muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2021/1140, Karar No: 2021/2100, Tarih: 01.06.2021

. maddenin 1. fıkrası (a) bendindeki diğer hallerden ayrı olarak düzenlenmesinin yanında HMK 23. maddenin 2. fıkrasındaki düzenlemedir de. Bu maddenin karşılığı olan yani yerine düzenlendiği 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun (HUMK) 25/3. maddesi, Yargıtayca verilen merci tayini kararları ile temyiz incelemesi sonucunda kesinleşen göreve veya yetkiye ilişkin kararların davaya ondan sonra bakacak mahkemeyi bağlayacağı şeklindeydi. Bundan dolayı, bu madde kapsamında Yargıtay'ın bir dairesi tarafından verilen göreve ve yetkiye ilişkin kararların davaya ondan sonra bakacak yerel mahkemeleri de Yargıtayın diğer dairelerini de bağlayacağı kabul edilmekteydi HMK ile İlk Derece, istinaf ve temyiz olmak üzere 3 dereceli bir yargılama sistemi benimsendiğinden yukarıdaki düzenlemeler ışığında ilk derece mahkemelerinin görev ve yetkisine ilişkin uyuşmazlıkların en geç istinaf aşamasında çözümlenmesinin amaçlandığı anlaşılmaktadır. Esasen bu çözüm tarzı iki dereceli olan yargılama sisteminin üç dereceye çıkarılması sebebiyle meydana gelebilecek sorunların bertarafı için zorunlu bir tercih olarak da gözükmektedir. Aksi halin kabulü "1. Aşama: İlk Derece Mahkemesince esastan karar verilmesi; 2. Aşama: Bölge adliye mahkemesince ilk derece mahkemesi kararının görevsizlik sebebiyle kaldırılması ve gönderme kararı verilmesi; 3. Aşama: İlk derece mahkemesince bölge adliye mahkemesi kararı doğrultusunda görevsizlik kararı verilerek dosyanın görevli mahkemeye gönderilmesi; 4. Aşama: Dosya görevsizlikle kendisine gelen İlk Derece Mahkemesince esastan karar verilmesi; 5. Aşama: Bölge adliye mahkemesince görevli olduğunu kabul ettiği mahkemece verilen kararın esastan incelenmesi; 6. Aşama: Yargıtayca bölge adliye mahkemesinin göreve ilişkin saptamasının yerinde olmadığı benimsenerek bölge adliye mahkemesi kararının kaldırılması ve ilk derece mahkemesi kararının görev yönünden bozulması; 7. Aşama: Hükmü Yargıtayca bozulan ilk derece mahkemesince dosyanın görevsizlik kararı verilerek Yargıtay bozma ilamında gösterilen görevli mahkemeye gönderilmesine." olmak üzere ancak 8. aşamada işin esasına girilebilecek bu da yargılamayı katlanılamayacak şekilde uzatacak ve böylece adil yargılanma hakkının ihlaline sebebiyet verecektir. Kanun koyucunun hiçbir şekilde bunu amaçlamayacağı açıktır.

2-Esasen buraya kadar yapılan açıklamalar bakımdan yani ilk derece mahkemelerinin görevli ve yetkili olduğu halde görevsizlik veya yetkisizlik kararı vermeleri yahut görevsiz ve yetkisiz oldukları halde kendilerini görevli veya yetkili kabul etmeleri üzerine bölge adliye mahkemelerince verilecek göreve veya yetkiye ilişkin kararların kesin olduğu, dolayısıyla bu kararlar bakımından temyiz yoluna başvurulamayacağı konusunda Dairemiz sayın çoğunluğu ile aramızda herhangi bir anlaşmazlık bulunmamaktadır. Dairemiz sayın çoğunluğu ile aramızdaki görüş ayrılığı görevsiz ilk derece mahkemesince verilen esasa ilişkin kararı istinafen inceleyen bölge adliye mahkemesince HMK 353/1-b madde ve bendi kapsamında (istinaf başvurusunun esastan reddi; ilk derece mahkemesi kararının düzeltilerek yeniden esas hakkında karar verilmesi; yargılamadaki eksikliklerin tamamlanmasından sonra yeniden esas hakkında karar verilmesi) duruşma açmadan veya 356. madde kapsamında duruşma açılarak esastan karar verilmesi ve iş bu karar aleyhine temyiz yoluna başvurulması durumunda Yargıtayca görev bozması yapılıp yapılmayacağı hususundadır.

3-HMK'nın 353. maddesinin 1. Fıkrasının (a) bendi ve 362. maddenin 1. fıkrasının (c) bendindeki düzenlemelerin hem lafzi hem de gai (amaçsal) yorumundan bu hususta da temyiz yolunun kapalı olduğu sonucuna ulaşmak gerekir düşüncesindeyiz. Şöyle ki;

3.1-Bölge adliye mahkemeleri ilk derece mahkemelerinin esas yönünden verdikleri kararları da istinaf sebebi yapılsın ya da yapılmasın hem HMK 353/1-a madde ve bendi uyarınca hem de HMK 355/1 gereğince kamu düzenine ilişkin hususlar yönünden resen incelemek zorunda olduklarından kamu düzenine ilişkin hususlardan olan görev hususunu incelemedikleri veya bu hususta bir karar vermedikleri, dolayısıyla bu halde HMK. 362. maddenin 1. fıkrası (c) bendinin uygulanamayacağı söylenemez. Zira burada da bölge adliye mahkemesinin göreve ilişkin bir kararı vardır. Ancak bu karar HMK 353/1-a, 3. madde ve bendindeki gibi açık bir karar değil, ilk derece mahkemesinin görevli olduğunun benimsenmesine ilişkin zımni (kapalı) bir karardır. Dolayısıyla HMK 362/1-c madde ve bendi anlamında göreve ilişkin olarak zımni de olsa bölge adliye mahkemesince verilmiş bir karar burada da vardır. Kanun yolu incelemesi (istinaf) sonucunda bölge adliye mahkemesinin ilk derece mahkemesinin incelemeye konu dava bakımından görevli olduğuna ilişkin zımni kararı (ki bu karar açık olarak da verilebilir. Ancak uygulamada zımni kabul ile işin esasının incelenmesine geçilmektedir.) HMK 23/2 madde gereğince görevi kesinleştiren bir karar niteliğindedir. Bu itibarla, Yargıtay'ı bağlaması gerekir.

3.2-28/07/2020 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 7251 sayılı Kanun değişikliğinden önce HMK'nın 362/1-c maddesi "yargı çevresi içinde bulunan ilk derece mahkemeleri arasındaki yetki ve görev uyuşmazlıklarını çözmek için verilen kararlar ...."ın temyiz edilemeyeceği şeklinde belki dairemiz sayın çoğunluğunca savunulduğu gibi dar yorumlanmaya daha uygun iken; anılan kanun ile "yargı çevresi içinde bulunan ilk derece mahkemelerinin görev ve yetkisi hakkında verilen kararlar.. " şeklinde değiştirilmiş, böylece ilk derece mahkemeleri arasında görev uyuşmazlığı bulunmasa ve bu itibarla ilk derece mahkemesinin görevine/görevsizliğine ilişkin bölge adliye mahkemesince açık bir karar verilmemiş olsa bile HMK 355. madde uyarınca kamu düzenine ilişkin olması sebebiyle resen incelenmesi gereken görev hususunun bu kapsamda zaten incelenmiş olacağı kabul edilerek hükmün lafzı daha açık hale getirilmiş ve bu hususta oluşan tereddütler giderilmiştir.

3.3-Öte yandan, bu durumda temyiz yolunun açık olduğunun benimsenmesi yargılamanın yine uzamasına; (somut olay üzerinden gidilecek olursa; 1. Aşama: İş mahkemesince görevsizlik kararı verilmesi ve dosyanın asliye hukuk mahkemesine gönderilmesi; 2. Aşama: Asliye hukuk mahkemesince esastan karar verilmesi; 3. Aşama: Bölge adliye mahkemesince asliye hukuk mahkemesinin görevli olduğu benimsenerek işin esastan incelenmesi ve başvurunun esastan reddine karar verilmesi; 4. Aşama: Dairemizce (Yargıyay) bölge adliye mahkemesi kararı kaldırılarak asliye hukuk mahkemesi kararının görevsizlik sebebiyle bozulması; 5. Aşama: Asliye hukuk mahkemesince görevsizlik kararı verilerek dosyanın iş mahkemesine gönderilmesi.) dolayısıyla adil yargılanma hakkının ihlaline sebebiyet vereceğinden; bu hal bakımından da farklı bir kanun yolu başvurusu sistemi öngörülmesinin haklı bir gerekçesi yoktur.

3.4-İlk Derece Mahkemesinin görevine/görevsizliğine ilişkin hususun gerek uyuşmazlık konusu olması sebebiyle açık olarak tartışıldığı, gerekse zımnen benimsendiği durumlar bakımından ikisi de Bölge Adliye Mahkemesinin aynı nev'iden kararı olmasına rağmen farklı çözüm tarzları benimsemek çelişkili bir durum da ortaya çıkaracaktır. Nitekim -yukarıda 1. Bölümde açıklanan halde- bölge adliye mahkemesinin HMK 353/1-a, 3 madde kapsamında verdiği karar yönünden HMK 362/1-c madde uyarınca temyiz yolu kapalı olduğundan ilk derece mahkemelerinin de bölge adliye mahkemesi kararlarına karşı direnme hakları olmadığından direnme kararı verilmesi hiçbir şekilde sözkonusu olmayacak, ancak bu bölümde tartışılan halde İlk Derece Mahkemesi kararı Yargıtay'ca bozulacağından direnme kararı verilebilmesinin ve göreve ilişkin uyuşmazlığın Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'na taşınmasının önünde herhangi bir engel kalmayacaktır.

4-Açıklanan tüm bu sebeplerle 01/10/2011 tarihinde yürürlüğe giren HMK'nın bölge adliye mahkemelerine ilk derece mahkemelerinin görev ve yetkisine ilişkin olarak kesin nitelikte karar verme yetkisi tanıdığı, buna göre anılan kanun ile görev hususunun en geç bölge adliye mahkemesi kararıyla çözümlenmesi sisteminin benimsendiği, bu itibarla bölge adliye mahkemesi incelemesinden geçen kararlar bakımından özellikle 7251 sayılı Kanun ile değişik HMK'nın 362. maddesinin 1. fıkrasının (c) bendi ile 23. maddesinin 2. fıkrası da gözetildiğinde ilk derece mahkemesinin görevsiz olduğu gerekçesiyle bozma yapılamayacağı düşüncesinden olduğundan aksi yönde oluşan sayın çoğunluğun görüşüne iştirak edilememiştir.
Yargıtay — Esas No: 2010/14697, Karar No: 2012/19051, Tarih: 23.11.2012

**11. Hukuk Dairesi         2010/14697 E.  ,  2012/19051 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : İSTANBUL 4.FİKRÎ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ

Taraflar arasında görülen davada İstanbul 4.Fikrî ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi’nce verilen 19/07/2010 tarih ve 2006/164-2010/167 sayılı kararın duruşmalı olarak incelenmesi taraf vekilleri tarafından istenmiş olup, duruşma için belirlenen 23/11/2012 günü başkaca gelen olmadığı yoklama ile anlaşılıp hazır bulunandavacılar vekili Av. ... ve davalı .... vekili Av. ... dinlenildikten sonra duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakıldı. Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacılar vekili, müvekkillerinin murisinin “TATLI KİTAP TÜRK VE DÜNYA TATLILARI” ve “OSMANLI MUTFAĞI” isimli kitapların yazarı olduğunu, kitapların Şekerbank AŞ.’nin çalışanlarına dağıtılmak üzere dava dışı ... Reklam AŞ. tarafından 5000 adet basıldığını, daha sonra bu kitapların ... Reklam AŞ.’nin aracılığı ile Radikal Gazetesi’nde promosyon olarak dağıtıldığını, promosyon olarak dağıtılan bu kitapların bir kısmının ise davalılar tarafından promosyon ibaresi silinmek suretiyle piyasaya sunularak satıldığını, bu durumun müvekkillerinin eser sahipliğinden kaynaklanan mali ve manevi haklarına zarar getirdiğini ileri sürerek, ıslah ile artırılmış olarak 265.500,00 TL maddi ve 5.000,00 TL manevi tazminatın temerrüt faiz ile birlikte davalılardan tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalı .... vekili, müvekkilinin ... Reklam AŞ.nin bastığı kitapları bu şirket ile yapılan anlaşma gereği Radikal Gazetesinde promosyon olarak dağıttığını, kampanya fazlası olan kitapların kağıt olarak geri dönüşümü nedeniyle hurda olarak diğer davalıya satıldığını, müvekkilinin izinsiz çoğaltma ve dağıtma yapmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

Diğer davalı, Radikal Gazetesinde promosyon olarak dağıtılan kitapların kampanya fazlası kitapları davalı ....’den satın alındığını, hakkın tüketilmiş olduğunu, davacıların mali ve manevi haklarının zarara uğramadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

Diğer davalı, Radikal Gazetesinde promosyon olarak dağıtılan kitapların kampanya fazlası kitapları davalı ....’den satın alındığını, hakkın tüketilmiş olduğunu, davacıların mali ve manevi haklarının zarara uğramadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, davaya konu kitaplara ilişkin mali hakların eser sahibi ... tarafından dava dışı ... Reklam AŞ.’ye devredilerek telif ücretinin alındığı, bu nedenle mali hak yönünden davacıların taleplerinin yerinde olmadığı, ancak promosyon olarak dağıtılmak üzere basılan kitapların kampanya fazlası olanlarının promosyon olarak dağıtıldığının gizlenmek amacıyla Radikal Gazetesi ibaresi üzerine eser sahibi ... adının yazılması hususunun alıcı tarafından kitabın defolu veya ayıplı olarak değerlendirilebileceği bu durumun eser sahibinin şeref ve itibarını zedeleyeceği gerekçesiyle, davanın kısmen kabulüne, 5.000,00 TL manevi tazminatın temerrüt faizi ile birlikte davalılardan tahsili ile eser sahibinin eşi davacı ...’ye verilmesine, davacı ...’nin maddi tazminat istemi ile diğer davacıların davalarının reddine karar verilmiştir.

Kararı, taraf vekilleri temyiz etmiştir.

1- Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına ve 5846 sayılı FSEK’in 19. maddesi hükmüne uygun olarak manevi tazminatın takdir edilmiş olmasına ve davacıların murisi ile dava dışı ... Reklam AŞ. arasındaki mali hakların devrine ilişkin sözleşme yükümlülüklerinin taraflarca ifa edilmiş ve murise ait eserin çoğaltılmış olmasına, ayrıca bu sözleşmelerde alt devir hakkı verilmemesine rağmen davalı ... AŞ. tarafından kitapların çoğaltılıp promosyon olarak dağıtılmasına davacıların murisinin reklam filmlerinde oynayarak icazet vermiş bulunmasına göre, davalılar vekillerinin tüm, davacılar vekilinin ise aşağıdaki bent kapsamı dışındaki diğer temyiz it...zları yerinde değildir.

2- Dava, davacıların murisinin hazırlamış olduğu kitapların davalılar tarafından izinsiz çoğaltılarak dağıtıldığı iddiasına dayalı maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.

Somut olayda, davacıların murisi tarafından hazırlanan davaya konu iki kitabın basım, yayın ve dağıtım hakkının 15.12.1998 ve 19.10.1999 tarihli sözleşmeler ile dava dışı ... Reklam AŞ.’ne devredilmiş olduğu ve bu şirket tarafından davaya konu kitapların Radikal Gazetesinde promosyon olarak dağıtılmak üzere davalı ... AŞ.’ne verildiği ve daha sonra davalı ... AŞ. tarafından promosyon fazlası olan bir kısım kitapların diğer davalıya satıldığı ve bu davalı tarafından kitaplar üzerindeki Radikal Gazetesi ibarelerinin silinerek davacıların murisinin adının yazılmak suretiyle satışa sunulduğu hususlarında taraflar arasında uyuşmazlık yoktur.

5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu’nun 49. maddesi “Eser sahibi veya m...sçılarından mali bir hak veya böyle bir hakkı kullanma ruhsatını iktisap etmiş olan bir kimse, ancak bunların yazılı muvafakatiyle bu hakkı veya kullanma ruhsatını diğer birine devredebilir.” hükmünü içermektedir. Somut olayda, davaya konu kitapların mali haklarını devralan dava dışı ... Reklam AŞ.’nin davalı ... AŞ.’ye kitapların promosyon olarak dağıtılmasına ilişkin alt devir işlemine 1 nolu bentte açıklandığı üzere davacıların murisi icazet vermesine rağmen, alt devir ilişkisine icazet verilen davalı .... tarafından bir kısım promosyon fazlası kitapların diğer davalı ... Ltd.Şti.’ne teslimi hususunda da hak sahiplerinin rızası gerekmekte olup, buna ilişkin davalılar tarafından dosyaya her hangi bir savunma ve delil getirilmemiştir.

Bu durumda davalı ... Ltd.Şti. tarafından böyle bir izin alınmaksızın kendisine hurda olarak satıldığı iddia edilen kitapların “Radikal Gazetesi” ibaresinin silinerek murisin adı yazılmak suretiyle piyasaya sürülmesi eylemi, 5846 sayılı FSEK’in 68. maddesi kapsamında davacıların mali haklarına tecavüzdür.

O halde, mahkemece davalı ... Ltd.Şti.’nin eyleminin davacıların mali haklarına tecavüz teşkil ettiğinin kabulü ile sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, eksik incelemeye dayalı yazılı gerekçe ile bu davalı yönünden de davanın reddine karar verilmesi doğru olmamış, kararın bu nedenle bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarda 1 nolu bentte açıklanan nedenlerle, davalılar vekillerinin tüm, davacılar vekilinin ise sair temyiz it...zlarının reddine, 2 nolu bentte açıklanan nedenlerle davacılar vekilinin temyiz it...zlarının kabulü ile kararın, davacılar yararına BOZULMASINA, takdir olunan 900,00 TL duruşma vekalet ücretinin davalılardan alınıp davacılara verilmesine, takdir olunan 900,00 TL duruşma vekalet ücretinin davacılardan alınıp davalı ....'ne verilmesine, aşağıda yazılı bakiye 222.75 TL temyiz ilam harcının temyiz eden davalılardan alınmasına, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz eden davacılara iadesine, 23/11/2012 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/10277, Karar No: 2015/22388, Tarih: 17.12.2015

**10. Hukuk Dairesi         2015/10277 E.  ,  2015/22388 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :İstanbul 20. İş Mahkemesi

Tarihi :17.02.2015

No :2014/386-2015/55

Dava, Hollanda yaşlılık sigortası rejimine ilk tabi olunan tarihin Türkiye’de sigorta başlangıcı olduğunun tespiti ile tahsis talebini reddeden kurum işleminin iptali, istemine ilişkindir.

Mahkemece, ilamında belirtildiği şekilde davanın kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün, davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Türkiye Cumhuriyeti ile Hollanda Devleti arasındaki Sosyal Güvenlik Sözleşmesinin 29’uncu maddesi hükmü gereğince, Hollanda ülkesinde çalışmağa başlanılan ve 26/09/1977 tarihinin, Türkiye’de sigorta başlangıcı olarak tespiti ile tahsis talebini reddeden kurum işleminin iptali istemine ilişkin olan davada, istem gibi davanın kabulüne karar verilmiştir.

Anılan sözleşmenin 29’uncu maddesine uygun şekilde, yurtdışı çalışmalarını gösterir tercümeli Hollanda sigorta mercii hizmet cetveli ve ikamet belgesi celbedilmeksizin, sigorta başlangıcına ilişkin mahkeme kabulü, eksik inceleme ve araştırmaya dayalıdır.

Her ne kadar T.C Rotterdam Başkonsolosluğu Çalışma ve Sosyal Güvenlik Ataşeliği yazısıyla, davacının Hollanda da çalıştığı tarihleri gösterir belge verilmiş ise de, anılan belgenin, davacının Ataşeliğe ibraz ettiği belgeler üzerine düzenlenmiş olması, Hollanda sigorta Merciine ait bir belge niteliğinde bulunmaması ve Hollanda yaşlılık sigorta rejimi bilgilerini içermemesi karşısında hükme esas alınamaz.

Türkiye Cumhuriyeti ile Hollanda arasında imzalanan Sosyal Güvenlik Sözleşmesinin, konuya ilişkin 29’uncu maddesi hükmü, Malullük, Yaşlılık ve Ölüm sigortaları hakkındaki Türk mevzuatının uygulanmasında, sigortalı, Türkiye’de yaşlılık sigortasına tabi işe girmeden önce, Hollanda’da bir yaşlılık sigortasına tabi olmuşsa, bahis konusu Hollanda rejimine tabi olduğu ilk günün, Türk mevzuatına göre yaşlılık sigortasına tabi işe ilk defa girdiği gün olarak kabul edileceğini öngörmüştür.

Şu halde yapılması gereken iş; yukarıdaki açıklamalar çerçevesinde, öncelikle, davacıya ait Hollanda yaşlılık sigorta rejimine tabi sigortalılık sürelerini gösterir Hollanda Sigorta Mercii hizmet cetvelleri ve belgeler davalı Kurum’dan usulünce celbedilip, gerekirse tercümesi de yaptırılarak, Hollanda yaşlılık sigortası rejimine ilk tabi olunan tarih usulünce belirlenmeli ve davacı istemi bu çerçevede yeniden değerlendirilerek varılacak sonuca göre bir karar verilmelidir.

Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular göz önünde tutulmaksızın, eksik inceleme ve araştırmayla yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O hâlde, davalı Kurum vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular göz önünde tutulmaksızın, eksik inceleme ve araştırmayla yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O hâlde, davalı Kurum vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle temyiz edilen hükmün BOZULMASINA, 17.12.2015 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2010/2432, Karar No: 2010/3482, Tarih: 29.04.2010

**(Kapatılan)16. Hukuk Dairesi         2010/2432 E.  ,  2010/3482 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : PENDİK 1. İCRA MAHKEMESİ

İcra mahkemesince verilen karar doğrudan Dairemize gönderilmiş ise de, kararın temyizen incelenebilmesi için Yargıtay C.Başsavcılığınca tebliğname düzenlenmesi gerekli olup, bu sürecin tamamlanabilmesi için dosyanın Yargıtay C.Başsavcılığına GÖNDERİLMESİNE, 29.04.2010 gününde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/10210, Karar No: 2015/21265, Tarih: 03.12.2015

**10. Hukuk Dairesi         2015/10210 E.  ,  2015/21265 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi : Ankara 17. İş Mahkemesi

Tarihi : 01.04.2015

No : 2014/912-2015/268

Dava, Fransa Sigorta Rejimine giriş tarihinin Türkiye'de sigorta başlangıç tarihi olduğunun ve tahsis talep tarihini takip eden aybaşından itibaren yaşlılık aylığı almaya hak kazandığının, tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece, ilâmında belirtildiği şekilde davanın kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün, davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteklerinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Türkiye Cumhuriyeti ile Fransa Cumhuriyeti arasındaki Sosyal Güvenlik Sözleşmesi'nin 30’uncu maddesi hükmü gereğince, Fransa ülkesinde çalışmağa başlanılan 01.01.1988 tarihinin, Türkiye’de sigorta başlangıcı olduğunun tespiti istemine ilişkin olan davada, istem gibi davanın kabulüne karar verilmiştir.

Anılan sözleşmenin 29’uncu maddesine uygun şekilde, yurtdışı çalışmalarını gösterir tercümeli Fransa sigorta mercii hizmet cetveli celbedilmeksizin, sigorta başlangıcına ilişkin mahkeme kabulü, eksik inceleme ve araştırmaya dayalıdır.

Konuya ilişkin Türkiye Cumhuriyeti ile Fransa Cumhuriyeti arasında aktedilen Sosyal Güvenlik Sözleşmesinin, konuya ilişkin 30.maddesinin 1.bent hükmü, bir işçinin Türk mevzuatına tabi olmadan önce Fransız Sosyal Güvenlik rejimlerinden birine tabi olmuşsa Fransız mevzuatına ilk tabi olunan tarihin, Türkiye’de Malûllük, Yaşlılık ve Ölüm Sigortalarına ilk defa tabi olduğu tarih olarak kabul edileceğini öngörmüştür.

Her ne kadar T.C. Lyon Başkonsolosluğu Çalışma ve Sosyal Güvenlik Ataşeliği yazısıyla, davacının Fransa'da çalıştığı dönemleri gösterir belge verilmiş ise de, anılan belgenin, davacının Ataşeliğe ibraz ettiği belgeler üzerine düzenlenmiş olması, Fransa sigorta Merciine ait bir belge niteliğinde bulunmaması ve Fransa yaşlılık sigorta rejimi bilgilerini içermemesi karşısında hükme esas alınamaz.

Şu halde yapılması gereken iş; yukarıdaki açıklamalar çerçevesinde, öncelikle, davacıya ait Fransa yaşlılık sigorta rejimine tabi sigortalılık sürelerini gösterir Fransa Sigorta Mercii hizmet cetvelleri gibi ilgili kayıt ve belgeler davalı Kurum’dan usulünce celbedilip, gerekirse tercümesi de yaptırılarak, Fransa'da yaşlılık sigortası rejimine ilk tabi olunan tarih usulünce belirlenmeli ve davacı istemi bu çerçevede yeniden değerlendirilerek varılacak sonuca göre bir karar verilmelidir.

Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular göz önünde tutulmaksızın, eksik inceleme ve araştırmayla yazılı şekilde hüküm kurulması usûl ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O hâlde, davalı Kurum vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle temyiz edilen hükmün BOZULMASINA, 03.12.2015 gününde oybirliğiyle karar verildi.