muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2010/8702, Karar No: 2012/1458, Tarih: 10.02.2012

Öteyandan, temyiz aşamasında inceleme mercileri farklı olan bu davaların birbirinden bağımsız sonuçlandırılmalarında hukuki istikrar ve kararlara olan güven bakımından da yarar bulunmaktadır. İşçilik haklarına ilişkin olarak kesinleşen hüküm, hizmet tesbiti davasında sadece kuvvetli delil olarak değerlendirilmekte, davada taraf sıfatı bulunmayan SGK yönünden bağlayıcı olmamaktadır.

Mahkemenin bu maddi ve hukuksal olguları gözetmeksizin, birbirinden tamamen farklı iki davayı ayrı ayrı başvurma ve nisbi harca tabi olduğunu da gözardı ederek bir arada görmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

Yapılacak iş; her iki davayı ayırmak ve eksik yargı harçlarını tamamlattıktan sonra yargılamayı birbirinden bağımsız olarak sonuçlandırmaktan ibarettir.

0 halde, davalıların bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ:Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde temyiz edenlerden ilgiliye iadesine, 10/02/2012gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2021/2648, Karar No: 2022/3897, Tarih: 26.04.2022

**9. Ceza Dairesi         2021/2648 E.  ,  2022/3897 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Beden veya ruh sağlığını bozacak şekilde çocuğun cinsel istismarı (mağdurlar ..., ... , ... ile ...’ye karşı)

HÜKÜM : Çocuğun cinsel istismarı suçundan mahkumiyet (mağdur sayısınca)

İlk derece mahkemesince verilen hükümler temyiz edilmekle başvurunun muhtevası ve inceleme tarihine kadar getirilen kanuni düzenlemeler nazara alınarak dosya tetkik edildi, gereği görüşüldü:

5271 sayılı CMK'nın 217. maddesinin birinci fıkrasında “Hâkim, kararını ancak duruşmaya getirilmiş ve huzurunda tartışılmış delillere dayandırabilir. Bu deliller hâkimin vicdanî kanaatiyle serbestçe takdir edilir” ve aynı Kanunun 210. maddesinin birinci fıkrasında ise “Olayın delili, bir tanığın açıklamalarından ibaret ise, bu tanık duruşmada mutlaka dinlenir. Daha önce yapılan dinleme sırasında düzenlenmiş tutanağın veya yazılı bir açıklamanın okunması dinleme yerine geçemez” hükümlerine yer verilmiş olup, bu kapsamda mahkemece tensiple beyanlarının alınmasından vazgeçilen mağdurların maddi hakikatin ortaya çıkarılması açısından duruşmaya getirilerek iddiaya konu hususlarla ilgili ayrıntılı ifadelerinin alınmasından sonra sanığın hukuki durumunun tayin ve takdiri gerekirken eksik araştırma ile yazılı şekilde hükümler kurulması,

Kanuna aykırı, sanık müdafisinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görüldüğünden, hükümlerin 5320 sayılı Kanunun 8/1. maddesi gözetilerek 1412 sayılı CMUK'nın 321. maddesi gereğince BOZULMASINA, 26.04.2022 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2022/7481, Karar No: 2022/9030, Tarih: 10.11.2022

**2. Hukuk Dairesi         2022/7481 E.  ,  2022/9030 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi

Taraflar arasındaki davanın yapılan muhakemesi sonunda bölge adliye mahkemesi hukuk dairesince verilen ve yukarıda tarih ve numarası gösterilen hüküm davalı erkek tarafından temyiz edilmekle, evrak okunup gereği görüşülüp düşünüldü:

1-Davalı temyiz dilekçesinde adli yardım talebinde bulunmuştur. Adli yardıma ilişkin usul ve esaslar 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 334-340. maddelerinde düzenlenmiş olup, aynı Kanunun 336/3. maddesine göre adli yardım talebi kanun yollarına başvuru sırasında Yargıtay’a da yapılabilir ve 337/1. maddesi uyarınca da duruşma yapılmaksızın talep hakkında karar verilebilir. Davacının adli yardım talebini içeren dilekçesi dosya kapsamındaki belge ve bilgilerle birlikte değerlendirildiğinde, kendisi ve ailesinin geçimini önemli ölçüde zor duruma düşürmeksizin gereken kanun yoluna başvuru giderlerini kısmen veya tamamen ödeme gücünden yoksun olduğu kanaatine varıldığından, adli yardım talebinin kabulüne karar vermek gerekmiştir.

2-Davalının temyiz itirazlarının incelenmesine gelince;

Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuna uygun sebeplere ve özellikle delillerin takdirinde bir yanlışlık bulunmamasına göre, davacının yerinde görülmeyen bütün temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun olan hükmün ONANMASINA, adli yardımdan yararlanması sebebi ile başlangıçta alınmamış olan aşağıda yazılı karar ve ilam harcı ile temyiz başvuru harcının davalıya yükletilmesine, dosyanın ilk derece mahkemesine, karardan bir örneğinin ilgili bölge adliye mahkemesi hukuk dairesine gönderilmesine kesin olarak oy birliğiyle karar verildi. 10.11.2022 (Prş.)
Yargıtay — Esas No: 2013/14466, Karar No: 2014/8883, Tarih: 12.05.2014

**7. Ceza Dairesi         2013/14466 E.  ,  2014/8883 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Kaçakçılığa konu eşyayı bu özelliğini bilerek ticari amaçla saklamak

HÜKÜM : Hükümlülük, erteleme, müsadere

Yerel mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle; başvurunun nitelik, ceza türü, süresi ve suç tarihine göre dosya okunduktan sonra Türk Milleti adına gereği görüşülüp düşünüldü;

Sair temyiz itirazları yerinde değilse de;

5237 sayılı Türk Ceza Kanununun 53/4 maddesinde yer alan "Kısa süreli hapis cezası ertelenmiş veya fiili işlediği sırada onsekiz yaşını doldurmamış olan kişiler hakkında birinci fıkra hükmü uygulanmaz" hükmüne aykırı olarak, kısa süreli hapis cezası ertelenen sanık hakkında aynı kanunun 53/1 maddesinde belirtilen hak yoksunluklarına karar verilmesi,

Yasaya aykırı, sanığın temyiz itirazları bu nedenle yerinde görüldüğünden ve bu husus yeniden yargılamayı gerektirmediğinden, 5320 sayılı yasanın 8/1.maddesi gereğince yürürlükte bulunan 1412 sayılı CMUK'nun 322.maddesi uyarınca; TCK'nun 53.maddesi uyarınca sanığın belirli haklardan yoksun bırakılmasına dair kısmın hüküm fıkrasından çıkartılması, sair kısımların aynen bırakılması suretiyle hükmün DÜZELTİLEREK ONANMASINA, 12.05.2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/6367, Karar No: 2013/8208, Tarih: 19.12.2013

**23. Hukuk Dairesi         2013/6367 E.  ,  2013/8208 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İcra Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki sıra cetveline şikayetin yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı şikayetin reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde şikayetçi vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

-K A R A R-

Şikayetçi vekili, şikayet dışı borçluya ait ticari plakalı aracın, (S) plakasının satışından sonra düzenlenen sıra cetvelinde, müvekkiline yer verilmediğini, oysa müvekkilinin araç üzerinde bulunan rehin hakkı nedeniyle ... 10. İcra Müdürlüğü'nün 2012/371 E sayılı dosyası ile, rehnin paraya çevrilmesi yolu ile takip başlatıldığını, rehnin (S) plaka ve aracı birlikte kapsadığını, müvekkil alacağının öncelikli bulunduğunu ileri sürerek, satış parasının müvekkiline ödenmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Şikayet olunan vekili, rehin sözleşmesinin, ticari plakayı kapsamadığını savunarak, şikayetin reddini istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre; rehin sözleşmesinde rehnin aracın plakasını kapsadığı yönünde bir açıklık olmadığı, bir an için rehnin aracın "S" plakasını kapsadığı kabul edilse bile taşınır rehninin geçerli olabilmesi için TMK'nın 939/3. maddesi gereğince, zilyedliğin alacaklıya devri şart olup bu koşul gerçekleşmediğinden rehnin geçersiz olduğu, bu durumda icra müdürlüğünce düzenlenen sıra cetvelinde isabetsizlik bulunmadığı gerekçesiyle, şikayetin reddine, karar verilmiştir.

Kararı, şikayetçi vekili temyiz etmiştir.

İcra Hukuk Mahkemesi'nce, rehin sözleşmesinde, rehnin aracın plakasını kapsadığı yönünde bir açıklık olmadığı gerekçesiyle şikayetin reddi ile yetinilmesi gerekirken, ayrıca dar yetkili İcra Hukuk Mahkemesi'nin yetkisini aşar şekilde rehnin geçerliliği hususunun tartışılıp, rehnin geçersiz olduğu sonucuna varılarak şikayetin reddi doğru olmamış ise de karar sonucu itibariyle doğru olduğundan HUMK'nın 438/son maddesi gereğince gerekçesi değiştirilmek suretiyle onanması gerekmiştir.

SONUÇ :Yukarıda açıklanan nedenlerle şikayetçi vekilinin temyiz itirazlarının reddi ile hükmün HUMK'nın 438/son maddesi gereğince gerekçesi değiştirilmek suretiyle ONANMASINA, alınması gereken harç peşin yatırıldığından yeniden harç alınmasına yer olmadığına, kararın tebliğinden itibaren 10 gün içerisinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 19.12.2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/20018, Karar No: 2014/365, Tarih: 09.01.2014

**11. Ceza Dairesi         2012/20018 E.  ,  2014/365 K.**

**"İçtihat Metni"**

Tebliğname No : 11 - 2010/68732

MAHKEMESİ : Vize Asliye Ceza Mahkemesi

TARİHİ : 08/07/2009

NUMARASI : 2008/195 (E) ve 2009/152 (K)

SUÇ : Resmi belgede sahtecilik

S.. Y..'a ait plakalı aracın 10.03.2006 tarihli muayenesinin sahte olarak yapıldığının iddia ve kabul olunduğu olayda, sanığın aşamalarda istikrarlı olarak aracı 2006 yılında Erzurum'da bulunan oto pazarında ismini bilmediği bir şahıstan haricen satın aldığını, aracı aldığında muayenesinin bulunduğunu ve sadece trafik sigortası yaptırdığını, aracı satan kişiye ulaşamayınca 2007 yılı içinde aracı ruhsat sahibi S.. Y..'a iade ettiğini savunması, tanık olarak dinlenen S.. Y..'ın da aracı daha önce H. T.isimli kişiye sattığını ve 2007 yılında sanık ile görüşüp aracı geri aldığını beyan etmesi karşısında, sahte muayene işlemine ait yazı ve rakamların sanığın eli ürünü olup olmadığı konusunda bilirkişi incelemesi yaptırılarak sonucuna göre hukuki durumunun belirlenmesi gerektiği gözetilmeden, eksik inceleme ile yetinilerek yazılı şekilde karar verilmesi,

Yasaya aykırı, sanığın temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükmün bu sebepten dolayı 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK.nun 321. maddesi uyarınca istem gibi BOZULMASINA, 09.01.2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/11116, Karar No: 2013/12361, Tarih: 18.12.2013

**5. Ceza Dairesi         2012/11116 E.  ,  2013/12361 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Zimmet, resmi belgede sahtecilik

HÜKÜM : Beraet

Mahalli mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle dosya incelenerek, gereği düşünüldü:

TCDD ... Bölge Müdürlüğü'ne bağlı yol şube şefi ve yol kontrolörü olarak görev yapan sanık ... ile ... kısım şefi olarak görev yapan sanık ...'in suç tarihlerinde usulsüz travers satışı yapmak suretiyle zimmetlerine para geçirdikleri, sahte belge düzenleyerek personel yerine üçüncü şahıslara travers satışı yaptıkları ve haketmedikleri halde yolluk ve gündelik alabilmek için gerçeğe aykırı beyanname düzenledikleri iddiasıyla açılan kamu davasında;

TCK'nın 247. maddesinde düzenlenen zimmet suçunun oluşması için "kamu görevlisinin görevi nedeniyle zilyetliği kendisine devredilmiş olan veya koruma ve gözetimiyle yükümlü olduğu malı kendisinin veya başkasının zimmetine geçirmesi" gerekmesine karşın, olayımızda suça konu traverslerin görevleri dolayısıyla sanıklara teslim edilip edilmediği, sanıkların traversler üzerinde muhafaza ve gözetim sorumluluğunun bulunup bulunmadığı, fiillerinde yasal tevdii unsurunun gerçekleşip gerçekleşmediği hususunda herhangi bir araştırma yapılmadığı ve bu durumun 17/02/2011 tarihli bilirkişi raporu ile de vurgulandığı, TCDD Teftiş Kurulu müfettişleri tarafından tanzim edilen 15/11/2005 tarihli soruşturma raporu ile aynı içeriğe sahip TCDD Teftiş Kurulu Başkanlığı'nın 26/01/2006 tarihli yazısında, sanık ...'in ..., ... ve ... isimli personeller adına travers talebine ilişkin dilekçe tanzim edip bu dilekçelerle üçüncü şahıslara satış yaptığı, ... haricinde ... isimli şahsa ait dilekçe ile de başka şahıslara travers satışı yapmak amacıyla gerçeğe aykırı belge düzenlediği, sanık ...'ın ise personel adına tanzim ve imza ettiği dilekçeler ve usulüne uygun olmayan evrakla personel istihkakı gibi göstererek travers aldığı ve alınan traverslerin tesliminde çalışanlara usulüne uygun olmayan tesellüm tutanakları tanzim ettirdiği, yine sanık ...'ın 2000-2004 yılları arasında mevzuata aykırı olarak 6.552,91 TL miktarında gündelik almak suretiyle kurumu zarara uğrattığı belirtilmesine rağmen, hükme dayanak yapılan bilirkişi raporlarında ve hükmün gerekçesinde bu hususlara yer verilmediği ve tartışılmadığı anlaşılmakla, sanıkların suça konu traversler konusundaki görev ve yetkilerinin araştırılması, müfettişlere verdikleri ifadelerde travers talebine ilişkin dilekçeler ile tesellüm tutanaklarındaki imzaların kendilerine ait olmadığını ifade eden personelin bu konuda tanık sıfatıyla dinlenmesi ve gerekirse imza incelemesi yaptırılmak suretiyle imzaların kimler tarafından atıldığının tespiti, sanık ...'ın mevzuata aykırı olarak gündelik almak suretiyle kurumu zarara uğrattığı iddiasının hükmün gerekçesinde tartışılması, sonucuna göre sanıkların hukuki durumunun tayin ve takdir edilmesi gerektiği gözetilmeyerek noksan araştırma ile yazılı şekilde hüküm kurulması,

Kanuna aykırı, katılan vekilinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükümlerin 5320 sayılı Kanunun 8/1. maddesi de gözetilerek CMUK'nın 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, 18/12/2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2009/9453, Karar No: 2009/13950, Tarih: 13.07.2009

**2. Hukuk Dairesi         2009/9453 E.  ,  2009/13950 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İzmir 4.Sulh Hukuk Mahkemesi

TARİHİ :22.10.2007
Yargıtay — Esas No: 2021/22002, Karar No: 2022/6062, Tarih: 29.03.2022

**2. Ceza Dairesi         2021/22002 E.  ,  2022/6062 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Hırsızlık

HÜKÜM : Mahkumiyet

Dosya incelenerek gereği düşünüldü:

1) Sanık hakkında kurulan hükme yönelik sanık müdafinin temyiz isteminin incelenmesinde;

Bozma sonrası yapılan yargılamada sanığın bilgisi dışında müdafi atandığı, sanığın müdafi talebinin bulunmadığı, atanan müdafiden haberdar olmadığı gibi CMK'nin 150/2-3. maddesi gereğince de zorunlu müdafi atanmasını gerektirecek bir durum da bulunmadığı anlaşıldığından, hükmü temyize yetkisi bulunmayan sanık müdafinin temyiz isteminin, 1412 sayılı CMUK'nın 317. maddesi uyarınca istem gibi REDDİNE,

2) Sanık hakkında kurulan hükme yönelik sanığın temyiz isteminin incelenmesinde;

Sanığın, suça sürüklenen çocuk ... ile müştekiye ait tekel bayiine gündüz vakti giderek sigara almak için 100,00 TL parayı müştekiye verdikten sonra para üstü olarak 96,40 TL alıp akabinde para üstü olarak verilen 50 TL'nin değiştirilmesini istemeleri üzerine, sanığın yanındaki suça sürüklenen çocukla müştekinin dikkatini dağıtmaları sonucu müştekinin daha önce verilen 50 TL'yi geri almadan kasadan yeniden 50,00 TL çıkartıp sanığa vererek, sanığın suça sürüklenen çocukla birlikte suça konu bu parayı çalması şeklinde gerçekleşen eylemine uyan, suç tarihi itibariyle 5237 sayılı TCK’nın 142/1-b maddesinde tanımlanan suç için öngörülen cezanın türü ve üst sınırına göre, aynı Kanun'un 66/1-e, 67/2. maddelerinde öngörülen 12 yıllık zamanaşımının 05.12.2009 olan suç tarihinden inceleme tarihine kadar geçmiş bulunması,

Bozmayı gerektirmiş, sanığın temyiz itirazları bu bakımdan yerinde görülmüş olduğundan hükmün açıklanan nedenle BOZULMASINA, bozma nedeni yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden, 5320 sayılı Kanun'un 8. maddesi uyarınca halen yürürlükte bulunan, 1412 sayılı CMUK'nın 322. maddesinin verdiği yetkiye dayanılarak, sanık hakkında açılan kamu davasının, 5271 sayılı CMK'nın 223/8. maddesi gereğince DÜŞÜRÜLMESİNE, 29.03.2022 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2007/4068, Karar No: 2007/8188, Tarih: 27.09.2007

19. Hukuk Dairesi 2007/4068 E., 2007/8188 K.

**19. Hukuk Dairesi 2007/4068 E., 2007/8188 K.**

**- İHTİYATİ HACİZ KARARININ İCRASI

- SIRA CETVELİNE İTİRAZ**- 2004 S. İCRA VE İFLAS KANUNU [ Madde 261 ]

- 2004 S. İCRA VE İFLAS KANUNU [ Madde 264 ]

**"İçtihat Metni"**

Taraflar arasındaki sıra cetveline itiraz davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

Dava muvazaa iddiasına dayalı sıra cetveline itiraz davasıdır.

Davalı Süleyman vekili dava dışı borçluya elden para verildiğini, borçlunun takip aşamasında sürelerden feragat etmesinin ve müvekkilinin takibe kadar geçen süre için faiz talep etmemesinin muvazaayı kanıtlamayacağını; diğer taraftan davacı haczinin düştüğünü ileri sürerek davanın reddi gerektiğini savunmuştur.

Mahkemece davalı borçlu Cemal hakkında açılan davanın husumetten; diğer davalı Süleyman kaya hakkında açılan davanın ise, davacı yanca konulan ihtiyati haczin İcra ve İflas Kanunu'nun 261 nci maddesi uyarınca ortadan kalktığı ve davacının geçerli bir haczi bulunmadığı gerekçesiyle esastan reddine karar verilmiş; hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

İcra ve İflas Kanunu 264 ncü maddesinin birinci fıkrasına göre, icra takibine başlamadan evvel ihtiyati haciz yaptırmış olan alacaklı haczin tatbikinden, haciz yokluğunda yapılmışsa haciz tutanağının kendisine tebliğinden itibaren yedi gün içinde takip talebinde bulunmaya veya dava açmaya mecburdur. Somut olayda davacı yanca yapılan talep üzerine bedeli paylaşıma konu araç üzerine 02.09.2004 günü ihtiyati haciz konmuş, ancak davacının gıyabında yapılan bu hacze ilişkin tutanak davacıya tebliğ edilmemiştir. Dosyanın incelenmesinde icra müdürlüğünce yazılan ihtiyati haciz yazısının elden takipli olmadığı ve müzekkereye cevap için posta pulu eklendiği görülmüştür. Bu itibarla davacı yanın en erken, dosyada işlem yaptığı 20.09.2004 günü, ihtiyati haczin uygulandığından haberdar olduğunun kabulü gerekir. Takip talebi 22.09.2004 günlü olduğundan, davacının yasal yedi günlük süreyi geçirmediği ve bu nedenle de ihtiyati haczinin hükümden düşmediği anlaşılmaktadır.

Açıklanan durum karşısında esasa girilerek inceleme yapılması gerekirken, yazılı şekilde hüküm kurulması bozmayı gerektirmiştir.

SONUÇ: Temyiz olunan hükmün yukarıda açıklanan nedenle BOZULMASINA, peşin harcın istek halinde iadesine, 27.09.2007 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/12842, Karar No: 2013/5027, Tarih: 26.02.2013

**2. Hukuk Dairesi         2012/12842 E.  ,  2013/5027 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Alanya 2. Asliye Hukuk (Aile) Mahkemesi

TARİHİ :16.2.2012
Yargıtay — Esas No: 2012/966, Karar No: 2012/1580, Tarih: 14.02.2012

**(Kapatılan)21. Hukuk Dairesi         2012/966 E.  ,  2012/1580 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : ... 1. İş Mahkemesi

Davacı, davalılardan iş verene ait iş yerinde 15/04/1983-31/12/2006 tarihleri arasında çalıştığının tespitiyle, işçilik alacaklarının tahsiline karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir.

Hükmün davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

K A R A R

Sigortalılığa ilişkin “hizmet tespiti” davaları, Sosyal Güvenlik hakkına ilişkin olarak ortaya çıkan davalardır. Yasal dayanağını 506 sayılı Yasanın 6. ve 79/10. (5510 sayılı yasa açısından ise 86/9. ) maddelerinden almaktadır. Sözü edilen 6.madde de, çalıştırılanların, işe alınmaları ile kendiliğinden sigortalı olacakları, sigortalı olmak hak ve yükümünden kaçınılamayacağı ve vazgeçilemeyeceği belirtilmiştir. Anılan yasanın 79/10. maddesinde ise, sigortalıların, çalışmalarının tespiti ile ilgili dava açabilecekleri hükme bağlanmıştır. Bu bakımdan, hizmet tespitine ilişkin davalar sosyal güvenlik hakkı ve kamu düzeni ile ilgili olup, kişi iradesi belirleyici etkiye sahip değildir. İçerisinde bulunduğu yasal statünün belirlediği durum doğrudan dikkate alınır. Bu nedenle hakim, kendiliğinden araştırma yapma yetkisine sahiptir. Bu yetki kapsamında, gerektiğinde tanık ve diğer deliller yoluyla doğrudan gerçeği bulma yükümü bulunmaktadır.

İşçilik haklarına ilişkin davalar ise, 4857 sayılı yasadan kaynaklanmaktadır. Bu tür davalar, kişi iradesine önemli rol verilip, taraf anlaşmalarına geçerlilik tanınan, alacak ve tazminat türünde olan davalardır. Taraflar bu tür haklarından her zaman vazgeçebilir. Bu nedenle hakim, kendiliğinden araştırma yapmaz. Tarafların bildirdiği deliller dışında delil toplanması da olanaklı değildir. Kaldı ki, SGK nun bu davalarda davalı sıfatı bulunmamaktadır.

Bu durumda, her iki dava türünün, taraflarının statüsü, hakimin delil araştırma bakımından kendiliğinden hareket etmesi, taraf iradelerine atfedilen rol, dava konusu edilen haktan vazgeçilip vazgeçilememesi gibi yönlerden yasal konumları birbirinden tamamen farklıdır. Her iki dava türünün birlikte görülmesi durumunda; davanın birinde birkısım delillerin kendiliğinden dikkate alınması, diğerinde alınmaması gerekecektir ki, aynı dava

dosyasında birbiri ile çelişkili kararlar yer alabilecektir. Kaldı ki, işçilik haklarına ilişkin olarak dairemiz kararları ile işçilik alacaklarına ilişkin davalar yönünden asıl görevli Yargıtay ilgili dairelerinin kararları arasında farklı uygulamalar ortaya çıkabilecektir.

dosyasında birbiri ile çelişkili kararlar yer alabilecektir. Kaldı ki, işçilik haklarına ilişkin olarak dairemiz kararları ile işçilik alacaklarına ilişkin davalar yönünden asıl görevli Yargıtay ilgili dairelerinin kararları arasında farklı uygulamalar ortaya çıkabilecektir.

Öte yandan, temyiz aşamasında inceleme mercileri farklı olan bu davaların birbirinden bağımsız sonuçlandırılmalarında hukuki istikrar ve kararlara olan güven bakımından da yarar bulunmaktadır. İşçilik haklarına ilişkin olarak kesinleşen hüküm, hizmet tesbiti davasında sadece kuvvetli delil olarak değerlendirilmekte, davada taraf sıfatı bulunmayan Sosyal Güvenlik Kurumu yönünden bağlayıcı olmamaktadır.

Mahkemenin bu maddi ve hukuksal olguları gözetmeksizin, birbirinden tamamen farklı iki davayı ayrı ayrı başvurma ve nisbi harca tabi olduğunu da gözardı ederek bir arada görmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

Yapılacak iş; her iki davayı ayırmak ve eksik yargı harçlarını tamamlattıktan sonra yargılamayı birbirinden bağımsız olarak sonuçlandırmaktan ibarettir.

0 halde, davalıların bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ:Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde ... ... Turizm Oto İşlt. Ltd. Şirketi'ne iadesine 14/02/2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.