muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2024/1326, Karar No: 2024/8882, Tarih: 23.09.2024

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar ve davalı vekilleri temyiz isteminde bulunmuşlardır.

B. Temyiz Sebepleri

1.Davacılar vekili temyiz dilekçesinde özetle; müvekkilleri lehine manevi tazminat miktarlarının az olduğunu, maddi tazminat hesabında TÜİK verileri esas alınması gerekirken asgari ücret verileri dikkate alınarak hata yapıldığını, asgari ücretin güncellenen değerleri üzerinden rapor alınmasına dair talebin reddolmasının hatalı olduğunu, iş kazasının gerçekleşmesinde davalı tarafın tam kusurlu kabulü gerektiğini, beyanla kararın bozulmasını talep etmiştir.

2.Davalı vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf incelemesi neticesinde verilen kararda istinaf başvuru sebepleri ile ilgili gerekçe yer almadığını, müteveffanın desteklik olgusunun ispatlanamadan tazminata hükmedilmesinin hatalı olduğunu, müvekkilinin tedavi yardımında bulunduğu gibi davacılara maddi yardımlarının da bulunduğunu, kusur oran ve aidiyetlerinin hatalı tespit edildiğini, rücu davasında hükmedilen tutarın maddi tazminat hesabında rücu edilecek gelir olarak dikkate alınması gerektiğini, ret vekalet ücretinin hatalı tespit edildiğini, ıslah dilekçesinden sonra dosyanın hesap bilirkişisine tevdi edilerek savunma haklarının kısıtlandığını belirtmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, iş kazasından kaynaklı tazminat istemine ilişkin olup somut olayda gerekçe ile hüküm arasında çelişki olup olmadığı inceleme konusudur.

2. İlgili Hukuk

Anayasanın 141 inci maddesindeki gerekçeli karar hakkı, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun "temyiz incelemesinin kapsamı" açısından 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369, 370 ve 371 inci maddeleri, "hükmün kapsamı" açısından aynı Kanun 297 ile 353 üncü maddeleridir.

3. Değerlendirme

1.Anayasanın 141 inci maddesinde bütün mahkemelerin her türlü kararları gerekçeli olarak yazılacağı düzenleme altına alınmıştır.

2.Bu düzenleme doğrultusunda 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 294 üncü maddesi gereğince Mahkeme, hazır olan tarafları iddia ve savunmalarını dinledikten sonra yargılamanın sona erdiğini bildirerek kararını tefhim eder. Kararın tefhimi en az aynı Kanun'un 297 nci maddesinde belirtilen hüküm sonucunun tutanağa geçirilerek okunması suretiyle olur.

3.6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 297 nci maddesinde, İlk Derece Mahkemesi kararında bir mahkemenin gerekçe ve hükmünün kapsamının ne şekilde olması gerektiği açıklanmıştır.

3.6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 297 nci maddesinde, İlk Derece Mahkemesi kararında bir mahkemenin gerekçe ve hükmünün kapsamının ne şekilde olması gerektiği açıklanmıştır.

4. Bu hükümle benzer hükümler ihtiva eden Bölge Adliye Mahkemesi kararları ile ilgili düzenleme aynı Kanun'un 359 uncu maddesinde düzenlenmiş olup "1-e" fıkrasında "taraflar arasında uyuşmazlık konusu olan veya olmayan hususlarla bunlara ilişkin delillerin tartışması, ret ve üstün tutma sebepleri, sabit görülen vakıalarla bunlardan çıkarılan sonuç ve hukuki sebep" 2 nci fıkrasında ise "hükmün sonuç kısmında, gerekçeye ait herhangi bir söz tekrar edilmeksizin, taleplerden her biri hakkında verilen hükümle, taraflara yüklenen borç ve tanınan hakların, sıra numarası altında, açık, şüphe ve tereddüt uyandırmayacak şekilde gösterilmesi gereklidir"

5. Bu açıklamalardan olarak mahkemelerce verilecek kararların hüküm sonuçlarının gerekçeleriyle tutarlılık arz etmesi gerektiği açık olup, bu husus kamu düzeni kapsamında re'sen incelemeye tabi tutulan sebeplerden olup; kısa karar, bir davayı sona erdiren (nihai) temyizi mümkün olan son kararlardandır. Bu kararla mahkeme davadan elini çeker ve davayı sona erdirmiş olur. Asıl olan kısa karardır. Bu gibi hallerde de Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 297 nci maddesine uygun olarak tarafların hak ve yükümlülüklerini açıkça gösteren kısa karar ile daha sonra yazılan gerekçeli kararında buna uygun olarak düzenlenmesi gereklidir. (10.04.1992 gün ve 7/4 sayılı içtihadı birleştirme kararı) Nitekim aynı ilkeler Hukuk Genel Kurulunun 2011/21-23 E., 268 K., 2012/6–97 E., 203 K., 2012/10–149 E., 291 K. sayılı kararlarında da benimsenmiştir.

6. Öte yandan Bölge Adliye Mahkemelerinin “Duruşma Yapılmadan Verilecek Kararlar” ile ilgili düzenlemeler içeren aynı Kanun'un 353 üncümaddesinde:

“Ön inceleme sonunda dosyada eksiklik bulunmadığı anlaşılırsa;

a) Aşağıdaki durumlarda Bölge Adliye Mahkemesi, esası incelemeden kararın kaldırılmasına ve davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren mahkemeye veya kendi yargı çevresinde uygun göreceği başka bir yer mahkemesine ya da görevli ve yetkili mahkemeye gönderilmesine duruşma yapmadan kesin olarak karar verir:

1) Davaya bakması yasak olan hâkimin karar vermiş olması.

2) İleri sürülen haklı ret talebine rağmen reddedilen hâkimin davaya bakmış olması.

3) Mahkemenin görevli ve yetkili olmasına rağmen görevsizlik veya yetkisizlik kararı vermiş olması veya mahkemenin görevli ya da yetkili olmamasına rağmen davaya bakmış bulunması.

4) Diğer dava şartlarına aykırılık bulunması.

5) Mahkemece usule aykırı olarak davanın veya karşı davanın açılmamış sayılmasına, davaların birleştirilmesine veya ayrılmasına, karar verilmiş olması.

6) Mahkemece, tarafların davanın esasıyla ilgili olarak gösterdikleri delillerin hiçbiri toplanmadan veya gösterilen deliller hiç değerlendirilmeden karar verilmiş olması.

b) Aşağıdaki durumlarda davanın esasıyla ilgili olarak;

4) Diğer dava şartlarına aykırılık bulunması.

5) Mahkemece usule aykırı olarak davanın veya karşı davanın açılmamış sayılmasına, davaların birleştirilmesine veya ayrılmasına, karar verilmiş olması.

6) Mahkemece, tarafların davanın esasıyla ilgili olarak gösterdikleri delillerin hiçbiri toplanmadan veya gösterilen deliller hiç değerlendirilmeden karar verilmiş olması.

b) Aşağıdaki durumlarda davanın esasıyla ilgili olarak;

1) İncelenen mahkeme kararının usul veya esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşıldığı takdirde başvurunun esastan reddine,

2) Yargılamada eksiklik bulunmamakla beraber, Kanun'un olaya uygulanmasında hata edilip de yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmadığı takdirde veya kararın gerekçesinde hata edilmiş ise düzelterek yeniden esas hakkında,

3) Yargılamada bulunan eksiklikler duruşma yapılmaksızın tamamlanacak nitelikte ise bunların tamamlanmasından sonra yeniden esas hakkında,  duruşma yapılmadan karar verilir” düzenlemesi yer almaktadır.

2) Yargılamada eksiklik bulunmamakla beraber, Kanun'un olaya uygulanmasında hata edilip de yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmadığı takdirde veya kararın gerekçesinde hata edilmiş ise düzelterek yeniden esas hakkında,

3) Yargılamada bulunan eksiklikler duruşma yapılmaksızın tamamlanacak nitelikte ise bunların tamamlanmasından sonra yeniden esas hakkında,  duruşma yapılmadan karar verilir” düzenlemesi yer almaktadır.

7.Somut olayda, İlk Derece Mahkemesi kararı gerekçesinde açıkça "davacı kardeş ... için 50.000 TL manevi tazminat belirlenmiş, fazlaya ilişkin manevi tazminat talepleri reddedilmiştir. Her ne kadar davacı vekilince 29.06.2023 tarihli tavzih dilekçesi sunmuş ise de; iş bu talep gerekçeli karar yazılmadan önce sunulduğundan gerekçe içerisinde tartışılmıştır. Önemle her ne kadar davacı vekili ret alacak tutarının davacı ... bakımından manevi tazminat için 20.000 TL olduğunu beyan etmiş ise de; aksine kabul tutarının 80.000 değil 50.000 olduğu ancak duruşma sırasında zabta anne ve baba için kabul edilen tutardan kaynaklı sehven yanlış yazıldığı anlaşılmıştır. Yine de iş bu husus tavzih ve tashih ile giderilemeyecek olduğundan; eldeki dosya da yapılan rakam hatası karar içeriğine şerh edilmekle yetinilmek zorunda kalınmıştır." gerekçesine yer verilmekle beraber hüküm fıkrasında kısa kararda da açıklandığı üzere; "80.000,00 TL manevi tazminatın iş kazası tarihi olan 29.06.2013 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacı ...'ye verilmesine, fazlaya ilişkin 50.000,00 TL talebin reddine" karar verilmiş, iş bu karara karşı istinaf incelemesi yapan Bölge Adliye Mahkemesi kararında; anılan çelişki fark edilmek suretiyle "İlk Derece Mahkemesince müteveffanın kardeşi ... hakkında 50.000,00 TL manevi tazminata hükmedildiği, nitekim gerekçeli kararda da açıklandığı üzere kabul edilen tutarın 50.000,00 TL, reddedilen tutarın 50.000,00 TL olmasına rağmen sehven kabul edilen rakamın yanlış yazıldığı anlaşılmıştır" gerekçesine yer verilmişken tespit edilen bu çelişki gereğince HMK'nın 353/1-b-2 fıkrası gereğince yeniden esasa girilerek esas hakkında bir karar verilmesi gerekirken, İlk Derece Mahkemesi kararı içeriğinde olduğu gibi Bölge Adliye Mahkemesi kararı içeriğinde de gerekçe ile hüküm arasında çelişki oluşturacak şekilde HMK'nın 353/1-b-1 fıkrası gereğince istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmesi suretiyle Bölge Adliye Mahkemesi karar içeriği ve hüküm sonucu arasında çelişki yaratıcı mahiyette olmuştur.

2.Bölge Adliye Mahkemesince bu maddi ve hukuki olgular nazara alınmaksızın, karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

3.O hâlde, HMK’nun 369/1 inci maddesi kapsamında kanunun açık hükmüne aykırı görülen bu husus re'sen dikkate alınarak, bu aşamada davacılar ve davalı vekillerinin temyiz itirazlarının sair yönleri incelenmeksizin hüküm bozulmalıdır.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

2.Bölge Adliye Mahkemesince bu maddi ve hukuki olgular nazara alınmaksızın, karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

3.O hâlde, HMK’nun 369/1 inci maddesi kapsamında kanunun açık hükmüne aykırı görülen bu husus re'sen dikkate alınarak, bu aşamada davacılar ve davalı vekillerinin temyiz itirazlarının sair yönleri incelenmeksizin hüküm bozulmalıdır.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

1. Davacılar ve davalı vekilleri tarafından temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurularının esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının HMK 353 üncü madde hükmüne açıkça aykırı olması nedeniyle BOZULMASINA,

2. Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde ilgililere iadesine,

3. Dosyanın Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,23.09.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2009/20638, Karar No: 2010/18875, Tarih: 02.12.2010

**3. Ceza Dairesi         2009/20638 E.  ,  2010/18875 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Ceza Mahkemesi

HÜKÜM : Sanığın beraatine dari,

Mahalli mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle evrak okunarak;

Gereği görüşülüp düşünüldü;

Yerinde görülmeyen sair itirazların reddine; Ancak;

Mahallinde yapılan keşif sonucu düzenlenen fen bilirkişilerin raporundan ağaçların dava konusu parselin kuzey hududundan kesilip örtü temizliğinin güney hududundan yapıldığının anlaşılmasına; orman mühendisi bilirkişinin raporunda ise sadece ağaçların kesim tarihinin tesbit edilip eylemin açma yapma şeklinde gerçekleştiğinin ifade edilmesine, açma suçlarında suç tarihinin açma eyleminin tamamlandığı tarih olarak kabulü gerekmesine göre; keşfe iştirak eden orman yüksek mühendisi bilirkişiden ek rapor alınarak veya gerekirse mahallinde yeniden keşif yapılarak örtü temizliğinin hangi tarihte yapılarak açma eyleminin ne zaman tamamlandığının tesbit edilerek sonucuna göre sanığın hukuki durumunun tayini gerektiğinin gözetilmemesi,

Bozmayı gerektirmiş, müdahil idarenin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükmün bu sebeplerden dolayı istem gibi BOZULMASINA, 02.12.2010 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2020/30402, Karar No: 2020/13080, Tarih: 17.11.2020

**2. Ceza Dairesi         2020/30402 E.  ,  2020/13080 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Kaybolmuş veya hata sonucu ele geçmiş eşya hakkında tasarruf, suç eşyasının satın alınması veya kabul edilmesi

HÜKÜM : Mahkumiyet

Dosya incelenerek gereği düşünüldü:

5237 sayılı TCK'nın 53. maddesinin bazı bölümlerinin iptaline ilişkin Anayasa Mahkemesi'nin 24/11/2015 tarihinde yürürlüğe giren 08/10/2015 gün ve 2014/140 esas, 2015/85 karar sayılı kararı da nazara alınarak bu maddede öngörülen hak yoksunluklarının uygulanmasının infaz aşamasında gözetilmesi mümkün görülmüş, dosya içeriğine göre diğer temyiz itirazları yerinde görülmemiştir. Ancak;

1) Sanık ...’nün, hata sonucu katılan ...’nun hayvanlarını ele geçirdiği ve tasarrufta bulunduğu isnad edilen olayda, Tanık ...’nun 30.08.2015 tarihinde kollukta, “suça konu koyunları otlatırken, 50 metre ilerde sanık ...’nün koyunlarını otlattığını, kendilerine ait sırtında kına rengi sarı boya bulunan iki koyunun ...’ın sürüsüne karıştığını gördüğünü, kendilerine ait koyunları neden sürüsüne kattığını sanık ...’a sorunca, sanık ...’ın bu durumu kabullenmediğini, kendinin sanık ...’ın babası olan ...’ye 1 ay önce sattığı koyun’un sırtında sarı boya olmadığını” beyan ettiği, tanık ...’nun 30.08.2015 tarihinde kollukta, “ kardeşi ... iki adet koyunun ...’nün sürüsünde olduğunu söyleyince, ...’nün sürüsünü otlattığı yere gittiğinde kendilerine ait olan sırtı sarı boyalı iki koyunu ...’nün sürüsünde gördüğünü, ...’nün iki adet koyunu kasap ...’dan aldığını söyleyince, durumu...’e anlattığını, akabinde ...’ın kendisine ‘...’da kuzusu olmadığını’ söylediğini, daha sonrasında ...’ın sürüsünde kendi hayvanları aramak için ...’ın ahılına gittiğinde iki adet koyunun sürüde bulunmadığını gördüğünü, ...’ın iki adet hayvanın nerede olduğunu bilmediğini söylediğini” beyan ettiği, bilgisi alınan... 29.08.2015 tarihinde kollukta, “...’nün kendisine bir tane kuzu gösterdiğini, ancak kuzunun sırtındaki boyanın kına rengi olması ve sürüsündeki diğer kuzulardan farklı olması nedeniyle satın almadığını” beyan ettiği, sanık ... kollukta “ 24.08.2015, 25.08.2015 tarihlerinde ...’den 315,00 TL karşılığında sırtı sarı renkli 2 adet kuzu aldığını, bu kuzuların diğer hayvanlara karışmaması için sırtlarına siyah boya vurduğunu, çalıntı olduğunu bilmediğini” ifade ettiği, katılan ...’nun yaptığı araştırma sonucu koyunların ...’da bulunduğunun tespit ettiği, sırtında siyaha boyalı bölge bulunan ancak siyah boyanın altında kına renkli boya olduğu tespit edilen koyunların sanık ... yakalandıktan sonra kolluğa sanık ... tarafından teslim edildiği, katılan ...’nun sürüsünde bulunan tüm koyunların sırtının sarı renkli olduğu, sanık ...’ın davarının olmadığı ve davar bakıcılığı yapmadığının tespit edildiği, sanık ...’nün kollukta “ ...’dan 1 adet hasta kuzu satın aldığını, ancak kuzu çalmadığını, ...’a olay tarihinden 10-15 gün önce 315,00 TL paraya 2 adet kuzu sattığını” ifade ettiği, sanık ...’nün 16.11.2015 tarihinde duruşmada “ hayvan otlatırken bir adet koyunun tarlada ölü gibi yattığını gördüğünü, hayvanın müştekiye ait olup olmadığını bilmediğini hayvanı kendi sürüsüne katmadığını, sanık ...'e bir adet kurbanlık koyunu 315,00 TL'ye sattığını, diğer koyunu ise hasta olduğu için bedava verdiğini, ...dan bir tane hasta kuzu aldığını, onu iyileştirerek sürüsünün arasına kattığını” savunduğu anlaşılmakla sanık ...’nün eyleminin 5237 sayılı TCK’nın 142/2-g maddesindeki suçu oluşturduğu gözetilmeden, sanık hakkında aynı Kanun’un 160/1 maddesinden hüküm kurulması,

2) 24.10.2019 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanarak aynı tarihte yürürlüğe giren 7188 sayılı Kanun'un 26. maddesi ile değişik 5271 sayılı CMK'nın 253. maddesi ile uzlaştırma hükümleri yeniden düzenlenmiş olup sanık ...’ın, sanık ...’den, katılan ...’ya ait koyunları satın alması şeklinde gerçekleşen eylemine uyan TCK'nın 165/1 maddesinde düzenlenen suçun uzlaşma kapsamına alındığı nazara alınarak, uzlaştırma işlemi yapılıp sonucuna göre sanık ...’ın hukuki durumunun değerlendirilmesinde zorunluluk bulunması,

3)18/06/2014 tarihinde kabul edilip 28/06/2014 tarihinde Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 6545 sayılı Kanun'un 81. maddesi ile değişik 5275 sayılı Kanun'un 106/3. maddesi gereğince “ Hükümlü, tebliğ olunan ödeme emri üzerine belli süre içinde adli para cezasını ödemezse, Cumhuriyet savcısının kararı ile ödenmeyen kısma karşılık gelen gün miktarı hapis cezasına çevrilerek, hükümlünün iki saat çalışması karşılığı bir gün olmak üzere kamuya yararlı bir işte çalıştırılmasına karar verilir. Günlük çalışma süresi, en az iki saat ve en fazla sekiz saat olacak şekilde denetimli serbestlik müdürlüğünce belirlenir. Hükümlünün, hakkında hazırlanan programa ve denetimli serbestlik görevlilerinin bu kapsamdaki uyarı ve önerilerine uymaması hâlinde, çalıştığı günler hapis cezasından mahsup edilerek kalan kısmın tamamı açık ceza infaz kurumunda yerine getirilir.” hükmü gözetilmeden, sanık ... hakkında adli para cezasını ödemediği takdirde ödenmeyen para cezasının hapse çevrileceği şeklinde hüküm kurulması,

Bozmayı gerektirmiş, sanıkların temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan, hükümlerin açıklanan sebeplerden dolayı kısmen istem gibi BOZULMASINA, bozma sonrası sanık ... hakkında kurulacak hükümde 1412 sayılı CMUK’un 326/son maddesinin gözetilmesine, 17/11/2020 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/22311, Karar No: 2014/13963, Tarih: 05.06.2014

**12. Ceza Dairesi         2013/22311 E.  ,  2014/13963 K.**

**"İçtihat Metni"**

Tebliğname no : 12 - 2013/118670

Mahkemesi : Çorum 1.Asliye Ceza Mahkemesi

Tarihi : 14.02.2013

Numarası : 2012/394-2013/65

Suç : Taksirle öldürme

Taksirle öldürme suçundan sanığın mahkumiyetine ilişkin hüküm, sanık müdafii tarafından temyiz edilmekle, dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre, sanık müdafiinin, kusura ilişkin sair temyiz itirazlarının reddine, ancak;

1-Sanığın idaresindeki kamyon ile gece vakti, meskun mahal, dik eğimli, iki yönlü ve ıslak yolda, yolun kenarına aracının farlarını kapatıp, el frenini çekmeden, çalışır vaziyette park edip tuvalet ihtiyacı ve sigara almak için araçtan indiği, yolun karşısına geçtiği sırada, aracın rampa aşağı sürüklendiği, yol üzerinde bulunan beş tane araca çarptığı ve kaldırımda yürüyen ölene çarparak durduğu olayda; bilinçli taksir kabulünde bir isabetsizlik görülmediği,

İki sınır arasında temel ceza belirlenirken meydana gelen zararın ağırlığı, suçun işleniş şekli, failin taksire dayalı kusurunun yoğunluğu da dikkate alınarak, adalet ve hakkaniyet kurallarına uygun bir cezaya hükmedilmesi gerektiği, TCK'nın 85/1. maddesinde atılı suç için 2 yıldan 6 yıla kadar hapis cezası öngörüldüğü de nazara alındığında temel cezanın asgari hadden çok fazla ayrılmak suretiyle tayini,

2-Sanık hakkında tayin edilen temel cezanın bilinçli taksirle artırılması sırasında, bilinçli taksir oluşturan ihlalin yalnızca yokuş aşağı park edilen kamyonun el freninin çekilmemesinden ibaret bulunduğu gözetilerek, TCK'nın 22/3. maddesi uyarınca temel cezanın 1/3 oranı yerine, 1/2 oranında artırılarak fazla ceza tayini,

Kanuna aykırı olup, sanık müdafiinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görüldüğünden, hükmün bu sebeplerden dolayı 5320 sayılı Kanunun 8. maddesi uyarınca halen uygulanmakta olan 1412 sayılı CMUK'un 321. maddesi gereğince isteme uygun olarak BOZULMASINA, 05.06.2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/19992, Karar No: 2014/19883, Tarih: 14.10.2014

**21. Hukuk Dairesi         2014/19992 E.  ,  2014/19883 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Zonguldak 3. İş Mahkemesi

TARİHİ : 18/07/2014

NUMARASI : 2014/351-2014/709

Davacı, meslek hastalığı sonucu maluliyetinden doğan maddi tazminatın ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir.

Hükmün davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

K A R A R

Dava nitelikçe; meslek hastalığına bağlı olarak % 21.2 oranındaki sürekli iş göremezliğinin, 01.12.2005 tarihinde artarak % 25.2 oranına yükselmesi nedeniyle, % 3.8 fark için maddi tazminat istemine yöneliktir. Davanın bu niteliğine göre, mükerrer ödemeye ve sebepsiz zenginleşmeye yol açılmamak için, Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından bağlanan gelirlerin ilk peşin değeri ile varsa geçici iş göremezlik ödeneğinin, rücu edilebilecek kısmının hesaplanarak, bilirkişi raporunda belirlenen zarar tutarından indirilmesi gerektiği ortadadır. Kurumca rücu edilebilen peşin değer ise işveren ve üçüncü kişilerin kusurları ile sınırlıdır.

Mahkemece meslek hastalığının kaçınılmazlık nedenine bağlı olarak ortaya çıktığının kesinleşen manevi tazminat davasında belirlendiğinden bahisle, davacının maddi tazminat isteminin kabulüne karar verilmişse de, eksik inceleme ve araştırma ile sonuca gidildiği anlaşılmaktadır.

Mahkemece meslek hastalığının kaçınılmazlık nedenine bağlı olarak ortaya çıktığının kesinleşen manevi tazminat davasında belirlendiğinden bahisle, davacının maddi tazminat isteminin kabulüne karar verilmişse de, eksik inceleme ve araştırma ile sonuca gidildiği anlaşılmaktadır.

İşverenin, tazminattan sorumlu tutulması giderek, tazminat miktarının belirlenmesinde; meslek hastalığının tespit tarihinde yürürlükte bulunan İş Kanunun 77. ve iş sağlığı ve güvenliği yönetmeliğinin öngördüğü önlemlerin işyerinde olup olmadığının saptanması ile mümkündür. Bu yön ise, başka bir anlatımla, işverenin kusurlu olup olmadığı, varsa kusur oranı, uzman bilirkişiler tarafından düzenlenecek kusur raporu ile tespit edileceği yönü tartışmasızdır. Oysa manevi tazminat davasında, hakimlik mesleğinin gerektirdiği, genel ve hukuki bilgi ile çözümlenmesi mümkün olmayan, özel ve teknik bilgiyi gerektiren konuda bilirkişiye gidilmeden, tarafların meslek hastalığının ortaya çıkmasında kaçınılmazlık olgusunun varlığına ilişkin beyanları yeterli görülmek suretiyle bilirkişi yerine geçilerek sorunun çözümlediği görülmektedir. Öte yandan maddi tazminat davasında SGK tarafından bağlanan gelirin peşin sermaye değerinin ve varsa Kurumca ödenen geçici iş göremezlik ödeneğinin rücu edilebilir bölümünün indirimi gerekli olup, rücu edilebilir bölümün bulunup bulunmadığının belirlenmesinin ise özel ve teknik bilgiyi gerektiren bir konu olduğu, taraf beyanlarıyla değil, ancak bilirkişiye gidilerek alınacak kusur raporu sonrasında belirlenebileceği ortadadır. Hal böyle olunca da manevi tazminat davasındaki, usulünce alınmış bir kusur bilirkişi raporuna dayanmayan, davanın taraflarının beyanları ile ortaya çıkan kaçınılmazlığa ilişkin değerlendirmenin, görülmekte olan maddi tazminat davasında hükme esas alınamayacağı ortadadır.

Yapılacak iş, işçi sağlığı iş güvenliği konularında uzman bilirkişilerden, İş Kanununun 77. Maddesi ile yönetmelik hükümleri göz önünde tutularak yöntemince rapor alınmak, alınan raporu mevcut delillerle birlikte değerlendirmek ve buna göre karar vermekten ibarettir.

Mahkemece yukarıda açıklanan maddi ve hukuksal olgular dikkate alınmadan, yazılı şekilde hüküm kurması usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O halde, davalının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul olunmalı ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle sair yönleri incelenmeksizin BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde temyiz edene iadesine

14.10.2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.