muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2024/4867, Karar No: 2024/7154, Tarih: 26.06.2024

B. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile somut olayda, davacı ve davalı adına vergi kayıtları, sigorta kayıtları, oda-sicil kayıtları araştırılmış, zabıta marifetiyle Numune Taksi Durağı ve çevresinde çalışma ilişkisini bilebilecek komşu işyeri/çalışanları tespit edilmiş, bir kısım davacı ve kamu tanıklarının ifadeleri alınmış, davacı ile davalı arasında uyuşmazlık konusu dönemde imzalanmış bir hizmet sözleşmesi bulunmadığı, dinlenilen kamu tanıkları ve hatta davacı tanıklarının dahi davalı ile arasında bağımlılık unsurunu ortaya koyacak derecede bir hizmet ilişkisinin varlığına dair beyanda bulunmadıkları, hatta tanık beyanlarına göre davacının taksiyi kendi adına işlettiğini beyan ettikleri, taraflar arasında hizmet akdi bulunduğu ispat edilemediğinden davanın reddine dair verilen kararın yerinde olduğu anlaşılmakla davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili; istinaf dilekçesinde belirttiği hususlar ile temyiz talebinde bulunmuştur.

C.Gerekçe

1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Dava; davacının 07.05.2016-18.10.2019 tarihleri arasında davalıya ait 06 T 4487 plakalı ticari takside şoför olarak net 3.200,00 TL ücretle çalıştığının tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

1.6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri ile

2-5510 sayılı Kanun'un 86 ncı maddesinin 9 uncu fıkrası ile 80 inci maddesinin birinci fıkrası, 506 sayılı Kanun'un 79 uncu maddesinin 10 uncu fıkrası ile 77 nci maddesinin birinci fıkrası

3. Değerlendirme

1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

26.06.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2008/13155, Karar No: 2009/727, Tarih: 27.01.2009

**(Kapatılan)14. Hukuk Dairesi         2008/13155 E.  ,  2009/727 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Davacı vekili tarafından, davalı aleyhine 22.03.2007 gününde verilen dilekçe ile tapu tahsis belgesine dayalı tapu iptali tescil istenmesi üzerine yapılan muhakeme sonunda; davanın kısmen kabulüne dair verilen 26.03.2008 günlü hükmün Yargıtayca, duruşmalı olarak incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle, tayin olunan 27.01.2009 günü için yapılan tebligat üzerine temyiz eden davalı vekili gelmedi. Karşı taraftan davacı vekili Av.... geldi. Açık duruşmaya başlandı. Süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra gelenlerin sözlü açıklamaları dinlendi, duruşmanın bittiği bildirildi. ... karara bırakıldı. Bilahare dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

K A R A R

Dava, tapu tahsis belgesine dayalı tapu iptali ve tescil isteğine ilişkindir.

Davalı, davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, dava kabul edilmiştir.

Hükmü, davalı temyiz etmiştir.

Hukuk Genel Kurulunun 4.12.1996 tarihli ve 1996/14-763-864 sayılı kararında da belirtildiği gibi, tapu tahsis belgesi bir mülkiyet belgesi olmayıp yalnızca fiili kullanmayı belirleyen ve ilgilisine kişisel hak sağlayan bir zilyetlik belgesidir. Tapu tahsis belgesinin varlığı tahsis edilen yerin adına tahsis yapılan kişi veya mirasçıları adına tescili için yeterli değildir.

Tapu tahsis belgesinin idari bir işleme dayanılarak oluşturulduğu kuşkusuzdur. Somut uyuşmazlıkta, tapu tahsis belgesi oluşturulmasına ilişkin idari karar Mamak Belediye Encümeninin 15.01.2008 tarih, 94-97 sayılı kararıyla iptal edilmiştir. Kısaca ifade etmek gerekirse, davada dayanılan tapu tahsis belgesi iptal edildiğinden yine idari mercilerden alınacak kararla kaldırılması sağlanmadan tapu tahsis belgesine dayanılarak istemde bulunulamaz.

Mahkemece yapılması gereken ..., davacıdan Mamak Belediye Encümeninin 15.01.2008 tarihli tapu tahsis belgesinin iptaline ilişkin kararına karşı iptalin iptali için idari yargı yerinde dava açılıp açılmadığını sorup saptamak, açıldığı saptanırsa bekletici sorun yapılarak sonucunu beklemek ve bunun sonucuna uygun bir hüküm kurmak olmalıdır.

Eksik inceleme ve araştırmaya dayalı kararın açıklanan nedenle bozulması gerekir.

SONUÇ: Temyiz olunan kararın yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, peşin yatırılan harcın istek halinde yatırana iadesine, 27.01.2009 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/15334, Karar No: 2019/739, Tarih: 14.02.2019

**4. Hukuk Dairesi         2016/15334 E.  ,  2019/739 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Davacı ... vekili Avukat ... Çobanoğlu tarafından, davalı ... aleyhine 09/06/2011 gününde verilen dilekçe ile haksız icra takibinden kaynaklanan maddi ve manevi tazminat istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın reddine dair verilen 25/03/2016 günlü kararın Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.

Dava, sahte senede dayalı icra takibi sebebiyle uğranılan maddi ve manevi tazminatın istemine ilişkindir. Mahkemece davanın reddine karar verilmiş; hüküm, davacı vekilince temyiz edilmiştir.

Davacı vekili; davacının oğlu ile davalı arasında bulunan iş ortaklığının anlaşmazlık nedeniyle sona erdiğini, davacının oğlunun bir miktar borcu olduğunu, bu borcun ödendiğini, daha sonra davalının bedelsiz kalan kambiyo senedine dayanarak ...... 4. İcra Müdürlüğünün 2010/4795 dosyasında icra takibi başlattığını, haksız olarak yapılan icra takibi neticesinde davacının ticari itibarının zedelendiğini, davacının iş yerindeki araçların uzun süre bağlandığını, bankadaki hesaplarına bloke konulduğunu, borçlarının temerrüde düştüğünü belirterek maddi ve manevi tazminat isteminde bulunmuştur.

Davalı vekili, davanın reddine karar verilmesi gerektiğini savunmuştur.

Mahkemece; davalının icra takibine konu senedi sahte olarak düzenleyerek takibe koyduğu, ...... 1. Ağır Ceza Mahkemesinin 2011/55 esas ve 2011/256 karar sayılı dosyası ile davalı hakkında resmi belgede sahtecilik ve nitelikli dolandırıcılık suçlarından beraat karar verildiği, toplanan delillerden davalının icra takibine konu senedi sahte olarak tanzim edildiğinin ispat yükü üzerine düşen davacı tarafça ispat edilemediği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

...... Genel Müdürlüğü Kriminal ...... Laboratuvarları Dairesi Başkanlığının 14.02.2011 tarih ve BLG.2011/230 sayılı ...... Raporu gereğince borçlusu davacı, alacaklısı ...... Müdüroğlu olan 01/12/2007 tanzim tarihli 2.000 TL bedelli, 01/01/2008 ödeme tarihli emre muharrer senedin ön yüzündeki "1.1.2008 - 1 ...... 2008- ......- 1.12.2007- ...... Mah.- ...... Cad. No:10 – ...... “içerikli yazılar ile arka yüzündeki” ...'na ciro ettim- ...... Müdüroğlu- 02.01.2008 içerikli yazıların sanık ... elinden çıktığını, senedin ön yüzündeki diğer yazılar ile arka yüzünde atılı bulunan imzanın davalının elinden çıktığını gösterir nitelikte aralarında uygun kaligrafik bulgular tespit edilemediği, senedin ön yüzündeki yazılar ile adına atılı bulunan borçlu imzalarının davacının elinden çıkmadığı, onun imzası model alınmak suretiyle takliden sahte olarak atıldığı, ancak sahte imzaların davalı veya başka bir kişi tarafından atılıp atılmadığı yönünde bir görüş bildirilmesinin mümkün olmadığı yönünde kanaate ulaştığı anlaşılmıştır.

...... 4. İcra Müdürlüğünün 2010/4795 esas sayılı takip dosyasında davacı aleyhine iki adet senet nedeniyle icra takibi yapıldığı, icra takibi kapsamında davacıya ait araçlar üzerine ihtiyati haciz şerhi konulduğu ve araçların trafikten men edilerek otoparka yediemin sıfatıyla teslim edildiği anlaşılmıştır.

...... İcra Hukuk Mahkemesinin 2010/559 esas ve 2011/334 karar sayılı kararında, ...... 4. İcra Müdürlüğünün 2010/4795 esas sayılı takip dosyası üzerinde, ...... Genel Müdürlüğü Kriminal ...... Laboratuvarları Dairesi Başkanlığının 14.02.2011 tarihinde düzenlenen raporunda 01/12/2007 tarihli senette ve 2.000.00TL meblağlık senetteki imzaların ...’nın elinden çıkmadığı, sahte olarak atıldıklarının belirtildiği anlaşılmakla, bu senede yapılan itirazın durdurulmasına karar verilmiş olup, Yargıtay 12. Hukuk Dairesinin 2011/13881 esas ve 2012/259 karar sayılı ilamıyla onanarak kesinleştiği anlaşılmıştır.

...... 1. Ağır Ceza Mahkemesinin 2011/55 esas ve 2011/256 karar sayılı dosyasıyla, davalı hakkında resmi belgede sahtecilik ve nitelikli dolandırıcılık suçlarından cezalandırılması istemiyle açılan davada beraatine karar verildiği, Yargıtay 23. Ceza Dairesinin 2015/4344 esas ve 2015/8179 karar sayılı ilamıyla kararın onanarak kesinleştiği anlaşılmaktadır.

Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; davaya konu senedin keşideci hanesinde davacının adı ve ona ait olduğu iddiasıyla imzası bulunmaktadır. Senetteki imzanın davacıya ait olmadığı hususu bilirkişi incelemesi sonucunda alınan rapor ile sabit olup, senet lehtar ...... Müdüroğlu adına düzenlenmiş ve bu kişiden de babası olan davalı ...’na ciro yoluyla intikal etmiştir.

Bu duruma göre; davalının söz konusu takipte kötüniyetli olduğu anlaşılmasına göre mahkemece maddi zarara ilişkin delillerin toplanarak zararın kapsamının belirlenmesi ve olayın mahiyeti, gelişimi ve dosyada mevcut diğer deliller değerlendirilmek suretiyle davacı lehine uygun miktarda manevi tazminat takdir edilmesi gerekir. Bu husus gözetilmeden istemin reddine karar verilmiş olması usul ve yasaya uygun düşmediğinden kararın bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Temyiz edilen kararın yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA ve peşin alınan harcın istek halinde geri verilmesine 14/02/2019 gününde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/7506, Karar No: 2015/7843, Tarih: 27.04.2015

**10. Hukuk Dairesi         2015/7506 E.  ,  2015/7843 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :İş Mahkemesi

Dava, Kurumca tanzim ve tebliğ edilen ödeme emirlerinin iptali istemine ilişkindir.

Mahkemece, ilamında belirtilen gerekçelerle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün, davalı Kurum avukatı tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Limited Şirket ortaklarının kamu borçlarından sorumluluğunu öngören yasal düzenlemelere bakıldığında, davanın yasal dayanağının 6183 sayılı Yasanın 35. maddesi olduğu belirgindir.

6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun’un 22.07.1998 gün ve 4369 sayılı Kanun’un 21. maddesiyle değişik 35. maddesi; “Limited şirket ortakları şirketten tahsil imkânı bulunmayan amme alacağından sermaye hisseleri oranında doğrudan doğruya sorumlu olurlar ve bu Kanun hükümleri gereğince takibe tabi tutulurlar.” hükmünü taşımakta iken; 04.06.2008 günlü Resmi Gazete’de yayımlanarak bazı maddeleri dışında aynı gün yürürlüğe giren 5766 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanunda ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun’un 3. maddesiyle, 35. maddede yer alan, “şirketten tahsil imkanı bulunmayan” ibaresi "şirketten tamamen veya kısmen tahsil edilemeyen veya tahsil edilemeyeceği anlaşılan" şeklinde değiştirilmiş ve aynı maddeye;

“Ortağın şirketteki sermaye payını devretmesi halinde, payı devreden ve devralan şahıslar devir öncesine ait amme alacaklarının ödenmesinden birinci fıkra hükmüne göre müteselsilen sorumlu tutulur.”

“Amme alacağının doğduğu ve ödenmesi gerektiği zamanlarda pay sahiplerinin farklı şahıslar olmaları halinde bu şahıslar, amme alacağının ödenmesinden birinci fıkra hükmüne göre müteselsilen sorumlu tutulur."

Şeklinde iki fıkra eklenmiştir.

Ayrıca, 5766 sayılı Kanunun 1. maddesiyle 6183 sayılı Kanunun 3. maddesine eklenen;"Tahsil edilemeyen amme alacağı terimi: “Amme borçlusunun bu Kanun hükümlerine göre yapılan mal varlığı araştırması sonucunda haczi kabil herhangi bir mal

varlığının bulunmaması, haczedilen mal varlığının satılarak paraya çevrilmesine rağmen, satış bedelinin amme alacağını karşılamaması gibi nedenlerle tahsil edilemeyen amme alacaklarını,”;

Tahsil edilemeyeceği anlaşılan amme alacağı terimi: “Amme borçlusunun haczedilen mal varlığına bu Kanun hükümlerine göre biçilen değerlerin amme alacağını karşılayamayacağının veya hakkında iflas kararı verilen amme borçlusundan aranılan amme alacağının iflas masasından tahsil edilemeyeceğinin anlaşılması gibi nedenlerle tahsil dairelerince yürütülen takip muamelelerinin herhangi bir aşamasında amme borçlusundan tahsil edilemeyeceği ortaya çıkan amme alacaklarını,”ifade eder, olarak açıklanmıştır.

5766 sayılı Kanunun geçici 1. maddesi de; “ Bu Kanunla 6183 sayılı Kanunda yapılan değişiklikler ve eklenen hükümlerin; hükümlerin, yürürlüğe girdiği tarih itibariyle tahsil edilmemiş bulunan amme alacakları hakkında da uygulanır." hükmünü taşımakta iken, Anayasa Mahkemesinin geçici 1. maddenin iptaline dair yapılan başvuru üzerine verdiği 2009/39E.; 2011/68 K. sayılı ve 28.04.2011 günlü kararı ile “5766 sayılı Kanun’da esas olarak bir kamu alacağı ile ilgili bireylerin sorumluluklarını arttıran ve müteselsil sorumluluk getiren düzenlemelerin, Kanunun geçici 1. maddesi ile yürürlük tarihi itibari ile tahsil edilmemiş alacaklara da uygulanması hukuk kurallarının geriye yürütülmesi anlamına gelmekte ve Anayasada yer alan hukuk devleti kapsamındaki hukuk güvenliği ilkesi ile bağdaşmamaktadır.” gerekçesi ile anılan düzenlemeyi iptal etmiştir.

Eldeki davada; mahkemece 04.05.2005-22.03.2007 tarihleri arasında ... ... Ltd. Şti'nde ortak olduğu anlaşılan ... Kömür Madencilik San. Tic. Ltd. Şti'nde davacının ortağı olduğu 22.03.2007-21.03.2013 tarihleri arasında şartlarının varlığı ve gerçekleşmesi halinde 6183 Sayılı Yasanın 35'inci maddesinin birinci ve ikinci fıkraları kapsamında sorumluluğu doğabilecektir. Ancak mahkemece davacının ortak olduğu şirketin tasfiye edilmesi ve davacının ortak olması da dikkate alınarak, öncelikle asıl prim borçlusu şirket olan ... ... Ltd. Şti'nden tahsil edilememe veya tahsil edilemeyeceğinin anlaşılması şartının gerçekleşip gerçekleşmediği hususunda araştırma yapılmalı ve sonucuna göre bir karar verilmelidir.

Yukarıda açıklanan maddi ve hukuki olgular göz önünde bulundurulmaksızın,eksik inceleme ile yazılı şekilde karar tesisi, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O hâlde, davalı vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ: Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, Üye ...’in muhalefetine karşı; Başkan ..., Üyeler ..., ..., ... ’ın oylarıyla ve oyçokluğuyla 27.04.2015 gününde oybirliğiyle karar verildi.

- KARŞI OY-

Dava konusu olayda uyuşmazlık; limited şirket ortağı davacının pay devri suretiyle ortak olduğu dönemden önceki işveren şirketin kamu borçlarından dolayı 6183 sayılı Yasa'nın 35 maddesi kapsamında sorumlu olup olmayacağı noktasında toplanmaktadır.

Daire çoğunluğu kararda belirtilen gerekçelerle davacının sorumlu olduğuna karar vermiştir. Bu karara aşağıdaki nedenlerle katılmak mümkün değildir.

Limited şirket ortaklarının amme borçlarından sorumluluğu 6183 sayılı Yasanın 35. maddesinde düzenlenmiştir. Maddenin 5766 sayılı Yasa değişikliğinden önceki hali; “Limited şirket ortakları, şirketten tahsil imkânı bulunmayan amme alacağından sermaye hisseleri oranında doğrudan doğruya sorumlu olurlar ve bu Kanun hükümleri gereğince takibe tabi tutulurlar.” iken 4.6.2008 tarihli 5766 sayılı Yasa değişikliği sonucu;

Limited şirket ortaklarının amme borçlarından sorumluluğu 6183 sayılı Yasanın 35. maddesinde düzenlenmiştir. Maddenin 5766 sayılı Yasa değişikliğinden önceki hali; “Limited şirket ortakları, şirketten tahsil imkânı bulunmayan amme alacağından sermaye hisseleri oranında doğrudan doğruya sorumlu olurlar ve bu Kanun hükümleri gereğince takibe tabi tutulurlar.” iken 4.6.2008 tarihli 5766 sayılı Yasa değişikliği sonucu;

“Limited şirket ortakları, şirketten tamamen veya kısmen tahsil edilemeyen veya tahsil edilemeyeceği anlaşılan amme alacağından sermaye hisseleri oranında doğrudan doğruya sorumlu olurlar ve bu Kanun hükümleri gereğince takibe tabi tutulurlar.

(Ek fıkra: 4/6/2008-5766/3 md.) Ortağın şirketteki sermaye payını devretmesi halinde, payı devreden ve devralan şahıslar devir öncesine ait amme alacaklarının ödenmesinden birinci fıkra hükmüne göre müteselsilen sorumlu tutulur.

(Ek fıkra: 4/6/2008-5766/3 md.) Amme alacağının doğduğu ve ödenmesi gerektiği zamanlarda pay sahiplerinin farklı şahıslar olmaları halinde bu şahıslar, amme alacağının ödenmesinden birinci fıkra hükmüne göre müteselsilen sorumlu tutulur” şeklinde değişikliğe uğramıştır.

Aynı Yasa ile 6183 sayılı Yasa’ya Geçici 1. madde eklenmiştir. Bu maddede; “Bu Kanunla 6183 sayılı Kanunda yapılan değişiklikler ve eklenen hükümler, hükümlerin yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla tahsil edilmemiş bulunan amme alacakları hakkında da uygulanır.”

Önceki yasal düzenlemede limited şirket ortaklarının payını devretmesi ve devir halendeki sorumluluk düzenlenmemiş iken Yasa Koyucu bunun eksikliğini hissederek devirden önceki borçlardan devralanın da sorumlu olacağına karar vermiştir. Ayrıca, geçici 1. madde ile bu değişikliğin geçmişe de uygulanacağına hükmedilmiştir. Daha önce böyle bir hükmün olmadığı, yasanın, devralan ortağın önceki borçlardan sorumluluğunu öngörmediği Yasa Koyucunun da kabulündedir ki değişikliği geçmişe yürütmüştür.

Limited şirket payını alan ortağın devirden önceki borçlardan sorumluluğu düzenleyen fıkranın geçmişe yürürlüğünü düzenleyen geçici 1. madde, Anayasa Mahkemesinin 28.4.2011 tarih 2011/68 sayılı kararı ile iptal edilmiştir. İptal gerekçesinde; “Kural olarak hukuk güvenliği yasaların geriye yürütülmemesini zorunlu kılar. Bu nedenle “Kanunların geriye yürümezliği ilkesi” uyarınca yasalar yürürlüğe girdikleri tarihten sonraki hukuki durumlara uygulanabileceklerinden, sonradan çıkan bir kanun yürürlüğe girdiği tarihten önceki olaylara uygulanmaz.

Kamu alacaklarının tahsilinde, geriye yürümenin söz konusu olup olmadığının saptanabilmesi için alacağı doğuran olayın ne zaman meydana geldiğinin tespiti gerekir. Genel olarak kamu alacağı alacak konusu olayın meydana gelmesi veya hukuki durumun oluşması ile doğmaktadır. Dolayısıyla kamu alacağını doğuran olayın meydana geldiği veya hukuki durumun oluştuğu tarihte yürürlükte olan kanunun bu alacak için uygulanması gerekir.”

Kamu alacaklarının tahsilinde, geriye yürümenin söz konusu olup olmadığının saptanabilmesi için alacağı doğuran olayın ne zaman meydana geldiğinin tespiti gerekir. Genel olarak kamu alacağı alacak konusu olayın meydana gelmesi veya hukuki durumun oluşması ile doğmaktadır. Dolayısıyla kamu alacağını doğuran olayın meydana geldiği veya hukuki durumun oluştuğu tarihte yürürlükte olan kanunun bu alacak için uygulanması gerekir.”

Limited şirketlerin Sosyal Güvenlik Kurumuna olan borçlarından dolayı, alacağın doğduğu tarih itibariyle mülga 506 Sayılı Yasanın 80. maddesinde şirket ile beraber şirketin üst düzeydeki yönetici veya yetkilileri de Kuruma karşı müteselsilen sorumlu tutulmuştur. Ayrıca 82. maddede “Sigortalıların çalıştırıldığı işyeri devredilir veya intikal ederse, eski işverenin kuruma olan sigorta primi ile gecikme zammı ve faiz borçlarından, aynı zamanda yeni işveren de müteselsilen sorumludur.” düzenlemesiyle devralan işveren de sorumlu tutulmuştur.

6183 sayılı Yasanın 35. maddesinin 4.6.2008 tarihli 5766 sayılı Yasa değişikliğinden önce Limited şirketlerde, Kurum borçlarından müteselsil sorumlu olanlar şu şekildedir.

1-506 sayılı Yasanın 80. maddesine göre, işveren olan limited şirket sorumludur.

2-506 sayılı Yasanın 82. maddesine göre, devir varsa yeni işveren sorumludur.

3-506 sayılı Yasanın 80. maddesine göre, şirketin üst düzeydeki yönetici veya yetkilileri soruludur.

4-6183 sayılı Yasanın 35. maddesine göre limited şirket ortağı, sermaye hissesi oranında sorumludur.

5-Ayrıca 6183 sayılı Yasanın mükerrer 35. maddesi ile kanuni temsilcilerin ve tüzel kişiliği olmayan teşekkülü idare edenler şahsi mal varlıkları ile sorumludur.

Bu yasal düzenlemelerin yanında Kurum alacağı bir kez daha güvence altına alınmak istenmiş ve 2008 tarihinde pay devralan ortak da devirden önceki borçlardan sorumlu tutulmuştur. Ancak devreden ortak zaten yasa gereği sorumlu olduğundan sorumluluktan kurtulmamaktadır. Devir olsa bile, sorumluluk yeni dönemde de devam etmektedir. Devir ile borcun doğduğu zamandaki borçlu ortak yanında sonradan devralan ortağın da sorumluluğu getirilmiştir.

04.06.2008 tarihli 5766 sayılı Kamunla 35. maddede yapılan değişiklik ile “Ortağın şirketteki sermaye payını devretmesi halinde, payı devreden ve devralan şahıslar devir öncesine ait amme alacaklarının ödenmesinden birinci fıkra hükmüne göre müteselsilen sorumlu tutulur” denilmiş ise de aynı yasa ile değiştirilen mükerrer 35. Maddedeki “Amme alacağının doğduğu ve ödenmesi gerektiği zamanlarda kanuni temsilci veya teşekkülü idare edenlerin farklı şahıslar olmaları halinde bu şahıslar, amme alacağının ödenmesinden müteselsilen sorumlu tutulur” hükmü Anayasa Mahkemesinin 19.03.2015 tarih 2014/144 E, 2015/29 sayılı Kararı ile iptal edilmiştir.

Borcun doğum tarihinde, yukarıda sayılanların sorumluluğu devam ettiğinden Kurum, alacağını tahsil için yeterli imkâna sahiptir. Sorumluluk alanının genişletilmesini öngören yasal düzenleme geçmişe yürütülerek sorumlu tutulamaz. Kaldı ki geçmişe yürüyeceğine ilişkin yasal düzenleme Anayasa Mahkemesince iptal edildiğinden artık geçmişe yürüyeceğine ilişkin yorum yapmak imkânsız hale gelmiştir. Çünkü Anayasa Mahkemesi kararlarının bağlayıcılığı karşısında yerel mahkeme kararının onanması gerektiği düşüncesinde olduğumdan sayın çoğunluğun görüşüne katılmıyorum.