muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2022/2447, Karar No: 2024/842, Tarih: 05.02.2024

3-Mazıdağı Asliye Hukuk Mahkemesinin 11.01.2017 tarih, 2014/87 Esas, 2017/5 Karar sayılı kararıyla; bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonunda davanın kabulüne, taşınmazın 11.08.2016 bilirkişi raporunda gösterilen 1.232,00 m2lik kısmının davalı Hazine adına olan tapu kaydının iptali ile aynı adanın son parsel numarası verilmek suretiyle davacı adına tapuya kayıt ve tesciline karar verilmiş; hüküm davalı Hazine temsilcisi tarafından temyiz edilmiştir.

4-T.C.Yargıtay16. Hukuk Dairesinin 09.06.2021 tarih, 2021/3371 Esas, 2021/5158 Karar sayılı kararıyla; ziraat mühendisi bilirkişisi raporunda çekişmeli taşınmaz bölümünün tarım arazisi olarak kullanılmadığı, bazı kısımların taşlık ve kayalıklardan oluştuğu yönünde rapor verilmiş olup dava konusu taşınmaza ilişkin fotoğraflarla da bu durumun teyit edildiği, taşınmaz üzerinde ekonomik amaca uygun zilyetliğin bulunmadığı, zilyetlikle edinme koşullarının davacı lehine gerçekleşmediği, davanın reddine karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde kara verilmesinin isabetsiz olduğu gerekçesiyle hükmün bozulmasına karar verilmiştir.

5- Mahkeme yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; bozma ilamı doğrultusunda, dosyada mevcut bilirkişi raporlarına göre çekişmeli taşınmazın tarım arazisi olarak kullanılmadığı, bazı kısımlarının taşlık ve kayalıklardan oluştuğu gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

IV. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı temyiz başvurusunda bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı temyiz dilekçesinde özetle; taşınmazın ilgili belediyeden satın alındığına ilişkin onaylı belgelerin dosyada mevcut olduğunu, çekişmeli taşınmazın konut alanı olarak 25-30 yıldır kullanıldığını, dava dışı kişilerin açtığı davalarda lehlerine karar verildiğini, kararların onandığını, özel mülkiyete konu yer olduğunu sehven Hazine adına yazıldığını, konut olarak kullanıldığını, 36 yıldır zilyetliğinde bulunduğunu belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Dava, kadastro öncesi nedene dayalı tapu iptali ve tescil isteğine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

3402 sayılı Kadastro Kanunu'nun 14 üncü maddesi, 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 713 üncü maddesi

3. Değerlendirme

Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı HMK’nın geçici 3/2 nci maddesinin yollamasıyla 1086 sayılı HUMK’un uygulanacağı davalar yönünden HUMK’un 428 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür.

Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, bozma ilamına, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

V. KARAR

Açıklanan nedenlerle

Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, bozma ilamına, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

V. KARAR

Açıklanan nedenlerle

Davacının yerinde bulunmayan temyiz itirazının reddiyle usul ve yasaya uygun olan hükmün ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Kararın tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere,

05.02.2024 tarihinde oy çokluğuyla karar verildi.

(Muhalif)

...

- KARŞI OY -

Dava, kadastro öncesi hukuki nedene dayalı tapu iptali ve tescil davasıdır. İlk Derece Mahkemesince (İDM) davanın kısmen kabulüne karar verilmiş,Yargıtay 8. Hukuk Dairesinin 03.06.2014 tarihli kararıyla eksik araştırma ve inceleme yapıldığı gerekçesiyle karar bozulmuş, İDM'nin 11.01.2017 tarihli kararıyla davanın tekrar kabulüne karar verilmiş, Yargıtay 16. Hukuk Dairesinin 09.06.2021 tarihli kararıyla ziraat mühendisi bilirkişisinin raporunda çekişmeli taşınmaz bölümünün tarım arazisi olarak kullanılmadığı, bazı kısımların taşlık ve kayalardan oluştuğu yönünde rapor verilmiş olması karşısında, ekonomik amaca uygun zilyetliğin bulunmadığı kabul edilerek davanın reddedilmesi gerektiği gerekçesiyle hükmün bozulmasına karar verilmiştir. İDM'ce bozma ilamı doğrultusunda davanın reddine karar verilmiş, Dairemizin Sayın Çoğunluğunca da anılan karar onanmıştır.

Davacı taraf dava dilekçesinde dava konusu taşınmazı Belediyeden 1976 yılında babası tarafından arsa vasfında satın alındığını ve söz konusu tarihten bugüne kadar yerin kendi zilyetliklerinde bulunduğundan bahisle tapu iptal ve tescil talebinde bulunmuştur. Mahallinde dinlenen tüm mahalli bilirkişiler de taşınmazın 1975 yılından sonra ... Dağı Belediyesinden alınmasından sonra davacının babası tarafından 1993 yılından sonra özel harman yeri olarak kullanıldığı, davacının da burayı 10 yıl özel harman yeri olarak kullandıktan sonra tel örgü ile çevirdiğini ifade etmişlerdir.

Ziraat bilirkişisi raporunda da dava konusu yerin imar planı dahilinde etrafında evler ve şahıslara ait arazilerin bulunduğu arsa vasfında bir taşınmaz olduğu bildirilmiştir. Dava konusu taşınmazın dosya arasında bulunan fotoğrafları incelendiğinde taşınmazın etrafında evler olduğu ve yerleşim alanı içerisinde kaldığı anlaşılmaktadır.

Ziraat bilirkişisi raporunda da dava konusu yerin imar planı dahilinde etrafında evler ve şahıslara ait arazilerin bulunduğu arsa vasfında bir taşınmaz olduğu bildirilmiştir. Dava konusu taşınmazın dosya arasında bulunan fotoğrafları incelendiğinde taşınmazın etrafında evler olduğu ve yerleşim alanı içerisinde kaldığı anlaşılmaktadır.

Genel olarak yerleşik Yargıtay kararları uyarınca köy içinde/meskun mahalde olmayan bir taşınmazın kazanılması için taşınmazın imar ihyaya muhtaç ise önce imar ihyasının yapılıp akabinde 20 yıl boyunca tarımsal faaliyet yapılması suretiyle zilyet olunması gerekmekte ise de meskun mahalde bulunup arsa vasfıyla kullanılan bir yerde hukuken geçerli zilyetliğin varlığı için tarımsal faaliyet yapılması gerekli olmayıp taşınmazda fiili bir hakimiyet kurulması yeterlidir.

Buna göre tüm dosya kapsamında davacının dava konusu yeri arsa olarak satın aldığı ve satın aldığı tarihten tespit tarihine kadar taşınmazda fiili hakimiyetinin olduğu mahalli bilirkişi beyanları çerçevesinde açıklığa kavuştuğundan ve dava konusu yerin meskun mahalde bulunan arsa nitelikli yer olduğu anlaşıldığından dava konusu yerde davacının zilyetliğinin bulunmadığını söylemek yerinde değildir.

Öte yandan mahalli bilirkişiler de taşınmazın satın alındığı 1975 yılından sonra davacının babası ve davacı tarafından önce özel harman yeri olarak kullandığını ifade etmişlerdir. Özel harman yeri olarak kullanılan taşınmazda da ekme biçme biçiminde bir faaliyetin bulunması söz konusu olmayacağından bu yönden de davacının davasının reddini gerektiren bir durum söz konusu değildir.

Açıklanan nedenlerle İDM kararının bozulması gerekirken Sayın Çoğunluğun aksi yöndeki onama kararına iştirak edilememiştir.
Yargıtay — Esas No: 2019/7742, Karar No: 2021/5439, Tarih: 29.04.2021

**10. Ceza Dairesi         2019/7742 E.  ,  2021/5439 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkeme : KAHRAMANMARAŞ 5. Asliye Ceza Mahkemesi

Suç : Kullanmak için uyuşturucu madde bulundurma

Hüküm : Mahkûmiyet

Dosya incelendi.

GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ:

Sanık hakkında, suça konu 23/12/2014 tarihli eylemi nedeniyle, ilk olarak 6545 sayılı Kanunun 68. maddesi ile değişik 5237 sayılı TCK'nın 191. maddesinin 2 ve 3. fıkraları uyarınca 10/04/2015 tarihinde kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararı ile birlikte tedavi ve denetimli serbestlik tedbiri kararı verildiği, kararın infaz için Denetimli Serbestlik Müdürlüğüne gönderildiği, sanığın infaza başladıktan sonra yeniden kullanmak için uyuşturucu madde bulundurma suçunu işlediğinden bahisle infaz dosyasının kapatılarak kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararının kaldırıldığı ve açılan kamu davası üzerine yargılamaya devam edilerek sanığın mahkûmiyetine karar verildiği görülmüş ise de;

Kullanmak için uyuşturucu madde bulundurma suçundan dolayı başlatılan soruşturmada TCK'nın 191. maddesinin 2. fıkrası uyarınca verilen kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararı ile birlikte verilen tedavi ve denetimli serbestlik tedbiri kararının içeriğinde de sanığın bu karara itiraz hakkı bulunduğuna ilişkin, itiraz süresi ve merciinin de gösterilmesi suretiyle usulüne uygun bir yasa yolu bildirimi yapılmadığı için sanığa kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararına karşı 15 gün içinde Sulh Ceza Hakimliğine itiraz hakkı bulunduğu ihtarı ile birlikte kararın yeniden tebliğ edilmesi gerektiğinden nedeniyle 10/04/2015 tarihli kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararının kesinleşmediği ve kovuşturma şartlarının oluşmadığı,

Anlaşıldığından; 5271 sayılı CMK'nın 223/8. maddesi gereğince kovuşturma şartının gerçekleşmesini beklemek üzere, kamu davasının durmasına ve gerekli tebligat işlemlerinin tamamlanarak, kararın infazına devam edilmesi için dosyanın Cumhuriyet Başsavcılığına gönderilmesine karar verilmesi yerine, yargılamaya devam edilerek sanığın mahkûmiyetine karar verilmesi,

Yasaya aykırı, sanığın temyiz itirazları bu nedenle yerinde olduğundan, diğer yönler incelenmeksizin, hükmün BOZULMASINA, 29.04.2021 tarihinde oy birliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/11246, Karar No: 2015/2576, Tarih: 15.04.2015

**23. Hukuk Dairesi         2014/11246 E.  ,  2015/2576 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi

Taraflar arasındaki kooperatif üyeliğinin tespiti davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

Davacı, 08.05.2003 tarihli 4 nolu yönetim kurulu kararıyla ortaklığa kabul edildiğini, tahsis edilen D blok 14 nolu daire için 30.11.2005 tarihine kadar 19.500,00 TL ödeme yaptığını, kooperatife bir çok kez müracaat ettiğini, üye tespiti listesinde isminin yer almadığını bildirdiklerini, 2005 yılından itibaren hiç bir genel kurula çağrılmadığı gibi hazirun cetvellerinde de isminin olmadığını ileri sürerek, ortaklığının tespiti ile D blok 14 nolu dairenin adına tahsisini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, müvekkili kooperatif hakkında davalının soyadını taşıyan başka şahıslarca aynı taleple açılmış dava dosyalarının mevcut olduğunu, kooperatifin eski üyesi ...'in kooperatifi 1999 yılı itibariyle zarara uğrattığını, hakkında kıymetli evrakta sahtecilik, zimmet suçlarından soruşturma açıldığını, defter kaşe ve mühürleri de iade etmediğini, bu davaların da onun tarafından hazırlandığını, davacının kooperatif üyesi olmadığını, kooperatif üye listesinin ...Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2004/1112 D.İş sayılı dosyası ile belirlendiğini, davacının üye olmadığının Ticaret Sicil Müdürlüğü'ndeki evrakla da sabit olduğunu savunarak, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma, dosya kapsamı ve benimsenen bilirkişi raporuna göre; kooperatiflerde açık kapı ilkesinin geçerli olması ve geçerlilik bakımından herhangi bir şekle bağlı olmamasının esas olduğu, dosyada yer alan kesin hüküm niteliğindeki yargı ilamları da dikkate alındığında pek çok yönetim kurulu kararının sahte olarak düzenlendiği, sahte ödeme makbuzlarının düzenlenmiş olduğu, kooperatifin genel kurullarının mutlak butlanla batıl olduğuna ilişkin kararlar verildiği ve bu kararların kesinleştiği, davacının isminin mahkemece tespit edilen üye listesinde yer almaması ve mutlak butlanla batıl olan genel kurul kararlarının iptal edilmiş olduğu da gözönüne alınmış olduğunda; ortaklık payının usulüne ilişkin devralındığına ilişkin adi yazılı belge fotokopileri dışında bir belgenin sunulmadığı, bu belgenin de kooperatif kayıtları ile doğrulanmadığı, davacının hak iddia ettiği bağımsız bölümün başka bir kişi adına tahsisli olduğu, bu davada verilecek herhangi bir kararın bu kişinin haklarını etkileyeceği, ortaklık payının bölünmezliği ilkesi dışında mahkemece değerlendirme yapılmasının zorunlu olduğu, Yargıtay uygulamaları da dikkate alındığında davada kesin ve inandırıcı delillerle davacının üyeliğinin varlığınınispat edilemediği gerekçesiyle, kanıtlanamayan ve yasal koşulları oluşmayan davanın reddine karar verilmiştir.

Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.

Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.

Dava, genel olarak üyeliğin tespiti ile bu üyeliğe bağlı D blok 14 nolu dairenin tahsisi istemine ilişkindir.

Davacı vekili 17.03.2011 tarihli duruşmada, kooperatifin elinde müvekkiline verilecek daire olmadığı belirtildiğinden bu davada tazminat istediklerini açıklamış ise de, bu talebine yönelik harç yatırılmadığından istemi ıslah olarak değerlendirilmemiştir.

Davacı tarafça 08.05.2003 tarihinde ortaklığa kabul edildiği iddia edilmiş ise de; mutlak butlanla batıl olduğu tespit edilen 02.08.2005 tarihli genel kurula kadar yapılan genel kurul hazirun cetvellerinde isminin yer almadığı tespit edilmiştir.

Öte yandan, mahkemece davacının genel üyelik tespiti isteminin reddine karar verilmesine göre; üyeliğine bağlı dairenin adına tahsis edildiği şahısla ilgili dava açması için süre verilip bu davayla birleştirilmesinin sağlanmasına gerek görülmemiştir.

Bu açıklamalara ve dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davacı vekilinin temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle, davacı vekilinin tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun bulunan hükmün ONANMASINA, aşağıda yazılı onama harcının temyiz edenden alınmasına, kararın tebliğinden itibaren 15 gün içerisinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 15.04.2015 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2008/11342, Karar No: 2008/12597, Tarih: 16.06.2008

**12. Hukuk Dairesi         2008/11342 E.  ,  2008/12597 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Pendik İcra Mahkemesi

TARİHİ : 28/09/2007

Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının müddeti içinde   temyizen tetkiki davacı vekili tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olmakla okundu ve gereği görüşülüp düşünüldü :

Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, temyiz olunan kararda yazılı gerekçelere göre yerinde bulunmayan temyiz sebeplerinin reddiyle usul ve kanuna uygun mahkeme kararının İİK.nun 366. ve HUMK.nun 438. maddeleri uyarınca (ONANMASINA), 13.10 YTL onama harcın mahsubuna, bakiye 0.90 YTL harcın temyiz edenden alınmasına, 16.06.2008 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2019/18825, Karar No: 2020/7135, Tarih: 18.06.2020

**3. Ceza Dairesi         2019/18825 E.  ,  2020/7135 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Kasten yaralama

HÜKÜM : Mahkumiyet

Mahalli mahkemece bozma üzerine verilen hüküm temyiz edilmekle evrak okunarak;

Gereği görüşülüp düşünüldü:

Yerinde görülmeyen diğer temyiz sebeplerinin reddine, ancak;

Mahkemece verilen 25/06/2015 tarihli ve E.2015/227 - K.2015/610 sayılı hükmün yalnızca sanık tarafından temyiz edilmesi karşısında, bozmadan önceki hükümde sanık hakkında 5237 sayılı TCK'nin 62. maddesi uygulanarak “5 ay” hapis cezasına karar verildiği halde, bozmadan sonraki hükümde sanık hakkında TCK'nin 62. maddesi uygulanmayarak “6 ay” hapis cezasına karar verilmesi nedeniyle kazanılmış hakka dikkat edilmemesi suretiyle 1412 sayılı CMUK'un 326/son maddesine aykırı davranılması,

Bozmayı gerektirmiş, sanığın temyiz sebepleri bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan, hükmün bu nedenle 6723 sayılı Kanun'un 33. maddesiyle değişik 5320 sayılı Kanun'un 8/1. maddesi ile yürürlükte bulunan 1412 sayılı CMUK’un 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, 18/06/2020 gününde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2020/19, Karar No: 2021/369, Tarih: 07.09.2021

**Ceza Genel Kurulu         2020/19 E.  ,  2021/369 K.**

**"İçtihat Metni"**

Kararı veren

Yargıtay Dairesi : Ceza Genel Kurulu

Mahkemesi :Ceza Dairesi

Sayısı : 66-129

Temyiz Edenler : Yargıtay Cumhuriyet savcısı, sanık ve müdafisi

Silahlı terör örgütü yöneticisi olma suçundan sanık hakkında ilk derece mahkemesi sıfatıyla yargılama yapan Yargıtay 9. Ceza Dairesince 17.09.2019 tarih ve 66-129 sayı ile; sanığın TCK’nın 314/2, 3713 sayılı Kanun’un 5/1, TCK’nın 53, 58/9 ve 63. maddeleri uyarınca 15 yıl hapis cezasıyla cezalandırılmasına, hak yoksunluğuna, cezasının mükerrirlere özgü infaz rejimine göre çektirilmesine ve mahsuba karar verilmiştir.

Hükmün Yargıtay Cumhuriyet savcısı ile sanık ve müdafisi tarafından temyiz edilmesi üzerine, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının “ret ve onama” istemli 07.01.2020 tarihli ve 1198 sayılı tebliğnamesiyle Yargıtay Birinci Başkanlığına gönderilen dosya, Ceza Genel Kurulunca değerlendirilmiş ve açıklanan gerekçelerle karara bağlanmıştır.

TÜRK MİLLETİ ADINA

CEZA GENEL KURULU KARARI

Temyiz incelemesi yapan Ceza Genel Kurulunca dosya incelenip görüşülerek gereği düşünüldü:

Sanığın duruşmalı inceleme isteminin, CMK'nın 299/1. maddesi uyarınca takdiren reddine oy birliğiyle karar verilmiştir.

I)TEMYİZ EDENLERİN SIFATI, BAŞVURULARIN SÜRESİ VE TEMYİZ NEDENLERİNE GÖRE YAPILAN İNCELEMEDE:

A) Uygulanacak Temyiz Hükümleri:

07.10.2004 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun'un 25 ve geçici 2. maddeleri uyarınca kurulan bölge adliye mahkemeleri, 07.11.2015 tarihli ve 29525 sayılı Resmî Gazete'de ilan edildiği üzere 20.07.2016 tarihinde tüm yurtta göreve başlamıştır. Bölge adliye mahkemelerinin faaliyete geçmesiyle birlikte istinaf kanun yolu uygulamaya girmekle birlikte 5320 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun Yürürlük ve Uygulama Şekli Hakkında Kanun'un 8. maddesi uyarınca, bölge adliye mahkemelerinin göreve başlama tarihi olan 20.07.2016 tarihinden önce verilen kararlar hakkında kesinleşinceye kadar 1412 sayılı CMUK'nın, bu tarihten sonra verilen kararlar hakkında ise 5271 sayılı CMK'nın temyize ilişkin hükümleri uygulanacaktır.

Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesine Ek 7 nolu protokolün "Cezai konularda iki dereceli yargılanma hakkı" başlıklı 2. maddesinin "Bir mahkeme tarafından cezai bir suçtan mahkum edilen her kişi, mahkumiyet ya da ceza hükmünü daha yüksek bir mahkemeye yeniden inceletme hakkını haiz olacaktır. Bu hakkın kullanılması, kullanılabilme gerekçeleri de dahil olmak üzere, yasayla düzenlenir. 2. Bu hakkın kullanılması, yasada düzenlenmiş haliyle önem derecesi düşük suçlar bakımından ya da ilgilinin birinci derece mahkemesi olarak en yüksek mahkemede yargılandığı veya beraatini müteakip bunun temyiz edilmesi üzerine verilen mahkumiyet hallerinde istisnaya tabi tutulabilir." hükmü doğrultusunda, bazı kamu görevlilerin özel yetki kuralları uyarınca Yargıtayda veya Yüce Divan sıfatıyla Anayasa Mahkemesinde yargılanmaları halinde istisna getirebilme olanağına rağmen iç hukukumuzda, ilk derece olarak Yargıtayda yargılanacak kişiler bakımından verilen hükümlerin temyiz edilebileceği öngörülerek, iki dereceli sistem benimsenmiştir.

B) Temyiz Süresi ve Neden Bildirme Yükümlülüğü:

Hüküm fıkrasında, verilen kararın ne olduğunun, uygulanan kanun maddelerinin, verilen ceza miktarının, kanun yollarına başvurma ve tazminat isteme olanağı bulunup bulunmadığının, başvuru olanağı varsa süresinin, mercisi ve şekillerinin tereddüde yer vermeyecek şekilde açıkça gösterilerek hazır bulunan sanığa ve müdafisine bildirilmesi gerekmektedir.

Temyiz istemi, tutuklu bulunan sanıklar hakkında CMK'nın 263. madde hükmü saklı kalmak üzere, hükmün açıklanmasından itibaren eğer temyiz yoluna başvurma hakkı olanların yokluğunda açıklanmışsa tebliğ tarihinden itibaren on beş gün içinde hükmü veren mahkemeye bir dilekçe verilmesi veya zabıt kâtibine bir beyanda bulunulması suretiyle yapılmasının gerekliliği, temyiz sebebinin ancak hükmün hukukî yönüne ilişkin olabileceği gözetilerek, hükmün neden dolayı bozulmasını istediğini temyiz başvurusunda göstermek zorunda olduğu, başvurusunda temyiz nedenleri gösterilmemişse temyiz başvurusu için belirlenen sürenin bitmesinden veya gerekçeli kararın tebliğinden itibaren yedi gün içinde bu nedenleri içeren bir ek dilekçe verilmesi gerekliliğine uyularak usulüne uygun başvuru yapıldığı anlaşılmakla işin esasına geçilmiştir.

C) Temyiz Nedenleri ve İncelemenin Kapsamı:

C) Temyiz Nedenleri ve İncelemenin Kapsamı:

İstinaf mahkemelerinin Türk yargı sistemine dahil olmasıyla kanun yolu yargılamasında yeni bir anlayışı benimseyen kanun koyucu, istinaf başvurusunda Cumhuriyet savcısı dışındaki diğer kişiler bakımından sebep gösterme zorunluluğu öngörmezken, temyiz kanun yolunda, mülga 1412 sayılı CMUK'dan farklı şekilde resen temyiz tercihinden vazgeçerek, temyiz davasını açan ve sınırlayan temyiz dilekçesinde temyiz edenin, hükmün neden dolayı bozulmasını istediğini, temyiz sebeplerini göstermek zorunda olduğunu ve temyiz başvurusunda temyiz nedenleri gösterilmemişse temyiz başvurusu için belirlenen sürenin bitmesinden veya gerekçeli kararın tebliğinden itibaren yedi gün içinde hükmü temyiz olunan bölge adliye mahkemesine bu nedenleri içeren ek bir dilekçe vermesini öngörmüştür. Gerekçeli temyiz dilekçesi, (ek dilekçe, temyiz layihası) temyiz nedenlerinin gösterildiği dilekçedir. Temyiz dilekçesinde ya da daha sonradan verilen ek temyiz dilekçesinde temyiz denetiminin kapsamının belirlenmesi bakımından hangi hukuka aykırılıklara dayanıldığının anlaşılır bir şekilde gösterilmesi gerekir.

Bir muhakemede, çözümü amaçlanan iki temel sorun vardır. Bunlar, maddi sorun ve hukuki sorundur. Maddi sorun, "olgusal dünya"ya; hukuki sorun, "normatif dünya"ya aittir. Mahkemede önce maddi sorun, sonra hukuki sorun çözülür. Maddi sorunun çözümü geçmişte yaşanmış bir olayın temsili, nasıl gerçekleştiğinin tespitidir. Bu çözüm de sadece hukukun izin verdiği yöntemlerle gerçekleşecektir. Maddi olayın gerçeğe uygun temsil edilebilmesi öncelikle, eksiksiz soruşturma yapılması ve toplanan tüm delil araçlarının doğru değerlendirilmesine bağlıdır. Hâkim; delil araçlarını, akıl yürütmek ve bu arada tecrübe kurallarına başvurmak suretiyle, vicdanına göre değerlendirecektir. Yine akıl yürüterek boşlukları dolduracaktır. Dolayısıyla vicdani kanaate sezgilerle değil akıl yoluyla ulaşılacaktır.

Temyiz denetiminde, maddi olayın tespitinde ilk derece ve bölge adliye mahkemelerinin, sözlülük, doğrudan doğruyalık ve yüzyüzelik ilkeleri uyarınca elde edilen delilleri vicdani kanaatleri ile serbestçe takdir ederken, delillerle varılan sonucun hukuk kurallarına, akla, mantığa, genel hayat tecrübelerine ve bilimsel görüşlere uygun olup olmadığının tespiti bakımından somut dosya üzerinden görüşülüp incelenebileceği gibi maddi sorunla ilgili vaka değerlendirmelerindeki hukuka aykırılıkları da gerekçe üzerinden denetlenebilecektir.