mteb/MIRACLReranking huggingface dataset:
భేతాళుడు భేతాళుడు 2016 లో విడుదలైన తమిళ అనువాద తెలుగు చిత్రం. తమిళ చిత్రం సైతాన్ కు ఇది తెలుగు అనువాద సినిమా.
దినేష్‌ (విజ‌య్ ఆంటోని) ఓ పెద్ద సాఫ్ట్‌వేర్ కంపెనీలో వ‌ర్క్ చేస్తుంటాడు. అనాథ అయిన ఐశ్వ‌ర్య‌ (అరుంధ‌తిరాయ్‌) ను పెళ్ళి చేసుకుని సంతోషంగా ఉంటున్న దినేష్ జీవితంలో అనుకోని మార్పులు సంభ‌విస్తాయి. ఎవ‌రో త‌న‌ను పిలుస్తున్న‌ట్లు, చనిపొమ్మ‌ని ప్రేరేపిస్తున్న‌ట్టు దినేష్ అనుభూతిచెందుతాడు. ముందుగా ఈ విష‌యాన్ని త‌న కుటుంబ స‌భ్యుల‌తో దినేష్ చెప్ప‌డు. కానీ దినేష్ ప్ర‌వ‌ర్త‌న‌తో చుట్టు ప‌క్క‌ల ఉండేవారు ఇబ్బంది ప‌డుతుంటారు. కొన్ని రోజుల‌కు దినేష్ త‌న ప‌రిస్థితిని త‌ల్లికి, భార్య‌కు చెబుతాడు. ఓ మానసిక వైద్యుడిని క‌లిసి త‌న‌కు ఎదువుతున్న అనుభ‌వాల‌ను వివ‌రిస్తాడు. అప్పుడు వైద్యుడు, దినేష్‌ను వశీకరణ చేసి త‌న గ‌త జీవితం గురించి ప్ర‌శ్నించ‌డం మొద‌లు పెడ‌తాడు. అప్పుడు జ‌య‌ల‌క్ష్మి గురించి దినేష్ వైద్యుడుకు చెబుతాడు. ఇంత‌కు జ‌య‌ల‌క్ష్మి ఎవ‌రు? అస‌లు దినేష్‌కు వింత‌గా ప్ర‌వ‌ర్తించ‌డానికి కార‌ణం ఎవ‌రు? శ‌ర్మ ఎవ‌రు? శ‌ర్మ‌కు, దినేష్‌కు ఉన్న సంబంధం ఏమిటి? దినేష్ స‌మ‌స్య‌ల‌కు ఐశ్వ‌ర్య‌కు ఉన్న సంబంధం ఏమిటి? ఇంత‌కు భేతాళుడు ఎవ‌రు? అనే విష‌యాలు మిగిలిన కథలో భాగం.
కేంబ్రిడ్జ్ డ్యూక్ ప్రిన్స్ విలియమ్స్ మరియు కేథరీన్ మిడిల్టన్ ల వివాహం దుస్తుల గురించి వారికున్న ఆందోళనలపై డిజైనర్ మార్లోన్ కాష్కెంట్ యువరాజులతో పనిచేశాడు. అలాంటి ఆందోళనల్లో ప్రధానమైంది చర్చిలో ఉండే వేడి కూడా ఒకటి. అందువల్ల, ఆశించినట్లు కనబడే వరకు వేడిని తట్టుకునేలా ప్రత్యేక ముడి సరుకు (మెటీరియల్) ను డిజైనర్లు వినియోగించారు. సంప్రదాయ రీతిలో సైనిక దుస్తులు జేబులు ఉండవు. కానీ హ్యారీస్ దుస్తులకు అలాంటి కొన్ని భాగాలను చేర్చాలని ప్యాలెస్ కోరింది. ఆ కారణంగా కేథరీన్ యొక్క వివాహ ఉంగరం పోయే అవకాశం లేదు.
లఖింపూర్ కేరి లఖంపూర్‌లో రాజ్ ప్యాలెస్, బసంత్ సినిమా మరియు సిద్ధాంత్ ప్యాలెస్ మొదలైన సినిమా దియేటర్లు ఉన్నాయి.
తుంగభద్ర ఆనకట్ట కర్నాటకలోని బళ్లారి, రాయచూరు, ఆంధ్ర ప్రదేశ్ లోని కర్నూలు, అనంతపూర్ జిల్లాలకు నీటిని అందించేందుకు వీలుగా ఈ డ్యాం నుంచి లోలెవల్, హైలెవల్, లెఫ్ట్ బాంక్ కెనాల్స్ నిర్మించారు. ముఖ్యంగా లోలెవల్స్ అంటే ఎల్ ఎల్ సి కెనాల్ ను కర్నూలు జిల్లాకు తాగునీరు అందించేందుకు నిర్మించారు. ఖరీఫ్, రబీ సీజన్ లో ఎల్‌ఎల్‌సి కాలువ కింద సుమారు లక్షా 52 వేల ఎకరాల ఆయకట్టు ఉంది, 200 గ్రామాలకు తాగునీరు కూడా అందుతుంది.
హిల్ ఫోర్ట్ ప్యాలెస్ నగరం నడిబొడ్డున గల నౌబత్ పహాడ్ సమీపంలో 6 ఎకరాల్లో ఈ ప్యాలెస్ ఉంది.
సింహిక ఆమె ఫ్రాన్స్ నుంచి ఐరోపా అంతటా వ్యాపించింది. తద్వారా పద్దెనిమిదో శతాబ్దపు భవంతి ఉద్యానవనాలకు సంబంధించి బయట ప్రదేశాల్లోని అలంకార శిల్పాలకు ఆమె విశిష్టతను సంతరించుకుంది. వియన్నాలోని అప్పర్ బెల్వెదీర్ ప్యాలెస్, పాట్స్‌డామ్‌లోని శాన్‌సౌకి పార్క్, స్పెయిన్‌లోని లా గ్రాంజా, బెయిల్‌స్టాక్‌లోని బ్రానిక్కి ప్యాలెస్ లేదా పోర్చుగీసు క్యూలజ్ నేషనల్ ప్యాలెస్ (కొన్నిసార్లు 1760 దశకాలకు చెందినదిగా చెబుతారు) మైదానాల్లోని పూర్వపు రొకోకో ఉదాహరణలను చెప్పుకోవచ్చు. వీటిలోని సింహికలన్నీ మెడపట్టీలు మరియు భుజాల మీదుగా దుస్తులు కప్పబడిన ఉరోజాలు వీపు కిందకు దిగజారే ఒక చిన్న వస్త్ర విశేషంతో ముగుస్తాయి.
మైసూరు కర్ణాటకలో మైసూరు ప్రధాన పర్యాటక కేంద్రం. దీని చుట్టుపక్కల ప్రదేశాలను చూడటానికి వచ్చే సందర్శకులకు కూడా ఇది ఆతిథ్యం ఇస్తుంది. పది రోజుల పాటు జరిగే దసరా ఉత్సవాల సమయంలోనే ఇక్కడికి అత్యధిక సంఖ్యలో పర్యాటకులు విచ్చేస్తారు. భారతదేశంలో అత్యధికంగా వీక్షించబడే స్మారక ప్రదేశాలలో ఒకటైన మైసూరు ప్యాలెస్ ఈ ఉత్సవాలకు ప్రధాన కేంద్రం. జగన్మోహన్ ప్యాలెస్, జయలక్ష్మి ప్యాలెస్, లలితా మహల్ మొదలైనవి ఇతర ముఖ్యమైన భవనాలు. చాముండి పర్వతాలపై గల చాముండేశ్వరి దేవి ఆలయం, సెయింట్ ఫిలోమెనా చర్చి ప్రధాన ఆధ్యాత్మిక కేంద్రాలు.
ముస్లింల పవిత్ర స్థలాలు ఈ మస్జిద్ ను ప్రవక్తకాలంలోనే నిర్మించారు. తరువాత వివిధ ఖలీఫాల కాలాలలో దీనిని విస్తరించారు. 1839 సం.లో ఈ మస్జిద్ యొక్క "గుంబద్" లేక "గుంబజ్" (గుమ్మటం) ను పచ్చని రంగుతో పూతపూశారు. ఈ గుంబద్ నే ప్రేమాభక్తితో "సబ్జ్ గుంబద్" అని "గుంబద్-ఎ-ఖజ్రా" అని వ్యవహరిస్తారు.
సామ్యూల్ F. B. మోర్స్ సామ్యూల్ మోర్స్ తంతి తపాలా కొరకు పేటెంట్ ను 1847లో ఇస్తాంబుల్లో ఉన్న పాత బెయ్లేర్బెయి పాలస్ (అదే ప్రదేశంలో ప్రస్తుతం ఉన్న బెయ్లేర్బెయి పాలస్ ను 1861–1865 మధ్య నిర్మించారు) లో అందుకున్నాడు, ఆ నూతన ఆవిష్కరణను వ్యక్తిగతంగా పరీక్షించిన సుల్తాన్ అబ్డుల్మేసిద్ చే అది జారీ చెయ్యబడింది.
బ్రిటన్ రాణి విక్టోరియా విక్టోరియా 1837 జూన్‌ 20న 18 ఏళ్ళకే సింహాసనం అధిష్టించింది. రాణి ఇంకా పెళ్ళికాని యువతి అయినప్పటికీ, తన తల్లితో ఉండవలసిన అవసరం ఏర్పడలేదు. కెన్సింగ్టన్‌ విధానంతో ఆమె తన తల్లి పట్ల ఆగ్రహంతో ఉంది. బకింగ్‌హామ్‌ ప్యాలెస్ ‌లో మారుమూల అపార్ట్మెంట్ ను తన తల్లికి ఏర్పాటు చేసింది, ఆమెను కలవడానికి ఇష్టపడేది కాదు. తల్లి నుంచి విడిపోవాలంటే పెళ్ళి చేసుకోవాలని విక్టోరియాకు లార్డ్ మెల్‌బోర్న్ సూచించాడు. పెళ్ళి విషయంలో తొందరపాటును నిలువరించినప్పటికీ, ఆమె లేఖలు తన కాబోయే భర్తగా ఆల్బర్ట్ చదువు అవసరాన్ని విక్టోరియా తన లేఖల్లో పేర్కొంది.
సిర్నాపల్లి జలపాతం స్వాతంత్ర్యానికి పూర్ర్వం సిర్నాపల్లి సంస్థానానికి చెందిన సిర్నాపల్లి రాణి లేదా "సీలం జానకి బాయి" అనేక వేల ఎకరాల బూమి కలిగిన భూస్వామి. సీలం జానకీ బాయి ఆ రోజుల్లో ఒక తటాకాన్ని నిర్మించారు. ఆ సరస్సు నుండి ప్రవహించే నీరు రామడుగు ప్రాజెక్టు కు ప్రవహిస్తుంది. ఆమె తన సంస్థానంలో వ్యవసాయాభివృద్ధి కోసం అనేక సరస్సులు నిర్మించి ప్రజలకందించారు. ఆమె మంచిప్ప చెరువు ను కూడా నిర్మించారు. ఈ చెరువు నీరు నిజామాబాదు జిల్లా ప్రజల త్రాగు నీటి అవసరాలు తీర్చుటకు ఉపయోగపడేది.
ఉదయ్‌పూర్ ఉదయ్‌పూర్‌కు సమీపంలోగల సజ్జన్‌గఢ్‌ ప్యాలెస్‌ కూడా చూడదగ్గదే. ఇక్కడి నుంచి చూస్తే ఉదయ్‌పూర్‌లోని ఐదు సరస్సులూ దర్శనమిస్తాయి. ఇక్కడకు వర్షాకాలంలో పర్యటిస్తే బాగుంటుంది. ఎందుకంటే, సరస్సులన్నీ నీటితో కళకళలాడుతుంటే చూసే దృశ్యాలు చాలా అందంగా ఉంటాయి. అందుకే... ఈ ప్యాలెస్‌ను మాన్‌సూన్‌ ప్యాలెస్‌ అని కూడా పిలుస్తుంటారు. దీనికి దగ్గర్లోనే సజ్జన్‌ గఢ్‌ వన్యప్రాణి సంరక్షణా కేంద్రం ఉంది. అలాగే ఉదయ్‌పూర్‌ పట్టణానికి 65 కిలోమీటర్ల దూరంలో `కుంభాల్‌గఢ్‌ వన్యప్రాణి సంరక్షణ కేంద్రం' ఉంది. 580 చదరపు కిలోమీటర్ల విస్తీర్ణంలో విస్తరించి ఉన్న ఈ కేంద్రలంలో పులులు, చిరుతలు, లేళ్లు, కుందేళ్లు, కోతులు, అనేక రకాల పక్షులు ఉన్నాయి.
కింగ్ కోఠి ప్యాలెస్ విశాలమైన ఈ కింగ్ కోటి ప్యాలెస్ ఆవరణములో మూడు ప్రధానమైన భవనములున్నవి. హైదరాబాద్ చివరి నైజాము తనకొరకు ఒక పెద్ద గ్రంథాలయాన్ని కూడా ఇందులో ఏర్పాటు చేసుకున్నారు.
హైదరాబాద్ రాజ్యం భారత దేశంలో విలీనమైన తర్వాత ఈ ప్యాలెస్ లోని తూర్పు వైపున వున్న భవనాలలో ప్రస్తుత ప్రభుత్వం ఆస్పత్రిని నడుపుతున్నది. ఈ భవనాలలో ఆ రోజుల్లో రాజరికపు ఉత్సవాల కొరము ఉప యోగించే వారు. పశ్చిమ భాగాన వున్న భవనాలు నజరీ బాగ్ లేదా ముబారక్ భవనాలుగా పిలువ బడేవి. అవి నైజాము వారి వ్వక్తిగత భవనాలుగా ఈ నాటికి స్థిరంగా ఉన్నాయి.
ఈ కింగ్ కోటి ప్యాలెస్ ప్రాంగణానికి వున్న ప్రధాన ద్వారానికి ఎప్పుడు ఒక పరదా వేలాడేసి వుంటుంది. అందుకే దానికి పరదా ద్వారము అని పేరు స్థిర పడి పోయింది. ఆ రోజుల్లో నైజాము అంతఃపురంలో లేకుంటే ఈ పరదా పైకి లేపి వుంచే వారు. లోపల వుంటే పరదా క్రిందికి దించి వుంచే వారు. ఈ ద్వారానికి ఆయుధాలు కలిగిన సైనికులు కాపలా దారులుగా వుండేవారు. ప్రస్తుతం ఈ పరదా గేటుకు పరదా ఎల్లప్పుడు క్రిందికి దించే వుంటుండి. చిత్రములో చూడ వచ్చు.
చాంద్రాయణగుట్ట ఈ పేటలోని ముఖ్యమయిన బస్తీలు :ఈ ప్రదేశానికి ఉత్తరంగా ఫలక్నామా, దక్షిణంగా పహాడీ షరీఫ్, తూర్పువైపుకి సంతోష్ నగర్ (కంచన్ బాగ్) మరియు పడమరకు శివరాంపల్లి ఉన్నాయి.
ఈ ప్రదేశం చాంద్రాయణగుట్ట పోలీస్ స్టేషను పరిధిలో ఉంది. సౌత్ డివిజన్, ఫలక్నుమా జోన్ కింద వస్తుంది. రెవెన్యూ ప్రకారం బండ్లగూడ మండలం కింద వస్తుంది.
కోరుకొండ సైనిక పాఠశాల ఆంధ్ర ప్రదేశ్లో సరైన ప్రాంగణం కొరకు అన్వేషణ మొదలైంది. విద్యాధికుడైన డా: పూసపాటి వెంకట గజపతిరాజుకి ఆ సంగతి తెలిసింది. విజయనగరానికి పదకొండు కిలోమీటర్ల దూరంలో వున్న తమ కోరుకొండ ప్యాలెస్ ను పాఠశాల కొరకు ఇవ్వడానికి ఆయన ముందుకొచ్చారు. 1961 సెప్టెంబరు 19 న ఆ అందమైన భవంతితో పాటు 206 ఎకరాల భూమిని కూడా దానంగా ఇచ్చేశాడు. 1961-62 వ సంవత్సరంలో ఆ పాఠశాల ప్రారంభమైంది. రక్షణ శాఖ ఆధ్వర్యంలో సైనిక పాఠశాలల సొసైటి పర్వవేక్షణ బాధ్యతలు చూస్తుంది. ప్రస్తుతం దేశ వ్యాప్తంగా 24 సైనిక పాఠశాలలు ఉన్నాయి.
అర్మేనియా మారియట్ హోటల్, యెరెవాన్ హోటల్ నిర్మాణాన్ని 1950 లో ప్రారంభించగా, 1958 లో పూర్తయింది. హోటల్ ను 1958 లో ప్రారంభించి అర్మేనియా అనే పేరు పెట్టారు. ఇది రాష్ట్ర పాలిత ఇంటూరిస్ట్ సంస్థచే నిర్వహించబడుతుంది; సోవియట్ యూనియన్ లో హోటళ్ళు మరియు పర్యటనల నియంత్రణ విభాగం ఈ హోటల్ ను నిర్వహిస్తుంది. ప్రారంభ సమయంలో, ఆర్మేనియా అర్మేనియన్ ఎస్.ఎస్.ఆర్లో అతిపెద్ద హోటల్. అలెగ్జాండర్ టమానియన్ డిజైన్ చేసిన యరెవెన్ యొక్క అసలు ప్రణాళిక ఆధారంగా ఆర్కిటెక్ట్స్ మార్క్ గ్రిగోరీన్ మరియు ఎడ్వర్డ్ సరాపియన్ ఈ హోటల్ ను రూపొందించారు. ఈ ప్రాజెక్ట్ డైరెక్టరుగా కోస్తంటిన్ అల్లునీయన్ వహించారు. హోటల్ యొక్క పునాదిరాయి బసాల్ట్ రాయి అవ్వగా, హోటల్ ను పింక్ అర్మేనియన్ టఫ్ఫాతో నిర్మించారు.
దివాన్ దేవిడి ప్యాలెస్ 1949లో నవాబ్ మరణించాడు. ప్యాలెస్ లో ఉన్న కళాఖండాలతో 1951, డిసెంబర్ 16న జవహర్ లాల్ నెహ్రూ చేతులమీదుగా సాలార్ జంగ్ మ్యూజియం అనే పేరుతో ఒక ప్రైవేట్ మ్యూజియం ప్రారంభించబడింది.
ఇట్స్ ఎ వండ్రఫుల్ లైఫ్ ఈ కథ 1939లోనే ప్రచురితమయినప్పటికీ ఎవరూ సినిమాగా తీసేందుకు ముందుకు రాకపోవడంతో రచయిత ఈ కథను 200 గ్రీటింగ్ కార్డులలాగా తనకు తెలిసిన వాళ్ళకు పంపించాడు. ఈ చిత్ర నిర్మాత చివరకు $10,000కు కథా హక్కులు సొంతం చేసుకున్నాడు. ఈ చిత్రం కోసం స్టూడియోలో నాలుగెకరాల విస్తీర్ణంలో సుమారు 300 గజాల పొడవున్న వీధి, 75 దుకాణాలు, ఇళ్ళు నిర్మించారు. పట్టణ సహజత్వానికి దగ్గరగా ఉండడానికి కొద్ది నెలలపాటు కుక్కలు, పావురాలు, పిల్లులు మొదలయిన వాటిని సెట్లో నివసింపచేసారు.
బషీర్‌బాగ్ ప్యాలెస్ నవాబ్ జహీర్ యార్ జంగ్ పోషణలో హిందూస్థానీ శాస్త్రీయ విద్వాంసుడు బాడే గులాం అలీఖాన్ తన చివరి సంవత్సరాలలో ఈ భవనంలో ఆతిథిగా ఉండి, ఏప్రిల్ 25, 1968 న ఈ ప్యాలెస్ లోనే మరణించాడు.
ఉదయపూర్ మహారాణా ప్రతాప్ ఆత్మ నిండి ఉందా అనిపించే ఈ పట్టణాన్ని 1567లో ఆరావళి పర్వత పాద పంక్తులలో మహారాజ ఉదయ్ సింగ్ నిర్మించాడు. మేవార్ సామ్రాజ్యానికి ఇది రాజధాని. మూడు సుందరమైన సరస్సులతో, అద్భుతమైన పాలరాతి కళాసంపదతో నిండి ఉంటుంది ఉదయ్ పూర్. దక్షిణం వైపు పిచ్డా సరస్సు, మరియు మిగిలిన మూడు దిక్కులా ప్రహరీ సరిహద్దులుగా కలిగి ఉంటుంది ఈ సుందర నగరం. ఈ నగరంలో అన్నింటికన్నా చెప్పుకోదగ్గది సిటీ ప్యాలెస్. పిచోలా సరస్సు ప్రక్కనే ఉండే ఈ ప్యాలెస్ మొత్తం రాజస్థాన్ లోనే అతి పెద్దది. దీని నిర్మాణాన్ని 1559 లో మహారాణా ఉదయ్ సింగ్ II చేపట్టారు. దీన్ని ఇప్పుడు మ్యూజియంగా మార్చారు. మరో ముఖ్యమైన ప్యాలెస్ " లేక్ ప్యాలెస్". సరస్సు మధ్యలో నిర్మించబడిన ఈ అద్భుతమైన కట్టడాన్ని మహారాణా జగత్ సింగ్ వేసవి విడిదిగా నిర్మించుకున్నారు. దీని నిర్మాణం 1743 లో మొదలయి 1746 లో పూర్తయింది.సరస్సు మధ్యలో ఉండటం వల్ల ఇది ప్రపంచవ్యాప్తంగా ఎంతో ప్రసిద్ధి గాంచింది. ఈ ప్యాలెస్ లోనే ఉదయపూర్ మహారాజు, మొఘల్ చక్రవర్తి అయిన షాజహాన్కి ఆతిధ్యమిచ్చారు. ఉదయపూర్ లో అడుగడుగునా రాజపుట్ వీరుడు, అసామాన్య ధైర్యసాహసాలతో మేవార్ గడ్డపై పరదేశీయుల ఆధిపత్యాన్ని నిరసించి తరిమికొట్టిన దేశభక్తుడు మహారాణా ప్రతాప్ ఉనికి కనిపిస్తూనే ఉంటుంది. ఈ వీరుడికి అత్యంత విశ్వాసపాత్రంగా ఉండి, ధైర్య సాహసాలతో మహారాణా ప్రతాప్ ప్రాణాలను రక్షించి చివరకు హల్దీ ఘాట్ లో జరిగిన యుద్ధంలో ప్రాణాలు కోల్పోయిన గుఱ్ఱం పేరు "చేతక్". ఈ గుఱ్ఱానికి ఎంతో ఆదరంతో అనేక స్థలాలలో విగ్రహాలు కట్టించారు ఆ మహారాజులు. ముఖ్యంగా ఇది తన స్వామిని రక్షించి ప్రాణాలు కోల్పోయిన చోటయిన "హల్దీఘాట్" చెప్పుకోదగ్గది. హృదయం ద్రవించే కథ కళ్ళకు కట్టినట్టుగా ఇక్కడ చూడచ్చు.
అవస్థాపన సౌకర్యాలు ప్రపంచముతో సంబంధము లేకుండా ఏకాంతముగా ఉన్న స్థలాలను మిగిలిన ప్రపంచముతో సత్సంభందాలను ఎర్పరచుటకు సంయుక్త రాష్ట్రాలలో, ఓడ మార్గ కాలువలను నిర్మించారు. 1825 లో 82 గొల్లాలతో పొడవున్న ఏరీ కెనాల్, ను అధిక జనాభాను కలిగి ఉన్న ఉత్తర తూర్పు నుంచి సారవంతమైన గ్రేట్ ప్లైన్స్ మధ్య కలయికని నిర్మించారు. కెనడాతో సంయోగము కొరకు 19 వ శతాబ్దములో క్లిష్ట వలయాల తయారీతో గొప్ప చెరువుల నీటి రవాణా కొరకు కాలువల పొడవును 4,000 కు పైగా పెంచారు, తరువాత కొన్ని కాలువలు ఖాళీ చేసి రైలు మార్గాలు రైట్స్-ఆఫ్-వేగా ఉపయోగించారు.
వరల్డ్ వైడ్ వెబ్ NeXT కంప్యూటర్ను బెర్నెర్స్-లీ చేత మొదటి ప్రపంచ వెబ్ సర్వర్గా వాడబడింది ఇంకా 1990లో మొదటి వెబ్ బ్రౌజరు, వరల్డ్ వైడ్ వెబ్ ను రాయటము జరిగింది.1990లో క్రిస్టమస్ నాటికి, బెర్నెర్స్ -లీ వెబ్ పనిచేయటానికి కావలసిన అన్ని టూల్స్ ను నిర్మించారు: మొదటి వెబ్ బ్రౌజరు (ఇది వెబ్ ఎడిటర్ కూడా), మొదటి వెబ్ సర్వర్, ఇంకా వెబ్ పేజీలను దాని ప్రాజెక్ట్ లోనే వర్ణించారు.
ఇంగ్లాండ్ రాజు హెన్రీ VIII హెన్రీ VIII ఒక విపరీతమైన జూదగాడు మరియు పాచికల ఆటగాడు. అంతేకాక అతనొక నిష్ణాతుడైన స్వరకర్త, రచయిత మరియు కవి. "పాస్టైమ్ విత్ గుడ్ కంపెనీ" ("ది కింగ్స్ బల్లాడ్") అనేది అతని సంగీతంలో ప్రముఖమైనది. అతను తరచూ "గ్రీన్‌స్లీవ్స్" (సంప్రదాయక ఇంగ్లీష్ జానపద గేయం) రాయాలని అనుకునేవాడు. అయితే బహుశా రాయలేదు. పలు విశిష్ట భవంతుల యొక్క వాస్తవిక నిర్మాణం మరియు అభివృద్ధి విషయంలో రాజు చొరవ తీసుకుని ఉన్నాడు. వాటిలో లండన్‌లోని నాన్‌సచ్ ప్యాలెస్, కింగ్స్ కాలేజ్ ఛాపెల్, కేంబ్రిడ్జ్ మరియు వెస్ట్‌మిన్‌స్టర్ అబ్బే చెప్పుకోదగ్గవి. హెన్రీ అభివృద్ధి చేసిన ప్రస్తుతమున్న పలు భవంతులు వోల్సీ నుంచి జప్తు చేసుకున్న ఆస్తులే. అవి క్రిస్ట్ చర్చ్, ఆక్స్‌ఫర్డ్, హాంప్టన్ కోర్ట్ ప్యాలెస్, వైట్‌హాల్ ప్యాలెస్ మరియు ట్రినిటీ కాలేజ్, కేంబ్రిడ్జ్.
ఎర్రమంజిల్ ప్యాలెస్ ఎర్రమంజిల్ ప్యాలెస్ ఒక రాజ ప్రాసాదం. భాగ్యనగరాన్ని పరిపాలించిన కుతుబ్‌షాహీ రాజుల కాలంలో ఇది నిర్మితమైంది. వారి అద్భుత కట్టడాల్లో ఇది ఒకటి. ఖైరతాబాద్, పంజాగుట్ట మార్గంలో ఉన్న దీన్నే ఒకప్పుడు ‘ఎపూరంమంజిల్’ అని కూడా పిలిచేవారు "ఇరం మంజిల్", ఎర్రమంజిల్ గా మారిందంటారు. "ఇరం" అంటే స్వర్గం . నవాబ్ సఫ్దర్ జంగ్ ముషీర్-ఉద్దౌలా ఫక్రూల్ ముల్క్ దీనిని నిర్మించిండు. 1870 నాటికి దీని నిర్మాణం పూర్తయింది. ఇండో-యురోపియన్ శైలిలో ఉన్న ఈ ప్యాలెస్‌ను నవాబులు విందులు, అంతర్గత కార్యక్షికమాల కోసం వినియోగించేవారు. ఇందులో 150 గదులు, డ్రాయింగ్ రూమ్, ప్యాలెస్‌కు పక్కన గోల్ఫ్ కోర్స్, పోలో గ్రౌండ్, గుర్రపు శాల, పశువుల శాల ఉండేవి. ప్రస్తుతం దీన్ని అర్ అండ్ బీ చీఫ్ ఇంజనీర్ కార్యాలయంగా వినియోగిస్తున్నారు.
హైదరాబాదులో ప్రదేశాలు 115 ఏళ్ల క్రితం రెండున్నర ఎకరాల్లో సువిశాలంగా నిర్మించిన చారిత్రక భవనం పాయిగా ప్యాలెస్‌. ఆరో నిజాం మీర్‌ మహబూబ్‌ ఆలీఖాన్‌ హయాంలో ఈ భవన నిర్మాణానికి పునాదిరాయి పడింది. ఆలీఖాన్‌ ప్రభుత్వంలో దేవిడీ ఇక్బాల్‌ ఉద్దౌలా ప్రధాన మంత్రిగా ఉండేవారు. ఆయన పాయిగా వంశానికి చెందిన వాడు. ఆయన నిర్మించినదే పాయిగా ప్యాలెస్‌. ఓ సందర్భంలో ఆ భవనాన్ని చూసి నిజాం ముచ్చపడటంతో ప్రధానమంత్రి ఉద్దౌలా దానిని కాస్తా ఆయనకు బహుమతిగా ఇచ్చాడు. నగరంలో అమెరికన్‌ కాన్సులేట్‌ ఏర్పాటు కోసం 2007లో ప్రభుత్వం గచ్చిబౌలి వద్ద స్థలాన్ని కేటాయించి అక్కడ భవన నిర్మాణానికి అనుమతించింది. అంతవరకు తాత్కాలిక ఆవాసం కోసం పాయిగా ప్యాలెస్‌ను వారికి అప్పగించింది.అమెరికా కాన్సులేట్‌ భద్రత పేరుతో అక్కడున్న 62 వృక్షాలను నరికేశారు.
ఇందిరాగాంధీ అంతర్జాతీయ పశు పరిశోధన కేంద్రం ఇందిరాగాంధీ అంతర్జాతీయ పశు పరిశోధన కేంద్రం (ఐజికార్ల్‌) ను 200 వై.ఎస్‌. రాజశేఖరరెడ్డి పులివెందులలో అంతర్జాతీయ పశు పరిశోధనా కేంద్రం (ఐజికార్ల్‌)ను పులివెందుల పెద్దరంగాపురం సమీపంలో ఏర్పాటు చేశారు. 650 ఎకరాలు కేటాయించారు . 2009 జనవరి 25న ప్రారంభించారు. ఇందులొ పరిశోధనా క్షేత్ర భవనం, ఉద్యోగుల నివాసం, అతిథి గృహాలు, క్యాంటీన్‌, ల్యాబొరేటరీలు, శాస్త్రజ్ఞుల హాస్టళ్లు, సబ్‌స్టేషన్‌, రోడ్లు, వాణిజ్య సముదాయం, మిగతా అత్యాధునిక భవనాలతో పాటు తదితర అత్యున్నతస్థాయి ప్రమాణాలతో నిర్మీంచారు . ఈ సంస్థ ద్వారా అభివృద్ధి ఫలాలను దేశ రైతాంగానికేకాక ప్రత్యేకించి ఆసియా, ఆప్రికా, లాటిన్‌ అమెరికా దేశాల రైతాంగానికి కూడా లబ్ధిచెకూరుతుంది . 77 ఎకరాల్లో ఈ పరిశోధనా కేంద్రాన్ని నిర్మాణం పూర్తిచేశారు. పశువులకు వచ్చే గాలికుంటువ్యాధి, ఆంత్రాక్స్ తదితర రోగాలు, అణురూప మరియు కణజన్యు శాస్త్రం, పునరుత్పత్తి, శీతలీకరణ జీవశాస్త్రం, నానో బయాలజీ, పశుపోషణ, ఇమ్యునాలజి, నాణ్యత నియంత్రణలపై పరిశోధనలు చేసేందుకు ఈ కేంద్రం నిర్మించారు. తద్వారా పశువులకు సంబంధించిన వ్యాక్సిన్లు, మందులు కనుగొనాలనేది ఉద్దేశం . అత్యున్నతస్థాయి ప్రమాణాలతో 386 కోట్లతో రూపొందించిన కూడా వాడకం లేనందున భవనాలు నిరుపయోగంగా ఉన్నాయి.
రుద్రమదేవి (సినిమా) దర్శకుడు గుణశేఖర్ రాణి రుద్రమదేవి చరిత్రను ఆధారం చేసుకుని స్క్రిప్ట్ తయారుచేసుకున్నారు. అనుష్క, నయనతార మరియు ప్రియాంక చోప్రాలను ప్రధానపాత్రకు ఆలోచించి, చివరకు గతంలో అరుంధతి సినిమాకు గాను అనుష్క చేసిన నటనను బట్టి ఆమెను టైటిల్ రోల్ కి తీసుకున్నారు. గుణశేఖర్ ఇళయరాజాను సంగీతానికి, తోటతరణిని ఆర్ట్ డైరెక్షన్ కు తీసుకున్నారు. సినిమాను 70 కోట్ల రూపాయల బడ్జెట్లో నిర్మించారు. మహేష్ బాబు మరియు జూనియర్ ఎన్టీఆర్ లను గోనగన్నారెడ్డి పాత్రకు సంప్రదించగా వారిద్దరిలో ఎవరూ అందుకు ముందుకురాలేదు. తర్వాత స్వయంగా శివ కుమార్ శ్రీపాద ఆ పాత్రను పోషించేందుకు ముందుకువచ్చారు.
పాలఖండ్యాం పాలఖండ్యాం శ్రీకాకుళం జిల్లా, గంగువారిసిగడాం మండలంలోని గ్రామం. ఇది మండల కేంద్రమైన గంగువారిసిగడాం నుండి 8 కి. మీ. దూరం లోను, సమీప పట్టణమైన రాజాం నుండి 10 కి. మీ. దూరంలోనూ ఉంది. 2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం ఈ గ్రామం 246 ఇళ్లతో, 920 జనాభాతో 155 హెక్టార్లలో విస్తరించి ఉంది. గ్రామంలో మగవారి సంఖ్య 464, ఆడవారి సంఖ్య 456. షెడ్యూల్డ్ కులాల సంఖ్య 0 కాగా షెడ్యూల్డ్ తెగల సంఖ్య 0. గ్రామం యొక్క జనగణన లొకేషన్ కోడ్ 581348.పిన్ కోడ్: 532168.
గ్రామంలో ప్రభుత్వ ప్రాథమిక పాఠశాల ఒకటి, ప్రభుత్వ ప్రాథమికోన్నత పాఠశాల ఒకటి ఉంది.
పాలఖండ్యాం జనపనార ITEMS
పాలఖండ్యాం వరి, వేరుశనగ, పెసర
పాలఖండ్యాం పాలఖండ్యాంలో భూ వినియోగం కింది విధంగా ఉంది:
పాలఖండ్యాం పాలఖండ్యాంలో ఈ కింది వస్తువులు ఉత్పత్తి అవుతున్నాయి.
పాలఖండ్యాం పాలఖండ్యాంలో వ్యవసాయానికి నీటి సరఫరా కింది వనరుల ద్వారా జరుగుతోంది.
పాలఖండ్యాం గ్రామంలోఒక ప్రైవేటు వైద్య సౌకర్యం ఉంది. డిగ్రీ లేని డాక్టరు ఒకరు ఉన్నారు. ఒక మందుల దుకాణం ఉంది.
పాలఖండ్యాం గ్రామంలో గృహావసరాల నిమిత్తం విద్యుత్ సరఫరా వ్యవస్థ ఉంది. రోజుకు 6 గంటల పాటు వ్యవసాయానికి, 14 గంటల పాటు వాణిజ్య అవసరాల కోసం కూడా విద్యుత్ సరఫరా చేస్తున్నారు.
పాలఖండ్యాం గ్రామంలో కుళాయిల ద్వారా రక్షిత మంచినీటి సరఫరా జరుగుతోంది. బావుల నీరు కూడా అందుబాటులో ఉంది. గ్రామంలో ఏడాది పొడుగునా చేతిపంపుల ద్వారా నీరు అందుతుంది. బోరుబావుల ద్వారా కూడా ఏడాది పొడుగునా నీరు అందుతుంది. చెరువు ద్వారా గ్రామానికి తాగునీరు లభిస్తుంది.
పాలఖండ్యాం మురుగునీరు బహిరంగ కాలువల ద్వారా ప్రవహిస్తుంది. మురుగునీటిని నేరుగా జలవనరుల్లోకి వదులుతున్నారు. గ్రామంలో సంపూర్ణ పారిశుధ్య పథకం అమలవుతోంది. సామాజిక మరుగుదొడ్డి సౌకర్యం లేదు. ఇంటింటికీ తిరిగి వ్యర్థాలను సేకరించే వ్యవస్థ లేదు. సామాజిక బయోగ్యాస్ ఉత్పాదక వ్యవస్థ లేదు. చెత్తను వీధుల పక్కనే పారబోస్తారు.
పాలఖండ్యాం గ్రామంలో స్వయం సహాయక బృందం, పౌర సరఫరాల కేంద్రం, వారం వారం సంత ఉన్నాయి. ఏటీఎమ్, వాణిజ్య బ్యాంకు, సహకార బ్యాంకు, వ్యవసాయ పరపతి సంఘం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. రోజువారీ మార్కెట్, వ్యవసాయ మార్కెటింగ్ సొసైటీ గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి.
అశ్వఘోషుడు క్రీ. శ. 1, 2 శతాబ్దాలకు చెందిన మహాకవి అశ్వఘోషుని జీవిత విశేషాలు కొద్దిగా మాత్రమే తెలుస్తున్నాయి. ఇతని సౌందరనందం కావ్యం చివర 18 వ సర్గలో " ఆర్య సువర్ణాక్షీపుత్రస్య సాకేతకస్య భిక్షోరాచార్యస్య భదంతాశ్వఘోషస్య మహాకవేర్మహా వాదినః కృతిరియమ్ " అన్న వాక్యాన్ని బట్టి ఇతను సాకేత (అయోధ్య) పురవాసి. తల్లి సువర్ణాక్షి. బౌద్ధ ఆచార్యుడు. మహాకవి అని తెలుస్తుంది. శుద్ధ శ్రోత్రియ వైదిక బ్రాహ్మణ కుటుంబ నేపథ్యం నుంచి వచ్చిన అశ్వఘోషుడు వేద ధర్మ శాస్త్రాలను అధ్యయనం చేసాడు. తరువాత బ్రాహ్మణమతం నుండి బౌద్ధంలోకి మారాడు. చైనీయుల సంప్రదాయం ప్రకారం అశ్వఘోషుడు తొలుత బౌద్ధంలోని సర్వాస్తి వాద శాఖకు చెందినవాడుగా ఉన్నాడు. తరువాత తన జీవితంలో వివిధ దశల్లో బౌద్ధంలోని వివిధ శాఖలను అభిమానించి చివరకు అశ్వఘోషుడు మహాసాంఘికానికి సన్నిహితంగా మెలిగినట్లు తెలుస్తుంది. సౌందరానందం రచించే నాటికి అతను బౌద్ధంలోని యోగాచార లేదా సౌత్రాంతిక ప్రభావానికి లోనైనాదని తెలుస్తుంది. గతంలో అశ్వఘోషుడిని మహాయానకాలానికి చెందినవాడిగా భావించినప్పటికీ నేడు అతనిని మహాసాంఘిక శాఖకు చెందినవానిగా విశ్వసిస్తున్నారు.
అశ్వఘోషుడు దీనిని బట్టి కనిష్కుని సమకాలికుడైన బౌద్ధ అశ్వఘోషుడు క్రీ. శ. 1 లేదా 2 శతాబ్దాలకు చెందినవాడని, కాళిదాసు క్రీ.శ. 5 వ శతాబ్దంలో గుప్తుల కాలంలో విలసిల్లిన కవి అని తెలుస్తుంది. వీరిద్దరి సాహిత్యాన్ని తులనాత్మకంగా పరిశోధించిన సాహిత్య విమర్శకులు అశ్వఘోషుని కవిత్వ ప్రభావం కాళిదాసు మీద వున్నట్లు తేల్చారు. కవిగా అశ్వఘోషుని ప్రభావం గురించి వివరించిన సుప్రసిద్ధ సంస్కృతాంధ్ర పండితులు దివాకర్ల వేంకటావధాని మాటలలో చెప్పాలంటే “ సంస్కృత వాజ్మయమున కవిగా అశ్వఘోషునికి విశిష్టస్థానముంది. పలువురు లాక్షణికులు తమ గ్రంధాలలో అతని శ్లోకాలను ఉద్ధరించి వున్నారు. భాస, కాళిదాసు లిరువురూ అతని కావ్యములను, రూపకాలను చదివి ప్రభావితులైనారని విమర్శకుల తలంపు”. కనుకనే బౌద్ధ కవి అశ్వఘోషుని తరువాత కాలానికి చెందిన బ్రాహ్మణ మత కవి కాళిదాసు అని చెప్పడంలో ఎటువంటి ఇబ్బందిలేదు. కాని కొంతమంది వైదికమత ప్రభావం గల విమర్శకులు అశ్వఘోషుని కాళిదాసు అనుకరించాడని ఆమోదించలేక, కాళిదాసునే అశ్వఘోషుడు అనుకరించాడని సిద్ధాంతీకరించారు. అయితే సంస్కృత సాహిత్య చరిత్రను తమ ఇష్టాయిష్టాలను ప్రక్కన బెట్టి రాగ ద్వేషాలకు అతీతంగా పరిశోధించిన పాశ్చాత్య విమర్శకులందరూ కాళిదాసు సాహిత్యంపై అశ్వఘోషుని ప్రభావం వుందనడంలో ఎటువంటి సందేహం లేదన్నారు. కోవెల్ లాంటి పాశ్చాత్య సంస్కృత పండితులు కాళిదాసు అశ్వఘోషుని అనుకరించాడని నిరూపించారు. అశ్వఘోషుని బుద్ధచరితం ప్రభావం కాళిదాసు రఘువంశంపై ఉన్నదని శ్లోకాల ఆధారంతో కోవెల్ నిరూపించాడు.
అశ్వఘోషుడు కుమారజీవుడు అనువదించిన అశ్వఘోషుని జీవిత చరిత్రలో చారిత్రకాంశాల కంటే కట్టుకథలే ఎక్కువమంది పండితులు అభిప్రాయపడుతున్నారు. ఏది ఏమైనా కనిష్కుని ఆస్థానంలో ప్రవేశించిన అశ్వఘోషుడు సమున్నతంగా గౌరవించబడ్డాడు. కాశ్మీర్‌లో జరిగిన నాల్గవ బౌద్ధ సంగీతికి అశ్వఘోషుడు ఉపాధ్యక్షుడిగా వ్యవహరించబడ్డాడు. అశ్వఘోషుని ప్రేరణచే కనిష్కుడు సైతం బౌద్ధమతాన్ని స్వీకరించి మధ్య ఆసియా, చైనా, టిబెట్, జపాన్ తదితర దేశాలలో బౌద్ధధర్మవేత్తలను (Buddhist Missions) పంపి బౌద్ధమత వ్యాప్తికి పాటుపట్టాడు.
అశ్వఘోషుడు మరో ఇతిహ్యం ప్రకారం ఒక లక్ష సువర్ణ నాణేల విలువకు ప్రతిగా పొందిన అశ్వఘోషుడు నిజంగా అంతటి విలువ గలవాడేనా అని కనిష్కుని మంత్రులకు సందేహం వచ్చింది. అశ్వఘోషుని విశిష్టతను తెలిసిన చక్రవర్తి కనిష్కుడు అది తెలియ చెప్పడం కోసం ఒక సమావేశం ఏర్పాటు చేసి అశ్వఘోషుని బౌద్ధ ధర్మ పఠనం చేయమన్నాడు. సభలో అశ్వఘోషుడు ధర్మోచ్చారణకు సిద్ధం అయినప్పుడు, అంతకు ముందే ఆహారం ఇవ్వకుండా ఆరు రోజులు పాటు మాడ్చిన గుర్రాలను అశ్వశాల నుండి సభకు తెప్పించి ఆకలితో నకనకలాడుతున్న ఆ గుర్రాల ముందు మంచి ఆహారం వుంచడం జరిగింది. అయితే అశ్వఘోషుడు ధర్మ పఠనానికి మంత్రం ముగ్ధులైన ఆ అశ్వాలు తమ ముందు ఆహారం సిద్ధంగా ఉన్నప్పటికీ ముట్టకుండా ఘోషిస్తూ ఉన్నాయి. ఆ నాటి నుండి అతని పేరు ఆశ్వఘోషుడిగా స్థిరపడింది.
అశ్వఘోషుడు అశ్వఘోషుని బుద్ధచరితం క్రీ. శ. 5 వ శతాబ్దంలో 'ధర్మరక్షక' అనే భారతీయ బౌద్ధ పండితునిచే చైనా భాషలోనికి అనువదించబడింది. దీనిని బట్టి అశ్వఘోషుడు క్రీ.శ. 5 వ శతాబ్దానికి పూర్వమే వున్నవాడని తెలుస్తుంది. చైనా సంప్రదాయం ప్రకారం అశ్వఘోషుడు కుషాణుల రాజైన కనిష్కుని ( క్రీ. శ. 75–150) సమకాలికుడు. చారిత్రిక స్పృహా గల చైనీయుల సంప్రదాయం సత్యమే అని పాశ్చాత్యులు అంగీకరిస్తున్నారు. ఇ. హెచ్. జాన్సన్ ప్రకారం అశ్వఘోషుని కాలం క్రీ. పూ. 50 నుండి క్రీ. శ. 150 మధ్య ఉండవచ్చని భావించాడు. మధ్య ఆసియాలో లభించిన అశ్వఘోషుని సారిపుత్ర ప్రకరణం నాటకపు మూల సంస్కృత ప్రతి కుషాణుల కాలానికి (కనిష్కుడు లేదా హావిష్కుడు) చెందినదని ప్రముఖ జర్మన్ ప్రాచ్య పరిశోధకుడు, ఇండాలజిస్ట్ అయిన లూడర్స్ (Heinrich Lüders) పండితుడు నిర్ణయించాడు. దీన్ని బట్టి అశ్వఘోషుడిని క్రీ. శ. 80-150 మధ్య కాలంలో జీవించిన కవిగా, కుషాణుల చక్రవర్తి కనిష్కుని సమకాలికునిగా నిర్ణయించారు.
అశ్వఘోషుడు అశ్వఘోషుని రచనలన్నీ అతనిని గొప్ప మానవతావాదిగా నిరూపిస్తాయి. అశ్వఘోషుడు జన్మతః బ్రాహ్మణుడు. ప్రగతిశీల దృక్పధం గల ఇతను వజ్రసూచిలో వైదిక భావజాలానికి ప్రతీకయైన వర్ణధర్మాన్ని తీవ్రంగా ఖండించడమే కాక మానవజాతి సమానతా సూత్రాన్ని ప్రతిపాదిస్తాడు. “సర్వవర్ణ ప్రధానం బ్రాహ్మణవర్ణం” అనే భావాన్ని శాస్త్రబద్ధంగా ప్రశ్నించిన తొలి బ్రాహ్మణుడు ఆశ్వఘోషుడే. అలాగని వైదికమతం పట్ల అశ్వఘోషునికి ద్వేషమున్నట్లు లేదు. రాహుల్ సాంకృత్యాయన్ పండితుడి చారిత్రిక కల్పన ప్రకారం బ్రాహ్మణుడైన అశ్వఘోషుడు ఒక గ్రీకు వనితను ప్రేమించాడు. ఆమె పేరు ప్రభ. అయితే ఆమెను వివాహమాడటానికి సాంప్రదాయవాదులైన తల్లిదండ్రులు అంగీకరించలేదు. తన ప్రేమ వివాహానికి తల్లిని ఒప్పించే క్రమంలో భాగంగా ప్రసిద్ధమైన ఋషుల తల్లులు అబ్రాహ్మణ స్త్రీలని పేర్కొంటాడు. అశ్వఘోషుడు జన్మతః బ్రాహ్మణుడు కాకపొతే ప్రసిద్ధ ఋషుల అబ్రాహ్మణ తల్లుల ప్రస్తావన చేయనవసరం లేదు. ఏదైనప్పటికీ శుద్ధ శ్రోత్రియ బ్రాహ్మణుడు, సకల వేదశాస్త్ర కోవిదుడైన అశ్వఘోషుడు కారణాంతరాల వల్ల బ్రాహ్మణ మతం విసర్జించి బౌద్ధ ధర్మాన్ని స్వీకరించినట్లు తెలుస్తుంది. ఇతని నాటక రచనపై గ్రీకుల ప్రభావం ఉండవచ్చు.
అశ్వఘోషుడు ఆశ్వఘోషుడు క్రీ. శ. 80–150 కాలానికి చెందిన బౌద్ధ దార్శనికుడు. సంస్కృత పండితుడు. మహాకవి. నాటకకర్త. ఇతనిని సంస్కృత వాజ్మయమున తొలి నాటకకర్తగా భావిస్తారు. అశ్వఘోషుడు కాళిదాసు కన్నా పూర్వుడని, కాళిదాసుని కవిత్వంపై అశ్వఘోషుని ప్రభావం వుందని పాశ్చాత్య సంస్కృత సాహిత్యకారులందరూ తేల్చి చెప్పారు. బౌద్ధ దార్శనికుడైన ఆశ్వఘోషుడు బౌద్ధ ధర్మాన్ని ప్రజలలో ప్రచారం చేయడానికి తన కవిత్వాన్ని ఒక సాధనంగా చేసుకొన్నాడు. అయితే దార్శనికుడుగా కంటే మహాకవిగా ఎక్కువ గుర్తింపు పొందాడు. సమకాలీన రామాయణానికి పోటీగా కావ్యాలను రచించిన బౌద్ధ కవులలో అత్యంత ప్రాచుర్యం పొందాడు. ఇతను రచించిన సంస్కృత గ్రంథాలలో బుద్ధచరితం, సౌందరనందం అనే రెండు మహా కావ్యాలు, సారిపుత్ర ప్రకరణం అనే నాటకం, వజ్రసూచి అనే బౌద్ధ ధర్మ సంబందమైన గ్రంథం ముఖ్యమైనవి.
అశ్వఘోషుడు అశ్వఘోషుడు ప్రాచీన భారతీయ మహాకావ్య రచయితలలో ప్రప్రథముడుగా భావించబడిన కవి, నాటకకర్త. ఇతని కవితా ప్రభావం తరువాతి కాలంలోని భాసుడు (క్రీ. శ. 3 లేదా 4 శతాబ్దాలు), కాళిదాసు (క్రీ. శ. 5 వ శతాబ్దం) వంటి సంస్కృత కవుల కవిత్వంపై స్పష్టంగా కనిపిస్తున్నది. అయితే సంస్కృత సాహిత్యంలో ధ్రువతారగా వెలగవలసిన అశ్వఘోషునికి మాత్రం సరైన గుర్తింపు, స్థానం దక్కలేదు. దీనికి కారణం అశ్వఘోషుడు బౌద్ధుడు కావటమే అతను చేసిన తప్పిదం. సంస్కృత సాహిత్యంలో అశ్వఘోషుడు, కాళిదాసు లిరువురూ మహాకవులే అయినప్పటికీ, వైదికమతానురక్తుడైన కాళిదాసు కృతులకు లభించిన గౌరవం, బౌద్ధ ధర్మానురక్తుడైన అశ్వఘోషుని రచనలకు దక్కలేదు. బౌద్ధ కవి కాబట్టే ఇతర కవులు కాని, ఆలంకారికులు కాని అతనికి కవిగా ఇవ్వాల్సిన గౌరవం ఇవ్వలేదనే చెప్పాలి.
అశ్వఘోషుడు ఇటీవల అశ్వఘోషుని కావ్య శ్లోకాలపై చేసిన కొన్ని అధ్యయనాల ప్రకారం అవి యోగాచార భూమి సాంప్రదాయకతకు అనుగుణంగావున్నాయని, ముఖ్యంగా అతని సౌందరానందం లోని శ్లోకాలను బట్టి అశ్వఘోషుడు బౌద్ధంలోని యోగాచార శాఖ లేదా సౌత్రాంతిక శాఖకు చెందినవాడు కావడానికి ఆస్కారం వుందని కూడా వెల్లడయ్యింది.
అశ్వఘోషుడు అశ్వఘోషుని రచనలు భారతదేశంలోనే కాక దక్షిణాసియా దేశాలలో (జావా, సుమిత్రా, మలయా ద్వీపకల్పం) క్రీ.శ. 7 శతాబ్దం నాటికి బహుళ వ్యాప్తిలో వున్నట్లు క్రీ.శ. 675-685 మధ్యకాలంలో భారతదేశంలో పర్యటించిన ఇత్సింగ్ (I-tsing లేదా Yijing) అనే చైనీయ యాత్రికుని రాతలను బట్టి తెలుస్తుంది.మధ్య ఆసియాలో లభ్యమైన అశ్వఘోషుని మూల ప్రతులను బట్టి అతని రచనలు మధ్య ఆసియా (Central Asia) అంతటా వ్యాపించాయి అని తెలుస్తుంది. క్రీ.శ. 403, 414-421 ప్రాంతాలలోనే అతని రచనలు, ఆపాదిత రచనలు టిబెట్, చైనా, జపాన్ భాషలలో అనువదించబడ్డాయి. దీనిని బట్టి భారతదేశంలో మహాకవి కాళిదాసు ప్రభవించిన కాలం (క్రీ. శ. 5 వ శతాబ్దం) నాటికే అశ్వఘోషుని రచనలు భారతదేశంలోనే కాక ఖండాంతర సరిహద్దులను దాటి వ్యాపితమైనాయి అని అర్ధమవుతుంది.
అశ్వఘోషుడు మహాయానానికి మూల గ్రంథం లాంటి 'మహాయాన శ్రద్ధోత్పాదం' (Awakening of Faith in the Mahayana) అనే గ్రంథాన్ని అశ్వఘోషుడు తన జీవిత చివరి దశలో మహాయానానికి సన్నిహితంగా మెలిగినపుడు రచించి వుండవచ్చని గతంలో భావించారు. అయితే ఆధునిక పరిశోధకులు ఈ గ్రంథం చైనాలో కూర్చబడినదని (composed) అంగీకరిస్తున్నారు. ఈ కారణంగానే అశ్వఘోషుడు మహాయాన కాలానికి చెందినవాడు కాదని, మహాసాంఘిక శాఖకు చెందినవానిగా ప్రస్తుతం విశ్వసిస్తున్నారు.
అశ్వఘోషుడు అశ్వఘోషుడు, భాసుడు ఇద్దరూ సంస్కృత నాటకకర్తలు. వీరిరువురి కవిత్వంలో అనేక పోలికలు కనిపిస్తాయి. అశ్వఘోషుని కాలం క్రీ. శ. 80–150 మధ్య ఉంటుందని పాశ్చాత్యులు నిర్ణయించారు. మహాకవి, సంస్కృత నాటకకర్త అయిన భాసుని కాలంపై అనిశ్చితి నెలకొనినప్పటికి నేడు అత్యధికులు భాసుని క్రీ. శ. 3 లేదా 4 శతాబ్దాలకు చెందిన కవిగా పరిగణిస్తున్నారు. అయినప్పటికీ భాసుడు ఇంకనూ ఆర్వాచీనుడే నని భారతీయ సంస్కృత పండితులు విశ్వసిస్తారు. భారతీయ సంస్కృత సాహిత్యంలో తులనాత్మక అధ్యయనం చేసిన పాశ్చాత్య సంస్కృత పండితుడు, షెల్డన్ పొల్లాక్ (Sheldon Pollock) భాసుడు క్రీ. పూ. 4 వ శతాబ్దానికి లేదా అంతకన్నా పూర్వ కాలానికి చెందిన వాడన్న అభిప్రాయాలను కేవలం ఊహాజనితమైన అభిప్రాయాలుగా కొట్టిపారేశారు. అశ్వఘోషుని కవితా ప్రభావం కాళిదాసు మీదనే కాకుండా భాసుని మీద కూడా వుందని ఇ. హెచ్. జాన్సన్ అభిప్రాయపడ్డాడు. అదే విధంగా సాహిత్య పరిశోధకుడు, విమర్శకుడు దివాకర్ల వేంకటావధాని కూడా భాస, కాళిదాసు లిరువురును ఆశ్వ ఘోషుని కావ్యాలను, రూపకాలను చదివి ప్రభావితమైనారని పేర్కొన్నారు. 
దీనిని బట్టి బౌద్ధ అశ్వఘోషుడు క్రీ. శ. 1, 2 శతాబ్దాలకు చెందినవాడని, భాసుడు క్రీ. శ. 3 లేదా 4 శతాబ్దాలకు చెందిన కవి అని తెలుస్తుంది. కనుకనే భాసుడి కన్నా ప్రాచీనుడైన మహాకవి ఆశ్వఘోషుడినే సంస్కృత వాజ్మయమున తొలి నాటకకర్తగా పరిగణిస్తారు. బౌద్ధ ధర్మ సంబందమైన ప్రథమ నాటకం సారిపుత్ర ప్రకరణం రచించిన ఆశ్వఘోషుడిని తొలి బౌద్ధ నాటకకర్తగా కూడా గుర్తించారు.
అశ్వఘోషుడు క్రీ. శ. 5 వ శతాబ్దికి చెందిన కుమారజీవుడు ఇతని జీవిత చరిత్రను చైనా భాషలోనికి అనువాదం చేసాడు. దీని ప్రకారం ఆశ్వఘోషుడు బౌద్ధం స్వీకరించిన విధానం క్రింది విధంగా ఉంది. 
అశ్వఘోషుడు మొదటినుండి ఒక సన్యాసిగా సంచరించేవాడు. వాదనలో ప్రతీవారిని ఓడించగలవాడని ప్రతీతి. ఒకసారి బౌద్ధ్ధ బిక్షువులకు సవాల్ విసిరాడు. తనతో వాదనలో గెలిచినవారు తప్ప అన్య బిక్షువులెవరూ భిక్షకోసం గృహస్థుల ఇళ్ళ ముందు కొయ్యతో చేయబడ్డ తమ బిక్షాపాత్రలను మోగించకూడదని సవాల్ చేసాడు. అయితే బౌద్ధ భిక్షువులు అతనితో వాదనకు దిగలేక భిక్షకోసం తమ తమ భిక్షాపాత్రలను మోగించడం మానుకోవడం జరిగింది. ఇతని ప్రతిభ తెలిసిన పార్శ్వుడు (Parsa) అనే వృద్ధ బౌద్ధ గురువు ఇతను బౌద్ధ ధర్మ వ్యాప్తికి తోడ్పడగల సమర్ధుడవుతాడని భావించాడు. అందువలన సదూర ఉత్తర భారతదేశం నుండి వచ్చి అతనితో వాదనకు సిద్ధపడతాడు. రాజాస్థానంలో బ్రాహ్మణులు, సాధువుల సమక్షంలో వాదన ప్రారంభమైనది. ఓడినవారు గెలిచిన వారికి శిష్యునిగా మారవలెనని ఉభయులూ అంగీకరించారు. వాదనలో మొదటగా పార్శ్వుడు “ఈ ప్రపంచంలో శాంతి, సుస్థిరం, సుభిక్షితం నెలకొనాలంటే, ప్రజలందరూ దుఖానికి గురికాకండా వుండాలంటే ఏం చేయాలి?” అని ప్రశ్నించాడు. ఈ ప్రశ్నకు నిరిత్తురుడైన అశ్వఘోషుడు మారుమాట్లాడకుండా పార్శ్వునకు శిష్యునిగా మారిపోతాడు. అతని ప్రభావంతో పార్స్వునకు శిష్యుడైన పూర్ణ యశుని వద్ద బౌద్ధ ధర్మ దీక్షను స్వీకరించి బిక్షువుగా మారాడు. ఈ విధంగా అశ్వఘోషుడు బౌద్ధ ధర్మంలో నిష్ణాతుడైనట్లు, కుసుమపురంలో (పాట్నా) బుద్ధ ధర్మాన్ని ప్రచారం చేసాడని చైనీయుల ఇతిహ్యం.
అశ్వఘోషుడు అశ్వఘోషుని కావ్యాల్లో శాంతం అంగీ రసం (ప్రధాన రసం) కాగా కరుణ, శృంగార రసాలు అంగ రసాలుగా ఉన్నాయి. కవిత్వం వైదర్భీ రీతి ప్రధానమైంది. కృత్తిమత్వం ఏమాత్రం కనిపించని ఇతని కవిత్వం సహజ సౌందర్యంతో అలరారుతుంది. కవిత్వంలో అడుగడుగునా ప్రసాద మాధుర్య అర్ధ వ్యక్తి గుణాలు కనిపిస్తాయి. అయితే ఇతని కవిత్వంలో పాండిత్య కౌశల ప్రదర్శన కన్నా సర్వ మానవ హితవాదానికి ప్రాధాన్యం కనిపిస్తుంది. తాత్విక జీవనానికి ఉపకరించే సందేశాలను, పారమార్ధిక జీవనానికి తోడ్పడే అనేకానేక ఉపదేశాలను సందర్భోచితంగా సరళ శైలిలో కవిత్వంలో పొదిగి చెప్పడంలో అశ్వఘోషుడు చక్కని కౌశలం ప్రదర్శిస్తాడు.
అశ్వఘోషుడు బుద్ధుడు సారిపుత్ర, మౌద్గలాయనుడు అనే ఇద్దరు బ్రాహ్మణ పండితులకు బౌద్ధ ధర్మ దీక్షను ఇవ్వడం దీనిలోని ప్రధాన ఇతివృత్తం. బౌద్ధ తాత్విక చర్చలతో ముడిపడి వున్న ఈ రూపకం అశ్వఘోషుని దార్శనికత్వ ప్రతిభను వెల్లడిస్తుంది. 9 అంకాలతో వున్న ఈ సంస్కృత నాటక మూల ప్రతి తొలిసారిగా క్రీ. శ. 1910 లో మధ్య ఆసియాలోని తుర్ఫాన్ లోయలో లభించింది. దీనితో అప్పటివరకూ కావ్యకర్తగానే పరిచితుడైన అశ్వఘోషుడు నాటకకర్తగా కూడా సంస్కృత సాహిత్యలోకంలో ప్రసిద్ధుడయ్యాడు. సంస్కృత వాజ్మయమున అశ్వఘోషుడినే తొలి నాటకకర్తగా భావిస్తారు. అంతేకాక ఇతను బౌద్ధ ధర్మానికి సంబంధించి తొలి నాటకకర్తగా కూడా గుర్తించబడ్డాడు.
అశ్వఘోషుడు అశ్వఘోషుడు రచించిన వజ్రసూచి 37 సూత్రాలతో కూడిన చిన్న గ్రంథం. ఈ గ్రంథం బ్రాహ్మణీయ సామాజిక వ్యవస్థకు ఆధారమైన వర్ణవ్యవస్థను తీవ్రంగా ఖండించింది. ఇది దార్శనిక గ్రంథమూ కాదు. కావ్యం కాదు. సామాజిక దర్శనం (Social Philosophy) పై వెలువడిన తొలి గ్రంథం. వజ్రసూచిని అశ్వఘోషుడి రచనగా ఇప్పుడు పరిశోధకులందరూ అంగీకరిస్తున్నా, గతంలో ఇది అశ్వఘోషుడి రచనా, కాదా అనే చర్చ జరిగింది. వజ్రసూచిలో “సర్వవర్ణ ప్రధానం బ్రాహ్మణ వర్ణం” అనే విషయాన్ని చర్చిస్తూ అశ్వఘోషుడు బ్రాహ్మణుడంటే ఎవరు? అనే ప్రశ్నతో విశ్లేషించి అది ఎంత అహేతుక భావనో నిరూపిస్తాడు. వజ్రసూచిని అనుకరిస్తూ 9 సూత్రాలతో సంగ్రహ రూపంలో వెలువడినదే వజ్రసూచికోపనిషత్తు.
అశ్వఘోషుడు అశ్వఘోషుడు, కాళిదాసు లిరువురూ సంస్కృత సాహిత్యంలో మహాకవులు. ఒకరు బౌద్ధధర్మానికి అంకితమైన కవి. మరొకరు వైదికమతానురక్తుడైన కవి. వీరిరువురి కవిత్వంలో కూడా అనేక పోలికలు కనిపిస్తాయి. భావాలంకారాలు, సన్నివేశాలు సైతం ఉన్నదున్నట్లుగా అనుకరించబడ్డాయి. కవిత్వంలో ఎవరి ప్రభావం ఎవరిపై వుంది అనేది తెలియాలంటే ముందుగా ఈ ఇద్దరు మహా కవుల జీవితకాలాలు ఇతమిద్ధంగా తేల్చవలసిన అవసరం వుంటుంది. అశ్వఘోషుని కాలం క్రీ. శ. 80–150 ల మధ్య ఉంటుందని పాశ్చాత్యులు నిర్ణయించారు. ఇకపోతే మహాకవి కాళిదాసు కాలగణనలో కూడా ఎంతో అనిశ్చితి ఉంది. అత్యధికులు క్రీ. శ. 5 వ శతాబ్దంలో కాళిదాసు జీవించి ఉంటాడని అభిప్రాయపడుతున్నారు.
అశ్వఘోషుడు సిల్వైన్ లెవి (Sylvain Levi) పండితుని ప్రకారం 'రాష్ట్రపాల' అనే గేయ నాటకం అశ్వఘోషుని రచన. దీని కొద్ది అవశేషం మాత్రమే లభ్యమైంది. 'సూత్రాలంకారం' రచన కూడా అశ్వఘోషునిదిగా భావిస్తున్నారు.
అశ్వఘోషుడు బుద్ధుని స్తుతిస్తూ 20 శ్లోకాలతో సంగ్రహంగా నున్న గండీస్తోత్రం అశ్వఘోషుని రచనగా వ్యవహరించబడుతుంది. హోల్‌స్టెన్ అనే విమర్శకుడు చైనా లిపి నుంచి దీని ప్రతిలిపిని ముద్రించాడు. సంస్కృతంలో ప్రప్రథమంగా స్తోత్ర రచన చేసిన ప్రతిభ గండీస్తోత్ర కర్త అశ్వఘోషునికే దక్కుతుంది.
అశ్వఘోషుడు అశ్వఘోషుడు తొలుత బౌద్ధ దార్శనికుడు. తరువాతనే కవి, నాటకకర్త. తన బౌద్ధ ధర్మాన్ని ప్రజలలో ప్రచారం చేయడానికి కవిత్వాన్ని ఒక ఆలంబనగా చేసుకొన్నాడు. అయితే బౌద్ధ తత్వవేత్త కన్నా బౌద్ధ మహాకవి గానే ప్రఖ్యాతి పొందాడు. ఇతను రచించిన కృతులన్నీ బౌద్ధధర్మావలంబనాలుగా ఉన్నాయి. ఇతనికి ముందు కాలంలో రచించబడిన బౌద్ధ సాహిత్యంలో అత్యధిక భాగం బౌద్ధంతో మిళితమైన సంస్కృతంలో వుండగా అశ్వఘోషుడు శాస్త్రీయమైన సంస్కృత భాషలో, కావ్యశైలిలో తన గ్రంథాలను రాసాడు. ఇతడు అనేక గ్రంథాలను రచించాడని ప్రతీతి ఉంది. ఇతని పేరుమీదుగా అనేక బౌద్ధ దార్శనిక గ్రంథాలు చైనా, జపాన్ దేశాలలో ప్రచారంలో ఉన్నాయి. వీటిలో ఇతని రచనలుగా గుర్తించబడిన వాటిలో ముఖ్యమైనవి.ఇవే గాక గండీస్తోత్రం, మహాయాన శ్రద్ధోత్పాదం, సూత్రాలంకారం, రాష్ట్రపాల అనే గేయనాటకం రచనలు అశ్వఘోషునికి అపాదించబడుతున్నాయి.
అశ్వఘోషుడు అశ్వఘోషుని కవిత్వంలో దృశ్య వర్ణనలు అత్యంత సహజంగా వుంటాయి. ముఖ్యంగా ప్రకృతిని అత్యంత రమణీయంగా, మనోహరంగా వర్ణించడంలో అతనికతనే సాటి అనిపిస్తాడు. భావ చిత్రణలో అందులోను సహజ మానవ హృదయ చిత్రణలో అతనిది అందెవేసిన చేయి. ఎక్కడా కృత్తిమత్వానికి తావులేని అతని భావుకత, వర్ణనలు పఠితుల హృదయాలపై చిత్రాలవలె నిలిచిపోతాయి.
అశ్వఘోషుడు అశ్వఘోషుడు తను నమ్మిన బౌద్ధధర్మం ప్రజానీకానికి చేరువ అయ్యేందుకు రచనా మార్గాన్ని ఎంచుకొన్నాడు. సర్వ మానవహితమైన బౌద్ధ ధర్మాన్ని ప్రజలలో విస్తృతంగా ప్రచారం చేయడానికి దార్శనికుడైన ఈ కవికి కవిత్వం చక్కగా ఉపకరించింది. అందుకే అతని కవిత్వంలో కావ్య సౌందర్యం కన్నా బౌద్ధ ధర్మోపదేశానికే ఎక్కువ ప్రాధాన్యత నీయబడింది. బుద్ధచరితంలో తన కావ్య పరమావధి మానవహితం, సౌఖ్యమేనని స్వయంగా అతనే వెల్లడించాడు.
అశ్వఘోషుడు అశ్వఘోషుడు తను చెప్పదలుచుకొన్న భావానికి అనుగుణంగా సరైన ఉపమానాన్ని సందర్భోచితంగా ప్రయోగిస్తాడు. ఇతని ఉపమానాలు అత్యంత స్వాభావికంగా, లలితంగా మనస్సుకు ఆకట్టుకొనేటట్లు వుంటాయి. తన సాటిలేని ఉపమాలంకార ప్రయోగాల ద్వారా గంబీరమైన ధర్మార్ధాలను, సునిశితమైన తాత్విక విషయాలను కూడా అత్యంత సరళ శైలిలో, మనోరంజకంగాను, సులభగ్రాహ్యంగాను, సూటిగా హత్తుకొనేటట్లు చెప్పడం అశ్వఘోషుడికి కొట్టినపిండి. ఇతని కావ్యాలలోని వర్ణించబడిన అలంకారాలు, సన్నివేశాల కల్పనలు ఇతని తరువాత రెండున్నర శతాబ్దాల కాలాంతరానికి చెందిన మహాకవి కాళిదాసు కృతులలో ఉన్నదున్నట్లుగా అనుకరించబడటం సంస్కృత సాహిత్యలోకంలో విస్తృతమైన చర్చను రేకెత్తించింది.
సౌందర నందము ఉన్నవ లక్ష్మీనారాయణ ఇలా అన్నాడు - "యన్మహా త్యాగ మహిమమ్మునాలకించి మూడు కాలముల్ రోమాంచమును వహించు" అంటూ ప్రారంభమైన సౌందరనందనం వంటి కావ్యం వేయి సంవత్సరాలకు వెనుక పుట్టలేదు. ఇక వేయి సంవత్సరాలకు ముందు పుట్టబోదు.
సంస్కృత మూలానికి, తెలుగు కావ్యానికి ఉన్న భేదాల గురించి రచయితలు "విజ్ఞప్తి"లో ఇలా వ్రాశారు - "సంస్కృతమున అశ్వఘోషుని కావ్యమునకు, మా గ్రంధమునకు ఈషత్తు పోలిక గలదు. కాని ఇంకెందును సాదృశ్యము లేదు. ఇది దానికి అనువాదము కాని, అనుసరణ కాని కాదు. అశ్వఘోషుని పద్యములకు ఛాయలని చెప్పు 5, 6 పద్యములు మాత్రము మొదటి రెండు సర్గలలోనున్నవి. గ్రంధనామము ఇంపుగ ఉండుటచే అదియే గైకొంటిమి"
అశ్వఘోషుడు తరువాత కుషాణుల రాజు కనిష్కుడు పాఠలీపుత్రంపై దండెత్తి మగధను జయించడం జరిగింది. యుద్ధంలో గెలిచిన కనిష్కుడు, యుద్ధ పరిహారంగా మూడు లక్షల సువర్ణ నాణేలను చెల్లించవలసినదిగా ఓడిన మధ్య భారత రాజును (వారణాసి రాజు కావచ్చు) కోరాడు. అయితే ఆ రాజు ఒక లక్ష సువర్ణ నాణేలను మాత్రమే ఇచ్చుకోగలనన్నాడు. కనిష్కుడు మిగిలిన రెండు లక్షల నాణేలకు బదులుగా బుద్ధుని బిక్షాపాత్రను, ఒక బౌద్ధ బిక్షువును తనతో పంపించవలసిందిగా కోరాడు. మధ్య భారత రాజు చింతాక్రాంతుడైనప్పుడు అశ్వఘోషుడు అతనికి నచ్చచెప్పి తనను కనిష్కునితో పంపించమని, ఇది బౌద్ధ ధర్మాన్ని నాలుగు ఖండాలలోనూ వ్యాపితం చేయడానికి వచ్చిన ఒక సదవకాశంగా భావిస్తానని తెలిపాడు. ఆ విధంగా మధ్య భారత రాజు నుండి అశ్వఘోషుడిని స్వీకరించి కనిష్కుడు తన రాజధాని పెషావర్ (పుష్కలావతి నగరం) కు తోడ్కొని పోయాడు.
కుమారజీవుడు కుమారజీవుడు స్వయంగా రచించిన గ్రంథాలు అరుదనే చెప్పాలి. అశ్వఘోషుడు, నాగార్జనుడు, ఆర్యదేవుడు, వసుబంధుల జీవన చరిత్రలను చినా భాషలో రాసాడు.
పింగళి కాటూరి కవులు పింగళి కాటూరి కవులు ప్రప్రథమంగా 1917లో బందరులోని బుట్టాయపేటలోని సీతారామాంజనేయదేవస్థానంలో ఆశువుగా మారుతీశతకాన్ని చెప్పారు. తరువాత వీరు తొలకరి అనే ఖండకావ్యాన్ని ప్రకటించారు. అటుపిమ్మట వీరు సంస్కృతంలో అశ్వఘోషుడు వ్రాసిన సౌందరనందముకు అదేపేరుతో స్వేచ్ఛానువాదం చేశారు.
వాల్మీకి వాల్మీకిమహర్షి జీవించిన కాలముపై అనేక పరిశోధనలు జరిగాయి. వాల్మీకి రామాయణము క్రీ.పూ.1000 వ సంవత్సర ప్రారంభములో రచింపబడి వుంటుందని, వాల్మీకిపై విశేషపరిశోధనలు గావించిన జి.ఎస్. ఆల్టేకర్ (1895-1987) నిర్దారించారు (ఇలపావులూరి పాండురంగారావు). క్రీ.పూ.100 సంవత్సరములకు చెందిన బుద్ధచరిత్ర రచయత అశ్వఘోషుడు వాల్మీకి ఆదికావ్యాన్ని గూర్చి ప్రశంశిస్తూ ఇలా వ్రాశాడు.
అశ్వఘోషుడు బుద్ధుని సోదరుడు నందుడు. భార్యానురక్తుడై, సుఖకాంక్షా పరుడైన నందుని బుద్ధుడు మనస్సు మార్చి బౌద్ధధర్మంలోనికి మళ్ళింప చేయడం దీని ఇతివృత్తం. సుందరీ-నందుల ప్రణయం, బౌద్ధ ధర్మ ఉపదేశాలతో సందేశాత్మకంగా ఉంది. ఇందలి ప్రథమార్ధ భాగం నందుని జీవితంను, ద్వితీయార్ధ భాగం బౌద్ధ సిద్ధాంతాలను మరియు సన్యాసి ఆచరించవలసిన పద్ధతులను వివరిస్తుంది. 18 సర్గలతో వున్న ఈ మహా కావ్యం సంస్కృత భాషలో పూర్తిగా లభించింది.
భారతీయ సాహిత్యం అశ్వఘోషుని అనేక రచనలు శౌరసేని భాషలో అనువాదాలయ్యాయి. Many of Aśvaghoṣa's plays were written in Shauraseni as were a sizable number of Jain works and Rajasekhara's "Karpuramanjari". Canto 13 of the Bhaṭṭikāvya is written in what is called "like the vernacular" ("bhāṣāsama"), that is, it can be read in two languages simultaneously: Prakrit and Sanskrit.
నాగార్జునుడు ఆచార్య నాగార్జునుడు (క్రీ. శ. 150-250) ప్రసిద్ధి గాంచిన బౌద్ధ ధర్మ తాత్వికుడు. కనిష్క చక్రవర్తి సమకాలికుడైన అశ్వఘోషుడు మహాయాన బౌద్ధ మతాన్ని ప్రవచించాడు. అందలి మాధ్యమిక సూత్రములను నాగార్జునుడు రచించాడు. ఈ మాధ్యమిక తత్వము చైనా దేశానికి మూడు గ్రంథములు (సున్ లున్) గా వ్యాప్తి చెందింది. ఆచార్య నాగార్జునుడు మహాయానం విశేష వ్యాప్తి చెందటానికి కారకుడు. ప్రజ్ఞాపారమిత సూత్రములు కూడా నాగార్జునుడే రచించాడని అంటారు. నలందా విశ్వవిద్యాలయములో బోధించాడు. జోడో షింషు అను బౌద్ధ ధర్మ విభాగమునకు ఆద్యుడు. నాగార్జునిని రెండవ బుద్ధుడని కూడా అంటారు.
అశ్వఘోషుడు బుద్ధుని జననం నుంచి నిర్వాణం వరకు గల జీవిత చరిత్రను 28 సర్గలలో సమగ్రంగా వర్ణించే ఈ గ్రంథం సంస్కృతంలో మహాకావ్యంగా గుర్తింపు పొందింది. క్రీ. శ. 10-12 శతాబ్దాలలో కొనసాగిన ముస్లిం దండయాత్రలలో మూల సంస్కృత ప్రతిలోని సగ భాగం ధ్వంసమైపోయింది. సంస్కృత భాషలో కేవలం 14 సర్గలతో మాత్రమే లభ్యమైంది. క్రీ. శ. 5 వ శతాబ్దంలో 'ధర్మరక్షిత' బౌద్ధ పండితునిచే చైనా భాషలోనికి 28 సర్గలతో పూర్తిగా అనువదించబడింది. ఈ కావ్యంలో బుద్ధుని మహాభిష్క్రమణం, తపస్సు, మారుని ప్రలోభాలు, మారునిపై విజయం మొదలైన ఘట్టాలు ఉజ్వలమైన, లలితమైన కావ్య శైలిలో రచించబడ్డాయి.
గ్రామ దేవత పాగేలమ్మ, ముత్యాలమ్మ, గంగమ్మ, గంగానమ్మ, బంగారమ్మ, గొంతెమ్మ, సత్తెమ్మ, తాళ్ళమ్మ, చింతాలమ్మ, చిత్తారమ్మ, పోలేరమ్మ, మావుళ్ళమ్మ, మారెమ్మ, బంగారు బాపనమ్మ, పుట్టాలమ్మ, దక్షాయణమ్మ, పేరంటాళ్ళమ్మ, రావులమ్మ, గండి పోచమ్మ, మొగదారమ్మ, ఈరినమ్మ, దుర్గమ్మ, మొదుగులమ్మ, నూకాలమ్మ (అనకాపల్లి, విశాఖపట్నం జిల్లా), మరిడమ్మ, నేరెళ్ళమ్మ, పుంతలో ముసలమ్మ (మొయ్యేరు,అత్తిలిదగ్గర,ప.గోజిల్లా), మాచరమ్మోరు, మద్ది అనపమ్మోరు, సోమాలమ్మ, పెద్దింట్లమ్మ, గుర్రాలక్క (అంతర్వేది, తూ.గో.జిల్లా) (గుర్రాలమ్మ), అంబికాలమ్మ, దనమ్మ, మాలక్ష్మమ్మ, ఇటకలమ్మ, దానాలమ్మ, రాట్నాలమ్మ, తలుపులమ్మ (తుని, తూ.గో.జిల్లా), పెన్నేరమ్మ, వెంకాయమ్మ, గున్నాలమ్మ, ఎల్లమ్మ (విశాఖపట్నం), పెద్దమ్మ, మంటాలమ్మ, గంటాలమ్మ, సుంకులమ్మ, జంబులమ్మ, పేరంటాలమ్మ, కంటికలమ్మ, వనువులమ్మ, సుబ్బాలమ్మ, అక్కమ్మ, గనికమ్మ, ధారాలమ్మ, మహాలక్ష్మమ్మ, లంకాలమ్మ, దోసాలమ్మ, పళ్ళాలమ్మ (వానపల్లి, తూ.గో.జిల్లా), ధనమ్మ, జోగులమ్మ, పైడితల్లి, చెంగాళామ్మ, రావులమ్మ, బూరుగులమ్మ, కనకమహాలక్ష్మి (విశాఖపట్టణం), పోలమ్మ, కొండాలమ్మ, వెర్నిమ్మ, దేశిమ్మ, గరవాలమ్మ, గరగలమ్మ, దానెమ్మ, మహంకాలమ్మ, వీరుళ్ళమ్మ, మరిడమ్మ, ముళ్ళమాంబిక, యల్లారమ్మ, వల్లూరమ్మ, నాగులమ్మ, వేగులమ్మ, ముడియలమ్మ, పెద్దింట్లమ్మ, నంగాలమ్మ, చాగళ్ళామ్మ, నాంచారమ్మ, సమ్మక్క, సారలమ్మ, మజ్జిగౌరమ్మ, కన్నమ్మ- పేరంటళ్ళమ్మ, రంగమ్మ-పేరంటాలమ్మ, వెంగమ్మ-పేరంటాలమ్మ,తిరుపతమ్మ, రెడ్డమ్మ, పగడాలమ్మ, మురుగులమ్మ (బండారులంక, తూ.గో.జిల్లా), విశాఖపట్నంలో కుంచమ్మ, ఎరకమ్మ, పెద్దింట్లమ్మ,మరిడమ్మ ఉన్నారు.మసకపల్లి పామర్రు మండలం తూర్పు గోదావరి జిల్లాలోని గ్రామదేవతలు మసకపల్లమ్మ, వెలగలమ్మ, ఉర్లమ్మ తల్లి (గణపవరం, కర్లపాలెం మండలం, గూంటూరుజిల్లా)పైళ్లమ్మ తల్లి, బళ్లమ్మ తల్లి, లోల్లాలమ్మ తల్లి, వూదలమ్మ తల్లి, కట్వలాంబిక,నాగాలమ్మ-నాంచారమ్మ తల్లి, సింగమ్మ తల్లి,ఘట్టమ్మ తల్లి, అంజారమ్మ తల్లి, కొట్లమ్మ తల్లి (పెనుగొండ, పశ్చిమ గోదావరి జిల్లా),
బర్రెమ్మ తల్లి (పెనుగొండ, పశ్చిమ గోదావరి జిల్లా), బలుసులమ్మ తల్లి (తాడేపల్లిగూడెం, పశ్చిమ గోదావరి జిల్లా), వెంకమ్మ తల్లి
ఖమ్మం, నల్గొండ జిల్లాలలో ముత్యాలమ్మ తల్లి ఆరాధన ఎక్కువగా కానవస్తుంది.
దివ్యా దత్తా 25 సెప్టెంబరు 1977న పంజాబ్ లోని లుధియానాలో పంజాబీ హిందూ కుటుంబంలో జన్మించారు దివ్యా. దివ్య 7వ ఏట ఆమె తండ్రి చనిపోయారు. ఆమెనూ, ఆమీ సోదరుణ్ణీ ఆమె తల్లి డాక్టర్.నళినీ ఒంటి చేత్తో పెంచారు. ఆమె తల్లి ప్రభుత్వ అధికారి, డాక్టర్ గా పనిచేసేవారు. ఆమె తల్లి గురించి దివ్యా మాట్లాడుతూ "ధైర్యవంతురాలైన అధికారి", ఇంటి దగ్గర మాత్రం సరదా తల్లి అని వివరించారు. 2013లో గిప్పీ సినిమాలో సింగిల్ మదర్ గా పప్పీ పాత్ర నటించాల్సి వచ్చినప్పుడు ఆమె తల్లి నుండి ప్రేరణ పొంది నటించారు ఆమె. తమ తల్లి రాసిన కవితల్ని దివ్య, తాన సోదరుడు కలసి పుస్తకంగా ప్రచురించారు.
తెలంగాణ తల్లి తెలంగాణ తల్లి అనగా తెలంగాణ అమ్మ. 
తెలంగాణ తల్లి తెలంగాణ ప్రాంతీయ మానవీకరణ రూపాన్ని కలిగినటువంటి దేవమాత. తెలంగాణ అస్తిత్వ ప్రతీకగా ఈ తెలంగాణ తల్లి భావన మలిదశ ఉద్యమ వ్యాప్తిలో ఎంతో దోహదపడింది.
పిట్టువారిపాలెం (పిట్టలవానిపాలెం) గ్రామదేవత శ్రీ అంకమ్మ తల్లి ఆలయం:- ఈ ఆలయంలో అమ్మవారి వార్షిక కొలుపులు 2015,జూన్-14 నుండి 17 వరకు, నిర్వహించెదరు. ఈ ఆలయంలో 17వ తేదీ బుధవారంనాడు, బండ్లమ్మ తల్లి కొలుపులు ఘనంగా నిర్వహించారు. అమ్మవారి ఘటాలను గ్రామములోని ప్రధానవీధులలో ఊరేగించారు. యువకులు కేరింతలుకొడుతూ ఉత్సాహంగా ఊరేగింపులో పాల్గొన్నారు. గ్రామ దేవత అంకమ్మ తల్లి కొలుపులలో భాగంగా, నాలుగవరోజున బండ్లమ్మ తల్లి కొలుపులు, ఐదవరోజున మారెమ్మ తల్లి కొలుపులు, నిర్వహించడం ఇక్కడ ఆచారంగా వస్తున్నది. [1]&[2]
అనుశాసనిక పర్వము చతుర్థాశ్వాసము ధర్మరాజు " పితామహా ! ఈ లోకములో అన్నదమ్ములు ఎలా ప్రవర్తించాలో తెలియజెయ్యండి " అని అడిగాడు. భీష్ముడు " ధర్మనందనా ! చిన్న వాళ్ళయిన తమ్ములు పెద్ద వారైన అన్నల ఎడల భక్తి శ్రద్ధలతో మెలగాలి. అలాగే అన్నయ్యలు కూడా తమ తమ్ముల పట్ల వాత్సల్యముతో ప్రవర్తించాలి. తమ్ములలో ఒకడు బుద్ధిహీనుడైనా పరవాలేదు కాని అన్నమాత్రము బాధ్యతా యుతంగా ప్రవర్తించక ఉన్న ఆ కుంటుంబం నాశనం ఔతుంది. అన్నదమ్ములు తమలో తాము తగవులు వదిలి పెద్దలు ఇచ్చిన ఆస్తిని సమంగా పంచుకోవాలి. అలా చేసిన లోకము వారిని కీర్తిస్తుంది. అలా చేయక వారిలో ఏ ఒక్కడైనా స్వార్ధంతో అంతా స్వాధీనం చేసుకున్న ఆ కుంటుంబం చిన్నాభిన్నంమై అపకీర్తి పాలు ఔతుంది. తండ్రి తరువాత తండ్రి అంతటి వాడు అన్నయ్య. ఆయన భార్య తల్లి తరువాత తల్లి వంటిది. తల్లి తండ్రుల మరణానంతరం అన్నవదిన తల్లి తండ్రులతో సమానము. అన్నదమ్ములు ఎవరైనా మిగిలిన అన్నదమ్ములకు ద్రోహం చేసిన అతడు శిక్షార్హుడు ఔతాడు. తల్లి తరువాత అక్క తల్లి వంటిది. చిన్నతనంలో తనకు పాలిచ్చి పెంచిన ఆయాలు దాదులు తల్లివంటి వారే. తండ్రి తొలి గురువు. తండ్రి గురువుకంటే పదింతలు పెద్ద. తండ్రి కంటే తల్లి పదింతలు పెద్దది. తల్లి తండ్రులు శరీరం ఇచ్చి ఈలోకలోకి తీసుకు వస్తారు. గురువు విద్యాబుద్ధులు నేర్పి మరుజన్మ ప్రసాదిస్తాడు. గురువు ఇచ్చినజన్మ అజరామరమైనది కనుక గురువు అధికంగా పూజించ అర్హుడు " అని భీష్ముడు ధర్మరాజుకు చెప్పాడు.
అమ్మ రాజు భార్య (రాణి), అన్న భార్య (వదిన), గురుని భార్య (గురుపత్ని), భార్య తల్లి (అత్త) మరియు కన్న తల్లి - వీరిని పంచమాతలుగా భావించవలెను అని కుమార శతకము నుండి పద్యము.
ఆది శంకరుని దృష్టిలో తల్లి :
"కు పుత్రోజాయేత క్వచిదపి కు మాతా న భవతి"
'పుత్రుడు చెడ్డవాడైనా, తల్లి చెడ్డది కాబోదు ' అని తాత్పర్యం.
బిచ్చగాడు 48 రోజులు దీక్ష పూర్తయిన తర్వాత ఇంటికి వెళ్ళిన అరుల్ కి తన తల్లి పరిస్థితి ఇంకా విషమంగానే ఉన్నట్లు తెలుస్తుంది. చివరిగా తల్లి నోటిలో తులసి తీర్థం పోయడానికి వెళ్ళి, చివరిగా తన తల్లి ప్రాణాలని బిక్షగా వేయమని వేడుకుంటాడు. ఆమెలో అకస్మాత్తుగా కదలిక వస్తుంది. ఆరు నెలల్లో ఆమె కోలుతుంటుంది. అరుల్, మహేశ్వరి వివాహం చేసుకుంటారు. ఒకసారి తల్లి, భార్యతో గుడికి వెళ్ళిన అరుల్ దగ్గరకి ఓ బిచ్చగాడు వచ్చి దానం చేయమని అడుగుతాడు. అరుల్ ఏదో ఫోన్ కాల్ లో మాట్లాడుతూ అతన్ని పట్టించుకోడు. అతని తల్లి ఆ బిచ్చగాడికి దానం చేసి, బిచ్చగాళ్లను నిర్లక్ష్యం చేయవద్దనీ, వాళ్లలాంటి స్థితిమంతులు ఒక్క రోజు కూడా ఆ జీవితం గడపలేరనీ మందలిస్తుంది. అరుల్ నిర్లిప్తంగా అమ్మను క్షమించమంటాడు. తన తల్లి ఆరోగ్యం కోసం 48 రోజులు బిచ్చగాడిగా ఎన్ని కష్టాలు పడ్డాడో అసలు తల్లికి తెలీనీకుండా ఉంచిన భర్త గొప్పతనం చూసి మహేశ్వరి అతని వైపు ఆరాధనతో చూస్తుండటంతో కథ ముగుస్తుంది.
తప్పెటగుళ్ళు శోభనమో యమ్మ ... శోభనమే తల్లి
శోభనమో గంగ ... శోభన్మో తల్లి
మూడు మూళ్ళ నరులమే ... మురికి జన్మం మాది
ఎంగిలి కంఠాన మేమెంచి ... పిలువంగ లేము
పాచి నోరు తోను ... పాలింప లేమో మమ్మ
నీకు వందనమమ్మ లోక మాఅతవు నీవు
దబ్బ వనములోన ... దాగుండి నావు తల్లీ
నిమ్మ వనము లోన ... నిలిచి వున్నావు తల్లీ
నీకు వందన మమ్మ ... లోక మాతవు నీవు.
తెలుగుతల్లి జై తెలుగు తల్లీ! జై తెలుగు తల్లీ! జై తెలుగు తల్లీ!
మా తెలుగు తల్లికి మల్లె పూదండ - ఆంధ్రప్రదేశ్ అధికారిక గీతం
కుందేళ్ల పెంపకం కొత్తగా ఈనబడిన కుందేళ్ళ పిల్లలు మరియు వాటి సంరక్షణ యాజమాన్య విధానాలు
పుట్టిని కుందేలు పిల్లల కళ్ళు మూసుకుని ఉంటాయి. వాటి శరీరంపై ఏ విధమైన బొచ్చు ఉండదు. చిన్న కుందేలు పిల్లలు వాటి తల్లి ప్రక్కనే ఆ తల్లిచే తయారుచేయబడిన పడుకపై పడుకొని ఉంటాయి. మామూలుగా తల్లి కుందేలు తన పిల్లలకు రోజుకు ఉదయం ఒక్కసారి పాలిస్తుంది. కాని మనం తప్పనిసరిగా పిల్లలను తల్లి కుందేలు పాలను త్రాగుటకు ప్రయత్నం చేస్తే ఏ విధమైన పాలు తల్లి కుందేలు నుండి రావు.తల్లి కుందేలు నుండి సరిపడు పాలును త్రాగుచున్న పిల్ల కుందేళ్ళ శరీరము మెరుస్తూ ఉంటుంది. కాని తల్లి కుందేలు నుండి సరిపడ పాలు త్రాగని పిల్ల కుందేళ్ళ శరీరము పొడిగాను మరియు ముడతలు పడి ఉంటుంది. మరియు వాటి శారీరక ఉష్ణోగ్రత తక్కువగా వుండి అవి బద్ధకంగా ఉన్నట్లు కనిపిస్తాయి.
నిత్యశ్రీ మహదేవన్ ఆమె ఎ.ఆర్.రెహమాన్ స్వరపరచిన తమిళ చిత్రం "జీన్స్"లో ప్లేబ్యాక్ సాంగ్ పాడడం ద్వరా గుర్తింపు పొందారు.
ఆమె ఆగష్టు 25 1973 న లలితాశివకుమార్ మరియు శివకుమార్ దంపతులకు జన్మించింది. శివకుమార్ యొక్క తల్లి డి.కె.పట్టమ్మాళ్ ప్రముఖ సంగీత విద్వాంసురాలు. ఈమె మొదటి గురువు తన తల్లి మరియు సంగీత విద్వాంసురాలైన లలితా శివకుమార్. నిత్యశ్రీ కుటుంబం సంగీతజ్ఞుల కుటుంబం. తన తల్లి లలితా శివకుమార్, నాయనమ్మ డి.కె.పట్టమ్మాళ్ మరియు నాయనమ్మ సోదరుడు ‎డి.కె.జయరామన్లు సంగీత విద్వాంసులు. ఆమె తల్లి యొక్క తండ్రి (తాతగారు) మృదంగ విద్వాంసులు పాల్గాట్ మణి అయ్యర్
త్రైలింగ స్వామి ఆయన తల్లిదండ్రులు నరసింగరావు, విద్యావతీ దేవి శివభక్తులు. 1647లో శివరాముని 40వ యేట తండ్రి మరణించాకా, కుటుంబ సంపద, బాధ్యతలు తన సోదరుని వరసయ్యే శ్రీధరునికి అప్పగించారు. శివరాముని తల్లి యొక్క తండ్రి కాళీ ఉపాసకులు. ఆయన తన కూతురు కడుపునే జన్మించి తన కాళీ సాధనను కొనసాగిస్తూ, లోకోపకారం చేస్తానని ఆమెకు చెప్పారు. శివరాముని తల్లి ఆయనతో తన స్వంత తాతయ్య (ఆమె తండ్రి) ఇలా శివరాముని రూపంలో పునర్జన్మ పొందినట్టుగా చెప్పి, కాళీ సాధన స్వీకరించమని సూచించారు. తల్లి నుంచి కాళీ మంత్రాన్ని స్వీకరించి, దగ్గరలోని కాళికాలయంలోనూ, తల్లి నుంచి మరీ దూరం కాని దాపుల్లోని పుణ్యక్షేత్రాల్లోనూ ప్రయాణాలు చేస్తూ కాళికా సాధన కొనసాగించారు. 1669లో ఆయన తల్లి మరణించారు, ఆ తర్వాత ఆమె చితా భస్మాన్ని దాచిపెట్టి ఆమె చితాభస్మాన్ని శరీరంపై ధరించి అహోరాత్రాలు తీవ్రమైన కాళికా సాధన సాగించారు. తల్లి అంత్యక్రియలు చేసిన శ్మశానానికి సమీపంలోనే తన సోదరుడు నిర్మించి ఇచ్చిన ఆశ్రమంలో ఆయన జీవించేవారు. 20 సంవత్సరాల ఆధ్యాత్మిక సాధన తర్వాత తన గురువైన భగీరథానంద సరస్వతిని 1679లో పంజాబ్ ప్రాంతంలో కలిశారు. భగీరథానంద 1685లో శివరామునికి సన్యాసమిచ్చి, స్వామి గణపతి సరస్వతిగా దీక్షానామమిచ్చారు. గణపతి స్వామి తీవ్రమైన తపస్సు చేసి, తీర్థయాత్ర ప్రారంభించి 1733 నాటికి ప్రయాగ చేరుకున్నారు. 1737కు వారణాసి వెళ్ళి అక్కడే స్థిర నివాసం ఏర్పరుచుకున్నారు.
మాంచెస్టర్ మాంచెస్టర్ అనే పేరు రోమన్ కోట మరియు స్థావరమైన, పురాతన రోమన్ నామము "మాముసియం" నుండి ఉద్భవించింది, ఇది సాధారణంగా అసలైన Celtic పేరు యొక్క లాటిన్ భాషాంతరము ("mamm-" = "స్తనము" నుండి బహుశా "స్తనము-వంటి కొండ" అనే అర్ధం వచ్చి ఉంటుంది), మరియు లాటిన్ "కాస్ట్ర" = "క్యాంపు" నుండి ఉత్పన్నమైన ఓల్డ్ ఇంగ్లీష్ "సీస్టర్" = "పట్టణము" అనిపిస్తుంది. ఇంకొక సిద్దాంతం ప్రకారం దీనికి మూలం బ్రిటిష్ సెల్టిక్ "mamma" = "తల్లి", ఇక్కడ "తల్లి" అనగా కోట క్రింద ప్రవహించే నదీమ తల్లి మెడ్లాక్ నది. "Mam" అనగా ఐరిష్ గేలిక్ లో "స్త్రీ స్తనము" అని మరియు వెల్ష్లో "తల్లి" అని అర్ధం.
సుస్మితా మిత్రా సుష్మితా మిత్రా తల్లి డాక్టర్ మాయ తండ్రి డాక్టర్ గిరీంద్రనాథ్. ఆమె తండ్రి " ఇండియన్ కౌంసిల్ ఆఫ్ అగ్రికల్చరల్ రీసెర్చ్ "లో శాస్త్రఙనుడు. ఆమె తల్లి కొలకత్తాలోని ప్రముఖ స్త్రీలకళాశాల అయిన " బెతున్ కాలేజి "లో బాటనీ ప్రొఫెసర్‌గా పనిచేసింది. సుష్మితా మిత్రా అభివృద్ధికి ఆమె తల్లి విసుగుచెందని ప్రయత్నమే కారణమని సుష్మితా మిత్రా నొక్కిచెప్పింది. సుష్మితా మిత్రా తల్లి మగపిల్లలలు కుటుంబంలో అధిక ప్రాముఖ్యత ఇవ్వడం వ్యతిరేకిస్తుంది. ఆమె కాలేజ్ విద్యను అభ్యసించాలని అభిలషించి పట్టుదలతో పూర్తిచేయడమేకాక 1960లో పి.హెచ్.డి సాధించింది. అంతేకాక అమె జనరల్ నేచుర్ పేపర్ సమర్పించి 1962లో కొలకత్తా విశ్వవిద్యాలయం నుండి బంగారుపతకాన్ని పొందింది.
అమ్మా అమ్మా నీ పసివాణ్ణమ్మా అమ్మా అమ్మా నీ పసివాణ్ణమ్మ అంటూ సాగే పాట అనువాద చిత్రం రఘువరన్ బి.టెక్. సినిమాలోనిది. తెలుగులో పాటని సినీగేయ రచయిత రామజోగయ్య శాస్త్రి రచించగా, సంగీత దర్శకత్వాన్ని అనురుధ్ రవిచందర్ వహించారు. హీరో తల్లి అతని తప్పిదం వల్ల చనిపోయిన సందర్భంలో వచ్చే ఈ పాట తల్లి విలువను తెలియజెప్పే సాహిత్యంతో ఉన్నది.
రఘువరన్ బి.టెక్. సినిమాలోని ఈ గీతం తల్లి మరణం నేపథ్యంలో వస్తుంది. సినిమాలో కథానాయకుడు రఘువరన్ సివిల్ ఇంజనీరింగ్ చదువుకుంటాడు. వేరే రంగాల్లో ఎన్ని అవకాశాలు వచ్చినా తను చదివిన సివిల్ ఇంజనీరింగ్ లోనే పనిచేయాలన్న పట్టుదలతో నిరుద్యోగ జీవితం గడుపుతూంటాడు. ఐతే అతని తండ్రి ఎప్పుడూ ఉద్యోగం లేదని తిడుతూండగా తల్లితో గాఢమైన అనుబంధం ఉంటుంది. ఒకసారి తండ్రికీ, రఘువరన్ కీ గొడవ జరిగినప్పుడు తల్లి రఘువరన్ ని కొడుతుంది. తనను కొట్టిందన్న బాధలో తర్వాతిరోజు తల్లి ఫోన్ ఎత్తడు. ఆ సమయంలోనే ఆమె గుండెనొప్పితో చనిపోతుంది. తనవల్లే ఆమె మృత్యువుపాలయిందన్న బాధలో హీరో ఉండగా ఈ గీతం వస్తుంది.
వన పర్వము పంచమాశ్వాసము ధర్మరాజు మార్కండేయునితో " మహర్షీ! నాకు గొప్ప పతివ్రతల గురించి వినాలని ఉంది. సంతానం కొరకు తల్లి తండ్రులలో ఎవరు ఎక్కువ కష్టపడతారు? తల్లి తండ్రుల పట్ల పుత్రుని బాధ్యత ఎలాంటిది? తక్కువ జాతిలో పుట్టినా ధార్మికులు పొందు లోకాలను పొందడమెలా? అన్నవి నాకు వివరించండి " అని అడిగాడు.
ధర్మరాజు అడిగిన దానికి మార్కండేయుడు " ధర్మజా! తల్లి బిడ్డను నవమాసాలు కడుపున పెట్టుకుని మోసి ప్రాణాలకు లెక్క చేయక ప్రసవిస్తుంది. తండ్రి సంతానం క్షేమం కొరకు శ్రమించి అర్ధం సంపాదించి యగ్న యాగాదులూ, దానధర్మాలు లాంటి కార్యాలు నిర్వర్తిస్తుంటాడు. కనుక తల్లి తండ్రులు ఇరువురూ సంతానం కొరకు సమానంగా కష్టపడతారు. తల్లి తండ్రులు తమ కుమారుడు ధర్మ వర్తనుడై తమపట్ల వినయ విధేయతలు ప్రదర్శించాలని కోరుకుంటారు. తల్లితండ్రుల ఆశలను నెరవేర్చిన పుత్రుడు ఉత్తమడై ధనం, కీర్తి గడించి ఉత్తమ లోకాలను పొందగలడు . ఏ స్త్రీ భర్తను సేవించడంలో ఆసక్తి కలిగి ఉంటుందో ఆమె యజ్ఞయాగాదులు చేసిన పుణ్యం పొందగలదు ఉదాహరణగా నీకు కౌశికుని వృత్తాంతం చెబుతాను విను " అన్నాడు.
పోతులూరి వీరబ్రహ్మేంద్రస్వామి తల్లిదండ్రీ గురువు దైవమ్ములందున
తల్లి పూజ్యముఖ్య మెల్లరకును
సృష్టి కంతటికిని స్త్రీ ప్రధానముగదా
కాళికాంబ! హంస కాళికాంబ
తా|| ఓ కాళీ మాతా! తల్లి తండ్రి, గురువు, దైవము, ఈ నాల్గింటియందు, సమస్త ప్రజలకు మొదటగా పూజింప దగినది తల్లి మాత్రమే. స్త్రీ ముఖ్యముగా సృష్టి అంతటికీ ప్రధానమై యున్నది.
తెలంగాణ తల్లి తెలంగాణ తల్లి భావన పూర్వం నుంచి ఉన్నదే అయినా, దాన్ని ఉద్యమ ప్రతీకగా ముందుకు తేవాలన్న ఆలోచన మాత్రం ప్రత్యేక రాష్ట్ర ఉద్యమసారథి కేసీఆర్‌దే. తెలంగాణకు చెందిన ప్రముఖ రచయిత, తత్వవేత్త బీఎస్ రాములు మొదటిసారి తెలంగాణ తల్లికి ఒక రూపాన్ని ఇచ్చే ప్రయత్నం చేశారు. బి. ఎస్. రాములు ఆలోచనలు, సూచనల ప్రకారం.. కంప్యూటర్‌పై తెలంగాణ తల్లి విగ్రహానికి రూపమిచ్చిన వ్యక్తి బి. వి. ఆర్. చారి. సాధారణ స్త్రీ మాదిరిగా(తలపై కీరీటం ఆభరణాలు లేకుండా) కొంగు నడుముకు చుట్టుకొని ఉన్న తెలంగాణ తల్లి రూపాన్ని బీయూఆర్ చారి చిత్రించారు. ఈ రూపం దేవులపల్లి అజయ్ సారథ్యంలో వెలువడుతున్న ప్రజాతంత్ర అనే తెలంగాణ వారపత్రిక కవర్ పేజీపై ప్రచురితమైంది.