muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2009/48105, Karar No: 2010/5234, Tarih: 01.03.2010

Somut olayda, davalı ... Başkanlığının, temizlik işlerini ihale ile değişik firmalara verdiği, davalı dışı bir firma ile bu kapsamda sözleşme yaptığı, sözleşmenin eki teknik şartnamede araç ve gereçlerin yükleniciye ait olduğunun belirtildiği, davacının temizlik işini üstlenen firmanın işçisi olarak çalışmakta iken, firma tarafından iş sözleşmesinin “…Bilindiği üzere 5747 sayılı yasa ile Seyhan İlçesine ait bir kısım mahalleler ayrılmak suretiyle Çukurova adı altında yeni bir ilçe kurulmuş 29.3.2009 Genel Mahalli seçimleri de faaliyetlerine başlamıştır. İhale işini yürüttüğümüz Seyhan Belediyesinin yetki sınırları içerisinde tarafımızdan temizliği yapılan ve çöpleri toplanan alanların büyük bir kısmı Çukurova ilçesine geçmiştir. Ancak yukarıda açıklamış olduğumuz üzere Seyhan Belediyesinin bölünmesi nedeniyle temizlik hizmeti ve çöp toplama hizmeti vereceği alanların küçülmesi nedeniyle Seyhan Belediyesince yapılan yeniden yapılan ve organizasyon çerçevesinde Seyhan Belediyesi yetki sınırları içerisindeki faaliyetlerimizin 31.7.2009 tarihinde feshedileceği 11.5.2009 tarih ve 016/327 sayılı yazı ile bildirilmiştir. Yine aynı yazıda Seyhan Belediyesinin yetki sınırları Genel Mahalli İdareler seçimi sonrası bölündüğü ancak 5747 sayılı yasa gereği Çukurova Belediyesi temizlik hizmeti alt yapısını oluşturuncaya kadar bedeli Çukurova Belediyesince ödenmek üzere temizlik hizmetlerinin Seyhan Belediyesince yerine getirileceği yönünde Çukurova Belediyesi ile Seyhan Belediyesi arasında protokol imzalandığı, imzalanan protokol gereği 31.7.2009 tarihine kadar Çukurova Belediyesi sınırları içerisinde kalan cadde ve sokakların temizliği ile ilgili çöplerin toplanması işi Seyhan Belediyesi ile firmamız arasında halen geçerli olan ihale gereğince firmamız tarafından yapılacaktır. Firmamızın Seyhan Belediyesinden almış olduğu ihale 31.7.2009 tarihinde sona erecektir” gerekçesi ile 31.7.2009 tarihi itibariyle feshedileceği bildirilmiştir.

Öncelikle belirtmek gerekir ki, her ihale sözleşmesi kendi dönemi ve şartlarında değerlendirmeye tabi tutulmalıdır. Bu nedenle önceki ihale sözleşmelerinin kanuna uygun kurulmamış olması veya muvazaalı olması, sonrakilerin de aynı şekilde kanuna uygun kurulmadığını ya da muvazaaya dayandığını göstermez. Daha sonra yapılan sözleşmenin ayrıca kanuna uygunluk ve muvazaa yönünden değerlendirmeye tabi tutulması gerekir. Somut olay bakımından daha önceki ihalelerde araç ve gereçler belediyeye ait iken dava konusu ihale sözleşmesine ait şartnamede iş için gerekli araç ve gereçlerin yükleniciye ait olacağı açıkça belirtilmiştir. Bu nedenle davalı ... tarafından yapılan önceki sözleşmelerin kanuna uygun olmadığına ya da muvazaalı olduğuna ilişkin kesinleşmiş yargı kararlarının bu dava yönünden bağlayıcılığından söz edilemez. Kaldı ki, dava konusu ihale sözleşmesinin muvazaaya dayanmadığı Hukuk Genel Kurulunun 03.12.2008 gün ve 2008/704–730 Dairemizin 2008/28734-–2009/14096 sayılı kararları ile belirlenmiş bulunmaktadır. Öte yandan, belediyelerin asli işi olan temizlik, çöplerin toplanması ve nakline ilişkin hizmetlerin 5393 sayılı Kanunun 67.maddesi uyarınca başkasından satın alınması mümkündür. Buna göre davalılar arasındaki ilişkinin 4857 sayılı İş Kanunun 2.maddesine uygun olduğu kabul edilmelidir.

Kanuna uygun olarak kurulduğu anlaşılan asıl işveren- alt işveren ilişkisinin muvazaaya dayanıp dayanmadığı da uyuşmazlık konusudur. Hizmet alım sözleşmesinde, İdari ve teknik şartnamelerde yüklenicinin eleman seçiminde ve değişikliğinde idarenin uygun görüşünü alacağı, görev yerlerinin yüklenicinin bilgisi olmadan değiştirilmemesi, yıllık izin kullanma sürelerinin belirlenmesi konusunda idarenin bilgisi ve isteği doğrultusunda hareket edilmesi gibi düzenlemeler yer almakta ise de asıl işverenin denetim

yetkisi, işyeri güvenliği ve işçilik alacaklarına karşı müteselsil sorumluluğu nedeniyle bu tür düzenlemelere yer verilmesi olağan karşılanmalıdır. Bu nedenle sözü edilen hükümler alt işverenlik sözleşmesinin muvazaaya dayandığını göstermez. Keza, alt işverenlerin değişmesine rağmen işçinin ara vermeden yine alt işverene bağlı olarak çalışmış olması da alt işverenlik uygulamasının muvazaalı olduğunu kabule yeterli değildir. Mevcut olgulara göre geçerli ve muvazaaya dayanmayan bir asıl işveren-alt işverenlik sözleşmesi bulunmaktadır. Mahkemece asıl işveren-alt işveren ilişkisinin muvazaalı olduğu sonucuna varılarak davacının davalı belediyeye ait işyerine iadesi doğru olmamıştır.

Dosya içeriğine göre daha önceki ihale sözleşmelerin muvazaalı olduğuna ilişkin verilmiş olan yargı kararları nedeni ile davacının gerçek işverenin kim olduğu konusunda yanıldığı anlaşılmaktadır. Davacının husumet tevcihinde yanılması nedeniyle, davasını gerçek işvereni olan alt işverene yöneltmesi için süre verilmeli, sonucuna göre yargılamaya devam edilerek bir karar verilmelidir.

Dosya içeriğine göre daha önceki ihale sözleşmelerin muvazaalı olduğuna ilişkin verilmiş olan yargı kararları nedeni ile davacının gerçek işverenin kim olduğu konusunda yanıldığı anlaşılmaktadır. Davacının husumet tevcihinde yanılması nedeniyle, davasını gerçek işvereni olan alt işverene yöneltmesi için süre verilmeli, sonucuna göre yargılamaya devam edilerek bir karar verilmelidir.

SONUÇ: Temyiz olunan kararın yukarıda yazılı sebepten BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 01.03.2010 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/5777, Karar No: 2018/10465, Tarih: 17.12.2018

**11. Ceza Dairesi         2016/5777 E.  ,  2018/10465 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Vergi Usul Kanununa muhalefet

HÜKÜM : Mahkumiyet

Sanık hakkında “2008 takvim yılında sahte fatura düzenleme” suçunu işlediği iddiasıyla açılan kamu davasında, maddi gerçeğin kuşkuya yer vermeyecek şekilde tespiti için;

1- Sahte fatura düzenleme suçunun maddi konusu fatura olduğundan, suça konu faturaların asıllarının, bu faturaları kullanan mükelleflerden veya bu mükelleflerin ve sanığın bağlı bulunduğu vergi dairesinden sorulmak suretiyle, getirtilip dosya içine konulması,

2- Faturaların sanığa gösterilerek yazı ve imzaların kendisine ait olup olmadığının sorulması, kendisine ait olmadığını söylemesi halinde; sanığın savunmasında belirttiği ... ve ...’nun, CMK’nin 48. maddesi uyarınca çekinme hakkı hatırlatılarak tanık sıfatıyla dinlenmeleri ve faturalar kendilerine gösterilerek faturalardaki yazı ve imzaların kendilerine ait olup olmadığının sorulması,

3- ... ve ... da faturalardaki yazı ve imzaların kendilerine ait olmadığını söyledikleri takdirde; yazı ve imza örnekleri temin edilerek, faturalardaki yazı ve imzaların sanık ile ... ve ...’na ait olup olmadığı konusunda uzman bir kurum veya kuruluştan rapor alınması,

4- Faturaları kullandığı belirlenen mükellefler hakkında karşıt inceleme raporu düzenlenip düzenlenmediğinin ilgili vergi dairesinden sorularak, düzenlenmiş ise onaylı örneklerinin getirtilmesi,

5- Aynı mükellefler hakkında dava açılıp açılmadığının araştırılması; dava açılmış ise, dosyalarının getirtilerek incelenmesi ve bu davayla ilgili belgelerin onaylı örneklerinin çıkartılarak dosya içine konulması,

6- Faturaları kullanan şirket yetkilileri veya kişilerin, CMK'nin 48. maddesi uyarınca çekinme hakları hatırlatılarak, tanık sıfatıyla dinlenmesi; kendilerinden, sözü edilen faturaları hangi hukuki ilişkiye dayanarak kimden aldıklarının, sanığı tanıyıp tanımadıklarının ve faturaların alınması konusunda sanığın bir iştirakinin bulunup bulunmadığının sorulması,

Sonucuna göre tüm deliller birlikte tartışılarak sanığın hukuki durumunun belirlenmesi gerekirken, eksik araştırma ve inceleme ile yazılı şekilde hüküm kurulması,

Bozmayı gerektirmiş, sanığın temyiz itirazları bu nedenle yerinde görülmüş olduğundan, hükmün bu sebeplerden dolayı 5320 sayılı Kanun’un 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK'nin 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, 17.12.2018 tarihinde oy birliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/27411, Karar No: 2016/5099, Tarih: 06.04.2016

**7. Ceza Dairesi         2015/27411 E.  ,  2016/5099 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : 5411 sayılı kanuna muhalefet

HÜKÜM : Hükümlülük

Yerel mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle; başvurunun nitelik, ceza türü, süresi ve suç tarihine göre dosya okunduktan sonra Türk Milleti adına gereği görüşülüp düşünüldü;

1- Suç tarihleri itibariyle ... Sandıklı Şubesinde imza yetkisi ve bilgisayar şifresi bulunan servis yetkilisi olarak görev yapan, sahip olduğu şifre ile tahsil/tediye fişi düzenlemek suretiyle, kasadan para alışverişi, hesaplar arası para aktarma, havale/eft işlemleri yapabilen sanığın, 30.06.1999 tarihinde vefat...'a Emekli Sandığından bağlanan maaşı, şahıs adına sahte bankamatik kartları çıkarmak ve aldatma kabiliyeti olmayan sahte imzalı fişlerle 2010 yılına kadar çekmek şeklindeki eyleminin bütünüyle basit bir incelemeyle ortaya çıkarılabilecek basit zimmet suçu kapsamında kaldığı gözetilmeksizin, eylemin bölünerek yazılı şekilde dolandırıclık suçundan da hüküm kurulması,

2- a-) Sanık tarafından ...a ödeme yapılmış gibi düzenlenen 17.11.2008 tarihli 4.943 TL lik tediye fişiyle gerçekleştirilen zimmet eylemiyle ilgili olarak; Veli'nin ifadesinde fiş üzerindeki imzanın kendisine ait olduğunu, ancak parayı kendisinin çekmediğini, zaman zaman sanığa boş imzalı fiş bıraktığını beyan etmesi,

b-) Sanık tarafından ...'e ödeme yapılmış gibi düzenlenen 16.12.2008 tarihli 1.920,00 TL lik tediye fişiyle gerçekleştirilen zimmet eylemiyle ilgili olarak;...'in ifadesinde, fiş üzerindeki imzanın kendisine ait olduğunu, ancak kendisinin 1920 TL değil 920 TL çektiğini, miktara dikkat etmeden fişi imzaladığını beyan etmesi,

c-) Sanık tarafından müşterilere ödenmesi komisyonlar hesabından 2.000 TL nin ...'in hesabına aktaralarak, müşteri imzası bulunan 04.11.2008 tarihli fişle 2.000 TL nin hesaptan çekilmesini mükakiben bu paranın hesaba geri yatırılıp daha sonrada sahibinin müracatını bekleyen paralar hesabına aktarması suretiyle gerçekleştirilen zimmet eylemiyle ilgili olarak; ...'in ifadesinde, fiş üzerindeki imzanın kendisine ait olduğunu, ancak işlemi kendisinin yapmadığını fişi nasıl ve ne için imzaladığını bilmediğini beyan etmesi,

d-) Sanık tarafından...'e 'a ödeme yapılmış gibi düzenlenen 18.03.2010 tarihli 655 TL lik tediye fişiyle gerçekleştirilen zimmet eylemiyle ilgili olarak; ...'ün ifadesinde, işlemler ve para çekmenin bilgisi dışında yapıldığını, fişi eşinin kredi kefaletiyle ilgili olduğunu sanarak imzaladığını beyan etmesi,

Karşısında;

d-) Sanık tarafından...'e 'a ödeme yapılmış gibi düzenlenen 18.03.2010 tarihli 655 TL lik tediye fişiyle gerçekleştirilen zimmet eylemiyle ilgili olarak; ...'ün ifadesinde, işlemler ve para çekmenin bilgisi dışında yapıldığını, fişi eşinin kredi kefaletiyle ilgili olduğunu sanarak imzaladığını beyan etmesi,

Karşısında;

Mudi tarafından önceden güven ve rızaya dayalı olarak imzalanan boş tediye fişinin kullanılması suretiyle hesaptan para çekme halinde, eylemin hizmet nedeniyle güveni kötüye kullanma suçunu teşkil edeceği, mudilerin kandırılarak imzalarının alındığı boş fişler kullanılarak, bilgi ve talimatları olmaksızın hesaptan para çekilmesi halinde ise nitelikli zimmet suçunu teşkil edeceği gözetilerek, her bir işlem bakımından ayrı ayrı tartışma ve değerlendirme yapılarak, duraksamaya yer bırakmayacak şekilde emniyeti suistimal yada nitelikli zimmet suçu olup olmadıkları tespit edildikten sonra hapis ve adli para cezasının tayin edilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulması,

3- Davaya katılma hakkı bulunmayan SGK İdaresinin katılan olarak kabulü ile lehine maktu vekalet ücreti hükmedilemeyeceğinin gözetilmemesi,

Yasaya aykırı, katılan banka vekili ve sanık müdafiinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükmün 5320 sayılı Yasa'nın 8/1.maddesi gereğince yürürlükte bulunan 1412 sayılı CMUK.nun 321.maddesi uyarınca BOZULMASINA, 06.04..2016 günü oybirliğiyle karar verildi. karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/1249, Karar No: 2015/742, Tarih: 25.05.2015

**20. Ceza Dairesi         2015/1249 E.  ,  2015/742 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkeme : Sulh Ceza Mahkemesi

Suç : Kullanmak için uyuşturucu madde bulundurma

Hüküm : Mahkûmiyet

Dosya incelendi.

GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ :

Dairemizce de benimsenen Yargıtay Ceza Genel Kurulu'nun 20.03.2012 tarihli ve 2011/785 esas 2012/101 karar sayılı kararında açıklandığı üzere; “kullanmak için uyuşturucu veya uyarıcı madde satın alma, kabul etme veya bulundurma” suçundan dolayı, TCK'nın 191. maddesinin 2. fıkrası gereğince verilen “tedavi ve/veya denetimli serbestlik tedbiri uygulanmasına” ilişkin kararın, sözü edilen fıkraya 6217 sayılı Kanunla eklenen cümlenin yürürlüğe girdiği 14.04.2011 tarihinden önce ya da sonra verilip verilmediğine bakılmaksızın, temyiz değil itiraz kanun yoluna tabi olduğundan; infaza verilen 22.06.2007 tarihli 2007/364 esas ve 2007/351 karar sayılı karara karşı başvurulacak kanun yolunun "temyiz" yerine "itiraz" olarak yazılması suretiyle kanun yolunun yanıltıcı biçimde gösterildiği ve bu nedenle 22.06.2007 tarihli 2007/364 esas ve 2007/351 karar sayılı kararın kesinleşmediğine ilişkin tebliğnamedeki düşünce benimsenmeyerek, 16.05.2008 tarihli 2007/364 esas ve 2007/351 ek karar sayılı hükme yönelik inceleme yapılmıştır.

Sanığın uyuşturucu madde ticareti yaptığı ve 31.03.2007 günü saat 24:00 otobüs ile ... iline yüklü miktarda esrar nakledeceğine ilişkin istihbari çalışmalar neticesinde; sanığın yolcu olarak bulunduğu otobüsün 01.04.2007 günü saat 00:20 sıralarında uygulama noktasında durdurulduğu, otobüsün bagajında yapılan aramada, tanık olarak beyanları da alınan muavin...'ın sanığa ait olduğunu söylediği çanta içerisinde net toplam 913,6 gram esrar ele geçirildiği anlaşılmakla, suç konusu maddenin miktarı ve olayın oluş şekline göre, sanığın eyleminin satmak amacı ile uyuşturucu madde nakletme suçunu oluşturup oluşturmadığının, buna bağlı olarak delillerin tartışılması ve sanığın hukuki durumunun belirlenmesi görevinin üst dereceli ağır ceza mahkemesine ait olduğu dikkate alınarak görevsizlik kararı verilmesi gerekirken, kovuşturma sürdürülerek hüküm kurulması,

Kanuna aykırı, sanığın temyiz itirazları bu nedenle yerinde olduğundan, diğer yönleri incelenmeksizin hükmün BOZULMASINA, CMUK'nın 326. maddesinin son fıkrası uyarınca sonuç ceza yönünden sanığın kazanılmış hakkının saklı tutulmasına, 25/05/2015 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2007/15625, Karar No: 2008/5747, Tarih: 28.04.2008

**(Kapatılan) 13. Hukuk Dairesi         2007/15625 E.  ,  2008/5747 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki ferhin iptali davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı avukatınca temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü.

KARAR

Davacı, eczane çalıştırdığını, davalı Bağ-Kur'un sözleşmeyi haksız şekilde feshettiğini ileri sürerek 13.7.2006 tarihli feshin iptalini ve muarazaanın önlenmesini istemiştir.

Davalı, davacının aynı konuda açtığı bir başka dava olduğunu, derdestlik itirazında bulunduklarını savunarak davanın reddini dilemiştir.

Mahkemece, dava açıldığı tarihte aynı konuda açılmış bir başka davanın bulunduğu gerekçesiyle davanın derdestlik nedeniyle reddine karar verilmiş; hüküm, davacı tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dosyadaki yazılara kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davacının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazlarının reddi gerekir.

2-HUMK'nun 194.maddesi uyarınca "aynı davanın başka bir mahkemede derdest olduğuna dair itirazın kabulü halinde davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesi gerekir. Davacının aynı konuda açtığı bir başka dava var iken eldeki bu davayı açtığı anlaşılmış olmakla az yukarıda açıklanan yasa maddesi uyarınca davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesi gerekirken reddine karar verilmiş olması usul ve yasaya aykırı olup bozmayı gerektirir.

SONUÇ:Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan nedenlerle; davacının diğer temyiz itirazlarının reddine, (2)numaralı bent uyarınca temyiz olunan hükmün davacı yararına BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde iadesine, 28.4.2008 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2018/3615, Karar No: 2019/2730, Tarih: 04.02.2019

**19. Ceza Dairesi         2018/3615 E.  ,  2019/2730 K.**

**"İçtihat Metni"**

Yerel mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle, dosya incelendi:

31/01/2019 tarih ve 30672 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak (yayım tarihini izleyen ay başından itibaren 01/02/2019 tarihinde) yürürlüğe giren, Yargıtay Büyük Genel Kurulu'nun iş bölümüne ilişkin 30/01/2019 tarih ve 1 sayılı kararı gereğince kabul edilen İcra Ceza dava dosyalarının Yargıtay Yüksek 12. Hukuk Dairesine 04/02/2019 tarihinde Gönderilmesine karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/3880, Karar No: 2014/7043, Tarih: 04.12.2014

**15. Hukuk Dairesi         2014/3880 E.  ,  2014/7043 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Kadıköy 3. Asliye Ticaret Mahkemesi

Tarihi :04.04.2012

Numarası :2007/588-2012/412

Yukarıda tarih ve numarası yazılı hükmün temyizen tetkiki taraf vekillerince istenmiş ve temyiz dilekçelerinin süresi içinde verildiği anlaşılmış eksiklik nedeniyle mahalline iade edilen dosya ikmâl edilerek gelmiş olmakla dosyadaki kağıtlar okundu gereği konuşulup düşünüldü:

- K A R A R -

Asıl ve birleşen dava eser sözleşmesinden kaynaklanmış olup, asıl dava ilk 4 hakediş alacağından ödenmeyen kısım ve sözleşmenin 8. maddesi gereği hesaplanan işlemiş faiz alacağı ile taraflar arasındaki şifahi anlaşmadan doğan araç kirası alacağının tahsili için yapılan ilâmsız icra takibine vâki itirazın iptâli ve takibin devamı, birleşen dava ise 4 nolu hakedişten sonra gerçekleştirilip ödenmeyen imalât bedeli alacağı ile munzam zarar ve kâr kaybı alacaklarının tahsili istemine ilişkindir. Mahkemece asıl davanın kısmen kabulüne, birleşen davanın reddine dair verilen karar taraf vekillerince temyiz edilmiştir.

1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre asıl ve birleşen davada taraf vekillerinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazları yerinde görülmemiş reddi gerekmiştir.

2-Tarafların diğer temyiz itirazlarına gelince;

Yanlar arasındaki uyuşmazlık “Deliçay Barajı sıyırma kazısı, kil blanket kaplama, filtre kum, filtre tuvenon koruyucu örtü, filtre çakıl, duvar arkası dolgular, 2. kademe kazıları, riprap ve anraşman yapılması” işinden kaynaklanmıştır. Asıl ve birleşen davada davacı taşeron, davalı ise yüklenicidir. Yanlar arasındaki “Yüklenici sözleşmesi” başlıklı 05.04.2006 günlü sözleşme uyuşmazlık konusu değildir.

2-Tarafların diğer temyiz itirazlarına gelince;

Yanlar arasındaki uyuşmazlık “Deliçay Barajı sıyırma kazısı, kil blanket kaplama, filtre kum, filtre tuvenon koruyucu örtü, filtre çakıl, duvar arkası dolgular, 2. kademe kazıları, riprap ve anraşman yapılması” işinden kaynaklanmıştır. Asıl ve birleşen davada davacı taşeron, davalı ise yüklenicidir. Yanlar arasındaki “Yüklenici sözleşmesi” başlıklı 05.04.2006 günlü sözleşme uyuşmazlık konusu değildir.

Sözleşmenin “Hakediş ve Ödemeler” başlıklı 8. maddesinde yaralan “işverenin hakedişinin DSİ tarafından işverene ödenmesinden sonra yüklenici hakedişi 15 gün içinde ödenecektir.” şeklindeki düzenleme, sözleşme ve dava tarihinde yürürlükte bulunan 818 sayılı Borçlar Kanunu'nun 101. maddesi hükmünce kesin vade niteliğinde olmayıp alacağın istenebilir hale geleceği tarihi gösteren bir hükümdür. Ancak alacağın muaccel (istenebilir) olması borçlunun direngen sayılmasına yetmez. Çünkü muaccel bir borcun borçlusu “alacaklının ihtarı ile” mütemerrit olur. İhtar ile amaçlanan, borçludan borcun istenmesi ve ifa olarak onu kabule hazır olunduğunun borçluya bildirilmesidir. Taraflar arasında düzenlenen 2 ve 3 nolu hakedişten kalan ve davacı taşerona yapılmayan ödemelerle ilgili davalı yüklenici, davacı taşeronun keşide ettiği 10.08.2006 tarihli ihtarnamenin tebliğ tarihini takip eden 3 iş günü ödeme süresinin bitiminde temerrüde düşmüştür. Az yukarıda belirtildiği gibi ihtar hem borcun istenmesi hem de alacaklının ifayı kabule hazır olduğunun borçluya bildirmesi sonuçlarını meydana getirir. Bu bakımdan borçluya gönderilecek ihtarda açıkça istenilen para borcunun miktar olarak gösterilmesi ve bunun ödenmesinin istenmesi gerekir. Alacaklının borçludan daha fazla alacağı olsa bile borçludan ne miktar ödeme yapması istenmişse, borçlu o miktar için temerrüde düşmüş kabul edilir. 10.08.2006 tarihli davacı taşeron tarafından davalı yükleniciye gönderilen ihtarnamede “2 ve 3 nolu hakedişlere konu ödenmemiş 612.610,20 TL tutarındaki bedelin 3 iş günü içerisinde ödenmesi” istenmiş olup, ihtarname gösterilen miktar bakımından davalıyı temerrüde düşürücü niteliktedir.

Hükme esas alınan 28.10.2011 tarihli hesap bilirkişisi raporuna göre, davacı taşeronun icra takip tarihi olan 15.02.2007 itibariyle ilk 4 hakedişten ödenmeyen alacağı 308.091,56 TL, araç kirası olarak hakettiği alacağı 24.758,00 TL hesaplanmıştır. İcra takip tarihinden sonra davacı taşeronun borcu sebebiyle dava dışı üçüncü kişilerce taşeron aleyhine yapılan icra takiplerinde İİK'nın 89. maddesi gereğince davalı yükleniciye çıkartılan haciz ihbarnameleri nedeniyle, davalı yüklenici tarafından çeşitli icra dairelerine ve davacının hesabına bir kısım ödemeler yapılmış ise de yapılan ödemeler davacının talep edebileceği alacak miktarından daha az olup kısmen tediye nedeniyle, 818 sayılı Borçlar Kanunu'nun 84. maddesi hükmü uyarınca kısmi ödemelerin öncelikle faiz ve icra masraflarından düşülmesi gerekir. Zira 818 sayılı Borçlar Kanunu'nun 84. maddesinin 1. fıkrası “Borçlu faiz veya masrafları tediyede gecikmiş değil ise kısmen icra eylediği tediyeyi re'sülmale mahsup edebilir.” hükmüne amirdir.

Öte yandan, birleşen davada talep edilen “4. hakedişten sonra davacı taşeronun gerçekleştirdiği imalâtlarla” ilgili olarak davacının iddiasının kanıtlayamadığı kabul edilerek davacının birleşen davadaki diğer talepleri yanında bu talebinin de reddine karar verilmiştir. Oysa davalı yüklenici tarafından davacı taşerona keşide edilen 20.09.2007 tarihli ihtarnamede “tarafınızca yapılan imalâtlara ait kesin hesaba ilişkin 5 nolu hakedişte çıkan rakam talep ettiğiniz şekilde 450.803,38 TL olmayıp, 59.485,60 TL'dir. Bu durum tarafınıza bildirilmiştir...” ifadelerine yer verildiği gibi, davacı taşeronun imzasını taşımasa dahi davalı yüklenici tarafından düzenlenip imzalanan ve 29.11.2011 tarihli yüklenici vekilinin dilekçesi ekinde dosyaya sunulan 5 nolu kesin hakedişte davacı taşeronun bu hakediş tutarının 135.520,08 TL olduğu belirtilmiştir. Davalı yüklenici vekilince sunulan bu hakedişin 2. sayfasının alt kısmında yeralan “açıklamalar” bölümünde belirtilen kesintilerden sonra kalan ve davacı taşerona ödenecek tutarın 14.858,37 TL olduğu ve davalı yüklenici tarafından bu miktarın kabul edildiği anlaşılmaktadır. Davalı yüklenici tarafından davacının ilk 4 hakedişten sonra bir kısım imalâtlar yaptığı kabul edilmesine rağmen, davalının kendi düzenlediği ve dosyaya sunduğu hakedişe göre hakedişte gösterilen kesintilerin yerinde olup olmadığı ve bu hakedişten davacının ne miktar alacaklı olduğu mahkemece araştırılıp tartışılmamıştır.