muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2015/19681, Karar No: 2018/318, Tarih: 29.01.2018

2- Hükme esas alınan teknik bilirkişi raporunda (B) harfi ile gösterilen bölüme yönelik temyiz itirazlarının incelenmesine gelince, Bu bölüme yönelik dava, TMK'nın 713/1, 3402 sayılı Kadastro Kanunu'nun 14 ve 17. maddelerine dayalı tescil isteğine ilişkindir. TMK'nın 713. maddesinin 2. ve 3. fıkralarında tescil davasının, Hazineye ve ilgili kamu tüzel kişisine karşı birlikte açılacağı, davanın konusunun mahkeme tarafından gazeteyle bir defa ve taşınmazın bulunduğu yerde uygun araçlarla en az üç defa ilan olunacağı düzenlenmiştir. Ne var ki; somut olayda davalı olarak yalnızca ... gösterilmiş, taşınmazın bulunduğu ... Köyü Tüzel Kişiliği davaya dahil edilmemiş, davanın niteliği gereği yapılması zorunlu olan ilanlarda yaptırılmamıştır. Taraf teşkili dava koşullarından olup, yargılamanın her aşamasında mahkeme tarafından re'sen göz önünde bulundurulması gerekir. Taraf teşkili sağlanmadan işin esasına girilerek karar verilemez. Öte yandan; mahkemece yapılan zilyetlik araştırması da son derece yetersiz olup, taşınmazın niteliğinin ve kullanım süresinin belirlenmesinde esaslı unsur olan hava fotoğraflarından yararlanılmamış, mahalli bilirkişi ve tanıklardan taşınmazın kim yada kimler tarafından ne zamandan beri ne şekilde kullanıldığı ve davacı taraf lehine kazanım koşullarının oluşup oluşmadığı yönünde ayrıntılı beyan alınmamış, taşınmazın niteliği, üzerinde sürdürülen bir zilyetlik mevcut ise bunun ne zamandan beri hangi tasarruflar ile sürdürüldüğü ve taşınmazın aktif dere yatağında bulunup bulunmadığı hususlarında alınan soyut içerikli ve gerekçesiz bilirkişi raporlarına itibar edilmiştir. Bu şekilde eksik araştırma ve inceleme ile hüküm kurulamaz. Hal böyle olunca doğru sonuca varılabilmesi için; öncelikle davacı tarafa yasal hasım durumunda bulunan ... Köyü Tüzel Kişiliği'ne husumet yaygınlaştırılıp dava dilekçesi ve duruşma günü yöntemine uygun şekilde tebliğ edilerek taraf teşkili sağlanmalı, dava konusu taşınmazları kapsayacak şekilde ve dava tarihi olan 2013 yılından geriye doğru 15-20-25 yıl öncesine ait hava fotoğrafları Harita Genel Komutanlığından getirtilerek dosya arasına konulduktan sonra mahallinde fen bilirkişi, ziraat mühendisi, jeoloji mühendisi ve jeodezi ve fotogrametri uzmanı ile üç kişilik yerel bilirkişi kurulu ve taraf tanıkları katılımıyla yeniden keşif yapılmalıdır

. Yapılacak keşif sırasında yerel bilirkişi ve taraf tanıklarından çekişmeli taşınmazın öncesinin ne olduğu, ilk kez hangi tarihte kullanılmaya başlandığı, kimden kime ne şekilde intikal ettiği, kim ya da kimler tarafından ne şekilde kullanılageldiği, imar-ihyaya, ne zaman başlanıldığı ve tamamlandığı hususlarında olaylara dayalı ayrıntılı bilgi alınmalı; fen bilirkişiden keşfi izlemeye elverişli harita ve rapor düzenlemesi istenmeli; ziraat mühendisi bilirkişi kurulundan çekişmeli taşınmazların öncesinin ve hali hazır durumunun ne olduğu, toprak yapısı, bitki örtüsü ve niteliği hususlarında bilimsel verilerle desteklenmiş, denetime elverişli rapor düzenlemesi, çekişmeli taşınmazın farklı yön ve açılardan fotoğrafları çektirilerek rapora eklenmesi istenmeli, jeodezi ve fotogrametri mühendisine yukarıda belirtilen tarihlerdeki hava fotoğrafları üzerinde inceleme yaptırılarak; çekişme konusu taşınmaz hava fotoğraflarında gösterilmeli, bu yerin önceki ve şimdiki niteliğinin, arazinin ekonomik amacına uygun olarak tarım arazisi niteliğiyle kullanılıp kullanılmadığının, imar-ihyaya muhtaç olup olmadığı ve zilyetliğine ne zaman başlanıldığının belirlenmesine çalışılmalı, jeoloji mühendisi bilirkişiden dava konusu taşınmazın önceki ve şimdiki niteliğini, dere yatağı niteliğinde olup olmadığını, evveliyatının dere yatağı niteliğinde olup olmadığını, dere yatağından kazanılıp kazanılmadığını, halen aktif dere yatağında kalıp kalmadığını, aktif dere yatağında kalmıyor ise derenin etkisi altında kalan yerlerden olup olmadığını açıklar nitelikte ayrıntılı ve gerekçeli rapor alınmalı, keşifteki tanık ve yerel bilirkişi ifadeleri, bilimsel esaslara ve maddi bulgulara dayanılarak hazırlanan söz konusu bilirkişi raporlarıyla denetlenmeli, TMK'nın 713/4 ve 5. fıkraları gereğince keşif sonucu elde edilen bilirkişinin rapor ve krokisine göre gerekli yerel ve gazete ilanları yöntemine uygun bir biçimde yapılmalı, ilanın yapıldığı gazete ile ilan tutanakları dosya arasına konulmalı, yasal 3 aylık sürenin dolması beklenilmeli, bundan sonra toplanmış ve toplanacak tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre bir karar verilmelidir. Mahkemece bu yönler göz ardı edilerek yazılı şekilde hüküm kurulması isabetsiz olup, temyiz itirazları açıklanan nedenlerle yerinde görüldüğünden kabulü ile hükmün BOZULMASINA, 29.01.2018 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/21113, Karar No: 2015/14094, Tarih: 30.09.2015

**12. Ceza Dairesi         2014/21113 E.  ,  2015/14094 K.**

**"İçtihat Metni"**

Tebliğname No : 12 - 2014/142878

Mahkemesi : Aydın 3. Asliye Ceza Mahkemesi

Karar Tarihi : 29/01/2014

Numarası : 2012/1156 - 2014/90

Suç : 2863 sayılı Kanuna aykırılık

2863 sayılı Kanuna aykırılık suçundan sanığın mahkumiyetine ilişkin hüküm, sanık tarafından temyiz edilmekle, dosya incelenerek gereği düşünüldü:

İncirliova İlçe Jandarma Komutanlığına yapılan kaçak kazı ihbarı üzerine, olay yeri olan ...ilçesi, ...köyü, .. mahallesi, ... mevkiine giden kolluk görevlilerince sanık A.. S..'nın, haklarında verilen mahkumiyet kararları temyiz incelemesine gelmeyen diğer sanıklar A.. Ö.., A.. T.., M.. Y.. ve A.. Y.. ile birlikte ağaçlık bir alanda yemek yediklerinin görüldüğü, etrafta yapılan incelemede sanıkların yanlarında kazma, kürek, arama dedektörleri gibi kazı faaliyetinde kullanılacak suç eşyalarının, yine sanıklara yakın mesafede 3x3 metre genişliğinde, 6 ve 8 metre derinliğinde kazı yerleri ile derinliği az çukurlar olduğunun tespit edildiği, bu esnada sanık A.. S..'nın şüpheli şekilde yere eğildiğinin görülmesi üzerine sanığın bulunduğu yere giden kolluk görevlilerince, yerde bir poşet içerisinde 4 adet Helenistlik döneme ait sikkenin olduğunun görüldüğü ve tüm eşyaların sanıkların rızası doğrultusunda muhafaza altına alındığı, 10.04.2012 tarihli Aydın Müze Müdürlüğü raporundan ve 06.05.2013 tarihli olay yeri keşfine iştirak eden arkeolog bilirkişisi raporundan anlaşılacağı üzere, kazı yapılan yerin henüz tescil edilmiş bir sit alanı olmadığı, ancak olay yerinin Geç Roma-Bizans Dönemine ait bir yerleşim alanı olduğu, Antik Döneme ait seramik parçalarına rastlandığı, bu nedenlerle de bu alanın 2863 sayılı Kanunun 6. maddesinde belirtilen korunması gerekli bir alan olduğu, her ne kadar sanık A.. S..'nın verdiği ifadelerinde, olay yerine diğer sanıkların isteği üzerine yemek getirdiğini, yemek yedikleri esnada da yakalandıklarını, atılı suçlamayı kabul etmediğini beyan etmiş ise de, gerek ihbarın içeriği, gerek sanıkların yakalanış şekilleri ve yakalandıkları yerde suç aletlerinin ve kazı çukurlarının tespit edilmesi, gerekse de sanık A.. S..'nın 4 adet sikkenin bulunduğu torbayı yere bırakırken kolluk görevlilerince görülmesi karşısında, sanık A.. S..'nın ifadelerinin cezalandırılmaktan kurtulmaya yönelik olduğu ve hayatın normal akışı karşısında inandırıcı bulunmadığı, tüm dosya kapsamından sanık A.. S..'nın, kararı temyiz incelemesine gelmeyen diğer sanıklarla fikir ve eylem birliği içerisinde, kültür varlığı bulabilmek amacıyla izinsiz kazı yaptığı ve üzerine atılı eylemin sabit olduğu anlaşılmakla,

Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre, sanığın, üzerine atılı suçun delillerinin bulunmadığına, bu nedenle beraatine karar verilmesi gerektiğine ilişkin temyiz itirazlarının reddiyle, hükmün isteme uygun olarak ONANMASINA, 30.09.2015 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/16043, Karar No: 2015/29499, Tarih: 21.05.2015

**4. Ceza Dairesi         2013/16043 E.  ,  2015/29499 K.**

**"İçtihat Metni"**

Tebliğname No : 4 - 2013/134780

MAHKEMESİ : Gaziantep 17. Asliye Ceza Mahkemesi

TARİHİ : 18/05/2010

NUMARASI : 2009/195 (E) ve 2010/454 (K)

SUÇ : Tehdit

Yerel Mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle, başvurunun süresi ve kararın niteliği ile suç tarihine göre dosya görüşüldü:

Temyiz isteğinin reddi nedenleri bulunmadığından işin esasına geçildi.

Vicdani kanının oluştuğu duruşma sürecini yansıtan tutanaklar belgeler ve gerekçe içeriğine göre yapılan incelemede başkaca nedenler yerinde görülmemiştir.

Ancak,

Müştekinin soruşturma aşamasındaki 19/03/2009 tarihli “ ... Babama bu yazılan notun B.. Ç.. isimli şahsın yazısı olduğunu, daha önce göndermiş olduğu mektuplardaki yazı ile aynı olduğunu, bu yazının B.. Ç.. isimli şahsa ait olduğundan adım gibi eminim, bu yazı bana göndermiş olduğu mektuplardaki yazı ile yüzde yüz aynıdır. Bundan dolayı B.. Ç.. isimli şahıs tehdit etmiştir diye söyledim...” şeklindeki beyanı karşısında, müştekinin posta kutusuna bırakılan notun sanık tarafından yazılmış olduğunu bildiğinin anlaşılması nedeniyle sanığın eyleminin TCK'nın 106/1-1.cümlesine uyan tehdit suçunu oluşturduğu gözetilmeden, aynı Kanunun 106/2-b maddesi uyarınca hüküm kurulması,

Kanuna aykırı ve sanık B.. Ç..'ın temyiz nedenleri yerinde görüldüğünden tebliğnamedeki onama düşüncesinin reddiyle HÜKMÜN BOZULMASINA, yargılamanın bozma öncesi aşamadan başlayarak sürdürülüp sonuçlandırılmak üzere dosyanın esas/hüküm mahkemesine gönderilmesine, 21/05/2015 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/17442, Karar No: 2013/14835, Tarih: 17.09.2013

**7. Hukuk Dairesi         2013/17442 E.  ,  2013/14835 K.**

**"İçtihat Metni"**

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtayca incelenmesi taraf vekilleri tarafından istenilmekle, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dosya incelendi, gereği görüşüldü:

Dosyadaki yazılara, hükmün uyulan önceki Yargıtay bozma ilamına uygun biçimde verilmiş olmasına, bozma ile kesinleşen ve karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin yeniden incelenmesine hukukça ve yasaca cevaz bulunmamasına ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre tarafların yerinde görülmeyen bütün temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun olan hükmün ONANMASINA, temyiz harcı peşin alındığından davacıdan yeniden harç alınmasına yer olmadığına, davalı ... harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına, 17.09.2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2018/7324, Karar No: 2018/17871, Tarih: 09.10.2018

**9. Hukuk Dairesi         2018/7324 E.  ,  2018/17871 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : ... BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 28. HUKUK DAİRESİ

İLK DERECE

MAHKEMESİ : ... 12. İŞ MAHKEMESİ

DAVA : Davacı, feshin geçersizliğine, işe iadesine ve yasal sonuçlarına hükmedilmesine karar verilmesini istemiştir.

Yerel mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesinin kabul kararına karşı davalılar avukatları istinaf başvurusunda bulunmuşlardır.

... Bölge Adliye Mahkemesi 28. Hukuk Dairesi;

a-Davalı ...Kilitleme Sistem. San. ve Tic. Ltd. Şti. yönünden husumet nedeniyle reddine,

b-Davalı ... Araştırma ve Tanıtım Hizm. Dış Tic. A.Ş. yönünden davanın kabulüne karar vermiştir.

... Bölge Adliye Mahkemesi 28. Hukuk Dairesi'nin kararı süresi içinde davacı vekili ile davalılardan ... Araştırma ve Tanıtım Hizm. Dış Tic. A.Ş. vekili tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

A)Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, davacının 07.11.2013-31.01.2016 tarihleri arasında davalı şirketler bünyesinde çalıştığını, davalılar arasında asıl işveren – alt işveren ilişkisi bulunduğunu, davacının sigorta primleri işe girdiği tarihten itibaren ... Araştırma ve Tanıtım Hizm. Dış Tic. A.Ş. tarafından yatırılmış ise de ... Kilitleme Sistem. San. ve Tic. Ltd. Şti. isimli şirket bünyesi ve binasında çalıştığını, davalılardan alt işveren şirket ... Araştırma ve Tanıtım Hizm. Dış Tic. A.Ş.’nin kadro azaltılması gerekçesi ile davacının işine son verdiğini, feshe gerekçe hususların gerçeği yansıtmadığını iddia ederek feshin geçersizliğinin tespiti ile davacının ... Araştırma ve Tanıtım Hizm. Dış Tic. A.Ş.’nde işe iadesine, mali hükümlerden davalıların müştereken ve müteselsilen sorumlu bulunduklarının tespitine karar verilmesini talep etmiştir.

B)Davalı Cevabının Özeti:

B)Davalı Cevabının Özeti:

Davalı ... Kilitleme Sistem. San. ve Tic. Ltd. Şti. vekili; davacının davalı şirket çalışanı olmadığını, iş akdinin de davalı şirket tarafından feshedilmediğini, diğer davalı şirket ile aralarında asıl işveren – alt işveren ilişkisi bulunmadığını, her iki şirket arasında ticari ilişkinin mevcut olduğunu, ... Araştırma ve Tanıtım Hizm. Dış Tic. A.Ş. personeli olan davacının davalı şirketin satış ve dağıtımını yaptığı ürünlerin satış noktalarındaki tanıtım ve bilgilendirme (Merchandiser) elemanı olarak görev yaptığını, yapı marketlerde ürünlerin sunumu, market çalışanlarının bilgilendirilmesi, tanıtım, ürün–stok takibi gibi hususlarda ... yaptığını, müvekkili şirketin bayiler bazında toptan satış yaptığını, uhdesinde çalışan satış ve tanıtım elemanlarının da bu çerçevede bayilerle ticari alışveriş içerisinde bulunduğunu, nihai tüketiciye ulaşacak şekilde direkt satış yapmadıklarını, davacının da bu ticari ilişki kapsamında diğer davalı şirkette istihdam edildiğini, diğer davalı şirket tarafından davalı şirkete yönlendirilerek perakende satışlar kapsamında ürün lansmanlarının yapı marketlerde yapılması bakımından dışarıdan destek temini sağlama gereği üzerine diğer davalı şirket çalışanı olarak görev yaptığını, bu nedenle şirketin asıl işverenlik sıfatı bulunmadığını, davacının davalı şirket ile arasında herhangi bir hizmet sözleşmesi bulunmadığını, her iki davalı şirketin birbirinden bağımsız olduğunu belirterek davanın husumetten reddini talep etmiştir.

Davalı ... Araştırma ve Tanıtım Hizm. Dış Tic. A.Ş. vekili; davalı şirketin sözleşme ilişkisi içerisinde bulunduğu müşterilerin ürünlerinin tanıtım organizasyonu işini yaptığını, bu şirketlerin talepleri doğrultusunda tanıtım kadrolarının oluşturulduğunu, şirket ile diğer davalı şirket arasında yapılan sözleşmedeki işin ifası amacı ile personel görevlendirildiğini, personelin iş akdinin de bu şekilde yapıldığını, davacının da müvekkili şirket ile imzaladığı hizmet akdi ile bu tanıtım hizmetlerinde çalışmaya başladığını, diğer davalı şirketin tanıtım hizmetleri projesinde çalıştığını, tanıtım hizmeti verilen müşteri ile hizmet ilişkisinde kadro azaltılmasına gidilmediğinden davacının yürüttüğü tanıtım hizmetinin son bulduğunu, davacı talebinin haklı ve yasal olmadığını, davacının belirli bir projede çalıştırılmak üzere istihdam edildiğini, bu iş dışında davacıya önerilecek herhangi bir kadro olmadığından iş akdi feshedilerek tüm haklarının ödendiğini belirterek davanın reddini talep etmiştir.

C)İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti:

İlk derece mahkemesince, davalı tarafca yapılan feshin geçerli olduğu ispat edilemediği gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

D)İstinaf başvurusu :

İlk derece mahkemesinin kararına karşı, davalı vekilleri ayrı ayrı istinaf başvurusunda bulunmuştur.

E)İstinaf Sebepleri:

C)İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti:

İlk derece mahkemesince, davalı tarafca yapılan feshin geçerli olduğu ispat edilemediği gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

D)İstinaf başvurusu :

İlk derece mahkemesinin kararına karşı, davalı vekilleri ayrı ayrı istinaf başvurusunda bulunmuştur.

E)İstinaf Sebepleri:

Davalı ... Kilitleme Sistem. San. ve Tic. Ltd. Şti. vekili istinaf başvurusunda; husumet itirazında bulunduğunu, dosyaya alınan bilirkişi raporunun hatalı olduğunu belirtmiştir.

Davalı ... Araştırma ve Tanıtım Hizm. Dış Tic. A.Ş. vekili istinaf başvurusunda; tanıklarının dinlenmediğini, iş akdinin geçerli nedenlerle feshedildiğini belirtmiştir.

F)Bölge Adliye Mahkemesi Kararının Özeti :

Bölge Adliye Mahkemesince, davacının davalı ... Araştırma ve Tanıtım Hizm. Dış Tic. A.Ş. ile davalı ... Kilitleme Sistem. San. ve Tic. Ltd. Şti. arasındaki ticari ilişki kapsamında davalı ... Araştırma ve Tanıtım Hizm. Dış Tic. A.Ş. tarafından istihdam edilmiş olduğu, davalı ... Araştırma ve Tanıtım Hizm. Dış Tic. A.Ş.'nin kendi iş koluna ve iştikal alanına girmeyen farklı beceri ve ... düzeni gerektiren perakende satışlar kapsamında ürün lansmanlarının yapılması bakımından dışardan destek temini sağlama gereği üzerine davalı ... şirketi çalışanı olarak görev yaptığı, davalı ... Kilitleme Sistem. San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin asıl işverenlik sıfatının bulunduğunun ispatlanamadığı davalı ... Kilitleme Sistem. San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin husumete yönelik başvurusunun esastan kabulüne, iş akdinin feshinin geçerli nedene dayandığı kanıtlanamadığından davalı ... şirketinin başvurusunun reddine şeklinde ilk derece kararının düzeltilmesine karar verilmiştir.

G)Temyiz başvurusu :

Bölge Adliye Mahkemesi’nin kararına karşı davacı vekili ve davalı ... Araştırma ve Tanıtım Hizm. Dış Tic. A.Ş. vekili tarafından süresinde temyiz başvurusunda bulunulmuştur.

H)Gerekçe:

1- Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davalı ... Araştırma ve Tanıtım Hizm. Dış Tic. A.Ş.’nin tüm ve davacının aşağıdaki bent kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2- Taraflar arasında davacının hangi işveren nezdindeki işe iade edileceği ve mali haklardan kimin sorumlu tutulacağı hususunda ihtilaf vardır.

Feshin geçersizliği ve işe iade davasında, asıl işveren-alt işveren ilişkisi bulunduğu takdirde, her iki işverene birlikte dava açılmasında işçi açısından yarar vardır. Muvazaa olmadığı sürece, alt işveren işçisi ile ilgili davada istemin ve verilecek kararın, feshin geçersizliği ve işe iade yönünden alt işveren, ancak feshin geçersizliğine bağlanan işe başlatmama tazminatı ve boşta geçen süre ücretinden her iki işverenin birlikte sorumluluğu kapsamında olması gerekir.

Feshin geçersizliği ve işe iade davasında, asıl işveren-alt işveren ilişkisi bulunduğu takdirde, her iki işverene birlikte dava açılmasında işçi açısından yarar vardır. Muvazaa olmadığı sürece, alt işveren işçisi ile ilgili davada istemin ve verilecek kararın, feshin geçersizliği ve işe iade yönünden alt işveren, ancak feshin geçersizliğine bağlanan işe başlatmama tazminatı ve boşta geçen süre ücretinden her iki işverenin birlikte sorumluluğu kapsamında olması gerekir.

Asıl işveren alt işveren ilişkisinin muvazaalı olmadığı, kısaca asıl-alt işveren ilişkisi bulunduğu iddia edilip, sadece asıl işverene karşı dava açıldığında, davacının işvereni ve iade edilecek alt işveren olduğundan husumetin tevcihinde hata kabul edilerek, alt işverene dava dilekçesi tebliğ edilerek, davalı taraf olarak davaya kabul edilmelidir. Davacı tarafın muvazaa veya asıl işveren alt işveren ilişkisinin 4857 sayılı İş Kanunu’nun 2/6-7 maddesindeki koşulları kapsamında kalmadığı iddia edildiğinde ise, davaya asıl işveren bakımından devam edilmeli ve sonuçta muvazaa bulunmadığı, asıl alt işveren ilişkisinin yasaya uygun kurulduğu kabul edildiği takdirde, iş ilişkisinin tarafı olmayan asıl işveren yönünden feshin geçersizliği ve işe iade davasının husumetten reddi gerekecektir. (9. HD. 01.12.2008 gün ve 2008/6287 Esas, 2008/32587 Karar.) Muvazaa veya asıl alt işveren ilişkisinin unsurları yok ise asıl işveren yönünden dava esastan karar altına alınmalıdır.

Diğer taraftan, 4857 sayılı İş Kanunu'nun 2/6 maddesi uyarınca, “Bir işverenden, işyerinde yürüttüğü mal veya hizmet üretimine ilişkin yardımcı işlerinde veya asıl işin bir bölümünde işletmenin ve işin gereği ile teknolojik nedenlerle uzmanlık gerektiren işlerde iş alan ve bu iş için görevlendirdiği işçilerini sadece bu işyerinde aldığı işte çalıştıran diğer işveren ile iş aldığı işveren arasında kurulan ilişkiye asıl işveren-alt işveren ilişkisi denir. Bu ilişkide asıl işveren, alt işverenin işçilerine karşı o işyeri ile ilgili olarak bu Kanundan, iş sözleşmesinden veya alt işverenin taraf olduğu toplu iş sözleşmesinden doğan yükümlülüklerinden alt işveren ile birlikte sorumludur.” Keza aynı maddenin 7. fıkrasına göre, “Asıl işverenin işçilerinin alt işveren tarafından işe alınarak çalıştırılmaya devam ettirilmesi suretiyle hakları kısıtlanamaz veya daha önce o işyerinde çalıştırılan kimse ile alt işveren ilişkisi kurulamaz. Aksi halde ve genel olarak asıl işveren alt işveren ilişkisinin muvazaalı işleme dayandığı kabul edilerek alt işverenin işçileri başlangıçtan itibaren asıl işverenin işçisi sayılarak işlem görürler. İşletmenin ve işin gereği ile teknolojik nedenlerle uzmanlık gerektiren işler dışında asıl iş bölünerek alt işverenlere verilemez.”

Alt işverene verilen iş, işyerinde mal veya hizmet üretiminin yardımcı işlerinden olmalıdır. Asıl işin bölünerek alt işverene verilmesi durumunda ise, verilen iş işletmenin ve işin gereği ile teknolojik nedenlerle uzmanlık gerektiren bir iş olmalıdır.

Alt işverene verilen iş, işyerinde mal veya hizmet üretiminin yardımcı işlerinden olmalıdır. Asıl işin bölünerek alt işverene verilmesi durumunda ise, verilen iş işletmenin ve işin gereği ile teknolojik nedenlerle uzmanlık gerektiren bir iş olmalıdır.

Asıl alt işveren ilişkisinin gerçekleşmesi için, asıl işverenin mal veya hizmet üretimine ilişkin yardımcı işi yada asıl işin bir bölümünü alt işverene vermesi gerekir. Verilen iş, mal veya hizmet üretimine ilişkin olmayan bir iş ise, bu tür bir ilişki doğmaz.

Alt-asıl işveren arasındaki ilişki, niteliğine göre, eser, taşıma, kira gibi sözleşmelere dayanır. Alt işveren üstlendiği işi sözleşme koşulları doğrultusunda, ama kendi adına ve bağımsız bir biçimde yürütür. Çalıştırdığı işçilerle kendi adına iş sözleşmesi yapar; gerekli talimatları verir; işçilere ücretlerini kendisi öder; ücret bordrolarını düzenler; ... primlerini yatırır.

Somut uyuşmazlıkta, Bölge Adliye Mahkemesinin davacının iş akdinin geçerli neden olmadan feshedildiğine dair tespitleri yerindedir; ancak gerekçede davacının davalı ... şirketi ile davalı ... şirketi arasındaki ticari ilişki kapsamında davalı ... şirketi tarafından istihdam edildiği, davalı ... şirketinin kendi iş koluna ve iştigal alanına girmeyen farklı beceri ve ... düzeni gerektiren perakende satışlar kapsamında ürün lansmanlarının yapılması bakımından dışardan destek temini sağlama gereği üzerine davalı ... şirketi çalışanı olarak görev yaptığı davalı Assa Abloy şirketinin asıl işverenlik sıfatının bulunduğu ispatlanamadığı gerekçesiyle davanın davalı ... şirketi yönünden husumetten reddi gerektiği belirtilmişse de; dosya kapsamından davalı işverenlikler arasındaki ilişkinin kanuna uygun bir asıl işveren-alt işveren ilişkisi olduğu görülmekle davalı ... şirketinin asıl işveren olarak boşta geçen süre ücreti ile işe başlatmamanın mali sonuçlarına ilişkin hükümde müştereken müteselsilen sorumluluğuna kararı verilmesi gerekirken, davanın davalı ... şirketi yönünden husumetten reddine karar verilmesi hatalıdır.

4857 sayılı İş Yasa'sının 20/3 maddesi ve 6100 sayılı HMK’nın 373/2. maddeleri uyarınca Dairemizce aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.

I) Sonuç:

Yukarda açıklanan gerekçe ile

1.Bölge Adliye Mahkemesi’nin temyiz edilen kararının BOZULARAK ORTADAN KALDIRILMASINA,

2- Davanın kabulü ile, feshin geçersizliğine, davacının davalı alt işveren ... Araştırma ve Tanıtım Hizm. Dış Tic. A.Ş.’nin nezdindeki İŞİNE İADESİNE,

3- Davacının yasal süre içinde başvurusuna rağmen davalı işveren tarafından işe başlatılmaması halinde ödenmesi gereken tazminat miktarının davalıların müşterek-müteselsil sorumluluğunda olması kaydı ile davacının kıdemi dikkate alınarak taktiren davacının 4 aylık brüt ücret tutarı olarak belirlenmesine,