muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2022/1700, Karar No: 2024/9535, Tarih: 10.09.2024

Bu açıklamalar ışığında somut olay değerlendirildiğinde;

BDDK’nın 29.05.2015 tarihli kararı ile temettü hariç ortaklık hakları ile yönetim ve denetimi Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonuna devredilen ve 22 Temmuz 2016 tarihli kararı ile de 5411 sayılı Bankacılık Kanun'un 107 nci maddesinin son fıkrası gereğince faaliyet izni kaldırılıncaya kadar yasal bankacılık faaliyetlerine devam eden FETÖ/PDY silahlı terör örgütü ile iltisaklı ... Bankası AŞ'de gerçekleştirilen mutad hesap hareketlerinin örgütsel faaliyet ya da örgüte yardım etmek kapsamında değerlendirilemeyeceği gözetilerek, sanığın tüm hesap hareketlerinin yeniden istenerek örgüt liderinin talimatı doğrultusunda bankacılık işlemi yaptığı veya yapmadığı hususunda ayrıntılı bilirkişi incelemesi yaptırılarak 5271 sayılı Kanun'un 217 inci maddesi uyarınca duruşmada okunup tartışılması, ayrıca temyiz aşamasında dosyaya giren sanık hakkında beyanda bulunan Mehmet A'nın ifadesi karşısında tanık sıfatıyla, doğrudan aleni duruşmada sanığın huzurunda veya 5271 sayılı CMK’nın 180/1-2-5 maddesi gereğince SEGBİS kullanılmak ya da anılan Kanunun 181/1 maddesinde öngörülen usule riayet edilmek suretiyle istinabe yoluyla dinlenilmesinden sonra sanığın hukuki durumunun takdir ve tayini gerekirken, eksik araştırma ve yetersiz belgelere dayanılarak yazılı şekilde karar verilmesi,

Kanuna aykırı bulunmuştur.

V. KARAR

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenlerle sanık müdafiinin temyiz istemi yerinde görüldüğünden İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 2. Ceza Dairesinin 26.12.2019 tarihli, 2019/1037 Esas ve 2020/2115 sayılı kararının 5271 sayılı Kanun’un 302 nci maddesinin ikinci fıkrası gereği, Tebliğname’ye aykırı olarak, oy birliğiyle BOZULMASINA,

Dava dosyasının, 5271 sayılı Kanun’un 304 üncü maddesinin ikinci fıkrasının (a) bendi uyarınca Manisa 4. Ağır Ceza Mahkemesine, kararın bir örneğinin bilgi için İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 2. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,

10.09.2024 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2009/5159, Karar No: 2010/769, Tarih: 16.02.2010

**8. Hukuk Dairesi         2009/5159 E.  ,  2010/769 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : .... Asliye Hukuk Mahkemesi

Mehmet Nafi Dalbudak ve müşterekleri ile H.. H.., K.. K.., G.. B.. ve K.. M.. aralarındaki tescil davasının kabulüne dair ... Asliye Hukuk Hâkimliğinden verilen 11.06.2009 gün ve 88/381 sayılı hükmün Yargıtay’ca incelenmesi davalı H.. H.. ve Karayolları vekili tarafından süresinde istenilmiş olmakla, dosya incelendi, gereği düşünüldü:

K A R A R

Dosya muhtevasına, dava evrakı ile yargılama tutanakları münderecatına ve uyulan bozma ilamında açıklandığı üzere işlem yapılıp sonucu dairesinde hüküm tesis edildiğine göre yerinde olmayan temyiz itirazlarının reddi ile usul, kanun ve bozma gereklerine uygun bulunan hükmün ONANMASINA, 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanununun "H.. H.. birliği" ni düzenleyen 6/2. maddesi ile aynı kanunun 12/3 maddesinin bu kanuna ekli (I) sayılı cetvelde yer alan kamu idarelerini genel bütçe kapsamında göstermesi karşısında (I) sayılı cetvelde yer alan K.. M.. de genel bütçeye dahil olup 492 sayılı Harçlar Kanununun 13/j maddesine göre harçtan muaf bulunduğundan H.. H.. ve K.. M..nden harç alınmasına mahal olmadığına 16.02.2010 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2021/2099, Karar No: 2021/6702, Tarih: 29.04.2021

**5. Hukuk Dairesi         2021/2099 E.  ,  2021/6702 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılarak enerji nakil hattı geçirilen taşınmazın yeri irtifak hakkı karşılığının ve pilon yeri bedelinin tahsili davasından dolayı yapılan yargılama sonunda: Davanın kısmen kabulüne dair verilen yukarıda gün ve sayıları yazılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi, taraf vekillerince verilen dilekçeler ile istenilmiş olmakla, dosyadaki belgeler okunup uyuşmazlık anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

- K A R A R -

Dava, kamulaştırmasız el atılarak enerji nakil hattı geçirilen taşınmazın yeri irtifak hakkı karşılığının ve pilon yeri bedelinin tahsili istemine ilişkindir.

Mahkemece uyulan bozma kararı uyarınca inceleme ve işlem yapılarak hüküm kurulmuş; karar, taraf vekillerince temyiz edilmiştir.

Mahkemece bozma ilamına uyulmuşsa da, bozma gerekleri tam olarak yerine getirilmemiştir. Şöyle ki;

1-Kamulaştırmasız el atma nedenine dayalı tazminat davalarında 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun değer biçmeye ilişkin hükümleri kıyasen uygulanır. 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 11/ son maddesi uyarınca irtifak hakkı karşılıkları, bu hak nedeniyle taşınmazın tamamında meydana gelecek olan değer kaybıdır. Bu itibarla, dava konusu taşınmazdan geçen enerji nakil hatları ve güzergahları, açıkça tespit edildikten sonra, taşınmazın irtifak hakkı kurulmasından önceki değerinin tespit edilmesi ve bundan sonra, enerji nakil hattı nedeniyle taşınmazın tamamında meydana gelecek değer düşüklüğü oranının belirlenmesi ve bu oranla taşınmazın tüm değerinin çarpılması sonucu, irtifak hakkı karşılığının hesaplanması gerekir.

Bu itibarla dava konusu ... Mahallesi 929 ada 6,7,8,9,10 ve 11 parsel sayılı taşınmazlarda sırasıyla %2,4-%13,9- %32,7 -%7,9 - %22,5 ve % 24,3 değer düşüklüğü oranı ile 930 ada 1,7,8,9,10,11 parsel sayılı taşınmazlarda sırasıyla %0,6- %29,2- %21,7 - %13,4 - %21,6- %27,8 değer düşüklüğü oranına göre irtifak hakkı karşılığı bedeline hükmedilmesi gerekirken, yazılı şekilde soyut ifadelerle tüm taşınmazlarda değer düşüklüğü oranı %20 ve %30 kabul edilmek suretiyle hesaplayan rapor esas alınarak hüküm kurulması,

2-Dava tarihi 28.05.2010 olduğu halde gerekçeli karar başlığında 09.07.2013 olarak gösterilmesi,

3-Kabule göre de;

Dava konusu taşınmazlardan 930 ada 9 parsel sayılı taşınmazın tamamının mülkiyet bedeline hükmedildiği halde, 80,12m2lik kısmında irtifak tesisine karar verilmesi,

Doğru görülmemiştir.

Taraf vekillerinin temyiz itirazları yerinde olduğundan hükmün açıklanan nedenlerle H.U.M.K.nun 428. maddesi gereğince BOZULMASINA, taraflardan peşin alınan temyiz harçlarının istenildiğinde iadesine ve temyize başvurma harçlarının Hazineye irad kaydedilmesine, 29/04/2021 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/14362, Karar No: 2013/21314, Tarih: 09.12.2013

**7. Hukuk Dairesi         2013/14362 E.  ,  2013/21314 K.**

**"İçtihat Metni"**

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtayca incelenmesi davalı ... tarafından istenilmekle, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dosya incelendi, gereği görüşüldü:

Kadastro sırasında dava konusu 194 ada 5, 280 ada 11 ve 478 ada 2 parsel sayılı sırasıyla 287,73 m2, 448,08 m2 ve 156,91 m2 yüzölçümündeki taşınmazlar kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanılarak eşit paylarla taraflar adına tespit edilmiştir. Davacı ... satın almaya ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak 194 ada 5 parsel sayılı taşınmazın yarı payına, 280 ada 11 ve 478 ada 2 parselin ise davalılar payına yönelik olarak dava açmıştır. Mahkemece davanın kabulüne, 280 ada 11 ve 478 ada 2 parsel sayılı taşınmazların tamamı ile 194 ada 4 parselin 4 pay kabul edilerek 2 payının davacı, 1'er payının davalılar Durbaba ve ... adlarına tapuya tesciline karar verilmiş; hüküm, davalı ... tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece dava ve temyize konu 194 ada 5 parsel sayılı taşınmazın yarı payı, 280 ada 11 ve 478 ada 2 parsel sayılı taşınmazların ise tamamının davacı tarafından dava dışı... ...'dan satın alındığı ve taşınmazlar üzerinde tespit gününde davacı taraf yararına 3402 sayılı Kadastro Kanununun 14. maddesi hükmünde öngörülen kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği ile taşınmaz edinme koşullarının gerçekleştiği gerekçe gösterilerek hüküm kurulmuş ise de mahkemece yapılan araştırma, soruşturma hüküm vermeye yeterli bulunmamaktadır.

Kadastro tespitine bir kayıt ve belge esas alınmamış, davacı taraf satın almaya, senede ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanmış, davalı taraf ise miras yoluyla gelen hakka dayanmıştır. Dava ve temyize konu taşınmazlar tutanağında belirtilen hukuksal nedenlere dayanılarak taraflar adına tespit edilmiştir.

Mahkemece iddia ve savunmanın kıymetlendirilmesi yönünden taşınmaz başında keşif yapılmış, davalı taraf 06.07.2012 havale tarihli dilekçe ile tanıklarını bildirdiği halde tanıkları keşfe çağrılmamış, keşif mahallinde hazır bulunan tanıklardan ...... dinlenmiş, diğer tanıkları dinlenmemiş, varsa nedenleri hüküm yerinde gerekçeleriyle açıkça gösterilmemiştir. Satıcı......ve taşımazların ilk maliki olduğu bildirilen ... ... ile taraflar arasındaki irsi ilişkiyi gösterir nüfus aile kayıt tablosu getirtilmemiştir. Diğer yandan dava konusu taşınmazların tespit tutanağı içeriği incelendiğinde hükme dayanak yapılan, keşifte dinlenen bilirkişi ve tanık sözleri ile tutanak bilirkişileri beyanlarının çeliştiği tartışmasızdır. Bir başka deyişle; kadastro tespitinde saptanan hukuksal olgu ile keşifte saptanan hukuksal olgu birbirine aykırı düşmüştür. Böylesine yetersiz araştırma ve soruşturma ile hüküm kurulamaz.

O halde sağlıklı bir sonuca varılabilmesi için ... ... ve......ile taraflar arasındaki irsi ilişkiyi tespite yarar verasete esas aile nüfus kayıtları getirtilmeli, davalı tarafın dinlenmeyen tanıklarının taşınmaz başında dinlenebilmeleri için adlarına davetiye çıkarılmalı, bundan sonra yöreyi iyi bilen el verdiğince yaşlı, yansız, yerel, uzman fen bilirkişi tespit tutanağı bilirkişilerinin tümü hazır olduğu halde taşınmaz başında yeniden 3402 sayılı Kadastro Kanununun hükümleri uyarınca işlem yapılıp, keşif yapılmalı, davacı tarafın dayandığı senedin aslı kendisinden istenerek taşınmazlar başında uygulanmalı, taşınmazların öncesinin kime ait olduğu, kimden kime kaldığı, zilyetliğin başlangıç günü, süresi ve sürdürülüş biçimi hakkında yerel bilirkişi ve tanıklardan olaylara dayalı bilgi alınmalı, tutanak bilirkişileri de ayrı ayrı taşınmaz başında dinlenilmeli, bundan sonra toplanan ve toplanacak tüm deliller birlikte değerlendirilerek hükmü temyiz eden davalı ...'ın payı ile sınırlı olmak üzere sonucuna uygun bir karar verilmelidir.

Mahkemece böylesine bir araştırma ve soruşturma yapılmaksızın yazılı şekilde hüküm kurulması isabetsiz, davalı ...'ın temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde görüldüğünden kabulü ile hükmün BOZULMASINA, peşin alınan harcın istek halinde davalı ...'a iadesine, 09.12.2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/17751, Karar No: 2012/14068, Tarih: 24.05.2012

**2. Hukuk Dairesi         2011/17751 E.  ,  2012/14068 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Pendik l. Aile Mahkemesi

TARİHİ :23.06.2011
Yargıtay — Esas No: 2016/2325, Karar No: 2019/1048, Tarih: 18.03.2019

**23. Hukuk Dairesi         2016/2325 E.  ,  2019/1048 K.**

**"İçtihat Metni"**

........

Taraflar arasında görülen sıra cetveline itiraz davası sonucunda verilen hükmün onanmasına ilişkin Dairemizin 23.10.2015 günlü ve 2014/6217 Esas, 2015/6823 Karar sayılı ilamının karar düzeltme yoluyla incelenmesi davalı ... vekili tarafından istenilmekle dosya incelendi, gereği görüşüldü.

- KARAR -

Davacı vekili, düzenlenen 29.04.2011 tarihli sıra cetvelinde pay ayrılan davalı ...'in alacağının muvazaalı olduğunu, davalı tarafından yapılan icra takibinde borçlu şirket temsilcisinin icra müdürüne müracaatla lehlerine öngörülen itiraz sürelerinden feragat ederek sıra cetveline konu taşınmaza haciz konulmasını istemelerinin muvazaa iddiasını güçlendirdiğini, pay ayrılan diğer davalı ..... ise 6187 SK'nın 69. maddesi gereği ilk haczi koyan....aczine iştirak etmesinin yasaya aykırı olduğunu ileri sürerek sıra cetvelinin iptali ile davalı ...'e ayrılan paydan müvekkil alacağının ödenmesini ve davalı ...nın sıra cetvelinden çıkartılmasını talep ve dava etmiştir.

Davalılar vekilleri, davanın reddini istemişlerdir.

Mahkemece davanın kısmen kabulüne dair verilen karar, davalı ... vekilinin temyizi üzerine Dairemizce onanmıştır.

Bu kez, davalı ... vekili karar düzeltme talebinde bulunmuştur.

Dosyadaki yazılara, mahkeme kararında belirtilip Yargıtay ilamında benimsenen gerektirici sebeplere göre HUMK'nın 440. maddesinde sayılan hallerden hiçbirisine uymayan karar düzeltme isteminin reddi gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle davalı ... vekilinin karar düzeltme isteminin REDDİNE, 31,70 TL harç ve takdiren 384,00 TL para cezasının karar düzeltme isteyenden alınarak Hazineye gelir kaydedilmesine 18.03.2019 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/3048, Karar No: 2018/4489, Tarih: 28.02.2018

**9. Hukuk Dairesi         2017/3048 E.  ,  2018/4489 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İŞ MAHKEMESİ

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davalı vekilince 03/03/2016 tarihli ek bilirkişi raporuna itiraz dilekçesinde belirtilen, ihbar olunan .... Güv. Koruma Güv. Eğt.Hizm.Tic.Ltd.Şti'nin ".... .... Cad... Apt No:16 ... " adresine yazı yazılarak, davacı ile şirket arasında imzalanan bireysel iş sözleşmelerinin istenilmesi ve yazı cevapları ile birlikte Dairemize gönderilmek üzere dosyanın yerel mahkemesine GERİ ÇEVRİLMESİNE, 28/02/2018 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/4893, Karar No: 2013/15281, Tarih: 05.06.2013

**13. Hukuk Dairesi         2013/4893 E.  ,  2013/15281 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

KARAR

Dava, estekik amaçlı vücuttaki tüylerin ağda yöntemiyle alınması işleminden kaynaklanmakta olup, kararın temyizen incelenmesi görevi Yargıtay 3. Hukuk Dairesine aittir.

SONUÇ:Yukarıda açıklanan nedenlerle dosyanın Yargıtay 3. Hukuk Dairesi Başkanlığına GÖNDERİLMESİNE, 05.06.2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/3921, Karar No: 2010/6808, Tarih: 02.06.2010

**(Kapatılan)19. Hukuk Dairesi         2010/3921 E.  ,  2010/6808 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Ticaret Mahkemesi

Tarih :08/12/2009

Nosu : 528/946

Davacı tarafından hasımsız olarak açılan iflasın ertelenmesi davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde müdahil ... Factoring AŞ, ..., Bayer Türk Kimya San.Ltd.Şti.Dem Medikal ve Ecza Deposu Ltd.Şti. vekillerince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

-KARAR-

Davacı vekili, tıbbi cihaz ve malzeme satımıyla iştigal eden müvekkili şirketin ekonomik kriz nedeniyle borca batık hale geldiğini, sunulan iyileştirme projesi çerçevesinde uygulanacak tedbirle borca batıklıktan kurtulmasının mümkün olduğunu belirterek müvekkilinin iflasının 1 yıl süreyle ertelenmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece, bilirkişi raporunda davacının rayiç değerlere göre borca batık olduğunun ve iyileştirme projesinin ciddi ve inandırıcı olduğunun belirtildiği, şirket ortaklarının sermaye artırımı taahhüdünde bulundukları, işçi, sigorta ve vergi borçlarını aksatmadan ödediği, 2009 yılı öngörülerine göre sağlanacak net gelirle borcunu ödeyebileceğinin saptandığı belirtilerek, davacının iflasının 1 yıl süreyle ertelenmesine karar verilmiş, hüküm müdahiller ... Factoring AŞ,...., Bayer Türk Kimya Ltd.Şti.ve Dem Medikal Ltd.Şti.vekilleri tarafından temyiz edilmiştir.

İflasın ertelenmesi, borca batık durumda olan bir sermaye şirketinin malî durumunun ıslahının mümkün olması hâlinde o şirketin iflâsının önlenmesini sağlayan bir kurumdur. Böyle bir talep üzerine mahkemece bu şirketin öncelikle borca batık durumda olup olmadığı tespit edilmeli, borca batık durumda ise bu kez ıslahının mümkün olup olmadığı üzerinde durulmalıdır. Bunun için borçlu şirket tarafından mahkemeye ibraz edilen bilanço ile malî durumun iyileştirilebilmesi amacıyla şirket tarafından bildirilen proje üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılarak bir sonuca gidilmelidir. Zira önerilen iyileştirme tedbirlerinin şirketin malî durumunu düzeltmeye elverişli olup olmadığının belirlenmesi özel bir bilgiyi gerektirdiğinden, bu konuda bilirkişinin görüşüne başvurulması icap etmektedir. Hükme esas alınan bilirkişi ek raporunda; iyileştirme projesinde öngörülmesine rağmen sermaye artırımının yapılmadığı, yeni ortak alımı konusunda somut bir bilgi ve belgenin olmadığı, şirkete borç olarak verilen taşınmazların geri istenmeyeceğine ilişkin ortakların bir taahhüdünün bulunmadığı, ancak süreçteki gelişmeler gözlemlenerek iflâsın ertelenmesi konusunda olumlu bir kanıya sahip olunduğu belirtilmiştir. Mahkemece bu bilirkişi raporu hükme esas alınarak iflasın ertelenmesine hükmedilmiştir.

Mahkemece bilirkişi raporu hükme esas alınmışsa da söz konusu rapora uygun şekilde hüküm tesis edilmemiştir. Davacı şirketin işletme sermayesinin yetersiz olduğu dosya içeriğinden anlaşılmaktadır. Bu durumda özellikle iyileştirme projesinde öngörülen sermaye artırımı yapılması, şirkete yeni ortak alınması ya da şirkete borç olarak verilen taşınmazların geri istenmeyeceğine ilişkin ortaklarca bir taahhütte bulunulmaması gibi hususlar dikkate alındığında, iyileştirme projesinde öngörülen somut tedbirlerin uygulandığı sonucuna ulaşılamaz. Mahkemece bu yönler üzerinde durulup, tüm deliller birlikte değerlendirilerek ve gerekirse bu konuda yeniden bilirkişi incelemesi yapılarak iyileştirme projesinin ciddi ve inandırıcı olup olmadığının tespiti suretiyle varılacak uygun sonuç dairesinde bir karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırıdır.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle temyiz eden müdahiller vekillerinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, peşin harcın istek hâlinde iadesine, 2.6.2010 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2019/2339, Karar No: 2020/4247, Tarih: 21.09.2020

**1. Hukuk Dairesi         2019/2339 E.  ,  2020/4247 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ

DAVA TÜRÜ :TAPU İPTALİ VE TESCİL

Taraflar arasında görülen tapu iptali ve tescil davası sonunda, yerel mahkemece usulüne uygun dava açılmadığından karar verilmesine yer olmadığına ilişkin olarak verilen karar davacı vekili tarafından yasal süre içerisinde temyiz edilmiş olmakla dosya incelendi, Tetkik Hakimi ... 'un raporu okundu, açıklamaları dinlendi, gereği görüşülüp düşünüldü;

-KARAR-

Dava, tapu iptali ve tescili isteğine ilişkindir.

Davacı, mirasbırakan ...oğlu ...’in yasal mirasçısı olduğu halde ketmedilerek 27 parça taşınmazın hatalı veraset ilamına göre davalıya intikal ettirildiğini ileri sürerek davalı adına olan tapu kayıtlarının iptali ile kesinleşen hasımlı veraset ilamındaki payları oranında mirasçılar adına tesciline karar verilmesini istemiş, aşamada talebini miras payına hasretmiştir.

Davalı, davacının ... oğlu ...’in mirasçısı olduğunu kabul ettiğini, ancak yaptıkları sözleşme ile davacının miras payını kendisine devrettiğini belirterek davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, eksik harcın tamamlanmaması nedeniyle, usule uygun dava açılmadığından karar verilmesine yer olmadığına ilişkin olarak verilen karar, Dairece “... mahkemece eksik kalan harç miktarı tespit edilmeden davacıya süre verilmiş, verilen süre içinde harç ikmal edilmediği gerekçesiyle karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir. Hâl böyle olunca, öncelikle dava konusu taşınmazların dava tarihi itibariyle belirlenen değerleri üzerinden davacının miras payına isabet eden kısmın saptanması ve ondan sonra eksik harç tespit edilerek Harçlar Kanunu 30 ve Hukuk Mukameleri Kanunu 150. maddesi uyarınca davacıya sonraki celseye kadar süre verilmesi, mahkemece (belirlenen değer üzerinden) harcın tamamlanmaması durumunda 492 s. Harçlar Yasasının 30. maddesi yollaması ile 6100 s. HMK'nın 150. maddesi uyarınca dosyanın işlemden kaldırılması ve şartlar oluştuğu takdirde davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesi gerekirken, yanılgılı değerlendirme ile yazılı biçimde hüküm kurulması isabetsizdir. ” gerekçesiyle bozulmuş, bozmaya uyularak yapılan yargılama sonucunda iki haftalık kesin süre içerisinde harç yatırılmadığı için usulüne uygun dava açılmadığı gerekçesiyle karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.

Bilindiği üzere, Anayasamızda hak arama özgürlüğünün kullanılabilmesi ve adil yargılama hakkının unsurlarından olan, taraflar arasında silahların eşitliği ilkesinin hayata geçirilebilmesi için gerekli yargılama giderlerini ödemede sıkıntıya düşecek veya ödeyemeyecek durumda bulunan kişilere, her türlü mali ve hukuki korunma taleplerinde kolaylık sağlanması, sosyal hukuk devletinin ilkelerinden olup, bu gereğin yerine getirilebilmesi de adli yardım ile mümkündür. Bu nedenle adli yardım müessesesi 1086 sayılı HUMK'nin 465 ila 472 maddeleri ile 6100 sayılı HMK'nin 334 ila 340. maddeleri arasında düzenlenmiştir.

Hemen belirtilmelidir ki; adli yardım, fakir bir kimsenin bir davanın gerektirdiği oldukça kabarık olan harç ve masrafları sağlayamaması durumunda, bu mali külfetlerden geçici olarak muaf tutulmasıdır. 6100 sayılı HMK'nin 336. maddesine göre adli yardımın, asıl talep veya işin karara bağlanacağı mahkemeden; icra ve iflas takiplerinde ise takibin yapılacağı yerdeki icra mahkemesinden isteneceği, kanun yollarına başvuru sırasında adli yardım talebinin ise bölge adliye mahkemesine veya Yargıtay’a yapılacağı düzenlenmiştir.

Aynı Kanun’un adli yardım talebinin incelenmesi başlıklı 337. maddesinde mahkemenin, adli yardım talebi hakkında duruşma yapmaksızın karar verebileceği düzenlenmiş, 11.04.2013 gün ve 6459 sayılı Kanun’un 23. maddesi ile eklenen cümle ile de, talep hâlinde incelemenin duruşmalı olarak yapılacağı, adli yardım taleplerinin reddine ilişkin mahkeme kararlarında sunulan bilgi ve belgelerin kabul edilmeme sebebinin açıkça belirtileceği düzenlemesi getirilmiştir.

Yine, 6459 sayılı Kanun ile yapılan değişiklik sonunda adli yardım talebi hakkında verilen kararlara karşı itiraz yasa yoluna gidilebileceği; buna göre adli yardım talebinin reddine ilişkin kararlara karşı, tebliğinden itibaren bir hafta içinde kararı veren mahkemeye dilekçe vermek suretiyle itiraz edilebileceği, kararına itiraz edilen mahkemenin, itirazı incelemesi için dosyayı o yerde adli yardım talebi yapılan hukuk mahkemesinin birden fazla dairesinin bulunması hâlinde, numara olarak kendisini izleyen daireye, son numaralı daire için birinci daireye, o yerde adli yardım talebi yapılan hukuk mahkemesinin tek dairesi bulunması hâlinde ise aynı işlere bakmakla görevli en yakın mahkemeye göndereceği, itiraz incelemesi neticesinde verilen kararın kesin olacağı düzenlenmiştir.

Ayrıca, 6100 sayılı HMK'nin 337/son maddesinde adli yardımın daha önce yapılan yargılama giderlerini kapsamayacağı da hüküm altına alınmıştır.

Adli yardım ancak derdest olan bir davada asıl talep veya işin karara bağlanacağı mahkemeden; Kanun yollarına başvuru sırasında ise bölge adliye mahkemesi veya Yargıtay’dan istenebilecektir. Bir diğer deyişle esas hakkında verilen karar kesinleştikten sonra artık kesinleşen dosyada adli yardım talep edebilmek imkânı bulunmamaktadır. (Y.HGK'nin 14.06.2013 gün ve 2013/19-1017 E, 2013/832 K. sayılı ilamı)