muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2023/11902, Karar No: 2023/8351, Tarih: 12.12.2023

4. Mağdur ... beyanında, sanığı arkadaşlarının tanıştırması nedeniyle bildiğini, yaklaşık 5 ay kadar önce sanığın kendisini evine çağırdığını, su taşımasını istediğini ve kendisine 1 TL ve sigara verdiğini, daha sonra korktuğu için sanığın evine gitmediğini, sanığın kendisine cinsel istismarda bulunmadığını beyan ettiği, mağdurun raporunda anal bulgu bulunmadığı, tanıklar ve ... ve ...'in mağduru sanığın evinde gördüklerini anlattıkları anlaşılmıştır.

Sanığın suçlamaları kabul etmediği, mağdurlardan ... ve ...’ı tanıdığını belirttiği, evinde yapılan aramada prezervatif, cinsel gücü artıcı hap bulunduğu, telefonunda yapılan incelemede on üç - on dört yaşlarında iki erkeğin dudak öpüştüğü resim çıktığı, rehber öğretmen ... .... tarafından tutulan tutanaklarda mağdur ...’ın, sanığın özel bölgelerine dokunduğunu söylediği, mağdur ... ...’nin sanığın kendisi ile cinsel ilişkiye girdiğini söylediğini ve yine mağdur ...’un sanığın özel bölgelerine dokunduğunu söylediğinin tutanak altına alındığı, bozma kararından sonra alınan Adli Tıp Kurumu 6. İhtisas Kurulunun 20.06.2022 tarihli raporlarında dosyada mevcut tüm tıbbi evrak ve her türlü belgenin tetkiki ile mağdurlar hakkında rapor düzenlenmesinin istendiği, anal yolla cinsel istismar sonrası görülmesi beklenen ekimoz, mukoza veya sfinkter yırtığı gibi travmatik değişimlerin olaydan kısa bir süre sonra iz bırakmaksızın kaybolabileceği gibi, kişinin yaşı, fizik gelişimi, olay sırasında penis girişini kolaylaştırıcı kaygan madde kullanımı ile hile, tehdit gibi nedenlerle direncinin kırıldığı durumlarda anal sfinkterin çok büyük travmatik değişim olmaksızın penisin girişine müsait olacak şekilde genişleme yeteneğinin bulunmasının da tıbben mümkün olduğu ve olayın hemen akabinde yapılmış bir anal muayenesi olmaması hususları birlikte değerlendirildiğinde; mevcut bulgularla kişinin anal yoldan cinsel istismar eylemine maruz kalıp kalmadığının tıbben tespit edilemediğinin belirtildiği, sanık hakkında Adli Tıp Kurumu Gözlem İhtisas Dairesinden ve Adli Tıp Birinci Üst Kurlundan alınan raporlarda sanığın cezai sorumluluğunu müessir ve kişide şuur ve harekât serbestisini ortadan kaldıracak veya azaltacak mahiyet ve derecede herhangi bir akıl hastalığı ve zekâ geriliği saptanmadığı, adli dosya tetkikinde sanığın mezkûr suçu işlediği sırada fiilin hukuki anlam ve sonuçlarını idrak etme ve bu fiil ile ilgili olarak davranışlarını yönlendirme yeteneğini ortadan kaldıracak veya azaltacak boyutta bir akli arızanın içinde olduğuna delalet edecek herhangi bir tıbbi bulgu ve belgeye de rastlanmadığı; bu duruma göre ... ...’in 2016 tarihinde sanığı bulunduğu suça karşı cezai sorumluluğunun tam olduğunun oy birliği ile mütalaa olunduğu anlaşılmıştır.

IV. GEREKÇE

A. Sanık Hakkında Mağdurlara Karşı Kişiyi Hürriyetinden Yoksun Kılma Suçlarından Kurulan Hükümler Yönünden

IV. GEREKÇE

A. Sanık Hakkında Mağdurlara Karşı Kişiyi Hürriyetinden Yoksun Kılma Suçlarından Kurulan Hükümler Yönünden

Sanık müdafii kanunî süre içerisinde sunduğu temyiz dilekçesiyle kararı temyiz etmiş ise de; 5271 sayılı Kanun'un 294 maddesinin birinci fıkrasında yer alan “Temyiz eden, hükmün neden dolayı bozulmasını istediğini temyiz başvurusunda göstermek zorundadır” şeklindeki düzenleme de gözetilerek yapılan değerlendirmede, sanık müdafiinin temyiz dilekçesinde dosyaya özgü herhangi bir gerekçe içermeyen temyiz dilekçesinde hükmün neden dolayı bozulması gerektiği hususunda sebep göstermediği anlaşılmakla, sanık müdafiinin kişiyi hürriyetinden yoksun kılma suçuna ilişkin temyiz isteğinin 5271 sayılı Kanun’un 298 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca reddine karar vermek gerekmiştir.

B. Sanık Hakkında Mağdurlar ..., ... ve ... ...'ye Karşı Çocuğun Nitelikli Cinsel istismarı Suçlarından Kurulan Hükümler Yönünden

1. Yargılama sürecindeki işlemlerin usûl ve kanuna uygun olarak yapıldığı, aşamalarda ileri sürülen iddia ve savunmanın toplanan tüm delillerle birlikte gerekçeli kararda gösterilip tartışıldığı, eylemlerin sanık tarafından gerçekleştirildiğinin saptandığı, vicdanî kanının dosya içindeki belge ve bilgilerle uyumlu olarak kesin verilere dayandırıldığı anlaşıldığından, sanık müdafiinin yerinde görülmeyen diğer temyiz sebepleri reddedilmiştir.

2. Mağdurların aşamalardaki beyanları ile rehber öğretmene anlatımlarının çelişkili olması, bu beyanların doktor raporlarıyla doğrulanmamış olması, sanık savunmusı ile tüm dosya kapsamı nazara alındığında sanığın olay tarihlerinde yaşı küçük mağdurlara karşı tehdit kullanmak suretiyle nitelikli cinsel istismarda bulunduğuna dair her türlü şüpheden uzak, kesin ve inandırıcı delil bulunmayıp, mevcut haliyle sübuta eren eylemlerinin 5237 sayılı Kanun'un 103 üncü maddesinin birinci fıkrasında düzenlenen çocuğun cinsel istismarı suçunu oluşturduğu ve sanığın mağdurlar ... ve ... ...'ye yönelik eylemlerinin birden fazla olması nedeniyle aynı Kanun'un 43 üncü maddesinin birinci fıkrası uyarınca artırılması gerektiği gözetilmeden suç vasfının tayininde yanılgıya düşülerek yazılı şekilde hükümler kurulması nedeniyle hukuka aykırılık bulunmuştur.

C. Sanık Hakkında Mağdur ...'e Karşı Çocuğun Cinsel İstismarı Suçundan Kurulan Hüküm Yönünden

Olayın intikal şekli ve zamanı, mağdurun aşamalardaki beyanlarında kendisine karşı gerçekleşen bir cinsel istismardan söz etmemesi, tanık beyanlarının görgüye dayalı olmaması, savunma ve tüm dosya kapsamı nazara alındığında sanığın üzerine atılı suçu işlediğine dair cezalandırılmasına yeter, her türlü şüpheden uzak, kesin ve inandırıcı delil bulunmadığı gözetilerek beraati yerine yazılı şekilde mahkumiyetine karar verilmesi nedeniyle hüküm hukuka aykırı bulunmuş, bu nedenle Tebliğnamedeki görüşe iştirak edilmemiştir.

V. KARAR

A. Mağdurlara Karşı Kişiyi Hürriyetinden Yoksun Kılma Suçlarından Kurulan Hükümler Yönünden

V. KARAR

A. Mağdurlara Karşı Kişiyi Hürriyetinden Yoksun Kılma Suçlarından Kurulan Hükümler Yönünden

Gerekçenin (A) bölümünde açıklanan nedenle sanık müdafiinin temyiz isteminin, 5271 sayılı Kanun’un 298 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, Tebliğname’ye aykırı olarak, oy birliğiyle REDDİNE,

B. Mağdurlar ..., ... ve ... ...'ye Karşı Çocuğun Nitelikli Cinsel istismarı ve Mağdur ...'e Karşı Çocuğun Cinsel İstismarı Suçlarından Kurulan Hükümler Yönünden

Gerekçenin (B) ve (C) bentlerinde açıklanan nedenlerle sanık müdafiinin temyiz istemi yerinde görüldüğünden Iğdır 1. Ağır Ceza Mahkemesinin, 03.11.2022 tarihli ve 2021/15 Esas, 2022/341 Karar sayılı hükümlerin 5271 sayılı Kanun’un 302 nci maddesinin ikinci fıkrası gereği BOZULMASINA,

Dava dosyasının, 5271 sayılı Kanun’un 304 üncü maddesinin dördüncü fıkrası uyarınca Iğdır 1. Ağır Ceza Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,

12.12.2023 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/4287, Karar No: 2012/2541, Tarih: 27.02.2012

**(Kapatılan)21. Hukuk Dairesi         2012/4287 E.  ,  2012/2541 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

Davacı, Tarım ... prim borçları yönünden 6111 sayılı Kanun'un SGK prim borçlarının yeniden yapılandırılması hakkındaki hükümlerinden faydalandırılması gerektiğinin tespitine karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir.

Hükmün, davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

K A R A R

1-Davalı Kurum vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine,

2-Davacının, 6111 sayılı Yasanın yürürlükte olduğu dönemde açtığı ilk tespit davası ile 6111 sayılı Yasadan yararlanması gerektiğinin tespitini de talep edebilecekken, bu talebi, yeniden avukatlık ücretine hükmedilmesini sağlayacak şekilde ayrı bir davaya konu ederek, dava hakkını kötüye kullandığı anlaşılmıştır. Bu nedenle davacı yararına avukatlık ücretine hükmedilmesi isabetsiz olup, bozma nedenidir.

Ne var ki bu yanlışlığın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden hüküm bozulmamalı, HMK 370/2. maddesi uyarınca düzeltilerek onanmalıdır.

SONUÇ : Yukarıda açıklanan nedenlerde hükmün vekalet ücretine ilişkin 3. bendi tamamen silinerek yerine “Davacı yararına vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,“ sözcüklerinin yazılmasına ve hükmün düzeltilmiş bu şekli ile ONANMASINA, 27/02/2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/4661, Karar No: 2011/15449, Tarih: 18.11.2011

**11. Hukuk Dairesi         2010/4661 E.  ,  2011/15449 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi

Taraflar arasında görülen davada İstanbul 1. Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 25/11/2009 tarih ve 2009/136-2009/681 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davacı vekili ve davalı ... tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkilinin Hırdavat San. ve Tic. Ltd. Şti.nin hissedarı iken, davalı ... ile 112.000 TL üzerinden hisse devri hususunda anlaştıklarını, 11.07.2008 tarihinde müvekkiline vekaleten davalı ... tarafından noterde hisse devrinin gerçekleştiğini, sözleşmede devir bedelinin 62.500,00 TL olarak gösterildiğini, ancak ne müvekkiline ne de vekil kılınan diğer davalıya devir bedelinin ödenmediğini, şirketin hisse devir tarihinde 1 trilyon liraya yakın malı olmasına rağmen %25 şirket hissesine 62.500,00 TL değer biçilmesinin hayatın olağan akışına aykırı olup yapılan işlemin gabinle sakat olduğunu, bedeli alınmadan hisse devrinin vekaletin kötüye kullanılması olduğunu belirterek, hisse devir sözleşmesinin iptaline, hisselerin iadesine, aksi takdirde hisse devir bedeli olan 62.500,00 TL'nin devir tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... vekili; davacının şirket müdürlüğünden istifa ettiğini ve davacının hisselerinin devri hususunda anlaşma yapıldığını, hisse devrinin T.T.K'nun 520. maddesine göre gerçekleştirildiğini, hisse bedelinin ödendiğini ve davacı tarafından tamamen ve nakden alındığı hususunda sözleşmede kayıt bulunduğunu, hisse devrinin pay defterine kaydedildiğini, ortaklar kurulu kararının davacı tarafça itiraz edilmeksizin imzalandığını ve 28.07.2008 tarihli ticaret sicil gazetesinde yayınlandığını, davacının 21 yılı aşkın süre şirket müdürlüğü yapmış olup tecrübesizliğinden ve müzayaka halinden bahsedilemeyeceğini, davacının tanık dinletmesine muvafakatlerinin bulunmadığını belirterek davanın reddini istemiştir.

Davalı ...; davacıdan aldığı vekaletname kapsamında şirket hisselerini davalı ...'a devrettiğini, bu devir neticesinde herhangi bir para almadığını, her iki tarafın da daha sonra aralarında alacak verecek hesabı yapacaklarını söylediklerini, dava dilekçesinde belirtilen hususların doğru olması sebebiyle davayı kabul ettiğini beyan etmiştir.

Davalı ...; davacıdan aldığı vekaletname kapsamında şirket hisselerini davalı ...'a devrettiğini, bu devir neticesinde herhangi bir para almadığını, her iki tarafın da daha sonra aralarında alacak verecek hesabı yapacaklarını söylediklerini, dava dilekçesinde belirtilen hususların doğru olması sebebiyle davayı kabul ettiğini beyan etmiştir.

Mahkemece, iddia, savunma, toplanan delillere göre, davacının hisse devri konusunda vekalet verdiği davalı ile diğer davalı arasında noterlikte düzenlenen 11.07.2008 tarihli hisse devir sözleşmesi ile hisselerin devredildiği, sözleşmede hisse devir bedelinin nakden ve tamamen ödendiği ve davacı tarafından da alındığı hususunun açıkça beyan edildiği, hisse devri ve ortaklıktan ayrılma kararının 21.07.2008 tarihinde pay defterine kaydedildiği, kararın davacı tarafından itirazı kayıt konulmaksızın imzalandığı, ortaklar kurulu kararının 28.07.2008 tarihli Türkiye Ticaret Sicil Gazetesinde yayınlandığı, uzun süre şirketin müdür ve hissedarı olan davacının tecrübesizliğinden ve müzayaka halinde bulunduğundan bahsedilemeyeceği ve gabin iddiasının da dinlenemeyeceği, sözleşmedeki bedelin ödenmediği konusundaki iddiaların aynı nitelikte kesin delillerle ispat edilmesi gerektiği, tanık dinlenmesinin mümkün olmadığı, davacı tarafından davalılardan ...'a teklif edilen yeminin davalı tarafından kabul edilerek, hisse devir bedelinin davacıya ödendiği konusunda yemin edildiği belirtilerek davanın reddine karar verilmiştir.

Kararı, davacı vekili ve davalılardan ... temyiz etmiştir.

1-Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davacı vekilinin aşağıda 2 nolu bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2- Ancak, davacı taraf davada kendi vekili olarak hareket eden Bülent'e de husumet yöneltmiş ve dava dilekçesinde herhangi bir ayrım yapmayarak hisse bedelinin her iki davalıyı da kapsayacak şekilde tahsili talebinde bulunmuş ve davalı ... de davaya cevap vermiş ve davacının iddialarının doğru olduğunu kabul etmiştir. Buna rağmen, mahkemece kararda bu davalının davaya cevap vermediği ve duruşmaya katılmadığı ifadelerine yer verilmiştir. Karar tarihinde yürürlükte bulunan HUMK'nun 388. maddesinde mahkeme kararının neler içereceği belirtilmiş olup, bu hali ile mahkeme kararı davalı ... yönünden anılan Kanun'un 388/3 maddesine aykırıdır. Bu itibarla, mahkeme kararının davacı yararına bozulmasına karar vermek gerekmiştir.

3- Davalı ... yönünden yapılan temyiz incelemesine gelince, hukuki yarar dava şartı olup, temyiz davasında da bu husus geçerlidir. Mahkemece bu davalı aleyhine açılan dava reddedildiğinden, davalı ...'in kararı temyiz etmekte hukuki yararı mevcut değildir. Bu itibarla bu davalının temyiz isteminin hukuki yarar yokluğundan reddine karar verilmiştir.

3- Davalı ... yönünden yapılan temyiz incelemesine gelince, hukuki yarar dava şartı olup, temyiz davasında da bu husus geçerlidir. Mahkemece bu davalı aleyhine açılan dava reddedildiğinden, davalı ...'in kararı temyiz etmekte hukuki yararı mevcut değildir. Bu itibarla bu davalının temyiz isteminin hukuki yarar yokluğundan reddine karar verilmiştir.

SONUÇ: Yukarıda 1 nolu bendde açıklanan nedenlerle, davacı vekilinin sair temyiz itirazlarının reddine, 2 nolu bendde açıklanan nedenlerle kararın davacı yararına BOZULMASINA, 3 nolu bendde açıklanan nedenlerle mümeyyiz davalının temyiz isteminin reddine, aşağıda yazılı bakiye 01,25 TL temyiz ilam harcının temyiz eden davalı ...'dan alınmasına, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz eden davacıya iadesine, 18/11/2011 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/16733, Karar No: 2018/15146, Tarih: 15.11.2018

**18. Ceza Dairesi         2016/16733 E.  ,  2018/15146 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Hakaret

HÜKÜM : Mahkumiyet

KARAR

Yerel Mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle, başvurunun süresi ve kararın niteliği ile suç tarihine göre dosya görüşüldü:

Temyiz isteğinin reddi nedenleri bulunmadığından işin esasına geçildi.

Vicdani kanının oluştuğu duruşma sürecini yansıtan tutanaklar belgeler ve gerekçe içeriğine göre yapılan incelemede başkaca nedenler yerinde görülmemiştir.

Ancak;

Ceza Genel Kurulu’nun 14/10/2008 gün ve 170-220 sayılı kararında da belirtildiği üzere; hakaret fiilinin cezalandırılmasıyla korunan hukuki değer, kişilerin şeref, haysiyet ve namusu, toplum içindeki itibarı, diğer fertler nezdindeki saygınlığı olup, bu suçun oluşabilmesi için, davranışın kişiyi küçük düşürmeye matuf olarak gerçekleştirilmesi gerekmektedir. Somut bir fiil ya da olgu isnat etmek veya sövmek şeklindeki seçimlik hareketlerden biri ile gerçekleştirilen eylem, bireyin onur, şeref ve saygınlığını rencide edebilecek nitelikte ise hakaret suçu oluşacaktır.

Bir hareketin tahkir edici olup olmadığı, zamana, yere ve duruma göre değişebilmektedir. Kamu görevlileri veya sivil vatandaşlara yönelik her türlü ağır eleştiri veya rahatsız edici sözlerin hakaret suçu bağlamında değerlendirilmemesi, sözlerin açıkça, onur, şeref ve saygınlığı rencide edebilecek nitelikte somut bir fiil veya olgu isnadını veya sövmek fiilini oluşturması gerekmektedir.

İnsanın serbestçe haber, bilgi ve başkalarının fikirlerine ulaşabilmesi, edindiği düşünce ve kanaatlerden dolayı kınanamaması ve bunları tek başına veya başkalarıyla birlikte çeşitli yollarla serbestçe ifade edebilmesi, savunabilmesi ve yayabilmesi olarak kabul edilen, ifade özgürlüğü demokratik toplumun temelini oluşturan ana unsurlardan ve toplumun ilerlemesi ve bireyin gelişmesi için gerekli temel şartlardan birini oluşturmaktadır.

Anayasa'nın 26. maddesinde, "Herkes, düşünce ve kanaatlerini söz, yazı, resim veya başka yollarla tek başına veya toplu olarak açıklama ve yayma hakkına sahiptir.” hükmüne yer verilmiştir. Bunun yanında, bu hak, birçok uluslararası belgeye ve mahkeme kararına da konu olmuştur. Türkiye'nin de yargılama yetkisini kabul ettiği AİHM, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi’nin (Sözleşme) 10. maddesinin 2. paragrafı saklı tutulmak üzere, ifade özgürlüğünün sadece toplum tarafından kabul gören veya zararsız veya ilgisiz kabul edilen "bilgi" ve "fikirler" için değil, incitici, şoke edici ya da endişelendirici bilgi ve düşünceler için de geçerli olduğunu pek çok kararında yinelemiştir. AİHM'e göre ifade özgürlüğü, yokluğu halinde "demokratik bir toplum"dan söz edemeyeceğimiz çoğulculuğun, hoşgörünün ve açık fikirliliğin bir gereğidir.

Bununla birlikte, ifade özgürlüğü de mutlak ve sınırsız değildir. Bu hak kullanılırken bireylerin hak ve özgürlüklerini ihlal edecek tutum ve davranışlardan kaçınılması hem ulusal hem de uluslar arası mevzuatlarda yer almaktadır.

Bununla birlikte, ifade özgürlüğü de mutlak ve sınırsız değildir. Bu hak kullanılırken bireylerin hak ve özgürlüklerini ihlal edecek tutum ve davranışlardan kaçınılması hem ulusal hem de uluslar arası mevzuatlarda yer almaktadır.

Nitekim Anayasa'nın 26. maddesinde koruma altına alınan ifade özgürüğü, aynı maddenin ikinci fıkrasında belirtilen sebeplerle sınırlandırılabilir. Dolayısıyla anılan madde ile Anayasanın 13. maddesine göre, ifade özgürlüğüne yönelik sınırlamalar ancak kanunla yapılabilir ve demokratik toplum düzeninin gereklerine ve ölçülülük ilkesine aykırı olamayacağı gibi hak ve özgürlüklerin özlerine de dokunamaz.

Sözleşme’nin 10. maddesinin 2. paragrafı, kamu makamlarının bu özgürlüğün kullanılmasına getirebilecekleri sınırlama rejimini düzenlemektedir. Önemine binaen, ifade özgürlüğüne yapılan müdahaleler çok istisnai hallerde kabul görmekte ve Sözleşme’nin 10. maddesinin 2. paragrafının öngördüğü sınırlama kayıtları dar yorumlanmaktadır. Bu nedenle, bir kamu makamının ifade özgürlüğüne yaptığı “müdahalenin gerekliliği” mutlaka ikna edici bir şekilde açıklanmalıdır. Sözleşme’nin anılan maddesinde, belirtilen “gerekli” olma koşulu, müdahalenin bir ‘toplumsal ihtiyaç baskısına karşılık gelmesi ve özellikle izlediği meşru amaçla orantılı olması anlamına gelir. Bir müdahalenin bu kriterleri yerine getirdiği ve dolayısıyla haklı olduğu, ulusal makamların gösterdiği gerekçelerin “ilgili ve yeterli” olmasıyla anlaşılabilecektir.

Gerek Anayasa gerekse Sözleşme hükümlerine uygun davranılmaması, devletin pozitif ve negatif yükümlülüklerine aykırı hareket etmesi anlamına gelebilecektir. Zira, negatif yükümlülük kapsamında yetkili makamlar, zorunlu olmadıkça ifadenin açıklanmasını ve yayılmasını yasaklamamalı ve yaptırımlara tabi tutmamalı; pozitif yükümlülük kapsamında ise ifade özgürlüğünün gerçek ve etkili korunması için gereken tedbirleri almalı ve denge unsurunu sağlamalıdırlar. Aksi takdirde AİHM, kişinin şeref ve itibarının haksız bir saldırı altında olmasına rağmen ulusal mahkemeler tarafından gereken ölçüde korunmadığı gerekçesiyle AİHS'nin 8. maddesi açısından ihlal kararı verebilmektedir. Zira AİHM açısından, başvuranların özel hayata saygı hakkı ve ifade özgürlüğü eşit derecede önemlidir. Denge unsurunun sağlanmasında içtihatlara göre göz önünde bulundurulması gereken temel ilkeler ise, başvuruya konu ifadelerin kamu yararına ilişkin tartışmaya katkısı, ifade sahibinin tanınırlığı ve daha önceki tutumları, ifadenin içeriği, şekli ve etkileridir.

Siyasetçilere yönelik eleştirilerin izin verilen sınırlarının özel kişilere nazaran daha geniş olduğu gerek iç hukukumuzda gerekse uluslararası mahkeme kararlarında yerleşmiş bir ilkedir. Bu ilkenin gerekçesi, siyasetçilerin, özel kişilerden farklı olarak, gazetecilerin ve halkın yakın denetimine açık olan, kamuoyuna mal olmuş kişi haline gelmeyi bilerek tercih etmeleridir. Siyasetçiler bu nedenle basın ve gazeteciler tarafından getirilen eleştirilere daha geniş bir hoşgörü göstermek zorundadırlar.

Dabrowski /Polonya davasında, bir gazeteci yerel bir siyasetçi ile ilgili devam etmekte olan ceza yargılamasına dair yazdığı yazıların gazetede yayınlanmasının ardından hakaret suçundan mahkûm olmuştur. Başvuran, hakaret ettiği iddia edilen belediye başkanının, hırsızlık suçundan ceza almasının ardından 'soyguncu belediye başkanı' olarak tanımlamıştır. AİHM, bu başvuruda, 10. maddenin ihlal edildiğine karar verirken, gazetecinin bir dereceye kadar abartma hakkına sahip olmasına ve belediye başkanının kamuya mal olmuş bir kişi olarak, bazıları olgusal temelden yoksun olmayan değer yargısı olarak değerlendirilebilecek eleştirilere karşı, daha fazla hoşgörü göstermek zorunda olmasına özel bir ağırlık vermiştir (Dabrowski /Polonya ,18235/02, 19.12.2006)

Lingens/Avusturya davasına konu olan olayda ise, Avusturya’da 1975 yılında yapılan seçimlerden sonra, bir gazeteci olan başvuran Lingens, geçmişinde Nazi faaliyetleri bulunan bir siyasetçi ile koalisyon kuracağını açıklayan Federal Şansölye Bruno Kereiski’yi eleştiren yazılarında, “ahlaksızca”, “yüz kızartıcı”, “en adi türden fırsatçılık” ifadelerine yer vermiştir. Başvuranın para cezasına mahkum olduğu bu davada AİHM, politikacıların kendilerine yöneltilen ağır eleştirilere tahammül etmek durumunda olduğunu vurgulamış ve ifade özgürlüğünün ihlal edildiği sonucuna varmıştır. AİHM, içtihatlarını tekrar ederek, siyasetçilerin eleştirilere özel kişilerden daha fazla hoşgörü göstermesi gerektiği ilkesine dayanmış ve mahkûmiyetin ifade özgürlüğüne orantısız bir müdahale oluşturduğuna hükmetmiştir. Hararetli siyasi tartışmaların yaşandığı bir arka plan ışığında, başvurucunun açıklamaları, saldırgan olmakla birlikte hakaret niteliğinde görülmemiştir (Lingens/Avusturya, 9815/82, 08/07/1986)