muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2009/243, Karar No: 2009/5027, Tarih: 07.07.2009

**(Kapatılan)17. Hukuk Dairesi         2009/243 E.  ,  2009/5027 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine dair verilen hükmün, süresi içinde davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, dosya incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacı vekili dava dilekçesinde, müvekkiline ait aracın davalı şirkete kasko sigorta poliçesi ile sigortalı olduğunu, aracın yanması nedeniyle sigorta şirketi tarafından 22.000YTL ödendiğini; ancak, aracın değerinin 50.000YTL olduğunu belirterek, kalan 28.000YTL'sı tazminatın, 15.10.2007 tarihinden işleyecek avans faizi ile davalıdan tahsilini talep etmiştir.

Davalı vekili, aracın piyasa değeri olan 22.000YTL'nin ödendiğini ve müvekkili şirketin ibra edildiğini, davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece davacının sigorta şirketi tarafından yapılan ödemeyi alarak ibraname verdiği, müzayaka halinin bulunmadığı ibranamede belirtilen miktar üzerinden talep hakkı bulunmadığı gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiş; hüküm, davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Davacı vekili davalı şirkete kasko sigortalı aracın değerinin 50.000,00 YTL olmasına rağmen 22.000,00 YTL ödediğni belirtimiş, kalan 28.000,00YTL nin tahsilini talep etmiş, davalı vekili ise davacıya 22.000,00 YTL ödenerek ibraname alındığını belirtmiştir. Uyuşmazlık, söz konusu "İbranamenin" içeriği ve kapsamı yönünden davacının tüm maddi tazminat alacağını aldığı ve bu suretle borçluyu borcundan kurtardığı biçiminde değerlendirilip değerlendirilmeyeceği noktasında toplanmaktadır. Gerçek anlamda ibranameden söz edebilmek için tazmin edilecek miktar ile buna karşılık alınan meblağ arasında açık oransızlığın bulunmaması

koşuldur. Başka bir anlatımla, açık oransızlığın bulunduğu durumlarda ise anılan belge ibraname değil, ancak makbuz niteliğindedir.

Mahkemece yapılacak iş, davalı ... davacıya ait araçta meydana gelen gerçek zarardan sorumlu olduğuna göre aracın özellikleri, yaşı, modeli, dikkate alınarak olay tarihi itibariyle gerçek zararın belirlenmesi için konusunda uzman bilirkişi veya bilirkişi heyetinden rapor alınarak sonucuna göre tazmin edilecek miktar ile buna karşılık ibraname ile alınan meblağ arasında açık oransızlığın bulunup bulunmadığı, açık oransızlığın bulunması durumunda, ibranameyi "kısmi ifayı içeren makbuz" niteliğinde kabul etmek ve ibraname ile alınan meblağın, gerçek zararı hangi oranda karşıladığını saptamak, ivazlar arasında açık bir nispetsizliğin bulunması halinde, ibranamenin ancak makbuz niteliğinde bir belge olarak kabulü ile içeriğinde yazılı ödemenin tespit olunacak tazminat tutarından indirilerek, kalanının tahsiline karar verilmesi; aksinin tespiti halinde ise, istemin reddine karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiştir.

SONUÇ:Yukarıda açıklanan nedenlerle davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, peşin alınan harcın istek halinde temyiz eden davacıya geri verilmesine 7.7.2009 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/4540, Karar No: 2015/6112, Tarih: 04.06.2015

**14. Hukuk Dairesi         2015/4540 E.  ,  2015/6112 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Beypazarı Sulh Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 18/04/2014

NUMARASI : 2013/182-2014/238

Davacı vekili tarafından, davalılar aleyhine 17.02.2011 gününde verilen dilekçe ile geçit hakkı tesisi istenmesi üzerine bozma ilamına uyularak yapılan duruşma sonunda; davanın kabulüne dair verilen 18.04.2014 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davalılardan A.. O.. tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

K A R A R

Dava, TMK'nın 747. maddesi gereğince geçit hakkı kurulması istemine ilişkindir.

Davalılar, davanın reddini savunmuşlardır.

Mahkemece dava kabul edilmiş, davacıya ait 429 parsel sayılı taşınmaz lehine krokide "B" harfi ile işaretli yerden geçit irtifakı kurulmuştur. Bu karar Dairemizin 16.04.2012 tarihli, 2012/4590 Esas, 2012/5566 Kara sayılı ilamı ile, "geçit kurulan yerin bir kısım kadastro paftasında dere olarak gösterilen yere rastlamaktadır. Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yerlerdendir. Bu niteliği itibariyle kamu malıdır. Dere yatağı tapuya tescil edilmiş bir yer olmadığından, bu şekilde kurulan geçitle kesintisizlik ilkesi de ihlal edilmiş olur. Ayrıca 473 sayılı parselde ikiye bölünmüştür. Dere yatağı dışında ve yükümlü taşınmazın kullanım bütünlüğünü bozmayacak şekilde geçit alternatifi aranmalıdır" gerekçesiyle bozulmuştur.

Mahkemece verilen 28.06.2012 tarihli direnme kararı da Yargıtay Hukuk Genel Kurulunca 10.04.2013 tarihinde usul yönünden bozulmuştur.

09.05.1960 tarihli ve 21/9 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararında usuli kazanılmış hak kuralına değinilmiştir. Anılan içtihadı birleştirme kararında tarif edildiği üzere mahkemenin bozma kararına uymasıyla meydana gelen bozma gereğince işlem yapma ve hüküm verme durumu taraflardan birisi lehine ve diğeri aleyhine hüküm verme neticesini doğuracak bir durumdur. Buna da usul hukukunda "usuli müktesep hak" denilmektedir. Mahkeme uyduğu bozma kararına uygun olarak karar vermek zorunda olduğu gibi ilgili Yargıtay Dairesi de kural olarak bozma kararı ile benimsemiş olduğu ilke ile bağlıdır.

Mahkemece uyulmasına karar verilen Dairemizin bozma ilamında bilirkişi raporlarında gösterilen dere üzerinden geçit kurulamayacağı vurgulanarak "dere yatağı dışında" geçit alternatifi aranması gerektiği açıkca belirtildiğinden bu husus artık daha önce aleyhine geçit kurulan taşınmaz malikleri yönünden usuli kazanılmış hak oluşturur.

Bu nedenle mahkemece 19.02.2014 tarihli bilirkişi raporuna ekli krokide 1 numaralı alternatif yol olarak gösterilen yerden geçit kurulamayacağından aynı raporda "2 ve 3 numaralı yol" olarak belirtilen seçenekler değerlendirilerek en uygun olanından geçit tesisine karar verilmelidir.

Mahkemece, belirtilen husus gözetilmeden yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiş, bu sebeple kararın bozulması gerekmiştir.

Bu nedenle mahkemece 19.02.2014 tarihli bilirkişi raporuna ekli krokide 1 numaralı alternatif yol olarak gösterilen yerden geçit kurulamayacağından aynı raporda "2 ve 3 numaralı yol" olarak belirtilen seçenekler değerlendirilerek en uygun olanından geçit tesisine karar verilmelidir.

Mahkemece, belirtilen husus gözetilmeden yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiş, bu sebeple kararın bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda yazılı nedenlerle, davalı A.. O.. vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, peşin yatırılan harcın istek halinde yatırana iadesine, 04.06.2015 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2021/2738, Karar No: 2022/364, Tarih: 18.01.2022

**11. Hukuk Dairesi         2021/2738 E.  ,  2022/364 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : İSTANBUL 4.FİKRÎ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ

BİRLEŞEN DAVA : İSTANBUL 1. FİKRİ VE SINAİ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ'NİN

2014/135 ESAS

TÜRK MİLLETİ ADINA

Taraflar arasında görülen davada İstanbul 4.Fikrî ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi’nce verilen 22.12.2015 tarih ve 2013/176 E. - 2015/229 K. sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi asıl ve birleşen davada davacı vekili ve birleşen davada davalı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçelerinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, bazı noksanlıkların ikmali için mahalline geri çevrilen dosyanın eksikliklerin giderilmesinden sonra iade edildiği anlaşılmakla,

dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçeler, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, “Su Üzerine Yazı Yazmak” isimli kitabın Türkiye’de yayımlanması için İnsan Yayınları-İnsan Kitap Pazarlama ile 1994’de anlaşıldığını aralarında yazılı sözleşme olmadığını 05.09.2006 tarihinde 3 yıllık sözleşme imzalandığını, çoğaltma ve yayın hakkının davalıya verildiğini ancak baskı sayısının sözleşmede yer almadığını, sözleşmenin bitimine yakın 2009 yılında davalının 11000 adet bandrol aldığını, davalının kitapları satış noktasında bulundurmayıp talep halinde üst kattan getirip sattığını ve kitaplara ait olmayan başka fişler verildiğini, sözleşme bitmesine rağmen davalının kitap satışına devam ettiğini ve telif ücreti ödemediğini, davacının FSEK’ten kaynaklanan haklarının ihlal edildiğini, dava açılmadan önce davalıya ihtarname çekildiğini ancak cevapsız bırakıldığını, davacının maddi ve manevi zarara uğradığını belirerek davacının rızası dışında basılmış tüm kitap nüshalarının toplatılmasına, kitapların davacı rızası dışında umuma arzı nedeniyle fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 1.000,00 TL maddi ve mali hak ihlali nedeniyle şimdilik 50.000,00 TL manevi zararın davalıdan tahsiline, davalının hukuka aykırı eylemi ile kazandığı kazancın davacıya verilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, taraflar arasında herhangi bir sözleşme, dolayısıyla sözleşmeye de aykırılık olmadığından davanın husumetten reddini istemiştir.

Davacı vekil asıl davadaki dava sebeplerini ileri sürerek birleşen davada davalı ... Yayınları Yayın Dağıtım ve Pazarlama Tic. A.Ş.’den davacının rızası dışında basılmış tüm kitap nüshalarının toplatılmasına, kitapların davacı rızası dışında umuma arz nedeniyle fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 1.000,00 TL maddi ve mali hak ihlali nedeniyle 50.000,00 TL manevi zararın davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davacı vekil asıl davadaki dava sebeplerini ileri sürerek birleşen davada davalı ... Yayınları Yayın Dağıtım ve Pazarlama Tic. A.Ş.’den davacının rızası dışında basılmış tüm kitap nüshalarının toplatılmasına, kitapların davacı rızası dışında umuma arz nedeniyle fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 1.000,00 TL maddi ve mali hak ihlali nedeniyle 50.000,00 TL manevi zararın davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili birleşen davada, davacı ile davalı arasında 1994 yılında şifahi sözleşme yapıldığını, 2006 yılında yazılı sözleşme imzalandığını, davalının sözleşmeye uygun davrandığını, tecavüzün ref’i talebinin şartlarının oluşmadığını en son 2009 yılında basımı yapılan kitapların dava tarihinden önce tükendiğini, davalıya gönderilmiş bir ihtarname olmadığını, davacının telif ücretlerinin ödendiğini, aksi bir iddia varsa bunun alacak davası olarak ileri sürülebileceğini, davacının davalının kusurundan kaynaklanan herhangi bir manevi zararının olmadığını belirterek davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, yapılan yargılama, dosya kapsamı ve benimsenen bilirkişi raporuna göre, asıl davada davalı ....'ye husumet yöneltilmiş ise de, taraflar arasındaki "Contract" başlıklı 5 Eylül 2006 tarihli sözleşmenin diğer tarafının birleşen davadaki davalı ... Yayınları Yayın Dağıtım ve Pazarlama Ticaret A.Ş. olduğu, her iki şirket aynı gruba ait ve aralarında organik bağ bulunan şirketler olmakla birlikte dava konusu kitabın baskı ve dağıtımını yapan şirketin asıl davadaki şirket olmayıp birleşen davadaki şirket olduğu ve her ikisinin farklı tüzel kişiliklerinin bulunduğu, asıl davada davalının husumet itirazının yerinde olduğu, dava konusu “Su Üstüne Yazı Yazmak” adlı eserin sahibinin davacı olduğu, davalının taraflar arasındaki sözleşme kapsamını aşacak şekilde gerek sözleşme sona ermeden, gerekse sözleşme sona erdikten sonra baskı ve satış yaptığı dolayısıyla dava konusu izinsiz baskılar nedeniyle davacıya daha önce yapılan 2.465,30 TL tutarındaki ödeme mahsup edildikten sonra davacının davalıdan 17.671,00 TL telif alacağının bulunduğu, her ne kadar davacı 22/12/2015 tarihli ıslah dilekçesi ile maddi tazminat talebini 17.376,76 TL'ye yükseltmiş ise de, HMK 177/1 maddesi gereği tahkikat bitirildikten sonra ıslah yapılamayacağı, 8 Ekim 2015 ve 24 Kasım 2015 tarihli duruşmalarda, celse arasında inceleme yapılarak tahkikatın bitirilebileceği ve bir sonraki oturumun sözlü yargılama oturum günü olarak belirlenebileceği konusunda tarafların uyarıldığı, tahkikatın 10/12/2015 tarihinde bitirildiği, ıslah dilekçesinin ise 22/12/2015 tarihinde verildiğinden ıslah yapılmamış sayıldığı ve taleple bağlı kalındığı, davalının izinsiz baskılarının birer izinsiz umuma arz niteliğinde olduğu ayrıca davalının eyleminin Borçlar Hukuku anlamında haksız fiil oluşturduğu, davalının gerek FSEK 14. madde gereği gerekse genel hükümlere göre manevi tazminat talep edebileceği, davacının bir akademisyen, davalının ise yayıncılık sektöründe faaliyet gösteren bir şirket olduğu gözetilerek ve ihlalin süresi, boyutu, niteliği dikkate alınarak 10.000,00 TL manevi tazminatın uygun olduğu gerekçesiyle, asıl davanın husumet yönünden reddine, birleşen davanın taleple bağlı kalınarak ve kısmen kabulüne, “Su Üzerine Yazı Yazmak” adlı kitabın davalı tarafça sözleşme harici baskı ve satışı nedeniyle takdiren ve taleple bağlı kalınarak 1.000,00 TL maddi ve takdiren 10.000 TL manevi tazminatın davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin manevi tazminat talebinin reddine karar verilmiştir.

Karar taraf vekillerince temyiz edilmiştir.

1- Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre davacı vekilinin asıl davaya, davalı vekilinin ise birleşen dava yönelik tüm temyiz itirazları ile davacı vekilinin birleşen davaya yönelik aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

Karar taraf vekillerince temyiz edilmiştir.

1- Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre davacı vekilinin asıl davaya, davalı vekilinin ise birleşen dava yönelik tüm temyiz itirazları ile davacı vekilinin birleşen davaya yönelik aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2-Davacı yanca asıl bilirkişi raporuna yönelik ciddi itirazlarda bulunulmuş, bu nedenle alınan ek raporda özellikle stok farkları bakımından bilirkişilerce yapılan açıklamaların davacı yanın itirazını karşılamaktan uzak olmasına karşın raporun bu hali ile hükme esas alınması yerinde olmamıştır. Mahkemece, makul fire hususunda bilirkişiden ek rapor alınarak tazminat hesabının bu çerçevede yapılması gerekirken eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmamıştır.

3- Öte yandan, yapılan yargılama ile ilgili olarak tahkikatın bittiğine, sözlü yargılamaya geçildiğine dair celse arasında karar verilmesi 6100 sayılı HMK’nın 184. ve 186. maddelerine aykırı olup buna göre de davacının ıslah talebinin tahkikatın sona ermesinden sonra dile getirildiğinden bahisle reddedilmesi de doğru olmayıp hükmün bu nedenle de bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan nedenlerden dolayı davacı vekilinin asıl davaya yönelik bütün temyiz itirazlarının reddiyle asıl davaya ilişkin hükmün ONANMASINA, (1) numaralı bentte açıklanan nedenlerle birleşen dosya bakımından davalı vekilinin tüm temyiz itirazları ile davacı vekilinin sair temyiz itirazlarının reddine, (2) ve (3) numaralı bentte açıklanan nedenlerle birleşen dosya bakımından davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile birleşen davaya ilişkin hükmün BOZULMASINA, ödediği peşin temyiz harcının isteği halinde temyiz eden birleşen davada davalıya iadesine, istek halinde aşağıda yazılı 33,00 TL harcın temyiz eden asıl davaya yönelik- asıl davada davacıya iadesine,18/01/2022 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/36175, Karar No: 2014/30164, Tarih: 20.10.2014

**9. Hukuk Dairesi         2012/36175 E.  ,  2014/30164 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : ERZURUM İŞ MAHKEMESİ

TARİHİ : 04/10/2012

NUMARASI : 2011/189-2012/528

DAVA :Davacı, yıllık izin ücreti, fazla mesai ücreti, hafta tatili ücreti ile ulusal bayram ve genel tatil ücreti alacaklarının ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.

Yerel mahkeme, isteği kısmen hüküm altına almıştır.

Hüküm süresi içinde davacı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

A) Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, davalı işyerinde çalıştığı süre boyunca yıllık ücretli iznin eksik kullandırıldığını, fazla mesai yapmasına ve tatil günleri çalışmasına rağmen ücretlerinin ödenmediğini belirterek, fazla mesai, hafta, bayram ve genel tatil günleri çalışmaları karşılığı ücret alacaklarının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

B) Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili, davacıya tüm haklarının ödendiğini, alacağı bulunmadığını, davanın reddi gerektiğini savunmuştur.

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece yapılan yargılama sonunda, davacının kullanmadığı izinleri bulunduğu, izin ücreti alacağı bulunduğu, ancak fazla mesai ve tatil çalışmaları konusunda dinlettiği tanıkların dava açan tanıklar olduğu, yan delillerle desteklenmediği, tanıkların beyanlarının yeterli olmadığı, fazla mesai ve tatil ücretlerinin kanıtlanmadığı gerekçesi ile davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

D) Temyiz:

Karar davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

E) Gerekçe:

Fazla çalışma yaptığı, hafta tatilinde, ulusal bayram ve genel tatil günlerinde çalıştığını iddia eden işçi, bu iddiasını ispatla yükümlüdür. Fazla çalışma yapıldığının, hafta tatilinde, ulusal bayram ve genel tatillerde çalışıldığının ispatı konusunda işyeri kayıtları, özellikle işyerine giriş çıkışı gösteren belgeler, işyeri iç yazışmaları, yazılı delil niteliğindedir. Ancak, sözü edilen çalışmanın bu tür yazılı belgelerle ispatlanamaması durumunda, tarafların dinletmiş oldukları şahit beyanları ile sonuca gidilmesi gerekir. Bununla birlikte, işyerinde çalışma düzenini bilmeyen ve bilmesi mümkün olmayan şahitlerin anlatımlarına değer verilemez.

Somut olayda, mahkemece davacı işçinin, fazla çalışma yaptığı, hafta tatilinde, ulusal bayram ve genel tatil günlerinde çalıştığını ispat edemediği, davacı şahitlerinin beyanlarına ise, işverene karşı açtığı davaları bulunması sebebiyle itibar edilemeyeceği gerekçesine dayanılarak, anılan alacaklar hakkında dava reddedilmiş ise de, salt işverene karşı dava açmış olmaları sebebiyle davacı şahitlerinin beyanlarına itibar edilmemesi hatalıdır. Emsal Dairemiz incelemesinde geçen dosyada davalı işyerinde fazla mesai ve tatillerde çalışma yapıldığı anlaşışmıştır(Dairemizin 2011/33334 E, Aynı mahkemenin 2009/404 E). Keza Yargıtay 22. Hukuk Dairesi incelmesinden geçen dosyalar da ise “salt aynı konuda davaları bulunduğu için davacı tanıklarının beyanlarına itibar edilmemesinin doğru olmadığı, tanık beyanları dosya içeriğine göre değerlendirilerek bir sonuca varılması gerektiği, dava konusu

işyerinde haftanın kaç günü çalışıldığının açıklığa kavuşturulmadığı, öncelikle haftanın kaç günü çalışıldığı hususu açıklığa kavuşturulduktan sonra işin niteliği de dikkate alınarak tanık beyanları değerlendirmeye tabi tutulması, sonucuna göre dava konusu alacaklar belirlenmesi gerektiği” gerekçesi ile bozma kararları verilmiştir(22. HD. 2012/14884 ve 2012/15229 Esaslar).

Mahkemece anılan emsal dosyalar getirtilerek, işyerinde davacı açısında çalışma düzeni tanık anlatımları ile açıkça belirlenmeli, fazla mesai ve tatil çalışmaları karşılığı ücret varsa hesaplanmalı ve hüküm altına alınmalıdır. Eksik inceleme ile karar verilmesi hatalıdır.

F) Sonuç:

Temyiz olunan kararın, yukarıda yazılı sebepten dolayı BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine 20.10.2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/17657, Karar No: 2017/2699, Tarih: 04.04.2017

**14. Hukuk Dairesi         2016/17657 E.  ,  2017/2699 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Davacı vekili tarafından, davalı aleyhine 29.05.2014 gününde verilen dilekçe ile geçit hakkı talebi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın kabulüne dair verilen 18.11.2014 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

K A R A R

Dava, TMK'nın 747. maddesi gereğince geçit hakkı kurulması isteğine ilişkindir.

Davalı, davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, davanın kabulü ile 136 Ada 18 parsel sayılı taşınmaz lehine 130 Ada 13 parsel sayılı taşınmaz üzerinden geçit hakkı tesisine karar verilmiştir.

Hükmü, davalı vekili temyiz etmiştir.

Bu tür davalar ülkemizde arazi düzenlenmesinin sağlıklı bir yapıya kavuşmamış olması ve her taşınmazın yol ihtiyacına cevap verilmemesi nedeniyle zorunlu olarak açılmaktadır. Geçit hakkı verilmesiyle genel yola bağlantısı olmayan veya yolu bulunsa bile bu yol ile ihtiyacı karşılanamayan taşınmazın genel yolla kesintisiz bağlantısı sağlanır. Uygulama ve doktrinde genellikle bunlardan ilkine “mutlak geçit ihtiyacı” veya “geçit yoksunluğu”, ikincisine de “nispi geçit ihtiyacı” ya da “geçit yetersizliği” denilmektedir.

Açıklandığı üzere, geçit hakkı tanınmasıyla yola bağlantısı olmayan veya mevcut yolla ihtiyacı karşılanmayan taşınmazın genel yolla bağlantısı sağlanır. Burada davacının subjektif arzususun önemi yoktur.

Somut olaya gelince;

Davacı, 136 ada 18 parsel sayılı taşınmazın ana yola bağlantısının olmadığını davalıya ait 136 ada 13 parsel sayılı taşınmazda geçerek ana yola

ulaştığını davalının babası olan ... ile haricen anlaşarak 2 m2 eninde bir alanın yol olarak kullanmak suretiyle 5.000,00 TL'ye satın aldığını, belirterek 13 sayılı parsel taşınmazdan geçit kurulmasını istemiştir. Yukarıda açıklandığı üzere davacının mutlak veya nispi geçit ihtiyacı bulunması halinde, genel yola ulaşmak için geçit irtifakı kurulması talep edilebilir. Davacının malik olduğu 136 ada 18 parsel sayılı taşınmazın civardaki kadastro yollarını gösterir geniş paftasında 136 ada 19 ve 20 parsel sayılı taşınmazların arasında dava konusu 136 ada 18 parsel sayılı taşınmazın batısında yol olduğu anlaşılmaktadır. Davacının malik olduğu 136 ada 18 parsel sayılı taşınmazın yola cephesi bulunmakta olup, mutlak geçit ihtiyacı yoktur. Bu nedenle mahkemece davanın reddi gerekirken yazılı gerekçeyle gerekçe ile kabulüne karar verilmesi doğru görülmemiş, bu nedenle hükmün bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda yazılı nedenlerle; temyiz itirazlarının kabulüyle hükmün BOZULMASINA, peşin yatırılan harcın istek halinde yatıranlara iadesine, kararın tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 04.04.2017 birliği ile karar verildi.