mteb/NusaParagraphEmotionClassification huggingface dataset:
Ade cerito ngen uku waktau uku nak sadêi, dio têjijai niên ngen uku waktau o. Jijai uku waktau nak sadêi keme kêrjo nak perkebunan kupi dê ade nak di, uku dapêt tugas kêmawal stom min barang moi gudang, keme kuni perkebunan brakat kêkiro jam sembilan pueng, Kêrno pnan gudang o agok uak jijai agok an kulo muk waktau. Belek kuni gudang keme bi agok kêlmên kêkiro jam dêpuluak sapêi nak kator kêbun, sedangkan uku tingêa nak sektor duai amên kuni kator kêkiro num kilometer. Malêm o uku lok belek moi kem keme, uku mênyu ang min motor mlitas nak biding kêbun kupi dê dêpêaknê o gimasiak imo, jijai kêlmên o kulo agok mê on pas uku belek. Bi ade kêkiro duai jano têlau kilometer pas têpatnê nak muko mêsin gesek dê bi cigai nakêi nak di motorku matêi mêsin, uku tu un lok midup motor kêrno agok kêlêm uku têmulok motor  moi pnan tê ang bêak lapu nak tiang listrik, gidong têmulok o ba uku têkanjet kêmliak nak belek awokku ade dê têmotoa kêten agok putiak lai, pas uku bêdan si nyêp. Pas motor bi idup uku gêgacang belek ngen kmasai coa baik.
Ndingku têtiko ade asai selek gi amên itê dê bi tuai yo dê pakêi nêrayo uang taun kulo, Uku belek pêlbêak coa ku sêsako amên nak dasêi bi sêmyap utuk acara têtitik kuni anok-anokku. Jijai pas sudo mênai uku awêi biaso mot waktau sêmyang maghrib samo ngupi. Coa ku namên têtibo anokku dê sêlawêi mêlêi kado ngen uku nadêaknê hadiah ulang taun, dê pisêt kulo min juadêak ulang taun ngen dasnê bi nidup lilin. Uku dewek coa tingêt amên bilai o pas bilai laherku, ruponê anok-anokku bi sêmyap kuni kêbilainê, kêrno uku lalau kêrjo kuni pueng jijai coa ku namên rencano têbo o.Lêm asai snang o uku gesea nginoi kêmliak cao anok-anoku lok sêmnang uku, uku madêak mokasiak ngen kutê anokku uku kulo mêsên amên sudo yo lok mênêa barêak yo nadêak kilêak, anokku dê sêlawêi madêak amên nadêak kilêak gennê coa si kêjutan nadêaknê.
Têkanjêt ngen asai sabên bakêa tênêm nam api bae mêding, ipê igai ngen tun dê coa nam mêlwên, kêrno pas tun tênêm paru-paru bakêa pênuak ngen biyoa ngen coa sadar bakêa têmaên nyabai, dio adeba cao perlindungan ngen otomatis dê nêa awok, tapi nam kulo payêak mok nyabai trus akhirnê cgai mnyabai. Pas awok cigai mnyabai, awok bêdan têmimo oksigen nak otok makonê tun dê tênêm pisan kêrno oksigen coa masuk, kêrno ku ang oksigen o babok bakêa jijai biru utamonê kten nak bibia, jiai kekea ngen jiai tengan. Ku angnê oksigen yo kulo mênêa jijai kejang waktau yoba organ lêm awok muloi usak awêi, atêi, jatung ngen paru-paru. Tênêm o bêbênêa mnyabên utuk o pêtingnê tip tun ade lêmau dê nam mênêa slamat nak lêm bahayo.
Uku ngut ba uyo amên ade mon amis terutamo mon dalêak do o asai lok mutêak ngen têtiko ulauku muloi gis amên an igê sêmnok. Jijai utuk tê dê coa taên ngen mon amis yo itê mêstai sêmyap jano dê nam milok utuk itê mêak sapêi sêmnok mon amis o. Amên dê uku mênêa, utuk milok mon o uku cet min minyok angin nak lêm pakitku, misalnê ade pnan dê coa nam milok dê adu hubungannê ngen mon amis yo uku nam gacang makêi minyok angin ngen pmek nak stangên jano mpek langsung nak yung. Coa nyên uku nam makso amên sêmnok mon amis o, memang daau tun dê taên sêmon tapi uku coa nam, makonê amên nam uku bi pasêtba milok pnan o, amên namên awitnê coa uku magêa amên nak di o bakêa sêmnok mon amis.
Kuwatku dê do igai dê têgen Rio kulo coa lulus masuk nak universias negrai, si tip bilai diêm bae nak bilik coa pakêi kêluwêa. Slen kulo uku kêmliaknê padahal tun tuainê termasuk tun mampu ipê igai si pat basuak si su ang dê sêmanêi, uku mini têmau ngen inoknê, inoknê cerito amên Rio o coa lok kuliah amên coa nak negrai si minoi uku utuk têmulung madêak ngen kuwatku o. Jijai uku sêrbo salêak lok madêak sêbênêanê, tapi amên uku coa madêak slen ngen tun tuainê i o kulo ngen kuwaatku yo. Uku mbinai masuk moi biliknê trus keme nguta samo ngupi nak bilik, pas ade kesempatan uku madêak ade univesitas dê baês memang coa si negrai tapi lulusan di coa alêak ngen lulusan kuni universitas ngrai, amên ko lok uku mês moi daftarnê nadêakku, Alhamdulillah si lok uku mêding snang kulo kêrno nam mênêa si cigai sedih igai.
Ade do penupang bis kten agok bungung pas belek msadêi, samo min tas ngen kêrdus isai dau barang, si makau têlat têko moi pnan bis brakat kêrno sakonê jam brakat bis bakêa têlat kuni jadwal dê bi ade, tapi bis dê lok têningianê o têpat waktau brakat jam dêlapên. Lêm bingung o si têmot agok lêmas samo madêak ngen petugas dê ade nak di, si makau têkonê agok têlat kêrno harus sêmyap kutê barang dê lok nêmin belek msadêi. Samo trus berusaho mubung sêpasuaknê si kêten sedih kêrno sabên coa jijai belek msadêi nak bilai o, ternyato sedihnê o coa an kêrno ade petugas misin kênek bis dê luyên. Kêten snang nak papêanê kêrno si nam belek msadêi sêsuoi rencananê.
Kuni pengalaman idup dê uku mêding hal dê paling mênêa snang nak lêm idup pas uku nam jijai dalên kêluwêa utuk tuk luyên, kêrno kêrjoku jijai pendamping sosial kêmuat masyarakat dê kêno imbas bencana ngen kondisi masyarakat dê têgangau pekeran ngen kondisi sêrbo ku ang. Waktau uku sapêi ngen rombongan, masyarakat di o bi têmungau keme ngen harapan dapêt bantuan dê têbo o perlu. Kêten snang nyên masyarakat o dapêt kutê perlengkapan dê têbo o lok, kuni perlengkapan tidua, perlengkapan menai, sapêi perlengkapan anok titik. Luyên kuni utuk kebutuhan dopoa umum kulo bi dau dê nêmin utuk kêkêdau bilai moi muko. Kêmliak têbo o snang dio jijai pengalaman dê coa mudêak uku mêlupo. Kêrno nam kêmliak têbo o snang.
Anok titik biasonê galok bujo ngen kêkuwatnê, sudo o coa an si bi gabok igai. Têtiko itê tun tuainê ade asai kano amên kêmliak anok tê nokoa jano têninyau kuwatnê, amên nadêakku amên si coa mbahayo igê itê tun tuai mêak mêmilêm igê sapêi itê sêsamo tun tuai bribut gêgara anok. Amên ade dê silêak mênyilêak itê mubêt do o bae amên nadêakku, tapi ade kulo tun tuai dê mudêak kanok amên anoknê blago ngen kuwatnê, itê kêmliak amên si gi omor lêmo taun mimêak do o coa jêjano be sudo bêlago o si gi bakêa kuwat igai. Maksudku utuk anok dê gi titik barêak yo dê baiknê itê tun tuai mêak kulo jijai bribut, amên bribut biasonê itê tun tuai ati sêbaik anok bi kuwat ngen bi gabok igai.
Coa kutê itê taên ngen mon amis ipê igai mon amis kuni dalêak, amên itê moi umêak sakit umum ipê igai moi ruang tun mlaher jano ruang kecelakaan, nak di o ngêding nyên amên mon amis o cet itê sêmnok. Mnurutku khususnê utuk ruang duai yo harusnê awit marsih ngen karbol jano utuk kêa dê agok um, amên nam tip duai jam dêbat do o nêpel ngen kamar mênainê kulo mêak sapêi ade mon amis. Uku amên kêmliak jano sêmulau tun nak umêak sakit amên si nak ruangan dê ade mon dalêaknê coa nam an uku nak lêm, sudo kêmliak têgoa sudo o uku keluwêa, amên sapêi an uku nak lêm sabênnê mêak uku mutêak.
Tukku dê tuai uyo bi ade anok, waktau titik bêl o si têngen gabok ngen kêkuwatnê bi pasêtba gabok moi têngêak sawêak dê ade coa si uak kuni pnan keme. Nak têngêak sawêak o ade awêi kulam si ngen kêkuwatnê biaso mênai nak di dêdau, do o waktau si gi TK, jijai waktau o si belek ngacap samo nginoi, pas kulo uku gidong ade nak umêak. Uku têmnai gêntai si têmunjuk kêdongnê ruponê nak kêdongnê bertepek litêak, uku mok odot uku mêlcêak, uku têmtik biyoanê moi litêak o, dê do litêaknê lepas. Si kêten trauma niên ngut ba uyo amên belek moi msadêi keme mênai nak danêu dê ade nak sadêi keme uku majok mênai pasêt si mêluak keme dutê masuk moi biyoa, amên kênliaknê bi aman baru si lok mênai kulo.
Papêa Udin bubêak pas kêmliak nak papên pengumuman nak Bank. Nak papên o ade gen ngen nomor KTP ngen alamatnê dê jijai pemenang kêduai dapêt motor. Kêmbiak snangnê coa si sadar si langsung mêgêp prêpuan dê ade nak dêpêaknê ngen asai coa pêcayo trus mêluak prêpuannê utuk mbaco igai isai pengumuman nak papên pengumuman o. Memang hadiah o coa si hadiah utamo tapi mnrutnê bi dapêt dio bae si bi bêsyukur kêrno si cuma têmuan do motor, do o kulo dê nakêinê jêmuwoa sayur keliling, jijai amên hadiah o si nam min belek do o bakêa nakêi anoknê utuk sêkulah. Udin ngen prêpuannê memang nasabah Bank o, kuni awal si mukok usaho dagang sayur keliling si awit nabung sapêi saldo tabungannê trus tamêak. Tabungan o utuk persiapan anoknê dê tuai mlanjut kuliah, coa sêsako kuni cet menabung o ternyato si jijai do dê dapêt jijai pemenang undian o.
Ade itê dê sabên ngen bnatang ade kulo dê coa, amên dê sabên o nam bae ngut tuai amên si trauma do o bakêa sabên trus. Awêi kuwatku Jojo si o sabên nyên ngen angso, waktau gi gi titik bêl o tun iding umêaknê ade miaro angso, kêrno coa knanang têtiko angso o kêluwêa sapêi moi dalên. Jijai waktau o kuwatku pas mlitas dênam umêak têtanggonê o waktau belek sêkulah têtibo angsonê kêluwêa, kuwatku meker mêak sapêi dalên lai mêak tênumua stom jano motor, si misoa angso o moi umêak têtanggonê o kunyau nam masuk igai, ruponê angso o mjalang trus jêmalang kuwatku sapêi mcotok kulo, muloi kuni o kuwatku asal namên ade angso jano kêmliak nak dalên si bakêa milok mêsoa dalên luyên utuk mlitas.
Bêbagiak lêmau pengetahuan, pengalaman ngen kêpacok utuk mêlêi dê terbaik ngen sêsamo manusio ngen lingkungan dioba jijai ibadah dê kênrêjo kêrno Allah. Pengelaman dê snang nak lêm kêkêdau lêmau pas uku ade dê minoi utuk majêa kêpacokku mênêa susu kuni bahan jangung ngen masyarakat petani jagung. Uku majêa ngen mêmêi petani jagung, jagung o coa si cuma nam jêmuwoa i o bae tapi nam kuni itê mok manfaatnê molah jijai susu genne susu jagung. Susu jagung nam têmamêak gizi utuk anok itik, luyên kuni o kulo nam utuk têmamêak masukan amên itê molah trus jênuwoa nak luwêa.Ngen nam magiak lêmau yo mako itê bi dapêt asai snang ngen nam magiak lêmau ngen tun luyên.
Amên masalah dêmêm panggung yo uku dewek pêrnêak mêding waktau pertamo cubo nyanyi nak panggung. Tingêtku waktau o keme ade acara nak umêak sêpasuak kuwatku, waktau o uku gimasiak kelas duai SMA, kêrno kuwatku majok jijai uku moi, waktau o uku memang ati pêrnêak cubo nyanyi nak muko tun rami kêrno kuwatku majok nyanyi jijai nêbinaiku bae mênotoa. Waktau gi ati muloi nyanyi uku toingêt kutê syair lêgau dê bakêa keme min o, tapi pas bi nak das panggung nam cigai tingêt igai, nak di ba uku asai selek nyên ngen tun dê kêmliak keme nyanyi, mujuaba kuwatku nam têmrus lêgau o sapêi sudo, uku ngut tu un panggung o asainê tun bogoa kêmliak uku bae, asai selek o sapêi ngut belek uku mêding ngen asai nadêak tunnê uku.
Uku bi lêmo bêlas masuk num bêlas taun manêu usaho dewek nak bidang kontruksi, utamo usahoku yo kerjo nak bidang kontruksi atêp, keme mêgong ade do merek bahan utuk kontruksi atêp dê bi dau tun namên, utuk nak Indonesia coa si tun coa namên ngen merek yo, kêrno keme dê utamonê jêmagai kwalitas, kwalitan bahan i o kulo ngen kwalitas pasangan jano kontruksi. Kê an uku manêu bi paok num bêlas taun yo perusahaanku bi ade lêmo kilai dapêt penghargaan duai kuni AEKI, do kuni pemriteak duai igai kuni perusahaan dê uku mêgong merek. Snang nyên asainê nam dapêt penghargaan yo kêrno dio kulo bakêa têmamêak nilai perusahaanku nam matai tun luyên.
Anokku dê lai waktau si sêkulah gi nak kelas pat SD bêl o ade kuwatnê dê agok nakêa cet gêmangau si. Tapi anokku coa binai madêak ngen uku sabên mêak uku mêngiak ngen si, kuwatnê dê nak sêkulah o galok minoi caci ngen kêkuwatnê api bae dê nangêpnê coa binai ngen si. Ade do waktau uku dapêt undangan rapat moi sêkulah, sapêi nak umêak sêkulah kêrno rapat ati muloi uku mêsoa anokku ruponê si gidong gabok ngen kêkuwatnê, coa sêngajo uku kêmliak kuwatnê têmapêa anokku uku langsung magêa uku mêgong tangên kuwatnê o uku sêmê êt moi belek umêak sêkulah, nak di uku madêak ngen si mêak igai mlatok anokku amên si ade madêak ko mlatok igai uku coa sabên ko ngen tiaknu najuaku, kingêt mêak dêbat igai, sinê diêm bae ngen janjai madêak ngen uku si cigai bakêa mlatok igai. Uku kulo madêak ngen guaunê utuk tulung kêliak kuwat anokku dê nakêa o.
Utuk bitang film idolaku adeba Rhoma Irama, memang si o penyanyi ngen bitang film kulo, waktau gi titik kêkiro kêlas lêmo SD, amên ade film bêlaunê bi pasêt uku usaho nam têmoton. Pas kêkiro taun 2019 Rhoma Irama show nak Lampung pasnê nak lapangan Saburai, amên itê lok têmoton cigai nam amên lok kuni paok jijai nam itê kêmliak kuni auk o ba. Memang ba nasang tun monitor lai nam itê kêmliak tapi coa si srai ngen itê kêmliak langsung si nyanyi nak das panggung, jijai si têmalêm nak Hotel Horison nak dalên R.A.Kartini Lampung, uku kulo mêsên bibik nak di utuk nam têmau ngen idolaku yo, walau agok la ang dê pêtingnê uku nam têmau. Jijai sêati si brakat show uku bi nam têmau kilêak ngen si dapêt kulo foto bêduai utuk kênangan. Snang nyên asai atêi yo nam têmau walau têgoa.
Dio cerito sêlawêi yo cenrito dê têgen Ayu nak lêm flog Youtube @pesonahati dê ade dêtaun dê sudo. Sêlawêi yo cêmrito kisah perjuangannê waktau tênêi lai tapi ati nikêak. Pengalaman idup waktau kêmasai bêrade nak paling bêak pas metenê coa lok tanggung jawab, kêduai tun tuainê mêuak si tênamêak igai si cênuet kuni kartu keluargo sapêi si kulo nyêp kêrjo. Pas wajkatu o si coa dêmugo amên si tênêi lai, sabên ngen têkanjêt asainê kêrno si ati nikêak bi têbagan ngen si awêi ipê tanggapan kêluargonê ngen si. Atêi ngen pekerannê cigai tau, sudo o si madêak ngen metenê amên si tênêi lai tapi metenê o coa lok tanggung jawab trus mêluak gêmugua. Tapi si coa lok ngen akhirnê si mok keputusan utuk jêmago calon anoknê o. Nak lêm kondisi yo si têp manêu sapêi akhirnê si dau tun baik dê têmulung. Kuni cêrito yo utuk sêlawêi dê gidong nak pasisi yo têpba optimis kêrno gi ade Tuhan dê nam têmulung
Asai dê uku mêding pas uku tênimo nak perguruan tinggi negeri adeba asai kêmbiak snang nyên, kêrno nam skulah nak perguruan tinggi negeri nak universitas dê baês, dio kulo memang mipaiku. Utuk anok SMA dê skulah nak skulah swasta dio adeba asêa dê luwêa biaso ngen nam jijai bukti utuk ku pribadi amên uku nam dapêt pendidikan dê uku lok ngen usaho dê coa pêrnêak putus ngen duo kuni tun dê smayang uku. Dau hal bêlau dê uku mêding nak lêm manêu jijai mahasiswa bêlau. Uku coa sabar asainê utuk têmau ngen tun dê lêluyên trus kênal ngen têbo o dê bakêa misai bêbilaiku ngên kêkêwat bêlau.
Gêntai itê waktau bubêt do o ade dê harus makêi sutik, mnurut ahli kesehatan mubêt dê makêi sutik o kerno utuk nam gacang sapêi moi pnan dê nidêp o jano pna utuk nam têmaên dê jano têmulok penyakit o bakêa masuk moi awok. Cairan lêm sutik o do o kulo harus sêsuoi ngen kondisi penyakit o, utuk manêu ubêt sutik dê masuk lêm awok tê o do o pengaruh kulo ngen pnan jano kêlêm sutiknê. Awêi sutik intravena, sutik yo cao masuk cairan moi lêm dalêak coa yo adeba coa dê gacang utuk nam dapêt manfaat kuni ubêt o. Ade igai gennê sutik intramuskular amên dê dio adeba utuk nam mpek ubêt moi lêm blat supayo nam gacang capua ngen dalêak, dê daunê cao yo utuk mpek vaksin dê coa aktif awêi vaksin influenza.
Waktau uku smamung SIM motor nak di pêpueng bi dau tun ade dê lok mênêa bêlau ade kulo srai ngên uku lok mnyamung kulo. Jijai keme kutê makêi tes muloi kuni teori sapêi praktek coa ade kêcuali, uku têmnai ngen pêtugas di uku madêak jano coa ade biso tun dê lok mênêa bêlau ngen dê nyamung, si madeak srai bae kutê harus tes. Amên mnurutku mêstainê ade bisonê soalnê amên dê lok mnyamung kan si bi pêrnêak têmuan SIM, amên mênêa bêlau o dê harus tes. Jijai uku milêm tes muloi kuni teori, tun kêkiro dêpuluak pertamo dê lulus tun pat têmasuk uku, sudo o langsung moi tes praktek, coa an antri giliaku muloi, waktau tes praktek petuganê nak lêm stom kulo tapi si coa madêak dêdipê dutê dê uku harus manêu, si coa lajau jêmawab trus uku manêi stom moi dê mdaki trus bêdan nak têngêak sudo o panêu igai. Baru si madêak api mêritêak moi dê mdaki dutê, nak di uku agok emosi uku madêak nano uku têmnai gêntai coa jêmawab, mêak udi mêsoa kêsalêak bae, coa kutê tun dê nak pyo namên cao nak yo nadêakku. Sudo o si baru madêak tahap ipê dê harus nanêu dutê tapi uku bi têlanjua mêngiak.
Dau tun dê sabên ngen atau do o hal wajar. Sabên dê nêding o biasonê amên pêi sudo têmoton film horor jano têmi uk cêrito atau kuni tun luyên, mlitas umêak kosong jano kubua kêlmên bilai. Asai sabên ngen suasano kêlêm awêi nak lêm film mênêa pekeran awit têbayang meker adenê cêrito o awêi têjijai ngen awok tê. Asai sabên o têtiko coa itê nam mêlnyêp sapêi gêmangau kêrjo bêbilai, cet kulo sabên utuk tidua su ang. Hal o nam jijai gêmangau pekeran, walau têmi uk tun madêak atau ngen hal-hal dê ade hubungannê moi ghaib jano ade dê matêi do o mênêa asai bêbênêa sabên.
Amên kêmliak kuwat dê kêno PHK o ipê igai dê ati dapêt kêrjo jano usaho memang sedih, kuwatku amên coa salêak ade kêkiro num bulên lêbiak sudo PHK o si ati kêrjo. Amên uku ade waktau sêngajouku singêak nak umêaknê ngen min rubo kêkucêp utuk anoknê, si kulo gi ade anok dê gi têtitik dioba dê mênêa uku mêding sedih kêmliaknê. Mako lok moi  mini uku sêmpêt kilêak mêsoa gen rubo, coa ku têkêliak amên anok-anoknê coa nam blanjo. Uku nak di biasonê nguta sapêi agok an, têtiko kulo uku sêngajo mukmêi spok nak umêak kuwatku o. Ayok belek kulo uku coa lupo mêlêi didik caci utuk bêlanjo anoknê ngen sinê kulo uku mêlêi caci, walau coa sêbêrapo kêlainê tapi uku memang bi niat lok bêbagiak jêrkai ngen kuwatku yo.
Jijai mahasiswa dioba cito-citoku utuk manêu pêndidikan dê lêkat igai. Kêrno mnurutku pendidikan dê lêkat dio hal dê pêting utuk maso moi mukonê. Utuk sapêi moi ccito-cito yo uku bêrusaho niên, usaho dê uku manêu utuk nam masuk perguruan tinggi negeri yo uku muloi kuni tikêt SD, memang waktau o uku coa meker awêi ipê SMP, SMA jano kuliah, tapi kênamênku uku bêlajêa muloi kuni SD sapêi SMA adeba dasar yg nam cêmapêi mipaiku o. Ade hal dê pêting adeba sênnang ba pelajaran dê bakêa itê têmau nak ujian nasional jano pelajaran utuk tes nak perguruan tinggi negeri, tapi kulo jibêak mangêp cetes pelajaaran dê luyên kulo.
Tun dê awit mgêmêak jano bully o jibêak mangêp cetes, lok si bully masalah kêrjo, cacêt ngen masalah keluargo. Bully jijai biaso utuk pao tun tapi coa utuk tun luyên, hal yo nam mênêa tun jijai trauma. Kejadian bêl o pêrnêak gênmêak do o nam mênêa stres utuk pao tun, coa ja ang kulo stres yo nam jijai depresi, têmês ngen dê luyênnê, têtiko amên asai sabên o bi bêlbiak igê nam bae mênêa tun matêi bladêu. Jijai itê harus mêdan kutê gennê mgêmêak jano bullying yo, nêlêi pelajaran amên nam tun dê galok mgêmêak o nadau moi plisi supayo cigai ade igai tun dê saro kêrno bully yo. Mnurut artikel sehatq.com asai trauma ngen sabên sudo gênmêak jano bully o bakêa timoa halusinasi sapêi nam mênêa ulau gis, asai ulau gis o kêrno kêkêdai sebab adeba emosi dê coa stabil, trauma bully dê mliwêt batas, coa ade dukungan kuni keluargo ngen coa ade kuwat dê paok.
Hal pertamo pas dapêt pengumuman amên uku lulus nak perguruan tinggi negeri do o adeba asai snang dê ndingku coa ade kak beleknê, ngen utuk bersyukur nyên kêrno proses pertamo dê uku manêu utuk jijai sarjana bakêa uku dapêt. Utuk jijai sarjana o coa mudêak, itê harus manêu pendidikan dê mnikêt. Kuni tikêt dasar, tikêt pertamo ngen tikêt das, trus utuk proses masuk moi perguruan tinggi negeri kulo coa mudêak. Ade kêkêdau hal dê nam itê manêu utuk nam tênimo nak perguruan tinggi negeri adeba têmat kuni SMA itê harus rajin bêlajêa ngen sêmyap utuk Ujian Tertulis Berbasis Komputer (UTBK)ngen milêm Try Out, kêrno nam lêm Try Out dau materi dê itê mlajêa supayo itê nam namên tipe-tipe soal ujian UTBK ngen kêrêjonê.
Dêbat igai amên itê lok mênêa SIM jano mungkin sêpasuak tê dê lok mênêa SIM dê padeknê itê mêsoa namên kilêak cao - cao kuni pertamonê, mêk sapêi itê salêak trus mêngiak ngên petugas kêrno kêsalêak tê. Barêak uku pêrnêak mêngiak kêrno waktau o uku meker mênêa bêlau ngen itê mnyamung o ade biso cao tesnê. Lebiak baik itê lok dau tênai kilêak ngen dê namên, mêak sapêi itê salêk sako ipê igai sapêi mênêa itê emosi kêrno kêbodong tê. Dê niênnê itê harus têmotoa jano dê nêluak petugas nak di, mungkin luyên pnan luyên kulo caonê, tapi itê mêak sapêi coa sabar kulo kêrno nak di o tun dau dê srai ngen itê dê waktaunê agok ku ang, kêmasai lok gacang sudo tapi itê coa meker amên nak di kulo ade aturannê.
Bêl o nak iding pnan keme tingêa do o sêati pêmritêak mênêa pnan kêmopoa pêgas, mon pêgas nak ipê-ipê kêrno pnan keme o bi dau umêak makonê utuk pnan mu ang pêgas yo kêkêlok tun bae. Amên khususnê nak umêak keme do o uku mêrsih tip pêlbêak kêrno uku kêmbiak coa galok amên ade mon kuni pêgas didik, amên sêmnok didik mon pêgas ipê igai ade dê bi usuknê do o kêmbiak jijik ngen asai lok mutêaknê. Do igai kuni pêgas o dau kulo bakêa jijai pênyakit utuk tê dê paok di, makonê utuk kebersihan o perlu itê jêmago mêak sapêi itê sakit kêrno o. Bi dau tun sakit kêrno pênyakit kuni pêgas yo, kêrno amên dau pêgas dê tênupuk ngen ja ang nuang do o jijai pnan bêsa ang bnatang-bnatang dê dau min penyakit.
Ninikku kak pêak tiak do o bêl o amên mnurut cêrito tun-tun tuai sadêi tun bêrade, memang kten kuni umêaknê o umêak lai pangung ngen gaya Blando. Nak umêak o kulo dau ukiran kuni bêsai ade kulo dê kini kningên, nak umêak das do o kêanê makêi lepek kuni bês dê baês kêrno ngut têrahir uku mini kutênê o gi baês. Sêati tiakku mêningêa si ade min mija butau kuni pnan nikikku o, jijai mija o uku coa namên ruponê nêpek nak gudang belek umêak, bêtuk mija o bulêt kekea minanê kunikuyêu jatai tuai ati adê dê usaknê ngut ba uyo. Pas gidong ade dê uku lok mêsoa alat utuk krita uku kêmliak ade mija kênliakku agok antik jijai uku kêmluwêa trus uku mêrsih. Uku ade cerito mija o ngen kuwatku, coa an si ade majok kuwatnê moi mdasêi kêmliak mija butau o, jijai waktau o kêkiro dêpuluak taun dê sudo mija o si têmawêa lêmo puluak juta tapi ati uku mêlêi, uku meker kulo dê jêlasnê sudo yo ade tun dê lok lêbiak la ang igai, niên ruponê kêkiro dêtaun sudo o ade tun duai mdasêi madêak lok minoi mija o si mêlêi go tujuak puluak lêmo juta, uku snang nyên uku madêak ngen inokku jênuwoa jano coa si madêak jênuwoa ba.
Mêak sapêi itê ade masalah nak lêm antri yo, itê kulo mêstai lok têmotoa aturan nak pnan itê antri o, amên itê meker kutê dê ade nak di jano dê antri nak o lok gacang coa si itê bae. Jijai amên lok gacang têkoba pêpueng amên nam sêati pnan o mukok bang. Waktau bang tukok itê nam dutê mok nomor trus mot nak ipê dê bi sênyap petugas di, jibêak itê têmungêa walau têgoa, be amên nomor tê ndêu itê coa si pasêtba nomor tê nêlupat moi nomor luyên be amên itê masuk igai itê kulo coa nam kêkêlok tê puce bi têliwêt, itê minoi pêtugas nam matur igai ngen nomor antri tê o
Dio adeba pengalaman idupku dê uku manêu, uku kulo bi ade mêding idup su ang kêkiro kêkêdau taun, memang coa si padek asainê, kêrno uku adê anok jijai coaku midêp igê. Dê ngêding sedih nyênnê amên itê gidong coa sehat, amên anok utuk sêbatas mukmêi jano muk ubêt si nam mlayan itê, tapi utuk nak kamar mênai anok mungkin ogok selek, dio ba dê mênêa uku kêmbiak sedihnê. Uyo anokku bi lêlai do igai anokku duai bi kêrjo ngen si bi nam mênuak kloknê sêsu ang, jijai uku mêsoa gitêi inoknê utuk uku ngen si nam saling misai jano bae nak lêm manêu idup.
Tiakku mêningea nak taun duai ribau lêmo dê niênnê uku ati nam sêmnang si, waktau o uku gimasiak saro uku kulo ati nam sêmnang tuntuaiku ca o materi. Pat bêlas taun sudo o uku bi nam têmukua jano bae dê uku lok, uku cuma sêmnang awokku dewek coa meker jano dê bakêa dau manfaatnê, tapi waktau o dê mênêa uku menyesal ngut uyo uku coa têpeker utuk mêluak inokku lalau moi Mêkêak. Uyo uku têp bêkinoi magêa Tuhan amên uku nêlêi kesempatan igai uku bakêa mêluak inokku brakat mo mêkêak, do igai uku bakêa têmukua jano kêmluwêa caci dê bakêa dau manfaatnê.
Zaman uyo dau kendaraan dê makêi sistem hidrolik jano hidraulik, lok si sistem rem i o kulo dê luyênnê do o bi makêi hidrolik. Itê dê biaso makêi kendaraan harus namên ngen kendaraan tê o makêi jano supayo itê kulo namên awêi ipê perawatannê. Dau uyo kêndaraan cêlako kêrno ku ang têatêi ngen ku ang awit mrikso sistem dê ade nak kendaraan, dê utamo o utuk sistem rem, mêak itê sêsio ngen rem yo, dio dê bakêa dau mênêa sebab jijai bahayo nak dalên. Zaman yo utuk kendaraan o bi dau niên, itê kêmliak amên tip pueng nak dalên-dalên cigai têkitung igai kêmbiak dau nê kendaraan, nak yo ba itê dê biaso tip bilai makêi kendaraan yo harus lok têatêi, mêak paok igê ngen kendaraan nak muko tê coa tê namên amên si ngêrem têtibo itê coa siap nak yoba perlunê rem o baik.
Amên dê gi sêkulah misalnê ade têjijai sapêi tênawai kêkuwat dêkelas ipê igai nak muko kelas, baiknê mêak meker igê ipê igai sapêi masuk lêm atêi. Amên têpuak têjijai pas kêkuwat tawai itê amên nam milêm tawai kulo nangêp bae itê dê sêngajo mênêa barêak o supayo kêkuwat tawai. Amên itê dewek coa asai tênawai kêkuwat kulo coa gi bakêa an tawainê, si têtiko itê galok coa sadar, misalnê lok gêgacang masuk kelas sudo o itê us nak lêm kelas do o kêkuwat dê kêmliak itê bakêa tawai, tapi amên itê gacang je ngên madêak do o têgyo itê sêngajo, mako kêkuwat kulo coa sako amên itê us nyên.
Maso SMA adeba maso dê snang nak ipê itê ngen kêkuwat mok lêmau waktau o. Dêpuluak taun dê bi sudo mêmasing têmuan ngen manêu idupnê dêdewek. Kenangan o tingêt waktau nak mall pêlbêak yo nano têmau ngen kuwat waktau SMA. Têmau o dê pertamo sudo dêpuluak taun pas têmat SMA si nikêak ngen sêmanêi dê bo kêrjo, walau papêanê coa si calak igê tapi kêmliak tulus nak atêinê ngen si kulo bi kêrjo mênêa kuwatku o têmimo lamarannê. Wakatau SMA kuwatku o dau tun kênal ngen kracok dê nakêinê mini, tunnê galok bragam ngen paok moi kêkuwat lok si sêmanêi jano sêlawêi, tapi pas têmau pêlêak yo nano uku agok têkanjêt kêmliak si kêrno kuni cao ngen kracoknê bi dau bubêak. Si lêbiak agok diêm ngen lêbiak tutup nak pakêinê. Pas keme nguta cêmrito kehidupan mêmasing, ternyato smatennê dê mênêa bubêak kutê pas si bi jijai ngênyannê.
Amên itê coa lok selek kêrno awok tê kêmon, harusnê itê ayok lalau ipê igai lok têmau tun dau itê mêstai lok bersih awok tê ngen makêi minyok um. Dau têtiko tun coa meker barêak yo, mungkin kêrno coa biaso makêi minyok um jano memang tunnê dê gumok. Mnurutku utuk nam jêmago awok mêak sapêi itê selek kêrno nino tun itê harus melek moi awok tê kilêak, awêi ipê amên itê sêmnok mon ku ang baik kuni awok tun luyên nak iding tê, barêak oba asainê ngen tun amên awok tê dê kêmon. Memang ba mungkin utuk têmukua minyok um o kêmluwêa caci lok si gonê mudêak jano la ang, tapi amên itê nam jêmago awok mêak sapêi kêmon ngen mênai bêbêrsih bae do o bi cukup utuk nam jêmago awok mêak sapêi kêmon..
Malang nyên ngen pemudik dê asalnêkuni Lampung dê têgen Solah yo, si dê lok mudik moi Banyumas harus têningêa bis dê si lok kêmnek kêrno si lalau pas bis ade bêdan kêrno usak mêsinnê nak dalên Tol Cipali. Kuni kejadian o si coa sêmalêak api-api, kêrno kêsalêaknê sapêi si têningêa bis. Pas si namên bis dê tênupangnê o cigai nak di, si têkanjêt ngen agok bungung nak biding dalên Tol Cipali, si belek msadêi jani mudik o su ang, kêrno si barêak o jijai barangnê têkêmin bis. Alasannê têningêa bis kêrno coa ade koordinasi antaro supir ngen kondektur amên si lalau, sakonê mênêa bis o agok an sudo o si bêrusaho utuk sêmsung bis o ngen minoi tulung ngen petugas Tol sapêi si nam belek moi bis dê bi têmingêa si o.
Pas waktau uku gi titik tun tuaiku têmukua uku krita utuk hadiah ulang taunku. Asai snang bi tênukua krita do o dê mênêa uku nam gacang pacok min krita, tip bilai belek kuni sêkulah uku bêlajêa. Krita o krita ruda duai kêrno waktau o ati ade dê makêi ruda titik nak kidêu kanênnê, makonê uku cet nyên us kêrno ati nam tmimang awok min krita. Walau bi cet us tapi coa uku jê o utuk bêlajêa min, kêrno coa jêo o ba akhirnê kêkira têlau mingau uku nam min krita walau ati lacêa nyên min. Tapi uku snang dau tun dê madêak ngen cet min krita nam tamêak mêlacea min krita.
Itê mêak mangêp cetes utuk masalah bnatang titik dê ade nak umêak tê, kuni bnatang titik oba dê bakêa dau mênêa jijai sakit. Gêntai umêak tê mêstai bersih..? do o supayo umêak tê uak kuni bnatang titik dê bakêa bêsa ang nak umêak tê, mêak madêak dê luyên misalnê cao itê mpek barang-barang nak umêak amên do o ja ang kulo itê mêrsih kliakba coa an awêi semut bakêa mênêa sa ang nak pnan o, ati igai nyomok ngen bnatang titik dê luyênnê. Mnurutku amên umêak tê bersih do o dê barêak bnatang titik o coa gi bakêa dau nak umêak tê. Uku dê paling coa nyaman amên nak umêak dau semut, nyomok ipê igai lepes, kêkêdau kuni bnatang titik o dê apling coa ku as ngen amên kêmliak kêmbiak jijiknê adeba lepes ngen semut.
Pengalamanku do o uku magiak ngen kêkuwatku awêi ipê uku nam mêlnyêp asai galok panik bêl o dê cet ade ngen uku. Dau kêkuwatku dê midêp asai panik yo ade kulo dê bi krugai dau baru si sadar ngen tindakan dê si mok cao gêgulut, utuk itê dê mungkin ati pêrnêak mêding asai panik dê bêlbiak, baiknê itê nam jêmago ngen nam kontrol pekeran tê mêak sapêi gacang panik trus mok keputusan dê harusnê itê coa manêu. Têtiko ade kuwat dê bi têlanjua mok keputusan yo kêrno panik yo nano, do o utuk moi mukonê si harus nam kontrol pekerannê ngen nam milok utuk mok keputusan d têtibo.
Têtiko nak lêm hubungan sosial itê ade ku angnê ngen kêlbiak mêmasing, coa si ade tun dê sêpurno, i o kulo ngen itê têtiko ade bae tun dê mêraso lêbiak kuni dê luyên makonê kêmasai o nam mênêa si jijai omong nge tun luyên nangêpnê coa dêklas ngen si, pas kêmasai o timoa biasonê bakêa mê uak tun dê tulus ngen si, dê pasêtnê mênêa tun o kêciwo. Kêciwo tainê mnurut psikologi adeba waktau tun o mêding asai coa baik, coa padek ngen asai mêngiak kêrno jano dê kênlok coa sêsuoi ngen nyatonê. Jijai jano dê bi nêlêi kuni perhatian ngen sayang nyatonê coa têmangêp baik makonê jijai kêciwo.
Cet ba têjijai tun dê lajau selek amên bajau dê nakêinê o ade srai ngen tun dê coa si kênal dê ade nak idingnê. Do o pêrnêak têjijai ngen sêpasuakku dewek, waktau o keme ade acara nak luwêa kota, keme brakat rêrami mini ade têlau buwêak stom dê brakat, waktau nak pêi sapêi di keme ati kêmliak amên ade dê sle ngen bajau sêpasuakku o, ade kêkiro dêjam nak di uku pertamo sadar amên bajau sêpasuakku o adedê srai ngen tun di. Kêrno sêpasuakku o kulo coa sadar jijai uku misik ngen si madêak ade dê srai bajaunê. Si kêmliak do o smudonê si awêi selek trus uku madêak biaso bae mêak meker igê, tapi sinê bêbênêa mêding selek smudonê si lalau moi stom trus coa tu un ngut keme kutê siap belek.
An nyên uku tingêt ngen crito waktau keme gi bujang bêl o, waktau o kuwatku gennê Husni si majok uku moi umêak pêdiaknê, kêrno si coa binai lalau su ang mako si majok uku gen kêmuat si. Jijai keme nak umêak pêdiaknê o nak ruang tamu do o bêtêlau uku kuwatku ngen pêdiaknê, sêbênêanê uku lok mot nak luwêa bae kunyau si bêduai nam bêbas utuk nguta, tapi kuwatku têmaên i o kulo pêdiaknê têmaên uku mêak kêluwêa. Keme nak di nêa pêdiaknê kupi ngen ade juadêak dê nêpek nak duai pingan titik mêmasing nak adêp keme, pêdiaknê o bi mêluak keme muk jadêak o tapi kêrno asai selek keme mutêk bae, coa an uku ade akêa uku minoi biyoa putiak, pêdiak kuwatku o masuk uku gêgulut muk jadêak dê ade nak adêpku, uku mabis kutê dê nak pingan sudo o pingannê uku gêmitêi ngen dê nadêp kuwatku, kêmliak barêak o kuwatku lok têmukar pingan o igai pas si makêt pingan dê gi ade isaai juadêak o pêdiaknê kêluwêa trus kêmliak kuwatku makêt pingan dê gi ade isai o, kuwatku selek nyên tapi uku aawêi coa namên bae, coa an keme belek spanjang dalên kuwatku grunyam ngen uku madêak mnyelek bae ngen madêak cigai lok majok uku igai amên lêlalu.
Ada kabar baik kuni Pendidikan, dê dio kuni Rayna Amara Devini têmamêak kêkêdau anok Indonesia dê cêmatet prestasi nak ajang Internasional, si dapêt medali pirok nak Singapore Math Competition taun 2022. Siswi dê gi masiak nak kêlas num SD yo milên nak ajang dê dau peserta kuni luwêa nêgrai. Informasi kuni Hypeabis.id kuni sêkulah si snang ngen pelajaran matematika memang si snang pelajaran yo kuni titik, si kulo snang ngen ako-ako rumus matematika. Kêrno kêpitarnê o tun tuainê cubo ndaftar moi kompetisi matematika Internasional, walau cuma dapêt medali pirok si têp nam min gen baês tun tuai, kêkuat ngen negara Indonesia.
Jijik nyên uku sudo têgong gês têkek tun coa uku namên waktau têmot nak kêrsai taman, waktau o uku gidong istirahat kêmaên payêak nak taman iding pnanku kêrjo. Kenliakku ade kêrsai nak taman o trus uku mini kêrno pnan kêrsai o kulo nak bêak pun kiyêu, pekerku padekba istirahat nak di ipê pnannê agok sêngok nam samo têtidua kulo. Pas uku têmot tangênku mêgong biding kêrsai o, uku agok curiga ngen ade cêak dê uku têgong nak biding kêrsai pas uku sêmnok ruponê gs têkek tun, gesea kêmbiak jijiknê uku sapêi asai lok mutêaknê, smudonê uku coa jijai lok istirahat di trus uku mêsoa pna nak ipê biyoa utuk mpu tangênku dê kêno têkek tun o.
Awêi ipê asainê têmau barang dê bi nyêp pêpuluak taun ? jibêak igai dê bi dêpuluak taun, barang dê têmau kêkêdau bilai bae bi mujua nyên. Awêi crito têmua dupên dê bi pêpuluak taun nyêp nak biyoa lai dê nyêp duai puluak taun dê sudo, do o nding nelayan nak Austria dê jêmaing dupetnê dewek dê bi an nyêp. Nêbaco nak Boredpanda, dupet o kêno jaing pas jaing kannê tênarik, memang betuk dupêt o bi cigai awêi bêl o igai kêrno bi an tênêm biyoa ngen luluk, bahan dupet o coa ajua, tapi bêtuknê gi namên amên do o dupet dê jêma ing o.
Utuk itê dê coa pêrnêak miling jano nyanyi nak muko umum do o utuk pertamo bi pasêtba kêno gennê dêmêm panggung, coa kutê tun nam miling jano nyanyi dau tun dê kêmliak, ade dê si o habi nyanyi tapi utuk su ang, amên pulu tun rami ipê igai tun dau kêmliak si do o si coa nam. Mnurutku dio adeba kêrno coa biaso, jijai utuk itê nam mêlnyêp dêmêm panggung yo pertamo itê harus nam mbiaso miling nak muko umum, kêduai itê mangêp bae tun dau o kêkuwat tê kutê jijai nyêp asai itê dê ngding asai salêak. Nak lêm bukau karya Maya Ismail utuk itê nam miling ngen madêp tun dau o itê mêstai awit latihan ngen nam mbiso dê nak muko tê o api, kêrno luyên tun dê ade nak muko tê luyên kulo cao itê nak das panggung o.
Waktau uku gi titik nak lêm bulên puaso uku muloi bêlajêa puaso, utuk bilai pertamo uku cuma taên têngêak bilai, pas bilai kêduainê baru nam sapêi buko. Mot bilai pêlbêak o asainê kêmbiak annê, awok ngêding agok coa ade tenago mungkin kerno ati biaso, dê snang nyên asainê pas waktau buko kutê kêkêmuk bi buliak muk, sudo o awok asainê kêmbiak sêmangat igai. Uyo itê namên amên nak awok tê perlu kêkêmuk utuk nam ade tênago, jijai nak lêm awok tê yo perlu kêkêdau kêbutuhan kêkêmuk dê masuk lêm awok utuk nam gêmnêp kebutuhan awok tê. Uyo itê bi nam matur dewek utuk kêbutuhan awok walau nak lêm bulên puaso kulo.
Api bae pasêtba dê mêngiak amên gidong antri ade dê mitas ipê igai coa ade keceknê. Uku ade mêding waktau antri nak umêak sakit waktau mês inokku bubêt, waktau gi antri memangba ade nomor antri tapi waktau nomor dê nêgongku bi nêdêu uku coa brapo têmi uk, jijai dê kêdongku bi maju, padahal kingêtku keme dutê dê masuk kuni si gêntai si dutê. Uku magêa mêi o madêak coa si gilia nomorku gêntai ko nam dutê, si jêmawab madêak si harus gêgulut kêrno gi ade kêrjo dê harus si magêa igai, uku madêak ngen si amên masalah lok dutê itê kutê lok dutê kunyau gacang, tapi caonê mêak i o amên madêak kuni nano waktau nomor ati ndêu mungkin nambae uku mêluak dutê tapi uyo cao nam nadêakku. Smudonê tun umêak sakit madêak amên uku dutê sudo uku be baru gilianê.
Ade kêkêmuk dê nam nanês ade kulo dê coa baik utuk kesehatan tê amên nanês. Misalnê barêak lapên pêpucuk awêi bayam, sawi ngen pêpucuk luênnê do o mêak sapêi manês kêrno bi cigai baik utuk tê, utuk lapên yo nano amên itê coa abis baiknê naik bae ngen mêak sapêi iai, be amên lok muk igai amên si coa iai do o gi nam muk, amên bi ciagai padek asainê nu ang bae. Utuk lapên dê itê nam manês do o kulo adê batas dê itê nam manês, amên bêbilai itê bogoa manês ipê igai sapêi lêbiak kuni duai bilai do o lapên bi cigai baik utuk kesehatan tê padeknê nu ang kuni jijai penyakit.
Bi dau uku têmau nak spanjang dalên amên lok moi toilet ati tau têmau toilet dê bersihnê, nam bae pas itê têmau toilet dê kêmbiak kotornê. Jijai muloi kuni o uku awit sêmyap biyao nak kaco titik utuk jêjago mêak nak toilet o biyoanê kotor jano memang coa ade biyoanê, mêak gi nak pnan itê misai minyok têtiko bêdan nak umêak makan bae ati tau kulo itê têmau pas toiletnê bersih, nak bae toilet o kotor kêrno mungkin petugas dê mêrsihnê ati spêt utuk mêrsih. Cuboba mingêt têngen lok lêlalau uak mêak coa siap biyoa agok dêkaco tip nupang moi toilet umum. Mêak sapêi pas itê masuk toilet do o mênêa itê buye kêrno jijik kêmliak toiletnê dê kotor ngen coa ade biyoa.
Amên itê sabên ngen do bnatang awêi kuyuk ipê igai kuyuk o awit mjalang, itê maêak panik, cubo itê mcuguk ngen mok butau jano bae dê nam itê makêi utuk mngêluk. Dê daunê amên kuyuk bi kêmliak itê mcuguk biasonê si mlilai, do o amên kuyuk biaso, amên têmau kuyuk gilo itê dê harus nam sêmlamat awok tê kilêak. Utuk nam milok jênalang bnatang awêi kuyuk yo itê coa nam amên bi sobok, dê pasêtnê itê harus nam tênang ngen mêak panik. Samo peker itê nam mêsoa jano gen sênyatai tê utuk nam mulêu kuyuk o, mêak itê gêgulut mlilai, amên itê mlilai bi pasêtba kuyuk o bakêa jêmalang itê.
Dê jijai sebab gagal o mêmêcêm, ade dau faktor dê nam mênêa tun mêding gagal. Tapi gagal o coa bêrartai dê harus itê sabên ngen bêdan utuk manêu, awêi gagal nak lêm umêak tanggo. Nak lêm umêak tanggo memang dau ujian ngen masalah dê gêgitêi ade, walau bênêk tapi itê harus mok keputusan utuk cê êi. Pertamonê memang bênêk tapi itê harus kuwêt ngen mêak ade pekeran kidek magêa Allah SWT ngen nam bêsyukur jano dê têjijai dio dê bakêa mênêa itê kuwêt utuk manêu bêbilai sudo yo, kêrno Allah SWT mêlêi itê ujian coa bakêa mêlbiak kemampuan tê, pati dio bakêa mênêa itê tamêak kuwêt ngen jêmijai kegagalan o jijai pengalaman idup dê bêgo.
Memang asai panik ngen bungung pas têningêa bis nak lêm perjalanan o adeba hal dê wajar. Walau kutê itê bi sêmyap tapi têp bae amên bakêa têjijai mako jijaiba. Hal yo pêrnêak ade ngen uku, bilai o jadwalku belek mdasêi kêrno liburan semester bi muloi, asai snang lok têmau ngen keluargo mênêa uku sêmangat nyen moi terminal bis dê bakêa uku têmungia moi sadêiku. Pas bi sudo têukua tiket uku têmot nak baku têmungau bis dê bakêa uku têmingia. Coa an bisnê bi sapêi cigai peker panjang uku masuk moi lêm bis, nak lêm bis ruponê bi dau pênupang têak kuni ipê bae coa ku namên, pas bi kêkiro lêmo belas mênit bis ati lalau kulo, têtibo uku tênêi gis lok mênyêak uku gêgulut tu un kuni bis moi toilet ngen coa kulo tingêt madêak ngen supir jano kondekturnê. Pas kuni toilet uku kêjut kêmliak bis dê uku têmupang o bi cigai si, memang kêsalêakku waktau tu un harusnê uku madêak ngen supir jano kondektur amên lok moi toilet. Dio jijai pembelajaran utukku lêbiak têatêi igai mêak sapêi barêak yo moi mukonê.
Prank dê tun mênêa dê nanonê cuma bragam bae utuk gêmêak, mimok tun bae ruponê dapêt mrugai tun luyên. Nam bae mênêa bahayo tun ngen majua idun tun luyên. Nbaco kuni Word Of Redmond, sêlawêi dê têgen Cindy midêp trauma akustik sebabnê kêrno trupet dê saêinê kêmbiak lek dê langsung moi ti uk, dê niatnê utuk mênêa Cindy têkanjêt ngen mlupat sabên. Tapi prank o sapêi mênêa Cindy sti uk ngen do o jijai mênêa idupnê têkên nak lêm mêntalnê dê agok serius. Mokonê prank seharusnê jibêak dê bakêa mênêa bahayo tun luyên ipêi igai sapêi mênêa tun luyên jijai cacêt ngen trauma.
Anokku dê SD belek sêkulah nginoi, si cerito amên nak umêak sêkulahnê si gênmêak jano uyo dau tun madêak istilah bully kuwat dê do kelas ngen si. Ade do tun dê dêkelas ngen si o agok nakêa galok mgêmêak dê galok mênêa anokku nginoi. Mungkin kêrno anokku o anok dê agok diêm jijai si ja ang mangêp amên si gênmêak kuwatnê o. Bi awit uku dê jijai tun tuainê mlapor kuwatnê o moi wali kelasnê, tapi kuwatnê o coa bubêak nam bae kuwat anokku o bi ningêt guau wali kelasnê o tapi kêrno kuwat anokku o memang nakêa ngen galok mgêmêak makonê peringatan kuni guau o coa pengaruh ngen si. Smudonê tip lok lalau sêkulah anokku cet ada asai sabên têtiko si mênêa alasan utuk coa masuk sêkulah. Jijai tun tuai bi cêmubo utuk madêak ngen anokku têp brakat sêkulah, tapi kêrno cet adenê bullying yo manêa anokku coa lok sêkulah trus akhirnê uku mok keputusan utuk maliak sêkulah anokku moi sêkulah luyên ngen maêp cigai ade igai dê gêmêak si.
Dau tun cêlako gêgara panik yo, coa si cuma cêlako nyabai bae tapi dau kulo dê cêlako krugai hok ngen dê luyênnê. Panik o adeba kondisi tun dê nak ipê waktau si cigai nam meker panjang jano dê harus di mênêa, misalnê waktau min kendaraan têtibo harus ngêrem, dapêt kabar dê ati tau kêbênêanê, nak dasêi mungkin mêmêi dê ngêsok makêi skopor têtibo opoinê ngêlai ngen dau igai dê luyênnê. Tun min stom nak lêm hmanêunê têtibo ade dê nyêb ang lok si bnatang jano tun, amên itê gacang panik do o bakêa bahayo ngen itê, jijai utuk milok panik o itê mêstai fokus ngen sadar itê gidong jano, gidong min jano nak di ba itê nam kontrol emosi tê utuk nam mok keputusan têtibo.
Têi bnatang o amên coa gacang mêrsih do o bakêa jijai masalah utuk tê ipê igai bnatang o memang sêngajo sênido. Tukku gennê Ical si o ade sêmido kucing nak umêaknê, memang kucingnê o kucing la ang tapi amên têinê coa rajin mêrsih walau bi ade nêpek pnan misingnê do o kêmon moi ipê-ipê. Waktau uku moi umêaknê uku ati namên amên si sêmido kucing jijai pas waktau masuk umêaknê uku sêmnok ade mok dê ku ang padek, coa an uku têmnai mon jano si madêak ati spêt mu ang têi kucing dê snidonê o. Uku têmi uk do o ngêding asai lok mutêaknê, uku langsung mêluak si mu ang kilêak trus uku kêluwêa têmot nak bêrnonê. Coa uku taên mon o, dê uku heran ngen si o padêakba si taên sêmnok bêbilai mon têi kucing o jano coa têgangau ngen si, amên uku mêak gi mêmuk nak di têmot bae uku coa taên.
Nak lêm manêu idup bi pasêtba ade dê paling mênêa itê mêding sedih niên. Awêi pengalamanku dê uku bi mêding waktau uku mêsoa kêrjo, waktau o anok gi têtitik bi pasêtba itê perlu caci utuk biaya bêbilai ngen biaya anok. Kêkiro duai puluak duai taun dê sudo pas anokku dê nomor têlau laher uku gidong coa kêrjo, tip pueng muloi kuni jam tujuak uku panêu kekea lalau mêsoa kêrjo, masuk lamaran nak ipê-ipê tapi ati ade panggilan, lok kêrjo kasar bae payêak. Uku pêrnêak mlamar nak bangunan tapi ati timo, nekerku waktau o kêrjo jano bae dê pêtingnê uku dapêt caci. Uku mêding asai sedih nyên sêati uku dapêt kêrjo kêrno nak dasêi utuk bêbilai ngen anok-anokku bi pasêtba perlu bêlanjo. Ade kêkiro dêmingau uku panêu kekea mêsoa kêrjo, pas bilai kê dêlapên uku timo nak bangunan gudang Alhamdulillah. Uku kêrjo nak di sapêi gudang o sudo trus uku kulo sapêi nakêt jijai karyawan nak di.
Utuk itê dê biaso sêkmudêak o kuni uyo kubêak ba dê biaso barêak o, uakba tun luyên dê kêno sakit dê niênnê kelurgo tê kilêak dê bakêa kêno sakit. Bi dau buktinê tun sakit kêrno pnan jano kêkêmuk ku ang jêmago kebersihannê, dau pêngalaman kuni o itêdau têmi uk. Makonê itê harus bêlajêa kuni dasêi kilêak utuk nam jêmago kebersihan, utuk nak luwêa do o itê nam makêi coa tê nak dasêi o, khususnê utuk itê dê ade usaho kêkêmuk do o mêak nyên sapêi didik bae ade dê ngêi, ipê igai sapêi ade tun luwêa kêmliak ngêi o bi pasêtba si jê o têmukua jagêa tê, nam bae kulo si madêak ngen tun luyên utuk mêak têmukua jagêa tê.
Belek kuni pasar, sudo blanjo keperluan dopoa uku mpek blanjoku gênatung nak motor. Sapêi nak dasêi uku sadar dupetku coa si, coa tau kêrwên asainê akhirnê uku belek igai liwêt dalênku nano kêkalau dupetku o cucia nak dalên tapi bi nêsoa coa têmua kulo. Sudo o uku peker kalau dupet o tingêa nak pnan uku têmukua sayur dê terakhir nak pasar nano. Alhamdulillahnê ruponê dupetku memang nyên tingêa nak warung o. Mei dê têmuan warung o maik dupetku kêrno si namên ngen uku kêrno uku bi an langganan nak di, pas uku mini si melek dupet o, do kulo amên nak di coa gi bakêa si mukok dupetku si tunnê jujur. Uku mokasiak nyên ngn si.
Panik yo nam itê mêlnyêp jano cêcoanê kêmu ang asai panik dê ade nak pekeran tê, kêmasai panik yo nêbaco nak Halodoc, gangguan panok yo tandonê tun dê mudêak mêding cet asai sabên ngen têtibo dio dê bakêa mênêa si gêgulut mok tindakan ngen cigai meker panjang igai, tun dê galok mding asai yo do o bakêa bahayo ngen kesehatan jatungnê. Asai panik yo kulo nam bae sebabnê mungkin bi pêrnêak mêding pengalaman dê coa baik makonê asal si dapêt jano têmi uk kabar dê coa baik o si langsung panik. Mnurutku utuk mêlnyêp asai yo cuboba utuk nam mbiaso jibêak meker igê jano dê bakêa têjijai ngen jano dê bakêa itê têmau, ngen nêbiaso barêak yo itê coa gacang mok kesimpulan ipê igai keputusan, kêrno itê meker kilêak.
Snang o sederhano madêaknê mudêak tapi nak lêm idup bêbilai têtiko itê coa tingêt awêi ipê ca o manêu idup nam mêding snang. Sêbênêanê hal-hal titik nam mênêa snang amên nam mêdingnê. Pengalaman dê pêrnêak uku mêding nak lêm idupku walau hal titik tapi kuwatku mêlêi maaf ngen kêsalêakku dê pêrnêak uku mênêa ngen si. Sêbênêanê uku bi minoi maaf waktau o kulo tapi kêrno kuwatku o tunnê dêndêm jijai si coa pêrnêak lok mêlêi maaf ngen uku lêm waktau an. Têak gêntai kêkêdau bilai dê sudo kuwatku o têko mdasêi trus si mêlêi maaf ngen kutê kêsalêakku, mungkin kuwatku bi sadar amên maik dêndêm o coa baik.
BTS o adeba do group musik K-pop dê terkenal ngen musik maderen. BTS o adeba Bangtan Boys, kutê dê galok musik Korea bi pasêt namên ngen gruop yo, awêi sênyar nak Liputan6.com, BTS o muloi tangêa têlau bêlas Juni duai rubau telau bêlas, walau tujuak tun dê nak klompok o harus nam manêu kêkêdau proses bêtaun-taun sapêi BTS jijai group nomor satu nak Korea.Coa si cuma terkenal nak Korea bae tapi nak Indonesia kulo group yo bi terkenal sapêi uku kulo jêmijai group yo idolaku. Pas BTS ade konser nak Jakarta uku sêngajo lalau moi kêmliak konser o, uku sêngajo mok tiket Vvip ngen dapêt pnan têmot nak paling muko supayo uku dapêt nam salaman ngen foto spok têbo o.
Kuni titik baik nak sêkulah jano nak umêak itê bi najêa utuk menabung, luyên kuni utuk bêlajêa imêt itê kulo nam maik caci ngen ca o cêm êi caci blanjo sêkulah tip bilai. Awêi têtiko itê lok têmukua barang gen dê klok tê utuk waktau o itê ati nam, kêrno itê coa lok pusing ngen nam mok barang butang do beresiko kulo. Jijai utuk itê nam têmukua gen kênlok tê o itê harus nam têmaên kilêak, kêrno itê ade kêlok o itê mêstai nam nabung ngen nam cêm êi kuni gajai tê tip bulênnê. Amên itê coa meker igê coa ngêding utuk kêmopoa caci ngut si têkopoa, cuma itê harus nam têmaên ngut kêkira caci tê gênêp.
Nak lêm usaho ade dê mênêa uku kêmbiak mênyêsalnê nak lêm idupku. Uku o tunnê mudêak pêcayo ngen api bae ipê igai amên uku kêmliak ngêrjo nak lêm agamo, agamo jano bae asal si ngerjo bi pasêtba lêm pekeranku si o coa gi bakêa lok mêmêcêm ipê igai masalah caci. Kêrno cao pekerku dê barêak o makonê tun mudêak nyên amên lok muk uku, sêdangkan uku coa sadar amên do o coa nam jijai patokan nak lêm urusan caci. Pas sudo uku mêding barêak o uku mêsên nyên ngen kêkuwatku dê gi manêu usahonê utuk mêak makêi pekeran dê awêi pekeranku.
Uyo bi dau perguruan tinggi negeri nam itê miliak utuk cubo ndaftar, uku pas niên waktau o ndaftar nak perguruan tinggi negeri nak kotaku waktau o ati dau pilihan nak pnan luyên. Uku snang nam tênimo nak kota keme, amên nadêakku amên lok masuk nak perguruan tinggi negeri yo itê nam mêsoa informasi kilêak awêi ipê cao itê nam masuk. Utuk belajêa mêstainê itê harus dau mlajêa pengetahuan umum kulo, kêrno waktau o bêl o maksudku dê dau uku têmau waktau tes tertulisnê ba pengetahuan umum, utuk uyo uku kuang namên mungkin bi bubêak coa si srai. Amên bêl o peminat o dau sedangkan perguruan tinggi negeri gi didik.
Coa tê nam madêak amên ade tun dê gêmêak itê o mênêa jijai sabên, ipê igai tun o mgêmêak ngen mlatok itê. Asai sabên ngen khawatir ngen tun o adeba utuk mingêt cao psikologis ngen dê do hal dê bakêa jijai bahayo ngen nam kulo timoa nak bêak lêm alam sadar tê brupo têmês. Masalah o nam kulo mênêa tun jijai stres, kondisi yo mênêa tun jijai têkanan pekeran, jijai têmês, mêngiak, cigai ade smangat sapêi putus aso. Gangguan têmês yo amên coa sêgro nubêt do o bakêa mênêa jijai depresi kêrno mênêa suasano atêi dê coa nyaman ngen nam kulo nyêp smangat idup coa didik kulo dê mêding yo sapêi bladêu. Stres dê biaso kêrno adenê tekanan bathin nam kulo kêrno ade dê têmkên kuni keluargo jano tun luyên nak glungnê, nam kulo kêrno patiak atêi ngen nam mênêa gis atêi.
Ade anok sêpasuakku si dapêt kuliah nak perguruan tinggi negeri Brawijaya Malang. Si spok ngen anokku têmat SMUnê, tapi anokku lêbiak miliak masuk moi Unila krno keme tingea nak Lampung, si snang dapêt kuliah coa si uak kuni tun tuai. Uku kulo snang niên si dapêt kuliah paok umêak dê pasêtnê coa dau tamêak kêmluwêa caci utuk pnan tingêa, kêmuk ngen okos tip bilai. Anok sêpasuakku mok jurusan Tehknik Sipil tapi anokku mok jurusan Ekonomi, uyo bi sêsamo têmat, anok sêpasuakku dapêt kerjo nak Jawai, anokku dapêt kêrjo nak Jepang. Sêbênêanê kuiah o nak ipê bae coa masalah dê pêtingnê anok tê jano itê cocoknê nak ipê ngen jurusan dê kênlok o ade jano coa.