muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2007/21791, Karar No: 2008/1068, Tarih: 24.01.2008

**12. Hukuk Dairesi         2007/21791 E.  ,  2008/1068 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Sakarya 2. İcra Mahkemesi

TARİHİ : 18/09/2007

Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki alacaklı vekili tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olmakla okundu ve gereği görüşülüp düşünüldü :

Sair temyiz itirazları yerinde değil ise de;

İİK.nun 170/3.maddesine göre; İcra Mahkemesi 68/a maddesinin dördüncü fıkrasına göre yapacağı inceleme sonunda inkar edilen imzanın borçluya ait olmadığına kanaat getirirse itirazın kabulüne karar verir. İtirazın kabulü kararı ile takip durur. Aynı maddenin 4.fıkrasına göre ise; İcra Mahkemesi, itirazın kabulüne karar vermesi halinde, senedi takibe koymada; kötüniyeti veya ağır kusuru bulunduğu takdirde, alacaklıyı senede dayanan takip konusu alacağın yüzde yirmisinden aşağı olmamak üzere tazminata mahkum eder.

Somut olayda, anılan madde uyarınca, takibin durdurulması kararı yerine iptaline karar verilmesi isabetsiz olduğu gibi, madde kapsamında belirtilen kötüniyet veya ağır kusurun oluşup oluşmadığı irdelenmeden, yüzde yirmi oranının aşılarak yüzde kırk tazminata hükmolunmasının gerekçesi de gösterilmeksizin yazılı şekilde karar verilmesi de doğru görülmemiştir.

SONUÇ :Alacaklı vekilinin temyiz itirazlarının kısmen kabulü ile mahkeme kararının yukarıda yazılı nedenlerle İİK.366. ve HUMK.428. maddeleri uyarınca (BOZULMASINA), 24/01/2008 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2016/6232, Karar No: 2017/2713, Tarih: 13.09.2017

**1. Ceza Dairesi         2016/6232 E.  ,  2017/2713 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Çocuk Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Kasten öldürmeye teşebbüs

HÜKÜM : TCK'nun 32/1 ve CMK.nun 223/3-a maddesi uyarınca ceza verilmesine yer olmadığına, TCK.nun 56 ve 5395 sayılı Yasanın 11, 5/1-d maddeleri uyarınca ruhsal sağlığın korunması için bir psikiyatri kliniğinde rehabilitasyon uygulanmasına.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Toplanan deliller karar yerinde incelenip, suça sürüklenen çocuk ...'nun, mağdur ...'a yönelik öldürmeye teşebbüs suçunun sübutu kabul, oluşa ve soruşturma sonuçlarına uygun şekilde suçun niteliği tayin, suça sürüklenen çocuğun eylemlerini şizoafektif bozukluk hastalığının etkisiyle gerçekleştirdiği ve ceza ehliyetinin bulunmadığı takdir kılınarak, TCK’nun 32. maddesi uyarınca ceza verilmesine yer olmadığına ve güvenlik tedbiri uygulanmasına karar verilmiş, savunması inandırıcı gerekçelerle reddedilmiş, incelenen dosyaya göre bozma ilamına uyularak verilen hükümde bir isabetsizlik görülmemiş olduğundan, katılan ... vekilinin bir nedene dayanmayan ve yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle, hükmün tebliğnamedeki düşünce gibi ONANMASINA, 13/09/2017 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/7439, Karar No: 2012/2115, Tarih: 22.03.2012

**1. Ceza Dairesi         2011/7439 E.  ,  2012/2115 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SUÇ : Taksirle ölüme neden olma

HÜKÜM : 5237 sayılı TCK.nun 85/1, 62, 53/6 maddeleri uyarınca 2 yıl 6 ay hapis cezası, sürücü belgesinin 1 yıl süre ile geri alınmasına

TÜRK MİLLETİ ADINA

Soruşturma aşamasında Cumhuriyet Savcısı tarafından olay yerinde ayrıntılı inceleme tutanağı düzenlendiği, dosya içeriği ve sanığın kusur durumuna dair Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Daire Başkanlığınca düzenlenen gerekçesi oluşa uygun bulunan raporuna göre, sanığın gece vakti aracını kullanırken, aydınlatmanın olmadığı mahalde yola gereken dikkatini vermediği, hızını mahal ve far ışığı altındaki görüşüne göre ayarlamadığı, bu haliyle yolun karşısına geçmek isteyen yayayı fark ettiğinde fren tatbik ettiği ancak çarpmayı önleyemediği, dolayısıyla olayda dikkatsiz, tedbirsiz ve kurallara aykırı hareketleriyle 2918 sayılı Karayolları Trafik Yasasının 52/b maddesi gereğince kusurlu olduğunun belirtildiği, mahkemenin gösterdiği gerekçenin yeterli ve yasal olması karşısında tebliğnamedeki bozma düşüncesi benimsenmemiştir.

Toplanan deliller karar yerinde incelenip, sanığın suçunun sübutu kabul, oluşa ve soruşturma sonuçlarına uygun şekilde suç niteliği tayin, cezayı azaltıcı sebebin nitelik ve derecesi takdir kılınmış, savunması inandırıcı gerekçelerle reddedilmiş, incelenen dosyaya göre verilen hükümde bir isabetsizlik görülmemiş olduğundan, sanık müdafiinin eksik incelemeye, cezanın alt sınırdan verilmesi ve ertelenmesi gerektiğine; müdahil vekilinin ise suç vasfına ilişen ve yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle, usul ve yasaya uygun olan hükmün tebliğnamedeki düşünceye aykırı olarak (ONANMASINA) 22.03.2012 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2013/7423, Karar No: 2013/12891, Tarih: 25.10.2013

**9. Ceza Dairesi         2013/7423 E.  ,  2013/12891 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :Sulh Ceza Mahkemesi

Suç : Muhafaza görevini kötüye kullanma

Hüküm : Beraat

Dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Eski eşinin borcundan dolayı haczedilip kendisine yediemin olarak bırakılan malları boşandığı eşinin evinde bırakarak evi terk etmek suretiyle dikkat ve özen yükümlülüğüne aykırı davranması sonucu bir kısım hacizli malların eski kocası tarafından teslim amacı dışında tasarrufta bulunmasına sebebiyet verdiği anlaşılan sanığın eyleminin TCK'nın 289/3. maddesindeki suçu oluşturacağı, hukuki durumunun buna göre takdir ve tayini gerektiği gözetilmeden yazılı gerekçe ile beraatine karar verilmesi,

Kanuna aykırı, katılan vekilinin temyiz itirazları bu nedenle yerinde görülmüş olduğundan hükmün bu sebepten dolayı BOZULMASINA, 25.10.2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/264, Karar No: 2013/13298, Tarih: 16.09.2013

**(Kapatılan)15. Ceza Dairesi         2012/264 E.  ,  2013/13298 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

Dosya incelenerek gereği düşünüldü;

Güveni kötüye kullanma suçunun oluşabilmesi için; failin bir malın zilyedi olması, malın iade edilmek veya belirli bir şekilde kullanmak üzere faile rızayla tevdi ve teslim edilmesi, failin kendisine verilen malı, veriliş gayesinin dışında, zilyedi olduğu malda malikmiş gibi satması, rehnetmesi, tüketmesi, değiştirmesi veya bozması ve benzeri şekillerde tasarrufta bulunması ya da devir olgusunu inkar etmesi şeklinde, kendisine veya başkasına yarar sağlaması gerekmektedir.

Sanık ...’ın, yurt dışına götürülmek üzere katılan şirketten 16.09.2008 tarihinde teslim aldığı 16560 kg.lık benzin yüküyle yola çıktığı, 22.09.2008 tarihinde ... gümrük sahasına geldiğinde yapılan incelemede 310 kilogramlık yük eksikliğinin tespit edildiği, bu şekilde sanığın bu miktar yükü kendi yararına sarf ettiğinin iddia edildiği olayda; maddi gerçeğin hiçbir kuşkuya yer vermeyecek şekilde tespiti bakımından sanığın sattığı kabul edilen 310 kg benzini aracından nasıl boşalttığı belirlenerek, mühürlerde oynama yapılıp yapılmadığı, aracın İncirlik Gümrük Müdürlüğü'nden yola çıkarken yakıt tanklarında bulunan akaryakıtın Gümrük Müdürlüğü'ndeki ölçümde dikkate alınıp alınmadığı araştırılarak, ... Gümrük Kapısı ile ... Gümrük Kapısı arasındaki yolda tüketilen mazot miktarının da tespit edilmesi, ayrıca tankerdeki hava sıcaklığı nedeniyle taşma veya eksilme olup olmayacağının belirlenmesi ile katılan firma yetkilisinin olaya ilişkin ayrıntılı beyanına başvurulup, yüklemeden sonra teslim noktasına kadar sanığın

müdahalede bulunup bulunamayacağının sorulması ile ilgili belgelerin temin edilerek Irak'a gönderilen motorinin suç sonrası alıcıya teslim edilip edilmediği, edildi ise hangi miktarda teslim edildiği, teslim edilen kısmın kaçak olay tespit tutanağında belirtilen miktar ile örtüşüp örtüşmediğinin sorulması, varsa buna ilişkin belgelerin dosya içerisine konulması, katılan şirketten aynı gün yüklenen diğer araçların da tespit edilerek bu araçların ... Gümrük Kapısı’ndan çıkış yaptıklarının belirlenmesi halinde ... Gümrük Kapısı’nda alınan kantar tartım sonuçları da soruşturulup araçların tümünde motorin yükü eksikliği olup olmadığının sorulmasından sonra, toplanan tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre sanığın hukuki durumunun takdir ve tayini gerekirken, eksik inceleme sonucu yazılı şekilde hüküm kurulması,

Bozmayı gerektirmiş, sanığın temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan, hükmün bu nedenlerle, 5320 sayılı Kanun’un 8/1. maddesine istinaden uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK'nın 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, 16.09.2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2008/8564, Karar No: 2008/10145, Tarih: 15.09.2008

**(Kapatılan)14. Hukuk Dairesi         2008/8564 E.  ,  2008/10145 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi

\_K A R A R\_

Dava, boş olarak kiralanan dükkanın kirasının ödenmemesi nedeniyle yapılan icra takibine itirazın iptali istemine ilişkin olduğundan ve hasılat kirası ile ilgisi bulunmadığından, 2797 sayılı Yargıtay K.nun 14.maddesi gereğince temyiz incelemesi 3.Hukuk Dairesine ait bulunmaktadır.

Yukarıda belirtilen nedenle dosyanın görevli sözü edilen Yüksek Daire Başkanlığına gönderilmesine, 15.09.2008 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2017/7805, Karar No: 2017/6198, Tarih: 05.07.2017

**20. Hukuk Dairesi         2017/7805 E.  ,  2017/6198 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

Taraflar arasındaki davada ... 12. Asliye Hukuk ve ... 19. İş Mahkemelerince verilen görevsizlik kararları üzerine ... 19. İş Mahkemesinin yargı yergi olarak belirlenmesine dair Dairemizin 28.11.2016 gün ve 2016/10094 E. - 2016/11352 K. sayılı kararındaki maddî hatanın düzeltilmesi istemiyle dosya yerel mahkemece Dairemize gönderilmiş olmakla, dosya ve ekleri incelendi; gereği düşünüldü:

K A R A R

Hükümdeki yazı ve hesap hataları ile diğer benzeri açık hatalar, mahkemece re’sen veya taraflardan birinin talebi üzerine düzeltilebilir (HMK'nın 304/1 md.). HMK'nın 304/1. maddesi hükmü, 1086 sayılı Kanunun 459. maddesinin "İki tarafın isim ve sıfat ve neticei iddialarına mütaallik hatalar ve esas hükümdeki hesap hataları kendilerinin istimaından sonra mahkeme tarafından tashih olunur" şeklindeki birinci cümlesindeki düzenlemeye karşılık gelmekte olup, bu düzenlemeyle, karardaki açık hataların mahkemece re’sen veya taraflardan birinin talebi üzerine tashih edilebileceği esası getirilmiştir.

HMK'nın 304. maddesine göre düzeltilebilecek "yazı ve hesap hataları ile diğer benzeri açık hatalar", olayın gelişinden ve dosyanın incelenmesinden bir maddî hata olduğu kolayca anlaşılabilen ad veya soyaddaki harf hataları, rakamlardaki eksik yazımlar vs. hatalardır. Başka bir değişle, hükümlerin tashihi yoluna, tarafların kimlik bilgilerindeki hatalarla, yazı, hesap ve diğer açık ifade hatalarının mevcudiyeti hâlinde başvurulabilir.

Tashihin nasıl yapılacağı ise, HMK'nın 304/2. maddesinde belirtilmiştir. Buna göre, tashih kararı verildiği takdirde, düzeltilen hususlarla ilgili karar, mahkemede bulunan nüshalar ile verilmiş olan suretlerin altına veya bunlara eklenecek ayrı bir kâğıda yazılır, imzalanır ve mühürlenir.

Hükümdeki yazı ve hesap hataları ile diğer benzeri açık hataların (maddî hataların) düzeltilmesi, hükmün icrasına (yerine getirilmesine) kadar istenebilir.

HMK'nın 304. maddesinde söz konusu olan düzeltme (tashih), hüküm verildikten sonraki dönemde, hükümdeki yazı ve hesap hataları ile diğer benzeri açık hataların (maddî hataların) düzeltilmesidir. Hükümden önceki dönemde maddî hataların düzeltilmesi, HMK'nın 183. maddesi hükmü uyarınca yapılır. Buna göre, hükümden önceki dönemde, tarafların veya mahkemenin dava dosyasında bulunan belgelerdeki açık yazı ve hesap hataları, karar verilinceye kadar düzeltilebilir. Taraflardan birinin yazı veya hesap hatasını düzeltmesi sonucu yargılama uzamışsa, yargılama giderlerinin belirlenmesinde bu durum da dikkate alınır.

Kanun yolu incelemesinde, esas yönünden kanuna uygun görülen hüküm, tarafların kimliklerine ait yanlışlıklarla, yazı, hesap veya diğer açık ifade yanlışlıklarından dolayı bozulamaz; hüküm, bu maddî hatalar düzeltilmek suretiyle onanır (m. HMK 370/3; HUMK m. 438/8). Kural olarak, her mahkemenin kendi kararındaki maddî hataları düzeltmesi gerekir ise de, Yargıtay’ın temyiz incelemesi sonucunda karardaki maddî hataları düzelterek onama yetkisi de, "hükümlerin tashihi" kurumunun somut planda bir uygulanma şeklini oluşturmaktadır.

Dairemizin 28.11.2016 gün ve 2016/10094 E. - 2016/11352 K. sayılı kararında "Somut olayda, davacı ile davalı kurum arasında bir haksız fiil ilişkisi bulunmamaktadır. Başka bir ifadeyle, davalı kurumun sorumluluğu, kurum tarafından gerçekleştirilen bir haksız fiile dayalı bulunmayıp, 2918 sayılı Kanunun 98. maddesi atfıyla, davacı kazazedeye 5510 sayılı Kanun çerçevesinde yapılacak tedavi yardımı kapsamı ile ilgilidir. Bu haliyle davanın, kapsamını 5510 sayılı Kanunun belirlediği sosyal güvenlik hukukunu ilgilendirmekte olup; uyuşmazlığın, 5521 sayılı İş Mahkemeleri Kanununun 1 ve 7/3. maddeleri ile 5510 sayılı Kanunun 101. maddesi uyarınca, iş (sosyal güvenlik) mahkemesinde çözümlenmesi gerekmektedir." denildiği anlaşılmaktadır. Dairemizin 28.11.2016 gün ve 2016/10094 Esas - 2016/11352 Karar sayılı merci tayini kararında maddi hata yoktur.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle; maddi hata talebinin REDDİNE, 05/07/2017 günü oy birliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/14263, Karar No: 2013/13142, Tarih: 01.10.2013

**17. Hukuk Dairesi         2012/14263 E.  ,  2013/13142 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine dair verilen hükmün süresi içinde davacılar vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacı vekili, davacıların desteği ... idaresinde bulunan araçla yaptığı tek taraflı kaza sonucu vefat ettiğini, davalı ... şirketinin aracın Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortacısı olduğunu belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere 6.000 TL. maddi tazminatın davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiş,ıslah dilekçesi ile talebini 80.000 TL. olarak islah etmiştir.

Davalı vekili, davacı desteğinin aracın sürücüsü olduğunu,kazaya kendi kusuru ile neden olduğunu, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasının üçüncü kişilerin zararlarını karşıladığını, davacının talebinin zmss kapsamında olmadığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece toplanan deliller ve benimsenen bilirkişi raporuna göre; davanın reddine karar verilmiş; hüküm, davacılar vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, destekten yoksun kalma tazminatı istemine ilişkindir.

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1.maddesinde, “işletenlerin, bu kanunun 85/1 maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur”, aynı

Yasanın 85/1 maddesinde, “bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yararlanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı”, aynı yasanın 85/son maddesinde ise, “ işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.” hükümlerine yer verilmiş, Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının A-1.maddesinde de, “sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder” şeklinde ifade edilmiştir.

Yukarda açıklanan madde hükümlerinden,Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası; motorlu bir aracın karayolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır.

Yukarda açıklanan madde hükümlerinden,Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası; motorlu bir aracın karayolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır.

Motorlu araçların işletilme tehlikesine karşı, zarar gören üçüncü şahısları, korumak amacıyla getirilmiş olan bu düzenleme ile öngörülen sorumluluğunun bir kusur sorumluluğu olmayıp, sebep sorumluluğu olduğu; böylece araç işletenin sorumluluğunun sebep sorumluluğunun ikinci türü olan tehlike sorumluluğuna ilişkin bulunduğu, öğretide ve yargısal içtihatlarla kabul edilmektedir (Fikret Eren, Borçlar Hukuku, 9. Bası, s. 631 vd.; Ahmet Kılıçoğlu, Borçlar Hukuku, Genişletilmiş 10. Baskı, s. 264 vd).

2918 sayılı Kanunun 86. maddesinde ise, bu Kanunun 85.maddesinde düzenlenen sorumluluktan kurtulma ve sorumluluğu azaltma koşullarına yer verilmiştir.

Bu düzenlemelere göre, araç işleteni veya araç işleteninin bağlı bulunduğu teşebbüs sahibi, kendisinin veya eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilerin kusuru bulunmaksızın ve araçtaki bozukluk kazayı etkilemiş olmaksızın kazanın bir mücbir sebepten veya zarar görenin veya üçüncü kişinin ağır kusurundan ileri geldiğini ispat

ederse sorumluluktan kurtulabilecek; sorumluluktan kurtulamayan işleten veya araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibi ise kazanın oluşunda zarar görenin kusurunun bulunduğunu ispat ederse, hakim, durum ve şartlara göre tazminat miktarını indirebilecektir.

Burada kanun koyucu zarar görenin kusuru nispetinde indirim yapılabileceğini öngörmüş ve indirimi zorunlu tutmayarak hakimin taktirine bırakmıştır. Uygulama ve öğretide de (S. Ünan, “Ergün A. Çetingil ve Rayegan Kender’e 50. Birlikte Çalışma Yılı Armağanı 2007”, s. 1180) bu husus kabul edilmektedir.

Kanun koyucu, açıklanan düzenlemeler yanında 2918 sayılı KTK’nun 91. maddesiyle de; işletenin Aynı Kanunun 85. maddesinin birinci fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası (Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası) yaptırma zorunluluğunu getirmiştir.

Hemen belirtmelidir ki, işletenin sorumluluğu hukuki nitelikçe tehlike sorumluluğuna ilişkin bulunmakla, işletenin hukuki sorumluluğunu üstlenen zorunlu sigortacının 91.maddede düzenlenen sorumluluğu da bu kapsamda değerlendirilmelidir.

Öyle ise, hem işleten hem de sigortacının sorumluluğu, hukuki niteliği itibariyle tehlike sorumluluğuna ilişkin bulunduğundan, uyuşmazlığın bu çerçevede ele alınıp, çözümlenmesi gerekmektedir.

Karayolları Trafik Kanununda zorunlu trafik sigortasına ilişkin olarak, sorumluluğun kapsamı yanında, bu kapsam dışında kalan haller de açıkça düzenlenmiştir.

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun “Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Dışında Kalan Hususlar” başlıklı 92. maddesinde:

Öyle ise, hem işleten hem de sigortacının sorumluluğu, hukuki niteliği itibariyle tehlike sorumluluğuna ilişkin bulunduğundan, uyuşmazlığın bu çerçevede ele alınıp, çözümlenmesi gerekmektedir.

Karayolları Trafik Kanununda zorunlu trafik sigortasına ilişkin olarak, sorumluluğun kapsamı yanında, bu kapsam dışında kalan haller de açıkça düzenlenmiştir.

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun “Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Dışında Kalan Hususlar” başlıklı 92. maddesinde:

“Aşağıdaki hususlar, zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamı dışındadırlar.

a) İşletenin; bu Kanun uyarınca eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilere karşı yöneltebileceği talepler,

b) İşletenin; eşinin, usul ve füruunun, kendisine evlat edinme ilişkisi ile bağlı olanların ve birlikte yaşadığı kardeşlerinin mallarına gelen zararlar nedeniyle ileri sürebilecekleri talepler,

c) İşletenin; bu Kanun uyarınca sorumlu tutulmadığı şeye gelen zararlara ilişkin talepler,

d) Bu Kanunun 105 inci maddesinin üçüncü fıkrasına göre zorunlu mali sorumluluk sigortasının teminatı altında yapılacak motorlu araç yarışlarındaki veya yarış denemelerindeki kazalardan doğan talepler,

e) Motorlu araçta taşınan eşyanın uğrayacağı zararlar,

f) Manevi tazminata ilişkin talepler.”

hükmü ile, zorunlu trafik sigortacısının hangi zararlardan sorumlu olmadığı düzenleme altına alınmış; burada örnekseme yoluna gidilmeyip; tek tek ve tahdidi olarak sorumlu olunmayan haller sıralanmıştır.

Bu noktada üzerinde durulması gereken hususlardan birisi, 2918 sayılı KTK’nun 92/b maddesinde yer alan “İşletenin; eşinin, usul ve füruunun, kendisine evlat edinme ilişkisi ile bağlı olanların ve birlikte yaşadığı kardeşlerinin mallarına gelen zararlar nedeniyle ileri sürebilecekleri taleplerin zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamı dışında olduğuna” ilişkin hükümdür.

Bu hükümle kanun koyucu; tehlike sorumlusu zorunlu mali sorumluluk sigortacısının sorumluluğu kapsamından sadece, tehlike sorumlusu olan işletenin eşinin, usul ve füruunun, kendisine evlat edinme ilişkisi ile bağlı olanların ve birlikte yaşadığı kardeşlerinin mallarına gelen zararları çıkarmıştır.

Şu haliyle, anılan kişilerin mallarına gelen zararlar dışında kalan ölüm ve yaralanmaya ilişkin cismani zararlar ise sigortacının sorumluluğu kapsamında bırakılmış; böylece tehlike sorumlusunun yakınlarının dahi belirtilen anlamda sigorta kapsamında olduğu benimsenmiştir.

Durum bu olunca, işletenin; eşinin, usul ve füruunun, kendisine evlat edinme ilişkisi ile bağlı olanların ve birlikte yaşadığı kardeşlerinin ölüm veya yaralanmaları halinde bundan kaynaklanan zararlarının zorunlu sigorta kapsamında olduğu kabul edilmelidir.

Araç sürücüsünün veya yakınlarının talepleri ise 92.madde kapsamında yer almamakla sigortacının sorumluluğu kapsamında kabul edilmiştir.