muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2017/1086, Karar No: 2021/146, Tarih: 30.03.2021

...’u yanında çalışan sanık ... vasıtası ile tanıdığını, sanık ...'in Buca'da oturmasından dolayı 2007 yılında Mercedes marka araçlarının yakılması olayı ile ilgili olarak kendisine "Abi sizin arabayı yakan şahısları bilen bir arkadaşım var." dediğini, kendisinin de...'e "Eğer aracımızı yakan şahısları ... isimli arkadaşın biliyorsa çağır getir konuşalım." dediğini, sanık ...'in de telefonla ... ile görüşmüş olacak ki katılanlar ... ve ...'ın sanıklar ... ve ... ile birlikte geldiklerini, sanık ...’in bu şahısları yanlarına getirerek ağabeyi ve kendisiyle tanıştırdığını, bu esnada kendilerinin ... Center'da bulunan halka açık kafe içerisinde çay içmekte olduklarını, katılanlara da çay ikram ederek konuşmaya başladıklarını, bu görüşmede öncelikle araçlarını yakan şahısların kim olduğunu, bunu nereden ve nasıl öğrendiklerini sorduklarını, ...’in daha önceden ...'in yanında çalıştığını, ...'ten 5.000 TL alacağının olduğunu fakat alamadığını, hatta ...'in eşinden senet aldıklarını, ... ile ortak araç kiralama işi yaptıklarını, öz eniştesi olan katılan ... ile ...'in Karabağlar'da ortak kuyumcu dükkanı işlettiklerini ve katılan ...'ın arabalarının yakılması olayına bizzat tanık olduğunu söyleyerek arabayı ...'in yaktığını söylediğini, katılan ...’ın da bu durumu onayladığını, kendilerinin de arabalarını neden yaktığını sorduğunu, katılan ...’ın söze katılarak araçlarının ... tarafından yakıldığını, nedenin ise aralarındaki ticari anlaşmazlık olduğunu söylediğini, bu bilgileri alması üzerine emekli polis olmasından dolayı...'i yanlarına çağırdığını ve katılanların kendisine anlattıklarını ona aktararak ne yapmaları gerektiğini ağabeyiyle birlikte sorduklarını, arabalarının yakılması sonrası bunu kimin yaktığını bilmedikleri için herhangi bir adli makama müracaat ederek şikâyetçi olmadıklarını, fakat aracın yakıldığı gün ... Karakolu ve İtfaiye tarafından gerekli raporların tanzim edildiğini, sanık ...'e bu durumu anlattıktan sonra bu konu ile ilgili olarak hangi karakol rapor tutmuş ve dosyayı takip ediyor ise katılanların bu karakola giderek tanık olarak ifade vermelerinin iyi olacağını söylediğini, ağabeyiyle birlikte katılanlara "Bize anlattıklarınızı aynı şekilde polise de anlatır mısınız?" diye sorduklarında katılanların "Tabi gider polise de bildiklerimizi anlatırız." diye cevap verdiklerini, bunun üzerine ... Karakolunu katılanlara tarif ettiklerini, katılanların kendi araçları ile kendilerinin de araçları ile ... Karakoluna gittiklerini ve karakolda durumu görevli memurlara anlattıklarını, buradaki görevlilerin durumu Nöbetçi Cumhuriyet savcısına ilettiklerini, Savcı Bey’in katılanların ifadelerine başvurulması talimatı vermesi üzerine karakolda ağabeyi ...'in ek ifadesinin alındığını, katılanların da tanık olarak ifadelerine başvurulduğunu, ifade bittikten sonra yaptıkları tanıklıktan ötürü katılanlara bizzat polislerin yanında teşekkür ettiklerini ve karakoldan herkesin evine ayrılarak gittiğini, o günden sonra katılanlar ile sanıklar ... ve

...'in ek ifadesinin alındığını, katılanların da tanık olarak ifadelerine başvurulduğunu, ifade bittikten sonra yaptıkları tanıklıktan ötürü katılanlara bizzat polislerin yanında teşekkür ettiklerini ve karakoldan herkesin evine ayrılarak gittiğini, o günden sonra katılanlar ile sanıklar ... ve ...'ı hiç görmediğini, bu şahısların ne iş yaptıklarını dahi bilmediğini, kendisi ve ağabeyinin kesinlikle katılanları darbetmediklerini, anlattığı gibi sanık ...’in araçlarını yakan şahısları tanıyan arkadaşlarının olduğunu söyleyerek kendilerini bilgilendirmesi üzerine yine sanık ...'in tanıştırması sonucu tanıdığı şahıslar olduğunu, katılanların darbedilmediğine dair ... Karakolunda ifade alan memur ve diğer memurların tanık olduğunu, şahısların darbedildiğine yönelik bir görüntünün de olmadığını, ... ile şahsen ticari bir ilişkisinin de olmadığını, kuyumculuk yapan sanık ... ile kuyumculara toptan mal satımı yapan ... arasında bu nedenden dolayı ticari ilişki bulunduğunu, bu ilişkinin boyutunu bilmediğini fakat bir keresinde ...'in sanık ...'i ve ailesini tehdit ettiğini, hatta tehdit mesajları gönderdiğini bildiğini ve bizzat gördüğünü, aralarında borç alacak konusunun boyutu nedir, kim kime ne kadar borçludur bilmediğini ancak bu ticari ilişkiden dolayı aralarında sıkıntı olduğunu bildiğini, sanıklar ... ve ... ile katılanlar ... ve ...’i ... Center'da yanlarına geldiklerinde tanıdığını, sanık ...’in kendisine "Abi sizin aracı yakan şahısları tanıyan ... adında biri var, bu şahıs içki masasında arkadaşım olan ... ve ...'e yakılan aracı kimin yaktığına dair bir şeyler anlatmış" dediğini, bunun üzerine de sanık ...’e "Gelsinler görüşelim" dediklerini, sanıklar ... ve ... ile tanışmasının o gün sanık ...’in daveti sonucu olduğunu, ayrıca sanık ...'in de katılanları tanımadığını, arkadaşları sanıklar ... ve ...'in tanıdığını kendisine söylediğini, bu nedenden katılan ..., ..., ... ve ...’in birlikte gelmiş olabileceklerini, kendisi ya da ağabeyinin herhangi bir şekilde sanıklar ... ve ...'e talimat vererek katılan ... ve ...'i zorla getirmelerini söylemediklerini, eğer ...'in birileri tarafından tehdit edildiğini kendisine ya da ağabeyine iletmiş olsa idi durumu polise haber vermesini söyleyecek olduklarını, kesinlikle ...'in tehdit edildiğine dair bir bilgisinin olmadığını, tehdit eden şahsa ait numarayı ...'ten alarak telefon ile görüşmediğini, ağabeyinin de böyle bir görüşme yaptığına şahit olmadığını ve bu suretle de kesinlikle ...'ten bir kuruş para istemediğini, bunun iftira olduğunu, ağabeyi ile ... arasındaki borç alacak konusunu detaylı olarak bilmediğini, kimseye talimat vermediğini, zorla getirildiği belirtilen katılanlar ... ve ... ile sanıklar ..., ... ve...’in birbirlerinin arkadaşları olduğunu, zorla getirilme gibi bir durumun söz konusu olmadığını, bunun polislere yapılmış bir hakaret olduğunu, ..

...'ten bir kuruş para istemediğini, bunun iftira olduğunu, ağabeyi ile ... arasındaki borç alacak konusunu detaylı olarak bilmediğini, kimseye talimat vermediğini, zorla getirildiği belirtilen katılanlar ... ve ... ile sanıklar ..., ... ve...’in birbirlerinin arkadaşları olduğunu, zorla getirilme gibi bir durumun söz konusu olmadığını, bunun polislere yapılmış bir hakaret olduğunu, ... Karakolundaki bu polisleri tanımadıklarını ve bir ilişkilerinin olmadığını, araçlarının yakılmasından dolayı raporun tutulduğu karakola giderek görevliler ile görüştüklerini, böyle bir samimiyet içerisine girmediklerini, bahsi geçen ... telefon numarasının kendisine ait olmadığını, böyle bir mesaj göndermediğini, bunun tespitinin yapılabileceğini, katılan ...’i ve tanık ... ...'ı ... Center'in yönetim kurulu üyeleri olmalarından dolayı tanıdığını, katılan ... ile sanık ... arasında dükkan alış verişi olduğunu, fakat alış verişler ile ilgili detaylı bilgi sahibi olmadığını, bu konuda katılan ... ile herhangi bir pazarlık yapmadığını, herhangi bir çek vermediğini, alım satım işini ağabeyi ile yapmış olduklarını, ancak sonradan ağabeyinden duyduğuna göre, satın aldığı ve karşılığında çek verdiği dükkanların ödemesini yaptığını, çeklerini geri aldığını, fakat dükkan devirleri ile ilgili ... A.Ş.'nin yurt dışındaki ortaklarından birinin satışa razı olmamasından dolayı tapuyu üzerine alamadığını kendisine söylediğini, yine ağabeyinin satın aldığı son iki dairenin tapularının devri için beklenirken tanık ... ...'ın ağabeyine dükkanın tapusu için biraz beklemesini söyleyerek satın alınan iki dükkan içerisinde istedikleri şekilde tadilat yapabileceklerini söylemiş, hatta kendisi tarafından hazırlanmış ve imzalanmış bir kira sözleşmesini ağabeyine vermiş olduğunu, bu dükkanların alım konusunu yani ağabeyi ile adı geçen şahıslar arasında ne şekilde pazarlık yapıldığını bilmediğini, yalnız ağabeyinden öğrendiği kadarı ile ağabeyinin bu üç dükkanı pazarlık neticesi satın aldığını, hatta karşılığında çek verdiğini ve çekleri sonradan ödediğini, yurt dışında bulunan ... A.Ş'nin ortağı ve akrabaları olan şahsın satışa rıza göstermediğinden tapu kayıtlarını üzerine alamadığını, ... A.Ş. ile ağabeyi arasında meydana gelen anlaşmazlığın şu şekilde olduğunu, ağabeyinin son üç dükkanı satın aldığı dönemde tanıklar ... ..., ... ve ağabeyinin ... Center'in yönetim kurulunda olduklarını, ağabeyinin yönetim kurulu başkanı olduğunu, katılan ... ve diğer ortaklarının yönetim kuruluna yüklü miktarda aidat borçlarının olduğunu, ... A.Ş. yetkililerinin yönetim kurulu başkanı olan ağabeyine ödemedikleri aidatları ödemiş gibi göstermesini istediklerini, ağabeyinin de "Yönetim kurulu başkanı olarak böyle bir sorumluluk alamam, biz nasıl ödüyorsak sizde aidat borçlarını ödeyin, ödemediğiniz takdirde de gerekli yasal işlemleri yönetim kurulu başkanı olarak yapmak zorundayım." şeklinde cevap verdiğini, bu nedenden dolayı ... A.Ş

... ve diğer ortaklarının yönetim kuruluna yüklü miktarda aidat borçlarının olduğunu, ... A.Ş. yetkililerinin yönetim kurulu başkanı olan ağabeyine ödemedikleri aidatları ödemiş gibi göstermesini istediklerini, ağabeyinin de "Yönetim kurulu başkanı olarak böyle bir sorumluluk alamam, biz nasıl ödüyorsak sizde aidat borçlarını ödeyin, ödemediğiniz takdirde de gerekli yasal işlemleri yönetim kurulu başkanı olarak yapmak zorundayım." şeklinde cevap verdiğini, bu nedenden dolayı ... A.Ş.’nin ağabeyinin parasını vererek satın aldığı dükkanların devrini yapmaya yanaşmadıklarını ve ağabeyi ile ... A.Ş. arasında küskünlük oluştuğunu, yine bu olayların üzerine yönetim kurulunda olan tanıklar ... ... ile ...’in yönetime gelmemeye başladıklarını, bu arada ... A.Ş.'nin biriken aidat borçları nedeniyle tanık ... ...'a aidat borçlarının ödenmesi hususunda bilgi verildiğini, yine ödenmeyince şirket yönetim kurulu avukatlarına bilgi verilerek yasal işlemler başlatıldığını, bunun üzerine tanık ... ... ve ...'in noter vasıtası ile yönetimden istifa ettiklerini bildirdiklerini, yine ... A.Ş.’nin son üç dükkanın satın alınması sonrası yaşanan anlaşmazlıklar sırasında ... Kaymakamlığına müracaat ederek bu dükkanların tahliye edilmesi için başvuruda bulunduğunu, bunun üzerine Kaymakamlıktan bir heyet geldiğini, gerekli incelemeleri yerinde yaptıktan bir hafta sonra ... A.Ş.'nin tahliye isteğinin reddedildiğini, bunun hukuki bir süreç olduğu yönünde de görüş bildirdiklerini, yaklaşık bir yıldır ...'ı görmediğini, böyle bir talimat vermediğini ve tanık olmadığını, iftira niteliğinde olduğunu, bu iftiranın sebebinin de yukarıda bahsi geçen dükkanların satın alınıp devrinin yapılmaması olduğunu, kesinlikle katılan ...'i arayarak tehditle para istemediğini, sayısal loto bayisinden ... Center'a doğru giderken bir kalabalığın olduğunu gördüğünü ve kalabalığın neden oluştuğunu öğrenmek için yaklaştığında katılan ...'in arabasına tuğla düştüğünü gördüğünü, buradan iş yerine doğru girerken iş merkezi girişinde gördüğü tanık ... ... ve ...'a araçlarına tuğla düşmesinden dolayı geçmiş olsun dileklerini sunduğunu, bu esnada ...’un kendisine "Şerefsizler" diye hitap ettiğini, kendisinin de neden böyle konuştuğunu sorması üzerine araya esnafların girdiğini ve münakaşa fazla büyümeden oradan ayrıldığını, ...’un bu sözünden bir gün sonra ağabeyinin yanına giderek kendisine şerefsiz dediğinden dolayı özür dilediğini ağabeyinden öğrendiğini, katılan ...’in aracına tuğla atılması yönünde kimseye bir talimat vermediğini, tuğlanın aracın üzerine nasıl düştüğünü bilmediğini ve görmediğini, ...’in eski yönetim kurulu başkanı olduğunu, mağdur ...'nin de iş merkezinde esnaf olduğunu, bu kişilerin ..

...’un bu sözünden bir gün sonra ağabeyinin yanına giderek kendisine şerefsiz dediğinden dolayı özür dilediğini ağabeyinden öğrendiğini, katılan ...’in aracına tuğla atılması yönünde kimseye bir talimat vermediğini, tuğlanın aracın üzerine nasıl düştüğünü bilmediğini ve görmediğini, ...’in eski yönetim kurulu başkanı olduğunu, mağdur ...'nin de iş merkezinde esnaf olduğunu, bu kişilerin ... Kaymakamlığından gelen görevliler tarafından alınan ifadelerinin kendi hür beyanları olduğunu, bu beyanlara bir etkilerinin olmadığını, yönetim kurulunda herhangi bir üyeliğinin olmadığını, yönetim kurulu başkanın ağabeyi olduğunu, karar defterinin kimin tarafından, ne zaman, nasıl ve ne şekilde yazıldığını bilmediğini, bu konunun muhataplarından sorulması gerektiğini, ... Center'da bir çok iş kolunda faaliyet gösterildiğinden dolayı ağabeyinin bütün iş kollarını ayrı ayrı belirtmek yerine sadece "Köroğlu" adıyla reklam tabelası astıklarını, bu reklam tabelasının ... yazısının yanına eklenmesin tesadüfü bir durum olduğunu,

Mahkemede; suçlamaların asılsız olduğunu, üzerine atılı suçları kabul etmediğini, eğer zamanında ifadeleri alınmış olsaydı ... Center’daki kayıtları ibraz edebilecek olduklarını, örgüt üyesi ya da yöneticisi olmadığını, kimseyi dolandırmadığını ve tehdit etmediğini, kimseye mesaj gönderip para istemediğini,

Savunmuşlardır.

Bir ve iki numaralı uyuşmazlık konularının birlikte değerlendirilmesinde yarar bulunmaktadır.

1- Yerel Mahkemece suç işlemek amacıyla kurulmuş silahlı örgüt yöneticisi olma suçundan sanık ... hakkında kurulan hükmün, Anayasa'nın 141 ve 5271 sayılı CMK'nın 34, 230 ve 232. maddelerinde öngörülen şekilde yasal ve yeterli gerekçe içerip içermediği ve buna bağlı olarak sanık ...'nun TCK'nın 220/5. maddesi delaletiyle mağdur ...’a yönelik tehdit, katılan ...’na yönelik mala zarar verme, katılan ...’na yönelik tehdit, mağdur ...’ye yönelik tehdit, mağdur ...’a yönelik tehdit ve mağdur ...’e karşı tehdit suçlarından sorumlu tutulup tutulamayacağı;

Türkiye Cumhuriyeti Anayasası'nın "Duruşmaların açık ve kararların gerekçeli olması" başlıklı 141. maddesinin üçüncü fıkrası; "Bütün mahkemelerin her türlü kararları gerekçeli olarak yazılır." şeklinde düzenlenmiştir.

5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun "Kararların gerekçeli olması" başlıklı 34. maddesinin birinci fıkrasında; "Hâkim ve mahkemelerin her türlü kararı, karşı oy dahil, gerekçeli olarak yazılır. Gerekçenin yazımında 230. madde göz önünde bulundurulur. Kararların örneklerinde karşı oylar da gösterilir.",

"Hükmün gerekçesinde gösterilmesi gereken hususlar" başlıklı 230. maddesinde de;

"(1) Mahkûmiyet hükmünün gerekçesinde aşağıdaki hususlar gösterilir:

a) İddia ve savunmada ileri sürülen görüşler.

b) Delillerin tartışılması ve değerlendirilmesi, hükme esas alınan ve reddedilen delillerin belirtilmesi; bu kapsamda dosya içerisinde bulunan ve hukuka aykırı yöntemlerle elde edilen delillerin ayrıca ve açıkça gösterilmesi.

c) Ulaşılan kanaat, sanığın suç oluşturduğu sabit görülen fiili ve bunun nitelendirilmesi; bu hususta ileri sürülen istemleri de dikkate alarak, Türk Ceza Kanunu'nun 61 ve 62. maddelerinde belirlenen sıra ve esaslara göre cezanın belirlenmesi; yine aynı Kanun'un 53 ve devamı maddelerine göre, cezaya mahkûmiyet yerine veya cezanın yanı sıra uygulanacak güvenlik tedbirinin belirlenmesi.

d) Cezanın ertelenmesine, hapis cezasının adlî para cezasına veya tedbirlerden birine çevrilmesine veya ek güvenlik tedbirlerinin uygulanmasına veya bu hususlara ilişkin istemlerin kabul veya reddine ait dayanaklar.

(2) Beraat hükmünün gerekçesinde, 223. maddenin ikinci fıkrasında belirtilen hâllerden hangisine dayanıldığının gösterilmesi gerekir.

(3) Ceza verilmesine yer olmadığına dair kararın gerekçesinde, 223. maddenin üçüncü ve dördüncü fıkralarında belirtilen hâllerden hangisine dayanıldığının gösterilmesi gerekir.

(4) Yukarıdaki fıkralarda belirtilen hükümlerin dışında başka bir karar veya hükmün verilmesi hâlinde bunun nedenleri gerekçede gösterilir.",

(2) Beraat hükmünün gerekçesinde, 223. maddenin ikinci fıkrasında belirtilen hâllerden hangisine dayanıldığının gösterilmesi gerekir.

(3) Ceza verilmesine yer olmadığına dair kararın gerekçesinde, 223. maddenin üçüncü ve dördüncü fıkralarında belirtilen hâllerden hangisine dayanıldığının gösterilmesi gerekir.

(4) Yukarıdaki fıkralarda belirtilen hükümlerin dışında başka bir karar veya hükmün verilmesi hâlinde bunun nedenleri gerekçede gösterilir.",

"Hükmün gerekçesi ve hüküm fıkrasının içereceği hususlar" başlıklı 232. maddesinde ise;

"(1) Hükmün başına, 'Türk Milleti adına' verildiği yazılır.

(2) Hükmün başında;

a) Hükmü veren mahkemenin adı,

b) Hükmü veren mahkeme başkanının ve üyelerinin veya hâkimin, Cumhuriyet savcısının ve zabıt kâtibinin, katılanın, mağdurun, vekilinin, kanunî temsilcisinin ve müdafiin adı ve soyadı ile sanığın açık kimliği,

c) Beraat kararı dışında, suçun işlendiği yer, tarih ve zaman dilimi,

d) Sanığın gözaltında veya tutuklu kaldığı tarih ve süre ile halen tutuklu olup olmadığı,

Yazılır.

(3) Hükmün gerekçesi, tümüyle tutanağa geçirilmemişse açıklanmasından itibaren en geç onbeş gün içinde dava dosyasına konulur.

(4) Karar ve hükümler bunlara katılan hâkimler tarafından imzalanır.

(5) Hâkimlerden biri hükmü imza edemeyecek hâle gelirse, bunun nedeni mahkeme başkanı veya hükümde bulunan hâkimlerin en kıdemlisi tarafından hükmün altına yazılır.

(6) Hüküm fıkrasında, 223. maddeye göre verilen kararın ne olduğunun, uygulanan kanun maddelerinin, verilen ceza miktarının, kanun yollarına başvurma ve tazminat isteme olanağının bulunup bulunmadığının, başvuru olanağı varsa süresi ve merciinin tereddüde yer vermeyecek şekilde açıkça gösterilmesi gerekir.

(7) Hükümlerin nüshaları ve özetleri mahkeme başkanı veya hâkim ile zabıt kâtibi tarafından imzalanır ve mühürlenir.",

Hükümlerine yer verilmiştir.

(6) Hüküm fıkrasında, 223. maddeye göre verilen kararın ne olduğunun, uygulanan kanun maddelerinin, verilen ceza miktarının, kanun yollarına başvurma ve tazminat isteme olanağının bulunup bulunmadığının, başvuru olanağı varsa süresi ve merciinin tereddüde yer vermeyecek şekilde açıkça gösterilmesi gerekir.

(7) Hükümlerin nüshaları ve özetleri mahkeme başkanı veya hâkim ile zabıt kâtibi tarafından imzalanır ve mühürlenir.",

Hükümlerine yer verilmiştir.

Buna göre, Anayasa'nın 141 ve 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 34, 230 ve 232. maddeleri uyarınca mahkeme kararlarının karşı oy da dâhil olmak üzere gerekçeli olarak yazılması zorunlu olup hüküm; başlık, sorun, gerekçe ve sonuç (hüküm) bölümlerinden oluşmalıdır. "Başlık" bölümünde; hükmü veren mahkemenin adı, mahkeme başkanının ve üyelerinin veya hâkimin, Cumhuriyet savcısının, zabıt kâtibinin, katılanın, mağdurun, varsa vekilinin ve kanuni temsilcisinin adı ve soyadı, sanığın açık kimliği ile varsa müdafisinin adı ve soyadı, beraat kararı dışında suçun işlendiği yer, tarih ve zaman dilimi, sanığın gözaltında veya tutuklu kaldığı tarih ve süre ile hâlen tutuklu olup olmadığı belirtilmeli, "sorun" bölümünde; iddia ve savunmada ileri sürülen görüşler ortaya konulmalı, "gerekçe" kısmında; mevcut deliller tartışılıp değerlendirildikten sonra, hükme esas alınan ve reddedilen deliller belirlenmeli, delillerle sonuç arasındaki bağ üzerinde durularak, niçin bu sonuca ulaşıldığı anlatılmak suretiyle hukuki nitelendirmeye yer verilmeli ve sonuç bölümünde açıklanan uygulamaların dayanaklarına değinilmeli, "sonuç (hüküm)" kısmında ise CMK’nın 230 ve 232. maddeleri uyarınca aynı Kanun'un 223. maddesine göre verilen kararın ne olduğu, TCK’nın 61. ve 62. maddelerinde belirlenen sıra ve esaslara göre uygulanan kanun maddeleri ve hükmolunan ceza miktarı, yine aynı Kanun'un 53. ve devamı maddelerine göre, mahkûmiyet yerine veya cezanın yanı sıra uygulanacak güvenlik tedbiri, cezanın ertelenmesine, hapis cezasının adli para cezasına veya tedbirlerden birine çevrilmesine veya ek güvenlik tedbirlerinin uygulanmasına veya bu hususlara ilişkin taleplerin kabul veya reddine ait dayanaklar, kanun yollarına başvurma ve tazminat talep etme imkânının bulunup bulunmadığı, kanun yoluna başvurma mümkün ise kanun yolunun ne olduğu, şekli, süresi ve mercisi tereddüde yer vermeyecek biçimde açıkça gösterilmelidir.

Uyuşmazlığın sağlıklı bir şekilde çözüme kavuşturulabilmesi açısından mahkeme kararlarının "gerekçe" bölümü üzerinde ayrıca durulması gerekmektedir.

Uyuşmazlığın sağlıklı bir şekilde çözüme kavuşturulabilmesi açısından mahkeme kararlarının "gerekçe" bölümü üzerinde ayrıca durulması gerekmektedir.

5271 sayılı CMK'nın 230. maddesi uyarınca, hükmün gerekçe bölümünde, suç oluşturduğu kabul edilen fiilin gösterilmesi, nitelendirilmesi ve sonuç (hüküm) bölümünde yer alan uygulamaların dayanaklarının gösterilmesi zorunludur. Gerekçe, hükmün dayanaklarının, akla, hukuka ve dosya muhtevasına uygun açıklamasıdır. Bu nedenle, gerekçe bölümünde hükme esas alınan veya reddedilen bilgi ve belgelerin belirtilmesi ve bunun dayanaklarının gösterilmesi, bu dayanakların da geçerli, yeterli ve kanuni olması gerekmektedir. Kanuni, yeterli ve geçerli bir gerekçeye dayanılmadan karar verilmesi, kanun koyucunun amacına uygun düşmeyeceği gibi, uygulamada da keyfiliğe yol açacaktır. Bu itibarla keyfiliği önlemek, tarafları tatmin etmek, sağlıklı bir denetime imkân sağlamak bakımından, hükmün gerekçeli olmasında zorunluluk bulunmaktadır.

Ayrıca, hükmün gerekçeyi ihtiva etmemesi, 5271 sayılı CMK'nın 289/1-9 ve 1412 sayılı CMUK'nın 5320 sayılı Kanun'un 8. maddesi uyarınca karar tarihi itibarıyla uygulanması gereken 308/7. maddeleri uyarınca hukuka kesin aykırılık hâllerinden birini oluşturacaktır.

Diğer taraftan, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (AİHM); bir yargılamada hak ve özgürlüklerin gerçek anlamda korunabilmesi için davaya bakan mahkemelerin, tarafların dayanaklarını, iddialarını ve delillerini etkili bir biçimde inceleme görevi olduğunu belirtmektedir (Dulaurans/Fransa, B. No: 34553/97, 21/3/2000, § 33.). AİHM; mahkemelerin davaya yaklaşma yönteminin, başvurucuların iddialarına yanıt vermekten ve temel şikâyetlerini incelemekten kaçınmaya neden olduğunu tespit ettiği durumları, davanın hakkaniyete uygun bir biçimde incelenme hakkı yönünden Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin (AİHS) 6. maddesinin ihlali olarak nitelendirmektedir (Kuznetsov/Rusya, B. No: 184/02, 11/4/2007, §§ 84, 85.).

AİHM ayrıca, derece mahkemelerinin, kararların yapısı ve içeriği ile ilgili olarak özellikle delillerin kabulü ve değerlendirilmesinde geniş bir takdir yetkisine sahip olduğunu pek çok kararında yinelemiştir (... Mechelen ve diğerleri/Hollanda, B. No: 21363/93, 21364/93, 21427/93 ve 22056/93, 23/4/1997, § 50; Barbera Messegue ve Jabardo/İspanya, B. No: 10590/83, 6/12/1988, § 68.). Bu bağlamda, temel hak ve özgürlüklerin ihlali sonucunu doğuracak derecede ve keyfî olmadıkça belirli bir kanıt türünün (tanık beyanı, bilirkişi raporu veya uzman mütalaası) kabul edilebilir olup olmadığına, değerlendirme şekline veya aslında başvurucunun suçlu olup olmadığına karar vermenin ilk derece mahkemelerinin görevi olduğunu vurgulamaktadır (Garcia Ruiz/İspanya, B. No: 30544/96, 21/1/1996, § 28; S.N./İsveç, B. No: 34209/96, 2/7/2002, § 44.).