muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2024/931, Karar No: 2025/8207, Tarih: 17.03.2025

Kuruluş, amaç, örgüt yapılanması ve faaliyet yöntemleri (kapatılan) 16. Ceza Dairesinin 2015/3 Esas sayılı kararında anlatılan ve nihai amacı, Devletin Anayasal nizamını cebir ve şiddet kullanarak değiştirmek olduğu anlaşılan FETÖ/PDY terör örgütünün başlangıçta bir ahlak ve eğitim hareketi olarak ortaya çıkması ve toplumun her katmanının büyük bir kesimince de böyle algılanması, nihai amacını gerçekleştirecek güce ulaşana kadar bu amacını bir kısım mensuplarından ve toplumdan gizlemesi bu amaçla da kriminalize olmamaya özen göstermesi gerçeği de nazara alınmalıdır.

Bu açıklamalar ışığında somut olay değerlendirildiğinde;

Örgütün hiyerarşik yapısına dahil olduğuna dair herhangi bir bağlantı tespit edilemeyen sanığın, aşamalardaki savunmalarının aksine örgüt liderinin talimatı doğrultusunda ve terör örgütüne yardım etmek kastıyla Asya Katılım Bankasına para yatırdığına veya diğer bankacılık işlemlerini yaptığına dair dosyaya yansıyan her türlü şüpheden uzak kesin, yeterli ve inandırıcı delil bulunmaması karşısında, mevcut şüphenin sanık lehine değerlendirilmesi gerektiği gözetilmeden atılı suçtan sanığın beraati yerine yazılı şekilde mahkûmiyetine karar verilmesi,

Kanuna aykırı, sanık müdafiinin temyiz istemi bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan belirtilen sebepten dolayı hükmün 5271 sayılı CMK’nın 302/2 nci maddesi uyarınca BOZULMASINA, dava dosyasının, 5271 sayılı CMK’nın 304 üncü maddesi uyarınca İzmir 20. Ağır Ceza Mahkemesine, Yargıtay ilâmının bir örneğinin ise İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 2. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 17.03.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2024/3833, Karar No: 2025/2199, Tarih: 27.03.2025

**11. Hukuk Dairesi         2024/3833 E.  ,  2025/2199 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2022/324 Esas, 2024/579 Karar

KARAR : Ret

İLK DERECE MAHKEMESİ : Ankara 4. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi

SAYISI : 2020/388 E., 2021/333 K.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

KARAR

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin 1991 yılında kendi markası olan “... YATAK” ile yaylı yatak üretimi sektöründe faaliyet gösterdiğini, müvekkilinin “...” ibareli tescilli markaların sahibi olduğunu, davalı gerçek kişinin "... ..." markasının ilanına müvekkili itirazının kısmen reddedildiğini, taraf markalarının ayırt edilmeyecek kadar benzer olduğunu, davaya konu olan markada yer alan “...” ibaresinin markaya ayırt edicilik katmadığını, bu ibarenin zayıf nitelikte olduğunu, davaya konu olan markanın müvekkilinin markalarının devamı/serisi gibi algılanacağını, davalı gerçek kişinin müvekkilinin ... esas unsurlu markalarının itibar ve tanınmışlığından faydalanarak haksız kazanç sağlayacağını ileri sürerek Yeniden İnceleme ve Değerlendirme Kurulu'nun (YİDK)'in 2020-M-8536 sayılı kararının iptaline, 2019/57325 sayılı ... ibareli markanın hükümsüzlüğüne karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

1.Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; "..." markasının kullanımının davacının tekeline bırakılamayacağını, markaların biçim, düzenleme ve tertip tarzı itibariyle görsel, sescil ve anlamsal olarak ortalama tüketicileri iltibasa düşürecek derecede benzer olmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.

2.Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; müvekkili Kurum kararının usul ve yasaya uygun olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile toplanan deliller ve aldırılan bilirkişi raporuna göre davalının "..." ibareli marka başvurusu ile davacının "altınyatak+şekil" ve "Şekil+altınyatak" ibareli tescilli markaları arasında, dava konusu markanın kapsamında yer alan 20. sınıftaki tüm mallar ile 35. sınıfta yer alan bir kısım hizmetler yönünden ortalama tüketici kesimi nazarında görsel ve sescil benzerlik oluştuğu, taraf markaları arasında bu mal ve hizmetlerde 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu'nun (SMK) 6/1. hükmündeki iltibas koşulunun oluştuğu, belirtilen emtia dışında kalanlar açısından iltibas oluşmadığı, SMK'nın 6/5. hükmündeki tanınmışlık koşulunun kanıtlanmadığı, SMK'nın 6/6. hükmü anlamında ticaret ünvanı hakkı iddiasının ispatlanamadığı gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, dava konusu 2020-M-8536 sayılı YİDK kararının dava konusu edilen 2019/57325 sayılı markanın kapsamında yer alan ''20. Sınıftaki tüm mallar ile 35. Sınıfta yer alan “Reklamcılık, pazarlama ve halkla ilişkiler ile ilgili hizmetler, ticari ve reklam amaçlı sergi ve fuarların organizasyonu hizmetleri, reklam amaçlı tasarım hizmetleri; alıcı ve satıcılar için online pazaryeri (internet sitesi) sağlama hizmetleri. Büro hizmetleri; sekreterlik hizmetleri, gazete aboneliği düzenleme hizmetleri, istatistiklerin derlenmesi, büro makinelerinin kiralanması hizmetleri, bilgisayar veri tabanlarındaki bilginin sistematik hale getirilmesi, telefon cevaplama hizmetleri. İş yönetimi, idaresi ve bu konular ile ilgili danışmanlık, muhasebe ve mali müşavirlik hizmetleri, personel işe yerleştirme, işe alma, personel seçimi, personel temini hizmetleri, ithalat-ihracat acente hizmetleri, geçici personel görevlendirme (başkası adına fatura yatırma, vergi yatırma, trafik işlemleri gibi iş takibi) hizmetleri. Açık artırmaların düzenlenmesi ve gerçekleştirilmesi hizmetleri. Müşterilerin malları elverişli bir şekilde görmesi ve satın alması için 10.SINIF: Cerrahi, tıbbi, diş hekimliği ve veterinerlik için alet, cihaz ve mobilyalar. Yapay organlar ve protezler. Tıbbi ortopedik malzemeler: tıbbi korseler, ortopedik ayakkabılar, elastiki ve destekleyici bandajlar. Ameliyathane giysileri ve steril örtüler. Cinsel amaçlı aletler ve malzemeler. Prezervatifler (kondom/kaput).Biberonlar, biberon emzikleri, emzikler, bebekler için diş kaşıyıcılar. Tıbbi amaçlı bilezikler ve yüzükler, romatizma önleyici bileklikler ve yüzükler. 20. SINIF: .Yatak şilteleri, yastıklar, tıbbi amaçlı olmayan havalı yataklar ve yastıklar, deniz yatakları (kampçılar için uyku tulumları hariç).Aynalar. Arı kovanları, suni petekler ve petek çıtaları. Bebekler için ana kucakları, parmaklıklı oyun parkları (iç mekanlar için), bebek beşikleri, yürüteçler. Ahşap veya sentetik malzemeden mamul panolar, resimler, tablolar için çerçeveler, kimlik kartları, künyeler, isimlikler, etiketler

. 20. SINIF: .Yatak şilteleri, yastıklar, tıbbi amaçlı olmayan havalı yataklar ve yastıklar, deniz yatakları (kampçılar için uyku tulumları hariç).Aynalar. Arı kovanları, suni petekler ve petek çıtaları. Bebekler için ana kucakları, parmaklıklı oyun parkları (iç mekanlar için), bebek beşikleri, yürüteçler. Ahşap veya sentetik malzemeden mamul panolar, resimler, tablolar için çerçeveler, kimlik kartları, künyeler, isimlikler, etiketler. Ahşap veya sentetik malzemeden mamul ambalaj, nakliye ve depolama amaçlı variller, fıçılar, bidonlar, hazneler (depolar), kutular, ambalaj kapları, nakliye amaçlı konteynerler, sandıklar, taşıma paletleri, bunlarla birlikte kullanılan kapaklar. Ahşap veya sentetik malzemelerden mamul hırdavat (nalburiye) eşyası, mobilya bağlantıları, açma kapama tertibatları. Tahta, mantar, kamış, bambu, hasır, boynuz, kemik, fildişi, balina kemiği, istiridye kabuğu, kehribar, sedef, lületaşı, balmumu, plastik veya alçıdan mamul bu sınıfa dahil süs ve dekorasyon eşyaları: biblolar, duvara asılan süsler, heykeller ve bu malzemelerden mamul müsabakalarda verilen kupalar. Sepetler, balıkçı sepetleri. Ev hayvanları için kulübeler, yuvalar, yataklar. Ahşap veya sentetik malzemeden mamul portatif merdivenler, hareketli merdivenler. Bambu perdeler, stor perdeler (iç mekan), şerit perdeler, dekorasyon amaçlı boncuklu perdeler; perde kopçaları, perde halkaları, perde kancaları, perde çubukları. Araç tekerlekleri için metalden olmayan takozlar. 24. SINIF: Dokunmuş veya dokunmamış kumaşlar. Ev tekstil ürünleri: perdeler, yatak örtüleri, nevresimler, çarşaflar, yastık kılıfları, battaniyeler, yorganlar, havlular. Tekstilden bayraklar, flamalar, etiketler. Bebekler için kundak örtüleri. Kampçılar için uyku tulumları. mallarının bir araya getirilmesi hizmetleri; (belirtilen hizmetler perakende, toptan satış mağazaları, elektronik ortamlar, katalog ve benzeri diğer yöntemler ile sağlanabilir.)" hizmetleri yönünden iptaline, dava konusu marka tescilli olmadığından hükümsüzlük konusunda karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiş, hüküm, davalı ... vekilince istinaf edilmiştir.

IV. İSTİNAF

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davalının "..." ibareli marka başvurusu ile davacının "altınyatak+şekil" ve "Şekil+altınyatak" ibareli tescilli markaları arasında, dava konusu markanın kapsamında kalan ve belirlenen mal ve hizmetler yönünden ortalama tüketici kesimi nazarında görsel ve sescil benzerlik oluştuğu, işin uzmanı yahut dikkatli kişilerden oluşmayan, makûl düzeyde bilgilendirilmiş, marka ve başvuru konusu işareti aynı anda görüp detaylarını karşılaştırma olanağı bulunmayan daha önce görüp yararlandığı markanın aşağı yukarı net anısının tesirinde olan ortalama düzeydeki alıcı kitlesinin yargılama konusu olan yukarıda belirtilen mal ve hizmetler yönünden ayırdığı satın alma /faydalanma süresi içinde davalının başvuru markasını gördüğünde derhâl ve hiç düşünmeden bunun davacının "altınyatak+şekil" ve "Şekil+altınyatak" ibareli tescilli markalarından farklı bir marka olduğunu algılayamayacağı, ortalama tüketici nezdinde başvuru kapsamında kalan belirtilen mal ve hizmetler yönünden davacının "altınyatak+şekil" ve "Şekil+altınyatak" ibareli tescilli markalı ürününü /hizmetini satın almak/ yararlanmak isterken davalının başvuru markalı ürününü/hizmetini satın almak/yararlanmak şeklinde bir yanılgı yaşayabileceği, taraf markaları arasında başvuru kapsamında kalan bu mallarda SMK'nın 6/1 hükmündeki iltibas koşulunun oluştuğu gerekçesiyle davalı ... vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş, hüküm, davalı ... vekilince temyiz edilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Dava ve Hukuki Nitelendirme

Dava, YİDK kararının iptali ile markanın hükümsüzlüğü istemine ilişkindir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Yapılan yargılama ve saptanan somut uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kuralları gözetildiğinde İlk Derece Mahkemesince verilen kararda bir isabetsizlik olmadığının anlaşılmasına göre yapılan istinaf başvurusunun 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 353/1-b(1) hükmü uyarınca Bölge Adliye Mahkemesince esastan reddine ilişkin kararın usul ve yasaya uygun olduğu kanısına varıldığından Bölge Adliye Mahkemesi kararının onanmasına karar vermek gerekmiştir.

VI. SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle, davalı ... vekilinin temyiz itirazlarının reddi ile Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararın HMK'nın 370/1 hükmü uyarınca ONANMASINA, aynı Kanun'un 372. maddesi uyarınca işlem yapılmak üzere dava dosyasının İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine, 27.03.2025 tarihinde kesin olarak oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2009/7363, Karar No: 2011/453, Tarih: 20.01.2011

**11. Hukuk Dairesi         2009/7363 E.  ,  2011/453 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi

Taraflar arasında görülen davada Kayseri Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 20.02.2008 tarih ve 2005/717-2008/53 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi taraf vekilleri tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkilinin davalının sahibi olduğu “Almer Alışveriş Merkezinde” 10.05.2005-10.05.2006 dönemine ilişkin stand yeri kiralandığını, kira bedeli karşılığı aylık 1.300,00 TL bedelli 12 adet çek keşide ederek davalı yana verdiğini, karşılıklı olarak birbirlerine ait ürünlerin satılmaması taahhüdünde bulunmalarına rağmen, davalının davacının sattığı kan şekeri, tansiyon ölçme aletleri ve masaj aleti gibi sağlık ürünlerinin benzerlerini sattığını, davalının bu eyleminin haksız rekabet olduğunu, sonrasında davalının müvekkili ile olan sözleşmeyi haksız feshettiğini, sözleşmenin haksız feshine rağmen fesih sonrası aylara denk gelen üç adet çekin tahsil edildiğini ileri sürerek, davalının aynı ürünleri satmak suretiyle doğan haksız rekabeti nedeniyle sözleşmenin feshi öncesinde doğan 6.000,00 TL tazminat ile sözleşmenin haksız feshi nedeniyle geriye kalan 7 ay boyunca elde edilemeyen 21.000,00 TL kazancın tahsiline, fazladan tahsil edilen 3.900,00 TL'nin çeklerin tahsil tarihinden itibaren ticari faizi ile tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, davacının fahiş fiyatla satış yapması sonucu müvekkilinin şikayetlere maruz kaldığını, müvekkilinin prestijinin zarar görmesi nedeniyle sözleşmeyi 21.09.2005 tarihli fesih bildirimi ile feshettiklerini, kira sözleşmesinde davacının iddia ettiği gibi benzer ürünlerin satılmayacağı konusunda taahhüt bulunmadığını, sözleşme ile 3 m2'lik alanın davacıya tahsis edilmesine rağmen, davacının 6,20 m2 yer işgal ettiğini, fazladan kullanılan yerin kirası karşılığı üç aylık çeklerin tahsil edildiğini savunarak, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma, benimsenen bilirkişi raporu ve dosya kapsamına göre, davalı aleyhine fahiş fiyatla satış yaptığından bahisle tüketicilerce yapılmış şikayet bulunmadığı, 27.09.2005 tarihli tutanakla davacının kira sözleşmesinde kararlaştırılandan fazla 6.20 m2 yer işgal ettiği belirlenmiş ise de, tutanağın tek taraflı olarak düzenlenmesi, davacının imzasının bulunmaması, 21.09.2005 tarihli fesih bildiriminden sonra düzenlenmesi, sözleşmenin ayakta olduğu dönemde davalının fazla yer işgal edildiğinden bahisle herhangi bir itirazının bulunmaması nazara alındığında, kararlaştırılandan fazla yer işgal ettiğinden bahisle davalının istemde bulunamayacağı, sözleşmede davalının kiracısınınsattığı emtialarla aynı nitelikte mallar satmayacağı yönünde bir hüküm bulunmadığından, davalının sözleşme hükümlerine aykırı davrandığı iddiasının yerinde olmadığı, davalı 21.09.2005 tarihli fesihname ile davacının fahiş fiyattan mal sattığı bu nedenle de davalının prestijine zarar verdiği iddiasıyla sözleşmeyi tek taraflı olarak feshetmiş ise de, kira sözleşmesinde, davacının kendi nam ve hesabına medikal sağlık ürünlerinin tanıtım, teşhir ve satışını yapacağının ve ürünlerin satışından kaynaklanan tüm sorumluluğun davacıya ait olduğunun kararlaştırılması karşısında, davalının sözleşmede yer almayan bir hükümden bahsederek sözleşmeyi feshetmesinde haklı bir nedenin bulunmadığı, BK'nun 96. maddesi uyarınca davacının sözleşmeden doğan hakkından kısmen yararlanamadığı, böylelikle kar mahrumiyeti olan müspet zararını isteyebileceği, bu zararın ise 4.500,00 TL olduğu, davacının fiili tahliyesinin 31.10.2005 olduğu, tahliye tarihi itibariyle davalının kısmi kira ücretine hak kazandığı gerekçesiyle davanın kısmen kabulü ile 4.500,00 TL'nın davalıdan tahsiline, çeklere ilişkin istemin kısmen kabulü ile toplam 3.033,30 TL'nın çeklerin haksız tahsil edildiği tarihlerden itibaren yasal faizi ile birlikte tahsiline, fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmiştir.

Kararı, taraf vekilleri temyiz etmiştir.

1- Dava dosyası içerisindeki bilgi ve bilgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davalı vekilinin tüm, davacı vekilinin ise (2) no’lu bent kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2- Ancak, davanın tacirler arası kira sözleşmesinden kaynaklanması, uyuşmazlığa konu istemlerin TTK'nun 4. maddesi uyarınca ticari işlerden olması nazara alınarak, davacının ticari faiziyle istirdatını talep ettiği alacağın, yasal faiz yerine ticari faiz, yani, 3095 sayılı Kanun’un 4489 sayılı Yasa ile değişik 2/2. maddesinde düzenlenen avans faiziyle tahsiline karar verilmesi gerekirken, yasal faiziyle tahsiline karar verilmesi doğru görülmemiş, hükmün bu nedenle bozulması gerekmiş ise de, yapılan yanlışlığın giderilmesi yeniden yargılamaya gerektirmediğinden, HUMK'nun 438/7. maddesi uyarınca hükmün düzeltilerek onanması gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda 1 nolu bentte açıklanan nedenlerle, davalı vekilinin tüm, davacı vekilinin diğer temyiz itirazlarının reddine, 2 nolu bentte açıklanan nedenlerle, davacı vekilinin temyiz itirazının kabulü ile kararın hüküm kısmının ikinci paragrafının dördüncü satırında yer alan “yasal” ibaresi çıkarılarak, yerine “avans” ibaresinin eklenmesine, hükmün düzeltilmiş işbu haliyle ONANMASINA, aşağıda yazılı bakiye 345,45 TL temyiz ilam harcının temyiz eden davalıdan alınmasına, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz eden davacıya iadesine, 20.01.2011 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/18598, Karar No: 2015/3066, Tarih: 28.05.2015

**17. Ceza Dairesi         2015/18598 E.  ,  2015/3066 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Karşılıksız yararlanma, mühür bozma

HÜKÜM : Beraat

Mahalli mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle incelenerek, gereği görüşülüp düşünüldü:

Sanığın savunması, katılanın beyanları, dosya arasında mevcut elektrik kesme ve mühürleme belgesinde takıldığı iddia edilen mühre ait tutanakta no-pense no ibaresinin belirtilmemesi, toplanan deliller, gerekçe, hakimin kanaat ve takdirine göre, mahkemenin uygulamasında ve sanık hakkında kurulan beraat hükümlerinde bir isabetsizlik görülmemiş ve tebliğnamedeki bozma düşüncesine iştirak edilmemiştir.

Dosya ve duruşma tutanakları içeriğine, kararın dayandığı gerekçeye ve takdire göre, katılan vekilinin temyiz nedeni yerinde görülmemiş olduğundan reddiyle usul ve kanuna uygun ve takdire dayalı bulunan hükmün tebliğnameye aykırı olarak ONANMASINA, 28.05.2015 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/17005, Karar No: 2019/4176, Tarih: 16.04.2019

**8. Hukuk Dairesi         2017/17005 E.  ,  2019/4176 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi

DAVACILAR : ... vd

DAVALILAR : .

İLGİLİ VAKIF : .

DAVA TÜRÜ : G.

İLK DERECE

MAHKEMESİ : İstanbul Anadolu 28. Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasında görülen ve yukarıda açıklanan davada yapılan yargılama sonunda İstanbul Anadolu 28. Asliye Hukuk Mahkemesi hükmüne karşı, davalı Vakıflar Genel Müdürlüğü vekili tarafından istinaf yoluna başvurulması sonunda İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş, bu kez davalı Vakıflar Genel Müdürlüğü vekilinin Bölge Adliye Mahkemesi kararını temyizi üzerine Dairece dosya incelendi, gereği düşünüldü.

KARAR

Dava dilekçesinde, davacıların İstanbul'da kurulu Vakfının galle fazlasına müstehak vakıf evladı olduklarının tespiti istenmiş; ilk derece mahkemesince, davanın kabulüne dair verilen karara karşı davalı Vakıflar Genel Müdürlüğü vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuştur. Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesi üzerine davalı Vakıflar Genel Müdürlüğü vekili tarafından istinaf isteminin esastan red kararı temyiz edilmiştir.

Dava, vakfın gelir fazlasından faydalanma amacına yönelik galle fazlasına müstehak vakıf evladı olduğunun tespiti istemine ilişkindir.

5737 sayılı Vakıflar Yasası’nın 3. maddesine göre mazbut vakıflar, bu kanun uyarınca Genel Müdürlükçe (Vakıflar Genel Müdürlüğü) yönetilecek ve temsil edilecek vakıflar ile mülga 743 sayılı Türk Kanunu Medenisi'nin yürürlük tarihinden önce kurulmuş ve 2762 sayılı Vakıflar Kanunu gereğince Vakıflar Genel Müdürlüğünce yönetilen vakıflar olarak tanımlanmıştır.

Vakıflar Kanunu ve Vakıflar Yönetmeliği'ne göre, galle fazlası evlada şart kılınan mazbut ve mülhak vakıflarda vakfedenin soyundan gelen ve bu nedenle vakfın gelirinden (gallesinden) yararlanma hakkına sahip olan kişiler için öncelikle dava açılması ve bu haklarının dava ile tespit edilmesi aranmıştır. Uygulamada bu dava, vakıflarda evladiye davaları, vakıf evladı ya da galleye müstehak evlat olduğunun tespiti davası şeklinde isimlendirilmiştir. Belirtmek gerekir ki vakıf evladı kavramı daha çok, vakfedenin çocukları ya da alt soyundan gelenler için kullanılan bir kavram olup, vakfedenin akrabaları ya da vakıftan yararlanan ismi ile belirtilmiş kişileri kapsamamaktadır.

Vakfın geliri üzerinde hak sahibi olduğuna ilişkin davayı, vakfiye uyarınca galleden yararlanma hakkı olan, yani vakfeden ile soybağı olan ya da soybağı olmasa bile galleden kendisine pay özgülenen diğer kişiler açabilir.

Vakfın geliri üzerinde hak sahibi olduğuna ilişkin davayı, vakfiye uyarınca galleden yararlanma hakkı olan, yani vakfeden ile soybağı olan ya da soybağı olmasa bile galleden kendisine pay özgülenen diğer kişiler açabilir.

Galle fazlası evlada şart kılınan vakıflarda galle fazlasının alınabilmesi için açılan davada öncelikle vakfeden ile soybağının ispatlanması, sonra da vakfiyede öngörülen şartların gerçekleşmesi gerekir. Yani bu tür davalarda incelenecek ilk husus; davacılar ile vakfeden arasında iddia edildiği üzere kan bağı yolu ile soybağı mevcut olup olmadığı, eğer soybağı kurulabiliyorsa ikinci aşamada vakfiyelerde galle fazlası için öngörülen şartların somut olayda davacılar yönünden gerçekleşip gerçekleşmediğinin araştırılması olacaktır.

Bir vakfın evladı olunabilmesi için vakfın kurucusuna kadar soy bağının götürülmesi zorunlu olmayıp, daha önceden kesinleşmiş mahkeme kararı ile evlat olduğuna karar verilen kişilerle veya 1943 tarihli Yargıtay İçtihatı Birleştirme Kararına göre tevliyeti evlada bırakılan vakıflarda mütevellilik yapan kişilerle yöntemince kanbağı ilişkisinin kurulması yeterlidir.

Dosya içerisindeki bilgi ve belgelerden; dava konusu vakfın, mülga 743 Sayılı Türk Kanunu Medenisi’nin yürürlük tarihinden önce kurulmuş ve yönetimi vakfedenlerin soyundan gelenlere şart edilmiş vakıf yani “mülhak vakıf" olup vakfın mütevellisinin (yöneticisi) Merkez Tevcih Komisyonunun 12.08.2004 tarihli kararı ile atanan aynı zamanda davacı olan ... olduğu Vakıflar Genel Müdürlüğünün 15.12.2016 tarih ve 27949 sayılı yazısı içeriğinden anlaşılmaktadır.

Vakıf yöneticisi olan mütevelli, mülhak vakıflarda, vakfı yönetmeye ve temsile yetkili olan kişidir. Mütevelli, tüzel kişiliğe sahip davalı mülhak vakfın temsil ve ilzama yetkili yönetici olup, aynı zamanda davacı olması nedeni ile vakıf ile arasında menfaat çatışması bulunmaktadır. Mahkemece davalı vakfın bu davada temsil edilmesi için TMK'nin 426/3.maddesi kapsamında temsil kayyımı atanması konusunda dava açmak üzere davacı tarafa süre ve yetki verilmesi ve dava açılarak kayyım atanması halinde, eldeki davada vakfın temsili sağlanıp, kayyımın huzuru ile dava görülmeli, gösterdiği taktirde delilleri toplanarak bütün deliller birlikte değerlendirilip sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken, eksik hasım ve eksik inceleme ile karar verilmesi doğru görülmemiştir.