จังหวัดสมุทรปราการ
จังหวัดสมุทรปราการ เป็นจังหวัดหนึ่งในภาคกลางของประเทศไทย และยังเป็นจังหวัดในเขตปริมณฑลของกรุงเทพมหานคร จัดตั้งขึ้นครั้งล่าสุดโดย พระราชบัญญัติจัดตั้งจังหวัดสมุทรปราการ จังหวัดนนทบุรี จังหวัดสมุทรสาคร และจังหวัดนครนายก พุทธศักราช 2489 ซึ่งมีผลใช้บังคับตั้งแต่วันที่ 9 พฤษภาคม พ.ศ. 2489
ในสมัยอยุธยามีชื่อเมืองสมุทรปราการในกฎหมายซึ่งตราขึ้นเมื่อ พ.ศ. 2178 แต่ตัวเมืองจะตั้งอยู่ที่ใดในเวลานั้นไม่ปรากฏชัด มีหลักฐานแต่เพียงว่า ที่ปากคลองบางปลากด ฝั่งขวาของ แม่น้ำเจ้าพระยา มีพ่อค้าชาวฮอลันดามาตั้งห้างพักสินค้าอยู่ ณ ที่นั้นและเมื่อสมเด็จพระเจ้าบรมโกศทรงแต่งสมณทูตไปลังกากล่าวว่าออกเรือจากเมืองธนบุรีไปถึงตึกฮอลันดาที่ตำบลบางปลากดแสดงว่าที่นั่นคงมีผู้คนอาศัยอยู่มากอาจเป็นตัวเมืองสมุทรปราการในครั้งนั้นก็ได้ ต่อมาเมื่อ กรุงศรีอยุธยา เสียแก่พม่าใน พ.ศ. 2310 ปรากฏหลักฐานว่า พม่าได้มาปล้นบ้านเรือนราษฎรที่ตำบลบางเมืองในเขตเมืองสมุทรปราการด้วย ในสมัยรัตนโกสินทร์ พระบาทสมเด็จพระพุทธเลิศหล้านภาลัย โปรดเกล้าฯ ให้สร้างเมืองสมุทรปราการบัดนี้ที่ตำบลบางเมืองเมื่อ พ.ศ. 2362 พร้อมกับสร้างป้อมป้องกันเรือของข้าศึกรวม 6 ป้อมและใน พ.ศ. 2366 โปรดเกล้าฯ ให้สร้างพระสมุทรเจดีย์บนเกาะกลางน้ำด้วย อนึ่ง สมุทรปราการ เรียกกันเป็นสามัญว่า "ปากน้ำ" เพราะตัวเมืองตั้งอยู่บริเวณปากแม่น้ำเจ้าพระยา ฝั่งซ้าย ห่างจากปากแม่น้ำเข้ามาราว 6 กิโลเมตร [1]
จังหวัดสมุทรปราการเป็นเขตปริมณฑล จังหวัดสมุทรปราการมีเนื้อที่ 1,004 ตารางกิโลเมตร อาณาเขตทิศเหนือติดต่อกับกรุงเทพมหานคร และจังหวัดฉะเชิงเทรา, ทิศตะวันออกติดต่อกับจังหวัดฉะเชิงเทรา, ทิศใต้จรดอ่าวไทย และทิศตะวันตกติดต่อกับกรุงเทพมหานคร ลักษณะภูมิประเทศเป็นที่ราบลุ่มทั้งหมด มีแม่น้ำเจ้าพระยาไหลผ่านทางซีกตะวันตกของจังหวัด จากทิศเหนือไปทิศใต้ลงสู่อ่าวไทย มีชายฝั่งทะเลยาว 47.5 กิโลเมตร เดิมชายฝั่งทะเลมีป่าชายเลนกว้างขวาง เนื่องจากมีตะกอนที่แม่น้ำเจ้าพระยา นำพามาทับถมกันที่บริเวณปากน้ำแต่ปัจจุบันมีการบุกรุกป่าชายเลน ทำให้เกิดปัญหาการกัดเซาะชายฝั่งเป็นบริเวณกว้าง[1]
ในด้านเศรษฐกิจ จังหวัดสมุทรปราการมีการทำนา, ประมง และอุตสาหกรรม แหล่งท่องเที่ยวและสถานที่สำคัญ เช่น ท่าอากาศยานสุวรรณภูมิ, พระสมุทรเจดีย์กลางน้ำ, วัดอโศการาม, วัดบางพลีใหญ่, วัดไพชยนต์พลเสพราชวรวิหาร, วัดโปรดเกศเชษฐาราม, ศาลพระเสื้อเมือง, พิพิธภัณฑ์ทหารเรือ, เมืองโบราณ, สถานตากอากาศบางปู, ป้อมพระจุลจอมเกล้า, สวางคนิวาส, ป้อมแผลงไฟฟ้า, ฟาร์มจระเข้ ฯลฯ [1]
การคมนาคมจากกรุงเทพมหานคร โดยทางหลวงหมายเลข 3 (ถนนสุขุมวิท ตอนกรุงเทพมหานคร-สมุทรปราการ) ระยะทาง 25 กิโลเมตร [1]
อักษรย่อ: จังหวัดสมุทรปราการใช้อักษรย่อ สป ตราประจำจังหวัด: พระสมุทรเจดีย์ ต้นไม้ประจำจังหวัด: ต้นโพทะเล ([Thespesia populnea]error: {{lang}}: text has italic markup (help)) ดอกไม้ประจำจังหวัด: ดอกดาวเรือง ([Tagetes erecta]error: {{lang}}: text has italic markup (help)) สัตว์น้ำประจำจังหวัด: ปลาสลิด ([Trichopodus pectoralis]error: {{lang}}: text has italic markup (help)) คำขวัญประจำจังหวัด: ป้อมยุทธนาวี พระเจดีย์กลางน้ำ ฟาร์มจระเข้ใหญ่ งามวิไลเมืองโบราณ สงกรานต์พระประแดง ปลาสลิดแห้งรสดี ประเพณีรับบัว ครบถ้วนทั่วอุตสาหกรรม
ตราประจำจังหวัดสมุทรปราการ ต้นโพทะเล ต้นไม้ประจำจังหวัด ดอกดาวเรือง ดอกไม้ประจำจังหวัด ปลาสลิด สัตว์น้ำประจำจังหวัด
จังหวัดสมุทรปราการแบ่งการปกครองส่วนภูมิภาค แบ่งออกเป็น 6 อำเภอ 50 ตำบล 405 หมู่บ้าน อำเภอในจังหวัดสมุทรปราการประกอบไปด้วย
อำเภอเมืองสมุทรปราการ อำเภอบางบ่อ อำเภอบางพลี อำเภอพระประแดง อำเภอพระสมุทรเจดีย์ อำเภอบางเสาธง
พื้นที่จังหวัดสมุทรปราการประกอบด้วยองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น 49 แห่ง ประกอบด้วยการบริหารราชการส่วนท้องถิ่น โดยมี 1 องค์การบริหารส่วนจังหวัด, เทศบาลนคร 1 แห่ง, เทศบาลเมือง 4 แห่ง, เทศบาลตำบล 13 แห่ง และองค์การบริหารส่วนตำบล 30 แห่ง จำแนกได้ดังนี้[2]
จังหวัดพระประแดง[9]ลำดับชื่อเริ่มดำรงตำแหน่งออกจากตำแหน่งพระยานครเขื่อนขันธ์ รามัญราชชาติเสนาบดี ศรีสิทธิสงคราม (ทอมา คชเสนี) พระยาดำรงราชพลขันธ์ (จุ้ย คชเสนี)พระยาดำรงราชพลขันธ์ (นกแก้ว คชเสนี)พระยาขยันสงคราม (เจ๊ก คชเสนี)พระยาเกียรติ (นกขุนทอง คชเสนี)พระยาดำรงราชพลขันธ์ (หยอด คชเสนี) พระยาเทพผลู (ทองคำ)พระยาพินิจมนตรี (ปุย คชเสนี) พระยานาคราชกำแหง (แจ้ง คชเสนี) พระยาพายัพพิริยกิจ (เป้า จารุเสถียร) พระประแดงบุรี (โต) พระพิชัยบุรินทรา (สะอาด)
ผู้ว่าราชการจังหวัดสมุทรปราการลำดับชื่อเริ่มดำรงตำแหน่งออกจากตำแหน่ง1พระยาอรรคราชนารถภักดี241024302พระยาสมุทรบุรารักษ์243224393พระยามหาบรีรมย์243924504พระยาพิพิธมนตรี 245024545พระยาชัยวิชิตวิศิษฐ์ธรรมธาดา 245424586พระยาวรุนฤทธีศรีสมุทรปราการ 245824687พ.ต.อ.พระยาทรงพลภาพ246824728พระยากัลยาวัฒนวิศิษฐ์247224749พระชาติตระการ2474247610รอ.หลวงวุฒิราษฎร์รักษา2476247811หลวงจรูญประศาสน์ 2478248112นท.พระประยุทธชลธี ร.น2481248213ขุนบุรีภิรมย์กิจ2482248514นายปรง พหูชนม์ 2489249015พระบรรณศาสตร์สาธร2490249016นายลิขิต สัตยายุทย์ 249119 มิถุนายน 249317หลวงอรรถวิภัชน์พจนกร19 มิถุนายน 24933 เมษายน 249418ขุนธรรมรัฐธุราธร1 กรกฎาคม 24951 กรกฎาคม 249519นายเกียรติ ธนกุล1 กรกฎาคม 249518 เมษายน 249620นายสุทิน วิวัฒนะ3 เมษายน 249613 เมษายน 249721พ.ต.ท.นายราชภักดี 13 เมษายน 249717 กุมภาพันธ์ 250022นายนารถ มนตเสวี20 กุมภาพันธ์ 25009 ตุลาคม 250223นายวิทูร จักกะพาก9 ตุลาคม 25021 ตุลาคม 250824นายเจือ อ่ำพันธุ์1 ตุลาคม 250818 สิงหาคม 2514 ผู้ว่าราชการจังหวัดสมุทรปราการ (ต่อ)ลำดับชื่อเริ่มดำรงตำแหน่งออกจากตำแหน่ง25นายวินิจ ภูมิวุฒิสาร1 ตุลาคม 25146 ธันวาคม 251426ร.ต.ต.ช้น สุวรรณทรรถ15 ธันวาคม 251410 กันยายน 251727นายเวทย์ นิจถาวร 9 ตุลาคม 251726 กันยายน 251828นายอนันต์ อนันตกูล10 ตุลาคม 25184 มกราคม 252029นายกริช เกตุแก้ว5 มกราคม 25205 ตุลาคม 252330นายธวัช มกรพงศ์6 ตุลาคม 252311 ตุลาคม 252431นายสายสิทธิ พรแก้ว10 ตุลาคม 252430 กันยายน 252732นายวิโรจน์ อำมรัตน์1 ตุลาคม 252730 กันยายน 252933ม.ล.ภัคศุก กำภู1 ตุลาคม 252930 กันยายน 253234นายประเวศ ต่อตระกูล1 ตุลาคม 253230 กันยายน 253435นายไพทูรย์ สุนทรวิภาต 1 ตุลาคม 253430 กันยายน 253736นายวีระ รอดเรือง1 ตุลาคม 253730 กันยายน 254237นายสมบูรณ์ สุขสำราญ1 ตุลาคม 254230 กันยายน 254438นายสว่าง ศรีศกุน1 ตุลาคม 254430 กันยายน 254539นายสุรอรรถ ทองนิรมล 1 ตุลาคม 25451 พฤษภาคม 254840นายสุขุมรัฎฐ์ สาริบุตร9 พฤษภาคม 254812 พฤศจิกายน 254941นายอนุวัฒน์ เมธีวิบูลวุฒิ 13 พฤศจิกายน 254919 ตุลาคม 255142นายขวัญชัย วงศ์นิติกร 20 ตุลาคม 255130 กันยายน 255243นายสุรชัย ขันอาสา 1 ตุลาคม 25521 ตุลาคม 255344นายเชิดศักดิ์ ชูศรี1 ตุลาคม 255328 พฤศจิกายน 255445นางวรรณิดา บุญประคอง 28 พฤศจิกายน 25548 ตุลาคม 255546นายคณิต เอี่ยมระหงษ์8 ตุลาคม 25554 กรกฎาคม 255747นายพินิจ หาญพาณิชย์4 กรกฎาคม 255730 กันยายน 255948นายชาติชาย อุทัยพันธ์1 ตุลาคม 2559ปัจจุบัน
สถิติประชากร ตามทะเบียนราษฎร จังหวัดสมุทรปราการYearPop.±% 2549 1,104,766— 2550 1,126,940+2.0% 2551 1,147,224+1.8% 2552 1,164,105+1.5% 2553 1,185,180+1.8% 2554 1,203,223+1.5% 2555 1,223,302+1.7% 2556 1,241,610+1.5% 2557 1,261,530+1.6% 2558 1,279,310+1.4% 2559 1,293,553+1.1% 2560 1,310,766+1.3%อ้างอิง: กรมการปกครอง กระทรวงมหาดไทย[10]
งานนมัสการองค์พระสมุทรเจดีย์ จะจัดขึ้นในวันแรม 5 ค่ำเดือน 11 ของทุกปีเป็นเวลา 12 วัน 12 คืน งานเทศกาลสงกรานต์ปากลัด จัดที่พระประแดงในวันอาทิตย์แรกหลังจากงานงานสงกรานต์ วันที่ 13 เมษายนผ่านไปแล้ว ประเพณีรับบัวหรือโยนบัว ประเพณีแห่หลวงปู่ปาน
thumbnail|200px|คลองในสมุทรปราการ ในจังหวัดสมุทรปราการ การเดินทางส่วนใหญ่ใช้รถส่วนบุคคลและรถประจำทาง โดยจุดรถประจำทางที่สำคัญได้แก่ บริเวณ บางนา, สำโรง, ปากน้ำ, บางพลี และพระประแดง สำหรับการโดยสารทางเรือ ผ่านทางแม่น้ำเจ้าพระยา มีเรือโดยสารเลียบแม่น้ำ ขึ้นได้ที่ท่าน้ำปากน้ำ และมีการโดยสารข้ามแม่น้ำหลายจุด รวมทั้งบริเวณท่าน้ำพระประแดงมีท่าแพสำหรับบรรทุกรถข้ามแม่น้ำ การเดินทางทางอากาศผ่านทางท่าอากาศยานสุวรรณภูมิ
นอกจากนั้น จังหวัดสมุทรปราการยังมีโครงข่ายระบบขนส่งมวลชนที่ต่อเนื่องออกมาจากกรุงเทพมหานครถึง 3 เส้นทาง คือ
รถไฟฟ้าเชื่อมท่าอากาศยานสุวรรณภูมิที่ชั้นใต้ดินของท่าอากาศยานสุวรรณภูมิ รถไฟฟ้าเฉลิมพระเกียรติ 6 รอบพระชนมพรรษา สาย 1 (รถไฟฟ้าบีทีเอส สายสุขุมวิท ส่วนต่อขยาย แบริ่ง-สมุทรปราการ) บนถนนสุขุมวิท รถไฟฟ้าสายสีเหลือง บริเวณถนนศรีนครินทร์ และถนนเทพารักษ์ (อยู่ระหว่างการก่อสร้าง)
และในอนาคตจะมีรถไฟฟ้ามหานคร สายฉลองรัชธรรม บนถนนสุขสวัสดิ์
สมุทรปราการมีสถานที่ท่องเที่ยวที่มีชื่อเสียงอยู่หลายแห่ง ได้แก่ ฟาร์มจระเข้ และเมืองโบราณ ซึ่งรู้จักกันจากนักท่องเที่ยวจากที่ต่างๆ นอกจากนี้ในช่วงประมาณปลายเดือนตุลาคมและต้นเดือนพฤศจิกายน จะมีการจัดงานนมัสการองค์พระสมุทรเจดีย์หรือที่เรียกกันว่า "งานเจดีย์" เป็นเวลา 12 วัน 12 คืน ซึ่งเป็นงานประจำจังหวัดสมุทรปราการ จัดขึ้นบริเวณใจกลางเมืองของตัวอำเภอเมืองสมุทรปราการ โดยจะมีการปิดถนนเริ่มต้นบริเวณศาลากลางจังหวัดสมุทรปราการ มีการจัดตั้งร้านขายของ, ร้านอาหาร, การละเล่น, ชิงช้าสวรรค์, ม้าหมุน และงานโชว์ต่างๆ รวมถึงของหลายหลายมาวางขาย
นอกจากที่กล่าวมา ยังมีสถานท่องเที่ยวที่น่าสนใจต่อไปนี้
ตลาดน้ำบางน้ำผึ้ง – แหล่งรวมอาหารพื้นบ้านรวมถึงที่พักผ่อนหย่อนใจ เปิดเฉพาะเสาร์-อาทิตย์ และวันหยุดราชการ ตลาดน้ำโบราณบางพลี บ้านสาขลา – หมู่บ้านทางวัฒนธรรมเก่าแก่ สมัยสุโขทัย ป้อมพระจุลจอมเกล้า – ป้อมปืนที่สำคัญสร้างขึ้นสมัยรัชกาลที่ 5 เมืองโบราณ – พิพิธภัณฑ์กลางแจ้งที่จำลองสถานที่สำคัญและโบราณสถานในเมืองไทย พระสมุทรเจดีย์ – โบราณสถานที่สำคัญคู่บ้านคู่เมือง พิพิธภัณฑ์ช้างเอราวัณ– ประติมากรรมทองแดงรูปช้างที่มีขนาดใหญ่ที่สุดในโลก ฟาร์มจระเข้ – ฟาร์มจระเข้และสวนสัตว์สมุทรปราการ สถานตากอากาศบางปู – สถานพักผ่อนหย่อนใจและเป็นศูนย์รวมของฝูงนกนางนวล หลวงพ่อโตวัดบางพลีใหญ่ใน – พระพุทธรูปศักดิ์สิทธิ์ที่ชาวสมุทรปราการและประชาชนทั่วไปนับถือ โครงการลูกพระดาบส สมุทรปราการ ตามพระราชดำริ – สถานที่ศึกษาดูงาน ตามแนวทางเศรษฐกิจพอเพียง[11] อุทยานการเรียนรู้อ่าวไทย – อุทยานการเรียนรู้อ่าวไทยและหอชมเมืองสมุทรปราการ หลวงพ่อเขียวสุโข วัดหัวคู้ - พระพุทธรูปศักดิ์สิทธิ์ของชาวจระเข้น้อย และพระเจ้าตากสินมหาราช
สมเด็จพระมหารัชมังคลาจารย์ (ช่วง วรปุญฺโญ) – สมเด็จพระราชาคณะ อดีตผู้ปฏิบัติหน้าที่สมเด็จพระสังฆราช กรรมการมหาเถรสมาคม ประธานสมัชชามหาคณิสสร เจ้าอาวาสวัดปากน้ำ ภาษีเจริญ กรุง ศรีวิไล – นักแสดงและนักการเมือง คะนึงนิจ จักรสมิทธานนท์ – นักแสดง นาม ยิ้มแย้ม – ประธานคณะอนุกรรมการสืบสวนสอบสวนข้อเท็จจริง ปัญญา ถนอมรอด – ประธานศาลฎีกา เมืองทอง สมยาประเสริฐ – นักร้องเพลงลูกทุ่ง สดใส รุ่งโพธิ์ทอง – นักร้องเพลงลูกทุ่ง ศาสตราจารย์ นายแพทย์ สุด แสงวิเชียร – ราชบัณฑิต แพทย์ดีเด่น และหนึ่งในแพทย์ผู้ชันสูตรพระบรมศพรัชกาลที่ 8 สุรศักดิ์ ตังสุรัตน์ – อดีตนักฟุตบอลทีมชาติไทยและอดีตโค้ชทีมเมืองทองยูไนเต็ด อภิเชษฐ์ พุฒตาล – อดีตนักฟุตบอลทีมชาติไทย วัฒนา อัศวเหม – ประธานพรรคเพื่อแผ่นดิน ชนม์สวัสดิ์ อัศวเหม – นายกองค์การบริหารส่วนจังหวัดสมุทรปราการ อำนวย รัศมิทัต – อดีตผู้สมัครนายกองค์การบริหารส่วนจังหวัดสมุทรปราการ ธนภณ คารมปราชญ์ – อดีตผู้สมัครนายกองค์การบริหารส่วนจังหวัดสมุทรปราการ ภัทรวดี อภิเด่นเลิศนภาลัย – อดีตผู้สมัครนายกองค์การบริหารส่วนจังหวัดสมุทรปราการ ธนภัท ธญธนพัต – อดีตผู้สมัครนายกองค์การบริหารส่วนจังหวัดสมุทรปราการ บุญเกิด ธรรมวาสี – นักวิชาการ ผู้คิดค้นเกมอักษรไขว้ภาษาไทย ปาณรวัฐ กิตติกรเจริญ – นักร้องวง D2B รำลึก ธีรพงษ์ – นักกีฬาหมากรุกไทย และครูหมากรุกไทยชื่อดัง สารัช อยู่เย็น – นักฟุตบอลทีมชาติไทย สังกัด สโมสรฟุตบอลเอสซีจี เมืองทอง ยูไนเต็ด สิทธิชัย สุวรประทีป – นักกรีฑาทีมชาติไทย เหรียญชัย สีหะวงษ์ – นักกรีฑาทีมชาติไทย อัญชะลี ไพรีรัก − สื่อมวลชนชาวไทย ฝนทิพย์ วัชรตระกูล – มิสไทยแลนด์ยูนิเวิร์ส 2553 นักแสดงสังกัด ช่อง7 พรรัมภา สุขได้พึ่ง – นักแสดงสังกัดช่อง 7 อรุณลักษณ์ กิจเลิศไพโรจน์ – สมาชิกสภาผู้แทนราษฎร สมุทรปราการ เขต 1 ประเสริฐ ชัยกิจเด่นนภาลัย – สมาชิกสภาผู้แทนราษฎร สมุทรปราการ เขต 2 อนุสรา ยังตรง – สมาชิกสภาผู้แทนราษฎร สมุทรปราการ เขต 3 วรชัย เหมะ – สมาชิกสภาผู้แทนราษฎร สมุทรปราการ เขต 4 พิมพ์ ญาดา – นักร้องลูกทุ่งหญิงชาวไทย สลิลทิพย์ สุขวัฒน์ – สมาชิกสภาผู้แทนราษฎร สมุทรปราการ เขต 5 เรวดี รัศมิทัศ – สมาชิกสภาผู้แทนราษฎร สมุทรปราการ เขต 6 ประชา ประสพดี – สมาชิกสภาผู้แทนราษฎร สมุทรปราการ เขต 7 ธนากร ศรีบรรจง – นักแสดงตลกเดอะ คอมเมเดียน ไทยแลนด์ ศิรชัช เจียรถาวร – นักแสดง วโรดม เข็มมณฑา – นักแสดง นักร้อง ดีเจ อิทธิพัทธ์ ฐานิตย์ – นักแสดง นายแบบ ธนบูรณ์ เกษารัตน์ – นักฟุตบอลทีมชาติไทย สังกัดสโมสร เชียงราย ยูไนเต็ด ณพสิน แสงสุวรรณ – อดีตนักร้องนำวง กะลา (วงดนตรี) ปัจจุบันเป็นนักร้องเดี่ยวสังกัดค่าย จีนี่เรคอร์ดส ในเครือ จีเอ็มเอ็ม แกรมมี่ ในนาม “หนุ่ม กะลา” อนุชิต สพันธุ์พงษ์ – นักร้อง นักแสดง กานต์ธีรา วัชรทัศนกุล (เนย BNK48) – นักร้อง จุฑามาศ คลทา (เข่ง BNK48) – นักร้อง สิริการย์ ชินวัชร์สุวรรณ (ผักขม BNK48) – นักร้อง จณิสตา ตันศิริ (แบมบู BNK48) – นักร้อง นันท์นภัส เลิศนามเชิดสกุล (มิวนิค BNK48) – นักร้อง
รายชื่อวัดในจังหวัดสมุทรปราการ รายชื่อโรงเรียนในจังหวัดสมุทรปราการ รายชื่อป้อมยุทธนาวีในจังหวัดสมุทรปราการ รายชื่อสาขาของธนาคารในจังหวัดสมุทรปราการ รายชื่อห้างสรรพสินค้าในจังหวัดสมุทรปราการ
หมวดหมู่:จังหวัดริมฝั่งอ่าวไทย