muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2015/7663, Karar No: 2015/16913, Tarih: 15.10.2015

Ayrıca, yurtdışında geçen çalışmalar sonucu o ülkenin sosyal güvenlik sisteminden hak kazanılan yaşlılık ya da malullük aylığının bir sonucu olan ve ikamete dayalı bulunmayan sosyal sigorta veya sosyal yardım niteliğindeki edimlerden yararlanmak, yurtdışından kazanılmış olan sosyal güvenlik hakkının en doğal sonucu olup, bu haktan feragat anlamı çıkacak şekilde bir “kesin dönüş” tanımı yapılması, sosyal güvenlik hakkından feragat edilemeyeceği olgusunun göz ardı edilmesi sonucunu da doğuracaktır.

Her ne kadar ... yazısında, davacının Fransa ülkesinde emekli olduğu ve halen Fransa ülkesinde yaşlılık yasasından emekli aylığı almakta olduğuna dair bilgi verilmiş ise

de, anılan belgenin, davacının Ataşeliğe ibraz ettiği belgeler üzerine düzenlenmiş olması, Fransa sigorta Merciine ait bir belge niteliğinde bulunmaması ve Fransa yaşlılık sigorta rejimi bilgilerini içermemesi karşısında hükme esas alınamaz.

Şu hâlde, yapılması gereken iş; yukarıdaki açıklamalar çerçevesinde, öncelikle, davacıya ait Fransa yaşlılık sigorta rejimine tabi sigortalılık sürelerini gösterir yeni tarihli Fransa Sigorta Mercii hizmet cetvelleri gibi ilgili kayıt ve belgeler davalı Kurum’dan usulünce celbedilip, gerekirse tercümesi de yaptırılarak, Fransa'da yaşlılık sigortası rejimine ilk tabi olunan tarih usulünce belirlenmeli, kesin dönüş şartının gerçekleşip gerçekleşmediği irdelenmeli ve davacı istemi bu çerçevede yeniden değerlendirilerek varılacak sonuca göre bir karar verilmelidir.

Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular dikkate alınmaksızın, eksik araştırma ve inceleme ile yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O hâlde, davalı Kurum vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli hüküm bozulmalıdır

SONUÇ : Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 15.10.2015 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2022/4476, Karar No: 2022/5783, Tarih: 16.05.2022

**12. Hukuk Dairesi         2022/4476 E.  ,  2022/5783 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi

Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararı Dairemize gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü:

... 10. Asliye Ticaret Mahkemesince verilen 27/01/2021 tarih ve 2018/720 Esas, 2021/59 Karar nolu kararının davalılardan ... tarafından adli yardım talepli olarak temyiz edilmesi üzerine, Yargıtay 11. Hukuk Dairesi’nin 25/10/2021 tarih, 2021/7168 E.-2021/6106 K. sayılı kararıyla davalılardan ...’nın adli yardım talebinin reddine karar verildiği, kararın itirazen incelenmesinin adı geçen davalı tarafından istenilmesi üzerine dosyanın HMK’nun 337. maddesi uyarınca Dairemize gönderildiği anlaşılmıştır.

Sosyal hukuk devletinin bir gereği olarak kabul edilmiş olan adli yardım, ekonomik bakımdan yetersiz olan kimselere, yargı organları önünde haklarını arayabilmeleri veya savunma yapabilmeleri için parasal kolaylıklar sağlanması anlamına gelir. Bu anlamdaki kolaylıklar yargılama giderlerinden muafiyet ve ücretsiz hukuki yardım sağlanması yoluyla gerçekleştirilebilir (Pekcanıtez H./ Özekes M./ Akkan M./ Taş Korkmaz H.: Pekcanıtez Usul Medeni Usul Hukuku, Cilt III, ... 2017, s. 2410-2411).

Adli yardım 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 334 ve devamı maddelerinde düzenlenmiştir. Anılan maddelere göre adli yardımın şartları “ödeme gücünden yoksun olma” ve “talebin açıkça dayanaktan yoksun olmaması”dır. Adli yardım isteğinde bulunan kimsenin, kendisi ve ailesinin geçimini önemli ölçüde zor duruma düşürmeksizin gereken yargılama giderlerini kısmen veya tamamen ödeme gücünden yoksun olması gerekir (m. 334/1).

Adli yardım talebinde bulunan kimsenin yargılama giderlerini karşılayabilecek durumda olmadığını gösteren mali durumuna ilişkin belgeleri de mahkemeye ibraz etmesi gerekir (m. 336/2). Adli yardım talebinde bulunanın ödeme gücünden yoksun olup olmadığı bu belgeler incelenerek belirlenecektir.

Somut olayda adli yardım talebine ilişkin temyiz dilekçesi ekinde sunulan belgelerin, ödeme gücünden yoksunluğu tevsik eder nitelikte olmadığı görülmektedir.

Açıklanan nedenle Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin adli yardım talebinin reddine ilişkin kararı yasaya uygun olduğundan, davalılardan ...’nın yerinde bulunmayan itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle davalılardan ...’nın yerinde görülmeyen itirazlarının HMK’nun 337/2. maddesi gereğince REDDİNE, 16/05/2022 gününde oybirliği ile kesin olarak karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2018/8363, Karar No: 2019/7763, Tarih: 04.03.2019

**14. Ceza Dairesi         2018/8363 E.  ,  2019/7763 K.**

**"İçtihat Metni"**

Cinsel saldırı suçundan şüpheli ... hakkında yürütülen soruşturma evresi sonunda ...... Cumhuriyet Başsavcılığınca verilen 14.08.2017 günlü, 2017/6607 soruşturma sayılı ek kovuşturmaya yer olmadığına dair karara yönelik itirazın reddine ilişkin mercii ...... 2. Sulh Ceza Hâkimliğinin 02.11.2017 günlü, 2017/3152 Değişik iş sayılı kararını kapsayan dosya incelendi.

5271 sayılı Kanunun 160. maddesi uyarınca, Cumhuriyet savcısının, ihbar veya başka bir suretle bir suçun işlendiği izlenimini veren bir hâli öğrenir öğrenmez kamu davasını açmaya yer olup olmadığına karar vermek üzere hemen işin gerçeğini araştırmaya başlaması gerektiği, aynı Kanun’un 170/2. maddesi gereğince yapacağı değerlendirme sonucunda, toplanan delillerin suçun işlendiği hususunda yeterli şüphe oluşturduğu kanısına ulaştığında iddianame düzenleyerek kamu davası açacağı, aksi halde ise anılan Kanunun 172. maddesi gereği kovuşturma yapılmasına yer olmadığına dair karar vereceği, buna karşın Cumhuriyet savcısının 5271 sayılı Kanunun kendisine yüklediği soruşturma görevini yerine getirmediği, ortada kanuna uygun bir soruşturmanın bulunmadığı durumda, anılan Kanunun 173/3. maddesindeki koşullar oluşmadığından, itirazı inceleyen merciin Cumhuriyet savcısının soruşturma yapmasını sağlamak maksadıyla itirazın kabulüne karar verebileceği yönündeki açıklamalar karşısında,

Somut olayda müştekinin, kayınbabası olan şüpheli ile eşinin ölümü nedeniyle aynı evde yaşadıklarını, eşinin ölümünden bir buçuk hafta sonra şüphelinin evde arkasından sarılarak ‘’yavrum kuzum bundan sonra her şeyinle ben ilgileneceğim, her şeyini ben karşılayacağım arkanda ben varım’’ gibi laflar söyleyerek sarıldığını, zaman zaman yüzünden makas aldığını, tarihini tam olarak hatırlamadığı bir zamanda otomobil ile ...... iline giderken yolda elini baldırına attığını, kendisine tepki verdiğinde ‘’ben seni seviyorum, ne var bunda’’ dediğini, yine bir gün mutfakta bulunduğu sırada arkasından beline sarıldığını, bütün çabalarına rağmen davranışlarını sürdürdüğünü iddia etmesi üzerine, ...... Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından yapılan soruşturma sonucunda, şüphelinin üzerine atılı suçu işlediğine dair delil bulunmadığından bahisle ek kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verilmiş ise de; müştekinin 02.06.2017 havale tarihli dilekçesinde gösterdiği ve atılı suç konusunda bilgi sahibi olduğunu iddia ettiği oğlu ...’ın tanık olarak beyanına başvurularak söz konusu iddialarla ilgili bilgi ve görgüsünün soruduktan sonra neticesine göre şüphelinin hukukî durumunun tayin ve takdir edilmesi gerektiği gözetilmeden, itirazın bu yönden kabulü yerine, yazılı şekilde reddine karar verilmesinde isabet görülmediğinden bahisle 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun 309. maddesi uyarınca anılan kararın bozulması lüzumu ...... Bakanlığı Ceza İşleri Genel Müdürlüğünün 14.09.2018 günlü, 94660652-105-64-6035-2018-Kyb sayılı yazılı istemlerine müsteniden ihbar ve mevcut evrakla birlikte tevdi kılınmakla gereği düşünüldü:

Tüm dosya içeriği nazara alındığında ek kovuşturmaya yer olmadığına dair karara yönelik itirazın reddine dair ...... 2. Sulh Ceza Hâkimliğinin 02.11.2017 günlü, tarih ve 2017/3152 Değişik iş sayılı kararına karşı yerindelik denetimi yapılmasının mümkün olmaması nedeniyle kanun yararına bozma yoluna konu edilemeyeceğinden talebin REDDİNE, dosyanın mahalline gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına tevdiine, 04.03.2019 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/9240, Karar No: 2018/4501, Tarih: 17.04.2018

**12. Ceza Dairesi         2016/9240 E.  ,  2018/4501 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Asliye Ceza Mahkemesi

Suç : Taksirle yaralama

Hüküm : TCK'nın 89/1, 22/3, 89/3-d, 62, 52, 52/4. maddeleri gereğince

mahkumiyet

Taksirle yaralama suçundan sanığın mahkûmiyetine ilişkin hüküm, sanık müdafii tarafından temyiz edilmekle, dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre sanık müdafiinin sair temyiz itirazlarının reddine,ancak;

Ankara Adli Tıp Şube Müdürlüğü tarafından düzenlenen 21.10.2014 tarihli raporda, katılanın yüzünde sabit iz niteliğinde yaralandığının belirtilmesi ve bu yaralanmanın TCK'nın 89/2. maddesinin (d) bendinde yazılı "yüzde sabit iz " niteliğinde olduğunun anlaşılması karşısında, sanık hakkında TCK'nın 89/1. maddesi uyarınca hükmolunan temel cezanın aynı yasanın 89/2-d maddesi gereğince ½ kat arttırılması yerine, bu yaralanmanın TCK'nın 89/3. maddesinin (d) bendinde belirtilen "yüzünün sürekli değişikliğine” niteliğinde olduğunun kabulü ile 89/3-d maddesi uyarınca bir kat oranında arttırılıp yazılı şekilde hüküm kurularak fazla cezaya hükmolunması,

Kanuna aykırı olup, hükmün bu nedenlerle 5320 sayılı Kanunun 8. maddesi gereğince halen uygulanmakta olan 1412 sayılı CMUK'un 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, ancak yeniden yargılamayı gerektirmeyen bu konularda, aynı Kanunun 322. maddesi gereğince karar verilmesi mümkün bulunduğundan, aynı maddenin verdiği yetkiye istinaden hükmün gerekçe kısmının 6. paragrafındaki “89/3-d” ibaresinin çıkarılarak “89/2-d” ibaresinin eklenmesi ve hüküm fıkrasının 3.bendi çıkarılarak yerine "sanığın eylemi sonucu mağdurun yüzünde sabit ize neden olduğu anlaşılmakla TCK'nın 89/2-d maddesi gereği sanığın cezasının ½ oranında artırılarak 240 tam gün karşılığı adli para cezası ile cezalandırılmasına” ibarelerinin yazılması ile hükmün 4. bendindeki “266 gün” yerine “200 gün”; hükmün beşinci bendindeki “ 226x20TL=5320 TL olmak üzere toplam 5.320 TL” yerine “200x20=4.000-TL olmak üzere toplam 4.000 TL” ibarelerinin yazılması suretiyle, sair yönleri usul ve yasaya uygun bulunan hükmün DÜZELTİLEREK ONANMASINA,17.04.2018 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/8319, Karar No: 2013/13145, Tarih: 31.10.2013

**9. Ceza Dairesi         2013/8319 E.  ,  2013/13145 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Sulh Ceza Mahkemesi

Suç : Muhafaza görevini kötüye kullanma

Hüküm : Beraat

Dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Borçlu oğlunun evinde misafir olarak bulunduğu sırada haciz işlemi yapılıp mallar kendisine teslim edildikten sonra haczin yapıldığı adresten ayrılarak kendi evine dönen, ancak İcra Müdürlüğüne herhangi bir bildirimde bulunmayarak dikkat ve özen yükümlülüğüne aykırı davranmak suretiyle mahcuzların kaybolmasına neden olan sanığın eyleminin TCK'nın 289/3. maddesinde tanımlanan ve yalnız adli para cezasını gerektiren suçu oluşturacağı gözetilip hakkında ön ödeme işlemi yapılarak sonucuna göre hukuki durumunun takdir ve tayini gerektiği gözetilmeden yazılı gerekçe ile beraat kararı verilmesi,

Kanuna aykırı, Cumhuriyet savcısının temyiz itirazları bu itibarla yerinde görüldüğünden, hükmün bu sebepten dolayı BOZULMASINA, 31.10.2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2006/4338, Karar No: 2007/338, Tarih: 22.01.2007

**21. Hukuk Dairesi         2006/4338 E.  ,  2007/338 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ           : Ankara 5. İş Mahkemesi

TARİHİ : 22/02/2006

Davacı, 1.8.2004 tarihi itibariyle yaşlılık aylığı bağlanmasına bu olmadığı takdirde borçlanma tutarını ödediği tarihi takip eden aybaşından itibaren yaşlılık aylığı bağlanmasına  karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin  kısmen kabulüne karar vermiştir.

Hükmün davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan  ve Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillere, kanuni gerektirici sebeplere ve özellikle davacının davalı Kurum’a borçlanma talebinde bulunduğu 5.7.2004 tarihinde 3201 sayılı Yasa’nın 3. maddesinde değişiklik yapan 4958 sayılı Yasa’nın 56. maddesinin yürürlükte bulunmasına göre davalı Kurum vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazlarının reddine.

2- Dava 12.12.1980-05.09.1997 tarihleri arasında Suudi Arabistan’da geçen çalışma süresinin 3201 sayılı Yasa uyarınca iki yıllık başvuru süresi aranmaksızın borçlanılabileceğinin tesbiti aksi yöndeki davalı Kurum işleminin iptali istemine ilişkindir.

Mahkemece, davacının yurtdışında geçmiş olan çalışma sürelerinin 3201 sayılı Kanuna göre (4958 sayılı Yasa ile değişik şekline göre başvuru süresi kaldırılmış bulunduğundan) Türkiye’ye kesin dönüş tarihine bakılmaksızın borçlanabileceğinin tesbitine, aksi yöndeki Kurum işleminin iptaline karar verilmiştir.

Davacının borçlanma işlemini yapabilmesi için ön koşul; borçlanılabilecek yurtdışında geçen fiili çalışmanın varlığıdır. Ancak böyle bir çalışmanın bulunması halinde davacının yurda kesin dönüş yaptıktan sonra iki yıl içinde davalı Kurum’a müracaat şartı aranmaksızın borçlanma yapabileceğinin tesbitine ilişkin davayı açmakta hukuki yararının bulunduğu kabul edilebilinir. Davacı tarafça borçlanma işlemine esas alınabilecek nitelikte yurtdışında geçen bir çalışmanın varlığı kanıtlanamaz ise artık davacının bu davayı açmakta hukuki yararı bulunduğundan söz edilemeyeceğinden ve açılan davanın dinlenme olanağı bulunmadığından, dava şartı yokluğundan reddine karar verilecektir. Diğer yandan davacı yurtdışı hizmet borçlanması talebini süre yönünden reddeden kurum işleminin iptaliyle birlikte dava konusu yurtdışında geçen süreleri borçlanabileceğinin tesbitini de istemiştir. İstek hem işlemin iptalini hem de borçlanma yapabileceğinin tesbitini içerdiğine göre dava konusu sürelerde davacının yurt dışında çalışıp çalışmadığının yöntemince araştırılması, çalışmış ise bu hususun hiçbir duraksamaya yer vermeyecek biçimde saptanması gerekir.

Yurt dışında çalışan Türk Vatandaşlarının  bu çalışmalarının değerlendirilmesi  ve buna bağlı  olarak sosyal güvenlik  haklarından  yararlandırılmaları amacıyla  kendilerine borçlanma  hakkı tanınmıştır. 3201 sayılı Yasa, yabancı ülkede  ve yabancı sigorta kurumuna tabi  olan işverenler nezdinde  geçen ve  Türk Sigorta Kurumları kapsamı  dışında kalan          hizmetlerin değerlendirilmesini  düzenlemektedir.  Daha  açık bir anlatımla  T.C. Emekli sandığına, Sosyal Sigortalar Kurumuna, Bağ-Kur’a 506 sayılı Yasa'nın geçici 20. maddesine göre kurulan sandıklara, prim keserek  ve karşılık ödenmiş sürelerin 3201 sayılı Yasa  gereğince borçlanılması  olanaksızdır.

Bu nedenle öncelikle borçlanılmak istenilen  yurt dışında geçmiş olan hizmetin Türk işveren yanında geçip  geçmediği,  Türk işveren yanında  geçmiş ise Türk  Sigorta  Kanunları kapsamında  olup olmadığı  araştırılmalıdır.

Yapılan incelemede davacının yurtdışı çalışması ile ilgili olarak gerek Kurum’a gerekse mahkemeye ibraz ettiği T.C.Cidde Başkonsolosluğu Çalışma ve Sosyal Güvenlik Ataşeliği’nce 18.02.2004 tarihinde tanzim edilen belgede “ davacının  ibraz ettiği belgelerin incelenmesinden adı geçenin Suudi Arabistan’da 12.12.1980-0509.1997 tarihlerinde Suudlu işveren nezdinde çalıştığının tesbit edildiğinin” yazıldığı ancak davacı tarafından ibraz edilen belgelerin ekte bulunmadığı gibi ne tür belgeler olduğunun da yazı içeriğinde belirtilmediği görülmektedir.

HUMK'nun 296. maddesinde  dış ülkede usulüne uygun yetkili memurları    tarafından     düzenlenen   ve  onaylanan resmi  senetlerin  o ülkede yürürlükte bulanan  yasalara  uygun  ve  o ülkedeki  T.C. Başkonsolosluğu veya  konsolosluk görevini yürüten  T.C.  Siyasi  Memuru  tarafından  onaylanması halinde  resmi  senet hüküm ve kuvvetinde sayılacağı bu şekilde  onaylanmamış  senetlerin delil teşkil edip  etmeyeceğinin mahkemece takdir olunacağı bildirilmiştir.

Türkiye Cumhuriyeti 5.10.1961 tarihli Yabancı Resmi Belgelerin Tasdiki Mecburiyetinin Kaldırılması Hakkındaki Lahey Sözleşmesi’ni 3028 sayılı Kanun ile onaylamış ve bu sözleşme Türkiye’de  yürürlüğe girmiştir. Ayrıca Türkiye Cumhuriyeti; “Bazı İşlem ve Belgelerin Tasdikten Muaf Tutulması” hakkındaki çok taraflı uluslararası sözleşmeyi de onaylamış ve 16.1.1987 tarihli resmi gazetede yayınlanmıştır. Ancak bahse konu bu son  sözleşme şartları oluşmadıkça belge davanın kabulüne yeterli delil olarak kabul edilemez. Söz konusu  hizmet belgesini doğrulayan başkaca bir delil ve emare  de  dosya ekinde bulunmamaktadır.   Sosyal Güvenlik Kanunlarının  uygulanması ile ilgili uyuşmazlıklar kamu düzeni ile ilgili olduğundan Mahkemenin ibraz edilen belgenin yasal ve gerçeğe uygun olup olmadığının re’sen incelenip gözönünde bulundurması gerekir. Ancak; resmi nitelik kazandırılmış belgelere itibar edilerek sonuca gidilebilir.

Mahkemece yapılacak iş; öncelikle borçlanılmak  istenen hizmetin Türk işveren nezdinde Türk  Sosyal Güvenlik Kurumları  kapsamında geçip geçmediğini  tesbit etmek,  Türk Sosyal Güvenlik Kurumları kapsamı  dışında bir hizmetin varlığının  mevcudiyeti halinde ise  davacıya ibraz ettiği hizmet belgesini HUMK’nun 296. madde uygulaması gereğince T.C. yetkili Sosyal Güvenlik Kurumlarının karşılığı olan Suudi Arabistan yetkili sosyal güvenlik kurumlarından davacının çalıştığı günleri gösteren işyerine ait hizmet belgesi, işe giriş çıkış tarihleri, Suudi Arabistan iş karnesi, iş güvence karnesi, hizmet cetveli gibi bilgi ve belgeler elde edilip,  bu bilgi ve belgelerin o yöredeki Türk Suudi Arabistan  Elçiliğince  veya Başkonsolosluğunca  tercümesi   yapılarak  doğruluğu  tastik  ettirilip, resmi  senet özelliğine kavuşturulduktan sonra eldeki yargılama dosyası içerisine  getirtilmesinin sağlanması gerekmektedir.

Mahkemece  yukarıda belirtildiği şekilde  davacının çalışma sürelerinin kuşku duyulmayacak  biçimde saptanması  halinde bu sürelerle sınırlı olmak üzere 3201 sayılı Kanunun 3. ve devamı maddeleri gereği  borçlandırma hakkından yararlandırılması gerektiği düşünülmelidir.

Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular dikkate alınmadan yanlış değerlendirme ile yazılı şekilde   karar verilmesi isabetsizdir.

O halde, davalı Kurum’un bu yönleri amaçlayan  temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 22.01.2007 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/12723, Karar No: 2015/11854, Tarih: 26.11.2015

**20. Hukuk Dairesi         2015/12723 E.  ,  2015/11854 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Ticaret Mahkemesi

DAVACILAR : ... - ...

Taraflar arasındaki menfi tespit davasında ...4. Asliye Hukuk ve...Asliye Ticaret Mahkemelerince ayrı ayrı görevsizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü:

K A R A R

Dava, senedin iptali ile (borçlu olunmadığının) menfi tespit istemine istemine ilişkindir. Davacılar, 10/10/2013 tarihli dava dilekçesinde, davalının yöneticisi olduğu sitenin tamir işlerini yapmak üzere davalı ile protokol imzaladıklarını, davalıya teminat senedi verdiklerini, ancak davalının protokol gereği yerine getirmesi gereken edimlerini yerine getirmediğini belirterek davalıya verdikleri 01.08.2013 vade tarihli 3.000,00.-TL'lik senet nedeniyle borçlu olmadıklarının tespiti ile senedin ve takibin iptalini talep etmişlerdir.

Asliye Hukuk Mahkemesince, "dava konusu alacağın bonodan kaynaklandığı, kambiyo senetlerine mahsus takip yolu ile takip yapıldığı ve davanın ticari dava olduğu" gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiştir.

Asliye Ticaret Mahkemesi ise, "Davanın kaynağının kambiyo senedinin unsurlarına ilşkin olmadığı, uyuşmazlığın eser sözleşmesinden kaynaklandığı" gerekçesiyle görevsizlik yönünde hüküm kurmuştur.

01.07.2012 tarihinde yürürlüğe giren 6102 sayılı TTK'nın 5/1. maddesi uyarınca, ticari davalara bakmak görevi, asliye ticaret mahkemesine aittir. Ticari davalar, mutlak ve nispi ticari davalar olarak ikiye ayrılmaktadır. Nispi ticari davalar, TTK'nın 4/1. maddesinin ilk cümlesinde tarif edilen davalardır. Buna göre, her iki tarafın da "ticari işletmesiyle ilgili hususlardan kaynaklanan" hukuk davaları, ticari dava sayılmıştır. Mutlak ticari davalar ise, tarafların tacir olup olmadıklarına ve uyuşmazlığın tarafların ticari işletmeleri ile ilgili bulunup bulunmadığına bakılmaksızın yasa gereği ticari dava sayılan uyuşmazlıklardır. TTK'nın 4/1-a ve devamı bentlerinde yazılan uyuşmazlıklar ile diğer kanunlarda ticari dava olduğu belirtilen uyuşmazlıklar, mutlak ticari davalardır.

TTK'nın 4/1-a maddesinde, “TTK'da öngörülen” hususlardan kaynaklanan hukuk davaları, mutlak ticari davalar arasında sayılmıştır. Kambiyo senetleri, 6102 sayılı TTK'nın 670 ve devamı maddelerinde düzenlenmiştir. Bu nedenle, TTK'da düzenlenmiş olan kambiyo senedinden kaynaklanan hukuk davaları, mutlak ticari dava olup, aynı Kanunun 5/1. maddesi gereğince uyuşmazlığın asliye ticaret mahkemesinde çözümlenmesi gerekmektedir.

Somut olayda dava, kambiyo senedi özelliklerini taşıyan bonodan kaynaklanmakta olup, TTK'nın 4/1-a ve 5/1 maddeleri gereğince, mutlak ticari dava niteliğindeki uyuşmazlığın ticaret mahkemesi tarafından çözümlenmesi gerekmektedir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle, 6100 sayılı HMK’nın 21 ve 22. maddeleri gereğince; Denizli Asliye Ticaret Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE 26/11/2015 gününde oy çokluğuyla karar verildi.

(Karşı Oy)

Somut olayda dava, kambiyo senedi özelliklerini taşıyan bonodan kaynaklanmakta olup, TTK'nın 4/1-a ve 5/1 maddeleri gereğince, mutlak ticari dava niteliğindeki uyuşmazlığın ticaret mahkemesi tarafından çözümlenmesi gerekmektedir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle, 6100 sayılı HMK’nın 21 ve 22. maddeleri gereğince; Denizli Asliye Ticaret Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE 26/11/2015 gününde oy çokluğuyla karar verildi.

(Karşı Oy)

MUHALEFET ŞERHİ

Davacılar, icra takibi dayanağı olan bononun teminat senedi olduğu iddiasıyla borçlu olmadıklarının tespitini talep etmişlerdir. Uyuşmazlık, münhasıran kombiyo hukukundan kaynaklanmayıp, dava dilekçesindeki açıklamaya göre eser sözleşmesinden kaynaklanmakta olup, temel ilişki nazara alınarak çözüleceğinden, taraflardan birinin tacir olmadığı da gözetildiğinde asliye hukuk mahkemesinin görevli olduğu düşüncesindeyim. Sayın çoğunluğun asliye ticaret mahkemesinin görevli olduğuna dair düşüncesine katılmıyorum.

.