muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2015/7401, Karar No: 2016/3517, Tarih: 31.03.2016

.... tarafından 20 adet dağıtım şirketi kurulduktan sonra herbiri ile ayrı ayrı 24.07.2006 tarihli İşletme Hakkı Devir Sözleşmesi imzalanmıştır.

Davacı şirket, tüm hisseleri davalı ....'a ait olmak üzere 28.06.2013 tarihine kadar faaliyet göstermiş, bu süreçte özelleştirme işlemleri yürütülmüş, özelleştirmenin tamamlanmasıyla birlikte davacı şirketin hisselerinin tamamı ....'ye devredilerek 28.06.2013 tarihli hisse satış sözleşmesi akdedilmiştir.

Dava konusu ödeme, davacıya ait hisselerin tamamının kamuya ait olduğu, 28.06.2013 tarihli hisse satış sözleşmesinden önce 13/06/2008 tarihinde yapılmıştır.

Özelleştirme aşamasında 31.05.2013 tarihinde .... tarafından düzenlenen ve beyan edilen devre esas mizan kayıtları temel alınarak “devre esas” bilanço düzenlemeleri yapılmak suretiyle geçmişe yönelik borç ve alacak işlemleri kesinleştirilmiş olup dava konusu ödeme bilançoda yer almaksızın işlemler ikmal edilmek suretiyle ...'ın özel sektöre devri gerçekleştirilmiştir.

Bu halde, devre esas bilanço düzenlemeleri yapılmak suretiyle geçmişe yönelik borç ve alacak işlemleri kesinleştirildiğinden, davalı ....'tan geçmiş döneme ilişkin herhangi bir talepte bulunulamaz.

Keza, 28.06.2013 günlü Hisse Satış Sözleşmesi'nin 9.3 maddesinde de “alıcının, basiretli bir tacir gibi davranmak suretiyle” ...... şirketlerin sözleşme tarihi itibariyle mevcut ve fiziki durumunu bilerek hisseleri devir ve teslim aldığı, şirketler hakkında kendisine verilen bilgilerin gerçek durumu yansıtmadığı veya benzer iddiaları ileri süremeyeceği, hisselerin devrinin gerçekleşmesinin ardından, ayıba ve zapta karşı tekeffül hükümleri başta olmak üzere yürürlükteki mevzuat kapsamında herhangi bir fiili veya hukuki nedene dayanarak talepte bulunamayacağı .....” hükmü karşısında da davalının sorumluluğundan söz edilmesi mümkün değildir.

Diğer taraftan 28.06.2013 günlü sözleşmenin 9.4 maddesinde düzenlenen “şirketlerde yapılmış olan her türlü işlemden kaynaklanan borç ve yükümlülüklerden ,kayıtlara intikal etmemiş olsa dahi şirketlerin sorumlu olduğu, bu hususlarda alınmış karar ve yapılmış sözleşmelerle ilgili olarak alıcının ve şirketlerin idare ve ....'ı ilzam edecek hiçbir başvuru ve rücu hakkı bulunmadığı” hükmü de davalının sorumluluğunun olmadığını göstermektedir.

Ayrıca, özelleştirme sürecinde, taraflarca takip edilen dosyalara ilişkin listeler hazırlanarak tesbit tutanakları düzenlenmiş olup, dava konusu ödemeye ilişkin dava ve icra dosyası bu tutanaklarda yer almamaktadır.

Ayrıca, özelleştirme sürecinde, taraflarca takip edilen dosyalara ilişkin listeler hazırlanarak tesbit tutanakları düzenlenmiş olup, dava konusu ödemeye ilişkin dava ve icra dosyası bu tutanaklarda yer almamaktadır.

Hisselerin tamamının kamuya ait olduğu 28.06.2013 tarihi öncesi, 13/06/2008 tarihinde yapılan ödeme nedeniyle davacının (devir öncesi) 24.07.2006 tarihli İşletme Hakkı Devir Sözleşmesi'ne istinaden yine hisselerinin tamamı kamuya ait bulunan davalı ....'tan dava konusu alacağı talep etmesi nasıl mümkün değil ise, 28.06.2013 tarihli hisse devir sözleşmesi ile tamamen el değiştiren davacının, kendisi tarafından yapılmayan ödemeyi, kesinleşen devre esas bilançolarda yer almaması nedeniyle davalıdan talep etmesi de hukuken mümkün değildir.

Aksi düşüncenin kabulü, davacı yönünden sebepsiz zenginleşme, davalı yönünden ise ikinci kez aynı parayı ödeme sonucu doğuracaktır.

Sonuç olarak, taraflar arasındaki uyuşmazlığın 24.07.2006 tarihli İşletme Hakkı Devir Sözleşmesi kapsamında bulunmaması nedeniyle 28.06.2013 günlü Hisse Satış Sözleşmesi hükümlerine göre çözümlenmesi gerektiğinden, 28.06.2013 günlü sözleşmeden önce gerçekleşen 13/06/2008 günlü dava konusu ödemeden dolayı, 28.06.2013 sözleşmenin 9.3 ve 9.4 maddeleri gereğince davalının sorumluluğu bulunmadığından dava reddedilmek üzere yerel mahkeme kararının bozulmasına karar verilmesi gerekirken, bu yöne ilişkin temyiz isteminin reddi ile yazılı gerekçe ile kararın bozulmasına ilişkin sayın çoğunluk görüşüne karşıyız.
Yargıtay — Esas No: 2015/14858, Karar No: 2016/807, Tarih: 27.01.2016

**11. Hukuk Dairesi         2015/14858 E.  ,  2016/807 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : FİKRÎ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ

Taraflar arasında görülen davada Fikrî ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi’nce verilen 19/10/2015 tarih ve 2015/109-2015/228 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davalı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkili şirketin .... isimli sokak lambası tasarımını ... nezdinde tescil ettirdiğini, söz konusu tasarımın Türkiye'de üretilmesi için müvekkili ile davalı şirket arasında .... Sokak Armatürü Kalıp İşletme Sözleşmesi imzalandığını, sözleşmeye göre davalı şirketin sözleşme süresi boyunca her ay en az 2000 takım üretmeyi ve .... aydınlatma armatürü kalıbının kira bedeli için müvekkil şirkete aylık kira bedeli olarak adet başına 12.000 TL nakit ödemeyi taahhüt ettiğini, ancak sözleşmenin mali taahhütlerinin davalı şirket tarafından 2014 yılı Aralık ayından bu yana yerine getirilmediğini ileri sürerek, davalı aleyhine başlatılan icra takibine vaki itirazın iptalini talep etmiştir.

Davalı vekili, taraflar arasında akdedilen sözleşmenin hasılat kirası sözleşmesi niteliğinde bulunduğunu, ihtilafın Endüstriyel Tasarımların Korunması Hakkında KHK'dan kaynaklanmadığı, görevli mahkemenin Ticaret Mahkemeleri olduğunu savunarak davanın reddini talep etmiştir.

Mahkemece, taraflar arasında fikri mülkiyet uyuşmazlığı bulunmadığı, sözleşmeye dayalı olarak ödenmesi gereken kira bedelininin tahsili amacıyla başlatılan takibe vaki itirazın iptalinin istendiği, Türk Ticaret Kanunu'nun 4.maddesinde her iki taraf için ticari sayılan hususlardan doğan hukuk davaları ile Türk Ticaret Kanunu'nda tanzim olunan hususlardan doğan hukuk davalarının ticari dava sayılacağı, 5.maddesinde de ticari davalara Ticaret Mahkemeleri tarafından bakılması gerektiğinin hüküm altına alındığı gerekçesi ile görevsizlik kararı verilmiştir.

Kararı davalı vekili temyiz etmiştir.

Kararı davalı vekili temyiz etmiştir.

01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 1.maddesi uyarınca; mahkemelerin görevi  ancak kanunla düzenlenir. Görev kamu düzenine ilişkin olup aynı zamanda bir dava şartıdır.  Mahkeme dava şartlarının mevcut olup olmadığını, davanın her aşamasında kendiliğinden araştıracağı gibi taraflar da dava şartı noksanlığını her zaman ileri sürebilirler. Taraflar arasında akdedilen .... Sokak Armatürü Kalıp İşletme Sözleşmesi niteliği itibariyle bir hasılat kirası sözleşmesi olup, HMK’nın 4/1-a maddesinde; kira sözleşmesinden kaynaklanan alacak davaları da dahil olmak üzere tüm uyuşmazlıkların Sulh Hukuk Mahkemesinde görülüp çözüme kavuşturulacağı hükme bağlanmıştır. Eldeki dava 6100 sayılı HMK’nun yürürlüğe girmesinden sonra 15.05.2015 tarihinde açılmış olduğuna göre mahkemece Sulh Hukuk Mahkemelerinin görevli olduğundan bahisle görevsizlik kararı verilmesi gerekirken, yanılgılı değerlendirme ile Ticaret Mahkemelerinin görevli olduğunun kabulü ile görevsizlik kararı verilmesi doğru görülmemiş, hükmün temyiz eden davalı yararına bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle, davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün temyiz eden davalı yararına BOZULMASINA, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz edene iadesine, 27/01/2016 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2022/1629, Karar No: 2022/9732, Tarih: 29.06.2022

**4. Hukuk Dairesi         2022/1629 E.  ,  2022/9732 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesi

İLK DERECE MAHKEMESİ : İstanbul Anadolu 30. Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki İlk Derece Mahkemesinde görülen trafik kazası sonucu yaralanma nedeniyle maddi ve manevi tazminat davasında verilen davanın kısmen kabulüne ilişkin hüküm hakkında Bölge Adliye Mahkemesi tarafından yapılan istinaf incelenmesi sonucunda; davalı İETT vekili, davalı ..., davalı ... ile davalı ... vekillerinin istinaf başvurularının reddine dair verilen kararın, süresi içinde davalı İETT vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya içerisindeki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

K A R A R

Davacılar vekili; 31/03/2012 tarihinde, müvekkillerinin içinde yolcu olarak bulundukları, davalı .... Sigorta A.Ş'ye trafik sigortalı olup davalı ...'a ait ve davalı ... yönetimindeki özel halk otobüsünün seyir halindeyken ani hareketi nedeniyle en arka koltukta oturan yolculardan müvekkili ... ile müvekkili ...'in otobüsün tavanına başlarını çarpmaları sonucu ağır yaralandıklarını belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile müvekkili ... için 1.500,00 TL maddi ve 50.000,00 TL manevi tazminatın, müvekkili ... için 1.500,00 TL maddi ve 50.000,00 TL manevi tazminatın olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir. Davacı vekili; 13/12/2019 tarihli dilekçesiyle taleplerini müvekkili ... yönünden 3.923,82 TL geçici iş göremezlik, 64.791,91 TL sürekli iş göremezlik, 1.773,00 TL bakıcı giderinden kaynaklı zarar olmak üzere toplam 70.488,73 TL ve müvekkili ... yönünden 4.388,60 TL geçici iş göremezlik, 369.873,00 TL sürekli iş göremezlik, 1.773,00 TL bakıcı giderinden kaynaklı zarar olmak üzere 376.034,60 TL olarak arttırmıştır.

Davalı İETT vekili; kazaya neden olan aracın özel halk otobüsü olduğunu, müvekkili idarenin aracın maliki olmadığı gibi aracı süreklilik arz edecek şekilde nam ve hesabına, tehlikesi kendine ait olmak üzere işletmesinin de söz konusu olmadığını, kar ve zararın da işleticisine ait olduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.Davalı ...Ş vekili; kazaya karışan aracın müvekkili şirkete 09/12/2011-2012 vadeli Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası ile sigortalı olduğunu, poliçe limitinin kişi başına 200.000,00 TL ile sınırlı olduğunu, kusur oranını kabul etmediklerini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalılar ... ve ... vekili; müvekkili ...'ın dava konusu kazanın oluşumunda kusurunun bulunmadığını, müvekkilinin kendi yolunda nizami bir şekilde seyrederken hiçbir uyarı ve belirleyici şekilde bir işaret bulunmayan, yol zemin renginde ve aynı asfalt malzemesinden yapılmış tümsekten geçiş yaptığı sırada kazanın meydana geldiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalılar ... ve ... vekili; müvekkili ...'ın dava konusu kazanın oluşumunda kusurunun bulunmadığını, müvekkilinin kendi yolunda nizami bir şekilde seyrederken hiçbir uyarı ve belirleyici şekilde bir işaret bulunmayan, yol zemin renginde ve aynı asfalt malzemesinden yapılmış tümsekten geçiş yaptığı sırada kazanın meydana geldiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İlk Derece Mahkemesince; iddia, savunma, toplanan deliller, alınan bilirkişi raporları ve tüm dosya kapsamına göre davacı ... yönünden maddi tazminat talebinin kabulü ile 3.923,82 TL geçici iş göremezlik, 64.791,91 TL sürekli iş göremezlik, 1.773,00 TL bakıcı giderinden kaynaklı zarar olmak üzere toplam 70.488,73 TL maddi tazminatın haksız fiil tarihi olan 31/03/2012 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte (davalı ..., dava tarihi olan 13/06/2012 tarihinden işleyecek yasal faizi ile birlikte ve poliçe limitleriyle sınırlı sorumlu olmak kaydıyla) davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı ...'a ödenmesine, davacı ... yönünden manevi tazminat talebinin kısmen kabulü ile 25.000,00 TL manevi tazminatın haksız fiil tarihi olan 31/03/2012 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar İETT İşletmeleri Genel Müdürlüğü, ... ve ...'dan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı ...'a ödenmesine, davalı ... yönünden manevi tazminat isteminin husumetten reddine, davacı ... yönünden maddi tazminat talebinin kabulü ile 4.388,60 TL geçici iş göremezlik, 369.873,00 TL sürekli iş göremezlik, 1.773,00 TL bakıcı giderinden kaynaklı zarar olmak üzere 376.034,60 TL maddi tazminatın haksız fiil tarihi olan 31/03/2012 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte (davalı ..., dava tarihi olan 13/06/2012 tarihinden işleyecek yasal faizi ile birlikte ve poliçe limitleriyle sınırlı sorumlu olmak kaydıyla) davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı ...'e ödenmesine, davacı ... yönünden manevi tazminat talebinin kısmen kabulü ile 45.000,00 TL manevi tazminatın haksız fiil tarihi olan 31/03/2012 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar İETT İşletmeleri Genel Müdürlüğü, ... ve ...'dan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı ...'e ödenmesine, davalı ... yönünden manevi tazminat isteminin husumetten reddine karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararına karşı davalı İETT vekili, davalı ..., davalı ... Hazal vekili ile davalı ... vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuş; Bölge Adliye Mahkemesince davalı İETT vekili, ... ve ... vekili ile davalı ...Ş vekili tarafından yapılan istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b/1 maddesi hükmü gereğince ayrı ayrı esastan reddine karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davalı İETT vekili tarafından temyiz edilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararına karşı davalı İETT vekili, davalı ..., davalı ... Hazal vekili ile davalı ... vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuş; Bölge Adliye Mahkemesince davalı İETT vekili, ... ve ... vekili ile davalı ...Ş vekili tarafından yapılan istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b/1 maddesi hükmü gereğince ayrı ayrı esastan reddine karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davalı İETT vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerekçeye ve HMK 355. maddesindeki kamu düzenine aykırılık halleri resen gözetilmek üzere istinaf incelemesinin, istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılacağı kuralına uygun biçimde inceleme yapılıp karar verilmiş ve verilen kararda bir isabetsizlik görülmemiş olmasına göre davalı İETT vekilinin yerinde olmayan bütün temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun olan hükmün HMK 370/1. maddesi gereğince ONANMASINA, HMK 373. maddesi uyarınca dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin de Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Dairesine gönderilmesine ve aşağıda dökümü yazılı 26.463,78 TL kalan onama harcının temyiz eden davalı İETT'den alınmasına 29/06/2022 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2021/9588, Karar No: 2021/14728, Tarih: 21.10.2021

**9. Hukuk Dairesi         2021/9588 E.  ,  2021/14728 K.**

**"İçtihat Metni"**

BÖLGE ADLİYE

MAHKEMESİ : ... 29. Hukuk Dairesi

DAVA TÜRÜ : GENEL KURUL İPTALİ / GENEL KURUL KARARININ İPTALİ

...

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi taraflar vekillerince istenilmekle, temyiz taleplerinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı İsteminin Özeti:

Asıl ve birleşen davalarda davacılar vekilleri, davalı sendikanın 11.12.2016 tarihinde gerçekleştirilen ... Şubesi 19. olağan genel kurulunun seçim sonuçlarını etkileyecek ölçüde usulsüzlük olmasından dolayı iptaline ve dava sonuçlanıncaya kadar şube işlemlerini yerine getirmek, şubeyi yönetmek ve olası iptal kararının kesinleşmesinden sonra şubeyi olağan genel kurula götürmek için 6356 sayılı Kanunun 15. maddesinin 3. fıkrası gereğince şubeye bağlı işyerlerinde sendika üyesi 3 kişilik kayyım heyeti atanmasına, davalı sendikanın 14-15 Şubat 2015 tarihinde gerçekleştirilen 19. olağan genel kurulunda değiştirilmiş ve 15.03.2015 yürürlük tarihli Tüzüğünün Anayasa ve 6356 sayılı Kanuna aykırı hükümleri olan, madde 19/(a) “iş kolunda fiilen çalışıyor olmak”, madde 20/ (1.fıkra) “delegeler arasından”, madde 24/(a) “delegeler arasından”, madde 25/ (1.fıkra) “delegeler arasından”, madde 32 “delegeler arasından”, madde 36/(a) “delegeler arasından”, madde 37/ (1.fıkra) “delegeler arasından”, madde 39/ (1.fıkra) “şube başkanı adayları diledikleri takdirde ve ilgili seçim kuruluna onaylatmak şartıyla kendilerince tanzim edilecek oy pusulalarını kullanabilirler”, madde 39/ (3.fıkra) “delegeler” ibarelerinin iptaline karar verilmesine talep etmiştir.

Davalı Cevabının Özeti:

Davalı sendika vekili, asıl ve birleşen davaların reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti:

Mahkemece, davalı sendikanın iptale konu edilen anılan tüzük hükümlerinin sendika tarafından gerçekleştirilen 1-2 Aralık 2018 tarihli genel kurulda değiştirildiği, yine ... Şubesi'nin 11/12/2016 tarihli olağan genel kurulunun iptali istenmiş ise de 13/09/2020 tarihinde ... Şubesi olağan genel kurulunun yapıldığı ve seçim sonuçlarının kesinleştiği, böylelikle iptali istenilen hususlarda dava konusu kalmadığı gerekçesiyle “davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına” karar verilmiştir.

İstinaf Başvurusu:

İlk Derece Mahkemesinin kararına karşı, taraf vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

Bölge Adliye Mahkemesi Kararının Özeti:

Bölge Adliye Mahkemesince, İlk Derece Mahkemesi kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu gerekçesiyle istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Temyiz:

Kararı, taraf vekilleri temyiz etmiştir.

Gerekçe:

İstinaf Başvurusu:

İlk Derece Mahkemesinin kararına karşı, taraf vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

Bölge Adliye Mahkemesi Kararının Özeti:

Bölge Adliye Mahkemesince, İlk Derece Mahkemesi kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu gerekçesiyle istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Temyiz:

Kararı, taraf vekilleri temyiz etmiştir.

Gerekçe:

6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu’nun 2/1-ğ maddesinde sendikalar “İşçilerin veya işverenlerin çalışma ilişkilerinde, ortak ekonomik ve sosyal hak ve çıkarlarını korumak ve geliştirmek için en az yedi işçi veya işverenin bir araya gelerek bir işkolunda faaliyette bulunmak üzere oluşturdukları tüzel kişiliğe sahip kuruluşlar” olarak tanımlanmıştır. Anayasanın 51 inci maddesi de aynı doğrultudadır. Aynı maddenin son fıkrasında sendikaların yönetim ve işleyişlerinin demokrasi esaslarına aykırı olamayacağı vurgulanmıştır.

Genel kurul sendikaların iradesini yansıtan nihai karar organıdır. 6356 sayılı Kanun’un 9 uncu maddesinde, genel kurulun, sendika ve şubelerin zorunlu organlarından olduğu belirtilmiştir. Genel kurulun görev ve yetkileri aynı Kanun’un 11 inci maddesinde düzenlenmiş olup, maddeye göre sendika organlarının seçimi yetkisi de genel kuruldadır. Bu itibarla, sendikanın yönetim, denetim ve disiplin kurulu üyelerinin belirlendiği genel kurulların, demokratik esaslar doğrultusunda icra edilmesi, sendika içi demokrasinin gerçekleşmesi yönünden son derece önemlidir. Bu cümleden olarak, bir sendikanın demokratik yapıya sahip olup olmadığına ilişkin en somut ölçüler genel kurulun yapısı ve işleyişinde aranmalıdır (ŞAHLANAN, Fevzi: Sendikaların İşleyişinin Demokratik İlkelere Uygunluğu, ... 1980, s.119).

Bu genel açıklamalar ışığında temyiz itirazları değerlendirilmelidir.

1-Asıl ve birleşen davalarda davacılar, davalı sendika ... Şubesinin 11/12/2016 tarihinde icra edilen şube genel kurulunun iptalini talep etmişlerdir.

Mahkemece 13/09/2020 tarihinde ... Şubesi olağan genel kurulunun yapıldığı ve seçim sonuçlarının kesinleştiği gerekçesiyle karar verilmesine yer olmadığına dair hüküm tesis edilmiş ise de, varılan sonuç hatalı olmuştur.

Belirtmek gerekir ki, sendikalar tarafından icra edilen her genel kurul birbirinden farklı hukuki neticeler doğurduğundan, yargılama sürecinin devamı sırasında yeni bir olağan genel kurulun icra edilmesi, eldeki davanın konusuz kalmasına sebebiyet vermez.

Bu itibarla mahkemece, asıl ve birleşen davalarda genel kurulun iptali talebi bakımından olumlu yahut olumsuz bir hüküm tesisi gerekirken, yanılgılı değerlendirme ile yazılı şekilde karar verilmesi isabetsizdir.

2-Sendikalar hukukunda tüzel kişiliğin sadece sendika genel merkezlerine ait olması ve sendika şubelerinin tüzel kişiliğinin bulunmaması sebebiyle, sendika şubelerine dava yöneltilemeyeceği ifade edilebilir ise de, şube genel kurulunun iptali davaları söz konusu olduğunda konuya ihtiyatla yaklaşmakta zaruret bulunmaktadır.

2-Sendikalar hukukunda tüzel kişiliğin sadece sendika genel merkezlerine ait olması ve sendika şubelerinin tüzel kişiliğinin bulunmaması sebebiyle, sendika şubelerine dava yöneltilemeyeceği ifade edilebilir ise de, şube genel kurulunun iptali davaları söz konusu olduğunda konuya ihtiyatla yaklaşmakta zaruret bulunmaktadır.

Nitekim sendika şubelerinin anılan davada taraf olarak yer almaması, şubelerin haklarını yeterince savunamama sonucuna yol açabilmekte ve bu durum da 6100 sayılı Kanun'un 27 nci maddesinde ifade edilen hukuki dinlenilme hakkının ihlali neticesini doğurmaktadır. Şu halde, şube genel kurulunun iptali davalarında, sendika genel merkezi ile sendika şubesi arasında zorunlu dava arkadaşlığı bulunduğu ve davanın, sendika genel merkezi yanında ilgili sendika şubesine de yöneltilmesi gerektiği kabul edilmelidir. Nitekim yerleşik Yargıtay uygulaması da bu yöndedir.

Somut uyuşmazlıkta, asıl ve birleşen davalarda davacılar, davalı sendika ... Şubesinin 11/12/2016 tarihinde icra edilen şube genel kurulunun iptalini talep etmişlerdir.

Dava, sendika genel merkezine karşı açılmış ve mahkemece de, genel kurulunun iptali talep edilen sendika şubesine davanın yöneltilmesi sağlanmamıştır. Yukarıda ayrıntılı olarak izah edildiği üzere, şube genel kurulunun iptali davalarının sendika genel merkezi ile sendika ilgili şubesine yöneltilmesi gerekmektedir.

Bu itibarla, davacıya, davasını davalı sendika ... şubesine de yöneltmesi için süre verilmesi, daha sonra sendika şubesine dava dilekçesinin tebliği ile ilgili şubenin göstereceği deliller toplandıktan sonra işin esasının incelenmesi gerekirken, taraf teşkili sağlanmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi hatalıdır.

Anılan hususlar gözetilmeksizin, eksik inceleme sonucunda İlk Derece Mahkemesince yazılı şekilde hüküm tesisi ve bu karara karşı yapılan istinaf başvurularının esastan reddi kararı hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.

Sonuç:

Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA, İlk Derece Mahkemesi kararının yukarıda yazılı sebeplerden dolayı BOZULMASINA, dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, peşin alınan temyiz karar harcının istek halinde ilgililere iadesine, 21/10/2021 tarihinde oy birliği ile karar verildi.