muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2022/7444, Karar No: 2023/5125, Tarih: 11.10.2023

**8. Hukuk Dairesi         2022/7444 E.  ,  2023/5125 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Samsun Bölge Adliye Mahkemesi 2. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2022/539 E., 2022/935 K.

KARAR : İstinaf talebinin esastan reddine

İLK DERECE MAHKEMESİ :... Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI :2018/24 Esas 2022/11 Karar

Taraflar arasındaki tapu iptal ve tescil ve kullanım kadastrosuna itiraz davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince, tapu iptali ve tescil istemli davanın hak düşürücü sürenin geçmiş olması nedeniyle reddine, kullanım kadastrosuna itiraz istemli davanın kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının davalı ... vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesince, istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davalı ... vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

1. Kullanım kadastrosu sırasında, ... ili ... ilçesi ... Mahallesi çalışma alanında bulunan 101 ada 12 parsel ... 1217,96 metrekare yüz ölçümündeki taşınmaz, beyanlar hanesine, "... Mahallesi halkının kullanımındadır" şerhi konularak, harman yeri vasfıyla, Hazine adına tespit ve bu tespitin 19.09.2017 tarihinde kesinleşmesi ile tapuya tescil edilmiştir.

2. Davacı ... vekili dava dilekçesinde; ... ili ... ilçesi ... Mahallesi 101 ada 12 parsel ... taşınmazın Hazine adına tespit gördüğünü, bu tespitin hatalı ve yanlış olduğunu, taşınmazın evveliyatında ... ilçesi ... Köyü ... Sapağı ... Mevkili cilt:4, Sahife: 19 da kayıtlı olmakla tapulu bir taşınmaz olduğunu, söz konusu yerden kadastro geçerken 2B taşınmazı olarak tespit gördüğünü belirterek, taşınmazın Hazine adına olan tapu kaydının iptali ile davacı adına tesciline karar verilmesini talep ettikten sonra, yargılama sırasında 08.12.2020 tarihli celse de, davayı terditli olarak açtıklarını, asli talebin tapu kaydına istinaden taşınmazın müvekkili adına tescili olduğunu, arazinin 2/B arazisi olması halinde ise tapu kaydının beyanlar hanesinde davacının kullanıcı olarak gösterilmesini talep ettiklerini beyan etmiştir.

II. CEVAP

1. Davalı Hazine vekili cevabında; davanın reddini savunmuştur.

2. Davalı ... vekili cevabında; davanın reddini savunmuştur.

3. Davalı ... vekili cevabında; davanın, zamanaşımı ve hak düşürücü süreden reddi gerektiğini, hasım mevkiinden çıkarılmaları gerektiğini, aleyhe yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedilmemesi gerektiğini belirterek, davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

II. CEVAP

1. Davalı Hazine vekili cevabında; davanın reddini savunmuştur.

2. Davalı ... vekili cevabında; davanın reddini savunmuştur.

3. Davalı ... vekili cevabında; davanın, zamanaşımı ve hak düşürücü süreden reddi gerektiğini, hasım mevkiinden çıkarılmaları gerektiğini, aleyhe yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedilmemesi gerektiğini belirterek, davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, "davacı tarafın tescil talebinin aynı zamanda orman kadastrosuna itiraz niteliğinde olduğu ve kadastrodan önceki sebebe dayandığı gözetilerek, 6831 ... yasanın 11/1. maddesi uyarınca hak düşürücü sürenin geçmiş olması nedeniyle tescil talepli davanın hak düşürücü süreden reddine karar verilmesi gerektiği, davacı tarafın çekişmeli taşınmazın beyanlar hanesindeki kullanıcı şerhinin iptali ile lehine kullanıcı şerhi verilmesi istemli terditli talebi yönünden yapılan incelemede; davacının çekişmeli taşınmazı 16.11.2006 tarih ve 376 yevmiye numaralı resmi işlemle tanık ...'tan satın aldığı, icra edilen keşif ve alınan bilirkişi raporlarından tapu kaydının dava konusu taşınmazı kapsamakta olduğu, taşınmazın kullanım kadastrosu tespit tarihinden önceki tarih olan satış tarihten itibaren harman yeri olarak davacının kullanımında olduğu, mahalle halkının çekişmeli taşınmazda bir kullanımının bulunmadığı, keşif mahallinde yapılan gözlem ve alınan beyanlardan taşınmazın etrafının uzun yıllardır ahşap kazık ve dikenli tel ile çevrili harman yeri olarak kullanıldığı, bu kapsamda kadastro tespiti sırasında çekişmeli taşınmazı ekonomik amacına uygun olarak fiilen asli zilyet olarak kullananın davacı olduğu anlaşılmakla davacının lehine kullanıcı şerhi verilmesi istemli davasının kabulüne karar verilmesi gerektiği gerekçeleri ile, kayıt maliki olan Hazinenin yasal hasım konumunda olduğu, kullanım kadastrosuna itiraz davasında, Hazinenin yargılama giderleri ve vekalet ücretinden sorumlu olmayacağı belirtilerek, davacı tarafından tapu iptali ve tescil istemiyle davalılar ... ve ... Orman İşletme Şefliği aleyhine açılan davanın hak düşürücü süre nedeniyle reddine, davacı tarafından kullanım kadastrosuna itiraz istemiyle davalılar ..., ... ve ... aleyhine açılan davanın kabulü ile çekişmeli ... İli ... İlçesi ... Mahallesi 101 ada 12 parsel ... taşınmazın beyanlar hanesinde bulunan '... Mahallesi halkının kullanımındadır.' şeklindeki kullanıcı şerhinin iptaline, çekişmeli ... İli ... İlçesi ... Mahallesi 101 ada 12 parsel ... taşınmazın beyanlar hanesine, 'Taşınmaz ... T.C. Kimlik numaralı ... oğlu ...'ın kullanımındadır.' şeklinde şerh yazılmasına" karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve numarası belirtilen kararına karşı davalı ... vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve numarası belirtilen kararına karşı davalı ... vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı ... vekili istinaf dilekçesinde özetle; hak düşürücü süre ve zamanaşımının dolması nedeni ile davanın reddedilmesi gerektiğini, orman bilirkişi raporunda, taşınmazın orman sayılan yerlerden olduğunun belirtildiğini, bililrkişi raporuna yaptıkları itirazlarının değerlendirmeye alınmadığını, orman sayılan ve belediyenin sorumluluk alanında olmayan bir taşınmazla ilgili davada taraf olunmasının hatalı olduğunu, ziraat bilirkişi raporunda belirlenen değerin fahiş olduğunu, davada yasal hasım olarak kabul edilseler bile aleyhe yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedilmesinin hatalı olduğunu, kaldi ki davanın mahiyeti gereği yargılama giderinin davacı taraf üzerinde bırakılması gerekiğini, lehe vekalet ücreti verilmemesinin de hatalı olduğunu belirterek, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, "incelenen dosya kapsamına kararın dayandığı gerekçeye ve çekişmeli taşınmazın harman olarak davacı tarafından kullanıldığının mahkemece yapılan keşifte alınan mahalli bilirkişi ve tanık beyanlarından anlaşıldığı, davanın kabulünde bir isabetsizlik bulunmadığı gibi, davalı ... Belediyesine yönelik açılan davanın şerhe ilişkin olduğu, şerhin ... Mahallesi halkı lehine olup ... Mahallesi'nin ... Büyükşehir Belediyesi sınırları içerisinde bulunduğu, bu nedenle ... Büyükşehir Belediyesi'nin davada taraf sıfatının bulunduğu ve kendisine yönelik davanında kabul edilmiş olması karşısında aleyhine yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedilmesinde bir isabetsizlik bulunmadığı gerekçesiyle, davalı ... Belediyesi vekilinin istinaf talebinin esastan reddine" karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve numarası belirtilen kararı, davalı ... vekili tarafından temyiz edilmiştir.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı ... vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürülen gerekçeleri tekrar ederek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Dava, tapu iptal ve tescil ve kullanım kadastrosuna itiraz istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

6100 ... Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 ... Kanun) 369/1, 370 ve 371 inci maddeleri, 3402 ... Kadastro Kanunu'na (3402 ... Kanun) 5831 ... Tapu Kanunu İle Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un (5831 ... Kanun) 8/1 inci maddesi ile eklenen Ek-4 üncü maddesi, 6831 ... Orman Kanunu'nun (6831 ... Kanun) 2/B maddesi,

3. Değerlendirme

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Dava, tapu iptal ve tescil ve kullanım kadastrosuna itiraz istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

6100 ... Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 ... Kanun) 369/1, 370 ve 371 inci maddeleri, 3402 ... Kadastro Kanunu'na (3402 ... Kanun) 5831 ... Tapu Kanunu İle Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un (5831 ... Kanun) 8/1 inci maddesi ile eklenen Ek-4 üncü maddesi, 6831 ... Orman Kanunu'nun (6831 ... Kanun) 2/B maddesi,

3. Değerlendirme

Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile İlk Derece Mahkemesi ve Bölge Adliye Mahkemesi kararlarındaki gerekçelere, 6100 ... Kanun’un 369/1 inci maddesi de gözetilerek yapılan incelemede aynı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden biri de bulunmadığına göre, temyizen incelenen karar usul ve kanuna uygun olup davalı ... vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürdüğü nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 ... Kanun'un 370 inci maddesi uyarınca ONANMASINA,

80,70 TL peşin harcın onama harcına mahsubu ile kalan 189,15 TL'nin temyiz edenden alınmasına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

11.10.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/13984, Karar No: 2012/31347, Tarih: 02.11.2012

**12. Hukuk Dairesi         2012/13984 E.  ,  2012/31347 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : İstanbul 6. İcra Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 06/04/2012

Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki alacaklı tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından  düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü :

İİK'nun 83. maddesi uyarınca, maaş ve ücretlerin borçlu ve ailesinin geçinmesi için icra müdürünce lüzumlu olarak takdir edilen miktar indirildikten sonra kalan kısmının haczi mümkün olup, haczedilecek bu miktar maaş ve ücretin 1/4'ünden az olamaz.

Döner sermaye ile ilgili usul ve esaslar ise, 209 Sayılı Sağlık Bakanlığı'na Bağlı Sağlık Kurumları İle Esenlendirme (Rehabilitasyon) Tesislerine Verilecek Döner Sermaye Hakkındaki Kanun'la düzenlenmiştir. Anılan Kanun'da döner sermaye ücretinin maaştan sayılacağına dair bir düzenleme bulunmamaktadır. Söz konusu Kanun'un 5. maddesinin ek fıkrası uyarınca, bu ücret esas maaşa ek olarak verilen bir ödeme olup, tümünün haczedilmesine yasal bir engel yoktur.

O halde mahkemece borçlunun şikayetinin reddi gerekirken, borçluya Okmeydanı Eğitim ve Araştırma Hastanesi'nce bağlanan döner sermaye ücretinin tümü üzerindeki haczin kaldırılmasına, sadece ikramiyenin 1/4'ü oranında haciz uygulanmasına karar verilmesi isabetsizdir.

SONUÇ  : Alacaklının  temyiz itirazlarının kabulü ile mahkeme kararının yukarıda yazılı nedenlerle İİK 366 ve HUMK’nun 428. maddeleri uyarınca (BOZULMASINA), ilamın tebliğinden itibaren 10 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 02/11/2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/11346, Karar No: 2013/29306, Tarih: 11.12.2013

**2. Hukuk Dairesi         2013/11346 E.  ,  2013/29306 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Kırıkkale 2. Aile Mahkemesi

TARİHİ :21.03.2013

Aile konutu üzerinde tasarruf işleminde bulunan eş,diğer eşin açık rızasını almak zorundadır(TMK.md. 194/1).Açık rıza yazılı veya sözlü olarak verilebilir. Örtülü rıza yeterli kabul edilemez. Açık rızanın varlığını ispat yükü;tasarruf işleminim yapanların üzerindedir. Türk Medeni Kanunu(TMK.)nun 194/1.maddesindeki kısıtlama;evlilik biriliği ve çocukların korunmasını amaçlayan, bir kamusal menfaatin gereği olarak; kanundan doğan bir kısıtlama'dır. Taşınmazın işlem tarihinde aile konutu olması koşuluyla,aile konutu olma durumu tapu kaydına şerh konulmuş veya konulmamış olsun;kanundan doğan bu kısıtlama mevcut sayılır. Kanımca;TMK. 194/1.maddesindeki düzenleme,emredici nitelikte olmakla birlikte;mutlak emredici nitelikte olmayıp,nispi emredici niteliktedir.Bu nadenle,kanununun bu maddesine aykırı olarak yapılan bir tasarruf işleminin yaptırımı "kesin hükümsüzlük" olmayıp; "askıda hükümsüzlük" yaptırımıdır. Askıda hükümsüzlük yaptırımının sonucu olarak; işlemde bir geçersizlik sebebi bulunmakla beraber, bu sebebin işlemi geçersiz hale getirip getirmeyeceği, geçersizliğe dayanabilecek kimsenin(TMK.194.madde uygulamasında bu kimse,işlemde açık rızası alınması gerekli olan eştir)iradesine bağlı olup,işlemi bozma yönünde bir irade bildirmezse, işlem geçerli kalmaya devam edecek,gerektiğinde rızası alınmayan eşin icazetiyle işlem başından itibaren tam bir geçerli işlem haline gelebilecek,hakim tarafından de hükümsüzlüğü resen dikkate alınamayacaktır.

Aile konutuyla ilgili tasarruf işleminde diğer eşin açık rızasının bulunmaması,işlem yapan eş bakımından "tasarruf yetkisi eksikliği" yaratır.Bu sebeple,işlemde bulunan eşin bu tasarruf yetkisi eksikliğinin,onunla işleme girişen tarafça bilinmemesi veya bilmesinin beklenmemesi, yani "iyiniyeti (TMK.md.3)" ;TMK. 194/1 .maddesindeki koruma yönünden değer taşımayıp,TMK. 1023.maddesindeki yolsuz tescile dayalı olarak iyiniyetle hak iktisabına da imkan vermez. Böyle bir durumda,eşle tasarruf işleminde bulunanın tasarrufu;ancak TMK.2.maddesindeki "hakkın kötüye kullanılması yasağı"çerçevesinde korunabilir. Hakkın kötüye kullanılması durumu,davanın taraflarınca ileri sürülmese bile,hakim tarafından da resen dikkate alınmalıdır(Şener Akyol;Dürüstlük Kuralı Ve Hakkın Kötüye Kullanılması Yasağı İstanbul 1995,sh.9).

Ancak,eşin aile konutuyla ilgili tasarruf işlemi,açık rızası alınmayan eş bakımından "yolsuz tescil" niteliğinde olacağından;daha sonra eşle işleme girişen kimseden ayni hak iktisap eden kimse olursa,bu kişi TMK. 1023.maddesindeki iyiniyet karinesinden yararlanabilecektir.

Somut davaya geldiğimizde;davalı eş ve davalı banka arasında yapılan tasarruf işlemiyle aile konutunun tapu kaydına konulan ipotek kaydı,ayni hakka ilişkin bir tasarruf işlemi olup;TMK. 194/1 maddesi yönünden değerlendirilebilecek bir tasarruf işlemidir. İpotek işlemi sırasında davacı eşin açık rızasının varlığı konusunda,bu konuda ispat yükü kendisine düşen davalılar bir delil bildirmemiştir. Esasan açık ozanının alınmadığı hususunda da bir çekişme bulunmamaktadır. Davalı banka,ipotek işlemi sırasında tapu kaydında aile konutu şerhi(TMK.md. 194/3) bulunmadığını,kendilerinin buna güvenerek hak iktisap ettiklerini,iyiniyetli sayılmaları ve TMK. 1023.madde uyarınca iktisaplarının konunması ve bu sebeple davanın reddine karar verilmesi gerektiğini savunmuştur. Yukarda açıklandığı gibi,burada iyiniyet savunmasına değer verilemez ve TMK. 1023.maddedeki iyiniyet karinesine dayanma imkanı bulunmamaktadır. Tasarruf ancak TMK.2.maddesindeki hakkın kötüye kullanılması yasağı çerçevesinde korunabilir. Bu nedenle, davacının açık rızasının bulunmadığını ileri sürmesi;TMK.2.madde anlamında "hakkın kötüye kullanılması"niteliğinde ise, hakkın kötüye kullanılmasını hukuk düzeni korumayacağından,davasının reddedilmesi gerekecektir. Bunun için, davalıların davacının dava açmasının hakkın kötüye kullanılması teşkil ettiğini hayat olaylarıyla(fıili karine) ortaya koyması veya dosyada toplanan delillerden bunun anlaşılıyor olması gerekir. Ne var ki;davacının hakkın kötüye kullanılması davranışı içinde olduğunu gösteren bir delil ve fiili karine de bildirilmediği gibi,mevcut durumdan mahkemece böyle bir sonuca ulaşılmasını gerektirir bir veri de bulunmamaktadır. Diğer yandan;değerli çoğunluğun görüşünde olduğu gibi, açık rıza yokluğu nedeniyle tasarruf yetkisi eksikliği taşıyan iktisabın iyiniyetli olmak koşuluyla korunması gerektiği kabul edilse bile; salt tapu kaydında aile konutu şerhinin bulunmaması,ayni hak iktisap eden kişiyi iyiniyetli kılmaz;onun aynı zamanda hakkın iktisabına ilişkin herhangi bir engel olup olmadığını öğrenmek için gerekli dikkat ve özeni göstermiş olması da şarttır(Halil Akkanat:Türk Medeni Hukukunda îyiniyetin Korunması:İstanbul 2010,sh.94).Bir güven kurumu olan ve tacir niteliğiyle basiretli bir tacir gibi hareket etmesi gereken(TTK.md. 18/2) bir bankanın; ipotek işleminden önce taşınmazın niteliğini tespit etmesi, taşınmazı konut ise burada kimlerin oturduğunu, ipotek veren tarafından oturuluyorsa eş ve çocuklarıyla birlikte aile konutu olarak kullanılıp kullanılmadığını en azından muhtarlık ve nüfus kayıtlarıyla araştırması;aile konutuysa ipotek verenden eşinin açık rızasını sağlamasının istenmesi, rıza gösterilmediği takdirde de ipotek işlemini yapmaktan kaçınması beklenir. Davalı banka, davacı eşin açık rızasını içerdiği iddiasıyla, “muvafakatname” niteliğinde bir yazılı belge sunmuş ise de; yaptırılan imza incelemesinde, belge altındaki imzanın davacıya ait olmadığı belirlenmiştir

. Davalı banka, davacı eşin açık rızasını içerdiği iddiasıyla, “muvafakatname” niteliğinde bir yazılı belge sunmuş ise de; yaptırılan imza incelemesinde, belge altındaki imzanın davacıya ait olmadığı belirlenmiştir. Davalı ne şekilde temin edildiği anlaşılamayan bir belgeye dayanmıştır. Basiretli bir tacir ve güven kurumu niteliğiyle hareket etmesi gereken bankanın; açık rızaya ilişkin belgenin düzenlenmesinde en azından mevduat sahiplerine mevduatını öderken gösterdiği özeni burada da göstermesi; kimlik tespitiyle birlikte imzanın işlem sırasında alınmasını sağlaması beklenirdi. Davalı banka bu özen yükümlülüğünün gereğini yerine getirmemiştir ve bu sebeple iyiniyetli olduğu söylenemez. Gerçekleşen bu durum karşısında; mahkemenin davanın kabulüyle ipoteğin kaldırılmasına ilişkin kararı isabetli olup;temyiz edilen hükmün onanması gerektiğini düşünüyorum. Açıklanan nedenlerle,değerli çoğunluğun bozma kararına katılamıyorum.
Yargıtay — Esas No: 2021/16008, Karar No: 2022/9480, Tarih: 28.11.2022

**8. Hukuk Dairesi         2021/16008 E.  ,  2022/9480 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi

DAVA TÜRÜ : Kadastro Tespitine İtiraz

İLK DERECE MAHKEMESİ : Ergani 1.Kadastro Mahkemesi

Taraflar arasında Ergani 1. Kadastro Mahkemesinde görülen dava sonucunda verilen hükme karşı davacı Hazine vekili tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesince istinaf başvurusunun reddine karar verilmiş olup, bu kez davacı Hazine vekili tarafından Bölge Adliye Mahkemesi kararı temyiz edilmiş olmakla; dosya incelendi, gereği düşünüldü:

K A R A R

Kadastro sırasında, ....., İli........,İlçesi.........., Mahallesi çalışma alanında bulunan 123 ada 2 parsel sayılı 8.472,67 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz, Geçici 8. madde uyarınca kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayalı olarak bağ vasfıyla ¼'er payla davalılar adına paylı olarak tespit edilmiştir.

Davacı Hazine vekili, çekişmeli taşınmaz bakımından davalılar lehine zilyetlikle kazanma koşullarının gerçekleşmediğine ve orman sayılan yerlerden olduğuna dayanarak çekişmeli taşınmazın tespitinin iptali ile hazine adına tesciline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Mahkemece yapılan yargılama sonunda davanın reddine ......, İli ......, İlçesi ......, Mahallesi, 123 ada 2 parsel sayılı taşınmazın kadastro tespiti gibi tapuya kayıt ve tesciline karar verilmiş, hükme karşı davacı Hazine vekili tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesince davacı Hazine vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş, bu kez davacı Hazine vekili tarafından Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi kararı temyiz edilmiştir.

İlk derece Mahkemesince yazılı şekilde karar verilmişse de dosya kapsamındaki hava fotoğraflarında taşınmazın kuzeyinden geçen derenin göründüğü, jeoloji mühendisi bilirkişinin raporunda taşınmazın sınırında yer alan dere yatağının yağışlı mevsimlerde ... oluşturabilecek nitelikte olduğu ve taşınmazın eğimli kısmının dere yatağının vadi yamacını oluşturduğundan bahsedilmesine karşılık derenin ... sahası etki alanında kalmadığı da belirtilmiş olup bu haliyle raporun kendi içinde çelişkili olduğu anlaşılmaktadır. Mahkemece rapor içeriğindeki çelişki giderilmeden, eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm tesis edilmesi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.

Hal böyle olunca; sağlıklı sonuca varılabilmesi için Mahkemece mahallinde yaşlı, tarafsız, yöreyi iyi bilen, davada yararı bulunmayan şahıslar arasından seçilecek yerel bilirkişiler ve taraf tanıkları ile bir jeodezi ve fotogrametri mühendisi ev bir jeoloji mühendisi bilirkişinin katılımıyla yeniden keşif icra edilmeli ve yapılacak bu keşif sırasında dinlenilecek yerel bilirkişi ve tanıklardan; dava konusu taşınmazın dere yatağı olup olmadığı, ... sahasında kalıp kalmadığı ve derenin yatak değiştirip değiştirmediği hususları etraflıca sorulup maddi olaylara dayalı olarak açıklattırılmalı, bilirkişi ve tanık sözleri komşu parsel tutanak ve dayanakları ile denetlenmeli; dinlenen yerel bilirkişi ve tanık beyanlarının çelişmesi halinde gerektiğinde yüzleştirme yapılmak suretiyle çelişkiler giderilmeye çalışılmalı; hava fotoğraflarının uzman jeodezi ve fotogrametri mühendisi bilirkişisi tarafından streoskopik yöntemle incelenmesi suretiyle taşınmazın önceki ve şimdiki niteliğinin, dere yatağı niteliğinde olup olmadığını, dere yatağından kazanılıp kazanılmadığınının belirlenmesine çalışılmalı; jeoloji mühendisinden incelenen hava fotoğraflarından da yararlanılmak suretiyle taşınmazın önceki ve şimdiki niteliğini, dere yatağı niteliğinde olup olmadığını, dere yatağından kazanılıp kazanılmadığını, halen dere yatağında kalıp kalmadığını, dere yatağında kalmıyorsa derenin etkisi altında kalan yerlerden olup olmadığını bildirir, önceki raporu da irdeleyen ve çelişkileri gideren, ayrıntılı, gerekçeli ve krokili rapor alınmalı tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmelidir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle davacı vekilinin yazılı temyiz itirazları yerinde görüldüğünden kabulü ile Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesinin 25.05.2021 tarihli ve 2021/577 Esas, 2021/605 Karar sayılı istinaf başvurusunun esastan reddine dair kararının KALDIRILMASINA, İlk Derece Mahkemesi hükmünün 6100 sayılı HMK'nin 371. maddesi uyarınca BOZULMASINA, dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin de Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 28.11.2022 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.