muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2018/1607, Karar No: 2018/17462, Tarih: 14.11.2018

**3. Ceza Dairesi         2018/1607 E.  ,  2018/17462 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

HÜKÜM : Mahkumiyet

Mahalli mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle evrak okunarak;

Gereği görüşülüp düşünüldü:

Mahkemenin oluşa uygun kabulüne göre sanığın öncesinde tartıştıklarını savunduğu müştekiyi karşılaştığı iş yerinde tokat atarak basit tıbbi müdahaleyle giderilecek şekilde yaralanmasına neden olması eyleminin kasten yaralama suçunu oluşturduğu anlaşılmakla (4) numaralı, sanığın soruşturma aşamasında alınan ilk savunmasında müştekinin kız arkadaşına laf attığı yönünde bir beyanı bulunmadığı gibi bir isim de zikretmediği ve suç tarihinin üzerinden uzun zaman geçmiş olduğu gözetilerek yargılamaya yenilik getirmeyeceği düşüncesi ile tebliğnamenin tanık dinletilmesi yönündeki (1) numaralı bozma görüşüne iştirak edilmemiştir.

Yerinde görülmeyen diğer temyiz itirazlarının reddine, ancak;

1) Sanığın aksi ispat edilemeyen savunması esas alınarak eylemi haksız tahrik altında işlediğinin kabul edilmesine göre, sanık hakkında 5237 sayılı TCK'nin 29. maddesi uyarınca asgari oranda (¼) haksız tahrik indiriminin uygulanması gerektiği gözetilmeyerek (½) oranında indirim uygulanmak suretiyle eksik ceza tayini,

2) Sanık hakkında hüküm kurulurken, TCK'nin 86/2, ve 29. maddeleri uyarınca belirlenen "2 ay" hapis cezası üzerinden TCK'nin 62. maddesi uyarınca (1/6) oranında indirim yapıldığında, "1 ay 20 gün" yerine "50 gün" hapis cezasına hükmedilmesi suretiyle eksik ceza tayini,

3) Sanığın adli sicil kaydında yer alan ve tekerrüre esas olduğu kabul edilen ... Sulh Ceza Mahkemesinin 30.12.2009 tarih, 2009/94 Esas ve 2009/443 Karar sayılı mahkumiyet kararında, sanığın suç tarihi itibariyle 18 yaşını doldurmamış olduğu, bu nedenle 5237 sayılı TCK'nin 58/5. maddesi gereğince söz konusu ilamın tekerrüre esas alınamayacağı ve sanığın tekerrüre esas olabilecek başka ilamının da bulunmadığı gözetilmeksizin, mükerrir kabul

edilerek sanık hakkında TCK'nin 58/3. maddesi gereğince seçimlik cezalardan hapis cezası tercih edilerek, verilen hapis cezasının TCK'nin 58. maddesi gereğince mükerrirlere özgü infaz rejimine göre çektirilmesine karar verilmesi,

4) Anayasa Mahkemesinin 24.11.2015 tarih ve 29542 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 08.10.2015 tarih ve 2014/140 Esas - 2015/85 Karar sayılı kararı ile 5237 sayılı TCK'nin 53. maddesindeki bazı hükümlerin iptal edilmesi nedeniyle hak yoksunlukları yönünden sanığın hukuki durumunun yeniden değerlendirilmesinde zorunluluk bulunması,

Bozmayı gerektirmiş, sanığın temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükmün bu sebeplerle 6723 sayılı Kanun'un 33. maddesiyle değişik 5320 sayılı Kanun’un 8/1. maddesi ile yürürlükte bulunan 1412 sayılı CMUK’un 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, ceza miktarı açısından CMUK'un 326/son maddesi gereğince sanığın kazanılmış hakkının dikkate alınmasına, 14.11.2018 gününde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/15430, Karar No: 2012/17580, Tarih: 22.11.2012

**4. Hukuk Dairesi         2011/15430 E.  ,  2012/17580 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

2- ... Enerji Tic. Ltd. Şti.

3-... vekili Avukat ...

İHBAR OLUNAN : ... Genel Müdürlüğü vekili Avukat ...

Davacı ... vekili Avukat ... tarafından, davalı ... AŞ. ve diğerleri aleyhine 09/06/2010 gününde verilen dilekçe ile maddi ve manevi tazminat istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın kısmen kabulüne dair verilen 07/06/2011 günlü kararın Yargıtay’ca incelenmesi davalı ... ve ... Enerji Ltd. Şti. ile İhbar olunan ... Genel Müdürlüğü vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan davalıların temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.

1-İhbar olunan ... Genel Müdürlüğü'nün davada taraf sıfatının bulunmaması ve aleyhine sonuç doğuracak şekilde hüküm kurulmaması nedeniyle temyiz dilekçesi reddedilmelidir.

2-Davalılar ... ve ... Enerji Tic. Ltd. Şti'nin temyiz itirazlarına gelince:

Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı kanıtlarla yasaya uygun gerektirici nedenlere, özellikle delillerin değerlendirilmesinde bir isabetsizlik görülmemesine göre yerinde bulunmayan bütün temyiz itirazları reddedilmelidir.

SONUÇ: Temyiz olunan kararın yukarıda (1) sayılı bentte gösterilen nedenle ihbar olunan ... Genel Müdürlüğü'nün temyiz dilekçesinin reddine; (2) sayılı bentte gösterilen nedenle davalılar ... ve Serba Enerji Tic. Ltd. Şti'nin temyiz itirazlarının reddi ile kararın ONANMASINA ve aşağıda yazılı onama harcının temyiz eden davalılara yükletilmesine ve ihbar olunandan peşin alınan harcın istek halinde geri verilmesine 22/11/2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.

...
Yargıtay — Esas No: 2015/2338, Karar No: 2015/19001, Tarih: 07.12.2015

**12. Ceza Dairesi         2015/2338 E.  ,  2015/19001 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi : Asliye Ceza Mahkemesi

Suç : Taksirle öldürme

Taksirle öldürme suçundan sanıklar ... ve ...'un mahkumiyetlerine, sanıklar ... ve ...'nun beraatlerine ilişkin hükümler, sanık ... müdafi, sanık ... müdafi ve katılanlar vekili tarafından temyiz edilmekle, dosya incelenerek gereği düşünüldü:

1-Sanık ... hakkındaki beraat hükmüne, sanık ... hakkındaki mahkumiyet hükmüne yönelik temyiz itirazlarının incelenmesinde;

Yapılan yargılama sonunda, yüklenen suç açısından sanık ...'nun kusurunun bulunmadığı gerekçe gösterilerek mahkemece kabul ve takdir kılınmış olduğundan;

Sanık ... hakkında yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre, sanık ... müdafinin, olaydan haberi olan müdür yardımcısı...'nın kusurlu olduğuna, sanığın ölene işin yapılması için talimat vermediğine, katılanlar vekilinin, beraat kararının kanuna aykırı olduğuna ilişkin temyiz itirazlarının reddiyle, beraat ve mahkumiyete ilişkin hükümlerin isteme uygun olarak ONANMASINA,

2- Sanıklar ... hakkındaki mahkumiyet ve sanık... hakkındaki beraat hükümlerine yönelik temyiz itirazlarının incelenmesine gelince;

2- Sanıklar ... hakkındaki mahkumiyet ve sanık... hakkındaki beraat hükümlerine yönelik temyiz itirazlarının incelenmesine gelince;

Sanık ...'ın müdürü olduğu, sanık ... ile sanık...'nın müdür yardımcıları olduğu...Anadolu Lisesi'nin okul aile birliği tarafından 03.09.2010 tarihinde temizlik işlerinde çalışmak üzere ölenin işe alındığı, olay tarihinde, ölenin anılan okulun çatı oluğunu tamir etmek için çıktığı merdivenden beton zemin üzerine düşmesi sonucu öldüğü olayda; sanık ...'un hakkında yürütülen soruşturmanın ön inceleme aşamasında verdiği 23.11.2012 tarihli ifadesinde, anılan okulun müdür başyardımcısı olduğunu, okulun personel ve hizmetlilerinin çalışmalarından sorumlu olduğunu beyan ettiği, sanık ...'ın beyanlarında, ölene, temizlik işlerinde çalışacağına dair görev yazısını teblig ettiğini, ölene çatı oluğunun tamir edilmesi hakkında bir talimat vermediğini beyan ettiği, sanık...'nın beyanlarında ise, ölenin, çatı oluğunu tamir etmek için merdivenle bahçeye geldiğini, ölene merdiven ile ne yapacaksın diye sorduğunda, ölenin çatı oluğunu tamir edeceğini söylediğini, merdiveni kurmaya çalıştığı sırada kendisinin dersi olması nedeniyle olay yerinden ayrıldığını beyan ettiği, tanık ..'ın ifadelerinde, ölenin tamirat işi için merdiveni kurmaya çalıştığı sırada sanık...'nın olay yerinde olduğunu ve sanık...'nın işin yapılmaması konusunda bir söylemde bulunmadığı gibi tamir işini yapmaya ehil olmadıklarını söylediğinde cevap vermeden olay yerinden ayrılarak derse girdiğini beyan ettiği,17.02.2014 tarihli 3 kişilik iş güvenliği uzman bilirkişi heyet raporunda, ölenin tecrübeli işçi olması, okul müdürü ve yardımcılarının yapılan çatı tamiratına engel olmamaları, yapılan işe müdahale etmemeleri nedeniyle kusurlarının bulunduğu, sanık...'nın ise merdiveni kurmak için ... Anadolu Lisesi'nden gelen öğretmen olması nedeniyle olayda kusurunun bulunmadığı ile okul aile birliği başkanının da denetim sorumluluğunun bulunmadığı gerekçesiyle kusursuz olduklarının belirtildiği anlaşılmakla;

Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre, sanık ... müdafinin ve katılanlar vekilinin sair temyiz itirazlarının reddine, ancak;

a) Ölenin çalıştığı okulda müdür yardımcısı olan sanık...'nın, bilgisi dahilinde görevi ve işi yapmaya ehil olmadığı halde ölenin çatı oluğunu tamir etmesine izin vererek denetim ve gözetim yükümlülüğüne aykırı hareket ettiği gözetilmeden, sanığın... Anadolu Lisesi öğretmeni olması nedeniyle kusursuz olduğunu belirten yetersiz bilirkişi raporuna itibar edilerek sanık... hakkında beraat kararı verilmesi,

b) Sanık ...'un anılan okulun müdür başyardımcı olarak personel ve hizmetlilerin çalışmalarından sorumlu olduğunu beyan etmesi karşısında; okul müdürü sanık ...'a okulun temizlik işçisi olan...'ın ölümden dolayı kusur izafe edilemeyeceği gözetilmeksizin, yazılı şekilde mahkumiyetine hükmedilmesi,

b) Sanık ...'un anılan okulun müdür başyardımcı olarak personel ve hizmetlilerin çalışmalarından sorumlu olduğunu beyan etmesi karşısında; okul müdürü sanık ...'a okulun temizlik işçisi olan...'ın ölümden dolayı kusur izafe edilemeyeceği gözetilmeksizin, yazılı şekilde mahkumiyetine hükmedilmesi,

Kanuna aykırı olup, sanık ... müdafi, sanık ... müdafii, katılanlar vekilinin temyiz itirazları bu nedenle yerinde görüldüğünden hükmün 5320 sayılı Kanunun 8. maddesi gereğince halen uygulanmakta olan 1412 sayılı CMUK'un 321. maddesi gereğince tebliğnamedeki isteme aykırı olarak BOZULMASINA, 07/12/2015 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2014/7412, Karar No: 2014/8593, Tarih: 29.05.2014

**17. Hukuk Dairesi         2014/7412 E.  ,  2014/8593 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

-K A R A R-

Denetime olanak sağlamak bakımından;

Dairemizin 26.12.2013 tarih, 2013/2310 esas, 2013/18416 karar sayılı ilamı ile davalılardan ...'ye gerekçeli kararın tebliği için Geri Çevirme yapılmış ise de mahkemece yapılan tebligatın gerekçeli karar yerine Dairemiz Geri Çevirme ilamını içerdiğinin tebligat parçasından anlaşılması karşısında anılan Geri Çevirme ilamında belirtilen hususlar dikkate alınarak ve yeniden geri çevirmeye mahal verilmemesi hususunda gerekli dikkat ve özenin gösterilerek ilgiliye gerekçeli karar ve temyiz dilekçesinin Tebligat Kanunu hükümlerine göre usulüne uygun tebliği ile temyiz süresinin beklenmesi, ondan sonra temyiz incelemesi yapılmak üzere gönderilmesi için dosyanın mahkemesine GERİ ÇEVRİLMESİNE 29.5.2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2024/2526, Karar No: 2024/5559, Tarih: 25.03.2024

**9. Hukuk Dairesi         2024/2526 E.  ,  2024/5559 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 32. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2023/846 E., 2023/1820 K.

KARAR : İstinaf başvurusunun esastan reddi

İLK DERECE MAHKEMESİ : İstanbul Anadolu 9. İş Mahkemesi

SAYISI : 2022/42 E., 2022/661 K.

Taraflar arasındaki alacak davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin davalı Bakanlığa bağlı hastanede çalıştığını, 02.04.2018 tarihinde 696 sayılı Kanun Hükmünde Kararname (696 sayılı KHK) kapsamında sürekli işçi kadrosuna geçirildiğini, alt işveren bünyesinde çalışmakta iken ücretinin asgari ücretin belirli bir oran fazlası olarak belirlendiğini ve ödendiğini, kadroya geçerken bireysel iş sözleşmesi imzaladığını ve ücretinin yine asgari ücretin belirli bir oran fazlası olarak belirlendiğini ancak davalı tarafından eksik ödeme yapıldığını ileri sürerek 01.01.2020-01.11.2020 tarihleri arasındaki ödenmeyen ücret farkı alacağının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; Yüksek Hakem Kurulu tarafından karara bağlanan toplu iş sözleşmesi dikkate alınarak ücretin belirlendiğini, hukuka aykırı bir uygulamanın söz konusu olmadığını, bireysel iş sözleşmelerinde kararlaştırılan oranların yalnızca sözleşmenin imzalandığı yıl için geçerli olduğunu savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davacı ile davalı İdare arasında imzalanan belirsiz süreli iş sözleşmesinde davacının ücretinin asgari ücretin belirli bir oran fazlası olacağına dair düzenleme olduğundan hareketle belirsiz süreli iş sözleşmesinin ve Yüksek Hakem Kurulu tarafından karara bağlanan toplu iş sözleşmelerinin ilgili hükümleri uyarınca yapılan hesaplama doğrultusunda davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı vekili; İlk Derece Mahkemesi kararının kesin nitelikte olmadığını, kadroya geçiş sürecinde Yüksek Hakem Kurulu kararı ile bağıtlanan toplu iş sözleşmelerinin hükümlerinin uygulanmasının sebebinin aynı işi yapanlara eşit ücret sağlanması olduğunu, zira işçiler ile yapılan kimi iş sözleşmelerinde asgari ücretin yüzde fazlasına ilişkin oran kararlaştırılmış iken kimisinde hiç oran bulunmadığını, yine asgari ücretin %30, %50 ve %60 fazlası gibi bir zam yapılması hâlinde işçiler ile kariyer meslek grupları arasında dengesizlik meydana geleceğini, iş sözleşmelerinde kararlaştırılan oranların yalnızca 2018 yılı için geçerli olduğunu, ileriye etkili şekilde yorumlanmaması gerektiğini ileri sürerek davanın reddi istemi ile istinaf yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; taraflar arasında imzalanmış belirsiz süreli iş sözleşmesinin ve uygulanan toplu iş sözleşmesinin ilgili hükümleri dikkate alındığında, incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu gerekçesiyle davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili istinaf dilekçesindeki gerekçelere ilâveten davanın belirsiz alacak davası olarak açılmasında hukuki yarar baulunmadığını, bu sebeple davanın usulden reddi gerektiğini, Yargıtayın 2023/6003 Esas, 2023/12818 Karar sayılı ilâmının da aynı doğrultuda olduğunu, davalı tarafından başlatılan idari incelemelenin işbu davanın sonucunu etkileyeceğinden bekletici mesele yapılması gerektiğini ileri sürerek temyiz isteminde bulunmuştur.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık; sürekli işçi kadrosuna geçirilen davacının, kadroya geçişte düzenlenen belirsiz süreli iş sözleşmesi hükümlerine göre ücretinin tespiti ile fark ücret alacağı talebini içeren davanın belirsiz alacak davası olarak açılıp açılamayacağı noktasındadır.

2. İlgili Hukuk

1. 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası'nın (Anayasa) 13 ve 36 ncı maddeleri ile 148 inci maddesinin dördüncü fıkrası ve 153 üncü maddesinin altıncı fıkrası.

2. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 24, 25, 26, 31, 33, 36, 106, 114, 115 ve 119 uncu maddeleri ile 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ve 371 inci maddesi.

3. 6100 sayılı Kanun'un "Belirsiz alacak davası" kenar başlıklı 107 nci maddesi şöyledir:

2. İlgili Hukuk

1. 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası'nın (Anayasa) 13 ve 36 ncı maddeleri ile 148 inci maddesinin dördüncü fıkrası ve 153 üncü maddesinin altıncı fıkrası.

2. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 24, 25, 26, 31, 33, 36, 106, 114, 115 ve 119 uncu maddeleri ile 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ve 371 inci maddesi.

3. 6100 sayılı Kanun'un "Belirsiz alacak davası" kenar başlıklı 107 nci maddesi şöyledir:

“(1) Davanın açıldığı tarihte alacağın miktarını yahut değerini tam ve kesin olarak belirleyebilmesinin kendisinden beklenemeyeceği veya bunun imkânsız olduğu hâllerde, alacaklı, hukuki ilişkiyi ve asgari bir miktar ya da değeri belirtmek suretiyle belirsiz alacak davası açabilir.

(2) (Değişik:22/7/2020-7251/7 md.) Karşı tarafın verdiği bilgi veya tahkikat sonucu alacağın miktarı veya değerinin tam ve kesin olarak belirlenebilmesi mümkün olduğunda, hâkim tarafından tahkikat sona ermeden verilecek iki haftalık kesin süre içinde davacı, iddianın genişletilmesi yasağına tabi olmaksızın talebini tam ve kesin olarak belirleyebilir. Aksi takdirde dava, talep sonucunda belirtilen miktar veya değer üzerinden görülüp karara bağlanır.

(3) (Mülga:22/7/2020-7251/7 md.)”

4. 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun (6098 sayılı Kanun) 158 inci maddesi.

5. 696 sayılı KHK ile 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'ye eklenen geçici 23 üncü madde.

6. Anayasa Mahkemesinin 09.06.2016 tarihli ve 2014/819 Başvuru numaralı ... Tatar kararı; 10.02.2021 tarihli ve 2018/2784 Başvuru numaralı Bişar Yusufoğlu kararı; 22.02.2022 tarihli ve 2019/12190 Başvuru Numaralı İsmail Avcı kararı.

7. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesinin 03.05.2022 tarihli ve 59914/16 Başvuru numaralı Nalbant ve Diğerleri/Türkiye kararı.

8. İsviçre Federal Mahkemesinin 15.06.2020 tarihli ve 4A\_502/2019 sayılı kararı; Zürih Kantonu Yüksek Mahkemesinin 20.10.2015 tarihli ve LB150038 sayılı kararı.

9. Dairemizin 14.09.2020 tarihli ve 2016/26476 Esas, 2020/7547 Karar sayılı; 31.05.2022 tarihli ve 2022/5909 Esas, 2022/6892 Karar sayılı; 09.02.2022 tarihli ve 2022/829 Esas, 2022/1542 karar sayılı; 27.12.2022 tarihli ve 2022/6872 Esas, 2022/17896 Karar sayılı; 26.09.2023 tarihli ve 2023/6915 Esas, 2023/12941 Karar sayılı ve 13.02.2024 tarihli ve 2023/18835 Esas, 2024/2083 sayılı ilâmları.

3. Değerlendirme

1. Belirsiz alacak davası şeklinde açılan davada; davacı, 696 sayılı KHK kapsamında sürekli işçi kadrosuna geçirildiğini, bu sırada imzaladığı bireysel iş sözleşmesinde ücretinin, asgari ücretin belirli bir oran fazlası olarak belirlendiğini ancak 2018 yılından itibaren ücret ve ücrete bağlı olan alacaklarının eksik ödendiğini ileri sürerek ücret farkı alacağının davalıdan tahsilini talep etmiştir.

3. Değerlendirme

1. Belirsiz alacak davası şeklinde açılan davada; davacı, 696 sayılı KHK kapsamında sürekli işçi kadrosuna geçirildiğini, bu sırada imzaladığı bireysel iş sözleşmesinde ücretinin, asgari ücretin belirli bir oran fazlası olarak belirlendiğini ancak 2018 yılından itibaren ücret ve ücrete bağlı olan alacaklarının eksik ödendiğini ileri sürerek ücret farkı alacağının davalıdan tahsilini talep etmiştir.

2. Dairemiz uygulamasına göre belirsiz alacak davasında, davanın açıldığı tarih itibarıyla uyuşmazlığa konu alacağın miktar veya değerinin tam ve kesin olarak belirlenememesinden anlaşılması gereken; davacının gerekli dikkat ve özeni göstermesine rağmen miktar veya değerin belirlenmesinin kendisinden gerçekten beklenilmemesi ya da objektif olarak imkânsız olmasıdır. Sırf taraflar arasında alacak miktarı bakımından uyuşmazlık bulunması, iddianın ispata muhtaç olması ve bilirkişi raporu alınması, talep sonucunun belirlenmesinin davacıdan beklenemeyecek olması anlamına gelmez. İş yargılamasında sıklıkla davaların yığılması söz konusu olmakla alacağın belirsiz olma kriterleri her bir talep için ayrı ayrı değerlendirilmeli ve şartları taşımayan davanın usulden reddine karar verilmelidir (Yargıtay 9. Hukuk Dairesi, 14.09.2020 tarihli ve 2016/26476 Esas, 2020/7547 Karar sayılı; 31.05.2022 tarihli ve 2022/5909 Esas, 2022/6892 Karar sayılı; 09.02.2022 tarihli ve 2022/829 Esas, 2022/1542 karar sayılı kararları). İşçilik alacaklarının hangi hâllerde belirsiz, hangi hâllerde belirli veya belirlenebilir olduğu hususunda kesin bir sınıflandırma yapılması mümkün olmayıp her bir davaya konu alacak bakımından somut olayın özelliklerinin nazara alınarak sonuca gidilmesi gereklidir (Yargıtay İçtihatları Birleştirme Büyük Genel Kurulu, 15.12.2017 tarihli ve 2016/6 Esas, 2017/5 Karar sayılı kararı).

3. Anayasa Mahkemesinin İsmail Avcı, Başvuru No:2019/12190, 22.02.2022 tarihli kararında ise başvurucunun şartları oluşmadan açtığı belirsiz alacak davasının dava şartı yokluğundan reddedilmesinin -usul hukukundaki imkânlar gözetildiğinde- başvurulabilecek son çare olmadığı, davanın hukuki yarar yokluğundan reddi suretiyle mahkemeye erişim hakkının ihlal edildiği sonucuna varılmıştır.

3. Anayasa Mahkemesinin İsmail Avcı, Başvuru No:2019/12190, 22.02.2022 tarihli kararında ise başvurucunun şartları oluşmadan açtığı belirsiz alacak davasının dava şartı yokluğundan reddedilmesinin -usul hukukundaki imkânlar gözetildiğinde- başvurulabilecek son çare olmadığı, davanın hukuki yarar yokluğundan reddi suretiyle mahkemeye erişim hakkının ihlal edildiği sonucuna varılmıştır.

4. Anayasa Mahkemesinin sözü edilen kararında, belirsiz alacak davasında davacının hukuki yararının bulunmadığını belirtmenin güç olduğuna değinildikten sonra usulden ret kararı verilmeden önce başvurulacak usuli imkânların mevcut olduğu, şartları bulunmadığı hâlde belirsiz alacak davası olarak açılan davada 6100 sayılı Kanun’un hâkimin belirsiz veya çelişki gördüğü hususları açıklatma yetkisini haiz olduğunu düzenleyen 31 inci maddesi ile dava dilekçesinde talep sonucunun eksik olması hâlinde hâkimin davacıya eksikliği tamamlaması için bir haftalık kesin süre vereceğini öngören 119 uncu maddesi ve dava şartı noksanlığının giderilmesinin mümkün olması durumunda bunun tamamlanması için kesin süre verileceği yönündeki 115 inci maddesinin ikinci fıkrası hükmünün uygulanması gerektiği belirtilmektedir.

5. Belirsiz alacak davasının usulden reddinden önce başvurulması gerektiği belirtilen 6100 sayılı Kanun’un anılan hükümlerinin söz konusu usuli sorunun çözümünde uygulanma olanağı olup olmadığı önem arz etmektedir. Bu bağlamda belirtilen usul kurallarının Kanun’un amacı ve benimsediği sistematiğe uygun şekilde yorumlanması gerektiği açıktır. Bununla birlikte öncelikle ifade etmek gerekir ki belirtilen usul kurallarının yorumlanması derece mahkemelerinin ve içtihat mahkemesi olan Yargıtayın görev alanına girmektedir. Çünkü bireysel başvuru, Anayasa Mahkemesinin bir temel hak ihlali iddiasını sadece Anayasa ve temel haklar açısından incelemesine olanak sağlayan bir hukuki çaredir. Anayasa’nın 148 inci maddesinin dördüncü fıkrasında ve 6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun’un 49 uncu maddesinin altıncı fıkrasında belirtildiği üzere, kanun yolu denetiminde gözetilmesi gereken hususlarda inceleme yapılamaz. Bu nedenle bir yargılamada usul meseleleri hakkında karar verilmesi, maddi vakıaların ortaya konması ve değerlendirilmesi, hukuk kurallarının yorumlanması ve somut uyuşmazlığa uygulanması Anayasa Mahkemesinin yetkisi dışında kalmaktadır.

6. Anayasa Mahkemesinin İsmail Avcı başvurusuna ilişkin kararında yaptığı değerlendirmeler, esasen münhasıran kanun yolunda gözetilmesi gereken hususlar olup bireysel başvuru yolunda riayet edilmesi gereken inceleme kapsamında değildir (... ... ..., Anayasa Mahkemesi’ne Bireysel Başvuru ve Kararların Medenî Usûl Hukukuna Etkileri, İstanbul, 2022, s.389 vd. ve özellikle s.393, dn.1573).