muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2018/156, Karar No: 2021/175, Tarih: 27.04.2021

Şayet, sübut gerçekten Yüksek Dairenin kabul ettiği şekilde gerçekleşmiş olsa idi, eylemin doğrudan kastla işlendiği konusunda bir tereddüt olmayacaktı. Ancak, biz, sübuta bir tek bu tanığın ifadesinden yola çıkarak gidemeyiz, gitmemeliyiz. Kaldı ki olayımızda birden fazla tanık ve bunların kendi içinde farklılık gösteren birden fazla ifadeleri ile sanığın savunmaları bulunmaktadır.

Dosya içerisinde mevcut suça sürüklenen çocuklar, katılan ve tanıkların alınan savunma ve ifadelerde özetle:

Tanık ...’ün (1998 doğumlu) 30.07.2013 tarihinde olay yeri inceleme, keşif ve ölü muayene tutanağı düzenlendiği sırada alınan ifadesinde '...yanımıza hayvanları ile beraber kendisini sonradan tanıdığımız ... geldi ve tanıştık. Hep birlikte Maden mevkiine hayvanları otlatmak için çıktık. Aradan 10-15 dakika geçti. ... bizden ayrıldı ve 20 metre ileride bulunan hayvanların yanına gitti. Müteveffa ... çok korkak birisi olduğundan ..., İnan’a '...’in gözünü biraz korkut' dedi. Çünkü Murat en küçük bir kelimeden bile korkardı. Ben, Tolga ve İnan, Murat’ın bulunduğu yerden yaklaşık 15-20 metre kadar mesafedeydik. ... elinde bulunan tek kırma tüfeği ...’e doğru tuttu ve 'karaoğlan yanıma gel, yoksa seni vururum' dedi. ... herhangi bir şey söylemedi. Bunun üzerine ... tüfeği ...’e doğrulttu ve tek bir el ateş etti. Ateş etmesi üzerine ... yere yığıldı.'

Tanık ...’ün 28.08.2013 tarihinde Cumhuriyet savcılığında alınan ifadesinde; '...amcamın oğlu ..., ...’a '...’e birşeyler söyle de yukarıya gelsin' şeklinde söyledi. Daha sonra hep birlikte Maden mevkiine çıktık. Orada bir süre oynadık... O esnada ... ...’e 'buraya gel Karaoğlan, gelmezsen seni vururum' dedi ve nişan alarak yaklaşık 15-20 metre mesafeden ...’e ateş etti. ... tüfeği kırdı ve sertçe yere attı ve ...’in yanına giderek nabzına baktı. Ben o esnada olduğum yerde kaldım. ... ise birkaç adım yaklaştı. ...’in ağzından kan geldiğini görünce biz köye doğru kaçmaya başladık...'; Cumhuriyet savcısının sorusu üzerine ise, 'İnan tüfeği çocuğa doğrulttu ve ateşledi.'

Suça sürüklenen çocuk ... (2000 doğumlu) 31.07.2013 tarihinde savcılıkta verdiği ifadesinde: '...İnan ile konuşmaya başladık, sonra Murat bizden ayrılarak yaklaşık 15-20 metre mesafedeki hayvanlarının yanına gitti. Ben İnan’a, Murat’ın herşeyden korktuğunu, çok korkak birisi olduğunu bildiğimden dolayı, Murat’ı korkutması amacıyla İnan’a onu korkut dedim. Bu sırada İnan’ın elinde tüfek bulunuyordu. Aradan 5-6 dakika geçtikten sonra İnan, ben ve Aşkın beraberken Murat bizden yaklaşık 15-20 metre kadar uzaktaydı ve İnan, Murat’a hitaben 'gel buraya karaoğlan, buraya gelmezsen seni vururum' dedi ve elindeki tek kırma tüfeği Murat’a doğrultarak tek el ateş etti. Daha sonra Murat yere düştü. İnan bize Murat’ın korkmuş olabileceğinden düşmüş olabileceğini söyledi. İnan elindeki tüfeği eklem yerinden kırarak hızla attı ve Murat’ın olduğu yere gitti. Murat’ın nabzına baktı...'

Suça sürüklenen çocuk ...’ün 28.08.2013 tarihli alınan savunmasında: '...İnan, Murat’a hitaben 'karaoğlan buraya gel, gelmezsen seni vururum dedi' ve ardından elinde bulunan tüfeği Murat’ın bulunduğu yere doğru doğrulttu ve bir kez ateşledi. Bunun üzerine Murat yere düştü. ..., Murat’ın yanına gitti. Bu esnada elinde bulunan tüfeği kırma yerinden kırarak yere doğru attı. Bu esnada ... bize “gelin köye götürelim” dedi, ben onu dinlemeyerek oradan kaçtım.'

Suça sürüklenen çocuk ...’ün 21.10.2013 tarihinde Cumhuriyet savcılığında alınan ifadesinde; '...birlikte hayvanları karıştırdık, dövüştürdük. Kendi aramızda oyun oynadık. ... arkadaşımız hayvanların arasına geçmişti. Ben ...’a “çağır da ... yanımıza gelsin” dedim. ... herhangi bir şey yapmadı. Eve dönme vakti geldiği için ... hayvanlarının önüne gitmişti. Ben ... ve Aşkın birlikteydik. Bu sırada ..., ...’e hitaben 'karaoğlan buraya gel, buraya gelmezsen seni vururum dedi' ve elinde bulunan tüfeği Murat’ın bulunduğu yere doğrulttu ve bir kez ateş etti. Ben ...’in yere düştüğünü gördüm. ...’in ağzından kan geldiğini görünce çocuğu vurdun dedim. ... bunun üzerine elinde bulunan tüfeği kırdı ve yere attı. Gidip ...’in boğazını elledi ve yaşıyor dedi. Biz yanından kaçmaya başladık. Bize gelin Murat’ı köye götürelim, beni sakın ele vermeyin dedi.'

Tanık ... kollukta alınan ifadesinde: '...30.07.2013 günü saat 15.00 sıralarında Çayırçukur köyünde bulunan çayırlık alanda torunlarımı gezdiriyordum. ... isimli çocuk bana el kol hareketleri ile bağırıyordu. Benim kulağımın tam duymaması sebebiyle yanına yaklaştım. ... bana amca ben oynarken bir çocuk vurdum, yaşıyor mu öldü mü, gel bak diyerek kendini yerlere atıyordu. Ben de çocuğa olayın nerede olduğunu sordum. Bana Maden mevkiinde dedi. Olay yerine gittiğimde ...’in vefat ettiğini anladım.'

Suça sürüklenen çocuk ... Cumhuriyet savcılığında verdiği savunmasında; '...bu sırada ben, Aşkın ve Tolga muhabbet ediyorduk. Bu esnada ... bana Murat’ın çok korkak birisi olduğunu, herşeyden korktuğunu ve kendisini korkutmamı istediğini söyledi. Bu sırada elimde tüfek bulunuyordu. Ben Murat’a herhangi bir şey söylemedim. Bir müddet sonra elimdeki eklem yerinden kırık olan tüfeği Murat’a gelmesin diye de yukarıya doğru doğrulttuğumda tüfek ateş aldı. Daha sonra Murat yere düştü. Yanımda bulunan çocuklar bana Murat’ı vurduğumu söyledi. Ben de herhangi bir şey olmamış olacağını, zira tüfeği yukarıya doğru doğrulttuğumdan kendisine gelmiş olabileceğini tahmin etmedim. Daha sonra Murat’ın yanına gittiğimde Murat’ın ağzından ve burnundan kan geldiğini gördüm.'

Suça sürüklenen çocuk ...’ın 31.07.2013 tarihinde Sulh Ceza Mahkemesinde yapılan sorgusu sırasında alınan ifadesinde: '...Biz müteveffa ile yanındaki şahısla birlikte muhabbet ettik. Müteveffa sürünün karışmasından korktuğu için kendi sürüsünü benim sürümden ayırdı. Tolga denilen çocuk Murat’ı tanıyordu. Murat’ın korkak yapılı bir çocuk olduğunu bildiği için bana Murat’ı korkutmamı söyledi. Tolga bana Murat’ı korkut deyince ben de elimde kırık vaziyette olan ve namlu ağzında fişik olup olmadığını hatırlamadığım tüfeği kırıldığı yerden kapattım ancak müteveffayı kesinlikle hedef almadım. Tüfek kapandığı esnada ateş aldı. Yine az önce söylediğim gibi tüfeğin içinde fişek olup olmadığını bilmiyorum. Tüfek ateş alınca müteveffa Murat’ın yere yığıldığını gördüm. Yanımızda bulunan diğer çocuklar vurdun onu dediler. Ben de tüfeği yukarıya doğru tuttuğumu, birşey olmayacağını söyledim. Sonra hızlı bir şekilde Murat’ın yanına gittim. Ağzında ve yüzünde kan olduğunu gördüm. Sonra haber vermek için oradan uzaklaştım. Köylümüz olan ...’ı gördüm. İsmet amcayı görünce ağlayarak koş koş dedim. Yolda İsmet amcaya olanları anlattım. Müteveffa ile kesinlikle bir husumetim yoktur. Olayın meydana geldiği esnada tüfeğin içinde fişek olup olmadığını bilmiyordum. İstemeden böyle bir olay gerçekleşti. Kesinlikle tetiğe basmadım. Tüfeği kapatırken kendiliğinden ateş aldı. Müteveffanın ölümünden büyük üzüntü duyuyorum.'

Tanık ... savcılıkta alınan ifadesinde; '...... isimli şahıs beni arayarak oğlumun kaza ile bir çocuğu vurduğunu, hemen olay yerine gelmemi söyledi... Olay yerine gittiğimde oğlumun şuurunu kaybetmiş bir şekilde yerde debelendiğini gördüm. Vefat eden ...’in ailesiyle aramızda herhangi bir husumet bulunmamaktadır. ...’in babasını tanırım. Kendisi babadan dostumuz olur.'

12.12.2013 tarihli sosyal inceleme raporunda yer alan, suça sürüklenen çocuğun okumakta olduğu, yatılı bölge okulunun müdürü ile yapılan görüşmede, okul müdürünün: '...gözlemlediğim kadarıyla sönük bir çocuk olduğunu, yatılı okula karşı uyumsuz olmadığını ve şimdiye kadar bir sorun çıkartmadığını, herhangi bir kavgasının olmadığını; rehber öğretmenin: “...uyum problemi yaşamadığını ve tavır ve tutumlarının sağlıklı olduğunu, yatılı okul ortamına çabuk alıştığını, sorun çıkaran bir öğrenci olmadığını, arkadaş çevresiyle de çok iyi bir iletişim kurduğunu, sınıf öğretmeninin: “...sene boyunca başarılı, ilgili ve uyumlu bir öğrenci olduğunu, arkadaşları tarafından çok sevildiğini, futbola meraklı olduğunu, sosyal ve girişimci bir öğrenci olduğunu, herhangi bir disiplin probleminin olmadığını, kimseye en ufak bir zararının olmadığını, arkadaşlarına olumsuz şakalar yapmadığını ve kendisinden suçlu bir davranış beklemediğini.'

Suça sürüklenen çocuk ...’ın 19.12.2013 tarihli celsede alınan savunmasında; 'Daha önceki savunmalarım geçerlidir. Olay kazaen oldu. Aramızda ne bir kavga ne bir kötü söz geçti. Ben tüfeği havaya doğru doğrultmak isterken kazaen tüfek patladı ve bu olay meydana geldi. Olay kazaen oldu. Benim bile bile böyle bir eylemde bulunmam mümkün değildir. Tüfeği havaya doğru kaldırırken patladığı sırada saçmaların Murat’a isabet ettiğini farketmemiştim. Tolga ile Aşkın, Muratı vurdun deyince farkettim. Ben hedef almadım. Havaya doğru ateş edecekken, tüfek kırma olduğu için doğrulturken Murat’ta benim istikametimde olduğundan tüfek o sırada ateş aldı. Elim tetik kısmında idi fakat dokunmamıştım. Tüfeği düzelttiğim sırada tüfek patladı. Murat’ı vurmak ya da korkutmak amacım yoktu. Tüfeği birleştirdikten sonra havaya doğru ateş etmeyi düşünüyordum. Murat’a doğru ateş etmeyi istemedim. Tüfeği doğrulttuğum sıra kazaen patladı.

Suça sürüklenen çocuk ... 19.12.2013 tarihli celsede alınan savunmasında; 'İnan tüfek elinde iken, Murat’a yönelik buraya gel karaoğlan, gelmezsen seni vururum' şeklinde söz söyledi. O sırada tüfek patladı. Murat yere düştüğünde vurulduğunu anladım. İnan bize yaşıyor dedi. Köye götürelim dedi. O anda korkup Aşkın ile birlikte oradan kaçtık.

... 19.12.2013 tarihli celsede alınan ifadesinde; '...İnan, Muratı çağırdı, buraya gel karaoğlan, gelmezsen seni vururum dedi. Tüfek İnan’ın elinde idi. Fakat o sırada tam olarak doğrultup doğrultmadığını göremedim. Bu sırada tüfek ateş aldı...İnan’ın amacının korkutmak mı öldürmek mi olduğunu bilemiyorum. Herhangi bir kavga ve husumet söz konusu değildi. Çünkü arada bir tartışma ve kötü söz bile geçmemişti.' Tanık beyanlarına karşı suça sürüklenen çocuk ...’ya sorulduğunda '...silah patladığı sırada Murat yere düştü bende İnan’a baktığımda tüfeği doğrultmuş vaziyetteydi. Ne yaptın çocuğu vurdun dedim.’

Suça sürüklenen ...’ın bozma sonrası 17.11.2016 tarihli celsede alınan savunmasında '... kesinlikle kasti bir tavrım yoktu, kaza ile olay meydana geldi, tüfek elimde kaza ile patladı, neticede bu olay meydana geldi, ben 3.5 yıldır hapiste yatıyorum, ben hapse girdiğimde 16 yaşındaydım. Şimdi 19 yaşındayım, şu an 2 üniversite kazandım. Allah biliyor kasten yapmadım.'

Şeklindedir.

Silahla öldürme suçlarında, silahın doğrultuğu yön ve yere göre, eylemi ve kastı değerlendirmek farklılık gösterebilecektir.

Şeklindedir.

Silahla öldürme suçlarında, silahın doğrultuğu yön ve yere göre, eylemi ve kastı değerlendirmek farklılık gösterebilecektir.

Yukarıda yazılı ifadelerde de geçtiği üzere, tanık Aşkın ilk ifadesinde 'maktule doğrultup ateş etti', ikinci ifadesinde, önce, 'hedef alarak ateş etti', Cumhuriyet savcısının sorması üzerine 'çocuğa doğrulttu ve ateş etti', mahkemede ise 'tam olarak doğrultup doğrultmadığını hatırlamıyorum' şeklinde; tanık Tolga ilk ifadesinde 'Murat’a doğrultarak ateş etti', sonraki iki ifadesinde 'Murat’ın bulunduğu yöne doğrulttu', mahkemede ise 'Karaoğlan buraya gel dedi, bu sırada tüfek patladı' şeklinde beyanda bulunmuşlardır. Ayrıca suça sürüklenen çocuk tüfeği, tanık Tolga’nın 'Murat çok korkaktır, onu korkutsana' sözü üzerine maktulün bulunduğu yöne doğrultmak üzere hareket etmiştir.

İfadelerde de görüldüğü üzere, tanıklardan Aşkın’ın ikinci ifadesi dışında hiç bir ifadede suça sürüklenen çocuğun maktule nişan alarak ateş ettiği beyan edilmemiş, kaldı ki bu ifade sırasında Cumhuriyet savcısının sorusu üzerine de, Aşkın, bu kez nişan aldığı şeklindeki beyanından dönmüştür.

Buna karşın Yüksek Daire tanık Aşkın’ın verdiği ikinci ifadede önce söylediği sonra ise döndüğü 'nişan alarak' sözüne itibar ederek sonuca gitmiştir.

Tüm ifadeler nazara alındığında; suça sürüklenen çocuğun elindeki tüfeğin kırık vaziyette olup olmadığı, nişan alınıp alınmadığı, tüfeğin maktule doğru mu, maktulün bulunduğu yere-yöne doğru mu, yoksa havaya doğru mu doğrultulup doğrultulmadığı konusunda bir netlik bulunmamaktadır.

Maktulü nişan alarak ateş etmek, maktule doğru ateş etmek, maktulün bulunduğu yöne ateş etmek ya da maktulün bulunduğu yöne ancak havaya doğru ateş etmek çok farklı şeyler olup; her ihtimale göre de sanığın eylemi gerçekleştirme kastı değişebilecektir.

Çelişkili beyanlar karşısında bu konuda bir netlik ortaya konamadığına göre dosyada mevcut yan delillerden hareketle eylemin gerçekleme şekli belirlenmeye çalışılmalıdır.

Olay öncesi maktulle suça sürüklenen çocuk arasında ne bir tartışma ne de bir kavga olayı olmamış, aksine bir arada bulundukları sırada diğer çocuklarla hep birlikte iyi zaman geçirmişlerdir. Olay sonrası maktulü vurduğunu farkeden suça sürüklenen çocuk diğer çocuklardan maktulü köye götürme konusunda yardım istemiş, ancak yaşanan bu olaydan çok korkan çocuklar koşarak olay yerinden kaçmışlardır. Akabinde suça sürüklenen çocuk köylerine doğru koşmuş, ilk gördüğü kişi olan tanık İsmet’e, 'oyun oynarken yanlışlıkla birini vurduğunu' söylemiş, bu şahısla birlikte olay mahalline dönmüştür. Tanık beyanlarına göre de olay sonrası suça sürüklenen çocuk sürekli ağlamakta, kendini yerden yere atmaktadır.

Dosya içerisinde bulunan Sosyal İnceleme Raporu da incelendiğinde; suça sürülenen çocuğun sosyal çevresi ile okuduğu Yatılı Bölge Okulu’nun müdür, rehber öğretmeni ve sınıf öğretmeninin beyanlarında en küçük bir olumsuz kişilik özelliğine yer ver verilmemiştir.

Dosya içerisinde bulunan Sosyal İnceleme Raporu da incelendiğinde; suça sürülenen çocuğun sosyal çevresi ile okuduğu Yatılı Bölge Okulu’nun müdür, rehber öğretmeni ve sınıf öğretmeninin beyanlarında en küçük bir olumsuz kişilik özelliğine yer ver verilmemiştir.

Suça sürüklenen çocuğun amacı maktulü korkutmak olduğu için, doğaldır ki tüfek bu kişinin bulunduğu yöne çevrilecektir. Ancak, suça sürüklenen çocuğun maktule nişan alarak ateş etmesi, öldürmek istemesi için ortada hiç bir neden yoktur. Kanaatimizce, olayın, öncesi, sonrası ve gerçekleşme şekli nazara alındığında suça sürüklenen çocuk maktulü korkutmak istemiş, tüfeği o yöne çevirdiği sırada elinin tetiğe değmesi sonucu tüfek patlamıştır. Bunun dışındaki her ihtimal, özellikle hedef alarak ateş etme olayı, dosya kapsamıyla ve mevcut delillerle desteklenmemektedir ve şüphelidir. Bu olayda şüphenin de sanık lehine yorumlanması evrensel bir ilke ve yasal bir zorunluluktur.

Yukarıda açıklandığı üzere; aralarında öldürmeyi gerektiren her hangi bir husumet olmayan maktulü, korkutmak amacıyla elindeki tek kırma av tüfeğini maktulün bulunduğu bölgeye doğru doğrultmak istediği sırada, tüfeğin ateş alması sonucu maktulün ölümüne sebebiyet veren suça sürüklenen çocuğun, öldürme suçunun maddi unsurlarının bütününü düşünmüş, öngörmüş olduğunu ve dolayısıyla doğrudan öldürme kastıyla hareket ettiğini söylemek mümkün değildir. Şayet, sayın çoğunluğun kabul ettiği gibi, suça sürüklenen çocuk suçta kullanılan elverişli tüfekle, etkili mesafeden, nişan alarak maktule doğru ateş ettiği sabit olsa idi, her ne kadar kastı öldürme olmasa da, ölümün gerçekleşmesi muhakkak olacağı için doğrudan kast düşünülebilirdi. Ancak, somut olayda, suça sürüklenen çocuk eylemini nişan alarak gerçekleştirmediği gibi, maktulü korkutmak için tüfeği o yöne doğru yönelttiği sırada elinin tetiğe değmesi ve tüfeğin ateş alması sonucu ölümün gerçekleştiği ve kastının da öldürmeye yönelik olmadığı değerlendirilmiştir. Sadece silahın elverişliliğinden ve atış mesafesinden hareketle de kastın öldürme olduğu sonucuna gitmekte mümkün değildir.

Sübuta yönelik kabulümüzden sonra olayda olası kast mı yoksa bilinçli taksir mi olduğu konusuna gelince:

Bilindiği üzere, gerek olası kastta gerekse bilinçli taksirde, suçun kanuni tanımındaki maddi unsurların gerçekleşebileceği, neticenin oluşumuna muhtemel sebebiyet verilebileceği fail tarafından öngörülmektedir. Ancak, olası kastta, kişide, neticelere ilişkin bir kabullenme, neticenin meydana gelmesini olayın seyrine bırakma, neticenin gerçekleşmemesi için özel bir gayret sarfetmeme hali olmakla birlikte; bilinçli taksirde, kişi, yükümlülüklerine aykırı ve özensiz olarak, gerçekleşmesi muhtemel fiilin gerçekleşmeyeceğine güvenmekte, muhtemel addedilen neticenin gerçekleşmesini istememektedir.

Somut olayda, maktulü korkutmak amacıyla hareket eden suça sürüklenen çocuk, elindeki tek kırma tüfeği maktulün bulunduğu yöne doğru çevirdiği sırada tüfeğin yanlışlıkla da olsa patlayabileceğini ve neticesinde maktulün ölebileceğini öngörebilecek durumdadır. Ancak harekete korkutmak amacıyla başladığı ve maktule ateş etme gibi bir niyeti olmadığı için, öngörebileceği neticeyi kabullenme, olayı kendi seyrine bırakma durumunda olmadığı, aksine, öngörebileceği neticenin gerçekleşmesini istemediği açıktır. Sanığın, soruşturmanın başladığı andan bozma sonrası yaptığı savunmaya kadar bütün aşamalarda, olayları olduğu gibi samimi anlatması, olay öncesi, olay anı ve olay sonrası suça sürüklenen çocuğun davranışları, yardım çağırma girişimi, buna karşın olay anında olay yerinde bulunan yaşı küçük tanıkların olayın gerçekleşme biçimiyle uyumlu görülmeyen, kendi içinde çelişik, aşamalarda değişken ifadeleri bir bütün olarak değerlendirildiğinde, suça sürüklenen çocuğun eylemi bilinçli taksirle gerçekleştirdiği sonucuna varılmıştır.

Ancak, olayın sübutu kabul ettiğimiz gibi değil de; suça sürülenen çocuğun tüfeği doğrudan maktule doğrultup nişan alarak tetiğe basmış olması halinde, kastı öldürmeye yönelik olmasa da, neticenin meydana gelmesi muhakkak olduğundan doğrudan kast; maktule nişan alarak değil de, maktulün bulunduğu yöne doğru yakın mesafeden, etkili tüfek (tüfek saçmalarının dağılma özelliği de nazara alındığında) ile hedef almadan ateş etmiş olması halinde de, muhtemel neticenin meydana gelebileceğini öngörmesine rağmen, neticenin meydana gelmesini olayın seyrine bıraktığı için, olası kastla eylemi gerçekleştirmiş olduğu tarafımızca da kabul edilecekti.

Tüm bu nedenlerle; suça sürüklenen çocuğun eylemini bilinçli taksirle gerçekleştiği kanaatinde olduğumdan, sayın çoğunluğun, eylemin doğrudan kastla gerçekleştirildiği yönündeki görüşüne katılınmamıştır." düşüncesiyle karşı oy kullanmıştır.

SONUÇ:

Açıklanan nedenlerle;

1- Gümüşhane Ağır Ceza Mahkemesince verilen 09.02.2017 tarihli ve 58-16 sayılı direnme kararına konu mahkûmiyet hükmünün, sanığın eyleminin doğrudan kasıtla işlenen nitelikli kasten öldürme suçunu oluşturduğunun gözetilmemesi isabetsizliğinden BOZULMASINA,

2- Dosyanın, mahalline gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİ EDİLMESİNE, 27.04.2021 tarihinde yapılan müzakerede oy çokluğuyla karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/20563, Karar No: 2012/18066, Tarih: 10.09.2012

**12. Ceza Dairesi         2012/20563 E.  ,  2012/18066 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Asliye Ceza Mahkemesi

Suç : 2863 Sayılı Kanuna Muhalefet

Hüküm : 2863 sayılı Kanunun 74/1, TCK'nın 53. maddeleri uyarınca mahkumiyet, eserlerin müzeye teslimine

2863 sayılı Kanuna muhalefet suçundan sanığın mahkumiyetine ilişkin hüküm sanık müdafi tarafından temyiz edilmekle, dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Sanık hakkında kültür varlığı ticareti yapmak suçundan açılan kamu davasında hüküm kurulmadığı anlaşılmış ise de, mahkemesince zamanaşımı süresi içerisinde hüküm kurulması mümkün görülmüştür.

Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre, sanık müdafinin diğer temyiz itirazları yerinde görülmediğinden reddine, ancak;

1- Sanığın kaçak kazı yaptığı yerin 2863 sayılı Kanunun 6. ve 50. maddeleri kapsamında kalan yerlerden olup olmadığı belirlenerek sonucuna göre sanığın hukuki durumunun takdir ve tayini gerektiği gözetilmeden eksik soruşturma ile yazılı şekilde hüküm kurulması,

2- 10/08/2005 tarihinde yapılan aramada 2863 sayılı Kanun Kapsamında tasnif ve tescile tabi taşınır kültür varlığı niteliğindeki eserle yakalanan sanığın 10/08/2005 tarihli polis ifadesinde, eseri yakalanmadan 2,5-3 ay önce Adana ili Misis bölgesinde kayalık alanlarda tek başına yaptığı kazıda bulduğunu beyan etmesi, suç tarihine ilişkin başkaca bilgi bulunmaması ve suç tarihinin kaçak kazının yapıldığı tarih olması karşısında suç tarihinin tereddüte mahal bırakmayacak şekilde tespit edilmeyip, yakalama tarihinin suç tarihi olarak kabul edilmesi,

Kabul ve uygulamaya göre,

1- Sanığın, 2863 sayılı Kanun kapsamınca korunması gerekli sit alanında izinsiz kazı yaptığı, eylemin 5728 sayılı Kanun ile değişmeden önceki 2863 sayılı Kanunun 74/1. cümle ve değişiklik sonrası 74/1 maddelerine temas eden suçu oluşturduğu anlaşılmakla, belirtilen maddeler değerlendirilerek lehe kanun karşılaştırması yapılıp sonucuna göre sanığın hukuki durumunun takdir ve tayini gerektiğinin gözetilmemesi,

2- Daha önce kasıtlı bir suçtan dolayı adli para cezası dışında başka bir ceza ile mahkum edilmemiş sanık hakkında TCK'nın 51. maddesi gereğince erteleme hükümlerinin uygulanıp uygulanmayacağının karar yerinde tartışılmaması,

3- Arkeolog, sanat tarihçisi ve etnolog bilirkişi heyetinin düzenlediği 03/04/2007 tarihli bilirkişi raporunda 2863 sayılı Kanun kapsamında olmadığı belirtilen 1 adet kadın başı ve 1 adet keçi heykelciğinin sahibine iadesine karar verilmesi gerekirken tüm eserlerin müzeye teslimine hükmedilmesi,

Bozmayı gerektirmiş sanık müdafinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükmün açıklanan nedenle BOZULMASINA, 10/09/2012 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/18295, Karar No: 2011/2550, Tarih: 16.02.2011

**5. Hukuk Dairesi         2010/18295 E.  ,  2011/2550 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılarak enerji nakil hattı geçirilen taşınmazın, irtifak hakkı karşılığının tahsili davasından dolayı yapılan yargılama sonunda: Davanın kabulüne dair verilen yukarıda gün ve sayıları yazılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi davalı idare vekili yönünden verilen dilekçe ile istenilmiş olmakla, dosyadaki belgeler okunup iş anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

- K A R A R –

Dava, kamulaştırmasız el atılarak enerji nakil hattı geçirilen taşınmazın, irtifak hakkı karşılığının tahsili istemine ilişkindir.

Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davalı idare vekilince temyiz edilmiştir.

Davaya konu teşkil eden arazi niteliğindeki taşınmaza gelir metoduna göre üzerinde bulunan yapılara resmi birim fiyatları esas alınıp, yıpranma payı da düşülerek değer biçilmesi yöntem olarak doğrudur. Ancak;

Yapılara dava tarihine göre değer biçildiğinden yıpranma paylarının da dava tarihindeki yaşı nazara alınarak % 50 olarak hesaplanması gerekirken enerji nakil hattının geçtiği tarihe göre % 32 kabulü ile fazlaya hükmedilmesi,

Doğru görülmemiştir.

Davalı idare vekilinin temyiz itirazları yerinde olduğundan hükmün açıklanan nedenlerle H.U.M.K.nun 428. maddesi gereğince BOZULMASINA, peşin alınan temyize başvurma harcının Hazineye irad kaydedilmesine ve temyiz harcının istenildiğinde iadesine, 16.02.2011 gününde oybirliğiyle karar verildi.