muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2014/5840, Karar No: 2014/19066, Tarih: 24.06.2014

Mahkemece, feshin geçerli sebebe dayandığının davalı tarafça ispatlanamadığı gerekçesiyle davanın kabulü ile feshin geçersizliğine ve davacının işe iadesine karar verilmiştir.

Karar, davalı tarafından temyiz edilmiştir.

4857 sayılı İş Kanunu’nun 18. maddesinde işletmenin, işyerinin veya işin gerekleri kavramına yer verildiği halde, işletmesel karar kavramından söz edilmemiştir. İşveren amaç ve içeriğini belirlemekte serbest olduğu kararlar, yönetim hakkı kapsamında alabilir. Geniş anlamda, işletme, işyeri ile ilgili ve işin düzenlenmesi konusunda, bu kapsamda işçinin iş sözleşmesinin feshi dahil olmak üzere işverenin aldığı her türlü kararlar, işletmesel karardır. İşletmenin, işyerinin ve işin gereklerinden kaynaklanan fesihte, yargısal denetim yapılabilmesi için mutlaka bir işletmesel karar gerekir. İş sözleşmesinin iş, işyeri veya işletme gereklerine dayalı olarak feshi, işletmesel kararın sonucu olarak gerçekleşmekte, fesih işlemi de işletmesel karar çerçevesinde değişen durumlara karşı işverene tepkisini oluşturmaktadır. Bu kararlar işletme ve işyeri içinden kaynaklanan sebeplerden dolayı alınabileceği gibi, işyeri dışından kaynaklanan sebeplerden dolayı da alınabilir.

İşletmesel karar söz konusu olduğunda, kararın yararlı ya da amaca uygun olup olmadığı yönünde bir inceleme yapılamaz; kısaca işletmesel kararlar yerindelik denetimine tabi tutulamaz. İşverenin serbestçe işletmesel karar alabilmesi ve bunun kural olarak yargı denetimi dışında tutulması şüphesiz bu kararların hukuk düzeni tarafından öngörülen sınırlar içinde kalınarak alınmış olmalarına bağlıdır.

4857 sayılı Kanun’un 20/2. maddesinde açıkça, feshin geçerli sebeplere dayandığının ispat yükü davalı işverene verilmiştir. İşveren ispat yükünü yerine getirirken, öncelikle feshin biçimsel şartlarına uyduğunu, daha sonra, içerik yönünden fesih sebeplerinin geçerli (veya haklı) olduğunu ispatlayacaktır. Bu kapsamda, işveren fesihle ilgili karar aldığını, bu kararın istihdam fazlası meydana getirdiğini, tutarlı şekilde uyguladığını ve feshin kaçınılmaz olduğunu ispatlamalıdır.

İşverenin, dayandığı fesih sebebinin geçerli (veya haklı) olduğunu uygun kanıtlarla inandırıcı bir biçimde ortaya koyması, kanıt yükünü yerine getirmiş sayılması bakımından yeterlidir. Ancak bu durum, uyuşmazlığın çözümlenmesine yetmemektedir. Çünkü kanun koyucu işçiye başka bir olanak daha sunmuştur. Eğer işçi, feshin, işverenin dayandığı ve uygun delillerle inandırıcı bir biçimde ortaya koyduğu sebebe değil, başka bir sebebe dayandığını iddia ederse, bu başka sebebi kendisi ispatlamakla yükümlüdür. İşçinin işverenin savunmasında belirttiği sebep dışında, iş sözleşmesinin örneğin sendikal sebeple, eşitlik ilkesine aykırı olarak, keza keyfi olarak feshedildiğini iddia ettiğinde, işçi bu iddiasını kanıtlamak zorundadır.

Feshin işletme, işyeri ve işin gerekleri nedenleri ile yapıldığı ileri sürüldüğünde, öncelikle bu konuda işverenin işletmesel kararı aranmalı, bağlı işveren kararında işgörme ediminde ifayı engelleyen, bir başka anlatımla istihdamı engelleyen durum araştırılmalı, işletmesel karar ile istihdam fazlalığının meydana gelip gelmediği, işverenin bu kararı tutarlı şekilde uygulayıp uygulamadığı (tutarlılık denetimi), işverenin fesihte keyfi davranıp davranmadığı (keyfilik denetimi) ve işletmesel karar sonucu feshin kaçınılmaz olup olmadığı (ölçülülük denetimi-feshin son çare olması ilkesi) açıklığa kavuşturulmalıdır.

İşletmesel kararın amacı ve içeriğini belirlemekte özgür olan işveren, işletmesel kararı uygulamak için aldığı tedbirin feshi gerekli kıldığını, feshin geçerli sebebi olduğunu kanıtlamalıdır. İşletmesel kararın amacı ve içeriğini serbestçe belirleyen işveren, uygulamak için aldığı, geçerli sebep teşkil eden ve ayrıca istihdam fazlası doğuran tedbire ilişkin kararı, sürekli ve kalıcı şekilde uygulamalıdır. İşveren işletme, işyeri ve işin gerekleri sebebi ile aldığı fesih kararında, işyerinde istihdam fazlalığı meydana geldiğini ve feshin kaçınılmazlığını kanıtlamak zorundadır. İş sözleşmesinin feshiyle takip edilen amaca uygun daha hafif somut belirli tedbirlerin mevcut olup olmadığının değerlendirilmesi, işverenin tekelinde değildir. Bir bakıma feshin kaçınılmaz olup olmadığı yönünde, işletmesel kararın gerekliliği de denetlenmelidir. Feshin kaçınılmazlığı ekonomik açıdan değil, teknik denetim kapsamında, bu kararın hukuka uygun olup olmadığı ve işçinin çalışma olanağını ortadan kaldırıp kaldırmadığı yönünde, kısaca feshin son çare olması ilkesi çerçevesinde yapılmalıdır.

İş ilişkisinde işletmesel kararla iş sözleşmesini fesheden işveren, 4721 sayılı Türk Medeni Kanun’un 2. maddesi uyarınca, yönetim yetkisi kapsamındaki bu hakkını kullanırken, keyfi davranmamalı, işletmesel kararı alırken dürüst olmalıdır. Keyfilik denetiminde işverenin keyfi davrandığını işçi iddia ettiğinden, genel ispat kuralı gereği, işçi bu durumu kanıtlamalıdır.

4857 sayılı Kanun’un 22. maddesi uyarınca, “İşveren, iş sözleşmesiyle veya iş sözleşmesinin eki niteliğindeki personel yönetmeliği ve benzeri kaynaklar ya da işyeri uygulamasıyla oluşan çalışma koşullarında esaslı bir değişikliği ancak durumu işçiye yazılı olarak bildirmek suretiyle yapabilir. Bu şekle uygun olarak yapılmayan ve işçi tarafından altı işgünü içinde yazılı olarak kabul edilmeyen değişiklikler işçiyi bağlamaz. İşçi değişiklik önerisini bu süre içinde kabul etmezse, işveren değişikliğin geçerli bir nedene dayandığını veya fesih için başka bir geçerli nedenin bulunduğunu yazılı olarak açıklamak ve bildirim süresine uymak suretiyle iş sözleşmesini feshedebilir.” Bu maddeye dayanılarak yapılacak değişiklik feshinde; değişiklik ve fesih bildirimlerinin yazılı yapılması ve sebeplerinin de yazılı gösterilmesi geçerlilik koşuludur.

Maktu aylık ücrette, her ay aynı miktarda bir ücretin işçinin eline geçmesi sağlanırken; yüzde/puan esaslı ücrette ise, özellikle otel, lokanta, eğlence yerleri gibi işyerlerinde hesap pusulalarına belirli bir yüzde eklenerek müşterilerden tahsil edilmek suretiyle toplanan paraların işçilere belirli oranlarda ödenmesi sağlanmaktadır.

4857 sayılı Kanun'un 51. maddesinde belirtilen işyerlerinde yüzde/puan usulü ücret sisteminin uygulanması zorunlu değildir. Bu tür işyerlerinde maktu ücret uygulanabileceği gibi, bu sistemle yüzde usulü birleştirilerek karma bir sistemin benimsenmesi de mümkündür.

Dosyadaki bilgi ve belgelerden, işyerinde uygulanan zaman esaslı (maktu) ve yüzde/puan esaslı olmak üzere ikili ücretlendirme sisteminden, davacının yararlandığı yüzde/puan esaslı ücret sisteminin kaldırılmasına karar verildiği, söz konusu değişikliğin davacıya yazılı olarak bildirilmesine rağmen davacının değişiklik teklifini kabul etmediği, bunun üzerine iş sözleşmesinin 4857 sayılı Kanun'un 22. maddesi uyarınca feshedildiği, işverenin tüm işletmesini kapsayacak şekilde, ücret politikası ile aldığı işletmesel karar sonucunda uygulama yaptığı, bu kapsamda işletmesel kararın tutarlı bir şekilde uygulandığı ve işçilerin % 84'ünün söz konusu değişiklik teklifini kabul ettiği anlaşılmaktadır.

Mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporunda, davalı işverenin performansa dayalı (yüzde/puan) ücret sisteminden, maktu ücret sistemine geçişi haklı kılan zorlayıcı ekonomik bir sebep bulunmadığı belirtilmiş ise de, bu bakış açısı işletmesel kararın yerindeliği ile ilgili olup, işletmesel kararların yerindeliği yargı denetimi dışında olduğundan isabetli görülmemiştir. Davalı işverence çalışma şartlarında yapılan değişiklik geçerli sebebe dayandığından buna dayalı yapılan feshin de geçerli sebebe dayandığının kabulü gerekir. Davanın reddi gerekirken, kabulü hatalıdır.

Belirtilen sebeplerle, 4857 sayılı Kanun'un 20. maddesinin 3. fıkrası uyarınca, hükmün bozulmak suretiyle ortadan kaldırılması ve aşağıdaki gibi karar verilmesi gerekmiştir.

HÜKÜM : Yukarıda belirtilen sebeplerle;

1-Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararının BOZULARAK ORTADAN KALDIRILMASINA,

2-Davanın REDDİNE,

3-Karar tarihi itibariyle alınması gerekli olan 25,20 TL karar ve ilam harcından, peşin alınan 24,30 TL harcın mahsubu ile bakiye 0,90 TL karar ve ilam harcının davacıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,

4-Davacının yapmış olduğu yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına, davalının yaptığı 1.573,55 TL yargılama giderinin davacıdan tahsili ile davalıya ödenmesine,

5-Karar tarihinde yürürlükte bulunan tarifeye göre 1.500,00 TL vekâlet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

6-Peşin alınan temyiz harcının isteği halinde davalıya iadesine, kesin olarak 24.06.2014 tarihinde oy birliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/3243, Karar No: 2012/5608, Tarih: 13.03.2012

**2. Hukuk Dairesi         2012/3243 E.  ,  2012/5608 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Aile Mahkemesi

KARAR DÜZELTME İSTEYEN :Davacı

Yukarıda tarihi, konusu ve tarafları gösterilen hükmün; onanmasına dair Dairemizin 21.11.2011 gün ve 6230-19254 sayılı ilamıyla ilgili karar düzeltme isteminde bulunulmakla, evrak okundu, gereği düşünüldü;

Karar düzeltme talebini ihtiva eden davacı tarafından verilen 9.1.2012 tarihli dilekçede temyiz incelemesini yapan Dairemiz Üyelerine karşı uygunsuz ve ilgisiz ifadeler bulunduğu görülmektedir. Bu dilekçenin bu haliyle karar düzeltme incelemesine esas tutulması mümkün görülmemiştir. Davacıya dilekçenin yeniden düzenlenmesi için 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 32/2. maddesi gereğince tebliğden itibaren iki hafta süre verilmesine, bu süre zarfında yeniden dilekçe düzenlenmediği taktirde ikinci bir süre verilmeyeceğinin ve mevcut dilekçenin, karar düzeltme incelemesine esas alınmayacağının davacıya ihtar edilmesine karar verilmiş ve aşağıdaki karar tesis edilmiştir.

SONUÇ: Yukarıda gösterilen sebeple;

1- Davacıya karar düzeltme talebi için yeniden dilekçe düzenleyip vermesi için, ... bu kararın tebliğinden başlamak üzere iki hafta süre verilmesine,

2- Mevcut dilekçenin dosya içerisinde muhafaza edilmesine,

3-9.1.2012 tarihli dilekçenin bir örneğinin çıkarılıp, dilekçede yer alan ve suç teşkil eden ifadelerle ilgili davacı hakkında gereğinin takdir ve ifası için ... Cumhuriyet Başsavcılığına ihbar yazısı yazılmasına, oybirliğiyle karar verildi. 13.03.2012 (Salı)
Yargıtay — Esas No: 2014/26148, Karar No: 2014/28976, Tarih: 23.10.2014

**22. Hukuk Dairesi         2014/26148 E.  ,  2014/28976 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Sarayköy Asliye Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 28/04/2014

NUMARASI : 2012/328-2014/160

Hüküm süresi içinde davalı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı, A..D.. Elektrik Üretim ve Ticaret A.Ş.'nin jeotermal enerjiye dayalı üretim santralinde alt işveren nezdinde çalıştığını, 31.08.2008 tarihinde işletim hakkının sona ermesi ve A.. D.. Elektrik Üretim ve Ticaret A.Ş.'nin özelleştirilmesi kapsamında 01.09.2008 tarihinde dava dışı Z.. D.. elektrik A.Ş.'ye otuz yıllığına devredildiğini, iş sözleşmesinin bu tarihte haksız feshedildiğini ileri sürerek, kıdem ve ihbar tazminatları ile izin alacağını istemiştir.

Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili, özelleştirme kapsamında santralin 01.09.2008 tarihi itibariyle dava dışı Z.. D..Elektirik A.Ş.'ye işletme hakkı devir sözleşmesi ile otuz yıllığına devredildiğini, davacının bu tarihten itibaren Z.. D.. Elektirik A.Ş.'de çalıştığını, işine son verilmediğini savunarak davanın reddini istemiştir.

Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, jeotermal santralin dava dışı Z.. D.. Elektirik A.Ş.'ye devredildiği ancak bu devrin sadece işyerini kapsadığı, taşeron firmalar bünyesinde çalışan işçilerin ve buna paralel olarak davalının devrini sağlamadığı, tam manasıyla işyeri ve işçilerin devri olmadığından davalının Z.. D.. Elektirik A.Ş. önceki çalışmalarını isteyebileceği, bu kapsamda davalının alt işverenlerle birlikte müştereken ve müteselsilen sorumlu olacağı gerekçesi ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

Temyiz:

Kararı davalı temyiz etmiştir.

Gerekçe:

İşyeri devrinin iş ilişkisine etkileri ile işçilik alacaklarından sorumluluk bakımından taraflar arasında uyuşmazlık söz konusudur.

İşyeri devrinin esasları ve sonuçları 4857 sayılı İş Kanunu'nun 6. maddesinde düzenlenmiştir. Sözü edilen hükümde, işyerinin veya bir bölümünün devrinde devir tarihinde mevcut olan iş sözleşmelerinin bütün hak ve borçlarıyla devralan işverene geçeceği öngörülmüştür. Devir tarihinden önce doğmuş ve devir tarihinde ödenmesi gereken borçlarda ise, devreden işverenle devralan işverenin birlikte sorumlu olduğu aynı Kanun'un 3. fıkrasında açıklanmış ve devreden işverenin sorumluluğunun devir tarihinden itibaren iki yıl süreyle sınırlı olduğu hükme bağlanmıştır.

4857 sayılı Kanun'un 120. maddesi hükmüne göre mülga 1475 sayılı İş Kanunu'nun 14. maddesi halen yürürlükte olduğundan, kıdem tazminatına hak kazanma ve hesap yöntemi bakımından işyeri devirlerinde belirtilen hüküm uygulanmalıdır. Anılan hükme göre, işyerlerinin devir veya intikali yahut herhangi bir suretle bir işverenden başka bir işverene geçmesi veya başka bir yere nakli halinde işçinin kıdemi, işyeri veya işyerlerindeki iş sözleşmeleri sürelerinin toplamı üzerinden hesaplanmalıdır. Bununla birlikte, işyerini devreden işverenlerin bu sorumlulukları, işçiyi çalıştırdıkları sürelerle ve devir esnasındaki işçinin aldığı ücret seviyesiyle sınırlıdır.

Somut olayda davacının, davalı A.. D.. Elektrik Üretim ve Ticaret A.Ş.'nin hizmet alımı yaptığı alt işverenler nezdinde 31.08.2008 tarihine kadar aynı işyerinde çalıştığı anlaşılmaktadır. 01.09.2008 tarihinde ise işletme hakkı devir sözleşmesi ile jeotermal santralin 30 yıllığına devredildiği dava dışı Z.. D.. Elektrik A.Ş.'de çalışmaya ara vermeden devam ettiği hizmet cetveline göre sabittir. Dosya içeriğine göre iş sözleşmesinin feshedildiğine ilişkin herhangi bir bilgi ve belge bulunmamaktadır. Davalı şirketten çıkışı bildirilen ve ertesi gün dava dışı Z.. D.. Elektrik A.Ş.'nin alt işvereni tarafından aynı işyeri için işe girişi bildirilen davacının iş sözleşmesinin davalı işverence feshedilmediği, olayda işyeri devrinin bulunduğu anlaşıldığından feshe bağlı hakları istemesi mümün değildir. Hal böyle iken kıdem ve ihbar tazminatı ile yıllık izin alacaklarının reddi yerine kabulü hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.

Sonuç:

Temyiz olunan kararın, yukarıda yazılı sebepten dolayı BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine 23.10.2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/4488, Karar No: 2013/7770, Tarih: 21.03.2013

**2. Hukuk Dairesi         2013/4488 E.  ,  2013/7770 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Of Asliye Hukuk Mahkemesi

TARİHİ :07.07.2010
Yargıtay — Esas No: 2008/4844, Karar No: 2008/12229, Tarih: 18.12.2008

**(Kapatılan)19. Hukuk Dairesi         2008/4844 E.  ,  2008/12229 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Ticaret Mahkemesi

Taraflar arasındaki karşılıklı menfi tespit -itirazın iptali davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı esas davanın reddine, karşı davanın kısmen kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı-karşı davalı ile davalı-karşı davacı vekillerince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- K A R A R -

Davacı vekili, müvekkili şirketin 25.02.2004 tarihinde ... Yetkili satıcısı ... Motorlu Araçlar San.ve Tic.A.Ş’den satın aldığı aracın,seyir halinde iken aniden su boşalması nedeniyle ... kalan motorun hiçbir uyarı vermeden hasarlandığını, müvekkili şirketin aracın rutin bakımlarını yetkili servis eliyle yaptırdığından ve aracın garanti kapsamında bulunduğundan yetkili servisin bedel talep etmeden hasarı gidermesi gerektiğini ancak yetkili servisin 7.000 YTL civarı tamir ve parça bedeli talep ..., ödenmemesi halinde aracın teslim edilmeyeceğini beyan ettiğini, müvekkili şirketin aracı halen teslim alamadığını, araç garanti kapsamında olması nedeniyle meydana gelen arızanın neden olduğu hasar ve zarar olan aracın üretici ve ithalatçı durumunda olan ...ile yetkili satıcısı ... Motorlu Araçlar San.ve Tic.A.Ş’nin sorumlu olduğunu iddia ederek hasar bedellerinden müvekkili şirketin sorumlu bulunmadığı, aracın garanti kapsamında bulunduğundan borçlu olmadıklarının tespitini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... Motorlu Araçlar San.Tic.A.Ş vekili cevabında, müvekkili şirkete husumet yöneltilemeyeceğini, arızanın davacının kullanımından kaynaklandığını savunarak davanın reddini istemiştir.

Davalı ... San.ve Tic.Şti vekili cevabında, davacının otomobilindeki arızanın tesbiti ve giderilmesini talep ettiğini, tespit edilen arızaların davacıya bildirildiğini ve talimatı doğrultusunda tamir ve servisinin yapılıp, aracın teslim edildiğini; ancak bedelinin ödenmediğini, müvekkilinin aracın hasarından dolayı bir sorumluluğu bulunmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.

Davalı ... Motorlu Araçlar İmal ve Satış A.Ş vekili cevabında, görev ve yetki itirazında bulunarak, davaya konu aracın periyodik bakımlarının eksik olduğunu bu nedenle garanti uygulamasından yararlanamayacağını savunarak davanın reddini istemiştir.

Birleşen davada davacı ... San.ve Tic.Ltd.Şti. vekili, davalıya ait aracın tamir ve servisini yapan müvekkilinin alacağını tahsil için giriştiği icra takibine davalının haksız olarak itiraz ettiğini iddia ederek itirazın iptaline ve icra inkar tazminatına hükmolunmasını talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevabında, ... yetkili servisi olan davacının, müvekkiline ait araç garanti kapsamında olduğundan, hasarın giderimi ve aracın bedelinin istenemeyeceğini savunarak davanın reddini istemiştir.

Davalı vekili cevabında, ... yetkili servisi olan davacının, müvekkiline ait araç garanti kapsamında olduğundan, hasarın giderimi ve aracın bedelinin istenemeyeceğini savunarak davanın reddini istemiştir.

Mahkemece iddia, savunma, toplanan delillere ve benimsenen bilirkişi raporlarına göre davacı şirketin aracın rutin bakım ve muayenelerini zamanında yaptırmadığı, düzensiz yaptırdığı, ayrıca aracı su kaybı halinde sıcaklık göstergesinin artmasına rağmen sürücünün bunu fark etmediğini veya buna aldırmayarak yoluna devam ettiği yani kullanım hatası sonucunda zararın oluştuğu, davacının kullanım hatasından ... zarar için garanti kapsamında iddiasında bulunamayacağı, oluşan zararın tüm sonuçlarına kendisinin katlanması gerektiği, aracın servis ve tamir bakım ücretinin toplamı 2.941.45 YTL olduğu, davalının takipte temerrüde düşürüldüğü gerekçesiyle asıl davanın reddine, birleşen davanın kısmen kabulüne karar verilmiş, hüküm davacı –karşı davalı vekili ve davalı birleşen davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dosyadaki yazılara kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, taraf vekillerinin yerinde görülmeyen bütün temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun bulunan hükmün ONANMASINA, 18.12.2008 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/14752, Karar No: 2019/1996, Tarih: 04.02.2019

**19. Ceza Dairesi         2016/14752 E.  ,  2019/1996 K.**

**"İçtihat Metni"**

Yerel mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle, dosya incelendi:

31/01/2019 tarih ve 30672 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak (yayım tarihini izleyen ay başından itibaren 01/02/2019 tarihinde) yürürlüğe giren, Yargıtay Büyük Genel Kurulu'nun iş bölümüne ilişkin 30/01/2019 tarih ve 1 sayılı kararı gereğince kabul edilen İcra Ceza dava dosyalarının Yargıtay Yüksek 12. Hukuk Dairesine 04/02/2019 tarihinde Gönderilmesine karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/14983, Karar No: 2014/14088, Tarih: 14.10.2014

**18. Hukuk Dairesi         2014/14983 E.  ,  2014/14088 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Göksun Asliye Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 19/11/2013

NUMARASI : 2013/191-2013/587

Dava dilekçesinde, Kamulaştırma Yasasının 4650 Sayılı Yasayla değişik hükümleri uyarınca, kamulaştırma bedelinin tespiti ve taşınmaz malın idare adına tescili istenilmiştir. Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm taraf vekillerince temyiz edilmiştir.

Y A R G I T A Y K A R A R I

Temyiz istemlerinin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı kanıtlarla yasal gerektirici nedenlere ve özellikle kanıtların takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre sair temyiz itirazları yerinde değildir.

Ancak;

1-2942 sayılı Yasa'nın 4650 sayılı Yasayla değişik 15. maddesinin son fıkrası uyarınca bilirkişilerce yapılan değer tespitinde, idarece belgelerin mahkemeye verildiği gün (dava tarihi) esas tutulur. Buna göre tarım arazisi olan dava konusu taşınmazın değerlendirme tarihindeki (2013 yılı) mevki ve şartlarına (sulu arazi niteliğine) göre ve olduğu gibi kullanılması halinde getireceği net gelirinin tespitinde, münavebeye alınacak ürünlerin 2013 yılına ait dekar başına asgari ve azami verimi ve ayrıntılı üretim giderleri ile kg başına toptan satış fiyatlarının esas alınması gerekir. Kural böyle iken, 2012 yılına ilişkin resmi verilere göre bedel tespiti,

Mahkemece bilirkişi raporunda münavebeye alınan buğday, saman, ayçiçeği, kuru fasülye ve şeker pancarının 2013 yılında dekar başına asgari ve azami verimini, satış fiyatını ve ayrıntılı üretim giderlerini gösteren veri listesindeki verilere göre bilirkişi kurulundan ek rapor alınmalı oluşacak sonuç doğrultusunda hüküm kurulmalıdır.

Kabule göre de;

2-Yargıtay uygulamalarına göre, dikkate alınması gereken özel bir neden veya yanlış bulunmadığı takdirde ciddi istatistiki bilgilere dayandığı bilinen gıda, tarım ve hayvancılık müdürlüğü ortalama verilerinin (dekar başına verim, üretim gideri ve toptan satış fiyatı) değerlendirmeye esas alınması gerekir. Şu kadar ki, üretim giderlerinin içerisine tarla kirası, masrafların faiz karşılığı ve genel idari giderler dahil edilmemelidir.

Somut olayda ise, bilirkişi raporunda, resmi veri listesindeki üretim giderlerini oluşturan unsurlar arasında yer alan masrafların faiz karşılığı, genel idari giderler ve arazi kirası düşülmeden hesaplama yapılmıştır. Böylece, üretim giderlerini yüksek almak suretiyle taşınmazın net gelirini düşük bulan bilirkişi kurulu raporunun hükme esas alınması,

Doğru görülmemiştir.

Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar göz önünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK.nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA, temyiz peşin harçlarının istek halinde temyiz edenlere iadesine, 14.10.2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.