muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2012/6452, Karar No: 2013/6818, Tarih: 04.04.2013

ve anasözleşme tadilinin yöntemince yapılmamasının alınan bu ortaklar kurulu kararının geçersizliğini gerektirmeyeceği, 28.06.2006 tarihli ortaklar kurulu kararı ile davalının tek başına şirketi temsilen kambiyo senedi düzenleme yetkisi olmadığı halde takibe konu senet ile şirketi borçlandırdığı, tanzim edilen bonoda şirketin tebligat adresinin de ticaret sicildeki adresinden farklı gösterildiği, takip dosyasında yapılan tebligatların usulsüzlüğünün icra mahkemesince kabul edildiği, davalı taraf şirkete finansman sağlamak için şirket adına ödünç alındığı, ancak kişisel güvence verilmek için bononun şahsen borçlu sıfatı ile imzalandığını savunmuş ise de buna ilişkin bir delil ibraz edilmediği, davalının sayılan eylemlerinin ...’nun 161. maddesinde öngörülen ağır ihmal halini oluşturduğu, bu itibarla asıl davanın kabulü gerektiği, birleşen davada açılan bir dava ile ilgili ve sınırlı olarak değil ortaklar arasında çıkan ihtilaf sebebiyle şirket adına davalara katılmak ve dava açmak için kayyım atanması talep edildiği, kayyıma verilecek yetkilerin sınırlı bir yönetim yetkisi bulunması nedeniyle ...’nun 540 maddesi de gözetildiğinde talebin yerinde görülmediği gerekçesiyle asıl davanın kabulüne, ... Tuğla Madencilik Yapı Maddeleri İnşaat San. ve Tic. Ltd. Şti’ne ait davalının idare ve temsil salahiyetlerinin ...’nun 543. maddesi delaletiyle 162. maddesi gereğince kaldırılmasına, birleşen davanın reddine karar verilmiştir.

Kararı, davalı vekili temyiz etmiştir.

Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına ve davalının anasözleşme ile atanan müdür olması nedeniyle müdürlük görevine ortaklar kurulu kararı ile son verilemez ise de 28.06.2006 tarihli ortaklar kurulu kararı ile kefalet halinde şirketin çift imza ile temsil edilmesi gerektiği halde davalının tek imza ile şirketi kefil yapmış olmasına ve şirketin bu kefaleti nedeniyle en önemli taşınmazının haczedilmesinden dolayı ...’nun 543. maddesi yollamasıyla ...’nun 161. maddesi gereğince mahkemece azil koşullarının gerçekleşmiş bulunmasına göre, davalı vekilinin tüm temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle davalı vekilinin tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve yasaya uygun bulunan hükmün ONANMASINA, aşağıda yazılı bakiye 27,45 TL temyiz ilam harcının temyiz edenden alınmasına, 04.04.2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2019/27063, Karar No: 2020/36, Tarih: 06.01.2020

**8. Ceza Dairesi         2019/27063 E.  ,  2020/36 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Taksirli iflas

HÜKÜM : Mahkumiyet

Gereği görüşülüp düşünüldü:

TCK.nun 162. maddesinde “Tacir olmanın gerekli kıldığı dikkat ve özenin gösterilmemesi dolayısıyla iflâsa sebebiyet veren kişi, iflasa karar verilmiş olması hâlinde" cezalandırılacağının öngörüldüğü, Türk Ticaret Kanunu'nun 66 ve devamı maddelerinde, tacirlerin bir kısım defterleri tutmak zorunda olduğu kabul edilse de, 5237 sayılı TCK.nın 162. maddesindeki düzenlemeye göre ilgili defter ve belgelerin ibraz edilmemesi ya da usulüne uygun tutulmamasının borçlunun iflasına neden olması halinde önem arz edeceği, borçlunun ilgili ticari defter, kayıt ve belgelerin istenildiği halde verilmemesinin taksirli iflas suçunu gerçekleştirmek için başlı başına yeterli olmayacağı, sanığın ticari defter, kayıt veya belgeleri usulüne uygun tutmaması şeklindeki eyleminin, şirketin iflasına sebebiyet verecek şekilde illiyet bağının kurulmasına yönelik olarak yapılmış olmasının gerekmesi, mahkemece sanıkların eylemlerine yönelik denetime elverişli bilirkişi incelemesi yapılmaması karşısında; gerçeğin kuşkuya yer bırakmayacak şekilde tespiti bakımından, öncelikle ticaret sicil müdürlüğünden sanıkların sorumluluklarını gösterir şekilde ticaret sicil belgelerinin celp edilmesi, iflasına karar verilen sanıkların yetkilisi bulunduğu şirkete ait defter ve belgelerin temini ile defterler üzerinde Ticaret, İcra ve İflas ve Mali Müşavirden oluşan uzman üç kişilik bilirkişi kurulu aracılığıyla inceleme yaptırılarak TCK.nın 162. maddelerinde sayılan eylem ve işlemlerin bulunup bulunmadığı, taksirli suçların unsurlarından olan bu eylemlerin sanıkların yetkilisi bulunduğu şirketin iflasına sebebiyet verip vermediği, başka bir değişle taksirli iflas suçunda iflas olgusu ile sanıkların tacir olmanın gerekli kıldığı dikkat ve özeni göstermemesi şeklindeki eylemleri arasında uygun bir illiyet bağının olup olmadığı duraksamaya yer vermeyecek şekilde saptanmadan, sanıkların taksirli iflas suçundan yazılı gerekçe ile mahkumiyetlerine hükmedilmesi,

Yasaya aykırı, sanıklar müdafilerinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükmün bu sebeplerden dolayı 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi uyarınca uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK.nın 321. maddesi gereğince BOZULMASINA, 06.01.2020 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/14676, Karar No: 2017/6284, Tarih: 20.02.2017

**15. Ceza Dairesi         2017/14676 E.  ,  2017/6284 K.**

**"İçtihat Metni"**

Hizmet nedeniyle güveni kötüye kullanmak suçundan sanık ...’nun, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun 155/2 ve 52/2-4. maddeleri uyarınca 1 yıl hapis ve 2400 Türk Lirası adli para cezaları ile cezalandırılmasına dair, Tekirdağ 1. Asliye Ceza Mahkemesinin 10/12/2014 tarihli ve 2013/558 esas, 2014/400 sayılı kararının kesinleşmesini müteakip, sanık tarafından yeniden yargılanma talebinde bulunulması üzerine, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 23/3.maddesi uyarınca yargılamanın yenilenmesinde ilk kararı veren hakimin görev yapamayacağı gerekçesiyle davadan çekinilmesi ile çekinme hususunda karar verilmek üzere dosyanın mercii nöbetçi ağır ceza mahkemesine gönderilmesine ilişkin aynı Mahkemenin 20/03/2015 tarihli ve aynı sayılı ek kararını müteakip, çekinme kararının kabulü ile iade-i muhakeme talebinin değerlendirilmesinde Tekirdağ 2. Ağır Ceza Mahkemesi Hâkimi Hamza .....’nün görevlendirilmesine ilişkin mercii Tekirdağ 2. Ağır Ceza Mahkemesinin 27/03/2015 tarihli ve 2015/329 değişik iş sayılı kararı sonrasında, Tekirdağ 1. Asliye Ceza Mahkemesinin 13/10/2016 tarihli ve 2015/175 esas sayılı yazısı ile yargılamanın yenilenmesi talebinin değerlendirilmesinde görevlendirilen adıgeçen hâkimin başka yere naklen atanması nedeniyle 5271 sayılı Kanun’un 30/2.maddesi uyarınca yerine başka bir hakimin görevlendirilmesi yönünde mercii Tekirdağ 2. Ağır Ceza Mahkemesinden talepte bulunulması üzerine, talep konusunda karar verilmesine yer olmadığına, dosyanın gereği için Tekirdağ Adli Yargı İlk Derece Mahkemesi Adalet Komisyonu Başkanlığına gönderilmesine ilişkin Tekirdağ 2. Ağır Ceza Mahkemesinin 18/10/2016 tarihli ve 2016/1064 değişik iş sayılı karar aleyhine Yüksek Adalet Bakanlığınca verilen 19/12/2016 gün ve 94660652-105-59-13474-2016 sayılı kanun yararına bozma talebine dayanılarak dava dosyası ... Cumhuriyet Başsavcılığının 03/01/2016 gün ve 2016/400877 sayılı tebliğnamesiyle dairemize gönderilmekle okundu.

Kanun yararına bozma isteyen tebliğnamede;

Dosya kapsamına göre; Tekirdağ 2. Ağır Ceza Mahkemesince, Tekirdağ 1. Asliye Ceza Mahkemesi hâkimi Ali Gündal’ın yargılamanın yenilenmesi aşamasında çekinmesinin uygun bulunup hâkim görevlendirmesi yapıldığı, bu kararın mercii sıfatıyla verildiği, bu aşamadan sonra görevlendirilen hakimin izinli,raporlu olması veya tayinin çıkması sebebiyle görevini yerine getiremeyeceği hallerde görevlendirmenin Tekirdağ Adli Yargı İlk Derece Mahkemesi Adalet Komisyonu Başkanlığı tarafından yerine getirilmesi gerektiğinden bahisle karar verilmesine yer olmadığına dair karar verilmiş ise de;

5271 sayılı Kanun’un “Hakimin çekinmesi ve inceleme mercii” başlıklı 30. maddesinde

“(1)Hâkim, yasaklılığını gerektiren sebeplere dayanarak çekindiğinde; merci, bir başka hâkimi veya mahkemeyi davaya bakmakla görevlendirir.

5271 sayılı Kanun’un “Hakimin çekinmesi ve inceleme mercii” başlıklı 30. maddesinde

“(1)Hâkim, yasaklılığını gerektiren sebeplere dayanarak çekindiğinde; merci, bir başka hâkimi veya mahkemeyi davaya bakmakla görevlendirir.

(2)Hâkim, tarafsızlığını şüpheye düşürecek sebepler ileri sürerek çekindiğinde, merci çekinmenin uygun olup olmadığına karar verir. Çekinmenin uygun bulunması halinde, davaya bakmakla bir başka hâkim veya mahkeme görevlendirilir.

(3)Gecikmesinde sakınca bulunan hâllerde yapılan işler hakkında 29. madde hükmü uygulanır.” şeklinde düzenlemeye yer verildiği, 2802 sayılı Hakimler ve Savcılar Kanunu’nun “Zorunlu hallerde görevlendirme” başlıklı 115.maddesinde “Herhangi bir nedenle görevine gelemeyen hâkimin yerine, bu hâkim görevine başlayıncaya veya Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulunca yetkilendirme yapılıncaya kadar, o yerdeki hâkimler arasından, adalet komisyonu başkanınca; adlî yargı çevresinde herhangi bir nedenle görevine gelemeyen Cumhuriyet savcısının yerine bu Cumhuriyet savcısı görevine başlayıncaya veya Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulunca yetkilendirme yapılıncaya kadar, yargı çevresindeki Cumhuriyet savcıları arasından, ağır ceza Cumhuriyet başsavcısı tarafından görevlendirilir.” şeklinde hükme yer verildiği, yeniden yargılama talebini değerlendirecek hakimin görevlendirilmesinin doğrudan 5271 sayılı Kanun’un 30. maddesinde istinaden yapıldığı, kanunda görevlendirme hususunda herhangi bir ayrık duruma yer verilmediği, görevlendirilen hâkimin rapor veya izin gibi görev yerinden geçici olarak değil de somut olayda olduğu gibi başka yere atanması halinde tekrar görev yerine dönme ihtimali de sözkonusu olmadığı cihetle, görevlendirmenin bahse konu düzenleme uyarınca mercii tarafından yapılması gerektiği gözetilmeksizin yazılı şekilde karar verilmesinde isabet görülmediğinden 5271 Sayılı CMK.nun 309. maddesi uyarınca anılan kararın bozulması lüzumu kanun yararına bozma talebine dayanılarak ihbar olunmuştur.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

5271 sayılı CMK’nın “Hâkimin davaya bakamaması ve reddi” başlıklı beşinci bölümündeki düzenlemelerde yer alan “Mercii” kelimesiyle yargılama faaliyetine doğrudan katılan yargı süjelerinin kastedilmesi ve adli yargı adalet komisyonu başkanlıklarının yargısal bir görevleri bulunmayıp, böyle bir faaliyete iştiraklerinin söz konusu olmaması yanı sıra görevlendirilen hâkimin başka yere atamasının yapılması nedeniyle görevinden geçici ayrılmasının söz konusu olmaması nedeniyle 2802 sayılı Kanun’un 115. maddesindeki şartların da oluşmaması nedeniyle kanun yararına bozmaya atfen düzenlenen ihbarnamedeki düşünce yerinde görüldüğünden, Tekirdağ 2. Ağır Ceza Mahkemesi'nin 18.10.2016 tarih ve 2016/1064 değişik iş sayılı kararının 5271 sayılı CMK’nın 309. maddesi gereğince BOZULMASINA, bozma nedenine göre müteakip işlemlerin mahallinde mahkemesince yerine getirilmesine, 20.02.2017 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2021/2330, Karar No: 2021/4139, Tarih: 14.04.2021

**3. Hukuk Dairesi         2021/2330 E.  ,  2021/4139 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : ... BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 3. HUKUK DAİRESİ

İLK DERECE

MAHKEMESİ : ... 14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

Taraflar arasında ilk derece mahkemesinde görülen alacak davasında karar verilmesine yer olmadığına dair verilen karar hakkında bölge adliye mahkemesi tarafından yapılan istinaf incelemesi sonucunda; davalılardan ...Elektrik Dağıtım A.Ş ve ... Elektrik Enerji İth. İhr. ve Toptan Tic. AŞ'nin istinaf başvurularının reddine, davalı ... Toptan Elektrik Enerji Satış ve Tic. A.Ş'nin istinaf talebinin kabulü ile yeniden esas hakkında verilen kararın, süresi içinde davalı ...Ş vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı; davalı şirketlerce düzenlenen elektrik faturalarında, herhangi bir tüketim karşılığı olmayan kayıp/kaçak bedelinin haksız olarak tahsil edildiğini ileri sürerek; 2009 yılından dava tarihine kadar yapılan ödeme miktarının tespiti ile şimdilik 160.000 TL'nin ticari faizi ile birlikte davalılardan tahsilni talep etmiştir.

Davalılar,ı davanın reddini istemişlerdir.

İlk derece mahkemesince; 6719 sayılı yasa kapsamında dava konusuz kaldığından karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiş; karara karşı, davalılardan ... Elektrik Enerji İth. İhr. ve Toptan Tic. A.Ş., ...Elektrik Dağıtım A.Ş. ve ... Toptan Elektrik Enerji Satış ve Tic. AŞ tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.

Bölge adliye mahkemesince; davalılardan ... Elektrik Enerji İth. İhr. ve Toptan Tic. A.Ş. ile ...Elektrik Dağıtım A.Ş.'nin istinaf başvurularının ayrı ayrı reddine, hakkındaki dava tefrik edilen davalı ... Toptan Elektrik Enerji Satış ve Tic. AŞ'nin istinaf başvurusunun kabulü ile kararın düzeltilmesi ile karar başlığından davalının çıkartılmasına, 6179 sayılı yasa kapsamında dava konusuz kaldığından karar verilmesine yer olmadığına, vekalet ücreti ve yargılama giderlerinin davalılar ... Elektrik Enerji İth. İhr. ve Toptan Tic. AŞ ile ...Elektrik Dağıtım A.Ş.'den alınarak davacıya ödenmesine karar verilmiş; hüküm, davalı ... tarafından temyiz edilmiştir.

1-6100 sayılı HMK'nın 297/2 maddesinde; "Hükmün sonuç kısmında; gerekçeye ait herhangi bir söz tekrar edilmeksizin, taleplerden her biri hakkında verilen hükümle, taraflara yüklenen borç ve tanınan hakların, sıra numarası altında; açık, şüphe ve tereddüt uyandırmayacak şekilde gösterilmesi gereklidir." hükmüne yer verilmiştir.

1-6100 sayılı HMK'nın 297/2 maddesinde; "Hükmün sonuç kısmında; gerekçeye ait herhangi bir söz tekrar edilmeksizin, taleplerden her biri hakkında verilen hükümle, taraflara yüklenen borç ve tanınan hakların, sıra numarası altında; açık, şüphe ve tereddüt uyandırmayacak şekilde gösterilmesi gereklidir." hükmüne yer verilmiştir.

Somut olayda; ilk derece mahkemesince, dava konusuz kaldığından karar verilmesine yer olmadığına, vekalet ücreti ve yargılama giderlerinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiş olup, hükmün bir kısım davalılar tarafından istinaf edilmesi üzerine bölge adliye mahkemesince, davalı ... Toptan Elektrik Enerji Satış ve Tic. A.Ş'nin istinaf başvurusunun kabulü ile yeniden esas hakkında karar verilmiş ancak davalı ... Elektrik Enerjisi Toptan Satış A.Ş. aleyhine (diğer davalılar ile bilrlikte) yargılama giderlerine hükmolunmamıştır.

Buna göre, bölge adliye mahkemesince; davalı ... Elektrik Enerjisi Toptan Satış A.Ş.'nin, diğer davalılar ... Elektrik Enerji İth. İhr. ve Toptan Tic. A.Ş. ile ...Elektrik Dağıtım A.Ş. İle birlikte vekalet ücreti ve yargılama giderlerinden sorumlu tutulmasına karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde hüküm kurulmuş olması usul ve yasaya aykırı olup, bozmayı gerektirmiştir.

2-Bozma nedenine göre, davalı ... nin diğer temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik gerek görülmemiştir.

SONUÇ: Yukarıda birinci bentte açıklanan nedenlerle temyiz olunan bölge aAdliye kahkemesi kararının HMK'nın 371. maddesi uyarınca BOZULMASINA, ikinci bentte açıklanan nedenlerle davalı ...Ş.'nin diğer temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik yer olmadığına, peşin alınan temyiz harcın istek halinde temyiz edene iadesine, dosyanın bölge adliye mahkemesine gönderilmesine, 14/04/2021 tarihinde oy birliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2021/2053, Karar No: 2021/7223, Tarih: 24.06.2021

**3. Hukuk Dairesi         2021/2053 E.  ,  2021/7223 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ

Taraflar arasındaki maddi tazminat davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün, süresi içinde davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı; 13/09/2014 tarihinde ormanlık alanda çıkan yangına derhal müdahale edilerek söndürüldüğünü, 15/09/2014 tarihli suç tutanağının tanzim edildiğini, yangına 3 teknik eleman, 1 orman muhafaza memuru, 29 söndürme işçisi, 20 mükellef, 3 pikap, 4 ilk müdahale aracı, 3 arazöz, 2 su ikmal aracı, 1 minibüs, 1 jandarma aracı, 2 dozer, 2 helikopter, 2 uçak ve 2 itfaiye aracının müdahale ettiğini, 6831 sayılı Kanununa istinaden yangın söndürme giderlerinin 72.533,63 TL olduğunu belirterek olay gününden itibaren işleyecek yasal faiziyle davalıdan tahsilini istemiştir.

Davalı; yangında kusuru olmadığını, elektrik hattı ile yangın arasında illiyet bağının bulunmadığını, davacının önleme ve müdahale noktasında kusurlu davranıp davranmadığı, zararın artmasına neden olup olmadığının belirlenmesi gerektiğini, yine işçilik giderlerinin talep edilemeyeceğini, tazminat tutarını kabul etmediklerini ileri sürerek davanın reddini dilemiştir.

Mahkemece; davanın reddine karar verilmiş, hükmün davacı tarafından temyiz edilmesi üzerine, Dairemizin 29/11/2018 tarihli, 2017/13829 E. ve 2018/12168 K. sayılı ilamı ile, kusursuz sorumluluk ilkesi gereği, olayın meydana gelmesi sonucunda ortaya çıkan zarar ile davalının faaliyeti arasında illiyet bağı bulunduğu gözetilerek davacı tarafın talep edebileceği tazminat miktarına hükmedilmesi gerektiği gerekçesiyle kararın bozulmasına karar verilmiştir.

Bozmaya uyan mahkemece; kusursuz sorumluluk ilkesi gereği, dava konusu olayın meydana gelmesi sonucunda ortaya çıkan zarar ile davalının faaliyeti arasında illiyet bağı bulunduğu gerekçesiyle davanın kabulüne, 72.533,63 TL tazminatın olay tarihi olan 13/09/2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacı kuruma verilmesine karar verilmiş, hüküm davalı tarafından temyiz edilmiştir.

Uyuşmazlık; orman yangınından kaynaklı maddi zararların tahsiline yöneliktir.

1-)Dosyadaki yazılara ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre, davalının sair temyiz itirazlarının reddi gerekir.

Uyuşmazlık; orman yangınından kaynaklı maddi zararların tahsiline yöneliktir.

1-)Dosyadaki yazılara ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre, davalının sair temyiz itirazlarının reddi gerekir.

2-)Kural olarak bozma kararına uyan mahkeme, bozma kararı gereğince işlem yapmak ve hüküm vermek zorundadır. Çünkü, mahkemenin bozma kararına uyması ile bozma kararı lehine olan taraf yararına bir usuli müktesep (kazanılmış) hak doğmuştur. Bu kazanılmış hak yeni bir hükümle ortadan kaldırılamaz. Bozulan bir hükmün, bozma sebepleri dışında kalan kısımları kesinleşir. Bozma kararına uyan mahkeme, bozma kararının kapsamı dışında kalmış olması nedeniyle; kesinleşen kısımlar hakkında yeniden inceleme yaparak karar veremez. Zira, kesinleşmiş olan kısımlar, lehine olan taraf yararına bir usulü müktesep hak teşkil eder.

Somut olayda; mahkemece bozma ilamına uyulduğu halde gereği yerine getirilmemiştir. Şöyle ki, bozma ilamımızda davacının talep edebileceği tazminat miktarının belirlenmesi gerektiği belirtilmiştir. Ancak, mahkemece zarar yönünden bir değerlendirme yapılmaksızın davacının talep ettiği zarar miktarına hükmedilmiştir.

3-)Hukukumuzda gerçek zarar ilkesi geçerlidir. Zarar gören ancak haksız fiil nedeniyle uğradığı gerçek zararını haksız fiil sorumlularından isteyebilir.

a-) Dosyanın incelenmesinde; orman muhafaza memurları tarafından düzenlenen yangın sicil fişinde ve yangın tazminat raporunda, yangının örtü yangını şeklinde devam ettiği anlaşılmaktadır. Somut olayda, yangının örtü yangını mahiyetinde olduğu anlaşıldığına göre, davalının 6831 sayılı Kanun'un 114. maddesi uyarınca ağaçlandırma giderinden sorumluluğuna karar verilemez. Şu durumda, mahkemece ağaçlandırma gideri konusundaki talebin reddi gerekir. Bu yön gözetilmeden yazılı şekilde ağaçlardırma giderini de kapsar şekilde hüküm tesis edilmesi doğru olmamış kararın bu sebeple bozulması gerekmiştir.

b-) Davacının davalılardan istediği tazminat miktarı, orman yangınına müdahale eden helikopter ve uçağa ilişkin gideri de kapsamaktadır. İdarenin sadece dava konusu yangın nedeniyle helikopter ve uçak kullanım bedeli ödeyip ödemediği dosya kapsamından anlaşılmamaktadır. Şu durumda mahkemece; orman yangınına müdahale eden hava araçlarına ilişkin (o yıla ait) kira sözleşmesinin getirtilmesi, bu sözleşme hükümlerinin tarafı olan davacı idareyi bağlayacağı gözetilerek; hava araçlarına ilişkin fiilen kullanım ücretinin ne şekilde belirlendiği, bu araçlar fiilen kullanılmasa bile bir miktar ücretin (garanti edilen bir kira bedelinin) ödenmesinin gerekip gerekmediği, garanti edilen kira bedelinin fiilen kullanım ücretine etkisi olup olmadığı hususlarına ilişkin sözleşme hükümlerini değerlendiren bilirkişi raporu alınması ve ulaşılacak sonuca göre davacı idarenin talep edebileceği tazminat tutarının belirlenmesi gerekmektedir. Belirtilen hususlarda araştırma yapılıp sonucuna göre karar verilmesi gerekirken; eksik inceleme ile hüküm kurulması doğru değildir.

c-) Orman yangınına müdahale ettiği belirtilen 3 adet arazöz, 2 adet su ikmal aracı, 4 adet ilk müdahale aracına ilişkin giderleri kapsamaktadır. Yangın tazminat raporunda, araçların akaryakıt gideri dışında, belirtilen çalışma araçlarının sürelerine göre ücreti hesap edilmiştir. Mahkemece, zarar kapsamına ayrıca dahil edilen bu araç giderlerinin kullanımına ilişkin ücretin ne şekilde belirlendiği, araçların davacı kuruma ait olup olmadığı, kiralık iseler kira sözleşmeleri değerlendirilmeksizin karar verilmesi doğru görülmemiştir. Belirtilen hususlarda araştırma yapılıp sonucuna göre karar verilmesi gerekirken; eksik inceleme ile hüküm kurulması doğru değildir.

4-) Orman yangınlarının meteorolojik veriler ışığında incelenmesine ilişkin bilimsel çalışmada; rüzgar hızı açısından 3,0 m/sn ile 8,8 m/sn arasında esen rüzgarların büyük orman yangını oluşturabildikleri gözlenmiştir. Tüm yangınların ortalama rüzgar hızı değeri de 5,7 m/sn' dir. Rüzgar şiddetinin yanı sıra büyük orman yangınlarının sık sık çıktığı bölgelerdeki hakim rüzgar yönleri de mutlak surette dikkate alınmak suretiyle yangın mücadele planları bu yönde oluşturulmalıdır. Yüksek sıcaklık açısından 28,9°C ila 36,4°C dereceler arasında en çok büyük orman yangını oluşturabildikleri gözlenmiştir. Tüm yangınlar için ortalama yüksek sıcaklık değeride 32,7°C'dir. Nispi nem açısından büyük yangın tehlike endeksinin % 16 ile % 32 bağıl nem değerleri arasında en çok çıkmakta olduğu ve büyük orman yangını oluşturabildikleri belirlenmiştir.

Açıklanan bilgiler ışığında; davaya konu yangının hangi ölçekte bir yangın olduğu (küçük, orta, büyük), olay günü rüzgarın hızı, bağıl nem oranı gibi faktörler dikkate alınarak mahkemece hakkaniyet indirimi hususunda bir değerlendirme yapılmadığı anlaşılmıştır.

Bu durumda mahkemece; konusunda uzman 3 kişilik bilirkişi kurulundan (orman ve elektrik mühendislerinden oluşacak şekilde) yukarıda belirtilen hususlar nazara alınarak zarar hakkında Yargıtay ve taraf denetimine elverişli rapor aldırılarak sonucuna uygun karar verilmesi gerekirken, yetersiz bilirkişi raporları esas alınmak suretiyle yazılı şekilde karar verilmiş olması usul ve yasaya aykırıdır.

SONUÇ: Yukarıda birinci bentte açıklanan nedenlerle davalının sair temyiz itirazlarının reddine; ikinci, üçüncü ve dördüncü bentlerde açıklanan nedenlerle hükmün davalı yararına BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 6100 sayılı HMK'nın geçici madde 3 atfıyla 1086 sayılı HUMK'un 440. maddesi gereğince kararın tebliğinden itibaren 15 günlük süre içerisinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 24/06/2021 tarihinde oy birliği ile karar verildi.