muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2017/3614, Karar No: 2019/1049, Tarih: 11.02.2019

(tereyağ dahil)" emtiası açısından 556 sayılı KHK 7/1-c kapsamında somut ayırt edici niteliğe sahip bir işaret olduğu ve doğrudan tanımlayıcı olmadığı, bu mallar bakımından tescilinde bir engel bulunmadığı, söz konusu şeklin, ayrıca diğer mutlak red nedenleri, özellikle 556 sayılı KHK'nın 7/1-e açısından da tescil engelinin bulunmadığı, mutlak red sebebi olarak sayılan 556 sayılı KHK'nın 7/1-a, c maddesindeki koşulların somut olayda oluşmadığı gerekçesiyle, davanın kabulü ile TPMK ...'nın 2016/M-469 sayılı kararının iptaline karar verilmiştir.

Bu karara karşı davalı tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

... Bölge Adliye Mahkemesince, dosya kapsamı, mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı, başvuru konusu şeklin, 556 sayılı KHK'nm 5. maddesine göre, 29. sınıftaki "süt ve süt ürünleri (tereyağ dahil)" emtiasını, diğer teşebbüslerin mal veya hizmetlerinden ayırt etme vasfına yani omut ayırt edici niteliğe sahip olduğu gibi, çizimle görüntülenebilen ve baskı yoluyla yayınlanabilen ve çoğaltılabilen yani soyut anlamda ayırt ediciliğe de sahip bir işaret olduğu, 29. sınıftaki ürünlerin hiçbirinin genel, mutat şekli olmadığı, belirli bir bütünlük arz eden, çizimle görüntülenebilen, 556 sayılı KHK'nın 7/1-a maddesine göre soyut anlamda ayırt ediciliği bulunan bir işaret olduğu, doğrudan tanımlayıcı olmadığı, ayrıca diğer mutlak red nedenleri özellikle 556 sayılı KHK'nın 7/1-e açısından da tescil engelinin bulunmadığı gerekçeleriyle, davalı vekilinin istinaf başvurusunun esas yönünden reddine karar verilmiştir.

Kararı, davalı vekili temyiz etmiştir.

1- Dava, marka başvrusunun KHK’nın 7/1-a, 5 ve 7/1-c maddeleri uyarınca reddine ilişkin ... kararının iptali istemine ilişkindir.

Dosya içeriği delillerden, davacı tarafın toplamda ... adet “ÜÇ BOYUTLU PEYNİR ŞEKLİ” için marka başvurusunda bulunduğu ve tüm başvuruların reddedildiği, diğer başvurular için de ... kararının iptali davaları açıldığı ve bunlardan bir kısmının aynı şekilde temyiz incelemesi için Dairemizin önüne geldiği anlaşılmaktadır.

Davacı taraf, markalara konu işaretlerin, malın özgün şekline ilişkin olmadığını ve kullanım sonucu da ayırt edici kılındığı iddiasına dayanmış ve Dairemize ulaşan dosyaların tetkikinden tüm dosyalar için aynı delilleri sunduğu anlaşılmıştır.

Davacı taraf, markalara konu işaretlerin, malın özgün şekline ilişkin olmadığını ve kullanım sonucu da ayırt edici kılındığı iddiasına dayanmış ve Dairemize ulaşan dosyaların tetkikinden tüm dosyalar için aynı delilleri sunduğu anlaşılmıştır.

556 sayılı KHK’nın 7/1-a ve bu maddenin yollamasıyla KHK’nın 5.maddesi uyarınca, bir işaretin marka olabilmesi için soyut ve somut ayırt ediciliği birlikte sağlaması şarttır. Keza bir malın tanımlayıcı özelliklerini içeren ibare ve şekillerin de KHK’nın 7/1-c maddesi uyarınca tek başına marka olarak tescil edilmesi mümkün değildir. Bununla birlikte, başkalarının söz gelimi “örgü peynir” gibi geleneksel ürün üretim şekillerini engelleme amacı gütmeyen, ürünün teknik işlevlerine ilişkin olmayan, geleneksel şekillere göre özgün veya kullanım sonucu ayırt ediciliği haiz şekil unsurlarının üç boyutlu şekil markası olarak tesciline bir engel bulunmamaktadır. KHK’nın 7/son maddesi uyarınca, kullanım sonucu ayırt edicilik kazanmış olan markaların tescil başvurularının KHK’nın 7/1-a ve c bentleri uyarınca reddedilmemesi gerekir. Bir ürüne ait üç boyutlu şeklin, ilişkili olmayan mal ve hizmetler yönünden ayırt ediciliğe haiz ve tanımlayıcı olmayan bir işaret olduğu ve marka olabileceği hususunda bir tereddüt bulunmamakla birlikte, bizzat tescil edilmek istenen ürünün görselini içeren üç boyutlu şekillerin, daha ziyade kullanım ve kuvvetli tanıtım ile ayırt edicilik kazanacağı ve tescil engelini aşabileceği kabul edilmelidir.

Davacı taraf tüm marka başvurularına aynı delillere dayandığına göre, özellikle süt ve süt ürünleri emtiası açısından başvuru konusu şeklin, malın doğal yapısına ilişkin bir şekil mi, yoksa benzer peynir emtialarından yeteri kadar ayırt ediciliği sağlamış ve somut ayırt ediciliğe haiz özgün bir şekil unsuru mu olduğu, davacı firmanın ürün kataloğu ve faturaları itibariyle bunlardan hangi şekil unsurunu içeren peynir emtialarının alım-satıma konu edildiği ve şekil unsurunun marka olarak kullanıldığı ve kuvvetli tanıtım ve kullanım sonucu benzer peynir emtiaları ve şekillerine oranla ayırt edicilik kazandırıldığı hususunun bir bütün olarak değerlendirilmesi gerekirken, sanki her bir başvuruya konu ürün şekli açısından ayrı ayrı kullanım ve tanıtım yapılmış gibi değerlendirilmesi doğru olmamıştır.

Yukarıda açıklanan nedenle, HMK m. 166 uyarınca, davacı başvurularına konu şekil unsurlarından hangileri için dava açıldığı belirlenerek, tüm davalar arasında bağlantı bulunduğu ve biri hakkında verilecek kararın diğer dosyayı etkileyeceği kabul edilmesi ve tüm dosyaların aynı dosya üzerinde birleştirilerek ve başvurulara konu tüm markalar yönünden ortak bir değerlendirme yapılması, yukarıdaki ilkeler doğrultusunda, başvuru konusu şekillerin malın doğal yapısına ilişkin bir şekil olup olmadığı, geleneksel ve bilinen peynir şekillerine oranla ve görünüm itibariyle onlardan yeterince ayırt ediciliği sağlayıp sağlamadığı, sağlamış ise hangi başvuruya konu şekil unsuru açısından markasal kullanımın olduğu ve kuvvetli tanıtım sonucu şeklin ayırt ediciliğinin sağlandığı hususunda, gerektiğinde önceki bilirkişi heyetlerinden ek rapor alınarak, değerlendirme yapılması gerekirken, eksik incelemeye dayalı olarak yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmamış ve hükmün bu nedenle davalı TPMK lehine bozulmasını gerektirmiştir.

...- HMK m. ... uyarınca, “Hakim, tarafların talep sonuçlarıyla bağlıdır; ondan fazlasına veya başka bir şeye karar veremez. Duruma göre, talep sonucundan daha azına karar verebilir” düzenlemesi uyarınca kural olarak Hakim, taleple bağlılık ilkesine riayetle yükümlüdür. Dava konusu başvurunun 29.sınıftaki ““Et, balık, kümes ve av hayvanlarının etleri ile her nevi işlenmiş et ürünleri. Kuru bakliyat. Hazır çorbalar, bulyonlar. Zeytin, zeytin ezmeleri. Süt ve süt ürünleri (tereyağı dahil). Yenilebilir bitkisel yağlar. Kurutulmuş, konservelenmiş, dondurulmuş, pişirilmiş, tütsülenmiş, salamura edilmiş her türlü meyve ve sebzeler, salçalar. Kuru yemişler. Fındık ve fıstık ezmeleri, tahin. Yumurtalar, yumurta tozları. Patates cipsleri” mallarını kapsadığı, tüm mallar için başvurunun reddine karar verildiği, davacı vekilinin ise dava dilekçesinin 4.sahifesinde “tescil edilmek istenen emtia süt ve süt ürünleridir” şeklindeki iddia ve talebine rağmen, bu husus değerlendirilmeden ve gerektiğinde davacı tarafa açıklattırılmadan mahkemece, “süt ve süt ürünleri” dışındaki tüm emtialar yönünden davanın kabulüne karar verilmesi de, hakimin taleple bağlılık ilkesine uygun düşmemiş ve bu nedenle de davalı TPMK yararına hükmün bozulmasını gerektirmiştir.

...- Bozma sebep ve şekline göre, davalı TPMK vekilinin sair temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına karar verilmiştir.

...- Bozma sebep ve şekline göre, davalı TPMK vekilinin sair temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına karar verilmiştir.

SONUÇ: Yukarıda (1) ve (...) no’lu bentlerde açıklanan nedenlerle davalı TPMK vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile ilk derece mahkemesinde verilen karara yönelik istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin bölge adliye mahkemesi kararının BOZULARAK KALDIRILMASINA, (...) no’lu bent uyarınca, sair temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına, HMK'nın 373/1. maddesi uyarınca dava dosyasının İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, ödediği peşin temyiz harcının isteği halinde temyiz edene iadesine, 11/02/2019 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2006/21330, Karar No: 2007/3618, Tarih: 12.03.2007

**(Kapatılan)21. Hukuk Dairesi         2006/21330 E.  ,  2007/3618 K.**

**"İçtihat Metni"**

Davacı, ... vekili Avukat .... ile davalı, ... Genel Müd. vekili Avukat ... aralarındaki tesbit davası hakkında Çorum İş Mahkemesinden verilen 10.10.2006 gün ve 2455/2297 sayılı hükmün, davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşuldu.

K A R A R

1-Davacının tarımsal faaliyetleri nedeniyle, ... Fabrikaları Çorum Şeker Fabrikası, Yağlı Tohumlar Tarım Satış Kooperatifi, ... Tohumu A.Ş ve Toprak Mahsülleri Ofisinden, ürün teslim edip etmediği etmişse ürün teslim ettiği yıllar ve bu nedenle yapılan ... prim kesinti miktar ve tarihlerinin ,

2-Ayrıca davacının, ... Ekicileri Kooperatifi ve Yağlı Tohumlar Tarım Satış Kooperatifine üye olup olmadığı, üye olmuşsa hangi tarihte üyeliğinin başladığı ve halen devam edip etmediğinin ilgili Kuruluşlardan sorularak alınacak cevaplar eklendikten sonra gönderilmek üzere dosyanın mahalline GERİ ÇEVRİLMESİNE, 12.03.2007 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/5381, Karar No: 2013/10940, Tarih: 12.06.2013

**(Kapatılan)15. Ceza Dairesi         2013/5381 E.  ,  2013/10940 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Mala zarar verme, kasten yaralama

HÜKÜM : Beraat

Dosya incelenerek gereği düşünüldü;

Mala zarar verme suçu başkasının mülkiyetinde bulunan taşınır veya taşınmaz malın kısmen veya tamamen yıkılması, tahrip edilmesi, yok edilmesi, bozulması kullanılamaz hâle getirilmesi veya kirletilmesiyle oluşur. Bu bakımdan söz konusu suç, seçimlik hareketli bir suçtur. Yıkma yalnızca taşınmazlar için söz konusudur. Taşınmazın önceki kullanış biçimine uygun olarak bir daha kullanılamaz duruma getirilmesini ifade eder. Yok etme suça konu şeyin maddî varlığını ortadan kaldırmaktır. Bozma suça konu şeyin amacına uygun olarak kullanılması olanağını ortadan kaldırmaktır. Kirletme başkasının binasının duvarına yazı yazmak, resim yapmak, afiş ve ilân yapıştırmak şeklinde gerçekleştirilmektedir.

Sanıklardan ...'in yönetimindeki ... plaka sayılı araç ile katılan ...'nin yönetimindeki ... plaka sayılı aracın, Altınşehir meydanında seyir halinde bulundukları sırada birbirlerine sürtünme şeklinde maddi hasarlı trafik kazası yapmaları üzerine, her iki araçta bulunan katılan, sanıklar ve yakınları olan tanıkların araçlardan inmelerinden sonra, sanık ...'in önce katılanın gözüne biber gazı sıktığı, sonra da yanında bulunan damadı sanık ... ile birlikte katılanı hayati tehlike geçirmeyecek ve basit tıbbi müdahale ile giderilebilecek şekilde yaraladıkları, sonrasında sanıkların, yaşı nedeniyle hakkında ayrı soruşturma yürütülen ve sanık ...'in kızı olan ... ile birlikte katılanın aracına tekme atmak suretiyle aracın sol ön farını ve sol arka kapı camını kırdıkları, bagaj kilidinin alt kısmı ile sol ön kapı üzerinde içeriye doğru ezikler meydana getirdikleri iddiasıyla yapılan yargılama sonucunda; sanıkların aşamalardaki ve birbirleriyle çelişkili beyanları, aynı olay nedeni ile yaş küçüklüğünden dolayı hakkında ayrı soruşturma yürütülen ve

sanıklardan ...'in kızı, ...'in de baldızı olup yanlı beyanlarda bulunduğu çelişkili ifadeleri ile anlaşılan ...'in anlatımları, tanık ...'ın soruşturma aşamasında, olay yerine gittiğinde kavganın bittiğini, olaya karışanları görmediğini beyan ettiği halde, mahkemedeki ifadesinde, katılan ile sanık ...'in arasında meydana gelen tartışma nedeniyle, düğüne giden otobüsten inen kalabalık bir genç grubun katılanı yaralayıp aracına zarar verdiğini, sanıkların bu şahıslar arasında bulunmadığını belirtmesi karşısında; katılanın ve eşi olan tanık ...'nin, dosyadaki adli raporlar, olay yeri görgü tespit tutanağı ile örtüşen ve oluşa uygun olup aşamalarda değişiklik göstermeyen anlatımları, katılanın basit tıbbi müdahale ile giderilebilecek şekilde yaralandığına ilişkin Adli Tıp Kurumu Küçükçekmece Şube Müdürlüğü'nün 24.04.2007 tarihli adli raporu, katılanın aracının sol ön farının ve sol arka kapı camının kırık olduğu, bagaj kilidinin alt kısmında ve ön sol kapı üzerinde içeriye doğru ezikler olduğu şeklindeki tespitleri içeren 14.04.2007 tarihli olay yeri inceleme ve görgü tespit tutanağı, tanık ...'nin eşini yaralayan ve araçlarına zarar veren sanıkları yüz yüze teşhis ettiğine dair 22.04.2008 tarihli yüzleştirme tutanağı göz önünde bulundurularak, sanıkların atılı mala zarar verme ve kasten yaralama suçlarından mahkumiyetlerine karar verilmesi gerektiği gözetilmeden, yazılı gerekçelerle beraatlarına karar verilmesi,

Bozmayı gerektirmiş, katılanın temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan, hükümlerin bu sebepten dolayı 5320 Sayılı Yasanın 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK'un 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, 12.06.2013 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2021/18309, Karar No: 2024/2276, Tarih: 04.03.2024

**7. Ceza Dairesi         2021/18309 E.  ,  2024/2276 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SAYISI : 2015/206 E., 2016/378 K.

SUÇ : 6831 sayılı Orman Kanunu'na muhalefet

HÜKÜM : Mahkûmiyet

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Onama

Sanık hakkında kurulan hükmün; karar tarihi itibarıyla temyiz edilebilir olduğu, temyiz edenlerin hükmü temyize hak ve yetkilerinin bulunduğu, temyiz istemlerinin süresinde olduğu, temyiz istemlerinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle gereği düşünüldü:

I. TEMYİZ SEBEPLERİ

Katılan vekilinin temyiz isteği; eylemin kesinleşmiş orman kadastrosu sınırları içinde açma olması nedeniyle cezada artırım yapılması gerektiğine, bilirkişi raporuna itirazların karşılanmadığına, hangi gerekçeyle alt sınırdan hüküm kurulduğunun açıklanmadığına ve resen tespit edilecek nedenlerle hükmün bozulması talebine ilişkindir.

Sanık müdafiinin temyiz isteği; son duruşma gün ve saati sanığa tebliğ edilmediğinden son sözün sorulmadığına, zarar miktarının sanığa bildirilmediğine ve sanığın zararı gidermeye yönelik taleplerinin engellendiğine, sanığın olumsuz kanaat oluşturabilecek kişilik özelliklerinin açıklanmadığına, hükmün açıklanmasının geri bırakılması ve lehe hükümlerin uygulanması şartlarının oluştuğuna ilişkindir.

II. GEREKÇE

Orman muhafaza memurları tarafından yapılan kontrolde, açma yapılan, beton kazık ve kafes telle çevrili alan tespit edilmiştir.

Sanık hakkında 6831 sayılı Orman Kanunu'na (6831 sayılı Kanun) muhalefet suçundan cezalandırılması istemiyle kamu davası açılmıştır.

Sanık savunmalarında, beton kazık çakıp tel ile çevirdiği alanı kendisinin kullandığını, orman olduğunu bilseydi böyle bir eyleme girişmeyeceğini beyan etmiştir.

Mahallinde yapılan keşif sonucu orman ve fen bilirkişileri tarafından düzenlenen raporda suça konu yerin kesinleşmiş orman kadastrosu sınırları içinde kaldığı ve diri örtü kaldırılarak sürülmüş halde olduğu tespit edilmiştir.

Suç tutanağı, sanık savunması, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, sanık hakkında atılı suçtan mahkûmiyet hükmü kurulmasında hukuka aykırılık bulunmamıştır.

Yargılama sürecindeki işlemlerin usul ve kanuna uygun olarak yapıldığı, aşamalarda ileri sürülen iddia ve savunmaların toplanan tüm delillerle birlikte gerekçeli kararda gösterilip tartışıldığı, eylemin sanık tarafından gerçekleştirildiğinin saptandığı, vicdanî kanının dosya içindeki belge ve bilgilerle uyumlu olarak kesin verilere dayandırıldığı, eyleme uyan suç vasfı ile yaptırımların doğru biçimde belirlendiği anlaşıldığından, katılan vekili ve sanık müdafiin yerinde görülmeyen diğer temyiz sebepleri de reddedilmiştir.

Sanık hakkında kurulan hükümde, Yargıtay tarafından düzeltilmesi mümkün görülen aşağıda belirtilen husus dışında bir hukuka aykırılık görülmemiştir.

Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinde vekâlet ücreti, maktu ve nisbi olmak üzere belirlenmiştir.

Sanık hakkında kurulan hükümde, Yargıtay tarafından düzeltilmesi mümkün görülen aşağıda belirtilen husus dışında bir hukuka aykırılık görülmemiştir.

Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinde vekâlet ücreti, maktu ve nisbi olmak üzere belirlenmiştir.

Maktu vekalet ücreti, davanın konusunun para olmadığı veya para ile ölçülemediği hallerde belirlenen ücret, nisbi vekalet ücret ise davanın konusunun para olması veya para ile ölçülebilir olması halinde bu değer üzerinden belirlenen ücrettir.

5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nda 1412 sayılı Ceza Muhakemeleri Usulü Kanunu'nun (1412 sayılı Kanun) 365 inci maddesinin ikinci fıkrasının aksine ceza davalarında şahsi hak talebi halinde mahkemece bu hususta da karar verilmesi gerektiği yolunda bir düzenleme bulunmaması ve 6831 sayılı Orman Kanunu'nun 112, 113 ve 114 üncü maddeleri hükümleri karşısında; davada kendisini vekille temsil ettiren katılan İdare lehine hüküm tarihinde yürürlükte olan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre maktu vekâlet ücretine hükmedilmesi gerekirken, ayrıca müsaderesine karar verilen tesis değeri üzerinden nisbi vekâlet ücretine de hükmedilmesi, isabetli bulunmamıştır.

III. KARAR

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenlerle katılan vekili ve sanık müdafiin temyiz istemleri yerinde görüldüğünden hükmün, 1412 sayılı Kanun’un 321 inci maddesi uyarınca BOZULMASINA, bu husus yeniden yargılamayı gerektirmediğinden aynı Kanun’un 322 nci maddesi gereği hükümden nispi vekâlet ücretine hükmedilmesine ilişkin (9) numaralı bendin çıkartılması suretiyle hükmün, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

04.03.2024 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/19141, Karar No: 2018/27581, Tarih: 17.12.2018

**22. Hukuk Dairesi         2017/19141 E.  ,  2018/27581 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

DAVA TÜRÜ : ALACAK

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi taraflar vekillerince istenilmekle, temyiz taleplerinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, davacı işçinin 15 yıl sigortalılık süresi ve 3600 gün prim ödemesini şartlarını yerine getirdiğini davacı işçi tarafından iş akdinin bu nedenle feshediliğini belirterek kıdem tazminatı ve fazla mesai ücreti alacağının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili, davacının iş akdini emeklilik nedeni ile feshettiğini belirtmesine rağmen, davacının asıl iradesinin başka bir yerde iş bulması nedeni ile davalı iş yerinden ayrılmak olduğunu, davalı iş yerinden fazla mesai alacağının bulunmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, toplanan delillere göre ve bilirkişi raporu doğrultusunda yazılı gerekçe ile kıdem tazminatı talebinin reddine fazla mesai ücreti alacağının kabulüne karar verilmiştir.

Temyiz:

Karar, taraf vekillerince temyiz edilmiştir.

Gerekçe:

1-Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, tarafların aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan tüm temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2-Taraflar arasında davalı iş yerinde uygulanan İnsan Kaynakları Yönetmeliğinin tebliğine ilişkin belgede bulunan imzanın davcıya ait olup olmadığı konusunda uyuşmazlık bulunmaktadır.

Somut olayda davalı tarafça sunulan davacıya ait şahsi sicil dosyasının arasında 16 şubat 2011 tarihli bildiri ve ekindeki İnsan Kaynakları Yönetmeliğinin 18.02.2011 tarihinde davacıya tebliğ edildiğine ve davacı tarafça ilgili bildiri ve yönetmeliğin kabul edildiğine ilişkin imzalı belge bulunmaktadır. Mahkemece ilgili belgeler davacıya gösterilerek diyecekleri sorulmalı, davacının imzayı inkar etmesi halinde belgenin aslı getirilmek sureti ile imza incelemesi yapılarak çıkacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken, eksik araştırma ile karar verilmesi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.

3-Taraflar arasında davacının fazla mesai ücreti alacağını hak edip etmediği konusunda ve fazla çalışma ücretlerinin hesabı yönünden uyuşmazlık bulunmaktadır.

Fazla çalışma saat ücreti, normal çalışma saat ücretinin yüzde elli fazlasıyla ödenir (İş K. m.41/2). İşçiye fazla çalışma yaptığı saatler için normal çalışma ücreti ödenmişse, bu halde sadece kalan yüzde elli zamlı kısmı ödenir.

Kanunda öngörülen yüzde elli fazlasıyla ödeme kuralı, nispi emredici bir nitelik taşır. Tarafların bunun altında bir oran belirlemeleri mümkün değilse de, sözleşmelerle daha yüksek bir oran tespiti olanaklıdır.

Fazla çalışma saat ücreti, normal çalışma saat ücretinin yüzde elli fazlasıyla ödenir (İş K. m.41/2). İşçiye fazla çalışma yaptığı saatler için normal çalışma ücreti ödenmişse, bu halde sadece kalan yüzde elli zamlı kısmı ödenir.

Kanunda öngörülen yüzde elli fazlasıyla ödeme kuralı, nispi emredici bir nitelik taşır. Tarafların bunun altında bir oran belirlemeleri mümkün değilse de, sözleşmelerle daha yüksek bir oran tespiti olanaklıdır.

Fazla çalışma ücreti ait olduğu dönem ücretiyle hesaplanır. Son ücrete göre hesaplama yapılması doğru olmaz. Yargıtay kararları da bu yöndedir (Yargıtay 9.HD. 16.2.2006 gün 2006/ 20318 E, 2006/3820 K.). Bu durumda fazla çalışma ücretlerinin hesabı için işçinin son ücretinin bilinmesi yeterli olmaz. İstek konusu dönem içinde işçi ücretlerinin miktarı da belirlenmelidir. İşçinin geçmiş dönemlere ait ücretinin belirlenememesi halinde bilinen ücretin asgari ücrete oranı yapılarak bilinmeyen ücretin buna göre tespiti de Dairemiz tarafından kabul görmektedir. Ancak işçinin işyerinde çalıştığı süre içinde terfi ederek çeşitli unvanlar alması veya son dönemlerde toplu iş sözleşmesinden yararlanması gibi durumlarda, bilinen son ücretin asgari ücrete oranının geçmiş dönemler yönünden dikkate alınmasının doğru olması doğru olmaz. Bu gibi hallerde ilgili meslek kuruluşundan bilinmeyen dönemler ücretleri sorulmalı ve dosyadaki diğer deliller bir değerlendirmeye tabi tutularak bir karar verilmelidir.

İşçinin normal çalışma ücretinin sözleşmelerle haftalık 45 saatin altında belirlenmesi halinde, işçinin bu süreden fazla, ancak 45 saate kadar olan çalışmaları, fazla sürelerle çalışma olarak adlandırılır (İş K. 41/3.). Bu şekilde fazla saatlerde çalışma halinde normal çalışma saat ücreti yüzde yirmibeş yükseltilerek ödenir.

4857 sayılı İş Kanunu işçiye isterse ücreti yerine serbest zaman kullanma hakkı tanımıştır. Bu süre, fazla çalışma için her saat karşılığı 1 saat 30 dakika, fazla süreli çalışmada ise 1 saat 15 dakika olarak belirlenmiştir. Bu sürelerin de sözleşmelerle attırılması mümkündür.

Parça başına veya yapılan iş tutarına göre ücret ödenen işlerde, fazla çalışma süresince işçinin ürettiği parça veya iş tutarının hesaplanmasında zorluk çekilmeyen hallerde, her bir fazla saat içinde yapılan parçayı veya iş tutarını karşılayan ücret esas alınarak fazla çalışma veya fazla sürelerle çalışma ücreti hesaplanır. Bu usulün uygulanmasında zorluk çekilen hallerde, parça başına veya yapılan iş tutarına ait ödeme döneminde meydana getirilen parça veya iş tutarları, o dönem içinde çalışılmış olan normal ve fazla çalışma saatleri sayısına bölünerek bir saate düşen parça veya iş tutarı bulunur. Bu şekilde bulunan bir saatlik parça veya iş tutarına düşecek bir saatlik normal ücretin yüzde elli fazlası fazla çalışma ücreti, yüzde yirmibeş fazlası ise fazla sürelerle çalışma ücretidir. İşçinin parça başı ücreti içinde zamsız kısmı ödenmiş olmakla, fazla çalışma ücreti sadece yüzde elli zam miktarına göre belirlenmelidir.