muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2018/15, Karar No: 2021/106, Tarih: 16.03.2021

'(1) Hakaret suçunun haksız bir fiile tepki olarak işlenmesi halinde, verilecek ceza üçte birine kadar indirilebileceği gibi, ceza vermekten de vazgeçilebilir.

(2) Bu suçun, kasten yaralama suçuna tepki olarak işlenmesi halinde, kişiye ceza verilmez.

(3) Hakaret suçunun karşılıklı olarak işlenmesi halinde, olayın mahiyetine göre, taraflardan her ikisi veya biri hakkında verilecek ceza üçte birine kadar indirilebileceği gibi, ceza vermekten de vazgeçilebilir.' düzenlemesine yer verilmiştir.

Madde metni incelendiğinde, hakaret suçundan dolayı cezanın kaldırılması ve azaltılması bakımından üç ayrı duruma ilişkin hüküm içerdiği anlaşılmaktadır. Somut olayımızla ilgisi yönünden uygulanma koşullarının tartışılması gereken birinci fıkrada, hakaret suçunun mağdurunun kendi haksız hareketleriyle hakarete neden olması hâlinde, haksız hareketinin ağırlığı gözetilerek hâkimin failin cezasını azaltabileceği gibi gerektiğinde tümüyle kaldırabileceği hükme bağlanmıştır. Hakaret suçuna ilişkin özel bir tahrik düzenlemesi olan bu hüküm gereğince, koşulları bulunduğu takdirde TCK’nın 29. maddesindeki genel haksız tahrik hükmü yerine fail hakkında bu madde uygulanacaktır.

TCK’nın 129/1. maddesinin tatbiki açısından mağdurdan gelen hareketin haksız olması yeterli olup ayrıca suç teşkil etmesi gerekmez. Yine bu haksız hareketin kasten yaralama veya hakaret suçunu oluşturması hâlinde aynı maddenin ikinci ya da üçüncü fıkralarının uygulanması sözkonusu olacaktır.

Haksız fiilin, doğrudan hakaret suçunun failine yönelik olması gerekli değildir. Üçüncü kişilere karşı yapılan haksız fiillere tepki olarak işlenen hakaret suçu için de TCK’nın 129/1. maddesi uygulama yeri bulur. Bununla beraber, hakaretin haksız fiilde bulunan kişiye karşı işlenmesi gerekir.

Uyuşmazlığın ana noktasını oluşturması bakımından öncelikle Anayasanın 141. maddesi ve 5271 sayılı CMK’da duruşmaya hâkim olan ilkelerden biri olarak düzenlenen açıklık ilkesinin esaslarını belirten 182/1. madde ile, duruşmayı yöneten hakimin düzen ve disiplini sağlama konusundaki yetkilerini gösteren 203/1. maddelerinin birlikte değerlendirilmesi gerekmektedir.

Anayasa md. 141;

'Mahkemelerde duruşmalar herkese açıktır. Duruşmaların bir kısmının veya tamamının kapalı yapılmasına ancak genel ahlakın veya kamu güvenliğinin kesin olarak gerekli kıldığı hallerde karar verilebilir.'

CMK 182 'Duruşmanın Açıklığı;

'(1) Duruşma herkese açıktır.

2) Genel ahlakın veya kamu güvenliğinin kesin olarak gerekli kıldığı hallerde, duruşmanın bir kısmının veya tamamının kapalı yapılmasına karar verilebilir.

(3) Duruşmanın kapalı yapılması konusundaki gerekçeli karar ile hüküm açık duruşmada açıklanır.'

CMK 182 'Duruşmanın Açıklığı;

'(1) Duruşma herkese açıktır.

2) Genel ahlakın veya kamu güvenliğinin kesin olarak gerekli kıldığı hallerde, duruşmanın bir kısmının veya tamamının kapalı yapılmasına karar verilebilir.

(3) Duruşmanın kapalı yapılması konusundaki gerekçeli karar ile hüküm açık duruşmada açıklanır.'

Duruşmanın açıklığı ilkesi iyi bir adalet işleyişinin güvencesidir. Anayasa ve uluslararası sözleşmelerin kabul ettiği esaslara dayanmaktadır. Nitekim İnsan Hakları Evrensel Beyannamesinin 10. maddesi ve Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesinin 6. maddelerinde de temel ilkelerden biri olarak düzenlenmiştir. Açıklık, duruşmanın herkese açık olması demektir. Doğal olarak adliyenin maddi imkânları, fiziksel koşulları çerçevesindeki bir açıklığı ifade etmektedir. Açıklık, görülmekte olan davanın duruşmasına koşulların izin verdiği ölçüde her isteyenin kabul koşullarına tabi tutulmaksızın girebilmesi anlamına gelir. Bu ilke kamunun bilgi edinme ve yargı kararlarını denetleme hakkının olmazsa olmazıdır. Duruşmanın yapıldığı yere girebilme olanağı sağlanmışsa açıklığın gerçekleştiği kabul edilmelidir. Açıklık duruşmanın başlamasından hükmün tefhimi anına kadar sürmektedir. Ancak hâkimler arasındaki müzakere ve oylama gizlidir. CMK’nın 289/1. maddesi uyarınca açıklık ilkesine uyulmaması mutlak bozma nedeni olarak sayılmaktadır. Maddenin ikinci fıkrasında belirtildiği üzere açıklık ilkesinin istisnaları genel ahlakın veya kamu güvenliğinin kesin olarak gerekli kılması hâlleridir ki, bu durumda duruşmanın bir kısmının veya tamamının kapalı yapılmasına karar verilebilir.

CMK 203 'Hakim veya Başkanın Yetkisi;

'(1) Duruşmanın düzeni, mahkeme başkanı veya hakim tarafından sağlanır.

(2)Mahkeme başkanı veya hakim, duruşmanın düzenini bozan kişinin, savunma hakkının kullanılmasını engellememek koşuluyla salondan çıkarılmasını emreder.

(3) Kişi dışarı çıkarılması sırasında direnç gösterir veya karışıklıklara neden olursa yakalanır ve hakim veya mahkeme tarafından, avukatlar hariç, verilecek bir kararla derhal dört güne kadar disiplin hapsine konulabilir. Ancak çocuklar hakkında disiplin hapsi uygulanmaz.'

(2)Mahkeme başkanı veya hakim, duruşmanın düzenini bozan kişinin, savunma hakkının kullanılmasını engellememek koşuluyla salondan çıkarılmasını emreder.

(3) Kişi dışarı çıkarılması sırasında direnç gösterir veya karışıklıklara neden olursa yakalanır ve hakim veya mahkeme tarafından, avukatlar hariç, verilecek bir kararla derhal dört güne kadar disiplin hapsine konulabilir. Ancak çocuklar hakkında disiplin hapsi uygulanmaz.'

Madde gerekçesinde de belirtildiği gibi, görülmekte olan davanın duruşması sırasında mahkeme başkanı veya hâkim duruşmanın düzen ve disiplininin sağlanması amacıyla hâlin gerekli kıldığı tedbirleri alabilecek, uyarıları yapabilecek, yine bu yetkisi kapsamında duruşma sırasında ne suretle olursa olsun düzeni bozan dinleyici, tanık, bilirkişi, katılan, malen sorumlu ve diğer kişilerin salondan çıkarılmasını görevlilere emredebilecektir. Maddenin üçüncü fıkrasında ise kişinin dışarı çıkarılması sırasında direnç göstermesi veya karışıklıklara neden olması hâlinde uygulanacak yaptırımlar belirtilmiş, ilgili kişiler hakkında 'avukatlar hariç' disiplin hapsinin uygulanabileceği de hüküm altına alınmış, bu bağlamda avukatların da duruşmanın düzenini bozabilecek ve dolayısıyla hakkında disiplin hapsi dışındaki diğer tedbirlerin uygulanabileceği kişilerden olduğu vurgulanmıştır.

Kuşkusuz duruşmada açıklık ilkesinin asıl, kısıtlama ve tedbirlerin ise bunun istisnası olduğu değerlendirildiğinde, yargı yetkisini kullanan makamların bu husustaki uygulamaları sırasında hassas davranmaları, alınan tedbirlerin ve yapılan işlemlerin dayanaklarını göstermeleri, ölçüsüz takdir hakkı kullanımından kaçınmaları gerektiği de anlaşılmaktadır.

Tüm bu hususlar ile beraber somut olay incelendiğinde;

Yapılan yargılama ve incelenen dosya içeriğine göre, sanık avukatın salt bir başka duruşmanın devamı sırasında duruşma salonuna girerek izleyici bölümüne oturmak istemesinden ibaret davranışının açıklık ilkesinin doğal sonucu olması yanında, CMK’nın 203/1. maddesi kapsamında duruşma düzenini bozan somut bir fiilinin de bulunmadığı, hakaret içeren sözlerin ise sanığın katılan hâkim tarafından polis çağrılarak duruşma salonundan çıkarılmak istenmesi sırasında ve bunun sonrasında sarf edilmiş olması karşısında, katılan tarafından kanunun yanlış yorumlanması ve uygulanmasına tepki olarak söylenen sözlerin TCK’nın 129/1. maddesi bağlamında 'haksız bir fiile karşı' ifade edildiği, bu itibarla sanık lehine özel tahrik hükmünün uygulanması gerektiği görüşünde olduğumuzdan isabetli gördüğümüz özel daire bozma kararına yönelik itirazın reddi gerektiği...",

Ceza Genel Kurulu Üyesi ...; "İzmir Barosu avukatlarından olan sanık, İzmir 13. Asliye Ceza Mahkemesinin duruşma salonuna, kendisinin takip ettiği davanın duruşmasını beklemek için başka bir davanın duruşmasının yürütüldüğü sırada girdiği, bu sırada mahkeme mübaşirinin kendisine, celse aralarında içeriye girilebileceğini celse devam ederken salona giriş çıkış yapılamayacağını söylemesine rağmen, avukat olan sanığın ısrarla salona girmek istemesi üzerine, mahkeme hâkiminin de yürüttüğü duruşmayı keserek sanığı uyarmasına karşılık olarak 'Ben çıkmıyorum. Beni buradan kimse çıkartamaz, duruşmalar açık değil mi, gizlilik kararı mı var?' şeklindeki sözleriyle ısraren cevap veren avukat sanıkla, ayağa kalkıp bağırarak tartışan hâkimin talimatıyla polisin çağrıldığı, olay yerine gelen polislerin sanık avukatı duruşma salonundan dışarı çıkarmak isterken, sanığın mahkeme hâkimi katılana hitaben 'Sen kimsin, sen kanun musun, asıl seni o kürsüden indirip dışarı atmak lazım' ve akabinde de 'Serseri serseri serseri' sözlerini söylemek şeklinde gerçekleşen eylemde, sanığın görevli memura karşı hakaret suçunu işlediği konusunda bir isabetsizlik ve görüş ayrılığı bulunmamaktadır.

Ancak, duruşma düzenini sağlama ve yürütme görev ve sorumluluğunun mahkeme başkanına veya hakimine ait olduğuna ve duruşmanın düzenini bozan kişinin, savunma hakkının kullanılmasını engellememek koşuluyla, dışarı çıkarılmasını emredeceğine dair CMK’nun 203. maddesi gözönüne alındığında, aleni yargılama yürütüldüğü sırada duruşma salonuna giriş çıkışı kısıtlamak yönünde kural koyarak, duruşma salon kapısına yazılı şekilde astıran hâkimin, bu disiplin kuralını ısrarla çiğneyen sanık avukata 'Çık dışarı' sözleriyle bağırmak şeklindeki eylemlerinin sanık yararına haksız tahrik oluşturup oluşturmayacağına dair görüş farklılığı vardır.

Suçun konusu, yapılan fiilden etkilenen şeydir. Buradaki suçun konusu sadece bir bireyin onuru, şerefi, saygınlığı değil, yapılan kamu görevinden dolayı toplum neznindeki itibarı, saygınlığı, onurudur.

Önemli bir nokta da şudur ki;

Hakaret, somut olayın özelliğine göre kişinin onur, şeref ve saygınlığına yönelik bir değer yargısını ifade eden her yolla işlenebilir. Bir kalıbı yoktur. Yani illa söz ile söylenmesine gerek olmadan, resim, yazı, işaret ve hakaretlerle de işlemek mümkündür. Yargının yerleşik içtihatlarından mağdur polisin yakasından tutma eylemi, ceza makbuzunu yırtıp mağdur polisin yüzüne atmak, hızlı gittiği için durduran ehliyet-ruhsat isteyen polisin üzerine ehliyet ve ruhsat bulunan çanta fırlatmak, el hareketi yapmak, tükürmek görevliye sövme suçu olarak kabul edilmiştir.

Anayasamızın 25. m.de temel hak ve hürriyetler arasında yer alan düşünce hürriyeti içinde kalan eleştiri hakkı, bir özgürlük hakkıdır. Ancak bir başkasının şöhretinin, itibarının ve haklarının korunması amacıyla sınırlanabilir. Bir düşünce açıklaması ya da eleştiri, başkalarının ve olaya özgülersek, kamu görevlisinin yaptığı görevden dolayı var olan şöhret, itibar ve saygınlığı ile bunların korunmasını talep hakkını ihlal etmediği sürece muteberdir ve düşünce açıklama serbestisi kapsamında kalabilir. İncelenen olayda da mahkeme hakiminin kendisine verilen görev, hak ve yetkilerini aşıp aşmadığı incelenmelidir.

CMK’nın 182. maddesinde;

'(1) Duruşma herkese açıktır.

(2) Genel ahlakın veya kamu güvenliğinin kesin olarak gerekli kıldığı hallerde, duruşmanın bir kısmının veya tamamının kapalı yapılmasına mahkemece karar verilebilir.

(3) Duruşmanın kapalı yapılması konusundaki gerekçeli karar ile hüküm açık duruşmada açıklanır.' hükümlerine yer verilmiştir.

Anılan madde gerekçesinde de belirtildiği üzere, ceza muhakemesinde duruşmanın karakterleri, açıklık, sözlülük, tartışmalılık ve bir oturumda davanın bitirilmesi üzerine kuruludur.

Açıklık (alenilik) kuralı duruşmalarla ilgili bir kurum olduğu için ceza Muhakemesi Kanununun sistematiğinde de 'duruşma' bölümünün başında yer almaktadır. Kanun bu düzenleme ile Anayasamızın ve kabul ettiğimiz Uluslararası sözleşmelerin kabul ettiği bir esası tekrarlamakta ve açıklığı tanımlamaktadır. Nitekim, kanunkoyucu madde devamında, yargılamanın kapalılık halini kısıtlayarak ancak bazı şartların varlığı halinde mahkeme kararı ile yapılabileceğini düzenlemektedir. Açıklık duruşmanın herkese açık olması demektir. Doğal olarak maddi olanakların zorunlu kıldığı haller saklıdır. Yargılamanın açıklığı (aleniliği), mahkeme salonunun alabildiği kadar kişinin, kabul koşullarına tabi tutulmaksızın girebilmesi izleyebilmesi demektir. Yanı, yargılamanın herkese açık olması demek, bir kayda tabi tutulmadan mahkeme salonunun kapasitesi kadar kişilerin içeri girebilmesi demektir.

Duruşmanın aleniliği, hem iyi bir adaletin güvencesi, hem de toplum açısından suçların genel önlenmesini sağlaması açısından da önemlidir. Açıklık sanığın kamuoyunda hesap vermesini ve adaletin dağıtımında millet adına harıket eden mahkemelerin halk tarafından denetlenmesini de sağlamaktadır. Alenilik, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin 6. maddesindeki adil yargılanma hakkı kapsamında bir güvence oluşturduğu gibi, kapalı kapılar ardında yapılacak yargılamanın sakıncalarını da ortadan kaldırmaktadır. Açıklık, davayla ilgisi olsun olmasın isteyen herkesin yargılamayı izleyebilmesi, işlemlerden haberdar olabilmesi demektir.

Tabii olarak aleniyeti sağlanabilmesi için öncelikle yargılamanın yapılabilmesi gerekir. Yargılama faaliyeti yürütülebilmelidir ki alenilik sağlansın. Duruşma yürütülemiyorsa aleni yargılama hakkının değil korunması, varlığından dahi sözedilemez. Bu nedenle yargılama faaliyetinin doğal şartları önem kazanmaktadır. Yani salonun kapasitesi, tarafların haklarının korunması, savunma hakkının kısıtlanmaması, tanıkların rahatlıkla dinlenebilmesi ve hâkimin konsantresini kaybetmeden muhakemeyi yürütebilmesi şüphesiz öncelikli ve önemlidir. Ancak inceleme konusu mahkeme salonu İzmir Adliyesinde, fiziki ve teknik koşulları taşıyan, seyirciler, taraflar ve hâkim/savcıların kullandığı kapıların farklı olduğu ve taraflar ile seyirci bölümünün birbirinden ayrıldığı şekilde ve tabii şartların elverdiği ölçüde aleniliğin sağlanması gereken koşullarda olduğu kabul edilmelidir. Kapıları kapatarak yargılamanın yürütüldüğü, celse arasında girilebilen, celse başladıktan sonra içeride sükunetle izlemeye müsait yer olduğu hâlde girişlerin kısıtlandığı ahvalde aleniyetin sağlanamadığı açıktır.

Bununla birlikte hâkimlik mesleğinin nitelikleri de olayda önem kazanmaktadır. Mecelle’de hâkimin vasıfları belirtilmiştir. Mecelle 1792. maddesine göre 'Hakim, hakim(alim, bilgin, haklı ve haksızı ayırıp hak ve adalet üzere hükmeden), fehim (akıllı, zeki, anlayışlı), müstakim (doğru, eğri olmayan, hilesiz, temiz, dürüst), emin (emniyetli, kendine inanılan, itimat edilen, güvenilir), mekin (vakarlı, temkinli, yerleşmiş, oturmuş, sakin), metin (sağlam, kendine güvenilir olan, metanet sahibi, dayanıklı) olmalıdır.

Yoğun iş yükü altında büyük özverilerle çalışan hâkimlerimizin elbette bu vasıfları taşıdıklarını kabul etmekle birlikte, nezaket, sabır, hoşgörü ve bilgililiğin de hâkime ait olması ve ondan beklenmesi gerektiği görüşündeyiz. Bu nedenlerle maddi olayda mahkeme hâkimi olan katılanın yürüttüğü aleni yargılamayı haksızca engellediği hâlde, duruşma salonuna ısrarla girmek isteyen başka davada görevli avukat olan sanığa karşı nezaket ve hoşgörü kurallarıyla bağdaşmayacak şekilde bağırarak tepki vermesi sanık lehine haksız tahrik oluşturacağı kanaatinde olduğumdan tahrik hükümlerine yer olmadığına değinen sayın çoğunluğun görüşüne katılmıyorum.",

Üç Ceza Genel Kurulu Üyesi de; "Somut olayda sanık lehine TCK'nın 129. maddesinin uygulanma koşullarının oluşması nedeniyle itirazın reddine karar verilmesi gerektiği"

Düşüncesiyle karşı oy kullanmıştır.

SONUÇ:

1- Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı itirazının KABULÜNE,

2- Yargıtay 18. Ceza Dairesinin 02.10.2017 tarihli ve 39502-9975 sayılı bozma kararından "1- Hakaret eyleminin, katılanın haksız davranışı nedeniyle gerçekleştiğinin kabul edilmesi karşısında, haksız tahrik uygulamasında, hakaret suçuna ilişkin özel hüküm olan ve daha lehe düzenlemeler içeren TCK'nın 129. maddesi yerine, aynı Kanunun genel tahrike dair 29. maddesinin uygulanması," şeklindeki bozma nedeninin ÇIKARILMASINA,

SONUÇ:

1- Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı itirazının KABULÜNE,

2- Yargıtay 18. Ceza Dairesinin 02.10.2017 tarihli ve 39502-9975 sayılı bozma kararından "1- Hakaret eyleminin, katılanın haksız davranışı nedeniyle gerçekleştiğinin kabul edilmesi karşısında, haksız tahrik uygulamasında, hakaret suçuna ilişkin özel hüküm olan ve daha lehe düzenlemeler içeren TCK'nın 129. maddesi yerine, aynı Kanunun genel tahrike dair 29. maddesinin uygulanması," şeklindeki bozma nedeninin ÇIKARILMASINA,

3- Yerine "Sanık hakkında koşulları oluşmadığı hâlde haksız tahrik hükmünün uygulanması" ibaresinin EKLENMESİNE,

4- Dosyanın, mahalline gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİ EDİLMESİNE, 16.02.2021 tarihinde yapılan birinci müzakerede yeterli çoğunluk sağlanamadığından, 16.03.2021 tarihinde yapılan müzakerede oy çokluğuyla karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2021/18582, Karar No: 2023/26274, Tarih: 25.12.2023

**4. Ceza Dairesi         2021/18582 E.  ,  2023/26274 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SAYISI : 2015/189 E., 2015/902 K.

SUÇ : Hakaret

HÜKÜM : Beraat

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Onama

Sanık hakkında kurulan hükmün; karar tarihi itibarıyla 6723 sayılı Kanun'un 33 üncü maddesiyle değişik 5320 sayılı Kanun'un 8 inci maddesi gereği yürürlükte bulunan 1412 sayılı Ceza Muhakemeleri Usulü Kanunu'nun (1412 sayılı Kanun) 305 inci maddesi gereği temyiz edilebilir olduğu, karar tarihinde yürürlükte bulunan 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun (5271 sayılı Kanun) 260 ıncı maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz edenin hükmü temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, 1412 sayılı Kanun'un 310 uncu maddesi gereği temyiz isteğinin süresinde olduğu, aynı Kanun'un 317 nci maddesi gereği temyiz isteğinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle, gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

Yerel Mahkemece sanık hakkında 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 125 inci maddesinin ikinci fıkrası yollamasıyla birinci fıkrasında düzenlenen hakaret suçundan 5271 sayılı Kanun'un 223 üncü maddesinin ikinci fıkrasının (e) bendi uyarınca beraat kararı verilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Katılan vekilinin temyiz isteği, usul ve yasaya aykırı olan kararı temyiz ettiğine vesaire ilişkindir.

III. OLAY VE OLGULAR

Sanığın 03.01.2015 tarihinde "... ..." kullanıcı adlı ... hesabından katılana "...'nin face inde sizi engelleme niyetim yoktu ama bu fikri siz verdiniz açıkçası, hiç muhatap olmadığınız biri sizi nasıl rahatsız ettiyse artık, engellemişsiniz. Yol almışlığımız var, akrabayız... bunlar ne gereksiz laflar yol alsanız ne olacak ki? En azından şu anda benimle görüşüyor ve bunu biliyorsunuz. Ben olmazsam şansınızı o zaman zorlayın bence, kalitenizi düşürüyorsunuz. Çünkü mesaj atıp arayan vs.vs. Tek takıntılı kadın siz değilsiniz:) ayrıca masum olma tavırlarınız çok komik, eve geldiğinizde ilişkimizi sabote etmeye yönelik bıraktığınız ipuçlarından haberim olmadığını düşünmüyorsunuzdur umarım:) bir soru size madem engellemek zorunuza gitti, neden hala yeni yıl ve kandil mesajı atıyorsunuz?! kendinize iyi bakın, ...lerde bana meleğim mi demiştiniz? sahiden komik bir tarafınız var, ilk kez gördünüz beni yaaaaa..." ve "Yazık mıııı?)) bu kelimenin anlamını biliyorsanız sizi tebrik ediyorum!!!" şeklindeki sözlerle hakarette bulunduğu iddia edilmiştir.

IV. GEREKÇE

1. Sanığın yargılama konusu eylemi için, 5237 sayılı Kanun'un 125 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca belirlenecek cezanın türü ve üst haddine göre aynı Kanun'un 66 ncı maddesinin birinci fıkrasının (e) bendi gereği 8 yıllık olağan zamanaşımının öngörüldüğü anlaşılmıştır.

2. 5237 sayılı Kanun'un 67 nci maddesinin ikinci fıkrasının (a) bendi uyarınca zamanaşımını kesen son işlemin 23.11.2015 tarihli sanığın savunması olduğu ve bu tarihten temyiz incelemesi tarihine kadar 8 yıllık olağan zamanaşımının gerçekleşmiş olduğu belirlenmiştir.

V. KARAR

2. 5237 sayılı Kanun'un 67 nci maddesinin ikinci fıkrasının (a) bendi uyarınca zamanaşımını kesen son işlemin 23.11.2015 tarihli sanığın savunması olduğu ve bu tarihten temyiz incelemesi tarihine kadar 8 yıllık olağan zamanaşımının gerçekleşmiş olduğu belirlenmiştir.

V. KARAR

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenlerle Yerel Mahkemenin kararına yönelik katılan vekilinin temyiz isteği yerinde görüldüğünden hükmün, 1412 sayılı Kanun'un 321 inci maddesinin birinci fıkrası gereği BOZULMASINA, bu husus yeniden yargılamayı gerektirmediğinden aynı Kanun'un 322 nci maddesinin birinci fıkrasının (1) numaralı bendinin verdiği yetkiye dayanılarak sanık hakkındaki kamu davasının 5271 sayılı Kanun'un 223 üncü maddesinin sekizinci fıkrası gereği gerçekleşen zamanaşımı nedeniyle, Tebliğname'ye aykırı olarak, oy birliğiyle DÜŞMESİNE,

Dava dosyasının, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,

25.12.2023 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/17316, Karar No: 2012/19178, Tarih: 21.09.2012

**(Kapatılan)22. Hukuk Dairesi         2012/17316 E.  ,  2012/19178 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

DAVA : Davacı, feshin geçersizliğine ve işe iadesine karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme, isteği kısmen hüküm altına almıştır.

Hüküm süresi içinde davalı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı vekili, müvekkilinin, iş sözleşmesinin geçerli sebep olmadan işverence feshedildiğini ileri sürerek feshin geçersizliğine ve işe iadesine karar verilmesini, işe başlatılmama halinde ödenmesi gereken tazminat ile boşta geçen süre ücret ve diğer haklarının belirlenmesini istemiştir.

Davalı vekili, davacının işletmenin bütününü sevk ve idare eden işveren vekil yardımcısı sıfatı ile görev yaptığını, iş güvencesi hükümlerinden yararlanamayacağını savunarak davanın reddini talep etmiştir.

Mahkemece, şirketin radyo ve reklam bölümünden sorumlu genel müdür yardımcısı olarak çalıştığı işyerinin tümünü sevk ve idare etmeye yetkili işveren konumunda bulunmadığı şirketin ekonomik koşullarına binaen uygulanan tasarruf tedbirleri sebebi ile iş sözleşmesi feshedilmiş ise de fesih sebebinin ispatlanamadığı gerekçesi ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

Karar davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

4857 sayılı İş Kanunu'nun 18. maddesi uyarınca işçinin iş güvencesi hükümlerinden yararlanabilmesi işçinin işletmenin bütününü sevk ve idare eden işveren vekili ve yardımcıları veya işyerinin bütününü sevk ve idare eden ve işçiyi işe alma ve işten çıkarma yetkisi bulunan işveren vekili konumunda bulunmaması gerekir.

İş güvencesinden yararlanamayacak işveren vekilleri herşeyden önce, işletmenin bütününü sevk ve idare eden işveren vekilleri ile yardımcıları olduğuna göre, işletmenin tümünü yöneten genel müdürler ile yardımcıları iş güvencesi hükümlerinden yararlanamayacaktır.

Somut olayda; 01.10.2009-30.09.2010 tarihleri arasında radyodan sorumlu genel müdür yardımcısı olarak çalışan davacının iş sözleşmesi karşılıklı mutabakatlı fesih ile sona ermiştir. Davalı tarafından davacının işveren vekili iddia edilmesi üzerine organizasyon şemasının gönderilmesi için dosya geri çevrilmiştir. Dosyaya eklenen organizasyon şemasındaki yapılanmaya göre, davacının genel müdüre doğrudan bağlı dört genel müdür yardımcısından biri olduğu anlaşılmaktadır. Dosya içeriğine göre davacının tüm işletmenin radyo ve reklam bölümünden sorumlu işveren vekil yardımcısı olduğu açıktır. 4857 sayılı Kanun'un 18/son maddesine göre iş güvencesinden yararlanamaz. Mahkemece bu yön gözetilmeden davanın reddi gerekirken feshin geçersizliğine karar verilmesi kanuna uygun düşmemiştir.

Belirtilen sebeplerle, 4857 sayılı Kanun'un 20. maddesinin 3. fıkrası uyarınca, hükmün bozulmak suretiyle ortadan kaldırılması ve aşağıdaki gibi karar verilmesi gerekmiştir.

HÜKÜM: Yukarıda açıklanan gerekçe ile;