สมาคมมวยโลก
สำหรับ WBA ความหมายอื่น ดูที่: สโมสรฟุตบอลเวสต์บรอมวิชอัลเบียน สมาคมมวยโลก (English: World Boxing Association, ตัวย่อ: WBA; Spanish: Asociación Mundial de Boxeo, ตัวย่อ: AMB) สถาบันที่ดูแลและควบคุมการชกมวยสากลในระดับโลก สมาคมมวยโลกก่อตั้งขึ้นในวันที่ 23 สิงหาคม ค.ศ. 1962 โดยแยกตัวออกมาจากสถาบันสมาคมมวยแห่งชาติ (National Boxing Association - NBA) ของสหรัฐอเมริกา โดยกลุ่มผู้ร่วมก่อตั้งเป็นบุคคลในวงการมวยชาวอเมริกันและต่อมาจึงมีชาติในสมาชิกกลุ่มลาตินอเมริกาเข้าร่วมด้วยอีกหลายชาติ
ปัจจุบัน สมาคมมวยโลก เป็นอีกหนึ่งสถาบันมวยสากลที่ได้รับการยอมรับว่ามีมาตรฐานและได้รับความนิยมเป็นอันดับต้น ๆ ของโลก มี กิลแบร์โต เมนโดซา ชาวเวเนซุเอลาเป็นประธาน ที่ตั้งสถาบัน ตั้งอยู่ที่กรุงคารากัส ประเทศเวเนซุเอลา [1]
สำหรับในประเทศไทยและทวีปเอเชีย สมาคมมวยโลกมีสถาบันที่ให้การยอมรับ คือ สมาคมมวยภาคพื้นเอเชียและแปซิฟิก (Pan Pacific and Asia Boxing Association - PABA) และสหพันธ์มวยภาคตะวันออกไกลและแปซิฟิก (Oriental and Pacific Boxing Federation - OPBF) มีนักมวยไทยเคยเป็นแชมป์โลกของสถาบันนี้มาแล้วหลายคน ได้แก่ โผน กิ่งเพชร, ชาติชาย เชี่ยวน้อย, เบิกฤกษ์ ชาติวันชัย, เขาทราย แกแล็คซี่, เขาค้อ แกแล็คซี่, ชนะ ป.เปาอินทร์, ดาวรุ่ง ชูวัฒนะ, แสน ส.เพลินจิต, วีระพล นครหลวงโปรโมชั่น, หยกไทย ศิษย์ อ., พิชิต ช.ศิริวัฒน์, สงคราม ป.เปาอินทร์ (เป็นเพียงแค่แชมป์เฉพาะกาล), ศรพิชัย กระทิงแดงยิม, ยอดดำรงค์ สิงห์วังชา, ยอดสนั่น ส.นันทชัย, สมศักดิ์ ศิษย์ชัชวาลย์, เด่นเก้าแสน กระทิงแดงยิม, พูนสวัสดิ์ กระทิงแดงยิม, ขวัญไทย ศิษย์หมอเส็ง, พรสวรรค์ ป.ประมุข, เทพฤทธิ์ สิงห์วังชา, ไผ่ผารบ พ.นอบน้อม (เป็นเพียงแค่แชมป์เฉพาะกาล), คมพยัคฆ์ ป.ประมุข (เป็นเพียงแค่แชมป์เฉพาะกาล), ยอดมงคล ว.แสงเทพ (เป็นเพียงแค่แชมป์เฉพาะกาล), น็อคเอาท์ ซีพีเฟรชมาร์ท และ แสตมป์ ศิษย์หมอเส็ง (เป็นเพียงแค่แชมป์เฉพาะกาล) และในต้นปี ค.ศ. 2012 ได้ยกย่องให้ เขาทราย แกแล็คซี่ เป็นสุดยอดแชมป์โลก หรือ แชมป์โลกตลอดกาล ในรุ่นจูเนียร์แบนตั้มเวท หรือซูเปอร์ฟลายเวท (115 ปอนด์)[2]
สมาคมมวยโลก เป็นสถาบันที่มีซูเปอร์แชมป์ โดยนักมวยที่เป็นซูเปอร์แชมป์นั้นจะเป็นแชมป์โลกที่ป้องกันตำแหน่งได้เกิน 5 ครั้ง จะถูกยกให้เป็นซูเปอร์แชมป์ ขณะที่แชมป์โลกตัวจริงในรุ่นนั้นก็จะว่างลง จึงต้องมีการชกเพื่อหาตัวผู้เป็นแชมป์ หรือแม้กระทั่งนักมวยที่ครองแชมป์โลกของสถาบันอื่นที่ได้รับการยอมรับในระดับเดียวกัน เช่น สภามวยโลก (WBC) หรือสหพันธ์มวยนานาชาติ (IBF) ก็อาจได้รับการสถาปนาให้เป็นซูเปอร์แชมป์ของสมาคมมวยโลกได้เช่นเดียวกัน โดยที่ไม่จำเป็นต้องเป็นแชมป์ของสมาคมมวยโลกแต่อย่างใด[3]
ซึ่งเรื่องนี้ ได้ก่อให้เกิดความสับสนและวิพากษ์วิจารณ์พอสมควรสำหรับแฟนมวยและสื่อมวลชน ที่ทำให้ในแต่ละรุ่นมีแชมป์โลกพร้อมกันถึง 2-3 คน เพียงแค่สถาบันเดียว (แชมป์โลก, แชมป์เฉพาะกาล, ซูเปอร์แชมป์) [4]โดยทั้งนี้ยังไม่นับถึงแชมป์ของสถาบันอื่น อย่าง WBC ที่มีทั้งแชมป์เข็มขัดเงิน และแชมป์เข็มขัดเพชร[5][6] (ซึ่งบางครั้งแชมป์เหล่านี้อาจถูกเรียกในชื่อต่างกันออกไป เช่น แชมป์หนึ่งเดียว, แชมป์เกียรติยศ, แชมป์ปราศจากข้อโต้แย้ง[7][8][9]) โดยนักมวยที่ได้รับตำแหน่งซูเปอร์แชมป์ เช่น คริส จอห์น, ฟลอยด์ เมย์เวทเธอร์ จูเนียร์, อันเซลโม โมเรโน, โรมัน กอนซาเลซ หรือทะกะชิ อุชิยะมะ เป็นต้น[10]
ในต้นปี ค.ศ. 2012 สมาคมมวยโลกได้ทำการคัดเลือกนักมวยที่เคยเป็นแชมป์โลกในแต่ละรุ่นของสถาบัน เพื่อที่หาผู้ที่เป็นสุดยอดแชมป์โลกจริง ๆ ซึ่งได้แก่[11]
มินิมั่มเวท-ลีโอ กาเมซ ไลท์ฟลายเวท-โยโกะ กูชิเก้น ฟลายเวท-ปาสคาล เปเรซ ซูเปอร์ฟลายเวท-เขาทราย แกแล็คซี่ แบนตั้มเวท-อีดอร์ โจเฟร่ ซูเปอร์แบนตั้มเวท- วิลเฟรโด โกเมซ เฟเธอร์เวท-ยูเซบิโอ เปโดรซา ซูเปอร์เฟเธอร์เวท-กาเบรียล อีลอร์เด้ ไลท์เวท-โรแบร์โต้ ดูรัน ซูเปอร์ไลท์เวท-อันโตนิโอ เซอร์วองเตซ เวลเตอร์เวท-ชูการ์ เรย์ เลียวนาร์ด ซูเปอร์เวลเตอร์เวท-โธมัส เฮิร์นส์ มิดเดิลเวท-คาร์ลอส มอนซอน ซูเปอร์มิดเดิลเวท-ชูการ์ เรย์ เลียวนาร์ด ไลท์เฮฟวี่เวท-เวอร์จิ้น ฮิลล์ ครุยเซอร์เวท-อีแวนเดอร์ โฮลีฟิลด์ เฮฟวี่เวท-มูฮัมหมัด อาลี
โดยมีการประกาศเกียรติคุณขึ้นที่ กรุงปานามา ซิตี้ ประเทศปานามา