พันธสัญญาเดิม
พันธสัญญาเดิม (English: Old Testament) เป็นศัพท์ศาสนาคริสต์ใช้เรียกคัมภีร์ฮีบรู ซึ่งเป็นชุดคัมภีร์ของชาววงศ์วานอิสราเอลโบราณ[1] ที่รวมกันเป็นส่วนแรกของคัมภีร์ไบเบิลในศาสนาคริสต์ จำนวนหนังสือในพันธสัญญาเดิมจะแตกต่างกันตามแต่ละนิกายในศาสนาคริสต์ นิกายโปรเตสแตนต์ยอมรับเฉพาะหนังสือ 24 เล่มในคัมภีร์ทานัคว่าเป็นพันธสัญญาเดิม แต่แบ่งใหม่เป็น 39 เล่ม ส่วนนิกายโรมันคาทอลิก อีสเทิร์นออร์ทอดอกซ์ คอปติกออร์ทอดอกซ์ และคริสตจักรแห่งเอธิโอเปีย มีจำนวนหนังสือที่รับเข้าในสารบบพันธสัญญาเดิมของตนมากกว่า[2]
คัมภีร์ไบเบิลภาคพันธสัญญาเดิม แบ่งหนังสือออกเป็น 5 หมวดใหญ่ ได้แก่
หมวดเบญจบรรณ (Pentateuch) มี 5 เล่ม ประกอบด้วย ปฐมกาล อพยพ เลวีนิติ กันดารวิถี และเฉลยธรรมบัญญัติ เป็นเรื่องเกี่ยวกับการสร้างทรงสร้างของพระเจ้า บรรพชนของชนชาติอิสราเอล เรื่องของพระบัญญัติ และพิธีการต่าง ๆ ของชาวอิสราเอล เป็นสำคัญ ศาสนายูดาห์เรียกคัมภีร์ในหมวดนี้ว่า โทราห์ (Torah) หมวดประวัติศาสตร์ (Historical books) มี 12 เล่ม ประกอบด้วย โยชูวา ผู้วินิจฉัย นางรูธ 1-2ซามูเอล 1-2พงศ์กษัตริย์ 1-2พงศาวดาร เอสรา เนหะมีย์ และเอสเธอร์ ว่าด้วย พงศาวดารของชนชาติอิสราเอล ตั้งแต่การตั้งรกราก จนถึงก่อนพระเยซูประสูติ หมวดปรีชาญาณ (Wisdom books) มี 5 เล่ม ประกอบด้วย โยบ สดุดี สุภาษิต ปัญญาจารย์ และบทเพลงซาโลมอน ว่าด้วย บทสรรเสริญพระเจ้าและหนุนใจอิสราเอล ในรูปแบบโคลงกลอนสมัยก่อนคริสตกาล หมวดผู้เผยพระวจนะใหญ่ (Major prophets) มี 5 เล่ม ประกอบด้วย อิสยาห์ เยเรมีห์ บทเพลงคร่ำครวญ เอเสเคียล และดาเนียล ว่าด้วย ข้อเขียนของผู้เผยพระวจนะที่ศาสนายูดาห์นับถือเป็นผู้เผยพระวจนะคนสำคัญและมักอ้างถึงบ่อย หมวดผู้เผยพระวจนะน้อย (Minor prophets) มี 12 เล่ม ประกอบด้วยโฮเชยา โยเอล อาโมส โอบาดีย์ โยนาห์ มีคา นาฮูม ฮาบากุก เศฟันยาห์ ฮักกัย เศคาริยาห์ และมาลาคี ว่าด้วย ข้อเขียนของผู้เผยพระวจนะที่มีการบันทึกไม่มากเท่ากับผู้เผยพระวจนะใหญ่
มีข้อน่าสังเกตว่าคัมภีร์ไบเบิลในภาคพันธสัญญาเดิม ต้นฉบับเขียนด้วยภาษาฮีบรูเป็นส่วนใหญ่ ดังนั้นชื่อของบุคคลหรือสถานที่ในพันธสัญญาเดิมที่ปรากฏในฉบับแปลตรงหรือฉบับแปลต่อ มักอ้างภาษาฮีบรูบ่อยครั้ง เพื่อให้สามารถเข้าใจความหมายของเนื้อหาในพระคัมภีร์ชัดเจนยิ่งขึ้น
โทราห์ ในม้วนผ้าขนาดใหญ่ เมื่ออ่านต้องหมุนเพื่อคลี่จากม้วนขวาไปเก็บม้วนซ้าย ส่วนหนึ่งจาก ต้นฉบับภาษาฮีบรู ในคริสต์ศตวรรษที่ 11 ภาพขยาย ส่วนหนึ่งของ เบญจบรรณ ลำดับหนังสือในพันธสัญญาเดิม ฉบับ Gutenberg แสดงให้เห็นการวาดสีประกอบหนังสือในยุคกลาง ภาพ God creates Adam โดย Michelangelo กล่าวถึงเหตุการณ์ทรงสร้างมนุษย์ ในพระธรรมปฐมกาล ของพันธสัญญาเดิม
คัมภีร์ไบเบิล พันธสัญญาใหม่