Wydłużenie panu spłaty wierzycieli następuje w przypadku ustalenia przez sąd, że upadły doprowadził do swojej niewypłacalności lub istotnie zwiększył jej stopień umyślnie lub wskutek rażącego niedbalstwa. Mowa jest więc zarówno o umyślnym działaniu upadłego jak i działaniu, które uznawane jest za rażąco niedbałe. Przesłanki te mogą wystąpić zarówno przy samym powstaniu stanu niewypłacalności (doprowadzeniu do niego) jak i na późniejszym etapie jeśli doszło do pogłębienia się stanu niewypłacalności. Przesłanki te są każdorazowo oceniane przez sąd w odniesieniu do konkretnej sytuacji i osoby dłużnika, biorąc pod uwagę jego motywacje, doświadczenie życiowe, czy wykształcenie. Sąd dokonując oceny zawinienia upadłego przy powstaniu stanu niewypłacalności, musi określić jego stopnień, tj. czy mamy do czynienia z celowością (przesłanka do odmowy ustalenia planu spłaty), umyślnością, rażącym niedbalstwem, niedbalstwem, które nie ma charakteru umyślnego, czy też z lekkomyślnością. Od każdego człowieka wymaga się bowiem należytej staranności. Nie można jednak wymagać, by staranność była nadmierna, czy przesadna. Rażącym niedbalstwem jest niezachowanie minimalnych (elementarnych) zasad prawidłowego zachowania się w danej sytuacji. Poniżej lista przykładowych sytuacji, które bywają uznawane za przekroczenie granicy rażącego niedbalstwa (pamiętaj jednak, że ocena dokonywana jest indywidualnie w każdym postępowaniu): - spirala długów (zaciąganie nowych zobowiązań na spłatę po poprzednich); - zaciąganie nowych zobowiązań, kiedy było się już w stanie niewypłacalności; - zaciąganie zobowiązań, kiedy z góry wiedziało się, że nie będzie w stanie się ich spłacić; - wyzbywanie się majątku, gdy byliśmy w stanie niewypłacalności, - powstrzymywanie się przed przysporzeniami majątku (np. odrzucenie spadku z uwagi na posiadane długi); - rezygnacja z dobrze płatnej pracy, - kontynuowanie prowadzenia działalności gospodarczej mimo ponoszonych strat w tym finansowanie się niepłaceniem podatków i składek ZUS, - zaciąganie zobowiązań dla członków rodziny, w tym też prowadzenie działalności gospodarczej, którą faktycznie prowadziła inna osoba (bycie tzw. słupem), - ponoszenie wygórowanych kosztów utrzymania (życie ponad stan), - wydawanie pieniędzy na hazard.