muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2015/17037, Karar No: 2015/19739, Tarih: 19.10.2015

Keza işçinin iş sözleşmesini ihlal edip etmediğinin tespitinde, sadece asli edim yükümlülükleri değil; kanundan veya dürüstlük kuralından doğan yan edim yükümlülükleri ile yan yükümlerin de dikkate alınması gerekir. Sadakat yükümü, sözleşmenin taraflarına sözleşme ilişkisinden doğan borçların ifasında, karşı tarafın şahsına, mülkiyetine ve hukuken korunan diğer varlıklarına zarar vermeme, keza sözleşme ilişkisinin kapsamı dışında sözleşme ile güdülen amacı tehlikeye sokacak özellikle karşılıklı duyulan güveni sarsacak her türlü davranıştan kaçınma yükümlülüğünü yüklemektedir.

Dosya içeriğine göre, olay günü davalı işyeri işçilerinden Sebahat ile Mesut arasında işçi servisinde oturma düzeni ile ilgili bir tartışma başladığı, davacının bayan işçi Sebahat'ı korumak maksadı ile diğer işçi Mesut "bir bayanla nasıl böyle konuşuyorsun, yer versen ne olur" tarzında konuştuğu, bunun üzerine Mesut davacıya saldırarak boğazını sıktığı, davacının da sinkaflı küfür ettiği ve tehditvari konuştuğu anlaşılmaktadır. Yaşanan bu olay neticesi davacı ile birlikte Mesut ve Sebahat Büyükkaya isimli işçilerin de iş akitleri işverence fesholunmasına rağmen olayın sonuna doğru olaya karışan ve Sebahat yönelik "senin ağzını burnunu kırarım" dediği dosya kapsamı itibariyle sabit olan işçi Erkan ise iş akdinin fesholunmadığı görülmektedir.

Her ne kadar davalı işveren olaya karışan işçilerden Erkan iş akdini feshetmeyerek eşit işlem borcuna aykırı davrandığından işverence gerçekleştirilen fesih haklı değilse de, davacının olay günü işçi servisinde diğer iki işçi arasındaki tartışmaya dahil olması ve Mesut tarafından kendisine saldırılması üzerine sinkaflı küfür etmesi ve tehditkar sözler sarfetmesi dikkate alındığında, taraflar arasında güven ilişkisinin zedelendiği, davalı işyerindeki iş ilişkisinin olumsuz etkilendiği, çalışma barışının bozulduğu, iş ilişkisinin sürdürülmesini davalı işveren yönünden imkansız kıldığı, bu itibarla işveren açısından en azından fesih tarihi itibari ile geçerli nedenlerin bulunduğu anlaşılmaktadır. Davalı işverenin iş sözleşmesini feshetmesi geçerli nedene dayandığından, davanın reddi yerine yazılı gerekçe ile kabulü hatalı olmuştur.

4857 sayılı İş Yasasının 20/3. maddesi uyarınca Dairemizce aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.

HÜKÜM : Yukarıda açıklanan gerekçe ile;

1. Mahkemenin kararının BOZULARAK ORTADAN KALDIRILMASINA,

2. Davanın REDDİNE,

3. Alınması gereken 27,70 TL harçtan peşin yatırılan 25.20 TL harcın mahsubu ile bakiye 2,50 TL harcın davacıdan alınarak Hazineye irat kaydına,

4. Davacının yaptığı yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına, davalı tarafından yapılan 78,00 TL yargılama giderinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

5. Karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ne göre 1.500,00 TL avukatlık ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

6. Artan gider ve delil avansının ilgilisine iadesine,

3. Alınması gereken 27,70 TL harçtan peşin yatırılan 25.20 TL harcın mahsubu ile bakiye 2,50 TL harcın davacıdan alınarak Hazineye irat kaydına,

4. Davacının yaptığı yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına, davalı tarafından yapılan 78,00 TL yargılama giderinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

5. Karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ne göre 1.500,00 TL avukatlık ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

6. Artan gider ve delil avansının ilgilisine iadesine,

7. Peşin alınan temyiz harcının isteği halinde davalıya iadesine, 19.10.2015 tarihinde oybirliği ile KESİN olarak karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2008/11138, Karar No: 2008/12593, Tarih: 27.11.2008

**(Kapatılan) 18. Hukuk Dairesi         2008/11138 E.  ,  2008/12593 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Dava dilekçesinde, tevliyete ve galle fazlasına müstehak vakıf evladı olduğunun tespiti istenilmiştir. Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davalı tarafından temyiz edilmiştir.

Y A R G I T A Y K A R A R I

Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Vakfın daha önce mütevelliliğini yapan ...'in torunu olduğu anlaşılan davacının vakıf evladı olduğu yolundaki mahkemenin tespitinde bir isabetsizlik bulunmamaktadır.

Ancak;

Davaya konu vakfa ait Hicri 848 tarihli vakfiyede; gallenin evlada bırakılmadan tamamen hayra tahsis edildiği, tevliyetin ise batın şartı ile erkek evladın erşedine bırakılarak mütevelliye galle fazlasının 1/10'unun verildiği davacının ön batında erkek evlat olup tevliyete hak kazandığı, ancak vakfın ... Genel Müdürlüğünce mazbutaya alındığı için bu idari karar kaldırılmadıkça mahkemece tevliyetin tespiti ve ... Genel Müdürlüğünce tevcihi mümkün olamayacağı anlaşıldığından ve 5737 sayılı Vakıflar Kanununun İntifa Hakkı başlıklı 75. maddesine göre mazbut ve mülhak vakıfların vakfiyelerindeki şartlar doğrultusunda ilgililerin hakları saklı tutulduğundan bu durum karşısında mahkemece galle ve tevliyete ilişkin istemin reddiyle sadece mütevelli için vakfiyede öngörülen galle fazlasının 1/10'unun ödenmesine karar verilmesi gerekirken; davacının galleye ve tevliyete müstehak vakıf evladı olduğunun tespitine karar verilmesi doğru görülmemiştir.

Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK.nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA, temyiz peşin harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 27.11.2008 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/2854, Karar No: 2019/255, Tarih: 17.01.2019

**1. Hukuk Dairesi         2016/2854 E.  ,  2019/255 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ

Taraflar arasındaki davadan dolayı ... 1.Asliye Hukuk Mahkemesinden verilen 17.06.2015 gün ve 155-659 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenilmiş olmakla, dosya tetkik olunarak gereği düşünüldü.

-KARAR-

Temyiz incelemesine esas olmak üzere;

Dava konusu 155 ada 10 parsel sayılı taşınmazın ilk tesisinden itibaren tüm tedavüllerini gösterir tapu kayıtlarının (resmi senet, vekaletname, tapu kütük sureti, mahkeme kararı v.s.) birbirini takip edecek, denetlenecek ve tamamının okunaklı olmasına dikkat edilecek şekilde ilgili Tapu Müdürlüğünden getirtilerek evrakına eklenmesi,

Davacı tarafından davalı ...’a verilen vekaletnameyle ilgili vekillikten azle dair azilname bulunup bulunmadığının taraflardan sorulmak suretiyle var ise temin edilerek evraka eklenmesi,

Geri çevirmeyle istenilen hususların eksiksiz yerine getirilip getirilmediğinin mahkeme Hakimince denetlendikten sonra gönderilmesi için dosyanın yerel mahkemesine GERİ ÇEVRİLMESİNE, 17.01.2019 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/28519, Karar No: 2013/25533, Tarih: 19.11.2013

**(Kapatılan)22. Hukuk Dairesi         2012/28519 E.  ,  2013/25533 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :... Mahkemesi

DAVA :Davacı, cezai şart alacağının ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme, isteğin reddine karar vermiştir.

Hüküm süresi içinde davacı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı şirket vekili; davalı işçinin ... sözleşmesi sona erdikten sonra rakip firmada işe başladığını, aralarındaki sözleşme hükümleri gereğince rekabet etmeme yükümlülüğüne aykırı hareket ettiğini belirterek davalıdan son üç maaşına tekabül eden cezanın ödetilmesini istemiştir.

Mahkemece; davanın reddine karar verilmiştir.

Dava rekabet yasağının ihlali sebebiyle kararlaştırılan tazminatın ödetilmesi isteğine ilişkindir. Davanın konusunun, 4857 sayılı ... Kanunu kapsamında değerlendirilip değerlendirilemeyeceği, buna bağlı olarak ... mahkemesinin görevli olup olmadığı uyuşmazlık konusudur.

5521 sayılı ... Mahkemeleri Kanunu'nun 1. maddesi ve Yargıtay İçtihatların Birleştirilmesi Büyük Genel Kurulunun 29.06.1960 tarihli, 1960/13 ve 1960/15 sayılı kararında; ... mahkemelerinin, işçi sayılan kimselerle (Kanunun değiştirilen 2'nci maddesinin C, D ve E fıkralarında istisna edilen işlerde çalışanlar hariç) işveren veya işveren vekilleri arasında “... akdinden doğan” veya “... kanuna dayanan” her türlü hak iddialarından doğan hukuki uyuşmazlıkların bu mahkemelerde çözümleneceği açıklanmıştır.

Davanın açıldığı tarih itibariyle yürürlükte bulunan mülga 818 sayılı Borçlar Kanunu'nun 348. maddesince, "... sahibinin müşterilerini tanımak veya işlerin esrarına nüfus etmek hususlarında işçiyle müsait olan bir hizmet sözleşmesinde her iki taraf, akdin hitamından sonra işçinin kendi namına ... sahibi ile rekabet edecek bir ... yapmamasına ve rakip bir müessesede çalışmamasını ve böyle bir müessesede şerik veya sair sıfatla alakadar olmamasını şart edebilirler. Rekabet memmuniyetine dair olan şart, ancak işçinin müşterileri tanımasından ve esrara nüfusundan istifade ederek ... sahibine hissolunacak derecede bir zarar hükmüne sebebiyet verebilecek ise caizdir. İşçi sözleşmenin yapıldığı zamanda reşit değilse rekabet memnuniyetine dair olan şart batıldır." madde metninden de anlaşılacağı üzere bu madde, sözü edilen sırlara vakıf işçinin mukavele yapmak şartıyla işten ayrılması

halinde aynı işi kendi adına yapmamasını, rakip bir müessesede çalışmamasını ve böyle bir müessesede şerik veya sair sıfatla alakadar olmamasını düzenlemektedir. Düzenleme hizmet sözleşmesi içinde yer almakla birlikte hizmet sözleşmesi süresince yapılmaması gereken bir hususu değil, hizmet sözleşmesinin sona ermesinden sonra yapılmaması gereken bir hususta düzenleme getirmektedir.

halinde aynı işi kendi adına yapmamasını, rakip bir müessesede çalışmamasını ve böyle bir müessesede şerik veya sair sıfatla alakadar olmamasını düzenlemektedir. Düzenleme hizmet sözleşmesi içinde yer almakla birlikte hizmet sözleşmesi süresince yapılmaması gereken bir hususu değil, hizmet sözleşmesinin sona ermesinden sonra yapılmaması gereken bir hususta düzenleme getirmektedir.

... sözleşmesinin devamında yapılan bir sadakatsizlik, bu ister sözleşme ile düzenlensin ister kanunla düzenlensin elbette ki ... mahkemesinde görülecek bir davanın konusunu oluşturacaktır. Oysa somut uyuşmazlıkta davacı taraf davalının sözleşmenin sona ermesinden sonra gerçekleşen eylemi sebebiyle cezai şart istemektedir. Uyuşmazlığın bu niteliği itibarıyla davanın ... mahkemesinde görülmesini gerektirir bir durum mevcut değildir. Ayrıca ticari sırrın ne olduğunun değerlendirilmesinin uzman mahkemelerce yapılması gerektiği de yadsınamaz bir gerçeklik olduğu gibi, "Rekabet Yasağı" kavramı da piyasa şartlarıyla sıkı sıkıya bağlı bulunan ticari bir konudur. Kaldı ki, davanın açıldığı tarih itibariyle yürürlükte bulunan mülga 6762 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 4. maddesiyle kanun koyucu çok açık bir şekilde, 818 sayılı Kanun'un 348. maddesinden kaynaklanan davaların mutlak ticari davalardan olduğunu öngörmüştür. Mutlak ticari davalar herhangi bir unsurun, bağlama noktasının veya sebebin davanın ticari niteliğini değiştirmediği, mahkemenin kanaatinin rol oynamadığı davalardandır. Yargıtay Hukuk Genel Kurulu 29.02.2012 tarih 2011/11-781 esas- 2012/109 karar sayılı ilamında da hizmet sözleşmesinin sona ermesinden sonra gerçekleşen rekabet yasağına aykırılığı düzenleyen, 818 sayılı Kanun’un 348. maddesi kapsamında değerlendirilmesi gereken uyuşmazlıklara ilişkin davaların 6762 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 4/1-3. maddesi gereğince mutlak ticari dava niteliği taşıdığı ve mutlak ticari davaların görülme yerinin ise, açık biçimde ticaret mahkemeleri olduğu belirtilmiştir. Açıklanan sebeplerle, mahkemece mutlak bir ticari dava olan davanın görev yönünden reddine karar verilmesi gerekirken esasına ilişkin hüküm kurulmuş olması hatalı olup bozmayı gerektirir.

SONUÇ: Bu sebeplerle mahkeme kararının BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 19.11.2013 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/12657, Karar No: 2016/4963, Tarih: 31.03.2016

**3. Hukuk Dairesi         2015/12657 E.  ,  2016/4963 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :TÜKETİCİ MAHKEMESİ

Taraflar arasındaki alacak davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün, süresi içinde davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı dava dilekçesinde; davalı ... şirketinin, kayıp/kaçak, sayaç okuma, parekende satış, iletim ve dağıtım bedelleri adı altında kendisinden haksız paralar aldığını belirterek; geriye dönük 10 yıl içinde kendisinden tahsil edilen bu bedellerin iadesini talep etmiş, fazlaya ilişkin haklarını saklı tutarak 1.200,00 TL'nin davalıdan tahsiline karar verilmesini dilemiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde; zamanaşımı def'inde bulunmuş, talebin esasına yönelik olarak da davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Mahkemece; davanın reddine karar verilmiş, hüküm; davacı vekili tarafından temyiz edilmiş, 04.03.2015 tarihli ek karar ile "hükmün kesin olarak verildiği" gerekçesiyle davacı vekilinin temyiz talebinin reddi cihetine gidilmiş, bu karar davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava; kayıp/kaçak, sayaç okuma, parekende satış, iletim ve dağıtım bedellerinin, davalı ... şirketinden istirdatı istemine ilişkindir.

Temyize konu öncelikli uyuşmazlık; yerel mahkeme kararının kesin olup olmadığı, varılacak sonuca göre; kayıp-kaçak, sayaç okuma, parekende satış, iletim ve dağıtım bedellerinin aboneden tahsilinin mevzuata uygun olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.

1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu’nun 427/2. maddesinde, miktar veya değeri belirli bir tutarın altında kalan taşınır mal ve alacak davalarına ilişkin nihai kararların kesin olduğu, dolayısıyla temyizinin olanaklı bulunmadığı hükme bağlanmıştır.

Yasa koyucu bu hükümle açık bir biçimde, bir kararın temyiz kabiliyetine haiz bulunup bulunmadığını belirlerken, davanın miktar veya değeri yanında, temel ölçü olarak türünün de esas alınacağını hükme bağlamıştır.

Her ne kadar davacı abonenin davalıdan istirdatını talep ettiği kayıp-kaçak, perakende satış hizmet, psh sayaç okuma, iletim sistemi kullanım ve dağıtım bedeli, miktar itibariyle 4077 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanunun 22/5.maddesinde ve Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu’nun 427.maddesinde öngörülen kesinlik sınırının altında bulunmakta ise de; yaratılan çekişmenin art etkisi bulunduğu, eldeki dosyada tek bir abonenin uyuşmazlığı yargıya taşımış olmasına karşın, ortada tüm aboneleri ilgilendiren toplu bir uyuşmazlığın bulunduğu açıktır.

Dolayısıyla yaratılan çekişme ve hukukî uyuşmazlık kesinlik sınırının dışında kalmaktadır.(Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 13.05.2009 tarih, 2009/13-122, 189, 13/10/2010 tarih 2010/13-406 E., 503 Karar sayılı kararı)

Dolayısıyla yaratılan çekişme ve hukukî uyuşmazlık kesinlik sınırının dışında kalmaktadır.(Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 13.05.2009 tarih, 2009/13-122, 189, 13/10/2010 tarih 2010/13-406 E., 503 Karar sayılı kararı)

Kesin olmayan bir karara ilişkin olarak mahkemece kararın kesin olduğunun yazılması ve bu kararın temyizine ilişkin dilekçenin kesin olduğundan bahisle reddedilmesi yok hükmündedir ve sonuç doğurmaz.

Hal böyle olunca; iş bu dosyanın temyiz incelemesinde 4077 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun'un 22. maddesi ve HUMK’nın 427. maddesinde belirtilen kesinlik sınırının gözetilmemesi gerektiği, bu davanın miktar ve değerine bakılmaksızın temyizinin olanaklı bulunduğuna karar verilmiş; kararın kesin olduğundan bahisle temyiz dilekçesinin reddine dair mahkemece verilen ek kararın kaldırılmasına karar verilerek, temyiz dilekçesinin incelenmesine geçilmiştir.

Kayıp-kaçak miktarı, dağıtım sistemine giren enerji ile dağıtım sisteminde tüketicilere tahakkuk ettirilen enerji miktarı arasındaki farkı göstermektedir. Kayıp-kaçak bedeli elektrik sisteminde ortaya çıkan teknik ve teknik olmayan kaybın maliyetinin kayıp-kaçak bedeli oranları ölçüsünde karşılanabilmesi amacıyla belirlenen bir bedeldir.

Davalı ... şirketi enerjisinin üretiminden, tüketicilere ulaştırılıncaya kadar oluşan elektrik eksikliği kayıp bedeli olarak; enerji nakil hatlarından çeşitli sebeplerle sayaçtan geçirilmeksizin, herhangi bir bedel ödemeden kullanılan elektrik bedeli de kaçak bedeli olarak diğer kullanıcı abonelere yansıtılmaktadır.

4628 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu’nun 4.maddesinin 1.fıkrasında, bu kanun ile verilen görevleri yerine getirmek üzere Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu kurulduğu belirtilmiş, aynı maddenin 2.fıkrasında ise; “Kurum, tüzel kişilerin yetkili oldukları fâaliyetleri ve bu fâaliyetlerden kaynaklanan hak ve yükümlülüklerini tanımlayan Kurul onaylı lisansların verilmesinden, işletme hakkı devri kapsamındaki mevcut sözleşmelerin bu Kanun hükümlerine göre düzenlenmesinden, piyasa performansının izlenmesinden, performans standartlarının ve dağıtım ve müşteri hizmetleri yönetmeliklerinin oluşturulmasından, tadilinden ve uygulattırılmasından, denetlenmesinden, bu Kanunda yer alan fiyatlandırma esaslarını tespit etmekten, piyasa ihtiyaçlarını dikkate alarak serbest olmayan tüketicilere yapılan elektrik satışında uygulanacak fiyatlandırma esaslarını tespit etmekten ve bu fiyatlarda enflasyon nedeniyle ihtiyaç duyulacak ayarlamalara ilişkin formülleri uygulamaktan ve bunların denetlenmesinden ve piyasada bu Kanuna uygun şekilde davranılmasını sağlamaktan sorumludur…” hükümlerine yer verilmiştir.

Madde metninden de açıkça anlaşılacağı üzere, Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu’na tüketicilere yapılacak elektrik satışlarında uygulanacak fiyatlandırmaya esas unsurları tespit etme görevi verilmiştir.

Madde metninden de açıkça anlaşılacağı üzere, Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu’na tüketicilere yapılacak elektrik satışlarında uygulanacak fiyatlandırmaya esas unsurları tespit etme görevi verilmiştir.

Bu maddede de anlatılmak istenilen hususun 1 kw elektrik enerjisinin tüketicilere ulaşıncaya kadarki maliyet ve kâr payı olup, yoksa Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu’na sınırsız bir fiyatlandırma unsuru belirleme yetkisi ve görevi vermediği açıktır.

Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu bu maddeye dayanarak 11/08/2002 gün ve 24843 sayılı Resmî Gazetede yayımlanan “Perakende Satış Hizmet Geliri ile Perakende Enerji Satış Fiyatlarının Düzenlenmesi Hakkında Tebliğ”i yayımlamış ve lisans sahibi şirketlerde bu tebliğe uygun olarak tüketicilerden kayıp-kaçak, perakende satış hizmet, psh sayaç okuma, iletim sistemi kullanım ve dağıtım bedeli adı altında bir bedel tahsil etmişlerdir.

Ancak yukarıda açıklandığı üzere tebliğin dayanağı olan 4628 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu’nun 4.maddesinde, Elektrik Piyasası Düzenleme Kurumu’na sınırsız bir fiyat belirleme hak ve yetkisi verilmemiştir.

Elektrik enerjisinin nakli esnasında meydana gelen kayıp ile başka kişiler tarafından hırsızlanmak suretiyle kullanılan elektrik bedellerinin (kaçak) kurallara uyan abonelerden tahsili yoluna gitmek hukuk devleti ve adalet düşünceleri ile bağdaşmamaktadır.

Hem bu hâl, parasını her halükarda tahsil eden davalının çağın teknik gelişmelerine ayak uydurmasına engel olur, yani davalı kendi teknik alt ve üst yapısını yenileme ihtiyacı duymayacağı gibi; elektriği hırsızlamak suretiyle kullanan kişilere karşı önlem alma ve takip etmek için gerekli girişimlerde de bulunmasını engeller. Oysa ki, elektrik kaybını önleme ve hırsızlıkları engelleme veya hırsızı takip edip, bedeli ondan tahsil etme görevi de bizzat enerjinin sahibi bulunan davalıya aittir.

Bununla birlikte, nihai tüketici olan vatandaşın faturalara yansıtılan kayıp-kaçak, perakende satış hizmet, psh sayaç okuma, iletim sistemi kullanım ve dağıtım bedelinin hangi miktarda olduğunun apaçık denetlenebilmesi ve hangi hizmetin karşılığında ne bedel ödediğini bilmesi, şeffaflık ve hukuk devletinin vazgeçilmez unsurlarındandır. (Aynı ilkeler Hukuk Genel Kurulunun 21/05/2014 tarih, 2013/7-2454 Esas, 2014/679 Karar sayılı ilamı ile de benimsenmiştir.)

O halde mahkemece, kayıp/kaçak, sayaç okuma, parekende satış, iletim ve dağıtım bedellerinin tüketicilerden tahsil edilemeyeceği kabul edilip, davacı aboneden tahsil edilen bu bedellerin belirlenip, davalıdan istirdatına karar verilmesi gerekirken, yanılgılı değerlendirme sonucu yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiş, bu husus bozmayı gerektirmiştir.

O halde mahkemece, kayıp/kaçak, sayaç okuma, parekende satış, iletim ve dağıtım bedellerinin tüketicilerden tahsil edilemeyeceği kabul edilip, davacı aboneden tahsil edilen bu bedellerin belirlenip, davalıdan istirdatına karar verilmesi gerekirken, yanılgılı değerlendirme sonucu yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiş, bu husus bozmayı gerektirmiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK.nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA ve peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 31.03.2016 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/10928, Karar No: 2013/11951, Tarih: 10.06.2013

**11. Hukuk Dairesi         2012/10928 E.  ,  2013/11951 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : İSTANBUL 1.FİKRÎ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ

Taraflar arasında görülen davada ... 1. Fikrî ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi’nce verilen 27.09.2011 tarih ve ... sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi taraf vekilleri tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkilinin uluslararası fonetik normlarda hazırlamış olduğu ..., ... ve ... konuşma kılavuzlarının yayınlanması için davalı ile 10.05.2002 tarihli yayın anlaşması yaptığını, davalının sonraki baskılarda müvekkilinin muvafakatini almadan, orijinal eserlerde uluslararası (İPA) normlarına göre hazırlanan sözcük ve vurgulamaların iptal edilerek yerine bunlara uygun olmayan ibarelerin eklendiğini, vurgulamaların kaldırıldığını ve yanlışları ile değiştirilerek eserin bütünlüğüne zarar verildiğini ileri sürerek tahrifatın tespitini, sözleşmenin bu nedenle feshini, tahrifat yapılan nüshaların toplatılmasını, tecavüzün tespit ve önlenmesini, 20.000 TL manevi, 1.000 TL maddi tazminatın davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, davacının kitap üzerindeki tüm mali haklarını müvekkiline devrettiğini, davacının sözleşmeye aykırı olarak dava dışı ... Basım Ltd. Şti. ile sözleşme yaptığını, sözleşmeye aykırılık nedeniyle dava açtığını, 2005 yılında müşteri talepleri dikkate alınarak kılavuzlarda sadece fonetik semboller yerine cümlelerin altına Türkçe okunuşlarının konduğunu, davalının ... Yayınevi ile yaptığı sözleşme gereğince yayınlattığı aynı kitaplarda fonetik sembollerin kullanılmadığını, davacının iyi niyetli olmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, davacının sözleşme konusu kitabı ciddi bir emek, çaba ve zaman harcayarak İPA kurallarına göre daha sofistike ve belli bir kesime yönelik olarak hazırladığı ve devir bedelini peşin alarak kitabın yayın hakkını davalıya devrettiği, fonetik yapının, yayın sözleşmesine konu kitapların esaslı unsuru olup, davacının açık onayı olmadan eserden çıkarılmasının, eserin tahrifatı ve bütünlüğünün bozulması niteliğinde olduğu, söz konusu ihlal nedeniyle davacının eser üzerindeki manevi haklarının ihlal edildiği, davacının mali haklarını davalıya devrettiği ve sözleşme ile ücretin nakit öngörülüp, satışa bağlı oransal ödeme söz konusu olmadığından davacının maddi