muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2012/33561, Karar No: 2012/40534, Tarih: 28.12.2012

**12. Hukuk Dairesi         2012/33561 E.  ,  2012/40534 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Pendik 1. İcra Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 14/11/2012

Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki borçlu tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi  tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü :

Alacaklı tarafından başlatılan kamulaştırmasız el atma nedeniyle tazminata ilişkin ilamlı takibe karşı borçlunun, 2942 Sayılı Yasanın geçici 6.maddesi gereğince uygulanan hacizlerin kaldırılması istemi ile icra mahkemesine başvurduğu, mahkemece; idarenin 6111 Sayılı Kanunun geçici 2.maddesinde belirtilen hususların yerine getirildiğine ilişkin dosyaya hukuken geçerli bir yazılı belge sunmadan haciz işlemlerinin iptal taleplerinin TMK'nun 2.maddesinde belirtilen hakkın kötüye kullanılması yasağı kapsamında kaldığı, bununda hukuk tarafından korunmayacağı belirtilerek şikayetin reddine karar verilmiştir.

2942 Sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun geçici 6.maddesinin son fıkrasında yer alan haczedilmezliğe ilişkin düzenleme, anılan maddenin yürürlük tarihinden sonra ve bu maddeye göre uzlaşma prosedürü uygulanması sonucunda uzlaşma tutanağı ile ya da mahkeme ilamı ile tazminat ödenmesine karar verilmesi durumunda, anılan tazminatın tahsili için yapılacak icra takiplerine ilişkindir. Maddenin yürürlük tarihi olan 30.06.2010 tarihinden önce hüküm altına alınmış kamulaştırmasız el atma nedeniyle tazminat alacakları ise anılan madde kapsamında bulunmadığından, böyle bir alacağın tahsili amacıyla yapılan icra takipleri nedeniyle bu maddenin son fıkrasında yer alan haczedilmezliğe ilişkin hükmün uygulanması mümkün değildir.

Somut olayda alacaklının takibine dayanak yaptığı Kartal 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin kamulaştırmasız el atma nedeniyle tazminata ilişkin ilamlarının karar tarihi 27.03.2012  olup 2942 Sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun geçici 6.maddesinin yürürlüğe girdiği 30.06.2010 tarihinden sonrasına ilişkindir. Bu durumda anılan maddenin olayda uygulama yeri bulunduğundan, borçlu idarenin bu maddeye dayalı olarak haczedilmezlik şikayetinde bulunması yasaya uygundur.

O halde mahkemece açıklanan nedenlerle şikayetin kabulüne karar verilmesi gerekirken, yazılı gerekçe ile istemin reddi isabetsizdir.

SONUÇ  : Borçlunun temyiz itirazlarının kabulü ile mahkeme kararının yukarıda yazılı nedenlerle İİK'nun 366 ve HUMK’nun 428. maddeleri uyarınca (BOZULMASINA), ilamın tebliğinden itibaren 10 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 28/12/2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/13749, Karar No: 2012/23979, Tarih: 20.12.2012

**(Kapatılan)21. Hukuk Dairesi         2011/13749 E.  ,  2012/23979 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :... Mahkemesi

Davacı, davalılardan işverene ait işyerinde geçen çalışmalarının tespitiyle, işçilik alacaklarının tahsiline karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir.

Hükmün davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

K A R A R

Sigortalılığa ilişkin “hizmet tespiti” davaları, Sosyal Güvenlik hakkına ilişkin olarak ortaya çıkan davalardır. Yasal dayanağını 506 sayılı Yasanın 6. ve 79/10. (5510 sayılı yasa açısından ise 86/9. ) maddelerinden almaktadır. Sözü edilen 6.madde de, çalıştırılanların, işe alınmaları ile kendiliğinden sigortalı olacakları, sigortalı olmak hak ve yükümünden kaçınılamayacağı ve vazgeçilemeyeceği belirtilmiştir. Anılan yasanın 79/10. maddesinde ise, sigortalıların, çalışmalarının tespiti ile ilgili dava açabilecekleri hükme bağlanmıştır. Bu bakımdan, hizmet tespitine ilişkin davalar sosyal güvenlik hakkı ve kamu düzeni ile ilgili olup, kişi iradesi belirleyici etkiye sahip değildir. İçerisinde bulunduğu yasal statünün belirlediği durum doğrudan dikkate alınır. Bu nedenle hakim, kendiliğinden araştırma yapma yetkisine sahiptir. Bu yetki kapsamında, gerektiğinde tanık ve diğer deliller yoluyla doğrudan gerçeği bulma yükümü bulunmaktadır.

İşçilik haklarına ilişkin davalar ise, 4857 sayılı yasadan kaynaklanmaktadır. Bu tür davalar, kişi iradesine önemli rol verilip, taraf anlaşmalarına geçerlilik tanınan, alacak ve tazminat türünde olan davalardır. Taraflar bu tür haklarından her zaman vazgeçebilir. Bu nedenle hakim, kendiliğinden araştırma yapmaz. Tarafların bildirdiği deliller dışında delil toplanması da olanaklı değildir. Kaldı ki, SGK nun bu davalarda davalı sıfatı bulunmamaktadır.

Bu durumda, her iki dava türünün, taraflarının statüsü, hakimin delil araştırma bakımından kendiliğinden hareket etmesi, taraf iradelerine atfedilen rol, dava konusu edilen haktan vazgeçilip vazgeçilememesi gibi yönlerden yasal konumları birbirinden tamamen farklıdır. Her iki dava türünün birlikte görülmesi durumunda; davanın birinde birkısım delillerin kendiliğinden dikkate alınması, diğerinde alınmaması gerekecektir ki, aynı dava dosyasında birbiri ile çelişkili kararlar yer alabilecektir. Kaldı ki, işçilik haklarına ilişkin olarak dairemiz kararları ile işçilik alacaklarına ilişkin davalar yönünden asıl görevli Yargıtay ilgili dairelerinin kararları arasında farklı uygulamalar ortaya çıkabilecektir.

Öteyandan, temyiz aşamasında inceleme mercileri farklı olan bu davaların birbirinden bağımsız sonuçlandırılmalarında hukuki istikrar ve kararlara olan güven bakımından da yarar bulunmaktadır. İşçilik haklarına ilişkin olarak kesinleşen hüküm, hizmet tesbiti davasında sadece kuvvetli delil olarak değerlendirilmekte, davada taraf sıfatı bulunmayan SGK yönünden bağlayıcı olmamaktadır.

Mahkemenin bu maddi ve hukuksal olguları gözetmeksizin, birbirinden tamamen farklı iki davayı ayrı ayrı başvurma ve nisbi harca tabi olduğunu da gözardı ederek bir arada görmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

Yapılacak ...; her iki davayı ayırmak ve eksik yargı harçlarını tamamlattıktan sonra yargılamayı birbirinden bağımsız olarak sonuçlandırmaktan ibarettir.

0 halde, davalıların bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ:Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde davalılardan ... ve ...'ne iadesine 20/12/ 2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/6337, Karar No: 2014/6979, Tarih: 19.03.2014

**8. Ceza Dairesi         2013/6337 E.  ,  2014/6979 K.**

**"İçtihat Metni"**

Tebliğname No : 11 - 2011/192836

MAHKEMESİ : Antalya 4. Asliye Ceza Mahkemesi

TARİHİ : 24/01/2011

NUMARASI : 2006/1333 (E) ve 2011/59 (K)

SUÇ : Banka veya kredi kartlarının kötüye kullanılması

Gereği görüşülüp düşünüldü:

1- Katılanla aynı evde ikamet ettiği sırada habersiz olarak kredi kartını alıp, değişik zamanlarda toplam 1.250.00 TL'lik alışveriş yapıp nakit para çekmek suretiyle, atılı suçu işlediğinden bahisle sanık hakkında açılan davada; sanığın aşamalarda atılı suçlamayı kabul etmemesi, aynı evde kalmaları nedeniyle birlikte alışverişe çıktıklarında kendisini kartla kasaya yollayıp kullandırdığını bu nedenle bir kısım sliplerde imzasının olabileceğini savunması, tanık H.. Ç..'ın beyanının da sadece duyuma da- yanması, suça konu kredi kartı ile yapılan fazla miktarda harcamalara ilişkin bankaca bir kısım sliplerin gönderilip bunlar üzerinde inceleme yapıldığı, bilirkişi raporunda 16.04.2005 tarihli 630.00 TL'lik slipteki imzanın katılanın eli ürünü olduğunu, 17.04.2005 tarihli 79.90 TL ve 45.00 TL'lik sliplerdeki imzaların ise sanığın eli ürünü olduğunun bildirilmesi karşısında, hesap kesim tarihlerine rağmen eylemin sürme nedeni ve hesap ekstresinde belirtilen alışverişlerin hangisinin katılan tarafından yapıldığı kendisinden sorulup açıklattırılarak kalanlar üzerinde de gerekirse inceleme yaptırılması, üye işyeri sahipleri de tanık sıfatıyla dinlenip tarafların birlikte alışveriş yapıp yapmadıklarının tespit edilme- si, sonucuna göre suç tarihi de buna bağlı olarak lehe yasa ve zamanaşımı süresinin belir- lenerek sanığın hukuki durumunun takdir ve tayini gerekirken eksik araştırmayla yazılı şekilde hüküm kurulması,

2- Kabule göre de; sanık hakkındaki temel hürriyeti bağlayıcı cezasının, suçun işleniş biçimi, şahsi, sosyal ve ekonomik durumu gerekçe gösterilerek alt sınırdan tayin edilmesine karşın, hürriyeti bağlayıcı ceza yanında tayin olunan adli para cezasına esas alınan birim gün sayısının farklı bir gerekçe gösterilmeksizin alt sınırın üstünde belirlenmesi suretiyle çelişkiye neden olunması,

Yasaya aykırı sanığın temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükmün bu sebeplerden dolayı 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi uyarınca uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK.nun 321. maddesi gereğince (BOZULMASINA), 19.03.2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2009/6471, Karar No: 2010/1107, Tarih: 15.02.2010

**17. Hukuk Dairesi         2009/6471 E.  ,  2010/1107 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne dair verilen hükmün süresi içinde davacılar vekili ve davalı ... ile Osman vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacılar vekili, davalıların işleten, sürücü ve zorunlu mali sorumluluk sigortacısı olduğu araç sürücüsünün kusurlu hareketi ile meydana gelen kazada desteklerinin öldüğünü, aracında hasar meydana geldiğini, araçta yolcu olan davacı ...’ın ise yaralandığını açıklayıp, fazlaya dair haklarını saklı tutarak, davacı baba Muhsin için 1.702,09 TL destek, anne Fatma için 1.248,69 TL destek, 1.718,75 TL cenaze gideri, 1.000 TL araç hasar bedeli, baba için 25.000 tl manevi, anne için 25.000 TL manevi, davacı ... için 468,75 TL tedavi ve yol gideri, 139,84 TL iş göremezlik, ve 10.000 TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte davalılardan müşterek ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... şirketi vekili sorumluluklarının kusur oranında poliçe limiti ile sınırlı olduğunu, manevi tazminattan sorumlu olmadıklarını, temerrüde düşürülmediklerini belirterek davanın reddini savunmuştur.

Diğer davalılar vekili davanın zamanaşımına uğradığını, talebin fahiş olduğunu, kusur oranını kabul etmediklerini belirterek davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, iddia, savunma ve toplanan kanıtlara göre; davanın kısmen kabulü ile, davacı anne Fatma ve baba Muhsin için ayrı ayrı 20.000’şer TL ve davacı ... için 5.000 TL manevi tazminatın 19.03.2003 olan kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacılara verilmesine (sigorta hariç), davacı ... için 468,75 TL tedavi ve yol gideri, 139,84 TL geçici iş görmezlik tazminatı olmak üzere toplam 608,59 TL maddi, davacı baba Muhsin için 1.702,09 TL destekten yoksun kalma, anne Fatma için 1.248,69 TL destekten

yoksun kalma tazminatının, anne ve baba için 1.718,75 TL cenaze masrafının kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacılara verilmesine, (sigorta limitle ve dava tarihinden sorumlu olmak üzere), 1.000 TL araç hasarının kaza tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı anne ve babaya verilmesine (sigorta hariç) karar verilmiş; hüküm, davacılar vekili ve davalı ... ile Osman vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece toplanıp değerlendirilen delillere, özellikle, oluşa ve dosya içeriğine uygun olarak düzenlenen uzman bilirkişi raporunda belirtilen kusur oranının ve tazminata ilişkin hesaplamanın hükme esas alınmasında bir usulsüzlük bulunmamasına ve manevi tazminatın takdirinde B.K.nun 47.maddesindeki özel haller dikkate alınarak hak ve nesafet kuralları çerçevesinde hüküm kurulmuş olmasına göre, davacılar vekili ve davalı ... ile Osman vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun bulunan hükmün ONANMASINA ve aşağıda dökümü yazılı 1,55 TL kalan onama harcının temyiz eden davacılardan alınmasına, aşağıda dökümü yazılı 2.352,50 TL kalan onama harcının temyiz eden davalılar ... ve ...'dan alınmasına 15.2.2010 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2019/1046, Karar No: 2020/2840, Tarih: 15.06.2020

**20. Ceza Dairesi         2019/1046 E.  ,  2020/2840 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkeme : GAZİANTEP Bölge Adliye Mahkemesi 5. Ceza Dairesi

Suç : Uyuşturucu madde ticareti yapma

Hükümler : 1.Mahkumiyet; Şanlıurfa 1. Ağır Ceza Mahkemesinin 18.07.2018 tarih, 2017/507 esas ve 2018/685 sayılı kararı

Bölge Adliye Mahkemesince verilen hükümler sanıklar müdafileri ve sanık ... tarafından temyiz edilmekle; Temyiz edenlerin sıfatı, başvuruların süresi, verilen kararların niteliği ve temyiz sebeplerine göre dosya incelendi.

GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ :

1-Sanık ... hakkındaki hükme yönelik temyiz talebinin incelenmesinde:

5271 sayılı CMK'nın 294. maddesindeki ''Temyiz eden, hükmün neden dolayı bozulmasını istediğini temyiz başvurusunda göstermek zorundadır ve temyiz sebebi, ancak hükmün hukuki yönüne ilişkin olabilir.'' şeklindeki düzenleme karşısında, sanığın temyiz dilekçesinde hükmün hukuki yönüne ilişkin herhangi bir temyiz nedeni göstermediği anlaşıldığından; 5271 sayılı CMK’nın 298/1. maddesi uyarınca TEMYİZ İSTEMİNİN REDDİNE,

2-Sanık ... hakkındaki hükme yönelik temyiz talebinin incelenmesinde:

5271 sayılı CMK'nın 288. ve 294. maddelerinde yer alan düzenlemeler ile CMK'nın 289. maddesinde sayılan kesin hukuka aykırılık halleri dikkate alınarak, sanık ve müdafinin temyiz dilekçesinde belirttiği temyiz sebeplerinin hükmün hukuki yönüne ilişkin olduğu belirlenerek anılan sebeplere bağlı olarak yapılan incelemede;

Sanık hakkında uyuşturucu madde ticareti yapma suçundan Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 5. Ceza Dairesi tarafından kurulan hüküm hukuka uygun bulunduğundan, sanık ve müdafinin yerinde görülmeyen temyiz isteminin CMK'nın 302/1. maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE, hükmolunan ceza miktarı ile tutuklu kalınan süre dikkate alınarak sanık hakkındaki tahliye talebinin reddine, 28/02/2019 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 7165 sayılı Kanun'un 8. maddesi ile değişik 5271 sayılı CMK'nın 304/1. maddesi uyarınca dosyanın Şanlıurfa 1. Ağır Ceza Mahkemesi'ne, kararın bir örneğinin Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 5. Ceza Dairesine gönderilmesine, 15.06.2020 tarihinde sanık ... yönünden Üye ...'un karşı oyu ve oy çokluğuyla sanık ... yönünden oy birliği ile karar verildi.

(K.O.)

KARŞI OY GEREKÇESİ

(Sanık ... yönünden)

Sanık ... hakkında Şanlıurfa 1.Ağır Ceza Mahkemesinin 18.07.2018 tarih ve 2017/507 E, 2018/2685 K. sayılı kararı ile uyuşturucu ticareti eylemi nedeniyle kurulan mahkumiyet hükmü üzerine yapılan istinaf incelemesi neticesinde; Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 5. Ceza Dairesinin 12.12.2018 tarih 2018/1583 E ve 2018/1678 K. sayılı ilamı ile istinaf başvurusunun 5271 sayılı CMK'nın 280/1-a maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE karar verildiği,

(K.O.)

KARŞI OY GEREKÇESİ

(Sanık ... yönünden)

Sanık ... hakkında Şanlıurfa 1.Ağır Ceza Mahkemesinin 18.07.2018 tarih ve 2017/507 E, 2018/2685 K. sayılı kararı ile uyuşturucu ticareti eylemi nedeniyle kurulan mahkumiyet hükmü üzerine yapılan istinaf incelemesi neticesinde; Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 5. Ceza Dairesinin 12.12.2018 tarih 2018/1583 E ve 2018/1678 K. sayılı ilamı ile istinaf başvurusunun 5271 sayılı CMK'nın 280/1-a maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE karar verildiği,

Sanık ... müdafii temyiz dilekçesinde özetle; "Sayın mahkemeniz kararına karşı temyiz yoluna başvuracağız. Ancak sayın mahkeme hangi gerekçe ile karar verdiğini bilmediğimizden gerekçeli kararın tarafımıza tebliğiyle ayrıntılı dilekçemizi dosyaya ibraz edeceğiz. " yönünde talepte bulunduğu, ancak yasal süresi içinde gerekçeli temyiz dilekçesini vermediği,

Dairemizce yapılan temyiz incelemesi sonucunda:

Sanık ... hakkında; 5271 Sayılı CMK'nın 294/1. maddesinde yer alan " temyiz eden hükmün neden dolayı bozulmasını istediğini göstermek zorundadır ve temyiz sebebi hükmün hukuki yönüne ilişkin olabilir." şeklindeki düzenleme karşısında sanık müdafiiinin temyiz dilekçesinde hükmün hukuki yönüne ilişkin herhangi bir temyiz sebebi göstermediği anlaşıldığından temyiz isteminin 5271 Sayılı CMK'nın 298/1. maddesi uyarınca REDDİNE, oy çokluğu ile karar verilmiş olup,Sanık ... yönünden dairemizce oluşan çoğunluğun kanaatine aşağıda belirtilen gerekçelerle katılmamaktayım.

20.07.2016 tarihi itibariyle 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunun istinafa ilişkin (272-285 maddeleri) hükümlerinin yürürlüğe girmesiyle temyiz merci olan Yargıtayın, ilk derece mahkemeleri ve ikinci derece yargılama merci olan Bölge Adliye Mahkemelerinin vermiş olduğu temyizi kabil kararlarına yönelik temyiz talebi üzerine yapılan incelemede, inceleme sınırının belirlenmesi önem arz etmektedir.

İkinci derece yargılama merci olan Bölge Adliye Mahkemesinin denetim yetkisinin yanında delil değerlendirme ve delil toplama diğer bir ifadeyle yargılama yapma yetkisi mevcuttur. 5271 sayılı CMK'nın 280. maddesinin başlığı "bölge adliye mahkemesinde inceleme ve kovuşturma"dır. Söz konusu maddedeki düzenlemeler ayrıntılı olarak incelendiğinde, Bölge Adliye Mahkemesinin, İlk Derece Mahkemesi kararını hem hukuki hem de maddi yönden inceleme yetkisi söz konusudur. Aynı zamanda gerekli gördüğü taktirde 5271 sayılı CMK'nın 280/1-(e) maddesinde verilen yetkiye dayanarak davanın yeniden görülmesine karar vererek kovuşturma yapabilir.

İstinaf aşamasından geçen temyizi kabil kararların temyiz incelemesinde Yargıtayın inceleme yetkisinin sınırları 5271 Sayılı CMK'nın 288.ve devamı maddelerinde düzenlenmiştir.

5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununda "Temyiz Nedeni" başlığı altında aşağıdaki şekilde düzenlenmiştir.

"MADDE 288. - [1] Temyiz, ancak hükmün hukuka aykırı olması nedenine dayanır.

[2] Bir hukuk kuralının uygulanmaması veya yanlış uygulanması hukuka aykırılıktır" içerikli düzenlemeye gidilmiştir.

İstinaf aşamasından geçen temyizi kabil kararların temyiz incelemesinde Yargıtayın inceleme yetkisinin sınırları 5271 Sayılı CMK'nın 288.ve devamı maddelerinde düzenlenmiştir.

5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununda "Temyiz Nedeni" başlığı altında aşağıdaki şekilde düzenlenmiştir.

"MADDE 288. - [1] Temyiz, ancak hükmün hukuka aykırı olması nedenine dayanır.

[2] Bir hukuk kuralının uygulanmaması veya yanlış uygulanması hukuka aykırılıktır" içerikli düzenlemeye gidilmiştir.

Madde içeriği değerlendirildiğinde Yargıtayın ilk derece ve istinaf aşamasından geçen karaların denetiminde inceleme yetkisi hukuki denetimle sınırlıdır. Diğer bir ifadeyle temyiz merci, olaya normun doğru uygulanıp uygulanmadığını denetleyebilir. Söz konusu yetki bununla sınırlandırılmıştır.

Maddenin gerekçesi, "Tasarı, 1412 sayılı Kanundan ayrılarak -kanuna aykırılık- yerine daha geniş anlamlı ve amaca uygun olan -hukuka aykırılık- sözcüklerine yer vermiştir. Yargılamanın konusunu oluşturan cezaî uyuşmazlık çözüldükten ve maddî gerçeğe ulaşıldıktan sonra ilgili hukuk kuralının eksik veya yanlış uygulanması veya hiç uygulanmaması, hukuka aykırılığı oluşturur.

Hukuk kuralı deyimi, temel hukuk ilkelerini, yazılı olan ve olmayan hukuk kurallarını, yargılama hukukuna ilişkin kurallarla maddî hukuka ilişkin kuralların tümünü kapsar. Temyiz başvurusunun hükmün hukuka aykırı olması nedenine dayandırılması gerekir. Delillerin yanlış değerlendirilmesi, kuralların yorumunu ve eylemin gerçek niteliğinin saptanmasını etkilediğinde, elbette ki, hukuka aykırılık oluşturur" şeklindedir.

Kanun koyucu, 1412 sayılı CMUK'nın aksine kanunilik ilkesinden ayrılarak daha ideal, modern ve özgürlükçü olan hukukilik ilkesini benimsemiştir. Bu sebeple söz konusu maddeyi uygularken kanun koyucunun iradesi doğrultusunda verilen yetkiyle sınırlı kalmak kaydıyla taraflar lehine geniş yorumlanması gerekir.

5271 Sayılı CMK'nın 289/1. maddesi "Hukuka kesin aykırılık hâlleri" başlığı altında aşağıdaki şekilde düzenlenmiştir.

"MADDE 289. - [1] Temyiz dilekçesi veya beyanında gösterilmiş olmasa da aşağıda yazılı hâllerde hukuka kesin aykırılık var sayılır:

a) Mahkemenin kanuna uygun olarak teşekkül etmemiş olması.

b) Hâkimlik görevini yapmaktan kanun gereğince yasaklanmış hâkimin hükme katılması.

c) Geçerli şüphe nedeniyle hakkında ret istemi öne sürülmüş olup da bu istem kabul olunduğu hâlde hâkimin hükme katılması veya bu istemin kanuna aykırı olarak reddedilip hâkimin hükme katılması.

d) Mahkemenin kanuna aykırı olarak davaya bakmaya kendini görevli veya yetkili görmesi.

e) Cumhuriyet savcısı veya duruşmada kanunen mutlaka hazır bulunması gereken diğer kişilerin yokluğunda duruşma yapılması.

f) Duruşmalı olarak verilen hükümde açıklık kuralının ihlâl edilmesi.

g) Hükmün 230 uncu madde gereğince gerekçeyi içermemesi.

h) Hüküm için önemli olan hususlarda mahkeme kararı ile savunma hakkının sınırlandırılmış olması.

i) Hükmün hukuka aykırı yöntemlerle elde edilen delile dayanması."