Postępującą degradację środka smarnego można zauważyć np. przez zmianę koloru na coraz ciemniejszy, spowodowaną rosnąca ilością zanieczyszczeń w zawiesinie oleju, a także przez specyficzny zapach spalenizny, czy obecność drobinek metalu. Istotna jest także zmiana lepkości – początkowo lepkość oleju ulega zmniejszeniu aż do poziomów niegwarantujących bezpieczeństwa. Jeśli olej nie zostanie wymieniony i dojdzie do momentu, w którym dodatki w oleju zostaną całkowicie zużyte, następuje odwrócenie procesu. Przez utratę właściwości ochronnych następuje gwałtowny wzrost ilości zanieczyszczeń, a te z kolei znacznie zwiększają lepkość oleju.