muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2013/244, Karar No: 2013/5259, Tarih: 12.02.2013

**9. Hukuk Dairesi         2013/244 E.  ,  2013/5259 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İŞ MAHKEMESİ

Davacı, ücret ile ikramiye alacaklarının ödetilmesine karar verilmesini istemiştir. Yerel mahkeme, isteği hüküm altına almıştır.

Hüküm süresi içinde duruşmalı olarak davalı avukatı tarafından temyiz edilmiş ise de; HUMK.nun 438.maddesi gereğince duruşma isteğinin miktardan reddine ve incelemenin evrak üzerinde yapılmasına karar verildikten sonra Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor sunuldu, dosya incelendi. gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

1-Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2- Mahkemece hüküm altına alınan ücret ve ikramiye farkı istekleri yönünden hakkın doğum tarihinden itibaren faize karar verilmiştir.

Kararı, davalı vekili faiz yönünden de temyiz etmiştir.

Dosya içinde yer alan XX. dönem ve XXI. dönem toplu iş sözleşmelerinde ücret ödenmesi için açık bir tarih öngörülmemiş, 36. maddede sadece önceki sözleşmelerle öngörüldüğü ve mutad olan usullere göre ödeme yapılacağı belirtilmiştir. Dosya içinde önceki toplu iş sözleşmeleri bulunmamaktadır.

Mahkemece işyerinde uygulanmış olan tüm toplu iş sözleşmeleri getirtilmeli, davaya konu isteklerle ilgili açık bir ödeme tarihi kararlaştırılıp kararlaştırılmadığı belirlenmelidir. Açık ödeme tarihinin toplu iş sözleşmelerinde kararlaştırıldığı belirlendiği taktirde, hesaplamaya konu toplu iş sözleşmelerinde önceki sözleşmelere atıflar yapılmış olmakla daha önce saptanan ödeme tarihlerinin istek konusu dönemde de geçerli olduğu kabul edilmelidir. Ancak bu taktirde hükmün infazında tereddüt olmaması için gerekirse bilirkişiden ek hesap raporu alınmalı ve her bir alacak kaleminin ödenmesi gereken tarih belirlenmek suretiyle mahkeme ilamında açıkça ödenmesi gereken tarihler gösterilerek karar verilmelidir.

İşyerinde uygulanmış olan XX. dönem öncesi toplu iş sözleşmelerinde de açık bir ödeme tarihi belirtilmemişse davaya konu istekler bakımından temyize konu ek dava tarihinden itibaren faize karar verilmelidir. Konuyla ilgili olarak eksik incelemeyle karar verilmesi hatalıdır.

Sonuç: Temyiz olunan kararın, yukarıda yazılı sebeple BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine 12.02.2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/19461, Karar No: 2017/5378, Tarih: 30.03.2017

**9. Hukuk Dairesi         2017/19461 E.  ,  2017/5378 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İŞ MAHKEMESİ

DAVA : Davacı, kıdem tazminatı, ihbar tazminatı ile fazla mesai ücreti, yıllık izin ücreti alacaklarının ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.

Yerel mahkemece, bozmaya uyarak davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Hüküm süresi içinde davalılardan ... Temizlik Bilgi Veri Otomasyon Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti. ve T.C İçişleri Bakanlığı avukatları tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

A) Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, davacının asıl işveren ... İl Özel İdaresi bünyesinde, alt işveren Jettem Temizlik şirketi işçisi olarak çalıştığını, ancak haksız yere ve işçilik alacakları ödenmeden işten çıkartıldığını ileri sürerek; kıdem tazminatı, ihbar tazminatı, fazla mesai ücreti ve yıllık izin ücreti alacaklarının faiziyle birlikte davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.

B) Davalı Cevabının Özeti:

Davalı ... vekili, husumetin İçişleri Bakanlığına yöneltilmesinin hatalı olduğunu, dava konusu alacak ve faiz taleplerini, bilirkişi raporunda aleyhe değerlendirme ve hesaplamaları, ıslah dilekçe içeriğini ve diğer aleyhe beyanları kabul etmediklerini, davanın genişletilmesine değiştirilmesine muvafakat etmediklerini, ıslahla değeri artırılarak talep edilen davanın reddine karar verilmesini, davacı iddialarının haksız ,hukuki dayanaktan yoksun olup; davacıyla gerek müvekkil İdare gerekse kapatılan İl Özel İdaresi arasında iş akdi bulunmadığın, davacının, İdare nezdinde talep olunacak herhangi bir hak ve alacağı bulunmadığını belirterek usul ve yasaya aykırı ,haksız açılan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... Temizlik Bil.Veri. Ot.Hiz.San. Ltd.Şti. vekili, davacının belirli süreli olarak çalıştığını ve il özel idaresinin 6360 sayılı Yasanın öngördüğü şekilde başka kamu kurum kuruluşlarına devredilmesi üzerine aralarındaki sözleşmenin sona erdiğini ve davacı taraf ile de yapılan belirli süreli iş akdinin kendiliğinden sona erdiğini savunarak, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

C) Bozma ilamı ve Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemenin ilk kararı, Dairemizin 07/03/2016 tarih ve 2015/21143 E., 2016/4967 K. sayılı kararı ile; "Somut uyuşmazlıkta, işveren ... olup, husumet tevcihinde kabul edilebilir yanılgı olduğu anlaşıldığından, davanın HMK.nun 124.maddesi uyarınca ...'na yöneltilerek sonuca gidilmesi gerekirken, taraf teşkili sağlanmadan karar verilmesi hatalı " gerekçesiyle bozulmuştur.

Mahkemece, Yargıtay bozma ilamına uyulmasına ve davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

D) Temyiz:

Kararı davalılar Jettem Temizlik Bil.Veri. Ot.Hiz.San. Ltd.Şti. vekili ve T.C İçişleri Bakanlığı temyiz etmiştir.

E) Gerekçe:

Mahkemece, Yargıtay bozma ilamına uyulmasına ve davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

D) Temyiz:

Kararı davalılar Jettem Temizlik Bil.Veri. Ot.Hiz.San. Ltd.Şti. vekili ve T.C İçişleri Bakanlığı temyiz etmiştir.

E) Gerekçe:

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre davalılar Jettem Temizlik Bil.Veri. Ot.Hiz.San. Ltd.Şti. vekili ve T.C İçişleri Bakanlığı'nın aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde değildir.

2- Dava tarihi 23/05/2014 olmasına rağmen gerekçeli karar başlığında 24/03/2016 olarak yazılması mahallinde düzeltilebilecek maddi hata kabul edilerek bozma nedeni yapılmamıştır.

3-Mahkemece reddedilen miktar yönünden davalılar lehine vekalet ücretinin tahsiline hükmedilmemesi bozma sebebi ise de, bu yanlışlığın giderilmesi yeniden yargılamayı gerektirmediğinden, hükmün 6100 sayılı HMK.'nun geçici 3/2 maddesi yollaması ile 1086 sayılı HUMK'un 438/7 maddesi uyarınca düzeltilerek onanmasına karar vermek gerekmiştir.

F) Sonuç:

Hüküm fıkrasına yeni bir bent olarak "Karar tarihinde yürülükte bulunan AAÜT'ne göre belirlenen 402,89 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak vekille temsil olunan davalılara verilmesine," bendinin eklenmesine, hükmün bu şekilde DÜZELTİLEREK ONANMASINA, aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz eden davalılardan Jettem Temizlik Bilgi Veri Otomasyon Hiz.San ve Tic.Ltd. Şti'ne yükletilmesine, 30/03/2017 tarihinde oybirliği ile karar verildi .
Yargıtay — Esas No: 2019/11314, Karar No: 2019/8416, Tarih: 26.12.2019

**16. Ceza Dairesi         2019/11314 E.  ,  2019/8416 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Ceza Dairesi

İlk Derece Mahkemesi : Tekirdağ 3. Ağır Ceza Mahkemesinin 17.05.2019 tarih ve 2018/223 - 2019/255 sayılı kararı

Suç : Silahlı terör örgütüne üye olma

Hüküm : TCK'nın 314/2, 53/1, 58/9, 62 ve TMK'nın 5/1 maddeleri gereğince cezalandırılmasına yönelik istinaf

başvurusunun esastan reddi

Bölge Adliye Mahkemesince verilen hüküm temyiz edilmekle;

Temyiz edenin sıfatı, başvuruların süresi, kararın niteliği ve temyiz sebeplerine göre dosya incelendi, gereği düşünüldü;

Temyiz talebinin reddi nedenleri bulunmadığından işin esasına geçildi;

Yargılama sürecindeki usuli işlemlerin kanuna uygun olarak yapıldığı, hükme esas alınan tüm delillerin hukuka uygun olarak elde edildiğinin belirlendiği, aşamalarda ileri sürülen iddia ve savunmaların temyiz denetimini sağlayacak biçimde eksiksiz olarak sergilendiği, özleri değiştirmeksizin tartışıldığı, vicdani kanının kesin, tutarlı ve çelişmeyen verilere dayandırıldığı, eylemlerin doğru olarak nitelendirildiği ve kanunda öngörülen suç tipine uyduğu, yaptırımların kanuni bağlamda şahsileştirilmek suretiyle uygulandığı anlaşılmakla; sanık müdafiinin temyiz dilekçesinde ileri sürdüğü nedenler yerinde görülmediğinden CMK’nın 302/1. maddesi gereğince temyiz davasının esastan reddiyle hükmün ONANMASINA, 28.02.2019 tarihinde yürürlüğe giren 20.02.2019 tarih ve 7165 sayılı Kanunun 8. maddesiyle değişik 5271 sayılı Kanunun 304. maddesi uyarınca dosyanın Tekirdağ 3. Ağır Ceza Mahkemesine, kararın bir örneğinin bilgi için İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 27. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 26.12.2019 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/22487, Karar No: 2017/25634, Tarih: 07.02.2017

**(Kapatılan) 18. Hukuk Dairesi         2016/22487 E.  ,  2017/25634 K.**

**"İçtihat Metni"**

T.C.

YARGITAY

18. HUKUK DAİRESİ

Yargıtay Birinci Başkanlık Kurulunun 22/12/2016 tarih ve 398 sayılı Kararı ile 23.07.2016 tarih ve 29779-2. mükerrer sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 6723 sayılı Danıştay Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik yapılmasına Dair Kanunla 2797 sayılı Yargıtay Kanununa eklenen Geçici 15. madde uyarınca Yargıtay Onsekizinci Hukuk Dairesinin kapatılmasına ve 12.02.2016 tarih ve 2016/1 sayılı iş bölümü kararında yer alan dairemizin bakmakta olduğu:

'6) 4721 sayılı TMK'nın Kişiler Hukuku başlıklı 1. Kitabının Gerçek Kişiler başlıklı 1. Kısmında yer alan maddelerden (TMK m. 8-46) kaynaklanan davalar sonucu verilen hüküm ve kararlar,

7) 5490 sayılı Nüfus Hizmetleri Kanunu uyarınca nüfus kayıtlarının düzeltilmesine ilişkin davalar sonucu verilen hüküm ve kararlar ile vatandaşlığın tespitine ilişkin hüküm ve kararlar,

8) 4721 sayılı TMK'nın Kişiler Hukuku başlıklı 1. Kitabının Tüzel Kişiler başlıklı 2. Kısmında yer alan hükümlerden (TMK m. 47-117) kaynaklanan davalar sonucu verilen hüküm ve kararlar,

9) 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 56 ila 100. maddeleri ile 5253 sayılı Dernekler Kanunu hükümlerine göre açılmış derneklerin feshi, derneğin sona erdiğinin tespiti gibi dernekler hukukundan kaynaklanan her türlü dava sonucunda verilen hüküm ve kararlar.

11) 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 101 vd. maddeleri kapsamında kalan vakıfların kuruluş ve tescil işlemleri, vakıf senedinin düzenlenmesi ve değiştirilmesi, vakfın teşkilatı (örgütü), denetimi, yöneticilerin azli, vakıf yönetiminin amacının ve mallarının değiştirilmesi, vakfın sona ermesi ve tasfiyesi: ayrıca, Osmanlı döneminde kurulan ve 5737 sayılı Vakıflar Kanun'a tabi olan vakıflarda, vakfiye şartı gereği vakıf evladı veya ilgilisi olduğunun ya da tevliyete hak kazandığının tespiti ile vakfın gelir fazlasından yararlanma (intifa) haklarıyla ilgili olarak açılan davalara ilişkin hüküm ve kararlar,

12) 4721 sayılı TMK'nın 2. Kitabının, Hısımlık başlıklı 2. Kısmında yer alan Soy Bağının Kurulması başlıklı 1. Bölümünün 1, 2, 3 ve 4. ayrımlarında yer alan maddelerden (TMK m.282 ila 320: Soy bağı, tanıma, babalık, evlat edinme vb) kaynaklanan davalar nedeniyle verilen hüküm ve kararlar,

13) 4721 sayılı TMK'nın 2. Kitabının, Vesayet başlıklı 3. Kısmında yer alan maddelerden (TMK m. 396-494) kaynaklanan davalar nedeniyle verilen hüküm ve kararlar,

14) 3561 sayılı Mal Memurlarının Kayyım Tayin Edilmesine Dair Kanuna göre verilen kayyım atanması ile ilgili davalar ile kayyımlık kararlarının kaldırılmasına ilişkin davalar sonucu verilen hüküm ve kararlar,'ın temyiz incelemesinin Yargıtay Sekizinci Hukuk Dairesi'ne UYAP bilişim sistemi üzerinden devrine karar verilmiştir.

13) 4721 sayılı TMK'nın 2. Kitabının, Vesayet başlıklı 3. Kısmında yer alan maddelerden (TMK m. 396-494) kaynaklanan davalar nedeniyle verilen hüküm ve kararlar,

14) 3561 sayılı Mal Memurlarının Kayyım Tayin Edilmesine Dair Kanuna göre verilen kayyım atanması ile ilgili davalar ile kayyımlık kararlarının kaldırılmasına ilişkin davalar sonucu verilen hüküm ve kararlar,'ın temyiz incelemesinin Yargıtay Sekizinci Hukuk Dairesi'ne UYAP bilişim sistemi üzerinden devrine karar verilmiştir.

Bu nedenle, iş bu dava türlerine ait Dairemizin esasına kayıtlı dosyaların UYAP bilişim sistemi üzerinden Dairesine gönderilmesine, esasın bu şekilde kapatılmasına ve dosyaların fiziki olarak dairesine teslimine karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/11377, Karar No: 2013/25523, Tarih: 18.06.2013

**3. Ceza Dairesi         2012/11377 E.  ,  2013/25523 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Ceza Mahkemesi

HÜKÜM : Düşme, beraat

Mahalli mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle evrak okunarak;

Gereği görüşülüp düşünüldü;

Sanık ...'in mağduru yüzde sabit iz kalacak şekilde yaralama eyleminde, Adli Tıp Kurumu ve Dairemiz uygulamalarına göre yüzde sabit izin basit tıbbi müdahale ile giderilemeyeceği dikkate alınarak temel cezanın 5237 sayılı TCK'nin 86/1, 87/1-c maddesi gereğince tayini ve eylem için belirlenecek cezanın TCK'nin 87/1-c-son maddesi uyarınca 3 yıl hapis cezasından az olamayacağı bu nedenle dosyanın görevsizlik kararı ile görevli Asliye Ceza Mahkemesi'ne gönderilmesi gerektiği gözetilmeden yazılı şekilde yargılamaya devamla karar verilmesi,

Bozmayı gerektirmiş, o yer Cumhuriyet savcısının temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan diğer yönleri incelenmeyen hükümlerin bu sebepten 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi ile yürürlükte bulunan 1412 sayılı CMUK'un 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, 18/06 /2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/1406, Karar No: 2013/30, Tarih: 29.01.2013

**Ceza Genel Kurulu         2012/7-1406 E.  ,  2013/30 K.**

* SANIKLARA SON SÖZÜN VERİLMEMESİ

* SAVUNMA HAKKININ KISITLANMASI

* CEZA MUHAKEMESİ KANUNU (CMK) (5271) Madde 216

**"İçtihat Metni"**

5607 sayılı Kanuna muhalefet suçundan sanıklar B. Ölmez, V. Ölmez, H. Adiyaman ve A. Ölmez'in 5607 sayılı Kanunun 3/1-son, 4/2, 5237 sayılı TCK'nun 62 ve 52. maddeleri uyarınca 3 yıl 4 ay hapis ve 66.640 Lira adli para cezasıyla cezalandırılmasına ilişkin, Uludere Asliye Ceza Mahkemesince verilen 14.04.2010 gün ve 24 - 137 sayılı hükmün sanıklar müdafii tarafından temyiz edilmesi üzerine dosyayı inceleyen Yargıtay 7. Ceza Dairesince 03.04.2012 gün ve 2736-7687  ile;

“5271 sayılı Ceza Muhakemesi Yasasının 216/3. maddesine aykırı olarak 14.04.2010 tarihli son oturumda hazır bulunan sanıklara son sözleri sorulmadan hüküm kurulması suretiyle savunma hakkının kısıtlanması" isabetsizliğinden bozulmasına oyçokluğuyla karar verilmiş,

Daire üyesi K.Tosun ise; "Cumhuriyet savcısının mütalaası okunduktan sonra sanıklara ve sanıklar müdafiine esas hakkındaki diyeceklerinin sorulduğu ve bundan sonrada davanın esasına etkili herhangi bir işlemin yapılmadığı, dolayısıyla sanıkların savunma haklarının kısıtlanmadığı, bu nedenle sanıklara son sözün sorulmamasının bozma nedeni yapılmaması gerektiği" görüşüyle karşıoy kullanmıştır.

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı ise 27.08.2012 gün ve 40677 sayı ile;

"14.04.2010 tarihli son duruşmada, esas hakkındaki mütalaadan sonra sanıkların herbirine esas hakkındaki mütalaa için söz hakkı verilmiş, sanıklar savunmanının esasa ilişkin beyanı alındıktan sonra da (sanıklara son sözleri sorulmadan) belirtilen cezalandırma kararı verilmiştir.

CMK'nun 216/3. maddesi, 'Hükümden önce son söz, hazır bulunan sanığa verilir' hükmünü amirdir. Bu düzenleme, sanık/sanıklar için, kendilerini yeterince ifade edebilmeleri için verilmiş bir savunma hakkıdır. Ceza yargılamasında maddi gerçekliğin esas olduğu göz önüne alındığında, kendini ancak yeterince ifade edemeyen sanık için bu hükmün mutlaka işlerlik kazanması gerekir. Dosya kapsamı ele alındığında, sanıklara (gerek kendileri, gerekse tercümanları aracılığıyla) esas hakkında mütalaadan sonra bir bakıma son söz verilmiştir. Son sözün verilme amacı, tüm yargılama süreci ve kapsamına ilişkin genel bir değerlendirme olması gerekir. Başka bir anlatımla son sözler olgusu, savunmaların bir tekrarı niteliğinde olmaması gerekir. CMK'nun 216. maddesinin (1) ve (2) fıkralarına bakıldığında, delillerin ortaya konması sırasında söz hakkının kimlere ve hangi sırayla verileceği ayrıntılı olarak belirlenmiştir. Bu nedenle, eğer yeni bir delil ortaya konmamış ise, esas hakkında savunma için beyanda bulunan sanık için son söz ibaresi yazılmadığından bahisle savunma hakkının kısıtlandığından söz edilmesi isabetli değildir. Dikkat edildiğinde, esas hakkındaki mütalaa sonrasında ve karar anına kadar sanıkların aleyhine hiçbir işlem yapılmadığı gibi, karar da, esas hakkındaki mütalaa gibi çıkmıştır.

Öte yandan mahkemece sanıklara son söz verilmemesinin, bir unutma olduğu da açıktır. Esas hakkındaki mütalaadan sonra sanıklara mütalaaya ilişkin diyeceklerinin sorulması, 'son söz' ibaresinin unutulduğunu göstermektedir. Esas hakkındaki mütalaa sonrası herhangi bir işlem yapılmamış ise, salt 'son söz' ibaresinin yazılmamasının bozma nedeni yapılması, hakkaniyete uygun olmayacaktır.

Kaldı ki, sanıkların esas hakkındaki mütalaaya karşı diyecekleri sorulduğunda, sanıkların hepsi, suçsuz olduklarını, mütalaayı kabul etmediklerini, beraat etmelerini ve tahliyelerini istedikleri görülmektedir. Belirtildiği gibi, bu beyanlar, zaten sanıklar için son söz niteliğindedir.

Sonuç itibariyle; sanıklara ve savunmanlarına esas hakkında savunmadan sonra beyanlarının sorulması, esas hakkındaki mütalaadan sonra esaslı ve/veya sanıkların açıklaması gereken bir işlemin yapılmaması, sanıkların esas hakkındaki mütalaadan sonraki tespit edilen beyanlarının son sözleri niteliğinde olması olguları gözetildiğinde, sanıkların savunma haklarının mutlak kısıtlandığından söz edilmesi isabetli değildir" görüşüyle itiraz kanun yoluna başvurmuştur.

6352 sayılı Kanunla değişik CMK'nun 308. maddesi uyarınca Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı itirazını inceleyen Yargıtay 7. Ceza Dairesince 25.09.2012 gün ve 22607-25493 sayı ile; itirazın yerinde görülmemesi üzerine Yargıtay Birinci Başkanlığına gönderilen dosya, Ceza Genel Kurulunca değerlendirilmiş ve açıklanan gerekçelerle karara bağlanmıştır.

TÜRK MİLLETİ ADINA

CEZA GENEL KURULU KARARI

Özel Daire ile Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı arasında oluşan ve çözümlenmesi gereken uyuşmazlık; sanıkların hazır bulunduğu duruşmada son sözün sanıklara verilmeden yargılamanın bitirilmesinin 5271 sayılı CMK'nun 216/3. maddesine aykırılık oluşturup oluşturmadığının belirlenmesine ilişkindir.

İncelenen dosya içeriğinden;

Sanıkların suç tarihinde Irak ülkesinden 7 adet katır ile gümrük kaçağı eşya getirdikleri şüphesiyle yakalandıkları, soruşturma sırasında tutuklanmalarına karar verildiği, soruşturma sonucunda sanıklar hakkında 5607 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanununun 3/1 ve 4/2. maddeleri uyarınca cezalandırılmaları istemiyle Uludere Asliye Ceza Mahkemesine kamu davası açıldığı, Uludere Asliye Ceza Mahkemesince yapılan yargılamanın 14.04.2010 tarihli ikinci oturumuna sanıklar ve müdafiinin katıldığı, anılan celsede olay tutanağını düzenleyen kolluk görevlileri ile savunma tanıklarının dinlendiği, tanık beyanlarına karşı Cumhuriyet savcısı, sanıklar ve müdafiinin görüşlerinin alındığı, bilahare Cumhuriyet savcısının esas hakkındaki görüşünü açıkladığı, bu görüşe karşı sanıkların ayrı ayrı savunma yaptığı, sanıkların ardından bu kez sanıklar müdafiinin esasa ilişkin savunmasını yaptığı, bu işlemden sonra yerel mahkemece yargılamanın bittiği bildirilerek hükmün tefhim edildiği anlaşılmaktadır.

1412 sayılı CMUK’nun 251. maddesine paralel düzenlemeler içeren 5271 sayılı CMK’nun 216. maddesinin son fıkrasında; “Hükümden önce son söz, hazır bulunan sanığa verilir” hükmü yer almaktadır. Bu hüküm gereğince katılmış olduğu takdirde mutlaka son söz sanığa verilerek duruşma bitirilecektir. Ceza Genel Kurulunun 06.07.2004 gün ve 138-159; 25.04.2006 gün ve 3-124; 04.12.2007 gün ve 246-261, 29.01.2008 gün ve 193-7 ile 28.04.2009 gün ve 77-111 sayılı kararlarında da belirtildiği üzere; savunma hakkı ile yakından ilgili bulunan bu usul kuralı emredici nitelikte olup, uyulmaması kanuna mutlak aykırılık oluşturmaktadır. Ceza yargılamasında sanığın en önemli hakkı savunma hakkıdır, hazır olduğu oturumda son sözün sanığa verilmeden hüküm kurulması savunma hakkının kısıtlanması sonucunu doğurmaktadır.

Nitekim öğretide de; "En son söz sanığındır. Son sözün sanığa verilmesi, müdafaa bakımından çok önemlidir. Bunun içindir ki son sözün hazır bulunan sanığa verilmemesi mutlak temyiz sebebi (hukuka kesin aykırılık) ve dolayısıyla bozma sebebi sayılmaktadır" (Nurullah Kunter, Feridun Yenisey, Ayşe Nuhoğlu, Ceza Muhakemesi Hukuku, 16. Bası, Beta, İstanbul, s. 1293); "Hüküm (karar) safhasına geçmeden önce son söz hazır bulunan sanığa verilmek zorundadır. Bu hüküm (CMK'nun 216/3) silahların eşitliği ve suçsuzluk karinesi ilkelerinin bir gereği olarak düzenlenmiş ve uyulması zorunlu emredici bir hükümdür" (Yener Ünver, Hakan Hakeri, Ceza Muhakemesi Hukuku, 6. Bası, Adalet, Ankara, cilt: 2, s. 138);  şeklinde görüşler ileri sürülmek suretiyle duruşmada hazır bulunan sanığa mutlaka son sözün verilmesi gerektiği düşüncesi ittifakla benimsenmiştir.

Bu açıklamalar ışığında somut olay değerlendirildiğinde;

Cumhuriyet savcısının esas hakkındaki görüşünü açıklamasından sonra duruşmada hazır bulunan sanıkların esasa ilişkin savunmada bulundukları, sanıklardan sonra sanıklar müdafiinin de esasa ilişkin savunma yaptığı ve bu işlemden sonra yargılamanın bitirilerek hükmün tefhim edildiği göz önüne alındığında, yargılamanın bitirilmesinden önce sanıklara son sözün verilmemesi 5271 sayılı CMK'nun 216/3. maddesine aykırılık oluşturduğundan, savunma hakkının kısıtlanması sonucunu doğuran bu usule aykırılık nedeniyle yerel mahkeme kararının Özel Dairece bozulmasına karar verilmesi isabetlidir.

Bu itibarla, yerinde olmayan Yargıtay C.Başsavcılığı itirazının reddine karar verilmelidir.

SONUÇ :

Açıklanan nedenlerle;

1- Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının itirazının REDDİNE,

2- Dosyanın mahalline gönderilmesi için Yargıtay C.Başsavcılığına TEVDİİNE, 29.01.2013 günü yapılan müzakerede oybirliğiyle karar verildi.