muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2022/6329, Karar No: 2022/7718, Tarih: 13.10.2022

Kesin bir kararın hukuk düzeninde var olmayan bir yöntemle ortadan kaldırılması başlı başına kararın icra edilmemesi sorununu ortaya çıkarır. Kesin veya kesinleşmiş bir kararla lehine hak tanımış olan bir kişinin sonuç itibarıyla o kararın sağladığı faydadan mahrum bırakılması adil yargılanma hakkına aykırı sonuçlar ortaya çıkarabilir.

Maddi hata kavramının hukuksal değerlendirme ve denetim dışında tamamen maddi olgulara yönelik olarak ilk bakışta yanılgı olduğu açık ve belirgin olup her nasılsa inceleme sırasında gözden kaçmış açık yanılgı şeklinde tarif edildiği gibi maddi hatanın düzeltilmesi yolunun kararın tüm yönleriyle yeni bir incelemeden geçirildiği bir kanun yolu değil, sınırlı bazı hatalar hakkında uygulanan istisnai bir yol olarak kabul edilmelidir.

Yukarıda açıklanan maddede belirtilen hata kavramından amaç; hukuksal değerlendirme ve denetim dışında, tamamen maddi olgulara yönelik, ilk bakışta hata olduğu açık ve belirgin olup, her nasılsa inceleme sırasında gözden kaçmış ve bu tür bir yanlışlığın sürdürülmesinin kamu düzeni ve vicdanı yönünden savunulmasının mümkün bulunmadığı, yargılamanın sonucunu büyük ölçüde etkileyen ve çoğu kez tersine çeviren ve düzeltilmesinin zorunlu olduğu açık hatalardır.

Yapılan bu açıklamalar ışığında, daire kararındaki açık hataların düzeltilmesi istemli dilekçe üzerine yeniden yapılan incelemede; Antalya BAM Hukuk Daireleri Başkanlar Kurulunun Antalya BAM 6. Hukuk Dairesinin 23.09.2021 tarih 2021/1331 E., 2021/1207 K sayılı kesin kararıyla İstanbul BAM 17. Hukuk Dairesinin 16.09.2021 tarih 2021/708 E., 2021/992 K. sayılı kesin nitelikteki kararları arasındaki uyuşmazlığın giderilmesi istemi üzerine yapılan inceleme sonucunda verilen dairemiz kararında, açık ve belirgin bir hatanın bulunmadığı belirlenmiştir.

Hal böyle olunca, davacı vekilinin dilekçesinin reddine karar vermek gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle, Antalya Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Daireleri Başkanlar Kurulunun 25/07/2022 tarihli ve 2022/9 sayılı kararına ekli olarak iletilen maddi hataya ilişkin dilekçenin REDDİNE, kesin olarak 13/10/2022 tarihinde oy birliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/7886, Karar No: 2012/11409, Tarih: 28.05.2012

**(Kapatılan)22. Hukuk Dairesi         2012/7886 E.  ,  2012/11409 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

DAVA : Davacı, feshin geçersizliğine ve işe iadesine karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme, isteği kısmen hüküm altına almıştır.

Hüküm süresi içinde davalı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

İş sözleşmesinin geçerli sebep olmadan davalı işveren tarafından feshedildiğini belirten davacı feshin geçersizliğine ve işe iadesine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiştir.

Karar davalı tarafından temyiz edilmiştir.

4857 sayılı İş Kanunu'nun 18. maddesi uyarınca işçinin iş güvencesi hükümlerinden yararlanabilmesi işçinin işletmenin bütününü sevk ve idare eden işveren vekili ve yardımcıları veya işyerinin bütününü sevk ve idare eden ve işçiyi işe alma ve işten çıkarma yetkisi bulunan işveren vekili konumunda bulunmaması gerekir.

İş güvencesinden yararlanamayacak işveren vekilleri herşeyden önce, işletmenin bütününü sevk ve idare eden işveren vekilleri ile yardımcıları olduğuna göre, işletmenin tümünü yöneten genel müdürler ile yardımcıları iş güvencesi hükümlerinden yararlanamayacaktır.

Somut uyuşmazlıkta davacının işyerinde genel müdür yardımcısı olarak çalıştığı bu suretle işyerinde işveren vekili yardımcısı olduğu anlaşıldığından iş güvencesi hükümlerinden yararlanamayacaktır. Bu durumda davacının işe iade isteğinin reddine karar verilmesi gerekirken, yazılı gerekçe ile kabulü hatalı olmuştur.

4857 sayılı Kanun'un 20/3 maddesi uyarınca mahkeme kararının bozularak ortadan kaldırılması ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulması gerekmiştir.

HÜKÜM : Yukarıda açıklanan gerekçe ile;

1-Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararının BOZULARAK ORTADAN KALDIRILMASINA,

2-Davanın REDDİNE,

3-Harç peşin alındığından yeniden alınmasına yer olmadığına,

4-Davacının yapmış olduğu yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına, davalının yaptığı 70,00 TL yargılama giderinin davacıdan tahsili ile davalıya ödenmesine,

5-Karar tarihinde yürürlükte bulunan tarifeye göre 1.200,00 TL ücreti vekâletin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

6-Taraflarca yatırılan temyiz harcının istek halinde kendisine iadesine, kesin olarak oy birliğiyle 28.05.2012 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/14884, Karar No: 2013/11018, Tarih: 12.06.2013

**7. Hukuk Dairesi         2013/14884 E.  ,  2013/11018 K.**

**"İçtihat Metni"**

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtayca incelenmesi davalı idare ile davalı ... Tem.Güv.Hiz.Ltd Şti vekillerice istenilmekle, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dosya incelendi, gereği görüşüldü:

Davacı vekili, davalı Bakanlığa bağlı ... İl Emniyet Müdürlüğü bünyesinde temizlik elemanı olarak çalıştığını, söz konusu işyerinde önce davalı ... Temizlik Hizmetlerinde sonrasında ise diğer davalı ... Şirketinde çalışmakta iken iş sözleşmesinin haksız olarak feshedildiğini belirterek kıdem ve ihbar tazminatı ile yıllık izin ve fazla çalışma alacağının tahsilini istemiştir.

Davalı idare vekili, davanın ... Valiliği'ne yöneltilmesi gerektiğini, işin anahtar teslimi olduğunu savunmuş, davalı ... Şirketi vekili ise davacının esasen ... İl Emniyet Müdürlüğü işçisi olduğunu belirterek husumet itirazında bulunarak temizlik ihalesini kazanan yeni firmanın işçiyi başlatmaması nedeniyle iş sözleşmesinin son bulduğunu ve alacağının bulunmadığını savunarak davanın reddini istemişlerdir.

Diğer davalı ise yazılı cevap vermediği gibi yargılamaya katılmamıştır.

Mahkemece, davalılar arasında asıl-alt işveren ilişkisi kabul edilerek haksız fesih nedeniyle kıdem ve ihbar tazminatı ile yıllık izin ve fazla çalışma alacaklarının kabulüne karar verilmiştir.

Davada sıfat, tarafın, dava konusu maddi hukuk ilişkisinin süjesi olup olmamasıyla ilgilidir. Taraf sıfatının bulunmaması halinde dava, sıfat yokluğundan (husumet yönünden) reddedilecektir. Dava dilekçesinde tarafların ve varsa kanuni temsilcilerinin ad ve adreslerinin bildirilmesi gerekmektedir. Bildirim esnasında yapılan kimi yanlışlıklar, davanın sıfat (husumet) yokluğundan reddi sonucunu doğurmamakta, oluşan hataların giderilmesi bazı durumlarda mümkün olabilmektedir. Davalının temsilcisinde yanılmış olma hali de bu duruma örnek oluşturmaktadır.

İş sözleşmesi gereği işçiyi çalıştırma şart olduğundan, isçiyi çalıştıran herkes 5521 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu'nun anlamında işveren sayılmaktadır. Dolayısı ile işçilik alacaklarının tahsili talebiyle aleyhine dava açılan ve davalı konumunda olan işveren, davacı işçiyi çalıştıran işverendir. Açılacak her dava, işveren olan kişi aleyhine açılmalıdır. İşverenin gerçek veya tüzel kişi olması mümkündür.

4857 sayılı İş Kanunu'nun 2. maddesinde "İşyerinde işveren adına hareket eden ve işin ve işyerinin ve işletmenin yönetiminde görev alan kimselere işveren vekili denir. İşveren vekilinin bu sıfatla işçilere karşı muamele ve yükümlülüklerinden doğrudan işveren sorumludur. Bu anlamda işveren adına hareket eden ve bu anlamda emrindeki işçinin iş sözleşmesini fesheden işveren vekilinin, bu işlemine karşı işveren taraf gösterilerek feshin geçersizliği isteminde bulunmak gerekir.

İş yargılamasında çalışma olgusunu ve hizmet süresinin ispat yükü, genel ispat kuralı gereği iddia eden işçiye aittir.

İş yargılamasında çalışma olgusunu ve hizmet süresinin ispat yükü, genel ispat kuralı gereği iddia eden işçiye aittir.

Dosya içeriğine davacının davalı ... Temizlik İlaçlama, Yemek Yapımı, İnşaat Hizmetleri aleyhine dava ikame ettiği, ancak SGK kayıtları incelendiğinde anılan davalı işyerinin ... gerçek kişi adına kayıtlı olup ... ... Temizlik Güv.Yem.Yap.İlaç olarak kayıtlı olduğu, davacının bu unvanlı işyerinde çalışmasının bulunduğu, bu işverenin ihale süresinin sona ermesinden sonra bu kez de diğer davalı ... Şirketi bünyesinde çalışmaya devam ettiği anlaşılmaktadır.

Her şeyden önce davacının işvereni ... ... Temizlik Güv.Yem.Yap.İlaç isim ve unvanlı işveren iken, davanın ... Temizlik İlaçlama, Yemek Yapımı İnşaat Hizmetleri olarak kabulü ile bu işveren hakkında davanın kabul edilerek, sonuca gidilmesi hatalıdır.

Yapılacak iş; Husumetin tevcihinde yanılma kabul edilerek, SGK kayıtlarına göre davacının işvereni olduğu anlaşılan ... ... Temizlik Güv.Yem.Yap.İlaç isimli işverene dava dilekçesini tebliğ etmek, taraf teşkili sağlandıktan sonra sunulması halinde cevap dilekçesi ile delilleri toplanarak sonucuna göre karar vermektir.

Mahkemece bu yön gözetilmeksizin yazılı şekilde karar verilmesi hatalı olup bozma nedenidir.

SONUÇ: Temyiz olunan kararın yukarıda yazılı nedenle BOZULMASINA, bozma nedenine göre diğer temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik yer olmadığına, peşin alınan temyiz harcının istek halinde davalı ... Şirketine iadesine, 12.06.2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2022/343, Karar No: 2022/2716, Tarih: 12.04.2022

**7. Hukuk Dairesi         2022/343 E.  ,  2022/2716 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Erzurum Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesi

MAHKEMESİ : Erzurum 1. Asliye Hukuk Mahkemesi

KARAR

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 337’inci maddesinin 2’inci fıkrasında, “(Değişik : 11/4/2013-6459/ 23 md.) Adli yardım talebinin reddine ilişkin kararlara karşı, tebliğinden itibaren bir hafta içinde kararı veren mahkemeye dilekçe vermek suretiyle itiraz edilebilir. Kararına itiraz edilen mahkeme, itirazı incelemesi için dosyayı o yerde adli yardım talebi yapılan hukuk mahkemesinin birden fazla dairesinin bulunması hâlinde, numara olarak kendisini izleyen daireye, son numaralı daire için birinci daireye, o yerde adli yardım talebi yapılan hukuk mahkemesinin tek dairesi bulunması hâlinde ise aynı işlere bakmakla görevli en yakın mahkemeye gönderir. İtiraz incelemesi neticesinde verilen karar kesindir. Adli yardım talebi reddedilirse, ödeme gücünde sonradan gerçekleşen ciddi bir azalmaya dayanılarak tekrar talepte bulunulabilir.” hükmü yer almaktadır.

Dosyanın incelenmesinde; Davalı .... Konut Yapı Mim. Müh. İnş. Taah. Tic. San. A.Ş’yi temsilen kayyımın, mahkemeye verdiği 15.06.2020 tarihli temyiz dilekçesi ile adli yardım talebinde bulunduğu; Dairemizin 19.10.2021 tarih, 2021/1316 Esas- 2021/2090 Karar sayılı ilamıyla davalının adli yardım talebinin Hukuk Muhakemeleri Kanununun 334/2’inci maddesi uyarınca reddine karar verildiği ve davalı kayyımı tarafından 04.01.2022 tarihli dilekçe ile Dairemiz kararına itiraz edildiği anlaşılmıştır.

Hukuk Muhakemeleri Kanununun 337’inci maddesinin 2’inci fıkrasına göre, davalı kayyımının adli yardım talebinin reddine ilişkin Dairemiz kararına karşı itirazının incelenmesi görevi Yargıtay (8.) Hukuk Dairesine ait bulunmaktadır.

SONUÇ: Yukarıda belirtilen nedenlerle dosyanın sözü edilen görevli Yüksek Daire Başkanlığına GÖNDERİLMESİNE, 12/04/2022 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/1729, Karar No: 2010/8104, Tarih: 06.05.2010

**5. Hukuk Dairesi         2010/1729 E.  ,  2010/8104 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılarak enerji nakil hattı geçirilen taşınmazın, irtifak hakkı karşılığının tahsili davasından dolayı yapılan yargılama sonunda: Davanın kabulüne dair verilen yukarıda gün ve sayıları yazılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi davalı idare vekili yönünden verilen dilekçe ile istenilmiş olmakla, dosyadaki belgeler okunup iş anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

- K A R A R –

Dava, kamulaştırmasız el atılarak enerji nakil hattı geçirilen taşınmazın, irtifak hakkı karşılığının tahsili istemine ilişkindir.

Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davalı idare vekilince temyiz edilmiştir.

Davaya konu teşkil eden arazi niteliğindeki taşınmaza gelir metoduna göre; üzerinde bulunan yapılara resmi birim fiyatları esas alınıp, yıpranma payı da düşülerek değer biçilmesi yöntem olarak doğrudur. Ancak;

Yapılara dava tarihine göre değer biçildiğinden yıpranma paylarının da dava tarihindeki yaşı nazara alınarak % 55 olarak hesaplanması gerekirken, enerji nakil hattının geçtiği tarihe göre % 17 kabulü ile fazlaya hükmedilmesi,

Doğru görülmemiştir.

Davalı idare vekilinin temyiz itirazları yerinde olduğundan hükmün açıklanan nedenlerle H.U.M.K.nun 428. maddesi gereğince BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istenildiğinde iadesine ve peşin alınan temyize başvurma harcının Hazineye irad kaydedilmesine, 06.05.2010 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2023/2607, Karar No: 2023/3790, Tarih: 06.04.2023

**10. Hukuk Dairesi         2023/2607 E.  ,  2023/3790 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

SAYISI :

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen hizmet tespiti davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, (kapatılan ) 21.Hukuk Dairesince İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı davalı Kurum ve davalı ... vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin davalı ...'nın ... Müdürlüğü bünyesinde makine nakış öğretmeni olarak 01.09.1994-30.06.2006 tarihleri arasında aralıksız olarak çalıştığını, bilgisi dışında bir kısım hizmetlerinin başka şirketlere ihale ederek bunlar üzerinden müvekkilinin sigortalı olarak gösterildiğini; fakat çoğunun sigortaya bildirilmediğini belirterek 01.09.1994-30.06.2006 tarihleri arasında çalıştığının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

1.Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; dava konusu taleplerin zamanaşımına uğramış olması nedeniyle usul yönünden ret kararı verilmesi gerektiğini, davalı kurumun ihale ettiği 3.kişi konumundaki şirketlerin, davacının bu şirketlerdeki çalışmasını sigortaya bildirmediğinin, yani davacı tarafça bu dönemlerdeki çalışmaların müvekkili ... bünyesinde yapılmadığının ikrar edildiğini, davacının işvereninin söz konusu şirketler olduğunun açık olduğunu, dolayısıyla işbu davanın müvekkil idare yönünden husumet yokluğu nedeniyle reddine karar verilmesi gerektiğini belirterek davanın reddini savunmuştur.

2.Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; davacının 01.09.1994-30.06.2006 tarihleri arasında diğer davalı işyerinde sürekli çalıştığının tespitini talep ettiğini, Şahsi sicil dosyası ve ... kayıtları incelendiğinde davacının bu talebinin haksız ve yasal dayanaktan yoksun olduğunu, davacının ilk işe giriş tarihi 01.09.1994 olup, bu çalışmalar 5 yıllık hak düşürücü süre nedeni ile talep edilemeyeceğini, açılan davanın 5 yıllık hak düşürücü süre yönünden de reddinin gerektiğini, davacının işyerinde tespiti istenen dönemlerde çalışmalarına delil olabilecek yazılı belgeler aranmasının gerektiğini, çalışmaların ayda 30 gün olup olmadığı, yapılan işin niteliği gereği 30 günden az çalışma yapılıp yapılamayacağı, sigortaların görevi ve bu görevi hangi saatlerde ve günlerde ifa ettiği, ücret alıp almadığının mahkemece araştırılmasının gerektiğini belirterek haksız yersiz ve yasal dayanaktan yoksun açılan davanın reddine karar verilmesini savunmuştur.

3.Dahili davalı ... vekili cevap dilekçesinde; davacı vekili dilekçesinde davacının 01.09.1994 yılı ile 30.06.2006 tarihleri arasında ... ... Başkanlığının ... Müdürlüğü bünyesinde aralıksız çalıştığını ve bu dönemlere ait hizmet süresinin tespitine karar verilmesini talep ettiğini, Davacının talepleri haksız ve hukuki himayeden yoksun olduğundan reddine karar verilmesini talep ettiklerini, Davacının 01.09.1994 yılı ile 30.06.2006 tarihleri arasında ...'nın ... Müdürlüğü bünyesinde aralıksız çalıştığını ve bu dönemlere ait hizmet süresinin tespitine karar verilmesini talep etmiş ise de davacının müvekkili bünyesinde bu tarihler arasında sürekli bir çalışmasının olmadığını, bu sebeple davanın müvekkili yönünden husumet yokluğu nedeniyle reddine karar verilmesini talep ettiklerini, Davacının müvekkili bünyesinde çalışmaları, işe giriş-çıkış tarihi ... kayıtlarında mevcutt olduğunu, müvekkili bünyesinde çalışılan dönem 6 aylık dönem olan 10.03.2004-10.09.2004 tarihleri arası olduğunu ve bunlarında ... kayıtlarında mevcut olduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 26.02.2015 tarihli 2014/843 Esas, 2015/66 Karar sayılı kararıyla, dosya kapsamından davacının sigorta dosyası içerisinde işverence düzenlenmiş bir bildirgenin, sigorta müfettişleri tarafından yapılan bir tespit raporunun davacı için işverence prim ödendiğini gösteren herhangi bir kayıt olmadığı, vizite belgesi gibi hak düşürücü sürenin uygulanmadığını gösterir diğer istisnaların varlığına dair herhangi bir belgeye ulaşılmadığı, davacı tarafçada böyle bir belgenin dosyaya ibraz edilmediği gibi böyle bir belgenin var olduğu iddiasında dahi bulunulmadığı; davacının iddiasına göre davalı ... bünyesinde en son 30.06.2006 tarihinde çalıştığı, bu tarihten sonra davalı ... yanında her hangi bir çalışmasının bulunmadığı; bu itibarla davanın açıldığı tarih nazara alındığında davanın 5 yıllık hak düşüm süresi içinde açılmadığı anlaşıldığından davacının davasının hak düşüm süresi içerisinde açılmaması nedeniyle reddine karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1.İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı ve davalı Kurum vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

2. (Kapatılan ) 21.Hukuk Dairesinin 29.02.2016 tarihli 2015/9790 Esas, 2016/2999 Karar sayılı ilamı ile;

"1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı gerektirici nedenlere göre davalı Kurumun tüm temyiz itirazlarının reddine,

2- Davacının temyizine gelince; dava, davacının davalı ...'nin eğitim kültür hizmetleri müdürlüğü bünyesinde makine nakış öğretmeni olarak 01.09.1994-30.06.2006 tarihleri arasında geçen ve davalı Kuruma bildirilmeyen sigortalı çalışmalarının tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece, davanın hak düşürücü süre içinde açılmadığından reddine karar verilmiştir.

"1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı gerektirici nedenlere göre davalı Kurumun tüm temyiz itirazlarının reddine,

2- Davacının temyizine gelince; dava, davacının davalı ...'nin eğitim kültür hizmetleri müdürlüğü bünyesinde makine nakış öğretmeni olarak 01.09.1994-30.06.2006 tarihleri arasında geçen ve davalı Kuruma bildirilmeyen sigortalı çalışmalarının tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece, davanın hak düşürücü süre içinde açılmadığından reddine karar verilmiştir.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden; davacı adına 01.11.1994-31.12.1994 tarihleri arasında ... sicil numaralı ... ... unvanlı işyerinden, 15.11.1995-1996/1 dönemi arasında ... sicil numaralı davalı ... adına tescilli işyerinden, 10.03.1996-09.07.1996 tarihleri arasında ... sicil numaralı ve 16.09.1996-30.06.1997 tarihleri arasında ... sicil numaralı ... İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. unvanlı işyerinden, 1997/3-1999/1 dönemleri arasında ... sicil numaralı davalı ... işyerinden, 10.03.2004-10.09.2004 tarihleri arasında ... sicil numaralı ... ... Hizmetleri ... unvanlı işyerinden, 27.10.2004-27.06.2005 ve 15.11.2005-14.07.2006 tarihleri arasında ... sicil numaralı davalı ... işyerinden hizmetinin bildirildiği, davalı ... ile davacı arasında büro işlerini görmek konusunda 15.10.1997 ve 15.10.1998 tarihlerinden itibaren 29 ar günlük geçici işçi sözleşmelerinin imzalandığı, 27.10.2004 ve 8.11.2005 tarihlerinde davacının 8 ay geçici süreli biçki dikiş kursunda usta öğretici olarak çalışacağına dair davalı Belediyenin Eğitim Kültür ve Sosyal İşler Müdürlüğü arasında imzalanan sözleşmelerin bulunduğu anlaşılmaktadır.

Davanın yasal dayanağı belirgin olarak 506 sayılı Kanun'un 79/10 uncu maddesidir. Anılan maddede, yönetmelikle tespit edilen belgeleri işveren tarafından verilmeyen ve çalıştıkları Kurumca tespit edilemeyen sigortalıların çalıştıklarını, hizmetin geçtiği yılın sonundan başlayarak 5 yıl içerisinde mahkemeye başvurarak alacakları ilam ile ispatlayabilecekleri öngörülmüştür. Madde hükmünden yazılı hak düşürücü sürenin, yönetmelikte belirtilen belgeleri işveren tarafından Kuruma verilmeyen sigortalıları kapsamakta olduğu, işe giriş bildirgesi verilmiş sigortalılar yönünden hak düşürücü sürenin işlemeyeceği anlaşılmaktadır. Yargıtay HGK'nun 03.03.2004 tarih 2004/21-139 Esas-117 Karar ve 05.02.2003 tarih 2003/10-7 Esas-53 Karar sayılı ilamları da bu yönlere işaret etmektedir.

İşverenin, sigortalılara ilişkin hangi belgeleri Kuruma vermesi gerektiği Kanunun 79/1 inci maddesinde açıkça ifade edildiği üzere yönetmeliğe bırakılmıştır. Atıf yapılan Sosyal Sigorta İşlemleri Yönetmeliğinde, işverence Kuruma verilecek belgeler; işe giriş bildirgesi, aylık sigorta primleri bildirgesi, dönem bordrosu ve diğerleri şeklinde sıralanmıştır. Bu belgelerden birisinin dahi Kuruma verilmiş olması veya Kurumca fiilen ya da kayden sigortalı çalışma olgusunun tespiti halinde hak düşürücü süreden söz edilemeyecektir.

Kesintili çalışmanın varlığı halinde ise, kesintinin öncesi ve sonrasında oluşacak her çalışma devresi için dava koşullarının varlığı yukarıda belirtilen olgular dikkate alınarak belirlenecektir.

Somut olayda, davacının çalışmasının tamamının davalı ... işyerinde geçtiğini, dava dışı işyerlerinden bir kısım çalışmasının bildirildiğini beyan etmesi karşısında davacının hizmetinin bildirildiği dava dışı işyerleri ile davalı ... arasında alt-üst işveren ilişkisi olup olmadığı araştırılmadan, ihtilaflı dönemde davalı ... işyerinden de yapılan bildirimlerin olduğu, bu kesintili bildirimlerin her birinin ayrı ayrı değerlendirilmesi gerektiği ve hak düşürücü süreye uğramasının söz konusu olmayacağı göz önünde bulundurulmadan karar verilmiş olması hatalıdır.