muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2025/939, Karar No: 2025/4682, Tarih: 13.06.2025

Yargıtay 1. Ceza Dairesinin 22.09.2021 tarihli ve 2021/10167 Esas, 2021/12656 Karar sayılı ilamında belirtildiği üzere, denetimli serbestlik tedbiri kararın hükümlüye tebliğ edilmesi gerektiği, yine benzer bir olaya ilişkin Yargıtay 1. Ceza Dairesinin 20.09.2024 tarihli ve 2024/5038 Esas, 2024/5781 Karar sayılı, Yargıtay 1. Ceza Dairesinin 13.09.2024 tarihli ve 2024/5043 Esas, 2024/5531 Karar sayılı ve aynı mahiyetteki diğer ilamlarda, denetimli serbestlik kararın hükümlüye usulüne uygun olarak tebliğ edilip edilmediği, edildi ise hangi tarihte tebliğ edildiği, edilmedi ise niçin tebliğ edilmediği, açık ceza infaz kurumundan Denetimli Serbestlik Müdürlüğüne nakli sırasında düzenlenmesi gereken "Denetimli Serbestlik Şube Müdürlüğüne Nakil ve Tebliğ Tebellüğ Belgesinin" düzenlenip düzenlenmediği, düzenlendi ise hükümlüye usulüne uygun olarak tebliğ edilip edilmediği, edildi ise hangi tarihte tebliğ edildiği, ayrıca hükümlünün UYAP sisteminde kayıtlı GSM numarasına cezasının infaz durumu ile ilgili SMS gönderilip gönderilmediği, gönderildi ise hangi tarihte gönderildiği hususlarının araştırılması gerektiğinin belirtildiği,

Ancak Anılan Ceza İnfaz Kurumunun 01.08.2024 tarihli yazısında hükümlünün gıyabında verilen Bakırköy 2. İnfaz Hakimliğinin 28.07.2023 tarihli kararının hükümlüye tebliğ edilmediği gibi UYAP sistemi üzerinden hükümlüye ait kayıtlı gsm numarasına infazının durumu ile ilgili SMS gönderilmediğinin belirtildiği, hükümlünün açık ceza infaz kurumunda infazı devam ediyorken denetimli serbestlik tedbiri uygulanmak suretiyle statü değişikliğine uğradığı, hükümlünün kendisine sorumluluk yükleyecek kararları hukuki olarak bilme hakkının olduğu, 5275 sayılı Kanun'un 105/A maddesi hükümleri uygulanarak verilen kararların hükümlülere 7201 sayılı Tebligat Kanunu hükümleri uyarınca

tebliğ edilmesini takiben ilgili denetimli serbestlik müdürlüğüne başvuru yapmasının beklenilmesi gerekirken anılan kararın hükümlüye usulüne uygun olarak tebliğ edilmediğinin anlaşılması karşısında, hükümlünün izin bitimini müteakip infaz işlemlerinin devam ettiği Bakırköy Denetimli Serbestlik Müdürlüğüne başvurmadığından bahisle hakkında açık ceza infaz kurumuna iadesine karar verilemeyeceği, dolayısıyla da itirazın bu husus bakımından kabulü yerine, yazılı şekilde reddine karar verilmesinde isabet görülmemiştir."

Şeklindeki gerekçeye dayandığı anlaşılmıştır.

II. GEREKÇE

1. 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 309 uncu maddesinin, (1), (2) ve (3) üncü fıkraları;

(1) Hâkim veya mahkeme tarafından verilen ve istinaf veya temyiz incelemesinden geçmeksizin kesinleşen karar veya hükümde hukuka aykırılık bulunduğunu öğrenen Adalet Bakanlığı, o karar veya hükmün Yargıtayca bozulması istemini, yasal nedenlerini belirterek Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına yazılı olarak bildirir.

(2) Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı, bu nedenleri aynen yazarak karar veya hükmün bozulması istemini içeren yazısını Yargıtayın ilgili ceza dairesine verir.

(1) Hâkim veya mahkeme tarafından verilen ve istinaf veya temyiz incelemesinden geçmeksizin kesinleşen karar veya hükümde hukuka aykırılık bulunduğunu öğrenen Adalet Bakanlığı, o karar veya hükmün Yargıtayca bozulması istemini, yasal nedenlerini belirterek Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına yazılı olarak bildirir.

(2) Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı, bu nedenleri aynen yazarak karar veya hükmün bozulması istemini içeren yazısını Yargıtayın ilgili ceza dairesine verir.

(3) Yargıtayın ceza dairesi ileri sürülen nedenleri yerinde görürse, karar veya hükmü kanun yararına bozar.

2. 7242 sayılı Kanun’un 53 üncü maddesi ile 5275 sayılı Kanun’a eklenen geçici 9 uncu maddesinin beşinci fıkrası;

(5) Covid-19 salgın hastalığının ülkemizde görülmüş olması sebebiyle, açık ceza infaz kurumlarında bulunanlar ile kapalı ceza infaz kurumunda bulunup da açık ceza infaz kurumlarına ayrılmaya hak kazanan hükümlüler, 105/A maddesi kapsamında denetimli serbestlik tedbiri uygulanarak cezasının infazına karar verilen hükümlüler ve 106 ncı madde veya diğer kanunlar uyarınca denetimli serbestlik tedbirinden yararlanan hükümlüler, 31/5/2020 tarihine kadar izinli sayılır. Salgının devam etmesi hâlinde bu süre, Sağlık Bakanlığının önerisi üzerine Adalet Bakanlığı tarafından her defasında iki ayı geçmemek üzere ondokuz kez uzatılabilir. Bu fıkra uyarınca izinli sayılanlar hakkında 95 ve 97 nci madde hükümleri uygulanır.

3. 7456 sayılı Kanun’un 15 inci maddesi ile 5275 sayılı Kanun’a eklenen geçici 10 uncu maddenin birinci, ikinci ve üçüncü fıkraları;

(1) 31/7/2023 tarihi itibarıyla geçici 9 uncu maddenin beşinci fıkrası uyarınca Covid-19 salgın hastalığı nedeniyle izinde bulunan hükümlüler, izin bitimini takip eden onbeş gün içinde infaz işlemlerinin devam ettiği kurumlara dönmek zorundadır.

(2) 31/7/2023 tarihi itibarıyla geçici 9 uncu maddenin beşinci fıkrası uyarınca Covid-19 salgın hastalığı nedeniyle izinde bulunan ve ilgili mevzuat uyarınca cezalarının denetimli serbestlik tedbiri uygulanmak suretiyle infazına beş yıl ve daha az süre kalan hükümlülerin talebi aranmaksızın, cezalarının koşullu salıverilme tarihine kadar olan kısmının denetimli serbestlik tedbiri uygulanmak suretiyle infazına infaz hakimi tarafından karar verilebilir.

(3) Yukarıdaki fıkralar uyarınca, izinden dönecek hükümlüler ile hakkında denetimli serbestlik kararı verilecek hükümlülere ilişkin hususlar, Adalet Bakanlığının resmî internet sitesinde duyurulur.

Şeklinde düzenlenmiştir.

(3) Yukarıdaki fıkralar uyarınca, izinden dönecek hükümlüler ile hakkında denetimli serbestlik kararı verilecek hükümlülere ilişkin hususlar, Adalet Bakanlığının resmî internet sitesinde duyurulur.

Şeklinde düzenlenmiştir.

4. Hükümlünün, 2 yıl 6 ay hapis cezasının infazı amacıyla Cumhuriyet Başsavcılığınca düzenlenen 25.07.2023 tarihli ve 2023/7-45947 sayılı müddetnameye göre, hükümlünün 11.07.2023 tarihinde ceza infaz kurumuna alındığı ve 28.07.2023 tarihinde 5275 sayılı Kanun'un Geçici 9 uncu maddesi gereğince Covid-19 iznine çıkartıldığı, şartla tahliye tarihi 07.05.2025 olan hükümlü hakkında izinde bulunduğu sırada İnfaz Hakimliğinin 28.07.2023 tarihli ve 2023/7532 Esas, 2023/7534 Karar sayılı kararı ile 5275 sayılı Kanun'un 105/A maddesi uyarınca kalan cezasının şartla tahliye tarihine kadar olan kısmının denetimli serbestlik uygulanarak infazına karar verildiği anlaşılmaktadır.

5. Hükümlünün Covid 19 iznine ayrıldığı sırada Kapalı Ceza İnfaz Kurumu Müdürlüğü tarafından düzenlenen ve hükümlüye bir sureti verilen 2023/1093 sayılı izin belgesine göre, 28.07.2023 tarihinde saat 17.00 de izne ayrıldığı, 15.08.2023 tarihinde saat 17.00 de izinden dönmesi gerektiğinin kendisine tebliğ edildiği görülmektedir.

5. Hükümlünün Covid 19 iznine ayrıldığı sırada Kapalı Ceza İnfaz Kurumu Müdürlüğü tarafından düzenlenen ve hükümlüye bir sureti verilen 2023/1093 sayılı izin belgesine göre, 28.07.2023 tarihinde saat 17.00 de izne ayrıldığı, 15.08.2023 tarihinde saat 17.00 de izinden dönmesi gerektiğinin kendisine tebliğ edildiği görülmektedir.

6. İzin belgesine göre, izin bitim tarihini bilen ancak izine ayrıldığı gün İnfaz Hakimliğince şartla tahliye tarihine kadar olan cezasının denetimli serbestlik tedbiri uygulanmak suretiyle infaz edilmesine karar verilen hükümlünün, izin bitim tarihinde infaz işlemlerinin devam ettiği infaz kurumuna dönme zorunluluğu olduğu ve dönmediği kabul edilerek hakkında verilen denetimli serbestlik kararının kaldırılarak açık ceza infaz kurumuna gönderilmesine karar verilmiş ise de, hükümlü müdafiinin itiraz dilekçesinde, hükümlünün 14.08.2023 tarihinden 21.08.2023 tarihine kadar hastalığı nedeniyle almış olduğu sağlık raporu olduğunun ileri sürülüp, raporun alınma tarihi ile protokol numarasının verilmesi, ayrıca hükümlünün babasının Denetimli Serbestlik Müdürlüğüne giderek bu durumu görevli memura bildirdiğini, görevli memurun gelmesine gerek yok diye yönlendirmesi doğrultusunda hareket ettiklerini ileri sürmesi karşısında, raporun getirtilerek incelenmesi, Denetimli Serbestlik Müdürlüğüne iddia edilen tarihlerde ve rapor süresinin bitim tarihinden sonra hükümlü yada babası tarafından yapılan herhangi bir müracaat olup olmadığının, başvuru nedeniyle hükümlünün durumunun belirlenmesi ile ilgili sorgulama yapıldığına ilişkin kayıt olup olmadığının araştırılması suretiyle hükümlünün yasal süresi içerisinde müracaat etmemesinin gerekçesi olarak ileri sürülen mazeretlerinin doğru olup olmadığı tespit edildikten sonra, doğru ise yasal, geçerli ve kabul edilebilir nitelikte olup olmadığı konusunda bir değerlendirme yapılmaksızın eksik inceleme ve değerlendirme sonucu verilen karara karşı yapılan itirazın kabulü yerine reddine dair itiraz merciince verilen karar Kanun'a aykırı olup, kanun yararına bozma talebi açıklanan farklı gerekçeyle yerinde görülmüştür.

III. KARAR

1. Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının kanun yararına bozma isteminin KABULÜNE,

2. Bakırköy 1. Ağır Ceza Mahkemesince verilen 08.12.2023 tarihli ve 2023/3351 değişik iş sayılı kararın 5271 sayılı Kanun’un 309 uncu maddesinin üçüncü fıkrası gereği, oy birliğiyle KANUN YARARINA BOZULMASINA,

Dava dosyasının, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,

13.06.2025 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/8615, Karar No: 2012/611, Tarih: 23.01.2012

**11. Hukuk Dairesi         2010/8615 E.  ,  2012/611 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi

VEKİLİ: AV....

VEKİLİ: AV....

Taraflar arasında görülen davada Kadıköy 2.Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 29.03.2010 tarih ve 2008/213 - 2010/235 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davalı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, davalı tarafından üretilip pazarlanan ilk yardım çantalarının üzerinde “Sürücü Adayları ve Sürücülerde Aranacak Sağlık Şartları ve Muayenelere Dair Yönetmeliğe uygundur” ibaresi yer almasına rağmen Kadıköy Sulh Hukuk Mahkemesince yapılan incelemede ilk yardım çantalarının yönetmeliğe uygun olmadığının tespit edildiğini, bu durumun müvekkili yönünden haksız rekabet oluşturduğunu ileri sürerek, davalının üretip sattığı ilk yardım çantalarının satışının durdurulmasına ve piyasadan toplatılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, iddia, savunma, benimsenen bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, davalı tarafından satılan ilk yardım çantalarının Sürücü Adayları ve Sürücülerde Aranacak Sağlık Şartları ve Muayenelere Dair Yönetmelik hükümlerine uygun olmadığı, tarafların aynı alanda faaliyet gösterdiği ve davalının eyleminin haksız rekabet teşkil ettiği gerekçesiyle davanın kabulü ile davalı tarafça üretilip satışa sunulan ilk yardım çantalarının satışının durdurulmasına ve toplatılmasına karar verilmiştir.

Kararı, davalı vekili temyiz etmiştir.

Dava, davalı tarafından üretilip satışa sunulan ilk yardım çantalarının, haksız rekabet hukuki nedenine dayalı olarak, satışının durdurulması ve piyasadan toplatılması istemine ilişkindir.

Haksız rekabet davalarında genel olarak herkesin dava açması mümkün olmayıp zarar gören veya zarar görme tehlikesine maruz bulunan kimseler dava açabilir. Yani haksız rekabet yüzünden müşterileri, kredisi, mesleki itibarı, ticari işletmesi veya diğer ekonomik menfaatleri bakımından zarar gören veya zarar görme tehlikesine maruz bulunan kişi dava açmaya yetkilidir.

./...

2010/8615

2012/611

S:2

Haksız rekabet davalarında genel olarak herkesin dava açması mümkün olmayıp zarar gören veya zarar görme tehlikesine maruz bulunan kimseler dava açabilir. Yani haksız rekabet yüzünden müşterileri, kredisi, mesleki itibarı, ticari işletmesi veya diğer ekonomik menfaatleri bakımından zarar gören veya zarar görme tehlikesine maruz bulunan kişi dava açmaya yetkilidir.

./...

2010/8615

2012/611

S:2

Somut olayda davacı vekili, davaya konu ilk yardım çantalarının Sürücü Adayları ve Sürücülerde Aranacak Sağlık Şartları ve Muayenelere Dair Yönetmeliğe aykırı olduğunu ileri sürerek, haksız rekabet hükümleri gereğince işbu davayı açmış olup, mahkemece yapılan yargılama sonunda, tarafların aynı alanda faaliyet gösterdiği ve davalının eyleminin davacı yönünden haksız rekabet oluşturduğu gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmişse de, TTK’nun 58/1 maddesi gereğince davacının mevcut bir zararının ya da zarar ihtimalinin bulunup bulunmadığı, bir diğer anlatımla davacının aktif dava ehliyetinin bulunup bulunmadığı değerlendirilmemiştir. Bu durumda mahkemece, öncelikle davalının eylemi nedeniyle davacının zarara uğrayıp uğramadığı veya zarara uğrama ihtimalinin bulunup bulunmadığının tespiti gerekirken yukarıda değinilen gerekçe ile davanın kabulüne karar verilmesi doğru görülmemiş, kararın bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle, davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile kararın davalı yararına BOZULMASINA, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz edene iadesine, 23.01.2012 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.

30.01.2012 - HK
Yargıtay — Esas No: 2019/6260, Karar No: 2019/18612, Tarih: 02.12.2019

**4. Ceza Dairesi         2019/6260 E.  ,  2019/18612 K.**

**"İçtihat Metni"**

Sanık ... hakkında kardeşi ...'a yönelik TCK'nın 106/2-a, 43/1, 62/1 maddeleri uyarınca 2 yıl 1 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına karar verildiği, yine sanık ...'ın kardeşi ...'a yönelik kasten yaralama ile babası Mevlüt'e yönelik silahla tehdit eylemlerine ilişkin olarak verilen hükümlerin açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilmesini takiben, sanığın 03/01/2014 tarihinde işlediği kasıtlı suçtan mahkûm edildiğinin ihbar edilmesi üzerine, açıklanması geri bırakılan hükümlerin yanında temyiz yolu açık olmak üzere verilen 2 yıl 1 ay hapis cezasına ilişkin hükmün de açıklanmasına dair Bolvadin Asliye Ceza Mahkemesinin 21/11/2018 tarihli ve 2018/530 esas, 2018/824 sayılı kararının Yüksek Adalet Bakanlığı Ceza İşleri Genel Müdürlüğü'nün 19/07/2019 gün ve 94660652-105-03-8446-2019-Kyb sayılı istemleri ve Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının 02/08/2019 gün ve 2019/80664 sayılı bozma düşüncesini içeren ihbarnamesiyle Daireye gönderilmiş olduğu görülmekle, dosya incelendi:

Kanun yararına bozma isteyen ihbarnamede;

Dosya kapsamına göre, sanık hakkında kardeşi ...'a yönelik gerçekleştirdiği kabul edilen zincirle silahla tehdit eylemine ilişkin olarak Bolvadin Asliye Ceza Mahkemesi'nin 20/12/2012 tarihli ve 2012/238 esas, 2012/396 sayılı kararı ile temyiz yolu açık olmak üzere 2 yıl 1 ay hapis cezasına karar verildiği, sanığın kardeşi ...'a yönelik kasten yaralama ile babası Mevlüt'e yönelik silahla tehdit eylemlerine ilişkin olarak ise verilen hükümlerin açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilmesini takiben, sanığın 03/01/2014 tarihinde işlediği kasıtlı suçtan mahkûm edildiğinin ihbar edilmesi üzerine, açıklanması geri bırakılan hükümlerin yanında temyiz yolu açık olmak üzere verilen 2 yıl 1 ay hapis cezasına ilişkin hükmün de açıklanmasına karar verilmesinde isabet görülmediğinden, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 309. maddesi uyarınca anılan kararların bozulması lüzumu kanun yararına bozma talebine dayanılarak ihbar olunduğu anlaşılmıştır.

TÜRK MİLLETİ ADINA

I-Olay:

TÜRK MİLLETİ ADINA

I-Olay:

Sanık ... hakkında yapılan yargılama neticesinde, Bolvadin Asliye Ceza Mahkemesi'nin 20/12/2012 tarihli ve 2012/238 esas, 2012/396 sayılı kararı ile sanığın 09/05/2012 tarihli eyleminden ötürü silahla tehdit suçundan TCK'nın 106/2-a, 62, 53 maddeleri uyarınca 1 yıl 8 ay ve sanığın 10/05/2012 tarihli eyleminden ötürü kardeşe karşı basit yaralama suçundan TCK'nın 86/2-3.a, 62, 53. maddeleri uyarınca 5 ay hapis cezalarına ilişkin hükümlerin açıklanmasının geri bırakılmasına karar verildiği, bu kararın itiraz edilmeksizin 28/12/2012 tarihinde kesinleştiği, yine sanık hakkında 10/05/2012 tarihli eyleminden ötürü mağdur ...'a yönelik silahla tehdit suçundan TCK'nın 106/2-a, 43/1, 62, 53 maddeleri uyarınca temyiz yolu açık olmak üzere 2 yıl 1 ay hapis cezasına hükmedildiği, sanığın temyizi üzerine verilen 2 yıl 1 ay hapis cezasına ilişkin hükmün Dairemizce 04/10/2018 tarih, 2014/24376 esas, 2018/16353 karar sayılı ilamı ile bozulduğu, Bolvadin Asliye Ceza Mahkemesince bozmaya uyularak yapılan yargılama neticesinde, sanığın silahla tehdit suçundan TCK'nın 106/2-a, 43/1, 29, 62, 53 maddeleri uyarınca 1 yıl 6 ay 22 gün hapis cezası ile cezalandırılmasına, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 231/5. maddesi gereğince hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verildiği, bu kararın ise itiraz edilmeksizin 15/02/2019 tarihinde kesinleştiği, Bolvadin Asliye Ceza Mahkemesi'nin 20/12/2012 tarihli ve 2012/238 esas, 2012/396 sayılı kararı ile anılan kararın kesinleşmesine müteakip, sanığın deneme süresi içerisinde yeniden suç işlediğinden bahisle, Bolvadin Asliye Ceza Mahkemesince 5271 sayılı Kanun’un 231/11. maddesi uyarınca sanık hakkında basit yaralama suçundan verilen 5 ay, silahla tehdit suçundan verilen 1 yıl 8 ay hapis cezaları ile temyiz yasa yolu açık olmak üzere verilmiş olup daha önce temyiz incelemesinden geçmiş olan mağdur ...'a yönelik silahla tehdit suçundan TCK'nın 106/2-a, 43/1, 62, 53. maddeleri uyarınca verilen 2 yıl 1 ay hapis cezasına ilişkin hükümlerin açıklanmasına dair Bolvadin Asliye Ceza Mahkemesinin 21/11/2018 tarihli ve 2018/530 esas, 2018/824 sayılı kararının,

Sanık hakkında kardeşi ...'a yönelik gerçekleştirdiği kabul edilen zincirle silahla tehdit eylemine ilişkin olarak Bolvadin Asliye Ceza Mahkemesinin 20/12/2012 tarihli ve 2012/238 esas, 2012/396 sayılı kararı ile temyiz yolu açık olmak üzere 2 yıl 1 ay hapis cezasına karar verildiği, sanığın kardeşi ...'a yönelik kasten yaralama ile babası Mevlüt'e yönelik silahla tehdit eylemlerine ilişkin olarak ise verilen hükümlerin açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilmesini takiben, sanığın 03/01/2014 tarihinde işlediği kasıtlı suçtan mahkûm edildiğinin ihbar edilmesi üzerine, açıklanması geri bırakılan hükümlerin yanında temyiz yolu açık olmak üzere verilen 2 yıl 1 ay hapis cezasına ilişkin hükmün de açıklanmasına karar verilmesinde isabet görülmediği gerekçeleriyle kanun yararına bozmaya konu edildiği anlaşılmıştır.

II- Kanun Yararına Bozma İstemine İlişkin Uyuşmazlığın Kapsamı:

Sanık ... hakkında mağdur ...'a yönelik zincirleme şekilde silahla tehdit suçundan TCK'nın 106/2-a, 43/1, 62, 53. maddeleri uyarınca temyiz yolu açık olmak üzere verilen 2 yıl 1 ay hapis cezasına ilişkin hükmün açıklanmasına dair Bolvadin Asliye Ceza Mahkemesinin 21/11/2018 tarihli ve 2018/530 esas, 2018/824 sayılı kararında isabet bulunup bulunmadığının belirlenmesine ilişkindir.

III- Hukuksal Değerlendirme:

Sanık hakkında kurulan mahkûmiyet hükmünün hukuki bir sonuç doğurmamasını ifade eden ve doğurduğu sonuçlar itibariyle karma bir özelliğe sahip bulunan hükmün açıklanmasının geri bırakılması kurumu, denetim süresi içinde kasten yeni bir suçun işlenmemesi ve yükümlülüklere uygun davranılması halinde, geri bırakılan hükmün ortadan kaldırılarak kamu davasının 5271 sayılı CMK'nın 223. maddesi uyarınca düşürülmesi sonucu doğurduğundan, bu niteliğiyle sanık ile devlet arasındaki cezai nitelikteki ilişkiyi sona erdiren düşme nedenlerinden birisini oluşturmaktadır.

CMK'nın hükmün açıklanması ve hükmün açıklanmasının geri bırakılması kenar başlıklı 231. maddesinin onuncu ve on birinci fıkraları; " (10) (Ek: 6/12/2006-5560/23 md.) Denetim süresi içinde kasten yeni bir suç işlenmediği ve denetimli serbestlik tedbirine ilişkin yükümlülüklere uygun davranıldığı takdirde, açıklanması geri bırakılan hüküm ortadan kaldırılarak, davanın düşmesi kararı verilir. (11) (Ek: 6/12/2006-5560/23 md.) Denetim süresi içinde kasten yeni bir suç işlemesi veya denetimli serbestlik tedbirine ilişkin yükümlülüklere aykırı davranması halinde, mahkeme hükmü açıklar. Ancak mahkeme, kendisine yüklenen yükümlülükleri yerine getiremeyen sanığın durumunu değerlendirerek; cezanın yarısına kadar belirleyeceği bir kısmının infaz edilmemesine ya da koşullarının varlığı halinde hükümdeki hapis cezasının ertelenmesine veya seçenek yaptırımlara çevrilmesine karar vererek yeni bir mahkûmiyet hükmü kurabilir." biçimindedir.

Yargıtay Ceza Genel Kurulu'nun 20/11/2018 tarihli ve 2017/3-421 esas, 2018/543 sayılı, 18/10/2018 tarihli ve 2015/2-361 esas, 2018/448 sayılı, 22/04/2014 tarihli ve 2013/3-752 esas, 2014/200 sayılı kararlarında da belirtildiği üzere; açıklanması geri bırakılan hükmün açıklanabilmesi için iki hâlden birinin gerçekleşmiş olması gerekmektedir. Buna göre, sanığın denetim süresi içerisinde kasten yeni bir suç işlemesi veya mahkemece kendisine yüklenen yükümlülükleri yerine getirmemesi/getirememesi hâlinde hüküm açıklanacaktır. Denetim süresi içinde kasıtlı bir suçtan mahkûm olunması durumunda hükmün açıklanabilmesi için bu ikinci suçun denetim süresi içerisinde işlenmesi ve kasıtlı bir suç olması yeterlidir. Deneme süresi içerisinde işlenen ikinci suçun bu süre içerisinde kesinleşmesi gibi bir zorunluluğa madde metninde yer verilmemiştir. Ancak mahkeme sanığın denetim süresi içerisinde işlediği kasıtlı suçtan verilen mahkûmiyet kararının kesinleşmesinden sonra hükmü açıklayabilecektir. İkinci suçun doğrudan ya da olası kastla işlenmesinin bir önemi yoktur. İkinci suçun şikâyete bağlı veya resen soruşturulan bir suç olması da sonuca etkili değildir. Yine ikinci suçtan mahkûmiyetin adli para cezası ya da hapis cezası olması yanında TCK'nın 50. maddesindeki seçenek yaptırımlara çevrilmiş olmasının da önemi olmadığı gibi kesin nitelikte olmasının da bir önemi yoktur. Kanun koyucu ikinci suçun kasıtlı bir suç olmasını yeterli görmüş, ikinci suçtan verilecek mahkûmiyet hükmünün niteliği konusunda bir sınırlama getirmemiştir. İkinci suçun taksirle işlenmesi durumunda ise, bilinçli taksir de olsa hüküm açıklanamayacaktır. CMK'nın 231/11. maddesine göre; mahkemenin, sanığın denetim süresi içinde kasten yeni bir suç işlemesi veya denetimli serbestlik tedbirine ilişkin yükümlülüklere bilerek aykırı davranması hâlinde hükmü aynen açıklamakla yükümlü olduğu, kendisine yüklenen yükümlülükleri elinde olmayan sebeplerle yerine getiremeyen sanığın ise durumunu değerlendirerek, cezanın yarısına kadar belirleyeceği bir kısmının infaz edilmemesine ya da koşulların varlığı hâlinde hükümdeki hapis cezasının ertelenmesine veya seçenek yaptırımlara çevrilmesine karar verebileceği anlaşılmaktadır. Bununla birlikte, açıklanması geri bırakılan hükmün CMK’nın 231. maddesinin 11. fıkrası uyarınca açıklanması sırasında TCK’nın 50/3. fıkrasında yer alan seçenek yaptırımlara çevirme zorunluluğu mahkemece göz önüne alınacaktır. Diğer yandan, ilk hükümdeki hukuka aykırılıkların ileride sanık tarafından kazanılmış hak konusu olma ihtimali de göz önüne alındığında, mahkeme tarafından uygulanması unutulan veya fark edilmeyen herhangi bir hususun ancak aleyhe başvuru olması hâlinde temyiz veya istinaf yoluyla giderilebileceği, özellikle sanık aleyhine olacak şekilde hükmün düzeltilemeyeceği veya değiştirilemeyeceği kabul edilmelidir.

İncelenen dosyada;