muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2015/4745, Karar No: 2015/14911, Tarih: 16.04.2015

**22. Hukuk Dairesi         2015/4745 E.  ,  2015/14911 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

DAVA : Davacı, yıllık ücretli izin alacağının ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme, isteği kısmen hüküm altına almıştır.

Hüküm süresi içinde davalı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı, davalı iş yerinde on bir ayın üzerinde çalışmasının bulunduğu yıl ile devam eden yıllar için hak ettiği halde kullandırılmayan yıllık izinlerinin ücretinin davalıdan tahsilini istemiştir.

Davalıların Cevap Özeti:

Davalı, davacının mevsimlik işçi olduğu dönemde yıllık izin hakkının bulunmadığını, daimi kadroya geçirildikten sonraki izinlerini de kullandığından davanın reddine karar verilmesini savunmuştur.

Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, dava devam ederken davalı İl Özel İdaresi kanunla kaldırıldığından, davalı taraf sıfatı Valiliği Yatırım İzleme Koordinasyon Başkanlığına yöneltilerek devam edilen yargılamada isteğin kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Temyiz:

Karar davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Gerekçe:

Dava devam ederek davalı gösterilen İl Özel İdaresi kanunla kaldırıldığından taraflar arasında davalı taraf sıfatının belirlenmesi konusunda uyuşmazlık mevcuttur.

12.11.2012 tarihli 6360 sayılı On Üç İlde Büyükşehir Belediyesi ve Yirmi Altı İlçe Kurulması İle Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun 1. maddesinin 1. fıkrası ile İli dahil sayılan illerde büyükşehir belediyesinin kurulduğu, 5. fıkrasında bu sayılan illerdeki il özel idarelerinin kaldırıldığı, yürürlük başlıklı 36. maddesin de de kanunun bu hükümlerinin ilk mahalli idareler seçiminde yürürlüğe gireceği belirtilmiştir. Anılan Kanun'un kabul edildiği tarihten sonraki ilk mahalli idareler seçimi ile yürürlüğe girmesiyle İl Özel İdaresinin tüzel kişiliği dava devam ederken sona ermiştir.

6360 sayılı Kanun'un 3. maddesinin 2. fıkarsıyla; mevzuatla il özel idarelerine yapılan atıflar bu Kanun kapsamında tüzel kişiliği kaldırılan il özel idareleri için ilgisine göre bakanlıklara, bakanlıkların bağlı veya ilgili kuruluşları ile bunların taşra teşkilatına, Hâzineye, valiliklere, büyükşehir belediyelerine ve bağlı kuruluşlarına veya ilçe belediyelerine yapılmış sayılacağı, tüzel kişiliği kaldırılan il özel idarelerine 22.02.2005 tarihli ve 5302 sayılı İl Özel İdaresi Kanunu ve diğer mevzuatla verilmiş olan yetki, görev ve sorumluluklar ilgisine göre bu kurum ve kuruluşlar tarafından kullanılacağı ve yerine getirileceği, söz konusu il özel idarelerinin mahkemelerde süren davaları ile il özel idaresi olarak faaliyet gösterdikleri dönem ve yapılan işlemlere ilişkin olarak açılacak davalarda muhatap, devir işleminin yapıldığı ilgili kurum ve kuruluş olduğu açıkça düzenlemiştir. Bu durumda kaldırılan il özel idareleri hakkındaki davaların ilgilisine göre devredildiği kurum ve kuruluşa yöneltileceği tartışmasızdır. Somut uyuşmazlıkta il özel idaresine karşı açılan davalarda öncelikle dava konusunu oluşturan faaliyet ve işlemlerle ilgili konuların hangi kurum ve kuruluşlara devredildiği ve devralanın tüzel kişiliğinin de bulunup bulunmadığı belirlenerek davalı sıfatının kime yöneltileceğinin tespiti gerekirken tüzel kişiliği olmayan Valiliği Yatırım İzleme Koordinasyon Başkanlığına aleyhine hüküm kurulması isabetsiz olmuştur.

Tüzel kişiği sona eren il özel idarelerinin devir, tasfiye ve paylaştırılma işlemlerini düzeleyen 6360 sayılı Kanun'un Geçici 1. maddesinin 1. fıkrasında; devir, tasfiye ve paylaştırma işlemlerini yürütmek üzere vali tarafından, bir vali yardımcısının başkanlığında, valinin uygun göreceği kurum ve kuruluş temsilcilerinin ve ilgili belediye başkanlarının katılımıyla devir, tasfiye ve paylaştırma komisyonu kurulacağı bu komisyona yardımcı olmak üzere valinin görevlendirmesi ile alt komisyonlar da kurulabileceği, 4. fıkrasında bu kanun ile tüzel kişilikleri kaldırılan il özel idareleri; personelini, her türlü taşınır ve taşınmaz mallan ile hak, alacak ve borçlarını bu Kanun'un yayımı tarihinden itibaren bir ay içinde valiliğe bildirceceği, bu idarelerin taşınmazlarının satışı, tahsisi ve kiralanması, iş ve toplu iş sözleşmesinin yapılması, her türlü imar uygulaması (inşaat ruhsatı hariç), iş makineleri ve diğer taşıtların satışı ile borçlanmaları İçişleri Bakanlığının onayına bağlı olduğu, 5 fıkarsında ise tüzel kişilikleri kaldırılan il özel idarelerinin her türlü taşınır ve taşınmaz malları, hak, alacak ve borçlan, komisyon kararıyla ilgisine göre bakanlıklara, bakanlıkların bağlı veya ilgili kuruluşları ile bunların taşra teşkilatına, valiliklere, yatırım izleme ve koordinasyon başkanlığına, büyükşehir belediyesine ve bağlı kuruluşuna veya ilçe belediyesine devredilmesine karar verileceği, devir işlemi, yapılacak ilk mahalli idareler genel seçimi tarihinde uygulamaya konulacağı Hâzinesine devredilen taşınmazlar Kanunun yayımlandığı tarih itibarıyla kullanmakta olan kurumlara tahsis edilmiş sayılacağı Hâzinenin özel mülkiyetindeki veya Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki taşınmazlardan Bakanlığınca, bu Kanun'un linçi maddesiyle tüzel kişilikleri kaldırılan il özel idarelerine, belediyelere ve köy tüzel kişiliklerine tahsis edilmiş olanlar; kuruluş kanunlarıyla kendilerine verilen kamusal nitelikteki görevleri yerine getirmeleri amacıyla ve omisyon kararıyla; ilgisine göre bakanlıklara, bakanlıkların bağlı veya ilgili kuruluşlarına, yatırım izleme ve koordinasyon başkanlıklarına, büyükşehir belediyelerine, büyükşehir belediyelerinin bağlı kuruluşlarına ve ilçe belediyelerine tahsis edilmiş sayılacağı düzenlenmiştir.

Bu düzenlemeler kapsamında devir öncesi doğan, bir kurum ve kuruluşa devredilemeyen işçilik alacaklarının tahsili için açılan davalarda taraf sıfatının kime ait olduğu konusunda anılan kanunda bir düzenleme bulunmamaktadır. Dava konusu olayda davacı işçi devirden önce emekli olup iş ilişkisini sona erdirdiğinden talep ettiği yıllık izin ücretinden kimin sorumlu olduğunun belirlenmesi gerekecektir. Öncelikle devir, tasfiye ve paylaştırma komisyon kararının getirtilerek tüzel kişiliği kaldırılan il özel idaresinin devir öncesi borçlarının hangi kuruma devredildiğinin belirlendiği durumda davalı taraf sıfatının borcu devralan bu kurum veya kuruluş olduğu, borçların devri konusunda alınmış bir karar yok ise anılan il özel idaresinin aktiflerini ve alacaklarını devralanın borçlardan da sorumlu tutulması gerekeceği, tüm bu araştırmalarla borçtan sorumlu tutulacak davada taraf ehliyetine sahip bir kurum veya kuruluş tespit edilemediği hallerde borcun mahalli idare birimi olan il özel idaresindeki çalışmalardan doğan bir borç olması dikkate alındığında davanın .... Bakanlığına yönetilerek sonuçlandırılması gerekir.

Sonuç :

Temyiz olunan kararın, yukarıda yazılı sebeplerden dolayı BOZULMASINA, sair temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik yer olmadığına 16.04.2015 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/11120, Karar No: 2015/303, Tarih: 12.01.2015

**3. Hukuk Dairesi         2014/11120 E.  ,  2015/303 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : ANKARA 4. AİLE MAHKEMESİ

TARİHİ : 11/03/2014

NUMARASI : 2013/637-2014/375

Taraflar arasında görülen yardım nafakası davasının yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen hüküm davalı tarafından temyiz edilmiştir.

Y A R G I T A Y K A R A R I

Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Davacı vekili dava dilekçesi ile; davacının öğrenci, annesinin ev hanımı olduğunu, eğitim masrafları bulunduğunu belirterek davalı babanın oğlu için aylık 700.00 TL yardım nafakası ödemesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesi ile; davanın reddini istemiştir.

Mahkemece; 01.10.2013 tarihinden itibaren aylık 400.00 TL yardım nafakası takdir edilmiş, hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

TMK.'nun 364/1.maddesinde; "herkes yardım etmediği takdirde yoksulluğa düşecek olan üstsoyu ve alt soyu ile kardeşlerine nafaka vermekle yükümlüdür".

TMK.'nun 365/2 maddesinde; "dava, davacının geçinmesi için gerekli ve karşı tarafın mali gücüne uygun bir yardım isteminden ibarettir" düzenlemesi yer almaktadır.

Hukuk Genel Kurulunun 07.06.1998 tarih, 1998/656 E; 688 K.sayılı ilamında da; "...yeme, giyinme, barınma, sağlık, ulaşım, kültür (eğitim) gibi bireyin maddi varlığını geliştirmek için zorunlu ve gerekli görülen harcamaları karşılayacak düzeyde geliri olmayanların yoksul kabul edilmesi gerektiği..." vurgulanmıştır.

Yardım nafakası, aile bireylerini yoksulluk ve düşkünlükten kurtarmaya ilişkin bir nevi sosyal yardımlaşma olup, ahlak kuralları ile geleneklerin zorunlu kıldığı bir ödevdir. Yardım nafakası isteyenin kusuru ile yardıma muhtaç duruma düşmüş olması, yükümlüyü borcundan kurtarmamaktadır. Aile bağlarının herhangi bir nedenle zayıflamış olması da yükümlülüğü ortadan kaldıran bir neden olarak düzenlenmemiştir. Bu nedenlerle kanun koyucu, yardım nafakasını kişinin ve toplumun vicdanına bırakmamış, kanuni bir ödev olarak düzenlemiştir.

Ne var ki; bunu vermekle yükümlü tutulacak kişilerin geçim sıkıntısına düşürülmemesi asıldır. Bunun için belirlenen nafakanın; davacının geçinmesi için gerekli, nafaka yükümlüsünün geliriyle orantılı olacak şekilde TMK.'nun 4.maddesindeki hakkaniyet ilkesi de gözetilerek takdir edilmesi gerekir.

Somut olayda; davalının işçi olduğu, eşine ödediği 500.00 TL nafaka kesintisinden sonra 1.484.87 TL ücret aldığı, 400.00 TL kira ödediği, evi olduğu, başka bir gelirinin olmadığı, davacının ise öğrenci olduğu, ev hanımı olan annesi ile birlikte babasının evinde kaldığı, annesinin de 500.00 TL nafaka aldığı tespit edilmiştir. Tarafların gerçekleşen ekonomik ve sosyal durumları, nafakanın niteliği, davalının gelir durumu nazara alındığında hükmedilen nafaka miktarı fazla olup TMK.'nun 4.maddesinde vurgulanan hakkaniyet ilkesine uygun görülmemiş ve bu konu bozmayı gerektirmiştir.

Mahkemece yapılacak iş; tarafların ekonomik sosyal durumları değerlendirilerek davacının giderleri ile nafaka yükümlüsünün geliriyle orantılı şekilde hakkaniyet ilkesi de gözetilerek daha uygun bir nafakaya hükmetmek olmalıdır.

Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK.nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA ve peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 12.01.2015 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/27492, Karar No: 2013/642, Tarih: 21.01.2013

**2. Ceza Dairesi         2012/27492 E.  ,  2013/642 K.**

**"İçtihat Metni"**

Tebliğname No : 6 - 2010/106033

MAHKEMESİ : Tekirdağ Çocuk Mahkemesi

TARİHİ : 24/02/2010

NUMARASI : 2009/161 (E) ve 2010/58 (K)

SUÇ : İşyeri dokunulmazlığını bozma, hırsızlık

Dosya incelenerek gereği düşünüldü;

Suç tarihinde 15-18 yaş aralığında olan sanığın üzerine atılı suçların uzlaşma kapsamında olduğu, sanığın 31.07.2006 tarihli oturumda suçu işlemediği için uzlaşmak istemediğini beyan etmesi karşısında, müştekinin 13.01.2010 tarihli oturumda tazmin talebinin olmadığını belirterek uzlaşmış sayılmasını talep etmesinin fiili uzlaşma olarak kabulüyle CMK.nun 223/8 maddesi gereğince kamu davasının düşürülmesine karar verilmesi,

Bozmayı gerektirmiş, sanık müdafiinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükmün bu sebeplerden dolayı isteme aykırı olarak BOZULMASINA, 21.01.2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2009/7712, Karar No: 2009/14918, Tarih: 15.12.2009

**(Kapatılan) 13. Hukuk Dairesi         2009/7712 E.  ,  2009/14918 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ:Asliye Hukuk Mahkemesi (Tüketici Mahkemesi sıfatıyla)

Taraflar arasındaki sözleşme uyarlanması davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı avukatınca temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü.

K A R A R

Davacı, davalı ile 05.08.2008 tarihinde yapılan sözleşme ile 48 ... vadeli aylık 169.555,84 Japon Yeni geri ödemeli 7.305.000,00 . konut kredisi kullandığını, krediyi kullandığı tarihte normal seyrinde olan .’nin dünya genelinde ortaya çıkan finansal kriz nedeniyle aşırı artış gösterdiğini ve karşılıklı edimler arasında mevcut dengenin bozulduğunu, ödemenin katlanılamaz hale geldiğini bu nedenle sözleşmeye göre aylık taksitler halinde yapacağı ödemenin sözleşme tarihindeki kur üzerinden Türk Lirasına çevrilerek bu miktar üzerinden Türk Lirasına uyarlanmasını talep etmiştir.

Davalı, davanın reddini dilemiştir.

Mahkemece davanın reddine karar verilmiş; hüküm, davacı tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davacının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine,

2-Davacı, 05.08.2008 tarihli sözleşmede . üzerinden belirlenen aylık 169.555,84 . taksit ödemelerinin, sözleşme tarihindeki kur üzerinden Türk Lirasına çevrilerek uyarlanmasını talep etmiş olup, mahkemece davanın reddine karar verildiğine göre davalı lehine, karar tarihinde yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesi gereğince dava değeri üzerinden nispi vekalet ücretine hükmedilmesi gerekir. Dava değeri, davacı tarafından dava tarihi itibariyle ödenmesi gereken kalan 43 aylık taksit ödeme tutarı toplamı olan 7.290.901,12 . toplam kredi bedelinin sözleşme tarihi ve dava tarihi arasındaki kur farkı olan 52.875,38 YTL’dir. Mahkemece davalı yararına bu miktar üzerinden karar tarihindeki Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 5.630 YTL nispi vekalet ücretine hükmedilmesi gerekirken, 11.462,00 TL vekalet ücretine hükmedilmiş olması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir. Ne var ki yapılan yanlışlığın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden HUMK 436/2. maddesi uyarınca kararın aşağıdaki şekilde düzeltilerek onanmasına karar vermek gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda birinci bentte açıklanan nedenlerle davacının sair temyiz itirazlarının reddine, ikinci bentte açıklanan nedenlerle temyiz edilen kararın “Hüküm” başlıklı bölümünün 3. paragrafında bulunan ( 11.462,00TL vekalet ücretinin) sözlerinin karardan çıkarılarak yerine (5.630 TL vekalet ücretinin) sözlerinin yazılmasına, hükmün düzeltilmiş bu şekliyle ONANMASINA, peşin alınan temyiz harcının iadesine, 15.12.2009 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/1183, Karar No: 2010/13355, Tarih: 01.06.2010

**12. Hukuk Dairesi         2010/1183 E.  ,  2010/13355 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Ankara 13. İcra Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 06/11/2009
Yargıtay — Esas No: 2007/26184, Karar No: 2008/17975, Tarih: 20.11.2008

**21. Hukuk Dairesi         2007/26184 E.  ,  2008/17975 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Çanakkale İş Mahkemesi

TARİHİ : 26/10/2007

Davacı, murisi M.G.'in davalılardan işverene ait işyerinde 1955-1956 yılları arasında geçen sigortalı çalışmalarının tespitine  karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin  reddine karar vermiştir.

Hükmün, davacı  vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan  ve Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

Davacı, Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından murisi M.G.’in 1955-1957 yıllarına ait çalışmalarının murisinin kardeşinin oğlu olan ikinci bir M.G. Adına kayıt edildiğini belirterek, murisinin söz konusu sigortalılık sürelerinin tesbitini istemiştir.

Mahkemece, beş yıllık hak düşürücü sürenin geçtiği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

İşveren, bir ay içinde çalıştırdığı sigortalının prime esas kazançlar toplamını, prim gün sayıları ile sigorta primlerini gösterir belgelerini Yasada belirtilen sürede Kuruma vermekle yükümlüdür. İşverenin bu yükümlülüğü yerine getirmemiş olması ile Kurumun çalışan sigortalıyı fiilen ya da kayden saptamamış olması hallerinde ise sigortalıya, hizmetlerini, alacağı ilam ile tespit ettirme ve bu suretle sigortalılık olanaklarından yararlanma hakkı yasaca tanınmıştır.

Sosyal Güvenlik Kurumu’na bildirimsiz geçen çalışmaların tespitine ilişkin dava koşulları 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu’nun 79/10. maddesinde belirtilmiştir. Bunlar, 506 sayılı Yasa kapsamında sigortalı sayılma, yönetmelikte tespit edilen belgelerinin Kuruma verilmemiş ya da çalışmaların Kurumca saptanamamış olması ile anılan davanın hak düşürücü süre içerisinde açılmış olması şeklinde sıralanabilir. Bir diğer anlatımla, sigortalı, hak düşürücü sürenin işlemeye başladığı hizmetin geçtiği yılın sonundan itibaren beş yıl dolmadan bildirimsiz kalmış çalışmalarının tespitini isteyebilecektir.

Kuruma bildirilen, ancak çeşitli nedenlerle farklı kişi adına ya da hatalı kimlik bilgileri ile kayda geçmiş, bu nedenle de, Sosyal Sigorta İşlemleri Yönetmeliği’nde öngörülen bilgileri tam ve doğru yansıtmayan kayıtların gerçeğe uygun hale getirilmesi ise çoğu zaman, uygulamada “aidiyet davaları” olarak adlandırılan, Kuruma bildirilerek primleri ödenmiş çalışmaların kime ait olduğunun -gerçek sigortalısının- belirlenmesine ilişkin tespit davaları ile sağlanır. Bu davalarda, yanlış olduğu iddia edilen kaydın, iddia sahibine aidiyeti ve giderek düzeltilmesi amaçlanmaktadır.

Hak düşürücü süre, Anayasa’nın 60. maddesi ile güvenceye kavuşturulan “sosyal güvenlik hakkı”na ilişkin hak arama özgürlüğünün çeşitli düşüncelerle sınırlandırılması anlamını taşımaktadır. Dikkate alınması gereken yön, demokratik toplumlarda, istisnai nitelikte olması gereken hak arama özgürlüğünün önündeki yasal engellerin, yasa koyucunun amaçlamadığı şekilde, diğer alanlara yayılmasının, sosyal hukuk devleti ve adalet ilkeleriyle bağdaşmayacağıdır. Belirtilen nedenlerle, bildirimsiz kalan hizmetlerin tespiti yönünden öngörülen hak düşürücü sürenin, bir yönüyle Kurum kayıtlarının düzeltilmesini de amaçlayan aidiyet davalarına kıyas ya da yorum yoluyla uygulanması mümkün değildir. Anılan maddede yer verilen hak düşürücü süre, sadece fıkrada tanımlanan nitelikte, bildirimsiz geçen çalışmaların tespitine ilişkin davalar yönünden uygulanma olanağına sahiptir (Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun 19.09.2007 gün ve E:2007/21-600, K:2007/604 sayılı kararı).

Yapılacak iş, bu tür davalarda gösterilmesi gereken özen gereğince sağlıklı bir sonuca ulaşmak için, öncelikle bu dava sonucunda verilecek karar, dava dışı davacının murisinin kardeşinin oğlu olan M. oğlu diğer M.G.’in de hak alanını ilgilendireceğinden, onun da davaya dahil edilerek bu kişiye dava dilekçesi ve davetiye tebliğ edilmek, daha sonra gerek Sosyal Güvenlik Kurumu ve gerekse işverenler nezdinde bulunan davacının murisi ile diğer M.G.in şahsi sicil dosyalarını ve özellikle imzaları ile fotoğraflarını içeren işe giriş bildirgeleri ile ücret tediye bordroları gibi belgelerini celbedip, imzanın ve fotoğrafın davacının murisi ile diğer M.G.’den hangisine ait olduğunun belirlenmesi açısından Güzel Sanatlar Akademisinden seçilecek bilirkişi heyeti ya da Adli Tıp Kurumu ilgili ihtisas dairesi vasıtası ile benzerlik incelemesi yaptırmak, davacıyı  tanıması  gereken  müdür, şef,  ustabaşı ve bordro kayıtlarına geçmiş kişileri tanık sıfatıyla dinlemek, tüm delilleri birlikte değerlendirerek sonucuna göre karar vermekten ibarettir.

Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular dikkate alınmaksızın yanlış değerlendirme ile  yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O halde, davacının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde davacıya iadesine, 20.11.2008 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/1398, Karar No: 2017/1542, Tarih: 14.03.2017

**16. Hukuk Dairesi         2016/1398 E.  ,  2017/1542 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca duruşmalı olarak incelenmesi istenilmekle; duruşma için belli edilen gün ve saatte temyiz eden ... vekili Avukat ... ile aleyhine temyiz istenilen Hazine vekili Avukat ... ve ...Belediye Başkanlığı vekili Avukat ... geldiler. Gelenlerin yüzlerine karşı duruşmaya başlandı. Tarafların sözlü açıklamaları dinlendikten sonra duruşmanın bittiği bildirildi. Süresi içinde inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu. GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Davacı ..., ... Mahallesi kadastro çalışma alanında bulunan sınırlarını belirttiği tapulama harici yaklaşık 1500 metrekare yüzölçümündeki taşınmazın imar-ihya ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayalı olarak adına tescili istemiyle dava açmıştır. Yargılama sırasında davalı Hazine vekili verdiği cevap dilekçesi ile taşınmazın Hazine adına tescilini istemiştir. Mahkemece yapılan yargılama sonunda davanın reddine karar verilmiş; hüküm, davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece çekişmeli taşınmazın dere yatağı olarak tespit dışı bırakıldığı 1982 yılı ile dava tarihi arasında makul süre olmadığı, davacının dava açma süresini kaçırdığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş ise de varılan sonuç dosya kapsamına uygun bulunmadığı gibi davanın nitelendirilmesinde dahi hataya düşülmüştür. TMK'nın 713/1. maddesinde; "tapu kütüğünde kayıtlı olmayan bir taşınmazı davasız ve aralıksız olarak yirmi yıl süreyle ve malik sıfatıyla zilyetliğinde bulunduran kişi, o taşınmazın tamamı, bir parçası veya bir payı üzerindeki mülkiyet hakkının tapu kütüğüne tesciline karar verilmesini isteyebilir" hükmü düzenlenmiştir. Somut olayda da, davacı imar-ihyaya ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak, kadastro sırasında dere yatağı olarak bırakılan taşınmazın adına tescili istemiyle eldeki davayı açmıştır. Hal böyle olunca; Mahkemece davanın açıldığı tarihe kadar TMK'nın 713/1. Maddesinde öngörülen şartların davacı lehine gerçekleşip gerçekleşmediğinin belirlenmesi amacıyla, toplanmış ve toplanacak tüm deliller ışığında işin esası hakkında olumlu ya da olumsuz bir karar verilmesi gerekirken, davanın kadastrodan önceki sebebe dayalı olduğu şeklindeki nitelendirme ile yazılı şekilde davanın reddine karar verilmesi isabetsiz olduğu gibi; kabule göre de, kadastro sırasında haklarında kadastro tutanağı düzenlenmeyen taşınmazlar yönünden kadastrodan önceki nedenlere dayanılarak dava açma hakkını sınırlayan herhangi bir yasal düzenleme bulunmadığının göz ardı edilmesi de isabetsiz olup, davacı vekilinin temyiz itirazları açıklanan nedenlerle yerinde görüldüğünden kabulü ile hükmün BOZULMASINA, Yargıtay duruşması için belirlenen 1.350,00 TL vekalet ücretinin davalılardan alınarak, duruşmada kendisini vekil ile temsil ettiren davacıya verilmesine,