muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2013/185, Karar No: 2013/17954, Tarih: 18.11.2013

Mahkemece; davacının , hakkında bir soruşturma yürütülmediği halde yapılan yayın içeriği ile davacının deniz feneri soruşturması kapsamında ifadesi alınacak kişiler arasında gösterilmek suretiyle yapılan diğer yayınların mevcudiyetinin davalıya, davacı hakkında maddi gerçekliği araştırılmadan yayın hakkı vermeyeceği ve dayanağı gösterilmeden yorum içerikli yayın ile davacının kişilik haklarının ihlal edildiği gerekçesiyle istemin kısmen kabulüne karar verildi.

Basının haber kaynağını açıklamak ve maddi gerçekliği kanıtlamak gibi bir yükümlülüğü bulunmamaktadır bu yönüyle özgürdür ancak haber yapmak basının görevidir ve bu bağlamda da evrensel insan hakları çerçevesinde basın yasasında belirlenen ilkelere uymak zorunluluğu bulunmaktadır. AİHS'nin 10. maddesi hükümleri kamu yararını ilgilendiren genel yarara ilişkin bir durumda ifade özgürlüğünün sınırlanmasına çok az yer bırakmaktadır. Basına siyasal arenada ve kamunun ilgilendiği diğer alanlarda tartışma konusu olan bilgi ve görüşleri iletme görevi düşer. Basının bu görevi kamuoyunun da bu bilgi ve görüşleri alma hakkı ile tamamlanır. Yine Basın, kamuoyunun ilgisini çeken güncel konuları, bu konuların birbiri ile bağlantılarını ilgi çekici ve düşünmeye sevk edici biçimde haber yapabilir.

Dosya kapsamında bulunan bilgi ve belgelerin incelenmesinde;kamuoyunda ....davası olarak bilinen ve bu davanın soruşturulması aşamasında ... binasında adli makamlarca yapılacak olan baskın ve aramaların .... Belediye Başkanı.... tarafından ... yöneticisine arama yapılmadan önce haber verildiği iddiasıyla ... Cumhuriyet Başsavcılığı'nın 2008/2811 soruşturma numaralı dosyasında soruşturma yürütüldüğü,bu soruşturma kapsamında başkan ....'ın ifadesinin alındığı,bu iddialarla ilgili olarak .....'ın ... yöneticisini aradığına ilişkin olarak telefon kayıtlarının varlığından da bahsedildiği, soruşturma kapsamında yapılacak aramalar hakkında bilgi sızdırılmasına ilişkin olarak.... Partisi Genel Başkanı ....'nun da.... Genel Kurul Toplantısında açıklamalarda bulunduğu,açıklamalarında .... Bakanlığı'nın Özel Kaleminden Özel Koruma Müdürü'nün...Belediye Başkanını aradığı ve belediye başkanın da ... yönetici ....'i aradığını ileri sürdüğü, bu açıklamaların ve soruşturma dosyasında yer alan iddiaların yazılı ve görsel basında geniş yer tuttuğu, her ne kadar davacının soruşturma kapsamında ifadesine başvurulmadığı bilgisi dosyaya girilmiş ise de dava konusu haberde de gündemde geniş yer tutan ve kamuoyunu yakında ilgilendiren dava ile ilgili olarak yürütülen soruşturma ile ilgili yapılan açıklamalar ve ortada olan söylentiler dahilinde davacının da ifadeye çağrılabileceğinden bahsedildiği anlaşılmaktadır.

Şu halde yayın, güncelliğini koruyan soruşturma ve davalar ve bu soruşturmada adı geçen kişiler ile ....davası arasındaki iddia olunan bağlantıların,yapılan açıklamaların ve söylenti dahilinde bir takım bilgilerin “...bekleniyor...” ifadeleriyle ilgi çekici biçimde kamuoyuna sunulmasından ibaret olup bu yönüyle hukuka aykırı bir yayından söz edilemez.

Bu nedenle istemin tümden reddine karar verilmesi gerekirken yazılı biçimde kısmen kabul kararı verilmiş olması doğru bulunmamış, açıklanan nedenle kararın bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Temyiz olunan kararın yukarıda açıklanan nedenlerle temyiz eden davalı yararına BOZULMASINA ve peşin alınan harcın istek halinde geri verilmesine 18/11/2013 gününde oyçokluğuyla karar verildi.

-/-

-3-

2013/185-2013/17954

KARŞI OY AÇIKLAMASI

Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı kanıtlarla yasaya uygun gerektirici nedenlere, özellikle delillerin değerlendirilmesinde bir isabetsizlik görülmemesine göre yerinde bulunmayan temyiz itirazlarının reddiyle usul ve yasaya uygun olan hükmün onanması görüşünde olduğumdan sayın çoğunluğun bozma kararına katılmıyorum. 18/11/2013
Yargıtay — Esas No: 2007/10765, Karar No: 2008/4366, Tarih: 14.04.2008

**(Kapatılan) 18. Hukuk Dairesi         2007/10765 E.  ,  2008/4366 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi

Dava dilekçesinde ortak gider ve aidat alacaklarının tahsili için yapılan icra takibine itirazın iptali istenilmiştir. Mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verilmiş, hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Y A R G I T A Y K A R A R I

Temyiz istemlerinin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Sonradan yazılan gerekçeli kararın, tefhim edilen kısa karara uygun olması gerekir. Kısa kararla gerekçeli kararın çelişkili bulunması, 10.4.1992 ... ve 1991/7-1992/4 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı gereğince mutlak bozma nedenidir.

Taraflara tefhim edilen kısa kararda "itirazın 1200 YTL asıl alacak, 339 YTL işlemiş faiz alacağı yönünden iptaline" denildiği halde gerekçeli kararda, "itirazın 1350 YTL asıl alacak, 339 YTL işlemiş faiz alacağı yönünden iptaline" şeklinde karar verilmiştir. Saptanan bu çelişki karşısında, anılan İçtihadı Birleştirme Kararı uyarınca diğer hususlar incelenmeksizin mahkeme kararının bozulması gerekmiştir.

Bu itibarla temyiz isteminin kabulü ile mahkeme kararının yukarıdaki nedenle BOZULMASINA, temyiz peşin harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 14.04.2008 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/36159, Karar No: 2013/28970, Tarih: 12.11.2013

**9. Hukuk Dairesi         2011/36159 E.  ,  2013/28970 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İŞ MAHKEMESİ (... 1. İŞ)

DAVA :Davacı-karşı davalı, kıdem tazminatı, ihbar tazminatı, izin ücreti, fazla mesai ücreti, genel tatil ücreti ile ücret alacaklarının ödetilmesi, davalı-karşı davacı ise ihbar tazminatı alacağının ödetilmesi isteğini içeren davanın yapılan yargılaması sonunda; ilamda yazılı nedenlerle asıl davada kısmen gerçekleşen miktarın faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, karşı davada da reddine ilişkin hüküm süresi içinde duruşmalı olarak temyizen incelenmesi davalı-karşı davacı avukatınca istenilmesi üzerine dosya incelenerek işin duruşmaya tabi olduğu anlaşılmış ve duruşma için 12.11.2013 Salı günü tayin edilerek taraflara çağrı kağıdı gönderilmişti. Duruşma günü yapılan tebligata rağmen taraflar adına kimse gelmediğinden incelemenin evrak üzerinde yapılmasına karar verildikten sonra duruşmaya son verilerek Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor sunuldu, dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı-karşı davalı, davalı şirkette 01.01.1982 tarihinden itibaren çalıştığını, son maaşının 5.000,00.TL olduğunu, son 12 aydır ücretlerinin ödenmediğini, taraflar arasındaki hizmet akdinin 2004/Temmuz ayında davacı tarafından feshedildiğini, davacının şimdiye kadar 1 haftalık yıllık izin kullandığı belirterek, kıdem tazminatı, ihbar tazminatı, izin ücreti, fazla mesai ve genel tatil ücreti ile ücret alacağının davalıdan tahsiline karar verilmesini istemiştir

Davalı-karşı davacı, ...davacı ile hizmet akdi ilişkinin bulunmadığını, taraflar arasındaki hizmet akdinin davacının 21.7.2004 tarihi ihbarnamesi ile nedensiz olarak feshedildiğini, son 12 aydır ücretlerini alamadığını iddia eden davacının bu konuya ilişkin iddiasını zamanaşımı sebebiyle ileri süremeyeceğini, İş Kanunun 26.maddesi gereğince fiilin öğrenilmesinden itibaren 6 gün geçmesi ve gerçekleşmesinden sonra 1 yıl geçirildikten sonra fesih hakkının kullanılamayacağı, davalı şirkette genel müdür sıfatıyla görev yapan davacının izin ücreti fazla çalışma ücreti alacağı ve genel tatil ücreti alacağı da talep edemeyeceğini belirterek davanın reddine karar verilmesini ayrıca davacı işçi tarafından iş sözleşmesinin herhangi bir sebep bildirilmeksizin feshi nedeniyle ihbar tazminatı ödenmesi gerektiğinden karşılık davanın kabulü ile ihbar tazminatının davacıdan tahsiline karar verilmesini istemiştir.

Mahkemece, davacının davalı şirkette 1.4.1982 - 6.7.2004 tarihleri arasında 22 yıl 3 ay 6 gün süre çalıştığı, birikmiş ücretlerinin ödenmemesi sebebiyle işyerinde ayrılarak hizmet akdini haklı olarak feshetmiş olduğu kanaatiyle kıdem tazminatı yıllık izin ücreti ve 12 aylık ücret alacaklarının kabulüne karar verilmiştir. Diğer isteklerle karşı dava reddedilmiştir.

Kararı süresi içinde davalı karşı davacı vekili temyiz etmiştir.

Mahkemece, davacının davalı şirkette 1.4.1982 - 6.7.2004 tarihleri arasında 22 yıl 3 ay 6 gün süre çalıştığı, birikmiş ücretlerinin ödenmemesi sebebiyle işyerinde ayrılarak hizmet akdini haklı olarak feshetmiş olduğu kanaatiyle kıdem tazminatı yıllık izin ücreti ve 12 aylık ücret alacaklarının kabulüne karar verilmiştir. Diğer isteklerle karşı dava reddedilmiştir.

Kararı süresi içinde davalı karşı davacı vekili temyiz etmiştir.

Uyuşmazlık, taraflar arasındaki ilişkinin 4857 sayılı İş Kanunu kapsamında değerlendirilip değerlendirilemeyeceği ve bu bağlamda iş mahkemesinin görevi noktasında toplanmaktadır.

4857 sayılı İş Kanununun 1 inci maddesinin ikinci fıkrası gereğince, 4 üncü maddedeki istisnalar dışında kalan bütün işyerlerine, işverenler ile işveren vekillerine ve işçilerine, çalışma konularına bakılmaksızın bu Kanunun uygulanacağı belirtilmiştir.

Kanunun 2 nci maddesinde bir iş sözleşmesine dayanarak çalışan gerçek kişi işçi, işçi çalıştıran gerçek veya tüzel kişi ile tüzel kişiliği olmayan kurum ve kuruluşlar işveren olarak tanımlanmıştır. İşçi ve işveren sıfatları aynı kişide birleşemez.

Yasanın 8 inci maddesinin birinci fıkrasına göre iş sözleşmesi, bir tarafın (işçi) bağımlı olarak iş görmeyi diğer tarafın (işveren) da ücret ödemeyi üstlenmesinden oluşan sözleşmedir. Ücret, iş görme ve bağımlılık iş sözleşmesinin belirleyici öğeleridir.

İş sözleşmesini eser ve vekâlet sözleşmelerinden ayıran en önemli ölçüt bağımlılık ilişkisidir. Her üç sözleşmede, iş görme edimini yerine getirenin iş görülen kişiye (işveren-eser sahibi veya temsil edilen) karşı ekonomik bağımlılığı vardır.

İş sözleşmesini belirleyen ölçüt hukukî-kişisel bağımlılıktır. Gerçek anlamda hukukî bağımlılık işçinin işin yürütümüne ve işyerindeki talimatlara uyma yükümlülüğünü içerir. İşçi edimini işverenin karar ve talimatları çerçevesinde yerine getirir. İşçinin işverene karşı kişisel bağımlılığı ön plana çıkmaktadır. İş sözleşmesinde bağımlılık unsurunun içeriğini, işçinin işverenin talimatlarına göre hareket etmesi ve iş sürecinin ve sonuçlarının işveren tarafından denetlenmesi oluşturmaktadır. İşin işverene ait işyerinde görülmesi, malzemenin işveren tarafından sağlanması, iş görenin işin görülme tarzı bakımından iş sahibinden talimat alması, işin iş sahibi veya bir yardımcısı tarafından kontrol edilmesi, işçinin bir sermaye koymadan ve kendine ait bir organizasyonu olmadan faaliyet göstermesi, ücretin ödenme şekli, kişisel bağımlılığın tespitinde dikkate alınacak yardımcı olgulardır. Bu belirtilerin hiçbiri tek başına kesin ölçüt teşkil etmez. İşçinin işverenin belirlediği koşullarda çalışırken kendi yaratıcı gücünü kullanması ve işverenin isteği doğrultusunda işin yapılması için serbest hareket etmesi bağımlılık ilişkisini ortadan kaldırmaz. Çalışanın işyerinde kullanılan üretim araçlarına sahip olup olmaması, kâr ve zarara katılıp katılmaması, karar verme özgürlüğüne sahip bulunup bulunmaması bağımlılık unsuru açısından önemlidir.

İş sözleşmesinde işçi işveren için belirli veya belirsiz süreli olarak çalışır. Vekâlet sözleşmesinde ise vekil kural olarak uzmanlığı bakımından iş sahibinin talimatları ile bağlı değildir. İş sözleşmesinin varlığı ücretin ödenmesini gerektirir. Oysa vekâlet için ücret zorunlu bir öğe değildir. Vekâlet sözleşmesine ilişkin hükümlerde iş sözleşmesinin aksine sosyal nitelikte edimlere ve koruma yükümlülüklerine rastlanmaz. Vekil bağımsız olarak iş görür, bu nedenle faaliyetini sürdüreceği zamanı belirlemede kısmen de olsa serbestliğe sahiptir. Bütün zamanını tek bir müvekkile özgülemek zorunda olmayan vekil, farklı kişilerle vekâlet sözleşmeleri yapabilir. Ekonomik olarak tek bir işverene bağımlı değildir.

Tüzel kişilerde yönetim hakkı ile emir ve talimat verme yetkisi organlarını oluşturan kişiler aracılığıyla kullanılır. Tüzel kişiler yönünden tüzel kişinin kendisi soyut işveren, tüzel kişinin organını oluşturan kişiler ise somut işveren sıfatını haizdir.

Ticaret şirketleriyle tüzel kişilerde somut işveren sıfatını taşıyan organ bir kurul olabileceği gibi tek başına bir kişiye verilen yetki çerçevesinde gerçek kişinin de organ sıfatını kazanması mümkündür.

Limitet, hisseli komandit ve kolektif şirketlerde yönetim yetkisi şirket ortaklarından birine bırakıldığında, bu kişi müdür sıfatıyla kişi-organ sayılır. Türk Ticaret Kanununun 319 uncu maddesine göre, anonim şirketler yönünden yönetim ve temsil yetkisinin yönetim kurulu üyelerine bırakılması halinde, bu kişi veya kişiler kişi-organ sıfatını kazanır. Şirketi temsil ve yönetime yetkili kişi-organ sıfatını taşıyan kişiler işveren konumunda bulunduklarından işçi sayılmazlar.

İş Kanununa tabi genel müdür olarak çalışanların aynı zamanda yönetim kurulu üyesi olmaları halinde kişi-organ statüsünü taşıyıp taşımadıklarının araştırılması gerekir. Genel müdürün organ sıfatını kazanmaksızın yönetim kurulu üyesi olması halinde, “genel müdürlük görevi” sebebiyle iş ilişkisinin devam ettiği sonucuna varılmalıdır. Buna karşın şirketi temsil ve ilzama yetkili kişi-organ sıfatı kazanılmışsa, işçi ve işveren sıfatı aynı kişide birleşemeyeceğinden iş ilişkisinin bulunmadığı kabul edilmelidir.

5521 sayılı İş Mahkemeleri Kanununun 1 inci maddesine göre, iş mahkemelerinin görevi “İş Kanununa göre işçi sayılan kimselerle işveren veya işveren vekilleri arasında iş akdinden veya iş Kanununa dayanan her türlü hak iddialarından doğan hukuk uyuşmazlıklarının çözülmesi”dir. İşçi sıfatını taşımayan kişinin talepleriyle ilgili davanın, iş mahkemesi yerine genel görevli mahkemelerde görülmesi gerekir.

5521 sayılı İş Mahkemeleri Kanununun 1 inci maddesine göre, iş mahkemelerinin görevi “İş Kanununa göre işçi sayılan kimselerle işveren veya işveren vekilleri arasında iş akdinden veya iş Kanununa dayanan her türlü hak iddialarından doğan hukuk uyuşmazlıklarının çözülmesi”dir. İşçi sıfatını taşımayan kişinin talepleriyle ilgili davanın, iş mahkemesi yerine genel görevli mahkemelerde görülmesi gerekir.

Somut olayda davacının bir dönem davalı şirketin sigortalı çalışanı olarak gösterildiği, genel müdür olarak çalışmasının yanında yönetim kurulu üyesi ve son 2 yıl yönetim kurulu başkanı olarak görev yaptığı dosya içeriğinden anlaşılmaktadır. Davalı da taraflar arasında iş ilişkisinin bulunmadığı noktasında görev itirazında bulunmuştur. Hükme esas alınan bilirkişi raporunda davacının, şirketin kurucu ortağı olmadığı ve salt yönetim kurulu üyesi bulunmadığı belirtilerek hesaplamaya gidilmiştir. Mahkemece kararın gerekçesinde iş ilişkisinin mevcut olup olmadığı yönünde bir değerlendirmeye yer verilmemiştir.

Görev kamu düzenini ilgilendirmekle resen gözetilmeli ve ticaret sicil kayıtları da değerlendirilerek davacının hangi tarihte yönetim kurulu üyesi olduğu, şirkette pay sahibi olup olmadığı, huzur hakkı alıp almadığı belirlenmelidir. Son olarak yönetim kurulu başkanı oluşu da gözetilerek yukarıdaki ilkeler çerçevesinde görev husus bir değerlendirmeye tabi tutularak karar verilmelidir. Konuyla ilgili olarak eksik inceleme ve değerlendirme ile karar verilmesi hatalıdır.

SONUÇ: Temyiz olunan kararın yukarıda yazılı sebepten BOZULMASINA, bozma nedenine göre diğer temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına, 12.11.2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/10186, Karar No: 2012/3780, Tarih: 22.03.2012

**9. Ceza Dairesi         2010/10186 E.  ,  2012/3780 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Asliye Ceza Mahkemesi

Suç : Mala zarar verme

Hüküm : TCK'nın 152/1-a, 53, 63. maddeleri uyarınca mahkumiyet

Dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Hüküm sanığın yokluğunda, zorunlu müdafiinin yüzüne karşı verilmiş olmakla Yargıtay Ceza Genel Kurulu’nun 07.04.2009 tarih ve 2009/6-16 Esas, 2009/90 Karar sayılı ilamında belirtildiği üzere zorunlu müdafiin yüzüne karşı yapılmış olan tefhim, kendisine bozma kararından sonra zorunlu müdafii atandığından haberdar edilmeyen sanık açısından temyiz süresini başlatmayacağından, sanık hakkındaki hüküm öğrenilmekle, 07.08.2007 tarihinde anılan hükmün temyiz edildiği anlaşıldığından, sanığın temyizinin süresinde olduğu kabul edilip temyizin reddine dair karar kaldırılarak yapılan incelemede;

Tekerrüre esas mahkumiyeti bulunan sanık hakkında TCK'nın 58. maddesinin uygulanmaması aleyhe temyiz olmadığından bozma nedeni yapılmamıştır.

Bozmaya uyularak yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine incelenen dosya kapsamına göre sanığın yerinde görülmeyen diğer itirazlarının reddine, ancak;

Sanık hakkında 5237 sayılı TCK'nın 53. maddesinin uygulanması sırasında 53/1-c maddesinde öngörülen hak yoksunluğunun, aynı maddenin 3. fıkrası uyarınca koşullu salıverme tarihine kadar olacağının gözetilmemesi,

Kanuna aykırı olup, hükmün bu nedenle BOZULMASINA, bu hususun yeniden duruşma yapılmaksızın CMUK'nın 322. maddesine göre düzeltilmesi mümkün bulunduğundan, hüküm fıkrasında TCK'nın 53. maddesinin uygulanmasına ilişkin kısmın devamına "anılan Kanunun 53/1. maddesinin c bendindeki hakları kullanmaktan koşullu salıverilme tarihine kadar yoksun bırakılmasına" ibaresinin yazılması suretiyle diğer yönleri doğru olan hükmün DÜZELTİLEREK ONANMASINA, 22.03.2012 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2009/2718, Karar No: 2009/4505, Tarih: 14.05.2009

6. Hukuk Dairesi 2009/2718 E., 2009/4505 K.

**6. Hukuk Dairesi 2009/2718 E., 2009/4505 K.**

**- CEBRİ TESCİL

- SATIŞ VAADİ SÖZLEŞMESİ**- 2004 S. İCRA VE İFLAS KANUNU [ Madde 121 ]

- 4721 S. TÜRK MEDENİ KANUNU [ Madde 644 ]

- 1086 S. HUKUK USULÜ MUHAKEMELERİ KANUNU(MÜLGA) [ Madde 438 ]

**"İçtihat Metni"**

Mahalli mahkemesinden verilmiş bulunan yukarıda tarih ve numarası yazılı elbirliği mülkiyetinin paylı mülkiyete çevrilmesi davasına dair karar davacı tarafından süresi içinde temyiz edilmiş olmakla dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği görüşülüp düşünüldü.

Dava elbirliği mülkiyetinin paylı mülkiyete çevrilmesine ilişkindir. Mahkemece davadan önce ortaklığın giderilmesi davası açıldığından davanın reddine karar verilmiş, hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Davacı İcra İflas Kanununun 121.maddesi uyarınca icra mahkemesinden alınmış bir yetki belgesine dayanmamıştır.Davacının taşınmaz ortaklarından bir kısmı ile yapılan satış vaadi sözleşmesine dayanarak açtığı cebri tescil davasında mahkemece verilen yetki belgesi, davacıya M.K.'nun 644.maddesi uyarınca elbirliği halindeki mülkiyetin paylı mülkiyete çevrilmesi için dava açma hakkı vermez. Davanın bu nedenle reddi gerekirken yazılı gerekçeyle reddi doğru değil ise de sonucu itibariyle doğru olan hükmün gerekçesinin düzeltilmesi suretiyle hükmün onanması gerekmiştir.

SONUÇ:Hükmün gerekçesinin yukarıdaki şekilde değiştirilmesine ve bu değişik gerekçeyle HUMK.'un 438/son maddesi uyarınca DÜZELTİLEREK ONANMASINA ve aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edenden alınmasına 14.5.2009 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/3952, Karar No: 2017/13211, Tarih: 18.10.2017

**8. Hukuk Dairesi         2017/3952 E.  ,  2017/13211 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İcra Hukuk Mahkemesi

DAVA TÜRÜ : Kesinleşen Takip Nedeniyle Tahliye

Taraflar arasında görülen ve yukarıda açıklanan davada yapılan yargılama sonunda Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiş olup hükmün davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, Dairece dosya incelendi, gereği düşünüldü.

... A R A R

Dava, kesinleşen icra takibi nedeniyle kiralananın tahliyesi istemine ilişkindir. Mahkemece davanın kabulü ile davalının kiralanandan tahliyesine karar verilmiş, karar davalı tarafından temyiz edilmiştir.

6100 sayılı HMK'nun 27. maddesi uyarınca davanın tarafları kendi hakları ile bağlantılı olarak hukuki dinlenilme hakkına sahiptirler. Bu hak, yargılama ile ilgili olarak bilgi sahibi olunmasını, açıklama ve ispat hakkını da içermektedir. Mahkemece gerekli uyarıyı taşıyan çağrı kâğıdının usulüne uygun şekilde davalılara tebliğ edilmesinden ve yasaya uygun taraf teşkilinin gerçekleşmesinden sonra işin esasına girilerek bir karar verilmesi gerekir. Nitekim taraf teşkili kamu düzenine ilişkin olup, yargılamanın her aşamasında re'sen dikkate alınmalıdır.

7201 sayılı Tebligat Kanunu'nun "Tebliğ imkansızlığı ve tebellüğden imtina" başlıklı 21/1. maddesinde; "Kendisine tebligat yapılacak kimse veya yukarıda ki maddeler mucibince tebligat yapılabilecek kimselerden hiçbiri gösterilen adreste bulunmaz veya tebellüğden imtina ederse, tebliğ memuru, tebliğ olunacak evrakı, o yerin muhtar veya ihtiyar heyeti azasından birine veyahut zabıta amir ve memuruna imza mukabilinde teslim eder ve tesellüm edenin adresini ihtiva eden ihbarnameyi gösterilen adresteki binanın kapısına yapıştırmakla beraber, adreste bulunmama halinde tebliğ olunacak şahsa keyfiyetin haber verilmesini de mümkün oldukça en yakın komşulardan birine, varsa yönetici veya kapıcıya da bildirir. İhbarnamenin kapıya yapıştırıldığı tarih, tebliğ tarihi sayılır" hükmü yer almaktadır. Madde burada, iki hali birlikte düzenlemiştir. Bunlardan ilki "adreste bulunmama", diğeri ise "tebellüğden imtina" dır. Muhatabın adreste bulunmaması halinde tebliğ memurunun ne şekilde davranması gerektiğini düzenleyen Tebligat Kanunu'nun Uygulanmasına Dair Yönetmeliğin 30. maddesinin birinci fıkrasında; "Adres kayıt sistemindeki yerleşim yeri adresine meşruhat verilerek çıkarılan tebligatlar hariç olmak üzere, muhatap veya muhatap adına tebliğ yapılabilecek olanlardan hiçbiri gösterilen adreste sürekli olarak bulunmazsa, tebliğ memurunun adreste bulunmama sebebini bilmesi muhtemel komşu, yönetici, kapıcı, muhtar, ihtiyar kurulu veya meclis üyeleri, zabıta amir ve memurlarından tahkik ederek beyanlarını tebliğ mazbatasına yazıp imzalatması, imzadan çekinmeleri halinde bu durumu yazarak imzalaması gerekir" hükmü öngörülmüştür.

Burada Yönetmeliğin 30. maddesi, tebliğ memuruna ilgilinin neden adreste bulunmadığını "tahkik etme" görevini yüklemiştir. Buna göre tebliğ memuru tahkik etmekle kalmayıp, bunu tevsike yönelik olarak yaptığı tahkikatın sonucunu Tebligat Kanunu'nun 23/7 ve Tebligat Yönetmeliğinin 35/f bendi gereğince tebliğ evrakına yazacak ve maddede açıkça belirtildiği üzere ilgilisine imzalatacaktır. Ancak bu şekilde, yapılan işlemin usulüne uygun olup olmadığı hakim tarafından denetlenebilir. Muhatabın, tebliğ adresinde ikamet etmekle birlikte, kısa ya da uzun süreli ve geçici olarak adreste bulunmadığının, tevziat saatlerinden sonra geleceğinin beyan ve bunun tevsik edilmesi halinde ancak, maddede sayılanlardan, örneğin muhtara imza karşılığı tebliğ edilip. 2 numaralı fişin kapıya yapıştırılması ve komşunun durumdan haberdar edilmesi işlemlerine geçilebilecektir.

Somut olayda, dava dilekçesi ve duruşma gününü bildiren davetiyenin tebliği işleminde, tebliğ evrakı işyerinde daimi işçisi/memuru ....imzasına tebliğ edilmiş ise de, muhatabın ya da temsilcisinin sorulup, neden adreste bulunmadığı belirlenmeden daimi işçisi/memuruna yapılan tebligatın usulsüz olduğunun kabulü gerekir.

Bu nedenle usulüne uygun taraf teşkili sağlanmadan, savunma hakkı kısıtlanarak davanın esası hakkında karar verilmesi doğru değildir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle temyiz itirazlarının kabulü ile 6100 HMK'ya 6217 sayılı Kanunla eklenen Geçici 3. madde hükmü gözetilerek HUMK'nun maddesi uyarınca hükmün BOZULMASINA, taraflarca İİK'nun 366/3. maddesi gereğince Yargıtay Daire ilamının tebliğinden itibaren ilama karşı 10 gün içinde karar düzeltme isteğinde bulunulabileceğine ve peşin harcın istek halinde temyiz edene iadesine, 18/10/2017 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.