Een Spaanse kraag ontstaat wanneer de voorhuid over de eikel heen schiet en niet meer terug kan omdat die te nauw is. Daardoor raakt de bloedcirculatie in de voorhuid verstoord waardoor de voorhuid opzwelt en erg pijnlijk wordt. Als de eikel en voorhuid vervolgens dikker worden, krijgt de eikel te weinig zuurstofrijk bloed en kan een stukje van de eikel doodgaan. Daarom is het belangrijk om dit zo snel mogelijk te behandelen.
Vaak lukt het zelf al om de voorhuid weer over de eikel te schuiven, maar zo niet is het belangrijk om medische hulp in te schakelen. De arts kan dan meestal weer de voorhuid over de eikel krijgen. Zodra er ook sprake is van een ontsteking, zal er antibiotica worden voorgeschreven.
De naam Spaanse kraag is gegeven omdat bij deze aandoening de vorm van de voorhuid gaat lijken op de kraag van historische Spaanse kostuums.