muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2017/8451, Karar No: 2018/2355, Tarih: 29.03.2018

**14. Ceza Dairesi         2017/8451 E.  ,  2018/2355 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Çocuğun nitelikli cinsel istismarı

HÜKÜM : Mahkumiyet

İlk derece mahkemesince bozma üzerine verilen re'sen de temyize tabi hüküm temyiz edilmekle dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Sanık müdafii ile katılanlar vekilinin temyiz taleplerine ilişkin süre tutum dilekçelerinin imzasız ve havalesiz olarak dosyada bulunduğu, Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi (UYAP) üzerinde yapılan incelemede de dilekçelerin kaydına rastlanılmadığından, belirtilen süre tutum dilekçelerinin mahkemeye UYAP üzerinden veya fiziki olarak hangi tarihlerde verildikleri ayrıntılı bir şekilde araştırılıp gerekirse taraflardan da sorularak tutanakla tespit edildikten sonra Dairemize iade edilmesi için esası incelenmeyen dosyanın mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 29.03.2018 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/17706, Karar No: 2015/21841, Tarih: 09.11.2015

**7. Hukuk Dairesi         2015/17706 E.  ,  2015/21841 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :İş Mahkemesi

Dava Türü : İşe iade

Taraflar arasındaki işe iade davasının yapılan yargılaması sonunda; hüküm duruşmalı olarak süresi içinde davalı vekili tarafından temyiz edilmiş ise de; işin mahiyeti itibariyle duruşma isteminin reddine, incelemenin evrak üzerinde yapılmasına karar verildikten sonra dosya incelendi, gereği görüşüldü:

Dosyadaki yazılara, hükmün uyulan önceki Yargıtay bozma ilamına uygun biçimde verilmiş olmasına, bozma ile kesinleşen ve karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin yeniden incelenmesine hukukça ve yasaca cevaz bulunmamasına ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davalı vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun olan hükmün ONANMASINA, davalıdan temyiz harcı peşin alındığından yeniden alınmasına yer olmadığına, 09/11/2015 gününde oybirliğiyle KESİN olarak karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2022/6037, Karar No: 2022/9766, Tarih: 29.09.2022

**10. Ceza Dairesi         2022/6037 E.  ,  2022/9766 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Ceza Dairesi

Suç : Uyuşturucu madde ticareti yapma veya sağlama

Hükümler : 1- Bursa 16. Ağır Ceza Mahkemesinin 21/10/2021 - 2020/119 esas ve 2021/322 karar sayılı mahkûmiyet hükmü

2- Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 3. Ceza Dairesinin istinaf talebinin esastan reddi kararı

Bölge Adliye Mahkemesince verilen hüküm temyiz edenlerin sıfatı, başvurularının süresi, kararın niteliği ve temyiz sebeplerine göre incelendi.

GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ:

5271 sayılı CMK'nın 288. ve 294. maddelerinde yer alan düzenlemeler ile 289. maddesinde sayılan kesin hukuka aykırılık halleri dikkate alınıp, sanık ve müdafiinin dilekçelerinde belirttikleri temyiz sebeplerinin hükmün hukuki yönüne ilişkin olduğu değerlendirilerek, anılan sebeplere bağlı olarak yapılan incelemede,

Sanık hakkında ikinci kez tekerrür uygulamasına esas alınan Bursa 15. Asliye Ceza Mahkemesinin 2018/438 esas ve 2018/539 karar sayılı 25 gün hapis cezasına ilişkin ilamında tekerrür uygulamasına esas alınan Bursa 6. Asliye Ceza Mahkemesinin 2016/359 esas, 2017/205 karar sayılı ilamının UYAP üzerinden yapılan incelemesinde; sanık hakkında tekerrüre esas alınabilecek mahkûmiyet hükmünün bulunmaması hususunun infaz aşamasında değerlendirilmesi mümkün görülmüştür.

Sanık hakkında uyuşturucu madde ticareti yapma suçundan kurulan mahkûmiyet hükmüne yönelik istinaf talebinin esastan reddine dair Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 3. Ceza Dairesinin kararı hukuka uygun bulunduğundan, CMK'nın 302/1. maddesi uyarınca sanık ve müdafiinin yerinde görülmeyen temyiz istemlerinin ESASTAN REDDİNE, hükmolunan ceza miktarı ile tutuklu kalınan süre dikkate alınarak sanık hakkındaki tahliye talebinin reddine,

28/02/2019 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 7165 sayılı Kanun'un 8. maddesi ile değişik 5271 sayılı CMK'nın 304/1. maddesi uyarınca dosyanın Bursa 16.Ağır Ceza Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 3. Ceza Dairesine gönderilmesine, 29/09/2022 tarihinde Üye ...'in karşı oyu ve oy çokluğu ile karar verildi.

KARŞI OY

26.08.2022 tarihinde sanık ...’de ele geçirilen 5CL-ADB-A isimli maddenin, Bursa Kriminal Polis Laboratuvarı Müdürlüğü tarafından düzenlenen BRS-KİM-20-06806 uzmanlık raporunda, sanık ...’ın üzerinde ele geçirilen 5CL-ADB-A isimli maddenin 2313 Sayılı Uyuşturucu Maddelerin Murakabesi Hakkında Kanun’un hükümlerine tabi maddelerden olduğu belirtilmiş ise de;

A- Sanık da ele geçen 5CL-ADB-A isimli maddenin suç tarihinden önce, hangi tarihli Bakanlar Kurulu Kararı/Cumhurbaşkanlığı Kararı ile 2313 Sayılı Uyuşturucu Maddelerin Murakabesi Hakkında Kanun’un 19. maddesi gereğince uyuşturucu madde kapsamına alındığı,

Ya da

A- Sanık da ele geçen 5CL-ADB-A isimli maddenin suç tarihinden önce, hangi tarihli Bakanlar Kurulu Kararı/Cumhurbaşkanlığı Kararı ile 2313 Sayılı Uyuşturucu Maddelerin Murakabesi Hakkında Kanun’un 19. maddesi gereğince uyuşturucu madde kapsamına alındığı,

Ya da

B- Bu maddenin suç tarihinden önce yayınlanmış bir Bakanlar Kurulu veya Cumhurbaşkanlığı Kararı ile 2313 Sayılı Uyuşturucu Maddelerin Murakabesi Hakkında Kanun’un 19. maddesi gereğince uyuşturucu madde kapsamına alınmış madde veya hangi sentetik canabinoit’in türev ya da derivesi olup, olmadığı Bursa Kriminal Polis Laboratuvarı Müdürlüğü tarafından düzenlenen BRS-KİM-20-06806 uzmanlık raporunda belirtilmemiştir.

Bu hususun belirlenmesi çok önemlidir, çünkü yapılan yargılama sonucunda sanığa verilecek temel cezanın TCK’nın 188/4. maddesinin (a) bendi uyarınca yarı oranında artırılması yada artırılmaması sonucunu doğuracaktır.

Bu nedenle belirtilen suç konusu maddenin, suç tarihinde uyuşturucu ya da uyarıcı madde olup olmadığı veya uyuşturucu madde kapsamına alınmış hangi uyuşturu maddenin türev ya da derivesi olup, olmadığı belirlenmelidir.

Ele geçen 5CL-ADB-A isimli maddenin hangi tarihli Bakanlar Kurulu Kararı/Cumhurbaşkanlığı Kararı ile uyuşturucu/ uyarıcı madde olduğunun tespit edildiği belirtilmeli ve ayrıca kapsam altına alınan maddenin ilan edilmesi gereklidir. Çünkü ele geçirilen maddenin, hukuki olarak suç konusu olup, olmayacağı böylece ortaya çıkarılacaktır. Bu durum araştırma konusu yapılmadan mahkumiyet, beraat ya da mahkûmiyetle birlikte TCK’nın 188/4-a bendi uyarınca temel cezanın artırılmasına ilişkin olarak hüküm verilmesi doğru olmayacaktır.

Bir maddenin uyuşturucu ya da uyarıcı madde olup olmadığının veya bir uyuşturucu – uyarıcı maddenin türevi ya da derivesi olduğunun belirlenmesi gereklidir.

Bu husus ancak yetkin ve uzman olan bilirkişi tarafından belirlenmelidir, ülkemiz açısısından suç konusu olan madde ile ilgili değerlendirmeninde yetkin ve uzman olan Adli Tıp Kurumu tarafından yapılması ve yetkili makam tarafından ilan edilmesi gereklidir.

Halen yürürlükte bulunan 2313 Sayılı Uyuşturucu Maddelerin Murakabesi Hakkında Kanun’un 19. maddesi, ‘‘Birinci maddede isimleri yazılan uyuşturucu maddeler haricinde olup ilmi tetkikat neticesinde mazarratı tebeyyün eden ve toksikomani tevlit eyleyen diğer zehirlerin dahi, bu kanun hükümlerine tabi olacağı icra vekilleri heyeti karariyle Sıhhat ve İçtimayi Muavenet Vekaleti (günümüzdeki adı Sağlık Bakanlığı) tarafından tayin ve ilan olunur. Şeklinde iken 02.07.2018 tarihli ve 700 sayılı KHK’nın 12. maddesiyle, 19. maddede yer alan İcra vekilleri heyeti ibaresi Cumhurbaşkanı şeklinde değiştirilerek metne işlenmiştir.

2313 Sayılı Uyuşturucu Maddelerin Murakabesi Hakkında Kanun’un 19. maddesi değişen hali ile hukuken yürürlüktedir. Tespit edilen uyuşturucu/uyarıcı maddenin ilanı hususu Sağlık Bakanlığı’nın görevidir. Bu hüküm halen geçerlidir.

2313 Sayılı Uyuşturucu Maddelerin Murakabesi Hakkında Kanun’un 19. maddesi değişen hali ile hukuken yürürlüktedir. Tespit edilen uyuşturucu/uyarıcı maddenin ilanı hususu Sağlık Bakanlığı’nın görevidir. Bu hüküm halen geçerlidir.

Bir kanun ya da herhangi bir kanunun bir hükmü, TBMM iradesi veya Anayasaya aykırılık nedeniyle Anayasa Mahkemesi kararı dışında, yargı kararı ile değiştirilemez / ortadan kaldırılamaz.

Yargıtay Ceza Genel Kurulu’nun 07.04.2022 tarih, 2017/10-609 esas ve 2022/245 karar sayılı kararı ile 2313 sayılı Kanun’un 19. maddesindeki ilana ilişkin hükmü uygulanamaz hale getirilmektedir. Bu son derece sorunludur.

Bursa Kriminal Polis Laboratuvarı Müdürlüğü tarafından düzenlenen BRS-KİM-20-06806

uzmanlık raporunda ele geçirilen 5CL-ADB-A isimli maddenin uyuşturucu/uyarıcı olduğunun hangi bilimsel refaransa dayandığı belirtilmemiştir.

Hukuk kaideleri tanzim ve ilzam edendir.

(1-TDK sözlüğünde: İlzam; cevap veremez duruma getirme

2- Susturma,

(3- Ansiklopedik Hukuk Sözlüğünde: Bir şeyi yerine getirmek durumunda bulunmak.)

2313 Sayılı Uyuşturucu Maddelerin Murakabesi Hakkında Kanun’un 19. maddesi;

‘‘Birinci maddede isimleri yazılan uyuşturucu maddeler haricinde olup ilmî tetkikat neticesinde mazarratı tebeyyün eden ve toksikomani tevlit eyleyen diğer zehirlerin dahi, bu kanun hükümlerine tâbi olacağı Cumhurbaşkanı kararile Sıhhat ve İçtimaî Muavenet Vekâleti tarafından tayin ve ilan olunur. Şeklindeki iafadesinde ; ‘‘ilmî tetkikat neticesinde mazarratı tebeyyün eden ve toksikomani tevlit eyleyen’’ ifadesi basit bir araştırnaya yönelik değildir.

Sağlık Bakanlığının dünya genelinde olmak üzere sağlık ve uyuşturucu/uyarıcı maddelere ilişkin litaretür araştırması yaptığı ve bu araştırmalar sonucunda, incelemeleri alanında yetkin ve uzman olan kişilerden (Farmakoloji, Kimya, Ecza,Tıp vd. gibi alanlardan) oluşan ülkemizde Adli Tıp Kurumu İhtisas Daireleri ve Adli Tıp Genel Kurulu’nun yaptığı araştırmalar ve mütalaları sonucunda maddenin uyuşturucu/uyarıcı madde olarak değerlendirilmesi halinde hukuk alanına geçilerek suç konusu ya da suç sayılacak eylem nedeniyle kanunlaştırma işlemi yapılacaktır.

Açıkladığım bu nedenlerle;

Yeni bir maddenin uyuşturucu ya da uyarıcı madde olup olmadığı veya daha önce belirlenen bir uyuşturucu/uyarıcı maddenin türevi olup olmadığına ilişkin araştırma işlemleriden sonra, bir eylemin kanunlar ile cezalandırılması ya da suç konusunun yasaklanması/cezalandırılması, anlamında bir kanunlaştırma işlemi yapılması zorunludur, yapılacak işlemde bu kanunlaştırma işlemidir.

Dünya genelinde, AİHS’nin 7. maddesi ve birçok uluslararası sözleşmeler ile de garanti altına alınmış olan suçta ve cezada kanunilik ilkesi, Anayasa’mızın 38. maddesi ve TCK’nın 2. maddesinde de belirtildiği üzere, suçta ve cezada kanunilik ilkesi ile ceza hukuku uygulamasında devletin bireye karşı keyfi bir işlemde bulunmasının önlenmesi amaçlanmıştır.

Dünya genelinde, AİHS’nin 7. maddesi ve birçok uluslararası sözleşmeler ile de garanti altına alınmış olan suçta ve cezada kanunilik ilkesi, Anayasa’mızın 38. maddesi ve TCK’nın 2. maddesinde de belirtildiği üzere, suçta ve cezada kanunilik ilkesi ile ceza hukuku uygulamasında devletin bireye karşı keyfi bir işlemde bulunmasının önlenmesi amaçlanmıştır.

Bu ilkenin ceza hukukunun güvence fonksiyonunu yerine getirebilmesi için, suç ve cezayı içeren hükümlerin kanunla düzenlenmekle birlikte ilgili suç tanımının, suçun unsurları itibarı ile açık ve net olması kuraldır. Hangi davranışın/suç konusunun, suç oluşturduğunun ve bunlar için öngörülen yaptırımların nelerden ibaret olduğunun herkesin anlayabileceği açıklıkta olması gerekir.

TCK’nın 2. maddesinin üçüncü fıkrası ile kıyas yasaklanmıştır: “Kanunların suç ve ceza içeren hükümlerinin uygulanmasında kıyas yapılamaz. Suç ve ceza içeren hükümler, kıyasa yol açacak biçimde geniş yorumlanamaz.’’ Bu durum, suçta ve cezada kanunilik ilkesinin bir sonucudur.

Açıkladığım gerekçelerle, Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 3. Ceza Dairesinin kararının bozulması yerine, istinaf talebinin Esastan Reddine ilişkin sayın çoğunluğun kararına katılmıyorum. 29.09.2022
Yargıtay — Esas No: 2015/5901, Karar No: 2015/12158, Tarih: 18.11.2015

**11. Hukuk Dairesi         2015/5901 E.  ,  2015/12158 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ

Taraflar arasında görülen davada ... Asliye Hukuk Mahkemesi’nce verilen 29/05/2014 gün ve 2010/840-2014/153 sayılı kararı bozan Daire’nin 14/01/2015 gün ve 2014/14870-2015/275 sayılı kararı aleyhinde davacı vekili tarafından karar düzeltilmesi isteğinde bulunulmuş ve karar düzeltme dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dosya için düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

Davacı vekili, davalılardan ... ile diğer davalı ...'ün vekili olan dava dışı ... ile ortak işlettiği ... işletmelerinin dava dışı ...'e ait olan % 50 hissesinin davacıya devredildiğini, devir bedeli olarak, dava dışı ...'e verilmek üzere, davalı ...'e 20.000,00 TL, ...'e ise 6.000,00 TL verdiğini, devir sözleşmesinin yapıldığı sırada davalıların işletmenin ruhsat sorunu olmadığını söylediklerini ancak davacının işletmeyi çalıştırmaya başladıktan sonra zabıtanın, işyerini ruhsatı olmadığı gerekçesiyle kapattığını, davacının yaptığı araştırmada ruhsat almanın mümkün olmadığını öğrendiğini, davalıların davacıyı yanılttıklarını, bunun üzerine davacının sözleşmeden döndüğünü, vermiş olduğunu davalılardan alamadığını ileri sürerek şimdilik 8.000,00 TL'nin ticari faiziyle birlikte müştereken ve müteselsilen davalılardan tahsilini, 30.04.2013 tarihli dilekçesi ile anılan miktarın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili mümkün olmadığı takdirde 1.000 TL'nin davalı ...'den, 7.000 TL'nin davalı ...'den tahsilini talep ve dava etmiş, yargılama sırasında davalı ...'den 6.000 TL'nin, diğer davalı ...'den ise 20.000 TL'nin tahsilini talep ederek neticei talebini ıslah etmiştir.

Davalı ... vekili, davanın reddini istemiştir.

Diğer davalı davaya cevap vermemiştir.

Mahkemece, davanın kabulü ile 6.000,00 TL'nin 1000.00 TL'sinin dava tarihi olan 10/08/2010 tarihinden, 5.000,00 TL'sinin ıslah tarihi olan 03/06/2013 tarihinden itibaren yasal faiziyle birlikte davalı ...'den, 20.000,00 TL'nin 7.000,00 TL'sinin dava tarihi olan 10/08/2010 tarihinden 13.000,00 TL'sinin ıslah tarihi olan 03/06/2013 tarihinden itibaren yasal faiziyle birlikte davalı ...'den ayrı ayrı tahsiline dair verilen kararın davalı ... vekili ve ... tarafından temyizi üzerine karar dairemizce bozulmuştur.

Bu kez davacı vekili karar düzeltme isteminde bulunmuştur.

Bu kez davacı vekili karar düzeltme isteminde bulunmuştur.

İbraz edilen 24/06/2010 tarihli belgeden ...'in işletmedeki %50 hissesinin ...'a devredildiği, hisse devir bedeli olarak 20.000,00 TL'nin ... tarafından ...'e teslim edildiği, hisse devrini ... anlaşma ile yapmaz ise bedelin iade edileceğinin ifade edildiği anlaşılmaktadır. Yani adı geçen belge ile davalı ... devir bedeli olarak 20.000,00 TL'yi aldığını, yurt dışında bulunan dava dışı ... sözleşme yapmadığı takdirde bedeli iade edeceğini taahhüt etmiştir. Bu durumda dava dışı ... devri yapmış olduğu takdirde vekilin yaptığı sözleşmeye icazet vermiş sayılacak, davalı ...'e husumet düşmeyecektir. ...'in devre muvafakat etmediği, işletmeyi davacıya devir konusunda anlaşma yapmadığının anlaşılması halinde ise davalı ... aldığı bedeli iade edeceğini taahhüt ettiğinden davacı ödediği bedeli ...'den talepte haklı olacaktır.

Davacı vekili, 30/04/2013 tarihli dilekçesiyle, davalı ...'ün dava dışı .... adına satış işlemi yaptığını belirtse de bu satış işleminin dava dışı Murat tarafından kabul edildiğini ve aldığı 20.000,00 TL'yi ...a teslim ettiğini ispat edemediğini ifade etmiş, 14.09.2011 tarihli dilekçesiyle ise ruhsat yüzünden işyerinin kapatılması sözkonusu olduğunda yurt dışından Türkiye'ye gelen .... arandığında ...'ın kendisinin bu işten haberi olmadığını, ...'e ödenen meblağı da almadığını söylediğini belirtmiştir. Böylece davacı tarafça dava dışı ...'in devre muvafakat etmediği iddia edildiğine göre mahkemece bu husus üzerinde durularak davalı ...'e husumet düşüp düşmediğinin belirlenmesi gerektiğinden yazılı şekilde davalı ... aleyhine açılan davanın kabulüne karar verilmesi doğru olmamıştır. Bu suretle, mahkeme ilamının belirtilen sebeplerle bozulması gerekirken, yazılı gerekçeyle bozulması nedeniyle davacı vekilinin bu yöne ilişkin karar düzeltme isteğinin kabulü ile Dairemizin 14.01.2015 gün ve 2014/14870 Esas 2015/275 Karar sayılı ilamının 2. bendinin kaldırılarak kararın bu değişik gerekçe ile bozulmasına karar vermek gerekmiştir.

SONUÇ : Yukarıda açıklanan nedenlerle davacı vekilinin karar düzeltme isteminin kabulü ile Dairemizin 14.01.2015 gün ve 2014/14870 Esas 2015/275 Karar sayılı ilamının 2. bendinin kaldırılarak kararın bu değişik gerekçe ile BOZULMASINA, ödediği karar düzeltme harcının isteği halinde karar düzeltme isteyene iadesine, 18/11/2015 tarihinde oyçokluğuyla karar verildi.

KARŞI OY

Dosya içeriğine, davacının işletmeyi devralmış olmasına, devir bedelinin vekil olarak hareket eden davalı ... tarafından davadışı ...'e ödendiğinin temyiz dilekçesine ekli ibraname içeriğinden anlaşılmasına göre davalı ...'e husumet yöneltilemeyeceğinden davacı vekilinin karar düzeltme isteminin reddi gerekirken tashih-i karar isteminin kabulüne ilişkin sayın çoğunluğun görüşüne karşıyım.
Yargıtay — Esas No: 2011/15755, Karar No: 2013/12026, Tarih: 25.11.2013

**(Kapatılan)14. Ceza Dairesi         2011/15755 E.  ,  2013/12026 K.**

**"İçtihat Metni"**

Kişiyi hürriyetinden yoksun kılma suçundan sanıklar ..., ... ve ...'in yapılan yargılamaları sonunda; atılı suçtan beraatlerine dair Büyükçekmece 2. Asliye Ceza Mahkemesinden verilen 12.09.2006 gün ve 2006/1066 Esas, 2006/618 Karar sayılı hükümlerin süresi içinde Yargıtayca incelenmesi O Yer Cumhuriyet Savcısı tarafından istenilmiş olduğundan dava evrakı Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığından tebliğname ile Daireye gönderilmekle incelenerek gereği düşünüldü:

16.07.2006 tarihli olay yeri görgü ve tespit tutanağı, mağdurun olayın akabinde alınan beyanı ile 16.07.2006 tarihli adli raporuna göre, sanıkların cebir ve tehdit kullanmak suretiyle araca bindirdikleri mağduru kelepçe ve deri kemerle bağladıkları, bu şekilde bir süre hareket ettikten sonra boş bir arazide kolluk görevlilerince yakalandıkları anlaşılan olayda, sanıkların sübuta eren atılı suçtan mahkûmiyetleri yerine yazılı şekilde beraatlerine karar verilmesi,

Kanuna aykırı, O Yer Cumhuriyet Savcısının temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan, 5320 sayılı Kanunun 8/1. maddesi gözetilmek suretiyle hükümlerin CMUK.nın 321. maddesi gereğince BOZULMASINA, 25.11.2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/28528, Karar No: 2020/4700, Tarih: 10.03.2020

**22. Hukuk Dairesi         2017/28528 E.  ,  2020/4700 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

AVUKAT ...

AVUKAT ...

DAVA TÜRÜ : ALACAK

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle, temyiz talebinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, müvekkilinin davalı şirkette 01/03/2008-31/09/2013 tarihleri arasında tahakkuk servisinde özel abone okuma ve sokak aydınlatma gibi işlerde çalıştığını, vardiyalı sistem olmasına rağmen yaz aylarında 08:00-17.30 saatleri arası, diğer aylarda 08:00-22:00 saatleri arası çalıştığını, aylık 300,00 TL yemek ve 200,00 TL yol yardımı yapılacağı söylenmesine rağmen bu yardımların yapılmadığını ileri sürerek, kıdem ve ihbar tazminatı, yıllık izin ücreti, fazla mesai, hafta ve genel tatil ücreti ile yemek ve yol yardımı alacaklarının tahsilini talep etmiştir.

Davalıların Cevabının Özeti:

Davalı vekili, davanın reddi gerektiğini savunmuştur.

Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Temyiz:

Karar davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Gerekçe:

1-Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre davalı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2-Taraflar arasında, davacının yol ve yemek ücreti alacaklarının bulunup bulunmadığı noktasında uyuşmazlık vardır.

Somut olayda Mahkemece emsal dosyalara atıf yapılmak sureti ile yol ve yemek ücretine yönelik hesap yapılan bilirkişi raporuna dayanılarak davacının yol ve yemek ücretleri hüküm altına alınmıştır.

Ancak yapılan araştırma ve inceleme yeterli değildir. Şöyle ki; davacının çalıştığı alt işverenlerin davalı ile yaptıkları hizmet alım sözleşmesi ve ekleri dosyaya kapsamında bulunmamaktadır. Bu sebeple, öncelikle, davacının çalıştığı alt işveren şirketlerle yapılan tüm hizmet alım sözleşmeleri, teknik ve idari şartnameler ile hizmet sözleşmelerinin ekleri ile birlikte davalı Dicle Elektrik Dağıtım A.Ş.'den temin edilerek, yemek ve yol yardımına ilişkin düzenleme bulunup bulunmadığı, ihale sözleşmelerinde şartnameye atıf olup olmadığı ve sözleşmede birim fiyata yol ve yemek ücretinin dahil edilip edilmediği belirlenmeli emsal olduğu değerlendirilen dava dosyası içeriğindeki bilgi ve belgeler de incelenerek, aylık 200,00 TL yol ücreti ve aylık 300,00 TL yemek ücreti ödenmesine ilişkin kabullerin dayanaklarının ne olduğu tespit edilmelidir.

Ayrıca, başka bir dava dosyasına cevaben düzenlendiği anlaşılan 31.12.2012 tarihli Dicle Elektrik Dağıtım A.Ş. ... İl Müdürlüğü’nün cevabi yazısında, yol ve yemek ücretlerinin nakdi olarak ödendiğine ilişkin ifade bulunmakta olup, bu yazı içeriği üzerinde durularak, hangi tarih aralıklarında ne miktarda ödeme yapıldığı hususunun kararlaştırıldığı, ilgili müdürlükten sorularak, alınacak cevabi yazı ve ekleri değerlendirilmelidir.

Yukarıda belirtilen eksiklikler tamamlandıktan sonra davalının yemek ve yol ücreti ödemesi gerektiği anlaşılıp da ödenecek yemek ve yol yardımının miktarının belirlenememesi halinde ilgili oda ve kurumlara müzekkere yazarak, davacının çalıştığı döneme ilişkin her yıl için ayrı ayrı ve gidiş geliş toplu taşıma ücreti sorulmalı, yine davacının çalıştığı döneme ilişkin her yıl için ayrı ayrı günlük yemek ücreti konusunda emsal araştırması yapılmalı, gelen yazı cevapları ve araştırma yazıları ile birlikte dosya bilirkişiye tevdi edilerek ek rapor alınmalı ve sonucuna göre hüküm kurulmalıdır. Eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.

3-Davacının fazla çalışma ücret alacaklarının belirlenmesi konusunda uyuşmazlık mevcuttur.

Somut olayda; davacı vekili davacının yaz aylarında (Haziran, Temmuz,Ağustos) 08:00-17.30 saatleri arası çalıştığını belirtmesine rağmen hükme dayanak alınan bilirkişi raporunda davacı tanık anlatımlarının ortalamasına göre hesaplama yapıldığı belirtilerek, yaz ve kış aylarında 08.00-21.00 saatleri arasında 13 saat çalışıldığı 1,5 saat ara dinlenme ile 11,5 saat kaldığı, yıllık bazda her iki dönem ortalama 10 saat çalıştığı bu sürenin yasal haftalık çalışma süresinden 2,5 saat fazla olduğu, bu durumda davacının 3 hafta haftada 7x2,5=17,5 saat fazla çalıştığı, bir hafta 6x10 60 saat çalıştığı bu sürenin yasal haftalık çalışma süresinden 15 saat fazla olduğu aylık bazda haftada (3x17,5 +15=67,5/4=yaklaşık 17 saat fazla çalışma yaptığı şeklinde, ilkbahar ve sonbahar aylarında ise 08.00-17.00 saatleri arası, 1 saat ara dinlenmesi ile günlük 8 saat çalıştığı bu sürenin normal çalışma süresinden 0,5 saat fazla olduğu 7 gün çalışıldığı hafta 3,5 saat 6 gün çalışılan hafta 3 saat fazla çalışma yapıldığı aylık bazda 3x3,5+3=13,5/4=yaklaşık 3,5 saat fazla çalışma yapıldığı değerlendirilmiştir.