muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2023/6079, Karar No: 2023/11509, Tarih: 23.11.2023

**5. Hukuk Dairesi         2023/6079 E.  ,  2023/11509 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2022/1125 Esas, 2023/350 Karar

KARAR : Esastan ret

İLK DERECE MAHKEMESİ : Cizre 1. Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI : 2019/348 Esas, 2022/322 Karar

2797 sayılı Yargıtay Kanunu’nun 40 ıncı ve Yargıtay İç Yönetmeliği’nin 18 inci maddeleri uyarınca yapılan ön incelemede; Mahkeme kararının davalı vekili tarafından adli yardım talepli olarak temyiz edildiği, bu sebeple de temyiz dilekçesi verilirken gerekli harç ve giderlerin yatırılmadığı belirlenmiştir.

Adli yardım talebi temyiz yoluna başvuru sırasında istendiğinden 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 336 ncı maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca, davalı vekilinin adli yardım talebini inceleme görevi Yargıtaya aittir.

Adli yardım 6100 sayılı Kanun’un 334 ve devamı maddelerinde düzenlenmiştir. Anılan maddelere göre gerçek kişiler ile kamuya yararlı dernek ve vakıfların yararlanabileceği adli yardımın şartları, ödeme gücünden yoksun olma ve talebin açıkça dayanaktan yoksun olmamasıdır. Adli yardım talebinde bulunan gerçek kişi veya tüzel kişinin yargılama giderlerini karşılayabilecek durumda olmadığını gösteren mali durumuna ilişkin belgeleri de mahkemeye ibraz etmesi gerekir. Adli yardım talebinde bulunanın ödeme gücünden yoksun olup olmadığı, bu belgeler incelenerek belirlenecektir.

Bu açıklamalar ışığında adli yardım talebini içeren dilekçe ile ekindeki belge ve bilgiler birlikte değerlendirildiğinde; adli yardım talebinde bulunan davalının ödeme gücünden yoksun olduğuna ilişkin belge sunulmadığından adli yardım talebinde bulunan tarafın, kendisi ve ailesinin geçimini önemli ölçüde zor duruma düşürmeksizin gereken temyiz yoluna başvuru giderlerini kısmen veya tamamen ödeme

gücünden yoksun olduğu yönünde kanaat oluşmadığından, adli yardım talebinin reddine karar vermek gerekmiştir.

Bu itibarla;

1. Hükmü veren Mahkeme tarafından 6100 sayılı Kanun’un 337 nci maddesi uyarınca;

a) Adli yardım talebinin reddine dair kararın, talebi reddedilen tarafa “6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 337 nci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca tebliğinden itibaren bir hafta içinde mahkemeye dilekçe vermek suretiyle karara itiraz edebileceği” şerhini içeren davetiye ile tebliğ edilmesi,

b) Adli yardım talebinde bulunan tarafın, ret kararına karşı itiraz etmesi hâlinde dosyanın itirazı incelemekle görevli Yargıtay 6. Hukuk Dairesine gönderilmek üzere Dairemize gönderilmesi,

2. Adli yardım talebinin reddi kararına karşı itiraz edilmemesi veya itirazın Yargıtay tarafından reddedilmesi hâlinde, 6100 sayılı Kanun’un 366 ncı maddesi atfıyla aynı Kanun’un 344 üncü maddesi uyarınca;

a) Temyiz harçlarının bir haftalık kesin süre içerisinde tamamlanması, aksi hâlde temyiz başvurusundan vazgeçmiş sayılacağı hususunun başvurana yazılı olarak bildirilmesi,

2. Adli yardım talebinin reddi kararına karşı itiraz edilmemesi veya itirazın Yargıtay tarafından reddedilmesi hâlinde, 6100 sayılı Kanun’un 366 ncı maddesi atfıyla aynı Kanun’un 344 üncü maddesi uyarınca;

a) Temyiz harçlarının bir haftalık kesin süre içerisinde tamamlanması, aksi hâlde temyiz başvurusundan vazgeçmiş sayılacağı hususunun başvurana yazılı olarak bildirilmesi,

b) Verilen kesin süre içinde temyiz harçları tamamlanmadığı takdirde temyiz başvurusunun yapılmamış sayılmasına karar verilerek başvurana tebliğ edilmesi,

3. Verilen kesin süre içinde;

a) Temyiz harçlarının tamamlanması hâlinde,

b)Temyiz harçlarının tamamlanmaması sebebiyle temyiz başvurusunun yapılmamış sayılmasına dair verilen kararın tebliğ tarihinden itibaren bir hafta içinde temyiz edilmesi durumunda ise temyiz harç ve giderleri de yatırıldıktan sonra,

Dosyanın temyiz incelemesi yapılmak üzere Daireye gönderilmesi gerekir.

KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Belirtilen işlemlerin yerine getirilmesi için dosyanın Bölge Adliye Mahkemesine GERİ ÇEVRİLMESİNE,

23.11.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2019/5619, Karar No: 2020/1845, Tarih: 15.06.2020

**(Kapatılan)20. Hukuk Dairesi         2019/5619 E.  ,  2020/1845 K.**

**"İçtihat Metni"**

Taraflar arasındaki davanın yapılan duruşması sonunda kurulan hükmün Yargıtayca incelenmesi dava......., davacı vekili ve davalı vekili tarafından istenilmekle, süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten sonra dosya incelendi, gereği düşünüldü:

K A R A R

Dava dilekçesinde, anataşınmazın zemininde pide fırını bulunduğunu; fırın sahipleri işyerini 21.11.2008 tarihinde kiraladıklarını; davanın kiralananın kötü kullanma nedeniyle tahliyesi istemine ilişkin olduğunu; kiracının düzensiz davranışları iş yerini ilk tuttuğu zamandan itibaren gittikçe artarak apartman sakinleri için dayanılmaz bir hal aldığını; yaklaşık 3 yıl kadar faaliyetlerini ruhsatsız olarak devam ettirdiğini; fırın bacasının imara aykırı olarak bina dışından yapıldığını; iki defa binada yangın çıktığını; bütün binanın is içinde kaldığını; binanın bütün yerlerinin böcek yığını haline geldiğini beyanla; davalının kiralanandan tahliyesine karar verilmesi istenilmiştir.

Mahkemece yapılan yargılama sonucu 03/06/2014 tarih 2012/1582 E.- 2014/735 K. sayılı karar ile "Davanın kısmen kabulü ile bilirkişilerin 06.01.2014 tarihli raporlarında belirttikleri dava konusu şikayetlerin giderilmesine yönelik olarak çatı üzerinde bulunan bacanın sağlam bir kaideye oturtulması ve ayrıca bacanın yangın çıkma tehlikesine karşı bacanın yalıtımı yapılması şeklinde aykırılığın giderilmesine ve bu maksatla davalıya takdiren bu işler için 30 gün süre verilmesine," karar verilmiş, davacı vekilinin hükmü temyiz etmesi üzerine, Yargıtay 18. Hukuk Dairesi Başkanlığınca 2015/7262 E.- 2016/3875 K. ve 07/03/2016 tarihli kararla özetle; “..."dava konusu 4 numaralı bağımsız bölüm, tapuda ve projde dükkan niteliğinde olduğu ndan bu bağımsız bölümün fırın olarak faaliyet göstermesinde Kat Mülkiyeti Kanuna göre bir aykırılık bulunmamakta ise de, 634 sayılı Kat Mülkiyeti Kanununun 18. maddesinde, kat maliklerinin gerek bağımsız bölümlerini, gerekse eklentilerini ve ortak yerleri kullanırken doğruluk kurallarına uymak, özellikle birbirlerini rahatsız etmemek, birbirlerinin haklarını çiğnememekle yükümlü oldukları; 19. maddesinde ise; kat maliklerinin 4/5 'inin yazılı rızası olmadıkça ana taşınmazın ortak yerlerinde onarım, tesis ve değişiklik yapılamayacağı hükme bağlanmış olup, fırın faaliyeti nedeniyle ana taşınmazda projeye aykırı değişiklik yapılmış olması veya bu faaliyet nedeniyle ısı, koku, duman, gürültü vs gibi rahatsız edici durumların tespit edilmiş olması halinde projeye aykırılıkların tespit edilerek eski hale getirilmesine, rahatsız edici ısı koku, duman, gürültü vs. yönünden ise bunları gidermek için gerekli önlemlerin neler olduğu bilirkişeye tespit ettirilerek bunlara hükmedilmesi, süresi içinde yerine getirilmemesi halinde fırın faaliyetlerinden men'ine karar verilmesi gerekir.

Somut olayda mahallinde yapılan keşif sonucu düzenlenen bilirkişi raporunda dava konusu fırın olarak işletilen 4 numaralı bağımsız bölümde çatı üzerine yapılan bacanın sağlam bir kaideye oturtulmadığı ve yangın çıkma tehliyesine karşı bacaya yalıtım yapılması gerektiği belirtilmiş ise de özellikle bacanın onaylı mimari projesine uygun olup olmadığı ve davalıların dava konusu yerde meydana getirdikleri iddia olunun kolu, duman, aşırı sıcaklık ve gürültünün

(ses) mevcut olup olmadığı konularında yeterli araştırma ve inceleme yapılmamıştır. Bu nedenle dava konusu fırına ait bacanın onaylı mimari projesinde mevcut olup olmadığının anlaşılması halinde projeye aykırı olarak yapılan bacanın ve tesislerin eski hale getirilmesine karar verilmeli, ayrıca koku, duman, aşırı sıcaklık veya gürühtünün (ses) mevcut olup olmadığı, mevcut ise bunların tahammül sınırlarını aşıp aşmadığı e ne gibi önlemlerle giderilebileceği ( gerektiğinde iş yerinin tavan ve duvarlarında yalıtım vs. Gibi) konularında yerinde inceleme yaptırılarak, uzman teknik bilirkişilerden ayrıntılı rapor alınmak suretiyle tespit ettirilerek alınacak bu önemlerle rahatsızlık verici bu durumların giderilmemesi halinde dava konusu faaliyetin durdurulmasına karar verilmesi gerekirken teknik incelemeye dayanmayan yetersiz bilirkişi raporuna dayanılarak yazılı olduğu şekilde karar verilmiş olması,

Davanın niteliği gereği, bütün davalarda yargılama sonucu verilecek karar kat malikinin de hukukunu yakından ilgilendirdiğinden mahkemece usül ekonomisi gözetilerek bağımsıız bölümün tapu malikinin de davaya dahil edilmesi gerektiğinin düşünülmemesi, doğru görülmediğinden” hükmün bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemece bozmaya uyularak yapılan yargılama neticesinde davanın kısmen kabulü ile ..... adresinin zemin katında bulunan pide fırının 03/12/2018 tarihli mimar bilirkişi raporu uyarınca mimari projeye uygun olmadığı anlaşılmakla bacanın ve tesislerinin eski hale getirilmesine ve bu hususta davalıya takdiren bu işler için 45 gün süre verilmesine, davacının tahliyeye yönelik talebinin reddine, karar verilmiş, hüküm davalı....... davacı vekili ve davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava hakimin müdahalesi istemine ilişkindir.

Mahkemece Yargıtay 18. Hukuk Dairesinin 2015/7262 E.- 2016/3875 K. sayılı ilamına uyulmuş ancak bozma gerekleri yerine getirilmemiştir.

Şöyle ki; dosyadaki bilgi ve belgelerin incelenmesinde; dava konusu 4 numaralı bağımsız bölümün anataşınmaza ait tapu belgesi ve mimari projesinde dükkan niteliği ile kayıtlı bulunduğu anlaşılmakla, bu bağımsız bölümün fırın olarak faaliyet göstermesinde yasaya aykırı yön bulunmamaktadır.

634 sayılı Kat Mülkiyeti Kanununun 18. maddesinde “Kat malikleri, gerek bağımsız bölümlerini, gerek eklentileri ve ortak yerleri kullanırken doğruluk kaidelerine uymak, özellikle birbirini rahatsız etmemek, birbirinin haklarını çiğnememek ve yönetim planı hükümlerine uymakla, karşılıklı olarak yükümlüdürler.

634 sayılı Kat Mülkiyeti Kanununun 18. maddesinde “Kat malikleri, gerek bağımsız bölümlerini, gerek eklentileri ve ortak yerleri kullanırken doğruluk kaidelerine uymak, özellikle birbirini rahatsız etmemek, birbirinin haklarını çiğnememek ve yönetim planı hükümlerine uymakla, karşılıklı olarak yükümlüdürler.

Bu kanunda kat maliklerinin borçlarına dair olan hükümler, bağımsız bölümlerdeki kiracı-lara ve oturma (Sükna) hakkı sahiplerine veya bu bölümlerden herhangi bir suretle devamlı olarak faydalananlara da uygulanır; bu borçları yerine getirmiyenler kat malikleriyle birlikte, müteselsil olarak sorumlu olur.” demektedir. O halde anataşınmaza ait mimari projeye aykırılıkların eski hale getirilmesi haricinde; önceki bozma ilamında belirtildiği üzere yerinde inceleme yaptırılarak, rahatsızlık verici hususlar ve tedbirler hakkında uzman teknik bilirkişilerden ayrıntılı rapor alınmak suretiyle, diğer kat maliklerine rahatsızlık ve zarar verilmesini engelleyecek tüm tedbirler tespit ettirilerek alınacak bu önemlerle rahatsızlık verici bu durumların giderilmemesi halinde dava konusu faaliyetin durdurulmasına karar verilmesi gerekirken sadece mimari projeye aykırı kısımların eski hale getirilmesi kararı ile yetinilmesi doğru görülmemiştir.

Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile şimdilik diğer yönleri incelenmeksizin hükmün BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde iadesine 15/06/2020 günü oy birliği ile karar verildi
Yargıtay — Esas No: 2012/14100, Karar No: 2012/15877, Tarih: 18.06.2012

**(Kapatılan) 13. Hukuk Dairesi         2012/14100 E.  ,  2012/15877 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

KARAR

Dava, kira sözleşmesinden kaynaklanan itirazın iptali isteğine ilişkindir. 9.2.2011 gün ve 6110 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik yapılmasına Dair Kanunun 8.maddesi ile 2797 sayılı Yargıtay Yasasının 14.maddesinde yapılan değişiklik uyarınca; Yargıtay Büyük Genel Kurulunun 9.2.2012 günlü ve 2012/1 sayılı kararı ile ( tarafların sıfatına bakılmaksızın ) hasılat kirası dahil bu tür davalara ilişkin hüküm ve kararların temyizen incelenmesi görevi 1.3.2012 tarihinden itibaren Yargıtay 6.Hukuk Dairesine verilmiştir.

SONUÇ: Dosyanın görevli Yargıtay Yüksek 6.Hukuk Dairesi Başkanlığına GÖNDERİLMESİNE, 18.6.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/12216, Karar No: 2012/19268, Tarih: 27.11.2012

**11. Hukuk Dairesi         2011/12216 E.  ,  2012/19268 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ

Taraflar arasında görülen davada Ankara 4. Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi’nce verilen 17.01.2011 tarih ve 2008/322-2011/12 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi asıl davada davalı TPE vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkili adına tescilli "M&M Şekil"den ibaret markaların bulunduğunu, 2006/27819 kod numarası ile ... adına tescili talep edilen "şekil A.HS Sevim" ibareli markanın Resmi Marka bülteninde yayınlandığını, müvekkilinin itirazının davalı Kurumca reddedildiğini, tekrar yapılan itirazın da Yeniden İnceleme ve Değerlendirme Kurulu'nca 2008-M-4932 sayılı karar ile reddedildiğini, davalı adına tescilli marka ile müvekkilinin markasının iltibasa neden olacağını, ayırdedilemeyecek kadar benzer olduklarını, markaların arasında ilişki bulunduğu intibaını uyandıracağını belirterek Yeniden İnceleme ve Değerlendirme Kurulu'nun 2008-M-4932 sayılı kararının ve 2006/27829 kod numaralı başvurunun tescili halinde hükümsüzlüğüne karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı Türk Patent Enstitüsü vekili, markaların okunuşlarından ve görünüşlerinden iltibasa yol açacak derecede bir benzerlik olmadığı, markalar arasında bağlantı kurma olasılığının bulunmadığını belirterek davanın reddini istemiştir.

Diğer davalı bir savunmada bulunmamıştır.

Mahkemece, iddia, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, davalının markasında da davacının markalarında da yumurta şeklinin bulunduğu, her iki taraf markasının ayırdedici unsurunun yumurta şekli olduğu, ortalama tüketicinin markalar arasında bağlantı kuracağı, davalı markasının davacının şubesi ya da bayii sanılabileceği gerekçisiyle davalı kurumun 2008-M-4932 sayılı kararının “29. sınıftaki süt ve süt ürünleri: Her türlü süt, beyaz peynirler, kaşar peynirler, yoğurt, ayran, kaymak, krema, krem şanti, süt tozu, kefir, sütlü içecekler, meyveli sütler, meyveli yoğurtlar, kımız, süt ve süt ürünlerinden tatlılar” ürünleri yönünden iptaline, yukarıda anılan ürünler yönünden davalı adına tescilli olan 2006/27829 sayılı markanın hükümsüzlüğüne, sair ürünler yönünden davanın reddine karar verilmiştir.

Kararı davalı TPE vekili temyiz etmiştir.

Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, asıl davada davalı TPE vekilinin tüm temyiz itirazları yerinde değildir.

Kararı davalı TPE vekili temyiz etmiştir.

Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, asıl davada davalı TPE vekilinin tüm temyiz itirazları yerinde değildir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerden dolayı, asıl davada davalı TPE vekilinin bütün temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun bulunan hükmün ONANMASINA, aşağıda yazılı bakiye 2,75 TL temyiz ilam harcının temyiz eden asıl davada davalı TPE'den alınmasına, 27.11.2012 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/20273, Karar No: 2017/8159, Tarih: 27.03.2017

**15. Ceza Dairesi         2014/20273 E.  ,  2017/8159 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Hizmet nedeniyle güveni kötüye kullanma

HÜKÜM : Beraat

Hizmet nedeniyle güveni kötüye kullanma suçundan sanığın beraatine ilişkin hüküm, katılan vekili tarafından temyiz edilmekle, dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Sanığın katılan şirketin.... Şubesinin yetkilisi olduğu, 2008 yılında değişik zamanlarda katılan şirket denetmenleri tarafından yapılan kontrollerde sanığın sorumlusu olduğu iş yerinde toplam 19.350,64 TL tutarında kasa açığı bulunduğunun belirlendiği, sanığın bu şekilde hizmet nedeniyle güveni kötüye kullanma suçunu işlediği iddia olunan olayda; sanığın tüm aşamalarda değişmeyen istikrarlı savunması, katılan beyanı, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamından anlaşılacağı üzere, katılan şirket tarafından yapılan denetimlerde sanığın yetkilisi olduğu iş yerinde kasa açığının olduğu belirtildiği, sanığın ise savunmasında şirketin 2007 yılında farklı bir bilgisayar programı kullanmaya başlamasından dolayı esasen kasada açık olmamasına rağmen sistemden kaynaklı olarak açık varmış gibi göründüğünü ve tutanakların sistemdeki aksaklığın tespiti ve giderilmesine yönelik olarak tutulduğu söylenerek imzalatıldığını belirttiği, katılan şirketin kayıtları üzerinde yapılan bilirkişi incelemesi sonucu düzenlenen rapor da, katılan şirket tarafından belgelerin teslim edilmemesi nedeniyle incelemenin gereği gibi yerine getirilemediği, bu nedenle bilgisayar kayıtlarına ulaşılamadığı ve şirket merkezinde yapılan incelemede de iddia konu suça yönelik herhangi bir veriye ulaşılamadığının belirtildiği, katılan şirket görevlileri tarafından tutulan tutanakların tek başına suçun işlendiğinin ispatı için yeterli olmadığı, katılan şirket vekilinin mahkemeye gönderdiği cevabi yazıda, her ne kadar doğrudan sistem değişikliği ile ilgili olmadığı belirtilse de aynı dönemde başka şubelerle ilgili de denetimler sonucu kasa açığının olduğunun belirtildiği, tüm bu hususlar birlikte değerlendirildiğinde dosyada mevcut bulunan delillerin sanığın mahkumiyetine yeterli olmadığı, bu nedenle atılı suçun sanık tarafından işlendiğinin sabit olmadığı gerekçesine dayanan mahkemenin beraat hükmünde bir isabetsizlik görülmemiştir.

Yapılan yargılama sonunda, yüklenen suç yönünden gerekçesi gösterilerek mahkemece kabul ve takdir kılınmış olduğundan, katılan vekilinin eksik inceleme ile karar verildiğine ilişkin temyiz itirazlarının reddiyle, beraate ilişkin hükmün ONANMASINA, 27/03/2017 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/17197, Karar No: 2014/19660, Tarih: 13.10.2014

**21. Hukuk Dairesi         2014/17197 E.  ,  2014/19660 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Zonguldak 3. İş Mahkemesi

TARİHİ : 06/06/2014

NUMARASI : 2014/284-2014/493

Davacı, meslek hastalığı sonucu maluliyetinden doğan maddi ve manevi tazminatın ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir.

Hükmün davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

K A R A R

Dava nitelikçe; meslek hastalığına bağlı olarak oluşan %20 oranında sürekli iş göremezliği nedeniyle, açılan maddi tazminat istemine yöneliktir. Davanın bu niteliğine göre, mükerrer ödemeye ve sebepsiz zenginleşmeye yol açılmamak için, Sosyal güvenlik Kurumu tarafından bağlanan gelirlerin ilk peşin değeri ile varsa geçici iş göremezlik ödeneğinin, rücu edilebilecek kısmının hesaplanarak, bilirkişi raporunda belirlenen zarar tutarından indirilmesi gerektiği ortadadır. Kurumca rücu edilebilen peşin değer ise işveren ve üçüncü kişilerin kusurları ile sınırlıdır.

Mahkemece meslek hastalığının kaçınılmazlık nedenine bağlı olarak ortaya çıktığının kesinleşen manevi tazminat davasında belirlendiğinden bahisle, davacının maddi tazminat isteminin kabulüne karar verilmişse de, eksik inceleme ve araştırma ile sonuca gidildiği anlaşılmaktadır.

Mahkemece meslek hastalığının kaçınılmazlık nedenine bağlı olarak ortaya çıktığının kesinleşen manevi tazminat davasında belirlendiğinden bahisle, davacının maddi tazminat isteminin kabulüne karar verilmişse de, eksik inceleme ve araştırma ile sonuca gidildiği anlaşılmaktadır.

İşverenin, tazminattan sorumlu tutulması giderek, tazminat miktarının belirlenmesinde; meslek hastalığının tespit tarihinde yürürlükte bulunan İş Kanunun 77. ve iş sağlığı ve güvenliği yönetmeliğinin öngördüğü önlemlerin işyerinde olup olmadığının saptanması ile mümkündür. Bu yön ise, başka bir anlatımla, işverenin kusurlu olup olmadığı, varsa kusur oranı, uzman bilirkişiler tarafından düzenlenecek kusur raporu ile tespit edileceği yönü tartışmasızdır. Oysa manevi tazminat davasında, hakimlik mesleğinin gerektirdiği, genel ve hukuki bilgi ile çözümlenmesi mümkün olmayan, özel ve teknik bilgiyi gerektiren konuda bilirkişiye gidilmeden, tarafların meslek hastalığının ortaya çıkmasında kaçınılmazlık olgusunun varlığına ilişkin beyanları yeterli görülmek suretiyle bilirkişi yerine geçilerek sorunun çözümlediği görülmektedir. Öte yandan maddi tazminat davasında SGK tarafından bağlanan gelirin peşin sermaye değerinin ve varsa Kurumca ödenen geçici iş göremezlik ödeneğinin rücu edilebilir bölümünün indirimi gerekli olup, rücu edilebilir bölümün bulunup bulunmadığının belirlenmesinin ise özel ve teknik bilgiyi gerektiren bir konu olduğu, taraf beyanlarıyla değil, ancak bilirkişiye gidilerek alınacak kusur raporu sonrasında belirlenebileceği ortadadır. Hal böyle olunca da manevi tazminat davasındaki, usulünce alınmış bir kusur bilirkişi raporuna dayanmayan, davanın taraflarının beyanları ile ortaya çıkan kaçınılmazlığa ilişkin değerlendirmenin, görülmekte olan maddi tazminat davasında hükme esas alınamayacağı ortadadır.

Yapılacak iş, işçi sağlığı iş güvenliği konularında uzman bilirkişilerden, İş Kanununun 77. Maddesi ile yönetmelik hükümleri göz önünde tutularak yöntemince rapor alınmak, alınan raporu mevcut delillerle birlikte değerlendirmek ve buna göre karar vermekten ibarettir.

Mahkemece yukarıda açıklanan maddi ve hukuksal olgular dikkate alınmadan, yazılı şekilde hüküm kurması usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O halde, davalının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul olunmalı ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenle BOZULMASINA, bozma nedenine göre davalının sair temyiz itirazlarının ileride incelenmesine, temyiz harcının istek halinde davalıya iadesine, 13/10/2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.