muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2020/10750, Karar No: 2020/8358, Tarih: 14.12.2020

**17. Hukuk Dairesi         2020/10750 E.  ,  2020/8358 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Adana Bölge Adliye Mahkemesi 3.Hukuk Dairesi

- K A R A R -

1-6100 sayılı HMK'nın 336/3. maddesi uyarınca temyiz başvurusu sırasında adli yardım talebinin incelenmesi görevi Dairemize ait olmakla, öncelikle davalılar vekilinin adli yardım talebinin incelenmesi gerekmiştir. Temyiz eden davalılar her ne kadar adli yardım talepli temyiz talebinde bulunmuş ise de; HMK 336/2. maddesi gereği iddiasını dayandıracağı delilleri ve yargılama giderlerini karşılayabilecek durumda olmadığını gösteren mali durumuna ilişkin belgeleri mahkemeye sunmak zorunda olduğundan ve temyiz dilekçesi ekinde mağduriyetini belgelendirmediğinden davalılar vekilinin kanun yoluna ilişkin harç ve giderler bakımından adli yardım talebinin HMK'nın 337/2. maddesi uyarınca reddine karar vermek gerekmiştir.

2-Hükmü temyiz eden davalıların temyiz ilam harcının 1/4'ünü peşin olarak yatırması gerekmektedir (10.05.1965 gün ve 1/1 Sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı). Temyiz eden davalıların süresinde verdiği temyiz dilekçesinin temyiz defterine kaydı yapılmış olmasına rağmen, peşin temyiz harcını yatırmadığı anlaşılmaktadır. Bu durumda 25.01.1985 gün ve 5/1 sayılı İ.B.K. gözönünde tutularak, davalılar vekiline harcı ikmal etmesi için 6100 Sayılı HMK'nun geçici 3/2 maddesi delaletiyle, 1086 Sayılı HUMK'nun 434. maddesi gereğince süre verilmesi, süresi içerisinde harç yatırılmadığı takdirde aynı madde gereğince işlem yapılması, süresi içerisinde harç yatırıldığı takdirde dosyanın temyiz incelemesi yapılmak üzere gönderilmesi için dosyanın ilk derece mahkemesine geri çevrilmesine karar vermek gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davalılar vekilinin kanun yoluna ilişkin adli yardım talebinin REDDİNE, (2) numaralı bentte açıklanan nedenlerle dava dosyasının yerel mahkemeye GERİ ÇEVRİLMESİNE, 14/12/2020 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/20219, Karar No: 2011/6572, Tarih: 13.04.2011

**5. Hukuk Dairesi         2010/20219 E.  ,  2011/6572 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılarak enerji nakil hattı geçirilen taşınmazın irtifak hakkı karşılığının tahsili davasından dolayı yapılan yargılama sonunda: Davanın kabulüne dair verilen yukarıda gün ve sayıları yazılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi davalı idare vekili yönünden verilen dilekçe ile istenilmiş olmakla dosyadaki belgeler okunup iş anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

- K A R A R -

Dava, kamulaştırmasız el atılarak enerji nakil hattı geçirilen taşınmazın, irtifak hakkı karşılığının tahsili istemine ilişkindir.

Davaya konu teşkil eden arazi niteliğindeki taşınmaza gelir metoduna göre değer biçilmesinde ve irtifak hakkı karşılığının tahsiline karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.

Davalı idare vekilinin temyiz itirazları yerinde olmadığından usul ve yasaya uygun olan hükmün ONANMASINA, peşin alınan temyiz ve temyize başvurma harcının Hazineye irad kaydedilmesine, 13.04.2011 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/4762, Karar No: 2014/14649, Tarih: 11.09.2014

**11. Ceza Dairesi         2013/4762 E.  ,  2014/14649 K.**

**"İçtihat Metni"**

Tebliğname No : IC - 2012/203486

MAHKEMESİ : İstanbul Anadolu 6. İcra Ceza Mahkemesi

TARİHİ : 29/05/2012

NUMARASI : 2012/123 (E) ve 2012/500 (K)

SUÇ : Ticareti usulüne aykırı terk etmek

Ayrıntıları, Yargıtay Ceza Genel Kurulunun 14.02.2012 tarih ve 2011/505, 509 ve 513 Esas sayılı kararlarında da açıklandığı üzere, İİK'nun 337/a maddesinde düzenlenen “ticareti usulüne aykırı terk etmek” suçunun ticaret şirketleri müdür ve yetkililerince de işlenmesinin mümkün olduğu cihetle; ticaret şirketi yetkilisi olan sanığa isnat edilen suçun oluşabilmesi için tacirin fiili olarak ticareti terk etmesi bu durumu onbeş günlük süre içerisinde kayıtlı olduğu ticaret siciline bildirmemesi, bütün aktif ve pasifi ile alacaklılarının isim ve adreslerini içeren bir mal beyannamesi vermemesinin gerekmesi nedeniyle, borçlu şirketin ticareti terk edip etmediği yönünde zabıta araştırması yaptırılarak, kayıtlı olduğu vergi dairesi müdürlüğünden mükellefiyetinin devam edip etmediği sorularak, en son beyanname örnekleri getirtilerek, sonucuna göre hukuki durumunun takdir edilmesi gerekirken, eksik inceleme ile yazılı şekilde beraat kararı verilmesi,

Yasaya aykırı, şikayetçi vekilinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükmün bu sebepten dolayı 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi uyarınca uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK'nun 321. maddesi uyarınca istem gibi BOZULMASINA, 11.09.2014 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/4784, Karar No: 2014/7800, Tarih: 03.12.2014

**23. Hukuk Dairesi         2014/4784 E.  ,  2014/7800 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Adana 5. İcra Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 20/08/2013

NUMARASI : 2013/395-2013/517

Taraflar arasında görülen sıra cetveline şikayet sonucunda verilen hükmün onanmasına ilişkin Dairemizin 12.02.2014 gün ve 2013/8307 Esas, 2014/952 Karar sayılı ilamının karar düzeltme yoluyla incelenmesi şikayet olunan vekili tarafından istenilmekle, dosya incelendi, gereği görüşüldü:

- KARAR -

Şikâyetçi vekili, borçluya ait taşınmazlardaki ürünlerin, müvekkilinin borç ikrarını içerir noter senedine dayalı alacağı nedeniyle haczedildiğini, İİK'nın 100. maddesine göre ilk hacze iştirak koşullarının gerçekleşmiş olmasına karşın satış bedelinin paylaşımına esas 20.12.2012 tarihli sıra cetvelinde müvekkiline pay ayrılmadığını ileri sürerek, sıra cetvelinin iptaline karar verilmesini talep ve şikayet etmiştir.

Şikayet olunan vekili, şikayetin reddini istemiştir.

Mahkemece, şikayetin reddine dair verilen kararın şikayetçi vekilinin temyizi üzerine, Dairemizin 13.05.2013 tarih, 3127 E., 3122 K. sayılı ilamıyla somut uyuşmazlıkta hacze iştirak koşullarının gerçekleştiği gerekçesiyle bozulmuş, bu bozma kararına uyularak yapılan yargılama sonucunda, şikayetin kabulüne dair verilen karar, şikayet olunan vekilinin temyiz istemi üzerine, Dairemizin 12.02.2014 tarih ve 2013/8307 E., 2014/952 K. sayılı ilamıyla onanmıştır.

Bu kez, şikayet olunan vekili karar düzeltme isteminde bulunmuştur.

Dosyadaki yazılara, mahkeme kararında belirtilip Yargıtay ilamında benimsenen gerektirici sebeplere göre, HUMK'nın 440. maddesinde sayılan hallerden hiçbirisine uymayan karar düzeltme isteminin reddi gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle, şikayet olunan vekilinin karar düzeltme isteminin REDDİNE, alınması gereken harç peşin yatırıldığından yeniden harç alınmasına yer olmadığına, takdiren 226,00 TL para cezasının karar düzeltme isteyenden alınarak Hazine'ye gelir kaydedilmesine, 03.12.2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/2549, Karar No: 2016/5122, Tarih: 26.04.2016

**14. Hukuk Dairesi         2016/2549 E.  ,  2016/5122 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Davacı vekili tarafından, davalılar aleyhine 21.11.2011 gününde verilen dilekçe ile tapu iptali ve tescil istenmesi üzerine yapılan muhakeme sonunda; davanın kabulüne dair verilen 20.11.2014 günlü hükmün Yargıtayca duruşmalı olarak incelenmesi davalı ... vekili tarafından istenilmekle tayin olunan 26.04.2016 günü için yapılan tebligat üzerine temyiz eden davalı ... vekili Av. ... geldi. Karşı taraftan gelen olmadı. Açık duruşmaya başlandı. Süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra gelenlerin sözlü açıklamaları dinlendi. Duruşmanın bittiği bildirildi. İş karara bırakıldı. Bilahare dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

\_ K A R A R \_

Yapılan yargılamaya, toplanan delillere ve dosya içeriğine göre mahkeme kararı ve dayandığı gerekçeler usul ve yasaya uygun bulunduğundan yerinde olmayan temyiz itirazlarının reddiyle hükmün ONANMASINA, aşağıda yazılı onama harcının temyiz edene yükletilmesine, kararın tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere 26.04.2016 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/5022, Karar No: 2012/6963, Tarih: 05.06.2012

**(Kapatılan) 18. Hukuk Dairesi         2012/5022 E.  ,  2012/6963 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Dava dilekçesinde, Kamulaştırma Yasasının 4650 Sayılı Yasayla değişik hükümleri uyarınca, kamulaştırma bedelinin tespiti ve taşınmaz malın idare adına tescili istenilmiştir. Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm taraf vekillerince temyiz edilmiştir.

Y A R G I T A Y K A R A R I

1- Davalı vekili mahkeme kararını, (davacı vekilinin temyiz dilekçesinin tebliği üzerine) temyiz etmiş ise de, dilekçenin süresinde temyiz defterine kaydının yapıldığını gösteren ve ayrıca ödenmesi gereken harcın alındığına dair belge ya da bilgi dosya içerisinde bulunmamaktadır. Söz konusu dilekçenin süresinde mahkemenin temyiz defterine kaydedilmediğinin ve harcının yatırılmadığının inceleme sonucu anlaşılması halinde keyfiyetin tutanakla tespit edilip başkaca işlem yapılmadan; süresinde kayıt yapılmış ve harcı da alınmışsa kayıt tarihi bildirilmekle birlikte harcın alındığına dair belgenin dosyasına konulması ve dosyanın temyiz incelemesi yapılmak üzere gönderilmesi, deftere kaydı yapılmış ve ancak temyiz harcı alınmamışsa HUMK.nun 2494 Sayılı Kanun ile değiştirilen 434. maddesinin 3. fıkrası uyarınca gerekli tebligat yapılarak harcın süresinde tamamlanmasından,

2- Davacı vekiline davalı tarafın temyiz dilekçesinin tebliğine dair belge dosyada bulunmamaktadır. Temyiz dilekçesi tebliğ edilmiş ise tebliğ kağıdının dosyasına konulması ya da kayıtlara göre tebliğ günü saptanarak bildirilmesi, tebliğ edilmemiş ise, tebliğ edilerek cevap süresinin beklenmesinden,

Sonra temyiz incelemesi yapılmak üzere gönderilmesi için dosyanın mahkemesine GERİ ÇEVRİLMESİNE, 05.06.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/1837, Karar No: 2012/3855, Tarih: 31.05.2012

**23. Hukuk Dairesi         2012/1837 E.  ,  2012/3855 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İcra Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki sıra cetveline şikayetin yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı şikayetin reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde şikayetçi vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

-K A R A R-

Şikayetçi vekili, sıra cetvelinin birinci sırasında şikayet olunan...'ye ayrılan payın gerçek bir alacağa dayanmadığını ileri sürerek, şikayet olunan...'ye ayrılan payın müvekkiline ödenmesine karar verilmesini talep ve şikayet etmiştir.

Şikayet olunanlar vekili, şikayetin reddini savunmuştur.

Mahkemece, iddia, savunma ve dosya kapsamına göre, muvazaa iddiasının genel mahkemenin alanına girdiği fakat mahkemenin görevsizlik kararı vererek dosyayı genel yetkili mahkemeye gönderme konusunda bir yetkisinin olmadığı, şikayet olunan alacaklının haczinin şikayetçinin haczinden önce olduğu ve süresinde satış istenmiş olması sebebiyle ayakta olduğu gerekçesiyle şikayetin reddine karar verilmiştir.

Kararı, şikayetçi vekili temyiz etmiştir.

1-İcra ve İflâs Kanunu'nun 142 nci maddesine göre sıra cetveline itiraz davaları kural olarak genel mahkemelerde görülür. İtiraz yalnız sıraya ilişkinse görev İcra Mahkemesi'nindir. Somut olayda, davacı, davalının alacağının muvazaalı olduğunu ileri sürerek, alacağın esasına itiraz ettiğine göre, davanın genel mahkemede görülmesi gerekir. Görevsizlik kararı verilmek gerekirken, esasa girilerek yazılı şekilde hüküm oluşturulması bozmayı gerektirmiştir.

2-Bozma nedenine göre, davacı vekilinin diğer temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik gerek görülmemiştir.

SONUÇ: Yukarıda (1) no'lu bentte açıklanan nedenlerle davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, (2) no'lu bentte açıklanan nedenlerle, diğer temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik yer olmadığına, peşin alınan harcın istek halinde ilgilisine iadesine, kararın tebliğinden itibaren 10 gün içerisinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere 31.05.2012 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/8040, Karar No: 2014/5790, Tarih: 19.09.2014

**23. Hukuk Dairesi         2014/8040 E.  ,  2014/5790 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Tekirdağ 1. Asliye Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 21/05/2014

NUMARASI : 2013/168-2014/271

-KARAR-

Yargıtay Büyük Genel Kurulu'nun 24.01.2014 tarih ve 2014/1 sayılı Kararı'nın dayanağı olan 2797 sayılı Yargıtay Yasası'nın 14. maddesini değiştiren 6110 sayılı Yasa'nın 8. maddesinde, daireler arası iş bölümünün belirlenmesinde mahkeme kararındaki nitelendirmenin esas alınacağı öngörülmüştür. Mahkemenin nitelendirmesine göre, uyuşmazlık; taraflar arasındaki eser sözleşmesi niteliğindeki çadır ve branda yapımı işinden kaynaklanan alacağın tahsili için başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkin olup, hükmün temyiz incelemesi Dairemizin görevi dışındadır.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle dosyanın, temyiz incelemesini yapmakla görevli Yüksek 15. Hukuk Dairesi Başkanlığı'na GÖNDERİLMESİNE, 19.09.2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/15047, Karar No: 2012/3189, Tarih: 01.03.2012

**(Kapatılan) 6. Hukuk Dairesi         2011/15047 E.  ,  2012/3189 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi

DAVA TÜRÜ : Kiralananın tahliyesi

Mahalli mahkemesinden verilmiş bulunan yukarıda tarih ve numarası yazılı tahliye davasına dair karar, davacı tarafından süresi içinde temyiz edilmiş olmakla, dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği görüşülüp düşünüldü.

Dava, 6570 sayılı yasanın 7/ç maddesine dayalı yeniden inşa nedeniyle tahliye istemine ilişkindir. Mahkemece istemin reddine karar verilmiş, hükmü davacı vekili temyiz etmiştir.

Davacı vekili dava dilekçesinde; davalının davacıya ait işhanında kiracı olduğunu, 27.05.2009 tarihli dernek yönetim kurulu kararı ile taşınmazın yıkılıp yeniden inşası için karar alındığını, alınan karar doğrultusunda projenin hazırlanıp 06.01.2010 tarihinde belediyece onaylandığını, davalı kiracıya usulüne uygun olarak tahliye ihtarı gönderildiğini ancak davalının buna uymadığını belirterek yeniden inşa nedeniyle kiralananın tahliyesine karar verilmesini istemiştir. Davalı davanın reddini savunmuş, mahkemece, davacı tarafından ibraz edilen avan projenin davanın açıldığı tarih itibariyle uygulanabilir olmadığı, yeni avan projenin ibraz edilmediği, tahliye davasının her kira dönemini müteakip açılmasının mümkün olduğu gerekçesiyle istemin reddine karar verilmiştir.

6570 sayılı yasanın 7/ç maddesine göre yeniden inşa nedeniyle açılacak tahliye davalarında, imarca tasdikli mimari ya da avan projenin ibrazı zorunludur. Ne var ki söz konusu projenin davanın açıldığı sırada verilmesi şart olmayıp dava tarihinden sonra da ibrazı mümkündür.

Olayımızda; davacı, 06.01.2010 tarihli onaylı avan projeye dayanmış olup imar planında yapılan değişiklik nedeniyle dava tarihi itibariyle projenin uygulanabilir olmadığı anlaşılmıştır. Belediyece verilen cevabi yazıdan anlaşıldığına göre duruşma aşamasında yeni avan proje için davacı tarafından belediyeye başvurulmuş ancak belediye istemi reddetmiştir. Dava dışı ... Belediyesinin bu işlemine karşı davacı tarafından ... İdare Mahkemesinin 2011/205 esas sayılı dosyası ile idari işlemin iptaline yönelik dava açılmıştır. Mahkemece ilgili tarafa proje ibrazı için her hangi bir kesin süre verilmediği gibi davacı tarafından yapılan proje başvurusu ve idare mahkemesinde görülmekte olan dava sonucu da bekletici mesele yapılmamıştır. Proje ibrazının gecikmesinde davacı derneğin bir kusuru bulunmamaktadır. Bu duruma göre idari yargıda görülmekte olan dava ve proje başvurusunun eldeki dava yönünden bekletici mesele yapılarak sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken hatalı değerlendirme ile yazılı şekilde istemin reddine karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup hükmün bozulması gerekmiştir

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlere göre davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, istek halinde peşin alınan temyiz harcının temyiz edene iadesine, 01.03.2012 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/215, Karar No: 2014/16816, Tarih: 17.10.2014

**11. Ceza Dairesi         2014/215 E.  ,  2014/16816 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Mühür bozma

HÜKÜM : Mahkumiyet

Sanığın, 28.05.2013 günü yüzüne karşı tefhim edilen hükmü, yasal süresinden sonra 05.06.2013 havale tarihli dilekçe ile temyiz ettiği anlaşıldığından temyiz isteminin 5320 sayılı Kanunun 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK'nun 317. maddesi uyarınca REDDİNE, 17.10.2014 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2007/32, Karar No: 2007/2571, Tarih: 16.02.2007

**12. Hukuk Dairesi         2007/32 E.  ,  2007/2571 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Pendik İcra Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 12/10/2006

Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki alacaklılar vekili tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olmakla okundu ve gereği görüşülüp düşünüldü :

Sair temyiz itirazları yerinde değil ise de;

Takibe dayanak ilamda  kamulaştırma bedelinin yasal faizi ile birlikte  tahsiline karar verilmiştir. İlamda oran belirtilmeyip  yasal faiz  denilmesi halinde faiz oranlarının uyuşmazlığa  uygulanması gerekli yasada  öngörülen şekilde belirlenmesi gerekir. Buna göre, kamulaştırma bedelleri  alacakları için  kararın kesinleştiği tarihe kadar 3095 Sayılı Yasaya göre yasal faiz  oranlarının, kesinleşme tarihinden sonra ise 3.10.2001 tarih ve 4709 Sayılı Yasanın 18. maddesi ile değişik Anayasanın 46/son maddesinde belirlenen  kamu alacakları için öngörülen  en yüksek faiz oranlarının uygulanması gerekir. (HGK.nun 6.7.2005 tarih ve 2005/12-471 sayılı kararı)

Öte yandan, faiz alacağına mahkeme ilamında hükmedildiğinden Borçlar Kanunun 113/2. maddesi uyarınca-halin icabından anlaşılan durum gereği-bu alacaktan açıkça feragat edilmediği sürece hukuki varlığını koruyacağından alacaklı  fazlaya  ilişkin  hakkını  saklı tutmasa bile  zamanaşımı süresinin dolmasına kadar ilamda yazılı eksik kalan faiz  alacağını her zaman talep edebilir.  Esasen  borçlu kamu kuruluşunun mahkeme ilamı doğrultusunda alacaklının faiz alacağını hesaplayıp ödemesi objektif iyi niyet  kurallarının ve Anayasanın 129/l. maddesi gereğidir.

Açıklanan  bu koşullara göre alacaklının  yeni icra takibi ile  ilamda yazılı eksik kalan faiz alacağını istemesinde yasal bir engel bulunmadığından  mahkemece,  alacaklının  eksik  kalan faiz alacağı olup olmadığı denetlendikten sonra BK.nun 84.maddesi de re'sen gözetilip gerektiğinde bilirkişiden rapor alınıp oluşacak  sonuca göre karar verilmesi yerine yazılı gerekçe ile takibin  iptaline karar verilmesi  isabetsizdir.

SONUÇ :Alacaklılar vekilinin temyiz itirazlarının kısmen kabulü ile mahkeme kararının yukarıda yazılı nedenlerle İİK.366. ve HUMK.428. maddeleri uyarınca (BOZULMASINA), 16.02.2007 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/8790, Karar No: 2012/6818, Tarih: 30.04.2012

**(Kapatılan)21. Hukuk Dairesi         2012/8790 E.  ,  2012/6818 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

Davacı, davalılardan işverene ait işyerinde geçen çalışmalarının tespitine işçilik alacaklarının tahsiline karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir.

Hükmün taraf vekillerince temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okundu, işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

K A R A R

Sigortalılığa ilişkin “hizmet tespiti” davaları, Sosyal Güvenlik hakkına ilişkin olarak ortaya çıkan davalardır. Yasal dayanağını 506 sayılı Yasanın 6. ve 79/10. (5510 sayılı yasa açısından ise 86/9. ) maddelerinden almaktadır. Sözü edilen 6.madde de, çalıştırılanların, işe alınmaları ile kendiliğinden sigortalı olacakları, sigortalı olmak hak ve yükümünden kaçınılamayacağı ve vazgeçilemeyeceği belirtilmiştir. Anılan yasanın 79/10. maddesinde ise, sigortalıların, çalışmalarının tespiti ile ilgili dava açabilecekleri hükme bağlanmıştır. Bu bakımdan, hizmet tespitine ilişkin davalar sosyal güvenlik hakkı ve kamu düzeni ile ilgili olup, kişi iradesi belirleyici etkiye sahip değildir. İçerisinde bulunduğu yasal statünün belirlediği durum doğrudan dikkate alınır. Bu nedenle hakim, kendiliğinden araştırma yapma yetkisine sahiptir. Bu yetki kapsamında, gerektiğinde tanık ve diğer deliller yoluyla doğrudan gerçeği bulma yükümü bulunmaktadır.

İşçilik haklarına ilişkin davalar ise, 4857 sayılı yasadan kaynaklanmaktadır. Bu tür davalar, kişi iradesine önemli rol verilip, taraf anlaşmalarına geçerlilik tanınan, alacak ve tazminat türünde olan davalardır. Taraflar bu tür haklarından her zaman vazgeçebilir. Bu nedenle hakim, kendiliğinden araştırma yapmaz. Tarafların bildirdiği deliller dışında delil toplanması da olanaklı değildir. Kaldı ki, SGK nun bu davalarda davalı sıfatı bulunmamaktadır.

Bu durumda, her iki dava türünün, taraflarının statüsü, hakimin delil araştırma bakımından kendiliğinden hareket etmesi, taraf iradelerine atfedilen rol, dava konusu edilen haktan vazgeçilip vazgeçilememesi gibi yönlerden yasal konumları birbirinden tamamen farklıdır. Her iki dava türünün birlikte görülmesi durumunda; davanın birinde birkısım delillerin kendiliğinden dikkate alınması, diğerinde alınmaması gerekecektir ki, aynı dava dosyasında birbiri ile çelişkili kararlar yer alabilecektir. Kaldı ki, işçilik haklarına ilişkin olarak dairemiz kararları ile işçilik alacaklarına ilişkin davalar yönünden asıl görevli Yargıtay ilgili dairelerinin kararları arasında farklı uygulamalar ortaya çıkabilecektir.

Öte yandan, temyiz aşamasında inceleme mercileri farklı olan bu davaların birbirinden bağımsız sonuçlandırılmalarında hukuki istikrar ve kararlara olan güven bakımından da yarar bulunmaktadır. İşçilik haklarına ilişkin olarak kesinleşen hüküm, hizmet tesbiti davasında sadece kuvvetli delil olarak değerlendirilmekte, davada taraf sıfatı bulunmayan SGK yönünden bağlayıcı olmamaktadır.

Mahkemenin bu maddi ve hukuksal olguları gözetmeksizin, birbirinden tamamen farklı iki davayı ayrı ayrı başvurma ve nisbi harca tabi olduğunu da gözardı ederek bir arada görmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

Yapılacak iş; her iki davayı ayırmak ve eksik yargı harçlarını tamamlattıktan sonra yargılamayı birbirinden bağımsız olarak sonuçlandırmaktan ibarettir.

0 halde, tarafların bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ:Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde temyiz edenlere iadesine ,30/04/2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.