muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2022/12137, Karar No: 2023/13484, Tarih: 26.12.2023

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı vekili dilekçesinde özetle; bilirkişi raporuna itiraz süreleri dolmadan, Mahkemece davacı tarafa talep artırım süresi verilmesinin hukuka aykırı olduğunu, defalarca derdestlik itirazında bulunmalarına rağmen, Mahkemece derdestlik itirazlarının kabul edilmediğini, peşin sermaye değerlerinin yapılan tazminat hesaplarından düşülmesi gerektiğini, hüküm altına alınan manevi tazminat miktarlarının fahiş olduğunu beyan ederek Mahkemenin kararının kaldırılmasını ve davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "Taraflar arasında davalının ek bilirkişi raporuna itiraz süresi dolmadan, Mahkemece davacı tarafa talep artırım süresi verilmesinin hukuka aykırı olup olmadığı, derdestlik bulunup bulunmadığı, SGK tarafından bağlanan gelirlerin ilk peşin sermaye değerlerinin hesaplanan tazminatlardan düşülüp düşülmediği ile manevi tazminat miktarları konularında uyuşmazlık bulunmaktadır. Davalının ek bilirkişi raporuna itiraz süresi dolmadan, Mahkemece davacı tarafa talep artırım süresi verilmesi, davalının ek bilirkişi raporuna itiraz etmesine ve itirazların Mahkemece değerlendirilmesine engel olmadığı gibi, usul ekonomisi açısından talep artırımı süresi verilmesinde de usul ve yasaya aykırılık bulunmamaktadır. ... 18. İş Mahkemesi'nin 2015/918 Esas sayılı dosyasının murisin meslek hastalığına yakalandığının tespiti ile 06.03.2014-05.01.2017 tarihleri arasındaki maddi zararına ilişkin olduğu; istinafa konu iş bu dosyanın ise ölümden sonra hak sahibi davacıların uğradığı maddi ve manevi zarara ilişkin olduğu görülmüş olup davalının derdestlik itirazının da yerinde olmadığı anlaşılmıştır. 28.01.2019 tarihli ek hesap bilirkişi raporunda, SGK tarafından bağlanan gelirlerin ilk peşin sermaye değerlerinin %90’ının destekten yoksun kalma zararından tenzil edilmiştir. Somut olayda, tarafların sosyal ekonomik halleri, iş kazasının meydana geldiği tarih, tarafların kusur durumları gözetildiğinde, Yerel Mahkemenin takdir edilen manevi tazminat miktarına ilişkin kararının isabetli olduğu" gerekçeleriyle "Davalının istinaf başvurusunun 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353 üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinin 1 numaralı alt bendi uyarınca esastan reddine"

karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde özetle; hesap raporuna itirazlarının karşılanmadığını, derdestlik itirazı değerlendirilmediğini, davanın açıldığı tarihte sigortalı tarafından açılan ve vefatıyla davacı mirasçıların devam ettiği davanın derdest olduğu halde iş bu davanın açılmasının mümkün olmayacağını aksi halin kabulü halinde o davada hükmedilen tazminatların bu davada hükmedilenden mahsubu gerektiğini, gelir ve aylıkların peşin değerlerinin tenzil edilmeden yapılan hesaba itibar edilemeyeceğini, hükmedilen manevi tazminatın da fazla olduğunu, Bölge Adliye Mahkemesince itirazları dikkate alınmadan tesis edilen kararın hatalı olduğunu beyanla kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, meslek hastalığı neticesinde sigortalının vefat ettiği iddiasıyla hak sahibi olarak eş ve çocuklarının maddi ve manevi tazminat istemlerinin yerinde olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.

2. İlgili Hukuk

"Temyiz incelemesinin kapsamı" açısından 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369, 370 ve 371 inci maddeleri," Taraflarca Getirilme İlkesi" açısından aynı kanunun 25 inci maddesi, " İspat Yükü" açısından aynı Kanun'un 190 ıncı maddesi, "Tazminat sorumluluğu ve miktarının tespiti" açısından, sigortalının vefat ettiği tarih de gözetilerek yürürlükte bulunan 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 417 ve 114 üncü maddesi delaletiyle 49, 50, 51, 52, 53, 54, 55 ve 56 ncı maddeleri, "Olayın meslek hastalığı olarak tespiti ile sonuçları" açısından 5510 sayılı Kanun'un 14, 16, 20 nci maddeleridir.

3. Değerlendirme

1.Bilindiği üzere iş kazası ve meslek hastalığı sebebinden kaynaklı tazminat davaları niteliği itibariyle sigortalı ve vefatı halinde destekten yoksun kalanlar tarafından açılan ve SGK tarafından giderilmeyen zararın tazminine ilişkin davalardır.

2. Nitekim 01.07.2012 tarihinde yürürlüğe giren 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 55 inci maddesinde de Daire içtihatları göz önünde bulundurularak düzenleme yapılmak suretiyle bu kuvvetli bağa vurgu yapıldığı ve rücu edilmesi mümkün sosyal güvenlik ödemelerinin zararın belirlenmesinde gözetileceği hususu düzenleme altına alınmıştır.

2. Nitekim 01.07.2012 tarihinde yürürlüğe giren 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 55 inci maddesinde de Daire içtihatları göz önünde bulundurularak düzenleme yapılmak suretiyle bu kuvvetli bağa vurgu yapıldığı ve rücu edilmesi mümkün sosyal güvenlik ödemelerinin zararın belirlenmesinde gözetileceği hususu düzenleme altına alınmıştır.

3. Davanın usul yönünden ispatı noktasında ise 01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 25 ve 190 ıncı maddelerindeki düzenlemelerin göz önünde bulundurulması gerektiği açıktır. 190 ıncı maddede açıkça "İspat yükü, Kanun'da özel bir düzenleme bulunmadıkça, iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa aittir. Kanuni bir karineye dayanan taraf, sadece karinenin temelini oluşturan vakıaya ilişkin ispat yükü altındadır. Kanun'da öngörülen istisnalar dışında, karşı taraf, Kanuni karinenin aksini ispat edebilir." düzenlemesine "25 inci maddede ise Kanun'da öngörülen istisnalar dışında, hâkim, iki taraftan birinin söylemediği şeyi veya vakıaları kendiliğinden dikkate alamaz ve onları hatırlatabilecek davranışlarda dahi bulunamaz. Kanun'la belirtilen durumlar dışında, hâkim, kendiliğinden delil toplayamaz." düzenlemesine yer verilmiştir.

4. Somut olayda; davacı tarafın tazminat isteminin dayanağını oluşturan asıl iddianın sigortalı ...'ın 05.01.2017 tarihinde gerçekleşen vefatının, sigortalının davalı işveren şirket nezdindeki çalışması nedeniyle sigortalının bünyesinde gelişen meslek hastalığına bağlı olduğu noktasıdır.

5. Dosya kapsamında toplanan deliller incelendiğinde bu iddiayı doğrulayan raporun dosya kapsamında bulunmadığı, dosya kapsamında bulunan SGK ... Sağlık Kurulunun 06.03.2014 tarihli raporuna göre davacının arsenik etkilenmesine (hiperkeratöz) bağlı olarak %100 oranında sürekli iş göremezliğinin bulunduğu anlaşılmıştır. Ölümün bu durumla bağlantılı olduğunu ortaya koyan raporun ise dosya içeriğinde bulunmamıştır.

6. Dairemizce verilen geri çevirme kararı ile anılan durumu ortaya koyan bir rapor bulunup bulunmadığının SGK'dan sorulması istenmiş, kararın verildiği tarihe kadar bu nitelikte bir raporun bulunmadığı, geri çevirme kararı üzerine dosya kapsamına dahil edilen SGK ... Sağlık Kurulunun 20.09.2022 tarihli raporuna göre ise sigortalı ...'ın vefatının Akciğer Kanseri (Adeno CA) sonucunda gerçekleştiği, bu nedenle ölümün mesleki olmadığı kanaati bildiren rapor verildiği anlaşılmıştır.

6. Dairemizce verilen geri çevirme kararı ile anılan durumu ortaya koyan bir rapor bulunup bulunmadığının SGK'dan sorulması istenmiş, kararın verildiği tarihe kadar bu nitelikte bir raporun bulunmadığı, geri çevirme kararı üzerine dosya kapsamına dahil edilen SGK ... Sağlık Kurulunun 20.09.2022 tarihli raporuna göre ise sigortalı ...'ın vefatının Akciğer Kanseri (Adeno CA) sonucunda gerçekleştiği, bu nedenle ölümün mesleki olmadığı kanaati bildiren rapor verildiği anlaşılmıştır.

7. O halde Mahkemece öncelikle desteğin ölümünün meslek hastalığına bağlı olup olmadığı irdelenip, bu hususun ispat edilerek ortaya konması açısından, SGK Yüksek Sağlık Kurulundan giderek Adli Tıp 1. İhtisas Dairesinden ve raporlar arasında çelişki bulunması halinde Adli Tıp Üst Kurulundan rapor almak, ölümün mesleki olduğunun kurumca da tespiti halinde sonucuna göre, bağlanacak geliri de gözeterek rücuya kabil kısmını gözeterek davacıların tazminat istemleri hakkında karar vermek, Kurumca ölümün meslek hastalığı kaynaklı olmadığı; ancak Adli Tıp Kurumu raporlarına göre ise bu durumun aksini ortaya koyacak şekilde ölümün meslek hastalığına bağlı olduğunun ortaya konulması halinde, bu durumun Kurumun hak alanını da ilgilendireceği ancak SGK'nın iş bu tazminat davasına taraf olmadığı da gözetilerek, davacı tarafa ölümün meslek hastalığına bağlı olduğunun tespitine dair işveren ve SGK'yı davalı olarak göstererek dava açmak üzere önel vermek, giderek bu davanın sonucunu bekletici mesele yaparak, davanın sonucunda davacı hak sahiplerine bağlanan gelirin rücuya kabil kısmını da gözeterek davacıların tazminat istemleri hakkında, bozmaya uyulması halinde yapılacak yargılamada davacı tarafın kararı temyiz etmemiş olması nedeniyle davalı taraf lehine oluşacak usuli kazanılmış haklar (hesapta dikkate alınan işlemiş/bilinen dönem sonu tarihi ile netice tazminat miktarları da gözetilerek) bir karar verilmesi gerekmektedir.

8. Mahkemece bu maddi ve hukuki olgular, özellikle davanın dayanağını oluşturan ölümün meslek hastalığına bağlı olduğuna ilişkin iddiayı ispata yarar deliller dosyaya getirilmeden yazılı şekilde kabulle hüküm tesisi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

9. O hâlde, davalı vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz sebepleri dikkate alınarak, bozma sebebine göre bu aşamada sair temyiz itirazları incelenmeksizin Bölge Adliye Mahkemesinin istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin kararının ortadan kaldırılarak İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar vermek gerekmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

1. Davalı vekili tarafından temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

2. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Temyiz harcının istek halinde temyiz eden ilgilisine iadesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

26.12.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/693, Karar No: 2013/953, Tarih: 12.02.2013

**15. Hukuk Dairesi         2013/693 E.  ,  2013/953 K.**

**"İçtihat Metni"**

Davacı ... ile davalı ... arasındaki davadan dolayı ... 16. Asliye Hukuk Hakimliğince verilen 18.09.2012 gün ve 2010/425-2012/361 sayılı hükmün Yargıtayca incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle dosyadaki kağıtlar okundu gereği konuşulup düşünüldü:

- K A R A R -

1-Davalı ... vekili Av. ... .'a mahkeme kararının hangi tarihte tebliğ edildiği anlaşılamadığından,...'nin ilgili birimine yazı yazılarak ...'a mahkemenin 18.09.2012 tarihli kararının hangi tarihte tebliğ edildiğinin araştırılması, tebligatın yapıldığı tarihe ilişkin belge ya da yazı örneğinin temin edilmesi,

2-Temyiz dilekçesinde davalı vekili Av. ...'ın imzasının bulunmadığı anlaşıldığından, bu eksikliğin de giderilmesi için dosyanın mahalline GERİ ÇEVRİLMESİNE, 12.2.2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/593, Karar No: 2017/3144, Tarih: 05.06.2017

**1. Hukuk Dairesi         2015/593 E.  ,  2017/3144 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ

Taraflar arasında görülen tapu iptali ve tescil davası sonunda, yerel mahkemece davanın usulden reddine ilişkin olarak verilen karar davacı vekili tarafından yasal süre içerisinde temyiz edilmiş olmakla dosya incelendi, Tetkik Hakimi ...'un raporu okundu, açıklamaları dinlendi, gereği görüşülüp düşünüldü;

-KARAR-

Dava, tapu iptali ve tescil isteğine ilişkindir.

Davacı, davalının miras payının devri sözleşmesine dayanarak sözleşmede yer almayan dava konusu taşınmazları adına tescil ettirdiğini belirterek tapunun iptali ile kayıtların eski hale getirilmesine karar verilmesini istemiştir.

Davalı, davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, davacının aktif husumet sıfatı bulunmadığından davanın usulden reddine karar verilmiştir.

Davacı idare, 241,511,97,89,16,11,12,26,27,28,52,53,2 ve 3 parsel sayılı 14 adet taşınmazın davalı tarafından pay temliki işlemi yapılması için ... Tapu Müdürlüğü'ne başvurusu sonucu, idare tarafından tescil işleminin yapıldığını, ancak ...'in dilekçe vererek devir sözleşmesinin sadece bir taşınmaz için yapıldığını, tescilin hatalı olduğunu ve iptalini istediğini ileri sürerek Tapu Sicili Tüzüğünün 74/4 maddesi gereğince eldeki davayı açmıştır.

Hemen belirtmek gerekir ki, Anayasa’nın 40. maddesinin 3.fıkrasında “ kişinin resmi görevliler tarafından vaki haksız işlemler sonucu uğradığı zarar da kanuna göre Devletçe tazmin edilir.” hükmü öngörülmüş, 129. maddenin 5. fıkrasında ise; “memurlar ve diğer kamu görevlilerinin yetkilerini kullanırken işledikleri kusurlardan doğan tazminat davalarının ancak idare aleyhine açılabileceği...” açıklanmıştır. M.K.nun 1007 nci maddesi bu bağlamda yorumlandığında, tapu sicillerinin tutulmasından ve bundan doğan zararlardan devletin sorumlu olacağı ilkesinin benimsendiği anlaşılmaktadır.

Yasanın bu açık hükmünün kaynak olduğu devletin sorumluluğu tapu sicilinin tutulması sırasında, sicil memurunun hukuka aykırı işlemi ile sonuç arasında nedensellik bağının varlığı gerekli ise de eylem yada işlemin kusura dayanması gerekmez. Zira devletin sorumluluğu kusursuz sorumluluktur. Anılan ilke 27.3.1957 tarih ve 1/3 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı ile benimsenmiş, Borçlar Kanununun 55. maddesindeki sorumluluğun kusura dayanmadığı 22.6.1966 tarih 7/7 sayılı İçtihadı Birleştirme kararı ile de tekrarlanmıştır. Adam çalıştıran (somut olayda devlet) objektif özen eksikliğinin doğurduğu zarardan sorumludur. Çalışanın seçiminde, talimat vermede ve denetlenmesindeki eksiklik yada bozukluk nedeniyle çalışan çevre ve ilgililer için hakların kazanılması ve kullanılması açısından özel bir tehlike oluşturur. Kusursuz sorumluluk, tapu siciline bağlı çıkarların ve ayni hakların yanlış tescil sonucu sicile güven ilkesi yönünden değişmesi yada yitirilmesi bu haklardan yoksun kalınması temeline dayanır. Çünkü sicillerin doğru tutulmasını üstlenen ve taahhüt eden devlet, aykırı kayıtlardan doğan zararları da ödemeyi taahhüt etmektedir. Dayanıksız ya da hukuksal duruma uymayan kayıtlar düzenlemek taşınmazın niteliğinde yanlışlıklar yapmak da aynı kapsamda düşünülmelidir.

Bilindiği üzere; bu tür davaların kural olarak kayıt maliki ya da mirasçıları tarafından açılması gerekir ise de; davacı idarenin Türk Medeni Kanununun 1025. ve 1007. maddeleri ile Tapu Sicili Tüzüğünün 85. maddesi (yargılama sırasında, 17.8.2013 tarihinde yürürlüğe giren Tapu Sicil Tüzüğünün 74.maddesi) gereğince tapu sicilinin tutulmasından doğan bütün zararlardan sorumlu olacağı, TMK.nın 1007. maddesinde düzenlenen sorumluluğun kusursuz sorumluluk olup, bu madde kapsamında Hazinenin tazminat davasına muhatap ve tazminata mahkum olabileceği gözetildiğinde, eldeki davanın açılmasında ve sonuçlandırılmasında davacı idarenin hukuki yararının bulunduğu kuşkusuzdur.

Öte yandan; Tapu Sicili Tüzüğü’nün 74/4 maddesi “Kütük, yevmiye defteri ve yardımcı sicillerde, belgelere aykırı tescil veya esaslı yazım hatasının düzeltilebilmesi için ilgililerin yazılı olurunun alınması gerekir. İlgililerden birisinin yazılı oluru olmazsa, bu durum beyanlar sütununda belirtilerek, 26/9/2011 tarih ve 659 sayılı Kanun Hükmünde Kararname hükümlerine göre işlem yapılır" şeklinde olup, doğrudan dava açmaya engel bir yasal düzenleme içermemektedir.

Diğer taraftan, Tapu Müdürlükleri, Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğüne bağlı ve Genel Müdürlük olarak da Bayındırlık ve İskan Bakanlığına yeni ismi ile Çevre ve Şehircilik Bakanlığına bağlı kuruluşlar olarak, genel bütçe içinde ayrı bütçe ile yönetilen kamu kuruluşlarıdır.

O halde; Tapu Müdürlüğünün hatalı gerçekleştirilen çekişmeye konu işleminin düzeltilmesi ile ilgili olarak yukarıdaki ilkelerde dikkate alındığında eldeki davayı açabileceği kuşkusuzdur.

Diğer taraftan, Tapu Müdürlükleri, Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğüne bağlı ve Genel Müdürlük olarak da Bayındırlık ve İskan Bakanlığına yeni ismi ile Çevre ve Şehircilik Bakanlığına bağlı kuruluşlar olarak, genel bütçe içinde ayrı bütçe ile yönetilen kamu kuruluşlarıdır.

O halde; Tapu Müdürlüğünün hatalı gerçekleştirilen çekişmeye konu işleminin düzeltilmesi ile ilgili olarak yukarıdaki ilkelerde dikkate alındığında eldeki davayı açabileceği kuşkusuzdur.

Hal böyle olunca; işin esasına girilerek, varılacak sonuç çerçevesinde bir karar verilmesi gerekirken yanılgılı değerlendirme ile yazılı olduğu üzere karar verilmiş olması doğru değildir.

Davacı vekilinin bu yöne değinen temyiz itirazı yerindedir. Kabulüyle hükmün (6100 sayılı Yasanın geçici 3.maddesi yollaması ile) 1086 sayılı HUMK'un 428.maddesi gereğince BOZULMASINA, 05.06.2017 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/8794, Karar No: 2015/1262, Tarih: 22.01.2015

**3. Hukuk Dairesi         2014/8794 E.  ,  2015/1262 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : PINARHİSAR ASLİYE HUKUK (TÜKETİCİ) MAHKEMESİ

TARİHİ : 01/10/2013

NUMARASI : 2012/249-2013/142

Taraflar arasında görülen Tüketici Sorunları Hakem Heyeti Kararının iptali davasının yapılan yargılaması sonunda yerel mahkemece verilen hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Y A R G I T A Y K A R A R I

Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Davacı vekili dilekçesinde; davalı mesken elektrik abonesi tarafından, dönem faturalarına kayıp-kaçak, dağıtım, sayaç okuma, perakende satış hizmeti ve iletim bedelleri tahakkuk ettirildiği gerekçesiyle Pınarhisar Tüketici Sorunları Hakem Heyetine başvurulduğunu, hakem heyetince tüketicinin talebinin kabulü ile 157,27 TL'nin tüketiciye iadesine ve bu bedellerin bir daha alınmamasına karar verildiğini ileri sürerek; hukuka aykırı olan Pınarhisar Kaymakamlığı Tüketici Sorunları Hakem Heyeti Başkanlığının kararının iptalini talep etmiştir.

Davalı vekili, davanın reddini dilemiştir.

Mahalli Mahkemece; kayıp-kaçak, dağıtım, sayaç okuma, parekende satış hizmeti ve iletim bedellerinin, elektrik satış tarifesinin bir unsuru olarak faturalarda yer aldığı, söz konusu bu bedellerin kanunun kendisine verdiği yetki çerçevesinde ve kanunun temel amaçlarına uygun şekilde Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu tarafından belirlendiği, bu bedellerin belirlenmesi için alınan kurul kararının Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunun bir düzenleyici işlemi olarak tüm tüzel ve gerçek kişileri bağlayacağı, dağıtım şirketlerinin kurul kararlarına aykırılık teşkil edecek herhangi bir işlemde bulunamayacakları, Elektrik Piyasası Kanununun 12. maddesi ile Kurul kararlarının Danıştay'da iptali istenebileceğinin düzenlenmiş olduğu gözetildiğinde hakem heyetinin kendi görevine girmeyen bir konuda karar verdiği gerekçe gösterilerek davanın kabulü ile hakem heyeti kararının iptaline karar verilmiş; hüküm, davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Uyuşmazlık; davacı dağıtım şirketinin, abonelerinden kayıp-kaçak, dağıtım, sayaç okuma, parekende satış hizmeti ve iletim bedeli isteyip isteyemeyeceği; buradan varılacak sonuca göre Tüketici Hakem Heyeti Kararının iptaline karar verilip verilmeyeceği noktalarında toplanmaktadır.

Uyuşmazlığın çözümü için, davaya konu edilen bedellerin incelenmesinde ve yasal dayanaklarının açıklanmasında yarar vardır.

Kayıp-kaçak bedeli; elektrik sisteminde ortaya çıkan teknik ve teknik olmayan kaybın maliyetinin, kayıp/kaçak hedefi oranları ölçüsünde karşılanabilmesi amacıyla belirlenen bir bedeldir.

Uyuşmazlığın çözümü için, davaya konu edilen bedellerin incelenmesinde ve yasal dayanaklarının açıklanmasında yarar vardır.

Kayıp-kaçak bedeli; elektrik sisteminde ortaya çıkan teknik ve teknik olmayan kaybın maliyetinin, kayıp/kaçak hedefi oranları ölçüsünde karşılanabilmesi amacıyla belirlenen bir bedeldir.

Kayıp-kaçak bedeli; 20/02/2001 tarihli 4628 Sayılı Kanunun 1/1., 4/1., 10/05/2006 tarihli 5496 Sayılı Kanunun 6.maddesi ile 4628 sayılı Kanuna eklenen geçici 9., 14/03/2013 tarihli 6446 Sayılı Kanunun 1/1., 5/4., 17/1., 4., 27. ve geçici 1.maddeleri uyarınca çıkarılan yönetmelikler ve kanunun verdiği yetkiye dayanılarak alınan EPDK kurul kararları ve tebliğleri çerçevesinde alınmaktadır.

Dağıtım bedeli; dağıtım sistem kullanım fiyatını kapsamakta olup, dağıtım hizmeti sunabilmek için dağıtım sistemine ilişkin yatırım harcamaları, işletme ve bakım giderleri dikkate alınarak hesaplanan bedeldir. Bu bedel, 4628 Sayılı Kanunun 13/1-b-4. bendi (6446 Sayılı Kanunun 17/6-ç bendi) uyarınca çıkarılan Elektrik Piyasası Tarifeler Yönetmeliğinin 9., Dağıtım Sistemi Gelirinin Düzenlenmesi Hakkında çıkarılan EPDK tebliği çerçevesinde alınmaktadır.

Sayaç okuma bedeli; sayaç okuma maliyetlerini yansıtan bedeldir ve 4193 sayılı EPDK kurul kararının 8. maddesinin e bendine dayanarak alınmaktadır.

Perakende satış hizmeti bedeli; perakende satış hizmeti maliyetini (söz konusu fâaliyete ilişkin düzenlemeye esas net yatırım harcamasının itfa tutarı, faturalama ve tahsilat giderleri, tanıtım ve pazarlama giderleri, müşteri hizmetlerine ilişkin giderler, perakende satış ve hizmete ilişkin diğer işletme giderleri, düzenleme giderleri payı, fâaliyet giderleri payı, olağan ve olağan dışı giderler payından fâaliyet ile ilgili diğer gelirler payı ve olağan dışı gelirler payının düşülmesi suretiyle bulunan esas net işletme gideri ve amortisman itfa süresi farkı vergi tutarını) yansıtan bedeldir ve 4628 Sayılı Kanunun 1/1., 13/1-b-5. bendi (6446 Sayılı Kanunun 17/6-d bendi) uyarınca çıkarılan, Elektrik Piyasası Tarifeler Yönetmeliğinin 4/36. bendi, 5/e bendi ve 10. maddesine göre alınmaktadır.

İletim bedeli; elektrik enerjisinin tüketici sayaçlarına kadar ulaştırılmasında, üreticilerle dağıtım sistemi arasında yer alan iletim sisteminin kullanılmasından kaynaklanan maliyetlerin karşılanması için alınan bir bedeldir. 4628 Sayılı Kanunun 13/1-b-2. bendi (6446 Sayılı Kanunun 17/6-b bendi) uyarınca çıkarılan Elektrik Piyasası Tarifeler Yönetmeliğinin 8. maddesi ile EPDK kurul kararları ve tebliğlerine göre alınmaktadır.

Yukarıda yasal dayanakları açıklanarak, detaylı olarak belirtildiği üzere kayıp-kaçak, sayaç okuma, perakende satış hizmeti, iletim sistemi kullanım ve dağıtım bedellerinin, Kanun tarafından verilen yetkiye dayanılarak EPDK tarafından çıkarılan kurul kararları ve tebliğleri ile belirlendiği anlaşılmaktadır.