muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2024/4371, Karar No: 2024/6905, Tarih: 30.09.2024

.1. sınıftaki malların dolaylı olarak benzer olduğu, dava konusu marka başvurusu kapsamında, 5.1. sınıf dışındaki tüm mallar ile davacı markası kapsamındaki tıbbi müstahzar emtiasının, doğası, kullanım şekli ve dağıtım kanallarının farklı olduğu, aynı mağazalarda satılsalar bile, farklı reyonlarda bulundukları, ayrıca, birbirini tamamlayan veya rekabet halinde olan mallar da olmadıkları, bu nedenle davalının başvurusu kapsamında bulunan, 5.1. sınıf dışındaki tüm malların, davacının mesnet markasının kapsamından farklı olduğu, dosya kapsamına göre davalı şirketin başvurusunun kötüniyetli olarak yapıldığının ispatlanamadığı gerekçesiyle davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, davanın kısmen kabulüne TÜRKPATENT YİDK'in 2018-M-5624 sayılı kararının; 5. sınıfın 1. Alt sınıfında bulunan, "İnsan ve hayvan sağlığı için ilaçlar, tıbbi ve veterinerlik amaçlı kimyasal ürünler, tıbbi ve veterinerlik amaçlı kimyasal reaktif maddeler, ilaç ihtiva eden kozmetikler" yönünden iptaline, fazlaya ilişkin istemin reddine, sayılı emtia yönünden markanın hükümsüzlüğüne karar verilmiş, karar davacı vekili ve davalı TÜRKPATENT vekilince temyiz edilmiştir.

V. TEMYİZ İNCELEMESİ

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Dava, davalı şirket marka başvurusuna yapılan itirazın reddine dair TÜRKPATENT YİDK kararının iptali talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

1.6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

2.6769 sayılı Kanun'un 6 ncı maddesinin birinci fıkrası.

3.Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin 29.05.2024 tarihli ve 2023/1140 E., 2024/4472 K. sayılı Kararı, 08.05.2024 tarihli ve 2023/452 E., 2024/3711K. sayılı Kararı

3. Değerlendirme

İlk Derece Mahkemesince verilen karara yönelik olarak yapılan istinaf başvurusu üzerine 6100 sayılı Kanun'un 355 vd. maddeleri kapsamında yöntemince yapılan inceleme sonucunda Bölge Adliye Mahkemesince esastan verilen nihai kararda, dosya kapsamına göre saptanan somut uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kurallarına aykırı bir yön olmadığı gibi aynı Kanun'un 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ve 371 inci maddelerinin uygulanmasını gerektirici nedenlerin de bulunmamasına göre usul ve yasaya uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının onanmasına karar vermek gerekmiştir.

VI.SONUÇ: Yukarda açıklanan nedenlerle, davacı vekili iledavalı TÜRKPATENT vekilinin temyiz istemlerinin reddi ile Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararın 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA, aynı Kanun'un 372 nci maddesi uyarınca işlem yapılmak üzere dava dosyasının İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edenlere ayrı ayrı yükletilmesine, 30.09.2024 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/19068, Karar No: 2017/17601, Tarih: 05.07.2017

**5. Hukuk Dairesi         2016/19068 E.  ,  2017/17601 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılarak üzerine pilon dikilip enerji nakil hattı geçirilen taşınmazın, pilon yeri bedeli ile irtifak hakkı karşılığının tahsili davasından dolayı yapılan yargılama sonunda: Davanın kabulüne dair verilen yukarıda gün ve sayıları yazılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi davalı idare vekilince verilen dilekçe ile istenilmiş olmakla dosyadaki belgeler okunup uyuşmazlık anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

- K A R A R -

Dava, kamulaştırmasız el atılarak üzerine pilon dikilip enerji nakil hattı geçirilen taşınmazın, pilon yeri bedeli ile irtifak hakkı karşılığının tahsili istemine ilişkindir.

Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiş; hüküm, davalı idare vekilince temyiz edilmiştir.

Bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır. Alınan rapor ve yapılan inceleme, hüküm kurmaya elverişli değildir. Şöyle ki;

1)Karışık meyve bahçesi niteliğindeki meyvalı ağaçların yaşı tespit edilip enerji nakil hattının geçtiği tarihten sonra dikildiğinin anlaşılmas halinde tarım arazisi olarak değer biçilmesi gerektiği düşünülmeden yazılı şekilde karar verilmesi,

2)Taşınmaz üzerinde bulunan yapının yaşı itibariyle el atma tarihinden sonra yapıldığı hususu gözetilmeden yapı bedeli de esas alınarak irtifak hakkı karşılığının hesaplanması,

3)Türkiye ortalamasına göre, üretim masraflarının, münavebe ürünlerinin brüt gelirinin 1/3'ünden az olamayacağı gözetilmeden, daha az üretim masrafı yapıldığının kabulü ile fazla bedel tespit eden rapora göre hüküm kurulması,

4)Hükümde; yargılama giderleri ayrı ayrı belirtilmeden, denetlenmesi mümkün olmayacak şekilde yazılması,

Doğru görülmemiştir.

Davalı idare vekilinin temyiz itirazları yerinde olduğundan hükmün açıklanan nedenlerle H.U.M.K.nun 428. maddesi gereğince BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istenildiğinde iadesine ve temyize başvurma harcının Hazineye irad kaydedilmesine, 05/07/2017 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2018/4123, Karar No: 2018/9171, Tarih: 13.09.2018

**2. Hukuk Dairesi         2018/4123 E.  ,  2018/9171 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : ... Bölge Adliye Mahkemesi 2. Hukuk Dairesi

DAVA TÜRÜ : Kişisel İlişkinin Yeniden Kurulması

Taraflar arasındaki davanın yapılan muhakemesi sonunda bölge adliye mahkemesi hukuk dairesince verilen, yukarıda tarihi ve numarası gösterilen hüküm davalı tarafından temyiz edilmekle, evrak okunup gereği görüşülüp düşünüldü:

Davacı baba, davalıya karşı ... Aile Mahkemesinin 2014/283 esas sayılı dosyasıyla boşanma davası açtığını, boşanma davasında, 26.01.2015 tarihli ara karar ile çocuk ile kendisi arasında her ayın 1. ve 3. hafta Pazartesi günü saat 10.00 ile saat 11.00 arasında kişisel ilişki kurulmasına karar verildiğini, son kararla ise velayetin anneye verildiğini, kendisi ile çocuk arasında aynı şehirde olması halinde her ayın 1. ve 3. Cumartesi günü saat 10.00 ile 11.00 arasında ayrı şehirde olması halinde her ayın 1 ve 3. hafta pazartesi günü saat 10.00 ile 12.00 arasında, dini bayramların 2. günü saat 10.00 ile 12.00 arasında kişisel ilişki düzenlenmesine karar verildiğini, kişisel ilişki süresinin yetersiz olduğunu, her hafta sonu yatılı kalacak şekilde, yaz tatili, sömestr ve dini bayramlarda da kişisel ilişki kurularak kişisel ilişkinin yeniden düzenlenmesini talep etmiştir. İlk derece mahkemesi 30.05.2017 tarihli karar ile davanın kısmen kabulü ile ortak çocuk ile babanın her ayın 1. ve 3. Cumartesi günü saat 12.00 ile Pazar günü saat 16.00 arasında, dini bayramların 2. günü saat 10.00 ile aynı gün akşam saat 17.00 arasında kişisel ilişki tesine karar vermiş, verilen bu karar davalı anne tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine, bölge adliye mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş, bölge adliye mahkemesince verilen karar davalı tarafından temyiz edilmiştir.

Toplanılan deliller ve ... Aile Mahkemesinin 2014/283 esas 2015/347 karar sayılı dosyası incelendiğinde, davacı baba tarafından, davalıya karşı boşanma davası açıldığı, boşanma davasında 26.01.2015 tarihli ara karar ile çocuk ile baba arasında her ayın 1. ve 3. hafta Pazartesi günü saat 10.00 ile saat 11.00 arasında geçiçi kişisel ilişki kurulmasına karar verildiği, son kararla ise tarafların boşanmalarına, velayetin anneye verilmesine, baba ile çocuk arasında aynı şehirde iseler her ayın 1 ve 3. hafta Pazartesi günü saat 10.00 ile 11.00 arasında, dini bayramların 2. günü saat 10.00 ile 12.00 arasında, ayrı şehirde iseler her ayın 1. ve 3. hafta Pazartesi günü saat 10.00 ile 11.00 arasında, dini bayramların 2. günü saat 10.00 ile 12.00 arasında kişisel ilişki kurulmasına karar verilmiş, boşanma ve kişisel ilişki yönünden verilen karar 09.11.2017 tarihinde kesinleşmiştir

Davacı baba tarafından iş bu dava 25.10.2016 tarihinde açılmış olup tarafların boşanmalarına ilişkin hüküm ise temyiz incelemesinden geçerek 09.11.2017 tarihinde kesinleşmiştir. Dava tarihinde boşanma hükmü henüz kesinleşmediğinden bu tarihte baba ile çocuk arasında kurulan kişisel ilişki, tedbiren (geçici) kişisel ilişkidir. Bu itibarla dava, geçici kişisel ilişkinin yeniden düzenlenmesi davasıdır. İstinaf incelemesi sırasında tarafların boşanmalarına ilişkin hüküm kesinleştiğinden iş bu dava konusuz kalmıştır. O halde davanın konusunun kalmadığı anlaşılmakla konusu kalmayan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına ve dava tarihi itibariyle dava açılmasında haklılık durumuna göre yargılama gideri ve vekalet ücreti konusunda bir karar verilmek üzere hükmün bozulmasına karar verilmesi gerekirken bu yön nazara alınmadan yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmamıştır. Bu itibarla ... Bölge Adliye Mahkemesi 2. Hukuk Dairesinin 22.12.2017 tarih 2017/1755 esas 2017/1779 karar sayılı kararının kaldırılmasına, ... Aile Mahkemesinin 30.05.2017 tarih 2016/1218 esas, 2017/647 karar sayılı kararının bozulmasına karar verilmesi gerekmiştir

SONUÇ:Yukarıda açıklanan sebeple ... Bölge Adliye Mahkemesi 2. Hukuk Dairesinin 22.12.2017 tarihli kararının KALDIRILMASINA, ilk derece mahkemesi olan ... Aile Mahkemesinin 30.05.2017 tarihli 2016/1218 Esas, 2017/647 Karar sayılı kararının BOZULMASINA, bozma sebebine göre temyiz itirazlarının incelenmesine yer olmadığına, dosyanın ... Aile mahkemesine, kararın bir örneğinin ilgili bölge adliye mahkemesine gönderilmesine, temyiz peşin harcının istek halinde yatırana geri verilmesine, oybirliğiyle karar verildi. 13.09.2018 (Prş.)
Yargıtay — Esas No: 2012/14036, Karar No: 2015/44085, Tarih: 22.10.2015

**6. Ceza Dairesi         2012/14036 E.  ,  2015/44085 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Yağma (Genel güvenliğin kasten tehlikeye sokulması, Kendiğinden hak alma)

Yerel Mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle; başvurunun nitelik, ceza türü, süresi ve suç tarihine göre dosya görüşüldü:

O yer Cumhuriyet Savcısının temyiz isteminin, sanık... hakkında kendiliğinden hak alma ve genel güvenliğin kasten tehlikeye sokulması suçlarına yönelik olduğunun kabulüyle yapılan incelemede;

I-Genel güvenliğin kasten tehlikeye sokulması suçuna yönelik temyiz isteminin incelenmesine gelince;

Sanığın eylemine uyan ve 5237 sayılı TCK’nın 170/1-c maddesindeki suçun gerektirdiği cezanın türü ve üst sınırına göre; aynı Yasanın 66/1-e ve 67/4. maddelerinde öngörülen 12 yıllık zamanaşımının suç tarihi olan 26.06.2003 tarihinden inceleme tarihine kadar geçmiş bulunması,

Bozmayı gerektirmiş, O Yer Cumhuriyet Savcısının temyiz itirazları bu bakımdan yerinde görülmüş olduğundan, hükmün açıklanan nedenle BOZULMASINA, bozma nedeni yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden, 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi yollamasıyla 1412 sayılı CMUK’nın 322. maddesinin verdiği yetkiye dayanılarak, sanık hakkında açılan kamu davasının zamanaşımı nedeniyle DÜŞMESİNE,

II-Kendiliğinden hak alma suçuna yönelik temyiz isteminin incelenmesine gelince;

Diğer temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

Ancak;

II-Kendiliğinden hak alma suçuna yönelik temyiz isteminin incelenmesine gelince;

Diğer temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

Ancak;

Katılan ...’in 17.07.2007 günlü oturumdaki anlatımında: “Benim ... İlçesinde şu anda ismini hatırlayamadığım ancak daha önce beyanlarımda geçen bir şahsa 24.000.- TL borcum bulunuyordu. O tarihlerde benim iş yerime sık sık gelip gider ... isimli arkadaşım bir seferinde bana ... isimli bir şahsa borcum olduğunu söyledi. Ben de böyle bir şahsı tanımadığımı söyledim. Aradan birkaç gün geçtikten sonra şu anda huzurda bulunan sanık ... ve ... ile yanında tayfası olacak şekilde benim yanıma geldiler, ellerinde bana ait olduğunu söyledikleri bir senedi gösterdiler ve senedin bedelini ödememi istediler. Ben de borcumu inkar etmediğimi, ödeyeceğimi söyledim. Bu vesile ile ...’da avukatlık yapan...’ün bürosunda buluştuk. Burada ...’a yanılmıyorsam 4.000’er TL.lik 6 adet senedi imzalayarak verdim, bunun karşılığında da ... bana ait olan senedi verdi, bu şekilde anlaştık, senetleri de günü geldiğinde ... denilen şahsa elden ödedim ve senetlerimi aldım. Bu şekilde borcum bittikten sonra ..., yanında yine 2-3 adamı olacak şekilde benim yanıma geldiler. Bu sefer bana ‘Biz araya girerek ...’e olan borcunu ödemen konusunda gereğini yaptık, peki bizim payımız ne olacak’ diyerek benden para talebinde bulundu. Ben de ‘Benden haksız para talep ediyorsunuz, ben böyle bir parayı veremem’ deyince ... ‘Ben bu parayı senden almasını bilirim’ diyerek yanımdan gittiler. ... ve adamları yanımdan ayrıldıktan sonra kardeşimin tabanca ile ayağından vurulduğu haberini aldım, onu ayağından vuran ...’ın kendisidir, bunu da kardeşim Mevlüt ifade etti. Benden haksız şekilde zorla para isteyen... ve diğer arkadaşlarından şikayetçiyim.” şeklinde beyanda bulunduğu;

Katılan ...’in aynı celse alınan beyanında özetle; “…ağabeyim Kuddisi bu şahısların kendisine vermiş olduğu senet karşılığında borcunu ödedi, ancak ... ve yanındaki adamları bu sefer bizden haksız bir şekilde avanta talep etmeye başladılar. Biz de kabul etmeyince, sanık Alper iş yerimize gelerek kardeşim Mevlüt’ü tabanca ile yaralayıp kaçmıştır.” dediği,

Katılan ...’in 05.12.2008 tarihli oturumdaki anlatımında özetle; “….benim söz konusu alacak borç ilişkisi ile bir bağlantım yoktur. Bir tarihte kendime ait kuyumcu dükkanında beklemekte iken ... isimli şahıs iş yerime gelip ayağıma doğru ateş etti ve beni yaraladı. Bu olaydan 4-5 ay kadar önce benim iş yerime Mehmet isimli bir şahıs geldi. Ağabeyim mevcut olan borcunu benden de istedi. Hatta ‘Bu parayı ödemezseniz öldürürüz, asarız, keseriz’ gibi sözler söyledi. Fakat ben borçla benim ilgimin olmadığını, ağabeyimin de bu borcu ödemiş olup, bankadan alınmış dekontları bulunduğunu söyledim. Sanıklardan ... da

olay öncesinde 3-4 kez iş yerime gelerek ağabeyimin bir borcu olduğunu söyleyip benden ağabeyimin nerede olduğunu sordu.”şeklinde beyanda bulunduğu;

olay öncesinde 3-4 kez iş yerime gelerek ağabeyimin bir borcu olduğunu söyleyip benden ağabeyimin nerede olduğunu sordu.”şeklinde beyanda bulunduğu;

Sanık ...’ın da savunmalarında, “Üzerime atılı suçlamayı kabul etmiyorum. Ben iddia edilen suç tarihinde ...’da ... Ocakları denen bir dernekte yönetim kurulu üyesiydim. Bu vesile ile ... isimli bir şahsı tanıdım, zaman içerisinde ... ’nin ismini bilmediğim bir şahıstan 80.000.- DM’lik alacağı olduğunu öğrendim. Bu alacağın karşılığında ismini bilmediğim şahıs ... isimli şahsa borçlusu... olan 100.000.- DM’lik bonoyu vermiş ve parayı tahsil ettiğinde geri kalan kısmını kendisine vermesini söylemiş. ....isimi şahısla ...’ya birlikte geldik. Ben ...’ya burada bulunan arkadaşlarımı görmek üzere gelmiştim..... ile Av.....’ün bürosunda görüştüler. ...'in borçlu göründüğü 100.000.- DM’lik borcun aslında 100.000.- DM olmadığını, borcu olduğu şahısların ...’lı olduklarını, kendisini zorla kaçırarak bu bonoyu düzenlettirdiklerini söyleyince ... isimli şahıs ile aralarında siyasi yakınlıktan dolayı bir samimiyet doğdu.... gerçek borcunun 30.000.- DM olduğunu söylemişti. Bu nedenle 30.000.- DM karşılığında... isimli şahısa 2 adedi 4 milyar, 2 adedi 8 milyarlık bono verdi, borcun tamamı 24 milyar 860 milyon TL tutuyordu, geri kalan 860 milyon TL’yi ..., şikayetç..’in kuyumcu dükkanından altın olarak aldı. Bonolardan ilkinin vadesi geldiğinde, ... bana telefon açarak parayı almam konusunda telkinde bulundu. Ben ..’ye yardım etmek için ...’ya geldim. İlk gelişimde.... parayı ödemeyince Antalya’ya geri döndüm, bir ay sonra tekrar Alanya’ya geldim, kendisini daha önceden tanıdığım ... isimli şahıs ile karşılaştım, telefoncu dükkanının önünde arkadaşım ... ile sohbet ederken şikayetçi ...’i görüp parayı ödeyip ödemeyeceğini sordum, kendisi de bana ‘kendisine havale geleceğini, ancak gelmeyince parayı bu aşamada ödeyemeyeceğini’ söyledi. Ben ... isimli şahısla ...’ya geldiğimde arkadaşım .... ve ... Kaldırım isimli şahıslarla görüşmek üzere gelmiştim. Ben bu arkadaşlarımı aradığımda bana Avukat ...’ün bürosunda olduklarını söylediler. ... isimli şahısla Av....’ün bürosuna gittik. Burada sohbet ederken durumdan söz edince ...’nin alacağı olduğu şahsın kuyumcu olup olmadığını sordu, kuyumcu olduğu söylenince bu şahsı tanıdığını, telefonla çağırabileceğini söyledi, telefonla çağrıldı ve yukarıda sözünü ettiğim konuşmalar yapıldı.”şeklinde beyanda bulunduğunun anlaşılması karşısında;

Sanık ...’ın, hukuk düzeni tarafından geçerli kabul edilip korunan bir hukuki ilişkiye dayanan alacağı tahsil maksadıyla hareket etmediği, bu bağlamda eyleminin yağma suçunu oluşturduğu gözetilmeden, yazılı şekilde uygulama yapılması,

Bozmayı gerektirmiş, O yer Cumhuriyet Savcısının temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan, hükmün açıklanan nedenle istem gibi BOZULMASINA, 22.10.2015 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/7416, Karar No: 2012/14453, Tarih: 28.06.2012

**5. Hukuk Dairesi         2012/7416 E.  ,  2012/14453 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili davasından dolayı yapılan yargılama sonunda: Davanın kabulüne dair verilen yukarıda gün ve sayıları yazılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi davalı idare vekili yönünden verilen dilekçe ile istenilmiş olmakla dosyadaki belgeler okunup iş anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü.

- K A R A R -

Dava, kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili istemine ilişkindir.

Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiş; hüküm, davalı idare vekilince temyiz edilmiştir.

Mahallinde yapılan keşif sonucu alınan rapor uyarınca taşınmazın dere koruma alanında kalıp, kullanımı yasaklanan bölümünün dava tarihindeki değerinin biçilmesi ve bedelinin davalı idareden tahsili ile taşınmazın davacı üzerindeki tapusunun iptali ve davalı idare adına tesciline karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.

Davalı idare vekilinin temyiz itirazları yerinde olmadığından usul ve yasaya uygun olan hükmün ONANMASINA, aşağıda yazılı kalan onama harcının alınmasına, peşin alınan temyize başvurma harcının Hazineye irad kaydedilmesine, 28.06.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2020/474, Karar No: 2020/4662, Tarih: 01.10.2020

**16. Ceza Dairesi         2020/474 E.  ,  2020/4662 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Ceza Dairesi

İlk Derece Mahkemesi : Ankara 18. Ağır Ceza Mahkemesinin 15.05.2019 tarih ve 2018/186 - 2019/164 sayılı kararı

Suç : Silahlı terör örgütüne üye olma

Hüküm : TCK'nın 314/2, 3713 sayılı Kanunun 5/1, TCK'nın 62, 53, 58/9, 63. maddeleri uyarınca hükmedilen mahkumiyet kararına ilişkin istinaf başvurusunun esastan reddi

Bölge Adliye Mahkemesince verilen hüküm temyiz edilmekle;

Temyiz edenlerin sıfatı, başvurunun süresi, kararın niteliği ve temyiz sebeplerine göre dosya incelendi, gereği düşünüldü;

Sanık hakkında tayin olunan cezanın süresi itibariyle yasal şartları oluşmadığından, sanık müdafiinin duruşma isteminin CMK'nın 299. maddesi gereğince REDDİNE,

Temyiz talebinin reddi nedenleri bulunmadığından işin esasına geçildi;

Vicdani kanının oluştuğu duruşma sürecini yansıtan tutanaklar, belgeler ve gerekçe içeriğine göre yapılan incelemede;

Sanık hakkında silahlı terör örgütü üyesi olmak suçundan müdafii yardımından faydalandırılmadan yargılanıp anılan suçtan mahkumiyetine karar verildiği görüldüğünden ceza muhakemesi hukukunda savunmanın ayrılmaz parçası olan “müdafilik” kavramı üzerinde durmak ve sanığa 5271 sayılı CMK'nun 150/3. maddesi uyarınca müdafii atanmasının zorunlu olup olmadığının, bu bağlamda zikredilen yasa maddesinde şart koşulan beş yıllık ceza süresinin, suçun basit hali için öngörülen temel cezaya göre mi yoksa uygulanması zorunlu nitelikli haller ile cezayı ağırlaştırıcı nedenlerin de dikkate alınması suretiyle belirlenecek cezaya göre mi tespit

edileceğinin irdelenmesi gerekmektedir.

Adil yargılamanın zımni gerekleri "hakkaniyete uygun yargılama" kavramından hareket ederek saptanmıştır. Bu gereklerden en önemlisi Anayasanın 36. maddesinde de açıkça ifade edilmiş olan "savunma hakkı"dır. Ceza yargılamasındaki savunma haklarının güvence altına alınması demokratik toplumun temel bir ilkesidir. Bu sebeple hakkaniyete uygun bir yargılamanın gerçekleştirilmesi için, yargılamanın yürütülmesi sırasında alınan önlemlerin, savunma hakkının yeterince ve tam olarak kullanılması ile uyumlu olması ve bu hakların teorik ve soyut değil, etkili ve pratik olacak şekilde yorumlanması gerekmektedir (Anayasa Mahkemesi B. No: 2013/4784, 7/3/2014, § 32).

Müdafii; şüpheli veya sanığın ceza muhakemesinde savunmasını yapan avukatı ifade eder (CMK m. 2/1-c).

Müdafilik ihtiyari veya zorunlu olabilir. 1412 sayılı CMUK, kişisel savunmada kural olarak isteğe bağlı/ihtiyari müdafilik sistemini benimsemiş, sınırlı hallerde ise kişilerin kendilerini yeterince savunamayacakları ve kamusal bir kurum olan savunmanın zaafa uğrayacağı kabulünden hareketle zorunlu müdafilik sistemini getirmiştir. 5271 sayılı CMK ise zorunlu müdafilik sistemini, istisna olmaktan çıkararak adeta kural haline getirecek şekilde genişletmiştir. (C.G.K. 17/12/2009 t. 2008/1-172 E. 2009/26 K.).

Şüpheli veya sanık soruşturma ve kovuşturmanın her aşamasında bir veya birden fazla müdafinin yardımından yararlanabilir. Müdafiyi kendisi ya da kanuni temsilcisi seçebilir. Müdafii seçebilecek durumda olmadığını beyan ederse, istemi halinde bir müdafi görevlendirilir. Bu haller isteğe bağlı müdafiliktir. Kanunumuz bazı hallerde ise zorunlu müdafiliği benimsemiştir. Bu durum Ceza Genel Kurulunun gündemine de birçok kez gelmiştir.

Ayrıntıları Yargıtay Ceza Genel Kurulunun 06.12.2016 tarih ve 2016/17-939, 2016/465 sayılı kararında açıklandığı üzere; 1412 sayılı CMUK, kişisel savunmada kural olarak ihtiyari müdafilik sistemini benimsemiş ve sınırlı bazı hallerde zorunlu müdafilik sistemini getirmişken; 5271 sayılı CMK zorunlu müdafiilik sistemini, önemli ölçüde genişletmiştir.

5271 sayılı CMK’ya göre; müdafii bulunmayan şüpheli veya sanığın, çocuk, kendini savunamayacak derecede malul veya sağır ve dilsiz olması (CMK’nın 150/2. maddesi), soruşturma veya kovuşturma konusu suçun cezasının alt sınırının beş yıldan fazla hapis cezasını gerektirmesi (CMK’nın 150/3. maddesi), resmi bir kurumda kusur yeteneğinin araştırılması için gözlem altına alınmasına karar verilecek olması (CMK’nın 74/2 maddesi), tutuklama talebiyle mahkemeye sevk edilmesi (CMK’nın 101/3. maddesi), davranışları nedeniyle hazır bulunmasının duruşmanın düzenli olarak yürütülmesini tehlikeye sokacağı anlaşılan sanığın yokluğunda duruşma yapılması (CMK’nın 204/1. maddesinde) ve kaçak sanık hakkında duruşma yapılması (CMK’nın 247/4. maddesinde) hallerinde, şüpheli veya sanığın istemi bulunmasa, hatta açıkça müdafi istemediğini beyan etse bile müdafi görevlendirme zorunluluğu bulunmaktadır.

Adil yargılanma hakkı, Anayasanın 36/1. maddesinde; “Herkes, meşru vasıta ve yollardan faydalanmak suretiyle yargı mercileri önünde davacı veya davalı olarak iddia ve savunma ile adil yargılanma hakkına sahiptir”, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesinin “Adil yargılanma hakkı” başlıklı 6/1. maddesinde de; “Herkes davasının, … cezai alanda kendisine yöneltilen suçlamaların esası konusunda karar verecek olan, yasayla kurulmuş, bağımsız ve tarafsız bir mahkeme tarafından, adil ve kamuya açık olarak, … görülmesini isteme hakkına sahiptir..” denilerek teminat altına alınmıştır.