muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2020/19, Karar No: 2021/369, Tarih: 07.09.2021

III-SAVUNMA;

Sanık savunmalarında özetle, CMK'nın 24/1-2. maddeleri gereğince mahkeme heyetini ve mahkeme başkanı ...'ı reddettiğini, avukat istemediğini, hukukun askıya alındığının farkında olduğunu, usule ilişkin tespitlerini bildireceğini, hakların hukuktan önce geldiğini, hakları yok eden bir sistem olamayacağını, insan haklarını savunan biri olduğunu, HSYK'nın savunma almadan kendilerini meslekten attığını, binlerce hâkimin hiçbir hukuka uyulmadan merkezden gönderilen bir listeyle tutuklandığını, sonradan delil üretildiğini, soruşturmanın hukuka aykırı yapıldığını, iddianamenin geçerli ve meşru olmadığını, KHK'larla yapılan soruşturma ve kovuşturmanın Anayasa'ya ve uluslararası sözleşmelere aykırı olduğunu, KHK ile yetki almış mahkemenin yargılama yetkisi olmadığını, yargılama makamının soruşturma makamı gibi davranıp tarafsızlığını yitirdiğini, iddianameyi kabul ettikten sonra araştırmaya giremeyeceğini, tabii hâkim ilkesine aykırı hareket edildiğini, soruşturma usulüne uyulmadığı için davanın açılmış sayılamayacağını, dosyanın Ceza Genel Kuruluna gönderilmesinin gerektiğini, Ceza Genel Kurulunun daha güvenceli olduğunu, mahkemenin yargı yetkisini kabul etmediğini, HSYK'ya Genel Sekreter olmamak için direndiğini, Yargıtay üyesi değil ... Cumhuriyet savcısı olmak istediğini, mahkemeye erişim hakkının ortadan kaldırıldığını, HSYK'nın kararının gerekçeli olmadığını, davanın reddedilmesi gerektiğini, HSYK kesin hükümle karar verdiğinden ikinci bir yargılama yapılamayacağını, mahkemenin yargı yetkisini kabul etmediğini, üç yıl önceden hazırlık yapıldığını, adliyelerde fişleme çalışmaları başlatıldığını, listeler hazırlandığını, adli makamların yapabileceği işlerin Adalet Bakanlığınca yapıldığını, yargı bağımsızlığına en büyük müdahalenin yürütmeden geldiğini, Bakanlıktaki hiyerarşinin HSYK'ya taşındığını, heyetin oluşumuna itirazı olduğunu,mahkeme başkanının Burhan Karaloğlu olduğunu, kıdemsiz üyenin heyete başkanlık edemeyeceğini, usule ilişkin savunmalarını bitirmeden savunma yapmayacağını, ifade etmiş, son sözünde ise savunma yapmak istediğini beyan etmiştir.

IV-MAHKEME KABULÜ;

''.... irdelenen deliller, tanık beyanları, sanık isminin diğer soruşturma dosyalarında yer alma şekli, dosya kapsamı ile iç hukuk hükümleri ve Anayasanın 90/son maddesi uyarınca Devletin kendisini bağlı kabul ettiği uluslararası hukuk birlikte değerlendirilerek;

Sanığın, FETÖ/PDY terör örgütünün üyeleri tarafından kullanılan mahrem yapılanmaya hizmet eden haberleşme programı Bylock’u kullandığı, bağlantının HTS ve CGNAT verileri uyumlu olduğu birlikte değerlendirilerek sanık aleyhine delil teşkil ettiği; örgüt yapısının anlatıldığı bölümde açıklandığı üzere, örgütün gizlilik tedbirine özel önem verdiği, bu anlamda sanığın hiyerarşik talimatlar çerçevesinde kripto programı kullanarak örgüt içi haberleştiği kabul edilmiştir.

Sanığın, FETÖ/PDY terör örgütünün üyeleri tarafından kullanılan mahrem yapılanmaya hizmet eden haberleşme programı Bylock’u kullandığı, bağlantının HTS ve CGNAT verileri uyumlu olduğu birlikte değerlendirilerek sanık aleyhine delil teşkil ettiği; örgüt yapısının anlatıldığı bölümde açıklandığı üzere, örgütün gizlilik tedbirine özel önem verdiği, bu anlamda sanığın hiyerarşik talimatlar çerçevesinde kripto programı kullanarak örgüt içi haberleştiği kabul edilmiştir.

Dosyaya intikal etmiş bulunan ve CMK' nın 217. madde çerçevesinde celselerde delil olarak tartışılan tanık beyanları ve sanığın yaptığı basın açıklaması da dikkate alındığında sanığın FETÖ/PDY Silahlı Terör Örgütünün bir üyesi olduğu kanaatine varılmıştır.

Ayrıca sanığın yargı yapılanmasının üst kolu Yargıtay’a üye seçilme aşamasında örgütün hedeflerinin gerçekleşmesi noktasında aktif şekilde görev aldığı, mevzuat ve teamül dışı olarak yapılan toplantıya ev sahipliği yaptığı, özellikle tanıklar ..., ... ve ...’in açık anlatımlarına göre, sanığın icra ettiği görevin öğrencilikten itibaren mesleğinin her aşamasında devam ettirildiği görülmektedir.

Sanığın, örgütün amacını bilerek ve örgütün hedefine götürecek süreci hazırlayan eylemlerde yer alarak örgütün kendisine tevdi ettiği faaliyetlerde bulunduğu, Yargıtay'a seçildikten sonraki aşamalarda da örgütsel faaliyetlerini devam ettirdiği sabit olmakla; sanığın taşıdığı hukukçu kimliği, örgütün etkinliğini artırıcı eylemlerde rol alması karşısında ...nın 30. maddesinde düzenlenen hata hükümlerinden sanığın faydalandırılması mümkün olmamıştır.

Silahlı terör örgütü yöneticiliği suçundan cezalandırılması talep edilen sanığın, tüm dosya kapsamı dikkate alındığında, örgütün amaçları doğrultusunda örgütün veya bir biriminin başında olup emir verdiğine, inisiyatif sahibi olduğuna, örgütü veya bir birimini kumanda ettiğine, faaliyetleri planladığına, önemli kararlar aldığına, iş bölümü ve koordinasyon sağlamak gibi yönlendirici davranışlarda bulunduğuna dair kesin ve inandırıcı deliller bulunmaması nedeniyle, ek savunma hakkı tanınan sanık hakkında örgüt üyeliği suçundan ceza tertibi yoluna gidilmiştir.

Yukarıda açıklanan deliller çerçevesinde neticeten sanığın örgütün gizli haberleşme programını kullandığı, örgüt hiyerarşisine, mahremiyet ve kurallarına riayet ettiği, örgüt tarafından verilen işleri gerçekleştirdiği; sanığın yargılanması aşamasında gösterdiği örgütsel tavır ile suçun aydınlatılması ve sonuçlarının telafisine yönelik bir tutum sergilemediği, herhangi bir pişmanlık da göstermediği, tüm bu hususların sanığın yoğun kast altında hareket ettiğinin bir göstergesi olduğu kabul edilerek sübuta eren FETÖ/PDY silahlı terör örgütü üyeliği suçu nedeniyle alt sınırdan uzaklaşılarak cezalandırılması yoluna gidilmiştir.

Sanığın adil yargılanma hakkına riayet edilerek kendisine yöneltilen suçlama ve delillerle illiyet oluşturacak savunmalarda bulunması için 6 celsede kendisine yeterli süre tanınmış, 03.10.2018 tarihli müzekkere ile iddianame ve ekleri, 30.10.2018, 12.11.2018, 04.01.2019, 26.02.2019, 07.05.2019, 21.05.2015, 05.07.2019, 18.07.2019, 07.08.2019 tarihli müzekkerelerle sanığın talep ettiği ve suçlamaya dayanak teşkil edecek evraklar kendisine gönderilmiştir. Sanığın yargılama aşamasındaki davranış tarzı ve cezasının sanık üzerindeki olası etkileri gözetilerek lehine takdiri indirim hükümleri uygulanmayarak Türk Milleti adına aşağıdaki hüküm kurulmuştur:'' şeklindeki ifadelerle mahkûmiyet kararının gerekçesi açıklanmış ve sanığın silahlı terör örgütüne üye olma suçundan cezalandırılmasına karar verilmiştir.

V-TEMYİZ;

Sanık müdafisi temyizinde özetle; sanığa etkin savunma hakkı kullandırılmadığını, sanığın dosyanın tamamına erişemediğini, savunmalarını sağlıklı hazırlayamadığını, adil yargılanma hakkının ihlal edildiğini, sanığın cezalandırılmasına yeter her türlü şüpheden uzak kesin ve inandırıcı delil bulunmadığını, teşdiden cezalandırma koşulları bulunmadığını, TCK'nın 62. maddesinin uygulanmamasının yasaya aykırı olduğunu, gerekçesiz olduğunu, gerekçenin sadece yasa maddesi olduğunu, yasa maddesinin gerekçe olamayacağını, tutukluluğun devamının yasaya aykırı olduğunu, kararın sanık lehine bozulması gerektiğini beyan etmiştir.

Yargıtay Cumhuriyet savcısı temyizinde; ''Sanık ... hakkında FETÖ silahlı terör örgütü yöneticisi olmak suçundan açılan davanın duruşmaları sonunda TCK'nin 314/2, 53, 58/9, 63 ve TMK'nin 5/1 maddeleri uyarınca cezalandırılmasına ilişkin verilen karar oluşa uygun değildir, şöyle ki:

Örgüt yöneticisi, örgütün diğer üyelerine örgüt faaliyetlerini sevk ve idare etmek için talimat veren ve yönlendiren kişidir. Kişinin sıradan bir örgüt üyesi mi yoksa yönetici mi olduğunu anlamak için yapıyı yönetme gücüne yani yönlendirme ve yönetme kaabiliyetine fiilen sahip olup olmadığına bakılacaktır. Yönetici diğer üyelerin üzerinde bulunmalı, gerektiğinde iş bölümü yapabilmeli, örgüt üyeleri üzerinde sevk ve idarede bulunabilmeli, örgüt üyelerini faaliyetler konusunda harekete geçirebilmeli yada engelleyebilmeli ve denetleyebilmeli ki yönetici olarak kabul edilebilsin. Failin örgüt hiyerarşisi içindeki yönetip yönlendirdiği faaliyetlerin, örgütün amaç ve etkinliği bakımından önemi vardır. Bu itibarla belli bir hiyerarşik seviyenin üstünde bulunan kişilerin yönetici olarak kabulü gereklidir.

Yukarıda açıklanan ilkeler doğrultusunda, somut olayın özellikleri, failin örgütün hiyerarşik yapısı içerisindeki konum ve görevleri, sorumluluk sahalarında sevk ve idare ettiği örgütsel faaliyetlerin örgütün amaç ve etkinliği bakımından önem ve yoğunluğu ile kontrol ettikleri örgüt üyelerinin devletin güvenliği bakımından ifade ettiği stratejik değer de gözetilerek belirlenmelidir. Örgüt yöneticisinin mutlaka illegal faaliyetleri yönetmesi aranmamalıdır. Örgütün amacına ve varlığının devamına katkı sunan sözde legal faaliyetleri sevk ve idare etmek de bu kapsamda değerlendirilmelidir.

Bu açıklamalar doğrultusunda somut olayda;

Sanık ...'nın, hukuk fakültesi öğrenciliği ve hakim adaylığı döneminde yargı kadrolarının örgüt mensuplarından oluşturulması ve örgüte eleman temini ile mensupları arasındaki dayanışmanın pekiştirilmesi noktasında aktif faaliyet yürüttüğü, taşrada görev yaptığı sırada da örgütsel toplantılar organize ettiği, örgüt tarafından organize edilen daha kapsamlı toplantılara katılımı sağladığı, yapı mensupları arasındaki ilişki ve dayanışmanın arttırılması bağlamında organizasyonlar yaparak örgüt amaçları doğrultusunda aktif faaliyet icra ettiği, örgütün belirlediği strateji ve talimatlar doğrultusunda hareket edilmek suretiyle örgüt mensubu olmayan üyelerin liste dışında kalmasının sağlandığı 2010 yılı HSYK seçimlerinde, seçim öncesi diğer örgüt mensupları ile yapılan gizli toplantılara ve seçim gezilerine katıldığı, örgüt içerisindeki etkin konumu ve faaliyetleri nedeniyle örgüt amaçları doğrultusunda Anayasal sistemdeki 3 temel erkten biri olan yargı erkinin örgütün amaçları doğrultusunda dizayn edilmesinde son derece kritik önem taşıyan HSYK Genel Sekreterliğine atamasının gerçekleştirildiği, HSYK Genel Sekreteri olarak atanması sonrasında ve yine Yargıtay üyesi olarak görev yaptığı dönemde ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ... gibi örgütün yargı yapılanmasında yer alan mensupları ve örgütün sivil imamı ...'ın iştirak ile örgüt amaçları doğrultusunda çeşitli toplantılar organize ettiği, bu toplantıların bir kısmında HSYK içerisinde yada Yargıtay'ın üst kurullarında görüşülmesi gereken iş ve işlemler ile ilgili izlenecek yöntemin, gizlilik içerisinde planlanarak uygulamaya konulduğu, yüksek yargının örgüt amaçları doğrultusunda oluşturulması noktasında Aralık 2010 tarihinde Yargıtay üyelerinin seçiminde kendi evinde örgüt üyeliği/yöneticili suçlarından şüpheli yada sanık olan ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ... ve ... ile birlikte yapılan örgütsel toplantıyı organize ederek örgüt mensubu HSYK üyesi olmayan örgüt mensuplarınında bu toplantıya katılımını sağladığı, 350-400 kişinin ismini ekrana yansıtarak sunum yaptırdığı, belirlenen isimlerin istedikleri 140 rakamına ulaşmadığını gören sanığın, ... ve ... ile evin salonunun dışına çıkarak bir süre sonra geri dönen ve toplantıda bulunan kişilere örgüt liderinin "en az 140 kişi olacak" şeklindeki talimatını ileten ekip içinde yer aldığı, örgüt lideri de dahil üst düzey yöneticiler ile direkt temas kuracak seviyede olduğunun anlaşıldığı, HSYK eski üyesi ve yapı mensubu ..

... ve ... ile evin salonunun dışına çıkarak bir süre sonra geri dönen ve toplantıda bulunan kişilere örgüt liderinin "en az 140 kişi olacak" şeklindeki talimatını ileten ekip içinde yer aldığı, örgüt lideri de dahil üst düzey yöneticiler ile direkt temas kuracak seviyede olduğunun anlaşıldığı, HSYK eski üyesi ve yapı mensubu ...'nin evinde yüksek yargıya seçilecek örgüt üyelerinin tespiti amacıyla yapılan toplantıya da katıldığı, HSYK genel sekreterliği yaptığı dönemden itibaren yargı erki içerisinde yer alan cumhuriyet başsavcılığı, ağır ceza mahkemesi başkanlığı, adli yargı adalet komisyonu başkanlığı, Adalet Akademisi ve HSYK gibi kurumların büyük bölümünde, ByLock kullanıcısı ve örgüt üyesi olan şahısların göreve getirildiği, örgütün gizli haberleşme sistemi ByLock'u telefonuna yüklediği ve ByLock abone listesinin üç ayrı satırında kaydının bulunduğu, (469835 ID)numaralı ByLock kullanıcısı olup, kendisine "fahri, D-fahri, Kaya, Kaya-cık, Kayacan" kod adlarının verildiği, Yargıtay ve Danıştay eski mensupları ile örgütün sivil imamları ile irtibatlı olup, aktif kullanıcı durumunda bulunduğu, “Danışma” adı altında oluşturulan ve örgüt yapılanması içinde nihai karar alma mekanizmasında bir üst yapı niteliğinde bulunan heyette, ...,..., ..., ... ile birlikte sanığın da yer aldığı, ByLock yazışmalarından anlaşılacağı üzere, sanığın içerisinde bulunduğu danışma grubunun düzenli olarak yapılan örgütsel toplantılarda başta Yargıtay 9. Ceza Dairesi'nde görev yapanlar olmak üzere soruşturmaya maruz kalan mensuplarının sorunları ile ilgilenilmesi, dilekçelerinin hazırlanması ve takibi ile semtlere göre belirlenen sorumlu kişilere raporların teslimi gibi tüm faaliyetlerin düzenlenerek denetlendiği, HSYK tasarrufları, seçim, dava takibi, menfi takip, zimmetleme gibi çok sayıda örgütsel faaliyetin sanığa rapor edildiği, HSYK' da yapılan toplantıların gündemi ve sonuçlarının sivil imam tarafından aktarılarak izlenecek strateji konusunda sanığın görüşünün alındığı, Yargıtay hücre yapılanmasında yer alan örgüt üyeleri arasındaki ByLock yazışmalarında örgütsel faaliyet noktasında kendisinden bahsedildiği, HTS bilgilerinde de görüldüğü üzere örgütün sivil ve yargı kanadında yer almaktan hakkında soruşturma ve yargılama devam eden mensupları ile bağlantılı olduğu, konumu itibariyle hiyerarşik olarak bir çok örgüt mensubunun üzerinde bulunduğu, Yargıtay içerisinde örgütün hareket tarzına ilişkin olarak iletişim halinde bulunduğu diğer örgüt üyelerine yönlendirmelerde bulunduğu, bağımsız hareket etme ve karar alma yetkilerinin bulunduğu hususları dikkate alındığında örgüt yöneticisi olarak cezalandırılması gereken sanığın hatalı değerlendirme ile örgüt üyesi kabul edilmesinin, oluşa ve yasaya uygun olmadığı kanaatine varılmıştır'' ifadeleriyle hükmün bozulması talep edilmiştir.

VI-Heyetin Oluşumu ve Savunma Hakkının Etkin Kullandırılmadığıyla İlgili Temyiz İtirazlarının Değerlendirilmesi;

Temyiz edenlerin sıfatı, başvuruların süresi ve temyiz nedenleri değerlendirildikten sonra usul hükümlerine uygunluk bakımından ve 5271 sayılı CMK’nın 289. maddesinde yazılı bulunan hukuka kesin aykırılık hâllerinin mevcut olup olmadığı yönlerinden temyiz denetimine geçilmiştir.

Sanık ... müdafisinin temyiz dilekçesinde sanığa etkin savunma hakkı kullandırılmadığı beyan edilmekle öncelikle bu hususun değerlendirilmesi gerekmektedir.

Özel Dairece yapılan yargılama sırasında bazı oturumlarda heyetteki en kıdemli üye yerine kıdemsiz üyenin heyet başkanlığı yapmasının usul ve yasaya uygun olup olmadığının değerlendirilmesi bakımından;

İncelenen dosya kapsamından;

İlk derece mahkemesi sıfatıyla Yargıtay 9. Ceza Dairesince yapılan yargılamadaki tüm duruşmaların ... başkanlığındaki heyet tarafından gerçekleştirildiği ve bu celselerde kurulan heyetlerde üye olarak görev yapan ... ve ...'ın Yargıtay Üyeliğine seçilme tarihi itibarıyla heyet başkanından daha kıdemli olduğu,

Görülmüştür.

Yargılamanın 04.03.2019 tarihli 3. celsesinde sanığın mahkeme başkanlığını Yargıtay 9. Ceza Dairesi Başkanı olan ...'nun yürütmesi gerektiğini açıkça ifade ettiği ve bu yönden mahkemenin kuruluşuna itiraz ettiği anlaşılmaktadır.

Anayasa’nın “Yargıtay” başlıklı 154. maddesinin birinci fıkrası “Yargıtay, adliye mahkemelerince verilen ve kanunun başka bir adli yargı merciine bırakmadığı karar ve hükümlerin son inceleme merciidir. Kanunla gösterilen belli davalara da ilk ve son derece mahkemesi olarak bakar.” şeklinde düzenlenmiştir.

Anayasa’da yer alan bu düzenleme doğrultusunda hazırlanıp 08.02.1983 tarihli ve 17953 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren 2797 sayılı Yargıtay Kanunu’nun 1. maddesi “Yargıtay, adliye mahkemelerince verilen ve kanunun başka bir adli yargı merciine bırakmadığı karar ve hükümlerin son inceleme mercii olup, Türkiye Cumhuriyeti Anayasası ile bu Kanun ve diğer kanunların hükümlerine göre görev yapan bağımsız bir yüksek mahkemedir.” hükmünü içermektedir.

Gerek Anayasa’nın 154 gerekse 2797 sayılı Kanun’un 1. maddelerine göre bağımsız bir yüksek mahkeme olan Yargıtayın kuruluş amacı ve genel görevi, adliye mahkemelerince verilen ve kanunun başka bir adli yargı mercisine bırakmadığı karar ve hükümlerin son inceleme mercisi olup bu bakımdan Yargıtay Dairelerinin ilk derece mahkemesi sıfatıyla yargılama yapması tali bir görevdir.

Gerek Anayasa’nın 154 gerekse 2797 sayılı Kanun’un 1. maddelerine göre bağımsız bir yüksek mahkeme olan Yargıtayın kuruluş amacı ve genel görevi, adliye mahkemelerince verilen ve kanunun başka bir adli yargı mercisine bırakmadığı karar ve hükümlerin son inceleme mercisi olup bu bakımdan Yargıtay Dairelerinin ilk derece mahkemesi sıfatıyla yargılama yapması tali bir görevdir.

2797 sayılı Kanun’un “Yargıtayın görevleri” başlıklı 13. maddesinin birinci bendinde yer alan “Adliye mahkemelerince verilen ve kanunun başka bir adli yargı merciine bırakmadığı karar ve hükümleri ilk ve son merci olarak inceleyip karara bağlamak,” şeklindeki hüküm ile Yargıtayın temel görevi tanımlanırken, aynı maddenin ikinci bendinde yer alan “Yargıtay Başkan ve üyeleri ile Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcı vekili ve özel kanunlarında belirtilen kimseler aleyhindeki görevden doğan tazminat davalarına ve bunların kişisel suçlarına ait ceza davalarına ve kanunlarda gösterilen diğer davalara ilk ve son derece mahkemesi olarak bakmak,” şeklindeki hüküm ile de tali görevi tanımlanmıştır.

Aynı Kanun’un “Dairelerin çalışması” başlıklı 40. maddesinin birinci fıkrasında yer alan “Daireler heyet hâlinde çalışır, heyet bir başkan ve dört üyenin katılmasıyla toplanır. Üye sayısının yeterli olması halinde birden fazla heyet oluşturulabilir. Bu durumda, oluşturulan diğer heyetlere, heyette yer alan en kıdemli üye başkanlık eder. Heyetler işi müzakere eder ve salt çoğunlukla karar verirler. Müzakereler gizli cereyan eder.” hükmü gereğince birden fazla heyet hâlinde çalışabilecek ve heyette yer alan en kıdemli üye heyete başkanlık edecektir.

Anılan Kanun’un “Daire Başkanlarının görevleri” başlıklı 24. maddesi;

“Daire başkanlarının görevleri şunlardır:

1. Dairelerinde ahenkli, verimli ve düzenli bir çalışmanın gerçekleşmesini ve işlerin mümkün olan süratle incelenip karara bağlanmasını sağlamak, dairenin kendi kararları arasında çelişkiyi önlemek amacıyla gerekli göreceği bütün tedbirleri almak, dosyaları takrir edecek kişileri, bu esaslar uyarınca tespit etmek ve kendi yazmayacağı kararların hangi üye tarafından yazılacağını belli etmek,

2. Kararların zamanında yazılıp dosyaların mahallerine iadesini sağlamak,

3. Büro görevlilerini denetlemek,

4. Büro personeli hakkında ilgili kanunda belirtilen uyarma, kınama ve aylıktan kesme disiplin cezalarını vermek,

5. Kanunlarla verilen diğer görevleri yerine getirmek.

Daire başkanına, gerektiğinde kıdemli üye vekillik eder.”,

“Yargıtay Üyelerinin görevleri” başlıklı 25. maddesi,

“Yargıtay üyelerinin görevleri şunlardır:

1. Kendilerine verilecek dosyaları gerekli şekilde ve zamanında inceleyip kurula takrir etmek ve kararları yazmak,

2. Üyesi bulundukları kurullarda görüşmelere katılmak ve oylarını vermek,

3. Dairenin ahenkli, verimli ve düzenli çalışmalarının sağlanmasında ve işlerin çabuklukla incelenip karara bağlanmasında başkana yardım etmek.”,

Daire başkanına, gerektiğinde kıdemli üye vekillik eder.”,

“Yargıtay Üyelerinin görevleri” başlıklı 25. maddesi,

“Yargıtay üyelerinin görevleri şunlardır:

1. Kendilerine verilecek dosyaları gerekli şekilde ve zamanında inceleyip kurula takrir etmek ve kararları yazmak,

2. Üyesi bulundukları kurullarda görüşmelere katılmak ve oylarını vermek,

3. Dairenin ahenkli, verimli ve düzenli çalışmalarının sağlanmasında ve işlerin çabuklukla incelenip karara bağlanmasında başkana yardım etmek.”,

Yargıtay İç Yönetmeliği’nin “Daire Başkanlarına vekillik ve bu sıfatla Genel Kurullara katılma” başlıklı 10. maddesi ise;

“Daire başkanlarına vekillik görevini yapmak koşullarından birinin gerçekleşmesi halinde kıdemli üye, genel kurullarda ve dairede başkana vekillik eder.

Ayrık hükümler saklıdır.”

Biçiminde düzenlenmiştir.

Bu aşamada, 2797 sayılı Kanun’da ya da CMK’da tanımı yapılmayan ancak dairelerin çalışma usullerinde bahsi geçen “kıdem” kavramı üzerinde durulmalıdır.

Türk Dil Kurumu Sözlüğü’nde “bir görevde geçirilen süre” olarak tanımlanan kıdem kavramına, 2797 sayılı Kanun’un farklı maddelerinde önem atfedilmektedir. Bu cümleden olarak, aynı Kanun’un “Başkanların seçimi” başlıklı 31. maddesinin on birinci fıkrasında Birinci başkanvekilleri ile daire başkanlarının kıdeminin tespitinde Yargıtay üyeliğindeki kıdemin esas alınacağı öngörülmüştür.

Kıdemle ilgili diğer bir düzenleme de 2802 sayılı Hâkimler ve Savcılar Kanunu’nda yer almaktadır. Bu Kanun’un “Sınıflar ve Kıdem” başlıklı 15. maddesinde;

“...

Hâkim ve savcıların kıdemleri, bulundukları sınıf ve dereceye göre belirlenir ve o sınıf ve dereceye atandıkları tarihten itibaren hesaplanır. Bir üst sınıf veya derecede bulunanlar alt sınıf veya derecede bulunanlardan kıdemli sayılırlar.

Ancak, bu hesaplama yapılırken, 9 uncu maddenin ikinci fıkrasına göre adaylığa diğer kamu görevlerinde iktisap ettikleri derece ve kademe üzerinden atananların, bu derece ve kademeleri ile o görevlerde geçen süreleri dikkate alınmaz.

Bulunulan sınıf ve derecenin aynı olması hâlinde sırasıyla, bu sınıf veya dereceye yükselme tarihi, adaylığa başlama tarihi, mesleğe başlama tarihi, meslek öncesi eğitim sonu yazılı sınav puanı dikkate alınarak kıdem durumu belirlenir.

Bunların da aynı olması hâlinde, doğum tarihi önce olan kıdemli sayılır.”

Düzenlemesi yer almaktadır.

Bu genel açıklamaların ardından, ilk derece mahkemelerince ve ilk derece mahkemesi sıfatıyla Yargıtay ilgili ceza dairelerince yargılama yapan heyetin hangi kurallar doğrultusunda oluşturulacağı hususunda ceza muhakemesine ilişkin kuralların ve bu sürece katılan kişilerin hak, yetki ve yükümlülüklerinin düzenlendiği 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu ile adli yargı ilk derece mahkemeleri ile bölge adliye mahkemelerinin kuruluş, görev ve yetkilerini düzenlemek amacıyla yürürlüğe konulan 5235 sayılı Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun hükümlerinin irdelenmesi gerekmektedir.