muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2020/19052, Karar No: 2023/2445, Tarih: 21.03.2023

3. Düzce 2. Asliye Ceza Mahkemesinin 01.03.2016 tarihli ve 2015/528 Esas, 2016/181 Karar sayılı kararı ile sanık hakkında kullanmak için uyuşturucu madde bulundurmak suçundan lehine olan 5237 sayılı Kanun’un 5560 sayılı Kanun ile değişik 191 inci maddesinin birinci fıkrası, 5237 sayılı Kanun’un 53 üncü maddesi uyarınca 1 yıl 6 ay hapis cezası ile hak yoksunluğuna hükmedilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Sanığın temyiz sebebi, lehine hükümlerin uygulanmadığına ilişkindir.

III. OLAY VE OLGULAR

Sanığın vücudundan alınan örnekler üzerinden yapılan incelemede uyuşturucu etken maddesinin tespit edilmesi ve ele geçirilen maddelerinde uyuşturucu etken maddesi ihtiva ettiğinin bildirilmesi üzerine sanık hakkında kamu davasının açılmasının ertelenmesine karar verildiği, karar içeriğinde yüklenen yükümlülüklere uymadığı takdirde hakkında dava açılacağı hususunun belirtildiği, bu hususun ihtar mahiyetinde karar ile birlikte tebliğ edildiği, sanığın usulüne uygun olarak yapılan tebligatlara rağmen 24.07.2015 tarihinde yükümlülüğünü ihlal ettiği, yapılan uyarıya rağmen 17.09.2015 tarihinde ikinci kez yükümlülüğünü ihlal ettiği, herhangi bir mazeret de sunmadığı, daha önce de benzer mahiyette suçlar işleyip cezalandırılmasına rağmen tekrar bu suçu işlemesi, dosyaya ve adli sicil sabıka kaydına yansıyan sabıkalı kişiliği de dikkate alınarak takdiren ve teşdiden cezalandırıldığı gerekçesiyle mahkûmiyetine karar verildiği anlaşılmıştır.

IV. GEREKÇE

Sanık hakkında, 6545 sayılı Kanun'un 68 inci maddesi ile değişik 5237 sayılı Kanun'un 191 inci maddesinin ikinci ve üçüncü fıkraları uyarınca, kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararı ile birlikte verilen denetimli serbestlik tedbiri kararının içeriğinde, sanığın bu karara itiraz hakkı bulunduğuna ilişkin, itiraz süresinin gösterilmemesi suretiyle usulüne uygun bir yasa yolu bildirimi yapılmadığı için karar sanık tarafından öğrenilmiş olsa bile, 27.02.2015 tarihli kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararının kesinleşmediği ve kovuşturma şartlarının oluşmadığı dikkate alınarak, sanığa kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararına karşı 15 gün içinde Sulh Ceza Hakimliğine itiraz hakkı bulunduğu ihtarı ile birlikte kararın yeniden tebliğ edilmesi gerektiğinden, bu kapsamda inceleme konusu olayda sanığın yükümlülüklerine uymaması eylemini, kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararı kesinleşmeden gerçekleştirdiği anlaşılmakla, sanık hakkında kovuşturma şartlarının oluşmaması nedeniyle, 5271 sayılı Kanun'un 223 üncü maddesinin sekizinci fıkrası gereğince kovuşturma şartının gerçekleşmesini beklemek üzere, kamu davasının durmasına ve gerekli tebligat işlemlerinin tamamlanarak, kararın infazına devam edilmesi için dosyanın Cumhuriyet Başsavcılığına gönderilmesine karar verilmesi yerine yargılamaya devamla sanık hakkında mahkûmiyet hükmü kurulması, nedeniyle hukuka aykırılık görülmüştür.

V. KARAR

V. KARAR

Başkaca yönleri incelenmeyen Düzce 2. Asliye Ceza Mahkemesinin 01.03.2016 tarihli ve 2015/528 Esas, 2016/181 Karar sayılı kararının, gerekçe bölümünde açıklanan nedenle, 1412 sayılı Kanun’un 321 inci maddesi gereği, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle BOZULMASINA,

Dava dosyasının, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,

21.03.2023 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/17296, Karar No: 2012/16250, Tarih: 27.09.2012

**11. Ceza Dairesi         2012/17296 E.  ,  2012/16250 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İcra Ceza Mahkemesi

SUÇ : Ticareti usulüne aykırı terk etmek

HÜKÜM : Beraat

Ayrıntıları, Yargıtay Ceza Genel Kurulunun 14.02.2012 tarih ve 2011/505- 2012/28, 2011/509-2012/30, 2001/513-2012/23 esas ve karar sayılı ilamlarında da açıklandığı üzere, İİK.nun 337/a maddesinde düzenlenen “ticareti usulüne aykırı terk etmek” suçunun ticaret şirketleri müdür ve yetkililerince de işlenmesinin mümkün olduğu anlaşılmakla; şirket yetkilisi olan sanığa isnat edilen suçun oluşabilmesi için, tacirin fiili olarak ticareti terk etmesi, bu durumu onbeş günlük süre içerisinde kayıtlı olduğu ticaret siciline bildirmemesi ve bütün aktif ve pasifi ile alacaklılarının isim ve adreslerini içeren bir mal beyannamesinin verilmemesinin gerekmesi nedeniyle, borçlu ticaret şirketinin ticareti terk edip etmediği yönünde zabıta araştırması yaptırılarak ve kayıtlı olduğu vergi dairesi müdürlüğünden mükellefiyetinin devam edip etmediği sorularak, sonucuna göre yetkilisi sanığın hukuki durumunun takdir edilmesi gerekirken, eksik inceleme ile yazılı şekilde beraat kararı verilmesi,

Yasaya aykırı, şikayetçi vekilinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükmün 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK.nun 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, 27/09/2012 günü oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2023/9631, Karar No: 2024/6091, Tarih: 18.09.2024

**2. Hukuk Dairesi         2023/9631 E.  ,  2024/6091 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ: Samsun Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2023/1961 E., 2023/2680 K.

KARAR : Esastan ret

İLK DERECE MAHKEMESİ: Samsun 1. Aile Mahkemesi

SAYISI : 2021/421 E., 2023/246 K.

Taraflar arasındaki boşanma davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın taraf vekillerince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı kadın vekilince temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Kararın taraf vekillerince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı kadın vekilince temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı-davalı kadın vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ... ile davalı ...' in 30.09.2019 tarihinden bu yana evli olduklarını, müvekkili dul ve yalnız bir kadın olduğundan çevresindekilerin aracılığı ile kendisine eş arayan davalı ile evlenmeyi kabul ettiğini, davalı ...' in müvekkilinden 20 yaş büyük olduğunu, müvekkili evlendiğinde ... eğitim kurumunda çalışan, 2.500,00 TL emekli maaşı alan ve çalıştığı kurumdan da asgari ücret alan, kısacası kendi geçimini temin etmeye yeterli bir kadın olduğunu, davalının ise kılavuz kaptanlık yapan, emekli maaşı da alan bir şahıs olduğunu, müvekkilinin, davalı ile para için evlenmediğinin bu durumdan gayet net olarak anlaşıldığını, tek istediğinin başında bir kocası olması ve yalnız yaşamamak adına mutlu bir ailesi olması olduğunu, ancak evlilik birliğinin devamı sırasında eşinin kendisi ile aynı düşünceler içinde olmadığını anladığını, davalı ... evin idaresi için gerekli tüm masrafları, örneğin yiyecek tedariki, pazar masrafları gibi tüm masrafları müvekkiline yaptırmaya başladığını, çok küfürlü konuşan davalının müvekkiline de sık sık küfür etmekten geri kalmadığını, davalının müvekkilinin parası ve kendi kazandığı paralardan da birikim yapmaya başladığını müvekkilinin ise eşinin bu tavrını doğal karşılamakla beraber sonradan davalının art niyetini ortaya koyduğunu, yapılan birikimlerden önce üniversiteye gidecek oğluna bir araba almış, sonra da kendisine 55 AH ... plakalı arabayı aldığını, müvekkili 6 temmuz 2021 tarihinde işten çıkarılınca sadece emekli maaşının gelir olarak elinde kaldığını, müvekkilinin ilk 1 ay korkusundan eşine işten çıkarıldığını söyleyemediğini, davalı ...'in çalıştığı firma Mersin'e taşınınca davalının tazminatlarını alarak işten ayrıldığını, davalının müvekkiline karşı uyguladığı psikolojik şiddet nedeniyle müvekkilinin hastalanıp evde yatmak zorunda kaldığında 2 gün boyunca müvekkiline yemek dahi vermediğini belirterek tarafların boşanmalarına, müvekkili için aylık 1.500,00 TL tedbir nafakasına dava tarihinden itibaren hükmedilmesine, hükmedilen nafakanın yoksulluk nafakası olarak devamına, müvekkili için 100.000,00 TL manevî tazminatın, ayrıca 100.000 TL maddî tazminatın davalıdan alınarak müvekkiline verilmesine, hükmedilecek tazminatlara dava tarihinden itibaren bankalara uygulanan en yüksek mevduat faizi üzerinden faiz yürütülmesine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

II. CEVAP

Davalı-davacı erkek vekili cevap ve karşı dava dilekçesinde özetle; tarafların 30.09.2019 tarihinde evlendiklerini, bu evliliğin müvekkilinin 2. evliliği olup davacının 3. evliliği olduğunu, müvekkilinin ilk evliliğinden 3 çocuğu bulunmakta olup hepsinin reşit olduklarını, davacının ilk eşinden olan oğlu devamlı annesi ile birlikte yaşamaya alışık olduğundan annesinin ricası üzerine müvekkili "o da benim bir oğlum olsun diyerek evlendiklerinde birlikte yaşamak üzere evlendiklerini, müvekkilinin bu evlilik birliğinin devamı için elinden geleni yaptığını, davacı ... hanımın dava dilekçesinde beyan ettiği olayların hiçbirinin gerçek olmadıklarını, müvekkilinin yaptığı alışverişlerin çoğunu vize (kredi) kartı ile yaptığını, müvekkilinin de emekli olup ikinci bir işte çalışırken işten çıkartıldığını, halen emekli maaşı ile geçindiğini, oturduğu evin kendi evi olduğunu, davacının gelir durumunun müvekkilinden daha iyi olduğunu, davacının dilekçesinde beyan ettiği pisikolojik şiddet iddiasının gerçek olmadığını, müvekkilinin evlilik birliği içerisinde kendisine sevgi saygı içerisinde davrandığını, davacının işten çıktıktan sonra eve geç geldiğini, evin işleri ile ilgilenmediğini, davacının boşanma davası açtığını müvekkilinden gizlediğini, anlaşmalı boşanma için kendisine aile ortamında teklif sunulduğunu, müvekkilinin davacıyı hiçbir zaman aşağılamadığını, 2. sınıf insan muamelesi yapmadığını, davacının müvekkilinin kendisine sunduğu güzellikleri göz ardı ettiğini belirterek tarafların boşanmalarına, ...'in açtığı boşanma davası ile nafaka ve maddî ve manevî tazminat taleplerinin reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk derece mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; erkeğin, kadını azarladığı, hastalandığından davacı ile ilgilenmediği, evin masraflarını sorun ettiği hususlarını ispat ettiği, kadının da erkeği sokaktaki erkekler ile karşılaştırdığı, bu şekilde davalıyı aşağıladığı, eve geç geldiği hususlarının ispat edildiği, ispat edilen hususlara göre evlilik birliğinin temelinden sarsıldığı, devamında taraflar ve toplum açısından korunmaya değer bir yarar kalmadığı, tarafların ayrı yaşadığı, tekrar bir araya gelme ihtimallerinin de bulunmadığı gerekçesiyle her iki davanın kabulü ile tarafların evlilik birliğinin temelinden sarsılması nedenli olarak boşanmalarına, boşanmaya sebep olan olaylarda her iki tarafın eşit kusurlu olduğunun tespitine, davacı kadının eşit kusurlu olduğu tespit edilmekle kadının maddî ve manevî tazminat taleplerinin ayrı ayrı reddine, davacı kadının müşterek haneden ayrıldığı, kendine yeni düzen oluşturduğu anlaşılmakla kadın lehine uygun tedbir nafakasına hükmedilmesine, kadının çalıştığı, belli düzeyde gelirinin bulunduğu, boşanma ile yoksulluğa düşme ihtimalinin bulunmadığı, tarafların gelir durumunun yaklaşık olarak birbirlerine denk olduğu gerekçesiyle davacı kadının yoksulluk nafakası talebinin de reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı taraf vekillerince istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

1. Davacı-karşı davalı kadın; kusur belirlemesi, kocanın davası ile yoksulluk nafakası ve tazminat istemlerinin reddi yönlerinden istinaf yasa yoluna başvurmuştur.

2. Davalı-karşı davacı koca; aleyhine hükmedilen tedbir nafakası ile asıl davada reddedilen nafaka ve tazminatlar için lehine vekâlet ücreti verilmesi yönlerinden istinaf yasa yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dava dosyası içeriğine, dosyadaki yazılara göre ilk derece mahkemesi kararında usule ve esasa ilişkin herhangi bir aykırılığın bulunmadığı, davanın esasıyla ilgili hükme etki edecek tüm delillerin dava dosyası içinde bulunduğu, kanunun olaya uygulanmasında ve gerekçede hata edilmediği, boşanma davasının eki niteliğinde olan nafaka ve tazminat taleplerinin reddedilen kısmı yönünden vekâlet ücreti takdir edilemeyeğinden, inceleme konusu kararın usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu gerekçesiyle istinaf taleplerinin esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı davacı-davalı kadın vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı-davalı kadın vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesindeki itirazlarını tekrar ederek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, evlilik birliğinin temelinden sarsılmasına sebep olan olaylarda kusurun ağırlığının kimde olduğu, kadın yararına maddî ve manevî tazminat ve yoksulluk nafakası koşullarının oluşup oluşmadığı,

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 190 ıncı maddesi, 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 4721 sayılı Kanun`un 166 ncı maddesi, 174 üncü maddesi, 175 inci maddesi

3. Değerlendirme

1.Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı-davalı kadın vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

18.09.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/28746, Karar No: 2014/20306, Tarih: 20.10.2014

**12. Ceza Dairesi         2013/28746 E.  ,  2014/20306 K.**

**"İçtihat Metni"**

Tebliğname No : 12 - 2013/308032

Mahkemesi : Adana 8. Asliye Ceza Mahkemesi

Karar Tarihi : 27/03/2013

Numarası : 2012/994 - 2013/215

Suç : Taksirle yaralama

Taksirle yaralama suçundan sanığın mahkumiyetine ilişkin hüküm, sanık müdafii tarafından temyiz edilmekle, dosya incelenerek gereği düşünüldü;

Ulusal Yarğı Ağı Sisteminden alınan nüfus kayıt örneğine göre; sanığın hükümden sonra 09/11/2013 tarihinde öldüğü anlaşıldığından hükmün, 5320 sayılı Kanunun 8. maddesi uyarınca halen uygulanmakta olan 1412 sayılı CMUK'un 321. maddesi gereğince BOZULMASINA, 20/10/2014 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2020/9308, Karar No: 2021/4685, Tarih: 29.04.2021

**12. Hukuk Dairesi         2020/9308 E.  ,  2021/4685 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : ... Bölge Adliye Mahkemesi

Yukarıda tarih ve numarası yazılı Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararın müddeti içinde temyizen tetkiki borçlu tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü :

Alacaklı tarafından çeklere dayalı olarak kambiyo senetlerine mahsus haciz yolu ile icra takibine başlandığı, borçluya örnek 10 numaralı ödeme emri tebliği üzerine borçlunun İİK’nun 168/4. maddesinde öngörülen yasal 5 günlük sürede icra mahkemesine başvurarak, imzaya itiraz ettiği, mahkemece alınan bilirkişi raporu doğrultusunda itirazın reddi yönünde verilen kararın borçlu tarafından istinafı üzerine Bölge Adliye Mahkemesince istinaf talebinin esastan reddine karar verildiği, kararın borçlu tarafından temyiz edildiği görülmektedir.

Somut olayda, mahkemece yaptırılan inceleme sonucunda garafoloji ve sahtecilik uzmanından alınan 02.06.2017 tarihli raporda imzanın borçlu şirketin yetkilisi ...'in elinden çıktığının bildirildiği, Adli Tıp Kurumu Başkanlığının 26.07.2018 tarihli raporunda ise imzanın ...’ın eli ürünü olduğu ya da olmadığı yönünde bir tespite gidilemediğinin belirtildiği, raporlar arasındaki çelişkinin giderilmesi için bu kez Adli Tıp Kurumu Fizik İhtisas Dairesinden emekli üç kişilik bilirkişi heyetinden alınan 16.01.2019 tarihli raporda; takip dayanağı çeklerdeki keşideci imzasının şirket yetkilisi ...’in eli ürünü olduğunun kabulü güçlü olasılık seviyesinde değerlendirildiği ve ayrıca bu bağlamda, evvelce düzenlenen 02.06.2017 tarihli bilirkişi raporu sonucuna anılan seviyede olmak üzere iştirak edildiğinin bildirildiği anlaşılmaktadır.

HGK’nun 07.10.2009 tarih ve 2009/12-382-415 sayılı kararında da belirtildiği üzere; herhangi bir belgedeki imza ve yazının atfedildiği kişiye ait olup olmadığı hususunda yapılacak bilirkişi incelemesinin konunun uzmanınca ve yeterli teknik donanıma sahip bir laboratuvar ortamında, optik aletler ve o incelemenin gerektirdiği diğer cihazlar kullanılarak, grafolojik ve grafometrik yöntemlerle yapılması, bu alet ve yöntemlerle gerek incelemeye konu ve gerekse karşılaştırmaya esas belgelerdeki imza veya yazının, tersim, seyir, baskı derecesi, eğim, doğrultu gibi yönlerden taşıdığı özelliklerin tam ve kuşkuya yer vermeyecek şekilde belirlenip karşılaştırılması, sonuçta, imza veya yazının atfedilen kişiye ait olup olmadığının, dayanakları gösterilmiş, tarafların, mahkemenin ve Yargıtay’ın denetimine elverişli bir raporla ortaya konulması, gerektiğinde karşılaştırılan imza veya yazının hangi nedenle farklı veya aynı kişinin eli ürünü olduklarının fotoğraf ya da diğer uygun görüntü teknikleri ile de desteklenmesi şarttır.

Yukarıda izah edildiği üzere her ne kadar mahkemece raporlar arasındaki çelişki giderilmeye çalışılmış ise de 16.01.2019 tarihli üçüncü rapor kesin kanaat bildirmediğinden ilk iki rapor arasındaki çelişkiyi gidermediği gibi kendi içerisinde de çelişkili ifadeler içerdiğinden hüküm kurmaya elverişli olmayan bu rapora dayalı olarak sonuca gidilmesi doğru değildir.

O halde, mahkemece bilirkişi raporundaki çelişkili tespitlerin giderilmesi için yeniden ehil bilirkişilerden oluşacak bir heyetten kuşkudan uzak, Yargıtay denetimine ve hüküm kurmaya elverişli rapor alınarak, oluşacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken, uyuşmazlığa çözüm getirecek nitelikte bulunmayan rapor hükme esas alınarak yazılı şekilde hüküm tesisi ve borçlunun istinaf başvurusunun Bölge Adliye Mahkemesi’nce esastan reddi isabetsiz olup, kararın bozulması gerekmiştir.

SONUÇ :Borçlunun temyiz itirazlarının kabulü ile yukarıda yazılı nedenlerle 5311 sayılı Kanun ile değişik İİK'nun 364/2. maddesinin göndermesiyle uygulanması gereken 6100 sayılı HMK'nun 373/1. maddesi uyarınca, ... Bölge Adliye Mahkemesi 12 Hukuk Dairesi'nin 23.09.2020 tarih ve 2019/1836 E. - 2020/1306 K. sayılı kararının KALDIRILMASINA ve ... 1. İcra Hukuk Mahkemesi'nin 28.03.2019 tarih ve 2017/370 E. - 2019/383 K. sayılı kararının BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde iadesine, dosyanın İlk Derece Mahkemesi'ne, kararın bir örneğinin de Bölge Adliye Mahkemesi'ne gönderilmesine, 29.04.2021 gününde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/1122, Karar No: 2019/4344, Tarih: 01.04.2019

**13. Hukuk Dairesi         2017/1122 E.  ,  2019/4344 K.**

**"İçtihat Metni"**

.....

Taraflar arasındaki alacak davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın asası hakkında karar verilmesine yer olmadığına dair verilen hükmün süresi içinde davalı ... avukatınca temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü.

K A R A R

Davacı, davalı hakkında optik sözleşmesinin 6.3.11/6.3.13/6.3.... maddeleri gereği 50.000,00-TL cezai şart uygulandığı ve davalıya 778,20-TL tutarındaki yersiz ödeme yapıldığını ileri sürerek, ödeme tarihlerinden itibaren, 50.000,00-TL cezai şart ve yapılan 778,20-TL tutarındaki yersiz ödemenin yasal faizi ile davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini istemiştir.

Davalı, davalıya 57.941,12-TL ödeme yaptığını savunarak davanın reddini dilemiştir.

Mahkemece, yapılan yargılama, benimsenen bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, davacı kurumun davalılardan talep ettiği dava konusu 778,20-TL ile 50.000-TL cezaî şart bedelinin davalılar tarafından ödeme tarihindeki yasal faizleriyle birlikte dava öncesi 19.000,00-TL, dava sonrası da 38.941,12-TL'si olmak üzere toplam 57.941,12-TL olarak ödendiği, davacı kurumun dava tarihi itibarıyla davalılardan faiziyle birlikte 38.941,12-TL alacaklı olduğu, ancak rapor tarihi itibariyle davacı kurumun davalılardan dava konusu eylemlerinden dolayı alacağının kalmadığı gerekçesiyle esas hakkında hüküm tesisine yer olmadığına karar verilmiş; hüküm, davalı ... tarafından temyiz edilmiştir.

1-Mahkemece davalılar tarafından yapılan ödeme nedeniyle esas hakkında hüküm tesisine yer olmadığına karar verilmiş ise de açılmış bir davanın esasının incelenebilmesi bazı şartların gerçekleşmesine bağlı olup bunlara dava şartları denmektedir. Dava şartlarından bir kısmı olumlu (varlığı mutlaka gerekli), bir kısmı da olumsuz (yokluğu mutlaka gerekli) niteliktedir. Hakim, önüne gelen bir davada, dava şartlarının mevcut olup olmadığını re'sen gözetecektir. Olumlu dava şartlarından biri de 6100 sayılı HMK m.114 1/h bendinde ifade edildiği üzere davacının o davayı açmakta hukuki yararının bulunmasıdır. Açılmasında davacısı yönünden hukuki yarar bulunmayan bir dava, dava şartının yokluğu nedeniyle reddedilmelidir. Hukuki yararın varlığı koşulunun mevcut olup olmadığı, her bir davada o davaya konu olayın somut özellikleri çerçevesinde hakim tarafından değerlendirilmelidir.

Somut olayda, davacı kurumun davalılardan talep ettiği dava konusu 778,20-TL yersiz ödeme ile 50.000-TL cezaî şart bedelinin davalılar tarafından ödeme tarihindeki yasal faizleriyle birlikte dava öncesi 19.000,00-TL, dava sonrası da 38.941,12-TL'si olmak üzere toplam 57.941,12-TL olarak ödendiği hususunda ihtilaf yoktur. Dolayısıyla davacının davadan önce davalılar tarafından yapılan ödeme nedeniyle dava açmakta hukuki yararı yoktur. Hal böyleyken, mahkemece, T.B.K 100 maddesi gözetilerek dava öncesi ödenen tutarı belirleyerek bu yönde hukuki yarar yokluğundan davanın reddine verilmesi, bakiye kısım yönünden inceleme yapılarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, yanlış değerlendirme ile yazılı şekilde hüküm tesisi usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

2-Bozma nedenine göre davalının sair temyiz itirazlarının incelenmesine gerek görülmemiştir.

SONUÇ: Yukarıda birinci bentte açıklanan nedenlerle temyiz olunan kararın BOZULMASINA, ikinci bentte açıklanan nedenle davalının sair temyiz itirazlarının incelenmesine yer olmadığına, peşin alınan 29,20 TL harcın istek halinde davalı ...'a iadesine, HUMK’nun 440/I maddesi uyarınca tebliğden itibaren ... gün içerisinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 01/04/2019 gününde oybirliğiyle karar verildi.

.....