muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2015/2938, Karar No: 2015/2539, Tarih: 11.11.2015

**Hukuk Genel Kurulu         2015/2938 E.  ,  2015/2539 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk (Aile) Mahkemesi

Taraflar arasındaki “evlenmenin butlanı” davasından dolayı yapılan yargılama sonunda; Silvan Asliye Hukuk Mahkemesinin (Aile Mahkemesi Sıfatıyla) davanın kabulüne dair verilen 13.05.2011 gün ve 2010/247 E. 2011/261 K. sayılı kararın incelenmesi davalılar ve Cumhuriyet Başsavcılığının temyizi üzerine, Yargıtay 2.Hukuk Dairesinin 26.11.2012 gün ve 2011/14623 E., 2012/28195 K. sayılı ilamı ile;

(...Taraf teşkili kamu düzeni ile ilgilidir. Kamu adına mutlak butlan sebebine dayalı olarak evliliğin iptali isteminde bulunan Cumhuriyet Savcısının (TMK md. 146/1) son celseye katılımı sağlanmadan yargılama yapılması usul ve yasaya aykırı olup, bozmayı gerektirmiştir...)

gerekçesiyle oyçokluğu ile bozularak dosya yerine geri çevrilmekle, yeniden yapılan yargılama sonunda, mahkemece önceki kararda direnilmiştir.

HUKUK GENEL KURULU KARARI

Hukuk Genel Kurulunca incelenerek direnme kararının süresinde temyiz edildiği anlaşıldıktan ve dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra gereği görüşüldü:

Dava, mutlak butlan sebebiyle evliliğin iptaline ilişkindir.

... 10.06.2010 tarihli davanamesi ile davalılardan .... ve diğer davalı ...'ın nüfus kayıtları itibariyle dayı-yeğen oldukları, ancak her iki davalının 24.08.1993 tarihinde evlendikleri, davalı ...’nin annesi olan ....’nin nüfus kayıtlarına göre eşi olarak görünen ... ile kardeş olduğu, 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun 129/1 maddesinde üstsoy ile altsoy arasında, kardeşler arasında , amca, dayı, hala ve teyze ile yeğenler arasında evlenme yasağı olduğu ve bu durumda evliliğin Medeni Kanunun 145/4 maddesi gereğince mutlak butlanla batıl olduğu belirtilerek; TMK’nun 129/1 maddesi delaletiyle aynı Kanunun 145/4 maddesi uyarınca mutlak butlanla batıl olan evliliğin feshine karar verilmesini kamu adına talep ve dava etmiştir.

Davalı ..., eşi olan davalı ...’nin aslında halasının kızı olduğunu, eşi ....’nin annesi ....’nin annesinin aslında Hediye değil Sevi olduğunu, ....’nin kendi annesi olan Hediye üzerine kayıtlı olması nedeniyle nüfus kayıtlarında ....’nin dayısı olarak göründüğünü ancak bunun doğru olmadığını, kayıt düzeltme davası açmak için tarafına süre verilmesini istemiştir.

Davalı ... de, davalı ...’ın beyanlarına katıldığını, eşinin aslında dayısı olmadığını beyan etmiştir.

Mahkemece, evlililiğin iptaline karar verilmiştir.

Davacı ... ve davalıların temyizi üzerine hüküm, Özel Dairece yukarıya başlık bölümüne alınan gerekçelerle bozulmuştur.

Yerel Mahkeme önceki kararda direnmiştir. Direnme kararını davalılar temyiz etmiştir.

Hukuk Genel Kurulu önüne gelen uyuşmazlık, Türk Medeni Kanunu'nun 146.maddesi ve 5490 sayılı Nüfus Hizmetleri Kanunu'nun 36/a maddeleri dikkate alındığında Cumhuriyet Savcısının evliliğin mutlak butlan nedeni ile iptali davalarına katılmasının zorunlu olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.

Yerel Mahkeme önceki kararda direnmiştir. Direnme kararını davalılar temyiz etmiştir.

Hukuk Genel Kurulu önüne gelen uyuşmazlık, Türk Medeni Kanunu'nun 146.maddesi ve 5490 sayılı Nüfus Hizmetleri Kanunu'nun 36/a maddeleri dikkate alındığında Cumhuriyet Savcısının evliliğin mutlak butlan nedeni ile iptali davalarına katılmasının zorunlu olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.

Dosya içeriği ve toplanan delillerden, davalı ... ile davalı ...'ın 24.08.1993 tarihinde evlendikleri, davalı ...'ı n annesinin .... olduğu ve davalı ...'nin annesi ile eşi ...'ın nüfus kayıtlarına göre kardeş oldukları; Cumhuriyet Savcılığınca 10.06.2010 tarihinde davaname ile evliliğin mutlak butlanla batıl olduğu iddiası ile eldeki davanın açıldığı; Cumhuriyet savcısının sadece 04.02.2011 günü yapılan 4.celse ve 25.03.2011 günü yapılan 5.celseye katıldığı, 13.05.2011 günlü kararın verildiği celseye ise tarafların katılmadığı anlaşılmaktadır.

4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun 146.maddesi “ Dava açma görevi ve hakkı” madde başlığı altında ; “ Mutlak butlan davası, Cumhuriyet savcısı tarafından re'sen açılır.

Bu dava, ilgisi olan herkes tarafından da açılabilir.” hükmünü içermektedir.

Madde metninden de anlaşılacağı üzere Cumhuriyet Savcısının 146.madde gereği dava açması bir hak değil, görevdir.Bu nedenle davayı açıp, davaya katılması zorunludur. Bu düşüncenin temelinde kamu düzeni yatmaktadır.Bu husus Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 28.03.1990 tarih, 1990/2-122 E. 1990/211 K. sayılı ilamında da benimsenmiştir.

Hukuk Genel Kurulu görüşmeleri sırasında bir kısım üyelerce, Cumhuriyet Savcısının görevinin evliliğin butlanına ilişkin davayı açmak olduğu, celselere katılma zorunluluğu olmadığı, davaya devam edilerek hüküm kurulabileceği, her ne kadar yerel mahkemece 5490 sayılı Nüfus Hizmetleri Kanunu’nun 36.maddesinden söz edilmiş ve bu kanunun yürürlük tarihi olan 31.03.2011 gününden sonra Cumhuriyet Savcısının katılımının olanaklı olmadığı belirtilmişse de, bu düzenlemenin nüfus davaları için geçerli olduğu, direnmede geçen bu gerekçe yerinde olmamakla beraber sonucu itibariyle doğru olan kararın değişik gerekçe ile onanması gerektiğini ileri sürmüşlerse de, bu görüş Kurul çoğunluğunca yukarıda açıklanan nedenlerle benimsenmemiştir.

Hal böyle olunca; yerel mahkemece, Hukuk Genel Kurulunca da benimsenen Özel Daire bozma kararına uyulmak gerekirken, önceki kararda direnilmesi usul ve yasaya aykırıdır.

Bu nedenle direnme kararı bozulmalıdır.

SONUÇ: Davalıların temyiz itirazlarının kabulü ile, direnme kararının Özel Daire bozma kararında gösterilen nedenlerden dolayı BOZULMASINA, bozma kapsamına göre sair temyiz itirazlarının bu aşamada incelenmesine yer olmadığına, istek halinde temyiz peşin harcının yatırana geri verilmesine, 11.11.2015 gününde ikinci görüşmede oyçokluğu ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/1646, Karar No: 2017/678, Tarih: 24.01.2017

**13. Ceza Dairesi         2016/1646 E.  ,  2017/678 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Çocuk Mahkemesi

SUÇ : Hırsızlık

HÜKÜM : Mahkumiyet

Mahalli mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle dosya incelenerek, gereği düşünüldü:

03.04.2014 tarihli sosyal inceleme raporu içeriğine göre; “Suça sürüklenen çocuğun kendisini ifade ve karşısındakini anlayabilme güçlüğü çektiği, İlköğretim 5. sınıfta olmasına rağmen okuma yazma problemleri olduğu, ay ve günleri bilmediği, bir zeka testi yapılmamakla birlikte, zihinsel engelli olabileceği kanaatine varıldığı, ...’in Rehberlik Araştırma Merkezinden zeka ölçümü yaptırılması ve zihinsel engeli var ise Rehabilitasyon ve eğitim Merkezine gönderilmesi”şeklinde görüş bildirilmesi karşında, suça sürüklenen çocuğun 5237 sayılı TCK'nın 32. maddesi uyarınca akıl hastalığı veya zayıflığı nedeniyle eylemin hukuksal anlam ve sonuçlarını algılama ve davranışlarını yönlendirme yeteneğini tamamen kaldıracak veya önemli ölçüde azaltacak şekilde akıl hastalığının ve ceza ehliyetinin bulunup bulunmadığının tespit edilmesi hususnda Adli Tıp Kurumuna sevk edilerek, sonucuna göre hüküm kurulması gerekirken, Mahkemenin gerekçeli karar içeriğinde “Bilirkişi Kamil Baysal tarafından düzenlenen rapor içeriği ve tüm dosya kapsamından suça sürüklenen çocuğun işlediği iddia olunan suçun hukuki anlam ve önemini kavrama ve davranışlarını yönlendirme yeteneğinin yeterince geliştiği kanaatine varıldığı” şeklinde yasal ve yeterli olmayan gerekçeyle mahkumiyetine karar verilmesi,

Bozmayı gerektirmiş, suça sürüklenen çocuklar ... müdafiinin temyiz itirazları bu bakımdan yerinde görülmüş olduğundan, diğer yönleri incelenmeyen hükmün açıklanan nedenle isteme aykırı olarak BOZULMASINA, 24/01/2017 gününde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/7794, Karar No: 2010/8380, Tarih: 10.11.2010

**5. Ceza Dairesi         2010/7794 E.  ,  2010/8380 K.**

**"İçtihat Metni"**

Bilişim sistemine müdahale ederek haksız çıkar sağlamak suçundan sanıklar ... ve ...'ın yapılan yargılanmaları sırasında; Osmaniye 1. Asliye Ceza Mahkemesiyle, Tekirdağ 3. Asliye Ceza Mahkemesi arasında oluşan olumsuz yetki uyuşmazlığının giderilmesi ve yargı yerinin belirlenmesi istemiyle gönderilen dosya Yargıtay C.Başsavcılığından tebliğname ile daireye verilmekle incelenerek gereği düşünüldü:

İncelenen dosya içeriğine, sanıkların üzerine atılan suçun niteliğine, iddianamede olayın anlatılış biçimine ve Osmaniye 1. Asliye Ceza Mahkemesi kararındaki gerekçeye göre, yerinde görülmeyen Tekirdağ 3. Asliye Ceza Mahkemesinin 23.01.2009 gün ve 2009/93 E. 2009/12 K. sayılı YETKİSİZLİK kararının KALDIRILMASINA, dosyanın mahalline gönderilmesi için Yargıtay C.Başsavcılığına TEVDİİNE, 10.11.2010 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2009/2658, Karar No: 2009/4408, Tarih: 16.07.2009

**(Kapatılan)15. Hukuk Dairesi         2009/2658 E.  ,  2009/4408 K.**

**"İçtihat Metni"**

Davacılar .... ile davalı ... Konut Yapı Kooperatifi arasındaki davadan dolayı Bursa 5. Asliye Hukuk Hakimliğince verilen 05.12.2006 gün ve 2001/1259-2006/578 sayılı hükmün Yargıtayca incelenmesi davacılar vekili tarafından istenilmiş eksiklik nedeniyle mahalline iade edilen dosya gelmiş olmakla dosyadaki kağıtlar okundu gereği konuşulup düşünüldü:

- K A R A R -

Daire’mizin 04.04.2008 günlü geri çevirme kararında davacılardan ...’in mirasçısı olan ...’in hükmü tüm davacılar adına temyiz eden Avukat ...’ya verdiği vekâletnamenin dosyada bulunmadığı belirtilerek vekâletname varsa dosyaya eklenerek gönderilmesi, yok ise ...’e karar tebliğe çıkartılarak temyiz süresi beklendikten sonra dosyanın yeniden Daire’mize gönderilmesi istenmiştir.

Geri çevirme kararını müteakip diğer davacılar vekili Avukat ...’ya ...’den vekâletnamesini ibraz için tebligat çıkarılmış, ancak verilen 10 günlük sürede vekâletname dosyaya ibraz edilmemiştir. Bu durumda mahkeme kararının davacı asil ...’e usulen tebliği ile temyiz süresinin dolması da beklenerek dosyanın yeniden Daire’mize gönderilmesi ve geri çevirme kararının bu şekilde gereğinin yerine getirilmesi için dosyanın yeniden mahalline GERİ ÇEVRİLEMİSİNE, 16.07.2009 gününde oybirliğiyle karar verildi.

...
Yargıtay — Esas No: 2014/17199, Karar No: 2014/19657, Tarih: 13.10.2014

**21. Hukuk Dairesi         2014/17199 E.  ,  2014/19657 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Zonguldak 3. İş Mahkemesi

TARİHİ : 06/06/2014

NUMARASI : 2014/282-2014/491

Davacı, meslek hastalığı sonucu maluliyetinden doğan maddi tazminatın ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir.

Hükmün davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

K A R A R

Dava nitelikçe; meslek hastalığına bağlı olarak oluşan %13,2 oranında sürekli iş göremezliği nedeniyle, açılan maddi tazminat istemine yöneliktir. Davanın bu niteliğine göre, mükerrer ödemeye ve sebepsiz zenginleşmeye yol açılmamak için, Sosyal güvenlik Kurumu tarafından bağlanan gelirlerin ilk peşin değeri ile varsa geçici iş göremezlik ödeneğinin, rücu edilebilecek kısmının hesaplanarak, bilirkişi raporunda belirlenen zarar tutarından indirilmesi gerektiği ortadadır. Kurumca rücu edilebilen peşin değer ise işveren ve üçüncü kişilerin kusurları ile sınırlıdır.

Mahkemece meslek hastalığının kaçınılmazlık nedenine bağlı olarak ortaya çıktığının kesinleşen manevi tazminat davasında belirlendiğinden bahisle, davacının maddi tazminat isteminin kabulüne karar verilmişse de, eksik inceleme ve araştırma ile sonuca gidildiği anlaşılmaktadır.

Mahkemece meslek hastalığının kaçınılmazlık nedenine bağlı olarak ortaya çıktığının kesinleşen manevi tazminat davasında belirlendiğinden bahisle, davacının maddi tazminat isteminin kabulüne karar verilmişse de, eksik inceleme ve araştırma ile sonuca gidildiği anlaşılmaktadır.

İşverenin, tazminattan sorumlu tutulması giderek, tazminat miktarının belirlenmesinde; meslek hastalığının tespit tarihinde yürürlükte bulunan İş Kanunun 77. ve iş sağlığı ve güvenliği yönetmeliğinin öngördüğü önlemlerin işyerinde olup olmadığının saptanması ile mümkündür. Bu yön ise, başka bir anlatımla, işverenin kusurlu olup olmadığı, varsa kusur oranı, uzman bilirkişiler tarafından düzenlenecek kusur raporu ile tespit edileceği yönü tartışmasızdır. Oysa manevi tazminat davasında, hakimlik mesleğinin gerektirdiği, genel ve hukuki bilgi ile çözümlenmesi mümkün olmayan, özel ve teknik bilgiyi gerektiren konuda bilirkişiye gidilmeden, tarafların meslek hastalığının ortaya çıkmasında kaçınılmazlık olgusunun varlığına ilişkin beyanları yeterli görülmek suretiyle bilirkişi yerine geçilerek sorunun çözümlediği görülmektedir. Öte yandan maddi tazminat davasında SGK tarafından bağlanan gelirin peşin sermaye değerinin ve varsa Kurumca ödenen geçici iş göremezlik ödeneğinin rücu edilebilir bölümünün indirimi gerekli olup, rücu edilebilir bölümün bulunup bulunmadığının belirlenmesinin ise özel ve teknik bilgiyi gerektiren bir konu olduğu, taraf beyanlarıyla değil, ancak bilirkişiye gidilerek alınacak kusur raporu sonrasında belirlenebileceği ortadadır. Hal böyle olunca da manevi tazminat davasındaki, usulünce alınmış bir kusur bilirkişi raporuna dayanmayan, davanın taraflarının beyanları ile ortaya çıkan kaçınılmazlığa ilişkin değerlendirmenin, görülmekte olan maddi tazminat davasında hükme esas alınamayacağı ortadadır.

Yapılacak iş, işçi sağlığı iş güvenliği konularında uzman bilirkişilerden, İş Kanununun 77. Maddesi ile yönetmelik hükümleri göz önünde tutularak yöntemince rapor alınmak, alınan raporu mevcut delillerle birlikte değerlendirmek ve buna göre karar vermekten ibarettir.

Mahkemece yukarıda açıklanan maddi ve hukuksal olgular dikkate alınmadan, yazılı şekilde hüküm kurması usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O halde, davalının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul olunmalı ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenle BOZULMASINA, bozma nedenine göre davalının sair temyiz itirazlarının ileride incelenmesine, temyiz harcının istek halinde davalıya iadesine, 13/10/2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2006/230, Karar No: 2006/288, Tarih: 10.05.2006

**Hukuk Genel Kurulu         2006/4-230 E.  ,  2006/288 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Ankara 11.Asliye Hukuk Mahkemesi

TARİHİ : 08/11/2005

Taraflar arasındaki "manevi tazminat" davasından dolayı yapılan yargılama sonunda; Ankara 11.Asliye Hukuk Mahkemesince davanın kısmen kabulüne dair verilen 25.02.2004 gün ve 2002/963 E- 2004/60 K.  sayılı kararın incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmesi üzerine, Yargıtay 4.Hukuk Dairesinin 19.10.2004 gün ve 2004/9987-11908 sayılı ilamı ile; (...Dava, kişilik haklarına saldırı nedeniyle uğranılan zararın dava ve karşı dava ile ödettirilmesi istemine ilişkindir. Yerel mahkemece verilen kararın dairece bozulması üzerine bozmaya uyularak dava kısmen kabul edilmiş, kararı davalı (karşı davacı) H. Y. temyiz etmiştir.

Bozma üzerine yapılan bilirkişi incelemesinde, dava konusu olan ve davacı tarafından yazılan “Annenin Kitabı” isimli eserin orjinalı olduğu iddia edilen Benjamin Spock’un kitabındaki benzerliklerden bahsedildikten sonra bazı fotoğraflarda yer yer çeviriden yararlanmaya dayanan anlatım benzerlikleri olduğu belirtilmiştir. Ancak kitabın ilk baskısının “Bitirirken” başlıklı kısmında davacının asıl kitabın yazarı olan Benjamin Spock’dan söz ettiği, böylece bunun bir kaynak gösterme olduğu, bu haliyle de intihalden söz edilemeyeceği sonucuna varılarak, bu sonuç yerel mahkemece de kabul görmüş ve  davalı (karşı davacı)nın 15.11.2000 tarihli Milliyet Gazetesinde “Önce Doğramacı’yı Kınamak Lazım” başlıklı yayınla davacı (karşı davalı)nın kişilik haklarına saldırının varlığı kabul edilmiştir.

Rapor bütünü ile incelendiğinde yer yer davacı (karşı davalı)nın kitabının orjinalinden tercümeler yapılarak kaleme alındığı ve o bölümlerde kaynak gösterilmediği görülmektedir. Yukarıda belirtilen ve kaynak gösterme olarak belirtilen düşünce “Bitirirken” isimli bölümden de anlaşılacağı üzere bir kaynak gösterme olmayıp; kitabın yazılmasında izlenen  yönteme ilişkin bir belirlemedir. Bir eserin yazılmasında, elbette kaynaklardan yararlanma olabilir. Hatta o eserin zenginleştirilmesi, karşılaştırma yapılması bakımından zorunlu ve yarar da sağlayabilir. Böyle bir yöntem izlenirken, alınan düşünce ve örneğin kime ve hangi eserine ait bulunduğuna yollama    yapılması   yerleşmiş   ve zorunlu bir  yazım  kuralıdır.  Aksi  halde, başkasına ait  düşünce ve üretimleri kendinize aitmiş gibi bir sonuç çıkarılmış olur ki, bilim ve yazım kuralları bunu hoşgörü ile karşılamaz. Hatta düşüncesinden yararlanılan esere yollama yapılmakla (basım tarihi, yeri ve sayfa numarası gösterilmekle) okuyucunun gerektiğinde o eserden daha geniş biçimde yararlanma olanağını da sağlamış olur. Bu yöntem, bilim çevrelerince tartışılmaz ve yerleşmiş bir kuramdır. Özellikle bilimsel bir eserin yazılmasında bu kurala uymak ve bunu izlemek hukukun vazgeçemeyeceği bir sonuçtur. Bu haliyle yöntemine uygun olarak davacı (karşı davalı) nın kaynak gösterdiğinden söz edilemez. Kaldı ki kitabın sonraki basımlarında ve bu başlık altında bir bölüm ve Benjamin Spock’un ismine de yer verilmemiştir. Bu değerlendirmeler gözönünde tutulduğunda davalı (karşı davacı)nın, davacı (karşı davalı)ya yönelik olarak kitapta aşırma yapıldığı biçimindeki sözlerinin yukarıda açıklandığı üzere görünüm itibariyle hukuka aykırılık oluşturmadığı anlaşılmaktadır. O halde davalı (karşı davacı)nın sözlerinin hukuka aykırılığından söz edilemeyeceğine göre, davanın reddedilmesi gerekirken yazılı biçimde kısmen kabulü usul ve yasaya aykırı görüldüğünden kararın bozulması gerekmiştir...) gerekçesiyle bozularak dosya yerine geri çevrilmekle, yeniden yapılan yargılama sonunda; mahkemece önceki kararda direnilmiştir.

TEMYİZ EDEN  : Davalı vekili

HUKUK GENEL KURULU KARARI

Hukuk Genel Kurulu’nca incelenerek direnme kararının süresinde temyiz edildiği anlaşıldıktan ve dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra gereği görüşüldü:

Dava; Kişilik haklarına saldırı nedeniyle manevi tazminat istemine ilişkindir.

Uyuşmazlık; Davaya konu yayında hukuka aykırılık unsurunun gerçekleşip gerçekleşmediği, dolayısıyla manevi tazminata hükmedilmesinin gerekip gerekmediği noktasında toplanmaktadır.

15/11/2000 tarihli Milliyet Gazetesinde yer alan dava konusu yayını Prof.Dr.H..Y.. kaleme almıştır. Bu yayında aynen; “YÖK, doçent adaylarının bilim ahlakını denetleyecek bir “etik” komite kuruyor. Önce Doğramacı’yı kınamak lazım başlığı altında;

Uyuşmazlık; Davaya konu yayında hukuka aykırılık unsurunun gerçekleşip gerçekleşmediği, dolayısıyla manevi tazminata hükmedilmesinin gerekip gerekmediği noktasında toplanmaktadır.

15/11/2000 tarihli Milliyet Gazetesinde yer alan dava konusu yayını Prof.Dr.H..Y.. kaleme almıştır. Bu yayında aynen; “YÖK, doçent adaylarının bilim ahlakını denetleyecek bir “etik” komite kuruyor. Önce Doğramacı’yı kınamak lazım başlığı altında;

Bilim ahlakından sapmanın çok çeşidi var. Bunların en kaba ve ilkeli ise kuşkusuz başkalarının eserini kendisinin gibi sunmak. Osmanlıca da bu ayıba “intihal” denmiş, “Aşırmak” bence hem daha yalın, hem daha etkili... Aşırmaya Batı toplumlarında çok kötü gözle bakılıyor. Yapanın da toplum gözünde adi hırsızdan pek farkı yok.  Ülkemizde ise başkasının eserini aşırmak, öyle pek ayıp değil.

“Aşırmak” ayıp mı? Başlığı altında; ...veya yazdığını çalmak, toplum gözünde tüccarın malını çalmakla aynı tutuluyor olmuş. 19.yüzyıldan itibaren de “aşırmak” adi suç muamelesi görmeye başlamış...

Etik komitesi başlığı altında da; YÖK yeni bir karar almış, Doçent adaylarının yayınlarının bilim ahlakına uyup uymadığı bir “etik” komitesince incelenmiş... bir önerim var. YÖK doğrudan kurucusuna dönüp şöyle desin.

“Sayın İ..D.., başkalarının eserlerini kendinin gibi göstermek artık bıktırıcı düzeylere geldi. U..M..’dan bu yana dünya alem biliyor ki, siz bugüne dek yapılmış aşırmaların belki de en büyüğünü ve fütursuzunu  yaptınız...

Doğramacı’nın aşırmaları başlığı altında ise; YÖK’ün gayretli yöneticilerini bilim ahlakını koruma yönündeki girişimleri için içten kutlarım. Ancak kendilerine hatırlatırım ki, Doğramacı’nın (Annenin Kitabı, 1968) Benjamin Spock’tan (Baby And Child Care, 1946) aşırması gibi adeta tüm bir ulusun bilim haysiyetine gölge düşüren vakaların üzerine gitmeden bilim ahlakımızı düzeltmek bence olanak dışıdır.

...”Tamam beni attınız ama benden yüz misli daha fazla aşıranların karşısında hala saygıyla eğilenler sizler değil misiniz” derse ne diyebiliriz?

Zamanaşımı başlığı altında ise, ...Hepsinden evvel ahlaktan sapmada zamanaşımı olamaz...

...(Tabii son 2 yıl içinde yapılmış olanlar) “Üniversiteden uzaklaştırma” cezasını getiriyor. Bu hiç gerçekci bir ceza değil. Bilimsel aşırmanın da hafifi ağırı vardır ve her suç gibi aşırma da nicelik ve niteliğine uyan yaptırım gerektirir.

Denilmektedir.

Bu yayın üzerine davalı hakkında manevi tazminat davası açılmıştır.

Zamanaşımı başlığı altında ise, ...Hepsinden evvel ahlaktan sapmada zamanaşımı olamaz...

...(Tabii son 2 yıl içinde yapılmış olanlar) “Üniversiteden uzaklaştırma” cezasını getiriyor. Bu hiç gerçekci bir ceza değil. Bilimsel aşırmanın da hafifi ağırı vardır ve her suç gibi aşırma da nicelik ve niteliğine uyan yaptırım gerektirir.

Denilmektedir.

Bu yayın üzerine davalı hakkında manevi tazminat davası açılmıştır.

Dosyaya Türkiye Bilimler Akademisi, Doğramacı’yla ilgili Bilim Ahlakından Sapma İddiası ve Konu Hakkında Bilim Ahlakı Komitesi Raporu, 9 Ocak 1998 Tarihli Rapora Ek, 12 Ocak 1998, Türkiye Bilimler Akademisi Konsey Başkanlığına başlıklı rapor; Prof.Hasan Yazıcı (Başkan), Prof Arda Denkel (Üye), Prof.İsmail Hakkı Duru (Üye) hazırlanmış ve kısaca; ...Aynı kişinin yıllardır ve futursuzca bu bilimsel aşırmada ısrar edebilmesi ülkemiz bilim ve yüksek öğreniminin şimdisi için utanç, geleceği için de bu kişiye bilim çevrelerince gerekli tepki gösterilmemeye devam edilirse son derece endişe vericidir.

Türkiye Milli Pediatri Derneği Genel Kurulu aldığı 18 Kasım 2000 gün ve 2000/18 sayılı kararında;

“İhsan Doğramacı hocamıza bu yazıyla yapılmış saldırıyı kınıyoruz.” Denilmiştir.

Boğaziçi Üniversitesi Batı Dilleri ve Edebiyatlar Bölümü İngiliz Edebiyatı ve Karşılaştırmalı Edebiyat Profesörü Porf. Dr.Jale Parla’nın 5 Şubat 2001 tarihli noter tasdikli raporunda özetle; “Prof.Dr.İhsan Doğraramacı’nın yazdığı “Annenin Kitabı”nda Dr.Benjamin Spock’un yazdığı Baby And Child Care”den büyük oranda aşırma yapıldığı belirlenmiştir.” Denilmektedir.

Kısaca açıklanan bu raporlar, taraflarca dosyaya ibraz edilen delillerdir.