muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2014/6875, Karar No: 2014/12181, Tarih: 10.04.2014

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, bilirkişi raporunda belirtilen iş yeri devri konusuna itibar edilmemiş ve davacının hizmet çetvelinin incelenmesinde 06.04.2008 olan çıkış tarihinden 2008 yılının 5.ayına kadar herhangi bir hizmet girişi bulunmadığı, bu tarihden sonra ihaleyi alan yeni şirkette işe girdiği, bu durumun ihalenin kaybedilmesi ile belirli süreli iş sözleşmesinin sona erdiği, çalışanların iş akdine son verildiği ve işten çıkarıldıktan sonra davacının 2008 yılı 5. ayı başı itibariyle hizmet akdinin kesintiye uğramış halde yeni ihaleyi alan işveren nezdinde İETT'de çalışmasına devam ettiği kanaatine varılarak, bu husus işyeri devri kuralları çerçevesinde değerlendirilmeyerek davacının kıdem ve ihbar tazminat alacaklısı olduğu kabul edilmiş, her ne kadar akdin belirli süreli yapıldığı iddia edilmişse de hem yapılan işin niteliği hem de sözleşmenin zincirleme şeklinde yenilenerek yapılmış olması nedeniyle belirsiz süreli sözleşme olarak kabul edilmiş, ayrıca, davacı tarafın yıllık izin, fazla mesai, genel tatil ve yol ücretleri dava dilekçesindeki miktarlarla sınırlı olarak hüküm altına alınmıştır.

D) Temyiz:

Kararı davalılar vekilleri temyiz etmiştir.

E) Gerekçe:

1-Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davalılar vekillerinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2-İşyeri devrinin iş ilişkisine etkileri ile işçilik alacaklarından sorumluluk bakımından taraflar arasında uyuşmazlık söz konusudur.

İşyeri devrinin esasları ve sonuçları 4857 sayılı İş Kanununun 6 ncı maddesinde düzenlenmiştir. Sözü edilen hükümde, işyerinin veya bir bölümünün devrinde devir tarihinde mevcut olan iş sözleşmelerinin bütün hak ve borçlarıyla devralan işverene geçeceği öngörülmüştür. Devir tarihinden önce doğmuş ve devir tarihinde ödenmesi gereken borçlar açısından, devreden işverenle devralan işverenin birlikte sorumlu oldukları aynı yasanın üçüncü fıkrasında belirtilmiş, devreden işverenin sorumluluğunun devir tarihinden itibaren iki yıl süreyle sınırlı olduğu hükme bağlanmıştır.

Değinilen Yasanın 120 nci maddesi hükmüne göre, 1475 sayılı Yasanın 14 üncü maddesi halen yürürlükte olduğundan, işyeri devirlerinde kıdem tazminatına hak kazanma ve hesap yöntemi bakımından belirtilen madde hükmü uygulanmalıdır. Anılan maddeye göre, işyerlerinin devir veya intikali yahut herhangi bir suretle bir işverenden başka bir işverene geçmesi veya başka bir yere nakli halinde, işçinin kıdemi işyeri veya işyerlerindeki hizmet akitleri sürelerinin toplamı üzerinden hesaplanmalıdır. Bununla birlikte, işyerini devreden işverenlerin bu sorumlulukları, işçiyi çalıştırdıkları sürelerle ve devir esnasındaki işçinin aldığı ücret seviyesiyle sınırlıdır.

4857 sayılı Yasanın 6 ncı maddesinde yazılı olan “hukukî işleme dayalı” ifadesi geniş şekilde değerlendirilmeli, yazılı, sözlü ve hatta zımnî bir anlaşma da yeterli görülmelidir.

4857 sayılı Yasanın 6 ncı maddesinde yazılı olan “hukukî işleme dayalı” ifadesi geniş şekilde değerlendirilmeli, yazılı, sözlü ve hatta zımnî bir anlaşma da yeterli görülmelidir.

İşyeri devri fesih niteliğinde olmadığından, devir sebebiyle feshe bağlı hakların istenmesi mümkün olmaz. Aynı şekilde işyeri devri kural olarak işçiye haklı fesih imkânı vermez.

İşyerinin devri işverenin yönetim hakkının son aşaması olup, işyeri devri çalışma koşullarında değişiklik anlamına da gelmez. Dairemizin kökleşmiş kararlarına göre işyeri devri işçiye haklı nedenle fesih hakkı tanımaz.

Bu açıklamalar ışığında, iş hukukunda işyeri devrinin işçilik alacaklarına etkileri üzerinde ayrıca durulmalıdır. İşyeri devri halinde kıdem tazminatı bakımından devreden işveren kendi dönemi ve devir tarihindeki son ücreti ile sınırlı olmak üzere sorumludur. 1475 sayılı Yasanın 14 üncü maddesinin ikinci fıkrasında, devreden işverenin sorumluluğu bakımından bir süre öngörülmediğinden, 4857 sayılı Yasanın 6 ncı maddesinde sözü edilen devreden işveren için öngörülen iki yıllık süre sınırlaması, kıdem tazminatı bakımından söz konusu olmaz. O halde kıdem tazminatı işyeri devri öncesi ve sonrasında geçen sürenin tamamı için hesaplanmalı, ancak devreden işveren veya işverenler bakımından kendi dönemleri ve devir tarihindeki ücret ile sınırlı sorumluluk belirlenmelidir.

Feshe bağlı diğer haklar olan ihbar tazminatı ve kullanılmayan izin ücretlerinden son işveren sorumlu olup, devreden işverenin bu işçilik alacaklarından herhangi bir sorumluluğu bulunmamaktadır.

İşyerinin devredildiği tarihe kadar doğmuş bulunan ücret, fazla çalışma, hafta tatili çalışması, bayram ve genel tatil ücretlerinden 4857 sayılı Kanunun 6 ncı maddesi uyarınca devreden işveren ile devralan işveren müştereken müteselsilen sorumlu olup, devreden açısından bu süre devir tarihinden itibaren iki yıl süreyle sınırlıdır. Devir tarihinden sonraki çalışmalar sebebiyle doğan sözü edilen işçilik alacakları sebebiyle devreden işverenin sorumluluğunun olmadığı açıktır. Bu bakımdan devirden sonraya ait ücret, fazla çalışma, hafta tatili çalışması, bayram ve genel tatil ücreti gibi işçilik alacaklarından devralan işveren tek başına sorumlu olacaktır.

Somut olayda, davacının, temizlik işini yeni ihale ile alan dava dışı şirkette çalışmaya ara vermeden devam ettiği sabittir. Bu nedenle, davacının iş akdi ihaleyi alan yeni alt işveren nezdinde devam ettiğinden feshe bağlı işçilik alacakları olan kıdem ve ihbar tazminatları ile yıllık izin ücreti alacağına hükmedilmesi hatalıdır. Diğer işçilik alacaklarında ise, devreden işverenin devir tarihinden itibaren 2 yıl süreyle sorumlu olduğu hususu değerlendirilmeksizin hüküm tesisi de isabetsizdir.

F) Sonuç:

Temyiz olunan kararın, yukarıda yazılı sebeplerden dolayı BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine 10.04.2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/11068, Karar No: 2014/12377, Tarih: 05.11.2014

**14. Hukuk Dairesi         2014/11068 E.  ,  2014/12377 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : İstanbul 8. Sulh Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 13/11/2012

NUMARASI : 2003/444-2012/880

Davacı vekili tarafından, davalılar aleyhine 11.02.2002 gününde verilen dilekçe ile ortaklığın giderilmesi istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın kabulüne dair verilen 13.11.2012 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davalılardan N.. K.. vekili ile H.. E.. tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

K A R A R

Dava, ortaklığın giderilmesi isteğine ilişkindir.

Mahkemece, kat mülkiyeti terkini hususu dava devam ederken yapıldığı için bu hususta karar verilmesine yer olmadığına ve dava konusu bağımsız bölümdeki ortaklığın satış suretiyle giderilmesine karar verilmiştir.

Hükmü, bir kısım davalılar vekili temyiz etmiştir.

Paydaşlığın (ortaklığın) giderilmesi davaları, paylı mülkiyet veya elbirliği mülkiyetine konu taşınır veya taşınmaz mallarda paydaşlar (ortaklar) arasında mevcut birlikte mülkiyet ilişkisini sona erdirip ferdi mülkiyete geçmeyi sağlayan, iki taraflı, tarafları için benzer sonuçlar doğuran davalardır.

Paydaşlığın giderilmesi davasını paydaşlardan biri veya birkaçı diğer paydaşlara karşı açar. HMK'nın 27. maddesi uyarınca davada bütün paydaşların yer alması zorunludur. Paydaşlardan veya ortaklardan birinin ölümü halinde alınacak mirasçılık belgesine göre mirasçılarının davaya katılmaları sağlandıktan sonra işin esasının incelenmesi gerekir.

Somut olaya gelince:

Dava konusu taşınmazın paydaşlarından V.. K.. ve E.. K..'nın paylarını yargılama sırasında 06.12.2007 tarihinde S.. Yı..'a sattıkları ancak S.. Y..'ın davada yer almadığı anlaşıldığından mahkemece adı geçene usulüne uygun olarak dava dilekçesi tebliği ile taraf teşkili sağlandıktan sonra davanın esası ile ilgili olarak bir karar verilmesi gerekir.

Dava konusu taşınmazın paydaşlarından S.. S..'in vefat ettiği, kendisinden önce vefat eden kardeşi İlmeddin'in evladı M.. S.. ile yine kendisinden önce vefat eden diğer kardeşi Bereket'in evladı M.. S..'in mirasçı olarak kaldığı ancak davada M.. S.. isimli tek bir kişinin taraf olduğu görülmüştür. Davada taraf olmayan M.. S.. de usulüne uygun olarak davaya dahil edilerek bu davalı yönünden de taraf teşkili sağlanmalı ve daha sonra işin esası incelenmelidir.

Ayrıca, ortaklığın giderilmesi davalarında taraf teşkilinin en son tapu kaydına göre yapılması, yargılama sırasında pay temlikleri olması halinde son paydaşların davaya dahil edilerek taraf teşkilinin sağlanması, paydaşlığı sona erenler hakkında da davanın reddine karar verilmesi gerekir. Mahkemece bu hususlar gözetilmeden paylarını temlik edenler hakkında da karar verilmesi doğru değildir.

Ayrıca, ortaklığın giderilmesi davalarında taraf teşkilinin en son tapu kaydına göre yapılması, yargılama sırasında pay temlikleri olması halinde son paydaşların davaya dahil edilerek taraf teşkilinin sağlanması, paydaşlığı sona erenler hakkında da davanın reddine karar verilmesi gerekir. Mahkemece bu hususlar gözetilmeden paylarını temlik edenler hakkında da karar verilmesi doğru değildir.

Bunların yanında, mahkemece hüküm sonucunda dava konusu taşınmazın satış şeklinin ve satış bedelinin paydaşlara ne şekilde ödeneceğinin açık ve şüpheden uzak bir şekilde belirtilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi de doğru görülmemiş, hükmün açıklanan nedenlerle bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle temyiz itirazlarının kabulüyle hükmün BOZULMASINA, bozma nedenine göre sair hususların şimdilik incelenmesine yer olmadığına, peşin harcın istek halinde yatıranlara geri verilmesine, 05.11.2014 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/25734, Karar No: 2014/28083, Tarih: 25.12.2014

**10. Hukuk Dairesi         2014/25734 E.  ,  2014/28083 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi : Van İş Mahkemesi

Tarihi : 07.05.2014

No : 2007/286-2014/268

Dava, geri alım (istirdat) istemine ilişkindir.

Mahkemece, davanın husumet yokluğundan reddine karar verilmiştir.

Hükmün davacı Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı avukatı tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 50. maddesinde, medeni haklardan yararlanma ehliyetine sahip olanın, davada taraf ehliyetine de sahip olduğu belirtilmiş, 114. maddesinde, taraf ehliyetine sahip olma, dava koşulları arasında sayılmış, 115. maddesinde, dava koşullarının var olup olmadığının mahkemece davanın her aşamasında kendiliğinden araştırılacağı, tarafların da dava koşulu eksikliğini her zaman ileri sürebileceği, dava koşulu eksikliğini belirleyen mahkemenin davanın usulden reddine karar vereceği, ancak, giderilmesi olanaklı eksikliğin tamamlanması için mahkemece kesin süre verileceği, bu süre içinde eksiklik giderilmediği takdirde dava koşulu yokluğu nedeniyle davanın usulden reddedileceği hüküm altına alınmıştır.

Taraf ehliyeti, davada taraf olabilme yeteneği olup medeni (maddi) hukuktaki medeni haklardan yararlanma (hak) ehliyetinin medeni usûl hukukunda büründüğü şekildir. 4721 sayılı Türk Medeni Kanununun 48. maddesi gereğince tüzel kişiler hak ehliyetine sahiptirler ve dolayısıyla davada taraf olabilme ehliyeti de ancak, tüzel kişiliği bulunan yapılanmalar için geçerlidir.

Diğer taraftan 6100 sayılı Kanunun 124. maddesinde, bir davada taraf değişikliğinin, ancak karşı tarafın açık rızası ile olanaklı olduğu bildirildikten sonra, ancak, maddi bir hatadan kaynaklanan veya dürüstlük kuralına aykırı olmayan taraf değişikliği isteminin, karşı tarafın rızası aranmaksızın hakim tarafından kabul edileceği, dava dilekçesinde tarafın yanlış veya eksik gösterilmesi kabul edilebilir bir yanılgıya dayanıyorsa, hakimin karşı tarafın rızasını aramaksızın taraf değişikliği istemini kabul edebileceği açıklanmıştır.

Yukarıdaki yasal düzenlemeler ve açıklamalar ışığında dava değerlendirildiğinde, dava dilekçesiyle kendisine husumet yöneltilen Özel Endercan Zihinsel Engelliler Eğitim ve Rehabilitasyon Merkezi’nin tüzel kişiliği bulunmadığından taraf ehliyetine de sahip olmadığı belirgin ise de davanın bu Merkezin işleteni konumundaki İ. S..’a açılmaması olgusunun temsilcide yanılgı olarak benimsenmesi gerektiği, ayrıca, değinilen 124. madde düzenlemesi karşısında taraf değişikliğinin de yapılabileceği ortadadır. Kaldı ki davayı öğrenen İ.Sayğın’ın yöntemince hazırlanmış vekaletnamelerle yargılamada vekillerle temsil edilip avukatlarının toplam 18 oturuma da katıldığı anlaşıldığından mahkemece yargılama sürdürülerek işin esasına ilişkin olarak kanıtlardan elde edilecek sonuca göre karar verilmesi gerektiği açıktır.

Bu maddi ve hukuki olgular göz önünde bulundurulmaksızın, mahkemece yanılgılı değerlendirme sonucu yazılı şekilde hüküm kurulması isabetsiz olduğu gibi, kabule göre de taraf ehliyeti ile taraf sıfatı kavramlarının karıştırılarak karar verilmesi, usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde, davacı Kurum vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

S O N U Ç : Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 25.12.2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/98, Karar No: 2018/692, Tarih: 25.12.2018

**Ceza Genel Kurulu         2015/98 E.  ,  2018/692 K.**

**"İçtihat Metni"**

Kararı Veren

Yargıtay Dairesi : 14. Ceza Dairesi

Mahkemesi :Asliye Ceza

Sayısı : 26-14

Kişiyi hürriyetinden yoksun kılma suçundan sanık ...'ın TCK'nın 109/2, 109/3-e, 62 ve 53. maddeleri uyarınca 3 yıl 4 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına ve hak yoksunluğuna ilişkin Çemişgezek Asliye Ceza Mahkemesince verilen 24.03.2010 tarihli ve 26-14 sayılı hükmün sanık müdafisi tarafından temyiz edilmesi üzerine dosyayı inceleyen Yargıtay 14. Ceza Dairesince 24.03.2014 tarih ve 4590-3825 sayı ile;

“Yargıtay Ceza Genel Kurulunun Dairemizce de benimsenen 17.10.2006 gün, 2006/5-165 Esas, 2006/213 Karar sayılı ilamında belirtildiği üzere; soruşturmanın, bu sürecin asıl yetkilisi olan Cumhuriyet Savcısının suç öğrenmesiyle başlayacağı, dosya kapsamından mağdurenin ablası olan Neslihan'ın müracatı üzerine kollluğun somut herhangi bir soruşturma işleminin yapmayıp sanığı karakola davet ettiği, mağdurenin ve sanığın kendiliğinden karakola gelmeleri üzerine Cumhuriyet Savcısına bilgi verilip talimat alındığının anlaşılması ve ayrıca sanık tarafından mağdurenin şahsına bir zarar verilmediği anlaşıldığından, TCK.nın 110. maddesinin koşulları oluştuğu gözetilmeden anılan madde uygulanmayarak fazla ceza tayini'' isabetsizliğinden bozulmasına karar verilmiştir.

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı ise 02.07.2014 tarih ve 287106 sayı ile;

"... İtirazlarımız TCK.nun 110. maddesinde düzenlenen etkin pişmanlık hükmünün olayda uygulama imkanının bulunmaması nedeniyle hükmün onanması gerektiğine yöneliktir. Şöyle ki;

Kişiyi hürriyetinden yoksun kılma suçunu düzenleyen, 5237 sayılı TCK.nun 109. maddesinde; 'Bir kimseyi hukuka aykırı olarak bir yere gitmek veya bir yerde kalmak hürriyetinden yoksun bırakan...' şeklinde tanımlanmıştır.

Aynı Kanunun etkin pişmanlık hükmünü düzenleyen 110. maddesinde de; 'yukarıdaki maddede tanımlanan suçu işleyen kişi, bu suç nedeniyle soruşturmaya başlanmadan önce mağdurun şahsına zararı dokunmaksızın, onu kendiliğinden güvenli bir yerde serbest bırakacak olursa cezanın üçte ikisine kadarı indirilir' şeklindeki düzenlemeye yer verilmiştir.

TCK.nun 110. maddesinin gerekçesinde ise; 'Madde metninde kişiyi hürriyetinden yoksun kılma suçu açısından etkin pişmanlık hâli düzenlenmiştir. Etkin pişmanlık için, suç tamamlandıktan sonra, mağdurun güvenli bir yerde serbest bırakılması gerekir. Bunun, kendiliğinden olması, yani herhangi bir zorlama olmadan gerçekleşmesi gerekir. Ayrıca, etkin pişmanlığın, bu suç nedeniyle soruşturmaya başlanmadan önce gerçekleşmesi gerekir. Soruşturma makamlarının işe el koymasından sonra serbest bırakma hâlinde, etkin pişmanlık hükmünden yararlanılamayacaktır…' açıklamalarına yer verilmiştir.

Bu düzenlemeler karşısında kişiyi hürriyetinden yoksun kılma suçunda etkin pişmanlık hükümlerinin uygulanabilmesi için;

Bu düzenlemeler karşısında kişiyi hürriyetinden yoksun kılma suçunda etkin pişmanlık hükümlerinin uygulanabilmesi için;

1) 5237 sayılı TCK’nun 109. madde kapsamında olan bir suç tamamlanmış olmalıdır. Zira eylem suç tamamlanmadan önce gerçekleşmesi halinde gönüllü vazgeçmeden bahsedilebilir.

2) Fail, hakkında henüz ‘soruşturma başlanmadan önce’ mağduru serbest bırakmış olmalıdır. Soruşturma makamlarının işe el koymasından sonra serbest bırakmada, bu koşul gerçekleşmiş sayılmaz. Pişmanlık suç yetkili makamlarca öğrenilmeden gerçekleşmelidir.

3) Fail, hürriyetinden mahrum ettiği kimseyi ‘kendiliğinden’ serbest bırakmalıdır. Serbest bırakma gerçek bir pişmanlık sonucu hür iradeyle gerçekleştirilmelidir.

4) Mağdurun güvenli bir yerde serbest bırakılması gerekir. Bunun için mağdur fiziksel ya da manevi olarak zarar görmeyeceği bir yere bırakılmalıdır. Kaçırılan mağdurun gece yarısı tenha bir yerde bırakılması durumunda cezanın azaltılmasını gerektiren şahsi sebepten istifade edilemez.

5) Son olarak fail, hürriyetinden mahrum ettiği kimsenin şahsına bir zarar vermemiş olmalı ve bu şartların birlikte gerçekleşmesi gerekir.

Yargıtay Ceza Genel Kurulunun 26.04.2011 gün ve 208–64 sayılı kararında da açıkça vurgulandığı üzere; TCY’nın 110. maddesinde geçen 'mağdurun şahsına zarar' kavramından, mağdurun vücut bütünlüğü ve cinsel dokunulmazlığına yönelik davranışlar kastedildiğinden, manevi ve ekonomik zararlar bu kapsamda değerlendirilemeyecektir

Somut olayda; suç tarihinde eşi ile tartışması nedeniyle evi terketmeye karar veren mağdure Özlem, evden çıkıp Akçapınar'a geldiği ancak araç bulamaması nedeniyle kızkardeşini telefon ile araması sonucu onun da teyzesini alarak, bir ticari araçla gelip Özlemi aldıkları, bir süre sonra olaydan haberdar olan sanık ... yanında bir arkadaşı da olduğu halde mağdurenin bulunduğu aracın önünü keserek durdurduğu, ardından da aracın kapısını açarak mağdurelerden Neslihan'ın kolunu bükerek araçtan çıkarıp tekme tokat dövdüğü, sonra mağdure Özlem'i araçtan indirmek istediği sırada Neslihan'ın engel olmaya çalışması nedeniyle burnuna kafa atarak engellediği, bilahare mağdure Özlem'in kolunu bükerek araçtan çıkarmaya çalıştığı sırada 5-10 dakika kadar mücadele etmelerine rağmen sanığa engel olamadıkları ve sanığın Özlemin kolunu bükerek diğer araca götürdüğü, bu araç içerisinde de kendisine vurmak suretiyle darp edip evine götürmesi şeklinde gerçekleşen olayda; sanığın mağdure Özlem'e karşı kasten yaralama, suçunu işlediği gibi, ablasının götürülmesine engel olmak isteyen mağdure Neslihan Demir'e karşı da kasten yaralama ve hakaret suçlarını işlenmesi nedeniyle, mağdurun şahsına zararı dokunmaksızın, onu kendiliğinden güvenli bir yerde serbest bırakma şartının gerçekleşmediği görülmektedir. Bu itibarla sanık hakkında kişiyi hürriyetinden yoksun kılma suçundan verilen hükümle ilgili Yüksek 14. Ceza Dairesinin bozma kararı yerinde olmadığından hükmün onanması gerektiği” düşüncesiyle itiraz kanun yoluna başvurmuştur.

CMK'nın 308. maddesi uyarınca inceleme yapan Yargıtay 14. Ceza Dairesince 02.12.2014 tarih ve 7388-13556 sayı ile; itiraz nedenlerinin yerinde görülmediğinden bahisle Yargıtay Birinci Başkanlığına gönderilen dosya, Ceza Genel Kurulunca değerlendirilmiş ve açıklanan gerekçelerle karara bağlanmıştır.

TÜRK MİLLETİ ADINA

CEZA GENEL KURULU KARARI

İtirazın kapsamına göre inceleme sanık ... hakkında katılan ...'e yönelik kişiyi hürriyetinden yoksun kılma suçundan kurulan mahkûmiyet hükmü ile sınırlı olarak yapılmıştır.

Özel Daire ile Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı arasında oluşan ve Ceza Genel Kurulunca çözümlenmesi gereken uyuşmazlık; sanık hakkında TCK’nın 110. maddesinde düzenlenen etkin pişmanlık hükmünün uygulanma koşullarının bulunup bulunmadığının belirlenmesine ilişkin ise de, Yargıtay İç Yönetmeliğinin 27. maddesi uyarınca öncelikle, Yerel Mahkeme kararındaki kanun yolu bildiriminin yasal ve yeterli olup olmadığının ve buna bağlı olarak katılanın yüzüne karşı tefhim edilen hükmün katılana usulüne uygun şekilde tebliğ edilmesinin gerekip gerekmediğinin değerlendirilmesi gerekmektedir.

İncelenen dosya kapsamından;

Yerel Mahkemece, 24.03.2010 tarihli oturumda sanık ve müdafisi ile katlanın yüzüne karşı tefhim edilen kararın kanun yolu bildiriminin; “...Dair, C. Savcısı Ercan Erdoğan (95223)'ın huzurunda ve mütalaaya kısmen uygun, sanık ... ve müdafii Av. ..., katılan ... Yıldırım, katılan sanık ... Demir'in yüzüne karşı, tebliğden itibaren 7 gün içinde mahkememize verilecek bir dilekçe veya tutanağa geçirilmek kaydıyla zabıt katibine bulunulacak beyanla kararın (D) kısmı Elazığ Nöbetçi Ağır Ceza Mahkemesince incelenmek üzere itiraz yolu açık, (A), (B), (C), (E), (F) kısmı Yargıtayca incelenmek üzere temyiz yolu açık olan karar açıkça okundu ana çizgileriyle anlatıldı” şeklinde olduğu, gerekçeli kararın katılana tebliğ edilmediği, hükmü sadece sanık müdafisinin temyiz ettiği,

Anlaşılmaktadır.

2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının 40/2. maddesininde; "Devlet, işlemlerinde, ilgili kişilerin hangi kanun yolları ve mercilere başvuracağını ve sürelerini belirtmek zorundadır” hükmüne yer verilmiş,

Bu düzenlemeye paralel olarak 5271 sayılı CMK’nın 34/2. maddesinde; “Kararlarda, başvurulabilecek kanun yolu, süresi, mercii ve şekilleri belirtilir”,

Aynı Kanun'un 232/6. maddesinde ise; “Hüküm fıkrasında, 223 üncü maddeye göre verilen kararın ne olduğunun, uygulanan kanun maddelerinin, verilen ceza miktarının, kanun yollarına başvurma ve tazminat isteme olanağının bulunup bulunmadığının, başvuru olanağı varsa süresi ve mercinin tereddüde yer vermeyecek şekilde açıkça gösterilmesi gerekir”,

Şeklindeki emredici düzenlemeler yer almıştır.

Aynı Kanun'un 232/6. maddesinde ise; “Hüküm fıkrasında, 223 üncü maddeye göre verilen kararın ne olduğunun, uygulanan kanun maddelerinin, verilen ceza miktarının, kanun yollarına başvurma ve tazminat isteme olanağının bulunup bulunmadığının, başvuru olanağı varsa süresi ve mercinin tereddüde yer vermeyecek şekilde açıkça gösterilmesi gerekir”,

Şeklindeki emredici düzenlemeler yer almıştır.

Öte yandan Yerel Mahkemece verilen karar tarihi itibarıyla uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK'nın 310. maddesinde, genel kural olarak tarafların temyiz isteğinde bulunabilecekleri süre hükmün tefhiminden, tefhim edilmemişse tebliğinden başlamak üzere bir hafta olarak belirlenmiştir. Temyiz süresi 310. maddenin 3. fıkrasındaki farklı durum hariç olmak üzere, hükmün açıklanması sırasında hazır bulunanlar yönünden bu tarihte, yokluklarında hüküm verilenler yönünden ise gerekçeli kararın tebliği tarihinde başlayacaktır.

5271 sayılı CMK'nın 40. maddesinin 1. fıkrasında da, kusuru olmaksızın bir süreyi geçirmiş olan kişinin, eski hale getirme isteminde bulunabileceği, 2. fıkrasında ise, kanun yoluna başvuru hakkının kendisine bildirilmemesi halinde, kişinin kusursuz sayılacağı belirtilmiştir.

Anılan düzenlemelerden, hüküm ve kararlardaki kanun yolu bildiriminin; kanun yolu, mercii, şekli ve süresini de kapsaması zorunluluğu yanında, açıkça anlaşılabilir ve her türlü yanıltıcı ifadeden uzak olması gerektiği sonucuna varılmaktadır. Bu bildirimlerdeki temel amaç tarafların başvuru haklarını etkin bir biçimde kullanmalarının sağlanması ve bu eksiklik nedeniyle hak kayıplarına yol açılmamasıdır. Ancak burada dikkat edilmesi gereken husus eksik veya yanılgılı bildirim nedeniyle bir hakkın kullanılmasının engellenip engellenmediğinin belirlenmesidir. Bildirimdeki eksikliğin yol açtığı bir hak kaybı bulunmamakta ise, bu durum eski hale getirme nedeni oluşturmayacaktır.

Bu açıklamalar ışığında ön soruna ilişkin uyuşmazlık konusu değerlendirildiğinde;