muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2022/1830, Karar No: 2022/2493, Tarih: 21.03.2022

**3. Hukuk Dairesi         2022/1830 E.  ,  2022/2493 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : İZMİR BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 21. HUKUK DAİRESİ

İLK DERECE

MAHKEMESİ : ... 2. ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ

Taraflar arasında ilk derece mahkemesinde görülen tazminat davasının yapılan yargılaması neticesinde davanın kısmen kabulüne dair verilen karar hakkında bölge adliye mahkemesince yapılan istinaf incelemesi sonucunda; davacı vekilinin ... 2.Asliye Hukuk Mahkemesinin 2016/301 E.-2018/320 K.sayılı 22/08/2016 tarihli kararına yönelik olarak yapılan istinaf talebinin HMK 353/1-b/2 maddesi gereğince kısmen kabulüne, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, davalılar ...Tarım Sanayi Tic. Ltd. Şti., ...Tohumculuk Tic. Ltd. Şti. ve ... Tarım San. Tic. A.Ş. vekillerince ... 2.Asliye Hukuk Mahkemesinin 2016/301 E.-2018/320 K.sayılı 22/08/2016 tarihli kararına yönelik olarak yapılan istinaf taleplerinin HMK 353/1-b/1 maddesi gereğince reddine, davacının davasının kısmen kabulü ile 253.521,20 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine, yönelik olarak verilen kararın süresi içinde davacı ve davalılar... Tohumculuk Tic. Ltd. Şti. ile ... Tarım San. Tic. A.Ş. ve ...Tarım San. ve Tic. Ltd. Şti. vekilleri tarafından ayrı ayrı temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki kağıtlar okunup gereği düşünüld

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı, çiftçilikle uğraştığını, sahibi bulunduğu ..., ilçesi, 101 ada, 1 parsel, 102 ada, 2, 3, 4 parsel, 103 ada 11 ve 75 parsellerde kayıtlı tarım arazilerine ekmeklik buğday ekmeye karar verdiğini, bu amaçla davalı ...firmasının yetkili bayiisinden sertifikalı olarak toplam 40 ton pinzon ekmeklik buğday tohumluğunu aldığını, teslim aldığı tohumlukları hiç bekletmeden tüm kural ve kaidelere uygun olarak ekim işlemlerini bitirdiğini, gerekli tüm bakımlarını eksiksiz olarak yaptığını, akabinde tohumların çimlenme oranlarının çok düşük olduğunu, bu durumu firma yetkililerine bildirdiğini, bunun üzerine firma yetkililerinin arazide incelemeler yaptığını, tohum kaynaklı kusuru kabul ettiklerini, hasat sonucu oluşabilecek maddi zararın tamamını karşılayacaklarını beyan etmelerine rağmen zarar hususunda yazılı taahhütname vermekten imtina ettiklerini, bunun üzerine ... 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2016/16 Değişik iş sayılı dosyası ile delil tespiti yaptırdığını, bilirkişi tarafından 2016 yılı buğday fiyatına göre 302.029,24-TL zararının olabileceğinin öngörüldüğünü, ancak saman miktarının karşılığının bedele dahil edilmediğini, saman kaybının da zarara dahil edilmesi gerektiğini belirterek fazlaya ilişkin hakkı saklı kalmak kaydıyla şimdilik 302.029,24-TL'nin satım tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan tahsiline, karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... Tic. Ltd. Şti. ve ... Tarım San. Tic. A.Ş.; 5553 sayılı tohumculuk kanununun 11. maddesi 2. fıkrasında "Dava, zarara uğrayanın zarara uğradığının tespit edilmesinden itibaren altı ay içinde, her halde zararın meydana gelmesinden itibaren iki yıl içinde açılabilir" hükmünün yer aldığını, buna göre iş bu davanın hak düşürücü süre geçtikten sonra açıldığını ve öncelikle davanın usulden reddinin gerektiğini, davacının iddialarının haksız ve dayanaksız olduğunu, davacının ekmiş olduğu buğdayın şirketler tarafından üretilen yahut ithal edilen pinzon çeşidi buğday tohumu olduğunu ispat etmek zorunda olduğunu, söz konusu zararın kendi iş ve tutumları neticesinde meydana gelmediğini savunarak davanın reddini dilemiştir.

Davalı ...Tarım Sanayi Tic. Ltd. Şti; öncelikle yetki itirazında bulunduğunu, husumet yönünden ise davaya konu tohumların ithal edilmesi nedeniyle sorumluluklarının bulunmadığını, ayrıca 5553 sayılı tohumculuk kanunu uyarınca davanın zamanaşımına uğradığını, davacının ekmiş olduğu tohumun şirket tarafından kendisine satılan pinzon çeşidi olduğunu ispat etmek zorunda olduğunu, üründen 400 ton verim alınabileceğinin davacıya söylendiğini, ancak davacının önceki sezonda 650 ton aldığını iddia ederek bu durumdan fayda sağlamaya çalıştığını savunarak davanın reddini dilemiştir.

İlk derece mahkemesince, davacının davalılardan dava konusu pinzon türü buğday tohumu olarak toplam 40.000 kg buğday tohumunun satın aldığı, satın alınan ürünlerin sertifikalı olduğu, sertifikaya göre birinci parti olarak satın alınan 8.840 kg buğdayın % 92 oranında çimlenme gücünün, ikinci parti olarak satın alınan 4.160 kg buğdayın %89 oranında çimlenme gücünün, üçüncü parti olarak satın alınan 27.000 kg buğdayın %90 oranında çimlenme gücünün olduğunun belirtildiği, ancak yapılan inceleme ve tespite göre birinci parti buğdayın çimlenme gücünün % 60, ikinci parti buğdayın çimlenme gücünün % 60, üçüncü parti buğdayın çimlenme gücünün % 60 oranın tespit edildiği, delil tespiti dosyası, aldırılan bilirkişi raporları, keşif esnasında davacıdan alınan numune ve Gıda Tarım ve Hayvancılık Bakanlığından temin edilen numunelerinin DNA testleri kapsamında davacının arazisine ekilen buğdayın pinzon cinsi olduğu ve davalılar tarafından satılan ürün olduğunun tespit edildiği, delil tespiti dosyasında davacı tarafın ürünün ekimi, çimlenme aşaması ve hasada ilişkin ürünün çimlenmesine uygun tarım ortamının davacı tarafından oluşturulduğunun tespit edildiği, davalılar tarafından satılan ürünlerin çimlenme oranının sertifikada belirtilen orandan çok daha düşük olduğu, hükme esas alınan bilirkişi raporuna göre davacının maddi zararının 253.521,20-TL olarak tespit edildiği gerekçesiyle davanın kısmen kabulü ile, 253.521,20-TL'nin dava tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, karar verilmiş, karara karşı davacı ve davalılar ayrı ayrı istinaf başvurusunda bulunmuştur.

İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 21. Hukuk Dairesince, ilk derece mahkemesi tarafından davacının uğramış olduğu ürün kaybının doğru bir şekilde tespit edildiği ve bu ürün kaybından davalıların sorumlu olduğu davacının saman kaybına ilişkin bir talebinin bulunmadığı ayrıca red sebebi aynı olduğundan reddedilen kısım için davalılar lehine tek vekalet ücretine karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle davacı tarafça ... 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2016/301 E.-2018/320 K.sayılı 22/08/2016 tarihli kararına yönelik olarak yapılan istinaf talebinin HMK 353/1-b/2 maddesi gereğince kısmen kabulüne, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, davalılar ...Tarım Sanayi Tic. Ltd. Şti., ...Tohumculuk Tic. Ltd. Şti. ve ... Tarım San. Tic. A.Ş. tarafından ... 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2016/301 E.-2018/320 K.sayılı 22/08/2016 tarihli kararına yönelik olarak yapılan istinaf taleplerinin HMK 353/1-b/1 maddesi gereğince reddine, davacının davasının kısmen kabulü ile 253.521,20 TL nin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine, karar verilmiş; hüküm, taraflarca temyiz edilmiştir.

1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı bilgi ve belgelere, özellikle temyiz olunan bölge adliye mahkemesi kararında yazılı gerekçelere göre, davalıların temyiz itirazlarının reddi gerekir.

2-Dava, davalıların sorumluluğunda olarak satılan tohumlar nedeniyle uğranılan zararın tazmini istemine ilişkindir.

1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı bilgi ve belgelere, özellikle temyiz olunan bölge adliye mahkemesi kararında yazılı gerekçelere göre, davalıların temyiz itirazlarının reddi gerekir.

2-Dava, davalıların sorumluluğunda olarak satılan tohumlar nedeniyle uğranılan zararın tazmini istemine ilişkindir.

Dava dosyasının incelenmesinde, davacı dava dilekçesi ile buğday verim kaybına dayalı olarak uğradığı saman miktarı kaybının da hesaplamalara dahil edilmesi talebini açıklayarak bilirkişi raporu ve toplanacak delillere göre fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla; satın alınan pinzon cinsi ekmeklik buğday tohumlukların ekimi sonrasında talebi üzerine ... 1. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2016/16 Değ. iş sayılı dosyası ile yapılan tespit sonucunda ayıplı çıkması nedeniyle uğranılan şimdilik 302.029.24.-TL (anılı dosyada yer alan 15/05/2016 tarihli bilirkişi raporunda belirtilen) maddi zararın satım tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan tahsilini talep etmiştir. İlk derece mahkemesince hükme esas alınan bilirkişi raporlarında davacının saman miktarı kaybı konusunda inceleme yapılmadığı, Bölge Adliye Mahkemesince davacının bu talebi hakkında bilirkişi raporu aldırıldığı anlaşılmaktadır. Ancak Bölge Adliye Mahkemesince davacının dava dilekçesinin ikinci sayfasında belirtilen saman kaybı talebi ile ilgili dava dilekçesinin sonuç kısmında herhangi bir talebinin olmadığı, davacı tarafın bu davada sadece buğday ürün kaybının talep sonucuna yazdığı ve saman kaybı hakkında açılmış bir dava olmadığı gerekçesiyle davacının saman kaybına ilişkin talebi reddedilmiştir. Davacının dava dilekçesi incelendiğinde saman kaybına ilişkin talebinin olduğu ve dilekçenin sonuç ve istem kısmında da bilirkişi raporu ve toplanacak delillere göre fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla; satın alınan pinzon cinsi ekmeklik buğday tohumlukların ekimi sonrasında talebi üzerine ... 1. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2016/16 Değ. İş sayılı dosyası ile yapılan tespit sonucunda ayıplı çıkması nedeniyle uğranılan şimdilik 302.029.24.-TL’nin tahsili talep ettiği anlaşıldığından, bilirkişi raporu ve toplanacak delillere göre fazlaya ilişkin hakkı saklı tutulduğu ve söz konusu saman kaybının da bu kapsamda değerlendirilmesi gerektiği anlaşılmaktadır.

O halde, Bölge Adliye Mahkemesince, davacının fazlaya ilişkin hakkını saklı tuttuğu ve dilekçe içeriğinde de saman kaybının belirlenmesine ilişkin talebinin de olduğu, bu kapsamda davacının saman kaybını da davalılardan talep ettiği gözetilerek davacının bu talebi hakkında da deliller değerlendirilip sonucuna göre bir karar vermesi gerekirken davacının saman kaybına ilişkin talebi olmadığı gerekçesiyle bu talebinin reddi yönünde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozmayı gerektirir.

O halde, Bölge Adliye Mahkemesince, davacının fazlaya ilişkin hakkını saklı tuttuğu ve dilekçe içeriğinde de saman kaybının belirlenmesine ilişkin talebinin de olduğu, bu kapsamda davacının saman kaybını da davalılardan talep ettiği gözetilerek davacının bu talebi hakkında da deliller değerlendirilip sonucuna göre bir karar vermesi gerekirken davacının saman kaybına ilişkin talebi olmadığı gerekçesiyle bu talebinin reddi yönünde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozmayı gerektirir.

SONUÇ: Yukarıda 1. bentte açıklanan nedenlerle davalıların temyiz itirazlarının reddine, 2. bentte açıklanan nedenlerle 6100 sayılı HMK'nın 371. maddesi uyarınca temyiz olunan bölge adliye mahkemesi kararının davacı yararına BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz edenlerden davacıya iadesine, 12.987,00 TL bakiye temyiz harcının temyiz eden ...Tarım Sanayi Tic. Ltd. Şti.'ne, 12,988,00 TL bakiye temyiz harçlarının temyiz eden... Tohumculuk Tic. Ltd. Şti. ve ... Tarım San. Tic. A.Ş.'ye yükletilmesine, dosyanın bölge adliye mahkemesine gönderilmesine, 21/03/2022 tarihinde oy birliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/10919, Karar No: 2015/1065, Tarih: 27.01.2015

**17. Hukuk Dairesi         2014/10919 E.  ,  2015/1065 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda verilen hüküm taraf vekillerince temyiz edilmiş, davalı vekilince de duruşma talep edilmiş olmakla duruşma için tayin edilen 27.01.2015 Salı günü davacı vekil Av. ... geldi. Davalı tarafından gelen olmadı. Temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşıldıktan ve hazır bulunan davacı vekili dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği düşünüldü.

-K A R A R-

Davacı vekili; davacıların desteği olan İsmail'in kendi kusuruyla meydana gelen tek taraflı kazada öldüğünü, davalı trafik sigortacısının davacı mirasçıların tazminat istemini kabul etmediğini belirterek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla, davacı eş için 800 TL, 2 çocuk için ayrı ayrı 100'er TL destek tazminatının dava tarihinden itibaren avans faiziyle tahsiline karar verilmesini talep etmiş, 26.2.2014 tarihinde talebini ... için 192.055,69 TL, Yaşar için 23.440,93 TL, ... için 9.503,38 TL'ye yükseltmiştir.

Davalı sigorta şirketi vekili; kazanın davacıların murisinin kusuru ile meydana gelmesi nedeniyle davacıların destekten yoksun kalma tazminatı talep edemeyeceklerini öne sürerek, davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece; bilirkişi raporu benimsenerek, davanın kabulüne, eş ... için 192.055,69 TL, çocuk Yaşar için 23.440,93 TL, ... için 9.503,38 TL tazminata dava tarihinden itibaren yasal faiziyle tahsiline karar verilmiş; hüküm, davacı vekili ve davalı sigorta şirketi vekili tarafından temyiz edilmiştir

1-Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesinde, özellikle oluşa uygun olarak düzenlenen aktüerya bilirkişisi raporunda belirtilen destek tazminatına ilişkin hesaplamanın hükme esas alınmasında bir usulsüzlük bulunmamasına, davacıların ölenin salt mirasçısı sıfatıyla değil, destekten yoksun kalan üçüncü kişi sıfatıyla dava açtıklarına, ölüm nedeniyle doğrudan davacılar üzerinde doğan destekten yoksunluk zararının oluşumundaki kusurun davacılara yansıtılamayacağına; dolayısıyla araç işleteni ve sürücüsü olan desteğin tam kusurlu olması halinde, desteğinden yoksun kalan davacıları etkilemeyeceğine; 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu ve Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’na göre, aracın zorunlu mali sorumluluk sigortacısı davalı sigorta şirketi, işletenin üçüncü kişilere verdiği zararları teminat altına aldığına ve olayda sürücü tam kusurlu olsa bile, destekten yoksun kalan davacılar da zarar gören üçüncü kişi konumunda bulunduğundan, davalı sigorta şirketinin sorumlu olacağına (...'nun 15.6.2011 gün ve 2011/17-142 esas-411 karar, ...'nun 22.2.2012 gün 2011/17-787 esas 2012/92 karar sayılı ilamları uyarınca) göre, davalı vekilinin temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2-Dava, trafik kazasından kaynaklanan destekten yoksun kalma tazminatı istemine ilişkindir.

2-Dava, trafik kazasından kaynaklanan destekten yoksun kalma tazminatı istemine ilişkindir.

Davacılar vekilince temerrüt faizi olarak avans faizi istenilmiş, ancak mahkemece yasal faize hükmedilmiştir. Taraflar arasındaki ilişki, TTK.’nda düzenlenen sigorta sözleşmesinden kaynaklanmasına ve bu tür sözleşmeler TTK.’nun 3. ve 4. maddeleri hükmü uyarınca, tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın, mutlak ticari işlerden olduğuna göre, avans faizine hükmedilmesi gerekirken, yasal faize hükmedilmesi doğru değil bozma nedeni ise de, bu konudaki yanılgının giderilmesi yargılamanın tekrarını gerektirir nitelikte görülmediğinden 6100 sayılı HMK.'nun geçici 3. maddesi delaletiyle mülga 1086 sayılı HUMK'nun 438/7. maddesi uyarınca hükmün düzeltilerek onanmasına karar vermek gerekmiştir.

SONUÇ : Yukarıda (1) nolu bentte açıklanan nedenlerle davalı sigorta şirketi vekilinin temyiz itirazlarının reddine, (2) nolu bentte açıklanan nedenle davacı vekilinin temyiz itirazının kabulü ile, hüküm fıkrasının (1) nolu bendindeki "yasal" ibaresinin hükümden çıkartılarak yerine "avans" ibaresinin hüküm fıkrasına yazılmasına, hükmün bu hali ile DÜZELTİLEREK ONANMASINA, 1.100,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak duruşmada vekille temsil olunan davacıya verilmesine, aşağıda dökümü yazılı 11.527,30 TL kalan onama harcının temyiz eden davalıdan alınmasına, peşin alınan harcın istek halinde temyiz eden davacıya geri verilmesine 27.1.2015 günü Üye ...'ın karşı oyu ve oyçokluğuyla karar verildi.

-KARŞI OY-

Uyuşmazlık, 2918 sayılı KTK.dan doğan, tehlike sorumluluğu nedeniyle işleten-sürücü vefatı halinde desteğinden yoksun kalanların tazminat taleplerinde, ölen desteğin müterafik kusurunun tazminattan indirim sebebi teşkil edip etmeyeceği, desteğin kusurunun araç ZMSS.ini düzenleyen sigorta şirketini ne şekilde etkileyeceğine ilişkindir.

Konu ile ilgili yasal düzenlemeler gözden geçirildiğinde;

6098 sayılı TBK.nun 51/1 maddesinde "Hakimin tazminatın kapsamını ve ödenme biçimini, durumun gereğini ve özellikle kusurun ağırlığını gözönüne alarak belirleyeceği",

TBK. 52/1 maddesinde " zarar görenin zararı doğuran fiile razı olması veya zararın doğmasında ya da artmasında etkili olması veya tazminat yükümlüsünün durumunu ağırlaştırması halinde hakim tazminatı indirebileceği veya tamanen kaldırabileceği",

TBK 53/3 maddesinde "ölenin desteğinden yoksun kalan kişilerin bu sebeple uğradıkları kayıpların" ölüm halinde uğranılan zararlardan bulunduğu,

2918 sayılı KTK 85/1 maddesinde "Bir motorlu aracın işletilmesinin bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olması durumunda motorlu aracın bir teşebbüsün ünvanı veya işletme adı altında veya bu teşübbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibinin doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu tutulacağı",

2918 sayılı KTK 85/1 maddesinde "Bir motorlu aracın işletilmesinin bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olması durumunda motorlu aracın bir teşebbüsün ünvanı veya işletme adı altında veya bu teşübbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibinin doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu tutulacağı",

2918 sayılı KTK 85/son maddesinde " işleten ve araç işleticisi teşebbüs sahibinin, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumlu", olduğu,

2918 sayılı KTK 86/2 maddesinde " sorumluluktan kurtulamayan işleten veya araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibinin, kazanın oluşumunda zarar görenin kusurunun bulunduğunu ispat ederse hakimin durum ve şartlara göre tazminat miktarını indirebileceği",

2918 sayılı KTK 91/1 maddesinde "İşletenlerin, bu Kanununun 85. maddesinin 1 fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmalarının zorunlu" bulunduğu,

Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumlluluk Sigortası Genel Şartlarının, "Sigortanın Kapsamı" başlıklı A.1 maddesinde "sigortacının poliçede tamınlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı 2918 sayılı KTK ya göre işletene düşen hukuki sorumluluğu zorunlu sigorta limitlerine kadar temin edeceği... " öngörülmüştür.

Destekten yoksunluk tazminatı, ölüm nedeniyle ortaya çıkan, miras hukukundan bağımsız, yansıma yolu ile uğranılan maddi zararın tazmini amacını güden bir taleptir.(Emre Gökyayla S:46 vd)

Kusursuz sorumlulukta tazminat belirlenirken aksi öngörülmemişse (TBK 49 vd) kusura dayanan sorumluluk hükümlerinin uygulanacağı doktrinde ve yargısal içtihatlarda benimsenmektedir. Tazminatta indirime sebep olan TKB 51, 52 madde hükümleri, kusursuz sorumluluk hallerinde takdir edilecek tazminatlarda da indirim sebebi

teşkil edecektir (K.Oğuzman- T.Öz Borçlar Hukuk Genel Hükümler S:131, F.Eren Borçlar Hukuku Genel Hükümler S:7, 728, H.Nomer Haksız Fiil Sorumluluğundan maddi tazminatın belirlenmesi S:77).

Sorumluluğun tehlike esasına dayanmasında da müterafık kusurun indirime engel teşkil etmeyeceği, zarar görenin müterafik kusurunun dikkate alınacağı 2918 sayılı Yasanın 86/2 maddesinde de açıkça vurgulanmıştır.

TBK 52. maddesinde öngörülen müterafik kusur, zarar görenin zararın doğmasına veya artmasına yaptığı katkı olup mağdur, zarar veren şahsın hal ve mevkini ağırlaştırdığı için hakim tazminatı indirmekte veya kaldırmaktadır.

Nitekim, Federal Mahkeme de sigorta şirketinin, ölen desteğin kazanın oluşumundaki kusur oranında ödemesi gereken tazminat tutarında indirimi uygulamıştır.

Bu noktada destekten yoksunluk tazminatının bağımsız hak niteliğinin, müterafik kusur uygulamasına etkisinin ne olduğu önem kazanmaktadır.

Nitekim, Federal Mahkeme de sigorta şirketinin, ölen desteğin kazanın oluşumundaki kusur oranında ödemesi gereken tazminat tutarında indirimi uygulamıştır.

Bu noktada destekten yoksunluk tazminatının bağımsız hak niteliğinin, müterafik kusur uygulamasına etkisinin ne olduğu önem kazanmaktadır.

Destekten yoksun kalma tazminatının, destekten intikal eden bir hak olmaması, destekten yoksun kalma tazminatına ilişkin bir davada müterafik kusur nedeniyle tazminatın indirilmesi veya kaldırlmasına engel değildir. Bu açıdan bağımsızlık bulunmamaktadır. Bizzat ölenin tazminat talep etmiş olması halinde ortaya çıkacak hukuki sonuçtan daha farklı bir durum yaratılamaz. Desteğin fiil ve davranışları TBK 51, 52 maddesi gereğince destek görenlerin tazminat talepleri bakımından gözönünde tutulur (Gökyayla S.46).

Destekten yoksun kalma tazminatında müterafik kusurun dikkate alınmasında şu ölçütten hareket edilmelidir. Zarar gören, destek kendisi tazminat talep etme imkanına sahip olsaydı kusuru sebebiyle tazminatta indirim yapılacak idi ise, destek görenler lehine takdir edilecek tazminatta da indirim yapılmalıdır. Nasıl ki, desteğin ölümü sebebiyle meydana gelen zararın yansıma yolu ile destek görenleri etkilediği kabul ediliyorsa, desteğin tazminattan indirime sebep olacak davranışlarının da aynı şekilde destek görenlere yansıtılması kabul edilmelidir (Gökyayla S 252).

Diğer taraftan, zarar görenin kusurlu davranışı ile zararın ortaya çıkmasına veya artmasına sebebiyet vermesi halinde tazminat miktarının indirimine sebep olmasının temelinde dürüstlük kuralı bulunmaktadır. Bir kimsenin hem uğradığı zarara veya uğradığı zararın artmasına sebep olması, hem de bunun tamamını bir başkasından istemesi hukuki açıdan doğru değildir. Kişinin kendi kusurunun sonuçları başkasının sırtına yüklenemez(Gökyayla S.252 Nomer S.87). Aksinin düşünülmesi, dürüstlükle bağdaşmayacağı gibi çelişkili davranış yasağına da girmektedir.

Alman Hukukunda BGB 846 hükmü gereği, tehlike sorumluluğundan doğan bir haksız fiil sonucu yaralanan veya ölenin desteğinden yoksun kalan 3.kişilerin, tehlike sorumluluğu esaslarına göre sorumlu olan kişiye karşı yöneltikleri tazminat taleplerinde yaralanan veya ölenin birlikte kusuru dikkate alınmaktadır.

İsviçre Hukukunda desteğin kusurunun, destek görenlerin tazminat alacaklarını olumsuz yönde etkileyebileceğine ilişkin bir hüküm bulunmamakla birlikte, doktrinde tazminat miktarının belirlenmesinde mağdur-desteğin müterafik kusurunun mutlaka dikkate alınacağı kabul edilmektedir (Oser, Schönenberger, Das Obligationenrecht. Art 1-183).