muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2010/11831, Karar No: 2010/13493, Tarih: 16.12.2010

**1. Hukuk Dairesi         2010/11831 E.  ,  2010/13493 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ: ADANA 5. ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ

TARİHİ : 06/05/2010

Taraflar arasında görülen davada;

Davacı, maliki olduğu 1561 ada 44 sayılı kadastral parselinin de içerisinde  yer aldığı alanda yapılan imar uygulaması ile oluşan 4438 ada 31 sayılı imar parselinin davalı adına tescil edildiğini, ancak anılan şuyulandırma işleminin idari yargı yerinde iptal edilerek kesinleştiğini ve böylece davalı adına tescilin yolsuz hale geldiğini ileri sürerek, tapu iptali ile kadastral duruma dönülerek 1561 ada 44 sayılı parselin adına tescilini istemiştir.

Davalı, iptal kararları gereğince dava konusu alanda yeni bir imar uygulaması yapıldığını ve davacının dava açmakta  hukuki bir yararının bulunmadığını belirtip, davanın reddini savunmuştur.

Davanın kabulüne dair önceden verilen kararın Dairece; "...yargılama sırasında çekişmeli taşınmazlarla ilgili olarak yeni bir imar uygulamasının yapıldığı ve oluşan yeni imar parsellerinin 28.09.2009 tarihinde tescillerinin yapıldığı; son yapılan imar işleminin ayakta durduğu, başka bir ifadeyle  geçerliliğini koruduğu gözetildiğinde  eldeki davanın dinlenme olanağının kalmadığı açıktır. Hal böyle olunca, her dava açıldığı tarihteki koşullara tabi olup, dava tarihi itibariyle davacının davasında haklı olduğu ve davacının harç ve yargılama giderleri ile bu giderlerden sayılan avukatlık ücretinden sorumlu tutulamayacağı, anılan giderlerin davalıya yükletilmesi gerekeceği gözetilerek davanın reddine karar verilmesi..." gereğine değinilerek bozulması üzerine, mahkemece bozmaya uyularak davanın reddine karar verilmiştir.

Karar, taraflarca süresinde temyiz edilmiş olmakla; Tetkik Hakimi  raporu okundu, düşüncesi alındı. Dosya incelendi, gereği görüşülüp, düşünüldü.

Dava, imar uygulamasının idari yargı yerinde iptalinden kaynaklanan kadastral parselin ihyasına yönelik tapu iptal ve tescil isteğine ilişkin olup; her ne kadar Dairece, yargılama sırasında yeniden yapılan imar uygulamasının sicile yansıdığı ve yeni imar parsellerinin oluştuğu, son yapılan bu imar uygulamasının ayakta olduğu ve aksi yönde herhangi bir bilgi ve belgenin dosyaya sunulmadığı gözetilerek ve dosya kapsamı itibariyle verilen bozma kararı doğru ve mahkemece bu bozma kararı doğrultusunda hüküm kurulmuş ise de; davacı idare vekilinin temyiz dilekçesinde bildirdiği Adana 2. İdare Mahkemesi’nin dosya numaraları ve temyiz dilekçesine eklediği anılan Mahkemenin 2009/1433 esas sayılı dosyasına sunulan bilirkişi heyeti raporuna göre, yargılama sırasında yapılan ve sicillerin dayanağını oluşturan son imar uygulamasının iptali isteğiyle de idari yargı yerine başvurulduğu anlaşılmaktadır.

Öyle ise, anılan davalar sonucunda tapu kayıtlarının dayanağı olan imar işlemi iptal edildiği takdirde sicillerin yolsuz tescil durumuna düşeceği kuşkusuzdur. O halde, çekişmeli taşınmazla ilgili idari yargı yerinde görülmekte olan davaların sonucunun beklenmesi gerekeceği de kuşkusuzdur.

Öyle ise, anılan davalar sonucunda tapu kayıtlarının dayanağı olan imar işlemi iptal edildiği takdirde sicillerin yolsuz tescil durumuna düşeceği kuşkusuzdur. O halde, çekişmeli taşınmazla ilgili idari yargı yerinde görülmekte olan davaların sonucunun beklenmesi gerekeceği de kuşkusuzdur.

Hal böyle olunca, dava konusu taşınmaza ilişkin sicil kaydının illeti olan imar işleminin iptaliyle ilgili idari yargı yerinde görülen davaların sonucunun beklenmesi, ondan sonra bir karar verilmesi gerekirken, yazılı olduğu üzere hüküm kurulmuş olması doğru değildir.

Davalının temyiz itirazlarının reddine, davacının temyiz itirazlarının kabulü ile, hükmün açıklanan nedenlerden ötürü HUMK.'nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA, alınan peşin harcın temyiz edene geri verilmesine, 16.12.2010  tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/14398, Karar No: 2013/8253, Tarih: 09.05.2013

**(Kapatılan) 6. Hukuk Dairesi         2012/14398 E.  ,  2013/8253 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

DAVA TÜRÜ : Banka teminat mektubunun iadesi ve depo edilmesi

Mahalli mahkemesinden verilmiş bulunan yukarıda tarih ve numarası yazılı teminat mektubunun iadesi ve depo edilmesi davasına dair karar, davalı tarafından süresi içinde temyiz edilmiş olmakla, dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği görüşülüp düşünüldü.

Dava, teminat mektubunun paraya çevrilmesi nedeniyle oluşturulan murazaanın giderilmesi ve teminat mektubunun iadesi istemine ilişkindir. Mahkemece, davanın kabulüne, muarazanın önlenmesine ve teminat mektubunun iadesine karar verilmesi üzerine, hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Davacı vekili, dava dilekçesinde, mülkiyeti davalı idareye ait olan ... ili ... Beldesi ...-...-... pafta, ... parselde kayıtlı 1.110 m2 taban alanlı 4 katlı genel sekreterlik binası ile 15.927 m2'lik arsa ve 10 daireli lojmanların davacı tarafından 29.06.2010 tarihli kira sözleşmesi ile kiralandığını, şartname gereği talep edilen %6 tutarındaki 36.720 TL bedelli 25.06.2010 günlü kesin teminat mektubunun davalı idareye teslim edildiğini, kira sözleşmesine göre ita amirinin yazılı izni ile kiralananın başkasına devredilebildiğini, davacının davalı idareye başvurarak taşınmazın "Yükseköğretimde kullanılmak üzere " sözleşmenin 11. maddesi gereğince aynı şartlarla Avrasya Üniversitesine devredilmesini talep ettiğini, devir talebinin Valilik Makamının olur'ları ile kabul edildiğini ve sözleşmenin aynı şartlarla Maçka İmar Eğitim Kültür ve Sosyal Hizmet Vakfının kurmuş olduğu Avrasya Üniversitesi adına devredildiğini, alınan devir kararı doğrultusunda davalı ile devralan arasında yazılı kira sözleşmesi imzalandığını, devralan kiracı tarafından davalının hesabına sözleşmede belirtilen Mayıs 2011 ayına ait kira parasının da yatırıldığını, bu şekilde davacının taşınmazla hukuki ve fiili bir bağının kalmadığını, devir işleminde mevzuata ve hukuka aykırı hiçbir durumun söz konusu olmadığı gibi, teminat mektubunun hazineye irat sayılmasını gerektiren bir durumun da söz konusu olmadığını, ancak davalı idarenin davacı tarafından verilen teminat mektubunun paraya çevirme işlemine başlandığını ve bu durum bankalar nezdinde davacı açısından kara listeye alınma vb. olumsuz sonuçlar doğuracağından ... 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 24.05.2011 gün ve 2011/8 D.İş sayılı kararıyla ihtiyati tedbir kararı verildiğini, bu kararın davanın kesin sonucuna değin devamını ve davanın kabulü ile teminat mektubunun paraya çevrilmesi yönünde davalı idarenin yarattığı çekişmenin önlenmesine ve davacı tarafından davalıya verilmiş bulunan 36.720,00 TL bedelli 25.06.2010 günlü banka teminat mektubunun davacıya iadesine karar

verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili, cevap dilekçesinde, davacı ile davalı arasında yüksek okul ve bağlı birimlerinde hizmet amaçlı olarak kullanılmak üzere genel sekreterlik binası ve lojmanlarının kiralanmasına ilişkin 29.6.2010 tarihli kira sözleşmesi imzalandığını, sözleşmenin 11. maddesinde devir yasağı bulunduğunu, aksi halde sözleşmenin feshedileceğinin ve teminatın irat kaydedileceğinin kararlaştırıldığını, kiralananın ancak 2886 sayılı Yasanın 66.maddesi gereğince ita amirinin yazılı izni veya İl Genel Meclisi kararı ile başkasına devredilebileceğini, İl Genel Meclisi tarafından 15.03.2011 tarih ve 96 sayılı karar ile kiralananın Avrasya Üniversitesine devredilmesine karar verildiğini, davalı idarenin 04.04.2011 tarihli yazı ile Avrasya Üniversitesinden 15 gün içinde devir sözleşmesinin imzalanmasının istenildiğini, ancak Avrasya Üniversitesince kira sözleşmesinin imzalanmadığını, davacının 29.06.2010 tarihli kira sözleşmesinden 02.05.2011 tarihli dilekçe ile tek taraflı olarak feragat etmesi ve devir sözleşmesinin de yapılmaması karşısında davalı idare tarafından kira sözleşmesinin 27.maddesi gereğince sözleşme feshedilerek %6 oranındaki teminatın idareye gelir kaydedildiğini, davacıya bu durumun 05.05.2011'de bildirildiğini, davacının Mayıs 2011 ayına ilişkin kira parasının Avrasya Üniversitesi'nce yatırıldığına dair açıklamanın idareden teslimat makbuzu alınmaksızın idare hesaplarına parayı kendileri yatırmaları ve yatırılan bedelin kira bedeli olmayıp emanet hesabı olarak tutulmakta olduğunu, davacıya idarece verilmiş bulunan teminat mektubunun paraya çevrilmemesi ve idareye gelir yazılmaması yönünde alınan ihtiyati tedbir kararının kaldırılarak, davanın reddine karar verilmesini savunmuş, mahkemece davanın kabulüne karar verilmiştir.

Taraflar arasında 29.10.2010 tarihli ve 25 yıl süreli yazılı kira sözleşmesi imzalandığı hususunda uyuşmazlık bulunmamaktadır. Kira sözleşmesinin 11.maddesinde, “...kiracının, kiralananı hiçbir şekilde kısmen veya tamamen bir başkasına devredemeyeceği, kiralayamayacağı, aksi halde sözleşme feshedilerek, teminatın irat kaydedileceği, devirlerin ancak, 2886 Sayılı "Devlet İhale Kanununun 66. maddesine göre sözleşme İta Amirinin (Harcama Yetkilisinin) yazılı izni veya İl Genel Meclisinin kararı ile yapılabileceği...” kararlaştırılmıştır. Davacının talebi üzerine ... İl Genel Meclisinin 15.03.2011 tarih ve 96 sayılı kararı ile, “...kira sözleşmesinin Avrasya Üniversitesine devrine, her türlü hukuki zarardan kiracı ve alt kiracının birlikte müştereken ve müteselsilen sorumlu olacaklarına....” karar verildiği dosyadaki belgelerden anlaşılmaktadır. Davalı idarenin bu karar gereği devralan Avrasya Üniversitesine 2886 sayılı Yasanın 58.maddesi gereği kira sözleşmesi imzalanmak üzere bildirimde bulunmasına rağmen, Avrasya Üniversitesi tarafından kira sözleşmesinin imzalanmadığı, bunun üzerine davalı idare tarafından davacı ile yapılan kira sözleşmesinin feshine, ayrıca teminatın da irat kaydına karar verildiği hususunda uyuşmazlık bulunmamaktadır. Uyuşmazlık, davalı idarenin kira akdini feshetmesinin ve teminatın paraya çevrilmesinin haklı olup olmadığı hususunda toplanmaktadır.

Davacı, davalı idare ile 29.06.2010 tarihli ve 25 yıl süreli kira sözleşmesi ile kiraladığı taşınmazları kira sözleşmesinin 11.maddesinde devir yasağı olmasına rağmen, yine ilgili madde gereği İl Genel Meclisinden Avrasya Üniversitesine devrini talebi üzerine ... İl Genel Meclisi kararı ile Avrasya Üniversitesine devrine, ayrıca “davacı kiracının

alt kiracı Avrasya Üniversitesi ile birlikte her türlü hukuki zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olacağına” da karar vermiştir. Devralan(alt kiracı) Avrasya Üniversitesi davalı idare ile kira sözleşmesi imzalamak için tanınan sürede başvurmamış ve kira sözleşmesi imzalanmamıştır. Bu durumda, davalı idarenin davacı ile imzalanan 29.06.2010 tarihli kira sözleşmesinin 27.maddesi gereği sözleşme ve şartname hükümlerine uyulmaması nedeniyle feshinin haklı bir fesih olduğunun ve yine aynı madde son fıkra gereğince teminatın gelir kaydedilmesinde bir usulsüzlük bulunmadığının kabulü gerekir. Zira davacı, kira sözleşmesinin 11.maddesinde kararlaştırdığı şekilde sözleşmeye uygun bir devir yapamamıştır. Bu durum tek başına sözleşmenin haklı nedenle feshi için yeterli olup, davacı tarafından verildiği iddia edilen “kira sözleşmesinden feragate” ilişkin dilekçenin davacıya ait olmadığının anlaşılmasının sonuca etkisi bulunmamaktadır. Bu nedenle, mahkemece istemin reddine karar verilmesi gerekirken, yazılı gerekçe ile kabulüne karar verilmesi doğru değildir.

Hüküm bu nedenle bozulmalıdır.

Hüküm bu nedenle bozulmalıdır.

SONUÇ:Yukarıda açıklanan nedenlerle davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile 6100 sayılı HMK.ya 6217 Sayılı Kanunla eklenen geçici 3.madde hükmü gözetilerek HUMK.nın 428.maddesi uyarınca hükmün BOZULMASINA, istek halinde peşin alınan temyiz harcının temyiz edene iadesine, 09.05.2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/5034, Karar No: 2012/6551, Tarih: 31.05.2012

**(Kapatılan) 18. Hukuk Dairesi         2012/5034 E.  ,  2012/6551 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Dava dilekçesinde, Kamulaştırma Yasasının 4650 Sayılı Yasayla değişik hükümleri uyarınca, kamulaştırma bedelinin tespiti ve taşınmaz malın idare adına tescili istenilmiştir. Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm taraf vekillerince temyiz edilmiştir.

Y A R G I T A Y K A R A R I

1-Davalı vekili mahkeme kararını (davacı vekilinin temyiz dilekçesinin tebliği üzerine) temyiz etmiş ise de, dilekçenin süresinde temyiz defterine kaydının yapıldığını gösteren ve ayrıca ödenmesi gereken harcın alındığına dair belge ya da bilgi dosya içerisinde bulunmamaktadır. Söz konusu dilekçenin süresinde temyiz defterine kaydedilmediğinin ve harcının yatırılmadığının inceleme sonucu anlaşılması halinde keyfiyetin tutanakla tespit edilip başkaca işlem yapılmadan; süresinde kayıt yapılmış ve harcı da alınmışsa kayıt tarihi bildirilmekle birlikte harcın alındığına dair belgenin dosyasına konulması ve dosyanın temyiz incelemesi yapılmak üzere gönderilmesi; deftere kaydı yapılmış ve ancak temyiz harcı alınmamışsa HUMK nun 2494 Sayılı Kanun ile değiştirilen 434. maddesinin 3. fıkrası uyarınca gerekli tebligat yapılarak harcın süresinde tamamlanmasından,

2-Davacı vekiline davalı tarafın temyiz dilekçesinin tebliğine dair belge dosyada bulunmamaktadır. Temyiz dilekçesi tebliğ edilmiş ise tebliğ kağıdının dosyasına konulması ya da kayıtlara göre tebliğ günü saptanarak bildirilmesi, tebliğ edilmemiş ise, tebliğ edilerek cevap süresinin beklenmesinden,

Sonra temyiz incelemesi yapılmak üzere gönderilmesi için dosyanın mahkemesine GERİ ÇEVRİLMESİNE, 31.05.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/8989, Karar No: 2010/10618, Tarih: 15.09.2010

**(Kapatılan)20. Hukuk Dairesi         2010/8989 E.  ,  2010/10618 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Kadastro Mahkemesi

Taraflar arasındaki davadan dolayı Yerel Mahkemece verilen hüküm davalılardan ... tarafından temyiz edilmekle, dosya incelendi gereği düşünüldü:

K A R A R

Yargıtayca incelenmesine gerek görülen;

Dairenin 21.04.2010 gün 2009/17024-2010/5431 sayılı geri çevirme kararında fen ve orman bilirkişiden alınacak ek raporda çekişmeli taşınmazın hava fotoğrafındaki konumunun gösterilmesi istendiği halde memleket haritasındaki konumunun gösterildiği anlaşılmaktadır.

Dava ekonomisi, yargılamanın seriliği ilkelerine uygun olarak temyiz işlemlerinin yapılabilmesi için Yargıtay ilamlarının azami ölçüde titizlikle, özenle, dikkatle okunarak gereklerinin en kısa zamanda yerine getirilmesi gerekli olup, aksi taktirde ilgililer hakkında görevi ihmal savıyla suç duyurusunda bulunulacaktır.

Bu sebeple; ... Köyüne ilişkin eski tarihli hava fotoğrafı bulunduğu yerden getirtildikten sonra dava dosyasının, hükme esas alınan raporları düzenleyen fen ve orman bilirkişilerine verilerek keşifte uygulandığı belirtilen hava fotoğrafının tarihide belirtilerek, keşifte uygulanan hava fotoğrafı ile eski tarihli hava fotoğrafının ölçeğini kadastro paftası ölçeğine, yine kadastro paftası ölçeğinin de hava fotoğraflarının ölçeğine bilgisayar ortamında (Net-Cad veya benzeri programlar kullanılarak) çevrildikten sonra, her iki harita komşu ve yakın komşu parselleri de gösterecek şekilde birbiri üzerine ablike edilmek suretiyle, çekişmeli taşınmazın konumunu çevre parsellerle birlikte haritalar üzerinde gösterecekleri, ayrıca eski tarihli hava fotoğrafı kadastro paftası ile çakıştırılarak stereoskop aletiyle incelenerek, çekişmeli taşınmazın üzerinde neler gözüktüğünü belirtir şekilde müşterek imzalı rapor kendilerinden alınarak,

Bu dosya arasına konulması; ayrıca, dava dosyasının H.Y.U.Y.’nın 433/3. maddesi ve Hukuk Mahkemeleri Yazı İşleri Yönetmeliğine uygun olarak tarih ve işlem sırasına göre düzenlenip, dizi pusulasına bağlandıktan sonra gönderilmesi gerekmektedir.

SONUÇ: Yukarıda değinilen eksikliklerin giderilmesi için dosyanın Yerel Mahkemeye Gönderilmesine, 15/09/2010 günü oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/40599, Karar No: 2018/4550, Tarih: 16.04.2018

**13. Hukuk Dairesi         2015/40599 E.  ,  2018/4550 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki muarazanın önlenmesi davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalı avukatınca temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü.

KARAR

Davacı, eczacı olduğunu, 24.03.2014 günlü kararla 2012 protokolünün 5.3.2. maddesi gereğince 1 adet reçete ile ilgili olarak reçete arkası imzanın hasta veya hasta yakınına ait olmaması iddiası ile 1. kez uyarılmasına, protokolünün 5.3.5 maddesi gereğince hasta veya yakınına teslim edilmeyen ilaçlara ait reçetelerin kuruma fatura edildiği iddiasıyla 1. kez uyarılmasına, protokolünün 6.17. maddesi uyarınca hesaplanan 360,20 TL cezai şartın tahsiline, protokolünün 4.3.6 maddesi gereğince 1 adet reçete bedeli 72,04 TL'nin tahsiline, toplam 432,24 TL'nin tahsiline karar verildiğini, hastanın reçete arkasındaki imzanın kendisi veya eşine ait olmadığına dair beyan vermesi nedeniyle cezai şart uygulandığını, verilen cezanın haksız olduğunu, davaya konu edilen reçetenin 2 yıl öncesine ait olduğunu, bu nedenle hastanın 2 yıl öncesine ait bir reçeteyle ilgili bilgisini unutmuş olabileceğini beyan ederek davalı kurumun 24.03.2014 günlü kararının hukuka ve protokole aykırılığının tespiti ile hükümsüzlüğüne ve bu nedenle muarazanın me'ine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı, davanın reddini dilemiştir.

Mahkemece, davacının davasının Sübutuna, taraflar arasındaki Çekişmenin Önlenmesine, (Davalı kurumun 98206689/Sözleşme- 18060660/1639119 sayılı ve 24.3.2014 günlü kararın hukuka ve protokole aykırılığının tespiti ile Hükümsüzlüğüne), karar verilmiş; hüküm, davalı tarafca temyiz edilmiştir.

1-Davacı, eldeki dava ile davalı Kurum tarafından hakkında uygulanan cezai işlemin hukuka aykırı olduğunu ileri sürerek, kararın hukuka ve protokole aykırılığının tespiti ile hükümsüzlüğüne ve bu nedenle muarazanın men'ine karar verilmesini istemiştir. Davalı, davanın reddini dilemiş, mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiştir. Sigortalı ... isimli hasta 10.04.2012 tarihinde davalı kuruma verdiği dilekçede; rahatsızlığı dolayısıyla 27.02.2012 tarihinde ... İhtisas Hastanesi Fizik Tedavi Polikliniğinde muayene olduğunu, MR tetkiki istenmesi üzerine reçetede yazılı ilacını yaşadığı semtteki Yeni ... Eczanesinden temin ettiğini, 19.03.2012 tarihinde tekrar aynı hastaneye gittiğini ve yine reçeteyi semtindeki eczaneden temin ettiğini, bu sırada reçete listesinde adına hiç kullanmamış olduğu ... isimli ilacın kullanılmış gibi gösterilerek bir eczane tarafından kuruma fatura edildiğini öğrendiğini, 02.03.2012 tarihli bu reçetenin kendisine ait olmadığını beyan etmiştir ve kurum da bu dilekçe üzerine başlattığı soruşturma sonucu davacı eczacı hakkında cezai işlem tesis etmiştir. Yargılama sırasında alınan bilirkişi raporunda; ... 'in .... ( Romatizma ) hastası olduğu, bu nedenle 02.03.2013 tarihinde ... İhtisas Eğitim ve Araştırma Hastanesi Radyoloji Kliniği hekimi Dr. ... tarafından spinal manyetik rezonans görüntülemede kullanmak üzere ... 15 ml Enj yazıldığı, 23.02.2012 tarihinde ... İhtisas ve Araştırma Hastanesi Radyoloji hekimi Dr..... tarafından manyetik rezonans görüntüleme için ... 604.72 m3 15 ml 1 flk yazıldığı, reçeteye yazılan .... 15 ml Enj ve ... 604,72 mg 1 flk isimli enjeksiyonların Radyoloji uzmanı tarafından hastaya tatbik edilen enjeksiyon olduğu, enjeksiyonların hekim dışında kullanımının söz konusu olmadığı, hastanın enjeksiyonların hastaneden kullanıldığı düşüncesi ile ilacı almadığını, kullanmadığını beyan ettiği, düzenlenen cezai işlemin yerinde olmadığı yönünde görüş bildirilmiştir. Mahkemece, bilirkişi raporunda belirtilen gerekçeyle davanın kabulüne karar verilmiştir. Ne var ki; davalı idarenin uygulamış olduğu cezai işleme dayanak oluşturan, davacı eczacının eczanesinden temin edilen ve hasta .... adına düzenlenen reçete ile ilgili şikayet dilekçesi sunan hasta mahkemece dinlenmemiştir. O halde, mahkemece, cezai işleme dayanak teşkil eden soruşturma raporunda hasta ya da hasta yakınına teslim edilmediği bildirilen reçeteye ilişkin olarak hastanın tanık olarak dinlenilmesi, hastaya reçete aslının gösterilerek arkasında bulunan imzanın kendisine ait olup olmadığı hususunun sorulması, imzayı inkar etmesi halinde bu hususta bilirkişi incelemesi yapılarak hasıl olacak sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken, eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmiş olması usul ve yasaya aykırı olup, bozmayı gerektirir.

2-Bozma nedenine göre davalının sair temyiz itirazlarının bu aşamada incelenmesine gerek görülmemiştir.

2-Bozma nedenine göre davalının sair temyiz itirazlarının bu aşamada incelenmesine gerek görülmemiştir.

SONUÇ: Yukarıda birinci bentte açıklanan nedenlerle kararın BOZULMASINA, ikinci bentte açıklanan nedenlerle davalının diğer temyiz itirazlarının bu aşamada incelenmesine yer olmadığına, HUMK’nun 440/III-1 maddesi uyarınca karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere, 16/04/2018 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/9545, Karar No: 2012/7545, Tarih: 07.05.2012

**(Kapatılan)21. Hukuk Dairesi         2012/9545 E.  ,  2012/7545 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

Davacı, davalılardan işverene ait işyerinde geçen çalışmalarının tespitine karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir.

Hükmün davacı ve davalılardan Kurum vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okundu. İşin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

K A R A R

Sigortalılığa ilişkin “hizmet tespiti” davaları, Sosyal Güvenlik hakkına ilişkin olarak ortaya çıkan davalardır. Yasal dayanağını 506 sayılı Yasanın 6. ve 79/10. (5510 sayılı yasa açısından ise 86/9. ) maddelerinden almaktadır. Sözü edilen 6.madde de, çalıştırılanların, işe alınmaları ile kendiliğinden sigortalı olacakları, sigortalı olmak hak ve yükümünden kaçınılamayacağı ve vazgeçilemeyeceği belirtilmiştir. Anılan yasanın 79/10. maddesinde ise, sigortalıların, çalışmalarının tespiti ile ilgili dava açabilecekleri hükme bağlanmıştır. Bu bakımdan, hizmet tespitine ilişkin davalar sosyal güvenlik hakkı ve kamu düzeni ile ilgili olup, kişi iradesi belirleyici etkiye sahip değildir. İçerisinde bulunduğu yasal statünün belirlediği durum doğrudan dikkate alınır. Bu nedenle hakim, kendiliğinden araştırma yapma yetkisine sahiptir. Bu yetki kapsamında, gerektiğinde tanık ve diğer deliller yoluyla doğrudan gerçeği bulma yükümü bulunmaktadır.

İşçilik haklarına ilişkin davalar ise, 4857 sayılı yasadan kaynaklanmaktadır. Bu tür davalar, kişi iradesine önemli rol verilip, taraf anlaşmalarına geçerlilik tanınan, alacak ve tazminat türünde olan davalardır. Taraflar bu tür haklarından her zaman vazgeçebilir. Bu nedenle hakim, kendiliğinden araştırma yapmaz. Tarafların bildirdiği deliller dışında delil toplanması da olanaklı değildir. Kaldı ki, SGK nun bu davalarda davalı sıfatı bulunmamaktadır.

Bu durumda, her iki dava türünün, taraflarının statüsü, hakimin delil araştırma bakımından kendiliğinden hareket etmesi, taraf iradelerine atfedilen rol, dava konusu edilen haktan vazgeçilip vazgeçilememesi gibi yönlerden yasal konumları birbirinden tamamen farklıdır. Her iki dava türünün birlikte görülmesi durumunda; davanın birinde birkısım delillerin kendiliğinden dikkate alınması, diğerinde alınmaması gerekecektir ki, aynı dava dosyasında birbiri ile çelişkili kararlar yer alabilecektir. Kaldı ki, işçilik haklarına ilişkin olarak dairemiz kararları ile işçilik alacaklarına ilişkin davalar yönünden asıl görevli Yargıtay ilgili dairelerinin kararları arasında farklı uygulamalar ortaya çıkabilecektir.