చిలువూరు
చిలువూరు, గుంటూరు జిల్లా, దుగ్గిరాల మండలానికి చెందిన గ్రామము. ఇది మండల కేంద్రమైన దుగ్గిరాల నుండి 10 కి. మీ. దూరం లోను, సమీప పట్టణమైన మంగళగిరి నుండి 12 కి. మీ. దూరంలోనూ ఉంది. 2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం ఈ గ్రామం 2281 ఇళ్లతో, 7952 జనాభాతో 1784 హెక్టార్లలో విస్తరించి ఉంది. గ్రామంలో మగవారి సంఖ్య 3948, ఆడవారి సంఖ్య 4004. షెడ్యూల్డ్ కులాల సంఖ్య 3787 కాగా షెడ్యూల్డ్ తెగల సంఖ్య 254. గ్రామం యొక్క జనగణన లొకేషన్ కోడ్ 590259[1].పిన్ కోడ్: 522330. ఎస్.టి.డి.కోడ్ = 08644.
ఈ గ్రామములో పదవ శతాబ్దంనాటి బ్రహ్మ విగ్రహం బయల్పడినది. ఇది వేంగీ చాళుక్యులనాటిదిగా గుర్తించారు. ఇటీవల గ్రామములోని గంగానమ్మ ఆలయ పునరుద్ధరణ పనులు నిర్వహించుటకై త్రవ్వకాలు జరుపుచుండగా, ఈ విగ్రహం బయల్పడినది. [12] ఆంధ్ర ప్రదేశ్ రాజధాని ప్రాంత అభివృద్ధి ప్రాధికార సంస్థ (సీఆర్‌డీఏ) పరిధిలోకి వస్తున్న మండలాలు, గ్రామాలను ప్రభుత్వం విడిగా గుర్తిస్తూ ఉత్తర్వులు జారీచేసింది. ప్రస్తుతం గుర్తించిన వాటిలోని చాలా గ్రామాలు వీజీటీఎం పరిధిలో ఉన్నాయి. గతంలో వీజీటీఎం పరిధిలో ఉన్న వాటితోపాటుగా ఇప్పుడు మరిన్ని కొన్ని గ్రామాలు చేరాయి. సీఆర్‌డీఏ పరిధిలోకి వచ్చే గుంటూరు, కృష్ణా జిల్లాల్లోని మండలాలు, గ్రామాలను గుర్తిస్తూ పురపాలక శాఖ ముఖ్య కార్యదర్శి ఉత్తర్వులు జారీ చేశారు.[2]
తాడేపల్లి, మంగళగిరి, తుళ్లూరు, దుగ్గిరాల, తెనాలి, తాడికొండ, గుంటూరు మండలం, చేబ్రోలు, మేడికొండూరు, పెదకాకాని, వట్టిచెరుకూరు, అమరావతి, కొల్లిపర, వేమూరు, కొల్లూరు, అమృతలూరు, చుండూరు మండలాలతో పాటు ఆయా మండలాల పట్టణ ప్రాంతం కూడా సీఆర్‌డీఏ పరిధిలోకి వస్తుంది.
శృంగారపురం 3 కి.మీ, మోరంపూడి 3 కి.మీ, పెదవడ్లపూడి 3 కి.మీ, చినవడ్లపూడి 4 కి.మీ, పెనుమూడి 4 కి.మీ.
ఉత్తరాన మంగళగిరి మండలం, పశ్చిమాన పెదకాకాని మండలం, ఉత్తరాన తాడేపల్లి మండలం, దక్షణాన తెనాలి మండలం.
గ్రామంలో ఒక ప్రైవేటు బాలబడి ఉంది. ప్రభుత్వ ప్రాథమిక పాఠశాలలు ఐదు, ప్రైవేటు ప్రాథమిక పాఠశాలలు రెండు, ప్రభుత్వ ప్రాథమికోన్నత పాఠశాల ఒకటి, ప్రభుత్వ మాధ్యమిక పాఠశాల ఒకటి ఉన్నాయి. సమీప జూనియర్ కళాశాల, ప్రభుత్వ ఆర్ట్స్ / సైన్స్ డిగ్రీ కళాశాల దుగ్గిరాలలోను, ఇంజనీరింగ్ కళాశాల చింతలపూడిలోనూ ఉన్నాయి. సమీప వైద్య కళాశాల గుంటూరులోను, మేనేజిమెంటు కళాశాల, పాలీటెక్నిక్‌లు తెనాలిలోనూ ఉన్నాయి. సమీప వృత్తి విద్యా శిక్షణ పాఠశాల దుగ్గిరాలలోను, అనియత విద్యా కేంద్రం తెనాలిలోను, దివ్యాంగుల ప్రత్యేక పాఠశాల గుంటూరు లోనూ ఉన్నాయి.
చిలువూరులో ఉన్న ఒక ప్రాథమిక ఆరోగ్య ఉప కేంద్రంలో డాక్టర్లు లేరు. ఒకరు పారామెడికల్ సిబ్బంది ఉన్నారు. ఒక పశు వైద్యశాలలో ఒక డాక్టరు, ఒకరు పారామెడికల్ సిబ్బందీ ఉన్నారు. సంచార వైద్య శాల గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. ప్రాథమిక ఆరోగ్య కేంద్రం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. సమీప సామాజిక ఆరోగ్య కేంద్రం, మాతా శిశు సంరక్షణ కేంద్రం, టి. బి వైద్యశాల గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి. అలోపతి ఆసుపత్రి, ప్రత్యామ్నాయ ఔషధ ఆసుపత్రి, డిస్పెన్సరీ, కుటుంబ సంక్షేమ కేంద్రం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి.
గ్రామంలో6 ప్రైవేటు వైద్య సౌకర్యాలున్నాయి. ఎమ్బీబీయెస్ కాకుండా ఇతర డిగ్రీలు చదివిన డాక్టర్లు ఇద్దరు, డిగ్రీ లేని డాక్టర్లు నలుగురు ఉన్నారు. రెండు మందుల దుకాణాలు ఉన్నాయి.
గ్రామంలో కుళాయిల ద్వారా రక్షిత మంచినీటి సరఫరా జరుగుతోంది. కుళాయిల ద్వారా శుద్ధి చేయని నీరు కూడా సరఫరా అవుతోంది. గ్రామంలో ఏడాది పొడుగునా చేతిపంపుల ద్వారా నీరు అందుతుంది.
గ్రామంలో భూగర్భ మురుగునీటి వ్యవస్థ ఉంది. మురుగునీరు బహిరంగ కాలువల ద్వారా కూడా ప్రవహిస్తుంది. మురుగునీరు బహిరంగంగా, కచ్చా కాలువల ద్వారా కూడా ప్రవహిస్తుంది. మురుగునీటిని శుద్ధి ప్లాంట్‌లోకి పంపిస్తున్నారు. గ్రామంలో సంపూర్ణ పారిశుధ్య పథకం అమలవుతోంది. సామాజిక మరుగుదొడ్డి సౌకర్యం లేదు. ఇంటింటికీ తిరిగి వ్యర్థాలను సేకరించే వ్యవస్థ లేదు. సామాజిక బయోగ్యాస్ ఉత్పాదక వ్యవస్థ లేదు. చెత్తను వీధుల పక్కనే పారబోస్తారు.
చిలువూరులో సబ్ పోస్టాఫీసు సౌకర్యం ఉంది. పోస్టాఫీసు సౌకర్యం, పోస్ట్ అండ్ టెలిగ్రాఫ్ ఆఫీసు గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. లాండ్ లైన్ టెలిఫోన్, పబ్లిక్ ఫోన్ ఆఫీసు, మొబైల్ ఫోన్ మొదలైన సౌకర్యాలు ఉన్నాయి. ఇంటర్నెట్ కెఫె / సామాన్య సేవా కేంద్రం, ప్రైవేటు కొరియర్ గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. సమీప గ్రామాల నుండి ఆటో సౌకర్యం ఉంది. వ్యవసాయం కొరకు వాడేందుకు గ్రామంలో ట్రాక్టర్లున్నాయి. రైల్వే స్టేషన్ ఉంది. ప్రభుత్వ రవాణా సంస్థ బస్సు సౌకర్యం గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. ప్రైవేటు బస్సు సౌకర్యం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. రాష్ట్ర రహదారి, ప్రధాన జిల్లా రహదారి, జిల్లా రహదారి గ్రామం గుండా పోతున్నాయి. జాతీయ రహదారి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. గ్రామంలో తారు రోడ్లు, కంకర రోడ్లు, మట్టిరోడ్లూ ఉన్నాయి.
గ్రామంలో వాణిజ్య బ్యాంకు ఉంది. గ్రామంలో స్వయం సహాయక బృందం, పౌర సరఫరాల కేంద్రం ఉన్నాయి. ఏటీఎమ్, సహకార బ్యాంకు, వ్యవసాయ పరపతి సంఘం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. రోజువారీ మార్కెట్, వారం వారం సంత, వ్యవసాయ మార్కెటింగ్ సొసైటీ గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి.
గ్రామంలో అంగన్ వాడీ కేంద్రం, ఇతర పోషకాహార కేంద్రాలు, ఆశా కార్యకర్త ఉన్నాయి. గ్రామంలో గ్రంథాలయం, పబ్లిక్ రీడింగ్ రూం ఉన్నాయి. గ్రామంలో వార్తాపత్రిక పంపిణీ జరుగుతుంది. అసెంబ్లీ పోలింగ్ స్టేషన్, జనన మరణాల నమోదు కార్యాలయం ఉన్నాయి. సమీకృత బాలల అభివృద్ధి పథకం, ఆటల మైదానం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. సినిమా హాలు గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది.
గ్రామంలో గృహావసరాల నిమిత్తం విద్యుత్ సరఫరా వ్యవస్థ ఉంది. రోజుకు 7 గంటల పాటు వ్యవసాయానికి, 18 గంటల పాటు వాణిజ్య అవసరాల కోసం కూడా విద్యుత్ సరఫరా చేస్తున్నారు.
చిలువూరులో భూ వినియోగం కింది విధంగా ఉంది:
వ్యవసాయేతర వినియోగంలో ఉన్న భూమి: 116 హెక్టార్లు నికరంగా విత్తిన భూమి: 1667 హెక్టార్లు వివిధ వనరుల నుండి సాగునీరు లభిస్తున్న భూమి: 1667 హెక్టార్లు
చిలువూరులో వ్యవసాయానికి నీటి సరఫరా కింది వనరుల ద్వారా జరుగుతోంది.
కాలువలు: 923 హెక్టార్లు బావులు/బోరు బావులు: 743 హెక్టార్లు
ఊర చెరువు:- ప్రభుత్వం ప్రవేశపెట్టిన నీరు-చెట్టు కార్యక్రమంలో భాగంగా, ఈ చెరువులో 2016, మే-16న, పూడికతీత కార్యక్రమం ప్రారంభించారు. సారవంతమైన ఈ మట్టిని ఈ గ్రామ రైతులు, తమ ట్రాక్టర్లతో పొలాలకు తరలించుకొనిపోవుచున్నారు. ఈ విధంగా చేయుటవలన, తమ పొలాలకు ఎరువుల ఖర్చు తగ్గుటయేగాక, చెరువులో నీటి నిలువ సామర్ధ్యం పెరిగి, గ్రామములో భూగర్భజలాలు అభివృద్ధి చెందగలవని రైతులు సంతోషం వ్యక్తం చేస్తున్నారు.
చిలువూరులో ఈ కింది వస్తువులు ఉత్పత్తి అవుతున్నాయి.
వరి, మొక్కజొన్న, సపోటా
డాక్టర్ యడ్ల హేమప్రసాద్ గ్రామంలో ఒక గ్రంథాలయాన్ని కట్టించారు. [8]
చిలువూరుకు చెందిన ప్రవాస భారతీయుడు శ్రీ కాట్రగడ్డ కృష్ణప్రసాద్, తన తల్లి కీ.శే.కమలమ్మ ఙాపకార్ధం, గ్రామములో రెవెన్యూ అధికారులు విధులు నిర్వహించడానికి అనువుగా ఒక కచేరీ భవనాన్ని నిర్మించనున్నారు. సుమారు పది లక్షల అంచనా వ్యయంతో నిర్మించనున్న ఈ భవన నిర్మాణానికి, 2016, మార్చి-4వ తెదీ శుక్రవారంనాడు శంకుస్థాపన నిర్వహించారు. [10]
ఈమని గ్రామానికి చెందిన ప్రవాసాంధ్రులు శ్రీ కాట్రగడ్డ కృష్ణప్రసాద్ లక్షల రూపాయలు వెచ్చించి, చిలువూరు నుండి తుమ్మపూడి వరకు ప్రధాన రహదారి ఏర్పాటు చేయించారు. అంతర్గత రహదారులకు జన్మభూమి కార్యక్రమంలో నిధులు అందజేసినారు. [8]
డాక్టర్ యడ్ల హేమప్రసాద్ గ్రామంలో ఒక ఉచిత వైద్య శిబిరాన్ని ఏర్పాటు చేసారు. [8]
ఈ గ్రామానికి చెందిన శ్రీ యడ్ల సాంబశివరావు (సాంబులు), ఈ గ్రామానికి మంజూరయిన 33/11 కె.వి. విద్యుత్తు ఉపకేంద్రానికి అవసరమైన 55 సెంట్ల భూమిని విరాళంగా అందజేసి తన దాతృత్వాన్ని చాటుకున్నారు. ఈ భూమి విలువ ఎకరం 80 లక్షల ఖరీదుగలది. వీరు ఈ భూమిని, శ్రీ యడ్ల ఆనందయ్య, శ్రీ యేల్ల ప్రకాశరావు గార్ల ఙాపకార్ధం అందజేసినారు. ఉద్యాన పంటలతో అలరారే చిలువూరు గ్రామంలో, 600 పైగా వ్యవసాయ విద్యుత్తు కనక్షన్లు ఉండగా, 1000 ఎకరాలకు పైగా సాగుకు ఈ విద్యుత్తు ఉపకేంద్రమే ఆధారం. [5]
2013 జూలైలో ఈ గ్రామ పంచాయతీకి జరిగిన ఎన్నికలలో శ్రీమతి షేక్ షంషూన్, సర్పంచిగా ఎన్నికైనారు. ఉపసర్పంచిగా శ్రీ మాణిక్యరావు ఎన్నికైనారు. శ్రీ మాణిక్యారావు, 2016, ఫిబ్రవరి-7న తన ఉపసర్పంచ్ పదవికి రాజీనామా చేసారు. [6]&[8]
ఈ ఆలయం చోళులకాలం నాటిదిగా ప్రసిద్ధి. ఈ ఆలయం శిథిలావస్థకు చేరడంతో, దానిస్థానంలో నూతనంగా ఆలయం నిర్మించేటందుకు, ఆలయ గర్భగుడి గోడను తొలగిస్తుండగా, దానిలో వినాయకుడు, పార్వతీపరమేశ్వరుల ఉత్సవ విగ్రహాలు వెలుగు చూశాయి. పార్వతి విగ్రహం విరిగి ఉండగా, మిగిలిన విగ్రహాలు చాలా బరువుగా ఉన్నాయి. అవి ఏ లోహంతో చేశారో తెలియలేదు. ఈ ఆలయ జీర్ణోద్ధరణ కోసం, ప్రవాస భారతీయులు, ఈ గ్రామస్థులు అయున శ్రీ పెద్దు రామారావు గ్నాపకార్ధం, ఆయన భార్య లైలా, కుమారులు వేణుగోపాల, అజయకుమార్, రు. 1,00.116-00 లను ఆలయ అభివృద్ధి కమిటీ సమన్వయ కర్త, శ్రీ మండవ సాయిశివరావుకి అందజేశారు.[3]. & [3] నూజివీడు సీడ్స్ అధినేత శ్రీ మండవ వెంకటరామయ్య, ఆయనతోపాటు ప్రవాస గ్రామస్థులు, ఒక కోటి రూపాయల వరకు వితరణ చేసి, వందల సంవత్సరాల నాటి శ్రీ భోగేశ్వరస్వామివారి ఆలయ పునర్నిర్మాణానికి నిధులు సమకూర్చారు.ఈ ఆలయంలో ఒక కోటి రూపాయల వ్యయంతో ఆలయ అభివృద్ధి పనులు జరుగుతున్నాయి. ఈ కార్యక్రమాలలో భాగంగా, ఆలయంలో నాగవినాయకుని విగ్రహాన్ని ప్రతిష్ఠించడానికై, 2015, మార్చి-13వ తేదీ శుక్రవారం మద్యాహ్నం నుండి ప్రత్యేకపూజలు నిర్వహించారు. 14వ తేదీ శనివారం ఉదయం 9 గంటలకు విగ్రహ ప్రతిష్ఠ నిర్వహించెదరు. [7]&[8] ఈ ఆలయ పునఃప్రతిష్ఠా వార్షికోత్సవ పూజలు,2017,ఏప్రిల్-25వతేదీ మంగళవారంనాడు వైభవంగా నిర్వహించెదరు. ఈ సందర్భంగా అర్చనలు, అభిషేకాలు, పూజలు, భజనలు, లలితాసహస్రనామ పారాయణం, కోలాటం మొదలగు కార్యక్రమాలు నిర్వహించెదరు. [13]
వరి, అపరలు, కాయగూరలు
2001 వ.సంవత్సరం జనాభా లెక్కల ప్రకారం గ్రామ జనాభా 7,530.[4] ఇందులో పురుషుల సంఖ్య 3,768, స్త్రీల సంఖ్య 3,762, గ్రామంలో నివాస గృహాలు 1,872 ఉన్నాయి. గ్రామ విస్తీర్ణము 1,784 హెక్టారులు.
జనాభా (2011) - మొత్తం 7,952 - పురుషుల సంఖ్య 3,948 - స్త్రీల సంఖ్య 4,004 - గృహాల సంఖ్య 2,281
గ్రామ గణాంకాల వివరాల కొరకు ఇక్కడ చూడండి
[3] ఈనాడు గుంటూరు సిటీ/మంగళగిరి; 2013,సెప్టెంబరు-5; 1వపేజీ. [4] ఈనాడు విజయవాడ/మంగళగిరి; 2013,అక్టోబరు-7; 2వపేజీ. [5] ఈనాడు గుంటూరు సిటీ; 2014,జూన్-2; 9వపేజీ. [6] ఈనాడు విజయవాడ/మంగళగిరి; 2014,ఆగస్టు-9; 1వపేజీ. [7] ఈనాడు విజయవాడ/మంగళగిరి; 2015,మార్చి-14; 2వపేజీ. [8] ఈనాడు గుంటూరు సిటీ; 2015,సెప్టెంబరు-14; 4వపేజీ. [9] ఈనాడు గుంటూరు సిటీ; 2016,ఫిబ్రవరి-11; 5వపేజీ. [10] ఈనాడు గుంటూరు సిటీ; 2016,మార్చి-5; 5వపేజీ. [11] ఈనాడు గుంటూరు సిటీ/మంగళగిరి; 2016,మే-17; 4వపేజీ. [12] ఈనాడు అమరావతి; 2017,ఫిబ్రవరి-20; 9వపేజీ. [13] ఈనాడు గుంటూరు సిటీ/మంగళగిరి; 2017,ఏప్రిల్-24; 6వపేజీ.
వర్గం:ఆంధ్ర ప్రదేశ్ సీఆర్‌డీఏ గ్రామాలు