muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2014/14266, Karar No: 2014/16828, Tarih: 10.06.2014

Ticaret şirketleri organları aracılığıyla idare ve temsil edildiğinden, ticari mümessil tayin etme yetkisi de organlarına aittir.

Ticaret şirketlerinde idare ve temsil yetkisine sahip organlar, her ticaret şirketinin türüne göre değişiklik gösterir. Ancak şu hususu belirtmek gerekir ki, ticaret şirketlerinin tümünde ticari mümessil şirket ana sözleşmesiyle de tayin edilebilir.

Tüm bu açıklamalar ışığında somut olaya bakıldığında; avalist şirket kaşesi üzerindeki imzanın şirketi münferiden temsile yetkili olan A.A. ait olduğu uyuşmazlık konusu değildir. A. A. ticari mümessil sıfatıyla şirketi borçlandırma yetkisi mevcut olup bu konuda kendisine açıkça kambiyo yetkisi verilmesine gerek bulunmamaktadır.

O halde mahkemece borçlunun itirazının reddine karar verilmesi gerekirken, yazılı gerekçe ile itirazın kabulü yönünde hüküm tesisi isabetsizdir.

SONUÇ : Alacaklının temyiz itirazlarının kabulü ile mahkeme kararının yukarıda yazılı nedenlerle İİK 366 ve HUMK’nun 428. maddeleri uyarınca (BOZULMASINA), peşin alınan harcın istek halinde iadesine, ilamın tebliğinden itibaren 10 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 10.06.2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/13416, Karar No: 2018/6352, Tarih: 16.10.2018

**11. Hukuk Dairesi         2016/13416 E.  ,  2018/6352 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ

TÜRK MİLLETİ ADINA

Taraflar arasında görülen davada ... . Asliye Hukuk Mahkemesi’nce bozmaya uyularak verilen 16/06/2015 tarih ve 2013/364-2015/253 sayılı kararın duruşmalı olarak incelenmesi davacılar ..., ... vekili, davacı ... mirasçıları ile ... vekili ve davalılar ..., ... , ... , ... vekili tarafından istenmiş olduğu anlaşılmakla, duruşma için belirlenen 16.10.2018 günü başkaca gelen olmadığı yoklama ile anlaşılıp hazır bulunan asıl birleşen davadan davacılar

... vekili Av. ... , asıl birleşen davada davacılar ... ve ... (...) vekili Av. ... , ... vekili Av. ... ile asıl davada davalı ..., birleşen davada davalılar ..., ... , ... , ... mirascısı ... vekili ... vekili dinlenildikten sonra duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakıldı. Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacılar asıl davada, ...’ın 1336, ...’ın da 1339 doğumlu olup, yaşlı olmaları ve değişik hastalıkları bulunması nedeniyle çok miktarda ilaç kullandıklarını, bu nedenle bazen bilinçlerinin kapalı olup, algılamalarında bozukluk olduğunu, muhakeme yapmakta zorlandıkları için hatalar yapabildiklerini, davacıların ortağı oldukları dava dışı ... Holding A.Ş.'ndeki davacı ...’a ait 197.962,30 adet hissesini 197.962,30 YTL nominal bedelle 25.10.2005 tarihinde oğlu ...’a; davacı ...’ın da aynı şirketteki 196.000 adet hissesini 196.000 YTL bedelle 07.11.2005 tarihinde oğlu ...’a satıp devrettiklerini, birleşen davada ise, davacı ...’ın, 25.10.2005 tarihinde ... İnş. İth. İhr. San ve Tic A.Ş.'ndeki 670.051,80 adet hissesinden 400.000 adet hisseyi 400.000 YTL bedelle oğlu ... ’a, 69.051 adet hisseyi 69.051,80 YTL bedelle torunu ...’a, 67.000 adet hisseyi 67.000 YTL bedelle torunu ...’ye, 67.000 adet hisseyi 67.000 YTL bedelle torunu ...’e ve 67.000 adet hisseyi 67.000 YTL bedelle ...’a satıp devrettiğini, davacı ...’ın ise 07.11.2005 tarihinde ... İnş. İth. İhr. San ve Tic A.Ş.'ndeki 200.000 adet hissesinden 100.000 adet hisseyi 100.000 YTL bedelle oğlu ... ’a, 50.000 adet hisseyi 50.000 YTL bedelle torunu ... ’ya, 50.000 adet hisseyi 50.000 YTL bedelle torunu ... ’ya satıp devrettiğini, gerçek iradelerinin satış olmadığı halde hataya düşerek satış işlemi yaptıklarını, satış bedeli olarak gösterilen bedeller ile hisselerin gerçek değerleri arasında çok büyük farklar olduğunu, hisse devirlerine dair tüm akitlerdeki edim ile karşı edin arasında açık nisbetsizlik bulunduğunu iddia ederek, 25.10.2005 ve 07.11.2005 tarihlerinde davacılar tarafından adı geçen davalılara yapılan tüm hisse devirlerinin BK'nın 21.maddesi gereğince gabin nedeni ile iptaline karar verilmesini talep ve dava etmişlerdir.

Davalılar ..., ..., ... ve ... vekili, davacıların iddialarının aksine bilinçlerinin yerinde olduğunu, hataya düşmelerinin söz konusu olmadığını, satış işlemlerini özgür iradeleri ile yapan davacıların, hisse devir tarihlerinde “medeni hakları kullanmalarına engel oluşturacak bir rahatsızlıkları olmadığına” dair doktor raporları bulunduğunu, gabinin şartlarının bulunmadığını, ayrıca davanın bir yıllık hak düşürücü sürede açılmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

Davacılar yanında fer’i müdahale talebinde bulunan ... (...) ve ... (...) vekili, müvekkillerinin davalı ... ile kardeş olup, davacıların müşterek çocuğu olduklarını, dava konusu pay devirlerini 30.05.2006 tarihli genel kurul sırasında öğrendiklerini, hisse devirlerinin hukuka aykırı olup, suç niteliğinde eylemlerden dolayı ... Başsavcılığı’na suç duyurusunda bulunduklarını, hisse devir işlemlerinin iptali halinde hisselerin anne ve babaları adına tekrar tescil edilecek olması ve sonuçta mirasçılık hakları dolayısıyla menfaatleri bulunduğunu belirterek, davacılar yanında müdahale talebinde bulunmuşlardır.Diğer davalılar yanıt vermemiştir.

Mahkemece bozma ilamına uyularak yapılan yargılama, iddia, savunma, toplanılan deliller ve tüm dosya kapsamına göre, ... Katılım Bankasından celp edilen dekontlardan dava konusu hisse devir bedellerinin davacıların hesabına ödendiği, muris ...'ın hisse satış ve devir tarihi olan 25/10/2005 tarihinde, muris ...'ın hisse satış ve devir tarihi olan 07/11/2005 tarihinde ayırt etme gücüne sahip oldukları ve fiil ehliyetlerinin bulunduğu, ...'in koşullarının gerçekleşmediği, bu hususun bozma kapsamı dışında kalarak kesinleştiği, ... ve muris ...'ın serbest arzu ve iradeleriyle dava konusu şirketlerdeki hisselerini belirtilen bedellerle davalılara satarak devir ettikleri, satış bedellerinin ödendiği, muris ... ve muris ... hisse satış ve devir tarihleri itibariyle ayırt etme gücüne sahip oldukları, fiili ehliyetlerinin bulunduğu gerekçesiyle, asıl ve birleşen davanın reddine karar verilmiştir.

Kararı, davacılar ..., ... vekili, davacı ... mirascıları ile ... vekili ve davalılar ..., ..., ... , ... vekili temyiz etmiştir.

1-Dosyadaki yazılara, mahkemece uyulan bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olmasına, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davacı ... mirasçıları davacılar ..., ... ile ... vekilinin tüm temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

Kararı, davacılar ..., ... vekili, davacı ... mirascıları ile ... vekili ve davalılar ..., ..., ... , ... vekili temyiz etmiştir.

1-Dosyadaki yazılara, mahkemece uyulan bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olmasına, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davacı ... mirasçıları davacılar ..., ... ile ... vekilinin tüm temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2-Mümeyyiz davalılar vekilinin ücret-i vekalete yönelik temyiz itirazlarının incelenmesine gelince ise, asıl davada davacılar ... ve ... tarafından davalı ... aleyhine, davacı ...'ın, ... Holding A.Ş.'nin 197.962,30 TL bedelli, 197.962,30 adet hissesinin 25.10.2005 tarihindeki, davacı ... 'ın ise, aynı şirkette bulunan 196.000,00 TL bedelli, 196.000 adet hissesinin 07.11.2005 tarihindeki devri işleminin, birleşen davada ise, yine davacılar ... ve ... tarafından, davalılar ..., ..., ..., ..., ..., ... ve ... aleyhine, davacı ...'ın, ... İnşaat İthalat İhracat San. ve Tic. A.Ş.'nin 670.081,80 adet hissesinden, 400.00 adet hisseyi 400.000 TL bedelle davalı ...'a, 69.051 adet hisseyi, 69.051,80 TL bedelle davalı ...'a, 67.000 adet hisseyi 67.000 TL bedelle davalı ...'ye, 67.000 adet hisseyi, 67.000 TL bedelle davalı ...'e ve 67.000 adet hisseyi, 67.000 TL bedelle davalı ...'a 25.10.2005 tarihindeki, davacı ...'ın aynı şirketteki 200.000 adet hissesinden, 100.000 adet hissenin 100.000 TL bedelle davalı ...'a, 50.000 adet hissenin 50.000 TL bedelle davalı ... ve 50.000 adet hissenin 50.000 TL bedelle davalı ... 'a 07.11.2005 tarihinde yapılan devirlerinin iptalinin talep edildiğinin ve bu itibarla aralarında zorunlu dava arkadaşlığı bulunmayan davacılar tarafından davalılar aleyhine ayrı ayrı dava açılabilecek iken tek bir dava dilekçesi ile asıl ve birleşen davaların açıldığının anlaşılması karşısında, asıl ve birleşen davalarda her bir davacı tarafından açılan dava yönünden her bir davalı için ayrı ayrı vekalet ücretine hükmetmek gerekirken anılan husus nazara alınmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi doğru olmayıp, kararın bu yönden bozulması gerekir ise de, yapılan yanlışlığın düzeltilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden, HUMK 438/7. maddesi uyarınca hükmün, mümeyyiz davalılar vekilinin temyiz dilekçesi içeriği ile bağlı kalınarak aşağıda yazılı olduğu şekilde düzeltilerek onanmasına karar vermek gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan nedenlerle, davacı ... mirasçıları davacılar ..., ... ile ... vekilinin tüm temyiz itirazlarının reddine, (2) numaralı bentte açıklanan nedenlerle, mümeyyiz davalılar vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile, hüküm fıkrasının A-4. bendinin hükümden çıkartılarak yerine "Kendisini vekil ile temsil ettiren davalı lehine davacı ...'ın açmış olduğu dava yönünden 16.327,74 TL, davacı ...'ın açmış olduğu dava yönünden 16.210,00 TL nisbi vekalet ücretinin davacılardan alınarak davalıya verilmesine ''ibaresi ile, B-4 bendinin çıkartılarak yerine ''Kendisini vekil ile temsil ettiren davalılar lehine, davacılardan tahsili ile, davacı ...'ın açmış olduğu dava yönünden 26.850,00 TL'nin davalı ... 'a, 7.754,14 TL'nin davalı ...'a, 7.410,00 TL'nin davalı ...'a, davacı ... tarafından açılan dava

yönünden, 10.050,00 TL'nin davalı ...'a, 5.750,00 TL'nin davalı ... 'ya, 5.750,00 TL'nin de davalı ... mirasçısı ... 'a verilmesine ''ibaresi yazılmak sureti ile kararın mümeyyiz davalılar yararına bu şekli ile DÜZELTİLEREK ONANMASINA, takdir olunan 1.630,00 TL duruşma vekalet ücretinin davacılardan alınarak asıl ve birleşen davada davalılar ..., ..., ... , ... verilmesine, istekleri halinde aşağıda yazılı 12.80 TL harcın temyiz eden asıl ve birleşen davada davacılara iadesine, ödedikleri peşin temyiz harcının istekleri halinde temyiz eden davalılara iadesine, 16/10/2018 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/6507, Karar No: 2012/119, Tarih: 18.01.2012

**15. Hukuk Dairesi         2010/6507 E.  ,  2012/119 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Asliye Hukuk Hakimliği

Yukarıda tarih ve numarası yazılı hükmün duruşmalı olarak temyizen tetkiki davalı vekili tarafından istenmiş olmakla duruşma için tayin edilen günde davacı vekili Avukat ...ile davalı vekili Avukat ... geldi. Temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşıldıktan ve hazır bulunan taraflar avukatları dinlendikten sonra vaktin darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması başka güne bırakılmıştı. Bu kere dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği konuşulup düşünüldü:

- K A R A R -

Dava, eser sözleşmesinden kaynaklanmış olup, ayıplı imalât bedelinin tahsili istemine ilişkindir. Mahkemece davanın ıslahla artırılan miktar da dikkate alınarak kabulüne dair verilen karar, davalı vekilince temyiz edilmiştir.

1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davalı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazları yerinde görülmemiş, reddi gerekmiştir.

2-Hükme esas alınan bilirkişi raporu ve ... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2005/25 Değişik İş sayılı tesbit dosyasında alınan bilirkişi raporundan sözleşmeyle 10 atülük temiz su borusu kullanılması kararlaştırılmış olmasına rağmen davalı yüklenici tarafından 6 atülük boru kullanıldığı, bu boruların basınca dayanıklı olmadıkları kullanım sonucu ortaya çıktığından gizli ayıp niteliğinde olduğu anlaşılmaktadır. Sözleşmeye aykırı imalâtı yapan davalı ayıpların giderilmesi bedelinden sorumludur. Ancak davacı iş sahibi ... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2005/25 Değişik İş sayılı delil tesbit dosyasında düzenlenen 15.06.2005 tarihli bilirkişi raporuyla su borularındaki ayıpları ve bunların değiştirilerek ayıbın giderilmesi gerektiğini öğrenmiştir. Davacı bu tarihten itibaren makul süre içerisinde dava açarak zararın giderilmesini istemesi gerekirken 2009 yılına kadar beklemek suretiyle giderim masraflarının artmasına neden olmuştur.

Bu durumda davacının kusuruyla artan ayıbın giderilmesi masraflarından davalı sorumlu tutulamayacağından hükme esas raporu veren bilirkişi kurulundan hukukçu bilirkişi çıkartılıp yerine resen seçilecek bir teknik bilirkişi ilavesi suretiyle yeniden oluşturulacak bilirkişi kurulundan BK'nın 98. madde delaletiyle 44. maddesi uyarınca davacının ayıbı öğrendiği 2005 yılı mahalli piyasa rayiçlerine göre ayıbın giderilme bedeli konusunda ek rapor alınıp sonucuna uygun bir karar verilmesi gerekirken dava tarihine göre hesaplama yapan bilirkişi raporuna itibar edilerek yazılı şekilde hüküm kurulması doğru olmamış, kararın bozulması uygun bulunmuştur.

SONUÇ: Yukarıda 1. bentte açıklanan nedenlerle davalının diğer temyiz itirazlarının reddine, 2. bent uyarınca kabulüyle hükmün davalı yararına BOZULMASINA, 900,00 TL duruşma vekâlet ücretinin davacıdan alınarak Yargıtay duruşmasında vekille temsil olunan davalıya verilmesine, ödediği temyiz peşin harcının istek halinde temyiz eden davalıya geri verilmesine, 18.01.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2018/8506, Karar No: 2019/3223, Tarih: 04.02.2019

**19. Ceza Dairesi         2018/8506 E.  ,  2019/3223 K.**

**"İçtihat Metni"**

Yerel mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle, dosya incelendi:

31/01/2019 tarih ve 30672 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak (yayım tarihini izleyen ay başından itibaren 01/02/2019 tarihinde) yürürlüğe giren, Yargıtay Büyük Genel Kurulu'nun iş bölümüne ilişkin 30/01/2019 tarih ve 1 sayılı kararı gereğince kabul edilen İcra Ceza dava dosyalarının Yargıtay Yüksek 12. Hukuk Dairesine 04/02/2019 tarihinde Gönderilmesine karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/933, Karar No: 2014/1515, Tarih: 11.02.2014

**17. Hukuk Dairesi         2014/933 E.  ,  2014/1515 K.**

**"İçtihat Metni"**

Davacı 3.kişi ... Marketler ... A.Ş. ile davalı alacaklı ....borçlu Grup ... . şirketi arasındaki dava hakkında Pendik 1.İcra Mahkemesinden verilen 22.02.2012 gün ve 2008/820 Esas ve 2012/239 Karar sayılı hükmün temyiz istemi Dairemizin 05.11.2013 gün ve 2012/9264 -2013/15127 sayılı kararı ile Onanmış, süresi dışında davacı 3. kişi şirket vekili tarafından kararın düzeltilmesi istenilmiş olmakla, dosya incelendi, gereği düşünüldü:

Dairemiz kararı 09.12.2013 tarihinde karar düzeltme isteyen davacı 3.kişi vekiline tebliğ edildiği halde yasal 10 günlük süre geçirildikten sonra 24.12.2013 tarihinde karar düzeltme istenildiğinden istemin İİK'nun 366/3 maddesi hükmü gereğince reddine karar verilmesi gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda yazılı nedenlerle davacı 3.kişi vekilinin karar düzeltme isteminin süre yönünden REDDİNE, tashihi karar peşin harcının karar düzeltme isteyen davacı 3. kişiye geri verilmesine 11.2.2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2019/4695, Karar No: 2019/6541, Tarih: 25.09.2019

**10. Hukuk Dairesi         2019/4695 E.  ,  2019/6541 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :İş Mahkemesi

Taraflar arasında görülen yaşlılık aylığı tespiti ve alacak davası sonucu yerel mahkemece verilen hüküm, Dairemiz incelemesinden geçerek kesinleşmiş ise de, davacının Anayasa Mahkemesine bireysel başvurusu sonucu, Anayasa Mahkemesince mülkiyet hakkının ihlal edildiğine karar verilmiştir.

Anayasa Mahkemesi kararı sonucu mahkemece yeniden verilen kararın temyizen incelenmesi davalı avukatı tarafından istenmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

1982 Anayasasının 148/1. maddesinde, Anayasa Mahkemesinin görevleri arasında bireysel başvuruları kararı bağlayacağı düzenlenmiş, aynı maddenin 3 ve 4. fıkralarında;

“(Ek fıkra: 7/5/2010-5982/18 md.) Herkes, Anayasada güvence altına alınmış temel hak ve özgürlüklerinden, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi kapsamındaki herhangi birinin kamu gücü tarafından, ihlal edildiği iddiasıyla Anayasa Mahkemesine başvurabilir. Başvuruda bulunabilmek için olağan kanun yollarının tüketilmiş olması şarttır.

(Ek fıkra: 7/5/2010-5982/18 md.) Bireysel başvuruda, kanun yolunda gözetilmesi gereken hususlarda inceleme yapılamaz.”

Anayasanın 153. maddesine göre de, Anayasa Mahkemesinin kararları kesindir ve Anayasa Mahkemesi kararları Resmî Gazetede hemen yayımlanır ve yasama, yürütme ve yargı organlarını, idare makamlarını, gerçek ve tüzelkişileri bağlar. Anayasa Mahkemesinin diğer kararları gibi bireysel başvuruları inceleyen Bölüm kararları da yasama, yürütme ve yargı organlarını, idare makamlarını, gerçek ve tüzelkişileri bağlamaktadır.

2010 yılında Anayasa'nın 148. maddesinde yapılan değişiklikle Anayasa Mahkemesine bireysel başvuruları karara bağlama yetki ve görevi verilmiştir. Bu değişikliğin gerekçesinde şöyle ifade edilmiştir: "Bireysel başvuru ya da anayasa şikâyeti, kamu gücü tarafından, temel hak ve özgürlükleri ihlâl edilen bireylerin başvurdukları olağanüstü bir kanun yolu olarak tanımlanmaktadır. Günümüzde, temel hakların korunması amacıyla bireysel başvuru yolu, pek çok uygar ülkede anayasa yargısının ayrılmaz bir parçası kabul edilmektedir.“

6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluş ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanunun "Mahkemenin görev ve yetkileri" kenar başlıklı 3/1-c bendinde Yüksek Mahkemeye “ Anayasanın 148 inci maddesi uyarınca yapılan bireysel başvuruları karara bağlamak” görevi verilmiştir.

Aynı kanunun "Bireysel başvuru hakkı" kenar başlıklı 45. maddesinin (1) numaralı fıkrası şöyledir:"Herkes, Anayasada güvence altına alınmış temel hak ve özgürlüklerinden, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi ve buna ek Türkiye‘nin taraf olduğu protokoller kapsamındaki herhangi birinin kamu gücü tarafından, ihlal edildiği iddiasıyla Anayasa Mahkemesine başvurabilir."

Aynı kanunun "Bireysel başvuru hakkı" kenar başlıklı 45. maddesinin (1) numaralı fıkrası şöyledir:"Herkes, Anayasada güvence altına alınmış temel hak ve özgürlüklerinden, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi ve buna ek Türkiye‘nin taraf olduğu protokoller kapsamındaki herhangi birinin kamu gücü tarafından, ihlal edildiği iddiasıyla Anayasa Mahkemesine başvurabilir."

"Esas hakkındaki inceleme" kenar başlıklı 49. maddesinin (6) numaralı fıkrasının ilgili bölümü şöyledir:"... bir mahkeme kararına karşı yapılan bireysel başvurulara ilişkin inceleme... bir temel hakkın ihlal edilip edilmediği ve bu ihlalin nasıl ortadan kaldırılacağının belirlenmesi ile sınırlıdır. Bölümlerce kanun yolunda gözetilmesi gereken hususlarda inceleme yapılamaz."

"Kararlar" kenar başlıklı 50. maddesinin (1) ve (2) numaralı fıkraları şöyledir:

"(1) Esas inceleme sonunda, başvurucunun hakkının ihlal edildiğine ya da edilmediğine karar verilir. İhlal kararı verilmesi hâlinde ihlalin ve sonuçlarının ortadan kaldırılması için yapılması gerekenlere hükmedilir. Ancak yerindelik denetimi yapılamaz, idari eylem ve işlem niteliğinde karar verilemez.

(2) Tespit edilen ihlal bir mahkeme kararından kaynaklanmışsa, ihlali ve sonuçlarını ortadan kaldırmak için yeniden yargılama yapmak üzere dosya ilgili mahkemeye gönderilir. Yeniden yargılama yapılmasında hukuki yarar bulunmayan hâllerde başvurucu lehine tazminata hükmedilebilir veya genel mahkemelerde dava açılması yolu gösterilebilir. Yeniden yargılama yapmakla yükümlü mahkeme, Anayasa Mahkemesinin ihlal kararında açıkladığı ihlali ve sonuçlarını ortadan kaldıracak şekilde mümkünse dosya üzerinden karar verir.“

Yine 6216 sayılı Kanun'un "Mahkeme kararları" kenar başlıklı 66/1. maddesine göre, "Mahkeme kararları kesindir. Mahkeme kararları Devletin yasama, yürütme ve yargı organlarını, idare makamlarını, gerçek ve tüzel kişileri bağlar."

Yukarıda belirtilen yasal düzenlemeler karşısında Anaya Mahkemesince bireysel başvurular sonucu verdiği kararların hukuki niteliği üzerinde durmak gerekir. Anayasanın 148. maddesindeki değişikliğin gerekçesinde bireysel başvuru yolu, olağanüstü bir kanun yolu olarak tanımlanmıştır. Bireysel başvuru ya da anayasa şikâyeti, temel hak ve özgürlükleri yasama, yürütme veya yargı organlarının işlemleri tarafından ihlal edilen bireylerin başvurdukları olağanüstü bir kanun yolu olarak tanımlanabilir. Bireysel başvuru öncelikle, hakları ihlal edilenlere Anayasa veya yasayla tanınan bir dava türüdür.Anayasa Mahkemesinin kararına göre, “Anayasa’nın 148. maddesinde yer verilen bireysel başvuru yolu, dava dilekçesinde belirtildiği gibi sadece bir hakkın ihlal edilip edilmediğinin tespiti davası değil, bireylerin temel hak ve özgürlüklerinin kamu gücü tarafından ihlalinin önlenmesi ve bir ihlal tespiti durumunda da bu ihlalin sonuçlarını ortadan kaldıracak veya meydana gelen zararı giderecek şekilde hukuki sonuçlar doğuran bir dava niteliğindedir (AYM 1.3.2012 t. E.2011/59, K.2012/34).

Bireysel başvuru yolu, temyiz veya istinaf benzeri bir başvuru olmadığı gibi, temyiz veya istinaf sonrası olağanüstü bir temyiz fırsatı da değildir. Anayasanın 148/4. maddesinde bireysel başvuruda, kanun yolunda gözetilmesi gereken hususlarda inceleme yapılamayacağı belirtilmiş, 6216 sayılı Kanunun 45. maddesinde de aynı hüküm tekrar edilmiştir. Bu kapsamda temyiz ve istinaf aşamalarında, ilk derece mahkemelerinin olayları ve delilleri değerlendirmeleri doğru yapıp yapmadıkları, mahkemelerin yaptığı işlemlerin yasalara uygun olup olmadığı ve yasa kurallarının doğru uygulanıp uygulanmadığı değerlendirilirken Anayasa Mahkemesi, genel mahkemelerin olayı ve delilleri değerlendirirken, yasa kurallarını uygularken temel hakları ihlal edip etmediklerini ve ihlal varsa bu ihlallerin bireysel başvuru yolu dışında başka bir yolla giderilip giderilemeyeceğini inceler.

6216 sayılı Kanun'un 50/1. fıkrasında; bireysel başvuruların esas incelemesi sonunda başvurucunun hakkının ihlal edildiğine ya da edilmediğine karar verileceği, ihlal kararı verilmesi hâlinde ihlalin ve sonuçlarının ortadan kaldırılması için yapılması gerekenlere hükmedileceği ifade edilmiştir. Dolayısıyla Anayasa Mahkemesinin bireysel başvurular kapsamındaki yetki ve görevi, hakkın ihlal edilip edilmediğinin tespitiyle sınırlı olmayıp tespit edilen ihlalin ve sonuçlarının ortadan kaldırılması için yapılması gerekenlerin belirlenmesini de kapsamaktadır (AYM 15.3.018 t. 2018/3007 başvuru sayılı kararı). Bu kapsamda tespit edilen ihlal bir mahkeme kararından kaynaklanmışsa, ihlali ve sonuçlarını ortadan kaldırmak için yeniden yargılama yapmak üzere dosya ilgili mahkemeye gönderileceği hükme bağlanmıştır.

Kanun'da, ihlalin ve sonuçlarının nasıl ortadan kaldırılacağına ilişkin belirleme yapma bakımından Anayasa Mahkemesine geniş bir takdir yetkisi verilmiştir. Bunun tek sınırı 6216 sayılı Kanun'un 50. maddesinin (1) numaralı fıkrasının sonunda yer alan Anayasa Mahkemesinin idari eylem ve işlem niteliğinde karar veremeyeceğine ilişkin düzenlemedir. Buna göre anılan sınır, Anayasa Mahkemesinin ihlalin ve sonuçlarının nasıl giderileceğine hükmederken idarenin yerine geçerek işlem tesis edemeyeceğini ifade eder. Bireysel başvurunun niteliği dikkate alındığında bu sınırlama sadece idare değil yasama ve yargı organları yönünden de geçerlidir. Mahkeme, ihlalin ve sonuçlarının nasıl giderileceğine hükmederek kararı, gerekli işlemlerin tesis edilmesi için ilgili mercilere gönderir. Bu bağlamda Anayasa Mahkemesi kural olarak ihlalin ve sonuçlarının nasıl ve hangi araçlarla ortadan kaldırılacağı hususunda ilgili mercilere takdir yetkisi bırakır (AYM 15.3.018 t. 2018/3007 başvuru sayılı kararı).