muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2023/11083, Karar No: 2023/11212, Tarih: 14.11.2023

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1.İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması ve Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesi üzerine davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2.Daire kararında; dosyadaki kayıt ve belgelerden; 10.05.1976 doğumlu davacı adına 16.07.2007 tarihli işe giriş bildirgesinin davalı işyerince düzenlenerek Kuruma verildiği, davacının büro memuru olarak çalışacağına dair davacı ile davalı şirket arasında imzalanan 16.07.2007 tarihli belirsiz iş sözleşmesinin bulunduğu, hizmet döküm cetvelinde 16.07.2007-09.10.2012 tarihleri arasındaki çalışmalarının ayda 30 gün üzerinden eksiksiz bildiriminin yapıldığı, 2008/3.-2012/9. aylar arası davacı imzalı ücret bordrolarının dosyaya sunulduğu, davalı şirket işyerinin 1.11.1995-31.3.2013 tarihleri arasında kanun kapsamında olduğu, son dönem bordrosunun 2013/3. ayında verildiği, Türkiye İş Kurumunun yazısı ile yurt dışı iş sözleşmelerinin 10 yıl süre ile saklandığı, Kurum portalında yapılan incelemede sadece ... iline ait kayıtların görüntülendiği, davacının yurt dışına çıkışına ilişkin herhangi bir bilgiye rastlanılmadığının bildirildiği, pol-net kayıtlarının getirtildiği, tanıkların dinlendiği, somut olayda, davacı davalı şirketin Rusya’da bulunan işyerinde 9.10.2012-30.1.2015 tarihleri arasındaki Kuruma bildirilmeyen yurt dışı çalışmalarının tespitini istemiş; Mahkemece bu talep yönünden davanın reddine karar verilmiş ise de; hükmün eksik inceleme ve araştırmaya dayalı olduğu belirtilerek, Mahkemece yapılması gereken işin, öncelikle davacıya davası açıklattırılmalı, davalı şirket bünyesinde tam olarak ne iş yaptığı, kimlerle çalıştığı, yurt dışı çıkış işlemlerinin kim tarafından yapıldığı, turist vizesi ile mi çalışma vizesi ile mi yurt dışına çıktığı, yurt dışındaki işyerinin kime ait olduğu yönlerinden beyanı alınmalı, bu kişilerin tespiti ile davacının çalışmasına ilişkin yöntemince beyanları alınmalı, yurda giriş çıkış kayıtlarına göre; en son Türkiye’ye 13.4.2013 tarihinde giriş yaptığı ve 9.10.2012-13.4.2013 tarihleri arasındaki giriş çıkış tarihleri gözetildiğinde, çalışma olgusunun varlığının tespiti açısından varsa davacının gösterdiği deliller değerlendirilmeli, 13.4.2013 sonrası dönem yönünden Türkiye’de çalışmasının bulunup bulunmadığı araştırılmalı, davacının yukarıda açıklanan mevzuat hükümlerine göre 506 sayılı Kanun ve 5510 sayılı Kanun'un 4/1-(a) maddesi kapsamında sigortalı olup olamayacağı, davalı şirketin yabancı ülkede üstlendiği işin niteliği de yöntemince araştırılarak ulaşılacak sonuca göre bir karar verilmesi gereğine işaret edilerek hüküm bozulmuştur.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

İlk Derece Mahkemesinin 13.07.2023 tarihli ve 2023/116 - 2023/585 E.K. sayılı kararı ile bozmaya uyularak yapılan yargılamada, 27.11.2018 tarihli celsede davacı tarafın celseye katılmadığı anlaşılmakla taraflarca takip edilmeyen dosyanın HMK.'nın 150 maddesi gereğince yenileninceye kadar işlemden kaldırılmasına karar verildiği, davacı vekilince 28.11.2018 tarihli yenileme dilekçesi ile davanın yenilenmesinin talep edildiği, 30.11.2018 tarihli yenileme tensip zaptı ile davanın kaldığı yerden devamına karar verildiği, duruşma gün ve saatini bildirir davetiyelerin taraflara usulüne uygun tebliğ edildiği, 13.07.2023 tarihli celsede davacı tarafın duruşma gün ve saatini bildiği halde celseye katılmadığı ve herhangi bir mazeret dilekçesi de sunmadığı, işbu davanın basit yargılama usulüne tabi olduğu anlaşılmakla; taraflarca ikinci kez takip edilmeyen dava dosyasının ...nın 320/4 gereğince açılmamış sayılmasına karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili, aynı tarihte başka bir duruşmaları olduğundan bahisle mazeret dilekçesi verdiklerini, muhtemelen dilekçenin göz ardı edildiğini belirterek, kararın temyizen bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, hizmet ve sigorta primine esas kazanç tespitine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri,

3. Değerlendirme

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili, aynı tarihte başka bir duruşmaları olduğundan bahisle mazeret dilekçesi verdiklerini, muhtemelen dilekçenin göz ardı edildiğini belirterek, kararın temyizen bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, hizmet ve sigorta primine esas kazanç tespitine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri,

3. Değerlendirme

İnceleme konusu eldeki davada, davacı, davalı şirkete ait işyerinde 09.10.2012–30.01.2015 tarihleri arasında geçen ve Kuruma bildirilmeyen hizmetleri ile 16.07.2007–30.01.2015 tarihleri arasındaki sigorta prime esas kazançlarının tespitini istemiş, mahkemece bozmaya uyularak yapılan yargılamada, davacı vekilinin 13.07.2023 tarihli celse için aynı tarihli dilekçeyle mazeretli sayılmasını ve yeni duruşma gün ve saatini UYAP sistemi üzerinden öğrenmesine karar verilmesini talep ettiği, mahkemece, 13.07.2023 tarihli celsede davacı vekilinin hazır olmadığı herhangi bir mazeret dilekçesi de sunmadığı, dosya kapsamından, 27.11.2018 tarihli celsede davacı tarafın celseye katılmadığı ve taraflarca takip edilmeyen dosyanın HMK 150 maddesi gereğince yenileninceye kadar işlemden kaldırılmasına karar verildiği, davacı vekilince 28.11.2018 tarihli yenileme dilekçesi ile davanın yenilenmesinin talep edildiği, 30.11.2018 tarihli yenileme tensip zaptı ile davanın kaldığı yerden devamına karar verildiği, duruşma gün ve saatini bildirir davetiyelerin taraflara usulüne uygun tebliğ edildiği, 13.07.2023 tarihli celsede davacı tarafın duruşma gün ve saatini bildiği halde celseye katılmadığı ve herhangi bir mazeret dilekçesi de sunmadığı gerekesiyle, eldeki davanın basit yargılama usulüne tabi olduğu anlaşılmakla; taraflarca ikinci kez takip edilmeyen dava dosyasının HMK 320/4 gereğince açılmamış sayılmasına karar verilmiştir.

01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 320/4 bendi; "Basit yargılama usulüne tabi davalarda, işlemden kaldırılmasına karar verilmiş olan dosya, yenilenmesinden sonra takipsiz bırakılırsa, dava açılmamış sayılır" hükmünü içermektedir.

01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 320/4 bendi; "Basit yargılama usulüne tabi davalarda, işlemden kaldırılmasına karar verilmiş olan dosya, yenilenmesinden sonra takipsiz bırakılırsa, dava açılmamış sayılır" hükmünü içermektedir.

Hukuk Muhakemeleri Kanununun “hukuki dinlenilme” başlıklı 27 nci maddesi, T.C. Anayasası’nın hak arama hürriyetini düzenleyen 36 ncı maddesi, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesinin adil yargılanma hakkına ilişkin 6 ncı maddesi nazara alındığında davanın tarafları, müdahiller ve yargılamanın diğer ilgilileri, kendi hakları ile bağlantılı olarak hukuki dinlenilme hakkına sahiptirler. Yargılama ile ilgili bilgi sahibi olunmasını, açıklama ve ispat hakkını mahkemenin açıklamaları dikkate alarak değerlendirmesini içeren bu hakkın ve yargılamanın aleniliği ilkelerinin gerçekleşmesinin en önemli aracı duruşma yapılmasıdır. Duruşma günü celseye katılma imkanı olmayan taraf buna ilişkin mazeretini bildirip, belgeleyerek, bildirim giderlerini de yatırarak duruşmanın ertelenmesini isteme olanağına sahiptir. O halde, HMK’nın 150 nci maddesi kapsamında duruşma tayin edilerek, usulüne uygun şekilde davet edilmiş olan taraflardan yalnız biri duruşmaya katılırsa gelmeyen tarafın geçerli mazeret gönderip göndermediği, gerekli masrafın karşılanıp karşılanmadığı incelenerek; gelen tarafın bu mazeret dilekçesine karşı beyanına göre, dosyanın işlemden kaldırılmasına ya da kaldırılmamasına karar verilecektir. Anılan hususların uygulanabilmesi için, her şeyden önce tarafların usulüne uygun davet edilmiş olmaları gerekmektedir.

6100 sayılı HMK'nın uygulama alanını, adli yargı ilk derece hukuk mahkemeleri ve bölge adliye mahkemeleri hukuk dairelerinde tutulacak kayıtlar ile yazı işleri hizmetlerinin yürütülmesi ve bu işlemlerde UYAP'ın kullanılmasına dair usul ve esasları düzenlemek amacıyla çıkartılan Hukuk Muhakemeleri Kanunu Yönetmeliğinin 52. maddesi gereğince tebligat işlemleri 7201 sayılı Tebligat Kanunu ile Tebligat Kanunu uyarınca çıkarılan yönetmeliklere göre fiziki ya da elektronik ortamda yapılacaktır. Elektronik tebligat usulünün düzenlendiği Tebligat Kanunu'nun 7/A maddesindeki düzenleme ve Elektronik Tebligat Yönetmeliği hükümleri de dahil olmak üzere, Tebligat Kanunu ve çıkarılan Tebligat yönetmeliği hükümleri incelendiğinde; duruşma gününün UYAP'tan öğrenilmesi usulünün uygulanabileceğine yönelik bir düzenlemeye yer verilmediği görülmektedir.

Somut olayda; Mahkemece davacı vekilinin mazereti kabul edilerek duruşmanın 13.07.2023 tarihine bırakılmasına ve duruşma gününün UYAP'tan öğrenilmesine karar verildiği anlaşılmakta ise de; duruşma gününün tebliğ edilmediği anlaşıldığından davacı vekilinin duruşma gününden haberdar edilemediğinin kabulüyle; yeniden duruşma günü bildirilerek yargılamaya devam edilmesi gerekirken aksinin kabulü usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

Somut olayda; Mahkemece davacı vekilinin mazereti kabul edilerek duruşmanın 13.07.2023 tarihine bırakılmasına ve duruşma gününün UYAP'tan öğrenilmesine karar verildiği anlaşılmakta ise de; duruşma gününün tebliğ edilmediği anlaşıldığından davacı vekilinin duruşma gününden haberdar edilemediğinin kabulüyle; yeniden duruşma günü bildirilerek yargılamaya devam edilmesi gerekirken aksinin kabulü usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

Öte yandan, 13.07.2023 tarihli celsede, davalı vekili ve fer'i müdahil SGK vekilinin mazeret dilekçeleri hakkında olumlu olumsuz bir karar verilmemesi de isabetsiz bulunmuştur.

VII. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan İlk Derece Mahkemesi kararının yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz eden ilgiliye iadesine,

Dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,

14.11.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/5489, Karar No: 2015/10438, Tarih: 04.11.2015

**20. Hukuk Dairesi         2015/5489 E.  ,  2015/10438 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : ...Ticaret Mahkemesi

Taraflar arasındaki alacak davasında ... 2. Asliye Hukuk ve ... Asliye Ticaret Mahkemelerince ayrı ayrı görevsizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü:

- K A R A R -

Dava, alacak istemine ilişkindir. Davacı, davalıya ait işyerinin bir bölümünde inşa ettiği yatın, davalı tarafından satıldığını ancak bedelinin kendisine ödenmediğini belirterek, yat ve motorunun bedelinin kendisine ödenmesini talep etmiştir.

Asliye Hukuk Mahkemesince, davanın ticari dava olduğu gerekçesiyle görevsizlik yönünde hüküm kurulmuştur.

Asliye Ticaret Mahkemesi ise, davacının tacir olmadığı gibi davanın her iki tarafın ticari işletmesi ile ilgili olmadığı gerekçesiyle görevsizlik kararı vermiştir.

01.07.2012 tarihinde yürürlüğe giren 6102 sayılı TTK'nın 5/1. maddesi uyarınca, ticari davalara bakmak görevi, asliye ticaret mahkemesine aittir. Ticari davalar, mutlak ve nispi ticari davalar olarak ikiye ayrılmaktadır. Nispi ticari davalar, TTK'nın 4/1. maddesinin ilk cümlesinde tarif edilmiş olup, her iki tarafın da "ticari işletmesiyle ilgili hususlardan kaynaklanan" hukuk davalarıdır. Mutlak ticari davalar ise, tarafların tacir olup olmadıklarına ve uyuşmazlığın tarafların ticari işletmeleri ile ilgili bulunup bulunmadığına bakılmaksızın yasa gereği ticari dava sayılan uyuşmazlıklardır. TTK'nın 4/1-a ve devamı bentlerinde yazılan uyuşmazlıklar ile diğer yasalarda ticari dava olduğu belirtilen uyuşmazlıklar, mutlak ticari davalardır.

Somut olayda davanın tarafları tacir olmadığı gibi uyuşmazlık, mutlak ticari dava niteliğinde de değildir. Bu nedenle görevli mahkeme, HMK'nın 2/1. maddesi uyarınca asliye hukuk mahkemesidir.

SONUÇ: Yukarıda belirtilen nedenlerle; 6100 sayılı HMK’nın 21 ve 22. maddeleri gereğince ... 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE 04/11/2015 gününde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2025/1993, Karar No: 2025/3416, Tarih: 29.04.2025

**12. Hukuk Dairesi         2025/1993 E.  ,  2025/3416 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 12. Hukuk Dairesi

Yukarıda tarih ve numarası yazılı Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararın müddeti içinde temyizen tetkiki davalı/alacaklı tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü :

Borçlunun şikayeti hakkında İlk Derece Mahkemesince şikayetin kabulüne karar verildiği, kararın alacaklı ... vekiline tefhim edildiği, kararın yüze karşı verilenler için tefhim tarihinden itibaren 10 günlük istinaf yasa yolu süresinin ön görüldüğü, alacaklının süre tutum dilekçesi vermediği, gerekçeli karar tebliği üzerine istinaf yoluna başvurduğu görülmüştür.

İlk derece mahkemesi karar tarihi itibariyle yürürlükte olan 2.3.2005 tarih ve 5311 sayılı Kanunun 24.maddesi ile değişik 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 363/1.maddesine göre; istinaf yoluna başvuru süresi, tefhim veya tebliğden itibaren on gündür.

Somut olayda, İlk Derece Mahkemesince kararın 07.05.2024 tarihli duruşmada davalı vekili Av. ...’un yüzüne karşı verildiği, hükümde "...yüzüne karşı karar verilenler yönünden kararın tefhiminden itibaren 10 gün içinde istinaf yolu açık olmak üzere..." şeklinde yanıltma olmaksızın istinaf yasa yoluna başvuru süresinin belirtildiği, davalı/alacaklı vekilinin yüzüne karşı hükmün tefhim edildiği, davalı vekilinin yasal 10 günlük süreden sonra 12.07.2024 tarihinde istinaf dilekçesini sunduğu görülmüştür.

O halde, Bölge Adliye Mahkemesince, İİK'nun 365/3. maddesi gereğince alacaklının istinaf isteminin süre aşımından reddine karar verilmesi gerekirken, işin esasının incelenmesi doğru değil ise de, sonuçta istem reddedildiğinden, sonucu itibariyle doğru olan Bölge Adliye Mahkemesi kararının onanması gerekmiştir.

SONUÇ: Alacaklının temyiz itirazlarının reddi ile sonucu doğru Bölge Adliye Mahkemesi kararının yukarıda yazılı nedenlerle 5311 sayılı Kanun ile değişik İİK'nun 364/2. maddesi göndermesiyle uygulanması gereken 6100 sayılı HMK'nun 370. maddesi uyarınca ONANMASINA, alınması gereken 615,40 TL temyiz harcından, evvelce alınan harç varsa mahsubu ile eksik harcın temyiz edenden tahsiline, 29.04.2025 gününde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/14400, Karar No: 2015/13916, Tarih: 06.07.2015

**2. Ceza Dairesi         2015/14400 E.  ,  2015/13916 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : ... Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Karşılıksız yararlanma

Dosya incelenerek gereği düşünüldü;

Hükümlü hakkında elektrik enerjisi hırsızlığı suçundan açılan dava sonucunda 08/05/2008 tarihli hüküm ile hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilmesinden sonra, deneme süresi içerisinde hükümlünün yeniden suç işlemesi nedeniyle dosyanın ele alınarak, 02.07.2012 tarihinde kabul edilerek, 28344 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan ve 05.07.2012 tarihinde yürürlüğe giren 6352 sayılı Yargı Hizmetlerinin Etkinleştirilmesi Amacıyla Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması ve Basın Yoluyla İşlenen Suçlara İlişkin Dava ve Cezaların Ertelenmesi Hakkında Kanun uyarınca karşılıksız yararlanma suçundan kurulan 17/07/2012 tarihli ceza verilmesine yer olmadığına dair hükmün katılan vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Dairemizin 12/02/2013 tarihli onama kararı ile hükmün kesinleşmesinden sonra, mahkemece daha önce 08/05/2008 tarihli hüküm ile hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilmesinden sonra deneme süresi dolduğundan bahisle dosyanın yeniden ele alınarak 16/07/2013 tarihli ek kararla yeniden karar verilmesine yer olmadığına dair karar verildiği ve bu kararın katılan vekili tarafından temyizi üzerine Dairemizin 09/07/2014 tarihli kararı ile ek kararın yok hükmünde olduğu belirtilerek katılan vekilinin konusu olmayan temyiz isteminin reddine karar verildikten sonra bu kez deneme süresi içerisinde hükümlünün yeniden suç işlemesi nedeniyle dosyanın ele alınarak hükümlü hakkında ceza verilmesine yer olmadığına dair karar verildiği, 06/02/2014 tarihli bu kararın da hukuken geçersiz olup yok hükmünde olduğunun anlaşılması karşısında, katılan vekilinin konusu olmayan temyiz isteminin 1412 sayılı CMUK'nın 317. maddesi gereğince REDDİNE, 06/07/2015 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/21378, Karar No: 2015/3426, Tarih: 27.02.2015

**10. Hukuk Dairesi         2014/21378 E.  ,  2015/3426 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi : İş Mahkemesi

Dava, ... yaşlılık sigortası rejimine ilk tabi olunan tarihin Türkiye’de sigorta başlangıcı olarak tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece, ilâmında belirtildiği şekilde davanın kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün, davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Türkiye Cumhuriyeti ile ... Devleti arasındaki Sosyal Güvenlik Sözleşmesinin 29’uncu maddesi hükmü gereğince, ... ülkesinde çalışmağa başlanılan 02.10.1986 tarihinin, Türkiye’de sigorta başlangıcı olarak tespiti istemine ilişkin olan davada, istem gibi davanın kabulüne karar verilmiştir.

1-Anılan sözleşmenin 29’uncu maddesine uygun şekilde, yurtdışı çalışmalarını gösterir tercümeli ... sigorta mercii hizmet cetveli celbedilmeksizin, sigorta başlangıcına ilişkin mahkeme kabulü, eksik inceleme ve araştırmaya dayalıdır.

Her ne kadar, T.C. .... Büyükelçiliği Çalışma ve Sosyal Güvenlik Ataşeliği yazısıyla, davacının 29.01.1985 tarihinden itibaren ... da çalıştığı işyeri ve dönemi gösterilmiş ise de, anılan belgenin, davacının Ataşeliğe ibraz ettiği belgeler üzerine düzenlenmiş olması, ... sigorta Merciine ait bir belge niteliğinde bulunmaması ve ... yaşlılık sigorta rejimi bilgilerini içermemesi karşısında hükme esas alınamaz.

Türkiye Cumhuriyeti ile ... arasında imzalanan Sosyal Güvenlik Sözleşmesinin, konuya ilişkin 29’uncu maddesi hükmü, Malullük, Yaşlılık ve Ölüm sigortaları hakkındaki Türk mevzuatının uygulanmasında, sigortalı, Türkiye’de yaşlılık sigortasına tabi işe girmeden önce, ...’da bir yaşlılık sigortasına tabi olmuşsa, bahis konusu ... rejimine tabi olduğu ilk günün, Türk mevzuatına göre yaşlılık sigortasına tabi işe ilk defa girdiği gün olarak kabul edileceğini öngörmüştür.

Şu hâlde, yapılması gereken iş ; yukarıdaki açıklamalar çerçevesinde, öncelikle, davacıya ait ... yaşlılık sigorta rejimine tabi sigortalılık sürelerini gösterir ... Sigorta Mercii hizmet cetvelleri gibi ilgili kayıt ve belgeler davalı Kurum’dan usûlünce celbedilip, gerekirse tercümesi de yaptırılarak, ... yaşlılık sigortası rejimine ilk tabi olunan tarih usûlünce belirlenmeli ve davacı istemi bu çerçevede yeniden değerlendirilerek varılacak sonuca göre bir karar verilmelidir.

Şu hâlde, yapılması gereken iş ; yukarıdaki açıklamalar çerçevesinde, öncelikle, davacıya ait ... yaşlılık sigorta rejimine tabi sigortalılık sürelerini gösterir ... Sigorta Mercii hizmet cetvelleri gibi ilgili kayıt ve belgeler davalı Kurum’dan usûlünce celbedilip, gerekirse tercümesi de yaptırılarak, ... yaşlılık sigortası rejimine ilk tabi olunan tarih usûlünce belirlenmeli ve davacı istemi bu çerçevede yeniden değerlendirilerek varılacak sonuca göre bir karar verilmelidir.

2- Uzun vadeli sigorta kolları bakımından sigortalılık süresini düzenleyen 5510 sayılı Kanunun 38’inci madde hükmü; malûllük, yaşlılık ve ölüm sigortalarının uygulanmasında dikkate alınacak sigortalılık süresinin başlangıcını; sigortalının, 5417, 6900, 506, 1479, 2925, 2926 ve 5434 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sandığı Kanununa, 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu'nun geçici 20’nci maddesi kapsamındaki sandıklara veya bu Kanuna tâbi olarak malûllük, yaşlılık ve ölüm sigortalarına tabi olarak ilk defa kapsama girdiği tarih olarak kabul edileceğini; kanunun uygulanmasında 18 yaşından önce malûllük, yaşlılık ve ölüm sigortalarına tâbi olanların sigortalılık süresinin, 18 yaşının ikmal edildiği tarihte başlamış olacağını, bu tarihten önceki süreler için ödenen malûllük, yaşlılık ve ölüm sigortaları primlerinin, prim ödeme gün sayısı hesabına dâhil edileceğini öngörürken, Uluslararası sosyal güvenlik sözleşme hükümlerini saklı tutmuştur.

Kaldı ki, Anayasamızın 90/son maddesi uyarınca, yöntemince yürürlüğe konulmuş Uluslararası sözleşmeler kanun hükmünde olduğu gibi, normlar hiyerarşisi yönünden uluslararası sözleşme kurallarına uygulamada yasal güç tanınmakta ve bu kuralların uygulanma önceliği de haiz bulunmaktadır.

Konuya ilişkin 10.04.1965 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanarak 01.11.1965 tarihi itibarıyla yürürlüğe giren Türkiye Cumhuriyeti ile Almanya Federal Cumhuriyeti arasında imzalanan Sosyal Güvenlik Sözleşmesi'nin uzun vadeli sigorta kollarından olan “Malûllük, Yaşlılık ve Ölüm Sigortaları(aylıkları)” başlıklı beşinci bölüme 02.11.1984 tarihinde imzalanıp 05.12.1985 tarihli 3241 sayılı Yasayla onaylanıp yürürlüğe giren Ek Sözleşme ile getirilen sözleşmenin 29’uncu maddesinin 4’üncü bent hükmüne göre, bir kimsenin Türk sigortasına girişinden önce, bir ... Sigortasına girmiş bulunması halinde, ... Sigortası'na giriş tarihi, Türk Sigortasına giriş tarihi olarak kabul edileceği açıkça ifade edilirken; aynı bölümde düzenlenmiş 27’inci madde hükmü ise, her iki akit taraf mevzuatına göre nazara alınabilecek sigortalılık sürelerinin varlığı halinde, uygulanacak mevzuata göre yardım hakkının doğmasında, diğer akit taraf mevzuatına göre geçen ve aynı zamana rastlamayan, hesaba dahil edilebilir nitelikteki sigortalılık sürelerinin de nazara alınacağını; sigortalılık sürelerinin hangi ölçüde hesaba dahil edilebileceğini ise, hesaba dahil edilebilirliğini tayin eden mevzuata göre tespit edileceği ifade edilmiştir.