muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2020/6005, Karar No: 2021/9252, Tarih: 29.09.2021

**3. Hukuk Dairesi         2020/6005 E.  ,  2021/9252 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ

Taraflar arasındaki asıl tahliye isteminin iptali, birleşen müdahalenin meni ve tazminat davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, asıl davanın kabulü, birleşen davanın kısmen kabulüne yönelik olarak verilen hükmün, süresi içinde davalı tarafından temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü: Dava, taraflar arasında imzalanan protokole davacı derneğin aykırı davrandığı iddiası ile gerçekleştirilen tahliye işleminin iptali; Birleşen dava ise haksız bir şekilde davalı tarafça gerçekleştirilen işgal nedeni ile oluşan muarazanın meni, kullanım hakkının davacı ... ait olduğunun tespiti ve davacı derneğin uğradığı maddi zararların tazmini talebidir.

Mahkemece, 2010/774 esas sayılı dava dosyası hakkında: davanın kabulüne, ... İlçesi .... Mah. 27 pafta .... ada 19 parsel sayılı taşınmazdaki ... Engelliler Eğitim ve Rehabilitasyon Merkezinin davalı ... Belediye Başkanlığı tarafından kapatılmasına ilişkin tahliye işleminin iptaline ; Birleşen 2011/299 esas sayılı dava dosyası hakkında: a-Dava konusu taşınmaz üzerinde taraflar arasında imzalanan protokol uyarınca kullanım hakkının davacı ... ait olduğunun tespitine, b-Davalı ... Belediye Başkanlığı tarafından gerçekleştirilen müdahale nedeniyle oluşan muarazanın menine , c-Davacının tazminat isteklerinin reddine, karar verilmiş; hüküm, davalı vekilince temyiz edilmiştir.

1- Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuni gerektirici sebeplere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre; davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazlarının reddi gerekir.

2- Davacı taraf vekille temsil edilmediği halde vekili varmış gibi davacı yararına vekalet ücretine hükmedilmesi usul ve yasaya aykırı olup, bozmayı gerektirir.

Ne var ki, bu yanlışlığın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden hükmün düzeltilerek onanması HUMK'nun 438/7 maddesi hükmü gereğidir.

SONUÇ: Yukarıda birinci bentte açıklanan nedenlerle davalı vekilinin sair temyiz itirazlarının reddine, ikinci bentte açıklanan nedenlerle hüküm fıkrasındaki 3 ve 10 numaralı bentlerin hükümden tamamen çıkartılmasına, hükmün bu şekli ile DÜZELTİLEREK ONANMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 6100 sayılı HMK'nın Geçici Madde 3 atfıyla 1086 sayılı HUMK'nın 440. maddesi gereğince kararın tebliğinden itibaren 15 günlük süre içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 29/09/2021 tarihinde oy birliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/27116, Karar No: 2013/7845, Tarih: 11.04.2013

**2. Ceza Dairesi         2011/27116 E.  ,  2013/7845 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Kamu görevlisine karşı görevinden dolayı hakaret

HÜKÜM : Mahkumiyet

Dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Sanık müdafiinin yüzüne karşı verilen hükümde, “7 gün içinde Yargıtay'da temyiz yasa yoluna başvurulabileceğinin” belirtildiği, temyiz süresinin tefhimden itibaren başlayacağı belirtilmemekle beraber, Yargıtay Ceza Genel Kurulunun 05.10.2010 gün ve 2-169 sayılı ve 01.02.2011 gün ve 244-14 sayılı kararları doğrultusunda, sanık müdafii olan avukatın yapmış olduğu avukatlık mesleğinin gerektirdiği yasal yükümlülük gereği temyiz başvuru süresinin başlangıcını bilmesinin zorunlu olduğu ve bu nedenle, yüzüne karşı 02.12.2008 tarihinde verilen hükmü 1412 sayılı CMUK.nun 310. maddesinde öngörülen yasal süreden sonra 15.12.2008 tarihinde temyiz eden sanık müdafiinin temyiz isteğinin aynı kanunun 317. maddesi gereğince REDDİNE, 11.04.2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/14117, Karar No: 2019/1899, Tarih: 04.02.2019

**19. Ceza Dairesi         2016/14117 E.  ,  2019/1899 K.**

**"İçtihat Metni"**

Yerel mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle, dosya incelendi:

31/01/2019 tarih ve 30672 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak (yayım tarihini izleyen ay başından itibaren 01/02/2019 tarihinde) yürürlüğe giren, Yargıtay Büyük Genel Kurulu'nun iş bölümüne ilişkin 30/01/2019 tarih ve 1 sayılı kararı gereğince kabul edilen İcra Ceza dava dosyalarının Yargıtay Yüksek 12. Hukuk Dairesine 04/02/2019 tarihinde Gönderilmesine karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/21636, Karar No: 2013/44178, Tarih: 05.12.2013

**3. Ceza Dairesi         2013/21636 E.  ,  2013/44178 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Ceza Mahkemesi

HÜKÜM : Akıl Hastanesine özgü güvenlik tedbiri uygulanması,

Mahalli mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle evrak okunarak;

Gereği görüşülüp düşünüldü;

Yerinde görülmeyen diğer itirazların reddine, ancak;

1) Sanığın akıl hastalığı yönünden adli tıp kurumu veya tam teşekküllü ruh ve sinir hastalıkları hastanesinden heyet raporu alınmadan yazılı şekilde hüküm tesisi,

2) Akıl hastası olan sanık hakkında, 5237 sayılı TCK'nin 32/1.maddesi gereğince ceza verilmesine yer olmadığına da hükmolunması gerektiğinin gözetilmemesi,

3) Sanığın cezai ehliyet durumu dikkate alınarak hakkında 5237 sayılı TCK'nin 32/1. maddesinin uygulanması karşısında, 5271 sayılı CMK'nin 150/2.maddesi uyarınca zorunlu müdafii atanmadan savunmasının alınması suretiyle savunma hakkının kısıtlanması,

4) 5271 sayılı CMK'nin 325/1.maddesi gereğince akıl hastalığı nedeniyle koruma ve tedavi altına alınmasına yönelik güvenlik tedbirine hükmedilen sanığın yargılama giderlerinden sorumlu tutulması gerektiği nazara alınmadan yargılama giderlerinin kamu üzerinde bırakılmasına karar verilmesi,

5) Yediemine alınan emval ve nakil vasıtası hakkında bir karar verilmemesi,

Bozmayı gerektirmiş katılan idare vekilinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan bozma üzerine verilen hükmün bu sebeplerden dolayı 5320 sayılı Kanunun 8/1.maddesi ile yürürlükte bulunan 1412 sayılı CMUK'un 321.maddesi uyarınca istem gibi BOZULMASINA, 05/12/2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/7589, Karar No: 2013/10611, Tarih: 09.07.2013

**9. Ceza Dairesi         2013/7589 E.  ,  2013/10611 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Sulh Ceza Mahkemesi

Suç : Muhafaza görevini kötüye kullanma

Hüküm : TCK'nın 289/1-birinci ve ikinci cümlesi, 50/1-a, 52/2-4. maddeleri uyarınca mahkumiyet

Dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Yedieminlik kurumunun yediemine yalnızca kendisine teslim edilen hacizli malı saklama ve istendiğinde iade etme yükümlülüğü yüklediği, yedieminin malı satış yerine götürme yükümlülüğünün bulunmadığı, salt hacizli malın satış yerine götürülmemesinin suçun maddi öğesini oluşturmaması karşısında, 17.07.2009 tarihli haciz tutanağı ile sanığa teslim edilen mahcuzların suç tarihinde mevcut olup olmadığı ve teslim amacı dışında tasarrufta bulunup bulunmadığı, dikkat ve özen yükümlülüğüne aykırı davranması nedeniyle kaybolmasına veya bozulmasına neden olup olmadığı araştırılıp belirlendikten sonra hukuki durumunun takdir ve tayini gerekirken eksik soruşturma sonucu yazılı gerekçe ile mahkumiyetine karar verilmesi,

Kanuna aykırı, sanığın temyiz itirazları bu itibarla yerinde görüldüğünden, hükmün bu sebepten dolayı BOZULMASINA, 09.07.2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2008/8859, Karar No: 2008/13672, Tarih: 23.10.2008

**(Kapatılan)20. Hukuk Dairesi         2008/8859 E.  ,  2008/13672 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Kadastro Mahkemesi

Taraflar arasındaki kadastro tespitine itiraz davasının yapılan duruşması sonunda kurulan hükmün Yargıtayca incelenmesi davacı ... Yönetimi tarafından istenilmekle, süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya incelendi, gereği düşünüldü:

K A R A R

Kadastro sırasında, ... Köyü 133 ada 26 parsel sayılı 1955.87 m2 yüzölçümündeki taşınmaz, çalılık niteliği ile Hazine adına tesbit edilmiştir. Davacı ... Yönetimi, çekişmeli taşınmazın orman sayılan yerlerden olduğu iddiasıyla dava açmıştır. Mahkemece davanın reddine ve dava konusu parselin tesbit gibi davalı adına tapuya tesciline karar verilmiş, hüküm davacı ... Yönetimi tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, kadastro tespitine itiraz niteliğindedir.

Çekişmeli taşınmazın bulunduğu yerde orman kadastrosu 3402 Sayılı Yasanın 5304 Sayılı Yasa ile değişik 4. maddesi hükmüne göre yapılmış, çekişmeli parsel orman alanı dışında bırakılmıştır.

Aynı gün Dairede temyiz incelemesi yapılan, birbirinin bitişiğinde ya da yakın komşu olan bir çok parselin çalılık niteliğiyle Hazine adına tesbit tutanaklarının düzenlendiği, Orman Yönetimi tarafından orman savı ile açılan davalarda hükme esas alınan uzman orman ve fenni bilirkişi kurulunun, dava konusu parselin eski tarihli memleket haritasında konumunu göstermek suretiyle verdikleri raporlarında, "çekişmeli taşınmazların 1957 tarihli hava fotoğraflarında maki elemanları ile kaplı 1960 tarihli memleket haritasında kısmen çalılık rumuzlu, kısmen açık alanda, amenajman planında ise bazı parsellerin tarım alanında, bazılarının ise ormanlık alanda kaldığı, eğimlerinin % 30-40 olduğu, halen ve eylemli olarak üzerlerinde dağınık halde pırnal meşesi, saçlı meşe ağaçları ile sürgünleri ile ahlat ve delicelerin bulunduğu, terk edilmesi halinde ormana dönüşmeyeceği, yörede 3402 Sayılı Yasanın 5304 Sayılı Yasa ile değişik 4. maddesi gereğince yapılan ve kesinleşmeyen orman kadastro çalışmalarında orman sınırları dışında bırakıldığı, 6831 Sayılı Yasanın 1. madde hükümlerine göre orman sayılmayan yerlerden olduğunu" bildirmeleri üzerine davaların reddine karar verildiği anlaşılmaktadır.

Nevar ki; 6831 Sayılı Yasanın 1/j maddesindeki "funda ve makilerle örtülü orman ve toprak muhafaza karakteri taşımayan yerlerin orman sayılmayacağı" hükmünün karşı kavramından "funda ve makilerle örtülü orman ve toprak muhafaza karakteri taşıyan yerlerin orman sayılacağı" 15.07.2004 tarihli Resmi Gazetede yayınlanan Orman Kadastro Yönetmeliğinin “Vasıf Tayininde Esas Olacak Tanımlar” başlıklı 23. Maddesinin (o) bendinde maki ve funda türü ağaçların isimlerinin sayıldığı, aynı maddenin (p) bendinde, "üzerindeki bitki formasyonu ile taşkınları, şiddetli yağış sonrası oluşan zararlı akışları, toprak erozyonu, toprağın strüktür ve tekstürünün bozulmasını önleyici, su verimini artırıcı etkisi bulunan ve eğimi % 12'den fazla olan yerlerin orman ve toprak muhafaza karakteri taşıyacağı" açıklandığı gibi, blimsel ve teknik olarak da eğimi % 12'yi geçen yerlerin orman ve toprak muhafaza karakteri taşıyacağı, yine bilimsel olarak meşe ağacı tohumunun, ağır tohumlu ağaçlar gurubu içerisinde yer alması ve tohumun kanatlarının bulunmaması nedeni ile rüzgar v.s. etgenlerle uzak mesafelere taşınarak çalılık ve makilik alanlar içerisinde çimlenip yetişmesinin olanaklı olmadığı, dolayısıyla davalı taşınmaz üzerindeki meşelerin önceki yıllarda tahrip edildiği, toprak altında kalan kök ve yüzeyinde bulunan gövde kesitlerinden sonraki yıllardan yeniden çıkan kök ve gövde sürgünlerinden halen taşınmaz üzerinde bulunan meşe sürgünlerinin yeniden oluştuğunun kabulü gerekeceği, aynı yönetmeliğin 26/i bendi gereğince "orman ve toprak muhafaza karakteri taşıyan funda ve makilik alanların Devlet Ormanı olarak sınırlandırılacağı" konusunda açık hüküm bulunduğu, Anayasanın 169 ve 3402 Sayılı Yasanın 17/1. ve 18/2 maddeleri gereğince ve 18/2. maddesi hükmüne göre "...ormanların... tapuda kayıtlı olsun olmasın imar-ihya ve zamanaşımı yoluyla kazanılamayacağından" Hazine ve kişiler adına özel mülk olarak tescil edilemeyeceği, bu hükümlere göre funda ve makilerle örtülü, % 12'den fazla eğimli yerlerin orman sayılması nedeniyle insan eliyle ya da başka nedenlerle eğiminin düşürülmesi orman yasaları gereği suç oluşturacağından, imar-ihya sayılamayacağı, Hukuk Genel Kurulunun 15.11.2000 gün ve 2000/20-1663-1694 ve 14.03.2001 gün ve 2001/214-239 ve 02.05.2007 gün ve 2007/20-237-237 sayılı kararlarının da aynı doğrultuda olduğu gözönünde bulundurulduğunda,

Bilirkişilerin görevi, maddi olayları belirlemek ve buna göre teknik ve bilimsel açıklamalar yaparak saptadıkları bulgulara göre sonuca varmak olduğu, hukuki niteleme ve toplanan tüm delillerin birlikte değerlendirilmesi yargıca ait (H.Y.U.Y. md. 286) olduğu halde; somut olayda, halen çekişmeli taşınmazlar üzerlerinde pırnal meşeleri, meşe sürgünleri bulunduğu ve bazı taşınmazlarda ise bu orman bitki örtüsünün kapalılık teşkil ettiği, ayrıca çekişmeli taşınmazların resmi belgelerde maki formlu ve ormanlık alanda kalması, eğimlerinin % 20-40 olması ve bu nedenlerle 6831 Sayılı Yasanın 1/j bendi kapsamı dışında kalıp orman sayılan yerlerden sayılmasına karşın, uzman orman bilirkişilerin raporlarının içeriği ile çelişir biçimde sonuç bölümünde, çekişmeli taşınmazların orman sayılmayan yerlerden olduğunu bildirmeleri ve mahkemece de bu doğrultuda hüküm kurulması isabetsizdir.

O halde; eğimi % 12'den fazla olan ve yer yer veya tamamen meşeler ve maki cinci ağaççıklarla kaplı, orman ve toprak muhafaza karakteri taşıyan çekişmeli parselin, 6831 Sayılı Yasanın 1. Maddesinin 2. fıkrasının (J) bendi kapsamı dışında kalan ve orman sayılan yerlerden olduğu gözetilerek Orman Yönetiminin davasının kabulüyle, çekişmeli parselin orman niteliğiyle Hazine adına tapuya tesciline karar verilmesi gerekirken, davanın reddi yolunda karar verilmesi usul ve yasaya aykırıdır.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle; davacı ... Yönetiminin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde iadesine 23/10/2008 günü oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2022/4931, Karar No: 2022/7554, Tarih: 29.09.2022

**8. Hukuk Dairesi         2022/4931 E.  ,  2022/7554 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : ... Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi

DAVA TÜRÜ : Kadastro Tespitine İtiraz

İLK DERECE

MAHKEMESİ : Milas Kadastro Mahkemesi

Taraflar arasında Milas Kadastro Mahkemesinde görülen dava sonucunda verilen hükme karşı davacı tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine İlk Derece Mahkemesi tarafından ek kararla istinaf başvurusu süreden reddedilmiş, ek karara karşı davacı tarafından istinaf isteğinde bulunulmuş, ... Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesince istinaf başvurusunun süreden reddine karar verilmiş olup, bu kez davacı tarafından Bölge Adliye Mahkemesi kararı temyiz edilmiş olmakla; dosya incelendi, gereği düşünüldü:

K A R A R

3402 sayılı Kadastro Kanun'un Geçici 8. maddesi uyarınca yapılan kadastro sırasında, Bodrum İlçesi ... Mahallesi çalışma alanında bulunan 472 ada 550 parsel sayılı 290.455,58 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz, ham toprak ve kayalık vasfıyla Hazine adına tespit edilmiştir.

Davacı ..., kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak taşınmazın bir bölümüne yönelik dava açmıştır.

Mahkemece yapılan yargılama sonunda; davalı ... yönünden davanın 6100 sayılı HMK'nin 114/1-d ve 115/2 maddesi uyarınca pasif husumet ve dava şartı yokluğundan usulden reddine, (davalı ... yönünden) davanın reddine, çekişmeli 472 ada 550 parsel sayılı taşınmazın tespit gibi tesciline karar verilmiştir.

Anılan hükme karşı davacı tarafından istinaf yoluna başvurulmuş, İlk Derece Mahkemesince verilen ek karar ile "süresinden sonra yapıldığından bahisle" istinaf talebinin reddine karar verilmiş, davacı bu kez istinaf talebinin süre yönünden reddine dair ek kararı istinaf etmiştir.

... Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesince, ek karara yönelen istinaf başvurusunun bir haftalık yasal süresi geçtikten sonra yapılmış olması nedeniyle HMK'nin 346/2 ve 352/1-c maddeleri gereğince süreden reddine karar verilmiş; anılan karar, davacı tarafından temyiz edilmiştir.

Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kuralları ile temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararında yazılı gerekçelere, hukuki ilişkinin nitelendirmesine göre temyiz itirazları yerinde görülmediğinden, temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı HMK'nin 370. maddesi uyarınca ONANMASINA, 80,70 TL peşin harcın onama harcına mahsubuna, 29.09.2022 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/9003, Karar No: 2014/9237, Tarih: 09.06.2014

**17. Hukuk Dairesi         2013/9003 E.  ,  2014/9237 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Ankara Batı 2. Asliye Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 13/11/2012

NUMARASI : 2009/561-2012/242

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne dair verilen hükmün süresi içinde davacılar vekili ve birleştirilen davada davalı M.Tur. Sey. AŞ vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacılar vekili, asıl davada müvekkillerinin annesi G. Ç.ın yolcu olarak bulunduğu davalı Tekirdağ M.Tur. Oto.Nak. ve Tic. Ltd. Şti.adına kayıtlı, davalı Ö.. B..'ın sevk ve idaresindeki, davalı G. Sigorta A.Ş.tarafından trafik sigortası ile sigortalı yolcu otobüsünün 26/06/2009 tarihinde karıştığı kazada vefat ettiğini ileri sürerek, fazlaya ilişkin haklarını saklı tutmak kaydıyla 3.100,00 TL defin masrafının, davacı 3 çocuk için ayrı ayrı 100,00 TL maddi, 40.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müteselsilen tahsilini talep ve dava etmiş, aynı taleple açtığı birleştirilen davada yolcu otobüsünün işleteni davalı M. Tur.Sey.A.Ş’nden anılan tazminatın diğer davalılarla müteselsilen tahsili istemiş, ıslah dilekçesiyle davacı Ufuk için destekten yoksun kalma tazminatı talebini 1.839,63 TL'ye, davacılar için defin masrafı talebini 4.550,00 TL’ye yükseltmiştir.

Davalı sigorta şirketi vekili ve davalı Ö. B., davanın reddini istemiştir.

Davalı M. Tur.Sey.A.Ş. vekili, kazaya karışan otobüsün işleteni ve malikinin Tekirdağ M. Tur. Oto.Nak. ve Tic. Ltd. Şti. olduğunu, müvekkilinin olmadığı savunarak davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, toplanan delillere ve bilirkişi raporuna dayanılarak, davalı otobüs sürücüsü Ömer’in kazada tam kusurlu olduğu gerekçesiyle asıl davada davalı Tekirdağ M. Tur. Oto.Nak. ve Tic. Ltd. Şti.’nin uzun süreli işleteni olması nedeniyle davanın husumet yönünden reddine, davacılar Sibel ve Burcu’nun destekten yoksun kalma tazminatı taleplerinin reddine, davacı Ufuk için 1.839,63 TL destekten yoksun kalma tazminatı ile davacılar için 4.550,00 TL defin masrafının asıl ve birleştirilen davadaki davalılar sigorta şirketi(poliçe limitiyle ve dava tarihinden itibaren sorumlu olmak üzere), Ö.. B.. ve M. Turi.Sey.A.Ş.’den olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte müteselsilen tahsiline, her bir davacı için ayrı ayrı 10.000,00 TL manevi tazminatın olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar Ömer ve M. Tur.Sey.A.Ş.’den tahsiline karar verilmiş; hüküm, davacılar vekili ve birleştirilen davada davalı M. Tur.Sey. A.Ş. vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1) Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre birleştirilen davada davalı M. Tur. Sey.A.Ş. vekilinin aşağıdaki (2) nolu bent dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2) Dava, trafik kazası sonucu murisin ölümü nedeniyle maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir

Davalı Müflis Tekirdağ M. Tur. Oto.Nak. ve Tic. Ltd. Şti. zarara neden olan otobüsün kaza tarihinde malikidir. 2918 sayılı KTK.nun 3. maddesinde, "İşleten: Araç sahibi olan veya mülkiyeti muhafaza kaydıyla satışta alacı sıfatıyla sicilde kayıtlı görülen veya aracın uzun süreli kiralama, ariyet veya rehin gibi hallerde kiracı, ariyet veya rehin alan kişidir. Ancak, ilgili tarafından başka bir kişinin aracı kendi hesabına ve tehlikesi kendisine ait olmak üzere işlettiği ve araç üzerinde fiili tasarrufu bulunduğu ispat edilirse, bu kimse işleten sayılır." şeklinde tanımlanmıştır. Aynı kanunun 85. maddesinde ise, "Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen bilet ile işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar." hükmüne yer verilmiştir.

Bu yasal düzenleme karşısında, kazaya karışan araçların meydana getirdikleri zararlardan araç sahiplerinin hukuken sorumlu olacağı ilkesi benimsenmiştir.

Somut olayda, davalı Tekirdağ M. Tur. Oto.Nak. ve Tic. Ltd. Şti. zarara neden olan aracın maliki olup, davaya cevap vermeyerek, araç üzerinde fiili hakimiyeti kalmaması ve bu sebeple ekonomik yönden de bir yararlanma olanağının bulunmadığını veya uzun süreli kiralamış olduğuna dair bir savunmada bulunmamıştır. Bu halde, kural olarak zarardan sorumludur.

Somut olayda, davalı Tekirdağ M. Tur. Oto.Nak. ve Tic. Ltd. Şti. zarara neden olan aracın maliki olup, davaya cevap vermeyerek, araç üzerinde fiili hakimiyeti kalmaması ve bu sebeple ekonomik yönden de bir yararlanma olanağının bulunmadığını veya uzun süreli kiralamış olduğuna dair bir savunmada bulunmamıştır. Bu halde, kural olarak zarardan sorumludur.

Bu davalı hakkındaki davanın reddi yönünde verilen hüküm davacıların temyiz dilekçesinde temyiz nedeni olarak gösterilmemiş, esasen bir davalının diğer davalı lehine verilmiş olan hükmü o davalı aleyhine temyiz etme hakkı yok ise de; zarara neden olan aracın maliki, işleteni, sürücüsü ve trafik sigortacısı olan davalıların sorumluluğu yasadan kaynaklanan müteselsil sorumluluk ve aralarındaki münasebetle ihtiyari dava arkadaşlığıdır. Birleştirilen davada davalı M. Tur.Sey A.Ş. aracın işleteni olarak gösterilmiş ve asıl davadaki davalılarla müteselsilen sorumlu olduğu belirtilerek hakkında dava açılmıştır. Müteselsil borçluluk niteliği itibariyle bölünebilen bir edimin birden fazla borçlusundan her birinin edimin tamamını ifa etmekle yükümlü olduğu bir borçluluk türü olup, borçlulardan birinin edimin tümünü ifa ederek alacaklıyı tatmin etmesi halinde, evvelce mevcut olmasa dahi ifayı gerçekleştiren borçlu ile diğer borçlular arasında bir hukuki ilişki doğacaktır. Alacaklıyı tatmin eden bir borçlu, kendisine isabet eden paydan daha fazla bir ödemede bulunduğu takdirde bu fazlalık ölçüsünde diğer borçlulara başvurabilecektir. Bu durum bir borçlunun alacaklıyı tatmin etmesi halinde diğer borçlularında alacaklı karşısında alacaklının tatmin edilmesi ölçüsünde borçtan kurtulmalarının (BK 145/1md.) doğal bir sonucudur. Buna bağlı olarak yasa koyucu da alacaklıyı tatmin eden borçlunun kendi payından fazla ödemede bulunması durumunda bu fazlalık ölçüsünde diğer borçlulara başvurabileceğini açıkça düzenlemiştir. (BK 146/1md.) Bu şekilde belirlenen hak o borçlunun rücu hakkıdır. Yasa koyucu kendi payından fazla ödemede bulunan bir borçluya tanıdığı rücu hakkını kuvvetlendirmek amacıyla (BK 146/1md) halefiyete de yer vermiştir. Açıklanan maddi hukuk hükümleri usul hukukunda dava olarak tezahür etmektedir. Müteselsil borçlular arasındaki ihtiyari dava arkadaşlığı nedeniyle hükmü temyiz etmeyenler hakkında lehe ya da aleyhe verilen kararın kesinleştiği düşünülebilirse de, kesinleşme sorumluluk davasına ilişkin olup, ardından görülecek rücu davası yönünden, yani borçlular arasındaki iç ilişki yönünden hüküm ifade etmez. Rücu davası dikkate alındığında temyiz eden davalı M. Tur. Sey.A.Ş.’nin davalı Tekirdağ M. Tur. Oto.Nak. ve Tic. Ltd. Şti hakkındaki hükmü temyizde hukuki yararı bulunduğu aşikardır.