muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2021/5542, Karar No: 2024/7609, Tarih: 03.07.2024

II. CEVAP

1.Davalı ... Kargo ... Ltd. Şti. vekili cevap dilekçesinde özetle; davalı belediyenin yaptığı sözleşme gereğince sözleşme gereğince yeteri kadar işçi çalıştırdığını ve davacı ...'ın vefatına sebep olan olayın sözleşmeli işçi çalıştırdıkları dönemde meydana geldiğini ve vefata sebep veren olayda müvekkil şirketin herhangi bir kusurunun bulunmadığını, ... Büyükşehir Belediyesinin işçi alımındaki durumu işçilerin nerede ve nasıl çalışacağına karar verme durumu ile aynı olduğunu ve ... Büyükşehir belediyesi müvekkili şirket işçşisi olarak çalışan işçilerin görevlendirme ve çalıştırma hakkında tek başına söz sahibi olmadığını, müvekkili işçilerin nerede ve nasıl çalışacağı ile ilgili bir tasarrufun olmadığını, davaya konu ... işçi ...'ın ölümüne sebep olan iş için de işçinin yönlendirilmesi ... Büyükşehir Belediyesi tarafından yapıldığını, yaptığı işin tehlikelerini ve risklerini bilebilecek durumda olan müteveffanın işçilerin işlerini yaparken davranış ve kusurlarından dolayı kendilerinin ve diğer kişilerin sağlık ve güvenliğini olumsuz etkilenmemesi için göstermesi gereken azami dikkati değil asgari dikkati bile göstermediğini, ihtiyati tedbirin de hukuka uygun olmadığını, bu nedenlerle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

2.Davalı ... Belediyesi vekili cevap dilekçesinde özetle; ...'ın müvekkili belediye personeli olmadığını ve müvekkili ile idare arasında işçi işveren ilişkisinin bulunmadığını, diğer davalı şirket ile aralarında bir alt işverenlik durumu olmadığını, sorumluluğun yüklenici firmaya ait olacağının hüküm altına alındığını, iş kazasının oluşumuna etken kusur oranlarının saptanmasına yönelik incelemede ihlal edilen mevzuat hükümleri, zararlı sonuçların önlenmesi için koşulların taraflara yüklediği özen ve dikkat yükümüne aykırı davranışı doğurduğu sonuçların ayrıntılı olarak irdelenip kusur aidiyet ve oranları gerekçeleri ile ortaya konulması gerektiğini davaya itiraz ettiklerini ve davanın reddini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile asıl dosya 2016/178 Esas sayılı dosyası yönünden davanın kabulüne, 229.262,56 TL PSD'nin tahsis ve onay tarihinden, 7.231,01 TL Hastane masrafının sarf ve ödeme tarihinden itibaren, işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline,

Birleşen dosya 2018/116 Esas dosyası yönünden davanın kabulü ile 46.609,48 TL PSD'nin tahsis ve onay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmiştir

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı Kurum ve davalılar vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Birleşen dosya 2018/116 Esas dosyası yönünden davanın kabulü ile 46.609,48 TL PSD'nin tahsis ve onay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmiştir

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı Kurum ve davalılar vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

1.Davacı Kurum vekili; iş kazasının oluşumunda işverenin kusurunu arttıracak daha bir çok somut olayın sıralanabileceğini, buna rağmen asıl kusurun işverende olması yasal bir zorunluluk iken aksine kusur dağılımını esas alan Mahkeme kararının bozulması gerektiğini belirterek istinaf başvurusunda bulunmuştur.

2.Davalı ... Kargo .. Ltd. Şti. vekili; Mahkeme kararının hukuka ve hukukun genel ilkelerine aykırı olup reddi gerektiğini, bilirkişi raporunda %10 artırım, indirim oranları hesaplanırken tenzilatlarında çelişkiler mevcut olup hesapta kaymalar meydana geldiğini, AYİM tablosuna göre bir hesaplama yapılacaksa da davacının kaza sırasında 25 yaşında olup tabloda kadınlar için öngörülen evlenme olasılık tablosuna göre davacı eş ... ... 'ın evlenme ihtimalinin %40 olarak hesaplanması gerektiğini, yapılan itirazların yeniden değerlendirilmesi konusunda Mahkeme tarafından hiç bir değerlendirme yapılmadan olduğu gibi kabul edilip itirazların sonuçsuz kaldığını, Mahkemenin hem esas dosyada hem birleşen dosyada hükmedilen her bir kaleme itiraz ettiklerini belirterek, istinaf başvurusunda bulunmuştur.

3.Davalı ... vekili; idare aleyhine açılan davanın husumet yönünden reddi gerektiğini, diğer davalı şirket ile belediye arasında bir alt işverenlik ilişkisi bulunmadığını, doğabilecek hasar ve zararın ödenmesinden yüklenicinin sorumlu olduğunu, iş kazasının oluşumuna etken kusur oranlarının saptanmasına yönelik incelemede ihlal edilen mevzuat hükümleri zararlı sonuçların önlenmesi için koşulların taraflara yüklediği özen ve dikkat yükümüne aykırı davranışın doğurduğu sonuçların ayrıntılı olarak irdelenip kusur aidiyet ve oranlarının gerekçeleriyle ortaya konulması gerektiğini, iş kazasında ilgililerin kusur durumları belirlenirken kaçınılmazlığın da göz önünde bulundurulması ve belirlenen kaçınılmazlık payından işverenin sorumlu tutulmaması gerektiğini, delillerin takdir ve değerlendirilmesinde yanılgıya düşen ve eksik inceleme ile karar verildiğini belirterek istinaf başvurusunda bulunmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile istinaf istemlerinin esastan reddine karar verilmişir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı Kurum ve davalılar vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1.Davacı Kurum vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesindeki beyanlarını tekrarla kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile istinaf istemlerinin esastan reddine karar verilmişir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı Kurum ve davalılar vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1.Davacı Kurum vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesindeki beyanlarını tekrarla kararın bozulmasını talep etmiştir.

2.Davalı şirket vekili; cevap ve istinaf dilekçesindeki beyanlarını tekrarla kararın bozulmasını talep etmiştir.

3. Davalı ... vekili; cevap ve istinaf dilekçesindeki beyanlarını tekrarla kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık rücuan tazminat istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

5510 sayılı Kanunun “İş Kazası ve Meslek Hastalığı İle Hastalık Bakımından İşverenin ve Üçüncü Kişilerin Sorumluluğu” başlıklı 21 inci maddesine göre; İş kazası ve meslek hastalığı, işverenin kastı veya sigortalıların sağlığını koruma ve iş güvenliği mevzuatına aykırı bir hareketi sonucu meydana gelmişse, Kurumca sigortalıya veya hak sahiplerine bu Kanun gereğince yapılan veya ileride yapılması gereken ödemeler ile bağlanan gelirin başladığı tarihteki ilk peşin sermaye değeri toplamı, sigortalı veya hak sahiplerinin işverenden isteyebilecekleri tutarlarla sınırlı olmak üzere, Kurumca işverene ödettirilir. Anılan madde ile davalıların Kurumun rücu alacağından sorumluğu ancak kusurunun varlığı halinde mümkündür.

Kusur raporlarının, 5510 sayılı Kanun'un 2 nci, 4857 sayılı Kanun'un 77 nci ve İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Tüzüğü'nün 2 vd maddelerine uygun olarak düzenlenmesi gerekir. 4857 sayılı Kanun'un 77 nci maddesi; “İşverenler işyerlerinde iş sağlığı ve güvenliğinin sağlanması için gerekli her türlü önlemi almak, araç ve gereçleri noksansız bulundurmak, işçiler de iş sağlığı ve güvenliği konusunda alınan her türlü önleme uymakla yükümlüdürler. İşverenler, işyerinde alınan iş sağlığı ve güvenliği önlemlerine uyulup uyulmadığını denetlemek, işçileri karşı karşıya bulundukları mesleki riskler, alınması gerekli tedbirler, yasal hak ve sorumlulukları konusunda bilgilendirmek ve gerekli iş sağlığı ve güvenliği eğitimini vermek zorundadırlar...” düzenlemesini içermektedir. Anılan düzenleme, işçiyi gözetim ödevi ve insan yaşamının üstün değer olarak korunması gereğinden hareketle; salt mevzuatta öngörülen önlemlerle yetinilmeyip, bilimsel ve teknolojik gelişimin ulaştığı aşama uyarınca alınması gereken önlemlerin de işveren tarafından alınmasını zorunlu kılmaktadır. İş kazasının oluşumuna etken kusur oranlarının saptanmasına yönelik incelemede; ihlal edilen mevzuat hükümleri, zararlı sonuçların önlenmesi için koşulların taraflara yüklediği özen ve dikkat yükümüne aykırı davranışın doğurduğu sonuçlar, ayrıntılı olarak irdelenip, kusur aidiyet ve oranları gerekçeleriyle ortaya konulmalıdır.

3. Değerlendirme

3. Değerlendirme

1.Eldeki davada, Mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporunda davalı asıl işveren ... Büyükşehir Belediye Başkanlığının %25, alt işveren ... Kargo .... Otom. Tem. ve Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin %50, sigortalının % 25 oranında kusurlu olduğunun tespiti üzerine davanın kabulüne karar verilmiş ise de verilen karar eksik inceleme ve araştırmaya dayalı olup yapılan kusur incelemesi yetersiz bulunmuş olup alınan bilirkişi raporunun oluşa uygun olmayacak şekilde soyut nitelikte olduğu anlaşılmaktadır.

2.Mahkemece, öncelikle kazanın ne şekilde meydana geldiği açık ve net olarak ortaya konulmalı, sigortalının 16.10.2014 tarihinde, stabilize yolu genişletme çalışmalarında, traktör kepçe operatörü olarak çalıştığı sırada, kullandığı kepçenin kontrolünü kaybederek şarampole yuvarlanması ve ağır yaralanması sonucunda vefatı şeklinde gerçekleşen olay ile ilgili olarak yapılan ceza soruşturmasında, kişinin kullandığı kepçenin direksiyon hakimiyetini kaybetmesi sonucu kaza yaparak öldüğü, ölümünde bir başkası üzerine atfı kabil kusur bulunmadığı gerekçelerine dayalı olarak kamu adına kovuşturmaya yer olmadığına karar verildiği anlaşılmakla, eldeki davada, iş kazasının ne şekilde meydana geldiği, kazanın oluşmasını önleyecek şekilde işverence hangi tedbirlerin alınması gerektiği konularında ayrıntılı araştırma yapılmalı, konuya ilişkin tazminat dosyasının akıbeti araştırılarak işbu dosyaya celp edilmeli, dosya içeriğindeki tanık beyanları ve bilirkişi raporu incelenmeli, ceza dosyası ile aradaki çelişkileri gidermeye yönelik olarak somut olayın oluş şartlarına uygun olacak şekilde, iş kazasının vuku bulduğu iş kolunda uzman iş güvenliği uzmanlarından oluşan bilirkişi heyetinden; kusur oran ve aidiyeti konusunda yeniden rapor alınarak hasıl olacak sonuca göre hüküm kurulması gerekirken hatalı kusur raporuna dayanılarak hüküm tesisi hatalıdır.

Diğer yandan Mahkemece hükme esas alınan bilirkişi kusur raporunda; iş makinasının periyodik kontrollerinin yapıldığına dair herhangi bir belgenin bulunmadığı, inşaat yetkili teknik bir elemanın denetimi ve gözetimi altında işlerin yürütülmediği, koordinatör atanmadığı, güvenli çalışma düzeninin temin edilmediği vb. gerekçelere dayalı olarak davalı işverenler yönünden kusur tespitinin yapıldığı anlaşılmışsa da, direksiyon hakimiyetinin kaybedilmesi sonucu gerçekleşen eldeki davaya konu iş kazasında, hangi önlemlerin alınması, hangi eksikliklerin tamamlanması halinde, iş kazasının önlenebileceği hususunda ayrıntılı ve gerekçeli bir tespit içermeyen rapora itibarla sonuca gidilmesi isabetsiz bulunmuştur.

Bu maddi ve hukuki olgular göz ardı edilerek eksik araştırma ve inceleme sonucu yanılgılı değerlendirme ile yazılı şekilde hüküm kurulması, usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

1. Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

Bu maddi ve hukuki olgular göz ardı edilerek eksik araştırma ve inceleme sonucu yanılgılı değerlendirme ile yazılı şekilde hüküm kurulması, usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

1. Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

2. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgililere iadesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

03.07.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2018/1982, Karar No: 2020/10776, Tarih: 27.10.2020

**15. Ceza Dairesi         2018/1982 E.  ,  2020/10776 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Nitelikli dolandırıcılık, resmi belgede sahtecilik

HÜKÜM : Beraat (her iki sanık her iki suç)

Nitelikli dolandırıcılık ve resmi belgede sahtecilik suçlarından sanıklar hakkında verilen beraat hükümleri katılan vekili tarafından temyiz edilmekle, dosya incelendi, gereği düşünüldü;

Sanık ...'nin .... isimli pastanenin sahibi ve işletmecisi olduğu, katılan şirket ile aralarında ticari ilişki bulunduğu, sanıkların katılan şirkete ticari ilişkileri nedeniyle suça konu 30.01.2009 vade 2.078TL meblağ, 16.02.2009 vade 2.078TL meblağ, 28.02.2009 vade 2.078TL meblağlı üç bono ile 25.02.2009 tarihli 2.174TL meblağlı, 10.03.2009 tarihli 3500TL meblağlı, 15.03.2009 tarih 1830TL meblağlı 3 adet çeki verdikleri, işletmenin imza yetkilisinin .... olmasına ve çek hesabının sanık ...'ye ait olmasın rağmen davaya konu bono ve çeklerin sanık ...'nin kardeşi olan ve pastaneyi birlikte işlettiği sanık ... tarafından imzalanarak verildiği, bono ve çeklerin ödenmemesi üzerine katılan tarafından sanık ... hakkında icra takiplerine girişildiği, bunun üzerine sanık ...'nin imzaların kendisine ait olmadığını ileri sürerek itiraz etmek suretiyle borcun tahsilini imkansız hale getirdiği, sanıkların en başından ödemeden kaçmak amacı ile birlikte hareket ederek atılı suçları işlediklerinin iddia edildiği olayda;

1-Sanık ... hakkında resmi belgede sahtecilik ve nitelikli dolandırıcılık suçlarından kurulan hükümlerin incelenmesinde;

İşyerinin sahibi ve yetkilisinin sanık ... olmasına rağmen kardeşi olan sanık ...’in de işlerle yakından ilgilendiği, imza yetkisi olmamasına rağmen sanık ...’nin bilgi ve rızası dahilinde çek ve senet verdiği, bu durumun katılan tarafından da doğrulandığıdavay konu bono ve çeklerdeki imzaların da sanık ... tarafından atıldığının bilirkişi raporu ile sabit olduğu ve ancak sanık ... tarafından bu durumun bilindiği ve rıza verildiği, Yargıtay Ceza Genel Kurulu'nun 19/04/2005 tarih, 6-221/38 sayılı kararının da bu yönde olduğu, sanık ...’nin suça konu çekleri imzalamadığı için üzerine atılı resmi belgede sahtecilik suçunun maddi unsurunun gerçekleşmediği, çeklerin Fahrettin tarafından verildiği, taraflar arasında süregelen bir ticari ilişkinin bulunduğu, daha önce de bu şekilde alışveriş yapmış oldukları ve bu hususun katılanın beyanıyla da sabit olduğu, dosya kapsamına göre sanığın dolandırıcılık kastıyla da hareket ettiğine dair cezalandırılmasına yeterli, kesin ve inandırıcı somut deliller elde edilemediği anlaşılmakla, sanığın üzerine atılı resmi belgede sahtecilik ve nitelikli dolandırıcılık suçlarından beraatine dair mahkemenin kabullerinde isabetsizlik bulunmamıştır.

Yapılan yargılama sonunda, yüklenen suçun yasal unsurları oluşmadığı gerekçe gösterilerek mahkemece kabul ve takdir kılınmış olduğundan, katılan vekilinin temyiz itirazlarının reddiyle, sanığın beraatine ilişkin hükümlerin ONANMASINA,

Yapılan yargılama sonunda, yüklenen suçun yasal unsurları oluşmadığı gerekçe gösterilerek mahkemece kabul ve takdir kılınmış olduğundan, katılan vekilinin temyiz itirazlarının reddiyle, sanığın beraatine ilişkin hükümlerin ONANMASINA,

2- Sanık ... hakkında kurulan hükümlerin incelenmesinde;

Sanık ...’in hükümden sonra 04.04.2017 tarihinde öldüğünün UYAP'tan temin edilen nüfus kaydından anlaşılması karşısında, hakkında açılan kamu davasının 5237 sayılı TCK'nın 64/1 maddesi uyarınca düşürülmesine karar verilip verilmeyeceğinin mahkemesince değerlendirilmesinde zorunluluk bulunması,

Kanuna aykırı olup, katılan vekilinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükümlerin bu sebeplerden dolayı 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK.nun 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, 27/10/2020 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/1816, Karar No: 2016/375, Tarih: 16.03.2016

**Hukuk Genel Kurulu         2015/1816 E.  ,  2016/375 K.**

**"İçtihat Metni"**

##########

MAHKEMESİ :##########İş Mahkemesi

##########

##########

##########

##########

Taraflar arasındaki “işçilik alacağı” davasından dolayı yapılan yargılama sonunda; .......... İş Mahkemesince davanın kısmen kabulüne dair verilen 12.12.2013 gün ve 2013/395 E., 2014/790 K. sayılı kararın incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmesi üzerine, Yargıtay.......... Dairesinin 21.03.2014 gün ve 2014/3251 E., 2014/6801 K. sayılı ilamıyla bozulmuş, yeniden yapılan yargılama sonunda; mahkemece önceki kararda direnilmiştir.

##########

HUKUK GENEL KURULU KARARI

Hukuk Genel Kurulunca incelenerek direnme kararının süresinde temyiz edildiği anlaşıldıktan ve dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra gereği görüşüldü:

Dava, fark işçilik alacaklarının tahsili istemine ilişkindir.

Mahkemece istemin kısmen kabulüne dair verilen karar davalı vekilinin temyizi üzerine Özel Daire tarafından yukarıda yazılı karar ile bozulmuş; bozma üzerine yapılan yargılama sonunda; mahkemece önceki kararda direnilmiş, direnme kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Hukuk Genel Kurulunda yapılan görüşmeler sırasında işin esasına girilmeden önce, 6360 sayılı Kanun’un 1. maddesi ile il özel idarelerinin tüzel kişiliklerinin kaldırılması ve yine aynı Kanun’un 3. maddesi uyarınca mahkemelerde süren davalarda muhatabın devir işleminin yapıldığı ilgili kurum ve kuruluş olacağının hüküm altına alınması karşısında direnme kararının ilgili kurum veya kuruluşa tebliği için dosyanın mahalline geri çevrilmesinin gerekip gerekmediği ön sorun olarak incelenmiştir

12.11.2012 tarihinde kabul edilen 6360 sayılı On Dört İlde Büyükşehir Belediyesi ve Yirmi Yedi İlçe Kurulması ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun’un “Büyükşehir belediyesi kurulması ve sınırlarının belirlenmesi” başlıklı 1. maddesinin 2. fıkrası ile Kayseri Büyükşehir Belediyesinin sınırlarının il mülki sınırları olduğu, aynı maddenin 5. fıkrası ile büyükşehir belediyesi bulunan illerdeki il özel idarelerinin tüzel kişiliklerinin kaldırıldığı ve yine aynı Kanun’un 3. maddesinin 2. fıkrası ile “Söz konusu il özel idarelerinin mahkemelerde süren davaları ile il özel idaresi olarak faaliyet gösterdikleri dönem ve yapılan işlemlere ilişkin olarak açılacak davalarda muhatap, devir işleminin yapıldığı ilgili kurum ve kuruluştur.”

Hükmüne yer verilmiştir.

Hükmüne yer verilmiştir.

6360 sayılı Kanun’un Geçici 1. maddesinin 1. fıkrasına göre, “Bu Kanundaki devir, tasfiye ve paylaştırma işlemlerini yürütmek üzere vali tarafından, bir vali yardımcısının başkanlığında, valinin uygun göreceği kurum ve kuruluş temsilcilerinin ve ilgili belediye başkanlarının katılımıyla devir, tasfiye ve paylaştırma komisyonu kurulur. Bu komisyona yardımcı olmak üzere valinin görevlendirmesi ile alt komisyonlar da kurulabilir.” düzenlemesi ile devir, tasfiye ve paylaştırma işlemlerinin nasıl yapılacağı hüküm altına alınmıştır. Ancak il özel idarelerinin tüzel kişiliklerinin kaldırılmasına ilişkin 6360 sayılı Kanun’un 1. maddesinin 5. bendinin aynı Kanun’un “Yürürlük” başlıklı 36. maddesinin 1. fıkrasına göre ilk mahalli idareler genel seçiminde yürürlüğe gireceği düzenlenmiştir.

Yapılan bu açıklamalardan sonra somut olaya gelince; yerel mahkemenin direnme kararının başlık kısmında davalı olarak “...” gösterildiği ve direnme kararının “... vekili”ne tebliğ edildiği anlaşılmaktadır. Ancak, 6360 sayılı Kanun’un 36. maddesinin 1. fıkrasında belirtilen ilk mahalli idareler genel seçimi 30.03.2014 tarihinde yapılmış ve bu tarih itibariyle davalı ...nin tüzel kişiliği aynı Kanun’un 1. maddesinin 5. fıkrası uyarınca sona ermiştir.

Bu nedenle, 6360 sayılı Kanun’un 3. maddesinin 2. fıkrası gereğince, mahkemece ilgili komisyon kararının da celbi ile dava konusu hak ve/veya borca ilişkin devir işleminin yapıldığı ilgili kurum ve kuruluş belirlenerek, direnme kararının kendisine tebliği sağlanarak, yasal temyiz süresi beklenildikten sonra dosyanın temyiz incelemesi için Yargıtay Hukuk Genel Kurulu Başkanlığına gönderilmek üzere mahkemesine geri çevrilmesi gerekmiştir.

S O N U Ç : Yukarıda yazılı eksikliğin tamamlanması için dosyanın mahkemesine GERİ ÇEVRİLMESİNE, 16.03.2016 gününde oybirliği ile karar verildi.

...............

##########
Yargıtay — Esas No: 2020/836, Karar No: 2021/142, Tarih: 21.01.2021

**4. Hukuk Dairesi         2020/836 E.  ,  2021/142 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Davacı ... vekili Avukat ... tarafından, davalılar ... ve diğerleri aleyhine 27/07/2012 gününde verilen dilekçe ile muvazaa iddiasına dayalı tapu iptal ve tescil istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın reddine dair verilen 26/03/2014 günlü kararın Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.

Dava, muvazaa iddiasına dayalı tapu iptal ve tescil istemine ilişkindir. Mahkemece, davanın reddine karar verilmiş, hüküm davacı tarafından temyiz edilmiştir.

Davacı vekili, müvekkilinin davalı ... aleyhine başlattığı takiple alacağını tahsil edemediğini, davalı ...’ın ise diğer davalılarla Adana ili ... 179 parsel sayılı taşınmaz bakımından resmi satış vaadi sözleşmesi yapmış olmasına karşın davalıların danışıklı hareket etmeleri ile taşınmazın tapuda devrini gerçekleştirmeyerek davacının alacağının tahsilinin engellendiğini belirterek tapu iptal tescil isteminde bulunmuştur.

Davalılar, davaya cevap vermemiştir.

Mahkemece; dava konusu taşınmaz hakkında davalı ... ile asli müdahil ... arasında noter kanalıyla yapılan taşınmaz satış vaadi sözleşmesi yapıldığı, bu sözleşmeye istinaden açılan davanın kabul edilip kesinleştiğinden bahisle davanın reddine karar verilmiştir.

Hemen belirtilmelidir ki irade ve beyan arasında bilerek yaratılan uyumsuzluk şeklinde tanımlanan muvazaa, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 19. (818 sayılı mülga Borçlar Kanunu'nun 18.) maddesinde düzenlenmiş ve anılan maddede, "Bir sözleşmenin türünün ve içeriğinin belirlenmesinde ve yorumlanmasında, tarafların yanlışlıkla veya gerçek amaçlarını gizlemek için kullandıkları sözcüklere bakılmaksızın, gerçek ve ortak iradeleri esas alınır." hükmüne yer verilmiştir.

Buna göre muvazaa; tarafların üçüncü kişileri aldatmak amacı ile ve fakat kendi gerçek iradelerine uymayan ve aralarında hüküm ve sonuç doğurmayan bir görünüş yaratmak hususunda anlaşmalarıdır, şeklinde tanımlanabilir.

Muvazaa daha çok sözleşmenin yorumuyla ilgili olduğundan, öğreti ve uygulamada kapsamlı olarak incelenmiş ve belirli kurallara bağlanmıştır. Gerek öğretide ve gerekse uygulamada muvazaa, mutlak ve nispi muvazaa olarak iki gruba ayrılmaktadır; mutlak muvazaada taraflar herhangi bir hukuki işlem yapmayı (oluşturmayı) istemezler, yalnız görünüşte bir hukuki işlem için gerekli irade açıklamasında bulunurlar; nispi muvazaada ise taraflar gerçekten belli bir hukuki işlem yapmak isterler, ancak onu saklamak amacıyla, bir başka hukuki işlemin kurulduğu görüşünü yaratmak üzere irade açıklamasında bulunurlar.