muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2015/21552, Karar No: 2017/10160, Tarih: 19.01.2017

13) 4721 sayılı TMK'nın 2. Kitabının, Vesayet başlıklı 3. Kısmında yer alan maddelerden (TMK m. 396-494) kaynaklanan davalar nedeniyle verilen hüküm ve kararlar,

14) 3561 sayılı Mal Memurlarının Kayyım Tayin Edilmesine Dair Kanuna göre verilen kayyım atanması ile ilgili davalar ile kayyımlık kararlarının kaldırılmasına ilişkin davalar sonucu verilen hüküm ve kararlar,'ın temyiz incelemesinin Yargıtay Sekizinci Hukuk Dairesi'ne UYAP bilişim sistemi üzerinden devrine karar verilmiştir.

Bu nedenle, iş bu dava türlerine ait Dairemizin esasına kayıtlı dosyaların UYAP bilişim sistemi üzerinden Dairesine gönderilmesine, esasın bu şekilde kapatılmasına ve dosyaların fiziki olarak dairesine teslimine karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/20546, Karar No: 2014/5092, Tarih: 31.03.2014

**3. Hukuk Dairesi         2013/20546 E.  ,  2014/5092 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : ANKARA 4.TÜKETİCİ MAHKEMESİ

TARİHİ : 27/09/2013

NUMARASI : 2012/799-2013/2872

Taraflar arasında görülen kanal katılım ve şebeke bedelinin iadesi talebi davasının yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Y A R G I T A Y K A R A R I

Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Davacı vekili dava dilekçesi ile; müvekkilinin Ankara İli Yenimahalle İlçesi Alacaatlı mevkii .. ada .. parsel üzerinde bulunan ... Blok .... Kat .. numaralı bağımsız bölüm halindeki mesken için, davalı idare nezdinde su akışının sağlanması amacı ile ferdi su abonesi olmak istediğini, bu aşamada davalı idare ASKİ görevlileri tarafından müvekkkilden toplam 4.500,00 TL istendiğini beyan ederek müvekkilinin iş bu bedellerden sorumlu olmadığının tesbitine, ödemesi gereken bir bedel varsa tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir

Davalı vekili cevap dilekçesinde; idarece haksız olarak kanal katılım bedeli ve şebeke ücreti talep edildiği iddiasının yerinde olmadığını savunup, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece; bilirkişi raporu doğrultusunda, davanın kabulü ile, 60,47 TL kanal katılım ve 230,22 TL şebeke hisse bedelinden sorumlu olduğunun tesbitine; fazla ödenen 2.330,13 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiş, hüküm davalı vekili tarafından süresinde temyiz edilmiştir.

Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuni gerektirici sebeplere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre, sair temyiz itirazları yerinde değildir.

Ancak, hükme esas alınan bilirkişi raporu, hüküm kurmaya yeterli ve elverişli değildir. Zira, bilirkişi raporunda da belirtildiği gibi, ASKİ Tarifeler Yönetmeliğinin 39. maddesinde; "Su ve kanalizasyon harcamalarına katılma payları: KP=(LXT)/2XN Formülüne göre hesaplanan değerdir. Bu değer gayrimenkulün vergi değerinin %2'sini geçemez. Denilmektedir. Yine formülde "Adil bir katılımın sağlanmasına yönelik katsayının": N ile ifade edildiği, "Gayrimenkulün toplam inşaat alanının": S ile ifade edildiği, N'nin ise S/1000 olduğu (N=S/1000) olduğu" belirtilmiş bulunmaktadır.

Bilirkişi raporunu hazırlarken, formülde ifade edilen birim değerleri tek tek ele alıp, uygulamak zorundadır. Hükme esas alınan raporda, bilirkişinin; (N=S/1000) yerine, arsa payı oranını uyguladığı anlaşılmaktadır. Bu haliyle, rapor hüküm kurmaya elverişli değildir.

Mahkemece, ASKİ Tarifeler Yönetmeliğinin 39.maddesinde öngürülen, formülde belirtilen birim değerler gözetilerek; yeniden alınacak bilirkişi raporundan sonra; oluşacak sonuç dairesinde bir hüküm verilmesi gerekmektedir. Eksik inceleme sonucu yazılı şekilde hüküm tesisi doğru görülmemiş, bozmayı gerektirmiştir.

Mahkemece, ASKİ Tarifeler Yönetmeliğinin 39.maddesinde öngürülen, formülde belirtilen birim değerler gözetilerek; yeniden alınacak bilirkişi raporundan sonra; oluşacak sonuç dairesinde bir hüküm verilmesi gerekmektedir. Eksik inceleme sonucu yazılı şekilde hüküm tesisi doğru görülmemiş, bozmayı gerektirmiştir.

Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK.nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA ve peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 31.03.2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2019/16056, Karar No: 2021/2567, Tarih: 08.03.2021

**15. Ceza Dairesi         2019/16056 E.  ,  2021/2567 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Dolandırıcılık

HÜKÜM : TCK'nın 157/1, 39/1-2-c, 52/2, 51/1-3-6-7-8. maddeleri uyarınca mahkumiyet

Dolandırıcılık suçundan sanığın mahkumiyetine ilişkin hüküm, sanık tarafından temyiz edilmekle, dosya incelenerek gereği düşünüldü;

Sanığın serbest muhasebeci mali müşavir olduğu, katılanlardan ...'in kiraladığı dükkanda çiçekçilik yaptığı, Tedaş ekiplerince yapılan incelemede kaçak elektrik kullanıldığı tespit edilerek katılan ...'a 19.169.25 TL'lik ceza makbuzu tebliğ edildiği, katılan ...'ın bu ceza makbuzu ile ilgili olarak bir dönem sanık ...'nın bürosunda çalışan ve kendisini mali müşavir olarak tanıtan temyiz dışı sanık ... ve Tedaş'ta müdür olduğunu söyleyen temyiz dışı sanık ... ile bağlantı kurduğu, temyiz dışı sanıkların katılandan cezayı kaldırabilecekleri vaadi ile 6.500 TL menfaat temin ettikleri, mali müşavir olan sanık ...'nın ...'e katılanla buluşması için bürosunu tahsis edip yardım etmek suretiyle dolandırıcılık suçuna iştirak ettiğinin iddia edildiği olayda; aşamalarda suçlamaları kabul etmeyen sanığın savunmasının aksine atılı suçu işlediğine ilişkin her türlü şüpheden uzak, kesin ve inandırıcı delil bulunmadığı gözetilmeden, beraati yerine mahkûmiyetine karar verilmesi,

Bozmayı gerektirmiş, sanığın temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükmün bu sebepten dolayı 5320 sayılı Kanunun 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK’nın 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, 08/03/2021 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/2966, Karar No: 2015/4941, Tarih: 09.10.2015

**23. Ceza Dairesi         2015/2966 E.  ,  2015/4941 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Hizmet nedeniyle güveni kötüye kullanma

HÜKÜM : Mahkumiyet

Dosya incelenerek gereği düşünüldü;

Sanığın müşterek borçlu müteselsil kefil olarak sorumlu olduğu şirket ile katılan ... A.Ş arasında ... 3. Noterliğinde yapılan 02.01.2006 tarihli 00135 yevmiye numaralı düzenleme şeklinde finansal kiralama sözleşmesi gereğince bir kısım blok, ayak ve başkesme Makine ve ekipmanını ilgili şirkete kiralandığı, finansal kiralama sözleşmesinden doğan kira bedelleri ile temerrüt faizlerinin vadesinde ödenmediği için şirketin temerrüde düştüğü ve sanığa borçlarını 60 günlük süre içinde ödemesi için ... 3. Noterliği'nin 19.01.2007 tarihli 01495 yevmiye numaralı ihtarname gönderildiği, sanığın yöntemince 22.01.2007 tarihinde yapılan tebligata rağmen 60 günlük sürede borcunu ödemediği gibi takip eden yedi günlük sürede de finansal kiralama sözleşmesine konu ekipmanları teslim etmediği anlaşıldığından hizmet nedeniyle güveni kötüye kullanma suçunun oluştuğuna yönelik kabulde bir isabetsizlik görülmemiştir.

Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre, sanık müdafiinin yerinde görülmeyen diğer temyiz itirazlarının reddiyle hükmün ONANMASINA, 09.10.2015 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/7469, Karar No: 2014/15160, Tarih: 26.06.2014

**21. Hukuk Dairesi         2014/7469 E.  ,  2014/15160 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Ankara 7. İş Mahkemesi

TARİHİ : 11/02/2014

NUMARASI : 2013/1714-2014/85

01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 sayılı HMK’nın 321.maddesinin 2.fıkrasına göre; kararın tefhimi için hükme ilişkin tüm hususların gerekçesi ile birlikte açıklanamadığı ve bu nedenle zorunlu olarak hüküm özetinin tefhim edildiği hallerde, gerekçeli kararın en geç bir ay içinde yazılarak tebliğe çıkartılması gerekir. Bu hüküm doğrultusunda, hükme ilişkin tüm hususların gerekçesi ile birlikte tefhim edilmediği hallerde gerekçeli kararın taraflara tebliği zorunludur (Anayasa Mahkemesi Başkanlığı’nın (İkinci Bölüm) 20.03.2014 gün ve 2012/1034 Başvuru sayılı kararı da aynı yöndedir).

Mahkemece, taraflara tefhim edilen kısa kararda (hüküm özeti) hükmün tüm unsurları yer almakla birlikte kararın gerekçesinin tefhim edilememesi halinde temyiz süresi gerekçeli kararın tebliğinden itibaren başlar. Ancak, hüküm tüm unsurları ve gerekçesi ile birlikte tefhim edilmiş ise artık hükmün HMK’nın 321/2 maddesine göre usulüne uygun ve eksiksiz bir biçimde tefhim edildiği kabul edilir ve temyiz süresi tefhim tarihinden itibaren başlar. 5521 sayılı Kanun‘un 8.maddesinde yer alan ve temyiz süresinin başlangıcına esas alınan tefhim kavramının “hükme ilişkin tüm hususların gerekçesi ile birlikte açıklandığı hal“ olarak anlaşılması zorunludur.

Tarafların, gerekçeli karar tebliğ edilmeden önce, temyiz süre tutum dilekçesi veye gerekçeli temyiz dilekçesi sunmak suretiyle kararı temyiz ettikleri hallerde dahi, kararın gerekçesini dikkate alarak yeni temyiz gerekçelerine dayanmaları mümkün olduğundan, bu gibi hallerde bile gerekçeli kararın taraflara tebliği gerekir.

Davanın tümden kabulü yada reddi söz konusu olsa bile tarafların kararın gerekçesini temyiz etmekte hukuki yararları bulunabileceğinden, bu gibi durumlarda bile gerekçeli kararın yöntemince taraflara tebliği zorunludur.

Yukarıda yer alan açıklamalar doğrultusunda;

Temyiz eden davacı vekilince sunulan temyiz dilekçelerinin, HUMK'nun 433. maddesi gereğince davalılar Y.-T. İş Mak. Yal. Inş. Nak. San. Tic. Ltd. Şti. Ve A.. G.. vekiline yöntemince tebliğ edilerek, tebligat parçası eklendikten sonra gönderilmek üzere,

Dosyanın mahalline GERİ ÇEVRİLMESİNE, 26/06/2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/168, Karar No: 2013/1513, Tarih: 30.10.2013

**Hukuk Genel Kurulu         2013/4-168 E.  ,  2013/1513 K.**

* GİDER AVANSI

* DAVA ŞARTI

* ADLİ YARDIM TALEBİNDE BULUNMA

* HUKUK MUHAKEMELERİ KANUNU (HMK) (6100) Madde 337

* HUKUK MUHAKEMELERİ KANUNU (HMK) (6100) Madde 324

* HUKUK MUHAKEMELERİ KANUNU (HMK) (6100) Madde 120

* HUKUK MUHAKEMELERİ KANUNU (HMK) (6100) Madde 114

**"İçtihat Metni"**

Taraflar arasındaki “maddi ve manevi tazminat” davasından dolayı yapılan yargılaması sonunda; Kütahya 2.Asliye Hukuk Mahkemesi’nce davanın reddine  dair verilen 02.02.2012  gün ve 2010/202 E., 2012/13 K. sayılı kararın incelenmesi davacı vekili tarafından istenilmesi üzerine, Yargıtay 4.Hukuk Dairesi’nin 03.07.2012 gün ve 2012/7115-11532 E., K. sayılı ilamıyla;

(...Dava; trafik kazası nedeniyle uğranılan maddi ve manevi zararın ödetilmesi istemine ilişkindir.

Yerel Mahkemece; gider avansına yönelik dava şartı yokluğundan davanın usulden reddine karar verilmiş, karar, davacı tarafından temyiz edilmiştir.

Dosya içeriğinden; 27/10/2011 tarihli celsede gider avansı tarifesinin 6. maddesi uyarınca belirlenen gider avansının iki haftalık yasal süre içerisinde yatırılması, yatırılmaması halinde davanın usulden reddine karar verileceği hususunun davacıya ihtar edildiği, davacının henüz iki haftalık süre dolmadan 4/11/2011 tarihli dilekçeyle adli yardım talebinde bulunduğu, mahkemece, 8/12/2011 tarihli celsede davacıya ödeme gücünden yoksun olduğuna dair bilgi ve belgeyi sunması için bir sonraki celse tarihi olan 2/2/2012 tarihine kadar süre verildiği, davacının gider avansının ödenmesi için belirlenen iki haftalık yasal süre geçtikten sonra fakat adli yardım talebine yönelik mahkemece henüz karar verilmeden önce 21/12/2011 tarihinde gider avansını yatırdığı, adli yardım talebinin ise 2/2/2012 tarihli celsede reddine karar verildiği anlaşılmaktadır.

Uyuşmazlık, gider avansı ödemesine yönelik yapılan ihtardan sonra iki haftalık yasal ödeme süresi henüz dolmadan yapılan adli yardım talebinin ve bu konuda mahkemece verilen kararın ödeme süresini ne şekilde etkileyeceği noktasında toplanmaktadır.

Yoksul olduğunu ya da ödeme güçsüzlüğünde bulunduğunu ileri süren kişi mahkemeden adli yardım talebinde bulunabilir. Talep üzerine 6100 sayılı HMK 337/1 maddesine göre duruşma açılmaksızın da karar verilebilir. Adli yardım talebi davanın devamına olan etkisi de gözetildiğinde öncelikle karara bağlanması gereken bir konudur.

Yoksul olduğunu ya da ödeme güçsüzlüğünde bulunduğunu ileri süren kişi mahkemeden adli yardım talebinde bulunabilir. Talep üzerine 6100 sayılı HMK 337/1 maddesine göre duruşma açılmaksızın da karar verilebilir. Adli yardım talebi davanın devamına olan etkisi de gözetildiğinde öncelikle karara bağlanması gereken bir konudur.

Yukarıdaki açıklamalar ışığında somut olay ele alındığında; Yerel Mahkemece, ödeme ihtarından sonra yapılan adli yardım talebi konusunda öncelikle bir karar verilmesi gerekirken 2/2/2012 tarihinde bir karar verildiği anlaşılmaktadır. Adli yardım talebinin kabulü halinde mahkemece gider avansı ödemesine yönelik yapılan ihtarın hükümsüz kalacağı açıktır. Davacı bir tarafta mahkemece verilen kesin süre dururken diğer tarafta adli yardım talebi konusunda henüz bir karar verilmemiş olması nedeniyle iki haftalık süre içerisinde ne şeklide hareket edeceğini bilememiş ancak iki haftalık süreyi geçirmekle 21/12/2011 tarihinde gider avansını yatırabilmiştir. Bu durum tek başına davacının kötü niyetli olduğunu da göstermez. Öte yandan yerel mahkemenin adli yardım talebi konusunda 8/12/2011 tarihinde aldığı ara karar, gider avansı ödemesine dair alınan 27/10/2011 tarihli ara kararı zımni olarak ortadan kaldıracak niteliktedir. Şu halde, davacıya yeniden gider avansı ödemesi için süre verilmesi gerekir ise de zaten davacı tarafından ödeme yapıldığı anlaşıldığından işin esasına girilerek oluşacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken yapılan ödeme davacının aleyhine olacak şekilde değerlendirilerek yazılı şekilde karar verilmiş olması doğru değildir. Bu nedenle kararın bozulması gerekmiştir…)

gerekçesiyle oyçokluğu ile bozularak dosya yerine geri çevrilmekle, yeniden yapılan yargılama sonunda; mahkeme önceki kararda direnmiştir.

HUKUK GENEL KURULU KARARI

Hukuk Genel Kurulunca incelenerek direnme kararının süresinde temyiz edildiği anlaşıldıktan ve dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra gereği görüşüldü:

Dava, trafik kazası nedeniyle uğranılan maddi ve manevi zararın ödetilmesi istemine ilişkindir.

Davacı vekili, davalının kullandığı 43 .. 122 plakalı araç ile müvekkilinin kullandığı 43 .. 643 plaka sayılı araca çarparak müvekkilinin yaralanmasına, aracında hasar görmesine sebep olduğunu, davalının müvekkiline verdiği zarar sebebiyle fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile 100,00.-TL maddi 10.000,00.-TL manevi tazminatın tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, davacının daha önceden de trafik kazası geçirdiğini, bu zararların bu  kazalardan dolayı oluştuğunu ve davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Mahkemece, davacının gider avansını verilen kesin süreye rağmen yatırılmadığından bahisle davanın reddine dair verilen karar, davacı vekilinin temyizi üzerine, Özel Daire’ce, yukarıda başlık bölümünde metni aynen yazılı ilam ile bozulmuş, yerel mahkemece, önceki gerekçeler genişletilmek suretiyle direnme kararı verilmiştir.

Direnme kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece, davacının gider avansını verilen kesin süreye rağmen yatırılmadığından bahisle davanın reddine dair verilen karar, davacı vekilinin temyizi üzerine, Özel Daire’ce, yukarıda başlık bölümünde metni aynen yazılı ilam ile bozulmuş, yerel mahkemece, önceki gerekçeler genişletilmek suretiyle direnme kararı verilmiştir.

Direnme kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Direnme yolu ile Hukuk Genel Kurulu önüne gelen uyuşmazlık; mahkemece gider avansı ödemesine yönelik yapılan ihtardan sonra iki haftalık yasal ödeme süresi henüz dolmadan davacı tarafından adli yardım talebinde bulunulmuş olması, mahkemece adli yardım talebi konusunda davacı vekiline süre verilmiş olması, bundan sonra henüz adli yardım konusunda bir karar verilmeden ancak verilen iki haftalık süreden sonra davacı tarafından gider avansının yatırılmış olması karşısında, gider avansı yatırması için davacıya verilen kesin sürenin akıbetinin ne olacağı; buradan varılacak sonuca göre işin esasının incelenmesine gerek bulunup bulunmadığı noktalarında toplanmaktadır.

Öncelikle gider avansına ilişkin yasal düzenleme ve ilkelerin ortaya konulmasında yarar vardır:

Dava 20.07.2010 tarihinde açılmıştır. Davanın açıldığı tarih itibariyle yürürlükte olan  1086 Sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu’nda (HUMK'nda) gider avansı alınmasına yönelik bir düzenleme mevcut değildir.

01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 sayılı HMK’nun 114/g maddesinde ise,  gider avansı dava şartı olarak düzenlenmiştir.

HMK’nun harç ve avans ödenmesi başlıklı  120.maddesinde;

“(1) Davacı, yargılama harçları ile her yıl Adalet Bakanlığınca çıkarılacak gider avansı tarifesinde belirlenecek olan tutarı, dava açarken mahkeme veznesine yatırmak zorundadır.

(2) Avansın yeterli olmadığının dava sırasında anlaşılması hâlinde, mahkemece, bu eksikliğin tamamlanması için davacıya iki haftalık kesin süre verilir.”

Hükmü getirilmiştir.

Anılan maddenin gerekçesinde ise: “Madde ile, dava açılırken yargılama harçlarının mahkeme veznesine yatırılması zorunluluğu düzenlenmiştir.

Maddede ayrıca, 1086 sayılı Kanunda yer almayan, yeni bir düzenleme yapılarak, her türlü tebligat ücretleri, keşif giderleri, bilirkişi ve tanık ücretleri gibi giderleri karşılayacak tutarın, avans olarak davacı tarafından dava açarken yatırılması zorunluluğu getirilmiştir. Bu avansın yetmemesi durumunda ise tamamlanması için davacıya kesin süre verileceği hususu hüküm altına alınmıştır.

Avans miktarının, davanın türü ve özelliklerine göre her yıl Adalet Bakanlığınca ilân edilecek tarifeye göre belirleneceği, maddede yer almıştır.

Maddede yapılan bu düzenlemeyle, gerekli masrafların zamanında yatırılmamasından dolayı davaların gecikmesinin önüne geçilmesi amaçlanmıştır” ifadelerine yer verilmek suretiyle, her türlü tebligat ücretleri, keşif giderleri, bilirkişi ve tanık ücretleri gibi giderleri karşılayacak tutarın, avans olarak davacı tarafından dava açarken yatırılması zorunluluğu getirildiği vurgulanmıştır.

Maddede yapılan bu düzenlemeyle, gerekli masrafların zamanında yatırılmamasından dolayı davaların gecikmesinin önüne geçilmesi amaçlanmıştır” ifadelerine yer verilmek suretiyle, her türlü tebligat ücretleri, keşif giderleri, bilirkişi ve tanık ücretleri gibi giderleri karşılayacak tutarın, avans olarak davacı tarafından dava açarken yatırılması zorunluluğu getirildiği vurgulanmıştır.

03.04.2012 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanan Hukuk Muhakemeleri Kanunu Yönetmeliğinin  45.maddesinde: “(1) Davacı, yargılama harçları ile her yıl Bakanlıkça çıkarılacak gider avansı tarifesinde belirlenecek olan tutarı dava açarken mahkeme veznesine yatırmak zorundadır. Gider avansı, her türlü tebligat ve posta ücretleri, keşif giderleri, bilirkişi ve tanık ücretleri gibi giderler için davacıdan alınan meblağı ifade eder.

(2) Adli yardım talebiyle açılan dava ve işlerde adli yardım konusunda bir karar verilinceye kadar harç, gider ve delil avansı alınmaz. Kanunlardaki özel hükümler saklıdır.

(3) Gider avansının yeterli olmadığının dava sırasında anlaşılması halinde, mahkemece bu eksikliğin tamamlanması için davacıya iki haftalık kesin süre verilir. Dava şartı olan gider avansının yatırılmaması veya tamamlanmaması halinde, dava, dava şartı yokluğundan reddedilir.

(4) Taraflardan her biri ikamesini talep ettiği delil için mahkemece belirlenen avansı, verilen kesin süre içinde yatırmak zorundadır. Delil avansı, tarafların dayandıkları delillerin giderlerini karşılamak üzere mahkemece belirlenen kesin süre içinde ödemeleri gereken meblağı ifade eder. Taraflar birlikte aynı delilin ikamesini talep etmişlerse, gereken gideri yarı yarıya avans olarak öderler. Taraflardan biri avans yükümlülüğünü yerine getirmediğinde, diğer taraf bu avansı da yatırabilir. Delil avansını yatırmayan taraf, o delilin ikamesinden vazgeçmiş sayılır. Tarafların üzerinde tasarruf edemeyecekleri dava ve işlerle, kanunlardaki özel hükümler saklıdır…”

Hükmü getirilmiştir.

Yönetmeliğin 45.maddesinde gider avansının, her türlü tebligat ve posta ücretleri, keşif giderleri, bilirkişi ve tanık ücretleri gibi giderler için davacıdan alınan meblağı ifade ettiği, davacının, her yıl Bakanlıkça çıkarılacak gider avansı tarifesinde belirlenecek olan tutarı dava açarken mahkeme veznesine yatırmak zorunda olduğu veya mahkemece belirlenen kesin süre içinde ödenmesi gerektiği vurgulanmıştır.

Hukuk Genel Kurulu’nun 12.12.2012 gün ve 2012/9-1199 E., 2012/1215 K. sayılı ilamında da bu ilkeler benimsenmiştir.

Öte yandan, 6100 sayılı HMK'nun 448.maddesine göre: “Bu Kanun hükümleri, tamamlanmış işlemleri etkilememek kaydıyla derhâl uygulanır.” düzenlemesi  yer almakta olup, anılan düzenlemeye göre; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu  hükümleri tamamlanmış işlemleri etkilememek kaydıyla derhal yürürlüğe girecektir.

Gider avansının yatırılmaması halinde açılan dava, dava şartı yokluğundan reddedilir (Yön. m. 45/3); delil avansının yatırılmaması halinde ise, o delilden vazgeçilmiş sayılır(Yön. m. 45/3).

Gider avansının yatırılmaması halinde açılan dava, dava şartı yokluğundan reddedilir (Yön. m. 45/3); delil avansının yatırılmaması halinde ise, o delilden vazgeçilmiş sayılır(Yön. m. 45/3).

Tüm bu açıklamalar ışığında somut olaya gelince; Görülmekte olan bu dava, 1086 sayılı HUMK döneminde 20.07.2010 tarihinde açılmıştır. 6100 sayılı HMK'nun yürürlüğe girdiği 01.10.2011 tarihi itibari ile davanın “gider avansı ile ilgili olarak eksik yatırılan avansın iki hafta içinde ikmal edilmesi için kesin süre verilmesine” ilişkin ara kararın verildiği, 27.10.2011 tarihi itibari ile tahkikat aşamasına geçildiği, dosya kapsamından anlaşılmaktadır.

Hukuk Genel Kurulu’nun 12.12.2012 gün ve 2012/9-1199 E., 2012/1215 K. sayılı kararında da belirtildiği üzere, bu aşamada, sadece HMK’nun 324.maddesi uyarınca delil avansı istenebileceği gözden kaçırılarak, yazılı şekilde gider avansı istenmesi de doğru değildir.

Öte yandan, somut olayda, mahkemece, 27.10.2011 tarihli duruşmada, davacıya 6100 sayılı HMK.nun 120/2.madde ve fıkrası gereğince gider avansı yatırması için iki haftalık kesin süre verildiği, davacı vekilinin 04.11.2011 tarihli dilekçe ile adli yardım talebinde bulunduğu, mahkemece, 08.12.2011 tarihli duruşmada davacıya, adli yardım talebi konusundaki delillerini sunmak üzere bir sonraki duruşma gününe kadar kesin süre verildiği, davacının gider avansı için verilen kesin süreden sonra 21.12.2011 tarihinde gider avansını yatırdığı hususlarında uyuşmazlık bulunamamaktadır.

Kural olarak, yukarıda da bahsedildiği üzere, Yönetmeliğinin  45.maddesinin, 2.fıkrası gereğince taraflarca adli yardım talebinde bulunulduğunda, adli yardım konusunda bir karar verilinceye kadar harç, gider ve delil avansı alınmaz. Gider avansının yeterli olmadığının dava sırasında anlaşılması halinde, mahkemece bu eksikliğin tamamlanması için davacıya iki haftalık kesin süre verilir. Dava şartı olan gider avansının yatırılmaması veya tamamlanmaması halinde, dava, dava şartı yokluğundan reddedilir. Ancak, yerel mahkemenin adli yardım talebi konusunda 08/12/2011 tarihinde aldığı ara karar, gider avansı ödemesine ilişkin 27/10/2011 tarihli duruşmada davacıya verilen kesin hükmü ortadan kaldırmıştır. Bu durumda kesin hükmün sonuçları doğmaz.

Yukarıda belirtilen gerekçelerle, Yerel Mahkemece bozma kararına uyulması gerekirken, önceki kararda direnilmesi usul ve yasaya aykırı olduğundan direnme kararının bozulması gerekmiştir.