muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2015/4497, Karar No: 2015/4456, Tarih: 24.11.2015

İfade özgürlüğü sadece memnuniyetle karşılanan zararsız veya önemsiz sayılan insanların kayıtsız kalabileceği bilgi ve fikirler için değil, aynı zamanda demokratik toplumu şekillendiren çoğulculuğun, hoşgörünün ve geniş fikirliliğin doğasında bulunan bir gereklilik olarak saldırgan, şok eden, rahatsızlık veren veya ayrılık yaratabilen fikirler içinde uygulanabilmelidir.

Sanığın ... Ağır Ceza Mahkemesinin 2013/48 esas sayılı dosyasında cezaevlerindeki açlık grevlerini protesto etme amacıyla yapılan yürüyüş ve basın açıklaması sırasında Biji ... ( Yaşasın başkan Apo) ve ... ( Yaşasın zindan direnişçileri ) şeklinde bölücü terör örgütünü ve liderini övücü nitelikte slogan attığı olayda, yukarıdaki açıklamalar ışığında, somut olay değerlendirildiğinde, sanığın sarfettiği sözlerin örgütün cebir, şiddet veya tehdit içeren yöntemlerini meşru gösterecek veya övecek ya da teşvik edecek nitelikte olmadığı, bu beyanların ifade özgürlüğü kapsamında değerlendirilmesi gerektiği halde, yasal olmayan gerekçe ile sanığın beraati yerine mahkumiyetine karar verilmesi,

2- Kabul ve uygulamaya göre de;

01.03.2008 tarihinde yürürlüğe giren 5739 sayılı Kanun ile yapılan değişiklikle TCK’nın 50/6. madde ve fıkrasında yer alan "seçenek yaptırımın" ibaresinin "seçenek tedbirin" olarak değiştirilmesi ile sözü edilen maddenin birinci fıkrasının “a” bendi uyarınca hapis cezasının paraya çevrilmesi “seçenek yaptırım”, diğer bentlerde düzenlenen hususların ise “seçenek tedbir” niteliğinde olduğu; TCK'nın 50/6. maddesinin, hüküm kesinleştikten sonra Cumhuriyet savcılığınca yapılan tebligata rağmen otuz gün içinde seçenek tedbirin gereklerinin yerine getirilmesine başlanmaması veya başlanıp da devam edilmemesinin sonuçlarını düzenlediği gözetilmeden, sanık hakkında hükmedilen adli para cezasına ilişkin olarak TCK'nın 50/6 maddesinin uygulanması,

Kanuna aykırı olup, sanığın temyiz itirazları bu itibariyle yerinde görüldüğünden hükmün BOZULMASINA, 24.11.2015 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/850, Karar No: 2019/2226, Tarih: 04.02.2019

**19. Ceza Dairesi         2017/850 E.  ,  2019/2226 K.**

**"İçtihat Metni"**

Yerel mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle, dosya incelendi:

31/01/2019 tarih ve 30672 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak (yayım tarihini izleyen ay başından itibaren 01/02/2019 tarihinde) yürürlüğe giren, Yargıtay Büyük Genel Kurulu'nun iş bölümüne ilişkin 30/01/2019 tarih ve 1 sayılı kararı gereğince kabul edilen İcra Ceza dava dosyalarının Yargıtay Yüksek 12. Hukuk Dairesine 04/02/2019 tarihinde Gönderilmesine karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2018/4650, Karar No: 2018/3620, Tarih: 08.10.2018

**15. Hukuk Dairesi         2018/4650 E.  ,  2018/3620 K.**

**"İçtihat Metni"**

Davacı ... ile davalı ... Otomotiv ve Petrol Ürünleri San. Tic. İth. ve İhr. Ltd. Şti. arasındaki davadan dolayı ... Asliye Hukuk Hakimliğince verilen 09.11.2017 gün ve 2012/301-2017/594 sayılı hükmün Yargıtayca incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle dosyadaki kağıtlar okundu gereği konuşulup düşünüldü:

- K A R A R -

Dairemizin, 09.07.2018 tarihli geri çevirme kararı üzerine davalı vekilince 17.09.2018 tarihinde noksan harç tamamlanmış ise de, noksan harcın tamamlatılması için çıkarılan muhtıranın taraflara tebliğine tebliğine ilişkin belge bulunmadığı ve bu halde harcın süresinde tamamlanıp tamamlanmadığı konusunda tereddüt hasıl olduğundan, taraf vekilleri adresine çıkartılan muhtıranın tebliğine ilişkin belgenin kalemce araştırılarak dosyasına konulduktan, bulunamaması halinde kayıtlara göre araştırılarak tespit edildikten sonra, mahkeme hakimince geri çevirme kararlarının yerine getirilmesinde gerekli özenin gösterilerek ve kalem personelinin dikkati çekilerek dosyanın Dairemize gönderilmesi için, ikinci kez mahalline GERİ ÇEVRİLMESİNE, 08.10.2018 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/11001, Karar No: 2014/15853, Tarih: 24.11.2014

**4. Hukuk Dairesi         2014/11001 E.  ,  2014/15853 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Mersin 3. Asliye Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 22/03/2013

NUMARASI : 2003/1400-2013/145

Davacılar H.. E.. vdl. vekili Avukat M.. E.. K.. tarafından, davalı Z.. U.. aleyhine 31/12/2003 gününde verilen dilekçe ile maddi ve manevi tazminat istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın kısmen kabulüne dair verilen 22/03/2013 günlü kararın Yargıtay’ca incelenmesi davalı vekili tarafından süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.

Dava, kamu görevlilerinin yetkilerini kullanırken, kusurları sonucu kişilere zarar vermelerinden kaynaklanan ve zarar görenlerin kamu görevlileri aleyhine açtıkları maddi ve manevi tazminat davasıdır. Mahkemece, işin esası incelenerek davanın kısmen kabulüne karar verilmiş; hüküm, davalı tarafından temyiz edilmiştir.

Kamu görevlilerinin yetkilerini kullanırken veya görevlerini yaparken kişilere zarar vermesi, ilgili kamu kurumunun hizmet kusurunu oluşturur. Bu durumda sorumlu, kamu görevlisinin emrinde çalışmakta olduğu kamu kurumu olup dava o kurum aleyhine açılmalıdır. (T.C. Anayasası 40/III, 129/V, 657 Sy. K.13, HGK 2011/4-592 E., 2012/25 K.) Bu konuda yasal düzenlemeler emredici hükümler içermektedir. Diğer yandan Sorumluluk Hukukunun temel ilkeleri açısından bakıldığında da bu şekilde düzenlemenin mevzuatta yer almış olması zarar görenin zararının karşılanması yönünde önemli bir teminattır.

Davaya konu edilen olayda, S.S.K. Hastanesinde doktor olan davalının, hatalı teşhis ve tedavide bulunarak davacılar desteğinin hayatını kaybetmesine neden olduğu ileri sürülmüştür. Kamu görevlilerinin görevleri kapsamında yetkisini kullanırken kusurlu eylemleri nedeniyle oluşan zarardan doğan tazminat davaları, kendilerine rücu edilmek kaydıyla ve yasada gösterilen koşullara uygun olarak, idare aleyhine açılabileceğine göre, somut olayda karşı yana husumet tevcih edilmesi doğru değildir.

Şu halde, davanın husumet (taraf sıfatı) yokluğu nedeniyle reddine karar verilmesi gerekirken, işin esası incelenerek hüküm kurulması usul ve yasaya uygun düşmediğinden kararın bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Temyiz olunan kararın yukarıda gösterilen nedenle BOZULMASINA; bozma nedenine göre davalının diğer temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına ve peşin alınan harcın istek halinde geri verilmesine 24/11/2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2021/12813, Karar No: 2024/8807, Tarih: 29.05.2024

**2. Ceza Dairesi         2021/12813 E.  ,  2024/8807 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇLAR :Mala zarar verme, hakkı olmayan yere tecavüz

HÜKÜMLER :Mahkûmiyet

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ :Bozma

Sanık hakkında kurulan hükümlerin, karar tarihi itibarıyla 6723 sayılı Kanun’un 33. maddesiyle değişik 5320 sayılı Kanun’un 8. maddesi gereği yürürlükte bulunan 1412 sayılı Ceza Muhakemeleri Usulü Kanunu’nun 305. maddesi gereği temyiz edilebilir olduğu, karar tarihinde yürürlükte bulunan 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 260/1. maddesi gereği temyiz edenin hükümleri temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, 1412 sayılı Kanun’un 310. maddesi gereği temyiz isteğinin süresinde olduğu, aynı Kanun’un 317. maddesi gereği temyiz isteğinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle gereği düşünüldü:

Katılanlar ve şikâyetçilere mirasbırakanları ...'dan intikal eden Yukarıgüney Köyü, Kadimi mevkiinde, 141 Ada 64 Parselde kayıtlı bulunan 1636,20 m2 lik taşınmazın, ... kapsamında, kamulaştırma kararı olmaksızın sanık tarafından işgal edilerek, yol ve su nakil borusu geçirildiği, üzerinde bulunan 15 civarında erik, elma ve ceviz ağaçlarının iş makineleri tarafından söküldüğü, hafriyat altında bırakıldığı iddia edilen olayda, dosyada mevcut 23.07.2013 tarihli sözleşmeye göre, ... ve ... Projesi yapım sözleşmesi işinin, işveren ... Tekstil Turizm İnşaat San ve Tic. A.Ş. ile, sanığın yetkilisi olduğu ... İnşaat Taahhüt Tic.Ltd. Şti arasındaki sözleşmeye istinaden yapılmakta olduğu, sözkonusu sözleşmede ... Enerji San. ve Tic.A.Ş. Firmasının, Enerji Piyasası Denetme kurulunca verilen 25.12.2008 tarih ve EÜ 1904-50-1358 nolu 37,038 Mwm kurulu gücünde ... ve Hidroelektrik Santral Proje lisansına dayalı olarak yatırım uygulamalarının ... Tekstil Turizm İnşaat ve San. Tic. A.Ş tarafından yürütüleceğine dair firmalar arasında 31.05.2021 tarihinde protokol aktedildiği, anılan protokol gereği projenin uygulanarak üretimi geçirilmesi aşamasına kadarki her türlü işlemlerin yürütülmesi yetkisi ... Tekstil yetki, sorumluluk ve takdirinde bulunduğu, anılan proje ile ilgili olarak her türlü hukuki ve mali işlemleri yürütmeye, proje uygulamaları için gerekli inşaat anlaşmaları yapmaya, gereken ödemeleri yapmaya ve projeyi her yönü ile sonuçlandırmaya yetkili kılındığının belirtildiği, sanığın savunmasında "... Holdinge bağlı ... İnşaatın alt taşeronu olarak çalışmakta olduğunu, tecavüze konu taşınmazların kamulaştırılması ile ... İnşaatın ilgilendiğini, verdikleri talimat doğrultusunda işlemleri yapmakta olduğunu, tecavüze konu taşınmazın kamulaştırılıp kamulaştırılmadığını bilmediğini, ... İnşaat yetkililerinin kendisine göstermiş oldukları alanda çalışma yaptığını, kamulaştırma ve izinlerle ilgili bütün işlemleri ... İnşaatın yaptığını" söylediği, tanık olarak dinlenen ...'ın ise, "Suç tarihinde ... Enerji proje sahibi ... Holdingin teknik ofis şefi olarak görev yaptığını, sanığın kendilerinin taşeronu olduğunu, iddiaya konu yerde kamulaştırma yapıldığını, ek kamulaştırma doğan yerlerde ek kamulaştırma yetkisinin proje sahibi ... Enerjide olduğunu, kamulaştırma işleri ve diğer bürokratik işlemleri taşeron firma ... İnşaatın yapmadığını, muhtemelen bahsi geçen yerde kamulaştırma yapıldığını ya da yapılmak üzere olduğunu, ... İnşaat'ın projede ne yazıyorsa onu yaptığını, ... Enerjinin talimatı ile hareket ettiğini" söylediğinin anlaşılması karşısında; işveren ... Tekstil Turizm İnşaat San ve Tic. A.Ş. ve lisans sahibi ..

... Enerjide olduğunu, kamulaştırma işleri ve diğer bürokratik işlemleri taşeron firma ... İnşaatın yapmadığını, muhtemelen bahsi geçen yerde kamulaştırma yapıldığını ya da yapılmak üzere olduğunu, ... İnşaat'ın projede ne yazıyorsa onu yaptığını, ... Enerjinin talimatı ile hareket ettiğini" söylediğinin anlaşılması karşısında; işveren ... Tekstil Turizm İnşaat San ve Tic. A.Ş. ve lisans sahibi ... Enerji yetkilileri duruşmada dinlenmek suretiyle, kamulaştırma yetkisinin kimde olduğunun belirlenmesi, suç tarihinde sözkonusu taşınmazda kamulaştırma işlemlerinin yapılıp yapılmadığının araştırılması, yapılmamış ise gerekirse anılan şirket yetkilileri hakkında suç duyurusunda bulunulup dava açılarak ve davalar birleştirilerek sonucuna göre sanığın hukuki durumunun değerlendirilmesi gerektiği gözetilmeden eksik kovuşturma ile yazılı şekilde hükümler kurulması,

Bozmayı gerektirmiş, sanık müdafiinin temyiz itirazları bu bakımdan yerinde görülmüş olduğundan, diğer yönleri incelenmeyen hükümlerin bu sebeplerden dolayı istem gibi BOZULMASINA, 29.05.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/16229, Karar No: 2017/2210, Tarih: 26.04.2017

**4. Hukuk Dairesi         2016/16229 E.  ,  2017/2210 K.**

**"İçtihat Metni"**

Davacı ... vekili Avukat ... tarafından, davalı ... aleyhine 20/05/2005 gününde verilen dilekçe ile manevi tazminat istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın kısmen kabulüne dair verilen 31/05/2012 günlü kararın Yargıtay’ca incelenmesi davalı vekili tarafından süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.

Dava, yayın yoluyla kişilik haklarına saldırı nedeniyle manevi tazminat istemine ilişkindir. Mahkemece, dava kısmen kabul edilmiş, karar davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Davacı,olduğunu, davalının gazetede yayınlanan haberde ve köşe yazısında kişilik haklarına saldırıda bulunduğunu iddia ederek manevi tazminat istemiştir.

Davalı ise, haberin görüşü olmadığını şikayet dilekçesi veren velilerin görüşlerini dile getirdiğini, köşe yazısının ise eleştiri niteliğinde bir yazı olduğunu ve içeriğinin gerçek olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, davacının topluma örnek davranışlar sergileyen, toplumda saygınlık gören hassas bir mevkide olması, davalının dava konusu haberi yaparak davacıyı toplum içerisinde “saltanat düşkünü, tetikçi öğretmen atayan, adaletsiz, emeğe saygı göstermeyen, rüşvetçi vs.” olarak nitelemesinin basın özgürlüğü sınırları aşılmak suretiyle kişilik haklarına saldırı oluşturacağı gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Dava konusu öğrenci velilerinden ortak ses: Öğretmenlerimizi almayın” başlıklı haber yazısında genel olarak İlköğretim Okulu velilerinin toplu halde çıkarak ve okul müdüründen şikayetçi oldukları yolunda haber yapılmıştır. Dosya içinde mevcut resimler dikkate alındığında velilerin Kaymakam’a şikayet dilekçesi verdikleri ve bunun davalı tarafından haber yapıldığı sabittir. Bu durumda haberin görünür gerçeğe uygun olduğu kabul edilmelidir.

Dava konusu “Vicdanlara mahkum oldunuz” adlı köşe yazısında ise “… cilalı taş devrinde bile görülmeyen cilalı sözleri ile yapmacık olduğu kısa sürede anlaşıldı”,

“…..14 Nisanda yaşanan bu olay için soruşturmayı haber basında çıktıktan sonra 28 Nisan tarihinde başlattı….. bu olayın spordaki adı şike toplumsal olaylardaki ismi rüşvettir. Alanda verende cezalanır. Siz ... da cezanızı çekmeliydiniz”,

“…. Sayın gerici müdür nihayet hem eğitimi hem de öğrencileri germeye muvaffak oldunuz….”,

“….. unutma müdür “sen seni bil sen seni sen seni bilmezsen patlatıverirler enseni” şeklinde ifadelere yer verilmiştir.

“…..14 Nisanda yaşanan bu olay için soruşturmayı haber basında çıktıktan sonra 28 Nisan tarihinde başlattı….. bu olayın spordaki adı şike toplumsal olaylardaki ismi rüşvettir. Alanda verende cezalanır. Siz ... da cezanızı çekmeliydiniz”,

“…. Sayın gerici müdür nihayet hem eğitimi hem de öğrencileri germeye muvaffak oldunuz….”,

“….. unutma müdür “sen seni bil sen seni sen seni bilmezsen patlatıverirler enseni” şeklinde ifadelere yer verilmiştir.

Davalının, davacının söylemleri ile eylemleri arasında farklılık olduğunu, bilgi yarışması sırasındaki soru skandalı ile ilgili soruşturmanın geç başlatıldığını, müdür atanması ile ilgili olarak yanlış tercih yapıldığını düşünmesi ve bunları ifade ederken de sert eleştiride bulunması doğaldır. Tüm bu açıklamalar karşısında, dava konusu yazı bir bütün olarak değerlendirildiğinde, sert olmakla birlikte eleştiri sınırları içinde kaldığı kabul edilerek, kamu görevlisi olan davacının da kendisine yönelik bu eleştirilere katlanması gerektiğinden, davacının davasının reddi yerine kısmen kabulüne karar verilmesi doğru görülmemiş, bu nedenle hükmün bozulması gerektirmiştir.

SONUÇ: Temyiz olunan kararın yukarıda gösterilen nedenlerle BOZULMASINA ve peşin alınan harcın istek halinde geri verilmesine 26/04/2017 gününde oyçokluğuyla karar verildi.

KARŞI OY YAZISI

Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı kanıtlar ile yasaya uygun gerektirici nedenlere, özellikle delillerin değerlendirilmesinde bir isabetsizlik görülmemesine göre kararın onanması düşüncesinde olduğumdan, (miktara ilişkin görüşüm saklı kalmak kaydıyla) sayın çoğunluğun bozma kararına katılmıyorum 26/04/2017
Yargıtay — Esas No: 2012/3940, Karar No: 2012/2524, Tarih: 27.02.2012

**(Kapatılan)21. Hukuk Dairesi         2012/3940 E.  ,  2012/2524 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : ... İş Mahkemesi

Davacı, Tarım Bağ-Kur prim borçları yönünden 6111 sayılı Kanun'un SGK prim borçlarının yeniden yapılandırılması hakkındaki hükümlerinden faydalandırılması gerektiğinin tespitine karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir.

Hükmün, davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

K A R A R

1-Davalı Kurum vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine,

2-Davacının, 6111 sayılı Yasanın yürürlükte olduğu dönemde açtığı ilk tespit davası ile 6111 sayılı Yasadan yararlanması gerektiğinin tespitini de talep edebilecekken, bu talebi, yeniden avukatlık ücretine hükmedilmesini sağlayacak şekilde ayrı bir davaya konu ederek, dava hakkını kötüye kullandığı anlaşılmıştır. Bu nedenle davacı yararına avukatlık ücretine hükmedilmesi isabetsiz olup, bozma nedenidir.

Ne var ki bu yanlışlığın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden hüküm bozulmamalı, HMK 370/2. maddesi uyarınca düzeltilerek onanmalıdır.

SONUÇ : Yukarıda açıklanan nedenlerde hükmün vekalet ücretine ilişkin 3. bendi tamamen silinerek yerine “Davacı yararına vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,“ sözcüklerinin yazılmasına ve hükmün düzeltilmiş bu şekli ile ONANMASINA, 27/02/2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/13039, Karar No: 2015/15074, Tarih: 24.12.2015

**1. Hukuk Dairesi         2014/13039 E.  ,  2015/15074 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

Taraflar arasında görülen elatmanın önlenmesi, yıkım davası sonunda, yerel mahkemece davanın kabulüne ilişkin olarak verilen karar davalı vekili tarafından yasal süre içerisinde temyiz edilmiş olmakla dosya incelendi, Tetkik Hakimi ... raporu okundu, açıklamaları dinlendi, gereği görüşülüp düşünüldü;

-KARAR-

Dava, çaplı taşınmaza elatmanın önlenmesi ve yıkım isteklerine ilişkindir.

Davacı şirket, paydaşı olduğu 11 parsel sayılı taşınmaza komşu 3 parsel sayılı taşınmaz maliki davalı şirket tarafından yapılanmak ve kullanmak suretiyle haksız yere müdahale edildiğini ileri sürerek, elatmanın önlenmesi ve yıkıma karar verilmesini istemiştir.

Davalı, taşınmazı edindiği şekliyle uzun yıllardır kullandığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, çekişme konusu taşınmaza davalının müdahalesinin keşfen saptandığı gerekçesiyle elatmanın önlenmesi ve yıkıma karar verilmiştir.

Dosya içeriği ve toplanan delillerden; çekişme konusu tarla vasıflı 11 parsel sayılı taşınmazda davacı şirketin paydaş olduğu, komşu 3 parsel sayılı taşınmazın ise kagir ahır, çiftlik binası ve tarla vasfı ile davalı şirket adına kayıtlı bulunduğu, davacı şirketin paydaşı olduğu taşınmaza haksız yere müdahale edildiği iddiası ile mülkiyet hakkına dayanılarak elatmanın önlenmesi ve yıkım isteğiyle eldeki davayı açtığı, mahallinde yapılan keşif sonucunda ibraz edilen 11.12.2013 tarihli fen bilirkişileri raporunda; her iki taşınmaz üzerinde taraflara ait ticarethanelerin bulunduğunun belirtildiği, 01.03.2013 tarihinde Asliye Hukuk Mahkemesinde açılan davanın, mahkemenin niteliği itibariyle mutlak ticari dava olması nedeniyle Ticaret Mahkemesinin görevli olduğundan bahisle görevsizlik kararı verildiği, bu kararın temyiz edilmeksizin 09.04.2013 tarihinde kesinleştiği ve dosyanın süresinde başvuru yapılması üzerine ... Asliye Ticaret Mahkemesine gönderildiği, mahkemece davanın esastan kabulüne karar verildiği anlaşılmaktadır.

Bilindiği üzere; 01.07.2012 tarihinde yürürlüğe giren 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunun (TTK) 6335 Sayılı Yasa ile değişik 4.maddesinde ticari davalar tanımlanmıştır. Buna göre; her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ile maddenin devamı fıkralarında belirtilen davalar ticari dava olarak nitelendirilmiştir. Yine aynı yasanın 5/3.maddesinde “Asliye ticaret mahkemesi ile asliye hukuk mahkemesi ve diğer hukuk mahkemeleri arasındaki ilişki görev ilişkisi olup, bu durumda göreve ilişkin usul hükümleri uygulanır” hükmüne yer verilmiştir.

Anılan yasal düzenlemeler uyarınca Asliye Ticaret Mahkemelerinin özel mahkeme niteliğinde olduğu, bu niteliği gereği görev alanının 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu hükümlerine göre belirleneceği ve genel mahkemeler ile arasındaki ilişkinin önceki kanunun aksine görev ilişkisi olduğu açıktır. Asliye Ticaret Mahkemelerinin çekişmeli yargıdaki görev alanının, TTK’da ve diğer özel kanunlarda ticari dava olduğu belirtilen davalarla sınırlı olduğu kuşkusuzdur.

Öte yandan, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunun 6335 sayılı Yasa ile değişik 4.maddesinde ticari davaların; mutlak ticari davalar ve nispi ticari davalar olarak iki gruba ayrıldığı anlaşılmaktadır. Mutlak ticari davalar, tarafların sıfatına veya bir ticari işletme ile ilgili olup olmamasına bakılmaksızın kanun gereği ticari sayılan davalar olup TTK’nun 4/1. maddesinin b, c, d, e, f fıkralarında ve özel kanunlarda düzenlenmiştir. Nispi ticari davalar ise; tarafların tacir sıfatına haiz olduğu ve her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili uyuşmazlıklardan doğan davalardır. Bir başka ifade ile, bu davalar ya bir ticari işletmeyi ilgilendirmeli ya da iki taraf için de ticari sayılan hususlardan doğmaları halinde ticari dava olarak nitelendirilebilirler.

Gerek mutlak ve gerekse nispi ticari davaların, Asliye Ticaret Mahkemelerinde görüleceği kuşkusuzdur.

Somut olaya gelince; eldeki davanın 4721 Sayılı Türk Medeni Kanunun (TMK) Eşya Hukuku başlıklı 4.kitabında düzenlenmiş gayrimenkul mülkiyetine ilişkin 683.maddesine dayalı mülkiyet hakkının korunmasına yönelik dava olduğu, her ne kadar taraflar tacir ve çekişme konusu taşınmazlar üzerinde tarafların ticari işletmeleri bulunuyor olsa da, uyuşmazlığın tarafların ticari işletmesiyle ilgisinin olmadığı, esasen dava dilekçesinde de bu yönde bir iddiaya da yer verilmediği, davanın bu özelliği itibariyle mutlak ve nispi ticari dava olarak nitelendirilemeyeceği, Asliye Ticaret Mahkemelerinin uzmanlık gerektiren ticari davalara bakmakla görevli özel nitelikli mahkemeler olduğu, eldeki davada ise uyuşmazlığın TMK’nun 683. ve devamı maddeler uygulanmak suretiyle çözüme kavuşturulacağı, taraflar arasında TTK hükümleri veya özel kanun hükümlerinin uygulanmasını gerektirir ticari bir uyuşmazlık bulunmadığı hususları bir bütün halinde değerlendirildiğinde davada genel mahkemelerin görevli olduğu sonucuna ulaşılmaktadır. Aksi düşünce, Asliye Ticaret Mahkemelerinin kuruluş amacına ve niteliğine aykırı olacaktır.

Hâl böyle olunca; görevin kamu düzenine ilişkin olduğu ve yargılamanın her aşamasında resen gözetileceği, TTK’nun 5/3.maddesi uyarınca Asliye Hukuk Mahkemesi ile Asliye Ticaret Mahkemesi arasındaki ilişkin görev ilişkisi olduğu hükmü ve Asliye Hukuk Mahkemesince verilen görevsizlik kararının temyiz edilmeksizin kesinleşmiş olduğu gözetildiğinde, mahkemece görevsizlik kararı verilmesi gerekirken işin esası hakkında karar verilmiş olması doğru değildir.

Hâl böyle olunca; görevin kamu düzenine ilişkin olduğu ve yargılamanın her aşamasında resen gözetileceği, TTK’nun 5/3.maddesi uyarınca Asliye Hukuk Mahkemesi ile Asliye Ticaret Mahkemesi arasındaki ilişkin görev ilişkisi olduğu hükmü ve Asliye Hukuk Mahkemesince verilen görevsizlik kararının temyiz edilmeksizin kesinleşmiş olduğu gözetildiğinde, mahkemece görevsizlik kararı verilmesi gerekirken işin esası hakkında karar verilmiş olması doğru değildir.

Davalının temyiz itirazı yerindedir. Kabulü ile, hükmün (6100 sayılı Yasanın geçici 3.maddesi yollamasıyla) 1086 sayılı HUMK’nun 428.maddesi uyarınca BOZULMASINA, bozma nedenine göre sair hususların incelenmesine şimdilik yer olmadığına, alınan peşin harcın temyiz edene geri verilmesine, 24.12.2015 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.