muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2019/6323, Karar No: 2019/11928, Tarih: 02.07.2019

**2. Ceza Dairesi         2019/6323 E.  ,  2019/11928 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Çocuk Mahkemesi

SUÇ : Hırsızlık

HÜKÜM : Mahkumiyet

Dosya incelenerek gereği düşünüldü;

5271 sayılı CMK’nın 231. maddesinin 8. fıkrasında, hükmün açıklanmasının geri bırakılması halinde, denetim süresi içinde dava zamanaşımının duracağı ve maddenin 11. fıkrasında, denetim süresi içinde kasten yeni bir suç işlenmesi halinde mahkemece hükmün açıklanacağı düzenlenmiş olup, duran zamanaşımının, denetim süresi içinde işlenen suçtan dolayı verilen hükümlülük kararının kesinleşmesi koşuluyla suçun işlendiği tarihte yeniden işlemeye başlayacağı, dosya kapsamına göre suça sürüklenen çocuk bakımından hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararının kesinleştiği 10.07.2009 tarihi itibariyle duran zamanaşımının kesinleşen sonraki mahkûmiyete konu suçun işlendiği 23.03.2010 günü yeniden işlemeye başladığı belirlenerek yapılan incelemede;

Suç tarihi itibariyle 15-18 yaş grubunda bulunan suça sürüklenen çocuğun eylemine uyan 5237 sayılı TCK’nın 142/1-b, 31/3. maddelerinde tanımlanan hırsızlık suçu için öngörülen cezanın üst sınırına göre aynı Kanun’un 66/1-e, 66/2, 67/4. maddelerinde öngörülen 7 yıl 12 aylık zamanaşımının suçun işlendiği tarih olan 06/04/2009 tarihinden inceleme tarihine kadar geçmiş bulunması,

Bozmayı gerektirmiş, suça sürüklenen çocuğun temyiz itirazları bu bakımdan yerinde görülmüş olduğundan, hükmün açıklanan nedenle BOZULMASINA, bozma nedeni yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden, 5320 sayılı Kanun'un 8. maddesi uyarınca halen yürürlükte bulunan, 1412 sayılı CMUK'nın 322. maddesinin verdiği yetkiye dayanılarak, suça sürüklenen çocuk hakkında açılan kamu davasının DÜŞÜRÜLMESİNE, 02/07/2019 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/185, Karar No: 2016/338, Tarih: 16.03.2016

**Hukuk Genel Kurulu         2015/185 E.  ,  2016/338 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

Taraflar arasındaki “işçilik alacağı” davasından dolayı yapılan yargılama sonunda; Kayseri 3. İş Mahkemesince davanın kabulüne dair verilen 20.03.2014 gün ve 2013/668 E., 2014/148 K. sayılı kararın incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmesi üzerine, Yargıtay 22. Hukuk Dairesinin 26.05.2014 gün ve 2014/12711 E., 2014/14281 K. sayılı ilamıyla bozulmuş, yeniden yapılan yargılama sonunda; mahkemece önceki kararda direnilmiştir.

HUKUK GENEL KURULU KARARI

Hukuk Genel Kurulunca incelenerek direnme kararının süresinde temyiz edildiği anlaşıldıktan ve dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra gereği görüşüldü:

Dava, fark işçilik alacaklarının tahsili istemine ilişkindir.

Mahkemece istemin kabulüne dair verilen karar davalı vekilinin temyizi üzerine Özel Daire tarafından yukarıda yazılı karar ile bozulmuş; bozma üzerine yapılan yargılama sonunda; mahkemece önceki kararda direnilmiş, direnme kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Hukuk Genel Kurulunda yapılan görüşmeler sırasında işin esasına girilmeden önce, 6360 sayılı Kanun’un 1. maddesi ile il özel idarelerinin tüzel kişiliklerinin kaldırılması ve yine aynı Kanun’un 3. maddesi uyarınca mahkemelerde süren davalarda muhatabın devir işleminin yapıldığı ilgili kurum ve kuruluş olacağının hüküm altına alınması karşısında direnme kararının ilgili kurum veya kuruluşa tebliği için dosyanın mahalline geri çevrilmesinin gerekip gerekmediği ön sorun olarak incelenmiştir

12.11.2012 tarihinde kabul edilen 6360 sayılı On Dört İlde Büyükşehir Belediyesi ve Yirmi Yedi İlçe Kurulması ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun’un “Büyükşehir belediyesi kurulması ve sınırlarının belirlenmesi” başlıklı 1. maddesinin 2. fıkrası ile Kayseri Büyükşehir Belediyesinin sınırlarının il mülki sınırları olduğu, aynı maddenin 5. fıkrası ile büyükşehir belediyesi bulunan illerdeki il özel idarelerinin tüzel kişiliklerinin kaldırıldığı ve yine aynı Kanun’un 3. maddesinin 2. fıkrası ile “Söz konusu il özel idarelerinin mahkemelerde süren davaları ile il özel idaresi olarak faaliyet gösterdikleri dönem ve yapılan işlemlere ilişkin olarak açılacak davalarda muhatap, devir işleminin yapıldığı ilgili kurum ve kuruluştur.”

Hükmüne yer verilmiştir.

Hükmüne yer verilmiştir.

6360 sayılı Kanun’un Geçici 1. maddesinin 1. fıkrasına göre, “Bu Kanundaki devir, tasfiye ve paylaştırma işlemlerini yürütmek üzere vali tarafından, bir vali yardımcısının başkanlığında, valinin uygun göreceği kurum ve kuruluş temsilcilerinin ve ilgili belediye başkanlarının katılımıyla devir, tasfiye ve paylaştırma komisyonu kurulur. Bu komisyona yardımcı olmak üzere valinin görevlendirmesi ile alt komisyonlar da kurulabilir.” düzenlemesi ile devir, tasfiye ve paylaştırma işlemlerinin nasıl yapılacağı hüküm altına alınmıştır. Ancak il özel idarelerinin tüzel kişiliklerinin kaldırılmasına ilişkin 6360 sayılı Kanun’un 1. maddesinin 5. bendinin aynı Kanun’un “Yürürlük” başlıklı 36. maddesinin 1. fıkrasına göre ilk mahalli idareler genel seçiminde yürürlüğe gireceği düzenlenmiştir.

Yapılan bu açıklamalardan sonra somut olaya gelince; yerel mahkemenin direnme kararının başlık kısmında davalı olarak “Kayseri Büyükşehir Belediyesi (Münfesih ...)” gösterildiği ve direnme kararının “... vekili”ne tebliğ edildiği anlaşılmaktadır. Ancak, 6360 sayılı Kanun’un 36. maddesinin 1. fıkrasında belirtilen ilk mahalli idareler genel seçimi 30.03.2014 tarihinde yapılmış ve bu tarih itibariyle davalı ... İdaresinin tüzel kişiliği aynı Kanun’un 1. maddesinin 5. fıkrası uyarınca sona ermiştir.

Bu nedenle, 6360 sayılı Kanun’un 3. maddesinin 2. fıkrası gereğince, mahkemece ilgili komisyon kararının da celbi ile dava konusu hak ve/veya borca ilişkin devir işleminin yapıldığı ilgili kurum ve kuruluş belirlenerek, direnme kararının kendisine tebliği sağlanarak, yasal temyiz süresi beklenildikten sonra dosyanın temyiz incelemesi için Yargıtay Hukuk Genel Kurulu Başkanlığına gönderilmek üzere mahkemesine geri çevrilmesi gerekmiştir.

S O N U Ç : Yukarıda yazılı eksikliğin tamamlanması için dosyanın mahkemesine GERİ ÇEVRİLMESİNE, 16.03.2016 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/892, Karar No: 2019/4267, Tarih: 17.04.2019

**8. Hukuk Dairesi         2016/892 E.  ,  2019/4267 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İcra Hukuk Mahkemesi

DAVACI (Üçüncü Kişi) : ...

FER'İ MÜDAHİL :

FER'İ MÜDAHİL :

DAVALI (Alacaklı) :

(Borçlu) :

DAVA TÜRÜ :

Taraflar arasında görülen ve yukarıda açıklanan davada yapılan yargılama sonunda Mahkemece davanın kısmen kabul-kısmen reddine karar verilmiş olup, hükmün duruşma yapılması suretiyle Yargıtayca incelenmesi davacı üçüncü kişi vekili ile davalı alacaklı vekili tarafından istenilmiştir. Dosya incelenerek işin duruşmaya tabi olduğu anlaşılmış ve duruşma için 16.04.2019 Salı günü tayin edilerek taraflara çağrı kağıdı gönderilmişti. Duruşma günü temyiz eden davalı alacaklı vekili Avukat ... geldi.Başka gelen olmadı.Duruşmaya başlanarak temyiz isteğinin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan ve hazır bulunanların sözlü açıklaması dinlendikten sonra duruşmaya son verilerek; dosya yeniden incelendi, gereği düşünüldü:

K A R A R

Davacı üçüncü kişi vekili, "Samsun İli 200 Yataklı Ruh ve Sinir Hastalıkları Hastanesi İnşaatı" işinin idare ile imzalanan sözleşme uyarınca feri müdahil Demirel Nakliyat Gıda.Pz.İnş.San.Tic.Ltd.Şti ve borçlu Teknik Bilgi İşletme İth.İhr.Paz.San.Tic.Ltd.Şti iş ortaklığı yükleniminde devam etmekte olduğunu, anılan proje uyarınca montajı tamamlanmış, bedeli 11.06.2013 tarihli 31 numaralı, 30.04.2014 tarihli 4 numaralı, 02.06.2014 tarihli 5 numaralı hak edişler kapsamında ödenmiş ve mütemmim cüz mahiyetindeki malların haczedildiğini öne sürerek davanın kabulü ile haczin kaldırılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı alacaklı vekili, mahcuzların ayrıştırıcı seri numaralarının bulunduğunu, davacı idare tarafından dosyaya ibraz edilen hak edişlerin hiç birinde jenaratörlere ilişkin bir ödemenin olmadığını, mahcuz jeneratörlerin dosyaya sunulan fautaralarından da anlaşılacağı üzere 11/07/2014 tarihinde dava dışı Obak Mühendislik Şirketi tarafından Bülent Mavi'ye, 18/07/2014 tarihinde de Bülent Mavi tarafından dosya borçlusu Teknik Bilgi İşleme Ltd.Şti.ye fatura edildiğini,malların yerine monte edildiği iddiasının da gerçeği yansıtmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesi gerektiğini savunmuştur.

Mahkemece, dava konusu haczin borçlu şirkete ait şantiyede yapılmış olması nedeni ile mülkiyet karinesinin borçlu dolayısı ile alacaklı yararına olduğu, mülkiyet karinesinin aksinin davacı üçüncü kişi tarafından ispat edilmesi gerektiği,davacı idare ile müdahil Al-Res Şirketi arasında “Samsun İli 200 Yataklı Ruh ve Sinir Hastalıkları Hastanesi” yapımı ile ilgili olarak imzalanan sözleşme sonunda, inşaatta bulunan geçici kabul noksanlarının tamamlanması maksadı ile davacı idare ile Demirel Nakliyat Gıda Paz. İnş. San. Tic. Ltd. Şti ve Teknik Bilgi İşlem Ltd. Şirketi adi ortaklığı arasında 03/01/2014 tarihli “Samsun İli 200 Yataklı Ruh ve Sinir Hastalıkları Hastanesi İnşaat İşinin Geçici Kabul ve Bakım Dönemi Eksik ve Kusurlu İşlerinin İşin Ana Yüklenicisinin Nam ve Hesabına Tamamlanması Hususunda Sözleşme” imzalandığı işin devamı sırasında Teknik Bilgi İşlem Ltd. Şti.nin borcundan dolayı,işin yapıldığı şantiyede 07/07/2014 tarihinde haciz yapılarak klima havalandırma makinesi ile iki adet jenaratörün haczedildiği,mahcuz malların faturalarla uygunluğu bakımından yapılan keşif esnasında iki adet jenaratörün yedieminde, üzerleri naylon ile kaplı ambalajları içinde durduğu ve inşaat mahallinde jenaratörler için ayrılmış alanın boş olup henüz mahcuz jenaratörlerin montajinın yapılmadığının görüldüğü,klima havalandırma makinesinin ise yerinde olup, montajının devam ettiğinin görüldüğü, mahcuz jenaratörlerin Bülent Mavi adına 11/07/2013 tarihinde fatura edildiği, bu kişi tarafından da borçlu Teknik Bilgi İşlem ...Ltd Şti.ye 18/07/2013 tarihinde fatura edilerek teslim edildiği, 11.06.2013 tarihli 31 nolu hakediş ile jenaratöre ilişkin imalat bedelinin %99 olarak gösterilmesine rağmen geçiçi kabul tutanağı ve yeni sözleşmelerde jenaratör kısmına ilişkin eksik ve kusurların bulunduğu 3 nolu hakediş tablosunda, elektrik ve tesisat kısmında jenaratör eksikliklerinin tamamlanması bölüm pursantajı %47,37 iken, imalat yüzdesinin 0 olarak görülmesi,4 ve 5 nolu hakedişlerde jenaratör eksikliklerine ilişkin imalatın bulunmaması,31 nolu hak edişin ise jenaratörlere ilişkin yapıldığı görülen ödemelerin birim fiyatının söz konusu jenaratörler ile maliyet bakımından uyuşmaması,jenaratörlerin Bülent Mavi tarafından satılmak üzere alındığı tarihin vergi dairesinde kayıtlı fatura bilgisine göre 11/07/2013 tarihi olup, borçlu Teknik Bilgi İşlem Ltd. Şirketine ise 18/07/2013 tarihinde fatura edilmesi dolayısı ile henüz borçlunun eline geçmeden ve montaj tamamlanmadan geçiçi kabul noksanlığının yerine getirildiği saptanmadan davacı idarenin bu tarihten bir ay kadar önce bu jenaratörlere ilişkin hak ediş ödemesini yaptığının ticari teamüle uygun kabul edilemeyeceği,jenaratörlerin Teknik Bilgi İşlem ...Ltd.Şti.ye teslimi ile ilgili davacı idarece yapılmış bir sözleşme vs

. Şirketine ise 18/07/2013 tarihinde fatura edilmesi dolayısı ile henüz borçlunun eline geçmeden ve montaj tamamlanmadan geçiçi kabul noksanlığının yerine getirildiği saptanmadan davacı idarenin bu tarihten bir ay kadar önce bu jenaratörlere ilişkin hak ediş ödemesini yaptığının ticari teamüle uygun kabul edilemeyeceği,jenaratörlerin Teknik Bilgi İşlem ...Ltd.Şti.ye teslimi ile ilgili davacı idarece yapılmış bir sözleşme vs.nin dosyaya ibraz edilmediği,davanın konusunu oluşturan mahcuz mallardan iki adet jenaratör dışında kalan yedi adet klima havalandırma makinesinin ise hakedişinin yapılarak mülkiyetinin davacı idareye geçtiği gerekçesi ile mahcuzlardan klima havalandırma makinesi yönünden davanın kabulüne, iki adet jeneratör yönünden ise davanın reddine karar verilmiş, karar davacı üçüncü kişi vekili ve davalı alacaklı vekilince temyiz edilmiştir.

1. Mahkemece, 01.12.2015 tarihli ek karar ile, davalı alacaklı vekilinin temyiz başvurusunun süresinde olmadığından bahisle reddine karar verilmiş, bu kez ek karar davalı alacaklı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, üçüncü kişinin İİK'nin 96. vd. maddeleri uyarınca açtığı istihkak davası niteliğinde olup, anılan Kanun'un 97. maddesinin 11. fıkrası uyarınca basit yargılama usulune tabidir.

Basit yargılama usulüne tabi yargılamalara ilişkin olarak 6100 sayılı HMK.nin “Hüküm” başlıklı 321. maddesinde aynen;

(1) Tahkikatın tamamlanmasından sonra, mahkeme tarafların son beyanlarını alır ve yargılamanın sona erdiğini bildirerek kararını tefhim eder. Taraflara beyanda bulunabilmeleri için ayrıca süre verilmez.

(2) Kararın tefhimi, mahkemece hükme ilişkin tüm hususların gerekçesi ile birlikte açıklanması ile gerçekleşir. Ancak zorunlu hâllerde, hâkim bu durumun sebebini de tutanağa geçirmek suretiyle, sadece hüküm özetini tutanağa yazdırarak kararı tefhim edebilir. Bu durumda gerekçeli kararın en geç bir ay içinde yazılarak tebliğe çıkartılması gerekir.”hükmü düzenlenmiştir.

321. maddedeki “hükme ilişkin tüm hususlar” dan kastedilen HMK.nin 297. maddesindeki unsurlardır.

Buna göre; mahkeme, tahkikatın tamamlanmasından sonra, tarafların son beyanlarını almalı ve yargılamanın sona erdiğini bildirdikten sonra hükmü tefhim etmelidir. Kural olarak, mahkemece kararın tefhiminde hükme ilişkin tüm hususlar açıklanmalıdır.

HMK’nin 322. maddesi atfı ile uygulanmakta olan HMK.nin 297. maddesinde hükmün kapsamı açık bir şekilde düzenlenmiştir. Buna göre; mahkeme, gerekçesi ile birlikte tefhim ettiği hükümde taleplerden her biri hakkında verilen hükümle, taraflara yüklenen borç ve tanınan hakların, yargılama giderleri ile taraflardan alınan avansın harcanmayan kısmının iadesi, varsa kanun yolları ve süresini sıra numarası altında; açık, şüphe ve tereddüt uyandırmayacak şekilde göstermesi gereklidir. Bu kanunun getirdiği bir zorunluluktur. Ancak zorunlu hâllerde, hâkim bu durumun sebebini de tutanağa geçirmek suretiyle sadece hüküm özetini tutanağa yazdırarak kararı tefhim edebilir. Bu durumda gerekçeli karar en geç bir ay içinde yazılarak tebliğe çıkartılmalıdır. Bir diğer deyişle HMK.nin 321.maddesinde belirtilen şekilde hükme ilişkin tüm hususların gerekçesi ile birlikte tefhim edilemediği hallerde gerekçeli kararın mutlaka taraflara tebliğ edilmesi gereklidir.

2004 sayılı İcra İflas Kanunu’nun 363/1. maddesi uyarınca icra hukuk mahkemelerince verilecek kararların temyiz süresi tefhim veya tebliğ tarihinden itibaren 10 gündür. Maddedeki “tefhim” kavramının "hükme ilişkin tüm hususların gerekçesi ile birlikte açıklandığı hal" olarak anlaşılması zorunludur. Bu nedenle, yukarıda açıklanan nitelikte bir tefhim varsa temyiz süresi tefhim tarihinden itibaren, aksi halde gerekçeli kararın tebliğinden itibaren başlayacaktır. Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun konuyla ilgili içtihatı da bu yöndedir. (21.01.2015 tarih, 2014/9-1438 Esas, 2015/580 K. sayılı karar) Usul hukukunda yer almamakla birlikte uygulamada, tefhimden sonra temyiz süre tutum dilekçesi veya kararın tebliğinden sonra gerekçeli temyiz dilekçesi sunmak suretiyle kararın temyiz edildiği hallerde, kararın gerekçesini dikkate alarak yeni temyiz gerekçelerine dayanılması mümkün olduğundan, gerekçeli kararın bu hallerde de taraflara tebliği gerekir.

Nitekim Anayasa Mahkemesi de gerekçeli kararın tebliğinin temyiz hakkının etkili şekilde kullanılması bakımından gerekli olduğunu, bu yükümlülük yerine getirilmeden kararın kesinleştirilmesini hak ihlali olarak kabul etmiştir (Anayasa Mahkemesi (İkinci Bölüm) 20.03.2014 gün ve 2012/1034 Başvuru).

Temyize konu olayda, 08.10.2015 tarihli tefhimin yukarıda açıklanan nitelikte bir tefhim olduğundan bahsedilemez. Ayrıca gerekçeli kararın temyiz edene tebliğinin de yapılmadığı dikkate alındığında temyiz isteminin reddine dair ek kararın usul ve yasaya uygun olduğu söylenemez. Bu sebeple, Samsun 1. İcra Hukuk Mahkemesinin 01.12.2015 tarihli ve 2014/471 Esas, 2015/569 Karar sayılı temyiz isteminin reddine dair verilen ek kararın kaldırılmasına karar verilerek;davalı alacaklı vekilinin asıl karara yönelik temyiz itirazlarının incelenmesine geçildi.

Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere,mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp,değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davalı alacaklı vekilinin temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2. Davacı üçüncü kişi vekilinin temyiz itirazlarının incelenmesinde;

Mahkemece jeneratörler yönünden davanın reddine karar verilmişse de, alınan bilirkişi raporları, toplanan deliller, yapılan araştırma ve inceleme hüküm kurmaya yeterli değildir.

2. Davacı üçüncü kişi vekilinin temyiz itirazlarının incelenmesinde;

Mahkemece jeneratörler yönünden davanın reddine karar verilmişse de, alınan bilirkişi raporları, toplanan deliller, yapılan araştırma ve inceleme hüküm kurmaya yeterli değildir.

Mahkemece, davalı alacaklı tarafından sunulan faturaların dip koçanları faturayı düzenleyen şirket ve gerçek kişiden getirtildikten sonra, dosyanın mali müşavir, elektrik mühendisi ve inşaat mühendisi bilirkişiden oluşacak bilirkişi kuruluna tevdii ile, faturayı düzenleyenler ile borçlu şirketin ticari defterleri üzerinde de inceleme yaptırılarak, 11.03.2016 tarihli 31 numaralı hak ediş raporu, geçici kabul tutanağı ve ekleri, feri müdahil... Şirketi ile borçlu şirket arasında imzalanan idari şartname ve zeyilnameler değerlendirilerek hak ediş kapsamında yapılan ödemenin mahcuzlara ilişkin olup olmadığı, davalı alacaklının dayandığı faturaların düzenleyecilerin ve borçlu şirketin defterlerinde kayıtlı olup olmadığı, bedellerinin ödenip ödenmediği, mahcuzların defterlerde demirbaş olarak kayıtlı olup olmadığı,incelenen defterlerin usulune uygun tutulup tutulmadığı, açılış ve kapanış tasdiklerinin yapılıp yapılmadığı hususlarının açıklığa kavuşturulması, netice olarak haciz tarihi itibarıyla dava konusu menkullerin mülkiyetinin hak ediş kapsamında davacı üçüncü kişiye geçmiş sayılıp sayılmayacağı noktasında bilirkişi raporu düzenlettirilmesi, bu doğrultuda elde edilen bilgilerin, dava dosyasında bulunan diğer delillerle birlikte değerlendirilerek oluşacak sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken, eksik inceleme ve araştırma sonucu davanın reddine karar verilmesi doğru görülmemiş ve hükmün bozulmasına karar vermek gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davalı alacaklı vekilinin temyiz itirazlarının REDDİNE, (2) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davacı üçüncü kişi vekilinin temyiz itirazlarının kabulüyle hükmün İİK'nin 366. ve HUMK'un 428. maddesi gereğince İİK'nin 366 ve 6100 sayılı HMK'nin Geçici 3. maddesi yollamasıyla 1086 sayılı HUMK'un 428. maddesi uyarınca BOZULMASINA, taraflarca İİK'nin 366/3. maddesi gereğince Yargıtay Daire ilamının tebliğinden itibaren ilama karşı 10 gün içinde karar düzeltme isteğinde bulunulabileceğine, peşin harcın istek halinde temyiz edenlere ayrı ayrı iadesine,

17.04.2019 tarihinde oy birliğiyle karar verildi
Yargıtay — Esas No: 2015/6196, Karar No: 2016/2656, Tarih: 04.04.2016

**6. Hukuk Dairesi         2015/6196 E.  ,  2016/2656 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi

Mahalli mahkemesinden verilmiş bulunan yukarıda tarih ve numarası yazılı menfi tespit davasına dair karar, davalı tarafından süresi içinde temyiz edilmiş olmakla, dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği görüşülüp düşünüldü.

Dava, menfi tespit istemine ilişkindir. Mahkemece kiracı ve kefil açısından davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Davacılar vekili dava dilekçesinde, taraflar arasında 20.05.2007 tarihli ve iki yıl süreli, aylık 1.100 TL bedelli kira sözleşmesi bulunduğunu, sözleşmeye göre yıllık artışın TEFE-TÜFE ortalamasına göre yapılacağını, davalı kiraya verenin 09.05.2012 tarihinde takip başlatıp, 2011 yılı Ocak ayından 660,00 TL, Şubat ayı 1.200,00 TL, Mayıs ayı 1.200,00 TL, Haziran ayı 1.200,00 TL, Ağustos ayı 1.200,00 TL, Ekim ayı 200,00 TL , Kasım ayı 200,00 TL, Aralık ayı 1.200,00 TL, 2012 yılı, Ocak ayı 200,00 TL, Mart ayı 1.200,00 TL toplam 8.460 TL için takip başlattığını, davalı ...'nın kefalet süresinin dolduğunu, ayrıca 1.200 TL olan kira bedelinin sözlü anlaşmayla aylık 1.000 TL'ye indirildiğini, takibe konu kira bedellerinin de ödendiğini belirterek davacıların borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini istemiştir. Davalı 2008 yılı Mayıs ayından itibaren kira bedelinin 1.200 TL olduğunu, davacının 2009 yılı Haziran ayından itibaren eksik ve düzensiz ödeme yaptığını, davalının tacir olup banka hesabıyla ilgilenemediğini ancak eksik ödemeler tespit edildikten sonra takip başlatıldığını davalının kira ödemelerini ay belirtmeden yaptığından 2011 yılından sonra yapılan ödemeleri 2009 ve 2010 yılı kiralarına mahsup edildiğini, bilirkişinin sadece takibe konu dönemi esas aldığını oysa kiranın başlangıcına gidilmesi gerektiğini, davalının takip miktarı kadar borcu bulunduğunu belirterek davanın reddini savunmuştur. Mahkemece bilirkişi raporu alınmış, bilirkişi raporunda davalının 2011 yılı Ocak ayı ile 2012 yılı Mart ayı arası 19.000 TL ödemesi bulunduğunu, bu dönemde ödenmesi gereken kiranın ise aylık 1.200 TL'den 18.000 TL olduğunu bildirmiş, mahkemece alınan rapor doğrultusunda kefilin sorumluluk süresinin bittiği, davacı kiracının ise borcu bulunmadığı gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Türk Borçlar Kanunu'nun 101. maddesinde '' Birden çok borcu bulunan borçlu, ödeme gününde bu borçlardan hangisini ödemek istediğini alacaklıya bildirebilir. Borçlu bildirimde bulunmazsa, yapılan ödeme, kendisi tarafından derhâl itiraz edilmiş olmadıkça, alacaklının makbuzda gösterdiği borç için yapılmış sayılır '' düzenlemesi 102. maddesinde ise taraflar arasında birden fazla borç bulunması halinde “Kanunen geçerli bir açıklama yapılmadığı veya makbuzda bir açıklık bulunmadığı durumda ödeme, muaccel borç için yapılmış sayılır. Birden çok borç muaccel ise ödemenin, borçluya karşı ilk olarak takip edilen borç için

./..

./..

yapılmış olduğu kabul edilir. Takip yapılmamış ise ödeme, vadesi ilk önce gelmiş olan borç için yapılmış olur.” hükmünü içermektedir. Dosya içerisindeki banka ekstresinden davalının ödemeleri açıklamada bulunmadan yaptığı anlaşılmaktadır.

Bu durumda; davalı tarafından, davacının dava konusu edilen aylara ilişkin yaptığı ödemelerin, ödenmeyen önceki aylara mahsup edildiği iddia edildiğine göre mahkemece kira sözleşmesinin başlangıcından itibaren yapılan tüm ödeme kayıtları getirtilerek kayıtlar üzerinden bilirkişi incelemesi yaptırılmak suretiyle eksik ödemeler bulunup bulunmadığı tespit edilerek oluşacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde karar verilmesi doğru değildir.

Hüküm bu nedenle bozulmalıdır.

SONUÇ:Yukarıda açıklanan nedenlerle temyiz itirazlarının kabulü ile 6100 sayılı HMK.ya 6217 Sayılı Kanunla eklenen geçici 3.madde hükmü gözetilerek HUMK.nın 428.maddesi uyarınca hükmün BOZULMASINA, istek halinde peşin alınan temyiz harcının temyiz edene iadesine, 04.04.2016 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.