muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2011/13045, Karar No: 2012/6572, Tarih: 03.04.2012

5510 sayılı Yasa'nın yürürlüğe ilişkin hükümleri düzenleyen 108. maddesinde, anılan Yasanın geçici 4. maddesinin, 2008 yılı Ekim ayı başında yürürlüğe gireceği belirtilmiştir. Burada, aybaşından neyin anlaşılması gerektiği üzerinde durulması gerekir. 10.09.1987 tarihli Resmi Gazetede yayınlandığı gün yürürlüğe giren Devlet Memurları ile Diğer Kamu Görevlilerinin Aylıklarının Ödenmesi Zamanının Değiştirilmesine Dair 289 sayılı Kanun Hükmünde Kararname’nin 1. maddesinde, “Aylıklarını 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu, 926 sayılı ..., 2802 sayılı Hakimler ve Savcılar Kanunu ile 2914 sayılı Yüksek Öğretim Personel Kanunu hükümlerine göre almakta bulunan Devlet memurları ile diğer kamu görevlilerinin (sözleşmeli statüdeki personel dahil) aylık veya sözleşme ücretleri, ilki 15 Ekim 1987 tarihinde olmak üzere her ayın 15’inde ödenir….  Devlet memurları ile diğer kamu görevlilerine ilişkin kanunlarda yer alan “ay başı” ibareleri “ayın 15’i” olarak uygulanır.“ denilmiş; Yine, 5510 sayılı Yasanın tanımlara ilişkin 3. maddesinde, “Ay: Ücretleri; her ayın 15”inde ödenen 4 üncü maddenin birinci fıkrasının (a) ve (c) bentleri kapsamındaki sigortalılar için, ayın 15’inden ertesi ayın 15’ine kadar geçen, diğer sigortalılar için ise ayın 1’i ile sonu arasında geçen ve otuz gün olarak değerlendirilen süreyi …. ifade eder.” düzenlemesine yer verilmiştir. Bu yöndeki düzenlemeler gözetildiğinde, kamuda aktif çalışan veya buradan gelir-aylık alanlar yönünden, aybaşı olarak, ayın 15’inin esas alınması gerektiği, 5510 sayılı Yasanın geçici 12.maddesi gereğince yapılan devirlerin de bu husus gözetilerek, ayın 15’i itibariyle yapıldığı; pasif sigortalılar yönünden de, 2008 yılı Ekim ayı başından, 15.10.2008 tarihinin anlaşılması gerektiği sonucuna varılmıştır.

Yukarıda belirtilen yasal düzenlemeler gözetildiğinde;...iştirakçileri açısından görevli mahkemenin belirlenmesinde, tedavinin başladığı tarih esas alınarak; pasif sigortalılar için tedavisi 15.10.2008 tarihinden önce başlayan sigortalılar ile bunların hak sahipleri yönünden idari yargının, tedavisi anılan tarihten sonra başlayanlar yönünden adli yargının (iş mahkemelerinin) görevli olduğu; aktif olarak çalışmasına devam edenler yönünden ise, sağlık sigortası açısından ... devir tarihlerine göre, ... görev yapan asker ve sivil personel ile bunların bakmakla yükümlü oldukları kişilerden tedavisi 15.10.2010 tarihinden, diğer kamu görevlileri ile bunların bakmakla yükümlü oldukları kişiler yönünden tedavisi 15.01.2010 tarihinden önce başlayan sigortalılar ile bunların bakmakla yükümlü oldukları kişiler yönünden idari yargının, tedavisi anılan devir tarihlerinden sonra başlayanlar yönünden adli yargının (iş mahkemelerinin) görevli olduğu sonucuna varılmaktadır.

Somut olaya gelince; davacının, 5434 sayılı Yasa kapsamında olduğu ve hak sahibi eşinin diş tedavisinin 20.08.2008 tarihinde yapıldığı gözetilerek, davanın, görevsizlik nedeniyle reddine karar verilmesi gerekirken, işin esasına girilerek yazılı şekilde karar verilmiş olması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O halde, taraf vekillerinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 03.04.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/8822, Karar No: 2018/16900, Tarih: 08.10.2018

**8. Hukuk Dairesi         2017/8822 E.  ,  2018/16900 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasında görülen ve yukarıda açıklanan davada yapılan yargılama sonunda Mahkemece, davanın kabulune kararı verilmiş olup hükmün ... tarafından temyiz edilmesi üzerine, Dairece dosya incelendi, gereği düşünüldü.

K A R A R

Dava dilekçesinde, davacı ...... İlçesi Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakfı'na ait senette yapılan değişikliklerin tescili istenmiş; mahkemece, davanın kabulüne dair verilen karar süresi içerisinde ... vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-Davacı vakıf kanunla kurulduğundan ve bu tür vakıfların senetleri ülke çapında tek tip olarak hazırlandığından vakıf senedinin amacını düzenleyen 3. maddesinin, 3294 sayılı Kanuna uygun olarak "Bu vakfın amacı, 3294 sayılı Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışmayı Teşvik Kanunu'nun amaç ve kapsamına giren faaliyet ve çalışmalar yapmak, diğer kanun ve bu doğrultuda düzenlenmiş mevzuatla vakıflara açıkça tevdi edilmiş görevleri ifa etmektir” şeklinde hazırlanması gerekirken bu hususa dikkat edilmeden noterde hazırlanan değişikliğin tesciline karar verilmesi,

2-Davacı vakıf 3294 sayılı Kanunla kurulduğuna ve sermayesi de bu kanunla 1.000.000,00 TL olarak tespit edildiğine göre, bunun dışına çıkılarak vakfın kuruluş sermayesinin değiştirilmesi,

Doğru görülmemiştir.

Mahkemece yapılacak iş; kanunla getirilen değişiklikleri kapsayacak şekilde ve vakfın mütevelli heyetince senet değişikliğine ilişkin olarak usulüne uygun şekilde karar alınmak ve bu konuda yeniden noterde resmi düzenleme yapılmak üzere davacı tarafa süre verilip, Türk Medeni Kanunu’nun 112-113 ve Vakıflar Yönetmeliği’nin 14. maddeleri gereğince Vakıflar Genel Müdürlüğünün de görüşü alındıktan sonra oluşacak sonuca göre bir karar vermektir.

SONUÇ: Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün 6100 sayılı HMK'nin Geçici 3. maddesi yollamasıyla 1086 sayılı HUMK'nin 428. maddesi uyarınca

BOZULMASINA, taraflarca HUMK'nin 440/I maddesi gereğince Yargıtay Daire ilamının tebliğinden itibaren ilama karşı 15 gün içinde karar düzeltme isteğinde bulunulabileceğine, peşin harcın istek halinde temyiz edene iadesine 08.10.2018 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2018/2360, Karar No: 2020/2250, Tarih: 24.06.2020

**23. Hukuk Dairesi         2018/2360 E.  ,  2020/2250 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İcra Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki sıra cetveline şikayetin yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı şikayetin reddine yönelik verilen hükmün süresi içinde şikayetçi vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

-K A R A R-

Şikayetçi vekili, müvekkilinin şikayet dışı borçlu ...hakkında Isparta 1. İcra Müdürlüğünün 2014/1520 E. sayılı dosyasında rehnin paraya çevrilmesi yoluyla icra takibi yaptığını, rehinli aracın 26.05.2014 tarihinde 44.000,00 TL bedelle satışının yapıldığını, ihale bedelinin araç üzerinde bulunan tüm alacaklıların alacağını karşılamadığından İİK'nın 140. maddesi gereğince derece kararı ve sıra cetveli düzenlendiğini, sıra cetvelinde müvekkili bankanın rehin alacaklısı sıfatıyla 1. sıraya yazıldığını, bu konuda bir ihtilaf olmadığını, ancak müvekkili bankanın aynı borçludan olan kredi kartı alacağının tahsili için Isparta 3 İcra Müdürlüğünün 2013/744 E. sayılı dosyası ile icra takibi başlattığını, müvekkili bankanın bu dosyadan olan alacağının 7. sıraya konulduğunu, 7. sıradaki takip dosyası alacağının da rehin kapsamında değerlendirilmesi gerektiğini, bu nedenle sıra cetvelinin usule ve yasaya aykırı olduğunu ileri sürerek, sıra cetvelinin iptalini talep etmiştir.

Şikayet olunanlar vekilleri, şikayetin reddini istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, konut veya taşıt kredisi gibi tüketicinin şahsi ihtiyacını karşılayan krediler için gösterilen teminatların kural olarak sadece bu kredilerden doğan borçlar için teminat teşkil ettiği, banka müşterisinin diğer kredi borçlarının teminatı olarak kullanılamayacağı, şikayetçinin borçlu ile araç kredisinden kaynaklı rehin sözleşmesi imzalandığı, bu rehin sözleşmesinin sadece bu kredinin teminatı olarak gösterilebileceği, bunun dışındaki borçlunun bankayla diğer ilişkisinden doğmuş veya doğan alacağının teminatını teşkil etmeyeceği, dolayısıyla şikayetçinin 7. sırada bulunan takip dosyasındaki alacağının kredi kartından kaynaklandığı ve rehinle temin edilmemiş olduğu gerekçesiyle, şikayetin reddine karar verilmiştir.

Kararı, şikayetçi vekili temyiz etmiştir.

Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, şikayetçi vekilinin temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.
Yargıtay — Esas No: 2013/14946, Karar No: 2014/12234, Tarih: 03.06.2014

**21. Hukuk Dairesi         2013/14946 E.  ,  2014/12234 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Gaziantep 3. İş Mahkemesi

TARİHİ : 28/06/2013

NUMARASI : 2012/318-2013/508

01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 sayılı HMK’nın 321.maddesinin 2.fıkrasına göre; kararın tefhimi için hükme ilişkin tüm hususların gerekçesi ile birlikte açıklanamadığı ve bu nedenle zorunlu olarak hüküm özetinin tefhim edildiği hallerde, gerekçeli kararın en geç bir ay içinde yazılarak tebliğe çıkartılması gerekir. Bu hüküm doğrultusunda, hükme ilişkin tüm hususların gerekçesi ile birlikte tefhim edilmediği hallerde gerekçeli kararın taraflara tebliği zorunludur (Anayasa Mahkemesi Başkanlığı’nın (İkinci Bölüm) 20.03.2014 gün ve 2012/1034 Başvuru sayılı kararı da aynı yöndedir).

Mahkemece, taraflara tefhim edilen kısa kararda (hüküm özeti) hükmün tüm unsurları yer almakla birlikte kararın gerekçesinin tefhim edilememesi halinde temyiz süresi gerekçeli kararın tebliğinden itibaren başlar. Ancak, hüküm tüm unsurları ve gerekçesi ile birlikte tefhim edilmiş ise artık hükmün HMK’nın 321/2 maddesine göre usulüne uygun ve eksiksiz bir biçimde tefhim edildiği kabul edilir ve temyiz süresi tefhim tarihinden itibaren başlar. 5521 sayılı Kanun‘un 8.maddesinde yer alan ve temyiz süresinin başlangıcına esas alınan tefhim kavramının “hükme ilişkin tüm hususların gerekçesi ile birlikte açıklandığı hal“ olarak anlaşılması zorunludur.

Tarafların, gerekçeli karar tebliğ edilmeden önce, temyiz süre tutum dilekçesi veye gerekçeli temyiz dilekçesi sunmak suretiyle kararı temyiz ettikleri hallerde dahi, kararın gerekçesini dikkate alarak yeni temyiz gerekçelerine dayanmaları mümkün olduğundan, bu gibi hallerde bile gerekçeli kararın taraflara tebliği gerekir.

Davanın tümden kabulü yada reddi söz konusu olsa bile tarafların kararın gerekçesini temyiz etmekte hukuki yararları bulunabileceğinden, bu gibi durumlarda bile gerekçeli kararın yöntemince taraflara tebliği zorunludur.

Yukarıda yer alan açıklamalar doğrultusunda;

Gerekçeli karar tebliğ edilmeyen davacı ve davalı M-A S. Yapı İnş. Taah. San ve Tic. Ltd. Şti. vekillerine yöntemince tebliğ edilerek temyiz süresi geçtikten sonra ve gerektiğinde Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun 432 ve 433. maddelerindeki prosedür işletildikten sonra gönderilmek üzere,

Dosyanın mahalline GERİ ÇEVRİLMESİNE,03.06.2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/12219, Karar No: 2013/3082, Tarih: 21.02.2013

**21. Hukuk Dairesi         2011/12219 E.  ,  2013/3082 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

Davacı, davalılardan işverene ait işyerinde geçen çalışmalarının tespitine işçilik alacaklarının tahsiline karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir.

Hükmün taraf vekillerince temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

K A R A R

Sigortalılığa ilişkin “hizmet tespiti” davaları, Sosyal Güvenlik hakkına ilişkin olarak ortaya çıkan davalardır. Yasal dayanağını 506 sayılı Yasanın 6. ve 79/10. (5510 sayılı yasa açısından ise 86/9. ) maddelerinden almaktadır. Sözü edilen 6.madde de, çalıştırılanların, işe alınmaları ile kendiliğinden sigortalı olacakları, sigortalı olmak hak ve yükümünden kaçınılamayacağı ve vazgeçilemeyeceği belirtilmiştir. Anılan yasanın 79/10. maddesinde ise, sigortalıların, çalışmalarının tespiti ile ilgili dava açabilecekleri hükme bağlanmıştır. Bu bakımdan, hizmet tespitine ilişkin davalar sosyal güvenlik hakkı ve kamu düzeni ile ilgili olup, kişi iradesi belirleyici etkiye sahip değildir. İçerisinde bulunduğu yasal statünün belirlediği durum doğrudan dikkate alınır. Bu nedenle hakim, kendiliğinden araştırma yapma yetkisine sahiptir. Bu yetki kapsamında, gerektiğinde tanık ve diğer deliller yoluyla doğrudan gerçeği bulma yükümü bulunmaktadır.

İşçilik haklarına ilişkin davalar ise, 4857 sayılı yasadan kaynaklanmaktadır. Bu tür davalar, kişi iradesine önemli rol verilip, taraf anlaşmalarına geçerlilik tanınan, alacak ve tazminat türünde olan davalardır. Taraflar bu tür haklarından her zaman vazgeçebilir. Bu nedenle hakim, kendiliğinden araştırma yapmaz. Tarafların bildirdiği deliller dışında delil toplanması da olanaklı değildir. Kaldı ki, ... nun bu davalarda davalı sıfatı bulunmamaktadır.

Bu durumda, her iki dava türünün, taraflarının statüsü, hakimin delil araştırma bakımından kendiliğinden hareket etmesi, taraf iradelerine atfedilen rol, dava konusu edilen haktan vazgeçilip vazgeçilememesi gibi yönlerden yasal konumları birbirinden tamamen farklıdır. Her iki dava türünün birlikte görülmesi durumunda; davanın birinde birkısım delillerin kendiliğinden dikkate alınması, diğerinde alınmaması gerekecektir ki, aynı dava dosyasında birbiri ile çelişkili kararlar yer alabilecektir. Kaldı ki, işçilik haklarına ilişkin olarak dairemiz kararları ile işçilik alacaklarına ilişkin davalar yönünden asıl görevli Yargıtay ilgili dairelerinin kararları arasında farklı uygulamalar ortaya çıkabilecektir.

Öteyandan, temyiz aşamasında inceleme mercileri farklı olan bu davaların birbirinden bağımsız sonuçlandırılmalarında hukuki istikrar ve kararlara olan güven bakımından da yarar bulunmaktadır. İşçilik haklarına ilişkin olarak kesinleşen hüküm, hizmet tesbiti davasında sadece kuvvetli delil olarak değerlendirilmekte, davada taraf sıfatı bulunmayan ... yönünden bağlayıcı olmamaktadır.

Mahkemenin bu maddi ve hukuksal olguları gözetmeksizin, birbirinden tamamen farklı iki davayı ayrı ayrı başvurma ve nisbi harca tabi olduğunu da gözardı ederek bir arada görmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

Yapılacak iş; her iki davayı ayırmak ve eksik yargı harçlarını tamamlattıktan sonra yargılamayı birbirinden bağımsız olarak sonuçlandırmaktan ibarettir.

0 halde, tarafların bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ:Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, bozma nedenine göre sair husularnı bu aşamada incelenmesine yer olmadığına temyiz harcının istek halinde temyiz edenlerden davacı ile davalılardan ...'ye iadesine 21.02.2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/10518, Karar No: 2014/16594, Tarih: 08.09.2014

**21. Hukuk Dairesi         2014/10518 E.  ,  2014/16594 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Kütahya İş Mahkemesi

TARİHİ : 17/07/2013

NUMARASI : 2005/103-2013/264

Davacı, iş kazası sonucu maluliyetinden doğan maddi ve manevi tazminatın ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir.

Hükmün davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

KARAR

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı gerektirici nedenlere, temyiz edenin sıfatına ve temyiz kapsamına göre davalıların aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki diğer temyiz itirazlarının reddine,

2-Dava, 15.08.2004 tarihindeki iş kazası nedeniyle uğranılan maddi ve manevi zararların tazmini istemlerine ilişkindir.

Mahkemece, maddi tazminat davalarının kabulüne, manevi tazminat davasının ise kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Dosya kapsamındaki bilgi ve belgelerden, işbu dava ile birleşen 2009/755Esas ve 2012/537Esas sayılı iki dosya daha bulunduğu, davacının 2005/103 Esas sayılı işbu davada 1.000,00TL maddi tazminat talebinde bulunurken bu talebini 19.08.2011 tarihli ıslah ile 24.621,73 TL daha artırdığı, birleşen 2009/755Esas sayılı davadaki talebin yalnızca manevi tazminat istemine dair olduğu, 2012/537 Esas sayılı dava ile 47.904,21TL daha maddi tazminat talebinde bulunulduğu, davalı G.. Tur.Mad.A.Ş vekili ile diğer davalı gerçek kişilerin birleşen 2012/537 Esas sayılı dosyada süresinde zamanaşımı definde bulundukları, davalı gerçek kişilerden İ.. Ö..'in şantiye şefi olarak, Al..A..'ın da davalı şirket D..Yapı İnş.Teks.San.Tic.A.Ş'nin yönetim kurulu başkanı olarak işveren vekili sıfatını taşıdıkları, diğer davalı N.. S..'in ise vinç operatörü işçi olduğu, kazanın oluşumundan tüm davalıların değişik oranlarda olmak üzere %85 oranında, kazalının ise %15 oranında kusurlu bulunduğu, davalı N.. S.. dışındaki tüm davalıların ya işveren yada işveren vekili sıfatını taşımalarına göre bu davalıların kazalı işçiye karşı sorumluluğunun akdi sorumluluk olduğu, davalı N.. S.. ile kazalı arasında böylesi akdi bir münasebetinin bulunmamasına göre N.. S..'in sorumluluğunun haksız fiil sorumluluğuna dayandığı anlaşılmaktadır.

Türk Borçlar Kanununun 61.maddesinde düzenlenen eksik teselsül hükümlerine göre davalıların davacıya karşı birlikte sorumlu oldukları ortadadır. BK.’ nun 61.maddesi hükmü gereğince borçlulardan her biri borcun tamamından tek başına sorumlu olduğundan, borçlulardan birisinin borcunun zaman aşımına uğramış olması alacak miktarına etkili değildir. Bu kuralın doğal bir sonucu olarak da zaman aşımı def’i inden ancak kendi borcu zaman aşımına uğramış olan borçlu yararlanabilir ve her davalıya kendi hukuki durumlarına uygun zaman aşımı süresi uygulanır.

Somut olayda, 15.08.2004 tarihindeki olay nedeni ile 26.11.2012 tarihinde açılan birleşen 2012/537Esas sayılı davada, davalı G.Tur.Mad.A.Ş vekili ile diğer davalı gerçek kişilerin süresinde zaman aşımı def’i inde bulunduğu uyuşmazlık konusu değildir. Uyuşmazlık davalılardan hangisi için hangi zamanaşımı süresinin uygulanacağı ve bunun doğal neticesi olarak da hangi davalı yada davalılar bakımından bakımından birleşen 2012/537Esas sayılı dava ile talep olunan alacağın zamanaşımına uğradığı noktasında toplanmaktadır. Davalı N.. S..'in sorumluluğu yukarıda da ayrıntılı olarak açıklandığı üzere haksız fiilden kaynaklanırken diğer davalıların sorumluluğu işveren yada işveren vekili olmaları nedeniyle sözleşmeden kaynaklanmaktadır. Hal böyle olunca yargılamaya konu kazada davalı N.. S.. dışındaki tüm davacılar için akdi zamanaşımını süresinin düzenlendiği 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 146.maddesinde belirtilen 10 yıllık zamanaşımı süresinin uygulanması, davalı N.. S.. için ise haksız fillerde zamanaşımı süresinin düzenlendiği aynı yasanın 72/1 maddesinde belirtilen zararın ve failin öğrenilmesi tarihinden itibaren iki yıl ve her halde 10 yıllık zamanaşımı süresinin uygulanması gerektiği izahtan varestedir. Öte yandan Borçlar Kanununun 72/2 maddesinde de eylem aynı zamanda suç oluşturuyorsa o suç için öngörülen ceza zamanaşımı süresinin uygulanacağı hükmü mevcut olup olayımızda zararlandırıcı hadisenin aynı zamanda suç oluşturduğu hususunda da tartışma bulunmamaktadır. O halde dava konusu eylem için olay zamanında geçerli olan TCK. 102/4 maddesinde belirtilen 7 yıl 6 aylık uzamış ceza zamanaşımı süresinin uygulanması gereklidir. Bu sürenin başlangıç tarihi ise TCK. 103. maddesine göre olayın gerçekleştiği tarihtir. Bu açıklamadan olarak davacı kazalı, davalı N.. S.. bakımından olayın aynı zamanda suç teşkil etmesi nedeniyle geçerli olan 7 yıl 6 aylık uzamış ceza zamanaşımı süresini birleşen 2012/537Esas sayılı dosyada talep ettiği alacak yönünden geçirmiştir. Fakat N.. S.. dışındaki diğer davalılar için sözleşmeden kaynaklanan 10 yıllık zamanaşımı süresi geçerli olduğundan bu davalılar için alacağın zamanaşımına uğradığını söylemek mümkün değildir.

Bunun yanında,Türk Borçlar Kanunu’nun 56. maddesi hükmüne göre hakimin özel halleri göz önünde tutarak manevi zarar adı ile sigortalı yakınlarına verilmesine karar vereceği bir para tutarı adalete uygun olmalıdır. Hükmedilecek bu para, zarara uğrayanda manevi huzuru doğurmayı gerçekleştirecek tazminata benzer bir fonksiyonu olan özgün bir nitelik taşır. Bir ceza olmadığı gibi, mamelek hukukuna ilişkin zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir. O halde, bu tazminatın sınırı onun amacına göre belirlenmelidir. Takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenilen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır. 22.06.1966 günlü ve 7/7 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararının gerekçesinde takdir olunacak manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar da açıkça gösterilmiştir. Bunlar her olaya göre değişebileceğinden hakim bu konuda takdir hakkını kullanırken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir.

Hakimin bu takdir hakkını kullanırken, ülkenin ekonomik koşulları, tarafların sosyal ve ekonomik durumları, paranın satın alma gücü, tarafların kusur durumu, olayın ağırlığı, davacının sürekli iş göremezlik oranı, işçinin yaşı, olay tarihi gibi özellikleri göz önünde tutması, hükmedilecek tutarın manevi tatmin duygusu yanında caydırıcılık uyandıran oranda olması gerektiği de söz götürmez ve yine 22.06.1966 gün 1966/7-7 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı’nın gerekçesinde de açıklandığı üzere zarar görenin müterafik kusurunun varlığı halinde bu durumun manevi tazminatın takdirinde göz önünde bulundurulması gerekir.

Tüm bu açıklamalar sonrasında neticeten, birleşen 2012/537Esas sayılı davada talep olunan alacak için, davalı N.. S.. bakımından 7 yıl 6 aylık dava zamanaşımı süresinin dolduğu gözetilmeden bu davalının da sorumluluğunu doğurur biçimde karar verilmesi, ayrıca kaza tarihi, tarafların kusur oranları ve sosyal ekonomik halleri ile özellikle kazalı sigortalının maluliyet oranı gözetildiğinde davacı lehine 75.000,00TL miktarlı olarak fazla manevi tazminata hükmedilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde, davalıların bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA,temyiz harcının istek halinde temyiz edenlere iadesine

08/09/2014 gününde oy birliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/1977, Karar No: 2019/239, Tarih: 08.01.2019

**2. Ceza Dairesi         2017/1977 E.  ,  2019/239 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Hırsızlık

HÜKÜM : Mahkumiyet

Dosya incelenerek gereği düşünüldü;

Yüzüne karşı verilen hükmü, 1412 sayılı CMUK'nın 310/1-2. maddesinde öngörülen bir haftalık yasal süreden sonra 10/07/2015 tarihinde temyiz eden sanığın temyiz isteminin aynı Kanun'un 317. maddesi gereğince REDDİNE, 08/01/2019 gününde oy birliğiyle karar verildi.