muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2012/10988, Karar No: 2012/8969, Tarih: 23.05.2012

**(Kapatılan)21. Hukuk Dairesi         2012/10988 E.  ,  2012/8969 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

Davacı, davalılardan işverene ait işyerinde geçen çalışmalarının tespitiyle işçilik alacaklarının tahsiline karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir.

Hükmün taraf vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okundu, işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

K A R A R

Sigortalılığa ilişkin “hizmet tespiti” davaları, Sosyal Güvenlik hakkına ilişkin olarak ortaya çıkan davalardır. Yasal dayanağını 506 sayılı Yasanın 6. ve 79/10. (5510 sayılı yasa açısından ise 86/9. ) maddelerinden almaktadır. Sözü edilen 6.madde de, çalıştırılanların, işe alınmaları ile kendiliğinden sigortalı olacakları, sigortalı olmak hak ve yükümünden kaçınılamayacağı ve vazgeçilemeyeceği belirtilmiştir. Anılan yasanın 79/10. maddesinde ise, sigortalıların, çalışmalarının tespiti ile ilgili dava açabilecekleri hükme bağlanmıştır. Bu bakımdan, hizmet tespitine ilişkin davalar sosyal güvenlik hakkı ve kamu düzeni ile ilgili olup, kişi iradesi belirleyici etkiye sahip değildir. İçerisinde bulunduğu yasal statünün belirlediği durum doğrudan dikkate alınır. Bu nedenle hakim, kendiliğinden araştırma yapma yetkisine sahiptir. Bu yetki kapsamında, gerektiğinde tanık ve diğer deliller yoluyla doğrudan gerçeği bulma yükümü bulunmaktadır.

İşçilik haklarına ilişkin davalar ise, 4857 sayılı yasadan kaynaklanmaktadır. Bu tür davalar, kişi iradesine önemli rol verilip, taraf anlaşmalarına geçerlilik tanınan, alacak ve tazminat türünde olan davalardır. Taraflar bu tür haklarından her zaman vazgeçebilir. Bu nedenle hakim, kendiliğinden araştırma yapmaz. Tarafların bildirdiği deliller dışında delil toplanması da olanaklı değildir. Kaldı ki, SGK nun bu davalarda davalı sıfatı bulunmamaktadır.

Bu durumda, her iki dava türünün, taraflarının statüsü, hakimin delil araştırma bakımından kendiliğinden hareket etmesi, taraf iradelerine atfedilen rol, dava konusu edilen haktan vazgeçilip vazgeçilememesi gibi yönlerden yasal konumları birbirinden tamamen farklıdır. Her iki dava türünün birlikte görülmesi durumunda; davanın birinde birkısım delillerin kendiliğinden dikkate alınması, diğerinde alınmaması gerekecektir ki, aynı dava dosyasında birbiri ile çelişkili kararlar yer alabilecektir. Kaldı ki, işçilik haklarına ilişkin olarak dairemiz kararları ile işçilik alacaklarına ilişkin davalar yönünden asıl görevli Yargıtay ilgili dairelerinin kararları arasında farklı uygulamalar ortaya çıkabilecektir.

Öteyandan, temyiz aşamasında inceleme mercileri farklı olan bu davaların birbirinden bağımsız sonuçlandırılmalarında hukuki istikrar ve kararlara olan güven bakımından da yarar bulunmaktadır. İşçilik haklarına ilişkin olarak kesinleşen hüküm, hizmet tesbiti davasında sadece kuvvetli delil olarak değerlendirilmekte, davada taraf sıfatı bulunmayan SGK yönünden bağlayıcı olmamaktadır.

Mahkemenin bu maddi ve hukuksal olguları gözetmeksizin, birbirinden tamamen farklı iki davayı ayrı ayrı başvurma ve nisbi harca tabi olduğunu da gözardı ederek bir arada görmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

Yapılacak iş; her iki davayı ayırmak ve eksik yargı harçlarını tamamlattıktan sonra yargılamayı birbirinden bağımsız olarak sonuçlandırmaktan ibarettir.

0 halde, tarafların bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ:Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde davacı ve davalılardan Gürmaksan Tahin Helva Lokum Gıda Mak. İml. Ve Gıda San. Tic. Ltd. Şti.'ne iadesine 23/05/2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2021/17937, Karar No: 2022/19294, Tarih: 27.12.2022

**7. Ceza Dairesi         2021/17937 E.  ,  2022/19294 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Fikri ve Sınaî Haklar Ceza Mahkemesi

SUÇ : 556 sayılı KHK'ya aykırılık

HÜKÜM : Mahkumiyet, müsadere

Yerel mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle; başvurunun süresi, kararın niteliği ve suç tarihine göre dosya okunduktan sonra Türk Milleti adına gereği görüşülüp düşünüldü;

02.12.2016 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 6763 sayılı Kanun'un 34.maddesiyle Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 253.maddesinde değişiklik yapılarak madde içeriğinden "etkin pişmanlık hükümlerine yer verilen suçlar ile" ibaresinin çıkarılması nedeniyle özel bir etkin pişmanlık hükmü olan ( suç ve karar tarihinde yürürlükte bulunan) 556 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 61/7. maddesinin aynı Kanun Hükmünde Kararnamenin 61/A maddesinde düzenlenen satışa arz etme veya satma suçu yönünden de uzlaştırma kurumunun uygulanmasına engel teşkil etmemesi, uzlaştırmanın soruşturma ve kovuşturmalarda mutlaka öncelikle uygulanması zorunlu bir maddi ceza hukuku ceza muhakemesi hukuku kurumu olması karşısında, sanık hakkında 6763 sayılı Kanun'un 34. maddesiyle değişik CMK'nun 253. ve 254. maddelerinin uygulanması zorunluluğu,

Bozmayı gerektirmiş, sanık müdafiinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görüldüğünden hükmün 5320 sayılı Kanunun 8/1.maddesi gereğince yürürlükte bulunan 1412 sayılı CMUK'nun 321. maddesi uyarınca isteme uygun olarak BOZULMASINA, 27.12.2022 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/30183, Karar No: 2014/17526, Tarih: 27.10.2014

**11. Ceza Dairesi         2012/30183 E.  ,  2014/17526 K.**

**"İçtihat Metni"**

Tebliğname No : 11 - 2010/137701

MAHKEMESİ : Çameli Asliye Ceza Mahkemesi

TARİHİ : 03/03/2010

NUMARASI : 2009/28 (E) ve 2010/13 (K)

SUÇ : Resmi belgeyi bozmak, yok etmek veya gizlemek

1- Sanığın, 20 PE 353 plakalı motorlu araca ait trafik belgesinin araç muayenesi bölümünde "22/08/6", "Acıpayam", ve "22/08/5" içerikli yazıları daksille kapatmasından sonra 27/12/2008", "Karamanlı" ve 27/12/07" içerikli yazı yazması şeklindeki eyleminin resmi belgede sahtecilik suçunu oluşturacağı ve dosya kapsamında bulunan belgede yapılan değişikliğin ilk bakışta dikkati çekmesi nedeniyle aldatma kabiliyetinin bulunmaması karşısında, resmi belgede sahtecilik suçununda unsurlarının oluşmayacağından sanığın beraati yerine suç vasfında yanılgıya düşülerek resmi belgeyi bozmak suçundan mahkumiyet hükmü tesisi,

Kabule göre de;

2- 5237 sayılı Yasanın 53. maddesinin 3. fıkrası uyarınca aynı maddenin 1. fıkrasının c bendinde yer alan hak yoksunluğunun sanığın kendi alt soyu üzerindeki yetkileri açısından koşullu salıverilmeye, 1. fıkrada yer alan (c) bendi dahil diğer hak yoksunluklarının ise cezanın infazı tamamlanıncaya kadar uygulanabileceği gözetilmeden yazılı şekilde hüküm kurulması,

3- 5237 sayılı TCK'nun 51/7. maddesi uyarınca hükümlünün denetim süresi içinde kasıtlı bir suç işlemesi veya kendisine yüklenen yükümlülüklere, hâkimin uyarısına rağmen, uymamakta ısrar etmesi hâlinde; ertelenen cezanın kısmen veya tamamen infaz kurumunda çektirilmesine karar verileceği gözetilmeden infazı kısıtlayacak şekilde cezanın tamamen infazına karar verilmesi,

4- Ayrıntıları Yargıtay Ceza Genel Kurulu'nun 03.02.2009 gün ve 2008/250-13 sayılı kararında açıklandığı üzere, hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına ilişkin 5271 sayılı CMK.nun 231/6-c madde ve bendinde işaret olunan zarar kavramının, kanaat verici basit bir araştırma ile belirlenebilir, ölçülebilir maddi zararlara ilişkin olduğu, manevi zararların bu kapsama dahil edilmemesi gerektiği, zarar koşulunun ancak zarar suçlarında dikkate alınması gereken bir unsur olduğu, suça konu motorlu araç trafik belgesinde yer alan aracın muayenesine ilişkin bölümün sahte olarak düzenlenmesi şeklinde gerçekleşen eylemde; somut bir zarardan söz edilemeyeceği ve mahkemece sanığın yeniden suç işlemeyeceği yönünde kanaat de belitilmiş olması karşısında, yasal ve yeterli olmayan gerekçe ile sanık hakkında CMK.nun 231. maddesinin uygulanmasına yer olmadığına karar verilmesi,

Yasaya aykırı, sanığın temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükmün bu sebeplerden dolayı 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK.nun 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, 27.10.2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/19680, Karar No: 2014/15869, Tarih: 01.07.2014

**21. Hukuk Dairesi         2013/19680 E.  ,  2014/15869 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ:İş Mahkemesi

KARAR

01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 sayılı HMK’nın 321.maddesinin 2.fıkrasına göre; kararın tefhimi için hükme ilişkin tüm hususların gerekçesi ile birlikte açıklanamadığı ve bu nedenle zorunlu olarak hüküm özetinin tefhim edildiği hallerde, gerekçeli kararın en geç bir ay içinde yazılarak tebliğe çıkartılması gerekir. Bu hüküm doğrultusunda, hükme ilişkin tüm hususların gerekçesi ile birlikte tefhim edilmediği hallerde gerekçeli kararın taraflara tebliği zorunludur (Anayasa Mahkemesi Başkanlığı’nın (İkinci Bölüm) 20.03.2014 gün ve 2012/1034 Başvuru sayılı kararı da aynı yöndedir).

Mahkemece, taraflara tefhim edilen kısa kararda (hüküm özeti) hükmün tüm unsurları yer almakla birlikte kararın gerekçesinin tefhim edilememesi halinde temyiz süresi gerekçeli kararın tebliğinden itibaren başlar. Ancak, hüküm tüm unsurları ve gerekçesi ile birlikte tefhim edilmiş ise artık hükmün HMK’nın 321/2 maddesine göre usulüne uygun ve eksiksiz bir biçimde tefhim edildiği kabul edilir ve temyiz süresi tefhim tarihinden itibaren başlar. 5521 sayılı Kanun‘un 8.maddesinde yer alan ve temyiz süresinin başlangıcına esas alınan tefhim kavramının “hükme ilişkin tüm hususların gerekçesi ile birlikte açıklandığı hal“ olarak anlaşılması zorunludur.

Tarafların, gerekçeli karar tebliğ edilmeden önce, temyiz süre tutum dilekçesi veye gerekçeli temyiz dilekçesi sunmak suretiyle kararı temyiz ettikleri hallerde dahi, kararın gerekçesini dikkate alarak yeni temyiz gerekçelerine dayanmaları mümkün olduğundan, bu gibi hallerde bile gerekçeli kararın taraflara tebliği gerekir.

Davanın tümden kabulü yada reddi söz konusu olsa bile tarafların kararın gerekçesini temyiz etmekte hukuki yararları bulunabileceğinden, bu gibi durumlarda bile gerekçeli kararın yöntemince taraflara tebliği zorunludur.

Yukarıda yer alan açıklamalar doğrultusunda;

1-Gerekçeli karar tebliğ edilmeyen davacı vekiline yöntemince tebliğ edilerek temyiz süresi geçtikten sonra ve gerektiğinde Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun 432 ve 433. maddelerindeki prosedür işletildikten sonra gönderilmek,

2-Temyiz eden davalılar ...Kurumu ve ... vekilleri tarafından sunulan temyiz dilekçesinin, HUMK'nun 433. maddesi gereğince davacı vekiline yöntemince tebliğ edilerek, tebligat parçası eklendikten sonra gönderilmek üzere,

Dosyanın mahalline GERİ ÇEVRİLMESİNE, 01/07/2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/15893, Karar No: 2015/2357, Tarih: 17.02.2015

**3. Hukuk Dairesi         2014/15893 E.  ,  2015/2357 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : DİKİLİ ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ

TARİHİ : 17/06/2014

NUMARASI : 2013/362-2014/271

Taraflar arasındaki yardım nafakası davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, davanın kısmen kabulüne yönelik olarak verilen hükmün, süresi içinde davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı vekili dilekçesinde; davalı babanın müvekkiline ödemekle yükümlü olduğu aylık 100 TL iştirak nafakasının müvekkilinin ergin olması nedeniyle sona erdiğini, ancak müvekkilinin Anadolu Üniversitesi ................Bölümünü kazanarak bu okulda 1 yıl okuduğunu, sonrasında tekrar üniversite sınavlarına girerek üniversiteye giriş sınavını kazandığını ve Trakya Üniversitesi'ne kayıt yaptırdığını ileri sürerek müvekkili lehine aylık 500 TL yardım nafakası takdir edilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde; miktar itibariyle açılan davayı kabul etmediklerini, müvekkilinin davacının eğitim, giyim vb. giderlerine katıldığını, dershane parasını ödediğini, davacının Anadolu Üniversitesi .......... Bölümünü kazanarak okuduğunu ve bu bölümü bitirdikten sonra yeniden başka bir üniversitede eğitime başladığını, davacının yaşı ve eğitimi itibariyle KPSS'ye girerek ya da başka yerde çalışma şansına sahip olduğunu savunarak davanın reddini talep etmiştir.

Mahkemece; davacının öğrenci olup, herhangi bir gelirinin bulunmadığı, davacının annesinin asgari ücretle geçimini sağladığı, davalının market işlettiği ve son bir yıldır davacıya yardımda bulunmadığı gerekçeleriyle; tarafların sosyal ve ekonomik durumları, paranın satın alma gücü, hakkaniyet ilkesi nazara alınarak davanın kısmen kabulü ile dava tarihinden geçerli olmak üzere aylık 200 TL yardım nafakasına karar verilmiş, hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 328/2 maddesinde; "Çocuk ergin olduğu halde eğitimi devam ediyorsa, ana ve baba durum ve koşullara göre kendilerinden beklenebilecek ölçüde olmak üzere, eğitimi sona erinceye kadar çocuğa bakmakla yükümlüdürler." hükmü yer almaktadır.

Aynı kanunun 364.maddesinde ise; "Herkes, yardım etmediği takdirde yoksulluğa düşecek olan üstsoyu ve altsoyu ile kardeşlerine nafaka vermekle yükümlüdür." düzenlemesine yer verilmiştir.

Yine aynı Kanunun 365/2 maddesinde de; "Dava, davacının geçinmesi için gerekli ve karşı tarafın mali gücüne uygun bir yardım isteminden ibarettir". Denilmektedir.

Aynı kanunun 364.maddesinde ise; "Herkes, yardım etmediği takdirde yoksulluğa düşecek olan üstsoyu ve altsoyu ile kardeşlerine nafaka vermekle yükümlüdür." düzenlemesine yer verilmiştir.

Yine aynı Kanunun 365/2 maddesinde de; "Dava, davacının geçinmesi için gerekli ve karşı tarafın mali gücüne uygun bir yardım isteminden ibarettir". Denilmektedir.

Dosyada toplanan bilgi ve belgelerden; dava dışı anne ile davalı babanın boşanma davası neticesinde davacı lehine aylık 100 TL iştirak nafakasına hükmedildiği, davacının reşit olması nedeniyle ve üniversite eğitimine devam ettiğinden ve herhangi bir geliri bulunmadığından davalı babasından yardım nafakası talep ettiği, davalı babanın market işletmeciliği yaptığı ve aylık ortalama gelirinin 1.400-1.500 TL olduğu, dava dışı annenin ise asgari ücret ile geçimini sağladığı anlaşılmaktadır.

Hal böyle olunca, mahkemece; eğitim ve sosyal durumunun değişmesi nedeniyle ihtiyaçları artan davacının geçinmesi için gerekli ve nafaka yükümlüsü olan davalı babanın tespit edilen gelir durumuna uygun olarak daha yüksek miktarda nafaka takdir edilmesi gerekirken, yanılgılı değerlendirme ile daha düşük miktarda yardım nafakası takdir edilmiş olması doğru görülmemiş, bozmayı gerektirmiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK.nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA ve peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 17.02.2015 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/8984, Karar No: 2013/11064, Tarih: 02.07.2013

**11. Ceza Dairesi         2010/8984 E.  ,  2013/11064 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Resmi belgede sahtecilik

HÜKÜM : 5237 sayılı TCK.nun 204/1, 53/2-3. maddeleri gereğince 2 yıl hapis cezası ve belirtilen sürelerde belirtilen haklardan yoksunluk

Yapılan duruşmaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin soruşturma sonuçlarına uygun şekilde oluşan inanç ve takdirine göre sanık müdafiinin yerinde görülmeyen sair temyiz itirazlarının reddine; ancak;

Oluşa uygun kabule göre, Fransa vizesi alamayan diğer sanıklar .....'in Fransa'ya gitmelerini sağlamak için, emekli başkomiser olan sanık ...'nin, yurt dışında işçi olarak çalışan kişilere ait gerçek pasaportlarda fotoğraf değişikliği yapıp, 14.02.2006 günlü çıkış damgasını sahte olarak basmak suretiyle Atatürk Havalimanına geldiği, diğer sanıkların kendi isimleri ile aldıkları pasaportlarla Senegal'den aktarmalı olarak Paris'e gitmek üzere uçağa bindikleri, henüz uçak kalkmadan Havalimanına gelen, emekli başkomiser olduğundan bahisle güvenlik kontrolünden geçmek istemeyen ve şüpheli hareketleri ile dikkat çeken sanık ...'nin yapılan üst aramasında, pantolon kemeri arasına sıkıştırılmış vaziyette zarf içinde beş adet pasaportun ele geçtiği, kalkışa hazır olan Paris aktarmalı Senegal uçağında yapılan kontrolde, sanık ...'de ele geçen pasaportlarda fotoğrafları bulunan beş kişinin, uçakta oldukları ve kendilerine ait pasaportlarla biniş yaptıklarının tespitinden ibaret olayda; aynı anda ele geçen ve gerçek kişilere ait pasaportlar üzerinde yapılan sahtecilik eylemlerinin, sanık ... yönünden TCK.nun 43/2. maddesi gereğince zincirleme tek suç olduğunun kabulü gerekeceğinden, tefrik edilen Bakırköy 8. Asliye Ceza Mahkemesinin 2010/819 esas, 2011/431 karar sayılı dosyası ile bu dava dosyasının birleştirilmesi ve sanığın, TCK.nun 204/1, 43/2. maddeleri gereğince mahkumiyetine karar verilmesi gerektiğinin gözetilmemesi,

Yasaya aykırı, sanık müdafiinin temyiz itirazları bu nedenle yerinde görüldüğünden, hükmün bu sebepten dolayı 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK.nun 321. maddesi uyarınca istem gibi BOZULMASINA, kazanılmış hakkın saklı tutulmasına 02.07.2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2002/6596, Karar No: 2002/11091, Tarih: 02.12.2002

11. Hukuk Dairesi 2002/6596 E., 2002/11091 K.

**11. Hukuk Dairesi 2002/6596 E., 2002/11091 K.**

**- DAVACININ YETKİLİ OLMAYAN MAHKEMEDE DAVA AÇMASI

- DAVALININ SEÇİM HAKKINI YANLIŞ KULLANMASI

- SİGORTA ŞİRKETİNİN İŞLETENE KARŞI AÇTIĞI DAVADA YETKİLİ MAHKEME

- YETKİ İLK İTİRAZI

- YETKİDE SEÇİM HAKKINININ DAVACIYA AİT OLMASI**- 1086 S. HUKUK USULÜ MUHAKEMELERİ KANUNU(MÜLGA) [ Madde 9 ]

- 1086 S. HUKUK USULÜ MUHAKEMELERİ KANUNU(MÜLGA) [ Madde 187 ]

- 1086 S. HUKUK USULÜ MUHAKEMELERİ KANUNU(MÜLGA) [ Madde 21 ]

- 1086 S. HUKUK USULÜ MUHAKEMELERİ KANUNU(MÜLGA) [ Madde 23 ]

- 1086 S. HUKUK USULÜ MUHAKEMELERİ KANUNU(MÜLGA) [ Madde 27 ]

- 6762 S. TÜRK TİCARET KANUNU [ Madde 1301 ]

**"İçtihat Metni"**

Taraflar arasında görülen davada İzmir Asliye 11.Hukuk Mahkemesi’nce verilen 02.04.2002 tarih ve 2001/953 - 2002/195 sayılı kararın Yargıtay’ca incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi Gürkan Gençkaya tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkili şirket tarafından kasko sigorta poliçesi yapılan araca davalıların maliki, sürücüsü ve sigortacısı olduğu aracın %100 kusurlu olarak çarpması ile meydana gelen

hasarın sigortalıya ödendiğini ileri sürerek, 2.708.332.750.-TL.nın davalılardan rücuan tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalı Fayik Ö. vekili, müvekkilinin Aydında ikamet ettiğini savunarak yetki itirazında bulunmuş, yargılama sırasında kazanın Söke de olduğunu belirterek Söke mahkemelerinin yetkili olduğunu savunmuştur.

Mahkemece, iddia, savunma ve dosyadaki belgelere göre, olayda Aydın ve Söke mahkemelerinin yetkili olduğu, haksız fiil hükümlerine göre davaya Söke mahkemelerinde bakılması gerektiği, davacının tercih hakkını yanlış kullandığı gerekçesiyle, yetki itirazının kabulüne, dosyanın talep halinde Söke Asliye Hukuk Mahkemesi’ne gönderilmesine karar verilmiştir.

Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.

Dava, kasko sigorta poliçesinden kaynaklanan rücu davasıdır.

Mahkemece, iddia, savunma ve dosyadaki belgelere göre, olayda Aydın ve Söke mahkemelerinin yetkili olduğu, haksız fiil hükümlerine göre davaya Söke mahkemelerinde bakılması gerektiği, davacının tercih hakkını yanlış kullandığı gerekçesiyle, yetki itirazının kabulüne, dosyanın talep halinde Söke Asliye Hukuk Mahkemesi’ne gönderilmesine karar verilmiştir.

Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.

Dava, kasko sigorta poliçesinden kaynaklanan rücu davasıdır.

Davacı sigorta şirketinin TTK.nun 1301 nci maddesine dayanarak sigortalısına ödediği tazminat açısından sigortalının ardılı sıfatıyla zarara neden olan aracın işleticilerine karşı açtığı davada, HUMK.nun 9 ve 21 nci maddeleri gereğince yetkili mahkeme ya davalının ikametgahı yada kaza yeri mahkemesidir. Bir davanın görülmesi sırasında birden fazla mahkemenin yetkili olması durumunda seçim hakkının davacıya ait olduğu tartışma götürmeyecek şekilde açıktır. HUMK.nun 27 nci maddesi gereğince davacı bu hakkını yanlış kullanarak yetkisiz mahkemede dava açtığı takdirde doğal olarak seçim hakkı ilk itiraz olarak davalıya geçecektir. Davalı yetki itirazında yalnızca bir mahkemeyi göstererek seçim hakkını kullanabilir. Bu durumda, mahkemece dosyanın yetkili yer mahkemesine gönderilmesi gerekir. Buna karşılık davalı yetki ilk itirazında birden fazla yetkili mahkemeyi gösterdiği takdirde seçim hakkı bu sefer tekrar davacıya ait olacaktır. Bu durumda mahkeme davacıya yetkili mahkemelerden birisi için seçim hakkını kullandırmalıdır.

Somut olayda trafik kazası Söke de meydana gelmiş olup, yetki itirazında bulunan davalı Fayik Ö.’in ikametgahı Aydın’dır. Anılan davalı, cevap dilekçesinde Aydın mahkemelerinin yetkili olduğunu bildirmiş olmasına rağmen yargılama sırasında Söke mahkemelerinin yetkili olduğunu ileri sürmüştür. Bu durumda yetki itirazında bulunan davalı Fayik Ö. birden fazla mahkeme göstererek HUMK.nun 23/son maddesine uygun yetki itirazında bulunmamakla seçim hakkını yitirmiş, bu hak davacıya geçmiştir.

Mahkemece, davacıya Söke veya Aydın Mahkemelerinden birisini seçme hakkı tanınarak yetkisizlik kararı ile dosyanın seçilen mahkemeye gönderilmesi gerekirken davalının usulsüz yetki itirazının nazara alınarak yetkisizlik kararı verilmesi doğru görülmemiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle temyiz eden davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile kararın BOZULMASINA, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz edene iadesine, 02.12.2002 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/6136, Karar No: 2016/2559, Tarih: 08.03.2016

**23. Ceza Dairesi         2015/6136 E.  ,  2016/2559 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Dolandırıcılık

HÜKÜM : 5237 sayılı TCK'nın 157/1, 62, 52, 53 maddeleri uyarınca 1'er yıl 3'er ay hapis ve 5.000'er TL adli para cezası

Dosya incelenerek gereği düşünüldü;

Yargıtay Ceza Genel Kurulunun 27.11.2007 tarih ve 248/251 sayılı kararı ile uyum gösteren Genel Kurul ve Daire kararlarında açıklandığı üzere; mahkemeye gelmemiş sanık hakkında duruşma yapılamayacağına ilişkin temel kuralın istisnalarından biri olarak öngörülen ve 1412 sayılı CMUK'nın 223/son maddesine paralel bir hüküm içeren 5271 sayılı CMK'nın 193/2.maddesinin ilk bakışta eylemin suç oluşturmayacağı ve derhal beraat kararı verilebilecek hallerle sınırlı olarak uygulanabileceği "iddianamede tarif edildiği şekli ile fiilin suç teşkil etmemesi ve fiilin suç olmaktan çıkarılması halleri" dışında dosyadaki deliller takdir edilerek beraat kararı verilebilmesi için mutlaka sanık ...'in sorgusunun yapılmasının gerektiği ve bu sanığın ifadesi diğer sanığın da hukuki durumunu etkileyeceği gözetilmeden toplanan deliller takdir edilerek beraatine hükmolunması,

Bozmayı gerektirmiş, sanıklar müdafiilerinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan, sair yönleri incelenmeyen hükmün bu nedenle, 5320 sayılı Kanun'un 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK'nın 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, 08/03/2016 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.