muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2023/150, Karar No: 2023/1659, Tarih: 30.05.2023

**3. Hukuk Dairesi         2023/150 E.  ,  2023/1659 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 13. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2021/517 E., 2022/1664 K.

DAVA TARİHİ : 23.08.2016

KARAR :Davanın kabulüne

İLK DERECE MAHKEMESİ : Mardin 1. Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI : 2018/820 E., 2019/106 K.

Taraflar arasındaki kurum işleminin iptali davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı tarafça istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararının davalı vekilince temyiz edilmesi üzerine; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı dava dilekçesinde; Yıldırım Eczanesi’nin sahibi olduğunu, kurumca Sosyal Güvenlik Kurumu kapsamındaki kişilerin Türk Eczacıları Birliği üyesi eczanelerden ilaç teminine ilişkin 2009 protokolüne göre bir adet reçeteden dolayı hakkında 250 TL cezai şart tahsili ve 3 ay süreyle sözleşmesinin feshi cezası uygulandığını, bu işlemin hukuka aykırı olduğu iddiasıyla tedbir talep ederek Mardin 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2011/200 Esas sayılı dosyasında dava açtığını, dava devam ederken 2012'de yapılan yeni protokolle cezasının kaldırılması sebebiyle dosyayı takipsiz bıraktığını, daha sonra 2016 Temmuz ayına kadar yeni protokoller doğrultusunda SGK ile anlaştığını, ancak 12.07.2016 tarihinde eczane ekranına "07.06.2016 tarihi itibariyle iptallidir" yazısı düşünce SGK ile yapılan görüşmede yeni protokol imzalanması gerektiğinin söylendiğini, protokolün imzalandığını ancak davalı tarafından 07.06.2016 ve 13.07.2016 tarih aralığındaki ilaç bedellerinin ödenmeyeceğinin belirtildiğini, bu süreçte 200.000 TL'lik ilaç satışı gerçekleştirmiş olduğundan yapılan kurum işleminin hatalı olduğunu belirterek iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; uygulanan Kurum işleminin yerinde olduğunu savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davacının ekranının Kurumca kapatılmaması nedeniyle davacının Kuruma faturalandırma yapmasının yerinde olduğu, aksi halde davalının reçete bedellerini davacıya ödemeyerek sebepsiz yere zenginleşeceği, davacı eczanenin bir kusuru veya kötüniyeti bulunmadığı, davanın süresinde açıldığı anlaşıldığından davanın kabulüne; davalı ... Güvenlik Kurumu (SGK) Başkanlığı’nın 07.06.2016 – 13.07.2016 tarihleri arasında davacının SGK'ya fatura ettiği reçete bedellerinin (200.000 TL) davacıya ödenmemesi ile ilgili işlemin iptaline karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinafa Yoluna Başvuranlar

IV. İSTİNAF

A. İstinafa Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekilince istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

B. İstinaf Nedenleri

Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; mahkeme kararının kanun ve hukuka aykırı olduğunu, yetkili ve görevli olmayan mahkemece davaya bakıldığını, Ankara İş Mahkemelerinin yetkili ve görevli olduğunu, karara dayanak alınan bilirkişi raporunun yetkisiz ve uzmanlığı nakıs bir bilirkişi tarafından düzenlendiğini belirterek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, davalı kurumun 14.11.2011 tarihli yazısı ile davacı hakkında 2009 yılı protokolünün 6.3.9 uncu maddesi uyarınca uyguladığı 250 TL cezai şart tahsili ve 3 ay süreyle sözleşmenin feshi cezasının tedbiren durdurulması için davacının yapmış olduğu başvurunun Çınar Asliye Hukuk Mahkemesinin 2011/3 D. İş Sayılı dosyası üzerinden kabulüne karar verildiği, daha sonra davacının cezai işlemin iptaline yönelik açmış olduğu Mardin 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2011/200 esas ve 2012/421 karar sayılı dosyasında verilen davanın açılmamış sayılmasına ilişkin kararın 07.06.2016 tarihinde kesinleşmesi üzerine alınan tedbir kararı hükümsüz kaldığından, davalı kurum tarafından eczacının fesihli olarak kaldığı 07.06.2016-12.07.2016 (bu tarihlerde dahil) tarihleri arasında reçete karşılama işlemi yapamayacağından, bu tarihler arasında karşılanan reçetelerin adı geçen eczacıya ödenmemesi hususunda karar verilmiş ise de, anılan tarihlerde taraflar arasında bir sözleşme bulunmamakla birlikte davalı kurumun davacıya ait ekranı kapatmayarak davacı eczacının reçete işlemi yapmasına imkan sağladığı ve kendi kusuru ile ilaç satışına sebebiyet verdiği anlaşılmış olmakla, ayrıca 12.07.2016 tarihi itibariyle davacıyla yeniden sözleşme yapılmış olduğu da gözetildiğinde kararın usul ve yasaya uygun olması nedeniyle davalının istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuran

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1-Davalı vekili temyiz dilekçesinde; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü itirazlarını yinelemek suretiyle verilen kararın usul ve kanuna aykırı olduğunu ileri sürerek, bölge adliye mahkemesi kararının kaldırılmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, davacının Sosyal Güvenlik Kurumu kapsamındaki kişilerin Türk Eczacıları Birliği üyesi eczanelerden ilaç teminine ilişkin 2009 protokolüne aykırı davrandığı gerekçesiyle hakkında uygulanmasına karar verilen 3 ay süreyle sözleşmenin feshi cezasının Kurumca Medula ekranının kapatılmasının unutulması üzerine geriye dönük uygulanıp uygulanamayacağına ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, davacının Sosyal Güvenlik Kurumu kapsamındaki kişilerin Türk Eczacıları Birliği üyesi eczanelerden ilaç teminine ilişkin 2009 protokolüne aykırı davrandığı gerekçesiyle hakkında uygulanmasına karar verilen 3 ay süreyle sözleşmenin feshi cezasının Kurumca Medula ekranının kapatılmasının unutulması üzerine geriye dönük uygulanıp uygulanamayacağına ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) Bilirkişiye başvurulmasını gerektiren hâller başlıklı 266. maddesi şu şekildedir;

"(1) Mahkeme, çözümü hukuk dışında, özel veya teknik bilgiyi gerektiren hâllerde, taraflardan birinin talebi üzerine yahut kendiliğinden, bilirkişinin oy ve görüşünün alınmasına karar verir. (Değişik cümle: 3/11/2016-6754/49 md.) Ancak genel bilgi veya tecrübeyle ya da hâkimlik mesleğinin gerektirdiği hukukî bilgiyle çözümlenmesi mümkün olan konularda bilirkişiye başvurulamaz. (Ek cümle: 3/11/2016-6754/49 md.) Hukuk öğrenimi görmüş kişiler, hukuk alanı dışında ayrı bir uzmanlığa sahip olduğunu belgelendirmedikçe, bilirkişi olarak görevlendirilemez."

2. Sosyal Güvenlik Kurumu kapsamındaki kişilerin Türk Eczacıları Birliği üyesi eczanelerden ilaç teminine ilişkin 2016 protokolünün 6.12 nci maddesi şu şekildedir;

“Bu Protokolün yürürlük tarihinden önce herhangi bir nedenle Kurumca veya Kuruma devredilen kurumlarca sözleşmesi feshedilen ve/veya cezai şart uygulanan eczacının bu işleme karşı dava açmış olması ve açılan davanın Protokolün yürürlüğe girdiği tarihte kesinleşmemiş olması halinde yazılı talebi ile; Kurumca tespit edilen ve sözleşmesinin feshedilmesi ve/veya cezai şart uygulanmasına ilişkin fiil/fiiller için bu Protokolün (5) ve (6) numaralı maddelerinde yer alan hükümler uygulanır. Ancak Kurumca tahsil edilmiş olan cezai şart ve yersiz ödeme tutarları geri ödenmez, mahsup edilmez.

Bu protokolden önceki protokollerde sözleşmenin feshi ve cezai şart gerektiren maddelerden bu protokolde kaldırılmış olanlar nedeniyle sözleşme feshi ve/veya cezai şart uygulanmış olan işlemler, konusu kalmadığından durdurulur ve işlem yapılmaz.

Bu Protokolün yürürlük tarihinden önce (5.3) numaralı maddede sayılan fiillerden dolayı sözleşmesi feshedilen ve/veya cezai şart uygulanan eczanelerin yazılı talebi üzerine, bu Protokoldeki cezai şart ve fesih hükümleri uygulanır. Ancak eczanenin feshine ilişkin fiil için; bu Protokol hükümlerinde eczacının yazılı olarak uyarılması ve/veya "tekrarı halinde" yeni bir yaptırım belirtilmiş ise, bu Protokolün yürürlük tarihinden önce yapılmış fesih işlemi “yazılı olarak uyarı” ve/veya fesih işlemine esas fiil ise tekrara dayalı yaptırımlar için ilk fiil olarak kabul edilir.

Bu madde hükmü uygulanırken daha önce Kuruma devredilen kurumlar ile yapılan protokoller gereği sözleşmesi feshedilen eczacı için, fesih tarihinden itibaren geçen süre bu Protokol hükümlerine göre sözleşme yapılmayacak süreden düşülür.”

Bu madde hükmü uygulanırken daha önce Kuruma devredilen kurumlar ile yapılan protokoller gereği sözleşmesi feshedilen eczacı için, fesih tarihinden itibaren geçen süre bu Protokol hükümlerine göre sözleşme yapılmayacak süreden düşülür.”

3. Sosyal Güvenlik Kurumu kapsamındaki kişilerin Türk Eczacıları Birliği üyesi eczanelerden ilaç teminine ilişkin 2016 protokolünün 5.3.4 üncü maddesi şu şekildedir;

"Reçetede yazılı ilaç yerine farmasötik eşdeğer olmayan ilaç verilmesi durumunda bir fatura döneminde ilaç bedelinin 5 (beş) katından az olmamak üzere 500 (beş yüz) TL cezai şart uygulanır. Bu maddenin uygulanmasında reçetenin karşılandığı tarihteki Kurum provizyon sistemindeki eşdeğer tablosu dikkate alınır.

4. Sosyal Güvenlik Kurumu kapsamındaki kişilerin Türk Eczacıları Birliği üyesi eczanelerden ilaç teminine ilişkin 2009 protokolünün 6.3.9 uncu maddesi şu şekildedir;

“Reçetede yazılı ilaç yerine farmasötik eşdeğer olmayan ilaç verilmesi durumunda, yanlış verilen ilaç bedelinin 5 katı tutarında cezai şart uygulanarak eczane yazılı olarak uyarılır, tekrarı halinde ilaç bedelinin 5 katı tutarında cezai şart uygulanarak sözleşme feshedilir ve 3 ay süre ile sözleşme yapılmaz.”

3.Değerlendirme

Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre davalının Sosyal Güvenlik Kurumu kapsamındaki kişilerin Türk Eczacıları Birliği üyesi eczanelerden ilaç teminine ilişkin 2009 protokolünün 6.3.9 uncu maddesine göre davacının sözleşmesini 3 ay süreyle feshetmeye karar vermesine rağmen davacı tarafından açılan davalar neticesinde fesih cezasını uygulamayı unuttuğunu fark etmesi üzerine geriye dönük uygulamak istemesinin aralarındaki sözleşmeye aykırı olacağı, fesih cezalarının sadece ileriye yönelik uygulanabileceği, ayrıca 2016 yılı protokolünün davacının eylemine uyan 5.3.4 üncü maddesinde fesih cezasının kaldırılmış olduğu da dikkate alındığında davacının talebi üzerine aynı protokolün 6.12 nci maddesi uyarınca Kurumun bu cezayı kaldırması gerekeceğinden davanın kabulü kararının yerinde olduğu, uyuşmazlığın çözümünün hakimin hukuki bilgisi ile yapılabileceği, sözleşme maddelerinin uygulanmasının hakimin görevi olduğu dikkate alındığında 6100 sayılı Kanun'un 266 ncı maddesince bilirkişi incelemesi yapılmasına gerek olmadığından davalının bu hususa yönelik temyiz itirazlarının da reddi ile Bölge Adliye Mahkemesi kararı usul ve yasaya uygun olduğundan söz konusu kararın onanması gerekmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle ;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

30.05.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/26677, Karar No: 2012/49202, Tarih: 25.12.2012

**2. Ceza Dairesi         2012/26677 E.  ,  2012/49202 K.**

**"İçtihat Metni"**

Tebliğname No : 6 - 2010/143480

MAHKEMESİ : Tekirdağ Çocuk Mahkemesi

TARİHİ : 30/04/2010

NUMARASI : 2009/237 (E) ve 2010/132 (K)

SUÇ : Hırsızlık

Dosya incelenerek gereği düşünüldü;

Yapılan duruşmaya, toplanan delillere, mahkemenin soruşturma sonuçlarına uygun oluşan kanaat ve takdirine göre diğer itirazlar yerinde görülmemiştir, ancak;

Uzlaşma nedeniyle kamu davasının düşürülmesine ilişkin kararın temyizi kabil olduğu ve suça sürüklenen çocuklar müdafiinin bu kararı temyizde hukuki menfaati bulunduğu gözetilerek yapılan incelemede;

5271 sayılı CMK'nun 253/4. maddesi gereği suça sürüklenen çocukların kanuni temsilcilerine uzlaşma teklifinde bulunularak sonucuna göre işlem yapılması gerekirken, kanuni temsilcilerine sorulmadan yazılı şekilde “uzlaşma nedeniyle kamu davasının düşürülmesine” karar verilmesi,

Bozmayı gerektirmiş, suça sürüklenen çocuklar müdafiinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükmün bu sebepten dolayı BOZULMASINA, 25.12.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/11191, Karar No: 2012/8282, Tarih: 26.03.2012

**12. Ceza Dairesi         2011/11191 E.  ,  2012/8282 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Asliye Ceza Mahkemesi

Suç : Trafik Güvenliğini Tehlikeye Sokmak

Hüküm : Beraat

Trafik güvenliğini tehlikeye sokmak suçundan sanığın beraatine ilişkin hüküm Mahalli Cumhuriyet Savcısı tarafından temyiz edilmekle, dosya incelenerek gereği düşünüldü:

5237 sayılı TCK’nın 179/3. maddesinde düzenlenen; alkol ve uyuşturucu madde etkisiyle veya başka bir nedenle “emniyetli bir şekilde” ... kullanamayacak kişinin, bu halde ... kullanması suçu kasıtla işlenebilecek bir suçtur. Alkol ve uyuşturucu maddenin sırf kullanılmış olması bu suçun oluşması için yeterli olmamakla birlikte Adli Tıp Kurumu 5. İhtisas Kurulu raporlarında istikrarlı bir şekilde vurgulandığı üzere; alkollü bir şekilde trafikte seyreden bir sürücünün alkol konsantrasyonu hangi seviyede olursa olsun bireysel farklılıklar göstermekle birlikte trafik güvenliği açısından değişen derecelerde risk oluşturabileceği, ancak bu durumun tehlike arz edecek düzeyde olup olmadığı, dolayısıyla sürücünün tesiri altında bulunduğu alkol seviyesinde ... kullanması halinde, güvenli sürüş yeteneğini kaybedip etmediği, bireyin o andaki sürüş ehliyetini belirleyebilecek dikkat, algı, denge, refleks, psikomotor ve nöromotor koordinasyon gibi nörolojik, nistagmus, akomadasyon, görme gibi oftalmolojik ve genel durumunun tespitine yönelik detaylı dahili muayenesine yönelik tıbbi verilerin değerlendirilmesi ile mümkün olabileceği, ancak böyle bir tespit yapılmamış olsa bile bireysel farlılıkları da elimine edebilecek şekilde 100 promilden yüksek olarak saptanan alkol düzeyinin, güvenli sürüş yeteneğini kaybettireceğinin, bilimsel olarak kabulü gerektiği anlaşılmakla;

İncelenen dosyada; 228 promil alkollü olarak ... kullandığı tespit edilen ve olay tarihinde ne yaptığını, nereleri dolaştığını hatırlayamayacak derecede aşırı alkollü olduğunu beyan eden sanığın, güvenli sürüş yeteneğini kaybettiği ve dolayısıyla atılı suçtan mahkümiyetine karar verilmesi gerektiği halde, yazılı gerekçe ile beraatine karar verilmesi,

Kanuna aykırı olup, Mahalli Cumhuriyet Savcısı'nın temyiz itirazları bu itibarla yerinde görüldüğünden 5320 sayılı Kanunun 8/1. maddesi gereğince halen uygulanmakta olan 1412 sayılı CMUK'un 321. maddesi uyarınca hükmün isteme uygun olarak BOZULMASINA, 26/03/2012 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2021/9563, Karar No: 2022/3009, Tarih: 24.02.2022

**5. Hukuk Dairesi         2021/9563 E.  ,  2022/3009 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi

Taraflar arasındaki 4650 sayılı Kanunla değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun 10. maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın yol olarak tapudan terkini davasından dolayı yapılan yargılama sonunda: Davanın kabulüne ilişkin ilk derece mahkemesinin kararına karşı, davacı idare vekilinin istinaf başvurusu üzerine İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi'nin istinaf isteminin esastan reddine dair kararı ile ilk derece mahkemesince üçer aylık vadeli hesapta nemalandırılmasına ve karar kesinleştiğinde davalıya ödenmesine karar verilen bedelin, Anayasa Mahkemesi'nin 27/11/2020 gün ve 31317 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 16/07/2020 tarih ve 2018/104 Esas- 2020/39 Kararı sayılı kararı uyarınca derhal ödenmesine ilişkin kararın Yargıtay'ca incelenmesi davacı idare vekilince verilen dilekçe ile istenilmiş olmakla, dosyadaki belgeler okunup uyuşmazlık anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

- K A R A R -

Dava, 4650 sayılı Kanunla değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun 10. maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın yol olarak tapudan terkini istemine ilişkindir.

İlk derece mahkemesince davanın kabulüne ilişkin olarak verilen karara karşı, davacı idare vekili tarafından yapılan istinaf başvurusunun İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi'nce HMK'nın 353/1-b-1 maddesi uyarınca esastan reddi ile ilk derece mahkemesince üçer aylık vadeli hesapta nemalandırılmasına ve karar kesinleştiğinde davalıya ödenmesine karar verilen bedelin, Anayasa Mahkemesi'nin 27/11/2020 gün ve 31317 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan, 16/07/2020 tarih ve 2018/104 Esas - 2020/39 Karar sayılı kararı uyarınca derhal ödenmesine ilişkin verilen hüküm davacı idare vekilince temyiz edilmiştir.

6100 sayılı HMK'nın 353/1-b-2 nolu bendinde; "Yargılamada eksiklik bulunmamakla beraber, kanunun olaya uygulanmasında hata edilip de yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmadığı takdirde veya kararın gerekçesinde hata edilmiş ise düzelterek yeniden esas hakkında duruşma yapılmadan karar verileceği," düzenlenmiştir.

Bu itibarla; Bölge Adliye Mahkemesi'nce ilk derece mahkemesinden verilen kararın ödeme hükmüne ilişkin bölümünde kanunun olaya uygulanmasında hata edildiği gerekçesiyle yapılan düzeltmenin yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle yapılması gerektiği gözetilmeden, yeniden hüküm kurulmaksızın yazılı şekilde karar verilmesi,

Doğru görülmemiştir.

Davacı idare vekilinin temyiz itirazları yerinde olduğundan hükmün açıklanan nedenle sair hususlar incelenmeksizin HMK'nın 371. maddesi uyarınca BOZULMASINA, 24/02/2022 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/2410, Karar No: 2021/346, Tarih: 25.03.2021

**Hukuk Genel Kurulu         2017/2410 E.  ,  2021/346 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Aile Mahkemesi

1. Taraflar arasındaki “velayetin değiştirilmesi” davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, Ankara 4. Aile Mahkemesince verilen davanın kabulüne ilişkin karar, davalı vekilinin temyizi üzerine Yargıtay 2. Hukuk Dairesince yapılan inceleme sonunda bozulmuş, Mahkemece Özel Daire bozma kararına karşı direnilmiştir.

2. Direnme kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

3. Hukuk Genel Kurulunca dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

I. YARGILAMA SÜRECİ

Davacı İstemi:

4. Davacı vekili 28.03.2014 tarihli dava dilekçesinde; tarafların 06.09.2012 tarihinde evlendiklerini, bu evlikten 15.11.2013 tarihinde Mehmet Efe isimli ortak çocuklarının dünyaya geldiğini, sonrasında Ankara 11. Aile Mahkemesinin 25.02.2104 tarihli ve 2013/1752 E., 2014/203 K. sayılı kararı ile boşandıklarını, kararın taraflarca temyiz edilmeyerek 24.03.2014 tarihinde kesinleştiğini, boşanma aşamasında müvekkilinin doğum izni nedeniyle maaş alamadığını, Türkiye’de kendisine yardımcı olabilecek bir yakınının bulunmadığını, erkek eşin kendisini ölümle tehdit etmesi nedeniyle ortak çocuğun velayetinin babaya verilmesini kabul etmek zorunda kaldığını, tehdit edilmesine dayanak olay nedeniyle davalının Ankara Sulh Ceza Mahkemesinde yargılanmasının devam ettiğini, boşanma kararının akabinde ortak çocuğun baba tarafından Malatya’da yaşayan annesine bırakıldığını, babanın ise Ankara’da yaşadığını, ortak çocuğa bakması için bırakılan babaannenin kuaför olarak çalıştığını, bu sebeple davalının velayet görevinin yükümlülüklerine aykırı davrandığını, müvekkilinin ise boşanma kararından sonra yeniden çalışmaya başladığını, gelirinin bulunduğunu, çocuğuna sağlıklı bir şekilde bakabileceğini, çocuğun henüz dört aylık olması nedeniyle anne bakım ve sevgisine muhtaç olduğunu ileri sürerek velayetin değiştirilmesine ve ortak çocuk yararına 500,00TL iştirak nafakası ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı Cevabı:

5. Davalı cevap dilekçesi sunmamış olup yargılama aşamasında davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme Kararı:

6. Ankara 4. Aile Mahkemesinin 19.12.2014 tarihli ve 2014/432 E., 2014/1674 K. sayılı kararı ile; davalı baba tarafından velayetin değiştirilmesine karşı çıkılmadığı, dosya kapsamına göre davacı annenin Başbakanlığa bağlı Yurt Dışı Türkler Daire Başkanlığı’nda çalıştığı, annesiyle birlikte yaşadığı, davalının ise Malatya’da yaşadığı, ortak çocuğu annesine bırakıp zaman zaman Ankara’ya çalışmaya gitmek zorunda kaldığı, ortak çocuğun henüz bir yaşında olduğu, yaşı nedeniyle anne bakım ve sevgisine ihtiyaç duyduğu, dosyaya gelen bilgi ve belgelere göre velayetin değiştirilmesine karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle velayetin davacı anneye verilmesine ve tarafların mali durumu gözetilerek çocuk yararına 300,00TL iştirak nafakası ödenmesine karar verilmiştir.

Özel Daire Bozma Kararı:

Özel Daire Bozma Kararı:

7. Yargıtay 2. Hukuk Dairesince 28.04.2015 tarihli ve 2015/7631 E. ve 2015/8714 K. sayılı kararı ile;

“...Hüküm davalı tarafından temyiz edilmekle, evrak okunup gereği düşünüldü:

Velayetin kaldırılması, eşlerden birinden alınarak diğerine verilmesi, kamu düzeniyle ilgili olup. hakimin re'sen harekete geçtiği ve re'sen araştırma ilkesinin geçerli olduğu işlerdendir. (...m. 385/2) Aile mahkemesi, görev alanına giren konularda önüne getirilen uyuşmazlıklarda, küçükler hakkında, bakım ve gözetimine yönelik nafaka yükümlülüğü konusunda gerekli önlemleri almaya, bedensel ve zihinsel gelişmesi tehlikede bulunan veya manen terkedilmiş halde bulunan küçüğü, ana ve babadan alarak bir aile yanına ya da özel sağlık kurumuna veya eğitimi güç çocuklara mahsus kuruma yerleştirmeye, bu hususlarda bir talep olup olmadığına bakmaksızın kendiliğinden karar verebilir. (4787 s. K. m. 6 /2a-b) Bu bakımdan, hakimin, velayet hakkına sahip olan ebeveynin, bu görev ve sorumluluğunu yerine getirip getirmediğini re'sen araştırması esası itibariyle doğrudur.

Dosya kapsamına göre tarafların 24.03.2014 tarihinde anlaşmalı olarak boşandıkları ve velayetin babaya bırakıldığı annenin 300 TL iştirak nafakası ödemesine karar verildiği eldeki davanın ise 28.03.2014 tarihinde boşanma kararından 4 gün sonra açıldığı anlaşılmaktadır. Toplanan deliller, babanın velayet görevini gereği gibi yerine getirmediğini, çocuğa karşı yükümlülüklerini savsakladığını kabule yeterli değildir. Diğer bir ifade ile, Türk Medeni Kanununun 348'nci maddesindeki velayetin kaldırılmasını gerektiren ve Türk Medeni Kanununun 183,349,351/1. maddeleri gereğince velayet sahibinin değiştirilmesini gerektirecek sebepler olayda gerçekleşmemiştir. Bu bakımdan velayet hakkının babadan kaldırılmasına karar verilmesi doğru bulunmamıştır,..” gerekçesiyle karar bozulmuştur.

Direnme Kararı: