Οι φακοί επαφής κατασκευάζονται από διάφορα υλικά, γενικά όμως χωρίζονται σε τρεις μεγάλες κατηγορίες:
Σκληροί φακοί επαφής
Είναι ο πρώτος τύπος φακών επαφής που κατασκευάστηκε. Κατασκευάζονται από υδρόφοβο πλαστικό υλικό, που δεν επιτρέπει στο οξυγόνο να διαπερνά τον φακό. Η φροντίδα τους είναι πολύ απλή, αλλά το σημαντικότερο μειονέκτημά τους είναι η κακή οξυγόνωση του κερατοειδούς εξαιτίας του υλικού τους.
Ημίσκληροι φακοί επαφής ή Αεροδιαπερατοί
Οι ημίσκληροι φακοί επαφής αντικατέστησαν τους σκληρούς, τείνουν πλέον κι αυτοί να καταργηθούν και χρησιμοποιούνται σε μεμονωμένες περιπτώσεις, όταν υπάρχει μεγάλη ξηρότητα των ματιών και υψηλός αστιγματισμός.
Το υλικό από το οποίο είναι κατασκευασμένοι χαρακτηρίζεται από την υψηλή διαπερατότητα στο οξυγόνο που είναι απαραίτητο για τον κερατοειδή. Εξακολουθούν όμως και οι φακοί αυτοί να είναι υδρόφοβοι, και επομένως να μη διαβρέχονται από τα διαλύματα.
Το βασικό τους πλεονέκτημα είναι ότι είναι ιδιαίτερα ανθεκτικοί σε πολύχρονη χρήση. Μπορεί όμως να προκαλέσουν δυσανεξία, ειδικά τον πρώτο καιρό της εφαρμογής τους.
Μαλακοί φακοί επαφής
Χρησιμοποιούνται πλέον στο 90% των περιπτώσεων. Είναι καλά ανεκτοί, οι πιο άνετοι στην εφαρμογή φακοί επαφής, αλλά έχουν μικρότερο χρόνο ζωής. Είναι κατασκευασμένοι από υδρόφιλο υλικό. Οι μαλακοί φακοί επαφής είναι πολύ καλά διαπερατοί στο οξυγόνο και γι’ αυτό μπορούν να φορεθούν όλη μέρα. Η περιεκτικότητά τους σε νερό, ανάλογα με το τύπο του μαλακού φακού, μπορεί να διαφέρει (συνήθως κυμαίνεται από 38% – 60%).