muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2023/5195, Karar No: 2023/4046, Tarih: 17.10.2023

. Hukuk Dairesinin 18/10/2021 tarihli ve 2020/561 esas, 2021/2705 sayılı kararı ile "Yukarıda açıklanan ilkeler ışığında, bilirkişi kurulunun "gerekli olan uyarı levhalarının pilon (direkler) üzerine asılması gerektiği, olayın meydana geldiği parselde pilon bulunmadığı sadece irtifak hakkı bulunduğu, olayın meydana gelmesindeki asıl etmenin bina sahibinin kaçak yapıyı parsel üzerine Yönetmelik ve Kanunlara aykırı şekilde inşa etmesi olduğu hususu dikkate alındığında TEİAŞ tan enerji nakil hattını yükseltmesi gibi bir uygulama beklenemeyeceği, söz konusu eylemin oldukça maliyetli olduğu, olayın meydana gelmesinde TEİAŞ ın bakım-onarım zafiyetinin bulunmadığı,üstelik TEİAŞ tarafından ilgili Belediye ve bina sahibinin parsel üzerindeki yapı nedeniyle Can ve Mal Güvenliğinin tehlikeye düşürüldüğü hususunda uyarıların yapıldığı, TEİAŞ'ın üzerine düşen edimleri yerine getirmiş olduğu" şeklindeki görüşünün ve bu yöndeki mahkeme gerekçesinin olayın niteliği itibarıyla eksik incelemeye dayalı olduğu değerlendirilmiştir.

O halde mahkemece; yukarıda açıklanan ilkeler ve mevzuat hükümlerine göre , özellikle olayın meydana geldiği bina nedeniyle meydana gelebilecek tehlikenin bertaraf edilmesi için davalı şirketin neler yapabileceği, davalının objektif sorumluluğu, bu sorumluluğun herhangi bir nedenle kalkıp kalkmadığı, ek kusur bulunup bulunmadığı hususunda ; iş güvenliği uzmanı ,elektrik mühendisi ve inşaat mühendisi bilirkişilerden oluşturulacak yeni heyetten kusura ilişkin itirazları giderici, hükme ve denetime elverişli yeni rapor alınması ve sonucuna göre karar verilmesi gerekmektedir." gerekçeleriyle kaldırılmasına karar verildiği,

Dolayısıyla Büyükçekmece 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2021/800 esas sayılı dosyası celp edilmek suretiyle bu dosyada yer alan bilirkişi raporlarının incelenmesi, konusunda uzman kişilerce taksirle öldürme suçu yönünden cezai sorumluluğun tespiti bakımından gerekirse yeniden bilirkişi incelemesi yaptırılmak suretiyle sonucuna göre tespit edilecek şüphelilerin hukuki durumunun takdir ve tayini gerekirken, eksik soruşturmaya dayalı olarak verilen kovuşturmaya yer olmadığına dair karara yönelik itiraz üzerine soruşturmanın genişletilmesine karar verilmesi gerektiği gözetilmeden, yazılı şekilde itirazın reddine karar verilmesinde isabet görülmemiştir."

Şeklindeki gerekçeye dayandığı anlaşılmıştır.

II. GEREKÇE

1. Müteveffa ...'nın 21/01/2015 tarihinde Büyükçekmece'de evinin çatısındaki bacanın temizlenmesi sırasında kullandığı aletin yüksek gerilim hattına dokundurulması nedeniyle vücudundan elektrik akım geçmesine bağlı solunum ve dolaşım durması sonucunda hayatını kaybetmesi nedeniyle yapılan soruşturma evresi sonunda, Büyükçekmece Cumhuriyet Başsavcılığınca verilen 09/09/2015 tarihli ve 2015/2182 soruşturma, 2015/11234 sayılı kovuşturmaya yer olmadığına dair karara karşı müştekiler vekilince yapılan itiraz, Bakırköy 4. Sulh Ceza Hâkimliğinin 14/11/2022 tarihli ve 2022/4180 değişik iş sayılı mercii kararı ile kesin olmak üzere reddedilmiştir.

2.Müteveffa ...'nın 21/01/2015 tarihinde kiracısı bulunduğu konutun tıkalı bacasını temizlemek için çıktığı terasta, bina üzerinden geçen yüksek gerilim hattındaki akımın elindeki sopaya ark yapması sonucu akıma kapılarak vefat etmesi üzerine, müteveffanın eşi müşteki ... kendisine asalaeten, müteveffanın vefatından sonra doğan kızına ise velayeten Büyükçekmece 1.Asliye Hukuk Mahkemesinin 2021/800 esasına kayden açmış olduğu tazminat davasında meydana gelen haksız eylemde kusur oranlarının tespiti için iki kez yapılan keşif üzerine alınan bilirkişi raporlarında;"... haksız eylemin meydana geldiği binanın ruhsatının bina sahibi dava dışı ... tarafından alınmadığı, yapının kaçak olduğu, Elektrik Kuvvetli Akım Sistemleri Yönetmeliğine göre 154 Kv enerji nakil hattının yapılara düşeyde en fazla yaklaşma mesafesinin 5 metre olacağının belirtildiği, ancak 154 Kv Ambarlı-Yıldıztepe II (3-4) enerji nakil hattının altında bulunan kaçak binanın nakillere şakuli mesafesinin TEİAŞ'ın irtifak hakkına da tecavüz edilerek 1.8 metre olduğu, bu durumun TEİAŞ tarafından tespit edilerek bina sahibi ve Esenyurt Belediyesine binanın yıktırılması için yazılı uyarıda bulunulduğu, ancak gerekli önlemlerin alınmadığı anlaşılmakla; belediye ve TEİAŞ tarafından kendisine gönderilen uyarı yazılarını dikkate almadan güvenlik açısından tehlike arz eden binayı kiraya veren ...'ın %40 kusurlu olduğu, dava konusu kazanın meydana geldiği bina ile ilgili olarak yapımı aşamasında izin ve denetim ile ihlal durumlarında durdurma, mühürleme ve yıkım yetkisi bulunan Esenyurt Belediyesinin %40 kusurlu olduğu, her ne kadar belediyeye uyarı yazısı göndermiş ise de bölgede tellere yakın yapılaşmanın yoğun olduğu, benzer kazaların sıkça yaşandığı göze alınarak tellerin yükseltilmesi ve irtifak hakkına tecavüz ile ilgili olarak yasal yollara müracaat etmeyen TEİAŞ'ın sorumluluğunun %10, baca temizliğini yaparken gerekli dikkat ve özeni göstererek kullandığı sopayı elektrik hattına yaklaştırmaması gereken müteveffanın %10 kusurlu olduğunun tespit edildiği, ancak mahkemece TEİAŞ'ın sorumluluğu bulunmadığı yönündeki rapora kısmen uygun olarak verilen hükmün taraflarca istinaf edilmesi üzerine İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 3

. Hukuk Dairesinin 18/10/2021 tarihli ve 2020/561 esas, 2021/2705 sayılı kararı ile "Yukarıda açıklanan ilkeler ışığında ,bilirkişi kurulunun "gerekli olan uyarı levhalarının pilon (direkler) üzerine asılması gerektiği, olayın meydana geldiği parselde pilon bulunmadığı sadece irtifak hakkı bulunduğu, olayın meydana gelmesindeki asıl etmenin bina sahibinin kaçak yapıyı parsel üzerine Yönetmelik ve Kanunlara aykırı şekilde inşa etmesi olduğu hususu dikkate alındığında TEİAŞ'tan enerji nakil hattını yükseltmesi gibi bir uygulama beklenemeyeceği, söz konusu eylemin oldukça maliyetli olduğu, olayın meydana gelmesinde TEİAŞ'ın bakım-onarım zafiyetinin bulunmadığı, üstelik TEİAŞ tarafından ilgili Belediye ve bina sahibinin parsel üzerindeki yapı nedeniyle can ve mal güvenliğinin tehlikeye düşürüldüğü hususunda uyarıların yapıldığı, TEİAŞ'ın üzerine düşen edimleri yerine getirmiş olduğu" şeklindeki görüşün bildirildiği anlaşılmıştır.

3. İnceleme konusu kovuşturmaya yer olmadığına ilişkin karara karşı yapılan itirazın reddine yönelik hükümde; Büyükçekmece 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2021/800 esas sayılı dosyası celp edilmek suretiyle bu dosyada yer alan bilirkişi raporlarının incelenmesi suretiyle sorumluların araştırılarak tespit edilmesi ve gerekirse taksirle öldürme suçu yönünden cezai sorumluluğun tespiti bakımından konusunda uzman kişilerce yeniden bilirkişi incelemesi yaptırılmak suretiyle sonucuna göre tespit edilecek şüphelilerin/sorumluların hukuki durumunun takdir ve tayini gerekirken, eksik soruşturmaya dayalı olarak verilen kovuşturmaya yer olmadığına dair karara yönelik müştekiler vekilinin itirazı üzerine soruşturmanın genişletilmesine karar verilmesi gerektiği gözetilmeden, yazılı şekilde itirazın reddine karar verilmesi Kanun’a aykırı olup kanun yararına bozma talebi yerinde görülmüştür.

III. KARAR

1. Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının kanun yararına bozma isteminin KABULÜNE,

2. Bakırköy 4. Sulh Ceza Hâkimliğinin 14/11/2022 tarihli ve 2022/4180 değişik iş sayılı kararının 5271 sayılı Kanun’un 309 uncu maddesinin üçüncü fıkrası gereği, oy birliğiyle KANUN YARARINA BOZULMASINA,

5271 sayılı Kanun’un 309 uncu maddesinin dördüncü fıkrasının (b) bendi uyarınca gerekli işlemin yapılması için dava dosyasının, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 17.10.2023 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2025/183, Karar No: 2025/181, Tarih: 26.03.2025

**Hukuk Genel Kurulu         2025/183 E.  ,  2025/181 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Yargıtay 4. Hukuk Dairesi (İlk Derece Mahkemesi Sıfatıyla)

SAYISI : 2019/67 E., 2024/84 K.

1. Taraflar arasındaki tazminat davasından dolayı Yargıtay 4. Hukuk Dairesince İlk Derece Mahkemesi sıfatıyla yapılan yargılama sonunda 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 150/5. maddesi uyarınca davanın açılmamış sayılmasına karar verilmiştir.

2. Karar davacı tarafından temyiz edilmiştir.

3. Hukuk Genel Kurulunca dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği düşünüldü:

I. YARGILAMA SÜRECİ

Davacı İstemi

4. Davacı dava dilekçesinde; hâkimin hukuki sorumluluğuna dayanarak açtığı davada Yargıtay 12. Hukuk Dairesince 2019/3 Esas sayılı dosyada mal varlığının ve gelirinin bulunmamasına, mirasın reddine ilişkin iki adet mahkeme kararı sunmasına ve Anayasa Mahkemesi başta olmak üzere birçok mahkemece adli yardım talebinin kabul edilmesine rağmen bu yöndeki talebinin reddedilerek davanın usulden reddine karar verildiğini, bu kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu, hukuki belirlilik ve güvenilirlilik, sosyal hukuk devleti ilkeleri ve adil yargılanma hakkına aykırı davranıldığını, hak arama hürriyetinin engellendiğini ileri sürerek maddi tazminata ve fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla her bir hâkimden 7.000.000,00 TL olmak üzere toplam 35.000.000,00 TL manevi tazminatın davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı Cevabı

5. Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; zamanaşımı süresinin dolduğunu, 6100 sayılı Kanun'un 46. maddesindeki sorumluluk koşullarının oluşmadığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

Özel Daire Kararı

6. Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin 24.09.2024 tarihli ve 2019/67 Esas, 2024/84 Karar sayılı kararı ile; "...Dava, hakimlerin hukuki sorumluluğuna dayalı manevi tazminat istemine ilişkindir.

Dosya kapsamından; davacının 06/06/2023 tarihli oturuma katılmaması nedeniyle mazeret isteminin reddine karar verilerek HMK’nın 150.maddesi uyarınca yenileninceye kadar işlemden kaldırılmasına karar verildiği, davacının yenileme talebi üzerine 07/09/2023 tarihli 1.yenileme zaptı düzenlendiği, yine davacının 23/01/2024 tarihli oturumda hazır bulunmaması üzerine taraflarca takip edilmeyen dosyanın işlemden kaldırılmasına ve davacıya 150/5.maddesi uyarınca ihtarat yapılmasına karar verildiği, davacının yeniden başvurusu üzerine bu defa 23/02/2024 tarihinde 2.yenileme zaptı düzenlendiği, 30/04/2024 tarihli oturumda ise adli yardım talebinin reddedildiği, ve ihtaratta bulunulduğu, davacının adli yardım talebinin reddine ilişkin itirazının Yargıtay 5. Hukuk Dairesi’nin 20/05/2024 gün, 2024/5 D.iş sayılı kararı ile itirazın kesin olarak reddedildiği ve son olarak 30/04/2024 tarihli oturuma SEGBİS yöntemi ile katılan ve bu nedenle duruşma gününden haberdar olan davacının 24/09/2024 tarihli oturumda hazır olmadığı anlaşılmıştır.

HMK’nın 150/6.maddesinde “işlemden kaldırılmasına karar verilmiş ve sonradan yenilenmiş olan dava, ilk yenilenmeden sonra bir defadan fazla takipsiz bırakılamaz. Aksi hâlde dava açılmamış sayılır” hükmünün düzenlendiği, yukarıda özetlenen dosya kapsamından da anlaşılacağı üzere daha önce 2 defa dosyanın yenilenmesine rağmen davacının 24/09/2024 tarihli karar oturumuna katılmadığı anlaşılmakla anılan madde uyarınca davanın açılmamış sayılmasına karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.

H Ü K Ü M : Yukarıda yazılı bulunan gerekçelerle;

1-Davanın HMK'nın 150/5. maddesi uyarınca AÇILMAMIŞ SAYILMASINA,

2-Alınması gerekli 427,60 TL maktu harcın davacıdan alınarak hazineye gelir kaydedilmesine,

3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Ücret Tarifesi uyarınca 32.000,00 TL avukatlık ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

4-Davanın adli yardımlı açılmış olması nedeniyle HMK'nın 335/1. maddesi uyarınca yargılama giderlerinden geçici koruma sağladığından hazineden karşılanan 19 adet tebligat gideri olan 1.012,00 TL'nin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydedilmesine,..." karar verilmiştir.

Kararın Temyizi

7. Özel Daire kararı süresi içinde davacı tarafından adli yardım talepli olarak temyiz edilmiştir.

II. ÖN SORUN

8. Hukuk Genel Kurulundaki görüşmeler sırasında öncelikle davanın adli yardım talepli olarak açıldığı, Özel Dairece davacının talebinin reddedildiği, bu karara karşı yapılan itirazın Yargıtay 5. Hukuk Dairesince kesin olarak reddine karar verildiği, davanın 6100 sayılı Kanun’un 150/5. maddesine göre açılmamış sayılması yönünde karar tesis edildiği, davacının bu kararı adli yardım talebiyle temyiz ettiği ve temyiz harçları ile posta giderinin yatırılmamış olduğu dikkate alındığında; davacının temyiz başvurusu yönünden yaptığı adli yardım talebinin yerinde olup olmadığı; buradan varılacak sonuca göre 6100 sayılı Kanun'un 344. maddesine göre işlem yapılmak üzere dosyanın Özel Daireye geri çevrilmesinin gerekip gerekmediği ön sorun olarak tartışılıp değerlendirilmiştir.

III. GEREKÇE

9. Sosyal hukuk devletinin bir gereği olarak kabul edilmiş olan adli yardım, ekonomik bakımdan yetersiz olan kimselere yargı organları önünde haklarını arayabilmeleri veya savunma yapabilmeleri için parasal kolaylıklar sağlanması anlamına gelir. Bu anlamdaki kolaylıklar yargılama giderlerinden muafiyet ve ücretsiz hukuki yardım sağlanması yoluyla gerçekleştirilebilir (Pekcanıtez, Hakan/Özekes, Muhammet/Akkan, Mine/Taş Korkmaz, Hülya: Pekcanıtez Usul Medeni Usul Hukuku, Cilt III, İstanbul 2017, s. 2410-2411).

10 Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun “Adli yardımdan yararlanacak kişiler” başlıklı 334. maddesinin 1. fıkrası, “Kendisi ve ailesinin geçimini önemli ölçüde zor duruma düşürmeksizin, gereken yargılama veya takip giderlerini kısmen veya tamamen ödeme gücünden yoksun olan kimseler, iddia ve savunmalarında, geçici hukuki korunma taleplerinde ve icra takibinde, taleplerinin açıkça dayanaktan yoksun olmaması kaydıyla adli yardımdan yararlanabilirler.” hükmünü içermektedir.

11. Adli yardımdan yararlanmanın ilk koşulu ödeme gücünden yoksunluktur. Hukuki yollara müracaatta ve süreç boyunca gerekli olacak giderleri, kendisinin ve ailesinin geçimini önemli ölçüde zor duruma düşürmeksizin kısmen veya tamamen ödeme gücünden yoksunluk, aslında nakit ya da nakde dönüştürülebilecek kaynak yetersizliğini ifade etmektedir.

12. Talepte bulunan kişinin adli yardımdan yararlanabilme bakımından malî yetersizlik içinde olup olmadığı, kişinin malî durumu, bu çerçevede geliri, mal varlığı, borçları ve sosyal durumu yani kendisinin ve ailesinin yaşam düzeyi ve ihtiyaçları da göz önüne alınarak her olay kendi koşullarına göre tespit edilecektir (Pekcanıtez vd s. 2417-2419).

13. Adli yardımdan yararlanabilmenin ikinci koşulu ise asıl davadaki taleplerin açıkça dayanaktan yoksun olmamasıdır. Haksız yargılama ve takiplerin çoğalıp mahkemelerin ve icra organlarının gereksiz yere uğraştırılmaması ve adli yardım kurumunun kötüye kullanılmaması için taleplerin açıkça dayanaktan yoksun olmaması koşulu özenle incelenmelidir.

14. Adli yardım talebinde bulunan kişi iddiasının ve adli yardım talebinin dayanağı olan delilleri göstermeli ve mahkemeye sunmalıdır. Bu husus 6100 sayılı Kanun'un 336. maddesinin 2. fıkrasında, “Talepte bulunan kişi, iddiasının özeti ile birlikte, iddiasını dayandıracağı delilleri ve yargılama giderlerini karşılayabilecek durumda olmadığını gösteren mali durumuna ilişkin belgeleri mahkemeye sunmak zorundadır.” şeklinde düzenlenmiştir.

15. Adli yardım talep eden kişi, elinde bulundurduğu veya o sırada bilinen delilleri sunmamışsa mahkemece başka bir inceleme yapılmaksızın dosya üzerinden adli yardım talebi derhal reddedilmelidir.

16. Öte yandan talepte bulunanın malî gücüyle ilgili ispat konusunda hâkim tam bir kanaate sahip olmalıdır, bu yönüyle malî yetersizlik koşulunun ispatı için tam ispat ölçüsünün geçerli olduğunun kabulü gerekir (Yargıtay Hukuk Genel Kurulu, 12.04.2023 tarihli ve 2023/4-126 Esas, 2023/317 Karar sayılı kararı).

16. Öte yandan talepte bulunanın malî gücüyle ilgili ispat konusunda hâkim tam bir kanaate sahip olmalıdır, bu yönüyle malî yetersizlik koşulunun ispatı için tam ispat ölçüsünün geçerli olduğunun kabulü gerekir (Yargıtay Hukuk Genel Kurulu, 12.04.2023 tarihli ve 2023/4-126 Esas, 2023/317 Karar sayılı kararı).

17. Kanun yoluna başvuru aşamasında ise temyize müracaat için gerekli olan giderleri karşılamak zorunda kalındığında talepte bulunanın kendisinin ve ailesinin geçiminin ciddi ölçüde zor duruma düşüp düşmeyeceği araştırılır. Temyiz aşamasındaki açıkça dayanaktan yoksun olmama koşulu ise temyiz talebinin açıkça dayanaktan yoksun olmaması şeklinde anlaşılmalıdır. Yargıtay adli yardım talebini bu aşamada reddederse temyiz incelemesine geçilmez, dosya ilgili mahkemeye çevrilerek bu mahkemece temyiz harcının yatırılması için talepte bulunana süre verilir (Pekcanıtez vd s. 2427).

18. Somut olayda davacının, ilk derece mahkemesi sıfatıyla Yargıtay 4. Hukuk Dairesine adli yardım talepli dava açtığı, dava dilekçesinde Yargıtay 12. Hukuk Dairesinde ilk derece mahkemesi sıfatıyla açtığı davada adli yardım talebinin reddedilerek davanın usulden reddine karar verildiğini ve zarara uğradığını ileri sürerek manevi tazminat talep ettiği, Özel Dairece davanın 6100 sayılı Kanun'un 150/5. maddesi uyarınca açılmamış sayılmasına karar verildiği, davacının yargılama aşamasındaki adli yardım talebinin reddedildiği, red kararına karşı Yargıtay 5. Hukuk Dairesine itiraz ettiği, itiraz dilekçesi ekinde muhtarlıktan alınmış fakirlik il muhaberi, adına kayıtlı taşınmaz bulunmadığına ilişkin Akşehir Tapu Sicil Müdürlüğü yazısını, ayrıca annesinden ve babasından kalan mirası reddettiğine ilişkin Akşehir Sulh Hukuk Mahkemesine ait iki adet karar eklediği, itirazının Yargıtay 5. Hukuk Dairesince reddine karar verildiği, temyiz başvurusu yönünden de 5. Hukuk Dairesine yaptığı itiraza ilişkin dilekçeyi ekleyerek malî durumuna ilişkin olarak dosya içinde bulunan belgelere atıf yaptığı görülmüştür.

19. Şu hâlde temyiz başvurusu açısından adli yardım talebi değerlendirildiğinde, adli yardım talebi Özel Dairece reddedilen, itirazı da Yargıtay 5. Hukuk Dairesince yerinde görülmeyen davacının temyiz başvurusu yönünden adli yardım talebinde bulunurken önceki belgelerden başkaca bir belge sunmadığı ve yatırılması gereken temyiz harç ve posta giderlerinin yüklü bir miktar olmadığı da dikkate alındığında Kanun'da öngörülen koşulların oluşmadığı anlaşılmakla adli yardım talebinin reddine karar verilmesi gerekmiştir.

20. Hâl böyle olunca temyiz dilekçesinin süresinde temyiz defterine kaydedildiği ancak davacı tarafından temyiz harç ve giderlerinin yatırılmadığı anlaşıldığından;

a) 6100 sayılı Kanun'un 366. maddesi yollamasıyla uygulanması gereken aynı Kanun'un 344. maddesi uyarınca;

i) Temyiz harç ve giderlerinin bir haftalık kesin süre içerisinde yatırılması, aksi hâlde temyiz başvurusundan vazgeçmiş sayılacağı hususunun davacıya yazılı olarak bildirilmesi,

20. Hâl böyle olunca temyiz dilekçesinin süresinde temyiz defterine kaydedildiği ancak davacı tarafından temyiz harç ve giderlerinin yatırılmadığı anlaşıldığından;

a) 6100 sayılı Kanun'un 366. maddesi yollamasıyla uygulanması gereken aynı Kanun'un 344. maddesi uyarınca;

i) Temyiz harç ve giderlerinin bir haftalık kesin süre içerisinde yatırılması, aksi hâlde temyiz başvurusundan vazgeçmiş sayılacağı hususunun davacıya yazılı olarak bildirilmesi,

ii) Verilen kesin süre içinde temyiz harç ve giderleri yatırılmadığı takdirde temyiz başvurusunun yapılmamış sayılmasına karar verilerek davacıya tebliğ edilmesi,

b) Verilen kesin süre içinde;

i) Temyiz harçlarının tamamlanması hâlinde,

ii)Temyiz harçlarının tamamlanmaması sebebiyle temyiz başvurusunun yapılmamış sayılmasına dair verilen kararın, tebliğ tarihinden itibaren bir hafta içinde temyiz edilmesi durumunda ise temyiz harç ve giderleri de yatırıldıktan sonra, dosya temyiz incelemesi yapılmak üzere Hukuk Genel Kuruluna gönderilmelidir.

IV. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

1. Davacının adli yardım talebinin REDDİNE,

2. Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 366. maddesi yollamasıyla aynı Kanun’un 344. maddesi gereğince işlem yapılmak üzere dosyanın YARGITAY 4. HUKUK DAİRESİNE GERİ ÇEVRİLMESİNE,

26.03.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/865, Karar No: 2013/8269, Tarih: 18.04.2013

**10. Hukuk Dairesi         2013/865 E.  ,  2013/8269 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :İş Mahkemesi

Dava, ... ... sigortasına giriş tarihinin, ...’de sigorta başlangıcı olarak tespiti istemine ilişkindir.

Mahkeme, ilamında belirtildiği şekilde isteğin kabulüne karar vermiştir.

Hükmün, davalı Kurum Avukatı tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Davacı, ... ... sigortasına giriş tarihi olan 01.03.1980 tarihinin, ...’de sigorta başlangıcı olarak tespitini istemiştir.

Mahkemece, yurt dışı borçlanma istemine ilişkin borçlanma belgeleri getirtilmeksizin, yapılmış bir borçlanmanın varlığı ile yurtdışı çalışmaların tasfiye durumu araştırılmaksızın, ... ... sigortasına giriş tarihi olduğundan bahisle 01.03.1980 tarihinin, ...’de sigorta başlangıcı olarak tespitine karar verilmiştir.

Mahkemenin hükmü eksik inceleme ve araştırmaya dayalıdır.

... Cumhuriyeti ile ... Federal Cumhuriyeti arasında imzalanan ... Güvenlik Sözleşmesinin, konuya ilişkin 29’uncu maddesinin 4’üncü bent hükmü, bir kimsenin ... sigortasına girmeden önce, ... ... sigortasına girmiş bulunması halinde, ... sigortasına giriş tarihinin, ... sigortasına giriş tarihi olarak kabul edileceğini öngörmüştür. Ancak anılan sözleşme hükmünün uygulanabilmesi, ... ... sigortasına giriş tarihini içerecek şekilde yurt dışı borçlanmasının usulünce yapılması halinde mümkündür.

Diğer taraftan, dava dosyası içerisinde yer alan 29.08.2011 tarihli tercümeli ... Mercii yazısı ile, eki aynı tarihli tercümesiz sigorta durumunu gösterir belgede; davacının, ... primlerini 10.05.1985 tarihli kararla iade alarak yurt dışı çalışmalarını tasfiye ettiği de belirtilmektedir.

Prim iadesi suretiyle tasfiye edilen yurt dışı hizmetlerindeki anılan tasfiye edilme hali, söz konusu yurt dışı sürelerinin, 3201 sayılı Yasa uyarınca borçlandırılarak sigortalının ... güvenliği bakımından değerlendirilmesinde, aksine bir düzenleme bulunmadığından engel değildir. Ancak tasfiye edilen yurt dışı hizmetlerin, sigortalılık başlangıcında esas alınabilmesi mümkün de bulunmamaktadır. Çünkü,... Cumhuriyeti ile ... Federal Cumhuriyeti arasında bağıtlanan ... Güvenlik Sözleşmesinin, konuya ilişkin 29’uncu maddesinin 4’üncü bent hükmü, bir kimsenin ... sigortasına girmeden önce, ... ... sigortasına girmiş bulunması halinde, ... sigortasına giriş tarihinin, ... sigortasına giriş tarihi olarak kabul edileceğini belirtmekle birlikte, anılan hükmün uygulanabilirliği, her iki ülke mevzuatına göre dikkate alınabilecek bir sigortalılık süresinin bulunması halinde mümkündür.