muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2024/1986, Karar No: 2024/3389, Tarih: 22.02.2024

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili ve davalı ... vekili istinaf başvurusunda bulunmuşlardır.

B. Gerekçe ve Sonuç

Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesinin 08.12.2022 tarihli kararı ile; davacının ücretinin devir tarihinde düşük bildirildiği, davalının devir tarihinden önceki alacaklardan sorumluluğu bulunmasa da ücretinin eksik bildirilmesi sebebiyle devir sonrasında yapılan eksik ödemeler nedeniyle sorumluluğunun bulunduğu, bu nedenle alacakların hüküm altına alınmasında hata bulunmadığı ancak Mahkemece toplu iş sözleşmesinden kaynaklanan fark ücret ve ikramiye alacaklarına en yüksek işletme kredisi faizi uygulanması gerekirken en yüksek mevduat faizi uygulanmasının hatalı olduğunu, ilave tediye alacağı yönünden davacı dava ve ıslah dilekçesinde yasal faiz talep etmesine rağmen Mahkemece en yüksek mevduat faizine hükmedilmesinin hatalı olduğu belirtilerek taraf vekillerinin istinaf başvurularının kabulüyle İlk Derece Mahkemesi kararının ortadan kaldırılarak esas hakkında yeniden hüküm kurulmak suretiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili ve davalı ... vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Dairemizin 11.05.2023 tarihli bozma ilâmı ile; taraf teşkili sağlandıktan sonra karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

B.Bölge Adliye Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; bozma ilâmı uyarınca taraf teşkili sağlandıktan sonra bozma öncesi belirtilen gerekçeler tekrar edilerek davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili; davacının ücretinin toplu iş sözleşmelerine uygun olarak belirlendiğini belirterek kararının bozulması istemi ile temyiz yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık; davanın doğru hasma yöneltilip yöneltilmediği, davacının ücretinin tespiti ile dava konusu alacakların hesabı ve hesaplamaların arabulucu son tutanak tarihi dikkate alınarak yapılıp yapılmadığı hususlarındadır.

2. İlgili Hukuk

1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesin birinci fıkrası ile 371 inci maddesi.

2. 6772 sayılı Devlet ve Ona Bağlı Müesseselerde Çalışan İşçilere İlave Tediye Yapılması ve 6452 Sayılı Kanunla 6212 Sayılı Kanunun 2 nci Maddesinin Kaldırılması Hakkında Kanun'un 1 vd. maddeleri.

2. İlgili Hukuk

1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesin birinci fıkrası ile 371 inci maddesi.

2. 6772 sayılı Devlet ve Ona Bağlı Müesseselerde Çalışan İşçilere İlave Tediye Yapılması ve 6452 Sayılı Kanunla 6212 Sayılı Kanunun 2 nci Maddesinin Kaldırılması Hakkında Kanun'un 1 vd. maddeleri.

3. 7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu'nun 3 üncü maddesinin birinci fıkrası uyarınca "Kanuna, bireysel veya toplu iş sözleşmesine dayanan işçi veya işveren alacağı ve tazminatı ile işe iade talebiyle açılan davalarda, arabulucuya başvurulmuş olması dava şartı" olarak düzenlenmiştir.

4. 6111 sayılı Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılması ile Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu ve Diğer Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun'un 166 ncı maddesinin ilgili fıkraları şu şekildedir:

" (1) İl özel idarelerinin sürekli işçi kadrolarında çalışan ihtiyaç fazlası işçiler, Karayolları Genel Müdürlüğünün taşra teşkilatındaki sürekli işçi kadrolarına, belediyelerin (bağlı kuruluşları hariç) sürekli işçi kadrolarında çalışan ihtiyaç fazlası işçiler, Milli Eğitim Bakanlığı ve Emniyet Genel Müdürlüğünün taşra teşkilatındaki sürekli işçi kadroları ile sürekli işçi norm kadro dâhilinde olmak üzere ihtiyacı bulunan mahalli idarelere atanır.

...

(6) Devredilen işçilerin ücret ile diğer malî ve sosyal hakları; toplu iş sözleşmesi bulunan işçiler bakımından yenileri düzenleninceye kadar devir işleminden önce tabi oldukları toplu iş sözleşmesi hükümlerine göre, toplu iş sözleşmesi olmayan işçiler bakımından 2010 yılı Kasım ayında geçerli olan bireysel iş sözleşmesi hükümlerine göre belirlenir. Devre konu işçiler bakımından devir tarihinden önce doğmuş ve devir tarihinde ödenmesi gereken borçlardan devralan kurum sorumlu tutulamaz. Kıdem tazminatına ilişkin hükümler saklıdır.

..."

3. Değerlendirme

..."

3. Değerlendirme

1. Somut uyuşmazlıkta davacının devirden sonra çalışmaya devam ettiği davalı işyerinde, nakil tarihinden sonra ilk defa 15.03.2012-14.03.2015 yürürlük süreli toplu iş sözleşmesi uygulanmıştır. Davacı ise nakilden sonra 03.01.2012 tarihinde toplu iş sözleşmesinin tarafı olan Koop İş Sendikasına üye olmuş ve bu üyeliği işverene bildirilmiştir. Mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporunda 15.03.2012-14.03.2015 yürürlük süreli toplu iş sözleşmesinin geçici birinci maddesinde yer alan düzenleme uyarınca davacının 15.03.2012 tarihinden itibaren 15.03.2012-14.03.2015 yürürlük süreli toplu iş sözleşmesinden yararlanabileceği kabulü ile hesaplamalar yapılmıştır. Ancak 6111 sayılı Kanun'un 166 ncı maddesinin altıncı fıkrasında açıkça devredilen işçilerin ücret ile diğer mali ve sosyal haklarının "...toplu iş sözleşmesi bulunan işçiler bakımından yenileri düzenleninceye kadar devir işleminden önce tabi oldukları toplu iş sözleşmesi hükümlerine göre..." belirleneceği hükme bağlanmıştır. Bu hükme göre işçinin nakledildiği işyerinde yeni bir toplu iş sözleşmesi düzenleninceye kadar, yürürlük süresi sona erse dahi, eski işyerinde uygulanan toplu iş sözleşmesinden yararlandırılması gerekmektedir. Ayrıca belirtmek gerekir ki nakil tarihinden sonra nakledilen işyerinde düzenlenen yeni toplu iş sözleşmesinde farklı bir hükme yer verilmiş olması da, Kanun hükmünün emredici nitelikte olması karşısında sonuca etkili değildir.

2. Açıklanan yasal düzenleme dikkate alındığında somut olayda davacının, ancak toplu iş sözleşmesinin imza tarihinden itibaren davalı Bakanlığa ait işyerinde uygulanan toplu iş sözleşmesinden yararlanabilmesi mümkündür. Bu hâlde Mahkemece 15.03.2012-14.03.2015 yürürlük süreli toplu iş sözleşmesinin imza tarihi araştırılarak davacının ücret miktarı tespit edilmeli ve usuli kazanılmış haklar da dikkate alınarak varsa fark alacaklar hesaplanmalıdır.

3. Ayrıca 03.01.2019 tarihli son tutanak, dava dilekçesine eklenerek 11.03.2019 tarihinde dava açılmıştır. Mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporunda, fark ücret alacağının 14.02.2019 tarihine kadar hesaplandığı, fark ilave tediye alacağının ise 31.01.2019 ödeme tarihli dönemi de kapsayacak şekilde hesaplandığı görülmüştür. Arabuluculuk faaliyetinin, tarafların anlaşamadığına ilişkin düzenlenen son tutanak tarihinden önce muaccel olan alacaklar için gerçekleştirildiği dikkate alındığında, arabuluculuk son tutanak tarihinden sonra muaccel olan alacaklar bakımından dava şartı yerine getirilmemiştir. Bu husus gözetilmeksizin hüküm kurulması bir başka hatalı yöndür.

VII. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Dosyanın kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

22.02.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/14031, Karar No: 2016/5956, Tarih: 21.04.2016

**17. Ceza Dairesi         2015/14031 E.  ,  2016/5956 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Hırsızlık

HÜKÜM : Ceza verilmesine yer olmadığına

Mahalli mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle incelenerek, gereği görüşülüp düşünüldü:

Dosya ve duruşma tutanakları içeriğine, toplanıp karar yerinde incelenerek tartışılan hukuken geçerli ve elverişli kanıtlara, gerekçeye ve hâkimin takdirine göre; suçun sanık tarafından işlendiğini kabulde usul ve yasaya aykırılık bulunmadığı anlaşılmış, diğer temyiz itirazları da yerinde görülmemiştir.

Ancak;

1-Sanığın, yaşının küçük olması nedeniyle evrakı ayrılan suça sürüklenen çocuk Gülşen Mükanoğlu ile birlikte marketten 195 TL değerinde ki 2 çift beyaz spor ayakkabı, 1 çift siyah spor ayakkabı, 1 çift gri spor ayakkabı ile 34 çift çorabı başka bir mağazaya ait poşetin içine doldurarak mağazadan çıktıkları sırada güvenlik kamerasından tespit edildiği ve kolluk görevlilerine bildirilmesi sonucunda suça konu eşyalar ile birlikte yakalanarak tutanağa bağlandığı halde sanığın yalnızca 2 çift ayakkabı ile 8 çift çorabı çaldıkları şeklinde ki savunmasına itibar edilerek ve kabule göre de suçun işleniş şekli ve özellikleri dikkate alınarak, dosya kapsamından değerinin az olmadığı anlaşılan eşyaları çalan sanık hakkında ceza vermekten vazgeçme koşulları oluşmadığı halde yazılı şekilde hüküm kurulması,

2-Denetim olanağının sağlanması açısından yaşının küçük olması nedeniyle hakkındaki evrak tefrik edilerek, Pendik Cumhuriyet Başsavcılığının 2012/14134 sayısı ile soruşturması yapılan ... hakkında kovuşturma açılıp açılmadığı araştırılarak, açılmış ise dosyasının getirtilip, olanaklı ise birleştirilmesi; karar kesinleşmişse mahkemenin dosyasının bu dosya içerisine konulması gerektiğinin gözetilmemesi,

3-Gerekçeli kararda hükme yer verilmeyerek CMK'nun 232. maddesine aykırı davranılması,

Bozmayı gerektirmiş, O yer Cumhuriyet Savcısı'nın temyiz nedenleri bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan, hükmün açıklanan nedenle tebliğnameye uygun olarak BOZULMASINA, 21.04.2016 gününde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2022/9745, Karar No: 2022/11535, Tarih: 29.09.2022

**10. Hukuk Dairesi         2022/9745 E.  ,  2022/11535 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi : Şemdinli Asliye Hukuk (İş) Mahkemesi

Dava, hizmet tespiti istemine ilişkindir.

İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle davanın reddine dair verilen karara karşı davalı ve fer'i müdahil Kurum vekilleri tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine, Erzurum Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesince istinaf başvurularının kabulüne, İlk Derece Mahkemesi kararının ortadan kaldırılmasına, davanın kabulüne karar verilmiştir.

Erzurum Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesince verilen kararın, davalı ve fer'i müdahil Kurum vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

I-İSTEM

Davacı vekili, davacının ücretli öğretmen olarak tam gün esası ile çalıştığını ancak çalıştığı dönem içerisinde çalışmalarının Kurum’a eksik olarak bildirildiğini ileri sürerek Kurum’a bildirilmeyen eksik günlerinin tespitine karar verilmesini talep etmiştir.

II-CEVAP

Davalı ... ve feri Müdahil Kurum vekilleri davanın reddine karar verilmesini istemişlerdir.

III-MAHKEME KARARI

A-İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesince; davanın reddine, şeklinde hüküm kurulmuştur.

B-BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI

Davalı ... ve feri müdahil Kurum vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesince, “Mahkemece davacının aylık prim ödeme gün sayısının (1 gün=7,5 saat) esasına göre hesaplanarak talebinin reddine karar verilmiş olduğu görülmüştür. Ancak yapılan araştırmalar neticesinde davacının her gün günde 6 saat ve haftada 30 saat derse girdiği, Milli Eğitim Müdürlüğü tarafından davacı ile aynı konumda bulunan kadrolu öğretmenlerin de haftada 30 saat derse girdiklerinin belirtildiği, buna göre davacının kendisi ile aynı konumda bulunan kadrolu öğretmenler ile aynı şekilde derse girerek okulda mesaisini tamamladığı anlaşıldığından davacının çalıştığı süre içerisinde ayda 30 gün üzerinden tam gün esası ile çalıştığının kabul edilmesi gerekmektedir.” denilmek suretiyle “A-)Yerel Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararına yönelik davalı vekilinin istinaf başvurularının Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353-(1)-b-2 maddesi gereğince kabulüne,

B-)I-)Yargılamada eksiklik bulunmamakla beraber, kanunun olaya uygulanmasında ve delillerin değerlendirilmesinde hata edildiği ve yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmadığı anlaşılmakla HMK 353/1-b-2 maddesi uyarınca mahkeme kararının ortadan kaldırılmasına,

B-)I-)Yargılamada eksiklik bulunmamakla beraber, kanunun olaya uygulanmasında ve delillerin değerlendirilmesinde hata edildiği ve yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmadığı anlaşılmakla HMK 353/1-b-2 maddesi uyarınca mahkeme kararının ortadan kaldırılmasına,

II-)1-)Davanın kabulü ile davacının 01/01/2011 - 17/06/2011, 03/10/2011 - 08/06/2012, 04/10/2012 - 14/06/2013, 01/10/2013 - 13/06/2014, 09/10/2014 - 12/06/2015, 08/10/2015 - 17/06/2016 tarihleri arasında ayda 30 gün üzerinden tam gün esası ile Şemdinli İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü idaresinde bulunan okul/okullarda çalıştığının tespitine,” şeklinde karar verilmiştir.

IV-TEMYİZ KANUN YOLUNA BAŞVURU VE NEDENLERİ:

Davalı ... vekili tarafından sunulan temyiz dilekçesi ile davacının çalışmalarının hizmeti 5510 sayılı Yasanın 4/1-a ve 80/h maddelerine uygun olarak Kuruma bildirilmiş olduğu, ücretli öğretmenlerin hizmet akdine dayalı olarak genelde ek ders ücreti karşılığında kısmi zamanlı (part-time) olarak çalışan öğretmenler oldukları, davacının çalışmasının tam süreli iş sözleşmesi olarak nitelendirilemeyeceği, davacının çalıştığı işyerinin devlete bağlı bir kurum olduğu, kurum kayıtlarının aksinin yazılı belge ile ispatlanabileceği, istinaf mahkemesi kararında belirtilen tarihler ile bilirkişi raporunda belirtilen tarihlerin çelişkili olduğu, yine bilirkişi raporunda tarihler arasında kaç gün olduğu belirtilmesine rağmen istinaf mahkemesi kararında bu durumun belirtilmediği özet olarak belirtilerek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmesi talep olunmuştur.

Feri Müdahil Kurum vekili tarafından sunulan temyiz dilekçesi ile 01.01.2011 ile 17.06.2016 tarihleri arasında çalıştığına dair Kurum kayıtlarının incelemesinde herhangi bir kayda rastlanılmadığı, Mahkeme kararının davacının dava dilekçesinin tekrarından öteye geçemediği, Kurum kayıtlarının aksinin davacı tarafından eş değerde yazılı belgelerle ispatlanması gerektiği, bu itibarla davacının davalı işverene ait işyerinde kuruma bildirilen günler dışında çalıştığını gösterir bir tespit ve belge bulunmadığından davanın reddinin gerektiği, Kurumun feri müdahil olarak bulunduğu davada aleyhine vekalet ücreti ve yargılama giderlerine hükmedilmemesi gerektiği özet olarak belirtilerek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmesi talep olunmuştur.

V-İLGİLİ HUKUK KURALLARI VE ESASIN İNCELEMESİ

Davacı, ücretli öğretmen olarak tam gün esası ile çalıştığını ancak çalıştığı dönem içerisinde çalışmalarının Kuruma eksik olarak bildirildiğini ileri sürerek Kuruma bildirilmeyen eksik günlerinin tespiti isteminde bulunmuştur.

V-İLGİLİ HUKUK KURALLARI VE ESASIN İNCELEMESİ

Davacı, ücretli öğretmen olarak tam gün esası ile çalıştığını ancak çalıştığı dönem içerisinde çalışmalarının Kuruma eksik olarak bildirildiğini ileri sürerek Kuruma bildirilmeyen eksik günlerinin tespiti isteminde bulunmuştur.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden, davacının 06.10.2010-17.06.2016 tarihleri arasında geçen çalışmasının davalıya ait işyerinden 30 günün altında Kuruma bildirilmiş olduğu, ihtilaf konusu döneme ait ücret ödeme bordrolarının gönderildiği, yine ek ders ücret bordrolarının sunulduğu, davacının ücretinin aylık olarak her ay girdiği ders saatine göre değişen bir ücret şeklinde olduğu belirlenerek davacının ücretle öğretmen olarak çalıştığının netleştirildiği anlaşılmaktadır.

Davanın 5510 sayılı Kanun’un 4/I-a bendi kapsamındaki sigortalılara ilişkin olduğu, geçiş hükümlerini içeren aynı Kanunun Geçici 7’nci maddesi hükmünde “Bu Kanunun yürürlük tarihine kadar 17.07.1964 tarihli ve 506 sayılı, 02.09.1971 tarihli ve 1479 sayılı, 17.10.1983 tarihli ve 2925 sayılı, bu Kanunla mülga 17.10.1983 tarihli ve 2926 sayılı, 08.06.1949 tarihli ve 5434 sayılı Kanunlar ile 17.07.1964 tarihli ve 506 sayılı Kanun’un geçici 20’nci maddesine göre sandıklara tâbi sigortalılık başlangıçları ile hizmet süreleri, fiilî hizmet süresi zammı, itibarî hizmet süreleri, borçlandırılan ve ihya edilen süreler ve sigortalılık süreleri tabi oldukları Kanun hükümlerine göre değerlendirilirler” hükmü gözetildiğinde, eldeki somut uyuşmazlığın dayandığı mevzuat hükümleri 506 sayılı Kanunu’nun 79’uncu maddesi ile 5510 sayılı Kanunun 4/2-f, 80/1-j, 86/9. maddeleri ile 4857 sayılı İş Kanunu hükümleri olup ücretli öğretmenlerin çalışma esasları ve çalışmaları sırasında tabi olacakları statü, bu mevzuat kapsamında düzenlenmiştir.

5510 sayılı Yasanın usta öğretici ve uzman olarak çalışanların prim ödeme gün sayısını düzenleyen 80/j maddesine göre ise; Milli Eğitim Bakanlığına bağlı her derece ve türdeki örgün ve yaygın eğitim kurumlarında ek ders ücreti karşılığında ilgili mevzuatı çerçevesinde uzman ve usta öğretici olarak çalıştırılanların prim ödeme gün sayısı 30 günü aşmamak kaydıyla, bir takvim ayı içerisinde hak kazandıkları brüt ek ders ücreti toplam tutarının, prime esas günlük kazanç alt sınırına bölünmesi sonucu bulunur. Bu şekilde yapılacak hesaplamalarda tam sayıdan sonraki küsuratlar ise dikkate alınmayacaktır.

4857 sayılı Kanunun 13. maddesinde, işçinin normal haftalık çalışma süresinin, tam süreli iş sözleşmesiyle çalışan emsal işçiye göre önemli ölçüde daha az belirlenmesi durumunda sözleşmenin kısmî süreli iş sözleşmesi olduğu belirtilmiş, 63. maddesinde, genel bakımdan çalışma süresinin haftada en çok 45 saat olduğu, aksi kararlaştırılmamışsa bu sürenin, işyerlerinde haftanın çalışılan günlerine eşit ölçüde bölünerek uygulanacağı açıklanmıştır. 13. madde hükmü, anılan mevzuattaki düzenlemelere egemen olan ilkelerle birlikte ele alındığında, ücretli öğretmenlerin çalışma ilişkilerinde, “tam süreli iş sözleşmesi” olarak nitelendirilmeye olanak verecek bir bağımlılığın bulunmadığı, bunların, öngörülen ve önceden belirlenen süre içerisinde bir çalışma yükümlülüğünü kabullendikleri ve ders saati karşılığında da ücrete hak kazandıkları belirgindir. Davacının, çalışma esasları ile çalışması sırasında tabi olacağı statü yukarıda sıralanan mevzuat çerçevesinde ayrıntılı bir düzenlemeye tabi tutulmuş olup; anılan düzenlemelere egemen ilkeler ve 4857 sayılı İş Kanunu’nun 13’üncü maddesinde yer alan “İşçinin normal haftalık çalışma süresinin, tam süreli iş sözleşmesiyle çalışan emsal işçiye göre önemli ölçüde daha az belirlenmesi durumunda sözleşme kısmi süreli iş sözleşmesidir.” hükmü de gözetildiğinde; çalışma ilişkisinde, “tam süreli iş sözleşmesi” olarak nitelenmeye olanak verecek bir bağımlılık ilişkisinin bulunmadığı, ücretli öğretmenlerin öngörülen ve önceden belirlenen süre dâhilinde bir çalışma yükümlülüğünü kabullendikleri ve ders saati karşılığında da ücrete hak kazandıklarını göstermektedir.

Bölge Adliye Mahkemesi gerekçesinde, davacının her gün günde 6 saat ve haftada 30 saat derse girdiği, Milli Eğitim Müdürlüğü tarafından davacı ile aynı konumda bulunan kadrolu öğretmenlerin de haftada 30 saat derse girdiklerinin belirtildiği, buna göre davacının kendisi ile aynı konumda bulunan kadrolu öğretmenler ile aynı şekilde derse girerek okulda mesaisini tamamladığı anlaşıldığından davacının çalıştığı süre içerisinde ayda 30 gün üzerinden tam gün esası ile çalıştığı varsayılarak hüküm kurulduğu görülmektedir. Mahkemece, dosyada eksik olan sözleşmeler, ek ders ücret bordroları, davacının günlük ve haftalık girdiği ders saatlerini gösteren puantaj kayıtları celp edilerek ve kayıtlardaki çelişkiler giderilerek, tespite konu dönemde hangi aylar kaç saat çalıştığı tespit edilmeli ve yukarıda ayrıntılı olarak açıklandığı üzere, ücretli öğretmen statüsünde ki davacının prim ödeme gün sayıları hesaplanırken, toplam aylık çalışma saatleri, 1 gün = 7,5 saat esası üzerinden aylık çalışma gün sayısına dönüştürülerek, varılacak sonuca göre hüküm kurulmalıdır.

Erzurum Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi’nce, bu maddi ve hukuki olgular göz önünde tutulmaksızın eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

Erzurum Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi’nce, bu maddi ve hukuki olgular göz önünde tutulmaksızın eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde, ... ve fer’i müdahil Kurum vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve Erzurum Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi’nce verilen karar bozulmalıdır.

SONUÇ: Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının, yukarıda yazılı sebeplerden dolayı 6100 sayılı HMK'nın 373/2. maddesi uyarınca BOZULMASINA, dosyanın kararı veren Bölge Adliye Mahkemesi'ne gönderilmesine, 29/09/2022 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/2250, Karar No: 2016/6098, Tarih: 20.04.2016

**3. Hukuk Dairesi         2016/2250 E.  ,  2016/6098 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :AİLE MAHKEMESİ

Taraflar arasındaki yardım nafakası davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, dava ve karşı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün, süresi içinde taraf vekillerince temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı–karşı davalı vekili, dava dilekçesinde; davalının, müvekkilinin babası olduğunu, müvekkilinin annesi ile davalı babasının boşandıklarını, müvekkilinin üniversite öğrencisi olduğunu, herhangi bir gelirinin bulunmadığını belirterek; aylık 400 TL yardım nafakasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı–karşı davacı vekili, cevap dilekçesinde; davacı hakkında daha önce iştirak nafakası verildiğini belirterek, kesin hüküm itirazında bulunmuş, müvekkilinin paranoid şizofreni hastası olduğunu, çalışmadığını savunarak, davanın reddi ile; karşı davasında, davacı lehine verilen iştirak nafakasının 100 TL'ye indirilmesini talep ve dava etmiş, 26.06.2015 tarihli ıslah dilekçesi ile 250TL iştirak nafakasının tamamen kaldırılmasına karar verilmesini istemiştir.

Mahkemece; davalı-karşı davacının akıl hastalığı nedeniyle kazanç elde etme olanağının bulunmadığı, geliri itibari ile kendisinin muhtaç durumda olduğu gerekçesiyle, asıl davanın reddine; karşı dava yönünden ise, davacı -karşı davalı lehine hükmolunan iştirak nafakasının davacının ergin olması ile 19/04/2011 tarihinde kendiliğinden sona erdiği, davalının nafakanın kaldırılması davası açmasında hukuki yararının bulunmadığı gerekçesiyle, davanın usulden reddine karar verilmiş; hüküm, taraf vekillerince süresi içerisinde temyiz edilmiştir.

Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuni gerektirici sebeplere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre, davalı–karşı davacı vekilinin temyiz itirazları yerinde değildir.

Davacı–karşı davalının temyiz itirazları yönünden ise;

TMK.'nun 364/1.maddesinde; "Herkes, yardım etmediği takdirde yoksulluğa düşecek olan üstsoyu ve alt soyu ile kardeşlerine nafaka vermekle yükümlüdür".

TMK.'nun 365/2 maddesinde ise; "Dava, davacının geçinmesi için gerekli ve karşı tarafın mali gücüne uygun bir yardım isteminden ibarettir" düzenlemeleri yer almaktadır.

Hukuk Genel Kurulunun 07.06.1998 tarih, 1998/656 E; 688 K.sayılı ilamında da; "...yeme, giyinme, barınma, sağlık, ulaşım, kültür (eğitim) gibi, bireyin maddi varlığını geliştirmek için zorunlu ve gerekli görülen harcamaları karşılayacak düzeyde geliri olmayanların yoksul kabul edilmesi gerektiği..." vurgulanmıştır.