muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2014/16479, Karar No: 2014/15259, Tarih: 19.11.2014

Aynı yِönetmeliğin 33. maddesinde; "bu yöِnetmelik hükümleri uyarınca elektrik enerjisi hizmeti alan müşterilerin hakları ve zararlarının tazmini konusunda, Kanunun 11. maddesi ve 4077 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun hükümleri ile buna ilişkin diğer mevzuat hükümleri uygulanır".

08/05/2014 tarih 28994 sayılı Resmî Gazetede yayımlanan Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yِönetmeliğinin, Tüketicilerin bilgilendirilmesi ile tüketici haklar‎ı ve zararların tazmini başlıklı 19. maddesinin 6. bendinde; "Bu Yِönetmelik hükümleri uyarınca elektrik enerjisi hizmeti alan tüketicilerin hakları ve zararlarının tazmini konusunda, Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun hükümleri ile ilgili diğer mevzuat hükümleri uygulanır”.

Hükümlerine yer verilmiştir.

Arzedilen mevzuat hükümleri çerçevesinde, Enerji Piyasası Düzenleme Kurumuna (dağıtım şirketleri tarafından arzolunacak) elektrik satışlarında uygulanacak fiyatlandırmaya esas unsurları tespit etme göِrevi verildiği tartışmasızdır.

Ancak; ilgili mevzuatta amaçlanan husus 1 kw elektrik enerjisinin kullanıcılara ulaşıncaya kadar ki maliyet ve kâr payı olup, yoksa Enerji Piyasası Düzenleme Kurumuna sınırsız bir fiyatlandırma ve tarife unsuru belirleme yetkisi ve göِrevi verilmediği açıktır.

Bu itibarla Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu kanunun verdiği yetkiye dayanarak; 11/08/2002 gün ve 24843 sayılı Resmî Gazetede; “Perakende Satış Hizmet Geliri ile Perakende Enerji Satış Fiyatlarının Düzenlenmesi Hakkında Tebliğ”, “Dağıtım Sistemi Gelirinin Düzenlenmesi Hakkında Tebliğ” ve “Elektrik Piyasası Tarifeler Yöِnetmeliği” ni yayımlamış, sonrasında ise yöِnetmeliklerin uygulanması için çıkardığı kurul kararları, tebliği ve ikincil mevzuat uyarınca lisans sahibi ‏şirketler, elektriği kullananlardan davaya konu edilen bedelleri tahsil etmişlerdir.

Ancak, yukarıda açıklandığı üzere tebliğler ve yِönetmeliğin dayanağı olan 4628 ve 6446 sayılı Kanunlarda, Elektrik Piyasası Düzenleme Kurumu’na sınırsız bir tarife ve fiyat belirleme hak ve yetkisi verilmemiştir.

Elektrik dağıtım şirketlerinin EPDK kurul kararları ve tebliğleri çerçevesinde, elektrik kullanan abonelerin faturalarına yansıtarak aldıkları, kayıp-kaçak, sayaç okuma, perakende satış hizmet, iletim sistemi kullanım ve dağıtım bedellerinin elektrik enerjisi kullananlara (sanayi, ticarî ve mesken abonelerine) aktif tüketim bedeli dışında ek bir mâli yük ve külfet getirdiği izahtan varestedir. Oysa ki; Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının 73. maddesi gereğince; vergi, resim, harç ve benzeri malî yükümlülüklerin kanunla konulacağı, değiştirileceği veya kaldırılacağı da ortadadır. Nitekim, elektrik faturalarına yansıtılan %2 TRT payıda kanunla getirilmiş ve kanunun verdiği açık ve şeffaf yetkiye dayanarak tahsil edilmektedir.

Elektrik Piyasası Kanununun temel amaçları çerçevesinde getirildiği ve EPDK kurul kararları ve tebliğleri gereğince alınan; kayıp-kaçak, sayaç okuma, perakende satış hizmet, iletim sistemi kullanım ve dağıtım bedellerinin; vergi, resim, harç ve benzeri malî yükümlülüklerin kanunla konulacağı, değiştirileceği veya kaldırılacağı, ayrıca Elektrik Piyasası Kanununun düşük maliyetli enerji temini ve şeffaf bir elektrik enerjisi piyasası oluşturulması ilkelerine uygun düşmemektedir.

Nitekim; kayıp-kaçak bedeli hakkında verilen ve Dairece de benimsenen HGK'nun 21/05/2014 günlü ve 2013/7-2454 Esas, 2014/679 Karar sayılı kararında da belirtildiği üzere; Elektrik enerjisinin nakli esnasında meydana gelen kayıp ile başka kişiler tarafından kaçak kullanmak (hırsızlanmak) suretiyle kullanılan elektrik bedellerinin, kurallara uyan abonelerden tahsili yoluna gitmek hukuk devleti ve adalet düşünceleri ile bağdaştığı da sِöylenemez.

Bundan ayrı olarak; elektrik kaybını ِönleme ve hırsızlıkları engelleme veya hırsızı takip edip, bedeli ondan tahsil etme göِrevi de bizzat enerjinin sahibi bulunan dağıtım şirketlerine aittir.

Öte yandan, nihaî tüketici olan abonenin; kayıp-kaçak bedeli gibi davacı dağıtım şirketi tarafından faturalara yansıtılan; dağıtım bedeli, sayaç okuma bedeli, perakende satış hizmeti bedeli ve iletim bedelinin hangi miktarda olduğunu apaçık denetleyebilmesi ve hangi hizmetin karşılığında ne bedel ödediğini bilmesi, eş söyleyişle şeffaf bir hukuk devletinin vazgeçilmez unsurlarındandır. Ne var ki, davaya konu bedeller ile ilgili olarak Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunca kanunun verdiği genel ve soyut yetkiye dayanarak çıkarılan yöِِnetmelik, kurul kararları ve tebliğlerinin de, Elektrik Piyasası Kanununun temel amaçları ve ilkelerinden olan, şeffaflık ve düşük maliyetli enerji temini unsurlarını‎ ta‏‎şıdığının kabulü de mümkün değildir.

Hâl bِöyle olunca; dosyadaki yazı‎lara, karar‎ın dayandığı delillerle kanunî gerektirici sebeplere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre, yukar‎ıda açı‎klanan ilke ve esaslar gözönünde tutularak yazılı‎ ‏şekilde hüküm tesisinde bir isabetsizlik bulunmad‎ığından, davac‎ın‎ın temyiz itirazları‎nı‎n reddi ile usul ve yasaya uygun olan hükmün ONANMASINA, 19.11.2014 günü oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/6304, Karar No: 2014/3818, Tarih: 24.03.2014

**14. Ceza Dairesi         2012/6304 E.  ,  2014/3818 K.**

**"İçtihat Metni"**

Tebliğname No : 5 - 2011/3403

MAHKEMESİ : Bakırköy 3. Ağır Ceza Mahkemesi

TARİHİ : 12.04.2010

NUMARASI : 2009/189 Esas, 2010/101 Karar

SUÇ : Kişiyi hürriyetinden yoksun kılma

Mahalli mahkemece verilen hükümler temyiz edilmekle dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Sanık savunmaları ve mağdure beyanlarında adı geçen ve mağdure ile irtibata geçmelerini sağlayan tanık Bahar'ın açık kimliğinin sanıklardan sorularak, gerektiğinde olay günü sanıkların Bahar ile telefon görüşmesi yaptıkları iletişim tespit tutanakları getirtilip, Bahar'ın açık kimlik ve adresinin temin edilerek tanık sıfatıyla dinlendikten sonra sanıkların hukuki durumlarının tayin ve takdiri gerektiği gözetilmeksizin, yargılamaya devamla eksik incelemeyle sanıklar hakkında yazılı şekilde hükümler kurulması,

Kanuna aykırı, O Yer Cumhuriyet Savcısının temyiz itirazları bu itibarla yerinde görüldüğünden, hükümlerin 5320 sayılı Kanunun 8/1. maddesi gözetilerek CMUK.nın 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, 24.03.2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2006/5882, Karar No: 2006/8422, Tarih: 25.05.2006

**(Kapatılan) 13. Hukuk Dairesi         2006/5882 E.  ,  2006/8422 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki sözleşmenin feshi davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı avukatınca temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü.

K A R A R

Davacı, davalı ... motorlu araçlar A.Ş.’den 2.4.1998 tarihinde düzenlenen sabit fiyat garantili proton otomobil sözleşmesi ile araç satın aldığını, satış bedeli karşılığında 17.5.1998-17.4.2003 tarihleri arasında ödenmek üzere diğer davalı ... ürünler Ltd.Şti’nin lehtarı olduğu 228 ‘şer dolar bedelli 60 aylık senetler düzenleyip verdiğini, ödenmemiş 19 adet senet kaldığını, davalının gazete, radyo ve TV reklamlarında, yurt çapında servis ağı kurulacağının ve araçların beş yıl süre veya 1.000.000 km boyunca her türlü yedek parçasının ... kapsamı içinde olduğunu vaat ettiğini, ne var ki davalının bu edimini yerine getirmemesi nedeniyle mağdur olduğunu, aracı trafiğe çıkartamadığını, yetkili bir servisin bulunmaması nedeniyle aracın bakımını yaptıramadığını, 2. el piyasası oluşmadığından adacı satamadığını, bu arada yaşanan ekonomik kriz nedeniyle dolardaki fahiş yükselme sonucu senetleri ödeyemez hale geldiğini, sözleşmedeki çıkar dengesinin kendi aleyhine olacak şekilde bozulduğunu ileri sürerek işlem temelinin çökmesi nedeniyle 2.4.1998 tarihli sözleşmenin feshine, 19 adet 228’şer dolarlık senetlerin iptaline karar verilmesini istemiştir.

Davalılar, cevap vermemişlerdir.

Mahkemece, sözleşmenin geçerli şekilde kurulduğu, davacının satıma konu aracı teslim ve kayden devir aldığı, satıcının 4077 sayılı yasanın 7. maddesine göre edimini yerine getirdiği, davacının işlem temelinin çöktüğü iddiasını ispatlayamadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş; hüküm, davacı tarafından temyiz edilmiştir.

Davalılar, cevap vermemişlerdir.

Mahkemece, sözleşmenin geçerli şekilde kurulduğu, davacının satıma konu aracı teslim ve kayden devir aldığı, satıcının 4077 sayılı yasanın 7. maddesine göre edimini yerine getirdiği, davacının işlem temelinin çöktüğü iddiasını ispatlayamadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş; hüküm, davacı tarafından temyiz edilmiştir.

4077 sayılı kanunun Satış Sonrası Hizmetler başlıklı 15. maddesi gereğince “imalatçı veya ithalatçılar, sattıkları, ürettikleri veya ithal ettikleri sanayi malları için o malın Bakanlıkça tespit ve ibraz edilen kullanım ömrü süresince, yeterli teknik personel ve yedek parça stoku bulundurmak suretiyle bakım ve onarım hizmetlerini sunmak zorundadırlar. Yine 13.6.2003 tarih ve 25137 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Sanayi Mallarının Satış Sonrası Hizmetleri Hakkındaki Yönetmeliğin Servis İstasyonlarının Kuruluşu başlıklı 5. maddesinde; “İmalatçı-üretici ve/veya ithalatçılar ekli listede yer ... her mal grubu için belirtilen kullanım ömrü süresince, satış sonrası hizmetleri sağlamak üzere yine ekli listede tespit edilen yer, sayı ve özellikte servis istasyonu kurmak ve yeterli teknisyen kadrosu bulundurmak zorundadır.” Servis İstasyonlarının Kontrolü başlıklı 15.maddesinde; “Satış sonrası hizmetlerin Kanun ve bu Yönetmelik hükümlerine göre yürütülmesini sağlamak amacıyla imalatçı - üretici ve/veya ithalatçılar servis istasyonlarının çalışmalarını izleyerek kontrol etmekle ve görülen eksiklikleri gidermekle yükümlüdür.” İmalatçı-Üretici ve İthalatçının Sorumluluğu başlıklı 16. maddesinde ise;”Servis istasyonlarının ayrı bir tüzel kişiliği olsa dahi imalatçı-üretici ve/veya ithalatçılar; satış sonrası hizmetlerin sağlanmasından ve yürütülmesinden servis istasyonları ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumludurlar.

Kullanım amacı ve yeri itibariyle özellik gösteren mallarla ilgili satış sonrası hizmetler, malın özelliği nedeniyle kullanıldığı yerlerde de sağlanabilir.

Ekli listede belirlenen sayıda servis istasyonu kurmasına rağmen, her coğrafi bölgede servisi bulunmayan imalatçılar-üreticiler ve/veya ithalatçılar; alın kullanım ömrü süresince, servis istasyonu sayıları her coğrafi bölgede en az 1, toplam 7 servis istasyonu sayısına ulaşıncaya kadar malın bakım ve onarımıyla ilgili olarak tüketicilerden nakliye, posta, kargo veya servis elemanlarının ulaşım gideri gibi herhangi bir ilave ücret talep edemezler.”

Ayrıca Satıcının Sorumluluğu başlıklı Madde 17 “- Bu Yönetmeliğe ekli listede sayılan mallardan herhangi birinin satış sonrası hizmetlerinin verilmemesi ya da imalatçı-üretici ve/veya ithalatçının bulunamaması halinde, tüketicilere bu hizmetlerin verilmesinden satıcılar sorumludur.” Hükümleri mevcuttur.

Dosyada mevcut olan broşür ve ilanlardan anlaşıldığı gibi araca ait ... süresinin hangisi erken dolarsa, beş yıl veya 1.000.000 km olduğu anlaşılmaktadır. Davacı, satılan aracı teslim ve devir almış ise de yasada öngörülen hizmetlerin verilmemesi nedeniyle satılandan

Dosyada mevcut olan broşür ve ilanlardan anlaşıldığı gibi araca ait ... süresinin hangisi erken dolarsa, beş yıl veya 1.000.000 km olduğu anlaşılmaktadır. Davacı, satılan aracı teslim ve devir almış ise de yasada öngörülen hizmetlerin verilmemesi nedeniyle satılandan

yeterince yararlanamadığını iddiası ile eldeki davayı açmış olup mahkemece bu iddia hakkında gerekli araştırma yapılmamıştır. Açıklanan yasa hükmü ve davacıdan istenecek ... belgesi ve servis kitapçığında belirtilen ... yükümlülüğü gözetilerek mahkemece, davalı satıcının yetkili servis ve hizmet ağını kurup kurmadığı, bu hususun ayıplı hizmet sayılıp sayılmayacağı hususu ve davalının yükümlüğünü yerine getirip getirmediği konusundaki davacı delilleri sorulup toplandıktan sonra hasıl olacak sonuca göre bir karar verilmelidir. Yazılı şekilde eksik inceleme ile hüküm kurulmuş olması usul ve yasaya aykırı olup bozmayı gerektirir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle temyiz edilen hükmün temyiz eden davacı yararına BOZULMASINApeşin harcın istek halinde iadesine, 25.5.2006 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2007/767, Karar No: 2007/2426, Tarih: 08.03.2007

**1. Hukuk Dairesi         2007/767 E.  ,  2007/2426 K.**

**"İçtihat Metni"**

.

Taraflar arasında görülen davada;

Davacı Hazine vekili, davalılara ait bulunan ..parsel sayılı taşınmazı kayıtlarında tapu miktar fazlalığının Hazineye ait olduğuna dair şerh bulunduğunu ileri sürerek şerhe dayalı tapu iptal,tescil isteğinde bulunmuştur.

Davalılar,davanın reddini savunmuşlar,karşı dava ile fazlalık şerhinin terkini isteğinde bulunmuşlardır.

Mahkemece, asıl davanın kabulüne,karşılık davanın reddine karar verilmiştir.

Karar, davacı tarafından süresinde temyiz edilmiş olmakla; Tetkik Hakimi raporu okundu, düşüncesi alındı. Dosya incelendi, gereği görüşülüp, düşünüldü.

-KARAR-

Dava ve karşı dava kadastro tespitinde çekişme konusu parsele uygulanan kaydın miktar fazlasının tapusunun iptali ile tescili ve kayıttaki şerhin terkini isteğine ilişkindir.

Mahkemece,davanın kabulüne,karşı davanın reddine karar verilmiştir.

Tarafların tüm delilleri toplanıp, tetkik edildikten ve HUMK.nun 376. maddesine göre; son sözleri dinlenip duruşmanın bittiği bildirildikten sonra hakimin; aynı yasanın 388. maddesi uyarınca kararı gerekçesi ile birlikte (tam olarak) yazması ve hüküm sonucunu 389. maddede öngörülen biçimde tefhim etmesi asıldır.

Nevarki, uygulamada söz konusu yasanın 38l. maddesinin son fıkrasının getirdiği ayrıcalığa dayanılarak bazı zorunlu nedenlerle sadece hükmün sonucu tutanağa geçirilip tefhim edilmekte, gerekçeli karar daha sonra yazılmaktadır. İşte bu gibi hallerde HUMK.nun 389. maddesine uygun olarak tarafların hak ve yükümlülüklerini açıkca gösteren tefhim ile aleniyet ve hukuki varlık kazanan kısa karara daha sonra yazılan gerekçeli kararın uygun olması zorunludur. Esasen kısa kararı yazıp, tefhim etmekle davadan elini çekmiş olan hakimin artık bu kararını değiştirmesine yasal olanak yoktur. Öte yandan, kısa kararla gerekçeli kararın çelişkili olması, yargılamanın aleniyeti, kararların alenen tefhim edilmesine ilişkin Anayasanın l4l. maddesi ile HUMK.nun yukarıda değinilen buyurucu nitelikteki maddelerine de aykırı bir durum yaratır. Ayrıca anılan husus kamu düzeni ile ilgili olup, gözetilmesi yasa ile hakime yükletilmiş bir ödevdir. Aksine düşünce ve uygulama yargı, yargıç ve kararlarının her türlü düşünceden uzak, saygın ve güvenilir olması ilkesi ile de bağdaşmaz.

Değinilen ilke ve yasa hükümleri gözardı edilerek kısa kararda davanın kabulüne denilmiş,gerekçeli kararda asıl davanın kabulüne karşılık davanın reddine denilmek suretiyle kısa karara çelişkili olarak gerekçeli karar yazılması doğru değildir. Hal böyle olunca, hükmün l0.4.l992 gün, l992/7 Esas, l992/4 sayılı Yargıtay İçtihatları Birleştirme Kararı çerçevesinde bir karar verilmek üzere HUMK.nun 428. maddesi gereğince BOZULMASINA, alınan peşin harcın temyiz edene geri verilmesine, 8.3.2007 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/9086, Karar No: 2014/344, Tarih: 21.01.2014

**23. Hukuk Dairesi         2013/9086 E.  ,  2014/344 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : İzmir 2. İcra Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 06/12/2012

NUMARASI : 2011/696-2012/855

-KARAR-

Dairemizin 08.10.2013 tarihli geri çevirme kararında, şikayete esas İzmir 5. İcra Müdürlüğü'nün 2008/2190 Esas sayılı icra dosyasının özellikle 29.07.2011 tarihli sıra cetveli ile sıra cetvelinin şikayetçiye tebliğini gösterir tebligat parçasını içerir şekilde aslı veya dizi pusulasına bağlanmış onaylı fotokopisinin gönderilmesi istenilmesine rağmen dosyanın eksik oluşturularak gönderildiği anlaşılmıştır.

Şikayete esas İzmir 5. İcra Müdürlüğü'nün 2008/2190 Esas sayılı icra dosyasının özellikle 29.07.2011 tarihli sıra cetveli, sıra cetvelinin şikayetçiye tebliğini gösterir tebligat parçası, takip talebi, haciz evrakı ve İİK 100. madde malumat bilgilerini içerir aslının veya dizi pusulasına bağlanmış onaylı fotokopisinin dosya içerisine eklenmesi için dosyanın yerel mahkemesine ikinci kez geri çevrilmesi gerekmiştir.

Geri çevirme kararının gereklerinin yerine getirilmemesi, dosyanın sürümcemede kalmasına ve adaletin gecikmesine neden olduğundan bu kez geri çevirme gereklerinin yerine getirilmesi hususunda daha dikkatli ve itinalı davranılması, aksi halin sorumluluk doğuracağının bilinmesi gerekmektedir.

SONUÇ:Yukarıda açıklanan nedenlerle, dosyanın yerel mahkemesine İKİNCİ KEZ GERİ ÇEVRİLMESİNE, 21.01.2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi
Yargıtay — Esas No: 2011/11168, Karar No: 2012/7806, Tarih: 21.03.2012

**12. Ceza Dairesi         2011/11168 E.  ,  2012/7806 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Asliye Ceza Mahkemesi

Suç : Taksirle yaralama

Hüküm : 5237 sayılı TCK'nın 89/1-2-b, 62, 52/2. maddeleri gereğince mahkumiyet

Taksirle yaralama suçundan sanığın mahkumiyetine ilişkin hüküm sanık tarafından temyiz edilmekle dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Katılan mağdur ...'ın, kardeşini, sanığın aracının içinde ayağından yaralanmış vaziyette yatarken gördüğünü, kendisinin de aracın ön koltuğuna oturarak sanığa hastaneye gidelim dediğini, sanığın kendisine kardeşini ön koltuğa getirmesini söylediğini, araçtan indiğinde sanığın aracı sürerek kaçmaya çalıştığını, kardeşini yere bırakarak taksinin kapısından tuttuğunu, 5-6 metre sürüklendiğini beyan etmesi karşısında sanığın eyleminin kasten yaralama suçunu oluşturacağı gözetilmeden delillerin yanlış değerlendirilmesi sonucu yazılı şekilde hüküm kurulması,

Bozmayı gerektirmiş, sanığın temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükmün 5320 sayılı Kanunun 8. maddesi gereğince halen uygulanmakta olan 1412 sayılı CMUK'un 321. maddesi gereğince isteme aykırı olarak BOZULMASINA, 21/03/2012 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/4633, Karar No: 2017/7184, Tarih: 24.10.2017

**10. Hukuk Dairesi         2017/4633 E.  ,  2017/7184 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :İş Mahkemesi

Dava, hizmet tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece, bozmaya uyularak davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün, davalı kurum ve davalılardan ... avukatı tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteklerinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Eldeki davada, bozma sonrasında davacı ...’nin 03.02.2017 tarihinde vefat etmesi üzerine, davaya mirasçılar tarafından devam edilmesi istense de, yasal mirasçılardan ...’in mirası reddetmesi nedeniyle, kalan diğer mirasçı ile yargılamaya devam edilerek yazılı şekilde karar verildiği anlaşılmaktadır.

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun “Tespit davası” başlığını taşıyan 106'ncı maddesinde, tespit davası yoluyla, mahkemeden, bir hakkın veya hukuki ilişkinin varlığının ya da yokluğunun yahut bir belgenin sahte olup olmadığının belirlenmesinin istenebileceği hüküm altına alınmıştır. Buna göre; tespit davaları, bir hakkın veya hukuki ilişkinin var olup olmadığının tespitine ilişkin davalardır. Bu davaların işlevi, bir hukuki ilişkinin var olup olmadığının tespiti olup, bundan öteye gitmez.

Sigortalının, Kuruma bildirilmeyen geçmiş hizmetlerinin tespiti için 506 sayılı Kanunun 79/10'uncu maddesine (5510 sayılı Kanun md. 86/9) göre açacağı dava, "tespit davası" niteliğini taşımanın yanı sıra, aynı zamanda "olumlu tespit davası" özelliğini de göstermektedir (Güzel/Okur, s. 200; Tuncay/Ekmekçi, s. 245; Tunçomağ, s. 193; Mustafa Çenberci, Sosyal Sigortalar Kanunu Serhi, Ankara 1985, s. 512; Sözer, s. 74; Özgür Öztürk, “Sigortalı Hizmetin Tespiti”, Çimento İsveren Dergisi, 1998/1, s. 31).

Hâl böyle olunca; taraflarının gerçek kişi olduğu hizmet tespiti davalarında, çalışma iddiası ispatlandığı takdirde, mahkemece kurulacak hüküm, sigortalı hizmetlerin varlığının tespitinden öte, parasal konulara ilişkin herhangi bir irdeleme içermediğinden, mirasçıların mirası reddetmiş olmaları, mirasçılar yönünden tespit hükmü kurulmasına engel teşkil etmeyecektir. Ancak, bu husus, Kurum tarafından primlerin tahsili aşamasında göz önünde bulundurulmalıdır.

Hâl böyle olunca; taraflarının gerçek kişi olduğu hizmet tespiti davalarında, çalışma iddiası ispatlandığı takdirde, mahkemece kurulacak hüküm, sigortalı hizmetlerin varlığının tespitinden öte, parasal konulara ilişkin herhangi bir irdeleme içermediğinden, mirasçıların mirası reddetmiş olmaları, mirasçılar yönünden tespit hükmü kurulmasına engel teşkil etmeyecektir. Ancak, bu husus, Kurum tarafından primlerin tahsili aşamasında göz önünde bulundurulmalıdır.

Kaldı ki; Türk Medeni Kanununun 612. maddesinde “En yakın yasal mirasçıların tamamı tarafından reddolunan miras, sulh mahkemesince iflâs hükümlerine göre tasfiye edilir. Tasfiye sonunda arta kalan değerler, mirası reddetmemişler gibi hak sahiplerine verilir.” düzenlemesine yer verilmiş olup; mirasın reddi durumunda tasfiye sonucu terekeden arta kalan olursa, bunlar ikinci zümreye geçmeyerek mirası reddetmiş olan birinci zümreye verileceği hususu, yine tespitine karar verilecek sigortalılık süresinin prim miktarını, bunun sonucu olarak da terekeden ödenecek kısmı etkileyeceği gözetildiğinde, hizmet tespiti davasının mirası reddetmiş olanların da sosyal güvenlik haklarının kamusal yapısı gözetilerek hak alanını ilgilendirebileceği açık olup, kendilerine tebligat yapılması yolu ile davaya katılmaları sağlanarak yargılamaya devamla karar verilmesini gerekli kılmaktadır.

O halde mahkemece, diğer mirasçının da katılımı ya da ortak vekâlet yoluyla, davaya katılımları sağlandıktan ve taraf teşkili tamamlandıktan sonra esasa girilmesi ile sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar tesisi, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular göz ardı edilerek eksik araştırma ve inceleme sonucu yazılı şekilde hüküm kurulması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O hâlde, davalı kurum ve davalılardan ... avukatının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ: Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde davalılardan ...'a iadesine, 24.10.2017 gününde karar verildi.