muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2020/5262, Karar No: 2020/4184, Tarih: 17.09.2020

İncelenen dosya kapsamı ile;

Sanıkların 15 Temmuz 2016 günü başlayıp 16 Temmuz 2016 gününe sarkan başarısız darbe girişiminin devam ettiği saatlerde Lüleburgaz'da konuşlu 65. Mekanize Piyade Tugayından İstanbul'a takviye kuvvet olarak götürülmesi planlanan 2. Tabur birliğine çeşitli kademelerde komuta etmek üzere harekâta katılıp birlikten çıkarak, birlik ve takımları sevk ve idare etmek suretiyle Lüleburgaz'dan İstanbul’a doğru intikal ettikleri sırada Cumhuriyet savcısı, mülki idare amiri, kolluk kuvvetleri ve vatandaşların aldıkları önlemler ve karşı koymaları nedeniyle yolun kesildiği bu nedenle intikalin başarılı olamayarak burada belli süre bekleyip Tabur komutanı ...’in gözaltına alınması sonrası geri döndürülerek teslim oldukları şeklindeki kabulde Başsavcılığımız ve Yüksek Daire arasında bir ihtilaf bulunmamaktadır.

İhtilaf, olayın başından beri anayasayı ihlal suçundan mahkum olan ve haklarındaki mahkumiyet hükmün Yüksek Dairenin onama kararı ile kesinleşen sanıklar ..., ... ve ...'in emir ve komutası altında onlarla birlikte hareket eden sanıklar ..., ..., ..., ..., ... ve ...'nun eylemlerinin nitelendirilmesi hakkındadır.

TCK'nın 309. maddesi "(1) Cebir ve şiddet kullanarak, Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının öngördüğü düzeni ortadan kaldırmaya veya bu düzen yerine başka bir düzen getirmeye veya bu düzenin fiilen uygulanmasını önlemeye teşebbüs edenler ağırlaştırılmış müebbet hapis cezası ile cezalandırılırlar.

(2) Bu suçun işlenmesi sırasında başka suçların işlenmesi halinde, ayrıca bu suçlardan dolayı ilgili hükümlere göre cezaya hükmolunur.

(3) ...." hükmünü haizdir.

Yüksek Dairenin pek çok kararında da vurguladığı üzere, "TCK'nın 309.maddesinde anlamını bulan Anayasal düzeni değiştirmeye teşebbüs suçu ile korunan hukuki değer, millet iradesine dayanan demokratik rejimdir. Madde gerekçesinde de, siyasal iktidarın kuruluşu ve işleyişine egemen olan ilkeleri belirleyen kurallar bütünü olarak Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının öngördüğü düzen ve bu düzene egemen olan ilkeler olarak belirtilmiştir.

Maddede maddi unsur olarak "teşebbüs edenler" ibaresi kullanılmış olduğundan, Anayasanın öngördüğü düzeni ortadan kaldırmaya veya bu düzen üzerine başka bir düzen getirmeye veya bu düzenin fiilen uygulanmasını önlemeye teşebbüs edilmesi, cazalandırma için yeterlidir. Suç hem idare edenler hem de idare edilenler tarafından işlenebileceğinden teşebbüste aranılacak elverişlilik, suçun işleniş biçimi ve özellikle suçun bir tehlike suçu olduğu dikkate alınarak, kullanılan cebir veya tehdidin netice elde etmeye elverişli olup olmadığının hâkim tarafından takdir edilmesi gerekir.

Görüldüğü üzere, cebir ve şiddet bu suçun unsurunu oluşturmaktadır. Bu nedenle Anayasal düzenin değiştirilmesine yönelik teşebbüsün ancak cebir ve şiddet kullanılarak, yani bireylerin iradeleri zorlanmak suretiyle ifsat edilerek gerçekleştirilmesi gerekir. Kanunun aradığı cebrilikten maksadın fiziki/maddi cebir olduğu açıktır.

Görüldüğü üzere, cebir ve şiddet bu suçun unsurunu oluşturmaktadır. Bu nedenle Anayasal düzenin değiştirilmesine yönelik teşebbüsün ancak cebir ve şiddet kullanılarak, yani bireylerin iradeleri zorlanmak suretiyle ifsat edilerek gerçekleştirilmesi gerekir. Kanunun aradığı cebrilikten maksadın fiziki/maddi cebir olduğu açıktır.

Tipik eylem, cebir ve şiddet kullanarak, Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının öngördüğü düzeni ortadan kaldırmaya veya bu düzen yerine başka bir düzen getirmeye veya bu düzenin fiilen uygulanmasını önlemeye elverişli vasıtalarla teşebbüs etmektir.

Bu suçun bu amaçla kurulmuş bir örgüt faaliyeti kapsamında işlenmesi, korunan amaçlara matuf fiillerin elverişliliğinin değerlendirilmesi bakımından önem taşımakta ise de, bu hususun Türk Ceza Kanununun 309. maddesinde düzenlenen suçun unsuru olmadığı kabul edilmektedir."

Yine Yüksek Daire içtihadına göre "Somut darbe teşebbüsü, TCK'nın 309. maddesinde sayılan amaçlara matuf zarar tehlikesi doğuran vahim eylemler vasfını aşarak, Anayasal düzeni doğrudan ortadan kaldırma neticesine yönelmiş, örgütün ülke genelindeki organik bütünlüğünden ve etkinliğinden istifade edilerek planlanıp uygulanmış, neticesi ve başarısı eş zamanlı, senkronize hareketlere bağlı hukuki anlamda tek bir fiil olarak ortaya çıkmıştır. Bu nedenle örgütsel koordinasyon veya iştirak iradesi gereğince ve iş bölümü doğrultusunda bulundukları mahal ve konumlarına uygun, amaca hizmet eden ve katkı sunan icrai harekette bulunanların, icra aşamasına geçerek amaç suç yönünden somutlaştığında ve elverişliliğinde tartışma bulunmayan bu fiil üzerinde müşterek hâkimiyet kurdukları gözetilerek TCK'nın 37. maddesi kapsamında "doğrudan fail" olduklarının kabulünde zorunluluk vardır."

Somut olayda Yüksek Daire sanıklardan ... ve ...'nun örgütsel bağı olduğunun kanıtlamamış olmasına dikkat çekerek, örgütsel bağı olan diğer sanıklarla bu sanıkların, icra hareketlerinden önce örgütsel organizasyon içinde yer alarak darbe girişiminden haberdar oldukları, suç işleme karar ve iradesine katıldıklarının kanıtlanamamış olmasına, elverişli nitelikteki icra hareketlerine katkı sunmakla birlikte, sundukları katkının tek başına vahamet arz etmemesine göre, zarar tehlikesi bakımından illi bir değer taşıdığında kuşku bulunmayan eylemlerinin, işlenmesi sırasında yardımda bulunarak icrasını kolaylaştırmak (TCK madde 39/2-c) suretiyle Anayasayı ihlal suçuna yardım etmek kapsamında kaldığının kabulü gerektiği sonucuna varmıştır.

Anayasal düzenin değiştirilmesine teşebbüs suçu oluşabilmesi için failin/faillerin bu amaçla kurulmuş bir örgütün üyesi olmasının gerekmediği, failin örgütsel koordinasyon gereğince veya örgüt üyesi değilse iştirak iradesi gereğince ve iş bölümü doğrultusunda bulunduğu mahal ve konumuna uygun, amaca hizmet eden ve katkı sunan icrai harekette bulunması, icra aşamasına geçerek amaç suç yönünden somutlaştığında ve elverişliliğinde tartışma bulunmayan bu fiil üzerinde müşterek hâkimiyet kurmasının yeterli olacağı anlaşılmaktadır.

Olay günü itiraz dışı diğer sanıkların emir ve komutası altında bu sanıklardan ...'le beraber, İstanbul'da darbe girişimine katılan askeri birliklere takviye olarak kışladan çıkan komutanları ...'in kendilerine engel olmak isteyen kamu görevlilerini ve vatandaşları tehdit eden sözleri sarf ettiği sırada yanında bulunan, ancak komutanlarını gözaltına alınması ile birliklerine geri dönmeyi kabul eden sanıkların hem ...'in bu eylemlerine fail sıfatı ile iştirak ettikleri, hem yurdun değişik yerlerinde hem de takviye olarak gittikleri İstanbul'da darbe kalkışmasına katılan birliklerin halkın ve güvenlik güçlerinin üzerine ateş açtıkları, çatışmaların sürdüğü ve bu durumun kamuoyunca bilindiği saatlerde teçhizatlı bir şekilde kışladan çıkarak icrai hareketlere başladıkları, her ne kadar Yüksek Daire tarafından olay tarihinde Lüleburgaz'da suçun icrai hareketi sayılabilecek başka bir eylemin olmadığı kabul edilmiş ise de icrai hareket için sanıkların eyleminin yeterli olduğu, yurdun değişik yerlerin darbe kalkışmasına katılanların cebir ve şiddet uyguladıklarının halkın geneli ve sanıklarca bilindiği bir vakitte İstanbul'daki darbecilere yardım için teçhizatlı bir şekilde yola çıkan sanıkların ayrıca cebir ve şiddet içeren bir eylemde bulunmasının da gerekmediği, eylemin başından sonuna kadar itiraz dışı ve haklarındaki mahkumiyet hükmü kesinleşen diğer sanıklarla birlikte ve onların emrinde hareket eden, bulundukları yer ve konumlarına uygun iş bölümüne bağlı olarak amaç suçun işlenmesi için elverişli nitelikteki eylemlere iştirak eden sanıkların, kendilerine tevzi edilen görev de gözetildiğinde atılı suç üzerinde fiili hakimiyetlerinin bulunduğunun kabul edilmesi gerektiği, bu hali ile sanıklar ..., ..., ..., ..., ... ve ...'nun TCK'nın 37. maddesi delaletiyle üzerilerine atılı anayasayı ihlal suçunun faili olarak kabulünde zorunluluk bulunduğu kanaatine varılmıştır. İtirazın kabulü ile, Yargıtay 16. Ceza Dairesinin 05/03/2020 gün ve 2019/6996 Esas, 2020/1726 Karar sayılı kararının sanıklar ..., ..., ..., ..., ... ve ...'na atılı anayasayı ihlal suçu hakkındaki bozma kararı yönünden KALDIRILMASI’ talep edilerek itiraz isteminde bulunulmuştur.

III-İTİRAZ DEĞERLENDİRİLMESİ VE KARAR :

III-İTİRAZ DEĞERLENDİRİLMESİ VE KARAR :

Dairemizin 05.03.2020 tarih ve 2019/6996 Esas, 2020/1726 Karar sayılı bozma ilamında herhangi bir isabetsizlik görülmediğinden itirazın REDDİNE, 02.07.2012 gün ve 6352 sayılı Kanunun 99. maddesi ile 5271 sayılı CMK'nın 308. maddesine eklenen 2 ve 3. fıkra hükümleri uyarınca itiraz konusu değerlendirilmek üzere dosyanın Yargıtay Ceza Genel Kuruluna gönderilmesi için Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 17.09.2020 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/5761, Karar No: 2012/23077, Tarih: 12.12.2012

**(Kapatılan)21. Hukuk Dairesi         2011/5761 E.  ,  2012/23077 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk(...)Mahkemesi

Davacı, davalılardan işverene ait işyerinde geçen çalışmalarının tespitiyle, işçilik alacaklarının tahsiline karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir.

Hükmün davalılar vekillerince temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

K A R A R

Sigortalılığa ilişkin “hizmet tespiti” davaları, Sosyal Güvenlik hakkına ilişkin olarak ortaya çıkan davalardır. Yasal dayanağını 506 sayılı Yasa'nın 6. ve 79/10. (5510 sayılı Yasa açısından ise 86/9.) maddelerinden almaktadır. Sözü edilen 6.maddede, çalıştırılanların, işe alınmaları ile kendiliğinden sigortalı olacakları, sigortalı olmak hak ve yükümünden kaçınılamayacağı ve vazgeçilemeyeceği belirtilmiştir. Anılan yasanın 79/10. maddesinde ise, sigortalıların, çalışmalarının tespiti ile ilgili dava açabilecekleri hükme bağlanmıştır. Bu bakımdan, hizmet tespitine ilişkin davalar sosyal güvenlik hakkı ve kamu düzeni ile ilgili olup, kişi iradesi belirleyici etkiye sahip değildir. İçerisinde bulunduğu yasal statünün belirlediği durum doğrudan dikkate alınır. Bu nedenle hakim, kendiliğinden araştırma yapma yetkisine sahiptir. Bu yetki kapsamında, gerektiğinde tanık ve diğer deliller yoluyla doğrudan gerçeği bulma yükümü bulunmaktadır.

İşçilik haklarına ilişkin davalar ise, 4857 sayılı yasadan kaynaklanmaktadır. Bu tür davalar, kişi iradesine önemli rol verilip, taraf anlaşmalarına geçerlilik tanınan, alacak ve tazminat türünde olan davalardır. Taraflar bu tür haklarından her zaman vazgeçebilir. Bu nedenle hakim, kendiliğinden araştırma yapmaz. Tarafların bildirdiği deliller dışında delil toplanması da olanaklı değildir. Kaldı ki, Kurumun bu davalarda davalı sıfatı da bulunmamaktadır.

Bu durumda, her iki dava türünün, taraflarının statüsü, hakimin delil araştırma bakımından kendiliğinden hareket etmesi, taraf iradelerine atfedilen rol, dava konusu edilen haktan vazgeçilip vazgeçilememesi gibi yönlerden yasal konumları birbirinden tamamen farklıdır. Her iki dava türünün birlikte görülmesi durumunda; davanın birinde birkısım delillerin kendiliğinden dikkate alınması, diğerinde alınmaması gerekecektir ki, aynı dava dosyasında birbiri ile çelişkili kararlar yer alabilecektir. Kaldı ki, işçilik haklarına ilişkin olarak Dairemiz kararları ile işçilik alacaklarına ilişkin davalar yönünden asıl görevli Yargıtay ilgili dairelerinin kararları arasında farklı uygulamalar ortaya çıkabilecektir.

Öte yandan, temyiz aşamasında inceleme mercileri farklı olan bu davaların birbirinden bağımsız sonuçlandırılmalarında hukuki istikrar ve kararlara olan güven bakımından da yarar bulunmaktadır. İşçilik haklarına ilişkin olarak kesinleşen hüküm, hizmet tespiti davasında sadece kuvvetli delil olarak değerlendirilmekte, davada taraf sıfatı bulunmayan Sosyal Güvenlik Kurumu yönünden bağlayıcı olmamaktadır.

Mahkemenin bu maddi ve hukuksal olguları gözetmeksizin, birbirinden tamamen farklı iki davayı ayrı ayrı başvurma ve nisbi harca tabi olduğunu da gözardı ederek bir arada görmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

Yapılacak ...; her iki davayı ayırmak ve eksik yargı harçlarını tamamlattıktan sonra yargılamayı birbirinden bağımsız olarak sonuçlandırmaktan ibarettir.

O halde, davalı kurum vekili ve davalı işverenler vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ:Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde davalılara iadesine, 12.12.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/5358, Karar No: 2014/11484, Tarih: 26.06.2014

**(Kapatılan) 18. Hukuk Dairesi         2014/5358 E.  ,  2014/11484 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Dava dilekçesinde, Kamulaştırma Yasasının 4650 Sayılı Yasayla değişik hükümleri uyarınca, kamulaştırma bedelinin tespiti ve taşınmaz malın idare adına tescili istenilmiştir. Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davacı idare vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Y A R G I T A Y K A R A R I

1-Dosyada mevcut ve hükme esas alınan ... Gıda, Tarım ve Hayvancılık Müdürlüğü'nün 2011 yılına ilişkin tarihsiz veri cetveli ile yine dosyada mevcut davacı vekilinin sunduğu ... Gıda, Tarım ve Hayvancılık Müdürlüğü'nün 2011 yılına ilişkin tarihsiz veri cetvelinde; münavebeye alınan zeytinin dekara verimi, satış fiyatı ve ürün maliyetlerinin farklı bildirildiği görülmüş olup, söz konusu cetveller arasındaki çelişkinin neden ileri geldiği araştırılarak çelişkinin giderilmesi ile düzenlenecek veri cetvellerinin ... Gıda, Tarım ve Hayvancılık İlçe Müdürlüğü'nden getirtilerek dosyaya konulmasından,

2-Davalılara mahkemenin gerekçeli kararının tebliğ edildiğine dair tebligat parçalarına dosya içinde rastlanılamamıştır. Mahkemenin gerekçeli kararı davalılara tebliğ edilmiş ise tebliğ kağıdının dosyasına konulması ya da kayıtlara göre tebliğ günü saptanarak bildirilmesi, tebliğ edilmemiş ise, tebliğ edilerek temyiz ve cevap süresinin beklenmesinden,

Sonra temyiz incelemesi yapılmak üzere gönderilmesi için dosyanın mahkemesine, GERİ ÇEVRİLMESİNE, 26.06.2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/10747, Karar No: 2013/8360, Tarih: 26.04.2013

**11. Hukuk Dairesi         2012/10747 E.  ,  2013/8360 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :SULH HUKUK MAHKEMESİ

Hasımsız olarak görülen davada ... ... .... Sulh Hukuk (Pendik .... Sulh Hukuk) Mahkemesi’nce verilen ....05.2012 tarih ve 2012/425-2012/685 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davacı tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı taraf, kendisine ait ... adet çek yaprağının evinden çalındığını ileri sürerek, anılan çeklerin iptalini talep ve dava etmiştir.

Mahkemece, dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda, dava konusu çek yapraklarının boş olduğu ve ...'nın 692 vd. maddeleri hükmüne göre çek vasfını taşımadıklarından haklarında iptal kararı verilemeyeceği gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.

Kararı, davacı temyiz etmiştir.

İstem, kambiyo senedinin zayii nedeniyle iptaline ilişkindir. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 383. maddesinde, çekişmesiz yargı işleri ile ilgili olarak aksine bir düzenleme bulunmadığı sürece sulh hukuk mahkemesinin görevli olacağı öngörülmüştür. Yürürlükte olan 6762 sayılı Türk Ticaret Kanunu (...)'nın .... maddesine göre Türk Ticaret Kanunu'nda düzenlenen hususlardan ... hukuk davaları ticari dava sayılır. Yine aynı Kanun'un .../.... maddesi uyarınca bir yerde ticaret mahkemesi varsa asliye hukuk mahkemesinin vazifesi içinde bulunan ve ...'nın .... maddesinde ticari sayılan davalara ticaret mahkemesinde bakılır. Bu nedenle ...'nın 669 ve devamı maddelerinde düzenlenen kambiyo senetlerinin zayi nedeniyle iptaline ilişkin davalarda HMK'nın 383. maddesinde öngörülen aksine düzenleme bulunduğundan sulh hukuk mahkemeleri değil ticaret mahkemeleri görevlidir. Kaldı ki 01.07.2012 tarihinde yürürlüğe giren 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 757/.... maddesinde de bu tür işlerde ticaret mahkemelerinin görevli olacağı öngörülmüştür. Bu da yasa koyucunun iradesinin bu tür işlerde ticaret mahkemelerinin görevli olması gerektiği yolunda olduğunu göstermektedir.

Açıklanan bu nedenle, istemle ilgili işe bakma görevi asliye ticaret mahkemelerine ait olmasına rağmen mahkemece görevsizlik kararı verilmesi gerekirken, işin esasına girilerek yazılı şekilde hüküm tesisi doğru olmamış, kararının bozulmasına karar vermek gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle davacının temyiz isteminin kabulü ile kararın BOZULMASINA, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz edene iadesine, ....04.2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/17692, Karar No: 2017/3678, Tarih: 11.05.2017

**19. Hukuk Dairesi         2016/17692 E.  ,  2017/3678 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi

Taraflar arasındaki alacak davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün davalı vekilince duruşmalı, davacı vekilince katılma yolu ile duruşmasız olarak temyiz edilmesi üzerine ilgililere çağrı kağıdı gönderilmişti. Belli günde davacı vek. Av. ... ve davalı vekilleri Av. ... ile Av. ...'un gelmiş olmalarıyla duruşmaya başlanarak hazır bulunan avukatların sözlü açıklamaları dinlenildikten ve temyiz dilekçelerinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

-KARAR-

Davacı vekili, dava dışı ... S.A ile davalı şirket arasında yapılan alım satım sözleşmesi gereğince davalı şirketin banka hesabına 08.09.2008 tarihinde 2.250.000 Euro havale edildiğini ancak davalının kendi edimini yerine getirmeyerek teslim etmesi gerekli olan deri ve kürk giyim eşyalarından hiçbirisini teslim etmediğini, keşide edilen ihtarnamenin sonuçsuz kaldığını, dava dışı ... S.A. ile müvekkili şirket arasında alacağın devri sözleşmesi akdedildiğini iddia ederek, temlik olunan müvekkilinin 2.250.000 Euro karşılığı (5.362.425,00 TL) tutarındaki alacağın havale tarihinden itibaren işleyecek en yüksek ticari faiz oranı ile birlikte tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, davanın muvazaalı bir alacağın devri sözleşmesine dayandığını, devir yapan firmanın ... uyruklu olup, yabancılık tazminatından kurtulmak için muvazaalı bir sözleşmeyle alacağın devri yolunu tercih ettiğini, müvekkili firmanın altın ticareti yaptığını, müvekkilinin davacı tarafla deri ve tekstil ticareti yapmadığını, dava konusu yabancı paranın müvekkilinin hesabına altın ticareti karşılığı havale edildiğini, bu altın ticaretinin Kapalıçarşı'daki yerleşik teamüle göre yapıldığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece iddia, savunma ve toplanan delillere göre, davalının kendi beyanlarında da açıkça kabul ettiği üzere dava konusu paraların davalının kasasına girdiği ve paraların alındığı, bu hususta taraflar arasında bir ihtilaf olmadığı, bu durumda ispat yükünün davalı tarafta olup davalının mal teslimini yazılı delillerle ispat etmek zorunda olduğu, davalının mal teslimini yazılı delillerle ispat edemediği, davalının tek taraflı kestiği faturaların davacı için bağlayıcı olmadığı ve teslim olgusunu ispata elverişli olmadığı, davalının davacıdan/temlik edenden sadır olmuş imzalı bir sevk irsaliyesi ve yazılı belge sunamadığı, davalı açıkça yemin deliline de dayanmadığından yemin hakkı da hatırlatılmadığı dolayısıyla davalının mal teslimini ispat edemediği için aldığı bedel kadar sebepsiz zenginleşmiş olduğundan aldığı bedelleri iade etmekle yükümlü olduğu, davalının davadan önce temerrüde düşürülmediği, davacı faiz türü olarak ticari faiz istemiş ise de uygulamada ve yasalarda ticari faiz isimli bir faizin bulunmadığı, davacının avans veya reeskont faizi ibaresini de kullanmadığı anlaşılmakla yasal faiz olarak kabul edildiği gerekçesiyle davanın kabulüne, talep gibi 5.362,425 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine karar verilmiş, hüküm taraf vekillerince temyiz edilmiştir.

Dosyadaki yazılara kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, taraf vekillerinin yerinde görülmeyen bütün temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun bulunan hükmün ONANMASINA, vekili Yargıtay duruşmasında hazır bulunan taraflar yararına takdir edilen 1.480,00'er TL duruşma vekalet ücretinin birinden alınarak yek diğerine ödenmesine, aşağıda yazılı onama harçlarının temyiz edenlerden alınmasına, 11/05/2017 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/16354, Karar No: 2014/12838, Tarih: 05.06.2014

**21. Hukuk Dairesi         2013/16354 E.  ,  2014/12838 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Afyonkarahisar İş Mahkemesi

TARİHİ : 16/07/2013

NUMARASI : 2012/559-2013/446

01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 sayılı HMK’nın 321.maddesinin 2.fıkrasına göre; kararın tefhimi için hükme ilişkin tüm hususların gerekçesi ile birlikte açıklanamadığı ve bu nedenle zorunlu olarak hüküm özetinin tefhim edildiği hallerde, gerekçeli kararın en geç bir ay içinde yazılarak tebliğe çıkartılması gerekir. Bu hüküm doğrultusunda, hükme ilişkin tüm hususların gerekçesi ile birlikte tefhim edilmediği hallerde gerekçeli kararın taraflara tebliği zorunludur (Anayasa Mahkemesi Başkanlığı’nın (İkinci Bölüm) 20.03.2014 gün ve 2012/1034 Başvuru sayılı kararı da aynı yöndedir).

Mahkemece, taraflara tefhim edilen kısa kararda (hüküm özeti) hükmün tüm unsurları yer almakla birlikte kararın gerekçesinin tefhim edilememesi halinde temyiz süresi gerekçeli kararın tebliğinden itibaren başlar. Ancak, hüküm tüm unsurları ve gerekçesi ile birlikte tefhim edilmiş ise artık hükmün HMK’nın 321/2 maddesine göre usulüne uygun ve eksiksiz bir biçimde tefhim edildiği kabul edilir ve temyiz süresi tefhim tarihinden itibaren başlar. 5521 sayılı Kanun‘un 8.maddesinde yer alan ve temyiz süresinin başlangıcına esas alınan tefhim kavramının “hükme ilişkin tüm hususların gerekçesi ile birlikte açıklandığı hal“ olarak anlaşılması zorunludur.

Tarafların, gerekçeli karar tebliğ edilmeden önce, temyiz süre tutum dilekçesi veye gerekçeli temyiz dilekçesi sunmak suretiyle kararı temyiz ettikleri hallerde dahi, kararın gerekçesini dikkate alarak yeni temyiz gerekçelerine dayanmaları mümkün olduğundan, bu gibi hallerde bile gerekçeli kararın taraflara tebliği gerekir.

Davanın tümden kabulü yada reddi söz konusu olsa bile tarafların kararın gerekçesini temyiz etmekte hukuki yararları bulunabileceğinden, bu gibi durumlarda bile gerekçeli kararın yöntemince taraflara tebliği zorunludur.

Yukarıda yer alan açıklamalar doğrultusunda;

Gerekçeli karar tebliğ edilmeyen davacı vekiline ve davalı Kurum vekiline yöntemince tebliğ edilerek temyiz süresi geçtikten sonra ve gerektiğinde Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun 432 ve 433. maddelerindeki prosedür işletildikten sonra gönderilmek üzere,

Dosyanın mahalline GERİ ÇEVRİLMESİNE, 05/06/2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.