muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2014/7261, Karar No: 2014/14932, Tarih: 01.07.2014

Dosya içindeki bordrolara göre davacının kadro unvanının ETİB teknisyeni olduğu sabittir. Davalı işveren davacının bakım ve arıza işlerinde çalışmayıp Samsun İşletme Müdürlüğü'nün Proje Tesis Başmühendisliği'nde tesis kontrol görevinde çalıştığını belirtmiştir. Davacı tanıkları davacı ile birlikte ihaleli işlerde işyerinin teslimi, yapılan işin kontrolü, teknik şartnamesine uygunluğunu denetlediklerini, fiilen bakım-onarım-arıza işinde çalışmadıklarını bildirilmiştir. Davalı işyerinde uygulanan 12 ve 13.dönem İTİS’in 99. maddesinde %14 bakım tazminatına hak kazanacaklar arasında ETİB teknisyeni kadrosu açıkça düzenlenmiş olup bakım onarım işinde fiilen çalışma şartı aranmaktadır. Aynı İTİS’in uygulandığı Menderes EDAŞ da çalışan işçiler tarafından açılan davalarda davacının Etib başteknisyeni olmasına karşın fiilen bakım işinde çalışmadığından ödenmeyen bakım tazminatı alacağı için açılan davada mahkemece talebi reddedilmiş olup bu karar 9.Hukuk Dairesi'nin 12.03.2013 gün ve 2010/50180 E. 2013/8653 K. sayılı kararı ile onanmıştır. (Aynı şekilde aynı yerde çalışan ve aynı işi yapan başka bir işçi tarafından açılan davada mahkemenin davanın kabulüne dair kararı fiilen görev ünvanında çalışılmaması nedeni ile talebin reddi gerektiği gerekçesi ile 9.Hukuk Dairesi'nin 14.05.2014 tarih ve 2012/10420 esas ve 2014/15659 Karar sayılı kararı ile bozulmuştur. Bu nedenle davacının kadro unvanının elektrik teknisyeni olmasına karşın fiilen arıza ve bakım-onarım işinde çalışmadığı anlaşıldığından 17.07.2007-28.2.2011 arasındaki döneme ait bakım tazminatı talebi reddedilmelidir.

Ancak davalı kurumun özelleştirilmesinden sonra yetkili sendika ile davalı işveren arasında aktedilen 01.03.2011-28.02.2013 arasındaki döneme ait TİS'nin 89.maddesindeki düzenlemeye göre fiilen görev ünvanında çalışma koşulu aranmadığından bu dönem için davacı yararına bakım tazminatı hesap edilerek hüküm altına alınmalıdır.

O halde davalı vekilinin bu yöne ilişkin temyiz itirazı kabul edilmeli ve karar bozulmalıdır.

SONUÇ: Hükmün yukarıda yazılı nedenle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde davalıya iadesine, 01/07/2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/26430, Karar No: 2019/10268, Tarih: 21.10.2019

**13. Hukuk Dairesi         2016/26430 E.  ,  2019/10268 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı avukatınca temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü.

KARAR

Davacı, 03.08.2010 tarihinde sağ el parmağındaki ağrı şikayetiyle davalı hastaneye müracaat ettiğini, davalı ortopedi uzmanı Dr. ... tarafından birden fazla kez ameliyat edildiğini, yapılan dikkatsiz ve tedbirsiz ameliyatlar neticesinde uğradığı kalıcı bedensel zarar sonucu meslekte kazanma gücünü kaybettiğini ileri sürerek; 10.000,00 TL maddi tazminatın ilk ameliyatın yapıldığı, 04.08.2010 tarihinden itibaren yasal faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, 40.000,00 TL manevi tazminatın ilk ameliyatın yapıldığı 04.08.2010 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini istemiştir.

Davalılar, davanın reddini dilemişlerdir.

Mahkemece, davanın reddine karar verilmiş; hüküm, davacı tarafından temyiz edilmiştir.

Davacı, davalı hekimin işini gerektiği gibi dikkat ve özenle yapmaması sonucu uğradığı zarardan hekim ile birlikte hastanesinde sorumlu olduğu iddiası ile eldeki davayı açmıştır. Mahkemece, alınan Adli Tıp Kurumu raporunda; ameliyatların endikasyonlarının ve uygulama şekillerinin tıbben doğru olduğu, bu tür ameliyatlardan sonra söz konusu klinik şikayetlere neden olan bulgularda tam düzelme olmayabileceği, davalı hekim tarafından hastaya fizik tedavi önerildiği cihetle; davalı hekimin uygulamalarının tıp bilimince genel kabul görmüş ilke ve kurallara uygun olduğu, dolayısıyla ilgili hekime atfı-kabil kusur bulunmadığı tespit edilmediği, belirlenmiş, mahkemece itiraz red edilip bu rapor esas alınarak davanın reddine karar verilmiştir.

Davanın temeli vekillik sözleşmesi olup, özen borcuna aykırılığa dayandırılmıştır. (BK 386-390) (TBK 502.506) Vekil, vekalet görevine konu işi görürken yöneldiği sonucun elde edilmemesinden sorumlu değil ise de, bu sonuca ulaşmak için gösterdiği çabanın, yaptığı iş ve işlemlerin, davranışların özenli olmayışından doğan zararlardan dolayı sorumludur. Mesleki iş gören vekil özenle davranma zorunda olup, en hafif kusurundan bile sorumludur (BK 321/1 md) (TBK 400). O nedenle doktor ve hastanenin meslek alanı içinde olan bütün kusurları hafifte olsa sorumluluğun unsuru olarak kabul edilmelidir.

Vekil, hastanın zarar görmemesi için, mesleki tüm şartları yerine getirmek, hastanın durumunu tıbbi açıdan zamanında ve gecikmeksizin saptayıp, somut durumunun gerektirdiği önlemleri eksiksiz bir şekilde almak, uygun tedaviyi de yine gecikmeden belirleyip uygulamak zorundadır. Asgari düzeyde dahi olsa bir tereddüt doğuran durumlarda, bu tereddütü ortadan kaldıracak araştırmaları yapmak ve bu arada da koruyucu tedbirleri almakla yükümlüdür. Çeşitli tedavi yöntemleri arasında bir seçim yapılırken, hastanın ve hastalığın özellikleri göz önünde tutulmak, onu risk altına sokacak tutum ve davranışlardan kaçınmak ve en emin yol seçilmek gerekir. Gerçekten de müvekkil (hasta) mesleki bir iş gören vekilden, tedavinin bütün aşamalarında titiz bir ihtimam ve dikkat bekleme hakkına sahiptir. Gereken özen görevini göstermeyen vekil, BK 394/1(TBK 510) maddesi hükmü uyarınca, vekaleti gereği gibi ifa etmemiş sayılmalıdır. Bu genel açıklamalardan sonra somut olaya bakılacak olursa; mahkemece Adli Tıp Kurumu raporu esas alınarak hüküm verilmiş ise de, alınan raporda davacının sağ elini kullanamamasına, davalı tarafından yapılan ameliyatların mı, yoksa davacının geçirdiği trafik kazasının mı neden olduğu hususunda yeterli açıklamayı içermemektedir.

Bu nedenle mahkemece, davacının itirazlarını karşılar şekilde, üniversitelerin tıp fakültelerinde görevli konusunda uzman öğretim görevlilerinden oluşturulacak üç kişilik bilirkişi heyetinden taraf ve yargı denetimine elverişli rapor aldırılarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde eksik inceleme ile hüküm tesisi usul ve yasaya aykırı olup, bozmayı gerektirir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenle kararın davacı yararına BOZULMASINA, peşin alınan 29,20 TL harcın davacıya iadesine, HUMK’nun 440/I maddesi uyarınca tebliğden itibaren 15 gün içerisinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 21/10/2019 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2021/924, Karar No: 2021/1182, Tarih: 15.02.2021

**1. Ceza Dairesi         2021/924 E.  ,  2021/1182 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Kasten yaralama

HÜKÜMLER : Mahkumiyetler

TEMYİZ EDENLER : Sanık ..., katılan sanık ..., sanık ... müdafii

Mahalli mahkemece verilen hükümler temyiz edilmekle evrak okunarak;

Gereği görüşülüp düşünüldü:

1) Sanık ...’in temyiz talebi bakımından yapılan incelemede;

Sanığa hükmün usulüne uygun şekilde tefhim edilmesini müteakip 04.12.2015 tarihinde verdiği dilekçede hükmün tebliğini talep ettiği ve hükmü temyiz ettiğine ilişkin bu dilekçede bir ibarenin bulunmadığı, ayrıca sanığın daha sonra süresinde bir temyiz talebinin de bulunmadığı anlaşılmakla sanık ...’in talebi yönünden dosyanın incelenmeksizin mahalline İADESİNE,

2) Katılan sanık ...’ın temyizi bakımından yapılan incelemede;

Katılan sanık ...’nın süresinde verdiği süre tutum dilekçesinin sanık sıfatına yönelik olduğu, katılan sıfatına yönelik temyiz dilekçesinin bulunmadığı anlaşılmakla, ... bakımından sanık sıfatına yönelik inceleme yapılmakla,

Hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararlarına karşı başvurulacak yasa yolu 5271 sayılı CMK'nin 231/12. maddesinde hiçbir istisna öngörülmeksizin “itiraz” olduğu belirtilmekle, itiraz mercii tarafından incelenerek karar verilmek üzere temyizen incelenmeyen dosyanın mahalli mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,

3) Sanık ... hakkında katılan sanık ...’i kasten yaralamadan kurulan hüküm bakımından yapılan incelemede;

Sanık ...’in aşamalarda sanık ... ile katılan sanık ...’in kavga ettiklerini kendisinin ayırmaya çalıştığını beyan etmesi, tanık ...’nin 21.05.2014 tarihli duruşmada katılan sanık ... ile sanık ...’in kavgası sırasında sanık ...’in katılan sanık ...’e yumruk attığını ve elini gözüne soktuğunu söylemesi, mahkemenin sanık ... ile katılan sanık ... arasındaki kavgaya sanık ...’in müdahil olduğunu kabülü karşısında tebliğnamedeki sanık ... lehine TCK’nin 29. maddesinde düzenlenen haksız tahrik hükümlerinin uygulanmasına yönelik bozma görüşüne iştirak edilmemiştir.

Sanığın tekerüre esas sabıkası olmasına rağmen hakkında TCK’nin 58. maddesinde düzenlenen tekerrür hükümlerinin uygulanmaması aleyhe temyiz olmadığından bozma nedeni yapılmamıştır.

Yerinde görülmeyen diğer temyiz sebeplerinin reddine, ancak;

Sanığın tekerüre esas sabıkası olmasına rağmen hakkında TCK’nin 58. maddesinde düzenlenen tekerrür hükümlerinin uygulanmaması aleyhe temyiz olmadığından bozma nedeni yapılmamıştır.

Yerinde görülmeyen diğer temyiz sebeplerinin reddine, ancak;

a) Katılan sanık ...’in yaralanmasına ilişkin ... Üniversitesi Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığının 16.10.2014 tarihli raporunda yüzde sabit iz veya yüzün sürekli değişikliği açısından raporun 12 ay sonra aldırılması gerektiğinin belirtildiği fakat bu raporun aldırılmadığı, organ işlev zayıflaması veya kaybı bakımından alınan raporunda yetersiz olduğu anlaşıldığından, katılan sanık ...’in tedavi evrakları, geçici ve kesin raporlarıyla birlikte en yakın Adli Tıp Kurumu Şube Müdürlüğüne sevk edilerek, özellikle söz konusu yaralanmanın yüzde sabit ize veya yüzün sürekli değişimine ayrıca organ işlev zayıflaması yada kaybına neden olup olmadığı hususunu gösterir şekilde, 5237 sayılı TCK'nin 86. ve 87. maddelerinde belirlenen ölçütlere göre rapor alınması gerektiği gözetilmeden, yetersiz rapora dayanılarak eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm kurulması,

b) Sanık hakkında TCK’nin 86/1. maddesine göre hükmedilen “2 yıl” hapis cezasından aynı Kanun'un 87/2-b maddesine göre “iki kat” artırım sırasında “6 yıl” hapis cezası yerine “5 yıl” hapis cezasına hükmedilmesi suretiyle eksik ceza tayini,

Bozmayı gerektirmiş, sanığın temyiz sebepleri bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan, hükmün bu nedenlerle 6723 sayılı Kanun'un 33. maddesiyle değişik 5320 sayılı Kanun'un 8/1. maddesi ile yürürlükte bulunan 1412 sayılı CMUK’un 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, CMUK'un 326/son maddesi gereğince sanığın kazanılmış hakkının dikkate alınmasına, 15/02/2021 gününde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2019/9776, Karar No: 2020/5808, Tarih: 18.06.2020

**5. Hukuk Dairesi         2019/9776 E.  ,  2020/5808 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : ... Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi

Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılarak enerji nakil hattı geçirilen taşınmazın, irtifak hakkı karşılığının tahsili davasından dolayı yapılan yargılama sonunda: Davanın kısmen kabulüne ilişkin verilen ilk derece mahkemesinin kararına karşı taraf vekillerinin istinaf başvurusu üzerine ... Bölge Adliye Mahkemesinin 6. Hukuk Dairesince istinaf isteminin davacı vekil yönünden esastan reddine, davalı idare yönünden ise kabulü ile HMK'nun 353/1-b-2 maddesi uyarınca esas hakkında yeniden karar verilmesine dair yukarıda gün ve sayıları yazılı kararının Yargıtay'ca incelenmesi, taraf vekillerince verilen dilekçeler ile istenilmiş olmakla, dosyadaki belgeler okunup uyuşmazlık anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

- K A R A R -

Dava, kamulaştırmasız el atılarak enerji nakil hattı geçirilen taşınmazın, irtifak hakkı karşılığının tahsili istemine ilişkindir.

İlk derece mahkemesince davanın kısmen kabulüne ilişkin verilen karara karşı, davacı vekilince yapılan istinaf başvurusunun ... Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesince reddi, davalı idare vekili yönünden kabulü ile irtifak hakkının davacı hissesi oranında tapuya kayıt ve tescili ve nispi vekalet ücretine hükmedilmesi yönünde yeniden hüküm kurularak karar verilmiş olup; hüküm, taraf vekillerince temyiz edilmiştir.

Dosyada bulunan kanıt ve belgelere, kararın dayandığı gerekçelere göre; arsa niteliğindeki ... ili, ... ilçesi, ... mahallesi, 114 ada 45 parsel sayılı taşınmaza 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 11/1-g maddesi uyarınca emsal karşılaştırması yapılarak değer biçilmesine ve aynı Kanunun 11/son maddesi uyarınca taşınmaz malın niteliği, tamamının yüzölçümü, geometrik durumu ve irtifak hakkına konu olan bölüm dikkate alınarak değer düşüklüğü oranı belirtilmek suretiyle irtifak hakkı karşılığının tespiti ile davalı idareden tahsiline ilişkin ilk derece mahkemesinden verilen karara karşı davacı vekilince yapılan istinaf başvurusunun reddi davalı idare vekili yönünden kabulü ile irtifak hakkının davacı hissesi oranında tapuya kayıt ve tesciline ve nispi vekalet ücretine hükmedilmesi yönünde yeniden hüküm kurularak yeniden karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.

Taraf vekillerinin temyiz itirazları yerinde olmadığından usul ve yasaya uygun olan hükmün HMK'nun 370. maddesi gereğince ONANMASINA, aşağıda yazılı kalan harcın alınmasına peşin alınan temyize başvurma harcının Hazineye irad kaydedilmesine, 18/06/2020 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/2233, Karar No: 2015/5844, Tarih: 18.11.2015

**15. Hukuk Dairesi         2015/2233 E.  ,  2015/5844 K.**

**"İçtihat Metni"**

Davacı K.. M.. ile davalılar 1-G..İnş. Turz. Mob. San. Tic. Ltd. Şti. 2-Y.. ve K..B.. A.Ş. 3-S.. M.. İnş. Taah. Turz. İth. İhr. San. Tic. Ltd. Şti'ni Temsilen A..Ö.. arasındaki davadan dolayı Kayseri 4. Asliye Ticaret Mahkemesince verilen 03.10.2013 gün ve 2012/111-2013/194 sayılı hükmü onayan Dairemizin 29.01.2015 gün ve 2014/2007-2015/488 sayılı ilâmı aleyhinde davalılar S.. M.. İnş. Taah. Turz. İth. İhr. San. Tic. Ltd. Şti. ile Y..ve K.. B.. A.Ş. vekillerince tarafından karar düzeltilmesi isteğinde bulunulmuş ve karar düzeltme dilekçelerinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla dosyadaki kağıtlar okundu gereği konuşulup düşünüldü:

- K A R A R -

Dosyadaki yazılara, mahkeme kararında belirtilip Yargıtay ilâmında benimsenen gerektirici sebeplere göre davalılar S.. M.. İnş. Taah. Turz. İth. İhr. San. Tic. Ltd. Şti. ile Y.. ve K.. B.. A.Ş.'nin HUMK’nın 440. maddesinde sayılan nedenlerden hiç birisine uygun olmayan karar düzeltme isteklerinin REDDİNE ve HUMK’nın 442. maddesi hükmünce 248,00 TL para cezasının karar düzeltme isteyen davalı S..M.. İnş. Taah. Turz. İth. İhr. San. Tic. Ltd. Şti'ye, 248,00 TL para cezasının karar düzeltme isteyen davalı Y.. ve K.. B.. A.Ş.'ye yükletilmesine, 18.11.2015 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/1684, Karar No: 2015/1013, Tarih: 11.03.2015

**Hukuk Genel Kurulu         2013/1684 E.  ,  2015/1013 K.**

* DAVAYA VEKALET EHLİYETİ

* DAVA ŞARTI YOKLUĞU

* İMZAYA VE BORCA İTİRAZ

* BORÇLU ADINA TALEPTE BULUNAN OĞLUNUN İCRA MAHKEMESİNE İTİRAZ EDEMEYECEĞİ

* HUKUK MUHAKEMELERİ KANUNU (HMK) (6100) Madde 114

* HUKUK MUHAKEMELERİ KANUNU (HMK) (6100) Madde 115

* HUKUK MUHAKEMELERİ KANUNU (HMK) (6100) Madde 71

* 1982 ANAYASASI (2709) Madde 36

* AVUKATLIK KANUNU (1136) Madde 35

**"İçtihat Metni"**

Taraflar arasındaki “imzaya ve borca itiraz” davasından dolayı yapılan yargılama sonunda; İstanbul 4. İcra Hukuk Mahkemesince itirazın kabulüne dair verilen 20.10.2011 gün ve 2010/1426 E. 2011/1135 K. sayılı kararın incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmesi üzerine, Yargıtay 12. Hukuk Dairesinin 10.05.2012 gün ve 2011/32222 E. 2012/16239 K. sayılı ilamı ile;

(...Sair temyiz itirazları yerinde değil ise de;

Alacaklı tarafından bonoya dayalı olarak başlatılan kambiyo senetlerine mahsus haciz yolu ile icra takibinde, borçlunun oğlu tarafından sunulan dilekçe ile imzaya itirazda bulunulduğu, alacaklı tarafından itiraz edilmesi üzerine mahkemece itirazın, ilk itiraz niteliğinde olduğundan bahisle reddedildiği ve imzaya itirazın kabulüne karar verildiği görülmektedir.

Dava ehliyeti, kişinin bizzat veya vekili aracılığıyla bir davayı davacı veya davalı olarak takip etme ve usuli işlemleri yapabilme ehliyetidir. Dava ehliyeti, medeni hakları kullanma ehliyetinin usul hukukunda büründüğü şekildir; dolayısıyla, medeni hakları kullanma ehliyetine (fiil ehliyetine) sahip gerçek ve tüzel kişiler dava ehliyetine de sahiptirler.

HMK.nun 114. maddesinde; tarafların, taraf ve dava ehliyetine sahip olmaları; kanuni temsilin söz konusu olduğu hallerde, temsilcinin gerekli niteliği haiz bulunması, dava takip yetkisine sahip olunması, vekil aracılığıyla takip edilen davalarda, vekilin davaya vekalet ehliyetine sahip olması ve usulüne uygun olarak düzenlenmiş bir vekaletnamesinin bulunması hususları, dava şartları olarak belirtilmiştir. HMK.nun 115. maddesine göre de mahkeme, dava şartlarının incelenmesinde, dava şartlarının mevcut olup olmadığını, davanın her aşamasında kendiliğinden araştırır. Taraflar da dava şartı noksanlığını her zaman ileri sürebilirler. Mahkeme, dava şartı noksanlığını tespit ederse davanın usulden reddine karar verir. Ancak, dava şartı noksanlığının giderilmesi mümkün ise bunun tamamlanması için kesin süre verir. Bu süre içinde dava şartı noksanlığı giderilmemişse davayı dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddeder.

Dava şartı noksanlığı, mahkemece, davanın esasına girilmesinden önce fark edilmemiş, taraflarca ileri sürülmemiş ve fakat hüküm anında bu noksanlık giderilmişse, başlangıçtaki dava şartı noksanlığından ötürü, dava usulden reddedilemez.

Somut olayda; borçlu adına talepte bulunan oğlu Y..Ö.. vekalet ehliyeti olmayan bir kişidir. Bu nedenle borçlu adına icra mahkemesine itiraz edebilme yetkisi bulunmamaktadır.

Dava şartı noksanlığı, mahkemece, davanın esasına girilmesinden önce fark edilmemiş, taraflarca ileri sürülmemiş ve fakat hüküm anında bu noksanlık giderilmişse, başlangıçtaki dava şartı noksanlığından ötürü, dava usulden reddedilemez.

Somut olayda; borçlu adına talepte bulunan oğlu Y..Ö.. vekalet ehliyeti olmayan bir kişidir. Bu nedenle borçlu adına icra mahkemesine itiraz edebilme yetkisi bulunmamaktadır.

Bu durumda mahkemece HMK.nın 114 ve 115. maddeleri hükümleri ile yukarıdaki ilkeler gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsizdir…)

gerekçesiyle bozularak dosya yerine geri çevrilmekle, yeniden yapılan yargılama sonunda, mahkemece önceki kararda direnilmiştir.

TEMYİZ EDEN: Davalı- alacaklı vekili

HUKUK GENEL KURULU KARARI

Hukuk Genel Kurulunca incelenerek direnme kararının süresinde temyiz edildiği anlaşıldıktan ve dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra gereği görüşüldü:

Dava; imzaya ve borca itiraz istemine ilişkindir.

Davacı-borçlu adına oğlu Y.. Ö.., davalı-alacaklı tarafından başlatılan icra takibine konu senet üzerinde bulunan imzanın kendisine olmadığını, alacaklı tarafla da bir ilişkisinin bulunmadığını ileri sürerek, icra takibinin durdurulmasını, davalı-alacaklının % 40'tan aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı-alacaklı vekili, 26.01.2011 günlü yargılamada, müvekkilinin iyiniyetli üçüncü kişi olduğunu belirterek davanın reddini savunmuş, 20.10.2011 günlü yargılamada ise dava dilekçesinin davacının oğlu tarafından verildiğini belirterek itirazda bulunmuştur.

Davalı- alacaklı vekili tarafından yapılan itiraz, mahkemece ilk itiraz mahiyetinde olduğu ve davada ispat yükünün davalı tarafta bulunduğu gözetilerek reddedilmiş, yapılan imza incelemesi sonucu takip konusu senetlerdeki imzaların davacı-borçluya ait olmadığı saptandığından bahisle davacı yanın imza itirazının kabulü ile takibin davacı yönünden durdurulmasına, davalı-alacaklının ciranta olup kötüniyeti ya da ağır kusuru sabit olmadığından davacı yanın tazminat taleplerinin reddine ve para cezasına hükmetmeye yer olmadığına dair verilen karar, davacı-alacaklı vekilinin temyizi üzerine, Özel Dairece yukarıda açıklanan nedenlerle bozulmuştur.

Mahkemece, dava başlangıçta davacının oğlu tarafından açılmış olmakla birlikte, yargılamanın tüm aşamalarının davacı asil ile tayin ettiği vekilince takip edildiği gerekçesi ile önceki kararda direnilmiş, direnme kararı davalı-alacaklı tarafından temyiz edilmiştir.

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu önüne gelen uyuşmazlık; borçlu adına talepte bulunan oğlunun borçlu adına icra mahkemesine itiraz edebilme yetkisinin bulunup bulunmadığı noktasında toplanmaktadır.

Mahkemece, dava başlangıçta davacının oğlu tarafından açılmış olmakla birlikte, yargılamanın tüm aşamalarının davacı asil ile tayin ettiği vekilince takip edildiği gerekçesi ile önceki kararda direnilmiş, direnme kararı davalı-alacaklı tarafından temyiz edilmiştir.

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu önüne gelen uyuşmazlık; borçlu adına talepte bulunan oğlunun borçlu adına icra mahkemesine itiraz edebilme yetkisinin bulunup bulunmadığı noktasında toplanmaktadır.

Bilindiği üzere dava, bir başkası tarafından sübjektif hakkı ihlal edilen veya tehlikeye sokulan veya kendisinden haksız bir talepte bulunulan kimsenin, mahkemeden hukuki koruma istemesi olup mahkemeden bu şekilde bir koruma talep eden kimseye davacı, bir sübjektif hakkın mahkemeler aracılığı ile ileri sürülmesi yetkisine ise dava hakkı denir. Asıl haktan ayrı bir hak olmayan ve Anayasa’nın 36. maddesi ile teminat altına alınan dava hakkının tek başına devredilmesi mümkün değildir.

Bir davada davacı ve davalı olmak üzere daima iki taraf vardır. Taraf ehliyeti, davada taraf olabilme yeteneğidir ve medeni hukuktaki medeni haklardan yararlanma ehliyetinin medeni usul hukukunda büründüğü şeklidir (KURU, Baki- ARSLAN, Ramazan- YILMAZ, Ejder; Medeni Usul Hukuku Ders Kitabı, Yetkin Yayınları, 22. Baskı, Ankara 2011, sh.218).

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK)’nun 114/1-d maddesi hükmüne göre, davada tarafların taraf ehliyetine sahip bulunmaları dava şartlarındandır. Bu nedenle, bu husus mahkemece re’sen gözetilir ve davacının taraf ehliyetinin bulunmadığının anlaşılması halinde dava esasa girilmeden, mesmu olmadığından reddedilir.

Dava ehliyeti ise, kişinin kendisinin veya yetkili kılacağı bir temsilci yani vekil aracılığı ile bir davayı davacı veya davalı olarak takip etme ve usul işlemlerini, yapabilme ehliyetidir. Medeni hakları kullanma ehliyetine sahip olan bütün gerçek ve tüzel kişiler, dava ehliyetine de sahiptir (KURU, Baki- ARSLAN, Ramazan- YILMAZ, Ejder; a.g.e. sy.226).

Dava ehliyeti bulunmayan kişiler, taraf oldukları davalarda kanuni temsilcilerince temsil edilirler ve bu kişiler adına kanuni temsilcisi tarafından dava açılır. Ancak dava ehliyeti olmayan bir kişi davayı kendisi açmış ise, hakim davacının dava ehliyetinin bulunmadığını re’sen gözetmek zorundadır. Bunun için davalının itiraz etmesi de gerekli değildir.

Bir davada tarafların temsili iki şekilde olur:

1) Kanuni temsil

2) İradi temsil

Kanuni temsil, dava ehliyeti olmayanların davada kanuni temsilcileri tarafından temsil edilmesidir. İradi temsil yani davaya vekalet ise, tarafların iradelerine dayanan bir temsil şekli olup dava ehliyeti olan kişi, davasını kendisi açıp takip edebileceği gibi, HMK’nın 71. maddesi ile 1136 sayılı Avukatlık Kanunu (AK)’nun 35/3. maddesi uyarınca atadığı bir vekil ya da temsilci aracılığı ile de açıp takip edebilir.