muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2021/8676, Karar No: 2022/16462, Tarih: 26.10.2022

**7. Ceza Dairesi         2021/8676 E.  ,  2022/16462 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : 5607 sayılı Yasaya aykırılık

HÜKÜM : Beraat, müsadere

Yerel mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle; başvurunun süresi, kararın niteliği ve suç tarihine göre dosya okunduktan sonra Türk Milleti adına gereği görüşülüp düşünüldü;

Suç tarihinde yürürlükte bulunan 5237 sayılı TCK'nun 66. maddesinin 1. fıkrasının (e) bendine göre suç için asli dava zamanaşımı süresinin 8 yıl olduğu, zamanaşımını kesen en son işlem olan sanığın savunmasının alındığı 29.09.2014 tarihinden itibaren 8 yıllık asli dava zamanaşımının temyiz inceleme tarihine kadar gerçekleştiği anlaşılmakla, katılan ... İdaresi vekilinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan, 5320 sayılı Kanunun 8/1. maddesi gereğince yürürlükte bulunan 1412 sayılı CMUK'nun 321. maddesi uyarınca hükmün BOZULMASINA, anılan maddeler uyarınca sanık hakkındaki davanın zamanaşımı nedeniyle 5271 sayılı CMK'nun 223/8. maddesine göre DÜŞÜRÜLMESİNE, kaçak olduğu anlaşılan suça konu eşyanın 5607 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu'nun 13/1. maddesi yollamasıyla 5237 sayılı TCK'nun 54/4. maddesi gereğince MÜSADERESİNE, suç eşyasının taşınmasında kullanılan nakil aracının hak sahibine İADESİNE, 26/10/2022 tarihinde oy çokluğuyla karar verildi.

KARŞI DÜŞÜNCE

03.01.2014 tarihinde sabah saat 07.00 sıralarında ... sorumluluk sahasında ...arita pastasında ...-91450 koordinatlarında 28-29 nolu hudut kazıkları arasında 50 nolu beton kule nöbetçileri gözetleme faaliyetleri esnasında 1. derece askeri yasak bölgede Suriye istikametinden Türkiye istikametine Asi nehri üzerinden 3 (üç) şahsın traktöre yükleme yaptıklarının tutanakla tespit edildiği, mobil yol kontrol unsuru ... aracı 5 personel ile olay yerine giderek, 3 (üç) şahsa “DUR” ikazında bulunulmuş, şahısların durmaması üzerine

havaya 8 (sekiz) el ateş edildiği, bunun üzerine 3 (üç) şahsın traktörü römorktan sökerek, olay yerinden uzaklaştıkları ve geride bırakılan iki tekerlekli römork kasasında 50 adet bidon içerisinde yaklaşık 3000 (üç bin) litre kaçak mazotun ele geçtiği olaya ilişkin olarak;

Olayı gerçekleştiren 3 (üç) sanığın olduğu ve bu haliyle eylemin toplu kaçakçılık suçunu oluşturduğu ve 5607 sayılı Yasanın 4/2. maddesinin uygulanması gerektiği, ayrıca sanık ...’nin toplu kaçakçılık suçu sübut bulduğu halde mahkemece tamamen sanığın soyut beyanına dayanılarak beraat kararı verilmesi usul ve yasaya aykırı bulunduğundan sayın çoğunluğun ferdi kaçakçılıktan kurulan beraat hükmüne yönelik zamanaşımı kararına katılmıyoruz. 26.10.2022
Yargıtay — Esas No: 2016/199, Karar No: 2017/3052, Tarih: 04.10.2017

**1. Ceza Dairesi         2016/199 E.  ,  2017/3052 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Kasten yaralama

HÜKÜM : Her iki sanık hakkında;

TCK'nun 86/1, 86/3-e, 87/1-d-son, 62,

53/1,a,b,c,d,e, 53/1-c, 63. maddeleri gereğince

5'er yıl hapis cezası.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Toplanan deliller karar yerinde incelenip, sanıklar ... ve ...’ın, mağdur ...’yı ayrı ayrı kasten yaralama suçlarının sübutu kabul, oluşa ve soruşturma sonuçlarına uygun şekilde suç niteliği tayin, takdire ilişen cezaları azaltıcı sebeplerin nitelik ve derecesi takdir kılınmış, savunması inandırıcı gerekçelerle reddedilmiş, incelenen dosyaya göre bozma üzerine verilen hükümde bozma nedenleri dışında isabetsizlik görülmemiş olduğundan, sanık ... müdafiinin sübuta, sanık ... müdafiinin ise yasal savunma şartlarının gerçekleştiğine yönelen ve yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle,

Oluşa ve dosya kapsamına ve tanık ...’nin beyanına göre, olaydan bir ay kadar önce, ...’ın, arabasının yanına ...’yi konuşmak için çağırdığı, gelmeyen ...’ye yumruk attığı, bu olaya ...’ın dahil olması üzerine, ...’ın, ...’a yönelik sen ne karışıyorsun diyerek küfür etmesi üzerine, ...’ın, ...’a kafa atarak burnunu kanattığı, olayın kapandığını düşündüklerini, ancak bu husumet nedeniyle, olay tarihinde ... ve ...’in, bıçakla mağdur ...’ı yaraladıkları olayda;

a-) Sanıklar hakkında asgari düzeyde haksız tahrik hükmünün uygulanması gerektiğinin düşünülmeyerek, yazılı şekilde hüküm kurularak fazla ceza tayini,

b-) Anayasa Mahkemesinin 08.10.2015 tarih, 2014/140 esas ve 2015/85 sayılı kararı ile 5237 sayılı TCK'nun 53. maddesinin iptal edilen bölümleri yönünden sanığın hukuki durumunun yeniden değerlendirilmesinde zorunluluk bulunması,

Bozmayı gerektirmiş olup, sanıklar müdafiinin temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde görüldüğünden, hükmün tebliğnamedeki düşünceye aykırı olarak BOZULMASINA, 04/10/2017 günü oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/4573, Karar No: 2011/7948, Tarih: 12.12.2011

**12. Ceza Dairesi         2011/4573 E.  ,  2011/7948 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Çocuk Mahkemesi

Suç : Taksirle öldürme

Hüküm : 5237 sayılı TCK' nın 85/1, 31/3, 62/1, 50/1-a, 52/2-4, 63. maddeleri uyarınca mahkumiyet,

Taksirle öldürme suçundan sanığın mahkumiyetine ilişkin hüküm suça sürüklenen çocuk müdafii tarafından temyiz edilmekle, dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Suç tarihi itibariyle 5560 sayılı Kanun ile değişik CMK'nın 231. maddesinin koşulları oluşmadığından tebliğnamedeki bozma düşüncesine iştirak edilmemiştir.

Suça sürüklenen çocuğun savunması ve görgü tanığı olan ...'in beyanı ile suça sürüklenen çocuğun sokakta seyir halinde iken sağında park halinde bulunan aracın önünden yakın mesafeden çıkması nedeniyle kazanın olduğunu beyan etmeleri ve olay yeri inceleme görgü tespit tutanağında araçtaki hasarın genel olarak sol ön tarafta yoğun olmakla birlikte sağ sis farının da kırıldığı dikkate alınarak olay yerinde keşif yapılarak gerekiyorsa Adli Tıp Trafik İhtisas Dairesi, üniversitelerin konu ile ilgili kürsülerinden seçilecek öğretim üyelerinden ya da karayolları uzmanlarından oluşacak bilirkişi heyetinden alınacak asli ve tali kusurlu olup olmadığının belirlenmesi sonucunda sanığın hukuki durumunun takdir ve tayini gerekirken olayın oluş şekli ve somut olarak kazaya neden olan kusurlu eylem hakkında bilgi içermeyen ve yalnızca sürücü belgesiz olması nedeniyle sanığı kusurlu kabul eden yetersiz bilirkişi raporuna dayanılarak olayın oluş şekli baz alınmak suretiyle asgari hadden çok fazla ayrılmalı ve eksik soruşturma ile yazılı şekilde hüküm kurulması,

Kanuna aykırı, suça sürüklenen çocuk müdafinin temyiz itirazları bu nedenle yerinde görülmüş olduğundan, hükmün sonuçta isteme uygun olarak BOZULMASINA, 12.12.2011 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/3653, Karar No: 2014/5700, Tarih: 27.03.2014

**(Kapatılan) 18. Hukuk Dairesi         2014/3653 E.  ,  2014/5700 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi

Dava dilekçesinde, vasi atanması istenilmiştir. Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Y A R G I T A Y K A R A R I

Dairemizin 13.06.2013 tarihli geri çevirme kararı gereği, usulüne uygun olarak yerine getirilmediğinden dosya 14.11.2013 tarihli geri çevirme kararı ile yeniden mahkemesine gönderilmiş ise de; mahkeme kararı ve temyiz dilekçesi, kısıtlanması istenilene hastanede ve Tebligat Kanunu'nun 21. maddesine göre tebliğ edilmek suretiyle dosya yeniden gönderilmiştir. Tebligat Kanunu'nun 18. maddesinde hastanede tebligat yapılması usulü düzenlenmiştir. Yapılan tebligat açıklanan hükme aykırı olduğundan geçersiz olup, kısıtlanması istenilene Tebligat Kanunu hükümlerine uygun olarak mahkeme kararı ve temyiz dilekçesinin tebliğinin sağlanması, temyiz incelemesinin bu şekilde uzamasının ilgililer yönünden yasal sorumluluk doğurabileceğinin gözetilmesi, geri çevirme kararı gereğinin yerine getirildiğinin bizzat hakimlikçe denetlenmesinden sonra temyiz incelemesi yapılmak üzere gönderilmesi için dosyanın mahkemesine yeniden GERİ ÇEVRİLMESİNE, 27.03.2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/13299, Karar No: 2012/3645, Tarih: 09.02.2012

**8. Ceza Dairesi         2010/13299 E.  ,  2012/3645 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Hakkı olmayan yere tecavüz

HÜKÜM : Hükümlülük

Gereği görüşülüp düşünüldü:

1- Kadastro çalışmaları sırasında kadastro harici kayalık ve çalılık olarak tescil dışı bırakılan devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan yer olduğu belirtilen suça konu taşınmazın TCK.nun 154/2. maddesinde sayılan öteden beri köylünün ortak yararlanmasına terk edilmiş mera, harman yeri, yol ve sulak gibi yerlerden olup olmadığı ve niteliği, suça konu taşınmaz üzerinde yeniden keşif yapılarak tarafsız bilirkişi ve tanıklardan sorulup kesin olarak saptandıktan sonra sanığın hukuki durumunun tayini gerektiğinin gözetilmemesi,

2- Kabul ve uygulamaya göre de:

a) Temel ceza belirlenirken suçun işleniş şekli, işlendiği yer ve zaman ile fiilin diğer özellikleri gözetilerek hapis cezasının alt sınırdan tayin edilmesine karşın, hapis cezasının yanında hükmolunan adli para cezasının aynı gerekçelerle alt sınırdan uzaklaşılarak tayini,

b) 5237 sayılı TCK.nda cezaların içtimaının düzenlenmediği gözetil- meden, sanığa hükmolunan adli para cezalarının toplanması,

Yasaya aykırı, sanığın temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükmün bu sebeplerden dolayı 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi uyarınca uy- gulanması gereken CMUK.nun 321. maddesi gereğince (BOZULMASINA), 09.02.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2021/10337, Karar No: 2021/10665, Tarih: 20.10.2021

**8. Hukuk Dairesi         2021/10337 E.  ,  2021/10665 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Kadastro Mahkemesi

DAVA TÜRÜ : Tespite İtiraza İlişkin Mahkeme Kararının Yargılamanın İadesi Yolu İle Ortadan Kaldırılması

K A R A R

Kadastro sonucu, Tekirdağ İli Çanakçı Mahallesi Baharyolu mevkiinde kain 192 parsel sayılı taşınmaz, 6292 sayılı Kanun'un 2/b maddesi kapsamında Hazine lehine orman sınırı dışına çıkarılmış ve Orman İdaresinin, kadastro tespitinin iptali ile taşınmazın orman vasfıyla Orman Genel Müdürlüğü adına tescili istemiyle açmış olduğu davanın Tekirdağ 1. Kadastro Mahkemesince yapılan yargılaması sonunda, 12.03.1992 tarih ve 1991/92 Esas, 1992/44 Karar sayılı kararla, orman vasfıyla Maliye Hazinesi adına tesciline karar verilmiştir.

Eldeki davada, davacı ... ve arkadaşları vekili, Tekirdağ İli Çanakçı Mahallesi Baharyolu mevkiinde kain 192 parsel sayılı taşınmazın, Tekirdağ 2. Kadastro Mahkemesinin 23.02.1988 tarih ve 1986/112 Esas, 1988/5 Karar sayılı ilamı ile vekil edenlerinin murisi Ömer Altıntaş adına tesciline karar verildiğini, tescil işlemlerinin 05.03.1991 tarihinde tamamlandığını, bilahare Tekirdağ 1. Kadastro Mahkemesinin 1991/92 Esas, 1992/44 Karar sayılı dava dosyası ile yürütülen davadan haberdar olduklarını ileri sürerek, yargılamanın yenilenmesi suretiyle Tekirdağ 1. Kadastro Mahkemesinin 1991/92 Esas, 1992/44 Karar sayılı kararının kaldırılarak, taşınmazla ilgili kesinleşmiş mahkeme ilamı bulunduğundan Orman İdaresinin orman kadastrosuna yapmış olduğu itirazının reddine karar verilmesi istemiyle dava açmıştır. Mahkemece yapılan yargılama sonunda, yargılamanın iadesi istenen davanın halen derdest olduğu, kararın kesinleşmediği ve temyiz için Yargıtay’a gönderildiği, yargılamanın iadesinin istendiği davada taraf olmayan davacıların yargılamanın yenilenmesini isteyemeyeceği gerekçeleriyle talebin reddine karar verilmiş; hüküm, yargılamanın yenilenmesini talep eden davacılar vekili tarafından temyiz edilmiştir.

01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 sayılı Hukuk Muhakameleri Kanunu'nun Geçici 3. maddesi gereği; bölge adliye mahkemelerinin, 26.09.2004 tarihli ve 5235 sayılı adli yargı ilk derece mahkemeleri ile bölge adliye mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanunun Geçici 2 nci maddesi uyarınca Resmî Gazete’de ilan edilecek göreve başlama tarihine kadar 1086 sayılı Kanun'un temyize ilişkin yürürlükteki hükümlerinin, bölge adliye mahkemelerinin göreve başlama tarihinden önce verilen kararlar hakkında, kesinleşinceye kadar 1086 sayılı Kanun'un 26.09.2004 tarihli ve 5236 sayılı Kanunla yapılan değişiklikten önceki 427 ilâ 454 üncü madde hükümlerinin uygulanmasına devam olunacağı, 341. maddesinde ise ilk derece mahkemelerinden verilen nihai kararlara karşı istinaf yoluna başvurulabileceği, 361. maddesinde de bölge adliye mahkemesi hukuk dairelerinden verilen temyizi kabil nihai kararlar ile hakem kararlarının iptali talebi üzerine verilen kararlara karşı temyiz yoluna başvurulabileceği hükme bağlanmış; 07.11.2015 tarihli ve 29525 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan karara göre de bölge adliye mahkemelerinin 20.07.2016 tarihinde göreve başlaması kararlaştırılmıştır.

Dava, İlk Derece Mahkemesince yapılan yargılama sonucu verilen hüküm nedeniyle HMK'nin 375. ve devamı maddelerinde düzenlenen yargılamanın iadesi talebine ilişkin olup, yargılamanın iadesi talebi önceki davadan bağımsız, yeni bir dava olup, önceki karara karşı temyiz kanun yolunun açık olmasının sonuca etkisi yoktur.

Temyize konu mahkeme kararı, Bölge Adliye Mahkemelerinin göreve başlamasından sonra 23.07.2017 tarihinde verildiğine göre, karar tarihi itibariyle başvurulması gereken kanun yolu istinaftır. Buna göre incelemenin Bölge Adliye Mahkemesi tarafından yapılması gerektiğinden, kanun yolu incelemesi yapılabilmesi için ilgili Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmek üzere dosyanın Yerel Mahkemeye iadesine karar verilmiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle dosyanın İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi ilgili Hukuk Dairesine gönderilmek üzere Yerel Mahkemeye İADESİNE, 20.10.2021 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/20507, Karar No: 2015/6254, Tarih: 30.04.2015

**17. Hukuk Dairesi         2013/20507 E.  ,  2015/6254 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine dair verilen hükmün süresi içinde davacılar vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacılar vekili, davalının zorunlu mali mesuliyet sigortacısı olduğu araçta yolcu olarak bulunan müvekkillerinin desteği ..'in, aracın karıştığı tek taraflı trafik kazasında hayatını kaybettiğini ileri sürerek, davacılar için toplam 128.755,00 TL destekten yoksun kalma tazminatının faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma ve toplanan delillere göre aynı zamanda araç işleteni olan davacılar murisinin ölümü nedeniyle davalı sigorta aleyhine 3. kişi sıfatıyla dava açamayacakları gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiş; hüküm, davacılar vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, trafik kazasından kaynaklanan destekten yoksun kalma tazminatı istemine ilişkindir.

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1.maddesinde, “işletenlerin, bu kanunun 85/1 maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur”, aynı yasanın 85/1 maddesinde, “bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yararlanmasına yahut bir şeyin zarara

uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı”, aynı yasanın 85/son maddesinde ise, “ işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.” hükümlerine yer verilmiş, Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının A-1.maddesinde de, “sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder” şeklinde ifade edilmiştir.

Yukarda açıklanan madde hükümlerinden,Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası; motorlu bir aracın karayolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır.

Yukarda açıklanan madde hükümlerinden,Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası; motorlu bir aracın karayolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır.

Motorlu araçların işletilme tehlikesine karşı, zarar gören üçüncü şahısları, korumak amacıyla getirilmiş olan bu düzenleme ile öngörülen sorumluluğunun bir kusur sorumluluğu olmayıp, sebep sorumluluğu olduğu; böylece araç işletenin sorumluluğunun sebep sorumluluğunun ikinci türü olan tehlike sorumluluğuna ilişkin bulunduğu, öğretide ve yargısal içtihatlarla kabul edilmektedir (Fikret Eren, Borçlar Hukuku, 9. Bası, s. 631 vd.; Ahmet Kılıçoğlu, Borçlar Hukuku, Genişletilmiş 10. Baskı, s. 264 vd). 2918 sayılı Kanunun 86. maddesinde ise, bu Kanunun 85.maddesinde düzenlenen sorumluluktan kurtulma ve sorumluluğu azaltma koşullarına yer verilmiştir.

Bu düzenlemelere göre, araç işleteni veya araç işleteninin bağlı bulunduğu teşebbüs sahibi, kendisinin veya eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilerin kusuru bulunmaksızın ve araçtaki bozukluk kazayı etkilemiş olmaksızın kazanın bir mücbir sebepten veya zarar görenin veya üçüncü kişinin ağır kusurundan ileri geldiğini ispat ederse sorumluluktan kurtulabilecek; sorumluluktan kurtulamayan işleten veya araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibi ise kazanın oluşunda zarar görenin kusurunun bulunduğunu ispat ederse, hakim, durum ve şartlara göre tazminat miktarını indirebilecektir.

Burada kanun koyucu zarar görenin kusuru nispetinde indirim yapılabileceğini öngörmüş ve indirimi zorunlu tutmayarak hakimin taktirine bırakmıştır. Uygulama ve öğretide de (S. Ünan, “Ergün A. Çetingil ve Rayegan Kender’e 50. Birlikte Çalışma Yılı Armağanı 2007”, s. 1180) bu husus kabul edilmektedir.

Kanun koyucu, açıklanan düzenlemeler yanında 2918 sayılı KTK’nun 91. maddesiyle de; işletenin Aynı Kanunun 85. maddesinin birinci fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortas.. yaptırma zorunluluğunu getirmiştir.

Hemen belirtmelidir ki, işletenin sorumluluğu hukuki nitelikçe tehlike sorumluluğuna ilişkin bulunmakla, işletenin hukuki sorumluluğunu üstlenen zorunlu sigortacının 91.maddede düzenlenen sorumluluğu da bu kapsamda değerlendirilmelidir.

Öyle ise, hem işleten hem de sigortacının sorumluluğu, hukuki niteliği itibariyle tehlike sorumluluğuna ilişkin bulunduğundan, uyuşmazlığın bu çerçevede ele alınıp, çözümlenmesi gerekmektedir.

Karayolları Trafik Kanununda zorunlu trafik sigortasına ilişkin olarak, sorumluluğun kapsamı yanında, bu kapsam dışında kalan haller de açıkça düzenlenmiştir.

2918 sayılı,,’nun “Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Dışında Kalan Hususlar” başlıklı 92. maddesinde:

Öyle ise, hem işleten hem de sigortacının sorumluluğu, hukuki niteliği itibariyle tehlike sorumluluğuna ilişkin bulunduğundan, uyuşmazlığın bu çerçevede ele alınıp, çözümlenmesi gerekmektedir.

Karayolları Trafik Kanununda zorunlu trafik sigortasına ilişkin olarak, sorumluluğun kapsamı yanında, bu kapsam dışında kalan haller de açıkça düzenlenmiştir.

2918 sayılı,,’nun “Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Dışında Kalan Hususlar” başlıklı 92. maddesinde:

“Aşağıdaki hususlar, zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamı dışındadırlar.

a) İşletenin; bu Kanun uyarınca eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilere karşı yöneltebileceği talepler,

b) İşletenin; eşinin, usul ve füruunun, kendisine evlat edinme ilişkisi ile bağlı olanların ve birlikte yaşadığı kardeşlerinin mallarına gelen zararlar nedeniyle ileri sürebilecekleri talepler,

c) İşletenin; bu Kanun uyarınca sorumlu tutulmadığı şeye gelen zararlara ilişkin talepler,

d) Bu Kanunun 105 inci maddesinin üçüncü fıkrasına göre zorunlu mali sorumluluk sigortasının teminatı altında yapılacak motorlu araç yarışlarındaki veya yarış denemelerindeki kazalardan doğan talepler,

e) Motorlu araçta taşınan eşyanın uğrayacağı zararlar,

f) Manevi tazminata ilişkin talepler.”

hükmü ile, zorunlu trafik sigortacısının hangi zararlardan sorumlu olmadığı düzenleme altına alınmış; burada örnekseme yoluna gidilmeyip; tek tek ve tahdidi olarak sorumlu olunmayan haller sıralanmıştır.

.

Bu noktada üzerinde durulması gereken hususlardan birisi, 2918 sayılı KTK’nun 92/b maddesinde yer alan “İşletenin; eşinin, usul ve füruunun, kendisine evlat edinme ilişkisi ile bağlı olanların ve birlikte yaşadığı kardeşlerinin mallarına gelen zararlar nedeniyle ileri sürebilecekleri taleplerin zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamı dışında olduğuna” ilişkin hükümdür.

Bu hükümle kanun koyucu; tehlike sorumlusu zorunlu mali sorumluluk sigortacısının sorumluluğu kapsamından sadece, tehlike sorumlusu olan işletenin eşinin, usul ve füruunun, kendisine evlat edinme ilişkisi ile bağlı olanların ve birlikte yaşadığı kardeşlerinin mallarına gelen zararları çıkarmıştır.

Şu haliyle, anılan kişilerin mallarına gelen zararlar dışında kalan ölüm ve yaralanmaya ilişkin cismani zararlar ise sigortacının sorumluluğu kapsamında bırakılmış; böylece tehlike sorumlusunun yakınlarının dahi belirtilen anlamda sigorta kapsamında olduğu benimsenmiştir.

Durum bu olunca, işletenin; eşinin, usul ve füruunun, kendisine evlat edinme ilişkisi ile bağlı olanların ve birlikte yaşadığı kardeşlerinin ölüm veya yaralanmaları halinde bundan kaynaklanan zararlarının zorunlu sigorta kapsamında olduğu kabul edilmelidir.

Araç sürücüsünün veya yakınlarının talepleri ise 92.madde kapsamında yer almamakla sigortacının sorumluluğu kapsamında kabul edilmiştir.