muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2015/11299, Karar No: 2017/3966, Tarih: 13.06.2017

**4. Hukuk Dairesi         2015/11299 E.  ,  2017/3966 K.**

**"İçtihat Metni"**

Davacı ... vekili Avukat ... tarafından, davalılar ve ... aleyhine 12/12/2013 gününde verilen dilekçe ile basın yoluyla kişilik haklarının ihlali nedeniyle manevi tazminat istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın kısmen kabulüne dair verilen 21/05/2015 günlü kararın Yargıtay’ca incelenmesi davalılar vekili tarafından süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.

Dava, basın yoluyla kişilik haklarının ihlali nedeniyle manevi zararın tazmini istemine ilişkindir. Mahkemece, davanın kısmen kabulüne karar verilmiş; hüküm, davalılar vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Davacı; davalı şirketin sahibi olduğu sayısında, diğer davalı ... tarafından kaleme alınan ve sürmanşet olarak verilen başlıklı yayında ve yine aynı gazetenin 13. sayfasında yer alan Adamının Acı İsyanı başlıklı haber yayınında sarf edilen sözlerin kişilik haklarına saldırı oluşturduğunu beyan ederek, uğramış olduğu manevi zararın giderilmesi isteminde bulunmuştur.

Davalılar, talebin reddine karar verilmesi gerektiğini savunmuşlardır.

Türk Borçlar Kanunu’nun 58. maddesi (818 sayılı BK 49. maddesi) hükmüne göre kişilik hakları hukuka aykırı olarak saldırıya uğrayan kimse manevi tazminata hükmedilmesini isteyebilir. Hakim manevi tazminatın miktarını tayin ederken saldırı teşkil eden eylem ve olayın özelliği yanında tarafların kusur oranını, sıfatını, işgal ettikleri makamı ve diğer sosyal ve ekonomik durumlarını da dikkate almalıdır. Miktarın belirlenmesinde her olaya göre değişebilecek özel hal ve şartların bulunacağı da gözetilerek takdir hakkını etkileyecek nedenler karar yerinde objektif olarak gösterilmelidir. Çünkü kanunun takdir hakkı verdiği hususlarda hakimin hukuka ve hakkaniyete göre hüküm vereceği Türk Medeni Kanunu’nun 4. maddesinde belirtilmiştir. Hükmedilecek bu para, zarara uğrayanda manevi huzuru doğurmayı gerçekleştirecek tazminata benzer bir fonksiyonu olan özgün bir nitelik taşır. Bir ceza olmadığı gibi mal varlığı hukukuna ilişkin bir zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir. O halde tazminatın sınırı onun amacına göre belirlenmelidir. Takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenilen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır.

AİHM kararlarında da ifade özgürlüğüne getirilecek sınırlamanın; kanuni olması, meşru amaca dayanması ve demokratik toplumda gerekli ve orantılı olması gerektiği

./..

-2-

belirtilmiştir. İfade özgürlüğü kural, sınırlama ise istisna olduğundan, sınırlama (somut olayda tazminat miktarı) kişilik haklarına yapılan saldırı ile orantılı olmalıdır. Aksi halde sınırlama, maddesine aykırılık teşkil edecektir.

AİHM kararlarında da ifade özgürlüğüne getirilecek sınırlamanın; kanuni olması, meşru amaca dayanması ve demokratik toplumda gerekli ve orantılı olması gerektiği

./..

-2-

belirtilmiştir. İfade özgürlüğü kural, sınırlama ise istisna olduğundan, sınırlama (somut olayda tazminat miktarı) kişilik haklarına yapılan saldırı ile orantılı olmalıdır. Aksi halde sınırlama, maddesine aykırılık teşkil edecektir.

Somut olaya gelince; yukarıda belirtilen ilkeler dikkate alındığında, haber yayınının içeriği, tarafların konumu, haksız eylem tarihi dikkate alındığında davacı yararına hüküm altına alınan tazminat miktarı fazla olup daha alt seviyede manevi tazminata karar verilmesi gerekirken yazılı biçimde karar verilmiş olması doğru değildir. Bu nedenle kararın bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Temyiz olunan kararın yukarıda gösterilen nedenlerle davalılar yararına BOZULMASINA ve peşin alınan harcın istek halinde geri verilmesine 13/06/2017 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2008/23190, Karar No: 2012/10160, Tarih: 07.05.2012

**6. Ceza Dairesi         2008/23190 E.  ,  2012/10160 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Çocuk Mahkemesi

SUÇ : Hırsızlık

HÜKÜM : Mahkumiyet

Yerel Mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle; başvurunun nitelik, ceza türü, süresi ve suç tarihine göre dosya görüşüldü:

Sanığın adli sicil kaydındaki Tekirdağ Ağır Ceza Mahkemesi'nin 2005/57-95 sayılı kararı getirtilip incelenerek, 08.02.2008 tarihinde yürürlüğe giren, 5728 sayılı Yasanın 562. maddesi ile değişik 5271 sayılı CMK’nun 231/5-14. maddeleri uyarınca değerlendirme yapılması zorunluluğu,

Bozmayı gerektirmiş, sanık ... savunmanının temyiz itirazları bu bakımdan yerinde görülmüş olduğundan, diğer yönleri incelenmeyen hükmün açıklanan nedenle isteme aykırı olarak BOZULMASINA, 07.05.2012 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2007/21887, Karar No: 2008/173, Tarih: 15.01.2008

**12. Hukuk Dairesi         2007/21887 E.  ,  2008/173 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Gaziantep 2. İcra Mahkemesi

TARİHİ : 18/10/2007

Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki alacaklılar vekili tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olmakla okundu ve gereği görüşülüp düşünüldü :

Sair temyiz itirazları yerinde değil ise de;

Takibe dayanak ilamda hükmedilen tazminatın  04.06.2001 tarihinden  itibaren yasal faiziyle birlikte tahsiline karar verilmiştir. Bu nedenle alacağa 3095 sayılı yasanın 1.maddesine göre yasal faiz oranları esas alınarak faiz hesaplanması gerekir.

4833 Sayılı 2003 yılı Mali Bütçe Kanunu’nun 51/t maddesi ile 5027 Sayılı 2004 yılı Bütçe Kanunu’nun 49/o ve 5277 Sayılı 2005 yılı Bütçe Kanunu’nun 37/e maddelerindeki faiz oranları genel bütçeye dahil dairelerle, katma bütçeli idarelerin ilama bağlı borçları hakkında uygulanır. (HGK’ nun 01.12.2004 tarih ve 2004/12-667 E, sayılı kararı)

Somut olayda borçlu idare ilamda öngörülen tazminat alacağı için takip edildiğine göre yukarıda yer alan açıklamalar dikkate alındığında faiz hesaplamasının anılan maddelerle yer alan oranlara göre yapılması zorunludur.Ancak, 2003 yılı Bütçe Kanununun 51/t maddesi ile 2004 yılı Bütçe Kanunu’nun 49/o Anayasa Mahkemesince iptal edilmiştir. 5277 Sayılı 2005 yılı Bütçe Kanunun 37/e. maddesi de  5335 Sayılı  yasayla iptal edilmiş ve iptal hükmü  1.5.2005 tarihinde  yürürlüğe girmiştir.

O halde Mahkemece  01.01.2004-31.12.2004 döneminde 3095 sayılı Yasanın 1.maddesi uyarınca faizin belirlenmesi gerekirken, anılan dönem için 2004 yılı Bütçe Kanunundaki faiz oranı üzerinden hesaplama yapan bilirkişi raporu esas alınarak sonuca gidilmesi tesisi isabetsizdir.

SONUÇ  : Alacaklılar vekilinin temyiz itirazlarının kısmen kabulü ile mahkeme kararının yukarıda yazılı nedenlerle İİK 366 ve HUMK’nun 428. maddeleri uyarınca (BOZULMASINA), 15.01.2008 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/27820, Karar No: 2013/16958, Tarih: 11.09.2013

**6. Ceza Dairesi         2010/27820 E.  ,  2013/16958 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi (Kapatılan Pendik 3. Asliye Ceza Mahkemesi)

SUÇ : Hırsızlık

HÜKÜM : Mahkumiyet

Yerel Mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle; başvurunun nitelik, ceza türü, süresi ve suç tarihine göre dosya görüşüldü:

4616 sayılı Yasaya göre verilen davanın kesin hükme bağlanmasının ertelenmesi kararının zamanaşımını durduracağına ilişkin bir hüküm bulunmaması karşısında;

Sanığa yüklenen ve 765 sayılı TCK'nın 493/1. maddesine uyan suçun gerektirdiği cezanın türü ve üst sınırına göre; aynı Yasanın 102/3 ve 104/2. maddelerinde öngörülen 15 yıllık zamanaşımının suç tarihi olan 06.09.1996 tarihinden inceleme tarihine kadar geçmiş bulunması,

Bozmayı gerektirmiş, sanık ... ve savunmanının temyiz itirazı bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan, hükmün açıklanan nedenle tebliğnameye uygun olarak BOZULMASINA, bozma nedeni yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden, 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi yollamasıyla 1412 sayılı CMUK'nın 322.maddesinin verdiği yetkiye dayanılarak sanık hakkındaki kamu davasının zamanaşımı nedeniyle DÜŞMESİNE, 11.09.2013 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2006/1180, Karar No: 2006/3268, Tarih: 29.03.2006

**(Kapatılan)19. Hukuk Dairesi         2006/1180 E.  ,  2006/3268 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki menfi tesbit davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacılar vekilince hernekadar duruşmalı olarak temyiz edilmişse de miktar itibarıyla bu isteğin reddiyle incelemenin evrak üzerinde yapılmasına karar verildikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- K A R A R -

Davacılar, davalıya olan 1.590.000.000.-TL.lık borçlarına karşılık 4.000.000.000.-TL. bedelli bonoyu keşide ederek teminat amacıyla teslim ettiklerini ve bu bononun aleyhlerine takibe konu edildiğini belirterek, bono nedeniyle 1.590.000.000.-TL. dışında davalıya borçlu bulunmadıklarının tesbitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, davacıların aynı bonoyla ilgili Edirne 2.Asliye Hukuk Mahkemesinde menfi tesbit davası açtıklarını ve bu davanın da reddine karar verilmek suretiyle kesinleştiğini belirterek davanın reddine hükmedilmesini savunmuştur.

Mahkemece davaya konu bonoyla ilgili davacılar aleyhine kesinleşen hüküm bulunduğu gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş, hüküm davacılar tarafından temyiz edilmiştir.

Davaya konu bononun verilmesine esas teşkil eden sözleşmenin davacılar ve dava dışı ... arasında imzalanmış olduğu, bu bono ile davacıların dava dışı ...'e borçlu olmadıkları yönünde açtıkları Edirne Asliye 2.Hukuk mahkemesinin 2001/476 Esas, 2002/208 Karar sayılı davanın reddine ilişkin verilen kararın Yargıtay denetiminden geçerek kesinleşmiş olduğu hususları tartışmasızdır.

Bu durumda mahkemece alınan sözleşmede ve bonoda yer almayan davalı ... aleyhine açılan iş bu davanın öncesinde, dava dışı ... hakkında açılıp, kesinleşen dava kuvvetli delil olarak kabul edilmek suretiyle reddedilmesi gerekirken, davalıları farklı olan önceki dava hakkında verilen hükmün kesin hüküm teşkil ettiği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmesi doğru değilse de sonucu itibarıyla doğru olan kararın açıklanan bu nedenlerle gerekçesi değiştirilmek suretiyle düzeltilerek onanması gerekmiştir.

SONUÇ : Yukarıda açıklanan nedenlerle HUMK.nun 438/son maddesi uyarınca gerekçesi değiştirilmek suretiyle düzeltilen kararın ONANMASINA, peşin harcın istek halinde iadesine, 29.3.2006 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2019/7274, Karar No: 2022/6553, Tarih: 27.04.2022

**8. Ceza Dairesi         2019/7274 E.  ,  2022/6553 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Kişiyi hürriyetinden yoksun kılma

...

Gereği görüşülüp düşünüldü:

7201 sayılı Tebligat Kanunun 19. maddesinde "Tebligatın yapıldığı tarihte kişinin cezaevinde hükümlü veya tutuklu olarak bulunması halinde tebligatın cezaevi müdür veya memuru aracılığıyla yapılması gerektiği." düzenlemesine yer verildiği cihetle; yokluğunda verilen hükmün temyize gelmeyen sanık ...'e 7201 sayılı Tebligat Kanunu'nun 21/2. maddesine göre tebliğ edilmiş ise de; UYAP kayıtlarına göre gerekçeli kararın tebliğ edildiği tarihte sanığın cezaevinde olması nedeniyle tebliğ işleminin usulsüz olduğu anlaşılmakla; gıyabi hükmün Dairemizin Tevdii ilamı birlikte CMK'nın 34/2. madde ve fıkrasında belirtilen başvurulabilecek kanun yolu, süresi, mercii ve şekli de belirtilmek suretiyle yöntemine uygun olarak sanık ...'e tebliği sağlanarak tebellüğ belgesi ve temyiz edilmesi halinde dilekçesi de eklenip ek tebliğname düzenlendikten sonra iadesi, temyiz etmemesi halinde ise Cumhuriyet Savcısının temyizine hasren inceleme yapılmak üzere dosyanın geri gönderilmesi için Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 27.04.2022 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2009/15124, Karar No: 2010/11970, Tarih: 24.11.2010

**4. Hukuk Dairesi         2009/15124 E.  ,  2010/11970 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Davacı ... vekili Avukat.... tarafından, davalı ... Başkanlığıve diğerleri aleyhine 29/09/2006 gününde verilen dilekçe ile dere ıslah çalışmasının hatalı yapılmasından dolayı uğranılan maddi zararın ödetilmesinin istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; istemin bir bölümünün kabulüne ilişkin 23/06/2009 günlü kararın Yargıtay’ca incelenmesi davalılar vekilleri tarafından istenilmekle Teknik ... San. Tic. A.Ş'nden gayri davalıların süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.

1-Davalılardan ...'nın temyizi yönünden; davacı, davalılardan ... Büyükşehir Belediyesi Başkanlığı'nın yüklenicisi olan diğer davalı Teknik ... Sanayi Ticaret AŞ tarafından Çobanderesi dere ıslah çalışmalarının özensiz yapması nedeniyle oluşan su taşkınını sonucu işyerindeki malzemelerin zarara uğradığını belirterek, davalıların tazminat ile sorumlu tutulmalarını istemiştir.

Belediye sınırları içerisinde bulunan derelerin iyileştirilmesi ve bu kapsamdaki işlerin denetlenmesi, kamu kurumu niteliğinde olan belediyelere verilmiş kamu görevleri arasında olup bu görevin hiç veya gereği gibi yerine getirilmemesi hizmet kusuru niteliğindedir. Davalılardan ...'na husumet yöneltilerek, kamu hizmetinin görülmesi sırasında uğranılan zararın ödetilmesi istendiğine göre, bu tür isteklerin İdari Yargılama Usulü Yasası’nın 2/1-b maddesi gereğince idareye karşı, idari yargı yerinde tam yargı davası açılarak ileri sürülmesi gerekir. Görev sorunu kamu düzenine ilişkin olup ileri sürülemese bile yargılamanın her aşamasında mahkemelerce kendiliğinden gözetilir.

Yerel mahkemece açıklanan yönler gözetilerek, davalılardan ... yönünden yargı yolu bakımından mahkemenin görevsizliği nedeniyle dava dilekçesinin reddine karar verilmesi gerekirken, onun yönünden de işin esasının incelenmiş olması usul ve yasaya uygun düşmediğinden kararın bozulması gerekmiştir.

Yerel mahkemece açıklanan yönler gözetilerek, davalılardan ... yönünden yargı yolu bakımından mahkemenin görevsizliği nedeniyle dava dilekçesinin reddine karar verilmesi gerekirken, onun yönünden de işin esasının incelenmiş olması usul ve yasaya uygun düşmediğinden kararın bozulması gerekmiştir.

2-Diğer davalı ... Genel Müdürlüğü'nün temyiz itirazına gelince; dava konusu olaya neden olan dere ıslah çalışmasına ilişkin sözleşmenin ... Büyükşehir Belediyesi ile Teknik ... Sanayi Ticaret AŞ arasında düzenlendiği ve işin kontrol yetkisinin de ... Büyükşehir Belediyesi'ne verildiği anlaşılmaktadır. Bu sözleşmeye taraf olmadığı gibi işi yaptıran da olmayan ... Genel Müdürlüğü hakkındaki istemin pasif husumet yokluğu nedeniyle reddedilmesi gerekirken, yerinde olmayan yazılı gerekçeyle, ... Genel Müdürlüğü'nün de hükmedilen tazminat ile sorumlu tutulmuş olması doğru olmadığından, karar bu nedenle de bozulmalıdır.3-Öteki davalı Teknik ... Sanayi Ticaret AŞ'nin temyiz itirazı yönünden ise; davalılardan Teknik ... Sanayi Ticaret AŞ'ne gerekçeli karar 01.10.2009 günü tebliği edilmiştir. Adı geçen davalı, kararı Hukuk Usulü Muhakemeleri Yasası'nın 432/1. maddesinde öngörülen 15 günlük sürede temyiz etmemiştir.

Hukuk Usulü Muhakemeleri Yasası'nın 433/2. maddesi gereğince; davacı tarafın kararı süresinde temyiz etmiş olması koşulu ile temyiz dilekçesine yanıt veren davalı temyiz itirazlarını bildirebilirse de kararı süresinde temyiz etmeyen davalı, diğer davalıların temyiz dilekçesine yanıt vererek temyiz itirazlarını ileri süremez.

Gerekçeli kararın tebliğ edildiği 01.10.2009 günü ile diğer davalıların temyizine yanıt dilekçesinin verildiği 13.11.2009 günü arasında Hukuk Usulü Muhakemeleri Yasası'nın 432/1. Maddesinde öngörülen onbeş günlük temyiz süresi geçtiğinden davalılardan Teknik ... Sanayi Ticaret AŞ'nin temyiz dilekçesi reddedilmelidir.

SONUÇ: Temyiz olunan kararın yukarıda (1) sayılı bentte gösterilen nedenlerle davalılardan ... yararına; (2) sayılı bentte gösterilen nedenlerle diğer davalı ... Genel Müdürlüğü yararına BOZULMASINA; bozma nedenine göre ... ile ... Genel Müdürlüğü'nün öteki temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik yer olmadığına; (3) sayılı bentte gösterilen nedenlerle öteki davalı Teknik ... Sanayi Ticaret AŞ'nin temyiz dilekçesinin reddine ve temyiz eden davalılardan peşin alınan harcın istek halinde geri verilmesine 24/11/2010 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2019/4689, Karar No: 2019/6535, Tarih: 25.09.2019

**10. Hukuk Dairesi         2019/4689 E.  ,  2019/6535 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :İş Mahkemesi

Taraflar arasında görülen yaşlılık aylığı tespiti ve alacak davası sonucu yerel mahkemece verilen hüküm, Dairemiz incelemesinden geçerek kesinleşmiş ise de, davacının Anayasa Mahkemesine bireysel başvurusu sonucu, Anayasa Mahkemesince mülkiyet hakkının ihlal edildiğine karar verilmiştir.

Anayasa Mahkemesi kararı sonucu mahkemece yeniden verilen kararın temyizen incelenmesi davalı avukatı tarafından istenmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

1982 Anayasasının 148/1. maddesinde, Anayasa Mahkemesinin görevleri arasında bireysel başvuruları kararı bağlayacağı düzenlenmiş, aynı maddenin 3 ve 4. fıkralarında;

“(Ek fıkra: 7/5/2010-5982/18 md.) Herkes, Anayasada güvence altına alınmış temel hak ve özgürlüklerinden, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi kapsamındaki herhangi birinin kamu gücü tarafından, ihlal edildiği iddiasıyla Anayasa Mahkemesine başvurabilir. Başvuruda bulunabilmek için olağan kanun yollarının tüketilmiş olması şarttır.

(Ek fıkra: 7/5/2010-5982/18 md.) Bireysel başvuruda, kanun yolunda gözetilmesi gereken hususlarda inceleme yapılamaz.”

Anayasanın 153. maddesine göre de, Anayasa Mahkemesinin kararları kesindir ve Anayasa Mahkemesi kararları Resmî Gazetede hemen yayımlanır ve yasama, yürütme ve yargı organlarını, idare makamlarını, gerçek ve tüzelkişileri bağlar. Anayasa Mahkemesinin diğer kararları gibi bireysel başvuruları inceleyen Bölüm kararları da yasama, yürütme ve yargı organlarını, idare makamlarını, gerçek ve tüzelkişileri bağlamaktadır.

2010 yılında Anayasa'nın 148. maddesinde yapılan değişiklikle Anayasa Mahkemesine bireysel başvuruları karara bağlama yetki ve görevi verilmiştir. Bu değişikliğin gerekçesinde şöyle ifade edilmiştir: "Bireysel başvuru ya da anayasa şikâyeti, kamu gücü tarafından, temel hak ve özgürlükleri ihlâl edilen bireylerin başvurdukları olağanüstü bir kanun yolu olarak tanımlanmaktadır. Günümüzde, temel hakların korunması amacıyla bireysel başvuru yolu, pek çok uygar ülkede anayasa yargısının ayrılmaz bir parçası kabul edilmektedir.“

6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluş ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanunun "Mahkemenin görev ve yetkileri" kenar başlıklı 3/1-c bendinde Yüksek Mahkemeye “ Anayasanın 148 inci maddesi uyarınca yapılan bireysel başvuruları karara bağlamak” görevi verilmiştir.

Aynı kanunun "Bireysel başvuru hakkı" kenar başlıklı 45. maddesinin (1) numaralı fıkrası şöyledir: "Herkes, Anayasada güvence altına alınmış temel hak ve özgürlüklerinden, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi ve buna ek Türkiye‘nin taraf olduğu protokoller kapsamındaki herhangi birinin kamu gücü tarafından, ihlal edildiği iddiasıyla Anayasa Mahkemesine başvurabilir."

Aynı kanunun "Bireysel başvuru hakkı" kenar başlıklı 45. maddesinin (1) numaralı fıkrası şöyledir: "Herkes, Anayasada güvence altına alınmış temel hak ve özgürlüklerinden, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi ve buna ek Türkiye‘nin taraf olduğu protokoller kapsamındaki herhangi birinin kamu gücü tarafından, ihlal edildiği iddiasıyla Anayasa Mahkemesine başvurabilir."

"Esas hakkındaki inceleme" kenar başlıklı 49. maddesinin (6) numaralı fıkrasının ilgili bölümü şöyledir:"... bir mahkeme kararına karşı yapılan bireysel başvurulara ilişkin inceleme... bir temel hakkın ihlal edilip edilmediği ve bu ihlalin nasıl ortadan kaldırılacağının belirlenmesi ile sınırlıdır. Bölümlerce kanun yolunda gözetilmesi gereken hususlarda inceleme yapılamaz."

"Kararlar" kenar başlıklı 50. maddesinin (1) ve (2) numaralı fıkraları şöyledir:

"(1) Esas inceleme sonunda, başvurucunun hakkının ihlal edildiğine ya da edilmediğine karar verilir. İhlal kararı verilmesi hâlinde ihlalin ve sonuçlarının ortadan kaldırılması için yapılması gerekenlere hükmedilir. Ancak yerindelik denetimi yapılamaz, idari eylem ve işlem niteliğinde karar verilemez.

(2) Tespit edilen ihlal bir mahkeme kararından kaynaklanmışsa, ihlali ve sonuçlarını ortadan kaldırmak için yeniden yargılama yapmak üzere dosya ilgili mahkemeye gönderilir. Yeniden yargılama yapılmasında hukuki yarar bulunmayan hâllerde başvurucu lehine tazminata hükmedilebilir veya genel mahkemelerde dava açılması yolu gösterilebilir. Yeniden yargılama yapmakla yükümlü mahkeme, Anayasa Mahkemesinin ihlal kararında açıkladığı ihlali ve sonuçlarını ortadan kaldıracak şekilde mümkünse dosya üzerinden karar verir.“

Yine 6216 sayılı Kanun'un "Mahkeme kararları" kenar başlıklı 66/1. maddesine göre, "Mahkeme kararları kesindir. Mahkeme kararları Devletin yasama, yürütme ve yargı organlarını, idare makamlarını, gerçek ve tüzel kişileri bağlar."

Yukarıda belirtilen yasal düzenlemeler karşısında Anaya Mahkemesince bireysel başvurular sonucu verdiği kararların hukuki niteliği üzerinde durmak gerekir. Anayasanın 148. maddesindeki değişikliğin gerekçesinde bireysel başvuru yolu, olağanüstü bir kanun yolu olarak tanımlanmıştır. Bireysel başvuru ya da anayasa şikâyeti, temel hak ve özgürlükleri yasama, yürütme veya yargı organlarının işlemleri tarafından ihlal edilen bireylerin başvurdukları olağanüstü bir kanun yolu olarak tanımlanabilir. Bireysel başvuru öncelikle, hakları ihlal edilenlere Anayasa veya yasayla tanınan bir dava türüdür.Anayasa Mahkemesinin kararına göre, “Anayasa’nın 148. maddesinde yer verilen bireysel başvuru yolu, dava dilekçesinde belirtildiği gibi sadece bir hakkın ihlal edilip edilmediğinin tespiti davası değil, bireylerin temel hak ve özgürlüklerinin kamu gücü tarafından ihlalinin önlenmesi ve bir ihlal tespiti durumunda da bu ihlalin sonuçlarını ortadan kaldıracak veya meydana gelen zararı giderecek şekilde hukuki sonuçlar doğuran bir dava niteliğindedir (AYM 1.3.2012 t. E.2011/59, K.2012/34).