హరప్పా
హరప్పా (ఆంగ్లం:Harappa) (ఉర్దూ: ہڑپہ, హిందీ: हड़प्पा), పాకిస్తాన్ పంజాబ్కు ఈశాన్యాన సాహివాల్ పట్టణానికి నైఋతి దిశన 33 కి.మీ. దూరంలో వున్న ఒక ప్రాచీన నగరం. నవీన పట్టణం రావీ నది దగ్గరలో గలదు. ఈ పట్టణము ప్రాచీన కోట గల నగరం, సింధు లోయ నాగరికత లోని హెచ్ ఆకారపు నిర్మాణాలు కలిగివున్నది.
క్రీ.పూ. 3300 సం.లో ఈ నగరంలో ప్రజలు నివాసాలేర్పరచుకున్నట్టు, మరియు 23,500 ప్రజలు నివసించేవారనీ తెలుస్తోంది. ఆకాలంలో ఇంత జనాభాగల నగరం చరిత్రలోనే లేదు, నివసించేవారని తెలుస్తున్నది. హరప్పా సభ్యత నేటి పాకిస్తాన్ కు ఆవలివరకూ వ్యాపించియున్ననూ, సింధ్ మరియు పంజాబ్ కేంద్రముగా కలిగివున్నది.[1]
సింధు లోయ నాగరికత (హరప్పా నాగరికత అనికూడా పిలువబడుతుంది) చరిత్ర మెహర్‌గఢ్ నాగరికత, దాదాపు 6000 క్రీ.పూ. వరకూ వెళుతుంది. రెండు ప్రసిద్ధ నగరాలు మొహంజో దారో మరియు హరప్పా లు, పంజాబ్ మరియు సింధ్ ప్రాంతాలలో క్రీ.పూ. 2600 లో వెలసిల్లాయి.[2] ఈ నాగరికతలో వ్రాత విధానము, నగర కేంద్రాలు మరియు వైవిధ్యభరిత సామాజిక ఆర్థిక విధానాలు మున్నగునవి క్రీ.శ. 20వ శతాబ్దంలో చేపట్టబడిన పురాతత్వ త్రవ్వకాలలో కనుగొనబడినవి. ఈ త్రవ్వకాలలో "మొహంజో దారో" (అర్థం: చనిపోయిన వారి సమాధి శిథిలాలు) సింధ్ ప్రాంతంలో సుక్కుర్ వద్ద, మరియు హరప్పా, పశ్చిమ పంజాబ్ మరియు లాహోర్కు దక్షిణాన కనుగొనబడ్డాయి.[3]
ప్రారంభపు రేడియో కర్బన డేటింగ్ విధానం, వెబ్ లో వ్రాయబడినది, 2725+-185 క్రీ.పూ. లేదా 3338, 3213, 3203 క్రీ.పూ. calibrated, giving a midpoint of 3251 BCE. Kenoyer, Jonathan Mark (1991) Urban process in the Indus Tradition: A preliminary report. In Harappa Excavations, 1986-1990: A multidisciplanary approach to Third Millennium urbanism, edited by Richard H. Meadow: 29-59. Monographs in World Archaeology No.3. Prehistory Press, Madison Wisconsin. Periods 4 and 5 are not dated at Harappa. The termination of the Harappan tradition at Harappa falls between 1900 and 1500 BCE. మొహంజో దారో is another major city of the same period, located in సింధ్ province of పాకిస్తాన్. ధోలవిరా ఒక ప్రాచీన మెట్రోపాలిటన్ నగరం. The Harappans used roughly the same size bricks and weights as were used in other Indus cities, such as Mohenjo Daro and Dholavira. These cities were well planned with wide streets, public and private wells, drains, bathing platforms and reservoirs. One of its most well-known structures is the so-called Great Bath of Mohenjo Daro.
వర్గం:ప్రాచీన భారతదేశం వర్గం:సింధు లోయ నాగరికత