muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2014/3238, Karar No: 2014/10450, Tarih: 26.06.2014

**3. Hukuk Dairesi         2014/3238 E.  ,  2014/10450 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : HAKKARİ ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ

TARİHİ : 27/06/2013

NUMARASI : 2011/568-2013/242

Taraflar arasında görülen tazminat davasının yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Y A R G I T A Y K A R A R I

Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Davacılar vekili dilekçesinde; inşaat işçisi olan davacı S.. K..'un olay günü bir binanın dış cephe sıvasını yaparken, sıva yapmada kullanılan alüminyum mastarın binanın yanından geçen elektrik iletim tellerine değmesi nedeniyle davacının elektrik akımına kapılarak yaralandığını, sol ayağının diz altından kesildiğini belirterek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla davacı S.. K.. için 1000 TL maddi, 40,000 TL manevi tazminatın ayrıca davacı eş için 20,000 TL çocuklar Nazlı, Gülsüm, Befrin, Helin, Musa için ayrı ayrı 8.000 TL manevi tazminatın olay tarihi olan 02/04/2011 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalıdan tahsiline karar verilmesini dava ve talep etmiştir.

Davalı vekili cevabında; enerji nakil hatlarının yasalara uygun tesis edildiğini, davacının çalıştığı inşaatın kaçak inşaat olduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini savunmuştur.

Mahkemece; davacının yaralandığı bina ile elektrik hattı arasında 1.32 cm den 2.27 cm arasında mesafe bulunmakta ise de bu araya iskelenin kurulduğu kazanın olduğu yerde mesafenin 2 m civarında olduğu, işçi ve işverenin gerekli güvenlik önlemlerini alması gerektiği, kazanın oluş yeri, oluş yerindeki mesafesine binanın sonradan yapılması unsurları nazara alındığında davalı tesis sahibinin tesisin yapımında hata ve bakımında bir eksiklikten söz edilmeyeceği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş,hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Enerji nakil hattı sahibi bulunan davalı kurum tehlike arzeden bu yapı eserinin fena yapılmasından, bakım ve eksiklerinden sorumludur. Bu sorumluluk hukuki niteliği itibariyle kusura dayanmayan (objektif) bir sorumluluktur. Davalı ağır özen yükümlülüğü doğuran bir hizmet yürütmektedir. Yaptığı iş nedeniyle her türlü önlemi alması gerekir. Davalının sürekli gözetim ve denetim sorumluluğu bulunduğu kuşkusuzdur.

Enerji nakil hattı sahibi bulunan davalı kurum tehlike arzeden bu yapı eserinin fena yapılmasından, bakım ve eksiklerinden sorumludur. Bu sorumluluk hukuki niteliği itibariyle kusura dayanmayan (objektif) bir sorumluluktur. Davalı ağır özen yükümlülüğü doğuran bir hizmet yürütmektedir. Yaptığı iş nedeniyle her türlü önlemi alması gerekir. Davalının sürekli gözetim ve denetim sorumluluğu bulunduğu kuşkusuzdur.

Hukuk Genel Kurulu’nun 12.03.2003 gün ve 2003/4-144 Esas; 2003/161 Karar sayılı kararında “…Yapım bozukluğu, bir inşaatın kötü yapılmasını, imal ve inşaat zamanında uyulması gerekli olan teknik kurallara uyulmamış olmasını ifade eder. Bir yapı eserinin maliki, bunların hiç kimse ve hiçbir şey için tehlike taşımayacak şekilde yapılmasını ve işlemesini garanti etmekle yükümlüdür. Bu nedenle, bir yapı eserinde herhangi bir yapım bozukluğu olmasa bile, ek güvenlik ve koruma tertibatının bulunmaması, yine de bir yapım eksikliği sayılır. Bakımsızlık ve koruma eksikliği ise, bir inşaatın kullanmaya uygun ve tehlikeleri önleyecek biçimde korunmamasını ifade eder. Bakım eksikliği biçiminde açıklanabilecek olan bu durum, yapının tamamlanmasından sonra ortaya çıkar. Yapının tamamlanmasından sonra kendini gösteren ek güvenlik tertibatı ihtiyacının giderilmemesi de bir bakım eksikliği…(Prof. Dr. Haluk Tandoğan, Tehlike Sorumluluğu Kavramı ve Türk Hukukunda Tehlike Sorumluluklarının Düzenlenmesi Sorunu, Batider 1979, Cilt: X, sayı: 2, sayfa: 291-322)…” olduğu belirtilmiştir.

Elektrik Kuvvetli Akım Tesisleri Yönetmeliği’nin 4, 44 ve 67. maddelerine göre ağır özen yükümlülüğü doğuran bir hizmet yürüten davalı kurum, yaptığı iş itibariyle her türlü önlemi almak gerekli güvenlik uzaklıklarına uymak, dava dışı şahıslar ya da kurumlarca güvenlik uzaklıklarının ihlal edilmesi halinde gerekli denetim ve koruma önlemlerini almakla yükümlüdür.

Somut olayda,mahkemece yapılan keşfe katılan fen bilirkişi 14./3/2013 tarihli raporunda; davalı kuruma ait elektrik hattının, binaya ait en yakın mesafesinin 1,32 olarak ölçüldüğünü belirtmiş, elektrik mühendisi ise 25/3/2013 tarihli raporunda, Elektrik Kuvvetli Tesisleri Yönetmeliğinin 44.maddesi ve çizelge 5'e göre elektrik hattının binaya olan mesafesinin 2 metre olması gerekirken 1,33 mt, 1.6 6mt,1,32 mt olduğunu, elektrik hattının standartlara uygun yapılmadığını belirtmiş, olayla ilgili davalı kurum görevlileri hakkında yapılan ceza soruşturması sırasında alınan 04/07/2011 tarihli bilirkişi raporunda da davalı kurumun kazanın meydana gelmesinde %90 kusurlu olduğu belirtilmiştir.

Mahkemece alınan bilirkişi raporlarında ve ceza soruşturması sırasında alınan bilirkişi raporunda açıkça davalı kuruma kusur izafe edilmesine rağmen, mahkemece davalı tesis sahibinin tesisin yapımında hata ve bakımında bir eksiklikten söz edilmeyeceği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Mahkemece alınan bilirkişi raporlarında ve ceza soruşturması sırasında alınan bilirkişi raporunda açıkça davalı kuruma kusur izafe edilmesine rağmen, mahkemece davalı tesis sahibinin tesisin yapımında hata ve bakımında bir eksiklikten söz edilmeyeceği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

6100 Sayılı HMK’ nun 266. maddesi “Mahkeme, çözümü hukuk dışında, özel veya teknik bilgiyi gerektiren hallerde, taraflardan birinin talebi üzerine yahut kendiliğinden, bilirkişinin oy ve görüşünün alınmasına karar verir. Hâkimlik mesleğinin gerektirdiği genel ve hukuki bilgiyle çözümlenmesi mümkün olan konularda bilirkişiye başvurulamaz.” hükmünü içermektedir. Buna göre sonucu açık ve belli durumlar ayrık olmak üzere,olayın meydana gelmesinde, tarafların kusur oranlarının uzman bilirkişiler aracılığıyla saptanması gerekmektedir.

O halde mahkemece; davalı kurum görevlileri hakkında devam eden ceza dosyası da değerlendirilmek suretiyle, enerji nakil hattının ve binanın yapımına dair bilgi ve belgelerin getirtilmesi, akabinde davalıya ait enerji nakil hattının mı yoksa davacının çalıştığı binanın mı önce yapıldığı, enerji nakil hattı önce yapılmışsa sonrasında bölgedeki yapılaşma, özellikle olayın meydana geldiği bina (veya kat ilavesi) nedeniyle meydana gelebilecek tehlikenin bertaraf edilmesi için davalının neler yapabileceği, davalının objektif sorumluluğu, bu sorumluluğun herhangi bir nedenle kalkıp kalkmadığı, ek kusur bulunup bulunmadığı konusunda uzman üç kişilik bilirkişi heyetinden müşterek rapor alınmak suretiyle karar verilmesi gerekirken, hâkimlik mesleğinin gerektirdiği genel ve hukuki bilgiyle çözümlenmesi mümkün olmayan olayda, davalı kuruma kusur izafe eden bilirkişi raporları görmezden gelinmek suretiyle davalı tesis sahibinin, tesisin yapımında hata ve bakımında bir eksiklikten söz edilmeyeceği gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmesi doğru görülmemiştir.

Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK.nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA ve peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 26.06.2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2024/2856, Karar No: 2024/3851, Tarih: 07.11.2024

**6. Hukuk Dairesi         2024/2856 E.  ,  2024/3851 K.**

**"İçtihat Metni"**

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ : Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 12. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2024/509 E., 2024/1013 K.

HÜKÜM/KARAR : Esastan Ret

İLK DERECE MAHKEMESİ : Gaziantep 5. İcra Hukuk Mahkemesi

SAYISI : 2023/489 E., 2024/34 K.

Şikayetçiler vekili, şikayetçilerin alacaklı olduğu icra dosyalarında haciz koyulduktan sonra süresinde satış istendiği ve masrafı yatırıldığı halde icra müdürlüğünce hacizlerin düştüğü gerekçesi ile sıra cetvelinde yer almadıklarını ileri sürerek sıra cetvelinin iptalini istemiştir.

Şikayet olunan ... şikayetin reddini istemiştir.

İlk derece mahkemesince şikayetçilerin haciz koyduktan sonra süresi içinde haciz istedikleri ve avans yatırdıkları, ancak 7343 sayılı Kanun'un 33. maddesi ile İİK’ya eklenen Geçici Madde 18'de ise "111/b maddesinin uygulanmasına ilişkin yönetmelik ile 106 ncı madde uyarınca çıkarılması gereken tarife, bu maddeyi ihdas eden Kanun'un yürürlüğe girdiği tarihten itibaren altı ay içinde çıkarılır” hükmünün getirildiği, “İİK’nın 106 ncı maddesi uyarınca çıkarılacak tarifenin yürürlüğe girdiği tarihten önce satış talep edilmiş olmasına rağmen kıymet takdiri ile muhafaza ve satış giderlerinin tamamının yatırılmadığı hâllerde bu tarifenin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren bir yıl içinde tarifede belirlenen giderlerin yatırılması zorunludur. Bu süre içinde giderler peşin olarak yatırılmazsa satış talebi vaki olmamış sayılır” hükmünün yer aldığı ve 6. madde uyarınca satış giderleri tarifesinin ise 08.03.2022 tarihinde çıkarıldığı, yatırılması gereken miktarın 5.780,00 TL olduğu, ancak şikayetçilerin bu bedeli yatırmadıkları, kanunda bu eksikliğin giderilmesi için icra müdürlüğünün muhtıra çıkarmasına, yada başkaca bir bildirim yapmasına yönelik bir düzenleme de yapılmadığı gerekçesi ile şikayetin reddine karar verilmiştir.

İlk derece mahkemesi kararına karşı şikayetçi vekilince istinaf yoluna başvurulması üzerine, Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 12. Hukuk Dairesi'nce istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bu karara karşı şikayetçiler vekilince süresinde temyiz yoluna başvurulması üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

Şikayet, sıra cetvelinin iptali istemine ilişkin olup, mahkemenin de kabulünde olduğu üzere her iki şikayetçi de haciz tarihinden itibaren sıra cetveline konu taşınmazın satışını istediği ve satış için avansın da yatırıldığı, ancak avansın satış masraflarını karşılamaya yetmediği, İİK’nın 7343 sayılı yasa ile düzenlenen geçici 18/2-1. bendi uyarınca; "Geçiş tarihinden önce haczedilen mallar hakkında değişikliklerden önceki hükümler ile ilga edilen hükümlerin uygulanmasına devam olunacağı", hükmü yer almaktadır.

Somut uyuşmazlıkta, hacizlerin yasal değişikliğin yapıldığı 24.11.2021 tarihinden önce olduğu, değişiklikle kıymet takdiri ve satış giderlerinin tamamının peşin yatırılma koşulu getirildiği, ancak açıklandığı üzere somut olaya değişiklikten önceki hükümlerin uygulanması gerekeceği ve İİK'nın 106. maddesinde ise tamamının peşin yatırılması koşulunun bulunmadığı, bu durumda icra müdürlüğünce dosyaya yatırılan satış avansı ve alacaklının satış talebinin de bulunduğu haczin ve satışın düşmediği, icra müdürlüğü tarafından eksik olan avansın tespit edilerek yatırılması için süre verilmesi gerektiği dikkate alınarak bir karar verilmesi gerekirken yazılı gerekçe ile satış avansının tamamlanmadığı gerekçesi ile şikayetin reddine karar verilmesi doğru görülmemiş, kararın bu nedenle bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle ilk derece mahkemesi kararı ile bu karara karşı yapılan istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin kararın usul ve yasaya aykırı olması nedeniyle HMK'nın 373/1. maddesi gereğince Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 12. Hukuk Dairesi kararı KALDIRILARAK; ilk derece mahkemesi kararının BOZULMASINA, peşin alınan harcın istek halinde temyiz edene iadesine, dosyanın ilk derece mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 07.11.2024 gününde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2019/3274, Karar No: 2021/5655, Tarih: 22.09.2021

**11. Hukuk Dairesi         2019/3274 E.  ,  2021/5655 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :TİCARET MAHKEMESİ

Taraflar arasında görülen davada İstanbul 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nce verilen 08.12.2016 gün ve 2014/1709 - 2016/902 sayılı kararı bozan Daire'nin 17.01.2019 gün ve 2017/1418 - 2019/447 sayılı kararı aleyhinde davalı ... vekili tarafından karar düzeltilmesi isteğinde bulunulmuş ve karar düzeltme dilekçesinin süresi içinde verildiği de anlaşılmış olmakla, dosya için düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra gereği konuşulup düşünüldü:

Davacı vekili, davacı bankada 1997-1998 yıllarında Banka Genel Müdürü ve Şube Müdürü olarak görev yapan davalıların likidite sorunu ile karşı karşıya olan eski... Şubesi müşterisi Nur A.Ş.'ye teminatsız olarak kredi kullandırmak ve limitlerini artırmak, verilen kredilerin tahsili konusunda gerekli özeni göstermemek, ödeme aczi içine düşen firmanın takibi konusunda zamanında gerekli tedbirleri almamak suretiyle büyük miktarda banka alacağını riske soktukları, işlemlerin yapıldığı tarihte müvekkil bankanın bir iktisadi devlet teşekkülü olması nedeniyle davalıların 399 sayılı KHK'nın 11. maddesi uyarınca banka sermayesi ile diğer kaynaklarını kârlılık ve verimlilik esaslarına göre kullanmak ve değerlendirmek hususunda gereken gayret ve basireti göstermekle sorumlu ve yükümlü tutulduklarını, bu yükümlülüğe uymayan ve Türk Ceza Kanunu kapsamında görevi kötüye kullanma suçu unsurları taşıyan fiilleri nedeniyle davalılar hakkında yapılan suç duyuruları sonucu 4616 sayılı Kanun uyarınca erteleme kararı verildiğini, davalı ...'ın kredi teklifi sürecinde likidite sıkışıklığına girmiş olan firmanın şubeye tevdi ettiği senetlerin teminat vasfını taşıyıp taşımadığını araştırmaksızın veyahut senetlerin teminat vasfını taşımadığını bilmesine karşın genel müdür olan davalı ...'nın yönlendirmesiyle firma için kredi teklifinde bulunduğunu, bu şekilde teminatı yetersiz olan firmaya yeni limitler tahsis etmek, ödenmeyen kredi borcuna rağmen firmaya yüklü kredi kullandırmak, vadesinde tahsil edemediği kredileri zamanında tasfiye olunacak alacaklar hesabına aktarmamak suretiyle, davalılardan eski genel müdür ...'nın ise davalı ile birlikte bahsedilen teminatsız kredinin kullandırılmasını sağlamak ve firma risklerinin yasal olarak izlenmesini bizzat verdiği talimatlarla engellemek suretiyle banka zararına sebebiyet verdiklerini, Nur A.Ş.'nin yasal takipleri sonucu bir takım tahsilatlar sağlandığını, ancak dava tarihi itibariyle banka zararının 8.280.988,89 TL olduğunu ileri sürerek, şimdilik anılan bu zararın davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalılar vekilleri, zamanaşımı def’inde bulunmuş, davanın usul ve esas yönünden reddini istemiştir.

Davalılar vekilleri, zamanaşımı def’inde bulunmuş, davanın usul ve esas yönünden reddini istemiştir.

Mahkemece, uyulan bozma ilamı ve tüm dosya kapsamına göre, davanın zamanaşımı nedeniyle reddine dair verilen kararın davacı vekili ve katılma yoluyla davalı ... vekilince temyizi üzerine karar Dairemizce davacı yararına bozulmuştur.

Davalı ... vekili, bu kez karar düzeltme isteminde bulunmuştur.

Yargıtay ilamında benimsenen gerektirici sebeplere göre, davalı ... vekilinin HUMK 440. maddesinde sayılan hallerden hiçbirini ihtiva etmeyen karar düzeltme isteğinin reddi gerekir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerden dolayı, davalı ... vekilinin karar düzeltme isteğinin HUMK 442. maddesi gereğince REDDİNE, aşağıda yazılı bakiye 31,10 TL karar düzeltme harcının ve 3506 sayılı Yasa ile değiştirilen HUMK 442/3. maddesi hükmü uyarınca takdiren 520,95 TL para cezasının karar düzeltilmesini isteyen davalı ... alınarak Hazine'ye gelir kaydedilmesine, 22.09.2021 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2008/2198, Karar No: 2008/8416, Tarih: 16.09.2008

**(Kapatılan)19. Hukuk Dairesi         2008/2198 E.  ,  2008/8416 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Asliye Hukuk Mahkemesi

Tarih : 06/12/2007

No : 2007/100-2007/464

Taraflar arasındaki menfi tespit davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- K A R A R -

Davacı vekili, davalının bonoya dayalı olarak müvekkili aleyhine haksız icra takibine giriştiğini, senette lehtarın ... , takibe girişen alacaklının ise ... olduğunu, bonoda malen kaydının bulunduğunu, ancak müvekkilinin davalıdan herhangi bir mal almadığını ileri sürmüş ve müvekkilinin borçlu olmadığının tespiti ile % 40 tazminatın davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, müvekkili ile davacı şirketin sahibi ... arasında uzun süredir ticari ilişki bulunduğunu, davacıya verdiği altınlar karşılığında söz konusu bononun alındığını, bononun müvekkili tarafından düzenlenmediğini, isminin sehven yanlış yazıldığını, müvekkilinin de bu duruma dikkat etmeden senedi aldığını, “...” olan soyadı pek kullanılmadığından yazışmalarda zaman zaman bu tür hataların yapıldığını belirterek davanın reddi gerektiğini savunmuştur.

Mahkemece taraflar arasında hukuki ilişki bulunduğu noktasında bir uyuşmazlığın bulunmadığı, davalının soyadı fazla rastlanılan türde olmadığı için senede yanlış yazıldığı, malen kaydı bulunan senet karşılığında davalının altın verdiğini söylemesi nedeniyle ispat yükünün davacıda olduğu, davacı yanın bu miktarda altın almadığını, aldı ise iade ettiğini yazılı belge ile ispat etmesi gerektiği, bonodaki imzaya ve bonoya yönelik herhangi bir itirazın bulunmadığı gerekçeleri ile davanın reddine karar verilmiş, hüküm davacı vekilince temyiz edilmiştir.

Dosyadaki yazılara kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davacı vekilinin yerinde görülmeyen bütün temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun bulunan hükmün ONANMASINA, 16.09.2008 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/476, Karar No: 2011/584, Tarih: 05.10.2011

**Hukuk Genel Kurulu         2011/10-476 E.  ,  2011/584 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Samsun 2.İş Mahkemesi

TARİHİ : 28.04.2011

Taraflar arasındaki “Kurum işleminin iptali ile birleşen istirdat” davasında yapılan yargılama sonunda; Samsun 2.İş Mahkemesince davanın kısmen kabulüne dair verilen 20.11.2008 gün ve 2008/243 E., 2008/665 K. sayılı kararın incelenmesinin davalı Kurum vekili tarafından istenilmesi üzerine, Yargıtay 10.Hukuk Dairesinin 03.06.2010 gün ve 2009/1947 E., 2010/7957 K. sayılı ilamı ile;

(“…Uyuşmazlığın yasal dayanağı; 5277 sayılı 2005 Mali Yılı Bütçe Kanununun 25.maddesinin (f) fıkrasının ikinci ve üçüncü paragrafları ile 5335 sayılı Yasanın 30/2. maddesidir. 01.01.2005 tarihinde yürürlüğe giren 5277 sayılı Bütçe Kanununun 25.maddesinin (f) fıkrasının ikinci ve üçüncü paragrafları “…Her hangi bir sosyal güvenlik kurumundan emeklilik veya yaşlılık aylığı alanlar bu aylıkları kesilmeksizin; genel bütçeye dahil daireler, katma bütçeli idareler, döner sermayeler, fonlar, belediyeler, il özel idareleri, belediyeler ve il özel idareleri tarafından kurulan birlik ve işletmeler, sosyal güvenlik kurumları, bütçeden yardım alan kuruluşlar ile özel kanunla kurulmuş diğer kamu kurum, kurul, üst kurul ve kuruluşları, kamu iktisadi teşebbüsleri ve bunların bağlı ortaklıkları ile müessese ve işletmelerinde ve sermayesinin %50’sinden fazlası kamuya ait olan diğer ortaklıklarda her hangi bir kadro, pozisyon veya görevde çalıştırılamaz ve görev yapamazlar. Diğer kanunların emeklilik veya yaşlılık aylığı almakta iken emeklilik veya yaşlılık aylıkları ve/veya diğer tazminatları kesilmeksizin atanmaya, çalıştırılmaya veya görevlendirilmeye izin veren hükümleri ile, 5434 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sandığı Kanununun ek 11.maddesine göre alınmış Bakanlar Kurulu kararları 2005 yılında uygulanmaz.” düzenlemesini içermektedir.

Bütçe Kanunu ile yapılan bu düzenleme sonrasında kanun koyucu; bütçe kanunlarına bütçe ile ilgili hükümler dışında hiçbir hüküm konulamayacağına ilişkin Anayasa’nın 161.maddesi hükmünü gözeterek, bütçe kanunlarında yer almaması gereken hükümlerin temizlenmesi amacıyla çıkardığı 27.04.2005 tarihinde yürürlüğe giren 5335 sayılı Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunun 29.maddesinin (c) bendi ile; 5277 sayılı Kanunun 25.maddesinde yer alan hükmü yürürlükten kaldırmış, ancak, aynı düzenlemeyi anılan kanunun 30.maddesi ile yeniden getirmiş ve bu madde 27.04.2005 tarihinde yürürlüğe girmiştir.

Diğer taraftan, 5277 sayılı Kanunun 25.maddesinin Anayasaya aykırılığı iddiası ile açılan dava sonucunda, 28.12.2005 gün 2005/146-105 sayılı kararla; anılan maddenin (f) fıkrasının ikinci ve üçüncü paragraflarının Anayasaya aykırı olduğuna ve iptaline karar verilmiş, aynı yönde yapılan başka bir başvuru üzerine de anılan mahkemenin 29.11.2005 gün 2005/6-93 Sayılı kararı ile 5277 sayılı Yasanın 25.maddesinin (f) fıkrasının, 21.04.2005 günlü 5335 sayılı Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un 29.maddesinin (c) fıkrasıyla yürürlükten kaldırıldığına ve 25.maddenin (f) fıkrasına yönelik Anayasaya aykırılık iddiasına ilişkin konusu kalmayan istemler hakkında karar verilmesine yer olmadığına hükmedilmiş, aynı düzenlemeyi içeren 5335 sayılı Kanunun 30.maddesinin ikinci ve üçüncü fıkralarının Anayasaya aykırılığı iddiasıyla açılan dava sonucunda ise 03.04.2007 gün 2005/52 Esas 2007/35 Karar Sayılı hükümle, anılan kanun maddesinin Anayasaya aykırı olmadığına ve iptal isteminin reddine karar verilmiştir.

01.10.2008 tarihinde yürürlüğe giren 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun 105.maddesinde sayılan uygulanmayacak hükümler arasında 5335 sayılı Kanunun 30.maddesinin yer almaması, Anayasanın 153.maddesinin “iptal kararları geriye yürümez” hükmünü içermesi karşısında; her hangi bir sosyal güvenlik kurumundan emeklilik veya yaşlılık aylığı alanların, bu aylıkları kesilmeksizin her hangi bir kadro, pozisyon veya görevde çalıştırılmayacakları ve görev yapamayacaklarına dair düzenlemenin 01.01.2005 tarihinden başlamak suretiyle yürürlükte olduğunun kabulü gerekir. Bu yasal düzenlemeye aykırı biçimde çalışılması durumunda; çalışanların, fiilen çalıştıkları dönemdeki emeklilik veya yaşlılık aylıklarının Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından kesilmesi ve yersiz aylıkların istirdadı söz konusu olacaktır. (HGK; 27.05.2009 gün, 2009/21-168 E. 2009/218 K.)

Yukarıda açıklanan ilke ve esaslar dikkate alındığında; Kurumun, yaşlılık aylıklarının kesilmesi işlemi yerinde bulunarak, sigortalı çalışmaların gerçekleştiği döneme ilişkin Kurum işleminin iptaline dair talebin reddine karar verilmiş ise de; hükmün devamında, davacının iyiniyetli olarak elinden çıkardığı ve başkaca da geliri olmadığından bahisle, Borçlar Kanunun 61. ve 63.maddeleri gereğince, aldığı aylıkları iade ile yükümlü olmadığı sonucuna varılmış olması, isabetsiz bulunmuş olup, 5335 sayılı Kanun kapsamındaki çalışmalar nedeniyle davacı tarafından alınan yaşlılık aylıklarının Kuruma iadesi gerekmektedir.

O halde, davalı Kurum avukatının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli hüküm bozulmalıdır…”)

gerekçesiyle bozularak dosya yerine geri çevrilmekle, yeniden yapılan yargılama sonunda, mahkemece önceki kararda direnilmiştir.

TEMYİZ  EDEN  : Davalı Sosyal Güvenlik Kurumu vekili

HUKUK GENEL KURULU KARARI