelerinin sınırları il mülki sınırlarıdır. (3) Birinci ve ikinci fıkrada sayılan illere bağlı ilçelerin mülki sınırları içerisinde yer alan köy ve belde belediyelerinin tüzel kişiliği kaldırılmış, köyler mahalle olarak, belediyeler ise belde ismiyle tek mahalle olarak bağlı bulundukları ilçenin belediyesine katılmıştır. (4) ... ve ... il mülki sınırları içerisinde bulunan köylerin tüzel kişiliği kaldırılarak bağlı bulundukları ilçe belediyesine mahalle olarak katılmıştır. (5) Birinci, ikinci ve dördüncü fıkrada sayılan illerdeki il özel idarelerinin tüzel kişiliği kaldırılmıştır. (6) Birinci ve ikinci fıkrada sayılan illerin bucakları ve bucak teşkilatları kaldırılmıştır.”

Tüzel kişiliği sona eren belediyelerin devir, tasfiye ve paylaştırma işlemlerini düzenleyen 6360 sayılı Kanun'un geçici 1. maddesinin 1. fıkrasında; devir, tasfiye ve paylaştırma işlemlerini yürütmek üzere vali tarafından, bir vali yardımcısının başkanlığında, valinin uygun göreceği kurum ve kuruluş temsilcilerinin ve ilgili belediye başkanlarının katılımıyla devir, tasfiye ve paylaştırma komisyonu kurulacağı bu komisyona yardımcı olmak üzere valinin görevlendirmesi ile alt komisyonlar da kurulabileceği, 3. fıkrasında 1. maddeye göre tüzel kişilikleri kaldırılan belediye ve köylerin personeli, her türlü taşınır ve taşınmaz malları, hak, alacak ve borçları, komisyon kararıyla ilgisine göre bakanlıklara, büyükşehir belediyesi, bağlı kuruluşu veya ilçe belediyesine devredileceği düzenlenmiştir.

Diğer taraftan 6360 sayılı Kanun’un geçici 1 inci maddesinin sekizinci fıkrasına göre ise “Bu Kanunla büyükşehir ilçe belediyesi olan belediyelerce yürütülen su, kanalizasyon, katı atık depolama ve bertaraf, ulaşım, her çeşit yolcu ve yük terminalleri, toptancı halleri, mezbaha, mezarlık ve itfaiye hizmetlerine ilişkin olmak üzere personel, her türlü taşınır ve taşınmaz malları ve bu hizmetlerin yerine getirilmesine yönelik yatırım, alacak ve borçları, komisyonca ilgisine göre büyükşehir belediyesi ile ilgili bağlı kuruluş arasında paylaştırılır.”

Somut uyuşmazlıkta davalı ...’nda çalışan davacı işçinin, 6360 sayılı Kanun’un yürürlüğe girmesi sonrasında, 6360 sayılı Kanun’un geçici 1 inci maddesinin sekizinci fıkrası kapsamında yer alan işlerde görev yapması sebebiyle ... Büyükşehir Belediyesi veya bağlı kuruluşuna devredilerek çalışmaya devam ettiği anlaşılmaktadır.

... İli Devir, Tasfiye ve Paylaştırma Komisyonu’nun 18/03/2014 tarih ve 29 sayılı kararı ve eklerine göre de, davacı işçi, 6360 sayılı Kanun’un geçici 1 inci maddesinin sekizinci fıkrası kapsamında ... Büyükşehir Belediyesi veya bağlı kuruluşuna devredilmiştir.

Bu noktada ifade etmek gerekir ki, anılan madde kapsamında yapılacak devir sonucunda, devir kapsamında bulunan işçilerin tüm hak ve borçları da devralan büyükşehir belediyesi veya bağlı kuruluşuna devredilmiş sayılacağından, devreden ... Belediyesi’nin dava konusu işçilik alacaklarından sorumluluğu bulunmamaktadır.

Bununla birlikte, davacı işçi tarafından davanın ... Belediyesi’ne karşı açılması hasımda kabul edilebilir yanılgıya dayandığından, mahkemece ... İli Devir, Tasfiye ve Paylaştırma Komisyonu’nun 18/03/2014 tarih ve 29 sayılı kararı ve eki gereğince davacı işçinin devredildiği kurum belirlenmeli ve 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 124 üncü maddesi gereğince devralan kuruma davayı yöneltmesi için davacıya süre verilmeli, davanın devralan kuruma yöneltilmesi ve bu suretle taraf teşkilinin sağlanması durumunda dava dilekçesi ve ekleri devralan kuruma tebliğ edilmeli, devralan kurumun göstereceği deliller toplanılmalı ve daha sonra işin esası incelenmelidir.

Anılan hususlar gözetilmeksizin eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm tesisi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.

Sonuç:

Temyiz olunan kararın yukarıda yazılı sebeplerle BOZULMASINA, bozma sebebine göre sair hususların bu aşamada incelenmesine yer olmadığına, davalı yararına takdir edilen 1.222,20 TL duruşma vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 10/12/2019 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/4844, Karar No: 2013/6623, Tarih: 30.10.2013

**23. Hukuk Dairesi         2013/4844 E.  ,  2013/6623 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :... Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki sıra cetveline şikayetin bozma kararına uyularak yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı şikayetin reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde şikayetçi vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

-K A R A R-

Şikayetçi vekili, kamu alacağının borçlu şirket ortaklarından tahsil edilebilmesi için şirket hakkında yapılan takibin sonuçsuz kalması ve sonrasında şirket ortağına ödeme emri tebliği gerektiğini, borçluya ve şirketin diğer ortağına ödeme emri tebliğ edilmediğini, borçlu şirket hakkındaki yasal işlemlerin tamamlanmadığını, şirketin acz içinde olduğunun tespit edilmediğini, şikayet olunana sıra cetvelinde pay ayrılmasının doğru olmadığını ileri sürerek, sıra cetvelinin iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

Şikayet olunan vekili, borçlu ... ...... Seyahat İnş. Reklamcılık Org. Ltd. Şti.'ne vergi ziyaı cezası kesilmesi üzerine, 6183 sayılı Yasa'nın .../.... maddesi uyarınca şirket temsilcisi... hakkında ihtiyati tahakkuk ve ihtiyati haciz kararı alınarak taşınmazına ihtiyati haciz konulduğunu, 6183 sayılı Yasa'nın ...'nci maddesi gereği alacaklarının imtiyazlı olduğunu savunarak, şikayetin reddini istemiştir.

... Mahkemesi'nce şikayetin reddine dair verilen karar, Dairemizce yetersiz gerekçeyle hüküm kurulmasının hukuka aykırı olduğu gerekçesiyle bozulmuş, mahkemece bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonucunda; ... dosyalarının incelenmesinde 02.03.2010 tarihli sıra cetvelinde ....sırada yer alan şikayet olunan idare haczinin 09.07.2007 tarihinde konulduğu bu haczin şikayeti haczinden önce olduğu, sıra cetvelinin usulüne uygun olduğu gerekçesiyle, şikayetin reddine karar verilmiştir.

Karar, şikayetçi vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Şikayet, sıra cetvelinin iptali istemine ilişkindir.

Şikayet olunan Vergi Dairesi'nin borçlu şirketten olan kamu alacağı için, limited şirket olan borçlunun ortak ve yöneticilerinin sorumluluğu, 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsili Usulü Hakkındaki Kanun'un 35 ve mükerrer 35. maddeleri ile VUK'nın .... maddelerinde düzenlenmiştir. Vergi dairesinin, borçlu şirketin ortak ve yöneticilerinin sorumluluğuna gidebilmesi için, borçlu şirket hakkında takip yapmış olması, şirketin aciz halinde olması ve alacağın şirket malvarlığından tahsilinin mümkün olmadığının belirlenmesi ve bundan sonra, şirket ortak ve yöneticileri hakkında 6183 sayılı Yasa'nın 54. maddesi uyarınca takip yapılarak, ortak veya yöneticilerin malvarlığına haciz uygulaması gerekir.

Şikayet olunan Vergi Dairesi vekili, borçlu şirket ortağı olan... hakkında 6183 Sayılı Yasa'nın ... ve .... maddelerine göre ihtiyati tahakkuk ve ihtiyati haciz işlemi uygulandığını, bu kapsamda kendisine ödeme emri tebliği de sağlandığını savunmasına rağmen mahkemece bu husus yeterince araştırılmamıştır.

Şikayet olunan Vergi Dairesi vekili, borçlu şirket ortağı olan... hakkında 6183 Sayılı Yasa'nın ... ve .... maddelerine göre ihtiyati tahakkuk ve ihtiyati haciz işlemi uygulandığını, bu kapsamda kendisine ödeme emri tebliği de sağlandığını savunmasına rağmen mahkemece bu husus yeterince araştırılmamıştır.

Bu itibarla mahkemece, Vergi Dairesi'nin şirket ortağı hakkında ihtiyati tahakkuk ve ihtiyati haciz uygulaması yapıp yapmadığı varsa ihtiyati haczin kesinleşip kesinleşmediği hususu araştırılmak suretiyle, vergi dairesinin alacağının, 6183 sayılı Yasa'nın ..., 35 ve mükerrer 35. maddeleri ile Vergi Usul Kanunu'nun .... maddesindeki koşulları taşıyıp taşımadığı da değerlendirilmek suretiyle, tarafların tüm iddia ve savunmalarını karşılar şekilde karar verilmesi gerekirken eksik incelemeye dayalı olarak yazılı şekilde hüküm tesisi doğru görümlmemiş, bozmayı gerektirmiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle şikayetçi vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile kararın şikayetçi yararına BOZULMASINA, peşin alınan harcın istek halinde iadesine, kararın tebliğinden itibaren ... günlük yasal süresi içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere ........2013 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2008/14395, Karar No: 2009/4048, Tarih: 26.03.2009

**(Kapatılan) 13. Hukuk Dairesi         2008/14395 E.  ,  2009/4048 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki alacak davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne kısmen reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı avukatınca temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü.

KARAR

Davacı,29.3.2005 tarihinde davalı ... Oto ya giderek davalı ...’den 36.403,00 YTL ye 2004 model 2. el ... Vectra aracı noter kati satış sözleşmesi ile satın aldığını, satım öncesi ... AŞ de ayıba rastlanmadığının tespit edildiğini, 2.8.2005 tarihinde Abs lamba arızası nedeniyle gittiği aynı ... Aş de yapılan mekanik kontrolde aracın Airbag’lerinin tamamen devre dışı ve patlak olduğunun, ve hile ile gizlendiğinin tespit edildiğini, arıza göstermemesi için soket uçlarının direnç bağlanması yoluyla engellendiğinin tespit edilip ... emrine yazıldığını, bu durumu bilmesi halinde aracı almasının mümkün olmadığını ileri sürerek aracın iadesi ile bedelinin tahsilini istemiştir.

Davalı ... aracı oto pazarında sattığını, 5 ay sonra böyle bir talepte bulunulamayacağını savunarak davanın reddine dilemiştir.

Mahkemece, ... hakkındaki davanın kısmen kabulüne, 4.500,00 YTL airbag bedelinin davalıdan tahsiline, ... oto hakkında açılan davanın tüzel kişiliği olmadığından karar verilmesine yer olmadığınakarar verilmiş; hüküm, davacı tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davacının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddi gerekir.

2008/14395-2009/4048

2-Mahkemece hükme esas alınan ve davacı tarafından itiraz edilen 25.2.2008 tarihli bilirkişi raporunda ayıplı olduğu bildirilen Airbaglerin yeniden yapılması için harcanacak bedelin 4.500,00YTL olduğu bildirilmiştir. Davacı yeniden yaptırılacak Airbag bedelinin bilirkişi tarafından belirlenen miktardan daha yüksek olduğu bildirerek yeniden bilirkişi incelemesi yaptırılması istenmiştir. Davacı tarafından dosyaya sunulan Opal ve Opis den alınan değerlerle bilirkişi tarafından bildirilen değerler arasında büyük fark bulunmaktadır. Mahkemece davacının itirazlarını karşılayacak her hangi bir inceleme ve araştırma yapılmamış, bilirkişiden bu konuda ek rapor alınmamıştır. Davacının bu itirazı üzerinde durularak gerekli inceleme ve araştırma yapılıp ek rapor alınmalı gerekirse yeniden bilirkişi incelemesi yaptırılarak sonucuna göre hüküm kurulması gerekirken yazı şekilde hüküm tesisi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

SONUÇ:Yukarıda 1.bentte açıklanan nedenlerden dolayı davacının sair temyiz itirazlarının reddine, 2.bentte açıklanan nedenlerle temyiz olunan kararın davacı yararına BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde iadesine, 26.3.2009 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/6716, Karar No: 2012/336, Tarih: 26.01.2012

**15. Hukuk Dairesi         2011/6716 E.  ,  2012/336 K.**

**"İçtihat Metni"**

Davacılar ... Mirasçıları ... vs. ile davalı SS ... Yapı Kooperatifi arasındaki davadan dolayı ... 4. Asliye Ticaret Mahkemesince verilen 25.11.2008 gün ve 2006/367-2008/775 sayılı hükmün Yargıtayca incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle dosyadaki kağıtlar okundu gereği konuşulup düşünüldü:

- K A R A R -

Davacılar vekili Av....’ya çıkarılan çağrı kağıdı ... Cad. ... Sokak No:1 D:9 ... ... adresine tebliğ edildiği halde mahkeme kararı ve temyiz başvuru dilekçesi ... Cad No:30 ... Apt. D:7 ... ... adresine Tebligat Yasası’nın 35. maddesi uyarınca tebliğ edilmiştir. Tebligat Yasası'nın 35. maddesi uyarınca kendisine veya adresine kanunun gösterdiği usullere göre tebliğ yapılmış olan kimse adresini değiştirirse, yenisini hemen tebliğ yaptırmış olan kaza merciine bildirmeye mecburdur. Bu takdirde bundan sonraki tebliğler bildirilen yeni adrese yapılır. Adresini değiştiren kimse yenisini bildirmediği ve adres kayıt sisteminde yerleşim yeri adresi de tespit edilmediği takdirde tebliğ olunacak evrakın bir nüshası eski adrese ait binanın kapısına asılır ve asılma tarihi tebliğ tarihi sayılır. Somut olayda davacılar vekiline Tebligat Yasası’nın 35. maddesi uyarınca tebliğ yapılan adresine daha önce herhangi bir tebligat yapılmamıştır. Bu adresin yeni adres olarak bildirilip bildirilmediği de dosya kapsamından anlaşılamamaktadır. Bu durumda yapılan tebliğ usulüne uygun olmamıştır. Davacılar vekilinin tebligat yapılan önceki adresine, eğer bu adreste değişiklik yapılmış ise yeni adrese karar ve temyiz dilekçesi tebliği ve temyiz süresi de beklendikten sonra dosyanın tekrar gönderilmesi için yerel mahkemesine GERİ ÇEVRİLMESİNE, 26.01.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/19553, Karar No: 2012/18129, Tarih: 31.10.2012

**(Kapatılan)21. Hukuk Dairesi         2012/19553 E.  ,  2012/18129 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

DAVALILAR :

Davacı, davalılardan işverene ait işyerinde geçen çalışmalarının tespitiyle işçilik alacaklarının tahsiline karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin reddine karar vermiştir.

Hükmün davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

K A R A R

Sigortalılığa ilişkin “hizmet tespiti” davaları, Sosyal Güvenlik hakkına ilişkin olarak ortaya çıkan davalardır. Yasal dayanağını 506 sayılı Yasa'nın 6. ve 79/10. (5510 sayılı Yasa açısından ise 86/9.) maddelerinden almaktadır. Sözü edilen 6.maddede, çalıştırılanların, işe alınmaları ile kendiliğinden sigortalı olacakları, sigortalı olmak hak ve yükümünden kaçınılamayacağı ve vazgeçilemeyeceği belirtilmiştir. Anılan yasanın 79/10. maddesinde ise, sigortalıların, çalışmalarının tespiti ile ilgili dava açabilecekleri hükme bağlanmıştır. Bu bakımdan, hizmet tespitine ilişkin davalar sosyal güvenlik hakkı ve kamu düzeni ile ilgili olup, kişi iradesi belirleyici etkiye sahip değildir. İçerisinde bulunduğu yasal statünün belirlediği durum doğrudan dikkate alınır. Bu nedenle hakim, kendiliğinden araştırma yapma yetkisine sahiptir. Bu yetki kapsamında, gerektiğinde tanık ve diğer deliller yoluyla doğrudan gerçeği bulma yükümü bulunmaktadır.

İşçilik haklarına ilişkin davalar ise, 4857 sayılı yasadan kaynaklanmaktadır. Bu tür davalar, kişi iradesine önemli rol verilip, taraf anlaşmalarına geçerlilik tanınan, alacak ve tazminat türünde olan davalardır. Taraflar bu tür haklarından her zaman vazgeçebilir. Bu nedenle hakim, kendiliğinden araştırma yapmaz. Tarafların bildirdiği deliller dışında delil toplanması da olanaklı değildir. Kaldı ki, Kurumun bu davalarda davalı sıfatı da bulunmamaktadır.

Bu durumda, her iki dava türünün, taraflarının statüsü, hakimin delil araştırma bakımından kendiliğinden hareket etmesi, taraf iradelerine atfedilen rol, dava konusu edilen haktan vazgeçilip vazgeçilememesi gibi yönlerden yasal konumları birbirinden tamamen farklıdır. Her iki dava türünün birlikte görülmesi durumunda; davanın birinde birkısım delillerin kendiliğinden dikkate alınması, diğerinde alınmaması gerekecektir ki, aynı dava dosyasında birbiri ile çelişkili kararlar yer alabilecektir. Kaldı ki, işçilik haklarına ilişkin olarak Dairemiz kararları ile işçilik alacaklarına ilişkin davalar yönünden asıl görevli Yargıtay ilgili dairelerinin kararları arasında farklı uygulamalar ortaya çıkabilecektir.