muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2022/7240, Karar No: 2022/15715, Tarih: 07.11.2022

" şeklindeki düzenlemeler nazara alındığında,

Dosya kapsamına göre, kabahatli hakkında eşine ait ... plakalı araç ile üçüncü bir kişiye Milli Eğitim Bakanlığı tarafından verilmiş bir ruhsat ve izin bulunmaksızın sürüş eğitimi verdiğinden bahisle 5580 sayılı Özel Öğretim Kurumları Kanunu'na muhalefet etmekten dolayı yazılı şekilde idari yaptırım kararı düzenlenmiş ise de,

5580 sayılı Kanun kapsamında bir motorlu taşıt sürücü kursundan söz edebilmek için, anılan Kanun'un devamı maddelerinde de açıklandığı üzere, gerekli teorik eğitimlerin yapılacağı uygun bir bina ile bu eğitimler için gerekli araç gereç ile öğretmen ve yönetici kadrosundan oluşan bir yapının bulunması ve bu yapı içerisinde eğitim alan adaylara da eğitim ve sınavlar sonunda sürücü belgesi verilebilmesi gerektiği, somut olayda ise, kabahatli ile sürücü belgesi olan bir kişinin direksiyon becerilerini geliştirmek üzere münferit olarak çalıştığı ve bu çalışma neticesinde sürücü belgesi verebilmek için gerekli araç gereç ve eğitmenlerden oluşan kurumsal bir yapının varlığından söz edilemeyeceği cihetle 5580 sayılı Kanun'a istinaden düzenlenen idari yaptırımın usulüne uygun olmadığı, bununla birlikte kabahatlinin aynı eylemine ilişkin olarak, "hususi yolcu nakli" tescilli aracın tertibat takılarak eğitim aracı gibi kullanılması nedeniyle 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun Ek 2/1. maddesinde yer alan, "Araçlarını motorlu araç tescil belgesinde gösterilen maksadın dışında kullananlar ile sürülmesine izin veren araç sahiplerine 1.002 Türk lirası idari para cezası uygulanır." şeklindeki düzenleme uyarınca, hem kabahatliye hem de kabahatlinin eşine idari para cezası uygulanarak bahse konu aracın 15 gün süre ile trafikten men edildiği de nazara alındığında, merciince itirazın kabulü yerine yazılı şekilde reddine karar Esas No : 2022/7240

verilmesinde isabet görülmemiş ve 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 309. maddesi uyarınca anılan kararın bozulması lüzumu kanun yararına bozmaya atfen ihbar olunmuş bulunmakla Türk Milleti adına gereği görüşülüp düşünüldü;

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı'nın kanun yararına bozma istemine dayanan ihbarname içeriğindeki hususlar yerinde görüldüğünden, KARŞIYAKA 2. Sulh Ceza Hakimliği'nin 01/04/2021 tarih, 2021/1462 D.İş sayılı kararının 5271 sayılı CMK'nun 309/4-d maddesi uyarınca BOZULMASINA, kabahatli hakkında, İzmir İl Milli Eğitim Müdürlüğü'nün 18/11/2019 tarih, 22749901 sayılı işlemi ile uygulanan idari para cezasının kaldırılmasına, 07/11/2022 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/12628, Karar No: 2012/552, Tarih: 19.01.2012

**11. Ceza Dairesi         2011/12628 E.  ,  2012/552 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : 213 sayılı vergi usul kanununa muhalefet

HÜKÜM : 1) 2003 ve 2004 yıllarında sahte belge kullanma suçu için: 5237 sayılı TCK.nun 7/2. maddesi delaletiyle lehe Kanun olan 213 sayılı Kanunun 5728 sayılı Kanun ile değiştirilmeden önceki 359/b-1, 765 sayılı TCK.nun 80, 59/2, 647 sayılı Yasanın 6. maddeleri gereğince 17 ay 15 gün hapis cezası-erteleme (iki kez)

2) Defter ve belgeleri ibraz etmeme suçu için: Beraat

1- 29.05.2009 tarihinde yüze karşı tefhim olunan; sanık müdafilerinin defter ve belge gizlemek suçundan verilen beraat hükmü ile katılan vekilinin 2003 ve 2004 takvim yıllarından sahte belge kullanmak suçlarından verilen mahkûmiyet hükümlerini, 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK’nun 310/1. maddesinde belirlenen bir haftalık yasal süresi geçtikten sonra temyiz ettiklerinden, sanık müdafilerinin defter ve belge gizlemek suçundan verilen beraat hükmü ile katılan vekilinin 2003 ve 2004 takvim yıllarından sahte belge kullanmak suçlarından verilen mahkûmiyet hükümlerine yönelen vaki temyiz istemlerinin 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK’nun 317. maddesi uyarınca istem gibi REDDİNE,

2- Sanık müdafilerinin, 2004 takvim yılında sahte fatura kullanmak suçundan verilen mahkûmiyet hükmüne yönelik temyizlerinde;

Toplanan deliller karar yerinde incelenip, sanığın suçunun sübutu kabul, oluşa ve soruşturma sonuçlarına uygun şekilde vasfı tayin, cezayı arttırıcı ve azaltıcı sebeplerin nitelik ve dereceleri takdir kılınmış, savunması inandırıcı gerekçelerle reddedilmiş, hükmün açıklanmasının geri bırakılmama nedenleri gösterilmiş, incelenen dosyaya göre verilen hükümde bir isabetsizlik görülmemiş olduğundan, sanık müdafilerinin sübutun bulunmadığına, soruşturmanın eksik yapıldığına, mahkemece suç tarihinin hatalı olarak hesaplandığına, zamanaşımının gerçekleştiğine, hükmün gerekçeden yoksun olduğuna ilişen ve yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle hükmün istem gibi ONANMASINA,

3- Sanık müdafilerinin 2003 takvim yılında sahte belge kullanmak suçu ile ilgili mahkûmiyet hükmüne yönelik temyizlerinde;

3- Sanık müdafilerinin 2003 takvim yılında sahte belge kullanmak suçu ile ilgili mahkûmiyet hükmüne yönelik temyizlerinde;

5237 sayılı Türk Ceza Kanununun 7 ve 5252 sayılı Türk Ceza Kanununun Yürürlük ve Uygulama Şekli Hakkında Kanunun 9. maddeleri karşısında; sanığa yüklenen “2003 takvim yılında sahte belge kullanmak” suçunun yasada gerektirdiği cezasının türü ve üst sınırı itibariyle tabi olduğu, suç tarihinde yürürlükte bulunan ve lehe olan 765 sayılı TCK’nun 102/4 ve 104/2. maddelerinde öngörülen dava zamanaşımının, suçun işlendiği 01.05.2004 tarihinden, temyiz inceleme tarihine kadar gerçekleştiği anlaşılmış ve sanık müdafilerinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan, sair yönleri incelenmeyen hükmün 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK’nun 321. maddesi uyarınca istem gibi BOZULMASINA, ancak bu husus yeniden yargılamayı gerektirmediğinden aynı Yasanın 322. maddesinde öngörülen yetkiye dayanılarak sanık hakkındaki “2003 takvim yılında sahte belge kullanmak” suçundan açılan kamu davasının gerçekleşen zamanaşımı nedeniyle 765 sayılı TCK'nun 102/4, 104/2 ve 5271 sayılı CMK’nun 223/8. maddeleri gereğince DÜŞÜRÜLMESİNE,

4- Katılan vekilinin, defter ve belge gizlemek suçundan verilen beraat hükmüne yönelen temyizine gelince;

Ceza yargılamasında hiçbir duraksamaya yer vermeden gerçeği ortaya çıkarmak görev ve yetkisi bulunan ceza hâkimi, ileri sürülen mücbir sebebin dayandığı olayların vukuu ile defter ve belgelerin yok olması veya elden çıkması sonucunu doğuracak nitelik ve yoğunlukta olup olmadığını, bunların mükellefin faaliyet alanı itibariyle mutat ortam yer ve mekânda muhafaza edilmesi olgusu, olayın meydana gelme olasılığı, doğal ve kaçınılması mümkün olmayan nedenlere dayanıp dayanmadığı, öngörülebilme ve neden sonuç ilişkisi, vergi denetiminden kaçmak amacına yönelik tertip niteliği ve sair ile olayın arz ettiği özelliği duruşmadan ve tahkikattan edineceği kanaate göre irdeleyip değerlendirmeli ve delilleri serbestçe takdir etmeli, irade dışında meydana geldiği ve defter ve vesikaların tamamen veya kısmen kaybı veya yok olması sonucunu doğurduğunu anlaması halinde 213 sayılı Kanunun 13. maddesinde düzenlenen mücbir sebep olarak kabul etmelidir.

Bu nedenle, sanığın defter ve belgelerin aracından yapılan hırsızlık sırasında çalındığını savunması, hırsızlık nedeniyle şikâyeti sırasında düzenlenen 10.11.2005 tarihli tutanakta; olay tarihinde usulüne uygun olarak park ettiği şirketine ait araç içinden kişisel eşyaları ile birlikte şirkete ait kesilmiş işlenmiş olan 2 numaralı cilt faturanın da çalındığını beyan etmesi, aynı tarihli olay yeri inceleme tutanağında çalınan eşyaların neler olduğunun ayrıntılı olarak belirtilmediği, aynı tarihli görgü ve tespit tutanağında ise aracın sağ tarafındaki en son arka camının kırıldığı, yerde cam kırıklarının olduğu ve bagaj içindeki kapağın kaldırılmış ve bagajdaki eşyaların dağınık vaziyette olduğunun belirlendiği, ancak suça konu belgelerin varlığına veya çalındığına ilişkin bir bilgiye yer verilmediğinin anlaşılması karşısında; gerçeğin kuşkuya yer vermeyecek biçimde belirlenmesi bakımından, vuku bulduğu bildirilen hırsızlık olayından sonra sanığın çalındığını iddia ettiği belgelerle ilgili olarak gazeteye ilan verilip verilmediği, bu hususta hukuk mahkemelerinden zayi belgesi almak için başvuruda bulunup bulunmadığı, başvuru yapılmış ise akıbeti araştırılıp, 2004 yılında düzenlendiği anlaşılan belgelere ilişkin fatura cildinin hangi sebeple araçta bulundurulduğu sanıktan sorulup, sonucuna göre toplanan tüm delillerle birlikte 2004 yılı faturalarının 2005 yılının son aylarında araçta olmasının mutad olup olmadığı da değerlendirilerek sanığın hukuki durumunun takdir ve tayini gerekirken, eksik soruşturma sonucu yazılı şekilde beraat kararı verilmesi,

Yasaya aykırı, katılan vekilinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükmün bu sebepten dolayı, 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK’nun 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, 19.01.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi. .
Yargıtay — Esas No: 2024/2545, Karar No: 2025/2145, Tarih: 15.04.2025

**3. Hukuk Dairesi         2024/2545 E.  ,  2025/2145 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 13. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2022/1200 E., 2024/792 K.

İLK DERECE MAHKEMESİ : ... 1. Asliye (Tüketici) Hukuk Mahkemesi

SAYISI : 2020/78 E., 2022/96 K.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili; dava dışı arsa sahipleri ile davalı müteahhit ... arasında imzalanan sözleşme ile müteahhite kalması kararlaştırılan ... ili, ... Mahallesi, 2432 ada, 6 parsel, 1. Kat, 1 nolu bağımsız bölüm için ... Noterliğinin 07.12.2018 tarih, 27864 yevmiye nolu Ön Ödemeli Konut Satış Vaadi Sözleşmesini davalı müteahhit ile imzaladıklarını ve bedelin tamamen ödendiğini, sözleşmenin 9. maddesinde taraflardan herhangi birinin sözleşmeyi tapuya şerh ettirebileceğinin kararlaştırıldığını, taşınmazın büyük çoğunluğu tamamlanmasına rağmen çevreden alınan duyumlara göre mal sahiplerinin kat irtifakı kurulmasından kaçınmaları nedeniyle tapuda devredilemediği gibi taşınmazın teslim de edilmediğini, arsa sahipleri davalı yükleniciye satış vaadi sözleşmesi yapma ve tapu devri için vekaletname vermediğinden satış vaadi sözleşmesinin tapuya şerh edilemediğini ileri sürerek; dava konusu taşınmazın satış vaadi sözleşmesi ile satın alındığının tespiti ile satış vaadi sözleşmesinin tapuya şerh edilmesine karar verilmesini istemiş, 10.11.2020 tarihli dilekçesiyle arsa sahiplerinin davaya dahil edilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

1.Davalı ..., davaya cevap vermemiştir.

2.Dahili davalılar vekili; müvekkillerinin davacı ile müteaahhit arasında yapılan sözleşmenin tarafı olmadıklarını, müteahhitin satış vaadi sözleşmesi yapmaya yetkili olmadığını, ayrıca müteahhit ile imzalanan 20.08.2015 tarih, 19588 yevmiye nolu inşaat sözleşmesinin 18. maddesinde " müteaahhitin 3. şahıslarla yaptığı veya yapacağı her bir sözleşme arsa sahiplerini ilzam etmez ve arsa sahipleri mesul tutulamaz." şeklinde düzenleme bulunduğunu, bu nedenle davacı tarafın herhangi bir şekilde hak talep edebilmesinin mümkün olmadığını, yüklenici sözleşme ile üzerine düşen yükümlülükleri yerine getirmemiş olduğundan arsa sahiplerinden herhangi bir suretle hak veyahut alacak talebinde bulunulmasının mümkün olmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; davanın kabulüne karar verilmiş, karara karşı süresi içinde dahili davalılar vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

IV. İSTİNAF

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; davanın kabulüne karar verilmiş, karara karşı süresi içinde dahili davalılar vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

IV. İSTİNAF

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; davacının taşınmaz üzerindeki şahsi hakkını güçlendirmesinde hukuki yarar bulunmakta ise de vaat borçlusunun taşınmazın maliki olmaması durumunda malikin bilgisi ve rızası olmaksızın taşınmaza şerh konulmasının doğru olmadığı, ayni hak sahibinin mülkiyet hakkının rızası olmadan şerh konularak kısıtlanması olanağı olmadığı gerekçesiyle; dahili davalılar vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın reddine karar verilmiş; karara karşı, süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili; davalı arsa sahibi davalılar ile diğer davalı müteahhit arasında kat karşılığı konut sözleşmesinin imzalanmasından sonra, davalıya verilen ... 2. Noterliğinin 19.08.2015 tarihli, 07896 yevmiye nolu düzenleme şeklindeki vekaletnamede müteahhitin satış vaadi sözleşmesi yapmaya yetkilendirildiği gibi yine sözleşmede açıkça ve ayrıca bu sözleşmenin notere şerh olarak verileceğinin de yazıldığını, yine müvekkili ile davalı ... arasında imzalanan satış vaadi sözleşmesinde de tarafların sözleşmeyi tapu siciline şerh ettirmeye yetkili olduklarının düzenlendiğini ileri sürerek kararın bozulmasını talep etmiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, taşınmazın satış vaadi sözleşmesi ile satın alındığının tespiti ile satış vaadi sözleşmesinin tapu şerh edilmesi istemine ilişkindir.

Dava konusu ... Noterliğinin 07.12.2018 tarih, 27864 yevmiye nolu Ön Ödemeli Konut Satış Vaadi Sözleşmesinin incelenmesinde; satıcının davalı ... vekili ... Yeke, alıcının davacı ... olduğu, sözleşmenin konusunun 2432 ada, 6 parsel, 1. Kat, 1 nolu bağımsız bölüme ilişkin olduğu, sözleşmenin 9.maddesinde ''Bu sözleşmenin taraflarından herhangi biri tarafından tek taraflı olarak tapuya şerh verilebileceğini ve tescil ettirebileceğini kabul ve beyan eder'' hükümünün mevcut olduğu anlaşılmıştır.

Dava konusu ... Noterliğinin 07.12.2018 tarih, 27864 yevmiye nolu Ön Ödemeli Konut Satış Vaadi Sözleşmesinin incelenmesinde; satıcının davalı ... vekili ... Yeke, alıcının davacı ... olduğu, sözleşmenin konusunun 2432 ada, 6 parsel, 1. Kat, 1 nolu bağımsız bölüme ilişkin olduğu, sözleşmenin 9.maddesinde ''Bu sözleşmenin taraflarından herhangi biri tarafından tek taraflı olarak tapuya şerh verilebileceğini ve tescil ettirebileceğini kabul ve beyan eder'' hükümünün mevcut olduğu anlaşılmıştır.

Her ne kadar davacı vekili tarafından temyiz dilekçesinde arsa sahiplerinin müteahhit ...'a verdiği vekaletnameden bahsedilmiş ise de ... 2. Noterliğinin 19.08.2015 tarih 07896 yevmiye nolu düzenleme şeklindeki vekaletnamesinde arsa sahipleri ... ve ...'ın diğer arsa sahibi olan ...'ı vekil tayin ettikleri, vekaletnamede satış vaadi sözleşmesi başlığının içerisinde “….. gerektiğinde sözleşmeyi fesih etmeye, değişiklikler yapmaya, yanlışlıkları düzeltmeye, satış vaadi sözleşmesinin tapu siciline şer verilmesi hususunda izin ve yetkivermeye, şerhi terkin ettirmeye, taşınmazın tasarruf ve yararlanma haklarını alıcılara devir ve teslim etmeye, cins tahsisi yaptırmaya…..” şeklinde yetki verildiği ancak dahili davalı arsa sahipleri vekili ... ile davalı ... vekili ... ... arasında imzalanan ... 2.Noterliğinin 20.08.2015 tarihli ve 19588 yevmiye nolu ''Düzenleme Şeklinde Taşınmaz Satış Vaadi ve Arsa Payı Karşılığı İnşaat Sözleşmesi''nde müteahhitin gayrimenkul satış vaadi sözleşmesi imzalama ya da bunun tapuya şerh edilmesi hususunda yetkilendirilmediği, bu durumda müteahhitin kendisine yetki verilmeyen bir hususta vekili ... Yeke'yi de yetkilendiremeyeceği anlaşılmakla davacı vekilinin temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun bulunan kararın onanmasına karar vermek gerekmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeple;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 370/1. maddesi uyarınca ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

Peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz edene iadesine,

15.04.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/12234, Karar No: 2013/5569, Tarih: 04.03.2013

**2. Hukuk Dairesi         2012/12234 E.  ,  2013/5569 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Antalya 2. Asliye Hukuk Mahkemesi

TARİHİ :01.11.2011

Taraflar arasındaki davanın yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen, yukarıda tarihi ve numarası gösterilen hüküm temyiz edilmekle, evrak okunup gereği görüşülüp düşünüldü:

1-Karar davalı tarafa Tebligat Kanununun 35. maddesi uyarınca 23.02.2012 tarihinde tebliğ edilmiş, davalı 13.04.2012 tarihli temyiz dilekçesiyle gerekçeli kararı 14 gün önce tebellüğ ettiğini bildirmiştir. Tebligat Kanununun 35. maddesi uyarınca yapılan tebliğin geçerli olabilmesi için , daha önce bu adreste usulüne uygun tebliğ yapılmış olması gerekir. Tebligatın yapıldığı adreste daha önce davalıya usulüne uygun yapılmış bir tebligat bulunmamaktadır. Bu durumda yasanın 35. maddesi gereğince tebligat geçersizdir. Açıklanan nedenle mahkeme kararının davalıya tebliği geçersiz olmuş, bildirdiği öğrenme tarihi dikkate alınarak temyizi süresinde kabul edilmiştir.

2-Davalının temyiz itirazlarının incelenmesine gelince;

Davalıya duruşma günü ve dava dilekçesi tebliği adres kayıt sistemindeki adresi olduğu anlaşılan adreste Tebligat Kanununun 35. maddesine göre tebligat yapılabilmesi için bu adreste kişiye aynı dava dosyası ile ilgili daha önce usulüne göre tebligat yapılmış olması gerekir. Mahkemece davalının adres kayıt sistemindeki adresine gönderilen tebligatlar muhatabın adresten taşınmış olması nedeniyle iade edilmiştir.Davalıya ait adres kayıt sistemindeki adresine önceden usulüne göre yapılmış bir tebligat yoktur. Davalıya dava dilekçesinin tebliği usulsüzdür. Bu durum davalının savunma hakkını kısıtlayan önemli bir usul hatasıdır. Dava dilekçesi ve duruşma gününün davalıya usulüne uygun tebliğ edilip gösterdiği takdirde delilleri toplanıp sonucu uyarınca karar vermek gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmayıp bozmayı gerektirmiştir.

SONUÇ:Temyiz edilen hükmün yukarıda 2 bentte gösterilen sebeple BOZULMASINA, temyiz peşin harcının yatırana geri verilmesine, işbu kararın tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere oybirliğiyle karar verildi.04.03.2013(Pzt.)
Yargıtay — Esas No: 2013/8150, Karar No: 2014/7244, Tarih: 13.03.2014

**13. Hukuk Dairesi         2013/8150 E.  ,  2014/7244 K.**

* AYIPLI MAL DAVASI

* AYIPLI / EKSİK İFA

* İHBAR YÜKÜMLÜLÜĞÜ

* DEĞER KAYBI TALEBİ

* NİSBİ / MUTLAK METOD - TAZMİNAT METODU

* TÜKETİCİNİN KORUNMASI HAKKINDA KANUN(MÜLGA) (4077) Madde 4

* TÜKETİCİNİN KORUNMASI HAKKINDA KANUN(MÜLGA) (4077) Madde 30

* BORÇLAR KANUNU(MÜLGA) (818) Madde 198

**"İçtihat Metni"**

Taraflar arasındaki ayıplı mal davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün davalılar avukatınca duruşmalı olarak temyiz edilmesi üzerine ilgililere çağrı kağıdı gönderilmişti. Belli günde davalı vekili ile davacı vekilinin gelmiş olmalarıyla duruşmaya başlanılmış ve hazır bulunan avukatların sözlü açıklamaları dinlenildikten sonra karar için başka güne bırakılmıştı. Bu kez temyiz dilekçesinin süresinde olduğu saptanarak dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

KARAR

Davacı, Ü.., Yukarı Dudullu, 14110 parselde inşa edilen “İdealistkent” adlı projeden D4 Blok 9 nolu bağımsız bölümü davalılardan satın aldığını, dairede, bloklarda ve sitenin ortak alanlarında eksik ve ayıplar bulunduğunu ileri sürerek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere gizli ayıpların tespiti ile davalılarca giderilmesine, ayıpların giderilmesi için gerekli tahmini masrafın davalılardan tahsil edilerek icra veznesine depo edilmesine, bu taleplerin mümkün görülmemesi halinde oluşan değer kaybı nedeniyle şimdilik 2.000,00-TL'nin dava tarihinden itibaren reeskont faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini istemiş, ıslah dilekçesi ile talebini 90.114,00 TL'ye çıkarmıştır.

Davalılar, herhangi bir ayıp ve eksik ifanın söz konusu olmadığını, süresinde ayıp ihbarında bulunulmadığını, hiç bir ihtirazi kayıt olmaksızın taşınmazın teslim alındığını, kendilerine husumet yöneltilemeyeceğini savunarak, davanın reddini dilemişlerdir.

Mahkemece, davanın kabulü ile 2.000,00-TL'nin dava, 88.114,00.-TL'nin de ıslah tarihinden itibaren reeskont faiziyle birlikte olmak üzere toplam 90.114,00-TL'nin davalılardan müteselsilen alınıp davacıya verilmesine karar verilmiş; hüküm, davalılar tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dava, satış esnasında sunulan projede, sözleşmede ve tanıtımlarda belirtilen ancak bunlara uygun olarak yapılmayan veya eksik yapılan işler nedeni ile davacının satın aldığı dairede oluşan değer kaybının ödetilmesi istemine ilişkindir.

2013/8150-2014-7244

Uyuşmazlık; dava konusu olayda “ayıplı ifa” mı, yoksa “eksik ifa”nın mı söz konusu olduğu; burada varılacak sonuca göre satıcının sorumluluğuna gidilebilecek ihbar ve zaman aşımı süreleri ile talep hakkının kapsamının ne olduğu noktalarında toplanmaktadır.

2013/8150-2014-7244

Uyuşmazlık; dava konusu olayda “ayıplı ifa” mı, yoksa “eksik ifa”nın mı söz konusu olduğu; burada varılacak sonuca göre satıcının sorumluluğuna gidilebilecek ihbar ve zaman aşımı süreleri ile talep hakkının kapsamının ne olduğu noktalarında toplanmaktadır.

Bu saptamada bulunduktan sonra, öncelikle, uyuşmazlığın temelinde yatan ayıp kavramı üzerinde durmakta yarar vardır; Tüketici hukuku ile ilgili ayıba ilişkin düzenleme, 4077 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun (TKHK)’un 4. maddesinde yer almaktadır. Anılan maddenin birinci fıkrasında; “Ambalajında, etiketinde, tanıtma ve kullanma kılavuzunda yer alan veya satıcı tarafından vaat edilen veya standardında tespit edilen nitelik ve/veya niceliğine aykırı olan ya da tahsis veya kullanım amacı bakımından değerini veya tüketicinin ondan beklediği faydaları azaltan veya ortadan kaldıran maddi, hukuki veya ekonomik eksiklikler içeren mal veya hizmetler, ayıplı mal veya ayıplı hizmet olarak kabul edilir.” denilmekte, devam eden fıkralarda ise buna ilişkin biçimsel koşullar sayılmaktadır.

Görüldüğü üzere; Borçlar Kanunu’ndaki ayıp kavramı ile yukarıda açıklanan 4077 sayılı Kanun’un 4.maddesinde yer alan ayıp kavramları birbiri ile örtüşmektedir.

Borçlar Kanunu’na göre; bir maldaki ayıp; satıcının zikir ve vaat ettiği vasıflarda veya niteliği gereği malda bulunması gereken lüzumlu vasıflarda eksiklik olmak üzere iki türde ortaya çıkabilecektir.

Ayıp kavramı ile eksik iş birbirinden farklıdır.

Ayıp; yasa ya da sözleşmede öngörülen unsurlardan birinin veya birkaçının eksikliği ya da olmaması gereken vasıfların olmasıdır.

Eksik iş ise; sözleşme konusu işlerin yapılmamasıdır. Öteki deyişle, hiç yapılmayan iştir.

Eksik ifa ise, kanunlarımızda tanımı yapılmamakla birlikte, 4077 sayılı Kanun’un 4. maddesinde sayılan ayıp kavramı içerisinde mütalaa olunmaktadır.

Ayıp; maddi, hukuki ya da ekonomik eksiklik şeklinde ortaya çıkabilir.

Maddi ayıp; bir malda madden hata bulunmasıdır (Ör: Malın yırtık, lekeli olması gibi).

Hukuki ayıp; malın kullanımının hukuken sınırlandırılmasıdır (Ör: Malın üzerinde takyitler bulunması gibi).

Ekonomik ayıp ise; malın iktisadi vasıflarında eksiklik olmasıdır.

4077 sayılı Kanunun 4. maddesinin 2. fıkrası hükmüne göre; tüketici, malın teslimi tarihinden itibaren otuz gün içerisinde açık ayıpları satıcıya bildirmekle yükümlüdür. Tüketici bu durumda, bedel iadesini de içeren sözleşmeden dönme, malın ayıpsız misliyle değiştirilmesi veya ayıp oranında bedel indirimi ya da ücretsiz onarım isteme haklarına sahiptir. Satıcı, tüketicinin tercih ettiği 2013/8150-2014-7244