muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2023/4395, Karar No: 2023/3309, Tarih: 15.06.2023

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, ... babanın anne ile çocuk arasındaki kişisel ilişkinin yeniden düzenlenerek sınırlandırılması talebinin yerinde olup olmadığı, anne ile çocuk arasında yeniden tesis edilen kişisel ilişki süresinin yeterli olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 inci ve 371 inci maddeleri, 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 182 nci ve 323 maddesi, Birleşmiş Milletler Çocuk Hakları Sözleşmesi'nin 9 uncu maddesinin 3 üncü fıkrası, 3 üncü, 12 nci maddeleri, Çocuk Haklarının Kullanılmasına Dair Avrupa Sözleşmesinin 4 üncü maddesinin birinci ve ikinci fıkrası, 3 üncü ve 6 ncı maddeleri.

3. Değerlendirme

1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen ..., tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı- davacı kadın vekilince kişisel ilişki düzenlemesine ilişkin asıl davaya yönelik temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

1.Davalı-davacı kadın vekilinin velâyetin değiştirilmesi davasına yönelik temyiz dilekçesinin REDDİNE,

2. Davalı-davacı kadın vekilinin diğer hususlara yönelik temyizinin incelenmesine gelince;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Adli yardımdan yararlanması sebebiyle başlangıçta alınmamış olan aşağıda yazılı karar ve ilam harcı ile temyiz başvuru harcının temyiz eden Asiye'ye yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

15.06.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2021/6816, Karar No: 2023/2878, Tarih: 24.05.2023

**1. Hukuk Dairesi         2021/6816 E.  ,  2023/2878 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : ... Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesi

KARAR : Esastan Ret

İLK DERECE MAHKEMESİ : ... 2. Asliye Hukuk Mahkemesi

ar arasındaki tapu iptali ve tescili davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince asıl ve birleştirilen davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın asıl davada davalı-birleştirilen davada davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı asıl davada davalı-birleştirilen davada davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

1.Asıl davada davacı dava dilekçesinde, 110 ada 1 parsel sayılı taşınmazın kendi adına, 2 parsel sayılı taşınmazın ise davalı Hazine adına tespit gördüğünü, 1 parsel sayılı taşınmazın tespit tutanağında taşınmazın üzerinde ev olduğu belirtilmesine rağmen evin 2 parsel sayılı taşınmaz üzerinde olduğunu, 1 parsel sayılı taşınmazda kendisine ait kadim hayvan ağılı olduğunu, 2 parsel sayılı taşınmazın Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yerlerden olmadığını, taşınmazı 20 yılı aşkın süredir malik sıfatıyla aralıksız bir şekilde zilyetliğinde bulundurduğunu, taşınmaza 1980 yılında ev inşa ettiğini ileri sürerek tapu kaydının iptali ile adına tesciline karar verilmesini istemiştir.

2.Birleştirilen davada davacı dava dilekçesinde, 110 ada 1 parsel sayılı taşınmazın davalı adına tespit edildiğini, davalı adına tescil şartlarını oluşmadığını, taşınmazın niteliğinin şahıs adına tespite imkan vermediğini, taşınmazın Hazine adına tescili gerektiğini ileri sürerek tapu kaydının iptali ile Hazine adına tesciline karar verilmesini istemiştir.

II. CEVAP

1.Asıl davada davalı cevap dilekçesinde, dava konusu taşınmazda davacının evi olsa bile zilyetlik koşullarının gerçekleşmediğini, taşınmazda tüm yıl ikamet edilmediğini, geçici ikamet yerlerinden olduğunu, özel mülkiyete konu olmadığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

2.Birleştirilen davada davalı cevap dilekçesinde, davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

II. CEVAP

1.Asıl davada davalı cevap dilekçesinde, dava konusu taşınmazda davacının evi olsa bile zilyetlik koşullarının gerçekleşmediğini, taşınmazda tüm yıl ikamet edilmediğini, geçici ikamet yerlerinden olduğunu, özel mülkiyete konu olmadığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

2.Birleştirilen davada davalı cevap dilekçesinde, davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile asıl davaya konu edilen Sapadere Yayla mevkii 110 ada 2 parsel sayılı taşınmazın kadastro tespiti ile davalı Hazine adına tescil edildiği ancak taşınmazın bilirkişi raporunda "C" harfi ile belirtilen kısmında davacının evi ve ağaçlarının olduğu, tapulama işleminden evvel kendisi ve ailesi tarafından imar ve ihya edildiği, 20 yıl bu şekilde kullanıldığı ve yapılan tespit işleminin hatalı olduğu, dava konusu taşınmazın içerisinde 40 yıl yıpranmalı bir ev ve 50 yaşında bir söğüt ağacının olduğu, taşınmazın taşlık yahut çalılık özellikleri göstermediği, aksine tarım arazisi olduğu ve özel mülkiyete konu yerlerden olduğu, 1958 ve 1986 tarihli ... fotoğraflarında beyaz fonda açık alanda kaldığının tespit edildiği, birleştirilen dosyaya konu edilen davacı adına kayıtlı 110 ada 1 parsel sayılı taşınmaz yönünden yapılan incelemede; bilirkişilerce "D" harfi ile gösterilen kısmın belirtilen özelliklerle devamı niteliğinde kullanıldığı ve tarım arazisi olduğu, dinlenilen mahalli bilirkişi ve tanık beyanları, dava konusu yer üzerindeki ağaçların yaşları dikkate alınarak ve yerleşik Yargıtay İçtihatları göz önüne bulundurularak, davacının dava konusu yerde yapılan tapulama tarihinden itibaren 20 yıldan fazla, aralıksız, fasılasız, malik sıfatıyla zilyet olarak bulunulduğunun tespit edildiği, "A" harfi olarak gösterilen kısmın ise %21 eğime sahip geçmişte ve günümüzde tarım faaliyetinde bulunulmamış büyük kaya kütleleri bulunan taşlık alan olduğu, 110 ada 2 parselin "B" harfi ile gösterilen kısmının "A" harfi ile gösterilen alanının devamı niteliğinde taşlık-kayalık olduğu, tarım arazisi özelliği göstermediği, Devletin hüküm ve tasarrufu altında olması gereken yerlerden olduğu, davacının taşınmaz üzerinde mülkiyeti kazandıracak kadar süre tasarrufu ve zilyetliğinin bulunmadığı gerekçesiyle asıl ve birleştirilen davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde asıl davada davalı-birleştirilen davada davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde asıl davada davalı-birleştirilen davada davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Asıl davada davalı-birleştirilen davada davacı istinaf dilekçesinde özetle, dava konusu taşınmazın Devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan yerlerden olduğunu, bu nitelikteki taşınmazların zilyetlikle iktisabının mümkün olmadığını, özel mülkiyete konu olamayacağını, söz konusu taşınmazın şahıs lehine tespite elverişli şartları taşımadığını, mahkemece eksik incelemeye dayalı karar verildiğini ileri sürerek kararın kaldırılmasını istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; Mahkemece icra edilen keşifte alınan beyanlar, bilirkişi raporları ve ... foto incelemelerine göre asıl ve birleştirilen davada davaya konu edilen çekişmeli 110 ada 1 ve 2 parsel sayılı taşınmazlar üzerinde zilyetlikle taşınmaz edinme koşulları oluşan bölümlerin davacı-davalı ... adına, taşlık çalılık bölümlerin ise davalı-davacı Hazine adına tesciline sebebiyet verecek biçimde yazılı şekilde karar verilmesinde usul ve yasaya aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde asıl davada davalı-birleştirilen davada davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Asıl davada davalı-birleştirilen davada davacı temyiz dilekçesinde özetle, 110 ada 1 parsel sayılı taşınmazın kadastro tespit tutanağının hatalı olduğunu, 1 parsel sayılı taşınmazda ev bulunmadığını ve imar-ihya çalışması olmadığını, evin 2 parsel sayılı taşınmazda olduğunu, eğiminin yüzde 21 olduğunu, yapısının da taşlık ve kayalık olduğunu, davacının imar ve ihya işlemini nasıl gerçekleştirdiğini ispat edemediğini, taşınmazın özel mülkiyete konu olamayacağını, devletin hüküm ve tasarrufu altında olan taşınmazlardan olduğunu ileri sürerek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, kadastro öncesi nedene dayalı tapu iptali ve tescili istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 ... maddeleri.

4721 sayılı ... Medeni Kanunu'nun 713/1 maddesinde; “Tapu kütüğünde kayıtlı olmayan bir taşınmazı davasız ve aralıksız olarak yirmi yıl süreyle ve malik sıfatıyla zilyetliğinde bulunduran kişi, o taşınmazın tamamı, bir parçası veya bir payı üzerindeki mülkiyet hakkının tapu kütüğüne tesciline karar verilmesini isteyebilir.”

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 ... maddeleri.

4721 sayılı ... Medeni Kanunu'nun 713/1 maddesinde; “Tapu kütüğünde kayıtlı olmayan bir taşınmazı davasız ve aralıksız olarak yirmi yıl süreyle ve malik sıfatıyla zilyetliğinde bulunduran kişi, o taşınmazın tamamı, bir parçası veya bir payı üzerindeki mülkiyet hakkının tapu kütüğüne tesciline karar verilmesini isteyebilir.”

3402 sayılı Kadastro Kanunu'nun 14 üncü maddesinin birinci fıkrasında; “Tapuda kayıtlı olmayan ve aynı çalışma alanı içinde bulunan ve toplam yüzölçümü sulu toprakta 40, kuru toprakta 100 dönüme kadar olan (40 ve 100 dönüm dahil) bir veya birden fazla taşınmaz mal, çekişmesiz ve aralıksız en az yirmi yıldan beri malik sıfatıyla zilyetliğini belgelerle veya bilirkişi veyahut tanık beyanlarıyla ispat eden zilyedi adına tespit edilir.”

Aynı Kanun'un 16/B maddesinde “Mera, yaylak, kışlak, otlak, harman ve panayır yerleri gibi paralı veya parasız kamunun yararlanmasına tahsis edildiği veya kamunun kadimden beri yararlandığı belgelerle veya bilirkişi veya tanık beyanı ile ispat edilen orta malı taşınmaz mallar sınırlandırılır, parsel numarası verilerek yüz ölçümü hesaplanır ve bu gibi taşınmaz mallar özel siciline yazılır. Bu sınırlandırma tescil mahiyetinde olmadığı gibi bu suretle belirlenen taşınmaz mallar, özel kanunlarında yazılı hükümler saklı kalmak kaydıyla özel mülkiyete konu teşkil etmezler. Yol, meydan, köprü gibi orta malları ise haritasında gösterilmekle yetinilir.”

Aynı Kanun'un 17 nci maddesinin birinci fıkrasında ise "Orman sayılmayan Devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan ve kamu hizmetine tahsis edilmeyen araziden, masraf ve emek sarfı ile imar ve ihya edilerek tarıma elverişli hale getirilen taşınmaz mallar 14 üncü maddedeki şartlar mevcut ise imar ve ihya edenler veya halefleri adına, aksi takdirde hazine adına tespit edilir." hükümleri düzenlenilmiştir.

3. Değerlendirme

1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 ... maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup asıl davada davalı-birleştirilen davada davacı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 ... maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

492 sayılı Harçlar Kanunu'nun değişik 13 üncü maddesinin "j" bendi gereğince asıl davada davalı birleştirilen davada davacı Hazineden harç alınmasına yer olmadığına,

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 ... maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

492 sayılı Harçlar Kanunu'nun değişik 13 üncü maddesinin "j" bendi gereğince asıl davada davalı birleştirilen davada davacı Hazineden harç alınmasına yer olmadığına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

24.05.2023 tarihinde kesin olarak oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/18878, Karar No: 2015/708, Tarih: 20.01.2015

**17. Hukuk Dairesi         2014/18878 E.  ,  2015/708 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki davada ... Asliye Hukuk Mahkemesi ve ... Asliye Ticaret Mahkemelerince ayrı ayrı görevsizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü:

- K A R A R -

Dava, istirdat istemine ilişkindir.

Asliye Ticaret Mahkemesince, davanın ticari dava olmadığı, genel hükümlere göre çözümlenmesi gereken istirdat davası olduğu belirtilerek görevsizlik yönünde hüküm kurulmuştur.

Asliye Hukuk Mahkemesi ise; davanın mutlak ticari dava olduğu gerekçesiyle görevsizlik kararı vermiştir.

6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 4/1. maddesinde her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işlerinin ticari dava ve ticari dava ve ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi sayılacağı hüküm altına alınmıştır. Buna göre bir uyuşmazlığın ticari nitelikte olabilmesi için, her iki tarafın da ticari işletmesini ilgilendirmesi yahut aynı maddenin alt bentlerinde düzenlenen istisnalardan birine dahil olması gerekmektedir.

Somut olayda dosya kapsamına göre, davacı şirketin sermayesini halka arz etmesi kapsamında davalı gerçek kişinin davacı şirketten hamiline yazılı hisse senetleri satın aldığı, hisse senetleri bedelini geri istediği ancak bir sonuç alamaması üzerine Stuttgart Eyalet Mahkmesinde dava açtığı, bu mahkemenin 29.03.2006 tarihli kararı ile davalının hisse senetlerinin Euro bazında karşılığı olan 73.856,00 Euronun faiziyle birlikte davalıya ödenmesine karar verildiği anlaşılmaktadır. Akabinde davalı tarafından iş bu yabancı mahkeme ilamının tenfizi için başvurulması üzerine ... Asliye Hukuk Mahkemesinin 03.05.2011 tarih 2011/7150-208 sayılı kararı ile ilamın tenfizine karar verilmiş ve tenfiz kararı Yargıtay denetiminden geçerek kesinleşmiştir. Davacı şirket, bu karar doğrultusunda davalının hesabına 30.11.2012 tarihinde, 93.944,83 Euro ödenmesi gerekirken sehven 100.975,52 Euro ödeme yaptıklarını iddia ederek, sehven fazladan ödediklerini iddia ettikleri 7.000,00 Euronun davalıdan geri tahsiline ve davalıda bulunan hisse senetlerinin bedelsiz olarak kendilerine iadesine karar verilmesini talep etmektedir. Dava dilekçesinde sehven fazla ödenen bedel ile birlikte davalıda bulunduğu anlaşılan hisse senetlerinin iadesi de talep edilmiş olup hisse senetleri 6102 sayılı TTK nin 486-490. maddelerinde düzenlendiğinden uyuşmazlık bu hali ile mutlak ticari dava niteliğindedir. Bu nedenle uyuşmazlığın Asliye Ticaret Mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerekmektedir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle; 6100 Sayılı HMK.’nın 21. ve 22. maddeleri gereğince ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE, 20.01.2015 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/1441, Karar No: 2019/2302, Tarih: 04.02.2019

**19. Ceza Dairesi         2017/1441 E.  ,  2019/2302 K.**

**"İçtihat Metni"**

Yerel mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle, dosya incelendi:

31/01/2019 tarih ve 30672 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak (yayım tarihini izleyen ay başından itibaren 01/02/2019 tarihinde) yürürlüğe giren, Yargıtay Büyük Genel Kurulu'nun iş bölümüne ilişkin 30/01/2019 tarih ve 1 sayılı kararı gereğince kabul edilen İcra Ceza dava dosyalarının Yargıtay Yüksek 12. Hukuk Dairesine 04/02/2019 tarihinde Gönderilmesine karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2008/10591, Karar No: 2008/13575, Tarih: 16.09.2008

**21. Hukuk Dairesi         2008/10591 E.  ,  2008/13575 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Bakırköy 12. İş Mahkemesi

TARİHİ : 03/03/2008

Davacılar murisinin, meslek hastalığı sonucu ölümünden doğan maddi ve manevi tazminatın ödetilmesi davasının yapılan yargılaması sonunda;  ilamda yazılı nedenlerle davanın reddine ilişkin hükmün süresi içinde temyizen incelenmesi davacılar vekilince duruşmalı olarak istenilmesi üzerine dosya incelenerek işin duruşmaya tabi olduğu anlaşılmış ve duruşma için 16.09.2008 Salı günü tayin edilerek taraflara çağrı kağıdı gönderilmişti. Duruşma günü davacı  vekili Avukat Ş.B.  ile karşı taraf adına kimse gelmedi  Duruşmaya başlanarak hazır bulunan Avukatın sözlü açıklamaları dinlendikten sonra duruşmaya son verilerek aynı gün Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okundu, işin gereği konuşulup düşünüldü, ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

Dava, davacıların yakınlarının meslek hastalığı sonucu öldüğü iddiasına dayalı maddi ve manevi zararlarının giderilmesi istemine ilişkindir.

Mahkemece davacıların yakınlarının davalıya ait işyerinde çalıştığına ilişkin somut bir kayıt ve delil bulunmadığından davanın reddine karar verilmiştir.

Dava, nitelikçe Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından karşılanmayan zararın giderilmesi istemine ilişkindir. Bu tür uyuşmazlıklarda sigortalının davalıya ait işyerinde çalışırken yakalandığı meslek hastalığı sonucu ölüp ölmediğinin hiçbir kuşku ve duraksamaya yer vermeksizin belirlenmesi gerekir.

Öte yandan, haksız zenginleşmeyi ve mükerrer ödemeyi önlemek için SGK tarafından hak sahiplerine bağlanan gelirin peşin sermaye değerinin belirlenecek tazminattan düşülmesi gerektiği Yargıtay'ın oturmuş ve yerleşmiş görüşlerindendir.Bu bakımdan davanın niteliği gözönünde tutularak davacıların yakınlarının davalıya ait işyerinde çalışırken meslek hastalığına yakalanıp yakalanmadığının, yakalanmış ise ölüm olayının bu meslek hastalığına bağlı olup olmadığının tespiti, SGK.'ca hak sahiplerine bağlanan gelirin peşin sermaye değerinin belirlenmesi gerekir.

506 sayılı Yasa'nın 28. maddesinde işverenin bir sigortalının meslek hastalığına tutulduğunu öğrenmesi halinde veya durum kendisine bildirilirse bunu öğrendiği günden başlayarak iki gün içinde SGK.'na bildirmekle yükümlü olduğu, işyerinden ayrıldıktan sonra meslek hastalığına yakalandığını öğrenen sigortalının doğrudan doğruya Kuruma müracaat edebileceği, 30. maddesinde meslek hastalığı ile ilgili bildirimler üzerine gerekli incelemenin doğrudan doğruya SGK.'ca yapılacağı, 31. maddesinde SGK.'nun sigortalıya veya hak sahibi kimselerine bağlanacak gelirleri, yapılan inceleme ve soruşturmalar sonucunda gerekli belgelerin tamamlandığı tarihten itibaren en geç 3 ay içinde tespit ederek ilgililere yazı ile bildireceği, ilgililerin, yazıyı aldıkları günden başlayarak bir yıl içinde yetkili Mahkemeye başvurarak Kurum kararına itirazda bulunacakları, mahkeme kararının kesinleşmesiyle, Kurum kararının kesinleşmiş olacağı, 23. ve 24. maddesinde sigortalının meslek hastalığı sonucu ölümü halinde hak sahiplerine meslek hastalığı sigorta kolundan gelir bağlanacağı bildirilmiştir.

Somut olayda sigortalının meslek hastalığına yakalandığı ve meslek hastalığı sonucu öldüğü konusunda SGK.'nun haberdar edilmediği, ancak Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı İş Müfettişi tarafından hak sahibi M.Y.'ın şikayeti üzerine yapılan soruşturma sırasında " K.R." ünvanlı işyerinin önceden davalı A.O.Ö.'a ait olduğu,  bilahare aynı işyerinin aynı ünvan altında dava dışı "A. End. Mak. San. ve Dış Tic. Ltd. Şirketi" tarafından işletildiğinin tespit edildiği, sigortalının bu işyerinde çalıştığı, meslek hastalığına yakalandığı ve meslek hastalığı sonucu öldüğü konusunda yeterli delil elde edilemediğinden bir sonuca varılamadığı anlaşılmaktadır.

Yapılacak iş; hak sahibi davacılara yakınlarının davalıya ait işyerinde çalışırken meslek hastalığına yakalandığı ve meslek hastalığı sonucu öldüğünü SGK.'na ihbarda bulunmak giderek meslek hastalığı sonucu ölüm nedeniyle gelir bağlanması için başvurmaları, taleplerinin SGK.'ca kabul edilmemesi halinde tazminat istemli bu davada SGK. taraf olmadığından ve verilecek karar SGK.'nun hak alanını etkileyeceğinden tazminat davası ile ölümün meslek hastalığı sonucu gerçekleştiğinin tespiti davasında istemlerin yasal dayanaklarının ve buna bağlı olarak yapılacak inceleme ve araştırma yöntemlerinin farklılığı, temel ilişkinin kanıtlanmasında izlenecek usul, SGK.'ca bağlanması muhtemel gelirler yönünden peşin sermaye değerinin belirlenmesi gibi bir takım farklı olgular nedeniyle HGK.'nun 07.02.2007 günlü 2007/21-69 Esas, 2007/55 Karar sayılı Kararı da gözetilerek  işvereni ve hak alanını etkileyeceğinden SGK. Başkanlığını hasım göstererek tespit davası açmaları için önel vermek, tespit davasını bu dava için bekletici sorun yaparak çıkacak sonuca göre karar vermektir.

Mahkemece açıklanan doğrultuda işlem yapılmaksızın SGK.'nun taraf olmadığı tazminat istemli bu davada sigortalının davalıya ait işyerinde çalıştığına, meslek hastalığına yakalandığına ve ölüm olayının meslek hastalığına bağlı olduğuna ilişkin delil bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş olması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde, davacıların bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, bozma nedenine göre davacıların öteki itirazlarının incelenmesine şimdilik yer olmadığına, davacı Avukatı yararına takdir edilen 550.00 YTL  duruşma Avukatlık parasının karşı tarafa yükletilmesine,  temyiz harcının istek halinde davacılara iadesine,

16.09.2008 gününde oybirliğiyle karar verildi.