muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2014/8469, Karar No: 2014/15402, Tarih: 12.05.2014

İşyeri/işletme içi sebeplerin; işverenin, işletme veya işyerinin yönetiminin gerektirdiği teknik, organizasyon ve ekonomik sahada aldığı bütün işletmesel tedbirleri kapsayacağı kuşkusuzdur. Bu tedbirler aracılığıyla işveren, işletmenin organizasyon yapısı ve üretimle ilgili düzenleme yapma hakkını (yönetsel karar alma yetkisini) kullanmaktadır. İşletme/işyeri içi sebeplerden kaynaklanan fesihlerde, işverenin, hangi tedbirleri aldığını ve bu tedbirlerin iş sözleşmesi feshedilen işçinin işine nasıl etki ettiğini ortaya koymak zorundadır. Ancak Dairemizin kararlarında da vurgulandığı üzere, işverenin bu tedbirlerin amaca uygunluğunu ve gerekliliğini gerekçelendirmek zorunda olmadığını burada belirtmek gerekir. İşletmesel karar söz konusu olduğunda, kararın yararlı ya da amaca uygun olup olmadığı yönünde bir inceleme yapılamaz. Diğer bir anlatımla, işletmesel kararlar yerindelik denetimine tabi tutulamaz. İşverenin serbestçe işletmesel karar alabilmesi ve bunun kural olarak yargı denetimi dışında tutulması şüphesiz bu kararların hukuk düzeni tarafından öngörülen sınırlar içinde kalınarak alınmış olmalarına bağlıdır. Bu açıklamalar ışığında, işletme içi sebeplere dayanılarak yapılan fesihlerde (işyeri kapatma durumları dahil), mahkemeler tarafından dikkate alınacak husus, işletmesel kararın fiilen ve tutarlı biçimde uygulamaya geçirilip geçirilmediği ve işçinin işyerinde çalışma imkânının ortadan kalkıp kalkmadığıdır. Bu bağlamda işveren, organizasyona yönelik veya teknik hangi tedbirleri aldığını ve bu önlemlerin iş sözleşmesi feshedilen işçinin işine nasıl olumsuz yönde etki ettiğini net bir şekilde ortaya koymalıdır.

4857 sayılı İş Kanunu’nun 20/2 maddesinde açıkça, feshin geçerli nedenlere dayandığının ispat yükü davalı işverene verilmiştir. İşveren ispat yükünü yerine getirirken, öncelikle feshin biçimsel koşullarına uyduğunu, daha sonra, içerik yönünden fesih nedenlerinin geçerli (veya haklı) olduğunu kanıtlamak durumundadır. Bu kapsamda, işveren fesihle ilgili aldığı kararın istihdam fazlasına dayandığını, feshin kaçınılmaz olduğunu ve kararın tutarlı şekilde uyguladığını ispatlamalıdır. İşverenin, dayandığı fesih sebebinin geçerli (veya haklı) olduğunu uygun delillerle inandırıcı bir biçimde ortaya koyması, kanıt yükünü yerine getirmiş sayılması bakımından yeterli olmakla birlikte bu durum, başlı başına uyuşmazlığın çözümlenmesine yetmemektedir. Çünkü yasa koyucu işçiye başka bir olanak daha sunmuştur. Eğer işçi, feshin, işverenin dayandığı sebep dışında, başka bir nedene (örneğin somut olayda olduğu gibi sendikal sebeplere) dayandığını iddia ederse, bunu kanıtlamakla yükümlüdür.

İşyerinin kapatılması veya faaliyetin durdurulması durumunda, bunun doğal sonucu gerçekleşen feshin sendikal nedene dayandığı iddiasının araştırılması ve kabulü muhakkak ki ayrı bir önem taşımaktadır. Kuşkusuz işyeri kapatılması veya faaliyetin durdurulmasının gerçek ve sürekli olup olmadığı, diğer bir anlatımla muvazaalı veya geçici nitelik taşıyıp taşımadığının tespiti mahkemece ortaya konulması gereken en önemli konudur. Zira muvazaalı olarak işyeri kapatılmış veya faaliyeti durdurulmuş ise gerçek bir kapatma veya faaliyet durmasından söz edilemez. Gerçek ve süreklilik niteliğini taşıyan işyeri kapatılması veya faaliyetin durdurulması durumlarında, işverenin ancak başka bir işyerinin bulunmaması veya işçiyi başka bir işyerinde çalıştırma imkânının olmaması halinde geçerli bir fesihten bahsedilebilecektir.

Somut olay açısından sendikal nedenle fesih iddiası ve buna karşı ileri sürülen savunmalar değerlendirildiğinde;

Bilindiği üzere fesih hakkının kötüye kullanılması ve bu bağlamda sendikal nedenin ispat külfeti işçiye ait olup; bu yönde ispat hukuku açısından genel hükümlerin uygulanacağı kabul edilmektedir (Süzek, Sarper, Fesih Hakkının Kötüye Kullanılması, s. 199; Süzek s. 484). Bununla birlikte; konuyla ilgili işçinin gösterdiği olayların, feshin kötü niyetle yapıldığı kuşkusunu artırması halinde, doktrinde fiili karinenin ortaya çıkacağı ve delil ikamesi yükünün yer değiştireceği benimsenmektedir (Süzek, s. 485; Bayram, Fuat, Sendikal Fesih Karinesi, s.1228).

Herkesin dilediği iş alanında faaliyet göstermesi Anayasal bir özgürlük olduğu gibi faaliyetine son vermesi de yine bu özgürlüğün kaçınılmaz sonucudur. Bu itibarla kişi, kendi isteği dışında belli bir alanda yatırım yapmaya zorlanamayacağı gibi, yönetim hakkının en temel parçası olan “yaptığı yatırımı sürdürmeye” zorlanamayacağını da kuşkusuzdur. Dolayısıyla işverenin, gerektirici sebepler bulunduğu taktirde ve kanunlarda öngörülen prosedüre de riayet etmek suretiyle işyerini kapatabileceğinin kabulü gerekir. Ancak her hak gibi işyerini kapatma hakkı da kötüye kullanılmamalı, kapatma kararı gerçek ve samimi olmalıdır. Kapatmanın bu niteliği taşımadığının saptanması, işçilerin bireysel veya toplu iş

hukuku alanındaki haklarını kullanmalarını önlemeyi amaçladığının anlaşılması durumunda, hakkın kötüye kullanıldığı sonucuna varılmalıdır (SÜZEK, Sarper, İş Hukuku 8. Bası, s. 218). Bunun yanı sıra, işyerinin bir toplu uyuşmazlık veya iş mücadelesi ortamında kesin ve devamlı olarak kapatıldığının hukuken sabit olduğu veya tartışma dışı bulunduğu durumlarda da kötüniyetle kapatma söz konusu olabilecektir. (MOLLAMAHMUTOĞLU/ASTARLI, İş Hukuku 5. Bası, s. 258).

hukuku alanındaki haklarını kullanmalarını önlemeyi amaçladığının anlaşılması durumunda, hakkın kötüye kullanıldığı sonucuna varılmalıdır (SÜZEK, Sarper, İş Hukuku 8. Bası, s. 218). Bunun yanı sıra, işyerinin bir toplu uyuşmazlık veya iş mücadelesi ortamında kesin ve devamlı olarak kapatıldığının hukuken sabit olduğu veya tartışma dışı bulunduğu durumlarda da kötüniyetle kapatma söz konusu olabilecektir. (MOLLAMAHMUTOĞLU/ASTARLI, İş Hukuku 5. Bası, s. 258).

İş sözleşmesinin sendikal nedenlerle feshedildiği yönündeki iddialar değerlendirilirken, işyerinde özellikle fesihlerle ilgili sendikal uygulamalara ilişkin kronoloji ve işverenin işyerinde sendikal örgütlenme konusundaki tutumu önem arzetmekte ise de bu durumun tek başına (özellikle işyeri kapatma durumlarında) belirleyici olarak kabul edilmesi her zaman isabetli sonuçlara götürmeyecektir. Kapatmanın muvazaalı olarak yapıldığı, diğer bir ifadeyle bir işyeri kapatılırken aynı faaliyeti sürdürmek için diğer bir işyerinin açıldığı, başka bir şirket kurulduğu olguları net bir biçimde ortaya konulmadığı sürece, kapatma kararının doğal sonucu olan feshin sendikal nedene dayandığı ve salt bu nedenle geçersiz olduğu iddiasının kabulü kanaatimce mümkün değildir. Muvazaalı kapatmanın kuşkuya yer vermeyecek şekilde kanıtlandığı hallerde dahi, feshin geçersizliği ve bu durumun salt sendikal örgütlenmeyi bertaraf etme amacına dayandığı ayrıca ispat edilmelidir.

Somut olayda davacı işçi tarafından; davalı işverence, işyerinin faaliyetine muvazaalı olarak ve sendikal nedenle son verildiği, işyerinin kapatılmasının yasa koyucu tarafından yukarıda açıklanan yasa maddesinde korunan sendikalaşma özgürlüğü ve sendikal faaliyetlerin bertaraf edilmesine yönelik olarak gerçekleştirildiği konuları inandırıcı biçimde kanıtlanamamıştır. Bu itibarla, sendikal tazminata hükmedilmemesi gerektiği kanaatiyle, ilk derece mahkemesince verilen karar, sendikal tazminat koşullarının gerçekleşmediğinin kabulü açısından isabetli olduğundan, hükmün bu yönden bozulması yönündeki çoğunluk fikrine katılmamaktayım. 12.05.2014
Yargıtay — Esas No: 2008/731, Karar No: 2008/735, Tarih: 03.12.2008

Hukuk Genel Kurulu 2008/9-731 E., 2008/735 K.

**Hukuk Genel Kurulu 2008/9-731 E., 2008/735 K.**

**- SIRA CETVELİNE İTİRAZ**- 2004 S. İCRA VE İFLAS KANUNU [ Madde 106 ]

- 2004 S. İCRA VE İFLAS KANUNU [ Madde 110 ]

**"İçtihat Metni"**

Taraflar arasındaki “

“sıra cetveline itiraz“

“ davasından dolayı yapılan yargılama sonunda; İstanbul 6.İcra Hukuk Mahkemesince davanın reddine dair verilen 31.01.2007 gün ve 2006/987 E. 2007/129 K. sayılı kararın incelenmesi davacı vekili tarafından istenilmesi üzerine, Yargıtay 19.Hukuk Dairesinin 19.4.2007 gün ve 2007/2033 E. 2007/3982 K.sayılı ilamı ile, (..Dava, sıra cetvelinin iptali istemine ilişkindir.

Verilen önceki hükmün Dairemizce bozulması üzerine İcra Mahkemesince taraf teşkili sağlanmak suretiyle yapılan yargılamaya ve toplanan delillere göre, işçi alacaklısı davacının ilk hacze iştirak şartlarını taşımadığı, davalı şirketin takip dosyasından konulan kaydi haczin, fiili haciz uygulanmadıkça geçerliliğini koruduğu ve 7.4.2005 tarihli haczin öncekinin devamı niteliğinde olduğu gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş, hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

İcra ve İflas Kanununun 106 ve 110 ncu maddelerine göre taşınırlar üzerine konulan haciz, bir yıl içinde satış talep edilmemekle düşer. Trafik siciline kayıtlı araçlar üzerine kayden ve fiilen haciz konulması arasında hukuken bir fark da bulunmamaktadır. Öte yandan hukukumuzda haczin yenilenmesi kavramı mevcut olmayıp, her haciz konulduğu tarih itibariyle yeni bir haciz niteliğindedir.

Açıklanan ilkeler ışığında kaydi haczin fiili haciz uygulanmadıkça geçerliliğini koruduğu ve 7.4.2005 tarihli haczin öncekinin devamı niteliğinde olduğu yönündeki gerekçede isabet görülmemiştir.

Davacı vekili bedeli paylaşıma konu araç üzerine 13.12.2004 tarihinde haciz koydurduklarını ve bu haczin, davalı yanca konulan 7.4.2005 tarihli hacizden önce olması nedeniyle sıra cetvelinde öne geçmeleri gerektiğini bildirdiğine göre, mahkemece bu iddianın doğruluğu üzerinde durulmak ve sıra cetvelinin haciz tarihleri dikkate alınarak düzenleneceği kuralı dikkate alınmak suretiyle bir karar verilmek gerekirken, yazılı şekilde hüküm kurulmasında isabet görülmemiş kararın bozulması gerekmiştir.....) gerekçesiyle bozularak dosya yerine geri çevrilmekle, yeniden yapılan yargılama sonunda, mahkemece önceki kararda direnilmiştir.

TEMYİZ EDEN: Davacı vekili

HUKUK GENEL KURULU KARARI

Hukuk Genel Kurulunca incelenerek direnme kararının süresinde temyiz edildiği anlaşıldıktan ve dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra gereği görüşüldü:

Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dosyadaki tutanak ve kanıtlara, bozma kararında açıklanan gerektirici nedenlere göre,Hukuk Genel Kurulu’nca da benimsenen Özel Daire bozma kararına uyulmak gerekirken,önceki kararda direnilmesi usul ve yasaya aykırıdır.Bu nedenle direnme kararı bozulmalıdır.

HUKUK GENEL KURULU KARARI

Hukuk Genel Kurulunca incelenerek direnme kararının süresinde temyiz edildiği anlaşıldıktan ve dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra gereği görüşüldü:

Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dosyadaki tutanak ve kanıtlara, bozma kararında açıklanan gerektirici nedenlere göre,Hukuk Genel Kurulu’nca da benimsenen Özel Daire bozma kararına uyulmak gerekirken,önceki kararda direnilmesi usul ve yasaya aykırıdır.Bu nedenle direnme kararı bozulmalıdır.

SONUÇ:Davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile,direnme kararının Özel Daire bozma kararında gösterilen nedenlerden dolayı H.U.M.K.nun 429. maddesi gereğince BOZULMASINA,istek halinde temyiz peşin harcının geri verilmesine, 3.12.2008 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/16944, Karar No: 2014/13740, Tarih: 23.10.2014

**4. Hukuk Dairesi         2013/16944 E.  ,  2014/13740 K.**

**"İçtihat Metni"**

.

MAHKEMESİ : İzmir 5. Asliye Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 08/11/2012

NUMARASI : 2002/614-2012/526

Davacı İ.. B.. vekili Avukat Y. N. E tarafından, davalılar S.. A.. vdl aleyhine 20/06/2002 gününde verilen dilekçe ile rücuen tazminat istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın kısmen kabulüne dair verilen 08/11/2012 günlü kararın Yargıtay’ca incelenmesi davacı vekili ile davalılardan A. Y., S.. A.., C.. E.. Yaren, C.. A.. ve Ç.. Ç.. vekili tarafından süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.

Dava, haksız eylem sonucu yaralanan dava dışı kamu görevlilerine 2330 sayılı Nakdi Tazminat ve Aylık Bağlanması Hakkında Kanun gereğince ödenen nakdi tazminatın, haksız eylem sorumlusu olan davalıdan alınması istemine ilişkindir. Mahkemece istem kısmen kabul edilmiş; karar, davacı ile davalılardan A. Y., S.. A.., C.. E.. Yaren, C.. A.. ve Ç.. Ç.. tarafından temyiz edilmiştir.

Taraflar arasındaki yapılan yargılamanın son oturumunda; davalılardan K.. K.., G.. D.., G.. M.., D. P., E.. Ç.. ve N.. Y.. hakkında davanın sübut bulmadığından, davalılardan B. K.hakkındaki davanın feragat nedeniyle reddedildiği, diğer davalılar yönünden ise davanın kısmen kabul edildiği belirtilmiştir. Gerekçeli kararda ise; haklarındaki davanın sübut bulmaması nedeniyle reddedildiği belirtilen davalıların isimlerine hüküm kısmında yer verilmediği gibi, haklarındaki dava kısmen kabul edilen davalıların isimleri davaları reddedilen davalıların yerlerine yazılmıştır. Bir kısım davalılar hakkında gerekçeli kararda hüküm kurulmadığı gibi, bir kısım davalılar hakkındaki dava hem kısmen kabul hem de reddedilmiştir. Böylece kısa kararla gerekçeli karar arasında açık bir çelişki ortaya çıkmıştır.

Böyle bir durumun bozma nedeni oluşturacağına ve bozmadan sonra mahkemenin önceki kısa kararla bağlı olmaksızın çelişkiyi giderme koşuluyla vicdani kanaatine göre karar verebileceğine, Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kurulu’nca 10/04/1992 gün ve 7/4 sayıyla karar verilmiştir.

Mahkemece kısa kararla gerekçeli karar arasındaki çelişkinin giderilmesi için kararın bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Temyiz olunan kararın yukarıda gösterilen nedenle taraflar yararına BOZULMASINA, bozma nedenine göre davacının ve davalılardan Arzu Yetkin, S.. A.., C.. E.. Yaren, C.. A.. ve Ç.. Ç..'in diğer temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına ve temyiz eden davalılardan peşin alınan harcın istek halinde geri verilmesine 23/10/2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.

.
Yargıtay — Esas No: 2023/1291, Karar No: 2023/1582, Tarih: 02.05.2023

**6. Hukuk Dairesi         2023/1291 E.  ,  2023/1582 K.**

**"İçtihat Metni"**

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ : Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2022/1494 E., 2022/1286 K.

DAVACILAR : ... vekili Avukat ... 2-... Motorlu Araçlar Sanayi Ve Ticaret Anonim Şirketi 3-... Otomotiv İnşaat Sanayi Ve Ticaret Anonim Şirketi 4-... Turizm Otomotiv Sanayi Ve Ticaret Anonim Şirketi 5-... 6-... vekili Avukat ...

FER'Î MÜDAHİLLER : 1-... vekili Avukat ... 2-... Metal San. Ve Tic. A.Ş. Yetkilisi ... ve diğer 73 müdahil

DAVA TARİHİ : 19.03.2019

İLK DERECE MAHKEMESİ : Burhaniye 1. Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI : 2019/100 E., 2021/66 K.

... olarak konkordato davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın feragat nedeniyle reddine karar verilmiştir.

Kararın alacaklı tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı alacaklı tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacılar vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin otomotiv faaliyet gösterdiğini, zaman içinde ekonomik durumlarının bozulduğunu, sunulan konkordato projesi kapsamında borçlarını ödeyeceğini ileri sürerek konkordatonun tasdikine karar verilmesini talep etmiş, 15.04.2021 havale tarihli dilekçeyle davadan feragat etmiştir.

II. CEVAP

Müdahil alacaklı vekilleri sundukları müdahale dilekçeleri ile davaya müdahil olmuşlardır.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacılar vekilinin vekaletnamesinde feragat yetkisi bulunduğu ve davacı şirketlerin borca batık olmadığı gerekçeleriyle davanın feragat nedeniyle reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesi’nin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içerisinde alacaklı ... Metal A.Ş. istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Alacaklı vekili istinaf dilekçesinde; adli yardım taleplerinin kabulüne karar verilmesi gerektiğini ileri sürerek verilen kararın kaldırılmasını istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile alacaklının adli yardım talepli istinaf başvurusu yönünden adli yardım talebinin yerinde görülmediği, kararın itiraz üzerine kesinleştiği, bunun üzerine fer'i müdahil tarafından ilk derece mahkemesince istinaf harç ve giderlerinin kesin sürede yatırılmasına ilişkin ihtarının yerine getirilmediği gerekçesiyle istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde alacaklı ... Metal San. Tic. A.Ş. Yetkilisi temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde alacaklı ... Metal San. Tic. A.Ş. Yetkilisi temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Alacaklı vekili temyiz dilekçesinde; istinaf dilekçesindeki sebepleri ileri sürmüştür.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, konkordatonun tasdiki davasında talep edilen adli yardım talebi istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 334 üncü maddesi, 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 2004 sayılı İcra ve İflas Kanununun 286 ıncı maddesi ve devamı.

3. Değerlendirme

1.Kanun yollarına başvuru sırasında adli yardım talebi bölge adliye mahkemesine veya Yargıtaya yapılır. (HMK 336/3) Bu hüküm istinaf veya temyiz başvurusundan önce adli yardım kararı verilmeyen hallerde uygulanacaktır. Öncesinde verilmiş bir adli yardım kararı var ise bu hükmün kesinleşmesine kadar devam edeceğinden (HMK 335/3), istinaf veya temyiz başvurusu sırasında yeniden adli yardım talebinde bulunulması gerekmeyecektir. Ancak daha önce verilmiş bir adli yardım kararı yok ise istinaf başvurusu nedeniyle yapılan adli yardım talebi bölge adliye mahkemesince, temyiz başvurusu nedeniyle yapılan adli yardım talebi ise Yargıtay tarafından incelenecektir.

2. Adli yardımdan yararlanacak kişileri başlığını taşıyan HMK 334. maddenin 1. fıkrasında; Kendisi ve ailesinin geçimini önemli ölçüde zor duruma düşürmeksizin, gereken yargılama veya takip giderlerini kısmen veya tamamen ödeme gücünden yoksun olan kimseler, iddia ve savunmalarında, geçici hukuki korunma taleplerinde ve icra takibinde, taleplerinin açıkça dayanaktan yoksun olmaması kaydıyla adli yardımdan yararlanabilirler (HMK 334/1). Bu fıkrada, gerçek kişi tüzel kişi ayrımı açıkça yer almasa da, kendisi ve ailesinin geçimini önemli ölçüde zor duruma düşürme unsuruna yer verildiğinden gerçek kişileri kapsayan bir düzenleme olduğu açıkça anlaşılmaktadır

Aynı maddenin 2. fıkrasında, tüzel kişiler için adli yardımdan yararlanma koşullarını belirleyen özel bir hükme yer verilmiş olduğundan tüzel kişilerin adli yardımdan yararlanıp yararlanamayacağının bu özel hükme göre belirlenmesi gerekir.

Bu fıkradaki düzenlemeyle; "kamuya yararlı dernek ve vakıflar, iddia ve savunmalarında haklı göründükleri ve mali açıdan zor duruma düşmeden gerekli giderleri kısmen veya tamamen ödeyemeyecek durumda oldukları takdirde adli yardımdan yararlanabilirler." hükmü getirilmiştir. Maddede sınırlı sayma yoluyla tüzelkişiler bakımından sadece kamuya yararlı dernek ve vakıflar için adli yardımdan yararlanma olanağı getirildiğinden bu kapsamda olmayan sermaye şirketleri dahil diğer tüzel kişilerin adli yardımdan yararlanması mümkün değildir.

3. Somut olayda kanun yolu aşamasında adli yardım talebinde bulunan ... Metal A.Ş. sermaye şirketi olup HMK 334/2. maddede sayılan adli yardımdan yarralanabilecek tüzel kişilerden değildir. Bu durumda adli yardım isteminin kabulü mümkün görülmemiş, reddi gerekmiştir.

4.6100 sayılı HMK'nın geçici 3. maddesi yollamasıyla uygulanması gereken 1086 sayılı HUMK'nın 434/III. maddesinde temyiz dilekçesi verilirken gerekli harç ve giderlerin tamamının ödeneceği, bunların eksik ödenmiş olduğu sonradan anlaşılırsa kararı veren hakim veya mahkeme başkanı tarafından verilecek 7 günlük kesin süre içinde tamamlanması gerektiği, aksi halde temyizden vazgeçmiş sayılacağı hususunun temyiz edene yazılı olarak bildirileceği, verilen süre içinde harç ve giderler tamamlanmadığı takdirde kararın temyiz edilmemiş sayılmasına karar verileceği düzenlenmiştir. Alacaklının temyiz itirazlarının incelenebilmesi için HUMK'nın 434/III. maddesine göre işlem yapılarak temyiz ve harçlarının tamamlatılması gerekmektedir.

VI. KARAR

Yukarıda açıklanan nedenlerle; alacaklı ... Metal A.Ş’nin adli yardım talebinin reddine, kararın alacaklı vekiline tebliğine, temyiz harç ve giderlerinin tamamlatılması için 6100 sayılı HMK'nın 366. maddesi yollamasıyla uygulanması gereken aynı yasanın 344. maddesi uyarınca işlem yapılmasına, gerekli işlemler tamamlandıktan sonra dairemize gönderilmesi için dosyanın Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesine GERİ ÇEVİRİLMESİNE, 02.05.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/2095, Karar No: 2016/2714, Tarih: 27.04.2016

**23. Hukuk Dairesi         2016/2095 E.  ,  2016/2714 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Vek. Av. ...

DAVALILAR : 1- .... Vekilleri Av. ... 3-... 4-... Vekilleri Av. ...

Taraflar arasındaki sıra cetveline itiraz davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde taraf vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- K A R A R -

Davacı vekili, .... esas sayılı dosyada düzenlenen sıra cetvelinde 1 ve 2. sırada bulunan davalı gerçek kişilere düşen payın, açtıkları tasarrufun iptali davasını kazanmaları nedeni ile davalı şirketlerin icra dosyasına ödenmesine karar verildiğini, oysa kendi alacakları için açtıkları davanın dava tarihinin davalı şirketlerin takip tarihinden önce olduğunu bu nedenle 1 ve 2. sıraya ayrılan payın kendi dosyalarına ödenmesini, kabul edilmezse davalı şirketlerle birlikte garameye sokulmalarını istemiştir.

Davalılar vekili, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, dosya kapsamına göre; davacının haczinin ilk haciz olmaması nedeniyle tamamının kendisine ödenmesi talebinin yerinde olmadığı ancak davacının alacağı için açtığı davanın dava tarihinin davalı şirketlerin takip tarihinden önce olduğunu bu nedenle de garameye girmesi gerektiği gerekçesi ile davanın kısmen kabulü ile sıra cetvelinde 1 ve 2. sıraya ayrılan payın davacı ve davalı şirketler arasında garameten paylaştırılmasına karar verilmiştir.

Kararı, davacı ve davalı şirketler vekili temyiz etmiştir.

1)Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davacı vekilinin ve davalı şirketler vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2)Dava, sıra cetveline itiraz davasıdır. İİK'nun 277 vd. maddelerinde yer alan iptal davası ayni bir dava olmayıp şahsi bir davadır ve davayı kazanan alacaklıya iptal edilen tasarruftan öncelikle alacağını alma hakkı verir. Tasarrufun iptali davası açan alacaklının iptal ettirdiği tasarruf miktarınca dava açmayan alacaklılara göre önceliği vardır. Somut olayda davalılar ....i. borçlu aleyhine tasarrufun iptali davası açıp bedellerinin paylaşımı işbu davaya konu olan senetlere ilişkin tasarrufu iptal ettirmekle senet bedellerinde öncelik hakları bulunduğundan dava konusu sıra cetveli usule uygundur. Bu nedenle mahkemece davanın reddi yerine kabulü yerinde olmamıştır.

Kabule göre de; davacının terditli taleplerinden birinin kabul edilerek hüküm kurulmasına rağmen davacı aleyhine vekalet ücretine ve yargılama giderine hükmedilmesi de yerinde görülmemiştir.

...