రబ్బరు
సహజ రబ్బరు (ఆంగ్లం: Natural rubber) అనేది ఒక ఎలాస్టామెర్ (ఒక వ్యాకోచక హైడ్రోకార్బన్ పాలిమర్), నిజానికి దీనిని కొన్ని వృక్షాల సారంలో ఉండే ఒక పాల జిగురు లాంటి పదార్థం రబ్బరు పాలు నుండి తయారు చేస్తారు. ఈ వృక్షాలకు 'గాటు చేస్తారు. అంటే చెట్టు యొక్క బెరడును కోస్తారు మరియు రబ్బరు పాలు సారాన్ని సేకరిస్తారు మరియు ఒక ఉపయోగపడే రబ్బరు వలె శుద్ధిచేస్తారు. సహజ రబ్బరు యొక్క శుద్ధి చేయబడిన రూపాన్ని రసాయనిక పాలీఐసోప్రెన్ అని పిలుస్తారు, దీనిని కృత్రిమంగా కూడా ఉత్పత్తి చేయవచ్చు. సహజ రబ్బరును కృత్రిమ రబ్బరు వలె విస్తృతంగా పలు అనువర్తనాలు మరియు ఉత్పత్తుల్లో ఉపయోగిస్తారు.
సహజ రబ్బరు పాలుకు వ్యాపార వనరుగా జముడు కుటుంబం యుఫోర్బియేసికి చెందిన రబ్బరు చెట్టును (హివెయా బ్రాసిలైన్సిస్ ) చెప్పవచ్చు. వీటిని ఎక్కువగా ఉపయోగిస్తారు ఎందుకంటే దీనిని కోసే కొద్ది మరింత రబ్బరు పాలు ఉత్పత్తి చేస్తాయి.
రబ్బరు పాలు కలిగిన ఇతర వృక్షాల్లో గుట్టా-పెర్చా (పాలాక్యియమ్ గుట్టా, [1] రబ్బరు ఫిగ్ (ఫికస్ ఎలాస్టికా ), పనామా రబ్బరు చెట్టు (క్యాస్టిల్లా ఎలాస్టికా ), జెముడు (యుఫోర్బియా సెప్.), లెటుస్, సాధారణ డాండెలైన్ (టారాక్సాకమ్ ఆఫిసినాలే ), రష్యన్ డాండెలైన్ (టారాక్సాకమ్ కోక్-సాఘైజ్ ), స్కోర్జోనెరా (టు-సాఘేజ్) మరియు గుయాయులే (పార్థెనియమ్ ఆర్జెంటాటమ్ ) లు ఉన్నాయి. అయితే ఇవి రబ్బరుకు ముఖ్యమైన వనరులు కానప్పటికీ, జర్మనీ రబ్బరు సరఫరాను కోల్పోయినప్పుడు వీటిలో కొన్నింటిని రెండవ ప్రపంచ యుద్ధంలో ఉపయోగించింది. తర్వాత ఈ ప్రయత్నాలు కృత్రిమ రబ్బరుల అభివృద్ధిచే నిలిచిపోయాయి. కృత్రిమ రబ్బరు నుండి చెట్టు-నుండి తయారు చేసిన సహజ రబ్బరును వేరు చేయడానికి, కొన్నిసార్లు గమ్ రబ్బరు అని ఉపయోగిస్తారు.
పారా రబ్బరు చెట్టు ప్రారంభంలో దక్షిణ అమెరికాలో పెరిగేది. చార్లెస్ మారియే డె లా కండామైన్ రబ్బరు నమూనాలను 1736లో ఫ్రాన్స్‌లోని అకాడెమియే రాయలే డెస్ సైన్సెస్‌కు పంపాడు.[2] 1751లో, అతను ఫ్రాంకోయిస్ ఫ్రెస్నీయు రాసిన నివేదికను అకాడెమీకి (చివరికి 1755లో ప్రచురించబడింది) అందించాడు, ఇది రబ్బరు యొక్క పలు లక్షణాలను వివరించాడు. దీనిని రబ్బరుపై మొట్టమొదటి శాస్త్రీయ నివేదికగా సూచించారు.[2]
మొట్టమొదటిసారి రబ్బరు నమూనాలు ఇంగ్లాండ్‌కు చేరుకున్నప్పుడు, వాటిని 1770లో జోసెఫ్ ప్రీస్ట్‌లేచే పరిశీలించబడ్డాయి, ఆ పదార్థంలోని ఒక ముక్క కాగితంపై పెన్సిల్ గుర్తులను చెరపడానికి చాలా మంచిగా పనిచేసింది, దానితో దానికి రబ్బరు అని పేరు పెట్టారు. తర్వాత నెమ్మిదిగా అది ఇంగ్లాండ్ సమీప ప్రాంతాలకు వ్యాపించింది.
తక్కువ మొత్తంలో రబ్బరు పాలుకు ప్రధాన వనరుగా దక్షిణ అమెరికా పేరు గాంచింది, దీనిని 19వ శతాబ్దంలో ఉపయోగించారు. 1876లో, హెన్రీ విక్హమ్ బ్రెజిల్ నుండి కొన్ని వేల పారా రబ్బరు చెట్ల విత్తనాలను సేకరించాడు మరియు వాటిని ఇంగ్లాండ్‌లోని కీ గార్డెన్స్‌లో నాటాడు. తర్వాత ఈ విత్తనాలను సిలోన్ (శ్రీలంక), ఇండోనేషియా, సింగపూర్ మరియు బ్రిటీష్ మాలయలకు పంపబడింది. మలై (ప్రస్తుతం మలేషియా) తర్వాత రబ్బరును ఉత్పత్తి చేసే అతిపెద్ద దేశంగా పేరు గాంచింది. సుమారు 100 సంవత్సరాలు క్రితం, ఆఫ్రికాలోని కాంగో ఫ్రీ స్టేట్ అనేది కూడా ప్రముఖ సహజ రబ్బరు పాలు వనరుగా పేరు గాంచింది, ఎక్కువగా నిర్బంధ కార్మికులతో నిర్వహించేవారు. లిబెరియా మరియు నైజీరియాలు కూడా రబ్బరు ఉత్పత్తిని ప్రారంభించాయి.
భారతదేశంలో, వ్యాపారరీత్యా సహజ రబ్బరు సేద్యాన్ని బ్రిటిష్ వలసవచ్చిన వారు పరిచయం చేశారు, అయితే భారతదేశంలో వ్యాపార స్థాయిలో రబ్బరును పెంచడానికి ప్రయోగాత్మక ప్రయత్నాలు 1873నాటికి కలకత్తా, బొటానికల్ గార్డెన్స్‌లో ప్రారంభమయ్యాయి. భారతదేశంలోని మొట్టమొదటి వ్యాపార హివీయా సాగు 1902లో కేరళలో తెట్టేకాడులో ప్రారంభమైంది. 19వ మరియు ప్రారంభ 20వ శతాబ్దాల్లో, దీనిని తరచూ "ఇండియా రబ్బరు"గా పిలిచేవారు. కొన్ని రబ్బరు సాగులు బ్రిటీష్ వారు పాకిస్థాన్‌లో కూడా ప్రారంభించారు.
రబ్బరు ప్రత్యేక భౌతిక మరియు రసాయనిక లక్షణాలను కలిగి ఉంది. రబ్బరు యొక్క ఒత్తిడిని తట్టుకునే లక్షణం ముల్లిన్స్ ప్రభావం, పేనే ప్రభావాలను ప్రదర్శిస్తుంది మరియు తరచూ హైపర్ఎలాస్టిక్ వలె తయారు చేయబడుతుంది. రబ్బరు స్ఫటికీకరించబడుతుంది.
ప్రతి రిపీట్ యూనిట్‌లో ఒక ద్విబంధం యొక్క ఉనికి కారణంగా, సహజ రబ్బరు అనేది ఓజోన్ క్రాకింగ్‌కు సున్నితంగా ఉంటుంది.
రబ్బరు కోసం రెండు ప్రధాన ద్రావకాలు ఉన్నాయి: టర్పెంటైన్ మరియు నాఫ్టా (పెట్రోలియం). మొదటి పేర్కొన దానిని 1763లో ఫ్రాంకోయిస్ ఫ్రెస్నాయు కనిపెట్టిన సమయం నుండి ఉపయోగిస్తున్నారు. 1779లో గియోవాన్ని ఫ్యాబ్రోనీ నెఫ్టాను ఒక రబ్బరు ద్రావకం వలె కనిపెట్టాడు. రబ్బరు సులభంగా కరగని కారణంగా, ఈ పదార్ధాన్ని దాని నిమజ్జనానికి ముందు చిన్న చిన్న ముక్కలు చేస్తారు.
ముడి రబ్బరు పాలును దాని సేకరణ స్థలం నుండి రవాణా చేస్తున్నప్పుడు, దాని ఘనీభవనాన్ని నిరోధించడానికి ఒక అమ్మోనియా రసాయనాన్ని ఉపయోగిస్తారు.
రబ్బరు పాలు సాధారణంగా 100,000 నుండి 1,000,000 వరకు ఒక అణు భారంతో ఐసోప్రెనే (ఎక్కువగా cis-1,4-పాలీఐసోప్రేనే) యొక్క ఒక సహజ పాలీమర్. సాధారణంగా, సహజ రబ్బరులో తక్కువ శాతంలో ప్రోటీన్లు, కొవ్వు ఆమ్లాలు, సజ్జరసాలు మరియు అకర్బన పదార్థాలు (లవణాలు) వంటి ఇతర పదార్ధాలను గుర్తించవచ్చు. పాలీఐసోప్రేనేను కృత్రిమంగా కూడా తయారు చేయవచ్చు, ఇలా ఉత్పత్తి చేసిన దానిని కొన్నిసార్లు "కృత్రిమ సహజ రబ్బరు" వలె సూచిస్తారు.
గుట్టా-పెర్చా అని పిలిచే కొన్ని సహజ రబ్బరు వనరుల్లో ట్రాన్స్-1,4-పాలీఐసోప్రేనే ఉంటుంది, ఇది సమాన ఒక నిర్మాణ ఐసోమర్‌ను కలిగి ఉన్నప్పటికీ, ఒకే లక్షణాలను కలిగి ఉండదు.
సహజ రబ్బరు అనేది ఒక ఎలాస్టోమెర్ మరియు ఒక థెర్మోప్లాస్టిక్. అయితే, రబ్బరు అనేది వల్కనీకరణగా పేర్కొనబడింది, ఇది ఒక థెర్మోసెట్‌గా మారుతుంది. ప్రతిరోజు వినియోగించే రబ్బరులో అధిక శాతం రెండింటి లక్షణాలను పంచుకునే ఒక స్థానం వద్ద వల్కనీకరణానికి లోనవుతుంది; అంటే, దీనిని వేడి చేసి, చల్లార్చినట్లయితే, ఇది దాని లక్షణాలను కోల్పోతుంది, కాని నాశనంకాదు.
స్ప్రింగ్‌ల్లో ఉపయోగించే లోహాలు వంటి అధిక వ్యాకోచ పదార్ధాల్లో, వ్యాకోచ లక్షణం బంధ వికృతీకరణచే పొందుతాయి. బలాన్ని (కనీస శక్తి) ఉపయోగించినప్పడు, బంధ దైర్ఘ్యాలు సమతౌల్యస్థితి నుండి తొలగించబడతాయి మరియు పీడన శక్తి స్థిరవిద్యుదీకరణను నిల్వ చేస్తుంది. రబ్బరు కూడా ఇదే విధంగా ప్రవర్తిస్తుందని భావించారు, కాని ఇది ఒక పేలవమైన వివరణగా సూచించబడింది. రబ్బరు ఒక ఆసక్తికరమైన పదార్థం ఎందుకంటే లోహాలు వలె కాకుండా, పీడన శక్తి తాపీయంగా నిల్వ చేయబడుతుంది. అలాగే, సహజ రబ్బరు చాలా వ్యాకోచత్వాన్ని కలిగి ఉంటుంది, సహజ రబ్బరు కార్పెట్ వంటి ఉపరితలాలపై ఉన్నప్పుడు, దానిపై పీడనాన్ని ప్రయోగిస్తే, దానిని ఉపరితలంపై 'లాగడం' చాలా కష్టమవుతుంది. అది అంటుకుంటుంది.
దాని స్వేచ్ఛా స్థితిలో, రబ్బరులో ఒకానొక స్థానాల వద్ద పరస్పరం అనుసంధానించబడిన పొడవైన, చుట్టబడిన పాలీమర్ గొలుసులను కలిగి ఉంటుంది. ఒక రెండు స్థానాల అనుసంధానాల మధ్య, ప్రతి మోనోమెర్ దాని సమీప దానికి స్వేచ్ఛగా భ్రమణం చేయగలదు, ఇది రెండు స్థిర స్థానాలకు అనుసంధానించిన చాలా వదులుగా ఉండే త్రాడు వలె ఒక భారీ సంఖ్యలో జ్యామితి రూపాలను ఊహించడానికి ప్రతి విభాగానికి గొలుసు పరిధిని అందిస్తుంది. గది ఉష్ణోగ్రత వద్ద, రబ్బరు తగినంత గతి శక్తిని నిల్వ చేసుకుంటుంది, దీని వలన గొలుసులోని ప్రతి విభాగం గజిబిజిగా ఊగిసలాడుతుంది, ఇది పైన పేర్కొన్న త్రాడులోని భాగం వలె గజిబిజిగా కదులుతుంది. రబ్బరు యొక్క జడోష్ణత నమూనాను 1934లో వెర్నెర్ కుహ్న్ అభివృద్ధి చేశాడు.
రబ్బరును సాగదీసినప్పుడు, "త్రాడులోని వదులు భాగాలు" గట్టిగా లాగబడతాయి మరియు అప్పుడు అది కదలలేదు. దాని గతి శక్తి అధిక వేడి వలె విడుదల చేయబడుతుంది. కనుక, జడోష్ణత అనేది స్వేచ్ఛా స్థితి నుండి వ్యాకోచ స్థితికి చేరుకుంటున్నప్పుడు తగ్గుతుంది మరియు ఇది స్వేచ్ఛా స్థితిలో పెరుగుతుంది. జడోష్ణతలో ఈ మార్పును ఈ విధంగా కూడా వివరించవచ్చు, ఇవ్వబడిన ఒక ఉష్ణోగ్రత వద్ద గొలుసులోని (nb. జడోష్ణతను S=k*ln (W) వలె పేర్కొనవచ్చు) వదులుగా ఉన్న విభాగం కంటే గొలుసులోని బిగుతుగా ఉండే విభాగాన్ని కొన్ని పద్ధతుల్లో (W) మడతపెట్టవచ్చనే వాస్తవంగా చెప్పవచ్చు. ఒక వ్యాకోచిత రబ్బరు పట్టీ స్వేచ్ఛా స్థితికి చేరుకోవడం వలన నమూనాలో ఒక పెరుగుదల ఏర్పడుతుంది మరియు ఉపయోగించిన బలం స్థిరవిద్యుత్తు కాదు, బదులుగా పదార్థంలోని ధార్మిక శక్తి, గతి శక్తిగా మారినందుకు సంభవిస్తుంది. రబ్బరు స్వేచ్ఛా స్థితి ఉష్ణగ్రాహకం మరియు ఈ కారణంగానే రబ్బరులోని వ్యాకోచిత భాగంచే విడుదలైన బలం ఉష్ణోగ్రతతో పెరుగుతుంది . (ఉదాహరణకు, లోహాలు ఉష్ణోగ్రత పెరుగుతున్నకొద్ది సున్నితంగా మారతాయి.) ఈ పదార్థం సంకోచ సమయంలో స్థిరోష్ణ శీతలకరణకు లోనవుతుంది. రబ్బరు యొక్క ఈ లక్షణాన్ని సులభంగా ఒక సాగదీసిన రబ్బరు పట్టీని మీ పెదాలుతో పట్టుకుని, వదిలివేయడం ద్వారా ధ్రువీకరించవచ్చు. రబ్బరు పట్టీని సాగదీయడం అనేది కొన్ని రూపాల్లో ఒక ఉత్తమ వాయువు యొక్క సంపీడనానికి మరియు స్వేచ్ఛగా వదిలివేయడం దాని వ్యాకోచానికి సమానంగా చెప్పవచ్చు. ఒక సంపీడన వాయువు కూడా "వ్యాకోచ" లక్షణాలను ప్రదర్శిస్తుంది, ఉదాహరణకు ఒక ఉబ్బిన కారు టైర్‌లో గాలిని చెప్పవచ్చు. ఎందుకంటే సాగదీయడం అనేది సంపీడనానికి సమానం అనేది కొంతవరకు అసంబద్ధంగా చెప్పవచ్చు, కాని రబ్బరును ఒక ఏకమితీయ వాయువు వలె భావించినప్పుడు అర్థవంతంగా కనిపిస్తుంది. సాగదీయడం వలన గొలుసులోని ప్రతి విభాగానికి ఉన్న "ఆకృతి"ని తగ్గిస్తుంది.
రబ్బరు యొక్క వల్కిజేషన్ గొలుసుల మధ్య మరిన్ని డిసల్ఫేడ్ బంధాలను రూపొందిస్తుంది, కనుక ఇది గొలుసులోని ప్రతి స్వేచ్ఛా విభాగాన్ని తగ్గిస్తుంది. దీని ఫలితంగా జాతి పొడవుకు త్వరితంగా గొలుసులను బిగుతుగా చేస్తుంది, ఇది వ్యాకోచ బలాన్ని పెంచుతుంది మరియు రబ్బరును మరింత ధృడంగా మరియు తక్కువ వ్యాకోచిత పదార్థంగా చేస్తుంది.
దీనిని గాజు సంక్రమణ ఉష్ణోగ్రత కంటే తక్కువకు చల్లబర్చినప్పుడు, పాక్షిక-ద్రవ గొలుసు భాగాలు స్థిరమైన జ్యామితి మార్గాల్లో "స్తంభింపజేస్తుంది" మరియు రబ్బరు హఠాత్తుగా దాని వ్యాకోచ లక్షణాలను కోల్పోతుంది మరియు విధానం వ్యతిరేక దిశలో జరుగుతుంది. ఈ లక్షణాన్ని అధిక ఎలాస్టోమెర్‌లతో పంచుకుంటుంది. అత్యల్ప ఉష్ణోగ్రతల వద్ద, రబ్బరు పెళుసుగా ఉంటుంది; ఇది స్తంభించినప్పుడు మరియు సాగదీసినప్పుడు ముక్కల వలె చేస్తారు. ఈ క్లిష్టమైన ఉష్ణోగ్రత కారణంగానే సాధారణ టైర్‌ల్లోని రబ్బరు కంటే ఒక సున్నితమైన సంస్కరణను శీతాకాలపు టైర్‌ల్లో ఉపయోగిస్తారు. ఛాలెంజర్ ప్రమాదానికి కారణమైన విఫల రబ్బరు o-రింగ్ సీల్‌లను వారి క్లిష్టమైన ఉష్ణోగ్రత కంటే తక్కువకు చల్లబర్చబడ్డాయని భావిస్తున్నారు. ఈ ప్రమాదం అసాధారణంగా శీతాకాలం రోజును జరిగింది.
2005లో సుమారు 21 మిలియన్ టన్నుల రబ్బర్ ఉత్పత్తి చేయబడింది, అందులో దాదాపు 42% సహజ రబ్బరుగా చెప్పవచ్చు. అధిక శాతం రబ్బరు పెట్రోలియం నుండి ఉత్పత్తి చేసిన కృత్రిమ రకం కారణంగా, సహజ రబ్బరు యొక్క ధరను కూడా క్రూడ్ ఇంధనం యొక్క ప్రపంచ ధరకు ధాటిగా చాలా భారీ స్థాయిలో నిర్ణయిస్తారు. నేడు 2005లో సుమారు 94% ఉత్పత్తితో సహజ రబ్బరుకు ప్రధాన వనరుగా పేరు గాంచింది. అధికంగా ఉత్పత్తి చేస్తున్న మూడు దేశాలు సంయుక్తంగా (ఇండోనేషియా, మలేషియా మరియు థాయ్‌లాండ్) మొత్తం సహజ రబ్బరు ఉత్పత్తిలో సుమారు 72% శాతం రబ్బరును అందిస్తున్నాయి.
రబ్బరు పాలును రబ్బరు చెట్ల నుండి సేకరిస్తారు. సేద్యంలో రబ్బరు చెట్ల యొక్క ఆర్థిక జీవిత కాలం సుమారు 32 సంవత్సరాలు - 7 సంవత్సరాలు వరకు అపరిపక్వ కాలం మరియు 25 సంవత్సరాల ఉత్పత్తి కాలాన్ని కలిగి ఉంటుంది.
ఈ చెట్ల సేద్యానికి అవసరమైన భూమి సాధారణంగా బాగా పొడి వాతావరణం గల భూమి అయ్యి ఉండాలి, ఇటువంటి సేద్యానికి కంకర, కంకర రకాలు, మడ్డి రకాలు, కంకరరహిత ఎరుపు లేదా ఒండ్రు మట్టి నేలలు అనుకూలంగా ఉంటాయి.
రబ్బరు చెట్లు గరిష్ఠ వృద్ధికి వాతావరణ పరిస్థితులు (ఎ) ప్రత్యేక పొడి కాలం లేకుండా సుమారు 250cm సమానంగా విస్తరించే వర్షపాతం మరియు సంవత్సరానికి కనీసం 100 వర్షపు రోజులుతో ఉండాలి (బి) ఒక నెలకు సగటున 25°C నుండి 28°C వరకు, ఉష్ణోగ్రత పరిధి సుమారు 20°C నుండి 34°C వరకు ఉండాలి (సి) సుమారు 80% అధిక వాతావరణ తేమ ఉండాలి (డి) సంవత్సరం మొత్తంలో రోజుకి 6 గంటలు చొప్పున సంవత్సరానికి సుమారు 2000 గంటల ప్రకాశవంతమైన సూర్యకాంతి అవసరం మరియు (ఇ) బలమైన గాలులు ఉండరాదు.
వాణిజ్య సేద్యం కోసం పలు అధిక దిగుబడిని ఇచ్చే సంకర జాతులు అభివృద్ధి చేయబడ్డాయి. ఈ సంకర జాతులు ఉత్తమ వాతావరణంలో పెంచినట్లయితే సంవత్సరానికి హెక్టారుకు 2,000 కిలోగ్రాముల కంటే అధిక పొడి రబ్బరును దిగుబడిగా అందిస్తాయి.
కొబ్బరికాయలు విరివిగా లభించే కేరళ వంటి ప్రాంతాల్లో, కొబ్బరికాయ యొక్క సగ భాగాన్ని కొబ్బరి పాలును సేకరించే పాత్ర వలె ఉపయోగిస్తారు, కాని మిగిలిన ప్రాంతాల్లో తళుకుమనే మట్టిపాత్ర లేదా అల్యూమినియం లేదా ప్లాస్టిక్ పాత్రలను ఎక్కువగా ఉపయోగిస్తారు. ఈ పాత్రలను చెట్టుకు ఒక తీగతో బంధిస్తారు. ఈ తీగలో ఒక స్ప్రింగ్ ఉంటుంది, దీని వలన చెట్టు పెరుగుతున్న కొద్ది ఇది వ్యాకోచిస్తుంది. రబ్బరు పాలు బెరుడుకు చేసిన ఒక కోసిన "మార్గం" ద్వారా కప్పులోకి చేరుకుంటుంది. సాధారణంగా కోతను రోజులో ఉదయాన్నే చెట్టులో అంతర్గత ఒత్తిడి అధికంగా ఉన్నప్పుడు చేస్తారు. ఒక మంచి ట్యాపర్ ఒక ప్రామాణిక అర్థ-చుట్టగా ఉన్న వ్యవస్థలో ప్రతి 20 సెకన్లకు ఒక చెట్టును ట్యాప్ చేయవచ్చు మరియు ఒక సాధారణ రోజువారీ "విధి" పరిమాణం 450 నుండి 650 చెట్లు ఉండవచ్చు. చెట్లను తరచూ ప్రత్యామ్నాయ లేదా మూడవ రోజున గాటు చేస్తారు, అయితే సమయం, గాటు పొడవు మరియు సంఖ్యల్లో పలు తేడాలు ఉంటాయి. 25–40% పొడి రబ్బరు కలిగి ఉండే రబ్బరు పాలు బెరడులో ఉంటాయి, కనుక గాటు చేసేవారు, కొయ్యను కత్తిరించరాదు, దీని వలన పెరుగుతున్న కాంబియల్ పొర నాశనమవుతుంది మరియు బెరడు పునరుద్ధరణ తీవ్రంగా వికృతీకరించబడి, తర్వాత గాటు చేయడానికి క్లిష్టంగా మారుస్తుంది. సాధారణంగా చెట్ల జీవిత కాలంలో కనీసం రెండు సార్లు, కొన్ని సమయాల్లో మూడుసార్లు గాటు చేస్తారు. చెట్టు యొక్క ఆర్థిక జీవిత కాలం అనేది దానిని గాటు చేసిన పద్ధతిపై ఆధారపడి ఉంటుంది, ఎందుకంటే ఇక్కడ క్లిష్టమైన అంశం అంటే బెరడు వినియోగంగా చెప్పవచ్చు. ప్రత్యామ్నాయ దినాల్లో గాటు చేసే పద్ధతిలో మలేషియాలో ఒక ప్రమాణంగా సంవత్సరానికి 25cm (లంబంగా) బెరడు వాడకాన్ని చెప్పవచ్చు. బెరడులోని రబ్బరు పాలు గొట్టాలను కుడివైపుకు ఒక చుట్టలా పైకి ఉంటాయి. ఈ కారణంగానే, రబ్బరు పాలు సేకరణకు గాట్లను మరిన్ని గొట్టాలను కత్తిరించడానికి ఎడమ వైపుగా పైకి చేసుకుంటూ వెళతారు.
చెట్లు సుమారు నాలుగు గంటల పాటు రబ్బరు పాలును బొట్లుగా విడుదల చేస్తాయి, సహజంగా ద్రవం కారడానికి చేసిన గాటులో రబ్బరు పాలు గడ్డకట్టడం వలన ఆపివేయబడుతుంది, దీనితో బెరడులోని రబ్బరు పాలు గొట్టాలను నిలిపివేస్తాయి. ట్యాపెర్స్ సాధారణంగా వారి ద్రవం సేకరించే పనిని పూర్తి చేసిన తర్వాత భోజనం చేసి, కొంతసమయం విశ్రాంతి తీసుకుని, తర్వాత సుమారు మధ్యాహ్న సమయంలో రబ్బరు పాలును సేకరించడం ప్రారంభిస్తారు. కొన్ని చెట్లు సేకరించిన తర్వాత కూడా బొట్లను విడుదల చేస్తుంటాయి మరియు దీనితో పాత్ర కొంతమేరకు నిండుతుంది, దీనిని తదుపరి సేకరణలో సేకరిస్తారు. గాటుపై గట్టిపడిన రబ్బరు పాలు కూడా చెట్టు నాడా వలె సేకరించబడుతుంది. చెట్టు నాడా మరియు పాత్రలోని ద్రవాలతో కలిపి 10–20% పొడి రబ్బరు ఉత్పత్తి అవుతుంది.
ఎక్కువసేపు ఉంచినట్లయితే రబ్బరు పాలు పాత్రలో గడ్డకట్టుకునిపోతుంది. రబ్బరు పాలును గడ్డకట్టడానికి ముందే సేకరించాలి. పొడి రబ్బరును తయారు చేయడానికి సేకరించిన రబ్బరు పాలును గడ్డకట్టించే ట్యాంకుల్లోకి మారుస్తారు లేదా అమ్మోనియాతో చర్య చేయడానికి విశ్లేషణతో గాలి చొరబడని కంటైనర్‌ల్లోకి మారుస్తారు. అమ్మోనియాతో చర్య అనేది రబ్బరు పాలును దీర్ఘకాలం పాటు జిగురు స్థితిలో సంరక్షించడానికి అవసరమవుతుంది.
సాధారణంగా రబ్బరు పాలును రబ్బరు పూయవల్సిన వస్తువులను తయారు చేయడానికి రబ్బరు పాలును సాంద్రీకరించడానికి ప్రాసెస్ చేయవచ్చు లేదా దీనిని ఫార్మిక్ ఆమ్లాన్ని ఉపయోగించి నియంత్రిత, శుభ్రమైన పరిస్థితుల్లో గడ్డకట్టేలా చేస్తారు. తర్వాత గడ్డకట్టిన రబ్బరు పాలును TSR3L లేదా TSRCV వంటి ఉన్నత స్థాయి సాంకేతిక నిర్దిష్ట రబ్బరు ముక్కలు వలె ప్రాసెస్ చేస్తారు లేదా రిబ్బెడ్ స్మోక్ షీట్ గ్రేడ్‌లను ఉత్పత్తి చేయడానికి ఉపయోగిస్తారు.
సాధారణంగా గడ్డకట్టిన రబ్బరును (పాత్రలోని ద్రవం) TSR10 మరియు TSR20 స్థాయి రబ్బరుల తయారీలో ఉపయోగిస్తారు. ఈ స్థాయిలకు రబ్బరు యొక్క ప్రాసెసింగ్ అనేది సాధారణంగా కాలుష్యాన్ని తొలగించడానికి మరియు ఆఖరి దశ అయిన ఎండబెట్టడం కోసం పరిమాణాన్ని తగ్గించడం మరియు శుభ్రపరిచే విధానంగా చెప్పవచ్చు.
తర్వాత ఆరబెట్టిన పదార్ధాన్ని రవాణా కోసం సేకరిస్తారు మరియు ప్యాక్ చేస్తారు.
రబ్బరును గృహ ఉత్పత్తుల నుండి పారిశ్రామిక ఉత్పత్తులు వరకు మధ్య స్థాయి ఉత్పత్తి వలె లేదా ఆఖరి ఉత్పత్తుల్లో విస్తృతంగా ఉపయోగిస్తున్నారు. రబ్బరును ఎక్కువగా టైర్లు మరియు ట్యూబ్‌లు కోసం ఉపయోగిస్తారు. మిగిలిన 44% సాధారణ రబ్బరు ఉత్పత్తులు (GRG) విభాగం కోసం ఉపయోగిస్తున్నారు, వీటిలో టైర్లు మరియు ట్యూబ్‌లు మినహా అన్ని ఉత్పత్తులు ఉంటాయి.
రబ్బరును మొట్టమొదటిగా ఒల్మెక్స్ ఉపయోగించారు, కొన్ని దశాబ్దాల తర్వాత, 1600 BCలోని హెవీయా చెట్టు నుండి సహజ రబ్బరు పాలును తీసే విజ్ఞానం పురాతన మియాన్స్‌కు విస్తరించింది. వారు క్రీడ కోసం ఒక బంతిని తయారు చేయడానికి సేకరించిన రబ్బరు పాలును మరిగించారు.
రబ్బరు యొక్క ఇతర ముఖ్యమైన ఉపయోగాల్లో ఆటోమేటివ్ పరిశ్రమ కోసం తలుపులు మరియు కిటికీ తలుపులు, హోసెస్, బెల్ట్‌లు, మ్యాటింగ్, ఫ్లోరింగ్ మరియు డ్యాంపెనర్ (యాంటీవైబ్రేషన్ మౌంట్లు) ఉన్నాయి, వీటిని "కుళ్ళా కింది" ఉత్పత్తులుగా పిలుస్తారు. తొడుగులు (వైద్య, గృహ మరియు పారిశ్రామిక వినియోగానికి) మరియు బొమ్మలు బుడుగల తయారీకి కూడా ఎక్కువ రబ్బరును ఉపయోగిస్తున్నారు, అయితే వీటి కోసం సాంద్రీకరించిన రబ్బరు పాలు రకాన్ని ఉపయోగిస్తారు. అధిక మొత్తంలో రబ్బరును పలు తయారీ పరిశ్రమలు మరియు ఉత్పత్తుల్లో ఒక జిగురు పదార్థం వలె ఉపయోగిస్తారు, అయితే రెండు ముఖ్యమైన పరిశ్రమల్లో కాగితం మరియు కార్పెట్ పరిశ్రమలు ఉన్నాయి. రబ్బరును ఎక్కువగా రబ్బరు పట్టీలు మరియు పెన్సిల్ రబ్బరులను తయారు చేయడానికి కూడా ఉపయోగిస్తారు.
అదనంగా, రబ్బరును కొన్నిసార్లు ఎలాస్టిక్ అని పిలిచే ఒక ఫైబర్ వలె కూడా ఉత్పత్తి చేస్తున్నారు, ఇది వస్త్ర పరిశ్రమలో ముఖ్యపాత్రను పోషిస్తుంది ఎందుకంటే ఇది ఉత్తమ దీర్ఘకరణ మరియు పునరుద్ధరణ లక్షణాలను కలిగి ఉంది. ఈ ప్రయోజనాలు వలన, తయారు చేయబడిన రబ్బరు పైబర్‌ను తయారు చేసిన పదార్థం నుండి ఒక గుండ్రని ఫైబర్ లేదా దీర్ఘచతురస్ర ఫైబర్‌లు వలె రూపొందిస్తారు. దీని అత్యల్ప వర్ణ అనుకూలత, స్థితి మరియు కనిపించే తీరు కారణంగా, రబ్బరు ఫైబర్ అనేది నూలుతో లేదా మరొక ఫైబర్‌తో కప్పుతారు లేదా నేరుగా ఫ్యాబ్రిక్‌లోకి ఇతర నూలుతో కుడతారు. ఉదాహరణకు, ప్రారంభ 1900ల్లో, రబ్బరు నూలును వస్త్రాల ప్రారంభం స్థాయిలో ఉపయోగించారు. ఇప్పటికీ రబ్బరును వస్త్ర పరిశ్రమలో ఉపయోగిస్తున్న కారణంగా, దీని అత్యల్ప దృఢత్వం దానిని తక్కువ బరువు ఉండే వస్త్రాలకు మాత్రమే పరిమితం చేసింది ఎందుకంటే రబ్బరు పాలలో ఆక్సీకరణ కారకాలకు నిరోధక శక్తి లేదు మరియు ఇది దీర్ఘకాలం, సూర్యకాంతి, నూనె మరియు స్వేదనం వలన పాడయ్యే అవకాశం ఉంది. ఈ అడ్డంకులను అధిగమించడానికి ఒక పరిష్కారంగా, వస్త్ర పరిశ్రమ నియోప్రేన్‌ను ఉపయోగించడం ప్రారంభించింది, ఇది ఒక రకం కృత్రిమ రబ్బరు అలాగే స్పాండెక్స్‌‌ను (ఎలాస్టానే అని కూడా పిలుస్తారు) సర్వసాధారణంగా ఉపయోగించే మరొక ఎలాస్టోమెర్ ఫైబర్‌గా చెప్పవచ్చు, ఎందుకంటే ఇవి దృఢత్వం మరియు మన్నిక రెండింటిలోనూ రబ్బరు కంటే ఎక్కువ నాణ్యతను కలిగి ఉన్నాయి.
సహజ రబ్బరును తరచూ వల్కనీకరిస్తారు, ఈ విధానంలో రబ్బరును మరిగిస్తారు మరియు లాఘవము మరియు వ్యాకోచత్వాలను మెరుగుపర్చడానికి మరియు జీవాన్ని కోల్పోకుండా నిరోధించడానికి సల్ఫర్, పెరాక్సైడ్ లేదా బిస్పెనోల్‌లను జోడిస్తారు. వల్కనీకరణం యొక్క అభివృద్ధి అనేది 1839లోని చార్లెస్ గుడ్‌ఇయర్‌తో సన్నిహిత అనుబంధాన్ని కలిగి ఉంది.[3] కార్బన్ బ్లాక్ అనేది తరచూ ప్రత్యేకంగా వాహనాల టైర్లల్లో రబ్బరు యొక్క శక్తిని మెరుగుపర్చడానికి రబ్బరు ఒక సంకలన సంయోజనం వలె ఉపయోగిస్తారు.
కొంతమంది తీవ్రమైన రబ్బరు పాలు అలెర్జీని కలిగి ఉంటారు మరియు రబ్బరు పాలు తొడుగులు వంటి నిర్దిష్ట సహజ రబ్బరు పాల ఉత్పత్తులను ఉపయోగించడం వలన తీవ్ర ప్రక్రియ ఘాతానికి గురి కావచ్చు. గుయులే రబ్బరు పాలు హైపోఅలెర్జెనిక్ మరియు ఇది అలెర్జీ-ప్రేరిపిత హివెయా రబ్బరు పాలకు ఒక ప్రత్యామ్నాయంగా పరిశోధించబడుతుంది. ఇది సాపాబెల్ హెవియా చెట్టు వలె కాకుండా, చిన్న పొద వలె ఉండే వాటిని మొత్తంగా సాగు చేస్తారు మరియు ప్రతి కణం నుండి రబ్బరు పాలును సేకరిస్తారు. హివెయా రబ్బరు పాలులో యాంటిజెనిక్ ప్రోటీన్ మొత్తాన్ని తగ్గించడానికి రసాయనిక విధానాలను కూడా ఉపయోగిస్తారు, ఫలితంగా వైటెక్స్ సహజ రబ్బరు పాలు వంటి ప్రత్యామ్నాయ హెవియా ఆధారిత పదార్ధాలు పూర్తిగా హైపోఆలర్జెనిక్ కాకపోవడం వలన, వీటితో రబ్బరు పాలు అలెర్జీలకు గురయ్యే అవకాశం తక్కువగా ఉంటుంది.
కొన్ని అలెర్జీ ప్రభావాలు రబ్బరు పాల నుండి సంభవించవు కాని దుస్తులు, తొడుగులు, నురుగు మొదలైన వాటి వలె రబ్బరు పాలును మార్చే విధానంలో ఉపయోగించే ఇతర పదార్ధాల వలన సంభవించవచ్చు. ఈ అలెర్జీలను సాధారణంగా మల్టీపుల్ కెమికల్ సెన్సిటివిటీ (MCS) వలె సూచిస్తారు.
ఎలాస్టోమెర్ రసాయన విక్షేపణ హివెయా నుండి రూపొందించే సహజ రబ్బరుకు ప్రత్యామ్నాయ వనరు, ఉపయోగకర, నాన్-అలెర్జినిక్ పదార్థం గుయాయులే అనేది దక్షిణ అమెరికాలో కనుగొనబడింది రబ్బరు సీడ్ ఆయిల్ రెసిలిన్, ఒక రబ్బరు ప్రత్యామ్నాయ పదార్థం రబ్బరు ట్యాపింగ్, రబ్బరు సాప్‌ను సాగు చేసే విధానం రబ్బరు టెక్నాలజీ రబ్బరు సైకిల్
J.A బ్రెడ్సన్‌చే రబ్బరు మెటిరీయల్స్ అండ్ థేర్ కాంపౌండ్స్ మౌరైస్ మోర్టాన్‌చే రబ్బరు టెక్నాలజీ
Check date values in: |date= (help)
అచెర్సన్, నీల్: ది కింగ్ ఇన్కార్పోరేటెడ్, అలెన్ & అన్‌విన్, 1963. ISBN 1-86207-290-6 (1999 గ్రాంటా ఎడిషన్ ). హోకెస్‌ఛైల్డ్, అడమ్: కింగ్ లియోపోల్డ్స్ గోస్ట్: ఏ స్టోరీ ఆఫ్ గ్రీడ్, టెర్రర్ మరియు హిరోయిజమ్ ఇన్ కాలనీయల్ ఆఫ్రికా, మారినెర్ బుక్స్, 1998. ISBN 0-43-956827-7 . పెట్రింగా, మారియా: బ్రాజా, ఏ లైఫ్ ఫర్ ఆఫ్రికా . బ్లూమింగ్టన్, IN: AuthorHouse, 2006. ISBN 978-1-4259-1198-0
వర్గం:సహజ పదార్ధాలు వర్గం:కర్బన్ పాలీమర్స్ వర్గం:రబ్బరు వర్గం:ఎలాస్టోమెర్స్ వర్గం:సంసంజనాలు