muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2008/6725, Karar No: 2009/941, Tarih: 27.01.2009

6-Kabul edilen miktar üzerinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 450,00-TL avukatlık ücretinin davalılar Areva Enerji Endüstrisi A.Ş, ... ve ...’dan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacılara verilmesine, reddedilen bölüm üzerinden aynı tarife gereğince hesaplanan 450,00-TL avukatlık ücretinin davacılardan tahsili ile davalılar Areva Enerji Endüstrisi A.Ş, ... ve ...’a verilmesine,

7-Alınması gereken 1.759,94-TL. karar ve ilam harcından davacı tarafından peşin yatırılan 577,80-TL. nisbi harcın tenzili ile kalan 1.182,14-TL. karar ve ilam harcının davalılar Areva Enerji Endüstrisi A.Ş, ... ve ...’dan müştereken ve müteselsilen tahsili ile Hazine'ye gelir kaydına, davacılar tarafından peşin yatırılan 577,80-TL. nisbi harç ile 3,24-TL. başvuru harcı olmak üzere toplam 581,04-TL. harcın davalı Areva Enerji Endüstrisi A.Ş’nin sorumluluğu 199,80-TL ile sınırlı olmak üzere, davalılar Areva Enerji Endüstrisi A.Ş, ... ve ...’dan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacılara verilmesine,

8-Kabul ve ret oranına göre davacılar tarafından yapılan toplam 662,50-TL. yargılama giderinden taktiren 398,00-TL’sının davalı Areva Enerji Endüstrisi A.Ş’nin sorumluluğu 350,00-TL ile sınırlı olmak üzere, davalılar Areva Enerji Endüstrisi A.Ş, ... ve ...’dan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacılara verilmesine, kalanının davacılar üzerinde bırakılmasına," rakam ve sözcüklerinin yazılmasına ve hükmün düzeltilmiş bu düzeltilmiş şekli ile ONANMASINA, aşağıda yazılı temyiz harcının temyiz edenlerden davacılar ile davalılardan Areva T&D Enerji Endüstrisi A.Ş.'ye yükletilmesine, 27.01.2009 gününde oyçokluğu ile karar verildi

KARŞI OY YAZISI

Düzelterek Onama yönündeki çoğunluk görüşüne aşağıdaki nedenlerle karşıyım:

1-Yüksek Mahkeme, bir inceleme mahkemesidir. Hüküm mahkemesi değildir. Denetim makamı, temel olarak hükmü bozma veya onama ile yetkilidir. Düzeltilerek Onama, istisnai bir yetkidir. İstisnai yetkiler yorumla genişletilemez. Manevi tazminatta düzelterek onama yetkisi genel olarak başvurulan bir yetki değildir. Nitekim dairemizin önceki uygulaması ve diğer tazminat dairelerinin uygulamaları manevi tazminatta düzelterek onama yetkisini işletme biçiminde olmamıştır. İstikrarlı uygulamada bu şekilde teşekkül etmiştir.

2-Manevi tazminatı takdir hakkı, hüküm mahkemesinindir (BK.45.47.49 ve MK. 24). Yasa koyucunun bu yetkiyi alt mahkemeye vermesinin temel nedeni alt mahkemenin hukukun yanında vakıaları değerlendiren bir mahkeme oluşudur. Yargı makamlarından olaya ve maddi delillere en yakın olan organ alt mahkemedir. Manevi tazminat çoğunlukla olayların takdirinden kaynaklanan bir tazminat şeklidir. Yüksek Mahkeme elbette alt mahkemenin takdirini inceleyebilecektir. Ancak alt mahkemenin yerine geçerek takdiri bizzat kendisi yapamayacaktır.

3-Düzelterek onama Prof. Kuru’nun isabetle vurguladığı gibi hukuk kuralının uygulanmasında hata edilmiş olması ön şartına bağlıdır. Yeniden yargılamayı gerektirmemek gerekli ve fakat yeterli olmayan bir şarttır. Takdir hakkının az veya çok kullanılması bir hukuk hatası anlamına gelmez. Bu bir tercih meselesidir.

4- 3 nolu gerekçemin doğal uzantısı, bu tür bir uygulamanın hakimin direnme hakkını ve bozma aleyhinde olan tarafın direnmeyi isteme imkanını ortadan kaldırmaktadır. Usul dengesi, HUMK. 438 hükmü yanlış yorumlanarak bozulmaktadır.

5-Düzeltilen miktar ile hükmedilen miktar arasında büyük bir fark yoktur. Özellikle enflasyonun para değerini hızlı bir şekilde çökertmesi karşısında her ikisi arasındaki fark önemsenemez. Takdir ve hakkaniyet hukuku terimiyle, Yargıtay’ın müdahalesini haklı kılacak fahiş bir hata yoktur. Bu yönden düzelterek onama gerekçesinin hakkaniyet ve hak temelinde de dayanağı bulunmamaktadır. Daha ötesi olayın niteliğine, manevi tazminatın amacına ve para değerinin azaltıcı karakterine göre hükmedilen tazminat dahi azdır.

Ne var ki davacı temyizi olmaksızın Yüksek Mahkemenin böyle bir gerekçe ile davacı lehine dokunma hakkı yoktur.

6-Çağımızın hukuk anlayışında manevi tazminatın belirlenmesinde keyfilikler eşitsizlikler aşılmakta, ortak ve somut bir ölçü bulmak gerektiği kabul görmektedir. Kimilerine göre manevi tazminat acı ve üzüntüyü giderme ve öfkeyi yatıştırma parasıdır. Yargıtay’ın 22.06.1966 gün 7/7 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararında benimsenen ve dairemizin çoğu kararında yenilenen bu görüş, eski çağların öç almayı önlemek ve toplumda huzur ve barışı sağlamak adına konulan kısas kuralını ve uzantısı olan “diyet” uygulamasını çağrıştırmaktadır. Dünyada hiçbir aletin dozunu saptayamayacağı bir acının, üzüntünün, bunalımın ve sıkıntının manevi tazminatın dayanağı ve ölçüsü sayılması akla uygun olmadığı gibi aynı zamanda sakıncalıdır.

Bu olumsuzluğu aşmada alınması gereken ölçülerin neler olması lazım geldiği noktasında; şu saptamalarda bulunmayı uygun görmekteyiz.

Bu olumsuzluğu aşmada alınması gereken ölçülerin neler olması lazım geldiği noktasında; şu saptamalarda bulunmayı uygun görmekteyiz.

Manevi tazminatın, maddi tazminat ödenmesinin imkansızlığı durumunda tamamlayıcı ve denkleştirici işlevini göz ardı etmemek gerekir. Hiç maluliyet olmasa bile, bedensel zarara uğrayan kişinin manevi tazminat isteyebileceğini artık Yargıtay da benimsemiştir. Öyleyse manevi tazminatın acı, üzüntü, öfke, kin gibi duygusal işleminden arındırılıp maddi tazminatın yetersiz kaldığı durumlarda onun eksiğini ve açığını kapatıcı, zararı denkleştirici somut gerçekçi ve toplumsal bir işlevinin olduğuna inanmaktayız. Ayrıca “sosyal ve ekonomik durum ölçütü” zengine daha çok, yoksula daha az manevi tazminat ödenmesini amaçlayan bir anlayışın izlenimini vermektedir. Oysa kişilerin onuru, saygınlığı, kişilik ve yaşam hakları, bedensel bütünlükleri onların varlıklı veya yoksul, mevki ve makam sahibi veya sıradan yurttaş oluşlarına göre değerlendirilmemeli, cana gelen zarar için manevi tazminat miktarı belirlenirken de, zengin-yoksul, maddeci-emekçi, şehirli-köylü, eğitimli-eğitimsiz, ayrımı yapılmadan, zararın azlığına çokluğuna, haksız eylemin ve hukuka aykırılığın niteliğine, kusurun ve sorumluluğun derecesine göre değerlendirme yapılmalı, hüküm altına alınacak manevi tazminat, maddi tazminatı tamamlayıcı ve zarar vereni caydırıcı bir işlev görmelidir. Giderek vardığımız bu sonuç YHGK.’nun 23.06.2004 gün ve E:2004/13-291, K:2004/370 sayılı kararı ile de desteklenmektedir. Bu anlayış bir bakıma da, Anayasamızın 10.maddesinde ifadesini bulan “eşitlik ilkesi” ne de uygun düşecektir.

Yukarıda açıkladığım nedenlerle manevi tazminatın çokluğu gerekçesine dayalı olarak miktarın azaltılması suretiyle hükmün düzeltilerek onanması yönündeki sayın çoğunluk görüşüne katılmamaktaYım. 27.01.2009
Yargıtay — Esas No: 2014/2722, Karar No: 2014/7552, Tarih: 25.11.2014

**23. Hukuk Dairesi         2014/2722 E.  ,  2014/7552 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Bakırköy 1. Asliye Ticaret Mahkemesi

TARİHİ : 21/05/2013

NUMARASI : 2010/407-2013/217

Taraflar arasında görülen alacak, tapu iptali ve tescil davası sonucunda verilen hükmün bozulmasına ilişkin Dairemizin 05.12.2013 gün ve 6232 Esas, 7723 Karar sayılı ilamının karar düzeltme yoluyla incelenmesi davacılar ve davalı S.. K.. vekilleri tarafından istenilmekle, dosya incelendi, gereği görüşüldü:

- KARAR -

Davacılar vekili, davalılardan arsa sahibi S.. K.. ile diğer davalı yüklenici S.S. B.... Konut Kooperatifi ile arasında 12.11.1997 düzenleme şeklinde “Gayrimenkul Satış Vaadi ve Kat Karşılığı İnşaat Sözleşmesi” imzalandığı, sözleşme uyarınca inşaa edilecek 896 bağımsız bölümden 360 tanesinin arsa sahibi S.. K..ne, kalan 536 tanesini ise yüklenici S.S. B... Konut Kooperatifine ait olacağının kararlaştırıldığını, daha sonra davalılar arasında yapılan 12.05.1998 tarihli protokol uyarınca arsa sahibi S.S. S.... Konut Kooperatifine ait 360 daireden 350 tanesinin diğer davalı S.S. L....Kent Konut Kooperatifi tarafından kendi adına üye kaydetme ve ilgili daireleri üyelerine tahsis edip, satma ve bedellerini tahsil etme yetkisinin verildiğini, müvekkillerinin inşaa edilip bitme aşamasına gelen bloklardan beğendikleri bağımsız bölümleri satın alıp bedelleri ödeyip bu şekilde tüm edimlerini yerine getirdiklerini, kendilerine tahsis belgelerinin verildiğini, ancak müvekkillerine ait bağımsız bölümlere davalı arsa sahibi S.. K.. yönetimince sokulmadığını, adı geçen davalı arsa sahibi ile yüklenici S.S B...Kooperatifi arasında Büyükçekmede 2. Asliye Hukuk Mahkemesi'nde görülen dava sonucu mahkemenin 2004/695 E., 2005/340 K. sayılı ilamı ile sözleşmenin feshine karar verildiği ve kararın 15 Hukuk Dairesi'nin 08.02.2007 gün, 2005/6628 E., 2007/771 K. sayılı ilamı ile onanıp kesinleştiğini, bu durumun müvekkilleri tarafından çok sonra öğrenildiğini, böylece müvekkillerine tahsis edilen bağımsız bölümlerin mülkiyetlerinin arsa sahibi S.S. S.... Kooperatifine geçtiğini, davalı L... Yapı Kooperatifi tarafından diğer davalı S....Konut Kooperatifi aleyhine Anadolu (Kadıköy) 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2005/745 E. sayılı dosyası ile kooperatif üyeliğinin tespiti davası açıldığını, davanın halen derdest olduğunu, ayrıca davalı arsa sahibi S.S S.... Konut Kooperatifi aleyhine diğer iki davalı kooperatif tarafından Büyükçekmece 2. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2007/18 esas sayılı dosyası ile tescil davası açıldığını belirterek, müvekkilleri adına tahsis edilen dava konusu bağımsız bölümlerin adlarına tesciline, bu talebin kabul edilmemesi halinde ise, her bir bağımsız bölüm için 20.000,00 TL olmak üzere toplam 100.000,00 TL'nin davalılardan tahsilini talep ve dava etmiş, 25.01.2013 tarihinde de davasını ıslah etmiştir.

Davalı S.S. S... Konut Kooperatifi vekili, müvekkiline husumet yöneltilemeyeceğini savunarak, davanın reddini istemiştir.

Davalı S.S. S... Konut Kooperatifi vekili, müvekkiline husumet yöneltilemeyeceğini savunarak, davanın reddini istemiştir.

Davalı S.S. B... Yapı Kooperatifi vekili, davanın reddini talep etmiştir.

Davalı H.. E.. vekili, davanın husumet ve esastan reddini savunmuştur.

Davalı S.S. L.... Konup Yapı Kooperatifi vekili, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, davanın davalılardan S.S. Büyükgrup Konut Yapı Kooperatifi ve H.. E.. yönünden reddine, diğer davalılar yönünden ise kabulüne dair verilen karar, davalılardan S.. K.. vekilinin temyiz istemi üzerine, Dairemizin 05.12.2013 tarih ve 2013/6232 E., 7723 K. sayılı ilamıyla, davalılardan S.S. L... Beylikdüzü Konut Yapı Konut Kooperatifi'nin arsa sahibi S.S. S... Kooperatifi aleyhine 350 adet üyeliğin tespiti hususunda dava açtığı, davanın Anadolu (Kadıköy) 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2005/745 esasında derdest olduğu, o dava sonunda eldeki davada arsa sahibi S.. K..'ne husumet düşüp düşmeyeceği hususu belirleneceğinden sonucunun beklenmesi gerektiğinden bahisle bozulmuştur.

Bu kez, davacılar vekili ile davalılardan S.. K.. vekili karar düzeltme isteminde bulunmuştur.

Yargıtay ilamında belirtilen gerektirici sebeplere göre, HUMK'nın 440. maddesinde sayılan hallerden hiçbirisine uymayan karar düzeltme isteminin reddi gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle, davacılar vekili ile davalılardan S.. K.. vekilinin karar düzeltme isteminin REDDİNE, alınması gereken harçlar peşin yatırıldığından yeniden harç alınmasına yer olmadığına, takdiren 226,00'şar TL para cezasının karar düzeltme isteyenlerden alınarak Hazine'ye gelir kaydedilmesine, 25.11.2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/20901, Karar No: 2019/6558, Tarih: 26.03.2019

**22. Hukuk Dairesi         2017/20901 E.  ,  2019/6558 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk (İş) Mahkemesi

DAVA TÜRÜ : ALACAK

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle, temyiz talebinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, davacının davalıya ait işyerinde Şubat 2006 tarihinden beri eczacı kalfası olarak çalıştığını, 30.09.2013 tarihinde işyerine alkollü olarak gelen davalının davacıyı taciz, hakaret ve küfür ederek işyerinden kovduğunu belirterek kıdem ve ihbar tazminatı ile bir kısım işçilik alacaklarının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili; dava dilekçesindeki iddiaların gerçekleri yansıtmadığını, devamsızlığı nedeniyle davacının iş akdinin haklı nedenle feshedildiğini, davacının evli bayan olması nedeniyle gece nöbeti tutmadığını, genel tatillerde eczanenin kapalı olduğunu, fazla çalışma yapılmadığını, yıllık izinlerini kullandığını savunarak davanın reddini istemiştir.

Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, toplanan deliller ve bilirkişi raporu doğrultusunda, davanın kısmen kabul kısmen reddine karar verilmiştir.

Temyiz Başvurusu:

Karar, davalı vekili tarafından süresinde temyiz edilmiştir.

Gerekçe:

1-Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davalı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki tüm temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2-Davalının hukuki dinlenilme haklarının kısıtlanıp kısıtlanmadığı hususu taraflar arasında uyuşmazlık konusudur.

Savunma hakkı Anayasa’mızın hak arama hürriyeti başlıklı 36. maddesinde "Herkes, meşru vasıta ve yollardan faydalanmak suretiyle yargı mercileri önünde davacı veya davalı olarak iddia ve savunma ile adil yargılanma hakkına sahiptir." düzenlemesi ile açıkça hüküm altına alınmıştır.

İddia ve savunma hakkı, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun hukuki dinlenilme haklı başlıklı 27. maddesi ile usul hukukumuza yansıtılmıştır. Anılan maddenin birinci fıkrasında davanın taraflarının kendi hakları ile bağlantılı olarak hukuki dinlenilme hakkına sahip oldukları belirtildikten sonra maddenin ikinci fıkrasında bu hakkın "açıklama ve ispat hakkı"nı da içerdiği vurgulanmıştır. Davanın taraflarının usul hukuku hükümlerine aykırı olarak açıklama ve ispat hakkını kullanmalarının kısıtlanması, iddia ve savunma hakkının kısıtlanması sonucunu doğurur.

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 27. maddesinde yer bulan “Hukuki Dinlenilme Hakkı” gereğince davanın tarafları, müdahiller ve yargılamanın diğer ilgilileri, kendi hakları ile bağlantılı olarak hukuki dinlenilme hakkına sahip olup, bu hakkın yargılama ile ilgili olarak bilgi sahibi olunmasını, açıklama ve ispat hakkını, mahkemenin, açıklamaları dikkate alarak değerlendirmesini ve kararların somut ve açık olarak gerekçelendirilmesini içermektedir. Mahkeme, iki tarafa eşit şekilde hukukî dinlenilme hakkı tanıyarak hükmünü vermelidir. Anayasanın 36. maddesinde ve Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesinin 6. maddesinde düzenlenen adil yargılanma hakkının en önemli unsuru olan hukukî dinlenilme hakkı, adil yargılanma hakkı içinde teminat altına alınmıştır. Bu hakka, tarafın hâkime meramını anlatma hakkı ya da iddia ve savunma hakkı da denilmektedir. Ancak, hukukî dinlenilme hakkı, bu ifadeleri de kapsayan daha geniş bir anlama sahiptir. Bu hak çerçevesinde, tarafların gerek yargı organlarınca gerekse karşı tarafça yapılan işlemler konusunda bilgilendirilmeleri zorunludur. Kişinin kendisinden habersiz yargılama yapılarak karar verilmesi, kural olarak mümkün değildir.

Bu kapsamda hukuki dinlenilme hakkı, bilgilenme/bilgilendirme, açıklama yapma, yargı organlarınca dikkate alınma ve kararların gerekçeli olması gibi hususları içerdiği açıktır. Bilgilenme hakkı, yargılamanın içeriğine dair tam bir bilgi sahibi olmanın yanında gerek karşı tarafın gerekse de yargı organlarının dosya içeriğine yapmış oldukları işlemleri öğrenmelerini kapsar. Bilgilenme/bilgilendirme hakkının etkin biçimde kullanılabilmesi için gönderilecek tebligat ve davetiyelerde kanunda öngörülmüş şekil şartlarına sıkı sıkıya uyulması gerekmektedir. Ayrıca bu hak sadece davanın başındaki iddia ve savunmalar açısından değil yargılamanın her aşamasında dikkate alınmalıdır. Bu kapsamda devam eden bir yargılamada, tarafların açıklamaları için bilgilendirme yeterli olmayıp yargılamada yer alan diğer kişilerin (tanık, bilirkişi gibi) açıklamaları açısından da önemlidir. Bilgilenme hakkının usulüne uygun kullanımı ile tarafların haklarında öğrendikleri isnat ve iddialara karşı beyanda bulunabilme, davaya yönelik bilgi ve belge verebilme yani açıklama yapma hakkı da hukuki güvenceye bağlanmaktadır. Böylece davanın her iki tarafına eşit şekilde açıklama yapma hakkı tanınması ile adaletin görünür kılınması sağlanacaktır. Açıklamada bulunma hakkı, tarafların, yazılı veya sözlü şekilde iddia ve savunmalara karşı itirazda bulunabilme, davaya ilişkin beyanda bulunmalarını sağlar.

Dosya kapsamına göre; davacının 02.11.2015 havale tarihli ıslah dilekçesinin davalı vekiline 17.11.2015 tarihinde tebliğ edildiği aynı tarihli dilekçe ile davalı vekilinin 18.11.2015 tarihli duruşmaya katılamayacağına dair mazeret dilekçesi sunduğu anlaşılmaktadır. Davalının ıslah dilekçesine karşı iki haftalık itiraz süresi de dolmadan mazeretli olduğu celse 18.11.2015 tarihinde mazeret talebinin reddine karar verilerek tahkikat yokluğunda sonuçlandırılarak hüküm kurulmuştur. Bu husus hukuki dinlenilme hakkının ihlali niteliğinde olup davalı tarafa ıslah dilekçesinin tebliği üzerine beyanda bulunması için süre verilmesi ve sunulan beyanlar değerlendirildikten sonra oluşacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken, davalı vekiline ıslah dilekçesine karşı beyanda bulunma hakkı tanınmadan ve bu suretle davalının hukuki dinlenilme hakkının kısıtlanarak yazılı şekilde hüküm kurulmuş olması ve usul ve yasaya aykırı olup Dairemizce bozma nedenidir.

3- Taraflar arasında davacının yıllık izin ücreti alacağının hesaplanması noktasında uyuşmazlık bulunmaktadır.

4857 sayılı İş Kanunu'nun 59. maddesinde, iş sözleşmesinin herhangi bir sebeple sona ermesi halinde, işçiye kullandırılmayan yıllık izin sürelerine ait ücretlerin son ücret üzerinden ödeneceği hükme bağlanmıştır. Yıllık izin hakkının ücrete dönüşmesi için iş sözleşmesinin feshi şarttır. Bu noktada sözleşmenin sona erme şeklinin ve haklı olup olmadığının önemi bulunmamaktadır.

Yıllık izinlerin kullandırıldığı noktasında ispat yükü işverene aittir. İşveren yıllık izinlerin kullandırıldığını imzalı izin defteri veya eşdeğer bir belge ile ispatlamalıdır. Bu konuda davalının cevap dilekçesinde yemin teklifi de yer aldığından ispat yükü üzerinde olan işveren, işçiye yemin teklif edebilir.

Somut olayda davacı vekili davacıya çalışma süresi boyunca yıllık izin haklarının kullandırılmadığını iddia etmiştir. Mahkemece ispat yükü üzerinde olan işverence imzalı yıllık izin defteri ve eşdeğer belge sunulmadığı davacının 6 yıllık dönemde hiç izin kullanmadığı, 90 gün yıllık izin hakkının bulunduğu gerekçesiyle yapılan hesaplamaya göre hüküm kurulmuştur.

Mahkemece, davacının davayı somutlaştırma yükü (HMK 194), hakimin de davayı aydınlatma yükümlülüğü (HMK m. 31) bulunduğu göz önüne alınarak, davacının 6 yıllık çalışma süresi boyunca hiç yıllık izin kullanmadığı hayatın olağan akışına ters olduğundan, davacı asilden, yıllık izinlerini kaç gün kullanıp kaç gün kullanmadığı sorularak netleştirilmesi ve tüm deliller birlikte değerlendirilip, sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.

Sonuç: Temyiz olunan hükmün yukarıda açıklanan sebepten BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgilisine iadesine, 26.03.2019 tarihinde oy birliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/4157, Karar No: 2015/7978, Tarih: 30.09.2015

**20. Hukuk Dairesi         2015/4157 E.  ,  2015/7978 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki menfi tesbit istemine ilişkin davada ... 3. Asliye Ticaret ve ... 4. Asliye Hukuk Mahkemelerince ayrı ayrı görevsizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü:

K A R A R

Dava, menfi tespit istemine ilişkindir. Davacı, icra takibine konu bono nedeniyle borçlu olmadığının tesbitini ve takibin iptalini talep etmiştir.

... 3. Asliye Ticaret Mahkemesince, "davacının tacir olmadığı, davanın ticari nitelik taşımadığı, bu nedenle davanın genel mahkemelerde çözümlenmesi gerektiği" gerekçesiyle görevsizlik yönünde hüküm kurulmuştur.

... 4. Asliye Hukuk Mahkemesi tarafından ise, "menfi tespit davasına konu olan bonolara dayanılarak kambiyo senetlerine özgü takip yapıldığı, kambiyo senetlerinin TTK'nında düzenlendiği, TTK'nın 4/1-a maddesi gereği Ticaret Kanununda düzenlenen hususlarda görevli mahkemenin ticaret mahkemesi olduğu" gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiştir.

01.07.2012 tarihinde yürürlüğe giren 6102 sayılı TTK'nın 5/1. maddesi uyarınca, ticari davalara bakmak görevi, asliye ticaret mahkemesine aittir. Ticari davalar, mutlak ve nispi ticari davalar olarak ikiye ayrılmaktadır. Nispi ticari davalar, TTK'nın 4/1. maddesinin ilk cümlesinde tarif edilen davalardır. Buna göre, her iki tarafın da "ticari işletmesiyle ilgili hususlardan kaynaklanan" hukuk davaları, ticari dava sayılmıştır. Mutlak ticari davalar ise, tarafların tacir olup olmadıklarına ve uyuşmazlığın tarafların ticari işletmeleri ile ilgili bulunup bulunmadığına bakılmaksızın yasa gereği ticari dava sayılan uyuşmazlıklardır. TTK'nın 4/1-a ve devamı bentlerinde yazılan uyuşmazlıklar ile diğer kanunlarda ticari dava olduğu belirtilen uyuşmazlıklar, mutlak ticari davalardır.

TTK'nın 4/1-a maddesinde, “TTK'da öngörülen” hususlardan kaynaklanan hukuk davaları, mutlak ticari davalar arasında sayılmıştır. Kambiyo senetleri, 6102 sayılı TTK'nın 670 ve devamı maddelerinde düzenlenmiştir. Bu nedenle, TTK'da düzenlenmiş olan kambiyo senedinden kaynaklanan hukuk davaları, mutlak ticari dava olup, aynı Kanunun 5/1. maddesi gereğince uyuşmazlığın asliye ticaret mahkemesinde çözümlenmesi gerekmektedir.

Somut olayda dava, kambiyo senedi özelliklerini taşıyan bonodan kaynaklanmakta olup, TTK'nın 4/1-a ve 5/1 maddeleri gereğince, mutlak ticari dava niteliğindeki uyuşmazlığın ticaret mahkemesi tarafından çözümlenmesi gerekmektedir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle, 6100 sayılı HMK’nın 21 ve 22. maddeleri gereğince ... 3. Asliye Ticaret Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE 30/09/2015 gününde oy birliğiyle karar verildi.