muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2019/412, Karar No: 2020/10, Tarih: 14.01.2020

**Hukuk Genel Kurulu         2019/412 E.  ,  2020/10 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Ankara Batı Kadastro Mahkemesi

NUMARASI : 2018/48-2019/27

1. Taraflar arasındaki “tespite itiraz” davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, Ankara Batı Kadastro Mahkemesince verilen davanın kabulüne ilişkin karar davalılar Atatürk Orman Çiftliği Müdürlüğü vekili, Ankara Büyükşehir Belediyesi Başkanlığı vekili ve Hazine vekili ile müdahil davacı... vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Yargıtay 16. Hukuk Dairesince yapılan inceleme sonunda bozulmuş, Mahkemece Özel Daire bozma kararına karşı direnilmiştir.

2. Direnme kararı davalılar Atatürk Orman Çiftliği Müdürlüğü vekili, Ankara Büyükşehir Belediyesi Başkanlığı vekili ve Hazine vekili ile müdahil davacı... vekili tarafından temyiz edilmiştir.

3. Hukuk Genel Kurulunca dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

I. YARGILAMA SÜRECİ

Davacı İstemi:

4. Çekişme konusu taşınmaz hakkında birden fazla dava açılmış olup, ayrı ayrı açılan davalar birleştirilerek görülmüştür.

4.1. Davacılar... ve arkadaşları vekili 13.07.1979 tarihli dava dilekçesinde; çekişme konusu Yenimahalle ilçesi Macun köyü Ormankaşı mevkiinde kain 2104 ada 31 parsel sayılı taşınmazın 1317 tarihli ve 155/4789 numaralı vergi kaydı ile müvekkillerinin murisi küçük ...oğlu...'ın tasarrufunda iken ölümü ile mirasçılarına intikal ettiğini ileri sürerek müvekkilleri adına tesciline karar verilmesini istemiştir.

4.2. Davacılar... ve arkadaşları vekili 29.12.1989 tarihli dava dilekçesinde; çekişme konusu 2104 ada 31 parsel sayılı taşınmazın 1937 tarihli ve 433 numaralı vergi kaydı ile müvekkillerinin murisi Arnavutoğullarından ...oğlu ...’in, ölümünden sonra da mirasçılarının zilyet ve tasarrufunda bulunduğunu, 1955 yılına kadar vergilerinin düzenli olarak yatırıldığını ileri sürerek taşınmazın müvekkilleri adına hisseleri oranında tesciline karar verilmesini istemiştir.

4.3. Davacılar... mirasçıları ve... vekili 03.02.1958 tarihli dava dilekçesinde; çekişme konusu 2103 ada 2, 4, 6, 8, 10, 11, 13, 15, 16, 17 parseller ile 2104 ada 2, 4, 5,6, 7,8, 9, 10, 11, 12, 13, 14, 15, 16, 17, 19, 20, 22, 27, 28, 30, 31 parsel sayılı taşınmazların müvekkillerine ait tapu kaydı kapsamında kaldığını ileri sürerek taşınmazların tespitlerinin iptali ile müvekkilleri adına tesciline karar verilmesini istemiştir. Davacılar 31.07.1994 tarihli dilekçe ile, çekişme konusu 2104 ada 2, 27, 28, 30, 31, 2103 ada 8, 10, 11, 13, 15, 16, 17, 2104 ada 8, 10, 11, 12, 13, 14, 15, 17, 19, 20, 22 ve 16 parsel sayılı taşınmazlara ilişkin istemlerinden feragat ettiklerini bildirmişler, Mahkemece feragat edilen taşınmazlar yönünden tefrik kararı verildikten sonra tefrik edilen dosyada davanın feragat nedeniyle reddine karar verilmiştir. Bu dosyaya müdahalede bulunan davacılar... ve arkadaşları vekilinin temyizi üzerine hüküm 2104 ada 31 parsel sayılı taşınmaz yönünden bozulmuş, diğer davacıların açtıkları dava ile birleştirilerek yargılamaya devam edilmiştir.

4.4. Müdahale talebinde bulunan... vekili 13.09.2002 tarihli dilekçesinde; çekişme konusu taşınmazda davacılar... ile...’un hisselerini gayrimenkul satış vaadi sözleşmeleri ile devraldığını belirterek müdahale talebinin kabulü ile çekişmeli taşınmazın satışa konu bölümlerinin müvekkili adına tapuya tesciline karar verilmesini istemiştir.

4.5. Müdahale talebinde bulunan... ve ... vekili 12.06.2003 tarihli dilekçesinde; davacılar ...ve...’e ait hisseleri gayrimenkul satış vaadi sözleşmeleri ile devraldıklarını belirterek davaya asli müdahil olarak katılma talebinde bulunmuş, yargılama aşamasındaki beyanında taleplerinden vazgeçtiklerini bildirmiştir.

Davalı Cevabı:

5. Davada birden fazla davalı ve ihbar edilen yer almaktadır.

5.1. Davalı Hazine vekili 07.05.1990 tarihli cevap dilekçesinde; dava konusu taşınmazın 1955 yılında Hazine adına tespit edildiğini, yapılan tespitte taşınmazın 20-25 yıldır kullanılmadığının belirtildiğini, taşınmazın imar görmesi nedeniyle zilyetliğin mümkün olmayacağını belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

5.2. Davalı Atatürk Orman Çiftliği Müdürlüğü vekili 10.03.2005 tarihli dilekçesinde; davaya konusu parselin 1955 yılında Atatürk Orman Çiftliği tarafından işlenmekte olduğunu, dolayısıyla zilyetliğin Kurumda olduğunun açık olduğunu belirterek davanın reddi ile taşınmazın Atatürk Orman Çiftliği adına tesciline karar verilmesini istemiştir.

5.3. Davalı Toprak Mahsulleri Ofisi Genel Müdürlüğü vekili 20.09.1976 tarihli dilekçesinde; çekişme konusu taşınmazın ifrazı neticesinde oluşan 7994 ada 4 nolu parselde kayıtlı taşınmazın müvekkilinin tapulu malı olduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

5.4. Davalı Ankara Belediyesi vekili tarihsiz dilekçesinde, dava konusu 2104 ada 31 parsel sayılı taşınmazın parselasyon planı ile düzenlemeye alındığını, 7631 ada 4, 7636 ada 3, 4 ve 8 parsellere şuyulandırıldığını, davacıların zilyetliklerinin 20 yılı doldurmadığını, taşınmazın Hazine adına tescili gerektiğinden ve belediye sınırları içerisinde bulunduğundan davanın reddi ile Ankara Belediyesi adına tesciline karar verilmesini istemiştir.

5.5. İhbar edilen Posta Telgraf Teşkilatı Anonim Şirketi vekili 20.08.2015 tarihli dilekçesinde; 2104 ada 31 parsel sayılı taşınmazın imar uygulaması neticesinde oluşan Macunköy 13249 ada 4, 5, 8 parsellerde kayıtlı taşınmazların mahkeme kararı ile kurum adına tescil edildiğini, davacıların iddialarının kabul edilebilir olmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme Kararı:

6. Direnme kararı öncesinde yerel mahkemenin birden fazla kararı temyiz incelemesine konu olmuştur.

Mahkeme Kararı:

6. Direnme kararı öncesinde yerel mahkemenin birden fazla kararı temyiz incelemesine konu olmuştur.

6.1. Ankara 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 27.11.2000 tarihli ve 1997/330 E., 2000/743 K. sayılı kararı ile; toplanan deliller, yapılan keşif, mahalli bilirkişi ve tanık beyanları ile dava konusu yere ilişkin davacıların iddiaları yerinde görülmediğinden ve 2104 ada 31 parsel üzerinde davacıların zilyetlikleri sabit olmadığından davacıların kadastro tespitine itirazlarının reddine, 2104 ada 31 parsel sayılı 118.195m2 yüzölçümündeki taşınmazın son kadastro tespiti gibi Maliye Hazinesi adına kayıt ve tesciline karar verilmiştir.

6.2. Ankara 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı davacılar ..., ...ve arkadaşları vekilleri, ...... ve arkadaşları vekili ile davalı Ankara Büyükşehir Belediye Başkanlığı vekili tarafından temyiz isteminde bulunulmuştur.

6.3. Yargıtay 17. Hukuk Dairesinin 18.09.2001 tarihli ve 2001/3448 E., 2001/6532 K. sayılı kararı ile; yapılan inceleme ve araştırmanın hüküm kurmaya yeterli olmadığı, temyize konu edilen 31 nolu parselle ilgili 20.09.1946 tarihinde yapılan işlemin 2613 sayılı Kadastro ve Tapu Tahrir Kanunu’nun 35. maddesine dayalı tapu tahriri işlemi olduğu ve kadastro tespiti niteliğinde olmadığı, bu bakımdan mahkemece 1946 yılında yapılan işlemin tespit niteliğinde görülmemesinde yasaya aykırı yön bulunmadığından bu yöne ilişkin temyiz itirazlarının yerinde olmadığı, işin esasına gelince; yeniden keşif yapılarak vergi kayıtlarının gereği gibi yerine uygulanması, taşınmazın aidiyet ve kapsamlarının kesin olarak saptanması, bilirkişi ve tanıklardan taşınmazın öncesinin ne olduğu, kimden kaldığı, katılanların zilyetliklerinin başlangıç tarihi, süresi ve sürdürülüş biçiminin saptanması, ziraat bilirkişisinden taşınmazın toprak yapısı, karakteri, işleniş tarzı, süresi ve sürdürülüş biçimi konularında teknik verilere dayalı gerekçeli rapor alınması, tüm deliller toplanarak sonucuna göre karar verilmesi gerektiği gerekçeleriyle bozulmuştur.

6.4. Ankara 1. Asliye Hukuk Mahkemesi tarafından bozma kararına uyulmak suretiyle yapılan yargılama neticesinde 18.06.2013 tarihli ve 2002/551 E, 2013/388 K. sayılı kararı ile; Kadastro Kanunu’nun 33. maddesi ve 5235 sayılı Kanun’un 7. maddesi hükümlerine göre mahkemenin Sincan Kadastro Mahkemesine bağlandığı belirtilerek dosyanın Ankara Batı Kadastro Mahkemesine devrine karar verilmiştir.

6.5. Ankara Batı Kadastro Mahkemesinin 04.02.2016 tarihli ve 2013/102 E., 2016/19 K. sayılı kararı ile; davacıların dosyaya ibraz ettikleri vergi kayıtlarının dava konusu taşınmaza tam olarak uyduğunun tüm aşamalarda tespit edildiği, 1946 yılında yapılan ilk kadastro çalışmalarında davacıların murislerinin taşınmazı işlemelerinin zamanın ... görevlilerince engellendiği belirtilerek bu duruma itiraz edildiği, bu itirazın kayıtlara geçtiği, ancak bu itirazların çözümüne ilişkin olarak geçmiş zamandaki ilan vasıtalarının yetersizliği dolayısıyla ilgililere tebliğ edilemediği, keşifte dinlenilen tüm tanıkların da ortak beyanlarına göre 1956 yılında yapılan ikinci kadastro çalışmalarında davacılar murislerinin zilyetliğinin 20 yılı aşkın nizasız ve fasılasız olarak sürdüğünün şüpheden ari şekilde tespit edildiği, ilk kadastro çalışmaları esnasında belirtilen zilyetliğin engellenmesine ilişkin orman çiftliği görevlilerinin çalışmalarının Kadastro Kanunu’nun 14. maddesi uyarınca zilyetliğin tespiti için gerekli olan "nizasız-fasılasız" şartını engellememesi gerektiği, çünkü burada bir kamu otoritesinden kaynaklanan güç kullanımı olduğu, davacılar murislerinin taşınmazı kullanamadıkları sürede dahi taşınmazın vergisini düzenli olarak ödemeye devam ettikleri, ilgili tutanaklarda da isimleri geçen davacılar murislerinin nizalı taşınmaz üzerindeki malik sıfatıyla zilyetliğinin Kadastro Kanunu’nun 14. maddesindeki şartlarını taşıdığı, taşınmazın davalılarla bir ilgisinin olmadığı, gaip ve yitik kişilerden kalmadığı, özel mülkiyete engel bir durumun oluşmadığı ve bilirkişi heyetinin 14.01.2015 tarihli ek 3. raporu ve krokilerinin yeterli ve denetime elverişli olduğu, her ne kadar asli müdahiller Medeni Kanun (MK)’un 716. maddesine dayanarak talepte bulunmuşlar ise de MK’nın 716. maddesinin 1. bendinde yer alan "Malikin kaçınması halinde" cümlesinin iş bu davada mevcut olmadığından ve asli müdahiller lehine-aleyhine kesin hüküm oluşturmamak için asli müdahillerin talebi hakkında bir karar verilmediği, davalı Toprak Mahsulleri Ofisinin husumet ehliyeti olmadığı, ihbar edilen Posta İşletmeleri Genel Müdürlüğü ve Türk Telekom (PTT) davaya katılma talebinde bulunmadığından haklarında hüküm kurulmadığı gerekçeleriyle davanın kısmen kabulü ile dava konusu 2104 ada 31 parsel numaralı taşınmazın Hazine adına olan kadastro tespitinin iptali ile taşınmazın 1/2 hissesinin ölü ...oğlu..., 1/2 hissenin de ...oğlu ... adına tapuya kayıt ve tesciline, davacı... mirasçılarının davasının feragat sebebiyle reddine karar verilip ilgililerce temyiz edilmediğinden bu karar kesinleşmiş olmakla bu hususta yeniden karar verilmesine yer olmadığına, davalı Toprak Mahsülleri Ofisi hakkında açılan davanın husumet yokluğu nedeniyle reddine, asli müdahiller..., ... ve ...’ın davaları hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.

Özel Daire Bozma Kararı:

Özel Daire Bozma Kararı:

7. Ankara Batı Kadastro Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar Hazine vekili, Ankara Büyükşehir Belediyesi Başkanlığı vekili, Atatürk Orman Çiftliği Müdürlüğü vekili ile müdahil davacı... vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

8. Yargıtay 16. Hukuk Dairesince 27.03.2018 tarihli ve 2016/5383 E., 2018/2164 K. sayılı kararı ile; dosya içeriğine, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davalı Ankara Büyükşehir Belediye Başkanlığı vekili ve davalı Atatürk Orman Çiftliği vekilinin yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddine, müdahil davacı... vekili ile davalı Hazine vekilinin temyiz itirazları yönünden; tüm dosya kapsamı göz önüne alındığında tespit tarihine kadar zilyetlikle taşınmaz edinme koşullarının davacılar yararına gerçekleştiği kanıtlanamadığına göre davanın reddine, çekişmeli taşınmazın Hazine adına tapuya tesciline, tespitten sonraki hakka dayanarak dosyaya müdahil olan...'nin davası yönüyle mahkemenin görevsizliğine karar verilmesi gerekirken, delillerin yanlış değerlendirilmesi sonucu yazılı şekilde karar verilmesinin isabetsiz olduğu gerekçeleriyle karar bozulmuştur.

Direnme Kararı:

9. Ankara Batı Kadastro Mahkemesinin 07.03.2019 tarihli ve 2018/48 E., 2019/27 K. kararı ile; davacıların dosyaya ibraz ettikleri vergi kayıtlarının dava konusu taşınmaza uygulandığı ve tanık beyanlarından taşınmaza ait olduğunun tespit edildiği, keşifte dinlenilen tanıklardan ... ve...'un ortak beyanlarına göre de 1956 yılında yapılan ikinci kadastro çalışmalarında davacılar murislerinin zilyetliğinin 20 yılı aşkın olarak nizasız ve fasılasız olarak sürdüğünün açık bir şekilde tespit edildiği, ...oğlu ... mirasçısı ...'ün tespit tutanağında geçen 05.12.1955 tarihli beyanından anlaşılacağı üzere babası ...oğlu ...'in ölümüne kadar taşınmazı sürmekte ise de ölümünden sonra ... tarafından sürülmesinin Kadastro Kanunu’nun 14. maddesi uyarınca zilyetliğin tespiti için gerekli olan "nizasız-fasılasız" şartını engellememesi gerektiği zira burada bir kamu otoritesinden kaynaklanan güç kullanımı olduğu belirtilerek bozma öncesi karardaki gerekçelerle direnme kararı verilmiştir.

Direnme Kararının Temyizi:

10. Direnme kararı süresi içinde davalılar Hazine vekili, Ankara Büyükşehir Belediyesi Başkanlığı vekili, Atatürk Orman Çiftliği Müdürlüğü vekili ile müdahil davacı... vekili tarafından temyiz edilmiştir.

II. UYUŞMAZLIK

Direnme Kararının Temyizi:

10. Direnme kararı süresi içinde davalılar Hazine vekili, Ankara Büyükşehir Belediyesi Başkanlığı vekili, Atatürk Orman Çiftliği Müdürlüğü vekili ile müdahil davacı... vekili tarafından temyiz edilmiştir.

II. UYUŞMAZLIK

11. Direnme yolu ile Hukuk Genel Kurulu önüne gelen uyuşmazlık; vergi kaydına dayanan davacılar (...oğlu ... mirasçıları ile ...oğlu... mirasçıları) ve öncesinde murislerinin çekişme konusu taşınmazın tespit tarihi olan 23.05.1956 tarihinden geriye doğru ekonomik amaca uygun olarak 20 yıla ulaşan zilyetliklerinin bulunup bulunmadığı, burada varılacak sonuca göre zilyetlikle taşınmaz edinme koşullarının davacılar yararına gerçekleşip gerçekleşmediği, bundan ayrı asli müdahil davacı...’nin talebi yönünden mahkemece verilen kararın yerinde olup olmadığı noktalarında toplanmaktadır.

III. GEREKÇE

12. Davalılar Ankara Büyükşehir Belediyesi ve Atatürk Orman Çiftliği Müdürlüğü vekillerinin temyiz itirazlarının incelenmesinde;

Dava açmakta olduğu gibi, gerek ilk derece gerekse üst derece denetim yapan yargı organlarına yönelik her talep bakımından da istemde bulunanın hukuki yararının mevcut olması gerekir. Bu kapsamda olmak üzere temyiz talebinde bulunan tarafın da kararı temyiz etmekte hukuki yararı bulunmalıdır.

13. Yerel mahkemece, davalılar Ankara Büyükşehir Belediyesi ve Atatürk Orman Çiftliği Müdürlüğü aleyhlerine kurulan ilk hüküm, davalılar Ankara Büyükşehir Belediyesi ve Atatürk Orman Çiftliği Müdürlüğü vekilleri tarafından temyiz edilmiş, ancak davalıların temyiz itirazları Özel Dairece reddedilmiştir. Bu durumda, temyiz itirazları reddedilmiş bulunan davalılar Ankara Büyükşehir Belediyesi ve Atatürk Orman Çiftliği Müdürlüğünün direnme kararını temyizde hukuki yararı bulunmadığından, temyiz istemleri reddedilmelidir.

14. Müdahil davacı... vekilinin temyiz itirazlarının incelenmesinde;

3402 sayılı Kadastro Kanunu'nun "Genel olarak görev" başlıklı 25. maddesinde;

"Kadastro mahkemesi; taşınmaz mal mülkiyetine ve sınırlı ayni haklara, tapuya tescil veya şerh edilecek veyahut beyanlar hanesinde gösterilecek sair haklara, sınır ve ölçü uyuşmazlıklarına, kadastroya ve tapu sicilini ilgilendiren benzeri davalara ve özel kanunlarca kendisine verilen işlere bakar; Kadastroya veya kadastro ile ilgili verasete ait uyuşmazlıkları çözümleyebileceği gibi, istek üzerine veraset belgesi de verebilir.

Kadastro mahkemesi, yalnız kadastro işlerine münhasır olmak üzere;

A) Velisi veya vasisi bulunmayan küçüklere ve kısıtlılara kayyım tayin eder. Bunların menfaatlerini korumak amacıyla Türk Medeni Kanununun hakimin iznini şart kıldığı hallerde bu izni verir.

B) Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunun 465 ve bunu takip eden maddeleri gereğince adli yardım taleplerini inceleyerek kabul edebilir.

Kadastro mahkemesi, yalnız kadastro işlerine münhasır olmak üzere;

A) Velisi veya vasisi bulunmayan küçüklere ve kısıtlılara kayyım tayin eder. Bunların menfaatlerini korumak amacıyla Türk Medeni Kanununun hakimin iznini şart kıldığı hallerde bu izni verir.

B) Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunun 465 ve bunu takip eden maddeleri gereğince adli yardım taleplerini inceleyerek kabul edebilir.

C) Tutanağı düzenlenen taşınmaz mallara ait ihtiyati tedbir kararı verebilir. Bu kararı hemen o yerin kadastro ve tapu sicil müdürlüklerine bildirir. Tedbir kararı alan taraf karar gününden itibaren usulün öngördüğü süre içinde kadastro mahkemesinde dava açmadığı takdirde tedbir kendiliğinden hükümsüz kalır.

Bu Kanunun 26 ve 40 ıncı madde hükümleri saklı kalmak üzere, kadastro tutanağının düzenlenmesi gününden ve tutanak sonradan tamamlanmış ve düzeltilmiş ise, o günden sonra doğan haklara dair istekler, taksim şuyuun giderilmesi veya muhdesata bağlı olarak taşınmaz malı iktisap, muhdesatın yıkılıp kaldırılması ve benzeri nitelikte olan ve mahkemeden yenilik doğurucu hüküm almayı gerektiren dava ile ilgili isteklerin incelenmesi, kadastro mahkemesinin görevi dışındadır." düzenlemesine yer verilmiştir.

15. Müdahil davacı... yönünden somut uyuşmazlığın incelenmesinde; çekişme konusu 2104 ada 31 parsel sayılı taşınmazın kadastro tespitinin 1956 yılında yapıldığı, müdahil davacının, çekişmeli taşınmaza vergi kaydı ile malik olan davalı...'a ait miras hisselerini Ankara 9. Noterliğince düzenlenen 16.08.1996 tarihli ve 33830 yevmiye numaralı düzenleme şeklinde gayrimenkul satış vaadi sözleşmesi ve 29.11.1995 tarihli satış sözleşmeleriyle, davalı...'e ait miras hisselerini yine aynı noterlikçe düzenlenen 22.06.1996 tarihli ve 16932 sayılı düzenleme şeklinde gayrimenkul satış vaadi sözleşmesi ve 27.03.1998 tarihli ve 15645 yevmiye numaralı ibraname ile satın aldığını ileri sürerek müdahale talebinde bulunduğu anlaşılmıştır. Bu durumda müdahil davacı, kadastrodan sonraki hukuki nedene dayanmaktadır.

16. 3402 sayılı Kadastro Kanunu'nun 25. maddesi hükmü uyarınca kadastro sonrası nedene dayalı olarak açılan davalarda Kadastro Mahkemesi görevli olmayıp genel mahkemeler görevlidir. Görev hususu kamu düzenine ilişkin olup, yargılamanın her aşamasında re’sen gözetilmesi gereken hususlardandır. Hâl böyle olunca; Özel Daire bozma kararında da belirtildiği üzere, Mahkemece adı geçen müdahil davacının talebi yönünden Kadastro Mahkemesinin görevsizliğine, talep halinde dosyanın görevli ve yetkili mahkemeye gönderilmesine karar verilmesi gerekirken yazılı gerekçeyle karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi usul ve yasaya aykırıdır.

17. Davalı Hazine vekilinin temyiz itirazlarının incelenmesine gelince;

3402 sayılı Kadastro Kanunu’nun “Tapuda kayıtlı olmayan taşınmaz malların tespiti” başlıklı 14. maddesinde;

17. Davalı Hazine vekilinin temyiz itirazlarının incelenmesine gelince;

3402 sayılı Kadastro Kanunu’nun “Tapuda kayıtlı olmayan taşınmaz malların tespiti” başlıklı 14. maddesinde;

“Tapuda kayıtlı olmayan ve aynı çalışma alanı içinde bulunan ve toplam yüzölçümü sulu toprakta 40, kuru toprakta 100 dönüme kadar olan (40 ve 100 dönüm dahil) bir veya birden fazla taşınmaz mal, çekişmesiz ve aralıksız en az yirmi yıldan beri malik sıfatıyla zilyetliğini belgelerle veya bilirkişi veyahut tanık beyanlarıyla ispat eden zilyedi adına tespit edilir.

(Değişik ikinci fıkra: 3/7/2005 - 5403/26 md.) Sulu veya kuru arazi ayrımı, Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanunu hükümlerine göre yapılır.

(Değişik : 3/7/2005 - 5403/26 md.) 4342 sayılı Mera Kanununun 7 nci maddesinin üçüncü fıkrası gereği 3402 sayılı Kanun hükümlerine göre yapılacak işlemlerde Kadastro Komisyonlarına konu uzmanı Ziraat Mühendisi dâhil edilir.

Taşınmaz malın, yukarıdaki fıkranın kapsamı dışında kalan kısmının zilyedi adına tespit edilebilmesi için, birinci fıkra gereğince delillendirilen zilyetliğin ayrıca aşağıdaki belgelerden birine dayandırılması lazımdır.

A) 31/12/1981 tarihine veya daha önceki tarihlere ait vergi kayıtları,

B) Tasdikli irade suretleri ile fermanlar,

C) Muteber mütevelli, sipahi, mültezim temessük veya senetleri,

D) Kayıtları bulunmayan tapu veya mülga hazinei hassa senetleri veya muvakkat tasarruf ilmuhaberleri,

E) Tasdiksiz tapu yoklama kayıtları,

F) Mülkname, muhasebatı atika kalemi kayıtları,

G) Mubayaa, istihkam ve ihbar hüccetleri,

H) Evkaf idarelerinden tapuya devredilmemiş tasarruf kayıtları."

Aynı Kanun’un "Hazine adına tespit" başlıklı 18. maddesinde;

"Yukarıdaki maddelerin hükümleri dışında kalan ve tescile tabi bulunan taşınmaz mallar ile tarım alanına dönüştürülmesi veya ekonomik yarar sağlanması mümkün olan yerler Hazine adına tespit olunur.

Orta malları, hizmet malları, ormanlar ve Devletin hüküm ve tasarrufu altında olup da bir kamu hizmetine tahsis edilen yerler ile kanunları uyarınca Devlete kalan taşınmaz mallar, tapuda kayıtlı olsun olmasın kazandırıcı zamanaşımı yolu ile iktisap edilemez." düzenlemelerine yer verilmiştir.

18. Dava tarihinde yürürlükte bulunan mülga 743 sayılı Türk Kanunu Medenisi (TKM)'nin 639. maddesinde "Fevkalade müruruzaman" başlığı ile olağanüstü zamanaşımı yoluyla taşınmaz kazanılmasının şartları belirtilmiştir. Bu hükme göre,

“Tapu sicilinde mukayyet olmıyan bir gayrimenkulü nizasız ve fasılasız yirmi sene müddetle ve malik sıfatiyle yedinde bulundurmuş olan kimse o gayrimenkulün kendi mülkü olmak üzere, tescili talebinde bulunabilir.

Tapu sicilinde maliki kim olduğu anlaşılamayan veya yirmi sene evvel vefat etmiş yahut gaipliğine hüküm verilmiş bir kimsenin uhdesinde mukayyet olan bir gayrimenkulü aynı şerait altında yedinde bulunduran kimse dahi o gayrimenkulün, mülkü olmak üzere tescilini taleb edebilir.