mteb/NusaParagraphEmotionClassification huggingface dataset:
Sing jenenge diguyu iku termasuk salah sijine perkoro sing nganggep opo sing dilakoni wong sing diguyu maeng perkoro sing ora penting utowo sepele. Nah kelakoan iku maeng sing biasane marakno onone roso isin nang wong sing diguyu maeng. Mangkane wong sing isin polahe diguyu maeng asline yoora duwe isin mergo ngelakoni perkoro sing diguyu maeng. Tapi yo mergo sing guyu maeng akhire deke iku maleh isine pol. Tapi kabeh iku seje maneh nag wong sing penggaweane ngelawak, tambah nak wong sing penggaweane ngunuku maeng tambah ora isin, tambah nag ora ono sing guyu tambah isin soale dianggep opo sing dilakoni maeng ora iso marakno wong guyu.
Nang jaman serba modern iki, awak dewe isok ngelakoni akeh hal ben isok dadi ayu. Salah sijine iku operasi plastik. Operasi plastik iku wes terkenal banget dan wes akeh sisan sing ngelakoni. Tujuane mek siji, ben ayu. Nek wong wedok wes ngeroso ayu, bakal luwe pede. Tapi ndek luar iku, tau mikir gak, operasi plastik iku nganggo plastik gak yo? Jawabane iku igak rek. Plastik nang kene iku dijupuk teko boso Yunani yaiku plastikos. Kata iku mau nduwe arti ‘membentuk’ utowo ‘mencetak’. Jeneng operasi plastik iki wes sesuai banget ambek tujuane, yaiku rekonstruksi bagian tubuh sing pingin dicikno ben dadi luwe apik.
Serangga iku jenis kewan sing bentukane cilik-cilik. Serangga iku onok nang ndi ae, salah sijine iku nang omah. Biasane, serangga sing onok nang omah iku dadi hama dan kudu dibasmi. Akeh banget serangga sing biasa onok nang omah. Siji, nyamuk. Nyamuk iki isok urip mergo onok genangan banyu nang omah iku mau. Loro, laler. Hal iku mergo laler iku mesti hinggape nang panganan, dan ben omah iku pasti onok panganane. Telu, tawon utowo lebah. Serangga sing siji iki akeh diwedeni soale berbahaya dan iso nyenget. Papat, coro. Iki dadi serangga sing paling diwedeni sisan ambek wong-wong soale bentuke nggilani dan isok ngowo penyakit. Terakhir, semut. Biasane semut iku senengane ngerubungi panganan nang ndi ae, termasuk nang omah.
Masa depan ora katemtokake saka universitasmu. Pamanggih kados makaten wau kapireng lan kapenggalih kirang mitadosi. Ananging, BPS lumantar kompas.com mratelakaken bilih 8,75 yuta tiyang mliginipun lulusan sarjana lan diploma ing Indonesia statusipun taksih dados pengangguran terbuka. Mila nyata menawi universitas menika boten nemtokaken kamulyaning tiyang. Tiyang kedah pados channel salamining piyambakipun kuliah. Tegese tiyang kedah saged nindakaken pendekatan informal dhateng tiyang sae kang karawuhaken dening kampus. Banjur, tiyang kedah pados channel wonten lembaga industri lumantar kagiyatan magang. Tegese, bokmenawi sampun rampung kuliah mangke badhe langsung pados kerja, sampun wonten tetepungan tiyang lebet. Ugi, tiyang kedah ngindhakaken value dhiri lumantar kagiayan lomba, event, volunteer, organisasi, lan sapanunggalane supados sampun pikantuk sangu nalika badhe ambyur ing dunia kerja. Mula terang bilih kamulyaning tiyang boten gumantung saking unversitasipun.
Kleru mlebu jeding ancene termasuk perkoro sing rodok ngisini nag jareku, tapi nag nang panggonan sing ora diwehi tenger endi sing kanggo wong wedok ambek wong lanang yo ora masalah, terus perkoro iku maeng yo wes gelek gedaden nang panggonan umum contohne koyok nang terminal, stasiun ambek liyane maeng. Nah sing marakno isin iku maeng nag ancene nang panggonan sing ancene wes ono tengere contohne koyok nang hotel, bioskop, ambek panggonan-panggonan sing biasane dewekno ambek nyejekno endi jeding lanang ambek wedok. Nah nag sampek keleru nang panggonan sing bedakno iku maeng yo jelas marakno isin nang ati polahe wes ditengeri.
Wong sing wes sakaratul maut iku gak oleh dijarno dewean. Gawe awak dewe wong Islam, awak dewe kudu ngancani wong sing lagi sakaratul maut gawe ditalqin utowo diceki kondisi fisik e. Tapi, koyok ngono iku gak isok dilakoni ambek kabeh uwong. Ketoke ngono gampang, tapi pas nyedek wong sakaratul maut pasti gak isok gak nangis nek atine gak tatak. Padahal ngancani wong sakaratul maut iku nek isok ojok sampe nangis dan kudu tenang, sabar, terus tabah. Koyok ngono iku ben nenangno wong sing lagi sakaratul maut sisan. Nek atek nangis, dikhawatirno bakal marakno wong sing lagi sakaratul maut mau maleh cemas dan gak tenang.
Pengalaman sing marai bungah kanggo bangsa Indonesia iki yaiku pas dadi tuan rumah acara Asian Games ning Jakarta lan Palembang taun 2018. Amarga acara kuwi, kaben sarana transportasi lan industri bisa dadi maju. Apa maneh pas wayah pertunjukan kebudayaan saka penari saman sing jumlahe atusan. Pengalaman iki dibagekake karo akeh peserta lan relawan ning pagelaran kuwi. Acara Asian Games iki dadi pesta olah raga sing diadakake tanggal 23 September kanthi 8 Oktober 2018 ning Stadion Gelora Bung Karno, Jakarta lan Stadion Jakabaring, Palembang. Cina, Jepang, lan Korea Selatan dadi negara sing paling akeh ngumpulake medali lan Indonesia ana ning urutan ke-4.
Ben menungso iku pasti nduwe duso sing tau dilakoni ndek masa lalune. Cara gawe ngapus dusone iku mau dengan cara taubat. Tapi, mek wong sing sungguh-sungguh sing taubat e diterimo ambek gusti Allah SWT. Semisal awakmu wes ngelakoni sholat taubat, tapi awakmu gak eroh iku sholatmu mau diterimo ta gak, dan iku pasti marakno awakmu penasaran. Onok tanda-tanda sing isok mbok kenali nek sholat taubatmu iku diterimo ambek Allah SWT. Siji, terputus hubungane karo pelaku kejahatan dan terjalin hubungan sing erat karo wong-wong sholeh ambek sholihah. Loro, kehindar teko sembarang duso ambek onok kesungguhan gawe naati Allah SWT. Telu, senantiasa iling nek urip nang akhirat iku luwe apik dan kekal timbang urip nang dunyo. Terakhir, ngisi waktu mek gawe njalano perintahe Allah ambek njauhi larangane.
Palakrama kuwi sawijing bab kang suci, kacathet minangka ibadah, mula aja padha sembrana anggone nglakoni. Menikah utawa palakrama manawi ing agama Islam, kadhapuk minangka sawijining sunah lan tuntunaning Rasulullah SAW. Mula bab kang wigati kagatekake sadurunge palakrama yaiku anggone niat lan milih calon garwa. Niat iku bab kang utama. Tegese aja nganti nindakake palakrama amung merga kancane wis padha rabi utawa wis bola-bali ditakokake dening wong tuwa. Yen kowe wis siap lair lan batine, wis siap dadi imam utawa makmum kanggo garwane, mula bener yen siap krama. Milih calon garwa tegese kowe bisa nimbang bibit, bebet, bobote calon garwamu kuwi. Apa wis sreg tenan karo kriteria, wis sreg ing manah, kang linuwih wis sreg karo wong tuwa lan kluwargamu. Yen wis kabeh, mula tandhane wis kaparingan restu lan pangestu. Sakathah bab kang kudu kapenggalih sadurung nindakake palakrama, mula nyata aja sembrana anggone nglakoni.
Taun 2006 kui, Yogyakarta keno angin puting beliung. Sing paling parah kui neng daerah Lempuyangan. Cerak banget seko omahe budheku. Pas kui, aku, ibu, lan adiku durung pindah neng kota pelajar kui. Awak dhewe isih ono neng Bogor. Pas delok beritane neng TV kui, ibuku kaget. Neng layar kui, ketok SMP Negeri 15 Yogyakarta amburadul. Gedung-gedung neng sekolahan kui bener-bener roto. Padahal, jarake omahe budhe karo SMP kui ora adoh mung sekitar 300 meter. Wedine ibuku karo aku kui yen omahe budhe uga rata koyo ngono. Dino kui, awak dhewe durung iso langsung iso ngerti kabare piye. Soale, telepone podo pedot lan layanan sinyal neng HP uga ora apik. Lagi pirang-pirang dino sak uwise, awak dhewe lagi ngerti kabare budheku lan keluargane piye. Untunge podo ora kenopo-nopo lan omah uga ora rusak.
Kabeh wong mesti tau ngalami perkoro sing marakno deke iku isine ora karoan. Koncoku yo tau ngalami perkoro koyok iku. Perkoro iku kedaden nang Bank polahe deke iku ngantuk terus nomere iku oleh nyekel kuwalik. Jenenge wong ngantuk masio iku wes jelas nomere yo tetep ae ora merhatekno. Nah sing nomer songo iku maeng kuwalit dadi nomor enem, terus pas waktu panggilan deke iku digugah karo wong pinggire polahe delok nomere sing dicekel kuwalik maeng. Terus pas nang teler tibake ono wong loro sing maju. Pas didelok ambek telere, deke akhire kisinen terus balik. Mangkane nag ngantri ngunuku ancene ojo sampek ngantuk soale nag ngantuk masio perkoro sing wes jelas mesti dadi ora karoan rupane.
Aku ora ngerti neng endi utek bakul sing dodol panganane sing wis mambu. Sebagai wong sing dodol kui kudu dheweke jogo kwalitas barang sing didol. Nek barange sing didol kui ora layak kanggo dikonsumsi piye carane bisnis dhewe gedhe utowo sak ora-orane payu. Opo meneh yen sing didol kui pangan sing wis mambu. Dheweke bakal cepet banget kelangan pelanggan. Mungkin seko awal kui, ora akeh sing percoyo karo dagangane. Yen kwalitas panganan sing didol ora mutu, wong-wong sing wis tuku neng kono ora bakal percoyo meneh. Wong-wong bakal ngeroso jijik lan dheweke bakal ngomong neng konco-koncone supoyo ora tuku neng bakul kui.
Nag dolan nang koncoku, mesti deke iku ngejak nang jajanan kuliner sing ono nang pinggire alun-alun kota Soto. Nah nang daerah kono iku ancene sing jenenge panganan kas daerah kono iku macem-maceme pol awit teko gawean tradisional sampek sing usum-usuman barang yo onok. Nah pas iku ora sengojo lunggoh nang korsi sing ancene rodok ado karo panggonan sing rame teko wong dodolan. Moro-moro nangisore iku ono panganan buntelan sing kicakan ambek sikilku terus ambune ora enake megilan mergo panganan iku wes bosok ambek mambu pirang-pirang dino. Nah koncoku langsung nyingkreh mergo bocahe jijike pol ambek panganan sing wes bosok ambek ambune sing wes koyok ngunuku.
Bedegelen iku isok dialami karo kabeh menungso. Onok akeh pol penyebabe penyakit sing siji ae. Salah sijine iku mergo pola mangan sing gak sehat iku yo isok. Nek uwong wes bedegelen iku biasane mambu entute dadi badek pol dan iku ngisin-ngisini. Iki cara gawe ngatasi bedegelen. Siji, luwe akeh ngombe banyu putih. Loro, luwe akeh konsumsi panganan sing serate duwur. Telu, luwe sering olahraga. Papat, mangan panganan probiotik karo prebiotik. Limo, ngombe stimulan pencahar. Enem, nganggo osmotik. Pitu, coba pencahar pelumas. Wolu, nganggo pelunak feses. Songo, coba nganggo enema. Sepoloh, coba obat suppositoria. Terakhir, coba ngising nganggo posisi jongkok, guduk lunggo.
Barang sing digeloke, beng minggu kui, ketokan kuku. Aku biasane ngetok kuku pas Kemis wengi utowo dino Jumat. Sak liyone ngikuti ajaran Rasul, aku dhewe ngeroso neng ketok neng wayah kui kuku bakal tumbuh luwih suwe. Pas kui tau, aku ra nemu gunting kukune tekan 2 minggu. Gunting kuku werno keperakan. Neng duwure ono logo bunder sing ditulisi ongko pitu telung kali. Neng ngisor logone ono tulisan three seven. Barang cilik kui ketoke seko pabrikan Koreo mergo ono tulisan Korea ning walik logone. Ketokan kuku kui wis lawas dadi ono karate sitik-sitik neng bagian sing nggo ngukur karo ketokan. Senadyan wis karaten, ketokan kui isih landep.
Aku lan konco-koncoku sing cerak omah kui kerep dolan bareng. Awak dhewe biasane dolan bareng pas dino Sebtu sore. Awak dhwe tau dolanan bal basket neng SMA sing cerak karo kompleke awak dhewe. Jarake paling mung 4 km. Awak dhewe mrono numpak pit dhewe-dhewe. Bejone, pas kui lapagan basket lagi ora dienggo dadine awak dhewe iso bebas dolan neng kono. Neng tengah-tengah dolanan basket kui, ngerti-ngerti aku midak telek pithik. Teleke kui langsung keno neng sikilku, soale awak dhewe dolanane kui ora nganggo sepatu. Aku sing ngeroso jijik langsung mlipir neng pinggir lapangan kanggo ngeresik sikilku nganggo pasir. Bar kui, awak dhewe lanjut dolan meneh. Nanging saiki luwih pod ngati-ati, mergone kabeh ora gelem midak telek pithik.
Roso sedeh ancene ora enak, salah sijini yoiku koyok roso sedeh polahe pisah ambek konco sing bener-bener wes dianggep koyok dulur dewe. Jarene wong psikologi, roso koyok ngeneki ancene ora apik nag dirasakno suwe-suwe soale iso dadekno pikiran sing macem-macem. Terus nag dibarno suwe-suwe iso dadekno penyakit sing iso dadekno wong iku maeng loro. Tapi nag jarene bocah saiki sing tau ngalami ngunu maeng, roso sedeh polahe pisah ambek konco iku ora ngiro suwe soale isek iso ngomong ambek telfon. Masio ngunu, sing jenenge soro sedeh iku ancene ora apek nag kesuwen dibarno. Palang ora atek sedeh soale jenenge konco apik mesti tambah dongakno sing apik.
Dino iki aku melu koncoku gawe sinau nang Perpustakaan gawe persiapan UAS minggu ngarep. Awak dewe wes ndekem nang njero Perpustakaan ket isuk nganti kate dhuhur. Tapi aku sek fokus gawe moco buku cek luwe paham karo materine. Moro-moro koncoku nusuk-nusuk pipiku marai konsentrasiku ilang. Tapi tetep tak jarno ae. Moro-moro de’e nusuk-nusuk wetengku, tapi sek tetep tak jarno ae. Mulai maneh njawili pipiku, sek tetep tak jarno, mbasio ta aku wes keganggu pol. Sing marai aku kaget iku moro-moro lengenku ditapok dan iku lara buanget. Aku langsung ndekek bukuku dan napok balik lengene luwe get. Koncoku ketok banget nek kelaran, tapi salahe dewe, de’e sing mulai disik.
Sawise dinyatakke lulus ujian sekolah dina iki, aku njajal nggawe syukuran cilik. Syukuran iki dadi salah siji wujud syukurku marang Gusti amarga wis ngebulake kepenginku bisa lulus ana ing ujian sekolah iki. Kanggo aku, syukur marang Gusti amarga wis lulus ujian kudu diwujudke kayata sing tak lakokake saiki. Babagan iki uga dadi pangilingku supaya aku tetep bisa iling marang Gusti. Kaping pisan, nalika oleh kasil sing apik lan padha karo apa sing dikarepake, aja lali matur nuwun marang Gusti. Kaping pindho, mujudake syukur marang Gusti kanthi sregep anggone ibadah utawa sedekah marang wong sing mbutuhake. Rong babagan iki dadi pangilingku supaya bisa tetep iling marang Gusti.
Kathok sing suwek kui marake wong sing ngaggo kui isin. Supoyo kedadean kui ora awak dhewe alami utowo rasake, awak dhewe iso ngelakoke beberapa hal supoyo kathoke dhewe ora suwek. Sing kesiji, awak dhewe kudu mastike yen kathok sing awak dhewe arep enggo kui ora sesak. Makane kui, yen kathoke wis keroso sesak, mending awak dhewe nganggo katok sing liyo. Sing keloro, kathok kui wis lawas ojo awak dhewe enggo meneh. Kathok sing lawas kui biasane jaitane wis ora sekuwat biyen. Yen awak dhewe okeh gerake, jaitane kui luwih gampang suwek. Sing keloro, yen awak dhewe ora duwe pilihan liyo sak liyane nganggo kathok sing sesak lan lawas, awak dhewe kudu gowo sarung. Paling ora yen kathok suwek, awak dhewe duwe kain sing iso dienggo nutupi.
Panggon latian gamelan ing sekolahku iki jarene ana sing nungguk. Miturut critane Pak Amri, satpam sing saben dina mlebu panggon iki wong sing njaga iku wong wedok. Wong sekolahku yen nyeluk iku Mbak Yayuk. Rupane ayu banget, rambute dawa, mesti mringis medeni yen ana sing ndelok, klambine warna putih, lan kadang ngetok karo kudungan. Mbak Yayuk iki lekembut sing ora guda wong sing latihan gamelan ing panggon iki, kecuali ana wong sing ora sopan mlebu ing panggon iki. Mbak Yayuk tau ngamuk amarga panggon iki kate dibubarna. Mbak Yayuk saben dina ngetok ana ing ruang guru nganti nggarai kabeh guru keweden lan ora sida kanggo mbubarna panggon latian gamelan.
Kotoran kewan kuwi pancen njilehi lan uga bisa ngundang bibit penyakit saka laler ijo lan uga bakteri-bakteri. Kotoran kewan iki uga bisa ndandekake keluhan kaya misal penyakit hepatitis, PES saka tikus, lan sak panunggale. Nanging kotoran kewan, utamane sapi, bisa diolah dadi bahan sing luwih migunani kaya gas pengganti lan uga pupuk. Yen pupuk, akeh petani sing wis paham carane lan wis ngerti kegunaane. Nanging pengganti gas iki butuh digalakake maneh amarga kotoran kewan iki ngandung gas metana sing gedhe, utamane kotoran ternak. Gas metana iki sifate panas lan bisa dadi bahan bakar. Kamangka, awak dhewe kudu ngilangi jijik lan kudu bisa ngubah kotoran dadi barang sing luwih manfaat.
Sing garai wong keweden nag ditodong senjata iku asline ora mergo wong sing ngancem. Tapi mergo senjata iku maeng, seumpomo senjata sing digawe nodong iku maeng ora blaekno wong sing diancem, yo jelas ora bakal wedi ambek wong sing nodong maeng. Terus ono wong liyo sing dirugekno ambek senjata sing ditodongno maeng iku yo termasuk garai wong sing dia todong wedi polahe iso marakno wong liyo loro. Terus biasane senjata sing digawe notong iku yo macem-macem contone koyok gaman cilik sing kenek dilempit, terus gaman sing sleotongan  ben ora ketok pas waktu digowo terus moro-moro digawe nodong uwong. Terus sing paling nemen yoiku bedel.
Utang kuwi sajane kalebu aib sing bisa ditutupi saka tepat waktu mbayar lan uga ora rewel yen ditagih. Sing dadi masalah jaman saiki yaiku akeh wong mlayu saka utang lan uga marai berita kuwi kesebar. Wong sing duwe utang iki sajane uga isin yen diumumke amarga isih ana sing ngamuk yen aib kuwi diweruhi wong liya. Nanging sing paling ngerasakake kerugian sajane wong sing diutangi amarga kabeh kuwi ora sesuai perjanjian sing ana ning wiwitan. Wong sing utang kuwi kadhang ya ora tau mikirake piye cara mbayare. Kamangka, awak dhewe kudu dadi menungsa sing mawas diri lan ora kegawa nafsu, dadi tetep bisa menuhi kebutuhan tanpa ana utang.
Roso jijik iku biasane metu nag wong iku delok utowo nyawang perkoro sing marakno roso sing jember ambek ngeroso nag barang utowo perkoro iku maeng endut. Nah roto-roto wong mesti duwe roso iku maeng mergo delok perkoro utowo barang sing dianggep ruso utowo endut sing sampek dadekno wong iku maeng jijik. Salah sijine yoiku utahan, nah utahan iku maeng ancene barang sing biasane dianggep ruso mergo utahan iku maeng ancene barang sing wes teko jero weteng ate dadi taek tibake metu teko weteng mergo ono masalah nang wetenge wong sing mutah iku maeng, dadi yo wes biasa nag ono wong sing nyawang utahan terus ngeroso jijik, mergo perkoro iku maeng.
Saiki isu utowo masalah SARA wes akeh nag endi-endi terus wes mlebu nang pirang-pirang aspek sing ono negoro iki. Opo maneh nag wes wayae ate pemilu, isu SARA mesti digawe-gawe karo politikus ben calone maeng menang ambek oleh dukungan teko masyarakat maeng. Tapi masalah iki yo sing garai wong-wong sing ngerti iku srengene orambloko soale iku sing garai pecahe negoro iki. Sak liyane iku wes akeh sing dadi korban isu SARA maeng. Tapi saiki wong-wong sing ngerti masalh iku doh podo nyerang pilitiku sing gawe isi SARA maeng. Soale keberagaman Agama, Suku, Ras, ambek antar budaya kudu dijogo ben negara iki ora pecah belah koyok jaman biyen.
Awak dhewe kudu iling jenenge konco-konco dhewe. Kanggo koncone dhewe kui penting. Mungkin awak dhewe ora nganggep wong kui konco sing cerak utowo spesial. Nanging, awak dhewe ora ngerti pastine dheweke ngerosone piye. Sopo ngerti dheweke nganggep awak dhewe kui wis dadi konco cerake. Yen awak dhewe tekan salah nyeluk jenenge kui, awak dhewe kudune ngeroso isin banget. Awak dhewe bakal iso ngelarani atine wong kui. Yen awak dhewe iso ngiling-iling jeneng wong kui lan nyeluk dheweke nganggo jenenge sing bener, dheweke bakal ngeroso seneng banget. Soale jenenge kui spesial kanggo wong sing duwe jeneng kui. Yen awak dhewe iso ngiling jeneng dheweke, awak dhewe koyo ngakoni keberadaane dheweke neng donyo iki.
Ben uwong iku pasti tau ngalami sing jenenge kegagalan. Jenis-jenis kegagalan iku onok muacem-macem. Siji, gagal nang hubungan percintaan. Ojokno sing sek pacaran, sing wes rabi ae isok gagal ndek tengah dalan. Alasan kegagalan iki biasane mergo salah siji opo loro-lorone gak isok jogo komitmen utowo mergo liyane. Loro, gagal nang pendidikan. Gak kabeh beruntung gawe isok nyelesaino pendidikan formale. Alesane pun yo akeh, salah sijine gak onok biaya. Telu, gagal nang pekerjaan. Gagal nang bidang iki contohe kenek PHK, bangkrut, pengangguran, dan liyane maneh. Papat, gagal nang keluarga. Gagal nang kene berarti keadaan keluargane sing kacau balau, contohe koyok KDRT.
Akeh wong kang milih pegat ning umur kawinan sing isih enom kaya umur rong taun kanthi telung taun amarga ora bisa ngenali calon pasangane dhewe sak durunge rabi. Kasus iki biyasane ana ning pasangan sing umure isih enom kaya isih rong puluh taunan amarga pemikirane isih pengen bebas. Kamangka rabi iki ya butuh persiapan mental sing kuat amarga wong sing wis rabi kuwi mesti bedha lan baru kethok kabeh bibit eleke yen wis urip sak omah. Manten enom iki uga rawan gelut amarga kadang isih nduwe pendirian sing kuat lan ora gelem ngalah. Akibate ya akeh sing milih pegat. Kamangka akeh sing ngomong rabi iki ora gampang.
Saben taun nalika pitulasan, sekolahku mesthi ngadakke jantung sehat. Ing acara jantung sehat ana undian sing hadiahe macem-macem kayata sepeda onthel, kulkas, sembako, lan liyan-liyane. Aku wis males yen ana undian kaya ngene, amarga saben undian aku ora tau menang. Ndilalah dina iki nalika ana pitulasan ing sekolah, nomerku diceluk maju nang ngarep. Aku kaget lan seneng banget akhire aku bisa menang undian senajan mung oleh hadiah panci. Hadiah iki bakal tak wenehke ibuku ana omah lan ibuku mesthi bakalan seneng sisan. Dina iki dadi dina sing apik banget kanggo aku, akhire aku bisa menang undian sawise ngenteni pirang-pirang taun.
Pas aku leren nag terminal Kota Pahlawan aku petok ambek wong sing macem-macem rupone, ono sing ireng, putih, ambek biasae koyok wong jowo umume. Tapi pas aku ate golek bisa, moro-moro ono wong aneh sing jaketan ireng teko kulit iku ngetotono aku terus, aku ngalor melok ngalor aku ngetan melok ngetan. Aku sampek pegel ngolah-ngaleh tapi wong iku pancet ngetutno. Terus akhire aku keweden dewe soale akeh kedadean wong sing dicopet utowo ilang dompete nag terminal polahe ngunuku maeng. Akhire aku manekno awak teru mlaku ang bes sing dadi tujuanku maeng. Terus wong iku maeng ngetutno maenh aku akhire mlaku alon, pas wong iku wes parek ambek aku langsung tak takoni tujuane opo, tibake wong iku maeng nok ate nawakno bise soale isek kotong.
Riyoyo iki aku bakal mulih ning Jogja. Aku oleh prei teka kantor kurang luwih seminggu. Iku wis cukup kanggo aku dolan lan silaturahmi ning kabeh duluruku sing ana ing Jogja.  Aku budhal ning bandara jam 7 amarga pesawatku budal jam 12 awan. Ana ing dalan macet banget amarga ana wit sing roboh sawise udan deres wingi bengi. Aku tekan bandara jam setengah 11 lan ora mikir apa-apa amarga isih ana wektu sak jam setengah sadurunge pesawatku budhal. Ndilalah aku meh mlebu lawang kanggo boarding lan dikandani yen pesawate wis budhal jam 10 mau. Aku ngamuk banget ning petugase amarga aku ngerasa ora dikandani blas liwat telpon, sms, utawa email. Petugase njaluk sepura amarga wis sembrana lan aku akhire ora sida mulih ning kampung nganggo pesawat.
Biyen pas aku isek SMA, aku mesti delok kakak kelas sing ate mungga nang panggung nag acara Agustusan mesti dromos ambek ngombe banyu akeh. Nah iku maeng jarene dredeg soale ate ngadepi wong akeh. Padal, aku biasane nag mungga panggung yo karek munggah ae ora ono opo-opo, tapi pas iku ancene mok nguwei banyu nang wong sing nag panggung ceramah dadi ora mikir opo-opo. Kakak kelas sing ngombe akeh maeng tibae ancene kuwatir nag nang duwur panggung maeng iku ilang kabeh opo sing ate diomongno soale deke iku ate nguwei sambutan gawe buka lomba antar kelas sing digawe ngerayakno ulang tahun negoro iki. Mangkane deke biyen sampek gowo bayu barang nang duwur panggung.
Asline kabeh pengalaman sing ngisine iku kadang teko nang jero uripe tanpo kepikiran sak durunge. Tapi kabeh iku kan ora bakal kedaden utowo ora bakal dadi pengalaman sing paling ngisine nag ancene deke iku duwe mental sing kuat. Dadi nag iso ben duwe mental kuat maeng yo ojo terlalu dipikirno pengalaman sing ngisine maeng, soale nag dipikirno terus yo dadi ora enak ambek awake dewe. Terus mentali nag kesuwen iso-iso dadekno trauma sing akhire ngadohi perkoro sing nguwei perkoro ngisine maeng. Yo isin iku apek ae tapi nag kenemenen yo ora apik. Dadi ojo sampek pengalaman iku dadekno awakmu ora iso lapo-lapo polahe kepikiran perkoro sing wes kelewat.
Njaga emosi amarga omongan wong liya kuwi pancen ora gampang, apa maneh sing diece amarga fisik sing kurang apik lan uga kurang bisa diterima kaya werna kulit sing ora biyasa, cacating awak, ukuran awak, lan sak panunggale. Sing biyasane repot amarga perkara iki yaiku wong wedhok amarga ana anggepan yen bocah wedhok kuwi kudu ayu. Ing jaman saiki, wong wedhok luwih bisa bebas nduduhake ekspresine lan bias nduduhake yen kekurangan fisik kuwi dudu hambatan sing gedhe. Nanging jaman saiki uga media sosial uga kadhang tanpa sadar marai ora pedhe lan jengkel karo bentuk awak. Kamangka, ayo dadi wong luwih sabar lan percaya yen kabeh menungsa kuwi sampurna.
Salah siji gaya renang iku gaya punggung. Gaya punggung iku posisi awakmu ngambang nang duwur banyu terus madep duwur pas renang. Gaya renang sing siji iki akeh banget manfaate, salah sijine iku efektif gawe nyelametno teko kelelep pas banjir. Teknik renang gaya punggung iku koyok ngene. Siji, pastikno awak dalam kondisi rileks, terus lurusno punggung sampe tubuh bagian ngarep onok nang duwur permukaan banyu. Loro, usahakno pinggul, sira, ambek gulu tetep rileks nang posisi lurus. Telu, ayuno siji lengan menduwur terus puter nang mburine sira sampe balik maneh nang njero banyu. Pastikno lengan berdekatan ambek kuping pas muter. Papat, jogo lengen ben lurus terus lurusno jari-jari. Limo, pas siji lengen ngayun nang ngisor banyu, puter lengen sijine menduwur barengan. Enem, lakoni iku gentian. Pitu, alon-alon ayuno sikil dengan tendangan mengepak.
Wingi, aku menyang omah sakit gigi kanggo sing pertama kaline ket kelas 1 SMP. Sakjane, aku ora kepengen neng dokter gigi soale aku wedi. Nanging mergo ono koncoku sing lagi koas lan dheweke lagi golek pasien sing iso dicabut untune. Kebetulan iki aku ono gigi sing cabut. Senadyan isih wedi, nanging tak wani-wanike ben dheweke koase lancar. Sing marake aku wedi neng dokter gigi kui, mergo aku disuntik gok gusi. Bayangku gusi kui daging sing alus banget. Mesthi rasane lara banget yen keno jarum. Aku ngerti yen kui mesthine aman. Nanging mergo dasare wis wedi karo jarum. Arep disuntuk neng endi wae tetep wedi.
Kemacetan iku situasi utowo keadaan mandeke lalu lintas sing disebabno teko akehe jumlah kendaraan sing ngeluweni kapasitas dalan. Kemacetan iki akeh banget ditemoni nang Pasar, Sekolah, Terminal, Stasiun, lampu bangjo, utowo pertelon sing dalane dilalui rel sepur. Kemacetan iki akeh banget dampak negatif e. Siji, rugi waktu mergo kecepatan perjalan dadi alon. Loro, boros energi soale nang kecepatan rendah iku justru luwe boros bahan bakar. Telu, keausan kendaraan luwe duwur, soale marakno radiator gak berfungsi dengan baik dan marakno penggunaan rem luwe duwur. Papat, ningkatno polusi udara. Limo, ningkatno stres pengguna dalan. Enem, ganggu kelancaran kendaraan darat, misal koyok ambulans.
Toilte umum iku siji ruangan sing dirancang khusus sing kesebar nang sembarang panggon nang ndi ae dan nduwe fungsi gawe panggon buang hajat. Toilet umum iku fasilitas sanitasi gawe ngoyo, ngising, karo wisuh tangan utowo raup tanpa mbedak mbedakno jenis kelamin pengguna iku mau. Persyaratan ruang nang toilet iku onok ketentuane dewe, terus sing gawe ngising karo gawe ngoyo iku bakal bedo ombone. Standar sirkulasi udara nang toilet iku nduwe kelembapan 40—50 persen, ambek taraf pergantian udara sing apik iku ncapai angka 15 air-change ben jam, terus suhu normal toilet e 20—27 derajat Celsius. Standar pencahayaan toilet umum iku isok nganggo pencahayaan alami utowo buatan sing iluminasi standar e 100—200 lux.
Awak dhewe ora perlu dadi wedi yen awak dhewe dadi saksi kecelakan neng dalan. Opo meneh kahanan, awak dhewe kui sing mung delok perkorone tok ora terlibat opo-opo wae. Awak dhewe dudu wong sing nabrak utowo wong sing ditabarak. Awak dhewe sebagai pihak ketelu sing ono neng kejadian kui iso dadi kunci ben perkoro kui iso dirampungke sakadil-adile. Awak dhewe ora duwe kepentingan opo-opo neng kono. Awak dhewe ora golek ganti rugi lan ora ngindari ben kudu bayar opo-opo. Awak dhewe iso dadi pihak sing netral neng kono. Awak dhewe iso ngekei sudut pandang sing liyo. Sudut pandang sing ora mihak karo ngendi-ngendi.
Nek awakmu ditunjuk gawe dadi narasumber, awakmu iku kudu wes eroh nang ndi engkok panggon awakmu bakal ngisi materi nang acara iku. Nek misal garek disusul ambek pihak panitia sek gak masalah, tapi kadangan onok kondisi ndek ndi awak dewe kudu berangkat dewe. Ngenali lokasi iku isok gawe ngatasi demam panggung sisan soale awakmu dadi eroh ndek ndi panggon e dan eroh jarak sing kudu mbok tempuh. Nek wes ngono, awakmu isok berangkat luwe awal gawe nyiapno diri sak durunge ngisi materi. Cara gawe ngenali lokasi iku koyok ngene. Siji, golek jalur nganggo Google Maps dan hindari jalur sing rawan macet. Loro, nek wes nang lokasi, deloken acarane engkok nang gedung sing endi, nang lantai endi, terus akses nang ruangan e engkok bakal yaopo. Wes ngono tok.
Saiki sopo sih sing gak kepingin gawe entuk penghargaan? Gawe entuk penghargaan iku mau, kudu onok usaha teko awak dewe disik. Gak kudu melu perlombaan sing abot, awakmu isok mulai teko lingkup sekolah disik. Penghargaan sing sering dikeki teko sekolah nang murid iku biasane mergo juara kelas. Syarate nek gelem dadi juara kelas, awakmu kudu entuk nilai sing apik dan isok ngalahno konco-koncomu sing liyane. Cek isok koyok ngono, awakmu kudu luwe rajin sinau, gak oleh males malesan. Nek awakmu wes rajin, alon-alon awakmu isok mahami materi pelajaran dan awakmu bakal isok entok nilai sing apik ben onok ujian. Dadi nek awakmu kepingin dadi juara kelas, ojok lali sinau, ojok dolen ae.
Iki mboh aku tok sing ngerasakno opo onok sing sependapat sisan. Tapi aku ngeroso nek pelayan nang restoran iku roto-roto sering marakno emosi. Gak pelayan restoran bintang lima, gak pelayan rumah makan kaki lima, kabeh podo megelno. Mboh aku sing apes ta ancen wong e sing nggatheli sih. Sing koyok ngono iku marakno emosi pol, opo maneh nek pelayan e iku ngeyelan. Cuma aku iku tipikal sing mesti milih gawe ngempet emosi iku mau. Biasane aku nduwe cara ben aku isok ngalihno emosi, tapi isok marakno pelayan e cegek. Siji, pas pesenanmu iku mau gak sesuai ambek sing mbok tulis mau, nang kono sisan awakmu njaluk panganan iku dibungkus. Loro, pas wes diterno, tolak dan tinggalno restoran iku. Tak jamin, mereka bakal cegek pol.
Panganan bosok iku ancene gilani, lawong teko ambune tok wes ora mentolo opo maneh nak masi wujute sing wes bosok, yo tambah ora karoan. Akeh wong sing ora mentolo nag masi ambek delok perkoro iku maeng, tapi akeh wong sing nyiak-nyiakno panganan mergo ora seneng sampek bosok barang. Nah kudune nag ancene ora seneng palang dikekno wong liyo ben ora sampek bosok terus dadekno panganan iku maeng ora karoan. Nah sing garai panganan iku maeng bosok yo polahe mambu maeng, terus metu ambune sing ora enake pol, sing akhire dadekno ono sete akhire direbung laler ambek rupane barang yo ora karoan. Nah rupane iku maeng biasane ora karoan mergo wes dadi panganan sing bosok.
Kanggo aku moco buku neng toko buku rasane aneh banget. Rasane aku ngelakoke opo sing ora seharuse tak lakoke neng panggon kui. Yen neng toko buku kui, kudu wong jupuk buku sing dheweke pengeni terus gawa bukune neng kasir supoyo iso dibayar. Banjur wonge kui macane neng omah. Pas aku moco buku langsung neng toko bukune kui rasane isin banget. Aku rasane koyo wong sing ora duwe sing pengenene moco gratisan. Aku pancen ora duwe duwit sing akeh, nanging dudu artine aku ora mampu kanggo tuku buku. Mungkin perasaan sing koyo ngono sing marake aku ora kepenak moco neng toko buku.
Wingi aku ambek koncoku mari delok film nang biaskop. Film iku serune megilan soale nyeritakno dolane wong sing goleki make sing wes suwe ilang soale dicekel dukun sing ono nang ngisor gunung. Pesene bapake sak durunge mati, bocah lanang maeng kon nemokno mak-ne nang guo sing ono nang ngisor gunung. Tapi sak durunge mrono bocah iku kon goleke harta karun keluarga sing ono nang alas pinggire guo maeng. Pas budal nang alas maeng, tibake bocah iku petok kewan sing aneh-aneh ambek ganase megilan. Nah bocah iku maeng keweden sampek sengedan nang ngisor-ngisor uwit ben ora konangan kewan-kewan maeng. Terus tibake moro-moro kebreset nang jero trowongan sing jerone ora ukur. Pas nang ngisor trowongan iku maeng bocah iku jumbul soale delok pinggire trowongan maeng ono harta karun sing tumpuk-tumpukan ora karuan. Tapi sing digoleki iku asline pedang sing kanggo matenei dukun maeng. Tersu polahe saking senenge ambek harta karun maeng moro-moro bocahe iling nag kudu jupuk pedang sing ono nang kursi pinggire tumpukan harta karun maeng akhire pedang iku dijipek terus bocah iku metu teko trowongan maeng.
Kadang, nang omah iku yo akeh sing jenenge serangga. Opo maneh nag omah iku maeng arang diopeni utowo diramut, yo tambah akehe megilan. Nah biasane serangga sing mesti kelompokan akeh iku yo koyok semut iku. Nag semut mesti iso ngebeki omah mergo sak kelompok smeut iku mesti sak pirang-pirang. Nah sing jenenge serangga iku yo kadang iso marakno wong sing delok iku maleh jijik contohne yo koyok uler, terus koyok coro, mari ngunu koyok walang kadung, ambek liyan-liyane. Nah sing biasane gelek ngebeki omah iku yo nag gak semut, yo coro iku maeng. Nah kewan loro iki biasane manggon nang omah sing ancene ora gelek diresiki.
Wong sing biasane ketiban rejeki sing ndodok biasane senenge orambloko. Podo ae ambek wong sing seneng polahe menang undian mesti senenge megilan. Padal iku maeng yo keberuntungan. Seneng sing model nginiki asline ora oleh kenemenen, kadang sampek sujud-sujud syukur nag ngarepe wong akeh. Sujud iku yo apek tapi nek nang ngarepe umum koyok ngunuku ora tambah dadi apek tapi tambah dadekno atine wong sing nasipe elek maleh mangkel soale roso iri kayo opo sing diolehe wong iku maeng. Mangkane seneng polahe perkoro ngeneki palang ora atek di gembor-gemborno utowo digedek-gedekno soale garai kesan elek nang wong sing nyawang. Mangkane ati-ati yo.
Tahun 2015, pas aku ngulang utowo dadi guru nag salah sijine sekolah swasta nag daerah kota Pahlawan, aku dikongkon nguwei biji sing apik nang murid-muridku ben iso ngapikno sekolahane polahe murite pinter-pinter. Tapi waktu iku aku ora gelem terus tetep tak tulis opo onone biji iku, terus karo bagian akademik sekolah aku tambah diseneni ambek alasan ora iso ngrgani murid sing wes ulangan. Asline aku nguwei biji koyok ngunu plohae aku iku pengen jujur ambek bocah-bocah polahe kemanpuane maeng, terus sing luwih penting aku wedi ambek sing jenenge doso polahe ora jujur. Nah wes tak jelasno ngunu, Tapi pihak kono ora ngurusi tetep kon ganti nilai iku. Akhire aku metu terus ora tak ganti bijine. Soale aku emoh garai generasi mudah iku bodoh koyok ngunuku.
Wong sing ngamuk polahe macet iku macem-macem, ono sing kesusu, ono sing budale mepet ambek kerjone, utowo mangkel ambek sing garai macet. Nah wingi aku yo mangkel ambek parkir montor ngawur sing marakno macet dowo. Montoro iku maeng warnae kuning jenis montor offroad ngunuku, ambek ombo koyok modele pajero. Terus oleh markir iku maeng ora mepet pinggir pas tapi rodok nengah. Nah dalane iku rodo ciut nag mes ono montor ngunuku mesti ora lancar dalane. Terus montor iku maeng ngudukno barang padal nang kunu iku dalane ramene pol tapi dalane ciut kudune iku ora oleh liwat kunu nag ancene pengen ngedukno barang kudune dalane dialihno.
Ning Eropa, yaiku negara Italia, tradisi ulang taune rada marai mangkel lan gregeten. Sak liyane kaget amarga kejutan, wong kang ngerayakake ulang taun iki kudu trima yen kupinge ditarik miturut umur anyare. Misal kaya ulang taun sing ke-20, kamangka kanca-kancane sing ngewenehi kejutan iki uga narik kupinge ning kiwa uga tengen ping 20. Sak liyane bakal kaget lan seneng, kebiasaan iki uga marai nesu amarga ora ngerti kekuatan kanggo narik kuping iki sepira. Narik kuping iki dadi perlambang sing apik miturut budhaya Italia amarga artine mugio diwenehi kawicaksanaan sing luwih ning umur sing anyar lan bisa ngerungokake swara saka wong liya kanggo keapikan lan perkembangan pribadine.
Gawe pasutri sing lagi ngelakoni program hamil, penting banget gawe nentukno jadwal berhubungan seks. Hal iku dianggep efektif gawe mencapai target ben istri cepet meteng. Onok beberapa cara ben program iki luwe lancar. Sing paling jelas, lakoni hubungan seks pas lagi masa subur. Cara nentukno masa subur iku pas limang dino pas kate ovulasi sampe dino ovulasi iku. Gawe eroh kapan waktu ovulasi tiba, onok cara gawe ngelanine. Siji, ngitung siklus menstruasi. Loro, ngecek opo onok lendir nang vagina. Lendir pas ovulasi iki biasane wernone putih kentel. Telu, ngecek suhu basal tubuh. Papat, nganggo alat uji ovulasi. Nek iku wes dicek kabeh, baru tambah frekuensi gawe ngeseks.
Kekerasan ana ing rumah tangga iku dadi salah siji masalah gede sing diadepi karo pasangan-pasangan sing ana ing Indonesia. Wis akeh banget kedadean kekerasan lan nggawe wong wedhok akhire dadi korbane. Lemahe wong wedhok kanggo ngelawan wong lanang uga dadi salah siji alesan kenapa wong lanang iku bisa sak karepe dewe karo wong wedok. Minangka sebabe ana kekerasan runah tangga iki akeh banget. Ana sing gara-gara masalah ekonomi, masalah salah paham, masalah selingkuh, masalah anak, lan masalah liyane.  Minangka pasangan uga sakjane ora kudu gawe kekerasan anggone nyelesaina masalah sing ana. Mula ayo padha ati-ati nalika nindakake samubarang ana ing ngendi wae!.
Wong sing lagi ngerantau neng Jakarta kui ono kolone bingung yen arep lungo-lungo kui arep numpak opo. Moda transportasi sing paling kerep dienggo wong urban Jakarta kui KRL. Kanggo wong sing durung biasa, sok-sok bakal kaget yen ketinggalan sepure. Nanging awak dhewe ora perlu kawatir. Jadwal sepur iki wis jelas lan ora tau telat. Jadwal sepure kui uga akeh lan ora perlu ngenteni suwe-suwe banget, opo meneh KRL sing tujuan Bogor. Paling suwe kiro-kiro awak dhewe ngeteni sekitar 30 menit. Dadi awak dhewe ora perlu panik yen awak dhewe ketinggalan sepur. Kecuali, yen wis kewengen mergo KRL kui ora ono jadwal meneh seko jam 8 bengi.
Aku duwe konco wektu kuliah, jenenge Teguh. Wong kui menengan nanging kerep ngelakoke hal-hal lucu sing marake konco-koncone guyu. Aku sakajne ora cerak-cerak banget karo dee. Mergo Yacub cerak karo Teguh, aku dadi sering ketemu dee. Ora ono kabar seko terakhir ketemu 2019, ngerti-ngerti aku kerungu brito yen Teguh kui sedo taun 2022. Pas krungu kui, aku karo Yacub langsung menyang neng omah dukane, Cilacap. Kui dino Jumat, awak dhewe montoran seko Yogyakarta jam 10 tekan kono sekitar jam 4 sore. Awak dhewe langsung neng makame banjur sowan neng keluargane. Bali seko Cilacap, awak dhewe ngeroso getun banget ora iso ngancani koncone dhewe kui neng akhir uripe.
Keseleo lidah iku pasti bakal kedaden nang sopo ae, termasuk awak dewe. Keseleo lidah iku onok banget maceme, salah sijine iku salah nyeluk jeneng. Aku isok njamin, awak dewe mbarine salah nyeluk jenenge uwong iku pasti gak onok sing gak isin. Deloken ae deh. Engkok onok sing nyudokno nek de’e isin, pura-pura gak eroh gawe nutupi isin e, sampe kabur nang panggon liyo ben gak ketemu ambek wong sing diceluk soale gak kuat nahan rasa isin e. Rasane malah aneh nek misal salah nyeluk jeneng terus malah seneng utowo bangga, kecuali ancen wes direncanakno. Roto-roto pasti podo isin soale wes ngelakoni kesalahan.
Yen misale omahe dhewe keno banjir, awak dhewe ora perlu panik lan ojo wedi. Kui ora iso nulung opo-opo ben nyawane lan barang-barange dhewe slamet. Supoyo awak dhewe iso ngelawati mangsa banjir iki kanthi apik, ono sing iso awak dhewe lakoke. Sing kesiji, yen misale daerah dhewe kerep banjir neng wektu tertentu, awak dhewe kudu cepak-cepak sakdurunge mangsa kui teko. Sing iso awak dhewe cepake kui, panganan kaleng lan wis mindah piranti-piranti elektronik neng duwur wates banjir biasane. Sing keloro, awak dhewe iso mateni arus listrik sak durunge banjir kui duwur. Supoyo listrik neng omah dhewe ora konslet lan awak dhewe ora kesetrum.
Awakmu pasti tau ngeroso kangen ambek konco sing wes pisah ket suwe. Kadang ngono yo onok pisan perasaan pingin ketemuan maneh, tapi bingung kudu ngehubungi teko ndi soale gak nduwe kontake. Nek jaman saiki, internet iku wes serba canggih, terus media sosial iku wes akeh banget jenise. Dadi nek kate nggolek kontak e konco sing wes pisah suwe iku luwe gampang. Awakmu isok ngelakoni cara-cara iki. Pertama, mulai teko nggolek jeneng lengkape nang Google. Terus awakmu golek foto profil teko salah siji media sosial sing onok nang pencarian. Nek wes nemu, awakmu coba kirim pesan pribadi nang wong iku. Nek bener iku koncomu sing wes suwe pisah, pasti bakal cepet nyambunge. Teko kono, awakmu isok kontakan luwe lanjut dan isok luwe gampang nek kate janjian ketemuan.
Dhewekan neng omah kui kanggo aku kui medeni banget. Senadyan aku ngerti lingkungan omahku aman-aman wae ora ono kedadean medeni koyo pembunuhan utowo perampokan. Nanging tetep ngeroso wedi wae. Aku ngebayangke yen perkoro-perkoro sing elek iki bakal kedadean neng omahku. Supoyo awak dhewe ngeroso luwih aman, ono beberapa hal sing iso awak dhewe lakoke. Sing kesiji, awak dhewe kudu ngancing kabeh lawang sing digawe dalan mlebu omahe dhewe. Kui uga termasuk nutup kabeh jendelo tekan rapet. Sing keloro, awak dhewe mungkin iso gawe omah kui koyo dadi rame. Awak dhewe iso nyetel musik utowo TV. Supoyo omahe kui, ketok ono wong akeh neng jerone.
Awak dhewe kudu ngati-ati yen arep nakoni saksi kecelakaan neng dalan. Iso wae wong sing awak dhewe arep takone kui isih ngeroso wedi mergo kedadean kui. Opo meneh yen kacilakaane kui parah banget, tekan enek korbane. Makane kui, sakdurunge awak dhewe nakoni saksi, ono beberapa hal sing kudu awak dhewe gateke. Sing kesiji, awak dhewe kudu ngerti wong sing arep awak dhewe takoni kui wis siap diwawancara opo durung. Awak dhewe iso delok suko ekspresi rupane utowo awak dhewe iso takon dheweke langsung. Sing keloro, awak dhewe iso basa-basi disik supoyo obrolane dadi luwih cair. Yen kira-kira dheweke wis siap, lagi awak dhewe nakoni perkoro kacilakaane.
Pengalaman sing nyenengake gawe wong akeh salah sijine ya pengalaman liburan ning panggon sing ora biyasa kaya pertama kaline munggah gunung amarga pengalaman iki bisa ngelatih mental lan ngeraketake seduluran. Sing marai seneng yaiku bisa weruh alam bebas pertama kali lan nuwuhake rasa sukur. Kamangka, akeh pendaki sing sepisan munggah gunung ya pengen munggah gunung maneh amarga pengalaman munggah gunung iki nduwe kesan sing apik kanggo kabeh wong. Sak liyane pengalaman, munggah gunung iki ya bisa oleh ilmu kanggo urip ning alam lan ning njaba omah amarga akeh persiyapan kaya fisik lan mental. Masio kesel, pengalaman iki ora marai kapok.
Pas aku budal nang jogja aku gelek numpak Bis. Pas nak solo aku tebake kudu nguyo. Terus bise yo mandek sisan pas aku kondo nang kondekture, jarene mandeke suwe. Mari ngunu aku budal goleki toilet soale wes kebelek kudu ngising. Tapi pas mbalik aku jumbul bus sing tak tumpaki moro-moro ora ono. Nah jarene kondektor maeng bise lagek budal. Polahe akeh bus sing wes antri nang terminal. Akhire karo kondektor maeng duwekku dibalekno. Nah sing garai aku jumbul asline ora kok kari bise tok tapi yo aku kudu golek bis maneh sing jurusan jogja. terus nenteni maneh, nginiki asline sing garai mangkelno ati. soale mesti suwene orambloko.
Ancene nag diguyu bocah ambek konco sak kelas iku mesti isine pol, mergo bocah sak kelas guyu iku ono rong perkoro yoiku nag gak ngece, yo seneng. Nah akeh-akehe guyu biasane iku mesti ngece utowo neglekno. Tapi kabeh iku karek perkoro sing diguyu maeng. Nag ancene wong sing diguyu iku maeng ngelakoni perkoro apik yo ora atek isin mergo iku bener, tapi nag pas diguyu iku ngelakoni perkoro sing ora pantes ambek nyalai aturan iku lagek pantes isin mergo perkoro iku ancene bakal ngelekno deke polahe ngelekoni perkoro ngunuku. Contohne dikongkon ngerjakno nang papan polahe turu pas diternagno ambek gurune, terus lali ora ngerjakno PR, ambek liyan-liyane maeng.
Dadi bocah kelas telu SMA pancen ora gampang. Kudu duwe rencana kanggo sawise SMA kayata kuliah ana ing ngendi utawa milih makarya. Kanggo guru kaya aku, aku kudu bisa ngewenehi tata cara kanggo muridku supaya bisa ngelewati babagan iki. Saben dina nalika ana wektu kosong, aku mesthi ngewenehi wejangan kanggo murid-muridku. Siji, kudu sregep anggone sinau. Sing kepengin ketampa ana ing kampus apik iku ora sak sekolah utawa sak kutha tok, nanging sak Indonesia uga pada royokan kanggo bisa ketampa ana ing kampus apik. Loro, kudu bisa nggawe rancangan utawa strategi. Kudu pinter anggone ndelok peluang utawa kesempatan lan pinter anggone ndelok anceman supaya ora keblondrok. Terakhir, kudu bisa apik karo kabeh wong lan njaluk dungane wong tuwa supaya dalan kanggo bisa mlebu lan ketampa ana ing kampus bisa dilancarke Gusti.
Lungo nang ndi ae, bah iku nang panggon sing wes familiar utowo sing asing, iku isok keroso nyenengno. Tapi pengecualian gawe lungo nang panggon asing, seneng senengo koyok opo pasti tetep ngeroso onok roso gak nyaman sampe wedi sisan nang kono. Onok akeh penyebab sing marakno ngeroso koyok ngono. Salah sijine iku mergo culture shock. Indonesia iku negara sing nduwe kebudayaan sing beragam, termasuk adat istiadat e. Hal iku sing kadang marakno wong sing lagi lungo nang panggon asing sampe ngeroso wedi. Soale adat nang panggon iku ambek adat sing diduweni de’e iku buedo pol. Rasa wedine iku luwe condong nang wedi ngelakoni kesalahan sing isok marakno disongko nyalahi adat, padahal mek mergo gak familiar ae.
Sak durunge aku mangkat KKN, aku ngeroso rodo wedi. Mergane, aku ora kenal karo daerahe kui. Aku ora ngerti cara wong neng kono interaksi siji karo liyane. Aku uga ora ngerti aturan-aturan sing ora tertulis, aturan sing wis koyo budaya neng kono. Arep golek-golek neng Internet kui, ora ono jawaban sing tak harapke. Dadine aku kudu pasrah, sinau perkoro sing koyo ngono langsung neng panggone. Tekan kono, jebul ora sebedo sing tak bayangke. Seko segi basa sing dienggo kui, akeh wong sing iso boso Indonesia. Nanging senadyan, wong-wong kono ngaku basa daerahe kui basa Jawa, nanging aku ora mudeng akeh boso daerahe kui.
Penyakit sing lagi akeh banget dialami ambek wong-wong terutama sing wes berumur iku katarak. Dadi katarak iku penyakit mripat ndek ndi kondisi lensa mripat dadi mblurek dan marakno penderitane gak isok nyawang secara normal. Sing biasane ketok bening, dadi ketok mblurek kabeh. Nek misale awakmu ngalami koyok ngono, kudu cepet-cepet diobati ben gak nganggu rutinitas ben dinone. Cara paling ampuh iku jelas ngelakoni operasi katarak. Soale nek dioperasi, lensa mripat sing wes mblurek mau bakal diganti ambek lensa buatan sing anyar dan mripatmu bakal isok ndelok luwe jelas maneh. Dadi gawe awakmu sing nduwe keluhan iki, cepet lakoni operasi katarak yo rek, ojok lali nganggo BPJS sisan ben isok entok gratis.
Seneng pas petuk ambek idola iku wes gawane nag ngerasano seneng, nag oro seneng berarti wong iku ora ngidolakno idola maeng. Mangkane roso seneng maeng biasane diwujudno ambek kelakuan sing aneh-aneh sampek kadang garai idola maen ono sing mangkel sampek geteng petuk ambek uwong. Masio iku idola tetep kadang to duwe mangkel ambek uwong sing seneng ambek idola maeng sak penake dewe nag mujudno roso senge maeng. mangkane ayok podo ngendalikno roso seneng maeng karo ngregani idola maeng ambek roso seneng sing awak dewek wujudno karo kelakuan sing iso dadekno idola maeng seneng ambek awak dewek kabeh. Nag wes ngunu engko roso seneng nang idola oelh tanggepan apik teko idola maeng.
Wong sing tau ngalami gagal nag jeru uripe iku akeh. Terus perkorone yo ora mok perkoro sing sepele tok, ono sing masalah bisnis, masalah keluarga, masalah pacaran, sampek sing masalah kelangan barang yo ono. Mangakene wingi pas aku ketemu karo koncoku nag kota santri aku ngomong nang koncoku nag masalahe deke sing gagal mujudno kekarepane deke nikah ambek pacare iku ora perlu digedek-gedekno soale durung lamaran. Lawong isek ate lamaran wae jeke wong sing wes atek nikah terus ditinggal rabi mbek calon bojone. Mari ngunu bocahe tak omongi saiki gagal nag jero uripmu polahe pacarmu iku ora masalah sing penting oj sampek awakmu mene gagal ambek uripmu sing diwei karo pengeran.
Aku tau srengen nang salah sijine petugas nang salah sijine pusat belanja nang kota gudek soale pas ate mbayar terus ora nang diladeni tambah ditinggal nang gone koncone sing pinggire padal antriane wes akeh. Akhire petugase iku maeng tak omongi "mbak nag kerjo sing temenan, nag guri sing antri megilan, nag ora iso kerjo tak ganteni ae piye". Akhire petugase maeng sadar soale masih nag nang buriku akeh sing wes antri mari ngunu jaluk sepuro nang aku. Jarene wong sing nang buriku, mbak sing cepet to ojo ditinggal terus iki wes antri bayar kat maeng mosok ora nang diladen-ladeni tambah ditinggal mumet-mumet piye-piye.