muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2024/424, Karar No: 2024/3991, Tarih: 02.12.2024

**3. Hukuk Dairesi         2024/424 E.  ,  2024/3991 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2023/2086 E., 2023/3127 K.

İLK DERECE MAHKEMESİ : Ankara 35. Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI : 2021/595 E., 2022/88 K.

Taraflar arasındaki Kurum işleminin iptali davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili; müvekkilinin mesul müdürlüğünü yaptığı ... Eczanesinin davalı Kurum sigortalılarına hizmet verdiğini, şikayet üzerine müvekkili hakkında Kurum Müfettişleri ve Kocaeli Emniyet Müdürlüğü Mali Şube elemanlarınca inceleme ve araştırma başlatıldığını, yürütülen soruşturma neticesinde Kocaeli Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından müvekkili hakkında takipsizlik kararı verildiğini, bu karara Sakarya 1. Ağır Ceza Mahkemesi nezdinde yapılan itirazın da reddedilerek müvekkili hakkındaki kararın kesinleştiğini, buna rağmen davalı Kurumun 06.10.2006 tarihli yazısı ile müvekkili hakkında yaptırım uygulandığını, feshe konu protokol maddelerinin 2006 yılı Ek Protokolünde yaptırım sürelerinin üçer yıldan birer yıla indirildiğini, sözleşmenin feshine sebep olan reçetelerdeki ilaçların toplam bedelinin cüz'i bir para olduğunu, müvekkilinin böyle bir meblağ için bu denli ağır bir yaptırımı göze almasının hayatın olağan akışına da aykırı olduğunu, reçetelerin bedelinin Kurumdaki alacak hesabından kesildiğini, reçeteler üzerinde grafoloji uzmanı gibi sahtecilik araştırması yapmasını beklemenin anlamsız olduğunu ileri sürerek; Kurumca yapılan fesih işleminin haksızlığının tespitini talep etmiştir.

II. CEVAP

II. CEVAP

Davalı vekili; 27.10.2004 tarihinde Emniyet Müdürlüğü Kaçakçılık ve Organize Suçlar Şube Müdürlüğü elemanlarınca yapılan arama sırasında sigortalı veya hak sahiplerinde bulunması gereken Bağ-Kur Sağlık Karnelerinin davacıya ait eczanede bulunduğunu, davacı ile Kurum arasında yapılan sözleşmenin feshini gerektiren hususlar başlığını taşıyan (1.) maddesinin (h) bendi gereğince davacının 60 gün süre ile sigortalılara ilaç vermesinin durdurulduğunu, Kurum müfettişlerince yapılan soruşturma sonunda 2004 yılı Eczane Protokolünün (1.m) ve (1.n) maddeleri gereğince 10.10.2006 tarihinden itibaren davacı eczacının sözleşmesinin 6 yıl süreyle feshedildiğini, Kocaeli Cumhuriyet Başsavcılığının 2005/15793-8303 sayılı kararı ve Sakarya 1. Ağır Ceza Mahkemesinin 2006/188 sayılı kararının sözleşmenin feshi ile ilgisi bulunmadığını, Kurumun fesih hakkının her zaman bulunduğunu, yapılan işlemde hukuka aykırılığın olmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

1. İlk Derece Mahkemesinin 06.09.2018 tarihli ve 2006/428 E., 2018/303 K. sayılı kararıyla; davacı tarafından yapılan bazı reçetelerdeki tarih değişikliği, bazı reçetelere ilaç eklenmesi, bazı reçetelerdeki ilaçların dozunun artırılması şeklindeki fiillerinin Ağır Ceza Mahkemesi tarafından alınan ve dosyaya ibraz edilen bilirkişi raporu ile sabit olduğu, aksine delilin dosyaya yansımadığı, sözleşmenin 2004 Eczane Protokolünün (1.m) ve (1.n) maddeleri gereğince 10.10.2006 tarihinden itibaren 6 yıl süre ile feshedildiği, dosya incelendiğinde ibraz edilen Ek Protokolde bu maddelerde değişikliğin bulunmadığı, her ne kadar iğfal kabiliyeti bulunmuyor ise de; Medula sistemi gereği reçetelerin kurumca tek tek incelenmesinin mümkün olmayacağı, sondajlama usulü ile kontrol yapıldığı, şikayet üzerine bu durumun ortaya çıktığı, bu sebeple tahrifatlı reçetelerin Kuruma fatura edilerek haksız kazanç elde edildiği ve bu fiilin kasıtlı ve bilerek yapılmış olduğu, davacının hukuki sorumluluğun bulunduğu gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiş, karara karşı davacı vekili istinaf yoluna başvurmuştur.

2. Bölge Adliye Mahkemesinin 19.02.2021 tarihli ve 2018/3371 E., 2021/438 K. sayılı kararıyla; "...Dava konusu kurum işleminin yerinde bulunup bulunmadığı, sözleşmenin feshinin unsurlarının oluşup oluşmadığı, ceza yargılaması sonucunda belli olacaktır. Hal böyle olunca, ceza davasının sonucunun HMK’nın 165 inci maddesi de gözetilerek bekletici mesele yapılması, ceza dosyası içerisindeki delillerin değerlendirilmesi ve hasıl olacak sonuca uygun karar verilmesi zorunludur. Bu yön gözetilmeden yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırıdır. Davanın esası ile ilgili bu deliller toplanıp değerlendirilmek suretiyle bir hüküm kurulması gerekir. Ayrıca, davacının dava konusu davalı Kurum işlemi nedeniyle sorumlu olduğu sonucuna varılması halinde de düzenlenen sonraki Protokol hükümlerinin değerlendirilerek, davacının lehine yapılan düzenlemelerin nazara alınması gerekmektedir." gerekçesiyle, kararın kaldırılarak davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren mahkemeye gönderilmesine karar vermiştir.

3. İlk Derece Mahkemesinin ilam başlığında tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; "..Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; bilirkişi raporu ile davacı hakkındaki 6 yıl süre ile taraflar hakkındaki sözleşmenin feshinin protokol hükümlerine uygun olmadığı, diğer taraftan davacı hakkındaki Kocaeli 2. Ağır Ceza Mahkemesinin 2008/357 E. sayılı dosyasında beraat kararı verilmiş olduğu hususları birlikte değerlendirilmekle davanın kabulü ile, Kocaeli İl Müdürlüğünün 06.10.2006 tarihli ve 116252 yazı yazılı davacı taraf ile idare arasındaki sözleşmenin 6 yıl süre ile feshine ilişkin işlemin iptali ile talep doğrultusunda müspet ve menfi zararlara dair taleplerin saklı tutulmasına dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir." gerekçesiyle, davanın kabulüne, Kurumun davacı taraf ile arasındaki sözleşmenin 6 yıl süre ile feshine ilişkin işlemin iptaline karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı, süresi içinde davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı vekili; Kurum işleminin mevzuat ve sözleşmeye uygun olduğunu, işlemlerin dava dışı Kurum sigortalılarının doktora muayene olmadıklarına ve reçeteye konu ilaçları almadıklarına ilişkin beyanları esas alınarak yapıldığını, bilirkişi raporunun yetersiz olduğunu ve Mahkemece rapora yönelik itirazlarının giderilmediğini ileri sürerek; kararın kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

B. İstinaf Sebepleri

Davalı vekili; Kurum işleminin mevzuat ve sözleşmeye uygun olduğunu, işlemlerin dava dışı Kurum sigortalılarının doktora muayene olmadıklarına ve reçeteye konu ilaçları almadıklarına ilişkin beyanları esas alınarak yapıldığını, bilirkişi raporunun yetersiz olduğunu ve Mahkemece rapora yönelik itirazlarının giderilmediğini ileri sürerek; kararın kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; "..Dosya içinde kısmen örneği bulunan Kocaeli 2. Ağır Ceza Mahkemesinin 2008/357 E.,2014/32 K. sayılı dosyasının incelenmesinde; içinde davacının da bulunduğu sanıklar hakkında, 2014 yılında resmi belgede sahtecilik, kamu kurum ve kuruluşlarının zararına dolandırıcılık suçunu işledikleri iddiasıyla cezalandırılmaları istemi ile açılan kamu davası nedeniyle yapılan yargılama neticesinde, davacı sanık hakkında resmi belge sahtecilik suçunun unsurlarının oluşmadığı, dolandırıcılık suçunu işlediğine dair yeterli delil bulunmadığı gerekçesi ile 11.02.2014 tarihinde beraatine karar verildiği, kararın temyiz edilmesi üzerine Yargıtay 5. Ceza Dairesi tarafından yapılan inceleme neticesinde sanık davacı hakkında sahtecilik suçu nedeni ile verilen beraat kararının onanmasına, dolandırıcılık suçunun ise zamanaşımına uğradığı gerekçesi ile düşmesine karar verildiği anlaşılmıştır.

Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; Mahkemece, dava konusu ihtilafın niteliğine uygun oluşturulan bilirkişi heyetinden alınan, taraf, Mahkeme ve kanun yolu denetimine uygun bilirkişi raporu esas alınarak, davacı hakkında, dava konusu, davalı Kurum işleminin dayanağı olan olaya ilişkin olarak açılan ceza yargılaması sonucu da gözetilmek sureti ile davanın kabulüne ilişkin olarak verilen kararda bir isabetsizlik bulunmamıştır." gerekçesiyle istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı, süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili; istinaf sebeplerini tekrarlayarak, kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, Kurum işleminin iptali istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

1. 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun (6098 sayılı Kanun) 77 üncü maddesi,

2. 2004 yılı Sosyal Güvenlik Kurumu Kapsamındaki Kişilerin Türk Eczacıları Birliği Üyesi Eczanelerden İlaç Teminine İlişkin Protokolün (1.m) ve (1.n) maddeleri.

3. Değerlendirme

1. Kocaeli 2. Ağır Ceza Mahkemesinde; davacı eczacı aleyhine açılan resmi belgede sahtecilik, kamu kurum ve kuruluşları aleyhine dolandırıcılık suçlarından yapılan yargılama neticesinde, davacı ... hakkında sahtecilik suçu nedeniyle verilen beraat kararının onanmasına, dolandırıcılık suçunun ise zamanaşımına uğradığı gerekçesiyle düşmesine karar verildiği ve kararın kesinleştiği görülmüştür.

3. Değerlendirme

1. Kocaeli 2. Ağır Ceza Mahkemesinde; davacı eczacı aleyhine açılan resmi belgede sahtecilik, kamu kurum ve kuruluşları aleyhine dolandırıcılık suçlarından yapılan yargılama neticesinde, davacı ... hakkında sahtecilik suçu nedeniyle verilen beraat kararının onanmasına, dolandırıcılık suçunun ise zamanaşımına uğradığı gerekçesiyle düşmesine karar verildiği ve kararın kesinleştiği görülmüştür.

2. 6098 sayılı Kanun’un 74 üncü maddesi hükmüne göre; ceza mahkemesince verilen beraat kararı;, kusur ve derecesi, zarar tutarı, temyiz gücü ve yükletilme yeterliliği, illiyet gibi esasları hukuk hakimini bağlamayacaktır. Ancak hemen belirtilmelidir ki, gerek öğretide gerekse Yargıtayın yerleşmiş içtihatlarında, ceza hakiminin tespit ettiği maddi olaylarla ve özellikle “fiilin hukuka aykırılığı” konusu ile hukuk hâkiminin tamamen bağlı olacağı kabul edilmektedir. Diğer bir anlatımla, maddi olayları ve yasak eylemlerin varlığını saptayan ceza mahkemesi kararı, taraflar yönünden kesin delil niteliğini taşıyacaktır. Bu doğrultuda maddi vakıanın tespitine ilişkin ceza mahkemesi kararı hukuk hakimini bağlayıcı olup ceza mahkemesince bir maddi vakıanın varlığı ya da yokluğu konusundaki kesinleşmiş kabule rağmen, aynı konunun hukuk mahkemesinde yeniden tartışılması olanaklı değildir (Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 2017/11-92 E., 2018/1362 K. sayılı kararı).

3. Yukarıda yer verilen yasa hükmü uyarınca; davacının sanık olarak yer aldığı ceza yargılamasında, dava konusu reçetelerdeki tahrifatın, davacı ve çalışanları tarafından ya da onların dahli ya da kastı ile gerçekleştirildiğinin ve yapılan bu tahrifatların davacı eczacı ve çalışanlarının eli ürünü olduğunun somut olarak ispat edilemediği anlaşılmakla, davalı vekilin temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun bulunan hükmün onanmasına karar vermek gerekmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeple;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

02.12.2024 tarihinde oy birliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/14680, Karar No: 2015/12234, Tarih: 30.06.2015

**12. Ceza Dairesi         2014/14680 E.  ,  2015/12234 K.**

**"İçtihat Metni"**

Sulh Ceza Mahkemesi

Suç : Trafik güvenliğini tehlikeye sokma

Hüküm : Beraat

Trafik güvenliğini tehlikeye sokma suçundan sanığın beraatine ilişkin hüküm, mahalli Cumhuriyet savcısı tarafından temyiz edilmekle, dosya incelenerek gereği düşünüldü:

5237 sayılı TCK’nın 179/3. maddesinde düzenlenen; alkol ve uyuşturucu madde etkisiyle veya başka bir nedenle “emniyetli bir şekilde” araç kullanamayacak kişinin, bu halde araç kullanması suçu kasıtla işlenebilecek bir suçtur. Alkol ve uyuşturucu maddenin sırf kullanılmış olması bu suçun oluşması için yeterli olmamakla birlikte Adli Tıp Kurumu 5. İhtisas Kurulu raporlarında istikrarlı bir şekilde vurgulandığı üzere; alkollü bir şekilde trafikte seyreden bir sürücünün alkol konsantrasyonu hangi seviyede olursa olsun bireysel farklılıklar göstermekle birlikte trafik güvenliği açısından değişen derecelerde risk oluşturabileceği, ancak bu durumun tehlike arz edecek düzeyde olup olmadığı, dolayısıyla sürücünün tesiri altında bulunduğu alkol seviyesinde araç kullanması halinde, güvenli sürüş yeteneğini kaybedip etmediği, bireyin o andaki sürüş ehliyetini belirleyebilecek dikkat, algı, denge, refleks, psikomotor ve nöromotor koordinasyon gibi nörolojik, nistagmus, akomadasyon, görme gibi oftalmolojik ve genel durumunun tespitine yönelik detaylı dahili muayenesine yönelik tıbbi verilerin değerlendirilmesi ile mümkün olabileceği, ancak böyle bir tespit yapılmamış olsa bile bireysel farklılıkları da elimine edebilecek şekilde 100 promilden yüksek olarak saptanan alkol düzeyinin, güvenli sürüş yeteneğini kaybettireceğinin, bilimsel olarak kabulü gerektiği anlaşılmakla;

İncelenen dosyada; 162 promil alkollü olarak araç kullandığı tespit edilen sanığın, güvenli sürüş yeteneğini kaybettiği ve dolayısıyla atılı suçtan alt hadden uzaklaşılarak mahkumiyetine karar verilmesi gerektiği halde, beraatine karar verilmesi isabetsiz olup, mahalli Cumhuriyet savcısının temyiz itirazları bu nedenle yerinde görüldüğünden, 5320 sayılı Kanunun 8. maddesi uyarınca halen uygulanmakta olan 1412 sayılı CMUK’un 321. maddesi uyarınca, beraate ilişkin hükmün isteme uygun olarak BOZULMASINA, 30/06/2015 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/9994, Karar No: 2013/12279, Tarih: 27.09.2013

**14. Hukuk Dairesi         2013/9994 E.  ,  2013/12279 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi

Davacı vekili tarafından, davalı aleyhine 27.04.2011 gününde verilen dilekçe ile tapu kaydında kimlik bilgilerinin düzeltilmesi istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın kabulüne dair verilen 05.07.2011 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

K A R A R

Davacı, murisinin 72 ada 30 parsel sayılı taşınmazın tapu kaydında “... oğlu ...” şeklinde yazılan kimlik bilgilerinin, “... oğlu ...” olarak düzeltilmesini istemiştir.

Davalı, davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiştir.

Hükmü, davalı temyiz etmiştir.

Taşınmazların, kadastro tespiti ya da tapuya tescili sırasında mülkiyet hakkı sahibinin isim, soyisim, baba adı gibi kimlik bilgilerinin kayda eksik ya da hatalı işlenmesi, kayıt düzeltme davalarının kaynağını oluşturur. Bu tür davalarda kimlik bilgileri düzeltilirken, taşınmaz malikinin değişmemesi, diğer bir anlatımla mülkiyet aktarımına neden olunmaması gerekir.

Kayıt düzeltme davalarında, mahkemece sağlıklı bir inceleme yapılmalı, kayıt maliki ile ismi düzeltilecek kişinin aynı kişi olduğu kuşkuya yer vermeyecek şekilde saptanmalıdır.

Tapulama tutanağına göre dava konusu taşınmaz “... oğlu ...” adına tespit edildiği halde tapu kaydına “Atalay” soyadı eklenerek tescil edilmiştir. Tapulama tutanağının edinme sebebi sütununda ise taşınmazın malikinin “... oğlu ... oğlu ...” olduğu belirtilmiştir. Nüfus kayıtlarının incelenmesinden ise ...’ın baba adının ..., ...’in ./..

baba adının ise ... olduğu, ...’ın baba adının kayıtlarda bulunmadığı anlaşılmaktadır. Zabıta aracılığı ile yapılan araştırmada da ... oğlu ...’ın babasının ... oğlu ... olduğu belirtilmiştir.

Bu durumda mahkemece murisin geriye doğru ulaşılabilecek aile nüfus kayıtları getirtilerek tapulama tutanağındaki kimlik bilgileri ile nüfus sicilindeki bilgiler arasında paralellik sağlanmalı, tüm bu araştırmalar sonucu hala kesin bir kanaat oluşmamış ise mahallinde keşif yapılarak, tanıklar ve varsa tespit bilirkişileri taşınmaz başında dinlenilerek sonucuna göre bir karar verilmelidir.

Değinilen hususlar gözardı edilerek eksik araştırma ile mülkiyet nakline sebep olacak şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiş, bu sebeple kararın bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle, davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, 27.09.2013. tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2006/4279, Karar No: 2006/7145, Tarih: 21.09.2006

**(Kapatılan)17. Hukuk Dairesi         2006/4279 E.  ,  2006/7145 K.**

**"İçtihat Metni"**

...

-Y A R G I T A Y İ L A M I –

MAHKEMESİ :Kadastro Mahkemesi

Taraflar arasındaki tesbite itiraz davası üzerine yapılan yargılama sonunda: Davanın reddine ilişkin verilen hüküm davacı Hazine tarafından süresi içinde temyiz edilmekle, dosya incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Kadastro sırasında 308 ada 64, 79 parsel sayılı 14292.01 ve 14122.61 metrekare yüzölçümündeki taşınmazlar irsen intikal,taksim ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle davalı ... adına tesbit edilmiştir. Askı ilan süresi içinde davacı Hazine tapu kaydına ve taşınmazların kaçak, yitik kiyilerden Hazineye intikal eden yerlerden olduğu sebebine dayanarak dava açmıştır. Mahkemece davanın reddine ve dava konusu parsellerin davalı adına tapuya tesçiline karar verilmiş, hüküm davacı Hazine tarafından temyiz edilmiştir.

Dosya içeriğine, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına, Hazinenin dayandığı tapu kaydının taşınmaza uyduğunun saptanamaması yanında taşınmaz yönünü tapu malikini yada kaçak ve yitik kişileri okuyan komşu kayıtları olmamasına taşınmazın bulunduğu köyde yada mahalde daha önce ermenilerin yaşamış olmasının tek başına taşınmazın kaçak ve yitik kişilerden kaldığının kabulüne yeterli olmamasına, yerel bilirkişi ve tanıklarca taşınmazın davalıya miras bırakanlarından kaldığını ve tesbit gününden önce 20 yılı aşkın süre ile zilyetliklerinde bulunduğunun haber verilmesine hazinenin taşınmazın kaçak ve yitik kişilerden kaldığı yönündeki iddiasıyla ilgili olarak tapu kaydı dışında her hangi bir kayıt, belge ve delil bildirip ibraz edememesine ve kararda

../...

-2-

2006/4279

2006/7145

yazılı diğer gerekçelere göre davacı hazinenin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve yasaya uygun olan hükmün ONANMASINA ve 492 sayılı Harçlar Yasasının 13/J maddesi uyarınca Hazineden harç alınmamasına 21.9.2006 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/3093, Karar No: 2017/4715, Tarih: 07.03.2017

**22. Hukuk Dairesi         2017/3093 E.  ,  2017/4715 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

DAVA TÜRÜ : ALACAK

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davacı vekili ve davalılar ... Genel Müdürlüğü ile ... A.Ş. vekilleri tarafından istenilmekle, temyiz talebinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, davacının davalı ... ve ona bağlı ... Genel Müdürlüğü’nün ihtiyacı olan personelin davalı ... A.Ş. tarafından karşılandığını, müvekkilinin de uzun süre önce bu şekilde işe alınıp kadrosu ... A.Ş.’de görülmesine rağmen gerçekte ... Genel Müdürlüğü’nün ulaşım araçlarında hat şoförü olarak çalıştığını, işe alınırken, alındıktan sonra meslek içi eğitimde ve işin gördürülmesi sırasında her türlü amir ve talimatı ... Genel Müdürlüğü yetkililerinden aldığını, toplu taşım ve ulaşım hizmetlerinin belediyelerinin asli görevleri arasında yer aldığını, tüm bu nedenlerle ... A.Ş. ile ... Genel Müdürlüğü arasında yapılan hizmet alım sözleşmesinin muvazaalı olduğunu iddia ederek ... A.Ş. ile diğer davalılar ... ve ... Genel Müdürlüğü arasındaki asıl işveren-alt işveren ilişkisinin muvazaalı olduğunun tespiti ile müvekkilinin baştan itibaren ... ve ... Genel Müdürlüğü'nün işçisi sayılmasını, müvekkilinin işe başlama tarihinden itibaren ... Genel Müdürlüğü'nün işçilerine ödediği ücret ve toplu iş sözleşmesinden kaynaklı fark alacaklarının tahsilini talep etmiştir.

Davalılar Cevabının Özeti:

Davalı ... Genel Müdürlüğü vekili özetle; davacının bir kısım taleplerinin zamanaşımına uğradığını, idareleri ile idarelerine ait işleri ihale yoluyla alan şirketler arasında hukuki ilişkinin muvazaalı olmadığını, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu uyarınca hizmet alım ihalesi açarak ihtiyacını giderdiğini, işe alınacak ve işten çıkarılacak personelin idareleri tarafından belirlenmediğini, ayrıca sendika üyesi olmayan, sendika üyesi olmanın gerektirdiği yükümlülüğü yerine getirmeden herhangi bir külfete katlanmadan sadece toplu iş sözleşmesi avantajlarından yararlanılmasının mümkün olmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesi talep edilmiştir.

Davalı ... A.Ş. vekili özetle; davacının talep ettiği işçilik alacaklarının belirli, en azından objektif olarak belirlenebilir durumda olduğunu, davacı tarafın muvazaa iddialarını kabul etmediğini, şirketin bünyesinde bulundurduğu işçiler vasıtasıyla ... Büyükşehir Belediyesinin ihalelerine girdiğini, davalının, Türk Ticaret Kanunu hükümlerine tabi olarak kurulan, ayrı bir tüzel kişiliği, kadrosu ve hukuksal bağımsızlığı olan bir şirket olduğunu, 4857 sayılı Kanun'un 2. maddesince davacı gibi hizmet alımı yoluyla çalıştırılan işçilerin kadrolu işçilerin toplu iş sözleşmesi ve kanundan kaynaklanan mali hak ve sosyal yardımlardan faydalanamayacağının açıkça düzenlendiğini, taleplerin zamanaşımına uğradığını beyanla davanın reddini talep etmiştir.

Davalı ... vekili özetle; ... Genel Müdürlüğü’nün Kanun ile kurulmuş ... Büyükşehir Belediyesine bağlı ancak ayrı kamu tüzel kişiliğine ait müstakil bütçeli kamu kuruluşu olduğunu, 5393 sayılı Belediyeler Kanunu'nun 15, 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanun'un 7. maddeleri kapsamında ve ... sınırları dahlinde şehir içi toplu taşım hizmetlerinin ... Genel Müdürlüğü tarafından yürütüldüğünü, özel kanunla kurulmuş olan ... Genel Müdürlüğü ile ... arasında alt-üst işveren ilişkisinin bulunmadığını, husumetin yöneltilemeyeceğini savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, ... hakkında husumet yönünden ret kararı ile diğer davalılar arasında muvazaalı iş ilişkisi bulunduğunun tesptine ve ilave tediye alacağının tahsiline karar verilmiştir. Ancak (Kapatılan) 7. Hukuk Dairesi'nin 22.05.2015 tarihli kararı ile; Mahkemece, mevcut yargılamada alacağın tam miktarının tespit edilmemesinin ileride yeni uyuşmazlıklara yol açabileceği gerekçesi ile, ayrıca ...’de ulaşım hizmetlerinin ... tarafından yerine getirilmesi nedeniyle davacının husumette yanıldığı ve bunun kabul edilebilir nitelikte olduğu bu nedenle hakkında dava reddedilen ... yararına avukatlık ücretine hükmedilemeyeceği gerekçesi ile bozma kararı verilmiştir.

Mahkemece Yargıtay bozma ilamına esas yönünden uyulmasına, davacının tüm çalışma dönemine göre talep ettiği alacakların tespitine karar verildiği ancak yargılama giderinden olan davalı avukatlık ücretine ilişkin bozma kararına karşı direnilmesine karar verilmiştir.