Niet beïnvloed door de Bantoe-nederzetting voor de 17e eeuw waren de gebieden van het huidige Namibië en de Kaapse provincie. Toen Jan van Riebeeck rond 1652 aan wal ging bij Kaap de Goede Hoop en daar Kaapstad stichtte, kwam hij daar geen Bantoe tegen, omdat hun nederzettingsgebied pas 700 km ten noordoosten van zijn nieuwe kolonie begon. Inheemse buren van de eerste blanke kolonisten waren San en Khoi Khoi. Door de toestroom van Europese kolonisten, waarvan de nakomelingen nu Afrikaans worden genoemd (ook: Boers), verspreidde de Kaapkolonie zich langzaam en werd de Khoi Khoi steeds afhankelijker van de Boeren. Pas rond 1770 kwamen de Boeren voor het eerst in aanraking met de Bantoe. De Kaapse Kolonie kwam voor het eerst onder Brits bestuur in 1795 en uiteindelijk in 1806.
In het begin van de 19e eeuw waren er migratiebewegingen van zowel de Boeren als de Bantoe, wat leidde tot oorlogszuchtige conflicten tussen de groepen en de Khoisan in de Kalahari duwde: sinds 1816 bouwde de Zoeloeheerser Shaka een hechte militaire organisatie op en begon hij andere, naburige Bantoe-volkeren op een bloedige manier te onderwerpen, wat hen ertoe bracht te herstructureren en te vluchten (Mfecane). Met de Abolition Act van 1833 werd de slavernij afgeschaft in het hele Britse Rijk, inclusief de Cape Colony. Vanaf 1835 verlieten veel Boeren de Kaapse Kolonie, verhuisden naar het noordoosten als Voortrekkers en stichtten daar nieuwe republieken.