muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2017/446, Karar No: 2019/9301, Tarih: 02.12.2019

Kurumca ödeme emri düzenlenebilmesi için, bir kamu alacağının olması ve alacağın vadesinin gelmiş olması gerekmektedir. 5779 sayılı İl Özel İdarelerine ve Belediyelere Genel Bütçe Vergi Gelirlerinden Pay Verilmesi Hakkında Kanun uyarınca, davalı Kurumun talebi ile davalı Belediyenin prim borçlarının öncelikle bütçe gelir paylarından aktarım yolu ile ödenmesi mümkün ise de; bu usul, alacaklı Kurum lehine getirilmiş bir kolaylık olup, alacaklının mutlak surette bu yolla alacağının tahsili yoluna gidip, olmazsa ödeme emri düzenleyerek takibe girişmesi şeklinde bir zorunluluk yoktur.

Somut olayda, davalı Belediyeye ait işyerlerinin 2015/4 ila 2016/1. dönemlerine ilişkin primlerinin ödenmediği gerekçesi ile davalı Kurum tarafından 01.04.2016 tarihli ödeme emrinin düzenlendiği, ödeme emrinin 12/04/2016 tarihinde davalı Belediyeye tebliğ edildiği, davacının ödeme emrinin iptali için 19/04/2016 tarihinde süresinde dava açtığı, 5779 sayılı İl Özel İdarelerine ve Belediyelere Genel bütçe Vergi Gelirlerinden Pay Verilmesi Hakkında Kanunun 7. maddesi uyarınca, davalı Kurumun talebi ile davalı Belediyenin prim borçlarının öncelikle bütçe gelir paylarından aktarım yolu ile ödenmesi mümkün ise de; bu usulun, alacaklı Kurum lehine getirilmiş bir kolaylık olduğu, alacaklının mutlak surette bu yolla alacağının tahsili yoluna gidip, olmazsa ödeme emri düzenleyerek takibe girişmesi şeklinde bir zorunluluk olmadığı, bu nedenle Kurumun ödeme emri düzenlemesinde yasaya aykırı bir yön bulunmadığı dikkate alınarak Kurum alacaklarının ödeme emrinin düzenlendiği tarihden önce veya dava devam ederken tahsil edilip edilmediği Kuruma sorularak varılacak sonuç uyarınca bir karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm tesisi usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O hâlde, davalı Kurum vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesinin istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin kararının kaldırılarak İlk Derece Mahkemesince verilen hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ: Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 11. Dairesi kararının HMK’nın 373/1 maddesi gereği kaldırılarak temyiz edilen ilk derece mahkemesi hükmünün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine, 02.12.2019 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/9613, Karar No: 2014/15190, Tarih: 19.11.2014

**3. Hukuk Dairesi         2014/9613 E.  ,  2014/15190 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : YATAĞAN ASLİYE HUKUK(AİLE) MAHKEMESİ

TARİHİ : 05/02/2014

NUMARASI : 2013/105-2014/43

Taraflar arasında görülen yardım nafakası davasının yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen hüküm davalı tarafından temyiz edilmiştir.

Y A R G I T A Y K A R A R I

Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkilinin Aydın Adnan Menderes Üniversitesi Eğitim Fakültesi Sınıf Öğretmenliği bölümü ikinci sınıf öğrencisi olduğunu, annesi ile yaşadığını, davalının müvekkilinin babası olduğunu, davacının eğitim giderlerini karşılamakta zorlandığını ileri sürerek, müvekkili lehine aylık 500,00 TL yardım nafakasına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, müvekkilinin nafaka ödeme gücü olmadığını belirterek, davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, davacının yardım nafakası talebinin 300,00 TL yönünden kabulü ile, dava tarihinden itibaren aylık 300,00 TL yardım nafakasının davalı taraftan alınarak davacı tarafa verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiş, hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, yardım nafakası talebine ilişkindir.

TMK.nun 328.maddesi gereğince, anne babanın bakım borcu, çocuğun ergin olmasına kadar devam eder. Ancak çocuk ergin olduğu halde eğitimi devam ediyorsa ana ve baba durum ve koşullarına göre kendilerinden beklenebilecek ölçüde olmak üzere eğitimi sona erinceye kadar çocuğa bakmakla yükümlüdürler.

TMK.'nun 364/1.maddesinde; "herkes yardım etmediği takdirde yoksulluğa düşecek olan üstsoyu ve alt soyu ile kardeşlerine nafaka vermekle yükümlüdür".

TMK.'nun 365/2 maddesinde; "dava, davacının geçinmesi için gerekli ve karşı tarafın mali gücüne uygun bir yardım isteminden ibarettir" düzenlemesi yer almaktadır.

Hukuk Genel Kurulunun 07.06.1998 tarih, 1998/656 E; 688 K.sayılı ilamında da; "...yeme, giyinme, barınma, sağlık, ulaşım, kültür (eğitim) gibi bireyin maddi varlığını geliştirmek için zorunlu ve gerekli görülen harcamaları karşılayacak düzeyde geliri olmayanların yoksul kabul edilmesi gerektiği..." vurgulanmıştır.

Yardım nafakası, aile bireylerini yoksulluk ve düşkünlükten kurtarmaya ilişkin bir nevi sosyal yardımlaşma olup, ahlak kuralları ile geleneklerin zorunlu kıldığı bir ödevdir. Yardım nafakası isteyenin kusuru ile yardıma muhtaç duruma düşmüş olması, yükümlüyü borcundan kurtarmamaktadır. Aile bağlarının herhangi bir nedenle zayıflamış olması da yükümlülüğü ortadan kaldıran bir neden olarak düzenlenmemiştir. Bu nedenlerle kanun koyucu, yardım nafakasını kişinin ve toplumun vicdanına bırakmamış, kanuni bir ödev olarak düzenlemiştir.

Ne var ki; bunu vermekle yükümlü tutulacak kişilerin geçim sıkıntısına düşürülmemesi asıldır. Bunun için belirlenen nafakanın; davacının geçinmesi için gerekli, nafaka yükümlüsünün geliriyle orantılı olacak şekilde TMK.'nun 4.maddesindeki hakkaniyet ilkesi de gözetilerek takdir edilmesi gerekir.

Somut olayda; davacının davalının kızı olduğu, Aydın Adnan Menderes Üniversitesi sınıf öğretmenliği bölümü 2. sınıf öğrencisi olduğu, annesi ile birlikte yaşadığı, annesinin ev hanımı olduğu ve davalıdan 300,00 TL nafaka aldığı, davalının Orman İşletme Müdürlüğünde çalıştığı, aylık gelirinin 1.330,59 TL olduğu, davalının davacı dışında bakmakla yükümlü olduğu bir oğlunun olduğu, oğlunun Turizm Otelcilik bölümünü okuduğu tespit edilmiştir.

Tarafların gerçekleşen ekonomik ve sosyal durumları, nafakanın niteliği, davalının gelir durumu nazara alındığında hükmedilen nafaka miktarı fazla olup, TMK.'nun 4.maddesinde vurgulanan hakkaniyet ilkesine uygun görülmemiş ve bu husus bozmayı gerektirmiştir.

O halde mahkemece yapılacak iş; tarafların ekonomik sosyal durumları değerlendirilerek davacının giderleri ile nafaka yükümlüsünün geliriyle orantılı şekilde hakkaniyet ilkesi de gözetilerek uygun bir nafakaya hükmetmek olmalıdır.

Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK.nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA ve peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 19.11.2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2022/11691, Karar No: 2022/9497, Tarih: 26.10.2022

**9. Ceza Dairesi         2022/11691 E.  ,  2022/9497 K.**

**"İçtihat Metni"**

İNCELENEN KARARIN;

MAHKEMESİ :Ceza Dairesi

SUÇ : Nitelikli cinsel saldırı

HÜKÜM : Sanığın cinsel saldırı suçundan mahkumiyetine dair Bakırköy 9. Ağır Ceza Mahkemesinden verilen 09.05.2022 gün ve 2021/350 Esas, 2022/303 Karar sayılı hükme yönelik istinaf başvurusunun esastan reddi

Bölge Adliye Mahkemesince verilen hüküm temyiz edilmekle başvurunun muhtevası nazara alınarak dosya tetkik edildi, gereği görüşüldü:

Mağdurun orta derecede mental retarde olması nedeniyle beyanlarına kuvvetli delillerle desteklendiği takdirde ana hatlarıyla itibar edilebileceğine dair Adli Tıp Kurumu 6.İhtisas Kurulu raporu, iddia edilen olaydan iki gün sonra adli kolluğa şikayetçi olunması, sanığın olay günü parktaki bir ağacın altına tuvaletini yapması nedeniyle kendisine tepki gösteren bir grupla arasında kavga çıktığı, kavga sona erdikten sonra olay yerine gelen polis ekiplerine şikayetçi olmadığını söylemesi nedeniyle işlem yapılmadığı, olay günü mağduru görmediği şeklindeki savunmasının aksine mağdurun babasının kovuşturma evresinde alınan ifadesinde; sanığın cinsel eylem nedeniyle darp edildiğini öğrendiğini, darp eden kişilerin fail olarak sanığı söylediğini, mağdurun iki yeğeni tarafından hastaneye götürüldüğünü beyan etmesi ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; ilk derece mahkemesince savunmada geçtiği şekilde olay günü böyle bir ihbarın yapılıp yapılmadığı, ihbar yapılmışsa içeriğinin öğrenilmesi ve olaya müdahale etmek üzere giden kolluk görevlileri tespit edilerek ifadelerine başvurulması, müşteki Kutfettin duruşmaya çağrılarak kendisine olayı öğrenir öğrenmez neden şikayetçi olmadığı, mağduru hastaneye götürdüğünü söylediği iki yeğeninin açık kimlik bilgileri ile fail olarak sanığı kimlerin söylediği hususlarının sorulması suretiyle belirlenen tanıklar dinlenerek çelişkilerin giderilmeye çalışılmasının ardından sonucuna göre sanığın hukuki durumunun tayin ve takdiri gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulması karşısında, söz konusu hükme yönelik istinaf başvurusunun kabulü yerine esastan reddedilmesi,

Kabul ve uygulamaya göre,

Gerekçede sanığın cinsel organını mağdurun ağzına sokma şeklindeki hareketinin sübut bulduğu kabul edilmesine rağmen vasıfta hataya düşülerek cinsel saldırı suçundan hüküm kurulması,

Kanuna aykırı, sanık müdafisinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görüldüğünden, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 20. Ceza Dairesinin 28.06.2022 gün ve 2022/1332 Esas, 2022/1611 Karar sayılı vaki istinaf başvurusunun esastan reddine dair kurulan hükmün 5271 sayılı CMK'nın 307/4. maddesi uyarınca ceza miktarı itibarıyla kazanılmış hakkı saklı kalmak kaydıyla aynı Kanunun 302/2-4. madde ve fıkrası gereğince BOZULMASINA, dosyanın ilk derece

mahkemesine, kararın bir örneğinin İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 20. Ceza Dairesine gönderilmesine, 26.10.2022 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/16024, Karar No: 2014/10703, Tarih: 26.06.2014

**4. Hukuk Dairesi         2013/16024 E.  ,  2014/10703 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : İzmir 2. Sulh Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 11/06/2013

NUMARASI : 2009/1248-2013/697

Davacı N.. G.. vekili Avukat M. Ce.. tarafından, davalı M.. O.. aleyhine 20/10/2009 gününde verilen dilekçe ile haksız şikayet nedeniyle manevi tazminat istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın kısmen kabulüne dair verilen 11/06/2013 günlü kararın Yargıtay’ca incelenmesi davalı tarafından süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.

Dava, haksız şikayet nedeniyle uğranılan manevi zararın ödetilmesi istemine ilişkindir. Mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verilmiş; hüküm, davalı tarafından temyiz edilmiştir.

Davacı, davalının eşi hakkında yapılan icra takibi nedeniyle evinde haciz işlemi uygulandığını, haciz zaptı hacizde bulunanların önünde imzalanmasına rağmen, davalının kendisi hakkında hacizli evraka sahte imza attığı iddiasıyla Cumhuriyet Başsavcılığına şikayette bulunduğunu, şikayet nedeniyle idari soruşturmaya uğradığını belirterek, kişilik değerlerine saldırı nedeniyle manevi tazminat talebinde bulunmuştur.

Davalı, davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece yapılan yargılama sonucunda; davalı tarafından haciz tutanağının ikinci sayfasındaki imzanın kendisine ait olmadığı ileri sürülmüş ise de; ceza dosyasında yapılan imza incelemesi sonucunda atılan imzanın kendisine ait olduğunun belirlendiğini, davalının haksız olarak suç duyusunda bulunması nedeniyle kişilik haklarına saldırıda bulunduğu kabul edilerek davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Şikayet hakkı, diğer bir deyimle hak arama özgürlüğü; Anayasa’nın 36. maddesinde; “Herkes, meşru vasıta ve yollardan faydalanmak suretiyle yargı mercileri önünde davacı veya davalı olarak iddia ve savunma ile adil yargılanma hakkına sahiptir” şeklinde yer almıştır. Hak arama özgürlüğü bu şekilde güvence altına alınmış olup; kişiler, gerek yargı mercileri önünde gerekse yetkili kurum ve kuruluşlara başvurmak suretiyle kendilerine zarar verenlere karşı haklarının korunmasını, yasal işlem yapılmasını ve cezalandırılmalarını isteme hak ve yetkilerine sahiptir.

Hak arama özgürlüğü, diğer özgürlüklerde olduğu gibi sınırsız olmayıp kişi salt başkasını zararlandırmak için bu hakkı kullanamaz. Bu hakkın hukuken korunabilmesi ve yerinde kullanıldığının kabul edilebilmesi için şikayet edilenin cezalandırılmasını veya sorumlu tutulmasını gerektirecek yeterli kanıtların mevcut olması da zorunlu değildir. Şikayeti haklı gösterecek bazı emare ve olguların zayıf ve dolaylı da olsa varlığı yeterlidir. Bunlara dayanarak başkalarının da aynı olay karşısında davalı gibi davranabileceği hallerde şikayet hakkının kullanılmasının uygun olduğu kabul edilmelidir. Aksi halde şikayetin hak arama özgürlüğü sınırları aşılarak kullanıldığı, kişilik değerlerine saldırı oluşturduğu sonucuna varılmalıdır.

Somut olayda; haciz sırasında yaşanan olaylar nedeniyle takip borçlusu olan eski eş S. Ö..hakkında davacı N.. G.. ve alacaklı vekili Av. M.. C..'e karşı hakaret ve görevi yaptırmamak için direnme suçlarından İzmir 1. Asliye Ceza Mahkemesinde dava açıldığı, katılan Av. M.. C..'e karşı hakaret suçundan olay sırasında icra mahallinde bulunmadığı gerekçesiyle beraat kararı verildiği, "görevli memura görevini yaptırmamak için direnme" suçu sabit görülerek cezalandırılmasına karar verildiği, 4. Ceza Dairesince "görevli memura görevini yaptırmamak için direnme" suçundan bozma kararı verildiği, bozma sonrasında İzmir 1. Asliye Ceza Mahkemesi tarafından, görevli icra memuruna "görevi yaptırmamak için direnme" suçundan; katılan N.. G..'ın olay tarihinde İzmir 10. İcra Müdürlüğünde görevli olmasına rağmen İzmir 13. İcra Müdürlüğü'nün haciz işlemine usulüne uygun olarak görevlendirilmeden katıldığı anlaşıldığından sanığa atılı suçun sanık tarafından işlendiği sabit olmadığı gerekçesiyle beraat kararı verildiği anlaşılmaktadır. Ayrıca davalı hakkında; alacaklı vekili Av. M.. C.. haciz mahalline gelmediği ve orada bulunmadığı halde huzurda imza atmış gibi haciz tutanağına imzasının sonradan attırıldığı iddiasıyla İzmir 2. Asliye Ceza Mahkemesine "görevi kötüye kullanma" suçundan kamu davası açılmış; alacaklı vekilinin imzasının tutanağa sonradan eklenmiş olsa dahi bu hususun tutanağın geçerliliğini etkilemeyeceği gerekçesiyle unsurları yönünden oluşmayan suçtan beraat kararı verilmiştir.

Şu durumda, haciz sırasında tutulan tutanakla ilgili davacı hakkında görevi kötüye kullanma suçundan kamu davası açılmış olması, davacının görevlendirilmesinin usulü uygun olmadığının anlaşılması karşısında davalının şikayeti için az da olsa emare bulunduğu kabul edilerek davanın reddine karar verilmesi gerekirken, yerinde olmayan yazılı gerekçeyle davalının tazminatla sorumlu tutulmuş olması isabetli bulunmamış, kararın bozulması gerekmiştir.

SONUÇ:Temyiz olunan kararın yukarıda gösterilen nedenlerle davalı yararına BOZULMASINA ve peşin alınan harcın istek halinde geri verilmesine 26/06/2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/27193, Karar No: 2018/8387, Tarih: 26.09.2018

**13. Hukuk Dairesi         2016/27193 E.  ,  2018/8387 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Tüketici Mahkemesi

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne kısmen reddine yönelik olarak verilen hükmün taraflar avukatınca duruşmalı olarak temyiz edilmesi üzerine ilgililere çağrı kağıdı gönderilmişti. Belli günde davalı ...vekili avukat ... ile davacı vekil avukat ...'ın gelmeleriyle duruşmaya başlanılmış ve hazır bulunan avukatların sözlü açıklamaları dinlenildikten sonra karar için başka güne bırakılmıştı. Bu kez temyiz dilekçesinin süresinde olduğu saptanarak dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

KARAR

Davacı, davalının inşa ettiği ... 60, 61, 64, 67 ve 68 nolu parsellerde koru, göl ve kent etaplarından oluşan ... sitesinden 40 nolu daireyi 8.6.2009 tarihli noter sözleşmesi ile 919.250,00 TL bedelle satın aldığını, 2012 yılından itibaren eksik ve ayıpları ile natamam olarak teslim edilmeye başlandığını, ancak satış ofisinde, broşür ve materyallerde tanıtımı yapılan ve sözleşme ve eki mahal listesinde belirtilen taahhütnamelere uygun bir imalat ve teslimatın yapılmadığını, sosyal ve sportif tesislerin açık ve kapalı yüzme havuzlarının inşa edilip faaliyete geçmediğini, daireler ve bloklar arası interkom ve görüntüleme sistemi ile otomatik kapı açma sisteminin yapılmadığını, koru etabında ağaçlandırma ve peyzajın yapılmadığını, asansör ve yangın merdivenlerinin usulüne uygun imal edilmediğini, otoparkların yönetmeliğe aykırı imal edildiğini, 26.000 metrekare alanlı olarak taahhüt edilen central park isimli yaşam alanının küçültüldüğünü ve belediyeye terk edildiğini, yine koru ve göl etaplarındaki kulelerdeki tesisat katlarının ortak alandan çıkarılarak bağımsız bölüme dönüştürüldüğünü ve 3. kişilere satıldığını ileri sürerek, fazla hakları saklı kalarak süresinde teslim yapılmadığından sözleşme gereğince öngörülen ceza-i şart ile eksik ve ayıpları nedeni ile değer kaybının belirlenerek belirsiz alacak olarak 10.000,00 TL'nin dava tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini istemiştir.

Davalı, dava konusu daireyi davacının eksiksiz ve ayıpsız olarak ihtirazı kayıt ileri sürmeden teslim aldığını, centralpark alanının yeşil alan olarak inşaa edilip kamuya terk ve site sakinlerinin kullanımına sunulacağının sözleşmede kararlaştırıldığını, davacının süresinde bir ayıp ihbarında da bulunmadığını savunarak, davanın reddini dilemiştir.

Mahkemece, davanın kısmen kabulü ile, cezai şart yönünden sözleşmede kararlaştırılan 150 iş günü olarak belirlenen süre dolmadığından bu talebin reddine, bilirkişi raporu ile belirlenmiş olan eksik işler nedeniyle konutta meydana gelen değer kaybı olan 807,50 TL'nin dava tarihinden itibaren hesaplanacak avans faiziyle davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine karar verilmiş; hüküm, davacı ve davalı tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece, davanın kısmen kabulü ile, cezai şart yönünden sözleşmede kararlaştırılan 150 iş günü olarak belirlenen süre dolmadığından bu talebin reddine, bilirkişi raporu ile belirlenmiş olan eksik işler nedeniyle konutta meydana gelen değer kaybı olan 807,50 TL'nin dava tarihinden itibaren hesaplanacak avans faiziyle davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine karar verilmiş; hüküm, davacı ve davalı tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davacının tüm temyiz itirazlarının reddi gerekir.

2-Dava, satış esnasında sunulan katalog, proje ve tanıtımlarda belirtilen ancak bunlara uygun olarak yapılmayan veya eksik yapılan işler nedeni ile davacının satın aldığı dairede oluşan değer kaybının ve geç teslim nedeni ile ceza-i şartın ödetilmesi istemine ilişkindir.

Mahkemece, alınan bilirkişi raporunun hükme esas alındığı açıklanarak, tanıtım kataloğu ve sözleşme gereğince, açık yüzme havuzunun eksik m2 yapılması, Central Parkın m2 sinin eksik ve kamuya terk edilen alanda yapılması, açık otoparkın çocuk oyun alanına dönüştürülmüş olması, interkom sisteminin sözleşmeye göre yapılmamış olması, sosyal tesislerin davalı adına kayıtlı alanda bulunması, göl ve koru etapları arasında yol olmaması, bu hususların eksik iş olduğu ve gayrimenkulün değerinde kayba neden olacağı kabul edilerek bilirkişi raporunda hesaplanan değer kaybına hükmedilmesi gerektiği kabul edilerek davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Uyuşmazlık; dava konusu olayda “ayıplı ifa” mı, yoksa “eksik ifa”nın mı söz konusu olduğu; burada varılacak sonuca göre satıcının sorumluluğuna gidilebilecek ihbar ve zaman aşımı süreleri ile talep hakkının kapsamının ne olduğu noktalarında toplanmaktadır.

Davacı tüketici olduğuna göre, tüketici hukuku ile ilgili ayıba ilişkin düzenleme, 4077 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun (TKHK)’un 4. maddesinde yer almaktadır.

Anılan maddenin birinci fıkrasında; “Ambalajında, etiketinde, tanıtma ve kullanma kılavuzunda yer alan veya satıcı tarafından vaat edilen veya standardında tespit edilen nitelik ve/veya niceliğine aykırı olan ya da tahsis veya kullanım amacı bakımından değerini veya tüketicinin ondan beklediği faydaları azaltan veya ortadan kaldıran maddi, hukuki veya ekonomik eksiklikler içeren mal veya hizmetler, ayıplı mal veya ayıplı hizmet olarak kabul edilir.” denilmekte, devam eden fıkralarda ise buna ilişkin biçimsel koşullar sayılmaktadır.

Ayıp kavramı ile eksik iş ise birbirinden farklıdır.

Ayıp; yasa yada sözleşmede öngörülen unsurlardan birinin veya birkaçının eksikliği yada olmaması gereken vasıfların olmasıdır.

Eksik iş ise; sözleşme konusu işlerin yapılmaması yani hiç yapılmayan iştir.

Eksik ifa ise, kanunlarımızda tanımı yapılmamakla birlikte, 4077 sayılı Kanun’un 4 maddesinde sayılan ayıp kavramı içerisinde mütalaa olunmaktadır.

Ayıp kavramı ile eksik iş ise birbirinden farklıdır.

Ayıp; yasa yada sözleşmede öngörülen unsurlardan birinin veya birkaçının eksikliği yada olmaması gereken vasıfların olmasıdır.

Eksik iş ise; sözleşme konusu işlerin yapılmaması yani hiç yapılmayan iştir.

Eksik ifa ise, kanunlarımızda tanımı yapılmamakla birlikte, 4077 sayılı Kanun’un 4 maddesinde sayılan ayıp kavramı içerisinde mütalaa olunmaktadır.

Yukarıda da ayrıntısı ile açıklandığı üzere; malın ayıplı olması halinde taraflara ait hak ve yükümlülüklerin nelerden ibaret olduğu, 4822 sayılı Kanun’la değişik 4077 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun’un 4.maddesinde düzenlenmiş; ayıbın gizli ya da açık olması halleri için ayrı ihbar süreleri getirilmiş; hatta ayıbın ağır kusur veya hile ile gizlenmesi halinde zamanaşımı süresinden yararlanılamayacağı, açıkça ifade edilmiştir.

Buna göre; satılan maldaki ayıp açık ayıp niteliğinde ise, 4077 sayılı Kanun’un 4.maddesi uyarınca malın teslim tarihinden itibaren 30 gün içinde; gizli ayıp niteliğinde ise, dava zamanaşımı süresi içinde ve ayıp ortaya çıktıktan sonra derhal (dürüstlük kuralına uygun olan en kısa sürede), ihbar edilmesi; ayıbın açık mı, yoksa gizli mi olduğunun tayininde ise, ortalama (vasat) bir tüketicinin bilgisinin dikkate alınması gerekmektedir.

Bu açıklamalar ışığında somut olay değerlendirildiğinde;

Davacının 8.6.2009 tarihinde satın aldığı dairenin 19.12.2011 tarihinde fiilen teslim edildiği, davacının satın aldığı bu taşınmazla ilgili ayıp ihbarını 27.3.2013 tarihinde davalı tarafa gönderdiği ihtar ile bildirdiği anlaşılmaktadır.

Davacının dava dilekçesinde tanımladığı ve mahkemece bilirkişi raporu ile tespit edilen hususların davacının satın aldığı bağımsız bölümün ekonomik değerini düşüren eksiklik olduğu gerekçesi ile yazılı şekilde karar verilmiştir. Ancak yukarıda da ayrıntılı olarak açılandığı üzere bu hususların açık ayıp olduğu, davalının bu ayıbı gizlemek için de herhangi bir hileye başvurmadığı, davacının bu ayıplardan bağımsız bölümü satın ve teslim aldığı tarihte kolayca bilgi sahibi olabileceği kuşkusuzdur.

Davacının teslim aldığı bağımsız bölüm nedeniyle, 4077 sayılı Kanun’un 4.maddesi gereğince malın teslim tarihinden itibaren 30 gün içinde davalıya ayıp ihbarında bulunmadığı da anlaşılmaktadır.

Her ne kadar, 4.madde de konut satışlarında zaman aşımı süresi beş yıl olarak öngörülmüş ise de, konutu satın alan davacı, açık ayıp halinde, malı teslim aldığı tarihten itibaren otuz gün içerisinde satıcı veya malike ayıp ihbarında bulunur ise, bu durumda malı teslim aldığı tarihten itibaren beş yıl içerisinde 4077 sayılı Kanun’a dayanarak dava açabilecektir.

Hal böyle olunca, mahkemece davacının ortak alanlara ilişkin talepleri yönünden ayıp ihbarının süresinde yapılmadığından reddi gerekirken yanlış değerlendirme ile yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozmayı gerektirir.

3-Bozma nedenine göre davalının sair temyiz itirazlarının bu aşamada incelenmesine gerek görülmemiştir.