muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2009/4337, Karar No: 2010/1375, Tarih: 16.02.2010

Yerel mahkemece açıklanan olgular gözetilerek istemin tümden reddine karar verilmesi gerekirken, dosya içeriğine uymayan gerekçeyle davalının manevi tazminat ile sorumlu tutulmuş olması usul ve yasaya uygun düşmediğinden kararın bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Temyiz olunan kararın yukarıda gösterilen nedenlerle davalı yararına BOZULMASINA; bozma nedenine göre öteki temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik yer olmadığına ve temyiz eden davalıdan peşin alınan harcın istek halinde geri verilmesine 16/02/2010 gününde oybirliğiyle karar verildi.

Bu doküman 5070 Sayılı Yasa hükümlerine göre elektronik olarak imzalanmıştır.
Yargıtay — Esas No: 2010/1611, Karar No: 2010/8711, Tarih: 13.05.2010

**5. Hukuk Dairesi         2010/1611 E.  ,  2010/8711 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılarak enerji nakil hattı geçirilen taşınmazın, irtifak hakkı karşılığının tahsili davasından dolayı yapılan yargılama sonunda: Davanın kabulüne dair verilen yukarıda gün ve sayıları yazılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi davalı idare vekili yönünden verilen dilekçe ile istenilmiş olmakla, dosyadaki belgeler okunup iş anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

- K A R A R –

Dava, kamulaştırmasız el atılarak enerji nakil hattı geçirilen taşınmazın, irtifak hakkı karşılığının tahsili istemine ilişkindir.

Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davalı idare vekilince temyiz edilmiştir.

Davaya konu teşkil eden arazi niteliğindeki taşınmaza gelir metoduna göre; üzerinde bulunan yapılara resmi birim fiyatları esas alınıp, yıpranma payı da düşülerek değer biçilmesi yöntem olarak doğrudur. Ancak;

Yapılara dava tarihine göre değer biçildiğinden yıpranma paylarının da dava tarihindeki yaşı nazara alınarak % 40 olarak hesaplanması gerekirken enerji nakil hattının geçtiği tarihe göre % 8 kabulü ile fazlaya hükmedilmesi,

Doğru görülmemiştir.

Davalı idare vekilinin temyiz itirazları yerinde olduğundan hükmün açıklanan nedenlerle H.U.M.K.nun 428. maddesi gereğince BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istenildiğinde iadesine ve temyize başvurma harcının Hazineye irad kaydedilmesine, 13.05.2010 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/17654, Karar No: 2013/25955, Tarih: 27.12.2013

**10. Hukuk Dairesi         2013/17654 E.  ,  2013/25955 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :İş Mahkemesi

No : 2013/45-2013/10

Dava, davadışı hastanın tedavisinde kullanılan tıbbi cihaz bedelinin tahsili istemine ilişkindir.

Mahkemece, bozma üzerine, davanın kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün, davalı Kurum Avukatı tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

1-Davacı, hak sahibi sayılarak davadışı sigortalının babasının tedavisinde kullanılan tıbbi cihazı hastaya verdiklerini; davalı Kurum’un, tedavinin yapıldığı tarih itibarıyla sağlık sigortasına müstehak olmadığı gerekçesi ile ödeme yapmadığını belirterek, hastanın tedavisinde kullanılan tıbbi cihaz bedelinin fatura tarihinden hesaplanacak ticari faizle tahsiline karar verilmesini istemiş; Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiştir.

Sigortalının hastalanan babasının, resmi sağlık sunucusunda 31.10.2007 – 08.11.2007 tarihleri arasında yatarak tedavisinde kullanılan tıbbi malzemenin 05.11.2007 tarihli fatura ile davacıdan temin edildiği; ödemeye ilişkin olarak 10.12.2007 tarihinde Kurum’a yapılan başvurunun, tedavi tarihinde hastanın sağlık yardımına müstehak olmadığı gerekçesiyle reddedildiği belirtilmiştir.

Uyuşmazlık konusu dönemde yürürlükte bulunup, somut olayda uygulanması gereken 506 sayılı Kanunun 42 nci maddesinde, hastalığın anlaşıldığı tarihten önceki bir yıl içinde en az 120 gün hastalık sigortası ödenmiş olması koşuluyla, sigortalının geçindirmekle yükümlü bulunduğu ana ve babasının, hastalıkları halinde, kanunun 33 üncü maddesinde belirtilen sağlık yardımlarından her hastalık olayı için 34 üncü maddede yazılı süreleri aşmamak üzere yararlanacağı belirtilmiştir.

Mahkemece, sigortalının şahsi sigorta dosyası Kurum’dan getirtilip, ayrıca, sigortalının, babasının geçimini sağlama yükümlülüğü araştırılarak, davadışı hastanın, tedavinin yapıldığı tarihte, oğlu olan sigortalı üzerinden veya varsa başkaca bir nedenle sağlık yardımlarına müstehaklığı belinlenmeli; müstehak olmadığının anlaşılması durumunda davanın reddine karar verilmelidir.

2- Tedavisi davaya konu olan hastanın, tedavinin yapıldığı tarih itibarıyla sağlık yardımlarına müstehak olduğunun anlaşılması durumunda ise; öncelikle, tedavide kullanılan tıbbi cihazın ödeme kapsamında olup-olmadığı hususu ile, ödenebilecek miktar Kurum’dan sorulmalıdır. Kurum tarafından cihazın sağlık yardımı kapsamında olduğunun belirtilmesi ve bildirilecek bedele davacının itirazının bulunmaması durumunda, fatura miktarı aşılmaksızın Kurum’un bildirdiği bedelin tahsiline karar verilmeli; tıbbi cihazın Kurum tarafından ödeme kapsamında olmadığının bildirilmesi durumunda, alanında uzman bilirkişiden tıbbi gerekliliğe ilişkin rapor alınmalıdır.

Bedeli dava konusu edilen cihazın, davalı Kurum yönünden bağlayıcı fiyat tarifesinin bulunup bulunmadığı araştırılarak, böylesi bir fiyatın bulunmadığı sonucuna varıldığı takdirde; davalı Kurum ile protokollü firmaların protokolü dâhilinde olmayan veya Kurumla protokolü olmayan firmalardan temin edilen cihazların Kurum tarafından karşılanabilecek değerinin tespiti konusundaki yöntem gereğince, Sağlık Bakanlığının konuya ilişkin görüşü de alınmak suretiyle rayiç belirlenmesi gereği gözetilmeksizin, fatura değeri esas alınarak eksik incelemeyle sonuca varılması, isabetsiz bulunmuştur.

3- Kabule göre de; Kurum’un temerrüde düşürüldüğü tarihten başlayarak yasal faizle tahsile karar verilmesi gerekirken, fatura tarihinden itibaren ticari faizle tahsile karar verilmiş olması, isabetsiz bulunmuştur.

Mahkemenin yukarıda açıklanan maddi ve hukuki esaslar doğrultusunda araştırma yaparak elde edilecek sonuca göre karar vermesi gerekirken, eksik inceleme sonucu yazılı şekilde hüküm kurması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O hâlde, davalı Kurum vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ : Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 27.12.2013 gününde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/18070, Karar No: 2014/19600, Tarih: 19.11.2014

**11. Ceza Dairesi         2014/18070 E.  ,  2014/19600 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Resmi belgede sahtecilik

HÜKÜM : Mahkumiyet

01.10.1998 tarih 33138 yevmiye numarasıyla sanık tarafından müdafii olarak atanan Av. ...'in yüzüne karşı verilen 22.12.2006 tarihli hükmü, 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK'nun 310. maddesinde öngörülen bir haftalık yasal süre geçtikten sonra 03.08.2012 tarih 09922 yevmiye numarası ile müdafii olarak atanan Av. ... 'ın 14.12.2012 havale tarihli dilekçe ile eski hale getirme talebiyle birlikte temyiz talebinde bulunduğu; gerekçeli karar yüzüne tefhim edilen müdafiinin, görevden azledildiğine veya çekildiğine ilişkin dosya içinde herhangi bir bilgi ya da belge bulunmadığı da dikkate alındığında, eski hale getirme talebi ile yasal süresi geçtikten sonra vaki temyiz isteminin aynı Yasanın 317. maddesi uyarınca REDDİNE, 19.11.2014 günü oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2020/19275, Karar No: 2023/1296, Tarih: 14.03.2023

**8. Ceza Dairesi         2020/19275 E.  ,  2023/1296 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SAYISI : 2015/367 E., 2016/441 K.

SUÇ : İftira

HÜKÜM : Mahkûmiyet

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Bozma

Sanık hakkında kurulan hükmün; karar tarihi itibarıyla 6723 sayılı Kanun’un 33 üncü maddesiyle değişik 5320 sayılı Kanun’un 8 ... maddesi gereği yürürlükte bulunan 1412 sayılı Ceza Muhakemeleri Usulü Kanunu’nun (1412 sayılı Kanun) 305 ... maddesi gereği temyiz edilebilir olduğu, karar tarihinde yürürlükte bulunan 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 260 ıncı maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz edenlerin hükmü temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, 1412 sayılı Kanun’un 310 uncu maddesi gereği temyiz isteğinin süresinde olduğu, aynı Kanun’un 317 nci maddesi gereği temyiz isteğinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

1. ... Cumhuriyet Başsavcılığının 30.09.2015 tarihli iddianamesi ile sanık hakkında iftira suçundan 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun (5237 sayılı Kanun) 267 nci maddesinin birinci fıkrası uyarınca cezalandırılması istemi ile kamu davası açılmıştır.

2. ... Asliye Ceza Mahkemesinin, 16.05.2016 tarihli kararı ile sanık hakkında iftira suçundan 5237 sayılı Kanun’un 267 nci maddesinin birinci fıkrası, 267 nci maddesinin üçüncü fıkrası, 62 nci maddesi, 58 ... maddesi, 53 üncü maddesi uyarınca 15 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına, mükerrirlere özgü infaz rejimine ve hak yoksunluklarına karar verilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Sanık müdafiinin temyiz isteği; eksik araştırma ile karar verildiğine, sanıkta suç kastı bulunmadığına, sanığın şüphesini dile getirerek vatandaşlık ödevini yerine getirdiğine, duyumlarını aktardığına, iftira suçunun oluşmadığına, re'sen dikkate alınacak sebeplerle usul ve yasaya aykırı kararın bozulması gerektiğine ilişkindir.

III. OLAY VE OLGULAR

1. Dava konusu olay, sanığın, katılan hakkında tarihi ... kaçakçılığı yaptığı, tarihi ... çıkabilecek tarlaları satın aldığı ve aracında ruhsatsız tabanca taşıdığı yönünde Çanakkale Emniyet Müdürlüğü' ne ihbarda bulunarak asılsız suç isnadıyla iftira suçunu işlediği iddiasına ilişkindir.

2. Sanığın ihbarı üzerine yapılan araştırmalarda Kaçakçılık ve Organize Suçlarla Mücadele Şube Müdürlüğünün 13.01.2014 tarihli raporunda; ... Bolvan hakkında yapılan çalışmalarda ihbar konuları ile ilgili herhangi bir bağlantısının bulunmadığının tespit edildiği belirtilmiştir.

3. Sanığın ihbarı üzerine katılan hakkında başlatılan soruşturmada ... Cumhuriyet Başsavcılığının 05.02.2014 tarihli kararı ile kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verilmiştir.

IV. GEREKÇE

1. Sanığın isnadı nedeniyle mağdur hakkında herhangi bir koruma tedbiri uygulanmamasına karşın, sanığın cezasının 5237 sayılı Kanun'un 267 nci maddesinin üçüncü fıkrası gereğince ½ oranında artırılması suretiyle fazla ceza tayini,

3. Sanığın ihbarı üzerine katılan hakkında başlatılan soruşturmada ... Cumhuriyet Başsavcılığının 05.02.2014 tarihli kararı ile kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verilmiştir.

IV. GEREKÇE

1. Sanığın isnadı nedeniyle mağdur hakkında herhangi bir koruma tedbiri uygulanmamasına karşın, sanığın cezasının 5237 sayılı Kanun'un 267 nci maddesinin üçüncü fıkrası gereğince ½ oranında artırılması suretiyle fazla ceza tayini,

2. Sanığa 5271 sayılı Kanun' un 226 ıncı maddesi uyarınca ek savunma hakkı verilmeden, iddianamede gösterilmeyen 5237 sayılı Kanun' un 267 nci maddesinin üçüncü fıkrasının uygulanması suretiyle savunma hakkının kısıtlanması,

3. Sanık hakkında 5237 sayılı Kanun' un 267 nci maddesinin üçüncü fıkrası uygulanırken cezadan artırım yapılmasına rağmen gerekçe bölümünde cezada indirim yapıldığının belirtilmesi suretiyle çelişkiye neden olunması,

4. Sanık hakkında hüküm kurulurken, 5237 sayılı Kanun' un 62 nci maddesi gereğince 1/6 oranında indirim yapıldığı sırada, hesap hatası sonucu sonuç cezanın "1 yıl 3 ay" yerine "15 ay" olarak belirlenmesi suretiyle eksik ceza tayini,

5. Tekerrüre esas adli sicil kaydı bulunmayan sanık hakkında 5237 sayılı Kanun' un 58 ... maddesindeki tekerrür hükümlerinin uygulanamayacağının gözetilmemesi,

6. Gerekçeli karar başlığında suç tarihinin ihbar tarihi olan "24.11.2013" yerine, "10.03.2014" olarak gösterilmesi nedenleriyle sanık hakkında kurulan hüküm hukuka aykırı bulunmuştur.

V. KARAR

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenlerle ... Asliye Ceza Mahkemesinin, 16.05.2016 tarihli ve 2015/367 Esas 2016/441 Karar sayılı kararında sanık müdafiin temyiz isteği yerinde görüldüğünden hükmün, 1412 sayılı Kanun’un 321 ... maddesi gereği, Tebliğnameye uygun olarak, oy birliğiyle BOZULMASINA,

Dava dosyasının, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 14.03.2023 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2019/1007, Karar No: 2020/1165, Tarih: 25.02.2020

**(Kapatılan)21. Hukuk Dairesi         2019/1007 E.  ,  2020/1165 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk (İş) Mahkemesi

TÜRK MİLLETİ ADINA

Davacılar murisinin, iş kazası sonucu ölümünden doğan maddi ve manevi tazminatın ödetilmesi davasının yapılan yargılaması sonunda; ilamda yazılı nedenlerle 659.176,28TL maddi ve manevi tazminatın yasal faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacılara verilmesine ilişkin hükmün süresi içinde temyizen incelenmesi davalılardan Ermenek Cenne Linyit Kömür İşl. Ltd.Şti.vekilince istenilmesi ve de duruşma talep edilmesi üzerine dosya incelenerek işin duruşmaya tabi olduğu anlaşılmış ve duruşma için 25/02/2020 Salı günü tayin edilerek taraflara çağrı kağıdı gönderilmişti. Duruşma günü davalılardan Ermenek Cenne Linyit Kömür İşl. Ltd.Şti. vekili Avukat ... ile davacılar vekili Avukat ... geldiler. Diğer davalı adına kimse gelmedi. Duruşmaya başlanarak hazır bulunan Avukatların sözlü açıklamaları dinlendikten sonra duruşmaya son verilerek aynı gün düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okundu, işin gereği konuşulup düşünüldü ve aşağıdaki karar verildi.

K A R A R

Dava, sigortalının iş kazası sonucunda vefatı nedeniyle yakınlarının maddi ve manevi zararlarının giderilmesi istemine ilişkindir.

Mahkemece, davacı kardeşler lehine 40.000,00’er TL manevi tazminat ödenmesine, diğer taleplerin kabulüne karar verilmiştir.

Dosya kapsamından ruhsat sahibi davalı Ermenek Cenne Linyit Kömür İşletmesi Limited Şirketi tarafından, olayın gerçekleştiği linyit kömürü maden ocağının bulunduğu ruhsat sahasında önce 2009 yılında 3 yıl süreyle, süre sonunda da 2012 yılında 10 yıl süreyle geçerli olmak ve çalışılacak alanın koordinatları belirtilmek suretiyle kömür çıkarma işinin rödövans sözleşmesi olarak adlandırılmış sözleşmeler ile davalı ... ...Madencilik Enerji Nakliyat İnşaat Sanayi Ticaret Limited Şirketi’ne verildiği, anılan ruhsat sahası içinde davalı ... ...Şirketi dışında üç ayrı şirketin daha kömür çıkarma işi yaptığı, bu ruhsat sahasında iş yapan toplam dört şirketle ilgili olmak üzere davalı Ermenek Cenne şirketinin kaza tarihi itibariyle yetkilisi durumunda olan ... ceza soruşturması sırasında cumhuriyet savcısı huzurunda alınan ifadesinde yetkilisi olduğu şirketin paysahiplerinden madencilikle uğraşmak istemeyenlerin sadece hisseleri oranında hasılat kirası aldıklarını, ruhsatın bölünmesi mümkün olmadığı ve yeni firmalarca o alanda ruhsat alınması yasal olarak imkansız olduğundan davalı Ermenek Cenne şirketinin işletmeci dört büyük ailesinin Cenne sahasını dört parça halinde bölüşerek kurmuş oldukları şirketler üzerinden rödövansçı olarak madencilik faaliyetlerini yürüttüklerini beyan ettiği, davalı ... ...şirketine bahsedilen sözleşmelerle verilen çalışma sahası içinde daha önceden 1994-1997 yılları arasında dava dışı ... Madencilik tarafından kullanılmış ancak sonradan kapatılmış başka bir maden ocağı daha bulunduğu, terkedilmiş Numune Ocağın çalışma sahası üzerinde faaliyette bulunulduğunun bilinmesine rağmen, yeni çalışma alanlarını gösterir harita ile eski ocağa ait imalat haritası temin edilip bu iki harita çakıştırılarak, çakıştırılan haritaya göre faaliyet alanlarının belirlendiği imalat haritası hazırlanmadan, kontrol sondajı yapılmayarak çalışma yapılacak bölgenin niteliği, durumu belirlenmeden maden çıkarma faaliyetine devam edildiği, kömürün gevşek geldiği, çalışma alanı olan 3. başyukarı bölgesinde su sızıntısı olduğu işçiler tarafından dile getirildiği halde aynı koşullarda çalışmaya devam edildiği, olay tarihinde davalı ... ..

. başyukarı bölgesinde su sızıntısı olduğu işçiler tarafından dile getirildiği halde aynı koşullarda çalışmaya devam edildiği, olay tarihinde davalı ... ... şirketi tarafından açıklanan şekilde sürdürülen madencilik faaliyeti sırasında terkedilmiş Numune Ocağı içindeki topuğa tehlikeli biçimde 30 metre paralel olacak şekilde ve 9 metre yaklaşılarak çalışma yapılması sonucu topuğun zayıfladığı, havuz görevi gören eski imalatta yıllar içerisinde su biriktiği, hidrostatik basınç eşik değerini aşan suyun zayıflayan topuktan ocak içerisine aniden boşalması şeklinde meydana gelen iş kazasında 18 işçinin vefat ettiği, mahkemece kusur oranları ve aidiyetlerinin tespiti için kusur raporu alındığı, raporda kazanın meydana gelişinde kazalıların bir kusurları olmadığı yönünde görüş bildirildiği, kusur taksimatının davalı şirketler ile bunların kaza tarihindeki yöneticileri ve Maden İşleri Genel Müdürlüğü arasında yapıldığı, kazalılara kusur verilmediğini dikkat alan mahkemenin kusur raporunda belirlenen oranlara itibar etmediği, sorumlular arasındaki kusur dağılımının kendi aralarında ileride açılabilecek rücu davasında yeniden tartışılabileceğini takdir ederek karar verildiği, aynı olaya ilişkin olarak yürütülen ceza yargılamasında davalı şirketlerin yetkililerinin de aralarında bulunduğu bir kısım gerçek kişilerin yargılandıkları, davalı Ermenek Cenne Linyit Kömür İşletmesi Ltd. Şti. yetkilisi ..., davalı ... ...Madencilik Enerji Nakliyat İnşaat Sanayi Ticaret Limited Şirketi yetkilisi Saffet Uyar ve diğer bir kısım gerçek kişiler yönünden mahkumiyet kararları verildiği, diğer bir kısım gerçek kişilerin ise beraatlerine karar verildiği, davalı şirketlerinin yetkilileri yönünden verilen mahkumiyet kararlarının Yargıtay 12. Ceza Dairesi’nin 20/06/2018 tarih, 2018/4573 Esas ve 2018/6919 Karar sayılı ilamı ile kesinleştiği, anılan Yargıtay 12. Ceza Dairesi kararında da açıklandığı gibi Cenne Şirketi tarafından „Taşeronların Dikkati’ne“ başlıklı 10/02/2011 tarihli „Maden Dairesi tutanağının 6 aya yaklaşması sebebiyle tutanakta belirtilen eksikliklerin giderilip giderilmediğinin acil olarak bildirilmesi gerekmektedir“ şeklindeki, 10/03/2011 tarihli „Taşeronların Dikkatine“ başlıklı „şirketlerin derhal oksijen veya karbonmonoksit maske teçhizatlarının tamamlanması“ şeklindeki, 22/01/2011 tarihli „Taşeronların Dikkatine“ başlıklı „Daha önce bu konu hakkında sizlere bilgi verilmişti ancak halen istenilen durum oluşmamıştır. Her vardiyaya en kısa zamanda bir adet mühendis konularak tarafımıza bildirmeniz gerekmektedir. Aksi halde uygulamaya uymayan ocaklara cezai müeyyide uygulanacaktır“ şeklindeki içerikli yazılar ile rödövans olarak adlandırılan sözleşmenin diğer tarafı olan şirketlere uyarılarda bulunulduğu, 14/10/2014 tarihinde ruhsat sahibi Cenne Şirketi Ortaklar Kurulu’nda alınan karar ile şirketlerin çıkarttıkları kömürleri tek elden satışa çıkartmak için Cenne Şirketi Ermenek Şubesinin kurulduğu anlaşılmaktadır.

Rödövans, maden ruhsat alanlarının maden arama ve işletme ruhsat sahibi tarafından sözleşme ile gerçek veya tüzel bir kişiye bir süre bırakılması, maden ocağının işletilmesini üstlenen gerçek veya tüzel kişinin ise, ruhsat sahibine ürettiği her bir ton maden için bir miktar ücret ödemeyi taahhüt ettiği sözleşmedir. Rödövans sözleşmesi, maden ruhsatının devrini değil, bu hakkın bir başkasına belirli bir süreyle kullandırılmasını amaçlar. Bu sözleşmenin yapılması kanunda herhangi bir şekle tabi tutulmamıştır.

Rödövans sözleşmesinde rödövansçı, madeni, sözleşmede belirtilen şartlar çerçevesinde kendi adına işletir. Rödövansçı, madeni kendi adına işletemiyorsa, üretim, çalışma ve organizasyon açısından ruhsat sahibine tam olarak bağlı ise bu durumda rödövanstan değil, alt işverenlik ya da ihaleden söz edilir.

Somut olayda davalı ... ...Şirketi‘nin maden üretim faaliyetini bağımsız şekilde yürütmediğinin anlaşılması karşısında şirketler arasındaki sözleşmenin rödövans sözleşmesi niteleği taşımadığı, aradaki ilişkinin asıl işveren alt işveren ilişkisi olduğu sonucuna varılmıştır.

Gerek mülga BK’nun 47. ve gerekse yürürlükteki 6098 sayılı TBK’nun 56. maddesinde hakimin bir kimsenin bedensel bütünlüğünün zedelenmesi durumunda, olayın özelliklerini göz önünde tutarak, zarar görene veya ölenin yakınlarına manevi tazminat olarak uygun bir miktar paranın ödenmesine karar verebileceği öngörülmüştür. Hakimin manevi zarar adı ile zarar görene veya ölenin yakınlarına verilmesine karar vereceği para tutarı adalete uygun olmalıdır. Hükmedilecek bu para, zarara uğrayanda manevi huzuru doğurmayı gerçekleştirecek tazminata benzer bir fonksiyonu olan özgün bir nitelik taşır. Bir ceza olmadığı gibi, mamelek hukukuna ilişkin zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir. O halde, bu tazminatın sınırı onun amacına göre belirlenmelidir.

Manevi tazminat davalarında, gelişmiş ülkelerde artık eski kalıplardan çıkılarak caydırıcılık unsuruna da ağırlık verilmektedir. Gelişen hukukta bu yaklaşım, kişilerin bedenine ve ruhuna karşı yöneltilen haksız eylemlerde veya taksirli davranışlarda tatmin duygusu yanında caydırıcılık uyandıran oranlarda manevi tazminat takdir edilmesi gereğini ortaya koymakta; kişi haklarının her şeyin önünde geldiğini önemle vurgulamaktadır.

Bu ilkeler gözetildiğinde; aslolan insan yaşamıdır ve bu yaşamın yitirilmesinin yakınlarında açtığı derin ızdırabı hiçbir değerin telafi etmesi olanaklı değildir. Burada amaçlanan sadece bir nebze olsun rahatlama duygusu vermek; öte yandan da zarar veren yanı da dikkat ve özen göstermek konusunda etkileyecek bir yaptırımla, caydırıcı olabilmektir.(HGK 23.6.2004, 13/291-370)

Bu ilkeler gözetildiğinde; aslolan insan yaşamıdır ve bu yaşamın yitirilmesinin yakınlarında açtığı derin ızdırabı hiçbir değerin telafi etmesi olanaklı değildir. Burada amaçlanan sadece bir nebze olsun rahatlama duygusu vermek; öte yandan da zarar veren yanı da dikkat ve özen göstermek konusunda etkileyecek bir yaptırımla, caydırıcı olabilmektir.(HGK 23.6.2004, 13/291-370)

28/10/2014 tarihinde meydana gelen yargılamaya konu iş kazasının 18 kişinin ölümüne yol açtığı, kazanın sadece vefat edenlerin yakınlarında değil toplumun genelinde derin bir üzüntü meydana getirdiği, bu gibi toplumu derinden etkileyen facialarda hüküm altına alınan manevi tazminat tutarları değerlendirilirken manevi tazminatın caydırıcılık unsurunun öne çıkması gerektiği kabul edilmelidir.

Yukarıda yapılan açıklamalar ışığında, dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuni gerektirici sebeplere ve özellikle ölenin olayda hiç kusurunun bulunmadığının anlaşılıp kazanın meydana gelmesinde kusuru bulunanlar arasındaki kusur dağılımının kendi aralarında görülmesi muhtemel rücu davasında yeniden değerlendirilmesinin mümkün bulunmasına, temyiz edenin sıfatına, temyiz kapsam ve nedenlerine göre, davalılardan

Ermenek Cenne Linyit Kömür İşl. Ltd.Şti.vekilinin yerinde görülmeyen bütün temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun olan hükmün ONANMASINA, davacı yararına takdir edilen 2.540,00TL duruşma vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine, aşağıda yazılı temyiz harcının davalılardan Ermenek Cenne Linyit Kömür İşl. Ltd.Şti.'ne yükletilmesine, 25/02/2020 gününde oybirliğiyle karar verildi.