muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2024/2497, Karar No: 2025/2557, Tarih: 20.02.2025

Usuli kazanılmış hak davaların uzamasını önlemek, hukuki alanda istikrarı sağlamak ve kararlara karşı genel güvenin sarsılmasını önlemek amacıyla Yargıtay uygulamaları ile geliştirilmiş, öğretide kabul görmüş ve usul hukukunun vazgeçilmez ana ilkelerinden biri haline gelmiştir. Usulü müktesep hak, anlam itibariyle, bir davada, Mahkemenin ya da tarafların yapmış olduğu bir usul işlemi ile taraflardan biri lehine doğmuş ve uyulması zorunlu olan hakkı ifade etmektedir.

Mahkemenin, Yargıtay’ın bozma kararına uyması ile bozma kararı lehine olan taraf yararına bir usulü kazanılmış hak doğabileceği gibi, bazı konuların bozma kararı kapsamı dışında kalması yolu ile de usulü kazanılmış hak gerçekleşebilir. Yargıtay tarafından bozulan bir hükmün bozma kararının kapsamı dışında kalmış olan kısımları kesinleşir. Bozma kararına uymuş olan mahkeme kesinleşen bu kısımlar hakkında yeniden inceleme yaparak karar veremez. Bir başka anlatımla, kesinleşmiş bu kısımlar, lehine olan taraf yararına usulü kazanılmış hak oluşturur (04.02.1959 gün ve 13/5 sayılı YİBK).

Kazanılmış haklar “Hukuk Devleti” kavramının temelini oluşturan en önemli unsurlardandır. Kazanılmış hakları ortadan kaldırıcı nitelikte sonuçlara yol açan yorumlar Anayasa'nın 2. maddesinde açıklanan “Türkiye Cumhuriyeti sosyal bir hukuk devletidir” hükmüne aykırılık oluşturacağı gibi toplumsal kararlılığı, hukuksal güvenceyi ortadan kaldırır, belirsizlik ortamına neden olur ve kabul edilemez.

Yargıtay içtihatları ile kabul edilen “usulü kazanılmış hak” olgusunun, bir çok hukuk kuralında olduğu gibi yine Yargıtay içtihatları ile geliştirilmiş istisnaları bulunmaktadır. Örneğin Mahkemenin bozmaya uymasından sonra yeni bir içtihadı birleştirme kararı (09.05.1960 gün ve 21/9 sayılı YİBK) ya da geçmişe etkili yeni bir kanun çıkması karşısında, Yargıtay bozma ilamına uyulmuş olmakla oluşan usulü kazanılmış hak hukukça değer taşımayacaktır.

Usulü kazanılmış hakkın hukuki sonuç doğurabilmesi için; bir davada ya taraflar ya Mahkeme ya da Yargıtay tarafından açık biçimde yapılmış olan ve istisnalar arasında sayılmayan bir usul işlemi ile taraflardan biri lehine doğmuş uyulması zorunlu olan bir hakkın varlığından söz edilebilmesi gerekir. (HGK.nun 12.07.2006 T., 2006/4-519 E, 2006/527 K, 03.12.2008 T., 2008/10-730 E., 2008/732 K.) Zira usulü kazanılmış hak ilkesi kamu düzeniyle ilgilidir. (09.05.1960 T., 21/9; 04.02.1959 gün 13/5 sayılı İçtihadı Birleştirme kararı)

Somut olayda Mahkemece davacı ... yönünden davacı tarafça itiraza uğramayan 20.04.2020 tarihli raporda tespit edilen 71.997,37 TL maddi tazminatın esas alınması gerekirken davacı vekilinin Mahkemece verilen 1. karara karşı istinaf başvurusunun bulunmadığı gözden kaçırılarak kaldırma ilamı sonrası aldırılan ve bilinen dönemin ileriye çekilmesi ile eşin destek süresinin değişmesi nedeniyle zararın daha fazla hesaplandığı 07.05.2023 tarihli rapora itibar edilerek hüküm kurulması isabetsiz olmuştur.

Ne var ki bu hatanın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 370. maddesinin ikinci fıkrası hükmü uyarınca kararın düzeltilerek onanması gerekir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle,

1.Davacılar vekilinin davacı çocuklar ... ve ... lehine hükmolunan maddi tazminat alacağına yönelik temyiz istemi yönünden temyiz dilekçesinin hukuki yarar yokluğu nedeni ile reddine,

2.Davacılar vekilinin davacı ... lehine hükmolunan maddi tazminat alacağına yönelik temyiz istemi yönünden temyiz dilekçesinin miktardan reddine,

3.Davalılar vekilinin davacılar yararına hükmolunan manevi tazminat alacağı ile davacılar ..., ... ve ... yararına hükmolunan maddi tazminat alacağına yönelik temyiz istemi yönünden temyiz dilekçesinin miktardan reddine,

4.Davalılar vekilinin davacı ... yönünden hükmolunan maddi tazminat alacağına yönelik temyiz istemi yönünden;

İlk Derece Mahkemesi kararına karşı davalı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ortadan kaldırılmasına,

A.İlk Derece Mahkemesi kararının gerekçe kısmında yer alan; "...Mahkememizce güncel hesaplama tablosu ve güncel asgari ücret üzerinden hesaplama yapılması için dosya farklı tarihlerde 4 defa bilirkişiye sevk edilmiş ve karar tarihindeki en güncel asgari ücret üzerinden alınan 09.05.2023 tarihli rapor dosya kapsamına uygun, denetime elverişli ve mahkememizce asıl davanın davacılarından ... hakkında oluşan kanaatle bağdaşır rapor usule uygun bulunarak hükme esas alınmıştır. Davacı ...'ın başka birinin desteği altına girmesi nedeniyle ... eşinin desteğinden çıktığı tarih itibariyle tüm zararının karşılandığı, diğer davacılar yani müteveffanın çocukları ... ve ...'ın bir kısım zararlarının devam ettiği anlaşılmıştır. Dava dilekçesinin incelenmesinde asıl davanın kısmi dava olarak açıldığı, 15.10.2020 tarihinde ıslah dilekçesi verildiği, bu haliyle ikinci ıslahın söz konusu olamayacağı anlaşıldığından 09.05.2023 tarihli arttırım dilekçesine hukuki sonuç bağlanmamış, davacılar ...'nin fazlaya dair haklarının saklı tutulmasına karar verilmiştir. "ibarelerinin silinerek yerine gelmek üzere,"... Mahkememizce güncel hesaplama tablosu ve güncel asgari ücret üzerinden hesaplama yapılması için dosya farklı tarihlerde 4 defa bilirkişiye sevk edilmiş ve karar tarihindeki en güncel asgari ücret üzerinden alınan 09.05.2023 tarihli rapor dosya kapsamına uygun, denetime elverişli ve mahkememizce asıl davanın davacılarından ... hakkında oluşan kanaatle bağdaşır rapor usule uygun bulunarak hükme esas alınmıştır. Davacı ...'ın başka birinin desteği altına girmesi nedeniyle ... eşinin desteğinden çıktığı tarih itibariyle tüm zararının karşılandığı, diğer davacılar yani müteveffanın çocukları ... ve ...'ın bir kısım zararlarının devam ettiği anlaşılmıştır. Davacı ... yönünden davacı vekilince Bölge Adliye Mahkemesince verilen 20.05.2021 tarihli kaldırma ilamı öncesi Mahkememizce aldırılan 10.04.2020 tarihli hesap raporuna itiraz edilmeksizin raporda belirlenen 71.997,37 TL tazminat miktarı üzerinden talebini ... yönünden arttırdığı, Mahkememizce verilen 18.11.2020 tarihli kararda davacı talebi gibi ... lehine 71.997,37 TL maddi tazminata hükmolunduğu, anılan karara karşı yalnızca davalılar vekilinin istinaf talebi üzerine Bölge Adliye Mahkemesince verilen kaldırma ilamı gereği eksik araştırmanın tamamlanarak dosyanın bilirkişiye tevdi olunduğu, hükme esas alınan 09.05.2023 havale tarihli raporda ise davacı ... yönünden zararın daha fazla hesaplandığı anlaşılmakla davacı vekilince itiraza uğramayan miktar yönünden davalı lehine usuli kazanılmış hak doğduğu anlaşıldığından davacılar vekilinin 09.05.2022 tarihli dilekçesine itibar edilmeyerek 10.04.2020 tarihli hesap raporu bu davacı yönünden hükme esas alınarak davacı ...'ın 71.997,37 TL maddi tazminata hak kazandığı tespit edilmekle fazlaya ilişkin istemin reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir." ibarelerinin yazılması,

B. İlk Derece Mahkemesi kararının hüküm fıkrasının tamamen silinerek yerine geçmek üzere;

"Asıl dava yönünden;

1)-Davanın kısmen kabulü ile kısmen reddine,

-71.997,37 TL maddi tazminatın kaza tarihi olan 23.05.2011 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen davalılardan alınarak davacı ... 'a verilmesine, fazlaya dair talebin reddine,

-19.070,75 TL maddi tazminatın kaza tarihi olan 23.05.2011 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen davalılardan alınarak davacı ...'a verilmesine, fazlaya dair talebin reddine,

-24.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 23.05.2011 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen davalılardan alınarak davacı ...'a verilmesine, fazlaya dair talebin reddine,

-24.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 23.05.2011 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen davalılardan alınarak davacı ... 'a verilmesine, fazlaya dair talebin reddine,

-24.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 23.05.2011 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen davalılardan alınarak davacı ...'a verilmesine, fazlaya dair talebin reddine,

-... tarafından açılan maddi tazminat talepli davanın reddine,

2)-Hüküm altına alınan miktar üzerinden hesaplanan 11.139,18 TL den 338,14 TL peşin harç, 1.252,00 TL ıslah harcı ve 1.139,50 TL ıslah harcı toplamı 2.729,64 TL nin mahsubu ile bakiye 8.409,54 TL karar ve ilam harcının müştereken ve müteselsilen davalılardan alınarak hazineye gelir kaydına,

3)-Davacıların yatırdığı 29,20 TL başvurma harcı, 338,14 TL peşin harç ve 1.252,00 TL ıslah harcı ve 1.139,50 TL ıslah harcı toplamı olan 2.758,84 TL nin müştereken ve müteselsilen davalılardan alınarak davacılara verilmesine,

4)-Davacıların yaptığı 2.480,50 TL yargılama giderinin kabul ve red oranı dikkate alınarak 545,71 TL'sinin müştereken ve müteselsilen davalılardan alınarak davacılara verilmesine, bakiyesinin davacılar üzerinde bırakılmasına,

5)-Davalı ...'ın yaptığı 1.700,00 TL yargılama giderinin kabul ve red oranı dikkate alınarak 1.326,00 TL'sinin müştereken ve müteselsilen davacılardan alınarak davalıya verilmesine, bakiyesinin davalı üzerinde bırakılmasına,

6)-Davalı ... Sondaj İnş.Taah.San ve Tic Ltd. Şti'inin yaptığı 1.243,50 TL yargılama giderinin kabul ve red oranı dikkate alınarak 969,54 TL'sinin müştereken ve müteselsilen davacılardan alınarak davalıya verilmesine, bakiyesinin davalı üzerinde bırakılmasına,

7)-Davacılar maddi tazminat talebi yönünden kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Avukatlık asgari ücret tarifesine göre 14.570,90 TL vekalet ücretinin müştereken ve müteselsilen davalılardan alınarak davacılara verilmesine,

7)-Davacılar maddi tazminat talebi yönünden kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Avukatlık asgari ücret tarifesine göre 14.570,90 TL vekalet ücretinin müştereken ve müteselsilen davalılardan alınarak davacılara verilmesine,

8)-Davalılar maddi tazminat talebi yönünden kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Avukatlık asgari ücret tarifesine göre 14.570,90 TL vekalet ücretinin müştereken ve müteselsilen davacılardan alınarak davalılara verilmesine,

9)-Davacılar manevi tazminat talebi yönünden kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Avukatlık asgari ücret tarifesine göre 11.520,00 TL vekalet ücretinin müştereken ve müteselsilen davalılardan alınarak davacılara verilmesine,

10)-Davalılar manevi tazminat talebi yönünden kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Avukatlık asgari ücret tarifesine göre 9.200,00 TL vekalet ücretinin müştereken ve müteselsilen davacılardan alınarak davalılara verilmesine,

11)-Tarafların yatırdıkları gider avansından kalan kısımların var ise karar kesinleştiğinde ve talep halinde iadesine,

Birleşen antalya 5. iş mahkemesinin 2016/593 esas- 2016/578 karar sayılı dava yönünden;

1)-Davanın kısmen kabulü ile kısmen reddine;

-11.757,29 TL maddi tazminatın kaza tarihi olan 23.05.2011 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen davalılardan alınarak davacı ...'a verilmesine, fazlaya dair 13.676,38 TL'lik hakkın saklı tutulmasına,

-29.159,94 TL maddi tazminatın kaza tarihi olan 23.05.2011 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen davalılardan alınarak davacı ...'a verilmesine, fazlaya dair 117.054,09 TL'lik hakkın saklı tutulmasına,

-8.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 23.05.2011 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen davalılardan alınarak davacı ...'a verilmesine, fazlaya dair talebin reddine,

-8.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 23.05.2011 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen davalılardan alınarak davacı ...'a verilmesine, fazlaya dair talebin reddine,

2)-Hüküm altına alınan miktar üzerinden hesaplanan 3.888,01 TL den 75,15 TL peşin harç, 667,00 TL ıslah harcı ve 907,00 TL ıslah harcı toplamı 1.649,15 TL nin mahsubu ile bakiye 2.238,86 TL karar ve ilam harcının müştereken ve müteselsilen davalılardan alınarak hazineye gelir kaydına,

3)-Davacının yatırdığı 29,20 TL başvurma harcı, 75,15 TL peşin harç ve 667,00 TL ıslah harcı ve 907,00 TL ıslah harcı toplamı olan 1.678,35 TL nin müştereken ve müteselsilen davalılardan alınarak davacıya verilmesine,

3)-Davacının yatırdığı 29,20 TL başvurma harcı, 75,15 TL peşin harç ve 667,00 TL ıslah harcı ve 907,00 TL ıslah harcı toplamı olan 1.678,35 TL nin müştereken ve müteselsilen davalılardan alınarak davacıya verilmesine,

4)-Davacıların yaptığı 1.822,50 TL yargılama giderinin kabul ve red oranı dikkate alınarak 1.702,80 TL'sinin müştereken ve müteselsilen davalılardan alınarak davacılara verilmesine, bakiyesinin davacılar üzerinde bırakılmasına

5)-Davalılar birleşen dosyada masraf yapmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,

6)-Davacılar maddi tazminat talebi yönünden kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Avukatlık asgari ücret tarifesine göre 9.200,00 TL vekalet ücretinin müştereken ve müteselsilen davalılardan alınarak davacılara verilmesine,

7)-Davacılar manevi tazminat talebi yönünden kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Avukatlık asgari ücret tarifesine göre 9.200,00 TL vekalet ücretinin müştereken ve müteselsilen davalılardan alınarak davacılara verilmesine,

8)-Davalılar manevi tazminat talebi yönünden kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Avukatlık asgari ücret tarifesine göre 4.000,00 TL vekalet ücretinin müştereken ve müteselsilen davacılardan alınarak davalılara verilmesine,

9)-Tarafların yatırdıkları gider avansından kalan kısımların var ise karar kesinleştiğinde ve talep halinde iadesine dair,

Davacılar ... ve diğerleri, davacılar ... ve diğerleri vekili ile davalılar vekilleri ile ihbar olunan vekillerinin yüzlerine karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde Antalya Bölge Adliye Mahkemesine istinaf kanun yolu açık olmak üzere bağımsız ve tarafsız Antalya 3. İş Mahkemesi tarafından verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.19.06.2023

"ibarelerinin yazılması suretiyle kararın DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

Temyiz harcının istek halinde ilgilisine iadesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

20.02.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/12119, Karar No: 2018/6676, Tarih: 11.04.2018

**3. Ceza Dairesi         2017/12119 E.  ,  2018/6676 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

HÜKÜM : Mahkumiyet

Mahalli mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle evrak okunarak;

Gereği görüşülüp düşünüldü:

Müşteki ... hakkında Bursa Adli Tıp Şube Müdürlüğü tarafından 02.04.2014 tarihinde düzenlenen raporda, müştekinin yaralanmasının yüzde sabit iz niteliğinde olup olmadığının tespit edilebilmesi için, olaydan en az 6 ay sonra tedavi evrakları ile birlikte muayene edilerek karar verilebileceğinin belirtildiği ve bu hususta 13.01.2015 tarihinde adı geçen aynı kurum tarafından düzenlenen raporda, yüz sınırlarında tarif edilen yaralanmanın yüzde sabit iz niteliğinde olmadığının belirtildiği anlaşılmakla tebliğnamedeki görüşe iştirak edilmemiştir.

Anayasa Mahkemesinin 24.11.2015 tarih ve 29542 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 08.10.2015 tarih ve 2014/140 Esas - 2015/85 Karar sayılı kararı ile 5237 sayılı TCK'nin 53. maddesindeki bazı ibareler iptal edilmiş ise de; bu husus infaz aşamasında dikkate alınabileceğinden bozma nedeni yapılmamıştır.

Yapılan yargılamaya, toplanan ve karar yerinde açıklanan delillere, mahkemenin kovuşturma sonucunda oluşan inanç ve takdirine, gösterilen gerekçeye ve uygulamaya göre sanığın yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle hükmün istem gibi ONANMASINA, 11.04.2018 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/10084, Karar No: 2010/9309, Tarih: 05.04.2010

**9. Hukuk Dairesi         2010/10084 E.  ,  2010/9309 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

DAVA : Davacı, davalı şirkette çalıştığını, 3417 sayılı yasa uyarınca ücretinden kesilen ve işveren katkısı olarak yatırılması gereken tasarruf teşvik kesintisinin bankaya yatırılmaması nedeni ile bu alacak ve nemasında mahrum kaldığını belirterek, tasarruf teşvik kesintisi ve nema alacağının tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece bozma üzerine yapılan yargılama sonunda, davalı ... yönünden davanın husumetten reddine, diğer davalı yönünden ise işin yapıldığı yer ve davalının ikametgahının Karabük ili yargı sınırları içinde olduğu gerekçesi ile yetkisiz olduğuna, dosyanın yetkili Karabük İş Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.

Hüküm davacı ve davalı SGK vekili tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı vekili, davacının davalı şirkette çalıştığını, 3417 sayılı yasa uyarınca ücretinden kesilen ve işveren katkısı olarak yatırılması gereken tasarruf teşvik kesintisinin bankaya yatırılmaması nedeni ile bu alacak ve nemasında mahrum kaldığını, davalı kurumun da yasa gereği bu alacağın yatırılıp yatırılmadığını denetleme sorumluluğu bulunduğunu, kurumun bu görevini yerine getirmediğini belirterek, tasarruf teşvik kesintisi ve nema alacağının davalı şirket ve kurumdan müştereken ve müteselsilin tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... vekili husumet itirazında bulunurken, diğer davalı şirket vekili bozmadan sonra işin yapıldığı yer ve şirket genel merkezinin... ili yargı çevresinde olması nedeni ile... İş Mahkemesi’nin yetkili olduğunu belirterek yetkisizlik itirazında bulunmuştur.

Mahkemece bozma üzerine yapılan yargılama sonunda, Davalı şirketin ticaret siciline kayıtlı olduğu yer ile işin yapıldığı yerin... olduğu, davada diğer davalı olarak gösterilen SGK'nın taraf sıfatı olmadığı, talep edilen alacaktan dolayı kendisine husumet tevcih edilemeyeceği, davada taraf sıfatı olmayan davalının ikametgahının yetkili mahkemeyi tayinde nazarı itibara alınmaması gerektiği gerekçesi ile davanın davalı SGK yönünden husumet nedeni ile reddine, diğer davalı yönünden ise mahkemenin yetkisizliğine, dosyanın talep halinde yetkili ve görevli... İş Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.

Bir sübjektif hakkın sahibinin ve o hakka uymakla yükümlü olan kişinin kimler olduğu (yani bir davada davacı ve davalı sıfatının kimlere ait olduğu) tama¬men maddî hukuka göre belirlenir. Bu nedenle, bir kişinin belli bir davada gerçekten davacı veya davalı sıfatına sahip olup olmadığı hususu, usul hukuku sorunu olmayıp, dava konusu (sübjektif) hakkın özüne ilişkin bir maddî hukuk sorunudur. O nedenle yetki kuralı usul hukuku sorunu olduğundan, bir davalı yönünden yetki kuralı geçerli olduktan sonra, o davalı

hakkında husumetten ret kararı verilmesi, varsa diğer davalı yönünden yetkisizlik kararı verilmesine engel olur. Zira bir davalı yönünden maddi hukuk sorunu çözülmekle artık mahkemenin yetkili olduğu kabul edilmiştir.

Somut uyuşmazlıkta, hakkında husumetten ret kararı verilen davalı ...’nun ikametgahı ...’dır. Adı geçen davalı yönünden yetkili mahkemenin ... İş Mahkemesi olduğu açıktır ve husumetten ret ile de mahkemenin kabulündedir. O halde somut uyuşmazlıkta ... İş Mahkemesi yetkilidir. Mahkemece davada taraf sıfatı olmayan davalının ikametgahının yetkili mahkemeyi tayinde nazarı itibara alınmayacağı gerekçesi yerinde değildir. Mahkemece yetkisizlik kararı verilmesi hatalı olup bu husus bozmayı gerektirmiştir.

Diğer taraftan davalı kurumun sorumlu olup olmadığı açısından yasal mevzuatın açıklanması gerekmiştir.

01.04.1988 tarihinde yürürlüğe giren 3417 sayılı Çalışanların Tasarrufa Teşvik Edilmesi ve Bu Tasarrufların Değerlendirilmesine Dair Kanun ile çalışanların tasarruflarının artırılması amacı güdülmüştür.

3417 sayılı Yasanın “tasarruf hesabı” başlığını taşıyan 4.maddesinde; “ Kurumlar bu Kanun hükümleri çerçevesinde çalışanların aylık ve ücretlerinden yapacakları tasarruf kesintisi ile sağlanacak Devlet katkılarını aylık ve ücret ödemesinin yapıldığı ayı takip eden ayın sonuna kadar T.C. Ziraat Bankasında personeli adına açtıracakları “Tasarrufu Teşvik Hesabı”na yatırırlar. İşverenler işçilerinin ücretlerinden yapacakları tasarruf kesintileri ile sağlayacakları işveren katkılarını tahakkuk ettirerek, ücret ödenmesinin yapıldığı ayı takip eden ayın sonuna kadar T.C. Ziraat Bankasında işçileri adına açtıracakları “Tasarrufu Teşvik Hesabı”na yatırırlar.” Anılan Yasanın “ödemelerin zamanında yapılmaması” başlığını taşıyan 7.maddesinde ise; “İşverenlerin, ücretlerden yapacakları tasarruf kesintileri ile sağlayacakları işveren katkılarını 4 üncü maddede belirtilen süreler içinde ilgililerin banka hesaplarına yatırmamaları halinde, yatırılması gereken miktarlar resen veya ilgililerin başvurusu halinde Sosyal Sigortalar Kurumunca 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununun primlerin tahsiline ilişkin hükümleri dairesinde tahsil olunarak alınacak gecikme zammı ile birlikte ilgili banka hesabına yatırılır.” Kuralına yer verilmiştir.

29.04.2003 tarihinde yürürlüğe giren 4853 sayılı Çalışanların Tasarruflarını Teşvik Hesabının Tasfiyesi ve Bu Hesaptan Yapılacak Ödemelere Dair Kanunun 10.maddesi ile 3417 sayılı Kanun yürürlükten kaldırılmıştır.

29.04.2003 tarihinde yürürlüğe giren 4853 sayılı Çalışanların Tasarruflarını Teşvik Hesabının Tasfiyesi ve Bu Hesaptan Yapılacak Ödemelere Dair Kanunun 10.maddesi ile 3417 sayılı Kanun yürürlükten kaldırılmıştır.

4853 sayılı Kanunun 1.maddesinde amacın, 3417 sayılı Kanun uyarınca açılmış bulunan Çalışanların Tasarruflarını Teşvik Hesabında biriken paraların tasfiyesi ve bu hesaptan hak sahiplerine yapılacak ödemelere ilişkin usul ve esasların belirlenmesi olarak açıklanmıştır. Kanunun 8.maddesinde ise, 3417 sayılı Kanun hükümlerine göre, ücretlerden yapılması gereken tasarruf kesintileri ile katkı paylarını süresi içinde ilgililer adına açılmış bulunan Tasarrufu Teşvik Hesaplarına yatırmayan işverenlerden; yatırılması gereken miktarlar ile gecikme zammı, resen veya ilgililerin başvurusu halinde Sosyal Sigortalar Kurumunca 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununun primlerin tahsiline ilişkin hükümleri dairesinde tahsil olunarak T.C. Ziraat Bankası şubelerindeki ilgili Tasarrufu Teşvik Hesaplarına yatırılacağı öngörülmüştür. Kurumun yasadan kaynaklanan tahsil yükümlülüğünü gerçekleştirdikten sonra işverenden tahsil ettiği miktarı, sigortalısının bankadaki hesabına yatırma görevi bulunmaktadır. Bu görevin yerine getirilmemesi halinde, Kurum en azından sebepsiz zenginleşen konumunda olacaktır. Bu durumda tahsil edilen miktar yönüyle davalı Kurumun, sigortalısına karşı hukuki sorumluluğunun bulunduğu kabul edilmelidir.

Mahkemece anılan yasal mevzuat kapsamında davalı kurumun sorumluluğu saptanmamış ise de, bozmadan önce mahkemece kurum hakkında husumetten ret kararı verildiği, davalı şirket hakkında kabul hükmü kurulduğu, davacı tarafın kararı temyiz etmediği, bu nedenle husumetten ret kararının davalı kurum lehine usulü kazanılmış hak teşkil ettiği anlaşıldığından, bu olgu bozma nedeni yapılmamıştır.

SONUÇ: Temyiz olunan kararın yukarıda yazılı sebepten BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 05.04.2010 gününde oybirliğiyle karar verildi.