muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2021/519, Karar No: 2023/4534, Tarih: 30.05.2023

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Sanık ve müdafinin eski hale getirme ve temyiz talebi; gerekçeli karar tebliğinin usule aykırı olduğuna, bu sebeple temyiz hakkının kullanılamadığına, eski hale iade sağlanması ve sanığın dosya kapsamında isnat edilen atılı suçu işlemediğine, hakkında beraat kararı verilmesi gerekirken mahkumiyetine hükmedilmesine ilişkindir.

III. OLAY VE OLGULAR

1. Temyiz dışı sanık ...'ın Fon İnşaat Ltd. Şti.'nin yetkilisi olduğu, Nejdet'in bu şirketin borcuna karşılık olarak katılan Ağ İzolasyon Ltd Şti'ne 17.000,00 TL bedelli iki senet gönderdiği, senetleri ödememesi üzerine icra takibine başlanması akabinde katılan ve Nejdet arasında 03.10.2011 tarihli protokol ile bu senetler yerine katılana sanık ... tarafından borçlusu ...-ka ve ... İnşaat Turizm Ltd. Şti.'yi temsilen, alacaklısı Fon İnş. Ltd. Şti olan, 30.09.2011 tanzim, 25.12.2011 vade tarihli, 15.000,00 TL meblağlı senet ile 30.09.2011 tanzim, 25.12.2012 vade tarihli, 16.500,00 TL bedelli senetlerin verildiği, bu senetlerin de ödenmemesi üzerine katılan tarafından icra takibi başlatıldığında senet borçluları görünen ...- ve ... İnşaat Turizm Ltd. Şti. tarafından senetlerdeki imzalara itiraz edildiği, sanık ...'in bu şirketler adına senet düzenleme yetkisi bulunmamasına rağmen senetleri düzenleyip katılana verip resmi belgede sahtecilik suçunu işlediği iddia ve kabul olunmuştur.

2. Fon İnşaat Limitet Şirketi'nin yetkili temsilcisinin ... olduğuna dair ticaret sicil evrakları dosya arasındadır.

3. Fon İnşaat Ltd. Şti. ile ...-... şirket ortaklığı aralarında taşeronluk bulunduğuna dair sözleşme dosya arasındadır.

4. ... İnşaat ...Ltd. Şirketi'nin yetkili temsilcisinin ... ... olduğuna dair ticaret sicil belgeleri dosya arasındadır.

5. Katılan ... ile sanıklar ... ve ... tarafından imzalanan 03.10.2011 tarihli Protokol-Anlaşmadır isimli sözleşme dosya arasına alınmış mahkeme tarafından incelenip zapta geçirilmiştir. Mahkemede incelenmesinde; 11.11.2010 tanzim tarihli, 30.11.2010 ödeme tarihli, 17.000,00 TL bedelli senet ile 30.02.2010 vadeli, 17.000,00 TL bedelli senetler karşılığında katılana borçlusu ...- İnşaat Ltd. Şti., alacaklısı Fon İnş. Ltd. Şti. olan 30.09.2011 tanzim, 25.10.2012 vade tarihli, 15.000,00 TL meblağlı senet ile 30.09.2011 tanzim, 25.01.2012 vade tarihli, 16.500,00 TL bedelli senetleri vermek üzere iş bu sözleşmeyi düzenledikleri anlaşılmıştır.

6. Borçlusu ''Fon İnş. Pet...'' ve alacaklısı ''... İzol. Inş. ..'' olan, 11.11.2010 tanzim ve 30.11.2010 ödeme tarihli, ''17.000,00'' YTL bedelli bir adet senet,

Borçlusu ''...- İnş. Tur....'' ve alacaklısı '''Fon İnş. Pet...'' olan, 30.09.2011 tanzim ve 25.12.2011 ödeme tarihli, ''16.500,00'' TL bedelli bir adet senet,

Borçlusu ''...- İnş. Tur....'' ve alacaklısı '''Fon İnş. Pet...'' olan, 30.09.2011 tanzim ve 25.12.2011 ödeme tarihli, ''15.000,00'' TL bedelli bir adet senet adli emanete alınmıştır.

Borçlusu ''...- İnş. Tur....'' ve alacaklısı '''Fon İnş. Pet...'' olan, 30.09.2011 tanzim ve 25.12.2011 ödeme tarihli, ''16.500,00'' TL bedelli bir adet senet,

Borçlusu ''...- İnş. Tur....'' ve alacaklısı '''Fon İnş. Pet...'' olan, 30.09.2011 tanzim ve 25.12.2011 ödeme tarihli, ''15.000,00'' TL bedelli bir adet senet adli emanete alınmıştır.

7. Adana 2. İcra Dairesi'nin 2012/1152 esas sayılı dosyası örneği dosya arasındadır. İmzaya itiraz edilmiş ...- ve ve ... ortaklı şirketi adına avukatları katılan tarafından başlatılan icra takibine itiraz etmişlerdir.

Ankara 57. Noterliği'nin 03396 yevmiye numaralı, 29.05.2006 tarihli İmza Sirküleri, Ankara 57. Noterliği'nin 03396 yevmiye numaralı, 29.05.2006 tarihli İmza Sirküleri'nin incelenmesinde; ...- İnşaat Turizm Elektrik Tah. Tic. ve San. Ltd. Şti'yi temsile ... ...'in münferit imzası ile her konuda temsil ve ilzama yetkili kılındığı anlaşılmıştır.

8. Ankara 57. Noterliği'nin 09301 yevmiye numaralı, 13.07.2011 tarihli İmza Sirküleri incelenmesinde; ... ve ... şirketlerinin şirketinin temsile ve münferiten imzaya yetkilisinin ... ... olduğu anlaşılmıştır. ... şirketinin yetkilisinin ise ... ... olduğuna dair ticaret sicil evrakları dosya arasındadır.

9. Türkiye Ticaret Sicil Gazetesi'nin 13.07.2011 tarihli 7857 sayılı yayını iş ortaklığı başlıklı kısmında ... ...’in sahibi ve ortağı olduğu ... şirketi ile ... İnşaat Şirketi arasında ortaklık yapıldığı ve şirketin müdürlüğüne ... ... isimli kişinin getirildiği anlaşılmıştır.

10. Grafoloji ve Sahtecilik Uzmanı tarafından düzenlenen 02.07.2013 tarihli bilirkişi raporunun incelenmesinde; inceleme konusu 15.000,00 TL ve 16.500,00 TL değerli iki adet senedin ön yüzündeki yazıların ...'ın eli ürünü olduğu, bu iki senedin arka yüzündeki ''Fon İnş. Pet...'' içerikli kaşe izleri altında atılı bulunan birinci ciranta imzalarının ...'ın eli ürünü olduğu, bu iki adet senedin arka yüzündeki '... İzalasyon ...'' içerikli kaşe izleri altında atılı bulunan ikinci ciranta imzalarının ...'ün eli ürünü olduğu, bu iki senedin ön yüzündeki borçlu imzalarının, ... ..., ... ..., ... ..., ... ve ... ...'un eli ürünü olmadığı, bu iki senedin ön yüzündeki borçlu imzalarının, mevcut mukayese imzalarına atfen ... ve ...'ın elinden çıktıklarını gösterir nitelikte, aralarında uygun ve yeterli kaligrafik bulguların tespit edilemediği; tetkik konusu 17.000,00 TL değerli senedin ön yüzündeki borçlu imzalarının mevcut mukayese imzalarına atfen ...'ın eli ürünü olmadığı, senedin arka yüzündeki ''... İzalasyon...'' içerikli kaşe izi üzerinde atılı bulunan ciranta imzasının ...'ün eli ürünü olduğu, senedin ön yüzündeki yazılar ve borçlu imzalarının mevcut mukayese yazı ve imzalarına atfen ... ..., ... ..., ... ..., ..., ... ve ... ...'un ellerinden çıktıklarını gösterir nitelikte, aralarında uygun ve yeterli kaligrafik bulgular tespit edilemediği sonucuna ulaşıldığı görülmüştür.

11. Suça konu senet, çek, bono ve benzeri belgelerin iğfal kabiliyetleri olup olmadığı hususunda inceleme yapmaya ve karar vermeye yetkili merciin mahkeme olması nedeniyle Adana adli emanetinin 2012/2752 sırasında kayıtlı bulunan emanetin incelenmesinde; "içerisinde 2 adet bononun bulunduğu, birinci senedin incelenmesinde 16.500,00 TL meblağlı, 30.09.2011 tanzim tarihli, 25.01.2012 vade tarihli senet aslının olduğu, senedin keşidecisinin ...- Ltd. Şti. olduğu, şirketin kaşesinde imzaların bulunduğu, alacaklısının Fon İnşaat Ltd. Şti. olduğu, senedin arkasında Fon İnş. Ltd. Şti.'nin kaşesi ve cirosu, ikinci sırada da ... İzolasyon Ltd. Şti.'nin kaşesi ve cirosunun bulunduğu; ikinci senedin incelenmesinde, 15.000,00 TL meblağlı, 30.09.2011 tanzim tarihli, 25.12.2011 vade tarihli senet aslının olduğu, senedin keşidecisinin ...- Ltd. Şti. olduğu, şirketin kaşesinde imzaların bulunduğu, alacaklısının Fon İnşaat Ltd. Şti. olduğu, senedin arkasında Fon İnş. Ltd. Şti.'nin kaşesi ve cirosu, ikinci sırada da ... İzolasyon Ltd. Şti.'nin kaşesi ve cirosunun bulunduğu görülmüştür. Adana adli emanetin 2012/2748 sırasında kayıtlı bulunan evrakın incelenmesinde; 11.10.2010 tanzim tarihli 17.000,00 TL bedelli senet aslının bulunduğu, ödeme tarihinin 30.11.2010 olduğu ... İzolasyon İnşaat Taah. Nak. Şirketinin alacaklı olduğu, keşidecisinin Fon İnşaat Ltd. Şti. olduğu, arka yüzünde ... İzolasyonun kaşesinin bulunduğu anlaşılmış olup, mahkememiz heyetince senetlerin bu haliyle aldatıcılık kabiliyetlerinin olduğu kanaatine varıldığı" belirtilmiştir.

IV. GEREKÇE

IV. GEREKÇE

Sanık ...'in, Fon İnşaat Ltd. Şti. yetkilisi temyiz dışı sanık ... ile birlikte katılana, aslında imza ve temsile yetkisi bulunmadığı ... İnşaat... Ltd. ve ... İnşaat...Ltd. Şirketi ortaklığının borçlu olduğu 30.09.2011 tanzim, 25.12.2011 vade tarihli, 15.000,00 TL meblağlı senet ile 30.09.2011 tanzim, 25.12.2012 vade tarihli, 16.500,00 TL bedelli senetleri bu ortaklık adına imzalayarak katılana verip resmi belgede sahtecilik suçunu işlediği iddia olunan olayda; sanık ...'in ...- ve ... şirketinde muhasebeci olarak çalıştığı, şirket yetkililerinin, patronlarının Fon şirketine olan borç nedeniyle davaya konu senetleri şirket adına imzalayarak vermesi konusunda kendisine sözlü olarak yetki verdiklerini beyan etmesi, temyiz dışı sanık ...'in ... İnşaat... Ltd. ve ... İnşaat...Ltd. Şirketi ortaklığının taşeronu olarak çalıştığını beyan edip buna dair sözleşmeyi dosyaya sunması ve bu sözleşme gereği bu senetlerin kendi elinde bulunduğunu beyan etmesi karşısında, gerçeğin kuşkuya yer bırakmayacak şekilde tespiti bakımından; Yargıtay Ceza Genel Kurulu'nun 30.03.1992 gün ve 80/98 sayılı kararında da belirtildiği üzere, belgede sahtecilik suçlarında önceden verilen ... üzerine borçlu yerine onun imzasının atılmasında zarar verme bilinç ve iradesi ile hareket edilmediğinden suç kastından söz edilemeyeceği gibi rızanın açık veya zımni olabileceği ve bu rızaya dayanarak başkasının yerine imza atan kimsede sahtecilik kastının varlığının kabul olunamayacağı göz önünde bulundurulduğunda; senetlerin borçlusu görünen ...- şirketi yetkili temsilcileri ... ... ve ... ile ... şirketi yetkilisi ... ... ve bu şirket ortaklığında şirket müdürü olan ... ...'un konu ile ilgili detaylı beyanlarının alınarak sanığın şirketlerinde çalışıp çalışmadığı, çalışıyorsa sanığa sözlü olarak senet imzalama yetkisi verip vermediklerinin sorulması, sanık tarafından daha önce bu şekilde keşide edilip ödenen kıymetli evrak olup olmadığının araştırılması; başka belgelerin de verildiğinin tespit edilmesi halinde, bunlarla ilgili olarak yapılan yargılamalar ya da icra takiplerinde imzaya itiraz edilip edilmediğinin, ödeme yapılıp yapılmadığının belirlenmesi, sonucuna göre tüm deliller birlikte tartışılarak sanığın hukuki durumunun takdir ve tayini gerekirken eksik araştırma ve inceleme ile karar verilmesi, hukuka aykırı bulunmuştur.

V. KARAR

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenle Adana 9. Ağır Ceza Mahkemesinin, 30.06.2015 tarihli ve 2014/296 Esas, 2015/284 Karar sayılı kararına yönelik sanık ve müdafinin temyiz isteği yerinde görüldüğünden hükmün, 1412 sayılı Kanun’un 321 ... maddesi gereği, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle BOZULMASINA,

Dava dosyasının, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,

30.05.2023 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2006/9373, Karar No: 2007/61, Tarih: 22.01.2007

**(Kapatılan) 18. Hukuk Dairesi         2006/9373 E.  ,  2007/61 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi

Dava dilekçesinde itirazın iptali ve %40'dan az olmamak üzere icra inkar tazminatının faiz ve masraflarla birlikte davalı taraftan tahsili istenilmiştir. Mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verilmiş, hüküm taraf vekillerince temyiz edilmiştir.

Y A R G I T A Y K A R A R I

1-Anataşınmaza ait yönetim planı ile tüm bağımsız bölüm maliklerini gösterir şekilde tapu kaydının Tapu Sicil Müdürlüğünden getirtilip dosya içerisine konulmasından,

2-Davalı vekili mahkeme kararını davacı vekilinin temyiz dilekçesinin tebliği üzerine temyiz etmiş ise de, dilekçenin süresinde temyiz defterine kaydının yapıldığını gösteren ve ayrıca ödenmesi gereken harcın alındığına dair belge ya da bilgi dosya içerisinde bulunmamaktadır. Sözkonusu dilekçenin süresinde temyiz defterine kaydedilmediğinin ve harcının yatırılmadığının inceleme sonucu anlaşılması halinde keyfiyetin tutanakla tespit edilip başkaca işlem yapılmadan; süresinde kayıt yapılmış ve harcı da alınmışsa kayıt tarihi bildirilmekle birlikte harcın alındığına dair belgenin dosyasına konulması ve dosyanın temyiz incelemesi yapılmak üzere gönderilmesi, deftere kaydı yapılmış ve ancak temyiz harcı alınmamışsa HUMK.nun 2494 Sayılı Kanun ile değiştirilen 434.maddesinin 3.fıkrası uyarınca gerekli tebligat yapılarak harcın süresinde tamamlanmasından,

Sonra dosyanın birlikte gönderilmesi için mahkemesine GERİ ÇEVRİLMESİNE, 22.1.2007 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/12799, Karar No: 2015/1202, Tarih: 02.02.2015

**18. Hukuk Dairesi         2014/12799 E.  ,  2015/1202 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Davacı dava dilekçesinde, ana-baba adı ile soyadının değitirilmesini istemiştir. Mahkemece davanın reddine karar verilmiş, hüküm davacı tarafından temyiz edilmiştir.

Y A R G I T A Y K A R A R I

Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Davacı, dava dilekçesinde, yaşı küçük iken evlatlık alındığını, nüfus kaydında ana-baba adı ve soyadı olarak evlat edinen kişilere ait bilgilerin geçtiğini, ancak çevrede gerçek ana -baba adı ve soyadları ile tanındığını bildirerek nüfus kaydında...olan baba adının ... olan anne adının... olan soyadının da Uyanık olarak değiştirilmesini istemiş, mahkemece, davacının küçükken evlat edinildiğini, küçüklerin evlat edinilmesi sırasında ana baba adı ve soyadı olarak evlat edinenlerin ad ve soyadını alacağının belirlendiğini, Yasanın açık hükmü karşısında bu davayı açmakta hukuki yararının bulunmadığı gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiştir.

Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı kanıtlarla yasal gerektirici nedenlere Ve özellikle kanıtların takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre sair temyiz itirazları yerinde değildir.

Ancak;

4721 sayılı Türk Medeni Yasası'nın 27. maddesi hükmüne göre adın ve soyadın düzeltilmesi haklı nedenlere dayanılarak hakimden istenebilir. Somut olayda davacı tarafın dava dilekçesinde ileri sürdüğü hususlar dosyada toplanan kanıtlar ve tanık anlatımı, anılan Yasa maddesi hükmüne göre haklı neden sayılarak, davacının soyadının değiştirilmesine dair davanın kabulü ile davacının soyadının istem gibi değiştirilmesine hükmedilmesi gerekirken, yerinde olmayan gerekçe ile soyadının değiştirilmesine yönelik isteminin de reddi doğru görülmemiştir.

Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK.nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA, temyiz peşin harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 02.02.2015 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/6609, Karar No: 2016/3907, Tarih: 04.04.2016

**23. Ceza Dairesi         2015/6609 E.  ,  2016/3907 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Dolandırıcılık

HÜKÜM : TCK'nın 157/1, 62, 52/2-4, 53. maddeleri uyarınca 10 ay hapis ve 2.000 TL adli para cezası

Dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Sanığın, eczane önünde dururken, taksi şoförü olan katılanın aracını durdurarak bindiği, bir süre ilerledikten sonra klima alacağım diyerek taksiden indiği, geri gelerek elindeki euroyu dükkanın bozamadığını söylediği ve katılandan para istediği, katılanı ikna etmek için; "Ben önünde taksiye bindiğim eczanenin sahibiyim, geri dönünce eczanede hesaplaşırız" dediği, bunun üzerine katılanın sanığa 400 TL verdiği, sanığın geri dönmemesi üzerine eczaneye giden katılanın eczanenin bir baskasına ait olduğunu öğrendiği anlaşıldığından, dolandırıcılık suçunun oluştuğuna yönelik kabulde bir isabetsizlik görülmemiştir.

TCK'nın 53 ile ilgili Anayasa Mahkemesinin 24.11.2015 tarihli Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 2015/85 sayılı iptal kararının ve TCK’nın 53. maddesinin 3.fıkrası uyarınca 53/1-c bendindeki “velayet hakkından; vesayet veya kayyımlığa ait bir hizmette bulunmaktan" yoksunluğun sanığın sadece kendi altsoyu yönünden koşullu salıverme tarihine kadar süreceği, altsoyu haricindekiler yönünden ise hapis cezasının infazı tamamlanıncaya kadar devam edeceğinin infaz aşamasında gözetilmesi mümkün görülmüştür,

Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre, sanığın yerinde görülmeyen diğer temyiz itirazlarının reddine,

Ancak ;

Yargıtay Ceza Genel Kurulunun 19.06.2007 tarih ve 2007/10-108 E., 2007/152 K. sayılı ilamında da belirtildiği gibi kanun koyucunun ayrıca adli para cezası öngördüğü suçlarda, hapis cezasının alt sınırdan tayini halinde mutlak surette adli para cezasının da alt sınırdan tayini gerektiği yönünde bir zorunluluk bulunmamakta ise de, yeterli ve yasal gerekçe gösterilmeksizin adli para cezasının alt sınırın üzerinde 120 gün olarak tayin edilmesi,

Bozmayı gerektirmiş, sanığın temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükmün bu sebepten dolayı 5320 sayılı Kanun'un 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK'nın 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, ancak yeniden yargılama yapılmasını gerektirmeyen bu hususun aynı kanunun 322. maddesi uyarınca düzeltilmesi mümkün bulunduğundan, hüküm fıkrasından adli para cezasına ilişkin sırasıyla "120 GÜN", "100 GÜN" ve "2.000 TL." terimlerinin tamamen çıkartılarak yerine, sırasıyla "5 GÜN", "4 GÜN" ve "80 TL" ibarelerinin eklenmesi suretiyle sair yönleri usul ve yasaya uygun bulunan hükmün DÜZELTİLEREK ONANMASINA, 04.04.2016 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/8432, Karar No: 2016/16113, Tarih: 17.11.2016

**5. Hukuk Dairesi         2016/8432 E.  ,  2016/16113 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılarak enerji nakil hattı geçirilen taşınmazın, irtifak hakkı karşılığının tahsili davasından dolayı yapılan yargılama sonunda: Davanın kabulüne dair verilen yukarıda gün ve sayıları yazılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi, davalı idare vekilince verilen dilekçe ile istenilmiş olmakla, dosyadaki belgeler okunup uyuşmazlık anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

- K A R A R –

Dava, kamulaştırmasız el atılarak enerji nakil hattı geçirilen taşınmazın, irtifak hakkı karşılığının tahsili istemine ilişkindir.

Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş; hüküm, davalı idare vekilince temyiz edilmiştir.

Bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır. Alınan rapor yasa hükümlerine uygundur. Arsa niteliğindeki taşınmaza emsal karşılaştırması yapılarak değer biçilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir. Ancak;

Dava konusu taşınmazın tapu kaydında TEK lehine irtifak şerhi bulunduğundan, dava konusu taşınmazın bulunduğu yerde fen ve elektrik bilirkişileri eşliğinde yeniden keşif yapılarak iki farklı enerji nakil hattı olduğunun tespiti halinde tapuda şerh edilmiş olan eski irtifak hakkı nedeniyle oluşacak değer düşüklüğü konusunda bilirkişi kurulundan ek rapor alınarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile hüküm kurulması,

Doğru görülmemiştir.

Davalı idare vekilinin temyiz itirazları yerinde olduğundan açıklanan nedenlerle hükmün, H.U.M.K 428. maddesi gereğince BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istenildiğinde iadesine ve temyize başvurma harcının Hazineye irad kaydedilmesine, 17/11/2016 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/6268, Karar No: 2015/2980, Tarih: 01.06.2015

**15. Hukuk Dairesi         2014/6268 E.  ,  2015/2980 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Trabzon Asliye Ticaret Mahkemesi

Tarihi :06.05.2014

Numarası :2012/80-2014/148

Yukarıda tarih ve numarası yazılı hükmün temyizen tetkiki davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla dosyadaki kağıtlar okundu gereği konuşulup düşünüldü:

- K A R A R -

Dava, eser sözleşmesi uyarınca iş bedeli karşılığı davalıya ödenen bedelin istirdadı, verilen çekler nedeniyle borçlu olmadıklarının tespiti istemiyle açılmıştır.

Davalı cevabında, sözleşme uyarınca yükümlülüğünü ifa ederek projeyi Mimarlar Odasına teslim ettiğini, bedelin tamamına hak kazındığını iddia ederek davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece savunma doğrultusunda davanın reddine karar verilmiş, karar davacı vekilince temyiz edilmiştir.

- K A R A R -

Dava, eser sözleşmesi uyarınca iş bedeli karşılığı davalıya ödenen bedelin istirdadı, verilen çekler nedeniyle borçlu olmadıklarının tespiti istemiyle açılmıştır.

Davalı cevabında, sözleşme uyarınca yükümlülüğünü ifa ederek projeyi Mimarlar Odasına teslim ettiğini, bedelin tamamına hak kazındığını iddia ederek davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece savunma doğrultusunda davanın reddine karar verilmiş, karar davacı vekilince temyiz edilmiştir.

Taraflar arasında düzenlenen 21.10.2011 tarihli sözleşmede 115.000,00 TL bedelle davacıya ait arsa üzerine yapılacak inşaatın projesinin davalı tarafından çizilerek davacıya teslimi kararlaştırılmıştır. Projenin çizim süresi ve teslime ilişkin tarih belirtilmemiştir. Davacı 22.02.2012 tarihli ihtarnamesi ile projenin teslim edilmesi gerektiği halde halen teslim edilmediğini, bu nedenle sözleşmenin feshedildiğini belirterek davalıdan iş bedeli karşılığı ödemelerin istirdadını istemiştir. Davalı ise cevabi 29.02.2012 tarihli .....nolu ihtarında oda vizesine sunulduğunu bildirmiştir. Proje çizimini içeren 21.10.2011 tarihli sözleşme düzenlendiği tarihte yürürlükte bulunan 818 sayılı mülga Borçlar Kanunu'nun 355 ve devamı maddelerinde düzenlenen eser sözleşmelerindendir. Anılan Yasa'nın borçlunun temerrüdü başlıklı 106. maddesinde, borçlunun temerrüde düşmesi halinde diğer tarafın münasip bir mehil tayin etmek veya münasip mehilin tayinini hakimden isteyebileceği, bu mehil zarfında borcun ifa edilmemesi durumunda alacaklının seçimlik haklarını kullanabileceği, seçimlik hakların ise ifayı beklemek veya derhal ifadan vazgeçerek ifanın gerçekleşmemesinden doğan zarar, ziyanı istemek veya akdi feshetmek suretiyle kullanılacağı hükmüne yer verilmiştir. Somut olayda sözleşmede ifa süresi belirtilmediğinden davalı proje yüklenicisinin anılan yasa hükmünce mehil tayin suretiyle temerrüde düşürülmesi gerekir. Oysa davalının borçlu temerrüdüne düşürüldüğü kanıtlanmadan akit feshedilmiştir. Bu haliyle feshin hukuken geçerli olduğundan sözedilemez. Davalı projeyi çizerek onaya sunduğundan çizilen projenin anlaşmaya uygun nitelikte olup olmadığının ve buna göre davalının hakettiği bedelin saptanması gerekir. Mahkemece bilirkişi incelemesi yaptırılmış ise de, projenin sözleşmesine, fen ve sanat kurallarına uygun olup olmadığı, getirilen aşaması ile işe yarayıp yaramadığı ve yüklenicinin gelinen aşamada hakettiği ücret miktarının belirlenmediği anlaşıldığından rapor hükme dayanak alınamaz. O halde mahkemece yapılması gereken iş, bilirkişilerden ek rapor alınarak yukarıda değinilen biçimde projeyi inceletmek ve davalının iş bedelinin tamamına veya projenin henüz onaylanmamış olmasına göre ne miktar ücrete hak kazandığı hesaplattırılarak bu miktarın fazlası için davanın kabulüne karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile davanın tümüyle reddine karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olmuş, kararın bozulması gerekmiştir.

Öte yandan davada 28.000,00 TL nakit ödenenin şimdilik kaydıyla 25.000,00 TL'sinin davalıdan tahsiline, toplam 4 adet 90.000,00 TL tutarlı çekler nedeniyle borçlu olunmadığının tespitiyle, iptâline karar verilmesi istenmiş, sadece 25.000,00 TL nakit işlem için dava harcı ödenmiş, çekler için ayrıca harç ödenmemiştir.

492 sayılı Harçlar Yasası'nın 30 ve 32. maddeleri uyarınca harç ikmâli için süre verilmeden uyuşmazlığın esası incelenerek red kararı verilmesi de kabul şekli bakımından doğru olmamıştır.

SONUÇ:Yukarıda açıklanan nedenlerle davacının temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün davacı yararına BOZULMASINA, ödediği temyiz peşin harcının istek halinde temyiz eden davacıya geri verilmesine, karara karşı tebliğ tarihinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme isteminde bulunulabileceğine 01.06.2015 gününde oybirliğiyle karar verildi.

.