Het korte antwoord: nee. Eus van Someren, slaaponderzoeker aan het Nederlands Herseninstituut, legt uit waarom thuiszitten voor goede slapers een kans is, maar voor slechte slapers een risico. Als je normaal goed doorslaapt maar altijd net te kort, kun je er nu een uurtje bijpakken. „Maar slechte slapers worden door de omstandigheden uitgenodigd om nu nog slechter te slapen. Het klinkt logisch om na een rommelige nacht wat langer te blijven liggen, maar het effect is averechts”, zegt Van Someren. „Het is een goede investering om niet te lang in bed door te brengen en elke dag op dezelfde tijd op te staan.” En helaas, dat geldt ook voor pubers. Want het slaapritme verschuift in de puberteit wel iets, maar uit onderzoek blijkt steeds weer dat laatslapers op alle indicatoren van geluk en gezondheid slechter scoren dan vroege vogels. Bovendien: sluipenderwijs sta je steeds later op. Als je om acht uur op de fiets naar je werk zit, weet je biologische klok subiet dat het dag is. Die kickstart moet je nu zelf organiseren. „Als je een wandeling kunt maken, doe dat – bewegen is sowieso goed voor de slaap. En anders: ontbijt bij het raam, improviseer wat, maar begin de dag met een flinke hap licht.” Een middagdutje raadt Van Someren niet aan. Hij vergelijkt het met een zandloper. Die keer je ’s ochtends om, als de bovenkant leeg is, krijg je slaap. Door ’m tussendoor even terug te draaien, heb je ’s avonds minder ‘slaapzand’. Slaapregister.nl is vanaf woensdag opengezet voor online hulp, want het zijn stressvolle tijden. „Als je nog geen piekeraar was, ga je nu wel rumineren. Die neiging kun je niet uitzetten, maar je kunt die wel zo min mogelijk je nacht laten verstoren. Voorkom zorgen in de avond. Kijk alleen ’s ochtends naar het nieuws en doe ’s avonds iets prettigs.” Als je echt niet kunt slapen: sta even op, doe iets ontspannends – geen tv! – tot je oogleden zwaar worden en ga weer naar bed. Werk/lees/game/eet niet in bed: je bed is er om in te slapen. NRC-redacteur Martine Kamsma