muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2020/10672, Karar No: 2022/10099, Tarih: 10.10.2022

imkansızlığı durumunda, tebligatın, Tebligat Kanunu'nun 21/2. maddesine göre bu adrese yapılması” gerektiğine dair şerh düşülerek tebliğ işlemlerinin tamamlanması gerektiği gözetilmeksizin, sanık hakkında kullanmak için uyuşturucu madde bulundurma suçundan dolayı hükmedilen tedavi ve denetimli serbestlik tedbirinin infazına ilişkin Denetimli Serbestlik Müdürlüğünün çağrı yazısının doğrudan sanığın MERNİS adresine Tebligat Kanunu'nun 21/2. maddesine göre tebliğ edildiği ve usule uygun tebliğ yapılmadığı anlaşılmakla; tedavi ve denetimli serbestlik tedbiri kararının infazının devamına karar verilmesi gerektiği gözetilmeden, sanığın mahkûmiyetine hükmolunması,

3) 6545 sayılı Kanun'un 68. maddesi ile değişik TCK'nın 191. maddesinin 2 ve 3. fıkraları uyarınca kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararı ile birlikte verilen tedavi ve denetimli serbestlik tedbirine ilişkin infaz işlemlerinde, tedavi ve denetimli serbestlik tedbirinin infazına başlamak üzere çıkarılan ilk uyarılı başvuru davetiyesinin tebliği üzerine, müracaatta bulunmayan şüphelinin, aynı Kanun'un 191. maddesinin 4. fıkrasının (a) bendi uyarınca kendisine yüklenen yükümlülüklere veya tedavinin gereklerine uygun davranmamakta "ısrar" ettiğinin kabul edilebilmesi için; "önceki tebligat gereğince başvuruda bulunmadığı, bu tebligat üzerine öngörülen süre içinde de başvurmaması halinde yükümlülüklere ve tedavinin gereklerine uymamakta ısrar etmiş sayılacağı" uyarısı ile yeniden tebligat yapılması, bu tebligata rağmen başvuruda bulunmadığı takdirde, şüpheli hakkında kamu davasının açılması gerektiğinden; inceleme konusu olayda ikinci uyarı yapılmadığı için kamu davasını açma koşulları oluşmadan dava açılmış olduğu anlaşıldığından; 5271 sayılı CMK'nın 223/8. maddesi gereğince kovuşturma şartının gerçekleşmesini beklemek üzere, kamu davasının durmasına ve gerekli tebligat işlemlerinin tamamlanarak, kararın infazına devam edilmesi için dosyanın Cumhuriyet Başsavcılığına gönderilmesine karar verilmesi yerine, yargılamaya devam edilerek sanığın mahkûmiyetine karar verilmesi,

Kanuna aykırı, sanığın temyiz itirazları bu nedenle yerinde olduğundan, hükmün BOZULMASINA,10/10/2022 tarihinde oy birliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/9174, Karar No: 2014/3077, Tarih: 24.02.2014

**21. Hukuk Dairesi         2013/9174 E.  ,  2014/3077 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Sinop 1. Asliye Hukuk (İş) Mahkemesi

TARİHİ : 12/03/2013

NUMARASI : 2011/792-2013/155

Davacı, yetim aylığının iptaline ilişkin Kurum işleminin iptaline, kesilme tarihinden itibaren yeniden evlendiği tarih olan 21/02/2011 tarihine kadar ödenmesi gerektiğinin tespitine karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme, ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir.

Hükmün, davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

K A R A R

Dava, davacının aldığı ölüm aylığını, 5510 sayılı Kanunun 56/2 fıkrası uyarınca iptal eden kurum işleminin iptali ile kesilen aylığın ödeme tarihlerinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte yeniden bağlanması istemine ilişkindir.

Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiştir.

Davanın, yasal dayanağı 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun 56'ncı maddesinin ikinci fıkrasıdır. Fıkrada “Eşinden boşandığı halde, boşandığı eşiyle fiilen birlikte yaşadığı belirlenen eş ve çocukların, bağlanmış olan gelir ve aylıkları kesilir. Bu kişilere ödenmiş olan tutarlar, 96'ncı madde hükümlerine göre geri alınır.” düzenlemesine yer verilmiştir. Anılan madde 01.10.2008 tarihinde yürürlüğe girmiştir. 5510 sayılı Yasanın 56 maddesinin Anayasaya aykırı olduğu gerekçesiyle iptali istemiyle Anayasa Mahkemesi'ne yapılan 2009/86 Esas numaralı başvurunun, 28.04.2011 tarihinde verilen karar ile reddedilmiştir.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden, eski eşin açtığı davada, 21/12/1987 kesinleşme tarihli ilam ile tarafların "terk" nedeniyle boşandığı, 11/03/1988 tarihinde yaptığı başvuru sonucunda davalı kurum tarafından davacıya, 23/03/1987'de ölen babasından dolayı ölüm aylığı bağlandığı, davacının eski eşi ile 21/02/2011 tarihinden yeniden evlendiği tespit edilmiş; davalı Kurum tarafından davacı ve eski eşinin yeniden evlenmesi üzerine re'sen başlatılan tahkikat sonucu düzenlenen 04/10/2011 tarihli kontrol memuru raporunda; çevre soruşturmasında yazılı beyan vermekten imtina eden çevre sakınlerinin davacı ve eski eşinin öteden beri birlikte yaşadıklarını, karı-koca hayatı sürdürdüklerini, köyde tek evlerinin bulunduğunu, davacının boşandığından haberdar olmadıklarını bildirdikleri; T.... köyü muhtarı Ş. G. ile yapılan görüşmede de davacı ve eski eşinin bir yıl öncesine kadar aynı adreste kayıtlı olduklarını, bir yıl önce davacının adresini köyde başka bir eve aldırdığını, 8 ay önce ise yeniden evlendiklerini, şahısların yeniden evlenmesi üzerine önceden boşandıklarını öğrendiğini, köyde tek evlerinin bulunduğunu, kazançlarının da ortak

olduğunu beyan ettiği tespitlerine yer verilmiş; davacı ve eski eşinin 21/10/2007 tarihinden beri T.. köyünde aynı adreste seçmen kayıtlarının bulunduğu, aynı sandıklarda birbirini takip eden seçmen numaraları ile oy kullandıkları; adres hareketleri araştırmasında ise; 1987 yılında boşanmalarına rağmen davacı ve eski eşinin 14/11/2006-01/02/2011 tarihleri arasında aynı adreste kayıtlı bulundukları belirlenmiş; mahkemece yaptırılan 26/06/2012 tarihli kolluk araştırmasında, davacı ve eski eşinin boşanma tarihinden yeniden evlenme tarihine kadar aynı çatı altında birlikte yaşadıklarının tespit edildiği; kontrol memuru tarafından beyanına başvurulan köy muhtarı Ş. G. mahkeme huzurunda

haklı nedene dayanmaksızın beyanını değiştirerek, davacı ve eski eşinin ne zaman boşandıklarını bilmediğini, boşanma sonrası 2-3 yıl aynı köyde farklı adreslerde kaldıklarını, sonrasında nikahlarının kıyıldığını ifade ettiği görülmüştür.

5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun 59/2. maddesinde “Kurumun denetim ve kontrol ile görevlendirilmiş memurlarının görevleri sırasında tespit ettikleri Kurum alacağını doğuran olay ve bu olaya ilişkin işlemler, yemin hariç her türlü delile dayandırılabilir. Bunlar tarafından düzenlenen tutanaklar aksi sabit oluncaya kadar geçerlidir.” hükmü yer almaktadır.

Somut olayda, denetim sırasında düzenlenen tutanakta imzası bulunan tutanak tanığı köy muhtarı Ş. G., davacı ve eski eşinin eylemli olarak birlikte yaşadıklarına dair beyanını; sonradan haklı nedene dayanmaksızın değiştirmesi nedeniyle mahkeme huzurundaki beyanının hükme esas alınamayacağının anlaşılması karşısında, davacı ve eski eşe ait adres hareketlerine ilişkin nüfus ve seçmen kayıtları, çevre sakinleri tarafından davacının eşinden boşandığının bilinmemesi, mahkemece yaptırılan kolluk araştırmasının ve köy muhtarının Kurum müfettişine verdiği ifadenin içeriği birlikte göz önüne alındığında; davacı ve eski eşinin, boşanma sonrasında da birlikte yaşamaya devam ettikleri sabit olup, 5510 sayılı Yasanın 59/2. maddesi gereğince Kurumun denetim ve kontrol ile görevlendirilmiş memurları tarafından düzenlenen tutanak içeriğinin de aksi ispat edilemediğinden, davanın reddi gerekirken mahkemece davanın kabulüne karar verilmesi; usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O halde, davalı Kurum vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 24/02/2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2009/10423, Karar No: 2009/11871, Tarih: 16.12.2009

**(Kapatılan)19. Hukuk Dairesi         2009/10423 E.  ,  2009/11871 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Ankara 1.İcra Mahkemesi

Tarih :13.08.2009

No :212-925

Taraflar arasındaki sıra cetveline itiraz davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı ... tarafından ve davalı ... vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- K A R A R -

Şikayet eden asil, Av...., sıra cetvelinde paylaşıma konu paranın Avukatlık Kanununun 166. maddesi uyarınca vekalet ücretinden doğduğunu, rüçhanlı olması nedeniyle öncelikli olarak ödenmesi gerektiğini, söz konusu alacağın 3.sırada gösterildiğini belirterek sıra cetvelinin iptalinin talep etmiştir.

Birleşen dosyada şikayet eden ... vekili, ilk kesin haczin müvekkilinin haczi olduğunu, aynı gün konulan ihtiyati haczin müvekkilinin haczine iştirak edemeyeceğini, garameten yapılan paylaştırmanın hatalı olduğunu belirterek sıra cetvelinin iptalini talep etmiştir.

Şikayet edilenler vekilleri ayrı ayrı şikayetin reddini savunmuştur.

Mahkemece aynı sıra cetveline yönelik şikayet dosyaları birleştirilerek yapılan yargılama sonucunda, sözleşmeden kaynaklanan vekalet ücretinin önceliğinin bulunmadığı, kesin haciz ile ihtiyati haczin hangisinin önce konulduğunun tespitinin mümkün olmaması nedeniyle garameten yapılan paylaştırmanın usule uygun olduğu belirtilerek her iki şikayetin reddine karar verilmiş, hüküm şikayet eden ... ve ... vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-Avukatlık Kanununun 166/2.maddesine göre avukat, sözleşme ile kararlaştırılan ve hakim tarafından takdir olunan ücretinden dolayı, kendi çalışması sonucunda müvekkilinin muhafaza ettiği ve kazandığı mallar ve davadaki diğer taraftan ilam gereğince tahsil edilecek para yahut alınacak mallar üzerinde diğer alacaklılara nazaran rüçhan hakkına haizdir. Rüçhan hakkı, vekaletnamenin düzenleme tarihine, vekaletname umumi ise iş sahibi adın a ücret konusu işten dolayı ilk yapılan resmi başvurma tarihine göre sıra alır. Paylaşıma konu para şikayet eden avukatın açtığı dava sonucunda verilen hüküm uyarınca dava dışı 3.kişiden tahsil edilmiş olup, avukatlık görevinin ifasıyla ilgilidir. Bu nedenle mahkemece, iş sahibi (borçlu) adına ücret konusu işten dolayı ilk yapılan resmi başvuru tarihi şikayet edilenlerin haczinden önce olduğundan anılan kanun hükmü uyarınca şikayet edenin rüçhan hakkı bulunduğu gözetilmeden yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırıdır.

../..

(2)

../..

(2)

2-Mahkemece 1’nci sıradaki alacaklının ihtiyati haczi ile 2’nci sıradaki alacaklının kesin haczinin aynı gün konulduğu, hangisinin daha önce uygulandığının tespitinin mümkün olmadığı belirtilerek garameten yapılan paylaştırmada bir isabetsizlik bulunmadığı gerekçesiyle ...’nın birleşen dosyadaki şikayetinin reddine karar verilmiştir. Somut olayda sıra cetvelinin 1’inci sırasındaki ihtiyati haciz ile 2’nci sıradaki kesin haciz İİK.nun 89/1 hükmü uyarınca gönderilen haciz ihbarnamesi ile yapılmıştır.Bu şekilde yapılan hacizlerde haciz tarihi belirlenirken söz konusu müzekkerelerin yazılma tarihlerinin değil, muhatabına ulaştığı tarihin esas alınması gerekir. Dosya içeriğinden şikayet eden vekilinin takip yaptığı Ankara 24. İcra Müdürlüğünün 2007/8293 E, sayılı dosyasından gönderilen haciz ihbarnamesinin 29.11.2009 tarihinde, Ankara 5.İcra Müdürlüğünün 2007/10509 dosyasından gönderilen haciz ihbarnamesinin ise 23.11.2009 tarihinde Tarım ve Köy İşleri Bakanlığı Muş İl Müdürlüğüne tebliğ edildiği anlaşılmaktadır. Bu nedenle mahkemenin her iki haczin aynı tarihte uygulandığına ilişkin gerekçesi isabetli değildir.

Öte yandan İcra ve İflas Kanununun (İİK.nun) 268.maddesinin 1.fıkrasına ve “(Değişik fıkra:17.07.2003-4949 SK./64.md). 261.maddesine göre ihtiyaten haczedilen mallar ihtiyati hacze kesin hacze dönüşmeden önce diğer bir alacaklı tarafından bu Kanuna ve diğer kanunlara göre haczedilirse, ihtiyati haciz sahibi alacaklı, bu hacze 100 maddedeki şartlar dairesinde kendiliğinden ve muvakkaten iştirak eder.” Bu hüküm uyarınca ihtiyati haczin, kesin hacze iştirak edebilmesi için,İİK.nun 100.maddesindeki şartların somut olayda gerçekleşmesi gerekir.17.07.2003 tarihli anılan kanun değişikliğinden sonra alacaklının kesin hacizden önce koyduğu ihtiyati haczin sıra cetvelinde bir önceliği bulunmamaktadır. Bu nedenle ilk kesin hacizden önce konulan ihtiyati haczin İİK.nun 100.maddesindeki koşulları taşıyıp taşımadığı araştırılmadan şikayet edilenin ilk kesin hacze iştirak etmesi mümkün değildir.

İİK.nun 100.maddesindeki koşulların bulunmaması halinde ihtiyati haczin sıra cetvelindeki yeri kesinleştiği tarih esas alınarak belirlenir. Sıra cetvelinin 1.sıradaki şikayet edilen ihtiyati haciz sahibi alacaklı bonolara dayanarak kambiyo senetlerine mahsus haciz yoluyla icra takibinde bulunmuş, ödeme emri borçluya 23.11.2007 tarihinde tebliğ edilmiştir. Kambiyo senetlerinde ödeme emrine karşı itiraz ve şikayet süresi 5 gün ödeme süresi ise 10 gündür.(İİK.m.168/II-III-IV). Bu takip şeklinde ödeme süresi geçmeden kesin haciz konulmayacağından (İİK:m.78/1), henüz kesin haciz yetkisine sahip olmayan alacaklının ihtiyati haczi de 5 günlük itiraz ve şikayet süresinin geçmesiyle değil, 10 günlük ödeme süresinin geçmesiyle kesinleşerek, sıra cetveli açısından kesin haczin hüküm sonuçlarını doğurur.

../..

(3)

../..

(3)

Yukarıda açıklanan hukuki esaslar çerçevesinde bir değerlendirme yapılarak varılacak uygun sonuç dairesinde bir karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırıdır.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan (1) numaralı nedenle şikayet eden ...’ın, (2) numaralı nedenle şikayet eden ... vekilinin temyiz itirazlarının kabulüyle kararın BOZULMASINA, peşin harcın istek halinde iadesine, 16.12.2009 gününde oybirliğiyle karar verildi.

Aslı gibidir.
Yargıtay — Esas No: 2009/182, Karar No: 2009/256, Tarih: 03.11.2009

**Ceza Genel Kurulu         2009/7-182 E.  ,  2009/256 K.**

**"İçtihat Metni"**

İtirazname : 2007/235015

Yargıtay Dairesi : 7. Ceza Dairesi

Ö.. Ö..vekili tarafından tekzip talebinde bulunulması üzerine, Sakarya 2. Sulh Ceza Mahkemesince 11.01.2005 gün ve 14 müt. sayı ile talebin kabulüne, karar ekinde gönderilen “Cevap ve Düzeltme” başlıklı metnin, ...... Gazetesinin Pazar ilavesinin 5. sayfasında “05.12.2004 tarihli nüshadaki Y. M.’in De Gidi Gari De” adlı makale sütununda yayımlandığı aynı punto ve büyüklükte aynen yayımlanmasına karar verilmiş, bu karara vaki itirazı inceleyen Adapazarı 2. Asliye Ceza Mahkemesince 15.02.2005 gün ve 2005/56 müt. sayı ile itirazın reddine karar verilmiştir.

İtiraz üzerine verilen bu karara karşı Adalet Bakanlığınca, 5187 sayılı Basın Yasasının 14. maddesi uyarınca kullanılan düzeltme ve cevap hakkının, kişilik haklarına saldırı ve gerçeğe aykırı yayın yapılmasına karşı düzenlenmiş bir hak olduğu, ancak bunun haber verme hakkının sınırlanmasına yol açacak yaygınlıkta kullanılamayacağı gözetilmeden, itirazın kabulü yerine, yazılı şekilde reddine karar verilmesinde, isabet görülmediğinden bahisle yasa yararına bozma isteminde bulunulması üzerine, dosyayı inceleyen Yargıtay 7. Ceza Dairesince 29.11.2006 gün ve 13442-18255 sayı ile yasa yararına bozma isteminin reddine oyçokluğuyla karar verilmiş, Daire Başkanı T. D.ile Daire Üyelerinden M.Ö. ise, yasa yararına bozma isteminin kabulüne karar verilmesi yönünde karşı oy kullanmışlardır.

Yargıtay C.Başsavcılığınca, karşı oy doğrultusunda, itiraz yasa yoluna başvurulması üzerine, dosyayı inceleyen Yargıtay Ceza Genel Kurulunca 13.02.2007 gün ve 28-34 sayı ile düzeltme ve cevap hakkını kullanmak isteyen Ö.Ö.tarafından yazıldığı belirtilen ve söz konusu köşe yazısında eleştirilen kitabın getirtilerek incelenmesinden sonra, tekzibe konu yazının nesnel bir olguya dayanıp dayanmadığı saptanarak, hukuki durumun belirlenmesi gerektiğinden bahisle, itirazın değişik gerekçe ile kabulüne, Özel Daire kararının kaldırılmasına ve gerekli inceleme yapılarak sonucuna göre bir karar verilmesi için dosyanın Özel Daireye gönderilmesine karar verilmiştir.

Ceza Genel Kurulunca verilen kararın gereğini yerine getiren Yargıtay 7. Ceza Dairesince 03.06.2009 gün ve 15413-6825 sayı ile;

Ceza Genel Kurulunca verilen kararın gereğini yerine getiren Yargıtay 7. Ceza Dairesince 03.06.2009 gün ve 15413-6825 sayı ile;

“5187 sayılı Basın Kanunu’nun 14. maddesi uyarınca kullanılan düzeltme ve cevap hakkının, kişilik haklarına saldırı ve gerçeğe aykırı yayın yapılmasına karşı düzenlenmiş bir hak olduğu, ancak bunun haber verme hakkının sınırlanmasına yol açacak yaygınlıkta kullanıla¬mayacağı, ilgilinin gerçeğe aykırılık iddiasının objektif ölçülere dayanılarak değerlendirilmesi gerektiği, düzeltme ve cevap hakkı kullanılırken suç unsuru içermeyen ve üçüncü kişilerin hukuken korunan menfaatlerine aykırı olmayan ifadelerin kullanılması gerektiği gözetilmeden, itirazın kabulü yerine yazılı şekilde reddine karar verilmesinde isabet görülmemiş ve Ceza Mahkemeleri Usulü Kanunu’nun 343. maddesi uyarınca anılan kararın bozulması lüzumu kanun yararına bozmaya atfen ihbar olunmuş bulunmakla Türk Milleti adına gereği görüşülüp düşünüldü:

Anayasa'nın 28. ve 5187 sayılı Basın Yasası'nın 3. maddesinde ifadesini bulan basının haber verme hakkı gerçeklik, güncellik, kamu yararı, toplumsal ilgi, konu ile ifade arasında düşünsel bağlılık unsurları ile sınırlıdır. Haber verme hakkı bu sınırlar içinde kaldığı sürece hukuka uygundur. Bu unsurlardan birini taşımayan haberin veya eleştirinin hukuka uygun olduğundan söz edilemez ve saldırıya uğrayan kişisel hak korunmaya değer bir üstünlük kazanır.

Kanun yararına bozma istemine konu yazının güncellik, kamu yararı, toplumsal ilgi unsurlarını içermekte olduğunda kuşku yoktur. Konu ile ifade arasında düşünsel bağlılık unsuruna gelince; bu unsur haber gerçeği yansıtsa dahi kullanılacak dil ve ifadenin, yapılacak niteleme ve yorumun haberin verilişinin gerektirdiği ve zorunlu kıldığı biçim ve ölçüde bulunmasını öngörür. Öze ilişkin koşulların varlığı durumunda da biçimsel koşullara uyulması zorunluluğu vardır. Eleştirinin verilişinde gereksiz, yararlı olmayan beyan, niteleme ve değerlendirmelere gidilerek içerik ile uygun düşmeyen tahrik edici, yalın bir okuyucuda husumet ve kuşku yaratıcı dil ve ifade kullanılır, seçilen sözcükler aşağılayıcı, küçük düşürücü, incitici nitelikte olursa konu ile ifade arasındaki denge bozulur, haber veya eleştiri hukuka aykırı duruma gelir.

Belirtilen hususlar göz önüne alındığında ve bütünü değerlendirildiğinde anılan yazının konu ile ifade arasında düşünsel bağlılık unsurunu taşımadığı ve dolayısıyla Ö. Ö.'ün kişilik haklarının ihlal edildiği anlaşılmakla yerinde görülmeyen kanun yararına bozma isteminin reddine” oyçokluğuyla karar verilmiş;

Daire Başkanı T.D. ile Üyelerden M.Ö. ise;

“Anayasanın 28 ve 5187 sayılı Yasanın 3. maddelerine göre basın özgürdür.

Belirtilen hususlar göz önüne alındığında ve bütünü değerlendirildiğinde anılan yazının konu ile ifade arasında düşünsel bağlılık unsurunu taşımadığı ve dolayısıyla Ö. Ö.'ün kişilik haklarının ihlal edildiği anlaşılmakla yerinde görülmeyen kanun yararına bozma isteminin reddine” oyçokluğuyla karar verilmiş;

Daire Başkanı T.D. ile Üyelerden M.Ö. ise;

“Anayasanın 28 ve 5187 sayılı Yasanın 3. maddelerine göre basın özgürdür.

Basın özgürlüğü, demokratik hukuk devletlerinde korunması gereken önemli değerlerden birisidir. Çünkü toplumun bilgi edinmesi ve gelişmesi bakımından ve aynı zamanda kültür, sanat, edebiyat, siyaset ve akla gelebilecek her alanında topluma mal olmuş kişilerin halka tanıtımında ve bu kişilerin toplum adına bir anlamda denetimi bakımından çok önemli görev ifa ettiğine kuşku yoktur. Basın, görevini yerine getirirken sonsuz bir serbestiye sahip değildir. Bazı sınırlamalara tabidir. Bunlardan biri de kişilerin temel hak ve özgürlüklerinin korunmasıdır.

Basında yer alan açıklamalar konusuna göre olay açıklamaları ve değer yargıları olmak üzere iki biçimde belirir. Günlük basında yer alan haberler olay açıklaması, eleştiriler ise değer yargısı niteliğinde basın açıklamalarıdır. Olay açıklamaları belli bir olayın objektif olarak aktarılması olduğu halde, değer yargıları bir olay ya da durum hakkındaki subjektif düşünce açıklamalarıdır. Eleştiriler değer yargıları içinde önemli bir yer tutmakla beraber bu sayede toplumdaki aksaklıklar ortaya konmakta, bunların giderilmesi istenmektedir. Hukuka uygunluk sınırları içinde kalarak eleştiri hakkı kişi açısından en olumsuz inanç ve sonuçların dahi açıklanabilmesi olanağını ifade eder.

Haber verme hakkının hukuka uygun bir biçimde kullanılabilmesi için gereken ölçütler dört başlık altında toplanmaktadır.

Bunlar;

1- Haber gerçek olmalı,

2- Haber güncel olmalı,

3- Haberin verilmesinde kamu yararı bulunmalı,

4- Haberin veriliş biçimi ile özü arasında düşünsel bir bağ bulunmalıdır.

Bu unsurlar eleştiri hakkı yönünden de geçerlidir. Yani eleştirinin olabilmesi için, yazının gerçek olgulara dayanması, güncel bulunması ve bu haberin verilmesinde kamu yararı bulunması koşullarına bağlıdır.

Olaya baktığımızda;

Bunlar;

1- Haber gerçek olmalı,

2- Haber güncel olmalı,

3- Haberin verilmesinde kamu yararı bulunmalı,

4- Haberin veriliş biçimi ile özü arasında düşünsel bir bağ bulunmalıdır.

Bu unsurlar eleştiri hakkı yönünden de geçerlidir. Yani eleştirinin olabilmesi için, yazının gerçek olgulara dayanması, güncel bulunması ve bu haberin verilmesinde kamu yararı bulunması koşullarına bağlıdır.

Olaya baktığımızda;

Toplumun organ nakli konusunda bilinçlendirilmeye ve duyarlılığının artırılmaya çalışıldığı bir dönemde Ö.Ö.’ün herhangi bir eğitim almaksızın yalnızca kendi bilgileri doğrultusunda yazdığı kitapla organ nakli yapılmasının yine kendi ölçülerine göre kabul edilebilir nitelikte bulunmadığını okuyanı sarsıcı ifadelerle dile getiren ancak ne tıp ne hukuk ne de din bilimi ile bağdaşmayacak düşünce ve ifadeleri içeren bu kitap nedeniyle, toplumun yanlış yönleneceği endişesi taşıyan ve üstelik tiyatro sanatçısı olan yazar eleştiri hakkını kullanmıştır. Eleştiri övgü olmadığına göre zorunlu olarak sert olacaktır. Yazar eleştiri hakkını kullanırken, okuyucunun dikkatini çekmek için yazısını mizahi bir dille kaleme almış ilgili şahsı bir anlamda karikatürize ve hicvetmiştir. Bu bağlamda yazının kişilik haklarını ihlal etmediği; ancak, ağır eleştiri kapsamında değerlendirilebileceği düşüncesiyle çoğunluk görüşüne katılmıyoruz” görüşüyle karşı oy kullanmıştır.

Yargıtay C.Başsavcılığı ise, 23.07.2009 gün ve 235015 sayı ile;

“Temel hak ve özgürlükler arasında düşünce ve kanaat açıklama özgürlüğünün önemli bir yeri bulunmaktadır. Bu özgürlüğün kullanılabilmesinin en önemli ve etkin yollarından birisi basındır. Basın özgürlüğü; bilgi edinme, yayma, eleştirme, yorumlama ve eser yaratma haklarını içerir. Düşünceyi açıklama ve basın özgürlüğü, onu kullananlar açısından olduğu kadar gerçekleri öğrenmek özgürlüğüne sahip kişi ve kitleler açısından da temel hak niteliğindedir. Çoğunlukçu, özgürlükçü, demokratik toplumlarda, düşünceyi açıklama özgürlüğü; sadece genel kabul gören ve zararsız veya önemsiz sayılan düşünceler yönünden değil, aynı zamanda halkın bir kısmı tarafından benimsenmeyen kural dışı, hatta rahatsız edici, endişe verici, sarsıcı düşünceler için de geçerlidir.

Toplumun ve insanlığın sorunları konusunda bireyi bilinçlendirmek, doğru ve gerçeğe uygun bilgiler ile donatmak, yaşanan sorun, olay ve oluşumlar hakkında kamuoyunu nesnel bir biçimde aydınlatmak, düşünmeye yönlendirici tartışmalar açmak, yöneticileri eleştirmek, uyarmak ve bu suretle denetlemek durumunda olan basının sahip olduğu hakkı hukuka uygun bir biçimde kullandığının kabulü için; açıklama, eleştiri ve değer yargısı biçimindeki bilginin gerçek ve güncel olması, açıklanmasında kamunun ilgi ve yararının bulunması, açıklanış şekli ile konusu arasında düşünsel bağ bulunması, açıklamada küçültücü sözlerin kullanılmaması gerekmektedir. Ancak, basın özgürlüğünün bir dereceye kadar abartma hatta kışkırtmaya başvurma hakkını da içerdiği unutulmamalıdır.