muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2018/64, Karar No: 2022/689, Tarih: 02.11.2022

Sanık ...'in, suç tarihi olan 23.08.2012 tarihinden 6 gün kadar önce eşine açtığı boşanma davasının feragat nedeniyle düşmesine karar verilmesi, eşiyle yeniden aynı evde kalmaya devam etmeleri, olay yerine tabanca ile gitmesi ve büfeci tanık ...'ın tüm aşamalarda daha önceden tanımadığı sanık ...'i, yine daha önceden tanımadığı ve telefondaki konuşmasına kulak misafiri olduğu sanık ... ile birlikte yanında gelen taksici olarak kesin ve tereddütsüz şekilde teşhis etmesi; sanık ...'nun, olay yerine eşiyle birlikte gitmesi, katılan ...'yı yanında eşi ... varken büfecinin verdiği telefondan ...Market'in önüne çağırması, katılan ...'nın sanık ... aradıktan iki dakika sonra tanımadığı aynı numarayı tekrar arayarak sanık ...'nun yanında kim olduğunu sormasının sanık ...'dan ve eşinden kendisine bir kötülük geleceğinden şüphelendiğini göstermesi, katılanın olay yerine gelmesiyle birlikte sanık ...'dan arabaya binmesini istemesine rağmen sanık ...'nun koşarak ...Market'e girmesi ve aynı sırada otobüs durağının arkasında saklanarak bekleyen sanık ...'in eşi ...'nun arkasından gitmek üzere araçtan inen katılana hiçbir şey söylemeden yanında getirdiği tabancayla yakın mesafeden en az 4 el ateş etmesi karşısında;Sanıkların olay yerine birlikte gittikleri, sanık ...'nun yanında eşi ... varken katılan ...'yı büfecinin telefonundan arayarak olay yerine birlikte çağırması nedeniyle sanıkların önceden katılanın hangi şartla, nereye ve nasıl geleceğini ve buluşma yerini önceden kurgulayarak farklı yerlerde konum aldıkları, katılanın olay yerine gelmesi ile birlikte sanık ...'nun hemen ...Market'e doğru koşarak uzaklaştığı, bu sırada sanık ...'in saklandığı otobüs durağının arkasından çıkarak eşi ...'nun peşinden araçtan inen katılan ...'ya yanında getirdiği tabanca ile hiçbir şey söylemeksizin doğrudan en az 4 el ateş etmesi ve kaçmasıyla sonuçlanan eylemini önceden yaptıkları plana istinaden sebatla işlediği, ancak sanıkların elinde olmayan sebeplerle ölüm neticesinin gerçekleşmediği, dolayısıyla sanıkların tasarlayarak kasten öldürme suçuna teşebbüsten sorumlu oldukları kabul edilmelidir.

Bu itibarla, Yerel Mahkemece kurulan ve sanıkların tasarlayarak kasten öldürme suçuna teşebbüsten sorumlu oldukları yönündeki direnmeye konu mahkûmiyet hükmünün isabetli olduğuna karar verilmelidir Çoğunluk görüşüne katılmayan üç Ceza Genel Kurulu Üyesi; sanıkların suçu tasarlayarak işlemedikleri yönünde karşı oy kulanmışlardır.

2- Sanıklar hakkında TCK'nın 35/2. maddesi uyarınca teşebbüs nedeniyle belirlenen cezanın makul düzeyde olup olmadığı;

Bu itibarla, Yerel Mahkemece kurulan ve sanıkların tasarlayarak kasten öldürme suçuna teşebbüsten sorumlu oldukları yönündeki direnmeye konu mahkûmiyet hükmünün isabetli olduğuna karar verilmelidir Çoğunluk görüşüne katılmayan üç Ceza Genel Kurulu Üyesi; sanıkların suçu tasarlayarak işlemedikleri yönünde karşı oy kulanmışlardır.

2- Sanıklar hakkında TCK'nın 35/2. maddesi uyarınca teşebbüs nedeniyle belirlenen cezanın makul düzeyde olup olmadığı;

Sanıkların katılan ...'yı, 23.08.2012 tarihinde akşam saat 21.00-21.30 sıralarında buluşma yeri olan ve önünde otobüs durağı olan ...Market'in bulunduğu işlek bir cadde olan ... Caddesi'ne çağırdıkları, katılanın olay yerine gelmesi üzerine sanık ...'nun katılanı görür görmez araca binmek veya katılanla geliş amacıyla ilgili konuşmak yerine koşarak markete doğru kaçtığı, katılanın araçtan inmesi ile aynı anda otobüs durağının arkasına saklanan sanık ...'in doğrudan katılana yönelerek yanında getirdiği 7,65 mm çaplı mermi atan tabanca ile katılana 1-2 metre mesafeden en az 4 el ateş ederek katılanı karın bölgesinden ve sağ bacağından vurduğu ve hızla olay yerinden kaçtığı, katılanın aldığı isabet nedeniyle hemen hastaneye götürüldüğü ve batına nafiz yaralanması nedeniyle hayati tehlike geçirecek şekilde yaralandığı olayda;Sanık ...'in eşi ile birlikte işlemeye karar verdikleri suçu işlek olduğunu bildikleri bir cadde üzerinde gerçekleştirmek için kısa bir süreleri olduğunu öngördükleri, sanık ...'in katılana yakın mesafeden en az 4 el ateş etmesi ancak katılanın kendisini yol üzerinde bekleyen arkadaşının aracıyla derhal hastaneye götürülmesi nedeniyle ölüm neticesinin meydana gelmemesi, katılanın batına nafiz yaralanması nedeniyle iki kez ameliyat olması ve yoğun bakımda kalması, yaklaşık bir hafta sonra taburcu olması karşısında; meydana gelen zarar ve tehlikenin ağırlığı dikkate alındığında, TCK’nın 35/2. maddesinde alt ve üst sınır olarak gösterilen 13 yıl ila 20 yıl hapis cezası arasında makul bir ceza takdir ve tayin edilmesi gerekirken, sanıklar hakkında alt sınıra yakın bir şekilde 15 yıl hapis cezası takdir edilerek eksik cezaya hükmolunmasında isabet bulunmadığı kabul edilmelidir.Bu itibarla, Yerel Mahkemece her iki sanık hakkında kurulan direnmeye konu mahkûmiyet hükümlerinin, TCK'nın 35/2. maddesi uyarınca belirlenen ceza miktarının makul düzeyde olmaması isabetsizliğinden bozulmasına karar verilmelidir.

Çoğunluk görüşüne katılmayan dört Ceza Genel Kurulu Üyesi; sanıklar hakkında teşebbüs nedeniyle TCK'nın 35/2 maddesi uyarınca hükmedilen ceza miktarının uygun olduğu yönünde karşı oy kulanmışlardır.

3- Sanık ...'ın tasarlayarak kasten öldürme suçuna teşebbüsten TCK'nın 37/1 maddesi uyarınca müşterek fail sıfatıyla mı yoksa TCK'nın 39. maddesi uyarınca yardım eden sıfatıyla mı sorumlu olacağı;

Çoğunluk görüşüne katılmayan dört Ceza Genel Kurulu Üyesi; sanıklar hakkında teşebbüs nedeniyle TCK'nın 35/2 maddesi uyarınca hükmedilen ceza miktarının uygun olduğu yönünde karşı oy kulanmışlardır.

3- Sanık ...'ın tasarlayarak kasten öldürme suçuna teşebbüsten TCK'nın 37/1 maddesi uyarınca müşterek fail sıfatıyla mı yoksa TCK'nın 39. maddesi uyarınca yardım eden sıfatıyla mı sorumlu olacağı;

Sanık ...'nun katılan ...'yı olay yerine, yanında eşi varken tanımadığı birinin cep telefonunu kullanmak suretiyle çağırması üzerine eşi olan diğer sanık ...'ın saklandığı yerden çıkarak doğrudan ateş etmek suretiyle öldürmeye teşebbüs ettiği olayda;

Sanık ...'nun katılan ...'nın daha önceden tanımadığı birinin cep telefonunu kullanmak suretiyle olay yerine çağırması yönündeki eyleminin, sanık ...'in katılana yönelik asıl fail olarak işlediği tasarlayarak kasten öldürmeye teşebbüs suçunun işlenmesine bir katkı sunduğunun sabit olması, ancak sunulan bu katkının; sanık ...'nun katılanın olay yerine geldiğini görür görmez önceden yapılan plana göre markete kaçması nedeniyle asıl fail olan eşinin katılana yönelik gerçekleştirdiği silahla ateş etme eylemini birlikte gerçekleştirmeye veya eylem üzerinde fiili bir hâkimiyet kurmaya elverişli olmaması, öte yandan sanık ...'nun markete kaçarken eşinin katılanı öldürmesi için bir şey söylememesi nedeniyle sanık ...'nun asıl fail ...'in suçu işlediği andaki iradesi üzerinde bir hâkimiyet kurduğunun da dosya kapsamından hiçbir şüpheye vermeyecek şekilde ispatlanamaması karşısında;

Sanık ...'nun, suçun işlenmesinden önce katılanı olay yerine çağırması ve katılan gelir gelmez olay yerinden koşarak kaçması şeklinde gerçekleşen katkı mahiyetindeki eyleminin, sanık ...'in daha önce kendisini tanımayan katılana karşı suç işlemesini kolaylaştırarak yardım etmek suretiyle iştirak niteliğinde olması nedeniyle, sanık ...'nun TCK'nın 39/2-c maddesi kapsamında yardım eden olarak sorumlu olduğu kabul edilmelidir.

Bu itibarla, Yerel Mahkemece sanık ... hakkında TCK'nın 37/1 maddesi uyarınca sorumlu olduğuna dair direnmeye konu mahkûmiyet hükmünün bozulmasına karar verilmelidir.

4- Sanık ...'ın hakkında TCK'nın 29. maddesinde düzenlenen haksız tahrik indiriminin uygulanma şartlarının bulunup bulunmadığı;

Bu itibarla, Yerel Mahkemece sanık ... hakkında TCK'nın 37/1 maddesi uyarınca sorumlu olduğuna dair direnmeye konu mahkûmiyet hükmünün bozulmasına karar verilmelidir.

4- Sanık ...'ın hakkında TCK'nın 29. maddesinde düzenlenen haksız tahrik indiriminin uygulanma şartlarının bulunup bulunmadığı;

Sanık ... ile katılan ... arasında ile suç tarihinden yaklaşık 3 ay önce internet üzerinden tanışmaları üzerine duygusal bir birliktelik başlaması üzerine sanık ...’nun içinde bulunduğu duygusal zaaf nedeniyle katılana eşinden habersiz şekilde 9.000 TL ila 15.000 TL arasındaki bir miktarda para vermesi, sanık ...'nun katılanla arasındaki ilişki bittikten sonra verdiği parayı geri istemesi üzerine katılanın parayı geri vermek için sanık ...'dan kendisi ile tekrar cinsel ilişkiye girerek kendisini tatmin etmesi gerektiğini söylemesi, ...'nun eşi sanık ...’in gerek bu duygusal ilişkiden gerekse borç para hususundan sonradan haberdar olması nedeniyle psikolojik tedavi görmeye başlaması ve 27.07.2012 tarihinde eşine boşanma davası açması, katılan ...'nın sanık ...'ya gerek boşanma davası öncesinde gerekse boşanma davası görüldüğü sırada katılan tarafından gönderilen cinsel içerikli mesajların sanık ... tarafından 13.08.2012 tarihinde Cumhuriyet Başsavcılığına yapılan suç duyurusu sırasında tutanağa geçirilmesi, boşanma davasının ise 17.08.2012 tarihinde sanık ...'in feragat etmesi nedeniyle sona ermesi karşısında;

Sanık ...'nun katılan ile suç tarihinden yaklaşık 3 ay kadar önce evlilik dışı duygusal bir ilişkisi bulunması ile bu ilişkinin sanık ... tarafından öğrenilmesi üzerine bitmesinden sonra katılana verdiği parayı geri istemesinin farklı konular olduğu, sanık ...'nun evli olmasına rağmen katılanla duygusal bir ilişki yaşamasının kendisine karşı boşanma davası açılmasına sebebiyet verecek derecede haksız bir zeminde bulunduğunu gösterdiği, ancak katılan ...'nın bu evlilik dışı ilişkinin sanık ... üzerinde yarattığı zor durumdan faydalanarak para almasının ve ilişkiyi bitirdiğini açıklayan ...'dan aldığı borç parayı geri vermek için bu ilişkiye cinsel yönden de devam etmeye zorlamasının katılan tarafından sanığa yönelen konusu farklı ve yeni bir haksız davranış oluşturduğu, keza sanık ...'nun bu nedenle katılan hakkında boşanma davası devam ederken suç duyurusunda bulunduğu, dolayısıyla sanık ...'nun katılan ile kurduğu duygusal ilişkisini bitirmesi üzerine katılan ...'nın hâlen sanığa parasını geri vermemesi yönündeki haksız fiili nedeniyle duyduğu öfkenin etkisi altında eşi ...'in olay yerinde olduğunu söylemeyerek katılanı olay yerine çağırması şeklinde gerçekleşen yardım etme eylemini haksız tahrik altında işlediği kabul edilmelidir.

Bu itibarla, Yerel Mahkemece sanık ... hakkında kurulan direnme kararına konu hükmün, Özel Dairenin bozma ilamındaki gerekçeyle, sanık ... hakkında TCK'nın 29. maddesinde düzenlenen haksız tahrik indiriminin asgari oranda uygulanmaması isabetsizliğinden bozulmasına karar verilmelidir.

SONUÇ:

Açıklanan nedenlerle;

Bu itibarla, Yerel Mahkemece sanık ... hakkında kurulan direnme kararına konu hükmün, Özel Dairenin bozma ilamındaki gerekçeyle, sanık ... hakkında TCK'nın 29. maddesinde düzenlenen haksız tahrik indiriminin asgari oranda uygulanmaması isabetsizliğinden bozulmasına karar verilmelidir.

SONUÇ:

Açıklanan nedenlerle;

1- ... Anadolu 6. Ağır Ceza Mahkemesinin 09.03.2015 tarihli ve 540-80 sayılı direnme kararına konu hükümlerinin, sanıkların katılana yönelik teşebbüs aşamasında kalan kasten öldürme suçuna konu eylemlerini tasarlayarak işledikleri yönündeki gerekçesinin İSABETLİ OLDUĞUNA, ancak sanıklar hakkında teşebbüs nedeniyle belirlenen cezanın miktarı, sanık ...'nun suça iştirak niteliğindeki eyleminin nitelendirilmesi ve haksız tahrik uygulanmamasına dair gerekçelerinin İSABETLİ OLMADIĞINA,

2- Yerel Mahkemenin direnme kararına konu hükümlerinin, sanıklar hakkında tasarlayarak kasten öldürme suçuna teşebbüsten 13 yıldan 20 yıla kadar hapis cezası öngören TCK'nın 35/2. maddesinin uygulanması sırasında zarar veya tehlikenin ağırlığına göre; alt ve üst sınırlar arasında makul bir ceza tayini yerine alt sınıra yakın şekilde 15 yıl hapis cezası takdir edilerek eksik ceza verilmesi, sanık ...'ın katılanı olay yerine çağırması yönündeki eylemi nedeniyle TCK'nın 39/2-c maddesi uyarınca sorumlu olması gerekirken TCK'nın 37/1 maddesi uyarınca hüküm kurulması ve sanık ... hakkında TCK'nın 29. maddesi uyarınca asgari oranda haksız tahrik indirimi yapılmaması isabetsizliklerinden BOZULMASINA,

3- Dosyanın, mahalline gönderilmesi için Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİ EDİLMESİNE, 02.11.2022 tarihinde yapılan müzakerede, tasarlama ve teşebbüs nedeniyle belirlenen ceza miktarı yönünden oy çokluğuyla, yardım eden sıfatıyla iştirak ve haksız tahrik yönünden oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/13380, Karar No: 2015/8958, Tarih: 14.05.2015

**7. Hukuk Dairesi         2015/13380 E.  ,  2015/8958 K.**

**"İçtihat Metni"**

Asliye Hukuk Mahkemesi

(İş Mahkemesi Sıfatıyla)

Dava Türü : Alacak

Aynı tarihte temyiz incelemesine tabi tutulan seri dosya kapsamları nazara alındığında; davacıların davalı işyerinde farklı birim ve işlerde çalıştıkları anlaşılmaktadır. Dosya içerisinde hizmet alım sözleşmeleri bulunmadığından davacı ve arkadaşlarının hangi hizmet alım sözleşmesi ya da sözleşmelerine dayanılarak davalıya ait işyerinde çalıştıkları anlaşılamamıştır. Gerek söz konusu eksikliğin giderilmesi gerekse de dosyaların temyiz incelemelerinin daha hızlı ve etkin yapılabilmesi amacıyla; Orhaneli Termik Santralinde çalışan ve muvazaa tespitli olarak alacak davası açan tüm işçilerin, santralin hangi biriminde ve hangi işte çalıştığının liste halinde bildirilmesi, yine bu işçiler hangi hizmet alım sözleşmesi ile davalıya ait işyerinde çalışıyor ise ilgili hizmet alım sözleşmelerinin düzenlenecek liste üzerine kaydedilmesi, denetim yapılabilmesi amacıyla da işçilerin görev belgeleri ve talep konusu döneme ait tüm hizmet alım sözleşmelerinin (teknik ve idari şartnamaler de dahil olmak üzere) belge karmaşasının önüne geçilmesi amacıyla işyerinin birimlerine göre yapılacak tasnife ve kronolojik sıralamaya dikkat edilmek suretiyle CD ortamına kaydedilerek gönderilmesi için dosyanın mahkemesine GERİ ÇEVRİLMESİNE, 14/05/2015 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2022/13931, Karar No: 2024/11529, Tarih: 25.11.2024

**4. Hukuk Dairesi         2022/13931 E.  ,  2024/11529 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi

SAYISI : 2022/449 D.İş - 2022/449

İtiraz Hakem Heyeti kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davalıya Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) Poliçesi ile sigortalı aracın 09.02.2020 tarihinde başvuranın sevk ve idaresindeki tescilsiz mobilet ile karıştığı trafik kazası sonucu davacının malul kalması nedeniyle fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak kaydıyla 4.000,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatı ve 1.000,00 TL bakıcı gideri olmak üzere toplam 5.000,00 TL'nin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiş; talebini 141.735,70 TL’ye yükseltmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; başvurunun usulüne uygun olmadığını, maluliyet raporunun hatalı olduğunu, kusuru kabul etmediklerini belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

III. UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ KARARI

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davanın kabulü ile 140.573,35 TL sürekli iş göremezlik tazminatı ile 1.162,35 TL geçici bakıcı gideri olmak üzere toplam 141.735,70 TL'nin 28.09.2021 tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davacıya ödenmesine karar verilmiştir.

IV. İTİRAZ

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekilince itiraz edilmesi üzerine; İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; itirazın vekalet ücreti yönünden kısmen kabulüne karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde; usulüne uygun başvuru olmadığını, maluliyet raporunun geçersiz olduğunu, hükme esas alınamayacağını, tazminat hesaplamasının TRH 2010 Yaşam Tablosu ve %1,8 teknik faiz uygulanarak yapılması gerektiğini, aksi halde %1,65 teknik faizin kullanılmasını, bakıcı gideri tazminatının teminat dışında olduğunu, davacının yaralanması göz önüne alınarak ve sürücü belgesi bulunmaksızın araç kullandığından müterafik kusur indirimi uygulanması gerektiğini, uzlaşma olup olmadığının tespit edilmesi gerektiğini, uzlaşma olması halinde tazminat davası açılamayacağını belirterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

B. Gerekçe

Uyuşmazlık, davalı ... tarafından ZMSS poliçesi ile teminat altına alınan aracın karıştığı trafik kazası sonucu yaralanan davacının uğradığı sürekli iş göremezlik tazminatı ile geçici bakıcı gideri talebine ilişkindir.

B. Gerekçe

Uyuşmazlık, davalı ... tarafından ZMSS poliçesi ile teminat altına alınan aracın karıştığı trafik kazası sonucu yaralanan davacının uğradığı sürekli iş göremezlik tazminatı ile geçici bakıcı gideri talebine ilişkindir.

1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre, davalı vekilinin aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan ve yerinde görülmeyen sair temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2. Her ne kadar Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şarları A.2 maddesinin (i) fıkrasında Kurul Raporu: Usulüne uygun olarak tanzim edilen, 20/2/2019 tarihli ve 30692 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik ve Çocuklar İçin Özel Gereksinim Değerlendirmesi Hakkında Yönetmeliğe göre düzenlenen, sakatlık oranını, geçici iş göremezlik süresini ve bakıcı ihtiyacını gösterir kurul raporunu ifade ettiği belirtilmiş olsa da Çocuklar İçin Özel Gereksinim Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik incelendiğinde yönetmeliğin amacının terör, kaza ve yaralanmaya bağlı olarak çocuklar ile ilgili özel gereksinim alanlarının belirlenmesine yönelik raporun hazırlanmasına ilişkin usul ve esasları belirlemek olduğu anlaşılmaktadır. Yönetmeliğin 4. maddesinin (n) fıkrasında ise “Özel gereksinim” çocuğun toplumsal yaşama eşit katılabilmesi için bedensel ya da gelişimsel işlev kısıtlılığı olmayan bireylerden farklı sağlık, eğitim, rehabilitasyon, cihaz, ortez, protez, çevresel düzenlemeler ve diğer sosyal ve ekonomik haklara ve hizmetlere gereksiniminin olmasını ifade ettiği belirtilmiştir.

Yönetmeliğin 8. maddesinin (f) fıkrasında açıkça raporda engel oranının yazılmayacağının ifade edilmesi aynı zamanda yönetmeliğin EK.3 de bulunan Çocuklar İçin Özel Gereksinim Raporu (ÇÖZGER) Mevzuatla Uyum Arandığında Kullanılacak Tablo incelendiğinde engel oranı olarak %20 nin altındaki oranların gösterilmediği, Yönetmeliğin amacının engellilik oranları arasında çocukların özel gereksiniminin olup olmadığı ile ilgili olduğu oysa TBK 54. maddesi gereği kişinin bedensel zararının belirlenmesi için “Çalışma gücünün azalmasından ya da yitirilmesinden doğan kayıplar” belirlenerek küçüğün sürekli iş gücü kaybı oranının belirlenerek buna bağlı olarak bedensel zararları tespit edilmesi gerektiği anlaşıldığından çocukların trafik kazası sonucu sürekli sakatlık oranlarının tespitinde Çocuklar İçin Özel Gereksinim Değerlendirmesi Hakkında Yönetmeliğin uygulanma imkanın olmadığı ve Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik ve eklerinin uygulanması gerektiği anlaşılmaktadır.

Her ne kadar dosya içinde ki bilirkişi raporunda, Çocuklar İçin Özel Gereksinim Değerlendirmesi Hakkında Yönetmeliğin 14. maddesinde Özürlülük Ölçütü Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmeliğe atıf yaptığı gerekçesi ile sürekli iş göremezlik oranının Özürlülük Ölçütü Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmeliğe göre belirlendiği belirtilmiş ise de bu yönetmelik Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmeliğin 18. maddesi ile 20.02.2019 tarihinde yürürlükten kaldırıldığı için bu tarihten sonraki kazalarda bu yönetmeliğin uygulanma imkanı kalmamıştır. Bu nedenle Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik ve eklerine göre sürekli iş göremezlik oranın belirlenerek sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yanlış yönetmeliğe göre hazırlanan rapora göre hüküm kurulması bozmayı gerektirmiştir.

VI. KARAR

1. Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan sebeplerle davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının REDDİNE,

2. Yukarıda (2) numaralı bentte açıklanan sebeplerle davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan İtiraz Hakem Heyeti kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz harcının istek halinde davalıya iadesine,

Dosyanın mahkemeye gönderilmesine,25.11.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/117, Karar No: 2013/2441, Tarih: 14.02.2013

**(Kapatılan)21. Hukuk Dairesi         2013/117 E.  ,  2013/2441 K.**

**"İçtihat Metni"**

Davacı ... Vek. Av. ... ile davalı ... Vek. Av. ....l aralarındaki tazminat davası hakkında .. Mahkemesince verilen 24/02/2012 gün ve 9/35 sayılı kararın red onanmasına ilişkin dairemizin 15/05/2012 gün ve 9832/8221 sayılı ilamına karşı davacı vekili tarafından süresi içinde maddi hatanın düzeltilmesi yoluna başvurulmuş olmakla dosya incelendi. Gereği konuşulup düşünüldü.

K A R A R

Davacılar vekili 10.10.2012 tarihli dilekçesi ile Dairemizin 15.05.2010 gün ve 2012/9832E, 2012/8221K sayılı kararında, davacıların temyizinin süre yönünden reddine karar verildiği, oysa kısa kararda yargılama harç ve giderleri ile avukatlık ücreti yazalı bulunmadığından avukatlık ücretinin tayininde yapılan hatayı amaçlayan temyizin süresinde olduğunun kabulünün gerekeceğini maddi hatanın giderilmesini istemiştir.

... Mahkemeleri Kanununun 8/3. maddesi gereğince ... Mahkemelerinden verilen kararlara ve buna bağlı Yargıtay ilamına karşı karar düzeltme yolu kapalıdır. Ancak; Yargıtay onama ya da bozma kararlarında açıkça maddi hatanın bulunduğu hallerde, dosyanın yeniden incelenmesi mümkündür. Zira maddi yanılgıya dayalı olarak verilmiş onama ya da bozma kararları ile hatalı biçimde hak sahibi olmak, evrensel hukukun temel ilkelerine ters düştüğünden karşı taraf yararına sonuç doğurmamalıdır. Dairemizin giderek Yargıtay’ın yerleşmiş görüşleri de bu doğrultudadır.

Maddi yanılgı kavramından amaç; Hukuksal değerlendirme ve denetim dışında, tamamen maddi olgulara yönelik, ilk bakışta yanılgı olduğu açık ve belirgin olup, her nasılsa, inceleme sırasında gözden kaçmış ve bu tür bir yanlışlığın sürdürülmesinin Kamu düzeni ve vicdanı yönünden savunulmasının mümkün bulunmadığı, yargılamanın sonucunu büyük ölçüde etkileyen ve çoğu kez tersine çeviren ve düzeltilmesinin zorunlu olduğu açık yanılgılardır.

Uygulamada zaman zaman görüldüğü gibi, Yargıtay denetimi sırasında, uyuşmazlık konusuna ilişkin maddi olgularda, davanın taraflarında, uyuşmazlık sürecinde, uyuşmazlığa esas başlangıç ve bitim tarihlerinde, zarar hesaplarına ait rakam ve olgularda ve bunlara benzer durumlarda; yanlış algılanma sonucu, açık ve belirgin yanlışlıklar yapılması mümkündür. Bu tür açık hatalarda ısrar edilmesi ve maddi gerçeğin göz ardı yapılması, yargıya duyulan güven ve saygınlığı sarsacağı gibi, Adalete olan inancı ortadan kaldırır ve yok eder.

Bu nedenledir ki; Yargıtay; bu güne değin maddi yanılgının belirlendiği durumlarda soruna müdahale etmiş baştan yapılmış açık maddi yanlışlığın düzeltmesini kabul etmiştir. Kaldı ki kimi açık maddi yanılgıya dayalı ve yanlışlığı son derece belirgin haksız ve adaletsiz sonuçların giderilmesi kamu düzeni açısından zorunludur. Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 2002/10-895E ve 2002/838K, 2003/21-425E ve 2003/441K sayılı kararları da bu doğrultudadır.