muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2024/1594, Karar No: 2024/2832, Tarih: 18.03.2024

**10. Hukuk Dairesi         2024/1594 E.  ,  2024/2832 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Samsun Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2023/322 E., 2023/2272 K.

KARAR : Kısmen kabul

İLK DERECE MAHKEMESİ : Erbaa 1. Asliye Hukuk (İş) Mahkemesi

SAYISI : 2016/323 E., 2021/51 K.

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen ve istinaf incelemesinden geçen ölüm aylığının kesilmesine dair Kurum işleminin iptali, kesilen aylığın yeniden bağlanarak, ödenmeyen aylıkların faizi ile tahsili davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı taraf vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili; davacının eşinden boşandıktan sonra bir arada yaşamadığını, davalı Kuruma kesilen aylığın tekrar bağlanması için başvurduğunu, Mahkeme kararının gönderilmesi halinde aylığın tekrar bağlanabileceğini bildirdiklerini belirterek, yetim aylığının tekrar bağlanmasını ve kesilme tarihi itibariyle yasal faiziyle ödenmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 21.01.2021 tarihli 2016/323 E.-2021/51 K. sayılı kararıyla; “davanın kabulüne, davacının 01.11.2008 tarihinden itibaren kesilen yetim aylıklarının kesilmesine ilişkin Kurum işleminin iptaline, yetim aylıklarının yeniden bağlanmasına, davacının 01.11.2008 tarihinden itibaren kesilen yetim aylıklarının ödenmesine ve birikmiş aylıklarının her ay ödeme tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı Kurumdan tahsiline karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin 14.04.2022 tarihli 2021/1685 E.-2022/777 K. sayılı kararıyla; tarafların dava konusu 2008-2009 tarihlerinde boşandıkları halde birlikte yaşadıkları sonucuna varıldığı, Mahkemece bir kısım değişen ve çelişkili tanık beyanlarına dayanılarak kabul kararı verilmesinin isabetli görülmediği gerekçesiyle davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, davanın reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Dairece, 28.09.2009 tarihli denetmen raporuna dayalı olarak 01.11.2008-31.12.2009 tarihleri arasında yersiz ödenen aylıklarla ilgili borç çıkarılmasına ilişkin kurum işleminin doğru olduğu, özellikle tutanak tanığı Bahri Elmacı'nın tutanaktaki imzalı beyanının aksini ispat edecek delil sunulamaması, davacının Kuruma verdiği 04.05.2010 tarihli dilekçede yazışma adresi olarak eski eşi ...’nın nüfusa dayalı adres kayıt sistemindeki adresini göstermesi, adres bilgileri raporlarında ve seçim kayıtlarında davacının boşandığı eşinin 29.03.2009 tarihli seçimde oy kullandığı adres ile davacının 12.09.2010 tarihli seçimlerde oy kullandığı adresin aynı olması nedeniyle bu dönemde davacının boşandığı eşiyle birlikte yaşadığının sabit olduğunun anlaşıldığı; ancak, davacının dava dilekçesinde, kesilen aylığın değişen koşullar nedeniyle yeniden bağlanması ile ilgili olarak Kuruma yaptığı başvuruların reddedildiğini belirterek, aylığın yeniden bağlanmasına dair isteminin de bulunduğu, boşanma tarihinden sonra ... isimli başka bir şahıstan 18.10.2012 ve 25.11.2015 tarihlerinde iki çocuğu olduğunun ve boşandığı eşinin hizmet cetvelinden 2011 yılından sonra İstanbul’da çalıştığının görülmesi karşısında, davacının 2010 yılından sonra boşanılan eşle eylemli olarak birlikte yaşama olgusunun devam edip etmediğinin yöntemine uygun olarak araştırılması, elde edilecek sonuca göre aylığın yeniden bağlanması talebi hakkında bir karar verilmesi gerektiği gerekçesi ile karar bozulmuştur.

B. Bölge Adliye Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

B. Bölge Adliye Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile bozma ilamı doğrultusunda davacının önceki eşi ...'nın İstanbul ilindeki adresinden zabıta araştırması yapıldığı, ...'nın talimat yoluyla beyanı alındığı, Kurum il müdürlüğüne müzekkere yazılarak davacının 2010 yılından sonra aylığın bağlanması konusunda tüm müracaat başvurularının istenildiği, toplanan deliller karşısında, davacının 2008-2009 tarihleri arasında boşandığı eşi ile birlikte yaşadığına dair Kurum işleminin yerinde olduğu ancak 2010 yılından sonra birlikte yaşamadıkları, 2012 ve 2015 yıllarında ... isimli başka bir şahıstan iki tane çocuğunun bulunduğu, eski eşinin hizmet cetvelinden 2011 yılından sonraki çalışmalarının İstanbul ilinde göründüğü anlaşılmakla; 2010 yılından sonra Kuruma müracaat tarihi olan 19.12.2013 tarihini takip eden ay başından itibaren kesilen yetim aylığının yeniden bağlanmasına karar vermek gerektiği gerekçesi ile davanın kısmen kabulü ile 01.11.2008-31.12.2009 tarihleri arasında aylığın kesilmesine ilişkin Kurum işlemi yerinde olmakla davacının bu döneme ilişkin talebinin reddine, davacının aylıkların yeniden bağlanmasına ilişkin 19.12.2013 tarihli talebinin kabulü ile talep tarihini takip eden aybaşı olan 01.01.2014 tarihinden itibaren kesilen aylığın yeniden bağlanmasına, ödenmemiş aylıkların her ay ödeme tarihinden itibaren yasal faiz yürütülmesine karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1. Davacı vekili, boşandıktan sonra eski eşiyle birlikte yaşamadığını, başka birinden 2 çocuğu olduğunu, eski eşin başka şehirde yaşadığını, aylığın birlikte yaşamadıklarının tespit edildiği 2010 yılından değil de 01.01.2014 tarihinden bağlanmasının hatalı olduğunu belirterek temyiz etmiştir.

2.Davalı SGK Başkanlığı vekili, çelişkili tanık beyanlarına itibar edilemeyeceği, 5510 sayılı Kanun'un 59 uncu maddesi gereği aksi kanıtlanıncaya kadar Kurum kayıtlarının kesin delil niteliğinde olduğunu belirterek temyiz yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, davacının boşandığı eşiyle birlikte yaşadığı gerekçesiyle ölüm aylığının kesilmesine dair Kurum işleminin iptali, aylığın tekrar bağlanması istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 5510 sayılı Kanun'un 56/2 maddesidir.

3. Değerlendirme

1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 5510 sayılı Kanun'un 56/2 maddesidir.

3. Değerlendirme

1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VII. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Taraf vekillerinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Aşağıda yazılı alınmayan temyiz harcının temyiz eden ilgiliden alınmasına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

18.03.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/16350, Karar No: 2012/6082, Tarih: 16.04.2012

**11. Hukuk Dairesi         2010/16350 E.  ,  2012/6082 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasında görülen davada Erzurum 3. Asliye Hukuk Mahkemesi’nce verilen 01/07/2010 tarih ve 2008/164-2010/541 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkili bankanın 18/01/2006 tarihli genel ticari kredi sözleşmesi uyarınca dava dışı Laloğlu otomotiv Ltd. Şti.’ne 40.000 TL kredi kullandırıldığını, davalı ...'in de müşterek borçlu müteselsil kefil sıfatı ile bu sözleşmeye imza attığını, borcun ödenmediğini ileri sürerek, 7.000 TL alacağın tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, genel ticari kredi sözleşmesindeki ...'in farklı kişi olduğunu, müvekkilinin dava konusu sözleşme ile ilgisinin bulunmadığını, imza kendisine ait olmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, toplanan delillere ve Adli Tıp Kurumu raporuna dayanılarak, İstanbul Adli Tıp Kurumunun kredi sözleşmesi altındaki imzanın davalının eli ürünü olup olmadığının tespit edilemediğini bildirdiği, adli tıp kurumun bu konuda en son mercii olduğu, davanın ispat edilemediği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.

Adli Tıp Kurumundan alınan raporda kredi sözleşmesindeki imzanın davalıya ait olup olmadığı hususunun tespit edilemediği belirtilmiştir. Oysa, Adli Tıp Kurumu bu konuda son merci olmadığından mahkemece grafoloji dalında üç kişilik bilirkişi kuruluna inceleme yaptırılması gerekir.

Ayrıca, yukarıda belirtildiği şekilde mahkemece bilirkişi heyetine yaptıracak imza incelemesi sonunda, sözleşmedeki imzanın davalıya ait olup olmadığı hususunda kesin bir kanaat sahibi olunmazsa, kredi sözleşmesinde başka şahısların da imzası bulunduğu anlaşılmakla HUMK’nun 308. ve 309. maddeleri gereğince imzanın atıldığını görenlerin veya bunlara kesin surette delalet eden vakıalara tanık olanların dinlenmesine karar verilmelidir.

Bu nedenle, mahkemece eksik incelemeye dayanılarak karar verilmesi doğru olmamış, kararın davacı yararına bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenle davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile kararın BOZULMASINA, 16/04/2012 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2008/449, Karar No: 2008/1147, Tarih: 25.02.2008

**(Kapatılan)15. Hukuk Dairesi         2008/449 E.  ,  2008/1147 K.**

**"İçtihat Metni"**

Davacılar ... vs. ile davalı .... Konut Yapı Kooperatifi arasındaki davadan dolayı Tekirdağ 2. Asliye Hukuk Hakimliğince verilen 20.11.2007 gün ve 510-716 sayılı hükmün Yargıtayca incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle dosyadaki kağıtlar okundu gereği konuşulup düşünüldü:

- K A R A R -

Dairemizin bozma kararına karşı mahkemece verilen ısrar kararının temyizi istendiğinden dosyanın Yüksek Hukuk Genel Kurulu'na sunulmak üzere Yargıtay Yüksek 1. Başkanlığı'na gönderilmesi gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle dosyanın Yargıtay Yüksek 1. Başkanlığına GÖNDERİLMESİNE, 25.02.2008 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/12459, Karar No: 2017/16406, Tarih: 27.01.2017

**(Kapatılan) 18. Hukuk Dairesi         2016/12459 E.  ,  2017/16406 K.**

**"İçtihat Metni"**

Yargıtay Birinci Başkanlık Kurulunun 22/12/2016 tarih ve 398 sayılı Kararı ile 23.07.2016 tarih ve 29779-2. mükerrer sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 6723 sayılı Danıştay Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik yapılmasına Dair Kanunla 2797 sayılı Yargıtay Kanununa eklenen Geçici 15. madde uyarınca Yargıtay Onsekizinci Hukuk Dairesinin kapatılmasına ve 12.02.2016 tarih ve 2016/1 sayılı iş bölümü kararında yer alan dairemizin bakmakta olduğu:

'6) 4721 sayılı TMK'nın Kişiler Hukuku başlıklı 1. Kitabının Gerçek Kişiler başlıklı 1. Kısmında yer alan maddelerden (TMK m. 8-46) kaynaklanan davalar sonucu verilen hüküm ve kararlar,

7) 5490 sayılı Nüfus Hizmetleri Kanunu uyarınca nüfus kayıtlarının düzeltilmesine ilişkin davalar sonucu verilen hüküm ve kararlar ile vatandaşlığın tespitine ilişkin hüküm ve kararlar,

8) 4721 sayılı TMK'nın Kişiler Hukuku başlıklı 1. Kitabının Tüzel Kişiler başlıklı 2. Kısmında yer alan hükümlerden (TMK m. 47-117) kaynaklanan davalar sonucu verilen hüküm ve kararlar,

9) 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 56 ila 100. maddeleri ile 5253 sayılı Dernekler Kanunu hükümlerine göre açılmış derneklerin feshi, derneğin sona erdiğinin tespiti gibi dernekler hukukundan kaynaklanan her türlü dava sonucunda verilen hüküm ve kararlar.

11) 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 101 vd. maddeleri kapsamında kalan vakıfların kuruluş ve tescil işlemleri, vakıf senedinin düzenlenmesi ve değiştirilmesi, vakfın teşkilatı (örgütü), denetimi, yöneticilerin azli, vakıf yönetiminin amacının ve mallarının değiştirilmesi, vakfın sona ermesi ve tasfiyesi: ayrıca, Osmanlı döneminde kurulan ve 5737 sayılı Vakıflar Kanun'a tabi olan vakıflarda, vakfiye şartı gereği vakıf evladı veya ilgilisi olduğunun ya da tevliyete hak kazandığının tespiti ile vakfın gelir fazlasından yararlanma (intifa) haklarıyla ilgili olarak açılan davalara ilişkin hüküm ve kararlar,

12) 4721 sayılı TMK'nın 2. Kitabının, Hısımlık başlıklı 2. Kısmında yer alan Soy Bağının Kurulması başlıklı 1. Bölümünün 1, 2, 3 ve 4. ayrımlarında yer alan maddelerden (TMK m.282 ila 320: Soy bağı, tanıma, babalık, evlat edinme vb) kaynaklanan davalar nedeniyle verilen hüküm ve kararlar,

13) 4721 sayılı TMK'nın 2. Kitabının, Vesayet başlıklı 3. Kısmında yer alan maddelerden (TMK m. 396-494) kaynaklanan davalar nedeniyle verilen hüküm ve kararlar,

14) 3561 sayılı Mal Memurlarının Kayyım Tayin Edilmesine Dair Kanuna göre verilen kayyım atanması ile ilgili davalar ile kayyımlık kararlarının kaldırılmasına ilişkin davalar sonucu verilen hüküm ve kararlar,'ın temyiz incelemesinin Yargıtay Sekizinci Hukuk Dairesi'ne UYAP bilişim sistemi üzerinden devrine karar verilmiştir.

13) 4721 sayılı TMK'nın 2. Kitabının, Vesayet başlıklı 3. Kısmında yer alan maddelerden (TMK m. 396-494) kaynaklanan davalar nedeniyle verilen hüküm ve kararlar,

14) 3561 sayılı Mal Memurlarının Kayyım Tayin Edilmesine Dair Kanuna göre verilen kayyım atanması ile ilgili davalar ile kayyımlık kararlarının kaldırılmasına ilişkin davalar sonucu verilen hüküm ve kararlar,'ın temyiz incelemesinin Yargıtay Sekizinci Hukuk Dairesi'ne UYAP bilişim sistemi üzerinden devrine karar verilmiştir.

Bu nedenle, iş bu dava türlerine ait Dairemizin esasına kayıtlı dosyaların UYAP bilişim sistemi üzerinden Dairesine gönderilmesine, esasın bu şekilde kapatılmasına ve dosyaların fiziki olarak dairesine teslimine karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2019/11695, Karar No: 2019/19801, Tarih: 05.11.2019

**3. Ceza Dairesi         2019/11695 E.  ,  2019/19801 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

HÜKÜM : Hükmün açıklanması suretiyle mahkumiyet

Mahalli mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle evrak okunarak;

Gereği görüşülüp düşünüldü:

1) Mağdur hakkında Harran Üniversitesi Araştırma ve Uygulama Hastanesinin 09.11.2011 tarihli geçici raporunda ''Toraksta 2 adet 3x1 cm'lik kesi, şahsın lezyonları hayati tehlike oluşturmaktadır, basit tıbbi müdahale ile giderilemez, genel cerrahi ve göğüs cerrahisi konsültasyonu istendiği'', aynı Hastaneden Genel Cerrahi Anabilim dalından alınan raporda ise mağdurun yaralanmasının basit tıbbi müdahale ile giderilip giderilemeyeceği konusunda bir belirleme yapmadığı, Şanlıurfa Adli Tıp Müdürlüğünün 08.03.2012 tarihli raporunda ise ''Basit tıbbi müdahale açısından kişiyi tedavi eden Harran Üniversitesi Araştırma ve Uygulama Hastanesi Dr. ... 'den sorularak kişide tarif edilen 2 adet kesici delici alet yaralarının her birinin ayrı ayrı seyri (cilt, cilt altı, kas, sinir, damar, vs) açıkça belirtilerek tarafımıza bildirilmesi mütalaa olunur.'' belirtildiği halde, mağdurun yaralanmasına ilişkin kesin rapor aldırılmadan eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm kurulması,

2) İlk haksız hareketin hangi taraftan geldiği hususunda taraflar arasında farklı beyanlar bulunduğu, Yargıtay Ceza Genel Kurulunun 22.10.2002 tarih ve 2002/4-238 Esas, 367 sayılı Kararı uyarınca ve bu kararla uyumlu Ceza Dairelerin yerleşmiş ve süreklilik gösteren kararlarında kabul edildiği üzere, ilk haksız hareketin kimden kaynaklandığı şüpheye yer bırakmayacak şekilde belirlenemediğinde şüpheli kalan bu halin sanık lehine değerlendirilmesi gerektiğinin belirtilmesi karşısında, sanık lehine 5237 sayılı TCK'nin 29. maddesinde düzenlenen haksız tahrik hükümlerinin asgari oranda uygulanıp uygulanmayacağının tartışılması gerektiğinin gözetilmemesi,

3) Sanık hakkında TCK’nin 53/1. maddesindeki hak yoksunluklarının uygulanmasına karar verilmemiş ise de; hak yoksunluğunun kasıtlı suçtan verilen hapis cezasına mahkumiyet kanuni sonucu olup, Anayasa Mahkemesinin 24.11.2015 tarih ve 29542 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 08.10.2015 tarih ve 2014/140 Esas-2015/85 Karar sayılı kararı ile 5237 sayılı TCK'nin 53. maddesindeki bazı ibarelerin iptal edilmesi de dikkate alınarak, karar verilmesi gerektiğinin gözetilmemesi,

Bozmayı gerektirmiş, sanığın temyiz sebepleri bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan, hükmün bu sebeplerden 6723 sayılı Kanun'un 33. maddesi ile değişik 5320 sayılı Kanun'un 8/1. maddesi ile yürürlükte bulunan 1412 sayılı CMUK’un 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, CMUK'un 326/son maddesi gereğince kazanılmış hakkın dikkate alınmasına 05.11.2019 gününde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/415, Karar No: 2012/640, Tarih: 28.09.2012

**Hukuk Genel Kurulu         2012/5-415 E.  ,  2012/640 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Ümraniye 2. Asliye Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 15/09/2011

Taraflar arasındaki “kamulaştırmasız el atma” davasından dolayı yapılan yargılama sonunda; Ümraniye 2. Asliye Hukuk Mahkemesince davanın kabulüne dair verilen 18.03.2010 gün ve 2008/532 E., 2010/154 K. sayılı kararın incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmesi üzerine, Yargıtay 5. Hukuk Dairesi’nin 06.12.2010 gün ve 12416/20643 E., K. sayılı ilamıyla;

(...Dava, kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili istemine ilişkindir.

Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davalı idare vekilince temyiz edilmiştir.

Dosya içeriğinden, dava konusu taşınmazın imar planında park alanında kaldığı, ancak fiilen el atılmadığı anlaşılmıştır. Dava konusu taşınmaza idarece kamulaştırmasız el konulduğunun kabulü için, imar planında park alanı olarak kamu hizmetine ayrılan taşınmaza idarece fiilen el atılması ve taşınmazın malikinin tasarrufunun engellenmesi gerekir. Taşınmazın imar planında park olarak ayrılması, fiili el atma sayılamayacağından davanın reddi yerine, kabulüne karar verilmesi,

Doğru görülmemiştir.)

gerekçesiyle bozularak dosya yerine geri çevrilmekle, yeniden yapılan yargılama sonunda; mahkemece önceki kararda direnilmiştir.

TEMYİZ EDEN : Davalı vekili

HUKUK GENEL KURULU KARARI

Hukuk Genel Kurulu’nca incelenerek direnme kararının süresinde temyiz edildiği anlaşıldıktan ve dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra gereği görüşüldü:

Davacı vekili, dava konusu taşınmazın revizyon uygulama imar planında park alanında kaldığından mülkiyet hakkının kısıtlandığını, mülkiyetin davalı idareye devrine karşılık fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla yer bedelinin tahsilini talep etmiştir.

Davalı vekili, taşınmaza fiilen el atılmadığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

Yerel Mahkemece, dava konusu taşınmaza davalı idare tarafından davacıların kullanım hakkının ortadan kaldırıldığı gerekçesi ile davanın kabulüne dair verilen karar davalı vekilinin temyizi üzerine, Özel Dairece yukarıda başlık bölümünde yazılı gerekçeyle bozulmuş; mahkemece önceki kararda direnilmiştir. Direnme kararını, davalı vekili temyize getirmiştir.

Hukuk Genel Kurulu önüne gelen uyuşmazlık; dava konusu taşınmaza davalı idarece fiilen el atılmamış olmasına karşın, salt 1/1000 ölçekli Uygulama İmar Planında “park alanına” ayrılmış olması nedeniyle kamulaştırmasız el koyma olgusunun varlığının kabul edilip edilemeyeceği, noktasında toplanmaktadır.

Konunun özelliği gereği aşağıda başlıklar halinde irdeleme yapılması uygun olacaktır:

A) İLGİLİ HUKUKSAL DÜZENLEMELER:

a- Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın, “Mülkiyet Hakkı” başlıklı 35. maddesi:

MADDE 35. – Herkes, mülkiyet ve miras haklarına sahiptir. Bu haklar, ancak kamu yararı amacıyla, kanunla sınırlanabilir. Mülkiyet hakkının kullanılması toplum yararına aykırı olamaz.

b- Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın, “Kamulaştırma” başlıklı 46. maddesi: