De Esten behoren niet etnisch tot de Balten, maar samen met de Sami en de Finnen tot het Fins-Oegrische volk. Toch wordt Estland geografisch gezien als een deel van de Baltische staten beschouwd.
Al in het 5e millennium voor Christus vestigden zich Fins-Oegrische stamgroepen in het Estse binnenland. In het 3e millennium voor Christus kregen de Oostzeefinnen met regionale bijzonderheden op het gebied van cultuur en taal een eigen profiel. In het 2e millennium voor Christus ontstonden er contacten tussen de Baltische Finnen in het noorden en de Baltische stammen in het zuiden. In de loop van het 1e millennium voor Christus ontwikkelde zich de Estse etnische groep. Sinds het midden van het 1e millennium na Christus hebben de Esten contact gehad met Oost-Slavinnen, later vooral met Russen.
De Esten waren het langst in hun politieke geschiedenis afhankelijk van andere staten.
Tijdens de periode van de tsaristische Russische en Sovjetoverheersing stond de Estse gemeenschap onder sterke acculturatiedruk, wat haar taalkundige sporen heeft nagelaten in de verandering van de taal naar het Russisch bij bepaalde bevolkingsgroepen en in de tweetaligheid van de moderniteit.
Het Ests wordt al sinds de 17e eeuw geschreven. De nauwe betrekkingen met de cultureel en taalkundig verwante buren, de Finnen, hebben, vooral sinds de 19e eeuw, het gevoel van eigenwaarde van de Esten versterkt en hebben de cultivatie van de Estse identiteit en taal gestimuleerd.