muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2012/20316, Karar No: 2013/7492, Tarih: 08.04.2013

**22. Hukuk Dairesi         2012/20316 E.  ,  2013/7492 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

DAVA : Davacı, kıdem tazminatı, fazla mesai, genel tatili, yıllık izin, prim alacağı ve ücret alacağının ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme, isteği kısmen hüküm altına almıştır.

Hüküm süresi içinde davalılar avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı vekili, müvekkilinin davalı ...'e ait ... Salonunda 09.10.2002 tarihinde estetisyen ve makyaj uzmanı olarak çalışmaya başladığını, sigorta bildiriminin 04.02.2003 tarihinde yapıldığını, aylık ücretinin net 1.400,00 TL olduğunu, ücretinin asgari ücret olarak gösterildiğini, asgari ücret tutarında bankadan geri kalanının elden ödendiğini, ücretlerinin ödenmemesi, psikolojik baskıya maruz kalması sebepleriyle iş sözleşmesini davacının haklı sebeple feshettiğini belirterek kıdem tazminatı, fazla mesai alacağı, genel tatil alacağı, yıllık izin alacağı, ücret alacağı ve prim alacağının davalıdan tahsili talep etmiştir.

Davalılar vekili, davacının 04.02.2003 tarihinden Temmuz 2007 tarihine kadar müvekkili ...'e ait ... salonunda estetisyen olarak çalıştığını, 01.08.2007 tarihinden sonra ... Güzellik Merkezi Kozmetik Ltd. Şirketinde çalıştığını, davacının başka bir kuaför salonu ile anlaşarak müvekkili işyerini terk ettiğini, asgari ücret aldığını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece, davacının fesih tarihinde 2010 yılı Şubat, Mart aylarına ve Nisan ayına ait yirmi günlük maaşına ilişkin ücretleri ile diğer sosyal hakların eksiksiz olarak ödendiğinin davalı işveren tarafından kanıtlanamadığı, bu sebeple iş sözleşmesinin haklı sebeple davacı tarafından feshedildiği gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Karar davalılar tarafından temyiz edilmiştir.

1-Taraflar arasındaki uyuşmazlık konusu davacının aylık ücreti noktasındadır.

4857 sayılı İş Kanunu'nun 32/1. maddesinin ilk fıkrasında, genel anlamda ücret, bir kimseye bir iş karşılığında işveren veya üçüncü kişiler tarafından sağlanan ve para ile ödenen tutar olarak tanımlanmıştır.

İş sözleşmesinin tarafları, asgarî ücretin altında kalmamak kaydıyla sözleşme özgürlüğü çerçevesinde ücretin miktarını serbestçe kararlaştırabilirler. İş sözleşmesinde ücretin miktarının açıkça belirtilmemiş olması, taraflar arasında iş sözleşmesinin bulunmadığı anlamına gelmez. Böyle bir durumda dahi ücret, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun 401. maddesine göre tespit olunmalıdır. İş sözleşmesinde ücretin kararlaştırılmadığı hallerde ücretin miktarı, asgari ücretten az olmamak üzere emsal ücret göz önünde tutularak belirlenir.

4857 sayılı Kanun’un 8. maddesinde, işçi ile işveren arasında yazılı iş sözleşmesi yapılmayan hallerde en geç iki ay içinde işçiye çalışma şartlarını, temel ücret ve varsa eklerini, ücret ödeme zamanını belirten bir belgenin verilmesi zorunlu tutulmuştur. Aynı Kanun’un 37. maddesinde, işçi ücretlerinin işyerinde ödenmesi ya da banka hesabına yatırılması hallerinde, ücret hesap pusulası türünde bir belgenin işçiye verilmesinin zorunlu olduğu hükme bağlanmıştır. Usulünce düzenlenmiş olan bu tür belgeler, işçinin ücreti noktasında işverenden sadır olan yazılı delil niteliğindedir. Kişi kendi muvazaasına dayanamayacağından, belgenin muvazaalı biçimde işçinin isteği üzerine verildiği iddiası işverence ileri sürülemez. Ancak böyle bir husus ileri sürülsün ya da sürülmesin, muvazaa olgusu mahkemece resen araştırılmalıdır.

Çalışma hayatında daha az vergi ya da sigorta pirimi ödenmesi amacıyla zaman zaman, iş sözleşmesi veya ücret bordrolarında gösterilen ücretlerin gerçeği yansıtmadığı görülmektedir. Bu durumda gerçek ücretin tespiti önem kazanır. İşçinin kıdemi, meslek unvanı, fiilen yaptığı iş, işyerinin özellikleri ve emsal işçilere ödenen ücretler gibi hususlar dikkate alındığında imzalı bordrolarda yer alan ücretin gerçeği yansıtmadığı şüphesi ortaya çıktığında, bu konuda tanık beyanları gözetilmeli ve işçinin meslekte geçirdiği süre, işyerinde çalıştığı tarihler, meslek unvanı ve fiilen yaptığı iş bildirilerek sendikalarla, ilgili işçi ve işveren kuruluşlarından emsal ücretin ne olabileceği araştırılmalı ve tüm deliller birlikte değerlendirilerek bir sonuca gidilmelidir.

Davacı aylık net 1.400,00 TL ücret aldığını belirtmiş, buna karşılık davalı taraf ise davacının asgari ücretle çalıştığını beyan etmiştir. Davacı tanıkları davacının aylık 1.400,00 TL ücret aldığını, asgari ücret kısmının bankaya yatırıldığını diğer kısmın elden ödendiğini belirtmişlerdir. Davalı tanıkları ise davacının asgari ücretle çalıştığını beyan etmiştir. Dosyada bulunan davacıya ait hesap ekstresine göre davacıya asgari ücret ödendiği anlaşılmaktadır. Bu beyanlar gözönüne alındığında davacının aylık ücreti konusunda bir netlik bulunmamaktadır. Hal böyle olunca davacının aylık ücretinin tespiti bakımından emsal ücret araştırması yapılmalı ve tüm deliller yeniden değerlendirilerek davacının ücreti belirlenmelidir. Mahkemece eksik inceleme ile karar verilmesi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.

2-Ayrıca davada reddedilen alacak miktarı üzerinden davalı yararına vekalet ücretine hükmedilmemesi hatalıdır.

SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenle BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek olması halinde ilgiliye iadesine, 08.04.2013 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2007/2814, Karar No: 2007/5557, Tarih: 14.06.2007

**(Kapatılan) 18. Hukuk Dairesi         2007/2814 E.  ,  2007/5557 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Dava dilekçesinde, Kamulaştırma Yasasının 4650 Sayılı Yasayla değişik hükümleri uyarınca, kamulaştırma bedelinin tespiti ve taşınmaz malın idare adına tescili istenilmiştir. Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Y A R G I T A Y K A R A R I

Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı kanıtlarla yasal gerektirici nedenlere ve özellikle kanıtların takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre sair temyiz itirazları yerinde değildir.

Ancak;

1-2942 Sayılı Yasanın 4650 Sayılı Yasa ile değişik ll.maddesinin l.fıkrasının f bendi uyarınca bilirkişi kurulu, arazi niteliğindeki taşınmaz malın kamulaştırma tarihindeki mevki ve şartlarına göre ve olduğu gibi kullanılması halinde getireceği net gelirini esas tutarak düzenleyeceği raporda, bedelin tespitinde etkili olacak bütün nitelik ve unsurları ve her unsurun ayrı ayrı değerini belirtmek suretiyle ve ilgililerin de beyanını dikkate alarak gerekçeli bir değerlendirme raporuna dayalı olarak taşınmaz malın değerini tespit etmelidir. Yargıtay’ın yerleşmiş uygulamalarında ise özel ve dikkate alınması gereken haklı bir neden bulunmadıkça tarım arazilerinin olduğu gibi kullanılması halinde getireceği net gelir üzerinden bilimsel yöntemle yapılacak değerlendirmede münavebeye alınacak ürünler için dekar başına elde edilecek ortalama verim, üretim gideri ve toptan satış fiyatına ilişkin olarak ciddi istatistiki bilgilere dayalı olduğu bilinen o yerdeki Tarım Müdürlüğü verilerinin esas alınması aranmaktadır.

Dosyaya getirtilen İlçe Tarım Müdürlüğünün 2005 yılı veri cetvelinde mısırın dekar başına ortalama verimi 250 kg, fiğ ürününün saman verimi 350 kg. buğday ortalama satış fiyatı 0,30 YTL. haşhaş kg. fiyatı 1.65 YTL. olarak bildirildiği halde bilirkişi kurulu raporlarında sırasıyla 400 ve 600 kg., 0.35 YTL. ve 1.75 YTL. olarak alınmak suretiyle daha yüksek değere ulaşılmış olması,

./..

-2-

2007/2814-5557

2- 10.12.2003 tarih ve 5018 sayılı Yasaya 5436 sayılı Yasa ile eklenen (1) sayılı cetvelin 40.sırasında Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü genel bütçe kapsamındaki kamu idareleri arasında gösterilmiş olup, bu yasal düzenleme 5436 sayılı Yasanın 18.maddesinin (f) bendi uyarınca 1.1.2006 tarihinde yürürlüğe girmiş bulunmaktadır. Buna göre, genel bütçe kapsamında kalan Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğünün 492 sayılı Harçlar Yasasının 13/J maddesi hükmüne göre (1) sayılı tarifedeki yargı harçlarından müstesna tutulduğu gözetilmeden karar harcının alınmış olması,

3- Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü 5018 sayılı Yasaya ekli I sayılı cetvelde genel bütçeye dahil kamu idareleri kapsamına alınmış olup, anılan Yasanın 45. maddesinin birinci fıkrası uyarınca genel bütçe kapsamındaki kamu idarelerinin edindiği taşınmazların Hazine adına tapu sicilinde tescil olunacağı gözetilmeden dava konusu taşınmazın doğrudan idare adına tesciline karar verilmesi,

Doğru görülmemiştir.

Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK.nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA, 14.06.2007 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2021/33007, Karar No: 2024/4263, Tarih: 02.04.2024

**4. Ceza Dairesi         2021/33007 E.  ,  2024/4263 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ceza Dairesi

SAYISI : 2018/4854 E., 2019/2712 K.

SUÇLAR : Hakaret, tehdit

HÜKÜMLER :İstinaf başvurusunun esastan reddine, düzeltilerek istinaf başvurusunun esastan reddine

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Ret, onama

İlk Derece Mahkemesince sanık hakkında tehdit suçundan hükmolunan cezanın tür ve miktarı ile istinaf incelemesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesince verilen esastan ret kararı dikkate alındığında, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 286 ncı maddesinin ikinci fıkrasının (h) bendi uyarınca hükmün temyizinin mümkün olmadığı belirlenmiştir.

İlk Derece Mahkemesince sanık hakkında, hakaret suçundan kurulan hükümlere yönelik istinaf incelemesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesi tarafından verilen kararın; 5271 sayılı Kanun’un 286 ncı maddesinin birinci fıkrası uyarınca temyiz edilebilir olduğu, 260 ıncı maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz edenlerin hükümleri temyize hak ve yetkilerinin bulunduğu, 291 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz istemlerinin süresinde olduğu, 294 üncü maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz dilekçelerinde temyiz sebeplerine yer verildiği, 298 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz istemlerinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle, gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

1. İlk Derece Mahkemesinin 11.09.2018 tarihli, 2015/1358 Esas, 2018/867 Karar sayılı kararı ile sanık hakkında tehdit ve hakaret suçlarından, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun (5237 sayılı Kanun) 32 nci maddesinin birinci fıkrası ile 5271 sayılı Kanun'un 223 üncü maddesinin üçüncü fıkrasının (a) bendi uyarınca ceza verilmesine yer olmadığına ve 5237 sayılı Kanun'un 57 nci maddesi uyarınca da güvenlik tedbiri uygulanmasına karar verilmiştir.

2. Yukarıda tarih ve sayısı belirtilen incelemeye konu Bölge Adliye Mahkemesi kararıyla İlk Derece Mahkemesince kurulan,

a.Tehdit ve katılana yönelik hakaret suçlarından kurulan hükümlere yönelik sanığın istinaf başvurusunun 5271 sayılı Kanun’un 280 inci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi uyarınca esastan reddine,

b.Mağdur ...'e yönelik hakaret suçundan kurulan hükme yönelik ise şikayetten vazgeçen mağdur lehine vekalet ücretine hükmedilemeyeceğinin gözetilmemesi nedeniyle hüküm fıkrasından, vekalet ücretine ilişkin kısmın çıkarılması suretiyle, 5271 sayılı Kanun'un 280 inci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi ile 303 üncü maddesi uyarınca, düzeltilerek istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

1.Katılan vekilinin temyiz isteğinin; sanığın atılı hakaret suçunu işlediğinin sabit olmasına karşın hakkında ceza verilmesine yer olmadığı kararı verilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğuna, sanığın internet üzerinden yazdığı hakaret içerikli yazılar nedeniyle müvekkilinin ..., şeref ve saygınlığının rencide olduğuna, sanığın cezalandırılması gerektiğine yönelik olduğu anlaşılmıştır.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

1.Katılan vekilinin temyiz isteğinin; sanığın atılı hakaret suçunu işlediğinin sabit olmasına karşın hakkında ceza verilmesine yer olmadığı kararı verilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğuna, sanığın internet üzerinden yazdığı hakaret içerikli yazılar nedeniyle müvekkilinin ..., şeref ve saygınlığının rencide olduğuna, sanığın cezalandırılması gerektiğine yönelik olduğu anlaşılmıştır.

2.Sanık müdafiinin temyiz isteğinin; müvekkilinin beraatine karar verilmesi gerektiğine, müvekkilinin cezai sorumluluğunun olmamasına karar verilmiş olmasına rağmen katılan vekiline vekalet ücreti hükmedilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğuna yönelik olduğu anlaşılmıştır.

III. OLAY VE OLGULAR

Temyizin kapsamına göre;

A. İlk Derece Mahkemesinin Kabulü

Sanığın sosyal paylaşım sitesinde yaptığı paylaşımlar ile Ankara Büyükşehir Belediye Başkanı ... ve Türkiye Cumhuriyeti Başbakanı ...'a açıkca hakaret ettiği üzerine atılı suçu işlediği, ancak Prof. Dr. Mazhar ... Ruh ve Sinir Hastalıkları Eğitim Araştırma Hastanesinin 21.03.2018 tarihli heyet raporu ile hastalığı nedeni ile ceza ehliyetinin ve sorumluluğunun bulunmadığı anlaşıldığından sanığa 5237 sayılı Kanun'un 32 nci maddesinin birinci fıkrası ve 5271 sayılı Kanun'un 223 üncü maddesinin üçüncü fıkrasının (a) bendi gereğince sanığa ceza verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.

B. Bölge Adliye Mahkemesinin Kabulü

İlk Derece Mahkemesince kabul edilen olay ve olgularda, Bölge Adliye Mahkemesi tarafından bir isabetsizlik görülmediği anlaşılmıştır.

IV. GEREKÇE

A. Tehdit Suçundan Kurulan Hüküm Yönünden

Hükmolunan cezanın miktarı ve türü gözetildiğinde, 5271 sayılı Kanun'un 286 ncı maddesinin ikinci fıkrasının (d) bendi uyarınca, “İlk defa Bölge Adliye Mahkemesince verilen ve 272 nci maddenin üçüncü fıkrası kapsamı dışında kalan mahkûmiyet kararları hariç olmak üzere, ilk derece mahkemelerinin görevine giren ve kanunda üst sınırı iki yıla kadar (iki yıl dâhil) hapis cezasını gerektiren suçlar ve bunlara bağlı adlî para cezalarına ilişkin her türlü bölge adliye mahkemesi kararları”nın temyizi mümkün olmadığından, incelemeye konu suçun, 5271 sayılı Kanun’un 286 ncı maddesinin üçüncü fıkrası kapsamında da bulunmadığı dikkate alındığında, sanık müdafiinin temyiz isteminin, aynı Kanun’un 298 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca reddine karar verilmesi gerektiği belirlenmiştir.

B. Hakaret Suçundan Kurulan Hükümlere İlişkin

1. Katılan Vekili ile Sanık Müdafinin Belirttiği Hukuka Aykırılık Nedenleri Yönünden

B. Hakaret Suçundan Kurulan Hükümlere İlişkin

1. Katılan Vekili ile Sanık Müdafinin Belirttiği Hukuka Aykırılık Nedenleri Yönünden

Sanığın Facebook sayfasındaki paylaşımlarının içeriği incelendiğinde, hakaret suçunun unsurlarının oluştuğu ve dosya kapsamı itibariyle sanığın atılı suçu işlediği ancak Prof. Dr. Mazhar ... Ruh ve Sinir Hastalıkları Eğitim Araştırma Hastanesinin 21.03.2018 tarihli heyet raporu ile hastalığı nedeni ile ceza ehliyetinin ve sorumluluğunun bulunmadığı anlaşıldığından sanığa 5237 sayılı Kanun'un 32 nci maddesinin birinci fıkrası ve 5271 sayılı Kanun'un 223 üncü maddesinin üçüncü fıkrasının (a) bendi gereğince sanığa ceza verilmesine yer olmadığı kararı verilerek, akıl hastalığı nedeniyle hakkında ceza verilmesine yer olmadığına ve güvenlik tedbiri uygulanmasına karar verilen sanık aleyhine, 5271 sayılı Kanun'un 325 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca vekalet ücretine hükmedilmesine ilişkin Yerel Mahkemenin takdir ve gerekçesinde hukuka aykırılık görülmemiştir.

2. 5271 Sayılı Kanun'un 289 uncu Maddesinde Sayılan Kesin Hukuka Aykırılık Halleri de Gözetilerek Maddi Hukuka İlişkin Sair Yönlerden

Sanığa yükletilen hakaret eylemleriyle ulaşılan çözümü haklı kılıcı zorunlu öğelerinin ve bu eylemlerin sanık tarafından işlendiğinin Kanun'a uygun olarak yürütülen duruşma sonucu saptandığı, bütün kanıtlarla aşamalarda ileri sürülen iddia ve savunmaların temyiz denetimini sağlayacak biçimde ve eksiksiz sergilendiği, özleri değiştirilmeksizin tartışıldığı, vicdani kanının kesin, tutarlı ve çelişmeyen verilere dayandırıldığı;

Eylemlerin doğru olarak nitelendirildiği ve Kanun'da öngörülen suç tipine uyduğu,

Akıl hastalığına özgü güvenlik tedbirinin kanuni bağlamda uygulandığı,

Anlaşıldığından,

Sair yönlerden yapılan incelemede hukuka aykırılık görülmemiştir.

V. KARAR

A. Tehdit Suçundan Kurulan Hüküm Yönünden

Gerekçe bölümünün (A) bendinde açıklanan nedenle sanık müdafiinin temyiz isteminin, 5271 sayılı Kanun’un 298 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle REDDİNE,

B. Hakaret Suçundan Kurulan Hükümler Yönünden

Gerekçe bölümünün (B) bendinde açıklanan nedenlerle yukarıda tarih ve sayısı belirtilen incelemeye konu Bölge Adliye Mahkemesi Ceza Dairesi kararında sanık müdafii ile katılan vekili tarafından öne sürülen temyiz sebepleri ve 5271 sayılı Kanun'un 289 uncu maddesinin birinci fıkrası ile maddi ceza hukukuna ilişkin sair nedenler yönünden yapılan temyiz incelemesi sonucunda hukuka aykırılık görülmediğinden, aynı Kanun'un 302 nci maddesinin birinci fıkrası gereği, Tebliğname'ye uygun olarak, oy birliğiyle TEMYİZ İSTEMİNİN ESASTAN REDDİ İLE HÜKÜMLERİN ONANMASINA,

Dava dosyasının, 5271 sayılı Kanun'un 304 üncü maddesi uyarınca Ankara 29. Asliye Ceza Mahkemesine, Yargıtay ilâmının bir örneğinin ise Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 6. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,

02.04.2024 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/10157, Karar No: 2014/10274, Tarih: 30.06.2014

**17. Hukuk Dairesi         2014/10157 E.  ,  2014/10274 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Ilgın Asliye Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 19/11/2013

NUMARASI : 2012/520-2013/511

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne dair verilen hükmün süresi içinde davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacı vekili, müvekkilinin otobüste yolcu olarak bulunduğu sırada otobüsün tam kusurlu olarak yaptığı 02.04.2005 tarihli trafik kazasında yaralanarak %14,1 oranında malul kaldığını, kazaya karışan otobüsün davalı A. Sigorta A.Ş. tarafından ihtiyari mali mesuliyet ve ferdi kaza koltuk teminatlarını içeren poliçe ile sigortalı olduğunu, Ilgın Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2006/548 esas sayılı dosyası içerisinde bulunan bilirkişi raporuna göre müvekkilinin zararının 90.000 TL olarak belirlendiğini ileri sürerek tahsilde tekerrür olmamak ve fazlaya ilişkin haklarını saklı tutmak kaydıyla 90.000 TL maddi tazminatın tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, otobüsün bileşik sigorta poliçesi ve karayolu yolcu taşımacılığı zorunlu koltuk ferdi kaza sigorta poliçesi ile müvekkilinin sigortalısı olduğunu, poliçe teminatının devreye girebilmesi için öncelikle zorunlu karayolu taşımacılık mali sorumluluk sigorta poliçesi teminatına (Ak Sigorta), daha sonra karayolları motorlu araçlar zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi (Ak Sigorta) teminatına başvurulması gerektiğini, aşan kısım için sorumlu olabileceklerinii savunarak davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, bozmaya uyularak yapılan yargılama sonunda, davacının bilirkişi raporuna göre 90.000 TL maddi zararının bulunduğu, dava dışı Ak Sigorta tarafından davacıya toplam 67.950,00 TL'nin fer’ileri ile birlikte ödendiği gerekçesiyle bakiye 22.050,00 TL'nin olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı sigorta şirketinden tahsiline karar verilmiş; hüküm, davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, trafik kazasında yaralanma nedeniyle iş göremezlik tazminatı ve tedavi gideri istemine ilişkindir.

Davacının içinde yolcu olarak bulunduğu otobüs, davalı şirket tarafından “Karayolu Yolcu Taşımacılığı Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigortası” ve bileşik sigorta kapsamında “İhtiyari Mali Mesuliyet Sigortası ve Ferdi Kaza Koltuk Sigortası” ile sigortalıdır.

Davacının aynı olaya ilişkin olarak daha önce açtığı tazminat davası dosyasında aracın dava dışı Ak Sigorta tarafından “Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk Sigortası” ve “Karayolu Motorlu Araç Zorunlu Mali Sorumluluk” sigorta poliçeleri ile sigortalı olduğu ve anılan davalıdan talebe bağlı olarak 68.950 TL tazminatın müteselsilen tahsiline karar verildiği anlaşılmaktadır.

Davacının aynı olaya ilişkin olarak daha önce açtığı tazminat davası dosyasında aracın dava dışı Ak Sigorta tarafından “Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk Sigortası” ve “Karayolu Motorlu Araç Zorunlu Mali Sorumluluk” sigorta poliçeleri ile sigortalı olduğu ve anılan davalıdan talebe bağlı olarak 68.950 TL tazminatın müteselsilen tahsiline karar verildiği anlaşılmaktadır.

4925 sayılı Yasanın 18. maddesi uyarınca taşımacılar, yolcuya gelebilecek bedeni zararlar için bu Yasanın 17. maddesinde düzenlenen sorumluluklarını sigorta ettirmek zorundadırlar. Anılan Yasanın 19/son ve Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının B.8. maddeleri hükümlerine göre meydana gelen zarar öncelikle taşımacının sorumluluk sigortasından karşılanır. Ancak, bu sigortanın hiç yapılmamış olması, yapılmış fakat geçersiz hale gelmiş olması, süresinin bitmiş olması veya meydana gelen zararın bu sigorta teminatlarının üzerinde bulunması halinde teminatların üzerinde kalan kısım için; sırasıyla zorunlu mali sorumluluk sigortasına ve varsa ihtiyari mali sorumluluk sigortasına başvurulur. Bahse konu düzenlemelerden de anlaşılacağı üzere, yasa koyucu yolcuların uğradığı bedeni zararlar bakımından taşımayı yapan aracın zorunlu karayolu taşımacılık sigortacısı, trafik sigortacısı ve varsa ihtiyari mali sorumluluk sigortacısı bakımından müştereken ve müteselsilen bir sorumluluk öngörmemiş, sıralı bir sorumluluk düzenlemiştir. Başka bir anlatımla, yolcunun uğradığı bedeni zararlar, taşımayı yapan aracın zorunlu karayolu taşımacılık sigortası kapsamında ise, bu aracın trafik veya ihtiyari mali mesuliyet sigortacısının sorumluluğu doğmayacaktır. Ancak, limit aşımında sırasıyla zorunlu ve ihtiyari mali mesuliyet sigortacılarının sorumluluğu söz konusu olacaktır.

Somut olayda, davacının uğradığı bedeni zarardan, taşımayı yapan aracın zorunlu karayolu taşımacılık sigortacısı Ak Sigorta, trafik sigortacısı Ak Sigorta ve ihtiyari mali sorumluluk sigortacısı davalı A. Sigorta sıralı bir şekilde sorumludur. Zarar, zorunlu karayolu taşımacılık sigortası ve trafik sigortası teminat limitleri kapsamında kalmakta ise, ihtiyari mali mesuliyet

Sigortacısının sorumluluğu söz konusu olmayacaktır.