mteb/MIRACLReranking huggingface dataset:
تخت سلیمان گنزک (به پارسی میانه) یا گنجک (به پهلوی)، گنزه، گنجه و به ارمنی گنزکا یا کادزا، به سریانی گنذزک یا گنژگ، به یونانی گنزکا، گادزاکا، گادزا، مورخان تازی آن را جَزَن، جَنزَه، جَزنَق یا جَنزَقه نام برده‌اند، مغولان آن را ستوریق گفته‌اند. نام دیگر این شهر، «شیز» بوده‌است. شهری باستانی و مقدس برای ایرانیان بود. پلوتارک مورخ یونانی این شهر را با نام فِراد نوشته‌است. در نوشته‌های دیگر پهلوی شَیچ خوانده شده، در شاهنامه چیچست به کار رفته و کهن‌تر از همهٔ این نوشته‌ها، در اوستا است که نام آن را برگرفته از دریاچهٔ آن چِئی‌چَست آورده‌است. چیچَست نام دریاچه‌ای بود که امروزه با نام دریاچهٔ ارومیه شناخته می‌شود. امروزه تمام این نام‌ها از بین رفته و این محل را از روی پادشاه یهودی، سلیمان برگرفته‌اند و "تخت سلیمان" می‌نامند. این شهر باستانی در دوره‌های گوناگون مکان زندگی اقوامی مانند مادها، هخامنشیان، اشکانیان، ساسانیان و مغولان بوده و در هریک از دوران‌های بالا، این محل در اوج قدرت و تمدن زمان مربوط به خود بوده‌است. اکنون آثاری از این شهر در آذربایجان غربی شهرستان تکاب (تیکان تپه) برجای مانده‌است که جلوه گر شکوه و عظمت این شهر باستانی بسیار زیباست.
مزغل 'مجموعه آثار باستانی موسوم به تخت سلیمان (شیز) در جنوب شرقی استان آذربایجان غربی و در شمال شرقی شهرستان تکاب قرار دارد. یکی از مهم‌ترین آثار بجای ماندهقلعهای است که مهم‌ترین دوره تاریخی آن مربوط به ساسانیان است. بسیاری از آثار باقی‌مانده از دوران ساسانیان جنبه دفاعی دارند. یکی از عناصر مهم در این خصوص کنگره‌ها و روزنه‌های تیراندازی از آن‌ها (مزغل‌ها و تیرکش‌ها) هستند که بر روی لبه برجها و باروها یا در داخل دیوارها ایجاد می‌شدند. این عناصر معماری تدافعی در قلعه تخت سلیمان که وظیفه حفاظت یکی از بزرگترین آتشکده‌های دوره ساسانیان را به عهده داشته مشاهده می‌گردد.
تخت سلیمان، قرقیزستان اوش شهری در جنوب قرقیزستان، در درهٔ باستانی فرغانه، مرکز استان اوش در قرقیزستان است. این شهر در ارتفاع ۸۷۰ تا ۱٬۱۰۰ متری از سطح دریا، بر کران رود آق‌بورا که از دامنه‌های کوه آلای سرچشمه می‌گیرد، نهاده شده‌است. وامبری، خاورشناس مجاری نام دیگر اوش را تخت سلیمان یاد کرده و گفته‌است هر ساله شمار فراوانی زایر به آنجا روی می‌آورند. گویا این همان بنای یادبودی است که اسکندر مقدونی در اوش، واپسین نقطه از متصرفات خاوری‌اش را برپا کرد. در کوه «تخت سلیمان» چندین اثر تاریخی، از جمله نقش‌ها و کتیبه‌های متعدد سنگی کشف شده‌است. در قلب این کوه مسجدی وجود دارد که حفر آن را به دوران بابر منسوب می‌دانند که به دستور حزب کمونیست شوروی سابق منهدم شد و پس از فروپاشی شوروی، بار دیگر از طرف مردم منطقه بازسازی شد. هم‌چنین در این کوه اتاقی وجود دارد که مردم آن را «حجرهٔ بابُر» نامیده و معتقدند که بابُر ضمن تردد از این مسیر در محل تخت سلیمان توقف داشته‌است.
تکاب تخت سلیمان مجموعه‌ای تاریخی است مشتمل بر دریاچه طبیعی، آتشکده آذرگشنسب، معبد آناهیتا، بنای چهارتاقی، تالار و کاخ شاهی که بر روی صفحه‌ای سنگی که از رسوب مواد کانی و طی میلیون‌ها سال ایجاد شده‌است، بنا گردیده. این مجموعه که امروزه تخت سلیمان نامیده می‌شود، در گذشته به آتشکدهٔ آذرگشنسب معروف بوده‌است. هرچند قدمت تأسیسات انسانی تخت سلیمان به هزارهٔ اول قبل از میلاد مسیح برمی گردد اما اوج شکوفایی آن مربوط به دورهٔ ساسانیان است. این اعتقاد وجود دارد که تخت سلیمان برای ساسانیان همان ارزشی را داشته که تخت جمشید برای هخامنشیان داشته‌است. ساسانیان به ویژه خسرو انوشیروان در آبادانی این مجموعه سعی فراوان کردند و خصوصاً ساخت بزرگترین و معتبرترین آتشکده در این مکان به‌طور روزافزون بر جایگاه این مکان افزود.
نقش رستم نقش رستم مجموعه‌ای باستانی در زنگی‌آباد واقع در شمال شهرستان مرودشت استان فارس ایران است که در فاصلهٔ ۶ کیلومتری از تخت جمشید قرار دارد. این محوطهٔ باستانی یادمان‌هایی از ایلامیان، هخامنشیان و ساسانیان را در خود جای داده‌است و از حدود سال ۱۲۰۰ پیش از میلاد تا ۶۲۵ میلادی همواره مورد توجه بوده‌است زیرا آرامگاه چهار تن از شاهنشاهان هخامنشی، نقش برجسته‌های پرشماری از وقایع مهم دوران ساسانیان، بنای کعبه زرتشت و نقش‌برجستهٔ ویران شده‌ای از دوران ایلامیان در این مکان قرار دارند و در دورهٔ ساسانی، محوطهٔ نقش رستم از نظر دینی و ملی نیز اهمیت بسیار داشته‌است.
بخش تخت سلیمان بخش تخت سلیمان یکی از بخش‌های تابعه شهرستان تکاب در استان آذربایجان غربی در شمال غربی ایران است.
تخت جمشید پادشاهان ساسانی نیز کتیبه‌هایی در تخت جمشید در کاخ تچر بر جای گذاشته‌اند. پس از ورود اسلام به ایران نیز این مکان را محترم می‌شمردند و آن را هزار ستون یا چهل منار می‌گفتند و با شخصیت‌هایی همچون سلیمان نبی و جمشید ارتباطش می‌دادند. عضدالدوله دیلمی در تخت جمشید دو کتیبه به خط کوفی بر جای گذاشته‌است. همچنین کتیبه‌های دیگری هم به عربی و هم به فارسی در تخت جمشید وجود دارد که جدیدترین آن مربوط به دوره قاجار است این کتیبه به فرمان مظفرالدین شاه قاجار نوشته شده‌است که در دیوار شمالی کاخ تچر قرار دارد.
تخت سلیمان در زمان ساسانیان ایرانیان سه آتشگاه بزرگ و برجسته داشتند که یکی از آنان در شهر گنجک بوده و آذرگُشَسپ نام داشت. تخت سلیمان در اواخر دوره ساسانی به خصوص خسرو اول و خسرو دوم بیشتر مورد توجه قرار گرفت. باستان‌شناسان آلمانی که این مکان را بررسی کرده‌اند،نتایج خود را این گونه بیان می‌کنند: «دو اتاق در محور عرضی آتشکده سقف گنبدی یکی به عنوان مرکز پرستش آتش و دیگری احتمالاً مرکز پرستش آب با یک ارزش موازی در کنار هم قرار دارند.»
تپه بکسایه لازم است ذکر شود که سلیمان‌تپه (ایلام)، تپه بکسایه، سبعات خزیر (چهار ریز) سه تپه باستانی و نخستین آثار ملی ثبت شده در ایران هستند. ژاک دو مورگان در کتابش هر سه این آثار را متعلق به تمدن عیلام می‌داند. این آثار به هنگام ثبت واقع در استان ایلام (لرستان پشتکوه) در ایران قلمداد شده‌اند ولی هم‌اکنون در ایران قابل شناسایی نیستند و به دلایل نامعلومی درون کشور عراق قرار گرفته‌اند. این نقاط که بسیار نزدیک به مرز دو کشور بوده‌اند احتمال دارد با جابجایی مرزها به دلایلی چون اجرای عهدنامه ۱۹۷۵ الجزایر یا قطعنامه ۵۹۸ شورای امنیت از محدوده خاک ایران خارج شده باشند. برخی باستان‌شناسان مدعی‌اند در میان این آثار محل تقریبی سلیمان‌تپه را روی نقشه پیدا کرده‌اند ولی این مکان پوشیده از مین است و هیچ باستان‌شناسی جرات نزدیک شدن بدان را ندارد.
تخت سلیمان آثار و بناهای دوره‌های اشکانیان و ساسانی و ایلخانان مغول در این محل یافت شده‌است. مهم‌ترین آثار به‌جامانده آن آتشکده و تالارهای دوره ساسانی است. برخی آثار ساسانی دیگر نیز در کوه بلقیس و زندان سلیمان در نزدیکی روستای تخت سلیمان ساخته شده‌است. کاوشگاه باستانی شیز از سوی یونسکو به عنوان میراث جهانی شناخته شده‌است و طرح‌های بزرگی برای بازسازی و کاوش در آن در دست اجراست.
سبعات خزیر (چهار ریز) لازم است ذکر شود که سلیمان‌تپه (ایلام)، تپه بکسایه، سبعات خزیر (چهار ریز) سه تپه باستانی و نخستین آثار ملی ثبت شده در ایران هستند. ژاک دو مورگان در کتابش هر سه این آثار را متعلق به تمدن عیلام می‌داند اما کارشناس ایرانی ثبت کننده این اثر عقیده داشته‌است که سبعات خزیر بر خلاف دو اثر دیگر عیلامی نیست بلکه به تمدن گابالو تعلق دارد. این آثار به هنگام ثبت واقع در استان ایلام (لرستان پشتکوه) در ایران قلمداد شده‌اند ولی هم‌اکنون در ایران قابل شناسایی نیستند و به دلایل نامعلومی درون کشور عراق قرار گرفته‌اند. این نقاط که بسیار نزدیک به مرز دو کشور بوده‌اند احتمال دارد با جابجایی مرزها به دلایلی چون اجرای عهدنامه ۱۹۷۵ الجزایر یا قطعنامه ۵۹۸ شورای امنیت از محدوده خاک ایران خارج شده باشند. برخی باستان‌شناسان مدعی‌اند در میان این آثار محل تقریبی سلیمان‌تپه را روی نقشه پیدا کرده‌اند ولی این مکان پوشیده از مین است و هیچ باستان‌شناسی جرات نزدیک شدن بدان را ندارد.
تازه‌کندنصرت‌آباد نصرت‌آباد (تازه‌کند) واقع در استان آذربایجان غربی و شهرستان تکاب را می‌توان یک مجموعه گردشگری طبیعی - تاریخی دانست که هم جاذبه‌های طبیعی و هم جاذبه‌های تاریخی منحصربه‌فردی را در خود جای داده‌است. این شهر در ۴۰ کیلومتری شهرستان تکاب قرار دارد و از شرق به مجموعه آثار باستانی تخت سلیمان، از جنوب و غرب به ارتفاعات طویله کوه محدود می‌شود. نصرت‌آباد تکاب ۲۱۵۰ متر از سطح دریا ارتفاع دارد.
یزد استان یزد از سرزمین‌های کهن و تاریخی ایران زمین است.ابن حوقل در کتاب «ایران فی صورة الارض» دربارهٔ یزد می‌نویسد: «از مهمترین شهرهای ولایت اصطخر از سوی خراسان «کثه» است و آن حومه یزد و ابرقویه می‌باشد… اما کثه که حومه یزد است، شهری است در کنار بیابان و هوای آن خشک سالم است و مانند شهرهای کوهستانی فراخ نعمت است و روستایی دارد که محصولش ارزان است. بیشتر بناهای آن دراز شکل است و از گل ساخته شده. در آنجا شهری است استوار که قلعه‌ای با دو دروازه آهنین دارد: یکی به نام ایزد (باب ایزد) و دیگری در مسجد (باب‌المسجد) که نزدیک مسجد جامع است. این جامع در ربض قرار دارد و آبهای آن از قنات تأمین می‌شود…» در بعضی از منابع بنای اولیه برخی از شهرهای این استان چون (میبد) را به سلیمان پیغمبر، (یزد) را به ضحاک و اسکندر مقدونی و (ابر کوه) را به ابراهیم پیغمبر نسبت داده‌اند. این بیانگر قدمت و دیرینگی پیشینه تاریخی و فرهنگی سرزمین و مردم این دیار است. مجموعه آثار باستانی پراکنده موجود در این استان نیز به سهم خود گویای این پیشینه تاریخی است. آثاری چون دست افزارهای سنگی بدست آمده از دره‌های شیر کوه، نگاره‌های روی تخت سنگ کوه ارنان، تکه سفال‌های منقوش نارین قلعه میبد – متعلق به دوره ایلامی، غارهای استان و آثار معماری و شهرسازی باستانی و… نشان می‌دهد مدنیت یزد، در چهار کانون باستانی (مهریز و فهرج)، (یزد)، (رستاق و میبد) و (اردکان) متمرکز بود. پژوهشگران این منطقه را که در مسیر شاهراه‌های باستانی (ری – کرمان) و (پارس – خراسان) قرار داشت، جزء سرزمین‌های دوردست مادها شمرده‌اند.
تخت سلیمان (مازندران) منطقهٔ تخت سلیمان، ناحیه‌ای کوهستانی است که در استان مازندران قرار دارد و با مساحتی بالغ بر ۴۰۷۷ هکتار طی مصوبه شماره ۲۲۲ شورای عالی حفاظت محیط زیست در تاریخ ۱۳۸۱/۳/۲۱ به مجموعه مناطق تحت مدیریت سازمان حفاظت محیط زیست پیوست و ثبت ملی شد. این منطقه بخشی از رشته کوه البرز است و مشتمل بر ۴۵ قله اصلی است که مرتفع‌ترین آن‌ها با ارتفاع ۴۸۵۰ علم کوه نام دارد که دومین قلهٔ بلند ایران است.
لیدوما لیدوما یک محوطهٔ باستانی است که در شهرستان ممسنی در استان فارس قرار دارد. لیدوما همچنین نام یکی از شهرهایی است که در نوشته‌های هخامنشی از آن نام برده شده‌است و در راه شاهی بین تخت جمشید و شوش قرار داشته‌است. در گل‌نوشته‌های تخت جمشید از ۲۶ شهر میان تخت جمشید تا شوش نام برده شده‌است. این اثر تاریخی احتمالاً مربوط به ۵۵۰ سال پیش از میلاد است. مساحت این محوطه باستانی در حدود یک‌هزار متر در ۵۰۰ متر مربع است که در بیش‌تر نقاط آن آثار باستانی یافت می‌شود و حتی شواهد به دست آمده در آن نشان از وجود تمدن تا پنج هزار سال پیش را نیز دارد. همچنین در غرب کاخ لیدوما و در ۳۵۰ متری آن تپه‌ای باستانی واقع شده که بر روی آن کتیبه‌ای سنگی وجود دارد.
قله تخت سلیمان (ایران) به گزارش ایسنا به نقل از «سان»، محققان موسسه باستان‌شناسی، جست‌وجو و کاوش کتاب مقدس مدعی شدند که شواهد بسیار قوی از جمله تکه‌هایی از چوب سنگ‌شده وجود دارند که بر اساس آن بقایای کشتی حضرت نوح در بالای کوه تخت سلیمان در شمال ایران قرار دارد.
دهستان ساروق (تکاب) دهستان ساروق یکی از دهستان‌های شهرستان تکاب در استان آذربایجان غربی ایران است. این دهستان در بخش تخت سلیمان قرار دارد و براساس سرشماری مرکز آمار ایران در سال ۱۳۹۰، جمعیت آن ۸۱۱۳ نفر (در ۱۹۰۲ خانوار) بوده‌است.
تنگه بلاغی تنگهٔ بُلاغی (بلاغ به معنی چشمه در زبان ترکی) تنگه ای است نزدیک روستایی باستانی (در پی اکتشافات اخیر احتمالاً شهری بزرگ) در استان فارس ایران، بین پاسارگاد و تخت جمشید و در نزذیکی مرکز شهرستان پاسارگاد سعادت شهر قرار دارد و به باور باستان شناسان زمانی در مسیر راه شاهی یا جادهٔ سلطنتی و از شواهد راه‌سازی دوران پادشاهی هخامنشیان قرار داشته‌است. این شاهراه نخستین جاده بین‌المللی شناخته شده جهان است. راه شاهی، شاهراه و مسیری زیارتی و کاروان رو بوده که پاسارگاد را به تخت جمشید و شوش و دیگر مناطق شاهنشاهی ایران پیوند می‌داده‌است که به نوبه خود جدا از سایر آثار و کشفیات دیگر، یک اثر باستانی مهم به‌شمار می‌آید.
تخت سلیمان (مازندران) در خصوص ریشه نام این منطقه روایات مختلفی ذکر شده‌است که غالب آن منسوب به دوران زندگی سلیمان می‌باشد. این افسانه‌ها بیشتر به علت وجود الوارهایی که در بالای قله وجود دارند به وجود آمده‌اند. به گزارش ایسنا به نقل از «سان» محققان موسسه باستان‌شناسی، جست‌وجو و کاوش کتاب مقدس مدعی شدند که شواهد بسیار قوی وجود دارد که بر اساس آن بقایای کشتی حضرت نوح در بالای کوه تخت سلیمان در شمال ایران قرار دارد.
قله تخت سلیمان (پاکستان) قله تخت سلیمان یا قله سلیمان، قله‌ای در بلوچستان پاکستان در جنوب خاوری فلات ایران است. بلندای آن ۳۴۸۷ متر (۱۱۴۳۷ پا) است. بلندترین قله رشته‌کوه سلیمان می‌باشد.
یهودیت هیکل مقدس (به عبری: בית המקדש הראשון تلفظ: بیت همیقداش) به معنای خانه مقدس و به عربی بیت المَقدِس، یا هیکل سلیمان مجموعه‌ای از معابد مقدس و اماکن مذهبی یهودیان در کوه معبد است که در شهر باستانی اورشلیم قرار دارد. بر باور یهودیان، پرستش‌گاه اورشلیم، مکان حضور دایمی خدایی است که معبد متعلق به اوست و نیروی الهی او همواره در مکان مقدس پرستش‌گاه فیضان دارد. معبد اورشلیم اکنون ویران شده‌است. در کتاب مقدس عنوان هیکل برای این بنا به کار رفته‌است. به باور یهودیان، معبد به دستور خدا و توسط سلیمان ساخته شد.
ولایت سمنگان افغانستان دارای مکان‌های مختلف باستانی است که در آن از صخره‌ها غارها را تراشیده‌اند و بودایی‌ها در آنها ساکن شده‌اند. "یکی از دیدنی‌ترین مکان‌ها، سایت باستانی تخت رستم، در نزدیکی شهر ایبک، مرکز ولایت سمنگان، در شمال گذرگاه‌های هندوکش است. این سایت شامل یک مجموعه استوپا با صومعه است که از آهک تراشیده شده‌است. غارهای دیگری نیز در نزدیکی جلال‌آباد و غزنی کشف شده‌اند. تخت رستم که در بالای تپه‌ای واقع شده‌است، اولین تحول معماری بودایی در افغانستان را نشان می‌دهد.
سلیمان مهم‌ترین کار سلیمان از دیدگاه متون یهودی، ساخت معبد بود؛ گفته‌اند که او این کار را با کمک دیوان و فرشتگان انجام داد. بنا به شیوه‌ای معجزه‌آسا ساخته شد و سنگ‌های بزرگ خود بلند می‌شدند و در جای مناسب قرار می‌گرفتند. سلیمان سنگ‌ها را با استفاده از کرم‌هایی به نام شمیر می‌تراشید و اشمدایی، رئیس دیوان، کسی بود که او را شمیرها آشنا کرد. خود اشمدایی هم توسط بنیایا، وزیر سلیمان، به اسارت گرفته شده بود. سلیمان در ساخت معبد چنان ثابت‌قدم بود که معبد بعد از هفت سال آماده شد، در حالی‌که ساخت قصر ۱۴ سال طول کشید. در این زمینه، او از پدرش داوود برتر بود زیرا داوود ابتدا خانه خودش را ساخت و سپس به فکر میشکان، محل سکونت خدا، افتاد. در واقع، اگر سلیمان معبد را نمی‌ساخت او را به خاطر گناهانش در میان پادشاهان بی‌ایمان قرار می‌دادند. همچنین به زیبایی تخت سلطنت سلیمان اشاره شده و گفته شده هیچ تختی پیش یا پس از آن به آن زیبایی نبود. حیوانات به سلیمان در بالا رفتن از تخت کمک می‌کردند؛ بعد از مرگ سلیمان این تخت از دست اسرائیلیان خارج شد و به مصر، بابل، یونان و نهایتاً روم برده شد.
تپه ده کن (بخش تخت سلیمان) تپه ده کن (بخش تخت سلیمان) مربوط به دوره اسلامی قرن ۶ تا ۸ ه.ق است و در شهرستان تکاب، بخش تخت سلیمان، دهستان ساروق، روستای داش قیزقاپان واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۶۷۴۸ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
گنبد (تکاب) گنبد (تکاب)، روستایی از توابع بخش تخت سلیمان شهرستان تکاب در استان آذربایجان غربی ایران است. یکی از بزرگترین معادن تراورتن ایران و آذربایجان در این روستا قرار دارد که به طبیعت زیبای گنبد، آسیب فراوان وارد نموده‌است. این روستا در دامنه کوه‌های پیر و گنبدی شکل قرار دارد، به همین علت به آن گنبد می‌گویند. گنبد از بزرگترین تولیدکنندگان صنایع دستی در شهرستان تکاب می‌باشد.
تازه‌کندنصرت‌آباد تازه‌کندنصرت‌آباد شهری از توابع بخش تخت سلیمان شهرستان تکاب در استان آذربایجان غربی قرار دارد.
یارعزیز یارعزیز، روستایی از توابع بخش تخت سلیمان شهرستان تکاب در استان آذربایجان غربی ایران است.
زنهارکندی زنهارکندی، روستایی از توابع بخش تخت سلیمان شهرستان تکاب در استان آذربایجان غربی ایران است.
چوپلو چوپلو، روستایی از توابع بخش تخت سلیمان شهرستان تکاب در استان آذربایجان غربی ایران است.
ترمکچی ترمکچی، روستایی از توابع بخش تخت سلیمان شهرستان تکاب در استان آذربایجان غربی ایران است.
الاسقل الاسقل، روستایی از توابع بخش تخت سلیمان شهرستان تکاب در استان آذربایجان غربی ایران است.
طومارکندی طومارکندی، روستایی از توابع بخش تخت سلیمان شهرستان تکاب در استان آذربایجان غربی ایران است.
قوشابلاغ قوشابلاغ، روستایی از توابع بخش تخت سلیمان شهرستان تکاب در استان آذربایجان غربی ایران است.
گوگردچی گوگردچی، روستایی از توابع بخش تخت سلیمان شهرستان تکاب در استان آذربایجان غربی ایران است.
سلیمان‌تپه (ایلام) سلیمان‌تپه، تل بکسایه و سبعات خزیر در سال ۱۳۱۰ هجری شمسی در فهرست آثار ملی ثبت شدند، اما در سال‌های بعد، با تغییر مرز ایران و عراق، از استان ایلام جدا شده و هم‌اکنون جزو محدوده خاک کشور عراق قرار گرفته‌اند.ژاک دو مورگان در کتابش هر سه این آثار را متعلق به تمدن عیلام می‌داند اما کارشناس ایرانی ثبت کننده این اثر عقیده داشته‌است که سبعات خزیر بر خلاف دو اثر دیگر عیلامی نیست بلکه به تمدن گابالو تعلق دارد. این آثار به هنگام ثبت واقع در استان ایلام (لرستان پشتکوه) در ایران قلمداد شده‌اند ولی هم‌اکنون در ایران قابل شناسایی نیستند و به دلایل نامعلومی درون کشور عراق قرار گرفته‌اند. این نقاط که بسیار نزدیک به مرز دو کشور بوده‌اند احتمال دارد با علامت‌گذاری مجدد مرز زمینی به‌دنبال عهدنامه ۱۹۷۵ الجزایر یا اجرا نشدن کامل قطعنامه ۵۹۸ شورای امنیت در مورد تعیین مرزها، از محدوده خاک ایران خارج شده باشند. برخی باستان‌شناسان مدعی‌اند در میان این آثار محل تقریبی سلیمان‌تپه را روی نقشه پیدا کرده‌اند ولی این مکان پوشیده از مین است و هیچ باستان‌شناسی جرات نزدیک شدن بدان را ندارد.
بخش تخت سلیمان بنابر سرشماری مرکز آمار ایران، جمعیت بخش تخت سلیمان شهرستان تکاب در سال ۱۳۸۵ برابر با ۲۳۴۳۵ نفر بوده‌است.
سلیمان‌تپه (ایلام) سلیمان‌تپه یا زیرزیر تپه از دوره عیلامیان و امروزه درون مرز عراق قرار گرفته است. مدیر کل ادارهٔ عتیقات ایران، آندره گدار این تپهٔ باستانی را در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱ به‌عنوان نخستین اثر ملی ایران به ثبت رساند، و وزارت معارف و اوقاف و صنایع مستظرفه این ثبت را در تاریخ تأیید کرد. در این سند سلیمان‌تپه در کنار رودخانهٔ طورسک پشت‌کوه لرستان ثبت شده‌است. این اثر باستانی به عقیدهٔ ژاک دو مورگان از دورهٔ عیلامیان است. گُدارِ خوش، نام دیگر رودخانهٔ طورسک است. این رود در خط مرزی دو دهستان بولی و هجداندشت از میان رشته‌کوه سرازیر و در بالای قلعهٔ زیرزیر تپه چند شاخه می‌شود، که پرآب‌ترین شاخهٔ آن طورسک نام دارد.
آرپاچایی (تکاب) آرپاچایی (تکاب)، روستایی از توابع بخش تخت سلیمان شهرستان تکاب در استان آذربایجان غربی ایران است.
آق‌اتاق آق‌اتاق، روستایی از توابع بخش تخت سلیمان شهرستان تکاب در استان آذربایجان غربی ایران است.
جداقیه (تکاب) جداقیه (تکاب)، روستایی از توابع بخش تخت سلیمان شهرستان تکاب در استان آذربایجان غربی ایران است.
اقدره سفلی اقدره سفلی، روستایی از توابع بخش تخت سلیمان شهرستان تکاب در استان آذربایجان غربی ایران است.
اقدره علیا اقدره علیا، روستایی از توابع بخش تخت سلیمان شهرستان تکاب در استان آذربایجان غربی ایران است.
اقدره‌وسطی اقدره‌وسطی، روستایی از توابع بخش تخت سلیمان شهرستان تکاب در استان آذربایجان غربی ایران است.
انگورود (تکاب) انگورد (تکاب)، روستایی از توابع بخش تخت سلیمان شهرستان تکاب در استان آذربایجان غربی ایران است.
گوله‌گوله گوله‌گوله، روستایی از توابع بخش تخت سلیمان شهرستان تکاب در استان آذربایجان غربی ایران است.
زره‌شوران زره‌شوران، روستایی از توابع بخش تخت سلیمان شهرستان تکاب در استان آذربایجان غربی ایران است.
شیرمرد (تکاب) شیرمرد (تکاب)، روستایی از توابع بخش تخت سلیمان شهرستان تکاب در استان آذربایجان غربی ایران است.
الوچلوی سفلی الوچلوی سفلی، روستایی از توابع بخش تخت سلیمان شهرستان تکاب در استان آذربایجان غربی ایران است.
الوچلوی علیا الوچلوی علیا، روستایی از توابع بخش تخت سلیمان شهرستان تکاب در استان آذربایجان غربی ایران است.
ینگی‌کند (تکاب) ینگی‌کند (تکاب)، روستایی از توابع بخش تخت سلیمان شهرستان تکاب در استان آذربایجان غربی ایران است.
امین‌آباد (تکاب) امین‌آباد (تکاب)، روستایی از توابع بخش تخت سلیمان شهرستان تکاب در استان آذربایجان غربی ایران است.
حسن‌آباد (تکاب) حسن‌آباد (تکاب)، روستایی از توابع بخش تخت سلیمان شهرستان تکاب در استان آذربایجان غربی ایران است.
داش‌قزقاپان داش‌قزقاپان، روستایی از توابع بخش تخت سلیمان شهرستان تکاب در استان آذربایجان غربی ایران است.
مایین‌بلاغ مایین‌بلاغ، روستایی از توابع بخش تخت سلیمان شهرستان تکاب در استان آذربایجان غربی ایران است.
باش‌برات باش‌برات، روستایی از توابع بخش تخت سلیمان شهرستان تکاب در استان آذربایجان غربی ایران است.
دل‌دلبلاغی دل‌دلبلاغی، روستایی از توابع بخش تخت سلیمان شهرستان تکاب در استان آذربایجان غربی ایران است.
کوسه‌پیری کوسه‌پیری، روستایی از توابع بخش تخت سلیمان شهرستان تکاب در استان آذربایجان غربی ایران است.
قره‌عمر قره‌عمر، روستایی از توابع بخش تخت سلیمان شهرستان تکاب در استان آذربایجان غربی ایران است.
کریم‌آباد (تکاب) کریم‌آباد (تکاب)، روستایی از توابع بخش تخت سلیمان شهرستان تکاب در استان آذربایجان غربی ایران است.
اغبلاغ‌همدانی اغبلاغ‌همدانی، روستایی از توابع بخش تخت سلیمان شهرستان تکاب در استان آذربایجان غربی ایران است.
اوچ‌حصار اوچ‌حصار، روستایی از توابع بخش تخت سلیمان شهرستان تکاب در استان آذربایجان غربی ایران است.
قره‌ناز قره‌ناز، روستایی از توابع بخش تخت سلیمان شهرستان تکاب در استان آذربایجان غربی ایران است.
قزل‌قشلاق قزل‌قشلاق، روستایی از توابع بخش تخت سلیمان شهرستان تکاب در استان آذربایجان غربی ایران است.
بابانظر (تکاب) بابانظر (تکاب)، روستایی از توابع بخش تخت سلیمان شهرستان تکاب در استان آذربایجان غربی ایران است.
قراول‌خانه (تکاب) قراولخانه، روستایی از توابع بخش تخت سلیمان شهرستان تکاب در استان آذربایجان غربی ایران است.
قوشخانه علیا قوشخانه علیا، روستایی از توابع بخش تخت سلیمان شهرستان تکاب در استان آذربایجان غربی ایران است.
سری بهلول سری بهلول ()، یک شهر و مکان باستانی واقع در نزدیکی تخت باهی، در منطقه مردان، حدود ۷۰ کیلومتری شمال غربی پیشاور، خیبر پختونخوا، پاکستان است. سری بهلول ممکن است از واژه «سهر» که در فارسی به معنای طلوع بوده و بهلول به معنی «پادشاه فضیلت» آمده باشد؛ بنابراین سری بهلول می‌تواند به معنای «طلوع آفتاب پادشاه با فضیلت» باشد. بهلول همچنین می‌تواند گونه ای از نامی عربی به معنای «کسی است که اغلب لبخند می‌زند» باشد. سری بهلول یک مکان تاریخی است و از سال ۱۹۸۰ در فهرست میراث جهانی یونسکو قرار گرفته است. ویرانه‌های سری بهلول بازمانده‌های یک شهر کوچک باستانی مستحکم است که در دوره کوشان‌ها ساخته شده‌است. .
احمدآباد سفلی (تکاب) احمدآباد سفلی، روستایی از توابع بخش تخت سلیمان شهرستان تکاب در استان آذربایجان غربی ایران است.
احمدآباد علیا (تکاب) احمدآباد علیا، روستایی از توابع بخش تخت سلیمان شهرستان تکاب در استان آذربایجان غربی ایران است.
اغبلاغ علیا (تکاب) اغبلاغ علیا، روستایی از توابع بخش تخت سلیمان شهرستان تکاب در استان آذربایجان غربی ایران است.
چراغ‌تپه سفلی چراغ‌تپه سفلی، روستایی از توابع بخش تخت سلیمان شهرستان تکاب در استان آذربایجان غربی ایران است.
چراغ‌تپه علیا چراغ‌تپه علیا، روستایی از توابع بخش تخت سلیمان شهرستان تکاب در استان آذربایجان غربی ایران است.
نبی‌کندی (تکاب) نبی‌کندی (تکاب)، روستایی از توابع بخش تخت سلیمان شهرستان تکاب در استان آذربایجان غربی ایران است.
گوی‌اغاج (تکاب) گوی‌اغاج (تکاب) روستایی از توابع بخش تخت سلیمان شهرستان تکاب در استان آذربایجان غربی ایران است.
قره‌بلاغ (تکاب) قره بلاغ (تکاب)، روستایی از توابع بخش تخت سلیمان شهرستان تکاب در استان آذربایجان غربی ایران است.
آق‌دره وسطا آق دره وسطی، روستایی از توابع بخش تخت سلیمان شهرستان تکاب در استان آذربایجان غربی ایران است.
کمبوجیه دوم ارنست هرتسفلد معتقد است بنایی که در زبان عامیانه «تخت رستم» نامیده می‌شود و در نزدیکی نقش رستم و در چهار کیلومتری شمال تخت جمشید قرار دارد، برای آرامگاه کمبوجیه در نظر گرفته شده بود ولی پس از مرگش ناتمام ماند. کوشش‌های هرتسفلد در سال ۱۹۳۲ میلادی، برای دستیابی به اسناد سنگ بنا به جایی نرسید. برخی دیگر، از جمله علیرضا شاپور شهبازی اعتقاد دارند ویرانهٔ سنگی «زندان سلیمان» در پاسارگاد آرامگاه کمبوجیه است. گروهی دیگر نیز آثار سنگی بین تخت جمشید و نقش رستم که به نام تخت گوهر معروف است را آرامگاه کمبوجیه دانسته‌اند. ایمان‌پور معتقد است که بنای تخت رستم، طرح نیمه‌تمام آرامگاه کمبوجیه به سبک آرامگاه کوروش بزرگ است که با مرگ نابهنگام وی نیمه‌تمام رها گردید و پس از مرگش مکان دیگری در نیریز برای وی ساخته و در آن دفن شد.
مرودشت نقش رستم نام مجموعه‌ای باستانی در شمال مرودشت است که در فاصلهٔ ۶ کیلومتری از تخت جمشید قرار دارد. این محوطهٔ باستانی یادمان‌هایی از عیلامیان و ساسانیان را در خود جای داده‌است و از حدود سال ۱۲۰۰ پیش از میلاد تا ۶۲۵ میلادی همواره مورد توجه بوده‌است زیرا آرامگاه چهار تن از پادشاهان هخامنشی، نقش برجسته‌های متعددی از وقایع مهم دوران ساسانیان، بنای کعبه زرتشت و نقش‌برجستهٔ ویران‌شده‌ای از دوران عیلامیان در این مکان قرار دارند و در دورهٔ ساسانی، محوطهٔ نقش رستم از نظر دینی و ملی نیز اهمیت بسیار داشته‌است.
اندیس قره داش قره داش یک اندیس فلزی است که در حوالی شهر تخت سلیمان استان آذربایجان غربی قرار دارد و مادهٔ معدنی موجود در آن، مس است.
تخت رستم (نیمروز) تخت رستم نیمروز سازه ویرانه باستانی در نیمروز در غرب افغانستان است. و در آن جا قلعه مشهور به قلعه رستم قرارداشته است ، که از آن "دروازه قلعه رستم" و دیوارهایش کاملاً تخریب نشده‌ است  این تخت در مرز کشور افغانستان امروزی و کشور ایران امروزی قرار دارد. این تخت آتشکده زرتشتیان بوده.
فهرست میراث جهانی در ایران ایران سه سال پس از تصویب کنفرانس عمومی یونسکو در تاریخ چهارشنبه، ۲۶ فوریه سال ۱۹۷۵ به کنوانسیون میراث جهانی یونسکو پیوست. سه اثر چغازنبیل، تخت جمشید و میدان نقش جهان نخستین مکان‌هایی بودند که در ایران به فهرست میراث جهانی یونسکو افزوده شدند. از آن سال به بعد در حدود ۲۴ سال هیچ پرونده‌ای برای ثبت‌جهانی تشکیل نشد و پس از بیش از دو دهه، تخت سلیمان و مجموعه ارگ بم و مجموعه پاسارگاد در یونسکو به ثبت جهانی رسید. روند ثبت آثار مهم ایران در سال‌های بعد ادامه پیدا کرد و گنبد سلطانیه و بیستون به‌عنوان هفتمین و هشتمین اثر از ایران در یونسکو ثبت جهانی شدند.
دهستان چمن دهستان چمن نام دهستانی در بخش تخت سلیمان شهرستان تکاب، استان آذربایجان غربی در ایران است. براساس سرشماری مرکز آمار ایران در سال ۱۳۸۵، جمعیت آن ۳۴۱۰ نفر (۷۴۴ خانوار) بوده‌است.
سیاه‌کمان قلهٔ سیاه کمان یکی از قله‌های بلند منطقهٔ کوهستانی تخت‌سلیمان در رشته‌کوه البرز است که در استان مازندران و شهرستان کلاردشت واقع شده‌است. این قله در در سمت شرقی علم کوه و در جناح شمالی منطقۀ تخت سلیمان در کنار سرچشمهٔ رودخانهٔ سرد آبرود کلاردشت واقع گردیده‌است.
اشتهارد اشتهارد (به تاتی: اشتاها رد) مرکز شهرستان اشتهارد استان البرز و از شهرهای باستانی ایران است که در ۵۰٫۳۷۲۲ طول شرقی و ۳۵٫۷۲۰۸ عرض شمالی قرار دارد. با شهر تهران حدود ۱۲۲ کیلومتر و با شهر کرج حدود ۸۸ کیلومتر فاصله دارد. این شهر در یک منطقه با آب و هوای نیمه خشک واقع شده‌است. مساحت آن متجاوز از ۸۰۰ کیلومتر مربع و در مسیر جاده تهران به استان‌های غربی ایران واقع است. از طرف شمال به ارتفاعات حلقه‌دره و محدوده شهرستان نظرآباد و از طرف جنوب به ارتفاعات «قزل‌باش» و محدودهٔ شهر ملارد و از طرف شرق به رودخانهٔ شور و محدوده شهرستان کرج (ماهدشت) و از طرف غرب به محدوده شهر بوئین زهرا محدود می‌شود. شهرداری این شهر در سال ۱۳۳۱ تأسیس شده‌است. از مکان‌های تاریخی و دیدنی آن می‌توان به:تکیه صیادیه، حمام صیادیه، امام زاده‌ام کبری ام صغری و امام زاده زید و رحمان و امام زاده سلیمان اشاره کرد
تپه قلعه تخت سلیمان تپه قلعه تخت سلیمان مربوط به دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در شهرستان مینودشت، بخش گالیکش، روستای تنگراه واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۹۳۳۰ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
دهستان احمدآباد (تکاب) دهستان احمدآباد (تکاب) نام دهستانی در بخش تخت سلیمان شهرستان تکاب، استان آذربایجان غربی در ایران است. براساس سرشماری مرکز آمار ایران در سال ۱۳۸۵، جمعیت آن ۱۱۰۹۶ نفر (۲۲۱۲ خانوار) بوده‌است.
سرمسجد یکی ازمهمترین مکان‌های تاریخی و باستانی شهرستان مسجد سلیمان در استان خوزستان، منطقه‌ای است بنام معبدسرمسجد که در شمال شرقی شهر مسجدسلیمان واقع شده‌است.این معبد که در گذشته‌های دور همواره در آن آتشی افروخته بوده مشرف به سفه سرمسجد است که بگفته مورخان مقر حکومتی پارس‌ها بوده‌است .از دیگر آثار باستانی این شهرستان می‌توان به معبد بسیار کهن برد نشانده نیز اشاره نمود. به شماره ۳۰۰ در سال ۱۳۱۶ در فهرست آثار ملّی به ثبت رسید بسیاری از باستان‌شناسان این بنا را متعلق به دورهٔ اشکانیان و ساسانیان می‌دانند؛ اما طبق کاوش‌های پروفسور گیرشمن که در سال‌های ۱۳۴۷ تا ۱۳۵۰ صورت گرفته این بنا را متعلق به پارس‌ها هستند.
بناهای تاریخی شهر باستانی نارا بناهای تاریخی شهر باستانی نارا، مجموعه دیدنی شامل هشت مکان تاریخی در شهر نارا کشور ژاپن است. شهر نارا پایتخت باستانی کشور ژاپن است. آثار این منطقه به سال ۱۹۹۸ میلادی در میراث جهانی یونسکو ثبت شده و عبارتند از: معابد پنجگانه بودائی‌ها، یک زیارتگاه شینتو، یک کاخ و جنگل باستانی است. تمام این مجموعه شامل ۲۶ ساختمان است که دولت ژاپن به عنوان گنیجنه ملی به ثبت رسانده است. در این بین، کاخ باستانی به عنوان یک مجموعه تاریخی، جنگلKasugayama Primeval به عنوان یک اثر طبیعی خاص و الباقی آثار به عنوان ویژگی‌های مهم فرهنگی به ثبت رسیدند. نارا در زبان ژاپنی کهن به معنای «تخت ساخته شده» می‌باشد؛ مجموعه تاریخی نارا در شهر نارا، پایتخت باستانی و پایتخت جنوبی ژاپن و مرکز استان نارا می‌باشد که در ناحیه کانسای و در شمال استان نارا درست در مرز استان کیوتو قرار گرفته است. در نهایت در سال ۷۸۴ میلادی پایتخت ژاپن به هِی آن کیو انتقال داده شد. پس از انتقال پایتخت از نارا و متروکه شدن شهر، معابد و ویرانه‌های باستانی این شهر، آن را به یکی از شهرهای مهم گردشگری ژاپن تبدیل کرد. وجود مجسمه بزرگ و برنزی بودای دایبوتسو (به انگلیسی: Daibutsu) که از سال ۷۴۹ پس از میلاد در شهر نارا قرار گرفته است و بزرگترین سالن چوبی دنیا، یکی از دلایل اهمیت بسیار زیاد این منطقه برای بازدیدکنندگان به حساب می‌آید. مساحت این مجموعه ۳۱٫۱۸ کیلومتر مربع است. پس از آنکه در ۲ دسامبر ۱۹۹۸ جلسه‌ای درباره اهمیت این مناطق در کیوتو برگزار شد، این مناطق در آثار جهانی یونسکو ثبت گردید. این مجموعه آثار، نهمین میراث جهانی و هفتمین میراث فرهنگی یونسکو در ژاپن محسوب می‌شود. در هنگام ثبت، مناقشاتی درباره ثبت جنگل باستانی Kasugayama پیش آمد و در نهایت این جنگل به ضمیمه معبد کاساگا یک مجموعه در نظر گرفته و به عنوان یک اثر فرهنگی دسته‌بندی شد. با این حساب به طور رسمی، هفت مورد از آثار موجود در نارا ثبت یونسکو شده‌اند.
دهدشت علاوه بر این دهدشت محل عبور سپاهیان اسکندر مقدونی در حمله به تخت جمشید بوده است. تنگ‌تکاب در نزدیکی شهر دهدشت که محل درگیری سپاهیان آریوبرزن با اسکندر مقدونی بوده است؛ گذرگاهی بسیار مهمی تلقی می‌شد؛ چرا که مسیر اصلی دو استان باستانی ایران، یعنی فارس و خوزستان بود. مسیر عبور شوش به پارسه از ارجان(بهبهان) به بلادشاپور(دهدشت) و سپس به تخت جمشید پارس بوده؛ به همین خاطر یونانی‌ها به تنگ تکاب دربند ‌پارس می‌گفتند.شاید کمتر مسیر ترددی در ایران بتوان پیدا کرد که به اندازه ی این تنگه مورد اشاره ی تاریخ ‌نگاران و باستان ‌شناس‌ها قرار گرفته باشد.
انتاکیه انتاکیه (، ) نام شهری است در استان ختای در جنوب ترکیه کنونی که مرکز همین استان هم هست. در همین مکان، شهر باستانی انطاکیه قرار داشته‌است.
اندیس علم کندی علم کندی یک اندیس فلزی است که در حوالی شهر تخت سلیمان استان آذربایجان غربی قرار دارد و مادهٔ معدنی موجود در آن، سرب و روی است.سنگ میزبان این اندیس سنگ آهک است
تپه تخت سلیمان تپه تخت سلیمان مربوط به دوره اشکانیان است و در شهرستان سلسله (الشتر)، بخش فیروزآباد، ۲/۸ کیلومتری جنوب غرب روستای سیل هاویل واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۲۱۳۱۶ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
دره گنج‌نامه دره گنج‌نامه نام قسمت میانی دره عباس‌آباد در کوه الوند است. این دره در جنوب غربی شهر همدان قرار دارد. دره عباس‌آباد در ابتدا به عباس‌آباد در میانه به دره گنجنامه و در سمت بالاتر به تاریک‌دره شهرت دارد. در تواریخ اشاره‌شده که همدان در زمان هخامنشی ضرابخانه داشته‌است. برخی معتقدند که با توجه به واژهٔ گنج‌نامه شاید این ضرابخانه در این دره واقع بوده‌است. کتیبه‌های موجود در این دره به نام کتیبه‌های گنج‌نامه شناخته می‌شود. آبشار گنج‌نامه که در قدیم "دره‌آبشار راه میان‌بر" نامیده می‌شده و همچنین آتشکده بهرام در این دره واقع شده‌است.
آبشار گنج‌نامه آبشار گنج‌نامه با ۱۲ متر ارتفاع در مسیر صعود به ارتفاعات کوه الوند و در پنج کیلومتری غرب همدان کنار کتیبه‌های گنج‌نامه قرار دارد. این آبشار دارای آب دائمی است و در زمستان‌ها نیز در جریان است. دبی متوسط آب این آبشار ۲۰۰ لیتر در ثانیه است که از درهٔ عباس‌آباد و گنج‌نامه می‌گذرد.البته دبی طبیعی این آبشار کمتر از ۱۰ لیتر است که با منحرف کردن آب کنار گذر از بالا دست، دبی آن افزایش پیدا کرده است.این آبشار در منطقه یک شهر همدان قرار گرفته است.
گنج‌نامه این کتیبه‌ها از دیرباز نام‌های گوناگونی را بر خود گرفته‌است. تا سدهٔ ششم هجری از جمله «سنگ‌نبشته، نبشت خدایان، دادمهان یا دادبهان، تنبابر، ینبابر، ببنایه، کتیبه‌های الوند، جنگ‌نامه و گنجنامه» خوانده می‌شده‌است. دو نام «جنگ‌نامه» و «گنج‌نامه» در سده‌های اخیر مصطلح بوده‌است. دکتر محمد معین با قید احتمال، آن را به صورت اسم مرکب «بنیاد هرمز دادمهان» نیز نامیده‌است.
گنج‌نامه کتیبهٔ خشایارشا نیز در قسمت پائین همین کتیبه‌است و متن آن عبارت است از:
گنج‌نامه دربارهٔ وجه تسمیهٔ گنجنامه می‌توان گفت: گنجنامه در زبان پارسی به معنای حکایت و داستان گنج است و عموم مردم را تصور بر این بوده‌است که راز گنجی نهان را در این کتیبه‌ها نگاشته‌اند، و به نظر می‌رسد واژهٔ جنگ‌نامه نیز تحت تأثیر ذهنیتی که از جنگ و جنگاوری شاهان گذشته در سر مردم بوده، یا با جایگزینی عامیانهٔ واژهٔ جنگ به‌جای گنج به وجود آمده باشد.
گنج‌نامه سنگ‌نوشته‌های گنج‌نامه نوشتارهایی از دوران داریوش بزرگ و خشایارشای هخامنشی است که بر دل یکی از صخره‌های الوند در فاصله ۵ کیلومتری غرب همدان و در انتهای درهٔ عباس‌آباد حکاکی شده‌است. کتیبه‌ها هر کدام در سه ستون ۲۰ سطری به زبان‌های پارسی باستان، زبان ایلامی و بابلی نو نوشته شده‌اند. متن پارسی باستان در سمت چپ هر دو لوح جای گرفته‌است و پهنایی معادل ۱۱۵ سانتی‌متر دارد. متن زبان ایلامی در وسط هر دو کتیبه نوشته شده و متن بابلی نو در ستون سوم قراردارد.
خشایارشا سنگ‌نبشته‌های گنج‌نامه نوشتارهایی از دوران داریوش و خشایارشای هخامنشی است که بر دل یکی از صخره‌های الوند در فاصله ۵ کیلومتری غرب همدان و در انتهای درهٔ عباس‌آباد حکاکی شده‌است. کتیبه‌ها هر کدام در سه ستون ۲۰ سطری به زبان‌های پارسی باستان، زبان ایلامی و بابلی نو نوشته شده‌اند. متن پارسی باستان در سمت چپ هر دو لوح جای گرفته‌است و پهنایی معادل ۱۱۵ سانتی‌متر دارد. متن زبان ایلامی در وسط هر دو کتیبه نوشته شده و متن بابلی نو در ستون سوم قراردارد. او در سنگ‌نبشتهٔ گنج‌نامه می‌نویسد:
اندیس آنومالی گنج نامه آنومالی گنج نامه یک اندیس فلزی است که در حوالی شهر تویسرکان استان همدان قرار دارد و مادهٔ معدنی موجود در آن، طلا است.سنگ میزبان این اندیس گرانیت الوند است
گنج‌نامه کتیبه‌های گنجنامه همدان در سال ۱۲۲۰ شمسی توسط اوژن فلاندن، نگارگر و باستان‌شناس فرانسوی و همراه او پاسکال کوست مورد بررسی و مطالعه و نگاره برداری قرار گرفت (تصویر مقابل) و بعد از ایشان، سر هنری راولینسون کاشف بریتانیایی توانست با استفاده از این کتیبه‌ها موفقیت شایانی در گشودن رمز خط میخی پارسی باستان کسب نماید. بدینسان سنگ نوشته‌های گنجنامه همدان کلیدی را به دست کاشف داد تا به وسیلهٔ آن بتواند سنگ نوشته داریوش بزرگ در بیستون را بخواند.
تله‌کابین گنج‌نامه اجرای طرح احداث تله‌کابین گنجنامه از سال ۱۳۷۸ آغاز و چندین‌بار با بحث‌ها و چالش‌های زیاد از سوی مخالفان متوقف شده، و بار دیگر از سوی سایر سازمان‌ها به جریان افتاده‌است. این تله‌کابین در انتهای دره عباس‌آباد در ۵ کیلومتری شهر همدان و در مجاورت کتیبه‌های گنج‌نامه واقع شده‌است. طول خط این تله‌کابین ۱۶۸۰ متر و اختلاف ارتفاع آن ۸۰۰ متر است، دارای ۱۷ پایه و ۵۰ عدد کابین در فاز نخست است. این تله‌کابین به سمت منطقهٔ میدان میشان یکی از ارتفاعات سرسبز کوه الوند امتداد دارد.
فهرست آبشارهای ایران بسیاری از آبشارهای ایران هم‌چون: اخلمد، افرینه، گنج‌نامه، نیاسر، شوشتر، بیشه، قره سو، سمیرم و تنگه واشی، شاه لولاک چرمهین قدمتی تاریخی داشته و از نظر جنبه‌های سیاحتی و اقتصادی مورد توجه پادشاهان و حاکمان وقت بوده و از بسیاری برای ساخت آسیاب‌های آبی کمک گرفته شده‌است. آبشارهای شوشتر به عنوان نخستین تأسیسات صنعت آب و صنایع جانبی جهان در زمان ساسانیان، که مجموعهٔ تاریخی - فرهنگی آبشارهای شوشتر در یونسکو ثبت جهانی شده‌است و آبشار گنج‌نامه همدان در کنار کتیبه‌های تاریخی کوروش، نشانگر اوج شکوه و عظمت ایران باستان است.
همدان کوروش بزرگ در سال ۵۵۰ پیش از میلاد، ایشتوویگو، آخرین پادشاه ماد را شکست داد و همدان را مقر تابستانی خود قرار داد. بدین ترتیب با تصرف همدان اولین حکومت آریاییان به دست شاخهٔ دیگر آریایی که پارس‌ها بودند، منقرض شد.با اینکه همدان اولین پایتخت نخستین شاهنشاهی ایران، مادها بوده‌است. با این حال قدیمی‌ترین آثار یافت‌شده از محوطهٔ باستانی هگمتانه و نیز کتیبه‌های گنج‌نامه مربوط به دوران هخامنشیان هستند.
آبشار گنج‌نامه آبشار گنج‌نامه بیست‌ویکمین اثر طبیعی ملی است که توسط سازمان میراث فرهنگی در ۱۵ دی ۱۳۸۷ در فهرست میراث طبیعی ایران قرار گرفت.
همدان بعد از انقراض مادها همدان هر چند مرکزیت نخستین را از دست داد ولی به عنوان یکی از سه پایتخت هخامنشیان مورد توجهٔ خاص بود. وجود کتیبه‌های گنج‌نامه بقایای ستون‌های سنگی کاخ‌های هخامنشی، جام‌ها و الواح زرین و سیمین به دست آمده از همدان، حاکی اهمیت این منطقه در دورهٔ هخامنشی‌است.
سنگ‌نوشته‌های هخامنشیان سنگ‌نوشته‌های گنج‌نامه نوشتارهایی از دوران داریوش و خشایارشای هخامنشی است که بر دل یکی از صخره‌های کوه الوند در فاصله ۵ کیلومتری غرب همدان و در انتهای درهٔ عباس‌آباد حکاکی شده‌است. کتیبه‌ها هر کدام در سه ستون ۲۰ سطری به زبان‌های پارسی باستان، بابلی و عیلامی قدیم نوشته شده‌اند. متن پارسی باستان در سمت چپ هر دو لوح جای گرفته‌است و پهنایی معادل ۱۱۵ سانتی‌متر دارد. متن بابلی در وسط هر دو کتیبه نوشته شده و متن عیلامی در ستون سوم قراردارد.
همدان همچنین آثاری همچون کتیبه‌های کتیبه‌های گنج‌نامه و مجسمه شیر سنگی نیز از آثار بجا مانده از دورهٔ قبل از اسلام هستند. از دوره پس از اسلام نیز در نقاط مختلف شهر یادمان‌های متعددی برجای مانده که اهم آن‌ها عبارتند از: بقعهٔ خضر مربوط به قرن پنجم، بنای بسیار زیبا و ارزشمند گنبد علویان، آرامگاه استر و مردخای و برج قربان از دورهٔ سلجوقی، پل آبشینه از دورهٔ صفوی و مسجد جامع همدان، بازار همدان و میدان امام همدان از ابنیهٔ مهم بعد از دورهٔ صفوی است.
کتیبه‌های مسجد جامع گلپایگان کتیبه‌های مسجد جامع گلپایگان یادگار عصر سلجوقی و به خط کوفی است. ملکشاه بن آلب ارسلان سلجوقی به این بنا توجه ویژه داشته و در کتیبه‌های آجری مسجد به نام وی اشاره شده‌است. شکارچیان گنج از جمله لورنس کورن و تیم همراهش (که به گلپایگان نیز آمده‌اند)، با شگفتی از کتیبه‌های مسجد جامع گلپایگان یاد کرده‌اند.
مسجد جامع گلپایگان شکارچیان گنج از جمله Lorenz korn و تیم همراهش (که به گلپایگان نیز آمده‌اند)، با شگفتی از کتیبه‌های مسجد جامع گلپایگان یاد کرده‌اند. (منبع: مقاله Schatzsuche unter der Moschee شکار گنج در مسجد)
گنج‌نامه (ابهام‌زدایی) گنج‌نامه نوشتارهایی از دوران داریوش و خشایارشای هخامنشی است و می‌تواند به موارد زیر نیز اشاره کند:
دولاب (قلعه گنج) دولاب روستایی در دهستان قلعه گنج بخش مرکزی شهرستان قلعه گنج استان کرمان ایران است.این روستا در مجاورت روستاهای تاریکماه چاهسنگی و شمزان جهادیه قرار دارد.
تله‌کابین گنج‌نامه در خرداد سال ۱۳۸۸ برنامه‌های آتی شرکت تله‌کابین گنج‌نامه به شرح زیر اعلام شد:
گنج‌نامه موقعیت صخره (سنگ) خارا طوری است که روی سنگ نبشته‌ها درست به سوی مشرق است؛ فرو رفتگی‌ها به شکل مربع مستطیل به طول ۲/۹متر وعرض ۱/۹ متر و به گودی ۳۰ سانتی‌متر است. این دو لوح تاریخی هر کدام به سه زبان پارسی قدیم، بابلی و عیلامی قدیم نقر گردیده است. متن پارسی در سمت چپ هر یک از دو لوح مزبور نوشته شده و پهنای آن قریب به ۱/۱۵ است. متن بابلی در هر دو لوح در وسط نوشته شده و عرض آن کمتر از متن پارسی است و متن عیلامی در هر دو لوح در طرف راست قرار دارد و پهنای آن از متن بابلی هم کمتر است. لوح طرف چپ کمی بالاتر در سنگ کوه کنده شده بنام داریوش کبیر است و لوح سمت راست مختصری پایین واقع گشته بنام خشایارشا می‌باشد. هر یک از متنهای سه‌گانه در هرکدام از دو لوح مشتمل بر بیست سطر بوده، مضمون هر دو کتیبه در هر سه متن یکی و مشترک است که به خط میخی نگاشته شده‌است. در اطراف دو لوح مزبور سوراخهای منظمی بر سنگ کوه دیده می‌شود که می‌رساند این دو نوشته تاریخی در عهد قدیم ظاهراً درها و پوش فلزی قرار داشته و آنهارا از گزند باد و باران و آفتاب و غیره حفظ می‌نموده است. ترجمهٔ کتیبه‌های گنجنامه: کتیبهٔ داریوش بزرگ متن آن عبارت است از: «خدای بزرگ است اهورامزدا، که این زمین را آفرید، که آن آسمان را آفرید، که مردم را آفرید، که شادی را برای مردم آفرید، که داریوش را شاه کرد، شاهی از [میان] بسیاری، فرمانروائی از [میان] بسیاری. مَنَم داریوش، شاه بزرگ، شاهِ شاهان، شاهِ سرزمین‌ها[یی] که نژادهای گوناگون دارند، شاه سرزمین دور و دراز، پسر ویشتاسب هخامنشی.»
تخریب طاق‌بستان مسئولان استان کرمانشاه اصرار دارند که تله‌کابین کرمانشاه به تأسی از تله‌کابین گنج‌نامه این منطقه را به منطقه‌ای تجاری و اقتصادی تبدیل می‌کند.
چاه زردان چاه زردان، روستایی از توابع بخش چاه دادخدا شهرستان قلعه‌گنج در استان کرمان ایران است. این روستا در ۷۵ کیلومتری شهرستان قلعه گنج قرار دارد.
اندیس گنج کنوم گنج کنوم یک اندیس فلزی است که در حوالی شهر عباس آباد استان سمنان قرار دارد و مادهٔ معدنی موجود در آن، مس است. سنگ میزبان این اندیس اندزیت/برشهای اتشفشانی است.
رود عباس‌آباد رود عباس‌آباد از رود گنج‌نامه در استان همدان سرچشمه می‌گیرد. این رود پس از مشروب کردن باغات و اراضی اطراف خود، در نزدیکی آبادی گراچقابه به رود خاکو می‌ریزد. رودخانه «عباس‌آباد» که از کوه الوند سرچشمه می‌گیرد و از باختر شهر همدان می‌گذرد. (سازمان جغرافیایی نیروهای مسلح، ۱۳۶۹). امروزه شهر در همه جهات و به ویژه از جانب رودخانه در باختر گسترش چشمگیری یافته و شهرک‌های الوند، حصار و دیزج در آن سوی رودخانهٔ مزبور قرار گرفته‌است که بخشی از شهر محسوب می‌شود.
گنج کنار گنج کنار، روستایی از توابع بخش چاه دادخدا شهرستان قلعه‌گنج در استان کرمان ایران است.
شهرستان قلعه‌گنج شهرستان قلعه‌گنج یکی از شهرستان‌های استان کرمان ایران است.مرکز این شهرستان، شهر قلعه‌گنج است.
ده بالا (قلعه گنج) ده بالا (قلعه گنج)، روستایی از توابع بخش چاه دادخدا شهرستان قلعه‌گنج در استان کرمان ایران است.
گنج‌آباد سفلی (جیرفت) گنج‌آباد سفلی روستایی در دهستان گنج‌آباد بخش اسماعیلی شهرستان جیرفت استان کرمان ایران است.
گنج‌آباد علیا (جیرفت) گنج‌آباد علیا روستایی در دهستان گنج‌آباد بخش اسماعیلی شهرستان جیرفت استان کرمان ایران است.
شهرستان شهرکرد کتیبه گر نوشته هفشجان کهن‌ترین کتیبه استان چهارمحال و بختیاری مربوط به هزاره چهارم قبل از میلاد و ۶۰۰۰ سال پیش است و در هفشجان، کوه جهان بین شهرستان شهرکرد واقع شده‌است. این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۵۹۹۵ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است. در کنار این کتیبه که بر دیوارهٔ صخره‌ای و صیقلی کوه جهان بین در حومه شهر هفشجان شهرکرد ایجاد شده‌است، بقایای راهی سنگ چین وجود دارد که به گفته کارشناسان، احتمالاً بقایای اولین مسیر ارتباطی برای انتقال فرهنگ و تمدن شوش و دشت خوزستان به محیط تمدن تابستانی اسکندری هفشجان بوده‌است. به عبارت دیگر در گذشته شاهراه خوزستان به اصفهان یا همان راه دسپارت (دزپارت) از هفشجان که مرکزیت مطلق منطقه بوده، عبور می‌کرده‌است. اما متأسفانه امروزه هنوز حریم حفاظتی کتیبه گر نوشته و حداقل ایجاد سقف بروی آن برای جلوگیری از فرسایش تدریجی توسط برف و باران توسط هیچ‌یک از سازمان‌های استان انجام نپذیرفته‌است و این اثر ۶۰۰۰ ساله را که قدیمی‌ترین کتیبه استان است را در معرض نابودی تدریجی قرار داده‌اند.
کشیت (قلعه گنج) کشیت (قلعه گنج)، روستایی از توابع بخش مرکزی شهرستان قلعه‌گنج در استان کرمان ایران است.
مرادآباد (قلعه گنج) مرادآباد (قلعه گنج)، روستایی از توابع بخش مرکزی شهرستان قلعه‌گنج در استان کرمان ایران است.
پلنگی (قلعه گنج) پلنگی (قلعه گنج)، روستایی از توابع بخش مرکزی شهرستان قلعه‌گنج در استان کرمان ایران است.
احمدآباد (قلعه گنج) احمدآباد (قلعه گنج)، روستایی از توابع بخش مرکزی شهرستان قلعه‌گنج در استان کرمان ایران است.
شمس‌آباد (قلعه گنج) شمس‌آباد روستایی در دهستان قلعه گنج بخش مرکزی شهرستان قلعه گنج استان کرمان ایران است.
حاجی‌آباد (قلعه گنج) حاجی‌آباد (قلعه گنج)، روستایی از توابع بخش مرکزی شهرستان قلعه‌گنج در استان کرمان ایران است.
چراغ‌آباد (قلعه گنج) چراغ‌آباد (قلعه گنج)، روستایی از توابع بخش مرکزی شهرستان قلعه‌گنج در استان کرمان ایران است.
درا (قلعه گنج) درا (قلعه گنج)، روستایی از توابع بخش مرکزی شهرستان قلعه‌گنج در استان کرمان ایران است.
عباس‌آباد (قلعه‌گنج) عباس‌آباد روستایی در دهستان قلعه گنج بخش مرکزی شهرستان قلعه گنج استان کرمان ایران است.
رستم‌آباد (قلعه گنج) رستم‌آباد (قلعه گنج)، روستایی از توابع بخش مرکزی شهرستان قلعه‌گنج در استان کرمان ایران است.
جنگل‌آباد (قلعه گنج) جنگل‌آباد (قلعه گنج)، روستایی از توابع بخش مرکزی شهرستان قلعه‌گنج در استان کرمان ایران است.
بلبل‌آباد (قلعه گنج) بلبل‌آباد (قلعه گنج)، روستایی از توابع بخش مرکزی شهرستان قلعه‌گنج در استان کرمان ایران است.
ده گود (قلعه گنج) ده گود (قلعه گنج)، روستایی از توابع بخش مرکزی شهرستان قلعه‌گنج در استان کرمان ایران است.
شهیدآباد (قلعه گنج) شهیدآباد (قلعه گنج)، روستایی از توابع بخش مرکزی شهرستان قلعه‌گنج در استان کرمان ایران است.
اهوگان (قلعه گنج) اهوگان (قلعه گنج)، روستایی از توابع بخش مرکزی شهرستان قلعه‌گنج در استان کرمان ایران است.
حسین‌آباد (قلعه گنج) حسین‌آباد (قلعه گنج)، روستایی از توابع بخش مرکزی شهرستان قلعه‌گنج در استان کرمان ایران است.
گلو (قلعه گنج) گلو (قلعه گنج)، روستایی از توابع بخش مرکزی شهرستان قلعه‌گنج در استان کرمان ایران است.
سلطان‌آباد (قلعه گنج) سلطان‌آباد (قلعه گنج)، روستایی از توابع بخش مرکزی شهرستان قلعه‌گنج در استان کرمان ایران است.
شریک‌آباد (قلعه گنج) شریک‌آباد (قلعه گنج)، روستایی از توابع بخش مرکزی شهرستان قلعه‌گنج در استان کرمان ایران است.
کلاتک (قلعه گنج) کلاتک (قلعه گنج)، روستایی از توابع بخش مرکزی شهرستان قلعه‌گنج در استان کرمان ایران است.
سورگ‌آباد (قلعه‌گنج) سورگ‌آباد روستایی در دهستان قلعه گنج بخش مرکزی شهرستان قلعه گنج استان کرمان ایران است.
ناصرآباد (قلعه گنج) ناصرآباد روستایی در دهستان قلعه گنج بخش مرکزی شهرستان قلعه گنج استان کرمان ایران است.
ادبیات ایرانی میانه این آثار از نظر پی بردن به شرایط و اقتصادی ناحیه سغد در اوایل هشتم میلادی اهمیت بسیار دارد. همچنین نامه‌های به دست آمده ما را با طرز نامه نگاری آن زمان آشنا می‌کند. علاوه بر این، این اسناد از جهت دربرداشتن نام‌های خاص و القاب و نیز اعلام جغرافیایی حائز اهمیت است. در میان این اسناد، یک قطعه نیز به زبان و خط عربی است. کتیبه‌ای کوتاه در ۹ سطر در لادَک در تَبَت، جنوب غربی جامو-کشمیر، در دست است که احتمالاً متعلق به ۸۴۱–۸۴۲ میادی است و باید آن را از نوع کتیبه‌های یادبودی به‌شمار آورند. در این کتیبه آمده‌است که مردی سمرقندی به نام نوش‌فَرن که به عنوان فرستاده راهی دربار خاقان ثبت است، به ناحیه لادک رسیده‌است. کتیبه با ذکر سال (۲۱۰ احتمالاً یزگردی) شروع می‌شود. این کتیبه سه زبانه (سغدی، چینی و ایغوری) در قره‌بلگسون، پایتخت تابستانی شاهان اویغوری در ساحل رودخانه ارخون در مغولستان به دست آمده و متعلق به تاریخی بین ۸۰۸ تا ۸۲۱ میلادی است. این کتیبه را خاقان اویغور به مناسبت گرویدن به مانویت برپا داشته‌است. کتیبه‌هایی در جمهوری قرقیزستان که بر روی صخره با سنگ به دستور فرمانروایان ترک قره‌خانی نگاشته شده به دست آمده‌است و باید آن‌ها را از نوع کتیبه‌های یادبودی به‌شمار آورد. بعضی از آن‌ها با ذکر تاریخ (به احتمال قوی یزدگردی) شروع می‌شود، این کتیبه‌ها از قرن ۹ تا ۱۱ میلادی هستند.
ادبیات سغدی این آثار از نظر پی بردن به شرایط و اقتصادی ناحیه سغد در اوایل هشتم میلادی اهمیت بسیار دارد. همچنین نامه‌های به دست آمده ما را با طرز نامه نگاری آن زمان آشنا می‌کند. علاوه بر این، این اسناد از جهت دربرداشتن نام‌های خاص و القاب و نیز اعلام جغرافیایی حائز اهمیت است. در میان این اسناد، یک قطعه نیز به زبان و خط عربی است. کتیبه‌ای کوتاه در ۹ سطر در لادَک در تَبَت، جنوب غربی جامو-کشمیر، در دست است که احتمالاً متعلق به ۸۴۱-۸۴۲ میادی است و باید آن را از نوع کتیبه‌های یادبودی به‌شمار آورند. در این کتیبه آمده است که مردی سمرقندی به نام نوش‌فَرن که به عنوان فرستاده راهی دربار خاقان ثبت است، به ناحیه لادک رسیده است. کتیبه با ذکر سال (۲۱۰ احتمالاً یزگردی) شروع می‌شود. این کتیبه سه زبانه (سغدی، چینی و ایغوری) در قره‌بلگسون، پایتخت تابستانی شاهان اویغوری در ساحل رودخانه ارخون در مغولستان به دست آمده و متعلق به تاریخی بین ۸۰۸ تا ۸۲۱ میلادی است. این کتیبه را خاقان اویغور به مناسبت گرویدن به مانویت برپا داشته‌است. کتیبه‌هایی در جمهوری قرقیزستان که بر روی صخره با سنگ به دستور فرمانروایان ترک قره‌خانی نگاشته شده به دست آمده است و باید آن‌ها را از نوع کتیبه‌های یادبودی به‌شمار آورد. بعضی از آن‌ها با ذکر تاریخ (به احتمال قوی یزدگردی) شروع می‌شود، این کتیبه‌ها از قرن ۹ تا ۱۱ میلادی هستند.
استان داکا تانگیل، جمال‌پور، داکا، راج‌باری، شریعت‌پور، شیرپور، فریدپور، قاضی‌پور، کیشورگنج، گوپال‌گنج، مداری‌پور، منشی‌گنج، منیک‌گنج، میمن‌سینگ، ناراین‌گنج، نارسینگدی، نتروکونه.
زهان (قلعه گنج) زهان (قلعه گنج)، روستایی از توابع بخش چاه دادخدا شهرستان قلعه‌گنج در استان کرمان ایران است.
صولان (قلعه گنج) صولان (قلعه گنج)، روستایی از توابع بخش چاه دادخدا شهرستان قلعه‌گنج در استان کرمان ایران است.
جنگلی (قلعه گنج) جنگلی (قلعه گنج)، روستایی از توابع بخش چاه دادخدا شهرستان قلعه‌گنج در استان کرمان ایران است.
سورو (قلعه گنج) سورو (قلعه گنج)، روستایی از توابع بخش چاه دادخدا شهرستان قلعه‌گنج در استان کرمان ایران است.
سلمانیه (قلعه گنج) سلمانیه (قلعه گنج)، روستایی از توابع بخش چاه دادخدا شهرستان قلعه‌گنج در استان کرمان ایران است.
داوران (قلعه گنج) داوران (قلعه گنج)، روستایی از توابع بخش چاه دادخدا شهرستان قلعه‌گنج در استان کرمان ایران است.
اسلام‌آباد (قلعه گنج) اسلام‌آباد (قلعه گنج)، روستایی از توابع بخش چاه دادخدا شهرستان قلعه‌گنج در استان کرمان ایران است.
باغک (قلعه گنج) باغک (قلعه گنج)، روستایی از توابع بخش چاه دادخدا شهرستان قلعه‌گنج در استان کرمان ایران است.
چیل کنار (قلعه گنج) چیل کنار (قلعه گنج)، روستایی از توابع بخش چاه دادخدا شهرستان قلعه‌گنج در استان کرمان ایران است.
جهادآباد (قلعه گنج) جهادآباد (قلعه گنج)، روستایی از توابع بخش چاه دادخدا شهرستان قلعه‌گنج در استان کرمان ایران است.
چاهک (قلعه گنج) چاهک (قلعه گنج)، روستایی از توابع بخش چاه دادخدا شهرستان قلعه‌گنج در استان کرمان ایران است.
حور (قلعه گنج) حور (قلعه گنج)، روستایی از توابع بخش چاه دادخدا شهرستان قلعه‌گنج در استان کرمان ایران است.
برجک (قلعه گنج) برجک (قلعه گنج)، روستایی از توابع بخش چاه دادخدا شهرستان قلعه‌گنج در استان کرمان ایران است.
انارک (قلعه گنج) انارک (قلعه گنج)، روستایی از توابع بخش چاه دادخدا شهرستان قلعه‌گنج در استان کرمان ایران است.
راسک (قلعه گنج) راسک (قلعه گنج)، روستایی از توابع بخش چاه دادخدا شهرستان قلعه‌گنج در استان کرمان ایران است.
زیارت (قلعه گنج) زیارت (قلعه گنج)، روستایی از توابع بخش چاه دادخدا شهرستان قلعه‌گنج در استان کرمان ایران است.
کهنک (قلعه گنج) کهنک (قلعه گنج)، روستایی از توابع بخش چاه دادخدا شهرستان قلعه‌گنج در استان کرمان ایران است.
جگان (قلعه گنج) جگان (قلعه گنج)، روستایی از توابع بخش چاه دادخدا شهرستان قلعه‌گنج در استان کرمان ایران است.
چاهان (قلعه گنج) چاهان (قلعه گنج)، روستایی از توابع بخش چاه دادخدا شهرستان قلعه‌گنج در استان کرمان ایران است.
گارو (قلعه گنج) گارو (قلعه گنج)، روستایی از توابع بخش چاه دادخدا شهرستان قلعه‌گنج در استان کرمان ایران است.
رن (قلعه گنج) رن (قلعه گنج)، روستایی از توابع بخش چاه دادخدا شهرستان قلعه‌گنج در استان کرمان ایران است.
زحمت‌آباد (قلعه گنج) زحمت‌آباد (قلعه گنج)، روستایی از توابع بخش چاه دادخدا شهرستان قلعه‌گنج در استان کرمان ایران است.
سیک (قلعه گنج) سیک (قلعه گنج)، روستایی از توابع بخش چاه دادخدا شهرستان قلعه‌گنج در استان کرمان ایران است.
کرچکان (قلعه گنج) کرچکان (قلعه گنج)، روستایی از توابع بخش چاه دادخدا شهرستان قلعه‌گنج در استان کرمان ایران است.
جنوک (قلعه گنج) جنوک (قلعه گنج)، روستایی از توابع بخش چاه دادخدا شهرستان قلعه‌گنج در استان کرمان ایران است.
محبان (قلعه گنج) محبان (قلعه گنج)، روستایی از توابع بخش چاه دادخدا شهرستان قلعه‌گنج در استان کرمان ایران است.
سرن (قلعه گنج) سرن (قلعه گنج)، روستایی از توابع بخش چاه دادخدا شهرستان قلعه‌گنج در استان کرمان ایران است.
بخش مرکزی شهرستان قلعه‌گنج بخش مرکزی شهرستان قلعه گنج یکی از بخش‌های شهرستان قلعه‌گنج در استان کرمان ایران است.
گنج‌آباد (سرخ‌قلعه، یک) گنج‌آباد۱ روستایی در دهستان سرخ قلعه بخش مرکزی شهرستان قلعه گنج استان کرمان ایران است.
گنج‌آباد (سرخ‌قلعه، دو) گنج‌آباد۲ روستایی در دهستان سرخ قلعه بخش مرکزی شهرستان قلعه گنج استان کرمان ایران است.
محمدمهدی کتیبه کتاب زندگی‌نامه محمد مهدی کتیبه خبرگزاری فارس http://www.farsnews.ir
چاه دراز (قلعه گنج) چاه دراز (قلعه گنج)، روستایی از توابع بخش مرکزی شهرستان قلعه‌گنج در استان کرمان ایران است.
دستجرد سفلی (قلعه گنج) دستجرد سفلی (قلعه گنج)، روستایی از توابع بخش مرکزی شهرستان قلعه‌گنج در استان کرمان ایران است.
چاه شاهی (قلعه گنج) چاه شاهی (قلعه گنج)، روستایی از توابع بخش مرکزی شهرستان قلعه‌گنج در استان کرمان ایران است.
چاه زنگی (قلعه گنج) چاه زنگی (قلعه گنج)، روستایی از توابع بخش مرکزی شهرستان قلعه‌گنج در استان کرمان ایران است.
چاه میرزا (قلعه گنج) چاه میرزا (قلعه گنج)، روستایی از توابع بخش مرکزی شهرستان قلعه‌گنج در استان کرمان ایران است.
چاه سنگی (قلعه گنج) چاه سنگی (قلعه گنج)، روستایی از توابع بخش مرکزی شهرستان قلعه‌گنج در استان کرمان ایران است.
چاه باغ (قلعه گنج) چاه باغ (قلعه گنج)، روستایی از توابع بخش مرکزی شهرستان قلعه‌گنج در استان کرمان ایران است.
میان شهر (قلعه گنج) میان شهر (قلعه گنج)، روستایی از توابع بخش مرکزی شهرستان قلعه‌گنج در استان کرمان ایران است.
چهل منی (قلعه گنج) چهل منی (قلعه گنج)، روستایی از توابع بخش مرکزی شهرستان قلعه‌گنج در استان کرمان ایران است.