muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2015/12811, Karar No: 2016/9817, Tarih: 27.12.2016

Davalı vekili, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, davanın reddine dair verilen kararın davacı vekilince temyizi üzerine karar Dairemizce onanmıştır.

Davacı vekili bu kez karar düzeltme isteminde bulunmuştur.

Dava, işletme hakkı devir sözleşmesine dayalı istirdat istemine ilişkin olup, dava dilekçesiyle, taraflar arasında akdedilen 24.07.2006 tarihli İşletme Hakkı Devir Sözleşmesinin 10. maddesi kapsamında davacı ... tarafından davalı ... adına tahsil edilip de davalı hesabına aktarılan fazla bedelin iadesi istenmiştir. Davacı ...’ın %100 hissesinin satışına ilişkin olarak Başbakanlık Özelleştirme İdaresi Başkanlığı ile .... Elektrik Dağıtım A.Ş. arasında 29.12.2010 tarihli Hisse Satış Sözleşmesi düzenlenmiştir. Adı geçen Hisse Satış Sözleşmesinin 9.4. maddesinde “Alıcı, ihale konusu hisseleri devraldığı tarihten önceki döneme ilişkin olarak İşletme Hakkı Devir Sözleşmesi'ndeki hükümler saklı kalmak kaydıyla, şirkete yapılmış olan her türlü işlemden kaynaklanan borç ve yükümlülüklerden, kayıtlara intikal etmemiş olsa dahi şirketin sorumlu olduğunu, bu hususlarda alınmış karar ve yapılmış sözleşmelerle ilgili olarak kendisinin veya şirketin İdareyi ve ...'ı ilzam edecek hiçbir başvuru ve rücu hakkının bulunmadığını kabul, taahhüt ve garanti eder.” hükmü düzenlenmek suretiyle İşletme Hakkı Devir Sözleşmesindeki hükümlerin saklı tutulduğu ifade edilmiştir. Dava açıklandığı gibi taraflar arasında düzenlenen İşletme Hakkı Devir Sözleşmesinin 10. maddesine dayalı fazla ödenen bedelin iadesi istemine ilişkin olduğuna göre uyuşmazlığın çözümünde işbu İşletme Hakkı Devir Sözleşmesinin hükümlerinin uygulanması suretiyle varılacak sonuca göre bir karar vermek gerekmektedir. Bu suretle, mahkemece, dava dışı Başbakanlık Özeleştirme İdaresi Başkanlığı ile ... Elektrik Dağıtım A.Ş. arasında imzalanan...’ın %100 hissesinin satışına ilişkin Hisse Satış Sözleşmesi nazara alınarak dava konusu ödemelerin davacı şirketin hisselerinin satışına ilişkin sözleşmenin imzalanmasından önce gerçekleştirildiği, bu ödemelerin, satış tarihinden önce kayıt altına alındığı ve şirkete ait mali tablolarda yer aldığı, dolayısıyla, davacı şirketin hisselerinin satıldığı tarihteki sermayesinin oluşumuna yansıdığı ve oluşan bu sermaye yapısının şirketin o tarihteki değerini ifade ettiği ve hisse satış sözleşmesinin imzalanması ile birlikte alıcı tarafından da davacı şirketin satış tarihindeki sermaye yapısının kabullenildiği, sermayenin oluşumuna ilişkin etkenler arasında dava konusu ödemelerin de yer aldığı, şirketin satış tarihindeki sermayesinin aynı zamanda şirketin hisselerinin değerini yansıttığı ve tarafların satış tarihi itibariyle şirketin hisselerinin değeri hususunda hisse devir sözleşmesi hükümleri kapsamında anlaşmaya vardıkları bunun doğal sonucu olarak da dava konusu fazla ödemelerin kabullenildiği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmesi doğru görülmemiştir.

Bu itibarla, yerel mahkeme hükmünün bozulması gerektiğinden davacı vekilinin karar düzeltme itirazlarının kabulüyle Dairemizin 23.06.2015 tarihli 2015/1249 Esas 2015/8619 Karar sayılı onama ilamının kaldırılarak, yukarıda anılan gerekçeyle mahkeme kararının bozulmasına karar vermek gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle davacı vekilinin karar düzeltme isteminin kabulü ile Dairemizin 23.06.2015 tarihli 2015/1249 Esas 2015/8619 Karar sayılı onama ilamının kaldırılarak, yerel mahkeme hükmünün BOZULMASINA, ödediği karar düzeltme, temyiz peşin ve temyiz ilam harcının isteği halinde karar düzeltme isteyene iadesine, 27/12/2016 tarihinde oyçokluğuyla karar verildi.

(M) (M)

KARŞI OY

Enerji sektöründeki özelleştirmelerin 4046 sayılı Kanun hükümleri çerçevesinde Özelleştirme İdaresi Başkanlığı tarafından gerçekleştirileceği 4628 sayılı yasa ile düzenlenmiş, 02.04.2004 tarih ve 2004/22 sayılı Özelleştirme Yüksek Kurulu Kararı ile ... özelleştirme kapsam ve programına alınmış, davacı şirketinde dahil olduğu 20 şirket, Türkiyedeki dağıtım bölgelerinde dağıtım lisansına sahip olarak 01.03.2005 tarihi itibariyle sermayesinin tamamı ...'a ait olmakla birlikte, ...'tan ayrı birer tüzel kişiliğe sahip olarak faaliyete başlamıştır.

... tarafından 20 adet dağıtım şirketi kurulduktan sonra herbiri ile ayrı ayrı 24.07.2006 tarihli İşletme Hakkı Devir Sözleşmesi imzalanmıştır.

Davacı şirket, tüm hisseleri davalı ...'a ait olmak üzere 29.12.2010 tarihine kadar faaliyet göstermiş, bu süreçte özelleştirme işlemleri yürütülmüş, özelleştirmenin tamamlanmasıyla birlikte davacı şirketin hisselerinin tamamı ... Elektrik Dağıtım A.Ş.'ye devredilerek 29.12.2010 tarihli hisse satış sözleşmesi akdedilmiştir.

Dava konusu ödeme, davacıya ait hisselerin tamamının kamuya ait olduğu, 29.12.2010 tarihli hisse satış sözleşmesinden önce 2006, 2007, 2008, 2009 ve 30.10.2010 tarihlerinde yapılmıştır.

Özelleştirme aşamasında 31.10.2010 tarihinde ... Elektrik Dağıtım A.Ş. tarafından düzenlenen ve beyan edilen devre esas mizan kayıtları temel alınarak “devre esas” bilanço düzenlemeleri yapılmak suretiyle geçmişe yönelik borç ve alacak işlemleri kesinleştirilmiş olup dava konusu ödeme bilançoda yer almaksızın işlemler ikmal edilmek suretiyle......'ın özel sektöre devri gerçekleştirilmiştir.

Bu halde, devre esas bilanço düzenlemeleri yapılmak suretiyle geçmişe yönelik borç ve alacak işlemleri kesinleştirildiğinden, davalı ...'tan geçmiş döneme ilişkin herhangi bir talepte bulunulamaz.

Bu halde, devre esas bilanço düzenlemeleri yapılmak suretiyle geçmişe yönelik borç ve alacak işlemleri kesinleştirildiğinden, davalı ...'tan geçmiş döneme ilişkin herhangi bir talepte bulunulamaz.

Keza, 29.12.2010 günlü Hisse Satış Sözleşmesi'nin 9.3 maddesinde de “alıcının, basiretli bir tacir gibi davranmak suretiyle” ...... şirketlerin sözleşme tarihi itibariyle mevcut ve fiziki durumunu bilerek hisseleri devir ve teslim aldığı, şirketler hakkında kendisine verilen bilgilerin gerçek durumu yansıtmadığı veya benzer iddiaları ileri süremeyeceği, hisselerin devrinin gerçekleşmesinin ardından, ayıba ve zapta karşı tekeffül hükümleri başta olmak üzere yürürlükteki mevzuat kapsamında herhangi bir fiili veya hukuki nedene dayanarak talepte bulunamayacağı .....” hükmü karşısında da davalının sorumluluğundan söz edilmesi mümkün değildir.

Diğer taraftan 29.12.2010 günlü sözleşmenin 9.4 maddesinde düzenlenen “şirketlerde yapılmış olan her türlü işlemden kaynaklanan borç ve yükümlülüklerden ,kayıtlara intikal etmemiş olsa dahi şirketlerin sorumlu olduğu, bu hususlarda alınmış karar ve yapılmış sözleşmelerle ilgili olarak alıcının ve şirketlerin idare ve ...'ı ilzam edecek hiçbir başvuru ve rücu hakkı bulunmadığı” hükmü de davalının sorumluluğunun olmadığını göstermektedir.

Hisselerin tamamının davalıya ait olduğu 29.12.2010 tarihi öncesi, yapılan ödeme nedeniyle davacının (devir öncesi) 24.07.2006 tarihli İşletme Hakkı Devir Sözleşmesi'ne istinaden daha sonra düzenlenen 29.12.2010 tarihli hisse devir sözleşmesinin yukarıda belirtilen 9.2, 9.4 maddeleri karşısında, hisseleri tamamen el değiştiren davacının, kendisi tarafından yapılmayan ödemeyi, kesinleşen devre esas bilanço karşısında davalıdan talep etmesi hukuken mümkün değildir.

Aksi düşüncenin kabulü, davacı yönünden sebepsiz zenginleşme, davalı yönünden ise ikinci kez aynı parayı ödeme sonucu doğuracaktır.

Öte yandan, 29.12.2010 tarihli sözleşme ile şirketin %100 hissesinin devri ile gerçekleşen ticari işletme devri ve bu devrin sonucu olan, işletmeye ait malvarlığının aktiflerinin yanı sıra, pasiflerinin de devrini kapsayacağı, değerlendirilmeden karar verilmesi de doğru olmamıştır.

Sonuç olarak, taraflar arasındaki uyuşmazlığın 24.07.2006 tarihli İşletme Hakkı Devir Sözleşmesi kapsamında bulunmaması, 29.12.2010 günlü Hisse Satış Sözleşmesi hükümlerine göre çözümlenmesi gerektiğinden, 29.12.2010 günlü sözleşmeden önce gerçekleşen 2006, 2007, 2008, 2009 ve 30.10.2010 günlü dava konusu ödemelerden dolayı, 29.12.2010 tarihli sözleşmenin 9.3 ve 9.4 maddeleri gereğince, davalının sorumluluğu bulunmadığından, davanın reddine ilişkin yerel mahkeme kararını onayan Dairemiz kararının, karar düzeltme isteminin kabulü ile yazılı gerekçede belirtilen nedenlerle bozulmasına ilişkin sayın çoğunluk görüşüne karşıyız.
Yargıtay — Esas No: 2024/5699, Karar No: 2025/10, Tarih: 16.01.2025

**1. Hukuk Dairesi         2024/5699 E.  ,  2025/10 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI : 2015/652 E., 2016/369 K.

DAVALILAR : Hazine, Tuzla Köy Tüzel Kişiliği

Mahkemece bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonunda davanın kabulüne karar verilmiş, kararın davalı Hazine vekili ile dahili davalı ... vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı ...; hudutları dava dilekçesinde belirtilen yaklaşık 3-4 dönümlük taşınmazın babasından taksimen kendisine kaldığını, taşınmazın 30 yıldır malik sıfatıyla zilyetliğinde bulunduğunu, zaman zaman Oltu Çayı’nın taşkınına uğraması sebebiyle tescil harici kaldığını ileri sürerek taşınmazın adına tesciline karar verilmesini istemiştir.

II. CEVAP

1. Davalı Hazine vekili 20.06.2008 tarihli duruşmada; nizalı taşınmazın Devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan yerlerden olduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

2. Davalı ... Tüzel Kişiliği 09.07.2009 tarihli keşifteki beyanında; taşınmazın davacıya babasından taksimen kaldığını, davacının taşınmazı yonca, buğday, arpa ve patates ekmek suretiyle zilyet ettiğini, yukarısına 1953 yılında yol ve köprü yapıldıktan sonra derenin etkisini azalttığını belirtmiştir.

3. Dahili davalı ... vekili duruşmalardaki beyanında davanın reddine karar verilmesini istemiştir

III. MAHKEME KARARI

1. Oltu Sulh Hukuk Mahkemesinin 21.07.2009 tarihli ve 2008/63 Esas, 2009/233 Karar sayılı kararıyla; nizalı taşınmaz bölümünün değerinin Sulh Hukuk Mahkemesinin görev sınırının üzerinde olduğu gerekçesiyle Mahkemenin görevsizliğine, talep halinde dosyanın görevli ve yetkili Oltu Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiş; hüküm, temyiz edilmeksizin 31.08.2009 tarihinde kesinleşmiştir.

2. Oltu Asliye Hukuk Mahkemesinin 28.07.2010 tarihli ve 2009/175 Esas, 2010/153 Karar sayılı kararıyla; davacı tarafından, hükme esas alınan teknik bilirkişi raporunda (A), (B) ve (C) harfleri ile gösterilen taşınmaz bölümlerinin dava konusu edildiği, (A) harfi ile gösterilen bölümün tescil harici alanda, (B) ve (C) harfleri ile gösterilen bölümlerin ise tapulu taşınmazlar içerisinde kaldığı, dosya kapsamına göre nizalı taşınmaz bölümlerinin 50 yıldır sele maruz kalmadığı, davacı tarafından eklemeli şekilde 60 yılı aşkın zamandır tarım yapılmak suretiyle zilyet edildiği gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, fen bilirkişi Sadettin Oğuz tarafından düzenlenen 15.07.2009 havale tarihli bilirkişi raporuna ekli krokide (A) harfi ile gösterilen 3.101,034 metrekarelik bölümün çayır vasfıyla davacı adına kayıt ve tesciline, aynı raporda (B) ve (C) harfleri ile gösterilen taşınmazlar yönünden ise davanın reddine karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. İlk Bozma Kararı

1. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkeme kararına karşı süresi içerisinde davalı Hazine vekili tarafından temyiz başvurusunda bulunulmuştur.

2. Karar, Yargıtay 8. Hukuk Dairesinin 26.04.2012 tarihli ve 2011/7187 Esas, 2012/3428 Karar sayılı kararıyla; Oltu Kadastro Müdürlüğünün 28.05.2008 tarih, 1637 sayılı ve 22.10.2010 tarih, 248 sayılı yazılarında, dava konusu taşınmazın 1958 yılında kesinleşen kadastro çalışmalarında “dere yatağı” vasfı ile tescil harici bırakıldığının bildirildiği, kural olarak dere yataklarının Devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan yerlerden olduğu, aktif dere yatakları ile derenin etki alanında kalan yerlerin kazanılmasının mümkün bulunmadığı, ancak aktif dere yatağında ve etki alanında kalmayan bir yerin koşulları mevcut olduğu takdirde, niteliğine göre zilyetlik ve imar-ihya yoluyla kazanılabileceği, keşif mahallinde dinlenen yerel bilirkişi ve tanıklar Oltu Çayı üzerine köprü, yol ve set inşa edilmesi ile taşınmazın dere etkisinden kurtulduğunu, davacının babasının çit vurup ağaç dikip ve toprak taşıyarak taşınmazı ihya ettiğini bildirmiş olmasına rağmen, taşınmazın imar-ihya çalışmasının hangi tarihte başlayıp hangi tarihte bittiğinin belirlenmediği, ayrıca yöntemince hava fotoğrafı incelemesi de yapılmadığı belirtilerek açıklanan hususlarda araştırma ve inceleme yapılarak sonucuna göre karar verilmesi gereğine değinilmek suretiyle bozulmuştur.

B. Mahkemece Bozma Kararına Uyularak Verilen İlk Karar

Oltu Asliye Hukuk Mahkemesinin 20.09.2013 tarihli ve 2012/1119 Esas, 2013/983 Karar sayılı kararıyla; DSİ 8. Bölge Müdürlüğü'nün 04.03.2013 tarihli müzekkere cevabında Oltu Çayı kenarındaki arazilerin taşkınlardan korunması amacıyla 1991-1992-1993 yılları arasında istifsiz taş tahkimatlı sedde imalatı yapıldığı belirtildiğinden, dava tarihi itibariyle 20 yıllık zilyetlik süresinin gerçekleşmediği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

C. İkinci Bozma Kararı

1. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkeme kararına karşı süresi içerisinde davacı ile davalı Hazine vekili tarafından temyiz başvurusunda bulunulmuştur.

C. İkinci Bozma Kararı

1. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkeme kararına karşı süresi içerisinde davacı ile davalı Hazine vekili tarafından temyiz başvurusunda bulunulmuştur.

2. Karar, Yargıtay (Kapatılan) 16. Hukuk Dairesinin 31.10.2014 tarihli ve 2014/16505 Esas, 2014/12165 Karar sayılı kararıyla; tescil harici bırakılan taşınmaz şahıs taşınmazları ile çevrili olup sadece sedde yapım tarihi dikkate alınarak hüküm kurulamayacağı, Mahkemece Yargıtay bozma ilamına da uyulduğuna göre bozma ilamında işaret edilen hususların eksiksiz olarak yerine getirilmesi gerektiği belirtilerek Mahkemece dava konusu taşınmazın dava tarihi olan 2008 yılından önceki 20, 25 yılı kapsayacak şekilde iki ayrı tarihte çekilmiş hava fotoğrafları getirtilip dosya ikmal edildikten sonra jeodezi ve fotogrametri mühendisinden oluşacak uzman bilirkişiler kuruluna dosyanın tevdii ile taşınmazın 2008 yılından yaklaşık 20 ve 25 yıl öncesine ait iki farklı tarihte çekilmiş stereoskopik hava fotoğrafları üzerinde inceleme yaptırılması, taşınmazın niteliği ile taşınmazda tarımsal amaçlı zilyetliğin başlangıç tarihinin ayrı ayrı saptanması, bundan sonra tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmesi gereğine değinilmek suretiyle bozulmuştur.

D. Mahkemece Bozma Kararına Uyularak Verilen Temyize Konu Karar

Oltu Asliye Hukuk Mahkemesinin 13.04.2016 tarihli ve 2015/652 Esas, 2016/369 Karar sayılı kararıyla; davacının hükme esas alınan teknik bilirkişi raporunda (A), (B) ve (C) harfleri ile gösterilen taşınmaz bölümlerini dava konusu ettiği, (B) ve (C) harfleri ile gösterilen taşınmaz bölümlerinin dava dışı kişiler adına kayıtlı kadastro parselleri içerisinde, (A) harfi ile gösterilen taşınmaz bölümünün ise tescil harici alanda kaldığı, bu bölümde davacı lehine zilyetlikle iktisap koşullarının oluştuğunun anlaşıldığı gerekçesiyle davanın kabulüne, 10.07.2009 tarihli teknik bilirkişi raporunda (A) harfi ile gösterilen 3.101,03 metrekarelik taşınmaz bölümünün davacı ... adına tapuya kayıt ve tesciline karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkeme kararına karşı süresi içerisinde davalı Hazine vekili ile dahili davalı ... vekili tarafından temyiz başvurusunda bulunulmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1. Davalı Hazine vekili temyiz dilekçesinde; Mahkemece yeterli araştırma ve inceleme yapılmaksızın karar verildiğini, davacı lehine zilyetlikle iktisap koşullarının oluşmadığını ileri sürerek kararın bozulmasını istemiştir.

2. Dahili davalı ... vekili temyiz dilekçesinde; Mahkemece yeterli araştırma ve inceleme yapılmaksızın karar verildiğini, davacı lehine zilyetlikle iktisap koşullarının oluşmadığını ileri sürerek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Değerlendirme ve Gerekçe

Dava, tapusuz taşınmazın tescili istemine ilişkindir.

1. 1957 yılında Erzurum ili, Oltu ilçesi, Tuzla köyünde yapılan kadastro çalışmaları sonucunda nizalı taşınmaz bölümü dere yatağı vasfıyla tescil harici bırakılmıştır.

2. Dahili davalı ... vekili temyiz dilekçesinde; Mahkemece yeterli araştırma ve inceleme yapılmaksızın karar verildiğini, davacı lehine zilyetlikle iktisap koşullarının oluşmadığını ileri sürerek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Değerlendirme ve Gerekçe

Dava, tapusuz taşınmazın tescili istemine ilişkindir.

1. 1957 yılında Erzurum ili, Oltu ilçesi, Tuzla köyünde yapılan kadastro çalışmaları sonucunda nizalı taşınmaz bölümü dere yatağı vasfıyla tescil harici bırakılmıştır.

2. Mahkemece hükme esas alınan teknik bilirkişi raporunda (A) harfi ile gösterilen dava ve temyize konu nizalı taşınmaz bölümünde davacı lehine zilyetlikle iktisap koşullarının oluştuğu kabul edilmek suretiyle yazılı olduğu şekilde hüküm kurulmuş ise de yapılan araştırma, inceleme ve uygulama karar için yeterli bulunmamaktadır.

Dava, TMK'nın 713/1, 3402 sayılı Kadastro Kanunu'nun 14 ve 17. maddelerine dayalı, tapusuz taşınmazın tescili isteğine ilişkindir. 4721 sayılı TMK'nın 713/3. maddesi gereğince, tescil davalarında Hazine'nin yanında ilgili kamu tüzel kişiliklerine de husumet yöneltilmesi zorunludur. Yasal hasım konumundaki kamu tüzel kişileri davada taraf olmadan yargılamaya devamla hüküm kurulması isabetsizdir. Somut olayda dava, Hazine ve Tuzla Köyü Tüzel Kişiliği hasım gösterilerek açılmış ve yargılama sırasında ...’na husumet yaygınlaştırılmış ise de karar tarihinden önce yürürlüğe giren 6360 sayılı Kanun hükümleri uyarınca ...'nın da davada taraf olması gerektiği Mahkemece gözden kaçırılmıştır. Karar verildikten sonra hükmün, davada yer almayan ...'na tebliğ edilmiş olması da taraf teşkili eksikliğini gidermez. Bu nedenle davada taraf teşkilinin sağlandığından söz edilemez. Taraf teşkilinin sağlanması dava şartlarından olup bu koşul yerine getirilmeden davanın esasına girilmesi hukuken mümkün bulunmamaktadır. Öte yandan, Mahkemece nizalı taşınmaz bölümünün imar planı kapsamında kalıp kalmadığı belirlenmemiş, nizalı taşınmaz bölümünün bulunduğu yerde 3402 sayılı Kadastro Kanunu’nun 22/a maddesi uyarınca uygulama kadastrosu çalışması yapıldığı halde, nizalı taşınmazların sınırlarında bulunan taşınmazlara ait uygulama kadastrosu tutanakları ile güncel kadastro paftası getirtilip dosya arasına alınmamıştır.

Hal böyle olunca; Mahkemece, öncelikle davacı tarafa davasını ...'na da yöneltmesi için süre ve imkan tanınmalı, taraf teşkilinin sağlanması halinde, sözü edilen Büyükşehir Belediyesinden savunma ve delilleri sorulmalı, bildirdiği takdirde delilleri toplanılmalı; hükme esas alınan 10.07.2009 tarihli teknik bilirkişi raporu yazılacak müzekkerelere eklenmek suretiyle rapora ekli krokide (A) harfi ile gösterilen taşınmaz bölümünün imar planı kapsamında kalıp kalmadığı, imar planı kapsamında kalıyorsa ilk defa hangi tarihte, hangi imar planı kapsamına alındığı ve imar planının kesinleşme tarihinin ne olduğu ... ile ...'ndan ayrı ayrı sorularak alınacak yazı cevabı ve buna ilişkin tüm plan ve haritalar getirtilmeli, nizalı taşınmazın sınırlarında bulunan yeni 159 ada 104, 106, 107, 108, 124, 125 ve 126 parsel sayılı taşınmazlara ait uygulama kadastrosu tutanaklarının onaylı örnekleri ile söz konusu taşınmazları bir arada gösterir güncel pafta getirtilerek dosya arasına konulmalı, bundan sonra mahallinde yaşlı, tarafsız, yöreyi iyi bilen, davada yararı bulunmayan şahıslar arasından seçilecek üç kişilik yerel bilirkişi kurulu, taraf tanıkları, 3 kişilik ziraat mühendisi bilirkişi kurulu, jeolog bilirkişi, jeodezi ve fotogrametri mühendisi bilirkişi ile teknik bilirkişi huzuruyla yeniden keşif yapılmalıdır.

Keşif sırasında yerel bilirkişi ve tanıklardan nizalı taşınmaz bölümünün öncesinin kime ait olduğu, kim tarafından ne sıfatla ve ne şekilde kullanıldığı, taşınmazın imar-ihya edilip edilmediği, edilmişse imar-ihya faaliyetinin ne zaman tamamlandığı, davacı tarafından taşınmazın babasından kendisine kaldığı iddia edildiğine göre taşınmazın davacıya ne şekilde kaldığı (taksim, hibe, satış vs) hususları etraflıca sorulup maddi olaylara dayalı olarak açıklattırılmalı; teknik bilirkişiden keşfi izlemeye elverişli krokili rapor aldırılmalı; 3 kişilik ziraat mühendisi bilirkişi kurulundan, nizalı taşınmaz bölümünün toprak yapısı, eğimi, bitki deseni ve kullanım durumunun ne olduğunu belirten, taşınmazın değişik yönlerden çekilmiş fotoğrafları ile desteklenmiş somut verilere dayalı ayrıntılı rapor alınmalı; jeodezi ve fotogrametri mühendisi bilirkişiye dosya arasına aldırılan hava fotoğrafları üzerinde stereoskop aletiyle inceleme yaptırılarak nizalı taşınmaz bölümünün sınırlarını ve niteliğini, taşınmazda imar-ihya tamamlanmış ise tamamlandığı tarih ile üzerinde sürdürülen zilyetliğin başlangıcını, şeklini ve süresini belirtir şekilde rapor alınmalı; jeolog bilirkişiden nizalı taşınmaz bölümünün dere yatağı vasfında olup olmadığını veya dere yatağından kazanılıp kazanılmadığını, halen aktif dere yatağında kalıp kalmadığını, aktif dere yatağında değilse derenin etkisi altında kalan yerlerden olup olmadığını açıklayan gerekçeli rapor alınmalı; dava konusu taşınmaz imar planı içinde kalıyorsa imar planının kesinleşme tarihinin dava tarihinden önce olması halinde kesinleşme tarihine kadar, aksi halde dava tarihine kadar 3402 sayılı Kadastro Kanunu'nun 14. ve 17. maddelerindeki kazanma koşullarının davacı lehine oluşup oluşmadığı hususu üzerinde durulmalı, bundan sonra toplanan ve toplanacak tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre bir karar verilmelidir. Mahkemece bu hususlar gözetilmeksizin eksik inceleme ile yazılı olduğu şekilde hüküm kurulması isabetsiz olduğu gibi, nizalı taşınmaz bölümünün hangi vasıfla davacı adına tesciline karar verildiğinin hüküm yerinde gösterilmemiş olması dahi isabetsiz olup kararın açıklanan sebeplerle bozulmasına karar vermek gerekmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Davalı Hazine vekili ile dahili davalı ... vekilinin yerinde görülen temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün 6100 sayılı Yasa'nın geçici 3. maddesi yollaması ile 1086 sayılı HUMK'un 428. maddesi gereğince BOZULMASINA,Davalı Hazine harçtan muaf olduğundan bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde temyiz eden ...’na iadesine,Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,1086 sayılı HMUK’un 440/III-1. maddesi uyarınca karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere,16.01.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.