muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2019/5662, Karar No: 2020/8142, Tarih: 06.10.2020

- K A R A R -

Dava, 4650 sayılı Kanunla değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 10. maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın hazine adına tescili istemine ilişkindir.İlk derece mahkemesince davanın kabulüne ilişkin olarak verilen karara karşı, davacı idare vekili ile bir kısım davalılar vekili tarafından yapılan istinaf başvurusunun ... Bölge Adliye Mahkemesi 14. Hukuk Dairesince davacı idare vekili yönünden esastan reddine, davalı vekili yönünden ise kısmen kabulü ile vekalet ücreti yönünden HMK'nun 353/1-b-2 maddesi uyarınca düzeltilerek yeniden esas hakkında hüküm kurulmasına dair verilen karar davacı idare vekili ile bir kısım davalılar vekilince temyiz edilmiştir.Dosyada bulunan kanıt ve belgelere, kararın dayandığı gerekçelere göre; arazi niteliğindeki ... İli, ... İlçesi, ... Mahallesi, 1979 parsel sayılı taşınmazların 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 11/1-f maddesi uyarınca gelir metodu esas alınarak değer biçilmesine ve tespit edilen bedelin bloke ettirilerek hükmün kesinleşmesi beklenmeden davalı tarafa ödenmesine ilişkin ilk derece mahkemesinden verilen karara karşı yapılan istinaf başvurusunun davacı idare yönünden reddine, davalı yönünden ise kısmen kabulü ile vekalet ücreti yönünden 6100 sayılı HMK'nun 353/1-b-2 maddesi uyarınca düzeltilerek karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.Davacı idare vekili ile bir kısım davalılar vekilinin temyiz itirazları yerinde olmadığından usul ve yasaya uygun olan hükmün HMK'nun 370. maddesi gereğince ONANMASINA, davacı idare harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına, bir kısım davalılardan peşin alınan temyiz ve temyize başvurma harçlarının Hazineye irad kaydedilmesine, 06/10/2020 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/17536, Karar No: 2012/11115, Tarih: 02.10.2012

**(Kapatılan)20. Hukuk Dairesi         2011/17536 E.  ,  2012/11115 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Kadastro Mahkemesi

Taraflar arasındaki kadastro tesbitine itiraz davasının yapılan duruşması sonunda kurulan hükmün Yargıtayca incelenmesi davacı gerçek kişi ile davalı Hazine tarafından istenilmekle, süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya incelendi, gereği düşünüldü:

K A R A R

Kadastro sırasında ... köyü, ... Limanı mevkii, 218 ada 1 parsel sayılı 21243,01 m2 yüzölçümündeki taşınmaz, hali arazi niteliğiyle Temmuz 2007 tarih ve 3 sıra numaralı tapu kaydı ile Hazine adına tesbit edilmiştir. Davacı gerçek kişi, 29.01.2010 tarihli dilekçesiyle parseli satın aldığı kişiler ile birlikte eklemeli olarak yararına kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği yoluyla taşınmaz edinme koşullarının tesbitten önce oluştuğu, bu nedenle Hazine adına yapılan tesbitin iptali ve parselin adına tapuya tescilini istemiştir. Mahkemece davanın REDDİNE, çekişmeli 218 ada 1 sayılı parselin tesbit gibi tesciline kara verilmiş, hüküm davacı gerçek kişi ile davalı Hazine tarafından temyiz edilmiştir.

Dava dilekçesindeki açıklamaya göre, dava; kadastro tespitine itiraz niteliğindedir.

Çekişmeli taşınmazın bulunduğu yerde tesbit tarihinden önce 1966 yılında yapılıp 11.10.1968 tarihinde ilân edilen ve 11.01.1969 tarihinde kesinleşen orman tahditi, 1981 yılında yapılıp 13.05.1982 tarihinde ilân edilerek itirazsız yerlerde 13.05.1983, itirazlı yerlerde ise 30.07.1982 tarihinde ilân edilip, 30.07.1983 tarihinde kesinleşmiş, sınırlandırması yapılan ormanların aplikasyonu, orman kadastrosu ve 6831 sayılı Yasanın, 1744 sayılı Yasa ile değişik 2. madde uygulaması, 1991 yılında 3302 sayılı Yasa hükümlerine göre yapılan aplikasyon ve 6831 sayılı Yasanın 2/B madde uygulaması mevcuttur.

İncelenen dosya kapsamına kararın dayandığı gerekçeye, kesinleşmiş orman tahdit haritası ve tutanakları ile eski tarihli memleket haritası, amenajman planı ve hava fotoğraflarının uygulanmasına dayalı araştırma inceleme ve keşif sonucu düzenlenen uzman bilirkişi raporu, ziraat uzmanı bilirkişi raporu, jeolog bilirkişi raporu ve arkeolog bilirkişi raporlarıyla, çekişmeli parselin kesinleşmiş orman kadastrosu sınırları dışındaysa da, blok kayalık ve % 45 taşlıktan teşekkül ettiği, imar ve ihya görmediği, üzerindeki kuru taş duvardan bir baraka ve bir incir ağacının da imar ve ihyanın kanıtı olamayacağı belirlendiği gibi, davacının dayandığı, dava dışı 319 ada 2 sayılı parsele uygulanan Ocak 1941 tarih 3 sıra numaralı sicilden gelen Ekim 2001 tarih 1 sıra numaralı tapu kaydının kaya sınırı itibariyle değişebilir nitelikte sınır içerdiği, bu nedenle 3402 sayılı Yasanın 20/C maddesi gereğince kapsamının yüzölçümüne değer verilerek saptanacağı, tapu kaydının miktarı kadar dava dışı 319 ada 2 sayılı parsele uygulandığı, bu nedenle çekişmeli parseli kapsadığının söylenemeyeceği gibi, taşınmazın 1. derece arkeolojik sit alanı içinde kaldığı, bu haliyle zilyetlikle edinilemeyeceği gözetilerek davanın reddine karar verilmesinde isabetsizlik yoktur. Bu nedenle, davacı gerçek kişinin tüm temyiz itirazlarının, Hazinenin ise sair temyiz itirazları yerinde değildir. Ancak, yapılan

keşif ve bilirkişi raporları ile taşınmaz üzerinde ekonomik değeri haiz muhdesat bulunmadığı belirlendiği halde, 3 adet 10 yaşındaki badem ve bir adet 3 yaşındaki incir ağacının davacı adına tapu kütüğünün beyanlar hanesinde gösterilmesine karar verilmesi doğru değilsede, bu husus hükmün bozulmasını ve yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden, hükmün düzeltilerek onanması uygun görülmüştür. Bu sebeple, hüküm fıkrasında yer alan “2-Taşınmaz içerisinde bulunan ve davacıya ait olan 3 adet 10 yaşlarında badem; 1 adet 3 incir ağacının ağacının davacı adına tapu kütüğünün beyanlar hanesinde gösterilmesine” cümlesinin tamamen çıkartılarak düzeltilmesine ve hükmün 6100 sayılı Yasanın geçici 3. maddesi göndermesiyle H.Y.U.Y.’nın 438/7. maddesine göre bu düzeltilmiş şekliyle ONANMASINA, aşağıda yazılı onama harcının temyiz eden gerçek kişi üzerinde bırakılmasına, Hazineden harç alınmasına yer olmadığına 02/10/2012 günü oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2023/5802, Karar No: 2025/3861, Tarih: 06.03.2025

**4. Hukuk Dairesi         2023/5802 E.  ,  2025/3861 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi

SAYISI : 2023/258 E., 2023/256 K.

İtiraz Hakem Heyeti kararı davacı vekilince temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; 22.09.2018 tarihinde meydana gelen çift taraflı trafik kazası sonucunda, kaldırımda yaya olarak bulunan müvekkilinin malul kaldığını belirterek sürekli iş göremezlik tazminatı olarak şimdilik 200,00 TL talep etmiş, yargılama sırasında talebini 360.000,00 TL'ye yükseltmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; dava dilekçesinde talep sonucunun belirtilmediğini, kaza tarihi dikkate alındığında davanın zamanaşımı nedeniyle reddi gerektiğini, davacı tarafından sunulan raporun mevzuata aykırı olduğu gerekçesiyle davanın reddine karar verildikten sonra aynı uyuşmazlık hakkında tekrar mevzuata aykırı rapora dayalı olarak dava açılamayacak olduğundan kesin hüküm nedeni ile davanın reddi gerektiğini, dava şartı yokluğu nedeniyle davanın usulden reddi gerektiğini, kusur oranlarının belirlenmesi gerektiğini, hesaplamada TRH 2010 Yaşam Tablosu ve %1,65 teknik faizin esas alınması gerektiğini, ebeveynlerin bakım gözetim sorumluluklarını yerine getirmemiş olduğundan müterafik kusur indirimi yapılması ve hükmedilecek vekalet ücretinin 1/5 oranında olması gerektiğini belirterek davanın reddini istemiştir.

III.UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ KARARI

Uyuşmazlık Hakem Heyeti'nin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davanın kabulüne, 360.000,00 TL'nin (tashihen) 31.12.2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davacıya ödenmesine karar verilmiştir.

IV.İTİRAZ

III.UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ KARARI

Uyuşmazlık Hakem Heyeti'nin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davanın kabulüne, 360.000,00 TL'nin (tashihen) 31.12.2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davacıya ödenmesine karar verilmiştir.

IV.İTİRAZ

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekilince itiraz edilmesi üzerine; İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; "Başvuran vekili tarafından sunulan KTÜ Üniversitesi Tıp Fakültesi Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığı tarafından hazırlanan 03.12.2021 tarihli sağlık kurulu raporunda kişinin bizzat muayenesinin yapıldığı ve kaza illiyetine göre düzenlendiği, kaza tarihinde geçerli olan Özürlülük Ölçütü Yönetmeliğine göre %15 oranında, Çocuklar İçin Özel Gereksinim Değerlendirilmesi Yönetmeliğine göre %15 oranında, Çalışma Gücü Kaybı Oranı Tespit işlemleri Yönetmeliğine göre ise %28 oranında sürekli iş göremezlik oranı tespit edildiği görülmüştür. Kaza tarihi 22.09.2018 tarihi ise de, rapor tarihi 03.12.2021 tarihi olup, Çocuklar İçin Özel Gereksinim Değerlendirilmesi Yönetmeliğinin 15.maddesine göre; “... c) Hakkında engelli sağlık kurulu raporu düzenlenen kişi, vasisi veya kurumlarca yapıları yeni rapor başvuruları, kontrol muayeneleri,bu Yönetmelik hükümlerine göre sonuçlandırılır....” denilmiştir. Ancak, Sağlık Kurulu raporunun 5 adli tıp uzmanı hekim tarafından düzenlendiği görülmüştür. Kaza tarihinde 18 yaşından küçük olan başvurucu hakkında uygulanması gereken yönetmelik Çocuklar İçin Özel Gereksinim Değerlendirmesi Yönetmelik hükümleridir. Heyette ÇÖZGER yetkilisi hekim, ortopedi uzmanı hekim, beyin ve sinir hastalıkları uzmanı yer almamaktadır. Dolayısıyla, rapor düzenleyen heyetin yeterli sayıda ve yetkili hekimlerden oluşmadığı, raporun yönetmeliğe göre düzenlenmediği anlaşılmaktadır. Şu ... göre, başvuru sahibinin yapacağı iş; ikametgahına en yakın Mersin Devlet Hastanelerinden/Üniversitesinden heyette, ÇÖZGER yetkilisi, araz uzmanları (ortopedi, nöroloji) yer alacak veya konsültasyon yapılmak suretiyle iyileşme dönemi tıbbi belgeleri irdelenmiş ve arazlar ile kaza arasında illiyet bağı kurularak hazırlanmış maluliyet raporuyla ve iyileşme dönemi dahil tüm tıbbi belgelerini de (iyileşme dönemine ait radyoloji raporu, fizik tedavi raporu vb.) dosyaya sunarak tekrardan başvuru yapmaktır." gerekçesiyle davalı vekilinin itirazının kabulüne, Uyuşmazlık Hakem Heyeti kararının kaldırılmasına, davanın usulden reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde, sunulan raporun, kaza ve poliçe tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Özürlülük Ölçütü Yönetmeliği hükümlerine göre ve Karadeniz Teknik Üniversitesi Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığı'nca tanzim edilmiş olup, raporun mevzuata uygun ve yargılamaya esas alınması gereken nitelikte olduğunu, Yargıtay uygulamasının raporun tanzim tarihi veya dava tarihi değil maluliyete neden olan olay/haksız fiil tarihi itibariyle yürürlükte olan yönetmeliğin uygulanması yönünde olduğunu, kaldı ki sunulan raporun yetersiz olduğunun değerlendirilmesi halinde dahi usule uygun yeni rapor aldırılması gerekirken uzmanlık alanı dışındaki bir hususta kişisel değerlendirmede bulunularak davanın reddinin hukuka aykırı olduğunu

belirtmiştir.

B. Gerekçe

Uyuşmazlık, trafik kazası nedeniyle oluşan bedensel zarardan kaynaklanan tazminat istemine ilişkindir.

belirtmiştir.

B. Gerekçe

Uyuşmazlık, trafik kazası nedeniyle oluşan bedensel zarardan kaynaklanan tazminat istemine ilişkindir.

Somut olayda KATÜ Tıp Fakültesi Adli Tıp Ana Bilim Dalı Başkanlığınca, ÇÖZGER atfı ile Özürlülük Ölçütü Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmeliğe göre düzenlenmiş olan 03.12.2021 tarihli maluliyet raporu hükme esas alınmış olup, bu rapor kaza tarihinde yürürlükte bulunan Özürlülük Ölçütü Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmeliği hükümlerine uygun şekilde düzenlenmiş olduğundan karar vermeye elverişlidir. Her ne kadar davacı kaza tarihinde 18 yaşından küçük olsa da Çocuklar İçin Özel Gereksinim Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik incelendiğinde, Yönetmeliğin amacının terör, kaza ve yaralanmaya bağlı olarak çocuklar ile ilgili özel gereksinim alanlarının belirlenmesine yönelik raporun hazırlanmasına ilişkin usul ve esasları belirlemek olduğu anlaşılmaktadır. Yönetmeliğin 4 üncü maddesinin (n) fıkrasında ise “Özel gereksinim” çocuğun toplumsal yaşama eşit katılabilmesi için bedensel ya da gelişimsel işlev kısıtlılığı olmayan bireylerden farklı sağlık, eğitim, rehabilitasyon, cihaz, ortez, protez, çevresel düzenlemeler ve diğer sosyal ve ekonomik haklara ve hizmetlere gereksiniminin olmasını ifade ettiği belirtilmiştir. Yönetmeliğin 8 inci maddesinin (f) fıkrasında açıkça raporda engel oranının yazılmayacağının ifade edilmesi aynı zamanda Yönetmeliğin EK.3 de bulunan Çocuklar İçin Özel Gereksinim Raporu (ÇÖZGER) Mevzuatla Uyum Arandığında Kullanılacak Tablo incelendiğinde engel oranı olarak %20 nin altındaki oranların gösterilmediği, Yönetmeliğin amacının engellilik oranları arasında çocukların özel gereksiniminin olup olmadığı ile ilgili olduğu oysa TBK'nın 54 üncü maddesi gereği kişinin bedensel zararının belirlenmesi için “Çalışma gücünün azalmasından ya da yitirilmesinden doğan kayıplar” belirlenerek küçüğün sürekli iş gücü kaybı oranının belirlenerek buna bağlı olarak bedensel zararları tespit edilmesi gerektiği anlaşıldığından çocukların trafik kazası sonucu sürekli sakatlık oranlarının tespitinde Çocuklar İçin Özel Gereksinim Değerlendirmesi Hakkında Yönetmeliğin uygulanma imkanın olmadığı ve maluliyet raporunun tanzim tarihinin değil, maluliyete neden olan olay/haksız fiil tarihi itibariyle yürürlükte olan yönetmeliğin uygulanması gerektiği de dikkate alınacak olduğunda, kaza tarihinde yürürlükte bulunan Özürlülük Ölçütü Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmeliğin uygulanması gerektiği anlaşılmaktadır.

Bu nedenle 22.09.2018 kaza tarihinde yürürlükte bulunan Özürlülük Ölçütü Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmeliğe göre davacının muayenesi yapılmak suretiyle sürekli iş göremezlik oranının belirlenmiş olması yerinde olup aksi yönde hüküm kurulması bozmayı gerektirmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle,

Bu nedenle 22.09.2018 kaza tarihinde yürürlükte bulunan Özürlülük Ölçütü Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmeliğe göre davacının muayenesi yapılmak suretiyle sürekli iş göremezlik oranının belirlenmiş olması yerinde olup aksi yönde hüküm kurulması bozmayı gerektirmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle,

Davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan İtiraz Hakem Heyeti kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz harcının istek hâlinde davacıya iadesine,

Dosyanın mahkemeye gönderilmesine,06.03.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2020/3556, Karar No: 2020/7238, Tarih: 22.06.2020

**3. Ceza Dairesi         2020/3556 E.  ,  2020/7238 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Kasten yaralama

HÜKÜM : Mahkumiyet

Mahalli mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle evrak okunarak;

Gereği görüşülüp düşünüldü:

Yargıtay Ceza Genel Kurulunun 30.01.2007 tarih, 2007/3-9 Esas ve 2007/18 sayılı Kararında belirtildiği üzere; 5271 sayılı CMK'nin 232/6 ve 34/2. maddeleri ile 1412 sayılı CMUK’un 310. maddesine göre kararda başvurulacak kanun yolu, süresi, mercii ve şekli kuşkuya yer vermeyecek biçimde açıkça gösterilmesi gerektiği halde; sanığın SEGBİS yoluyla katıldığı 30.03.2016 tarihli celsede yüzüne karşı verilen hükümde, "kararın tebliğ tarihinden itibaren 7 gün içerisinde" denilerek temyiz süresinin başlangıcına ilişkin olarak yanıltıldığı anlaşılmakla; 30.03.2016 tarihinde yüzüne karşı verilen kararın 13.04.2016 tarihinde tebliğ edilmesi üzerine, 14.04.2016 tarihli temyiz dilekçesi ile temyiz eden sanığın temyiz isteminin süresinde olduğu kabul edilerek yapılan incelemede;

Yapılan yargılamaya, toplanan ve karar yerinde açıklanan delillere, mahkemenin kovuşturma sonucunda oluşan inanç ve takdirine, gösterilen gerekçeye ve uygulamaya göre sanığın temyiz sebeplerinin reddiyle hükmün istem gibi ONANMASINA, 22.06.2020 gününde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2022/6916, Karar No: 2025/1896, Tarih: 04.02.2025

**4. Ceza Dairesi         2022/6916 E.  ,  2025/1896 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ceza Dairesi

SAYISI : 2019/1503 E., 2019/1683 K.

SUÇ : Cumhurbaşkanına hakaret

HÜKÜM : Esastan ret

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Onama

Yapılan ön inceleme neticesinde; sanık hakkında verilen hükmün temyiz edilebilir olduğu, temyiz edenin hükmü temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, temyiz isteminin süresinde yapıldığı ve temyiz dilekçesinde temyiz sebebine yer verildiği, temyiz isteminin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı tespit edilmekle, gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

Sanık hakkında Cumhurbaşkanına hakaret suçundan İlk Derece Mahkemesince verilen mahkûmiyet hükmüne yönelik olarak Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Sanığın temyiz istemi özetle; suç işleme kastının bulunmadığına, atılı suçun unsurlarının oluşmadığına, beraatine karar verilmesi gerektiğine ilişkindir.

III. GEREKÇE

Vicdani kanının oluştuğu duruşma sürecini yansıtan tutanaklar, belgeler ve gerekçe içeriğine göre yapılan incelemede;

Dairemizce de benimsenen, Yargıtay Ceza Genel Kurulu’nun 14.10.2008 gün ve 170-220 sayılı kararında da belirtildiği üzere; hakaret fiilinin cezalandırılmasıyla korunan hukuki değer, kişilerin şeref, haysiyet ve namusu, toplum içindeki itibarı, diğer fertler nezdindeki saygınlığı olup, bu suçun oluşabilmesi için, davranışın kişiyi küçük düşürmeye matuf olarak gerçekleştirilmesi gerekmektedir. Somut bir fiil ya da olgu isnat etmek veya sövme şeklindeki seçimlik hareketlerden biri ile gerçekleştirilen eylem, bireyin onur, şeref ve saygınlığını rencide edebilecek nitelikte ise hakaret suçu oluşacaktır.

Bir hareketin tahkir edici olup olmadığı, zamana, yere ve duruma göre değişebilmektedir. Kişilere yönelik her türlü ağır eleştiri veya rahatsız edici sözlerin hakaret suçu bağlamında değerlendirilmemesi, sözlerin açıkça, onur, şeref ve saygınlığı rencide edebilecek nitelikte somut bir fiil veya olgu isnadını veya sövme fiilini oluşturması gerekmektedir.

Öncelikle belirtilmelidir ki, sanığın sözlerindeki ifadelerin rahatsız edici olduğu açık bir şekilde anlaşılmakla birlikte, bu ifadelerin, Anayasa ve Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi (sözleşme) ve Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (AİHM) içtihatlarında özel bir önem atfedilen, ifade özgürlüğü bağlamında değerlendirilmesi gerekmektedir.

İnsanın serbestçe haber, bilgi ve başkalarının fikirlerine ulaşabilmesi, edindiği düşünce ve kanaatlerden dolayı kınanamaması ve bunları tek başına veya başkalarıyla birlikte çeşitli yollarla serbestçe ifade edebilmesi, savunabilmesi ve yayabilmesi olarak kabul edilen, ifade özgürlüğü demokratik toplumun temelini oluşturan ana unsurlardan ve toplumun ilerlemesi ve bireyin gelişmesi için gerekli temel şartlardan birini oluşturmaktadır.

İnsanın serbestçe haber, bilgi ve başkalarının fikirlerine ulaşabilmesi, edindiği düşünce ve kanaatlerden dolayı kınanamaması ve bunları tek başına veya başkalarıyla birlikte çeşitli yollarla serbestçe ifade edebilmesi, savunabilmesi ve yayabilmesi olarak kabul edilen, ifade özgürlüğü demokratik toplumun temelini oluşturan ana unsurlardan ve toplumun ilerlemesi ve bireyin gelişmesi için gerekli temel şartlardan birini oluşturmaktadır.

Anayasa'nın 26 ncı maddesinde, "Herkes, düşünce ve kanaatlerini söz, yazı, resim veya başka yollarla tek başına veya toplu olarak açıklama ve yayma hakkına sahiptir.” hükmüne yer verilmiştir. Bunun yanında, bu hak, birçok uluslararası belgeye ve mahkeme kararına da konu olmuştur. Türkiye'nin de yargılama yetkisini kabul ettiği AİHM, Sözleşme'nin 10 uncu maddesinin 2 nci paragrafı saklı tutulmak üzere, ifade özgürlüğünün sadece toplum tarafından kabul gören veya zararsız veya ilgisiz kabul edilen "bilgi" ve "fikirler" için değil, incitici, şoke edici ya da endişelendirici bilgi ve düşünceler için de geçerli olduğunu pek çok kararında yinelemiştir. AİHM'e göre ifade özgürlüğü, yokluğu halinde "demokratik bir toplum"dan söz edemeyeceğimiz çoğulculuğun, hoşgörünün ve açık fikirliliğin bir gereğidir.

Bununla birlikte, ifade özgürlüğü de mutlak ve sınırsız değildir. Bu hak kullanılırken bireylerin hak ve özgürlüklerini ihlal edecek tutum ve davranışlardan kaçınılması hem ulusal hem de uluslar arası mevzuatlarda yer almaktadır.

Nitekim Anayasa'nın 26 ncı maddesinde koruma altına alınan ifade özgürüğü, aynı maddenin ikinci fıkrasında belirtilen sebeplerle sınırlandırılabilir. Dolayısıyla anılan madde ile Anayasanın 13. maddesine göre, ifade özgürlüğüne yönelik sınırlamalar ancak kanunla yapılabilir ve demokratik toplum düzeninin gereklerine ve ölçülülük ilkesine aykırı olamayacağı gibi hak ve özgürlüklerin özlerine de dokunamaz.

Sözleşme’nin 10 uncu maddesinin 2 nci paragrafı, kamu makamlarının bu özgürlüğün kullanılmasına getirebilecekleri sınırlama rejimini düzenlemektedir. Önemine binaen, ifade özgürlüğüne yapılan müdahaleler çok istisnai hallerde kabul görmekte ve Sözleşme’nin 10 uncu maddesinin 2 ncu paragrafının öngördüğü sınırlama kayıtları dar yorumlanmaktadır. Bu nedenle, bir kamu makamının ifade özgürlüğüne yaptığı “müdahalenin gerekliliği” mutlaka ikna edici bir şekilde açıklanmalıdır. Sözleşme’nin anılan maddesinde, belirtilen “gerekli” olma koşulu, müdahalenin bir ‘toplumsal ihtiyaç baskısına karşılık gelmesi ve özellikle izlediği meşru amaçla orantılı olması anlamına gelir. Bir müdahalenin bu kriterleri yerine getirdiği ve dolayısıyla haklı olduğu, ulusal makamların gösterdiği gerekçelerin “ilgili ve yeterli” olmasıyla anlaşılabilecektir.