muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2015/19908, Karar No: 2015/9713, Tarih: 22.05.2015

Mahkemece ilave tediye hesaplamasını yaparken dosyaya sadece 2013 yılına ilişkin bazı ücret bordroları ibraz edildiğinden, tüm bordrolar bulunmadığından, son dönem ilave tediye alacağı kısmi talep olan 50,00 TL üzerinde kaldığından ileride açılacak ek davada taraflarca ücret ödeme bordroları sunulması halinde, zaman aşımına girmeyen tüm dönem için hesaplama yapılmak kaydı ile bu miktar hüküm altına alınmıştır.

Mahkemece son dönem ücreti bilindiğinden önceki dönemlerin ek davada değerlendirilebileceği belirtilmiş ise de her eda davasının özünde tespit talebini de içerdiği, mevcut yargılamada alacağın tespit edilmemesinin ileride yeni uyuşmazlıklara yol açabileceği, davalı işyerinin tüm ödemelerinin kayda dayalı olması gerektiği, bu durumda bilinmeyen dönem ücretinden sözedilemeyeceği, Mahkemece eksik kayıtlar getirilerek kayıtlardaki ücret üzerinden ilave tediye alacağının hesaplanması ve gerekçeli kararda bu miktarın gösterilmesi gerekliliği gözetilmeyerek eksik inceleme ile karar verilmesi hatalıdır.

3. Davacının temyizi yönünden;

5393 sayılı Belediye Kanunu’nun belediyenin yetki ve imtiyazları başlıklı 15/F maddesinde ve 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu‘nun 7/p maddesinde toplu taşıma sistemlerini kurmak, kurdurmak, işletmek ve işlettirme işlerinin Büyükşehir Belediyesinin görev ve yetkileri arasında sayıldığı, davalı ....nin toplu taşım hizmetlerini kendine bağlı ... Genel Müdürlüğü aracılığı ile yürüttüğü, .. Genel Müdürlüğü’nün 27.07.1943 tarihli 4483 sayılı .... İmtiyazıyla Tesisatının Satın Alınmasına Dair Mukavelenin Tasdiki ve Müessesenin İşletilmesi Hakkındaki Kanun ile kurulmuş .....ne bağlı ancak ayrı kamu tüzel kişiliğine haiz müstakil bütçeli kamu kuruluşu olduğu, ... Genel Müdürlüğünün yerine getirdiği hizmetlerin sözleşme ile değil kanunla kendine verilmiş toplu taşıma hizmetleri olması, ayrı tüzel kişiliği bulunması nedenleri ile ..... ile asıl-alt işveren ilişkisi içinde olduğunun ileri sürülemeyeceği açık olmakla birlikte İzmir’de ulaşım hizmetlerinin ..... tarafından yerine getirilmesi nedeniyle davacının husumette yanılarak davayı .. yanında .....’ne de yönelttiği, hasımda yanılmanın kabul edilebilir nitelikte olduğu bu nedenle hakkında dava reddedilen .... lehine avukatlık ücretine hükmedilemeyeceğinin dikkate alınmaması hatalıdır.

SONUÇ: Temyiz olunan kararın, yukarıda yazılı nedenlerle BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harçlarının davacı ve davalı ... Genel Müdürlüğü’ne iadesine, davalı ....'den temyiz harcı peşin alındığından yeniden alınmasına yer olmadığına, 22/05/2015 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2006/15450, Karar No: 2006/18853, Tarih: 10.10.2006

**12. Hukuk Dairesi         2006/15450 E.  ,  2006/18853 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Şişli 3. İcra Mahkemesi

TARİHİ : 23/05/2006

Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki borçlu vekili tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olmakla okundu ve gereği görüşülüp düşünüldü :

İcra Mahkemesince borçlunun faiz alacağına faiz yürütülmeyeceğine ilişkin şikayetinin kabul edilmiş olması nedeniyle sair temyiz itirazları yerinde değil ise de;

Takip dayanağı ilamda hükmedilen tazminat alacağının dava tarihinden yasal faiziyle birlikte tahsiline karar verilmiştir.

4833 Sayılı 2003 yılı Mali Bütçe Kanunu’nun 51/t maddesi ile 5027 Sayılı 2004 yılı Bütçe Kanunu’nun 49/o ve 5277 Sayılı 2005 yılı Bütçe Kanunu’nun 37/e maddelerindeki faiz oranları genel bütçeye dahil dairelerle, katma bütçeli idarelerin ilama bağlı borçları hakkında uygulanır. (HGK’ nun 01.12.2004 tarih ve 2004/12-667 E, sayılı kararı)

Somut olayda borçlu idare ilamda öngörülen tazminat alacağı için takip edildiğine göre yukarıda yer alan açıklamalar dikkate alındığında faiz hesaplamasının anılan maddelerle yer alan oranlara göre yapılması zorunludur.Ancak, 2003 yılı Bütçe Kanununun 51/t maddesi  Anayasa Mahkemesince iptal edilmiştir. 2004 yılı ile ilgili yayınlanmış bir iptal kararı bulunmadığı için 01.01.2004 tarihi ile 31.12.2004 tarihleri arasındaki dönemde işleyecek faizin 2004 yılındaki Bütçe Kanunu’ndaki oranlar esas alınarak hesaplanması gereklidir. Ayrıca, 5277 Sayılı 2005 yılı Bütçe Kanunun 37/e. maddesi de  5335 Sayılı  yasayla iptal edilmiş ve iptal hükmü  1.5.2005 tarihinde  yürürlüğe girmiştir. Mahkemece 01.01.2004 tarihi ile 31.12.2004 tarihleri arasındaki dönemde  2004 yılı, 01.01.2005-01.05.2005 döneminde ise 2005 yılı Bütçe Kanunlarındaki oranlar yerine 3095 sayılı Yasanın 1.maddesi uyarınca faiz hesaplanarak sonuca gidilmesi isabetsizdir.

Öte yandan, borçlu tarafından yargılama sırasında yaptırılan bilirkişi incelemeleri nedeniyle toplam 250,00-YTL. bilirkişi ücreti dosyaya yatırıldığı halde Mahkemece masraf hesabında bilirkişi giderinin 150,00-YTL. olarak esas alınması doğru değildir.

SONUÇ  : Borçlu vekilinin temyiz itirazlarının kısmen kabulü ile mahkeme kararının yukarıda yazılı nedenlerle İİK 366 ve HUMK’nun 428. maddeleri uyarınca (BOZULMASINA), 10.10.2006 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2019/2606, Karar No: 2019/16357, Tarih: 16.10.2019

**5. Hukuk Dairesi         2019/2606 E.  ,  2019/16357 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki 4650 sayılı Kanunla değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 10. maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın davacı idare adına tescili davasından dolayı yapılan yargılama sonunda: Davanın kabulüne dair verilen yukarıda gün ve sayıları yazılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi davacı idare ile bir kısım davalı vekillerince verilen dilekçeler ile istenilmiş olmakla dosyadaki belgeler okunup uyuşmazlık anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

- K A R A R -

Mahkemece, uyulan bozma kararı gereğince inceleme ve işlem yapılarak hüküm kurulmuş; karar, davacı idare ile bir kısım davalı vekillerince temyiz edilmiştir.

Davacı idare ile bir kısım davalı vekillerinin temyiz itirazları bozma ile kesinleşen yönlere ilişkin olduğundan usul ve yasaya uygun hükmün ONANMASINA, temyiz edenlerden peşin alınan temyiz ve temyize başvurma harçlarının Hazineye irad kaydedilmesine, 16/10/2019 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/16302, Karar No: 2016/1214, Tarih: 08.02.2016

**5. Ceza Dairesi         2013/16302 E.  ,  2016/1214 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Edimin ifasına fesat karıştırma

HÜKÜM : Beraat

Mahalli mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle dosya incelenerek, gereği düşünüldü:

Sanık hakkında edimin ifasına fesat karıştırma suçundan iddianame ile kamu davası açıldığı, 3628 sayılı Yasanın 17 ve 18. maddelerine göre Hazine ile ilgili kamu kurum ve kuruluşlarının bu suçun zarar göreni oldukları, bu sıfatlarının gereği olarak CMK'nın 234/1-b maddesi gereğince kovuşturma evresinde sahip oldukları davaya katılma ve öteki haklarını kullanabilmeleri için Maliye Bakanlığı Baş Hukuk Müşavirliği ve Muhakemat Genel Müdürlüğü ile ilgili kamu kurum ve kuruluşlarının duruşmadan haberdar edilmeleri gerektiği, diğer yandan aynı Kanunun 260/1. maddesine göre kamu davasından haberdar edilmemiş bulunup da katılan sıfatını alabilecek surette suçtan zarar görmüş olanların kanun yollarına başvurma haklarının bulunduğu gözetilerek hükmün bildirilmesinin gerektiği, ancak dosyada Maliye Bakanlığı Baş Hukuk Müşavirliği ve Muhakemat Genel Müdürlüğünün duruşmadan haberdar edildiğine ve temyiz hakkını kullanabilmesi için hükmün tebliğ edildiğine ilişkin bilgi ve belgeye rastlanmadığının anlaşılması karşısında; davanın Maliye Bakanlığı Baş Hukuk Müşavirliği ve Muhakemat Genel Müdürlüğüne haber verildiğini ve hükmün tebliğ edildiğini gösteren bilgi ve belgeler var ise dosyasına eklenmesi, aksi halde anılan tebligat noksanlıklarının giderilerek tebellüğ belgelerinin ve verildiği takdirde temyiz ve cevap dilekçelerinin eklenmesinden, hükmün temyiz edilmesi halinde ise bu konuda ek tebliğname düzenlendikten sonra iade edilmek üzere esası incelenmeyen dosyanın mahalline gönderilmesi için Yargıtay C.Başsavcılığına TEVDİİNE, 08/02/2016 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/4100, Karar No: 2013/9143, Tarih: 31.05.2013

**11. Ceza Dairesi         2010/4100 E.  ,  2013/9143 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Resmi belgede sahtecilik

HÜKÜM : TCK'nun 223/2. maddesi gereğince; sanığın beraatine.

04.12.2006 tarihli bilirkişi raporunda, senet üzerinde yapılan tahrifatın ilk bakışta ve kolaylıkla dikkati çekmediği için iğfal kabiliyetine haiz olduğunun belirtilmesi ve dosya içinde fotokopisi bulunan senedin yasal unsurlarının tam olduğunun anlaşılması karşısında tebliğnamede bozma isteyen 2 numaralı düşünceye iştirak edilmemiştir.

Sanığın alacaklı olarak gözüktüğü ve müşteki ...'ın borçlu katılan ...'ın ise kefil olarak imzaladığı 5 milyar TL meblağlı senette tahrifat yaparak senet bedelini 15 milyar TL. olarak düzenledikten sonra icra takibine koyduğunun iddia edildiği olayda, sanığın aşamalardaki tüm ifadelerinde senedi borcuna karşılık müştekilerden aldığını ve senet üzerinde herhangi bir tahrifat yapmadığını savunduğu, dosya içinde bulunan 04.12.2006 ve 10.09.2007 tarihli Adana Polis Kriminal Laboratuvarı ile Adli Tıp Kurumu Fizik İhtisas Dairesi tarafından düzenlenen bilirkişi raporlarında suça konu senedin 5 milyar TL. bedelli iken rakamla ve yazıyla değer gösteren kısımlarının başına ''1'' rakamı ve ''on'' yazısının sonradan ilave edilerek senedin mevcut haline dönüştürüldüğünün tespit edildiği ve resmi belgede sahtecilik suçunda belgenin düzenlenmesi veya kullanılmasının suçun tanımında belirtilen seçimlik hareketlerden olduğu cihetle; sanığın üzerine atılı suçun sübut bulduğu anlaşılmakla mahkumiyeti yerine yetersiz gerekçe ile beraatine karar verilmesi,

Yasaya aykırı, katılan ...'ın temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükmün bu sebepden dolayı 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK.nun 321. maddesi uyarınca istem gibi BOZULMASINA, 31.05.2013 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/6286, Karar No: 2013/20954, Tarih: 10.07.2013

**9. Hukuk Dairesi         2013/6286 E.  ,  2013/20954 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

Davalı vekili tarafından verilen 15.05.2013 havale tarihli dilekçede Dairemizin 19.06.2012 tarih, 2012/13694 E ve 2012/23754 K sayılı onama kararının maddi hataya dayalı olarak verildiği ileri sürülerek kararın ortadan kaldırılması ve hükmün faiz yönünden bozulmasına karar verilmesi talep olunmuştur. Bahsi geçen dilekçe ve ekindeki evrak ile dosya yeniden incelendi gereği düşünüldü.

Yerel mahkeme kararında hüküm altına alınan ücret ve ikramiye fark alacakları için hakkın doğumu tarihinden faize karar verilmiş, davalı tarafın temyizi üzerine Dairemizce sözü edilen karar onanmıştır. Davalı vekilinin temyiz dilekçesinde faiz yönünden bozulması istendiği halde bu husus gözden kaçırılarak karar verildiği anlaşılmakla ONAMA KARARININ ORTADAN KALDIRILMASINA ve hükmün aşağıdaki şekilde bozulmasına karar vermek gerekmiştir.

Y A R G I T A Y K A R A R I

1- Dosyadaki yazılara, toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2- Mahkemece hüküm altına alınan ücret ve ikramiye farkı istekleri yönünden hakkın doğumu tarihinden itibaren faize karar verilmiştir.

Kararı, davalı vekili faiz yönünden de temyiz etmiştir.

Dosya içinde yer alan XX. dönem ve XXI. dönem toplu iş sözleşmelerinde ücret ödenmesi için açık bir tarih öngörülmemiş, 36. maddede sadece önceki sözleşmelerle öngörüldüğü ve mutad olan usullere göre ödeme yapılacağı belirtilmiştir. Dosya içinde önceki dönemlere ait toplu iş sözleşmeleri bulunmamaktadır.

Mahkemece işyerinde uygulanmış olan tüm toplu iş sözleşmeleri getirtilmeli, davaya konu isteklerle ilgili açık bir ödeme tarihi kararlaştırılıp kararlaştırılmadığı belirlenmelidir. Açık ödeme tarihinin toplu iş sözleşmelerinde kararlaştırıldığı belirlendiği taktirde, hesaplamaya konu toplu iş sözleşmelerinde önceki sözleşmelere atıflar yapılmış olmakla daha önce saptanan ödeme tarihlerinin istek konusu dönemde de geçerli olduğu kabul edilmelidir. Ancak bu taktirde hükmün infazında tereddüt olmaması için gerekirse bilirkişiden ek hesap raporu alınmalı ve her bir alacak kaleminin ödenmesi gereken tarih belirlenmek suretiyle mahkeme ilamında açıkça ödenmesi gereken tarihler gösterilerek karar verilmelidir.

İşyerinde uygulanmış olan XX. dönem öncesi toplu iş sözleşmelerinde de açık bir ödeme tarihi belirtilmemişse davaya konu istekler bakımından dava tarihinden itibaren faize karar verilmelidir. Konuyla ilgili olarak eksik incelemeyle karar verilmesi hatalıdır.

SONUÇ: Temyiz olunan kararın, yukarıda yazılı sebeple BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 10.07.2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/16455, Karar No: 2014/2967, Tarih: 18.02.2014

**15. Ceza Dairesi         2012/16455 E.  ,  2014/2967 K.**

**"İçtihat Metni"**

Tebliğname No : 11 - 2010/171553

MAHKEMESİ : Pendik 2.Asliye Ceza Mahkemesi

TARİHİ : 24/12/2009

NUMARASI : 2009/290 (E) ve 2009/1179 (K)

SUÇ : Dolandırıcılık

Dosya incelenerek gereği düşünüldü;

Somut olayda; sanığın katılana verdiği çekin keşide yerine borçtan kurtulmak için kötü niyetli olarak idari birim olmayan ''dolayoba'' yazmak suretiyle dolandırıcılık suçunu işlediğinin iddia edilmesi karşısında; suçun bankanın maddi varlığı olan çek kullanılmak suretiyle işlenmesi nedeniyle eylemin suç tarihinde yürürlükte bulunan 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 158/1-f maddesinde öngörülen nitelikli dolandırıcılık suçunu oluşturup oluşturmayacağına ilişkin delillerin takdirinin üst dereceli Ağır Ceza Mahkemesi'ne ait olduğu gözetilerek görevsizlik kararı verilmesi yerine, yargılamaya devamla yazılı şekilde hüküm kurulması,

Bozmayı gerektirmiş, katılan vekilinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan, sair yönleri incelenmeyen hükmün bu sebepten dolayı 5320 sayılı Kanun'un 8/1.maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK'nın 321.maddesi uyarınca BOZULMASINA, 18.02.2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2019/5655, Karar No: 2019/7205, Tarih: 09.10.2019

**10. Hukuk Dairesi         2019/5655 E.  ,  2019/7205 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :İş Mahkemesi

No : 2018/240-2019/298

Taraflar arasında görülen yaşlılık aylığı tespiti ve alacak davası sonucu yerel mahkemece verilen hüküm, Dairemiz incelemesinden geçerek kesinleşmiş ise de, davacının Anayasa Mahkemesine bireysel başvurusu sonucu, Anayasa Mahkemesince mülkiyet hakkının ihlal edildiğine karar verilmiştir.

Anayasa Mahkemesi kararı sonucu mahkemece yeniden verilen kararın temyizen incelenmesi davalı avukatı tarafından istenmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

1982 Anayasasının 148/1. maddesinde, Anayasa Mahkemesinin görevleri arasında bireysel başvuruları kararı bağlayacağı düzenlenmiş, aynı maddenin 3 ve 4. fıkralarında;

“(Ek fıkra: 7/5/2010-5982/18 md.) Herkes, Anayasada güvence altına alınmış temel hak ve özgürlüklerinden, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi kapsamındaki herhangi birinin kamu gücü tarafından, ihlal edildiği iddiasıyla Anayasa Mahkemesine başvurabilir. Başvuruda bulunabilmek için olağan kanun yollarının tüketilmiş olması şarttır.

(Ek fıkra: 7/5/2010-5982/18 md.) Bireysel başvuruda, kanun yolunda gözetilmesi gereken hususlarda inceleme yapılamaz.”

Anayasanın 153. maddesine göre de, Anayasa Mahkemesinin kararları kesindir ve Anayasa Mahkemesi kararları Resmî Gazetede hemen yayımlanır ve yasama, yürütme ve yargı organlarını, idare makamlarını, gerçek ve tüzelkişileri bağlar. Anayasa Mahkemesinin diğer kararları gibi bireysel başvuruları inceleyen Bölüm kararları da yasama, yürütme ve yargı organlarını, idare makamlarını, gerçek ve tüzelkişileri bağlamaktadır.

2010 yılında Anayasa'nın 148. maddesinde yapılan değişiklikle Anayasa Mahkemesine bireysel başvuruları karara bağlama yetki ve görevi verilmiştir. Bu değişikliğin gerekçesinde şöyle ifade edilmiştir: "Bireysel başvuru ya da anayasa şikâyeti, kamu gücü tarafından, temel hak ve özgürlükleri ihlâl edilen bireylerin başvurdukları olağanüstü bir kanun yolu olarak tanımlanmaktadır. Günümüzde, temel hakların korunması amacıyla bireysel başvuru yolu, pek çok uygar ülkede anayasa yargısının ayrılmaz bir parçası kabul edilmektedir.“

6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluş ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanunun "Mahkemenin görev ve yetkileri" kenar başlıklı 3/1-c bendinde Yüksek Mahkemeye “Anayasanın 148 inci maddesi uyarınca yapılan bireysel başvuruları karara bağlamak” görevi verilmiştir.

Aynı kanunun "Bireysel başvuru hakkı" kenar başlıklı 45. maddesinin (1) numaralı fıkrası şöyledir: "Herkes, Anayasada güvence altına alınmış temel hak ve özgürlüklerinden, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi ve buna ek Türkiye‘nin taraf olduğu protokoller kapsamındaki herhangi birinin kamu gücü tarafından, ihlal edildiği iddiasıyla Anayasa Mahkemesine başvurabilir."

Aynı kanunun "Bireysel başvuru hakkı" kenar başlıklı 45. maddesinin (1) numaralı fıkrası şöyledir: "Herkes, Anayasada güvence altına alınmış temel hak ve özgürlüklerinden, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi ve buna ek Türkiye‘nin taraf olduğu protokoller kapsamındaki herhangi birinin kamu gücü tarafından, ihlal edildiği iddiasıyla Anayasa Mahkemesine başvurabilir."

"Esas hakkındaki inceleme" kenar başlıklı 49. maddesinin (6) numaralı fıkrasının ilgili bölümü şöyledir:"... bir mahkeme kararına karşı yapılan bireysel başvurulara ilişkin inceleme ... bir temel hakkın ihlal edilip edilmediği ve bu ihlalin nasıl ortadan kaldırılacağının belirlenmesi ile sınırlıdır. Bölümlerce kanun yolunda gözetilmesi gereken hususlarda inceleme yapılamaz."

"Kararlar" kenar başlıklı 50. maddesinin (1) ve (2) numaralı fıkraları şöyledir:

"(1) Esas inceleme sonunda, başvurucunun hakkının ihlal edildiğine ya da edilmediğine karar verilir. İhlal kararı verilmesi hâlinde ihlalin ve sonuçlarının ortadan kaldırılması için yapılması gerekenlere hükmedilir. Ancak yerindelik denetimi yapılamaz, idari eylem ve işlem niteliğinde karar verilemez.

(2) Tespit edilen ihlal bir mahkeme kararından kaynaklanmışsa, ihlali ve sonuçlarını ortadan kaldırmak için yeniden yargılama yapmak üzere dosya ilgili mahkemeye gönderilir. Yeniden yargılama yapılmasında hukuki yarar bulunmayan hâllerde başvurucu lehine tazminata hükmedilebilir veya genel mahkemelerde dava açılması yolu gösterilebilir. Yeniden yargılama yapmakla yükümlü mahkeme, Anayasa Mahkemesinin ihlal kararında açıkladığı ihlali ve sonuçlarını ortadan kaldıracak şekilde mümkünse dosya üzerinden karar verir."

Yine 6216 sayılı Kanun'un "Mahkeme kararları" kenar başlıklı 66/1. maddesine göre, "Mahkeme kararları kesindir. Mahkeme kararları Devletin yasama, yürütme ve yargı organlarını, idare makamlarını, gerçek ve tüzel kişileri bağlar."

Yukarıda belirtilen yasal düzenlemeler karşısında Anaya Mahkemesince bireysel başvurular sonucu verdiği kararların hukuki niteliği üzerinde durmak gerekir. Anayasanın 148. maddesindeki değişikliğin gerekçesinde bireysel başvuru yolu, olağanüstü bir kanun yolu olarak tanımlanmıştır. Bireysel başvuru ya da anayasa şikâyeti, temel hak ve özgürlükleri yasama, yürütme veya yargı organlarının işlemleri tarafından ihlal edilen bireylerin başvurdukları olağanüstü bir kanun yolu olarak tanımlanabilir. Bireysel başvuru öncelikle, hakları ihlal edilenlere Anayasa veya yasayla tanınan bir dava türüdür. Anayasa Mahkemesinin kararına göre, "Anayasa’nın 148. maddesinde yer verilen bireysel başvuru yolu, dava dilekçesinde belirtildiği gibi sadece bir hakkın ihlal edilip edilmediğinin tespiti davası değil, bireylerin temel hak ve özgürlüklerinin kamu gücü tarafından ihlalinin önlenmesi ve bir ihlal tespiti durumunda da bu ihlalin sonuçlarını ortadan kaldıracak veya meydana gelen zararı giderecek şekilde hukuki sonuçlar doğuran bir dava niteliğindedir" (AYM 1.3.2012 t. E.2011/59, K.2012/34).

Bireysel başvuru yolu, temyiz veya istinaf benzeri bir başvuru olmadığı gibi, temyiz veya istinaf sonrası olağanüstü bir temyiz fırsatı da değildir. Anayasanın 148/4. maddesinde bireysel başvuruda, kanun yolunda gözetilmesi gereken hususlarda inceleme yapılamayacağı belirtilmiş, 6216 sayılı Kanunun 45. maddesinde de aynı hüküm tekrar edilmiştir. Bu kapsamda temyiz ve istinaf aşamalarında, ilk derece mahkemelerinin olayları ve delilleri değerlendirmeleri doğru yapıp yapmadıkları, mahkemelerin yaptığı işlemlerin yasalara uygun olup olmadığı ve yasa kurallarının doğru uygulanıp uygulanmadığı değerlendirilirken Anayasa Mahkemesi, genel mahkemelerin olayı ve delilleri değerlendirirken, yasa kurallarını uygularken temel hakları ihlal edip etmediklerini ve ihlal varsa bu ihlallerin bireysel başvuru yolu dışında başka bir yolla giderilip giderilemeyeceğini inceler.

6216 sayılı Kanun'un 50/1. fıkrasında; bireysel başvuruların esas incelemesi sonunda başvurucunun hakkının ihlal edildiğine ya da edilmediğine karar verileceği, ihlal kararı verilmesi hâlinde ihlalin ve sonuçlarının ortadan kaldırılması için yapılması gerekenlere hükmedileceği ifade edilmiştir. Dolayısıyla Anayasa Mahkemesinin bireysel başvurular kapsamındaki yetki ve görevi, hakkın ihlal edilip edilmediğinin tespitiyle sınırlı olmayıp tespit edilen ihlalin ve sonuçlarının ortadan kaldırılması için yapılması gerekenlerin belirlenmesini de kapsamaktadır (AYM 15.3.018 t. 2018/3007 başvuru sayılı kararı). Bu kapsamda tespit edilen ihlal bir mahkeme kararından kaynaklanmışsa, ihlali ve sonuçlarını ortadan kaldırmak için yeniden yargılama yapmak üzere dosya ilgili mahkemeye gönderileceği hükme bağlanmıştır.

Kanun'da, ihlalin ve sonuçlarının nasıl ortadan kaldırılacağına ilişkin belirleme yapma bakımından Anayasa Mahkemesine geniş bir takdir yetkisi verilmiştir. Bunun tek sınırı 6216 sayılı Kanun'un 50. maddesinin (1) numaralı fıkrasının sonunda yer alan Anayasa Mahkemesinin idari eylem ve işlem niteliğinde karar veremeyeceğine ilişkin düzenlemedir. Buna göre anılan sınır, Anayasa Mahkemesinin ihlalin ve sonuçlarının nasıl giderileceğine hükmederken idarenin yerine geçerek işlem tesis edemeyeceğini ifade eder. Bireysel başvurunun niteliği dikkate alındığında bu sınırlama sadece idare değil yasama ve yargı organları yönünden de geçerlidir. Mahkeme, ihlalin ve sonuçlarının nasıl giderileceğine hükmederek kararı, gerekli işlemlerin tesis edilmesi için ilgili mercilere gönderir. Bu bağlamda Anayasa Mahkemesi kural olarak ihlalin ve sonuçlarının nasıl ve hangi araçlarla ortadan kaldırılacağı hususunda ilgili mercilere takdir yetkisi bırakır (AYM 15.3.018 t. 2018/3007 başvuru sayılı kararı).