Herufi za Kiarabu
Herufi za Kiarabu ni maandishi maalumu ya lugha ya Kiarabu. Nje ya Kiarabu lugha mbalimbali zinaandikwa kwa herufi za Kiarabu, hasa lugha za nchi zenye Waislamu wengi, ingawa herufi hizo zilibuniwa kabla ya dini hiyo kuenea. Kati ya lugha hizo kuna Kiajemi, Kikurdi, Kimalay na Urdu. Pengine katika lugha hizo herufi kadhaa zinaongezwa au kupunguzwa, kulingana na lugha ilivyo.
Kihistoria hata Kiswahili na Kituruki ziliwahi kuandikwa kwa herufi za Kiarabu.
Kuna herufi 28 za Kiarabu zinazoandikwa kutoka kulia kwenda kushoto. Herufi zote isipokuwa sita zinaunganishwa wakati wa kuandika. Kutokana na tabia hiyo kila herufi inaweza kuonekana kwa maumbo tofautitofauti kiasi kutegemeana na mahali pake mwanzoni, katikati au mwishoni mwa neno.
Kwa kawaida maandishi ya Kiarabu ni ya konsonanti tu bila vokali. Vokali zikiandikwa zinaonekana kama mstari au nukta chini au juu ya herufi zinazoanzisha silabi.
Umbo la herufiJinaSoma kamaAlama ya matamshi ya kimataifapeke yakemwanzoni katikatimwishoni ﺀأ, إ, ؤ, ئ hamza’ ‚[ʔ]ﺍ—ﺎalifā[aː]ﺏﺑﺒﺐbāʾb[b]ﺕﺗﺘﺖtāʾt[t]ﺙﺛﺜﺚṯāʾth[θ]ﺝﺟﺠﺞǧīm/ j[ʤ]ﺡﺣﺤﺢḥāʾḥ[ħ]ﺥﺧﺨﺦḫāʾ/ ẖ / kh[x]ﺩ—ﺪdāld[d]ﺫ—ﺬḏālḏ / dh[ð]ﺭ—ﺮrāʾr[r]ﺯ—ﺰzāyz[z]ﺱﺳﺴﺲsīns[s]ﺵﺷﺸﺶšīnš / sh[ʃ]ﺹﺻﺼﺺṣādṣ[sˁ]ﺽﺿﻀﺾḍādḍ[dˁ]ﻁﻃﻄﻂṭāʾṭ[tˁ]ﻅﻇﻈﻆẓāʾẓ[ðˁ]ﻉﻋﻌﻊʿaynʿ / ‘[ʕ]ﻍﻏﻐﻎġaynġ / gh[ɣ]ﻑﻓﻔﻒfāʾf[f]ﻕﻗﻘﻖqāfq / ḳ[q]ﻙﻛﻜﻚkāfk[k]ﻝﻟﻠﻞlāml[l]ﻡﻣﻤﻢmīmm[m]ﻥﻧﻨﻦnūnn[n]ﻩﻫﻬﻪhāʾh[h]ﻭ—ﻮwāww[w]ﻱﻳﻴﻲyāʾy[j]
– for a discussion of inconsistencies and variations of Arabic written text. – for a discussion of consistency and uniformization of Arabic written text.