muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2024/413, Karar No: 2024/2711, Tarih: 22.04.2024

Bölge Adliye Mahkemesinin iade kararır sonrası İlk Derece Mahkemesince yapılan yargılama neticesinde; " çekişmeli parsellerden 117 ada 22 parsel yönünden yapılan değerlendirmede, söz konusu parselin orman sayılan yerlerden olmadığı, toprak yapısı, topoğrafik yapısı, toprak profili üzerinde yapılan tekstür, toprak rengi, taşınmaz üzerinde bulunan meşe, kavak, yabani alıç ağaçları, çalı formunda kuşburnu bitkilerinin varlığı ve 25-45 arasındaki yaşları ve taşınmazın farklı tarihlerdeki uydu görüntülerinin yapılan incelemesinde, imar ihyanın olmadığı, tarımsal amaçlı olarak kullanımın hiç olmaması bu nedenle özel mülkiyete konu olabilecek özellikler taşımadığı ve bu özellikleri ile ham toprak vasfında devletin hüküm ve tasarrufu altında olan yerlerden olduğu ve 3402 sayılı Kanun'un 14 üncü maddesindeki zilyetlik koşullarını da sağlamadığı farklı tarihli hava fotoğraflarından ve keşif sırasında dinlenilen bilirkişilerin beyanlarından anlaşılmakla, 117 ada 22 parselin ham toprak vasfı ile Hazine adına tesciline karar vermek gerektiği; 117 ada 5 nolu parsel yönünden yapılan değerlendirmede ise, evveliyatında orman olmadığı, en eski tarihli hava fotoğrafları ve memleket haritasında da herhangi bir orman ağacının gözükmediği gibi bu yerin orman muhafaza karakteri taşımadığı, herhangi bir orman envalinin bulunmadığı, hava fotoğrafında ve memleket haritasında açık renkli alanlar içerisinde kaldığı, imar ve ihya edildiği, her ne kadar mahalli bilirkişiler keşifteki beyanlarında yaklaşık 20 yıldır dava konusu yerin boş olduğunu beyan etmişler ise de dava konusu taşınmazın davalıya babasından kaldığını belirttikleri, bu husus nazara alındığında davalının taşınmazı fiili olarak terk ettiği anlamının çıkartılmayacağı, taşınmazın evveliyatından beridir tarımsal amaçlı kullanıldığı ve davalıya babasından kendisine kaldığı, fiili terk olarak nitelendirme hususunun ancak bu taşınmazı istemediğini ya da taşınmazla ilgilenmediğini açıkça vurgulaması halinde söz konusu olabileceği, bu taşınmazın davalıya ait olduğunun mahalli bilirkişilerce de vurgulandığı, dolayısıyla davalının taşınmazı terk etmediğinin anlaşıldığı " gerekçesiyle davacının davasının kısmen kabulüne, 117 ada 22 parsel sayılı taşınmazın davalı adına olan tespitin iptali ile ham toprak vasfı ile Hazine adına tapuya kayıt ve tesciline, 117 ada 5 parsel sayılı taşınmazın tespit kadastrosu gibi tapuya kayıt ve tesciline karar verilmiş ve hüküm, davacı ... vekili ve davalı vekili tarafından istinaf edilmekle, Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 16

... vekili ve davalı vekili tarafından istinaf edilmekle, Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesince; "incelenen dosya kapsamı, dairemiz ortadan kaldırma kararına göre yapılan keşif, alınan bilirkişi raporları dikkate alındığında, yapılan keşiflerde alınan mahalli bilirkişi ve tespit bilirkişi beyanlarında, dava konusu taşınmazların terk edildiği, 30 seneyi aşkın süredir ekilip biçilmediğinin ifade edildiği, orman bilirkişi raporuna göre, taşınmazların orman sayılmayan alanlardan olduğu, ziraat bilirkişi raporuna göre, 117 ada 22 parselin hiç kullanılmadığı ve devletin hüküm ve tasarrufu altında olan yerlerden olduğu, 117 ada 5 parsel sayılı taşınmazın 45 yıldır imar ihya edildiğini ancak 20 yıldır terk edildiği, harita mühendisi bilirkişi raporuna göre, 1955, 1975 ve 2002 tarihli hava fotoğraflarına göre 117 ada 5 ve 22 parsellerde kullanım olmadığı, sayılan hususlar dikkate alındığında yörede 2016 tarihinde 3402 sayılı Kanun'un geçici 8 inci maddesi kapsamında yapılan kadastro çalışmasında dava ve istinafa konu 117 ada 5 ve 22 parsel sayılı taşınmazlar "bağ" ve "tarla" vasfı ile senetsizden davalı adına tespit görmüş ise de 3402 sayılı Kanunu’nun 17 nci maddesi, “Orman sayılmayan Devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan ve kamu hizmetine tahsis edilmeyen araziden, masraf ve emek sarfı ile imar ve ihya edilerek tarıma elverişli hale getirilen taşınmaz mallar 14 üncü maddedeki şartlar mevcut ise imar ve ihya edenler veya halefleri adına, aksi takdirde Hazine adına tespit edilir.” hükümleri karşısında davalı yararına 3402 sayılı Kanunun 14. maddesinde yazılı kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği yoluyla taşınmaz edinme koşullarının oluşmadığı, yapılan kadastro tespitinin doğru olmadığı, bu doğrultuda mahkemenin kabul kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu ancak ret kararının doğru olmadığı" gerekçesiyle davalı vekilinin istinaf başvurusunun 6100 sayılı Kanun'un 353/(1)-b.1 maddesi gereğince esastan reddine, davacı ... vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile Elazığ Kadastro Mahkemesinin 2019/26 Esas, 2020/86 Karar sayılı hükmünün 6100 sayılı Kanun'un 353/(1)-b.2 maddesi gereğince kaldırılmasına ve davanın kabulüne, davaya konu 117 ada 5 ve 22 parsel sayılı taşınmazların kadastro tespitinin iptali ile "ham toprak" vasfı ile Hazine adına tapuya kayıt ve tescillerine karar verilmiş ve iş bu karar, davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile İlk Derece Mahkemesi ve Bölge Adliye Mahkemesi kararlarındaki gerekçelere, 6100 sayılı Kanun’un 369/1 inci maddesi de gözetilerek yapılan incelemede aynı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden biri de bulunmadığına göre, temyizen incelenen karar usul ve kanuna uygun olup davalı vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürdüğü nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesi uyarınca ONANMASINA,

269,85 TL peşin harcın onama harcına mahsubu ile kalan 157,75 TL'nin temyiz eden davalıdan alınmasına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

22.04.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2020/2360, Karar No: 2020/3403, Tarih: 29.06.2020

**2. Hukuk Dairesi         2020/2360 E.  ,  2020/3403 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk (Aile) Mahkemesi

DAVA TÜRÜ : Boşanma

Taraflar arasındaki davanın yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen, yukarıda tarihi ve numarası gösterilen hüküm davacı erkek tarafından temyiz edilmekle, evrak okunup gereği görüşülüp düşünüldü:

1- Dosyadaki yazılara ve mahkemece uyulan bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olmasına göre, davacının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yersizdir.

2-Yargıtay bozma ilamı ile, mahkemece verilen ilk hüküm sadece yoksulluk nafakası, manevi tazminat ve faiz yönünden bozulmuş, bozma kapsamı dışında kalan temyize konu diğer bölümler onanmıştır. Bu nedenle, mahkemece verilen hüküm boşanma yönünden kesinleşmiştir. Kesinleşen konuda yeniden karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi gerekirken, mahkemece, bu durum gözetilmeden boşanmaya hükmedilerek kesinleşen konuda yeniden hüküm kurulması doğru olmamıştır. Ancak bu yanlışlığın giderilmesi yeniden yargılamayı gerektirmediğinden, hükmün bu yönden düzeltilerek onanmasına karar vermek gerekmiştir (HUMK m.438/7 madde).

SONUÇ: Temyiz edilen hükmün yukarıda 2. bentte gösterilen sebeple, gerekçeli kararın hüküm fıkrasından l. bendin tamamen çıkarılmasına, hükmün düzeltilmiş şekliyle, temyize konu diğer bölümlerinin ise yukarıda l. bentte gösterilen sebeple ONANMASINA, temyiz peşin harcının istek halinde yatırana geri verilmesine, işbu kararın tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere oybirliğiyle karar verildi. 29.06.2020 (Pzt.)
Yargıtay — Esas No: 2010/5410, Karar No: 2011/2287, Tarih: 18.04.2011

**8. Hukuk Dairesi         2010/5410 E.  ,  2011/2287 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

DAVA TÜRÜ : İptal Ve Tescil

... ile Hazine aralarındaki iptal ve tescil davasının kabulüne dair ...Asliye Hukuk Mahkemesinden verilen 24.06.2010 gün ve 14/473 sayılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi davalı Hazine vekili tarafından süresinde istenilmiş olmakla dosya incelendi gereği düşünüldü:

K A R A R

Davacı vekili, miras yoluyla intikal, taksim ve eklemeli kazanmayı sağlayan zilyetlik nedenlerine dayanarak 144 ada 161 parsel kapsamında kalan taşınmazın tapu kaydının iptaliyle vekil edeni adına tapuya tesciline karar verilmesini istemiştir.

Davalı Hazine vekili, Devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan yerlerden olduğunu ileri sürerek davanın reddine karar verilmesini savunmuştur.

Mahkemece, bozma ilamı uyarınca davanın kabulüne, teknik bilirkişi raporunda A harfiyle gösterilen 8363.90 m2 yerin tapu kaydının iptaliyle davacı adına tapuya tesciline karar verilmesi üzerine; hüküm, davalı Hazine vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava konusu 144 ada 161 parsel, 314193 m3 yüz ölçüme sahip olup, Devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan yerlerden olduğu, ileride ekonomik yarar sağlanması mümkün yerlerden bulunduğu açıklanarak 14.06.2005 tarihinde ham toprak niteliğinde belgesizden Hazine adına tespit edilmiş, tutanağın 11.08.2005 tarihinde kesinleşmesi üzerine tapu kaydı oluşmuştur.

Dava; TMK.nun 713/1,3402 sayılı Kanunun 14.maddeleri uyarınca iptal ve tescil isteğine ilişkindir.

Mahkemece kazanma koşulları oluştuğu gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiş ise de, yapılan araştırma ve inceleme yeterli değildir. Dava konusu parsel, kadastro çalışmaları sırasında ham toprak niteliğinde Hazine adına tespit ve tescil edilmiş olup çevresi %30-35 oranında eğimli ,taşlık ve kayalık bir yapıdadır. Böyle bir yerin emek ve masraf sarfı suretiyle imar-ihya işlemlerinin tamamlanarak tarıma elverişli hale getirilmesini müteakip, kazanmayı sağlayacak zilyetlik süresinin geçmesi suretiyle 3402 sayılı Kadastro Kanununun 14 ve 17. maddeleri hükümlerine göre kazanılması mümkündür.

Bir arazinin kullanım süresi ve niteliği ile üzerinde imar, ihya işlemlerinin tamamlandığı tarihi en iyi belirleme yöntemi hava fotoğraflarıdır. Bu hava fotoğraflarının tespit tarihinden önceki yıllara ait en az iki ayrı zamana ilişkin olması gerekir. Bu konuda sağlıklı bir yargıya ulaşmak için kadastro tespitlerinin yapıldığı 1996 yılından geriye doğru 20 – 25 yıl öncesine ait (1970 – 1975 yılları arası) stereoskopik hava fotoğrafları ile topoğrafik haritaların dosyada yer almış olması ve bu fotoğrafların stereoskopla incelenmesi gerekir. Ayrıca, stereoskopik çift hava fotoğrafı, bir stereoskop altında incelendiğinde arazinin üç boyutlu görülmesi, taşınmazın sınırlarının belirlenebilmesi ve bu amaçla ekilemeyen alanların net bir biçimde tespitinin yapılabilmesi mümkündür.Mahkemece uyuşmazlığın net bir biçimde çözüme kavuşturulabilmesi için hava fotoğraflarından yararlanılmamıştır.

Mahkemece; taşınmazların çevresinde bulunan 144 ada 151, 152, 153, 197, 199 ve 200 parsellere ait tapu kayıtları, kadastro tutanakları, varsa dayanak tapu ve vergi kayıtlarının eksiksiz olarak getirtilmesi, ziraat mühendisi, kadastro fen elemanı, jeodezi fotoğrametri mühendisinden oluşacak üç kişilik uzman bilirkişi kurulu marifetiyle tespit tarihine göre 20 – 25 yıl öncesine ait ve iki ayrı tarihte çekilmiş stereoskopik çift hava fotoğraflarının stereoskop aletiyle yukarıdaki açıklamalar doğrultusunda inceleme yapılmak suretiyle taşınmazın niteliği ve kullanım süresinin, ne zaman kullanılmaya başlandığının belirlenmesine çalışılması gerekir. Tanık ve bilirkişi sözlerinin bilimsel esaslara göre hazırlanan bilirkişi raporlarıyla denetlenmesi, uzman bilirkişiler aracılığı ile taşınmazlar üzerinde imar-ihya işlemlerine başlandığı ve tamamlandığı tarih ile tarımsal amaçlı zilyetlik başlangıç tarihlerinin ayrı ayrı belirlenmesi temyiz incelemesi sırasında göz önünde tutulmak üzere HUMK.nun 366.maddesi hükmü uyarınca tescil konusu taşınmaz ve çevresinin resimlerinin çektirilip mahkeme hakimi tarafından onaylandıktan sonra dosya arasına konulması ondan sonra iddia ve savunma çerçevesinde bir karar verilmesi gerekirken yasal ve yerinde olmayan gerekçelerle yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiştir.

Davalı Hazine vekilinin yerinde bulunan temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün açıklanan nedenlerle HUMK.nun 428.maddesi uyarınca BOZULMASINA,18.04.2011 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/17682, Karar No: 2018/2557, Tarih: 22.03.2018

**11. Ceza Dairesi         2017/17682 E.  ,  2018/2557 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Kamu görevlisinin resmi belgede sahteciliği, görevi kötüye kullanmak

HÜKÜM : Mahkumiyet

1-Sanık ... hakkında görevi kötüye kullanma suçundan verilen mahkumiyet hükmüne yönelik temyiz itirazlarının incelenmesinde;

Toplanan deliller karar yerinde incelenip, sanığa yüklenen suçun sübutu kabul, oluşa ve soruşturma sonuçlarına uygun şekilde vasfı tayin edilmiş, cezayı azaltıcı sebebin derecesi takdir kılınmış, savunması inandırıcı gerekçelerle reddedilmiş ve incelenen dosyaya göre verilen hükümde bir isabetsizlik görülmemiş olduğundan, sanık müdafiinin yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle hükmün istem gibi ONANMASINA

2-Sanık ... hakkında resmi belgede sahtecilik suçundan verilen mahkumiyet hükmüne yönelik temyiz itirazlarının incelenmesine gelince;

a)2644 sayılı Tapu Kanunu'nun 26/2. maddesinde yer alan “Resmi senedi taraflar ile resmi senedi düzenleyen memur ve tapu sicil muhafızı imzalar”; Tapu Sicil Tüzüğü’nün 16. maddesinde yer alan “Resmi senede tarafların kimlik bilgileri ve ikametgah adresleri eksiksiz yazılır. Resmi senede tarafların fotoğrafları yapıştırılır. Taraflar resmi senetteki imza yerine “okudum” ibaresini yazdıktan sonra, hem imza yerlerini ve hem de karşılıklı birbirilerinin fotoğrafı üzerini imzalarlar. Tarafların imzası alındıktan sonra resmi senedi, müdür ve düzenleyen memur da imza ederler. Ayrıca müdür, daire mührü ile kendi imza yerini ve fotoğrafları mühürler.” şeklindeki hükümler karşısında; suça konu 26.01.2006 tarih ve ... yevmiye numaralı tarafları ... ve ... olan resmi senet ile tarihsiz ve yevmiye numarası bulunmayan tarafları ... ve ... ... ... olan resmi senet üzerinde; Tapu Sicil Müdürü’nün imza ve mührü ile fotoğraflar üzerinde imza ve mührün bulunmadığı, bu haliyle düzenlenen suça konu resmi senetlerin hukuki sonuç doğurmaya elverişli olmadığı, bu nedenlerle sanığa yüklenen resmi belgede sahtecilik suçunun unsurlarının oluşmadığı, ancak sanığın sabit olan fiilin TCK'nın 257/1. maddesinde düzenlenen “görevi kötüye kullanma” suçunu oluşturduğu gözetilmeden, yazılı şekilde hüküm kurulması,

b)Kabule göre; 5237 sayılı TCK’nın 53. maddesine ilişkin uygulamanın Anayasa Mahkemesinin 08.10.2015 tarih ve 2014/140 Esas-2015/85 Karar sayılı iptal kararı ile birlikte yeniden değerlendirilmesinde zorunluluk bulunması,

Bozmayı gerektirmiş, sanık müdafiinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan, hükmün bu sebeplerden dolayı 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK'nın 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, 22.03.2018 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/7542, Karar No: 2010/12726, Tarih: 07.10.2010

**(Kapatılan) 18. Hukuk Dairesi         2010/7542 E.  ,  2010/12726 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi

Dava dilekçesinde, taşınmaz ortaklığının satış yoluyla giderilmesi istenilmiştir. Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davalılardan Ekrem İşçi vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Y A R G I T A Y K A R A R I

1-Tebligat Yasasının 35. maddesine göre tebligat yapılabilmesi muhataba daha önce aynı adreste yasaya uygun bir tebligat yapılmış olması koşuluna bağlıdır.

Davalılardan ...'ye mahkeme kararı tebligatı, dava dilekçesinin yöntemince tebliğ edildiği adres ... yerine farklı adrese çıkartılmış, bu adreste tanınmadığından tebligat yapılamayınca, bu kez anılan Yasanın 35. maddesine göre aynı adrese tebligat yapılmıştır. Mahkemece dava ve yenileme dilekçesinin tebliğ edildiği adrese mahkeme kararının tebliği gerekirken farklı adrese 35. maddeye göre tebligat yapılmış olması usulsüzdür. Bu nedenle adı geçen davalıya Tebligat Yasası ve Tüzük hükümlerine uygun olarak yöntemince gerekçeli kararın tebliği sağlanıp temyiz süresinin beklenmesinden,

2-Davalı ...'ye gerekçeli kararın tebliği, muhatabın adreste bulunmama sebebini bilmesi muhtemel kişilerden adları ve imzası alınmak suretiyle soruşturulmadığı gibi durumun haber verildiği komşunun da imzasının alınmaması nedeniyle Tebligat Yasasının 21. maddesi ve Tüzüğün 28. maddesi hükümlerine uygun değildir. Bu nedenle adı geçen davalıya gerekçeli kararın yöntemince tebliğ edilip temyiz süresinin beklenmesinden,

3-Mahkeme kararı davalılardan... Tapu Sicil Müdürlüğünden bildirilen adresine tebliğe çıkartılmış, adreste tanınmadığından iadesi üzerine adı geçen davalıya mahkeme kararının tebliğine ilişkin başka bir işlem yapılmamıştır. Bu nedenle adı geçen davalıya gerekçeli kararın usulünce tebliğ edilerek temyiz süresinin beklenmesinden,

Sonra temyiz incelemesi yapılmak üzere iadesi için dosyanın mahkemesine GERİ ÇEVRİLMESİNE, 07.10.2010 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/20032, Karar No: 2014/23739, Tarih: 08.07.2014

**9. Hukuk Dairesi         2014/20032 E.  ,  2014/23739 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : BAKIRKÖY 20. İŞ MAHKEMESİ

TARİHİ : 03/04/2014

NUMARASI : 2013/371-2014/151

DAVA :Davacı, kıdem tazminatı, ihbar tazminatı, kötüniyet tazminatı, fazla mesai, genel tatil ile yıllık izin ücret alacaklarının ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.

Yerel mahkeme, isteği kısmen hüküm altına almıştır.

Hüküm süresi içinde davacı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

A) Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, müvekkilinin 01.05.2000-09.05.2006 tarihleri arasında davalı işyerinde çalıştığını, iş akdinin davalı tarafından haksız feshedildiğini, davalının kısmen kıdem ve ihbar tazminatı ödemesi yaptığını ancak eksik ödendiğini, müvekkilinin 08.00-21.00 arası mesai yaptığını, aylık 3500 TL ücret aldığını iddia ederek kıdem, ihbar, kötüniyet tazminatı fazla mesai, genel tatil ve yıllık izin ücretinin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

B) Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili, davacının emekli olmak için işlemlerinin yapılması amacıyla 01.03.2006 tarihinde dilekçe verdiğini, ancak çalışmasını sürdürdüğünü, 9.5.2006 tarihinde ibraname vererek işten ayrıldığını, günlük mesaisini kendisinin belirlediğini, fazla mesai yapılmasının mümkün olmadığını, yıllık izinlerini ve süresini kendisinin belirlediğini, son ücretinin 650 TL olduğunu, %1 prim alacağı, davacının işyerini uğrattığı zararlar nedeniyle mahsup edildiğini savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece bozma ilamına uyularak, toplanan kanıtlar ve bilirkişi raporuna dayanılarak, davalının iş sözleşmesini fesihte haksız olduğu gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

D) Temyiz:

Kararı davacı temyiz etmiştir.

E) Gerekçe:

1-Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davacının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2- Fazla çalışma ücretlerinin hesabı konusunda taraflar arasında uyuşmazlık bulunmaktadır.

4857 sayılı İş Kanununun 63 üncü maddesinde çalışma süresi haftada en çok 45 saat olarak belirtilmiştir. Ancak tarafların anlaşması ile bu normal çalışma süresinin, haftanın çalışılan günlerine günde onbir saati aşmamak koşulu ile farklı şekilde dağıtılabileceği ilkesi benimsenmiştir. Yasanın 41 inci maddesine göre fazla çalışma, kanunda yazılı koşullar çerçevesinde haftalık 45 saati aşan çalışmalar olup, 63 üncü madde hükmüne göre

denkleştirme esasının uygulandığı hallerde, işçinin haftalık çalışma süresi, normal haftalık iş süresini aşmamak koşulu ile bazı haftalarda toplam 45 saati aşsa dahi bu çalışmalar fazla çalışma sayılmaz.

denkleştirme esasının uygulandığı hallerde, işçinin haftalık çalışma süresi, normal haftalık iş süresini aşmamak koşulu ile bazı haftalarda toplam 45 saati aşsa dahi bu çalışmalar fazla çalışma sayılmaz.

Yargıtay Hukuk Genel Kurulunca da benimsenen Dairemizin yerleşik uygulamasına göre, bir işçinin günde en fazla fiilen 14 saat çalışabileceğinin kabulü gerekir. Bu durumda 24 saat çalışıp 24 saat dinlenme usulüyle yapılan çalışmalarda bir hafta 3 gün diğer hafta ise 4 gün çalışma yapılacağından, yukarıda bahsedilen 63 üncü madde hükmü gereğince, haftalık normal çalışma süresi dolmamış olsa dahi günlük 11 saati aşan çalışmalar fazla çalışma sayılması nedeniyle, bu çalışma sisteminde işçi ilk bir hafta (3x3=) 9 saat takip eden hafta ise (4x3=) 12 saat fazla çalışma yapmış sayılmalıdır.

Çalışma şeklinin 24 saat mesai 48 saat dinlenme şeklinde olduğu durumlarda ise, işçi birinci hafta 3 gün ikinci ve üçüncü haftalar 2 gün dördüncü hafta yine 3 gün çalışacağından, ilk hafta (3x3=) 9 saat, ikinci ve üçüncü haftalarda (2x3=) 6 saat, dördüncü hafta ise yine (3x3=) 9 saat fazla çalışmış sayılacaktır.

1475 sayılı önceki İş Yasasında günlük 11 saati aşan çalışmaların fazla çalışma sayılacağına ilişkin bir hüküm bulunmadığından, söz konusu Yasanın yürürlükte olduğu dönemde gerçekleşen, 24 saat çalışıp 48 saat dinlenme usulüyle yapılan çalışmalarda, haftalık 45 saatlik normal çalışma süresinden fazla çalışma yapılması mümkün olmadığından, işçinin fazla çalışma yaptığının kabulü mümkün değildir. Ancak değinilen Yasa döneminde gerçekleşen 24 saat mesai 24 saat dinlenme usulüyle yapılan çalışmalarda, 4 gün çalışılan haftalarda (4x14=) 56 saat çalışma yapılacağından, sadece bu haftalarda işçinin haftalık (5645=) 11 saat fazla çalışma yaptığının kabulü gerekir.

Sağlık Bakanlığı nezdinde Türkiye'deki hastanelerde statü hukuku dışında hemşire, ebe, doktor, eczacı, anestezi uzmanı vs. olarak çalışanlar, haftalık normal mesailerinde fazla çalışma yapmadıklarından, sadece tuttukları nöbetlerle sınırlı olarak fazla çalışma yapmış olmaktadırlar. Nöbet çizelgeleri ile belirlenen bu tür çalışmalar hafta içi ve hafta sonu olarak gerçekleşmektedir. Hafta içi nöbetler 17:00-08:00 saatleri arasında 15 saat olarak yapılmaktadır. İşçinin yaptığı işin niteliğine göre zorunlu ihtiyaçlar nedeniyle 3 saat ara dinlenmesi indirilerek hafta içi nöbette 12 saat fazla çalışma yaptığı kabul edilmektedir. Hafta sonu nöbetler 24 saat sürmekte, işin niteliğine göre zorunlu ihtiyaçlar nedeniyle 4 saat ara dinlenme indirildiğinde 20 saat fazla çalışma yapılmış olmaktadır. Ancak, bu durumlarda fazla çalışmalar, tutulan hafta içi ve sonu nöbet sayısına göre denetlemeye elverişli bilirkişi raporu ile belirlenmelidir. Nöbet tutan çalışanın çoğunlukla ertesi gün nöbet izni kullanarak çalışma yapmaması nedeniyle, normal mesai devam çizelgeleri de mutlaka getirtilmelidir. İşçi, nöbetin ertesi günü nöbet izni kullandığında, ertesi gün (8 saat normal mesai süresi kadar) çalışmadığından hafta içi nöbette (12-8=) 4 saat fazla çalışma yapmış sayılmalıdır. Hafta sonu nöbette ise, Cumartesi ve Pazar günü normal tatil olduğundan Cuma ve Cumartesi gecesi tutulan nöbetlerden, ertesi gün çalışılmadığı gerekçesi ile indirim yapılma olanağı yoktur. Öte yandan genel tatile denk gelen nöbet günlerinde de ayrıca genel tatil ücreti verildiğinden yukarıda anlatılan şekilde indirim yapılmalıdır. Dairemizin kökleşmiş uygulaması da bu doğrultudadır (Yargıtay 9. H.D. 2007/40834 E, 2009/7566 K sayılı ilamı).

4857 sayılı İş Kanununun 41 inci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca, fazla çalışma saat ücreti, normal çalışma saat ücretinin yüzde elli fazlasıdır. İşçiye fazla çalışma yaptığı saatler için normal çalışma ücreti ödenmişse, sadece kalan yüzde elli kısmı ödenir.

Kanunda öngörülen yüzde elli fazlasıyla ödeme kuralı nispi emredici niteliktedir. Tarafların sözleşmeyle bunun altında bir oran belirlemeleri mümkün değilse de, daha yüksek bir oran tespiti olanaklıdır.