muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2017/5784, Karar No: 2018/11926, Tarih: 25.10.2018

**2. Hukuk Dairesi         2017/5784 E.  ,  2018/11926 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Aile Mahkemesi

DAVA TÜRÜ : Boşanma

Taraflar arasındaki davanın yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen, yukarıda tarihi ve numarası gösterilen hüküm taraflarca temyiz edilmekle, evrak okunup gereği görüşülüp düşünüldü:

1-Davacı kadın temyiz dilekçesinde adli yardım talebinde bulunmuş ancak dilekçesine herhangi bir belge eklemediği gibi temyiz harç ve giderlerini de yatırmamıştır.

Adli yardıma ilişkin usul ve esaslar 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 334-340. maddelerinde düzenlenmiş olup, adli yardım talebi kanun yollarına başvuru sırasında yapılırsa bu talep Yargıtay’ca incelenir ve talep hakkında duruşma yapılmaksızın karar verilebilir.

Dosya içerisinde bulunan kolluk araştırma tutanağına göre davacının bir fabrikada asgari ücretli olarak çalıştığı ve sabit bir gelirinin bulunduğu anlaşılmaktadır. Bu sebeple davacının adli yardım talebinin reddine karar vermek gerekmiştir.

2-Hükmü temyiz edenlerden davacı temyiz yoluna başvurma harcı ile maktu temyiz karar harcını yatırmadığından ve harç ödenmedikçe müteakip işlem olan temyiz incelemesine başlanamayacağından, Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun 434/3. maddesi uyarınca işlem yapıldıktan sonra sonucuna göre gönderilmek üzere dosyanın yerel mahkemesine geri çevrilmesine karar vermek gerekmektedir.

SONUÇ: Yukarıda 1. bentte gösterilen sebeple davacı kadının adli yardım talebinin REDDİNE, 2. bentte gösterilen sebeple dosyanın mahalli mahkemesine İADESİNE, oy birliğiyle karar verildi. 25.10.2018 (Prş.)
Yargıtay — Esas No: 2018/3700, Karar No: 2019/59, Tarih: 07.01.2019

**10. Ceza Dairesi         2018/3700 E.  ,  2019/59 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkeme : Asliye Ceza Mahkemesi

Suç : Kullanmak için uyuşturucu madde bulundurma

Hüküm : Denetimli serbestlik tedbirine uyulmaması üzerine verilen mahkûmiyet hükmünün açıklanması suretiyle mahkûmiyet

Dosya incelendi.

GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ :

Bozmaya uyularak yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun şekilde oluşan inanç ve takdirine, incelenen dosya içeriğine göre diğer temyiz itirazlarının reddine, ancak;

1- Bozmaya uyularak verilen 11/12/2014 tarihli kararla sanığın TCK’nın 191/1 ve 62. maddeleri uyarınca 10 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına, 6545 sayılı Kanun ile değişik 5320 sayılı Kanunun geçici 7/2. maddesi uyarınca hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına ve Denetimli serbestlik tedbiri uygulanmasına karar verildiği, tedbirin infazı için sanığa gönderilen uyarılı ilk başvuru davetiyesinin 11/02/2015 tarihinde tebliğ edildiği, ancak sanığın kuruma müracaat etmemesi üzerine, sanığa ikinci kez uyarılı davetiye gönderilmeden, Denetimli Serbestlik Müdürlüğünce dosyanın iade edildiği ve Mahkemece dosya yeni esasa kaydedilerek yapılan yargılama sonucunda 15/10/2015 tarihli kararla sanığın TCK’nın 191/1 ve 62. maddeleri uyarınca 10 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına, CMK’nın 231. maddesi uyarınca genel hükümlere göre hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına ve 5 yıl denetim süresi belirlenmesine karar verildiği, kararın 02/12/2015 tarihinde kesinleştiği, ancak sanığın denetim süresi içinde 08/06/2016 tarihinde işlediği “kullanmak için uyuşturucu madde bulundurma” suçundan dolayı verilen Samsun 12. Asliye Ceza Mahkemesinin 18/05/2017 tarihli ve 2016/538 esas, 2017/383 karar sayılı mahkûmiyet hükmünün kesinleşmesi üzerine temyize konu 23/10/2017 tarihli kararla hüküm açıklanarak sanığın mahkûmiyetine karar verildiğinin anlaşılması karşısında,

Tedavi ve/veya denetimli serbestlik tedbirinin infaz işlemleri, infazın yapıldığı tarihteki kurallara göre yapılacağından, 6545 sayılı Kanunla TCK'nın 191. maddesinde yapılan ve ısrar teriminin de içinde yer aldığı değişikliklerin yürürlüğe girdiği, 28/06/2014 tarihinden sonra yapılan infaz işlemlerinde, sanığın, kendisine yüklenen yükümlülüklere veya tedavinin gereklerine uygun davranmamakta "ısrar" ettiğinin kabul edilebilmesi için; bir yıl içinde yükümlülüklerini uyarıya rağmen iki kez ihlal etmesi gerekmektedir. Dolayısı ile 11/12/2014 tarih; 2014/1298 esas ve 2014/800 karar sayı ile hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararı ile birlikte verilen denetimli serbestlik tedbiri kararının infazı için sanığa gönderilen uyarılı ilk başvuru davetiyesinin tebliğinden sonra sanığın kuruma müracaat etmemesi üzerine, ikinci kez uyarılı davetiye gönderilmediğinden, TCK'nın 191. maddesinin 4. fıkrasının (a) bendi uyarınca "kovuşturma şartı" olan "ısrar koşulunun" gerçekleşmemesi nedeniyle, Mahkeme tarafından CMK'nın 223. maddesinin 8. fıkrasının 2. cümlesi gereğince şartın gerçekleşmesini beklemek üzere “davanın durmasına” ve denetimli serbestlik dosyasının infazına devam edilmesi için Cumhuriyet Başsavcılığı'na gönderilmesine karar verilmesi gerekirken, “ısrar koşulunun gerçekleştiği” gerekçesi ile yargılamaya devamla hüküm kurulması,

2- Kabule göre;

Mahkemece yargılamaya devam edilerek 15/10/2015 tarihli kararla bu kez de genel hükümlere göre CMK’nın 231. maddesi uyarınca hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verildikten sonra, sanığın 08/06/2016 tarihinde işlediği “kullanmak için uyuşturucu madde bulundurma” suçundan verilen mahkûmiyet hükmünün kesinleştiğinin anlaşılması karşısında, Mahkemece Samsun 12. Asliye Ceza Mahkemesinin 18/05/2017 tarihli ve 2016/538 esas, 2017/383 karar sayılı dosyasının getirtilerek, 08/06/2016 tarihinde işlendiği belirtilen ikinci suçun, 11/12/2014 tarih; 2014/1298 esas ve 2014/800 karar sayı ile verilen hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararının denetim süresi içinde işlendiğinin tespit edilmesi halinde, TCK’nın 191. maddesinin 4. fıkrasının (b) ve (c) bentleri uyarınca yargılama şartının gerçekleşmiş olacağı ve sonucu bakımından Mahkemece yargılamaya devam edilerek hüküm kurulmasının yasaya uygun hale geleceği, bu durumda da TCK’nın 191/5. maddesi uyarınca 08/06/2016 tarihli ikinci suç ihlal nedeni sayıldığı için, ayrı bir soruşturma ve kovuşturma konusu yapılamayacağından, yasa yolu incelemesinden geçmeksizin kesinleştiği anlaşılan Samsun 12. Asliye Ceza Mahkemesinin 18/05/2017 tarihli ve 2016/538 esas, 2017/383 karar sayılı ilamı hakkında hükümle birlikte kanun yararına bozma ihbarında bulunulması gerekirken eksik araştırma ile hüküm kurulması,

Yasaya aykırı, sanığın temyiz itirazları bu nedenle yerinde olduğundan, hükmün BOZULMASINA, 07/01/2019 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/4425, Karar No: 2016/1061, Tarih: 25.02.2016

**23. Hukuk Dairesi         2015/4425 E.  ,  2016/1061 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : İstanbul ... Asliye Ticaret Mahkemesi

KARAR

1-Kayıt kabul davaları süreye tabi olup, bu süre kural olarak sıra cetvelinin İİK'nın 166. maddesinde gösterilen usulde ilanından itibaren işlemeye başlar. Eğer davacı aynı Kanun'un 223. maddesi hükmü uyarınca tebliğe elverişli adres gösterir ve gerekli masrafı avans olarak yatırırsa, süre kendisine yapılan tebliğden itibaren hesaplanır.

Bu itibarla sıra cetvelinin hangi tarihte hangi gazetede yayınlandığının tereddüde yer bırakmayacak şekilde açıklıkla belirtilmesi ve davacının tebliğe elverişli adres bildirip, gerekli avansı yatırıp yatırmadığının net olarak bilinmesi şarttır.

Bu nedenle dosyada bulunmadığı anlaşılan;

a-Sıra cetvelinin onaylı örneği,

b-İflasa ilişkin kesinleşme şerhli ve onaylı mahkeme kararı örneği,

c-Sıra cetveli İİK'nın 166. maddesinde belirtilen gazetelerde ilan edilmiş ise ilana ilişkin gazete nüshalarının asılları ya da tarihleri anlaşılacak şekilde çektirilen tasdikli fotokopileri,

d-Davacının masaya başvuru evrakının okunaklı tasdikli suretleri ve davacının alacağıyla ilgili masa kararının sureti,

İflas Müdürlüğü'nden sorularak varsa temin edilip, alınacak cevabi yazı ile birlikte gönderilmesi,

2-İstanbul 3. İflas Müdürlüğü'nün 03.11.2014 tarihli cevabi yazısı ile davacının tebligat için masraf vermediği bildirilmiş ise de davacı vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürdüğü ve ekinde sunduğu fotokopisi bulunan dekontlarda İflas Müdürlüğü hesabına tebligat gideri yatırıldığı belirtilmiş olup, İflas Müdürlüğü'nden temyiz dilekçesine ekli dekont fotokopilerinde yatırılan meblağın davaya konu sıra cetvelinin tebliğine ilişkin masraf avansı olup olmadığı, değilse niteliği sorulup cevabi yazının eklenmesi,

İçin dosyanın yerel mahkemesine geri çevrilmesi gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle, dosyanın yerel mahkemesine GERİ ÇEVRİLMESİNE, .... tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/4408, Karar No: 2018/227, Tarih: 11.01.2018

**11. Ceza Dairesi         2017/4408 E.  ,  2018/227 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Resmi belgede sahtecilik

HÜKÜM : Mahkumiyet

Sanık müdafiinin vaki duruşmalı inceleme isteminin, hükmolunan cezanın süresine göre koşulları bulunmadığından 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi uyarınca uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK’nın 318. maddesi gereğince reddine karar verilerek yapılan incelemede;

Yapılan duruşmaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin soruşturma sonuçlarına uygun şekilde oluşan inanç ve takdirine, incelenen dosya içeriğine göre sanık müdafiinin yerinde görülmeyen sair temyiz itirazlarının reddine, ancak;

Dosya kapsamından senet üzerindeki yazıların aidiyetine dair bilirkişi incelemesi yapılmadığı anlaşılmakla; sanığın ve katılanın resmi kurumlardan temin edilecek imza ve yazı örnekleri getirtilip, huzurda alınan yazı ve imza örnekleri ile birlikte suça konu senet üzerindeki yazı ve rakamların kimin eli ürünü olduğu hususunda bilirkişi incelemesi yaptırılması; suçun sübutu halinde sanığın aşamalardaki savunmalarında, 2010 yılında kendisine ait olup kayın validesi adına kayıtlı ... plakalı aracı katılana Manavgat'ta noter aracılığı ile sattığını ve satım bedeli olarak katılanın suça konu 20/07/2010 tarihli ve 20.000,00 TL bedelli senedi verdiğini, araç bedelini peşin ödemediğinden noterde araç üzerine rehin konulduğunu savunması, katılanın ise araç bedelini peşin olarak ödediğini beyan etmesi sanık müdafiinin temyiz dilekçesinde Manavgat 2. Noterliğinin 6209 yevmiye nolu rehin sözleşmesinin bulunduğunu bildirmesi karşısında; gerçeğin kuşkuya yer bırakmayacak şekilde tespiti bakımından, savunmanın doğruluğu araştırılarak taraflar arasındaki araç satımına ilişkin belgeler ile rehin sözleşmesi bulunup bulunmadığı araştırılarak, katılanın borcunu ödeyip ödemediğinin tespitiyle eylemin 5237 sayılı TCK'nın 211. maddesi kapsamında "bir hukuki ilişkiye dayanan alacağın ispatı amacıyla resmi belgede sahtecilik suçunu" oluşturup oluşturmayacağının karar yerinde değerlendirilip tartışılması gerektiği gözetilmeden, eksik araştırma sonucu yazılı şekilde hüküm kurulması,

Yasaya aykırı, sanık müdafiinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde olduğundan, hükmün bu sebeplerden dolayı 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK’nın 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, 11.01.2018 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/11820, Karar No: 2016/9045, Tarih: 29.11.2016

**15. Ceza Dairesi         2015/11820 E.  ,  2016/9045 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Mala zarar verme, yaralama, görevi yaptırmamak için direnme

HÜKÜM : Sanık hakkında TCK' nın 86/2, 86/3-c, 53, 265/1, 53, 152/1-a, 53 maddeleri gereğince mahkumiyet

Mala zarar verme,yaralama ve görevi yaptırmamak için direnme suçlarından sanığın mahkumiyetine ilişkin hükümler, sanık tarafından temyiz edilmekle, dosya incelenerek gereği düşünüldü:

...Tipi Kapalı Ceza İnfaz Kurumunda tutuklu olarak bulunan sanığın, kalorifer dairesindeki görevine son verilip müşahede bölümüne alınması nedeniyle kurum müdürü ile görüşmek istediğini söylediği, kendisiyle görüşmek için yanına gelen müdür vekili mağdur ... ...'ya kafa atıp yumrukla vurarak basit bir tıbbi müdahale ile giderilebilecek şekilde yaraladığı, kendisine müdahale eden infaz ve koruma başmemuru ...'ı da kafa atarak basit bir tıbbi müdahale ile giderilebilecek şekilde yaraladıktan sonra müşahede odasının kapısını kırdığı şeklinde gerçekleşen eyleminin mala zarar verme,yaralama ve görevi yaptırmamak için direnme suçlarını oluşturduğuna dair mahkemenin kabul ve uygulamada bir isabetsizlik görülmemiştir.

Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre; sanığın suçu işlemediğine dair temyiz itirazlarının reddiyle, hükmün ONANMASINA, 29/11/2016 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2024/10715, Karar No: 2024/14085, Tarih: 26.12.2024

**10. Hukuk Dairesi         2024/10715 E.  ,  2024/14085 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2022/2565 E., 2024/947 K.

İLK DERECE MAHKEMESİ : Ankara 16. İş Mahkemesi

SAYISI : 2021/275 E., 2022/148 K.

Taraflar arasındaki Kurum işleminin iptali ile ilaç bedelinin Kurumca karşılanması davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı Kurum vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; Kurum işleminin iptali ile tedavi süresince kistik fibrozis tedavisinde kullanılan Elexacaftor, Tezacaftor, İvacaftor ve İvacaftor etken maddeli Kaftrio ve Kalydeco adlı ilacının Kurumca karşılanmasını talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde; talep konusu ilacın SUT kapsamında bulunmadığını, Kurum işleminin yerinde olduğunu belirterek davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

İstinaf kanun yoluna başvuran davalı vekili; kararın haksız ve hukuka aykırı olduğu, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak davanın reddine karar verilmesi talebiyle istinaf yoluna başvurulduğu görülmüştür.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı Kurum vekili; kararın haksız ve hukuka aykırı olduğunu, Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılarak İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmesi talebiyle temyiz yoluna başvurulduğu anlaşılmıştır.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, Kurum işleminin iptali ile tedavi süresince Kistik Fibrozis hastalığının tedavisinde kulanılacak/kullanılan ilacının Kurum tarafından karşılanması istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

1-5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun 63. maddesinde, genel sağlık sigortalısının ve bakmakla yükümlü olduğu kişilerin sağlıklı kalmalarını; hastalanmaları halinde sağlıklarını kazanmalarını; iş kazası ile meslek hastalığı, hastalık ve analık sonucu tıbben gerekli görülen sağlık hizmetlerinin karşılanmasını, iş göremezlik hallerinin ortadan kaldırılmasını veya azaltılmasını temin etmek amacıyla Kurumca finansmanı sağlanacak sağlık hizmetleri sayılmış; anılan maddenin (f) bendinde Kurumun, “…sağlanacak sağlık hizmetleriyle ilgili teşhis ve tedavileri için gerekli olabilecek kan ve kan ürünleri, kemik iliği, aşı, ilaç, ortez, protez, tıbbî araç ve gereç, kişi kullanımına mahsus tıbbî cihaz, tıbbî sarf, iyileştirici nitelikteki tıbbî sarf malzemelerinin sağlanması, takılması, garanti süresi sonrası bakımı, onarılması ve yenilenmesi hizmetleri…” sağlayacağı, değişik 2. fıkrasında, Kurum, finansmanı sağlanacak sağlık hizmetlerinin teşhis ve tedavi yöntemleri ile (f) bendinde belirtilen sağlık hizmetlerinin türlerini, miktarlarını ve kullanım sürelerini, ödeme usul ve esaslarını Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı ile Sağlık Bakanlığının görüşünü alarak belirlemeye yetkilidir. Ancak, Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığının görüşünün alınması (f) bendinde belirtilen ortez, protez ve diğer iyileştirici nitelikteki araç ve gereçlerin miktarını, standartlarını, sağlanmasını, uygulanmasını, kullanma sürelerini ve garanti süresi sonrası bakım, onarım ve yenilenmesi hususlarını kapsar. Kurum, bu amaçla komisyonlar kurabilir, ulusal ve uluslararası tüzel kişilerle işbirliği yapabilir. Komisyonların çalışma usul ve esasları Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı, Maliye Bakanlığı ile Sağlık Bakanlığının görüşü alınarak Kurumca belirleneceği belirtilmiştir. Anılan Kanun'un 64. maddesinin uyuşmazlık konusu dönemdeki düzenlemesine göre; Kurumca finansmanı sağlanmayacak sağlık hizmetlerinin, vücut bütünlüğünü sağlamak amacıyla yapılan ve iş kazası ile meslek hastalığına, kazaya, hastalıklara veya konjenital nedenlere bağlı olarak ortaya çıkan durumlarda yapılacak sağlık hizmetleri dışında estetik amaçlı yapılan her türlü sağlık hizmeti ile estetik amaçlı ortodontik diş tedavileri; geleneksel, tamamlayıcı, alternatif tıp uygulamaları ve Sağlık Bakanlığınca izin veya ruhsat verilmeyen sağlık hizmetleri ile Sağlık Bakanlığınca tıbben sağlık hizmeti olduğu kabul edilmeyen sağlık hizmetleri, yabancı ülke vatandaşlarının, genel sağlık sigortalısı veya genel sağlık sigortalısının bakmakla yükümlü olduğu kişi sayıldığı tarihten önce mevcut olan kronik hastalıkları olduğu belirtilmiştir. Aynı şekilde 72. maddesinde 65 inci madde gereği ödenecek gündelik, yol, yatak ve yemek giderlerinin Kurumca ödenecek bedellerini belirlemeye Sağlık Hizmetleri Fiyatlandırma Komisyonu yetkilidir

. Aynı şekilde 72. maddesinde 65 inci madde gereği ödenecek gündelik, yol, yatak ve yemek giderlerinin Kurumca ödenecek bedellerini belirlemeye Sağlık Hizmetleri Fiyatlandırma Komisyonu yetkilidir. Komisyon, tıp eğitimini, hizmet basamağını, alt yapı ve kaynak kullanımı ile maliyet unsurlarını dikkate alarak sağlık hizmeti sunucularını fiyatlandırmaya esas olmak üzere ayrı ayrı sınıflandırabilir. Komisyon, 63 üncü madde hükümlerine göre finansmanı sağlanan sağlık hizmetlerinin Kurumca ödenecek bedellerini; sağlık hizmetinin sunulduğu il ve basamak, Devletin doğrudan veya dolaylı olarak sağlamış olduğu sübvansiyonlar, sağlık hizmetinin niteliği itibarıyla ... öneme sahip olup olmaması, kanıta dayalı tıp uygulamaları, maliyet-etkililik ölçütleri ve genel sağlık sigortası bütçesi dikkate alınmak suretiyle, her sınıf için tek tek veya gruplandırarak belirlemeye yetkili olduğu belirtilmiştir.

2-Aynı şekilde katılım payı alınması kenar başlıklı 68. maddesinde, 63 üncü maddede sayılan sağlık hizmetlerinden katılım payı alınacak olanlar şunlardır: Ayakta tedavide hekim ve diş hekimi muayenesi, Vücut dışı protez ve ortezler, ayakta tedavide sağlanan ilaçlar, Kurumca belirlenecek hastalık gruplarına göre yatarak tedavide finansmanı sağlanan sağlık hizmetleri olduğu, katılım paylarının hesaplanmasında 72 nci maddeye göre tespit edilen sağlık hizmeti tutarları esas alınacağı, katılım paylarının ödenme usûlleri ile bu maddenin uygulanmasına ilişkin diğer usûl ve esaslar, Kurum tarafından çıkarılacak yönetmelikle düzenleneceği, 69.maddesinde ise, 68 inci maddede sayılan sağlık hizmetlerinden katılım payı alınmayacak haller, sağlık hizmetleri ve kişilerinin sağlık raporu ile belgelendirilmek şartıyla; Kurumca belirlenen kronik hastalıklar ve ... önemi haiz 68 inci maddenin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamındaki sağlık hizmetleri ile organ, doku ve kök hücre; nakli şeklinde belirtilmiştir.

3. Değerlendirme

1-Davacı hastaya Kistik Fibrozis tanısı konulduğu, Kistik Fibrozis hastalığı nedeniyle hastanın Elexacaftor, Tezacaftor, İvacaftor ve İvacaftor etken maddeli Kaftrio ve Kalydeco adlı ilaçların kullanması uygundur şeklinde rapor tanzim edildiği, Sağlık Bakanlığı Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu tedavide Elexacaftor, Tezacaftor, İvacaftor ve İvacaftor etken maddeli Kaftrio ve Kalydeco adlı ilaçların kullanımının uygun görüldüğü, ilaç bedelinin karşılanması amacıyla Kuruma yapılan başvurunun Kurum tarafından Sağlık Uygulama Tebliğinin EK-4/A-C bedeli ödenecek ilaç listesinde yer almadığının belirtilerek bedelinin karşılanmayacağı yönünde yazısı üzerine eldeki davanın açıldığı Mahkemece, davanın kabulüne karar verildiği görülmüştür.

2-Modern tıbbın gelişimi ile birlikte hastalıkların teşhisi ve teşhis edilen hastalıklara ilişkin ilaç firmalarının çalışmaları ile yeni nesil ilaçlar hastaların kullanımına sunulmakta, aynı hastalığa ilişkin farklı ilaç firmaları tarafından, daha iyi tedavi seçeneği sunduğu, daha etkili ilaç ürettikleri iddia edilmektedir. Bu ilaçların ödenmesi amacıyla yapılan başvurularda idare, kamu kaynaklarını da gözeterek Kanunun verdiği yetki ve sınırlamalar dahilinde ilaçları SUT (ödeme kapsamına) almakta, ödeme kapsamına alınan ilaçların etkinlik ve verimlilik vs kriterler gözetilerek her zaman ödeme kapsamından çıkarılabilmekte, aynı zamanda ilaçların ruhsatlarının da her zaman iptal edilmesi söz konusu olabilmektedir. Mahkemeler yönünden ise, ilaçların hukuk düzeninde ödenebilir ... gelmesi için, talebe konu ilacın tıbben ve fennen zorunlu, ... önemi haiz ve özellikle sürekli olarak etkin ve yararlı olması ile birlikte bütün faz çalışmalarını tamamlanmış, tıbbi otoritelerce kabul görmüş bir ilaç olması ve davalı Kurumun kabul edilebilir itiraz ve çekincelerinin bulunmaması halinde mümkün bulunmaktadır. Aksi durumun kabulü durumunda, hiç bir sınırlama ve incelemeye tabi tutulmaksızın, etkinliği şüpheden uzak bir şekilde belirlenmemiş, piyasaya sürülen her ilacın mahkemelerce kabulü halinde hem hastaya bir fayda sağlamadığı gibi idarenin de maddi olarak zarara uğrayacağı açıktır.

3- İlaç firmaları tarafından üretilen ilaçların belirli çalışmaları tamamlamaları durumunda ruhsat başvurusunda bulunulmakta ve ruhsat alındıktan sonra ilaçlar hastalar tarafından kullanılmaktadır. Bu çalışmalar Faz çalışması olarak adlandırılmakta olup bu çalışmalar 4 Faz'dan oluşmaktadır. Faz 0 çalışmalarında, geliştirilen ilaçlar deney hayvanlarında uygulanmaktadır. Bu aşamadan geçen ilaçlar Faz 1 çalışmasına tabi tutulur. Faz 1 çalışmasında, ilacın güvenirliğinin araştırıldığı aşama olup az sayıda sağlıklı gönüllüde kullanılır. Bu aşamada güvenilirliği kanıtlanan ilaç Faz 2 çalışmasına tabi tutulur ve ilacın etkinlik ve güvenilirliğinin araştırıldığı bu aşamada, etkili doz sınırları, klinik etkinliği, biyolojik aktivitesi, yarar ve güvenilirliği az sayıdaki hastada araştırılır. Yarar ve güvenilirliği kanıtlanan ilaçlar daha fazla hastada denenmek üzere Faz 3 çalışmasına başlanılır. Faz 3 çalışması ilacın etkinliğinin kanıtlandığı ve yan etkilerinin izlenmesi aşaması olup bu aşamada ilaçlar daha geniş bir populasyonda denenir ve kontrollü çalışmalarla güvenilirliği, karşılaştırmalı çalışmalarla etkinliği araştırılır. Faz 3 çalışmasının tamamlanması durumunda ilaçlar için ruhsat başvurusunda bulunulabilir, ruhsat alan ilaçlarda hastaların kullanımına sunulur. Ruhsat sonrası, ilaçların hastalarda kullanıldıktan sonra yapılan her türlü çalışma 4. faza aittir. Bu aşamada geniş hasta gruplarında ilacın değerlendirilmesi nedeniyle ilacın etkinlik, maliyet ve risk oranlarının analizi yapılarak faz çalışmaları tamamlanmış olacaktır.