muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2012/7448, Karar No: 2014/13058, Tarih: 17.04.2014

Fazla saatlerde çalışma karşılığı olan asıl alacaklardan yapılan indirim oranında günlük yüzde beş fazla ödeme miktarlarının da indirilmesi gerektiği açıktır. Günlük yüzde beş fazla ödeme miktarları, gerçekleşen ve kabulü gereken asıl alacak miktarlarının gününde ödenmemesinden kaynaklanmış olmakla, günlük yüzde beş fazlasının da doğrudan hüküm altına alınan asıl alacak miktarlarına göre tespiti gerekir. Bundan başka yukarıda sözü edilen gerekçelerle günlük yüzde beş fazla ödeme tutarlarından oransal indirime gidilmelidir.

Somut olayda, bilirkişi raporunun düzenlenmesinden sonra davacı fazla çalışma alacağını ıslah ile artırmıştır. Bunun üzerine davalı yasal süresi içinde zamanaşımı itirazında bulunmuş, bilirkişi hazırladığı ek raporda fazla mesai ücreti için zamanaşımını dikkate alırken, % 5 fazlası için yeniden hesaplama yapmamıştır. Ancak unutulmamalıdır ki; %5 fazla alacağı, asıl alacağa bağlı bir alacak olup, asıl alacak için ileri sürülen zamanaşımı defi doğrudan %5 fazlayı da etkilemektedir. Bu durumda fazla mesai %5 fazla alacağının da ıslaha karşı ileri sürülen zamanaşımı defi dikkate alınarak hesaplanması gerekirken, tüm çalışma süresi için hesaplanan miktardan indirim yapılarak karar verilmesi isabetsizdir.

3. 5953 sayılı Yasada bir kısım işçilik alacakları için öngörülen günlük yüzde beş fazlasıyla ödeme kuralının mahiyeti tartışmalara neden olmuş ve özellikle indirim uygulanıp uygulanamayacağı sorunu ortaya çıkmıştır. Konu, Yargıtay İçtihadı Birleştirme Büyük Genel Kuruluna intikal ettirilmiş ve 1973/4-6 sayılı içtihadı birleştirme kararında yüzde beş fazla ödeme parasının önce niteliği üzerinde durulmuş, faiz ya da tazminat olmadığı, uyulması zorunlu bir kamu hükmü olduğu kararda belirtilmiştir. Bahsi Geçen Yargıtay İçtihadı Birleştirme Büyük Genel Kurulu Kararında, günlük yüzde beş fazlasıyla ödeme kuralının yüksek oran bir oran içermesi sebebiyle vaktinde ödenmeyen ücretler bakımından karşılıklı kusur durumları gözetilerek Borçlar Kanununun 44 üncü maddesi uyarınca bir indirime gidilmesi gerektiği kabul edilmiştir.

Mahkemece fazla mesai, hafta tatili ve genel tatil ücreti %5 fazla alacaklarından indirim yapılmışsa da, uygulanan indirim yukarıdaki açıklamalar dikkate alındığında yeterli değildir. Mahkemece daha uygun bir oranda indirim yapılması gerektiğinden hükmün bozulması gerekmiştir.

4. 5953 sayılı Kanunda işçilik alacakları hakkında fesih tarihinden itibaren faiz ödeneceği ve bankalarca mevduata uygulanan en yüksek faize hükmedileceği yönünde bir düzenleme yer almamıştır. Bu itibarla gazetecinin işçilik alacakları için fesih tarihinden itibaren bankalarca mevduata uygulanan en yüksek faize karar verilmesi doğru olmaz. İşverenin temerrüde düşürüldüğü tarih ya da dava tarihinden itibaren yasal faize karar verilmelidir.

Mahkemece hükmedilen işçilik alacakları için yasal faiz uygulanması gerekirken bankalarca mevduata uygulanan en yüksek faize karar verilmesi de isabetsizdir.

F) Sonuç:

Mahkemece hükmedilen işçilik alacakları için yasal faiz uygulanması gerekirken bankalarca mevduata uygulanan en yüksek faize karar verilmesi de isabetsizdir.

F) Sonuç:

Temyiz olunan kararın, yukarıda yazılı sebeplerden dolayı BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine 17.04.2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2012/8799, Karar No: 2012/28976, Tarih: 20.12.2012

**(Kapatılan)22. Hukuk Dairesi         2012/8799 E.  ,  2012/28976 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :... Mahkemesi

DAVA : Davacı, fark kıdem ve ihbar tazminatı ücret alacaklarının ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme, isteği kısmen hüküm altına almıştır.

Hüküm süresi içinde davalı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı taraf, davalı ...'in Sultanbeyli şubesinde mağaza sorumlusu olarak çalıştığını, davalı tarafın ... sözleşmesini haksız olarak feshettiğini belirterek bir kısım işçilik alacaklarının tahsilini talep etmiştir.

Davalı taraf, yetki itirazında bulunmuş, yetkili mahkemenin Kadıköy olduğunu belirtmiş, ayrıca davanın haksız olarak açıldığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, ... sözleşmesinin davalı işveren tarafından, fire ürünleri müşterilere yazması kasayı saymadan devretmesi, kasa açıkları çıkması sebepleriyle feshedildiği, ancak davalı tarafın buna yönelik somut deliller sunamadığı, ... sözleşmesinin feshinden sonra alınan beyanların olduğu, bu şekilde feshin haklı fesih olmadığı gerekçesi ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

Karar davalı tarafından temyiz edilmiştir.

Taraflar arasında mağaza sorumlusu olarak çalışan davacının ... sözleşmesinin, işveren tarafından kasa açığı çıkması nedeni ile haklı olarak feshedilip feshedilmediği noktasında uyuşmazlık söz konusudur.

4857 sayılı ... Kanunu'nun 25/2-e. maddesinde: “işçinin işverenin güvenini kötüye kullanmak, hırsızlık yapmak, işverinin meslek sırlarını ortaya atmak gibi doğruluk ve bağlılığa uymayana davranışlarda bulunması” halinde işverenin haklı fesih imkanının bulunduğu kurala bağlanmıştır.

Somut olayda davacı ... sözleşmesinin işveren tarafından haksız olarak feshedildiğini belirtmiş, davalı işveren ise davacının davalı işyerinde mağaza sorumlusu olarak çalıştığını, çalıştığı dönemde kasada açık çıktığını, buna ilişkin olarak birden fazla kez savunmasının alındığını belirtmiş olduğuna göre mahkemece davalı işyerinde bir mali müşavir aracılığı ile ./..

davalı tarafından iddia edildiği gibi bir kasa açığının bulunup bulunmadığı, varsa davacının bu kasa açığı ile ilgili olarak kusuru olup olmadığı, ayrıca kasada ortaya çıkan açık miktarının belirlenmesi hususunda bilirkişi incelemesi yapılarak sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken eksik incelemeye dayalı olarak hüküm kurulması isabetsiz, olup bu husus bozmayı gerektirmektedir.

SONUÇ: Temyiz olunan kararın, yukarıda yazılı sebepten dolayı BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 20.12.2012 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2011/30573, Karar No: 2012/18300, Tarih: 04.09.2012

**(Kapatılan)13. Ceza Dairesi         2011/30573 E.  ,  2012/18300 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SUÇ : Hırsızlık

HÜKÜM : Mahkumiyet

Mahalli mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle dosya incelenerek, gereği düşünüldü:

Sanığın 01.04.2008 havale tarihli temyiz sonrası gönderdiği dilekçesine ekli Elazığ Ruh ve Sinir Hastalıkları Hastanesi tarafından düzenlendiği anlaşılan 19.04.2007 tarihli 1254 nolu sağlık kurulu raporunda işlediği fiilin hukuki anlam ve sonuçlarını algılamadığı belirtildiğinden sanığın suç tarihinde TCK'nın 32. maddesi kapsamında işlediği fiilin anlam ve sonuçlarını algılama ve davranışlarını yönlendirme yeteneğinin olup olmadığı davranışlarını yönlendirme yeteneğinin tümüyle ya da önemli derecede azalıp azalmadığı hususunun araştırılması zorunluluğu,

Bozmayı gerektirmiş, sanık müdafiinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan diger yönleri incelenmeyen hükmün bu sebepten dolayı istem gibi usulen BOZULMASINA, 04.09.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2006/19348, Karar No: 2007/504, Tarih: 23.01.2007

**(Kapatılan)21. Hukuk Dairesi         2006/19348 E.  ,  2007/504 K.**

**"İçtihat Metni"**

Davacı ... vekili Avukat....ile davalı ...-Kur Genel Müd. vekili Avukat Hülya Şahin aralarındaki Tesbit davası hakkında Çorum İş Mahkemesinden verilen 26.09.2006 günlü ve 1119/1919 sayılı hükmün davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

K A R A R

1-Davacının tarımsal faaliyetleri nedeniyle; ... Fabrikaları Çorum Şeker Fabrikası,Yağlı Tohumlar Tarım Satış Kooperatifi, ... Tohumu A.Ş ve Toprak Mahsulleri Ofisinden, ürün teslim edip etmediği etmişse ürün teslim ettiği yıllar ve bu nedenle yapılan ... prim kesinti miktar ve tarihlerinin,

2-Ayrıca davacının, ... Ekicileri Kooperatifi ve Yağlı Tohumlar Tarım Satış Kooperatifi ve Tarım Kredi Kooperatifine üye olup olmadığı, üye olmuşsa hangi tarihte üyeliğinin başladığı ve halen devam edip etmediğinin ilgili Kuruluşlardan sorularak alınacak cevaplar eklendikten sonra gönderilmek üzere dosyanın mahalline GERİ ÇEVRİLMESİNE,23.01.2007 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2021/4509, Karar No: 2023/5039, Tarih: 12.09.2023

**9. Ceza Dairesi         2021/4509 E.  ,  2023/5039 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi

SAYISI : 2014/222 E., 2014/339 K.

SUÇ : Sarkıntılık suretiyle çocuğun cinsel istismarı

HÜKÜM : Mahkûmiyet

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Bozma

Sanık hakkında kurulan hükmün; karar tarihi itibarıyla 6723 sayılı Kanun’un 33 üncü maddesiyle değişik 5320 sayılı Kanun’un 8 inci maddesi gereği yürürlükte bulunan 1412 sayılı Ceza Muhakemeleri Kanunu'nun (1412 sayılı Kanun) 305 inci maddesi gereği temyiz edilebilir olduğu, karar tarihinde yürürlükte bulunan 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 260 ıncı maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz edenin hükmü temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, 1412 sayılı Kanun’un 310 uncu maddesi gereği temyiz isteğinin süresinde olduğu, aynı Kanun’un 317 nci maddesi gereği temyiz isteğinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle, gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

1. Antalya Cumhuriyet Başsavcılığının 09.06.2014 tarihli iddianamesi ile sanık hakkında beden veya ruh sağlığını bozacak şekilde çocuğun cinsel istismarı suçundan kamu davası açılmıştır.

2. Antalya 4. Ağır Ceza Mahkemesinin, 28.11.2014 tarihli ve 2014/222 Esas, 2014/339 Karar sayılı kararı ile sanık hakkında sarkıntılık suretiyle çocuğun cinsel istismarı suçundan, 5237 sayılı Türk Ceza

Kanunu’nun (5237 sayılı Kanun) 103 üncü maddesinin birinci fıkrasının ikinci cümlesi ve 53 üncü maddesinin birinci fıkrası uyarınca 4 yıl 2 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına ve hak yoksunluklarına karar verilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Sanık Müdafiinin Temyiz İsteği

Mağdurenin soyut beyanları dışında delil olmadığına, tanıkların mağdurenin akrabaları olduğuna, taraflı beyanda bulunduklarına, sanığın cezalandırılmasına ilişkin yeterli delil olmadığına ve diğer sebeplere ilişkindir.

III. OLAY VE OLGULAR

Sanığın, mağdurenin evlerinin alt katında market işlettiği, olay tarihinde 22.00 sıralarında mağdurenin ödevi için gerekli olan malzemeyi almak üzere markete girdiği, sanığın evinizden su akıyor diyerek marketin arka bölümüne götürdüğü, yaşı küçük mağdureyi omuzlarından tutup duvara yaslayarak burnuna burnunu sürttüğü, mağdurenin imdat demesi ile eylemini sonlandırdığı, eve gelen mağdurenin ablasına bahsetmesi üzerine intikalin gerçekeleştiği olayda, dosya kapsamında bulunan deliller;

Mağdurenin aşamalarda alınan beyanları,

Mağdurenin ÇİM raporu ve uzman görüşleri,

Mağdure hakkında aldırılan adli raporlar,

Sanığın savunması,

Tanık beyanları, olay yeri inceleme tutanağı,

Katılan beyanlarından ibarettir.

IV. GEREKÇE

1. Sanık hakkında kurulan hükümde, olayın intikal şekli ve zamanı, mağdurenin aşamalarda alınan detaylı ve tutarlı beyanları, mağdure beyanlarını doğrulayan tanık anlatımları, mağdure hakkında aldırılan adli raporlar ile olay yeri inceleme tutanağı, sanık savunması, eyleminin kısa süreli, ani ve kesintili gerçekleşmesi nazara alındığında hukuka aykırılık bulunmamıştır.

Sanığın savunması,

Tanık beyanları, olay yeri inceleme tutanağı,

Katılan beyanlarından ibarettir.

IV. GEREKÇE

1. Sanık hakkında kurulan hükümde, olayın intikal şekli ve zamanı, mağdurenin aşamalarda alınan detaylı ve tutarlı beyanları, mağdure beyanlarını doğrulayan tanık anlatımları, mağdure hakkında aldırılan adli raporlar ile olay yeri inceleme tutanağı, sanık savunması, eyleminin kısa süreli, ani ve kesintili gerçekleşmesi nazara alındığında hukuka aykırılık bulunmamıştır.

2. Yargılama sürecindeki işlemlerin usûl ve kanuna uygun olarak yapıldığı, aşamalarda ileri sürülen iddia ve savunmaların toplanan tüm delillerle birlikte gerekçeli kararda gösterilip tartışıldığı, eylemin sanık tarafından gerçekleştirildiğinin saptandığı, vicdanî kanının dosya içindeki belge ve bilgilerle uyumlu olarak kesin verilere dayandırıldığı, eyleme uyan suç vasfı ile yaptırımların doğru biçimde belirlendiği anlaşıldığından, sanık müdafiinin yerinde görülmeyen diğer temyiz sebepleri de reddedilmiştir.

3. Tebliğnamede suç vasfından bozma isteyen görüşe gerekçeye istinaden iştirak edilmemiştir.

V. KARAR

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenlerle Antalya 4. Ağır Ceza Mahkemesinin, 28.11.2014 tarihli ve 2014/222 Esas, 2014/339 Karar sayılı kararında sanık müdafii tarafından öne sürülen temyiz sebepleri ve dikkate alınan sair hususlar yönünden herhangi bir hukuka aykırılık görülmediğinden sanık müdafiinin temyiz sebeplerinin reddiyle hükmün, Tebliğname’ye aykırı olarak, oy birliğiyle ONANMASINA,

Dava dosyasının, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,

12.09.2023 tarihinde karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2015/3519, Karar No: 2017/1442, Tarih: 29.11.2017

**Hukuk Genel Kurulu         2015/3519 E.  ,  2017/1442 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ : Yargıtay 4. Hukuk Dairesi (İlk Derece)

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan incelemesi sonucunda ilk derece mahkemesi sıfatıyla Yargıtay 4. Hukuk Dairesince;

“DAVA: Dava dilekçesinde, davacının açtığı boşanma davasının ihbar olunan hakim tarafından karara bağlandığı, davacının, ihbar olunan hakkında HSYK nezdinde şikayette bulunduğu, bu durumun basına yansıdığı ve ihbar olunan hakimin şikayeti üzerine kovuşturmaya yer olmadığı yönünde karar verildiği, tekzip isteminin de reddedildiği, ihbar olunan hakim tarafından boşanma davası hakkında internet üzerinden açıklama yapılarak özel hayatın gizliliğinin ihlal edildiği ileri sürülerek 1,00-TL manevi tazminata hükmedilmesi talep ve dava olunmuştur.

CEVAP: Cevap dilekçesinde, hak düşümü süresinin geçirildiği ve sorumluluk koşullarının da oluşmadığı savunulmuştur.

GEREKÇE: Dava, hakimlerin hukuki sorumluluğuna dayalı olarak manevi tazminat istemine ilişkindir.

Hakimlerin yargısal faaliyetleri nedeniyle sorumlulukları HMK'nın 46-49. maddelerinde düzenlenmiş bulunmaktadır. Yasada gösterilen sorumluluk nedenleri, örnek niteliğinde olmayıp sınırlı ve sayılı durumları ifade etmektedir.

Somut olayda, sorumluluğa dayanak yapılan olgu, davacının tarafı olduğu boşanma davası ile ilgili olarak ihbar olunan tarafından yapılan açıklamalardır. Bu konuda davacının basına beyanları olmuş ve dava konusu açıklamalar yapılmıştır. Sınırlı ve sayılı hukuki sorumluluk nedenlerinden hiç birisi mevcut değildir. Şu durumda, davanın reddine karar verilmesi gerekir.

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 49. maddesi uyarınca davanın esastan reddi halinde disiplin para cezasının takdir edilerek hüküm altına alınması gerekir. Bu konuda, para cezasında yeniden değerleme oranında yapılması gereken artırım miktarı ile dava konusu olayın gelişim biçimi ve dosyaya yansıyan olgular göz önünde tutulmuştur.

HÜKÜM: Yukarıda gösterilen nedenlerle;

1-HMK'nın 46. maddesindeki koşullar oluşmadığından davanın esastan reddine,

2-Takdiren 700,00-TL disiplin para cezasının davacıdan tahsiline,

3-Alınması gereken 27,70.-TL maktu karar ve ilam harcından peşin alınan 24,30.-TL'nin düşümü ile kalan 3,40.-TL'nin davacıdan tahsiline ve Hazine'ye gelir kaydına,

4-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca davalı yararına takdir edilen 3.000,00.-TL maktu avukatlık ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

5-Yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,”

Dair oybirliği ile verilen 24.03.2015 gün ve 2014/21 E., 2015/17 K. sayılı karar davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

HUKUK GENEL KURULU KARARI

Davacı tarafın temyiz isteminin süresinde olduğunun anlaşılmasından ve dosyadaki tüm kâğıtların okunmasından sonra gereği düşünüldü:

Dava, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 46. maddesine dayalı tazminat istemine ilişkindir.

5-Yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,”

Dair oybirliği ile verilen 24.03.2015 gün ve 2014/21 E., 2015/17 K. sayılı karar davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

HUKUK GENEL KURULU KARARI

Davacı tarafın temyiz isteminin süresinde olduğunun anlaşılmasından ve dosyadaki tüm kâğıtların okunmasından sonra gereği düşünüldü:

Dava, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 46. maddesine dayalı tazminat istemine ilişkindir.

Davacı, ihbar olunan Hâkim ...’ı davalı göstererek İstanbul Anadolu 10. Sulh Hukuk Mahkemesine açmış olduğu dava dilekçesinde, davalı ...’ın aile mahkemesi hâkimi olup eşi ile kendisinin boşanma davasında hâkim olarak görev yaptığını, mahkemedeki tutum ve davranışlarından dolayı kendisini HSYK’ya şikâyet ettiğini, konunun medyada haber olarak yer alması üzerine davalının kendisi hakkında suç duyurusunda bulunduğunu, Cumhuriyet Savcılığınca takipsizlik kararı verildiğini, ayrıca davalının tekzip taleplerinin reddedildiğini, bunun üzerine davalının “açıklama” adı altında basın ve internet medyasında duyuru yaptığını, davalının aile birliği içindeki en mahrem iddiaları kamuoyuna açıkladığını, özel hayatın gizliliğini ihlal ederek suç işlediğini, açıklamanın halen internet sitelerinde yayında olduğunu belirterek yayında olan açıklama metninin internet sitelerinden silinmesine-kaldırılmasına ve 1,00 TL manevi tazminatın davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

İstanbul Anadolu 10. Sulh Hukuk Mahkemesince görevsizlik kararı verilerek dosya İstanbul Anadolu 16. Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmiş, İstanbul Anadolu 16. Asliye Hukuk Mahkemesince de görevsizlik kararı verilerek dosya Yargıtay 4. Hukuk Dairesine gönderilmiştir. Yargıtay 4. Hukuk Dairesince davalı sıfatı ile Maliye Hazinesine dava dilekçesi tebliğ edilmiştir.

Davalı ... Hazinesi vekili uğranıldığı iddia edilen zararın yasal dayanağının olmadığını, yapılan işlemlerde kusur, kast ve hatanın bulunmadığını, idareye atfedilecek bir kusurun da mevcut olmadığını, HMK’nın 46. maddesinde belirtilen koşulların oluşmadığını, sorumluluğu ispata yarayacak yeterli delilin sunulmadığını belirterek davanın reddini istemiştir.

Davalı ... Hazinesi vekili uğranıldığı iddia edilen zararın yasal dayanağının olmadığını, yapılan işlemlerde kusur, kast ve hatanın bulunmadığını, idareye atfedilecek bir kusurun da mevcut olmadığını, HMK’nın 46. maddesinde belirtilen koşulların oluşmadığını, sorumluluğu ispata yarayacak yeterli delilin sunulmadığını belirterek davanın reddini istemiştir.

İhbar olunan Hâkim ... vekili cevap dilekçesinde müvekkilinin davacı ile eşinin boşanma davasında hakimlik görevini yürüttüğünü, yargılama devam ederken davacı tarafından müvekkili hakkında taraflı davrandığı, kasıtlı olarak davalı lehine karar verdiği, ihsas-ı rey niteliğinde eylemlerde bulunduğu ve tanık ifadelerini çarpıtarak zapta geçirdiği iddialarını ortaya attığını ve iddiaların ulusal basına da verildiğini, müvekkili tarafından tekzip davası açılarak haberlerin tekzip edildiğini, davacı tarafından yayınlanan tekzip metni gerekçe gösterilerek manevi tazminat davası açıldığını, huzurdaki uyuşmazlığın hakimin yargılama faaliyetinden değil şahsi olarak yayınladığı tekzip metninden kaynaklandığını, bu nedenle dava konusu olayda Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin görevsiz olduğunu, müvekkilinin boşanma davasında verdiği kararın Yargıtay 2. Hukuk Dairesince onandığını, davacı tarafından sunulan şikâyet dilekçesinin HSYK tarafından işleme konulmadığını, tekzip metninin mahkeme kararı uyarınca yayınlandığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

Özel Dairece yukarıda başlık bölümüne alınan gerekçe ile davanın reddine karar verilmiştir.

Hukuk Genel Kurulundaki görüşme sırasında işin esasının incelenmesinden önce eldeki davanın, hâkimin yargılamaya ilişkin hizmet kusurundan mı, yoksa kişisel kusurundan mı kaynaklandığı, burada varılacak sonuca göre Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin mi yoksa İstanbul Anadolu 16. Asliye Hukuk Mahkemesinin mi görevli olduğu hususu ön sorun olarak görüşülüp tartışılmış, uyuşmazlığın hâkimin yargılamaya ilişkin işlemlerinden kaynaklandığı, bu nedenle Özel Dairenin görevli olduğu sonucuna varılarak ön sorun oyçokluğuyla aşılarak işin esasının incelenmesine geçilmiştir.

Bu noktada, Özel Dairece Maliye Hazinesinin resen davalı olarak davaya dahil edilerek yargılamaya devam edilip edilemeyeceğinin irdelenmesi gerekir.

Bilindiği üzere, davacı, dava dilekçesinde tarafların kimler olduğunu belirtir ve dava, dava dilekçesinde gösterilen taraflar arasında devam eder. Ancak davanın açılmasından sonra dava dilekçesinde gösterilen taraflarda değişiklik yapılması ihtiyacı ortaya çıkabilir. Bu değişiklik örneğin, taraflardan birinin dava sırasında ölmesinde veya dava yürürken dava konusunun devrinde olduğu gibi zorunlu (yasal) nedenlerle olabileceği gibi, davacının iradesine bağlı (iradi) değişiklik şeklinde de olabilir (Ejder Yılmaz, Hukuk Muhakemeleri Kanunu Şerhi, Ankara 2012, s.812).

İradi taraf değişikliğinde; bu durum davayı değiştirme anlamına geldiğinden, zorunlu taraf değişikliğinden farklı bir rejime tabidir. Mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu (HUMK) iradi taraf değişikliği hakkında açık bir hüküm içermemekle birlikte, yerleşik Yargıtay uygulaması ile genel olarak, davada iradi taraf değişikliğine izin verilmemiştir. Bu durumun özellikle usul ekonomisi açısından eleştirilere tabi tutulmasını dikkate alan yasa koyucu, 6100 sayılı HMK’nın 124. maddesi ile belirli hallerde iradi taraf değişikliğine olanak veren bir düzenleme getirilmiştir .

Anılan Yasaya göre bir davada taraf değişikliği, ancak karşı tarafın açık rızası ile mümkündür (m.124/1). Ancak yasa koyucu bu konuda yasalarda yer alan özel hükümleri saklı tutarak (m.124/2) hâkimin izni ile taraf değişikliği yapılabilecek hallere de yer vermiştir. Anılan iki fıkra çerçevesinde maddî bir hatadan kaynaklanan veya dürüstlük kuralına aykırı olmayan taraf değişikliği talebi, karşı tarafın rızası aranmaksızın hâkim tarafından kabul edileceği gibi, tarafın yanlış veya eksik gösterilmesinin kabul edilebilir bir yanılgıya dayanması durumunda da hâkimin izniyle taraf değişikliği yapılabilecektir (HMK m.124/3,4). İradî taraf değişikliğine ilişkin hükme istinaden gerek davacı gerekse davalı tarafta, iradî taraf değişikliği yapılması mümkündür (Taş Korkmaz, H.: Medenî Usûl Hukukunda İradî Taraf Değişikliği, Ankara 2014, s.169; Pekcanıtez, H./Atalay, O./Özekes, M.: Medenî Usûl Hukuku, 14.b., Ankara 2013, s.310; Saldırım, M.: Açıklamalı ve İçtihatlı Hukuk Muhakemeleri Kanunu ve İlgili Mevzuat, Ankara 2011, s.103). Yargıtay uygulaması da bu yöndedir (Bkz. HGK, 19.09.2012 gün ve 2012/6-338 E., 2012/586 K.).

Yapılan bu açıklamalar dikkate alındığında, somut olayda Özel Dairece, yukarıda belirtilen usul hükümleri gerekleri yerine getirilmeksizin Maliye Hazinesinin “davaya dâhil edilmesi” yönünde karar verilmesi yerinde bulunmamıştır.

Hukuk Genel Kurulunda yapılan görüşmeler sırasında bir kısım üyelerce; davalı ... Hazinesinin yasal hasım olduğu, Özel Dairece Maliye Hazinesinin resen davalı olarak dahil edilmesinin usul ve yasaya uygun olduğu yönünde görüş belirtilmiş ise de, Kurul çoğunluğu tarafından bu görüş kabul edilmemiştir.

S O N U Ç: Yukarıda gerekçesi açıklandığı üzere; davacının temyiz itirazlarının kabulü ile Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin ilk derece mahkemesi sıfatıyla verdiği kararın BOZULMASINA, istek halinde temyiz peşin harcının yatırana geri verilmesine, karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 29.11.2017 gününde oy çokluğu ile karar verildi.