muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2022/10440, Karar No: 2025/2160, Tarih: 19.02.2025

**11. Ceza Dairesi         2022/10440 E.  ,  2025/2160 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SAYISI : 2021/181 E. 2022/375 K.

SUÇLAR : Kamu kurum ve kuruluşlarının zararına dolandırıcılık, resmi belgede sahtecilik

HÜKÜMLER : Beraat, düşme

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Onama, düşme

Sanık ... müdafiinin yasal süresinde temyiz isteminde bulunmasından sonra vekaletnamesinde yer alan yetkiye dayanarak 13.10.2022 tarihli dilekçe ile temyizden feragat ettiği belirlenmiş ve katılan ... vekili ile katılan ... vekilinin temyiz istekleriyle sınırlı inceleme yapılmıştır.

Yapılan ön inceleme neticesinde; sanıklar hakkında bozma kurulan hükümlerin temyiz edilebilir olduğu, temyiz edenlerin hükümleri temyize hak ve yetkilerinin bulunduğu, temyiz istemlerinin süresinde olduğu, temyiz istemlerinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı tespit edilmekle, gereği düşünüldü:

1)Sanık ... Hakkında Kurulan Düşme Hükümleri Yönünden

Sanığın, Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi’nden temin olunan güncel nüfus kayıt örneğine göre hüküm tarihinden önce 26.04.2017 tarihinde vefat ettiğinin anlaşılması karşısında, sanık hakkındaki kamu davalarının düşmesine karar verilmesi gerektiği Mahkemece gerekçeleri gösterilerek kabul ve takdir kılınmış olmakla; katılanlar vekillerinin temyiz nedenleri yerinde görülmediğinden hükümlerin Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle ONANMASINA,

2)Sanık ... Hakkında Nitelikli Dolandırıcılık ve Resmi Belgede Sahtecilik Suçlarından, Sanıklar ..., ... ve ... Hakkında Resmi Belgede Sahtecilik Suçlarından Kurula Beraat Hükümleri Yönünden

Sanık ...'nın Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi’nden temin olunan güncel nüfus kayıt örneğine göre, hüküm tarihinden sonra 06.06.2024 tarihinde vefat ettiği; sanıklar ..., ... ve ...'ya yüklenen "resmi belgede sahtecilik" suçunun Kanundaki cezasının türü ve üst sınırına göre, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 66/1-e ve 67/4 maddelerinde öngörülen olağanüstü dava zamanaşımının, suç tarihinden hüküm tarihine kadar gerçekleştiği anlaşılmakla, katılanlar vekillerinin temyiz nedenleri yerinde görüldüğünden, diğer yönleri incelenmeyen hükümlerin sanık ... yönünden 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun 64 üncü maddesinin birinci fıkrası uyarınca, sanıklar ..., ... ve ... hakkında ise gerçekleşen olağanüstü zamanaşımı nedeniyle 5320 sayılı Kanun’un 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK’nin 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA; ancak yeniden yargılama yapılmasını gerektirmeyen bu hususta, aynı Kanun’un 322. maddesindeki yetkiye dayanılarak karar verilmesi mümkün olduğundan, sanıklar hakkındaki kamu davalarının 5271 sayılı CMK’nin 223/8. maddesi uyarınca Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle DÜŞMESİNE,

3)Sanıklar ..., ..., ..., ..., ... ve ... Hakkında Nitelikli Dolandırıcılık Suçundan Kurulan Beraat Hükümleri Yönünden

3)Sanıklar ..., ..., ..., ..., ... ve ... Hakkında Nitelikli Dolandırıcılık Suçundan Kurulan Beraat Hükümleri Yönünden

Osmaniye ilinde faaliyet gösteren Davarcı Eczanesi'nin sahibi olan sanık ...'nın, sanıklar ..., ..., ..., ... (...) ... ve ... adına tanzim edilen ve aslı ele geçirilemeyen sahte ilaç kullanım raporlarına istinaden düzenlenen reçeteleri katılan kuruma fatura etmek ve ilaç kullanım raporu bulunan bazı hastalara ait reçeteleri sistemden silerek yeniden ilaç reçete etmek; sanıklar ..., ..., ..., ... ve ...'nın Davarcı Eczanesi'nden ilaç alırken yeşil kartlarını söz konusu eczanede bırakarak sağlık karnelerinin eczane tarafından kullanılmasına imkan sağlamak; sanıklar ... ve ...'un ise sanık ...'ın sağlık karnesini sanık ...'ya vermek suretiyle üzerlerine atılı suçları işledikleri iddia olunan olayda;

1. Yargıtay (Kapatılan) 15. Ceza Dairesinin 19.01.2021 tarih ve 2019/5258 Esas, 2021/443 Karar sayılı bozma ilamında "sanıklar ..., ..., ... ve ...'a ait teşhis ve tedavi belgeleri getirtilip, suça konu raporlarda ve reçetelerde yazılı ilaçların, hak sahiplerinin hastalıkları ve mevcut raporları ile uyumlu olup olmadığının tespit edilmesi ve sanıkların eylemleri nedeniyle Sosyal Güvenlik Kurumu'nun ne kadar zarara uğratıldığına ilişkin bilirkişi raporu aldırılması" gerektiği belirtilmesine ve Mahkemece bozma ilamına uyulmasına rağmen suça konu rapor ve reçete asıllarının ele geçirilemediği gerekçesiyle bozma ilamının gereğinin yerine getirilmemesi,

2. Osmaniye Valiliği İl İdare Kurulu Müdürlüğünün 08.10.2009 tarihli yazısında; İl Sağlık Müdürlüğünde eczacı olarak görev yapan sanık ... hakkında 17.06.2009 tarihinde Davarcı Eczanesine ait ilaç kullanım raporlu reçeteleri incelemek amaçlı alıp geri vermediği iddiasıyla ilgili olarak soruşturma izni verildiğinin belirtildiği anlaşılmakla; sanık ... hakkındaki bu soruşturmanın akıbetinin araştırılması, sonucuna göre tüm deliller birlikte tartışılarak sanıkların hukuki durumunun belirlenmesi gerekirken, eksik araştırma ve inceleme ile beraat hükümleri kurulması,

Yasaya aykırı, katılanlar vekillerinin temyiz nedenleri bu itibarla yerinde görüldüğünden, 5320 sayılı Kanun'un 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK'nin 321. maddesi uyarınca hükümlerin, Tebliğname'ye aykırı olarak oy birliğiyle BOZULMASINA,

Dava dosyasının, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,

19.02.2025 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2021/15792, Karar No: 2022/14124, Tarih: 17.10.2022

**7. Ceza Dairesi         2021/15792 E.  ,  2022/14124 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

Yerel mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle; başvurunun süresi, kararın niteliği ve suç tarihine göre dosya okunduktan sonra Türk Milleti adına gereği görüşülüp düşünüldü;

Yapılan duruşmaya, toplanan ve karar yerinde açıklanan delillere, gösterilen gerekçeye ve takdire göre, katılan Cumhuriyet Halk Partisi vekilinin ve katılan ...’in yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle hükmün ONANMASINA, 17/10/2022 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/4953, Karar No: 2015/5708, Tarih: 02.04.2015

**12. Ceza Dairesi         2014/4953 E.  ,  2015/5708 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Asliye Ceza Mahkemesi

Suç : Taksirle öldürme

Hüküm : TCK’nın 85/1, 62/1, 50/4, 50/1-a, 52/2-4. maddeleri uyarınca mahkumiyet

Taksirle öldürme suçundan sanıkların mahkumiyetlerine ilişkin hükümler, sanıklar tarafından temyiz edilmekle, dosya incelenerek gereği düşünüldü:

1-Sanık ... hakkında kurulan mahkumiyet hükmüne yönelik temyiz itirazlarının incelenmesinde;

Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre, sanığın kusura, illiyet bağının kesildiğine ilişkin temyiz itirazlarının reddiyle, hükmün isteme uygun olarak ONANMASINA,

2-Sanık ... hakkında kurulan mahkumiyet hükmüne yönelik temyiz itirazlarının incelenmesine gelince;

Sanığın, yol yapım işini üstlenen, ... inşaat şirketinin, ... ili ... ilçesinde faaliyet gösteren şantiyesinde, kamyon şoförü olarak çalıştığı, olay tarihinde, saat 21:00 sıralarında, sanığın idaresindeki kamyondaki kumu boşaltırken havaya kaldırdığı damperin, kum boşaltılan alanın üzerinden geçen elektrik idaresine ait elektrik tellerini kopardığı, şantiyede elektrik ustası olarak görevli bulunan ölenin, olayı haber alarak olay yerine geldiği, yerde bulunan teli elindeki pense ile tutup kum boşaltma alanından uzaklaştırmak isterken ıslak ve çamurlu zeminde ayağı kayıp yere düşerek elektrik akımına kapıldığı olayda; 47 yaşındaki ölenin, kopan elektrik hattına müdahale etmeden önce, ilgili elektrik idaresine ve şantiye şefine haber vererek, kopan hattaki elektriği kestirmek üzere gerekli emniyet tedbirlerini almaması nedeni ile meydana gelen netice ile sanığa atfedilen kusurlu eylem arasındaki illiyet bağının, ölenin kusurlu eylemiyle ortadan kalktığından, sanığın müsnet suçtan beraati yerine mahkumiyetine karar verilmesi ,

Kanuna aykırı olup, sanığın temyiz itirazı bu itibarla yerinde görüldüğünden, hükmün bu sebeplerden dolayı 5320 sayılı Kanunun 8. maddesi uyarınca halen uygulanmakta olan 1412 sayılı CMUK'un 321. maddesi gereğince isteme uygun olarak BOZULMASINA, 02.04.2015 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/11631, Karar No: 2017/3207, Tarih: 09.01.2017

**(Kapatılan) 18. Hukuk Dairesi         2016/11631 E.  ,  2017/3207 K.**

**"İçtihat Metni"**

Yargıtay Birinci Başkanlık Kurulunun 22/12/2016 tarih ve 398 sayılı Kararı ile 23.07.2016 tarih ve 29779-2. mükerrer sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 6723 sayılı Danıştay Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik yapılmasına Dair Kanunla 2797 sayılı Yargıtay Kanununa eklenen Geçici 15. madde uyarınca Yargıtay Onsekizinci Hukuk Dairesinin kapatılmasına ve 12.02.2016 tarih ve 2016/1 sayılı iş bölümü kararında yer alan dairemizin bakmakta olduğu:

'6) 4721 sayılı TMK'nın Kişiler Hukuku başlıklı 1. Kitabının Gerçek Kişiler başlıklı 1. Kısmında yer alan maddelerden (TMK m. 8-46) kaynaklanan davalar sonucu verilen hüküm ve kararlar,

7) 5490 sayılı Nüfus Hizmetleri Kanunu uyarınca nüfus kayıtlarının düzeltilmesine ilişkin davalar sonucu verilen hüküm ve kararlar ile vatandaşlığın tespitine ilişkin hüküm ve kararlar,

8) 4721 sayılı TMK'nın Kişiler Hukuku başlıklı 1. Kitabının Tüzel Kişiler başlıklı 2. Kısmında yer alan hükümlerden (TMK m. 47-117) kaynaklanan davalar sonucu verilen hüküm ve kararlar,

9) 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 56 ila 100. maddeleri ile 5253 sayılı Dernekler Kanunu hükümlerine göre açılmış derneklerin feshi, derneğin sona erdiğinin tespiti gibi dernekler hukukundan kaynaklanan her türlü dava sonucunda verilen hüküm ve kararlar.

11) 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 101 vd. maddeleri kapsamında kalan vakıfların kuruluş ve tescil işlemleri, vakıf senedinin düzenlenmesi ve değiştirilmesi, vakfın teşkilatı (örgütü), denetimi, yöneticilerin azli, vakıf yönetiminin amacının ve mallarının değiştirilmesi, vakfın sona ermesi ve tasfiyesi: ayrıca, Osmanlı döneminde kurulan ve 5737 sayılı Vakıflar Kanun'a tabi olan vakıflarda, vakfiye şartı gereği vakıf evladı veya ilgilisi olduğunun ya da tevliyete hak kazandığının tespiti ile vakfın gelir fazlasından yararlanma (intifa) haklarıyla ilgili olarak açılan davalara ilişkin hüküm ve kararlar,

12) 4721 sayılı TMK'nın 2. Kitabının, Hısımlık başlıklı 2. Kısmında yer alan Soy Bağının Kurulması başlıklı 1. Bölümünün 1, 2, 3 ve 4. ayrımlarında yer alan maddelerden (TMK m.282 ila 320: Soy bağı, tanıma, babalık, evlat edinme vb) kaynaklanan davalar nedeniyle verilen hüküm ve kararlar,

13) 4721 sayılı TMK'nın 2. Kitabının, Vesayet başlıklı 3. Kısmında yer alan maddelerden (TMK m. 396-494) kaynaklanan davalar nedeniyle verilen hüküm ve kararlar,

14) 3561 sayılı Mal Memurlarının Kayyım Tayin Edilmesine Dair Kanuna göre verilen kayyım atanması ile ilgili davalar ile kayyımlık kararlarının kaldırılmasına ilişkin davalar sonucu verilen hüküm ve kararlar,'ın temyiz incelemesinin Yargıtay Sekizinci Hukuk Dairesi'ne UYAP bilişim sistemi üzerinden devrine karar verilmiştir.

13) 4721 sayılı TMK'nın 2. Kitabının, Vesayet başlıklı 3. Kısmında yer alan maddelerden (TMK m. 396-494) kaynaklanan davalar nedeniyle verilen hüküm ve kararlar,

14) 3561 sayılı Mal Memurlarının Kayyım Tayin Edilmesine Dair Kanuna göre verilen kayyım atanması ile ilgili davalar ile kayyımlık kararlarının kaldırılmasına ilişkin davalar sonucu verilen hüküm ve kararlar,'ın temyiz incelemesinin Yargıtay Sekizinci Hukuk Dairesi'ne UYAP bilişim sistemi üzerinden devrine karar verilmiştir.

Bu nedenle, iş bu dava türlerine ait Dairemizin esasına kayıtlı dosyaların UYAP bilişim sistemi üzerinden Dairesine gönderilmesine, esasın bu şekilde kapatılmasına ve dosyaların fiziki olarak dairesine teslimine karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/16639, Karar No: 2017/6983, Tarih: 11.05.2017

**3. Hukuk Dairesi         2016/16639 E.  ,  2017/6983 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :AİLE MAHKEMESİ

Taraflar arasındaki yardım nafakası davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, davanın kısmen kabulüne yönelik olarak verilen hükmün, süresi içinde davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin, davalının oğlu olduğunu, halen ....ölümü hazırlık sınıfında %50 burslu olarak okuduğunu, çalışmadığını, nafakaya ihtiyacı bulunduğunu, davalının ise tekel bayii işletmeciliği yaptığını, oldukça iyi gelirinin olduğunu ileri sürerek; müvekkili yararına aylık 1.000,00 TL yardım nafakasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde; açılan davayı kabul etmediklerini, davacı ...'ın zarurete düşme durumu olmadığını, özel üniversiteye kayıt olurken bu iradesini babası ile paylaşmadığını, annesi ile karar vererek özel üniversitede okuma tercihinde bulunduğunu, müvekkilinin halen çalışmadığını, hiçbir yerden geliri olmadığını, ailesinin desteği ile geçimini sağladığını savunarak; davanın reddini istemiştir.

Mahkemece; davanın kısmen kabulü ile, davacı yararına dava tarihinden geçerli olmak üzere aylık 175,00 TL yardım nafakası takdirine, davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiş; hüküm süresi içinde davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava; yardım nafakası talebine ilişkindir.

TMK'nın 364/1 maddesi gereğince; Herkes, yardım etmediği takdirde yoksulluğa düşecek olan üstsoyu ve altsoyu ile kardeşlerine nafaka vermekle yükümlüdür. Aynı kanunun 328/2 maddesine göre; çocuk ergin olduğu halde eğitime devam ediyorsa, ana ve babasının durum ve koşullarına göre kendilerinden beklenebilecek ölçüde olmak üzere eğitimi sona erinceye kadar çocuğa bakmakla yükümlüdürler.

Hukuk Genel Kurulu'nun 07.06.1998 gün, 1998/656; 688 sayılı ilamında; yeme, giyinme, barınma, sağlık, ulaşım, kültür gibi bireyin maddi varlığını geliştirmek için gerekli görülen harcamaları karşılayacak düzeyde geliri olmayanların yoksul kabul edilmesi gerektiği vurgulanmıştır.

Yardım nafakası, aile bireylerini yoksulluk ve düşkünlükten kurtarmaya ilişkin bir nevi sosyal yardımlaşma olup, ahlak kuralları ile geleneklerin zorunlu kıldığı bir ödevdir. Aile bağlarının herhangi bir nedenle zayıflamış olması da yükümlülüğü ortadan kaldıran bir neden olarak düzenlenmemiştir. Bu nedenlerle, kanun koyucu, yardım nafakasını kişinin ve toplumun vicdanına bırakmamış, kanuni bir ödev olarak düzenlemiştir.

Tüm bu nedenlerle okumakta olan kişi, kendi emek ve geliriyle yaşamını sürdürmekten yoksun ise, ana babasından öğrenimini tamamlayıncaya kadar yardım nafakası isteyebilir.

Tüm bu nedenlerle okumakta olan kişi, kendi emek ve geliriyle yaşamını sürdürmekten yoksun ise, ana babasından öğrenimini tamamlayıncaya kadar yardım nafakası isteyebilir.

Somut olayda; davacının üniversite öğrencisi olduğu, geçimini annesi tarafından sağlandığı, annesinin günlük temizlik işlerine gittiği, üzerine kayıtlı malvarlığı olmadığı; davalının çalışmadığı, 250 TL kira ödediği, geçiminin emekli anne ve babası tarafından sağlandığı anlaşılmaktadır.

Hal böyle olunca, mahkemece; davada dinlenen tanık beyanları gözetilerek, öncelikle davalının sosyal ve ekonomik durumunun sağlıklı ve tam olarak araştırılması; ondan sonra, tarafların gerçekleşen sosyal ve ekonomik durumları, nafakanın niteliği, davacının üniversitede okuduğu, giderleri ve öğrenim gördüğü üniversite masrafları ile davalının gelir durumu, paranın satın alma gücü hususları gözönünde bulundurularak; TMK'nun 4.maddesindeki hakkaniyet ilkesi de gözetilerek, davacı lehine daha uygun bir miktarda nafakaya hükmedilmesi gerekirken; yazılı şekilde düşük miktarda nafakaya hükmedilmiş olması doğru görülmemiş, bu husus bozmayı gerektirmiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan esaslar göz önünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK.nun 428.maddesi gereğince davacı yararına BOZULMASINA, 6100 sayılı HMK'nun geçici madde 3 atfıyla 1086 sayılı HUMK.nun 440.maddesi gereğince karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere, 11.05.2017 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/940, Karar No: 2018/8750, Tarih: 03.12.2018

**14. Hukuk Dairesi         2017/940 E.  ,  2018/8750 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi

Davacı vekili tarafından, davalılar aleyhine 19.06.2013 gününde verilen dilekçe ile ortaklığın giderilmesi istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın kabulüne dair verilen 19.04.2016 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi bir kısım davalılar vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün evrak incelenerek gereği düşünüldü:

K A R A R

Dava, ortaklığın giderilmesi istemine ilişkindir.

Davacı vekili, ... İli, ... İlçesi, 103 ada 70 parsel sayılı taşınmazda ortaklığın mümkünse aynen taksim, değilse satış suretiyle giderilmesini istemiştir.

Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiştir.

Hükmü, bir kısım davalılar vekili temyiz etmiştir.

Paydaşlığın (Ortaklığın) giderilmesi davaları iki taraflı, taraflar için benzer sonuçlar doğuran davalardır. Bu davalarda davalı da davacı gibi aynı haklara sahiptir. Bu nedenle davacının paydaşlığın satış suretiyle giderilmesini istemesi davalıların aynen paylaşma istemesine engel teşkil etmez.

Davacı davasından feragat etse bile davalılardan birinin davaya devam etmek istemesi halinde mahkemece davaya devam edilerek işin esası hakkında karar verilmelidir. Bu nedenle davacının davadan feragat beyanına karşı hazır bulunan davalılardan diyecekleri sorulmalı, davaya devam etmeyi istemeleri halinde yargılamaya devam edilmelidir.

Somut olaya gelince; davacı vekili Av. ... ile temyiz talebinde bulunan bir kısım davalılar vekili Av. ... 26.11.2018 tarihinde gönderdiği dilekçeyle davadan feragat ettiklerini bildirmişler, dosyada mevcut davacı vekilinin 16.12.2009 tarihli ve 24004 yevmiye numaralı vekaletnamesinde davadan feragate yetkili bulunduğu, bir kısım davalılar vekilinin 27.11.2013 tarihli ve 10077 yevmiyen numaralı vekaletnamesinde davadan ve temyizden fergate yetkisi bulunduğu anlaşılmış, mahkemece karar verilmek üzere hükmün bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle feragat nedeniyle hükmün BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde yatıranlara iadesine, 03.12.2018 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/18640, Karar No: 2012/16981, Tarih: 10.10.2012

**(Kapatılan)21. Hukuk Dairesi         2012/18640 E.  ,  2012/16981 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

DAVALILAR :

Davacı, davalılardan işverene ait işyerinde geçen çalışmalarının tespitiyle, işçilik alacaklarının tahsiline karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir.

Hükmün taraf vekillerince temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

K A R A R

Sigortalılığa ilişkin “hizmet tespiti” davaları, Sosyal Güvenlik hakkına ilişkin olarak ortaya çıkan davalardır. Yasal dayanağını 506 sayılı Yasa'nın 6. ve 79/10. (5510 sayılı Yasa açısından ise 86/9.) maddelerinden almaktadır. Sözü edilen 6.maddede, çalıştırılanların, işe alınmaları ile kendiliğinden sigortalı olacakları, sigortalı olmak hak ve yükümünden kaçınılamayacağı ve vazgeçilemeyeceği belirtilmiştir. Anılan yasanın 79/10. maddesinde ise, sigortalıların, çalışmalarının tespiti ile ilgili dava açabilecekleri hükme bağlanmıştır. Bu bakımdan, hizmet tespitine ilişkin davalar sosyal güvenlik hakkı ve kamu düzeni ile ilgili olup, kişi iradesi belirleyici etkiye sahip değildir. İçerisinde bulunduğu yasal statünün belirlediği durum doğrudan dikkate alınır. Bu nedenle hakim, kendiliğinden araştırma yapma yetkisine sahiptir. Bu yetki kapsamında, gerektiğinde tanık ve diğer deliller yoluyla doğrudan gerçeği bulma yükümü bulunmaktadır.

İşçilik haklarına ilişkin davalar ise, 4857 sayılı yasadan kaynaklanmaktadır. Bu tür davalar, kişi iradesine önemli rol verilip, taraf anlaşmalarına geçerlilik tanınan, alacak ve tazminat türünde olan davalardır. Taraflar bu tür haklarından her zaman vazgeçebilir. Bu nedenle hakim, kendiliğinden araştırma yapmaz. Tarafların bildirdiği deliller dışında delil toplanması da olanaklı değildir. Kaldı ki, Kurumun bu davalarda davalı sıfatı da bulunmamaktadır.

Bu durumda, her iki dava türünün, taraflarının statüsü, hakimin delil araştırma bakımından kendiliğinden hareket etmesi, taraf iradelerine atfedilen rol, dava konusu edilen haktan vazgeçilip vazgeçilememesi gibi yönlerden yasal konumları birbirinden tamamen farklıdır. Her iki dava türünün birlikte görülmesi durumunda; davanın birinde birkısım delillerin kendiliğinden dikkate alınması, diğerinde alınmaması gerekecektir ki, aynı dava dosyasında birbiri ile çelişkili kararlar yer alabilecektir. Kaldı ki, işçilik haklarına ilişkin olarak Dairemiz kararları ile işçilik alacaklarına ilişkin davalar yönünden asıl görevli Yargıtay ilgili dairelerinin kararları arasında farklı uygulamalar ortaya çıkabilecektir.

Öte yandan, temyiz aşamasında inceleme mercileri farklı olan bu davaların birbirinden bağımsız sonuçlandırılmalarında hukuki istikrar ve kararlara olan güven bakımından da yarar bulunmaktadır. İşçilik haklarına ilişkin olarak kesinleşen hüküm, hizmet tespiti davasında sadece kuvvetli delil olarak değerlendirilmekte, davada taraf sıfatı bulunmayan Sosyal Güvenlik Kurumu yönünden bağlayıcı olmamaktadır.

Mahkemenin bu maddi ve hukuksal olguları gözetmeksizin, birbirinden tamamen farklı iki davayı ayrı ayrı başvurma ve nisbi harca tabi olduğunu da gözardı ederek bir arada görmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

Yapılacak iş; her iki davayı ayırmak ve eksik yargı harçlarını tamamlattıktan sonra yargılamayı birbirinden bağımsız olarak sonuçlandırmaktan ibarettir.

O halde, davacı vekili, davalı kurum vekili ve davalı işveren vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ:Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde temyiz edenlerden davacı ile davalı ... Başkanlığına iadesine

10.10.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.