muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2019/4229, Karar No: 2019/19499, Tarih: 03.12.2019

**5. Hukuk Dairesi         2019/4229 E.  ,  2019/19499 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : ... Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi

Taraflar arasındaki 4650 sayılı Kanunla değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 10. maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın davacı idare adına tescili davasından dolayı yapılan yargılama sonunda: Davanın kabulüne ilişkin ilk derece mahkemesinin kararına karşı davacı idare ile bir kısım davalılar vekillerinin istinaf başvurusu üzerine ... Bölge Adliye Mahkemesinin 5. Hukuk Dairesinin istinaf isteminin esastan reddine dair kararı ile birlikte Siirt 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2016/737 E. - 2018/89 K. sayılı kararının Yargıtay'ca incelenmesi davacı idare ile bir kısım davalılar vekillerince verilen dilekçeler ile istenilmiş olmakla, dosyadaki belgeler okunup uyuşmazlık anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

- K A R A R -

Dava, 4650 sayılı Kanunla değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 10. maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın davacı idare adına tescili istemine ilişkindir.

İlk derece mahkemesince davanın kabulüne ilişkin olarak verilen karara karşı, davacı idare ile bir kısım davalılar vekilleri tarafından yapılan istinaf başvurusunun ... Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesince esastan reddine karar verilmiş olup; hüküm, davacı idare ile bir kısım davalılar vekillerince temyiz edilmiştir.

Dosyada bulunan kanıt ve belgelere, kararın dayandığı gerekçelere göre; tarım arazisi niteliğindeki Bostancık köyü, 200, 211, 218, 229 ve 237 parsel sayılı taşınmazın zemininin 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 11/1-f maddesi uyarınca olduğu gibi kullanılması halinde getireceği net geliri üzerinden bilimsel yolla değerinin tespit edilmesine; üzerinde bulunan ve taşınmaz mala bahçe niteliği vermeyen ağaçlara ise maktuen değer biçilmesine ve tespit edilen bedelin bloke ettirilerek hükmün kesinleşmesi beklenmeden davalı tarafa ödenmesine ilişkin ilk derece mahkemesinden verilen karara karşı yapılan istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK'nun 353/1-b-1 maddesi uyarınca esastan reddine karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.

Davacı idare ile bir kısım davalılar vekillerinin temyiz itirazları yerinde olmadığından usul ve yasaya uygun olan hükmün HMK'nun 370. maddesi gereğince ONANMASINA, davacı idare harçtan muaf olduğundan harç alınmamasına, davalıdan peşin alınan temyiz ve temyize başvurma harçlarının Hazineye irad kaydedilmesine, 03/12/2019 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/4068, Karar No: 2012/10787, Tarih: 24.05.2012

**5. Hukuk Dairesi         2012/4068 E.  ,  2012/10787 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 12. maddesi uyarınca baraj inşaatı için yapılan kamulaştırma nedeniyle çevrenin sosyal, ekonomik ve yerleşme düzeninin bozulması nedeniyle taşınmazdan ekonomik ve sosyal yönden yararlanma olanağı kalmadığı iddiasına dayanan taşınmaz bedeli davasından dolayı yapılan yargılama sonunda: Davanın kabulüne dair verilen yukarıda gün ve sayıları yazılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi davacı vekili yönünden verilen dilekçe ile istenilmiş olmakla dosyadaki belgeler okunup iş anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

- K A R A R –

Dava konusu taşınmazın baraj mutlak koruma alanında (içme suyu) kalıp kalmadığı, kalıyorsa taşınmazın kullanımına sınırlandırma getirtilip getirilmediği, sınırlama getirilmişse bu sınırlamanın mahiyeti ile Su Kirliliği Kontrolü Yönetmeliğinin 17/a maddesi gereğince içme suyunun hangi idare veya idarelerce kullanılacağı hususlarının davali idare ve ... Genel Müdürlüğünden ayrı ayrı sorularak,

Alınacak cevaplarla birlikte gönderilmek üzere dosyanın mahkemesine GERİ ÇEVRİLMESİNE, 24.05.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/15164, Karar No: 2011/16082, Tarih: 20.09.2011

**4. Ceza Dairesi         2011/15164 E.  ,  2011/16082 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : İmar kirliliğine neden olmak

HÜKÜM : Beraat

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının 01.07.2011 tarih ve 2007/134528 sayılı yazısıyla, imar kirliliğine neden olmak suçundan sanık ... hakkında Dairemizce verilen 01.06.2011 tarih ve 2009/3818 E. 2011/7525 K. sayılı kararının yapılan incelemesi sonunda, ilamın karar başlığı bölümünde suç isminin imar kirliliğine neden olmak yerine imar kirliliğine uymamak olarak yazıldığı bu hususun maddi yazım hatası olduğu belirtilerek 5320 sayılı Yasanın 8.maddesinin 1.fıkrasının ikinci cümlesi uyarınca Dairemizin 01.06.2011 gün ve 2009/3818- 2011/7525 sayılı ilamındaki yazıma ilişkin maddi hatanın düzeltilmesi talep olunmuştur.

5320 sayılı CYY Yürürlük ve Uygulama Şekli Hakkında Kanunun 8/1.maddesine 5560 sayılı Yasa ile eklenen son cümlede "Yargıtay ceza daireleri ile Ceza Genel Kurulu kararlarındaki yazıma ilişkin maddi hataların düzeltilmesi için Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı, ilgili ceza dairesi veya Ceza Genel Kuruluna başvurabilir" hükmü yer almaktadır.

İncelenen somut olayda, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının 08/02/2009 tarih ve 2007/134528 sayılı tebliğnamesiyle Dairemize gönderilen Erzin Asliye Ceza Mahkemesinin 07.05.2007 tarih ve 2006/146-2007/101 sayılı kararın bozulmasına karar verildiği, ancak anılan bozma ilamının karar başlığı bölümünde suç isminin "imar kirliliğine neden olmak" yerine yanılgı sonucu "imar kirliliğine uymamak" olarak yazıldığı anlaşılmaktadır.

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının düzenlediği tebliğname yukarıda belirtilen nedenlerle yerinde görüldüğünden, 5320 sayılı Yasanın 8/1 .maddesi uyarınca, Dairemizin 01.06.2011 gün ve 2009/3818- 2011/7525 sayılı bozma ilamın karar başlığı bölümünde yer alan suçun ismine ilişkin yazım yanılgısının, "imar kirliliğini uymamak" yerine "İmar kirliliğine neden olmak" olarak DÜZELTİLMESİNE, 20.09.2011 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/641, Karar No: 2016/6270, Tarih: 14.06.2016

**15. Ceza Dairesi         2014/641 E.  ,  2016/6270 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Dolandırıcılık

HÜKÜM : TCK'nın 157, 62, 52/2-4, 53/1-2-3 ve 58/6-7. maddeleri gereğince mahkumiyet

Dolandırıcılık suçundan sanığın mahkumiyetine ilişkin hüküm, sanık tarafından temyiz edilmekle, dosya incelenerek gereği düşünüldü;

Katılanın, PTT ... şubesinden oğlunun havale ettiği 200,00 TL'yi çektikten sonra şubeden ayrılacağı sırada, sanığın katılanın yanına yaklaşarak PTT görevlisi gibi davranıp “Teyze parayı eksik vermişler" diyerek katılanın elindeki parayı aldığı ve katılanı nüfus cüzdanının fotokopisini çektirmeye gönderdiği, daha sonra parayla birlikte PTT şubesinden ayrıldığı anlaşılmakla; eylemin dolandırıcılık suçunu oluşturduğunu takdir eden mahkemenin kabul ve uygulamasında bir isabetsizlik görülmemiştir.

Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre; sanığın atılı suçu işlemediğine ilişkin temyiz itirazlarının reddiyle, hükmün ONANMASINA, 14/06/2016 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/26686, Karar No: 2016/4181, Tarih: 16.02.2016

**22. Hukuk Dairesi         2015/26686 E.  ,  2016/4181 K.**

**"İçtihat Metni"**

Y A R G I T A Y İ L A M I

Davacı A.. İ.. adına vekili Avukat A. T. ile davalı .. A.Ş. adına vekili Avukat B.. G. aralarındaki dava hakkında İş Mahkemesinden verilen 15.06.2015 tarihli ve 2014/1331 esas, 2015/667 karar sayılı hüküm, duruşmalı olarak davacı avukatınca temyiz edilmesi üzerine dosya incelenerek işin duruşmaya tabi olduğu anlaşılmış ve duruşma için 16.02.2016 Salı günü tayin edilerek taraflara çağrı kağıdı gönderilmişti. Duruşma günü davacı adına vekili Avukat A..T ile karşı taraf adına vekili Avukat B. G. geldiler. Duruşmaya başlanarak hazır bulunan avukatların sözlü açıklamaları dinlendikten sonra duruşmaya son verilerek Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor sunuldu, dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

E. ... .. G.M. 24.04.2015 tarihli cevabi yazısında, Ç.T. S. tarafından satış ve devrinin yapılmasına karar verildiği, karar doğrultusunda devir sözleşmesinin imzalandığı belirtilmiş olup, B. B. söz konusu devir sözleşmesinin bir örneğinin istenilmesi ile devir işleminin tamamlanıp tamamlanmadığının sorularak, alınacak cevabi yazı ve eklerin dosyaya eklendikten sonra gönderilmesi için dosyanın mahkemesine GERİ ÇEVRİLMESİNE, 16.02.2016 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/14458, Karar No: 2014/562, Tarih: 03.02.2014

**16. Hukuk Dairesi         2013/14458 E.  ,  2014/562 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : TAVŞANLI KADASTRO MAHKEMESİ

TARİHİ : 28/05/2013

NUMARASI : 2007/486-2013/66

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Kadastro sırasında A.. Köyü çalışma alanında bulunan 108 ada 1 ve 109 ada 7 parsel sayılı, sırasıyla 5.520,86 ve 2.920 metrekare yüzölçümündeki taşınmazlar, kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle A.. K.. adına tespit edilmiştir. Davacı Hazine, çekişmeli taşınmazların devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan yerlerden olduğu iddiasıyla Hazine adına tescili istemiyle dava açmıştır. Mahkemece yapılan yargılama sonunda davanın reddine, dava konusu taşınmazların tespit gibi tesciline karar verilmiş; hüküm, Hazine tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece çekişmeli taşınmazların davalı Köy Tüzel Kişiliği tarafından kullanıldığı davalı lehine zilyetlikle mülk edinme şartlarının gerçekleştiği kabul edilmek suretiyle hüküm kurulmuş ise de; yapılan araştırma, inceleme ve uygulama karar için yeterli bulunmamaktadır. Çekişmeli parsellerin hududunda Emet çayı olmasına rağmen taşınmazın dere yatağı olup olmadığı ya da dereden kazanılıp kazanılmadığı hususlarında jeolog bilirkişiden, taşınmazların batısında bulunan tren yolundan sonra Harmanlartepe devlet ormanı olmasına rağmen taşınmazların öncesinin orman olup olmadığı yönünden orman bilirkişisinden rapor alınmamıştır. Sağlıklı sonuca varılabilmesi için, çekişmeli taşınmazların bulunduğu yere ilişkin orman tahdidine ilişkin tüm harita ve belgeler getirtilip dosya ikmal edildikten sonra mahallinde yaşlı, tarafsız, yöreyi iyi bilen, davada yararı bulunmayan şahıslar arasından seçilecek yerel bilirkişilerle; aynı yönteme göre tesbit edilecek taraf tanıkları, tespit bilirkişileri ile ormancı ve jeolog bilirkişi huzuruyla keşif icra edilmelidir. Taşınmazların başında icra edilecek keşif sırasında dinlenecek yerel bilirkişi, tespit bilirkişileri ve taraf tanıklarından, zilyetliğin sürdürülüşü ile ilgili olarak, taşınmazların geçmişte ne durumda bulunduğu, kime ait olduğu, kimden nasıl intikal ettiği, kim tarafından ne zamandan beri ne suretle kullanıldığı, öncelerinin orman olup olmadığı etraflıca sorulup maddi olaylara dayalı olarak açıklattırılmalı, jeolog bilirkişiden taşınmazların dere yatağı olup olmadığı ya da dereden kazanılıp kazanılmadığı ile ilgili ormancı bilirkişiden ise taşınmazların öncesinin orman olup olmadığı ile ilgili bilimsel ve teknik verilere dayalı raporlar alınmalı, bilirkişi ve tanık sözleri komşu parsel tutanak ve dayanaklarıyla denetlenmeli, teknik bilirkişilere keşfi takibe imkan verir kroki düzenlettirilmeli, bundan sonra tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmelidir. Eksik incelemeyle yazılı olduğu şekilde hüküm kurulması isabetsiz olup, temyiz itirazları açıklanan nedenlerle yerinde görüldüğünden kabulüyle hükmün BOZULMASINA, 03.02.2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/11273, Karar No: 2017/7428, Tarih: 16.01.2017

**(Kapatılan) 18. Hukuk Dairesi         2016/11273 E.  ,  2017/7428 K.**

**"İçtihat Metni"**

Yargıtay Birinci Başkanlık Kurulunun 22/12/2016 tarih ve 398 sayılı Kararı ile 23.07.2016 tarih ve 29779-2. mükerrer sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 6723 sayılı Danıştay Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik yapılmasına Dair Kanunla 2797 sayılı Yargıtay Kanununa eklenen Geçici 15. madde uyarınca Yargıtay Onsekizinci Hukuk Dairesinin kapatılmasına ve 12.02.2016 tarih ve 2016/1 sayılı iş bölümü kararında yer alan dairemizin bakmakta olduğu:

'6) 4721 sayılı TMK'nın Kişiler Hukuku başlıklı 1. Kitabının Gerçek Kişiler başlıklı 1. Kısmında yer alan maddelerden (TMK m. 8-46) kaynaklanan davalar sonucu verilen hüküm ve kararlar,

7) 5490 sayılı Nüfus Hizmetleri Kanunu uyarınca nüfus kayıtlarının düzeltilmesine ilişkin davalar sonucu verilen hüküm ve kararlar ile vatandaşlığın tespitine ilişkin hüküm ve kararlar,

8) 4721 sayılı TMK'nın Kişiler Hukuku başlıklı 1. Kitabının Tüzel Kişiler başlıklı 2. Kısmında yer alan hükümlerden (TMK m. 47-117) kaynaklanan davalar sonucu verilen hüküm ve kararlar,

9) 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 56 ila 100. maddeleri ile 5253 sayılı Dernekler Kanunu hükümlerine göre açılmış derneklerin feshi, derneğin sona erdiğinin tespiti gibi dernekler hukukundan kaynaklanan her türlü dava sonucunda verilen hüküm ve kararlar.

11) 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 101 vd. maddeleri kapsamında kalan vakıfların kuruluş ve tescil işlemleri, vakıf senedinin düzenlenmesi ve değiştirilmesi, vakfın teşkilatı (örgütü), denetimi, yöneticilerin azli, vakıf yönetiminin amacının ve mallarının değiştirilmesi, vakfın sona ermesi ve tasfiyesi: ayrıca, Osmanlı döneminde kurulan ve 5737 sayılı Vakıflar Kanun'a tabi olan vakıflarda, vakfiye şartı gereği vakıf evladı veya ilgilisi olduğunun ya da tevliyete hak kazandığının tespiti ile vakfın gelir fazlasından yararlanma (intifa) haklarıyla ilgili olarak açılan davalara ilişkin hüküm ve kararlar,

12) 4721 sayılı TMK'nın 2. Kitabının, Hısımlık başlıklı 2. Kısmında yer alan Soy Bağının Kurulması başlıklı 1. Bölümünün 1, 2, 3 ve 4. ayrımlarında yer alan maddelerden (TMK m.282 ila 320: Soy bağı, tanıma, babalık, evlat edinme vb) kaynaklanan davalar nedeniyle verilen hüküm ve kararlar,

13) 4721 sayılı TMK'nın 2. Kitabının, Vesayet başlıklı 3. Kısmında yer alan maddelerden (TMK m. 396-494) kaynaklanan davalar nedeniyle verilen hüküm ve kararlar,

14) 3561 sayılı Mal Memurlarının Kayyım Tayin Edilmesine Dair Kanuna göre verilen kayyım atanması ile ilgili davalar ile kayyımlık kararlarının kaldırılmasına ilişkin davalar sonucu verilen hüküm ve kararlar,'ın temyiz incelemesinin Yargıtay Sekizinci Hukuk Dairesi'ne UYAP bilişim sistemi üzerinden devrine karar verilmiştir.

13) 4721 sayılı TMK'nın 2. Kitabının, Vesayet başlıklı 3. Kısmında yer alan maddelerden (TMK m. 396-494) kaynaklanan davalar nedeniyle verilen hüküm ve kararlar,

14) 3561 sayılı Mal Memurlarının Kayyım Tayin Edilmesine Dair Kanuna göre verilen kayyım atanması ile ilgili davalar ile kayyımlık kararlarının kaldırılmasına ilişkin davalar sonucu verilen hüküm ve kararlar,'ın temyiz incelemesinin Yargıtay Sekizinci Hukuk Dairesi'ne UYAP bilişim sistemi üzerinden devrine karar verilmiştir.

Bu nedenle, iş bu dava türlerine ait Dairemizin esasına kayıtlı dosyaların UYAP bilişim sistemi üzerinden Dairesine gönderilmesine, esasın bu şekilde kapatılmasına ve dosyaların fiziki olarak dairesine teslimine karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/9500, Karar No: 2017/5091, Tarih: 06.04.2017

**8. Hukuk Dairesi         2017/9500 E.  ,  2017/5091 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İcra Hukuk Mahkemesi

DAVA TÜRÜ : Şikayet

Taraflar arasında görülen ve yukarıda açıklanan davada yapılan yargılama sonunda Mahkemece, davanın açılmamış sayılmasına karar verilmiş olup hükmün davacı tarafından temyiz edilmesi üzerine, Dairece dosya incelendi, gereği düşünüld

KARAR

Mahkemece yüze karşı verilen kısa kararda, kesin mehil içerisinde talep edilen belgeler sunulmadığından HMK'nun 119/2. maddesi uyarınca şikayetin usulden reddine karar verilmesine karşın, gerekçeli kararda davanın açılmamış sayılmasına karar verilmekle kısa karar ile gerekçeli karar arasında çelişki yaratılmıştır.

T.C. Anayasası yargılamanın aleniyeti ilkesi gereği yargılama açık olarak yapılmalı ve yargılamanın sonunda verilen karar da açık olmalıdır. HMK'nun 298/2. maddesi gereği ise, sonradan yazılacak gerekçeli kararın da bu kısa karara uygun olması gerekir. Aksi halde, yargılamanın aleniyeti ilkesi zedelenmiş ve mahkeme kararına da güven sarsılmış olacaktır. Yargıtay İçtihatları Birleştirme Genel Kurulunun 10.04.1992 tarih, 7/4 sayılı kararında, kısa kararla gerekçeli karar arasında çelişki bulunmasının bozma nedeni olacağı içtihat edilmiş bulunmasına göre, Mahkemece yapılacak iş; bozmadan sonra kısa karar ile bağlı olmaksızın çelişkiyi gidermek kaydıyla kanaatine göre yeni bir karar vermekten ibarettir.

Kabule göre de; borçlu vekilinin İcra Mahkemesine başvuru dilekçesindeki iddialar haczedilmezlik şikayet niteliğindedir. İİK'nun 18/3. maddesi "Aksine hüküm bulunmayan hallerde icra mahkemesi şikayet konusu işlemi yapan icra dairesinin açıklama yapmasına ve duruşma yapılmasına gerek olup olmadığını takdir eder; duruşma yapılması uygun görüldüğü takdirde ilgilileri en yakın zamanda duruşmaya çağırır ve gelmeseler bile gereken kararı verir" hükmünü içermektedir. Şikayet niteliğindeki haczedilmezlik başvurusunun icra dosyası kapsamı da gözönünde bulundurularak, İcra Mahkemesi'nce mevcut delil durumuna göre araştırma yapılarak sonuçlandırılması gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi doğru değildir.

SONUÇ: Borçlu vekilinin temyiz itirazının kabulü ile Mahkeme kararının yukarıda yazılı nedenlerle İİK'nun 366 ve 6100 sayılı HMK'nun Geçici 3. maddesi yollamasıyla 1086 sayılı HUMK'nun 428. maddesi uyarınca BOZULMASINA, taraflarca İİK'nun 366/3. maddesi gereğince Yargıtay Daire ilamının tebliğinden itibaren ilama karşı 10 gün içinde karar düzeltme isteğinde bulunulabileceğine ve peşin harcın temyiz edene iadesine, 06.04.2017 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2020/724, Karar No: 2020/3819, Tarih: 01.07.2020

**3. Hukuk Dairesi         2020/724 E.  ,  2020/3819 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : ... BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 19. HUKUK DAİRESİ

Taraflar arasında ilk derece mahkemesinde görülen sözleşmenin feshi kararının iptali ile cezai şart yönünden borçlu olmadığının tespiti davasında davanın kabulüne dair hüküm hakkında bölge adliye mahkemesi tarafından yapılan istinaf incelenmesi sonucunda, davalının istinaf başvurusunun kısmen kabulü ile kurum işleminin konusuz kalması nedeniyle dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde taraflarca temyiz edilmesi üzerine; dosya içerisindeki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı, eczane sahibi olduğunu, davalı kurumun 2012 yılı Eczane Protokolünün 5.3.14 maddesi gereğince sözleşmenin 3 ay süre ile feshine ve 1.863,69 TL cezai şart bedelinin ödenmesine karar verdiğini belirterek sözleşmenin feshi kararının iptali ile cezai şart yönünden borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini istemiştir.

Davalı, davanın reddini dilemiştir.

İlk derece mahkemesince, 2012 yılı protokolünün 5.3.14 maddesinde tanımlanmış olan yönlendirme fiilinin gerçekleştirildiği sabit görülmemekle birlikte söz konusu fiilin 2016 yılı protokolü ile cezai şart ve sözleşmenin feshini gerektiren bir fiil olmaktan çıkarıldığı gerekçesiyle davanın kabulüne, sözleşmenin feshine ve cezai şarta ilişkin işlemin iptaline karar verilmiştir.

İlk derece mahkemesi kararına karşı davalı tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

Bölge Adliye Mahkemesince, davacı eczacının yönlendirme fiilini işlediği kanaatine varıldığı ancak fiilin 2016 protokolü ile cezai şart ve sözleşmenin feshi sebebi olmaktan çıkarıldığı gerekçesiyle davanın konusuz kalması nedeniyle karar verilmesine yer olmadığı yönünde karar verilmiş; Hüküm, süresi içerisinde taraflarca temyiz edilmiştir.

İlk derece mahkemesi kararına karşı davalı tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

Bölge Adliye Mahkemesince, davacı eczacının yönlendirme fiilini işlediği kanaatine varıldığı ancak fiilin 2016 protokolü ile cezai şart ve sözleşmenin feshi sebebi olmaktan çıkarıldığı gerekçesiyle davanın konusuz kalması nedeniyle karar verilmesine yer olmadığı yönünde karar verilmiş; Hüküm, süresi içerisinde taraflarca temyiz edilmiştir.

Dava, davalı kurum tarafından davacı eczacıya verilen cezanın iptali istemine ilişkindir. Davalı kurum tarafından davacı eczacı hakkında 2012 yılı protokolünün 5.3.14 maddesi gereğince fesih işlemi ve cezai şart bedelinin ödenmesi ihtarı uygulanmıştır. 2016 yılı protokolünün, davaya konu 5.3.14 maddesinin protokolün yürürlüğe girdiği 01.01.2016 tarihinden itibaren yürürlükten kaldırıldığı sabit olmakla beraber 6.12 maddesinde “Bu protokolün yürürlük tarihinden önce herhangi bir nedenle Kurumca veya Kuruma devredilen kurumlarca sözleşmesi feshedilen eczacının yazılı talebi halinde; Kurumca tespit edilen ve sözleşmesinin feshedilmesine neden olan fiil/fiiller için bu protokolün (5) ve (6) numaralı maddelerinde yer alan hükümler uygulanır. 01.02.2012 tarihinde imzalanan protokolden önceki protokollerde sözleşmenin feshi ve cezai şart gerektiren maddelerden bu protokolde kaldırılmış olanlar nedeniyle sözleşme feshi ve/veya cezai şart uygulanmış olan işlemler, konusu kalmadığından durdurulur ve işlem yapılmaz. Bu protokolün yürürlük tarihinden önce (5.3) numaralı maddede sayılan fiillerden dolayı sözleşmesi feshedilen eczanelerin yazılı talebi üzerine bu protokoldeki cezai şart ve fesih hükümleri uygulanır.” hükmü düzenlenmiştir.

Bu aşamada, davanın konusuz kalması hakkında genel açıklama yapılmasında yarar görülmüştür.

İlke olarak her dava, açıldığı tarihteki fiili ve hukuki duruma göre hükme bağlanır (28/11/1956 tarih ve 15/15 sayılı İBK). Ne var ki, dava açıldıktan sonra meydana gelen bir nedenle dava konusunun ortadan kalkması halinde işin esası hakkında infaz kabiliyeti olan bir hüküm kurulmamaktadır.

Dava konusu hakkın davacıya ödenmesi, verilmesi ya da müdahalenin kaldırılması, davacı ve davalı sıfatının birleşmesi, yeni çıkan bir kanun yada Anayasa Mahkemesi kararı ile ya da kişiye sıkı sıkıya bağlı ve mirasçılara geçmeyen bir hakka ilişkin davalarda taraflardan birinin ölümü gibi nedenlerle artık dava konusu edilen talep hakkında olumlu ya da olumsuz bir karar verilmesine gerek ya da neden kalmıyorsa, burada davanın konusuz kalmasından söz edilebilir. Bu durumda, mahkemenin, bir tespit hükmü niteliğinde olmak üzere esas hakkında karar verilmesine yer olmadığına hükmetmesi gerekmektedir.