4. ΝΟΜΟΣ υπ’ αριθ. 1734 της 16/26 Οκτ. 1987 (ΦΕΚ Α΄ 189) Βοσκότοποι και ρύθμιση ζητημάτων σχετικών με κτηνοτροφική αποκατάσταση και με άλλες παραχωρήσεις καθώς και θεμάτων που αφορούν δασικές εκτάσεις. ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α΄ ΒΟΣΚΟΤΟΠΟΙ Ορισμοί Άρθρ.1.-Για την εφαρμογή αυτού του νόμου θεωρούνται: α)Βοσκότοπος: Έκταση, στην οποία αναπτύσσεται βλάστηση ποώδης ή ξυλώδης με θαμνώδη μορφή ή και μικτή, η κύρια παραγωγή της οποίας αποτελεί τροφή για μεγάλα ή μικρά ποιμενικά, οικόσιτα και άγρια ζώα, έστω και αν υπάρχουν σ’ αυτή διάσπαρτες συδενδρίες ή μικρές λόχμες δασικών δέντρων και για την οποία εκδίδεται η απόφαση οριοθέτησης του άρθρ. 3 παρ. 3. Ο βοσκότοπος μπορεί να ανήκει σε έναν ή περισσότερους ιδιοκτήτες και να εκτείνεται στα διοικητικά όρια ενός ή περισσότερων οργανισμών τοπικής αυτοδιοίκησης. β)Βοσκοϊκανότητα: Η ικανότητα ενός βοσκότοπου να εξασφαλίζει επαρκή τροφή σε ορισμένο αριθμό ζωϊκών μονάδων για ορισμένο χρονικό διάστημα, χωρίς να παραβλάπτεται η παραγωγική αυτή ικανότητα. Σελ. 358(α) Τεύχος Θ112-Σελ. 26 17.Ε.γ.2-4 Βοσκότοποι γ)Διαχείριση βοσκότοπου: Η οργάνωση της εκμετάλλευσης του βοσκότοπου με το σκοπό να επιτυγχάνεται το καλύτερο δυνατό οικονομικό αποτέλεσμα με την κατάλληλη ρύθμιση της βόσκησης των ζώων και την εκτέλεση έργων βελτίωσης και συντήρησης χωρίς να βλάπτεται η βοσκοϊκανότητά του ούτε ο βοσκότοπος ως οικοσύστημα. Διαχείριση των βοσκότοπων Άρθρ.8.-1.Η δαπάνη για την εκπόνηση της μελέτης διαχείρισης του βοσκότοπου καλύπτεται από τις πιστώσεις του προγράμματος δημόσιων επενδύσεων του Υπουργείου Γεωργίας. Σελ. 362(β) Τεύχος Θ112-Σελ. 30 2.Οι ιδιοκτήτες βοσκότοπων, οι κτηνοτρόφοι που έχουν αποκατασταθεί και οι αγροτικοί συνεταιρισμοί έχουν δικαίωμα να δανειοδοτηθούν από τις διαθέσιμες πιστώσεις της Αγροτικής Τράπεζας της Ελλάδας και από τον τηρούμενο σε αυτή ειδικό λογαριασμό με τον τίτλο «Δημόσιο Κεφάλαιο Δημοσίων Επενδύσεων για χορηγήσεις Δανείων» για την εκτέλεση των έργων που προβλέπονται από τη μελέτη διαχείρισης του άρθρ. 4. 3.Όλοι οι δικαιούχοι χρήσης του βοσκότοπου έχουν δικαίωμα να χρησιμοποιούν τα έργα που έχουν εκτελεστεί για τη βελτίωσή του σύμφωνα με τη μελέτη διαχείρισης. 4.Οι δαπάνες για την αποκατάσταση καταστροφής των έργων βελτίωσης που προξενήθηκε υπαιτίως από τους κτηνοτρόφους κατά τη χρήση του βοσκότοπου καταλογίζονται σε βάρος τους με απόφαση του οικείου νομάρχη, ύστερα από εισήγηση της αρμόδιας νομαρχιακής υπηρεσίας του Υπουργείου Γεωργίας και εισπράττονται ως δημόσιο έσοδο. Παραχώρηση σε κτηνοτρόφους για οίκηση  και σταυλικές εγκαταστάσεις. Άρθρ.9.-1.Στους οριοθετημένους βοσκότοπους και εφ’ όσον προβλέπεται από τη σχετική μελέτη, η δημιουργία σταυλικών εγκαταστάσεων για τη στέγαση των ποιμνίων που εκτρέφονται στο βοσκότοπο και η εγκατάσταση λυόμενων ή μόνιμων οικημάτων που θα λειτουργούν ως ξενώνες για την εξυπηρέτηση των κτηνοτρόφων θα γίνεται σε δημόσιες, δημοτικές ή κοινοτικές εκτάσεις με δαπάνη του Δημοσίου. Με απόφαση του Υπουργού Γεωργίας, καθορίζεται ο κανονισμός λειτουργίας των παραπάνω κτιριακών εγκαταστάσεων, τα δικαιώματα και οι υποχρεώσεις των χρηστών τους και κάθε άλλη αναγκαία για τη λειτουργία και συντήρηση των εγκαταστάσεων λεπτομέρεια. 2.Για το σχεδιασμό της διαχείρισης στους οριοθετημένους βοσκότοπους της νησιωτικής Ελλάδας, η μελέτη, λαμβάνοντας υπόψη τις αναπτυξιακές ιδιαιτερότητες των νησιών, διερευνά τη δυνατότητα θέσπισης ειδικών κινήτρων για την παραγωγή ζωοτροφών, την κατασκευή περιφράξεων και τη μεταποίηση προϊόντων φυτικής παραγωγής, προτείνοντας συγχρόνως τα αναγκαία μέτρα. 17.Ε.γ.4 Βοσκότοποι ΚΕΦΑΛΑΙΟ Β΄ Ρύθμιση ζητημάτων σχετικών με αποκατάσταση  κτηνοτρόφων και με άλλες παραχωρήσεις Άρθρ.10.-1.(Αντικαθίστανται οι περιπτ. α παρ. 1 και β παρ. 2 άρθρ. 27 του Καν. Δ/τος 28-30 Οκτ. 1941, ανωτ. σελ. 229). 2.(Αντικαθίσταται η παρ. 4 άρθρ. 27 του 28-30 Καν. Δ/τος ανωτ. σελ. 229). 3.Σε εκτάσεις, στις οποίες έχει γίνει κτηνοτροφική αποκατάσταση και έως ότου εκπονηθεί γι’ αυτές μελέτη διαχείρισης σύμφωνα με το άρθρ. 4, επιτρέπεται η βόσκηση και μεγάλων ζώων (βοοειδών) ύστερα από έγκριση της δ/νσης γεωργίας. Στην έγκριση αυτή θα προσδιορίζεται εφ’ όσον είναι απαραίτητο και συγκεκριμένος χώρος βόσκησης. Παραχώρηση εκτάσεων  για παραγωγικές χρήσεις Άρθρ.11.-1.Για τους σκοπούς και με τους όρους και τη διαδικασία των άρθρ. 1 και 2 του Ν.Δ. 203/1969 (ΦΕΚ 109), όπως αντικαταστάθηκαν με τα άρθρ. 1 και 3 του Ν.Δ. 221/1974 (ΦΕΚ 368), και του άρθρ. 6 του Ν.Δ. 221/1974 επιτρέπεται η παραχώρηση ή η εκμίσθωση και διαθέσιμων εποικιστικών εκτάσεων, καθώς και βαλτωδών που δεν προστατεύονται ως υγροβιότοποι ή άγονων εκτάσεων που βρίσκονται μέσα σε περιοχές που έχουν αποστραγγιστεί. 2.Στους σκοπούς που μνημονεύονται στις παραπάνω διατάξεις προστίθεται και η ίδρυση ή επέκταση κάθε μορφής επιχειρήσεων εκτροφής ή εκμετάλλευσης ζώων, ιδίως γουνοφόρων ή ιχθύων. 3.Για την ανέγερση μόνιμων σταυλικών εγκαταστάσεων επιτρέπεται σε κτηνοτρόφους που έχουν τις εγκαταστάσεις τους σε κατοικημένες περιοχές και υποχρεώνονται να τις απομακρύνουν για λόγους δημόσιας υγείας με τους όρους και κατά τη διαδικασία του άρθρ. 6 του Ν.Δ. 221/1974 και ύστερα από γνώμη της επιτροπής του άρθρ. 3 να παραχωρούνται εκτάσεις βοσκότοπων που ανήκουν στο Δημόσιο. 4.Εκτάσεις που διέπονται από την αγροτική νομοθεσία μπορεί να παραχωρούνται κατά κυριότητα σε δήμους ή κοινότητες ή αγροτικούς συνεταιρισμούς, καθώς και σε εταιρείες οι οποίες ανήκουν στα νομικά αυτά πρόσωπα κατά ποσοστό τουλάχιστον 51%, για τη δημιουργία επιχειρήσεων, εκμεταλλεύσεων και συναφών εγκαταστάσεων. Για την παραχώρηση αυτήν ορίζεται τίμημα ίσο με το 50% της τρέχουσας αξίας της έκτασης, το οποίο καταβάλλεται στο Δημόσιο σε τρεις ετήσιες δόσεις. Η παραχώρηση γίνεται με απόφαση του νομάρχη για εκτάσεις έως και 15 στρέμματα, με απόφαση του Υπουργού Γεωργίας για εκτάσεις από 15 έως και 100 στρέμματα και με απόφαση του υπουργικού συμβουλίου για μεγαλύτερες εκτάσεις και  υπό τους όρους και προϋποθέσεις της παρ. 3 του άρθρ. 15 αυτού του νόμου. Η απόφαση αυτή μεταγράφεται με την εξόφληση του τιμήματος. Η μη εμπρόθεσμη καταβολή οποιασδήποτε δόσης του τιμήματος συνεπάγεται την ανάκληση της παραχώρησης με όμοια απόφαση. Η διάθεση ή επιβάρυνση με οποιοδήποτε τρόπο των εκτάσεων που παραχωρούνται σύμφωνα με την παράγραφο αυτή απαγορεύεται επί 20 χρόνια από τη μεταγραφή της πράξης παραχώρησης. Η παράβαση της απαγόρευσης αυτής συνεπάγεται και την ανάκληση της παραχώρησης. Δεν εμπίπτουν στην παραπάνω απαγόρευση: α)η συνεισφορά των εκτάσεων σε εταιρείες που ανήκουν κατά ποσοστό 51% τουλάχιστο στους παραχωρησιούχους και β)η παραχώρηση υποθήκης ή προσημείωσης υπέρ τραπεζών, θυγατρικών (LEESING COMPANIES) ή πιστωτικών ιδρυμάτων, αναγνωρισμένων από την Τράπεζα της Ελλάδος, για την εξασφάλιση χρηματοδοτήσεων ή εγγυήσεων που παρέχονται προκειμένου να πραγματωθεί ο σκοπός για τον οποίο έγινε η παραχώρηση. 5.Η παραχώρηση των κατά την προηγούμενη παράγραφο εκτάσεων μπορεί να γίνει για τον ίδιο σκοπό και κατά χρήση. Η παραχώρηση κατά χρήση γίνεται με απόφαση του νομάρχη, αν η έκταση δεν υπερβαίνει τα 15 στρέμματα ή του Υπουργού Γεωργίας αν είναι μεγαλύτερη, και με ετήσιο μίσθωμα υπέρ του Δημοσίου. Η απόφαση αυτή περιέχει τους όρους, με τους οποίους γίνεται η παραχώρηση, τυχόν προϋποθέσεις για την εκμετάλλευση της έκτασης καθώς και τις περιπτώσεις, στις οποίες ανακαλείται η παραχώρηση. Η παραχώρηση αυτή δεν μπορεί να γίνει για χρονικό διάστημα μεγαλύτερο των δέκα ετών. Ο χρόνος αυτός μπορεί να παραταθεί με νεότερη απόφαση του νομάρχη ή του Υπουργού Γεωργίας κατά περίπτωση. 6.Αν η κατά τις παρ. 4 και 5 παραχώρηση γίνεται για βιομηχανικές ή βιοτεχνικές μονάδες, εφαρμόζεται ως προς τους όρους και τη διαδικασία η διάταξη του άρθρ. 1 του Ν.Δ. 221/1974. Μισθώσεις εκτάσεων νομικών προσώπων Άρθρ.12.-1.Γεωργικές εκτάσεις που ανήκουν σε νομικά πρόσωπα δημοσίου δικαίου, δημόσιες επιχειρήσεις και τράπεζες και είναι δυνατό να γίνουν αντικείμενο γεωργικής ή κτηνοτροφικής εκμετάλλευσης μπορούν, μετά από σύμφωνη γνώμη των προσώπων αυτών, να εκμισθωθούν, κατά παρέκκλιση των διατάξεων της νομοθεσίας που διέπει τα νομικά αυτά πρόσωπα, τράπεζες ή επιχειρήσεις, με απόφαση του νομάρχη, σε αγροτικούς ή κτηνοτροφικούς συνεταιρισμούς και σε ακτήμονες καλλιεργητές, κατά τη διαδικασία που ορίζεται στο άρθρ. 2 του Νόμ. 138/1975 (ΠΥΣ 95/1975). 2.Το μίσθωμα που θα καθοριστεί περιέρχεται στο νομικό πρόσωπο, δημόσια επιχείρηση ή τράπεζα, στην οποία ανήκει η έκταση. 3.Κοινόχρηστες ή διαθέσιμες κατά την έννοια της αγροτικής νομοθεσίας εκτάσεις είναι δυνατό να εκμισθώνονται με μειωμένο τίμημα, μετά από γνώμη του νομαρχιακού συμβουλίου και απόφαση του νομάρχη, σε αγροτικούς συνεταιρισμούς οποιασδήποτε μορφής ή σε ομάδες καλλιεργητών για οποιαδήποτε αγροτική εκμετάλλευση. (Αντί για τη σελ. 363(α) Σελ. 363(β) Τεύχος 1128-Σελ. 41 Βοσκότοποι 17.Ε.γ.4 ΚΕΦΑΛΑΙΟ Γ΄ Ρύθμιση θεμάτων που αφορούν  δασικές εκτάσεις Παραχωρήσεις δασικών εκτάσεων Άρθρ.13.-1.Παραχωρήσεις δημόσιων δασών απαγορεύονται. Εξαιρούνται παραχωρήσεις για τη δημιουργία εγκαταστάσεων ορειβασίας και χειμερινού αθλητισμού καθώς και περιπτέρων ή ξενώνων για την εξυπηρέτηση των εγκαταστάσεων αυτών. Στην ίδια εξαίρεση περιλαμβάνεται η διενέργεια μεταλλευτικών και λατομευτικών εργασιών, σύμφωνα με τις ειδικότερες διατάξεις του Νόμ. 998/1979. Η εξαίρεση δεν ισχύει για τους πυρήνες των εθνικών δρυμών. 2.Η παραχώρηση δημόσιων δασικών εκτάσεων είναι δυνατή εφ’ όσον δεν έχουν κηρυχθεί αναδασωτέες και δεν έχουν προστατευτική σημασία, με τις ακόλουθες διακρίσεις: Α)Σύμφωνα με τις διατάξεις της αγροτικής νομοθεσίας παραχωρούνται οι εξής εκτάσεις: α)Όσες κρίνονται, ύστερα από κοινή έκθεση των δ/νσεων δασών και γεωργίας και σύμφωνη γνώμη αυτών, κατάλληλες για γεωργική εκμετάλλευση από άποψη μορφολογική και εδαφολογική, εφ’ όσον προέχει για την εθνική οικονομία η αγροτική εκμετάλλευσή τους. β)Όσες κρίνονται κατάλληλες σύμφωνα με τον πολεοδομικό σχεδιασμό (γενικό πολεοδομικό σχέδιοζώνη οικιστικού ελέγχου), ύστερα από κοινή έκθεση των υπηρεσιών των Υπουργείων Γεωργίας και ΠΕ.ΧΩ.ΔΕ. και σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρ. 38 παρ. 3 του Νόμ. 1337/1983 (ΦΕΚ 33 τ.Α΄) και των δ/των που εκδίδονται σε εκτέλεση αυτού, για δημιουργία νέων οικισμών ή επέκταση παλαιών, εφ’ όσον η χρήση αυτή επιβάλλεται από το δημόσιο συμφέρον. γ)Όσες είναι οι πλέον άγονες, μετά από γνώμη του αρμόδιου δασάρχη, για τους σκοπούς που προβλέπονται στις διατάξεις των άρθρ. 1, 3 και 6 του Ν.Δ. 221/1974, εφ’ όσον οι χρήσεις αυτές προέχουν για την εθνική οικονομία ή επιβάλλονται από το δημόσιο συμφέρον. Β)Επιτρέπεται να παραχωρούνται κατά κυριότητα ή κατά χρήση για ορισμένο χρόνο οι εξής δημόσιες δασικές εκτάσεις: Όσες κρίνονται κατάλληλες από άποψη θέσης και είναι απαραίτητες για τη δημιουργία και λειτουργία κατασκηνώσεων, χιονοδρομικών κέντρων, ορειβατικών καταφυγίων, αθλητικών χώρων και εγκαταστάσεων σχολικών κτιρίων, δημοτικών και κοινοτικών καταστημάτων, νοσοκομείων, ιερών ναών και ιερών μονών, κέντρων υγείας και υγειονομικών σταθμών, σωφρονιστικών καταστημάτων, νεκροταφείων, αγορών, σφαγείων, τυροκομείων, μελισσοκομείων, υδροτριβείων, ιχθυοτροφείων και χώρων απορριμμάτων και λυμάτων, εγκαταστάσεων ύδρευσης και άρδευσης, εφ’ όσον οι χρήσεις αυτές προέχουν για την εθνική οικονομία, αν πρόκειται για αγροτική εκμετάλλευση και επιβάλλονται από το δημόσιο συμφέρον, αν πρόκειται για άλλη χρήση. Σελ. 364(β) Τεύχος 1128-Σελ. 42 Η παραχώρηση για τους σκοπούς αυτούς γίνεται κατά περίπτωση στον οικείο ο.τ.α., σε αγροτικές συνεταιριστικές οργανώσεις και τις επιχειρήσεις τους, τον Ε.Ο.Τ., τη Γενική Γραμματεία Αθλητισμού, τον Οργανισμό Εργατικής Κατοικίας, τον Οργανισμό Σχολικών Κτιρίων, το Ταμείο Χρηματοδοτήσεως Δικαστικών Κτιρίων ή σε άλλο φορέα του δημόσιου τομέα του άρθρ. 1 παρ. 6 του Νόμ. 1256/1982 (ΦΕΚ 65). «Κατ’ εξαίρεση και για εθνικούς λόγους επιτρέπεται να παραχωρούνται κατά κυριότητα ή κατά χρήση για ορισμένο χρόνο, σύμφωνα με τις διατάξεις της παρ. 3, δημόσιες δασικές ή χορτολιβαδικές εκτάσεις σε νομικά πρόσωπα ιδιωτικού δικαίου, που χαρακτηρίζονται ως κοινωφελή ιδρύματα κατά την έννοια του Αστικού κώδικα, τα οποία υφίστανται ή συνιστώνται από τα πρεσβυγενή Ελληνορθόδοξα (Ελληνόφωνα ορθόδοξα) Πατριαρχεία της Ανατολής ή την αυτοδιοίκητη Ιερά Μονή και Αρχιεπισκοπή του Όρους Σινά και εξυπηρετούν τους πνευματικούς, πολιτιστικούς, φιλανθρωπικούς, επιστημονικούς και λοιπούς κοινωφελείς σκοπούς των ανωτέρω θρησκευτικών καθιδρυμάτων». Το μέσα στα « » εδάφιο προστέθηκε από το άρθρ. 16 Νόμ. 2040/17-23 Απρ. 1992 (ΦΕΚ Α΄ 70), Τόμ. 16Γ, σελ. 814,20. Η παραχώρηση στις περιπτ. α΄ και γ΄ της παρ. 2Α και στις περιπτώσεις της παρ. 2Β του παρόντος άρθρου διαρκεί όσο υφίσταται ο σκοπός για τον οποίο έγινε. 3.Η παραχώρηση και η αλλαγή χρήσης των παρ. 1 και 2Β γίνεται με απόφαση του νομάρχη, αν πρόκειται για έκταση μέχρι 10 στρέμματα, του Υπουργού Γεωργίας, αν πρόκειται για έκταση μέχρι 50 στρέμματα και του υπουργικού συμβουλίου, αν πρόκειται για μεγαλύτερες εκτάσεις, ύστερα από εισήγηση της οικείας διεύθυνσης δασών και γνώμη του νομαρχιακού συμβουλίου, το οποίο συνεκτιμά και τις γενικότερες επιπτώσεις σε υφιστάμενες επιχειρήσεις. Η απόφαση για την παραχώρηση συνοδεύεται από έκθεση της αρμόδιας υπηρεσίας προστασίας περιβάλλοντος του Υπουργείου Γεωργίας για τις πιθανές επιπτώσεις στο περιβάλλον από την παραχώρηση. Στην έκθεση αναφέρονται οι τυχόν όροι, με τους οποίους θα πρέπει να γίνει η παραχώρηση και τα μέτρα που θα πρέπει να ληφθούν για την προστασία του περιβάλλοντος. Η μη συμμόρφωση με τους όρους και η μη εφαρμογή των μέτρων συνιστούν λόγο υποχρεωτικής ανάκλησης της παραχώρησης. Αν πρόκειται για παραχωρήσεις εκτάσεων που βρίσκονται σε παραμεθόριες ή αμυντικές περιοχές, απαιτείται προηγούμενη σύμφωνη γνώμη της αρμόδιας υπηρεσίας του Υπουργείου Εθνικής Άμυνας. 17.Ε.γ.4 Βοσκότοποι 4.Σε περίπτωση παραχώρησης της χρήσης έκτασης από τον Ε.Ο.Τ. ή τη Γενική Γραμματεία Αθλητισμού ή τον ο.τ.α. σε φυσικά ή νομικά πρόσωπα, για την πραγματοποίηση των σκοπών που αναφέρονται στην προηγούμενη παράγραφο το τίμημα και η διαδικασία της παραχώρησης αυτής καθορίζεται από τις ειδικές διατάξεις που διέπουν τη λειτουργία τους. 5.Δημοτικές και κοινοτικές δασικές εκτάσεις καθώς και δασικές εκτάσεις του άρθρ. 3 του Ν.Δ. 86/1969 που κρίνονται κατάλληλες για τους σκοπούς των παρ. 2Α εδάφ. β΄ και γ΄ και 2Β επιτρέπεται να αλλάξουν χρήση, σύμφωνα με τους όρους, τις προϋποθέσεις και τη διαδικασία της παρ. 3. 6.Οι εκτάσεις που παραχωρούνται σύμφωνα με την παρ. 2 ή αλλάζουν χρήση σύμφωνα με την παρ. 5 παύουν να διέπονται από τις διατάξεις της δασικής νομοθεσίας, οι οποίες εφαρμόζονται και πάλι αν για οποιοδήποτε λόγο ανακληθεί ή πάψει να ισχύει το παραχωρητήριο ή η απόφαση αλλαγής της χρήσης των εκτάσεων αυτών. 7.Οι διατάξεις του άρθρ. 57 του Νόμ. 998/1979 εξακολουθούν να ισχύουν και για όσες από τις εκτάσεις του άρθρ. 3 του νόμου αυτού οριοθετούνται ως βοσκότοποι. Άρθρ.14.-(Αντικαθίσταται το άρθρ. 67 Νόμ. 998/1979, Τόμ. 17Α, σελ. 456,39). Εποικιστικές εκτάσεις Άρθρ.2.-1.Ο βοσκότοπος, όσο ισχύει η απόφαση της οριοθέτησής του, δε διαχειρίζεται ως δάσος ή δασική έκτασις. Ως προς τα εμπράγματα δικαιώματα όμως του δημοσίου, την προστασία και την υλοτομία των δασικών εν γένει εκτάσεων που περιλαμβάνονται στο βοσκότοπο εφαρμόζονται οι διατάξεις της δασικής νομοθεσίας. Στις περιπτώσεις που η βλάστηση του βοσκότοπου καταστραφεί μερικά ή ολικά από πυρκαϊά ή άλλη αιτία, η ρύθμιση της βοσκής γίνεται μετά από συνεκτίμηση των στοιχείων της μελέτης διαχείρισης και με τους όρους του άρθρ. 1 παρ. γ. 2.Η διαχείριση όλων των βοσκοτόπων (πεδινών, ημιορεινών, ορεινών), ανεξάρτητα από το ιδιοκτησιακό τους καθεστώς, ενεργείται σε ενιαία βάση και υπάγεται στη μέριμνα του κράτους, η οποία ασκείται από το Υπουργείο Γεωργίας. 3.Για την αναγνώριση δικαιώματος κυριότητας σε δάση, δασικές και χορτολιβαδικές εκτάσεις, που περιέχονται σε οριοθετημένο βοσκότοπο, ισχύουν οι διατάξεις του άρθρ. 8 του Νόμ. 998/1979. Οριοθέτηση βοσκότοπων Άρθρ.15.-1.Κοινόχρηστες και διαθέσιμες δασικές εκτάσεις του αγροτικού κώδικα, οι οποίες έχουν παραμείνει στην αρμοδιότητα της δ/νσης γεωργίας, περιέρχονται με πράξη του νομάρχη, μετά από κοινή έκθεση ενός δασολόγου και ενός γεωπόνου, που υπηρετούν στις αντίστοιχες δ/νσεις γεωργίας και δασών της νομαρχίας, στη διαχείριση της δασικής υπηρεσίας, εφ’ όσον καλύπτονται μερικά ή ολικά από δάσος δρυός (εκτός πρίνου και αριάς), πεύκης, ελάτης, οξυάς, πλατάνου, σκλήθρου και καστανιάς και δεν είναι απαραίτητες για την κτηνοτροφία. Οι τοπικές δασικές υπηρεσίες έχουν υποχρέωση μετά τη δημοσίευση της πράξης του νομάρχη να θέσουν τις εκτάσεις αυτές σε δασοπονική διαχείριση και εκμετάλλευση ως δημόσια δάση. 2.Όσες από τις εκτάσεις της προηγούμενης παραγράφου μεταβιβάσθηκαν σε ο.τ.α. υπάγονται στη διαχείρισή τους σύμφωνα με τις διατάξεις της δασικής νομοθεσίας. 3.Κληροτεμάχια, που κατά την έναρξη ισχύος του νόμου αυτού καλύπτονται σε ποσοστό τουλάχιστο 15% από τα δασοπονικά είδη της παρ. 5, παραμένουν ως δάση και τα διαχειρίζονται οι δικαιούχοι τους, σύμφωνα με τις διατάξεις της δασικής νομοθεσίας. Αν δε συντρέχει η πιο πάνω προϋπόθεση, τα κληροτεμάχια αυτά δεν υπάγονται στις διατάξεις της δασικής νομοθεσίας, εφ’ όσον συντρέχουν οι προϋποθέσεις του άρθρ. 15 παρ. 2Α΄ εδάφ. α΄ και δεν επιτρέπεται η αλλαγή χρήσης τους. Άρθρ.16.-(Αντικαθίσταται το άρθρ. 66 Νόμ. 998/1979, Τόμ. 17Α, σελ. 456,39). Άρθρ.17.-(Αντικαθίσταται το άρθρ. 59 Νόμ. 998/1979, Τόμ. 17Α, σελ. 456,39). Καταργούμενες διατάξεις Άρθρ.18.-Από την ισχύ του νόμου αυτού καταργούνται: 1.Οι διατάξεις του Κτηνοτροφικού Κώδικα (κωδ. δ της 28/30 Οκτ. 1941, ΦΕΚ Α/368), εκτός από τα άρθρ. 2, 3, 4, 5, 6, 22, 24 παρ. 1, 25 παρ. 1, 2 και 3, 27, 28, 32 και 33. 2.Τα άρθρ. 1, 2 και 8 του Ν.Δ. 1334/1973 (ΦΕΚ Α΄ 22). 3.Τα άρθρ. 1, 2 και 3 του Π.Δ. 246/1974 (ΦΕΚ Α΄ 87). 4.Το Ν.Δ. 216/1973, εκτός από το άρθρ. 15 (ΦΕΚ Α΄ 271). 5.Το Π.Δ. 688/1975 (ΦΕΚ 225). 6.Το Π.Δ. 689/1975 (ΦΕΚ 226). 7.Το άρθρ. 69 του Ν.Δ. 3030/1954 (ΦΕΚ Α΄ 244) καταργείται για κάθε περίπτωση οριοθετημένου βοσκότοπου. 8.Το άρθρ. 13 του Α.Ν. 431/1968 (ΦΕΚ Α΄ 115) δεν εφαρμόζεται από την έκδοση της απόφασης του νομάρχη που προβλέπεται στο άρθρ. 5 παρ. 2 του νόμου αυτού. 9.Τα άρθρ. 45 παρ. 2 και 8, 52, 53, 54, 55 παρ. 2, 59 και 75 παρ. 3 του Νόμ. 998/1979 (ΦΕΚ 289). 10.Το Ν.Δ. 3621/1956 (ΦΕΚ 276). 11.Το Π.Δ. 793/1980 (ΦΕΚ 194). 12.Το Π.Δ. 1125/1980 (ΦΕΚ 284). 13.Κάθε άλλη γενική ή ειδική διάταξη που αντίκειται στις διατάξεις του νόμου αυτού ή διέπει θέματα που ρυθμίζονται από αυτές. Έναρξη ισχύος Άρθρ.19.-Η ισχύς του νόμου αυτού αρχίζει μετά ένα μήνα από τη δημοσίευσή του στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως. Άρθρ.3.-1.Σε κάθε νομό συγκροτούνται με απόφαση του νομάρχη μία ή περισσότερες επιτροπές, οι οποίες αποτελούνται από α)έναν εκπρόσωπο της τοπικής ένωσης Δήμων και κοινοτήτων, β)έναν εκπρόσωπο του τοπικού αγροτικού συνεταιρισμού, κατά προτίμηση κτηνοτρόφο, γ)ένα γεωπόνο ή τεχνολόγο γεωπονίας, δ)ένα δασολόγο ή τεχνολόγο δασοπονίας, ε)έναν κτηνίατρο, στ)έναν τοπογράφο μηχανικό από εκείνους που υπηρετούν στη νομαρχία και κάθε ειδικό επιστήμονα, τη συμμετοχή του οποίου θεωρεί αναγκαία ο νομάρχης. Με την ίδια απόφαση ορίζονται και αντίστοιχα αναπληρωματικά μέλη. Αν η τοπική ένωση δήμων και κοινοτήτων, ή ο αγροτικός συνεταιρισμός δεν προτείνουν τον εκπρόσωπό τους και τον αναπληρωτή τους σε προθεσμία δέκα ημερών από τη λήψη του σχετικού ερωτήματος, οι εκπρόσωποι αυτοί ορίζονται από το νομάρχη. Στην επιτροπή καλείται να συμμετέχει και εκπρόσωπος της αρμόδιας πολεοδομικής υπηρεσίας, η απουσία όμως του οποίου δεν εμποδίζει το έργο της επιτροπής. Η θητεία των μελών της επιτροπής είναι τριετής. Κατά τη διάρκεια της θητείας τους επιτρέπεται να αντικατασταθούν τα μέλη των περιπτ. α και β, αν ο αντίστοιχος φορέας προτείνει άλλον εκπρόσωπό του, και τα μέλη της περίπτ. γ, αν για οποιοδήποτε λόγο πάψουν να υπηρετούν στην οικεία νομαρχία. Επίσης επιτρέπεται η αντικατάσταση των μελών της επιτροπής κατά τη διάρκεια της θητείας τους αν συντρέχει σπουδαίος λόγος. Ο τρόπος λειτουργίας των παραπάνω επιτροπών, η κατανομή των καθηκόντων και αρμοδιοτήτων μεταξύ των επιτροπών του ίδιου νομού και κάθε σχετική λεπτομέρεια ορίζονται με απόφαση του Υπουργού Γεωργίας. 2.Οι επιτροπές της προηγούμενης παραγράφου συντάσσουν διαγράμματα σε κλίμακα 1 προς 50.000, ή 1 προς 20.000 ή με μεγαλύτερη αν υπάρχει κατάλληλο χαρτογραφικό υλικό στην οποία απεικονίζονται οι βοσκότοποι (πεδινοί, ημιορεινοί και ορεινοί), ανεξάρτητα από το ιδιοκτησιακό τους καθεστώς, καθώς και εκείνοι, στους οποίους έχει γίνει κτηνοτροφική αποκατάσταση. Τα διαγράμματα αυτά συνοδεύονται από πρακτικό, στο οποίο περιγράφεται ο βοσκότοπος περιμετρικά, αναφέρονται η θέση, τα όρια, η μορφή και κατά προσέγγιση η έκτασή του καθώς και ο χαρακτηρισμός του ως πεδινού ή ορεινού. Για τους βοσκότοπους που εκτείνονται στην περιφέρεια περισσότερων νομών το σχετικό διάγραμμα και πρακτικό συντάσσουν από κοινού οι αρμόδιες επιτροπές των νομών αυτών. Στην παραπάνω οριοθέτηση δεν περιλαμβάνονται εκτάσεις οι οποίες έχουν παραχωρηθεί για χρήση στις Ένοπλες Δυνάμεις, εκτάσεις που είχαν τη μορφή δάσους, κάηκαν και κηρύχθηκαν αναδασωτέες, εκτάσεις του πρώην νομού Αττικής καθώς και εδάφη που προβλέπονται από τις περιπτ. β έως και δ΄ της παρ. 1 του άρθρ. 69 του Ν.Δ. 86/1969. 3.Μετά την υποβολή στη νομαρχία του πρακτικού της επιτροπής και του σχετικού διαγράμματος καθορίζονται τα όρια του βοσκότοπου με απόφαση του νομάρχη, που εκδίδεται σε προθεσμία ενός έτους από την έναρξη ισχύος του νόμου αυτού, ύστερα από εισήγηση του διευθυντή γεωργίας. Η προθεσμία αυτή μπορεί να παραταθεί με απόφαση του Υπουργού Γεωργίας. Για τους βοσκότοπους που εκτείνονται στην περιφέρεια περισσότερων νομών ο καθορισμός των ορίων και ο χαρακτηρισμός τους γίνεται με κοινή απόφαση των οικείων νομαρχών. Η νομαρχιακή απόφαση μπορεί να ανακληθεί ύστερα από γνώμη του νομαρχιακού συμβουλίου, αν ο βοσκότοπος πάψει να είναι απαραίτητος για την κτηνοτροφία. Μετά την κατά τα ανωτέρω ανάκληση της σχετικής απόφασης, οι εκτάσεις του βοσκότοπου περιέρχονται στο καθεστώς διαχείρισης και προστασίας που ίσχυε προ της οριοθέτησης. 4.Στη διεύθυνση γεωργίας κάθε νομαρχίας τηρείται μητρώο βοσκότοπων, στο οποίο καταχωρίζονται υποχρεωτικά το πρακτικό της επιτροπής της παρ. 1 με το σχετικό διάγραμμα, η νομαρχιακή απόφαση της προηγούμενης παραγράφου και κάθε άλλη απόφαση ή πράξη που αφορά τους βοσκότοπους. Αντίγραφα των στοιχείων αυτών αποστέλλονται και φυλάσσονται στην οικεία δ/νση δασών, στον οικείο δήμο ή κοινότητα και τον τοπικό αγροτικό συνεταιρισμό. Διαχειριστικές μελέτες, προγράμματα  αξιοποίησης, εκτέλεση έργων Άρθρ.4.-1.Μετά την οριοθέτηση των βοσκότοπων συντάσσεται μελέτη διαχείρισης για κάθε βοσκότοπο. 2.Την εκπόνηση της μελέτης αυτής αναθέτει ο νομάρχης στη διεύθυνση γεωργίας, ή στη διεύθυνση δασών της νομαρχίας ανάλογα αν πρόκειται για πεδινό ή ορεινό βοσκότοπο. Σε περίπτωση αδυναμίας των παραπάνω διευθύνσεων να εκπονήσουν τη μελέτη, ο νομάρχης, με απόφασή του που εκδίδεται ύστερα από εισήγηση των διευθύνσεων αυτών, μπορεί να αναθέτει την εκπόνησή της στους οικείους δήμους ή κοινότητες ή σε αγροτικούς συνεταιρισμούς ή σε ιδιώτες γεωτεχνικούς ή τεχνικά γραφεία που διαθέτουν σχετική άδεια κατά τη διαδικασία και σύμφωνα με τις κείμενες διατάξεις περί αναθέσεως μελετών. Με την ίδια απόφαση ο νομάρχης αναθέτει την επίβλεψη των μελετών αυτών στη διεύθυνση γεωργίας ή τη διεύθυνση δασών της νομαρχίας. Για τους βοσκότοπους που εκτείνονται στην περιφέρεια περισσότερων νομών η εκπόνηση ή επίβλεψη, σύμφωνα με τις παραπάνω διακρίσεις της μελέτης, ανήκει από κοινού στις οριζόμενες κατά το πρώτο εδάφιο διευθύνσεις γεωργίας ή δασών των οικείων νομαρχιών. Στην περίπτωση αυτή, για την ανάθεση της μελέτης σε αγροτικούς συνεταιρισμούς, ιδιώτες γεωτεχνικούς ή τεχνικά γραφεία απαιτείται κοινή απόφαση των οικείων νομαρχών, που εκδίδεται ύστερα από εισήγηση των διευθύνσεων γεωργίας και δασών κάθε νομαρχίας.  Οι προδιαγραφές  για την (Αντί για τη σελ. 359(α) Σελ. 359(β) Τεύχος Θ112-Σελ. 27 Βοσκότοποι 17.Ε.γ.4 εκπόνηση των διαχειριστικών μελετών καθορίζονται με απόφαση του Υπουργού Γεωργίας κατά τους όρους του άρθρ. 1 παρ. γ. 3.Η μελέτη διαχείρισης εντάσσεται στο πρόγραμμα αξιοποίησης του βοσκότοπου, το οποίο συντάσσεται κάθε χρόνο από την αρμόδια νομαρχιακή υπηρεσία του Υπουργείου Γεωργίας και εγκρίνεται με απόφαση του οικείου νομάρχη ύστερα από γνώμη του νομαρχιακού συμβουλίου. Για τους βοσκότοπους που εκτείνονται στην περιφέρεια περισσότερων νομών, το πρόγραμμα αξιοποίησης εκπονείται από κοινού από τις οριζόμενες κατά το προηγούμενο εδάφιο υπηρεσίες των νομών αυτών και εγκρίνεται με κοινή απόφαση των οικείων νομαρχών, ύστερα από γνώμη του νομαρχιακού συμβουλίου κάθε νομού. 4.Την εκτέλεση των κάθε είδους έργων βελτίωσης και συντήρησης των βοσκότοπων, εκτός από τον αγροτικό συνεταιρισμό, μπορεί να αναλαμβάνει η διεύθυνση γεωργίας ή η διεύθυνση δασών, καθώς και οι οργανισμοί τοπικής αυτοδιοίκησης και ιδιώτες ιδιοκτήτες βοσκότοπων, με απόφαση του νομάρχη ή με κοινή απόφαση των οικείων νομαρχών, αν πρόκειται για βοσκότοπο που εκτείνεται στην περιφέρεια περισσότερων νομών. Στην περίπτωση αυτή, την εκτέλεση των έργων εποπτεύει η υπηρεσία που συνέταξε τη μελέτη ή ανέλαβε την επίβλεψή της σύμφωνα με την παρ. 2. 5.Οι διατάξεις του άρθρ. 143 του Ν.Δ. 86/1969 (Φ.Ε.Κ. 7 Α΄/18.1.1969) «Περί Δασικού Κώδικος» επεκτείνονται και για τους τεχνολόγους δασοπονίας σύμφωνα με τα οριζόμενα και τους περιορισμούς του Π.Δ. 1102/1980 (Φ.Ε.Κ. 278 Α΄/3/6.12.1980) «περί καθορισμού των επαγγελματικών δικαιωμάτων των τεχνολόγων δασοπονίας». Δικαίωμα χρήσης και δικαίωμα βοσκής Άρθρ.5.-1.Τους βοσκότοπους που οριοθετούνται κατά τη διαδικασία του άρθρ. 3 δικαιούνται να χρησιμοποιούν κτηνοτρόφοι που κατοικούν στο δήμο ή κοινότητα, στην περιφέρεια του οποίου βρίσκεται ο βοσκότοπος, κτηνοτρόφοι-μέλη του αγροτικού συνεταιρισμού που εδρεύει στον παραπάνω δήμο ή κοινότητα καθώς και άλλοι κάτοικοι του δήμου ή της κοινότητας που διατηρούν ζώα. Το δικαίωμα αυτό έχουν και κτηνοτρόφοι, κάτοικοι άλλων δήμων ή κοινοτήτων, οι οποίοι κατά παράδοση χρησιμοποιούν το βοσκότοπο. Αν υπάρχει περίσσεια βοσκοϊκανότητας, το βοσκότοπο μπορούν να χρησιμοποιούν και κτηνοτρόφοι ή συνεταιρισμοί άλλων περιοχών. Επίσης στον οριοθετημένο βοσκότοπο είναι ελεύθερη η τοποθέτηση μελισσοσμηνών. Σελ. 360(β) Τεύχος Θ112-Σελ. 28 2.Τα πρόσωπα που θα χρησιμοποιούν το βοσκότοπο, ο αριθμός των ζωϊκών μονάδων, η περίοδος βοσκής και ο χρόνος χρήσης του βοσκότοπου καθορίζονται, σύμφωνα με τη μελέτη διαχείρισης, με απόφαση του αρμόδιου νομάρχη ή των αρμόδιων νομαρχών, αν πρόκειται για βοσκότοπους που επεκτείνονται στην περιφέρεια περισσότερων νομών, ύστερα από αίτηση των ενδιαφερόμενων. Η απόφαση αυτή εκδίδεται πριν αρχίσει η κτηνοτροφική περίοδος. Κατά τον καθορισμό των δικαιούχων προτιμούνται τα μέλη των Συνεταιρισμών Αποκατάστασης Ακτημόνων Μικρών Κτηνοτρόφων (Σ.Α.Α.Μ.Κ.) για τους βοσκότοπους στους οποίους έχουν αποκατασταθεί και οι ιδιοκτήτες για τους ιδιωτικούς τους βοσκότοπους. Στις λοιπές περιπτώσεις προτιμούνται οι κτηνοτρόφοι, μέλη των τοπικών αγροτικών συνεταιρισμών. Μέχρι να συνταχθεί η μελέτη διαχείρισης η παραπάνω απόφαση του νομάρχη ως προς τον αριθμό των ζωϊκών μονάδων και το χρόνο χρήσης του βοσκότοπου, εκδίδεται ύστερα από εισήγηση της δ/νσης γεωργίας. 3.Τα πρόσωπα που χρησιμοποιούν τους βοσκότοπους καταβάλλουν δικαίωμα βοσκής που ορίζεται κατά ζωϊκή μονάδα, με τη νομαρχιακή απόφαση της προηγούμενης παραγράφου. Δεν οφείλουν το δικαίωμα αυτό οι ιδιοκτήτες για το δικό τους βοσκότοπο καθώς και οι κτηνοτρόφοι για το βοσκότοπο στον οποίο έγινε η αποκατάστασή τους. Το δικαίωμα βοσκής βεβαιώνεται και εισπράττεται από τον οικείο δήμο ή κοινότητα σύμφωνα με τις διατάξεις περί εσόδων των δήμων και κοινοτήτων και αποδίδεται στους δικαιούχους, ανάλογα με την έκταση που διαθέτει ο καθένας. 17.Ε.γ.4 Βοσκότοποι Με απόφαση του δημοτικού ή κοινοτικού συμβουλίου συντάσσεται πίνακας δικαιούχων. Δικαιούχοι θεωρούνται οι φερόμενοι ως κύριοι, νομείς ή κάτοχοι βοσκότοπου. Ο πίνακας αναρτάται στο δημοτικό ή κοινοτικό κατάστημα για ένα μήνα. Ενστάσεις κατά του πίνακα υποβάλλονται μέσα σε ένα μήνα από την ανάρτηση και εκδικάζονται από το δημοτικό ή κοινοτικό συμβούλιο, το οποίο και οριστικοποιεί τον πίνακα. Ο πίνακας δεν αποτελεί στοιχείο για τη θεμελίωση ή απόδειξη εμπράγματων δικαιωμάτων. Το δικαίωμα βοσκής για τις εκτάσεις του Δημοσίου περιέρχεται στο δήμο ή την κοινότητα, στην περιφέρεια του οποίου βρίσκονται οι εκτάσεις αυτές. Αν ο βοσκότοπος εκτείνεται στα διοικητικά όρια περισσότερων δήμων ή κοινοτήτων, το συνολικό ποσό που πρέπει να καταβάλει κάθε υπόχρεος, καθώς και το ποσό που αναλογεί σε κάθε δήμο ή κοινότητα για βεβαίωση και είσπραξη καθορίζεται με πράξη της δ/νσης γεωργίας. Αν ο βοσκότοπος εκτείνεται σε περισσότερους νομούς, ο προηγούμενος καθορισμός γίνεται με κοινή απόφαση των οικείων νομαρχών. Αν ο δικαιούχος είναι άγνωστος ή άγνωστης διαμονής, το δικαίωμα βοσκής κατατίθεται υπέρ αυτού στο Ταμείο Παρακαταθηκών και Δανείων. Αν ο υπόχρεος δεν καταβάλλει το δικαίωμα βοσκής επί δύο συνεχή έτη, εκπίπτει αυτοδικαίως από το δικαίωμα χρήσης του βοσκότοπου. Η έκπτωση διαπιστώνεται με απόφαση του νομάρχη, με την οποία διατάσσεται η αποβολή του υπόχρεου από το βοσκότοπο και στη θέση του εγγράφεται άλλος δικαιούχος κατά τη διαδικασία της προηγούμενης παραγράφου. 4.Από τα δικαιώματα βοσκής ποσοστό έως 40%, που καθορίζεται ειδικότερα με την παραπάνω απόφαση του νομάρχη, διατίθεται κάθε χρόνο και αποδίδεται στον αγροτικό συνεταιρισμό για την εκτέλεση του προγράμματος διαχείρισης, βελτίωσης και συντήρησης των βοσκοτόπων. Το ποσοστό αυτό δεν παρακρατείται από το δικαίωμα βοσκής, που καταβάλλεται για τη χρήση βοσκότοπων που ανήκουν σε ιδιώτες. 5.Κατά τη διάρκεια του καθορισμένου κατά την παρ. 2 χρόνου κτήσης του βοσκότοπου, στο δικαίωμα του αρχικού δικαιούχου υπεισέρχονται οι καθολικοί ή ειδικοί διάδοχοί του, εφ’ όσον διατηρούν το ποίμνιο. Αν δε συντρέχει η τελευταία αυτή προϋπόθεση, επέρχεται απόσβεση του δικαιώματος του αρχικού δικαιούχου και στη θέση του εγγράφονται άλλοι, κατά τη διαδικασία της παρ. 2. 6.Ο δικαιούχος που παύει να διατηρεί το ποίμνιό του εκπίπτει από το δικαίωμα χρήσης του βοσκότοπου. Η έκπτωση διαπιστώνεται με απόφαση του νομάρχη, με την οποία διατάσσεται η αποβολή του έκπτωτου από το βοσκότοπο και εγγράφεται στη θέση του άλλος δικαιούχος, κατά τη διαδικασία της παρ. 2. Αν το ποίμνιο μειωθεί, περιορίζεται ανάλογα το δικαίωμα χρήσης με όμοια απόφαση. 7.Όσοι χρησιμοποιούν τους βοσκότοπους σύμφωνα με τις διατάξεις αυτού του άρθρου έχουν υποχρέωση να τηρούν χωρίς παρέκκλιση τις προδιαγραφές της μελέτης διαχείρισης και τις σχετικές αποφάσεις του νομάρχη, ιδίως ως προς τον επιτρεπόμενο αριθμό των εισαγόμενων ζώων και το χρόνο βόσκησης των τμημάτων του βοσκότοπου. 8.Όποιος εισάγει αυθαίρετα ζώα σε βοσκότοπο για βόσκηση ή εισάγει περισσότερα από όσα δικαιούται ή υπερβαίνει τα χρονικά όρια χρήσης του βοσκότοπου ή με άλλον τρόπο παραβιάζει τα όρια επιτρεπόμενης χρήσης του βοσκότοπου τιμωρείται με φυλάκιση έως 3 μήνες. Ανεξάρτητα από την ποινική δίκη ο υπαίτιος τιμωρείται και με πρόστιμο από 10.000-100.000 δραχμ. που επιβάλλεται από το διευθυντή γεωργίας. 9.Εκείνος που με οποιοδήποτε τρόπο παρεμποδίζει τη χρήση του βοσκότοπου από τους δικαιούχους τιμωρείται με φυλάκιση έως ένα έτος. 10.Για τους βοσκότοπους που είναι μισθωμένοι κατά το χρόνο έκδοσης της νομαρχιακής απόφασης που καθορίζει τους δικαιούχους χρήσης, οι διατάξεις του άρθρου αυτού εφαρμόζονται μετά τη λήξη της κτηνοτροφικής περιόδου. 11.Σε εδαφικές εκτάσεις που το καθεστώς τους ρυθμίζεται από τους Α.Ν. 376/1936 και 1400/1938 η βόσκηση επιτρέπεται μόνο ύστερα από άδεια της αρμόδιας στρατιωτικής αρχής. 12.Οι διοικητικές διαφορές ουσίας, που αναφύονται κατά την εφαρμογή του νόμου αυτού, υπάγονται στη δικαιοδοσία των τακτικών διοικητικών δικαστηρίων και εκδικάζονται από το τριμελές διοικητικό πρωτοδικείο. Η διάταξη του άρθρ. 4 του Νόμ. 1406/1983 εφαρμόζεται και στην περίπτωση αυτή. Αλλαγή χρήσης βοσκότοπου Άρθρ.6.-1.Μετά την οριοθέτησή τους οι βοσκότοποι διέπονται από τις διατάξεις αυτού του νόμου και χρησιμοποιούνται κυρίως για τους σκοπούς της κτηνοτροφίας, χωρίς να παραβλάπτονται οι υδρολογικές, προστατευτικές, αισθητικές και άλλες λειτουργίες των εκτάσεων αυτών. Αποφάσεις με τις οποίες έχουν, μέχρι την έναρξη ισχύος του νόμου αυτού, κηρυχθεί αναδασωτέες εκτάσεις δασικές ή χορτολιβαδικές που βρίσκονται μέσα στα όρια του βοσκότοπου, αναστέλλονται και δεν εφαρμόζονται για όσο χρόνο ισχύει η απόφαση του άρθρ. 3 παρ. 3. 2.Η αλλαγή χρήσης οριοθετημένων βοσκότοπων επιτρέπεται μόνο για τους σκοπούς που προβλέπονται στο άρθρ. 15 του νόμου αυτού και του άρθρ. 57 του Νόμ. 998/1979 και σύμφωνα με τους όρους, τις προϋποθέσεις και τη διαδικασία των ίδιων άρθρων. 3.Όποιος αυθαίρετα μεταβάλλει, με οποιοδήποτε τρόπο, την κτηνοτροφική χρήση οριοθετημένου βοσκότοπου τιμωρείται με φυλάκιση έως ένα έτος. Για την επαναφορά της προηγούμενης από τη μεταβολή κατάστασης εφαρμόζονται ανάλογα, σε κάθε περίπτωση, οι διατάξεις της δασικής νομοθεσίας. (Αντί για τη σελ. 361(α) Σελ. 361(β) Τεύχος Θ112-Σελ. 29 Βοσκότοποι 17.Ε.γ.4 Αγροτεμάχια μέσα σε βοσκότοπους Άρθρ.7.-1.Αγροί, που βρίσκονται μέσα σε οριοθετημένους βοσκότοπους και δεν καλλιεργούνται ή καλλιεργούνται με δενδρώδεις ή ετήσιες καλλιέργειες, εφ’ όσον η Επιτροπή του άρθρ. 3 εκτιμά ότι εμποδίζουν τη διαχείριση του βοσκότοπου, αποδίδονται υποχρεωτικά σε κτηνοτροφική χρήση, εκτός αν είναι περιφραγμένοι κατά τρόπο που να εξασφαλίζεται η καλλιέργεια του αγρού. 2.Αγροί της προηγούμενης παραγράφου μπορούν να ανταλλαγούν με δημόσιες γεωργικές εκτάσεις, ύστερα από αίτηση του ιδιοκτήτη που πρέπει να υποβληθεί στη διεύθυνση γεωργίας σε αποκλειστική προθεσμία έξι μηνών από την οριοθέτηση του βοσκότοπου. Σε περίπτωση που οι εντός του οριοθετημένου βοσκότοπου αγροί είναι πολυπληθείς, η επιτροπή του άρθρ. 3 ερευνά τη δυνατότητα διαχωρισμού ανάλογης δημόσιας έκτασης στις παρυφές του βοσκότοπου με σκοπό την ανταλλαγή των αγρών. Για την ανταλλαγή αποφασίζει ο νομάρχης ύστερα από εισήγηση της επιτροπής του άρθρ. 3, η οποία εκτιμά και την αξία των ανταλλασσόμενων εκτάσεων. Κατά της παραπάνω απόφασης και μέσα σε αποκλειστική προθεσμία ενός μήνα από τη δημοσίευσή της, ο ιδιοκτήτης του αγρού μπορεί να ασκήσει αγωγή στο μονομελές πρωτοδικείο, στην περιφέρεια του οποίου βρίσκεται ο αγρός, που δικάζεται κατά τη διαδικασία των άρθρ. 648 έως 661 του Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας. Ως προς την αποδοχή του ανταλλάγματος και την κατάρτιση του σχετικού συμβολαίου εφαρμόζεται το άρθρ. 242 του Αγροτικού Κώδικα (Β.Δ. της 29.10./6.12.49). Αν δεν επιδιωχθεί ή κριθεί ότι δεν είναι δυνατή η ανταλλαγή, στους ιδιοκτήτες των παραπάνω αγρών, καταβάλλεται το δικαίωμα βοσκής που προβλέπεται στο άρθρ. 5. Χρηματοδότηση έργων βελτίωσης