muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2015/9338, Karar No: 2017/2429, Tarih: 28.09.2017

Birleşen dosyada şikayet olunan vekili, şikayetin reddine karar verilmesi gerektiğini savunmuştur.

Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve dosya kapsamına göre; şikayet olunanın alacaklı olduğu ... 6. İcra Müdürlüğü'nün 2013/15774 Esas sayılı dosyasında 29.04.2014 tarihinde borçlunun işveren kaydı ile eczane kaydına haciz şerhi işlendiğinden haciz tarihinin 29.04.2014 olarak kabul edilmesi gerektiği, şikayetçinin alacaklı olduğu ... 25. İcra Müdürlüğü'nün 2014/8241 Esas sayılı dosyasında ihtiyati haciz tarihinin 24.04.2014 ve kesin haczinin tarihinin ise 06.05.2014 tarihi olduğu, şikayetçinin takip dayanağı olan bononun hacze iştirak imkanı sağlayan belgelerden olmadığı bu kapsamda şikayet olunanın kesin haczine iştirak imkanıda bulunmadığı, borçlunun SGK eczane alacakları üzerinde birden fazla haczin bulunduğu dolayısıyla dosyadaki paranın sıra cetveli yapılarak ilgililere dağıtılması gerektiğinden sıra cetvelinde şikayet olunanın alacaklı olduğu ... 6. İcra Müdürlüğü'nün 2013/15774 Esas sayılı dosyasının birinci sırada, şikayetçinin alacaklı olduğu ... 25. İcra Müdürlüğü'nün 2014/8241 Esas sayılı dosyasının ikinci sırada yer verilmesinin uygun olduğu gerekçesiyle asıl dosyadaki şikayetin reddine, icra müdürlüğünce düzenlenecek sıra cetvelinde alacaklıların alacak miktarı paranın icra dosyasına girdiği tarih itibariyle tespit edilmesi gerektiği halde icra müdürlüğünce şikayet olunanın alacak miktarının sıra cetvelinde gösterilmemesi ve haciz tarihinin yanlış yazılması nedeniyle sıra cetvelinin yasaya aykırı olarak düzenlendiği gerekçesiyle, birleşen dosya kapsamındaki şikayetin kabulüne dair verilen kararın taraflar vekillerinin temyiz itirazları üzerine Dairemiz'in 07.10.2015 tarih ve 2015/476 E., 6328 K. sayılı ilamı ile onanmasına karar verilmiştir.

Bu defa, asıl ve birleşen dosya bakımından şikayetçi vekili, birleşen dosya bakımından şikayet olunan vekili karar düzeltme isteminde bulunmuştur.

Dosyadaki yazılara, mahkeme kararında belirtilip Yargıtay ilamında benimsenen gerektirici sebeplere göre, HUMK'nın 440. maddesinde sayılan hallerden hiçbirisine uymayan karar düzeltme isteminin reddi gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle, asıl ve birleşen dosya bakımından şikayetçi vekili, birleşen dosya bakımından şikayet olunan vekilinin karar düzeltme isteminin REDDİNE, 07,80 TL harcın şikayetçiden alınmasına ve takdiren karar düzeltme isteyenlerden 275,00'er TL para cezasının karar düzeltme isteyenden alınarak Hazine'ye gelir kaydedilmesine, 28.09.2017 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/23140, Karar No: 2012/40259, Tarih: 27.12.2012

**12. Hukuk Dairesi         2012/23140 E.  ,  2012/40259 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Karaman İcra Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 13/06/2012

Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki alacaklı tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi  tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü :

Alacalı tarafından üç adet bonoya dayalı olarak başlatılan kambiyo senetlerine mahsus haciz yolu ile takipte borçlulardan H.  Ö..'nun süresinde başvurusu ile senet üzerinde yer alan imzaların şirket adına atıldığını, kendi adının sonradan senet üzerine yazılmış olduğunu, bu nedenle kefil olarak sorumluluğu olmadığını, ayrıca böyle bir borcun da olmadığını ileri sürerek borca itiraz etmiştir. Mahkemece borçlunun imza örnekleri temin edilerek imza incelemesi yaptırılmış, Adli Tıp Kurumundan buna ilişkin olarak alınan rapor doğrultusunda imzaların borçlunun eli ürünü olduğu anlaşılmış ise de isminin eli ürünü olmadığından bahisle itirazın kabulü ile takibin iptaline ve alacaklı aleyhine inkar tazminatı ile para cezasına hükmedilmiştir.

Somut olayda, borçlunun dava dilekçesinde imza inkarı olmadığı gibi, aksine keşideci şirket yetkilisi olduğu için bonoları imzaladığını dile getirmiş, ancak isminin sonradan kefil olarak bono üzerine yazıldığını, eğer imzalardan kefil olarak sorumlu tutulacak ise, keşideci asıl borçlu adına imza kalmayacağından kendisinin de sorumlu olmayacağını ileri sürmüştür.  Mahkemece, borçlunun bu başvurusu “borca itiraz” şeklinde nitelendirildiği halde imza inkarı varmışcasına imza incelemesi yaptırılmıştır.

TTK.nun 690. maddesi göndermesi ile bonolarda da uygulanması gereken TTK.nun 592. maddesi uyarınca açık bono düzenlenmesi mümkündür. Tamamen doldurulmamış bono tedavüle çıkarken anlaşmalara aykırı olarak doldurulduğu yazılı belge ile kanıtlanmadığı sürece, bono üzerinde yazılı vade, tanzim gibi tarihler gerçekliğini ve varlığını korur.

Öte yandan, TTK.nun 688/7. maddesi gereğince, takip konusu belgenin kambiyo vasfını taşıması için "senedi tanzim edenin imzasını" ihtiva etmesi zorunludur. Anılan maddede sorumluluk için sadece imzadan söz edilmiş, birden fazla imzanın bulunması koşul olarak kabul edilmemiştir. TTK.nun 690. maddesi göndermesiyle bonolar hakkında da uygulanması gereken 589.maddesi gereğince şirketin münferiden temsile yetkili temsilcinin şirket adına atmış olduğu imza dışında senet üzerine atmış olduğu imza bizatihi kendisini sorumlu kılar. Yine TTK.nun 690.maddesi göndermesi ile bonolar hakkında da uygulanması gereken aynı kanunun 613 ve 614/1.maddeleri gereğince, keşideci imzası dışında bononun ön yüzüne konulan her imza aval şerhi sayılır. Aval için sadece imza yeterli olup, ayrıca ad ve soyadının yazılması gerekli değildir.

Senedin keşideci bölümünde şirket ve şirket temsilcisinin (aynı kişinin) elindençıkmış iki imzasının bulunması halinde ve imzalayanın şirket temsilcisi olması durumunda imzalardan bir tanesinin şirketi, açığa atılan diğer imzanın da imza sahibinin şahsı adına atılmış olduğunun kabulü zorunludur. Zira, senetteki borçtan sorumlu olmak için keşidecinin tek imzası yeterli olup birden fazla imza atılmasına gerek bulunmamaktadır.

Bu açıklamalar ışığında sorumluluk doğması için keşidecinin atacağı tek imza yeterli olup, bononun ön yüzündeki ikinci imzanın atılması zorunluluğu olmadığından açığa atılan imza aval olarak değerlendirilir (HGK.nun 05/10/2011 tarih ve 2011/12-480 sayılı kararı).

Somut olayda, takip dayanağı bonolarda her iki imzanın da açığa atıldığı görülmektedir. Bu durumda, yukarıda açıklanan kural gereğince itiraz eden borçlunun şahsen sorumlu olduğunun kabulü gerekir.

O halde, borçlunun başvurusunun borca itiraz olduğu sabit olduğuna göre ve İİK'nun 169/a maddesi kapsamında itirazını da ispatlayamadığından itirazının reddine karar verilmesi gerekirken, mahkemece imza inkarı olmadığı halde, senetler üzerindeki imzalara ilişkin bilirkişi incelemesi yaptırılarak, borçlunun adının ve soyadının kendi eli ürünü olmadığından bahisle itirazın kabulüne dair yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsizdir.

Ayrıca, borçlunun imza itirazı olmadığı halde imza incelemesi yaptırılarak alacaklı aleyhine inkar tazminatı ve para cezasına hükmedilmesi de doğru bulunmamıştır. Kaldı ki, mahkemece hükme esas alınan 04.04.2012 tarihli Adli Tıp Kurumu Fizik İhtisas Dairesi tarafından hazırlanan raporda, imzaların borçluya ait olduğu dahi tespit edilmiştir.

SONUÇ  : Alacaklının temyiz itirazlarının kabulü ile mahkeme kararının yukarıda yazılı nedenlerle İİK'nun 366 ve HUMK’nun 428. maddeleri uyarınca (BOZULMASINA), ilamın tebliğinden itibaren 10 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 27/12/2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/308, Karar No: 2015/234, Tarih: 19.03.2015

**16. Ceza Dairesi         2015/308 E.  ,  2015/234 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Asliye Ceza Mahkemesi

Suç : İftira

Hüküm : TCK'nın 267/1, 43/2-1, 62. maddeleri uyarınca mahkumiyet

Dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Sanık ..., Cumhuriyet savcılığına verdiği 17.11.2011 havale tarihli şikayet dilekçesinde, mahkeme huzurunda alınan savunmasında ve 09.07.2013 havale tarihli gerekçeli temyiz dilekçesinde katılanlardan ...'a verdiği 05.01.2006 tanzim ve 07.09.2009 ödeme tarihli senedin teminat senedi olduğunu, söz konusu senedi kendisinin imzaladığını, bu senedin bedele ilişkin kısmında ''10.000 YTL'' yazılı olup, diğer kısımlarının boş olduğunu, katılanların senet üzerinde 10.000 YTL olarak yazılan rakamı tahrif etmek suretiyle 40.000 YTL yaptıklarını, senet üzerindeki boş olan kısımları da tahrifata uygun olarak doldurduklarını ve hakkında icra takibi yaptıklarını bildirmiş olmasına göre; Jandarma Bölge Kriminal Laboratuvar Amirliğince düzenlenen mürekkep ve tahrifat incelemesine dair rapor ile yetinilmeyip sanık ve katılanların Kamu Kurum ve Kuruluşlarında bulunan önceden yazılmış yazı, imza ve rakam örnekleri getirtilerek ve ayrıca huzurda tatbike elverişli yazı, rakam ve imzaları temin edildikten sonra dosyanın adli emanette kayıtlı senetle birlikte Adli Tıp Kurumu Başkanlığı iligili ihtisas Kurulu'na gönderilerek, özellikle senet üzerinde miktar hanesindeki rakamda herhangi bir tahrifat yapılıp yapılmadığı, rakamlarla yazıların uyumlu olup olmadığı, yazı ve mürekkep farkı bulunup bulunmadığı, varsa bunların kimin el ürünü olduğu hususlarını bildirir etraflı ve açıklayıcı rapor aldırıldıktan sonra sonucuna göre hukuki durumun taktir ve tayini gerekirken eksik araştırma sonucu yazılı şekilde hüküm kurulması,

Kanuna aykırı, sanığın temyiz itirazları bu itibarla yerinde görüldüğünden, hükmün bu sebepten dolayı BOZULMASINA, 19.03.2015 tarihinde oybirliğiye karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/23036, Karar No: 2012/13401, Tarih: 10.05.2012

**2. Ceza Dairesi         2010/23036 E.  ,  2012/13401 K.**

**"İçtihat Metni"**

Tebliğname No : 2 - 2008/246162

MAHKEMESİ : Pendik 2. Sulh Ceza Mahkemesi

TARİHİ : 13/02/2008

NUMARASI : 2007/482 (E) ve 2008/86 (K)

SUÇ : Hakaret

Dosya incelenerek gereği düşünüldü;

Dosya içeriğine göre diğer temyiz itirazları yerinde görülmemiştir. Ancak;

1- Sanığa kısa kararda hesap hatası sonucu 3100 TL adli para cezası verilmesi, gerekçeli karada ise bu hata fark edilip sanığın cezasının 2100 TL adli para cezasına indirilmesi suretiyle çelişki yaratılması,

2-Katılanın belgeye dayalı bir zararının bulunmadığı gibi, manevi zararın hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilip verilmeyeceğinin değerlendirilmesi sırasında nazara alınamayacağı gözetildiğinde; denetime olanak verecek şekilde yasal ve yeterli gerekçe ortaya konulmadan, önceden sabıkası olmayan sanık hakkında, “uzlaşma sağlanamadı ve manevi tazminat sonuca bağlanmadı” denilmekle yetinilerek 5271 sayılı CMK.nun 231/5 maddesinin uygulanmasına yer olmadığına karar verilmesi,

Bozmayı gerektirmiş, sanık müdafiinin ve katılan vekilinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükmün bu sebepten dolayı istem gibi BOZULMASINA, 10.05.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/5058, Karar No: 2012/7421, Tarih: 17.12.2012

**23. Hukuk Dairesi         2012/5058 E.  ,  2012/7421 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İcra Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki sıra cetveline şikayetin yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı şikayetin reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde şikayetçi vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

-K A R A R-

Şikayetçi vekili, şikayet olunanın sıra cetvelinde kabul edilen haczinin, İİK'nın 8 ve 85. maddelerine göre düzenlenen bir haciz tutanağına dayanmadığını, bu iddia saklı kalmak ve bu iddiadan sonra değerlendirilmek üzere müvekkilinin alacaklı olduğu takip dosyasından haczedilip ihaleye çıkarılan ve sıra cetveline konu olan taşınırlar ile şikayet olunanın haczettirdiği kabul edilen taşınır malların aynı olmadığını ileri sürerek, sıra cetvelinin iptaline karar verilmesini talep ve şikayet etmiştir.

Şikayet olunan vekili, şikayetin reddini istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma ve dosya kapsamına göre; şikayet olunanın dosyasındaki talep, haciz ve kıymet takdir tutanağı ve teknik bilirkişi raporları dikkate alındığında borçlunun taşınır mallarına usulüne uygun haciz konulduğu gerekçesiyle, şikayetin reddine karar verilmiştir.

Kararı, şikayetçi vekili temyiz etmiştir.

1) Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, şikayetçi vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazları yerinde değildir.

2) Şikayet, sıra cetveline konu taşınırlar üzerinde şikayet olunan tarafından yapılan geçerli bir haczin olmadığına ilişkindir. Mahkemece, şikayet olunanın haczinin, usulüne uygun bir haciz tutanağına dayanmadığı itirazı gerekçedeki sebeplerle reddedilmiş ise de, sıra cetveline konu olan taşınırlar ile şikayet olunanın haczettirdiği taşınır malların farklı olduğu iddiası incelenmemiştir.

Mahkemece, sıra cetvelinde bedeli paylaşıma konu taşınırlar ile şikayetçi ve şikayet olunanın haczettirdiği taşınırların uzman bilirkişi kurulu aracılığı ile gerekirse mahallinde keşif yapılarak tek tek incelenmesi ve aynı olup olmadıkları hususunda açıklamalı rapor alınıp, oluşacak sonuç çerçevesinde bir karar verilmesi gerekirken, eksik incelemeye dayalı yazılı şekilde hüküm tesisi doğru olmamıştır.

SONUÇ: Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan nedenlerle şikayetçi vekilinin diğer temyiz itirazlarının reddine, (2) numaralı bentte açıklanan nedenlerle, temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün, şikayetçi yararına BOZULMASINA, peşin alınan harcın istek halinde iadesine, kararın tebliğinden itibaren 10 gün içerisinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere 17.12.2012 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2019/5645, Karar No: 2019/7195, Tarih: 09.10.2019

**10. Hukuk Dairesi         2019/5645 E.  ,  2019/7195 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :İş Mahkemesi

No : 2018/243-2019/295

Taraflar arasında görülen yaşlılık aylığı tespiti ve alacak davası sonucu yerel mahkemece verilen hüküm, Dairemiz incelemesinden geçerek kesinleşmiş ise de, davacının Anayasa Mahkemesine bireysel başvurusu sonucu, Anayasa Mahkemesince mülkiyet hakkının ihlal edildiğine karar verilmiştir.

Anayasa Mahkemesi kararı sonucu mahkemece yeniden verilen kararın temyizen incelenmesi davalı avukatı tarafından istenmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

1982 Anayasasının 148/1. maddesinde, Anayasa Mahkemesinin görevleri arasında bireysel başvuruları kararı bağlayacağı düzenlenmiş, aynı maddenin 3 ve 4. fıkralarında;

“(Ek fıkra: 7/5/2010-5982/18 md.) Herkes, Anayasada güvence altına alınmış temel hak ve özgürlüklerinden, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi kapsamındaki herhangi birinin kamu gücü tarafından, ihlal edildiği iddiasıyla Anayasa Mahkemesine başvurabilir. Başvuruda bulunabilmek için olağan kanun yollarının tüketilmiş olması şarttır.

(Ek fıkra: 7/5/2010-5982/18 md.) Bireysel başvuruda, kanun yolunda gözetilmesi gereken hususlarda inceleme yapılamaz.”

Anayasanın 153. maddesine göre de, Anayasa Mahkemesinin kararları kesindir ve Anayasa Mahkemesi kararları Resmî Gazetede hemen yayımlanır ve yasama, yürütme ve yargı organlarını, idare makamlarını, gerçek ve tüzelkişileri bağlar. Anayasa Mahkemesinin diğer kararları gibi bireysel başvuruları inceleyen Bölüm kararları da yasama, yürütme ve yargı organlarını, idare makamlarını, gerçek ve tüzelkişileri bağlamaktadır.

2010 yılında Anayasa'nın 148. maddesinde yapılan değişiklikle Anayasa Mahkemesine bireysel başvuruları karara bağlama yetki ve görevi verilmiştir. Bu değişikliğin gerekçesinde şöyle ifade edilmiştir: "Bireysel başvuru ya da anayasa şikâyeti, kamu gücü tarafından, temel hak ve özgürlükleri ihlâl edilen bireylerin başvurdukları olağanüstü bir kanun yolu olarak tanımlanmaktadır. Günümüzde, temel hakların korunması amacıyla bireysel başvuru yolu, pek çok uygar ülkede anayasa yargısının ayrılmaz bir parçası kabul edilmektedir.“

6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluş ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanunun "Mahkemenin görev ve yetkileri" kenar başlıklı 3/1-c bendinde Yüksek Mahkemeye “Anayasanın 148 inci maddesi uyarınca yapılan bireysel başvuruları karara bağlamak” görevi verilmiştir.

Aynı kanunun "Bireysel başvuru hakkı" kenar başlıklı 45. maddesinin (1) numaralı fıkrası şöyledir: "Herkes, Anayasada güvence altına alınmış temel hak ve özgürlüklerinden, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi ve buna ek Türkiye‘nin taraf olduğu protokoller kapsamındaki herhangi birinin kamu gücü tarafından, ihlal edildiği iddiasıyla Anayasa Mahkemesine başvurabilir."

Aynı kanunun "Bireysel başvuru hakkı" kenar başlıklı 45. maddesinin (1) numaralı fıkrası şöyledir: "Herkes, Anayasada güvence altına alınmış temel hak ve özgürlüklerinden, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi ve buna ek Türkiye‘nin taraf olduğu protokoller kapsamındaki herhangi birinin kamu gücü tarafından, ihlal edildiği iddiasıyla Anayasa Mahkemesine başvurabilir."

"Esas hakkındaki inceleme" kenar başlıklı 49. maddesinin (6) numaralı fıkrasının ilgili bölümü şöyledir:"... bir mahkeme kararına karşı yapılan bireysel başvurulara ilişkin inceleme ... bir temel hakkın ihlal edilip edilmediği ve bu ihlalin nasıl ortadan kaldırılacağının belirlenmesi ile sınırlıdır. Bölümlerce kanun yolunda gözetilmesi gereken hususlarda inceleme yapılamaz."

"Kararlar" kenar başlıklı 50. maddesinin (1) ve (2) numaralı fıkraları şöyledir:

"(1) Esas inceleme sonunda, başvurucunun hakkının ihlal edildiğine ya da edilmediğine karar verilir. İhlal kararı verilmesi hâlinde ihlalin ve sonuçlarının ortadan kaldırılması için yapılması gerekenlere hükmedilir. Ancak yerindelik denetimi yapılamaz, idari eylem ve işlem niteliğinde karar verilemez.

(2) Tespit edilen ihlal bir mahkeme kararından kaynaklanmışsa, ihlali ve sonuçlarını ortadan kaldırmak için yeniden yargılama yapmak üzere dosya ilgili mahkemeye gönderilir. Yeniden yargılama yapılmasında hukuki yarar bulunmayan hâllerde başvurucu lehine tazminata hükmedilebilir veya genel mahkemelerde dava açılması yolu gösterilebilir. Yeniden yargılama yapmakla yükümlü mahkeme, Anayasa Mahkemesinin ihlal kararında açıkladığı ihlali ve sonuçlarını ortadan kaldıracak şekilde mümkünse dosya üzerinden karar verir."

Yine 6216 sayılı Kanun'un "Mahkeme kararları" kenar başlıklı 66/1. maddesine göre, "Mahkeme kararları kesindir. Mahkeme kararları Devletin yasama, yürütme ve yargı organlarını, idare makamlarını, gerçek ve tüzel kişileri bağlar."

Yukarıda belirtilen yasal düzenlemeler karşısında Anaya Mahkemesince bireysel başvurular sonucu verdiği kararların hukuki niteliği üzerinde durmak gerekir. Anayasanın 148. maddesindeki değişikliğin gerekçesinde bireysel başvuru yolu, olağanüstü bir kanun yolu olarak tanımlanmıştır. Bireysel başvuru ya da anayasa şikâyeti, temel hak ve özgürlükleri yasama, yürütme veya yargı organlarının işlemleri tarafından ihlal edilen bireylerin başvurdukları olağanüstü bir kanun yolu olarak tanımlanabilir. Bireysel başvuru öncelikle, hakları ihlal edilenlere Anayasa veya yasayla tanınan bir dava türüdür. Anayasa Mahkemesinin kararına göre, "Anayasa’nın 148. maddesinde yer verilen bireysel başvuru yolu, dava dilekçesinde belirtildiği gibi sadece bir hakkın ihlal edilip edilmediğinin tespiti davası değil, bireylerin temel hak ve özgürlüklerinin kamu gücü tarafından ihlalinin önlenmesi ve bir ihlal tespiti durumunda da bu ihlalin sonuçlarını ortadan kaldıracak veya meydana gelen zararı giderecek şekilde hukuki sonuçlar doğuran bir dava niteliğindedir" (AYM 1.3.2012 t. E.2011/59, K.2012/34).

Bireysel başvuru yolu, temyiz veya istinaf benzeri bir başvuru olmadığı gibi, temyiz veya istinaf sonrası olağanüstü bir temyiz fırsatı da değildir. Anayasanın 148/4. maddesinde bireysel başvuruda, kanun yolunda gözetilmesi gereken hususlarda inceleme yapılamayacağı belirtilmiş, 6216 sayılı Kanunun 45. maddesinde de aynı hüküm tekrar edilmiştir. Bu kapsamda temyiz ve istinaf aşamalarında, ilk derece mahkemelerinin olayları ve delilleri değerlendirmeleri doğru yapıp yapmadıkları, mahkemelerin yaptığı işlemlerin yasalara uygun olup olmadığı ve yasa kurallarının doğru uygulanıp uygulanmadığı değerlendirilirken Anayasa Mahkemesi, genel mahkemelerin olayı ve delilleri değerlendirirken, yasa kurallarını uygularken temel hakları ihlal edip etmediklerini ve ihlal varsa bu ihlallerin bireysel başvuru yolu dışında başka bir yolla giderilip giderilemeyeceğini inceler.

6216 sayılı Kanun'un 50/1. fıkrasında; bireysel başvuruların esas incelemesi sonunda başvurucunun hakkının ihlal edildiğine ya da edilmediğine karar verileceği, ihlal kararı verilmesi hâlinde ihlalin ve sonuçlarının ortadan kaldırılması için yapılması gerekenlere hükmedileceği ifade edilmiştir. Dolayısıyla Anayasa Mahkemesinin bireysel başvurular kapsamındaki yetki ve görevi, hakkın ihlal edilip edilmediğinin tespitiyle sınırlı olmayıp tespit edilen ihlalin ve sonuçlarının ortadan kaldırılması için yapılması gerekenlerin belirlenmesini de kapsamaktadır (AYM 15.3.018 t. 2018/3007 başvuru sayılı kararı). Bu kapsamda tespit edilen ihlal bir mahkeme kararından kaynaklanmışsa, ihlali ve sonuçlarını ortadan kaldırmak için yeniden yargılama yapmak üzere dosya ilgili mahkemeye gönderileceği hükme bağlanmıştır.

Kanun'da, ihlalin ve sonuçlarının nasıl ortadan kaldırılacağına ilişkin belirleme yapma bakımından Anayasa Mahkemesine geniş bir takdir yetkisi verilmiştir. Bunun tek sınırı 6216 sayılı Kanun'un 50. maddesinin (1) numaralı fıkrasının sonunda yer alan Anayasa Mahkemesinin idari eylem ve işlem niteliğinde karar veremeyeceğine ilişkin düzenlemedir. Buna göre anılan sınır, Anayasa Mahkemesinin ihlalin ve sonuçlarının nasıl giderileceğine hükmederken idarenin yerine geçerek işlem tesis edemeyeceğini ifade eder. Bireysel başvurunun niteliği dikkate alındığında bu sınırlama sadece idare değil yasama ve yargı organları yönünden de geçerlidir. Mahkeme, ihlalin ve sonuçlarının nasıl giderileceğine hükmederek kararı, gerekli işlemlerin tesis edilmesi için ilgili mercilere gönderir. Bu bağlamda Anayasa Mahkemesi kural olarak ihlalin ve sonuçlarının nasıl ve hangi araçlarla ortadan kaldırılacağı hususunda ilgili mercilere takdir yetkisi bırakır (AYM 15.3.018 t. 2018/3007 başvuru sayılı kararı).