muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2019/11329, Karar No: 2021/7763, Tarih: 09.11.2021

**12. Ceza Dairesi         2019/11329 E.  ,  2021/7763 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Asliye Ceza Mahkemesi

Suç : Taksirle öldürme

Hüküm : Sanık ... hakkında; TCK'nın 85/1, 62, 50/1-a, 52/1-2-4, 63. maddeleri uyarınca mahkumiyet

Sanıklar ... ve ... hakkında beraat

Taksirle öldürme suçundan sanık ...'in mahkumiyetine ilişkin hüküm, sanık ... müdafii tarafından, sanıklar ... ve ...'ın beraatlerine ilişkin hüküm ise katılan vekili tarafından temyiz edilmekle, dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Olay günü, Pendik Belediyesi Fen İşleri Müdürlüğü Yol Bakım Amirliği tarafından yapılan bina yıkım işi kapsamında, iş makinesi operatörü sanık ...'in kullandığı hidromek lastikli ekskavatör olarak tabir edilen iş makinesi ile yıkım yapıldığı sırada, System Eğitim ve Danışmanlık Sosyal Hiz. Ltd. Şti. işçisi Nail Atar'ın üzerine tuğla düşmesi neticesinde hayatını kaybettiği, ölenin dosyada taraf olarak bulunmayan Fen İşleri Müdürlüğü Yol Bakım Amiri ... tarafından yıkım esansında güvenliği sağlaması amacıyla görevlendirildiği, iş makinesi ve iş makinesi operatörünün sanık ...'ın birim sorumlusu olduğu Pen Yapsan A.Ş. tarafından Belediyeden alınan ihale üzerine sağlandığı, sanık ...'in yetkilisi olduğu System Eğitim ve Danışmanlık Sosyal Hiz. Ltd. Şti. ile Belediye arasında yardımcı personel hizmeti işine ait sözleşme bulunduğu anlaşılan olayda,

Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre;

Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre;

Dosya kapsamında biri soruşturma aşamasında, ikisi ise kovuşturma aşamasında alınan üç adet bilirkişi raporunun bulunduğu, soruşturma aşamasında alınan 01.08.2013 tarihli makine mühendisi iş güvenliği uzmanınca düzenlenen tek kişilik raporda üç sanığa da asli kusur tayin edildiği, kovuşturma aşamasında alınan 03.06.2015 tarihli inşaat mühendisi iş güvenliği uzmanınca düzenlenen tek kişilik raporda sanık ... ve sanık ...'ın asli kusurlu, sanık ...'in tali kusurlu olduğu yönünde görüş bildirildiği, daha sonra alınan 02.05.2016 tarihli iki iş güvenliği uzmanı, bir makine mühendisi tarafından düzenlenen üç kişilik raporda ise Belediye Fen İşleri Müdürlüğü Yol Bakım Amiri ...'in asli kusurlu, sanık ...'in tali kusurlu, sanıklar ... ve ...'ın kusursuz olduğu yönünde kanaat bildirildiği, 01.08.2013 tarihli raporu düzenleyen bilirkişinin 02.05.2016 tarihli raporu düzenleyen üç kişilik heyetin içinde yer almasına rağmen iki rapor arasında kusur dağılımının farklı olduğu, dosyadaki üç raporun da farklı kusur tayin etmesi nedeniyle çelişkinin giderilmesi gerektiği, ayrıca mahkeme tarafından Pendik Belediyesi Fen İşleri Müdürlüğü Yol Bakım Amiri ... hakkında suç duyurusunda bulunulduğu da anlaşılmakla, ... hakkında açılacak davanın mümkünse incelemeye konu dava dosyası ile birleştirilip, kusur durumunun tespiti amacıyla, dosyanın bir teknik üniversitenin iş güvenliği uzmanı ve inşaat mühendisi öğretim üyelerinden oluşturulacak yeni bir bilirkişi heyetine tevdii edilerek, dosya içerisinde yer alan Pen Yapsan A.Ş.'nin Belediye'den almış olduğu ihale ekinde yer alan teknik şartnamelerde ve System Eğitim ve Danışmanlık Sosyal Hiz. Ltd. Şti. ile Belediye arasında imzalanan sözleşme ekinde yer alan yardımcı personel hizmet alımı teknik şartnamesinde yer alan iş güvenliğine yönelik düzenlemeler de göz önünde bulundurularak rapor alındıktan sonra sanıkların hukuki durumunun takdir ve tayini gerektiği gözetilmeden, eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm kurulması;

Kabule göre de;

Yüklenen suçun sanık tarafından işlendiğinin sabit olmaması nedeniyle beraat kararı verilirken uygulama maddesinin gösterilmemesi suretiyle CMK'nın 232/6. maddesine aykırı hareket edilmesi;

Kanuna aykırı olup, sanık ... müdafinin ve katılan vekilinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görüldüğünden, hükmün bu nedenlerle 5320 sayılı Kanunun 8. maddesi uyarınca halen uygulanmakta olan 1412 sayılı CMUK'un 321. maddesi gereğince, CMUK’un 326/son. maddesi uyarınca sanık ...'in ceza miktarı itibariyle kazanılmış hakkı saklı tutulmak koşuluyla isteme uygun olarak BOZULMASINA, 09/11/2021 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/24455, Karar No: 2016/15163, Tarih: 29.09.2016

**(Kapatılan) 7. Hukuk Dairesi         2016/24455 E.  ,  2016/15163 K.**

**"İçtihat Metni"**

YARGITAY İLAMI

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtayca incelenmesi davalılar vekilleri tarafından istenilmekle, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dosya incelendi, gereği görüşüldü:

I-Davacı, davalı işyerinde güvenlik görevlisi olarak çalıştığını, ücretlerinin eksik ödendiğini belirterek eksik ödenen ücret alacağı ile fazla çalışma ve ulusal bayram genel tatil alacaklarının tahsilini talep etmiştir.

Davalı .... Başbakanlık, hizmet alımının ’ca yapıldığını, kurumun ayrı bir tüzel kişiliği bulunduğunu, bu nedenle iş ve işlemeleri nedeniyle Başbakanlığa husumet yöneltilemeyeceğini savunarak davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, dava kısmen kabul edilmiştir.

Davada taraf ehliyeti; davaya taraf olabilme yeteneği olup, gerçek kişiler yönünden sağ doğmak şartıyla ana rahmine düştüğü andan itibaren başlar. Taraf sıfatı (husumet) ise; davanın konusu ile, taraflar arasındaki ilişkidir. Bir davada taraf ehliyeti ve taraf sıfatının varlığının mahkemece re'sen nazara alınması gerekir.

6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu 124. maddesi ile bir davada taraf değişikliğinin, ancak karşı tarafın açık rızası ile mümkün olduğu, maddi bir hatadan kaynaklanan veya dürüstlük kuralına aykırı olmayan taraf değişikliği talebinin, karşı tarafın rızası aranmaksızın hâkim tarafından kabul edilebileceği, dava dilekçesinde tarafın yanlış veya eksik gösterilmesinin kabul edilebilir bir yanılgıya dayanması halinde hâkimin karşı tarafın rızasını aramaksızın taraf değişikliği talebini kabul edebileceği düzenlenmiştir.

Hasımda yanılma halinde taraf değişikliği karşı tarafın muvafakati ile gerçekleştirilebilirken maddi hata bulunması, dürüstlük kuralına aykırı olmaması veya hasımda yanlışlığın kabul edilebilir bir yanılgıya dayanması halinde ise karşı tarafın muvafakati aranmaksızın hakim tarafından kabul edilmek suretiyle yapılabilmektedir.

Somut olayda dava, ’a karşı açılmıştır.hakkında hüküm kurulmamıştır.

Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı, 5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanunu'na tabi genel bütçe kapsamındaki kamu idaresi olup, “I” sayılı Cetvel’de yer almaktadır. 5902 sayılı Afet Ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığının Teşkilat Ve Görevleri Hakkında Kanunun 18/4 maddesinde “İl Afet Ve Acil Durum Müdürlüklerince tesis edilen iş ve işlemler dolayısıyla açılmış ve açılacak davalar valilikler husumetiyle yürütülür.” ve 02/11/2011 tarih ve 659 sayılı Genel Bütçe Kapsamındaki Kamu İdareleri ve Özel Bütçeli İdarelerde Hukuk Hizmetlerinin Yürütülmesine İlişkin Kanun Hükmünde Kararnamenin 6/1 maddesinde “İdareler, kendi iş ve işlemleriyle ilgili olarak açılacak adli ve idari davalar ile tahkim yargılaması ve icra işlemlerinde taraf sıfatını haizdir.” hükmü düzenlenmiştir.

Mahkemece yapılacak iş, altişveren davalı ...ile idare arasında yapılan sözleşme ve ek protokollerin asıllarının getirtilerek sözleşmenin tarafının ’nın olduğunu tespiti halinde, Hukuk Muhakemeleri Kanunu 124/4 maddesi uyarınca davacının hasımdaki yanılmasının kabul edilebilir nitelikte olduğu anlaşılmakla, 5902 sayılı Hakkında Kanunun 18/4 maddesi de gözetilmek suretiyle ilgili kuruma karşı davanın yöneltilmesi hususunda davacıya kesin mehil verilmeden yazılı şekilde hüküm kurulması hatalı olup bozma nedenidir.

II- Kabule göre de;

Aylık ücretin miktarı konusunda taraflar arasında ihtilaf bulunmakta olup, davacı vekili davacının aylık ücret asgari ücretin %50 fazlası olarak kararlaştırıldığını savunmuş, Mahkemece yeterli araştırma yapılmadan davacının aylık ücretinin asgari ücretin %50 fazlası olduğu kabulü ile hesaplama yapılan bilirkişi raporuna göre alacakların hüküm altına alınması hatalı olmuştur. Davacıya ait iş sözleşmesi, alt işveren davalı ... ile idare arasında yapılan sözleşme ve ek protokolleri getirtilmeli tüm deliller birlikte değerlendirilerek aylık ücretin miktarı konusunda sonuca gidilmeli ve buna göre işçilik alacakları gerekirse yeniden hesap ettirilmesi gerekirken eksik inceleme ile karar verilmesi,

Fazla çalışma alacağı hesaplanırken, ara dinlenme süresi düşülmeden hesaplama yapılan bilirkişi raporuna itibarla karar verilmesi,

Anayasanın 141/3. maddesi ve ona koşut bir düzenleme içeren 6100 sayılı HMK.nun 297.ve 27.maddeleri gözetilerek hüküm altına alınan alacak miktarları yönünden hangi gerekçe ile bu sonuca ulaşıldığının açıkça kaleme alındığı anlaşılabilir ve denetlenebilir nitelikte bir hüküm kurulmamış olması,

492 sayılı Harçlar Kanununun 13/j maddesi Genel Bütçeye dahil idarelerin bu Kanunun 1 ve 3 sayılı tarifelerine giren bütün işlemlerinin harçtan müstesna olacağı belirtilmiş olup, Harçlar Kanunu 13/j maddesi kapsamında, davalı kurumun harçtan muaf olduğunun gözetilmemesi hatalıdır.

SONUÇ: Temyiz olunan kararın yukarıda yazılı nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde davalı ...iadesine, 29/09/2016 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/3305, Karar No: 2014/6902, Tarih: 06.05.2014

**3. Hukuk Dairesi         2014/3305 E.  ,  2014/6902 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ

Taraflar arasında görülen menfi tespit ve faturanın iptali davasının yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Y A R G I T A Y K A R A R I

Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Dosyada dava konusu akım trafosunun T fazının yanık olduğu ve enerji tüketiminin 1/3'ünün kaydedilmediği 20.08.2003 tarihli tutanak ile anlaşılmıştır.

2003/7.ayında 37956 kwh tüketimin olduğu, 2003/8.ayda ise düşüş göstererek 13692 kwh olması nedeniyle T fazı akım ölçü sargısının 2003/8.ayında yandığı sonucuna varıldığından, bu durumda davacının 1.059 TL borcu olduğuna ve 51.779,94 TL borçlu olmadığının tespitine ilişkin kurulan hükümde bir isabetsizlik görülmemiştir.

Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuni gerektirici sebeplere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre, yerinde bulunmayan bütün temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan hükmün ONANMASINA, 2.768.00 TL bakiye temyiz harcının temyiz edene yükletilmesine, 06.05.2014 günü oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2009/16877, Karar No: 2009/25387, Tarih: 17.12.2009

**12. Hukuk Dairesi         2009/16877 E.  ,  2009/25387 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Bursa 2. İcra Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 28/04/2009

Takip konusu  itiraza uğrayan 3 adet poliçenin ön ve arka yüzlerinin okunaklı ve tasdikli türkçe tercümeleri ile birlikte gönderilmesi için dosyanın mahalline GERİ ÇEVRİLMESİNE, 17.12.2009 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/1973, Karar No: 2011/2250, Tarih: 15.03.2011

**(Kapatılan)21. Hukuk Dairesi         2010/1973 E.  ,  2011/2250 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk (İş) Mahkemesi

K A R A R

Gerekçeli karar 08/01/2010 tarihinde davalı Yunusoğulları Orman Ürünleri San.Tic.Ltd.Şti. yetkilisi olduğu belirtilerek Fahrettin Sağır'a tebliğ edilmiş ise de dosyada bu kişinin şirket ile ilgisini gösteren belgeler ile davacı şirketin açık ünvanını, şirket ortaklarını ve yetkililerini gösteren ticaret sicil belgeleri bulunmamaktadır.

İlgili Ticaret Sicil Müdürlüğünden davalı Yunusoğulları Orman Ürünleri San.Tic.Ltd.Şti'nin açık ünvanı ile şirket ortaklarını ve yetkililerini gösteren belgeler getirtilerek şirket yetkilisi sıfatıyla kendisine gerekçeli karar tebliğ edilen Fahrettin Sağır'ın şirket yetkilisi olmadığı belirlendiği takdirde 7201 sayılı Tebligat Kanunu'nun 12 ve 13.maddelerinde yazılı yönteme uygun bir biçimde gerekçeli kararın davalı şirkete tebliğ edilerek tebliğ evrakı eklendikten sonra gönderilmek üzere dosyanın mahalline GERİ ÇEVRİLMESİNE, 15/03/2011 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/578, Karar No: 2011/1901, Tarih: 21.11.2011

**23. Hukuk Dairesi         2011/578 E.  ,  2011/1901 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İcra Hukuk Mahkemesi

ŞİKAYETÇİ : ...

ŞİKAYET

OLUNANLAR :

Taraflar arasındaki sıra cetvelindeki sıraya şikayetin yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı şikayetin reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde şikayetçi vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

-K A R A R-

Şikayetçi vekili, dava dışı borçlu ... nın vergi borcundan dolayı taşınmazı üzerine kayden haciz koyduklarını,borçluya ait taşınmazın Çumra 1. İcra Müdürlüğü'nün 2006/1528 sayılı icra dosyasında satılarak tanzim edilen sıra cetvelinde 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun'un 21. maddesi uyarınca rüçhan hakkı sahibi oldukları halde sıra cetvelinde ilk sırada yer almadıklarını ileri sürerek, sıra cetvelinin iptalini talep etmiştir.

Şikayet olunan ... vekili,davanın reddini talep etmiş, diğer şikayet olunanlar davaya cevap vermemişlerdir.

Mahkemece, dosya kapsamı ve toplanan delillere göre 30.07.2003 günü yürürlüğe giren 4949 sayılı yasayla değişik İİK'nun 206. maddesinde kamu alacakları için imtiyaz tanınmadığı ve 6183 sayılı A.A.T.U.H.K.'da da kamu alacaklarına imtiyaz tanındığına ilişkin hüküm olmadığı gerekçesiyle, şikayetin reddine karar verilmiştir.

Kararı, şikayetçi vekili temyiz etmiştir.

Şikayetçi Vergi Dairesi, Çumra İcra Müdürlüğü'ne hitaben yazdığı 19.03.2009 günlü yazı ile borçlu ...'nın 19.03.2009 tarihi itibarıyle 14.523.00 TL vergi borcu bulunduğu ve borçlunun gayrımenkulleri üzerindeki hacizlerin devam ettiğini bildirmiştir. Şikayetçi Vergi Dairesinin haczinin 09.04.2008 tarihinde satılan taşınmazın tapu kaydına işlendiği anlaşılmıştır. Bu durumda icra takibi iflasa dayanmadığından 6183 sayılı A.A.T.U.H.K.'nun 21/1. maddesinin uygulanması gerekir.

Bu durumda Mahkemece, şikayet olunanların satış tarihi itibarıyla ayakta bulunan hacizleri saptanmalı ve şikayetçi alacağı için konulmuş haczin ilk haciz olmaması durumunda 6183 sayılı A.A.T.U.H.K.'nun 21/1. maddesindeki değişiklik te dikkate alınarak ilk hacze iştirak ettirilmesinin temini bakımından sıra cetvelinin iptaline karar verilmesi gerekirken yanılgılı gerekçeyle ve yanlış değerlendirme ile yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmediğinden hükmün bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle, şikayetçi vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün davacı yararına BOZULMASINA, peşin harcın istek halinde iadesine, 21.11.2011 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2009/6838, Karar No: 2010/4820, Tarih: 26.04.2010

**6. Ceza Dairesi         2009/6838 E.  ,  2010/4820 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Yağma

HÜKÜM : Mahkumiyet

Yerel Mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle; başvurunun nitelik, ceza türü, süresi ve suç tarihine göre dosya görüşüldü:

Sanık ve arkadaşlarının, yakınanı silah tehdidiyle konutunda ağız, el ve ayaklarını bağlamak suretiyle yağmaladıkları ve bu suretle katılanı hürriyetinden yoksun bıraktıklarının anlaşılması karşısında; sanık hakkında kişiyi hürriyetinden yoksun kılma suçundan 5237 sayılı Yasanın 109/2, 109/3-a.b maddeleri gereğince zamanaşımı içerisinde işlem yapılması olanaklı görülmüştür.

Dosya ve duruşma tutanakları içeriğine, toplanıp karar yerinde incelenerek tartışılan elverişli kanıtlara, gerekçeye ve Hakimler Kurulunun takdirine göre sanık ... savunmanının temyiz itirazları yerinde görülmemiş olduğundan reddiyle, usul ve yasaya uygun bulunan hükmün tebliğname gibi ONANMASINA, 26.04.2010 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2018/7210, Karar No: 2019/2004, Tarih: 25.03.2019

**16. Ceza Dairesi         2018/7210 E.  ,  2019/2004 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Ceza Dairesi

Suç : Silahlı terör örgütüne üye olma

Hüküm : TCK'nın 314/2, TMK'nın 5, TCK'nın 62/1, 53, 58/9,

63. maddeleri gereğince mahkumiyetine ilişkin istinaf

başvurusunun esastan reddi

Bölge Adliye Mahkemesince verilen hüküm temyiz edilmekle incelendi;

GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ:

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Ceza Dairesi

Suç : Silahlı terör örgütüne üye olma

Hüküm : TCK'nın 314/2, TMK'nın 5, TCK'nın 62/1, 53, 58/9,

63. maddeleri gereğince mahkumiyetine ilişkin istinaf

başvurusunun esastan reddi

Bölge Adliye Mahkemesince verilen hüküm temyiz edilmekle incelendi;

GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ:

İstinaf Mahkemelerinin Türk yargı sistemine dahil olmasıyla kanun yolu yargılamasında yeni bir anlayışı benimseyen kanun koyucunun, hem maddi olay hem de hukuki denetim yapacak olan istinaf başvurusunda sebep gösterme zorunluluğu öngörmezken (5271 sy. CMK madde 273/4), incelemesi hukuki denetimle sınırlı (CMK madde 294/2) olan temyiz yolunda; mülga 1412 sayılı CMUK'dan (madde 305.) da farklı şekilde, re'sen temyiz tercihinden vazgeçerek, temyiz davasını açan ve sınırlayan temyiz dilekçesinde/layihasında temyiz edenin hükmün neden dolayı bozulmasını istediğini/temyiz sebeplerini göstermek zorunda olduğunu (CMK madde 294/1) şart koşmuş ve temyiz başvurusunda temyiz nedenleri gösterilmemişse temyiz başvurusu için belirlenen sürenin bitmesinden veya gerekçeli kararın tebliğinden itibaren yedi gün içinde hükmü temyiz olunan bölge adliye mahkemesine bu nedenleri içeren bir ek dilekçe verilmesini öngörmüştür. Temyiz dilekçesinin temyiz sebeplerini içermemesi durumunda; tıpkı başvurunun süresi içinde yapılmaması, hükmün temyiz edilemez olması ya da temyiz edenin buna hakkı bulunmaması hallerinde olduğu gibi usulüne uygun açılmış bir temyiz davasından bahsedilemeyeceğinden temyiz isteminin reddedilmesini (CMK madde 298) emretmiş (F.Yenisey-A.Nuhoğlu, Ceza Muhakemesi Hukuku sh. 923, Centel-Zafer Ceza Muhakemesi Hukuku sh. 826, C.Şahin-N.Göktürk Ceza Muhakemesi Hukuku sh. 278) olmasına, anılan Kanunun 289. maddesinin, usulüne uygun açılmış bir temyiz davasının "sınırlı inceleme ilkesinin" bir istisnasını teşkil etmesine (F. Yenisey-A. Nuhoğlu, age sh. 905), şartları ve usulü açık bir şekilde ortaya konulmak şartıyla (AİHM Galstyan/Ermenistan Başvuru No; 26986/03 15.01.2007 t.) öngörülen usul şartlarına uyulmaması sebebiyle kanun yolu başvurusunun reddedilmesinin bu hakkın ihlali sonucunu doğurmayacağının (AİHM Sjöö/İsveç Başvuru No; 37604/97) da istikrar kazanmış yargısal kararlarla kabul edilmesine nazaran; sanık müdafiinin 24.05.2018 tarihinde usulüne uygun olarak kendisine tebliğ edilen hükmü 31.05.2018 tarihinde gerekçe göstermeden temyiz ettiği ve CMK’nın 295/1. maddesinde öngörülen yasal süresi içerisinde gerekçeli temyiz dilekçesi vermediği anlaşılmakla; temyiz isteminin 5271 sayılı CMK'nın 298. maddesi uyarınca REDDİNE, 28.02.2019 tarihinde yürürlüğe giren 20.02.2019 tarih ve 7165 sayılı Kanunun 8. maddesiyle değişik 5271 sayılı Kanunun 304. maddesi uyarınca dosyanın Erzurum 4. Ağır Ceza Mahkemesine, kararın bir örneğinin bilgi için Erzurum Bölge Adliye Mahkemesi 6. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 25.03.2019 tarihinde Üye ... ve Üye ...’un karşı oyu ve oy çokluğuyla karar verildi.

KARŞI OY:

Sayın çoğunluğun "sanık müdafinin 31.05.2018 tarihli dilekçesinin temyiz sebeplerini içermediğinden temyiz isteminin CMK’nın 298. maddesi uyarınca reddine" ilişkin düşüncesine iştirak edilmemiştir.

İnsan Haklarına dayanan hukuk devletinde, hukukun üstünlüğü ilkesini hakim kılmak için gereken her türlü yapısal ve kurumsal hukuki reformların hayata geçirilmesi önem arz etmektedir. Hukukun üstünlüğünü sağlamanın önemli unsurlarından birisi, adil yargılanma ve adalete erişim hakkının tüm güvenceleriyle yaşama geçirilmesidir.

Adalete erişim bir hak olarak kabul edilmektedir. Adalete erişim bir hak olduğu için bu hakkın kullanımı yoluyla yasanın yorumu, anlaşılabilirliği ve dolayısıyla yararlanabilirliği sağlanıp, içtihatlar bu şekilde oluşturulmalıdır. Hakların tanınması yetmez, hakkın etkin kullanımını da sağlanması gerekir.

Yargı organlarının adalet dağıtmada kaçınma yetkileri yoktur. Anayasamız bunu "hiçbir mahkeme görev yetkisi içindeki davaya bakmaktan kaçınamaz" biçiminde düzenlemiştir (m. 36/2). Adalet dağıtımından kaçınılması, hakkı teslim etmekten kaçınmak demektir.

Adalete erişim hakkı yargıya başvurma (dava açma), güvence oluşturan yasa yollarına başvurma ve yargı kararlarının uygulanmasını sağlama isteme haklarını güvence altına almaktadır. Temyiz yasa yolu, erişim hakkının adli yargıda zirveye ulaşmasını sağlamaktadır (Coulon, Jean-Marie/Roche, Marie-Anne Frison, s. 443).

Adil yargılanma hakkı, bağımsız ve tarafsız yargı mercileri önünde hakkını aramak, davacı veya davalı olabilmek, yargılama sırasında usuli güvencelere sahip olmak, yargılamanın makul sürede yapılması, mahkeme kararlarına karşı etkin hukuki denetim mekanizmalarının sağlanması gibi temel güvenceleri bünyesinde barındırmaktadır.

Anayasanın 2. maddesinde, Cumhuriyet'in nitelikleri arasında sayılan hukuk devleti, insan haklarına dayanan, bu hak ve özgürlükleri koruyup güçlendiren, eylem ve işlemleri hukuka uygun olan her alanda bir hukuk düzeni kurup bunu geliştirerek sürdüren, konulan kurallarda adalet ve hakkaniyet ölçülerini göz önünde tutan, hakların elde edilmesini kolaylaştıran, hukuku tüm devlet organlarına egemen kılan, Anayasa ve yasalarla kendini bağlı sayan, yargı denetimine açık ve hak arama özgürlüğünün önündeki engelleri kaldıran devlettir.

Anayasanın 36. maddesinin birinci fıkrasında "Herkes, meşru vasıta ve yollardan faydalanmak suretiyle yargı mercileri önünde davacı ve davalı olarak iddia ve savunma ile adil yargılanma hakkına sahiptir" hükmüne yer verilmiştir. Maddeyle güvence altına alınan hak arama özgürlüğü ve adil yargılanma hakkı, kendisi bir temel hak niteliği taşımasının yanında, diğer temel hak ve özgürlüklerden gereken şekilde yararlanılmasını ve bunların korunmasını sağlayan en etkili güvencelerden birisidir.