muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2023/4600, Karar No: 2023/9659, Tarih: 02.11.2023

3.Bozma sonrası Tekirdağ 1. Ağır Ceza Mahkemesinin 13.03.2013 tarihli ve 2011/21 Esas, 2013/67 Karar sayılı kararı ile hükümlülerin 4926 sayılı Kanun'a muhalefet suçundan sonuç itibarıyla 53.533,00 TL tazmini para cezası ile mütelselsilen cezalandırılmalarına, nakil araçlarının iadesine karar verilmiş, anılan kararın katılan vekili ve sanık ... müdafii tarafından temyiz edilmesi üzerine Yargıtay 7. Ceza Dairesinin 30.06.20116 tarihli ve 2014/29494 Esas, 2016/9095 Karar sayılı ilâmıyla, sanıkların eyleminin toplu kaçakçılık suçunu oluşturması nedeniyle gümrüklenmiş değerin 4.5 katı üzerinden müteselsilen sorumlu olmak üzere ön ödeme önerisinde bulunulması gerektiğinin gözetilmemesi, lehe Kanun belirlenmesinde 5607 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu'na (5607 sayılı Kanun) göre belirlenecek sonuç cezanın sanıkların daha lehine olacağının gözetilmemesi, kabule göre ise toplu kaçakçılıkta 4926 sayılı Kanun'un 5 inci maddesinin üçüncü fıkrası gereği cezada yarı oranında artırım yapılması gerektiğinin gözetilmemesi nedenleriyle bozulmasına karar verilmiştir.

4.Tekirdağ 1. Ağır Ceza Mahkemesinin 19.04.2017 tarihli ve 2016/196 Esas, 2017/86 Karar sayılı kararı ile 5607 sayılı Kanun'a muhalefet suçundan sanık ...'ün sonuç itibarıyla hapisten çevrili 3.000,00 TL ve doğrudan 80,00 TL adlî para cezası, suça sürüklenen çocuk ...'ın ise hapisten çevrili 2.000,00 TL ve doğrudan 40,00 TL adlî para cezası ile cezalandırılmalarına, nakil araçlarının iadesine karar verilmiş, anılan kararın katılan kurum vekili ve sanık ... müdafii tarafından temyizi üzerine Yargıtay 7. Ceza Dairesinin 03.12.2020 tarihli ve 2018/7450 Esas, 2020/17775 Karar sayılı ilâmıyla, uyarlama yargılamasının konusunu sadece sanıklar hakkında kesinleşen mahkûmiyet hükümlerinin oluşturacağı, nakil araçlarının iadesine ilişkin kararların hukuki değerden yoksun olduğu gerekçesiyle incelenmeksizin iadesi, mahkûmiyet hükümlerinin ise onanmasına karar verilmiştir.

5.Tekirdağ Cumhuriyet Başsavcılığı İlamat Bürosunun 5607 sayılı Kanun'da 7242 sayılı Kanun ile yapılan değişiklikler nedeniyle 13.01.2021 tarihli uyarlama yargılaması talebi üzerine, Tekirdağ 1. Ağır Ceza Mahkemesinin 01.02.2021 tarihli ek kararı ile uyarlama talebinin kabülü ile infazın durdurulmasına karar verilmiş, duruşma açılarak yapılan yargılamada mahkemenin 30.03.2022 tarihli ve 2021/49 Esas, 2022/150 Karar sayılı kararıyla 5607 sayılı Kanun'a muhalefet suçundan sanık ...'ün sonuç itibarıyla hapisten çevrili 3.000,00 TL ve doğrudan 80,00 TL adlî para cezası, suça sürüklenen çocuk ...'ın ise hapisten çevrili 2.000,00 TL ve doğrudan 40,00 TL adlî para cezası ile cezalandırılmalarına karar verilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

1.Katılan ... İdaresi vekilinin temyiz istemi, suç eşyalarının müsaderesinin gerektiğine ve vekâlet ücreti hükmedilmemesine ilişkindir.

2.Sanık ... müdafiinin temyiz isteminin zamanaşımının dolduğu gerekçesiyle davanın düşürülmesi talebine ilişkindir.

III.HUKUKİ SÜREÇ

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

1.Katılan ... İdaresi vekilinin temyiz istemi, suç eşyalarının müsaderesinin gerektiğine ve vekâlet ücreti hükmedilmemesine ilişkindir.

2.Sanık ... müdafiinin temyiz isteminin zamanaşımının dolduğu gerekçesiyle davanın düşürülmesi talebine ilişkindir.

III.HUKUKİ SÜREÇ

1.Olay tarihinde bir ihbarı değerlendiren kolluk kuvvetlerinin tır şoförü olarak çalışan sanık ...'ün kullandığı 34 KRG ..tır ve 34 UVG.. plaka sayılı dorseye kaçak sigara yüklenirken, suça sürüklenen çocukla birlikte suç üstü yakalanması neticesinde suça konu 470 karton kaçak sigaranın ele geçirildiği anlaşılmıştır.

2.Sanık ... aşamalardaki savunmalarında Ekstrans Uluslararası Nakliyat Şirketinde şoför olarak çalıştığını, olay tarihinde 34 KRG ..plakalı kamyon ve 34 UVG .. plakalı römorku kullandığını, Bursa'dan İngiltere'ye götürmek üzere şirketin ihraç malını aldığını, şirkette çalışan Ali isimli bir şoför ile tesadüf eseri görüştüklerinde, kendisine İngiltere'ye kaçak sigara götürüp götüremeyeceğini sorduğunu, kabul etmesi üzerine tanımadığı şahısların bir kamyonet ile geldiklerini, ...'ın da orada olduğunu, kolileri araca yükleyecekleri sırada polislerin geldiğini beyan etmiş, gümrüklenmiş değerin iki katını ödeyemeceğini ifade etmiştir.

3.Suça sürüklenen çocuk ... aşamalardaki beyanında, sigaraları sanık ...'ın kullandığı araca yüklemeye başladıkları sırada yakalandıklarını beyan etmiştir.

4.Kaçak eşyaya mahsus tespit varakasının dosya içerisinde olup, suç tarihindeki paranın satın alma gücüne göre pek fahiş değerde olduğu anlaşılmıştır.

III. GEREKÇE

Katılan kurum vekilinin temyiz isteminin vekâlet ücreti ve suç eşyası ile sınırlı olduğu görülerek yapılan incelemede; suça konu kaçak sigaralar hakkında mahkemenin 26.03.2001 tarihli ve 2000/223 Esas, 2001/93 Karar sayılı kararıyla verilen müsadere kararının Dairemizin 26.12.2002 tarihli ve 2002/15481 Esas, 2002/19778 Karar sayılı ilâmıyla onanmak suretiyle kesinleştiği, uyarlama yargılamasının konusunu ise sadece sanıklar hakkında kesinleşen mahkûmiyet hükümlerinin oluşturacağı cihetle kaçak eşya hakkında yeniden müsadere kararı verilmesine gerek bulunmadığından mahkeme kararında bir isabetsizlik görülmemiştir. Ancak;

İnfaza esas alınacak olan uyarlama kararı ile uyarlamaya konu kesinleşmiş hüküm tüm sonuçları ile ortadan kalkacağı ve önceki hüküm geçerliliğini kaybedeceğinden uyarlama sonucu verilen kararda vekâlet ücretinin tahsilde tekerrüre neden olmayacak şekilde yeniden karara bağlanması gerektiği ve uyarlama yargılaması sonucunda kesinleşmiş önceki hükümdeki vekâlet ücretinin aynen gösterilmesi gerektiğinin gözetilmemesi hukuka aykırı bulunmuş, söz konusu hukuka aykırılığın Yargıtay tarafından giderilmesi mümkün görülmüştür.

IV. KARAR

IV. KARAR

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenle Tekirdağ 1. Ağır Ceza Mahkemesinin 30.03.2022 tarihli ve 2021/49 Esas, 2022/150 Karar sayılı kararına yönelik katılan kurum vekili ve sanık müdafiinin temyiz istekleri yerinde görüldüğünden hükmün, 1412 sayılı Kanun’un 321 inci maddesi gereği BOZULMASINA, bu husus yeniden yargılamayı gerektirmediğinden aynı Kanun’un 322 nci maddesi gereği hükme "Mahkemenin düzeltilerek onanmak suretiyle kesinleşen 2000/223 Esas, 2001/93 Karar sayılı kararı ile hükmedilen 137,50 TL nispi ve 172,50 TL maktu olmak üzere toplam 310,00 TL vekâlet ücretinin sanık ... ve suça sürüklenen çocuk ...'... müteselsilen alınarak katılan ... İdaresine verilmesine" ifadesinin eklenmesi suretiyle hükmün, Tebliğname’ye aykırı olarak, oy birliğiyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

Dava dosyasının, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,

02.11. 2023 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2020/8800, Karar No: 2021/2033, Tarih: 11.02.2021

**10. Ceza Dairesi         2020/8800 E.  ,  2021/2033 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkeme : İZMİR 31. Asliye Ceza Mahkemesi

Suç : Kullanmak için uyuşturucu madde bulundurma

Hüküm : Mahkûmiyet

Dosya incelendi.

GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ :

1) Sanık hakkında, 6545 sayılı Kanun'un 68. maddesi ile değişik TCK'nın 191. maddesinin 2 ve 3. fıkraları uyarınca, kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararı ile birlikte verilen tedavi ve denetimli serbestlik tedbiri kararının içeriğinde, sanığın bu karara itiraz hakkı bulunduğuna ilişkin, itiraz süresi ve merciinin de gösterilmesi suretiyle usulüne uygun bir yasa yolu bildirimi yapılmadığı için 24/09/2014 tarihli kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararının kesinleşmediği ve kovuşturma şartlarının oluşmadığı dikkate alınarak, sanığa kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararına karşı 15 gün içinde Sulh Ceza Hakimliğine itiraz hakkı bulunduğu ihtarı ile birlikte kararın yeniden tebliğ edilmesi gerektiğinden, kovuşturma şartının gerçekleşmesini beklemek üzere kamu davasının durmasına ve gerekli tebligat işlemlerinin tamamlanarak kararın infazına devam edilmesi için dosyanın Cumhuriyet Başsavcılığına gönderilmesine karar verilmesi yerine, yargılamaya devamla sanık hakkında mahkûmiyet hükmü kurulması,

2) 7201 sayılı Tebligat Kanununun 10/2. madde ve fıkrasının, “Bilinen en son adresin tebligata elverişli olmadığının anlaşılması veya tebligat yapılamaması hâlinde, muhatabın adres kayıt sisteminde bulunan yerleşim yeri adresi, bilinen en son adresi olarak kabul edilir ve tebligat buraya yapılır.” hükmü ile gerçek kişilere yapılacak tebligat ile ilgili olarak iki aşamalı bir yöntem benimsenmiş olması karşısında, öncelikle bilinen en son adres (bilinen bir adres yoksa ya da bilinen en son adres ile adres kayıt sistemindeki adres aynı ise MERNİS adresi olduğu belirtilmeksizin adres kayıt sistemindeki adres) esas alınarak, Tebligat Kanununun 21/1. maddesine göre normal tebligat çıkarılıp, çıkarılan tebligatın bila tebliğ iade edilmesi halinde, aynı Kanunun 21/2. maddesi uyarınca adres kayıt sistemindeki adres bilinen en son adres olarak kabul edilerek, merci tarafından tebligata Tebligat Kanununun 23/1-8 ve Tebligat Kanununun Uygulanmasına Dair Yönetmeliğin 16/2. maddesi hükümlerine göre, “Tebligat çıkarılan adres muhatabın adres kayıt sistemindeki adresi olduğundan, tebliğ imkansızlığı durumunda, tebligatın, Tebligat Kanununun 21/2. maddesine göre bu adrese yapılması” gerektiğine dair şerh düşülerek tebliğ işlemlerinin tamamlanması gerektiği gözetilmeksizin, İzmir Denetimli Serbestlik Müdürlüğü'nün 29/09/2014 tarihli çağrı yazısının, 09/10/2014 tarihinde sanığın MERNİS adresine doğrudan Tebligat Kanununun 21/2. maddesi gereği tebliğ edildiği, bu haliyle yapılan tebligatın usulsüz olduğu anlaşıldığından kamu davasını açma koşulları oluşmadan dava açılmış olması nedeniyle 5271 sayılı CMK'nın 223/8. maddesi gereğince kovuşturma şartının gerçekleşmesini beklemek üzere, kamu davasının durmasına ve denetimli serbestlik dosyasının infazına devam edilmesi için Cumhuriyet Başsavcılığına gönderilmesine karar verilmesi yerine, yargılamaya devam edilerek sanığın mahkûmiyetine karar verilmesi,

Kabule göre de;

3) Sanık hakkında, kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararı ile birlikte verilen tedavi ve denetimli serbestlik tedbiri kararının infaz için Denetimli Serbestlik Müdürlüğüne gönderildiği, ilk çağrı yazısının 23/12/2014 tarihinde usulüne uygun şekilde tebliğ edildiği, sanığın kuruma başvuruda bulunmaması nedeniyle kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararının kaldırılarak, açılan kamu davası üzerine yargılamaya devam edilerek hüküm kurulduğu görülmüş ise de;

Kabule göre de;

3) Sanık hakkında, kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararı ile birlikte verilen tedavi ve denetimli serbestlik tedbiri kararının infaz için Denetimli Serbestlik Müdürlüğüne gönderildiği, ilk çağrı yazısının 23/12/2014 tarihinde usulüne uygun şekilde tebliğ edildiği, sanığın kuruma başvuruda bulunmaması nedeniyle kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararının kaldırılarak, açılan kamu davası üzerine yargılamaya devam edilerek hüküm kurulduğu görülmüş ise de;

6545 sayılı Kanunun 68. maddesi ile değişik TCK'nın 191. maddesinin 2 ve 3. fıkraları uyarınca kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararı ile birlikte verilen tedavi ve denetimli serbestlik tedbirine ilişkin infaz işlemlerinde, tedavi ve denetimli serbestlik tedbirinin infazına başlamak üzere çıkarılan ilk uyarılı başvuru davetiyesinin tebliği üzerine, müracaatta bulunmayan şüphelinin, aynı Kanunun 191. maddesinin 4. fıkrasının (a) bendi uyarınca kendisine yüklenen yükümlülüklere veya tedavinin gereklerine uygun davranmamakta "ısrar" ettiğinin kabul edilebilmesi için; "önceki tebligat gereğince başvuruda bulunmadığı, bu tebligat üzerine öngörülen süre içinde de başvurmaması halinde yükümlülüklere ve tedavinin gereklerine uymamakta ısrar etmiş sayılacağı" uyarısı ile yeniden tebligat yapılması, bu tebligata rağmen başvuruda bulunmadığı takdirde, şüpheli hakkında kamu davasının açılması gerektiğinden; inceleme konusu olayda ikinci uyarı yapılmadığı için kamu davasını açma koşulları oluşmadan davanın açılmış olması nedeniyle 5271 sayılı CMK'nın 223/8. maddesi gereğince kovuşturma şartının gerçekleşmesini beklemek üzere, kamu davasının durmasına ve denetimli serbestlik dosyasının infazına devam edilmesi için Cumhuriyet Başsavcılığına gönderilmesine karar verilmesi yerine, yargılamaya devam edilerek sanığın mahkûmiyetine karar verilmesi,

4) Suç tarihinden önce yürürlüğe giren 6545 sayılı Kanunun 68. maddesi ile değiştirilen TCK'nın 191. maddesinin 5. fıkrasının olaya tatbik kabiliyeti bulunup bulunmadığının tesbiti açısından; sanık hakkında kullanmak için uyuşturucu madde bulundurma suçundan dolayı, bu suç tarihinden önce açılmış başka bir dava veya soruşturma olup olmadığının, varsa sanığın bu suçu diğer davaya konu olan suç nedeniyle verilen tedavi ve denetimli serbestlik tedbirinin infazı sırasında veya 6545 sayılı Kanun yürürlüğe girdikten sonra verilmiş olan bir kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararı uyarınca tabi tutulduğu tedavi ve denetimli serbestlik tedbirinin infazı sırasında işleyip işlemediğinin ve önceki dava sonucunun araştırılması, gerektiğinde Denetimli Serbestlik Müdürlüğünden suç tarihinde sanığın infazda olan başka bir tedavi ve denetimli serbestlik tedbiri kararının bulunup bulunmadığı sorulup belirlendikten sonra;

a) Sanık bu suçu, daha önce işlediği suçtan dolayı yapılan kovuşturma aşamasında hükmolunan tedavi ve denetimli serbestlik tedbirinin infazı sırasında veya 6545 sayılı Kanunla değişik TCK'nın 191/2. maddesi uyarınca verilmiş bir "kamu davasının açılmasının ertelenmesi'' kararının denetim süresi içinde işlemiş ise; 6545 sayılı Kanunun 68. maddesi ile değiştirilen TCK'nın 191. maddesinin 5. fıkrasında öngörülen “Erteleme süresi zarfında kişinin kullanmak için tekrar uyuşturucu veya uyarıcı madde satın alması, kabul etmesi veya bulundurması ya da uyuşturucu veya uyarıca madde kullanması, dördüncü fıkra uyarınca ihlal nedeni sayılır ve ayrı bir soruşturma ve kovuşturma konusu yapılmaz" hükmü uyarınca, ikinci suçtan açılan bu davanın kovuşturma şartının ortadan kalkması nedeniyle, CMK'nın 223. maddesinin 8. fıkrası uyarınca "davanın düşmesine" ve tedavi ve/veya denetimli serbestlik kararı veren ilgili mahkemeye ya da kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararı veren ilgili Cumhuriyet Başsavcılığına ihbarda bulunulmasına karar verilmesi,

b) Sanık bu suçu daha önce işlediği suçtan dolayı verilen tedavi ve/veya denetimli serbestlik tedbirinin infazı sırasında veya 6545 sayılı Kanunla değişik TCK'nın 191/2. maddesi uyarınca verilmiş bir "kamu davasının açılmasının ertelenmesi" kararının denetim süresi içinde işlemiş değilse veya daha önce işlediği suçtan dolayı yapılan kovuşturma aşamasında hükmolunan tedavi ve denetimli serbestlik tedbirinin infazı sırasında veya 6545 sayılı Kanunla değişik TCK'nın 191/2. maddesi uyarınca verilmiş bir "kamu davasının açılmasının ertelenmesi" kararının denetim süresi içinde işlemiş ve önceki suçtan mahkûmiyet dışında bir hüküm verilmiş ise; bu suç nedeniyle 6545 sayılı Yasa ile değişik TCK'nın 191/2. maddesi uyarınca kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararı ile birlikte tedavi ve denetimli serbestlik tedbiri uygulanmış olan sanık hakkında 6545 sayılı Yasa ile değişik TCK'nın 191. maddesinin 4. fıkrasının (a), (b) ve (c) bentlerinde gösterilen dava açma şartlarının gerçekleştiğinin sabit görülmesi halinde yargılamaya devam olunarak, suç tarihi itibarıyla 6545 sayılı Yasa ile değişik TCK'nın 191. maddesi hükümleri çerçevesinde bir karar verilmesi gerekirken eksik araştırma ile hüküm kurulması,

5) Hükümden sonra 24.11.2015 tarih ve 29542 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Anayasa Mahkemesi'nin 08.10.2015 tarihli 2014/140 esas ve 2015/85 karar sayılı kararı ile 5237 sayılı TCK'nın 53. maddesinin bazı hükümlerinin iptal edilmesi ve 7242 sayılı Kanunla yapılan değişiklikler nedeniyle, bu maddenin uygulanması açısından, sanığın durumunun yeniden belirlenmesinde zorunluluk bulunması,

Bozmayı gerektirmiş, sanığın temyiz itirazları bu nedenle yerinde görülmüş olduğundan, hükmün BOZULMASINA, 11/02/2021 tarihinde oy birliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2020/149, Karar No: 2021/625, Tarih: 09.12.2021

**Ceza Genel Kurulu         2020/149 E.  ,  2021/625 K.**

**"İçtihat Metni"**

Silahlı terör örgütüne üye olma suçundan sanık hakkında ilk derece mahkemesi sıfatıyla yargılama yapan Yargıtay 9. Ceza Dairesince 12.12.2019 tarih ve 44-167 sayı ile; sanığın silahlı terör örgütüne üye olma suçundan TCK’nın 314/2, 3713 sayılı Kanun’un 5/1, TCK’nın 62, 53, 58/9 ve 63. maddeleri uyarınca 9 yıl 4 ay 15 gün hapis cezasıyla cezalandırılmasına, hak yoksunluğuna, cezasının mükerrirlere özgü infaz rejimine göre çektirilmesine, mahsuba ve 1632 sayılı Askeri Ceza Kanunu'nun 30/1-a-b maddelerince Türk Silahlı Kuvvetlerinden çıkartılmasına ve ilişiğinin kesilmesine, tekrar Türk Silahlı Kuvvetlerine kabul edilmemesine karar verilmiştir.

Hükmün sanık ve müdafisiyle birlikte İçişleri Bakanlığı ve ... vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının “ret ve onama” istemli 12.03.2020 tarihli ve 29378 sayılı tebliğnamesiyle Yargıtay Birinci Başkanlığına gönderilen dosya, Ceza Genel Kurulunca değerlendirilmiş ve açıklanan gerekçelerle karara bağlanmıştır.

TÜRK MİLLETİ ADINA

CEZA GENEL KURULU KARARI

Temyiz incelemesi yapan Ceza Genel Kurulunca dosya incelenip görüşülerek gereği düşünüldü:

Silahlı terör örgütüne üye olma suçunun niteliği itibariyle suçtan doğrudan doğruya zarar görmeyen ve bu nedenle de davaya katılma hakları bulunmayan T.C. ... ve İçişleri Bakanlığının hükmü temyiz yetkileri bulunmadığından temyiz istemlerinin 5271 sayılı CMK 298. maddesi uyarınca REDDİNE,

Hükmolunan ceza miktarı yönünden yasal şartları oluşmadığından sanık müdafisinin duruşmalı inceleme isteminin CMK'nın 299/1. maddesi uyarınca reddine oy birliğiyle karar verilmiştir.

Ceza Genel Kurulunca, sanık hakkında silahlı terör örgütüne üye olma suçundan cezalandırılma istemiyle açılan davada, İlk Derece Mahkemesi sıfatıyla Yargıtay 9. Ceza Dairesinde yapılan yargılama sonunda, bu suçtan kurulan mahkumiyet hükmünün hukuki yönüne ilişkin temyiz incelemesi yapılacaktır.

I)TEMYİZ EDENLERİN SIFATI, BAŞVURULARIN SÜRESİ VE TEMYİZ NEDENLERİNE GÖRE YAPILAN İNCELEMEDE:

A) Uygulanacak Temyiz Hükümleri:

07.10.2004 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun'un 25 ve geçici 2. maddeleri uyarınca kurulan bölge adliye mahkemeleri, 07.11.2015 tarihli ve 29525 sayılı Resmî Gazete'de ilan edildiği üzere 20.07.2016 tarihinde tüm yurtta göreve başlamıştır. Bölge adliye mahkemelerinin faaliyete geçmesiyle birlikte istinaf kanun yolu uygulamaya girmekle birlikte 5320 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun Yürürlük ve Uygulama Şekli Hakkında Kanun'un 8. maddesi uyarınca, bölge adliye mahkemelerinin göreve başlama tarihi olan 20.07.2016 tarihinden önce verilen kararlar hakkında kesinleşinceye kadar 1412 sayılı CMUK'nın, bu tarihten sonra verilen kararlar hakkında ise 5271 sayılı CMK'nın temyize ilişkin hükümleri uygulanacaktır.

Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesine Ek 7 nolu protokolün "Cezai konularda iki dereceli yargılanma hakkı" başlıklı 2. maddesinin "Bir mahkeme tarafından cezai bir suçtan mahkum edilen her kişi, mahkumiyet ya da ceza hükmünü daha yüksek bir mahkemeye yeniden inceletme hakkını haiz olacaktır. Bu hakkın kullanılması, kullanılabilme gerekçeleri de dahil olmak üzere, yasayla düzenlenir. 2. Bu hakkın kullanılması, yasada düzenlenmiş haliyle önem derecesi düşük suçlar bakımından ya da ilgilinin birinci derece mahkemesi olarak en yüksek mahkemede yargılandığı veya beraatini müteakip bunun temyiz edilmesi üzerine verilen mahkumiyet hallerinde istisnaya tabi tutulabilir." hükmü doğrultusunda, bazı kamu görevlilerin özel yetki kuralları uyarınca Yargıtayda veya Yüce Divan sıfatıyla Anayasa Mahkemesinde yargılanmaları halinde istisna getirebilme olanağına rağmen iç hukukumuzda, ilk derece olarak Yargıtayda yargılanacak kişiler bakımından verilen hükümlerin temyiz edilebileceği öngörülerek, iki dereceli sistem benimsenmiştir.

B) Temyiz Süresi ve Neden Bildirme Yükümlülüğü:

Hüküm fıkrasında, verilen kararın ne olduğunun, uygulanan kanun maddelerinin, verilen ceza miktarının, kanun yollarına başvurma ve tazminat isteme olanağı bulunup bulunmadığının, başvuru olanağı varsa süresinin, mercisi ve şekillerinin tereddüde yer vermeyecek şekilde açıkça gösterilerek hazır bulunan sanığa ve müdafisine bildirilmesi gerekmektedir.

Temyiz istemi, tutuklu bulunan sanıklar hakkında CMK'nın 263. madde hükmü saklı kalmak üzere, hükmün açıklanmasından itibaren eğer temyiz yoluna başvurma hakkı olanların yokluğunda açıklanmışsa tebliğ tarihinden itibaren on beş gün içinde hükmü veren mahkemeye bir dilekçe verilmesi veya zabıt kâtibine bir beyanda bulunulması suretiyle yapılmasının gerekliliği, temyiz sebebinin ancak hükmün hukukî yönüne ilişkin olabileceği gözetilerek, hükmün neden dolayı bozulmasını istediğini temyiz başvurusunda göstermek zorunda olduğu, başvurusunda temyiz nedenleri gösterilmemişse temyiz başvurusu için belirlenen sürenin bitmesinden veya gerekçeli kararın tebliğinden itibaren yedi gün içinde bu nedenleri içeren bir ek dilekçe verilmesi gerekliliğine uyularak usulüne uygun başvuru yapıldığı anlaşılmakla işin esasına geçilmiştir.

C) Temyiz Nedenleri ve İncelemenin Kapsamı:

C) Temyiz Nedenleri ve İncelemenin Kapsamı:

İstinaf mahkemelerinin Türk yargı sistemine dahil olmasıyla kanun yolu yargılamasında yeni bir anlayışı benimseyen kanun koyucu, istinaf başvurusunda Cumhuriyet savcısı dışındaki diğer kişiler bakımından sebep gösterme zorunluluğu öngörmezken, temyiz kanun yolunda, mülga 1412 sayılı CMUK'dan farklı şekilde resen temyiz tercihinden vazgeçerek, temyiz davasını açan ve sınırlayan temyiz dilekçesinde temyiz edenin, hükmün neden dolayı bozulmasını istediğini, temyiz sebeplerini göstermek zorunda olduğunu ve temyiz başvurusunda temyiz nedenleri gösterilmemişse temyiz başvurusu için belirlenen sürenin bitmesinden veya gerekçeli kararın tebliğinden itibaren yedi gün içinde hükmü temyiz olunan bölge adliye mahkemesine bu nedenleri içeren ek bir dilekçe vermesini öngörmüştür. Gerekçeli temyiz dilekçesi, (ek dilekçe, temyiz layihası) temyiz nedenlerinin gösterildiği dilekçedir. Temyiz dilekçesinde ya da daha sonradan verilen ek temyiz dilekçesinde temyiz denetiminin kapsamının belirlenmesi bakımından hangi hukuka aykırılıklara dayanıldığının anlaşılır bir şekilde gösterilmesi gerekir.

Bir muhakemede, çözümü amaçlanan iki temel sorun vardır. Bunlar, maddi sorun ve hukuki sorundur. Maddi sorun, "olgusal dünya"ya; hukuki sorun, "normatif dünya"ya aittir. Mahkemede önce maddi sorun, sonra hukuki sorun çözülür. Maddi sorunun çözümü geçmişte yaşanmış bir olayın temsili, nasıl gerçekleştiğinin tespitidir. Bu çözüm de sadece hukukun izin verdiği yöntemlerle gerçekleşecektir. Maddi olayın gerçeğe uygun temsil edilebilmesi öncelikle, eksiksiz soruşturma yapılması ve toplanan tüm delil araçlarının doğru değerlendirilmesine bağlıdır. Hâkim; delil araçlarını, akıl yürütmek ve bu arada tecrübe kurallarına başvurmak suretiyle, vicdanına göre değerlendirecektir. Yine akıl yürüterek boşlukları dolduracaktır. Dolayısıyla vicdani kanaate sezgilerle değil akıl yoluyla ulaşılacaktır.

Temyiz denetiminde, maddi olayın tespitinde ilk derece ve bölge adliye mahkemelerinin, sözlülük, doğrudan doğruyalık ve yüzyüzelik ilkeleri uyarınca elde edilen delilleri vicdani kanaatleri ile serbestçe takdir ederken, delillerle varılan sonucun hukuk kurallarına, akla, mantığa, genel hayat tecrübelerine ve bilimsel görüşlere uygun olup olmadığının tespiti bakımından somut dosya üzerinden görüşülüp incelenebileceği gibi maddi sorunla ilgili vaka değerlendirmelerindeki hukuka aykırılıkları da gerekçe üzerinden denetlenebilecektir.