muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2020/481, Karar No: 2022/487, Tarih: 07.04.2022

25. Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun “Adli yardım talebinin incelenmesi” başlıklı 337. maddesinin 1. fıkrasında mahkemenin adli yardım talebi hakkında duruşma yapmaksızın karar verebileceği, ancak talep hâlinde incelemenin duruşmalı olarak yapılacağı düzenlenmiştir. 2. fıkrada ise “Adli yardım talebinin reddine ilişkin kararlara karşı, tebliğinden itibaren bir hafta içinde kararı veren mahkemeye dilekçe vermek suretiyle itiraz edilebilir. Kararına itiraz edilen mahkeme, itirazı incelemesi için dosyayı o yerde adli yardım talebi yapılan hukuk mahkemesinin birden fazla dairesinin bulunması hâlinde, numara olarak kendisini izleyen daireye, son numaralı daire için birinci daireye, o yerde adli yardım talebi yapılan hukuk mahkemesinin tek dairesi bulunması hâlinde ise aynı işlere bakmakla görevli en yakın mahkemeye gönderir. İtiraz incelemesi neticesinde verilen karar kesindir. Adli yardım talebi reddedilirse, ödeme gücünde sonradan gerçekleşen ciddi bir azalmaya dayanılarak tekrar talepte bulunulabilir.” hükmü yer almaktadır.

26. Madde hükmünde açıkça belirtildiği üzere adli yardım talebinin reddine ilişkin karara karşı yapılan itiraz incelemesi sonucunda verilen karar kesindir. Adli yardım talebi reddedilen taraf ödeme gücünde sonradan gerçekleşen ciddi bir azalmaya dayanarak yeniden talepte bulunabilir.

27. Bu açıklamalar ışığında somut olaya bakıldığında; davacının, ilk derece mahkemesi sıfatıyla Yargıtay 12. Hukuk Dairesine sunduğu 05.12.2018 tarihli ve adli yardım talepli dava dilekçesiyle, Yunak İcra (Hukuk) Mahkemesince verilen kararın usul ve yasaya aykırı olması nedeniyle manevi zarara uğradığını ileri sürerek 7.000.000TL manevi tazminat isteminde bulunduğu, Özel Dairece; Yunak Tapu Müdürlüğünün 13.03.2019 tarihli yazısındaki tapu kayıtlarına istinaden davacının adli yardım talebinin reddine karar verildiği, adli yardım talebinin reddine ilişkin karara karşı yapılan itiraz incelemesi sonucunda Yargıtay 13. Hukuk Dairesince, Yunak Tapu Müdürlüğünün 13.03.2019 tarihli yazı cevabına eklenen davacıya ait tapu kayıt örnekleri ve tüm dosya içeriğine göre davacının adli yardımdan yararlanması için aranan yasal koşulların oluşmadığı gerekçesiyle itirazın reddine kesin olarak karar verildiği, bunun üzerine Yargıtay 12. Hukuk Dairesince ilk derece başvurma ve peşin nispi harçlar ile gider avansını yatırması için davacıya kesin süreli muhtıra gönderildiği, muhtıranın usulüne uygun olarak tebliğine rağmen davacının süresi içinde harç ve gider avansını yatırmaması üzerine Özel Dairece davanın usulden reddine karar verildiği, davacının verilen bu karara karşı adli yardım talepli olarak temyiz isteminde bulunduğu ancak temyiz dilekçesinde, yargılama giderlerini karşılayabilecek durumda olmadığını gösteren malî durumuna ilişkin yeni belgeler sunmadığı anlaşılmaktadır.

28. Davacı, Özel Dairenin adli yardım talebinin reddine ilişkin karara karşı Yargıtay 13. Hukuk Dairesi nezdinde itiraz ederken Yunak Tapu Müdürlüğünde adına kayıtlı taşınmazların vefat eden anne ve babasından kaldığını belirtmiş Akşehir Sulh Hukuk Mahkemesinin 05.05.2016 tarihli ve 2016/194 E., 2016/479 K. ile Akşehir Sulh Hukuk Mahkemesinin 09.05.2018 tarihli ve 2018/203 E., 2018/430 K. mirasın reddi kararlarını sunmuş ancak Özel Dairece HMK’nın 337/2. maddesi gereğince adli yardım talebinin reddine ilişkin verilen karar kesinleşmiştir. Kararın kesinleşmesinden sonra davacı tarafından kanun yoluna başvuru sırasında önceki aşamalardan farklı malî durumunu gösterir belge sunulmamıştır. Hâl böyle olunca Özel Dairece dava usulden reddedildiğinden kanun yoluna başvururken temyiz yoluna başvurma ve maktu temyiz karar harçları ile temyiz gider avansı yatırılması gerektiği, bunun ise yüklü bir miktar olmadığı, davacının kendisi ve ailesinin geçimini önemli ölçüde zor duruma düşürmeksizin, gereken temyiz giderlerini kısmen veya tamamen ödeme gücünden yoksun olmadığını ispatlayamadığı sonucuna varılmıştır.

29. O hâlde, davacının adli yardım talebi, HMK’nın 334/1. maddesinde belirtilen koşulları sağlamadığından adli yardım talebinin reddine karar vermek gerekmiştir.

30. Davacının sunduğu temyiz dilekçesinin süresinde temyiz defterine kaydedildiği ancak davacı tarafından temyiz yoluna başvurma ve maktu temyiz karar harçlarının yatırılmadığı anlaşıldığından, davacıya temyiz başvurma harcı ve maktu temyiz karar harcını ikmal etmesi için muhtıra çıkarılarak bir haftalık kesin süre verilmeli, kesin süre içinde harç yatırıldığı takdirde dosya temyiz incelemesi yapılmak üzere Hukuk Genel Kuruluna gönderilmeli, süresi içinde harç yatırılmadığı takdirde HMK’nın 366. maddesi yollamasıyla HMK’nın 344. maddesi gereğince davacının temyiz başvurusunun yapılmamış sayılmasına karar verilmelidir.

IV. SONUÇ:

Açıklanan nedenlerle;

1- (13-15) paragraflardaki gerekçelerle Yargıtay 12. Hukuk Dairesinin, davacının adli yardım talebinin reddine ilişkin 04.11.2019 tarihli ve 2019/3 E., 2019/8 K. sayılı ek kararı, davacı tarafın temyiz isteminden vazgeçilmiş sayılmasına ilişkin 25.11.2019 tarihli ve 2019/3 E., 2019/8 sayılı ek kararı ile davacının adli yardım talebinin reddi ile eksik harç ve masrafların tamamlanması için davacıya muhtıra gönderilmesine ilişkin 13.01.2020 tarihli ve 2019/3 E., 2019/8 K. sayılı ek kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

2- (16-29) paragraflardaki gerekçelerle davacının adli yardım talebinin REDDİNE,

3- Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 366. maddesi yollamasıyla HMK’nın 344. maddesi gereğince işlem yapılmak üzere dosyanın YARGITAY 12. HUKUK DAİRESİNE GERİ ÇEVRİLMESİNE, 07.04.2022 tarihinde oy birliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2020/10043, Karar No: 2020/10490, Tarih: 30.11.2020

**5. Hukuk Dairesi         2020/10043 E.  ,  2020/10490 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Kısıtlı hakkında vesayet hukukuna ilişkin olarak açılan davada ... Sulh Hukuk Mahkemesi ile ... 1. Asliye Hukuk Mahkemelerince ayrı ayrı görevsizlik kararı verilmesi nedeni ile dosyada son karar Bölge Adliye Mahkemelerinin faaliyete geçmesinden sonra verilmiş ise de dosya daha önce Yargıtay incelemesinden geçtiğinden yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü:

-KARAR-

Dava, kısıtlılığın kaldırılması talebine ilişkindir.

... Sulh Hukuk Mahkemesince, kısıtlanan ergin çocukların kural olarak vesayet altına alınmayıp velayet altında bırakılacağına ilişkin kanuni düzenlemenin sonucu olarak velayet altında bırakılan çocuk mallarına yönelik yapılacak işlemlerde velayete ilişkin hükümler uygulanacağı gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiştir.

... 1. Asliye Hukuk Mahkemesince ise, TMK’nun 405. maddesi gereğince kısıtlılık halinin kaldırılması görev ve yetkisinin vesayet makamı olan ... Sulh Hukuk Mahkemesine ait olduğu gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiştir.

Dosya kapsamından Kısıtlı ...’nin, ... Sulh Hukuk Mahkemesinin 19.12.2012 tarih ve 2012/471 Esas, 2012/986 Karar sayılı ilamı ile TMK'nın 405. maddesi gereğince kısıtlanmasına karar verildiği, kısıtlının 17/02/2020 tarihli dilekçesi ile kısıtlılık halinin kaldırılması talep ettiği, uyuşmazlığın vesayete ilişkin olduğu anlaşılmaktadır.

Aile Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yargılama Usullerine Dair 4787 Sayılı Yasa’nın 20.04.2004 günü yürürlüğe giren 14.04.2004 gün ve 5133 Sayılı Yasa ile değişik 4. maddesi ile “22.01.2001 tarihli ve 4721 Sayılı Türk Medeni Yasasının Üçüncü Kısım hariç olmak üzere İkinci Kitabı ile 03.12.2001 tarihli ve 4722 Sayılı Türk Medeni Yasasının Yürürlüğü ve Uygulama Şekli Hakkında Yasaya göre aile hukukundan doğan dava ve işler”in aile mahkemelerinde görüleceği, yine 5133 Sayılı Yasanın Geçici 2. Maddesi ile de “Bu Yasanın yürürlüğe girdiği tarihte aile mahkemelerinde görülmekte olan ve 4721 Sayılı Türk Medeni Yasasının İkinci Kitabının Üçüncü Kısmında yer alan konularla ilgili dava ve işler yetkili ve görevli mahkemesine devredilir.” hükümleri getirilmiştir.

Medeni Yasanın sözü edilen İkinci Kitabının Üçüncü Kısmında vesayet, kayyımlık ve yasal danışmanlıkla ilgili hükümler bulunmaktadır.

4721 Sayılı Türk Medeni Yasasının İkinci Kitabının Üçüncü Kısmında yeralan 397. maddesinin 2. fıkrası gereğince “vesayet makamı, sulh hukuk mahkemesi; denetim makamı, asliye hukuk mahkemesidir.” O halde, konusu Medeni Yasanın 2. Kitabının Üçüncü Kısmında yer alan davaya sulh hukuk mahkemesi bakmakla görevli olduğundan,uyuşmazlığın ... Sulh Hukuk Mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerekmektedir.

SONUÇ:Yukarıda açıklanan nedenlerle; 6100 sayılı HMK'nın 21 ve 22. maddeleri gereğince ... Sulh Hukuk Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE, 30/11/2020 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/3089, Karar No: 2011/14867, Tarih: 03.11.2011

**11. Hukuk Dairesi         2010/3089 E.  ,  2011/14867 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki davadan dolayı İstanbul 10. Sulh Hukuk Mahkemesi’nce verilen 10/11/2008 gün ve 2007/1016-2008/805 sayılı hükmün Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenilmekle dosyadaki kağıtlar okundu gereği konuşulup düşünüldü:

Dava açma da olduğu gibi, kanun yoluna başvurmada da, hukuki yarar (menfaat) bulunmalıdır. Yani, kanun yoluna başvuran tarafın, aleyhine kanun yoluna başvurduğu kararın kaldırılması veya değiştirilmesinde, korunmaya değer bir (hukuki) yararının bulunması gerekir.

Somut olayda, dava, Demir Sanayi Demir Çelik Sanayi A.Ş. tarafından açılmış olup, temyiz ise dava dışı İçdaş Çelik Enerji Tesane ve Ulaşım A.Ş. vekili tarafından yapılmıştır. Adı geçen bu şirket hakkında bir hüküm tesis edilmediğine ve davaya konu alacağın temlik edildiğinin de iddia ve ispat edilmediğine göre İçdaş Çelik Enerji Tesane ve Ulaşım A.Ş.'nin temyizde hukuki yararı yoktur. Bu itibarla, dava dışı İçdaş Çelik Enerji Tesane ve Ulaşım A.Ş.vekilinin temyiz isteminin HUMK'nun 427.madde hükmü uyarınca reddine karar vermek gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle, davacı vekilinin temyiz isteminin REDDİNE, aşağıda yazılı bakiye 02,80 TL temyiz ilam harcının temyiz edenden alınmasına, 03.11.2011 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2021/9214, Karar No: 2023/17811, Tarih: 03.05.2023

**4. Ceza Dairesi         2021/9214 E.  ,  2023/17811 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇLAR : Hakaret, görevi yaptırmamak için direnme, tehdit

Sanık hakkında kurulan hükümlerin; karar tarihi itibarıyla 6723 sayılı Kanun'un 33 üncü maddesiyle değişik 5320 sayılı Kanun'un 8 inci maddesi gereği yürürlükte bulunan 1412 sayılı Ceza Muhakemeleri Usulü Kanunu'nun (1412 sayılı Kanun) 305 inci maddesi gereği temyiz edilebilir olduğu, karar tarihinde yürürlükte bulunan 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun (5271 sayılı Kanun) 260 ıncı maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz edenin hükümleri temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, 1412 sayılı Kanun'un 310 uncu maddesi gereği temyiz isteğinin süresinde olduğu, aynı Kanun'un 317 nci maddesi gereği temyiz isteğinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle, gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

... Asliye Ceza Mahkemesinin, 30.11.2015 tarihli ve 2015/450 Esas, 2015/618 Karar Sayılı Kararı ile Sanık Hakkında;

1. Görevi yaptırmamak için direnme suçundan, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun (5237 sayılı Kanun) 265 inci maddesinin birinci fıkrası, 43 üncü maddesinin ikinci fıkrası ve 62 nci maddesi uyarınca 6 ay 7 gün hapis cezasıyla cezalandırılmasına,

2. Hakaret suçundan, 5237 sayılı Kanun'un 125 inci maddesinin üçüncü fıkrasının (a) bendi ve dördüncü fıkrası, 43 üncü maddesinin ikinci fıkrası ve 62 nci maddesi uyarınca 1 yıl 2 ay 17 gün hapis cezasıyla cezalandırılmasına,

3. Tehdit suçundan, 5237 sayılı Kanun'un 106 ncı maddesinin birinci fıkrası ve 62 nci maddesi uyarınca 5 ay hapis cezasıyla cezalandırılmasına,

4. 5237 Sayılı Kanun'un 53 ve 58 inci maddeleri uyarınca hak yoksunluklarına ve tekerrür hükümlerinin uygulanmasına, Karar verilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Sanığın temyiz isteği, hükümleri temyiz etme iradesinden ibarettir.

III. OLAY VE OLGULAR

3. Tehdit suçundan, 5237 sayılı Kanun'un 106 ncı maddesinin birinci fıkrası ve 62 nci maddesi uyarınca 5 ay hapis cezasıyla cezalandırılmasına,

4. 5237 Sayılı Kanun'un 53 ve 58 inci maddeleri uyarınca hak yoksunluklarına ve tekerrür hükümlerinin uygulanmasına, Karar verilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Sanığın temyiz isteği, hükümleri temyiz etme iradesinden ibarettir.

III. OLAY VE OLGULAR

1. ... Jandarma Komutanlığı'nda görevli kolluk personeli olan katılanların, suç tarihinde, sanığın kasten yaralama suçunu işlediğine yönelik yapılan ihbar üzerine olay yerine gittikleri, araştırma yapıp karakola döndükleri sırada yolda sanıkla karşılaştıkları ve ifadesinin alınması için sanığı karakola davet etmelerine rağmen sanığın davete uymadığı, kendisini araca bindirmek isteyen katılanlara direndiği, araca bindirme aşamasında katılan ...'ye "Sana bir kafa atarım burnunu kırarım." diyerek tehditte bulunduğu, katılanlara "Siz kimsiniz lan beni araca bindiriyorsunuz, bırakın lan beni." demek suretiyle hakaret ettiği, karakola gelindiğinde araçtan indiği esnada sanığın tekrar "Beni neden karakola getiriyorsunuz lan bunun hesabını vereceksiniz." şeklinde hakaret ve tehditte bulunduğu; karakolda ifade işlemleri yapıldığı sırada katılan ... 'ye hitaben "Şunun suratına bak hiç insan suratına benziyor mu ne oldu beni yakaladın da eline ne geçti lan" dediği, katılan ...'ye hitaben de "Senin de karakolu başına yıkarım sen kimsin de başına göre hareket ediyorsun." dediği; sanığın karakolun içinde eşinin kendisi ile görüşme talebini reddetmesi üzerine katılanlara yönelik "Siz münafıklık yapıyorsunuz, siz görüştürmüyorsunuz, karakolu da yakarım hepinizi de yakarım hepinizle tek tek hesaplaşacağım." demek suretiyle atılı suçları işlediği Mahkemece kabul olunmuştur.

2. Sanık savunmasında, atılı suçlamaları kabul etmemiştir.

3. Katılanların aşamalardaki anlatımları tutarlı ve birbiriyle uyumlu niteliktedir.

4. 24.06.2015 tarihli tutanak dava dosyasında mevcuttur.

5. Katılanlar hakkında düzenlenmiş olan adli muayene raporlarında, basit tıbbi müdahale ile giderilebilecek şekilde yaralandıkları belirtilmiştir.

6. Sanığa ait adli sicil kaydı ve güncel nüfus kayıt örneği dava dosyasında mevcuttur.

IV. GEREKÇE

Vicdani kanının oluştuğu duruşma sürecini yansıtan tutanaklar belgeler ve gerekçe içeriğine göre yapılan incelemede, sanığın, bozma sebepleri dışındaki temyiz sebepleri ile vesair nedenler yerinde görülmemiştir.

Ancak;

5. Katılanlar hakkında düzenlenmiş olan adli muayene raporlarında, basit tıbbi müdahale ile giderilebilecek şekilde yaralandıkları belirtilmiştir.

6. Sanığa ait adli sicil kaydı ve güncel nüfus kayıt örneği dava dosyasında mevcuttur.

IV. GEREKÇE

Vicdani kanının oluştuğu duruşma sürecini yansıtan tutanaklar belgeler ve gerekçe içeriğine göre yapılan incelemede, sanığın, bozma sebepleri dışındaki temyiz sebepleri ile vesair nedenler yerinde görülmemiştir.

Ancak;

1. Hakaret fiillerinin cezalandırılmasıyla korunan hukuki değer, kişilerin onur, şeref ve saygınlığı olup, bu suçun oluşabilmesi için, davranışın kişiyi küçük düşürmeye matuf olarak gerçekleşmesi gerekmektedir. Bir hareketin tahkir edici olup olmadığı bazı durumlarda nispi olup, zamana, yere ve duruma göre değişebilmektedir. Kişilere yönelik her türlü ağır eleştiri veya rahatsız edici sözlerin hakaret suçu bağlamında değerlendirilmemesi, sözlerin açıkça, onur, şeref ve saygınlığı rencide edebilecek nitelikte somut bir fiil veya olgu isnadını veya sövme fiilini oluşturması gerekmektedir. Somut olay kapsamında, sanık tarafından söylenen ve Mahkemece, hakaret olarak nitelendirilen ifadelerin, muhatapların onur, şeref ve saygınlığını rencide edici boyutta olmayıp, nezaket dışı davranış ve kaba hitap tarzı niteliğinde sözler olduğu ve hakaret suçunun unsurlarının oluşmadığı gözetilmeden, sanık hakkında mahkûmiyet hükmü kurulması,

2. Sanığın katılanlara söylediği tehdit ifadelerinin, olay bütünlüğü ve söylendiği bağlam içersinde değerlendirilmesinde, kül halinde görevi yaptırmamak için direnme suçunun unsuru olan tehdit niteliğinde olduğu ve sanığın tehdit ve dosya kapsamına göre sabit olduğu anlaşılan cebir eylemlerinin kül halinde yalnızca görevi yaptırmamak için direnme suçunu oluşturduğu gözetilmeden, ayrıca tehdit suçundan hükümlülüğüne karar verilmesi,

3. Sanık hakkında 5237 sayılı Kanun'un 58 inci maddesi uyarınca mükerrirlere özgü infaz rejiminin uygulanmasına karar verilirken tekerrüre esas alınan ilamın denetime olanak verecek şekilde kararda gösterilmemesi,

4. Kabule göre de;

Sanığın tehdit suçunu birden fazla katılana karşı gerçekleştirdiğinin kabul edilmesi karşısında, sanık hakkında hükmolunan cezada 5237 sayılı Kanun'un 43 üncü maddesinin ikinci fıkrası uyarınca artırım yapılmaması,

Hukuka aykırı bulunmuştur.

V. KARAR

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenlerle, Mahkemenin kararına yönelik sanığın temyiz isteği yerinde görüldüğünden, HÜKÜMLERİN, 1412 sayılı Kanun’un 321 inci maddesi gereği, Tebliğname’ye aykırı olarak, oy birliğiyle BOZULMASINA, yeniden hüküm kurulurken, aynı Kanun'un 326 ncı maddesinin son fıkrasının gözetilmesine,

Dava dosyasının, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,

03.05.2023 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/4774, Karar No: 2015/4066, Tarih: 14.04.2015

**14. Hukuk Dairesi         2015/4774 E.  ,  2015/4066 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi

Davacı vekili tarafından, davalılar aleyhine 06.03.2013 gününde verilen dilekçe ile geçit hakkı kurulması istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın reddine dair verilen 27.03.2014 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

K A R A R

Dava, Türk Medeni Kanununun 747. maddesi gereğince geçit hakkı kurulması isteğine ilişkindir.

Davalılar, davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiştir.

Karar Dairemizin 23.11.2012 tarihli, 2012/12000 Esas, 2012/13581 Karar sayılı ilamı ile bozma nedenleri açıklanarak eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm kurulmasının doğru olmadığı gerekçesiyle bozulmuştur.

Mahkemece, bozma ilamına uyularak yargılamaya devam olunmuş; dava konusu taşınmaz başında keşif yapılmış, bilirkişilerce davacının taşınmazı lehine geçit hakkı kurulabilecek seçenekleri gösteren alternatifli rapor düzenlenmiş, ...nden genel yola bağlantı yapılmasının ilgili mevzuat ve can güvenliği açısından tehlike oluşturup oluşturmadığı sorulmuştur.

Mahkemece, dava konusu taşınmazın ve davalı taşınmazların bulunduğu yerde imar uygulamalarının devam ettiği ve imar uygulamaları sonucunda da bu bölgede yeni imar yolları ile davacının taşınmazı için yeni alternatifler oluşabileceği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Hükmü, davacı vekili temyiz etmiştir.

Bu tür davalar ülkemizde arazi düzenlenmesinin sağlıklı bir yapıya kavuşmamış olması ve her taşınmazın yol ihtiyacına cevap verilmemesi nedeniyle zorunlu olarak açılmaktadır. Geçit hakkı verilmesiyle genel yola bağlantısı olmayan veya yolu bulunsa bile bu yol ile ihtiyacı karşılanamayan taşınmazın genel yolla kesintisiz bağlantısı sağlanır. Uygulama ve doktrinde genellikle bunlardan ilkine “mutlak geçit ihtiyacı” veya “geçit yoksunluğu”, ikincisine de “nispi geçit ihtiyacı” ya da “geçit yetersizliği” denilmektedir.

Somut olayda, dosya kapsamına göre davacının taşınmazının konumu itibariyle mutlak geçit ihtiyacı olduğu anlaşılmaktadır. 29.04.1968 tarihli ve 1966/22-1968/8 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararında da belirtildiği üzere henüz açılmamış imar yollarının varlığı geçit ihtiyacını ortadan kaldırmaz. İmar planı henüz uygulanmayan veya uygulaması tamamlanmayan yerlerde mutlak geçit ihtiyacı söz konusu olabilir.

Bu durumda mahkemece, öncelikle dava konusu taşınmaz başında yeniden keşif yapılarak imar yollarının fiilen açılıp açılmadığı kesin olarak belirlenmelidir. Açılmamış olduğu takdirde davacının taşınmazından genel yola ulaşım sağlayacak alternatiflerin araştırılması ve davacının taşınmazının geçit ihtiyacının karşılanması gerekirken yazılı gerekçe ile davanın reddine karar verilmesi doğru görülmemiş, hükmün bu nedenle bozulması gerekmiştir.

Bu durumda mahkemece, öncelikle dava konusu taşınmaz başında yeniden keşif yapılarak imar yollarının fiilen açılıp açılmadığı kesin olarak belirlenmelidir. Açılmamış olduğu takdirde davacının taşınmazından genel yola ulaşım sağlayacak alternatiflerin araştırılması ve davacının taşınmazının geçit ihtiyacının karşılanması gerekirken yazılı gerekçe ile davanın reddine karar verilmesi doğru görülmemiş, hükmün bu nedenle bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, peşin yatırılan harcın istek halinde davacılara iadesine, 14.04.2015 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2019/187, Karar No: 2019/4912, Tarih: 23.10.2019

**19. Hukuk Dairesi         2019/187 E.  ,  2019/4912 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi

Taraflar arasındaki asıl itirazın iptali ve birleşen alacak davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı asıl ve birleşen davaların kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde taraf vekillerince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği görüşülüp düşünüldü.

- KARAR -

Asıl dava davacı şirket vekili, taraflar arasında ticari ilişki olduğunu, bu ticari ilişkinin 2014 yılı şubat ayında sona erdiğini, ancak davalının bu ticari ilişkiden kaynaklı borcunu ödemediğini, davacı tarafından 4 adet faturadan kaynaklı ... 10. İcra Müdürlüğü’nün 2014/3842 esas sayılı dosyası ile davalı aleyhine toplam 19.537,81 TL tutarlı icra takibi başlatıldığını, davalının kötü niyetli olarak borca ve takibe itiraz ettiğini iddia ederek davalının icra takibine yaptığı haksız ve mesnetsiz itirazın iptaline ve takibin devamına karar verilmesini, %20’ den az olmamak üzere davalı şirket aleyhine icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.

Asıl davada davalı ... vekili, davalının yaklaşık 12 senedir davacı şirketin ana bayisi olarak ... ili ve çevresinde faaliyet gösterdiğini, bu uzun bayilik sürecinde davalının çok ciddi bir müşteri portföyü elde ettiğini, ecza depolarına merkezde davacı şirketin yapmış olduğu mal fazlası kampanyalı satışlarından doğan ecza deposunun kendilerine kesmiş olduğu fatura ve iskonto faturalarının bulunduğunu, bu nedenle ... ... Ecza Deposunun davalıya kesmiş olduğu mal fazlası faturalar ile yıllık ciro prim faturalarının davacı şirket tarafından kabul edilmediğini, davacı şirket müdürünün değişmesi ve bayilik sözleşmesinin davacı tarafından haksız bir surette ve tek taraflı olarak feshedilmesi üzerine davalının senelerden beri uygulanan ticari teamüller uyarınca faturaları düzenleyerek davacı şirkete gönderdiğini, ancak davacının gönderilen iade faturalarını almaktan imtina ettiğini savunarak davanın reddine, davacı aleyhine %40’ dan aşağı olmamak üzere tazminata karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Birleşen davada davacı ... vekili, ... 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2014/663 esas sayılı dosyasında alınan bilirkişi raporu ile müvekkilinin davalı taraftan 8.478,00 TL alacaklı olduğunun sabit olduğunu, yargılamanın ... 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2014/663 esas sayılı dosyasında yapıldığı gerekçesiyle davanın kabulü ile 8.478,00 TL alacaklarının yasal faizi ile davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Birleşen davada davalı şirket vekili, davalı şirket hesaplarında yer alan tüm faturaların, davacı ... kayıtlarında da bulunduğunu, ... tarafından açılan ve birleştirme kararı verilen bu davanın sadece ana davayı uzatmak amaçlı açıldığını, davacı ... tarafından 03.03.2014 tarihinde düzenlenmiş hiçbir faturanın davalıya gönderilmediğini, tebliğ edilmeyen ve mesnedi bulunmayan faturayı kabul etmediklerini savunarak davanın reddini talep etmiştir.