2. ΒΑΣΙΛΙΚΟΝ ΔΙΑΤΑΓΜΑ της 13/16 Ιουν. 1918 Περί τηρήσεως γενικών και λογιστικών βιβλίων παρά των αστικών Συνεταιρισμών. 1.Γενικά βιβλία ΄Αρθρ.1.-Έκαστος των αστικών συνεταιρισμών, ανεξαρτήτως του σκοπού, ον επιδιώκει, και του είδους αυτού, οφείλει να τηρή τα κάτωθι γενικά βιβλία: 1)Βιβλίον πρακτικών του διοικητικού συμβουλίου, εν ω καταχωρούνται τα πρακτικά των συνεδριάσεων αυτού. 2)Βιβλίον πρακτικών εποπτικού συμβουλίου, εν ω καταχωρούνται τα πρακτικά των συνεδριάσεων τούτου. 3)Βιβλίον πρακτικών γενικών συνελεύσεων, εν ω θα αναγράφωνται εν περιλήψει αι κατ’ αυτάς συζητήσεις και αι λαμβανόμεναι αποφάσεις. 2.Λογιστικά βιβλία ΄Αρθρ.2.-Οι αστικοί συνεταιρισμοί υποχρεούνται να τηρώσι τα κάτωθι λογιστικά βιβλία: Α)Βιβλίον απογραφών και ισολογισμών. Εν τω βιβλίω τούτω καταγράφονται κατά την λήξιν εκάστου λογιστικού έτους: Ι.Η απογραφή των περιουσιακών αξιών του συνεταιρισμού, των οποίων δέον ενεργήται λεπτομερώς η ακριβής εκτίμησις και ταξινόμησις, κατά τας εξής διακεκριμένας αλλήλων κατηγορίας: μετρητά, χρηματόγραφα, εμπορεύματα. Των μηχανών και εργαλείων, των επίπλων και σκευών και των ακινήτων ενεργείται λεπτομερής απογραφή μόνον κατά το πρώτον έτος της συστάσεως εκάστου συνεταιρισμού, καθώς και κατ’ εκείνα εκ των επομένων ετών, καθ’ α ο συνεταιρισμός αποκτά νέα τοιαύτα κινητά ή ακίνητα. Κατά τα άλλα δε έτη, καθ’ α εις τας αξίας ταύτας ουδεμία άλλη μεταβολή επέρχεται ή η συνεπεία της φυσικής αυτών φθοράς, δεν ενεργείται λεπτομερής απογραφή, αλλά γίνεται: απόσβεσις επ’ αυτών κατά τα κατωτέρω εν τω παρόντι άρθρω κανονιζόμενα. ΙΙ.Εν περιλήψει ο ισολογισμός εις δύο απέναντι αλλήλων σελίδας. Και εν μεν τη αριστερά σελίδι καταγράφεται το ενεργητικόν της περιουσίας του συνεταιρισμού, εν τω οποίω περιέχονται τα εξής: 1)Τα δι’ απογραφής ευρεθέντα μετρητά εν τω ταμείω. 2)Χρηματόγραφα με την δια της απογραφής ευρεθείσαν αξίαν αυτών, υπολογισθέντα κατά την εν τω χρηματιστηρίω τρέχουσαν τιμήν των. .504. 14.Γ .β.2 Βιβλία και Ευρετήρια Συνεταιρισμών Εάν όμως η τρέχουσα τιμή είναι μεγαλειτέρα της τιμής της αγοράς, τότε ο ισολογισμός γίνεται κατά την τιμήν της αγοράς. 3)Τα δια της απογραφής ευρεθέντα εμπορεύματα υπολογισθέντα κατά την αρχικήν αξίαν των. 4)Αι επί χρεωστών απαιτήσεις όταν ο συνεταιρισμός χορηγή είδη επί πιστώσει. 5)Τα οφειλόμενα εξ εισφορών συνεταίρων. 6)Τα κινητά, δηλαδή εργαλεία και μηχαναί, έπιπλα και σκεύη, με την δια της απογραφής εκτιμηθείσαν αξίαν των, ή, ελλείψει απογραφής, με την κατά το προηγούμενον έτος αξίαν αυτών, μετ’ ανάλογον επ’ αυτής απόσβεσιν, ης το κατώτατον όριον ορίζεται μεν δια του καταστατικού, αλλ’ εις ποσοστόν ουχί κατώτερον των 5%. 7)Τα ακίνητα, δηλαδή γήπεδα και οικοδομαί, με την αξίαν της αποκτήσεώς των, μετ’ απόσβεσιν επί των τελευταίων τουλάχιστον 3%. 8)Οι προκαταβληθέντες υπό του συνεταιρισμού τόκοι ληφθέντων δανείων ή άλλαι προπληρωμαί αυτού, ανήκουσαι εις επομένας χρήσεις. 9)Αι τυχόν ζημίαι παρελθουσών χρήσεων. Εκ των απαιτήσεων αι κατά τα δ΄ και ε΄ εδάφια, αι μεν επισφαλείς εκτιμώνται κατά την πιθανήν των αξίαν, αι δε μη εισπράξιμοι αποσβέννυνται εξ ολοκλήρου. Εν δε τη δεξιά σελίδι καταγράφεται το παθητικόν, εν ω διαλαμβάνονται τα εξής: 1)Αι συνεταιρικαί μερίδες (μετοχικόν κεφάλαιον). 2)Το κατά την προηγουμένην χρήσιν τακτικόν αποθεματικόν. 3)Το κατά την προηγουμένην χρήσιν έκτακτον αποθεματικόν. 4)Τα ληφθέντα υπό του συνεταιρισμού δάνεια κατά τα διάφορα αυτών είδη. 5)Τα προς τους πιστωτάς χρέη. 6)Οι δεδουλευμένοι τόκοι εις βάρος του συνεταιρισμού, τα δεδουλευμένα έξοδα ή άλλα ποσά δεδουλευμένα εις βάρος αυτού, άτινα λήγουσιν εις τας επομένας χρήσεις. Το πλεόνασμα του ενεργητικού υπέρ το παθητικόν αποτελεί το καθαρόν κέρδος, όπερ εγγράφεται εν τω παθητικώ προς ισολόγισιν των δύο σκελών του ισολογισμού, ενώ το πλεόνασμα του παθητικού υπέρ το ενεργητικόν παριστά την ζημίαν κατά την λήξασαν χρήσιν, ήτις καταγράφεται προς τον αυτόν σκοπόν εν τω ενεργητικώ, προστιθεμένων και των τυχόν υπαρχουσών ζημιών παρελθουσών χρήσεων. ΙΙΙ.Εν τω ιδίω βιβλίω καταχωρείται και ο πίναξ διανομής των καθαρών κερδών ή ζημιών μετά την υπό της γενικής συνελεύσεως έγκρισιν της παρά του διοικητικού ή εποπτικού συμβουλίου προτεινομένης διανομής αυτών, ως και λεπτομερής ανάλυσις της μερίδος «κέρδη και ζημίαι». Β)Ημερολόγιον διπλογραφικώς τηρούμενον. Το βιβλίον απογραφών και ισολογισμών και το ημερολόγιον δια να τηρώνται καθαρώς, άνευ διαγραφών και αποξέσεων, δέον να είναι μονογεγραμμένα κατά σελίδας από τον ειρηνοδίκην της περιφερείας. Γ)Καθολικόν, εις ο εκ του ημερολογίου θα καταχωρώνται αι καθ’ εκάστην πράξεις. Δ)Βιβλίον ισοζυγίων ή μηνιαίων καταστάσεων. Εν αυτώ θα εγγράφωνται τα μηνιαία ισοζύγια του καθολικού και των λοιπών βοηθητικών βιβλίων, περί ων κατωτέρω. Ε)Βιβλίον αποθήκης, εις ο θα καταχωρήται η κίνησις των εμπορευμάτων ή εργαλείων λεπτομερώς. ΣΤ)Βιβλίον ταμείου λεπτομερώς και Ζ)Βιβλίον μετόχων βοηθητικόν της μερίδος του καθολικού, λογαριασμός μετόχων, εν ω θα αναγράφονται αι χρεώσεις των μετόχων δι’ εγγραφήν εις το μετοχικόν κεφάλαιον και αι πιστώσεις αυτών δια τας έναντι της αξίας των μετοχών καταβολάς αυτών. ΄Αρθρ.3.-Προς εξυπηρέτησιν των εν τω ημερολογίω και τω καθολικώ ανοιχθησομένων λογαριασμών, δύναται ο συνεταιρισμός να τηρήση βοηθητικά βιβλία αναλυτικά εκάστης γενικής μερίδος, αναλόγως της κινήσεως και του είδους της εργασίας του συνεταιρισμού. ΄Αρθρ.4.-Το ημερολόγιον και το βιβλίον απογραφών και ισολογισμών μονογραφούνται κατά σελίδας υπό του ειρηνοδίκου της περιφερείας αδαπάνως, τα δε λοιπά βιβλία μονογραφούνται επίσης κατά σελίδα υπό του προϊσταμένου του εποπτικού συμβουλίου του συνεταιρισμού.