muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2006/208, Karar No: 2006/206, Tarih: 10.10.2006

6-Zabıt mümzisi tanık Bekir Büyükhan ifadesinde, öğrencilerin kantin yerine İktisat Fakültesi önünde eylem yapmak istemeleri üzerine, pankart açtıkları sırada komutanlarının müdahale ettiğini ve öğrencilerin göz altına alındığını, göz altına alınan öğrencilerin ihtara rağmen slogan atıp pankart açan öğrenciler olduğunu söylemiştir.

7-Zabıt mümzisi tanıklar A... Başarın ve S…

… Arıcan ifadelerinde, olay günü fakülteye gittiklerini, öğrencilere rektörlük tarafından kutlama yapılacak yer, kantin olarak gösterilmesine rağmen, öğrencilerin İktisat Fakültesi önünde toplanınca ve pankart açınca jandarma komutanı Feridun Yürümez tarafından pankart açılmaması yönünde ihtar yapıldığını, komutanın pankartı almak istediğini, öğrenciler engel olunca kargaşa olduğunu, slogan atan öğrencilerden karakola alınanlar olduğunu, öğrencilerin hepsinin slogan attığını beyan etmişlerdir.

8-Olayın oluş şeklini gösteren video kaset deşifre edilip incelenmemiştir.

IV.Kararın İrdelenmesi

2911 Sayılı Kanunun 6. maddesinin ikinci fıkrasında "Şehir ve kasabalarda ve gerekli görülen diğer yerlerde, hangi meydan ve açık yerlerde veya yollarda, toplantı ve yürüyüş yapılabileceği ve bu toplantı ve yürüyüş için toplanma ve dağılma yerleri ile izlenecek yol ve yönler.." hükmü mevcuttur. Bu hükümden de anlaşılacağı üzere genel yerlerde, herkese açık mekanlarda bu kanunun uygulama olanağı vardır. Herkese açık olmayan yer ve mekanlarda 2911 Sayılı Kanunun uygulanması mümkün değildir. Örneğin; konutta, bahçesinde olduğu gibi. Yine sadece öğrencilerin girmesine izin verilen kamuya açık olmayan yerlerde örneğin üniversite kampüsleri de bu kapsamda kanunun uygulama alanı dışındadır. Zîra, bu alandaki düzenlemeler üniversite idaresinin sorumluluğunda olup bu düzenlemelere aykırılık ancak disiplin soruşturmasını gerektirir.

Bu itibarla üniversite idaresi tarafından İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi kantininde düzenleme izni verilen anma töreninin bahsedilen yerde yapılmaması, idareye karşı bir davranış olarak ele alınmalı bu açıdan değerlendirilmelidir. 2911 Sayılı Kanunun 6. maddesi bu açıdan irdelendiğinde suçun yasal unsurlarının oluşmadığı görülmektedir.

2911 Sayılı Kanunun 32. maddesi açısından suçun oluşup oluşmadığı irdelendiğinde;

Dava konusu olayda öğrencilerin sanıkların önceki yıllarda öldürülen arkadaşlarının ölüm yıldönümünü anmak amacıyla rektörlükten izin istedikleri, rektörlüğün anma töreninin okul kantininde yapılmasını istediği, başlangıçta öğrencilerin kantinde toplandığı, daha sonra İktisat Fakültesi önüne geldikleri, bu sırada jandarma komutanının sanıkları rektörlüğün izin verdiği alana gitmelerini söylediği, bu sırada öğrencilerin pankart açmaya çalıştıkları, pankartı almak isteyen jandarma komutanının hareketi üzerine kargaşanın olduğu ve jandarmanın öğrencileri dağıttığı anlaşılmaktadır.

Öte yandan bu dağıtma sırasında dağıtmaya yönelik olarak sanıklar tarafından bir mukavemetin, tehdidin ve direnmenin olduğuna ilişkin gerek olay yeri tespit tutanağında, gerekse zabıt mümzisi tanıkların beyanlarında herhangi bir bilgiye rastlanmamıştır.

Güvenlik amirinin 24. maddenin 1. fıkrası uyarınca yapmış olduğu kanuna uygun bir dağılma isteği bulunmamaktadır. Zabıt mümzisi tanıkların beyanlarında da belirtildiği gibi güvenlik amiri sanık öğrencilerden okul kantininde kutlama yapmalarını istemiş, öğrenciler pankart açınca pankartı bizzat almaya çalışmış, bu sırada kargaşa yaşanmış ve öğrenciler dağıtılmışlardır. Bir kısım öğrenci daha sonra gözlem altına alınmıştır.

Yasa dışı toplantıya katılanların eylemi 32. maddede düzenlenmiştir. 32. maddedeki suçun oluşması için idari otoritenin uyarısına rağmen, yasa dışı toplantı veya gösteriye katılan kimsenin eylemini sürdürmesi koşuldur. Bu nedenle 32. maddedeki suç için dağılma emrinin varlığı gereklidir. Yukarıda da belirtildiği gibi yasal dağılma emri verilmemiştir. Bu itibarla eylem yasa dışı hale dönüşmediğinden suç oluşmamıştır.

Kabule göre ise;

Sanıklar H... Behlivan, C... Gerçek ve A... Akgöl haklarında dağılma sırasında mukavemet suçundan cezalandırma yoluna gidilmişse de sanıklardan H... Behlivan ve A... Akgöl'ün ne şekilde zabıtaya direndikleri, diğer sanık C... Gerçek'in mağdur M... Şahin'e ne şekilde vurduğu (olay yeri tespit tutanağında bir açıklama olmadığı, yargılaması yapılan tüm sanıkların kışkırtıcılıkla suçlandığı dikkate alınarak) emanette bulunan kaset deşifre edilmeden veya sanıkların fotoğrafları mağdurlara gösterilmeden 2911 SK nun 32/1 maddesi yerine 32/3 maddesi ile cezalandırılması yasaya aykırıdır" gerekçesi ile Özel Daire Kararının kaldırılması talebinde bulunulmuştur.

Dosya Yargıtay Birinci Başkanlığına gönderilmekle Yargıtay Ceza Genel Kurulunca okundu, gereği konuşulup düşünüldü.

TÜRK MİLLETİ ADINA

CEZA GENEL KURULU KARARI

Sanıklar M... Özkılavuzoğlu, T... Koğu, E... Erdoğan, O... Demir, K... Şahin ve S... Doğru'nun 2911 sayılı Yasanın 32/1, sanıklar H... Behlivan, C... Gerçek ve A... Akgöl'ün de 2911 sayılı Yasanın 32/3 maddeleriyle cezalandırılmalarına karar verilen olayda; Özel Daire ile Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı arasındaki uyuşmazlık, tüm sanıklar yönünden sübuta, kabule göre de sanıklar H..., C... ve A... yönünden suçların nitelendirilmesine ilişkindir.

Dosyanın esasının görüşülmesine geçilmeden önce Yerel Mahkemece yürütülen kovuşturmaya ilişkin; 01.08.2002 tarihli oturuma ait tutanağın ilk sayfasının zabıt katibi tarafından imzasız bırakılmasının usule aykırılık oluşturup oluşturmayacağı Yargıtay İç Yönetmeliğinin 27. maddesi uyarınca "ön sorun" olarak ele alınıp değerlendirilmiştir.

Dosyanın esasının görüşülmesine geçilmeden önce Yerel Mahkemece yürütülen kovuşturmaya ilişkin; 01.08.2002 tarihli oturuma ait tutanağın ilk sayfasının zabıt katibi tarafından imzasız bırakılmasının usule aykırılık oluşturup oluşturmayacağı Yargıtay İç Yönetmeliğinin 27. maddesi uyarınca "ön sorun" olarak ele alınıp değerlendirilmiştir.

Usul işlemleri, derhal uygulanırlık ilkesinin doğal sonucu olarak, gerçekleştirildiği sırada yürürlükte bulunan yargılama yasası hükümlerine tâbi olurlar. Ceza yargılaması sırasında yasada değişiklik olduğunda yeni yasa hemen uygulanır; ancak bu durum, önceki yasanın yürürlükte bulunduğu dönemde, o yasaya uygun biçimde yapılmış işlemlerin geçersizliği sonucunu doğurmayacağı gibi yenilenmesini de gerektirmez.

Bu ilkenin sonucu olarak;

1- Usul işlemleri mutlaka yürürlükteki yasaya göre yapılacaktır.

2-Yürürlükteki yasaya göre yapılmış işlemler, sonradan yürürlüğe giren yasa nedeniyle geçerliliğini yitirmeyecektir.

3-Yeni yasanın yürürlüğünden sonra yapılması gereken usul işlemleri yeni yasaya tâbi olacaktır.

4-Yeni yasanın uygulanmasında, sanığın leh veya aleyhinde sonuç doğurmasına bakılmayacaktır.

Nitekim 5320 sayılı Ceza Yargılaması Yasasının Yürürlük ve Uygulama Şekli Hakkında Yasanın 4. maddesinin 1. fıkrasında; 5271 sayılı Ceza Yargılaması Yasasının yürürlüğe girdiği tarihten itibaren, yasada öngörülen istisnalar dışında, görülmekte olan bütün soruşturma ve kovuşturmalarda uygulanacağı belirtilmiş, 2. fıkrasında da; Ceza Yargılaması Yasasının yürürlüğe girmesinden önceki soruşturma ve kovuşturma evrelerinde yapılmış işlem ve kararların hukuki geçerliliklerini sürdürdükleri vurgulanmıştır.

Açıklanan bu ilkeler; Yerel Mahkemede yargılamanın yapıldığı ve hükmün verildiği tarihte yürürlükte bulunan 1412 sayılı Ceza Yargılamaları Usulü Yasasının 264. ve 267. maddelerinde yer alan hükümlerin incelenmesini ve somut olayda uygulanmasını gerekli kılmaktadır.

1412 sayılı Ceza Yargılamaları Usulü Yasasının 264. maddesi gereğince; "Duruşma için tutanak tutulur ve mahkeme başkanı ile zabıt katibi tarafından imzalanır. Mahkemece gerekli bulunduğunda duruşma safahatı, mahkemenin uygun ve lüzumlu göreceği teknik araçlarla tespit olunabilir. Bu tespite dayanılarak sonradan düzenlenecek duruşma tutanaklarının, duruşma safahatına uygun olduğu, mahkeme başkanı ve tutanağı düzenleyen zabıt kâtibi tarafından tasdik edilir. Mahkeme başkanının özrü bulunursa tutanak üyelerin en kıdemlisi tarafından imzalanır." 1412 sayılı Ceza Yargılamaları Usulü Yasasının 267. maddesi ise şu şekildedir: "Duruşmanın nasıl yapılacağı hakkındaki kanuni merasime riayet edilip edilmediği ancak zabıtname ile ispat olunabilir. Zabıtnamenin bu kısmına karşı yalnız sahtelik iddiası yapılabilir."

5271 sayılı Ceza Yargılaması Yasasının 219. maddesi ile 1412 sayılı Ceza Yargılamaları Usulü Yasasının 264. maddesi neredeyse aynıdır, aynı benzerlik 5271 sayılı Yasanın 222. maddesi ile 1412 sayılı Yasanın 267. maddesi arasında da bulunmaktadır.

5271 sayılı Ceza Yargılaması Yasasının 219. maddesi ile 1412 sayılı Ceza Yargılamaları Usulü Yasasının 264. maddesi neredeyse aynıdır, aynı benzerlik 5271 sayılı Yasanın 222. maddesi ile 1412 sayılı Yasanın 267. maddesi arasında da bulunmaktadır.

Yargıtay Ceza Genel Kurulu'nun yerleşik kararlarında da belirtildiği gibi; ceza yargılaması işlemleri, onlara belge kanıtı değerinin tanınması amacıyla duruşmada tutanaklara yansıtılmakta ve yetkililerce imzalanarak resmi belge niteliğine kavuşturulmaktadır. Yasanın buyurucu hükmü uyarınca duruşma safhalarını gösteren tutanakların her sayfasının hâkim ve zabıt kâtibi tarafından imzalanması bu nedenle zorunludur. Bu şekli düzenlemenin amacı, tutanakların değiştirilmesini önlemek ve onlara güven duyulmasını sağlamaktır. İmza noksanı bulunan duruşma tutanağı, muhtevasına güvenilirliği yönünden duraksamaya yol açar ve resmi belge niteliği zafiyete uğrar. Böyle bir belgeye dayanılarak hüküm tesis olunamaz.

Konu yargılamada; mahkum olan sanıklardan M... Özkılavuzoğlu, C... Gerçek ve H... Behlivan'ın savunmalarının yer aldığı, 01.08.2002 tarihli oturuma ait tutanağın ilk sayfası, oturuma katıldığı anlaşılan zabıt katibi E.Burak Tunçtürk (897) tarafından imzasız bırakılmıştır.

Belirtilen eksiklik; esaslı işlemlerin yapılıp kayda geçirildiği tutanaklarda, kopukluk meydana getirecek ve hükme dayanak oluşturan belgeler bütünlüğünü bozacak niteliktedir. Anılan usulî eksikliğin diğer sanıklar için de geçerli olan tutanak bütünlüğünü zedeleyeceği tartışma dışıdır.

Bu itibarla, Yargıtay C.Başsavcılığı itirazının açıklanan değişik gerekçeyle kabulüne, Özel Daire onama ve bozma kararlarının kaldırılmasına, diğer yönleri incelenmeyen hükümlerin öncelikle açıklanan usule aykırılık nedeniyle BOZULMASINA, dosyanın tüm sanıklar yönünden yeniden hüküm kurulmak üzere mahalline gönderilmesine karar verilmelidir.

SONUÇ : Açıklanan nedenlerle;

1- Yargıtay C.Başsavcılığı itirazının değişik gerekçeyle KABULÜNE,

2- Yargıtay 8. Ceza Dairesinin 09.03.2006 gün ve 14460-1951 sayılı onama ve bozma kararlarının KALDIRILMASINA, diğer yönleri incelenmeyen 06.05.2003 gün ve 512-389 sayılı yerel mahkeme hükümlerinin öncelikle açıklanan usule aykırılık nedeniyle BOZULMASINA,

3-Tüm sanıklar yönünden yeniden hüküm kurulması için dosyanın mahalline gönderilmek üzere Yargıtay C.Başsavcılığına tevdiine, 10.10.2006 günü oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/9457, Karar No: 2015/4430, Tarih: 09.06.2015

**23. Hukuk Dairesi         2014/9457 E.  ,  2015/4430 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İcra Hukuk Mahkemesi

.

Taraflar arasında görülen sıra cetveline şikayetin sonucunda verilen hükmün onanmasına ilişkin Dairemizin 17.03.2014 gün ve 2013/8982 Esas, 2014/2020 Karar sayılı ilamının karar düzeltme yoluyla incelenmesi şikayet olunan vekilince istenilmekle, dosya incelendi, gereği görüşüldü.

- KARAR -

Şikayetçi vekili, bedeli paylaşıma konu şikayet dışı borçluya ait gemide müvekkilinin görevli olarak çalıştığını, işçi alacaklarının tahsili için kanuni rehin hakkına dayanarak taşınır rehninin paraya çevrilmesi yoluyla icra takibine giriştiklerini, geminin satış bedelinin paylaşımı için düzenlenen sıra cetvelinde tüm paranın ipotek alacaklı olduğundan bahisle şikayet olunana ödenmesine karar verildiğini, müvekkiline gemi alacaklısı olarak öncelikli ödeme yapılması gerektiğini ileri sürerek, sıra cetvelinin iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

Şikayet olunan, şikayete karşı cevap vermemiştir.

Mahkemece, sıra cetveli kapsamında kendisine ödeme yapılan şikayet olunan vekiline şikayet dilekçesinin tebliğe gönderildiği ancak davalı vekilinin bu dosyaya ilişkin görevlendirme yapılmadığından evrakı iade edip davalı asile tebligat yapılmasını talep ettiği, uyuşmazlığın takip hukukuna dayalı olduğu, şikayet niteliği taşıdığı, dolayısıyla davalı asilin takip dosyasında tüm iş ve işlemlerini yürütmekle görevli bulunan vekile gerekli tebligatın yapılması ile taraf teşkiline ilişkin işlemlerin tamamlandığı, bu nedenle ayrıca davacı asile tebligat gönderilmesi hususundaki istemin reddi yoluna gidildiği, sıra cetvelinde gemi alacaklısı hakkının rehin veya ipotekle temin edilmiş olsun veya olmasın diğer bütün alacaklılara karşı sahip bulunduğu önceliği gözetilmediği gerekçesiyle sıra cetvelinin iptaline dair verilen karar şikayet olunan vekilinin temyiz istemi üzerine Dairemizin 17.03.2014 gün ve 2013/8982 Esas, 2014/2020 Karar sayılı ilamıyla onanmıştır.

Bu kez, şikayet olunan vekili karar düzeltme isteminde bulunmuştur.

Dosyadaki yazılara, mahkeme kararında belirtilip Yargıtay ilamında benimsenen gerektirici sebeplere göre, HUMK'nın 440. maddesinde sayılan hallerden hiçbirisine uymayan karar düzeltme isteminin reddi gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle, şikayet olunan vekilinin karar düzeltme isteminin REDDİNE, 5,20 TL harç ve takdiren 248,00 TL para cezasının karar düzeltme isteyenden alınarak Hazine'ye gelir kaydedilmesine, 09.06.2015 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2020/11469, Karar No: 2022/11927, Tarih: 17.11.2022

**10. Ceza Dairesi         2020/11469 E.  ,  2022/11927 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkeme : FETHİYE 6. Asliye Ceza Mahkemesi

Suç : Kullanmak için uyuşturucu madde bulundurma

Hüküm : Mahkûmiyet

Dosya incelendi.

GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ:

1- Olay tutanağında, sanığın içinde bulunduğu araçta yapılan aramaya esas alındığı belirtilen Fethiye 3. Sulh Ceza Mahkemesinin 2014/240 D.İş sayılı önleme araması kararının dosya içerisinde bulunmadığı anlaşılmakla;

2559 sayılı PVSK'nın 9. maddesine göre olay yeri ve tarihini kapsayacak nitelikte "önleme araması kararı" veya CMK'nın 116, 117 ve 119. maddelerine uygun şekilde alınmış "adli arama kararı" ya da "yazılı arama emri" bulunup bulunmadığının araştırılarak varsa aslı veya onaylı bir örneğinin getirilmesinden sonra sonucuna göre sanığın hukuki durumunun değerlendirilerek hüküm kurulması gerektiğinin gözetilmemesi,

2- Sanık hakkında, 6545 sayılı Kanun'un 68. maddesi ile değişik TCK'nın 191. maddesinin 2 ve 3. fıkraları uyarınca, kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararı ile birlikte verilen tedavi ve denetimli serbestlik tedbiri kararının içeriğinde, sanığın bu karara itiraz hakkı bulunduğuna ilişkin, itiraz süresi ve merciinin de gösterilmemesi suretiyle usulüne uygun bir yasa yolu bildirimi yapılmadığı için karar sanık tarafından öğrenilmiş olsa bile, 25/12/2014 tarihli kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararının kesinleşmediği ve kovuşturma şartlarının oluşmadığı dikkate alınarak, sanık kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararına karşı 15 gün içinde Sulh Ceza Hakimliğine itiraz hakkı bulunduğu ihtarı ile birlikte kararın yeniden tebliğ edilmesi gerektiğinden, bu kapsamda inceleme konusu olayda sanığın yükümlülüklere uymaması eylemini, kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararı kesinleşmeden gerçekleştirdiği anlaşılmakla, sanık hakkında kovuşturma şartlarının oluşmaması nedeniyle, 5271 sayılı CMK'nın 223/8. maddesi gereğince kovuşturma şartının gerçekleşmesini beklemek üzere, kamu davasının durmasına ve gerekli tebligat işlemlerinin tamamlanarak, kararın infazına devam edilmesi için dosyanın Cumhuriyet Başsavcılığına gönderilmesine karar verilmesi yerine yargılamaya devamla sanık hakkında mahkûmiyet hükmü kurulması,

3- Suç tarihinden önce 28.06.2014 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 6545 sayılı Kanun'un 68. maddesi ile değiştirilen TCK'nın 191. maddesinin 5. fıkrasının olaya tatbik kabiliyeti bulunup bulunmadığının tesbiti açısından; sanık hakkında kullanmak

3- Suç tarihinden önce 28.06.2014 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 6545 sayılı Kanun'un 68. maddesi ile değiştirilen TCK'nın 191. maddesinin 5. fıkrasının olaya tatbik kabiliyeti bulunup bulunmadığının tesbiti açısından; sanık hakkında kullanmak

için uyuşturucu madde bulundurma suçundan dolayı, bu suç tarihinden önce açılmış başka bir dava veya soruşturma olup olmadığının, varsa sanığın bu suçu diğer davaya konu olan suç nedeniyle verilen tedavi ve denetimli serbestlik tedbirinin infazı sırasında veya 6545 sayılı Kanun yürürlüğe girdikten sonra verilmiş olan bir kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararının erteleme süresi zarfında işleyip işlemediğinin ve önceki dava sonucunun araştırılması, gerektiğinde Cumhuriyet Başsavcılığından ve Denetimli Serbestlik Müdürlüğünden suç tarihinde sanığın infazda olan başka bir tedavi ve denetimli serbestlik tedbiri kararının bulunup bulunmadığı sorulup belirlendikten sonra;

Sanık bu suçu, daha önce işlediği suçtan dolayı yapılan kovuşturma aşamasında hükmolunan tedavi ve denetimli serbestlik tedbirinin infazı sırasında veya 6545 sayılı Kanun'la değişik TCK'nın 191/2. maddesi uyarınca verilmiş bir "kamu davasının açılmasının ertelenmesi'' kararının erteleme süresi zarfında işlemişse; 6545 sayılı Kanun'un 68. maddesi ile değiştirilen TCK'nın 191. maddesinin 5. fıkrasında öngörülen “Erteleme süresi zarfında kişinin kullanmak için tekrar uyuşturucu veya uyarıcı madde satın alması, kabul etmesi veya bulundurması ya da uyuşturucu veya uyarıcı madde kullanması, dördüncü fıkra uyarınca ihlal nedeni sayılır ve ayrı bir soruşturma ve kovuşturma konusu yapılmaz" hükmü uyarınca, ikinci suçtan açılan bu davanın kovuşturma şartının ortadan kalkması nedeniyle, CMK'nın 223. maddesinin 8. fıkrası uyarınca "davanın düşmesine" ve tedavi ve/veya denetimli serbestlik tedbiri uygulanmasına ilişkin kararı veren ilgili mahkemeye ya da kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararı veren ilgili Cumhuriyet Başsavcılığına ihbarda bulunulmasına karar verilmesi; aksi halde 6545 sayılı Kanun'un 68. maddesi ile değişik 5237 sayılı TCK'nın 191. maddesi uyarınca, yargılamaya devam olunarak, hüküm kurulması gerektiği gözetilmeden, eksik araştırma ile hüküm kurulması,

Kabule göre;

4- Hükümden sonra 24.11.2015 tarih ve 29542 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Anayasa Mahkemesinin 08.10.2015 tarihli 2014/140 esas ve 2015/85 sayılı kararı ile 5237 sayılı TCK'nın 53. maddesinin bazı hükümlerinin iptal edilmesi ve 7242 sayılı Kanun’un 10. maddesiyle yapılan değişiklikler nedeniyle, bu maddenin uygulanması açısından sanığın durumunun yeniden belirlenmesinde zorunluluk bulunması,

5- İzmir Kriminal Polis Laboratuvarı’nca suç konusu uyuşturucu maddeden alınan şahit numunelerin de müsaderesine karar verilmesi gerektiğinin gözetilmemesi,

Bozmayı gerektirmiş, sanığın temyiz itirazları bu nedenle yerinde görülmüş olduğundan, hükmün BOZULMASINA, 17.11.2022 tarihinde oy birliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2018/337, Karar No: 2018/8191, Tarih: 20.09.2018

**13. Hukuk Dairesi         2018/337 E.  ,  2018/8191 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki muarazanın giderilmesi ve itirazın iptali davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı asıl ve birleşen davanın kısmen kabulüne kısmen reddine yönelik olarak verilen hükmün davacı avukatınca duruşmalı, davalı avukatınca duruşmasız olarak temyiz edilmesi üzerine ilgililere çağrı kağıdı gönderilmişti. Belli günde taraflardan gelen olmadığından incelenmenin evrak üzerinde yapılmasına karar verildikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

KARAR

Davacı ve birleşen dosya davalısı, eczacı olduğunu, davalı Kurum tarafından aralarındaki sözleşmenin 6.3.19 maddesi uyarınca sahte reçete nedeni ile sözleşmesinin 2 yıl süre ile feshine ve reçete bedelinin 10 katı tutarında 186.656,50 TL para cezası uygulanmasına karar verildiğinin bildirildiğini, ayrıca diplomasını dava dışı üçüncü kişiye kiraya verdiği gerekçesi ile sözleşmenin 6.3.21 maddesi uyarınca sözleşmesinin süresiz olarak feshedildiğini, ancak Kurum işleminin hukuka aykırı olduğunu ileri sürerek sözleşmenin feshi ve cezai şarta ilişkin kararın iptalini istemiştir.

Davalı ve birleşen dosya davacısı, asıl davanın reddini dilemiş; birleşen davasında davalının 18.665,65 TL tutarında sahte reçete fatura ettiğinin müfettiş raporu ile belirlendiğini, bunun üzerine davalıya yapılan yersiz ödeme ve cezai şart tutarının tahsili amacı ile başlattıkları takibin davalının haksız itirazı ile durduğunu ileri sürerek itirazın iptaline ve inkar tazminatına karar verilmesini istemiştir.

Mahkemece, asıl davada, davalının 25/06/2010 tarih 10.076.366 sayılı yazısı ile gerçekleştirilen sözleşmenin iki yıl süre ile feshine dair işleminin ve aynı yazıya konu sözleşmenin süresiz olarak feshine dair işleminin iptaline, taraflar arasındaki muarazanın bu şekilde giderilmesine, davalının 25/06/2010 tarihli aynı yazısıyla ilaç bedelinin 10 katı ceza uygulandığının bildirildiği, oysa bilirkişi raporuna göre 5 kat olarak ceza uygulanmasının gerektiği anlaşıldığından, 5 kat fazladan uygulanan cezai şart işleminin iptaline, taraflar arasındaki muarazanın bu şekilde giderilmesine; birleşen davada 103.336,41 TL asıl alacak için davalının itirazının iptaline, takibin ... 16 İcra müdürlüğünün 2011/8047 sayılı dosyası üzerinden devamına, asıl alacağa takip tarihinden itibaren yasal faiz uygulanmasına, fazlaya ilişkin talep ile icra inkar tazminatına ilişkin talebin reddine karar verilmiş; hüküm, taraflarca temyiz edilmiştir.

1-Davacı asıl dava ile davalı Kurum tarafından hakkında tesis edilen cezai şart ile fesih işleminin iptalini istemiştir. 6100 sayılı HMK.’nın “taleple bağlılık ilkesi” başlıklı 26/1. maddesinde hâkimin tarafların talep sonuçlarıyla bağlı olduğu ve talepten fazlasına veya başka bir şeye karar veremeyeceği hüküm altına alınmıştır. Mahkemece, alınan bilirkişi raporu doğrultusunda sözleşmenin iki yıl feshine ve reçete bedellerinin 10 katı cezai şart uygulanacağına dair protokolün 6.3.19 maddesinin somut olayda uygulama yerinin olmadığı, protokolün 6.3.10 maddesinde yer alan "hasta veya hasta yakınına teslim edilmeyen ilaçlara ait ilaç küpürlerinin yer aldığı reçetelerin kuruma fatura edildiğinin tespiti halinde, küpür bedelinin 5 katı tutarında cezai şart uygulanarak eczane yazılı olarak uyarılır" hükmü gereğince 5 adet reçete bedelinin 5 katı cezai şartın uygulanmasının gerektiği gerekçesi ile 5 kat fazladan uygulanan cezai şart işleminin iptaline, taraflar arasındaki muarazanın bu şekilde giderilmesine karar verilmiştir. Sözü edilen yasa maddesi uyarınca, mahkemenin talepten başka bir şeye karar vermesi mümkün bulunmamaktadır. Mahkemece anılan yasa hükmü göz ardı edilerek, davacı tarafça yalnızca uygulanan cezai şartın ve sözleşmenin feshine ilişkin kararın iptali talep edilmişken, davalı kurum yerine geçerek davacı hakkında sözleşmenin 6.3.10 maddesinin uygulanmasına karar verilerek yazılı şekilde talepten farklı hüküm tesisi usul ve yasaya aykırı olup, bozmayı gerektirir.

2-Bozma nedenine göre davacı/birleşen dava davalısı ile davalı/birleşen dava davacısının temyiz itirazlarının bu aşamada incelenmesine yer olmadığına karar vermek gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda birinci bentte açıklanan nedenlerle hükmün BOZULMASINA, ikinci bent gereğince tarafların temyiz itirazlarının bu aşamada incelenmesine yer olmadığına, peşin alınan 1.764,73 TL harcın davacıya iadesine, HUMK’nun 440/I maddesi uyarınca tebliğden itibaren 15 gün içerisinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 20/09/2018 gününde oybirliğiyle karar verildi.