muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2024/3432, Karar No: 2024/4808, Tarih: 14.03.2024

“(Değişik: 3/10/2001-4709/2 md.) Temel hak ve hürriyetler, özlerine dokunulmaksızın yalnızca Anayasanın ilgili maddelerinde belirtilen sebeplere bağlı olarak ve ancak kanunla sınırlanabilir. Bu sınırlamalar, Anayasanın sözüne ve ruhuna, demokratik toplum düzeninin ve lâik Cumhuriyetin gereklerine ve ölçülülük ilkesine aykırı olamaz.”

2. Anayasa’nın “Sendika kurma hakkı” kenar başlıklı 51 inci maddesi şöyledir:

“Çalışanlar ve işverenler, üyelerinin çalışma ilişkilerinde, ekonomik ve sosyal hak ve menfaatlerini korumak ve geliştirmek için önceden izin almaksızın sendikalar ve üst kuruluşlar kurma, bunlara serbestçe üye olma ve üyelikten serbestçe çekilme haklarına sahiptir. Hiç kimse bir sendikaya üye olmaya ya da üyelikten ayrılmaya zorlanamaz.

Sendika kurma hakkı ancak, millî güvenlik, kamu düzeni, suç işlenmesinin önlenmesi, genel sağlık ve genel ahlâk ile başkalarının hak ve özgürlüklerinin korunması sebepleriyle ve kanunla sınırlanabilir.

Sendika kurma hakkının kullanılmasında uygulanacak şekil, şart ve usuller kanunda gösterilir.

(Mülga dördüncü fıkra: 7/5/2010-5982/5 md.)

İşçi niteliği taşımayan kamu görevlilerinin bu alandaki haklarının kapsam, istisna ve sınırları gördükleri hizmetin niteliğine uygun olarak kanunla düzenlenir.

Sendika ve üst kuruluşlarının tüzükleri, yönetim ve işleyişleri, Cumhuriyetin temel niteliklerine ve demokrasi esaslarına aykırı olamaz.”

3. 4688 sayılı Kamu Görevlileri Sendikaları ve Toplu Sözleşme Kanunu’nun "Tanımlar" kenar başlıklı 3 üncü maddesinin birinci fıkrasının ilgili kısmı şöyledir:

"Bu Kanunun uygulanmasında;

a) (Değişik: 4/4/2012-6289/3 md.) Kamu görevlisi: Bu Kanun kapsamında yer alan kurum ve kuruluşların kadro veya pozisyonlarında istihdam edilenlerden işçi statüsü dışında çalışan kamu görevlilerini,

...

ifade eder."

4. 657 sayılı Kanun'un "Ders görevi" kenar başlıklı 89 uncu maddesi şöyledir:

"Her derecedeki eğitim ve öğretim kurumları ile Üniversite ve Akademi (Askeri Akademiler dahil), okul, kurs veya yaygın eğitim yapan kurumlarda ve benzeri kuruluşlarda öğretmen veya öğretim üyesi bulunmaması halinde öğretmenlere, öğretim üyelerine veya diğer memurlara veyahut açıktan atanacaklara ücret ile ek ders görevi verilebilir.

Ücretle okutulacak ders saatlerinin sayısı,ders görevi alacakların nitelikleri ve diğer hususlar Cumhurbaşkanı kararı ile tespit olunur."

5. İnsan Hakları Evrensel Beyannamesi'nin 23 üncü maddesinin dördüncü fıkrası şöyledir:

“Herkesin çıkarını korumak için sendika kurma veya sendikaya üye olma hakkı vardır.”

6. Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi’nin “Toplantı ve dernek kurma özgürlüğü” kenar başlıklı 11 inci maddesi şöyledir:

“(1) Herkes barışçıl olarak toplanma ve dernek kurma hakkına sahiptir. Bu hak, çıkarlarını korumak amacıyla başkalarıyla birlikte sendikalar kurma ve sendikalara üye olma hakkını da içerir.

5. İnsan Hakları Evrensel Beyannamesi'nin 23 üncü maddesinin dördüncü fıkrası şöyledir:

“Herkesin çıkarını korumak için sendika kurma veya sendikaya üye olma hakkı vardır.”

6. Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi’nin “Toplantı ve dernek kurma özgürlüğü” kenar başlıklı 11 inci maddesi şöyledir:

“(1) Herkes barışçıl olarak toplanma ve dernek kurma hakkına sahiptir. Bu hak, çıkarlarını korumak amacıyla başkalarıyla birlikte sendikalar kurma ve sendikalara üye olma hakkını da içerir.

(2) Bu hakların kullanılması, yasayla öngörülen ve demokratik bir toplum içinde ulusal güvenliğin, kamu güvenliğinin korunması, kamu düzeninin sağlanması ve suç işlenmesinin önlenmesi, sağlığın veya ahlakın veya başkalarının hak ve özgürlüklerinin korunması için gerekli olanlar dışındaki sınırlamalara tabi tutulamaz. Bu madde, silahlı kuvvetler, kolluk kuvvetleri veya devlet idaresi mensuplarınca yukarda anılan haklarını kullanılmasına meşru sınırlamalar getirilmesine engel değildir.”

7. Ekonomik, Sosyal ve Kültürel Haklar Uluslararası Sözleşmesi'nin 8 inci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi şöyledir:

“Herkese kendi ekonomik ve sosyal menfaatlerini korumak ve geliştirmek için sendika kurma ve sadece sendikanın kendi kurallarına tabi olarak kendi seçtiği bir sendikaya katılma hakkı tanınır. Bu hakkın kullanılması ulusal güvenliği veya kamu düzenini veya başkalarının hak ve özgürlüklerini korumak için demokratik bir toplumda gerekli olan ve hukuken öngörülen sınırlamalardan başka sınırlara tabi tutulamaz.”

8. Kişisel ve Siyasal Haklar Uluslararası Sözleşmesi'nin 22 nci maddesinin birinci ve ikinci fıkrası şöyledir:

“Herkes başkalarıyla bir araya gelerek örgütlenme özgürlüğü hakkına sahiptir; bu hak, kendi menfaatlerini korumak için sendika kurma ve sendikaya katılma hakkını da içerir.

Bu hakkın kullanılmasına ulusal güvenliğin, kamu güvenliğinin, kamu düzeninin, genel sağlık veya ahlâkın, başkalarının hak ve özgürlüklerinin korunması amacıyla, hukuken öngörülmüş ve demokratik bir toplumda gerekli olan sınırlamaların dışında başka hiç bir sınırlama konamaz. Bu madde, silahlı kuvvetler ve polis teşkilatı mensuplarının bu hakkı kullanmaları üzerine hukuki kısıtlamalar konulmasını engellemez.”

9. Uluslararası Çalışma Örgütünün 87 sayılı Sendika Özgürlüğü ve Sendikalaşma Hakkının Korunması Sözleşmesi’nin 2 nci maddesi şöyledir:

“Çalışanlar ve işverenler herhangi bir ayırım yapılmaksızın önceden izin almadan istedikleri kuruluşları kurmak ve yalnız bu kuruluşların tüzüklerine uymak koşulu ile bunlara üye olmak hakkına sahiptirler.”

10. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 371 inci maddesi.

11. 24.04.2015 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanan Bakanlar Kurulunun 2015/7446 sayılı "... Ders ve Ek Ders Saatlerine İlişkin Esaslar" Kararı.

3. Değerlendirme

“Çalışanlar ve işverenler herhangi bir ayırım yapılmaksızın önceden izin almadan istedikleri kuruluşları kurmak ve yalnız bu kuruluşların tüzüklerine uymak koşulu ile bunlara üye olmak hakkına sahiptirler.”

10. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 371 inci maddesi.

11. 24.04.2015 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanan Bakanlar Kurulunun 2015/7446 sayılı "... Ders ve Ek Ders Saatlerine İlişkin Esaslar" Kararı.

3. Değerlendirme

1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeple;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Davalı ... harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

14.03.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2024/1752, Karar No: 2024/5231, Tarih: 26.12.2024

**6. Hukuk Dairesi         2024/1752 E.  ,  2024/5231 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2020/2192 E., 2024/349 K.

HÜKÜM/KARAR : Kabul

İLK DERECE MAHKEMESİ : Bakırköy 5. Asliye Ticaret Mahkemesi

SAYISI : 2019/400 E., 2020/324 K.

Davacı vekili, müvekkilinin davalı kooperatifin ortağı olduğunu, kooperatifin 2018 hesap yılı Olağan Genel Kurulunun 04.05.2019 tarihinde yapıldığını, gündemin 8. maddesinin yönetim ve denetim kurulu üyelerinin seçimine ilişkin olduğunu, kooperatifin 3944 ortağı olup, 412 ortağın asaleten, 992 ortağın vekaleten olmak üzere toplam 1404 ortağın hazirun listesini imzaladığını, 8. maddenin görüşülmesi sırasında toplantı nisabının tespit edilmediğini, beyaz liste ile seçime giren yönetim ve denetim kurulu asil ve yedek üyelerinin 335 oy, yeşil liste ile seçime giren yönetim ve denetim kurulu asil ve yedek üyelerinin ise 281 oy aldığını, buna göre toplam 661 ortağın katılımı ile oylama yapıldığını, ancak ana sözleşmenin 33. maddesi uyarınca kooperatifin 3944 ortağın en az 1/4'ü olan 986 ortağın şahsen veya temsilen seçim sırasında hazır bulunması gerekirken, bu toplantı nisabına ulaşılamadığını, ayrıca 986 ortağın yarısından bir fazlası olan 494 kabul oyu ile karar alınması gerekirken karar nisabına da ulaşılamadığını, bu nedenle genel kurulun yönetim ve denetim kurulu üyelerinin seçimine dair kararının mutlak butlanla batıl olduğunu, ayrıca Bakırköy 6. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2016/1119 Esas sayılı dosyasında verilen karar ile bir önceki genel kurulda yapılan seçim yok hükmünde sayıldığından, aynı yönetim ve denetim kurullarının yeniden seçilmesinin hukuken mümkün olmadığını ileri sürerek 8. maddenin yok hükmünde olduğunun tespitine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili, davacı toplantıya katılmadığından ve muhalefetini tutanağa geçirmediğinden davanın usulden reddi gerektiğini, toplantıya 1404 ortağın katıldığını ve toplantı nisabının sağlandığını, 1000 ortak sayısını aşan kooperatiflerde her bir ortağın 9 ortağı temsilen oy kullanabileceğini, ancak organ seçiminin de bir ortağın ancak bir ortağı temsil edebileceğini, organ seçimine ilişkin 8 no.lu kararda toplantı ve karar nisabına aykırılık bulunmadığını, Bakırköy 6. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2016/1119 Esas sayılı dosyasında verilen kararın kesinleşmediği gibi, başka bir genel kurul kararına ilişkin davada verilen kararın bu davaya dayanak olamayacağını savunarak davanın reddini istemiştir.

İlk Derece Mahkemesince, yönetim ve denetim kurulu seçimine ilişkin oylamadan önce toplantı yeter sayısı ile ilgili sayım yapılmadığı, bu nedenle bir önceki maddede toplantıya katılanların sayısının esas alınacağı, buna göre toplantıya katılan 1374 ortağın yarısından bir fazlası olan 688 karar nisabına ulaşılamadığı, bu nedenle 8 no.lu kararın mutlak butlan ile batıl olduğu gerekçesiyle davanın kabulü ile 8 no.lu kararın mutlak butlan ile hükümsüz olduğunun tespitine karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince, yönetim ve denetim kurulu seçimine ilişkin oylamadan önce toplantı yeter sayısı ile ilgili sayım yapılmadığı, bu nedenle bir önceki maddede toplantıya katılanların sayısının esas alınacağı, buna göre toplantıya katılan 1374 ortağın yarısından bir fazlası olan 688 karar nisabına ulaşılamadığı, bu nedenle 8 no.lu kararın mutlak butlan ile batıl olduğu gerekçesiyle davanın kabulü ile 8 no.lu kararın mutlak butlan ile hükümsüz olduğunun tespitine karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararına karşı davalı vekilince istinaf yoluna başvurulması üzerine, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi tarafından, kooperatifin toplam ortak sayısı 3944 olup, toplantı nisabının 986 olduğu, gündemin ilk yedi maddesinin görüşülmesi sırasında toplantı nisabı sağlanmış ise de, kooperatif denetim kurulunun asil ve yedek üyelerinin seçimine ilişkin 8. maddenin görüşülmesi sırasında, oylamadan önce salonda bulunan üye sayısı tespit edilmeyip, sonuçta 616 oy kullanıldığı, bu durumda, oylama sırasında toplam 616 ortağın bulunduğunun kabulü gerektiğinden, her alınan karar için bulunması gereken toplantı nisabına (986) bu maddenin görüşülmesi sırasında ulaşılamadığı, mahkemece bu nedenle 8 no.lu kararın mutlak butlanla batıl olduğunun tespitine karar verilmesi gerekirken, genel kurulun 7 no.lu kararındaki ortak sayısını esas alarak toplantı nisabının bulunduğu, ancak karar nisabının bulunmadığı yönündeki gerekçesi doğru görülmediği gerekçesi ile İlk Derece Mahkemesi kararı gerekçesi düzeltilerek yeniden esas hakkında karar verilmesine, davanın kabulü ile 04.05.2019 tarihli genel kurul toplantısında alınan 8 no.lu kararın mutlak butlanla batıl olduğunun tespitine karar verilmiştir.

Bu karara karşı davalı vekilince süresinde temyiz yoluna başvurulması üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

Bu karara karşı davalı vekilince süresinde temyiz yoluna başvurulması üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

1163 sayılı Kooperatifler Kanunu'nun 48. maddesi "Genel Kurulda her ortak yalnız bir oya sahiptir. (Ek fıkra:03.06.2010 - 5983 S.K./1.mad) Esnaf ve Sanatkârlar Kredi ve Kefalet Kooperatifleri hariç olmak üzere, ortak sayısı 500'den fazla olan kooperatiflerin ve üst kuruluşlarının genel kurul toplantılarındaki yönetim ve denetim kurulu belirleme seçimleri, gizli oy açık tasnif esasına göre yapılır. Kooperatiflerin organ seçimlerinde her ortak, en fazla bir ortağı temsilen oy kullanabilir. Anasözleşmelerin bu fıkraya aykırı hükümleri uygulanmaz" hükmünde yer alan kooperatif organ seçiminde her ortak en fazla bir ortağı temsilen oy kullanabilir kuralı nedeniyle 1163 sayılı Kooperatifler Kanunu'nun 49. maddesinde öngörülen üye sayısı 1000'in üstünde olan kooperatiflerde anasözleşme ile her ortağın en çok 9 olmak üzere birden fazla başka ortağı temsil edebileceği hükmü, kooperatif organ seçimlerinde uygulanamayacaktır. Bu nedenle anılan kural toplantı yeter sayısını etkileyen bir kuraldır. Organ seçimine ilişkin karar yeter sayısı toplantı nisabını da etkilemekte, organ seçimine ilişkin madde yönünde ayrı bir toplantı nisabı oluşmakta, elinde birden fazla vekaleti olan bir üye en fazla iki üye olarak kabul edilmektedir.

Bu belirlemelere göre, toplantı yeter sayısının mevcut olması halinde karar nisabı toplantıya asaleten ve vekaleten katılanların yarısından bir fazlasıdır. Organ seçimi dışında asaleten katılan ortakların birden fazla iki, üç, dört, beş, altı, yedi, sekiz ve son olarak dokuz ortağı temsilen kooperatif genel kurulunda bulunabileceğine göre toplantı yeter sayısı belirlenirken asaleten ve vekaleten kullanılan toplam oy sayıları dikkate alınacaktır.

Somut uyuşmazlıkta asaleten katılan üye sayısı hazirun cetveline göre toplantının başında 412 kişidir. Toplantı devam ederken toplantı tutanağına göre toplantının divan heyeti seçimine ilişkin ilk maddelerinde 1404 kişinin oy kullandığı 5 no.lu gündem maddesinde 1356 kişinin oy kullandığı dava konusu 8. maddeden bir önceki madde olan 7. maddede ise 1374 kişinin oy kullandığı anlaşılmaktadır.

Kooperatifler Kanunu 48. maddeye göre organ seçiminde bir kişi en fazla bir kişiye vekaleten oy kullanabileceğine göre toplantı boyunca asaleten hazır bulunan üyelerin toplantı salonundan hiç ayrılmadan toplantının devam ettiğinin kabulü halinde dahi organ seçimine ilişkin toplantı yeter sayısı asaleten katılanların 2 katı olan 824 sayısıdır. Yine bu kabule göre karar yeter sayısı ise 824 sayısının yarısından bir fazlası olan 413 sayısıdır.

Kooperatifler Kanunu 48. maddeye göre organ seçiminde bir kişi en fazla bir kişiye vekaleten oy kullanabileceğine göre toplantı boyunca asaleten hazır bulunan üyelerin toplantı salonundan hiç ayrılmadan toplantının devam ettiğinin kabulü halinde dahi organ seçimine ilişkin toplantı yeter sayısı asaleten katılanların 2 katı olan 824 sayısıdır. Yine bu kabule göre karar yeter sayısı ise 824 sayısının yarısından bir fazlası olan 413 sayısıdır.

Dosya kapsamı, toplantı tutanağı ve bilirkişi raporuna göre organ seçimine ilişkin 8. maddenin görüşülmesinde ayrı bir yoklama yapılmamış, kaç üyenin asaleten, kaç üyenin vekaleten oy kullandığı tespit edilmemiştir. Ancak Dairemizin yerleşik içtihatlarına göre genel kurul toplantısı sırasında üyelerin toplantı salonunu terk etmeleri ve görüşülen maddede ayrı bir asaleten ve vekaleten oy kullanan sayısının tespit edilmemesi halinden bu oylamanın ayrı ayrı tespit edildiği önceki gündem maddelerindeki asaleten ve vekaleten kullanılan oyların sayısı dikkate alınır.

Buna göre organ seçimine ilişkin 8. madddeden bir önceki madde olan 7. maddede denetim kurulu ibrası 7 red oyuna 1367 kabul oyu almıştır. Toplam oy sayısı 1374 olmaktadır. Bu durum toplantının başında bulunan 1404 toplam oy sayısının toplantı boyunca korunamadığını üyelerin bir kısmının toplantıdan ayrıldığını göstermektedir.

Dava konusu Genel Kurul Gündemi'nin 8. maddesinin görüşülmesinde çekimser oy kullanan olup olmadığı belirtilmeksizin, seçilen yönetim kurulunun 338 kabul 281 ret oyu aldığı toplam 616 oy kullanıldığı anlaşılmaktadır. Bu durumda gerek toplantı nisabının gerekse başlangıçtaki hazirun cetvelinde bulunan 824 sayısı aynen korunmuş olsa dahi bunun yarısından bir fazlası olan 413 sayısının asaleten bulunmadığı dolayısıyla dava konusu organ seçimine ilişkin maddede gerek toplantı gerekse karar nisabının oluşmadığı anlaşılmaktadır.

Dairemizin organ seçimine ilişkin toplantılarda Kooperatifler Kanunu'nun 48. maddesindeki kural gereğince bir kişinin en fazla bir kişiye vekalet edebileceği kuralı gereğince toplantı nisabının en fazla toplantıya asaleten katılanların iki katı olacağına ilişkin yerleşik içtihat ve uygulaması da aynı yöndedir. (Yargıtay Kapatılan 23. Hukuk Dairesi 06.10.2015 tarihli, 2014/664 E., 2015/6310 K., Yargıtay 6. Hukuk Dairesi 14.12.2022 tarihli, 2022/127 E., 2022/5843 K., Yargıtay 6. Hukuk Dairesi 24.06.2024 tarihli, 2023/1626 E., 2024/2239 K. sayılı ilamları)

Buna göre organ seçimine ilişkin kararda hem toplantı yeter sayısı hem de karar yeter sayısı bulunmadığından, istinaf başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak yeniden esas hakkında 04.05.2019 tarihli genel kurulda alınan 8 no.lu kararın mutlak butlanla batıl olduğunun tespitine dair İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi kararı usul ve yasaya uygun olduğundan davalının tüm temyiz itirazlarının reddiyle kararın onanmasına karar vermek gerekmiştir.

Buna göre organ seçimine ilişkin kararda hem toplantı yeter sayısı hem de karar yeter sayısı bulunmadığından, istinaf başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak yeniden esas hakkında 04.05.2019 tarihli genel kurulda alınan 8 no.lu kararın mutlak butlanla batıl olduğunun tespitine dair İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi kararı usul ve yasaya uygun olduğundan davalının tüm temyiz itirazlarının reddiyle kararın onanmasına karar vermek gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi kararına ilişkin davalı vekilinin tüm temyiz sebeplerinin reddiyle İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi kararının ONANMASINA, alınması gereken harç peşin olarak yatırıldığından davalıdan yeniden harç alınmasına yer olmadığına, dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesine gönderilmesine, 26.12.2024 gününde oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/24523, Karar No: 2016/4469, Tarih: 14.03.2016

**2. Ceza Dairesi         2014/24523 E.  ,  2016/4469 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Hırsızlık

HÜKÜM : Mahkumiyet

Dosya incelenerek gereği düşünüldü;

TCK'nın 53. maddesinin bazı bölümlerinin iptaline ilişkin Anayasa Mahkemesi'nin 24/11/2015 tarihinde yürürlüğe giren 08/10/2015 gün ve 2014/140 esas, 2015/85 sayılı kararı da nazara alınarak bu maddede öngörülen hak yoksunluklarının uygulanmasının infaz aşamasında gözetilmesi mümkün görülmüştür.

Şikayetçinin direksiyon kilidiyle kilitlediği suça konu motosikletinin etrafı duvarla çevrili apartman içerisindeki otoparktan çalındığını iddia etmesi ve dosya içerisinde olay yeri inceleme, görgü ve tespit tutanağına rastlanmadığının anlaşılması karşısında, suç niteliğinin tayini açısından motosikletin bulunduğu yerin, apartmanın eklentisi niteliğinde bir yer olup olmadığı araştırılarak ve gerektiğinde olay yerinde keşif yapılarak sonucuna göre sanığın hukuki durumunun belirlenmesi gerekirken, eksik kovuşturmayla yetinilerek yazılı şekilde karar verilmesi,

Kabule göre de ;

Sanığın park halinde bulunan motosikleti çalması şeklinde gerçekleşen eyleminin TCK'nın 142/1-e maddesinde tanımı yapılan hırsızlık suçunu oluşturduğu gözetilmeden, suç niteliğinde yanılgıya düşülerek aynı Kanun'un 141/1. maddesinin uygulanması suretiyle eksik ceza tayini,

Bozmayı gerektirmiş, o yer Cumhuriyet savcısının temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükmün bu sebeplerden dolayı istem gibi BOZULMASINA, 14/03/2016 gününde oyçokluğuyla karar verildi.

Karşı Görüş:

Aşağıda sunduğum nedenlerle sayın çoğunluğun suçun nitelendirilmesine ilişkin bozma gerekçesine katılmıyorum.

Somut olayda özetle; sanığın, direksiyon kilidiyle kilitlenmek suretiyle muhafaza altına alarak açık alana veya bina eklentisine park edilmiş suça konu motosikleti çalması biçimindeki eylemi, suç tarihinde yürürlükte olan TCK.nın 142/1-b maddesinde tanımlanan suçu oluşturduğu düşüncesinde olduğumdan, sayın çoğunluğun, eylemin (kabule göre) aynı Kanun'un 142/1-e maddesindeki suçu oluşturduğuna ilişkin düşüncesine katılmıyorum.

Somut olayda özetle; sanığın, direksiyon kilidiyle kilitlenmek suretiyle muhafaza altına alarak açık alana veya bina eklentisine park edilmiş suça konu motosikleti çalması biçimindeki eylemi, suç tarihinde yürürlükte olan TCK.nın 142/1-b maddesinde tanımlanan suçu oluşturduğu düşüncesinde olduğumdan, sayın çoğunluğun, eylemin (kabule göre) aynı Kanun'un 142/1-e maddesindeki suçu oluşturduğuna ilişkin düşüncesine katılmıyorum.

Öncelikle 765 sayılı Yasa ile 5237 sayılı Yasa'daki düzenlemeleri birlikte değerlendirecek olursak; konumuzla ilgili olarak 765 sayılı TCK.nın 491/2. maddesinde hırsızlık suçunun, “Adet muktezası olarak yahut tahsis ve istimalleri itibariyle umumun tekafülü altında bulunan eşya hakkında işlenirse” biçiminde düzenlemeye yer verilmiş, motorlu araçlar ve motosikletlere yönelik hırsızlık eylemleri, aynı Yasa'nın daha ağır nitelikte olan 493. maddesinin 1 ve 2. fıkralarında düzenlenen suçların unsurların oluşmaması hallerinde, anılan 491/2. maddesi kapsamında nitelikli hırsızlık olarak kabul edilmekteydi. Ancak 5237 sayılı Yasa'da, 765 sayılı Yasa'nın 491/2. maddesi yerine, 142/1-e maddesindeki hırsızlık suçunun, “Adet veya tahsis veya kullanımları gereği açıkta bırakılmış eşya hakkında,” işlenmesini nitelikli hal olarak düzenlemenin yanında, motorlu araçlarla ilgili olarak TCK.nın 142/1-b (1.cümle) maddesinde hırsızlık suçunun, “herkesin girebileceği bir yerde bırakılmakla birlikte kilitlenmek suretiyle ....... muhafaza altına alınmış olan eşya hakkında,” işlenmesi biçimindeki düzenlemeye yer vermek suretiyle, motorlu araçları, 765 sayılı Yasa'nın 491/2. maddesinin karşılığı olan, 5237 sayılı Yasa'nın 142/1-e maddesi kapsamından çıkartmış, daha özel bir düzenleme yapmıştır. Bu nedenle 765 sayılı TCK.nın 491/2. maddesindeki düzenleme ile 5237 sayılı TCK.nın 142/1-e maddesindeki düzenleme karşılaştırılıp, buna bağlı yorumla doğru bir sonuca ulaşmak olanaklı değildir.

Ancak 765 salıyı Yasa'da motorlu araçlar, iş makineleri, motosikletler nasıl ki aynı nitelikte eşya kabul edilip, diğer koşulların varlığı halinde anılan Yasa'nın 491/2. maddesi kapsamında değerlendirilerek suçun nitelendirilmesi yapılmakta idi ise, 5237 sayılı Yasa'da da motosiklet, motorlu araçlara ilişkin özele düzenleme öngören 142/1-b (1.cümle) maddesi kapsamında motorlu araçlarla birlikte değerlendirilmesi gerekmektedir. Bu düşüncemizin aksini öngören yasal düzenleme olmadığı gibi, 5237 sayılı TCK.nın yürürlüğe girmesiyle motosikletlerin yapısında, kullanılımında, sokak veya caddelerde kilitli veye kilitsiz bırakılmalarında da bir değişiklik olmamıştır.