muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2011/13715, Karar No: 2011/13719, Tarih: 16.11.2011

**14. Hukuk Dairesi         2011/13715 E.  ,  2011/13719 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi

Davacı vekili tarafından, davalı aleyhine 12.01.2009 gününde verilen dilekçe ile müdahalenin meni, ecrimisil, karşı davada ağaç bedellerinin tahsili istenmesi üzerine bozmaya uyularak yapılan duruşma sonunda; asıl dava bakımından yeniden hüküm kurulmasına yer olmadığına, karşı davanın kabulüne dair verilen 06.04.2011 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi asıl davanın davacısı ... tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

K A R A R

Asıl dava, çaplı taşınmaza elatmanın önlenmesi ve ecrimisil istemlerine ilişkindir.

Davalı, davanın reddini savunmuş, karşı davasında ise 3.360,00 TL ağaç bedelinin davalıdan tahsilini istemiştir.

Mahkemece, davalının haksız elatmasının önlenmesine, 249,60 TL ecrimisilin davalıdan tahsiline, karşı davanın konusu olan tazminat isteminin reddine karar verilmiştir.

Hükmü, davalı ve birleşen davanın davacısı temyiz etmiştir.

Dairemizin 07.02.2011 gün ve 2010/14903 E. - 2011/1288 K. sayılı kararıyla "... davalı-karşı davacı yararına muhik bir tazminat takdiri gerektiği ..." gerekçesiyle hüküm bozulmuştur.

Mahkemece, bozmaya uyularak yapılan yargılama sonucunda asıl dava bakımından "esasa ilişkin sair konular ilk kararda kesinleştiğinden yeniden hüküm kurulmasına yer olmadığına" denilmiş, karşı davanın ise kabulüne karar verilmiştir.

Hükmü, asıl davanın davacısı ... temyiz etmiştir.

1-Yapılan yargılamaya toplanan delillere ve tüm dosya içeriğine göre asıl davanın davacısı ...'ın aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazları yerinde görülmemiş reddi gerekmiştir.

2-Bozma kararından sonra bozmaya uyularak verilen hüküm yeni bir hükümdür. Bozmaya uyularak tesis edilen hükmün, tüm istekleri karşılar şekilde yeniden yazılması gerekir. Mahkemece bu yön gözetilmeden "esasa ilişkin sair konular ilk kararda kesinleştiğinden yeniden hüküm kurulmasına yer olmadığına" şeklinde hüküm tesisi doğru olmadığından karar bozulmalıdır.

SONUÇ: Yukarıda 1.bentte açıklanan nedenlerle asıl davanın davacı ...'ın diğer temyiz itirazlarının reddine, 2.bent uyarınca hükmün BOZULMASINA, peşin yatırılan harcın istek halinde iadesine, 16.11.2011 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2009/13300, Karar No: 2009/21594, Tarih: 05.11.2009

**12. Hukuk Dairesi         2009/13300 E.  ,  2009/21594 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Tekirdağ 1. İcra Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 16/01/2009

HUMK.nun 434/3.maddesi gereğince muhtırada belirtilen bedelin yatırıldığı tarih belirlenerek gönderilmesi için dosyanın mahalline GERİ ÇEVRİLMESİNE, 05/11/2009 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/12131, Karar No: 2015/13959, Tarih: 15.04.2015

**7. Ceza Dairesi         2014/12131 E.  ,  2015/13959 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : 5607 sayılı Yasaya Muhalefet - 4733 sayılı Yasaya Muhalefet

Yerel mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle; başvurunun nitelik, ceza türü, süresi ve suç tarihine göre dosya okunduktan sonra Türk Milleti adına gereği görüşülüp düşünüldü;

I-Katılan ... Vekilinin temyiz isteği yönünden yapılan incelemede;

Suç tarihi ve ele geçen eşyanın niteliğine göre, suçtan doğrudan zarar görmeyen gümrük idaresinin sanık hakkındaki kamu davasına katılma ve hükmü temyize yetkisi bulunmadığından, gümrük idaresi adına vekilinin vaki temyiz isteğinin CMUK.nun 317. maddesi uyarınca REDDİNE,

II- Şikayetçi ... vekilinin temyizinin incelenmesinde;

5271 sayılı CMK'nun 260. maddesi gereğince, katılan sıfatını alabilecek surette suçtan zarar görmüş bulunanlar için yasa yollarının açık olduğu gözetilip, müşteki ... vekilinin suçtan zarar görme olasılığına göre sanık hakkında kurulan hükmü temyize hakkı bulunduğu gözetilerek yapılan incelemede;

1-Sanığın üzerine atılı suçtan doğrudan zarar gören ...'na duruşma günü bildirilip davaya katılma olanağı tanınmadan yokluğunda yargılamaya devamla 5271 sayılı CMK.nun 234/1-b-l bendine muhalefet edilmesi,

2-Her ne kadar sanık hakkında beraat kararı verilmiş ise de, sanığın kastının belirlenmesi ve maddi gerçeğin ortaya çıkarılması bakımından, 4925 sayılı Karayolu Taşıma Kanunu 3 ve 4.maddeleri; Taşıma Yönetmeliğinin 34. maddesi gereğince göndericisi ve alıcısının açık kimlikleri ve adresleri bulunmayan yani mevzuata uygun olmadan kabul edilen kargonun içerisinde kaçak eşya bulunması halinde, bu kargoyu kabul eden kargo görevlisinin hukuki durumunun belirlenebilmesi ve maddi gerçeğin ortaya çıkarılabilmesi için;

1-Olay tarihinde kargo kabul merkezinde görevli personel sayısıyla, sanık tarafından kabul edilen kargo sayısı ve sanık tarafından gerçekleştirilen kargo işlemlerinin mevzuata uygun olup olmadığı,

2-Mevzuata uygun olmadığı halde kabul edilen, göndericisinin ve alıcısının kimlik bilgileri ve açık adresleri bulunmayan, veya eksik olan başka kargoların, nasıl ve kim tarafından alıcısına teslim edildiği,

3-Sanığın, dava konusu kargo gönderi belgesinde açık kimliği bulunmayan gönderici ve açık adresi bulunmayan alıcıyla telefon veya başka surette özel ilişki veya iletişim kurup kurmadığı (gerektiğinde iletişimin tespiti yoluna gidilmesi),

4-Dava konusu kargonun gönderenin ve alıcısının, sadece isim ve cep telefonu numarası yazılı olması halinde beyanlarına başvurulmak üzere bu numaralardan kimliklerinin ve adreslerinin tespit edilip edilemeyeceği,

5-Dava konusu işlemden önce sanık hakkında, aynı suçtan başka dava açılıp açılmadığı;

Hususlarının araştırılması ve birlikte değerlendirilmesi gerekmektedir.

Bu açıklamalar ışığında somut olayın değerlendirilmesine gelince;

4-Dava konusu kargonun gönderenin ve alıcısının, sadece isim ve cep telefonu numarası yazılı olması halinde beyanlarına başvurulmak üzere bu numaralardan kimliklerinin ve adreslerinin tespit edilip edilemeyeceği,

5-Dava konusu işlemden önce sanık hakkında, aynı suçtan başka dava açılıp açılmadığı;

Hususlarının araştırılması ve birlikte değerlendirilmesi gerekmektedir.

Bu açıklamalar ışığında somut olayın değerlendirilmesine gelince;

Sanık hakkında içerisinde kaçak sigara bulunan kargoyu bu özelliğini bilerek kabul ettiği iddiasıyla kamu davası açıldığı, mahkemece sanığın savunmasının aksine delil bulunmadığı, atılı suçtan sanığın cezalandırılmasına yetecek her türlü şüpheden uzak, kesin ve inandırıcı delil elde edilemediği gerekçesiyle beraatına karar verildiği anlaşılmaktadır.Dosya kapsamına göre, söz konusu kargo üzerinde alıcısının ve göndericisinin açık kimlik bilgileri ve adreslerinin yazılı olmadığı halde, sanık tarafından mevzuata aykırı olarak kabul edildiği anlaşılmaktadır. Bu durum karşısında, içerisinde dava konusu sigaraların bulunduğu kargoyu bu özelliğini bilerek mevzuata aykırı şekilde kabul edip etmediğinin tespiti bakımından yukarıda maddeler halinde belirtilen hususlar araştırılarak hep birlikte değerlendirilmek suretiyle hukuki durumunun tayin ve takdiri gerekirken eksik incelemeyle yazılı tekilde hüküm tesisi,

Yasaya aykırı olup, müşteki ... vekilinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görüldüğünden, 5320 sayılı Yasa'nın 8/1.maddesi gereğince yürürlükte bulunan 1412 sayılı CMUK.nun 321. maddesi uyarınca hükmün BOZULMASINA, 15.04.2015 günü oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2021/18400, Karar No: 2021/20229, Tarih: 22.12.2021

**6. Ceza Dairesi         2021/18400 E.  ,  2021/20229 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Çocuk Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇA SÜRÜKLENEN ÇOCUK : ...

SUÇLAR : Yağma, konut dokunulmazlığını ihlal etme

HÜKÜMLER : Mahkumiyet

Mahalli mahkemece verilen hükümler temyiz edilmekle dosya incelenerek, gereği düşünüldü:

I- Suça sürüklenen çocuk ... hakkında konut dokunulmazlığını ihlal etme suçundan kurulan hükmün temyiz incelemesinde;

Suç tarihi itibariyle 15-18 yaş arasında olan suça sürüklenen çocuğun eylemine uyan ve 5237 sayılı TCK'nın 116/1, 31/3. maddesinde tanımlanan konut dokunulmazlığını ihlal suçunın gerektirdiği cezaların türü ve üst sınırlarına göre, aynı Yasanın 66/1e, 66/2 ve 67/4. maddelerinde öngörülen 7 yıl 12 aylık uzayan zamanaşımının, suç tarihi olan 18/07/2010 gününden inceleme tarihine kadar geçmiş bulunması,

Bozmayı gerektirmiş, suça sürüklenen çocuk ... müdafiinin temyiz itirazı bu bakımdan yerinde görülmüş olduğundan, hükmün açıklanan nedenle tebliğnameye uygun olarak BOZULMASINA, bozma nedeni yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden, 5320 sayılı Yasa'nın 8/1. maddesi yollamasıyla 1412 sayılı CMUK'un 322. maddesinin verdiği yetkiye dayanılarak suça sürüklenen çocuk hakkındaki kamu davasının 5271 sayılı CMK'nın 223/8. maddesi uyarınca zamanaşımı nedeniyle DÜŞMESİNE,

II- Suça sürüklenen çocuk ... hakkında nitelikli yağma suçundan kurulan hükmün temyiz incelemesinde;

1- Suça sürüklenen çocuğun, olay günü müştekiye ait ikametin penceresinden girerek, müştekinin pantolonunun cebinde bulunan ve içerisinde 20 TL para, nüfus cüzdanı ve sürücü belgesi olan cüzdanını çaldığı, pencereden aşağı atlarken görevli polis ekibi tarafından farkedilmesi üzerine, yanında bulunan ekmek bıçağını görevli polis ekibine göstererek kaçmaya çalıştığı ve kovalamaca sonucu yakalandığı olayda; kesintisiz takip sonucu yakalanan suça sürüklenen çocuğun eyleminin teşebbüs aşamasında kaldığı ve hakkında TCK’nın 35. maddesinin uygulanması gerektiğinin gözetilmemesi,

2- Suça sürüklenen çocuk ... hakkında 28.05.2012 gün, 2010/419 Esas ve 2013/287 sayılı kararı ile nitelikli hırsızlığa teşebbüs suçundan 1 yıl hapis ve görevi yaptırmamak için direnme suçundan 3600-TL adli para cezasına mahkumiyetine ilişkin hükmün, suça sürüklenen çocuk müdafii tarafından temyiz edilmesi üzerine, Yargıtay 2. Ceza Dairesinin, 01.03.2016 gün ve 2014/23969 Esas, 2016/3543 sayılı kararı ile suça sürüklenen çocuğun ceza süresi bakımından kazanılmış hakkı korunmak suretiyle, eylemin yağma suçunu oluşturacağını takdir görevinin Ağır Ceza Mahkemesine ait olacağı belirtilerek bozulduğu; bozmaya uyularak yapılan yargılama sonucunda, belirlenen sonuç ceza miktarının, 1 yıl hapis cezası olarak belirlenmesi ve 3600.-TL adli para cezasının da, hapis cezasının yanında uygulanması gerektiğinin gözetilmemesi,

Bozmayı gerektirmiş, suça sürüklenen çocuk ... müdafiinin temyiz itirazı bu bakımdan yerinde görülmüş olduğundan, hükmün açıklanan nedenle tebliğnameye aykırı olarak BOZULMASINA, ceza süresi bakımından 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesinin yollamasıyla 1412 sayılı CMUK'un 326/son maddesi uyarınca suça sürüklenen çocuğun kazanılmış hakkının gözetilmesine, 22.12.2021 tarihinde (I) nolu düşme kararı yönünden oy birliği ile, (II) nolu bozma kararı yönünden oy çokluğu ile karar verildi.

MUHALEFET ŞERHİ :

Dosya kapsamına göre, suça sürüklenen çocuk ...'nin mağdurun uyuduğu sırada evine girerek içerisinde 20 TL para, nüfus cüzdanı ve sürücü belgesi olan cüzdanını aldıktan sonra pencereden atlayarak olay yerinden uzaklaştığı esnada anons üzerine olay yerine gelen kolluk kuvvetleriyle karşılaştığında, üzerinde bulunan bıçağı polis memurlarına tevcih etmek ve sinkaflı sözler sarf etmek suretiyle kaçtığı sırada takip sonucunda yakalandığı, üzerinde ele geçirilen suça konu eşyaların mağdura iade edildiğinin anlaşılması karşısında, hırsızlıktan dönüşen yağma suçunun tamamlandığı gözetilmeden eylemin teşebbüs aşamasında kaldığına dair Sayın çoğunluğun II numaralı bozma içeren düşüncesine iştirak etmiyoruz.
Yargıtay — Esas No: 2025/133, Karar No: 2025/2224, Tarih: 17.02.2025

**10. Hukuk Dairesi         2025/133 E.  ,  2025/2224 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 33. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2024/756 E., 2024/1873 K.

İLK DERECE MAHKEMESİ : İstanbul 36. İş Mahkemesi

SAYISI : 2023/131 E., 2024/41 K.

Taraflar arasındaki Kurum işleminin iptali ile ilaç bedelinin Kurumca karşılanması davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı Kurum vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; Kurum işleminin iptali ile tedavi süresince akıllı kanser ilacının Kurumca karşılanmasını talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde; talep konusu ilacın SUT kapsamında bulunmadığını, Kurum işleminin yerinde olduğunu belirterek davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

İstinaf yoluna başvuran davalı vekili; kararın haksız ve hukuka aykırı olduğu, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak davanın reddine karar verilmesi talebiyle istinaf yoluna başvurulduğu görülmüştür.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı Kurum vekili; kararın haksız ve hukuka aykırı olduğunu, Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılarak İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmesi talebiyle temyiz yoluna başvurulduğu anlaşılmıştır.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, Kurum işleminin iptali ile tedavi süresince akıllı kanser ilacının Kurum tarafından karşılanması istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

1-5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun 63. maddesinde, genel sağlık sigortalısının ve bakmakla yükümlü olduğu kişilerin sağlıklı kalmalarını; hastalanmaları halinde sağlıklarını kazanmalarını; iş kazası ile meslek hastalığı, hastalık ve analık sonucu tıbben gerekli görülen sağlık hizmetlerinin karşılanmasını, iş göremezlik hallerinin ortadan kaldırılmasını veya azaltılmasını temin etmek amacıyla Kurumca finansmanı sağlanacak sağlık hizmetleri sayılmış; anılan maddenin (f) bendinde Kurumun, “…sağlanacak sağlık hizmetleriyle ilgili teşhis ve tedavileri için gerekli olabilecek kan ve kan ürünleri, kemik iliği, aşı, ilaç, ortez, protez, tıbbî araç ve gereç, kişi kullanımına mahsus tıbbî cihaz, tıbbî sarf, iyileştirici nitelikteki tıbbî sarf malzemelerinin sağlanması, takılması, garanti süresi sonrası bakımı, onarılması ve yenilenmesi hizmetleri…” sağlayacağı, değişik 2. fıkrasında, Kurum, finansmanı sağlanacak sağlık hizmetlerinin teşhis ve tedavi yöntemleri ile (f) bendinde belirtilen sağlık hizmetlerinin türlerini, miktarlarını ve kullanım sürelerini, ödeme usul ve esaslarını Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı ile Sağlık Bakanlığının görüşünü alarak belirlemeye yetkilidir. Ancak Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığının görüşünün alınması (f) bendinde belirtilen ortez, protez ve diğer iyileştirici nitelikteki araç ve gereçlerin miktarını, standartlarını, sağlanmasını, uygulanmasını, kullanma sürelerini ve garanti süresi sonrası bakım, onarım ve yenilenmesi hususlarını kapsar. Kurum, bu amaçla komisyonlar kurabilir, ulusal ve uluslararası tüzel kişilerle işbirliği yapabilir. Komisyonların çalışma usul ve esasları Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı, Maliye Bakanlığı ile Sağlık Bakanlığının görüşü alınarak Kurumca belirleneceği belirtilmiştir. Anılan Kanun'un 64. maddesinin uyuşmazlık konusu dönemdeki düzenlemesine göre; Kurumca finansmanı sağlanmayacak sağlık hizmetlerinin, vücut bütünlüğünü sağlamak amacıyla yapılan ve iş kazası ile meslek hastalığına, kazaya, hastalıklara veya konjenital nedenlere bağlı olarak ortaya çıkan durumlarda yapılacak sağlık hizmetleri dışında estetik amaçlı yapılan her türlü sağlık hizmeti ile estetik amaçlı ortodontik diş tedavileri; geleneksel, tamamlayıcı, alternatif tıp uygulamaları ve Sağlık Bakanlığınca izin veya ruhsat verilmeyen sağlık hizmetleri ile Sağlık Bakanlığınca tıbben sağlık hizmeti olduğu kabul edilmeyen sağlık hizmetleri, yabancı ülke vatandaşlarının, genel sağlık sigortalısı veya genel sağlık sigortalısının bakmakla yükümlü olduğu kişi sayıldığı tarihten önce mevcut olan kronik hastalıkları olduğu belirtilmiştir. Aynı şekilde 72. maddesinde 65. madde gereği ödenecek gündelik, yol, yatak ve yemek giderlerinin Kurumca ödenecek bedellerini belirlemeye Sağlık Hizmetleri Fiyatlandırma Komisyonu yetkilidir

. Aynı şekilde 72. maddesinde 65. madde gereği ödenecek gündelik, yol, yatak ve yemek giderlerinin Kurumca ödenecek bedellerini belirlemeye Sağlık Hizmetleri Fiyatlandırma Komisyonu yetkilidir. Komisyon, tıp eğitimini, hizmet basamağını, alt yapı ve kaynak kullanımı ile maliyet unsurlarını dikkate alarak sağlık hizmeti sunucularını fiyatlandırmaya esas olmak üzere ayrı ayrı sınıflandırabilir. Komisyon, 63. madde hükümlerine göre finansmanı sağlanan sağlık hizmetlerinin Kurumca ödenecek bedellerini; sağlık hizmetinin sunulduğu il ve basamak, Devletin doğrudan veya dolaylı olarak sağlamış olduğu sübvansiyonlar, sağlık hizmetinin niteliği itibarıyla hayati öneme sahip olup olmaması, kanıta dayalı tıp uygulamaları, maliyet-etkililik ölçütleri ve genel sağlık sigortası bütçesi dikkate alınmak suretiyle, her sınıf için tek tek veya gruplandırarak belirlemeye yetkili olduğu belirtilmiştir.

2-Aynı şekilde katılım payı alınması kenar başlıklı 68. maddesinde, 63. maddede sayılan sağlık hizmetlerinden katılım payı alınacak olanlar şunlardır: Ayakta tedavide hekim ve diş hekimi muayenesi, vücut dışı protez ve ortezler, ayakta tedavide sağlanan ilaçlar, Kurumca belirlenecek hastalık gruplarına göre yatarak tedavide finansmanı sağlanan sağlık hizmetleri olduğu, katılım paylarının hesaplanmasında 72. maddeye göre tespit edilen sağlık hizmeti tutarları esas alınacağı, katılım paylarının ödenme usûlleri ile bu maddenin uygulanmasına ilişkin diğer usûl ve esaslar, Kurum tarafından çıkarılacak yönetmelikle düzenleneceği, 69. maddesinde ise 68. maddede sayılan sağlık hizmetlerinden katılım payı alınmayacak haller, sağlık hizmetleri ve kişilerinin sağlık raporu ile belgelendirilmek şartıyla; Kurumca belirlenen kronik hastalıklar ve hayati önemi haiz 68. maddenin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamındaki sağlık hizmetleri ile organ, doku ve kök hücre; nakli şeklinde belirtilmiştir.

3. Değerlendirme

1-Davacı hastaya kanser hastalığı tanısı konulduğu, kanser hastalığı nedeniyle hastanın nivolumab etken maddeli Opdivo adlı ilacın kullanması uygundur şeklinde rapor tanzim edildiği, Sağlık Bakanlığı Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu tedavide nivolumab etken maddeli Opdivo adlı ilacın kullanımının uygun görüldüğü, ilaç bedelinin karşılanması amacıyla Kuruma yapılan başvurunun Kurum tarafından Sağlık Uygulama Tebliğinin EK-4/A-C bedeli ödenecek ilaç listesinde yer almadığının belirtilerek bedelinin karşılanmayacağı yönünde yazısı üzerine eldeki davanın açıldığı Mahkemece, davanın kabulüne karar verildiği görülmüştür.

2-Modern tıbbın gelişimi ile birlikte hastalıkların teşhisi ve teşhis edilen hastalıklara ilişkin ilaç firmalarının çalışmaları ile yeni nesil ilaçlar hastaların kullanımına sunulmakta, aynı hastalığa ilişkin farklı ilaç firmaları tarafından, daha iyi tedavi seçeneği sunduğu, daha etkili ilaç ürettikleri iddia edilmektedir. Bu ilaçların ödenmesi amacıyla yapılan başvurularda idare, kamu kaynaklarını da gözeterek Kanun'un verdiği yetki ve sınırlamalar dahilinde ilaçları SUT (ödeme kapsamına) almakta, ödeme kapsamına alınan ilaçların etkinlik ve verimlilik vs. kriterler gözetilerek her zaman ödeme kapsamından çıkarılabilmekte, aynı zamanda ilaçların ruhsatlarının da her zaman iptal edilmesi söz konusu olabilmektedir. Mahkemeler yönünden ise ilaçların hukuk düzeninde ödenebilir hale gelmesi için, talebe konu ilacın tıbben ve fennen zorunlu, hayati öneme haiz ve özellikle sürekli olarak etkin ve yararlı olması ile birlikte bütün faz çalışmalarını tamamlanmış, tıbbi otoritelerce kabul görmüş bir ilaç olması ve davalı Kurumun kabul edilebilir itiraz ve çekincelerinin bulunmaması halinde mümkün bulunmaktadır. Aksi durumun kabulü durumunda, hiçbir sınırlama ve incelemeye tabi tutulmaksızın, etkinliği şüpheden uzak bir şekilde belirlenmemiş, piyasaya sürülen her ilacın mahkemelerce kabulü halinde hem hastaya bir fayda sağlamadığı gibi idarenin de maddi olarak zarara uğrayacağı açıktır.

3-İlaç firmaları tarafından üretilen ilaçların belirli çalışmaları tamamlamaları durumunda ruhsat başvurusunda bulunulmakta ve ruhsat alındıktan sonra ilaçlar hastalar tarafından kullanılmaktadır. Bu çalışmalar Faz çalışması olarak adlandırılmakta olup bu çalışmalar 4 Faz'dan oluşmaktadır. Faz 0 çalışmalarında, geliştirilen ilaçlar deney hayvanlarında uygulanmaktadır. Bu aşamadan geçen ilaçlar Faz 1 çalışmasına tabi tutulur. Faz 1 çalışmasında, ilacın güvenirliğinin araştırıldığı aşama olup az sayıda sağlıklı gönüllüde kullanılır. Bu aşamada güvenilirliği kanıtlanan ilaç Faz 2 çalışmasına tabi tutulur ve ilacın etkinlik ve güvenilirliğinin araştırıldığı bu aşamada, etkili doz sınırları, klinik etkinliği, biyolojik aktivitesi, yarar ve güvenilirliği az sayıdaki hastada araştırılır. Yarar ve güvenilirliği kanıtlanan ilaçlar daha fazla hastada denenmek üzere Faz 3 çalışmasına başlanılır. Faz 3 çalışması ilacın etkinliğinin kanıtlandığı ve yan etkilerinin izlenmesi aşaması olup bu aşamada ilaçlar daha geniş bir populasyonda denenir ve kontrollü çalışmalarla güvenilirliği, karşılaştırmalı çalışmalarla etkinliği araştırılır. Faz 3 çalışmasının tamamlanması durumunda ilaçlar için ruhsat başvurusunda bulunulabilir, ruhsat alan ilaçlarda hastaların kullanımına sunulur. Ruhsat sonrası, ilaçların hastalarda kullanıldıktan sonra yapılan her türlü çalışma 4. faza aittir. Bu aşamada geniş hasta gruplarında ilacın değerlendirilmesi nedeniyle ilacın etkinlik, maliyet ve risk oranlarının analizi yapılarak faz çalışmaları tamamlanmış olacaktır.