muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2012/22975, Karar No: 2012/40276, Tarih: 27.12.2012

**12. Hukuk Dairesi         2012/22975 E.  ,  2012/40276 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Pendik 1. İcra Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 27/06/2012

Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki borçlu tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi  tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü:

30.06.2010 tarihli Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 5999 Sayılı Yasanın l.maddesi ile 2942 Sayılı Kamulaştırma Kanun'una eklenen geçici 6.maddenin 8.fıkrasında; evvelce açtıkları davalar sonunda tazminat almaya hak kazanmış veya süre dışındaki sebeplerden dolayı davaları reddedilmiş olanlar hakkında bu madde hükümlerinin uygulanmayacağı, son fıkrasında ise bu madde uyarınca ödenecek olan tazminatın tahsili sebebiyle idarelerin mal, hak ve alacaklarının haczedilemeyeceği düzenlenmiştir.

2942 Sayılı Kamulaştırma Kanun'unun geçici 6.maddesinin son fıkrasında yer alan haczedilmezliğe ilişkin düzenleme, anılan maddenin yürürlük tarihinden sonra ve bu maddeye göre uzlaşma prosedürü uygulanması sonucunda uzlaşma tutanağı ile ya da mahkeme ilamı ile tazminat ödenmesine karar verilmesi durumunda, anılan tazminatın tahsili için yapılacak icra takiplerine ilişkindir. Maddenin yürürlük tarihi olan 30.06.2010 tarihinden önce hüküm altına alınmış kamulaştırmasız el atma nedeniyle tazminat alacakları ise anılan madde kapsamında bulunmadığından, böyle bir alacağın tahsili amacıyla yapılan icra takipleri nedeniyle bu maddenin son fıkrasında yer alan haczedilmezliğe ilişkin hükmün uygulanması mümkün değildir.

Somut olayda, alacaklının takibine dayanak yaptığı Pendik  2. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin kamulaştırmasız el atma nedeniyle tazminata ilişkin ilamının karar tarihi 15.07.2011 olup, 2942 Sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun geçici 6.maddesinin yürürlüğe girdiği 30/06/2010 tarihinden sonrasına ilişkindir. Bu durumda, anılan maddenin olayda uygulanması gerekmektedir.

O halde mahkemece, haczedilmezliğe ilişkin şikayetin kabulüne karar verilmesi gerekirken yazılı gerekçe ile istemin reddi isabetsizdir.

SONUÇ :Borçlunun temyiz itirazlarının kabulü ile mahkeme kararının yukarıda yazılı nedenlerle İİK.'nun 366. ve HUMK.'nun 428. maddeleri uyarınca (BOZULMASINA), ilamın tebliğinden itibaren 10 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 27/12/2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2023/7466, Karar No: 2024/4368, Tarih: 06.06.2024

**2. Hukuk Dairesi         2023/7466 E.  ,  2024/4368 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2022/1030 Esas, 2023/1303 Karar.

KARAR : Esastan ret

İLK DERECE MAHKEMESİ : Ankara 8. Aile Mahkemesi

SAYISI : 2019/1282 E., 2022/62 K.

Taraflar arasındaki karşılıklı boşanma davalarından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince asıl davanın, karşı davanın reddine, birleşen davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davacı-davalı birleşen dosya davalı erkek vekili ve davalı-davacı kadın vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurların esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı-davacı kadın vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

1.Davacı-davalı erkek vekili dava ve cevaba cevap dilekçelerinde özetle; davalının davranışlarından dolayı geçimsizliğin sürekli bir hal aldığını ortak konuttan ayrılarak iş yerinde yaşamaya başladığını, Ankara 3. Aile Mahkemesinin 2019/215 Esas sayılı dosyası ile boşanma davası açtığını, açmış olduğu boşanma davasından 30.05.2019 tarihinde feragat ettiğini, davalı kadının kendisine ve yakınlarına karşı olumsuz sözler söylediğini, ilgisiz ve rahatsız edici tutum ve davranışları olduğunu, iddia ederek karşı davanın reddine, 4721 sayılı Türk Medeni Kanun'un (4721 sayılı Kanun) 166 ncı maddesi uyarınca tarafların boşanmalarına, 100.000,00 TL maddî tazminat ile 200.000,00 TL manevî tazminatın kadından alınarak erkeğe verilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

2.Davacı-davalı erkek birleşen dosyaya cevap ve ikinci cevap dilekçelerinde özetle; çocukların tüp bebek yöntemi ile olduğunu, spermin nakil yoluyla aktarıldığını birinci ve ikinci çocuğun tüp bebek tedavi aşamalarından kadının haberinin olduğunu, tüp bebek fikrinin kadın tarafından ileri sürüldüğünü, sonrasında bu hususun kadın tarafından kötüye kullanıldığını, davalının sosyal medya sohbetleri yaptığını ve sosyal medyada çok fazla zaman geçirdiğini savunarak karşı davanın ve birleşen davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

II. CEVAP

1.Davalı-davacı kadın vekili cevap ve karşı dava dilekçesinde özetle; davalı erkeğin ailesinin evliliğin iç işlerine karıştığını, davacıdan ve ailesinden hakaret ve onur kırıcı muameleler ve aşağılamalar gördüğünü, rencide edici el hareketleri yaptığını, ortak evin kilidini değiştirdiğini, kadınlığına laf ettiğini, çocukların üzerinden kendisine baskı yaptığını, çalışmasını istemediğini, fiziksel şiddet uyguladığını, kalp ameliyatı geçirdiğinde ilgilenmediğini, sürekli boşanma davası açmakla ve maddî desteğini kesmekle tehdit ettiğini savunarak ve iddia ederek asıl davanın reddine, 4721 sayılı Kanun'un 166 ncı maddesi uyarınca tarafların boşanmalarına, aylık 3.500 TL tedbir-yoksulluk nafakasına, 100.000 TL maddî tazminat ile 100.000,00 TL manevî tazminatın erkekten alınarak kadına verilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

2.Davalı-davacı kadın vekili birleşen dava ve cevaba cevap dilekçelerinde özetle; erkeğin kardeşinin çocuklarının davalıdan olduğunu, davalı erkeğin davacıyı evden kovduğunu, küfür ettiğini, alay ettiğini iddia ederek asıl davanın reddine, 4721 sayılı Kanun'un 161 inci veya 163 üncü veya 166 ncı maddesi uyarınca tarafların boşanmalarına, aylık 5000,00 TL tedbir - yoksulluk nafakasına, 200.000 TL maddî tazminat ile 400.000,00 TL manevî tazminatın erkekten alınarak kadına verilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile tanık ... taraflar arasındaki Ankara 3. Aile Mahkemesindeki feragatla sonuçlanan davadan sonra tarafların bir araya gelip gelmediğini bilmediğini, uzun zamandır ortak evde yaşamadığı beyan etmekle beyanlarının hükme esas alınmadığı, diğer tanık beyanları ile erkeğin davasını ispat edemediği, kadının karşı davasında boşanma nedenleri olarak sunduğu hususları ispat edemediği, zina nedeni ile açılan davada boşanmaya karar verilebilmesi için karşı tarafın başka biri ile cinsel ilişkiye girdiğinin ispatının gerektiği, taraflar erkeğin spermi ile laboratuvar ortamında döllenmenin yapıldığı hususunda mutabık olup zina hususu ispat edilemediği gibi suç işleme ve haysiyetsiz hayat sürme hususu da ispat edilemediği, erkeğin, kadını evden kovduğu hususunun, tanık ...'un beyanı ile sabit olduğu, erkekten kaynaklanan tam kusurlu hareketler nedeni ile evlilik birliği temelinden sarsılarak çekilmez hal aldığı, kadının boşanma davası açılmakla ayrı yaşamakta, haklılığı ve boşanmakla yoksulluğa düşeceği, tarafların kusur oranları, tarafların ekonomik ve sosyal durumları ile hakkaniyet ilkesi, davacı kadının boşanmakla beklenen ve mevcut maddî menfaatlerinin ortadan kalktığı, ayrıca kişilik haklarının ihlal edildiği, tarafların ekonomik ve sosyal durumları, boşanmaya yol açan olaylardaki kusur derecesi, paranın alım gücü, kişilik haklarına yapılan saldırı ile ihlal edilen mevcut ve beklenen menfaatleri gerekçesi asıl davanın ve karşı davanın reddine, birleşen davada 4721 sayılı Kanunun 161 nci veya 163 üncü maddeleri gereği boşanma talebinin reddine, birleşen davanın kabulü ile tarafların 4721 sayılı Kanun'un 166 ncı maddesi uyarınca boşanmalarına, aylık 1.500,00 TL tedbir nafakasının erkekten alınarak kadına verilmesine, kararın kesinleşmesi halinde nafakanın yoksulluk nafakası olarak devamına, 30.000,00 TL maddî tazminat ile 25.000,00 TL manevî tazminatın erkekten alınarak kadana verilmesine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde kadın vekili ve erkek vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

1.Davacı-davalı erkek vekili istinaf dilekçesinde özetle kendi davasının reddi, kadının kabul edilen davası, kusur belirlemesi ve aleyhe hükmedilen tazminatlar yönlerinden istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

2.Davalı-davacı kadın vekili istinaf dilekçesinde özetle; karşı davanın reddi, karar verilmesi, birleşen davada reddedilen boşanma talepleri, kusur belirlemesi, tazminat ve nafaka taleplerinin reddedilen kısımları yönlerinden istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç

1.Davacı-davalı erkek vekili istinaf dilekçesinde özetle kendi davasının reddi, kadının kabul edilen davası, kusur belirlemesi ve aleyhe hükmedilen tazminatlar yönlerinden istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

2.Davalı-davacı kadın vekili istinaf dilekçesinde özetle; karşı davanın reddi, karar verilmesi, birleşen davada reddedilen boşanma talepleri, kusur belirlemesi, tazminat ve nafaka taleplerinin reddedilen kısımları yönlerinden istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile İlk Derece Mahkemesince; davaların esasıyla ilgili hükme etki edecek tüm delillerin toplanıp değerlendirildiği, usulü işlemlerin 6100 sayılı kanuna uygun olarak yerine getirildiği, kanunun olaya uygulanmasında ve gerekçede ve kusur belirmesinde hata edilmediği, kadının birleşen davasının kabulü ile tarafların 4721 sayılı Kanun'un 166 ncı maddesi birinci fıkrası uyarınca boşanmalarına karar verilmesinde ve kusura ilişkin yapılan değerlendirmede, kadının karşı davasının reddine ve erkeğin davasının reddine karar verilmesinde, kadın yararına 4721 sayılı kanunun 169 uncu maddesi kapsamında hükmedilen tedbir nafakası miktarında, kadın yararına 4721 sayılı Kanun'un 175 inci maddesi kapsamında hükmedilen yoksulluk nafakası miktarında, takdir edilen maddî tazminatın miktarında, takdir edilen manevî tazminatın miktarında, herhangi bir isabetsizlik bulunmadığı gerekçesi ile istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde kadın vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Kadın vekili temyiz dilekçesinde özetle; erkeğin kadını aldattığını ve kandırdığını, mahkeme tarafından gerekli inceleme yapılmadan zina ve haysiyetsiz hayat sürme nedenlerinden açılan davaların reddine karar verildiğini, erkeğe ait olan 2 çocuktan sonra, zina olgusunun bulunmadığının erkek tarafından ispat edilmesi gerektiğini, mahkeme tarafından tüp bebek merkezlerine müzekkere yazılmadığını, erkeğin boşanma davası açmakla kadına psikolojik şiddet uyguladığını vakıasının değerlendirilmediğini, erkeğin gelirinin tespit edilenden fazla olduğunu ileri sürerek, reddedilen karşı dava, birleşen davada reddedilen boşanma talepleri, birleşen davada kabul edilen nafaka ve tazminat miktarları bakımından kararın bozulmasına karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, açılan boşanma ve ferileri davasında evlilik birliğinin temelden sarsılıp sarsılmadığı, kusurun kimden kaynaklandığı, zina ve haysiyetsiz yaşam sürme davasının kabulü koşullarının bulunup bulunmadığı, maddî tazminat, manevî tazminat, tedbir nafakası ve yoksulluk nafakası miktarı noktasında toplanmaktadır.

2. İlgili Hukuk

4721 sayılı Kanun'un 161 nci, 163 üncü ve 166 ncı maddesinin birinci ve ikinci fıkrası, 175 inci, 174 üncü maddesinin ikinci fıkrası.

3. Değerlendirme

Uyuşmazlık, açılan boşanma ve ferileri davasında evlilik birliğinin temelden sarsılıp sarsılmadığı, kusurun kimden kaynaklandığı, zina ve haysiyetsiz yaşam sürme davasının kabulü koşullarının bulunup bulunmadığı, maddî tazminat, manevî tazminat, tedbir nafakası ve yoksulluk nafakası miktarı noktasında toplanmaktadır.

2. İlgili Hukuk

4721 sayılı Kanun'un 161 nci, 163 üncü ve 166 ncı maddesinin birinci ve ikinci fıkrası, 175 inci, 174 üncü maddesinin ikinci fıkrası.

3. Değerlendirme

1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre kadın vekilinin aşağıdaki (2) ve (3) numaralı paragrafların kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2.Tarafların gerçekleşen sosyal ve ekonomik durumlarına, nafakanın niteliğine, günün ekonomik koşullarına göre kadın yararına takdir edilen yoksulluk nafakası azdır. Mahkemece 4721 sayılı Kanunun "hakkaniyet ilkesi" ile ilgili dördüncü maddesinin de dikkate alınarak daha uygun miktarda yoksulluk nafakasına hükmedilmesi gerekir. Bu yön gözetilmeden yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve kanuna aykırı olup bozmayı gerektirmiştir.

3. Tarafların tespit edilen ekonomik ve sosyal durumlarına, boşanmaya yol açan olaylardaki kusur derecelerine, paranın alım gücüne, kişilik haklarına yapılan saldırı ile ihlal edilen mevcut ve beklenen menfaatlerin kapsamına nazaran, kadın yararına hükmolunan maddî ve manevî tazminat azdır. 4721 sayılı Kanun'un 4. maddesindeki hakkaniyet ilkesi ile 174 üncü maddesinin birinci ve ikinci fıkrası, 6098 sayılı Kanun'un 50 nci ve 51 inci madde hükümleri nazara alınarak, daha uygun miktarda maddî-manevî tazminat takdiri gerekirken, yazılı şekilde hüküm kurulması bozmayı gerektirmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

1. Yukarıda (2) ve (3) numaralı paragraflarda belirtildiği üzere, temyiz olunan İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının kadının yararına hükmedilen yoksulluk nafakası ile maddî ve manevî tazminatlar yönünden ORTADAN KALDIRILMASINA,

2. İlk Derece Mahkemesi kararının yoksulluk nafakası ile maddî tazminat ve manevî tazminat yönünden BOZULMASINA,

3.Yukarıdaki (1) numaralı paragrafta açıklandığı üzere kadın vekilinin diğer temyiz itirazlarının reddi ile temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozmanın kapsamı dışında kalan temyize konu diğer bölümlerinin 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Peşin alınan harcın istek halinde yatırana geri verilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, karardan bir örneğinin ilgili Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,06.06.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2021/9835, Karar No: 2021/12566, Tarih: 13.10.2021

**7. Ceza Dairesi         2021/9835 E.  ,  2021/12566 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : 5607 sayılı Yasaya muhalefet

HÜKÜM : Sanık ... hakkında beraat, sanık ... ve ... hakkında hükümlülük, müsadere

Yerel mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle; başvurunun süresi, kararın niteliği ve suç tarihine göre dosya okunduktan sonra Türk Milleti adına gereği görüşülüp düşünüldü;

I- Sanık ... hakkındaki beraat hükmünün incelenmesinde;

Tüm dosya kapsamının incelenmesinde olay günü alınan bir ihbar üzerine sanık ...'nın sevk ve idaresinde bulunan ve diğer sanıkların yolcu olarak bulundukları ... plakalı çekici ve çekiciye bağlı yarı römorkta yapılan aramada aracın dorsesinde bulunan branda örtü kaldırılıp bakıldığında aracın arka kısmında çuvallar içerisinde 2.000 karton kaçak sigara ele geçirildiği,suçta kullanılan çekicinin kayden maliki ve sanığın ağabeyi olan ...’nın beyanına göre çekicinin devamlı olarak sanık ... tarafından kullandığı ve 19.07.2013 tarihinde de başka bir kaçakçılık suçunda kullanılması nedeniyle trafik sicilinde 2. defa şerh konulduğu,yakalanan kaçak sigara miktarı ve sanık ...’ın da yüklerken diğer sanıklara yardım ettiğine dair beyanları da gözetildiğinde mesleği şoförlük olan sanığın aracında taşıdığı sigaralardan haberdar olmadığına dair beyanının hayatın olağan akışına uygun olmadığı ve diğer sanıklarla fikir ve eylem birliği içerisinde iştirak halinde işledikleri suçtan dolayı mahkumiyetine karar verilmesi gerektiği gözetilmeden yazılı şekilde beraat kararı verilmesi,

Yasaya aykırı, katılan vekilinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan, hükmün 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi gereğince yürürlükte bulunan 1412 sayılı CMUK'nun 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA,

II) Sanıklar ... ve ... hakkındaki mahkumiyet kararlarının incelenmesinde ise;

1) Suç tarihi ve ele geçen eşyanın niteliğine göre sanıkların eylemlerinin 11/04/2013 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 6455 sayılı Yasa ile değişik 5607 sayılı Yasanın 3/18. maddesi kapsamında kaldığı, ancak suç tarihinden sonra ise 28/06/2014 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 6545 sayılı Yasa ile değişik 5607 sayılı Yasanın 3/18-son cümle delaletiyle anılan Yasanın 3/5, 3/10 madde ve fıkraları kapsamında bulunduğu;

Hükümden sonra 15.04.2020 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 7242 sayılı Yasanın 62. maddesi ile değiştirilen 5607 sayılı Yasanın 5/2. maddesine eklenen fıkra uyarınca kovuşturma aşamasında etkin pişmanlık uygulamasının olanaklı hale geldiği anlaşılmakla,

Hükümden sonra 15.04.2020 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 7242 sayılı Yasanın 62. maddesi ile değiştirilen 5607 sayılı Yasanın 5/2. maddesine eklenen fıkra uyarınca kovuşturma aşamasında etkin pişmanlık uygulamasının olanaklı hale geldiği anlaşılmakla,

Suç tarihinde yürürlükte olan 6455 sayılı Yasa ile değişik 5607 sayılı Yasa ile 6545 ve 7242 sayılı Yasalar ile değiştirilen 5607 sayılı Yasanın ilgili hükümleri (5607 sayılı Yasanın 3/18. maddesinin yollamasıyla 3/5, 3/10, 3/22, 5/2) somut olaya uygulanarak belirlenen sonuç cezalar karşılaştırılmak suretiyle sanıkların hukuki durumunun tayin ve takdiri ile 5237 sayılı TCK'nun 7. maddesi ve 7242 sayılı Yasanın 63. maddesi ile 5607 sayılı Yasaya eklenen geçici 12. maddenin 2. fıkrası gözetilerek sonucuna göre uygulama yapma görevinin de yerel mahkemeye ait bulunması zorunluluğu,

2) Dava konusu nakil araçlarının iadesine karar verilmesinin ardından malen sorumlu lehine vekalet ücretine hükmedilemeyeceğinin gözetilmemesi,

Yasaya aykırı, sanıkların ve katılan vekilinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan, hükmün 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi gereğince yürürlükte bulunan 1412 sayılı CMUK'nun 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, 13/10/2021 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2009/4337, Karar No: 2010/1375, Tarih: 16.02.2010

**4. Hukuk Dairesi         2009/4337 E.  ,  2010/1375 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Davacı ... vekili Avukat ... tarafından, davalı ... aleyhine 12/10/2004 gününde verilen dilekçe ile manevi tazminat istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın kısmen kabulüne dair verilen 12/02/2008 günlü kararın Yargıtay’ca incelenmesi davacı vekili ile davalı vekili taraflarından süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.

Dava, haksız şikayet nedeniyle kişilik haklarına saldırıdan dolayı uğranılan manevi zararın ödetilmesi istemine ilişkindir. Yerel mahkemece istemin bir bölümü kabul edilmiş; karar, davacı ile davalı tarafından temyiz olunmuştur.

Şikayet hakkı, diğer bir deyimle hak arama özgürlüğü; Anayasa’nın 36. maddesinde; “Herkes, meşru vasıta ve yollardan faydalanmak suretiyle yargı mercileri önünde davacı veya davalı olarak iddia ve savunma ile adil yargılanma hakkına sahiptir”şeklinde yer almıştır. Hak arama özgürlüğü bu şekilde güvence altına alınmış olup; kişiler, gerek yargı mercileri önünde gerekse yetkili kurum ve kuruluşlara başvurmak suretiyle kendilerine zarar verenlere karşı haklarının korunmasını, yasal işlem yapılmasını ve cezalandırılmalarını isteme hak ve yetkilerine sahiptir.

Anayasanın güvence altına aldığı hak arama özgürlüğünün yanında, yine Anayasanın “Temel Haklar ve Hürriyetlerin niteliği” başlığını taşıyan 12. maddesinde herkesin kişiliğine bağlı dokunulmaz, devredilmez, vazgeçilmez temel hak ve özgürlüklere sahip olduğu belirtildikten başka, 17. maddesinde de, herkesin yaşama, maddi ve manevi varlığını koruma ve geliştirme hakkına sahip bulunduğu da düzenleme altına alınmış bulunmaktadır. Türk Medeni Kanunu’nun 24. maddesinde, kişilik haklarına yapılan saldırının unsurları belirtilmiş ve hukuka aykırılığı açıklanmıştır. 25.maddesinde ise, kişilik haklarına karşı yapılan saldırının dava yolu ile korunacağı açıklanmış, BK.nun 49. maddesinde ise saldırının yaptırımı düzenlemiştir.

Hak arama özgürlüğü ile kişilik haklarının karşı karşıya geldiği durumlarda; hukuk düzeninin bu iki değeri aynı zamanda koruma altına alması düşünülemez. Daha az üstün olan yararın, daha çok üstün tutulması gereken yarar karşısında o olayda ve o an için korumasız kalmasının uygunluğu kabul edilecektir. Hak arama özgürlüğü, diğer özgürlüklerde olduğu gibi sınırsız olmayıp kişi salt başkasını zararlandırmak için bu hakkı kullanamaz. Bu hakkın hukuken korunabilmesi ve yerinde kullanıldığının kabul edilebilmesi için şikayet edilenin cezalandırılmasını veya sorumlu tutulmasını gerektirecek yeterli kanıtların mevcut olması da zorunlu değildir. Şikayeti haklı gösterecek bazı emare ve olguların zayıf ve dolaylı da olsa varlığı yeterlidir. Bunlara dayanarak başkalarının da aynı olay karşısında davalı gibi davranabileceği hallerde şikayet hakkının kullanılmasının uygun olduğu kabul edilmelidir.

2009/4337-2010/1375

Aksi halde şikayetin hak arama özgürlüğü sınırları aşılarak kullanıldığı, kişilik değerlerine saldırı oluşturduğu sonucuna varılmalıdır.

Somut olayda; davacının, davalıya birçok kez elden borç para ve hatır çeki verdiği, borcun ödenmemesi üzerine, davalıdan alacağına karşılık olarak aldığı bono ile icra takibine başladığı, davalının Cumhuriyet Savcılığına verdiği dilekçe ile davacının icra takibine konu olan bono aslını bozarak (tahrif ederek) 6000 YTL olan sayıları, 16000 YTL olarak değiştirdiğini belirtilerek, belgede sahtecilik suçundan dolayı şikayette bulunduğu anlaşılmaktadır.

Cumhuriyet Savcılığı tarafından yaptırılan bilirkişi incelemesinde, bono üzerindeki “1” sayısı ile “6” sayısı arasında, kalemin yüzeye uyguladığı baskı miktarı (presyon) ve konum farkı olduğu ancak, kalem rengi ve çapı (kalibresi) yönünden fark olmadığı, aynı kişinin eli ürünü olduğu, yazıların aynı anda yazıldığının saptanamadığı ancak, bunun bono aslının bozulmadığı anlamına gelemeyeceğinin belirtildiği, benimsenen bu rapor gereğince davacı hakkında resmi belgede sahtecilik suçundan kamu davası açıldığı, yeterli kanıt elde edilemediği gerekçesiyle davacı (sanık) hakkında beraet kararı verildiği anlaşılmaktadır.

Bilirkişi raporu ile bono üzerinde bazı farklılıklar bulunduğunun saptanmış olması, bu rapor benimsenerek davacı hakkında resmi belgede sahtecilik suçundan kamu davası açılarak yargılama yapılmış olması gözetildiğinde, şikayetin bazı emarelere dayalı olduğu ve yasal şikayet hakkının kullanıldığı sonucuna varılmaktadır.

Yerel mahkemece açıklanan olgular gözetilerek istemin tümden reddine karar verilmesi gerekirken, dosya içeriğine uymayan gerekçeyle davalının manevi tazminat ile sorumlu tutulmuş olması usul ve yasaya uygun düşmediğinden kararın bozulması gerekmiştir.