muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2019/24, Karar No: 2022/188, Tarih: 22.02.2022

22. Yapılan açıklamalar ışığında somut olay değerlendirildiğinde; taraflar arasında yapılan 10.04.2002, 10.05.2002 ve 01.08.2002 tarihli yazılı sözleşmeler ile davalı tarafından ayrı ayrı yazılan Fransızca, İngilizce, Almanca ve İspanyolca “Konuşma Kılavuzu, Dil Bilgisi, Sözlük” isimli kitaplar üzerindeki basım, yayım, dağıtım, satış, reklamasyon, çoğaltma, değişiklik yapma, güncelleştirme, yeni basım yapma hakları davacıya bedel karşılığı süre sınırı olmaksızın devredildiği anlaşılmaktadır.

23. Taraflar arasındaki sözleşmelerin 5. maddesinde; yazarın haklarını devrettiği kitapla aynı veya benzer ad veya içerikte kitap basamayacağı, yayımlayamayacağı veya bu amaçla başka bir yayıneviyle sözleşme yapamayacağı düzenlenmiştir. Dosya kapsamından taraflar arasında düzenlenen sözleşmelere konu kitapların eser niteliğinde olduğu ve taraflar arasındaki malî hakların devrine ilişkin sözleşmelerin de FSEK’in 52. maddesi gereğince geçerli olduğu anlaşılmaktadır. Esasında bu husus, Özel Daire ile mahkeme arasında uyuşmazlık konusu da değildir.

24. Davalı tarafından dava dışı ...Basım Yayım Dağıtım Ltd. Şti. ile 10.09.2004 tarihinde “10 kitaplık Konuşma Kılavuzları Serisi”ni konu edinen tam tasarruf yetkisinin devri sözleşmesi yapılmıştır. Sözleşmenin 2. maddesinde, davalı tarafından; sözleşme konusu eserlerin tamamının özgün olduğu, her türlü hakkının tamamının kendisine ait olduğu, bu hakların hâlen tam veya kısmi olarak başka kişi veya kuruluşa devredilmemiş olduğu, beyan ve taahhüt edilmiştir.

25. Davacı tarafından dava konusu sözleşmeler gereğince basımı ve yayımı yapılan kitapların; özellikle yurt dışı seyahatlerinde karşılaşılabilecek her duruma ilişkin örneklerin ve kısa cümlelerin yer aldığı ve yabancı dildeki cümlelerin okunuşlarının da bulunduğu “Fransızca Konuşma Kılavuzu, Dil Bilgisi-Sözlük”, “İngilizce Konuşma Kılavuzu”, “Hızlı Kolay Almanca Konuşma Kılavuzu, Dil Bilgisi-Sözlük” ve “İspanyolca Konuşma Kılavuzu, Dil Bilgisi-Sözlük” adlarıyla piyasaya sürüldüğü görülmektedir. Dava dışı ...Basım Yayım Dağıtım Ltd. Şti. tarafından basım ve yayımı yapılan kitapların “Fransızca Konuşma Kılavuzu”, “Almanca Konuşma Kılavuzu” ve “İngilizce Konuşma Kılavuzu” adıyla piyasaya sürüldüğü, bu kitapların da davacı tarafından basımı yapılan kitaplar gibi özellikle yurt dışı seyahatlerinde karşılaşılabilecek her duruma ilişkin örneklerin ve kısa cümlelerin yer aldığı ve yabancı dildeki cümlelerin okunuşlarının da bulunduğu anlaşılmaktadır. Öte yandan hem davacı tarafından basımı yapılan kitapların hem de dava dışı ...Basım Yayım Dağıtım Ltd. Şti. tarafından basımı yapılan kitapların kapak sayfasında davalının adı yer almaktadır.

26. Dosya kapsamında aldırılan bilirkişi raporunda; davacı tarafından basımı yapılan kitaplar ile dava dışı ...Basım Yayım Dağıtım Ltd. Şti. tarafından basımı yapılan kitapların birbiri ile tamamen aynı olmadığı, ancak büyük ölçüde benzerlikler bulunduğu, aslında bu tip kitaplarda benzerliklerin de kaçınılmaz olduğu, iki basım arasındaki temel farkın yabancı dildeki kelimelerin okunuş şekillerinin gösterilmesindeki biçimde olduğu belirtilmiştir. Gerçekten de davacı tarafından basımı yapılan kitaplarda yabancı dildeki kelimelerin okunuş şekillerinin gösterilmesinde Uluslararası Fonetik Alfabesi (IPA) kullanılmış, dava dışı ...Basım Yayım Dağıtım Ltd. Şti. tarafından basımı yapılan kitaplar da ise IPA uygulanmamış, sadece IPA karakterlerinin tonlaması alınmış ve Türkçe karakterler eklenerek yazılması tercih edilmiştir.

27. Davacı tarafından basımı yapılan kitaplar ile dava dışı ...Basım Yayım Dağıtım Ltd. Şti. tarafından basımı yapılan kitapların gerek işlev gerekse görsel olarak aynı amaca hizmet ettiği, isimlerinin dahi aynı olduğu, içerik olarak büyük ölçüde benzerlik bulunduğu gözetildiğinde yabancı dildeki kelimelerin okunuş şekillerinin gösterilmesinin kitapları farklılaştırmadığı, ayrıca fonetik konusunda uzman bir bilirkişinin değerlendirme yapmasına da ihtiyaç bulunmadığı anlaşılmaktadır. Dolayısıyla taraflar arasında düzenlenen sözleşmelerin 5. maddesinde davalının sözleşmeye konu kitaplarla aynı veya benzer ad veya içerikte kitap basamayacağını, yayınlayamayacağını veya bu amaçla başka bir yayıneviyle sözleşme yapamayacağını kabul etmesi karşısında davalı eyleminin davacının haklarına aykırılık teşkil ettiği kabul edilmelidir.

28. Hukuk Genel Kurulunda yapılan görüşmeler sırasında; dosya kapsamında aldırılan bilirkişi raporunda davacı tarafından basımı yapılan kitaplar ile dava dışı ...Basım Yayım Dağıtım Ltd. Şti. tarafından basımı yapılan kitaplar arasındaki temel farkın yabancı dildeki kelimelerin okunuş şekillerinin gösterilmesindeki biçimde olduğunun belirtildiği, bu durumun basımı yapılan kitapları birbirinden farklı hâle getirip getirmediğini bilirkişi raporunda belirtilmediği, zira bilirkişi heyetinde fonetik konusunda uzman bilirkişinin bulunmadığı, kitapların benzer olup olmadığının tespit edilebilmesi için içerisinde fonetik konusunda uzman bilirkişinin bulunduğu heyetten yeni bir rapor alınarak sonucuna göre karar verilmesi ve direnme kararının Özel Dairenin bozma kararında belirtilen gerekçeyle bozulması gerektiği görüşü ileri sürülmüş ise de; bu görüş yukarıda açıklanan nedenlerle Kurul çoğunluğunca benimsenmemiştir.

29. Hâl böyle olunca; mahkemece yukarıda açıklanan hususlara değinilerek verilen direnme kararı uyuşmazlık noktası itibariyle usul ve yasaya uygun olup yerindedir.

30. Ne var ki, Özel Dairece davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının incelenmesi için dosyanın Özel Daireye gönderilmesi gerekir.

IV. SONUÇ:

Açıklanan nedenlerle;

29. Hâl böyle olunca; mahkemece yukarıda açıklanan hususlara değinilerek verilen direnme kararı uyuşmazlık noktası itibariyle usul ve yasaya uygun olup yerindedir.

30. Ne var ki, Özel Dairece davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının incelenmesi için dosyanın Özel Daireye gönderilmesi gerekir.

IV. SONUÇ:

Açıklanan nedenlerle;

Direnme uygun olduğundan davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının incelenmesi için dosyanın YARGITAY 11. HUKUK DAİRESİNE GÖNDERİLMESİNE,

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun geçici 3. maddesine göre uygulanmakta olan 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun 440/III-1 maddesi gereğince karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere, 22.02.2022 tarihinde oy çokluğu ile kesin olarak karar verildi.

KARŞI OY

Uyuşmazlık, taraflar arasında düzenlenen sözleşmenin 5. maddesi nazara alındığında, dosyadan alınan bilirkişi raporunun yeterli olup olmadığı, fonetik konusunda uzman bir öğretim üyesinin de bulunduğu bilirkişi heyetinden rapor alınması gerekip gerekmediği noktasında toplanmaktadır.

Taraflar arasında düzenlenen sözleşmelerde, davalı eser sahibi Almanca, İngilizce, Fransızca konuşma Kılavuzu, Dilbilgisi, Sözlük kitaplarını hazırlayıp, malî haklarını davacıya devretmiş sözleşmelerin 5. maddesinde “Yazar, üzerindeki bütün haklarını devrettiği kitapla aynı veya benzer ad veya içerikte kitap basamaz yayınlayamaz veya bu amaçla başka bir yayınevi ile sözleşme yapamaz” hususunu kararlaştırmışlardır.

Davalı tarafından davacıya karşı açılan İstanbul 1. Fikri Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesinin 2010/103 Esas 2011/49 Karar sayılı dava dosyasından, işbu davanın davacısının davalıya ait orijinal İngilizce, Fransızca Almanca konuşma kılavuzlarında değişiklik yaparak, orijinalinde IPA’ya göre uluslararası standartlara uygun fonetik kurallara göre hazırlanan kitaplardan sözcükleri Türkçe okunuşlarıyla verdiği, IPA fonetiği kullanılmayarak basılan bu orijinal olmayan kitaplar nedeniyle 5846 sayılı FSEK 16. maddesi ve 70/1. maddesi gereğince manevi tazminatla sorumlu olduğu gerekçeleriyle, dava konusu kitapların bundan sonraki yayınlarda fonetik normlara göre hazırlanan orijinal eserde fonetik yapı değiştirilmeden yayınlanmasına, değişikliğin önlenmesine, manevi tazminata karar verilmiş temyiz edilen karar Özel Dairece onanmış ve karar düzeltme talebi de reddedilerek kesinleşmiştir.

Kesinleşen dosyada alınan bilirkişi raporunda heyette çeviribilim bölümünden akademisyen bilirkişiler bulunmakta olup, raporda kitapların ilk orijinalin de Uluslararası Fonetik Alfabesinin kullanıldığı, FSEK 2/1’e göre ilim ve edebiyat eseri olduğu belirlenmiş, mahkeme karar gerekçesinde de fonetik yapının taraflar arasındaki yayın sözleşmesine konu kitapların esaslı unsuru olduğu, IPA fonetike göre hazırlanan kitapların, daha ileri eksiksiz, kusursuz ve o dilin ülkesinde telaffuz edildiği şekliyle öğrenmek isteyen bir kesime Türkçe okunuşlu sözcüklerin ise bu tür kaygısı olmayan, dolayısıyla da daha basit biçimiyle o dili öğrenmek isteyenlere hitap ettiği belirtilmiştir.

Davalının ...Basın Dağıtım Ltd. Şti. ile yaptığı 10.09.2004 tarihli sözleşme de 10 kitaplık konuşma kılavuzları serisine ilişkin olup, davalı yazar, yayın ve devir haklarını yayıncıya devretmiştir. Davacı, bu sözleşme ile malî hakları devredilen kitapların, taraflar arasındaki sözeşmelerdeki 5. maddeye göre benzer kitaplar olduğunu ileri sürerek maddi-manevi tazminat talep etmiş, manevi tazminat talebi reddedilmiş, maddi tazminata hükmedilmiş olup, manevi tazminatın reddi kesinleşmiştir. Dosyada alınan bilirkişi raporu hukukçu akademisyen bilirkişi ve yayınevi yetkilisi bilirkişiden alınmış, rapor içeriğinde yayıncı bilirkişinin, ...Ltd. Şti. ile yapılan sözleşmeye konu kitaplar ile davacı ile yapılan sözleşmeye konu kitapların birbiri ile tamamen aynı olmadığı, büyük ölçede benzerlik taşıdığı aslında bu tip benzerliklerinde kaçınılmaz olduğu, iki kitap arasındaki temel farkın telaffuzların yani yabancı dildeki kelimelerin okunuş şekillerinin gösterilmesindeki biçiminde olduğu görüşünü belirttiği bu değerlendirme kapsamında davalının haklarını Beşir Kitapevine devrettiği eserlerin benzerini ...Yayınevi için hazırladığı ve bu yayınevinin kitapları basıp piyasaya arz ettiği sonucuna varılmış, Mahkemece de rapor doğrultusunda tazminata hükmedilmiştir.

FSEK 1/B maddesinde “eser sahibinin hususiyetini taşıyan ve ilim ve edebiyat, musikî, güzel sanatlar veya sinama eserleri olarak sayılan her nevî fikir ve sanat mahsuleri” olarak tanımlanmıştır. Bir eserin varlığından söz edebilmek için fikri bir ürünün varlığı ve bu fikri ürünün yaratıcısının hususiyetini taşıması gerekmektedir. Dava konusu, yabancı dilde konuşma kılavuzu olarak hazırlanıp basılan kitaplar ilim ve edebiyat eseri olduğu dosyaya sunulan bilirkişi raporuyla belirlenmiştir. Davacıya malî hakları devredilen davalının eserlerinin orijinalinin IBA (Uluslararası fonetik kuralları) fonetiğine uygun teleffuzları yazılarak hazırlandığı ve davalının fikri ürünü olup, hususiyetini yansıttığı anlaşılmaktadır. Taraflar arasındaki sözleşmenin 5. maddesinde bu eserlerin aynı veya benzer ad ve içerikte davalı yazar tarafından basılması, yayınlanması veya bu amaçla başka yayınevi ile sözleşme yapması yasaklanmıştır. Her ne kadar alınan bilirkişi raporunda yayınevi yetkilisi bilirkişi benzerlikler bulunduğunu belirtmiş ise de bu benzerliklerin aslında zorunlu benzerlikler olduğunu, temel farkın telaffuzların gösterilmesinde olduğunu beyan etmiştir. Taraflar arasındaki sözleşmenin 5. maddesinde yazarın benzer kitapları basın/yayım amacıyla başka yayınevine vermesi men edilmiş olup, bu benzerlik yabancı dildeki konuşma kılavuzu-sözlüğünde olması gereken zorunlu benzerlikler değil, aksine kitaba eser niteliğini veren, sahibinin hususiyetini yansıtan, fikri ürünü olan kısımlardaki benzerliktir. Orijinal kitaplarda IPA kurallarına göre cümlelerin telaffuzunun yazıldığı, Türkçede olmayan harf ve işaretlerin yer aldığı, dava konusu ...Ltd. Şti. ile sözleşme yapılan kitapların ise telaffuzları Türkçe olan, daha sade ve anlaşılır, basitçe dil öğrenmek isteyenlere hitap ettiği anlaşılmaktadır. Dosyadaki bilirkişi heyetinde fonetik alanında uzman bilirkişi yoktur. Davalının dava dışı yayınevine verdiği kitapların, davacıya verdiği orijinal kitaplarla eser niteliği bakımından benzer olup olmadığı, fonetik kurallara göre telaffuzunun yazılışıyla, Türkçe telaffuzlarının yazılışının ayrı eser niteliğinde mi olduğu, benzer eserler mi olduğu hususunun çözümlenmesi davanın neticesine etkili olacaktır. Bu nedenle fonetik konusunda uzman bilirkişinin de bulunduğu bilirkişi heyetinden davacıyla yapılan sözleşmeye konu ilk-orijinal eserler ile ...Ltd. Şti. tarafından basılan kitapların eser olarak benzer olup olmadıkları, farklı eser niteliğinde olup olmadığının tespiti gerekmektedir.

Yukarıda açıklanan nedenlerle Özel Dairenin usul ve Yasaya uygun bozma ilamına uyulması gerekirken, direnilmesi yerinde görülmediğinden direnme kararının bozulması gerektiğini düşünüyor, Sayın Çoğunluğun "direnme uygun" görüşlerine katılamıyoruz.
Yargıtay — Esas No: 2020/3588, Karar No: 2021/332, Tarih: 01.02.2021

**4. Hukuk Dairesi         2020/3588 E.  ,  2021/332 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Davacı ... vekili Avukat ... tarafından, davalı ... aleyhine 03/03/2015 gününde verilen dilekçe ile haksız eylem nedeniyle maddi tazminat istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın kabulüne dair verilen 28/09/2020 günlü kararın Yargıtayca incelenmesi davalı vekili tarafından süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.

Dava, haksız eylem nedeniyle maddi tazminat istemine ilişkindir. Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiş; hüküm, davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Davacı, maliki olduğu taşınmaza yasal tüm izinleri aldıktan sonra 4 adet bina inşa etmek için inşaat çalışmasına başladığını, Tunceli-Elazığ karayoluna bakan güneybatı kısmına davalı tarafından karayolunun korunması amacı ile istinat duvarı yapımı sırasında taşınmazına müdahale edildiğini ve bu müdahale nedeni ile taşınmazın seviyesinin düşürüldüğünü, maliyet çıkmaması amacı ile davalının istinat duvarını kısa tuttuğunu, duvarı aşan ve kendi arsasına giren kayalık kısmının ise iş makineleri ile kırıldığını ve tıraşlandığını, bu durumun da arsasının kotunun düşmesine ve kayalık zeminde çatlakların oluşmasına neden olduğunu, davalıca gerekli tedbirlerin alınmadığını belirterek uğradığı zararın giderilmesini istemiştir.

Davalı, yol yapımı ve istinat duvarı yapımının kamulaştırma sınırları içinde yürütüldüğünü, davacının taşınmazına herhangi bir müdahalede bulunulmadığını, idarenin istinat duvarı yapma zorunluluğu bulunmadığını, özel mülkiyete konu yerlere herhangi bir fiili müdahalede bulunulmadığını, taşınmazın bulunduğu kesimde yapım çalışmaları sırasında yakın veya bitişik herhangi bir yapı bulunmadığından duvar yükseklikleri şev stabilitesini sağlamaya uygun olacak şekilde iksa duvarı yapıldığını, eğer kamulaştırma sınırı dışındaki arsaya bina veya farklı bir yapı yapılacaksa ve bu nedenle istinat duvarı yapılması gerekiyor ise bu duvarın taşınmaz malikince yapılması gerektiğini, istinat duvarı yapma zorunluluğunun yapılan yolla bir ilgisi bulunmadığını, davacının yol yapım çalışması sonrasında mevcut hali ile taşınmazı satın aldığını belirterek davanın reddi gerektiğini savunmuştur.

Mahkemece, alınan bilirkişi raporu doğrultusunda davanın kabulüne karar verilmiştir.

Mahkemece, alınan bilirkişi raporu doğrultusunda davanın kabulüne karar verilmiştir.

Dosya kapsamından, davacı tarafın delil tespiti talebi üzerine Tunceli Asliye Hukuk Mahkemesinin 2014/176 değişik iş sayılı dosyasında alınan 19.12.2014 tarihli bilirkişi raporunda yapılması gereken istinat duvarı maliyetinin 38.344,70 TL olarak hesaplandığı, mahkemece alınan 02/04/2016 tarihli bilirkişi raporunda 94.397,01 TL olarak hesaplandığı, 02/05/2016 tarihli bilirkişi ek raporunda ise 86.526,49 TL olarak hesaplandığı, mahkemece hükme esas alınan 02/05/2016 tarihli bilirkişi ek raporuna yönelik olarak davalı vekilinin itiraz dilekçesinde dolgu ve duvar miktarının fazla hesaplandığı, metrajlandırma hatası ./..

olduğu ve %25 müteahhit kar payının düşülmemesi gerektiği yönündeki itirazları değerlendirilmeden karar verildiği anlaşılmaktadır. Şu durumda mahkemece, raporlar arasındaki hacim ve birim fiyat farkı bakımından davalı vekilinin hükme esas alınan bilirkişi raporuna yönelik itirazları değerlendirilerek gerekirse konusunda uzman 3 kişilik bilirkişi heyetinden rapor alınmak suretiyle tüm delillerin birlikte değerlendirilmesi gerekirken eksik incelemeye dayalı yazılı şekilde hüküm tesis edilmiş olması doğru değildir. Kararın bu nedenle bozulması gerekir.

SONUÇ: Temyiz edilen kararın yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, bozma nedenine göre diğer temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına, 01/02/2021 gününde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2018/4163, Karar No: 2019/3594, Tarih: 04.02.2019

**19. Ceza Dairesi         2018/4163 E.  ,  2019/3594 K.**

**"İçtihat Metni"**

Yerel mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle, dosya incelendi:

31/01/2019 tarih ve 30672 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak (yayım tarihini izleyen ay başından itibaren 01/02/2019 tarihinde) yürürlüğe giren, Yargıtay Büyük Genel Kurulu'nun iş bölümüne ilişkin 30/01/2019 tarih ve 1 sayılı kararı gereğince kabul edilen İcra Ceza dava dosyalarının Yargıtay Yüksek 12. Hukuk Dairesine 04/02/2019 tarihinde Gönderilmesine karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/20869, Karar No: 2018/4088, Tarih: 03.04.2018

**13. Hukuk Dairesi         2016/20869 E.  ,  2018/4088 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne kısmen reddine yönelik olarak verilen hükmün davacı avukatınca duruşmasız, davalı tarafından duruşmalı olarak temyiz edilmesi üzerine ilgililere çağrı kağıdı gönderilmişti. Belli günde taraflardan gelen olmadığından incelemenin evrak üzerinde yapılmasına karar verildikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

K A R A R

Davacı, davalıdan almış olduğu turp tohumlarını tarlalarına ektiğini, ancak davalının hatalı tohum satması nedeniyle maddi zarara uğradığını ileri sürerek, 33.637.516 TL maddi zarar ile tespit dosyasındaki masrafların davalıdan tahsiline karar verilmesini istemiştir.

Davalı, davanın reddini dilemiştir.

Mahkemece, davanın kısmen kabulü ile; 21.646,12 TL zararın dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiş; hüküm, taraflarca temyiz edilmiştir.

Davanın kısmen kabulüne dair verilen mahkeme kararı taraflarca temyiz edilmiş ise de; temyizden sonra davacı asilin 18.05.2016 tarihli dilekçesi ile, davadan feragat ettiği görülmüştür. Bu durumda mahkemece işlem yapılmak üzere mahkeme hükmünün bozulmasına karar verilmesi gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenle davadan feragat nedeniyle mahkemece işlem yapılmak üzere kararın BOZULMASINA, peşin alınan 205,00 TL harcın istek halinde davacıya, 370,00 TL harcın davalıya iadesine, HUMK’nun 440/I maddesi uyarınca tebliğden itibaren 15 gün içerisinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 03/04/2018 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/18331, Karar No: 2014/18486, Tarih: 27.11.2014

**11. Hukuk Dairesi         2013/18331 E.  ,  2014/18486 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : MERSİN 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ : 04/07/2013

NUMARASI : 2008/207-2013/206

Taraflar arasında görülen davada Mersin 2. Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 04/07/2013 tarih ve 2008/207-2013/206 sayılı kararın duruşmalı olarak incelenmesi davacı-karşı davalılar vekili ve davalı- karşı davacı vekili tarafından istenmiş olup, duruşma için belirlenen 25/11/2014 günü başkaca gelen olmadığı yoklama ile anlaşılıp hazır bulunan davacı-karşı davalılar vekili Av. A.. Ç.. dinlenildikten sonra duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakıldı. Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı-karşı davalılar vekili, müvekkillerinin Irak'a mercimek ve fasulye ihraç ettiğini, davalı ile aralarında 06/04/2006 tarihli taşıma sözleşmesi yapıldığını, emtianın davalının araçları ile Bağdat/Irak ve diğer şehirlere taşındığını, taşıma işleminin tamamlanmasından sonra yükün alıcısı ile yapılan mutabakatta 19.250 Kg mercimek ile 70.000 Kg fasulyenin noksan olduğunun beyan edildiğini, araştırma neticesinde davalı taşıma firmasına tam olarak teslim edilen mercimek için dava konusu edilen miktarı kadar sahte teslim belgesi ibraz ettiğini, bu durumun Bağdat Büyükelçiliği Konsolosluk Şubesi ve Noter tasdikli resmi belge olan Irak Ticaret Bakanlığı'nın 23/11/2007 tarihli yazısı ile tespit edildiğini, davalının ağır kusur ve hileli işlemde bulunduğunu, ayrıca davalı taşıyıcıya gümrük beyannameleri ile teslim edilen fasulye emtiasının da noksan teslim edildiğini, şimdilik Irak'taki alıcısına teslim edilmeyen 70.000 Kg emtianın davalı şirketin zimmetinde kaldığını, bu emtiaların parasal değerinin belirlenmesi için İskenderun 2. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2008/31 D.iş sayılı dosyası ile tespit ve tedbir talep edildiğini, taşıma belgeleri, gümrük kayıtları ve ticari kayıtlar üzerinde yapılan bilirkişi incelemesi sonucu düzenlenen rapor ve 19/06/2008 tarihli mahkeme kararına göre davalı taşıyıcı firmaya teslim edilen emtiadan 19.250 Kg mercimek ile 1.176.327 Kg fasulyenin Irak'taki alıcısına teslim edilmediğinin belirlendiğini, davalının noksan teslimden dolayı TTK 781 maddesine göre sorumlu olup, TTK 786/son maddesi gereği sahte belge tanzim ederek hileli işlem yaptığından ağır kusurlu olduğunu, gümrük beyannameleri ve tespit raporunda görüldüğü gibi mercimeğin ton fiyanının 650 USD, fasulyenin ton fiyatının 787,50 USD olduğunu, 19.250 Kg mercimek ile 70.000 Kg fasulyenin bedelini talep ettiklerini, bu miktarın toplam 182.037,50 USD olduğunu, ayrıca teslim edilmeyen toplam 265.250 Kg emtia için sözleşmede ton başına 87 USD nakliye ücreti ödendiğinden teslim edilmeyen mal bedeline göre ödenen 23.076,50 USD nakliye ücreti ile birlikte toplam 205.114,25 USD olduğunu ileri sürerek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla toplam 205.114,25 USD’nin dava tarihinden itibaren Devlet Bankalarının USD ile açılmış bir yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faiz oranı uygulanmak suretiyle fiili ödeme günü Merkez Bankası efektif satış kuru karşılığı olarak davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.