muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2015/15827, Karar No: 2015/17276, Tarih: 30.09.2015

Taraflar arasında davalı kuruma husumet yöneltilip yöneltilemeyeceği konusunda uyuşmazlık bulunmaktadır.

Somut olayda dava ... İdaresine karşı açılmış ise de yargılama esnasında yürürlüğe giren 6360 sayılı On Üç İlde Büyükşehir Belediyesi ve Yirmi Altı İlçe Kurulması ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun kapsamında ... İdaresi'nin tüzel kişiliği 30.03.3014 tarihi itibarıyla son bulmuştur. 6360 sayılı Yasanın Geçici 1. maddesinde kanunda yazılı devir,tasfiye ve paylaştırma işlemlerini yapmak üzere vali tarafından Devir, Tasfiye ve Paylaştırma Komisyonu kurulacağı; aynı yasanın 3. maddesinin 2. fıkrasında tüzel kişiliği son bulan ... İdarelerinin mahkemelerde süren davaları ile faaliyette bulundukları döneme ilişkin davalarda muahatabın devir işleminin yapılacağı ilgili kurum veya kuruluş olduğu ve yine aynı yasanın Geçici 1. maddesinin 5. fıkrasında tüzel kişilikleri kaldırılan ... İdarelerinin her türlü taşınır ve taşınmaz malları, hak, alacak ve borçlarının komisyon kararıyla ilgili kurum veya kuruluşa devredileceği yönünde düzenleme yapılmıştır. Tüm dosya kapsamında 6360 sayılı Yasadaki bu düzenlemelere binaen ... tarafından kurulan Devir, Tasfiye ve Paylaştırma Komisyonu'nun kararı ile kararda belirtilen listedeki davalar ile listede yazmasa dahi ... İdaresi'nden emekli olan işçilere ait davaların ... Büyükşehir Belediyesine devredilmesi yönünde idari bir işlemin yapıldığı anlaşılmaktadır. Buna göre açılan dava tüzel kişiliği sona ermiş olan ... İdaresinin borcuna ilişkin olup, bu borcun 6360 sayılı Yasaya uygun olarak ...nce kurulan Devir, Tasfiye ve Paylaştırma Komisyonu kararı ile dava dışı ... Büyükşehir Belediyesi'ne devredildiği ve husumetin ... Büyükşehir Belediyesine yöneltilmesi gerektiği açıktır. Yapılacak iş, dava dilekçesi gerçek hasım olan ... Büyükşehir Belediyesi'ne tebliğ edilmek suretiyle taraf teşkili sağladıktan sonra yargılamaya devam edilmeli ve çıkacak sonuca göre karar verilmelidir. Mahkemece bu husus gözetilmeksizin hatalı değerlendirme ile husumetin ...'ne yöneltilmesi gerektiğinin kabulüyle yazılı şekilde hüküm kurulmuş olması isabetli olmayıp bozma nedenidir.

SONUÇ: Temyiz olunan kararın yukarıda yazılı nedenle BOZULMASINA, bozma nedenine göre diğer hususların incelenmesine bu aşamada yer olmadığına, 30.09.2015 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/1296, Karar No: 2013/2597, Tarih: 19.04.2013

**23. Hukuk Dairesi         2013/1296 E.  ,  2013/2597 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :... Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki sıra cetveline şikayetin yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı şikayetin reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde şikayetçi vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

-K A R A R-

Şikayetçi vekili, müvekkilinin şikayet dışı takip borçlusundan olan alacağının tahsili için açtığı dava kapsamında, sıra cetvelinde bedeli paylaşıma konu taşınmaz üzerine üçüncü kişilere devrinin önlenmesi için ihtiyati tedbir konulduğunu, buna rağmen hacizli taşınmazın satıldığını, sonrasında düzenlenen sıra cetvelinde müvekkiline pay ayrılmadığını ileri sürerek, sıra cetvelinin kaldırılmasına veya sıra cetvelinde müvekkiline ikinci sırada pay ayrılacak şekilde düzeltilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Şikayet olunanlar vekili, sıra cetvelinin doğru olarak düzenlendiğini, söz konusu ihtiyati tedbirin satışa engel olmadığına dair ... hukuk mahkemesinin kesinleşmiş kararı bulunduğunu, ihtiyati tedbirin sıra cetvelinde değerlendirilemeyeceği gibi lehine tedbir verilen kişinin de sıra cetveline itiraz hakkının bulunmadığını savunarak, şikayetin reddine karar verilmesini istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma, toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre; satış işlemlerinde ve şikayete konu sıra cetvelinde bir usulsüzlük bulunmadığı gerekçesiyle, şikayetin reddine karar verilmiştir.

Kararı, şikayetçi vekili temyiz etmiştir.

Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, şikayetçi vekilinin temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle, şikayetçi vekilinin tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun bulunan ... mahkemesi kararının İİK’nun 366. maddesi uyarınca ONANMASINA, aşağıda yazılı onama harcının temyiz edenden alınmasına, kararın tebliğinden itibaren ... gün içerisinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, ....04.2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/1852, Karar No: 2014/9417, Tarih: 10.07.2014

**14. Ceza Dairesi         2014/1852 E.  ,  2014/9417 K.**

**"İçtihat Metni"**

Tebliğname No : 14 - 2012/245385

MAHKEMESİ :Karşıyaka 1. Ağır Ceza Mahkemesi

TARİHİ : 21.05.2012

NUMARASI : 2008/245 Esas, 2012/184 Karar

SUÇ : Beden veya ruh sağlığını bozacak şekilde nitelikli cinsel saldırı

Mahalli mahkemece bozma üzerine verilen hüküm temyiz edilmekle dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Karşıyaka 1. Ağır Ceza Mahkemesinin 10.06.2013 tarihli yazı içeriği ile hükümden sonra dosyaya A.. S.. ve Adnan İşçi tarafından sunulan dilekçelere göre; sanık hakkında 21.05.2012 tarihli hükmün verilmesinden sonra A.. S.. isimli şahsın 24.07.2012 tarihli dilekçesiyle, anılan suçla alakası olmadığını, kimliğinin çalınması nedeniyle suçta kullanılmış olabileceğini belirttiği ve aynı tarihte savcılığa şikâyette bulunduğu, bunun üzerine yapılan soruşturma neticesinde A.. S..'ın kimliğini kullanan ve nitelikli cinsel saldırı suçunu asıl işleyen kişinin Adnan İşçi olduğu iddiasıyla bu şahıs hakkında nitelikli cinsel saldırı ve iftira suçlarından kamu davasının açıldığı, aynı zamanda Adnan İşçi isimli şahsın da 09.05.2013 tarihli dilekçesiyle A.. S.. isimli şahsın kimliğini kullandığını belirttiğinin anlaşılması karşısında, nitelikli cinsel saldırı suçunu gerçekleştiren asıl failin tespiti ve sonucuna göre bir karar verilmesi lüzumu,

Bozmayı gerektirmiş, sanık müdafiin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görüldüğünden, esası incelenmeyen hükmün 5320 sayılı Kanunun 8/1. maddesi gözetilerek 1412 sayılı CMUK.nın 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, 10.07.2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2021/8647, Karar No: 2022/1691, Tarih: 28.02.2022

**8. Hukuk Dairesi         2021/8647 E.  ,  2022/1691 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

DAVA TÜRÜ : Kadastro Tespitine İtiraz Ve Tescil

Taraflar arasında görülen ve yukarıda açıklanan davada yapılan yargılama sonunda Mahkemece, davanın reddine karar verilmiş olup hükmün davacılar vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine; dosya incelendi, gereği düşünüldü:

K A R A R

Kadastro sırasında, ... ilçesi ... köyü çalışma alanında bulunan 101 ada 1 parsel sayılı taşınmaz, orman niteliği ile Hazine adına tespit edilmiştir.

Davacılar ... ... ve ..., tapu kaydı ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak Kadastro Mahkemesinde ayrı ayrı dava açmışlardır.

Kadastro Mahkemesince, dava dosyalarının birleştirilmesi ve “Keşif giderlerinin yatırılmaması nedeniyle ispatlanamayan davanın reddine karar verilmiş ise de, keşif giderlerine ilişkin olarak oluşturulan usul ve yasaya aykırı ara kararı esas alınarak karar verilmesinin isabetsizliğine" değinilen bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonunda, davacıların talebine konu yerin kadastro sırasında dere yatağı olarak tescil harici bırakılan alanda kaldığı ve hakkında kadastro tutanağı düzenlenmediği anlaşıldığından mahkemenin görevsizliğine karar verilmiştir.

Görevsizlik kararı uyarınca dava dosyasının gönderildiği Asliye Hukuk Mahkemesinde yapılan yargılama sırasında ... Köyü Tüzel Kişiliğini temsilen köy muhtarı, çekişmeli taşınmazın köylülerin hayvanlarını otlatmada kullandığı mera niteliğinde olduğunu ileri sürerek harç yatırmak suretiyle davaya katılmış, ancak taşınmazın mera niteliği ile özel sicile kaydedilmesini istemeyip sadece gerçek kişi davacıların davalarının reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece yapılan yargılama sonunda, asıl ve birleşen davaların reddine, asli müdahil ... Köyü Tüzel Kişiliğinin tescil talebi olmadığından karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiş; hüküm, tüm davacılar vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1. Kadastro Mahkemesince verilen davanın reddine ilişkin ilk karar, asıl davanın davacısı ... ...’nın bizzat kendisine usulünce tebliğ edildiği halde adı geçen davacı tarafından temyiz edilmemiş ve anılan karar birleşen davanın davacısı ...’nın temyizi üzerine bozulmuştur. Temyize incelemesine konu eldeki davada da davanın reddine karar verilmiş olup, hüküm, birleşen davanın davacısı ... ile birlikte asıl davanın davacısı ... ... mirasçıları tarafından da temyiz edilmiş ise de, muris ... ... yönünden verilen ilk ret kararı temyiz edilmeyerek aleyhine kesinleştiğinden mirasçıların temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2. Birleşen davanın davacısı ...' nın temyiz itirazlarının incelenmesine gelince; Mahkemece eksik inceleme ve araştırma sonucunda karar verildiği gibi, verilen karar usul ve kanuna da aykırıdır. Şöyle ki; görevsizlik kararı öncesinde Kadastro Mahkemesinde yapılan keşif sonucu alınan fen bilirkişi raporunda çekişmeli taşınmazın 9.589,43 metrekare yüzölçümünde olduğu ve tamamının dere yatağı olarak tescil harici olarak bırakılan alanda kaldığı tespit edilmiştir. Görevsiz karanında sonra dava dosyasının gönderildiği genel mahkemede yapılan keşif sonrasında yapılan keşfe kaılan fen bilirkişi tarafından düzenlenen raporda ise, çekişmeli taşınmazın 12.749,06 metrekare yüzölçümünde olduğu ve bir kısmının 101 ada 1 sayılı orman parselinde, kalan kısmının da dere yatağı olarak tescil harici bırakılan alanda kaldığı tespit edilmiş olup, böylelikle her iki fen bilirkişi raporu arasında taşınmazın çapı bakımından farklılık oluştuğu anlaşılmaktadır. Mahkemece, genel mahkemede yapılan keşifteki fen bilirkişi raporuna itibar edilerek hüküm kurulmuş ise de, Kadastro Mahkemesinde yapılan keşifte, birleşen davanın davacısı ...' nın katılımı ve yer gösterimi üzerine dava konusu taşınmazın 9.589,43 metrekare olduğu fen bilirkişi raporuyla belirlenmiş ve adı geçen tarafından bilirkişi raporuna itiraz edilmemiş olduğundan, çekişmeli taşınmazın 9.589,43 metrekare yüzölçümünde olduğu birleşen davanın davacısı açısından kesinleşmiş olup, mahkemenin kabulü bu nedenle yerinde görülmemiştir.

Dosya kapsamına ve alınan bilirkişi raporlarına göre, çekişmeli taşınmazın orman sayılmayan yerlerden olduğu ve davacının dayandığı tapu kaydının çekişmeli taşınmazı kapsamadığı anlaşılmaktadır. Ne var ki; davacı eldeki davayı açarken, zilyetlik iddiasına da dayanmıştır. ... ve orman mühendisi bilirkişi raporlarında, taşınmazın bir kısmında 40 - 50 - 60 yaşlı 100-125 adet kavak ağaçlarının bulunduğu, kalan kısmının dere yatağında kaldığı, uzun yıllar tarımsal faaliyet yapılmadığı, kavak ağaçlarının bulunduğu kısmın taşkına maruz kalmadığı ancak diğer kısmın en az 10 yıl önce taşkına maruz kaldığı belirtilmesine rağmen; jeoloji bilirkişi raporunda, taşınmazın tamamının aktif dere yatağında kaldığı belirtilmiştir. Taşınmazın kavaklık olan bölümü haricinde kalan kısım yönünden bilirkişi raporları arasında aktif dere yatağında ve taşkına maruz kaldığı hususlarında çelişki bulunmadığından davanın reddine karar verilmesinde bir isabetsizlik bulunmamaktadır. Ancak, taşınmazın kavaklık olan bölümünde, taşınmaz üzerine kavak ağacı dikmek suretiyle sürdürülen zilyetlik, ekonomik amaca uygun zilyetlik olarak kabul edilebilir ise de, bu kısmın taşkın tehdidi altında olup olmadığı yönünde bilirkişi raporları arasında çelişki mevcuttur. Mahkemece söz konusu çelişki giderilmeden ve hava fotoğrafları üzerinde inceleme yapılmadan davanın tümden reddine karar verilmesi doğru görülmemiştir.

Hal böyle olunca; sağlıklı sonuca varılabilmesi için Mahkemece öncelikle, dava tarihinden 15-20-25 yıl öncesine ilişkin en az 3 farklı dönemde çekilmiş hava fotoğrafları tarihleri açıkça yazılmak suretiyle Harita Genel Müdürlüğü'nden getirilerek dosya arasına konulmalı, dosya bu şekilde ikmal edildikten sonra mahallinde, yaşlı, tarafsız, yöreyi iyi bilen, davada yararı bulunmayan şahıslar arasından seçilecek yerel bilirkişiler ve taraf tanıkları ile jeodezi ve fotogrametri mühendisi bilirkişisi, ... mühendisi bilirkişisi ve üç kişilik jeoloji mühendisi bilirkişi kurulu ve fen bilirkişisinin katılımıyla yeniden keşif yapılmalı ve yapılacak bu keşif sırasında dinlenilecek yerel bilirkişi ve tanıklardan, davaya konu taşınmaz bölümlerinin geçmişte ne durumda bulunduğu, ilk olarak ne zaman ve nasıl kullanılmaya başlandığı, kime ait olduğu, kimden nasıl intikal ettiği, imar-ihyaya konu edilip edilmediği, edilmiş ise ihyanın ne zaman başlayıp bitirildiği, asıl davanın davacısı ... ... yönünden verilen davanın reddi kararının temyiz edilmeyerek kesinleştiği de gözetilerek, davacı ... ... ve ...' nın kullandığı taşınmaz bölümlerinin nereler olduğu etraflıca sorulup maddi olaylara dayalı olarak açıklattırılmalı; bilirkişi ve tanık sözleri komşu parsel tutanak ve dayanakları ile denetlenmeli, dinlenen mahalli bilirkişi ve tanık beyanlarının çelişmesi halinde gerektiğinde yüzleştirme yapılmak suretiyle çelişki giderilmeye çalışılmalı; ... mühendisi bilirkişisinden, önceki tarihli bilirkişi raporu da irdelenmek ve taşınmazın farklı bölümlerinden gözlem çukurları açılıp toprak analizi yapılmak suretiyle, çekişmeli taşınmaz bölümlerinin toprak yapısını ve niteliğini, zirai durumunu, üzerinde sürdürülen zilyetliğin şeklini ve süresini, taşınmaz bölümleri üzerindeki bitki örtüsünü, taşınmaz bölümlerinin imar-ihyaya konu olup olmadığını ve imar-ihyanın tamamlandığı tarihi belirtir nitelikte, komşu parsellerle karşılaştırmalı değerlendirmeyi ve taşınmaz bölümlerinin değişik yönlerden çekilmiş fotoğraflarını da içerir, bilimsel esaslara ve somut verilere dayalı, ayrıntılı, gerekçeli rapor alınmalı; jeoloji mühendisi bilirkişi kurulundan, çekişmeli taşınmaz bölümlerinin tamamının aktif dere yatağında kalıp kalmadığı, taşkın tehdidi altında olup olmadığı hususlarında rapor alınmalı; fen bilirkişisinden, dava konusu taşınmaz bölümlerini, davacı ... ile ..

... ile ...’in kullandığı bölümleri ayrı ayrı gösterir ve keşfi takibe elverişli ayrıntılı rapor ve kroki düzenlemesi istenilmeli; jeodezi ve fotogrametri mühendisi bilirkişiden ise, hava fotoğrafları üzerinde stereoskop aletiyle inceleme yaptırılarak, taşınmaz bölümlerinin önceki ve şimdiki niteliğinin, imar-ihyaya en erken ne zaman başlanıldığının ve tamamlandığının, ekonomik amacına uygun olarak tarım arazisi niteliğiyle zilyetliğine ne zaman başlanıldığının belirlenmesine çalışılmalı; çekişmeli taşınmaz bölümleri ve çevresinde bulunan taşınmazların niteliğine ve fiziksel özelliklerine ilişkin mahkeme hakiminin gözlemi keşif zaptına aynen yansıtılmalı; keşifteki tanık ve yerel bilirkişi ifadeleri bilimsel esaslara ve maddi bulgulara dayanılarak hazırlanan söz konusu bilirkişi raporlarıyla denetlenmeli ve bundan sonra tüm deliller birlikte değerlendirilerek, dava konusu taşınmaz bölümlerinde davacı ... yararına kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği ile iktisap koşullarının gerçekleşip gerçekleşmediği belirlenerek, sonucuna göre karar verilmelidir.

Mahkemece, bu hususlar gözetilmeksizin, eksik araştırma ve incelemeye dayalı olarak karar verilmesi isabetsiz olduğundan, hükmün bozulmasına karar vermek gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle davacı ...’nın temyiz itirazları yerinde görüldüğünden kabulü ile usul ve kanuna aykırı olan hükmün 6100 sayılı HMK'nin Geçici 3. maddesi yollamasıyla 1086 sayılı HUMK'un 428. maddesi gereğince BOZULMASINA, taraflarca HUMK'un 440/I maddesi gereğince ... ilamının tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme isteğinde bulunulabileceğine, peşin harcın istek halinde temyiz edene iadesine, 28.02.2022 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2006/7981, Karar No: 2006/9570, Tarih: 01.05.2006

**12. Hukuk Dairesi         2006/7981 E.  ,  2006/9570 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Pendik İcra Mahkemesi

TARİHİ : 29/12/2005
Yargıtay — Esas No: 2015/11483, Karar No: 2016/6978, Tarih: 21.09.2016

**15. Ceza Dairesi         2015/11483 E.  ,  2016/6978 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Kamu malına zarar verme

HÜKÜM : TCK'nın 152/1-a, 152/2-a, 62/1, 53/1-3, 58/6-7 maddeleri uyarınca mahkumiyet

Sanık hakkında kamu malına zarar verme suçundan kurulan mahkumiyet hükmü o yer C. savcısı ve sanık tarafından temyiz edilmekle, dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Sanığın, hükümlü olarak bulunduğu...Ceza İnfaz Kurumu koğuşundaki birer adet masa ve sandalyeyi kırarak parçalara ayırdığı, bunun üzerine kurum idaresi tarafından başka bir koğuşa yerleştirildiği, ancak orada da gazete parçalarını tutuşturarak koğuşta bulunan yatağın kenarını bir miktar yakarak zarar verdiğinin iddia edildiği olayda;

Sanığın savunmasında Ruh ve Sinir Hastalıkları Hastanesi'nde psikolojik tedavi gördüğü ve bu yönde raporları olduğunu belirtmesi karşısında, sanığın suç tarihi itibariyle 5237 sayılı TCK'nın 32. maddesi gereğince, akıl hastalığı nedeniyle, işlediği fiilin hukuki anlam ve sonuçlarını algılayıp algılayamadığı veya bu fiille ilgili olarak davranışlarını yönlendirme yeteneğinin önemli derecede azalmış olup olmadığı yönünde Adli Tıp Kurumu'ndan rapor alınarak sonucuna göre hukuki durumunun belirlenmesi gerekirken eksik incelemeyle yazılı şekilde hüküm kurulması,

Kabule göre de;

1-Sanığın aynı gün içerisinde bulunduğu iki koğuşta yer alan eşyalara zarar vermek suretiyle , 5237 sayılı TCK'nın 43/1 maddesi kapsamında, aynı suç işleme kararıyla Kanun'un aynı hükmünü değişik zamanlarda birden fazla kez ihlal etmesi karşısında, sanık hakkında, zincirleme suç hükümleri gereğince cezanın arttırılması gerektiği gözetilmeden, tek bir suçtan hüküm kurularak eksik ceza tayini,

2-28/06/2014 tarih ve 29044 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 6545 sayılı Kanun'un 65. maddesiyle 5237 sayılı TCK'nın 152/2-son maddesinde yapılan değişikliğe göre, mala zarar verme suçunun yakarak, yakıcı veya patlayıcı madde kullanılarak işlenmiş olması halinde arttırım miktarının öngörüldüğü bölümde yer alan, “verilecek ceza iki katına kadar artırılır” cümlesindeki “iki katına” ibaresinin çıkartılarak yerine “bir katına” ibaresinin eklenmiş olması karşısında ve mahkumiyet kararındaki arttırım oranı da dikkate alınarak, söz konusu yasa değişikliğine göre sanığın hukuki durumunun değerlendirilmemesi,

Kanuna aykırı olup, sanık ve o yer C. savcısının temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükmün bu sebepten dolayı 5320 sayılı Kanun’un 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK’nın 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, 21.09.2016 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/5447, Karar No: 2012/9765, Tarih: 28.05.2012

**10. Hukuk Dairesi         2011/5447 E.  ,  2012/9765 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :İş Mahkemesi

No :827-1003

Dava, iş kazası sonucu meslek hastalığına yakalanan sigortalıya bağlanan gelirler ile yapılan ödemelerin 506 sayılı Yasanın 26. maddesi gereğince davalılardan tahsili istemine ilişkindir.

Mahkeme, ilamında belirtildiği şekilde davanın kısmen kabul kısmen reddine karar verilmiştir.

Hükmün, taraflar avukatları tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Davalılardan TKİ Orta Anadolu Linyitleri İşl. Bölge Müdürlüğüne ait kömür işletmesi işyerinde, daha sonra ... Elk. San. ve Tic. A.Ş. ne devredilen işyerindeki çalışmaları sonucu meslek hastalığına yakalanmış ve davacı Kurum tarafından gelir bağlanmış ve hastane gideri ödenmiştir. Davacı Kurum bağlanan gelirler ile, yapılan giderlerin davalılardan tahsilini talep etmiştir. Yargılama sırasında alınan kusur raporu alınmamış, aynı olay nedeniyle sigortalı tarafından, yine, aynı davalılar aleyhine açılan tazminat dosyasında, hükme esas alınan kusur raporu, bu dosyada da, esas alınarak hüküm kurulmuştur.

Meslek hastalığı işin niteliğine göre tekrarlanan bir sebeple veya işyerinde işin yürütüm şartları yüzünden ortaya çıkan ve sigortalıyı geçici veya sürekli şekilde hasta, sakat veya ruhen arızalı bırakan bir olgu olup, işveren bu konuda her türlü tedbiri almış olsa bile, işin ve işyerinin niteliği sebebiyle bu hastalığın ortaya çıkması muhtemel olduğundan, belli orandaki bir kaçınılmazlıktan söz edilmesi gerekeceği tartışmasızdır. Bu sebeple meslek hastalığındaki kaçınılmazlık kavramı ile, iş kazasında söz konusu olabilen kaçınılmazlık birbirinden farklı olup, buna ilişkin bilirkişi incelemesi de farklıdır.

506 sayılı Yasanın 26. maddesinde düzenlenmiş bulunan rücu davaları, sigortalının, yada, hak sahiplerinin alacağından bağımsız, kanundan doğan basit rücu hakkına dayalı olup; sigortalı veya haksahipleri tarafından tazmin sorumluları aleyhine açılan tazminat davalarında alınan, kusur tespitine ilişkin bilirkişi raporuyla ulaşılan sonuçlar, rücu davasında bağlayıcı nitelikte bulunmamakta; 506 sayılı Yasanın 26. maddesi çerçevesinde, işçi sağlığı ve iş güvenliği kuralları yönünden ayrıntılı irdeleme içermesi halinde güçlü delil olarak kabul edilebilmektedir.

Mahkemece, öncelikle sigortalının bütün çalıştığı işyerleri sigorta sicil dosyası getirtilerek tespit edilmeli, sigortalının, hangi işyerinde ne gibi işler yaptığı ve hangi ortamda çalıştığı, bu işyerlerindeki çalışmaların meslek hastalığına etkisi belirlenmeli, bu eksiklikler giderilmeli ve kusur irdelemesinde gözetilmeli; sigortalının işyerlerinde 32 yıldan daha kısa bir süre çalışması halinde, kaçınılmaz maluliyet oranı; çalışılan yıl sayısı: 32 yıl ortalaması ile çarpılarak kaçınılmaz maluliyet oranı belirlenmeli, sigortalının 18 yaşından sonra çalışmaya başlaması halinde ise; her yıl için 32 yıldan 3 yıl indirilerek kaçınılmaz maluliyet belirlenmeli, artık yaşlar için orantılama yoluyla indirime gidilmeli, ayrıca, meslek hastalığına dayalı rücu davalarında teselsül hükümlerine dayanılamayacağı gözetilerek, her işverenin, sadece kendi kusuru oranındaki maddi zarar miktarından sorumlu tutulması gerektiği göz önünde bulundurulmalıdır.

Ayrıca, meslek hastalığı hallerinde işveren, sigortalının işten ayrıldığı tarihteki meslekte kazanma güç kaybı oranı esas alınarak işverenlerin kusurunun belirlenmesi gerektiği husus da gözetilerek mahkemece, konunun uzmanı bilirkişilerden bu doğrultuda kusur raporu alınarak, hüküm verilmesi gerekirken, yetersiz ve bağlayıcılığı olamayan kusur raporuna dayanılarak karar vermesi isabetsizdir.

O hâlde, taraflar vekillerinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ:Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde davalılara iadesine, Üye ...'in muhalefetine karşı; Başkan ..., Üyeler; ..., ... ve ...'ın oyları ve oyçokluğuyla 28.05.2012 gününde karar verildi.

(M)

KARŞI OY

Sigortalı ... ...’ın çalıştığı Orta Anadolu Linyitleri İşletmesi, TKİ Genel Müdürlüğüne bağlı iken 30.06.2000 tarihi itibariyle Elektrik Üretim A.Ş.’ye devredilmiş, Bir gün sonra da 01.07.2000 tarihinde Bakanlar Kurulunun 01.03.1998 tarih, 98/1859 sayılı kararı ile ... Elektrik San. Tic. A.Ş.’ye devredilmiştir.

Sigortalı, belirtilen işverenler yanında çalışmış, 21.07.2004 tarihinde emekli olmuş, 13.04.2005 tarihinde de meslek hastalığına yakalandığı tespit edilmiştir. Davacı Kurum tarafından gelir bağlanmış ve hastane gideri ödenmiştir. Davacı kurum bağlanan gelirler ile yapılan giderlerin 506 sayılı Yasanın 26. Maddesi uyarınca davalılardan tahsilini talep etmiştir.

Meslek hastalığı, işçinin işverenin emir ve talimatı (otoritesi) altında çalışmakta iken işin niteliğine göre yinelenen bir nedenle veya işin yürütüm koşulları nedeniyle maruz kaldığı bedeni veya ruhi arıza, biçiminde tanımlanmaktadır. İş kazasının aksine meslek hastalığı, ani bir olay değil, belli bir çalışma süresini kapsar.