mteb/MIRACLReranking huggingface dataset:
คลองหกวาสายล่าง คลองหกวาสายล่าง หรือ คลองหกวา ขุดขึ้นโดยบริษัทขุดคลองแลคูนาสยามในสมัยรัชกาลที่ 5 ตามโครงการทุ่งรังสิต ระหว่างปี พ.ศ. 2433–2447 และเป็นคลองที่อยู่ล่างสุดของโครงการ เริ่มขุดหลังขุดคลองแปดวาหรือคลองรังสิตประยูรศักดิ์ไปได้ระยะหนึ่ง มีความกว้างหกวา
คลองหกวาสายล่างเริ่มต้นจากจุดบรรจบของคลองสองและคลองถนน รอยต่อเขตสายไหม กรุงเทพมหานคร กับอำเภอลำลูกกา จังหวัดปทุมธานี เป็นเส้นแบ่งเขตกรุงเทพมหานครกับปทุมธานีออกจากกันในช่วงต้น และผ่านเข้าอำเภอลำลูกกา ในช่วงปลายคลองเป็นเส้นแบ่งอำเภอองครักษ์ จังหวัดนครนายก กับอำเภอบางน้ำเปรี้ยว จังหวัดฉะเชิงเทรา และสิ้นสุดที่แม่น้ำนครนายก มีความยาว 61 กิโลเมตร
คลองรังสิต มีการเปิดให้ทดลองเดินเรือในคลองรังสิต ตั้งแต่เดือนมกราคม พ.ศ. 2557 และเปิดให้บริการอย่างเป็นทางการ ในเดือนมีนาคมปีเดียวกัน โดยมีเส้นทางเดินเรือจำนวน 14 ท่าดังต่อไปนี้
เรือโดยสารคลองรังสิต ได้มีเปิดทดลองเดินเรือในคลองรังสิตเดือนมกราคม 2557 และเปิดบริการอย่างเป็นทางการเดือนมีนาคม 2557 โดยมีเส้นทางเดินเรือจำนวน 14 ท่าดังนี้
เรือโดยสารคลองรังสิต ปัจจุบัน (มิถุนายน 2561) ยังไม่มีเรือวิ่ง ท่าเรือที่สร้างไว้ กายสภาพเป็นที่พักคนเร่ร่อน และวัยรุ่นมั่วสุม
คลองรังสิต การพัฒนาที่ดินตามโครงการรังสิต ทำให้มีคนอพยพเข้ามาตั้งถิ่นฐานบริเวณทุ่งรังสิตมากขึ้น โดยเฉพาะทางตอนใต้ของโครงการ แล้วกระจายตัวขึ้นไปทางตอนเหนือตามคลองที่ขุดเพิ่มขึ้น สาเหตุที่มีคนอพยพเข้ามาในเขตรังสิตมากขึ้นเป็นผลมาจากการขยายตัวของการส่งออกข้าว ประกอบกับความเชื่อมั่นในระบบชลประทานแบบใหม่นี้ว่าจะสามารถช่วยเพิ่มผลผลิตและแก้ปัญหาเรื่องน้ำได้ ทำให้มีคนสนใจลงทุนทำนากันมากขึ้น ตลอดจนมีการผลักดันไพร่และทาสที่เป็นอิสระให้เข้าไปทำงานยังพื้นที่การเกษตรใหม่แห่งนี้อีกด้วย บริเวณทุ่งรังสิตจึงเปลี่ยนสภาพจากพื้นที่รกร้าง กลายเป็นบริเวณที่มีการอยู่อาศัยหนาแน่นมากขึ้น และมีความหลากหลายทางเชื้อชาติและศาสนา ประกอบด้วยคนไทย จีน มอญ ลาว และแขกมลายูที่นับถือศาสนาพุทธ คริสต์ และอิสลาม ตั้งบ้านเรือนปะปนกันไป
คลองเปรมประชากร ซึ่งในสมัยของพระองค์ก็ได้มีการขุดคลองขึ้นหลายสาย เช่น คลองนครเนื่องเขต คลองประเวศบุรีรมย์ คลองอุดมชลจร คลองราชมนตรี คลองทวีวัฒนา คลองนราภิรมย์ คลองรังสิตประยูรศักดิ์ คลองประปา รวมถึงคลองเปรมประชากร และคลองแยกอีกหลายคลองด้วยกัน
วัดเขียนเขต วัดเขียนเขตหรือที่ประชาชนทั่วไปนิยมเรียกกันว่า "วัดเขียน" ตั้งอยู่ที่หมู่ที่ 2 ตำบลบึงยี่โถ อำเภอธัญบุรี จังหวัดปทุมธานี ริมฝั่งคลองรังสิตประยูรศักดิ์ ติดถนนรังสิต-นครนายก วัดเขียนเขต สร้างเมื่อปี พ.ศ. 2439 โดยหม่อมเขียน หม่อมในพระเจ้าวรวงศ์เธอเจ้าสายสนิทวงศ์เป็นผู้ถวายที่ดินเพื่อสร้างวัด แรกเริ่มนั้นวัดนี้เป็นเพียงสำนักสงฆ์ มีหลวงพ่อดำเป็นเจ้าสำนักโดยใช้วัสดุหาง่ายมาใช้ในการสร้างสำนัก เช่น นำเอาไม้ไผ่มาขัดเป็นพื้นหลังคา และฝาผนังทำด้วยหญ้า หม่อมเขียนพร้อมด้วยเครือญาติและประชาชนในท้องถิ่นเห็นความลำบากของพระเณรที่จำพรรษาอยู่ จึงได้ร่วมกันบริจาคทรัพย์สร้างกุฏิเป็นทรงไทยขึ้นใหม่รวม 6 หลัง เพื่อเป็นพุทธศาสนาสมบัติเป็นวัดชื่อ "วัดสาลีเขตาราม" ซึ่งมีความหมายว่า "อารามอันเป็นเนื้อนาบุญแห่งข้าว" (โดยไม่ทราบว่าใครเป็นผู้พระราชทานหรือให้นามวัดไว้) เนื่องจากวัดนี้ตั้งอยู่ในพื้นที่ทุ่งหลวงรังสิต ซึ่งเต็มไปด้วยข้าวกล้าและธัญญาหาร หลวงพ่อดำจึงเป็นเจ้าอาวาสองค์แรกของวัด
วัดคลองพุทรา วัดคลองพุทรา ตั้งอยู่เลขที่ ๙/๙๙ หมู่ที่ ๑๖ ตำบล บางกระสั้น อำเภอ บางปะอิน จังหวัด พระนครศรีอยุธยา 
วัดคลองพุธรา เดิมชื่อว่า “วัดคลองพุดซา” สร้างขึ้นเป็นวัดเมื่อ ปี พ.ศ. ๒๔๖๔ โดยมีคุณหญิงประเสริฐสาทร (ทิพ โกลมเวช) เป็นผู้ถวายที่ดิน และ ชาวบ้านผู้มีจิตศรัทธาร่วมใจกันสร้างวัด และได้รับพระราชทานวิสุงคามสีมาเมื่อวันที่ ๒๓ สิงหาคม พ.ศ. ๒๔๗๗ มีสิ่งศักดิ์สิทธิ์ประจำวัดซึ่งเป็นที่สักการบูชา และเป็นที่รู้จักกันโดยทั่วไปคือ “หลวงพ่อดำ” และได้อนุญาตให้ทางราชการใช้พื้นที่ของวัด ทำการสอนหนังสือแก่เด็กนักเรียน และในปี พ.ศ. ๒๕๑๗ อนุญาตให้ใช้พื้นที่ในการตั้งสถานที่ คือ “โรงเรียนวัดราษฎร์ศรัทธาธรรม”
หลวงพ่อดำ
ไม่ปรากฏชัดว่าสร้างในปี พ.ศ. ใดและผู้สร้าง ทราบเพียงว่าชาวบ้านในบริเวณนี้ได้ร่วมใจกันสร้างพระพุทธรูป คือ หลวงพ่อดำ ขึ้นมาและชาวบ้านได้ทำการสักการะตั้งแต่นั้นมา และเมื่อได้ทำการขอสิ่งใดแล้วจะประสบความสำเร็จ
วัดคลองพุธรามีเจ้าอาวาสมาแล้ว ๙ รูปรวมทั้งเจ้าอาวาสปัจจุบัน โดยมีอันดับดังต่อไปนี้
ถนนกาญจนาภิเษก ในเขตจังหวัดปทุมธานี เริ่มตั้งแต่กิโลเมตรที่ 3.485 (ต่อเขตแขวงทางหลวงอยุธยา) ที่ตำบลคลองสอง ข้ามคลองชลประทานเข้าเขตตำบลคลองสาม ข้ามคลองสาม คลองแอนสาม และคลองสี่ ตัดถนนคลองหลวง เลียบคลองชลประทาน เข้าเขตอำเภอธัญบุรี ตัดถนนรังสิต-นครนายก ข้ามคลองรังสิตประยูรศักดิ์และคลองห้า เข้าเขตอำเภอลำลูกกา ลงมาทางทิศตะวันตกเฉียงใต้ตัดถนนลำลูกกา และข้ามคลองหกวา ตัดถนนหทัยราษฎร์ จนถึงหลักกิโลเมตรที่ 32 (ต่อเขตแขวงทางหลวงกรุงเทพ) เป็นระยะทาง 28.515 กิโลเมตร
ในเขตกรุงเทพมหานคร เริ่มตั้งแต่กิโลเมตรที่ 32 (ต่อเขตแขวงทางหลวงปทุมธานี) ที่แขวงสามวาตะวันตก เขตคลองสามวา ตัดทางพิเศษฉลองรัช ข้ามคลองพระยาสุเรนทร์เข้าเขตสายไหม ข้ามคลองบึงพระยาสุเรนทร์ (ออเป้ง) เข้าพื้นที่เขตบางเขน ข้ามคลองหกขุดและคลองคู้บอนเข้าพื้นที่เขตคันนายาว ตัดถนนรามอินทรา ถนนรัชดาภิเษก–รามอินทรา ถนนเสรีไทย ข้ามคลองแสนแสบเข้าพื้นที่ เขตสะพานสูง ตัดถนนรามคำแหง ข้ามคลองทับช้างบน ตัดทางหลวงพิเศษหมายเลข 7 เข้าสู่พื้นที่เขตประเวศ ข้ามคลองประเวศบุรีรมย์ ตัดถนนอ่อนนุช จนสุดเขตกรุงเทพมหานครที่คลองต้นตาล
เทศบาลนครรังสิต สภาพทั่วไปในเขตเทศบาลเป็นที่ราบลุ่ม มีคลองรังสิตประยูรศักดิ์ผ่านกลาง แบ่งเขตพื้นที่ออกเป็น 2 ส่วน ซึ่งพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวมีพระราชดำริให้ขุด ตั้งแต่ปี พ.ศ. 2433 โดยขุดแยกจากแม่น้ำเจ้าพระยาที่ ตำบลบ้านใหม่ อำเภอเมืองปทุมธานี ไปจนถึงเขตอำเภอองครักษ์ จังหวัดนครนายก ความยาวโดยประมาณ 38.4 กิโลเมตร มีคลองซอย 14 คลอง อยู่ในเขตเทศบาลนครรังสิตจำนวน 3 คลองซอย ใช้สำหรับส่งน้ำเพื่อประโยชน์ทางกสิกรรมและคมนาคมขนส่ง
คลองสิบเก้า คลองสิบเก้า
เป็นคลองขุดในแนวทิศตะวันตก-ตะวันออก อยู่ทางเหนือของคลองสิบแปด และทางใต้ของคลองยี่สิบ เริ่มต้นจากคลองสิบเจ็ด ไปออกแม่น้ำนครนายก ในอำเภอบางน้ำเปรี้ยว จังหวัดฉะเชิงเทรา คลองสิบเก้าอยู่ในเขตพื้นที่ชลประทานรังสิตใต้ ใช้ระบายน้ำและในการชลประทานในพื้นที่จังหวัดฉะเชิงเทรา
คลองรังสิต คลองซอยที่แยกจากคลองสายใหญ่ เริ่มขุดตั้งแต่ พ.ศ. 2435 - พ.ศ. 2448 รวมทั้งสิ้น 59 สาย
ทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 345 ในปี พ.ศ. 2547 กรมทางหลวงได้ทำการก่อสร้างทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 345 ตอนแยกทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 307 (บางคูวัด) - บรรจบทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 3100 และขยายทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 3100 สายแยกทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 306 (รังสิต) - เลียบคลองรังสิตไปจรดแม่น้ำเจ้าพระยาตอนบ้านเทียนถวาย-บ้านคลองรังสิต ในท้องที่อำเภอเมืองปทุมธานี จังหวัดปทุมธานี เป็นถนนขนาด 6 ช่องจราจร เพื่ออำนวยความสะดวกและความรวดเร็วแก่การจราจรและการขนส่งระหว่างอำเภอบางบัวทอง อำเภอเมืองปทุมธานี กับอำเภอลำลูกกา อำเภอธัญบุรี (รังสิต) ให้สามารถเดินรถต่อกันได้ในถนนสายตรง และเป็นการบรรเทาปัญหาการจราจรติดขัดบริเวณสะพานนนทบุรีและสะพานปทุมธานี ซึ่งปัจจุบันดำเนินการก่อสร้างจนเสร็จสิ้นและเปิดใช้งานเมื่อปี พ.ศ. 2552
คลองยี่สิบ คลองยี่สิบ
เป็นคลองขุดในแนวทิศตะวันตก-ตะวันออก อยู่ในเขตพื้นที่ชลประทานรังสิตใต้ เริ่มต้นจากคลองสิบเจ็ด ไปสิ้นสุดที่แม่น้ำนครนายก ในเขตอำเภอบางน้ำเปรี้ยว จังหวัดฉะเชิงเทรา ขนาบด้วยคลองสิบเก้าทางใต้ และคลองยี่สิบเอ็ดทางเหนือ คลองยี่สิบใช้ประโยชน์ในการระบายน้ำและชลประทานในพื้นที่จังหวัดฉะเชิงเทรา
คลองยี่สิบสี่ คลองยี่สิบสี่
เป็นคลองขุดในแนวทิศตะวันตก-ตะวันออก ขนานกับคลองยี่สิบสามทางใต้ และคลองยี่สิบห้าทางเหนือ เริ่มต้นจากคลองสิบหก ไปสิ้นสุดที่คลองส่งน้ำใกล้ๆ กับแม่น้ำนครนายก ในอำเภอองครักษ์ จังหวัดนครนายก คลองยี่สิบสี่อยู่ในเขตพื้นที่ชลประทานรังสิตใต้ ใช้เพื่อการระบายน้ำและชลประทาน
คลองยี่สิบเอ็ด คลองยี่สิบเอ็ด
เป็นคลองที่ใช้ประโยชน์ในการระบายน้ำและชลประทานในพื้นที่จังหวัดฉะเชิงเทราและใกล้เคียง เป็นคลองขุดในแนวทิศตะวันตก-ตะวันออก ขนาบด้วยคลองยี่สิบทางใต้ และคลองหกวาสายล่างทางเหนือ อยู่ในเขตพื้นที่ชลประทานรังสิตใต้ เริ่มต้นจากคลองสิบเจ็ด ไปสิ้นสุดที่แม่น้ำนครนายก เขตอำเภอบางน้ำเปรี้ยว จังหวัดฉะเชิงเทรา
คลองยี่สิบสาม คลองยี่สิบสาม
อยู่ในเขตพื้นที่ชลประทานรังสิตใต้ เป็นคลองที่ใช้ประโยชน์ในการระบายน้ำและชลประทานในพื้นที่อำเภอองครักษ์และพื้นที่ใกล้เคียง เป็นคลองขุดในแนวทิศตะวันตก-ตะวันออก ขนานกับคลองยี่สิบสองทางใต้ และคลองยี่สิบสี่ทางเหนือ เริ่มต้นจากคลองสิบหก ไปสิ้นสุดที่แม่น้ำนครนายก เขตอำเภอองครักษ์ จังหวัดนครนายก
ถนนวิภาวดีรังสิต ถนนวิภาวดีรังสิต ช่วงตั้งแต่แยกใต้ด่วนดินแดงถึงคลองบางซื่อ เป็นเส้นแบ่งเขตการปกครองระหว่างเขตพญาไทกับเขตดินแดง และถนนวิภาวดีรังสิตช่วงตั้งแต่ถนนแจ้งวัฒนะถึงท่าอากาศยานดอนเมืองเดิมเป็นถนนท้องถิ่นมีชื่อว่า "ถนนศรีรับสุข"
คลองยี่สิบหก คลองยี่สิบหก เป็นคลองที่ขุดขึ้นในสมัยรัชกาลที่ 5 เนื่องมาจากโครงการทุ่งรังสิต ที่มีการขุดคลองหลายสายเพื่อการพัฒนาพื้นที่ทำนาเพาะปลูก การตั้งถิ่นฐาน และพัฒนาที่ดิน และเชื่อมต่อโครงข่ายคลองต่าง ๆ เข้าด้วยกันระหว่างปี พ.ศ. 2433 – พ.ศ. 2447
คลองสิบแปด คลองสิบแปด
เป็นคลองขุดในแนวทิศตะวันตก-ตะวันออก เริ่มต้นจากคลองสิบเจ็ด ไปออกแม่น้ำบางปะกง ในอำเภอบางน้ำเปรี้ยว จังหวัดฉะเชิงเทรา อยู่ในแนวขนานกับคลองหลายสาย โดยคลองแสนแสบขนานอยู่ทางใต้ และมีคลองสิบเก้าขนานอยู่ทางเหนือ คลองสิบแปดใช้ประโยชน์ในการระบายน้ำและชลประทาน อยู่ในเขตพื้นที่ชลประทานรังสิตใต้
คลองยี่สิบสอง คลองยี่สิบสอง
อยู่ในเขตพื้นที่ชลประทานรังสิตใต้ เป็นคลองที่ใช้ประโยชน์ในการระบายน้ำและชลประทานในพื้นที่อำเภอองครักษ์และพื้นที่ใกล้เคียง เป็นคลองขุดในแนวทิศตะวันตก-ตะวันออก ขนานกับคลองหกวาสายล่างทางใต้ และคลองยี่สิบสามทางเหนือ เริ่มต้นจากคลองสิบหก ไปสิ้นสุดที่แม่น้ำนครนายก เขตอำเภอองครักษ์ จังหวัดนครนายก
โรงเรียนสวนกุหลาบวิทยาลัย รังสิต เนื่องในโอกาสที่สมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯสยามบรมราชกุมารี ทรงเจริญพระชนมายุ 60 พรรษา ในปี พ.ศ. 2558 สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน(สพฐ) ได้มีโครงการจัดตั้งโรงเรียนระดับชั้นมัธยมศึกษาขึ้นเพื่อเฉลิมพระเกียรติฯ นายอภิชาติ จีระวุฒิ เลขาธิการ กพฐ.ได้เข้าเฝ้าฯถวายรายงานในเรื่องดังกล่าว พระองค์ท่านทรงรับสั่งว่าเนื่องจากก่อนหน้านี้ได้มีประชาชนบริจาคที่ดินและเงินเพื่อสร้างโรงเรียนเอกชนระดับมัธยมศึกษาใน จ.นนทบุรี มาแล้ว 1 โรง ดังนั้น หากจะสร้างโรงเรียนก็ควรอยู่ในพื้นที่ซึ่งมีความจำเป็นจริงๆ เช่น มีจำนวนผู้เรียนเกินจำนวนที่โรงเรียนในพื้นที่รองรับได้ก็จะถือว่าเป็นประโยชน์อย่างมาก ไม่จำเป็นต้องสร้างหลายโรง ดังนั้น สพฐ.กลับมาสำรวจและพบว่า อ.คลองหลวง จ.ปทุมธานี ถือเป็นพื้นที่ที่เหมาะสม เนื่องจากในปัจจุบันมีประชาชนอยู่อาศัยจำนวนมาก และ สพฐ.ก็มีที่ดินอยู่บริเวณตำบลคลองสอง ใกล้ ร.ร.สวนกุหลาบวิทยาลัย รังสิต อยู่แล้วหากเปิดโรงเรียนเพิ่มในพื้นที่บริเวณจะสามารถรองรับเด็กทั้งในและรอบนอกพื้นที่ได้ สพฐ.จึงประกาศจัดตั้งโรงเรียนระดับชั้นมัธยมศึกษา โดยใช้ชื่อว่า "โรงเรียนเฉลิมพระเกียรติ 60พรรษา" มอบหมายให้โรงเรียนสวนกุหลาบวิทยาลัย รังสิตเป็นโรงเรียนพี่เลี้ยง และดร.สุภาวดี วงษ์สกุล เป็นผู้อำนวยการโรงเรียนเฉลิมพระเกียรติฯ 60 พรรษาอีกตำแหน่ง โดยนักเรียนทั้งหมดจะอยู่ในความดูแลของโรงเรียนสวนกุหลาบวิทยาลัย รังสิต จนกว่าโรงเรียนที่สถานที่ตั้งจริงจะก่อสร้างแล้วเสร็จ
คลองสิบเจ็ด คลองสิบเจ็ด เป็นคลองที่ขุดในสมัยรัชกาลที่ 5 เชื่อมต่อคลองต่างๆ ในโครงการทุ่งรังสิตเข้าด้วยกัน ซึ่งมีขึ้นเพื่อการพัฒนาที่ดิน และพื้นที่ทำนาเพาะปลูกข้าว รวมถึงใช้เป็นที่ตั้งถิ่นฐาน ระหว่างปี พ.ศ. 2435 - 2447 นับเป็นคลองสุดท้ายที่อยู่ด้านตะวันออกสุดของโครงการ คลองสิบเจ็ดเริ่มต้นจากคลองหกวาสายล่าง ในอำเภอบางน้ำเปรี้ยว จังหวัด ฉะเชิงเทรา ไปออกที่คลองแสนแสบในอำเภอเดียวกัน ตรงข้ามปากคลองพระองค์เจ้าไชยานุชิต ซึ่งสามารถใช้เส้นทางต่อไปออกคลองนครเนื่องเขต คลองประเวศบุรีรมย์ และคลองสำโรงได้
คลองรังสิต การขุดคลองรังสิตเริ่มขึ้นเมื่อ พ.ศ. 2433 ดำเนินการโดย บริษัทขุดคลองแลคูนาสยามจำกัด ซึ่งเป็นบริษัทเอกชน มีเจ้านาย ขุนนาง และชาวตะวันตกเป็นผู้ถือหุ้น ในชั้นต้นประกอบด้วย พระวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าสายสนิทวงศ์ พระนานาพิธภาษี (ชื่น บุนนาค) และนายโยคิม แกรซี (Joachim Grassi) ต่อมาในปี พ.ศ. 2435 เปลี่ยนแปลงผู้ถือหุ้นเป็น หม่อมราชวงศ์สุวพรรณ สนิทวงศ์ บุตรคนใหญ่ในพระวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าสายสนิทวงศ์ เออร์วิน มูลเลอร์ (Erwin Müller) หรือพระปฏิบัติราชประสงค์ และฮันส์ เมทซเลอร์ (Hans Metzler) และยังเปลี่ยนแปลงผู้ถือหุ้นอีกหลายครั้ง
คลองรังสิต คลองขนาดใหญ่ 2 สาย ขุดตั้งแต่ พ.ศ. 2436 - พ.ศ. 2440 คือ
ทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 306 บางครั้งเรียกว่า "ถนนติวานนท์-ปทุมธานี" เริ่มจากสะพานข้ามคลองบ้านใหม่ ตรงไปทางทิศตะวันออกเฉียงเหนือและวกขึ้นไปทางทิศเหนือในท้องที่ตำบลบ้านใหม่ อำเภอเมืองปทุมธานี ข้ามคลองรังสิตประยูรศักดิ์และตัดกับถนนเลียบคลองรังสิตประยูรศักดิ์ (ทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 345) ตรงไปทางทิศเดิม เมื่อถึงบริเวณใกล้ทางเข้าสนามกีฬาจังหวัดปทุมธานี เป็นเส้นแบ่งเขตระหว่างตำบลบ้านใหม่กับตำบลบางกะดี จนกระทั่งถึงคันดินแนวเขตนิคมอุตสาหกรรมบางกะดีจึงเข้าเขตตำบลบางกะดี ตัดผ่านซอยวัดบางกุฎีทอง สำนักงานปศุสัตว์จังหวัดปทุมธานี และสำนักงานเทศบาลตำบลบางกะดี เมื่อผ่านซอยวัดบางกะดีและถนนประตูน้ำเชียงรากจึงโค้งไปทางทิศตะวันออกเฉียงเหนือ ข้ามคลองบางหลวงเชียงรากเข้าเขตตำบลบ้านกลาง โค้งไปทางทิศเหนืออีกครั้ง ก่อนไปบรรจบกับถนนรังสิต-ปทุมธานี (ทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 346) ที่แยกบ้านกลาง เป็นการสิ้นสุดทางหลวงหมายเลข 306 แต่ "ถนนติวานนท์" ยังคงมีระยะทางตรงต่อไปอีก (กลายเป็นส่วนหนึ่งของทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 346) ผ่านมหาวิทยาลัยเทคโนโลยีปทุมธานี สามแยกเทคโน (ตัดกับทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 347) แล้วโค้งซ้าย ไปสิ้นสุดที่ท่าเรือหัวถนนติวานนท์ (ทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 3186 เดิม) โดยที่ทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 346 จะตรงเบี่ยงขวาขึ้นสะพานปทุมธานีไป
เทศบาลนครรังสิต ในด้านศาสนานั้น เทศบาลนครรังสิตมีวัดจำนวน 3 แห่ง ได้แก่ วัดแสงสรรค์ วัดคลองหนึ่งแก้วนิมิตร และวัดจันทรสุข
คลองสิบ คลองสิบ เป็นคลองซอยคลองที่ 10 ที่เชื่อมต่อคลองหกวาสายบน คลองแปดวา และคลองหกวาสายล่างเข้าด้วยกัน นับจากฝั่งขวาของแม่น้ำเจ้าพระยา ขุดโดยบริษัทขุดคลองแลคูนาสยาม ในสมัยรัชกาลที่ 5 ตามโครงการทุ่งรังสิต เพื่อการพัฒนาพื้นที่ทำนาเพาะปลูกข้าว รวมถึงใช้เป็นที่ตั้งถิ่นฐาน ระหว่างปี พ.ศ. 2435 - 2447 หลังคลองหกวาสายบนและสายล่างแล้วเสร็จ ปัจจุบันคลองสิบเริ่มต้นจากคลองระพีพัฒน์แยกตก อำเภอหนองเสือ จังหวัดปทุมธานี ผ่านอำเภอธัญบุรี แล้วไปสิ้นสุดที่คลองสนาม ในเขตหนองจอก กรุงเทพมหานคร
คลองสิบสอง คลองสิบสอง ขุดโดยบริษัทขุดคลองแลคูนาสยาม ตามโครงการทุ่งรังสิต ซึ่งมีขึ้นเพื่อการพัฒนาที่ดิน และพื้นที่ทำนาเพาะปลูกข้าว รวมถึงใช้เป็นที่ตั้งถิ่นฐาน ระหว่างปี พ.ศ. 2435 - 2447 ในสมัยรัชกาลที่ 5 เป็นคลองซอยคลองที่ 12 นับจากฝั่งขวาของแม่น้ำเจ้าพระยา ที่เชื่อมต่อคลองหกวาสายบน คลองแปดวา และคลองหกวาสายล่างเข้าด้วยกัน หลังคลองหกวาสายบนและสายล่างแล้วเสร็จ คลองสิบสองเริ่มต้นจากหกวาสายบน หรือคลองระพีพัฒน์ อำเภอหนองเสือ จังหวัดปทุมธานี ผ่านอำเภอธัญบุรี ไปจดคลองหนองปลาหมอ ในเขตหนองจอก กรุงเทพมหานคร
คลองหนึ่ง คลองหนึ่ง ขุดขึ้นในสมัยรัชกาลที่ 5 เป็นคลองซอยคลองที่ 1 นับจากฝั่งขวาของแม่น้ำเจ้าพระยา ที่เชื่อมต่อคลองหกวาสายบน คลองแปดวา และคลองหกวาสายล่างเข้าไว้ด้วยกัน ขุดขึ้นโดยบริษัทขุดคลองแลคูนาสยาม ในโครงการทุ่งรังสิตที่มีจุดประสงค์เพื่อการพัฒนาที่ดิน เพิ่มพื้นที่ทำนาปลูกข้าว และใช้เป็นที่ตั้งถิ่นฐาน ระหว่างปี พ.ศ. 2435 - 2447 หลังคลองหกวาสายบนและสายล่างแล้วเสร็จ ในปัจจุบันคลองหนึ่งเริ่มต้นจากคลองนครหลวงซึ่งเป็นคลองชลประทาน อำเภอวังน้อย จังหวัดพระนครศรีอยุธยา ผ่านอำเภอคลองหลวง อำเภอธัญบุรี ไปจดคลองสอง ที่อำเภอลำลูกกา จังหวัดปทุมธานี มีถนนพหลโยธินคู่ขนานเกือบตลอดแนวคลอง
คลองแปด คลองแปด ขุดในสมัยรัชกาลที่ 5 โดยบริษัทขุดคลองแลคูนาสยาม ตามโครงการทุ่งรังสิตที่มีจุดประสงค์เพื่อการพัฒนาที่ดิน และพื้นที่ทำนาเพาะปลูกข้าว รวมถึงใช้เป็นที่ตั้งถิ่นฐาน ระหว่างปี พ.ศ. 2435 - 2447 เป็นคลองซอยคลองที่ 8 นับจากฝั่งขวาของแม่น้ำเจ้าพระยา ที่เชื่อมต่อคลองหกวาสายบน คลองแปดวา และคลองหกวาสายล่างเข้าไว้ด้วยกัน หลังคลองหกวาสายบนและสายล่างแล้วเสร็จ ปัจจุบันคลองแปดเริ่มต้นจากคลองระพีพัฒน์แยกตก อำเภอหนองเสือ จังหวัดปทุมธานี ผ่านอำเภอธัญบุรี เข้าสู่เขตคลองสามวา และไปสิ้นสุดที่คลองสี่ตะวันออก เขตคลองสามวา กรุงเทพมหานคร
คลองประปา ในระยะต่อมาได้ขุดคลองประปาจากตำบลบางพูนมายังโรงกรองสามเสน มีเขื่อนกั้นจากสามเสนถึงโรงกรองน้ำบางเขน ปลายคลองประตูน้ำกั้นไม่ให้น้ำที่ไม่สะอาดไหลเข้าคลองได้ และเวลาน้ำในคลองสามเสนลดลงประตูน้ำจะเปิดให้น้ำไหลลงคลองสามเสน ตลอดแนวคลองประปามีที่ทำการเจ้าหน้าที่รักษาคลอง 7 แห่ง ที่ตำบลสำแล เชียงราก รังสิต สีกัน บางเขน บางซื่อ และสามเสน เพื่อรักษาคลอง ขุดแล้วเสร็จในเดือนตุลาคม พ.ศ. 2456 มีพระราชบัญญัติเรื่องคลองประปาในปี พ.ศ. 2456 และฉบับใหม่ในปี พ.ศ. 2526
พระวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าสายสนิทวงศ์ พระวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าสายสนิทวงศ์ ทรงกำกับกรมหมอหลวง และทรงเป็นแพทย์ประจำพระองค์ ทรงเป็นเจ้าพนักงานใหญ่ผู้ช่วยผู้บัญชาการทหารเรือ รักษาการแทนผู้บัญชาการทหารเรือคนแรก ระหว่าง พ.ศ. 2430-2433 ทรงเป็นผู้ได้รับสัมปทานขุดคลองทางตอนเหนือของพระนคร ในเขตท้องทุ่งหลวงฝั่งตะวันออกของแม่น้ำเจ้าพระยา จากตำบลบ้านใหม่ วัดเทียนถวาย ปทุมธานี ไปถึงนครนายก ในนามบริษัทขุดคลองแลคูนาสยาม ระหว่าง พ.ศ. 2433-2447 ได้รับพระราชทานชื่อว่า "คลองรังสิตประยูรศักดิ์" ตามพระนามของพระเจ้าลูกยาเธอ พระองค์เจ้ารังสิตประยูรศักดิ์ ซึ่งมีศักดิ์เป็นพระนัดดา(หลานตา)ของพระองค์เจ้าสายสนิทวงศ์ แต่ชาวบ้านนิยมเรียกสั้นๆ ว่า "คลองเจ้าสาย" อนึ่ง พระองค์ทรงมีศักดิ์เป็นพระปัยกา (ทวด) ใน สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถในรัชกาลที่ 9
คลองสอง คลองสอง ขุดขึ้นในสมัยรัชกาลที่ 5 เป็นคลองซอยคลองที่ 2 นับจากฝั่งขวาของแม่น้ำเจ้าพระยา ที่เชื่อมต่อคลองหกวาสายบน คลองแปดวา และคลองหกวาสายล่างเข้าไว้ด้วยกัน ขุดขึ้นโดยบริษัทขุดคลองแลคูนาสยาม ในโครงการทุ่งรังสิตที่มีจุดประสงค์เพื่อการพัฒนาที่ดิน เพิ่มพื้นที่ทำนาปลูกข้าว และใช้เป็นที่ตั้งถิ่นฐาน ระหว่างปี พ.ศ. 2435 - 2447 หลังคลองหกวาสายบนและสายล่างแล้วเสร็จ ในปัจจุบันคลองสองเริ่มต้นจากคลองระพีพัฒน์แยกตก อำเภอคลองหลวง จังหวัดปทุมธานี ผ่านอำเภอคลองหลวง อำเภอธัญบุรี และอำเภอลำลูกกา จังหวัดปทุมธานี ไปจดคลองหมอนสี่สิบ และคลองถนน ที่เขตสายไหม กรุงเทพมหานคร
คลองเก้า คลองเก้า ขุดในสมัยรัชกาลที่ 5 โดยบริษัทขุดคลองแลคูนาสยาม ตามโครงการทุ่งรังสิตที่มีจุดประสงค์เพื่อการพัฒนาที่ดิน และพื้นที่ทำนาเพาะปลูกข้าว รวมถึงใช้เป็นที่ตั้งถิ่นฐาน ระหว่างปี พ.ศ. 2435 - 2447 เป็นคลองซอยคลองที่ 9 นับจากฝั่งขวาของแม่น้ำเจ้าพระยา ที่เชื่อมต่อคลองหกวาสายบน คลองแปดวา และคลองหกวาสายล่างเข้าด้วยกัน หลังคลองหกวาสายบนและสายล่างแล้วเสร็จ ปัจจุบันคลองเก้าเริ่มต้นจากคลองระพีพัฒน์แยกตก อำเภอหนองเสือ จังหวัดปทุมธานี ผ่านอำเภอธัญบุรี เข้ากรุงเทพมหานคร เป็นเส้นแบ่งเขตคลองสามวา และเขตหนองจอก ก่อนจะไปสิ้นสุดที่คลองสนาม
คลองสิบเอ็ด คลองสิบเอ็ด ขุดในสมัยรัชกาลที่ 5 โดยบริษัทขุดคลองแลคูนาสยาม ตามโครงการทุ่งรังสิตที่มีจุดประสงค์เพื่อการพัฒนาที่ดิน และพื้นที่ทำนาเพาะปลูกข้าว รวมถึงใช้เป็นที่ตั้งถิ่นฐาน ระหว่างปี พ.ศ. 2435 - 2447 เป็นคลองซอยคลองที่ 11 นับจากฝั่งขวาของแม่น้ำเจ้าพระยา ที่เชื่อมต่อคลองหกวาสายบน คลองแปดวา และคลองหกวาสายล่างเข้าด้วยกัน หลังคลองหกวาสายบนและสายล่างแล้วเสร็จ คลองสิบเอ็ดเริ่มต้นจากคลองหกวาสายบน หรือคลองระพีพัฒน์ ที่อำเภอหนองเสือ จังหวัดปทุมธานี ผ่านอำเภอธัญบุรี และไปสิ้นสุดที่คลองสนามกลางลำ เขตหนองจอก กรุงเทพมหานคร
ถนนรังสิต-นครนายก ถนนรังสิต–นครนายกเริ่มต้นจากถนนพหลโยธิน ที่บริเวณทางแยกต่างระดับที่รังสิต ที่หลักกิโลเมตรที่ 32 ในท้องที่ตำบลประชาธิปัตย์ อำเภอธัญบุรี จังหวัดปทุมธานี มีแนวถนนเลียบไปกับคลองรังสิตประยูรศักดิ์ ตัดกับถนนกาญจนาภิเษก ที่ทางแยกต่างระดับธัญบุรีตรงหลักกิโลเมตรที่ 9 ตัดกับถนนลำลูกกา–วังน้อย (ทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 352) ที่หลักกิโลเมตรที่ 14 และตัดกับทางหลวงชนบท ปท.3004 ที่หลักกิโลเมตรที่ 15 จากนั้นจึงเข้าเขตจังหวัดนครนายก โดยผ่านท้องที่อำเภอองครักษ์ ตัดกับถนนบางน้ำเปรี้ยว–องครักษ์ (ทางหลวงชนบท นย.3001) ที่ทางแยกองครักษ์ ตรงหลักกิโลเมตรที่ 44 จากนั้นจึงผ่านท้องที่อำเภอบ้านนา ตัดกับทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 3051 และในเขตอำเภอเมืองนครนายก ตัดกับทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 3428 ที่หลักกิโลเมตรที่ 67 ตัดกับถนนเลี่ยงเมืองนครนายกที่หลักกิโลเมตรที่ 70 ตัดกับถนนบ้านสร้าง–นครนายก (ทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 3076) ที่หลักกิโลเมตรที่ 72 (แยกสามสาว) และไปสิ้นสุดที่ถนนสุวรรณศร (ทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 33) บริเวณทางแยกโรงพยาบาลในท้องที่อำเภอเมืองนครนายก รวมระยะทางทั้งหมด 74.811 กิโลเมตร
การคมนาคมเข้าและออกจากท่าอากาศยานสุวรรณภูมิ เส้นทาง : ท่าอากาศยานสุวรรณภูมิ - ทางหลวงพิเศษระหว่างเมืองหมายเลข 7 - ทางหลวงพิเศษระหว่างเมืองหมายเลข 9 - ดรีมเวิลด์ - ถนนรังสิต-นครนายก (คลอง 4-3-2-1) - ฟิวเจอร์ปาร์ค รังสิต
คลองสาม คลองสาม เป็นคลองซอยคลองที่ 3 นับจากฝั่งขวาของแม่น้ำเจ้าพระยา ที่เชื่อมต่อคลองหกวาสายบน คลองแปดวา และคลองหกวาสายล่างเข้าไว้ด้วยกัน ขุดขึ้นโดยบริษัทขุดคลองแลคูนาสยาม ในสมัยรัชกาลที่ 5 เนื่องในโครงการทุ่งรังสิตที่มีจุดประสงค์เพื่อการพัฒนาที่ดิน และพื้นที่ทำนาเพาะปลูกข้าว รวมถึงใช้เป็นที่ตั้งถิ่นฐาน ระหว่างปี พ.ศ. 2435 - 2447 หลังคลองหกวาสายบนและสายล่างแล้วเสร็จ ในปัจจุบันคลองสามเริ่มต้นจากคลองระพีพัฒน์แยกตก อำเภอคลองหลวง จังหวัดปทุมธานี ผ่านอำเภอคลองหลวง อำเภอธัญบุรี และไปสิ้นสุดที่คลองหกวาสายล่าง เขตอำเภอลำลูกกา จังหวัดปทุมธานี
คลองสี่ คลองสี่ เป็นคลองซอยคลองที่ 4 นับจากฝั่งขวาของแม่น้ำเจ้าพระยา ที่เชื่อมต่อคลองหกวาสายบน คลองแปดวา และคลองหกวาสายล่างเข้าไว้ด้วยกัน ขุดขึ้นโดยบริษัทขุดคลองแลคูนาสยาม ในสมัยรัชกาลที่ 5 เนื่องในโครงการทุ่งรังสิตที่มีจุดประสงค์เพื่อการพัฒนาที่ดิน และพื้นที่ทำนาเพาะปลูกข้าว รวมถึงใช้เป็นที่ตั้งถิ่นฐาน ระหว่างปี พ.ศ. 2435 - 2447 หลังคลองหกวาสายบนและสายล่างแล้วเสร็จ ในปัจจุบันคลองสามเริ่มต้นจากคลองระพีพัฒน์แยกตก อำเภอคลองหลวง จังหวัดปทุมธานี ผ่านอำเภอคลองหลวง อำเภอธัญบุรี และไปสิ้นสุดที่คลองหกวาสายล่าง เขตอำเภอลำลูกกา จังหวัดปทุมธานี
คลองห้า คลองห้า ขุดในสมัยรัชกาลที่ 5 โดยบริษัทขุดคลองแลคูนาสยาม ตามโครงการทุ่งรังสิตที่มีจุดประสงค์เพื่อการพัฒนาที่ดิน และพื้นที่ทำนาเพาะปลูกข้าว รวมถึงใช้เป็นที่ตั้งถิ่นฐาน ระหว่างปี พ.ศ. 2435 - 2447 หลังคลองหกวาสายบนและสายล่างแล้วเสร็จ เป็นคลองซอยคลองที่ 5 นับจากฝั่งขวาของแม่น้ำเจ้าพระยา ที่เชื่อมต่อคลองหกวาสายบน คลองแปดวา และคลองหกวาสายล่างเข้าไว้ด้วยกัน ในปัจจุบันคลองห้าเริ่มต้นจากคลองระพีพัฒน์แยกตก อำเภอคลองหลวง จังหวัดปทุมธานี ผ่านอำเภอคลองหลวง อำเภอธัญบุรี และไปสิ้นสุดที่คลองหกวาสายล่าง เขตอำเภอลำลูกกา จังหวัดปทุมธานี
คลองหก คลองหก เป็นคลองซอยคลองที่ 6 นับจากฝั่งขวาของแม่น้ำเจ้าพระยา ที่เชื่อมต่อคลองหกวาสายบน คลองแปดวา และคลองหกวาสายล่างเข้าไว้ด้วยกัน ขุดในสมัยรัชกาลที่ 5 โดยบริษัทขุดคลองแลคูนาสยาม ตามโครงการทุ่งรังสิตที่มีจุดประสงค์เพื่อการพัฒนาที่ดิน และพื้นที่ทำนาเพาะปลูกข้าว รวมถึงใช้เป็นที่ตั้งถิ่นฐาน ระหว่างปี พ.ศ. 2435 - 2447 หลังคลองหกวาสายบนและสายล่างแล้วเสร็จ ในปัจจุบันคลองหกเริ่มต้นจากคลองระพีพัฒน์แยกตก อำเภอคลองหลวง จังหวัดปทุมธานี ผ่านอำเภอธัญบุรี และไปสิ้นสุดที่คลองหกวาสายล่าง เขตอำเภอลำลูกกา จังหวัดปทุมธานี
วัดคลองโพธิ์ วัดคลองโพธิ์ ในที่ตั้งปัจจุบันนี้ เป็นวัดที่ย้ายขึ้นมาสร้างใหม่ เพราะตัววัดเดิมนั้นสร้างติดอยู่ที่ฝั่งคลองโพ ด้านตะวันออกติดกับแม่น้ำน่านในปัจจุบัน เดิมนั้นชื่อว่า “วัดป่าข่อย” ไม่มีโบสถ์ เป็นวัดเก่าแก่ที่ไม่มีหลักฐานแน่ชัดว่าสร้างในสมัยใด สืบถามคนเก่าแก่ที่มีอายุมาก ก็พอจะทราบว่าเมื่อเกิดมาก็เห็นวัดอยู่ในสภาพนี้แล้ว ต่อมาวัดได้ถูกภัยธรรมชาติน้ำซัดตลิ่งพังลงมาเรื่อย ๆ นานเข้าก็ถึงกุฏิและศาลาการเปรียญ ท่านเจ้าอาวาสในสมัยนั้นคือท่านอุปัชฌาย์เรือง จึงได้ย้ายวัดป่าข่อยมาสร้างใหม่ทางด้านตะวันตกของวัดเก่า เพียงแต่มีข้ามคลอง (คลองโพ) ห่างจากแม่น้ำน่านประมาณ 2 เส้น ประชาชนมักนิยมเรียกวัดที่ย้ายมาสร้างใหม่นี้ว่า “วัดใหม่”
สโมสรฟุตบอลบีจี ปทุม ยูไนเต็ด ปี 2559 สโมสรบางกอกกล๊าส ร่วมกับตั้งศูนย์ฝึกฟุตบอล ยามาโอกะ ฮานาซากะ อะคาเดมี่(YHA) ตั้งอยู่ที่ คลอง 4 รังสิต จ.ปทุมธานี และจัดโครงการสร้างเจ้าหนูนักเตะ โดยปัจจุบันเปิดรับเยาวชนเข้าร่วมฝึกฝนในอะคาเดมี่ด้วยกัน 3 รุ่น ได้แก่ ยู-12 ยู-15 และยู-18
พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว พระราชกรณียกิจที่สำคัญของรัชกาลที่ 5 ได้แก่ ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้มีการเลิกทาสและไพร่ในประเทศไทย การป้องกันการเป็นอาณานิคมของจักรวรรดิฝรั่งเศสและจักรวรรดิอังกฤษ ได้มีการประกาศออกมาให้มีการนับถือศาสนาโดยอิสระในประเทศ โดยบุคคลศาสนาคริสต์และศาสนาอิสลามสามารถปฏิบัติศาสนกิจได้อย่างอิสระ นอกจากนี้ได้มีการนำระบบจากทางยุโรปมาใช้ในประเทศไทย ได้แก่ระบบการใช้ธนบัตรและเหรียญบาท ใช้ระบบเขตการปกครองใหม่ เช่น มณฑลเทศาภิบาล จังหวัด และอำเภอ และได้มีการสร้างรถไฟ สายแรก คือ กรุงเทพฯ ถึง อยุธยา ลงวันที่ 1 มีนาคม ร.ศ.109 ซึ่งตรงกับ พุทธศักราช 2433 นอกจากนี้ได้มีงานพระราชนิพนธ์ ที่สำคัญ การก่อตั้งการประปา การไฟฟ้า ไปรษณีย์โทรเลข โทรศัพท์ การสื่อสาร การรถไฟ ส่วนการคมนาคม ให้มีการขุดคลองหลายแห่ง เช่น คลองประเวศบุรีรมย์ คลองสำโรง คลองแสนแสบ คลองนครเนื่องเขต คลองรังสิตประยูรศักดิ์ คลองเปรมประชากร และ คลองทวีวัฒนา ยังทรงโปรดเกล้าฯ ให้ขุดคลองส่งน้ำประปา จากเชียงราก สู่สามเสน อำเภอดุสิต จังหวัดพระนคร ซึ่งคลองนี้ส่งน้ำจากแหล่งน้ำดิบเชียงราก ผ่านอำเภอสามโคก อำเภอเมืองปทุมธานี อำเภอคลองหลวง อำเภอธัญบุรีและอำเภอลำลูกกา จังหวัดปทุมธานี, อำเภอปากเกร็ด และ อำเภอเมืองนนทบุรี จังหวัดนนทบุรี และ เขตสายไหม เขตบางเขน เขตดอนเมือง เขตหลักสี่ เขตจตุจักร เขตบางซื่อ เขตดุสิต เขตพญาไท และ เขตราชเทวี กรุงเทพมหานคร
คลองสิบสาม คลองสิบสาม ขุดโดยบริษัทขุดคลองแลคูนาสยาม ตามโครงการทุ่งรังสิต ซึ่งมีขึ้นเพื่อการพัฒนาที่ดิน และพื้นที่ทำนาเพาะปลูกข้าว รวมถึงใช้เป็นที่ตั้งถิ่นฐาน ระหว่างปี พ.ศ. 2435 - 2447 ในสมัยรัชกาลที่ 5 หลังคลองหกวาสายบนและสายล่างแล้วเสร็จ เป็นคลองซอยคลองที่ 13 นับจากฝั่งขวาของแม่น้ำเจ้าพระยา ที่เชื่อมต่อคลองหกวาสายบน คลองแปดวา และคลองหกวาสายล่างเข้าด้วยกัน คลองสิบสามเริ่มต้นจากหกวาสายบน หรือคลองระพีพัฒน์ เป็นเส้นแบ่งเขตอำเภอหนองเสือ จังหวัดปทุมธานี กับอำเภอหนองแค จังหวัดสระบุรี ผ่านเข้าสู่อำเภอหนองเสือ อำเภอธัญบุรี ปทุมธานี และไปสิ้นสุดที่คลองแสนแสบ เขตหนองจอก กรุงเทพมหานคร
เทศบาลเมืองบึงยี่โถ บึงยี่โถตั้งอยู่ในเขตปริมณฑล มีโรงงานอุตสาหกรรม หมู่บ้านจัดสรร ซึ่งเป็นที่อยู่อาศัยของประชาชนหลากหลายอาชีพ ลักษณะโดยรวมเป็นชุมชนเมือง ประชากรเพิ่มมากขึ้น มีการขยายตัวทางด้านเศรษฐกิจและสังคมอย่างรวดเร็วเขตเทศบาลเมืองบึงยี่โถตั้งอยู่ทิศตะวันออกของแม่น้ำเจ้าพระยา อยู่ภาคกลางของประเทศ ห่างจากกรุงเทพมหานคร ประมาณ 20 กิโลเมตร และห่างจากอำเภอธัญบุรี ประมาณ 6 กิโลเมตร ที่ตั้งสำนักงานเทศบาลเมืองบึงยี่โถ ตั้งอยู่ริมคลองรังสิตประยูรศักดิ์ฝั่งทิศใต้ หน้าหมู่บ้านทิวสน คลอง 3 ถนนรังสิต-นครนายก หมู่ที่ 1 ตำบลบึงยี่โถ อำเภอธัญบุรี
คลองเจ็ด คลองเจ็ด เป็นเส้นแบ่งเขตระหว่างอำเภอคลองหลวง และอำเภอหนองเสือ จังหวัดปทุมธานี เป็นคลองซอยคลองที่ 7 นับจากฝั่งขวาของแม่น้ำเจ้าพระยา ที่เชื่อมต่อคลองหกวาสายบน คลองแปดวา และคลองหกวาสายล่างไว้ด้วยกัน ขุดในสมัยรัชกาลที่ 5 โดยบริษัทขุดคลองแลคูนาสยาม เนื่องในโครงการทุ่งรังสิตที่มีจุดประสงค์เพื่อการพัฒนาพื้นที่ทำนาเพาะปลูกข้าว การตั้งถิ่นฐาน และการพัฒนาที่ดิน ช่วงระหว่างปี พ.ศ. 2435 - 2447 หลังจากขุดคลองหกวาสายบนและสายล่างเสร็จ ในปัจจุบันคลองเจ็ดเริ่มต้นจากคลองระพีพัฒน์แยกตก รอยต่ออำเภอคลองหลวงและหนองเสือ จังหวัดปทุมธานี ผ่านอำเภอธัญบุรี และไปสิ้นสุดที่คลองหกวาสายล่าง เขตอำเภอลำลูกกา จังหวัดปทุมธานี ตรงข้ามกับปากคลองสามวา
เมืองโบราณดงละคร จากกรุงเทพมหานคร ให้เดินทางมาที่รังสิต และเลี้ยวเข้าถนนรังสิต-นครนายก ขับไปจนถึงแยกสามสาว ให้เลี้ยวขวาขับไปตามทาง ผ่านเขื่อนนายก ข้ามคลองชลประทาน จนกระทั่งถึงวัดดงละคร จะมีป้ายให้เลี้ยวขวาเข้าไปยังเขตเมืองโบราณ
อำเภอหนองเสือ ทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 3261 (ถนนเลียบคลองสิบ,ถนนคลองสิบ-หนองแค,ถนนปทุมธานี-สระบุรี)
รถประจำทางสาย 1008 รังสิต-หนองเสือ รถสีเขียวไม่ปรับอากาศ
อำเภอคลองหลวง คลองหลวง เป็นอำเภอที่สำคัญอำเภอหนึ่งของจังหวัดปทุมธานี เพราะเป็นที่ตั้งขององค์กรสำคัญหลายแห่ง ท้องที่อำเภอคลองหลวง แต่เดิมเป็นที่รกร้างว่างเปล่า เรียกว่า ทุ่งหลวง ต่อมา พ.ศ. 2446 บริษัทขุดคลองแลคูนาสยาม ได้ขุดคลองรังสิต และคลองซอยต่าง ๆ ราษฎรจึงพากันอพยพเข้าไปตั้งถิ่นฐาน ประกอบอาชีพในการทำนา ในที่สุดได้ตั้งขึ้นเป็นอำเภอ เมื่อ พ.ศ. 2447
ถนนบางกรวย-ไทรน้อย เริ่มจากสะพานข้ามคลองตาคล้ายและคลองลากค้อน ตรงไปทางทิศตะวันตกเฉียงเหนือในเขตตำบลไทรน้อย จนกระทั่งข้ามคลองห้าร้อยเข้าเขตตำบลคลองขวางและตัดกับถนนเทศบาล 2 ตรงไปอีกเล็กน้อยจึงถึงกิโลเมตรที่ 34+798 จึงสุดระยะถนนบางกรวย–ไทรน้อยและทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 3215 โดยมีแนวถนนที่ตรงต่อเนื่องไปคือทางหลวงท้องถิ่น นบ.ถ 1-0018 (บ้านไทรน้อย–บ้านคลองนาหมอน) ซึ่งเป็นทางลัดไปออกทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 346 (ต่างระดับรังสิต–พนมทวน) ที่ทางแยกไทรน้อยได้
วัดกลางคลองสี่ วัดกลางคลองสี่สร้างขึ้นในปี ในวันพุธขึ้น9ค่ำเดือน4 ปีจอ โทศก พ.ศ. 2453 ตรงกับวันพุธที่8มีนาคม พ.ศ. 2453 ร.ศ.129 จ.ศ.1272 โดยความร่วมแรงร่วมใจจากชาวบ้านคลองสี่ ซึ่งเดิมเป็นชาวมอญ ที่อพยพมาจากเมืองมะละแม่งสมัยพระเจ้ากรุงธนบุรีและมาตั้งถิ่นฐานที่บ้านบางตลาดปากเกร็ด นนทบุรี ต่อมาเมื่อมีการพัฒนาทุ่งรังสิตเมืองธัญบุรี ชาวมอญบางส่วนย้ายถิ่นฐานมาทำมาหากินทำนาในที่แห่งนี้ และสร้างวัดนี้ขึ้น หลังจากนั้นชาวบ้านได้อาราธนาพระภิกษุจากวัดสายไหมมาจำพรรษา และได้นิมนต์พระอาจารย์ด๊วด ญาณวโร (พระครูวิเศษธัญญโศภิต) จากวัดสนามเหนือ อำเภอปากเกร็ด จังหวัดนนทบุรีมาเป็นเจ้าอาวาสวัด หลวงปู่ด๊วด ญาณวโร เป็นพระภิกษุสงฆ์ที่เป็นครูบาอาจารย์ที่ชาวปทุมธานีเคารพนับถือไม่เคยเสื่อมคลาย ท่านได้สนับสนุนการศึกษาด้วยดีมาตลอด ได้เปิดโรงเรียนพระปริยัติธรรมและโรงเรียนประชาบาลขึ้นเป็นแห่งแรกในอำเภอลำลูกกา เมื่อสิ้นหลวงปู่ด๊วด ญาณวโร พระอาจารย์ทองอินทร์ เตชวุฑโฒ (พระมงคลศีลาจารย์) ได้ดำเนินการก่อสร้างบูรณะซ่อมแซมวัดได้เจริญอย่างมากในทุก ๆ ด้าน ทั้งได้สนับสนุนทุนการศึกษา ให้แก่โรงเรียนวัดกลางคลองสี่ตลอด ท่านเป็นพระเถรานุเถระที่มีอายุและพรรษากาลมากถึง 96 ปี ที่เป็นที่เคารพของชาวบ้านและคณะสงฆ์ในจังหวัดปทุมธานี วัดแห่งนี้ได้รับพระราชทานวิสุงคามสีมาเมื่อวันที่ 21 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2467 และผูกพันธสีมาเมื่อวันที่ 27 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2526 เดิมวัดแห่งนี้มีนามว่า "วัดใหม่กลางคลองสี่" แต่ได้เป็นนามเป็น "วัดกลางคลองสี่" เมื่อปี พ.ศ. 2480
ทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 352 ทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 352 สายธัญบุรี–ลำตาเสา หรือเรียกว่า ถนนธัญบุรี–วังน้อย เป็นทางหลวงขนาด 2-4 ช่องจราจร เชื่อมต่อระหว่างทางหลวงชนบท ปท.3004 (แยกทางหลวงหมายเลข 305-ลำลูกกา) บริเวณคลองเจ็ด ข้ามคลองรังสิตประยูรศักดิ์ ผ่านถนนรังสิต-นครนายกที่อำเภอธัญบุรี จังหวัดปทุมธานี ผ่านถนนพหลโยธิน และไปสิ้นสุดที่ถนนโรจนะ อำเภอวังน้อย จังหวัดพระนครศรีอยุธยา ระยะทางรวม 27.934 กิโลเมตร ปัจจุบันช่วงหลักกิโลเมตรที่ 0 ถึงหลักกิโลเมตรที่ 22 อยู่ในความควบคุมของสำนักบำรุงทางนครนายก และตั้งแต่กิโลเมตรที่ 22 ถึงบรรจบกับถนนโรจนะอยู่ในความควบคุมของแขวงการทางอยุธยา
อำเภอองครักษ์ เมื่อประมาณปี พ.ศ. 2432 พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวได้พระราชทานพระบรมราชานุญาตพิเศษให้แก่บริษัทขุดคลองแลคูนาสยามซึ่งมีหม่อมราชวงศ์สุวพันธุ์ สนิทวงศ์  เป็นผู้รับมอบ ให้จัดการขุดคลองซอยตัดท้องทุ่งระหว่างแม่น้ำเจ้าพระยากับแม่น้ำนครนายก โดยให้สิทธิ์แก่บริษัทฯ ในการขายที่ดินทั้งสองฝั่งคลองเพื่อจัดเป็นที่นาได้ บริษัทฯ ได้ขุดคลองสายกลางขึ้นสายหนึ่งจากแม่น้ำเจ้าพระยาไปทะลุแม่น้ำนครนายกพร้อมตัดคลองซอยจากทั้งสองฝั่งคลองสายกลางนี้ โดยได้รับพระราชทานนามว่า "คลองรังสิตประยูรศักดิ์" ประตูน้ำปิด-เปิดด้านแม่น้ำเจ้าพระยาได้พระราชทานนามว่า "ประตูน้ำจุฬาลงกรณ์" ส่วนประตูน้ำทางด้านแม่น้ำนครนายกนั้นพระราชทานนามว่า "ประตูน้ำเสาวภาผ่องศรี"
เขตหลักสี่ ในสมัยพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว มีการขุดคลองต่าง ๆ เพื่อเป็นทางลัดสู่จังหวัดต่าง ๆ ที่อยู่รอบนอกพระนคร โดยจะกำหนดหลักบอกระยะทางของคลองที่ขุดทุกระยะ 100 เส้น หนึ่งในคลองเหล่านั้นก็ได้แก่ คลองเปรมประชากร ซึ่งขุดเชื่อมไปยังอำเภอบางปะอิน จังหวัดพระนครศรีอยุธยา ชุมชนที่ตั้งอยู่ที่หลักบอกระยะที่ 4 ของคลองนี้ จึงมีชื่อเรียกว่า "บ้านหลักสี่" ซึ่งชื่อหลักสี่นี้ ได้นำมาใช้เป็นชื่อสถานที่อื่น ๆ ในบริเวณนั้นอีก คือ วัดหลักสี่ สถานีรถไฟหลักสี่ และสี่แยกหลักสี่ (จุดตัดระหว่างถนนวิภาวดีรังสิตและถนนแจ้งวัฒนะ)
วัดมูลจินดาราม ครั้งต่อมาเมื่อวันที่ ๑๓ มีนาคม พ.ศ.๒๔๔๕ ( ร.ศ.๑๒๑ ค.ศ. ๑๙๐๒ จ.ศ.๑๒๖๔ ) ตรงกับวันศุกร์แรม ๑ ค่ำ เดือน ๔ พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ ๕ ได้เสด็จพระราชดำเนินเปิดเมืองธัญบุรี โดยแต่งเครื่องแบบทหารเต็มยศ พร้อมด้วยสมเด็จพระบรมโอรสาธิราชสยามกุฏราชกุมาร รัชกาลที่ ๖ และพระบรมวงศานุวงศ์ เสด็จโดยรถพระที่นั่งจากพระราชวังสวนดุสิต ถึงสถานีรถไฟสามเสน เสด็จประทับรถพระที่นั่งโดยมีรถไฟใช้ฝีจักรจูงรถพระที่นั่งออกจากสถานีรถไฟสามเสนเวลาหนึ่งโมงเช้า ถึงสถานีรถไฟคลองรังสิต เวลาสองโมงเช้า พันโทพระฤทธิจักรกำจร ผู้ว่าราชการเมืองธัญบุรี ได้นำดอกไม้ธูปเทียน และเครื่องสักการบูชาทูลเกล้าถวาย อัญเชิญเสด็จเข้าสู่เมืองธัญบุรี โดยเรือพระที่นั่งชื่อ “สมจิตหวัง” โดยมีเรือกลไฟลากจูงถึงเมืองธัญบุรี เมื่อเวลาสี่โมงเช้า เมื่อเรือพระที่นั่งเทียบท่าเมืองธัญบุรีแล้วพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว เสด็จขึ้นจากเรือพระที่นั่งพร้อมด้วยพระบรมวงศานุวงศ์เสด็จพระราชดำเนินไปยังที่ประทับ ณ ห้องเจริญพระพุทธมนต์ ทรงจุดธูป เทียน บูชาพระรัตนตรัย และทรงศีล พอได้เวลาห้าโมงเช้าได้ พระฤกษ์แล้ว ทรงประกอบพิธีทรงชักเชือกเปิดแพรคลุมป้ายชื่อเมืองพระสงฆ์เจริญชัยมงคลคาถา ทหารกองเกียรติยศบรรเลงเพลงมหาฤกษ์มหาชัย ชักธงประจำเมืองขึ้นสู่ยอดเสา เสร็จจากพรราชพิธีเปิดเมืองธัญบุรีแล้ว เวลาบ่ายพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวเสด็จกลับได้มาหยุดเรือพระที่นั่งที่หน้าสะพานฉนวนหน้าวัด พระปฏิบัติราชประสงค์ได้ลงมารับเสด็จ พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวเสด็จพระราชดำเนินเข้าไปประทับภายในอุโบสถ พระปฏิบัติราชประสงค์อ่านกราบถวายบังคมทูลที่ทรงมีพระมหากรุณาธิคุณได้ทรงพระราชทานวิสุงคามสีมา พระราชาคณะ ฐานานุกรม เปรียญ เจ้าอธิการ อันดับ คณะรามัญ ได้กระทำสังฆกรรมผูกพัทธสีมา พระองค์ทรงบำเพ็ญพระราชกุศสปิดทองลูกนิมิต และเป็นองค์ประธานประกอบพิธีตัดลูกนิมิตด้วยฝีพระหัตถ์ของพระองค์เอง ซึ่งในสมัยนั้นพระเจ้าอยู่หัวจะทรงประกอบพิธีเกี่ยวกับเรื่องวัดก็เฉพาะพระอารามหลวงเท่านั้น สำหรับนามวัดนั้น พระปฏิบัติราชประสงค์ ได้กราบทูลขอพระราชทานนามวัดต่อพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว พระองค์ก็ได้พระราชทานนามวัดว่า “วัดมูลจินดาราม” โดยมีพระประสงค์ให้สอดคล้องกับท่านผู้มีจิตศรัทธาสร้างวัดคือนายมูลเลอร์(พระปฏิบัติราชประสงค์)และนางจีน ตั้งแต่นั้นมามีพระภิกษุในปี พ.ศ. ๒๕๕๕ จำนวน ๒๓ รูป 
วัดมูลจินดารามหรือที่ประชานชนทั่วไปเรียกว่า วัดคลองห้า 
ตั้งอยู่เลขที่ ๙๘ ริมฝั่งคลองประยูรศักดิ์ หมู่ ๓ ตำบลบึงยี่โถ 
อำเภอธัญบุรี จังหวัดปทุมธานี ตั้งอยู่ริมคลองรังสิตประยูรศักดิ์ 
บริเวณคลองห้า ห่างจากตลาดรังสิต ๑๓ กิโลเมตร ตามเส้นทางรังสิต-นครนายก
สังกัดคณะสงฆ์มหานิกาย มีที่ดินที่ตั้งวัดเนื้อที่ ๗๙ ไร่ ๖๕ ตารางวา
สถานีรัชดาภิเษก บริเวณโดยรอบสถานีรัชดาภิเษก เป็นย่านที่พักอาศัยหนาแน่นใจกลางเมือง โดยเฉพาะบริเวณริมคลองบางซื่อ และซอยโชคชัยร่วมมิตร (ซอยรัชดาภิเษก 19 หรือซอยวิภาวดีรังสิต 16) ที่เป็นซอยเชื่อมต่อจากถนนรัชดาภิเษก ออกสู่ถนนวิภาวดีรังสิต บริเวณด้านหลังบริษัทการบินไทย สำนักงานใหญ่ มีชุมชนทั้งที่เป็นบ้านเดี่ยวและคอนโดมิเนียมอยู่จำนวนมาก
ถนนเทพรักษ์ ปัจจุบัน สำนักการโยธา กรุงเทพมหานคร ยังมีโครงการก่อสร้างถนนต่อเชื่อมกับถนนเทพรักษ์เพื่อพัฒนาโครงข่ายการคมนาคมให้มีความสมบูรณ์ยิ่งขึ้น ประกอบด้วยถนนต่อเชื่อมจากทางแยกถนนพหลโยธินตัดกับถนนเทพรักษ์ เลียบคลองถนนและคลองวัดหลักสี่ ไปบรรจบถนนวิภาวดีรังสิตในพื้นที่เขตดอนเมือง ระยะทางประมาณ 3 กิโลเมตร และถนนต่อเชื่อมจากทางแยกต่างระดับถนนสุขาภิบาล 5 ตัดกับถนนเทพรักษ์ เลียบคลองสามตะวันตก ไปบรรจบถนนนิมิตใหม่ในพื้นที่เขตคลองสามวา ระยะทางประมาณ 9 กิโลเมตร
โรงเรียนราชนันทาจารย์ สามเสนวิทยาลัย ๒ โรงเรียนราชนันทาจารย์ สามเสนวิทยาลัย๒ ประกาศจัดตั้งเมื่อวันที่ 30 เมษายน 2539 โดย ฯพณฯ สุขวิช รังสิตพล รัฐมนตรีว่าการกระทรวงศึกษาธิการ ในขณะนั้น เป็นโรงเรียนที่หลวงปู่ผล อกฺกโชติหรือพระราชนันทาจารย์ ได้บริจาคที่ดินจำนวน 5 ไร่ ในซอยสะพาน99 ริมคลองเปรมประชากร ในปลายปีการศึกษา 2537 ให้สร้างโรงเรียนมัธยมศึกษา ชื่อโรงเรียนจึงมีชื่อ "ราชนันทาจารย์" อยู่ในชื่อของโรงเรียนแห่งนี้ เป็นต้นมา
ไทยเชื้อสายจาม ชาวมุสลิมที่เข้ามาตามลำคลองน้ำเชี่ยว ได้มาตั้งบ้านเรือนอยู่บริเวณป่าชายเลน ซึ่งมีชาวไทยอาศัยอยู่ก่อนแล้ว ได้สร้างบ้านเรือนขึ้นง่าย ๆ เมื่อสร้างที่พักแล้วได้ร่วมกันสร้างสุเหร่าเพื่อใช้ประกอบพิธีทางศาสนา โดยใช้ไม้โกงกาง มาปักเป็นเขต 4 ต้น หลังคามุงด้วยใบปรงนำมาสานเป็นตับเหมือนตับจาก มุงกันแดดกันฝน ต่อมาเมื่อตั้งหลักแหล่งแน่นอนแล้วได้ต่อเติมสุเหร่าให้มีสภาพดีขึ้นจนถึงปัจจุบัน โดยมิได้เคลื่อนย้ายจากที่ตั้งเดิมแต่อย่างใด ส่วนมุสลิมที่บ้านเนินตาแมว บ้านปลายคลอง อำเภอเมือง จังหวัดตราด นั้น เป็นมุสลิมที่เกิดจากการแต่งงานกับคนไทยและได้มีการย้ายข้ามศาสนากลายเป็นกลุ่มมุสลิมที่ใหญ่ขึ้น
คลองรังสิต โครงการรังสิตนับเป็นโครงการพัฒนาที่ดินขนาดใหญ่ที่สุดในสมัยนั้น ครอบคลุมพื้นที่ 5 จังหวัด ตั้งแต่ จังหวัดปทุมธานี บริเวณอำเภอธัญบุรี อำเภอคลองหลวง อำเภอหนองเสือ และอำเภอลำลูกกา, จังหวัดนครนายก ในเขตอำเภอองครักษ์, กรุงเทพมหานคร บริเวณเขตหนองจอกและเขตบางเขน, จังหวัดพระนครศรีอยุธยา ที่อำเภอวังน้อย และจังหวัดสระบุรี ที่อำเภอหนองแค
โรงเรียนประถมศึกษาธรรมศาสตร์ โรงเรียนประถมศึกษาธรรมศาสตร์ เริ่มก่อตั้งเมื่อวันที่ 13 สิงหาคม พ.ศ. 2528 โดยมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ มีความประสงค์ต้องการสร้างโรงเรียนประถมศึกษาในมหาวิทยาลัย ที่ศูนย์รังสิต เพื่อเป็นโรงเรียนสวัสดิการของบุคลากร ซึ่งได้แก่ ข้าราชการ อาจารย์ อาจารย์ และลูกจ้างของมหาวิทยาลัย รวมถึงประชาชนบริเวณใกล้เคียง ทางมหาวิทยาลัยจึงได้ประสานงานกับสำนักงานคณะกรรมการประถมศึกษาแห่งชาติ ขอร้องให้ตั้งโรงเรียนประถมขึ้นในมหาวิทยาลัย (หนังสือที่ ศธ. 1403/12408 ลงวันที่ 24 เมษายน พ.ศ. 2528) โดยมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ ได้เสนอขอให้สำนักงานคณะกรรมการประถมศึกษาแห่งชาติ ใช้ที่ดินราชพัสดุในบริเวณมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ ที่ศูนย์รังสิต ซึ่งขึ้นทะเบียนที่ ปท. 480, 476, 500 ตำบลคลองหนึ่ง อำเภอคลองหลวง จังหวัดปทุมธานี เนื่อที่ 12 ไร่ (หนังสือกรมธนารักษ์ ที่ กค. 0407/313 ลงวันที่ 20 มกราคม พ.ศ. 2529) เริ่มแรกสำนักงานฯ ได้อนุมัติและให้งบประมาณสร้างอาคารเรียนแบบ สปช. 105/26 จำนวน 8 ห้องเรียน อาคารเอนกประสงค์ แบบ สปช. 205/26 และสุขาแบบ สปช. 602/26จำนวน 4 ที่นั่ง และได้ให้นายไชโย เขียวนนท์ ผู้อำนวยการโรงเรียนชุมชนวัดบางขัน มารักษาการครูใหญ่ และเป็นผู้ควบคุมการดำเนินการก่อสร้าง
ถนนพหลโยธิน ถนนพหลโยธินในกรุงเทพมหานคร เริ่มต้นที่อนุสาวรีย์ชัยสมรภูมิ เขตราชเทวี เข้าสู่เขตพญาไท ลอดใต้ทางพิเศษศรีรัช ตัดผ่านถนนวิภาวดีรังสิตที่แยกลาดพร้าวในเขตจตุจักร ซึ่งตัดกับถนนวิภาวดีรังสิต และถนนลาดพร้าว แล้วผ่านเขตบางเขน และผ่านเขตดอนเมืองกับเขตสายไหม โดยมีถนนพหลโยธินเป็นเส้นแบ่งเขตการปกครองในช่วงตั้งแต่สะพานข้ามคลองถนนถึงแยกลำลูกกา
วัดราชประดิษฐาน วัดราชประดิษฐานเป็นวัดโบราณสร้างขึ้นในสมัยกรุงศรีอยุธยาเป็นราชธานี ตั้งอยู่ริมปากคลองประตูข้าวเปลือกฝั่งตะวันตก ภายในกำแพงพระนคร ไม่ปรากฏหลักฐานว่าใครเป็นคนสร้างและสร้างในรัชสมัยใด แต่วัดราชประดิษฐาน มีหมายความว่า วัดที่พระเจ้าแผ่นดินทรงสร้าง ดังนั้น จึงมีข้อสันนิษฐานว่า ผู้สร้างวัดนี้คงเป็นพระเจ้าแผ่นดินแน่นอน
คลองฉะไกรน้อย คลองฉะไกรน้อยเป็นคลองที่เริ่มต้นมาตั้งแต่บึงพระรามที่ตั้งอยู่บริเวณกลางเกาะเมืองทะลุออกแม่น้ำเจ้าพระยาในแนวเหนือใต้ ขนานไปกับคลองฉะไกรใหญ่ที่อยู่ทางตะวันตก แต่คลองฉะไกรน้อยขุดขึ้นเมื่อใดไม่เป็นที่ปรากฏแต่คาดว่าน่าจะขุดขึ้นตั้งแต่ช่วงต้นกรุงศรีอยุธยา เนื่องจากโบราณสถานบางแห่งที่ตั้งและหันลงสู่คลองฉะไกรน้อยมีสถาปัตยกรรมที่จัดอยู่กลุ่มอยุธยาตอนต้น ดังเช่นวัดสิงหารามภายในมหาวิทยาลัยราชภัฏพระนครศรีอยุธยา คลองฉะไกรน้อยทำหน้าที่ในการชักน้ำเข้าไปหล่อเลี้ยงบึงพระรามมิให้เหือดแห้ง เมื่อใดที่บึงพระรามมีน้ำมากเกินไปคลองฉะไกรน้อยก็ทำหน้าที่เป็นทางระบายน้ำออกแม่น้ำเจ้าพระยาทางทิศใต้ อันแสดงให้เห็นถึงความสามารถในระบบการจัดการน้ำของชาวกรุงศรีอยุธยา ตัวคลองมีขนาดไม่กว้างนัก คลองสามารถเชื่อมต่อกับคลองฉะไกรใหญ่ผ่านทางคลองป่ามอทางทิศตะวันตก และคลองประตูเทพหมีผ่านทางคลองวัดฉัตรทันทางทิศตะวันออก
รังษีนภดล ยุคล ในปัจฉิมวัยพักอยู่ ณ ตำหนักรังสิตคลองสี่ ซึ่งตั้งตรงปากทางเข้าคลอง 4 (ริมถนนรังสิต-นครนายก) ถนนพระองค์เจ้าสาย ตรงข้ามร้านอาหารบ่อเงิน และสนามม้าพระเจ้าหลานเธอ พระองค์เจ้าพัชรกิติยาภา ซึ่งอยู่ฝั่งเดียวกันกับพระตำหนักบึงยี่โถ ในพระเจ้าวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าโสมสวลี พระวรราชาทินัดดามาตุ ในบริเวณแนวเดียวกัน ซึ่งนอกจากเป็นที่ประทับแล้ว ยังเป็นที่ทำการมูลนิธิหม่อมเจ้าหญิงรังษีนภดล ยุคล เป็นมูลนิธิที่ได้เล็งเห็นความสำคัญในการอนุรักษ์ช้างป่า กระทิง และสัตว์ป่าอื่นๆ ด้วย โดยภายในพื้นที่ตำหนัก ท่านหญิงรังษีนภดลทรงนำที่นาส่วนองค์มาใช้เป็นแปลงปลูกข้าวหอมนิล ตามแนวพระราชดำรัสเศรษฐกิจพอเพียง โดยลงมือหว่านพันธุ์ข้าว ใส่ปุ๋ยและควบคุมการเก็บผลผลิต ด้วยตัวเอง ทั้งยังใช้ที่นาเป็นที่ทำงาน เพื่อติดตามดูแปลงข้าว ซึ่งนำผลผลิตข้าวหอมนิลที่ได้ไปแจกจ่ายประชาชนในพื้นที่ต่างๆ
องค์การบริหารส่วนตำบลศาลาครุ - ศาลาครุ-ปากคลองสิบสี่-ถนนรังสิต-องครักษ์-ปทุมธานี
คลองรังสิต พระวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าสายสนิทวงศ์ ทรงต้องการจะสนองพระราชดำรัสพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวในการพัฒนาทรัพยากรของประเทศ และมิต้องการให้เสียพระราชทรัพย์ จึงได้สำรวจหาพื้นที่ขุดคลอง แล้วนำความกราบบังคมทูลขอพระบรมราชานุญาตขุดคลองในนามบริษัทขุดคลองแลคูนาสยาม เมื่อ พ.ศ. 2431 โดยให้นายโยคิม แกรซี สถาปนิกชาวอิตาลี เป็นผู้วางแผนงาน นายแกรซีจึงได้เสนอโครงการ “Scheme of Irrigation in Siam” เพื่อพัฒนาระบบคลองชลประทานสำหรับปลูกข้าวบริเวณที่ราบลุ่มแม่น้ำภาคกลาง 4 สาย ได้แก่ แม่น้ำท่าจีน แม่น้ำแม่กลอง แม่น้ำเจ้าพระยา และแม่น้ำนครนายก (แม่น้ำบางปะกง)อันเป็นพื้นที่การเกษตรสำคัญ
องค์การบริหารส่วนตำบลหนองสามวัง 13. บริษัท รังสิต-คลอง 12 อุตสาหกรรมไม้ จำกัด ตั้งอยู่หมู่ที่ 8
อุทกภัยในประเทศไทย พ.ศ. 2554 วันที่ 26 พฤศจิกายน พ.ศ. 2554 ชาวบ้านที่บริเวณริมถนนรังสิต-นครนายก ช่วงหน้าหมู่บ้านฟ้าลากูน ตำบลประชาธิปัตย์ อำเภอธัญบุรี จังหวัดปทุมธานี ได้มีกลุ่มตัวแทนชาวบ้านจากชุมชนต่าง ๆ จำนวน 13 ชุมชน ที่อยู่ริมคลองรังสิตประยูรศักดิ์ โดยชาวบ้านเรีบกร้องให้รัฐบาลรื้อคันกั้นน้ำออกทั้งหมดและชาวบ้านบางส่วนได้ทำลายคันกั้นน้ำ
ถนนแจ้งวัฒนะ คือส่วนถนนแจ้งวัฒนะในเขตกรุงเทพมหานคร เริ่มจากอนุสาวรีย์พิทักษ์รัฐธรรมนูญในพื้นที่แขวงอนุสาวรีย์ เขตบางเขน ผ่านมหาวิทยาลัยราชภัฏพระนคร ข้ามคลองถนน เข้าสู่พื้นที่แขวงตลาดบางเขน เขตหลักสี่ ตัดกับถนนวิภาวดีรังสิต (ทางแยกหลักสี่) ในพื้นที่แขวงทุ่งสองห้อง ผ่านศูนย์ราชการกรุงเทพมหานคร ทางแยกเมืองทอง 1 สุดที่คลองประปา ต่อกับปลายถนนแจ้งวัฒนะที่มาจากปากเกร็ด
ตำบลสักหลง ไม่ปรากฏแน่ชัดว่าก่อตั้งเมื่อปีใด สันนิษฐานจากผู้รู้จากการสร้างวัดสักหลง ประมาณกว่า 2,000 ปีที่ผ่านมาสักหลงมีที่มาจากการไหลของน้ำแม่น้ำป่าสัก ซึ่งในฤดูน้ำหลากสายน้ำไหลมาตามแรงของน้ำเกิดเป็นแอ่งน้ำขนาดใหญ่ ร่องน้ำ คูคลอง (ในอดีตเรียกคูคลองที่พลัดหลงว่ากุด) กุดสักหลงบริเวณ หมู่ที่ 9 กุดสักแห้งบริเวณ หมู่ที่ 2,9 ปัจจุบันราษฎรอพยพมาตั้งบ้านเรือนทั้งหมดเหลือแต่แม่น้ำป่าสักไหลผ่านใจกลางตำบลและคูคลองต่าง ๆ สำหรับนำน้ำไปใช้ในการเกษตรปัจจุบันแยกเป็น 11 หมู่บ้าน
ประเทศอียิปต์ ช่วงปี พ.ศ. 2498 (ค.ศ. 1955) สมัยประธานาธิบดีนัสเซอร์ อียิปต์เน้นความเป็นปึกแผ่นในกลุ่มประเทศอาหรับ และพยายามเข้าไปมีบทบาทสำคัญในขบวนการไม่ฝักใฝ่ฝ่ายใด ซึ่งในช่วงนี้ อียิปต์มีความสัมพันธ์ใกล้ชิดกับสหภาพโซเวียต ได้รับความช่วยเหลือทั้งทางด้านเศรษฐกิจและการทหารจากสหภาพโซเวียต และเข้ายึดคลองสุเอซเป็นของรัฐ เมื่อปี พ.ศ. 2499 (ค.ศ. 1956) เพื่อหารายได้จากการเก็บค่าธรรมเนียมจากคลองสุเอซเป็นทุนสร้างเขื่อนอัสวาน
เขตหนองแขม โดยปี พ.ศ. 2521 เขตหนองแขมได้ย้ายที่ทำการเดิมจากปากคลองมหาศรไปอยู่บริเวณริมถนนเพชรเกษม แขวงหนองแขม ซึ่งได้รับการบริจาคที่ดินจำนวน 20 ไร่จากนายล้อม ฟักอุดม เพื่อใช้เป็นสถานที่ก่อสร้างที่ทำการสำนักงานเขตหนองแขมมาจนกระทั่งถึงปัจจุบัน
สถานีตำรวจนครบาลหนองแขมเดิมตั้งอยู่ริมคลองภาษีเจริญฝั่งใต้ เป็นอาคารชั้นเดียว จะสร้างเมื่อใดนั้นไม่ปรากฏหลักฐานชัดเจน เพียงแต่ทราบว่ามีหัวหน้าสถานีมาตั้งแต่ พ.ศ. 2448 การคมนาคมสมัยก่อนจะใช้คลองเป็นหลัก ต่อมาเมื่อมีการก่อสร้างถนนมากขึ้น ประชาชนก็เปลี่ยนไปอยู่ตามหมู่บ้านจัดสรรและตามริมถนนต่าง ๆ สถานีตำรวจซึ่งตั้งอยู่ริมน้ำเริ่มให้บริการประชาชนไม่สะดวก สถานที่ราชการก็คับแคบ ต้องต่อเติมอาคารด้านข้างสถานีเก่าเป็นห้องปฏิบัติการเพิ่มเติม และทางด้านหลังสถานี สร้างเป็นห้องแถวสำหรับเป็นที่พักอาศัยของข้าราชการตำรวจ 
ต่อมา ปี พ.ศ. 2520 กรมตำรวจได้จัดซื้อที่ดินริมถนนหนองแขม-บางบอน จำนวน 3 ไร่ จากนายชววุฒิสุข เจ้าของที่ดิน และในเวลาเดียวกัน เจ้าของที่ดินรายนี้ได้บริจาคเพิ่มเติมให้อีก 1 ไร่ โดยไม่คิดมูลค่า รวมที่ดิน 4 ไร่ เพื่อสร้างอาคารที่ทำการหลังใหม่
คลองสนามชัย คลองมหาชัยนี้ยังเป็นที่มาของชื่อเรียกจังหวัดสมุทรสาครที่นิยมอีกด้วย เนื่องจากตัวเมืองตั้งอยู่ที่บริเวณปากคลองมหาชัยพอดี ในปัจจุบันนิยมเรียกคลองนี้ว่าคลองมหาชัย ในจ.สมุทรสาคร และเรียกคลองสนามชัย ในฝั่งธนบุรี โดยทั่วไปไม่ได้เจาะจงว่าบริเวณใดเป็นจุดเริ่มต้นคลองสนามชัย แต่จะถือกันว่าคลองสนามชัยและคลองด่านเป็นคลองเดียวกันในละแวกนั้น ในเขตจอมทองจึงเรียกคลองนี้ทั้งคลองสนามชัย และคลองด่าน
เทศบาลเมืองบึงยี่โถ สภาพพื้นที่เป็นที่ราบลุ่ม มีคลองรังสิตประยูรศักดิ์ไหลผ่านกลางพื้นที่เป็นเส้นแบ่งเขตโดยธรรมชาติ โดยหมู่ที่ 2 และหมู่ที่ 4 อยู่ทางทิศเหนือ หมู่ที่ 3 และหมู่ที่ 1 อยู่ทางทิศใต้มีแม่น้ำเจ้าพระยาเชื่อมต่อคลองรังสิตประยูรศักดิ์ ซึ่งแยกจากแม่น้ำเจ้าพระยาที่ตำบลบ้านใหม่ อำเภอเมือง จังหวัดปทุมธานี ผ่านประตูระบายน้ำจุฬาลงกรณ์ และพื้นที่ตำบลบึงยี่โถ อำเภอธัญบุรี จังหวัดปทุมธานี ไปยังจังหวัดนครนายก จังหวัดปราจีนบุรี จังหวัดฉะเชิงเทรา และกรุงเทพมหานคร
ส้มเขียวหวาน แหล่งที่ขึ้นชื่อว่าปลูกส้มเขียวหวานกันมากและมีชื่อเสียงในประเทศไทย คือ ตำบลบางมดในพื้นที่อำเภอราษฎร์บูรณะและอำเภอบางขุนเทียนของจังหวัดธนบุรี (ปัจจุบันคือแขวงบางมดในเขตทุ่งครุและเขตจอมทองของกรุงเทพมหานคร) จนได้ชื่อว่า ""ส้มบางมด"" แต่ต่อมาในปี พ.ศ. 2510 มีน้ำทะเลได้หนุนเข้ามาทำให้ไม่สามารถปลูกได้ จึงได้เปลี่ยนมาปลูกที่ทุ่งรังสิต โดยเริ่มที่คลองสอง ธัญบุรี ต่อมาในปี พ.ศ. 2511 จึงมาปลูกที่อำเภอหนองเสือ จนได้ชื่อว่า ""ส้มรังสิต"" แต่ปัจจุบันก็มีการเพาะปลูกน้อยลง รวมถึงในพื้นที่บางมดด้วย
อุทยานประวัติศาสตร์พนมรุ้ง ปราสาทหินพนมรุ้งเป็นโบสถ์พราหมณ์ลัทธิไศวะ มีการบูรณะก่อสร้างต่อเนื่องกันมาหลายสมัย ตั้งแต่ประมาณพุทธศตวรรษที่ 15 ถึงพุทธศตวรรษที่ 17 และในพุทธศตวรรษที่ 18 พระเจ้าชัยวรมันที่ 7 แห่งอาณาจักรขะแมร์ได้หันมานับถือศาสนาพุทธนิกายมหายาน เทวสถานแห่งนี้จึงได้รับการดัดแปลงเป็นวัดมหายาน ในช่วงแรกปราสาทหินพนมรุ้ง สร้างขึ้นจากหินทรายสีชมพู ตั้งอยู่บนยอดเขาพนมรุ้งสูง 1,320 ฟุตจากระดับน้ำทะเล ชื่อพนมรุ้งแปลว่าภูเขาใหญ่ สันนิษฐานว่าสร้างขึ้นในพุทธศตวรรษที่ 15-18
อุทยานประวัติศาสตร์พนมรุ้ง ปราสาทหินพนมรุ้งสร้างขึ้นเนื่องในศาสนาฮินดูลัทธิไศวะ ซึ่งนับถือพระศิวะเป็นเทพเจ้าสูงสุด ดังนั้นเขาพนมรุ้งจึงเปรียบเสมือนเขาไกรลาสที่ประทับของพระศิวะ
อุทยานประวัติศาสตร์พนมรุ้ง บริเวณที่ตั้งของปราสาทพนมรุ้งอาจเคยเป็นที่ตั้งของศาสนพื้นถิ่นมาก่อนที่จะมีการก่อสร้างขึ้นเป็นปราสาท ที่มีความใหญ่โตงดงาม สมกับเป็น กมรเตงชคตวฺนํรุง ผู้เป็นเทพเจ้าแห่งปราสาทพนมรุ้ง อันหมายถึงองค์พระศิวะในศาสนาฮินดูที่กษัตริย์เขมรทรงนับถือ การเปลี่ยนสถานที่เคารพพื้นถิ่นให้เป็นปราสาทตามแบบคติเขมร น่าจะเกี่ยวเนื่องกับ การเปลี่ยนลักษณะการเมืองการปกครอง ที่ผู้นำท้องถิ่นมีความสัมพันธ์กับกษัตริย์เขมรโดยใช้ระบบความเชื่อมทางศาสนา วัฒนธรรมและวัฒนธรรมท้องถิ่น
อุทยานประวัติศาสตร์พนมรุ้ง ปัจจุบัน ปราสาทหินพนมรุ้งกำลังอยู่ในเกณฑ์กำลังพิจารณาเป็นมรดกโลก เช่นเดียวกับ ปราสาทหินในกลุ่มราชมรรคา ปราสาทหินพนมรุ้งเป็นหนึ่งในปราสาทหินขอมของไทยที่มีชื่อเสียงมากที่สุด เป็นสถานที่ท่องเที่ยวที่สำคัญที่สุดแห่งหนึ่งของจังหวัดบุรีรัมย์ และถือเป็นสัญลักษณ์ที่สำคัญของจังหวัดบุรีรัมย์ รวมถึงเป็นภาพพื้นหลังตราสัญลักษณ์ของสโมสรฟุตบอลบุรีรัมย์ ยูไนเต็ดอีกด้วย
อุทยานประวัติศาสตร์พนมรุ้ง อุทยานประวัติศาสตร์พนมรุ้ง หรือ ปราสาทหินพนมรุ้ง เป็นหนึ่งในปราสาทหินในกลุ่มราชมรรคา ตั้งอยู่ที่หมู่ที่ 2 (บ้านดอนหนองแหน) ตำบลตาเป๊ก อำเภอเฉลิมพระเกียรติ ห่างจากตัวเมืองบุรีรัมย์ลงมาทางทิศใต้ประมาณ 77 กิโลเมตร ประกอบไปด้วยโบราณสถานสำคัญ ซึ่งตั้งอยู่บนยอดภูเขาไฟที่ดับสนิทแล้ว สูงประมาณ 200 เมตรจากพื้นราบ (ประมาณ 350 เมตรจากระดับน้ำทะเลปานกลาง) คำว่า พนมรุ้ง นั้น มาจากภาษาเขมร คำว่า วนํรุง แปลว่า ภูเขาใหญ่
อุทยานประวัติศาสตร์พนมรุ้ง กรมศิลปากรได้ทำการซ่อมแซมและบูรณะปราสาทหินพนมรุ้ง โดยวิธีอนัสติโลซิส (ANASTYLOSIS) คือ รื้อของเดิมลงมาโดยทำรหัสไว้ จากนั้นทำฐานใหม่ให้แข็งแรง แล้วนำชิ้นส่วนที่รื้อรวมทั้งที่พังลงมากลับไปก่อใหม่ที่เดิม โดยใช้วิธีการสมัยใหม่ช่วย ซึ่งปราสาทหินพนมรุ้งนี้ได้ขึ้นทะเบียนเป็นโบราณสถานของชาติเมื่อปี พ.ศ. 2475 ประกาศในพระราชกิจจานุเบกษา เล่มที่ 52 ตอนที่ 75
มิสแกรนด์บุรีรัมย์ 2017: ชุดวิรูปักษ์ แรงบันดาลใจมาจาก สะพานนาคราชของปราสาทหินพนมรุ้ง ซึ่งเป็นสะพานเชื่อมโลกมนุษย์และสวรรค์ เป็นลายเครื่องศิราภรณ์ กางเกงและผ้าคลุมหาง ตัดเย็บด้วยผ้าไหมตีนแดง ผ้าไหม เอกลักษณ์ของจังหวัดบุรีรัมย์ โดยได้นำผ้าไหมตีนแดงมาเย็บเป็นไส้ไก่ และวางลายเย็บกดลงบนผ้าซีทรูเป็นลวดลายที่ถอดแบบ มาจากผังสะพานนาคราช ของพนมรุ้ง
2016: อัปสรเทวีศรีวนัมรุ้ง ได้รับแรงบรรดาลใจจากภาพสลักของนางอัปสราที่อยู่ปราสาทเขาพนมรุ้ง โดยชุดนี้ได้หยิบยกเอาความเชื่อว่านางอัปสราคือนางฟ้าหรือเทพธิดาผู้รับใช้และคอยดูแลศาสนสถานคล้ายกับความเชื่อของคนโบราณที่ยกย่องนับถือนางอัปสราว่าเป็นเทพธิดาแห่งความดีงามจึงทำให้มีภาพสลักนางอัปสรา ปรากฏอยู่ทั่วไปตามปราสาทหินในจังหวัดบุรีรัมย์ การแต่งกายช่วงบนจะสวมหัวอัปสราและเครื่องประดับเหมือนดั่งนางอัปสราตามภาพสลักบนหิน ณ ปราสาทหินพนมรุ้ง การแต่งกายช่วงล่างประยุกต์โดยนำผ้าไหมมัดหมีตีนแดงซึ่งเป็นผ้าประจำจังหวัดของจังหวัดบุรีรัมย์ มาตัดเย็บให้เป็นชุดที่มีความสวยสดงดงามลงตัวกับช่วงบน
พระเจ้าชัยวรมันที่ 7 หลังจากสถาปนาศูนย์กลางอาณาจักรแล้ว พระเจ้าชัยวรมันที่ 7 จึงทรงแก้แค้นศัตรูเก่าคืออาณาจักรจามปา ใน พ.ศ. 1733 กองทัพของพระองค์ก็สามารถยึดเมืองวิชัยยะ เมืองหลวงของจามปาได้ นอกเหนือจากการสงครามแล้ว พระเจ้าชัยวรมันที่ 7 ได้สร้างพุทธสถานไว้มากมาย เช่น ปราสาทบันทายคดี ปราสาทตาพรม ที่สร้างถวายพระมารดา ปราสาทพระขรรค์ สร้างถวายพระบิดา ปราสาทตาโสม ปราสาทนาคพัน ปราสาทบันทายฉมาร์ ในเขตประเทศไทยปัจจุบัน พระเจ้าชัยวรมันที่ 7 เป็นผู้บูรณะปราสาทหินพิมายซึ่งสันนิษฐานเป็นเมืองเกิดของพระมารดา และปราสาทเขาพนมรุ้ง ให้เป็นศาสนสถานในพุทธศาสนาลัทธิมหายาน และยังมีอาณาจักรละโว้ เมืองศรีเทพ อีกด้วย
อุทยานประวัติศาสตร์พนมรุ้ง ชุมชนที่เคยตั้งอยู่บริเวณเขาพนมรุ้งเป็นชุมชนขนาดใหญ่ เพราะนอกจากมีบารายหรืออ่างเก็บน้ำ ซึ่งใช้ในพื้นที่ส่วนหนึ่งของปากปล่องภูเขาไฟเดิมเป็นอ่างเก็บน้ำอยู่บนเขาอยู่แล้ว ที่เชิงเขามีบารายอีก 2 สระ คือสระน้ำหนองบัวบารายที่เชิงเขาพนมรุ้ง และสระน้ำโคกเมืองใกล้ปราสาทหินเมืองต่ำ สระน้ำบนพื้นราบเบื้องล่างภูพนมรุ้งนี้รับน้ำมาจากธารน้ำที่ไหลมาจากบนเขา นอกจากนี้ยังมีกุฏิฤๅษีอยู่ 2 หลัง เป็นอโรคยาศาลที่รักษาพยาบาลของชุมชนอยู่เชิงเขาด้วย
อำเภอพุทไธสง ศาสนาฮินดู(พราหมณ์)ในยุคอารยธรรมขอมรุ่งเรือง ขอมได้เข้ามาครอบครองเมืองไทยตั้งแต่เขมรถึงเมืองสุโขทัย พุทไธสงเป็นเมืองหน้าด่านของขอม ก่อนที่พ่อขุนศรีอินทราทิตย์มาขับไล่ขอมแล้วตั้งกรุงสุโขทัยเป็นราชธานี ยุคนี้จะเป็นยุคที่ขอมนำคนไทยสร้างเมืองโดยการขุดคูคลองล้อมรอบจุดที่ตั้งเมือง และเป็นช่วงเวลาที่ยาวนานในช่วงอารยธรรมขอมนี้ ซึ่งจะเห็นจากหลักฐานการสร้างปราสาทหินในดินแดนไทย การขุดคูเมืองเป็นคลองล้อมรอบเมืองเป็น 2 ชั้น ตามหลักฐานทางโบราณสถานที่พอจะดูได้คือ กู่สวนแตงที่ตำบลกู่สวนแตง กุฏิฤๅษีที่บ้านกู่ฤๅษี บ้านส้มป่อยในเขตอำเภอบ้านใหม่ไชยพจน์ ปราสาทหินเปือยน้อย อำเภอเปือยน้อย จังหวัดขอนแก่น พระธาตุบ้านดู่ ตามสายน้ำลำพังชูเป็นการก่อสร้างโดยใช้หินตัดแบบเดียวกับปราสาทหินเมืองต่ำ ปราสาทหินพิมาย ปราสาทหินพนมรุ้ง ปราสาทเขาสามยอดลพบุรี หลังจากพระมหากษัตริย์ไทยตั้งเมืองสุโขทัยสำเร็จ สมัยพ่อขุนรามคำแหงได้ขยายอาณาเขตสุโขทัยออกไป เมืองพุทไธสงได้ถูกทำลายทิ้งไป พุทไธสงจึงเป็นเมืองร้างไม่มีผู้คนอาศัยอยู่ แต่ชุมชนคนไทยคงรวมตัวกันอยู่เป็นชุมชนรอบๆ ตัวเมืองเดิม และต่อมามีผู้คนอพยพมาอยู่รวมกันมากขึ้น
อุทยานประวัติศาสตร์พนมรุ้ง จารึกต่าง ๆ ที่นักวิชาการได้อ่านและแปลพอจะสรุปได้ว่า พระเจ้าราเชนทรวรมันที่ 3 กษัตริย์แห่งพระนคร (พ.ศ. 1487-1511) ได้สถาปนาเทวสถานถวายพระศิวะที่เขาพนมรุ้ง ซึ่งในสมัยแรก ๆ คงยังไม่ใหญ่โตนัก ต่อมาพระเจ้าชัยวรมันที่ 5 (พ.ศ. 1511-1544) ได้ทรงอุทิศที่ดินและข้าทาสถวายแด่เทวสถานพนมรุ้ง ในสมัยพุทธศตวรรษที่ 17 นเรนทราทิตย์ เจ้านายแห่งราชวงศ์มหิธรปุระที่ปกครองดินแดนแถบนี้ (ซึ่งเป็นต้นตระกูลของพระเจ้าสุริยวรมันที่ 2 ผู้สร้างนครวัด) ได้สร้างปราสาทแห่งนี้ขึ้นและได้ทรงบำเพ็ญพรตเป็นโยคี ณ ปราสาทพนมรุ้ง
นาค ที่ปราสาทพนมรุ้ง คูเมืองที่เป็นสระน้ำ 4 ด้าน รอบปราสาทและมี พญานาค อยู่ด้วย ตามความเชื่อของคนสมัยโบราณ ดังนั้น นาคจะมีความหมายเป็นอย่างอื่นไม่ได้นอกจากน้ำ เช่น การสร้างศาสนสถานไม่ว่าจะเป็นอุโบสถ นาคที่ราวบันได จึงมี พญานาค ซึ่งตามความเป็นจริง (ความเชื่อ) การสร้างต้องสร้างกลางน้ำ เพื่อให้ดูเหมือนว่าศาสนสถานนั้นลอยอยู่เหนือน้ำ แต่ก็ไม่ต้องสร้างจริงๆ เพียงแต่มีสัญลักษณ์ พญานาค ไว้ เช่น ที่ปราสาทพนมรุ้ง จังหวัดบุรีรัมย์ เป็นต้น
อุทยานประวัติศาสตร์พนมรุ้ง ทางเดินด้านทิศตะวันออกเฉียงเหนือ และทิศตะวันตกเฉียงใต้ของปราสาทประธาน มีปราสาทอิฐสององค์และปรางค์น้อย จากหลักฐานทางด้านสถาปัตยกรรมและศิลปกรรม กล่าวได้ว่า ปราสาททั้งสามหลังได้สร้างขึ้นก่อนปราสาทประธานราวพุทธศตวรรษที่ 15 และ 16 ตามลำดับ ส่วนทางด้านหน้าของปราสาทประธาน คือทิศตะวันออกเฉียงเหนือ และทิศตะวันออกเฉียงใต้ มีอาคารสองหลังก่อด้วยศิลาแลง เรียกว่าบรรณาลัย ซึ่งเป็นที่เก็บรักษาคัมภีร์ทางศาสนา ก่อสร้างขึ้นในพุทธศตวรรษที่ 18 ร่วมสมัยเดียวกันกับ โรงช้างเผือก พลับพลาที่สร้างขึ้นด้วยศิลาแลงข้างทางเดินขึ้นสู่ปราสาททางทิศเหนือ
ชิน อยู่ดี ศาสตราจารย์ ชิน อยู่ดี (เกิด 24 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2455-ถึงแก่กรรม 17 กรกฎาคม 2529) เป็นนักวิชาการด้านโบราณคดี ที่ทำหน้าที่ในการสำรวจทางด้านโบราณคดีในภาคต่างๆ ของประเทศไทย มีผลงานรายงานการขุดค้นแหล่งโบราณคดีที่สำคัญ จำนวนมาก อาทิ ขุดค้นในท้องที่จังหวัดกาญจนบุรี และจังหวัดราชบุรี ระหว่าง พ.ศ. 2503-2505 ผลทำให้ทราบว่ามีคนก่อนประวัติศาสตร์ แต่สมัยหินเก่า สมัยหินกลาง สมัยหินใหม่และยุคโลหะอยู่ที่จังหวัดกาญจนบุรี และจังหวัดราชบุรี รวมทั้งควบคุมดูแลการบูรณะโบราณสถานที่จังหวัดสุโขทัย นครเมืองเชียงแสน จังหวัดเชียงราย เมืองกำแพงเพชร (พ.ศ. 2494-2512) ปราสาทหินพนมรุ้ง จังหวัดพระนครศรีอยุธยา และบริเวณเกาะใกล้เมือง เมื่อ พ.ศ. 2495-2504 กับดูแลการบูรณะปราสาทหินพนมรุ้ง อำเภอนางรอง จังหวัดบุรีรัมย์ พ.ศ. 2517-2518 เป็นต้น ผลงานการขุดค้นต่าง ๆ มีผลต่อการส่งเสริมการศึกษาเกี่ยวกับประวัติศาสตร์ โบราณคดี ที่มีผลต่อการศึกษาทางด้านสาขานี้มายุคต่อ ๆ มา