muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2012/201, Karar No: 2012/797, Tarih: 14.11.2012

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Ankara 18. Asliye Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 10/03/2011

Taraflar arasındaki "Alacak" davasından dolayı yapılan yargılama sonunda; Ankara 18.Asliye Hukuk Mahkemesince davanın kabulüne dair verilen 09.12.2009 Tarih, 213- 437 sayılı kararın incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmesi üzerine, Yargıtay 13.Hukuk Dairesi’nin 29.6.2010 Tarih,2010/2523 Esas,2010/9655 Karar sayılı ilamı ile;

(...Davacı, davalı kurum ve dava dışı Maliye Bakanlığı ve Özel Sağlık Kurumları’nın bağlı olduğu dernekler arasında 23.9.2003 tarihli “Özel Sağlık Kurum/Kuruluşları Tedavi Protokolü” imzalandığını, bu protokolün kendileri için de geçerli olduğuna dair taraflar arasında 9.6.2005 tarihli sözleşmenin akdedildiğini, 2005 yılında yayınlanan “Maliye Bakanlığı Bütçe Uygulama talimatı”nın 2.2 maddesi uyarınca “sevk zorunluluğu” getirilmesi ile hastaların öncelikle en yakın 1. basamak sağlık kurumuna başvuracağını, tedavisinin yapılamaması halinde 2. basamak sağlık kurumuna sevk edileceğini, sevk zorunluluğuna uyulmaması halinde Emekli Sandığı’nca ödeme yapılırken protokolün 6. maddesi uyarınca ikinci basamak sağlık kurumu fiyatından Maliye Bakanlığı tarafından belirlenecek oranda indirimli olarak ödeme yapılacağı ve 2005 yılında taraflar arasındaki ödemelerin bu şekilde uygulandığını, 2006 yılında Maliye Bakanlığının sevk zorunluluğunu kaldırdığını, bu nedenle sevksiz hastalarda indirim oranının da belirlenmediğini, protokolün 6. maddesinde “İkinci basamak sağlık kurumlarına birinci basamak sağlık kuruluşlarından sevk edilmeksizin doğrudan başvurulması halinde, Maliye Bakanlığınca tespit edilen oranda indirim yapılacaktır” hükmünün yer aldığını, bu durumda Maliye Bakanlığı tarafından tespit edilmiş bir indirim oranı bulunmadığından, sevk olmadan gelen hastalar için düzenlenecek faturalarda herhangi bir indirim yapılmayacağının açık olduğunu, bu suretle faturalarında indirim yapılmaksızın 2. Basamak Sağlık Kurumu için belirlenen fiyata göre ödeme yapılması gerektiğini, ancak davalı İdare’nin 2005 yılındaki uygulamayı aynen devam ettirerek sevk belgesi olmayan hastalar için indirimli fatura düzenlenmemesi halinde ödeme yapmayacağını beyan ederek uygulamasını değiştirmediğini, davalı İdare’ye İzmir 25. Noterliğinin 22.8.2006 günlü ihtarnamesini keşide ettiklerini, sevk zorunluluğunun kaldırılmış olması nedeni ile indirimli faturaların ihtirazi kayıtla düzenlendiğini, fark faturası düzenleme talep ve dava haklarının saklı tutulduğunun davalıya bildirildiğini, bilahare fark faturaları düzenlenerek davalıya gönderildiğini, 112 adet fark faturalar toplamının 123.143,68 YTL olduğunu, davalının fark faturaları ödemediğini, davalı tarafından yapılan uygulamanın yasaya ve hukuka açıkça aykırı olduğunu ileri sürerek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile şimdilik 123.143,68 YTL alacağın dava tarihinden itibaren işleyecek ticari reeskont faizi ile birlikte davalıdan tahsilini istemiştir. Davalı, davanın reddini dilemiştir.

Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiş; hüküm, davalı tarafından temyiz edilmiştir.

Davacı, taraflar arasında imzalanan 23.9.2003 tarihli protokol ve 9.6.2005 tarihli sözleşmeler uyarınca Emekli Sandığı mensuplarına sağlık hizmeti verdiğini, protokol hükümlerince 2005 yılında Maliye Bakanlığı’nca tespit edilen indirimleri faturalara yansıttığını, ancak 2006 yılında sevk zincirinin kaldırılması ve Maliye Bakanlığınca yeni bir indirim oranının belirlenmemesi karşısında sevk olmadan gelen hastalar için düzenlenecek faturalarda herhangi bir indirim yapılmayacağının protokol hükümlerince açık olduğunu ileri sürerek eldeki davayı açmıştır. Mahkemece hükme dayanak yapılan bilirkişi raporunda “2006 yılında sevk zincirinin kaldırıldığı, davalı tarafça belirtilen yönetmeliğin 8.maddesine göre sevksiz olarak 2.basamak niteliğindeki davacıya başvuru halinde davacı yönünden talimatta 1.basamak için belirlenen ücretin ödenmesi gerekeceği, bu ödemelerin de 2006 yılı bütçe tebliğinin ek 8 de belirlenen fiyat tarifesi olacağı, bu tebliğde indirim ve indirim oranı belirlenmediğinden indirim uygulanmaması gerektiği” belirlenmiş ve rapor nazara alınarak davanın kabulüne karar verilmiştir. Taraflar arasında akdedilen 23.9.2003 tarihli “Özel Sağlık Kurum/Kuruluşları Tedavi Protokolü’nün” Mali hükümler başlıklı bölümün 5. maddesinde “Sağlık kuruluşunun hastayı 2.basamak resmi veya özel sağlık kurumuna sevk etmesi halinde toplam fatura bedeli üzerinden Maliye Bakanlığınca tespit edilen oranda indirim yapılacaktır.”, 6. maddesinde “İkinci basamak sağlık kurumlarına birinci basamak sağlık kuruluşlarından sevk edilmeksizin doğrudan başvurulması halinde, Maliye Bakanlığınca tespit edilen oranda indirim yapılacaktır”, 7. maddesinde ise, “2.basamak sağlık kurumlarından tıp merkezleri ve özel dal merkezlerinde Maliye Bakanlığınca tespit edilen oranda indirim yapılacaktır.” hükümlerinin bulunduğu, davacı tarafın da 2.basamak tıp merkezi olarak hizmet verdiği dosya kapsamından anlaşılmaktadır. Öyle olunca, 23.9.2003 tarihli protokolün 7.maddesi açık hükmü karşısında verilen hizmet karşılığı Maliye Bakanlığınca tespit edilen oranda indirim yapılması gerekmektedir. Böyle olunca davanın reddi gerekirken aksine düşünce ile yazılı şekilde hüküm tesisi usul ve yasaya aykırı olup bozmayı gerektirir.....)

gerekçesiyle bozularak dosya yerine geri çevrilmekle, yeniden yapılan yargılama sonunda, mahkemece önceki kararda direnilmiştir.

TEMYİZ EDEN: Davalı vekili

HUKUK GENEL KURULU KARARI

Hukuk Genel Kurulu’nca incelenerek direnme kararının süresinde temyiz edildiği anlaşıldıktan ve dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra gereği görüşüldü:

Dava, sağlık hizmeti dolayısıyla fark fatura alacağının tahsili istemine ilişkindir.

gerekçesiyle bozularak dosya yerine geri çevrilmekle, yeniden yapılan yargılama sonunda, mahkemece önceki kararda direnilmiştir.

TEMYİZ EDEN: Davalı vekili

HUKUK GENEL KURULU KARARI

Hukuk Genel Kurulu’nca incelenerek direnme kararının süresinde temyiz edildiği anlaşıldıktan ve dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra gereği görüşüldü:

Dava, sağlık hizmeti dolayısıyla fark fatura alacağının tahsili istemine ilişkindir.

Davacı vekili, davalı kurum ile Maliye Bakanlığı ve Özel Sağlık Kurumları’nın bağlı olduğu dernekler arasında, 01.01.2005 tarihinde yürürlüğe giren “Özel Sağlık Kurum/Kuruluşları Tedavi Protokolü” imzalandığını, bu protokolün davacı için de geçerli olduğuna dair davalı ile davacı arasındaki sözleşmenin ise 09.06.2005 tarihinde akdedildiğini, sözleşme ve protokol uyarınca, davalı Emekli Sandığı mensuplarına sağlık hizmeti verdiğini, Bütçe Uygulama Talimatı ve Tebliğe göre 2005 yılında Maliye Bakanlığı tarafından sevk zorunluluğu getirildiğini, sevksiz hastaların ödemelerinde indirim yapılması zorunluluğu bulunduğunu,buna göre, hastaların öncelikle en yakın 1.basamak sağlık kurumuna başvuracağını, hastanın tedavisi 1.basamakta yapılamayacak ise, başvurduğu 1.basamak sağlık kurumunun hastayı 2.basamak sağlık kurumuna sevkedeceğini,sevk zorunluluğuna uyulmaması halinde Emekli Sandığı’nın ödeme yaparken, protokolün mali hükümler bölümünün 6.maddesi uyarınca ikinci basamak sağlık kurumu fiyatından Maliye Bakanlığı tarafından belirlenecek oranda indirimli olarak ödeme yapacağını, davacı ile davalı arasındaki ödemelerde de, 2005 yılı için bu yöntemin uygulandığını; ancak 2006 yılında, Maliye Bakanlığı’nın sevk zorunluluğunu kaldırdığını, bu nedenle sevksiz hastalarda indirim oranının da belirlenmediğini, ikinci basamak sağlık kurumuna sevk olmadan başvuran hasta için, ikinci basamak fiyatına göre ödeme yapılması gerektiğini, ancak davalı Emekli Sandığı’nın 2006 Talimatı hiç yayınlanmamış gibi, sevk zorunluluğu halen varmış gibi, 2005 yılındaki eski uygulamaya devam edip, sevk belgesi olmayan hastalar için, indirimli fatura düzenlenmemesi halinde ödeme yapmayacağını beyan ederek uygulamasını değiştirmediğini, bu nedenle indirimli faturaları “ihtirazi kayıtla” düzenlediklerini ileri sürerek, 112 adet fark faturaların toplamı olan 123.143,68.-YTL’nin tahsilini talep ve dava etmiştir.

Mahkemece, uyuşmazlık konusu faturaların 2006 yılına ait olduğu ve 2005 yılı Bütçe Uygulama Talimatı yönünden belirtilen hasta sevk usulünün 2006 yılı Bütçe Uygulama Tebliğinde değiştirilmiş olduğunu, Tebliğin 2.2 maddesinin yine sevk usulünü düzenlediğini,önceki ayrımları kaldırarak 5434 sayılı yasa kapsamına giren, çalışan emekli ve bunların bakmakla yükümlü olduğu kimseler yönünden gerek resmi ve gerekse özel sağlık kuruluşlarına doğrudan müracaat edebileceklerine yer verdiğini, 01/05/2006 tarihinden sonraki müracaatlar yönünden 2006 yılı Bütçe Uygulama Tebliğinin Ek 8’de belirlenen fiyat tarifesinin olacağını bu tebliğde indirim ve indirim oranı da belirlenmediğinden, indirimin uygulanmaması gerektiği, davacının fark fatura alacağını talep etmesinin mevzuata uygun olduğu gerekçesi ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

Davalı vekilinin temyizi üzerine hüküm yukarıya başlık bölümüne alınan gerekçe ile bozulmuş; Yerel Mahkemece önceki gerekçe ile direnilmiştir.

Direnme kararını temyize davalı vekili getirmiştir.

Hukuk Genel Kurulu önüne gelen uyuşmazlık, sevk olmadan gelen hastalar için düzenlenen 2006 yılına ait faturalar yönünden davalı Kurum tarafından indirim yapılmasının doğru olup olmadığı dolayısıyla davacının fark fatura alacağının bulunup bulunmadığı, buna göre de, davanın reddinin gerekip gerekmediği noktasında toplanmaktadır.

Dosya içeriği ve toplanan delillerden; davacı yanın ikinci basamak sağlık kurumlarından olan tıp merkezi olduğu tartışmasızdır.

Davacı yanın, Tıp Merkezi olarak sağlık hizmetini Emekli Sandığı mensuplarına 23.09.2003 tarihli protokol uyarınca sunduğu da açıktır. Zira, davacı taraf, Maliye Bakanlığı ve Emekli Sandığı Genel Müdürlüğü'nce aralarında düzenlenen 09.06.2005 tarihli sözleşme ile 23.09.2003 tarihli protokol hükümlerine uyacağı hususunu kabul etmiştir. Bu nedenle öncelikle Maliye Bakanlığı, Emekli Sandığı Genel Müdürlüğü ve Özel Sağlık Kurum ve Kuruluşlarını temsil eden dernekler arasında düzenlenen 23.09.2003 tarihli protokol hükümleri incelenmelidir:

Söz konusu protokolün devlet memurları ile emekli ve malullük aylığı alanların özel sağlık kurum ve kuruluşlarında muayene ve tedavi edilmeleri hakkında düzenlenmiş olup, tanımlar kısmından anlaşıldığı üzere sağlık kurumu, ikinci ve üçüncü basamak sağlık kurumlarını ifade etmektedir. Davacı da ikinci basamak sağlık kurumu olarak protokol kapsamındadır. Protokolün 5.maddesinde, sağlık kuruluşunun hastayı, ikinci basamak resmi veya özel sağlık kurumuna sevk etmesi halinde, toplam fatura bedeli üzerinden Maliye Bakanlığı’nca tespit edilen oranda indirim yapılacağı belirtilmiş; 6.maddesinde ikinci basamak sağlık kurumlarına birinci basamak sağlık kuruluşlarından sevk edilmeksizin doğrudan başvurulması halinde, Maliye Bakanlığı’nca tespit edilen oranda indirim yapılacağı düzenlenmiştir.

Protokolün 7.maddesinde ise; ikinci basamak sağlık kurumlarından tıp merkezleri ve özel dal merkezlerinde Maliye Bakanlığı’nca tespit edilen oranda indirim yapılacağı hususu belirtilmiştir. Protokolün 7.maddesi uyarınca, yapılacak indirimin 2.basamak sağlık kurumlarından olan tıp merkezlerinde uygulanacağı açık olup, madde metnine göre, bu indirimin yapılmasının sevk zinciri olup olmaması ile ilgisi de bulunmamaktadır. Bu nedenle 2006 yılı Bütçe Uygulama talimatına sevk zinciri konulup konulmamasının önemi yoktur.

Öte yandan taraflar arasında uygulanacak olan 23.09.2003 tarihli protokolü değiştiren, ortadan kaldıran başka bir sözleşme de yapılmış değildir.

Açıklanan nedenlerle, Özel Daire bozma ilamında belirtilen gerekçelerle, Hukuk Genel Kurulu’nca da benimsenen bozma ilamına uyulmak gerekirken, önceki kararda direnilmesi usul ve yasaya aykırıdır. Bu nedenle direnme kararı bozulmalıdır.

SONUÇ : Davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile, direnme kararının Özel Daire bozma kararında gösterilen nedenlerden dolayı 6217 sayılı Kanunun 30.maddesi ile 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’na eklenen “Geçici madde 3” atfıyla uygulanmakta olan 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu’nun 429.maddesi gereğince BOZULMASINA, istek halinde temyiz peşin harcının geri verilmesine, aynı kanunun 440.maddesi uyarınca hükmün tebliği tarihinden itibaren 15 gün içerisinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 14.11.2012 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/3, Karar No: 2015/2753, Tarih: 20.04.2015

**23. Hukuk Dairesi         2015/3 E.  ,  2015/2753 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki kooperatif üyeliğinden ihraç kararının iptali üyeliğin tespiti davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı asıl ve birleşen davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde asıl ve birleşen davada davacı ... ile birleşen davada davacı ... vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- K A R A R -

Asıl davada davacı, davalı kooperatifin yönetim kurulu kararı ile kendisinin kooperatif ortaklığından ihracına karar verdiğini, ihraç kararından önce gönderilen ihtarnamelerin ve bunları esas alan ihraç kararının hukuka aykırı olduğunu, ihtarnamede bir aylık süre verilmesi gerekirken 30 günlük süre verildiğini ileri sürerek, davalı kooperatif yönetim kurulunun 18/12/2009 tarih ve 81 nolu kooperatiften ihraç kararının iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Birleşen davada davacılar, ...'in 5 no'lu konut hissesini ...'e 03.03.2006 tarihinde devir ve temlik ettiğini, devirden sonraki döneme ait tüm yükümlülükleri devir sözleşmesi gereği davacı ...'in yerine getirdiğini, 05.01.2008 tarihinde bu kez ...'in 5 nolu konut hissesini ...'e devrettiği ancak davalı kooperatif tarafından devir işleminin yapılmadığı ve davalı kooperatifin 18/12/2009 tarih ve 84 nolu yönetim kurulu kararı ile davacı ...'in kooperatif ortaklığından ihracına karar verdiğini, ihraç kararından önce gönderilen ihtarnamelerin ve bunları esas alan ihraç kararının hukuka aykırı olduğunu, ihtarnamede bir aylık süre verilmesi gerekirken 30 günlük süre verildiğini, aidat borcunun bulunmadığını ileri sürerek, davacılardan ...'in 18.12.2009 tarih ve 84 nolu ihraç kararının iptali ile davacı ...'in kooperatif üyeliğinin tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Asıl ve birleşen davada davalı vekili, davacıların kooperatif üyeliğinden ihraç kararının yasaya ve anasözleşmeye uygun olduğunu hukuka uygun olduğunu, usulüne uygun olarak düzenlenmiş ihtarnamelere rağmen davacıların yükümlülüklerini yerine getirmedikleri için yasa ve anasözleşmeye uygun olarak ihraçlarına karar verildiği, birleşen dosya kapsamında davacı ...'in taraf sıfatının olmadığını savunarak, asıl ve birleşen davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece, iddia, savunma bilirkişi raporu ve dosya kapsamına göre; asıl ve birleşen davadaki davacılar hakkında alınan ihraç kararlarının yasa ve ana sözleşmeye aykırı bir yönünün bulunmadığı, ihraç kararlarına dayanak ihtarnamelerin usulüne uygun olduğu, .../...

birleşen dosyada davacı ...'in taraf sıfatının bulunmadığı gerekçesiyle, asıl ve birleşen davaların reddine karar verilmiştir.

Kararı asıl ve birleşen davada davacı ... ile birleşen davada davacı ... vekili ayrı ayrı temyiz etmiştir.

birleşen dosyada davacı ...'in taraf sıfatının bulunmadığı gerekçesiyle, asıl ve birleşen davaların reddine karar verilmiştir.

Kararı asıl ve birleşen davada davacı ... ile birleşen davada davacı ... vekili ayrı ayrı temyiz etmiştir.

1- Asıl davada dava, kooperatif üyeliğinden ihraç kararının iptali istemine ilişkin olup ihraç kararına dayanak yapılan ihtarnamelerin gerçek borç miktarını yansıtması gerekir. 6101 sayılı yasanın 7. maddesi uyarınca somut olayda uygulanması zorunlu olan 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 120/2. maddesindeki "sözleşme ile kararlaştırılacak yıllık temerrüt faiz oranı, birinci fıkrada belirlenen yıllık faiz oranının yüzde yüz fazlasını aşamaz" hükmüde dikkate alınarak; ihtarnamelerin davacının gerçek ve kişisel borç miktarını yansıtıp yansıtmadığını belirleyen, açıklamalı, gerekçeli ve denetime elverişli ek rapor alınarak, oluşacak uygun sonuç dairesinde bir karar verilmesi gerekirken, eksik incelemeye dayalı yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiştir.

2- Birleşen davada davacı ...'ın, kooperatif hissesini birleşen dosya davacısı ...'e devrettiği ancak devir işleminin kooperatifçe işleme alınmadığı iddiası ile dava açılmış olması karşısında, davacı ... Sönmezin'de Erdal'ın ihraç kararının iptalini istemekte hukuki yararı vardır. Ayrıca ... tarafından devirler sonrasında kooperatif ortağı olduğunun tespiti talep edilmiş olmasına rağmen bu konuda yapılan araştırma hüküm kurmaya yeterli görülmemiştir. Bu nedenle gerek bilirkişiden kooperatif kayıtlarında devir ile ilgili inceleme yapılıp, birleşen dosyanın her iki davacısının 5 nolu konutla ilgili ortaklık ödemeleri dikkate alınarak ihraç kararının yerinde olup olmadığı ve Osman'ın üyeliği ile hususlarında rapor alınıp oluşacak uygun sonuç çerçevesinde bir karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ve yanılgılı gerekçe ile karar verilmesi doğru olmamıştır.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle, asıl dava davacısı ve birleşen davada davacılarının temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün, asıl ve birleşen davada davacılar yararına BOZULMASINA, peşin alınan harçların istek halinde iadelerine, kararın tebliğinden itibaren 15 gün içerisinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 20.04.2015 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/32584, Karar No: 2015/35334, Tarih: 22.12.2015

**22. Hukuk Dairesi         2015/32584 E.  ,  2015/35334 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

DAVA : Davacı, feshin geçersizliğine ve işe iadesine karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme, isteği kısmen hüküm altına almıştır.

Hüküm süresi içinde davalı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı vekili, müvekkilinin iş sözleşmesinin geçerli sebep olmadan işverence feshedildiğini ileri sürerek feshin geçersizliğine ve işe iadesine karar verilmesini, işe başlatılmama halinde ödenmesi gereken tazminat ile boşta geçen süre ücret ve diğer haklarının belirlenmesini talep etmiştir.

Davalı işveren, davacının davalı sendika bünyesinde 15.12.2003 tarihinde sendikanın o dönemde bulunan.... Şubesinde şoför olarak işe başladığını, kendi talebi ile 28.01.2008 tarihli yönetim kurulu kararı ile genel başkan şoförü olarak... ilinde görevlendirildiğini, sendikaların gelirlerinin asıl olarak aidat geliri olduğunu, sendika gelirinde azalma meydana geldiğini, feshin geçerli olduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece, feshin son çare olarak yapılıp yapılmadığı, davacıya başka bir iş teklif edilip edilmediği hususunda dosyaya yansıyan bir bilgi bulunmadığı, davalı işyerinden Temmuz 2013 tarihinden itibaren Temmuz ayında 2, Ağustos ayında 2, Eylül ayında 1, işçinin işe alındığı, davacı ile işe alınan işçiler arasında bir kıyaslama imkanının bulunmadığı, iş sözleşmesinin geçersiz nedenle feshedildiği gerekçesi ile davanın kabulüne davacının işe iadesine karar verilmiştir.

Karar davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Taraflar arasında iş sözleşmesinin feshinin geçerli nedene dayanıp dayanmadığı uyuşmazlık konusu olup, normatif dayanak 4857 sayılı İş Kanunu’nun 18. ve devamı maddeleridir.

4857 sayılı Kanun’un 18. maddesine göre otuz veya daha fazla işçi çalıştıran işyerlerinde en az altı aylık kıdemi olan işçinin belirsiz süreli iş sözleşmesini fesheden işveren, işçinin yeterliliğinden veya davranışlarından ya da işletmenin, işyerinin veya işin gereklerinden kaynaklanan geçerli bir sebebe dayanmak zorundadır.

İşletmenin, işyerinin veya işin gereklerinden kaynaklanan sebepler sürüm ve satış imkanlarının azalması, talep ve sipariş azalması, enerji sıkıntısı, ülkede yaşanan ekonomik kriz, piyasada genel durgunluk, dış pazar kaybı, ham madde sıkıntısı gibi işin sürdürülmesini imkansız hale getiren işyeri dışından kaynaklanan sebeplerle yeni çalışma yöntemlerinin uygulanması, işyerinin daraltılması, yeni teknolojinin uygulanması, işyerinin bazı bölümlerinin kapatılması ve bazı iş türlerinin kaldırılması gibi işyeri içi sebeplerdir.

İşletmenin, işyerinin ve işin gereklerinden kaynaklanan sebeplerle sözleşmeyi feshetmek isteyen işverenin fesihten önce fazla çalışmaları kaldırmak, işçinin rızası ile çalışma süresini kısaltmak ve bunun için mümkün olduğu ölçüde esnek çalışma şekillerini geliştirmek, işi zamana yaymak, işçileri başka işlerde çalıştırmak, işçiyi yeniden eğiterek sorunu aşmak gibi varsa fesihten kaçınma imkanlarını kullanması, kısaca feshe son çare olarak bakması gerekir.

4857 sayılı Kanun’un 20. maddesinin ikinci fıkrasına göre feshin geçerli nedene dayandığını ispat yükümlülüğü işverene aittir. İşçi, feshin başka bir sebebe dayandığını iddia ettiği takdirde, bu iddiasını ispatla yükümlüdür.

Somut olayda, davacının iş sözleşmesi 26.08.2013 günlü yazılı fesih bildirimi ile işletmesel nedenler gerekçe gösterilerek feshedilmiştir. Her ne kadar mahkemece davanın kabulü ile davacının işe iadesi yönünde hüküm kurulmuşsa da, işletmesel kararın tutarlı olarak uygulanıp uygulanmadığı konusunda yeterli araştırmanın yapılmadığı anlaşılmaktadır.

Mahkemece, davalı işverenin aldığı işletmesel kararın feshi zorunlu kılıp kılmadığı, dosya kapsamında fesihten sonra alındığı belirtilen işçilerin nitelikleri, işçi veya stajyer olup olmadıkları, davacı ile aynı konumda bulunup bulunmadıkları, fesih tarihinde davacının eğitim durumuna ve niteliklerine göre yapabileceği, kadrosu boş olan bir iş bulunup bulunmadığı (somut verilerle ortaya konulmak üzere) konularında insan kaynakları uzmanı ve mali müşavirden oluşan bilirkişi heyetinden rapor alınarak feshin yukarıda belirtilen ilkelere göre geçerli nedene dayanıp dayanmadığı belirlenmesi gerekirken soyut değerlendirmeler içeren bilirkişi raporuna itibar edilerek sonuca gidilmesi isabetsizdir. Mahkemece eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.

SONUÇ:Temyiz olunan kararın yukarıda yazılı sebeplerden BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine,22.12.2015 gününde oybirliğiyle karar verildi.