muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2018/1295, Karar No: 2018/3812, Tarih: 16.04.2018

Davalı taraf ...... tarafından yapılan yardımın nazara alınması, mahsup edilmesi gerektiğini ileri sürmüşse de bu hususta yapılan yardım, davalı tarafın maddi-manevi ... sorumluluğunu ortadan kaldırmaz.

Manevi ...ın miktarına gelince; 6098 Sayılı TBK'nun 56.maddesinde düzenlenen manevi ...ta kusurun gerekmediği, ancak takdirde e...li olabileceği 22/06/1966 tarih ve 1966/7-7 E-K sayılı İçtihatı Birleştirme Kararında açıkça vurgulanmıştır. Bu kararın gerekçesinde takdir olunacak manevi ... tutarını e...leyecek özel hal ve şartlarda açıkça gösterilm...tir. Bunlar her olaya göre değ...ebileceğinden hakim bu konuda takdir hakkını kullanırken ona e...li olan nedenleri de karar yerinde ...... ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir. Yine TBK'nun 56.maddesi hükmüne göre, hakimin özel halleri göz önünde tutarak manevi ...... ile hak sahiplerine verilmesine karar verebileceği tutar adalete uygun olmalıdır. Bu para tutarı aslında ne ... ne de ...dır. Çünkü mamelek hukukuna il...kin ......ın karşılanmasını amaç edinmediği gibi kusurlu olana yalnız hukukun ihlalinden dolayı bir ... de değildir. Aksine ......a uğrayanda bir huzur duygusu uyandırmayı aynı zamanda ruhi ızdırabın dindirilmesini amaç edindiğinden ...a benzer bir fonksiyonu da vardır. O halde bu ...ın sınırı onun amacına göre belirlenmelidir. Manevi ... beden gücü kaybı nedeniyle bozulan ruh huzurunun duyulan ve ileride duyulacak elem ve ızdırabın kısmen ve imkan nispetinde iadesini amaçladığından hakim TMK'nun 4.maddesi gereğince hak ve nefasete göre takdir hakkını kullanarak manevi ... miktarını tespit etmelidir. Hakim belirlemeyi ya...en somut olayın özelliklerini, ekonomik ve sosyal durumunu, paranın alım gücünü, maluliyet oranı ve beden gücü kaybı nedeniyle duyulan ve ileride duyulacak elem ve ızdırabı gözetmelidir. Somut olayın incelenmesinde; ... ...... ... ...'nda meydana gelen .........da 301 ...cinin hayatını kaybettiği, olayın oluş şekli, davalılarda yarattığı ağır üzüntü, müteveffaların hiçbir kusurlarının bulunmadığı, davalı-...verenlerin kusurlarının ağırlığı, bilirk...i raporlarında belirlenen ağır ... güvenliği ihlalleri, ... ...çilerinin çalışma şartlarının ağırlığı ve tarafların......... durumları gözetildiğinde, davacılar için hükmedilen manevi ... tutarı hak ve nesafete uygun olup davacı vekilinin manevi ... tutarının az olduğu, davalı vekillerinin davacılar lehine hükmedilen manevi ... tutarının fah... olduğu yönündeki istinaf sebepleri yerinde görülmem...tir.

Bu nedenlerle tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, hukuki il...kinin nitelendirilmesine, vakıa ...... hakiminin ......, mantıksal ve hayatın olağan akışına uygun dosyadaki verilerle çel...meyen tespitlerine ve uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kurallarına göre, HMK.nun 355. maddesi uyarınca istinaf sebepleri ile sınırlı olarak ve re'sen ...... düzeni yönünden yapılan inceleme sonucu, ilk derece ......nin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve yasa yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla, davacılar vekili ve davalı .... vekilinin istinaf başvurusunun HMK 353/1-b.1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmesi gerektiği kanaatine varılmıştır.

E) Delillerin Değerlendirilmesi ve Gerekçe;

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı gerektirici nedenlere, temyiz edenin sıfatına, temyiz kapsam ve nedenlerine göre; davalı ... ............lüğü'nün aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine,

2-Dava, .........nın ... .........sı sonucunda ...ı nedeniyle yakınlarının maddi ve manevi ......larının giderilmesi istemine il...kindir.

Dosya kapsamındaki kayıt ve belgelerden, ...... sahibi ......... ... ...... ............lüğü olan ... yer altı sahasındaki ... üretim ...inin davalı ... ............lüğü tarafından 22/07/2006 tarih ve 24046 yevmiye sayılı noter onaylı hizmet alım sözleşmesi ile ... Tek. Elk. Mad. Tur. San.ve Tic. AŞ.'ne verildiği ancak 30/10/2009 tarihinde davalı ... ............lüğü'nün muvafakati ile ... üretim ...inin aynı şartlar altında ... ... ...... A.Ş.'ne devredildiği, mahkemece alınan 08/09/2016 tarihli bilirk...i hesap raporunda davacı eşin maddi ......ının 41.319,42 TL olarak hesaplandığı, rapora davalı ... ............lüğü vekilince itiraz edildiği, davacılar vekilinin bu rapora karşı takip eden 9. celsede "ek rapor alınmasını mahkemenin takdirine bırakıyoruz" şeklinde beyanda bulunduğu, aynı celsede mahkemenin peşin sermaye değeri tenzilatı ve davalıların itirazlarının değerlendirilmesi için dosyanın yeniden bilirk...iye gönderilmesine karar verdiği, bu kez 27/04/2017 tarihli ek hesap raporunda davacı eşin maddi ......ının 65.669,15 TL olarak hesaplandığı, mahkemece ek hesap raporunun hükme esas alındığı anlaşılmaktadır.

Sözleşmenin eki konumundaki.........'nin 2. maddesinde ...in konusunun "1. maddede ......... koordinatları belirtilen sahadan, idare tarafından bir kısmı yüklenicinin kullanımına bedelsiz olarak verilecek bina, tesis, ......, ......, ve ...... galerileri ile yüklenicinin temin edeceği ilave ......, ......, tesis ve ...... ile bütün masraflar yükleniciye ait olmak üzere ...... ...letme yöntemi ile ... üretme ...i" olarak tanımlandığı, bu kapsamda sahada mevcut bulunan şalt tesisleri, jeneratör, karo sahası, ...... tesisi, ...... tesisi, tertip binası, ...çi banyoları, lambahane, teshin merkezi, atölye, pres, kül tesisi, kriblaj tesisi, nefeslik vb. gibi tesislerle,.........'nin EK-2 listesinde tanımlanan ...... ve ...... yüklenicinin kullanımına bedelsiz olarak bırakıldığı, EK-12 olarak tanımlanan listede ...in yapılacağı ...... ... ...nda idareye ait zincirli ve bant konveyörler bulunduğu görülmektedir..........'de yüklenici tarafından yapılacak ... programının ve ...letme projesinin davalı ... ............lüğü'ne sunulacağı, programın veya projenin yeterli bulunmaması halinde tespit edilen noksanlıkların idarece verilen süre içerisinde giderileceği, idarece onaylanan uygulama projesine yüklenicinin aynen uymak zorunda olduğu, uygulama projesinde ancak idarenin onayı ile revizyon yapılabileceği, sözleşmenin eki olan İdari Şartname'nin 7.3.2 maddesinde yüklenicinin çalıştıracağı ...letme ......ü, proje mühendisi, vardiya daimi nezaretçisi, teknik nezaretçinin en az sayısı ve meslek kıdeminin davalı idare tarafından belirlendiği, Sözleşmenin eki olan Hizmet ...leri ... Şartnamesi'nin 11. maddesinde ise, idarenin, uygunsuz davrandığı, görevlerini yerine getirmekte yetersiz olduğu kanısında olduğu veya ...yerinde çalıştırılmasında sakınca gördüğü her kademe ve nitelikteki elemanların ... başından ve ...yerinden uzaklaştırılmasını isteyebileceği, yüklenicinin buna uymak zorunda olduğu kurallar getirilm...tir.

Dosya kapsamından meydana gelen ... .........sı dolayısı ile alınan bilirk...i kusur raporlarının tamamında ölen veya yaralanan .........lara kusur izafe edilmem...tir.

Olay tarihinde yürürlükte bulunan 6331 sayılı ... ...... Kanunu'nun "...verenin ... Yükümlülüğü" kenar başlıklı 4. maddesine göre;

"(1) ...veren, çalışanların ...le ilgili sağlık ve güvenliğini sağlamakla yükümlü olup, bu çerçevede;

a) ...... ......lerin önlenmesi eğitim ve bilgi verilmesi dahil her türlü tedbirin alınması, organizasyonun yapılması, gerekli araç ve gereçlerin sağlanması, sağlık ve güvenlik tedbirlerinin değ...en şartlara uygun hale getirilmesi ve mevcut durumun iyileştirilmesi için çalışmalar yapar.

b) ... yerinde alınan ... ...... tedbirlerine uyulup uyulmadığını izler, denetler ve uygunsuzlukların giderilmesini sağlar.

c) ...... değerlendirmesi yapar ve yaptırır.

ç) Çalışana görev verirken, çalışanın sağlık ve güvenlik yönünden ...e uygunluğu göz önüne alır.

b) ... yerinde alınan ... ...... tedbirlerine uyulup uyulmadığını izler, denetler ve uygunsuzlukların giderilmesini sağlar.

c) ...... değerlendirmesi yapar ve yaptırır.

ç) Çalışana görev verirken, çalışanın sağlık ve güvenlik yönünden ...e uygunluğu göz önüne alır.

d) Yeterli bilgi ve talimat verilenler dışındaki çalışanların hayati ve özel tehlike bulunan yerlere girmemesi için gerekli tedbirleri alır.

(2) ...yeri dışındaki uzman k...i ve .........şlardan hizmet alınması, ...verenin sorumluluklarını ortadan kaldırmaz.

(3) Çalışanların ... ...... alanındaki yükümlülükleri, ...verenin sorumluluklarını e...lemez.

(4) ...veren , ... ...... tedbirlerinin maliyetini çalışanlara yansıtamaz.".

Aynı kanunun " ......lerden Korunma İlkeleri " kenar başlıklı 5. maddesine göre,

"(1) ...verenin yükümlülüklerinin yerine getirilmesinde aşağıdaki ilkeler gözönünde bulundurulur.

a)......lerden kaçınmak.

b)Kaçınılması mümkün olmayan ......leri analiz etmek.

c) ......lerde kaynağında mücadele etmek.

ç) ...in k...ilere uygun hale getirilmesi için ...yerlerinin tasarımı ile ... ekipmanı çalışma şekli ve üretim metodlarının seçiminde özen göstermek, özellikle tekdüze çalışma ve üretim temposunun sağlık ve güvenliğe olumsuz e...lerini önlemek, önlenemiyor ise en aza indirmek.

d) Teknik gel...melere uyum sağlamak.

e) Tehlikeli olanı tehlikesiz veya daha az tehlikeli olanla değ...tirmek.

f) Teknoloji, ... organizasyonu, çalışma şartları, sosyal il...kiler ve çalışma ortamı ile ilgili faktörlerin e...lerini kapsayan tutarlı ve ... bir önleme politikası gel...tirmek.

g)Toplu korunma tedbirlerine, k...isel korunma tedbirlerine göre öncelik vermek.

ğ)Çalışanlara uygun talimatlar vermek."

Yine 6331 sayılı Kanun " ...... Değerlendirmesi; ......, ........." karar başlıklı 10. maddesinde şu hüküm düzenlenm...tir.

"(1) ...veren, ... ...... yönünden ...... değerlendirmesi yapmak veya yaptırmakla yükümlüdür. ...... değerlendirmesi yapılırken aşağıdaki hususlar dikkate alınır.

a) Belirli ......lerden e...lenecek çalışanların durumu,

b) Kullanılacak ... ekipmanı ile ...... madde ve müstahzarların seçimi,

c) ...yerinin tertip ve düzeni,

ç) ......... çalışanlar gibi özel politika gerektiren gruplar ile kadın çalışanların durumu,

2) ...veren, yapılacak ...... değerlendirmesi sonucu alınacak ... ...... tedbirleri ile kullanılması gereken koruyucu donanım veya ekipmanı belirler.

(3) ...yerinde uygulanacak ... ...... tedbirleri, çalışma şekilleri ve üretim yöntemleri, çalışanların sağlık ve güvenlik yönünden korunma düzeyini ......tecek ve ...yerinin idari yapılanmasının her kademesinde uygulanabilir nitelikte olmalıdır.

(4) ...veren, ... ...... yönünden çalışma ortamına ve çalışanların bu ortamda maruz kaldığı ......lerin belirlenmesine yönelik gerekli ......, ölçüm, inceleme ve araştırmaların yapılmasını sağlar."

(3) ...yerinde uygulanacak ... ...... tedbirleri, çalışma şekilleri ve üretim yöntemleri, çalışanların sağlık ve güvenlik yönünden korunma düzeyini ......tecek ve ...yerinin idari yapılanmasının her kademesinde uygulanabilir nitelikte olmalıdır.

(4) ...veren, ... ...... yönünden çalışma ortamına ve çalışanların bu ortamda maruz kaldığı ......lerin belirlenmesine yönelik gerekli ......, ölçüm, inceleme ve araştırmaların yapılmasını sağlar."

Görüldüğü üzere, ...verenin çalışanlarla ilgili sağlık ve güvenliği sağlama yükümlülüğünün çerçevesi, 6331 sayılı ... ...... Kanununun 4. maddesinde çizilm...tir. Bu çerçevede ...verenin, " Çalışanların ...le ilgili sağlık ve güvenliğini sağlamakla yükümlü olduğu belirtildikten sonra, yapacağı ve uymakla yükümlü bulunacağı bir takım esaslara yer verilm...tir. Bunun gibi 5. maddede ...verenin anılan yükümlülüklerle gerçekleştireceği koruma sırasında uyacağı ilkeler belirlenm...tir. 10. maddede ise ...yerinde sağlık ve güvenlik sağlanırken, ...verenin yapacağı ...... değerlendirmesi çalışmasında dikkate almakla yükümlü bulunduğu hususlar belirlenm...tir. (HGK . 09/10/2013 tarih, 2013/21-102 Esas, 2013/1456 Karar )

Yukarıda yapılan bu açıklamalardan sonra 818 sayılı Borçlar Kanununun 332. maddesinin karşılığı olarak çağdaş yaklaşımla düzenlenen 6098 sayılı...... Kanununun 417. maddesinin 2. fıkrasında; "...veren, ... yerinde ... ......nin sağlanması için gerekli her türlü önlemi almak, araç ve gereçleri noksansız bulundurmak; ...çilerde ... ...... konusunda alınan her türlü önleme uymakla yükümlü" olacağı belirtilerek, ... Kanununun ......... 77/1. maddesiyle bütünlük sağlandığı gibi 3. fıkrasında; "...verenin yukarıdaki hükümler dahil kanuna ve sözleşmeye aykırı davranışı nedeniyle ...çinin ...ü, vücut bütünlüğünün zedelenmesi veya k...ilik haklarının ihlaline bağlı ......ların tazmini sözleşmeye aykırılıktan doğan sorumluluk hükümlerine tabi" olduğu hükme bağlanmak suretiyle, hizmet sözleşmesinden kaynaklanan sorumluluğun hukuki niteliği konusunda tartışmalar sona erdirilm..., sözleşmeye aykırılıktan kaynaklanan ...e ve vücut bütünlüğünün zedelenmesine veya k...ilik haklarının ihlaline bağlı ......ların tazmininde sözleşmeden doğan sorumluluk hükümlerinin uygulanacağı öngörülmüştür.

4857 sayılı ... Kanununun ......... 77. ve devamı maddelerini yürürlükten kaldıran 6331 sayılı ... ...... Kanunu 4. ve 5. maddeleri ...verenin yükümlülüklerini, 19. madde de çalışanların yükümlülüklerini çağdaş anlaşıyla daha ayrıntılı ve somut olarak ortaya koymuş ve kusur sorumluluğunun sınırlarını kusursuz sorumluluğun sınırlarına yaklaştırmıştır.

4857 sayılı ... Kanununun ......... 77. ve devamı maddelerini yürürlükten kaldıran 6331 sayılı ... ...... Kanunu 4. ve 5. maddeleri ...verenin yükümlülüklerini, 19. madde de çalışanların yükümlülüklerini çağdaş anlaşıyla daha ayrıntılı ve somut olarak ortaya koymuş ve kusur sorumluluğunun sınırlarını kusursuz sorumluluğun sınırlarına yaklaştırmıştır.

6331 sayılı Kanunun 4. ve 5. maddeleri ile buna uygun olarak çıkarılan ... ...... yönetmelikleri hükümlerini ...verenin sorumluluğunu ......leştiren kriterler olarak değerlendirmek gerekmektedir. Bu sebeple mevzuatta yer alan tenik ... kurallarına uyulmaması ...verenin kusurlu davranışı olarak kabul edilmelidir. Ancak ...veren sadece anılan yazılı kurallara değil, yazılı olmayan ve teknolojinin gerekli kıldığı önlemlere aykırı davrandığında da kusurlu görülerek oluşan ......ı karşılamalıdır.

Öte yandan ......leştirilen kusur, kusur sorumluluğunu kusursuz sorumluluğa yaklaştırsa da, onu kusursuz sorumluluk haline dönüştüremez. Çünkü, bazı istisnalar dışında ...verenin sorumluluğu için kusurun varlığı şarttır. Ancak...... Kanununun 417/2. maddesi, ...... ve 6331 sayılı Kanun hükümleri ......leştirilm... kusur sorumluluğu ilkesi gereğince ...verenin sorumluluğunu oldukça gen...letm...tir.

...vereni, ......landırıcı olay nedeniyle sorumluluktan kurtaracak olan durum, eylem ile meydana gelen ...... arasındaki uygun illiyet bağının kesilmesidir. Kusursuz sorumlulukta olduğu gibi kusur sorumluluğunda da illiyet bağı; mücbir sebep, ...... görenin ve üçüncü k...inin ağır kusuru nedenleriyle kesilebilir. Uygun illiyet bağının kesildiğinin ispatı halinde, ...verenin sorumluluğuna gidilmesi mümkün değildir. (HGK, 20/03/2013 tarih, 2012/21-1121 Esas, 2013/386 Karar)

Yargılamaya konu ihtilafın sağlıklı biçimde çözülmesi için asıl ...veren-alt ...veren kavramlarıyla, somut uyuşmazlık için önem arzettiğinden, holding ve şirket topluluklarının ...veren niteliği konularının açıklanmasında fayda vardır.

4857 sayılı Kanun'un 2.maddesine göre bir ... sözleşmesine dayanarak çalışan gerçek k...iye ...çi, ...çi çalıştıran gerçek veya ... k...iye yahut ... k...iliği olmayan ...... ve .........şlara ...veren, ...çi ile ...veren arasında kurulan il...kiye ... il...kisi denir.

... Kanunu'nun 2.maddesinin 7.fıkrasına göre bir ...verenden, ...yerinde yürüttüğü mal veya hizmet üretimine il...kin yardımcı ...lerinde veya asıl ...in bir b...ünde ...letmenin ve ...in gereği ile teknolojik nedenlerle uzmanlık gerektiren ...lerde ... alan ve bu ... için görevlendirdiği ...çilerini sadece bu ...yerinde aldığı ...te çalıştıran diğer ...veren ile ... aldığı ...veren arasında kurulan il...kiye asıl ...veren-alt ...veren il...kisi denir. Bu il...kide asıl ...veren, alt ...verenin ...çilerine karşı o ...yeri ile ilgili olarak bu Kanundan, ... sözleşmesinden veya alt ...verenin taraf olduğu toplu ... sözleşmesinden doğan yükümlülüklerinden alt ...veren ile birlikte sorumludur.

4857 sayılı Kanun'un 2/7.maddesi ile ...çilerin ... Kanunu'ndan, sözleşmeden ve toplu ... sözleşmesinden doğan hakları koruma-güvence altına alınmak istenm...tir. Aksi halde, 4857 sayılı Kanun'dan kaynaklanan yükümlülüklerinden kurtulmak isteyen ...verenlerin ...in b... veya eklentilerini muvazaalı bir biçimde başka k...ilere vermek suretiyle yükümlülüklerinden kaçması mümkün olurdu.

Asıl ...veren ile alt ...verenin birlikte sorumluluğu "müteselsil sorumluluktur". Asıl ...veren, doğrudan bir hizmet sözleşmesi bulunmamakla birlikte ... Kanunu'nun 2. maddesinin 6. fıkrası gereğince alt ...verenin ...çilerinin ... .........sı veya meslek hastalığı nedeniyle uğrayacakları maddi ve manevi ......dan alt ...veren ile birlikte müteselsilen sorumludur. Bu nedenle meslek hastalığına veya ... .........sına uğrayan alt ...verenin ...çisi veya ...ü halinde mirasçıları ... davasını müteselsil sorumlu olan asıl ...veren ve alt ...verene karşı birlikte açabilecekleri gibi yalnızca asıl ...verene veya alt ...verene karşı da açabilirler.

Öte yandan asıl ...veren ile alt ...veren arasında yapılan sözleşme ile ... .........sı veya meslek hastalığına bağlı maddi ve manevi ... sorumluluğunun alt ...verene ait olduğunun kararlaştırılması; bu sözleşmenin tarafı olmayan ...çi veya mirasçıları bağlamaz.

Somut olayda, üretim aşamalarında davalı ... ............lüğü tarafından bedelsiz olarak yükleniciye bırakılan ...... ve ......ların da kullanılması, davalı ... ............lüğü'nün kendisine sunulan ... programını veya projeyi yeterli bulunmaması halinde tespit edilen noksanlıkların davalı tarafından verilen süre içerisinde giderilmesi zorunluluğu, yüklenicinin çalıştıracağı ...letme ......ü, proje mühendisi, vardiya daimi nezaretçisi, teknik nezaretçinin en az sayısı ve meslek kıdeminin davalı idare tarafından belirlenmesi, idarenin, uygunsuz davrandığı, görevlerini yerine getirmekte yetersiz olduğu kanısında olduğu veya ...yerinde çalıştırılmasında sakınca gördüğü her kademe ve nitelikteki elemanların ... başından ve ...yerinden uzaklaştırılmasını isteyebilmesi gibi tespitler karşısında ... teslimi olarak kabul edilemeyecek bir sözleşme ile kendisine olağan denetim sınırlarını aşacak şekilde ye...ler tanınmış olan davalı ... ............lüğü'nün 4857 sayılı yasa’nın 2. maddesi gereğince asıl ...veren, diğer davalı ... ... ...... AŞ.'nin ise alt ...veren olarak kabul edilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Ayrıca, usuli .........nılmış hak davaların uzamasını önlemek, hukuki alanda istikrar sağlamak ve kararlara karşı ... güvenin sarsılmasını önlemek amacıyla Yargıtay uygulamaları ile gel...tirilm..., öğretide kabul görmüş ve usul hukukunun vazgeçilmez, ana ilkelerinden biri haline gelm...tir. Anlam itibariyle, bir davada, mahkemenin yada tarafların yapmış olduğu bir usul ...lemi ile taraflardan biri lehine doğmuş ve kendisine uyulması zorunlu olan hakkı ifade etmektedir.

Ayrıca, usuli .........nılmış hak davaların uzamasını önlemek, hukuki alanda istikrar sağlamak ve kararlara karşı ... güvenin sarsılmasını önlemek amacıyla Yargıtay uygulamaları ile gel...tirilm..., öğretide kabul görmüş ve usul hukukunun vazgeçilmez, ana ilkelerinden biri haline gelm...tir. Anlam itibariyle, bir davada, mahkemenin yada tarafların yapmış olduğu bir usul ...lemi ile taraflardan biri lehine doğmuş ve kendisine uyulması zorunlu olan hakkı ifade etmektedir.

Bütün bunlar yanında, gerek ......... BK’nun 47 ve gerekse yürürlükteki 6098 sayılı TBK’nun 56. maddesinde hakimin bir kimsenin bedensel bütünlüğünün zedelenmesi durumunda, olayın özelliklerini göz önünde tutarak, ...... görene veya ölenin yakınlarına manevi ... olarak uygun bir miktar paranın ödenmesine karar verebileceği öngörülmüştür. Hakimin manevi ...... adı ile ...... görene veya ölenin yakınlarına verilmesine karar vereceği para tutarı adalete uygun olmalıdır. Hükmedilecek bu para, ......a uğrayanda manevi huzuru doğurmayı gerçekleştirecek ...a benzer bir fonksiyonu olan özgün bir nitelik taşır. Bir ... olmadığı gibi, mamelek hukukuna il...kin ......ın karşılanmasını da amaç edinmem...tir. O halde, bu ...ın sınırı onun amacına göre belirlenmelidir.

Manevi ... davalarında, gel...m... ülkelerde artık eski kalıplardan çıkılarak caydırıcılık unsuruna da ağırlık verilmektedir. Gel...en hukukta bu yaklaşım, k...ilerin bedenine ve ruhuna karşı yöneltilen haksız eylemlerde veya taksirli davranışlarda tatmin duygusu yanında caydırıcılık uyandıran oranlarda manevi ... takdir edilmesi gereğini ortaya koymakta; k...i haklarının her şeyin önünde geldiğini önemle vurgulamaktadır.

Bu ilkeler gözetildiğinde; aslolan insan yaşamıdır ve bu yaşamın yitirilmesinin yakınlarında açtığı derin ızdırabı hiçbir değerin telafi etmesi olanaklı değildir. Burada amaçlanan sadece bir nebze olsun rahatlama duygusu vermek; öte yandan da ...... veren yanı da dikkat ve özen göstermek konusunda e...leyecek bir yaptırımla, caydırıcı olabilmektir.(HGK 23.6.2004, 13/291-370)

... ili ... ilçesinde bulunan ... ...... ... ...nda 13/05/2014 tarihinde meydana gelen yargılamaya konu ... .........sının 301 k...inin ...üne ve 486 k...inin yaralanmasına yol açtığı, son yüz yılın en büyük ... .........larından birisi olan bu ... .........sının yalnızca ... .........sına uğrayanlarda veya .........lıların yakınlarında değil toplumun tamamında derin bir üzüntü meydana getirdiği, bu kapsamda ... ... .........sı gibi toplumu derinden e...leyen facialarda hüküm altına alınan manevi ... tutarları değerlendirilirken manevi ...ın caydırıcılık unsurunun öne çıkması gerektiği kabul edilmelidir.

Yukarıda yapılan açıklamalar ışığında, dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuni gerektirici sebeplere ve özellikle ölenin olayda hiç kusurunun bulunmadığının anlaşılıp ... .........sının meydana gelmesinde kusuru bulunanlar arasındaki kusur dağılımının ilerde kendi aralarında açılabilecek rücu davasında yeniden değerlendirilmesinin mümkün bulunmasına, temyiz edenin sıfatına, temyizin kapsam ve nedenlerine göre kararda sair yönlerden bir yanlışlık yok ise de, davacı eşin maddi ... istemi hakkında hüküm .........rken 08/09/2016 tarihli bilirk...i kök hesap raporunun hükme esas alınması gerekirken davalılar yararına oluşan usuli .........nılmış hak ilkesi gözetilmeyerek ek hesap raporuna itibar edilmesi hatalı olmuştur.

Yapılacak ..., davalı ... ... ...... A.Ş.'nin temyiz isteminde bulunmadığı, bu haliyle usuli .........nılmış hakka yönelik bozma nedeninden ancak davalı ... ............lüğü'nün yararlanabileceği dikkate alınarak tüm delilleri bir arada değerlendirip oluşacak sonuca göre bir karar vermekten ibarettir.

Mahkemece bu maddi ve hukuki olgular nazara alınmaksızın yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde, davalı ...'nün bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve ilk derevce ...... hükmü bozulmalıdır.

SONUÇ: Temyiz olunan ... ...... ...... kararının, yukarıda yazılı sebeplerden dolayı 6100 sayılı HMK’nun 373/1. maddesi uyarınca KALDIRILMASINA, ilk derece ...... kararının yukarıda belirtilen nedenlerle BOZULMASINA, dosyanın ilk derece ......ne, kararın bir örneğinin de ... ...... ......ne gönderilmesine, temyiz harcının istek halinde davalı ...'ne iadesine, 16/04/2018 gününde oy birliğiyle karar verildi.