muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2015/9731, Karar No: 2016/9562, Tarih: 14.06.2016

**18. Hukuk Dairesi         2015/9731 E.  ,  2016/9562 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Dava dilekçesinde, davalı siyasi partinin, parti meclisi tarafından kabul edilen "Milletvekili Aday Saptama Yönetmeliği'nin 12'nci maddesinde yapılan değişikliğin, hukuka, yasaya ve tüzüğe aykırı olması sebebiyle iptali istenilmiş; mahkemece, "davanın Anayasa Mahkemesi'nin görevine girdiği" belirtilerek, görevsizlik sebebiyle reddine karar verilmiş, kararı davacı vekili temyiz etmiştir.

Y A R G I T A Y K A R A R I

Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin davalı siyasi partinin üyesi olduğunu, ... Parti Meclisinin 23.12.2014 tarihli toplantısında Milletvekili Aday Saptama Yönetmeliğinin 12. maddesinde değişiklik yapıldığını, yapılan değişiklik işleminin hukuka, yasaya ve tüzüğü aykırı olduğunu ileri sürerek bu aykırılıkların tespiti ile yönetmelik değişikliğinin iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde; 2820 sayılı Siyasi Partiler Kanununun 104. maddesi uyarınca Anayasa Mahkemesi görevli olduğundan davanın öncelikle görevsizlik nedeni ile aksi kanaatte olunacaksa esastan reddine karar verilmesini istemiştir.

Mahkemece; 2820 sayılı Siyasi Partiler Kanununun 93. maddesi ile 104. maddesi hükümleri gözetilerek parti meclisinin yaptığı yönetmeliğin tüzük ve kanuna aykırı olduğu iddiasına yönelik incelemenin Anayasa Mahkemesi tarafından yapılması gerektiğinden mahkemenin görevsiz olduğu gerekçesiyle dava dilekçesinin reddine karar verilmiştir.

Anayasa’nın “Siyasi Partilerin Uyacakları Esaslar” başlığını taşıyan 69’ncu maddesi şöyledir. “Siyasi partilerin faaliyetleri, parti içi düzenlemeleri ve çalışmaları demokrasi ilkelerine uygun olur. Bu ilkelerin uygulanması kanunla düzenlenir.

(3) …Anayasa Mahkemesince siyasi partilerin mal edinmeleri ile gelir ve giderlerinin kanuna uygunluğunun tespiti, bu hususun denetim yöntemleri ve aykırılık halinde uygulanacak yaptırımlar kanunda gösterilir. ……Anayasa Mahkemesinin bu denetim sonunda verdiği kararlar kesindir.

(4) Siyasi partilerin kapatılması, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısının açacağı dava üzerine Anayasa Mahkemesince kesin olarak karara bağlanır.

03.10.2011 tarih ve 4709 sayılı Kanunun 25’nci maddesiyle, 69’ncu maddeye eklenen fıkra: Anayasa Mahkemesi, yukarıdaki fıkralara göre temelli kapatma yerine, dava konusu fiillerin ağırlığına göre ilgili siyasi partinin Devlet yardımından kısmen veya tamamen yoksun bırakılmasına karar verebilir.

Anayasa Mahkemesinin “görev ve yetkileri” başlığını taşıyan Anayasa'nın 148’nci maddesinin son fıkrası ise şöyledir.

“Anayasa Mahkemesi Anayasa ile verilen diğer görevleri de yerine getirir.”

6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun’un “Mahkemenin Görev ve Yetkileri” başlığının taşıyan 3. maddesi şöyledir:

(1) Mahkemenin görev ve yetkileri şunlardır:

Anayasa Mahkemesinin “görev ve yetkileri” başlığını taşıyan Anayasa'nın 148’nci maddesinin son fıkrası ise şöyledir.

“Anayasa Mahkemesi Anayasa ile verilen diğer görevleri de yerine getirir.”

6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun’un “Mahkemenin Görev ve Yetkileri” başlığının taşıyan 3. maddesi şöyledir:

(1) Mahkemenin görev ve yetkileri şunlardır:

d) Siyasi partilerin kapatılmasına ve Devlet yardımından yoksun bırakılmasına ilişkin davalar ile ihtar başvuruları ve dağılma durumunun tespiti istemlerini karara bağlamak.

e) Siyasi partilerin mal edinmeleri ile gelir ve giderlerinin kanuna uygunluğunun denetimini yapmak veya yaptırmak.

ğ) Anayasa’da kendisine verilen diğer görevleri yerine getirmek.”

Yukarıda yer verilen Anayasa hükümleri ve 6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluş Kanununa göre; siyasi partiler bakımından Anayasa Mahkemesine verilen görev; siyasi partilerin kapatılmalarına ve Devlet yardımından kısmen veya tamamen yoksun bırakılmalarına, mali denetimlerini yapmak veya yaptırmakla ve dağılma durumunu tespit etmek ve siyasi partiye Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısının re’sen yazı ile ihtar başvurusunda bulunması halinde ihtar kararı vermekten ibarettir. Anayasa ve 6216 sayılı Kanun, siyasi partilerin iç yönetmeliklerinin yargısal denetimiyle ilgili Anayasa Mahkemesine bir görev vermemiştir. Anayasa Mahkemesinin görevini ancak Anayasa tayin eder. (Anayasa m.148/son) Anayasa dışındaki normlarla Anayasa Mahkemesine görev verilmesi mümkün değildir.

2820 sayılı Siyasi Partiler Kanununun 3'ncü maddesinde; "Siyasi partiler, Anayasa ve kanunlara uygun olarak; milletvekili ve mahalli idareler seçimleri yoluyla, tüzük ve programlarında belirlenen görüşleri doğrultusunda çalışmaları ve açık propagandaları ile milli iradenin oluşmasını sağlayarak demokratik bir Devlet ve toplum düzeni içinde ülkenin çağdaş medeniyet seviyesine ulaşması amacını güden ve ülke çapında faaliyet göstermek üzere teşkilatlanan tüzelkişiliğe sahip kuruluşlardır."

10'ncu maddesinde; "Cumhuriyet Başsavcılığınca her siyasi parti için bir sicil dosyası tutulur. Bu sicil dosyasında: ... c) Partinin faaliyetlerini düzenleyen her türlü yönetmelikler ve diğer yayınları, ... bulunur. Cumhuriyet Başsavcılığınca istenilen sicille ilgili diğer bilgi ve belgeler de bu dosyaya konulur. Siyasi partiler, (b) ve (c) bentlerindeki bilgi ve belgeler ile bunlarda ve parti tüzük ve programlarında yapılan değişiklikleri, yayın veya değişiklik tarihinden itibaren onbeş gün içinde; (d) bendindeki listeler ile bunlarla ilgili değişiklikleri ise, altı ayda bir Cumhuriyet Başsavcılığına gönderirler.”

14’ncü maddesinde; “Siyasi partinin en yüksek organı büyük kongredir."

14’ncü maddesinde; “Siyasi partinin en yüksek organı büyük kongredir."

16'ncı maddesinde; "Siyasi partilerin merkez karar, yönetim ve icra organları parti tüzüğünde belirtilen isim, şekil ve sayıda kurulur. Büyük Kongrece seçilecek merkez organlarının herbirinin üye sayısı 15'den az olamaz. Bu organlar iki büyük kongre arasında, parti tüzük ve programına ve büyük kongre kararlarına uymak şartıyla, partiyi ilgilendiren hususlarda karar almak ve alınan kararları uygulamak yetkisine sahiptirler. Merkez karar organı, zorunlu sebepler dolayısıyla büyük kongrenin toplanamadığı hallerde, partinin hukuki varlığına son verilmesi ve tüzük ve programının değiştirilmesi dışındaki bütün kararları alabilir. Parti işlerini düzenleyen parti iç yönetmelikleri merkez karar organı tarafından yapılır."

93'ncü maddesinde; "Siyasi partilerin parti içi çalışmaları, parti yönetimi, denetimi; parti organları için yapılacak seçimler ile parti genel başkanlığınca, genel merkez organlarınca ve parti gruplarınca alınan kararları ve yapılan eylem ve işlemleri parti tüzüğüne, parti üyeleri arasındaki eşitlik ilkesine ve demokrasi esaslarına aykırı olamaz.”

104'ncü maddesinde; “ Bir siyasi partinin bu Kanunun 101 inci maddesi dışında kalan emredici hükümleriyle diğer kanunların siyasi partilerle ilgili emredici hükümlerine aykırılık halinde bulunması sebebiyle o parti aleyhine Anayasa Mahkemesine, Cumhuriyet Başsavcılığınca re'sen yazı ile başvurulur. Anayasa Mahkemesi, söz konusu hükümlere aykırılık görürse bu aykırılığın giderilmesi için ilgili siyasi parti hakkında ihtar kararı verir.”

121’nci maddesinde ise; “Türk Kanunu Medenisi ile Dernekler Kanununun ve dernekler hakkında uygulanan diğer kanunların bu kanuna aykırı olmayan hükümleri, siyasi partiler hakkında da uygulanır” hükümleri yer almaktadır. Şu halde, yapılan bu atıflara göre, siyasi partilerle ilgili olarak 2820 sayılı Kanunda hüküm bulunmayan hallerde 1630 sayılı Dernekler Kanununun bu kanuna aykırı olmayan hükümleri uygulanacaktır. 22 Kasım 1972 tarihli 1630 sayılı Dernekler Kanunu, 2908 sayılı Kanunla; 6 Ekim 1983 tarihli 2908 sayılı Dernekler Kanunu da, 04.11.2004 tarihinde kabul edilen 5253 sayılı Dernekler Kanunuyla (m.38/H) yürürlükten kaldırılmıştır.

5253 sayılı Kanunun 34’ncü maddesine göre; “Diğer kanunlarda, 1630 sayılı Dernekler Kanunu veya 2908 sayılı Dernekler Kanunu ile bunların ek ve değişikliklerine veya belli maddelerine yapılan atıflar, bu Kanuna veya bu Kanunun aynı konuları düzenleyen madde veya maddelerine yapılmış sayılır. Bu Kanunda hüküm bulunmayan hallerde aynı konuları düzenleyen 4721 sayılı Türk Medeni Kanununun ilgili hükümlerine atıf yapılmış sayılır.”

5253 sayılı Kanunun 34’ncü maddesine göre; “Diğer kanunlarda, 1630 sayılı Dernekler Kanunu veya 2908 sayılı Dernekler Kanunu ile bunların ek ve değişikliklerine veya belli maddelerine yapılan atıflar, bu Kanuna veya bu Kanunun aynı konuları düzenleyen madde veya maddelerine yapılmış sayılır. Bu Kanunda hüküm bulunmayan hallerde aynı konuları düzenleyen 4721 sayılı Türk Medeni Kanununun ilgili hükümlerine atıf yapılmış sayılır.”

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun görevin belirlenmesi ve niteliği başlıklı 1. maddesinde, mahkemelerin görevinin ancak kanunla düzenleneceği ve göreve ilişkin kuralların kamu düzeninden olduğu ve bu hususun mahkemelerce yargılamanın her aşamasında kendiliğinden dikkate alınması gerektiği; 2.maddesinde ise, şahıs varlığına ilişkin davalarda görevli mahkemenin aksine bir düzenleme bulunmadıkça asliye hukuk mahkemesi olduğu ve HMK'da ve diğer kanunlarda aksine düzenleme bulunmadıkça, asliye hukuk mahkemesinin diğer dava ve işler bakımından da görevli bulunduğu hükme bağlanmıştır.

Somut olayda; davanın, davalı partinin Parti Meclisinin 23.12.2014 tarihli toplantısında değiştirdiği "Milletvekili Aday Saptama Yönetmeliğinin" 12. maddesinin hukuka, kanuna ve tüzüğe aykırı olduğu ileri sürerek bu aykırılıkların tespiti ile değişikliğinin iptali istemine ilişkin olduğu ve parti üyesi tarafından açıldığı mahkemece görevsizlik nedeniyle davanın reddine karar verildiği anlaşılmaktadır. Yazılı hukukumuzda bir siyasi parti iç yönetmeliğinin iptali konusunda açık bir düzenleme bulunmamaktadır. Siyasi parti, kanuni tanımda da belirtildiği gibi bir tüzel kişiliktir.

Yukarıda gösterilen yasal düzenlemeler ve yapılan açıklamalar dikkate alındığında, her ne kadar yazılı hukukumuzda bir siyasi parti iç yönetmeliğinin iptali konusunda açık bir düzenleme bulunmamakta ise de, siyasi partinin bir tüzel kişi olması, iptali istenen iç yönetmeliğin bu tüzel kişinin organı tarafından yapılmış olması, başka bir ifade ile hazırlanan yönetmeliğin veya bunda yapılan bir değişikliğin yetkili organca alınan parti içi bir karar niteliğinde bulunması, dolayısıyla davanın şahıs varlığına ilişkin bulunması nedeniyle asliye hukuk mahkemesinin görev alanında kaldığından mahkemece, yargılamaya devamla işin esasının incelenerek oluşacak sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken davanın niteliğine ve yasal düzenlemelere uygun düşmeyen ve yerinde olmayan gerekçe ile davanın görev yönünden reddine karar verilmesi doğru görülmemiştir.

Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK.nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA, temyiz peşin harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 14.06.2016 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/5798, Karar No: 2013/4104, Tarih: 07.03.2013

**4. Hukuk Dairesi         2012/5798 E.  ,  2013/4104 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Davacı ... vekili Avukat ... tarafından, davalı ... aleyhine 23/09/2009 gününde verilen dilekçe ile alacak istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın kısmen kabulüne dair verilen 09/11/2010 günlü kararın Yargıtay’ca duruşmalı olarak incelenmesi davalı vekili tarafından süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçesinin kabulüne tebligat gideri verilmediğinden duruşma isteminin reddine karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.

Dava, davalı ... başkanlığının sorumluluk alanındaki cadde, sokak ve genel aydınlatma yerlerinde tüketilen elektrik bedelinin ödetilmesi istemine ilişkin olup, yerel mahkemece istem kabul edilmiş: karar, davalı tarafından temyiz olunmuştur.

Taraflar arasındaki uyuşmazlık, sokak aydınlatmaları nedeniyle harcanan elektrik bedelinden kaynaklanmaktadır.

1995 tarihli Elektrik Tarifeleri Yönetmeliğinde, ibadethane ve genel aydınlatma yerlerinin tükettikleri enerjiden ücret alınmayacağı belirtilmiştir. Bu konuda 4736 sayılı Yasa'ya dayanılarak çıkarılan 4100 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yeniden düzenleme yapılmıştır. 23/05/2002 tarih ve 24763 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 4736 sayılı Kamu Kurum ve Kuruluşlarının Ürettikleri Mal ve Hizmet Tarifeleri ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkındaki Kanunun 1. maddesinin 4. fıkrasının verdiği yetkiye dayanılarak çıkarılan 12/04/2002 tarihli Bakanlar Kurulu Kararında ise genel aydınlatma yerleri (il, ilçe, belde ve köylerdeki cadde ve sokak ile kamuya ait ücretsiz girilen park ve bahçe gibi halka açık yerler) indirimli tarifeden yararlanacak abone grupları arasında sayılmış, "indirimli tarifelerin belirlenmesi başlıklı 3. maddesinin f bendinde ise genel aydınlatma yerlerinin elektrik enerjisi yıllık giderlerinin belediye sınırları içinde ilgili belediye, belediye sınırları dışında ise ilgili il özel idare bütçesinden karşılanacağı kuralına yer verilmiştir

Davacı, bir kamu kurumu olan davalı ...'nin 12/04/2002 gün ve 2002/4100 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile genel aydınlatma hizmeti ile görevlendirilmiş olması nedeniyle belediye sınırları içindeki cadde ve sokak lambalarına ait genel elektrik tüketim bedellerini ödemesi gerektiği iddiası ile eldeki davayı açmıştır

Davacı, bir kamu kurumu olan davalı ...'nin 12/04/2002 gün ve 2002/4100 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile genel aydınlatma hizmeti ile görevlendirilmiş olması nedeniyle belediye sınırları içindeki cadde ve sokak lambalarına ait genel elektrik tüketim bedellerini ödemesi gerektiği iddiası ile eldeki davayı açmıştır

Aynı konuda, İl Özel İdaresi aleyhine açılmış bulunan emsal dava dosyasından elde edilen bilgi ve belgelere göre; ... İl Özel İdaresi tarafından, Anayasanın 127. maddesi uyarınca mahalli idarelerin görev ve yetkilerinin ancak kanunla düzenlenebileceği, Bakanlar Kurulu Kararı ile İl Özel İdarelerine genel aydınlatma görevi verilemeyeceği ileri sürülerek 12/04/2002 tarihli Bakanlar Kurulu Kararının eki kararın, İl Özel İdaresi ile ilgili bölümünün iptali için dava açıldığı,...10. Dairesince, yapılan yargılama sonucunda 'İl Özel İdare Kanununda aydınlatma görevi ile ilgili özel bir hüküm yer almamakla birlikte İl Özel İdaresinin görevi gereği yaptığı hizmetlerin aydınlatmayı da kapsaması, İl Özel İdaresi Kanununca verilen bayındırlık hizmetinin yürütülmesi görevinin aydınlatmayı da kapsadığı genel aydınlatma giderinin İl Özel İdare bütçelerinden karşılanmasının mümkün bulunduğu' gerekçesi ile iptal isteminin reddine karar verilmiş olduğu, bu kararın temyiz edilmesi üzerine İdari Dava Daireleri Genel Kurulu tarafından, "...Anayasa'nın 127. maddesine göre mahalli idarelerin görev ve yetkilerinin ancak kanunla belirlenebileceği, kanunla verilen bayındırlık hizmetinden yol, su, kanalizasyon hizmetlerinin anlaşılması gerektiği, aydınlatma hizmetinin bu kapsama girmediği, yorum yoluyla bir yükümlülük yaratılmasının hukuken olanaklı olmadığı..." gerekçesi ile kararın bozulduğu ve...10. Daire tarafından bu bozma kararına uyularak dava konusu Bakanlar Kurulu Kararının eki kararın 3. maddesinin f bendi 1. fıkrasındaki "...belediye sınırları dışında ilgili il özel idare bütçesinden..." ibaresinin iptaline karar verildiği anlaşılmaktadır.

Ayrıca, yerel mahkemece karar verildikten sonra 03/03/2011 günlü Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 6113 sayılı Bazı Kamu Kurum ve Kuruluşlarının Bir Kısım Borç ve Alacaklarının Düzenlenmesine Dair Kanun'un 4.maddesinde: "...Bu kanunun yayımından önceki ay sonu itibariyle tahakkuk eden ve bu kanunun yayımı tarihi itibariyle ... Anonim Şirketi ve sermayesinin tamamı kendisine ait dağıtım şirketlerine ödenmemiş olan; a) İl Özel İdareleri ve Belediyelerin genel aydınlatma bedeli..., Tahakkuk ettirilen elektrik kullanım bedelleri borçlarının tamamı ile fer'ileri terkin edilmek kaydıyla öncelikle Gümrük Müsteşarlığına bağlı tahsil dairelerine olan borçlardan, bakiye tutar ise ... Bakanlığına olan borçlardan mahsup edilir." Usul ve Esaslar başlıklı bölümün 3. maddesinde de, "...bu kanun kapsamındaki uygulamalara konu alacak ve borçlara ilişkin olarak yargı mercilerinde bulunan davalardan vazgeçilir ve verilmiş olan kararlar üzerine ayrıca bir işlem yapılmaz." 4. maddesinde, dağıtım şirketlerine mezkur kanun kapsamında borcu olan kamu kurum ve kuruluşları 01/01/2009 tarihine kadar olan borçları için bu kanunla getirilen hükümlerden yararlandırılırlar." biçiminde düzenleme getirilmiştir.

Emsal dava dosyalarından da borçların terkin ve mahsup işlemi yapıldığından bahisle konusu kalmayan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığı yönünde kararlar verildiği de bilinmektedir.

Şu durumda yerel mahkemece, öncelikle eldeki bu davanın konusunu oluşturan alacak için de kararın verilmesinden sonra yürürlüğe giren 6113 sayılı Kanun kapsamında terkin ve mahsup işleminin yapılıp yapılmadığı, davalı belediyenin bu kanunla getirilen hükümlerden yararlanıp yararlanmadığı, ... Bakanlığı ile ... Bakanlığından sorulmalı ve belirlenecek duruma göre karar verilmelidir. Mahsup ve takas işleminin yapılmayacağının anlaşılması halinde ise davalı tarafın sorumluluğunun kaynağının Bakanlar Kurulu Kararı olması nedeniyle belediye ile ilgili bölümün iptali için de dava açılıp açılmadığı araştırılmalı, İl Özel İdaresi tarafından açılan iptal davası sonucunda verilen karar da tüm dosya kapsamı ile birlikte değerlendirilerek varılacak uygun sonuca göre karar verilmelidir. Açıklanan nedenler karşısında yerel mahkeme kararı bozulmalıdır.

SONUÇ: Temyiz olunan kararın, yukarıda gösterilen nedenlerle BOZULMASINA; bozma nedenine göre davalının öteki temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik yer olmadığına ve peşin alınan harcın istek halinde geri verilmesine 07/03/2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/18887, Karar No: 2014/15513, Tarih: 30.06.2014

**21. Hukuk Dairesi         2013/18887 E.  ,  2014/15513 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Ankara 8. İş Mahkemesi

TARİHİ : 21/03/2013

NUMARASI : 2011/440-2013/208

01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 sayılı HMK’nın 321.maddesinin 2.fıkrasına göre; kararın tefhimi için hükme ilişkin tüm hususların gerekçesi ile birlikte açıklanamadığı ve bu nedenle zorunlu olarak hüküm özetinin tefhim edildiği hallerde, gerekçeli kararın en geç bir ay içinde yazılarak tebliğe çıkartılması gerekir. Bu hüküm doğrultusunda, hükme ilişkin tüm hususların gerekçesi ile birlikte tefhim edilmediği hallerde gerekçeli kararın taraflara tebliği zorunludur (Anayasa Mahkemesi Başkanlığı’nın (İkinci Bölüm) 20.03.2014 gün ve 2012/1034 Başvuru sayılı kararı da aynı yöndedir).

Mahkemece, taraflara tefhim edilen kısa kararda (hüküm özeti) hükmün tüm unsurları yer almakla birlikte kararın gerekçesinin tefhim edilememesi halinde temyiz süresi gerekçeli kararın tebliğinden itibaren başlar. Ancak, hüküm tüm unsurları ve gerekçesi ile birlikte tefhim edilmiş ise artık hükmün HMK’nın 321/2 maddesine göre usulüne uygun ve eksiksiz bir biçimde tefhim edildiği kabul edilir ve temyiz süresi tefhim tarihinden itibaren başlar. 5521 sayılı Kanun‘un 8.maddesinde yer alan ve temyiz süresinin başlangıcına esas alınan tefhim kavramının “hükme ilişkin tüm hususların gerekçesi ile birlikte açıklandığı hal“ olarak anlaşılması zorunludur.

Tarafların, gerekçeli karar tebliğ edilmeden önce, temyiz süre tutum dilekçesi veye gerekçeli temyiz dilekçesi sunmak suretiyle kararı temyiz ettikleri hallerde dahi, kararın gerekçesini dikkate alarak yeni temyiz gerekçelerine dayanmaları mümkün olduğundan, bu gibi hallerde bile gerekçeli kararın taraflara tebliği gerekir.

Davanın tümden kabulü yada reddi söz konusu olsa bile tarafların kararın gerekçesini temyiz etmekte hukuki yararları bulunabileceğinden, bu gibi durumlarda bile gerekçeli kararın yöntemince taraflara tebliği zorunludur.

Yukarıda yer alan açıklamalar doğrultusunda;

Gerekçeli karar tebliğ edilmeyen davacıya yöntemince tebliğ edilerek temyiz süresi geçtikten sonra ve gerektiğinde Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun 432 ve 433. maddelerindeki prosedür işletildikten sonra gönderilmek üzere, dosyanın mahalline GERİ ÇEVRİLMESİNE, 30/06/2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/3696, Karar No: 2019/3567, Tarih: 18.06.2019

**6. Ceza Dairesi         2017/3696 E.  ,  2019/3567 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Yağma, hırsızlık, konut dokunulmazlığını ihlal

HÜKÜM : Mahkumiyet

Yerel Mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle; başvurunun nitelik, ceza türü, süresi ve suç tarihine göre dosya görüşüldü:

1- 28/06/2016 tarihli celsede duruşmalara katılmak istediğini açıkça ifade eden sanık ...'un, UYAP sisteminden yapılan sorgulamada hüküm tarihinde başka suçtan Bolu T Tipi Kapalı Ceza İnfaz Kurumunda hükümlü bulunduğunun anlaşılması karşısında; sanığın karar oturumunda hazır bulundurulmayarak yokluğunda hükümlülüğüne karar verilmesi suretiyle, 5271 sayılı CMK'nin 196. maddesine aykırı davranılması, böylece savunma haklarının kısıtlanması,

2- Mahkemenin gerekçesinde sanıkların mahkumiyetine esas olarak gösterdiği ve sanık ...'un yönetici ve sanık ...'un üye olarak kabul edildiği, toplam 27 sanığın bulunduğu, 60 ayrı eylem sebebiyle, (40 nolu eylem sanıkların mağdur ...'e karşı eylemi hakkında) Pendik Cumhuriyet Başsavcılığınca yürütülen örgüt kurma ve örgüte üye olma suçlarından açılan kamu davasının İstanbul Anadolu 7. Ağır Ceza Mahkemesi'nin 2014/131 Esas sayılı dosyasında devam etmekte iken, özel yetkili ağır ceza mahkemelerinin kapatılmasından sonra, mahkemesince 16/03/2017 tarihinde görevsizlik kararı verilerek dosyanın İstanbul Anadolu 17. Asliye Ceza Mahkemesine gönderilmesine karar verildiği anlaşılmakla, davalar arasında doğrudan doğruya bağlantı olduğu, bu nedenle İstanbul Anadolu 17. Asliye Ceza Mahkemesinde yürütülen suç ile ilgili dosyanın akıbeti araştırılıp derdest ise her iki dava dosyanın birleştirilmesi, birleştirme olanağı yok ise dava dosyasının aslının ya da onaylı örneğinin denetime olanak verecek şekilde dosya içerisine konulmasından sonra, sanıkların hukuki durumun tayin ve takdiri gerektiğinin gözetilmemesi,

Bozmayı gerektirmiş, sanık ... savunmanı ile sanık ... ve savunmanının temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan, diğer yönleri incelenmeyen hükümlerin açıklanan nedenlerle tebliğnameye kısmen uygun olarak BOZULMASINA, 18/06/2019 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.