muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2017/2443, Karar No: 2017/4608, Tarih: 10.10.2017

**14. Ceza Dairesi         2017/2443 E.  ,  2017/4608 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Basit cinsel saldırı

HÜKÜM : Mahkumiyet

İlk derece mahkemesince verilen hüküm temyiz edilmekle, 28.06.2014 tarihinde yayımlanarak yürürlüğe giren ve cinsel dokunulmazlığa karşı suçlarda değişiklik yapan 6545 sayılı Kanun ile getirilen düzenlemeler de gözetilerek dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Doktor olan sanığın, aşamalarda tıbbın gereği dışında katılanın vücuduna cinsel amaçlı temasta bulunmadığını savunması karşısında, katılan ... hakkındaki hastane dosyası ile Sağlık Bakanlığı Türkiye Kamu Hastaneleri Kurumu Denetim Hizmetleri Daire Başkanlığının 09.05.2013 tarih ve 78/03 sayılı idari soruşturma raporuyla eklerinin getirtilerek, katılanın bedeni üzerinde yapılan eylemlerin tıbbi gereklere uygun olup olmadığı, bunu aşacak şekilde ve cinsel arzuları tatmin amacıyla yapılıp yapılmadığı hususlarında katılanda mevcut hastalık konusunda uzman bilirkişiden rapor alınıp, gerektiğinde Adli Tıp Kurumundan da görüş sorularak neticesine göre sanığın hukuki durumunun tayin ve takdiri gerekirken, eksik araştırma ile yazılı şekilde hüküm kurulması,

Kanuna aykırı, sanığın temyiz itirazları bu itibarla yerinde görüldüğünden, hükmün 5320 sayılı Kanunun 8/1. maddesi gözetilerek 1412 sayılı CMUK'nın 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, 10.10.2017 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/28668, Karar No: 2020/12758, Tarih: 22.12.2020

**15. Ceza Dairesi         2017/28668 E.  ,  2020/12758 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Nitelikli dolandırıcılık, resmi belgede sahtecilik

HÜKÜM : TCK'nın 158/1-f-son, 53, 52/2 maddeleri gereğince mahkumiyet

TCK'nın 204/1, 53 maddeleri gereğince mahkumiyet

Sanığın nitelikli dolandırıcılık ve resmi belgede sahtecilik suçlarından mahkumiyetine ilişkin hükümler sanık müdafii tarafından temyiz edilmekle dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Sanık ...'ın babası temyiz dışı sanık ...'a Adamer İnş. Tah. Mad. Nak. San. Dış Ticaret Ltd. Şti isimli şirkette çalıştığı, katılan ...'un sahibi olduğu Alcan Mermer İnşaat San. Ve Tic Ltd. Şti 'nden almış olduğu mermer karşılığında 30.09.2011 ödeme tarihli 40.000 TL bedelli bonoyu verdiği, sanık ...'in Adamer İnş. Tah. Mad. Nak. San. Dış Ticaret Ltd. Şti yetkilisi olmadığı halde vermiş olduğu senette şirketin kaşesini kullandığı, borcun ödenmemesi üzerine katılan tarafından suça konu bononun icra takibine konulduğunda ise temyiz dışı sanık ... tarafından borçlu imzasının şirkete temsile yetkili olmayan sanık ... tarafından atıldığı gerekçesiyle icra takibine itiraz edildiği, sanığın bu şekilde üzerlerine atılı suçu işledikleri iddia olunan somut olayda; sanığın savunmasında; suça konu senedi 2006 yılında yaptıkları ticarete istinaden katılana boş olarak verdiğini, bonoyu verdiği tarih olan 2006 yılı itibariyle şirkette imza yetkisinin bulunduğu yönündeki savunması, katılanın sanıkla 20 yılı aşkın süredir ticari ilişkilerinin olduğunu ve sanık ...'in daha önce şirket adına verdiği senetlerin ödendiğini beyan etmesi, temyiz dışı sanık ...'ın savunmasında; Adamer İnş. Tah. Mad. Nak. San. Dış Ticaret Ltd. Şti'nin sahibi olduğunu ancak şirketi oğulları ..., ... ve ...'ın işlettiğini beyan etmesi, suça konu senetlerin bankanın maddi varlığı niteliğinde olmaması karşısında Yargıtay Ceza Genel Kurulunun 30.03.1992 gün ve 80/98 sayılı kararında da belirtildiği üzere, önceden verilen rıza üzerine borçlu yerine onun imzasının atılmasında zarar verme bilinç ve iradesi ile hareket edilmediğinden suç kastından söz edilemeyeceği, rızanın açık veya zımni olabileceği gözönünde bulundurulduğunda, sanığın üzerine atılı suçlar yönünden beraatine hükmedilmesi gerekirken yazılı şekilde mahkumiyetine hükmedilmesi,

Bozmayı gerektirmiş, sanık müdafinin temyiz itirazları bu nedenle yerinde görüldüğünden, hükümlerin bu nedenle 5320 sayılı Kanun'un 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK'un 321. maddesi uyarınca, BOZULMASINA, 22/12/2020 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/2013, Karar No: 2010/11415, Tarih: 17.06.2010

**5. Hukuk Dairesi         2010/2013 E.  ,  2010/11415 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki 4650 sayılı Kanunla değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 10.maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve taşınmazın davacı idare adına tescili davasından dolayı yapılan yargılama sonunda: Davanın kabulüne dair verilen yukarıda gün ve sayıları yazılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi davacı idare ile bir kısım davalılardan ... vs. vekilleri yönünden verilen dilekçeler ile istenilmiş olmakla dosyadaki belgeler okunup iş anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü.

- K A R A R -

Dava, 4650 sayılı Kanunla değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 10.maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve taşınmazın davacı idare adına tescili istemine ilişkindir.

Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davacı idare ile bir kısım davalılardan ... vs. vekillerince temyiz edilmiştir.

Mahkemece bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır. Alınan rapor yasa hükümlerine uygundur.

Meyve bahçesi niteliğindeki taşınmaza gelir metoduna göre dava tarihi itibariyle değer biçilmesinde, tespit edilen bedelin bloke ettirilerek hükmün kesinleşmesi beklenmeden davalı tarafa ödenmesine ve kamulaştırılan taşınmaz baraj gölü içinde kaldığından, 3402 sayılı Kadastro Kanununun 16/C. maddesi uyarınca tapudan terkinine karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.

Davacı idare ile bir kısım davalılardan ... vs. vekillerinin temyiz itirazları yerinde olmadığından usul ve yasaya uygun olan hükmün ONANMASINA, idare harçtan bağışık olduğundan harç alınmamasına, bir kısım davalılardan peşin alınan temyiz ve temyize başvurma harçlarının Hazineye irad kaydedilmesine, 17.06.2010 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2018/3827, Karar No: 2019/4092, Tarih: 02.10.2019

**1. Ceza Dairesi         2018/3827 E.  ,  2019/4092 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Çocuğu öldürmeye teşebbüs, 6136 sayılı Yasaya muhalefet

HÜKÜM : a) TCK'nin 82/1-e, 35, 63, 53. maddeleri uyarınca 10 yıl 10 ay hapis cezası.

b) 6136 sayılı Kanunun 13/1; TCK'nin 62, 52. maddeleri uyarınca 5 ay hapis ve 500 TL adli para cezası.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Sanık ... hakkında 6136 sayılı Yasaya muhalefet suçundan kurulan hükümde, 5237 sayılı TCK'nin 53. maddesinin uygulanmasına karar verilmemiş ise de, bu husus mahkumiyetin yasal sonucu olup infaz aşamasında dikkate alınması mümkün görüldüğünden bozma nedeni yapılmamıştır.

Toplanan deliller karar yerinde incelenip, sanık ... hakkında; mağdur ...’e yönelik kasten öldürmeye teşebbüs ve 6136 sayılı Yasaya muhalefet suçlarının sübutu kabul, oluşa ve soruşturma sonuçlarına uygun şekilde suç nitelikleri tayin, takdire ilişkin cezayı azaltıcı nedenin nitelik ve derecesi takdir kılınmış, savunması inandırıcı gerekçelerle değerlendirilip reddedilmiş, incelenen dosyaya göre bozma üzerine verilen hükümlerde bozma nedeni dışında bir isabetsizlik görülmemiş olduğundan, sanık ... müdafiinin; suç vasfının hatalı olduğuna, katılan Bakanlık vekilinin; vesaireye yönelen ve yerinde görülmeyen sair temyiz itirazlarının reddiyle,

Sanık ... hakkında 6136 sayılı Yasaya muhalefet suçundan kurulan hükmün tebliğnamedeki düşünce gibi ONANMASINA,

Ancak;

Oluşa ve dosya içeriğine göre; olay günü sanık ve mağdurun buluşarak birlikte bira içip bali çektikleri, bir süre sonra ellerinin ve yüzlerinin şiştiğini fark eden mağdurun sanığa "artık bally çekmeyelim bu bize zarar verecek" dediği ve sanığın elindeki bally sıkılmış poşeti aldığı, mağdurun bu hareketine sinirlenen sanığın, mağdurun yüzüne ve ensesine tokat attığı, mağdurun da aldığı darbenin etkisiyle sanığın yüzüne tokat attığı ve iteklediği, bunun üzerine sanığın deponun dışına gittiği ve 10-15 dakika sonra tekrar geri gelerek cebinden çıkardığı açık vaziyetteki bıçağı hiçbir şey söylemeden mağdurun karın bölgesine üç defa sokup çıkardığı, batına ayrı ayrı nafiz olmak üzere üç, sırt bölgesine ise bir kez vurarak, mağdurun bağırsağının on iki yerinden delinmesine ve hayati tehlike geçirmesine neden olacak şekilde yaraladığı olayda;

13 ile 20 yıl aralığında hapis cezası öngören TCK’nin 35. maddesinin uygulanması sırasında, mağdurda meydana gelen zarar ve tehlikenin ağırlığı gözönünde bulundurularak, makul bir ceza yerine, yazılı biçimde hiç yaralanma olmamış gibi 13 yıl hapis cezasına hükmedilmesi suretiyle eksik ceza tayin edilmesi,

Bozmayı gerektirmiş olup, katılan Bakanlık vekilinin temyiz itirazları bu nedenle yerinde görüldüğünden, hükmün tebliğnamedeki düşünce gibi BOZULMASINA, 02/10/2019 gününde oy birliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/4925, Karar No: 2012/5783, Tarih: 16.04.2012

**(Kapatılan)20. Hukuk Dairesi         2012/4925 E.  ,  2012/5783 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Kadastro Mahkemesi

Taraflar arasındaki kadastro tespitine itiraz davasının yapılan duruşması sonunda kurulan hükmün Yargıtayca incelenmesi davacı ... vekili tarafından istenilmekle, süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya incelendi, gereği düşünüldü:

K A R A R

Hükmüne uyulan Yargıtay 20. Hukuk Dairesinin 14/06/2007 tarih ve 2007/4433 - 8173 sayılı bozma kararında özetle: "Mahkemece bozma ilamına uyulmakla birlikte bozmanın gerekleri yerine getirilmemiştir. Şöyle ki; çekişmeli taşınmazın batısında ve kuzeyinde dere bulunduğu ve dosya içinde bulunan renksiz tahdit haritası sureti üzerinde çekişmeli taşınmazın işaretlendiği yerde üç tane derenin taşınmazın içinden geçtiği anlaşıldığı halde mahkemece jeolog bilirkişiden rapor alınmamış, taşınmazın dere yatağı olup olmadığı belirlenmemiştir. Bundan ayrı 3402 sayılı Yasanın 14. maddesinde düzenlenen kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği yoluyla taşınmaz edinme koşulları (katılan davalı yönünden senetsiz belgesiz araştırması, 40/100 dönüm limitin aşılıp aşılmadığı, sulu kuru arazi olup olmadığı vb) yeterince araştırılmamıştır.

Bu nedenle, mahkemece; dava konusu taşınmazın bulunduğu yere ilişkin olarak 1980'li yıllara ait hava fotoğrafları ile aynı yıllara ilişkin fotogonometri yöntemiyle düzenlenmiş harita bulundukları yerlerden getirtilmeli, jeoloğ, ziraat mühendisi, harita mühendisi ve orman mühendisi ile birlikte yeniden yapılacak keşifte, hava fotoğrafları; topoğrafik harita ve kadastro paftası ile çakıştırıldıktan sonra mahalline uygulanmalı, stereoskop aletiyle incelenmeli, bilirkişi ve tanık sözleri bu belgelerle denetlenerek fen, ziraat ve orman bilirkişi tarafından taşınmaz üzerinde tam olarak hangi tarihten itibaren zilyetliğin başladığı belirlenmeli, taşınmazın dere yatağı olup olmadığı , dereden kazanılıp kazanılmadığı yönünde jeoloğ bilirkişiden rapor alınmalı , kadastro tesbit tarihine kadar geçen zilyetlik süresinin iktisap için yeterli olup olmadığı üzerinde durulmalı, zilyetlik olgusunun maddi olaylara dayalı olmasından hareketle, maddi olayların ancak tanık, bilirkişi ve benzeri anlatımlarla kanıtlanacağı gözetilmeli (H.G.K. 30/03/1994 gün ve 1993/8-939-1994/176 sayılı kararı), komşu parsellerin tutanak ve dayanakları uygulanmalı; bu taşınmazı sınır olarak nasıl nitelendirdikleri araştırılmalı; tarafların bildirecekleri zilyetlik tanıkları taşınmaz başında dinlenmeli; zilyetliğin ne zaman başladığı, kaç yıl, ne şekilde devam ettiği sorulup, kesin tarih ve olgulara dayalı, açık yanıtlar alınıp; tespit tarihine kadar davacı kişi yararına zilyetlikle kazanma koşullarının oluşup oluşmadığı belirlenmeli; 3402 Sayılı Yasanın 14. maddesi uyarınca, ... ile eklemeli zilyetler yönünden de tapu sicil ve kadastro müdürlükleri ile mahkeme yazı işleri müdürlüğünden senetsiz belgesiz araştırması yapılıp, sulu ve susuz olarak kazanılmış toprak miktarı belirlenip, yasanın getirdiği 40/100 dönüm sınırlamasının aşılıp aşılmadığı saptanmalı, toplanacak tüm kanıtlar birlikte değerlendirilip, ulaşılacak sonuca göre bir hüküm kurulması" gereğine değinilmiştir. Mahkemece, bozma kararına uyulduktan

sonra, davanın reddine ve dava konusu Fevziye köyü 122 ada 2 parselin tespit gibi tesciline karar verilmiş, hüküm davacı ... vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava dilekçesindeki açıklamaya göre dava, kadastro tespitine itiraza ilişkindir.

Çekişmeli taşınmazın bulunduğu yerde tespit tarihinden önce 1949 yılında yapılıp kesinleşen orman kadastrosu ile 1744 sayılı Yasaya göre 13/09/1979 tarihinde yapılıp dava tarihinde kesinleşen aplikasyon ve 2/B uygulaması vardır.

Dosya kapsamına ve mahkemece uyulan bozma kararı gereğince işlem yapılarak hüküm kurulmuş olduğuna göre, yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle, usul ve yasaya uygun olan hükmün ONANMASINA, Harçlar Yasasının değişik 13/j maddesi gereğince harç alınmasına yer olmadığına 16/04/2012 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2009/14100, Karar No: 2010/8129, Tarih: 31.05.2010

**(Kapatılan) 18. Hukuk Dairesi         2009/14100 E.  ,  2010/8129 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi

Dava dilekçesinde yönetici atanması istenilmiştir. Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davacı vekili ile davalı ...Başkanlığı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Y A R G I T A Y K A R A R I

1-Davalılar; ..., ..., ..., ..., ..., ...ve ...'e gerekçeli kararın tebliği Tebligat Yasasının 21. ve Tüzüğün 28.maddesi hükümlerine uygun değildir. Mahkemece gerekçeli kararın adı geçen davalılara usulünce tebliğ edilerek temyiz sürelerinin beklenmesinden,

2-Gerekçeli karar davalı ..., ...ve ...'a Tebligat Yasasının 35.maddesine göre tebliğ edilmiştir. Dosyanın incelenmesinde dava dilekçesinin davalılar ..., ...ve ...'a tebliğinin Tebligat Yasasının 21. ve Tüzüğün 28.maddesi hükümlerine uygun olmadığı anlaşılmaktadır. Tebligat Yasasının 35.maddesine göre tebligat yapılabilmesi muhataba daha önce aynı adreste yasaya uygun bir tebligat yapılmış olması koşuluna bağlı olup, somut olayda bu koşul gerçekleşmemiş olduğundan gerekçeli kararın adı geçen davalılara tebliğ işlemi geçerli değildir.

Bu nedenle davalılar ..., ...ve ...'ın tebligata yarar açık adreslerinin ilgili kurumlardan ve zabıta vasıtasıyla araştırılıp saptanacak adreslerine gerekçeli kararın tebliğe çıkarılması ile Tebligat Yasası ve Tüzük hükümlerine uygun bir şekilde tebliğinin yapılması sağlanıp temyiz sürelerinin beklenmesinden,

3-Davacı vekili mahkeme kararını temyiz etmiş ise de, dilekçenin süresinde temyiz defterine kaydının yapıldığını gösteren ve ayrıca ödenmesi gereken harcın alındığına dair belge ya da bilgi dosya içerisinde bulunmamaktadır.

Sözkonusu dilekçenin süresinde temyiz defterine kaydedilmediğinin ve harcının yatırılmadığının inceleme sonucu anlaşılması halinde keyfiyetin tutanakla tespit edilip başkaca işlem yapılmadan; süresinde kayıt yapılmış ve harcı da alınmışsa kayıt tarihi bildirilmekle birlikte harcın alındığına dair belgenin dosyasına konulması ve dosyanın temyiz incelemesi yapılmak üzere gönderilmesi, deftere kaydı yapılmış ve ancak temyiz harcı alınmamışsa HUMK.nun 2494 Sayılı Kanun ile değiştirilen 434.maddesinin 3.fıkrası uyarınca gerekli tebligat yapılarak harcın süresinde tamamlanmasından,

4-Yukarıdaki 3. bent gereğince davacı vekilinin temyizi süresinde ise davacının temyiz dilekçesinin bütün davalılara tebliğ edilerek cevap sürelerinin beklenmesinden,

Sonra temyiz incelemesi yapılmak üzere iadesi için dosyanın mahkemesine GERİ ÇEVRİLMESİNE, 31.05.2010 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2019/4683, Karar No: 2019/6529, Tarih: 25.09.2019

**10. Hukuk Dairesi         2019/4683 E.  ,  2019/6529 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :İş Mahkemesi

Taraflar arasında görülen yaşlılık aylığı tespiti ve alacak davası sonucu yerel mahkemece verilen hüküm, Dairemiz incelemesinden geçerek kesinleşmiş ise de, davacının Anayasa Mahkemesine bireysel başvurusu sonucu, Anayasa Mahkemesince mülkiyet hakkının ihlal edildiğine karar verilmiştir.

Anayasa Mahkemesi kararı sonucu mahkemece yeniden verilen kararın temyizen incelenmesi davalı avukatı tarafından istenmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

1982 Anayasasının 148/1. maddesinde, Anayasa Mahkemesinin görevleri arasında bireysel başvuruları kararı bağlayacağı düzenlenmiş, aynı maddenin 3 ve 4. fıkralarında;

“(Ek fıkra: 7/5/2010-5982/18 md.) Herkes, Anayasada güvence altına alınmış temel hak ve özgürlüklerinden, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi kapsamındaki herhangi birinin kamu gücü tarafından, ihlal edildiği iddiasıyla Anayasa Mahkemesine başvurabilir. Başvuruda bulunabilmek için olağan kanun yollarının tüketilmiş olması şarttır.

(Ek fıkra: 7/5/2010-5982/18 md.) Bireysel başvuruda, kanun yolunda gözetilmesi gereken hususlarda inceleme yapılamaz.”

Anayasanın 153. maddesine göre de, Anayasa Mahkemesinin kararları kesindir ve Anayasa Mahkemesi kararları Resmî Gazetede hemen yayımlanır ve yasama, yürütme ve yargı organlarını, idare makamlarını, gerçek ve tüzelkişileri bağlar. Anayasa Mahkemesinin diğer kararları gibi bireysel başvuruları inceleyen Bölüm kararları da yasama, yürütme ve yargı organlarını, idare makamlarını, gerçek ve tüzelkişileri bağlamaktadır.

2010 yılında Anayasa'nın 148. maddesinde yapılan değişiklikle Anayasa Mahkemesine bireysel başvuruları karara bağlama yetki ve görevi verilmiştir. Bu değişikliğin gerekçesinde şöyle ifade edilmiştir: "Bireysel başvuru ya da anayasa şikâyeti, kamu gücü tarafından, temel hak ve özgürlükleri ihlâl edilen bireylerin başvurdukları olağanüstü bir kanun yolu olarak tanımlanmaktadır. Günümüzde, temel hakların korunması amacıyla bireysel başvuru yolu, pek çok uygar ülkede anayasa yargısının ayrılmaz bir parçası kabul edilmektedir.“

6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluş ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanunun "Mahkemenin görev ve yetkileri" kenar başlıklı 3/1-c bendinde Yüksek Mahkemeye “ Anayasanın 148 inci maddesi uyarınca yapılan bireysel başvuruları karara bağlamak” görevi verilmiştir.

Aynı kanunun "Bireysel başvuru hakkı" kenar başlıklı 45. maddesinin (1) numaralı fıkrası şöyledir: "Herkes, Anayasada güvence altına alınmış temel hak ve özgürlüklerinden, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi ve buna ek Türkiye‘nin taraf olduğu protokoller kapsamındaki herhangi birinin kamu gücü tarafından, ihlal edildiği iddiasıyla Anayasa Mahkemesine başvurabilir."

Aynı kanunun "Bireysel başvuru hakkı" kenar başlıklı 45. maddesinin (1) numaralı fıkrası şöyledir: "Herkes, Anayasada güvence altına alınmış temel hak ve özgürlüklerinden, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi ve buna ek Türkiye‘nin taraf olduğu protokoller kapsamındaki herhangi birinin kamu gücü tarafından, ihlal edildiği iddiasıyla Anayasa Mahkemesine başvurabilir."

"Esas hakkındaki inceleme" kenar başlıklı 49. maddesinin (6) numaralı fıkrasının ilgili bölümü şöyledir:"... bir mahkeme kararına karşı yapılan bireysel başvurulara ilişkin inceleme... bir temel hakkın ihlal edilip edilmediği ve bu ihlalin nasıl ortadan kaldırılacağının belirlenmesi ile sınırlıdır. Bölümlerce kanun yolunda gözetilmesi gereken hususlarda inceleme yapılamaz."

"Kararlar" kenar başlıklı 50. maddesinin (1) ve (2) numaralı fıkraları şöyledir:

"(1) Esas inceleme sonunda, başvurucunun hakkının ihlal edildiğine ya da edilmediğine karar verilir. İhlal kararı verilmesi hâlinde ihlalin ve sonuçlarının ortadan kaldırılması için yapılması gerekenlere hükmedilir. Ancak yerindelik denetimi yapılamaz, idari eylem ve işlem niteliğinde karar verilemez.

(2) Tespit edilen ihlal bir mahkeme kararından kaynaklanmışsa, ihlali ve sonuçlarını ortadan kaldırmak için yeniden yargılama yapmak üzere dosya ilgili mahkemeye gönderilir. Yeniden yargılama yapılmasında hukuki yarar bulunmayan hâllerde başvurucu lehine tazminata hükmedilebilir veya genel mahkemelerde dava açılması yolu gösterilebilir. Yeniden yargılama yapmakla yükümlü mahkeme, Anayasa Mahkemesinin ihlal kararında açıkladığı ihlali ve sonuçlarını ortadan kaldıracak şekilde mümkünse dosya üzerinden karar verir.“

Yine 6216 sayılı Kanun'un "Mahkeme kararları" kenar başlıklı 66/1. maddesine göre, "Mahkeme kararları kesindir. Mahkeme kararları Devletin yasama, yürütme ve yargı organlarını, idare makamlarını, gerçek ve tüzel kişileri bağlar."

Yukarıda belirtilen yasal düzenlemeler karşısında Anaya Mahkemesince bireysel başvurular sonucu verdiği kararların hukuki niteliği üzerinde durmak gerekir. Anayasanın 148. maddesindeki değişikliğin gerekçesinde bireysel başvuru yolu, olağanüstü bir kanun yolu olarak tanımlanmıştır. Bireysel başvuru ya da anayasa şikâyeti, temel hak ve özgürlükleri yasama, yürütme veya yargı organlarının işlemleri tarafından ihlal edilen bireylerin başvurdukları olağanüstü bir kanun yolu olarak tanımlanabilir. Bireysel başvuru öncelikle, hakları ihlal edilenlere Anayasa veya yasayla tanınan bir dava türüdür.Anayasa Mahkemesinin kararına göre, “Anayasa’nın 148. maddesinde yer verilen bireysel başvuru yolu, dava dilekçesinde belirtildiği gibi sadece bir hakkın ihlal edilip edilmediğinin tespiti davası değil, bireylerin temel hak ve özgürlüklerinin kamu gücü tarafından ihlalinin önlenmesi ve bir ihlal tespiti durumunda da bu ihlalin sonuçlarını ortadan kaldıracak veya meydana gelen zararı giderecek şekilde hukuki sonuçlar doğuran bir dava niteliğindedir (AYM 1.3.2012 t. E.2011/59, K.2012/34).

Bireysel başvuru yolu, temyiz veya istinaf benzeri bir başvuru olmadığı gibi, temyiz veya istinaf sonrası olağanüstü bir temyiz fırsatı da değildir. Anayasanın 148/4. maddesinde bireysel başvuruda, kanun yolunda gözetilmesi gereken hususlarda inceleme yapılamayacağı belirtilmiş, 6216 sayılı Kanunun 45. maddesinde de aynı hüküm tekrar edilmiştir. Bu kapsamda temyiz ve istinaf aşamalarında, ilk derece mahkemelerinin olayları ve delilleri değerlendirmeleri doğru yapıp yapmadıkları, mahkemelerin yaptığı işlemlerin yasalara uygun olup olmadığı ve yasa kurallarının doğru uygulanıp uygulanmadığı değerlendirilirken Anayasa Mahkemesi, genel mahkemelerin olayı ve delilleri değerlendirirken, yasa kurallarını uygularken temel hakları ihlal edip etmediklerini ve ihlal varsa bu ihlallerin bireysel başvuru yolu dışında başka bir yolla giderilip giderilemeyeceğini inceler.

6216 sayılı Kanun'un 50/1. fıkrasında; bireysel başvuruların esas incelemesi sonunda başvurucunun hakkının ihlal edildiğine ya da edilmediğine karar verileceği, ihlal kararı verilmesi hâlinde ihlalin ve sonuçlarının ortadan kaldırılması için yapılması gerekenlere hükmedileceği ifade edilmiştir. Dolayısıyla Anayasa Mahkemesinin bireysel başvurular kapsamındaki yetki ve görevi, hakkın ihlal edilip edilmediğinin tespitiyle sınırlı olmayıp tespit edilen ihlalin ve sonuçlarının ortadan kaldırılması için yapılması gerekenlerin belirlenmesini de kapsamaktadır (AYM 15.3.018 t. 2018/3007 başvuru sayılı kararı). Bu kapsamda tespit edilen ihlal bir mahkeme kararından kaynaklanmışsa, ihlali ve sonuçlarını ortadan kaldırmak için yeniden yargılama yapmak üzere dosya ilgili mahkemeye gönderileceği hükme bağlanmıştır.

Kanun'da, ihlalin ve sonuçlarının nasıl ortadan kaldırılacağına ilişkin belirleme yapma bakımından Anayasa Mahkemesine geniş bir takdir yetkisi verilmiştir. Bunun tek sınırı 6216 sayılı Kanun'un 50. maddesinin (1) numaralı fıkrasının sonunda yer alan Anayasa Mahkemesinin idari eylem ve işlem niteliğinde karar veremeyeceğine ilişkin düzenlemedir. Buna göre anılan sınır, Anayasa Mahkemesinin ihlalin ve sonuçlarının nasıl giderileceğine hükmederken idarenin yerine geçerek işlem tesis edemeyeceğini ifade eder. Bireysel başvurunun niteliği dikkate alındığında bu sınırlama sadece idare değil yasama ve yargı organları yönünden de geçerlidir. Mahkeme, ihlalin ve sonuçlarının nasıl giderileceğine hükmederek kararı, gerekli işlemlerin tesis edilmesi için ilgili mercilere gönderir. Bu bağlamda Anayasa Mahkemesi kural olarak ihlalin ve sonuçlarının nasıl ve hangi araçlarla ortadan kaldırılacağı hususunda ilgili mercilere takdir yetkisi bırakır (AYM 15.3.018 t. 2018/3007 başvuru sayılı kararı).