muhamparlak/turkish-law-bge-m3-embeddings huggingface dataset:
Yargıtay — Esas No: 2020/410, Karar No: 2021/405, Tarih: 16.09.2021

Anayasanın 141. maddesinin son fıkrasında;

'Davaların en az giderle ve mümkün olan süratle sonuçlandırılması, yargının görevidir' hükmüne yer verilmiştir.

Aşağıda örnek olarak gösterilen içtihatlarda açıklandığı üzere; 1412 sayılı CMUK'nın 309. maddesi ile buna karşılık olarak düzenlenen 5271 sayılı CMK'nın 290. maddesi uyarınca sanık yararına hukuk kuralına aykırılığın, sanık aleyhine hükmün bozdurulması için Cumhuriyet savcısına hak verdirmeyeceği hususunda teoride ve uygulamada herhangi bir duraksama yaşanmamış (Örnek CGK. 2014/112 K), ancak yerel mahkemece beraat kararına direnilse dahi Yargıtay bozma ilamına karşı sanıkların diyeceklerinin sorulmaması istikrarlı bir şekilde bozma nedeni olarak kabul edilirken yasal dayanağın doyurucu bir gerekçeyle açıklanmadığı gibi kanaatimizce gerçekçi olmayan gerekçelere yer verilmesine karşın yıllar öncesine dayanan ve zaman içerisinde istikrar kazanan içtihatlar yerleşik uygulamaya dönüşmüştür (2016/361 K).

YCGK'nın 2014/112 K sayılı ilamında;

Hakkında kamu davası açılan kişilerle, yargılama yapılıp hüküm kurulan faillerin aynı olup olmadığının belirlenmesi açısından önem arzeden nüfus ve sabıka kayıtlarının getirtilip duruşmada okunması ile mahkemenin kanuna ve usulüne uygun olarak teşekkül edip etmediği ve yargılama usulüne uyulup uyulmadığının ispatını sağlayan duruşma tutanağının bütün sayfalarının zabıt kâtibi tarafından imzalanmasına ilişkin kurallar, 'sırf sanık yararına vazedilmiş usul kuralları' olmamakla birlikte yargılanıp haklarında hüküm kurulan kişilerin, hakkında kamu davası açılan kişilerle aynı kişiler olmadıkları yönünde bir iddianın olmaması, duruşmanın kanuna ve usulüne uygun olarak oluşturulmamış bir heyet tarafından gerçekleştirildiği ya da tutanakların gerçeğe aykırı veya sahte olarak düzenlendiğine ilişkin herhangi bir itirazın bulunulmaması ve hükmün şikâyetten vazgeçme nedeniyle düşme olması hususları göz önüne alındığında, bu kuralların ihlali hâlinde Cumhuriyet savcısının CMK'nın 290. maddesi kapsamında hükmü temyize hakkı bulunmadığının kabulü gerekmektedir.

YCGK'nın 2016/361 K sayılı ilamı;

YCGK'nın 2016/361 K sayılı ilamı;

Bu zorunluluk beraat hükmünde direnilmesi hâlinde de geçerlidir. Zira Ceza Genel Kurulunca yapılacak inceleme sonucunda Özel Dairenin aleyhe bozması isabetli bulunup yerel mahkeme hükmünün bozulması mümkündür. 1412 sayılı CMUK'nın 5320 sayılı Kanun'un 8. maddesi uyarınca karar tarihi itibarıyla uygulanması gereken 326/3. maddesine göre ısrar üzerine Yargıtay Ceza Genel Kurulunca verilen kararlara uymak mecburidir. Bu durumda sanıktan aleyhe bozmaya karşı diyeceği sorulmadan beraat hükmünde direnilebileceğinin kabulü savunma hakkının kısıtlanması sonucunu doğurabilecektir. Savunma hakkı sanığın en önemli hakkı olup bu hakkın sınırlanması 1412 sayılı CMUK'nın 308/8. maddesi uyarınca mutlak bozma nedenidir. Nitekim Ceza Genel Kurulunun duraksamasız uygulamaları da ısrar edilen önceki hüküm beraat dahi olsa sanıktan aleyhe bozmaya karşı diyecekleri sorulmadan direnme kararı verilemeyeceği yönündedir.

CGK'nın 2016/229 K-364 K-365 K-369 K sayılı ilamları da aynı doğrultudadır.

Ceza Genel Kurulunun yukarıda özetlenen 2016/361 K sayılı içtihadı ile uzun yıllar öncesine dayanan bu doğrultudaki içtihatlarındaki çelişkileri şu şekilde özetlemek mümkündür.

1-) Gerek 1412 sayılı CMUK'nın 326, gerekse 5271 sayılı CMK'nın 307. maddelerinin ikinci fıkralarının ikinci cümlelerindeki; 'sanık hakkında verilecek ceza, bozmaya konu olan cezadan daha ağır ise herhalde dinlenilmesi gerektiği' şeklindeki istisnai düzenlemenin; sanığın bozma sonrası dinlenme zorunluluğunu sadece daha fazla ceza verilmesi hâline hasretmesine karşın, uzun yıllara yansıyan içtihatların, dinlenme zorunluluğunu bozma kararının aleyhe olması hâline hasrederek bütün çağdaş anayasalarda temel bulan 'kanun koyucu abesle iştigal etmez' kuralına aykırı davranılmıştır. Zira kanun koyucu tarafından dinlenme zorunluluğunun rahatlıkla bozma ilamının sanık aleyhine olması durumuna hasredilme imkânı varken, böyle yapılmayıp önceki cezadan daha fazla ceza verilmesi durumuna hasredilerek bozmaya konu hükümden daha ağır cezanın tayininde; uyulmadığı için askıda olan bozma ilamının değil mahkeme tarafından verilen cezanın esas alınması gerektiği çok net bir şekilde ifade edilmiştir. Zira önceki cezadan daha ağır cezaya ancak yerel mahkeme tarafından hükmedilebileceği, temyiz incelemesi sırasında yerel mahkemece verilen hükmü denetleyen özel dairenin ceza vermesinin söz konusu olamayacağı tartışmayı gerektirmeyecek kadar açıktır.

2-) Bir taraftan sanığın bozma ilamına karşı diyeceklerinin sorulmadığından bahisle savunma hakkının güvence altına alındığı belirtilirken, diğer taraftan en lehe karar olduğu konusunda gerek öğretide gerekse uygulamada herhangi bir duraksama bulunmayan beraat kararı bozularak kanaatimizce çelişkiye düşüldüğü gibi sanığın çok uzun yıllar tekrar ceza tehdidi altında kalmasına sebebiyet verilmesi suretiyle Anayasanın 141. maddesinin son fıkrası ile AİHS'nin 6. maddesinde düzenlenen adil yargılanma hakkının en önemli unsurlarından birisi olan yargılamanın makul süre içerisinde bitirilmesi ilkesine aykırı davranılmıştır. Zira, adil yargılanma hakkı, dokunulmaz ve vazgeçilmez bir hak olarak, yargılamanın insan haklarına ve demokratik kurallara en uygun şekilde yapılmasının ve bunun sonucu olarak da insan hakları ve özgürlüklerin güvence altına alınmasının garantisidir. Makul bir sürede yargılanma unsurunun amacı, hak arayışına giren herkesi, yargılama işlemlerinin uzamasına karşı korumak ve kişinin uzun yargılama süreçlerinden etkilenmesini önlemektir. Ayrıca en önemli nokta, yapılan yargılamanın adil olması için, her şeyden önce makul sürede bitirilmesi gerekliliğidir. Çünkü geç tecelli etmiş ..., adaletsizlik olarak kabul edilmektedir.

3-) Ceza Genel Kurulu tarafından, sanığın aleyhine olan bozma kararına karşı diyecekleri sorulmadan verilecek beraat kararının bozulması durumunda, bu karara karşı direnilemeyeceği için bir anlamda sanık hakkında savunması alınmadan mahkûmiyet kararı verilebileceği ve buna bağlı olarak sanığın aleyhine bir durumun oluşacağı şeklindeki kaygınında yerleşik uygulamalar karşısında gerçeklerle bağdaşmayacağı tartışmayı gerektirmeyecek kadar açıktır. Zira Ceza Genel Kurulu tarafından direnme kararının bozulması hâlinde yerel mahkeme tarafından bu bozma kararına uyulması zorunlu olsa dahi, bozma sonrası yargılamayı yapan yerel mahkeme tarafından uyulması zorunlu olduğu için artık askıda olmayan ve aleyhe olduğu konusunda kuşku bulunmayan Ceza Genel Kurulunun ve hatta özel dairenin bozma kararlarına karşı, zorunlu olarak sanıktan diyecekleri sorularak sonuca etkili bir beyanda bulunması ya da yeni delil ibraz etmesi hâlinde değişen delil durumuna göre delillerin serbestçe takdiri ilkesinden hareketle yeni bir karar verilebileceğinden hiçbir şekilde savunma alınmadan beraat kararının incelenerek bozulmasından ötürü hak kaybının yaşanması söz konusu olmayacaktır. Ceza Genel kurulu tarafından verilen bozma kararına delil durumunda değişiklik olmaması hâlinde uyma zorunluluğunun bulunmasına karşın bozma kararından sonra ileri sürülen iddiaların ya da ibraz edilen delillerin mahkûmiyet hükmünü etkilemesi durumunda yeni bir değerlendirme yapılarak değişen delil durumuna göre yeni bir karar verilebileceği hususunda gerek öğretide gerekse uygulamada herhangi bir duraksama bulunmamaktadır. Hükmün kesinleşmesinden sonra dahi ibraz edilen delillerin maddi gerçeği etkilemesi durumunda yargılamanın yenilenmesi müessesesini ihdas ederek sunulan yeni delillerin değerlendirilmesine imkân tanıyan kanun koyucunun, sırf Ceza Genel Kurulu tarafından bozma kararı verildi diye yürüyen davada ibraz edilen yeni delilin dikkate almamasına izin vermesi asla düşünülemez. Hatta Ceza Genel Kurulu tarafından verilen bozma kararından sonra savunmada ileri sürülen hususlar daha önce ileri sürülmemiş ise yeniden yapılan değerlendirme sonucunda verilen hüküm yeni hüküm sayılacak ve bu aşamadan sonra temyiz incelemesi Özel Daire tarafından yapılıp, uyuşmazlığın devam etmesi durumunda diğer koşulların da gerçekleşmesi hâlinde son karar Ceza Genel Kurulu tarafından verilecektir.

Kaldı ki! Ceza Genel Kurulu tarafından mevcut delil durumuna göre mahkûmiyet kararının verilebileceği kanaatine ulaşılması hâlinde; sanığın aleyhe bozmaya karşı savunması alınarak delillerin birlikte değerlendirilmesi suretiyle direnme kararının bu şekilde bozulmasına karar verilerek mevcut delil durumunu etkileyecek şekilde sanığın beyanda bulunması hâlinde bu beyan ile birlikte dosyadaki deliller kül hâlinde birlikte değerlendirilerek mahkûmiyet ya da beraat kararı verilmesi mümkün olabilecektir. Böyle bir bozma kararında ihsas-ı reyden söz edilmesi de asla mümkün olmayacaktır. Zira böyle kabulde, gerek Özel Dairelerin, gerekse Ceza Genel Kurulunun eksik kovuşturma nedeniyle verdiği her bozma kararı ihsas-ı rey olacağından ya davaların çıkmaza girmesi ya da eksik kovuşturma nedeniyle hiçbir zaman hükümlerin bozulamaması kaçınılmaz bir gerçek olarak karşımıza çıkacaktır.

4-) Sanıkların haklarını korumak ve lehlerine doğmuş olan bir durumun, aleyhlerine olacak şekilde ortadan kaldırılması, 1412 sayılı CMUK'nın 309. maddesi ve 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 290. maddesindeki düzenlemeler ile önlenirken, belli koşulların gerçekleşmesi durumunda beraat kararının önündeki engeller 1412 sayılı CMUK'nın 223/ son maddesi ile 5271 sayılı CMK'nın 193. maddesinin ikinci fıkrasındaki düzenlemeler ile kaldırılırken; davaların makul süre içerisinde bitirilmesi Anayasanın 141/4. maddesi ile AİHS'nin 6. maddesi ile güvence altına alınırken, somut olayımızda olduğu gibi uyulmaması nedeniyle yerel mahkemece verilen direnme kararına hiçbir etkisi olmayan bozma kararına karşı, sırf sanığın diyeceklerinin sorulmadığından bahisle sanığın en lehine olan bir kararın hiçbir şekilde incelenmeksizin bozulmasının, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan 1412 sayılı CMUK'nın 223/son, 309 ve 326/2 ve sonradan yürürlüğe giren 5271 sayılı CMK'nın 193/2, 290 ve 307/2. maddeleri ile Anayasanın 141/4, AİHS'nin 6. maddelerinin düzenleniş amacına ve bu hususta yerleşik uygulamaya dönüşen içtihatlara (Örnek CGK 2014/112 K...) aykırı olacağı kaçınılmaz bir gerçek olarak karşımıza çıkacaktır.

5-) Yazılı metinlerin yorumlanmasında; pozitif temeli bulunmadığı için uygulayıcılar açısından bağlayıcı yanı olmayan ancak Prof. Dr. ... Gözler'in deyimiyle eşyanın tabiatından kaynaklanan yorum ilkelerine uyulması gerekmektedir. Ancak bu şekilde önceden bilinen ve olay sırasında değişmeyecek olan kurallar sayesinde hukuki güvenlik sağlanarak, keyfiliğin önüne geçilmiş olur. Herkes için aynı olması gereken yorum ilkelerine uyulmaksızın yapılacak yorumlarda; kişisel iradeler ön plana çıkacağından; maddi gerçeğe ulaşmayı ideal bir hedef olarak belirleyen ceza muhakemesinin amacından uzaklaşılarak davaların makul süre içerisinde bitirilememesi tehlikesi ortaya çıkacaktır. Keyfiliği önleyebilmek ve maddi gerçeğe ulaşabilmek için yorum ilkeleri arasında yer alan istisnalar dar, kurallar geniş yorumlanmalıdır kuralına uyulması gerekmektedir.

Bir taraftan davaların makul süre içerisinde bitirilmesini hedefleyen kanun koyucunun, sırf adaletin sağlanabilmesi ve savunma hakkının kısıtlanmaması için genel kuraldan ayrılarak, sadece ilk hükümden daha fazla ceza verilmesi hâlinde sanıkların dinlenmesini zorunlu kılarken, diğer taraftan bozma kararına uymayarak sanığın lehine beraat kararı veren yerel mahkemenin direnme kararının, sırf askıda olan Özel Dairenin bozma kararına karşı sanığın diyeceklerinin sorulmadığından bahisle bozulması suretiyle sanığın uzun süre ceza tehdidi altında bırakılmasına seyirci kalması elbette ki beklenemez. Mevcut normlar arasında sanığın en lehine olan beraat kararında direnen yerel mahkemenin uyulmadığı için askıda olan bozma kararına karşı sanığın dinlenmesinin zorunlu olacağına dair bir sonuca ulaşmayı haklı gösterecek yasaklayıcı bir düzenlemenin mevcut olmamasına karşın, yorum ilkelerine aykırı davranılarak içtihat yoluyla kanuni dayanağı olmayan üstelik de sanık lehine olduğu varsayımından hareket edilerek gerçekte sanık aleyhine sonuç doğuran istisna bir hükmün doğmasına yol açılmıştır.

6-) Sanığın aleyhe olan bozma ilamından sonra suçunu ikrar etme ya da mahkûmiyeti gerektirecek şekilde beyanda bulunma ihtimali sayın çoğunluğun görüşünü destekleyen tek hukuki gerekçe olarak gösterilebilir ise de, Yüksek Ceza Genel Kurulunun içtihatlarında böyle bir gerekçeye yer verilmediği gibi, ayrıca böyle bir kabulde derhal beraat kararı verilmesi gereken haller dışındaki bütün beraat kararların da, zaman aşımı süresinin sonuna kadar böyle bir ihtimal düşünülerek davaların sürüncemede bırakılması gerekir ki, çağdaş hiçbir hukuk sisteminin böyle bir kabule izin vermesi beklenemez. Aksine düşüncede, çoğu davada hükümlerin kesinleştirilmesi hemen hemen imkânsız hâle gelecektir. Zira gerek beraat gerek mahkûmiyet kararlarında zaman aşımı süresinin sonuna kadar hükmü etkileyen delillerin ibraz edilme ihtimali teorik olarak mümkün olacaktır. Zaten ideal hedefi maddi gerçeğe ulaşmak olan ceza muhakemesinin her zaman yüzde yüz maddi gerçeğe ulaşması da mümkün değildir. Bunu düşünen kanun koyucu, olağan üstü yasa yollarını ihdas ederek, kusurlu olarak belirlenen maddi gerçeğe istinaden tesis edilen ve kesinleşen hükümleri belli koşullarda düzeltme olanağını tanımıştır. Son aşamaya kadar maddi gerçeği etkileyen beyanda bulunmayan sanığın, aleyhe bozma ilamına karşı diyeceklerinin sorulması hâlinde kendi aleyhine beyanda bulunma ihtimali milyonda bir bile değildir. Bir tarafta sadece ve sadece direnmeye konu davalarda gerçekleşmesi milyonda bir ihtimal için beklenmesi, diğer tarafta sanığın uzun yıllar boşu boşuna ceza tehdidi altında bırakılması seçeneklerinden birisinin tercih edilmesi durumunda elbette ki sadece ilk derece mahkemesi ile temyiz mahkemesinin farklı düşündüğü davalarda üstelikte gerçekleşmesi milyonda birin altında olan ihtimalin görmezlikten gelineceğinin tercih edileceği tartışmayı gerektirmeyecek kadar açıktır. Zaten kanun koyucu CMKnın 193/2, 207 ve 290, Anayasanın 141/4 ve AİHS'nin 6. maddelerindeki düzenlemeler ile davaların makul süre içerisinde bitirilmesi yönünde tercih kullandığını çok net bir şekilde ifade etmiştir. Kaldı ki! Yargıtay Yüksek Ceza Genel Kurulu, bozmadan sonra sanığa diyecekleri sorulmadan verilen direnme kararlarını bozarken, savunma hakkının kısıtlanmasını gerekçe olarak gösterilmiştir. Şayet bozmaya karşı beyanda bulunurken sanığın kendi aleyhine beyanda bulunma ya da delil ibraz etme ihtimali düşünülmüş olsaydı, o zaman savunma hakkının kısıtlanmasından söz edilmesi mümkün olamayacağından, eksik kovuşturmadan dolayı direnme kararlarının bozulması gerekirdi. Bir taraftan beraat kararının gerekçesine yönelik temyizi bulunmayan sanığın kısıtlanan savunması ile beraat kararı verilirken, savunma hakkının tam olarak kullanılması hâlinde beraat dışında sanığın daha lehine bir karar verilme ihtimalinin bulunmadığı tartışmayı gerektirmeyecek kadar açıktır.

Sonuç itibarıyla; Yargıtay Yüksek Ceza Genel Kurulunun sayın çoğunluğunun somut olayımızdaki görüşünü destekleyen Yargıtay Yüksek Ceza Genel Kurulunun 2016/229 K-361 K-364 K-365 K-369 K. sayılı ilamlarının maddi gerçeğe ulaşmayı en ideal bir hedef olarak belirleyen ceza muhakemesinin temel ilkelerine, hukuk devletinin olmazsa olmazını teşkil eden kanunların anası konumundaki Anayasaya, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesine ve CMK'nın 290. maddesiyle ilgili yıllardır tereddütsüzce uygulandığı için yerleşik uygulamaya dönüşen içtihatlara (CGK 2014/112 K) aykırı olacağı gibi bir taraftan savunma hakkının kısıtlandığı kabul edilirken diğer taraftan sanığın en lehine olan beraat kararının, sırf sanık lehine getirilen usuli kaideye sanık aleyhine olacak şekilde uyulmamasından dolayı bozulmasına hak verdirmeyeceğinin gözetilmediği gibi CMK'nın 307/2. maddesindeki düzenlemenin sanığın bozmadan sonra dinlenme zorunluluğunu verilecek cezanın bozmaya konu cezadan fazla olması hâline hasrettiği, somut olayımızda beraat kararı verildiği için bozmadan sonra sanığın dinlenmesinin zorunlu olmadığı düşüncesiyle beraat kararından önce sanığın mutlaka bozma kararına karşı diyeceklerinin sorulması gerektiğine dair görüşe yukarıda arz ve izah edilen nedenlerle iştirak edilmemiştir." düşüncesiyle,

Çoğunluk görüşüne katılmayan bir Ceza Genel Kurulu Üyesi de; benzer gerekçeler ile,

Karşı oy kullanmışlardır.

SONUÇ:

Açıklanan nedenlerle;

1- ... Anadolu 12. Ağır Ceza Mahkemesinin 11.06.2019 tarihli ve 122-299 sayılı direnme hükmünün, aleyhe olan bozmaya karşı sanığın beyanı alınmadan yargılamaya devam edilerek hüküm kurulması isabetsizliğinden sair yönleri incelenmeksizin BOZULMASINA,

2- Dosyanın, mahalline gönderilmesi için Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİ EDİLMESİNE, 16.09.2021 tarihinde yapılan müzakerede oy çokluğuyla karar verildi.
Yargıtay — Esas No: 2009/1206, Karar No: 2010/7437, Tarih: 28.06.2010

**11. Hukuk Dairesi         2009/1206 E.  ,  2010/7437 K.**

**"İçtihat Metni"**

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasında görülen davada Sarıgöl Asliye Hukuk Mahkemesi’nce verilen 08.05.2008 tarih ve 2006/136 - 2008/80 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davalı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkilinin üzüm bağlarının 2006 yılı mahsulünün 20.01.2006 tarihinden itibaren davalı tarafından sigorta örtüsüne alındığını, 8 Mart 2006 tarihinde don hasarına maruz kaldığını, zararın tespit edildiğini, taraflar arasında kabul edilen ön bilgi formundaki bilgilerin değiştirilerek poliçeye aktarıldığını, hasarın teminat dışı olduğundan bahisle ödenmediğini, toplam zararının 14.000 YTL olduğunu ileri sürerek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile 1.000,00 YTL’nin tahsilini talep etmiş, ıslahla 8.400 YTL’nin temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, hasarın teminat dışı olduğunu, Tarım Ürünleri Dolu Sigortası Genel Şartları A.6-1. maddesi uyarınca teminatın gözlerin uyanması ile başlayacağını, hasar olduğu bildirilen tarihlerde gözler uyanmadığı için teminat kapsamında bir hasar oluşmasının mümkün olmadığını, ön bilgi formunun poliçe yerine geçmeyeceği, 08 Mart 2006 tarihinde en düşük sıcaklık -1,51 derece olup bu ısıda gözler uyanmayacağı için zarar meydana gelmesinin söz konusu olmadığını, hasat dönemi Ağustos ayı olduğu için Sarıgöl Sulh Hukuk Mahkemesi’nin 2006/38 D.İş. sayılı dosyasında belirlenen %100 hasar oranın gerçeği yansıtmadığını, hasarın kış donlarından meydana geldiğini, muafiyet uygulamasının sigorta bedeli üzerinden yapılması gerektiğini savunarak, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, toplanan kanıtlar ve bilirkişi raporuna göre, sigorta teminatının aksine bir karar alınmadıkça ön bilgi formunun şirket merkezine fakslanmasından 3 gün sonra başlayacağı, şirket merkezine fakslama yükümlülüğünün ise ön bilgi formunu imzalayan acentede olduğu, üç gün içinde sigorta şirketi tarafından aksine bir karar alındığına dair dosyada bir belge bulunmadığından sigorta teminatının başladığı ve sigorta sözleşmesinin kurulduğunun kabulü gerektiği, 8,9 ve 10 Mart tarihlerinde bölgedeki minimum sıcaklığın 0 derecenin altına düştüğü, dolu sigortası özel şartlarının 4. maddesine göre don sigortasında teminatın bağlarda budamanın sona ermesi ile veya her şarta 28 Şubat tarihi itibariyle başlayıp ürün hasadı ile son bulduğu, buna göre teminatın en geç 28 Şubat’ta başladığının kabulü gerektiği, poliçede “poliçe peşin olarak tanzim edilmiş olup tamamı 15.10.2006 tarihinde tahsil edilecektir” ifadesi yer almakta olup davacı tarafça prim ödemesi yapılmadığından TTK’nun 1295. maddesi uyarınca teminatın başlamadığı savunmasının iyiniyet kuralları ile bağdaşmayacağı, davacıya ait bağda poliçe vadesi içinde don olayı meydana geldiği, omcalar üzerinde hiç ürün olmadığı tespit edildiği için hasarın %100 oranında gerçekleştiği, davalı tarafın ekspertiz yapılan 24.03.2006 tarihinde temerrüde düştüğü gerekçesiyle davanın kabulü ile 8.400,00 YTL'nin 24.03.2006 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte tahsiline karar verilmiştir.

Kararı, davalı vekili temyiz etmiştir.

1-Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davalı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan ve yerinde görülmeyen diğer temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.

2-Dava, Tarım Sigorta Poliçesine dayalı tazminat istemine ilişkin olup, mahkemece, davalının ekspertiz raporu tanzim tarihinde temerrüde düştüğü kabul edilerek yazılı şekilde hüküm kurulmuştur. Ancak, taraflar arasındaki sigorta sözleşmesinin zorunlu bir unsuru olan Dolu Sigortası Genel Şartları’nın B.6.1 nci maddesine göre sigortacı, kesinleşmiş tazminat miktarını en kısa zamanda ve herhalde 30 gün içinde ödemek durumundadır. Bu durum karşısında, davalının zarar miktarını ekspertiz raporu tanzim tarihinde öğrendiği, en geç 30 gün içinde davacıya tazminatı ödemesi gerektiği hususu dikkate alınıp, ekspertiz raporu tanzim tarihinden 30 gün sonrası olan 22.04.2006 tarihi itibariyle temerrüde düştüğü kabul edilerek karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiş ve kararın bu nedenle bozulması gerekmiş ise de yapılan yanlışlığın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden hükmün düzeltilerek onanması gerekmiştir.

SONUÇ:Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının reddine, (2) numaralı bentte açıklanan nedenlerle temyiz itirazlarının kabulü ile kararın (HÜKÜM) fıkrasının 1 nci maddesindeki "...24.03.2006 ..." ibaresinin hükümden çıkarılarak yerine "...22.04. 2006..." ibaresinin yazılması suretiyle düzeltilmesine ve kararın düzeltilmiş bu şekliyle ONANMASINA, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz edene iadesine, 28.06.2010 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.