muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2021/2058, Karar No: 2023/5772, Tarih: 19.09.2023

veyahut tespit olmamasına rağmen, bu aracın müvekkillerin aracı olduğunun belirtildiğine, görüntülerde farları söndürüldüğü belirtilen ve keşif yaptığı iddia edilen aracın dahi olay yerindeki araç olup olmadığı bilinmemekte ancak varsayımdan hareket edildiğine, olay yerine yaklaşan ve duran araç tespitli değilken bunun müvekkillerin bindiği araç olduğunu iddia etmenin dosyaya "fail yaratma" durumundan başkası olmadığına, görüntülerdeki kişilerin benzin ya da spreyulundurup, yine yanlarında uzun bir çakmak ya da yanıcı madde bulundurduklarına, ama müvekkiller gözaltına alındığında ellerinde ne bir benzin ne bir yanıcı madde kokusu bulunmadığına, yine ne araçta ne de geniş çaplı bir biçimde olay yerinde yapılan incelemelerde ne bahsedilen şekilde uzun bir çakmak, eldiven, maske veyahut suç unsuru bulunmadığına, yine araçlar üzerinde yapılan incelemelerde müvekkillere ait bir DNA dahi bulunamadığına, müvekkilin diğer arkadaşları ile iletişiminin aleyhe olarak değerlendirildiğine ancak müvekkilin arkadaşı ile konuşmasının nasıl bir sakınca doğurduğunun anlaşılır bir durum olmadığına, müvekkilin çocuk yaştaki soruşturmasının dosyaya delil olarak sunulduğuna, müvekkilin 13 Şubat 2017 yılında "eylem yapacağı" iddiası ile gözaltına alındığına, nezarethanede bulunduğu sırada halay çekip slogan atmakla suçlandığına, son zamanlarda ortada bir delil olmamasına rağmen 15 Şubat, Newroz günleri gibi günlerden önce Kolluk Kuvvetlerinin "şüpheli listesinde yer alan" şahıslar gözaltına alınıp, uzun süre gözaltında tutulma adeti geliştirildiğine, 13 Şubat'taki durumun da tam olarak bu olduğuna, müvekkilin nezarethanede bulunan 35-40 kişi ile sadece halay çektiğinr, propaganda suçunun unsurlarının söz konusu olmadığına, sosyal medya paylaşımlarının ifade özgürlüğü çerçevesinde kaldığına, müvekkilin Facebook paylaşımlarını yaptığı tarihte 13 yaşında olduğuna, müvekkilin telefonunda

... TV yazılıyor olması, gerilla kelimesini yazmış olmasının ya da gerilla şarkılarının dinlemiş olmasının bir delil niteliği görülmesinin ülkenin demokraside geldiği noktayı gösterdiğine, kişiler "insan" olmaları sebebiyle bu ve bunun gibi binlerce kelimeyi araştırıp merak edebileceğine, buradan yola çıkarak bir değerlendirme yapmanın "adil yargılama"nın olmadığını, ön yargı ile hareket edildiğinin açık göstergesi olduğuna ve sair hususlara,

İlişkindir.

III. OLAY VE OLGULAR

Temyizin kapsamına göre;

A. İlk Derece Mahkemesinin Kabulü

"...Sanık ...'in 20/06/2017 tarihinde saat 22.00 sıralarında ... Otomotiv isimli ... şirketinden 33 (---) (--) plakalı aracı sanıklar ... ve ... ile birlikte kiraladığı, sanıklar ..., ... ve ...'ın 21/06/2017 tarihinde saat 03.05 sıralarında kiraladıkları 33 (---) (--) plakalı beyaz Linea marka araç ile yakıt almak için Hicret Mah. ... Caddesi ... ilçesindeki ... petrol istasyonuna geldikleri, yakıt aldıktan sonra saat 03.07 sıralarında istasyondan ayrıldıkları, akabinde sanıkların tenha, ıssız bir yere giderek aldıkları akaryakıtı aracın arka bagajında bulunan bidona çektikleri, daha sonra saat 03.25-03.30 sıralarında ... caddesi üzerinde gidiş-geliş yaparak keşif yaptıkları, saat 03.30 sıralarında kundaklanacak araçların yanında geldikleri ve kendi araçlarının farlarını kapattıkları, akabinde farları kapalı halde bir miktar geriye gittikleri, sanıklar ..., ... ve ...'ın kendilerini gizleyecek şekilde ağız kısımları kapalı vaziyette araçtan indikleri, aracın tekrar farları kapalı vaziyette ilerlediği, araçtan inen sanıklardan ... ve ...'ın ellerinde bulunan pet şişe marifeti ile araçların ön camına benzin döktüğü, sanık ...'in ise benzin dökülen araçları ateşe verdiği, bu şekilde ... Caddesi üzeri No:25/a adresi önünde park halinde bulunan 34 (-) (----) plaka sayılı siyah renkli Honda Civic marka aracı, 34 (---) (--) plaka sayılı kırmızı renkli Tofaş-Şahin marka aracı, 34 (--) (----) plaka sayılı beyaz renkli Hyundai H100 marka aracı ve 34 (--) (---) plaka sayılı krem renkli Anadol marka aracı ateşe verdikleri, akabinde koşarak hemen ilerde bekleyen 33 (---) (--) plakalı araca binerek uzaklaştıkları, buradan ayrılan sanıkların bu adrese yakın Atatürk mahallesi, Beşikçi sokak, No:50A numaralı adrese geldikleri, yine aynı şekilde araçların ön tarafına benzin püskürtüp tutuşturmak suretiyle 34 (--) (----) plaka sayılı gri renkli Ford Connect marka aracı ve 34 (--) (----) plaka sayılı beyaz renkli Opel Astra marka aracı ateşe verdikleri, sonrasında koşarak ilerde bekleyen 33 (---) (--) plakalı araca binerek uzaklaştıkları, sanıklar ..., ... ve ...'ın saat 04.43 sıralarında ... ilçesi, Yıldırım Beyazıt caddesi üzerinde faaliyet gösteren Türkiye Petrolleri isimli benzin istasyonunda yakıt almak için durdukları, yakıt aldıkları esnada adı geçen sanıkların polislerce yakalandıkları anlaşılmakla mahkememizce oluşun bu şekilde gerçekleştiği kabul olunmuştur.

Her ne kadar sanıklar savunmalarında üzerlerine yüklenen suçlamaları kabul etmemiş iseler de; olay yeri ve anına ilişkin tespit edilen kamera görüntüleri ve bu görüntülere ilişkin aldırılan bilirkişi raporları birlikte değerlendirildiğinde, araç kundaklama olayında kullanılan aracın sol ön jantının siyah, sol arka jantının ise metal renkli olduğu, ayrıca aracın beyaz ve linea marka araç ile benzerlik gösterdiğinin tespit edildiği, sanıklar ..., ... ve ... tarafından kiralanan 33 (---) (--) plakalı aracın olay öncesinde ... benzin istasyonundan yakıt aldığı, buradan elde edilen kamera görüntüleri de incelendiğinde bu aracın da sol ön jantının siyah, sol arka jantının ise metal renkli olduğu ve aracın beyaz renkli Linea marka araç olduğunun belirlendiği, dolayısıyla sanıkların kullandığı araç ile araç kundaklama olayında kullanılan aracın 33 (---) (--) plakalı araç olduğunun anlaşıldığı, ayrıca araç kiralama şirketinin sahibi ...'ın alınan beyanında kiraladıkları araçlarda benzin bidonu veya benzer bir şeyin bulunmadığını beyan ettiği, ancak olay sonrasında 33 (---) (--) plaka sayılı aracın yapılan incelemesinde aracın bagajında bir adet bidon bulunduğunun belirlendiği, kundaklanan araçlarda yapılan inceleme sonucu aldırılan uzmanlık raporunda da araçların benzin dökülmek suretiyle yakıldığının tespit edildiği, tüm bu tespitler birlikte değerlendirildiğinde; benzin istasyonunda benzin alan sanıkların daha sonra bu benzini bidona boşaltıp araç kundaklama eyleminde kullandıklarının anlaşıldığı, ayrıca olayın hemen sonrasında yakalanan sanıkların kıyafetleri ile araç kundaklama eylemi sırasında araç kundaklayan kişilerin kıyafetlerinin aldırılan bilirkişi raporu ile de benzerlik gösterdiğinin tespit edildiği, saat 03.05 sıralarında ... benzin istasyonundan benzin alan sanıkların saat 04.43'te tekrar benzin almasının da makul karşılanacak bir davranış olmadığı, bu kadar kısa süre içerisinde ve bu kadar kısa mesafe içinde benzinin tüketilmesinin hayatın olağan akışına uygun olmadığı, bu durumunda ilk alınan benzinin kundaklama olayında kullanıldığını gösterdiği, yine Atatürk mahallesi, Beşikçi sokak, No:50A adresinde gerçekleştirilen kundaklama olayına ilişkin mahkememizce dinlenen gizli tanık ...'in de beyanlarında "iki kişinin araçlara bir şey sıktığını, diğer kişinin de arkadan araçları ateşe verdiğini, bu şekilde iki aracın yakıldığını, gelen kişilerin yaya olarak uzaklaştıklarını, ileride hazır halde ancak kontağı kapalı halde bekleyen araca bindiklerini ve hızlıca uzaklaştıklarını, içlerinden birinin yere düştüğünü ve bu şekilde yüzünün net bir şekilde göründüğünü, araçların yakılmasından sonra yüzlerindeki puşi benzeri bezi çıkarttıklarını ve bu şekilde yüzlerinin göründüğünü, içlerinden birinin ayakkabısının beyaz bir spor ayakkabı olduğunu, olayın gerçekleştiği yerin market önü olduğunu ve sokak aydınlatmalarının bulunduğunu, bu nedenle de net şekilde gördüğünü" beyan ederek sanıklar ..., ... ve ..

..., ... ve ...'i eylemi gerçekleştiren kişiler olarak teşhis ettiği, bu şekilde sanıklar ..., ... ve ...'ın kundaklama eylemini gerçekleştirdikleri anlaşıldığından sanıkların kendilerini suçtan kurtarmaya yönelik ve hayatın olağan akışına uygun olmayan savunmalarına mahkememizce itibar edilmemiştir.

34 (-) (----) plakalı araç ile 34 --- (--) plakalı aracın katılan ...'a, 34 (--) (----) plakalı aracın katılan ...'a, 34 (--) (----) plakalı aracın ise müşteki ...'a ait olduğu, 34 (--) (----) plaka sayılı araç ile 34 (--) (---) plakalı aracın tamirhane sahibi ...'a ait tamirhanenin önünde bulunduğu, ...'un zilyetliğinde oldukları ve 34 (--) (----) plakalı aracın tamir için tamirhaneye bırakıldığı, 34 (--) (---) plakalı aracın Anadol marka 1975 model bir araç olduğu, yapılan araştırmada aracın 1927 doğumlu ... isimli kişiye ait olduğu ve şahsın 2015 yılında vefat ettiğinin anlaşıldığı, mahkememizce şahsın mirasçıları ..., ... ve ...'a duruşma günü ve saatini bildirir tebligat yapıldığı, şahısların duruşmaya gelmedikleri, ancak mahkemeye sundukları 11/02/2019 tarihli dilekçelerle araç yakılması ile alakalı şikayetlerinin bulunmadığını beyan ettikleri, yine 34 (--) (----) plakalı aracın ... isimli kişiye ait olduğu, ...'ye duruşma günü ve saatini bildirir tebligatın çıkartıldığı ancak şahsın duruşmalara iştirak etmediği, tüm bu bilgiler dikkate alındığında 34 (--) (---) plakalı Anadol marka aracın eski model ve atıl vaziyette olduğunun ve tamir için ...'un zilyetliğinde olduğu ve de 34 (-) (----), 34 (---) (--) plakalı araçların tek bir kişiye ait olduğunun tespit edildiği, dolayısıyla sanıklar ..., ... ve ...'ın 4 ayrı kişiye karşı mala zarar verme suçunu işledikleri kabul edilerek sanıkların eylemlerine uyan 4 kez yakarak mala zarar verme suçundan cezalandırılmalarına karar verilmiştir.

Sanıklar ..., ... ve ...'ın PKK/KCK terör örgütünün talimatıyla hareket ederek eylem gerçekleştirdikleri ve bu şekilde silahlı terör örgütü üyesi oldukları iddia edilerek kamu davası açılmış ise de; sanıkların örgütün hiyerarşik yapısına dahil olduğuna, örgütsel faaliyetlerde süreklilik ve çeşitlilik gösterip, örgüt ile aralarında organik bağ oluşturup silahlı terör örgütü üyesi olduklarına ilişkin her türlü şüpheden uzak, yeterli, inandırıcı ve kesin delillerin elde edilemediği, ancak ...'dan ele geçirilen dijital materyallerde "ellerinde silah bulunan terörist, terörist başı ... ve sözde Kürdistan Bayrağı görüntüleri ile PKK/KCK terör örgütü teröristlerini öven içeriğe sahip Kürkçe şarkılar" tespit edildiği, ayrıca PKK/KCK yayını yaptığı bilinen "... TV'nin internet sitesinin ziyaret edildiğinin" tespit edildiği, yine youtube isimli video paylaşım sitesi üzerinden "gerilla" kelimesinin aratıldığı ve "gerilla şarkıları ile belgesellerinin izlendiğine" ilişkin verilere rastlanıldığı, keza "PKK/KCK terör örgütü üyelerinin fotoğraflarının bulunduğu, örgütü öven ifadelerin yer aldığı üç adet döküman" bulunduğunun tespit edildiği, ayrıca sanık ...'ın kendisine ait facebook hesabından 2011 tarihinde PKK/KCK silahlı terör örgütünün kırsal alanda faaliyet gösteren örgüt mensubu kişinin yer aldığı video paylaşımı yaptığının tespit edildiği, yine sanık ...'ın ... İlçe Emniyet Müdürlüğü Atışalanı Polis Merkezi Amirliği nezarethanesinde iken 13/02/2017 günü saat 17.00 sıralarında başka bir soruşturma konusu nedeniyle gözaltına alınan kişilerle birlikte ve yüksek sesle ''biji apo'' şeklinde kürtçe şarkılar söyleyip halay çektikleri ve taşkınlık çıkarttıkları, 15/02/2017 günü saat 22.40 sıralarında ise yine birlikte ''gemi gelir yanaşır, içi dolu çamaşır, bu zindan çocukları, kürdistana yakışır'' şeklinde slogan attıklarının tespit edildiği, sanık ...'ın diğer sanıklar ... ve ...'ın yakın arkadaş oldukları ve kundaklama eylemini birlikte gerçekleştirdikleri hususları ile sanık ... ile ilgili tespitler dikkate alındığında, adı geçen sanıkların örgüt üyesi olmasalar bile en azından örgüte sempati besledikleri kanaatine varıldığı, eylem öncesi PKK terör örgütünün üyelerine ve sempatizanlarına sosyal medya üzerinden içinde kundaklamanın da yer aldığı bir takım eylemlerde bulunma çağrısı yaptığı da gözetildiğinde benzer konudaki Yargıtay 16. Ceza Dairesinin 06/02/2019 tarih ve 2018/4064 Esas, 2019/589 Karar sayılı ilamı da dikkate alındığında sanıkların söz konusu kundaklama eylemlerini örgüt adına işledikleri vicdani sonuç ve kanaatine varılmakla, sanıklar ..., ... ve ...'ın eylemlerine uyan TCK'nın 314/3, 220/6, 314/2 maddeleri uyarınca cezalandırılmalarına karar verilmiştir...."

Tespitlerine yer verilmiştir.

B. Bölge Adliye Mahkemesinin Kabulü

İlk Derece Mahkemesince kabul edilen olay ve olgularda, Bölge Adliye Mahkemesi tarafından bir isabetsizlik görülmediği anlaşılmıştır.

IV. GEREKÇE

Tespitlerine yer verilmiştir.

B. Bölge Adliye Mahkemesinin Kabulü

İlk Derece Mahkemesince kabul edilen olay ve olgularda, Bölge Adliye Mahkemesi tarafından bir isabetsizlik görülmediği anlaşılmıştır.

IV. GEREKÇE

A.Sanıklar Hakkında Nitelikli Mala Zarar Verme Suçundan Kurulan Hükümler Yönünden

İlk Derece Mahkemesince hükmolunan cezaların tür ve miktarları ile istinaf incelemesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesince verilen esastan ret kararları nazara alınarak 5271 sayılı Kanun’un 286 ncı maddesinin ikinci fıkrasının (a) bendinde yer verilen; "İlk derece mahkemelerinden verilen beş yıl veya daha az hapis cezaları ile miktarı ne olursa olsun adlî para cezalarına ilişkin istinaf başvurusunun esastan reddine dair bölge adliye mahkemesi kararları"nın temyiz incelemesine tabi olmadığına ilişkin düzenleme ile incelemeye konu suçların, 5271 sayılı Kanun’un 286 ncı maddesinin üçüncü fıkrası kapsamında da bulunmadıkları dikkate alındığında, sanıklar müdafilerinin temyiz istemlerinin, aynı Kanun’un 298 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca reddine karar verilmesi gerektiği belirlenmiştir.

B.Sanıklar Hakkında Silahlı Terör Örgütüne Üye Olmamakla Birlikte Örgüt Adına Suç İşleme Suçundan Kurulan Hükümler Yönünden

Mahallinde hukuka uygun olarak ikame olunup usulünce tartışılan delillere ve dosya kapsamına göre, İlk Derece Mahkemesinin ve Bölge Adliye Mahkemesinin kararlarında bir isabetsizlik bulunmadığı anlaşılan sanık hakkında;

Yargılama sürecindeki usuli işlemlerin kanuna uygun olarak eksiksiz yapıldığı, hükme esas alınan tüm delillerin hukuka uygun olarak elde edildiğinin belirlendiği aşamalarda ileri sürülen iddia ve savunmaların temyiz denetimini sağlayacak biçimde eksiksiz olarak sergilendiği, özleri değiştirilmeksizin tartışıldığı, vicdani kanının kesin, tutarlı ve çelişmeyen verilere dayandırıldığı, eylemlerin doğru olarak nitelendirildiği ve kanunda öngörülen suç tipine uyduğu, yaptırımların kanuni bağlamda şahsileştirilmek suretiyle uygulandığı anlaşılmakla; sanıklar müdafilerinin yukarıda ilgili bölümde ileri sürdüğü temyiz sebepleri ve sair hususlar yerinde görülmemekle, sanıklar hakkında silahlı terör örgütüne üye olmamakla birlikte örgüt adına suç işleme suçundan kurulan hükümlerde hukuka aykırılık bulunmamıştır.

V. KARAR

A.Sanıklar Hakkında Nitelikli Mala Zarar Verme Suçundan Kurulan Hükümler Yönünden

Gerekçe bölümünde A bendinde açıklanan nedenlerle sanıklar müdafilerinin temyiz istemlerinin, 5271 sayılı Kanun’un 298 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle REDDİNE,

B.Sanıklar Hakkında Silahlı Terör Örgütüne Üye Olmamakla Birlikte Örgüt Adına Suç İşleme Suçundan Kurulan Hükümler Yönünden

V. KARAR

A.Sanıklar Hakkında Nitelikli Mala Zarar Verme Suçundan Kurulan Hükümler Yönünden

Gerekçe bölümünde A bendinde açıklanan nedenlerle sanıklar müdafilerinin temyiz istemlerinin, 5271 sayılı Kanun’un 298 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle REDDİNE,

B.Sanıklar Hakkında Silahlı Terör Örgütüne Üye Olmamakla Birlikte Örgüt Adına Suç İşleme Suçundan Kurulan Hükümler Yönünden

Gerekçe bölümünde B bendinde açıklanan nedenlerle ... Bölge Adliye Mahkemesi 3. Ceza Dairesinin, 21.11.2019 tarihli ve 2019/1593 Esas, 2019/1080 sayılı Kararında sanıklar müdafilerince öne sürülen temyiz sebepleri ve 5271 sayılı Kanun’un 289 uncu maddesinin birinci fıkrası ile sınırlı olarak yapılan temyiz incelemesi sonucunda hukuka aykırılık görülmediğinden 5271 sayılı Kanun’un 302 nci maddesinin birinci fıkrası gereği, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle TEMYİZ İSTEMİNİN ESASTAN REDDİ İLE HÜKÜMLERİN ONANMASINA,

Dava dosyasının, 5271 sayılı Kanun’un 304 üncü maddesinin birinci fıkrası uyarınca ... 33. Ağır Ceza Mahkemesine, Yargıtay ilâmının bir örneğinin ise ... Bölge Adliye Mahkemesi 3. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,

19.09.2023 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2022/6594, Karar No: 2025/3034, Tarih: 18.02.2025

**4. Ceza Dairesi         2022/6594 E.  ,  2025/3034 K.**

**"İçtihat Metni"**

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ :Ceza Dairesi

SAYISI : 2019/1532 E., 2020/945 K.

SUÇ : Cumhurbaşkanına hakaret

HÜKÜMLER : Esastan ret

TEMYİZ EDENLER : Sanıklar müdafileri

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Onama

Yapılan ön inceleme neticesinde; sanıklar hakkında verilen hükümlerin temyiz edilebilir olduğu, temyiz edenlerin hükümleri temyize hak ve yetkilerinin bulunduğu, temyiz istemlerinin süresinde yapıldığı, temyiz dilekçesinde temyiz sebebine yer verildiği, temyiz istemlerinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı tespit edilmekle, gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

Sanıklar hakkında Cumhurbaşkanına hakaret suçundan İlk Derece Mahkemesince verilen mahkûmiyet hükümlerine yönelik olarak Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Sanıklar müdafilerinin temyiz istemleri özetle; atılı suçun unsurlarının oluşmadığına, suçun cumhurbaşkanı sıfatına yönelik işlenmediğine, sanıkların beraat etmeleri gerektiğine ilişkindir.

III. GEREKÇE

Vicdani kanının oluştuğu duruşma sürecini yansıtan tutanaklar, belgeler ve gerekçe içeriğine göre yapılan incelemede;

Anayasa’nın ''Düşünceyi açıklama ve yayma hürriyeti" kenar başlıklı 26 ncı maddesi;

"Herkes, düşünce ve kanaatlerini söz, yazı, resim veya başka yollarla tek başına veya toplu olarak açıklama ve yayma hakkına sahiptir. Bu hürriyet resmi makamların müdahalesi olmaksızın haber veya fikir almak ya da vermek serbestliğini de kapsar...

Bu hürriyetlerin kullanılması,... başkalarının şöhret veya haklarının,... korunması ... amaçlarıyla sınırlanabilir…

Düşünceyi açıklama ve yayma hürriyetinin kullanılmasında uygulanacak şekil, şart ve usuller kanunla düzenlenir." hükmünü,

Anayasa’nın 13 üncü maddesi ise;

"Temel hak ve hürriyetler, ... yalnızca Anayasanın ilgili maddelerinde belirtilen sebeplere bağlı olarak ve ancak kanunla sınırlanabilir. Bu sınırlamalar, ... demokratik toplum düzeninin ... gereklerine ve ölçülülük ilkesine aykırı olamaz.” hükmünü içermektedir.

Anılan düzenlemelere, öğreti ve yargısal uygulamalara göre ifade özgürlüğü, sadece toplum tarafından kabul gören, zararsız veya ilgisiz kabul edilen bilgi ve fikirler için değil, incitici, şoke edici yada endişelendirici bilgi ve düşünceler için de geçerlidir.

Anayasa Mahkemesi'nin 07.02.2019 tarih ve 2014/18780 numaralı kararı ile pek çok kararında ifade özgürlüğünün bir dereceye kadar abartıya ve hatta kışkırtmaya izin verecek şekilde geniş yorumlanması gerektiğini kabul etmiştir. Bu özgürlük, kişinin haber ve bilgilere, başkalarının fikirlerine serbestçe ulaşabilmesi, düşünce ve kanaatlerinden dolayı kınanamaması ve bunları tek başına veya başkalarıyla birlikte çeşitli yollarla serbestçe ifade edebilmesi, anlatabilmesi, savunabilmesi, başkalarına aktarabilmesi ve yayabilmesi anlamına gelir. Çoğunluğa muhalif olanlar da dâhil olmak üzere düşüncelerin her türlü araçla açıklanması, açıklanan düşünceye paydaş sağlanması, düşünceyi gerçekleştirme ve bu konuda başkalarını ikna etme çabaları ve bu çabaların hoşgörüyle karşılanması çoğulcu demokratik düzenin gereklerindendir. Toplumsal ve siyasal çoğulculuğu sağlamak, her türlü düşüncenin barışçıl bir şekilde ve serbestçe ifadesiyle olanaklı olmakla birlikte demokrasinin işleyişi için de yaşamsal önemdedir. Bu düzenlemelere nazaran Devletin düşünce açıklamasını yaptırıma tabi tutmama gibi negatif, etkili şekilde koruma gibi de pozitif yükümlülüğü bulunmaktadır. Bu hak, çoğulcu demokrasilerde, vazgeçilemez ve devredilemez bir niteliğe sahiptir. Toplumun ilerlemesi ve her insanın gelişimi için ana temeli oluşturmaktadır. İfade özgürlüğünü sınırlamanın demokratik toplum düzeninin gereklerine uygun kabul edilebilmesi için zorunlu bir toplumsal ihtiyacı karşılaması ve orantılı bir müdahale olması gerekir. Müdahaleyi oluşturan tedbirin zorunlu bir toplumsal ihtiyacı karşıladığının kabul edilebilmesi için ise amaca ulaşmaya elverişli olması, başvurulabilecek en son çare ve alınabilecek en hafif önlem olarak kendisini göstermesi gerekmektedir. Ancak her hak gibi bu hak da sınırsız değildir. Bireylerin şeref ve itibarı, özel ve aile hayatı Anayasa'nın 17 nci maddesiyle korunan manevi varlık kapsamındadır. Devlet, bireyin manevi varlığının bir parçası olan şeref ve itibara keyfi olarak müdahale etmemek ve üçüncü kişilerin saldırılarını önlemek zorundadır. Yasalarımıza göre bu eylemler ceza hukukunda hakaret suçu olarak düzenlenmiş, özel hukukta ise tazminatı gerektiren haksız fiil sayılmıştır Yasal düzenlemelere ve Ceza Genel Kurulunun karalarına göre, iftira, küfür, onur, şeref ve saygınlığı zedeleyici söz ve beyanlar, müstehcen içerikli söz, yazı, resim ve açıklamalar, savaş kışkırtıcılığı, hukuk düzenini cebir yoluyla değiştirmeye yönelen, nefret, ayrımcılık, düşmanlık ve şiddet yaratmaya yönelik bulunan ifadeler ise düşünce özgürlüğü bağlamında hukuki koruma görmemekte, suç sayılmak suretiyle cezai yaptırımlara bağlanmaktadır

. Yine Anayasa Mahkemesi kararlarında ifade özgürlüğünün meşru bir amaç için, yasayla, demokratik toplum düzeninin gereklerine uygun olarak (bunun için zorlayıcı sosyal ihtiyaç gerekir), ölçülü olacak ve özüne dokunmayacak şekilde (ifadenin türü, şekli, içeriği, açıklandığı zaman ve sınırlama sebeplerinin niteliğine bakılarak bu kriter test edilmektedir) sınırlandırılabileceği ifade edilmektedir.