muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2023/20647, Karar No: 2024/771, Tarih: 18.01.2024

3. İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 7. Ceza Dairesinin, 03.10.2023 tarihli ve 2023/3556 Esas, 2023/2792 Karar sayılı kararı ile; sanık hakkında İlk Derece Mahkemesince kurulan yağma suçuna hükme yönelik;

"Sanık hakkında ikinci kez tekerrüre ilişkin hükümlerin uygulanmasına karar verilmiş ise de tekerrüre esas alınan İstanbul 18.Ağır Ceza Mahkemesi' nin 2017/36-242 esas karar numaralı ilamında kök tekerrür ilamı olarak İstanbul 4.Ağır Ceza Mahkemesi' nin 2013/269-403 esas karar numaralı ilamının tekerrüre esas alındığı belirtilmiş ise de, İstanbul 4.Ağır Ceza Mahkemesi' nin 2013/269-403 sayılı ilamına konu suçun TCK' nun 31/3 maddesi kapsamında olması nedeniyle ilamın infazının 22/02/2016 tarihli ek kararla durdurulmuş olduğu da dikkate alınarak adli sicil kaydında başkaca ikinci kez tekerrüre esas mahiyette mahkumiyet hükmü bulunmayan sanık hakkında ikinci kez tekerrür hükümlerinin uygulanmasının mümkün olmadığının düşünülmemesi,usul ve yasaya aykırı, sanık ve müdafinin istinaf istemi bu nedenle yerinde ise de; yeniden yargılama yapılmasını gerektirmeyen bu aykırılık, 5271 sayılı CMK'nin 280/1-a ve 303/1-a maddeleri uyarınca düzeltilebilir nitelikte bir yanılgı olup, duruşma açılmaksızın anılan maddeler gereğince düzeltilmesi mümkün görüldüğünden, 5271 sayılı CMK'nin 280/1-a ve 3031-a maddelerinin verdiği yetkiye istinaden; Sanığın yağma suçundan cezalandırılmasına ilişkin A başlıklı hükmün 4.bendinde yer alan "2.kez mükerrir" ibaresinin çıkarılarak yerine "1.kez mükerrir" ibaresinin konulmasına, karar verilmek sureti ile 5271 sayılı CMK nın 280/1-a maddesi gereğince hukuka aykırılığın düzeltilerek istinaf başvurusunun esastan reddine,"

karar verilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Sanığın Temyiz Sebepleri

1. Eylemin dolandırıcılık suçunu oluşturduğuna,

2. Müşteki beyanı ve adli sicil kaydına göre ceza verildiğine,

İlişkindir.

III. OLAY VE OLGULAR

Temyizin kapsamına göre;

A. İlk Derece Mahkemesinin Kabulü

karar verilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Sanığın Temyiz Sebepleri

1. Eylemin dolandırıcılık suçunu oluşturduğuna,

2. Müşteki beyanı ve adli sicil kaydına göre ceza verildiğine,

İlişkindir.

III. OLAY VE OLGULAR

Temyizin kapsamına göre;

A. İlk Derece Mahkemesinin Kabulü

1. Şikâyetçi ...'in 35 ... .... plakalı aracı ile seyir halinde iken sanık ...'ın aracın sağ arka tarafına doğru kasıtlı bir şekilde kendini araca doğru vurarak yere atladığı, şikâyetçinin aracından indiğinde sanığın "bana çarptın, kolumda platin var, beni acilen hastaneye götürmek zorundasın, götürmezsen sana gösteririm" diyerek şikâyetçinin aracına bindiği, şikâyetçinin aracında hastaneye doğru giderlerken sanığın "benim aramam var, hastaneye gidemem, sen bana hastane masrafını ver, ayrıca senin yüzünden telefonum kırıldı, masrafını da ver" dediğinde şikâyetçinin üzerinde para bulunmadığını söylediği, sanığın elini sağ beline atarak şikâyetçiye "vermezsen başın belaya girer, benim burada hısımlarım var, arabanı kurşunlatırım, sana zarar vermek istemiyorum, bu parayı bir şekilde bul" demesi üzerine şikâyetçinin Yapı Kredi Bankasına giderek hesabından 5.300,00 TL çektiği ve araca geri döndüğü, araç içerisinde sanığın parayı şikâyetçiden zorla çekerek aldığı ve "sakın kimseye bu olayı anlatma, sana zarar veririm" dediği, bir süre sonra da paranın eksik olduğunu söyleyerek şikâyetçiden tekrar para istediği, şikâyetçinin parasının olmadığını söylemesi üzerine sanığın "kredi kartından bana 3 karton sigara al ödeşelim" dediği, bunun üzerine tanık N.B.'nin işlettiği tekel bayine birlikte gittikleri, sanığın şikâyetçinin elinde bulunan kartını alarak 1 karton sigarayı 340,00 TL karşılığında satın aldığı, şikâyetçinin daha sonrasında sanığın elinde bulunan kartını çekip alarak tekel bayinden koşarak uzaklaştığı maddi vakıa olarak kabul edilmiştir.

2. Şikâyetçinin soruşturma aşamasında alınan beyanlarında eylemin (1) numaralı paragrafta yazıldığı şekilde gerçekleştiğine dair ifadesi mevcuttur.

3. Sanığın mahkemede alınan savunmasında "...ben müştekinin bana para vereceğini hissedince biraz daha duygusal sömürü ve hile yaparak müştekiden bu şekilde para aldım, daha önce aynı şekilde 3 kez benzer eylem yaptım,..." şeklinde tevil yollu savunmada bulunmuştur.

4. Tanık N.B.'nin mahkemede alınan beyanında "..Bu şahıslardan bir maskeliydi. Maskeli olan şahıs benden 1 karton(on paket) parlıament marka sigara istedi. Bende 1 karton sigara verdim. Maskeli olan şahıs yanında bulunan şahsın elinde kredi kartını aldı. Kredi kartı ile toplamda 340 TL para çekimi yaptım. Daha sonra 1 karton sigarayı alarak iki şahıs birlikte iş yerinde çıktılar. ..." şeklinde beyanı mevcuttur.

4. Tanık N.B.'nin mahkemede alınan beyanında "..Bu şahıslardan bir maskeliydi. Maskeli olan şahıs benden 1 karton(on paket) parlıament marka sigara istedi. Bende 1 karton sigara verdim. Maskeli olan şahıs yanında bulunan şahsın elinde kredi kartını aldı. Kredi kartı ile toplamda 340 TL para çekimi yaptım. Daha sonra 1 karton sigarayı alarak iki şahıs birlikte iş yerinde çıktılar. ..." şeklinde beyanı mevcuttur.

5. Olay yeri görüntü izleme tutanağına göre görüntüler incelendiğinde; 24.12.2022 günü saat 09:32:03'saniyesinde 1.70-1.74 boylarında 70-80 kilo civarında siyah kısa saçlı saçlarının yan tarafları kazınmış, ağzında beyaz cerrahi maske bulunan üzerinde ise krem ve siyah renkli mont, açık renk kot pantolonlu,krem renk ayakkabılı ve sağ elinde sırt çantası bulunan ve sağ ayağı hafif aksayan şüpheli eşkal şahsın yol kenarında bulunan beyaz renkli Fıat marka ticari aracın sağ ön yolcu koltuğundan indiği ve hemen arkasında bulunan siyah giyinimli müşteki ... isimhli şahsın bulunduğu ve birlikte Fevzipaşa caddesi 285/B' de bulunan bulunan kuruyemişçinin bulunduğu dükkana yöneldikleri kesin ve net olarak görülmüştür. Ayrıca tespit edilen şüpheli ... isimli şahsın Polnet-4 sistemi üzerinden temin edilen Kriminal Eşkal Fotoğrafı Müşteki ... isimli şahsa gösterildiğinde ”Memur Bey bugün arabama binerek benim 5300 Türk lirası paramı ATM” den zorla çektirip benden alan ayrıca Tekel Bayiinde benim kartımdan 1 karton sigarayı 340 Türk lirası karşılığında alan şahis bana aşağıda bulunan fotoğrafını göstermiş olduğunuz şahıstır kendisini kesin ve net olarak teşhis ediyorum” şeklinde teşhisi 24.12.2022 tarihli tutanakla kayıt altına alınmıştır.

6. Dosya içerisinde Garanti Bankası hesap hareketleri, Yapı Kredi Bankası hesap hareketleri ve elkoyma tutanakları mevcuttur.

B. Bölge Adliye Mahkemesinin Kabulü

İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 7. Ceza Dairesinin, 03.10.2023 tarihli ve 2023/3556 Esas, 2023/2792 Karar sayılı kararı ile; sanık hakkında İlk Derece Mahkemesince kurulan yağma suçuna hükme yönelik özetle; Sanığın yağma suçundan cezalandırılmasına ilişkin A başlıklı hükmün 4. bendinde yer alan "2.kez mükerrir" ibaresinin çıkarılarak yerine "1.kez mükerrir" ibaresinin konulmasına,karar verilmek sureti ile 5271 sayılı CMK nın 280/1-a maddesi gereğince hukuka aykırılığın düzeltilerek istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

IV. GEREKÇE

Şikâyetçinin soruşturma aşamasında alınan beyanı, tanık beyanı, sanığın tevil yollu savunması, 24.12.2022 tarihli olay yeri görüntü izleme tutanağı, Garanti Bankası hesap hareketleri Yapı Kredi Bankası hesap hareketleri, elkoyma tutanakları, şikâyetçinin olay nedeniyle bir dükkana sığınarak sanıktan kaçmış olması, yardım talep etmesi üzerine 112 ihbar hattının aranması ve tüm dosya kapsamından sanığın eyleminin sabit olduğu belirlendiğinden, hükümde bu yönüyle hukuka aykırılık bulunmamıştır.

V. KARAR

V. KARAR

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenle İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 7. Ceza Dairesinin, 03.10.2023 tarihli ve 2023/3556 Esas, 2023/2792 Karar sayılı kararında sanık tarafından öne sürülen temyiz sebepleri ve re'sen incelenmesi gereken konular yönünen 5271 sayılı Kanun’un 288 inci ve 289 uncu maddeleri kapsamında yapılan temyiz incelemesi sonucunda hukuka aykırılık görülmediğinden 5271 sayılı Kanun’un 302 nci maddesinin birinci fıkrası gereği, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle TEMYİZ İSTEMİNİN ESASTAN REDDİ İLE HÜKMÜN ONANMASINA,

Dava dosyasının, 5271 sayılı Kanun’un 304 üncü maddesinin birinci fıkrası uyarınca İstanbul 1. Ağır Ceza Mahkemesine, Yargıtay ilâmının bir örneğinin ise İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 7 Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına tevdiine,

18.01.2024 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/2201, Karar No: 2011/2922, Tarih: 12.05.2011

**8. Hukuk Dairesi         2011/2201 E.  ,  2011/2922 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

DAVA TÜRÜ : Tescil

... ile ... ve Odunpazarı Belediye Başkanlığı aralarındaki tescil davasının kabulüne dair Eskişehir 1. Asliye Hukuk Mahkemesinden verilen 18.05.2010 gün ve 3/259 sayılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi davalı ... vekili tarafından süresinde istenilmiş olmakla dosya incelendi gereği düşünüldü:

K A R A R

Davacı vekili, miras yolu ile intikal, taksim ve kazanmayı sağlayan zilyetlik hukuki nedeniyle dava dilekçesinde mevkii ve sınırları yazılı taşınmazın vekil edeni adına tapuya tesciline karar verilmesini istemiştir.

Davalı ... vekili, niza konusu taşınmaz bölümünün Devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan yerlerden olduğunu açıklayarak, davanın reddini savunmuştur.

Davalı ... Belediye Başkanlığı vekili, dava konusu taşınmazın dere yatağı vasfı ile tespit dışı bırakıldığını ve iktisap koşullarının oluşmadığını bildirerek davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, zilyetlikle edinim koşullarının oluştuğu gerekçesiyle davanın kabulüne, teknik bilirkişinin 31.8.2009 tarihli rapor ve krokisinde A ve A1 harfleriyle gösterilen toplam 738,05 m2 taşınmaz bölümünün davacı adına tesciline karar verilmesi üzerine; hüküm, davalı ... vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, TMK.nun 713/1 ve 3402 sayılı Kadastro Kanununun 14.maddesi gereğince açılan tescil isteğine ilişkindir. Davacı, dava dilekçesinde uyuşmazlık konusu taşınmazın kayınpederi ...’dan intikalen yakın miras bırakanı-kocası ... ve kardeşi Veis’e kaldığını, kocasının ölümüyle de taksimen kendisine bırakıldığını ileri sürmüştür. Mahallinde dinlenen tanıklar nizalı taşınmazın davacının kayınpederi olan Ali’nin ölümüyle taksimen davacının kocası ...’e bırakıldığını, onun da ölümü üzerine davacı eş tarafından tasarruf edildiğini bildirmiş, ... mirasçıları bakımından taksim edildiğine ilişkin açıklamada bulunmamıştır. Davacının yakın miras bırakanı-kocası...1990 yılında ölmüştür. Miras bırakanın ölüm tarihine göre TMK.nun 701.maddesi gereğince tereke elbirliği mülkiyeti hükümlerine tabidir. Davalı taşınmazın miras yoluyla intikal ettiği, taksim hakkında açıklama yapılmadığı ve başka mirasçılar bulunduğu saptanmıştır. Elbirliği mülkiyetinde ortakların belirlenmiş payları olmayıp, her birinin hakkı ortaklığa giren malların tamamına yaygın bulunmaktadır. TMK.nun 640 ve 702.maddeleri hükümlerine göre elbirliği mülkiyetinde tasarrufi işlemlerde oybirliği arandığına, yani tüm mirasçıların katılımıyla tasarrufi işlemler yapılacağına, kural olarak davada tasarrufi bir işlem olduğuna, mirasçılardan biri veya bir kısmı tek başına adına tescil isteyemeyeceğine ve tüm mirasçılar adına tescil istenilmediği için, dışarıda kalan mirasçıların davaya katılmalarının sağlanması veya miras ortaklığına temsilci tayini yoluyla da davanın yürütülmesi mümkün olmadığına göre davanın reddi gerekir.

Kaldı ki; dava konusu taşınmaz bölümü 1959-1962 yılları arasında yapılan kadastro çalışmalarında Meşelik deresi niteliği ile tespit dışı bırakılmıştır. Dere yatakları Devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan yerlerdendir. Aktif dere yatakları ile derenin etki alanında kalan yerlerin kazanılması mümkün bulunmamaktadır. Ancak aktif dere yatağında ve etki alanında kalmayan bir yer koşulları mevcut olduğu takdirde, niteliğine göre zilyetlik veya zilyetlik ve imar-ihya yoluyla kazanılabilir. Somut olayda, mahallinde yapılan keşif sonrası sunulan jeoloji mühendisi bilirkişinin 11.12.2009 tarihli raporunda, uyuşmazlık konusu kadastral paftada dere yatağı niteliğiyle tespit dışı bırakılan taşınmaz bölümünün kadastro çalışmalarından itibaren geçen süre içinde doldurularak ve yapılaşmanın dere yatağına doğru ilerlemesi nedeniyle bu vasfını kaybetmesi sonucu Meşelik deresi ve şevlerinin 1988 yılında aktif özelliğini yitirdiği açıklanmıştır. Her ne kadar dinlenen tanıklar uyuşmazlık konusu taşınmazın öncesi itibariyle de kültür arazisi vasfında bulunduğunu belirtmiş ise de, bilimsel verilere dayalı açıklanan teknik bilirkişi raporundaki saptamalar karşısında bu beyanlara itibar edilmesi mümkün değildir. Devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan dere yataklarının doldurulması suretiyle kazanılmaları mümkün bulunmadığı gibi, nizalı taşınmaz bölümünün aktif dere yatağı ve etkisinden kurtulan bir yer olduğunun kabulü halinde dahi bu özelliğinin yitirildiğinin bildirildiği 1988 yılından dava tarihi 31.5.2007 tarihine kadar da kazanma süresi geçmemiştir. İzah edilen nedenlerle de davanın reddine karar verilmesi gerekirken kabulü doğru değildir.

Yukarıda açıklanan nedenlerle davalı ... vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile usul ve yasa hükümlerine uygun bulunmayan hükmün HUMK.nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA, 12.05.2011 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2024/429, Karar No: 2024/4018, Tarih: 30.05.2024

**1. Ceza Dairesi         2024/429 E.  ,  2024/4018 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SAYISI : 2022/968 E., 2023/222 K.

SUÇ : Kasten yaralama

HÜKÜM : Mahkûmiyet

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Onama

Sanık hakkında bozma üzerine kurulan hükmün; karar tarihi itibarıyla 6723 sayılı Kanun’un 33 üncü maddesiyle değişik 5320 sayılı Kanun’un 8 inci maddesi gereği yürürlükte bulunan 1412 sayılı Ceza Muhakemeleri Usulü Kanunu’nun (1412 sayılı Kanun) 305 inci maddesi gereği temyiz edilebilir olduğu, karar tarihinde yürürlükte bulunan 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 260 ıncı maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz edenin hükmü temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, 1412 sayılı Kanun’un 310 uncu maddesi gereği temyiz isteğinin süresinde olduğu, aynı Kanun’un 317 nci maddesi gereği temyiz isteğinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

A. Mudanya 1. Asliye Ceza Mahkemesinin 29.03.2016 tarihli ve 2013/244 Esas, 2016/389 Karar sayılı kararın Cumhuriyet savcısı tarafından temyizi üzerine, Yargıtay 1. Ceza Dairesinin, 14.09.2022 tarihli ve 2022/2329 Esas, 2022/6876 Karar sayılı ilâmı ile sanığın cezalandırılması gerektiği gerekçesiyle bozulmasına karar verilmiştir.

2. Bozma ilamı üzerine Mudanya 1. Asliye Ceza Mahkemesinin 18.04.2023 tarihli ve 2022/968 Esas, 2023/222 Karar sayılı kararı ile sanık hakkında katılana karşı kasten yaralama suçundan, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun (5237 sayılı Kanun) 86/1, 86/3-e, 87/1-c, 87/1-son, 29/1, 62/1, 53/1-2-3 maddeleri gereğince 3 yıl 1 ay 15 gün hapis cezası ile cezalandırılmasına ve hak yoksunluğuna karar verilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Sanık müdafiinin temyiz sebepleri; sübuta, mahkumiyete yeterli delil bulunmadığına, sanık hakkında beraat kararı verilmesi gerektiğine, 5237 sayılı Kanun'un 87/1-c maddesi gereğince uygulama yapılmasının ve haksız tahrik hükümlerinin asgari hadden uygulanmasının hukuka aykırı olduğuna ilişkindir.

III. GEREKÇE

1. Dosya içeriğine göre; sanık ...'in lokanta işlettiği, bu lokantanın yanında bulunan çay evinde mağdur ...'ın işçi olarak çalıştığı, olay tarihinde sanık ...'in çay evinin sahipleri ile yer kavgası yaşadığı, tartışmanın devamında sanığın kavgayı ayırmak isteyen mağdur ...'ın burnuna kafa attığı, ardından elindeki bıçağı mağdur ...'a sallayarak mağduru yaraladığı anlaşılmıştır.

III. GEREKÇE

1. Dosya içeriğine göre; sanık ...'in lokanta işlettiği, bu lokantanın yanında bulunan çay evinde mağdur ...'ın işçi olarak çalıştığı, olay tarihinde sanık ...'in çay evinin sahipleri ile yer kavgası yaşadığı, tartışmanın devamında sanığın kavgayı ayırmak isteyen mağdur ...'ın burnuna kafa attığı, ardından elindeki bıçağı mağdur ...'a sallayarak mağduru yaraladığı anlaşılmıştır.

2. İleri sürülen iddia ve savunmaların toplanan delillerle birlikte gerekçeli kararda gösterilip tartışıldığı, hükme esas alınan ve reddedilen delillerin açıkça gösterildiği, vicdani kanının dosya içindeki belge ve bilgilerle uyumlu olarak kesin verilere dayandırıldığı, eksik incelemenin bulunmadığı, yargılama sürecindeki işlemlerin usul ve kanuna uygun olarak yapıldığı, alınan raporların yeterli olduğu, yargılama safahatlarındaki işlemlerin adil yargılanma hakkına uygun yapıldığı, eylemin sanık tarafından gerçekleştirildiğinin saptandığı, mağdurdan sanığa yönelen ve haksız tahrik oluşturan eylemlerin niteliği ve ulaştığı boyut dikkate alındığında belirlenen indirim oranının isabetli olduğu, takdiri indirimin Mahkemenin takdir yetkisi kapsamında, yasal, yerinde ve yeterli gerekçelerle uygulanmasına karar verildiği anlaşıldığından temyiz sebeplerinin incelenmesinde hukuka aykırılık bulunmamış, bozma ilamı içeriği ve anılan ilamın sanığa okunması dikkate alındığında tebliğnamede bozma isteyen düşünceye de iştirak edilmemiştir.

IV. KARAR

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenlerle Mudanya 1. Asliye Ceza Mahkemesinin 18.04.2023 tarihli ve 2022/968 Esas, 2023/222 Karar sayılı kararında sanık müdafiince öne sürülen temyiz sebepleri ve dikkate alınan sair hususlar yönünden herhangi bir hukuka aykırılık görülmediğinden sanık müdafiinin temyiz sebeplerinin reddiyle hükmün, Tebliğname’ye aykırı olarak, oy birliğiyle ONANMASINA,

Dava dosyasının, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,

30.05.2024 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/8841, Karar No: 2019/2905, Tarih: 19.03.2019

**8. Hukuk Dairesi         2017/8841 E.  ,  2019/2905 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasında görülen ve yukarıda açıklanan davada yapılan yargılama sonunda Mahkemece, davanın reddine karar verilmiş olup hükmün davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, Dairece dosya incelendi, gereği düşünüldü.

KARAR

Davacı vekili dava dilekçesinde; haksız inşaat sebebiyle açtıkları el atmanın önlenmesi ve kal davasında, taşınmaz maliki hakkında gaiplik davası açılması yönünde verilen yetkiye istinaden Sarıyer İlçesi Maden Mahallesi 911 ada 5 parsel sayılı taşınmaz maliki Ethem'in gaipliğine karar verilmesini istemiş; Mahkemece, gaiplik davasını gaip olduğu ileri sürülenin mirasçıları, mirasçısı yok ise son mirasçı sıfatı ile Hazine'nin açabileceği, koşulları oluşmadığından davanın reddine karar verilmiştir.

04.06.1958 tarihli ve 15/6 Sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme kararı gereğince, maddi olayları açıklamak taraflara ve ileri sürülen olayları hukuken nitelemek ve uygulanacak Kanun hükümlerini tesbit etmek ve uygulamak görevi hakime aittir. Nitekim 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 33. maddesinde hâkimin, Türk hukukunu resen uygulayacağı belirtilmiştir. Bu ilke gereği açılan davayı nitelemek ve açılmış bir dava hakkında doğru hukuk kurallarını bulup uygulamak hâkime düşen bir görevdir.

Dava, 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 32. ve devamı maddelerinde düzenlenen gaiplik kararı verilmesi istemine ilişkindir.

Gaiplik, kanunda tahdidi olarak sayılan belli durumlarda, sağ mı ölü mü olduğu bilinmeyen kişi ile bu durumdan hakları etkilenenleri koruma amacı ile kanun tarafından öngörülen şüphe ve belirsizliği ortadan kaldırmak amacıyla ölüm olayına karine teşkil eden ve sonucu itibari ile ölüme bağlı hakların, aynen gaibin ölümü ispatlanmış gibi kullanılması sonucunu doğuran bir müessesedir.

4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 32. maddesi gereğince ölüm tehlikesi içinde kaybolan veya kendisinden uzun zamandan beri haber alınamayan bir kimsenin ölümü hakkında kuvvetli olasılık varsa, hakları bu ölüme bağlı olanların başvurusu üzerine mahkeme bu kişinin gaipliğine karar verebilir.

Gaiplik davasını sadece gaip olduğu ileri sürülenin mirasçıları veya son mirasçı sıfatı ile Hazine'nin açabileceği yönünde bir sınırlama mevcut olmayıp kanundaki ifadesi ile hakları bu ölüme bağlı olanların başvurusu üzerine mahkemece gaiplik kararı verilebilecektir.

Gaiplik davasını sadece gaip olduğu ileri sürülenin mirasçıları veya son mirasçı sıfatı ile Hazine'nin açabileceği yönünde bir sınırlama mevcut olmayıp kanundaki ifadesi ile hakları bu ölüme bağlı olanların başvurusu üzerine mahkemece gaiplik kararı verilebilecektir.

Bir kişinin gaipliğine karar verilebilmesi için, her şeyden önce kanunun aradığı olaylardan en az birinin gerçekleşmesi gerekir. TMK'nin 32. maddesinin birinci fıkrasında gaiplik nedeni olarak iki ayrı olay düzenlenmiş olup bunlar, “ölüm tehlikesi içinde kaybolma” ve “uzun zamandan beri haber alınamama”dır. Bu iki olay birbirinden bağımsız ve ayrı olup bunlardan birinin mevcut olması hâlinde, şartları dâhilinde, bir kimsenin gaipliği istenebilir. “Ölüm tehlikesi içinde kaybolma” ve “uzun zamandan beri haber alınamama” olaylarının gaiplik nedeni teşkil edebilmesi için, gaipliği istenilenin “ölümü hakkında kuvvetli olasılık” olması kaydıyla gaipliğine karar verilebileceği düzenlenmiştir.

Somut olay yukarıdaki açıklamalar doğrultusunda değerlendirildiğinde; taşınmaz malikinin kim olduğu, uzun süre bulunamadığı ve nerede oturduğu bilinemediğinden TMK'nin 427. maddesi kapsamında kendisine yönetim kayyımı atanabileceği, ancak bu yönde usulüne uygun harçlandırılarak açılmış bir davanın da bulunmadığı, davacının, gaipliği istenilen Ethem'in maliki olduğu taşınmaz üzerindeki yapının taşkın olması sebebi ile hakkının etkilendiği ve dava açma yönünden aktif husumet ehliyeti bulunduğu, ne var ki çekişmesiz yargı işi olan gaiplik hakkındaki hükümlerin kamu düzenine ilişkin olması nedeni ile Mahkemece re'sen araştırma yapılabileceği de gözetilerek, davacı vekili tarafından gaipliği istenilen Sarıyer İlçesi Maden Mahallesi 911 ada 5 parsel sayılı taşınmaz maliki Ethem'in ölüm tehlikesi içinde kaybolduğu veya uzun zamandan beri haber alınamayan Ethem'in ölümü hakkında kuvvetli olasılık bulunduğu yönünde herhangi bir bilgi verilmemiş ve bu yolda bir olay da ileri sürülmemiştir. Yani TMK'nin 32.maddesinin kabul ettiği anlamda ölüm karinesinin mevcudiyeti iddia ve ispat edilmiş değildir. Dolayısı ile davacının dava açmakta hukuki yararı ve aktif husumet ehliyeti bulunmasına rağmen, Kanunun gaiplik için aradığı şart ve unsurların somut olayda tekemmül etmediği anlaşılmakla davanın bu gerekçe ile reddi gerekirken yazılı gerekçelerle ret kararı verilmesi doğru değil ise de, bu husus yeniden yargılama yapmayı gerektirmediğinden ve hükmün redde ilişkin bölümü sonucu itibari ile doğru görüldüğünden, HUMK'un 438/7 maddesi uyarınca, hükmün gerekçesinin açıklanan şekilde değiştirilerek kararın düzeltilerek onanması uygun görülmüştür.

SONUÇ: Davacı vekilinin temyiz itirazlarının reddi ile, yukarıda açıklanan nedenlerle hükmün gerekçesinin düzeltilmiş bu şekliyle ONANMASINA, HUMK'un 440/III-1, 2, 3 ve 4. bentleri gereğince ilama karşı karar düzeltme yolu kapalı bulunduğuna, peşin hacın istek halinde temyiz edene iadesine, 19.03.2019 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.