muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2015/5450, Karar No: 2016/2833, Tarih: 02.05.2016

Somut olayda, davacının alacaklı olduğu ... Müdürlüğü'nün .... E. sayılı dosyasında, davacı alacaklının 25.11.2008 tarihinde ihtiyati haciz kararı aldığı, bonoya dayalı olarak 01.12.2008 tarihinde kambiyo senetlerine mahsus haciz yoluyla takip talebinde bulunduğu, ödeme emrinin borçluya 18.12.2008 tarihinde tebliğ edildiği, bedeli paylaşıma konu taşınmazın tapu kaydına 21.07.2010 tarihinde haciz konulduğu, 02.07.2012 tarihinde satış talebinde bulunularak satış avansı yatırıldığı, davalının alacaklı olduğu .... Müdürlüğü'nün 2012/240 E. sayılı dosyasında, davalı alacaklının

21.07.2008 tarihinde ihtiyati haciz kararı aldığı, bonoya dayalı olarak 29.07.2008 tarihinde kambiyo senetlerine mahsus haciz yoluyla takip talebinde bulunduğu, ödeme emrinin borçluya 01.08.2008 tarihinde tebliğ edildiği, bedeli paylaşıma konu taşınmazın tapu kaydına 16.10.2008 tarihinde haciz konulduğu, alacaklı vekilinin 24.12.2009 tarihli talebi üzerine aynı taşınmaz üzerine 12.01.2010 tarihinde ikinci kez haciz konulduğu, 10.01.2012 tarihinde satış talep edilerek avansın yatırıldığı anlaşılmıştır.

Bu durumda mahkemece, davalının sıra cetvelinin 1. sırasında yer alan.... Müdürlüğü'nün ... E. sayılı dosyasındaki alacağının dayanağı olan bononun ihtiyati haciz ve takip tarihinin, davacının alacaklı bulunduğu sıra cetvelinin 3. sırasında yer alan ....Müdürlüğü'nün ....E. sayılı dosyasındaki alacağının dayanağı olan bonoların ihtiyati haciz ve takip tarihinden önce olduğu, bu durumda davalı alacağının daha önce doğduğunun kabulü gerektiği, buna göre de, sonraki tarihte doğan davacı alacağı bakımından muvazaa yaratılamayacağı gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmesi gerekirken, yanılgılı gerekçeyle yazılı şekilde hüküm kurulması doğru olmamıştır.

2- Bozma nedenine göre, davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının incelenmesine gerek görülmemiştir.

3- Kabule göre; davanın kabulü halinde bu tür davalarda kıyasen uygulanan İİK'nın 235/3. maddesi uyarınca sıra cetvelinde davalıya ayrılan payın yargılama giderleri ve vekalet ücreti de dahil olmak üzere öncelikle davacıya tahsisine, artan kısım bulunması halinde davalıya verilmesine karar verilmesi, sıranın değiştirilmesine ya da iptaline ya da sıra cetvelinin iptaline karar verilmemesi gerekir. Sıra cetveline itiraz davaları sonunda verilen hüküm, sadece davanın tarafları bakımından sonuç doğurur ve verilen kabul kararı ile durumun tespiti ile yetinilmeyip, eda hükmü kurulmalıdır. Mahkemece, eda hükmü kurulmuş ise de, kurulan hüküm yargılama giderlerini ve vekalet ücretini kapsamadığından yukarıda açıklanan ilkeyi tam olarak karşılayacak nitelikte olmadığından doğru olmamıştır.

SONUÇ: Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan nedenlerle, davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün, davalı yararına BOZULMASINA, (2) numaralı bentte açıklanan nedenlerle, diğer temyiz itirazlarının incelenmesine yer olmadığına, peşin alınan harcın istek halinde iadesine, kararın tebliğinden itibaren 15 gün içerisinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 02.05.2016 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2024/13353, Karar No: 2024/3285, Tarih: 18.04.2024

**8. Ceza Dairesi         2024/13353 E.  ,  2024/3285 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SAYISI : 2016/76 E., 2016/372 K.

SUÇ : Kullanmak için uyuşturucu veya uyarıcı madde satın almak, kabul etmek, bulundurmak ve kullanmak

HÜKÜM : Mahkûmiyet

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Onama

Sanık hakkında kurulan hükmün; karar tarihi itibarıyla 6723 sayılı Kanun’un 33 üncü maddesiyle değişik 5320 sayılı Kanun’un 8 inci maddesi gereği yürürlükte bulunan 1412 sayılı Ceza Muhakemeleri Usulü Kanunu’nun (1412 sayılı Kanun) 305 inci maddesi gereği temyiz edilebilir olduğu, karar tarihinde yürürlükte bulunan 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 260 ıncı maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz edenin, hükmü temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, 1412 sayılı Kanun’un 310 uncu maddesi gereği temyiz isteğinin süresinde olduğu, aynı Kanun’un 317 nci maddesi gereği temyiz isteğinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle, gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

A. Sanık hakkında, kullanmak için uyuşturucu madde bulundurma suçundan dolayı başlatılan soruşturmada, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun (5237 sayılı Kanun) 6545 sayılı Kanun ile değişik 191 inci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca Sakarya Cumhuriyet Başsavcılığınca 23.10.2015 tarihli kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararı ile birlikte tedavi ve denetimli serbestlik tedbiri kararı verilmiştir.

B. Sanığın denetimli serbestlik tedbirine uymaması nedeniyle Sakarya Cumhuriyet Başsavcılığının, 14.01.2016 tarihli iddianamesi ile sanığın 5237 sayılı Kanun'un 191 inci maddesinin birinci fıkrası ve dördüncü fıkrası ile 53 üncü maddesinin birinci fıkrası uyarınca cezalandırılması istemiyle kamu davası açılmıştır.

C. Sakarya 2. Asliye Ceza Mahkemesinin, 19.04.2016 tarihli ve 2016/76 Esas, 2016/372 Karar sayılı kararı ile sanık hakkında kullanmak için uyuşturucu ve uyarıcı madde kabul etmek veya bulundurmak suçundan, 5237 sayılı Kanun’un 191 inci maddesinin birinci fıkrası, 192 nci maddesinin üçüncü fıkrası, 62 nci maddesi, 53 üncü maddesi ve 58 inci maddesi uyarınca 1 yıl hapis cezası ile cezalandırılmasına, hak yoksunluğuna ve tekerrür hükümleri uygulanmasına karar verilmiştir.

D. Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığınca hükmün onanması yönünde karar verilmesi görüşünü içeren Tebliğname ile dava dosyası Daireye tevdi edilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Sanığın temyiz isteği,

Usul ve yasaya aykırı kararı temyiz etmek istediğine ilişkindir.

III. OLAY VE OLGULAR

D. Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığınca hükmün onanması yönünde karar verilmesi görüşünü içeren Tebliğname ile dava dosyası Daireye tevdi edilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Sanığın temyiz isteği,

Usul ve yasaya aykırı kararı temyiz etmek istediğine ilişkindir.

III. OLAY VE OLGULAR

03.07.2016 tarihinde sanığın görevli polis ekibince şüphe üzerine durdurulduğu yapılan kaba üst aramasında üzerinde cebinde bir kabarıklığın fark edilmesi ve ne olduğunun sorulması üzerine sanığın cebindeki uyuşturucuyu çıkartıp polise vermesi ile uyuşturucu maddenin ele geçirildiği ve savunmasında uyuşturucu kullandığını ikrar ettiği, hakkında kamu davasının açılmasının ertelenmesine dair karar verildiği ancak sanığın kararın gereklerine aykırı hareket ettiği gerekçesiyle mahkûmiyetine karar verilmiştir.

IV. GEREKÇE

1. Gerekçeli karar başlığında suç tarihinin "03.07.2015" tarihi yerine "07.02.2015" olarak yazılması,

2. Sanık hakkında, 6545 sayılı Kanun'un 68 inci maddesi ile değişik 5237 sayılı Kanun'un 191 inci maddesinin ikinci ve üçüncü fıkraları uyarınca, kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararı ile birlikte verilen tedavi ve denetimli serbestlik tedbiri kararının içeriğinde, sanığın bu karara itiraz hakkı bulunduğuna ilişkin, itiraz süresi ve merciinin de gösterilmemesi suretiyle usulüne uygun bir kanun yolu bildirimi yapılmadan 23.10.2015 tarihli kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararının kesinleşmediği ve kovuşturma şartlarının oluşmadığı dikkate alınarak, sanığa kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararına karşı 15 gün içinde Sulh Ceza Hakimliğine itiraz hakkı bulunduğu ihtarı ile birlikte kararın yeniden tebliğ edilmesi gerektiğinden, bu kapsamda inceleme konusu olayda sanığın yükümlülüklerine uymaması eylemini, kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararı kesinleşmeden gerçekleştirdiği anlaşılmakla, sanık hakkında kovuşturma şartlarının oluşmaması nedeniyle, 5271 sayılı Kanun'un 223 üncü maddesinin sekizinci fıkrası gereğince kovuşturma şartının gerçekleşmesini beklemek üzere, kamu davasının durmasına ve gerekli tebligat işlemlerinin tamamlanarak, kararın infazına devam edilmesi için dosyanın Cumhuriyet Başsavcılığına gönderilmesine karar verilmesi yerine yargılamaya devamla sanık hakkında mahkûmiyet hükmü kurulması, nedenleriyle hukuka aykırılık görülmüştür.

V. KARAR

Başkaca yönleri incelenmeyen, Sakarya 2. Asliye Ceza Mahkemesinin, 19.04.2016 tarihli ve 2016/76 Esas, 2016/372 Karar sayılı kararınına yönelik sanığın temyiz istemi yerinde görüldüğünden hükmün, gerekçe bölümünde açıklanan nedenle, 1412 sayılı Kanun’un 321 inci maddesi gereği, Tebliğname’ye aykırı olarak, oy birliğiyle BOZULMASINA,

Dava dosyasının, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 18.04.2024 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/6868, Karar No: 2012/13171, Tarih: 18.06.2012

**5. Hukuk Dairesi         2012/6868 E.  ,  2012/13171 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili davasından dolayı yapılan yargılama sonunda: Davanın kısmen kabulüne dair verilen yukarıda gün ve sayıları yazılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi davalı idare vekili yönünden verilen dilekçe ile istenilmiş olmakla dosyadaki belgeler okunup iş anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü.

- K A R A R -

Dava, kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili istemine ilişkindir.

Mahallinde yapılan keşif sonucu alınan rapor uyarınca dere koruma alanında kalıp, kullanımı engellenen taşınmazın dava tarihindeki değerinin biçilmesi ve bedelin davalı idareden tahsili ile el atılan taşınmazın davacı üzerindeki tapusunun iptali ve davalı idare adına tesciline karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.

Davalı idare vekilinin temyiz itirazları yerinde olmadığından usul ve yasaya uygun olan hükmün ONANMASINA, aşağıda yazılı kalan onama harcının alınmasına, peşin alınan temyize başvurma harcının Hazineye irad kaydedilmesine 18.06.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2023/10229, Karar No: 2024/2292, Tarih: 02.04.2024

**2. Hukuk Dairesi         2023/10229 E.  ,  2024/2292 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 2. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2022/1327 E., 2023/1591 K.

KARAR : Esastan ret

İLK DERECE MAHKEMESİ : Çaycuma 2. Asliye Hukuk (Aile) Mahkemesi

SAYISI : 2020/427 E., 2022/72 K.

Taraflar arasındaki çocukla kişisel ilişki kurulması davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı baba vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı baba vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı anne vekili dava dilekçesinde özetle; tarafların ortak çocuklarının velâyetinin babaya verildiğini, müvekkili ile çocuklar arasında kişisel ilişki kurulmasına dair karar verilmediğini, müvekkilinin şehir dışında bulunmasından dolayı çocukları ile yeteri kadar zaman geçiremediğini, çocukların fiziksel gelişiminin etkilenmemesi, anne sevgisinden ve ilgisinden uzak kalmamalarının gerektiğini, bu amaçla her ayın 4. hafta sonuna denk gelen Cumartesi, Pazar günleri saat 09.00 - 20.00 arasında müvekkili ile çocuklarının kişisel ilişki kurulmasını, ayrıca çocukların annelerinin yanında zaman geçirmesi ihtiyacı olmasından dolayı çocukların okullarının tatile girdiği yaz dönemi geçirmesi ihtiyacı olmasından dolayı çocukların okullarının tatile girdiği yaz olan Temmuz ayının 1-30 günleri arasında müvekkilinin yanında yatılı olarak kalmasını ve bu tarihlerde müvekkili ile çocuklar arasında kişisel ilişki kurulmasını talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

Davalı baba vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının bu davayı kötü niyet ile açtığını, davacının psikolojik sorunları olan birisi olduğunu, çocukların da davacı ile görüşmek istemediklerini, davacının kişilik durumu ve psikolojik durumunun netleşmesi için sosyal inceleme raporu alınması gerektiğini, bu sebeplerle davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

II. CEVAP

Davalı baba vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının bu davayı kötü niyet ile açtığını, davacının psikolojik sorunları olan birisi olduğunu, çocukların da davacı ile görüşmek istemediklerini, davacının kişilik durumu ve psikolojik durumunun netleşmesi için sosyal inceleme raporu alınması gerektiğini, bu sebeplerle davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile çocukların davalı baba tarafından yönlendirildiği, ezberlenmiş beyanlarda bulundukları, anneye karşı negatif duygular içerisine girdikleri ve bununda yanında bulundukları yetişkinlerin yönlendirmesi sonucu ortaya çıktığı, davacı annenin kişisel ilişki kurulmasına engel bir halinin olmadığı, çocukların anne ile ile olan ilişkisini engelleyecek nitelikte bir durumun olmadığı, tanık anlatımlarının evlilik birliği içerisinde yaşanan olaylar olduğu, davacı annenin kişisel ilişkiye engel olacak şekilde bir eyleminin olmadığı, evliliğin sona ermesinden bu zamana kadar geçen sürede bir araya gelmeyen anne ve çocuklar arasında duygusal bağın koptuğu, anne ile yeniden iletişim kurulması halinde anneye karşı olan negatif duyguların değişeceği ve çocukların yaşları itibari ile anne sevgisine ihtiyaçları olduğu bir dönemde olmaları, bu haliyle anne ile kurulacak kişisel ilişki neticesinde annenin çocukların psiko-sosyal gelişimini olumlu etkileyeceği ve çocuklarla davacı anne arasında yaşanılan olumsuz bir durum yokken anne ve çocukların hiç bir şekilde bir araya gelmemelerinin çocukların menfaatine aykırı olacağı, çocukların ebeveynlerini tanıma, görme, kendisine katabileceği olumlu katkılardan yararlanma ve onlarla birlikte zaman geçirme hakkının bulunması, çocukların psiko-sosyal ve ruhsal gelişimlerini sağlıklı bir şekilde sürdürebilmeleri açısından annelerinde sürekli olarak kalmasalar da kişisel ilişki kurmasının çocukların yüksek yararına olacağı belirtilerek davanın kabulü ile velâyeti davalı babada bulunan ortak çocuklar ...,...,... ile davacı anne arasında her ayın 4. haftası Pazar günü sabah saat 09.00'dan akşam saat 18.00'e kadar, her yıl 1 Temmuz sabah 09.00’dan 10 Temmuz akşam saat 18.00'e kadar ortak çocukların davacı anne yanında kalmasına şeklinde kişisel ilişki tesisine, kişisel ilişki masraflarını davacı anne tarafından karşılanmasına karar verildiği, karar sonrasında davacı vekilinin 08.04.2022 günlü dilekçe ile kişisel ilişkinin kararın kesinleşmesinden önce tedbiren kurulmasına ilişkin dilekçe verildiği ve bu talebin de mahkemesince ek kararla kabul edildiği görülmüştür.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı baba vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı baba vekili; hükmün usul ve kanuna aykırı bulunduğunu ileri sürerek davanın kabulü ve ek karar yönünden kararın kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı baba vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı baba vekili; hükmün usul ve kanuna aykırı bulunduğunu ileri sürerek davanın kabulü ve ek karar yönünden kararın kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile kararın dayandığı delillerle kanuni gerektirici sebeplere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre usul ve kanuna uygun olması gerekçesi ile 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 353 üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinin (1) inci alt bendi gereğince davalı baba vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı baba vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı baba vekili, kararın usul ve kanuna aykırı bulunduğunu ileri sürerek, davanın kabulü ve ek karar yönünden kararın bozulmasına karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Dava, kişisel ilişki kurulması davası olup, uyuşmazlık davanın kabulü koşullarının oluşup oluşmadığı, çocuklar ile annesi arasında kurulan kişisel ilişkinin çocuğun üstün yararına uygun olup olmadığı ve ek karar noktasında toplanmaktadır.

2. İlgili Hukuk

4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 182 nci, 323 üncü, 324 üncü, 325 inci ve 326 ncı maddeleri; 6100 sayılı Kanun’un 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 371 inci maddesi; Birleşmiş Milletler Çocuk Hakları Sözleşmesi 3 üncü ve 12 nci maddeleri; Çocuk Haklarının Kullanılmasına dair Avrupa Sözleşmesi 3 üncü ve 6 ncı maddeleri.

3. Değerlendirme

1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı baba vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

02.04.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2020/3122, Karar No: 2020/18992, Tarih: 02.12.2020

**8. Ceza Dairesi         2020/3122 E.  ,  2020/18992 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

Gereği görüşülüp düşünüldü:

Yüzüne karşı usulüne uygun 03.03.2020 tarihinde tefhim edilen hükmü, CMUK.nın 310. maddesinde belirtilen bir haftalık yasal süreden sonra 12.03.2020 tarihinde temyiz eden sanığın, temyiz isteminin 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi uyarınca uygulanması gereken CMUK.nın 317. maddesi gereğince REDDİNE, 02.12.2020 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/13752, Karar No: 2012/23140, Tarih: 13.12.2012

**(Kapatılan)21. Hukuk Dairesi         2011/13752 E.  ,  2012/23140 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk (...) Mahkemesi

Davacı, davalılardan işverene ait işyerinde 30/03/2005-23/02/2009 tarihleri arasında geçen çalışmalarının tespitine, işçilik alacaklarının tahsiline karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir.

Hükmün, davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

K A R A R

Sigortalılığa ilişkin “hizmet tespiti” davaları, Sosyal Güvenlik hakkına ilişkin olarak ortaya çıkan davalardır. Yasal dayanağını 506 sayılı Kanun’un 6. ve 79/10. (5510 sayılı Kanun açısından ise 86/9. ) maddelerinden almaktadır. Sözü edilen 6.madde de, çalıştırılanların, işe alınmaları ile kendiliğinden sigortalı olacakları, sigortalı olmak hak ve yükümünden kaçınılamayacağı ve vazgeçilemeyeceği belirtilmiştir. Anılan kanunun 79/10. maddesinde ise, sigortalıların, çalışmalarının tespiti ile ilgili dava açabilecekleri hükme bağlanmıştır. Bu bakımdan, hizmet tespitine ilişkin davalar sosyal güvenlik hakkı ve kamu düzeni ile ilgili olup, kişi iradesi belirleyici etkiye sahip değildir. İçerisinde bulunduğu yasal statünün belirlediği durum doğrudan dikkate alınır. Bu nedenle hakim, kendiliğinden araştırma yapma yetkisine sahiptir. Bu yetki kapsamında, gerektiğinde tanık ve diğer deliller yoluyla doğrudan gerçeği bulma yükümü bulunmaktadır.

İşçilik haklarına ilişkin davalar ise, 4857 sayılı Kanun’dan kaynaklanmaktadır. Bu tür davalar, kişi iradesine önemli rol verilip, taraf anlaşmalarına geçerlilik tanınan, alacak ve tazminat türünde olan davalardır. Taraflar bu tür haklarından her zaman vazgeçebilir. Bu nedenle hakim, kendiliğinden araştırma yapmaz. Tarafların bildirdiği deliller dışında delil toplanması da olanaklı değildir. Kaldı ki, SGK’nun bu davalarda davalı sıfatı bulunmamaktadır.

Bu durumda, her iki dava türünün, taraflarının statüsü, hakimin delil araştırma bakımından kendiliğinden hareket etmesi, taraf iradelerine atfedilen rol, dava konusu edilen haktan vazgeçilip vazgeçilememesi gibi yönlerden yasal konumları birbirinden tamamen farklıdır. Her iki dava türünün birlikte görülmesi durumunda; davanın birinde bir kısım delillerin kendiliğinden dikkate alınması, diğerinde alınmaması gerekecektir ki, aynı dava dosyasında birbiri ile çelişkili kararlar yer alabilecektir. Kaldı ki, işçilik haklarına ilişkin olarak dairemiz kararları ile işçilik alacaklarına ilişkin davalar yönünden asıl görevli Yargıtay ilgili dairelerinin kararları arasında farklı uygulamalar ortaya çıkabilecektir.

Öte yandan, temyiz aşamasında inceleme mercileri farklı olan bu davaların birbirinden bağımsız sonuçlandırılmalarında hukuki istikrar ve kararlara olan güven bakımından da yarar bulunmaktadır. İşçilik haklarına ilişkin olarak kesinleşen hüküm, hizmet tespiti davasında sadece kuvvetli delil olarak değerlendirilmekte, davada taraf sıfatı bulunmayan SGK yönünden bağlayıcı olmamaktadır.

Mahkemenin bu maddi ve hukuksal olguları gözetmeksizin, birbirinden tamamen farklı iki davayı ayrı ayrı başvurma ve nispî harca tabi olduğunu da göz ardı ederek bir arada görmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

Yapılacak ...; her iki davayı ayırmak ve eksik yargı harçlarını tamamlattıktan sonra yargılamayı birbirinden bağımsız olarak sonuçlandırmaktan ibarettir.

O halde, davalıların bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ:Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde temyiz edenlerden Belediye Başkanlığı'na iadesine, 13/12/2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.