muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2010/3583, Karar No: 2010/7051, Tarih: 17.06.2010

Davalı kooperatif vekili, kooperatife bu davanın yöneltilemeyeceğini, davacının 21.06.2002 tarihinde 6.Blok 4 nolu daireyi kooperatif üyeliğini başka bir üyeden devralmak suretiyle edindiğini, 14.12.2003 tarihinde ise, kooperatif merkezinde beyana dayalı olarak düzenlenen devir ve teslim belgesini imzalanmak suretiyle ortaklığın eş ...’a devredildiğini, sürücü belgesi olan davacının okur yazar olmadığı iddiasının kabul edilemeyeceğini, yapılan devir işleminin geçerli bulunduğunu savunarak, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma, toplanan kanıtlar, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, davacının sürücü belgesi sahibi olduğu, sürücü belgesi için okur-yazarlık kursuna katıldığının da kendisi tarafından beyan edildiği, davacının okur yazar olmadığına ilişkin iddiasının hayatın olağan akışına aykırı olduğu, davalı tarafça sunulup davacının da kabulünde olduğu anlaşılan Hamburg Başkonsolosluğu’nca 11.12.2003 tarihinde 4582 sayıyla düzenlenip, aksi sabit oluncaya kadar geçerli kabulü gereken vekâletnamede davacının okur yazar bulunduğunun belirlenmiş olmasına göre de davacının iddiasının geçerli kabul edilmediği gerekçesiyle üyelik devir senedinin davacı irade ve rızasını yansıttığı sonucuna varılarak davanın reddine karar verilmiştir.

Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.

Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davacı vekilinin tüm temyiz itirazları yerinde değildir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerden dolayı, davacı vekilinin bütün temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun bulunan hükmün ONANMASINA, takdir olunan 750,00 TL duruşma vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılardan Nazlı (Asilkan) Akçiçek'e verilmesine, aşağıda yazılı bakiye 03,15 TL temyiz ilam harcının temyiz edenden alınmasına, 17.06.2010 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/9508, Karar No: 2012/10433, Tarih: 01.10.2012

**1. Hukuk Dairesi         2012/9508 E.  ,  2012/10433 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : İZNİK ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ

TARİHİ : 06/10/2011

Yanlar arasında görülen "tapu iptal ve tescil" davası sonunda yerel mahkemece davanın kabulüne ilişkin olarak verilen karar davalı  tarafından yasal süresi içerisinde temyiz edilmiş olmakla dosya incelendi, Tetkik Hakimi raporu okundu, açıklamaları dinlendi, gereği görüşülüp düşünüldü.

Dava, ehliyetsizlik hukuksal nedenine dayalı tapu  iptal ve tescil isteğine ilişkindir.

Mahkemece, davanın kabulüne  karar verilmiştir.

Dosya içeriğinden, toplanan delillerden; davacı T. B.'ın kayden maliki olduğu dava konusu 3369 parsel sayılı taşınmazı 30/01/2002 tarihinde davalıya satış suretiyle temlik ettiği, davanın bizzat T. B. tarafından açıldığı, yargılama sırasında İznik Sulh Hukuk Mahkemesinin 11/02/2002 tarih, 2002/57 Esas, 2002/157 karar ve 20/05/202 kesinleşme tarihli kararı ile T.'a eşi F. B.'ın vasi tayin edildiği, vasinin davayı vekil aracılığıyla takip ettiği, yargılama sırasında  Uludağ Üniversitesi Ruh ve Sinir Hastalıkları Hastanesinin 06/07/2011 tarih , 568 sayılı raporu ile "T. B.'ın 2001 tarihi itibariyle tasarruf ehliyetinin olmadığı, paranoid düşünce bozukluğu, psikonevrotik depresyon reaksiyonu bulunduğunun" saptandığı, mahkemece Adli Tıp Kurumuna sevkedildiği, Adli Tıp Kurumu 4. İhtisas Kurulu'nun 20/01/2011 tarihli yanıtında rapor hazırlanabilmesi için hasta ile birlikte hasta yakınları olan eşi ve çocuklarının da dinlenmesi gerektiğinin bildirilmesi üzerine davacı yanın dosya kapsamında alınan raporlara dayalı olarak karar verilmesi yönündeki talebi gözetilerek Uludağ Üniversitesi Ruh ve Sinir Hastalıkları Hastanesinin 06/07/2011 tarih, 568 sayılı raporu ile yetinildiği öteyandan eldeki dava dosyası bakımından husumete izin kararı alınmadan sonuca ulaşıldığı anlaşılmaktadır.

Bilindiği üzere; davranışlarının, eylem ve işlemlerinin sebep ve sonuçlarını anlayabilme, değerlendirebilme ve ayırt edebilme kudreti (gücü) bulunmayan bir kimsenin kendi iradesi ile hak kurabilme, borç (yükümlülük) altına girebilme ehliyetinden söz edilemez. Nitekim Medeni Kanunun “ fiil ehliyetine sahip olan kimse, kendi fiilleriyle hak edinebilir ve borç altına girebilir “ biçimindeki 9. maddesi hükmüyle hak elde edebilmesi, borç ( yükümlülük ) altına girebilmesi, fiil ehliyetine bağlamış. 10. maddesinde de, fiil ehliyetinin başlıca koşulu olarak ayırtım gücü ile ergin ( reşit ) olmayı kabul ederek “ ayırt etme gücüne sahip ve kısıtlı olmayan bir ergin kişinin fiil ehliyeti vardır. “ hükmünü getirmiştir.  “Ayırtım gücü “ eylem ve işlev ehliyeti olarak da tanımlanarak aynı Yasanın 13. maddesinde “ ...yaşının küçüklüğü yüzünden veya akıl hastalığı, akıl zayıflığı, sarhoşluk yada bunlara benzer sebeplerden biriyle akla uygun biçimde davranma yeteneğinden yoksun olmayan herkes bu kanuna göre ayırt etme gücüne sahiptir.” denmek suretiyle açıklanmış, ayrıca ayırtım gücünü ortadan kaldıran önemli nedenlerden bazılarına değinilmiştir. Önemlerinden dolayı bu ilkeler, sözkonusu Yasa ile öteki yasaların çeşitli hükümlerinde de yer almışlardır.

Hemen belirtmek gerekir ki, Medeni Kanunu'nun 15. maddesinde de ifade edildiği üzere, ayırtım gücü bulunmayan kimsenin geçerli bir iradesinin bulunmaması nedeniyle, Kanunda gösterilen ayrık durumlar saklı kalmak üzere, yapacağı işlemlere sonuç bağlanamayacağından karşı tarafın iyiniyetli olması o işlemi geçerli kılmaz. ( 11.6.1941 tarih, 4/21  Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararı)

Yukarıda sözü edilen ilkeler ve yasa maddeleri çerçevesinde somut olay bakıldığında;  bir kimsenin ehliyetinin tesbitinin şahıs ve mamelek hukuku bakımından doğurduğu sonuçlar itibariyle ne kadar büyük önem taşıdığı kendiliğinden ortaya çıkar. Bu durumda, tarafların gösterecekleri, tüm delillerin toplanılması tanıklardan bu yönde açıklayıcı, doyurucu somut bilgiler alınması, varsa ehliyetsiz olduğu iddia edilen kişiye ait doktor raporları, hasta müşahede kağıtları, film grafilerinin eksiksiz getirtilmesi zorunludur. Bunun yanında, her ne kadar 6100 sayılı HMK'nun 282. Maddesinde (1086 sayılı H.U.M.K.’nun 286 maddelsinde) belirtildiği gibi bilirkişinin “oy ve görüşünün diğer delillerle birlikte serbestçe değerlendirileceği belirlenmiş ise de, temyiz kudretinin yokluğu, yaş küçüklüğü, akıl hastalığı, akıl zayıflığı, sarhoşluk gibi salt biyolojik nedenlere değil, aynı zamanda bilinç, idrak, irade gibi psikolojik unsurlara da bağlı olduğundan, akıl hastalığı, akıl zayıflığı gibi biyolojik ve buna bağlı psikolojik nedenlerin belirlenmesi, çok zaman hakimlik mesleğinin dışında özel ve teknik bilgi gerektirmektedir.

Hele ayırt etme gücünün nisbi bir kavram olması kişiye eylem ve işleme göre değişmesi bu yönde en yetkili sağlık kurulundan, özellikle Adli Tıp Kurumundan rapor alınmasını da gerekli kılmaktadır. Esasen Medeni Kanunun 409/2. maddesi akıl hastalığı veya akıl zayıflığının bilirkişi raporu ile belirleneceğini öngörmüştür.

Ne var ki, mahkemece ileri sürülen hukuki ehliyetsizlik iddiası yönünden yukarıda değinilen ilkeler ve düzenlemeler kapsamında Adli Tıp Kurumundan Medeni Kanunu'nun 409/2. Maddesinde öngörüldüğü biçimde rapor alınarak bu husus açıklığa kavuşturulmamıştır.

Hal böyle olunca, öncelikle vasi tarafından "husumete izin kararı  alınarak" usulü eksikliğin giderilmesinden sonra, kayıt maliki Tuğrul Başaran'ın tedavi gördüğü tüm sağlık kuruluşlarından tedavsiyle ilgili belge, hasta tabela ve müşahade kağıtları ile grafilerinin getirtilmesi,dava dosyası ile birlikte Adli Tıp Kurumu 4. İhtisas Kurulu'nun 20/01/2011 tarihli yanıtı da dikkate alınarak vesayet altında bulunan Tuğrul Başaran'ın eş ve çocuklarının da dinlenebilmesi temin edilerek işlem tarihinde hukuki ehliyete haiz olup olmadığının saptanabilmesi bakımından 2659 sayılı yasanın 7. ve 16. maddesi hükümleri uyarınca Adli Tıp Kurumu 4. İhtisas Dairesinden rapor alınması, yukarıda açıklanan ilkeler çerçevesinde hükme yeterli bir araştırma yapılarak hasıl olacak sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken eksik inceleme  ile yetinilerek yazılı olduğu üzere hüküm kurulmuş olması isabetsizdir.

Davalının bu yöne değinen temyiz itirazları yerindedir. Kabulüyle hükmün açıklanan nedenlerden ötürü (6100 sayılı Yasanın geçici 3.maddesi yollaması ile) 1086 sayılı HUMK.'nın 428.maddesi gereğince BOZULMASINA, alınan  peşin  harcın  temyiz  edene  geri  verilmesine,01.10.2012 tarihinde  oybinliğiyle  karar  verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/28532, Karar No: 2015/32723, Tarih: 18.11.2015

**3. Ceza Dairesi         2015/28532 E.  ,  2015/32723 K.**

**"İçtihat Metni"**

Tebliğname No : 3 - 2015/226671

MAHKEMESİ : Konya 11. Asliye Ceza Mahkemesi

TARİHİ : 31/05/2012

NUMARASI : 2012/8 (E) ve 2012/560 (K)

Gereği görüşülüp düşünüldü;

Mahkemenin erteli mahkumiyete dair kararının kesinleşmesinden sonra, sanığın deneme süresi içinde yeniden bir suç işlemesi nedeniyle TCK'nin 51/7. maddesi uyarınca dosyanın yeniden ele alınarak kurulan ek kararın 5275 sayılı CGİK'nin 98 ve 101. maddelerine göre itiraz yasa yoluna tabi olduğu ve merciince incelenerek itirazın reddine dair karar verildiği anlaşıldığından, temyizen incelenmesi mümkün bulunmayan dosyanın mahalli mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 18.11.2015 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/5811, Karar No: 2015/13175, Tarih: 09.06.2015

**21. Hukuk Dairesi         2015/5811 E.  ,  2015/13175 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk (İş) Mahkemesi

Davacı, davalılardan işverene ait işyerinde geçen çalışmalarının tespitine karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme, ilamında belirtildiği şekilde, isteğin reddine karar vermiştir.

Hükmün, davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

K A R A R

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı gerektirici nedenlere göre davacının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazlarının reddine,

2-Dava, davacının 24.11.1989-15.02.2006 tarihleri arasında davalı belediyede geçen ve Kuruma bildirilmeyen sigortalı çalışmalarının tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece, davanın reddine karar verilmiş ise de bu sonuca eksik araştırma ve inceleme ile gidilmiştir.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden; 15.12.1990 tarihinden itibaren davalı Belediyeye ait 3855 sicil numaralı işyerinden davacı adına kesintili çalışmaların bildirildiği, bildirilen dönemler yönünden imzalı ücret bordrolarının olduğu, davacının 20.04.1982 - 25.10.1991 tarihleri arasında...sigortalı olduğu anlaşılmıştır.

Davanın yasal dayanağını oluşturan 506 sayılı Yasa'nın 79/10. ve 5510 sayılı Yasa'nın 86/9. maddeleri bu tip hizmet tespiti davaları için özel bir ispat yöntemi öngörmemiş ise de davanın niteliği kamu düzenini ilgilendirdiği ve bu nedenle özel bir duyarlılık ve özenle yürütülmesi gerektiği Yargıtay'ın ve giderek Dairemizin yerleşmiş içtihadı gereğidir.

Somut olayda; gerek bozmadan önce dinlenen davacı tanıklarının, gerekse de bozmadan sonra resen seçilen bordro tanıklarının (... haricinde) davacının ihtilaflı dönemde kesintisiz çalıştığını beyan etmelerine karşılık, Mahkemece davacının çalışmalarında kesintinin meydana geldiği, bu nedenle ücret bordrolarının bulunmadığı dönemler yönünden yeterli araştırmanın yapılmadığı, bozma ilamında belirtilmesine rağmen ihtilaflı dönemde davalı Belediyenin davacı ile ilgili olan yetkili şef, amir, müdür gibi yetkili kişilerin beyanlarının alınmadığı buna göre eksik inceleme ve araştırma ile karar verildiği görülmüştür.

Yapılacak iş, imzalı ücret bordrolarının varlığı ve davacının imzalara itirazının olmadığını da göz önünde tutarak imzalı ücret bordrolarının olduğu dönemler yönünden imzalı ücret bordrosundaki süreler kadar çalıştığını göz önünde bulundurmak, ancak imzalı ücret bordrolarının olmadığı ve kesinti olduğundan çalışmaların Kuruma bildirilmediği ihtilaflı dönemler yönünden de davalı Belediyenin davacı ile ilgili olan yetkili şef, amir, müdür gibi yetkili kişilerini tespit ederek bu kişilerin beyanlarını almak, bu tanıkların davacının çalışmasını doğrulaması halinde Kuruma bildirilmeyen dönemlerde davacının ücretinin kim tarafından ne şekilde ödendiğini tespit etmek ve gerçek çalışma olgusunu somut ve inandırıcı bilgilere dayalı şekilde ortaya koyduktan sonra,...sigortalısı olduğu süreleri de gözeterek sonucuna göre karar vermekten ibarettir.

Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular gözönünde tutulmaksızın eksik inceleme ve araştırma ile yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde, davacının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle hükmün BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 09/06/2015 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/2075, Karar No: 2014/418, Tarih: 28.03.2014

**Hukuk Genel Kurulu         2013/2075 E.  ,  2014/418 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Ankara 18. İş Mahkemesi

TARİHİ : 15/03/2013

NUMARASI : 2013/35-2013/89

Taraflar arasındaki “maddi ve manevi tazminat” davasından dolayı yapılan yargılama sonunda; Ankara 18. İş Mahkemesi’nce davanın kısmen kabulüne dair verilen 15.11.2011 gün ve 2008/942 E., 2011/782 K. sayılı kararın incelenmesi davalılardan ... İşletmeleri Ltd. Şti. ve Zümra Peyzaj Temizlik İnşaat Turizm ve Dış Tic. San. Ltd. Şti vekilleri tarafından istenilmesi üzerine, Yargıtay 21. Hukuk Dairesi’nin 17.12.2012 gün ve 2012/3504 E., 2012/23526 K. sayılı ilamı ile;

(...1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle, kanuni gerektirici sebeplere ve temyiz kapsamı ile nedenlerine göre, davalıların aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki sair temyiz itirazlarının reddine, 2-Dava, iş kazası nedeniyle sigortalının maddi ve manevi zararlarının giderilmesi istemine ilişkindir.

Mahkemece, davalı Ankara Büyükşehir Belediye Başkanlığı hakkında açılan davanın husumetten reddine, davalılar... İşletmeleri Ltd. Şti. ve.... Peyzaj Temizlik İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. hakkında açılan davanın kısmen kabulü ile, davacının maddi tazminat isteminin SGK tarafından bağlanan gelirlerle karşılandığından reddine ve 50.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 19.09.2007 tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine karar verilmiştir.

Dosyadaki kayıt ve belgelerin incelenmesinden; iş kazası sonucu davacının sürekli iş göremezlik oranının % 32.30 olduğu, mahkemece hükme esas alınan 25.02.2011 tarihli kusur raporunda, davalı ... Peyzaj Temizlik İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin işveren olması nedeniyle % 100 oranında kusurlu bulunduğunun, davalı Ankara Büyükşehir Belediye Başkanlığı’nın kusurunun bulunmadığının, davalı ... İşletmeleri Ltd. Şti.’nin ise Borçlar Kanunu’nun 100. maddesi gereğince sorumluluğunun bulunduğunun belirtildiği anlaşılmaktadır.

Borçlar Kanunu’nun 47. maddesi hükmüne göre hakimin, özel halleri göz önünde tutarak manevi zarar adı ile hak sahibine verilmesine karar vereceği bir para tutarı adalete uygun olmalıdır. Hükmedilecek bu para, zarara uğrayanda manevi huzuru doğurmayı gerçekleştirecek tazminata benzer bir fonksiyonu olan özgün bir nitelik taşır. Bir ceza olmadığı gibi, mamelek hukukuna ilişkin zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir. O halde, bu tazminatın sınırı onun amacına göre belirlenmelidir. Takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenilen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır. 22.06.1966 günlü ve 7/7 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararı’nın gerekçesinde takdir olunacak manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar da açıkça gösterilmiştir. Bunlar her olaya göre değişebileceğinden hakim, bu konuda takdir hakkını kullanırken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir.

Hakimin, bu takdir hakkını kullanırken, ülkenin ekonomik koşulları, tarafların sosyal ve ekonomik durumları, paranın satın alma gücü, tarafların kusur durumu, olayın ağırlığı, olay tarihi gibi özellikleri göz önünde tutması, bunun yanında olayın işverenin işçi sağlığı ve güvenliği önlemlerini yeterince almamasından kaynaklandığı da gözetilerek gelişen hukuktaki yaklaşıma da uygun olarak tatmin duygusu yanında caydırıcılık uyandıran oranda manevi tazminat takdir edilmesi gerektiği açıkça ortadadır. ( HGK 23/06/2004, 13/291-370 )

Bu ilkeler gözetildiğinde, davacı yararına hükmedilen 50.000,00 TL manevi tazminatın fazla olduğu ortadadır.

O halde, davalıların bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır...)

Gerekçesiyle bozularak dosya yerine geri çevrilmekle, yeniden yapılan yargılama sonunda, mahkemece önceki kararda direnilmiştir.

Hukuk Genel Kurulu’nca incelenerek direnme kararının süresinde temyiz edildiği anlaşıldıktan ve dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra gereği görüşüldü:

Dava, maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.

Davacılar vekili, müvekkilinin davalı Büyükşehir Belediyesi Başkanlığının, çevre temizlik işinde işçi olarak çalışırken 19.09.2007 tarihinde iş kazası geçirdiğini, kaza tarihindeki en son ücretinin aylık net 550,00TL. servis+yemek ücreti olduğunu belirterek ve fazlaya ilişkin talep ve dava haklarını saklı tutarak; 50.000.00TL.manevi tazminat ile 100.00TL.iş gücü kaybı tazminatı olmak üzere toplam 50.100,00TL.tazminat alacağının olay tarihi olan 19/09/2007 tarihinden itibaren hesaplanacak yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalılardan ....İşletmeleri Ltd. Şti. vekili cevap dilekçesiyle özetle; dava konusu olayın 19.09.2007 tarihinde meydana geldiğini, olayın meydana geldiği tarihten 1 yıldan fazla bir zaman geçtiğini, davacının müvekkili şirketin çalışanı olmadığını, davanın husumet nedeniyle reddi gerektiğini, dava konusu olayın davacının kusurlu davranışından kaynaklandığını, davacının manevi tazminat talebinin sebepsiz zenginleşmeye yönelik olduğunu belirterek davanın reddini savunmuştur.

Davalı Ankara Büyükşehir Belediyesi Başkanlığı vekili cevap dilekçesiyle özetle; dava konusu uyuşmazlıkta müvekkili idareye husumet tevcih edilemeyeceğini, müvekkili idare yönünden pasif sıfat yokluğunun gözetilmesi gerektiğini, davacı işçi ile müvekkili idare arasında hizmet ilişkisi olmadığını, İş Kanunu anlamında davacının işvereni ile müvekkil idare arasında asıl-alt işveren ilişkisinin bulunmadığını, müvekkili idarenin ihale makamı olduğunu, ....Güvenlik Hizmetleri ve Sistemleri Ltd. Şti.'nin asıl işveren, ...Peyzaj Temizlik İnşaat ve Turizm ve Dış Tic. Ltd. Şti.'nin ise alt işveren olduğunu belirterek davanın reddini savunmuştur.

Davalı .... Peyzaj Tem. İnş. Turz. ve Dış. Tic. San. Ltd. Şti davanın reddini savunmuştur.

Davalı .... Peyzaj Tem. İnş. Turz. ve Dış. Tic. San. Ltd. Şti davanın reddini savunmuştur.

Yerel Mahkemece, davanın kısmen kabulü ile davacı için hükmedilen 50.000.00TL.manevi tazminatın olay tarihi olan 19.09.2007 tarihinden itibaren yasal faiziyle birlikte davalı ..... İşletmeleri Ltd. Şti. ile..... Peyzaj Temizlik İnşaat Turizm ve Dış Tic. San. Ltd. Şti.'nden müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı tarafa ödenmesine, maddi tazminat alacağı ile ilgili fazlaya ilişkin taleplerinin reddine, dair verilen karar, davalı vekilinin temyizi üzerine, Özel Daire’ce yukarıda açıklanan gerekçelerle bozulmuş; Mahkemece, önceki kararda takdir edilen manevi tazminat yönünden direnilmiştir.

Direnme hükmünü, ....İşletmeleri Ltd. Şti. ve.....Peyzaj Temizlik İnşaat Turizm ve Dış Tic. San. Ltd. Şti vekilleri temyize getirmiştir.

Direnme yoluyla Hukuk Genel Kurulu önüne gelen uyuşmazlık; iş kazası nedeniyle sürekli iş gücü kaybına uğrayan davacıya takdir edilen manevi tazminat miktarının fazla olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.

Manevi tazminat isteminin temelinde, davalıların haksız eylemi yatmaktadır. Bilindiği üzere, haksız eylemin unsurları; zarar, fiil ile zarar arasında illiyet bağı, fiilin hukuka aykırı olmasından ibarettir.

Öte yandan, mülga 818 sayılı Borçlar Kanunu'nun 47. (6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun 56.) maddesinde düzenlenen manevi tazminatta kusurun gerekmediği, ancak takdirde etkili olabileceği, 22.6.1966 tarih ve 1966/7 Esas 1966/7 Karar sayılı İçtihadı Birleştirme Kararında açıkça vurgulanmıştır. Bu kararın gerekçesinde, taktir olunacak manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar da açıkça gösterilmiştir. Bunlar, her olaya göre değişebileceğinden, hâkim bu konuda taktir hakkını kullanırken, ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir.

Yine mülga BK 47 (TBK 56). maddesi hükmüne göre; hâkimin özel halleri göz önünde tutarak, manevi zarar adı ile hak sahibine verilmesine karar vereceği tutar adalete uygun olmalıdır. Bu para tutarı, aslında ne tazminat ne de cezadır. Çünkü mamelek hukukuna ilişkin zararın karşılanmasını amaç edinmediği gibi, kusurlu olana yalnız hukukun ihlalinden dolayı yapılan bir kötülük de değildir. Aksine, zarara uğrayanda bir huzur duygusu uyandırmayı, aynı zamanda ruhi ızdırabın dindirilmesini amaç edindiğinden, tazminata benzer bir fonksiyonu da vardır. O halde bu tazminatın sınırı, onun amacına göre belirlenmelidir. Takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenilen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır.

Manevi tazminat, duyulan elem ve ızdırabın kısmen ve imkan nisbetinde iadesini amaçladığından hâkim, M.K.nun 4. maddesi gereğince hak ve nesafete göre takdir hakkını kullanarak, manevi tazminat miktarını tespit etmelidir.

Manevi tazminat, duyulan elem ve ızdırabın kısmen ve imkan nisbetinde iadesini amaçladığından hâkim, M.K.nun 4. maddesi gereğince hak ve nesafete göre takdir hakkını kullanarak, manevi tazminat miktarını tespit etmelidir.

Hâkim belirlemeyi yaparken somut olayın özelliğini, zarar görenin ekonomik ve sosyal durumunu, paranın alım gücünü, maluliyet oranını, beden gücü kaybı nedeniyle duyulan ve ileride duyulacak elem ve ızdırabı gözetmelidir (Hukuk Genel Kurulunun 28.05.2003 gün 2033/21-368-355 ve 23.06.2004 gün 2004/13-291-370 sayılı kararları).

Somut olayın incelenmesinde, 19.09.2007 tarihinde meydana gelen iş kazası nedeniyle, davacının iş göremezlik derecesinin % 32,30 olarak belirlendiği, olayın meydana gelmesinde davacının % 20 oranında, davalıların ise % 80 oranında kusurlu olduğu hususlarında uyuşmazlık bulunmamaktadır.

Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dosyadaki tutanak ve kanıtlara, direnme kararında açıklanan gerektirici nedenlere, olayın meydana geldiği tarihteki paranın alım gücü dikkate alındığında yerel mahkemece hükmedilen manevi tazminat miktarı yerindedir.

Görüşmeyer sırasında bir kısım üyelerce hükmedilen manevi tazminat miktarının çok olduğu ileri sürülmüş ise de bu görüş yukarıda belirtilen nedenlerle Kurul çoğunluğunca yerinde görülmemiştir.

Şu durumda, yukarıda belirtilen ilke ve maddi olgular dikkate alındığında, yerel mahkemece takdir edilen manevi tazminat miktarı yerinde olup; usul ve yasaya uygun olan direnme kararının onanması gerekir.

S O N U Ç : Davalılar :....... İşletmeleri Ltd. Şti. ve .......Peyzaj Temizlik İnşaat Turizm ve Dış Tic. San. Ltd. Şti vekillerinin temyiz itirazlarının reddi ile direnme kararının yukarıda açıklanan gerekçelerle ONANMASINA, aşağıda dökümü yazılı (2.945,70 TL) harcın temyiz edenlerden alınmasına, 5521 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu’nun 8/3.fıkrası uyarınca karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere, 28.03.2014 gününde oyçokluğu ile karar verildi.