muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2014/33654, Karar No: 2014/37169, Tarih: 25.12.2014

Davalı Kattenbeck Temizlik şirketi vekili, davalı İETT tarafından açılan ihale sonunda Sarıgazi Garajında temizlik işini aldığını, ihalenin son bulduğunu, daha sonra davalı İETT'nin temizlik işi için yeniden ihale yaptığını, ihaleyi yeni bir şirketin aldığını, davacı ve diğer çalışanların iş ilişkilerinin davalı işverenlikle kesildiğini ve işçilerin tüm hak ve alacaklarıyla birlikte ihaleyi yeni alan şirkete devredildiğini, davacının ihaleyi alan şirkette aynı işi kesintisiz olarak devam ettirdiğini, işyeri devrinden dolayı devreden şirket ile devralan şirketin sorumluluğunun bulunduğunu, devreden şirket olarak devir tarihinden itibaren iki yıllık süreyle sorumluğunun olduğunu, en son sözleşmenin yenilenmesinden önce davacı ve diğer işçilerin tüm hak ve alacaklarının kendilerine ödendiğinin noter vasıtasıyla tespit edildiğini savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece, toplanan deliller ve alınan bilirkişi raporu doğrultusunda davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararı davalılar temyiz etmiştir.

1-Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davalıların aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2-İşyeri devrinin iş ilişkisine etkileri ile işçilik alacaklarından sorumluluk bakımından taraflar arasında uyuşmazlık söz konusudur.

İşyeri devrinin esasları ve sonuçları 4857 sayılı İş Kanunu'nun 6. maddesinde düzenlenmiştir. Sözü edilen hükümde, işyerinin veya bir bölümünün devrinde devir tarihinde mevcut olan iş sözleşmelerinin bütün hak ve borçlarıyla devralan işverene geçeceği öngörülmüştür. Devir tarihinden önce doğmuş ve devir tarihinde ödenmesi gereken borçlar açısından, devreden işverenle devralan işverenin birlikte sorumlu oldukları aynı Kanun'un üçüncü fıkrasında belirtilmiş, devreden işverenin sorumluluğunun devir tarihinden itibaren iki yıl süreyle sınırlı olduğu hükme bağlanmıştır.

Değinilen Kanun'un 120. maddesi hükmüne göre, mülga 1475 sayılı İş Kanunu'nun 14. maddesi halen yürürlükte olduğundan, işyeri devirlerinde kıdem tazminatına hak kazanma ve hesap yöntemi bakımından belirtilen madde hükmü uygulanmalıdır. Anılan maddeye göre, işyerlerinin devir veya intikali yahut herhangi bir suretle bir işverenden başka bir işverene geçmesi veya başka bir yere nakli halinde, işçinin kıdemi işyeri veya işyerlerindeki hizmet akitleri sürelerinin toplamı üzerinden hesaplanmalıdır. Bununla birlikte, işyerini devreden işverenlerin bu sorumlulukları, işçiyi çalıştırdıkları sürelerle ve devir esnasındaki işçinin aldığı ücret seviyesiyle sınırlıdır.

4857 sayılı Kanun'un 6. maddesinde yazılı olan “hukukî işleme dayalı” ifadesi geniş şekilde değerlendirilmeli, yazılı, sözlü ve hatta zımnî bir anlaşmada yeterli görülmelidir.

İşyeri devri fesih niteliğinde olmadığından, devir sebebiyle feshe bağlı hakların istenmesi mümkün olmaz. Aynı şekilde işyeri devri kural olarak işçiye haklı fesih imkânı vermez.

4857 sayılı Kanun'un 6. maddesinde yazılı olan “hukukî işleme dayalı” ifadesi geniş şekilde değerlendirilmeli, yazılı, sözlü ve hatta zımnî bir anlaşmada yeterli görülmelidir.

İşyeri devri fesih niteliğinde olmadığından, devir sebebiyle feshe bağlı hakların istenmesi mümkün olmaz. Aynı şekilde işyeri devri kural olarak işçiye haklı fesih imkânı vermez.

Bu açıklamalar ışığında, iş hukukunda işyeri devrinin işçilik alacaklarına etkileri üzerinde ayrıca durulmalıdır. İşyeri devri halinde kıdem tazminatı bakımından devreden işveren kendi dönemi ve devir tarihindeki son ücreti ile sınırlı olmak üzere sorumludur. Mülga 1475 sayılı Kanun'un 14. maddesinin ikinci fıkrasında, devreden işverenin sorumluluğu bakımından bir süre öngörülmediğinden, 4857 sayılı Kanun'un 6. maddesinde sözü edilen devreden işveren için öngörülen iki yıllık süre sınırlaması, kıdem tazminatı bakımından söz konusu olmaz. O halde kıdem tazminatı işyeri devri öncesi ve sonrasında geçen sürenin tamamı için hesaplanmalı, ancak devreden işveren veya işverenler bakımından kendi dönemleri ve devir tarihindeki ücret ile sınırlı sorumluluk belirlenmelidir.

Feshe bağlı diğer haklar olan ihbar tazminatı ve kullanılmayan izin ücretlerinden son işveren sorumlu olup, devreden işverenin bu işçilik alacaklarından herhangi bir sorumluluğu bulunmamaktadır.

İşyerinin devredildiği tarihe kadar doğmuş bulunan ücret, fazla çalışma, hafta tatili çalışması, bayram ve genel tatil ücretlerinden 4857 sayılı Kanun'un 6. maddesi uyarınca devreden işveren ile devralan işveren müştereken müteselsilen sorumlu olup, devreden açısından bu süre devir tarihinden itibaren iki yıl süreyle sınırlıdır. Devir tarihinden sonraki çalışmalar sebebiyle doğan sözü edilen işçilik alacakları sebebiyle devreden işverenin sorumluluğunun olmadığı açıktır. Bu bakımdan devirden sonraya ait ücret, fazla çalışma, hafta tatili çalışması, bayram ve genel tatil ücreti gibi işçilik alacaklarından devralan işveren tek başına sorumlu olacaktır.

Somut olayda, davacının, temizlik işini ihale ile alan dava dışı şirkette çalışmaya ara vermeden devam ettiği sabittir. Dolayısıyla, davacının iş sözleşmesi ihaleyi alan yeni alt işveren nezdinde devam ettiğinden feshe bağlı işçilik alacakları olan kıdem ve ihbar tazminatları ile yıllık izin ücreti alacağına hükmedilmesi hatalıdır. Diğer işçilik alacaklarında ise, devreden işverenin devir tarihinden itibaren iki yıl süreyle sorumlu olduğu hususu değerlendirilmeksizin hüküm tesisi de isabetsizdir.

SONUÇ: Temyiz olunan kararın, yukarıda yazılı sebeplerden dolayı BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine 25.12.2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/14370, Karar No: 2018/2227, Tarih: 13.03.2018

**21. Hukuk Dairesi         2016/14370 E.  ,  2018/2227 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

Davacı,Tarım Bağ-Kur sigortalılığının 26.09.2008 tarihinde sona erdiğinin tespitine, 28.09.2015 tahsis talep tarihinden itibaren yaşlılık aylığı bağlanmasına karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin reddine karar vermiştir.

Hükmün davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okundu, işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

K A R A R

Dava, davacının bir kısım Tarım Bağ-Kur sigortalılığının iptaline ilişkin Kurum işleminin iptali ile 28/09/2015 tarihili tahsis talebine istinaden yaşlılık aylığı bağlanması istemine ilişkindir.

Mahkemece, davanın reddine karar verilmiştir.

Hükmün davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okundu, işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

K A R A R

Dava, davacının bir kısım Tarım Bağ-Kur sigortalılığının iptaline ilişkin Kurum işleminin iptali ile 28/09/2015 tarihili tahsis talebine istinaden yaşlılık aylığı bağlanması istemine ilişkindir.

Mahkemece, davanın reddine karar verilmiştir.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden, davacının 28/07/2008 tarihli başvurusu ve prim kesintisine istinaden 01/07/1998-31/12/1998 tarihleri arasında ve 01/08/2008 tarihi itibariyle Tarım Bağ-Kur sigortalısı olarak tescil edildiği, 26/09/2008 tarihli talep ve taahhütname ile yıllık tarımsal faaliyet gelirlerinden bu faaliyete ilişkin masraflar düşüldükten sonra kalan tutarının aylık ortalamasının 16 yaşından büyükler için tespit edilen asgari ücret tutarından az olduğu bildiren davacının sigortalılığının 26/09/2008 tarihi itibariyle "arazi raporuna istinaden" açıklaması ile terkin edildiği, davacının 30/03/2011 tarihli tapu kayıtları gözönüne alınarak hizmetlerinin yeniden değerlendirilmesi istemli dilekçesi üzerine Sosyal Güvenlik Kontrol Memurluğu'nun 16/05/2011 tarihli raporu;davacının Karalıkdere köyünde ikamet ettiği ve çiftçilikle uğraştırğı ,arazisinin kendisine ait olduğu şeklinde tespitler yapılarak, davacının 01/07/1998-26/09/2008 tarihleri arasında tescil edildiği ve bu döneme ilişkin prim borçlarının 6111 sayılı Yasa kapsamında yapılandırılarak ödettirildiği, davacının 01/07/2011 tarihinde yeniden giriş bildirgesi verdiği ve 22/09/2015 tarihine kadar düzenli prim ödemesi yaptığı, 02/11/1971-02/06/1972 tarihleri arasında ilişkin 210 günlük askerlik süresini borçlanarak ödediği, 28/09/2015 tarihinde tahsis talebinde bulunduğu, davalı Kurumun 16/10/2015 tarihli işlemi ile 2006/3 sayılı genelgede "2926 sayılı kanunun 2.maddesi kapsamına giren ve kanunun 3.maddesinde belirtilen faaliyetlerde bulunmaları nedeniyle 2926 sayılı kanuna göre tescilleri yapılarak sigortalılıkları başlatılanların yine kanunun 4. maddesinin (c) bendinde belirtilen yıllık tarımsal faaliyet gelirinden bu faaliyete ilişkin masraflar (tohum, gübre, ilaç, mazot, sulama,işçilik..vb.) düşüldükten sonra kalan tutarın aylık ortalaması 16 yaşından büyükler için belirlenen asgari ücret tutarından az olduğunu beyan edenler veya bunu belgeleyenlerden 1.4.2006 tarihinden öııce sigortalı olanların sigortalılıkları 1.4.2006 tarihinden itibaren, 1.4.2006 tarihinden sonra sigortalı olanların sigortalılıkları ise tescil tarihi itibariyle sona erdirilecektir."denildiği gerekçe gösterilerek, 01/04/2006 tarihinden sonraki tüm Tarım Bağ-Kur sigortalılığı iptal edilerek davacının 01/06/1998-01/04/2006 tarihleri arasında tescil edildiği ve tahsis talebinin reddedildiği, davacının 02/09/2005 tarihinden itibaren devam eden ziraat odası kaydı bulunduğu anlaşılmaktadır.

6100 sayılı HMK'nın 297 ve 298.maddelerine göre yasanın aradığı anlamda oluşturulacak kararların hüküm fıkralarının açık, anlaşılır, çelişkisiz, uygulanabilir olmasının gerekliliği kadar; kararın gerekçesinin de, sonucu ile tam bir uyum içinde, o davaya konu maddi olguların mahkemece nasıl nitelendirildiğini, kurulan hükmün hangi nedenlere ve hukuksal düzenlemelere dayandırıldığını ortaya koyacak; kısaca, maddi olgular ile hüküm arasındaki mantıksal bağlantıyı gösterecek nitelikte olması gerekir.

Somut olayda, davalı Kurumun davacının 2926 sayılı Yasanın 4/c, 5510 sayılı Yasanın 6/1-ı maddesi kapsamına girip girmediği yönünde araştırma yapmadan 2006/3 sayılı Genelge gerekçe gösterilerek 01/04/2006-26/09/2008 tarihleri arasındaki ve 01/07/2011- tarihinden itibaren devam eden Tarım Bağ-Kur hizmetlerinin iptaline ilişkin işlemi hatalıdır. Davacının talebinin Tarım Bağ-Kur sigortalılığının iptaline ilişkin Kurum işleminin iptali ile 28/09/2015 tarihili tahsis talebine istinaden yaşlılık aylığı bağlanmasına yönelik olup Mahkemenin gerekçesinde davacının 01/04/2006-26/09/2008 tarihleri arasındaki sürede Tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğunun kabulü ancak davacının yaşlılık aylığı talebinin reddi gerektiği belirtildiği halde davanın tümden reddine karar verilerek gerekçe ile hüküm fıkrası arasında çelişki yaratılmıştır. Öte yandan, Mahkemece davacının 01/07/2011 tarihinde yeniden Tarım Bağ-Kur sigortalısı olarak tescil edildiği göz önüne alınmamış, yaşlılık aylığı şartları davacının 01/06/1998-26/09/2008 tarihleri arasında Tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğu kabul edilerek değerlendirilmiştir.

Yapılacak iş, davacının davalı Kurumca iptal edilen tüm sigortalılık süresi ve askerlik borçlanması da dikkate alınarak tahsis talep tarihinde prim borcu bulunup bulunmadığı davalı Kurumdan sorularak yaşlılık aylığı şartlarını bu sürelere göre değerlemek ve sonucuna göre karar vermekten ibarettir.

O halde davacının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 13/03/2018 gününde oy birliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2021/8096, Karar No: 2025/4170, Tarih: 21.04.2025

**12. Ceza Dairesi         2021/8096 E.  ,  2025/4170 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ceza Dairesi

SAYISI : 2019/2141 Esas., 2019/316 Karar

SUÇ : Taksirle öldürme

HÜKÜM : İstinaf başvurularının esastan reddi kararı

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Temyiz istemlerinin esastan reddi ile hükmün onanması

İlk Derece Mahkemesince verilen hükme yönelik istinaf incelemesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesi tarafından verilen kararın; sanık müdafii tarafından temyizi üzerine yapılan ön inceleme neticesinde 5271 sayılı CMK'nın 298/1. maddesindeki temyiz istemlerinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı tespit edilmekle, işin esasına geçildi, gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

İlk Derece Mahkemesince sanık hakkında taksirle öldürme suçundan, 5237 sayılı TCK'nın 85/2, 22/3, 62/1, 53/6. maddeleri uyarınca 6 yıl 8 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına, sürücü belgesinin 1 yıl süre ile geri alınmasına karar verilmiş, Bölge Adliye Mahkemesince sanık müdafiinin ve katılanlar vekilinin istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiş, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığınca sanık müdafiinin temyiz istemlerinin esastan reddi ile hükmün onanmasına karar verilmesi görüşünü içeren Tebliğname ile dava dosyası Daireye tevdi edilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Sanık müdafiinin temyiz sebepleri; sanığın asli kusurlu olmadığına, diğer aracın şerit ihlali yapması nedeniyle kazanın meydana geldiğine ilişkindir.

III. OLAY VE OLGULAR

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Sanık müdafiinin temyiz sebepleri; sanığın asli kusurlu olmadığına, diğer aracın şerit ihlali yapması nedeniyle kazanın meydana geldiğine ilişkindir.

III. OLAY VE OLGULAR

1. İlk Derece Mahkemesince, dosyada mevcut belge ve bilgiler, soruşturma ve kovuşturma evrelerinde alınan beyanlarla birlikte dikkate alınarak yapılan değerlendirmede; 28.08.2016 günü, saat 02:30 sıralarında gece vakti, far ışığı altında, orta refüj ile bölünmüş, tek yönlü ve 7 metre genişliğinde, virajlı, eğimli, zemin asfalt ve yüzeyin kuru olduğu meskun mahal sınırları dışında, kazadan 1 saat 17 dakika sonra yapılan ölçümde 0,83 promil alkollü olduğu tespit edilen sanık sürücü ...'ın yönetimindeki .... plaka sayılı otomobil ile Sivaslı istikametinden Uşak istikametine doğru seyretmekte iken olay mahalline geldiğinde, önünde aynı yönde seyir halinde bulunan müşteki sürücü ... yönetimindeki 35 HAN 17 plaka sayılı otomobilin sol arka kesimine kendi aracının sağ ön kısmı ile çarpmış, akabinde kontrolden çıkan her iki aracın sağdan yol dışı kalıp devrilmesi sonucunda katılan idaresindeki araçta yolcu olarak bulunan ...'ın ölümü, yine yolcu konumunda olan katılan ...'in BTM ile giderilemeyecek, hayati tehlike geçirmeyecek, vücudunda hayat fonksiyonlarını ağır (4) derecede etkileyecek şekilde kırık oluşacak biçimde yaralandığı, katılan ...'nin hayati tehlike geçirmeyecek, BTM ile giderilecek biçimde yaralandığı, sanıktan şikayetçi olmayan sanığın aracında yolcu mağdur ...'in yüzde sabit iz oluşacak şekilde yaralandığı trafik kazasının meydana gelmesinde, kaza tespit tutanağı, soruşturma aşamasında trafik bilirkişisinden alınan rapor ile uyumlu Adli Tıp Kurumu İstanbul Trafik İhtisas Dairesinin 08/11/2017 tarihli adli raporunda: sanık sürücü ... yönetimindeki otomobil ile yola gereken dikkati vermeyip mahal şartlarının üzerinde bir hızla seyrini sürdürmüş, önündeki vasıta ile takip mesafesinde seyretmeye özen göstermeyip mevcut hızı ile kontrolsüz bir şekilde yaklaştığı müşteki idaresindeki otomobile arkadan önlemsiz vaziyette çarpmış, dikkatsiz, özensiz ve nizamlara aykırı hareket etmiş olup olayda asli kusurlu olduğunun belirtildiği, Yerel Mahkemece, arkadan çarpma suretiyle bir kişinin ölümü ve ikisi nitelikli olmak üzere üç kişinin yaralanmasıyla sonuçlanan trafik kazasının meydana gelmesinde asli kusurlu olduğu ve kaza saatinden 1 saat 17 dakika sonra yapılan ölçümde 0,83 promil alkollü olan sanığın kaza anında 1,0175 promilli olması nedeniyle eyleminde bilinçli taksirin koşullarının oluştuğu kabul edilerek, sanık hakkında 5237 sayılı TCK'nın 85/2. maddesindeki taksirle öldürme suçundan mahkûmiyet kararı verilmiştir.

2. İlk Derece Mahkemesince kabul edilen olay ve olgularda, Bölge Adliye Mahkemesi tarafından bir isabetsizlik görülmediği anlaşılmıştır.

IV. GEREKÇE ve KARAR

2. İlk Derece Mahkemesince kabul edilen olay ve olgularda, Bölge Adliye Mahkemesi tarafından bir isabetsizlik görülmediği anlaşılmıştır.

IV. GEREKÇE ve KARAR

Yargılama sürecindeki işlemlerin usûl ve kanuna uygun olarak yapıldığı, aşamalarda ileri sürülen iddia ve savunmaların toplanan tüm delillerle birlikte gerekçeli kararda gösterilip tartışıldığı, eylemin sanık tarafından gerçekleştirildiğinin saptandığı, vicdanî kanının dosya içindeki belge ve bilgilerle uyumlu olarak kesin verilere dayandırıldığı, eyleme uyan suç vasfı ile yaptırımların doğru biçimde belirlendiği anlaşılmakla, İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 19. Ceza Dairesinin kararında sanık müdafii tarafından öne sürülen temyiz sebepleri ve 5271 sayılı CMK'nın 289/1. maddesi ile sınırlı olarak yapılan temyiz incelemesi sonucunda hukuka aykırılık görülmediğinden CMK'nın 302/1. maddesi gereği, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle TEMYİZ İSTEMLERİNİN ESASTAN REDDİ İLE HÜKMÜN ONANMASINA,

Dava dosyasının, 5271 sayılı CMK'nın 304/1. maddesi uyarınca Uşak Ağır Ceza Mahkemesine, Yargıtay ilâmının bir örneğinin ise İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 19. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 21.04.2025 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2019/7702, Karar No: 2021/5377, Tarih: 29.04.2021

**10. Ceza Dairesi         2019/7702 E.  ,  2021/5377 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkeme : ADANA 6. Asliye Ceza Mahkemesi

Suç : Kullanmak için uyuşturucu madde bulundurma

Hüküm : Mahkûmiyet

Dosya incelendi.

GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ:

Sanık hakkında, 6545 sayılı Kanunun 68. maddesi ile değişik TCK'nın 191. maddesinin 2 ve 3. fıkraları uyarınca, kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararı ile birlikte verilen tedavi ve denetimli serbestlik tedbiri kararının içeriğinde, sanığın bu karara itiraz hakkı bulunduğuna ilişkin, itiraz süresi ve merciinin de gösterilmesi suretiyle usulüne uygun bir yasa yolu bildirimi yapılmadığı için 11/01/2015 tarihli kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararının kesinleşmediği ve kovuşturma şartlarının oluşmadığı dikkate alınarak, sanığa kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararına karşı 15 gün içinde Sulh Ceza Hakimliğine itiraz hakkı bulunduğu ihtarı ile birlikte kararın yeniden tebliğ edilmesi gerektiğinden;

5271 sayılı CMK'nın 223/8. maddesi gereğince kovuşturma şartının gerçekleşmesini beklemek üzere, kamu davasının durmasına ve gerekli tebligat işlemlerinin tamamlanarak, kararın infazına devam edilmesi için dosyanın Cumhuriyet Başsavcılığına gönderilmesine karar verilmesi yerine, yargılamaya devam edilerek sanığın mahkûmiyetine karar verilmesi,

Yasaya aykırı, sanığın temyiz itirazları bu nedenle yerinde olduğundan, diğer yönleri incelenmeksizin hükmün BOZULMASINA, 29/04/2021 tarihinde oy birliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/24347, Karar No: 2014/26337, Tarih: 04.12.2014

**21. Hukuk Dairesi         2014/24347 E.  ,  2014/26337 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Zonguldak 3. İş Mahkemesi

TARİHİ : 14/10/2014

NUMARASI : 2014/326-2014/835

Davacı, iş kazası sonucu maluliyetinden doğan maddi ve manevi tazminatın ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme, ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir.

Hükmün, taraf vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

K A R A R

1- Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillere, kanuni gerektirici sebeplere göre davacının tüm, davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki sair temyiz itirazlarının reddine,

2- Dava nitelikçe; 31.08.2007 tarihinde meslek hastalığına bağlı olarak sürekli iş göremezlik oranının % 29,20’den % 38,20 ye yükselmesi nedeniyle % 9,00 oranındaki artan bölüm için maddi tazminat istemine yöneliktir. Davanın bu niteliğine göre, mükerrer ödemeye ve sebepsiz zenginleşmeye yol açılmamak için, Sosyal güvenlik Kurumu tarafından bağlanan gelirlerin ilk peşin değeri ile varsa geçici iş göremezlik ödeneğinin, rücu edilebilecek kısmının hesaplanarak, bilirkişi raporunda belirlenen zarar tutarından indirilmesi gerektiği ortadadır. Kurumca rücu edilebilen peşin değer ise işveren ve üçüncü kişilerin kusurları ile sınırlıdır.

Mahkemece meslek hastalığının kaçınılmazlık nedenine bağlı olarak ortaya çıktığının kesinleşen manevi tazminat davasında belirlendiğinden bahisle, davacının maddi tazminat isteminin kabulüne karar verilmişse de, eksik inceleme ve araştırma ile sonuca gidildiği anlaşılmaktadır.

Mahkemece meslek hastalığının kaçınılmazlık nedenine bağlı olarak ortaya çıktığının kesinleşen manevi tazminat davasında belirlendiğinden bahisle, davacının maddi tazminat isteminin kabulüne karar verilmişse de, eksik inceleme ve araştırma ile sonuca gidildiği anlaşılmaktadır.

İşverenin, tazminattan sorumlu tutulması giderek, tazminat miktarının belirlenmesinde; meslek hastalığının tespit tarihinde yürürlükte bulunan İş Kanunun 77. ve iş sağlığı ve güvenliği yönetmeliğinin öngördüğü önlemlerin işyerinde olup olmadığının saptanması ile mümkündür. Bu yön ise, başka bir anlatımla, işverenin kusurlu olup olmadığı, varsa kusur oranı, uzman bilirkişiler tarafından düzenlenecek kusur raporu ile tespit edileceği yönü tartışmasızdır. Oysa manevi tazminat davasında, hakimlik mesleğinin gerektirdiği, genel ve hukuki bilgi ile çözümlenmesi mümkün olmayan, özel ve teknik bilgiyi gerektiren konuda bilirkişiye gidilmeden, tarafların meslek hastalığının ortaya çıkmasında kaçınılmazlık olgusunun varlığına ilişkin beyanları yeterli görülmek suretiyle bilirkişi yerine geçilerek sorunun çözümlediği görülmektedir. Öte yandan maddi tazminat davasında SGK tarafından bağlanan gelirin peşin sermaye değerinin ve varsa Kurumca ödenen geçici iş göremezlik ödeneğinin rücu edilebilir bölümünün indirimi gerekli olup, rücu edilebilir bölümün bulunup bulunmadığının belirlenmesinin ise özel ve teknik bilgiyi gerektiren bir konu olduğu, taraf beyanlarıyla değil, ancak bilirkişiye gidilerek alınacak kusur raporu sonrasında belirlenebileceği ortadadır. Hal böyle olunca da manevi tazminat davasındaki, usulünce alınmış bir kusur bilirkişi raporuna dayanmayan, davanın taraflarının beyanları ile ortaya çıkan kaçınılmazlığa ilişkin değerlendirmenin, görülmekte olan maddi tazminat davasında hükme esas alınamayacağı ortadadır.

Yapılacak iş, işçi sağlığı iş güvenliği konularında uzman bilirkişilerden, İş Kanununun 77. Maddesi ile yönetmelik hükümleri göz önünde tutularak yöntemince rapor alınmak, alınan raporu mevcut delillerle birlikte değerlendirmek ve buna göre karar vermekten ibarettir.

Mahkemece yukarıda açıklanan maddi ve hukuksal olgular dikkate alınmadan, yazılı şekilde hüküm kurması usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O halde, davalının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul olunmalı ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenle BOZULMASINA, bozma nedenine göre, davalının sair temyiz itirazlarının ilerde incelenmesine, temyiz harcının istek halinde davalıya iadesine, 04/12/2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.