muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2023/6167, Karar No: 2024/7872, Tarih: 23.12.2024

**8. Hukuk Dairesi         2023/6167 E.  ,  2024/7872 K.**

**"İçtihat Metni"**

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI : 2021/105 E., 2022/460 K.

KARAR : Davanın kısmen kabulüne

Taraflar arasında Kadastro Kanunu'nun 14 üncü maddesine dayalı tapu iptali ve tescil davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne, kısmen reddine karar verilmiştir.

Karar davacı Hazine vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

K A R A R

Dava; Kadastro Kanunu'nun 14 üncü maddesine dayalı tapu iptali ve tescil davasıdır.

Davacı Hazine vekili, kadastro çalışmaları sonucunda davalı murisi ... ... oğlu ... ... adına Uşak ili Eşme ilçesi Bozlar Köyü 101 ada 113 parsel, 101 ada 117 parsel, 101 ada 123 parsel 101 ada 124 parsel, 101 ada 130 parsel, 107 ada 48 parsel, 109 ada 10 parsel, 164 ada 74 parsel, 164 ada 95 parsel, 164 ada 112 parsel sayılı taşınmazların tamamının 216.754,16 m2 olarak zilyetlik yolu ile tapusuz olarak tescil edildiğini, tescil edilen miktarın kanuni sınırdan fazla olduğunu, taşınmazların 22.06.2011 tarihinde idarece zeminde tespitinin yapıldığını, 101 ada 117 parsel, 101 ada 123 parsel sayılı taşınmazların kullanılmadığını ve meşelik vasfında olduğunun, tarım arazisi niteliğinde olmadıklarının, 101 ada 130 parsel sayılı taşınmazın ise kısmen meşelik olduğunun ve tarım arazisi olarak kullanılmadığının tespit edildiğini, davaya konu taşınmazların 2009 yılında diğer mirasçıların devri ile ... .... mirasçılarından davalı ...'e satış suretiyle intikal ettiğini belirterek Kadastro Kanunu'nun 14 üncü maddesi uyarınca dava konusu 101 ada 117 parsel, 101 ada 123 parsel, 101 ada 130 parsel sayılı taşınmazların tapusunun iptali ile Hazine adına tapuya kayıt ve tesciline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

İlk Derece Mahkemesinin 22/10/2013 tarih, 2011/273 Esas, 2013/202 Karar sayılı hükmüyle, dava konusu 101 ada 117 ve 130 parsel sayılı taşınmazların 1936 yılına ait 30 sıra nolu ve 33-34 sıra nolu vergi kayıtlarının sırasıyla iki taşınmaza da uyduğu gerekesiyle bu taşınmazlar yönünden davanın reddine, 101 ada 123 parsel sayılı taşınmaz yönünden davalının kadastro esnasında yanlışlıkla kendisi adına tespit edildiğini belirttiği ve bu taşınmaz hakkında davacının davasını kabul ettiği gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir. Hüküm davalı tarafından vekalet ücreti ve yargılama giderleri yönünden; davacı Hazine vekili tarafından ise davalının 20 yıllık zilyetliğinin bulunmadığı, ayrıca dava konusu 101 ada 117 ve 130 parsel sayılı taşınmazların zilyetlikle kazanılabilecek yerlerden olmadığı gerekçesiyle temyiz edilmiştir.

Yargıtay 8. Hukuk Dairesinin 11.05.2015 tarihli ve 2015/6965 Esas, 2015/10734 Karar sayılı ilamıyla; davalının temyiz itirazlarının reddine, davacı Hazine vekilinin 101 ada 117 ve 130 parsel sayılı taşınmazlara ilişkin temyiz itirazları yönünden; komşu parsellerin kadastro tutanakları, varsa revizyon gören tapu kaydının dayanakları ve vergi kayıtları ile birlikte getirtilmesi, bu kayıtların yerinde uygulanarak dava konusu taşınmazları ne şekilde gösterdiğinin araştırılması, orman araştırması yapılması, davalının dayanmış olduğu vergi kayıtlarının komşu veya başka bir taşınmaza revizyon görüp görmediği hususu da araştırılmak koşuluyla yerel bilirkişi ve tanıklar vasıtasıyla uygulanarak tereddüte yer vermeyecek şekilde dava konusu taşınmazları kapsayıp kapsamadığının üzerinde durulması, tarımsal amaçlı zilyetliğinin hangi tarihte başladığı ve tespit tarihi olan 2007 yılına kadar kim tarafından ne şekilde sürdürüldüğü, yerel bilirkişi ve tanıklardan sorulmak suretiyle açıklığa kavuşturulması gerektiği gerekçesiyle İlk Derece Mahkemesi kararı bozulmuştur.

İlk Derece Mahkemesinin 18.07.2016 tarihli ve 2015/316 Esas, 2016/255 Karar sayılı hükmüyle; davaya konu 117 parsel ve 130 parsel sayılı taşınmazların orman sayılmayan yerlerden olduğu, özel mülkiyete konu olabilecek ve eskiden beri işlenegelen kuru tarım arazisi vasfında olduğu, dinlenen mahalli bilirkişi ve davalı tanıklarının beyanlarının da bu yönde olduğu, çevre parseller ile taşınmazları okuyan vergi kayıtları da incelendiğinde, 33 ve 34 numaralı vergi kayıtlarının 117 sayılı parselle, 30 ve 43 numaralı vergi kayıtlarının ise 130 sayılı parselle ilişkili olduğu gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş; karar, davacı Hazine vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Yargıtay (Kapatılan) 16. Hukuk Dairesinin 17.09.2020 tarihli ve 2016/16279 Esas, 2020/3122 Karar sayılı ilamıyla; davalının dayandığı vergi kayıtlarının hudutlarının fen bilirkişisi tarafından kroki üzerinde gösterilmediğinden denetiminin mümkün bulunmadığı, bu nedenle vergi kayıtlarında tarif edilen sınır yerlerinin fen bilirkişisi tarafından düzenlenecek haritada ayrı ayrı işaretlettirilmesi, vergi kayıtlarının taşınmazlara uyup uymadıklarının komşu parsel tutanak ve dayanaklarıyla da denetlenmesi, söz konusu vergi kayıtlarının başka taşınmazlara revizyon görüp görmediğinin araştırılması, başka taşınmazlara revizyon gördüğü takdirde bu taşınmazlara ait kadastro tespit tutanakları, tapu kayıtları, varsa kesinleşme şerhli mahkeme ilamlarının dosya arasına alınması, tespit tarihi olan 2007 yılından geriye doğru hava fotoğraflarının istenerek yerel bilirkişiler ve taraf tanıkları ile fen bilirkişisi, 3 ziraat mühendisi ve jeodezi ve fotogrametri mühendisinden oluşacak bilirkişi heyeti eşliğinde yeniden keşif yapılması; keşif sırasında davalının dayandığı vergi kayıtları hudutları tek tek okunmak ve yerel bilirkişilerden sorulmak suretiyle zemine uygulanması, yerel bilirkişilerce bilinemeyen sınır yerleri bulunduğu takdirde bu konuda taraflara tanık dinletme olanağı sağlanması, taşınmazların ne şekilde zilyet edildiğinin ayrı ayrı sorulup olaylara dayalı somut bilgiler alınması, hava fotoğraflarının yöntemince uzman jeodezi ve fotogrametri mühendisi bilirkişi tarafından incelenmesi ve orman bilirkişisinin hava fotoğraflarını yorumlaması, taşınmazların önceki ve şimdiki niteliğinin hava fotoğraflarıyla belirlenmesi, arazinin zilyetliğine ne zaman başlanıldığının belirlenmesi gerektiği gerekçesiyle İlk Derece Mahkemesi kararı bozulmuştur.

İlk Derece Mahkemesince yapılan yargılama sonunda; dava konusu Uşak ili Eşme ilçesi Bozlar köyü 101 ada 117 parselin 1936 tarihli vergi kaydı 33 üncü sıradaki komşuları ve yönleri itibari ile aynen uyduğu, hava fotoğraflarında komşu taşınmazlar ile aynı özellikte olduğu, orman vasfında olmadığı, hava fotoğraflarından taşınmazın doğu sınırını oluşturan derenin yatağının değişmediği, keşifteki beyanlardan ve hava fotoğraflarından zilyetliğin en az 1964 yılından bu yana kesintisiz sürdürüldüğü, kesintisiz 20 yıllık zilyetlik süresinin dolduğu gerekesiyle bu parsel yönünden davanın reddine karar verilmiştir. Dava konusu Uşak ili Eşme ilçesi Bozlar köyü 101 ada 130 parsel yönünden; 1936 tarihli vergi kaydı 30 üncü ve 43 üncü sıra komşuları ve yönleri itibari ile aynen uyduğu, orman vasfında olmadığı, fen bilirkişi raporunda 101/130-A ve 101/130-B ile gösterilen kısımların keşifteki beyanlar ve hava fotoğraflarından zilyetliğinin en az 1964 yılından bu yana kesintisiz sürdürüldüğü, tarla olarak kullanıldığı, kesintisiz 20 yıllık zilyetlik süresinin doldurulduğu, "101/130-C" harfi ile gösterilen kısmın kayalık olması nedeniyle zilyetlik şartlarını taşımadığı gerekçesiyle 101/130-A ve 101/130-B ile gösterilen kısımlar yönünden davanın reddine, 101/130-C ile gösterilen kısımlar yönünden davanın kabulüne karar verilmiştir. Dava konusu Uşak ili Eşme ilçesi Bozlar köyü 101 ada 123 parsel yönünden davalının taşınmazın kendisine ait olmadığına yönelik beyanı dikkate alınarak davayı kabul ettiği gerekçesiyle bu taşınmaz yönünden davanın kabulüne ile taşınmazın tapu kaydının iptali ile davacı ... adına tapuya kayıt ve tesciline karar verilmiştir. Davacı Hazine vekili, dava konusu parsellerin tamamının Devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan yerlerden olduğu, davanın reddedilen kısımlar yönünden kararın bozulması gerektiği iddiasıyla İlk Derece Mahkemesi kararını temyiz etmiştir.

Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyulan bozma ilamı doğrultusunda inceleme ve araştırma yapılarak, mevcut deliller takdir edilerek karar verildiğine, uygulanması gereken hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığına, bozmaya uyulmakla taraflar lehine ve aleyhine kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin yeniden incelenmesine hukukça imkan olmadığı gibi 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369/1 inci maddesi de gözetilerek yapılan incelemede aynı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden biri de var olmadığına göre, İlk Derece Mahkemesi kararında yazılı gerekçeler dikkate alındığında temyizen incelenen karar usul ve kanuna uygun olup davacı Hazine vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürdüğü nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

SONUÇ: Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan İlk Derece Mahkemesi kararının ONANMASINA,

Harçtan muaf olduğundan Hazineden harç alınmasına yer olmadığına,

SONUÇ: Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan İlk Derece Mahkemesi kararının ONANMASINA,

Harçtan muaf olduğundan Hazineden harç alınmasına yer olmadığına,

1086 sayılı Kanun'un 440/I maddesi gereğince Yargıtay ilamının tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yoluna başvurulabileceğine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,

23.12.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/38226, Karar No: 2017/16825, Tarih: 07.09.2017

**22. Hukuk Dairesi         2017/38226 E.  ,  2017/16825 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : ... Bölge Adliye Mahkemesi

DAVA TÜRÜ : ALACAK

Mahkemece verilen kararın, davacı tarafça temyizi esnasında adli yardım talebinde bulunulmuş, Bölge Adliye Mahkemesince ilk aşamada eksik harcın tamamlanması için davacı vekiline muhtıra çıkarılmış, davacı vekilinin itirazı üzerine adli yardım talebi hakkında Dairemizce karar verilmek üzere dosya temyiz incelemesine gönderilmiştir.

1-Kanun yollarına başvuru sırasında adli yardım talebinin Yargıtaya yapılacağı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 336/3. Maddesinde hükme bağlanmış ise de, aynı maddenin ikinci fıkrasında; "talepte bulunan kişi, iddiasının özeti ile birlikte, iddiasını dayandıracağı delilleri ve yargılama giderlerini karşılayabilecek durumda olmadığını gösteren mali durumuna ilişkin belgeleri mahkemeye sunmak zorundadır" hükmüne yer verilmiştir.

Davacı vekilinin adli yardım talebini içeren dilekçesi ekinde iddiasını dayandırdığı delilleri sunmadığı, dosya kapsamına göre, kendisi ve ailesinin geçimini önemli ölçüde zor duruma düşürmeksizin ödemesi gereken temyiz giderlerini kısmen veya tamamen ödeme gücünden yoksun olduğu yönünde kanaat oluşmadığından davacının yapmış olduğu adli yardım talebinin reddine karar vermek gerekmiştir.

2-Davacının adli yardım talebinin reddine karar verildiğinden, temyiz yoluna başvurma ve maktu temyiz harcının kanunda öngörülen bir haftalık kesin süre içinde davacı tarafından tamamlanması, aksi halde temyiz başvurusundan vazgeçilmiş sayılacağı konusunda 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 366. maddesi uyarınca temyiz kanun yolu bakımından kıyasen uygulanacak 344. Maddesi gereğince davacı tarafa muhtıra çıkartılarak kanuni süre beklendikten sonra tekrar Dairemize gönderilmesi için dosyanın ... Bölge Adliyesi Mahkemesi 9. Hukuk Dairesine GERİ ÇEVRİLMESİNE, 07.09.2017 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/33135, Karar No: 2019/2342, Tarih: 18.02.2019

**5. Hukuk Dairesi         2017/33135 E.  ,  2019/2342 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki 4650 sayılı Kanunla değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 10. maddesine dayanan kamulaştırma konusu irtifak hakkı bedelinin tespiti ve bu hakkın davacı idare adına tescili davasından dolayı yapılan yargılama sonunda: Davanın kabulüne dair verilen yukarıda gün ve sayıları yazılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi, bir kısım davalılar vekilince verilen dilekçe ile istenilmiş olmakla, dosyadaki belgeler okunup uyuşmazlık anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

- K A R A R –

Dava, 4650 sayılı Kanunla değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 10. maddesine dayanan kamulaştırma konusu irtifak hakkı bedelinin tespiti ve bu hakkın davacı idare adına tescili istemine ilişkindir.

Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş; hüküm, bir kısım davalılar vekilince temyiz edilmiştir.

...... niteliğindeki ...... köyü 141 parsel sayılı taşınmaza emsal karşılaştırılması yapılarak değer biçilmesinde isabetsizlik yoktur. Ancak;

1-Dava konusu taşınmazın ...... durumu, ......, niteliği ve ...... nakil hattının güzergahı dikkate alındığında, irtifak hakkı nedeniyle değer düşüklüğü oranının taşınmazın tüm değerinin % 9 'unu geçemeyeceği düşünülmeden, az bedel tespiti doğru olmadığı gibi;

2- 7139 sayılı Kanunla değişik Kamulaştırma Kanununun 10/8 fıkrası gereğince, bozma sonrası bankaya hak sahibi adına yatırılacak bedelde artış olması halinde bu kısım için; 7139 sayılı Kanun ile yapılan değişiklik hükümlerine göre işlem yapılması gerektiğinden,

Hükmün yukarıda açıklanan gerekçelerle bir kısım davalılar vekilinin temyiz isteminin kabulü ile BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istenildiğinde iadesine ve temyize başvurma harcının ...... irad kaydedilmesine, 18/02/2019 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/19046, Karar No: 2011/1649, Tarih: 31.10.2011

**(Kapatılan)14. Ceza Dairesi         2011/19046 E.  ,  2011/1649 K.**

**"İçtihat Metni"**

Karşılıksız çek keşide etmek suçundan sanık ...'un yapılan yargılaması sonunda; atılı suçtan mahkûmiyetine dair Pendik 4. Asliye Ceza Mahkemesinden verilen 04.02.2009 gün ve 2008/179 Esas, 2009/116 Karar sayılı hükmün süresi içinde Yargıtayca incelenmesi sanık müdafii tarafından istenilmiş olduğundan, dava evrakı Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığından tebliğname ile Daireye gönderilmekle incelenerek gereği düşünüldü:

Hükümden sonra 20.12.2009 tarihinde yayımlanarak yürürlüğe giren 5941 sayılı "Çek Kanunu" ile 3167 sayılı "Çekle Ödemelerin Düzenlenmesi ve Çek Hamillerinin Korunması Hakkında Kanun" yürürlükten kaldırılmış, dava konusu suçun unsurları ve yaptırımları farklı biçimde düzenlenmiş olduğundan; 5237 sayılı Türk Ceza Kanununun 2 ve 7. maddeleri gözetilerek, sanığın hukuki durumunun belirlenmesinde zorunluluk bulunması,

Bozmayı gerektirmiş, sanık müdafiin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan, sair yönleri incelenmeyen hükmün 5320 sayılı Kanunun 8/1. maddesi gözetilerek CMUK.nun 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, 31.10.2011 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/15049, Karar No: 2015/10971, Tarih: 16.06.2015

**12. Ceza Dairesi         2014/15049 E.  ,  2015/10971 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi: Sulh Ceza Mahkemesi

Suç : Trafik güvenliğini tehlikeye sokma

Hüküm : Beraat

Trafik güvenliğini tehlikeye sokma suçundan sanığın beraatine ilişkin hüküm, mahalli Cumhuriyet Savcısı tarafından temyiz edilmekle, dosya incelenerek gereği düşünüldü:

5237 sayılı TCK’nın 179/3. maddesinde düzenlenen; alkol ve uyuşturucu madde etkisiyle veya başka bir nedenle “emniyetli bir şekilde” araç kullanamayacak kişinin, bu halde araç kullanması suçu kasıtla işlenebilecek bir suçtur. Alkol ve uyuşturucu maddenin sırf kullanılmış olması bu suçun oluşması için yeterli olmamakla birlikte ... İhtisas Kurulu raporlarında istikrarlı bir şekilde vurgulandığı üzere; alkollü bir şekilde trafikte seyreden bir sürücünün alkol konsantrasyonu hangi seviyede olursa olsun bireysel farklılıklar göstermekle birlikte trafik güvenliği açısından değişen derecelerde risk oluşturabileceği, ancak bu durumun tehlike arz edecek düzeyde olup olmadığı, dolayısıyla sürücünün tesiri altında bulunduğu alkol seviyesinde araç kullanması halinde, güvenli sürüş yeteneğini kaybedip etmediği, bireyin o andaki sürüş ehliyetini belirleyebilecek dikkat, algı, denge, refleks, psikomotor ve nöromotor koordinasyon gibi nörolojik, nistagmus, akomadasyon, görme gibi oftalmolojik ve genel durumunun tespitine yönelik detaylı dahili muayenesine yönelik tıbbi verilerin değerlendirilmesi ile mümkün olabileceği, ancak böyle bir tespit yapılmamış olsa bile bireysel farklılıkları da elimine edebilecek şekilde 100 promilden yüksek olarak saptanan alkol düzeyinin, güvenli sürüş yeteneğini kaybettireceğinin, bilimsel olarak kabulü gerektiği anlaşılmakla;

İncelenen dosyada; 1.69 promil alkollü olarak araç kullandığı tespit edilen, sanığın güvenli sürüş yeteneğini kaybettiği ve dolayısıyla atılı suçtan mahkumiyetine karar verilmesi gerektiği halde, beraatine karar verilmesi isabetsiz olup, mahalli Cumhuriyet Savcısının temyiz itirazları bu nedenle yerinde görüldüğünden, hükmün isteme uygun olarak BOZULMASINA, 16.06.2015 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/19255, Karar No: 2012/27406, Tarih: 17.09.2012

**8. Ceza Dairesi         2012/19255 E.  ,  2012/27406 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SEVK : Yağma

HÜKÜM : 5237 sayılı TCK.nun 109/2-3. madde ve fıkraları uyarınca hükümlülük

Gereği görüşülüp düşünüldü:

Sanık hakkında düzenlenen iddianame ve temyizin kapsamına, Yargıtay Kanununun 14. maddesi ile Yargıtay Büyük Genel Kurulu'nun 18.02.2012 günlü Resmi Gazete'de yayımlanan 09.02.2012 gün ve 2012/1 sayılı kararına göre temyiz inceleme görevi Yargıtay Yüksek (6.) Ceza Dairesine ait olmakla Dairemizin görevsizliğine, dos- yanın ilgili Daireye gönderilmek üzere Yargıtay C.Başsavcılığına (TEVDİİNE), 17.09.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2019/4577, Karar No: 2019/6506, Tarih: 25.09.2019

**10. Hukuk Dairesi         2019/4577 E.  ,  2019/6506 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :İş Mahkemesi

Taraflar arasında görülen yaşlılık aylığı tespiti ve alacak davası sonucu yerel mahkemece verilen hüküm, Dairemiz incelemesinden geçerek kesinleşmiş ise de, davacının Anayasa Mahkemesine bireysel başvurusu sonucu, Anayasa Mahkemesince mülkiyet hakkının ihlal edildiğine karar verilmiştir.

Anayasa Mahkemesi kararı sonucu mahkemece yeniden verilen kararın temyizen incelenmesi davalı avukatı tarafından istenmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

1982 Anayasasının 148/1. maddesinde, Anayasa Mahkemesinin görevleri arasında bireysel başvuruları kararı bağlayacağı düzenlenmiş, aynı maddenin 3 ve 4. fıkralarında;

“(Ek fıkra: 7/5/2010-5982/18 md.) Herkes, Anayasada güvence altına alınmış temel hak ve özgürlüklerinden, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi kapsamındaki herhangi birinin kamu gücü tarafından, ihlal edildiği iddiasıyla Anayasa Mahkemesine başvurabilir. Başvuruda bulunabilmek için olağan kanun yollarının tüketilmiş olması şarttır.

(Ek fıkra: 7/5/2010-5982/18 md.) Bireysel başvuruda, kanun yolunda gözetilmesi gereken hususlarda inceleme yapılamaz.”

Anayasanın 153. maddesine göre de, Anayasa Mahkemesinin kararları kesindir ve Anayasa Mahkemesi kararları Resmî Gazetede hemen yayımlanır ve yasama, yürütme ve yargı organlarını, idare makamlarını, gerçek ve tüzelkişileri bağlar. Anayasa Mahkemesinin diğer kararları gibi bireysel başvuruları inceleyen Bölüm kararları da yasama, yürütme ve yargı organlarını, idare makamlarını, gerçek ve tüzelkişileri bağlamaktadır.

2010 yılında Anayasa'nın 148. maddesinde yapılan değişiklikle Anayasa Mahkemesine bireysel başvuruları karara bağlama yetki ve görevi verilmiştir. Bu değişikliğin gerekçesinde şöyle ifade edilmiştir: "Bireysel başvuru ya da anayasa şikâyeti, kamu gücü tarafından, temel hak ve özgürlükleri ihlâl edilen bireylerin başvurdukları olağanüstü bir kanun yolu olarak tanımlanmaktadır. Günümüzde, temel hakların korunması amacıyla bireysel başvuru yolu, pek çok uygar ülkede anayasa yargısının ayrılmaz bir parçası kabul edilmektedir.“

6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluş ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanunun "Mahkemenin görev ve yetkileri" kenar başlıklı 3/1-c bendinde Yüksek Mahkemeye “ Anayasanın 148 inci maddesi uyarınca yapılan bireysel başvuruları karara bağlamak” görevi verilmiştir.

Aynı kanunun "Bireysel başvuru hakkı" kenar başlıklı 45. maddesinin (1) numaralı fıkrası şöyledir: "Herkes, Anayasada güvence altına alınmış temel hak ve özgürlüklerinden, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi ve buna ek Türkiye‘nin taraf olduğu protokoller kapsamındaki herhangi birinin kamu gücü tarafından, ihlal edildiği iddiasıyla Anayasa Mahkemesine başvurabilir."

Aynı kanunun "Bireysel başvuru hakkı" kenar başlıklı 45. maddesinin (1) numaralı fıkrası şöyledir: "Herkes, Anayasada güvence altına alınmış temel hak ve özgürlüklerinden, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi ve buna ek Türkiye‘nin taraf olduğu protokoller kapsamındaki herhangi birinin kamu gücü tarafından, ihlal edildiği iddiasıyla Anayasa Mahkemesine başvurabilir."

"Esas hakkındaki inceleme" kenar başlıklı 49. maddesinin (6) numaralı fıkrasının ilgili bölümü şöyledir:"... bir mahkeme kararına karşı yapılan bireysel başvurulara ilişkin inceleme... bir temel hakkın ihlal edilip edilmediği ve bu ihlalin nasıl ortadan kaldırılacağının belirlenmesi ile sınırlıdır. Bölümlerce kanun yolunda gözetilmesi gereken hususlarda inceleme yapılamaz."

"Kararlar" kenar başlıklı 50. maddesinin (1) ve (2) numaralı fıkraları şöyledir:

"(1) Esas inceleme sonunda, başvurucunun hakkının ihlal edildiğine ya da edilmediğine karar verilir. İhlal kararı verilmesi hâlinde ihlalin ve sonuçlarının ortadan kaldırılması için yapılması gerekenlere hükmedilir. Ancak yerindelik denetimi yapılamaz, idari eylem ve işlem niteliğinde karar verilemez.

(2) Tespit edilen ihlal bir mahkeme kararından kaynaklanmışsa, ihlali ve sonuçlarını ortadan kaldırmak için yeniden yargılama yapmak üzere dosya ilgili mahkemeye gönderilir. Yeniden yargılama yapılmasında hukuki yarar bulunmayan hâllerde başvurucu lehine tazminata hükmedilebilir veya genel mahkemelerde dava açılması yolu gösterilebilir. Yeniden yargılama yapmakla yükümlü mahkeme, Anayasa Mahkemesinin ihlal kararında açıkladığı ihlali ve sonuçlarını ortadan kaldıracak şekilde mümkünse dosya üzerinden karar verir.“

Yine 6216 sayılı Kanun'un "Mahkeme kararları" kenar başlıklı 66/1. maddesine göre, "Mahkeme kararları kesindir. Mahkeme kararları Devletin yasama, yürütme ve yargı organlarını, idare makamlarını, gerçek ve tüzel kişileri bağlar."

Yukarıda belirtilen yasal düzenlemeler karşısında Anaya Mahkemesince bireysel başvurular sonucu verdiği kararların hukuki niteliği üzerinde durmak gerekir. Anayasanın 148. maddesindeki değişikliğin gerekçesinde bireysel başvuru yolu, olağanüstü bir kanun yolu olarak tanımlanmıştır. Bireysel başvuru ya da anayasa şikâyeti, temel hak ve özgürlükleri yasama, yürütme veya yargı organlarının işlemleri tarafından ihlal edilen bireylerin başvurdukları olağanüstü bir kanun yolu olarak tanımlanabilir. Bireysel başvuru öncelikle, hakları ihlal edilenlere Anayasa veya yasayla tanınan bir dava türüdür.Anayasa Mahkemesinin kararına göre, “Anayasa’nın 148. maddesinde yer verilen bireysel başvuru yolu, dava dilekçesinde belirtildiği gibi sadece bir hakkın ihlal edilip edilmediğinin tespiti davası değil, bireylerin temel hak ve özgürlüklerinin kamu gücü tarafından ihlalinin önlenmesi ve bir ihlal tespiti durumunda da bu ihlalin sonuçlarını ortadan kaldıracak veya meydana gelen zararı giderecek şekilde hukuki sonuçlar doğuran bir dava niteliğindedir (AYM 1.3.2012 t. E.2011/59, K.2012/34).