muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2011/23470, Karar No: 2012/36293, Tarih: 05.11.2012

4857 sayılı İş Kanununun 41 inci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca, fazla çalışma saat ücreti, normal çalışma saat ücretinin yüzde elli fazlasıdır. İşçiye fazla çalışma yaptığı saatler için normal çalışma ücreti ödenmişse, sadece kalan yüzde elli kısmı ödenir.

Kanunda öngörülen yüzde elli fazlasıyla ödeme kuralı nispi emredici niteliktedir. Tarafların sözleşmeyle bunun altında bir oran belirlemeleri mümkün değilse de, daha yüksek bir oran tespiti olanaklıdır.

Fazla çalışma ücretinin son ücrete göre hesaplanması doğru olmayıp, ait olduğu dönem ücretiyle hesaplanması gerekir. Yargıtay kararları da bu yöndedir (Yargıtay 9.HD. 16.2.2006 gün 2006/20318 E, 2006/3820 K.). Bu durumda fazla çalışma ücretlerinin hesabı için işçinin son ücretinin bilinmesi yeterli olmaz. İstek konusu dönemler açısından da ücret miktarlarının tespit edilmesi gerekir. İşçinin geçmiş dönemlere ait ücretinin belirlenememesi halinde, bilinen ücretin asgari ücrete oranı yapılarak buna göre tespiti gerekir. Ancak işçinin işyerinde çalıştığı süre içinde terfi ederek çeşitli unvanlar alması veya son dönemlerde toplu iş sözleşmesinden yararlanılması gibi durumlarda, meslek kuruluşundan bilinmeyen dönemler için ücret araştırması yapılmalı ve dosyadaki diğer delillerle birlikte değerlendirmeye tabi tutularak bir karar verilmelidir.

İşçinin normal çalışma ücretinin sözleşmelerle haftalık kırbeş saatin altında belirlenmesi halinde, işçinin bu süreden fazla, ancak kırkbeş saate kadar olan çalışmaları “fazla sürelerle çalışma” olarak adlandırılır (İş Kanunu, Md. 41/3). Bu şekilde fazla saatlerde çalışma halinde ücret, normal çalışma saat ücretinin yüzde yirmibeş fazlasıdır.

4857 sayılı Yasanın 41 inci maddesinin dördüncü fıkrası, işçiye isterse ücreti yerine serbest zaman kullanma hakkı tanımıştır. Bu süre, fazla çalışma için her saat karşılığı bir saat otuz dakika, fazla süreli çalışmada ise bir saat onbeş dakika olarak belirlenmiştir. Bu sürelerin de sözleşmelerle attırılması mümkündür.

Parça başına veya yapılan iş tutarına göre ücret ödenen işlerde, fazla çalışma süresince işçinin ürettiği parça veya iş tutarının hesaplanmasında zorluk çekilmeyen hallerde, her bir fazla saat içinde yapılan parçayı veya iş tutarını karşılayan ücret esas alınarak fazla çalışma veya fazla sürelerle çalışma ücreti hesaplanır. Bu usulün uygulanmasında zorluk çekilen durumlarda, parça başına veya yapılan iş tutarına ait ödeme döneminde meydana getirilen parça veya iş tutarları, o dönem içinde çalışılmış olan normal ve fazla çalışma saatleri sayısına bölünerek bir saate düşen parça veya iş tutarı bulunur. Bu şekilde bulunan bir saatlik parça veya iş tutarına düşecek bir saatlik normal ücretin yüzde elli fazlası fazla çalışma ücreti, yüzde yirmibeş fazlası ise fazla sürelerle çalışma ücretidir. İşçinin parça başı ücreti içinde zamsız kısmı ödenmiş olmakla, fazla çalışma ücreti sadece yüzde elli zam miktarına göre belirlenmelidir.

Otel, lokanta, eğlence yerleri gibi işyerlerinde müşterilerin hesap pusulalarına belirli bir yüzde olarak eklenen paraların, işverence toplanarak işçilerin katkılarına göre belli bir oranda dağıtımı şeklinde uygulanan ücret sistemine “yüzde usulü ücret” denilmektedir. Yüzde usulünün uygulandığı işyerlerinde fazla çalışma ücreti, 4857 sayılı Kanunun 51 inci maddesinde öngörülen yönetmelik hükümlerine göre ödenir. İşveren, yüzde usulü toplanan paraları işyerinde çalışan işçiler arasında, Yüzdelerden Toplanan Paraların İşçilere Dağıtılması Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre eksiksiz olarak dağıtmak zorundadır. Fazla çalışma yapan işçilerin fazla çalışma saatlerine ait puanları normal çalışma puanlarına eklenir (Yönetmelik Md. 4/1.). Yüzdelerden ödenen fazla saatlerde, çalışmanın zamsız karşılığı ile zamlı olarak ödenmesi gereken ücret arasındaki fark ödenir. Zira yüzde usulü ödenen ücret içinde fazla çalışmaların zamsız tutarı ödenmiş olmaktadır. Yapılan bu açıklamalara göre; yüzde usulü ya da parça başı ücret ödemesinin öngörüldüğü çalışma biçiminde fazla çalışmalar, saat ücretinin % 150 zamlı miktarına göre değil, sadece % 50 zam nispetine göre hesaplanmalıdır.

Fazla çalışmaların aylık ücret içinde ödendiğinin öngörülmesi ve buna uygun ödeme yapılması halinde, yıllık 270 saatlik fazla çalışma süresinin ispatlanan fazla çalışmalardan indirilmesi gerekir. İşçiye her ay ödenen ücret içinde fazla çalışmaların bir kısmının yer aldığı taraflarca kabul edildiğine göre 270 saatin 12 aya bölünmesi sonucu belirlenen 22.5 saat, her ay için kanıtlanan fazla çalışma süresinden indirilmelidir. İşçinin fazla çalışmasının kanıtlanamadığı veya çalışmaların karşılığının tam olarak ödendiği aylar için böyle bir indirime gidilmez.

Fazla çalışmaların uzun bir süre için hesaplanması ve miktarın yüksek çıkması halinde Yargıtay’ca son yıllarda hakkaniyet indirimi yapılması gerektiği istikrarlı uygulama halini almıştır (Yargıtay 9.HD. 11.2.2010 gün 2008/17722 E, 2010/3192 K; Yargıtay, 9.HD. 18.7.2008 gün 2007/25857 E, 2008/20636 K.). Ancak fazla çalışmanın tanık anlatımları yerine yazılı belgelere ve işveren kayıtlarına dayanması durumunda böyle bir indirime gidilmemektedir. Yapılacak indirim, işçinin çalışma şekline ve işin düzenlenmesine ve hesaplanan fazla çalışma miktarına göre taktir edilmelidir. Hakkın özünü ortadan kaldıracak oranda bir indirime gidilmemelidir(Yargıtay 9.HD. 21.03.2012 gün, 2009/48913 E, 2012/9400 K .).

Dairemizin önceki kararlarında; fazla çalışma ücretlerinden yapılan indirim, kabul edilen fazla çalışma süresinden indirim olmakla, davalı tarafın kendisini avukatla temsil ettirmesi durumunda reddedilen kısım için davalı yararına avukatlık ücretine hükmedilmesi gerektiği kabul edilmekteydi (Yargıtay 9.HD. 11.02.2010 gün 2008/17722 E, 2010/3192 K.). Ancak, işçinin davasını açtığı veya ıslah yoluyla dava konusunu arttırdığı aşamada, mahkemece ne miktarda indirim yapılacağı işçi tarafından bilenemeyeceğinden, Dairemizce maktu ve nispi vekâlet ücretlerinin yüksek oluşu da dikkate alınarak konunun yeniden ve etraflıca değerlendirilmesine gidilmiş, bu tür indirimden kaynaklanan ret sebebiyle davalı yararına avukatlık ücretine karar verilmesinin adaletsizliğe yol açtığı sonucuna varılmıştır. Özellikle seri davalarda indirim sebebiyle kısmen reddine karar verilen az bir miktar için dahi her bir dosyada zaman zaman işçinin alacak miktarını da aşan maktu avukatlık ücretleri ödetilmesi durumu ortaya çıkmaktadır. Yine daha önceki kararlarımızda, yukarıda değinildiği üzere fazla çalışma alacağından yapılan indirim sebebiyle ret vekâlet ücretine hükmedilmekle birlikte, Borçlar Kanununun 161/son, 325/son, 43 ve 44 üncü maddelerine göre, yine 5953 sayılı Yasada öngörülen yüzde beş fazla ödemelerden yapılan indirim sebebiyle reddine karar verilen miktar için avukatlık ücretine hükmedilmemekteydi. Bu durum uygulamada hakkaniyete aykırı sonuçlara neden olduğundan ve konuyla ilgili olarak Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinde de herhangi bir kurala yer verilmediğinden, Dairemizce eski görüşümüzden dönülmüş ve fazla çalışma alacağından yapılan indirim nedeniyle reddine karar verilen miktar bakımından, kendisini vekille temsil ettiren davalı yararına avukatlık ücretine hükmedilemeyeceği kabul edilmiştir.

Somut olayda davacının, haftanın 6 gününde 07.30-22.00 arasında 14,5 saat mesai yapıp haftada 87 saat çalışarak, ara dinlenmesi düşülmeden haftalık 42 saat fazla çalışma yaptığı sonucuna varılmıştır. Dairemiz incelemesinden geçen emsal dosyalarda ise fazla çalışma alacakları, günlük 12 saat mesaide 1,5 saat ara dinlenmesi düşülerek günde 3 saat, haftada 18 saat olarak hesaplanmıştır. Bir kimsenin hiç ara dinlenmesi yapmadan ve günde 3 saati aşacak şekilde fazla çalışma yapması olağan yaşam kurallarına aykırı olacağından, mahkemece davacının fazla çalışma ücreti alacağının fazla hesaplanması ve kabule göre yapılan hesaplamadan da ara dinlenmesi düşülmemesi hatalı olup, bozmayı gerektirmiştir.

F) Sonuç:

Temyiz olunan kararın, yukarıda yazılı nedenlerden dolayı BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 05.11.2012 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2022/2862, Karar No: 2022/5042, Tarih: 26.05.2022

**2. Hukuk Dairesi         2022/2862 E.  ,  2022/5042 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : ...Bölge Adliye Mahkemesi ... Hukuk Dairesi

DAVA TÜRÜ : Boşanma

Taraflar arasındaki davanın yapılan muhakemesi sonunda bölge adliye mahkemesi hukuk dairesince verilen, yukarıda tarihi ve numarası gösterilen hüküm davacı erkek tarafından, kusur belirlemesi, tazminatlar ve nafakalar yönünden temyiz edilmekle, evrak okunup gereği görüşülüp düşünüldü:

1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuna uygun sebeplere ve özellikle delillerin takdirinde bir yanlışlık görülmemesine göre, davacının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yersizdir.

2-Davacı erkek tarafından açılan eylemli ayrılık nedeniyle boşanma davasının yapılan yargılaması sonunda; ilk derece mahkemesince tarafların boşanmalarına ve boşanmanın ferilerine hükmedilmiş, mahkemenin 2020/336 Esas, 2021/129 Karar sayılı işbu kararına karşı davacı erkek tarafından kusur belirlemesi, tazminatlar ve nafakalar yönünden istinaf kanun yoluna başvurulmuştur. Davacı erkek, boşanma hükmü yönünden istinaf kanun yoluna başvurmadığından, hüküm boşanma yönünden kesinleşmiştir. Bölge adliye mahkemesi, ilk derece mahkemesi hükmünü kaldırarak dosyayı yeniden karar verilmek üzere ilk derece mahkemesine göndermiştir. Bölge adliye mahkemesinin “gönderme” kararı sonrası yapılan yargılama sonunda, ilk derece mahkemesinin 2021/334 Esas, 2021/501 Karar sayılı kararı ile yeniden boşanma hükmü kurularak ferilere hükmedilmiştir. İlk derece mahkemesinin 2020/336 Esas ve 2021/129 Karar sayılı kararı, boşanma yönünden istinaf başvurusuna konu edilmeyerek hüküm boşanma yönünden kesinleşmiştir. Bu itibarla, bölge adliye mahkemesinin “gönderme” kararı sonrası yeniden yapılan yargılamada kesinleşen kısımlar hakkında hüküm kurulamaz. Kesinleşen boşanma hükmü hususunda yeniden hüküm kurulması doğru olmamıştır. Ancak bu yanlışlığın giderilmesi yeniden yargılamayı gerektirmediğinden, hükmün bu yönden düzeltilerek onanmasına karar vermek gerekmiştir (HMK m. 370/2).

SONUÇ: Yukarıda (2.) bentte gösterilen sebeple, bölge adliye mahkemesinin yeniden boşanma hükmü kurulmasına yönelik başvurunun esastan reddine ilişkin kararının KALDIRILMASINA, ilk derece mahkemesinin 2021/364 Esas, 2021/501 Karar sayılı gerekçeli kararın hüküm fıkrasının 1. bendindeki “1-Davanın KABULÜNE, ... hane no: 97 'de nüfusa kayıtlı ... 'dan olma 04/02/1959 d.lu, ... T.C nolu ... ile aynı yerde nüfusa kayıtlı, ...'den olma ... d.lu, ... T.C nolu ...'nın TMK 166/4 maddesi gereğince BOŞANMALARINA,” sözcüklerinin hükümden çıkarılmasına, yerine 1. bent olarak “Kesinleşen boşanma hükmü konusunda karar verilmesine yer olmadığına,” sözcüklerinin yazılmasına, hükmün bu bölümünün DÜZELTİLEREK, temyize konu diğer bölümlerinin ise yukarıda (1.) bentte gösterilen sebeple ONANMASINA, dosyanın ilk derece mahkemesine, karardan bir örneğinin ilgili bölge adliye mahkemesi hukuk dairesine gönderilmesine oy birliğiyle karar verildi.26.05.2022 (Prş.)
Yargıtay — Esas No: 2020/5826, Karar No: 2021/349, Tarih: 18.01.2021

**10. Hukuk Dairesi         2020/5826 E.  ,  2021/349 K.**

**"İçtihat Metni"**

Mahkemesi :İş Mahkemesi

Dava, hizmet tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece, bozmaya uyarak ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün, taraf vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteklerinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Dava, davacının 31/08/1998-04/11/2010 tarihleri arası eksik bildirilen sürelerin tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece bozma ilâmına karşı uyma kararı verilmek suretiyle yapılan yargılama neticesi davanın kısmen kabulü ile davacının 01.06.2004-30.06.2004 arası 30 gün, günlük 18.320.633 TL, 01.07.2004-31.12.2004 arası 180 gün, günlük 14.805.000 TL, 01.01.2005-01.11.2005 arası 168 gün, günlük 16.290.000 TL, ücretle davalı Bakanlığa bağlı iş yerinde hizmet akdine bağlı olarak çalıştığının tespitine karar verilmiştir.

Uyulmasına karar verilen bozma ilamında “çalışmanın kesintisiz olup olmadığı araştırılmadan, 2004 sonrası dönem yönünden ise, davacı adına bildirim yapılan dava dışı işyerleri ile davalı ... Güzelleştirme Derneği arasında fiili veya hukuki bağlantı bulunup bulunmadığı tespit edilmeden ve uyuşmazlık konusu dönemde görev yapan müdür, müdür yardımcısı, öğretmen, şef ve memur gibi kişilerin belirlenip beyanları alınmadan sonuca gidilmesi hatalı olduğu, uyuşmazlık konusu dönemde söz konusu okulda görev yapan müdür, müdür yardımcısı, öğretmen, şef ve memur gibi kişileri tespit edip beyanlarının alınması, davacı adına bildirim yapılan dava dışı işyerleri ile davalı.... Anadolu Lisesi Güzelleştirme Derneği arasında fiili veya hukuki bağlantı bulunup bulunmadığı araştırılması gerektiği” hususu açıkça belirtilmiştir.

Bozma sonrası yargılamada; ... Anadolu Lisesi Müdürlüğü’nün 02.03.2016 tarihli yazısında okul koruma derneğinin 2004-2005 eğitim öğretim yılında tasfiye edildiği, 20.09.2004-31.08.2010 tarihleri arasında dönemsel olarak farklı açıklamalarla kişi adına ekte sunulan 46 adet gider pusulası ile ödeme yapıldığının belirtildiği, bozmadan sonra ihtilaf konusu dönemde Kadir Has Anadolu Lisesi’nde görev yapan personele ait bilgilerin bulunduğu liste gönderildiği, bozmadan sonra listede adları bulunan davacı tanığı ve ... tanığının dinlendiği, dinlenen iki tanığın davacının uzun yıllar çalıştığını, ancak çalışma tarihlerini hatırlamadıklarını beyan ettikleri, dava dışı işyerleri ile ... Anadolu Lisesi Güzelleştirme Derneği arasında fiili veya hukuki bağlantı bulunup bulunmadığının araştırılmadığı anlaşılmıştır.

Mahkemece bozma ilamına uyulmuş ise de, bozmadan sonra yapılan yargılamada bozma gereği yerine getirilmeden, yine eksik inceleme ve araştırma ile sonuca gidilerek karar verilmiştir.

Mahkemece bozma ilamına uyulmuş ise de, bozmadan sonra yapılan yargılamada bozma gereği yerine getirilmeden, yine eksik inceleme ve araştırma ile sonuca gidilerek karar verilmiştir.

Mahkemece davacının 08.04.2005-20.08.2005 tarihleri arasında 1077823 sicil nolu Taner Işık adına kayıtlı “Emlak ofisi” işyerinden, 01.09.2009-21.09.2010 tarihleri arasında 1120983 sicil nolu ... Elektrik Foto. Tur. İnş. San. Tic. Ltd. Şti. adına kayıtlı “elektrik taah.işleri” işyerinden bildirimleri olduğu, ancak aynı tarihlerde .... Anadolu Lisesi Okul Aile Birliği kaşesiyle davacı adına maaş açıklamasıyla gider makbuzları düzenlendiği nazara alınarak davacı adına bildirim yapılan dava dışı işyerleri ile ... Anadolu Lisesi arasında fiili veya hukuki bağlantı bulunup bulunmadığı araştırılmalı, Taner Işık adına kayıtlı işyerine ait dönem bordrolarını celp ederek, her iki dava dışı işyerine ait ihtilaflı dönem bordrolarından resen tespit edilecek bordro tanıklarının beyanlarına başvurulmalı, uyuşmazlık konusu tüm dönemde söz konusu okulda görev yaptığı tespit edilen müdür, müdür yardımcısı, öğretmen, şef ve memur gibi kişilerin beyanları alınarak davacının çalışmasının başlangıç ve bitiş tarihleri belirlenmeli, kesintisiz biçimde devam eden çalışmalar bakımından hak düşürücü sürenin geçtiğinden söz edilemeyeceği ve davanın nitelikçe kamu düzenini ilgilendirdiği nazara alınıp araştırma genişletilerek tüm deliller birlikte değerlendirilip sonucuna göre karar verilmelidir.

Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular nazara alınmaksızın yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde taraf vekillerinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ: Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde davacıya iadesine, 18.01.2021 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2020/20709, Karar No: 2021/4982, Tarih: 10.03.2021

**2. Ceza Dairesi         2020/20709 E.  ,  2021/4982 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Çocuk Mahkemesi

SUÇ : Hırsızlık

HÜKÜM : Mahkumiyet

Dosya incelenerek gereği düşünüldü;

Suça sürüklenen çocuğun suça konu eyleminin 5237 sayılı TCK’nun 141/1 . maddesi kapsamında kaldığı kabul edilerek yapılan incelmede;

Suç tarihinde 12-15 yaş grubunda bulunan suça sürüklenen çocuğun eylemine uyan 5237 sayılı TCK’nın 141/1, 31/2 maddelerinin gerektirdiği cezanın üst sınırına göre aynı Kanun’un 66/1-e, 66/2, maddelerinde öngörülen 4 yıllık asli zaman aşımının 19/01/2016 olan karar tarihinden inceleme tarihine kadar geçmiş bulunması,

Bozmayı gerektirmiş, suça sürüklenen çocuk müdafiinin temyiz talepleri bu bakımdan yerinde görülmüş olduğundan, hükmün açıklanan nedenle BOZULMASINA, bozma nedeni yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden, 5320 sayılı Kanun'un 8. maddesi uyarınca halen yürürlükte bulunan, 1412 sayılı CMUK'nın 322. maddesinin verdiği yetkiye dayanılarak, suça sürüklenen çocuk hakkında açılan kamu davasının, CMK'nun 223/8. maddesi gereğince zamanaşımı nedeniyle DÜŞÜRÜLMESİNE, 10/03/2021 tarihinde oy birliğiyle karar verildi

.
Yargıtay — Esas No: 2025/700, Karar No: 2025/738, Tarih: 22.01.2025

**9. Hukuk Dairesi         2025/700 E.  ,  2025/738 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Kadastro Mahkemesi

SAYISI : 2015/38 E., 2023/38 K

Marmaris Kadastro Mahkemesinin, Yargıtay 8. Hukuk Dairesince inceleme konusu yapılan kararının ... mirasçıları vekili tarafından adli yardım talepli olarak temyiz edildiği, Yargıtay 8. Hukuk Dairesince yapılan değerlendirmede "... adli yardım talebinde bulunan tarafın, kendisi ve ailesinin geçimini önemli ölçüde zor duruma düşürmeksizin gereken temyiz yoluna başvuru giderlerini kısmen veya tamamen ödeme gücünden yoksun olduğu yönünde kanaat oluşmadığı ..." gerekçesiyle adli yardım talebinin reddine karar verildiği, kararın itirazen incelenmesinin ... mirasçıları vekili tarafından istenilmesi üzerine dosyanın 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 337. maddesi uyarınca Dairemize gönderildiği anlaşılmakla; Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

Sosyal hukuk devletinin bir gereği olarak kabul edilmiş olan adli yardım, ekonomik bakımdan yetersiz olan kimselere, yargı organları önünde haklarını arayabilmeleri veya savunma yapabilmeleri için parasal kolaylıklar sağlanması anlamına gelir. Bu anlamdaki kolaylıklar yargılama giderlerinden muafiyet ve ücretsiz hukuki yardım sağlanması yoluyla gerçekleştirilebilir (Hakan Pekcanıtez, Muhammet Özekes, ... Akkan, Hülya Taş Korkmaz, Pekcanıtez Usul Medeni Usul Hukuku, C. III, İstanbul, 2017, s. 2410-2411).

Adli yardım 6100 sayılı Kanun'un 334 ve devamı maddelerinde düzenlenmiştir. Anılan maddelere göre adli yardımın şartları ödeme gücünden yoksun olma ve talebin açıkça dayanaktan yoksun olmamasıdır. Adli yardım isteğinde bulunan kimsenin, kendisi ve ailesinin geçimini önemli ölçüde zor duruma düşürmeksizin gereken yargılama giderlerini kısmen veya tamamen ödeme gücünden yoksun olması gerekir.

6100 sayılı Kanun'un 336/2 hükmüne göre adli yardım talebinde bulunan kimsenin yargılama giderlerini karşılayabilecek durumda olmadığını gösteren mali durumuna ilişkin belgeleri de mahkemeye ibraz etmesi gerekir. Adli yardım talebinde bulunanın ödeme gücünden yoksun olup olmadığı bu belgeler incelenerek belirlenecektir.

Somut olayda; adli yardım talepli temyiz dilekçesi dikkate alındığında; adli yardım talebinde bulunan tarafın, kendisi ve ailesinin geçimini önemli ölçüde zor duruma düşürmeksizin gereken temyiz yoluna başvuru giderlerini kısmen veya tamamen ödeme gücünden yoksun olduğu yönünde kanaat oluşmamıştır.

Belirtilen sebeple Yargıtay 8. Hukuk Dairesinin adli yardım talebinin reddine ilişkin kararı kanuna uygun olduğundan, ... mirasçıları vekilinin yerinde bulunmayan itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

KARAR

Açıklanan nedenlerle;

... mirasçıları vekilinin yerinde görülmeyen itirazlarının 6100 sayılı Kanun'un 337/2 hükmü gereğince REDDİNE,

Dosyanın YARGITAY 8. HUKUK DAİRESİNE GÖNDERİLMESİNE,

22.01.2025 tarihinde oybirliği ile kesin olarak karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2022/4845, Karar No: 2022/5883, Tarih: 17.05.2022

**12. Hukuk Dairesi         2022/4845 E.  ,  2022/5883 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 36. Hukuk Dairesi

Yukarıda tarih ve numarası yazılı Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararın müddeti içinde temyizen tetkiki borçlu tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi Yeliz Aziz tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü :

Borçlu hakkında başlatılan adi kiraya ve hasılat kiralarına ait örnek 13 ilamsız icra takibine ilişkin olarak alacaklının icra mahkemesine yaptığı başvurusunda; takibin itirazsız kesinleştiğini ve 30 günlük sürede borcun ödenmediğini ileri sürerek borçlunun temerrüt nedeniyle tahliyesini talep ettiği, İlk Derece Mahkemesi’nce istemin kabulü ile borçlunun taşınmazdan tahliyesine karar verildiği, borçlu tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine, Bölge Adliye Mahkemesi’nce borçlunun istinaf başvurusunun esastan reddine hükmedildiği, kararın borçlu tarafından temyiz edildiği görülmüştür.

HMK'nun 297. maddesinin 1. fıkrasının (c) bendinde; hükmün, tarafların iddia ve savunmalarının özetini, anlaştıkları ve anlaşamadıkları hususları, çekişmeli vakıalar hakkında toplanan delilleri, delillerin tartışılmasını ve değerlendirilmesini, sabit görülen vakıalarla bunlardan çıkarılan sonuç ve hukuki sebepleri içermesi gerektiği ifade edilmiştir.

Somut olayda, borçlunun 27.02.2020 tarihli cevap dilekçesinde; Asliye Ticaret Mahkemesi’nce borçlu hakkında, geçici ve kesin mühlet kararları verildiğini, İİK’nun 288/1. maddesi delaletiyle 294. maddesine göre mühlet içerisinde borçlu hakkında takip yapılamayacağını ve başlamış olan takiplerin de duracağını, istinaf dilekçesinde de aynı gerekçeyle alacaklının tahliye talebinin reddi gerektiğini ileri sürdüğü, Adana 1. Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 2019/60 E. sayılı dosyasında verilen 28.01.2019 tarihli ara kararla, borçlu şirkete 3 ay süreyle geçici mühlet verildiği, 28.4.2019 tarihinde geçici mühletin uzatıldığı, 26.6.2019 tarihli kararla da 1 yıllık kesin mühlet verildiği, ancak İlk Derece ve Bölge Adliye Mahkemeleri’nce bu hususta bir inceleme ve değerlendirme yapılmadığı görülmektedir.

O halde mahkemece, HMK'nun 297/2. maddesi gözetilmek suretiyle borçlunun cevap dilekçesinde ileri sürdüğü borçlu şirket hakkındaki konkordato kararı incelenerek oluşacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken, anılan iddia hakkında bir inceleme ve değerlendirme yapılmaksızın eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsizdir.

O halde mahkemece, HMK'nun 297/2. maddesi gözetilmek suretiyle borçlunun cevap dilekçesinde ileri sürdüğü borçlu şirket hakkındaki konkordato kararı incelenerek oluşacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken, anılan iddia hakkında bir inceleme ve değerlendirme yapılmaksızın eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsizdir.

SONUÇ :Yukarıda yazılı nedenlerle 5311 sayılı Kanun ile değişik İİK’nun 364/2. maddesi göndermesiyle uygulanması gereken 6100 sayılı HMK’nun 373/1. maddesi uyarınca İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 36. Hukuk Dairesi'nin 20.12.2021 tarih ve 2020/1971 E. - 2021/2626 K. sayılı istinaf talebinin esastan reddine ilişkin kararının KALDIRILMASINA, İstanbul 29. İcra Hukuk Mahkemesi’nin 29.6.2020 tarih ve 2020/37 E. - 2020/313 K. sayılı kararının BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, bozma nedenine göre borçlunun temyiz itirazlarının bu aşamada incelenmesine yer olmadığına, dosyanın İlk Derece Mahkemesi’ne, kararın bir örneğinin de Bölge Adliye Mahkemesi’ne gönderilmesine,17/05/2022 gününde oy birliğiyle karar verildi.