muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2021/4384, Karar No: 2021/10450, Tarih: 17.06.2021

**9. Hukuk Dairesi         2021/4384 E.  ,  2021/10450 K.**

**"İçtihat Metni"**

BÖLGE ADLİYE

MAHKEMESİ : ... 30. Hukuk Dairesi

DAVA TÜRÜ : SENDİKA YÖNETİM KURULU KARARINA İTİRAZ İSTEMLİ

İLK DERECE

MAHKEMESİ : ... 34. İş Mahkemesi

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle, temyiz talebinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı asil dava dilekçesinde özetle, davalı sendikanın ... Şubesi’nin 13.10.2018 tarihli 4. olağan genel kurulunda şube başkan vekilliği görevine seçildiğini, aynı şubenin 19.10.2018 tarihli ve 1 sayılı kararı ile 15.11.2018 tarihi itibariyle aylıksız izne ayrılması yönünde oybirliği ile karar alındığını, davalı sendika genel yönetim kurulunun 10.04.2019 tarihli ve 645 sayılı kararı ile 15.04.2019 tarihi itibariyle aylıksız izninin sonlandırılmasına karar verildiğini, söz konusu kararın ... İl Sağlık Müdürlüğü’nce 19.04.2019 tarihinde kendisine tebliğ edildiğini, davalı sendika tarafından kendisine tebligat yapılmadığını, ... Şubesi’nin üye sayısının aylıksız izninin iptal edildiği 10.04.2019 tarihinde, aylıksız izin kararının alındığı 15.11.2018 tarihindeki üye sayısından fazla olduğunu, sendika ana tüzüğünde birinci ve ikinci profesyonellik için sendika şubelerinin kaç üyesi olması gerektiğine dair bir hükmün olmadığını, ileri sürerek davalı sendikanın 10.04.2019 tarihli ve 645 sayılı kararının iptali ile profesyonel sendikacılık (aylıksız izin) görevinin devamına karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti:

Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiştir.

İstinaf Başvurusu:

İlk Derece Mahkemesinin kararına karşı davalı vekili istinaf kanun yoluna başvurmuştur.

Bölge Adliye Mahkemesi Kararının Özeti:

Bölge Adliye Mahkemesince, istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Temyiz:

Bölge Adliye Mahkemesinin kararına karşı davalı vekili temyiz kanun yoluna başvurmuştur.

Gerekçe:

Dava, profesyonel sendika yöneticiliğinin sona erdirilmesine dair sendika yönetim kurulu kararının iptali istemine ilişkindir.

Sendika ile sendika yöneticileri arasındaki ilişkinin kural olarak vekalet ilişkisi olduğu kabul edilmelidir. Ücret, vekalet sözleşmesinin zorunlu unsuru değildir. Buradan hareketle sendikalarda profesyonel sendika yöneticisi ve amatör sendika yöneticisi olmak üzere iki tip yöneticinin söz konusu olduğunu söylemek gerekir. Sendika yöneticilerine verilecek ücretler ile sağlanacak diğer menfaatleri belirleme yetkisi ise münhasıran genel kuruldadır.

Sendika ile sendika yöneticileri arasındaki ilişkinin kural olarak vekalet ilişkisi olduğu kabul edilmelidir. Ücret, vekalet sözleşmesinin zorunlu unsuru değildir. Buradan hareketle sendikalarda profesyonel sendika yöneticisi ve amatör sendika yöneticisi olmak üzere iki tip yöneticinin söz konusu olduğunu söylemek gerekir. Sendika yöneticilerine verilecek ücretler ile sağlanacak diğer menfaatleri belirleme yetkisi ise münhasıran genel kuruldadır.

Profesyonel sendika yöneticiliği, idare hukukunda yer alan statüler gibi değildir. Profesyonel sendika yöneticiliği kadrosunun açık olması, sendika yöneticisinin kendiliğinden o kadroya atanmış sayılacağı sonucunu doğurmaz. Sendika yöneticisinin de profesyonel sendika yöneticiliğini talep etmesi gerekir. Bir başka ifadeyle profesyonel sendika yöneticiliği, sendika yöneticisinin tercihine bağlı bir pozisyondur. Yöneticinin, özellikle sendikanın sağlayacağı maddi menfaatlerle, çalışması durumunda elde edeceği menfaatleri ve profesyonel yöneticilik nedeniyle üzerine aldığı risk gibi hususları birlikte değerlendirmesi neticesinde amatör sendika yöneticiliğini tercih etmesi mümkündür. Bunun sonucu olarak sendika yöneticisinin talebi yoksa profesyonel sendika yöneticiliği kadrosu açık olsa bile sendikanın yöneticinin profesyonel sendika yöneticisi olarak değerlendirme yükümlülüğünden söz edilemez.

4688 sayılı Kamu Görevlileri Sendikalar ve Toplu Sözleşme Kanunu'nun 18 inci maddesinin dördüncü fıkrasına göre “Sendika veya konfederasyonu ilk genel kurula kadar sevk ve idare edecek yönetim kurulu üyeleri, genel kurulda yönetim kuruluna seçilenler ile sendika şube yönetim kurulu üyeleri seçildikleri tarihten itibaren durumlarını en geç otuz gün içinde kurumlarına yazılı olarak bildirirler. Söz konusu yöneticiler sendika tüzüğünde belirtilen hükümlere göre, ayrıca yazılı talepte bulunmaları halinde bu görevleri süresince aylıksız izine ayrılırlar. Talepte bulunmayanlar ise kurumlarındaki görevlerine devam ederler...”

Sendika Tüzüğünün 40 ncı maddesinin beşinci fıkrasına göre de “Şube Yönetim Kurulu Üyesi sıfatıyla aylıksız izne ayrılacaklar, Şube Yönetim Kurulu karan ve Genel Yönetim Kurulu onayı ile belirlenir. Genel Yönetim Kurulu; üye sayılarına göre aylıksız izne ayrılacak olanların sayısını belirler, ilgili mevzuatta belirtilen dışındaki ödemeleri için karar alabilir, gerekli gördüğü hallerde karar almak suretiyle aylıksız izni sonlandırabilir.” şeklindedir.

Belirtilen düzenlemelere göre şube yönetim kurulu üyesi seçilenlerden aylıksız izne ayrılacaklar, şube yönetim kurulu kararı ve genel yönetim kurulu onayı ile belirlenecek ise de, genel yönetim kurulu gerekli gördüğü hallerde karar almak suretiyle aylıksız izni sonlandırabilecektir. Belirtilen tüzük hükmüne göre genel yönetim kurulu bu yetkisini kullanırken şubelerin üye sayılarına göre objektif bir uygulama gerçekleştirmelidir.

Belirtilen düzenlemelere göre şube yönetim kurulu üyesi seçilenlerden aylıksız izne ayrılacaklar, şube yönetim kurulu kararı ve genel yönetim kurulu onayı ile belirlenecek ise de, genel yönetim kurulu gerekli gördüğü hallerde karar almak suretiyle aylıksız izni sonlandırabilecektir. Belirtilen tüzük hükmüne göre genel yönetim kurulu bu yetkisini kullanırken şubelerin üye sayılarına göre objektif bir uygulama gerçekleştirmelidir.

Somut uyuşmazlıkta davacının 13/10/2018 tarihli şube olağan genel kurulunda yönetim kurulu üyesi seçildiği, şube yönetim kurulunun 19/10/2018 tarihli kararı ve genel yönetim kurulu onayı ile aylıksız izne ayrılmasına karar verildiği, daha sonra dava konusu 10/04/2019 tarih ve 645 sayılı genel yönetim kurulu kararı ile davacının profesyonel statüsünün sona erdirildiği görülmektedir.

Davalı sendika vekili, ikinci bir ücretli yönetici kadrosu bakımından ilgili şubenin gelirinin düşük olduğunu savunmuş ve buna dair mali kayıtlar ibraz etmiştir.

Diğer taraftan dava konusu genel yönetim kurulu karar tarihi itibariyle sendikanın bütün şubelerinin üye sayıları ile her şubedeki profesyonel yönetici sayılarını gösterir kayıtlar incelendiğinde; iki profesyonel yöneticiye sahip olan sadece iki şube bulunduğu, bu şubelerden ... 2 nolu şubeye bağlı üye sayısının 5.243, ... şubesine bağlı üye sayısının ise 9.070 olduğu; şubeye bağlı üye sayısının 6.082 olduğu ..., 6.895 olduğu ... ve 5.889 olduğu ... gibi şubelerde de ikinci profesyonel yöneticinin bulunmadığı; davacının yöneticisi olduğu şubenin üye sayısının ise 2.353 olduğu görülmektedir.

Açıklanan bu maddi ve hukuki olgulara göre, genel yönetim kurulu tarafından şube üye sayıları gözetilerek objektif nitelikte bir uygulama icra edildiği, ikinci profesyonel yönetici kadrosu için davacının yöneticisi olduğu ... şubesi bakımından objektif uygulamaya aykırı nitelikte bir karar alınmadığı anlaşıldığından, mahkemece davanın reddine karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulması doğru olmamıştır.

Anılan hususlar gözetilmeksizin, yanılgılı değerlendirme sonucunda İlk Derece Mahkemesince yazılı şekilde hüküm tesisi ve bu karara karşı yapılan istinaf başvurusunun esastan reddi kararı hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.

Sonuç:

Temyiz olunan İlk Derece Mahkemesi kararının ve bu karara karşı istinaf başvurusunu esastan reddeden Bölge Adliye Mahkemesi kararının, yukarıda yazılı sebeplerden dolayı BOZULARAK ORTADAN KALDIRILMASINA, dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin ise kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, peşin alınan temyiz karar harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 17/06/2021 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2023/3500, Karar No: 2024/3340, Tarih: 09.05.2024

**2. Hukuk Dairesi         2023/3500 E.  ,  2024/3340 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 28. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2022/1725 E., 2023/110 K.

KARAR : Başvurunun kabulü ile yeniden esas hakkında hüküm kurma

İLK DERECE MAHKEMESİ : Kırşehir 2. Aile Mahkemesi

SAYISI : 2019/172 E., 2021/252 K.

Taraflar arasındaki ziynet ve çeyiz eşyasının iadesi davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince çeyiz eşyası davasının kısmen kabulüne, ziynet alacağı davasının reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmünün ilgili bölümlerini kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle ziynetlerin iadesine yönelik davanın kabulüne karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalılar vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

1.Davacı kadın vekili dava dilekçesinde özetle; davacı ile davalı ...`ın 2017 yılında boşandıklarını, davalılardan Köksal tarafından davacının evden kovulduğunu, bu nedenle baba evinden getirdiği çeyiz eşyalarının davalıların evinde kaldığını belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak suretiyle çeyiz senedinde belirtmiş oldukları 27.400,00 TL değerindeki ziynet ve çeyiz eşyalarının aynen iadesine, aynen iade mümkün değilse dava tarihindeki değerinin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

2.Davacı vekili 08.03.2021 tarihli dilekçe ile dava değerini 135.760,00 TL olarak ıslah etmiştir.

II. CEVAP

Davalılar vekili süresinde verdikleri cevap dilekçesinde özetle; davacının evden ayrılırken tüm eşyalarını yanında götürdüğünü, ziynetler hariç kalan eşyalarının paketli olarak bulunduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

2.Davacı vekili 08.03.2021 tarihli dilekçe ile dava değerini 135.760,00 TL olarak ıslah etmiştir.

II. CEVAP

Davalılar vekili süresinde verdikleri cevap dilekçesinde özetle; davacının evden ayrılırken tüm eşyalarını yanında götürdüğünü, ziynetler hariç kalan eşyalarının paketli olarak bulunduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, ispat yükü kendisinde bulunan davacının ziynetlerin davalıda kaldığını ispat edemediği gerekçesi ile davacının ziynet talebinin reddine, davalı ... vekili tarafından davaya cevap dilekçesinde ziynetler hariç diğer eşyaların ... Mah. 122.sk ... sit. C Blok No:4/10 .../Kırşehir adresinde olduğunu, müvekkilinin bu eşyalarını davacıya vereceğini beyan ettiği gerekçesi ile çeyiz eşyasına ilişkin davanın kısmen kabulü ile 1 adet Çamaşır makinası 700,00 TL, 1 adet Buzdolabı 900,00 TL, 1 adet Televizyon 250,00 TL, 1 adet 4 gözlü ocak fırın 250,00 TL, 1 adet Mikro dalga fırın 350,00 TL, 1 adet Elektrik süpürgesi 250,00 TL, 1 adet Isparta El dokuma halı 400,00 TL, muhtelif cins halı (22 m2) 630,00 TL, 1 adet Yatak odası takımı 1.500,00 TL, 1 adet oturma odası takımı 500,00 TL, muhtelif mutfak eşyası 750,00 TL, Örtü ve çeyiz takımları 1.800,00 TL'nin aynen iadesine, aynen iadenin mümkün olmadığı takdirde bilirkişi raporu ile belirlenen 9.130,00 TL'nin dava tarihinden işleyen yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, davacının fazlaya ilişkin talebinin reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı vekili; reddedilen ziynet alacağı davası yönünden kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı vekili; reddedilen ziynet alacağı davası yönünden kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, davaya konu ziynetlerin davalılara teslim edildiği taraflar arasında senede bağlanmış olup bu senedin davalıları bağlayıcı nitelikte olduğu, taraflar arasında düzenlenen çeyiz senedinde açıkça, davacı kadına ait olduğu kabul edilen ziynetlerin davalılara teslim edildiği ve davalılar tarafından da teslim alındığının imza altına alındığı, dolayısıyla, çeyiz senedindeki bu beyanların aksini, ziynetlerin davacıda olduğu iddiasını davalıların aynı nitelikte bir delille ispatlamakla yükümlü oldukları, somut olayda; davalıların çeyiz senedinde yazılı ziynetlerini teslim alarak senedi imzaladıkları ve imzalarını inkâr etmedikleri, bu listede yazılı eşyaların davacı kadına iade edildiğinin ispatının davalılara düştüğü, davacının tanık dinlenmesine açık muvafakatı olmadığı, ispat külfetinin davalı tarafta olduğu gözetildiğinde davalı tarafça tanık dinletilmesinin mümkün olmadığı ve davalı tarafın bu durumun aksini 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu`nun (6100 sayılı Kanun) 201 inci maddesi gereğince aynı kuvvette bir delil ile ispatlayamadıkları dikkate alınarak davaya konu çeyiz senedinde yer alan ziynetlerin kadına teslim edildiği ispat edilemediğinden çeyiz senedinde yer alan ziynetler yönünden de davanın kabulü gerektiği gerekçesi ile davacının reddedilen ziynetlere yönelik istinaf talebinin kabulüne, İlk Derece Mahkemesi kararının ziynetlerin ilişkin kısmının kaldırılmasına, yeniden hüküm kurulmasına, davacının ziynetlerin iadesine yönelik davasının kabulü ile; 14 adet 350 gram bilezik (350 gram x 270 TL = 94.500,00 TL), 5 adet yüzlük altın (5 x 1.836 = 9.180,00 TL), 50 adet çeyrek altın (50 x 459 = 22.950,00 TL) olmak üzere ziynetlerin aynen iadesine, aynen iadenin mümkün olmaması halinde toplam 126.630,00 TL'nin 18.270,00 TL'sinin dava tarihinden, bakiye 108.360,00 TL'nin ıslah tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalılardan müteselsilen ve müştereken tahsili ile davacıya ödenmesine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar vekili tarafından temyiz isteminde bulunulmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalılar vekili, kabul edilen ziynet alacağı yönünden kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, davacının ziynet alacağı davasının kabulünün doğru olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Kanun'un 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri. 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 1 inci, 2 nci, 6 ncı, 220 nci, 222 nci ve 226 ncı maddeleri.

3. Değerlendirme

B. Temyiz Sebepleri

Davalılar vekili, kabul edilen ziynet alacağı yönünden kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, davacının ziynet alacağı davasının kabulünün doğru olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Kanun'un 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri. 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 1 inci, 2 nci, 6 ncı, 220 nci, 222 nci ve 226 ncı maddeleri.

3. Değerlendirme

1.Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalılar vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,09.05.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/12804, Karar No: 2014/17882, Tarih: 23.09.2014

**(Kapatılan) 7. Hukuk Dairesi         2014/12804 E.  ,  2014/17882 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :İş Mahkemesi

Dava Türü : İşe İade

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtayca incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dosya incelendi, gereği düşünüldü:

Davacı vekili, davalı işverenin psikolojik baskısına maruz kaldığını ve zorla kendisinden istifa yazısı alınmak suretiyle işten çıkarıldığını belirterek feshin geçersizliğinin tespitine, işe iadesine, işe başlatmama tazminatı ile boşta geçen süre ücreti ve diğer haklara karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili ise, davacının takım liderliği görevlerini yerine getirmemesi, iş yerinde uyuması ve habersiz işe gelmemesi gibi hususlarda savunmasının alındığını, savunma tutanaklarından da görüleceği üzere davacının şirket dışında ek işinin olduğunu ve bu sebepten dolayı işyerine hiç uyumadan geldiğini ve bunun sonucunda 1,5 saat uyuyup kaldığını kabul ve beyan ettiğini, söz konusu şikayetlerin değerlendirilmesi akabinde de bir toplantı yapıldığını ve Müdür ...'ın davacıya uyarıda bulunduğunu, bu uyarıların iş hayatının olağan uyarıları olup herhangi bir çalışanın yetersiz performans ve tatmin edici olmayan çalışması durumunda karşılaşabileceği uyarılar olduğunu, söz konusu uyarıların amacının ötesine geçip mobbing iddiasında bulunmanın ise aslında davacının başka bazı niyetleri olduğunun göstergesi olduğunu, davacının iş aktini kendi iradesi ile istifa etmek suretiyle sonlandırdığını, istifaya zorlanmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, tutulan tutanakların davalı tarafın soyut iddialarını desteklemeyen performansın tespitine esas teşkil edebilecek, performans düşüklüğüne dair sebepleri tam olarak sorgulayıp davacının sorumluluk derecesinin tam olarak ortaya konulmadığını, davalı tanığı ...'nın beyanlarında belirttiği üzere davacı hakkında tutalan tutanaklardaki iddialar somut olaylara dayanmayan, amir pozisyonunda olan üretim müdürünün isim vermeden duyumlarına dayanan olaylarla ilgili bulunduğu, davacının istifa dilekçesi vermesine sebebiyet veren olaylar silsilesi değerlendirildiğinde işveren vekili konumundaki üretim müdürünün davacının iş aktini kendi isteği ile sona erdirmesi için baskı oluşturmak amacıyla hakkında peşpeşe tutanaklar tutturup savunmasının alınmış olması hususları dikkate alındığında davacı tarafından verilen istifa dilekçesi ve ibranamenin gerçek iradesini yansıtmadığı, yapılan fesih işleminin geçersiz olduğu anlaşıldığı gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Genel olarak iş sözleşmesini fesih hakkı, karşı tarafa yöneltilmesi gereken tek taraflı bir irade beyanı ile iş sözleşmesini derhal veya belirli bir sürenin geçmesiyle ortadan kaldırabilme yetkisi veren, bozucu yenilik doğuran bir haktır. İşçinin haklı nedenle iş sözleşmesini derhal feshi 4857 sayılı İş Kanununun 24 üncü maddesinde düzenlenmiştir. İşçinin önelli fesih bildiriminin normatif düzenlemesi ise aynı yasanın 17 nci maddesinde ele alınmıştır. Bunun dışında Yasada işçinin istifası özel olarak düzenlenmiş değildir.

İşçinin haklı bir nedene dayanmadan ve bildirim öneli tanımaksızın iş sözleşmesini feshi, istifa olarak değerlendirilmelidir. İstifa iradesinin karşı tarafa ulaşmasıyla birlikte iş ilişkisi sona erer. İstifanın işverence kabulü zorunlu değilse de, işverence dilekçenin işleme konulmamış olması ve işçinin de işyerinde çalışmaya devam etmesi halinde gerçek bir istifadan söz edilemez. Bununla birlikte istifaya rağmen tarafların belirli bir süre daha çalışma yönünde iradelerinin birleşmesi halinde, kararlaştırılan sürenin sonunda iş sözleşmesinin ikale yoluyla sona erdiği kabul edilmelidir.

Şarta bağlı istifa ise kural olarak geçerli değildir. Uygulamada en çok karşılaşılan şekliyle, işçinin ihbar ve kıdem tazminatı haklarının ödenmesi şartıyla ayrılma talebi istifa olarak değil, ikale (bozma sözleşmesi) yapma yönünde bir icap olarak değerlendirilmelidir.

İşçinin istifa dilekçesindeki iradesinin fesada uğratılması da sıkça karşılaşılan bir durumdur. İşverenin tazminatların derhal ödeneceği sözünü vermek ve benzeri baskılarla işçiden yazılı istifa dilekçesi vermesini talep etmesi ve işçinin buna uyması halinde, gerçek bir istifa iradesinden söz edilemez. Bu halde feshin işverence gerçekleştirildiği kabul edilmelidir.

İşverenin baskı uygulaması sonucu düzenlenen istifa dilekçesine değer verilemez.

İşçinin haklı nedenle derhal fesih nedenleri mevcut olduğu ve buna uygun biçimde bir fesih yoluna gideceği sırada, iradesi fesada uğratılarak işverence istifa dilekçesi alınması durumunda da istifaya geçerlilik tanınması doğru olmaz. Bu durumda işçinin haklı olarak sözleşmeyi feshettiği sonucuna varılmalıdır.

İstifa belgesine dayanılmakla birlikte, işçiye ihbar ve kıdem tazminatlarının ödenmiş olması, Türkiye İş Kurumuna yapılan bildirimde işveren feshinden söz edilmesi gibi çelişkili durumlarda, her bir somut olay yönünden bu çelişkinin istifanın geçerliliğine etkisinin değerlendirilmesi gerekir.

İstifa belgesindeki ifadenin genel bir içerik taşıması durumunda, işçinin dava dilekçesinde somut sebepleri belirtmesinde hukuka aykırı bir yön bulunmamaktadır. Bu halde de istifanın ardındaki gerçek durum araştırılmalıdır.