muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2023/4135, Karar No: 2023/3298, Tarih: 15.06.2023

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

1.İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile her ne kadar birleşen davada sunulan 10.07.2020 tarihli icra teslim tutanağının incelenmesinde, babanın ortak çocuğu görmeye gittiğinde, kadının akrabaları tarafından ortak çocuğun gösterilmediği, çıkan arbedede ortak çocuğun olay yerinden götürüldüğü tutanağa geçmiş ve diğer taraftan kadın tanıkları beyanlarında, ortak çocuğun o esnada koşarak kaçtığını belirtmiş olsa da ortak çocuğun üstün yararı gereği mevcut durum ve çocuğun üstün yararı gözetilerek yapılan incelemelerde; ortak çocuk hakkında hazırlanan sosyal inceleme raporu içeriğinde; ortak çocuğun duruşma sırasında alınan beyanı ile örtüşür şekilde babasının yanında yaşadığı olaylardan bahsedildiği, çocuğun babasının yanında mutsuz olduğu ve babası ve dedesi tarafından şiddet gördüğü hususları belirtilerek baba ile çocuk arasındaki yatılı görüş günlerinin yatısız olarak düzenlenmesinin uygun olacağı belirtildiği, ayrıca duruşma sırasında çocuğun baskı altında kalmayacak şekilde alınan beyanında kendisini yaşına uygun olarak ve açıkça ifade edebildiğinin görüldüğü, annesi ile kalmak istediği, orada mutlu olduğu, babasının yanına gittiğinde mutlu olmadığı, orada dedesinin ... ile dövdüğÜ, halasının tuvalete kapattığı ve bir seferinde yağmurda dışarıda bıraktıkları, oraya gitmek istemediği babası ile görüşmek istemediği, yatısız olarak görmek istediği beyanı dikkate alınarak, anne yanında kalmak istemesi, uzmanların raporunun ve tanık beyanlarının da bu durumu desteklediği, çocuğun üstün yararı, çocuğun kişisel gelişimi adına çocuğun yaşı da dikkate alınarak mutlu olduğu ve alışkın olduğu ortamda yaşamaya devam etmesinin gerektiği, davalı baba ile de bağlarının kopmaması için yatılı olmayacak şekilde kişisel görüş günü tesisinin çocuğun menfaatine olacağı gerekçesiyle; asıl davanın kısmen kabulü ile ... Aile Mahkemesinin 2017/564 Esas, 2018/405 Karar sayılı ilamı ile ortak çocuk ... ile davalı babası arasında kurulan kişisel ilişkinin kaldırılmasına, ortak çocukla baba arasında; her ayın 1 inci, 2 inci ve 3 üncü Cumartesi ve Pazar günleri saat 09.00'dan aynı gün akşam saat 18.00'e kadar, her yarı yıl tatilinin ilk haftası hafta içi ve takip eden hafta sonu günlerinde sabah saat 10.00'dan, aynı günü saat 17.00'ye kadar yatılı olmayacak şekilde baba tarafından annenin ikametgahından alınarak ve süre sonunda annenin ikametgahına teslim edilmek suretiyle ortak çocuğu yanına almak suretiyle görüştürülmesine, kişisel ilişkinin bu şekilde tesis ve devamına, birleşen velâyetin kaldırılması davasının ise reddine karar verilmiştir.

2.... kadın vekilinin 08.04.2022 tarihli tavzih talebi üzerine İlk Derece Mahkemesince hükme ilave olarak 18.04.2022 tarihli ek kararla; "Birleşen davada davalı kadın taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden AAÜT uyarınca 5.100,00 TL vekâlet ücretinin birleşen davanın davacısı olan erkekten alınarak, birleşen davanın davalısı kadına verilmesine" şeklinde karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı-davacı erkek vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı-davacı erkek vekili istinaf dilekçesinde özetle; İlk Derece Mahkemesi tarafından asıl davanın kısmen kabulüne, birleşen davanın ise reddine karar verilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğu, tarafların farklı illerde ikamet ettiği ve ortak çocukla baba arasında yatılı olmayacak şekilde kişisel ilişki kurulmasının hatalı olduğu, asıl davanın kısmen reddine karar verilmesine rağmen erkek yararına vekâlet ücreti takdir edilmemesinin hatalı olduğu, ortak çocuğun velâyetinin babaya verilmesi gerektiği belirtilerek; her iki dava ve fer'îleri yönünden istinaf yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile İlk Derece Mahkemesi tarafından velâyetin değiştirilmesi talepli birleşen davada verilen ret hükmünün usul ve kanuna uygun olduğu, kişisel ilişki kurulmasına ilişkin kararların değişen şartlara göre her zaman değiştirilmesinin mümkün olduğu, bu sebeple, davalı-davacı babanın Fatsa İlçesinde, çocuğun ise ... ilinde yaşıyor olması ve ortak çocuğun yaşı dikkate alındığında, baba ile kurulan kişisel ilişkinin yetersiz kaldığı, bu nedenlerle, babalık duygularını tatmine elverişli, çocuğun da baba sevgisi ve şefkatini tatmasına yeterli, daha uygun süreyle yatılı olacak şekilde kişisel ilişki tesisi gerekirken, yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olduğu, İlk Derece Mahkemesince, ... kadının davasının kabulüne karar verildiği, bu durumda, İlk Derece Mahkemesince kabul edilen asıl dava yönünden kadın yararına karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca maktu vekâlet ücretine hükmedilmesi ve yapılan yargılama giderlerinin davada haksız çıkan taraf olan davalı-davacı erkeğe yüklenmesinde herhangi bir isabetsizlik bulunmadığı belirtilerek davalı-davacı erkeğin kişisel ilişki düzenlemesine dair istinaf başvurusunun kabulüne, kabul edilen yöne ilişkin İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, velâyeti annede olan ortak çocukla baba arasında her ayın 1 inci ve 3 üncü hafta sonları Cumartesi sabah saat 10.00’dan pazar akşamı saat 18.00'e, Dini Bayramların 2 inci günü sabah saat 10.00’dan 3 üncü gün akşam 18.00’e kadar, yarıyıl tatilinin 2 inci günü sabah saat 10.00'dan 7 inci günü akşam saat 18.00’e kadar, her yıl 1 Temmuz günü sabah saat 10.00’dan 07 Temmuz akşamı saat 18.00’e kadar, her yıl babalar gününde sabah 10.00 ile akşam 18.00 saatleri arasında kişisel ilişki kurulmasına, davalı-davacı erkek vekilinin diğer yönlere ilişkin istinaf itirazının ise esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekillerince temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1.... kadın vekili temyiz dilekçesinde özetle; Bölge Adliye Mahkemesi tarafından ortak çocuğun üstün yararı gözetilmeden baba ile kişisel ilişki kurulduğu, ortak çocukla baba arasında yatılı olacak şekilde kişisel ilişki kurulmasının hatalı olduğu, alınan sosyal inceleme raporu içeriğinin de bu yönde olduğu, ortak çocukla baba arasında yatılı olmayacak şekilde kişisel ilişki tesis edilmesi gerektiği belirtilerek; kişisel ilişki düzenlemesi yönünden kararın bozulması talep edilmiştir.

1.... kadın vekili temyiz dilekçesinde özetle; Bölge Adliye Mahkemesi tarafından ortak çocuğun üstün yararı gözetilmeden baba ile kişisel ilişki kurulduğu, ortak çocukla baba arasında yatılı olacak şekilde kişisel ilişki kurulmasının hatalı olduğu, alınan sosyal inceleme raporu içeriğinin de bu yönde olduğu, ortak çocukla baba arasında yatılı olmayacak şekilde kişisel ilişki tesis edilmesi gerektiği belirtilerek; kişisel ilişki düzenlemesi yönünden kararın bozulması talep edilmiştir.

2.Davalı-davacı erkek vekili katılma yoluyla temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürüler gerekçelerle birlikte asıl davanın kabulü ile birleşen davanın reddi ve asıl davanın kısmen kabul, kısmen ret edilmesi nedeniyle erkek yararına vekâlet ücreti takdir edilmemesinin hatalı olduğu belirtilerek; her iki dava ve fer'îleri yönünden kararın bozulması talep edilmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Asıl dava ortak çocukla baba arasında kişisel ilişkinin yeniden düzenlenmesi, birleşen dava ise ortak çocuğun velâyetinin değiştirilmesi istemine ilişkin olup uyuşmazlık konusu ortak çocuk ile baba arasında tesis edilen kişisel ilişkinin usule, yasaya ve çocuğun üstün menfaatine uygun olup olmadığı, asıl davanın kısmen reddi nedeniyle davalı-davacı baba yararına vekâlet ücreti gerekip gerekmediği noktasında toplanmaktadır.

2. İlgili Hukuk

4721 sayılı Kanun'un 323 üncü maddesi, 324 üncü maddesinin birinci fıkrası; Birleşmiş Milletler Çocuk Haklarına Dair Sözleşme'nin 3 üncü 12 nci maddesi; Çocuk Haklarının Kullanılmasına İlişkin Avrupa Sözleşmesi'nin 1 inci, 3 üncü ve 6 ncı maddesi; 5395 sayılı Çocuk Koruma Kanunu'nun 4 üncü maddesinin (b) bendi; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanun'un (6100 sayılı Kanun) 323 üncü maddesi, 369 uncu maddesinin birinci fıkrası, 370 inci maddesi ile 371 inci maddesi; Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi ilgili hükümleri.

3. Değerlendirme

1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen ..., tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup taraf vekillerinin temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

1.Davalı-davacı erkek vekilinin velâyetin değiştirilmesi davası yönünden temyiz dilekçesinin REDDİNE,

2.Taraf vekillerinin diğer hususlara yönelik temyizinin incelenmesine gelince;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edenlere yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

Açıklanan sebeplerle;

1.Davalı-davacı erkek vekilinin velâyetin değiştirilmesi davası yönünden temyiz dilekçesinin REDDİNE,

2.Taraf vekillerinin diğer hususlara yönelik temyizinin incelenmesine gelince;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edenlere yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

15.06.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/19534, Karar No: 2015/3182, Tarih: 23.02.2015

**12. Ceza Dairesi         2014/19534 E.  ,  2015/3182 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Asliye Ceza Mahkemesi

Suç : Özel hayatın gizliliğini ihlal

Hüküm : Beraat

Özel hayatın gizliliğini ihlal suçundan sanığın beraatine ilişkin hüküm, katılan tarafından temyiz edilmekle, dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Özel hayat; kişinin sadece gözlerden uzakta, başkalarıyla paylaşmadığı, kapalı kapılar ardında, dört duvar arasındaki yaşantısı ve mahremiyetinden ibaret değil, herkesin bilmediği veya bilmemesi gereken, istenildiğinde başka kişilere açıklanabilen, tamamen kişiye özel hayat olayları ve bilgilerin tamamını içerir. Bu nedenle, kamuya açık alanda bulunulması, bu alandaki her görüntü veya sesin dinlenilmesine, izlenilmesine, kaydedilmesine, sürekli ve izinsiz olarak elde bulundurulmasına rıza gösterildiği anlamına gelmez. Kamuya açık alanda bulunulduğunda dahi, “kalabalığın içinde dikkat çekmezlik, tanınmazlık, bilinmezlik” prensibi geçerli olup, kamuya açık alandaki kişinin, gün içerisinde yaptıkları, gittiği yerler, kiminle niçin, nasıl, nerede ve ne zaman görüştüğü gibi hususları tespit etmek amacıyla sürekli denetim ve gözetim altına alınması sonucu elde edilmiş bilgileri ya da onun başkalarınca görülmesi ve bilinmesini istemeyeceği, özel yaşam alanına girdiğinde şüphe bulunmayan faaliyetleri özel hayat kapsamına dahildir; ancak, süreklilik içermeyen ve özel yaşam alanına dahil olmayan olay ve bilgiler ise bu kapsamda değerlendirilemez. Sonuç olarak, bir olay ya da bilginin, özel hayat kapsamına girip girmediği belirlenirken, kişinin toplum içindeki konumu, mesleği, görevi, kamuoyu tarafından tanınıp tanınmadığı, dışa yansıyan davranışları, rıza ve öngörüleri, sosyal ilişkileri, içinde bulunduğu fiziki çevrenin özellikleri, müdahalenin derecesi gibi ölçütler göz önüne alınmalıdır.

Bu açıklamalar ışığında incelenen dosya kapsamına göre; ağabeyinin resmi nikahlı eşi olan katılan ... ile aralarında önceye dayalı husumet bulunan sanık ...'un, sokakta tesadüfen gördüğü katılanın uzaktan ve tek kare fotoğrafını çektiği olayda,

Bu açıklamalar ışığında incelenen dosya kapsamına göre; ağabeyinin resmi nikahlı eşi olan katılan ... ile aralarında önceye dayalı husumet bulunan sanık ...'un, sokakta tesadüfen gördüğü katılanın uzaktan ve tek kare fotoğrafını çektiği olayda,

Kişilik haklarından olan kişinin fotoğrafının rızasına aykırı olarak çekilmesinin kişilik hakkının ihlali olabileceği ve sanığın eyleminin özel hukuk yaptırımlarını gerektirebileceği; ancak, söz konusu kişilik hakkının ihlalinin, özel hayatın gizliliğini ihlal suçunu oluşturmaya yetmeyeceği; zira, katılanın kamuya açık alanda bulunduğu sırada uzaktan çekilen tek kare fotoğrafı, onun sürekli denetim ve gözetim altına alınması sonucu elde edilmiş özel hayatının gizliliğini ihlale yol açacak bir görüntü niteliğinde olmadığı gibi, sokakta yürümek ve kaldırımda durmak biçimindeki gündelik yaşantısına dahil olan hareketlerinin, onun başkalarınca görülmesi ve bilinmesini istemediği bir bilgi ve özel yaşam alanına ilişkin bir faaliyet de olmadığı anlaşılmakla, tebliğnamedeki, sanığın özel hayatın gizliliğini ihlal suçundan mahkumiyetine karar verilmesi gerektiği düşüncesiyle sanık hakkındaki beraat hükmünün bozulmasını öneren görüşe iştirak edilmemiştir.

Yapılan yargılama sonunda, sanığa yüklenen fiilin kanunda suç olarak tanımlanmamış olduğu gerekçeleri gösterilerek mahkemece kabul ve takdir kılınmış olduğundan, katılanın eksik incelemeye dayalı olarak karar verildiğine ilişkin temyiz itirazlarının reddiyle, beraata ilişkin hükmün isteme aykırı olarak ONANMASINA, 23.02.2015 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/24454, Karar No: 2016/15164, Tarih: 29.09.2016

**(Kapatılan) 7. Hukuk Dairesi         2016/24454 E.  ,  2016/15164 K.**

**"İçtihat Metni"**

YARGITAY İLAMI

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtayca incelenmesi davalılar vekilleri tarafından istenilmekle, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dosya incelendi, gereği görüşüldü:

I- Davacı, davalı işyerinde güvenlik görevlisi olarak çalıştığını, ücretlerinin eksik ödendiğini, sözleşmesinin işverence haksız olarak 24/05/2013 tarihinde feshedildiğini belirterek kıdem ve ihbar tazminatı, yıllık izin, eksik ödenen ücret alacağı ile fazla çalışma ve ulusal bayram genel tatil alacaklarının tahsilini talep etmiştir.

Davalı ... yapıldığını, kurumun ayrı bir tüzel kişiliği bulunduğunu, bu nedenle iş ve işlemeleri nedeniyle Başbakanlığa husumet yöneltilemeyeceğini savunarak davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, dava kısmen kabul edilmiştir.

Davada taraf ehliyeti; davaya taraf olabilme yeteneği olup, gerçek kişiler yönünden sağ doğmak şartıyla ana rahmine düştüğü andan itibaren başlar. Taraf sıfatı (husumet) ise; davanın konusu ile, taraflar arasındaki ilişkidir. Bir davada taraf ehliyeti ve taraf sıfatının varlığının mahkemece re'sen nazara alınması gerekir.

6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu 124. Maddesi ile bir davada taraf değişikliğinin, ancak karşı tarafın açık rızası ile mümkün olduğu, maddi bir hatadan kaynaklanan veya dürüstlük kuralına aykırı olmayan taraf değişikliği talebinin, karşı tarafın rızası aranmaksızın hâkim tarafından kabul edilebileceği, dava dilekçesinde tarafın yanlış veya eksik gösterilmesinin kabul edilebilir bir yanılgıya dayanması halinde hâkimin karşı tarafın rızasını aramaksızın taraf değişikliği talebini kabul edebileceği düzenlenmiştir.

Hasımda yanılma halinde taraf değişikliği karşı tarafın muvafakati ile gerçekleştirilebilirken maddi hata bulunması, dürüstlük kuralına aykırı olmaması veya hasımda yanlışlığın kabul edilebilir bir yanılgıya dayanması halinde ise karşı tarafın muvafakati aranmaksızın hakim tarafından kabul edilmek suretiyle yapılabilmektedir.

Somut olayda dava, karşı açılmıştır. Acil Durum ve Afet Yönetimi Başkanlığı hakkında hüküm kurulmamıştır.

Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı, 5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanunu'na tabi genel bütçe kapsamındaki kamu idaresi olup, “I” sayılı Cetvel’de yer almaktadır. 5902 sayılı Afet Ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığının Teşkilat Ve Görevleri Hakkında Kanunun 18/4 maddesinde “İl Afet Ve Acil Durum Müdürlüklerince tesis edilen iş ve işlemler dolayısıyla açılmış ve açılacak davalar valilikler husumetiyle yürütülür.” ve 02/11/2011 tarih ve 659 sayılı Genel Bütçe Kapsamındaki Kamu İdareleri ve Özel Bütçeli İdarelerde Hukuk Hizmetlerinin Yürütülmesine İlişkin Kanun Hükmünde Kararnamenin 6/1 maddesinde “İdareler, kendi iş ve işlemleriyle ilgili olarak açılacak adli ve idari davalar ile tahkim yargılaması ve icra işlemlerinde taraf sıfatını haizdir.” hükmü düzenlenmiştir.

Mahkemece yapılacak iş, altişveren davalı .... ile idare arasında yapılan sözleşme ve ek protokollerin asıllarının getirtilerek sözleşmenin tarafının Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı’nın olduğunu tespiti halinde, Hukuk Muhakemeleri Kanunu 124/4 maddesi uyarınca davacının hasımdaki yanılmasının kabul edilebilir nitelikte olduğu anlaşılmakla, 5902 sayılı Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanunun 18/4 maddesi de gözetilmek suretiyle ilgili kuruma karşı davanın yöneltilmesi hususunda davacıya kesin mehil verilmeden yazılı şekilde hüküm kurulması hatalı olup bozma nedenidir.

II- Kabule göre de;

Aylık ücretin miktarı konusunda taraflar arasında ihtilaf bulunmakta olup, davacı vekili davacının aylık ücret asgari ücretin %50 fazlası olarak kararlaştırıldığını savunmuş, Mahkemece yeterli araştırma yapılmadan davacının aylık ücretinin asgari ücretin %50 fazlası olduğu kabulü le hesaplama yapılan bilirkişi raporuna göre alacakların hüküm altına alınması hatalı olmuştur. Davacıya ait iş sözleşmesi, alt işveren davalı ...ile idare arasında yapılan sözleşme ve ek protokolleri getirtilmeli, tüm deliller birlikte değerlendirilerek aylık ücretin miktarı konusunda sonuca gidilmeli ve buna göre işçilik alacakları gerekirse yeniden hesap ettirilmesi gerekirken eksik inceleme ile karar verilmesi,

6100 sayılı HMK’nın 26. maddesinde hâkimin, tarafların talepleriyle bağlı olduğu, talepten fazlasına veya başka bir şeye karar veremeyeceği belirtildiği halde davacının 24/05/2013 tarihinde sözleşmesinin feshedildiğini bildirmesine karşın talep aşılarak alacakların 10/07/2014 tarihi esas alınarak yapılan hesaplamaya göre hüküm altına alınmış olması,

Fazla çalışma alacağı hesaplanırken, ara dinlenme süresi düşülmeden hesaplama yapılan bilirkişi raporuna itibarla karar verilmesi,

Anayasanın 141/3. maddesi ve ona koşut bir düzenleme içeren 6100 sayılı HMK.nun 297. ve 27.maddeleri gözetilerek, davacının kıdem ve ihbar tazminatı, yıllık izin alacağı talebi hakkında olumlu ya da olumsuz bir karar verilmemiş olması, hüküm altına alınan alacak miktarları yönünden ise hangi gerekçe ile bu sonuca ulaşıldığının açıkça kaleme alındığı anlaşılabilir ve denetlenebilir nitelikte bir hüküm kurulmamış olması,

492 sayılı Harçlar Kanununun 13/j maddesi Genel Bütçeye dahil idarelerin bu Kanunun 1 ve 3 sayılı tarifelerine giren bütün işlemlerinin harçtan müstesna olacağı belirtilmiş olup, Harçlar Kanunu 13/j maddesi kapsamında, davalı kurumun harçtan muaf olduğunun gözetilmemesi hatalıdır.

SONUÇ: Temyiz olunan kararın yukarıda yazılı nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde davalı .....’ye iadesine, 29/09/2016 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2007/11256, Karar No: 2008/732, Tarih: 23.01.2008

**13. Hukuk Dairesi         2007/11256 E.  ,  2008/732 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi

Taraflar arasındaki menfi tespit davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde taraflar avukatınca temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü.

KARAR

Davacı, 8.7.2006 tarihli harici sözleşme ile davalıya arsasını sattığını,davalıdan 30000 YTL sını satış bedeli olarak aldığını,1 ay içinde devrini vermediği takdirde 60.000 YTL cezai şart ödemeyi kabul ettiğini,davalıya sözleşmenin teminatı olarak 8.7.2006 tanzim tarihli,15.8.2006 vade tarihli,60000 YTL bedelli bono verdiğini,kararlaştırılan sürede taşınmazının devrini davalıya veremediğini,davalının teminat olarak verdiği bono ile icra takibi yapabileceğinden,davaya konu bonodan dolayı davalıya borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini istemiştir.

Davalı, davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, davacının davalıdan almış olduğu 30.000,00 YTL sını davalıya iade etmesi kayıt ve şartı ile davanın kabulüne,dava konusu bonodan dolayı davacının davalıya borçlu olmadığının tespitine,ve sözü geçen 30.000,00 YTL sının davacıdan alınarak davalıya verilmesine karar verilmiş, hüküm, davacı ve davalı tarafından temyiz edilmiştir.

1-HUMK.nun 381 maddesi gereğince mahkeme, hazır olan tarafların iddia ve savunmalarını dinledikten sonra yargılamanın sona erdiğini bildirerek kararını tefhim eder. Kararın tefhimi en az, aynı yasanın 388. maddesinde belirtilen hüküm sonucunun duruşma tutanağına geçirilerek okunması suretiyle olur. HUMK.nun 388/son maddesi gereğince de istek sonuçlarından her biri hakkında verilen hükümle taraflara yüklenilen borç ve tanınan hakların, mümkünse sıra numarası altında birer birer, açık, şüphe ve tereddüt uyandırmayacak şekilde gösterilmesi gereklidir. Yine aynı kanunun 389 maddesinde de hüküm kısmında iki tarafa yükletilen hak ve borçların tereddüde yer vermeyecek şekilde belirtilmesi zorunluluğu tekrarlanmıştır. Aynı maddenin son fıkrası gereğince de zorunlu nedenlerle yalnız hüküm sonucunun tefhim edildiği hallerde, gerekçeli kararın

2007/11256 2008/732

sonradan belli bir süre içinde yazılması mümkündür. Bu gibi hallerde de HUMK.nun 388 maddesine uygun olarak tarafların hak ve yükümlülüklerini açıkça gösteren kısa karar ile daha sonra yazılan gerekçeli kararın birbirine uygun olması zorunludur. Esasen kısa kararı yazıp, tefhim etmekle davadan elini çekmiş olan hakimin artık bu kararını değiştirmesine yasal olanak da yoktur. Kısa kararla gerekçeli kararın birbirinden farklı olması yargılamanın aleniyeti, kararların alenen tefhim olunmasına ilişkin Anayasanın 141. maddesi ile HUMK.nun yukarda değinilen buyurucu nitelikteki maddelerine de aykırı bir durum yaratır. Ayrıca bu husus kamu düzeni ile ilgili olup, gözetilmesi yasa ile hakime yükletilmiş bir görevdir.

Somut olayda, kısa kararda “davacının davalıdan almış olduğu 30.000 YTL nin iade edilmesi kayıt ve şartı ile davanın kabulü ile ,icra takibine konu edilen dava konusu 60.000 YTL Lik bonodan dolayı davacının borçlu olmadığının tespitine” şeklinde hüküm kurulmasına rağmen, gerekçeli kararda ise, davacının davalıdan almış olduğu 30.000,00 YTL sını davalıya iade etmesi kayıt ve şartı ile davanın kabulüne,dava konusu bonodan dolayı davacının davalıya borçlu olmadığının tespitine,ve sözü geçen 30.000,00 YTL sının davacıdan alınarak davalıya verilmesine,” şeklinde hüküm kurulmuş olması da, az yukarda açıklanan kısa kararla gerekçeli kararın birbirine uygun olması gerektiğine ilişkin ilke ve yasa hükümlerine aykırı olup, kararın bozulmasını gerektirir. Mahkemece, az yukarda açıklandığı üzere, ve 10.4.1992 tarih ve 1991/7 Esas 1992/4 sayılı İçtihatı Birleştirme Kararında da benimsendiği gibi kısa karar ile bağlı kalınmadan, ancak kısa karar ile gerekçeli karar arasındaki çelişki giderilecek şekilde, yeniden bir karar verilmesi için hükmün bozulması gerekmiştir.

2-Bozma nedenine göre tarafların diğer temyiz itirazlarının incelenmesine gerek görülmemiştir.

SONUÇ: Yukarıda 1. bentte açıklanan nedenlerle temyiz edilen hükmün BOZULMASINA, 2.bent gereğince tarafların diğer temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik yer olmadığına, peşin alınan harcın istek halinde davalı iadesine, 23.1.2008 gününde oybirliğiyle karar verildi.