muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2010/1881, Karar No: 2010/8193, Tarih: 08.06.2010

**(Kapatılan) 13. Hukuk Dairesi         2010/1881 E.  ,  2010/8193 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi (Tüketici Mahkemesi Sıfatıyla)

Taraflar arasındaki bedel iadesi davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalı avukatınca temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü.

KARAR

Davacı, davalıdan 15.8.2007 tarihinde "Kanuni" marka motosiklet satın aldığını, aracın titreme yapıp hızlanma sorunu yaşadığını, ayıplı olduğunu belirterek sözleşmenin feshi ile motosikletin bedelinin iadesini talep etmiştir.

Davalı, motosikleti davacının kardeşinin kullanımında olduğunu, kaza yaptığını, arızanın bundan kaynaklanmış olabileceğini belirterek davanın reddini dilemiştir.

Mahkemece, davanın kabulü ile motorsikletin iadesi şartı ile taraflar arasındaki sözleşmenin feshine, 2.353,75 TL. fatura bedelinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiş; hüküm, davalı tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazlarının reddi gerekir.

2-Davalı, davaya konu motorsikletin davacının kardeşinin kullanımında iken kaza yaptığını, arızanın bundan oluşabileceğini belirterek davanın reddini, aksi durumda hasar bedelinin mahsubunu istemiştir. Mahkemece bu yön araştırılmaksızın motorsiklet için ödenen bedele hükmedilmiştir. Davalının bu savunması üzerinde durularak kullanım hatası sonucu oluşan bir hasar var ise, bu hasarın motorsikletin değerinde ne miktarda değer kaybı yarattığı 2010/1881-8193

uzman bilirkişi aracılığı ile hesaplanarak iade edilecek bedelden indirilmesi gerekir. Mahkemece, eksik araştırma ve inceleme ile bu yön göz ardı edilerek hüküm kurulmuş olması usul ve yasaya aykırı olup, bozmayı gerektirir.

SONUÇ: Yukarıda birinci be nt gereğince davalının diğer temyiz itirazlarının reddine, ikinci bentte açıklanan nedenle hükmün davalı yararına BOZULMASINA, peşin alınan harcın istek halinde temyiz edene iadesine, 8.6.2010 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2023/1883, Karar No: 2023/7583, Tarih: 06.07.2023

**10. Hukuk Dairesi         2023/1883 E.  ,  2023/7583 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : ... Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2021/1027 E., 2022/1991 K.

HÜKÜM/KARAR : Esastan ret

İLK DERECE MAHKEMESİ : ... 8. İş Mahkemesi

SAYISI : 2020/59 E., 2021/53 K.

Taraflar arasındaki Kurum işleminin iptali davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı Kurum vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davacı müvekkilinin Arnavut vatandaşı iken 26.03.1993 tarihinde evlenme yolu ile Türk vatandaşlığını kazandığını, ayrıca çifte vatandaşlık hakkı olduğunu, Türkiye-Arnavutluk sosyal güvenlik sözleşmesinin 17 nci maddesinde bir ülkeye göre aylık için yeterli sürenin bulunmaması halinde 2 ülke hizmet toplamı üzerinden bağlanacak aylığın aylık bağlayan ülke günleri ile oranlı aylık ödeneceğinin düzenlendiğini, hizmet başlangıç tarihinin 19.09.1988 alınarak 01.02.2015 tarihinden itibaren Türkiye'de 10.12.2005-04.12.2014 tarihleri arasında geçen 2749 gün ve Arnavutluk'ta 19.08.1986-31.07.1993 tarihleri arasında geçen 2502 gün olmak üzere toplam 5251 gün üzerinden 2749 güne oranlı sözleşme aylığı bağlandığını, davalı kurumun 11.02.2019 tarihli yazısında kısmi aylıkların tam aylığa yükselmesi için aylığın kesilerek çalışılan günlerin tam aylığa çevirme işleminde dikkate alınamayacağından yurt dışı borçlanmasının iptal edilerek tutarın iade edileceğinin belirtildiğini, 14.11.2019 tarihli dilekçe ile tam aylık için eksik olan 01.01.1999 tarihinden sonrası için 35 gün karşılığı 955,40 ve 388,00 TL olmak üzere 1343,40 TL'yi beyan usulü ile borçlanarak tam aylık bağlanmasını istediğini, sözlü olarak istemin ret edildiği dışında 3 aylık sürede müvekkile ulaşan herhangi bir ret işleminin olmadığını, 30.04.1987-31.07.1993 tarihleri arasında Arnavutluk'ta geçen çalışma ve işsizlik süresinden 2251 günü borçlanarak ödediğini, davalının 25.10.2016 tarihli yazısı ile Türk vatandaşlığına geçtiği tarihten önceki günlerin borçlanmasına imkan bulunmadığının bildirildiğini, bu defa 05.12.2016 tarihli dilekçe ile 3 çocuğu için borçlanma talebinde bulunduğunu, talebin önce ret sonra kabul edildiğini, buna göre 2749 gün kısmi aylık bağlandığı tarihten önce geçen çalışma, 929 gün yurt dışı borçlanma, 1440 gün doğum borçlanması ve 35 gün kısmi aylık bağlandıktan sonra geçen çalışma gün sayıları olmak üzere Türkiye'de 5153 gün prim ödemesinin bulunduğunu, Arnavutluk'ta ilk defa sigorta kaydının bulunduğu 19.09.1986 tarihi esas alındığında tam aylık için 43 yaş ve 5150 gün gerektiğini, kısmi aylığın kesilerek tam aylığa dönüştürmeyi yasaklayan bir kanun hükmünün bulunmadığını, sigortalıların dilerlerse borçlanma sureti ile veya sonradan çalışarak tam aylığa erişebileceklerini, kısmi aylıkta kullanılan sürelerin bir kez daha kullanılmasının mümkün olmadığını, ancak kısmi aylık tarihinde olmayan sonradan gerçekleşen fiili çalışmaya dayalı günlerin hesaba katılması gerektiğini belirterek, kurumun dava konusu red işlemlerinin iptaline, davacının tahsis için yeterli gün sağladığı ilk tarihi takip eden ay başından itibaren tam aylık almaya hak kazandığının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde; kurumca tesis edilen işlemlerde kanun ve mevzuat hükümlerinde aykırılık bulunmadığını beyanla, davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

II. CEVAP

Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde; kurumca tesis edilen işlemlerde kanun ve mevzuat hükümlerinde aykırılık bulunmadığını beyanla, davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile yapılan değerlendirilmelere göre davacının Arnavutluk'ta başlayan ilk sigortalılık başlangıcına göre Türkiye'de de sigortalılık süresi başlangıç tarihinin 19.09.1986 olduğu, bedelini ödediği 1440 gün doğum borçlanması ve toplamda 929 gün 3 yurt dışı borçlanma işleminin geçerli sayılacağı, 19.09.1986 tarihinde başlayan sigortalılık süresi başlangıç tarihine göre yaşlılık aylığı bağlanması için aranan 20 yıllık sigortalılık süresi, 43 yaş ve 5150 gün prim ödeme şartının yerine getirildiği, Türkiye-Arnavutluk sosyal güvenlik sözleşmesi uyarınca 35 günlük çalışmasının sona erdiği 12.02.2019 tarihinden sonra ilk defa tahsis talebinde bulunduğu 05.04.2019 tarihine göre 01.05.2019 tarihinden itibaren müstakil yaşlılık aylığı bağlanmasının yerinde olacağı, bu konuda alınan bilirkişi raporunun denetime el verişli ve hüküm kurmaya yeterli bulunduğu" gerekçesiyle davanın kabulüne, Kurum işleminin iptali ile davacıya 01.05.2019 tarihinden itibaren müstakil yaşlılık aylığı bağlanması gerektiğinin tespitine, karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı Kurum vekili istinaf dilekçesinde, davanın açılmasına kurumun sebebiyet vermediğini, kurum işlemlerinin hukuka uygun olduğunu, davanın yersiz açıldığını, kararın usul ve yasa hükümlerine aykırı olduğunu belirterek kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile somut olayda, davacının sigorta başlangıç tarihinin 19.09.1986 olarak kabul edilmesi gerekmekte olup, davacının tahsis talep tarihinde 506 sayılı Kanun'un geçici 81 inci maddesinin B/d maddesinde belirtilen 20 yıl sigortalılık 5150 gün ve 43 yaş şartını tamamladığından tahsis talep tarihini takip eden ay başı olan 01.05.2019 tarihinden itibaren yaşlılık aylığı almaya hak kazandığı, dosya kapsamı, mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla, istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı Kurum vekili, istinaf dilekçesi ile benzer sebeplerle eksik incelemeye dayalı kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı Kurum vekili, istinaf dilekçesi ile benzer sebeplerle eksik incelemeye dayalı kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, Türkiye — Arnavutluk Sosyal Güvenlik Sözleşmesine göre bağlanan kısmi yaşlılık aylığının, 3201 sayılı Kanun uyarınca tam aylığa çevrilmesi talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 69 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 344 üncü maddesi, 370 ve 371 inci maddeleri ve 5510 sayılı Kanun'un ilgili maddeleri.

3. Değerlendirme

1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, dosyada yer alan tüm bilgi ve belgelerin incelenmesinde davalı Kurum vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

06.07.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/5957, Karar No: 2014/9013, Tarih: 12.05.2014

**19. Hukuk Dairesi         2014/5957 E.  ,  2014/9013 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki menfi tespit davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacılar tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- K A R A R -

Davacılar; 15/05/2005 tarihinde davalıdan 42.000 Euro bedelle biçer-döver satın aldıklarını, biçer-döver bedelin 6.500 Euro'luk kısmını peşin olarak davalıya ödediklerini, bakiye kısım için ise toplam 36.000 Euro tutarında senetler verdiklerini, daha sonra biçer-döver'den istenilen randımanı alamadıkları için ödenen paranın iadesini istediklerini, bu sırada davalının senetlerden birini icra takibine koyduğunu, kendileri tarafından da menfi tespit davası açıldığını, ancak bu davayı kaybettiklerini, akabinde davalı ile bir araya gelerek anlaşma ve feragatname başlıklı belgeyi imzaladıklarını, bu belge uyarınca davalıya her hangi bir borçlarının kalmadığını, imzalanan bu belgeye rağmen davalının borç senetlerinden birini takibe koyduğunu belirterek söz konusu takibin iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili; davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece toplanan deliller ve dosya kapsamına göre; kambiyo senetlerinin asıl ilişkiden mücerret olduğu, bunun aksini davacıların yazılı delil ile ispat etmeleri gerektiği, dava konusu senedin 03/06/2009 tarihli feragatname kapsamında kaldığına ilişkin yazılı delil sunulamadığı, bu haliyle dava konusu senedin feragatnameden önce davalıya ciro edilmiş olmasının da sonucu değiştirmeyeceği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş, hüküm davacılar tarafından temyiz edilmiştir.

Dosyadaki yazılara kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davacıların yerinde görülmeyen bütün temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun bulunan hükmün ONANMASINA, aşağıda yazılı onama harcının temyiz edenden alınmasına, 12.05.2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2024/9134, Karar No: 2024/12286, Tarih: 04.12.2024

**10. Hukuk Dairesi         2024/9134 E.  ,  2024/12286 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

SAYISI : 2020/91 E., 2024/86 K.

KARAR : Ret

Taraflar arasında Mahkemesinde görülen iş kazası tespiti davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Mahkeme kararının bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemece bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın reddine karar verilmiştir.

Mahkeme kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne ve duruşmanın düzenlendiği 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinde sayılı ve sınırlı olarak gösterilen hâllerden hiçbirine uymadığından, temyiz incelemesinin duruşmalı olarak yapılmasına ilişkin isteğin reddine karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının 16.04.2009 tarihinde davalının Arnavutluk şantiyesinde çalışırken işyerinde Arnavut vatandaşı bir işçi tarafından nedensiz olarak saldırıya uğradığını ve ağır yaralandığını belirterek davacının davalı işyerinde çalışırken geçirdiği kazanın iş kazası olduğunun tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

Davalı şirket vekili cevap dilekçesinde özetle; sorumluluğunun bulunmadığını, davacının kötüniyetli olduğunu beyan ederek davanın reddine karar verilmesini savunmuştur.

Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın reddine karar verilmesini savunmuştur.

III. MAHKEME KARARI

Mahkemenin 07.03.2019 tarih, 2016/167 Esas -2019/74 Karar sayılı kararıyla meydana geldiği Arnavutluk ile ülkemiz arasında akdedilerek 01.11.2000 tarihli ve 4595 sayılı Kanun ile kabul edilerek yürürlüğe giren 15.07.1998 tarihli Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti ile Arnavutluk Cumhuriyeti Hükümeti arasında " Sosyal Güvenlik Sözleşmesi"nin 6 ncı maddesine dayanılarak bir taraf ülkesinde istihdam edilen kimsenin o işle ilgili olarak sadece o Tarafın mevzuatına tabi olacağı; davacının geçici işçi olarak Arnavutluk işyerine gönderildiğine yönelik kayıt bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

Davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 34. Hukuk Dairesinin 11.07.2019 tarih, 2019/835 Esas -2019/1455 Karar sayılı kararı ile istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri tarafından temyiz isteminde bulunulmuştur.

IV. İSTİNAF

Davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 34. Hukuk Dairesinin 11.07.2019 tarih, 2019/835 Esas -2019/1455 Karar sayılı kararı ile istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri tarafından temyiz isteminde bulunulmuştur.

2.Yargıtay (Kapatılan) 21. Hukuk Dairesinin 11.12.2019 tarihli ve 2019/5309 Esas, 2019/7692 Karar sayılı bozma kararında, taraflar arasındaki uyuşmazlık davacı ...'ın 16.04.2009 tarihinde davalı şirkete ait Arnavutluk şantiyesinde çalışırken işyerinde Arnavutluk vatandaşı bir işçi tarafından saldırıya uğrayarak yaralanması olayının iş kazası kabul edilip edilmeyeceğine ve hangi ülke mevzuatına tabi olacağına ilişkin olup somut olayda, davacı/kazalı ...'ın çalıştığı ... (ortak girişim) isimli şirketin Arnavutluk'ta Arnavutluk kanunlarına göre kurulu bir şirket olduğu, ücret ödemelerinin bu şirket üzerinden yapıldığı, davacının kendi beyanına göre, ortaklık bünyesinde yaklaşık 3 yıldan beri çalıştığı, bu nedenlerle ... tarafından 5510 sayılı Kanun'un uygulanmasının mümkün bulunmadığı bildirildiği ve Kurum tarafından olayın iş kazası olarak değerlendirilmediği, davalı şirketin Türk kanunlarına göre kurulduğu ve Türkiye'de faaliyet gösterdiği, kazanın Arnavutluk'ta meydana geldiği ve yabancı unsur içerdiği konularında uyuşmazlık bulunmamaktadır. Öncelikle çözülmesi gereken husus hangi ülke mevzuatının uygulanacağı hususu olup somut olayda, davalı şirket Türkiye Cumhuriyeti yasalarına göre kurulmuş bir şirket olup, şirketin yerleşim yeri Balmumcu Mh. Bestekar Şevkibey Sk. Enka 1 Binası Beşiktaş/ İstanbul'dur.

Tüm bu açıklamalardan sonra somut uyuşmazlıkta uygulanacak olan iç hukuk kuralları 7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu 6 ncı maddesi ile hüküm bulunmayan hallerde 6100 sayılı HMK'dır. Bu bağlamda, MÖHUK' un 40 ve 44 üncü maddeleri doğrultusunda Türk Mahkemeleri somut uyuşmazlıkta önüne gelen davaya bakmaya yetkilidir. Uyuşmazlık çözülürken dikkate alınması gereken mevzuat, Türkiye Cumhuriyeti ile Arnavutluk arasında Sosyal Güvenlik Sözleşmesi, Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkında Kanun ile 5510 sayılı Kanun ile 7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu'dur.

Bu durumda, İlk Derece Mahkemesi tarafından yapılacak iş, işin esasına girilerek davacının Türkiye'deki çalışmalarını gösteren hizmet cetvellerinde çalıştığı görülen iş yerlerinin davalı şirkete ait olup olmadığını, organik bağının bulunup bulunmadığını belirlemek, davalı şirket tarafından yurt dışına geçici olarak gönderilip gönderilmediği hususlarını araştırmak, davacı hakkında Arnavutluk Cumhuriyeti tarafından herhangi bir işlem yapılmadığının bildirilmesi karşısında Türkiye Cumhuriyeti Tirana Büyükelçiliği Konsolosluk Şubesi tarafından düzenlenen çalışma belgesinin neye dayalı olarak düzenlendiğini araştırarak gerekirse dayanak belgeleri celbetmek, davacının çalışmasının 5510 sayılı Kanun ve ikili sözleşme kapsamında sigortalı olduğu gözetilerek geçirdiği kazanın davalı şirket yönünden iş kazası olup olmadığını tespit etmekten ibaret olduğundan bahisle karar bozulmuştur.

B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin yukarıda tarih ve numarası belirtilen kararı ile olayın meydana geldiği Arnavutluk ile ülkemiz arasında 01.11.2000 tarihli 4595 sayılı Kanun ile kabul edilerek yürürlüğe giren 15.07.1998 tarihli “Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti ile Arnavutluk Cumhuriyeti Hükümeti Arasında Sosyal Güvenlik Sözleşmesi” mevcut olup iş bu sözleşmenin 6/3 üncü bendinde geçici çalışma ilişkisini düzenlemişse de davacının bu kapsamda davalı işverenin Türkiye’deki işyerinde çalışmaya başlaması sonrasında geçici süre ile Arnavutluk işyerine gönderildiğine yönelik bir kayıt bulunmadığı göz önüne alındığında bu hükmün uygulanabilmesi mümkün görülmemektedir. Tiran Büyükelçiliği çalışma belgesinin davacının 3201 sayılı Kanun kapsamında borçlanabilmesi için düzenlendiği anlaşılmakta olup bilindiği üzere yurt dışında çalışması bulunan Türk vatandaşlarının bu süreleri borçlanmasına ilişkin yasal dayanak 3201 sayılı Yasa'dır. Bu Yasa kapsamında borçlanılabilmesi için ise yurt dışı çalışmaların ispatı gerekmektedir. Bu çalışmaların ispatı için ise arada Sosyal Güvenlik Sözleşmesi bulunan ülkelerde çalışılan ülkenin Sosyal Güvenlik Kurumundan alınan veya kadınlar için ikameti belgeleyen kayıtlar bunlar mevcut değil ise çalışılan ülkeden Türk Büyükelçiliğinden alınan kayıtlar ile mümkün olabilmektedir ve borçlanmaya tabi sürelerin ispatı için söz konusu belge düzenlenmiştir. 5510 sayılı Kanun'un 5/g bendi ancak ikili sosyal güvenlik sözleşmesi olmayan ülkeler götürülen işçiler için geçerlidir. Yargılamaya konu Arnavutluk Cumhuriyeti ile ülkemiz arasında 15.07.1998 tarihli sosyal güvenlik anlaşması mevcut olduğundan anlaşma hükümlerinin esas alınması gerektiği, her iki ülke arasında ikili sözleşme mevcut olduğundan sözleşmenin 6/1 bendinde açıkça belirtildiği üzere çalışılan tarafın mevzuatı uygulanması gerektiğinden davaya konu uyuşmazlığın 5510 sayılı Kanun hükümlerinin uygulanması mümkün olmadığından davanın reddine karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili, kararın usul ve yasa hükümlerine aykırı olduğunu belirterek bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık; iş kazası tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri,

MÖHUK' un 40 ve 44 üncü maddeleri, Türkiye Cumhuriyeti ile Arnavutluk arasında Sosyal Güvenlik Sözleşmesi, Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkında Kanun ile 5510 sayılı Kanun ile 7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunudur.

3. Değerlendirme

1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen Mahkeme kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VII. KARAR

Açıklanan sebeplerle davacı vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,

Üye ...'ın muhalefetine karşı, Başkan ... ve Üyeler ..., ..., ...'ün oyları ve oy çokluğuyla

04.12.2024 tarihinde karar verildi.

KARŞI OY GEREKÇESİ

1. Çoğunluk ile aradaki temel uyuşmazlık “davalının üstlendiği ve organik bağ içinde olduğu, ancak işyerinin bulunduğu ülke mevzuatına göre kurulan dava dışı işveren ile imzalanan sözleşme kapsamında yurt dışı işyerinde çalışırken 02.11.2018 tarihinde iş kazası geçiren davacılar murisinin, bu işyerinde çalışırken gerçekleşen yaralanma olayının 5510 sayılı Kanun kapsamında iş kazası sayılıp sayılmayacağı, yabancılık unsuru taşıyan bu uyuşmazlıkta 5510 sayılı kanunun uygulanıp uygulanmayacağı” noktasında toplanmaktadır.