muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2012/21440, Karar No: 2013/3712, Tarih: 04.03.2013

**(Kapatılan)21. Hukuk Dairesi         2012/21440 E.  ,  2013/3712 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

K A R A R

Mahkemece; ... 4. İdare Mahkemesi'nin 2009/275 esas, 2010/68 karar sayısı ile 25.01.2010 tarihinde karara çıkan ve temyiz edilmesi üzerine Danıştay'a gönderildiği anlaşılan dosyasının Danıştay'dan bir sureti istenerek, özellikle ... 2. İdare Mahkemesi'nin 11.11.2008 tarih ve 2008/1911 esas, 2008/1773 karar sayılı kararının davacıya tebliğine ilişkin belgelerin dosya arasında bulunmasına dikkat edilerek belgeler tamamlandıktan sonra gönderilmesi için dosyanın mahal mahkemesine GERİ ÇEVİRİLMESİNE, 04/03/2013 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/7838, Karar No: 2010/9088, Tarih: 19.07.2010

**(Kapatılan)19. Hukuk Dairesi         2010/7838 E.  ,  2010/9088 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

- K A R A R -

Dava, mesken kirası bedelinin tahsili istemine ilişkin olup, tarafların sıfatına göre dosyanın temyiz incelemesi Dairemizin görevi dışındadır.

SONUÇ : Yukarıda açıklanan nedenlerle dosyanın temyiz incelemesini yapmakla görevli Yüksek 13.Hukuk Dairesi Başkanlığına gönderilmesine, 19.07.2010 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2020/3920, Karar No: 2020/4448, Tarih: 06.10.2020

**2. Hukuk Dairesi         2020/3920 E.  ,  2020/4448 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Aile Mahkemesi

DAVA TÜRÜ :Tespit

Taraflar arasındaki davanın yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen, yukarıda tarihi ve numarası gösterilen hüküm davalı kurum tarafından temyiz edilmekle, evrak okunup gereği görüşülüp düşünüldü:

Davacı tarafından ergin oluncaya kadar devlet koruması altında olduğunun tespiti amacıyla açılan davada; Tekirdağ 1. Aile Mahkemesi'nin 09/12/2014 tarih ve 2014/427 esas, 2014/905 karar sayılı ilamı ile davanın kabulüne karar verilmiş, davalı kurum vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, Dairemizin 04/05/2015 tarih ve 2015/3742 esas, 2015/9139 karar sayılı ilamı ile HGK'nun 16/01/2013 gün ve 2012/2-563 esas 2013/69 karar sayılı ilamı gözetilerek "Tekirdağ Çocuk Mahkemesi'nin görevli" olduğundan bahisle hükmün bozulmasına kararı verildiği, Tekirdağ 1. Aile Mahkemesi tarafından bozmaya uyularak 22/10/2015 tarih ve 2015/512 esas, 2015/655 karar sayılı ilamı ile görevsizlik kararı verilerek dosyanın Tekirdağ Çocuk Mahkemesi'ne gönderildiği, Tekirdağ Çocuk Mahkemesi tarafından 07/10/2016 tarih ve 2015/376 esas, 2016/448 karar sayılı ilam ile davanın kabulüne karar verilmiş, davalı kurum vekili tarafından istinaf edilmekle İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 16. Ceza Dairesi'nin 05/03/2019 tarih ve 2018/4482 esas, 2019/1135 karar sayılı ilamı ile" dava konusu uyuşmazlığın Çocuk Mahkemesi görevine girmediğinin, davanın hukuk davası niteliğinde olduğunun belirtilerek kararın kaldırılmasına kesin olarak" karar vermesi üzerine Tekirdağ Çocuk Mahkemesi'nin 26/06/2019 tarih ve 2019/157 esas, 2019/321 karar sayılı görevsizlik kararı verilmesi nedeniyle dosya Tekirdağ Aile Mahkemesi'ne gönderilmiş ve Tekirdağ Aile Mahkemesi 23/10/2019 tarih ve 2019/118 esas -2019/105 karar sayılı ilamı ile "davanın kabulüne" karar vermiş olduğu görülmüştür.

5235 sayılı Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun gereğince dosya Yargıtay denetiminden geçmiş olduğu ve Dairemizin 04/05/2015 gün ve 2015/3742 esas - 9139 karar sayılı ilamı ile "Çocuk Mahkemesi'nin görevli" bulunması nedeniyle bozulmasına karar verilmesi nedeniyle artık bu dosyada verilen kararlarda kanun yolu temyiz olduğu halde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 16. Ceza Dairesinin işin esasına dair karar vermeden dosyayı Yargıtay ilgili dairesine göndermesi gerekirken yetkisini aşarak işin esasına dair karar vermesi doğru olmamış ve yok hükmündedir.

Davacı, ergin oluncaya kadar devlet koruması altında olduğunun tesbitini istemiştir. Tespit isteği 2828 sayılı Yasadan kaynaklanmaktadır. 2828 sayılı Yasa uyarınca çıkarılan Korunmaya Muhtaç Çocukların işe Yerleştirilmesine ilişkin Tüzüğün 7. maddesinde "Bu tüzük hükümlerinden yararlanmak isteyenler, 18 yaşını tamamladıkları tarihten itibaren bu kurum ve kuruluşlarına kurum aracılığıyla başvururlar. Başvuru sahibinin geçmişte bir sosyal hizmet kuruluşunda kaldığının ve korunduğunun belgelenmemesi halinde, bu hususun tespiti mahkeme kararıyla olur" hükmü yer almaktadır. Bu hükümdeki "Mahkeme" ibaresinin korunma kararının esasında yetkili olan mahkemeleri ifade ettiği açıktır. Mahkemelerin görevi kamu düzeni ile ilgilidir. Mahkemece yargılamanın her aşamasında kendiliğinden

dikkate alınması gerekir. 24.05.1983 tarihli ve 2828 sayılı Sosyal Hizmetler Kanunu (SHK)' nun 22. maddesinde, korumaya muhtaç çocukların reşit oluncaya kadar bu kanun hükümlerine göre kurulan sosyal hizmetler kuruluşlarında bakılıp yetiştirilmeleri ve bir meslek sahibi edilmeleri hususundaki gerekli tedbir kararının yetkili ve görevli mahkemece alınacağı düzenlenmiş, ancak maddede görevli mahkeme belirtilmemiştir. Çocuk Koruma Kanununun 26/3. maddesinde mahkemeler ve çocuk hakiminin bu kanun ve diğer kanunlarda yer alan tedbir kararlarını almakla görevli olduğu düzenlendiğinden, 2828 sayılı Kanunun 22. madddesinde düzenlenen tedbir kararlarında da çocuk mahkemeleri görevli bulunmaktadır. Tekirdağ'da çocuk mahkemesi bulunmaktadır. Bu durumda, tespit kararının çocuk mahkemesinde verilmesi gerektiğinden, (HGK'nun 16.01.2013 tarih ve 2012-563 esas-2013/69 karar sayılı kararı) mahkemece dairemizin bozma ilamı doğrultusunda çocuk mahkemesi görevli olduğundan bahisle görevsizlik kararı verilmesi gerekirken, işin esasıyla ilgili yazılı şekilde hüküm tesisi doğru görülmemiş bozmayı gerektirmiştir.

SONUÇ: Temyiz edilen hükmün yukarıda gösterilen sebeple BOZULMASINA, bozma sebebine göre diğer temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına işbu kararın tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere oybirliğiyle karar verildi. 06.10.2020 (Salı)
Yargıtay — Esas No: 2008/5906, Karar No: 2008/7036, Tarih: 06.11.2008

**(Kapatılan)16. Hukuk Dairesi         2008/5906 E.  ,  2008/7036 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :KADASTRO MAHKEMESİ

Taraflar arasında kadastro tesbitinden doğan dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Kadastro sırasında temyize konu 104 ada 4 parsel sayılı 11408.06 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle ... ve müşterekleri adına 1/8’er pay ile tespit edilmiştir. Davacı Hazine, yasal süresi içerisinde taşınmazın taşlık, kayalık ve hali arazi olduğu iddiasına dayanarak dava açmıştır. Mahkemece yapılan yargılama sonunda, davanın kabulüne ve çekişmeli parselin davacı Hazine adına, tesciline karar verilmiş; hüküm, davalı ... tarafından temyiz edilmiştir.

Dosya içeriğine, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre yerinde olmayan temyiz itirazlarının reddiyle usul ve yasaya uygun olan hükmün ONANMASINA, 06.11.2008 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/2284, Karar No: 2014/3652, Tarih: 25.02.2014

**22. Hukuk Dairesi         2014/2284 E.  ,  2014/3652 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

DAVA : Davacı, feshin geçersizliğine ve işe iadesine karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme, isteği kısmen hüküm altına almıştır.

Hüküm duruşmalı olarak süresi içinde davalı avukatı tarafından temyiz edilmiş ise de; işin mahiyeti itibarıyla duruşma isteminin reddine, incelemenin evrak üzerinde yapılmasına karar verilmiş olmakla dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı vekili davacının iş sözleşmesinin geçerli veya haklı bir sebep olmaksızın feshedildiğini belirterek feshin geçersizliğine ve işe iadesine karar verilmesini, işe başlatılmama halinde ödenmesi gereken tazminat ile boşta geçen süre ücret ve diğer haklarının belirlenmesini istemiştir.

Davalı vekili davacının iş sözleşmesinin geçerli sebeple feshedildiğini beyanla davanın reddini talep etmiştir.

Mahkemece davanın kabulüne ve davacının işe iadesine karar Dairemizin 17.06.2013 gün ve 2013/ 14406 esas 2013/14673 Karar sayılı ilamı ile mahkemece yapılan araştırma ve incelemenin hükme yeterli bulunmadığı, davalı işverenin işten çıkarma konusunda objektif ve tutarlı davranıp davranmadığı, diğer emekliliğe hak kazananların işten çıkarılıp çıkarılmadığının araştırılması gerektiğine işaret edilerek bozulmasına karar verilmiş, mahkemece bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonunda davanın kabulüne karar verilmiştir.

Hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

İşyerinde yürürlükte olan ... Sendikası ve davalı şirket arasında imzalanan toplu iş sözleşmesinin 12. maddesinin (A) fıkrası, 2. bendinde, “Sosyal Sigortalar Kurumundan emeklilik aylığı bağlanmasına hak kazanan 55 yaşının yılın ilk 6 ayında dolduran işçilerin iş sözleşmeleri aynı yılın Temmuz ayında, 55 yaşını yılın 2. 6 ayında dolduran işçilerin iş akitleri ise müteakip yılın Ocak ayında işverence kıdem ve ihbar tazminatları peşin ve nakdi ödenmek kaydıyla feshedilebilir” hükmünü içermektedir.

Davalı işveren fesih bildiriminde; “işletme bazında yürürlükte olan toplu iş sözleşmesinin 12. maddesi mazeretli işten ayrılmalar A fıkrası emeklilik ayrılması 2. bendi uyarınca yaşlılık aylığına hak kazanmış olmanız da dikkate alınarak 13.10.1986 tarihinde sizinle imzalanmış olan belirsiz süreli iş sözleşmeniz 03.12.2012 tarihi mesai bitimi itibariyle kıdem tazminatı, ihbar tazminatı, izin parası, kıdeme teşvik ikramiyesi vb. Tüm kanuni haklarınız peşin ödenerek feshedilmiştir” demiştir.

Davalı işveren fesih bildiriminde; “işletme bazında yürürlükte olan toplu iş sözleşmesinin 12. maddesi mazeretli işten ayrılmalar A fıkrası emeklilik ayrılması 2. bendi uyarınca yaşlılık aylığına hak kazanmış olmanız da dikkate alınarak 13.10.1986 tarihinde sizinle imzalanmış olan belirsiz süreli iş sözleşmeniz 03.12.2012 tarihi mesai bitimi itibariyle kıdem tazminatı, ihbar tazminatı, izin parası, kıdeme teşvik ikramiyesi vb. Tüm kanuni haklarınız peşin ödenerek feshedilmiştir” demiştir.

Mahkemece bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonunda alınan bilirkişi raporundaki değerlendirmelere itibarla işyerinde ellibeş yaşını doldurmuş ve emekliliğe hak kazandığı halde işyerinde çalışmaya devam eden işçiler bulunduğu, işveren tarafından fesih gerekçesi yapılan uygulamanın genelleştirilmediği sonucuna varılarak feshin geçersiz olduğu sonucuna varılmış ise de davalı işletmedeki çalışan işçi sayısı, aynı sebeple iş sözleşmesi feshedilen işçi sayısı dikkate alındığında işyerinde emekliliğe hak kazanan ve ellibeş yaşını dolduran işçilerin iş sözleşmelerinin feshine ilişkin uygulamanın genelleştirildiği anlaşılmaktadır. Bu durumda iş sözleşmesinin feshinin geçerli sebebe dayandığı kabul edilerek davanın reddine karar verilmesi gerekirken, yanılgılı değerlendirme ile davanın kabulü yönünde hüküm tesisi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.

Belirtilen sebeplerle, 4857 sayılı Kanun'un 20. maddesinin 3. fıkrası uyarınca, hükmün bozulmak suretiyle ortadan kaldırılması ve aşağıdaki gibi karar verilmesi gerekmiştir.

HÜKÜM : Yukarıda belirtilen nedenlerle;

1-Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararının BOZULARAK ORTADAN KALDIRILMASINA,

2-Davanın REDDİNE,

3-Harç peşin alındığından yeniden alınmasına yer olmadığına,

4-Davacının yapmış olduğu yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına, davalının yaptığı 70,00 TL yargılama giderinin davacıdan tahsili ile davalıya ödenmesine,

5-Karar tarihinde yürürlükte bulunan tarifeye göre 1.500,00 TL vekâlet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

6-Peşin alınan temyiz harcının isteği halinde davalıya iadesine, kesin olarak 25.02.2014 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/13180, Karar No: 2015/36, Tarih: 12.01.2015

**17. Hukuk Dairesi         2013/13180 E.  ,  2015/36 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne dair verilen hükmün süresi içinde davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacılar vekili, davalının trafik (ZMSS) sigortacısı olduğu aracın karıştığı tek taraflı trafik kazasında davacıların çocukları olan araç sürücüsü... 'nın vefat ettiğini ileri sürerek, ıslahla birlikte her davacı için 16.090,44'er TL destekten yoksun kalma tazminatının faiziyle davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili, davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece toplanan delillere göre, davanın kabulüne karar verilmiş; hüküm, davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davalı vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve yasaya uygun bulunan hükmün ONANMASINA ve aşağıda dökümü yazılı 1.648,28 TL kalan onama harcının temyiz eden davalıdan alınmasına 12.01.2015 gününde Üye...'ın karşı oyu ve oyçokluğuyla karar verildi.

KARŞI OY

Uyuşmazlık, 2918 sayılı KTK.dan doğan, tehlike sorumluluğu nedeniyle sürücünün vefatı halinde desteğinden yoksun kalanların tazminat taleplerinde, ölen desteğin müterafik kusurunun tazminattan indirim sebebi teşkil edip etmeyeceği, desteğin kusurunun işleten ve araç ZMSS.ini düzenleyen sigorta şirketini ne şekilde etkileyeceğine ilişkindir.

Konu ile ilgili yasal düzenlemeler gözden geçirildiğinde;

6098 sayılı TBK.nun 51/1 maddesinde "Hakimin tazminatın kapsamını ve ödenme biçimini, durumun gereğini ve özellikle kusurun ağırlığını gözönüne alarak belirleyeceği" ,

TBK. 52/1 maddesinde " zarar görenin zararı doğuran fiile razı olması veya zararın doğmasında ya da artmasında etkili olması veya tazminat yükümlüsünün durumunu ağırlaştırması halinde hakim tazminatı indirebileceği veya tamanen kaldırabileceği",

TBK 53/3 maddesinde "ölenin desteğinden yoksun kalan kişilerin bu sebeple uğradıkları kayıpların" ölüm halinde uğranılan zararlardan bulunduğu,

2918 sayılı KTK 85/1 maddesinde "Bir motorlu aracın işletilmesinin bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olması durumunda motorlu aracın bir teşebbüsün ünvanı veya işletme adı altında veya bu teşübbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibinin doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu tutulacağı",

2918 sayılı KTK 85/son maddesinde " işleten ve araç işleticisi teşebbüs sahibinin, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumlu", olduğu,

2918 sayılı KTK 85/son maddesinde " işleten ve araç işleticisi teşebbüs sahibinin, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumlu", olduğu,

2918 sayılı KTK 86/2 maddesinde " sorumluluktan kurtulamayan işleten veya araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibinin, kazanın oluşumunda zarar görenin kusurunun bulunduğunu ispat ederse hakimin durum ve şartlara göre tazminat miktarını indirebileceği",

2918 sayılı KTK 91/1 maddesinde "İşletenlerin, bu Kanununun 85. maddesinin 1 fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmalarının zorunlu" bulunduğu,...Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumlluluk Sigortası Genel Şartlarının, "Sigortanın Kapsamı" başlıklı A.1 maddesinde "sigortacının poliçede tamınlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı 2918 sayılı KTK ya göre işletene düşen hukuki sorumluluğu zorunlu sigorta limitlerine kadar temin edeceği... " öngörülmüştür.

Destekten yoksunluk tazminatı, ölüm nedeniyle ortaya çıkan, miras hukukundan bağımsız, yansıma yolu ile uğranılan maddi zararın tazmini amacını güden bir taleptir.(Emre Gökyayla S:46 vd)

Kusursuz sorumlulukta tazminat belirlenirken aksi öngörülmemişse (TBK 49 vd) kusura dayanan sorumluluk hükümlerinin uygulanacağı doktrinde ve yargısal içtihatlarda benimsenmektedir. Tazminatta indirime sebep olan TKB 51, 52 madde hükümleri, kusursuz sorumluluk hallerinde takdir edilecek tazminatlarda da indirim sebebi teşkil edecektir (K.Oğuzman- T.Öz Borçlar Hukuk Genel Hükümler S:131, F.Eren Borçlar Hukuku Genel Hükümler S:7, 728, H.Nomer Haksız Fiil Sorumluluğundan maddi tazminatın belirlenmesi S:77).

Sorumluluğun tehlike esasına dayanmasında da müterafık kusurun indirime engel teşkil etmeyeceği, zarar görenin müterafik kusurunun dikkate alınacağı 2918 sayılı Yasanın 86/2 maddesinde de açıkça vurgulanmıştır.

TBK 52. maddesinde öngörülen müterafik kusur, zarar görenin zararın doğmasına veya artmasına yaptığı katkı olup mağdur, zarar veren şahsın hal ve mevkini ağırlaştırdığı için hakim tazminatı indirmekte veya kaldırmaktadır.

Nitekim, Federal Mahkeme de sigorta şirketinin, ölen desteğin kazanın oluşumundaki kusur oranında ödemesi gereken tazminat tutarında indirimi uygulamıştır.

Bu noktada destekten yoksunluk tazminatının bağımsız hak niteliğinin, müterafik kusur uygulamasına etkisinin ne olduğu önem kazanmaktadır.

Nitekim, Federal Mahkeme de sigorta şirketinin, ölen desteğin kazanın oluşumundaki kusur oranında ödemesi gereken tazminat tutarında indirimi uygulamıştır.

Bu noktada destekten yoksunluk tazminatının bağımsız hak niteliğinin, müterafik kusur uygulamasına etkisinin ne olduğu önem kazanmaktadır.

Destekten yoksun kalma tazminatının, destekten intikal eden bir hak olmaması, destekten yoksun kalma tazminatına ilişkin bir davada müterafik kusur nedeniyle tazminatın indirilmesi veya kaldırlmasına engel değildir. Bu açıdan bağımsızlık bulunmamaktadır. Bizzat ölenin tazminat talep etmiş olması halinde ortaya çıkacak hukuki sonuçtan daha farklı bir durum yaratılamaz. Desteğin fiil ve davranışları TBK 51, 52 maddesi gereğince destek görenlerin tazminat talepleri bakımından gözönünde tutulur (Gökyayla S.46).

Destekten yoksun kalma tazminatında müterafik kusurun dikkate alınmasında şu ölçütten hareket edilmelidir. Zarar gören, destek kendisi tazminat talep etme imkanına sahip olsaydı kusuru sebebiyle tazminatta indirim yapılacak idi ise, destek görenler lehine takdir edilecek tazminatta da indirim yapılmalıdır. Nasıl ki, desteğin ölümü sebebiyle meydana gelen zararın yansıma yolu ile destek görenleri etkilediği kabul ediliyorsa, desteğin tazminattan indirime sebep olacak davranışlarının da aynı şekilde destek görenlere yansıtılması kabul edilmelidir (Gökyayla S 252).

Diğer taraftan, zarar görenin kusurlu davranışı ile zararın ortaya çıkmasına veya artmasına sebebiyet vermesi halinde tazminat miktarının indirimine sebep olmasının temelinde dürüstlük kuralı bulunmaktadır. Bir kimsenin hem uğradığı zarara veya uğradığı zararın artmasına sebep olması, hem de bunun tamamını bir başkasından istemesi hukuki açıdan doğru değildir. Kişinin kendi kusurunun sonuçları başkasının sırtına yüklenemez(Gökyayla S.252 Nomer S.87). Aksinin düşünülmesi, dürüstlükle bağdaşmayacağı gibi çelişkili davranış yasağına da girmektedir.

Alman Hukukunda BGB 846 hükmü gereği, tehlike sorumluluğundan doğan bir haksız fiil sonucu yaralanan veya ölenin desteğinden yoksun kalan 3.kişilerin, tehlike sorumluluğu esaslarına göre sorumlu olan kişiye karşı yöneltikleri tazminat taleplerinde yaralanan veya ölenin birlikte kusuru dikkate alınmaktadır.

İsviçre Hukukunda desteğin kusurunun, destek görenlerin tazminat alacaklarını olumsuz yönde etkileyebileceğine ilişkin bir hüküm bulunmamakla birlikte, doktrinde tazminat miktarının belirlenmesinde mağdur-desteğin müterafik kusurunun mutlaka dikkate alınacağı kabul edilmektedir (Oser, Schönenberger, Das Obligationenrecht.Art 1-183).

İsviçre Hukukunda desteğin kusurunun, destek görenlerin tazminat alacaklarını olumsuz yönde etkileyebileceğine ilişkin bir hüküm bulunmamakla birlikte, doktrinde tazminat miktarının belirlenmesinde mağdur-desteğin müterafik kusurunun mutlaka dikkate alınacağı kabul edilmektedir (Oser, Schönenberger, Das Obligationenrecht.Art 1-183).

... .... Mahkemesi de, sigorta şirketinin mevcudiyeti halinde ölen desteğin kusurunun davacı tarafın tazminat miktarında evleviyetle dikkate alınacağını vurgulayarak sigorta yoluyla korumanın söz konusu olduğu hallerde sigorta şirketini genel hukuk normları üzerinde sorumlu tutmanın söz konusu olamayacağını, davalı sigorta şirketinin ölen desteğin müterafik kusuru oranında tazminat talebinden indirim isteyebileceğine hükmetmiştir (BGE 113 11 328, Prof Dr Saibe Oktay Özdemir - Hukuki Mütalaa).

Desteğin ölümü nedeniyle meydana gelen zararın yansıma yolu ile destek görenleri de etkilediği nasıl kabul ediliyorsa desteğin tazminattan indirime sebep olacak davranışların da aynı şekilde destek görenlere yansıyacağı (Gökyayla S.252, Tekinay-Akman- Burcuoğlu-Altop S.650) Türk Hukuk Doktrininde genelde kabul görmektedir.

Konunun ZMSS yönünden incelenmesinde de, 2918 Sayılı KTK 85/1, 91/1 ve ZMSS Genel Şartlarının A.1 maddesi hükümlerinden de anlaşıldığı üzere sigortacının (ZMSS) sorumluluğuna gidilebilmesi için;

A-Bir sigorta sözleşmesi bulunması,

B-Bir zararın gerçekleşmesi,

C-İşletenin 2918 Sayılı KTK 85/1 maddesine göre sorumlu olması gerekmektedir.

Zorunlu trafik sigortasında sigortacının sigorta sözleşmesinin gereği olarak zarar görene karşı sorumluluğundan söz edebilmek için işleten, motorlu aracın işletilmesinden KTK.85/1 maddesine göre (tehlike sorumluluğu) sorumlu olmalıdır. İşletenin sorumluluğunun bulunmadığı durumda sigortacının sorumluluğu da söz konusu değildir (Çetin Aşçıoğlu- Trafik Kazasından Doğan Hukuk ve Ceza Sorumlulukları 2008 baskı Sayfa 134).

Sorumluluk sigortası türlerinden biri olan ...Motorlu Araçlar ZMSS.de sigorta ettiren durumunda olan işleten ve onun gibilerin, motorlu araçların neden oldukları zararlardan dolayı kendilerine düşen hukuki sorumluluğu sigortacı belirli limite kadar karşılamakla yükümlü olup, sigortacının sorumluluğu işletenin hukuki sorumluluğu ile eş değerdir. Sigortacı ondan fazlasından sorumlu değildir. Zira bir meblağ sigortası olmayan sorumluluk sigortası sadece olaydan zarar görenlerin gerçek zararlarını giderme ve zarardan sorumlu olan işleten ve onun gibilerin mal varlığındaki bu tazminat ödemesi nedeniyle oluşacak eksilmeyi önleme amacına yönelik bir pasif sigorta türüdür. Oluşan bir trafik kazası sonucu ölen işleten- sürücünün desteğinden yoksun kalan hak sahiplerinin sorumluluk sigortacısına karşı yöneltebilecekleri yansıma yolu ile oluşan zarar işletene karşı ileri sürülebilecek tutardan fazla ve ayrı olması mümkün değildir.