muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2018/641, Karar No: 2019/5237, Tarih: 27.11.2019

**1. Ceza Dairesi         2018/641 E.  ,  2019/5237 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Kasten öldürme, öldürmeye azmettirme ve öldürmeye yardım

HÜKÜM : 1- Sanık ...'in ...'i öldürmek suçundan TCK'nin 81/1, 62/1, 53, 63, 54. maddeleri uyarınca 25 yıl hapis cezası,

2- Sanık ...'ın ...'i öldürmek için ...'i öldürme suçuna azmettirmekten TCK'nin 38/1, 81/1, 29/1, 62/1, 53, 63. maddeleri uyarınca 15 yıl hapis cezası,

3- Sanık ...'ın ...'in öldürülmesi suçuna yardım etmekten TCK'nin 81/1, 39/1-2, 62/1, 53, 63. maddeleri uyarınca 8 yıl 4 ay hapis cezası.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Sanık ... hakkında maktul ...'i kasten öldürmeye azmettirme suçundan, sanık ... hakkında maktul ...'i kasten öldürmeye yardım etme suçundan ve sanık ... hakkında maktul ...'i kasten öldürme suçundan kurulan mahkumiyet hükümlerine ilişkin sanıkların müdafilerinin, katılanlar vekilinin ve o yer Cumhuriyet savcısının temyiz itirazlarıyla sınırlı olarak yapılan incelemede;

Toplanan deliller karar yerinde incelenip, sanık ...'ın maktul ...'yi kasten öldürmeye azmettirme suçunun, sanık ...'in maktul ...'yi kasten öldürmeye yardım etme suçunun ve sanık ...'ın maktul ...'yi kasten öldürme suçunun sübutu kabul, tahrike ve takdire ilişkin cezayı azaltıcı sebeplerin nitelik ve derecesi takdir kılınmış, savunmaları inandırıcı gerekçelerle reddedilmiş, incelenen dosyaya göre verilen hükümlerde herhangi bir isabetsizlik görülmediğinden, katılanlar vekilinin hükmolunan cezaların yetersiz olduğuna, o yer Cumhuriyet savcısının suç vasfına, sanık ... müdafiinin sanığın azmettiren olarak iştirak iradesi göstermediğine, sanık ... müdafiinin sanığın yardım eden olarak iştirak iradesi göstermediğine, sanık ... müdafilerinin gerekçeli temyiz dilekçelerinde ve duruşmalı incelemede ileri sürdükleri haksız tahrike yönelen ve yerinde görülmeyen sair temyiz itirazlarının reddiyle kısmen re'sen de temyize tabi olan hükümlerin tebliğnamedeki düşünceye uygun olarak ONANMASINA, 27/11/2019 gününde oy birliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2024/5237, Karar No: 2025/3245, Tarih: 23.06.2025

**1. Hukuk Dairesi         2024/5237 E.  ,  2025/3245 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Samsun Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2024/2255 E., 2024/2425 K.

İLK DERECE MAHKEMESİ : Ordu 2. Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI : 2023/330 E., 2024/250 K.

2797 sayılı Yargıtay Kanunu'nun 40. ve Yargıtay İç Yönetmeliği’nin 18. maddeleri uyarınca yapılan ön incelemede; bölgede yapılan kadastro çalışmalarında dava konusu yerin tespit harici bırakılma nedenine dosya arasında rastlanılamadığı, öte yandan dava konusu 1604 ada 10 parsel sayılı taşınmazın ifraz öncesi 1604 ada 8 parsel olarak ihdas suretiyle oluştuğunun anlaşıldığı, ancak ihdas işlemlerine ilişkin tüm bilgi ve belgelerin dava dosyası içerisinde ve UYAP ile oluşturulan elektronik ortamda bulunmadığı belirlenmiştir.

Bu itibarla;

1- Dava konusu taşınmazın (1605 ada 1 ve 1604 ada 7 parsel arasında kalan yer) ihdasen 1604 ada 8 parsel olarak tescilinden önce hangi nedenle tespit harici bırakıldığının merciinden sorulmak suretiyle tespiti ile buna ilişkin belgelerin ve çekişmeli taşınmazı çevresindeki taşınmazlarla birlikte gösterir kroki ve pafta örneğinin istenmesi,

2- Dava konusu 1604 ada 8 parsel sayılı taşınmazın ihdasen tesciline esas tüm bilgi ve belgeler (ihdas kararı, ihdas krokisi vb.) ile taşınmazın ilk tesisinden itibaren geldi ve gittilerini, tüm maliklerini ve devirleri gösterir şekilde kayıtların ve tapu kütük sayfalarının birbirini takip edecek, denetlenecek ve tamamının okunaklı olmasına dikkat edilecek şekilde dosya arasına alınması,

suretiyle belirtilen işlemler tamamlandıktan ve istenilen hususların eksiksiz bir şekilde temin edilip edilmediği Mahkeme hakimi tarafından denetlendikten sonra temyiz incelemesi yapılmak üzere dosyanın Daireye gönderilmesi gerekir.

KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Belirtilen işlemlerin yerine getirilmesi için dosyanın kararı veren Samsun Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesine GERİ ÇEVRİLMESİNE,

23.06.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/3756, Karar No: 2010/3981, Tarih: 22.06.2010

**7. Hukuk Dairesi         2010/3756 E.  ,  2010/3981 K.**

**"İçtihat Metni"**

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtay'ca incelenmesi davacılar ... ... ve arkadaşları tarafından istenilmekle, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dosya incelendi, gereği görüşüldü:

Kadastro sırasında 125 ada 64 ve 55 parsel sayılı sırasıyla 930,82 m², 10.002,34 m², yüzölçümündeki taşınmazlar; 3402 sayılı Kanunun 18inci maddesi uyarınca ham toprak niteliği ile davalı hazine adına tespit edilmiştir. Davacılar ..., ... ve ... miras yoluyla gelen hakka ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak her iki taşınmaz hakkında ayrı ayrı dava açmışlardır. Dava dosyaları birleştirilerek yapılan yargılama sonunda mahkemece davanın reddine, taşınmazların tespit gibi davalı hazine adına tapuya tesciline karar verilmiş; hüküm, davacılar ..., ... ve ... tarafından temyiz edilmiştir.

Davaya konu 125 ada 64, 55 parsel sayılı taşınmazlar üzerinde tespit gününde davacılar ..., ... ve ... yararına 3402 sayılı Kadastro Kanununun 14.maddesi hükmünde öngörülen kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği ile taşınmaz edinme koşullarının gerçekleşmediği, zilyetliğin uzun süre terk edildiği gerekçe gösterilerek hüküm kurulmuş ise de mahkemece yapılan araştırma, soruşturma hüküm vermeye yeterli değildir.

Kadastro tespitine bir kayıt ve belge esas alınmamış, taraflar yargılamada bir kayıt ve belgeye dayanmadıklarından uyuşmazlığın zilyetlik hükümlerine göre çözümleneceği kuşkusuzdur. Ne var ki zilyetlik yönünden yapılan araştırma ve soruşturma yetersizdir.

Dava konusu 125 ada 64, 55 parsel sayılı taşınmazlara dıştan komşu taşınmazların tamamının tespit tutanak örnekleri ile varsa dayanakları kayıtlar getirtilerek, yerel bilirkişi ve tanık sözleri ile denetlenmelidir. Öte yandan iddia ve savunmanın kıymetlendirilmesi yönünden dava ve temyize konu taşınmaz başında yapılan keşifte uzman ziraatçi bilirkişi hazır bulundurulduğu halde fotoğrafçı götürülmemiş, bu nedenle de hükme dayanak yapılan uzman ziraatçi bilirkişinin raporunu denetleme olanağı bulunamamıştır. Hal böyle olunca sözü edilen raporun yargı denetimine açık olmadığı kuşkusuzdur. Yetersiz araştırma ve soruşturma ile hüküm kurulamaz.

O halde sağlıklı bir sonuca varılabilmesi için öncelikle komşu parsellerin tümünün tutanak örnekleri ve varsa dayanağı kayıtlar getirtilmeli, yöreyi iyi bilen, elverdiğince yaşlı, yansız, yerel bilirkişiler ile ziraat yüksek mühendisi ve ziraat mühendislerinden oluşan 3 kişilik uzman ziraatçi bilirkişi kurulu ile dinlenmeyen tutanak bilirkişilerinin tümü ve mahkemece re'sen seçilecek konusunda uzman bir fotoğrafçı hazır olduğu halde taşınmaz başında yeniden keşif yapılmalı, dava ve temyize konu taşınmazlar mahkeme heyetiyle birlikte gezilip görülmeli ve gözlenmeli, gözlem keşif tutanağına aynen yansıtılmalı, komşu kayıtlar denetlenmeli, özellikle taşınmazın fiziksel yapısı, meyil durumu, taşınmazda taş yada toprak unsurundan hangisinin galip olduğu duraksamasız belirlenmeli, dava konusu taşınmazın dıştan komşu taşınmazlarla toprak mukayesesi de yapılmalı, bu olgular da keşif tutanağına aynen yansıtılmalı, mahkeme heyeti ve uzman bilirkişi kurulu hazır olduğu halde taşınmazın fiziksel yapısını göstermeye elverişli gününü, ayını ve yılını gösterecek şekilde fotoğrafı çekilmeli, fotoğraf bizzat keşifte hazır bulunan hakim tarafından da çekildiği gün, ay ve yılı gösterecek biçimde onaylanmalı, tespit tutanağı bilirkişileri de taşınmaz başında ayrı ayrı usulün 259.maddesi hükmü uyarınca dinlenerek varsa açık bir deyişle taşınmazın gözlemi sonucunda saptanan maddi, hukuki ve fiziki olgularla tespitte saptanan hukuki, maddi ve fiziksel olgular arasındaki çelişki duraksamasız giderilmeli, uzman bilirkişi fen elemanından keşfi izlemeye, yerel bilirkişi sözlerini denetlemeye, uzman ziraatçi bilirkişi kurulundan ise mahkeme gözlemini aynen yansıtmaya elverişli, ayrıntılı gerekçeli rapor alınmalı, önceki günlü hükmün dayanağı keşifte dinlenen yerel bilirkişi ve tanık sözleri ile uzman ziraat bilirkişisinin ibraz ettiği ve uzman bilirkişi kurulunun ibraz edeceği raporlar denetlenmeli, bir müddet kuraklık nedeniyle taşınmazlar kullanılmamışsa bile 125 ada 64 parsel sayılı taşınmazın kenarlarının çevrili olması, 125 ada 55 parsel sayılı taşınmazın üzerinde halen meyveleri toplanan badem ağaçları olması, zilyetliği terk iradesinin bulunmadığı da göz önüne alınmalı, bundan sonra toplanan ve toplanacak tüm deliller değerlendirilerek 3402 sayılı Kadastro Kanununun 14, 17 ve 18.maddesi hükümleri eşliğinde sonucuna göre bir karar verilmelidir.

Mahkemece bu olgular gözardı edilerek yazılı şekilde hüküm kurulması isabetsiz, davacılar ... ... ve arkadaşlarının temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde görüldüğünden kabulü ile hükmün BOZULMASINA, peşin alınan 74,00 TL harcın istek halinde ilgililerine iadesine, 22.06.2010 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2019/710, Karar No: 2019/7378, Tarih: 08.04.2019

**3. Ceza Dairesi         2019/710 E.  ,  2019/7378 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Çocuk Mahkemesi

HÜKÜM : Ceza verilmesine yer olmadığına dair

Mahalli mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle evrak okunarak;

Gereği görüşülüp düşünüldü:

Suç tarihinde 12-15 yaş grubunda bulunan suça sürüklenen çocuğun herhangi bir akıl hastalığının bulunmadığı, Gaziantep Adli Tıp Şube Müdürlüğü tarafından düzenlenen 03.04.2015 tarihli raporun, TCK'nin 31/2. maddesi uyarınca suça sürüklenen çocuğun işlediği fiilin hukukî anlam ve sonuçlarını algılayıp algılayamadığı veya davranışlarını yönlendirme yeteneğinin yeterince gelişip gelişmediğine ilişkin olduğu ve adli tıp uzmanı tarafından düzenlenen bu raporun içerik olarak hüküm kurmaya yeterli olduğu anlaşılmakla, tebliğnamedeki bozma düşüncesine iştirak edilmemiştir.

Suç tarihinde 12-15 yaş grubunda bulunan suça sürüklenen çocuk hakkında Gaziantep Adli Tıp Şube Müdürlüğü tarafından düzenlenen 03.04.2015 tarihli raporda, suça sürüklenen çocuğun şüphelisi bulunduğu fiilin hukuki anlam ve sonuçlarını algılama ve bu fiille ilgili olarak davranışlarını yönlendirme yeteneğinin yeterince gelişmemiş olduğunun bildirilmesi karşısında; cezaî sorumluluğu bulunmayan suça sürüklenen çocuk hakkında atılı suçtan 5237 sayılı TCK'nin 31/2. maddesi ve 5271 sayılı CMK'nin 223/3-a maddesi uyarınca "ceza verilmesine yer olmadığına" karar verildikten sonra, ayrıca TCK'nin 31/2. maddesinin emredici hükmü gereği 5395 sayılı Çocuk Koruma Kanunu'nun 5. maddesinde öngörülen tedbirlerden birine hükmolunması gerektiğinin gözetilmemesi,

Bozmayı gerektirmiş, katılan vekilinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görüldüğünden, hükmün bu sebepten dolayı 6723 sayılı Kanun'un 33. maddesiyle değişik 5320 sayılı Kanun'un 8/1. maddesi ile yürürlükte bulunan 1412 sayılı CMUK'un 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, 08.04.2019 gününde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/2458, Karar No: 2015/1542, Tarih: 10.06.2015

**Hukuk Genel Kurulu         2013/2458 E.  ,  2015/1542 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Batman İcra Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 11/10/2013

NUMARASI : 2013/192-2013/221

Taraflar arasında “ kambiyo senetlerine özgü haciz yoluyla yapılan takipte imzaya ve borca itiraz” talebinden dolayı yapılan yargılaması sonunda; Batman İcra Hukuk Mahkemesince talebin reddine dair verilen 08.02.2013 tarih ve 2011/255 E.-2013/35 K sayılı kararın incelenmesinin davacılar/borçlular vekili tarafından istenilmesi üzerine, Yargıtay 12.Hukuk Dairesinin 20.06.2013 gün ve 2013/14168 E-2013/23293 K sayılı ilamı ile ;

(...Sair temyiz itirazları yerinde değil ise de;

1-Borçlular M.. A.. ve F... temyiz itirazlarının incelenmesinde;

Alacaklı vekili tarafından bonoya dayalı olarak kambiyo senetlerine mahsus haciz yolu ile icra takibine başlandığı, örnek 10 nolu ödeme emrinin tebliği üzerine borçlu M.. A.. ve F.... vekilinin yasal sürede icra mahkemesine yaptığı başvuruda, bononun hatır senedi olarak verildiğini ileri sürerek takibin iptalini istediği görülmektedir. Borçlular vekilinin başvurusu bu hali ile borca itiraz niteliğindedir.

Borca itiraz hakkında uygulanması gereken 4949 Sayılı Kanun ile değişik İİK'nun 169/a-6. maddesinin 2. cümlesi hükmü aynen: "takip muvakkaten durdurulmuş ise bu itirazın reddi halinde borçlu, diğer tarafın isteği üzerine takip konusu alacağın %40'dan aşağı olmamak üzere tazminata mahkum edilir" hükmünü içermektedir.

Borçluların borca itirazı üzerine mahkemece, takip muvakkaten durdurulmadığı halde itirazı reddedilen borçlular aleyhine, yukarıda açıklanan yasal düzenlemeye aykırı şekilde icra inkar tazminatına ve para cezasına hükmedilmesi isabetsizdir.

2-Borçlu Ö.. P.. Ür. Ltd Şti'nin temyiz itirazlarının incelenmesinde;

İcra takibinin dayanağı olan çekteki imzaya itiraz edildiği ve Adli Tıp Kurumunca düzenlenen 04.12.2012 tarihli raporda "... inceleme konusu çek üzerinde Ö.. P.. Ür. Ltd Şti'nin kaşesi üzerine atılan imzanın taklidi kolay,teşhise götürecek önemli materyal ve yazı unsuru içermeyen, basit tersimli imza olması nedeniyle Fesih Halitoğlu'nun eli ürünü olup olmadığının tespit edilemediği" rapor edilmiş, mahkemece, borçlu şirketin itirazının reddedildiği anlaşılmıştır.

İİK.nun 170/3 . maddesinde (inkar edilen imzanın borçluya ait olduğu) anlaşıldığı takdirde itirazın reddedileceği hükme bağlanmıştır. Somut olayda, bilirkişi raporunda imzanın borçlu şirket yetkilisi eli ürünü olduğu ya da olmadığı yönünde kesin bir görüş bildiriminde bulunulmadığı görülmektedir. Bu durumda bilirkişi raporunda yer alan belirsizliğin borçlu lehine yorumlanması zorunludur, zira takibe başlayan ve icra dosyasına sunduğu çekteki imzanın borçluya ait olduğunu iddia eden alacaklı olup, bu iddiayı ispat külfeti de alacaklıya aittir.

O halde Adli Tıp Kurumunca düzenlenen 04.04.2012 tarihli rapor içeriğine göre borçlu şirketin itirazın kabulüne karar verilmesi gerekirken yazılı gerekçe ile reddi doğru değildir..,)”

O halde Adli Tıp Kurumunca düzenlenen 04.04.2012 tarihli rapor içeriğine göre borçlu şirketin itirazın kabulüne karar verilmesi gerekirken yazılı gerekçe ile reddi doğru değildir..,)”

gerekçesi ile bozularak dosya yerine geri çevrilmekle, yeniden yapılan yargılama sonucunda mahkemece önceki kararda direnilmiştir.

TEMYİZ EDEN : Davacılar/borçlular vekili

HUKUK GENEL KURULU KARARI

Hukuk Genel Kurulunca incelenerek direnme kararının süresinde temyiz edildiği anlaşıldıktan ve dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra gereği görüşüldü:

Dava, kambiyo senetlerine özgü haciz yoluyla yapılan takipte imzaya ve borca itiraza ilişkindir.

Davacılar vekili; müvekkilleri hakkında Batman İcra Müdürlüğünün 2011/9866 sayılı dosyasında yapılan icra takibinde, takibin konusu çekler karşılığında müvekkillerinin borcu olmadığını, müvekkillerinden M.. A..'ın söz konusu çekleri Ö.... şirketi sahibi olan F.. H..’na hatır çeki olarak verdiğini, çeklerin Ö...şirketi sahibi F.. H.. tarafından yapılacak çim saha işi için Murtaza Güney'e teslim edildiğini, işin M.. tarafından yapılmadığını, Murtaza Güney'e verilen çeklerin C..... ne şekilde geçtiğinin bilinmediğini, çeklerde Ö.. P.. Ürünleri kaşesi altındaki imzanın şirket yetkilisine ait olmadığını, kim tarafından atıldığının da şirket tarafından bilinmediğini, şirket adına atılmış görünen imzanın sahte olduğunu, çekler altındaki imzanın taraflarınca kabul edilmediğini, alacak konusu çeklerle ilgili olarak Batman 1.Asliye Hukuk Mahkemesinde 2011/562 esas sayılı dosya ile müvekkilleri F.. H.. ve Ö... şirketi tarafından bedelsizlik iddiası ile Murtaza Güney aleyhine dava açıldığını ve teminat karşılığında çeklerle ilgili ödeme yasağı getirildiğini, söz konusu dosyanın delil olarak incelenmesini, takibin durdurulmasını, takip konusu çeklerle ilgili olarak müvekkillerinin borcunun bulunmaması ve çeklerdeki Ö.. şirketi kaşesi altındaki imzanın müvekkil şirkete ait olmaması nedeni ile takibin iptaline ve itirazlarının kabulüne karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, davanın reddi ile haksız ve kötüniyetli olarak borca itiraz eden davacı aleyhine % 40'tan aşağı olmamak üzere kötüniyet tazminatına karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili, davanın reddi ile haksız ve kötüniyetli olarak borca itiraz eden davacı aleyhine % 40'tan aşağı olmamak üzere kötüniyet tazminatına karar verilmesini talep etmiştir.

Yerel mahkemece; borçlu şirket ve diğer davacıların hep birlikte iki adet çek altındaki imzanın Ö.... Ltd. Şti.'nin yetkilisine ait olmadığını iddia ederek dava açtıkları, Batman 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2011/562 esas sayılı dosyası ve bu dosya içerisinde bulunan Ö.... Pet. Ürün. Ltd. Şti.'ne ait 05/06/2011 tarihli tediye makbuzu incelendiğinde, icra takibine ve işbu davaya konu iki adet çekin bu tediye makbuzunda yazılı olduğu, bu tediye makbuzunun imza inkarında bulunan davacı şirkete ait olduğu ve bu şirket tarafından mahkemeye sunulduğu, diğer yandan bu çeklerin şirket yetkilisi F.. H.. tarafından M.... verildiğinin mahkeme içi ikrar ile şirket yetkilisi tarafından kabul edildiği, zaten menfi tespit davasının davacıları tarafından menfi tespit dosyasında sadece bedelsizlik iddiasında bulunulup, bahsi geçen çeklerle ilgili imza inkarına yönelik herhangi bir iddianın ileri sürülmediği gibi menfi tespit davasının davacılarının F.. H.. ve yetkilisi olduğu Ö... Ltd. Şti. olmasının ve buna rağmen Batman İcra Mahkemesinde görülmekte olan iş bu davaya konu iki adet çek hakkında imza inkarında bulunulmamasının her iki davadaki iddiaların özellikle imza inkarı ve bedelsizlik iddiası açısından birbiriyle açıkça çeliştiği, yine bahsi geçen iki adet çekin hatır çeki olarak verildiği ve dolayısıyla bedelsizlik iddiasının ileri sürülmesinin imza inkarı ile açıkça çelişki arz ettiği, her ne kadar Adli Tıp Kurumu tarafından düzenlenen raporda; Ö... Pet. Ürün. Ltd. Şti. kaşesi üzerine atfen atılı ikinci ciro imzalarının taklidi kolay, teşhise götürecek önemli materyal ve yazı unsuru içermeyen, basit tersimli, çizgi ve gramalardan ibaret imzalar olması nedeniyle bahsi geçen imzaların F.. H..'nun eli ürünü olup olmadığı tespit edilemese de; menfi tespit dosyasında tediye makbuzu ile çekleri verdiğini kabul eden ancak işin yapılmaması nedeniyle bedelsizlik iddiasında bulunan davacıların imzaya yönelik itirazlarının reddi ile davanın reddine ve alacaklı lehine İİK'nun 170/4. maddesi gereğince, takip konusu asıl alacağın % 20'si oranında icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yine aynı madde gereğince davacı borçluların asıl alacağın % 10'u oranında para cezasına mahkum edilmesine karar verilmiştir.

Hükmün davacılar vekilince temyizi üzerine Özel Dairece hüküm yukarıda açıklanan gerekçe ile bozulmuştur.

Yerel mahkemece önceki kararda direnilmiştir.

Direnme hükmü davacılar vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Direnme yolu ile Hukuk Genel Kurulu önüne gelen uyuşmazlık, davacı borçlular M.. A.. ve F.... yönünden itirazın borca itiraz mı, imzaya itiraz mı olduğu, takibin muvakkaten durup durmadığı ve davacı borçlu şirketin itirazının kabulüne karar verilip verilmeyeceği noktasında toplanmaktadır.

Yerel mahkemece önceki kararda direnilmiştir.

Direnme hükmü davacılar vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Direnme yolu ile Hukuk Genel Kurulu önüne gelen uyuşmazlık, davacı borçlular M.. A.. ve F.... yönünden itirazın borca itiraz mı, imzaya itiraz mı olduğu, takibin muvakkaten durup durmadığı ve davacı borçlu şirketin itirazının kabulüne karar verilip verilmeyeceği noktasında toplanmaktadır.

Bilindiği gibi, kambiyo senetleri hakkındaki özel takip usulleri 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu’nun (İİK) 167 ve devamı maddelerinde düzenlenmiştir.

Haciz yoluyla takip 168 ve devamı maddelerinde, bu takip şekline ilişkin borca itiraz 169-169/a maddelerinde, imzaya itiraz 170.maddesinde, borçlunun kambiyo hukuku bakımından şikayeti ise İİK.170/a maddesinde düzenlenmiştir.

Borçlunun imzaya itiraz dışındaki diğer nedenlerden dolayı ödeme emrine itirazı borca itiraz niteliğindedir. Borçlu, borca itirazını ödeme emrinin tebliğinden itibaren beş gün içinde bir dilekçe ile icra mahkemesine bildirerek icra mahkemesinden itirazının kabul edilmesine karar verilmesine isteyebilir.( İİK.m.168/5; m. 169) Borcun mevcut olmadığı, ödendiği, ertelendiği, zamanaşımına uğradığı, takas, faiz oranına itiraz, yetki itirazı, takibin mükerrer olduğu gibi itirazlar borca itiraz niteliğindedir.( Baki Kuru, İcra ve İflas Hukuku El Kitabı, Tamamen Yeniden Yazılmış ve Genişletilmiş İkinci Baskı, 2013, sayfa 783) Borçlunun borcu olmadığına ilişkin itirazı, takip konusu kambiyo senedinin karşılıksız olduğu, hatır senedi olduğu, anlaşmaya aykırı doldurulduğu, kambiyo senedinde tahrifat yapıldığı, borçlunun senedin düzenlendiği tarihte ayırt etme gücüne sahip olmadığı, mirası reddetmiş olduğu, mirasın hükmen reddedildiği gibi sebeplere dayanabilir.( Kuru, Baki, a.g.e, sayfa 787-789) Borca itirazın reddine karar veren icra mahkemesi, daha önce takibin geçici olarak durdurulmasına karar vermiş ise alacaklının talebi üzerine aynı karar ile borçluyu takip konusu alacağın yüzde yirmisinden aşağı olmamak üzere inkar tazminatına mahkum eder (İİK.m.169/a,VI,c.1). Bu maddede borca itirazın reddedilmesi halinde ayrıca para cezasına hükmedileceğine ilişkin bir düzenleme mevcut değildir.

Borçlunun takip konusu kambiyo senedindeki imzanın kendisine ait olmadığını bildirmesine imzaya itiraz denir ( İİK m.168/4,170,I). İmzaya itiraz İİK.m.170’de özel olarak düzenlendiğinden imzaya itiraz halinde İİK’nun 170.maddesi uygulanması zorunludur. İcra mahkemesi, yapacağı veya bilirkişiye yaptıracağı inceleme sonunda inkar edilen imzanın borçluya ait olmadığına kanaat getirirse itirazın kabulüne karar verir( İİK.m.170,III,c.1). İmzanın borçluya ait olduğunu kanıtlama külfeti alacaklıya aittir.

Borçlu itiraz dilekçesinde; imzaya itiraz ile birlikte imzaya itiraz ile çelişme halinde olmayan itiraz sebeplerini de bildirebilir( Kuru, Baki, a.g.e., sayfa 807).