muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2017/249, Karar No: 2022/631, Tarih: 12.10.2022

Usul ve yasaya açıkça aykırı olduğu gibi;

Tarafsız tanık konumunda bulunan ve başka köyde ikamet edip olay akşamı muhtar sanık ... ile ... görüşmesi için sanıkların evinde bulunan ... makinesi operatörü tanık ...’un olay sırasında sanıkların evlerinde bulundukları, maktulün ölümünü inceleme dışı sanık ... Babatutmaz’ın eve gelip haber vermesi ile öğrendiklerine ilişkin aşamalarda değişmeyen istikrarlı anlatımına karşın;

Köy muhtarı olan ve tabancası bulunduğu gibi, olayı haber aldıktan sonra jandarma aracına binerek görevli jandarma personeli ile birlikte olay yerine gittiğini, yerdeki taşları çekiştirerek mermi kovanı aradığını, cesedin üzerindeki battaniyeyi kaldırıp cesede baktığını kabul eden sanık ...’in günlük işlerinde de etkin olarak kullanmadığını belirttiği sol el avuç içerisinde antimon bulunmuş olmasının, yerleşik adli tıp uygulamalarına göre ateş etmekten ziyade, ateş edilen silaha, yara yerine veya atış artığı bulunan şeylere dokunmaktan kaynaklanabileceği de göz ardı edilerek ve sanık ...’ın teslim ettiği tabanca ile olay yerinde bulunan kovanlar ve mermi çekirdekleri arasında irtibat kurulamadığı da gözetilmeden,

Gerçekleşme şekli şüpheli veya tam olarak aydınlatılamamış olaylar ve iddiaların sanıkların aleyhine yorumlanarak mahkûmiyet hükümlerinin kurulamayacağı, ceza mahkûmiyetinin toplanan delillerin bir kısmına dayanılıp, diğer kısmı göz ardı edilerek ulaşılan kanaate ya da herhangi bir ihtimale değil, kesin ve açık bir ispata dayanması, bu ispatın, hiçbir şüphe ya da başka türlü oluşa imkân vermemesinin gerekmesi, yüksek de olsa bir ihtimale dayanılarak sanıkları cezalandırmanın, ceza muhakemesinin en önemli amacı olan gerçeğe ulaşmadan hüküm vermeye yol açacağı da düşünülmeksizin,

Atılı suçu işledikleri şüphe boyutunda kalan sanıkların şüpheden sanık yararlanır ilkesi gereğince beraatlerine karar verilmesi gerekirken, mahkûmiyetlerine karar verilmesinde isabet bulunmadığı kabul edilmelidir.

Bu itibarla, Yerel Mahkeme direnme kararına konu mahkûmiyet hükümlerinin sanıkların atılı suçu işlediklerine dair her türlü şüpheden uzak, kesin ve inandırıcı delil bulunmadığından beraatlerine karar verilmesi gerekirken mahkûmiyetlerine karar verilmesi isabetsizliğinden bozulmasına karar verilmelidir.

SONUÇ:

Açıklanan nedenlerle;

1- Sanıklara atılı nitelikli kasten öldürme suçunun sabit olduğuna ilişkin Yerel Mahkeme direnme gerekçesinin İSABETLİ OLMADIĞINA,

2- ... 1. Ağır Ceza Mahkemesinin 14.05.2014 tarihli ve 55-120 sayılı hükümlerinin sanıklar ... ve ...’ın (1970 doğumlu) atılı suçu işlediklerine dair her türlü şüpheden uzak, kesin ve inandırıcı delil bulunmadığından beraatlerine karar verilmesi gerekirken mahkûmiyetlerine karar verilmesi isabetsizliğinden BOZULMASINA,

3- Dosyanın mahalline gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİ EDİLMESİNE, 12.10.2022 tarihinde yapılan müzakerede oy birliğiyle karar verildi
Yargıtay — Esas No: 2011/12465, Karar No: 2011/17518, Tarih: 22.12.2011

**11. Hukuk Dairesi         2011/12465 E.  ,  2011/17518 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : İstanbul 2.Fikrî ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasında görülen davada İstanbul 2.Fikrî ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi’nce verilen 21/07/2009 gün ve 2005/384-2009/101 sayılı kararı onayan Daire’nin 16.06.2011 gün ve 2009/14413 - 2011/7338 sayılı kararı aleyhinde davalı vekili tarafından karar düzeltilmesi isteğinde bulunulmuş ve karar düzeltme dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dosya için düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkilinin Dalyan’ın tarihi ve doğal güzelliklerini, sosyal etkinliklerini, ulaşım ve konaklama hizmetlerini anlatan çeşitli yazı ve fotoğraflardan oluşan bir gezi kitabı hazırladığını, Dalyan’daki ticari işletmeler, yaşayan halk ve özellikle turistler için önemli bir referans kitap haline geldiğini, kitabın FSEK anlamında eser niteliğinde bulunduğunu, davalı şirketin yayınladığı Tempo Dergisi’nin 08.07.2004 tarihli Temmuz sayısı ekinde “A’dan Z’ye Dalyan Rehberi” isimli kitapta müvekkilinin eser sahibi olduğu kitabın fotoğraflarından ve metin bölümlerinden izinsiz alıntılar yapıldığını ileri sürerek, sözleşme yapılmış olması halinde isteyebilecekleri bedelin veya emsal veya rayiç bedel itibarıyla uğradıkları zararın üç kat fazlasından şimdilik 5.000 YTL maddi tazminat ile 5.000 YTL manevi tazminatın tahsilini, FSEK’nun 68.maddesi gereğince talep ettikleri maddi tazminatın elde edilen kardan az olması durumunda FSEK’nun 70/son maddesi gereğince elde edilen karın tahsilini talep etmiş, ıslahla 16.500,00 TL’nin tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, dava konusu kitapta verilen bilgilerin sahibinin hususiyetini taşımadığı için eser olarak nitelendirilemeyeceğini, kitabın Dalyan Belediyesi’nin siparişi üzerine ve belediye tarafından temin edilen materyaller kullanılarak hazırlandığını, kitabın eser olduğu kabul edilse dahi 5846 sayılı Yasa’nın 18/2 maddesi uyarınca hak sahibinin Dalyan Belediyesi olduğunu, müvekkilinin de bizzat Dalyan Belediye Başkanı tarafından teslim edilen dokümanlardan faydalanmak suretiyle Dalyan Rehberini hazırladığını, kitabın muhtelif kişilerin katkıları ile oluşturulduğunu, münhasır hak sahibinin davacı olmadığını, davacının eser sahibi olmaması sebebiyle manevi haklarının ihlal edilmediğini, kitabın müellifinin isim ve itibarını zedeleyecek şekilde yayınlanmadığını, müvekkilinin kusurunun bulunmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, davacı tarafça hazırlanan Dalyan Gezi Rehberi’nin içeriği, hazırlanma şekli, özgün bir üslupla bir araya getirilmesi ve plan açısından 5846 sayılı Kanun’un 2. maddesi uyarınca ilmi ve edebi eser olduğu, davalı taraf kitabın içeriğindeki bilgilerin anonim olduğunu savunmuş ise de FSEK kapsamında korunanın fikir olmayıp, fikrin ifade biçimi olduğu, dava konusu kitapta eser sahibi olarak davacının adı geçtiği için

FSEK’nun 11. maddesindeki karineden yararlanacağı ve aksini davalının ispat etmesi gerektiği, kitapta belediye başkanına ait sözlerin bulunması, aynı bilgilerin Belediyenin internet sitesinde yer almasının davacı ile Dalyan Belediye Başkanlığı arasında FSEK 18/2. maddesi anlamında bir ilişki olduğunu göstermeye yeterli olmadığı, kitabın birden çok kişinin katkılarıyla oluşturulup davacının münhasır hak sahibi olmadığı savunulmuş ise de katkı sağlayan kişilerce herhangi bir talepte bulunulmadığı, davalının yayınladığı eserin büyük ölçüde davacının eserinden alıntı olduğu, davalıya ait kitapta eser sahibinin adının zikredilmediği, kaynak gösterilmediği, davacı eser sahibinin çoğaltma, yayma haklarının ihlal edildiği, meslek kuruluşunun görüşü de alınarak dava konusu eserden kaynaklanan telif ücretinin 5.500,00 olarak belirlendiği, FSEK’nun 68.maddesine göre 3 katının talep edilebileceği gerekçesiyle maddi tazminat davasının kabulüne, 16.500 TL’nin davalıdan tahsiline, manevi tazminat talebinin kısmen kabulüne, takdiren 3.000 TL.manevi tazminatın davalıdan tahsiline dair verilen kararın davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine karar Dairemizin 16.06.2011 günlü ilamıyla onanmıştır.

Davalı vekili, bu kez karar düzeltme isteminde bulunmuştur.

Dosyadaki yazılara, mahkeme kararında belirtilip Yargıtay ilamında benimsenen gerektirici sebeplere göre, davalı vekilinin HUMK’nun 440. maddesinde sayılan hallerden hiçbirisini ihtiva etmeyen karar düzeltme isteğinin reddi gerekir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerden dolayı, davalı vekilinin karar düzeltme isteğinin HUMK’nun 442. maddesi gereğince REDDİNE, alınması gereken 38,20 TL karar düzeltme harcı peşin ödenmiş olduğundan yeniden alınmasına yer olmadığına, 3506 sayılı Yasa ile değiştirilen HUMK'nun 442/3. maddesi hükmü uyarınca, takdiren 185,00 TL para cezasının karar düzeltilmesini isteyenden alınarak Hazine’ye gelir kaydedilmesine, 22.12.2011 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2020/5389, Karar No: 2021/5667, Tarih: 17.03.2021

**2. Ceza Dairesi         2020/5389 E.  ,  2021/5667 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Hırsızlık

HÜKÜM : Mahkumiyet

Dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Sanığın 22/12/2015 tarihli karar duruşmasında, çalma hastalığına ilişkin rapor sunduğunu beyan etmesi ve dosya içerisinde bulunan...Tıp Merkezi’nce düzenlenmiş 18/12/2015 tarihli raporda; hastaya, yapılan ruhsal muayene sonucunda patolojik çalma (kleptomani) tanısı konulduğunun ve tedaviye başlandığının belirtilmesi karşısında; 5237 sayılı TCK'nın 32. maddesi uyarınca, suç tarihleri itibariyle işlediği iddia olunan hırsızlık fiillerinin hukuki anlam ve sonuçlarını algılayıp algılamadığı, bu fiillerle ilgili olarak davranışlarını yönlendirme yeteneğinin azalıp azalmadığı ve azalmış ise bunun önemli derecede olup olmadığı hususlarında Adli Tıp Kurumu ilgili İhtisas Kurulundan veya Ruh ve Sinir Hastalıkları Hastanesinden rapor alındıktan sonra sonucuna göre sanığın hukuki durumunun belirlenmesi gerektiği gözetilmeden eksik kovuşturma sonucu yazılı şekilde karar verilmesi,

Bozmayı gerektirmiş, sanık müdafiinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan diğer yönleri incelenmeyen hükmün bu sebepten dolayı isteme aykırı olarak BOZULMASINA, 17/03/2021 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2023/5762, Karar No: 2023/10854, Tarih: 13.11.2023

**5. Hukuk Dairesi         2023/5762 E.  ,  2023/10854 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 49. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2020/3511 Esas, 2023/455 Karar

KARAR : Esastan ret

İLK DERECE MAHKEMESİ : İstanbul 5. Sulh Hukuk Mahkemesi

SAYISI : 2017/1052 Esas, 2020/174 Karar

Taraflar arasındaki müdahalenin önlenmesi, eski hale getirme ve hakimin müdahalesi davasında yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı vekilince istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin, Kent apartmanı profesyonel yöneticisi olduğunu, Kent apartmanı 38 nolu bağımsız bölüm malikinin müvekkili yöneticiye yaptığı yazılı şikayet ile 40 nolu bağımsız bölüm malikinin davalı dairesinin dışında apartman dış duvarına klima ve klimanın borularını gelişi güzel takmak suretiyle apartman yönetim planı ile projesine aykırı olarak ortak alanda izin almadan komşularını da rahatsız edecek şekilde tadilat yapıldığının tespit edildiğini, tespit sonrasında davalıya Beyoğlu 37. Noterliğinin 5.10.2017 tarihli ve 19605 sayılı ihtar keşide edildiğini ancak sonuç alınamadığını, A blok 40 No.lu daire maliki davalının, şikayetçi 38 no daire maliki ile komşuluk ilişkisi olduğunu, davalının Haziran 2017 tarihinde evinde yaptırdığı tadilatta klima dış ünitesi ve kablolarının 38 No.lu daire penceresini kapattığını, 634 sayılı Kat Mülkiyeti Kanunu'nun (634 sayılı Kanun) 18 -19 uncu maddelerine ve yönetim planına aykırı eylemlerde bulunduğunu, Y.18 HD.8.6.2009 tarihli ve 2009/6120 sayılı kararı göz önünde bulunduğunda kat maliklerinden biri bütün kat maliklerinin 4/5 yazılı rızası olmadıkça ana gayrimenkulün ortak yerlerinde inşaat, onarım, tesisler yapamayacağını; soğutma cihazlarının ana yapıya zarar vermemesi, dış görünümü bozmaması, diğer kat maliklerini rahatsız etmemesi gerektiğini, ( Yargıtay 5. HD. 1984/9890) ancak davalının klima dış ünitesi ve kablolarını diğer daireleri rahatsız edecek şekilde monte ettirdiğini belirtilerek diğer kat maliklerinin onayı olmaksızın projeye, yönetim planına aykırı olarak takılan klima ve klima hortumlarının 38 nolu Dairenin camını kapatmayacak şekilde, bina rengine uygun bir kutu içersine alınmasını, aksi halde tamamen sökülmesi ve duvarın eski görünümüne döndürülmesine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; kabul anlamına gelmemekle birlikte yöneticinin projeye aykırı yapıların eski hale getirilmesini talep ve dava hakkını kullanabilmesi için yöneticinin kat maliki olması veya kat malikleri kurulunca kendisine özel yetki verilmesi gerektiğini, somut olayda davacının kat maliki olmadığı gibi davacıya kat malikleri kurulunca verilmiş yetki de bulunmadığından davacının dava açma hakkı olmadığını, bu nedenlerle davacının aktif husumet ehliyeti bulunmadığından davanın usulden reddi gerektiğini, davacı tarafın beyanları ve talepleri arasında çelişki bulunduğunu, davacının bir yandan söz konusu klima ve aksesuarlarının yönetim planına ve projeye aykırı olduğunu iddia etmiş,diğer yandan söz konusu klimanın apartman rengine uygun bir kutu içersine alınmasını yeterli gördüğünü, şayet davalıca konulan klima yönetim planına ve projesine aykırı ise söz konusu aykırılığın apartman rengine uygun bir kutu içerisine alınması ile giderilemeyeceği, söz konusu talep bile davalı tarafından takılan klimanın yönetim planına ve kat maliklerinin uygulamasına aykırı olmadığını kanıtladığını, binanın dış cephesinde bir çok kat malikine ait klima bulunmakta, klima ünitesi bulunan diğer kat maliklerini de temsilen açılan dava iyi niyet kuralları bağdaşmadığından davanın reddi gerektiğini, faydalı ve zorunlu cihazlarından olan klimanın kat maliklerinin rızası olmaksızın taşınmazda uygun bir yere monte edilmesi izin verildiği belirtilerek davacının aktif husumet ehliyeti bulunmadığından davanın esastan reddine, her halükarda 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 2 inci maddesine aykırı, haksız ve hukuka aykırı davanın esastan reddine karar verilmesi talep olunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; eksik inceleme ve ara karara aykırı olarak hazırlanmış bilirkişi raporuna karşı itirazları dikkate alınmadan söz konusu bilirkişi raporuna dayalı olarak hüküm kurulmasının usul ve kanuna aykırı olduğunu, dava konusu müvekkiline ait klimanın bulunduğu cephede başka klimanın bulunmadığı kanaati hatalı olup, bu yönde bir tespitin bilirkişi raporunda yer almadığı gibi sunmuş olduğu fotoğraflarda da söz konusu cephede bir çok klimanın takılı olduğunun görülmekte olduğunu, yerel mahkemece dava konusu binada klima kullanımına müsaade edildiğinin tespit edilmiş olmasına rağmen, yargı kararı ile müvekkilinin diğer kat maliklerinden farklı bir yaptırıma tabi tutulmasının hukuken korunamayacağını, huzurdaki davanın iyiniyet kurallarına aykırı olduğundan reddine karar verilmesi gerekirken davanın kabulüne karar verilmesinin açık bir şekilde hukuka aykırılık teşkil ettiğini belirterek kararın kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile İlk Derece Mahkemesi kararında esası etkileyen bir usul hatası bulunmadığı, vakıa tespitlerinin tam ve doğru olarak yapıldığı, maddi hukuk normlarının doğru olarak uygulandığı, delillerin değerlendirilmesinde de hatalı bir sonuca varılmadığı anlaşıldığından davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesindeki itirazlarını tekrar ederek, eksik inceleme ile hüküm kurulduğunu ileri sürmüştür.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, ana gayrimenkulde mimari projeye aykırı imalatların eski hale getirilmesi ve müdahalenin önlenmesi, hakimin müdahalesi istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

2.634 sayılı Kanun'un 18, 19 ve 33 üncü maddeleri.

3. Değerlendirme

1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Dava konusu ana gayrimenkulde davalının mimari projeye aykırı imalatlar dolayısı ile ortak alana müdahalede bulunduğu, yapılan müdahaleye ilişkin herhangi bir tadilat projesi yahut kat maliklerinin muvafakat verdiğine ilişkin belgenin dosyaya sunulamadığı anlaşılmaktadır.

3. Değerlendirme

1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Dava konusu ana gayrimenkulde davalının mimari projeye aykırı imalatlar dolayısı ile ortak alana müdahalede bulunduğu, yapılan müdahaleye ilişkin herhangi bir tadilat projesi yahut kat maliklerinin muvafakat verdiğine ilişkin belgenin dosyaya sunulamadığı anlaşılmaktadır.

3. 634 sayılı Kanun'un 18 inci maddesi uyarınca kat malikleri, gerek bağımsız bölümlerini, gerek eklentileri ve ortak yerleri kullanırken doğruluk kaidelerine uymak, özellikle birbirini rahatsız etmemek, birbirinin haklarını çiğnememek ve yönetim planı hükümlerine uymakla, karşılıklı olarak yükümlüdürler hükmü gözetilerek mahkemesince davanın kabulüne karar verilmesi yerindedir.

4. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Davalı vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Davalıdan peşin alınan temyiz harcının Hazineye irat kaydedilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

13.11.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/13872, Karar No: 2014/16759, Tarih: 09.09.2014

**21. Hukuk Dairesi         2014/13872 E.  ,  2014/16759 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Zonguldak 3. İş Mahkemesi

TARİHİ : 08/05/2014

NUMARASI : 2013/780-2014/341

Davacı, meslek hastalığı sonucu maluliyetinden doğan maddi ve manevi tazminatın ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir.

Hükmün davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

K A R A R

Dava nitelikçe; meslek hastalığına bağlı olarak % 13,00 oranındaki sürekli iş göremezliğinin, 24.06.2004 tarihinde artarak % 26,20 oranına yükselmesi nedeniyle, % 13,20 fark için maddi tazminat istemine yöneliktir. Davanın bu niteliğine göre, mükerrer ödemeye ve sebepsiz zenginleşmeye yol açılmamak için, Sosyal güvenlik Kurumu tarafından bağlanan gelirlerin ilk peşin değeri ile varsa geçici iş göremezlik ödeneğinin, rücu edilebilecek kısmının hesaplanarak, bilirkişi raporunda belirlenen zarar tutarından indirilmesi gerektiği ortadadır. Kurumca rücu edilebilen peşin değer ise işveren ve üçüncü kişilerin kusurları ile sınırlıdır.

Mahkemece meslek hastalığının kaçınılmazlık nedenine bağlı olarak ortaya çıktığının kesinleşen manevi tazminat davasında belirlendiğinden bahisle, davacının maddi tazminat isteminin kabulüne karar verilmişse de, eksik inceleme ve araştırma ile sonuca gidildiği anlaşılmaktadır.

Mahkemece meslek hastalığının kaçınılmazlık nedenine bağlı olarak ortaya çıktığının kesinleşen manevi tazminat davasında belirlendiğinden bahisle, davacının maddi tazminat isteminin kabulüne karar verilmişse de, eksik inceleme ve araştırma ile sonuca gidildiği anlaşılmaktadır.

İşverenin, tazminattan sorumlu tutulması giderek, tazminat miktarının belirlenmesinde; meslek hastalığının tespit tarihinde yürürlükte bulunan İş Kanunun 77. ve iş sağlığı ve güvenliği yönetmeliğinin öngördüğü önlemlerin işyerinde olup olmadığının saptanması ile mümkündür. Bu yön ise, başka bir anlatımla, işverenin kusurlu olup olmadığı, varsa kusur oranı, uzman bilirkişiler tarafından düzenlenecek kusur raporu ile tespit edileceği yönü tartışmasızdır. Oysa manevi tazminat davasında, hakimlik mesleğinin gerektirdiği, genel ve hukuki bilgi ile çözümlenmesi mümkün olmayan, özel ve teknik bilgiyi gerektiren konuda bilirkişiye gidilmeden, tarafların meslek hastalığının ortaya çıkmasında kaçınılmazlık olgusunun varlığına ilişkin beyanları yeterli görülmek suretiyle bilirkişi yerine geçilerek sorunun çözümlediği görülmektedir. Öte yandan maddi tazminat davasında SGK tarafından bağlanan gelirin peşin sermaye değerinin ve varsa Kurumca ödenen geçici iş göremezlik ödeneğinin rücu edilebilir bölümünün indirimi gerekli olup, rücu edilebilir bölümün bulunup bulunmadığının belirlenmesinin ise özel ve teknik bilgiyi gerektiren bir konu olduğu, taraf beyanlarıyla değil, ancak bilirkişiye gidilerek alınacak kusur raporu sonrasında belirlenebileceği ortadadır. Hal böyle olunca da manevi tazminat davasındaki, usulünce alınmış bir kusur bilirkişi raporuna dayanmayan, davanın taraflarının beyanları ile ortaya çıkan kaçınılmazlığa ilişkin değerlendirmenin, görülmekte olan maddi tazminat davasında hükme esas alınamayacağı ortadadır.

Yapılacak iş, işçi sağlığı iş güvenliği konularında uzman bilirkişilerden, İş Kanununun 77. Maddesi ile yönetmelik hükümleri göz önünde tutularak yöntemince rapor alınmak, alınan raporu mevcut delillerle birlikte değerlendirmek ve buna göre karar vermekten ibarettir.

Mahkemece yukarıda açıklanan maddi ve hukuksal olgular dikkate alınmadan, yazılı şekilde hüküm kurması usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O halde, davalının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul olunmalı ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenle BOZULMASINA, bozma nedenine göre sair temyiz itirazlarının ilerde incelenmesine, temyiz harcının istek halinde davalıya iadesine, 09/09/2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.