muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2013/19595, Karar No: 2013/24101, Tarih: 31.12.2013

Davalı tanığı olarak dinlenilen güvenlik görevlisi ...’ın taşınan mallar konusunda işyeri sahiplerinin bilgisi bulunduğunu tahmin ettiği beyanları ve yukarıdaki tespitler karşısında davacının görevi gereği taşıma işi yaptığı ve kendisine verilen talimat doğrultusunda diğer işçiler ile birlikte verilen görevleri yerine getirdiği, yapılan işten herhangi bir menfaat elde etmediği, diğer yardım eden işçilerin sözleşmesinin feshedilmediği dikkate alındığında sözleşmenin feshinin taşıma işine yardım etmesi nedeniyle haklı fesih sebebi oluşturmayacağı, geçerli fesih niteliğinden olacağı kabul edilmiştir.

Davacıya atfedilen diğer fesih sebepler olarak hakaret etmesi ve iftirada bulunması eylemi açısından fesih değerlendirildiğinde, davalı tanığı ... ifadesinde “Patron ... durumu sorduğunda davacı ... önce hurdaların Nesip dokumacının evine taşındığını kabul etmedi daha sonra önce 300 kiloydu dedi daha sonra 1000 kilo olabilir dedi. Bu sırada davacı agresifleşmeye başladı. "Bana vuruyorlar beni öldürüyorlar" deyip odadan dışarıya kaçtı. Üst kata çıkıp intihar etmeye yeltendi. Polisler geldi. İntihar olayı durduruldu…” şeklinde ifade vermiştir. Tanığın ifadesinden davacının normal bir davranış sergilemediği kendisine saldırıyormuşçasına bana vuruyorlar şeklinde bağırmaya başladığı ve hakaret ettiği, ancak daha sonra çatıya çıkarak intihara kalkıştığı anlaşılmaktadır.

Olayın gerçekleştiği tarihte davacının ... Devlet Hastanesi’ne giriş yaptığı kendisine “Psikotik belirtili ağır depresif nöbet” tanısı koyulduğu, 25.02.2011-08.04.2011 tarihine kadar hastanede yatış verildiği görülmektedir. Davacıya verilen raporun niteliği ve tanık beyanları dikkate alındığında davacının eylemlerini kendisini baskı altında hissetmesi nedeniyle iradi olarak yapmadığı sonucuna varılmıştır.

Davacıya yöneltilen fesih sebeplerinin haklı değil geçerli fesih işlemi niteliğinde olduğu dikkate alındığında kıdem ve ihbar tazminatı talebinin kabulü gerekirken reddi hatalıdır.

3-Fazla çalışma ve hafta tatili çalışmaları açısından davacı tanığı ... “Davacı sabah 08,00'den akşam 18,00'e kadar normal mesai yapardı ancak mesaisi saat 22,00'e kadar devam ederdi… hafta tatili yapmıyordu çalışıyordu...” şeklinde ifade vermiştir. Diğer tanık ...’ın davalıya karşı davası olup ifadesinde “Davacının çalışma mesaisi sabah 08,00'de başlayıp akşam 18,00'de bitiyordu. Ancak iş durumuna göre gece 22,00'a kadar mesai yapıyordu. Yılda 60 gün kadar bir süre ise siparişin yoğunluğu nedeni ile gece 03,00'e kadar mesai yaptığını da biliyorum…” şeklinde ifade vermiştir. Diğer tanık Kıvan Kamil Pehlivan ise “Davacının mesaisi sabah 08,00'de başlayıp akşam 18,00 e kadar devam ediyordu.. İş durumuna göre bazı günler mesaisi akşam 22,00'e kadar bazende sabaha kadar devam ediyordu. Yıl boyunca hafta tatillerinin %80 - %90'ı mesai yapılıyordu…” şeklinde ifade vermiştir.

Davalı tanıkları, haftada sadece 5 gün 08:00-18:00 saatleri arasında çalışıldığını beyan etmişlerdir.

Davalı tanıkları, haftada sadece 5 gün 08:00-18:00 saatleri arasında çalışıldığını beyan etmişlerdir.

Davalı tanıkları işyerinde haftada beş gün çalışıldığını iddia etmişler ise de, işyerinde yapılan soruşturma sırasında verdikleri ifadelerde cumartesi gününe denk gelen tarih kullandıkları görülmekle haftada 6 gün çalışıldığı sabittir. Tanıkların ifadelerinden saat 18:00’dan sonra haftada kaç gün kaç saat çalışma yapıldığı konusunda ifade birliği yoktur. Davacı tanığı Adnan ifadesinde sürekli 22:00’a kadar çalışıldığı ifade edilmekte ise de, diğer tanıklar iş durumuna göre çalışıldığını beyan ettiklerinden çalışmanın standart olmadığı arızi olduğu ve saat 18:00’dan sonra çalışıldığına kanaat getirecek nitelik taşımadığı anlaşılmıştır. Nitekim Dairemizden aynı işyeri ile ilgili aynı dönemde incelenen 2013/19594 Esas sayılı dosyada da çalışma süresinin haftada 6 gün 08:00-18:00 olması gerektiği kabul edilmiştir.

Dosya kapsamına göre davacının 08:00-18:00 saatleri arasında çalıştığı kabul edilerek hesaplama yapılmalıdır. Fazla çalışma alacağına yönelik temyiz itirazları yerinde görülmekle kararın bu yönden de bozulması gerekmiştir.

4-Davacı tanıklarından Kıvanç Kamil hafta tatillerinde çalışıldığını belirtmiş, davası olan diğer tanık ... ise haftada kaç gün çalışıldığı konusunda beyanda bulunmamıştır. Davalı tanıkları ise haftada 5 gün çalışıldığını beyan etmişlerdir.

Davacı tanık ifadelerinden haftada 7 gün çalışıldığının kabulü yeterli olmadığı gibi, bilirkişi de haftada 7 gün çalışma esasına göre değil davacının kısmi süreli çalışılan dönemlerde haftada 6 gün çalıştığı kabul edilerek hafta tatili alacağını hesaplamıştır.

1475 sayılı Yasanın 41'inci maddesinde, hafta tatiline hak kazanabilmek için önceki altı günde günlük iş sürelerine göre çalışmış olmak şartı bulunmaktaydı. 4857 sayılı Kanunda ise, haftalık iş süreleri çalışılan günlere farklı şekilde dağıtılabileceğinden, hafta tatili tanımı değişmiş, işçinin 63'üncü maddeye göre belirlenen iş günlerinde çalışılmış olması kaydıyla, yedi günlük zaman dilimi içinde kesintisiz yirmidört saat dinlenme hakkı öngörülmüştür. 63. maddede, genel bakımdan iş süresinin haftalık en çok kırkbeş saat olduğu belirlenmiştir. Bu nedenle 4857 sayılı Yasanın uygulandığı dönemde, haftalık çalışma süresi kırkbeş saati bulamayacağından, kısmî süreli iş ilişkisinde işçinin hafta tatiline hak kazanması mümkün olmaz.

Davacının günde 4 saat çalıştığı dikkate alındığında haftalık 45 saatlik çalışma süresi aşılmış olmayacağından hafta tatili alacağının reddine karar verilmesi gerekirken dayanağı olmayan gerekçe ile kabulü hatalı olduğu gibi, kısmi süreli çalışma dönemlerinde hafta tatilinin haftalık çalışma süresi 45 saati geçmediğinden fazla sürelerle çalışma şeklinde kabul edilerek %25 artırılmış ücret üzerinden hesaplanması gerekirken %50 zamlı ücret üzerinden hesaplanması da hatalıdır.

Davacının günde 4 saat çalıştığı dikkate alındığında haftalık 45 saatlik çalışma süresi aşılmış olmayacağından hafta tatili alacağının reddine karar verilmesi gerekirken dayanağı olmayan gerekçe ile kabulü hatalı olduğu gibi, kısmi süreli çalışma dönemlerinde hafta tatilinin haftalık çalışma süresi 45 saati geçmediğinden fazla sürelerle çalışma şeklinde kabul edilerek %25 artırılmış ücret üzerinden hesaplanması gerekirken %50 zamlı ücret üzerinden hesaplanması da hatalıdır.

SONUÇ: Temyiz olunan kararın, yukarıda yazılı nedenlerle BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde taraflara iadesine, 31.12.2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/11598, Karar No: 2013/12381, Tarih: 17.09.2013

**(Kapatılan)17. Hukuk Dairesi         2013/11598 E.  ,  2013/12381 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne dair verilen hükmün süresi içinde davacılar vekili (... hariç) ile davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacılar vekili, davalı tarafa zorunlu mali sorumluluk sigortası ile sigortalı araçla meydana gelen kazada desteklerinin öldüğünü, davacı ... ve Sevda'nın da yaralandığını açıklayıp, fazlaya dair haklarını saklı tutarak davacı kardeşler Merve, Mediha, Meltem ile anne Türkan için 1.000'er TL destek, 100.000'er TL manevi, eş sevda için 1.000 TL destek, 1.000 TL iş göremezlik ve 200.000 TL manevi, çocuk Aybüke için 1.000 TL destek, 150.000 TL manevi, davacı ... için 1.000 TL iş göremezlik, 750.000 TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiştir. Davacılar vekili ıslah ile davacı ... için iş göremezlik zararı istemini 69.111,79 TL'ye, davacı eş Sevda için iş göremezlik zararını 40.741, 60 TL ye, destek tazminatı istemini 66.407 TL'ye, çocuk Aybüke için destek tazminatı istemini 17.271 TL'ye, anne Türkan için destek tazminatı istemini 16.320 TL'ye yükseltmiştir.

2013/11598

2013/12381

Davalı sigorta şirketi vekili, davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, iddia, savunma ve toplanan kanıtlara göre; davanın kısmen kabulü ile, davacı ... için 69.111,79 tl iş göremezlik tazminatının dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı sigorta şirketinden tahsiline, diğer davacıların taleplerinin reddine karar verilmiş; hüküm, bir kısım davacılar vekili ile davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre , davacılar vekili ile davalı sigorta şirketi vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

1-Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre , davacılar vekili ile davalı sigorta şirketi vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2-Dava, trafik kazasından kaynaklanan maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir. 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1.maddesinde, “işletenlerin, bu kanunun 85/1 maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur”, aynı yasanın 85/1 maddesinde, “bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yararlanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı”, aynı yasanın 85/son maddesinde ise, “ işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.” hükümlerine yer verilmiş, Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının A-1.maddesinde de, “sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder” şeklinde ifade edilmiştir.

Yukarda açıklanan madde hükümlerinden,Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası; motorlu bir aracın karayolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı

2013/11598

2013/12381

amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır.

Motorlu araçların işletilme tehlikesine karşı, zarar gören üçüncü şahısları, korumak amacıyla getirilmiş olan bu düzenleme ile öngörülen sorumluluğunun bir kusur sorumluluğu olmayıp, sebep sorumluluğu olduğu; böylece araç işletenin sorumluluğunun sebep sorumluluğunun ikinci türü olan tehlike sorumluluğuna ilişkin bulunduğu, öğretide ve yargısal içtihatlarla kabul edilmektedir (Fikret Eren, Borçlar Hukuku, 9. Bası, s. 631 vd.; Ahmet Kılıçoğlu, Borçlar Hukuku, Genişletilmiş 10. Baskı, s. 264 vd).

2918 sayılı Kanunun 86. maddesinde ise, bu Kanunun 85.maddesinde düzenlenen sorumluluktan kurtulma ve sorumluluğu azaltma koşullarına yer verilmiştir.

2918 sayılı Kanunun 86. maddesinde ise, bu Kanunun 85.maddesinde düzenlenen sorumluluktan kurtulma ve sorumluluğu azaltma koşullarına yer verilmiştir.

Bu düzenlemelere göre, araç işleteni veya araç işleteninin bağlı bulunduğu teşebbüs sahibi, kendisinin veya eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilerin kusuru bulunmaksızın ve araçtaki bozukluk kazayı etkilemiş olmaksızın kazanın bir mücbir sebepten veya zarar görenin veya üçüncü kişinin ağır kusurundan ileri geldiğini ispat ederse sorumluluktan kurtulabilecek; sorumluluktan kurtulamayan işleten veya araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibi ise kazanın oluşunda zarar görenin kusurunun bulunduğunu ispat ederse, hakim, durum ve şartlara göre tazminat miktarını indirebilecektir.

Burada kanun koyucu zarar görenin kusuru nispetinde indirim yapılabileceğini öngörmüş ve indirimi zorunlu tutmayarak hakimin taktirine bırakmıştır. Uygulama ve öğretide de (S. Ünan, “Ergün A. Çetingil ve Rayegan Kender’e 50. Birlikte Çalışma Yılı Armağanı 2007”, s. 1180) bu husus kabul edilmektedir.

Kanun koyucu, açıklanan düzenlemeler yanında 2918 sayılı KTK’nun 91. maddesiyle de; işletenin Aynı Kanunun 85. maddesinin birinci fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası (Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası) yaptırma zorunluluğunu getirmiştir.

Hemen belirtmelidir ki, işletenin sorumluluğu hukuki nitelikçe tehlike sorumluluğuna ilişkin bulunmakla, işletenin hukuki sorumluluğunu üstlenen zorunlu sigortacının 91.maddede düzenlenen sorumluluğu da bu kapsamda değerlendirilmelidir.

2013/11598

2013/12381

Öyle ise, hem işleten hem de sigortacının sorumluluğu, hukuki niteliği itibariyle tehlike sorumluluğuna ilişkin bulunduğundan, uyuşmazlığın bu çerçevede ele alınıp, çözümlenmesi gerekmektedir.

Karayolları Trafik Kanununda zorunlu trafik sigortasına ilişkin olarak, sorumluluğun kapsamı yanında, bu kapsam dışında kalan haller de açıkça düzenlenmiştir.

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun “Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Dışında Kalan Hususlar” başlıklı 92. maddesinde:

“Aşağıdaki hususlar, zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamı dışındadırlar.

a) İşletenin; bu Kanun uyarınca eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilere karşı yöneltebileceği talepler,

b) İşletenin; eşinin, usul ve füruunun, kendisine evlat edinme ilişkisi ile bağlı olanların ve birlikte yaşadığı kardeşlerinin mallarına gelen zararlar nedeniyle ileri sürebilecekleri talepler,

c) İşletenin; bu Kanun uyarınca sorumlu tutulmadığı şeye gelen zararlara ilişkin talepler,

d) Bu Kanunun 105 inci maddesinin üçüncü fıkrasına göre zorunlu mali sorumluluk sigortasının teminatı altında yapılacak motorlu araç yarışlarındaki veya yarış denemelerindeki kazalardan doğan talepler,

e) Motorlu araçta taşınan eşyanın uğrayacağı zararlar,

f) Manevi tazminata ilişkin talepler.”

c) İşletenin; bu Kanun uyarınca sorumlu tutulmadığı şeye gelen zararlara ilişkin talepler,

d) Bu Kanunun 105 inci maddesinin üçüncü fıkrasına göre zorunlu mali sorumluluk sigortasının teminatı altında yapılacak motorlu araç yarışlarındaki veya yarış denemelerindeki kazalardan doğan talepler,

e) Motorlu araçta taşınan eşyanın uğrayacağı zararlar,

f) Manevi tazminata ilişkin talepler.”

hükmü ile, zorunlu trafik sigortacısının hangi zararlardan sorumlu olmadığı düzenleme altına alınmış; burada örnekseme yoluna gidilmeyip; tek tek ve tahdidi olarak sorumlu olunmayan haller sıralanmıştır.

Bu noktada üzerinde durulması gereken hususlardan birisi, 2918 sayılı KTK’nun 92/b maddesinde yer alan “İşletenin; eşinin, usul ve füruunun, kendisine evlat edinme ilişkisi ile bağlı olanların ve birlikte yaşadığı kardeşlerinin mallarına gelen zararlar nedeniyle ileri sürebilecekleri taleplerin zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamı dışında olduğuna” ilişkin hükümdür.

Bu hükümle kanun koyucu; tehlike sorumlusu zorunlu mali sorumluluk sigortacısının sorumluluğu kapsamından sadece, tehlike sorumlusu olan işletenin eşinin, usul ve füruunun, kendisine evlat edinme ilişkisi ile bağlı olanların ve birlik-

2013/11598

2013/12381

te yaşadığı kardeşlerinin mallarına gelen zararları çıkarmıştır.

Şu haliyle, anılan kişilerin mallarına gelen zararlar dışında kalan ölüm ve yaralanmaya ilişkin cismani zararlar ise sigortacının sorumluluğu kapsamında bırakılmış; böylece tehlike sorumlusunun yakınlarının dahi belirtilen anlamda sigorta kapsamında olduğu benimsenmiştir.

Durum bu olunca, işletenin; eşinin, usul ve füruunun, kendisine evlat edinme ilişkisi ile bağlı olanların ve birlikte yaşadığı kardeşlerinin ölüm veya yaralanmaları halinde bundan kaynaklanan zararlarının zorunlu sigorta kapsamında olduğu kabul edilmelidir.

Araç sürücüsünün veya yakınlarının talepleri ise 92.madde kapsamında yer almamakla sigortacının sorumluluğu kapsamında kabul edilmiştir.

Destekten yoksun kalma tazminatı, B.K'nun 45/II. maddesinde düzenlenmiş olup; "Ölüm neticesi olarak diğer kimseler müteveffanın yardımından mahrum kaldıkları takdirde onların bu zararını da tazmin etmek lazım gelir." şeklinde hükme bağlanmıştır.

Görülmektedir ki, destekten yoksun kalma tazminatının konusu, desteğin yitirilmesi nedeniyle yoksun kalınan zarardır. Buradaki amaç, destekten yoksun kalanların desteğin ölümünden önceki yaşamlarındaki sosyal ve ekonomik durumlarının korunmasıdır. Olaydan sonraki dönemde de, destek olmasa bile, onun zamanındaki gibi aynı şekilde yaşayabilmesi için muhtaç olduğu paranın ödettirilmesidir.

Haksız bir eylem sonucu desteğini yitiren kimse BK'nun 45/II. maddesine dayanarak uğradığı zararın ödetilmesini isteyebilir. Ancak, destekten yoksun kalma tazminatına hükmedilmesi için öncelikle, ölen ile destekten yoksun kalan arasında maddi yönden düzenli ve eylemli bir yardımın varlığı gerekir.

Haksız bir eylem sonucu desteğini yitiren kimse BK'nun 45/II. maddesine dayanarak uğradığı zararın ödetilmesini isteyebilir. Ancak, destekten yoksun kalma tazminatına hükmedilmesi için öncelikle, ölen ile destekten yoksun kalan arasında maddi yönden düzenli ve eylemli bir yardımın varlığı gerekir.

Borçlar Kanunu’nun 45.maddesinde sözü geçen destek kavramı hukuksal bir ilişkiyi değil, eylemli bir durumu hedef tutar ve ne hısımlığa ne de yasanın nafaka hakkındaki hükümlerine dayanır; sadece eylemli ve düzenli olarak geçimini kısmen veya tamamen sağlayacak şekilde yardım eden ve olayların olağan akışına göre eğer ölüm vuku bulmasaydı, az çok yakın bir gelecekte de bu yardımı sağlayacak olan kimse destek sayılır.

2013/11598

2013/12381

O halde destek sayılabilmek için yardımın eylemli olması ve ölümden sonra da düzenli bir biçimde devam edeceğinin anlaşılması yeterli görülür.

Bununla birlikte destekten yoksun kalan kimse devamlı ve gerçek bir ihtiyaç içerisinde bulunmalıdır. Genel olarak bakım ihtiyacı, sosyal düzeye uygun olan yaşamın devamını sağlamak için gerekli olanaklardan yoksun kalmayı anlatır. Eğer ölenin eylemli olarak baktığı davacı, ölüm yüzünden bu bakımın sağladığı yaşama düzeyinin altına düşmüş olursa, ihtiyaç bulunma koşulu gerçekleşmiş sayılır. Burada önemli olan, destekten yoksun kalan kimsenin ve ailesinin temsil ettiği sosyal ve ekonomik düzeye göre normal karşılanan giderlerdir (Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 21.04.1982 gün, 979/4-1528 E., 1982/412 K. sayılı kararı).

Diğer taraftan, Yargıtay İçtihadı Birleştirme Büyük Genel Kurulu'nun 06.03.1978 tarih ve 1/3 sayılı kararının gerekçesinde de: "Destekten Yoksun Kalma Tazminatının eylemin karşılığı olan bir ceza olmayıp, ölüm sonucu ölenin yardımından yoksun kalan kimsenin muhtaç duruma düşmesini önlemek ve yaşamının desteğin ölümünden önceki düzeyde tutulması amacına yönelik sosyal karakterde kendine özgü bir tazminat olduğu”

hususu vurgulanmış; Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 30.11.2005 gün ve 2005/4-648 E.-2005/691 K. sayılı ilamında da aynı esaslar benimsenmiştir.

Önemle vurgulanmalıdır ki, Borçlar Kanunu’nun 45/III. maddesine göre destekten yoksun kalma tazminatı, desteğin mirasçısı olarak geride bıraktığı kişilere değil, desteğinden yoksun kalanlarına aittir. Destekten yoksun kalma tazminatı isteyebilecek kişiler, mirasçılardan başka kişiler de olabileceği hususunda da herhangi bir ihtilaf yoktur. Murisin trafik kazasından kaynaklanan bir sorumluluğu söz konusu olduğunda ve koşulları oluştuğunda mirasçıları bundan sorumlu olduğu halde, aynı olay nedeniyle destekten yoksun kalan ve fakat mirasçı olmayan kişiler bundan sorumlu değildir (HGK.nun 15.06.2011 gün ve 2011/17-142 E. -411 K. sayılı ilamı).

Davacıların destekten yoksun kalma tazminatı talebine dayanak olarak gösterdikleri zarar; işletenin ölümü sonucunda meydana gelmekle birlikte işleten üzerinde doğan bir zarardan ayrı ve salt onun desteğinden yoksun kalınması olgusuna dayalı, mirasçılık sıfatıyla bağlı olmaksızın uğranılabilen

2013/11598

2013/12381

bir zarardır. Böyle bir zararın işletenin kendisinin sahip olacağı hakla bir ilişkisi olmadığı gibi, doğrudan işletenin zararıyla bağlı ve onunla sınırlı bir zarar da değildir. İşletenin ölümü zararı doğuran olay olmakla birlikte, zarar doğrudan üçüncü kişi durumundaki destekten yoksun kalanlar üzerinde oluşmuştur. Buradaki zarar, mirasçıların salt bu sıfatla devraldıkları murislerinin uğradığı ve ondan intikal eden bir zarar da değildir.

Destekten yoksun kalma tazminatına dayanak teşkil eden hak, salt miras yoluyla geçen bir hak olsa idi doğrudan işleten üzerinde doğup ondan mirasçılarına intikal edeceğinden, bu yöndeki savunmalar ölenin desteğinden yoksun kalanlara karşı ileri sürülebilecekti. Oysa yukarıda da açıklandığı üzere, destekten yoksun kalma tazminatına konu davacıların zararı, desteklerinin ölümü nedeniyle destekten yoksun kalan sıfatıyla doğrudan kendileri üzerinde doğan zarardır. Bu zarardan doğan hak desteğe ait olmadığına göre, onun kusurunun bu hakka etkili olması da düşünülemez.

Şu hale göre; işleten murisin, ister kendi kusuru ister bir başkasının kusuru ile olsun salt ölmüş olması, destekten yoksun kalanlar üzerinde doğrudan zarar doğurup; bu zarar gerek Kanun gerek poliçe kapsamıyla teminat dışı bırakılmamış olmakla, davacıların hakkına, desteklerinin kusurunun olması etkili bir unsur olarak kabul edilemez ve destekten yoksunluk zararından kaynaklanan hakkın sigortacıdan talep edilmesi olanaklıdır.

Davacıların üçüncü kişi konumunda oldukları hem mahkeme, hem de özel dairenin kabulünde olduğu gibi, işletenin yakınlarının uğradıkları destek zararlarının trafik sigortacısının sorumluluğu kapsamı dışında kaldığına ilişkin Kanunda ve buna bağlı olarak poliçede açık bir düzenleme bulunmadığı da, uyuşmazlık konusu değildir.

Davacıların uğradıkları zarara bağlı olarak talep ettikleri hak, salt miras yoluyla geçen bir hak olmayıp, bilimsel ve yargısal içtihatlarda kabul edildiği üzere destekten yoksun kalanın şahsında doğrudan doğruya doğan, asli ve bağımsız bir talep hakkıdır.

Davacıların ölenin salt mirasçısı sıfatıyla değil, destekten yoksun kalan üçüncü kişi sıfatıyla dava açtıklarına, ölüm nedeniyle doğrudan davacılar üzerinde doğan destekten yoksunluk zararının oluşumundaki kusurun davacılara yansıtılamayacağına ; dolayısıyla araç sürücüsünün veya

2013/11598

2013/12381