Flocculatie is een proces waarbij kleine deeltjes in een vloeistof samenkomen om grotere, samengeklonterde massa's te vormen die vlokken worden genoemd. Dit kan op natuurlijke wijze gebeuren of door de toevoeging van bepaalde chemicaliën die vlokmiddelen worden genoemd. Bij natuurlijke flocculatie kunnen kleine deeltjes in een vloeistof samenkomen als gevolg van verschillende factoren, zoals zwaartekracht, Brownse beweging of elektrostatische krachten. Terwijl deze deeltjes botsen en aan elkaar plakken, beginnen ze grotere massa's te vormen die uiteindelijk uit de vloeistof kunnen bezinken. Flocculatie kan ook worden geïnduceerd door de toevoeging van flocculanten, dit zijn stoffen die de vorming van vlokken bevorderen. Deze chemicaliën werken door de elektrische ladingen op het oppervlak van de deeltjes te neutraliseren, waardoor ze elkaar aantrekken en grotere klonten vormen. Flocculanten worden vaak gebruikt in afvalwaterzuivering, mijnbouw en andere industrieën waar de scheiding van vaste stoffen van vloeistoffen noodzakelijk is. Zodra de vlokken zijn gevormd, kunnen ze op verschillende manieren van de vloeistof worden gescheiden, zoals sedimentatie, filtratie of centrifugatie. De resulterende vloeistof is vaak veel helderder en gemakkelijker te hanteren dan vóór de flocculatie.