Mikoa ya Tanzania
Tanzania This article is part of a series on the politics and government of Tanzania Constitution Human rights Government President (list) John Magufuli Vice-President Samia Suluhu Prime Minister (list) Kassim Majaliwa Legislature Speaker Job Ndugai Elections Recent elections General: 201020152020 Political parties Administrative divisions Regions Districts Foreign relations Ministry of Foreign Affairs Minister: Augustine Mahiga Diplomatic missions of / in Tanzania Nationality law Passport Visa requirements Visa policy Zanzibar President Ali Mohamed Shein Vice Presidents Seif Sharif Hamad Seif Ali Iddi Revolutionary Government Revolutionary Council House of Representatives Tanzaniaportal Other countries Atlas vt
Tanzania imegawanyika katika mikoa 31.
Mikoa hiyo yote imegawanyika tena kwenye wilaya 169. Wilaya zimeganyika katika kata kibao.
Wakati wa ukoloni wa Kijerumani eneo la Tanzania Bara (=Tanganyika) lilikuwa pamoja na Rwanda na Burundi kama Afrika ya Mashariki ya Kijerumani. Mwaka 1913 eneo lote liligawiwa kwa mikoa 21 na maeneo matatu ya wawakilishi wakazi. Mikoa 19 ilikuwa chini ya wakuu wa mkoa wa kawaida yaani maafisa waraia Wajerumani (jer. Bezirksleiter au Bezirkamtsmann) waliyemwakilisha gavana na mikoa miwili ilikuwa chini ya mamlaka ya kijeshi yaani afisa wa jeshi la kikoloni la schutztruppe.
Mikoa ya kawaida ilikuwa:
Mikoa miwili ya Iringa na Mahenge ilikuwa "mikoa ya kijeshi" yaani chini ya usimamizi ya maafisa wakuu wa jeshi la Schutztruppe.
Maeneo ya Bukoba (takriban sawa na Mkoa wa Kagera wa leo), Ruanda na Urundi yaliendelea kutawaliwa na watawala wao wa kieneyeji wakiangaliwa na mwakilishi mkazi wa Ujerumani aliyekuwa kama balozi, mshauri mkuu na msimamizi wa watawala hao.
Tangu mwaka 1918/1919 eneo la Tanganyika lilikuwa eneo la kudhaminiwa kwa Uingereza bila maeneo ya Rwanda (Ruanda) na Burundi (Urundi). Tanganyika likigawiwa mwaka 1922 kuwa na mikoa ileile ilhali majina ya Kijerumani yalibadilishwa kuwa majina ya kienyeji kama vile [2]:
Arusha, Bagamoyo, Bukoba, Daressalam, Dodoma, Iringa (si tena mkoa wa kijeshi), Kilwa, Kondoa-Irangi, Lindi, Mahenge (si tena mkoa wa kijeshi), Morogoro, Moshi, Mwanza, Pangani, Rufiji, Rungwe, Songea, Tabora, Tanga, Ufipa (badala ya Bismarckburg), Ujiji na Usambara (badala ya Wilhelmstal).
Katika miaka ijayo mfumo huu wa kiutawala ukabadilishwa. Mnamo mwaka 1948 Waingereza walikuwa na majimbo ("provinces") yafuatayo[3]:
Mwaka 1961 Jimbo la Mashariki likagawiwa na Dar es Salaam kuwa jimbo la pekee. Ziwa Magharibi ikatengwa na Mkoa wa Ziwani.
Majimbo haya 10 yalirithiwa na nchi huru ya Tanganyika.
Tarehe 26 mwezi wa Aprili mwaka 1964 Tanganyika na Zanzibar zikaungana. Tanzania sasa ilikuwa na majimbo 12. Majimbo haya yalibadilishwa mnamo 1966 kuwa mikoa 20.
Mwaka 1967 Zanzibar Shambani (Rural) ikagawiwa kuwa Zanzibar Shambani Kaskazini na Zanzibar Shambani Kusini. Mikoa hii iliitwa baadaye Kaskazini Zanzibar na Kusini Zanzibar. 1971 Mkoa wa Rukwa ulianzishwa kutokana na maeneo ya Mbeya na Tabora. 1972 Mkoa wa Lindi ukatengwa na Mtwara. 1974 Mkoa wa Dar es Salaam ukatengwa na Mkoa wa Pwani 1982 Mkoa wa Pemba ukagawiwa kuwa Kaskazini Pemba na Kusini Pemba 1984 Jina la Mkoa wa Ziwa Magharibi likabadilishwa kuwa Mkoa wa Kagera 2002 Mkoa wa Manyara ukatengwa na Arusha, Mwaka 2012 mikoa minne mipya ilianzishwa ambayo ni Mkoa wa Geita, kutoka maeneo ya mikoa ya Mwanza, Shinyanga na Kagera Mkoa wa Katavi, awali ilikuwa Wilaya ya Mpanda katika Mkoa wa Rukwa Mkoa wa Njombe, kutoka maeneo ya Mkoa wa Iringa (wilaya za Ludewa, Makete na Njombe) Mkoa wa Simiyu, kutoka maeneo ya mikoa ya Shinyanga (Bariadi, Meatu na Maswa) na Mwanza (Busega). Mwaka 2016 ulianzishwa mkoa wa Songwe kwa kumega mkoa wa Mbeya upande wa magharibi.
Orodha ya mikoa ya Tanzania kwa eneo ukubwa wa mikoa kwa ujumla wa eneo, eneo la ardhi, na eneo la maji. Wilaya za Tanzania