muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2024/5322, Karar No: 2024/6977, Tarih: 19.12.2024

**1. Hukuk Dairesi         2024/5322 E.  ,  2024/6977 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2022/57 E., 2024/501 K.

HÜKÜM/KARAR : Kabul - Ret / Esastan Ret

İLK DERECE MAHKEMESİ : Karlıova Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI : 2019/112 E., 2021/60 K.

Taraflar arasındaki tapu iptali ve tescil davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davacıların davasının kabulüne, müdahil davacının davasının ise reddine karar verilmiştir.

Kararın davalı ... temsilcisi ile yargılama sırasında vefat eden müdahil davacı ...’in mirasçıları vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurularının ayrı ayrı esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı yasal süresi içerisinde davalı ... vekili ile yargılama sırasında vefat eden müdahil davacı ...’in mirasçıları vekili tarafından temyiz edilmiş olmakla; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

1. Davacılar ... ve ... müşterek dava dilekçelerinde; kadastro çalışmaları sonucunda dava konusu 105 ada 109 parsel sayılı taşınmazın davalı ... adına tespit ve tescil edildiğini, oysa taşınmazın adlarına kayıtlı 105 ada 53 parsel sayılı taşınmazın devamı niteliğinde olduğunu ve 20 yılı aşkın zamandır çayır olarak nizasız ve fasılasız şekilde zilyet ettiklerini ileri sürerek taşınmazın tapu kaydının iptali ile adlarına tesciline karar verilmesini istemişlerdir.

Davacıların kardeşleri, Mahkemeye sundukları ayrı ayrı muhtelif tarihli dilekçeleri ile dava konusu taşınmazın davacı kardeşlerine ait olduğunu ve davaya muvafakat ettiklerini belirtmişlerdir.

2. ... vekili müdahale dilekçesinde; dava konusu taşınmazın 1/2 payında müvekkilinin hak sahibi olduğunu ileri sürerek davacı taraf yanında davaya katılmalarına karar verilmesini istemiştir.

... vekili 12.11.2020 tarihli dilekçesiyle; dava konusu taşınmazın müvekkilinin murisi ...’dan geldiğini, murisin 3 çocuğu olduğunu, bunlardan birinin müvekkili, birinin davacıların murisi ve diğerinin de dava dışı ... olduğunu belirterek taşınmazın muris ... adına tesciline karar verilmesini, bunun mümkün olmaması halinde ise taşınmazın 1/3 payının müvekkili adına tescil edilmesini istemiştir.

II. CEVAP

Davalı ... temsilcisi cevap dilekçesinde; dava konusu taşınmazın zilyetlikle iktisap edilemeyeceğini, davacı tarafça tapu kaydı veya vergi kaydına da dayanılmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

II. CEVAP

Davalı ... temsilcisi cevap dilekçesinde; dava konusu taşınmazın zilyetlikle iktisap edilemeyeceğini, davacı tarafça tapu kaydı veya vergi kaydına da dayanılmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; mahallinde yapılan keşifte dinlenen yerel bilirkişiler, davacı tanıkları ve tespit bilirkişilerinin beyanları, bilirkişi raporları ve tüm dosya kapsamına göre dava konusu taşınmazda tespit tarihine kadar davacı taraf lehine zilyetlikle iktisap şartlarının oluştuğu, asli müdahil lehine ise oluşmadığı gerekçesiyle davacıların davasının kabulüne, asli müdahilin davasının ise reddine, dava konusu 105 ada 109 parsel sayılı taşınmazın tapu kaydının iptali ile davacılar ... ile ... adlarına eşit paylarla tapuya kayıt ve tesciline karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içerisinde davalı ... temsilcisi ile yargılama sırasında vefat eden müdahil davacı ...’in mirasçıları vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

1. Davalı ... temsilcisi istinaf dilekçesinde; Mahkemece yapılan yargılama sonunda verilen kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu, taşınmaz Devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan yerlerden olup zilyetlikle iktisap şartlarının davacı taraf lehine oluşmadığını, Mahkemece taşınmazın imar...ihya edilip edilmediğinin net şekilde belirlenmediğini ileri sürerek istinaf taleplerinin kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

2. Yargılama sırasında vefat eden müdahil davacı ...’in mirasçıları vekili istinaf dilekçesinde; kök muris ...’dan gelen dava konusu taşınmazın mirasçıları tarafından şifahen taksim edildiğini, davacıların taşınmazın tamamında haklarının bulunmadığını, muris ...’nin taşınmazda 1/3 payının bulunduğunu, muris ... yurtdışında yaşadığı için taşınmazı kullanamadığını ileri sürerek istinaf taleplerinin kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak davanın kabulüne karar verilmesini istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; dosya kapsamına göre dava konusu taşınmazın mülkiyetinin davacılara ait olduğu yönündeki mahkeme kararının usul ve yasaya uygun olduğu anlaşıldığından davalı ... temsilcisi ile asli müdahiller vekilinin yerinde olmayan istinaf başvurularının reddine karar vermek gerektiği gerekçesiyle davalı ... temsilcisi ile asli müdahiller vekilinin istinaf başvurularının HMK'nın 353/1...b...1 maddesi gereğince ayrı ayrı esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içerisinde davalı ... vekili ile yargılama sırasında vefat eden müdahil davacı ...’in mirasçıları vekili tarafından temyiz başvurusunda bulunulmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içerisinde davalı ... vekili ile yargılama sırasında vefat eden müdahil davacı ...’in mirasçıları vekili tarafından temyiz başvurusunda bulunulmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1. Davalı ... vekili temyiz dilekçesinde; İlk Derece Mahkemesi ile Bölge Adliye Mahkemesi kararlarının usul ve yasaya aykırı olduğunu, ham toprağın sürülmesi ya da taşlarının toplanmasının imar...ihya faaliyetinden sayılamayacağını ileri sürerek istinaf dilekçesini tekrarla kararın bozulmasını istemiştir.

2. Yargılama sırasında vefat eden müdahil davacı ...’in mirasçıları vekili temyiz dilekçesinde; İlk Derece Mahkemesi ile Bölge Adliye Mahkemesi kararlarının usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek istinaf dilekçesini tekrarla kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Dava; kadastro öncesi nedene dayalı tapu iptali ve tescil istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

3402 sayılı Kadastro Kanunu’nun 14 ve 17. maddeleri

3. Değerlendirme

1. Kadastro çalışmaları sonucunda Bingöl ili, Karlıova ilçesi, Ilıpınar köyü çalışma alanında bulunan 105 ada 109 parsel sayılı 15.860,27 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz, Devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan ve tarım alanına dönüştürülmesi mümkün olan yerlerden olduğu gerekçesiyle ham toprak vasfı ile Hazine adına tespit ve tescil edilmiştir.

2. Mahkemece dava konusu taşınmazda tespit tarihine kadar davacı taraf lehine zilyetlikle iktisap koşullarının oluştuğu, asli müdahil lehine ise oluşmadığı kabul edilerek yazılı olduğu şekilde hüküm kurulmuş ise de yapılan araştırma, inceleme ve uygulama hüküm kurmak için yeterli bulunmamaktadır. Mahalinde yapılan keşif sonrası jeodezi ve fotogrametri mühendisi bilirkişiden aldırılan raporda 1984 yılına ilişkin hava fotoğraflarında dava konusu taşınmazın tarımsal faaliyete konu olmadığı, 1994 yılına ilişkin hava fotoğraflarında taşınmazın içerisinden kısmen dere geçtiği, taşınmazdaki su varlığı dışındaki alanların tarımsal faaliyete konu olabileceği, 2008 yılına ilişkin hava fotoğraflarında ise taşınmazda dere kısımlarının gözlemlenmediği, üzerinde kısmen ağaçların bulunduğu ve tarımsal faaliyete konu olabileceği belirtilmiş ancak Mahkemece teknik bilirkişiden 1994 yılında taşınmazın içinden dere geçen ve su varlığı olduğu belirtilen bölümlerin kroki üzerinde işaretlenmesi istenilmemiş, taşınmazın bulunduğu yere ilişkin 1984 ila 1994 yılları arasındaki dönemde çekilmiş hava fotoğrafları bulunup bulunmadığı araştırılmamış, jeolog bilirkişiden bitişiğinde dere bulunan taşınmazın toprak yapısı ve niteliği itibariyle zilyetlikle iktisaba elverişli yerlerden olup olmadığı yönünde ayrıntılı rapor alınmamış, davacı taraf yönünden yöntemince belgesiz araştırması da yapılmamıştır. Bu şekilde eksik araştırma ve inceleme ile hüküm kurulamaz.

Hal böyle olunca; doğru sonuca ulaşılabilmesi için Mahkemece öncelikle, Harita Genel Müdürlüğünden dava konusu taşınmazın bulunduğu yere ilişkin 1984 ila 1994 yılları arasında çekilmiş hava fotoğrafı bulunup bulunmadığı sorularak bulunduğunun anlaşılması halinde tarihleri açıkça yazılmak suretiyle istenilmeli, yöreye ait en eski tarihli memleket haritaları ilgili yerden getirtilip dosyaya konulmalı, dosya bu şekilde ikmal edildikten sonra mahallinde yaşlı, tarafsız, yöreyi iyi bilen, davada yararı bulunmayan şahıslar arasından seçilecek üç kişilik yerel bilirkişi kurulu, taraf tanıkları, 3 kişilik ziraat mühendisi bilirkişi kurulu, 3 kişilik jeolog bilirkişi kurulu, jeodezi ve fotogrametri mühendisi bilirkişi ile teknik bilirkişi huzuruyla yeniden keşif yapılmalıdır.

Yapılacak keşifte yerel bilirkişi ve tanıklardan dava konusu taşınmazın geçmişte ne durumda bulunduğu, ilk olarak ne zaman ve nasıl kullanılmaya başlandığı, kime ait olduğu, kim tarafından ne sıfatla ve ne şekilde kullanıldığı, kimden kime ne şekilde intikal ettiği, imar...ihyaya konu edilip edilmediği, imarihyaya konu edilmiş ise imar...ihyanın ne zaman başlayıp bitirildiği, dere veya dere yatağı niteliğinde olup olmadığı, evvelinde taşınmazın içinden dere geçip geçmediği, içinde su olan yerler bulunup bulunmadığı hususları etraflıca sorulup maddi olaylara dayalı olarak açıklattırılmalı; beyanlar arasında oluşabilecek çelişkiler gerektiğinde yüzleştirme yapılmak suretiyle giderilmeye çalışılmalı; Mahkeme hakiminin taşınmazın niteliğine ve fiziksel özelliklerine ilişkin ayrıntılı gözlemi tutanağa geçirilmeli; teknik bilirkişi ile jeodezi ve fotogrametri mühendisi bilirkişiden dosya arasında bulunan ve aldırılan hava fotoğrafları üzerinde stereoskop aletiyle inceleme yaptırılarak dava konusu taşınmazın önceki ve şimdiki niteliğini, içerisinden sınırdaki derenin veya kollarının geçip geçmediğini, üzerinde sürdürülen zilyetliğin başlangıcını, şeklini ve süresini, imar...ihyaya konu edilmişse ihyanın tamamlandığı tarihi açıklayan, keşif ve uygulamayı denetlemeye elverişli, hava fotoğraflarında işaret edilen hususların kroki üzerinde gösterildiği müşterek rapor aldırılmalı; ziraat mühendisi bilirkişi kurulundan komşu taşınmazlarla karşılaştırmalı olacak şekilde dava konusu taşınmazın niteliği, toprak yapısı, eğimi, bitki deseni ve kullanım durumunun ne olduğunu belirten, taşınmazın değişik yönlerden çekilmiş fotoğrafları ile desteklenmiş somut verilere ve bilimsel esaslara dayanan ayrıntılı ve gerekçeli rapor alınmalı; jeolog bilirkişi kurulundan taşınmazın önceki ve şimdiki niteliğini, evveliyatının çay veya dere yatağı niteliğinde olup olmadığını, dere yatağından kazanılıp kazanılmadığını, halen aktif dere yatağında kalıp kalmadığını, aktif dere yatağında kalmıyor ise derenin etkisi altında kalan yerlerden olup olmadığını açıklayan bilimsel esaslara ve somut verilere dayalı, ayrıntılı ve gerekçeli rapor alınmalı; ayrıca davacı taraf yönünden 3402 sayılı Kadastro Kanunu’nun 14. maddesi gereğince Tapu Müdürlüğü, Kadastro Müdürlüğü ve Hukuk Mahkemeleri Yazı İşleri Müdürlüğünden belgesiz araştırması yapılmalı, komşu taşınmazların Kadastro Mahkemesinin 2009/105 Esas sayılı dosyasında davalı olduğu gözetilerek söz konusu davanın akıbeti, eldeki dava yönünden etkisinin bulunup bulunmadığı hususu araştırılmalı, müdahil davacının davası yönüyle ise dava konusu taşınmazın kadastro tespitinin kesinleştiği tarihten müdahale tarihine kadar 3402 sayılı Kadastro Kanunu'nun 12/3. maddesinde yazılı 10 yıllık hak düşürücü sürenin geçip geçmediği de değerlendirilmeli, bundan sonra toplanan ve toplanacak tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre bir karar verilmelidir

. maddesinde yazılı 10 yıllık hak düşürücü sürenin geçip geçmediği de değerlendirilmeli, bundan sonra toplanan ve toplanacak tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre bir karar verilmelidir. Mahkemece açıklanan hususlar gözetilmeksizin eksik inceleme ile yazılı olduğu şekilde hüküm kurulması isabetsiz olduğu gibi, dava konusu taşınmazın hangi vasıfla davacılar adına tesciline karar verildiğinin hüküm yerinde gösterilmemiş olması da isabetsiz olup kararın açıklanan sebeplerle bozulmasına karar vermek gerekmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

1. Davalı ... vekili ile yargılama sırasında vefat eden müdahil davacı ...’in mirasçıları vekilinin yerinde görülen temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

2. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Davalı ... harçtan muaf olduğundan bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,

Peşin alınan harcın istek halinde yargılama sırasında vefat eden müdahil davacı ...’in mirasçılarına iadesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

1086 sayılı HUMK'un 440/III...1 inci maddesi uyarınca karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere,

19.12.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/707, Karar No: 2017/1098, Tarih: 15.03.2017

**16. Ceza Dairesi         2016/707 E.  ,  2017/1098 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Ağır Ceza Mahkemesi

Suç : Terör örgütü propagandası yapmak

Hüküm : 3713 sayılı Kanunun 7/2-2. cümle, TCK’nın 43/1, 62, 53.

maddeleri uyarınca mahkumiyet

Dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Sanık müdafiinin yerinde görülmeyen sair temyiz itirazlarının reddine, ancak;

1-Sanığın sorumlu müdürü olduğu suça konu haftalık Demokratik Ulus gazetesinin, 25 Eylül - 2 Ekim 2012 tarihli, 2-9 Ekim 2012 tarihli, 9-14 Ekim 2012 tarihli, 16-21 Ekim 2012 tarihli, 30 Ekim - 5 Kasım 2012 tarihli ve 13-19 Kasım 2012 tarihli sayılarında, silahlı terör örgütü PKK/KCK ve örgütün sözde silahlı kanadı HPG'nin; cebir, şiddet veya tehdit içeren yöntemlerini meşru gösteren veya öven ya da bu yöntemlere başvurmayı teşvik eden açıklamalarını yayınladığı ve aynı sayılarda yayınlanan haber ve köşe yazılarının içeriğinde silahlı terör örgütünün; cebir, şiddet veya tehdit içeren yöntemlerini meşru gösterecek veya övecek ya da bu yöntemlere başvurmayı teşvik edecek şekilde propagandasının yapıldığının anlaşılması karşısında; Basın Kanununun 11. maddesi de nazara alınarak sanığın zincirleme şekilde işlediği 3713 sayılı Kanunun 6/2. ve 7/2. maddelerinde düzenlenen suçlardan ayrı ayrı mahkumiyetine karar verilmesi gerektiği gözetilmeden yazılı şekilde hüküm kurulması,

2- Gerekçeli karar başlığında suç tarihinin "13.11.2012" yerine "25.09.2012" olarak yazılması,

3-Anayasa Mahkemesinin 24.11.2015 tarih ve 29542 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 08.10.2015 tarih, 2014/140 esas, 2015/85 karar sayılı iptal kararı ile TCK'nın 53/1. maddesindeki bazı düzenlemelerin iptal edilmiş olması nedeniyle bu karar doğrultusunda hüküm kurulmasında zorunluluk bulunması,

Bozmayı gerektirmiş, Cumhuriyet savcısının temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükmün bu sebeplerden dolayı BOZULMASINA, 15.03.2017 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/8585, Karar No: 2015/31131, Tarih: 23.11.2015

**11. Ceza Dairesi         2014/8585 E.  ,  2015/31131 K.**

**"İçtihat Metni"**

Tebliğname No : 11 - 2013/7175

MAHKEMESİ : Balıkesir 2. Ağır Ceza Mahkemesi

TARİHİ : 17/05/2012

NUMARASI : 2012/30 (E) ve 2012/112 (K)

SUÇ : Resmi belgede sahtecilik, hırsızlık

Sanık Ş.. S.. hakkında toplanan deliller karar yerinde incelenip, sanığa yüklenen "hırsızlık" suçunun sübutu kabul, oluş, soruşturma ve kovuşturma sonuçlarına uygun şekilde vasfı tayin, cezayı artırıcı ve azaltıcı sebeplerin nitelik ve derecesi takdir kılınmış, savunması inandırıcı gerekçelerle reddedilmiş ve mahkemenin takdirinde bir isabetsizlik görülmemiş, sanıklar Ş.. S.., M.K., Ş.K., C.K., M.. K.., S.. K.. ve Ş.. Y.. hakkında yüklenen resmi belgede sahtecilik suçunun yasal unsurları itibariyle oluşmadığı mahkemece dosya içeriğine uygun gerekçeleri gösterilerek kabul ve takdir kılınmış, sanıklar M. K., Ş.K., C.K. ve M.. K.. hakkında hırsızlık suçundan yapılan yargılama sonucunda ise elde edilen delillerin hükümlülüğe yeter nitelik ve derecede bulunmadığı mahkemece dosya içeriğine uygun gerekçeleri gösterilerek kabul ve takdir kılınmış, incelenen dosyaya göre verilen hükümlerde bir isabetsizlik görülmemiş olduğundan, sanık Ş.. S.., gerçek kişi katılanlar vekili ile katılan B.. M.. vekilinin yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle hükümlerin istem gibi ONANMASINA, 23.11.2015 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2007/12755, Karar No: 2007/14567, Tarih: 18.09.2007

**21. Hukuk Dairesi         2007/12755 E.  ,  2007/14567 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi  :  İzmir 4.İş Mahkemesi

Tarih   :  12.04.2007

Davacı, iş kazası sonucu malüliyetinden doğan maddi  tazminatın ödetilmesi davasının yapılan yargılaması sonunda; ilamda yazılı nedenlerle gerçekleşen 150.901,49 YTL maddi tazminatın yasal faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine ilişkin hükmün süresi içinde temyizen incelenmesi taraf vekillerince istenilmesi ve davalılardan Ö. A.Ş. vekilince de duruşma talep edilmesi üzerine, dosya incelenerek, işin duruşmaya tabi olduğu anlaşılmış ve duruşma için 18.09.2007 Salı günü tayin edilerek taraflara çağrı kağıdı gönderilmişti. Duruşma günü davalılardan E. P. A.Ş. vekili Avukat M.A , E. İnş. San. Tic. A.Ş. Vekili Avukat N.T.E. ile karşı taraf vekili F.D. geldiler. Diğer davalı Ö. İnş. San. Tic. A.Ş. adına kimse gelmedi. Duruşmaya başlanarak hazır bulunan Avukatların sözlü açıklamaları dinlendikten sonra duruşmaya son verilerek aynı gün Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği konuşulup düşünüldü ve aşağıda karar tesbit edildi.

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı gerektirici nedenlere göre davalılar Ö. İnş. San. Tic. AŞ ile E.  İnş. San. Tic. AŞ’nin tüm, temyizin kapsamı ve temyiz nedenlerine göre davacı ile davalı E. Plastik San. Tic. AŞ’nin aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki diğer temyiz itirazlarının reddine,

2-Dava nitelikçe 27.07.1999 tarihinde meydana gelen zararlandırıcı sigorta olayı sonucu, yardıma muhtaç % 100 oranında meslekte kazanma gücünü kaybeden sigortalının maddi tazminat istemine ilişkindir.

Davalı E. Plastik San. Tic. AŞ; davacının E. Plastik San. Tic. AŞ’nin işçisi olmadığını, davacının davasını yanlış tüzel kişiliğe yönelttiğini ileri sürerek husumet itirazında bulunmak suretiyle davaya karşı koymuştur.

Bir davada tarafların davacı ya da davalı sıfatına haiz olup olmadıkları, taraflarca yargılama sırasında ileri sürülebileceği gibi, dosya kapsamından anlaşılabiliyorsa mahkemece de kendiliğinden göz önüne alınması gereken hukuki bir durumdur.

Davalı E. Plastik San. Tic. AŞ; davacının E. Plastik San. Tic. AŞ’nin işçisi olmadığını, davacının davasını yanlış tüzel kişiliğe yönelttiğini ileri sürerek husumet itirazında bulunmak suretiyle davaya karşı koymuştur.

Bir davada tarafların davacı ya da davalı sıfatına haiz olup olmadıkları, taraflarca yargılama sırasında ileri sürülebileceği gibi, dosya kapsamından anlaşılabiliyorsa mahkemece de kendiliğinden göz önüne alınması gereken hukuki bir durumdur.

Somut olayda davacının zararlandırıcı sigorta olayına maruz kaldığı sırada E. Pen Plastik San. Tic. AŞ. ne tabi sigortalı olarak çalıştığı dosya içerisindeki bilgi ve belgelerden anlaşılmaktadır.  Öte yandan davacı 05.12.2001 tarihli dava dilekçesinde davalı olarak E. Plastik San. Tic. AŞ. yazıp parantez içerisinde E. Pen Plastik San. Tic. AŞ’ de davalı olarak göstermiştir. Adresleri aynı olan her iki tüzel kişiliğe de dava dilekçesi tebliğ edilmiştir. İzmir Ticaret Sicil Memurluğu 18.04.2003 tarihli cevabi yazılarıyla E. Pen Plastik San. Tic. AŞ’nin E. Profil Plastik San. Tic. AŞ ile birleştiği, birleşmenin 02.03.2001 tarihinde tamlanarak E. Pen Plastik San. Tic. AŞ’nin işletme ve unvan kaydının sicilden silindiği, şirketi E. Profil Plastik San. Tic. AŞ’nin devir aldığı bildirilmiştir. Bu yönüyle davanın yasal dayanağı TTK’ nun 146 vd. maddeleridir. Aynı yasanın 151. maddesinde de vurgulandığı üzere birleşen diğer bir deyişle iltihak eden şirketin bütün hak ve borçları, kalan veya yeni kurulan şirkete intikal eder.  Hal böyle olunca da davacının işveren şirketinin iltihak ettiği E. Profil Plastik San. Tic. AŞ’nin birleşme olgusundan önceki iş kazasından dolayı sorumluluğunun bulunduğu açıktır. Dosya içerisinde gerek E. Plastik San. Tic. AŞ ve gerekse (E. Pen Plastik San. Tic. AŞ’ni iltihak ettiği anlaşılan)  E. Profil Plastik San. Tic. AŞ’nin avukatının vekâletnamesinin bulunduğu ve avukatlarının aynı kişi olduğu görülmektedir. Bu durumda karar yerinde gösterilmeyen ve olay tarihinde davacının işvereni olduğu anlaşılan E. Profil Plastik San. Tic. AŞ (E. Pen Plastik San. Tic. AŞ) asıl davalı olup sorumlu tutulması gerekirken, husumet tevcih edilemeyecek olan E. Plastik San. Tic. AŞ’nin tazminattan sorumlu tutulması hatalı olmuştur. Zira , iş kazasından kaynaklanan tazminat davalarında kural olarak davacı ile davalı arasında, sözleşmeye, haksız fiile veya kanuna dayanan bir borç ilişkisinin bulunması gerekir. Böyle bir ilişki yoksa veya borç ilişkisi davacı ile üçüncü kişi arasında ise, böyle bir borç ilişkisinde taraf olmayan kişiye yönelik davanın sıfat( pasif husumet) yokluğu nedeniyle reddi gerekir.

Kaldı ki karar esas alınan 08.11.2004 tarihli kusur bilirkişi raporunda E. Plastik San. Tic. AŞ’ne kusur verilmediği de ortadadır.

Mahkemece bu maddi ve hukuki olgulara aykırı biçimde ve özellikle davalı E. Plastik San. Tic. AŞ’nin pasif husumet ehliyetinin bulunmadığı göz ardı edilerek yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

Kaldı ki karar esas alınan 08.11.2004 tarihli kusur bilirkişi raporunda E. Plastik San. Tic. AŞ’ne kusur verilmediği de ortadadır.

Mahkemece bu maddi ve hukuki olgulara aykırı biçimde ve özellikle davalı E. Plastik San. Tic. AŞ’nin pasif husumet ehliyetinin bulunmadığı göz ardı edilerek yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde, davacı ile davalı E. Plastik San. Tic. AŞ’nin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerden ötürü BOZULMASINA, bozmanın niteliğine göre davalı E.Plastik San. Tic. A.Ş'nin sair temyiz itirazlarının incelenmesine yer olmadığına, davacı yararına takdir edilen 500.00 YTL. duruşma avukatlık parasının davalılardan Ö. A.Ş'ye yükletilmesine, temyiz harcının istek halinde davacı ile davalı E. Plastik A.Ş'ye iadesine, aşağıda yazılı temyiz harcının temyiz eden davalı Ö. A.Ş ile E. A.Ş'ye yükletilmesine, 18.9.2007 gününde oybirliğiyle karar verildi.