muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2009/5912, Karar No: 2010/11898, Tarih: 23.11.2010

**11. Hukuk Dairesi         2009/5912 E.  ,  2010/11898 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : İstanbul 4.Fikrî ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasında görülen davada İstanbul 4. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi’nce verilen 25.02.2009 tarih ve 2006/37 - 2009/39 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davalı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkilinin davalı ile yaptığı sözlü anlaşmaya göre “Shakespeare – Bütün Eserleri” adlı kitabın Türkçe’ye çevirisini yaptığını ve birinci baskı için ücretini aldığını, ancak davalının müvekkilinden izinsiz olarak bu kitabı birden fazla basarak sattığını, bu durumun müvekkilinin eser üzerindeki haklarına zarar verdiğini ileri sürerek, 20.000 YTL maddi ve 20.000 YTL manevi tazminatın temerrüt faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, davacının çeviri ücretinin tek bir bası için değil tüm basılar için sözlü anlaşmaya göre ödendiğini savunarak, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, eser üzerindeki mali hakların devrinin yazılı olarak yapılması gerektiği, davalının anılan kitabın birinci baskısından sonraki yapılan baskıları için mali hakları devraldığına ilişkin yazılı bir anlaşmanın bulunmadığı gerekçesiyle, davanın kısmen kabulüne, 9.339,84 YTL maddi tazminatın temerrüt faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

Kararı, davalı vekili temyiz etmiştir.

Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davalı vekilinin tüm temyiz itirazları yerinde değildir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerden dolayı, davalı vekilinin bütün temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun bulunan hükmün ONANMASINA, aşağıda yazılı bakiye 428.68 TL temyiz ilam harcının temyiz edenden alınmasına, 23.11.2010 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/4406, Karar No: 2010/5379, Tarih: 14.05.2010

**11. Hukuk Dairesi         2010/4406 E.  ,  2010/5379 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : İstanbul 4.Fikrî ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasında görülen davada İstanbul 4.Fikrî ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi’nce verilen 14.11.2007 gün ve 2006/413 sayılı kararı bozan Daire’nin 26.01.2010 gün ve 2008/4135-2010/806 sayılı kararı aleyhinde davalı vekili tarafından karar düzeltilmesi isteğinde bulunulmuş ve karar düzeltme dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dosya için düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

Davacılar vekili, müvekkillerinin murisi ...ile davalı arasında eski tarihli neşir mukaveleleri mevcut olup, bu sözleşmelerin FSEK 52 nci maddesine uygun olmayıp aynı zamanda zamanaşımına uğramış olmaları nedeniyle davalının halen mali hakları kullanamayacağını, ortada FSEK hükümlerine göre geçerli bir sözleşme olmamakla birlikte geçerli addedilse dahi sözleşmelerde basım sayısı belirtilmediğinden davalının ancak bir basım hakkı olduğunu bildirerek mali hak ihlali nedeniyle FSEK 68 nci maddesi gereğince 57.000 YTL mali hak bedelinin tahsili ile ihlalin sürmesi nedeniyle tecavüzün men' ini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, davanın reddi gerektiğini savunmuştur.

Mahkemece, davanın reddine dair verilen karar, taraf vekillerinin temyizi üzerine Dairemizce davacı yararına bozulmuştur.

Bu kez, davalı vekili karar düzeltme talep etmiştir.

Davalı vekili, davanın reddi gerektiğini savunmuştur.

Mahkemece, davanın reddine dair verilen karar, taraf vekillerinin temyizi üzerine Dairemizce davacı yararına bozulmuştur.

Bu kez, davalı vekili karar düzeltme talep etmiştir.

Yargıtay ilamında benimsenen gerektirici sebeplere ve davacı tarafın BK 375. maddesine de dayanmasına ve neşir sözleşmelerinde kitapların bası adedinin yoruma meydan vermeyecek biçimde belirtilmesi gerekmesine, sözleşmeler yoluyla davalı yayıncıya dava konusu kitaplar ve 5846 sayılı FSEK 48/2. maddesi anlamında ve tam ruhsat niteliğinde mali hakları sadece kullanma yetkisi devredilerek söz konusu mali haklar bizzat eser sahibinin malvarlığında kalmaya devam ettiğinden, eser sahibi ya da mirasçıların esasen kendilerine ait hak ve yetkilerine dayalı olarak 5846 FSEK 69. maddesine dayalı tecavüzün önlenmesini isteme yetkisini eserin koruma süresi içerisinde diledikleri zaman kullanabilecek olmalarına, öte yandan karar düzeltme dilekçesi ekinde sunulan Dairemizin 29.01.1999 tarih 10031/250 sayılı kararında da yine Dairemize ait 04.12.1975 gün 4967/7001 sayılı kararda açıklanan sıhhat vasfının "zımni rıza" veya "zımni izin" ile ortadan kaldırılamayacağı görüşünün benimsendiği ve uygulamanın bu yönde devam ettiği vurgulandıktan sonra; söz konusu karara konu somut uyuşmazlık koşulları çerçevesinde MK 2/2. maddesinin değerlendirilmiş bulunmasına, nitekim Dairemizin iş bu davadaki karar düzeltmeye konu 26.01.2010 tarih 4135/806 sayılı kararın (1) bendinde de davacı tarafın FSEK 68. maddesine dayalı telif tazminatı talebinin birinci basıdan sonra neşir sözleşmesi sona ermesine rağmen devam eden sonraki basılar yönünden uzun süre sessiz kalınmak suretiyle davacıların sonraki basılara muvafakat etmiş sayılacağı kabul edilerek bu yöne ilişkin davacı temyizleri reddedilmek suretiyle somut uyuşmazlığın koşulları kapsamında MK 2/2. maddesinin de gözönüne alınmış bulunmasına göre, davalı vekilinin HUMK'nun 440. maddesinde sayılan hallerden hiçbirini ihtiva etmeyen karar düzeltme isteğinin reddi gerekir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerden dolayı, davalı vekilinin karar düzeltme isteğinin HUMK'nun 442. maddesi gereğince REDDİNE, alınması gereken 35,50 TL karar düzeltme harcı peşin ödenmiş olduğundan yeniden alınmasına yer olmadığına, 3506 sayılı Yasa ile değiştirilen HUMK'nun 442/3. maddesi hükmü uyarınca, takdiren 172,00 TL para cezasının karar düzeltilmesini isteyenden alınarak Hazine’ye gelir kaydedilmesine, 14.05.2010 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.

MUHALEFET ŞERHİ

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerden dolayı, davalı vekilinin karar düzeltme isteğinin HUMK'nun 442. maddesi gereğince REDDİNE, alınması gereken 35,50 TL karar düzeltme harcı peşin ödenmiş olduğundan yeniden alınmasına yer olmadığına, 3506 sayılı Yasa ile değiştirilen HUMK'nun 442/3. maddesi hükmü uyarınca, takdiren 172,00 TL para cezasının karar düzeltilmesini isteyenden alınarak Hazine’ye gelir kaydedilmesine, 14.05.2010 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.

MUHALEFET ŞERHİ

Dava, eser sahibinin mirasçıları tarafından açılan FSEK 68 nci maddesi uyarınca hesaplanan telif tazminatının tahsili ile aynı yasanın 69 ncu maddesi uyarınca tecavüzün önlenmesine ilişkin olup, davacılar, murisleri ile davalı arasında yapılan sözleşmelerin FSEK'nun 52 nci maddesine göre geçerli bulunmadığını, geçerli addedilse dahi bu sözleşmelere göre davalının ancak bir bası yapma hakkı olduğu iddiasıyla dava açmışlar ve mahkemece de davalının 52 nci maddeye uygun olarak hak devralmadığı, sözleşmelerin geçersiz bulunduğu fakat 25 yıl sessiz kaldıktan sonra bu davayı açmanın MK'nun 2 nci maddesine aykırılık oluşturduğu kabul edilmiştir. Mahkemenin bu kararının temyizi üzerine, Dairemizce sözleşmelerin FSEK'nun 52 nci maddesindeki geçerlilik koşulunu taşıdığı kabul edilmesine rağmen davacılar karar düzeltme talep etmemişler ve bu suretle sözleşmelerin geçerli olduğu hususu kesinleşmiştir.

Dairemizin çoğunluk görüşü, geçerli olan bu sözleşmelerde bası adedi açıkça gösterilmediğinden BK'nun 375 nci maddesi uyarınca sözleşmenin bir bası ile sınırlı olduğunun ve her ne kadar telif ödeme makbuzlarında "bütün baskılar için" ifadesi mevcut ise de bu ifadenin, ancak ödemenin yapıldığı tarihe kadar olan baskıları içerdiğinin kabulü gerektiği yönündedir. Taraflar arasında düzenlenen sözleşmeler ve telif ücretinin ödenmesine dair makbuzlar ve diğer deliller gözetildiğinde sayın çoğunluğun bu görüşüne iştirak edilmemiştir.

BK nun 18. maddesine göre, akitlerin yorumunda tarafların gerçek ve ortak maksatları aranmalı, lafızlardan fazla uzaklaşmadan halin icaplarına göre ve dürüstlük kurallarına göre muhatabın beyana vereceği anlam esas alınmalıdır. Somut olayda, 28.03.1978 tarihinden önce yapılan neşir sözleşmelerine konu olan eserleri de kapsar şekilde 28.03.1978 ve bu tarihten sonra yapılan tüm sözleşmelerde yazar, eserlerinin "tam ruhsat (kullanma hakkı, intifa hakkının devri) niteliğinde olmak üzere her türlü baskı haklarını" belli bir ücret mukabilinde bütün hukuk ve vecaibiyle birlikte devir ve temlik etmiş, sözleşmelerle aynı gün veya çok yakın bir tarihte düzenlenen makbuzlarda da telif ücretini, eserin "bütün baskı hakları" için tahsil ettiğini beyan etmiştir. Sözleşme ve aynı tarihte düzenlenen makbuzlardaki bu ifadeler, koruma süresi içinde yapılacak tüm baskı (tab) haklarının devredildiğini yoruma ihtiyaç olmaksızın çok açık bir şekilde göstermekte olduğundan BK.nun 375/1 nci maddesinin somut olayda uygulanması mümkün görülmemektedir. Eser sahibi, sözleşmelerin düzenlendiği tarihten (1978-1983) ölüm tarihi olan 1996 tarihine kadar da eserlerinin birçok baskısı yapılmasına rağmen bu konuda hiç bir ihtilaf çıkarmamış, yapılan her baskı için yeni bir telif ücreti talep etmemiş, mirasçıları olan davacılarda 07.03.2005 tarihli ihtarnameye kadar sessiz kalmışlardır. Buna rağmen, sözleşmelerin açık olmaması nedeniyle BK.'nun 18 nci maddesi gereğince yorumlanması yoluna gidildiğinde, BK'nun 375 nci maddesine göre bası adedinin gösterilmemesi halinde sözleşmelerin bir basıya ilişkin olduğu kabul edilir ise de, FSEK'nun 48 nci maddesine göre eser üzerindeki mali hakların kullanımının süresiz olarak dahi bir başkasına devri ve ruhsat tanınması mümkün olabildiğinden sözleşme ve makbuzlardaki lafızlar, yazarın yaklaşık 18 yıl boyunca yapılan müteaddit basılar için yeniden ücret talep etmemesi, yazarın ölümünden sonra mirasçıları olan davacıların 9 yıl sessiz kalmaları ve 1978 tarihinden önce yapılan sözleşmelerde bir bası için kararlaştırılan ücret ile bu tarihten sonra yapılan sözleşmelerdeki ücret arasındaki izah edilmeyen artış gözönüne alındığında yazarın "her türlü baskı hakları", "bütün baskı hakları" ifadelerini kullanmaktaki amacının eserinin yapılabilecek tüm baskıları (tab'ları) için davalıyı yetkilendirmek olduğunun kabulü gerekir. Mahkemece alınan bilirkişi kurulu raporunda da tarafların iradelerinin "tüm basılara" ilişkin olduğu, bu nedenle davacıların sözleşmelerin yalnızca bir basıya ilişkin olduğuna dair iddialarının isabetli olmadığı kabul edilmiştir

. Mahkemece alınan bilirkişi kurulu raporunda da tarafların iradelerinin "tüm basılara" ilişkin olduğu, bu nedenle davacıların sözleşmelerin yalnızca bir basıya ilişkin olduğuna dair iddialarının isabetli olmadığı kabul edilmiştir. Karar düzeltme aşamasında, Sayın Çoğunluk tarafından benimsenen temyiz bozma ilamında makbuzlardaki "bütün baskı hakları" ibaresinin ancak eserin o tarihe kadar yapılan baskılarını içerdiği kabul edilmiş ise de yazar ile davalı yayınevi arasında yapılan neşir sözleşmesi ile aynı tarihte veya çok yakın bir tarihte makbuzların düzenlenmiş olması ve bu nedenle makbuz tarihi itibariyle birden fazla baskı yapılmış olması değil, bir bası yapılmış olması dahi fiilen mümkün görülmediğinden bu görüşe iştirak edilememiştir.

Diğer yandan, yazar ile davalı arasındaki sözleşmeler davalı tarafından yapılacak tüm basıları içerip FSEK'nun 48 nci maddesine göre de bunun mümkün olmasının yanısıra sözleşmelerin sadece bir bası ile sınırlı olduğunun kabulü halinde dahi, muris ile mirasçıları olan davacıların toplam 25 yıl boyunca sözleşmeyi bu şekilde yorumlayıp yapılan tüm basılara rıza gösterdikten sonra dosya içinde bir örneği bulunan Dairemizin 1998/10031 E, 1999/250 K sayılı 29.01.1999 tarihli kararında da gerekçelendirilerek vurgulandığı üzere şekle aykırılığı ileri sürmeleri hakkın kötüye kullanılması mahiyetinde olup, bu davranışı hukuk düzeninin korumaması gerekmektedir. Zira, hukukun her alanında kullanılmakta olan hakkın kötüye kullanılması yasağı şekle aykırılığı ileri sürme hakkı içinde bir sınır teşkil etmekte olup, bu husus kamu düzeninden olduğundan resen gözetilmesi gerekir.

Açıklanan nedenlerle, davalı vekilinin karar düzeltme itirazlarının kabulü ile mahkeme kararının sözleşmelerin FSEK 52 nci maddesine uygun olduğu kabul edilip gerekçesinin düzeltilerek onanması görüşünde olduğumuzdan sayın çoğunluğun görüşüne katılmıyoruz.
Yargıtay — Esas No: 2022/36650, Karar No: 2025/5398, Tarih: 20.02.2025

**3. Ceza Dairesi         2022/36650 E.  ,  2025/5398 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ceza Dairesi

SAYISI : 2020/453 E., 2021/1050 K.

İLK DERECE MAHKEMESİ : Ankara 25. Ağır Ceza Mahkemesi

SAYISI : 2017/209 E., 2020/123 K.

SUÇ : Silahlı terör örgütüne üye olmamakla birlikte örgüte bilerek ve isteyerek yardım etme

HÜKÜM : TCK’nın 314/3 ve 220/7. maddeleri delaletiyle TCK’nın 314/2, 220/7, 3713 sayılı Kanun’un 5/1, TCK’nın 62, 53 ve 63.maddeleri uyarınca İlk Derece Mahkemesince verilen mahkûmiyet kararına ilişkin istinaf başvurusunun esastan reddi

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Düzeltilerek onama

Bölge Adliye Mahkemesince verilen hüküm temyiz edilmekle;

Temyiz edenin sıfatı, başvurunun süresi, kararın niteliği ve temyiz sebeplerine göre dosya incelendi, gereği düşünüldü;

Temyiz talebinin reddi nedenleri bulunmadığından işin esasına geçildi;

Vicdani kanının oluştuğu duruşma sürecini yansıtan tutanaklar, belgeler ve gerekçe içeriğine göre yapılan incelemede;

Ayrıntıları ve hukuki mahiyeti Yargıtay Ceza Genel Kurulu tarafından onanarak kesinleşen Yargıtay (kapatılan) 16. Ceza Dairesinin İlk Derece Mahkemesi sıfatıyla verdiği 24.04.2017 tarih, 2015/3 Esas, 2017/3 Karar sayılı ilamında açıklandığı üzere;

Suç örgütünün tanımlanıp yaptırıma bağlandığı 5237 sayılı TCK'nın 220. maddesinin 7. fıkrasında yardım fiiline yerverilmişir. "Örgüt içindeki hiyerarşik yapıya dahil olmamakla birlikte, örgüte bilerek ve isteyerek yardım eden kişinin, örgüt üyesi olarak" cezalandırılacağı belirtilmiş, anılan normun konuluş amacı, gerekçesinde; “örgüte hakim olan hiyerarşik ilişki içinde olmamakla beraber, örgütün amacına bilerek ve isteyerek hizmet eden kişi, örgüt üyesi olarak kabul edilerek cezalandırılır." şeklinde açıklanmış, fıkra içeriğinden ve gerekçeden de anlaşılacağı üzere örgüte yardım suçu ancak doğrudan kastla işlenebilir.

Yardım fiilini işleyen failin, örgütün hiyerarşik yapısına dahil olmaması, yardımda bulunduğu örgütün TCK'nın 314. maddesi kapsamında silahlı terör örgütü olduğunu bilmesi, yardım ettiği kişinin örgüt yöneticisi ya da üyesi olması ve yapılan yardımın örgütün amacına hizmet eder nitelikte bulunması gereklidir. Yardımdan fiilen yararlanmak zorunlu değildir. Örgütün istifadesine sunulmuş olması ve üzerinde tasarruf imkanının bulunması suçun tamamlanması için yeterlidir. Yardım fiilleri, örgüte silah sağlama ve terörün finansmanı dışında tahdidi olarak sayılmamıştır. Her ne surette olursa olsun örgütün hareketlerini kolaylaştıran ve yaşantısını sürdürmeye yönelik eylemler yardım kapsamında görülebilir. (Yargıtay Ceza Genel Kurulu 11.11.1991 tarih, Esas 9-242, Karar 305). Yardım teşkil eden hareketin başlı başına suç teşkil etmesi gerekmez. Yardım faaliyeti bir kez gerçekleşebileceği gibi birden fazla da gerçekleşebilir. Ancak yardım teşkil eden faaliyetlerde devamlılık, çeşitlilik veya yoğunluk var ise, sanığın hukuki durumunun, örgüt üyeliği kapsamında değerlendirilmesi gerekebilir.

Kuruluş, amaç, örgüt yapılanması ve faaliyet yöntemleri (Kapatılan) 16. Ceza Dairesinin 2015/3 Esas sayılı kararında anlatılan ve nihai amacı, Devletin Anayasal nizamını cebir ve şiddet kullanarak değiştirmek olduğu anlaşılan FETÖ/PDY terör örgütünün başlangıçta bir ahlak ve eğitim hareketi olarak ortaya çıkması ve toplumun her katmanının büyük bir kesimince de böyle algılanması, nihai amacını gerçekleştirecek güce ulaşana kadar bu amacını bir kısım mensuplarından ve toplumdan gizlemesi bu amaçla da kriminalize olmamaya özen göstermesi gerçeği nazara alındığında;

BDDK'nın 29.05.2015 tarihli kararı ile temüttü hariç ortaklık hakları ile yönetim ve denetimi Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonuna devredilen ve 22 Temmuz 2016 tarihli kararı ile de 5411 sayılı Bankacılık Kanunu'nun 107. maddesinin son fıkrası gereğince faaliyet izni kaldırılıncaya kadar yasal bankacılık faaliyetlerine devam eden, FETÖ/PDY silahlı terör örgütü ile iltisaklı Asya Katılım Bankası AŞ'de gerçekleştirilen rutin hesap hareketlerinin örgütsel faaliyet ya da örgüte yardım etmek kapsamında değerlendirilemeyeceği, silahlı terör örgütünün hiyerarşik yapısına dahil olmayan ancak, örgüt liderinin çağrı dönemlerine denk gelen dönemlerde Bank Asya'da bankacılık işlemlerini yapan kişinin işlem yaptığı tarihlerde bu bankanın iltisaklı olduğu yapının silahlı terör örgütü olduğunu bilerek, örgüt liderinin talimatı doğrultusunda ve örgüte yardım etmek kastıyla para yatırması veya yatırım işlemleri yapmasının ispatı halinde bunun örgüte yardım suçunu oluşturabileceği kabul edilmelidir.

Bu açıklamalar ışığında somut olay değerlendirildiğinde;

Örgütün hiyerarşik yapısına dahil olduğuna dair herhangi bir bağlantı tespit edilemeyen sanığın, aşamalardaki savunmalarının aksine örgüt liderinin talimatı doğrultusunda ve terör örgütüne yardım etmek kastıyla Asya Katılım Bankasına para yatırdığına veya diğer bankacılık işlemlerini yaptığına dair dosyaya yansıyan her türlü şüpheden uzak kesin, yeterli ve inandırıcı delil bulunmaması karşısında, mevcut şüphenin sanık lehine değerlendirilmesi gerektiği gözetilmeden atılı suçtan sanığın beraati yerine yazılı şekilde mahkûmiyetine karar verilmesi,

Kanuna aykırı, Bölge adliye mahkemesi Cumhuriyet savcısı ve sanık müdafiinin temyiz istemleri bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan belirtilen sebepten dolayı hükmün 5271 sayılı CMK’nın 302/2. maddesi uyarınca BOZULMASINA, dava dosyasının, 5271 sayılı CMK’nın 304. maddesi uyarınca Ankara 25. Ağır Ceza Mahkemesine, Yargıtay ilâmının bir örneğinin ise Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 20. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 20.02.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/14766, Karar No: 2013/12454, Tarih: 27.06.2013

**4. Hukuk Dairesi         2012/14766 E.  ,  2013/12454 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Davacı ... vekili Avukat ... tarafından, davalı ... aleyhine 24/02/2012 gününde verilen dilekçe ile manevi tazminat istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın reddine dair verilen 05/06/2012 günlü kararın Yargıtay’ca incelenmesi davacı vekili tarafından süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.

Dava, kişilik haklarının ihlali nedeni ile uğranılan manevi zararın ödetilmesi istemine ilişkindir. Mahkemece, davanın esastan reddine karar verilmiş; hüküm, davacı tarafından temyiz edilmiştir.

Kamu görevlilerinin yetkilerini kullanırken veya görevlerini yaparken kişilere zarar vermesi, ilgili kamu kurumunun hizmet kusurunu oluşturur. Bu durumda sorumlu, kamu görevlisinin emrinde çalışmakta olduğu kamu kurumu olup dava o kurum aleyhine açılmalıdır.( TC Anayasası 40/III, 129/V, 657 Sy. K.13, HGK 2011/4-592 E., 2012/25 K.) Bu konuda yasal düzenlemeler, emredici hükümler içermektedir. Diğer yandan Sorumluluk Hukukunun temel ilkeleri açısından bakıldığında da; bu şekilde düzenlemenin mevzuatta yer almış olması zarar görenin zararının karşılanması yönünde önemli bir teminattır.

Davaya konu edilen olayda; davacı, davalı ile aynı yerde polis memuru olarak görev yaptıklarını, davalının görevi ile ilgili haksız ve kasıtlı olarak düzenlediği tutanak nedeniyle idari soruşturma geçirdiğini, disiplin cezası aldığını, ceza mahkemesinde yargılanıp beraat ettiğini, davalının bu eylemlerinin kendisini zarara uğrattığını ileri sürmektedir. Anayasa’nın 129/5. maddesi ile 657 sayılı Devlet Memurları Yasası’nın 13/1. Maddesi gereğince; kamu görevlilerinin yetkilerini kullanırken kusurlu eylemleri nedeniyle oluşan zararlardan doğan tazminat davaları, kendilerine rücu edilmek kaydıyla ve yasada gösterilen koşullara uygun olarak, idare aleyhine açılabileceğine göre; davalıya husumet tevcih edilmesi doğru değildir.

Mahkemece açıklanan yasal düzenlemeler gözetilerek, kamu görevlisi olan davalı hakkında, taraf sıfatı bulunmadığından, davanın husumet yönünden reddine karar verilmesi gerekirken, yerinde olmayan yazılı gerekçe ile işin esası incelenerek yazılı şekilde karar verilmiş olması usul ve yasaya uygun düşmediğinden kararın bozulması gerekmiştir.

SONUÇ:Temyiz olunan kararın yukarıda gösterilen nedenlerle BOZULMASINA; bozma nedenine göre davacının öteki temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik yer olmadığına ve peşin alınan harcın istek halinde geri verilmesine 27/06/2013 gününde oyçokluğuyla karar verildi.

KARŞI OY YAZISI

SONUÇ:Temyiz olunan kararın yukarıda gösterilen nedenlerle BOZULMASINA; bozma nedenine göre davacının öteki temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik yer olmadığına ve peşin alınan harcın istek halinde geri verilmesine 27/06/2013 gününde oyçokluğuyla karar verildi.

KARŞI OY YAZISI

Anayasa’nın 129/5. maddesi ile 657 sayılı Devlet Memurları Yasası’nın 13/1. maddesi gereğince memurlar ve diğer kamu görevlilerinin yetkilerini kullanırken kusurlu eylemleri nedeniyle oluşan zararlardan doğan tazminat davaları, kendilerine rücu edilmek kaydıyla ve yasada gösterilen biçim ve koşullara uygun olarak idare aleyhine açılabilir. İdare aleyhine böyle bir davanın açılabilmesi, hizmet kusurundan kaynaklanmış, idari işlem ve eylem niteliğini yitirmemiş davranışlar ile sınırlıdır. Kamu görevlisinin, özellikle haksız eylemlerde, Anayasa ve özel yasalardaki bu güvenceden yararlanma olanağı bulunmamaktadır.

Dava dilekçesinde belirtilen maddi olgulardan davalının salt kişisel kusuruna dayanıldığının anlaşılması karşısında öncelikle bu iddia doğrultusunda delillerin toplanıp değerlendirilerek sonuca varılması gerekir. Açıklanan nedenlerle çoğunluğun bozma kararına katılmıyorum. 27/06/2013