39.ΠΡΟΕΔΡΙΚΟ ΔΙΑΤΑΓΜΑ υπ’αριθ.205 της 1-15 Ιουλ. 1998 (ΦΕΚ Α΄163) Λογιστικό Ειδικών Ταμείων Ν.Π.Δ.Δ. 25.Β.ε.36-37 Περί ορισμού του περιεχομένου και του χρόνου ενάρξεως της εφαρμογής του Κλαδικού Λογιστικού Σχεδίου Νομικών Προσώπων Δημόσιου Δικαίου. Έχοντας υπόψη: Τις διατάξεις των παραγράφων 2α και 4 του άρθρου 49του Ν. 1041/1980 (ΦΕΚ75Α), όπως αντικαταστάθηκαν με το άρθρο 10 παρ. 1 του Ν. 1819/1988 (ΦΕΚ256Α). Τη διάταξη του άρθρου 29Α του Ν. 1558/1985, όπως προσετέθη με το άρθρο 22 του Ν. 2081/1992 (Α' 154) και τροποποιήθηκε με το άρθρο 1 παρ. 2α του Ν. 2469/97 (Α38). Την από 27/11/1997 (πρακτ. 7) γνωμοδότηση του Εθνικού Συμβουλίου Λογιστικής των άρθρων 1 και 2 του Ν. 1819/1988. Το γεγονός ότι δεν προκαλείται δαπάνη σε βάρος του κρατικού προϋπολογισμού από την εφαρμογή του παρόντος Διατάγματος. Την υπ' αριθ. 182/98 γνωμοδότηση του Συμβουλίου της Επικρατείας, έπειτα από πρόταση των Υπουργών Εθνικής Οικονομίας, Οικονομικών και Ανάπτυξης, αποφασίζουμε: ΑΡΘΡΟ 1 Περιεχόμενο του Κλαδικού Λογιστικού Σχεδίου Νομικών Προσώπων Δημοσίου Δικαίου Το περιεχόμενο του Κλαδικού Λογιστικού Σχεδίου για τα Νομικά Πρόσωπα Δημοσίου Δικαίου ορίζεται ως κατωτέρω, στα μέρη Πρώτο έως και Πέμπτο. ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ ΒΑΣΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ - ΔΙΑΡΘΡΩΣΗ ΤΟΥ ΣΧΕΔΙΟΥ ΛΟΓΑΡΙΑΣΜΩΝ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1.1 ΒΑΣΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ § 1.1.100 Η Αρχή της Αυτονομίας 1. Το σχέδιο λογαριασμών κατανέμεται σε τρία μέρη, καθένα από τα οποία αποτελεί ιδιαίτερο και ανεξάρτητο λογιστικό κύκλωμα. Οι λογαριασμοί του καθενός από τα μέρη αυτά συνδέονται και συλλειτουργούν μεταξύ τους, χωρίς να επηρεάζουν λογιστικά τους λογαριασμούς των άλλων δύο μερών. Οι λογαριασμοί ουσίας της γενικής λογιστικής, που αναπτύσσονται στις ομάδες 1 - 8, λειτουργούν σε ανεξάρτητο λογιστικό κύκλωμα, σύμφωνα με όσα καθορίζονται στο κεφ. 2.2· Οι λογαριασμοί τάξεως, που αναπτύσσονται στη 10η (0) ομάδα, λειτουργούν σε ανεξάρτητο λογιστικό κύκλωμα, σύμφωνα με όσα καθορίζονται στο κεφ. 3.2. Σύμφωνα με την αρχή της αυτονομίας, η αναλυτική λογιστική, λειτουργεί ανεξάρτητα από τη γενική, σε λογαριασμούς της ομάδας 9, που συνδέονται και συλλειτουργούν μεταξύ τους στο ανεξάρτητο λογιστικό κύκλωμα της ομάδας αυτής, όπως ειδικότερα καθορίζεται στο Κεφαλ. 5.2. Είναι δυνατό να συγχωνεύονται και να λειτουργούν σε ένα ενιαίου σύστημα λογιστικής (στο αυτό λογιστικό κύκλωμα) η γενική και η αναλυτική λογιστική με την προϋπόθεση ότι η αναλυτική λογιστική θα διατηρεί τη αυτονομία της και δε θα αλλοιώνονται οι βασικές αρχές των παρακάτω παρ. 1.1.101 και 1.1.102, σύμφωνα με όσα ειδικότερα καθορίζονται στο Κεφαλ. 5.3. § 1.1.101 Η αρχή της κατ' είδος συγκεντρώσεως των αποθεμάτων, εξόδων και εσόδων. 1. Σύμφωνα με την αρχή της κατ' είδος συγκεντρώσεως των αποθεμάτων, εξόδων και εσόδων, τα αντίστοιχα κονδύλια καταχωρούνται σε λογαριασμούς αποθεμάτων (ομάδα 2), εξόδων (ομάδας 6), εσόδων (ομάδας 7) και εκτάκτων και ανόργανων αποτελεσμάτων (ομάδας 3), οι οποίοι ανοίγονται και λειτουργούν με κριτήριο το είδος και όχι τον προορισμό για τον οποίο πραγματοποιούνται οι αντίστοιχες αγορές αποθεμάτων και τα αντίστοιχα έξοδα και έσοδα. 2.Σύμφωνα με την αρχή της προηγούμενης περιπτώσεως οι σχετικοί λογαριασμοί των αποθεμάτων και εξόδων δέχονται μόνο χρεώσεις ενώ των εσόδων μόνο πιστώσεις καθώς και αντίστοιχους αντιλογισμούς, χωρίς να επιτρέπονται μεταφορές των κονδυλίων τους κατά τη διάρκεια της χρήσεως. Τα υπόλοιπα των λογαριασμών αυτών, στο τέλος κάθε χρήσεως, μεταφέρονται στο λογαριασμό της Γενικής Εκμεταλλεύσεως ή στο λογαριασμό Αποτελεσμάτων Χρήσεως, σύμφωνα με όσα καθορίζονται στις παραγρ. 2.2.803 και 2.2.808, αντίστοιχα. § 1.1.102 Η αρχή της καταρτίσεως του λογαριασμού της Γενικής Εκμετάλλευσης με λογιστικές εγγραφές. Ο λογαριασμός της Γενικής εκμετάλλευσης καταρτίζεται έπειτα από μεταφορά σ' αυτόν της αξίας των αποθεμάτων, οργανικών εξόδων και οργανικών εσόδων κατ' είδος, σύμφωνα με όσα καθορίζονται στην παρ. 2.2.803, έτσι ώστε από την ανάλυση του να προκύπτει η συνολική κίνηση των λογαριασμών εκμεταλλεύσεως του Ν.Π.Δ.Δ. § 1.1.103 Γενικές αρχές τηρήσεως των λογαριασμών 1.Για την ενημέρωση των λογαριασμών ισχύει η βασική αρχή της υπάρξεως παραστατικού (δικαιολογητικού), δηλαδή αποδεικτικών πραγματοποιήσεως του εξόδου, του εσόδου, της εισπράξεως ή πληρωμής, που προβλέπονται σε κάθε περίπτωση. Με βάση τα δικαιολογητικά αυτά λογιστικοποιούνται τα έξοδα και τα έσοδα. Απόκλιση από τη βασική αρχή, επιτρέπεται στις περιπτώσεις που αναφέρονται στην περίπτωση 3 της παρ. 5.1.600 του Π.Δ. 1123/1980. 2.Στους αναλυτικούς λογαριασμούς της τελευταίας βαθμίδας καταχωρούνται και τα εξής τουλάχιστον στοιχεία : α. Ο αύξοντας αριθμός του παραστατικού, με το οποίο γίνεται η λογιστικοποίηση και καταχώριση στο λογαριασμό αυτό του σχετικού ποσού. β. Σύντομη αιτιολογία για κάθε εγγραφή, δηλαδή για κάθε ποσό που καταχωρείται στη χρέωση ή την πίστωση του λογαριασμού. 3.        Για τους αναλυτικούς λογαριασμούς της τελευταίας βαθμίδας της γενικής λογιστικής και των λογαριασμών τάξεως, είναι υποχρεωτική η τήρηση αναλυτικών ατομικών μερίδων σε καρτέλες ή με οποιοδήποτε άλλο τρόπο. Για τους λογαριασμούς της Αναλυτικής Λογιστικής, ισχύουν όσα ορίζονται στη περίπτωση 7 της παραγ. 5.210 του Π.Δ. 1123/1980. 4.        Παρέχεται η ευχέρεια στα Ν.Π.Δ.Δ. να ενημερώνουν τους λογαριασμούς της προτελευταίας βαθμίδας (περιληπτικούς) μόνο με τη συνολική κίνηση, τόσο της χρεώσεως όσο και της πιστώσεως, των αντίστοιχων λογαριασμών τους της τελευταίας βαθμίδας (αναλυτικών), με την προϋπόθεση ότι η ενημέρωση αυτή των αναλυτικών λογαριασμών θα γίνεται, κατά οποιοδήποτε τρόπο, τουλάχιστο στο τέλος κάθε μήνα. § 1.1.104 Γενικές αρχές μηχανογραφικής τήρησης βιβλίων και έκδοσης στοιχείων. 1.        Παρέχεται η δυνατότητα στο Ν.Π.Δ.Δ. να τηρεί τα βιβλία του και να εκδίδει τα στοιχεία του μηχανογραφικά, ή να τηρεί μηχανογραφικά τη Γενική Λογιστική και να εκδίδει τα στοιχεία του χειρόγραφα ή αντίστροφα. Δεν παρέχεται η δυνατότητα, το ίδιο βιβλίο άλλοτε να τηρείται μηχανογραφικά και άλλοτε χειρόγραφα ή ένα στοιχείο να εκδίδεται μηχανογραφικά με τη συμπλήρωση ορισμένων μόνο δεδομένων και τα λοιπά δεδομένα να συμπληρώνονται χειρόγραφα. 2.        Το Ν.Π.Δ.Δ. που χρησιμοποιεί ηλεκτρονικό υπολογιστή για την τήρηση των βιβλίων ή την έκδοση των παραστατικών στοιχείων υποχρεούται: α. Να έχει αναλυτικό εγχειρίδιο οδηγιών χρήσης του λογισμικού στην Ελληνική γλώσσα, που αναφέρεται τουλάχιστον στην εφαρμογή των διατάξεων του Π.Δ. 186/1992, όπως ισχύουν κάθε φορά, και το οποίο ενημερώνεται αμέσως για κάθε μεταβολή που επέρχεται σ' αυτό. β. Να διαθέτει στον οποιοδήποτε αρμόδιο εξωτερικό έλεγχο το κατάλληλο προσωπικό, για να εκτυπωθούν ή εμφανιστούν στην οθόνη τα ζητούμενα στοιχεία ή για να γίνουν ανάλογες ελεγκτικές επαληθεύσεις, τόσο στις εγγραφές των βιβλίων, όσο και στις δυνατότητες του λογισμικού. γ. Να διαφυλάσσει το εγχειρίδιο οδηγιών χρήσης λογισμικού για δέκα χρόνια από το τέλος της διαχειριστικής περιόδου κατά την οποία θα σταματήσει τη μηχανογραφική τήρηση των βιβλίων και την έκδοση των στοιχείων ή θα αλλάξει εγχειρίδιο οδηγιών. δ.        Να διαφυλάσσει τα ηλεκτρομαγνητικά μέσα αποθήκευσης πληροφοριών μέχρι την εκτύπωση των δεδομένων τους. ε. Να διαφυλάσσει τα βιβλία και τα παραστατικά στοιχεία, σύμφωνα με τις προβλεπόμενες διατάξεις. 3.        Οι φορείς που αναλαμβάνουν τη μηχανογραφική ενημέρωση των βιβλίων, έχουν υποχρέωση να διαφυλάσσουν το αναλυτικό εγχειρίδιο οδηγιών χρήσης του λογισμικού και να διαθέτουν το κατάλληλο προσωπικό κατά τη διάρκεια του ελέγχου, για τη χρήση του λογισμικού. Ένα αντίγραφο του εγχειριδίου οδηγιών χρήσης παραδίδεται στο Ν.Π.Δ.Δ. 4.        Το πρόγραμμα που χρησιμοποιεί το Ν.Π.Δ.Δ. για τη μηχανογραφική τήρηση των βιβλίων και την έκδοση των στοιχείων του, πρέπει να ανταποκρίνεται πλήρως στις απαιτήσεις των διατάξεων του Π.Δ. 186/1992, όπως ισχύουν κάθε φορά και επί πλέον πρέπει να έχει τις ακόλουθες δυνατότητες: α. Το πρόγραμμα πρέπει να είναι προσαρμοσμένο στο παρόν Λογιστικό Σχέδιο, ώστε να παρέχει τη δυνατότητα ανάπτυξης κωδικών αριθμών και τίτλων λογαριασμών, σύμφωνα με τις διατάξεις του πρώτου, δεύτερου και τρίτου μέρους του παρόντος. β. Πρέπει να εξασφαλίζει στο ίδιο το Ν.Π.Δ.Δ. τη δυνατότητα προσδιορισμού των μεταβλητών εσόδων του κ.λ.π. σε περίπτωση διαφοροποίησης τους, χωρίς να απαιτείται η παρέμβαση του προγραμματιστή. γ. Πρέπει να εξασφαλίζει την αυτόματη ετήσια προοδευτική αρίθμηση κάθε ημερολογιακής εγγραφής, χωριστά για κάθε ημερολόγιο και η οποία δεν επιτρέπεται να μεταβάλλεται από το χρήστη. δ. Το πρόγραμμα πρέπει να εξασφαλίζει υποχρεωτικά την ενημέρωση των βιβλίων του Ν.Π.Δ.Δ. με το περιεχόμενο των στοιχείων που εκδίδονται μηχανογραφικά και παράλληλα να αποκλείεται η δυνατότητα στο χρήστη για επιλεκτική καταχώρηση του περιεχομένου ορισμένων στοιχείων, με ανάλογη εντολή στον Η/Υ. ε. Το λειτουργικό σύστημα του Η/Υ πρέπει να εξασφαλίζει τη δυνατότητα ακύρωσης του λανθασμένου ενιαίου μηχανογραφικού παραστατικού στοιχείου και των εγγραφών που έγιναν ταυτόχρονα στους οικείους λογαριασμούς, με την μηχανογραφική έκδοση Ειδικού Ακυρωτικού Στοιχείου. στ. Το πρόγραμμα πρέπει να εξασφαλίζει στο χρήστη τη δυνατότητα διαχωρισμού, καταχώρησης και εκτύπωσης των οικονομικών πράξεων της νέας διαχειριστικής περιόδου, παράλληλα με τις οικονομικές πράξεις και τις τακτοποιητικές πράξεις της διαχειριστικής χρήσης που έληξε (σύνταξη ισολογισμού), καθώς και αυτόματης μεταφοράς των υπολοίπων στους λογαριασμούς της νέας χρήσης. Κάθε υπόλοιπο που μεταφέρεται, πρέπει να είναι οριστικό και εκκαθαρισμένο. ζ. Το πρόγραμμα πρέπει να εξασφαλίζει το διαχωρισμό των πράξεων του τελευταίου μήνα της διαχειριστικής χρήσης που έληξε, από τις τακτοποιητικές πράξεις της ίδιας χρήσης και τη χωριστή εκτύπωση τους. η. Το λειτουργικό σύστημα (το λογισμικό), πρέπει να αποκλείει τη δυνατότητα στο χρήστη για την αναδρομική τροποποίηση ή την παρεμβολή οποιασδήποτε εγγραφής, μετά την πάροδο της προθεσμίας ενημέρωσης, που ορίζεται σε δεκαπέντε (15) ημέρες από την ημερομηνία λήψης του δικαιολογητικού. θ. Σε περίπτωση τροποποίησης του προγράμματος, αυτό πρέπει να δίνει τη δυνατότητα στο χρήστη για μεταγενέστερη εκτύπωση των εγγραφών που έχουν εισαχθεί στον Η/Υ, μέχρι την τροποποίηση του. ι. Τα ποσά των ημερολογίων, των λογαριασμών, των ισοζυγίων, των καταστάσεων και των στηλών των βιβλίων πρέπει να αθροίζονται αυτόματα και τα αθροίσματα να μεταφέρονται από τη μία σελίδα στη άλλη. 5.        Η μηχανογραφική τήρηση των βιβλίων πραγματοποιείται σε δύο στάδια. Το στάδιο της ενημέρωσης και το στάδιο της εκτύπωσης. 6.        Η ενημέρωση των βιβλίων γίνεται με την εισαγωγή των δεδομένων κάθε οικονομικής πράξης που πραγματοποιεί το Ν.Π.Δ.Δ., στο αρχείο του Η/Υ και τη λογιστικοποίηση των πράξεων αυτών στις προθεσμίες που ορίζει το Π.Δ. 186/1992, όπως ισχύουν κάθε φορά. Η εισαγωγή γίνεται με την πληκτρολόγηση ή αυτόματα όταν υπάρχει σύστημα ΟΝ LΙΝΕ ενημέρωσης των βιβλίων, με τα στοιχεία που εκδίδονται μηχανογραφικά. 7.        Η εκτύπωση είναι η μεταφορά από το Αρχείο του Η/Υ και η απεικόνιση σε μηχανογραφικά έντυπα (θεωρημένα ή αθεώρητα) των οικονομικών πράξεων. Η θεώρηση των εντύπων γίνεται από την εποπτεύουσα κάθε οργανισμό αρχή, πριν τη χρησιμοποίηση τους. 8.        Κατά τη μηχανογραφική τήρηση των βιβλίων, αυτά ενημερώνονται και εκτυπώνονται ως εξής : α. Τα ημερολόγια στα οποία καταχωρούνται πρωτογενώς οι εγγραφές, ενημερώνονται στην προθεσμία που ορίζεται από τις διατάξεις του Π.Δ. 186/1992, δηλαδή εντός 15 ημερών από τη λήψη του κατά περίπτωση δικαιολογητικού, και επί ταμιακών πράξεων από τη διενέργεια τους. Η εκτύπωση τους γίνεται μέχρι το τέλος του επόμενου μήνα, εκείνου που αφορούν οι οικονομικές πράξεις. β. Τα αναλυτικά καθολικά εκτυπώνονται μία φορά στο τέλος της διαχειριστικής χρήσης και μέσα στην προθεσμία κλεισίματος του ισολογισμού. γ. Το γενικό καθολικό και το συγκεντρωτικό ημερολόγιο, εκτυπώνονται μία φορά στο τέλος της διαχειριστικής χρήσεως, μέσα στην προθεσμία κλεισίματος του ισολογισμού. δ. Το ισοζύγιο του γενικού καθολικού, εκτυπώνεται μέχρι το τέλος του επόμενου μήνα, εκείνου που αφορούν οι οικονομικές πράξεις. Στο ισοζύγιο αυτό αναγράφονται τα συνολικά προοδευτικά αθροίσματα χρέωσης και πίστωσης των λογαριασμών του γενικού καθολικού μέχρι το τέλος του μήνα πο\ι αφορά, καθώς και τα υπόλοιπα (χρεωστικά και πιστωτικά) των λογαριασμών αυτών, όπως στο σχετικό «Υπόδειγμα Ισοζυγίου Γενικού Καθολικού» αυτού του Π.Δ. περιγράφεται. ε. Το βιβλίο αποθήκης ενημερώνεται, ποσοτικά εντός οκτώ (8) ημερών από την παραλαβή ή την παράδοση και κατ' αξία εντός δέκα (10) ημερών από την λήψη του στοιχείου αξίας. Εκτυπώνεται στο τέλος του επόμενου μήνα εκείνου που αφορούν οι οικονομικές πράξεις ή μία φορά στο τέλος της διαχειριστικής χρήσης μέσα στην προθεσμία κλεισίματος του ισολογισμού, με την προϋπόθεση ότι μέχρι το τέλος του επόμενου μήνα εκείνου που αφορούν οι οικονομικές πράξεις, εκτυπώνεται μηνιαία (θεωρημένη) κατάσταση βιβλίου αποθήκης, όπως στο σχετικό « Υπόδειγμα Μηνιαίας Κατάστασης Βιβλίου Αποθήκης» αυτού του Π.Δ. περιγράφεται. στ. Όταν το Ν.Π.Δ.Δ. διαθέτει κεντρική μονάδα Η/Υ, με την οποία παρακολουθεί τα λογιστικά στοιχεία όλων των υποκαταστημάτων, μπορεί να εκτυπώνει μέχρι το τέλος του επόμενου μήνα στη μονάδα αυτή, τα λογιστικά βιβλία και το βιβλίο αποθήκης κάθε υποκαταστήματος, όταν η μεταβίβαση των εγγραφών γίνεται από τα υποκαταστήματα, είτε με απ' ευθείας σύνδεση είτε με άλλα ηλεκτρομαγνητικά μέσα απομνημόνευσης δεδομένων (δισκέτες κ.λ.π.) στις προβλεπόμενες προθεσμίες. ζ. Τα τυπωμένα βιβλία αποστέλλονται μέσα σε δέκα ημέρες από τη λήξη του μήνα εκτύπωσης στο υποκατάστημα που αφορούν, όπου και φυλάσσονται. η. Τα θεωρημένα και μη χρησιμοποιημένα βιβλία, μπορεί να φυλάσσονται στο χώρο της κεντρικής μονάδας του Η/Υ, μέχρι την χρησιμοποίηση τους. 9.        Σε περίπτωση βλάβης του Η/Υ ή δικαιολογημένης μη λειτουργίας του προγράμματος, η ενημέρωση και η εκτύπωση των βιβλίων και παραστατικών μετά από σχετική γνωστοποίηση στην εποπτεύουσα το Ν.Π.Δ.Δ. Αρχή, παρατείνεται για δέκα (10) ημέρες από την ημέρα της βλάβης. Κατά τη διάρκεια της βλάβης, τα στοιχεία εκδίδονται χειρόγραφα από ιδιαίτερη σειρά εντύπων. 10.      Αμέσως μετά την αποκατάσταση της λειτουργίας του συστήματος, το αρχείο του Η/Υ ενημερώνεται αναλυτικά, αφενός μεν με κάθε οικονομική πράξη που έχει καταχωρηθεί χειρόγραφα στα αντίστοιχα βιβλία ή στα μηχανογραφικά έντυπα, αφετέρου δε με τα δεδομένα των στοιχείων που έχουν εκδοθεί χειρόγραφα κατά την διάρκεια της βλάβης και δεν έχουν καταχωρηθεί στα βιβλία. 11.       Τα θεωρημένα βιβλία και καταστάσεις, που τηρούνται μηχανογραφικά, μπορεί να εκτυπώνονται σε ενιαίο θεωρημένο μηχανογραφικό χαρτί, με την προϋπόθεση ότι το ενιαίο αυτό μηχανογραφικό χαρτί πρέπει να φέρει, κατά τη θεώρηση του, γενική προοδευτική αρίθμηση των σελίδων του και κατά την εκτύπωση να αποτυπώνεται το είδος του βιβλίου ή της κατάστασης και να δίδεται ενιαία εσωτερική αρίθμηση των σελίδων κάθε βιβλίου ή κατάστασης. Με το σημείωμα θεώρησης του ενιαίου εντύπου, γνωστοποιείται στην εποπτεύουσα Αρχή το είδος των βιβλίων και καταστάσεων που θα εκτυπωθούν από το ενιαίο αυτό έντυπο. Δεν επιτρέπεται μεταγενέστερα να εκτυπωθεί από το έντυπο αυτό βιβλίο ή κατάσταση που δεν αναγράφεται στο σημείωμα θεώρησης. 12.      Επιτρέπεται η έκδοση των παραστατικών στοιχείων από το ίδιο θεωρημένο στέλεχος μηχανογραφικού εντύπου πολλαπλής χρήσης, με την προϋπόθεση ότι το ενιαίο αυτό έντυπο, πρέπει να φέρει κατά τη θεώρηση του, γενική προοδευτική αρίθμηση των σελίδων του και κατά τη μηχανογραφική έκδοση να αποτυπώνεται ο τίτλος και η σειρά του παραστατικού στοιχείου και να δίνεται ενιαία εσωτερική αρίθμηση των σελίδων για κάθε είδος και σειρά παραστατικού. 13.      Με τη θεώρηση του ενιαίου εντύπου, γνωστοποιείται στην εποπτεύουσα Αρχή το είδος και οι σειρές των παραστατικών στοιχείων που θα εκδίδονται από το έντυπο αυτό. 14.      Επιτρέπεται η θεώρηση παραστατικών στοιχείων, για τα οποία δεν προβλέπεται τέτοια υποχρέωση, όταν τα στοιχεία αυτά εκδίδονται με τη χρήση Η/Υ από θεωρημένο ενιαίο έντυπο, εφόσον από το ενιαίο αυτό έντυπο εκδίδονται και θεωρημένα παραστατικά στοιχεία. 15.       Επιτρέπεται να εκτυπώνεται από το ενιαίο έντυπο και άλλο είδος ή σειρά στοιχείου μετά τη θεώρηση του, εφόσον, πριν από την εκτύπωση, το δηλώσει εγγράφως στη εποπτεύουσα Αρχή που θεώρησε τα στοιχεία αυτά. 16.       Εάν το Ν.Π.Δ.Δ. χρησιμοποιεί δύο ή περισσότερους εκτυπωτές, τότε μπορεί να χρησιμοποιεί και θεωρεί δύο ή περισσότερες μηχανογραφικές σειρές εντύπων, μία για κάθε εκτυπωτή με ανεξάρτητες αριθμήσεις, αλλά να φέρουν διακριτικό γνώρισμα. 17.       Το αναλυτικό εγχειρίδιο οδηγιών χρήσης, πρέπει να δίνει οδηγίες και να περιέχει πλήρη ανάλυση των δυνατοτήτων του λογισμικού, ούτως ώστε να αποτελεί βοήθημα για το χρήστη και με βάση αυτό να μπορεί να εκτελέσει το πρόγραμμα και επί πλέον να είναι εργαλείο ελέγχου και επαλήθευσης για τακτικό και έκτακτο έλεγχο. Συγκεκριμένα πρέπει: α. να είναι γραμμένο στην ελληνική γλώσσα β. να παρέχει οδηγίες χρήσης του υπολογιστή και των περιφερειακών του μονάδων. γ. να περιέχει το σύνολο των προγραμμάτων εφαρμογών, τις οδηγίες χρήσης τους και τις δυνατότητες τους, οι οποίες πρέπει να είναι σύμφωνες με το παρόν διάταγμα. 18.       Το εγχειρίδιο οδηγιών μπορεί να αναφέρεται και σε άλλες εφαρμογές, χωρίς αυτό να είναι απαραίτητο. 19.       Για κάθε μεταβολή, πρέπει να ενημερώνεται πρώτα το αναλυτικό εγχειρίδιο οδηγιών του λογισμικού και μετά να αρχίζει η εφαρμογή του νέου ή τροποποιημένου προγράμματος. 20.       Όταν ο φορέας χρησιμοποιεί μηχανογραφικό σύστημα για την τήρηση των βιβλίων και από το ίδιο σύστημα εκδίδονται και τα στοιχεία (π.χ. συμψηφιστικά) με ταυτόχρονη ενημέρωση των βιβλίων του (ΟΝ LΙΝΕ) και συμβεί να δοθούν λανθασμένες εντολές στο Η/Υ με αποτέλεσμα να εκδοθεί λάθος στοιχείο (π.χ. συμψηφιστικό) ή το σωστό στοιχείο να εκδοθεί με λανθασμένο περιεχόμενο, πρέπει το λειτουργικό σύστημα του Η/Υ να εξασφαλίζει τη δυνατότητα ακύρωσης του λανθασμένου στοιχείου και των εγγραφών που έγιναν στους οικείους λογαριασμούς, με την άμεση μηχανογραφική έκδοση ειδικού ακυρωτικού σημειώματος. Το σημείωμα αυτό μπορεί να εκδίδεται από το ίδιο πακέτο μηχανογραφικών εντύπων που εκδίδονται και άλλα στοιχεία. Στο ειδικό ακυρωτικό στοιχείο, θα αναγράφονται ακριβώς τα ίδια δεδομένα που γράφτηκαν και στο στοιχείο του οποίου επιδιώκεται η ακύρωση, για να κλείσουν οι ανάλογες λανθασμένες εγγραφές, ο αριθμός του στοιχείου που ακυρώνεται και σύντομη αιτιολογία του λόγου της ακύρωσης. 21.       Οι προθεσμίες που αναφέρονται στις προηγούμενες περιπτώσεις αυτής της παραγράφου, τροποποιούνται κάθε φορά με βάση τις σχετικές τροποποιήσεις του Π.Δ. 186/1992. 22.       Η θεώρηση των βιβλίων, στοιχείων και καταστάσεων, που αναφέρονται στην παράγραφο αυτή, γίνεται από την προβλεπόμενη από το νόμο Αρχή. Στις περιπτώσεις που δεν προβλέπεται τέτοια θεώρηση από τις κείμενες διατάξεις, αυτή γίνεται από τον Πρόεδρο ή Διοικητή του Ν.Π.Δ.Δ. ή από εξουσιοδοτημένο από αυτόν αναπληρωτή του. § 1.1.105 Διαδικασίες λογιστικοποίησης αγορών και δαπανών 1.         Αμέσως μετά τη δημιουργία (π.χ. κατάρτιση μισθοδοτικής καταστάσεως) ή τη λήψη των σχετικών νόμιμων δικαιολογητικών, στα οποία αναφέρονται και οι αξίες των αγαθών ή των υπηρεσιών που αποκτήθηκαν από το ΝΠΔΔ, θα εκδίδονται Δελτία Συμψηφιστικής Εγγραφής, με τα οποία θα χρεώνονται οι σχετικοί λογαριασμοί των ομάδων 1, 2, 5 και 6 ή οι λογαρ. 81-82, με αντίστοιχη πίστωση των σχετικών λογαριασμών της ομάδας 5 ή πρωτοβάθμου 45. Σε ειδική θέση των Δελτίων συμψηφιστικής εγγραφής θα αναγράφονται οι αριθμοί των αντίστοιχων ενταλμάτων πληρωμής, ευθύς μετά την έκδοση και έγκριση τους από το Ελεγκτικό Συνέδριο, σύμφωνα με τις μεθεπόμενες περιπτώσεις 3 και 4. Η έκδοση του Δελτίου Συμψηφιστικής εγγραφής και η, σύμφωνα με τα προηγούμενα, άμεση διενέργεια των αντίστοιχων λογιστικών εγγραφών, είναι υποχρεωτική για όλες ανεξαιρέτως τις περιπτώσεις, δηλαδή και για εκείνες που η έκδοση του εντάλματος πληρωμής γίνεται αμέσως μετά τη δημιουργία ή λήψη των σχετικών νομίμων δικαιολογητικών. 2.         Εάν προηγηθεί η λήψη νόμιμου δικαιολογητικού που πιστοποιεί την ποσοτική μόνο παραλαβή ενσώματων αγαθών, θα διενεργούνται αμέσως οι εγγραφές ποσοτικής κίνησης των αποθηκών οι δε εγγραφές που αφορούν τις αντίστοιχες αξίες, θα γίνονται σύμφωνα με όσα αναφέρονται στην προηγούμενη περίπτ. 1.  3.         Με την έκδοση του Εντάλματος Πληρωμής, στο οποίο εκτός από την κωδικαρίθμηση του Δημοσίου Λογιστικού, θα αναγράφεται και η αντίστοιχη κωδικαρίθμηση της Γενικής Λογιστικής καθώς και ο αριθμός του Δελτίου Συμψηφιστικής εγγραφής, δεν θα διενεργείται άλλη εγγραφή στη Γενική Λογιστική στις ομάδες 1 έως και 8, αλλά στο στάδιο αυτό θα κινούνται μόνο οι λογαριασμοί του Δημοσίου Λογιστικού, που τηρούνται στο ζεύγος λογαριασμών τάξεως 02 και 06, σύμφωνα με τα καθορισμένα στο Κεφάλαιο 3.3.  4.         Μετά την έγκριση του Εντάλματος Πληρωμής από το Ελεγκτικό Συνέδριο, και τη συνακόλουθη εξόφληση του, εκτός από τη διενέργεια των σχετικών εγγράφων στους λογαριασμούς στου Δημοσίου Λογιστικού, θα χρεώνονται και οι λογαριασμοί της ομάδας 5 που έχουν πιστωθεί με τις εγγραφές της πιο πάνω περίπτωσης 1, με πίστωση των λογαριασμών των διαθεσίμων.  5.         Για κάθε εξόφληση εντάλματος πληρωμής που γίνεται από διαθέσιμα των τραπεζικών λογαριασμών του ΝΠΔΔ, θα εκδίδεται απαραίτητα και τραπεζική επιταγή, που θα συνοδεύεται από το σχετικό Ένταλμα Πληρωμής. 6.         Το ΝΠΔΔ δύναται να τηρεί διαφορετικές σειρές Ενταλμάτων Πληρωμής, ανάλογα με το χώρο ή τμήμα έκδοσης τους, το μέσο πληρωμής (μετρητά, επιταγές κ.λ.π.), την υποχρεωτικότητα ή μη προληπτικού ελέγχου κ.λ.π. Τα Εντάλματα Πληρωμής, είναι προαριθμημένα κατά σειρά. 7.         Η διενέργεια των περιλαμβανόμενων στα προηγούμενα (περιπτ. 1-6) είναι υποχρεωτική για όλες τις περιπτώσεις, συμπεριλαμβανομένων και η εξόφληση του γίνονται ευθύς με τη λήψη των σχετικών νομίμων δικαιολογητικών.  § 1.1.106 Διαδικασίες λογιστικοποίησης εσόδων 1. Τα έσοδα του ΝΠΔΔ παρακολουθούνται αναλυτικά στους σχετικούς υπολογαριασμούς της ομάδας7. 2         Τα έσοδα λογιστικοποιούνται μόλις καταστούν βέβαια και εκκαθαρισμένα, ανεξάρτητα από το χρόνο είσπραξης τους. Το βέβαιο της ύπαρξης του εσόδου πρέπει να προκύπτει από σχετικό βεβαιωτικό τίτλο είτε αυτός αφορά τη βεβαίωση της είσπραξης του εσόδου (π.χ. ειδοποίηση ή Εxtrait λογαριασμού τράπεζας) ή τη βεβαίωση της δημιουργίας της απαίτησης που απορρέει από το έσοδο με βάση έγγραφο του ΝΠΔΔ ή ακόμη έγγραφο του οφειλέτη που αποδέχεται οφειλή και κοινοποιεί στο ΝΠΔΔ την οφειλή του. 3.        Για όλες τις περιπτώσεις διενεργούνται συμψηφιστικές εγγραφές, με χρέωση του οφειλέτη και πίστωση του εσόδου, ανεξάρτητα αν συγχρόνως με τη βεβαίωση γίνεται και η εξόφληση της οφειλής. Σε αυτήν τη δεύτερη περίπτωση, 6α διενεργείται και δεύτερη εγγραφή πίστωσης του οφειλέτη με χρέωση των διαθεσίμων. §1.1.107 Σύνδεση Γενικής Λογιστικής με Προϋπολογισμό 1.        Το σχέδιο λογαριασμών έχει σχεδιασθεί, ώστε ταυτόχρονα με τη λειτουργία της Γενικής Λογιστικής, να εξυπηρετούνται και οι υποχρεώσεις των ΝΠΔΔ για τη λογιστική παρακολούθηση του προϋπολογισμού τους. 2.        Οι λογαριασμοί τελευταίας βαθμίδας του σχεδίου, που αφορούν αγορές ή προσθήκες παγίων, Λοιπές επενδύσεις και μακροπρόθεσμες απαιτήσεις της Ομάδας 1, αγορές αποθεμάτων της Ομάδας 2, οργανικά έξοδα της Ομάδας 6, οργανικά έσοδα της Ομάδας 7 και μη οργανικά έσοδα και έξοδα της Ομάδας 8, καθώς και ορισμένοι λογαριασμοί των ομάδων 3 και 5, έχουν συσχετισθεί με τους αντίστοιχους κωδικούς λογαριασμούς του προϋπολογισμού. 3.        Η ανάπτυξη των λογαριασμών του Προϋπολογισμού γίνεται στους λογαριασμούς 02 και 06 του Κεφαλαίου 3.1, το οποίο περιλαμβάνει το Σχέδιο Λογαριασμών τάξεως. 4.        Ο τρόπος λειτουργίας των λογαριασμών 02 και 06 αναπτύσσεται στο Κεφαλαίου 3.3. Οι χρόνοι ενημέρωσης των λογαριασμών 02 και 06 είναι αυτοί που αναφέρονται στις παραγράφους 1.1.105 για τα πάγια, τα αποθέματα και τα έξοδα και 11.106 για τα έσοδα. Για τις λοιπές περιπτώσεις (ομάδες 3 και 5) η ενημέρωση γίνεται αμέσως μετά την έκδοση των σχετικών Ενταλμάτων Πληρωμής ή Γραμματίων Είσπραξης. 5.        Σε περίπτωση που μετά την εγγραφή ενός ποσού στους λογαριασμούς του προϋπολογισμού, η διαδικασία ολοκλήρωσης της συναλλαγής ακυρωθεί, ακυρώνεται και η εγγραφή του προϋπολογισμού, παράλληλα με τις σχετικές ακυρωτικές εγγραφές στη Γενική Λογιστική. 6.        Η μηχανογραφική υποστήριξη της παραγράφου 1.1.104, πρέπει να παρέχει απαραίτητα τη δυνατότητα παρακολούθησης των λογαριασμών του προϋπολογισμού, σύμφωνα με τις διατάξεις αυτού του Π.Δ. ΑΚΟΛΟΥΘΟΥΝ ΠΙΝΑΚΕΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1.2 ΔΙΑΡΘΩΣΗ ΤΟΥ ΣΧΕΔΙΟΥ ΛΟΓΑΡΙΑΣΜΩΝ § 1.2.100 Ομάδες Λογαριασμών 1.        Το σχέδιο λογαριασμών περιλαμβάνει δέκα (10) ομάδες, σε κάθε μία από τις οποίες αντιστοιχούν οι αραβικοί αριθμοί 1-9 και 0. 2.        Οι ομάδες 1-8 καλύπτουν τις ανάγκες της γενικής λογιστικής, η ομάδα 9 καλύπτει τις ανάγκες της αναλυτικής λογιστικής εκμεταλλεύσεως και η ομάδα 0 καλύπτει τις ανάγκες των λογαριασμών τάξεως. 3.        Από τις ομάδες 1-8, οι 1-5 περιλαμβάνουν τους λογαριασμούς του ισολογισμού, εκείνους δηλαδή που στο τέλος κάθε χρήσεως, κατά κανόνα. παρουσιάζουν υπόλοιπα χρεωστικά η πιστωτικά, τα οποία συνθέτουν την κατάσταση του ισολογισμού, και οι ομάδες 6-8 περιλαμβάνουν τους αποτελεσματικούς λογαριασμούς, οι οποίοι στο τέλος κάθε χρήσεως μηδενίζονται. έπειτα από τη μεταφορά των υπολοίπων τους αρχικά ο τους λογαριασμούς της Γενικής Εκμετάλλευσης και ίων Αποτελεσμάτων Χρήσεως και σε συνέχεια σε λογαριασμούς του Ισολογισμού. 4.        Στις ομάδες 1-3 περιλαμβάνονται οι λογαριασμοί ενεργητικού, στις ομάδες 4-5 περιλαμβάνονται οι λογαριασμοί παθητικού, στην ομάδα 6 περιλαμβάνονται οι λογαριασμό; οργανικών εξόδων κατ’ είδος, στην ομάδα 7 περιλαμβάνονται οι λογαριασμοί οργανικών εσόδων κατ' είδος, στην ομάδα 8 περιλαμβάνονται οι λογαριασμοί Γενικής Εκμεταλλεύσεως, κύριας και παρεπόμενης δραστηριότητας, έκτακτων και ανόργανων αποτελεσμάτων, αποτελεσμάτων προηγουμένων χρήσεων, αποτελεσμάτων χρήσεως, αποτελεσμάτων προς διάθεση και ο λογαριασμός του ισολογισμού, στην ομάδα 9 περιλαμβάνονται οι λογαριασμοί της αναλυτικής λογιστικής και στην ομάδα 9 περιλαμβάνονται οι λογαριασμοί τάξεως. § 1.2.101   Κωδικοί αρίθμηση λογαριασμών Η κωδικοποίηση και ταξιθέτηση των λογαριασμών βασικά γίνεται κατά το δεκαδικό και το εκατονταδικό σύστημα και διέπεται από τις έξης βασικές αρχές : α. Οι λογαριασμοί κάθε ομάδας έχουν ως πρώτο αραβικό ψηφίο το ψηφίο της ομάδας, όπως π.χ. οι λογαριασμοί της πρώτης ομάδας το ψηφίο Ί, οι λογαριασμοί της δεύτερης ομάδας το ψηφίο 2 κοκ. β. Σε κάθε ομάδα είναι δυνατό να σχηματίζονται μέχρι δέκα (10) πρωτοβάθμιοι λογαριασμοί με την προσθήκη, στο αραβικό ψηφίο της ομάδας, των ψηφίων 0, 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8 και 9. γ. Κάθε πρωτοβάθμιος λογαριασμός αναπτύσσεται σε δευτεροβάθμιους κατά το εκατονταδικό σύστημα, σύμφωνα με τα καθοριζόμενα στην επόμενη παραγ. 1.2.102. δ. Κάθε δευτεροβάθμιος λογαριασμός αναπτύσσεται σε τριτοβάθμιους, τεταρτοβάθμιους και αναλυτικότερης βαθμίδας λογαριασμούς, κατά το εκατονταδικό, χιλιαδικό ή αναλυτικότερο (π.χ. δεκαχιλιαδικό) σύστημα. § 1.2.102 Περιορισμένο εκατονταδικό σύστημα Οι πρωτοβάθμιοι λογαριασμοί αναπτύσσονται σε περιορισμένο αριθμό δευτεροβάθμιων λογαριασμών, οι τίτλοι των οποίων εμφανίζονται στο σχέδιο λογαριασμών. Κάθε ΝΠΔΔ για την κάλυψη περιπτώσεων που δεν αντιμετωπίζονται από τους υφισταμένους δευτεροβάθμιους λογαριασμούς, έχει τη δυνατότητα να δημιουργεί και άλλους δευτεροβάθμιους λογαριασμούς, εκτός από εκείνους που εμφανίζονται στο σχέδιο λογαριασμών και να τους εντάσσει στους κωδικούς αριθμούς που τελειώνουν σε 90-99, όταν οι κωδικοί αυτοί αριθμοί δεν έχουν καταληφθεί από δευτεροβάθμιους λογαριασμούς του Σχεδίου. Από τον περιορισμό αυτό εξαιρούνται οι δευτεροβάθμιοι των Ομάδων 2,7 και 9 καθώς και οι πρωτοβάθμιοι 30 και 52.  Το Εθνικό Συμβούλιο Λογιστικής έχει τη δυνατότητα να συμπληρώσει τους κενούς κωδικούς αριθμούς που τελειώνουν σε 00-89 με νέους δευτεροβάθμιους λογαριασμούς για την αντιμετώπιση των εκάστοτε αναγκών των ΝΠΔΔ. § 1.2.103 Υποχρεωτικοί - Προαιρετικοί λογαριασμοί 1.        Οι πρωτοβάθμιοι λογαριασμοί με υπογράμμιση είναι υποχρεωτικοί. Κάθε ΝΠΔΔ για κάθε πράξη που χρειάζεται λογιστική παρακολούθηση, είναι υποχρεωμένο να χρησιμοποιεί τον πρωτοβάθμιο λογαριασμό που προβλέπεται από το σχέδιο λογαριασμών, χωρίς να έχει τη δυνατότητα να δημιουργεί οποιονδήποτε άλλο, έστω και αν υπάρχουν κενοί κωδικοί αριθμοί (ασυμπλήρωτοι). Οι κενοί αυτοί κωδικάριθμοι συμπληρώνονται με νέους πρωτοβάθμιους λογαριασμούς, μόνο μετά από απόφαση του Εθνικού Συμβουλίου Λογιστικής. 2.        Οι δευτεροβάθμιοι λογαριασμοί με υπογράμμιση είναι υποχρεωτικοί με την έννοια της υποχρεωτικότητας της παραπάνω περιπτώσεως 1. Οι δευτεροβάθμιοι λογαριασμοί χωρίς υπογράμμιση χρησιμοποιούνται κατά την κρίση του οργανισμού, είτε όπως παρουσιάζονται στο σχέδιο λογαριασμών, είτε μετά από ανάπτυξη τους σε περισσότερους δευτεροβάθμιους λογαριασμούς. Η ανάπτυξη των δευτεροβαθμίων λογαριασμών στους οποίους διασπάται οποιοσδήποτε προαιρετικός δευτεροβάθμιος λογαριασμός, είναι δυνατό να γίνεται στους κωδικαριθμούς οι οποίοι έχουν τα δύο τελευταία τους ψηφία 90-99 και στον κωδικαριθμό του προαιρετικού δευτεροβάθμιου λογαριασμού που διασπάται. Σε πάρα πολλούς πρωτοβάθμιους λογαριασμούς, ένας κατά κανόνα δευτεροβάθμιος τους δεν έχει υπογράμμιση και ο τίτλος του αρχίζει από την λέξη «λοιπά», όπως π.χ. οι 1.1.02 « λοιπά τεχνικά έργα», 12.06 «λοιπός μηχανολογικός εξοπλισμός», 13.09 «λοιπά μέσα μεταφοράς», 14.09 «λοιπός εξοπλισμός», 16.03 «λοιπές παραχωρήσεις», 16.05 «λοιπά δικαιώματα», 16.19 «λοιπά έξοδα πολυετούς αποσβέσεως», 18.13 και 18.14 «λοιπές μακροπρόθεσμες απαιτήσεις» (σε δρχ. και Ξ.Ν.), 33.95 και 33.96 «λοιποί χρεώστες διάφοροι» (σε δρχ. και Ξ.Ν.) κ.λ.π. Η μη υπογράμμιση δεν σημαίνει ότι οι δευτεροβάθμιοι αυτοί λογαριασμοί είναι προαιρετικής τηρήσεως, αλλά ότι επιτρέπεται, με τη χρησιμοποίηση όσων από τους τελευταίους δέκα δευτεροβάθμιους (κάθε πρωτοβάθμιου) είναι κενοί, να διασπασθούν σε περισσότερους δευτεροβάθμιους (κατ' ομοειδείς κατηγορίες ή κατ' είδος, ανάλογα με τις ανάγκες κάθε Ν.Π.Δ.Δ). 3.        Οι τριτοβάθμιοι λογαριασμοί με υπογράμμιση είναι υποχρεωτικοί με την έννοια της παραπάνω περιπτώσεις 1, καθώς επίσης και όσοι περιγράφονται στο σχέδιο λογαριασμών και σχετίζονται με λογαριασμούς του Δημοσίου Λογιστικού. Η δημιουργία νέων τριτοβάθμιων λογαριασμών είναι ελεύθερη, υπό την προϋπόθεση ότι θα καλύπτουν περιπτώσεις που δεν καλύπτονται από τους υπάρχοντες τριτοβάθμιους και ότι δεν μεταβάλλεται η σειρά των υποχρεωτικών τριτοβάθμιων. § 1.2.104 Λογαριασμοί Υποκαταστημάτων α. Υποκαταστήματα με αυτοτελή λογιστική παρακολούθηση. Κάθε υποκατάστημα εφαρμόζει το σχέδιο λογαριασμών, συνδέεται δε με το κεντρικό μέσω του λογαριασμού του σχεδίου λογαριασμών του κεντρικού 48 «λογαριασμοί συνδέσμου με τα υποκαταστήματα». β. Υποκατάστημα χωρίς αυτοτελή λογιστική παρακολούθηση. Οι λογαριασμοί παρακολουθήσεως των υποκαταστημάτων ή άλλων κέντρων (ή κλάδων) αναπτύσσονται μαζί με τους λογαριασμούς του κεντρικού, σύμφωνα με τα περιλαμβανόμενα στην παρ. 2.2.113. § 1.2.105 Διάγραμμα διαρθρώσεως του σχεδίου λογαριασμών Ακολουθεί διάγραμμα διαρθρώσεως του σχεδίου λογαριασμών, στο οποίο εμφανίζονται, κατά ομάδα, οι πρωτοβάθμιοι λογαριασμοί. Στο διάγραμμα αυτό εμφανίζεται επίσης παραστατικά ο τρόπος προσδιορισμού των συνολικών αποτελεσμάτων χρήσεως, τα οποία προκύπτουν από τις εξής δύο σχέσεις : α Ενεργητικό (υπόλοιπα ομάδων 1, 2 και 3) μείον Παθητικό (υπόλοιπα ομάδων 4 και 5 (στο Παθητικό περιλαμβάνεται και η καθαρή θέση) = Αποτελέσματα Χρήσεως (υπόλοιπο λογ 86). β Αποτελέσματα Χρήσεως (υπόλοιπο λογ 86) = Αλγεβρικό άθροισμα λογαριασμών δραστηριότητας και αποτελεσμάτων (υπόλοιπα λογ ομάδων 2 6, 7 και 8 μείον τελικά αποθέματα (τελική απογραφή) (Ακολουθεί διάγραμμα διαρθρώσεως του Σχεδίου Λογαριασμών)   ΜΕΡΟΣ ΔΕΥΤΕΡΟ ΓΕΝΙΚΗ ΛΟΓΙΣΤΙΚΗ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2.1 ΣΧΕΔΙΟ ΛΟΓΑΡΙΑΣΜΩΝ ΓΕΝΙΚΗΣ ΛΟΓΙΣΤΙΚΗΣ  Ακολουθεί ο καταμερισμός σε εννέα ομάδες των λογαριασμών του Σχεδίου Γενικής Λογιστικής. ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2.2 ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΚΑΙ ΣΥΝΔΕΣΜΟΛΟΓΙΑ ΤΩΝ ΛΟΓΑΡΙΑΣΜΩΝ ΤΗΣ ΓΕΝΙΚΗΣ ΛΟΓΙΣΤΙΚΗΣ ΜΕ ΔΙΕΥΚΡΙΝΙΣΕΙΣ ΣΤΗΝ ΟΡΟΛΟΓΙΑ ΚΑΙ ΣΤΟ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΤΟΥΣ 2.2.1                  ΟΜΑΔΑ 1η : ΠΑΓΙΟ ΕΝΕΡΓΗΤΙΚΟ § 2.2.100            Περιουσιακά στοιχεία που περιλαμβάνονται στους λογαρια-σμούς του πάγιου ενεργητικού Στην πρώτη ομάδα περιλαμβάνεται το σύνολο των αγαθών, αξιών και δικαιωμάτων, που προορίζονται να παραμείνουν μακροχρόνια, με την ίδια περίπου μορφή, στο ΝΠΔΔ , καθώς και τα έξοδα πολυετούς αποσβέσεως και οι μακροπρόθεσμες απαιτήσεις. 2.        Στο πάγιο ενεργητικό περιλαμβάνονται οι εξής μερικότερες κατηγορίες περιουσιακών στοιχείων : α)        Ενσώματα πάγια στοιχεία( λογαριασμοί 10-15): Είναι τα υλικά αγαθά που αποκτά το ΝΠΔΔ με σκοπό να τα χρησιμοποιεί ως μέσα δράσεως του, κατά τη διάρκεια της ωφέλιμης ζωής τους, η οποία είναι οπωσδήποτε μεγαλύτερη από ένα έτος. Καθιερώνεται η αρχή της ενημερώσεως των λογαριασμών 10-14 των ενσώματων πάγιων στοιχείων, ως προς την απόκτηση αυτών ή τις προσθήκες σε αυτά, μέσω του λογαριασμού 15 "Ακινητοποιήσεις υπό εκτέλεση και προκαταβολές κτήσεως παγίων", για τους λόγους που αναφέρονται στην παράγραφο 2.2.109 περίπτ.2. β)        Ασώματες ακινητοποιήσεις ή άϋλα πάγια ( λογαριασμοί 16.00-16.09 ): Είναι τα δεκτικά χρηματικής αποτιμήσεως ασώματα (άϋλα) οικονομικά αγαθά (δικαιώματα ή πραγματικές καταστάσεις, ιδιότητες και σχέσεις) που αποκτούνται από το ΝΠΔΔ με σκοπό να χρησιμοποιούνται παραγωγικά για χρονικό διάστημα οπωσδήποτε μεγαλύτερο από ένα έτος και είναι δυνατό να αποτελέσουν αντικείμενο συναλλαγής. γ)        Έξοδα πολυετούς αποσβέσεως( λογαριασμοί 16.ΙΟΙ 6.19) Είναι τα έξοδα που αποσβένονται τμηματικά και πραγματοποιούνται για την ίδρυση και οργάνωση του ΝΠΔΔ, για τη απόκτηση ενσωμάτων ή ασώματων ακινητοποιήσεων και για την επέκταση και αναδιοργάνωση του. δ)        Τίτλοι πάγιας επένδυσης και μακροπρόθεσμες απαιτήσεις( λογαριασμός 18 ) : Είναι οι τίτλοι (μετοχές, ομολογίες κ.λ.π.) που αποκτούνται από το ΝΠΔΔ με σκοπό μακροχρόνιας κατοχής τους, για επένδυση των διαθεσίμων του ΝΠΔΔ και εξασφάλιση εσόδων ( μερίσματα, τόκοι κ.λ.π.).Επίσης στον ίδιο λογαριασμό παρακολουθούνται και οι κατά τρίτων απαιτήσεις του ΝΠΔΔ , για τις οποίες η προθεσμία εξοφλήσεως λήγει μετά από το τέλος της επόμενης χρήσεως. 3.        Οι σχετικές χρεώσεις στους λογαριασμούς του πάγιου ενεργητικού, για αποκτήσεις νέων πάγιων στοιχείων, γίνονται σύμφωνα με τα καθοριζόμενα στις παρ. 2.2.109 περίπτ. 1 και 2 και 1.1.105. § 2.2.101 Επέκταση, προσθήκη, βελτίωση, συντήρηση και επισκευή ενσωμάτων πάγιων περιουσιακών στοιχείων. 1. Επέκταση ή προσθήκη κτιρίου, κτιριακής εγκαταστάσεως και τεχνικού έργου είναι οποιαδήποτε μόνιμη αύξηση του όγκου, του μεγέθους ή της ωφελιμότητας του, που γίνεται με τη χρησιμοποίηση κατά κανόνα δομικών υλικών. 2. Επέκταση ή προσθήκη μηχανήματος, τεχνικής εγκαταστάσεως και μηχανολογικού εξοπλισμού είναι κάθε προσθήκη ή εργασία που γίνεται σ' αυτά και αυξάνει το μέγεθος και κατά κανόνα την παραγωγική τους δυναμικότητα. 3. Βελτίωση ενσώματου πάγιου περιουσιακού στοιχείου είναι κάθε μεταβολή που γίνεται σ' αυτό μετά από τεχνολογική επέμβαση και που έχει ως αποτέλεσμα, είτε την αύξηση του χρόνου της ωφέλιμης ζωής του, είτε την αύξηση της παραγωγικότητας του, είτε τη μείωση του κόστους λειτουργίας του ή τη βελτίωση των συνθηκών χρησιμοποιήσεως του. 4. Συντήρηση ενσώματου πάγιου περιουσιακού στοιχείου είναι η τεχνολογική επέμβαση που γίνεται σ' αυτό με σκοπό να διατηρείται στην αρχική του παραγωγική ικανότητα για όσο το δυνατό μεγαλύτερο χρονικό διάστημα. 5. Επισκευή ενσώματου πάγιου περιουσιακού στοιχείου είναι η αντικατάσταση ή επιδιόρθωση μερών αυτού, που έχουν καταστραφεί ή υποστεί βλάβη, με σκοπό την επαναφορά της παραγωγικής του ικανότητας ή των συνθηκών λειτουργίας του στο επίπεδο που ήταν πριν από τη καταστροφή ή τη βλάβη. 6. Το κόστος των επεκτάσεων, προσθηκών και βελτιώσεων προσαυξάνει την αξία κτήσεως των πάγιων περιουσιακών στοιχείων και καταχωρείται στους σχετικούς λογαριασμούς των στοιχείων αυτών, με την επιφύλαξη των όσων εκτίθενται στην παράγραφο 2.2.109. 7. Τα έξοδα συντηρήσεως και επισκευής των πάγιων περιουσιακών στοιχείων είναι κόστος τρέχουσας μορφής και καταχωρούνται στους οικείους λογαριασμούς εξόδων κατ' είδος της ομάδας 6, με την επιφύλαξη όσων εκτίθενται στην παράγραφο 2.2.109. § 2.2.102 Οι αποσβέσεις των πάγιων περιουσιακών στοιχείων Ι. Εννοιολογικοί προσδιορισμοί 1. Aπόσβεση είναι η χρονική κατανομή της αποσβεστέας αξίας του πάγιου περιουσιακού στοιχείου, που υπολογίζεται με βάση την ωφέλιμη διάρκεια ζωής του και, συνακόλουθα, η λογιστική απεικόνιση και ο καταλογισμός της σε καθεμία χρήση. Οι αποσβέσεις κάθε χρήσεως βαρύνουν το λειτουργικό κόστος, ή απευθείας τα αποτελέσματα χρήσεως, όταν πρόκειται για αποσβέσεις που δεν ενσωματώνονται στο λειτουργικό κόστος. Το ποσό της ετήσιας αποσβέσεως αντιπροσωπεύει τη μείωση της αξίας του πάγιου στοιχείου, που επέρχεται λόγω της χρήσεως του, της παρόδου του χρόνου και της οικονομικής απαξιώσεως του. 2. Αποσβέσιμο πάγιο περιουσιακό στοιχείο είναι το ενσώματο ή άϋλο πάγιο στοιχείο που αποκτάται από το ΝΠΔΔ για διαρκή παραγωγική χρήση και έχει ωφέλιμη διάρκεια ζωής περιορισμένη, πάντως μεγαλύτερη από ένα έτος. 3. Ωφέλιμη διάρκεια ζωής είναι, είτε η χρονική περίοδος κατά την οποία υπολογίζεται ότι το αποσβέσιμο πάγιο στοιχείο θα χρησιμοποιείται παραγωγικά από το ΝΠΔΔ είτε η ολική ποσότητα παραγωγής ή το ολικό έργο το οποίο αναμένεται να επιτύχει το ΝΠΔΔ από το πάγιο αυτό στοιχείο (π.χ ωφέλιμη διάρκεια ζωής μηχανήματος μετρημένη σε παραγωγικές ώρες) 4. Αποσβεστέα αξία ενός αποσβέσιμου πάγιου περιουσιακού στοιχείου είναι το ιστορικό κόστος του ή άλλο ποσό που αντικατάστησε νομότυπα το ιστορικό κόστος (π.χ αξία αναπροσαρμογής που επιβλήθηκε από το νόμο ή αξία που έχει προκύψει από εκτίμηση λόγω συγχωνεύσεως). II. Γενικές αρχές λογισμού των αποσβέσεων 5. Η αποσβεστέα αξία των πάγιων περιουσιακών στοιχείων κατανέμεται σε κάθε λογιστική χρήση, κατά τη διάρκεια της ωφέλιμης ζωής τους, με ομοιόμορφο τρόπο. Για τον υπολογισμό των αποσβέσεων εφαρμόζεται η μέθοδος της σταθερής αποσβέσεως. 6. Οι αποσβέσεις υπολογίζονται με βάση τους προβλεπόμενους από τη κείμενη νομοθεσία συντελεστές ετήσιας τακτικής αποσβέσεως για κάθε κατηγορία αποσβέσιμων πάγιων στοιχείων. Οι συντελεστές αυτοί, κατά τεκμήριο, καλύπτουν τη φυσική φθορά (από τη χρήση και από την πάροδο του χρόνου) καθώς και την οικονομική απαξίωση των οικείων στοιχείων. 7. Δεν επιτρέπεται ο λογισμός αποσβέσεων με συντελεστές μικρότερους από τους ελάχιστους συντελεστές, που η κείμενη νομοθεσία προβλέπει. 8. Η διενέργεια αποσβέσεων για κάθε έτος με τους θεσπισμένους ελάχιστους συντελεστές είναι υποχρεωτική, ανεξάρτητα από την ύπαρξη ή μη κερδών. Η διενέργεια αποσβέσεων διακόπτεται από τη στιγμή που το σύνολο των διενεργημένων αποσβέσεων για κάθε αποσβέσιμο στοιχείο γίνει ίσο με την αποσβεστέα αξία αυτού του στοιχείου ( μείον μιας μονάδας ), ανεξάρτητα από το αν εξακολουθεί η παραγωγική χρησιμοποίηση του. 9.        Ο υπολογισμός των αποσβέσεων γίνεται από τη στιγμή που το πάγιο στοιχείο αρχίζει να χρησιμοποιείται ή να λειτουργεί. Αν ο χρόνος αυτός δεν συμπίπτει με την έναρξη της λογιστικής χρήσεως, η απόσβεση υπολογίζεται σε τόσα δωδέκατα της ετήσιας αποσβέσεως, όσοι είναι οι μήνες μέχρι το τέλος της χρήσεως, στους οποίους περιλαμβάνεται και ο μήνας μέσα στον οποίο το πάγιο στοιχείο αρχίζει να χρησιμοποιείται ή να λειτουργεί. 10.      Οι αποσβέσεις των πάγιων στοιχείων τα οποία παραμένουν σε αδράνεια για χρονικό διάστημα που διαρκεί συνέχεια πέρα από έξι μήνες υπολογίζονται, για το διάστημα αυτό, με μειωμένους συντελεστές. Το ποσοστό μειώσεως καθορίζεται, συγχρόνως με τον καθορισμό των ετήσιων συντελεστών τακτικών αποσβέσεων. III. Άλλα γενικά θέματα σχετικά με τις αποσβέσεις 11        .Οι αποσβέσεις που διενεργούνται για κάθε λογιστική χρήση καταλογίζονται σ' αυτή με χρέωση των λογαριασμών 66 "αποσβέσεις πάγιων στοιχείων ενσωματωμένες στο λειτουργικό κόστος" και 85 "αποσβέσεις πάγιων στοιχείων μη ενσωματωμένες στο λειτουργικό κόστος" και με πίστωση των από το Σχέδιο Λογαριασμών προβλεπόμενων αντίθετων λογαριασμών 10.99, 11.99, 12.99, 13.99, 14.99 και 16.99. 12.      Από τις αποσβέσεις που διενεργούνται σε κάθε χρήση, οι τακτικές, που θεωρούνται ότι αφορούν το λειτουργικό κόστος (δηλαδή όλες οι λειτουργίες του ΝΠΔΔ) καταχωρούνται στη χρέωση του λογαριασμού 66 και τελικά μεταφέρονται στο λογαριασμό 80.00 της Γενικής Εκμεταλλεύσεως. Στην περίπτωση που το ΝΠΔΔ δεν εφαρμόζει (υποχρεωτικά ή προαιρετικά) την Αναλυτική Λογιστική (Ομάδα 9), προκειμένου να προσδιορίσει το κόστος και τα αναλυτικά αποτελέσματα, οι τακτικές αποσβέσεις του λογαριασμού 66 κατανέμονται εξωλογιστικά στις επιμέρους λειτουργίες του ΝΠΔΔ. 13.      Οι προβλεπόμενες από τη φορολογική νομοθεσία και για τα ΝΠΔΔ με τη μορφή αναπτυξιακών κινήτρων, πρόσθετες (επιταχυνόμενες) αποσβέσεις καταχωρούνται στη χρέωση του λογαριασμού 85 και τελικά στα αποτελέσματα χρήσεως (λογαριασμός 86.03). § 2.2.103 Μητρώο πάγιων περιουσιακών στοιχείων 1. Για τη διαχειριστική παρακολούθηση κάθε πάγιου στοιχείου και για τη λογιστική παρακολούθηση της αξίας κτήσεως και των αποσβέσεων του και γενικότερα της τύχης του, τηρείται υποχρεωτικά μητρώο πάγιων στοιχείων, το οποίο ενημερώνεται εσωλογιστικά και αποτελεί την τελευταία ανάλυση των πρωτοβάθμιων λογαριασμών των πάγιων περιουσιακών στοιχείων (λογαριασμοί αναλυτικού καθολικού τρίτου ή τέταρτου κ.λ.π βαθμού κάθε πρωτοβάθμιου λογαριασμού). 2. Από το μητρώο πάγιων στοιχείων, οι λεπτομέρειες και ο τρόπος τηρήσεως του οποίου αφήνονται στη κρίση του ΝΠΔΔ, πρέπει να προκύπτουν τουλάχιστον τα παρακάτω στοιχεία : ● Τα στοιχεία που εξατομικεύουν το είδος του παγίου (ονοματολογία και διακριτικά στοιχεία) ● Τα στοιχεία της λογιστικής του εντάξεως (τίτλοι και κωδικοί αριθμοί του πρωτοβάθμιου και του λογαριασμού της τελευταίας βαθμίδας ) ● Η αιτιολογία και τα σχετικά στοιχεία κτήσεως, η αρχική αξία κτήσεως και οι μεταβολές αυτής (προσθήκες, βελτιώσεις, αναπροσαρμογές της αξίας, μειώσεις) ● Ο τόπος εγκατάστασης ή ο τρίτος στις εγκαταστάσεις του οποίου τυχόν βρίσκεται. ● Η ημερομηνία κατά την οποία άρχισε η χρησιμοποίηση ή λειτουργία του, καθώς και η    ημερομηνία που τυχόν τέθηκε σε αδράνεια. ● Η τυχόν κτήση του με ευεργετική φορολογική διάταξη. ● Η τυχόν ύπαρξη βαρών πάνω σ' αυτό ( π.χ είδος βάρους, αιτία, ποσό) ● Ο κωδικός αριθμός της τελευταίας βαθμίδας του λογαριασμού αποσβέσεων. ● Οι λογισμένες αποσβέσεις ( συντελεστής και ποσά ) και τα στοιχεία της λογιστικής τους     εγγραφής (α/α παραστατικού, ημερομηνία), καθώς και οι αντιλογισμένες αποσβέσεις, π.χ σε    περίπτωση πωλήσεως ή καταστροφής. ● Τα στοιχεία και η αιτία του τερματισμού της παραγωγικής ζωής του ( π.χ. εκποίηση, διάλυση ή καταστροφή). 3. Με σκοπό να αντιμετωπιστούν δυσχέρειες που ενδεχόμενα θα ανακύψουν κατά την υποχρεωτική τήρηση του μητρώου πάγιων στοιχείων, σύμφωνα με τα παραπάνω, παρέχεται η δυνατότητα της τηρήσεως αυτού κατά ομάδες ομοειδών πάγιων στοιχείων ( π.χ. πάγια στοιχεία του λογαριασμού 14 που κτήθηκαν κατά τη διάρκεια του αυτού μήνα παρακολουθούνται σε μια ατομική μερίδα ) με την προϋπόθεση ότι το συγκεκριμένο πάγιο στοιχείο, όταν κρίνεται αναγκαίο (π.χ. κατά την απογραφή ή την πώληση ), θα είναι δυνατό να εξατομικεύεται. § 2.2.104 Λογαριασμός 10 " Εδαφικές εκτάσεις " 1. Εδαφικές εκτάσεις είναι τα οικόπεδα, γήπεδα, αγροτεμάχια, δάση, ορυχεία, μεταλλεία, λατομεία, οι φυτείες και γενικά οποιαδήποτε έκταση γης της οποίας η κυριότητα ανήκει στο ΝΠΔΔ. Οι εδαφικές εκτάσεις διακρίνονται σ' εκείνες που έχουν απεριόριστη διάρκεια ωφέλιμης ζωής, όπως π.χ. είναι τα οικόπεδα, γήπεδα ή τα αγροτεμάχια και σ' αυτές που η διάρκεια της ωφέλιμης ζωής τους είναι περιορισμένη και για το λόγο αυτό η αξία τους είναι αποσβεστέα. Στην τελευταία αυτή κατηγορία ανήκουν π.χ. ορυχεία, μεταλλεία και λατομεία. 2. Στο λογαριασμό 10.00 " γήπεδα-οικόπεδα " παρακολουθούνται οι εκτάσεις γης πάνω στις οποίες έχουν ανεγερθεί κτίρια και εγκαταστάσεις ιδιοκτησίας του ΝΠΔΔ (π.χ. γραφεία, καταστήματα, εργοστάσια, εργαστήρια ή κατοικίες), καθώς και εκείνες που προορίζονται για την εξυπηρέτηση παρόμοιων σκοπών. 3. Στους λογαριασμούς 10.01 "ορυχεία", και 10.02 "μεταλλεία" παρακολουθούνται οι ιδιόκτητες εκτάσεις γης, από τις οποίες, με κατάλληλα τεχνικά μέσα, αντλούνται τα υπό ή επί του εδάφους ευρισκόμενα μεταλλευτικά ορυκτά ή μεταλλεύματα, τα οποία προσδιορίζονται από το μεταλλευτικό κώδικα. 4. Τα μεταλλευτικά ορυκτά δεν ανήκουν στον ιδιοκτήτη του εδάφους. Σύμφωνα με τη νομοθεσία περί μεταλλείων (ΝΔ 210/1972) το δικαίωμα της κυριότητας επί του εδάφους δεν επεκτείνεται επί των μεταλλευτικών ορυκτών είτε αυτά ευρίσκονται επί της επιφανείας, είτε υπό αυτή. Το δικαίωμα έρευνας και εκμεταλλεύσεως των ορυκτών αυτών παραχωρείται σε καθένα, σύμφωνα με τις διατάξεις της κειμένης νομοθεσίας. Τα μεταλλεία ως και τα συστατικά αυτών είναι ακίνητα και από της δημοσιεύσεως στην εφημερίδα της Κυβερνήσεως του προβλεπόμενου από τη νομοθεσία παραχωρητηρίου, συνιστάται το δικαίωμα κυριότητας επί του μεταλλείου (δικαίωμα μεταλλειοκτησίας), το οποίο είναι αυτοτελές εμπράγματο δικαίωμα όλως διακεκριμένο από αυτό της κυριότητας του εδάφους. 5. Τα ποσά που καταβάλλονται εφάπαξ είτε στο Κράτος είτε σε τρίτο, για την απόκτηση του δικαιώματος εκμεταλλεύσεως του ορυχείου ή μεταλλείου, δηλ. του εμπραγμάτου δικαιώματος της μεταλλειοκτησίας, συνιστούν την αξία κτήσεως του, η οποία προσαυξάνεται με τα ειδικά έξοδα αγοράς (συμβολαιογραφικά κ.λ.π.) και καταχωρείται σε ιδιαίτερο λογαριασμό, τον 16.02 της κατηγορίας των ασώματων (άϋλων) παγίων περιουσιακών στοιχείων και αποσβένεται είτε εφάπαξ κατά το έτος της πραγματοποιήσεως είτε τμηματικά και ισόποσα μέσα σε μία πενταετία, εκτός αν ειδικές διατάξεις της νομοθεσίας προβλέπουν διαφορετική ρύθμιση. Εάν εκτός από το εφάπαξ ποσό, καταβάλλονται ετησίως ή μηνιαίως ποσά, τα τελευταία καταχωρούνται στο λογαριασμό 61.98.00 "χρήσεις δικαιωμάτων". 6. Τα έξοδα που πραγματοποιούνται για έρευνες ανευρέσεως ή αξιοποιήσεως ορυχείου ή μεταλλείου παρακολουθούνται στο λογαριασμό 16.11 " έξοδα ερευνών ορυχείων - μεταλλείων -λατομείων". Τα έξοδα αυτά αποσβένονται σύμφωνα με όσα ορίζονται από τη σχετική νομοθεσία. 7. Στο λογαριασμό 10.03 "λατομεία" παρακολουθούνται οι ιδιόκτητες εκτάσεις γης, από τις οποίες, με κατάλληλα τεχνικά μέσα, γίνεται εξόρυξη λατομικών προϊόντων. Λατομικά προϊόντα είναι τα ορυκτά εκείνα τα οποία δεν χαρακτηρίζονται ως μεταλλεύματα από τη νομοθεσία περί μεταλλείων, όπως είναι ιδίως τα διάφορα πετρώματα, τα μάρμαρα, οι κοινοί λίθοι, τα κονιάματα και τα ειδικά χώματα. Σύμφωνα με την ισχύουσα νομοθεσία (Ν. 1428/1984): ■ Λατομείο είναι η έκταση γης μέσα στο λατομικό χώρο όπου αναπτύσσονται λατομικές  εργασίες. ■ Λατομικός χώρος είναι η ενιαία έκταση γης στην οποία έχει δικαίωμα εντοπισμού κοιτάσματος ή εκμετάλλευσης λατομικών ορυκτών ένας μόνο εκμεταλλευτής. ■ Το δικαίωμα εκμετάλλευσης των λατομικών (αδρανών) υλικών ανήκει στον ιδιοκτήτη της εδαφικής έκτασης, μέσα στην οποία υπάρχουν αυτά ή σε εκείνον στον οποίο ο ιδιοκτήτης παραχώρησε το δικαίωμα του αυτό και ασκείται το δικαίωμα εκμετάλλευσης μετά από άδεια που χορηγείται από το Νομάρχη για διάστημα 15 ετών. Σε περίπτωση παραχωρήσεως του δικαιώματος εκμετάλλευσης από τον ιδιοκτήτη σε τρίτο, το εφάπαξ ποσό που καταβάλλει ο τρίτος καταχωρείται στα λογιστικά του βιβλία στο λογαριασμό 16.02 και αποσβένεται είτε εφάπαξ, κατά το πρώτο έτος είτε τμηματικά και ισόποσα μέσα σε μία πενταετία, εκτός αν ειδικές διατάξεις της νομοθεσίας προβλέπουν διαφορετική ρύθμιση. Εάν εκτός από το εφάπαξ ποσό, καταβάλλονται και μηνιαίως ή ετησίως ποσά αυτά καταχωρούνται στο λογαριασμό 61.98.00 "χρήσεις δικαιωμάτων". 8. Στους λογαριασμούς 10.04 "αγροί", 10.05 "φυτείες" και 10.06 "δάση" παρακολουθούνται οι καλλιεργήσιμες καθώς και οι με οποιοδήποτε άλλο φυσικό τρόπο εκμεταλλεύσιμες εκτάσεις γης. 9. Στους λογαριασμούς 10.10 έως και 10.16 παρακολουθούνται οι εδαφικές εκτάσεις οι οποίες δεν χρησιμοποιούνται για τις κύριες δραστηριότητες του ΝΠΔΔ , ούτε και για τις παρεπόμενες ασχολίες αυτού. 10. Οι εδαφικές εκτάσεις παρακολουθούνται στους οικείους υττολογαριασμούς του 10 με καταχώρηση σ' αυτούς της αξίας κτήσεως τους ( αγοράς ή αποτιμήσεως λόγω εισφοράς τους, παραχωρήσεως τους κ.λ.π ) ή της αξίας η οποία προκύπτει έπειτα από νόμιμη αναπροσαρμογή της αξίας κτήσεως. Τα έξοδα κτήσεως των εδαφικών εκτάσεων ( π.χ φόροι μεταβίβασης, συμβολαιογραφικά και μεσιτικά οι αμοιβές μελετητών και δικηγόρων) δεν περιλαμβάνονται στην τιμή κτήσεως των στοιχείων αυτών και καταχωρούνται και παρακολουθούνται στο λογαριασμό 16.14 "έξοδα κτήσεως ακινητοποιήσεων" και αποσβένονται είτε εφάπαξ κατά το έτος της πραγματοποιήσεως τους είτε τμηματικά και ισόποσα μέσα σε μία πενταετία. 11.       Τα έργα διαμορφώσεως των γηπέδων και άλλων εδαφικών εκτάσεων διακρίνονται σε δύο κατηγορίες : α)        Σε εκείνα που δεν φθείρονται (π.χ. εκβραχισμοί ή ισοπεδώσεις) και επομένως προσδίδουν αξία στο γήπεδο, συνεπώς τα σχετικά έξοδα αυξάνουν την αξία κτήσεως του. β)        Σε εκείνα που φθείρονται (π.χ. κατεδάφιση παλαιού κτιρίου, μανδρότοιχος, πλακόστρωση, αποχέτευση) και επομένως υπόκεινται σε τμηματική απόσβεση (υπό την προϋπόθεση ότι δεν επακολουθεί ανέγερση κτιρίου, γιατί τότε προσαυξάνουν το κόστος ανεγέρσεως του). Τα σχετικά έξοδα αν δεν έχουν περιληφθεί στο κόστος κτιρίων ή τεχνικών έργων ως κόστος υποδομής της κατασκευής τους, καταχωρούνται σε ιδιαίτερο λογαριασμό 11.03 "Υποκείμενες σε απόσβεση διαμορφώσεις γηπέδων" και αποσβένονται όπως ορίζει η σχετική νομοθεσία (ΠΔ 88/1973). 12 Τα γήπεδα-οικόπεδα και άλλες εδαφικές εκτάσεις δεν φθείρονται από τη χρήση τους ή την πάροδο του χρόνου και για το λόγο αυτό δεν αποσβένονται. Όταν όμως για τις εδαφικές αυτές εκτάσεις υπάρχει κίνδυνος οικονομικής απαξιώσεως και υποτιμήσεως, για τις ειδικές αυτές περιπτώσεις, σχηματίζεται ειδική πρόβλεψη, η οποία καταχωρείται στο λογαριασμό 44.10 " προβλέψεις απαξιώσεων και υποτιμήσεων γηπέδων " με χρέωση του λογαριασμού 83.10. 13.      Σε περίπτωση εκποιήσεως μη οικοδομημένης εδαφικής εκτάσεως (π.χ. γηπέδου-οικοπέδου ) ισχύουν τα παρακάτω : (α) Στην πίστωση του οικείου λογαριασμού της εδαφικής εκτάσεως καταχωρούνται το τίμημα πωλήσεως του πωλητηρίου συμβολαίου και η τυχόν σχηματισμένη πρόβλεψη για υποτίμηση της πωλούμενης έκτασης ( από το λογαριασμό 44.10).Στην χρέωση του ίδιου λογαριασμού φέρονται τα τυχόν έξοδα που δημιουργούνται για την πραγματοποίηση της πωλήσεως. β) Στη χρέωση του οικείου λογαριασμού της εδαφικής εκτάσεως μεταφέρονται, επίσης , το αναπόσβεστο υπόλοιπο των εξόδων κτήσεως και των τυχόν εξόδων διαμορφώσεως της. Οι μεταφορές αυτές γίνονται από τους λογαριασμούς 16.14 και 11.03, αντίστοιχα, στους οποίους προηγουμένως μεταφέρονται, από τους λογαριασμούς 16.99.14 και 11.99.03, οι διενεργημένες αποσβέσεις.  γ) Το αποτέλεσμα που προκύπτει μετά από τις παραπάνω καταχωρήσεις και μεταφορές, μεταφέρεται στο λογαριασμό 81.02.00 " ζημιές από εκποίηση ακινήτων " όταν είναι ζημία, ή στο λογαριασμό 81.03.00 "κέρδη από εκποίηση ακινήτων ", όταν είναι κέρδος. Στην   περίπτωση  εκποίησης οικοδομημένης εδαφικής εκτάσεως ισχύουν όσα αναφέρονται στην περίπτωση 9 της επόμενης παραγράφου 2.2.10. Αντί των προηγούμενων δύνανται να εφαρμόζονται τα περιλαμβανόμενα στην παρ. 2.2.703 περιπτ. 7. § 2.2.105 Λογαριασμός 11 "Κτίρια - Εγκαταστάσεις κτιρίων - Τεχνικά έργα" 1. Κτίρια είναι οι οικοδομικές κατασκευές που γίνονται με τη χρησιμοποίηση δομικών υλικών και προορίζονται για στέγαση υπηρεσιών, κατοικίες, βιομηχανοστάσια, αποθήκες ή οποιαδήποτε άλλη εκμετάλλευση ή δραστηριότητα του ΝΠΔΔ. Βιομηχανοστάσια είναι οικοδομικές κατασκευές, μέσα στις οποίες έχουν μόνιμα εγκατασταθεί μηχανήματα και μηχανολογικές εγκαταστάσεις, συνδεδεμένες σε βιομηχανικό παραγωγικό κύκλωμα. 2. Εγκαταστάσεις κτιρίων είναι πρόσθετες εγκαταστάσεις, όπως ηλεκτρικές, υδραυλικές, μηχανολογικές, κλιματιστικές, τηλεπικοινωνιακές, αποχετεύσεως, εσωτερικής μεταφοράς, ενδοσυνεννοήσεως και άλλες, οι οποίες είναι συνδεδεμένες με το κτίριο κατά τέτοιο τρόπο, ώστε ο αποχωρισμός τους να μην είναι δυνατό να γίνει εύκολα και χωρίς βλάβη αυτών των ιδίων ή του κτιρίου ή χωρίς αλλοίωση της ουσίας τους ή του προορισμού τους. Οι εγκαταστάσεις αυτές παρακολουθούνται στους ίδιους υπολογαριασμούς του 11 στους οποίους παρακολουθούνται τα κτίρια στα οποία είναι ενσωματωμένες ή συνδεδεμένες. Αν δεν είναι κατά τον τρόπο αυτό συνδεμένες με το κτίριο, καταχωρούνται στο λογαριασμό 12.01 "τεχνικές εγκαταστάσεις" ή ανάλογα, στον αρμόζοντα λογαριασμό του 14 "έπιπλα και λοιπός εξοπλισμός". 3. Τεχνικά έργα είναι μόνιμες, κατά κανόνα, τεχνικές κατασκευές με τις οποίες τροποποιείται το φυσικό περιβάλλον με σκοπό την εξυπηρέτηση των δραστηριοτήτων του ΝΠΔΔ (π.χ. δρόμοι, πλατείες, λιμάνια, φράγματα, λίμνες, διώρυγες, περιφράξεις, σήραγγες, γέφυρες, αεροδρόμια ή στάδια). Στο λογαριασμό 11.01 "τεχνικά έργα εξυπηρετήσεως μεταφορών" παρακολουθούνται όσα από τα έργα αυτά εξυπηρετούν τις μεταφορές του ΝΠΔΔ. Τα τεχνικά έργα που εξυπηρετούν άλλους σκοπούς παρακολουθούνται στο λογαριασμό 11.02 "λοιπά τεχνικά έργα". 4. Στο λογαριασμό 11.03 "υποκείμενες σε απόσβεση διαμορφώσεις γηπέδων" παρακολουθούνται οι δαπάνες διαμορφώσεως γηπέδων και άλλων εδαφικών εκτάσεων, όταν συντρέχουν οι εξής δύο βασικές προϋποθέσεις : α) οι δαπάνες αυτές δεν πρέπει να έχουν περιληφθεί στο κόστος κτιρίων ή τεχνικών έργων ως κόστος υποδομής της κατασκευής τους και β) οι διαμορφώσεις να φθείρονται και για το λόγο αυτό να αποσβένονται, όπως ορίζεται και στην παράγραφο 2.2.104 περίπτωση 11. 5. Στους λογαριασμούς 11.07 "κτίρια - εγκαταστάσεις κτιρίων σε ακίνητα τρίτων", 11.08 "τεχνικά έργα εξυπηρετήσεως μεταφορών σε ακίνητα τρίτων",  11.09 "λοιπά τεχνικά έργα σε ακίνητα τρίτων" και  11.10 "υποκείμενες σε απόσβεση διαμορφώσεις γηπέδων τρίτων" παρακολουθούνται τα κτίρια και τεχνικά έργα που κατασκευάζονται, καθώς και τα έξοδα που γίνονται σε ακίνητα κυριότητος τρίτων, όταν το ΝΠΔΔ έχει δικαίωμα χρήσεως για ορισμένο χρόνο που καθορίζεται συμβατικά, μετά τη πάροδο του οποίου τα εν λόγω έργα (π.χ. κτίρια ή διαμορφώσεις )περιέχονται στον κύριο του ακίνητου χωρίς αντάλλαγμα. Στους λογαριασμούς αυτούς καταχωρούνται : α) το κόστος ανεγέρσεως κτιρίων και τεχνικών έργων β) το κόστος διαμορφώσεων, βελτιώσεων και προσθηκών πάνω σε κτίρια και τεχνικά έργα και γ) τα έξοδα διαμορφώσεως εδαφικών εκτάσεων. Τα κτίρια και τα τεχνικά έργα που κατασκευάζονται από το ΝΠΔΔ σε ακίνητα τρίτων, καθώς και τα έξοδα που πραγματοποιούνται γι’ αυτά, αποσβένονται ανάλογα με το χρόνο της συμβατικής χρησιμοποιήσεως τους, με τον όρο ότι ο συντελεστής αποσβέσεως που προσδιορίζεται με βάση το χρόνο χρησιμοποιήσεως δεν θα είναι μικρότερος από τον συντελεστή που εφαρμόζεται σε ομοειδή ιδιόκτητα πάγια στοιχεία. Για την ιδιοκτήτρια του γηπέδου-οικοπέδου οικονομική μονάδα, το κόστος κατά σκευής του κτιρίου ή του τεχνικού έργου αποτελεί εισόδημα εξ εκμισθώσεως οικοδομών, το οποίο κατανέμεται στα έτη της συμβατικής χρησιμοποιήσεως του έργου υπό του τρίτου. 6. Στους λογαριασμούς 11.14 έως και 11.17 καθώς και 11.21 έως και 11.24 παρακολουθούνται τα κτίρια-εγκαταστάσεις κτιρίων και τα τεχνικά έργα τα οποία δεν χρησιμοποιούνται παραγωγικά για τις κύριες δραστηριότητες του ΝΠΔΔ ούτε και για τις παρεπόμενες ασχολίες του. 7. Τα κτίρια-εγκαταστάσεις κτιρίων και τα τεχνικά έργα παρακολουθούνται στους οικείους υπολογαριασμούς του 11 έπειτα από καταχώρηση σ' αυτούς : α) της αξίας κτήσεως τους αγοράς, εκτιμήσεως όταν πρόκειται για εισφορά, παραχώρηση κ.λ.π. ή της αξίας που προκύπτει μετά από νόμιμη αναπροσαρμογή της αξίας κτήσεως και β) του κόστους κατασκευής τους, όταν πρόκειται για ιδιοκατασκευές, το οποίο προκύπτει από τον οικείο υπολογαριασμό 15.01 "κτίρια - εγκαταστάσεις κτιρίων-τεχνικά έργα υπό κατασκευή". Τα έξοδα κτήσεως των κτιρίων-τεχνικών έργων (π.χ φόροι μεταβιβάσεως, συμβολαιογραφικά και μεσιτικά) καταχωρούνται και παρακολουθούνται στον λογαριασμό 16.14 "έξοδα κτήσεως ακινητοποιήσεων". Η αξία κτήσεως των κτιρίων και τεχνικών έργων προσαυξάνεται με την αξία των επεκτάσεων ή προσθηκών και βελτιώσεων που γίνονται κάθε φορά. 8. Σχετικά με τις αποσβέσεις των κτιρίωνεγκαταστάσεων κτιρίων-τεχνικών έργων ισχύουν όσα αναφέρονται στη παράγραφο 2.2.102. 9.        Σε περίπτωση εκποιήσεως ακινήτου ισχύουν τα ακόλουθα : α) Στην πίστωση του οικείου λογαριασμού του κτιρίου ή του τεχνικού έργου καταχωρείται το τίμημα πωλήσεως του πωλητηρίου συμβολαίου και στη χρέωση του καταχωρούνται τα έξοδα που τυχόν δημιουργούνται για την επίτευξη της πωλήσεως. β) Στη χρέωση του ίδιου λογαριασμού μεταφέρονται η αξία του αντίστοιχου γηπέδου ή άλλης εδαφικής εκτάσεως και το αναπόσβεστο υπόλοιπο των εξόδων διαμορφώσεως του γηπέδου (δηλαδή το υπόλοιπο του λογαριασμού 11.03 που προκύπτει μετά τη μεταφορά στο λογαριασμό αυτό των αποσβέσεων του λογαριασμού 11.99.03). Στην πίστωση του ίδιου λογαριασμού μεταφέρεται η τυχόν σχηματισμένη πρόβλεψη για υποτίμηση του πωλούμενου γηπέδου (από το λογαριασμό 44.10). γ)        Στην πίστωση του ίδιου λογαριασμού μεταφέρονται οι αποσβέσεις που διενεργήθηκαν μέχρι την πώληση και στη χρέωση του μεταφέρεται το αναπόσβεστο υπόλοιπο των εξόδων κτήσεως του ακινήτου (δηλαδή το υπόλοιπο του λογαριασμού 16.14 που προκύπτει μετά τη μεταφορά στο λογαριασμό αυτό των αποσβέσεων του λογαριασμού 16.99.14). δ)        Το αποτέλεσμα που προκύπτει μετά από τις παραπάνω καταχωρήσεις και μεταφορές μεταφέρεται στο λογαριασμό 81.02.00 " ζημίες από εκποίηση ακινήτων " ή 81.02.01 " ζημίες από εκποίηση τεχνικών έργων ", όταν είναι ζημία, ή στο λογαριασμό 81.03.00 " κέρδη από εκποίηση ακινήτων " ή 81.03.01 "κέρδη από εκποίηση τεχνικών έργων ", όταν είναι κέρδος. Αντί των προηγούμενων δύνανται να εφαρμόζονται τα περιλαμβανόμενα στην παραγ. 2.2.703 περ. 7. 10.      Σε περίπτωση κατεδαφίσεως κτιρίου, το οποίο δεν έχει αποσβεστεί ολοκληρωτικά, η αναπόσβεστη αξία του μεταφέρεται στη χρέωση του λογαριασμού 16.19 "λοιπά έξοδα πολυετούς αποσβέσεως" και αποσβένεται είτε εφάπαξ είτε μέσα σε μία πενταετία. Τα έξοδα κατεδαφίσεως παλαιού κτιρίου καταχωρούνται στο λογαριασμό 11.03 "υποκείμενες σε απόσβεση διαμορφώσεις γηπέδων", εκτός αν επακολουθεί ανέγερση νέου κτιρίου, οπότε τα έξοδα αυτά προσαυξάνουν το κόστος ανεγέρσεως του. Οι αποζημιώσεις που τυχόν καταβάλλονται σε μισθωτές του υπό κατεδάφιση παλαιού κτιρίου προσαυξάνουν το κόστος ανεγέρσεως του νέου. §2.2.106             Λογαριασμός 12 "Μηχανήματα - Τεχνικές εγκαταστάσεις - Λοιπός μηχανολογικός εξοπλισμός" 1. Στο λογαριασμό 12.00 παρακολουθούνται τα μηχανήματα του ΝΠΔΔ, δηλαδή οι μηχανολογικές κατασκευές, μόνιμα εγκαταστημένες ή, κινητές, οι οποίες χρησιμεύουν για να αποσπούν από τη φύση, να επεξεργάζονται ή να μετασχηματίζουν υλικά αγαθά ή για να παράγουν υπηρεσίες που αποτελούν αντικείμενο δραστηριότητας. 2. Στο λογαριασμό 12.01 παρακολουθούνται οι τεχνικές εγκαταστάσεις του ΝΠΔΔ δηλαδή τεχνικές κατασκευές και γενικά τεχνολογικές διευθετήσεις που γίνονται για τη μόνιμη εγκατάσταση μηχανημάτων και τη σύνδεση τους με το λειτουργικό κύκλωμα του ΝΠΔΔ. Στον ίδιο λογαριασμό παρακολουθούνται και οι κάθε είδους εγκαταστάσεις του ΝΠΔΔ , οι οποίες, χωρίς να συσχετίζονται με τα μηχανήματα έχουν σχέση με το λειτουργικό κύκλωμα του ΝΠΔΔ (π.χ. εγκαταστάσεις θέρμανσης, υδραυλικές και τηλεφωνικές εγκαταστάσεις ή αποθηκευτικές δεξαμενές), με τη προϋπόθεση ότι δεν είναι συνδεδεμένες με τις κτιριακές εγκαταστάσεις ή είναι συνδεδεμένες με αυτές, αλλά κατά τρόπο που ο αποχωρισμός τους είναι δυνατό να συντελεστεί εύκολα και χωρίς βλάβη της ουσίας τους ή των κτιριακών εγκαταστάσεων. 3. Στο λογαριασμό 12.02 παρακολουθούνται τα φορητά μηχανήματα "χειρός", δηλαδή τα φορητά μικρομηχανήματα που έχουν παραγωγική ζωή μεγαλύτερη από ένα έτος και μικρότερη από τη παραγωγική ζωή των μηχανημάτων του λογαριασμού 12.00. 4. Στο λογαριασμό 12.03 παρακολουθούνται τα εργαλεία, δηλαδή τα μηχανολογικά και άλλης φύσεως αντικείμενα που χρησιμοποιούνται με το χέρι και έχουν παραγωγική ζωή μεγαλύτερη από ένα έτος. Τα μικροεργαλεία που αποσβένονται εφάπαξ στη χρήση που θα χρησιμοποιηθούν παρακολουθούνται στο λογαριασμό 25.00 "μικρά εργαλεία". 5. Στο λογαριασμό 12.04 παρακολουθούνται τα καλούπια και οι ιδιοσυσκευές του ΝΠΔΔ δηλαδή οι μηχανολογικές και άλλης φύσεως κατασκευές, οι οποίες προσαρμόζονται στα καθ' αυτό μηχανήματα για τη παραγωγή εξειδικευμένων αντικειμένων, αποχωρίζονται από αυτά μετά από την εκτέλεση του συγκεκριμένου έργου και παραμένουν σε αδράνεια μέχρι να επαναχρησιμοποιηθούν ( π.χ. καλούπια, μήτρες ή κεφαλές). 6. Στο λογαριασμό 12.05 παρακολουθούνται τα διάφορα μηχανολογικά όργανα, π.χ. μετρήσεων, πειραματισμών ή ελέγχων. 7. Στο λογαριασμό 12.06 παρακολουθείται ο μηχανολογικός εξοπλισμός του ΝΠΔΔ ο οποίος δεν είναι δυνατόν να ενταχθεί σε μια από τις κατηγορίες εξοπλισμού των λογαριασμών 12.00-12.05. Επισημαίνεται ότι ο προαιρετικός λογαριασμός 12.06 μπορεί να διασπαστεί σε περισσότερους, με τη χρησιμοποίηση του κωδικού αυτού και των κενών κωδικών 12.90 - 12.98, έτσι ώστε η παρακολούθηση των ειδικών κατηγοριών μηχανολογικού εξοπλισμού να είναι άνετη και σωστή. 8. Στους λογαριασμούς 12.07, 12.08 και 12.09 παρακολουθούνται τα μηχανήματα, οι εγκαταστάσεις και ο λοιπός μηχανολογικός εξοπλισμός του ΝΠΔΔ, που έχουν εγκατασταθεί σε ακίνητα τρίτων και που, μετά παρέλευση ορισμένου χρόνου, συμβατικά καθορισμένου, η κυριότητα τους περιέρχεται στους κύριους των ακινήτων χωρίς αντάλλαγμα. Σχετικά με τον υπολογισμό των αποσβέσεων των παγίων αυτών ισχύουν όσα αναφέρονται στην περίπτωση 5 της παρ. 2.2.105 για το λογαριασμό 11.07. 9. Στους λογαριασμούς 12.10 έως και 12.19 παρακολουθούνται τα μηχανήματα, οι τεχνικές εγκαταστάσεις και ο λοιπός μηχανολογικός εξοπλισμός, όταν δεν χρησιμοποιούνται παραγωγικά για τις δραστηριότητες του ΝΠΔΔ, ούτε και για τις παρεπόμενες ασχολίες του. Στους ίδιους λογαριασμούς παρακολουθούνται και τα μηχανήματα και άλλα πάγια τα οποία θεωρούνται ως οριστικά εκτός εκμεταλλεύσεως, είτε έχουν ολοκληρωτικά αποσβεστεί, οπότε η παρακολούθηση γίνεται με μια λογιστική μονάδα, είτε δεν έχουν ολοκληρωτικά αποσβεστεί, οπότε η παρακολούθηση τους γίνεται με την αξία κτήσεως τους. Πριν από τη μεταφορά της αξίας, π.χ των μηχανημάτων, στους οικείους λογαριασμούς εκτός εκμεταλλεύσεως, προηγείται η μεταφορά των αποσβέσεων, είτε στη πίστωση των οικείων υπολογαριασμών του 12, όταν έχουν ολοκληρωτικά αποσβεστεί, είτε στους οικείους υπολογαριασμούς αποσβέσεων, π.χ. των μηχανημάτων εκτός εκμεταλλεύσεως του 12.99, όταν δεν έχουν ολοκληρωτικά αποσβεστεί. 10.      Τα μηχανήματα, οι τεχνικές εγκαταστάσεις και ο λοιπός μηχανολογικός εξοπλισμός παρακολουθούνται στους οικείους υπολογαριασμούς του 12 έπειτα από καταχώρηση σ' αυτούς : α) της αξίας κτήσεως τους (αγοράς, εκτιμήσεως όταν πρόκειται για εισφορά σε είδος ή συγχώνευση) ή της αναπροσαρμοσμένης αξίας η οποία προκύπτει μετά από τυχόν αναπροσαρμογή της αξίας κτήσεως που γίνεται με ειδικό νόμο. Η κατά τα ως άνω αξία κτήσεως των αγοραζομένων μηχανημάτων, τεχνικών εγκαταστάσεων και μηχανολογικού εξοπλισμού αποτελείται από τα εξής στοιχεία :  ■        Από την τιμολογιακή αξία αγοράς, που αναγράφεται στα οικεία τιμολόγια αγοράς, μειωμένη κατά τις τυχόν χορηγημένες από τους προμηθευτές εκπτώσεις και απαλλαγμένη από τους τυχόν τόκους που καταβάλλει ο αγοραστής στους προμηθευτές ή σε τρίτους, για τις πιστώσεις ή τα δάνεια που χορηγήθηκαν για την αγορά των προαναφερομένων μηχανημάτων κ.λ.π. ■         Από τα ειδικά έξοδα αγοράς, δηλαδή εκείνα που πραγματοποιούνται κατά τρόπο άμεσο για κάθε συγκεκριμένη αγορά μέχρι να παραληφθεί το αγαθό (μηχάνημα κ.λ.π.) και να φθάσει στα βιομηχανοστάσια ή τις αποθήκες του ΝΠΔΔ (δασμοί εισαγωγής, ασφάλιστρα, έξοδα μεταφοράς και παραλαβής καθώς και παρόμοια έξοδα). ■         Από τα άμεσα έξοδα εγκαταστάσεως και συναρμολογήσεως μέχρι να τεθούν σε κατάσταση λειτουργίας τα μηχανήματα κ.λ.π. β) του κόστους κατασκευής τους, όταν πρόκειται για ιδιοκατασκευές, το οποίο προκύπτει από τον οικείο υπολογαριασμό του 15. και το οποίο προσαυξάνεται με τα έξοδα εγκαταστάσεως και συναρμολόγησης τους. Η παραπάνω αξία κτήσεως και το κόστος ιδιοκατασκευής προσαυξάνεται με την αξία των επεκτάσεων ή προσθηκών και βελτιώσεων που γίνονται κάθε φορά. 11. Σχετικά με τις αποσβέσεις των μηχανημάτων-τεχνικών εγκαταστάσεων-λοιπού μηχανολογικού εξοπλισμού ισχύουν όσα αναφέρονται στην παρ. 2.2.102. 12. Σε περίπτωση πωλήσεως μηχανήματος και γενικά περιουσιακού στοιχείου του λογαριασμού 12 ισχύουν τα εξής : α) Στην πίστωση του οικείου λογαριασμού π.χ. του μηχανήματος, καταχωρείται το τίμημα πωλήσεως και στη χρέωση του καταχωρούνται τα έξοδα που τυχόν δημιουργούνται για την επίτευξη της πώλησης, β) Στην πίστωση του ίδιου λογαριασμού μεταφέρονται οι αποσβέσεις που διενεργήθηκαν μέχρι τη πώληση, γ) Το αποτέλεσμα που προκύπτει μετά από τις παραπάνω καταχωρήσεις και μεταφορές μεταφέρεται στο λογαριασμό 81.02.02 "ζημίες από εκποίηση μηχανημάτων - τεχνικών εγκαταστάσεων - λοιπού μηχανολογικού εξοπλισμού", όταν είναι ζημία, ή στο λογαριασμό 81.03.02 "κέρδη από εκποίηση μηχανημάτων - τεχνικών εγκαταστάσεων - λοιπού μηχανολογικού εξοπλισμού" , όταν είναι κέρδος. Αντί των προηγούμενων δύνανται να εφαρμόζονται τα περιλαμβανόμενα στην παρ. 2.2.703 περ. 7. 13.      Σε περίπτωση ολοκληρωτικής αχρηστεύσεως ή καταστροφής, π.χ μηχανημάτων τα οποία δεν έχουν ολοκληρωτικά αποσβεστεί, η αναπόσβεστη αξίας τους μεταφέρεται στη χρέωση του λογαριασμού 81.02.99 "λοιπές έκτακτες ζημίες". § 2.2.107 Λογαριασμός 13 " Μεταφορικά μέσα" 1. Στους οικείους υπολογαριασμούς του 13 παρακολουθούνται τα κάθε είδους οχήματα με τα οποία το ΝΠΔΔ διενεργεί μεταφορές και μετακινήσεις του προσωπικού του ή των υλικών αγαθών του (π.χ. εμπορευμάτων, προϊόντων ή υλικών), και καλύπτει λοιπές λειτουργικές του ανάγκες, είτε μέσα στους χώρους της δραστηριότητας του, είτε έξω από αυτούς. Διευκρινίζεται ότι στο λογαριασμό 13.06 "μέσα εσωτερικών μεταφορών" παρακολουθούνται τα μεταφορικά μέσα που χρησιμοποιούνται για τις μεταφορές εντός των εγκαταστάσεων του ΝΠΔΔ, τα οποία κατά κανόνα είναι χωρίς αριθμό κυκλοφορίας. 2. Σχετικά με τη λειτουργία και άλλες λεπτομέρειες που αφορούν τους υπολογαριασμούς του 13 ισχύουν ανάλογα όσα ορίζονται στην προηγουμένη παράγραφο 2.2.106 για το λογαριασμό 12. 3. Τα παραδιδόμενα στον ΟΔΔΥ για εκποίηση οχήματα καταχωρούνται στο λογαριασμό 12.90 "μηχανήματα και λοιπός εξοπλισμός στον ΟΔΔΥ για εκποίηση". §2.2.108 Λογαριασμός 14 " Έπιπλα και λοιπός εξοπλισμός" 1. Στους οικείους υπολογαριασμούς του 14 παρακολουθούνται τα έπιπλα και ο λοιπός εξοπλισμός των διαφόρων κτιριακών χώρων του ΝΠΔΔ (π.χ. γραφείων, εργαστηρίων, καταστημάτων ή αποθηκών). 2. Στον υπολογαριασμό 14.00 "έπιπλα" παρακολουθούνται τα κινητά αντικείμενα ή εκείνα που είναι εγκαταστημένα, αλλά είναι δυνατό να αποχωριστούν εύκολα και χωρίς βλάβη και τα οποία προορίζονται για τη συμπλήρωση ή τον καλλωπισμό των κτιριακών χώρων και χρησιμοποιούνται, κατά κανόνα, από το προσωπικό του ΝΠΔΔ στο οποίο ανήκουν. 3. Στον υπολογαριασμό 14.01 "σκεύη" παρακολουθούνται τα διάφορα είδη εστιάσεως , τα οποία χρησιμοποιούνται για την εξυπηρέτηση αναγκών του ΝΠΔΔ (π.χ. ψύκτες νερού, ψυγεία, ηλεκτρικοί φούρνοι ή σκεύη κουζίνας). 4. Στον υπολογαριασμό 14.02 "μηχανές γραφείων" παρακολουθούνται οι κάθε είδους μηχανές γραφείων (π.χ, λογιστικές, αριθμομηχανές ή γραφομηχανές ) του ΝΠΔΔ. 5. Στον υπολογαριασμό 14.03 "ηλεκτρονικοί υπολογιστές και ηλεκτρονικά συστήματα" παρακολουθούνται τα κάθε είδους ηλεκτρονικά μηχανήματα και οοιτιρυΙβΓδ που εξυπηρετούν κ ο 2 108 τις ανάγκες του ΝΠΔΔ, όπως π.χ. οι διερευνητές, οι ηλεκτρονικές λογιστικές μηχανές, οι ηλεκτρονικές οθόνες, οι εκτυπωτές. 6. Στον υπολογαριασμό 14.04 "μέσα αποθήκευσης και μεταφοράς" παρακολουθούνται τα περιουσιακά στοιχεία τα οποία χρησιμοποιούνται ως μέσα αποθήκευσης και μεταφοράς, έχουν παραγωγική ζωή μεγαλύτερη από ένα έτος και αποσβένονται τμηματικά ( π.χ. δεξαμενές, δοχεία, σιλό, κοντέηνερ ή παλέτες). 7. Στον υπολογαριασμό 14.05 " επιστημονικά όργανα" παρακολουθούνται τα φορητά μέσα με τα οποία εξασφαλίζονται οι αναγκαίες αναλύσεις, μετρήσεις και δοκιμές πάνω σε υλικά, δυνάμεις και διάφορες μορφές ενέργειας (π.χ. αντιδραστήρες, αποστακτήρες, ζυγοί ακριβείας, μετρητές αντοχής υλικού σε κρούσεις, εφελκυσμό ή θραύση, συσκευές τεχνητής δημιουργίας διαφόρων συνθηκών περιβάλλοντος ή συσκευές δημιουργίας κενού). 8. Στον υπολογαριασμό 14.06 "ζώα για πάγια εκμετάλλευση" παρακολουθούνται τα ζώα τα οποία προορίζονται για πάγια εκμετάλλευση ( π.χ. άλογα, βόδια που χρησιμοποιούνται π.χ για το όργωμα αγρών ή για μεταφορές, αγελάδες που παρέχουν π.χ. τα νεογέννητα μοσχάρια ή γάλα). Επισημαίνεται ότι για τα νεογέννητα (πουλάρια, μοσχάρια, αρνιά, γουρουνόπουλα κ.λ.π.) που δεν πωλούνται, αλλά επιλέγονται για πάγια εκμετάλλευση, χρεώνεται ο λογαριασμός 14.06 με το κόστος παραγωγής τους με πίστωση του λογαριασμού 78 "Ιδιοπαραγωγή παγίων - τεκμαρτά έσοδα" και οικείου υπολογαριασμού του. 9. Στον υπολογαριασμό 14.08 "εξοπλισμός τηλεπικοινωνιών" παρακολουθούνται τα κάθε είδους φορητά ή εγκατεστημένα μέσα τηλεπικοινωνιών (π.χ. τηλεφωνικά κέντρα, τηλεφωνικές συσκευές ή συσκευές τέλεξ και φαξ). 10. Στο λογαριασμό 14.09 καταχωρούνται τα λοιπά περιουσιακά στοιχεία που ανήκουν στην κατηγορία των επίπλων και του λοιπού εξοπλισμού, αλλά δεν εντάσσονται στους λογαριασμούς 14.00 14.08. Η περαιτέρω ανάπτυξη του λογαριασμού 14.09, πέραν των υποχρεωτικών τριτοβαθμίων του σχεδίου, είναι ελεύθερη για κάθε ΝΠΔΔ. Όταν τα έξοδα κατασκευής και εγκαταστάσεως τυχόν φωτεινών επιγραφών, μέσω των οποίων προβάλλεται το ΝΠΔΔ ή το έργο του, είναι σημαντικά και ως εκ τούτου πρέπει να αποσβεστούν τμηματικά κατ' έτος, καταχωρούνται στο λογαριασμό 14.09 "Λοιπός εξοπλισμός". Τα έξοδα λειτουργίας και συντηρήσεως τους καταχωρούνται σε ιδιαίτερο υπολογαριασμό εξόδου του λογαριασμού 64.02 "έξοδα προβολής και διαφήμισης", ενώ σε άλλο ιδιαίτερο υπολογαριασμό του 62.04 καταχωρούνται τα τυχόν καταβαλλόμενα ενοίκια για την εγκατάσταση και λειτουργία φωτεινών επιγραφών. 11. Στο λογαριασμό 14.30 "Έργα τέχνης, κειμήλια και λοιπά είδη μη υποκείμενα σε απόσβεση", καταχωρούνται και παρακολουθούνται τα έργα τέχνης και λοιπά είδη, όπως ζωγραφικοί πίνακες, ιστορικά έγγραφα ή άλλα αντικείμενα μεγάλης ιστορικής κ.λ.π. αξίας (κειμήλια), για τα οποία δεν συντρέχουν οι προϋποθέσεις διενέργειας αποσβέσεων. 12. Σχετικά με τη λειτουργία και άλλες λεπτομέρειες που αφορούν τους υπολογαριασμούς του 14 ισχύουν ανάλογα όσα ορίζονται στην παρ. 2.2.106 για το λογαριασμό 12. §2.2.109             Λογαριασμός 15 "Ακινητοποιήσεις υπό εκτέλεση και προκαταβολές κτήσεως πάγιων στοιχείων" 1. Στον πρωτοβάθμιο λογαριασμό 15 και στους υπολογαριασμούς του καταχωρούνται και παρακολουθούνται, αφενός τα ποσά που διατίθενται για την απόκτηση οποιωνδήποτε νέων πάγιων περιουσιακών στοιχείων, είτε με απευθείας αγορά είτε με κατασκευή (μέσω εργολάβων ή ιδιοκατασκευή), αφετέρου τα ποσά που προκαταβάλλονται για την αγορά όμοιων στοιχείων. Οι προαναφερθείσες καταχωρήσεις στο λογαριασμό 15 και στους υπολογαριασμούς του γίνονται σύμφωνα με τα καθοριζόμενα στην παραγρ. 1.1.105. Το κατά την ημέρα κλεισίματος του ισολογισμού υπόλοιπο του λογαριασμού 15 απεικονίζει το μη ολοκληρωμένο κόστος των πάγιων στοιχείων, τα οποία , μέχρι την ημέρα εκείνη, δεν είχαν παραληφθεί ή δεν είχε συντελεστεί η αποπεράτωσης τους. 2. Επιβάλλεται η τήρηση του λογαριασμού 15 με την ανάπτυξη που παρατίθεται στην παράγραφο 2.1.1, για να συγκεντρώνεται προηγουμένως το κόστος κάθε επενδύσεως και κατόπιν να μεταφέρεται λογιστικώς από το λογαριασμό 15 στους αντίστοιχους υπολογαριασμούς των λογαριασμών 10-14 ή του λογαριασμού 67. Η ανωτέρω τακτική οφείλεται στους κάτωθι, κυρίως, λόγους: α) Οι πάγιες επενδύσεις που πραγματοποιεί το ΝΠΔΔ μπορεί να χρηματοδοτηθούν από διαφορετικές πηγές αλλά και από ιδίους πόρους του ΝΠΔΔ. Είναι λοιπόν ανάγκη να παρακολουθούνται και κατά πηγή χρηματοδοτήσεων οι νέες επενδύσεις. β) Η πραγματοποίηση των επενδύσεων είναι συνήθως μακρόχρονη και συνεπώς η ολοκλήρωση του κόστους κάθε επενδύσεως βραδύνει. Συνεπώς, πρέπει να παρακολουθείται η ιστορική εξέλιξη του κόστους της επενδύσεως κατά πηγή χρηματοδοτήσεως. γ) Οι πραγματοποιούμενες επενδύσεις δεν ανήκουν πάντα κατά κυριότητα στο ΝΠΔΔ, που έχει την επιμέλεια της πραγματοποιήσεως ή γενικότερα μπορεί να πρόκειται για περιουσιακά  στοιχεία κοινής χρήσεως π.χ. Μνημεία, Πλατείες, Πάρκα. Όταν ολοκληρωθεί η επένδυση πραγματοποιείται η μεταφορά του κόστους αυτής από το λογαριασμό 15 στους αρμόδιους λογαριασμούς των παγίων 1014, όπως προαναφέρθηκε. Παράδειγμα 1. Ένα ΝΠΔΔ έχει αναλάβει την απαλλοτρίωση εδαφικής εκτάσεως "Άλφα" για την κατασκευή ενός π.χ. Μουσείου έργων τέχνης. Η χρηματοδότηση της απαλλοτριώσεως του χώρου ανεγέρσεως προήλθε από τον Τακτικό Κρατικό Προϋπολογισμό, το Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων και την Ευρωπαϊκή Κοινότητα. Έτσι, οι αποζημιώσεις που καταβλήθηκαν για την απαλλοτρίωση της αναγκαίας εδαφικής εκτάσεως "Άλφα" απεικονίζονται στους κάτωθι υπολογαριασμούς του 15. 15.00 Απαλλοτριώσεις και αγορές εδαφών. Ποσά 15.00.00 Από Τακτικό Κρατικό Προϋπολογισμό Δρχ. 15.00.00.09 Αποζημιώσεις απαλλοτριώσεων για λοιπούς σκοπούς  15.00.00.09.00 Αποζημιώσεις απαλλοτριώσεως εκτάσεως "Άλφα"   XXX 15.00.01 Από Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων 15.00.01.09 Αποζημιώσεις απαλλοτριώσεων για λοιπούς σκοπούς  15.00.01.09.00 Αποζημιώσεις απαλλοτριώσεως εκτάσεως "Άλφα"               XXX 15.00.04 Από Ευρωπαϊκή Ένωση [ΕΟΚ]  15.00.04.89 Απαλλοτριώσεις 15.00.04.89.00 Αποζημιώσεις απαλλοτριώσεως εκτάσεως "Άλφα"               XXX Το ολοκληρωμένο κόστος απαλλοτριώσεως της εδαφικής εκτάσεως "Άλφα" προκύπτει από τη συνάθροιση των κονδυλίων, που έχουν καταχωρηθεί στους      υπολογαριασμούς 15.00.00.09.00, 15.00.01.09.00, 15.00.04.89.00. Το κόστος αυτό θα μεταφερθεί στον οικείο υπολογαριασμό του 10.00 "Γήπεδα - Οικόπεδα" (π.χ. 10.00.00 οικόπεδο "Άλφα"). Η μεταφορά αυτή γίνεται λογιστικώς με χρέωση του οικείου υπολογαριασμού του 10.00 και πίστωση των υπολογαριασμών 15.00.00.09.00, 15.00.01.09.00 και 15.00.04.89.00. Αν το ΝΠΔΔ ανέλαβε και πραγματοποίησε τις διαδικασίες απαλλοτριώσεως, αλλά την έκταση πρέπει να την παραδώσει στο Δημόσιο ή σε άλλο ΝΠΔΔ ή σε Ο.Τ.Α τότε με την παράδοση της εκτάσεως "Άλφα" θα πιστώσει τους οικείους λογαριασμούς του 15.00 με αντίστοιχη χρέωση των οικείων λογαριασμών του λογαριασμού 43 (π.χ. για την ανωτέρω περίπτωση, 43.00.00.09.00, 43.01.00.09.00, 43.04.00.00). Αν το προαναφερόμενο ΝΠΔΔ έχει καλύψει μέρος (ή, ενδεχομένως, το σύνολο) των αποζημιώσεων των απαλλοτριώσεων από ιδίους πόρους (π.χ. 15.00.03.09) και είναι υποχρεωμένο να  παραδώσει, χωρίς αντάλλαγμα, την απαλλοτριωθείσα έκταση στο Δημόσιο ή σε άλλο, ΝΠΔΔ ή σε Ο.Τ.Α, όπως προαναφέραμε, τότε το ποσό της αποζημιώσεως που απεικονίζεται π.χ. στο λογαριασμοί 5.00.03.09.00 θα μεταφερθεί σε χρέωση του λογαριασμού π.χ. 67.40.09. Παράδειγμα 2. Ένα ΝΠΔΔ έχει αναλάβει να αγοράσει μία έκταση αρκετών στρεμμάτων για να κατασκευάσει σε αυτή αθλητικές εγκαταστάσεις, τις οποίες θα συνεχίσει να συντηρεί και να διαχειρίζεται τα εξ αυτών έσοδα. Για την αγορά της εδαφικής εκτάσεως χρηματοδοτείται από το Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων και από τον Οργανισμό Σχολικών κτιρίων, ενώ για το κόστος κατασκευής χρηματοδοτείται κατά το 1/3 από την ΕΟΚ, κατά το άλλο 1/3 από τον Τακτικό Κρατικό Προϋπολογισμό και για το υπόλοιπο 1/3 από ιδίους πόρους. Το κόστος αγοράς της εκτάσεως θα απεικονιστεί στους εξής λογαριασμούς: 15.00.11.00.00    Από Πρόγραμμα Δημ. Επενδύσεων – Αγορά Οικοπέδων - Οικόπεδο "βήτα"  15.00.15.89.00   Από Οργαν. Σχολ. Κτιρίων Αγορά εδαφών -Οικόπεδο "βήτα"  Το κόστος κατασκευής θα απεικονιστεί στους εξής λογαριασμούς  15.01.04.89.00   Από ΕΟΚ - Ανέγερση κτιρίων και εγκαταστάσεων σε αυτά - Κτίριο Αθλητισμού "βήτα" 15.01.00.09.00   Από Τακτ. Κρατ. Προϋπολ. Ανέγερση λοιπών κτιρίων κ.λ.π. Κτίριο Αθλητισμού "βήτα" 15.01.03.09.00 Από Ίδιους πόρους - Ανέγερση λοιπών κτιρίων – Κτίριο Αθλητισμού "βήτα" Αν βέβαια έχουν χρηματοδοτηθεί και τα Μηχανήματα - εγκαταστάσεις όπως και τα έπιπλα και λοιπός εξοπλισμός, κατά τον ίδιο τρόπο θα έχουν κινηθεί οι λογαριασμοί: 15.02.04.89.00 - Από ΕΟΚ - Μηχανήματα, εγκαταστάσεις -Μηχανήματα Αθλητικού κέντρου "βήτα" 15.02.00.00.00 - Από Τακτ. Κρατ. Προϋπολ. Μηχανήματα, εγκαταστάσεις - Μηχανήματα Αθλητικού κέντρου "βήτα" 15.02.03.00.00 - Από Ίδιους πόρους - Μηχανήματα, εγκαταστάσεις –Μηχανήματα Αθλητικού κέντρου "βήτα" Επίσης, οι κάτωθι λογαριασμοί για τα έπιπλα και εξοπλισμό. 15.04.04.89.00 - Από ΕΟΚ - Έπιπλα και Εξοπλισμός - Έπιπλα, Σκεύη Αθλητ. Κέντρου "βήτα"  15.04.00.00.00 - Από Τακτ. Κρατ. Προϋπολ. Έπιπλα και Εξοπλισμός -Έπιπλα Αθλητ. Κέντρου "βήτα"  15.04.03.00.00 - Από Ίδιους πόρους -Έπιπλα και Εξοπλισμός - Έπιπλα Αθλητ. Κέντρου "βήτα"  Το κόστος που είναι καταχωρημένο στους ανωτέρω λογαριασμούς, όταν έχει ολοκληρωθεί μεταφέρεται στους οικείους υπολογαριασμούς ως εξής:  10.00.01 Οικόπεδο αθλητικού κέντρου "βήτα" (15.00.11.00.00 και 15.00.15.89.00)  11.00.01 Κτίρια - εγκαταστάσεις Αθλητικού Κέντρου "βήτα (15.01.04.89.00, 15.01.00.09.00 και 15.01.03.09.00). 12.00.01 Μηχανήματα Αθλητικού Κέντρου "βήτα" (15.02.04.89.00, 15.02.00.00.00 και 15.02.03.00.00).  [Περαιτέρω ανάλυση είναι επιτρεπτή. Βέβαια τα δεδομένα αυτής πρέπει να προκύπτουν από  τις κατάλληλες αναλύσεις των λογαριασμών 15.02.04.89.00, 15.02.00.00.00 και 15.02.03.00.00]. 14.00.01 Έπιπλα Αθλητικού Κέντρου "βήτα" [15.04.04.89.00, 15.04.00.00.00, 15.04.03.00. 00).  [περαιτέρω ανάλυση είναι επιτρεπτή, όπως σημειώσαμε ανωτέρω]. 3. Η σε τελευταίο βαθμό ανάπτυξη του λογαριασμού 15 αποβλέπει στην κατά πηγή χρηματοδοτήσεως παρακολούθηση του κόστους κάθε επενδύσεως. Για το περιεχόμενο και τη λειτουργία των υπολογαριασμών του πρωτοβαθμίου λογαριασμού 15 παρέχονται οι ακόλουθες διευκρινίσεις. 3.1.     Στο δευτεροβάθμιο λογαριασμό 15.00 παρακολουθούνται τα ποσά που δαπανώνται για την καταβολή αποζημιώσεων σε ιδιοκτήτες απαλλοτριουμένων ή αγοραζομένων εδαφικών εκτάσεων. Η κατά πηγή χρηματοδότησης των ανωτέρω απαλλοτριώσεων ή αγορών παρακολουθείται σε υπολογαριασμούς επόμενου βαθμού. Η περαιτέρω ανάπτυξη εξαρτάται από τις ανάγκες κάθε ΝΠΔΔ. Η παρατιθέμενη ανάπτυξη είναι ενδεικτική (παράγραφος 2.1.1.). 3.2.     Στο δευτεροβάθμιο λογαριασμό 15.01 παρακολουθούνται τα κονδύλια που δαπανώνται για ανέγερση ή αγορά κτιρίων - εγκαταστάσεων κτιρίων και τεχνικά έργα. Η κατά πηγή χρηματοδότησης της ανεγέρσεως ή της αγοράς κτιρίων κ.λ.π. παρακολουθείται σε υπολογαριασμούς επόμενου βαθμού. Η περαιτέρω ανάπτυξη εξαρτάται από τις ανάγκες κάθε ΝΠΔΔ. Η παρατιθέμενη ανάπτυξη είναι ενδεικτική (παράγραφος 2.1.1.). 3.3      Στο δευτεροβάθμιο λογαριασμό 15.02 παρακολουθεί το κόστος αγοράς των μηχανημάτων και εγκαταστάσεων. Η κατά πηγή χρηματοδότησης των ανωτέρω αγορών γίνεται σε υπολογαριασμούς επόμενου βαθμού, ενώ η περαιτέρω ανάπτυξη εξαρτάται από τις ανάγκες κάθε ΝΠΔΔ. Η παρατιθέμενη ανάπτυξη είναι ενδεικτική (παραγ. 2.1.1). 3.4      Στο δευτεροβάθμιο λογαριασμό 15.03 παρακολουθούνται τα κόστη αποκτήσεως μεταφορικών μέσων. Σε επόμενο βαθμό παρακολουθείται η κατά πηγή χρηματοδοτήσεως του κόστους της αποκτήσεως των μεταφορικών μέσων. Περαιτέρω ανάπτυξη κατά τις ανάγκες του ΝΠΔΔ. Η παρατιθέμενη ανάπτυξη στην παράγραφο 2.1.1 είναι ενδεικτική. 3.5      Στο δευτεροβάθμιο λογαριασμό 15.04 παρακολουθείται η αξία των επίπλων και του λοιπού εξοπλισμού. Σε υπολογαριασμούς επόμενου βαθμού παρακολουθείται η αξία των αγοραζομένων επίπλων και λοιπού εξοπλισμού κατά πηγή χρηματοδοτήσεως. Η περαιτέρω ανάπτυξη εξαρτάται από τις ανάγκες του ΝΠΔΔ, ενώ η παρατιθέμενη ανάπτυξη στην παράγραφο 2.1.1. είναι ενδεικτική. 3.6. Οι προκαταβολές που δίνονται σε κατασκευαστές πάγιων στοιχείων, καθώς και σε προμηθευτές υλικών κατασκευής ή προμηθευτές αυτούσιων όμοιων στοιχείων, καταχωρούνται στη χρέωση του λογαριασμού 15.09 "προκαταβολές κτήσεως πάγιων στοιχείων". Μετά τη λήψη του σχετικού τιμολογίου ή προκειμένου για εισαγωγή από το εξωτερικό, μετά τον προσδιορισμό του κόστους αγοράς, πιστώνεται ο λογαριασμός 15.09 με χρέωση των οικείων υπολογαριασμών του 15. Παρέχεται η ευχέρεια στα ΝΠΔΔ να παρακολουθούν τις προκαταβολές για κτήση πάγιων στοιχείων, ως εξής: α) Οι προκαταβολές που δίνονται για εισαγωγή υλικών ή αυτούσιων πάγιων στοιχείων από το εξωτερικό, μπορεί να παρακολουθούνται στο λογαριασμό 32.00 "παραγγελίες πάγιων στοιχείων"  β) Οι προκαταβολές που δίνονται σε προμηθευτές ή κατασκευαστές πάγιων στοιχείων του εσωτερικού, δύνανται να παρακολουθούνται στο λογαριασμό 50.08 "προμηθευτές εσωτερικού πάγιων στοιχείων".  γ) Στο τέλος κάθε χρήσεως το υπόλοιπο του λογαριασμού 15 "ακινητοποιήσεις υπό εκτέλεση και προκαταβολές κτήσεως πάγιων στοιχείων" και τα χρεωστικά υπόλοιπα των υπολογαριασμών των 32.00 "παραγγελίες πάγιων στοιχείων" και 50.08 "προμηθευτές εσωτερικού - λογαριασμός πάγιων στοιχείων" εμφανίζονται στον ισολογισμό σε ένα ενιαίο κονδύλι. 3.7.     Στο δευτεροβάθμιο λογαριασμό 15.11 παρακολουθείται το κόστος επισκευής και συντήρησης κτιρίων και των εγκαταστάσεων αυτών. Επίσης στο δευτεροβάθμιο λογαριασμό  15.13 παρακολουθείται το κόστος συντήρησης των τεχνικών έργων. Η σε επόμενο βαθμό ανάπτυξη των λογαριασμών 15.11 και 15.13 αφορά τη πηγή χρηματοδοτήσεως των προαναφερόμενων επισκευών και συντηρήσεων. Η περαιτέρω ανάπτυξη εξαρτάται από τις ανάγκες του ΝΠΔΔ. Η παρατιθέμενη ανάλυση στην παράγραφο 2.1.1 είναι ενδεικτική. Η δημιουργία των ανωτέρω λογαριασμών 15.11 και 15.13 επιβλήθηκε από τις καθιερωμένες στους προϋπολογισμούς των ΝΠΔΔ αναλύσεις. Η ένταξη των λογαριασμών αυτών μεταξύ των επενδύσεων (πάγιο ενεργητικό) έγινε με βάση το χαρακτηρισμό των κονδυλίων που διατίθενται για επισκευές και συντήρηση ως κονδύλια επενδύσεων, από τους προϋπολογισμούς των ΝΠΔΔ. Επισημαίνεται ιδιαιτέρως ότι δαπάνες για επισκευές και συντηρήσεις κτιρίων ή τεχνικών έργων, που καλύπτονται από τον Τακτικό Κρατικό Προϋπολογισμό ή από Ιδίους πόρους και χαρακτηρίζονται ως συνήθεις λειτουργικές δαπάνες, δηλαδή δεν αποτελούν λόγω της φύσεως και της εκτάσεως τους προσθήκες ή βελτιώσεις των αντίστοιχων παγίων στοιχείων, πρέπει να μεταφέρονται στο τέλος της χρήσεως στις λειτουργικές δαπάνες (λογαριασμοί ομάδας 6), ενώ παράλληλα κάθε επιχορήγηση από τον Τακτικό Κρατικό Προϋπολογισμό ή άλλο φορέα για αυτές τις δαπάνες πρέπει να μεταφέρεται στο τέλος της χρήσεως από το λογαριασμό 43 στους οικείους υπολογαριασμούς του πρωτοβάθμιου 74 "έσοδα από επιχορηγήσεις". 3.8.     Στους δευτεροβαθμίους λογαριασμούς 15.14, 15.15, 15.16 και 15.17 παρακολουθούνται αντίστοιχα δαπάνες διοικήσεως και λειτουργίας, άλλες λειτουργικές δαπάνες, μελέτες – έρευνες -πειραματικές εργασίες και ειδικές δαπάνες επενδύσεων. Η σε επόμενο βαθμό ανάπτυξη των λογαριασμών αυτών αφορά τη πηγή χρηματοδοτήσεως. Η περαιτέρω ανάπτυξη εξαρτάται από τις ανάγκες του ΝΠΔΔ. Η παρατιθέμενη ανάλυση στην παράγραφο 2.1.1. είναι ενδεικτική. Η παράθεση των λογαριασμών αυτών μεταξύ των επενδύσεων στηρίζεται στους χαρακτηρισμούς των αντίστοιχων δαπανών στους προϋπολογισμούς των ΝΠΔΔ ως δαπανών επενδύσεων. Επισημαίνουμε και εδώ ότι ο χαρακτηρισμός των δαπανών αυτών ως επενδύσεων εξαρτάται από τον ουσιώδη σύνδεσμο που έχουν οι δαπάνες αυτές με την πραγματοποίηση της επένδυσης. Αν πρόκειται για λειτουργικής φύσεως δαπάνες του ΝΠΔΔ, τακτικές ή έκτακτες, χωρίς ουσιώδη σύνδεσμο με τις πραγματοποιούμενες επενδύσεις, πρέπει να μεταφέρονται στο τέλος της χρήσεως στους λογαριασμούς Εξόδων (Ομάδα 6) και κάθε επιχορήγηση αυτών από το λογαριασμό 43 στους υπολογαριασμούς του πρωτοβάθμιου 74 "έσοδα από επιχορηγήσεις". Πάντως, σε καμία περίπτωση δεν πρέπει να γίνεται σύγχυση με τις επιχορηγήσεις που δίδονται για την κάλυψη λειτουργικών δαπανών. Οι επιχορηγήσεις αυτές απεικονίζονται στο λογαριασμό 74.  3.9. Στους δευτεροβάθμιους λογαριασμούς 15.12, 15.18,  15.19 και 15.20 παρακολουθούνται οι δαπάνες που πραγματοποιούνται για την εκτέλεση τεχνικών έργων και επενδύσεων,  που προέρχονται από επιχορηγήσεις διαφόρων Υπουργείων, επενδύσεων από προγράμματα παραμεθορίων περιοχών και περιφερειακών προγραμμάτων (ΣΑΝΤ) αντίστοιχα. Η περαιτέρω ανάπτυξη των λογαριασμών αυτών, πέραν της κατά την παράγραφο 2.1.1   υποχρεωτικής, εξαρτάται από τις ανάγκες κάθε ΝΠΔΔ. 4. Το κόστος ιδιοκατασκευής των πάγιων στοιχείων τα οποία κατασκευάζονται από το ΝΠΔΔ με δικά του μέσα παρακολουθείται και προσδιορίζεται με τους λογαριασμούς παραγωγής της ομάδας 9, όπως ειδικότερα ορίζεται στην παρ. 5.2.204 του πέμπτου μέρους, ή υπολογίζεται εξωλογιστικά, αν το ΝΠΔΔ δεν εφαρμόζει σύστημα αναλυτικής λογιστικής εκμεταλλεύσεως. Το κόστος που προσδιορίζεται με τον τρόπο αυτό καταχωρείται στη χρέωση των οικείων υπολογαριασμών του 15, με πίστωση των αντίστοιχων υπολογαριασμών του 78.00.Το κόστος αυτό παραμένει στους οικείους υπολογαριασμούς του 15 και κατά την επόμενη χρήση, κατά την οποία προσαυξάνεται και με το κόστος που πραγματοποιείται μέσα στη νέα αυτή χρήση, και ούτω καθεξής, μέχρι την ολοκλήρωση της κατασκευής, οπότε το συνολικό κόστος του πάγιου στοιχείου μεταφέρεται από τους οικείους υπολογαριασμούς του 15 στους οικείους λογαριασμούς των πάγιων στοιχείων (11-14 και 16). Αν η κατασκευή του πάγιου στοιχείου ολοκληρώνεται μέσα στη χρήση που άρχισε αυτή, το κόστος που προσδιορίζεται από τους λογαριασμούς παραγωγής της ομάδας 9 ή εξωλογιστικά, σκόπιμο είναι να μην καταχωρείται απευθείας στους οικείους λογαριασμούς των πάγιων στοιχείων (11-14 και 16), με πίστωση των αντίστοιχων υπολογαριασμών του 78.00, αλλά αυτό να γίνεται μέσω του λογαριασμού 15. 5. Το κόστος κατασκευής των πάγιων στοιχείων τα οποία κατασκευάζονται από τρίτους με υλικά που παρέχονται από το ΝΠΔΔ προσδιορίζεται από τους οικείους υπολογαριασμούς του 15, στη χρέωση των οποίων καταχωρείται η αξία των υλικών που αγοράζονται και η αξία των τιμολογίων των τρίτων κατασκευαστών. Στην περίπτωση κατά την οποία τα υλικά που αγοράζονται εισάγονται πρωτύτερα στις αποθήκες με καταχώρηση τους στους οικείους λογαριασμούς της ομάδας 2 και από τις αποθήκες αυτές παραδίνονται στους τρίτους, ή γενικά στην περίπτωση που τα υλικά χορηγούνται στους τρίτους από τις αποθήκες, η αξία των υλικών αυτών καταχωρείται στη χρέωση των οικείων υπολογαριασμών του 15, με πίστωση των αντίστοιχων υπολογαριασμών του 78.00. 6. Όταν η κατασκευή των πάγιων στοιχείων γίνεται από τρίτους, στους οποίους εκτός από τη χορήγηση των υλικών παρέχεται και συμπαράσταση των υπηρεσιών του ΝΠΔΔ, η οποία συνεπάγεται πρόσθετο κόστος επιπλέον των υλικών, για τον προσδιορισμό του ολοκληρωμένου κόστους κατασκευής και για τη λειτουργία των σχετικών λογαριασμών ακολουθείται η διαδικασία της παραπάνω περιπτ. 4 (κατασκευή πάγιων στοιχείων από το ΝΠΔΔ ). § 2.2.110            Λογαριασμός 16 " Ασώματες ακινητοποιήσεις και έξοδα  πολυετούς αποσβέσεως " Ι. Ασώματες ακινητοποιήσεις ( άϋλα πάγια στοιχεία ) 1. Άϋλα πάγια στοιχεία (ασώματες ακινητοποιήσεις) είναι τα δεκτικά χρηματικής αποτιμήσεως ασώματα (άϋλα) οικονομικά αγαθά τα οποία αποκτά το ΝΠΔΔ για να τα χρησιμοποιεί παραγωγικά για χρονικό διάστημα μεγαλύτερο από ένα έτος και είναι δυνατό να αποτελέσουν αντικείμενο συναλλαγής. Τα άϋλα αυτά οικονομικά αγαθά είναι: ■         ή δικαιώματα όπως π.χ. διπλώματα ευρεσιτεχνίας, εμποροβιομηχανικά σήματα, πνευματική ιδιοκτησία ■         ή πραγματικές καταστάσεις, ιδιότητες και σχέσεις, οι οποίες δεν προστατεύονται από την έννομη τάξη ως δικαιώματα, όπως π.χ. πελατεία, φήμη, πίστη, καλή οργάνωση, ειδίκευση. 2.        Τα άϋλα πάγια στοιχεία που αποκτά το ΝΠΔΔ από τρίτους καταχωρούνται στους οικείους υπολογαριασμούς του 16 με την αξία κτήσεως τους, η οποία αποτελείται από το εφάπαξ ποσό που καταβλήθηκε στους τρίτους και από τυχόν ειδικά έξοδα αποκτήσεως (δικηγορικές αμοιβές, συμβολαιογραφικά κ.λ.π.). αξία αυτή αποσβένεται σύμφωνα με τους κανόνες που ισχύουν για κάθε είδος άϋλου πάγιου στοιχείου. Όταν στους τρίτους, πέραν του εφάπαξ ποσού, καταβάλλεται και μηνιαίως ή ετησίως ένα ποσό ή μόνο μηνιαίως ή ετησίως, το οποίο υπολογίζεται επί των εσόδων που αποκτούνται κάθε μήνα ή έτος από την εκμετάλλευση του άϋλου στοιχείου ή κατ' άλλο τρόπο, το ποσό αυτό βαρύνει τα έξοδα εκμεταλλεύσεως και καταχωρείται στο λογαριασμό 61.98.00 (είναι τα γνωστά Royalties). Τα άϋλα πάγια στοιχεία που δημιουργούνται από το ΝΠΔΔ απεικονίζονται λογιστικά, μόνο όταν για τη δημιουργία τους πραγματοποιούνται έξοδα και εφόσον τα έξοδα αυτά αποσβένονται τμηματικά και όχι εφάπαξ μέσα σε ένα χρόνο. 3.        Στο λογαριασμό 16.01 "δικαιώματα βιομηχανικής ιδιοκτησίας" παρακολουθούνται τα άϋλα περιουσιακά στοιχεία τα οποία αποκτούνται με αγορά από τρίτους (αξία κτήσεως = ποσό που καταβάλλεται στους τρίτους μαζί με τα ειδικά έξοδα), λόγω συγχωνεύσεως ή εισφοράς είδους είτε με παραγωγή από το ίδιο το ΝΠΔΔ. Για τη καταχώρηση εξόδων αγοράς ή παραγωγής στο λογαριασμό 16.01 αποτελεί προϋπόθεση η προσδοκία ότι τα δικαιώματα για τα οποία γίνονται έξοδα θα αποδώσουν αποτελέσματα στο ΝΠΔΔ. Απαγορεύεται η αποθεματοποίηση εξόδων στους υπολογαριασμούς του 16, όταν δεν υπάρχει βάσιμη προσδοκία παραγωγικής χρησιμοποιήσεως του αντίστοιχου δικαιώματος για χρονικό διάστημα μεγαλύτερο του έτους. Η αξία κτήσεως των άϋλων περιουσιακών στοιχείων του λογαριασμού 16.01 αποσβένεται με ισόποση ετήσια απόσβεση μέσα στο χρόνο της παραγωγικής χρησιμότητας κάθε άϋλου στοιχείου και σε περίπτωση που το άϋλο δικαίωμα έχει από το νόμο προστασία περιορισμένης διάρκειας, μέσα στο χρόνο της περιορισμένης αυτής διάρκειας, σε περιπτώσεις όμως διακοπής της παραγωγικής χρησιμοποιήσεως τους το αναπόσβεστο υπόλοιπο μεταφέρεται στα αποτελέσματα χρήσεως. 4. Στους λογαριασμούς 16.02 "δικαιώματα (π.χ. παραχωρήσεις) εκμεταλλεύσεως ορυχείων μεταλλείων - λατομείων" και 16.03 "λοιπές παραχωρήσεις" παρακολουθείται η αξία π.χ. κτήσεως, των δικαιωμάτων αυτών, σύμφωνα με όσα ορίζονται στην περίπτωση 5 της παρ. 2.2.104. 5. Στο λογαριασμό 16.04 "δικαιώματα χρήσεως ενσωμάτων πάγιων στοιχείων" παρακολουθείται η αξία της εισφοράς κατά χρήση, στο ΝΠΔΔ ενσωμάτων πάγιων στοιχείων, για ορισμένο χρόνο, η οποία καθορίζεται με νόμιμη διαδικασία εκτιμήσεως. Η παραπάνω αξία εισφοράς κατά χρήση αποσβένεται με ισόποσες δόσεις μέσα στο χρόνο που καθορίζεται συμβατικά για τη χρησιμοποίηση κάθε άϋλου πάγιου στοιχείου. 6. Στο λογαριασμό 16.05 "λοιπά δικαιώματα" παρακολουθούνται τα άϋλα εκείνα περιουσιακά στοιχεία τα οποία δεν εντάσσονται σε μία από τις προηγούμενες κατηγορίες των λογαριασμών 16.0016.04 , όπως είναι π.χ. τα μισθωτικά δικαιώματα. Στην περίπτωση μισθωτικών δικαιωμάτων (δηλαδή μεταβιβάσεως από μισθωτή ακινήτου στο ΝΠΔΔ των μισθωτικών δικαιωμάτων του σε ορισμένο ακίνητο) που απορρέουν από σχετική σύμβαση μισθώσεως και το νόμο που ισχύει κάθε φορά, η αξία που καταβάλλεται στο μισθωτή αυτό ως αποζημίωση για τη μεταβίβαση των δικαιωμάτων του καταχωρείται στη χρέωση οικείου υπολογαριασμού του 16.05 και αποσβένεται σε ισόποσες δόσεις μέσα στο χρόνο ισχύος του μισθωτικού δικαιώματος, πάντως ο χρόνος αποσβέσεως δεν επιτρέπεται να υπερβαίνει την πενταετία. 7. Σε περίπτωση ολοκληρώσεως της αποσβέσεως της αξίας κτήσεως των άϋλων περιουσιακών στοιχείων, μεταφέρονται από τους αντίστοιχους υπολογαριασμούς του 16.99 στους οικείους λογαριασμούς του 16 οι αποσβέσεις και έτσι οι λογαριασμοί αυτοί εξισώνονται. 8. Σε περίπτωση παύσεως της παραγωγικής χρησιμοποίησης άϋλου περιουσιακού στοιχείου, πριν ολοκληρωθεί η απόσβεση της αξίας κτήσεως του, το αναπόσβεστο υπόλοιπο αυτής μεταφέρεται στη χρέωση του λογαριασμού 81.02.99 "λοιπές έκτακτες ζημίες". 9. Σε περίπτωση πωλήσεως άϋλου πάγιου περιουσιακού στοιχείου ισχύουν ανάλογα όσα ορίζονται στη περίπτωση 12 της παρ. 2.2.106 για το λογαριασμό 12. II. Έξοδα εγκαταστάσεως ή πολυετούς αποσβέσεως 10. Έξοδα εγκαταστάσεως ή πολυετούς αποσβέσεως είναι εκείνα που γίνονται για την ίδρυση και αρχική οργάνωση του ΝΠΔΔ , την απόκτηση διαρκών μέσων εκμεταλλεύσεως, καθώς και για την επέκταση και αναδιοργάνωση του. Τα έξοδα αυτά εξυπηρετούν το ΝΠΔΔ για μεγάλη χρονική περίοδο – οπωσδήποτε μεγαλύτερη από ένα έτος - και για το λόγο αυτό αποσβένονται τμηματικά. 11. Στο λογαριασμό 16.10 "έξοδα ιδρύσεως και πρώτης εγκατάστασης" παρακολουθούνται τα έξοδα καταρτίσεως και δημοσιεύσεως του καταστατικού ή άλλου παρεμφερούς αξίας οργανισμού ή κανονισμού λειτουργίας του ΝΠΔΔ, τα έξοδα δημόσιας προβολής της ιδρύσεως του ΝΠΔΔ, τα έξοδα της εκπόνησης τεχνικών, εμπορικών και οργανωτικών μελετών, καθώς και τα έξοδα διοικήσεως που πραγματοποιούνται μέχρι την έναρξη της δραστηριότητας του. Στον ίδιο λογαριασμό παρακολουθούνται και τα μεταγενέστερα (δηλαδή μετά την έναρξη της δραστηριότητας του ΝΠΔΔ) έξοδα που δημιουργούνται για την επέκταση της δραστηριότητας του. Ειδικά προκειμένου για έξοδα τεχνητών μελετών, αν το έργο για το οποίο πραγματοποιούνται κατασκευαστεί, τα έξοδα μελέτης του δεν καταχωρούνται στο λογαριασμό 16.10, αλλά ενσωματώνονται στο κόστος του έργου και αποσβένονται όπως αυτό. 12. Στο λογαριασμό 16.11 "έξοδα ερευνών ορυχείων - μεταλλείων - λατομείων" παρακολουθείται η αξία π. χ κτήσεως, των εξόδων αυτών, σύμφωνα με όσα ορίζονται στην περίπτωση 6 της παρ. 2.2.104. 13. Στο λογαριασμό 16.12 "έξοδα λοιπών ερευνών" παρακολουθούνται τα έξοδα που γίνονται για έρευνες σε άλλους κλάδους και τομείς δραστηριότητας του ΝΠΔΔ, εκτός από τα ορυχεία - μεταλλεία -λατομεία. 14. Στο λογαριασμό 16.13 "έξοδα εκδόσεως ομολογιακών δανείων" παρακολουθούνται έξοδα , όπως π. χ εκείνα που γίνονται για εκτυπώσεις ή ανακοινώσεις , όταν το ΝΠΔΔ εκδίδει ομολογιακό δάνειο. 15. Στο λογαριασμό 16.14 "έξοδα κτήσεως ακινητοποιήσεων" παρακολουθούνται όλα τα έξοδα που γίνονται για την απόκτηση των ακινήτων, όπως π. χ είναι ο φόρος μεταβιβάσεως, τα συμβολαιογραφικά έξοδα, τα μεσιτικά και οι αμοιβές μελετητών ή δικηγόρων, τα οποία, σύμφωνα με όσα ορίζονται στις παραγράφους 2.2.104, περ. 10 και 2.2.105 περ.7, δεν προσαυξάνουν το κόστος κτήσεως τους. 16. Στο λογαριασμό 16.15 "συναλλαγματικές διαφορές από πιστώσεις και δάνεια για κτήσεις πάγιων στοιχείων" παρακολουθούνται σε υπολογαριασμούς κατά δάνειο οι συναλλαγματικές διαφορές που προκύπτουν από μετατροπή σε δραχμές δανείων και πιστώσεων σε ξένο συνάλλαγμα, κατά την εξόφληση ή αποτίμηση τους, που συνάπτονται ειδικά και μόνο για την αγορά, κατασκευή ή εγκατάσταση πάγιων στοιχείων του ΝΠΔΔ, σύμφωνα με όσα ορίζονται στην παρακάτω περίπτωση 22. 17.      Στο λογαριασμό 16.16 "διαφορές εκδόσεως και εξοφλήσεως ομολογιών" παρακολουθούνται οι διαφορές από τη διάθεση ομολογιών σε τιμή μικρότερη από την ονομαστική τους, καθώς και οι διαφορές από την εξόφληση ομολογιών σε τιμή μεγαλύτερη από την ονομαστική τους. Οι διαφορές αυτές αποσβένονται με τμηματικές ισόποσες δόσεις μέχρι την λήξη της προθεσμίας εξοφλήσεως του ομολογιακού δανείου. 18.      Στο λογαριασμό 16.17 "έξοδα αναδιοργανώσεως" παρακολουθούνται τα έξοδα μελετών οικονομικής, εμπορικής, τεχνικής και διοικητικής αναδιοργανώσεως ριζικού χαρακτήρα, με τα οποία επιδιώκεται η κάλυψη νέων αναγκών που προκύπτουν από το μεγάλωμα του ΝΠΔΔ ως αποτέλεσμα σημαντικών επεκτάσεων ή  αλλαγών στην οργανωτική του δομή ή ριζικών μεταβολών στη δραστηριότητα του. 19.      Στο λογαριασμό 16.18 "τόκοι δανείων κατασκευαστικής περιόδου" παρακολουθούνται οι τόκοι, μόνο της κατασκευαστικής περιόδου, πιστώσεων ή δανείων τα οποία χρησιμοποιούνται αποκλειστικά για κτήσεις πάγιων περιουσιακών στοιχείων. 20.      Στο λογαριασμό 16.19 "λοιπά έξοδα πολυετούς αποσβέσεως" παρακολουθούνται τα έξοδα εκείνα που δεν εντάσσονται σε μια από τις προηγούμενες κατηγορίες των λογαριασμών 16.1016.18, όπως π.χ. η αναπόσβεστη αξία κτιρίου σε περίπτωση κατεδαφίσεώς του (βλ. Περίπτωση 10 παρ.2.2.105). Στο λογαριασμό 16.90 παρακολουθούνται τα έξοδα μετεγκαταστάσεως του ΝΠΔΔ με ανάλυση κατά τις ανάγκες του ΝΠΔΔ. 21.      Στο λογαριασμό 16.98 "προκαταβολές κτήσεως ασωμάτων ακινητοποιήσεων" παρακολουθούνται οι προκαταβολές που δίνονται για το λόγο αυτό, σύμφωνα με όσα αναφέρονται προηγούμενα στην περίπτωση 2. 22.      Τα έξοδα των λογαριασμών 16.10, 16.12, 16.13, 16.14, 16.17, 16.18, 16.19 και 16.90 αποσβένονται, είτε εφάπαξ κατά το έτος πραγματοποιήσεως τους, είτε τμηματικά και ισόποσα μέσα σε μια πενταετία. Οι χρεωστικές συναλλαγματικές διαφορές του λογαριασμού 16.15, κατά δάνειο, αποσβένονται τμηματικά, ανάλογα με την υπόλοιπη κανονική χρονική διάρκεια της πίστωσης ή του δανείου, ως εξής: ●         Στο τέλος της κλεισμένης χρήσεως μεταφέρεται από τον οικείο κατά δάνειο υπολογαριασμό του 16.15 στο λογαριασμό 81.00.04 "συναλλαγματικές διαφορές" ποσό ίσο με το πηλίκο της διαιρέσεως του χρεωστικού υπολοίπου του οικείου υπολογαριασμού του 16 15 με τον αριθμό των ετών από τη λήξη της χρήσεως αυτής μέχρι τη λήξη της αντίστοιχης πιστώσεως ή του αντίστοιχου δανείου. Για τον προσδιορισμό του πηλίκου της παραγράφου αυτής, χρονική περίοδος μικρότερη των 12 μηνών λογίζεται ως περίοδος ενός έτους. ●         Σε περίπτωση ληξιπροθέσμων πιστώσεων ή δανείων, κατά το όλο ή μέρος αυτών, τα χρεωστικά υπόλοιπα των οικείων υπολογαριασμών του 16.15, που αντιστοιχούν στο ληξιπρόθεσμο μέρος, μεταφέρονται στο λογαριασμό 81.00.04 στο τέλος της χρήσεως μετά την οποία οι αντίστοιχες πιστώσεις ή τα αντίστοιχα δάνεια έγιναν ληξιπρόθεσμα. ●         Από τις πιστωτικές συναλλαγματικές διαφορές του λογαριασμού 16.15 κατά δάνειο στο τέλος της χρήσεως μεταφέρονται στο λογαριασμό 81.01.04 "συναλλαγματικές διαφορές" το μέρος εκείνο που αντιστοιχεί στο ποσό των δανείων που πληρώθηκε μέσα στη κλεισμένη χρήση. 23.      Σε περίπτωση ολοκληρώσεως της αποσβέσεως της αξίας κτήσεως εξόδων πολυετούς αποσβέσεως, μεταφέρονται από τους αντίστοιχους υπολογαριασμούς του 16.99 στους οικείους λογαριασμούς του 16 οι αποσβέσεις και έτσι οι λογαριασμοί αυτοί εξισώνονται. § 2.2.111 Λογαριασμός 17  Ο λογαριασμός 17 είναι κενός.  Η συμπλήρωση του είναι δυνατή μόνο μετά από απόφαση του κατά νόμο αρμοδίου οργάνου. § 2.2.112 Λογαριασμός 18 "Τίτλοι πάγιας επενδύσεως και μακροπρόθεσμες απαιτήσεις" 1. Στους λογαριασμούς 18.00 "Τίτλοι πάγιας επενδύσεως" παρακολουθούνται οι μετοχές ανωνύμων εταιριών, τα εταιρικά μερίδια Ε.Π.Ε και οι εταιρικές μερίδες των άλλης μορφής εταιριών, που η διαρκής κατοχή τους κρίνεται ιδιαίτερα χρήσιμη για την δραστηριότητα του ΝΠΔΔ. Οι μετοχές ανωνύμων εταιρειών χαρακτηρίζονται ως μορφή πάγιας επενδύσεως, όταν κατά την απόκτηση τους υπάρχει σκοπός για διαρκή κατοχή τους. Στην αντίθετη περίπτωση, χαρακτηρίζονται ως χρεόγραφα και παρακολουθούνται στο λογαριασμό 34. 2. Οι τίτλοι πάγιας επενδύσεως καταχωρούνται στους οικείους υπολογαριασμούς του 18.00 με την αξία κτήσεως τους. Αξία κτήσεως είναι το ποσό που καταβάλλεται, είτε απευθείας στην εταιρία κατά τη συγκρότηση του κεφαλαίου της, είτε για την αγορά των τίτλων, καθώς και η ονομαστική αξία των τίτλων που δίδονται στο ΝΠΔΔ, χωρίς αντάλλαγμα, λόγω νόμιμης αναπροσαρμογής των περιουσιακών στοιχείων του ισολογισμού της εκδότριας εταιρίας ή κεφαλαιοποιήσεως αποθεματικών της.  Στην περίπτωση λήψεως τίτλων χωρίς αντάλλαγμα χρεώνεται ο οικείος υπολογαριασμός του 18.00 με πίστωση του λογαριασμού 41.06 "διαφορές από αναπροσαρμογή αξίας συμμετοχών και χρεογράφων". Τα ειδικά έξοδα αγοράς τίτλων συμμετοχής καταχωρούνται στον λογαριασμό 64.10 "έξοδα τίτλων πάγιας επενδύσεως και χρεογράφων". 3. Όταν αναλαμβάνεται η κάλυψη μέρους του μετοχικού κεφαλαίου ανώνυμης εταιρίας με τον όρο η καταβολή του να γίνει σε δόσεις, οι μετοχές που αποκτούνται με τον τρόπο αυτό καταχωρούνται στους υπολογαριασμούς του 18 κατά περίπτωση, με τη συνολική αξία τους με πίστωση του λογαριασμού 53.06 "οφειλόμενες δόσεις τίτλων πάγιας επενδύσεως" με την αξία των οφειλόμενων δόσεων. 4. Σε περίπτωση πωλήσεως τίτλων πάγιας επενδύσεως, το τίμημα πωλήσεως καταχωρείται στην πίστωση του οικείου υπολογαριασμού του 18 και το αποτέλεσμα που προκύπτει καταχωρείται στον λογαριασμό 64.04 αν πρόκειται για ζημία και στον λογαριασμό 76.04 αν πρόκειται για κέρδος. Διευκρινίζεται ότι στην πίστωση του οικείου υπολογαριασμού μεταφέρεται, εκτός από το τίμημα της πωλήσεως, η τυχόν σχηματισμένη πρόβλεψη υποτιμήσεως από το λογαριασμό 18.00.98 "προβλέψεις για υποτίμηση" πριν προσδιοριστεί το αποτέλεσμα της πωλήσεως. 5. Για την αποτίμηση των τίτλων πάγιας επενδύσεως και των χρεογράφων ισχύουν τα εξής :  α) Με την επιφύλαξη της παρακάτω περιπτώσεως δ, οι κάθε φύσεως τίτλοι χρεογράφων με χαρακτήρα ακινητοποιήσεων αποτιμούνται μαζί με τα χρεόγραφα που παρακολουθούνται στο λογαριασμό 34 στην κατ' είδος τρέχουσα τιμή τους. Ως τρέχουσα τιμή ορίζεται :  α. α) Για τους εισαγμένους στο χρηματιστήριο τίτλους (μετοχές, ομολογίες, κ.λ.π.) ο μέσος όρος της επίσημης τιμής τους κατά τον τελευταίο μήνα της χρήσεως.  α. β) Για τους μη εισαγμένους στο χρηματιστήριο τίτλους : ■         Αν πρόκειται για μετοχές ανωνύμων εταιριών, η εσωτερική λογιστική αξία που προκύπτει από το δημοσιευμένο τελευταίο ισολογισμό της εταιρίας, για τις μετοχές της οποίας πρόκειται να γίνει η αποτίμηση. ■ Αν πρόκειται για τους λοιπούς, εκτός από τις μετοχές, τίτλους, η τιμή κτήσεως τους. ■ Αν πρόκειται για μερίδια αμοιβαίων κεφαλαίων, ο μέσος όρος της καθαρής τιμής τους κατά τον τελευταίο μήνα χρήσεως. β) Όταν η τρέχουσα αξία κατ' είδος των τίτλων πάγιας επενδύσεως και των χρεογράφων, είναι  χαμηλότερη από την αντίστοιχη κτήσεως, η διαφορά καταχωρείται σε χρέωση των λογαριασμών 68.18 και 68.34 με πίστωση των λογαριασμών 18.00.98 και 34.98 αντίστοιχα. Στο τέλος της χρήσεως πριν από τη μεταφορά των υπολοίπων των αποτελεσματικών λογαριασμών στο λογαριασμό Γενικής Εκμεταλλεύσεως, τα πιο πάνω υπόλοιπα των λογαριασμών 68.18 και 68.34 μεταφέρονται με λογιστική εγγραφή σε χρέωση του λογαριασμού 41.12 "Διαφορά από αποτίμηση τίτλων στην τρέχουσα αξία τους", εφόσον καλύπτονται από το πιστωτικό υπόλοιπο του λογαριασμού αυτού. Εάν δεν υπάρχει πιστωτικό υπόλοιπο στο λογαριασμό 41.12 ή αυτό δεν επαρκεί, το απομένον υπόλοιπο στους λογαριασμούς 68.18 και 68.34 μεταφέρεται στο λογαριασμό Γενικής Εκμεταλλεύσεως. γ)        Όταν η τρέχουσα αξία κατ' είδος των τίτλων παγίας επενδύσεως και των χρεογράφων είναι υψηλότερη από την αντίστοιχη αξία κτήσεως, η διαφορά καταχωρείται σε πίστωση των λογαριασμών 78.18 και 78.34 με χρέωση των λογαριασμών 18.00.98 και 34.98 αντίστοιχα. Στο τέλος της χρήσεως και πριν από την μεταφορά των υπολοίπων των αποτελεσματικών λογαριασμών στο λογαριασμό Γενικής Εκμεταλλεύσεως, τα πιο πάνω υπόλοιπα των λογαριασμών 78.18 και 78.34 μεταφέρονται με λογιστική εγγραφή σε πίστωση του λογαριασμού 41.12 "Διαφορά από αποτίμηση τίτλων στην τρέχουσα αξία τους" και συμψηφίζονται με τα αντίστοιχα χρεωστικά υπόλοιπα της πιο πάνω περιπτώσεως β, που θα προκύψουν σε επόμενη χρήση. δ)        Τα κάθε φύσεως χρεόγραφα και τίτλοι που έχουν χαρακτήρα προθεσμιακής καταθέσεως και δεν είναι εισαγμένα στο χρηματιστήριο αποτιμώνται στην κατ" είδος παρούσα αξία τους κατά την ημέρα κλεισίματος του Ισολογισμού. Η αξία αυτή προσδιορίζεται με βάση το ετήσιο επιτόκιο του κάθε χρεογράφου ή τίτλου. 6. Στο λογαριασμό 18.11 "δοσμένες εγγυήσεις" παρακολουθούνται τα ποσά που καταβάλλονται ως εγγύηση, όταν η επιστροφή τους δεν προβλέπεται να πραγματοποιηθεί μέχρι το τέλος της επόμενης χρήσεως (π.χ. εγγυήσεις στη Δ.Ε.Η και στον Ο.Τ.Ε. ή σε εκμισθωτές ακινήτων). 7. Στους λογαριασμούς 18.13 "λοιπές μακροπρόθεσμες απαιτήσεις σε δρχ." Και 18.14 "λοιπές μακροπρόθεσμες απαιτήσεις σε Ξ.Ν." παρακολουθούνται οι μακροπρόθεσμες απαιτήσεις του ΝΠΔΔ. Κάθε απαίτηση που εμφανίζεται στους λογαριασμούς 18.11,18.13 και 18.14 μόλις γίνει επισφαλής μεταφέρεται στον οικείο λογαριασμό της ομάδας 3 του Σχεδίου Λογαριασμών, όπου παρακολουθούνται οι επισφαλείς απαιτήσεις. 8.        Το ΝΠΔΔ, σύμφωνα και με τις κάθε φορά ισχύουσες σχετικές διατάξεις, υποχρεούται στην τήρηση και στην διαρκή ενημέρωση αναλυτικού Μητρώου Χρεογράφων, το οποίο αποτελεί αναλυτικό καθολικό του λογαριασμού 18.00 και 34 και στο οποίο παρακολουθείται η κίνηση σε ποσότητες και αξίες των τίτλων πάγιας επενδύσεως του λογαριασμού 18 και των χρεογράφων του λογαριασμού 34.Από    το Μητρώο Χρεογράφων προκύπτουν τα εξής τουλάχιστον στοιχεία κατά διαχειριστική χρήση : α) Το υπόλοιπο έναρξης της χρήσεως κατά είδος τίτλου, ποσότητα, τιμή και αξία, αποτιμημένο σε τιμές ιστορικού κόστους. β) Οι προσθήκες της χρήσεως κατά είδος τίτλου, ποσότητα, τιμή και αξία. γ) Οι μειώσεις της χρήσεως κατά είδος τίτλου, ποσότητα, τιμή και αξία. δ) Το υπόλοιπο λήξης της χρήσεως κατά είδος τίτλου, ποσότητα, τιμή και αξία, αποτιμημένο σε τιμές ιστορικού κόστους. §2.2.113 Όμιλος λογαριασμών 19"Πάγιο.ενεργητικό υποκαταστημάτων ή άλλων κέντρων" (όμιλος λογαριασμών προαιρετικής χρήσεως) 1. Στις περιπτώσεις κατά τις οποίες τα υποκαταστήματα ή άλλα κέντρα (π.χ. καταστήματα, πρατήρια ή εργοτάξια) των ΝΠΔΔ δεν έχουν λογιστική αυτοτέλεια, παρέχεται η δυνατότητα η λογιστική παρακολούθηση της δραστηριότητας τους να γίνεται με την εφαρμογή μιας από τις ακόλουθες δύο μεθόδους : Α.       Πρώτη μέθοδος : Οι λογαριασμοί των υποκαταστημάτων παρακολουθούνται και συναναπτύσσονται μαζί με τους λογαριασμούς του κεντρικού, σύμφωνα με όσα προβλέπονται στη γνωμάτευση του Εθνικού Συμβουλίου Λογιστικής 287/2349/1997 (παραγ. II περιπτ. δ'). Β.        Δεύτερη μέθοδος : Οι λογαριασμοί των υποκαταστημάτων εντάσσονται και παρακολουθούνται στους ομίλους λογαριασμών 19, 29, 39, 49, 59, 69, 79 και 99, καθώς και 09 υπό τις ακόλουθες προϋποθέσεις : Η ανάπτυξη των λογαριασμών του ομίλου 19 ( καθώς και των ομίλων 29, 39, 49, 59, 69, 79, 99 και 09 ) αναφορικά με τους πρωτοβάθμιους και τους υποχρεωτικούς δευτεροβάθμιους λογαριασμούς, ακολουθεί υποχρεωτικά το Σχέδιο Λογαριασμών, ώστε να είναι ευχερής η συγκέντρωση των πληροφοριών, σύμφωνα με όσα προβλέπονται από το Σχέδιο αυτό. Τόσο στον όμιλο λογαριασμών 19, όσο και στους λοιπούς ομίλους (29, 39, 49, 59, 69, 79, 99 και 09), η ανάπτυξη των πρωτοβάθμιων λογαριασμών των υποκαταστημάτων ή των λοιπών κέντρων υποχρεωτικά είναι αντίστοιχη με την ανάπτυξη των πρωτοβάθμιων λογαριασμών της αντίστοιχης ομάδας. Ενδεικτικά , ακολουθεί η ανάπτυξη σε πρωτοβάθμιους λογαριασμούς του ομίλου 19 "πάγιο ενεργητικό υποκαταστημάτων ή άλλων κέντρων" 190 Εδαφικές εκτάσεις 191 Κτίρια-εγκαταστάσεις κτιρίων-τεχνικά έργα 192 Μηχανήματα - τεχνικές εγκαταστάσεις - λοιπός μηχανολογικός εξοπλισμός 193 Μεταφορικά μέσα 194 Έπιπλα και λοιπός εξοπλισμός 195 Ακινητοποιήσεις υπό εκτέλεση και προκαταβολές κτήσεως πάγιων στοιχείων 196 Ασώματες ακινητοποιήσεις και έξοδα πολυετούς αποσβέσεως 197…………………………………………… 198 Τίτλοι πάγιας επενδύσεως και μακροπρόθεσμες απαιτήσεις Ο τρόπος αναπτύξεως κάθε πρωτοβάθμιου ..λογαριασμού από τους ανωτέρω (190-198)  αφήνεται στην κρίση του ΝΠΔΔ με τον περιορισμό ότι στους δευτεροβάθμιους λογαριασμούς στους οποίους θα αναπτύσσονται οι πρωτοβάθμιοι, θα περιλαμβάνονται τουλάχιστον οι υποχρεωτικοί δευτεροβάθμιοι και τριτοβάθμιοι λογαριασμοί του Σχεδίου Λογαριασμών. Ενδεικτικά, ακολουθεί η ανάπτυξη του λογαριασμού 190 κατά δύο διαφορετικούς τρόπους, τους εξής : α) Πρώτος τρόπος ανάπτυξης (συγκέντρωση πληροφοριών κατά υποκατάστημα ή άλλα κέντρα) 190     ΕΔΑΦΙΚΕΣ ΕΚΤΑΣΕΙΣ ΥΠΟΚΑΤΑΣΤΗΜΑΤΩΝ ή ΑΛΛΩΝ ΚΕΝΤΡΩΝ  190.00 Υποκαταστήματος ή Κέντρου Α 190.00.00           Γήπεδα - Οικόπεδα 190.00.01           Ορυχεία 190.00.02           Μεταλλεία 190.00.03           Λατομεία 190.00.04           Αγροί 190.00.05           Φυτείες 190.00.06           Δάση 190.00.07           ………………… 190.00.10           Γήπεδα- Οικόπεδα εκτός εκμεταλλεύσεως 190.00.11           Ορυχεία εκτός εκμεταλλεύσεως 190.00.12           Μεταλλεία εκτός εκμεταλλεύσεως 190.00.13           Λατομεία εκτός εκμεταλλεύσεως 190.00.14           Αγροί εκτός εκμεταλλεύσεως 190.00.15           Φυτείες εκτός εκμεταλλεύσεως 190.00.16           Δάση εκτός εκμεταλλεύσεως 190.00.17           ………………….. 190.00.18           Αποσβεσμένες εδαφικές εκτάσεις 190.00.99.00 190.00.99.01      Αποσβεσμένα ορυχεία 190.00.99.02      Αποσβεσμένα μεταλλεία ……………. 190.00.99.99 190.01 Υποκαταστήματος ή Κέντρου Β 190.99 Υποκαταστήματος ή Κέντρου Νο 100 β) Δεύτερος τρόπος ανάπτυξης (συγκέντρωση πληροφοριών κατά υποχρεωτικ ό δευτεροβάθμιο λογαριασμό ) 190 ΕΔΑΦΙΚΕΣ ΕΚΤΑΣΕΙΣ ΥΠΟΚΑΤΑΣΤΗΜΑΤΩΝ ή ΑΛΛΩΝ ΚΕΝΤΡΩΝ 190.00 Γήπεδα - Οικόπεδα 190.00.00 Υποκαταστήματος ή Κέντρου Α  190.00.01 Υποκαταστήματος ή Κέντρου Β ………… 190.00.99 Υποκαταστήματος ή Κέντρου Νο 100 190.01 Ορυχεία  190.01.00 Υποκαταστήματος ή Κέντρου Α 190.01.99 Υποκαταστήματος ή Κέντρου Β …………. 190.01.99 Υποκαταστήματος ή Κέντρου Νο 100 190.02 Μεταλλεία κ.ο.κ 2. Σχετικά με τον τρόπο λειτουργίας κλπ των πρωτοβάθμιων λογαριασμών 190-198 ισχύουν, αντίστοιχα, όσα ορίζονται παραπάνω στις παρ. 2.2.100 έως και 2.2.112 για τους πρωτοβάθμιους λογαριασμούς 10-18. 3. Σε περίπτωση που το ΝΠΔΔ κάνει χρήση του ομίλου λογαριασμών 19, τα κονδύλια των λογαριασμών του ομίλου αυτού, στον ισολογισμό τέλους χρήσεως, συναθροίζονται και εμφανίζονται μαζί με τα αντίστοιχα κονδύλια των λογαριασμών 10-18. 4. Η δεκαδική κωδικαρίθμηση των (τυπικά) δευτεροβάθμιων 190, 191, 192, 193 κ.λ.π. δύναται, για την εξυπηρέτηση της μηχανογραφικής οργανώσεως, να ευθυγραμμισθεί με την εκατονταδική των κυρίως δευτεροβάθμιων, ως εξής:  Πρωτοβάθμιος 19    19=πρωτοβάθμιος  ο δευτεροβάθμιος 19.190 να γίνει 19.10= δευτεροβάθμιος  19.191               ¨       ¨                      19.11 19.192               ¨       ¨                     19.12 19.193               ¨       ¨                     19.13 19.194               ¨       ¨                     19.14 19.195               ¨       ¨                     19.15 19.196               ¨       ¨                     19.16 19.198               ¨       ¨                     19.18 2.2.2. ΟΜΑΔΑ 2η : ΑΠΟΘΕΜΑΤΑ § 2.2.200Περιεχόμενο και Εννοιολογικοί προσδιορισμοί 1. Στην ομάδα 2 παρακολουθούνται τα αποθέματα του Ν.Π.Δ.Δ. που προέρχονται, είτε από απογραφή, είτε από αγορά, είτε από ιδιοπαραγωγή και, σε εξαιρετικές περιπτώσεις, είτε από ανταλλαγή, είτε από εισφορά σε είδος, είτε από δωρεά. 2. Αποθέματα είναι τα υλικά αγαθά που ανήκουν στο Ν.Π.Δ.Δ., τα οποία: α)        Προορίζονται να πωληθούν κατά τη συνήθη πορεία των δραστηριοτήτων του Ν.Π.Δ.Δ. β) Βρίσκονται στη διαδικασία της παραγωγής και προορίζονται να πωληθούν όταν πάρουν την μορφή των ετοίμων προϊόντων. γ) Προορίζονται να αναλωθούν για την καλή λειτουργία, τη συντήρηση ή επισκευή, καθώς και την ιδιοπαραγωγή πάγιων στοιχείων. ε) Προορίζονται να χρησιμοποιούν για τη συσκευασία π.χ. των παραγομένων ετοίμων προϊόντων ή των εμπορευμάτων που προορίζονται για πώληση. 3. Στην ομάδα 2 περιλαμβάνονται οι εξής μερικότερες κατηγορίες αποθεμάτων : α) Εμπορεύματα (Λογαριασμός 20) Είναι τα υλικά αγαθά (αντικείμενα, ύλες υλικά) που αποκτούνται από το Ν.Π.Δ.Δ. με σκοπό να διατεθούν στην κατάσταση που αποκτούνται, χωρίς καμία μεταποίηση τους (π.χ. είδη πρωτογενούς παραγωγής, όπως γεωργικών, δασικών, κτηνοτροφικών, πτηνοτροφικών εκμεταλλεύσεων κ.λ.π. είδη μεταποιημένα της πρωτογενούς παραγωγής, είδη βιομηχανικής ή βιοτεχνικής εκμεταλλεύσεως, καύσιμα κ.λ.π.). β) Έτοιμα προϊόντα (Λογαριασμός 21) : Είναι τα υλικά αγαθά που παράγονται, κατασκευάζονται ή συναρμολογούνται ή ανασυσκευάζονται από το Ν.Π.Δ.Δ. με σκοπό την διάθεση τους (π.χ. τα προαναφερόμενα στην περίπτωση (α) είδη, εφόσον η μεταποίηση ή η βιομηχανική ή βιοτεχνική επεξεργασία έχει γίνει από το ίδιο το Ν.Π.Δ.Δ.). Στην κατηγορία των ετοίμων προϊόντων εντάσσονται και οι παραγόμενες τεχνικές ενέργειες καθώς και οι φυσικές δυνάμεις ή ενέργειες, που περιορίζονται εντός ορισμένου χώρου (όχι αναγκαίως αποθηκευτικού) και υπόκεινται σε εξουσίαση, όπως το ηλεκτρικό ρεύμα, το φυσικό αέριο, η ηλιακή θερμότητα. γ) Ημιτελή προϊόντα (Λογαριασμός 21) : Είναι τα υλικά που μετά από κατεργασία σε ορισμένο στάδιο (ή στάδια), είναι έτοιμα για παραπέρα βιομηχανοποίηση (ή κατεργασία) ή και για πώληση (διάθεση γενικότερα) στην ημιτελή τους κατάσταση. Πρόκειται δηλαδή για τα υλικά αγαθά της ανωτέρω περίπτωσης (β) που βρίσκονται σε κάποιο στάδιο επεξεργασίας ή μεταποίησης. δ) Υποπροϊόντα (Λογαριασμός 22) : Είναι τα υλικά αγαθά (προϊόντα) που παράγονται μαζί με τα κύρια προϊόντα, σε διάφορα στάδια της παραγωγικής διαδικασίας, από τις ίδιες πρώτες ύλες και βοηθητικές ύλες. Τα υποπροϊόντα επαναχρησιμοποιούνται από το Ν.Π.Δ.Δ. ως πρώτη ή βοηθητική ύλη ή μπορεί να πωληθούν αυτούσια, ως έχουν.  ε) Υπολείμματα (λογαριασμός 22) : Είναι υλικά κατάλοιπα της παραγωγικής διαδικασίας, κατά κανόνα άχρηστα. Τα υπολείμματα, όταν, ως άχρηστα απορρίπτονται, αντιπροσωπεύουν μέρος της απώλειας επεξεργασίας (φύρας). Στην κατηγορία των υπολειμμάτων εντάσσονται και τα ακατάλληλα για βιομηχανοποίηση ή κανονική αξιοποίηση διάφορα υλικά ή έτοιμα ή ημιτελή προϊόντα.  στ) Παραγωγή σε εξέλιξη (λογαριασμός 23) : Είναι πρώτες ύλες, βοηθητικά υλικά, ημιτελή προϊόντα και άλλα στοιχεία κόστους (π.χ. εργασία, γενικά βιομηχανικά έξοδα), τα οποία κατά τη διάρκεια της χρήσεως ή στο τέλος αυτής, κατά την απογραφή, βρίσκονται στο κύκλωμα της παραγωγικής διαδικασίας για κατεργασία.  ζ) Πρώτες και βοηθητικές ύλες (λογαριασμός 24) : Είναι τα υλικά αγαθά που το Ν.Π.Δ.Δ. αποκτάει με σκοπό τη βιομηχανική επεξεργασία ή συναρμολόγηση τους για την παραγωγή ή κατασκευή προϊόντων. Στους υπολογαριασμούς του 24 καταχωρούνται και τα αγαθά που πρόκειται να υποστούν μόνο συσκευασία ή ανασυσκευασία. η) Υλικά συσκευασίας (λογαριασμός 24) : Είναι τα υλικά αγαθά που το Ν.Π.Δ.Δ. αποκτάει με σκοπό τη χρησιμοποίηση τους για τη συσκευασία των προϊόντων του, ώστε τα τελευταία να φτάνουν στην κατάσταση εκείνη στην οποία είναι δυνατό ή σκόπιμο να προσφέρονται στους καταναλωτές ή χρήστες η αποδέκτες αυτών, ως να πρόκειται για πελάτες του Ν.Π.Δ.Δ. θ) Αναλώσιμα υλικά (λογαριασμός 25) : Είναι τα υλικά αγαθά που το Ν.Π.Δ.Δ. αποκτάει με προορισμό την ανάλωση τους για συντήρηση του πάγιου εξοπλισμού του και γενικά για την εξασφάλιση των αναγκαίων συνθηκών λειτουργίας των κύριων και βοηθητικών υπηρεσιών του. Είναι δυνατό, εφόσον το επιβάλλουν οι ειδικές ανάγκες του Ν.Π.Δ.Δ., με την αγορά μικρής σχετικώς αξίας αναλώσιμων υλικών, για τα οποία δεν τηρούνται μερίδες αποθήκης να χρεώνονται άμεσα οι υπολογαριασμοί του λογαριασμού 64.08 "υλικά άμεσης αναλώσεως" της ομάδας 6 και στο τέλος της χρήσεως να διενεργείται φυσική απογραφή και αποτίμηση των αποθεμάτων αυτών των υλικών και να εμφανίζεται η αξία των αποθεμάτων στους σχετικούς υπολογαριασμούς του λογαριασμού 25 με αντίστοιχη πίστωση των υπολογαριασμών του 64.08, που χρεώθηκαν κατά την αγορά τους. Το απόθεμα που προκύπτει από αυτή τη διαδικασία μεταφέρεται στην αρχή της επόμενης χρήσεως σε χρέωση των σχετικών υπολογαριασμών της ομάδας 6 με πίστωση των υπολογαριασμών του λογαριασμού 25, στους οποίους είχε καταχωρηθεί κατά την απογραφή και αποτίμηση που έγινε στο τέλος της προηγούμενης χρήσεως. ι) Ανταλλακτικά πάγιων στοιχείων (λογαριασμός 26) : Είναι τα υλικά αγαθά που το Ν.Π.Δ.Δ. αποκτάει με σκοπό την ανάλωση τους για συντήρηση και επισκευή του πάγιου εξοπλισμού του.  ια) Είδη συσκευασίας (λογαριασμός 28) : Είναι τα υλικά μέσα που χρησιμοποιούνται από το Ν.Π.Δ.Δ. για τη συσκευασία εμπορευμάτων ή προϊόντων του και παραδίδονται στους καταναλωτές ή χρήστες ή λήπτες αυτών μαζί με το περιεχόμενο τους. Τα είδη συσκευασίας είναι επιστρεπτέα ή μη επιστρεπτέα, ανάλογα με τη συμφωνία που γίνεται κατά την διάθεση σχετικά με την επιστροφή τους ή μη. 4.        Πρώτες και βοηθητικές ύλες, υλικά συσκευασίας, αναλώσιμα υλικά, ανταλλακτικά παγίων στοιχείων και είδη συσκευασίας που αγοράζονται ή παράγονται από το Ν.Π.Δ.Δ. με σκοπό την περαιτέρω διάθεση τους, θεωρούνται ως εμπορεύματα ή έτοιμα προϊόντα και παρακολουθούνται, αντίστοιχα, στους λογαριασμούς 20 ή 21. § 2.2.201            Τρόπος αναπτύξεως των λογαριασμών αποθεμάτων 1. Οι πρωτοβάθμιοι λογαριασμοί αποθεμάτων (20-28), οι οποίοι είναι υποχρεωτικοί, αναπτύσσονται σε δευτεροβάθμιους, τριτοβάθμιους ή αναλυτικότερους λογαριασμούς σύμφωνα με τις πληροφοριακές ανάγκες κάθε Ν.Π.Δ.Δ. 2. Οι αγορές ή οι αποκτήσεις που πραγματοποιούνται κατά τη διάρκεια της χρήσεως, καθώς και τα αρχικά ή τελικά αποθέματα για κάθε κατηγορία αγαθών των λογαριασμών 20-28 παρακολουθούνται υποχρεωτικά σε ξεχωριστούς δευτεροβάθμιους, τριτοβάθμιους ή αναλυτικότερους λογαριασμούς. 3. Παρατίθεται, ενδεικτικά, η ανάπτυξη ενός λογαριασμού π.χ. του λογαριασμού 20. 20       Εμπορεύματα            20.00      Απογραφή             20.00.00 Αρχική Απογραφή             20.00.01 Τελική Απογραφή             20.01      Αγορές χρήσεως             20.01.00 Αγορές εσωτερικού             20.01.01 Αγορές εξωτερικού Η ανάπτυξη αυτή είναι ενδεικτική καθόσον μπορεί να δημιουργηθούν υπολογαριασμοί παρακολουθήσεως των αποθεμάτων και των αγορών κατά κατηγορίες ειδών. 4. Η εσωλογιστική παρακολούθηση των εμπορευμάτων, στην τελευταία τους υποδιαίρεση (κατ' είδος) γίνεται στην αναλυτική λογιστική όπου τηρείται και η λογιστική αποθήκη κατ’είδος, ποσότητα και αξία. Όταν το ΝΠΔΔ δεν τηρεί αναλυτική λογιστική, αλλά τηρεί αποθήκη (υποχρεωτικά ή προαιρετικά) τότε αυτή τηρείται εξωλογιστικά. Στην περίπτωση αυτή η χρέωση των μερίδων αποθήκης, π.χ. των εμπορευμάτων, πρέπει να συμφωνεί με τη χρέωση του λογαριασμού 20 "Εμπορεύματα". Το περιεχόμενο της μερίδας αποθήκης, όταν τηρείται εσωλογιστικά, περιγράφεται αναλυτικά στην παράγραφο 5.2.205. 2.2.202                              Λειτουργία των λογαριασμών αποθεμάτων 1. Οι λογαριασμοί 20-28 λειτουργούν σύμφωνα με τα παρακάτω : ■         Κατά την έναρξη της χρήσεως χρεώνονται (οι ειδικοί υπολογαριασμοί αποθεμάτων) με την αξία των αποθεμάτων της προηγούμενης απογραφής. ■         Κατά τη διάρκεια της χρήσεως χρεώνονται (οι ειδικοί υπολογαριασμοί αγορών) με την αξία κτήσεως των αγοραζομένων αγαθών, όπως η αξία αυτή προσδιορίζεται παρακάτω στην παραγ. 2.2.203, όπου περιγράφεται αναλυτικότερα και ο τρόπος λειτουργίας των λογαριασμών αποθεμάτων κατά την απόκτηση των υλικών αγαθών , και πιστώνονται με τις τυχόν επιστροφές αγορών και τις εκτός τιμολογίου εκπτώσεις. ■         Κατά το τέλος της χρήσεως πιστώνονται, με χρέωση του λογαριασμού 80.00 "λογαριασμός γενικής εκμεταλλεύσεως" με την αξία των αρχικών αποθεμάτων και την αξία των καθαρών, μετά την αφαίρεση των επιστροφών και των εκτός τιμολογίου εκπτώσεων, αγορών της χρήσεως, και χρεώνονται, με πίστωση του αυτού λογαριασμού 80.00, με την αξία των τελικών αποθεμάτων, όπως η αξία αυτή προκύπτει κατά την αποτίμηση τους που διενεργείται σύμφωνα με τους κανόνες που καθορίζονται παρακάτω στην παράγραφο 2.2.205. 2. Ως προς τα επιστρεπτέα είδη συσκευασίας από τους καταναλωτές ή χρήστες ή λήπτες των διατιθεμένων σε αυτούς υλικών αγαθών ισχύουν και εφαρμόζονται αναλόγως τα όσα αναφέρονται στην περίπτωση 2 της παραγ. 2.2.202 του Ελληνικού Γενικού Λογιστικού Σχεδίου (Π.Δ. 1123/1980). 3. Οι προαιρετικοί υπολογαριασμοί 20.98, 24.98, 25.98, 26.98 και 28.98 πιστώνονται με τις εκτός τιμολογίου χορηγημένες εκπτώσεις επί αγορών, όταν η διάκριση τους κατ' είδος αγορών είναι αδύνατη ή παρουσιάζει δυσκολίες. 4. Οι προαιρετικοί λογαριασμοί 20.99, 24.99, 25.99, 26.99 και 28.99, λειτουργούν σύμφωνα με τα καθοριζόμενα στην παραγρ. 2.2.509. § 2.2.203            Αγορές 1. Οι αγορές αποθεμάτων που πραγματοποιούνται κατά τη διάρκεια της χρήσεως καταχωρούνται στη χρέωση των λογαριασμών της ομάδας 2 (των ειδικών υπολογαριασμών αγορών) με την τιμή κτήσεως τους, δηλαδή με την τιμολογιακή τους αξία προσαυξημένη με τα ειδικά έξοδα αγοράς. 2. Τιμολογιακή αξία είναι η αξία που αναγράφεται στα τιμολόγια αγοράς, μειωμένη κατά τις ενδεχόμενες εκπτώσεις που χορηγούνται από τους προμηθευτές και απαλλαγμένη από τα ποσά των φόρων και τελών τα οποία δεν βαρύνουν, τελικά, το Ν.Π.Δ.Δ. 3. Τα ποσά του Φόρου Προστιθέμενης Αξίας που τυχόν καταβάλλονται κατά' τις αγορές των διάφορων υλικών αγαθών, τα οποία συμψηφίζονται, σύμφωνα με τη φορολογική νομοθεσία, με τις οφειλές του Ν.Π.Δ.Δ. από Φ.Π.Α. που αντιστοιχεί στις διαθέσεις υλικών αγαθών, καταχωρούνται στη χρέωση του λογαριασμού 54.00 "Φόρος Προστιθέμενης Αξίας". 4. Τα ειδικά έξοδα αγορών, δηλαδή εκείνα που πραγματοποιούνται κατά τρόπο άμεσο για κάθε συγκεκριμένη αγορά μέχρι την παραλαβή και αποθήκευση των αγαθών (π.χ. οι δασμοί εισαγωγής ή τα έξοδα μεταφοράς και παραλαβής των αγαθών), καταχωρούνται απ' ευθείας σε χρέωση των οικείων λογαριασμών της ομάδας 2. Τα έξοδα αυτά, αν νια οποιοδήποτε λόγο καταχωρηθούν σε λογαριασμούς της ομάδας 6 μεταφέρονται με αντιλογισμό στους συγκεκριμένους λογαριασμούς της ομάδας 2, τους οποίους αφορούν. Στους λογαριασμούς της ομάδας 2 μεταφέρονται επίσης τα ειδικά έξοδα αγορών τα οποία προηγούμενα έχουν συγκεντρωθεί σε υπολογαριασμούς του 32.01 "παραγγελίες κυκλοφορούντων στοιχείων". 5. Ο τρόπος υπολογισμού του κόστους των αγαθών που εισάγονται από το εξωτερικό, καθορίζεται στην παράγραφο 2.3.1. "υπολογισμός της αξίας των αγορών από το εξωτερικό και των πωλήσεων στο εξωτερικό". 6. Ως προς τις εκπτώσεις αγορών, που για διάφορους λόγους, δεν είναι δυνατό να μειώνουν την τιμολογιακή αξία αγοράς ισχύουν και εφαρμόζονται αναλόγως όσα αναφέρονται στην περίπτωση 6 της παραγράφου 2.2.203 του Ε.Γ.Λ.Σ. (Π.Δ. 1123/1980). 7. Ως προς τις περιπτώσεις κατά τις οποίες τα τιμολόγια ή τα λοιπά δικαιολογητικά αγοράς δεν περιέρχονται στο Ν.Π.Δ.Δ. κατά την παραλαβή των αγαθών ισχύουν και εφαρμόζονται αναλόγως όσα αναφέρονται στην περίπτωση 7 της παραγράφου 2.2.203 του Ε.Γ.Λ.Σ. (Π.Δ. 1123/1980). 8. Σε περίπτωση που, κατά τη διάρκεια της χρήσεως, περιέρχονται στο Ν.Π.Δ.Δ. τιμολόγια πριν από την παραλαβή των αντίστοιχων αγαθών δεν διενεργούνται εγγραφές. Σε περιπτώσεις που κατά το τέλος της χρήσεως λαμβάνονται τιμολόγια για αγορές αγαθών που δεν έχουν παραληφθεί, αλλά έχουν φορτωθεί για λογαριασμό και με ευθύνη του Ν.Π.Δ.Δ., πιστώνεται με την αξία τους ο προσωπικός λογαριασμός του προμηθευτή με χρέωση του υπολογαριασμού 36.02 "αγορές υπό παραλαβή". Ο λογαριασμός 36.02 τακτοποιείται στην επόμενη χρήση, κατά την παραλαβή των αγαθών, με χρέωση των οικείων λογαριασμών της ομάδας 2. Αν τα τιμολόγια αφορούν αγορές αγαθών από το εξωτερικό που, κατά το τέλος της χρήσεως, δεν έχουν παραληφθεί, το Ν.Π.Δ.Δ. μπορεί να μη διενεργεί σχετικές εγγραφές. 9. Η χρέωση των λογαριασμών αποθεμάτων, με την αξία των αγαθών που αγοράζονται, διενεργείται κατά την παραλαβή τους με βάση τα τιμολόγια και λοιπά δικαιολογητικά αγοράς, σύμφωνα με τα καθοριζόμενα στην παραγρ. 1.1.105. 10. Η αξία των αποθεμάτων που δωρίζονται στο ΝΠΔΔ καταχωρείται στην πίστωση του λογαριασμού 75.10 "έσοδα από δωρεές, κληρονομιές, κληροδοσίες". § 2.2.204            Απογραφή 1. Το Ν.Π.Δ.Δ. είναι υποχρεωμένο να πραγματοποιεί πραγματική (φυσική) απογραφή των αποθεμάτων του τουλάχιστον μία φορά μέσα σε κάθε χρήση και μάλιστα στο τέλος αυτής. Κατά την απογραφή πρέπει να αναγνωρίζονται, να καταμετρούνται και να καταγράφονται όλα τα αποθέματα κατ' είδος, ποιότητα και ποσότητα και να γίνεται η κατάταξη αυτών σε κατηγορίες που να αντιστοιχούν στους επιμέρους λογαριασμούς των αποθεμάτων. Είδη που βρίσκονται σε τρίτους για διάθεση, για ενέχυρο ή για άλλους λόγους, καταχωρούνται ιδιαίτερα στην απογραφή. 2. Το Ν.Π.Δ.Δ., που τηρεί τους λογαριασμούς αποθεμάτων κατά τη μέθοδο της διαρκούς απογραφής, έχει την δυνατότητα να εφαρμόσει τη μέθοδο της περιοδικής απογραφής για κάθε είδος αποθεμάτων, σύμφωνα με όσα καθορίζονται στην περίπτωση 2 της παραγράφου 2.2.204 του Ε.Γ.Λ.Σ. (Π.Δ. 1123/1980). § 2.2.205            Αποτίμηση αποθεμάτων απογραφής 1. Τα αποθέματα που προέρχονται από αγορές αποτιμούνται στην τιμή κτήσεως. 2. Τιμή κτήσεως είναι η τιμολογιακή αξία αγοράς των αποθεμάτων αυξημένη με τα ειδικά έξοδα αγοράς και μειωμένη με τις εκπτώσεις (άμεσο κόστος αγοράς). Τιμολογιακή αξία είναι η αξία αγοράς που αναγράφεται στα τιμολόγια μειωμένη κατά τις εκπτώσεις που κάθε φόρα χορηγούνται από τους προμηθευτές και απαλλαγμένη από τους φόρους και τα τέλη που δεν βαρύνουν, τελικά την οικονομική μονάδα. Ειδικά έξοδα αγοράς είναι τα άμεσα έξοδα αγοράς που γίνονται μέχρι την παραλαβή και αποθήκευση του αγαθού και ιδιαίτερα οι δασμοί και λοιποί φόροι - τέλη εισαγωγής, τα ασφάλιστρα, καθώς και τα έξοδα μεταφοράς και παραλαβής των σχετικών ειδών. 3. Η τιμή κτήσεως, στην οποία αποτιμούνται τα αποθέματα υπολογίζεται με την μέθοδο του μέσου σταθμικού κόστους. Το μέσο σταθμικό κόστος προκύπτει από τον τύπο : Αξία αποθεμάτων ενάρξεως περιόδου + αξία αγορών περιόδου στην τιμή κτήσεως ποσότητα αποθέματος ενάρξεως περιόδου + ποσότητα αγορών περιόδου. 4. Επιτρέπεται, το Ν.Π.Δ.Δ. να αποτιμάει τα αποθέματα αυτού στην τιμή κτήσεως που προσδιορίζεται με άλλη παραδεκτή μέθοδο από αυτές που καθορίζονται στην περίπτωση 7 της παραγράφου 2.2.205 του Ε.Γ.Λ.Σ. (Π.Δ. 1123/1980), με τη ρητή προϋπόθεση ότι η μέθοδος που θα επιλεγεί από το Ν.Π.Δ.Δ. θα εφαρμόζεται παγίως, δηλαδή δεν θα αλλάζει από χρήση σε χρήση. 5. Τα αποθέματα (εκτός από τα υπολείμματα και υποπροϊόντα) που προέρχονται από παραγωγή του Ν.Π.Δ.Δ. και προορίζονται, είτε για πώληση ως έτοιμα προϊόντα είτε για περαιτέρω επεξεργασία προς παραγωγή ετοίμων προϊόντων, αποτιμούνται στην κατ' είδος χαμηλότερη τιμή μεταξύ τιμών ιστορικού κόστους παραγωγής και καθαρής ρευστοποιήσιμης αξίας. Οι έννοιες του ιστορικού κόστους παραγωγής και της καθαρή ρευστοποιήσιμης αξίας καθορίζονται στις περιπτώσεις 9 και 10 αντίστοιχα της παραγράφου 2.2.205 του Ε.Γ.Λ.Σ. (Π.Δ. 1123/1980). 6.        Τα υπολείμματα και τα υποπροϊόντα αποτιμούνται στην πιθανή τιμή πωλήσεως τους, μειωμένη με τα άμεσα έξοδα που υπολογίζεται ότι θα πραγματοποιηθούν για την πώληση τους. Όταν όμως τα υποπροϊόντα προορίζονται να χρησιμοποιηθούν από το ίδιο το Ν.Π.Δ.Δ. αποτιμούνται στην τιμή χρησιμοποιήσεως τους, δηλαδή στην τιμή που θα αγοράζονταν είτε τα συγκεκριμένα υποπροϊόντα είτε άλλα ισοδύναμης αξίας, με σκοπό να χρησιμοποιηθούν από το Ν.Π.Δ.Δ. 7.        Η αποτίμηση των συμπαραγωγών προϊόντων και των ελαττωματικών τοιούτων γίνεται σύμφωνα με όσα ορίζονται στις περιπτώσεις 11-14 της παραγράφου 2.2.205 του Ε.Γ.Λ.Σ. (Π.Δ. 1123/1980). 8. Τα Ν.Π.Δ.Δ. που τηρούν τους λογαριασμούς αποθεμάτων τους με το σύστημα της διαρκούς απογραφής, σύμφωνα με όσα ορίζονται στην παράγραφο 5.215 του Ε.Γ.Λ.Σ. (Π.Δ. 1123/1980), για την αποτίμηση των αποθεμάτων απογραφής παίρνουν ως βάση τα δεδομένα των λογαριασμών αυτών. Τα λοιπά Ν.Π.Δ.Δ. έχουν υποχρέωση να διαμορφώσουν τα βιβλία τους με κατάλληλο τρόπο, ώστε να προκύπτει από αυτά το κόστος αγοράς. Αυτά τα Ν.Π.Δ.Δ. θα υπολογίζουν το κόστος παραγωγής με τη βοήθεια εξωλογιστικών στοιχείων. § 2.2.206            Λογαριασμός 27…………………………………………………… …………. Ο λογαριασμός 27 είναι κενός. Η συμπλήρωση του είναι δυνατή μόνο μετά από απόφαση του κατά νόμο αρμόδιου οργάνου. § 2.2.207            Λογαριασμός 29 "Αποθέματα υποκαταστημάτων ή άλλων κέντρων" (όμιλος λογαριασμών προαιρετικής χρήσεως) 1. Σχετικά με τον τρόπο αναπτύξεως κάθε πρωτοβαθμίου λογαριασμού (290-298) ισχύουν όσα ορίζονται στην περίπτωση 1 της παραγράφου 2.2.113. 2. Σχετικά με τον τρόπο λειτουργίας των πρωτοβάθμιων λογαριασμών 290-298 ισχύουν, αντίστοιχα, όσα ορίζονται παραπάνω στις παρ. 2.2.200 έως 2.2.205 για τους πρωτοβάθμιους λογαριασμούς 20-28. 3. Σε περίπτωση που το Ν.Π.Δ.Δ. κάνει χρήση του ομίλου λογαριασμών 29 τα κονδύλια των λογαριασμών του ομίλου αυτού, στον Ισολογισμό τέλους χρήσεως, συναθροίζονται και εμφανίζονται μαζί με τα αντίστοιχα κονδύλια των λογαριασμών 20-28. 2.2.3.  ΟΜΑΔΑ 3η : ΑΠΑΙΤΗΣΕΙΣ ΚΑΙ ΔΙΑΘΕΣΙΜΑ § 2.2.300            Περιεχόμενο και εννοιολογικοί προσδιορισμοί 1. Στην ομάδα 3 παρακολουθούνται οι βραχυπρόθεσμες απαιτήσεις, τα αξιόγραφα και τα διαθέσιμα περιουσιακά στοιχεία του Ν.Π.Δ.Δ. 2. Βραχυπρόθεσμες απαιτήσεις θεωρούνται εκείνες που, κατά το κλείσιμο του Ισολογισμού, είναι εισπρακτέες μέσα στη χρήση που ακολουθεί. Σύμφωνα με την έννοια αυτή, κάθε απαίτηση του Ν.Π.Δ.Δ., για την οποία η προθεσμία εξοφλήσεως λήγει μέσα στην επόμενη χρήση, καταχωρείται στον οικείο λογαριασμό της ομάδας 3. 3. Για τις μακροπρόθεσμες απαιτήσεις οι οποίες κατά την κατάρτιση του ισολογισμού μετατρέπονται σε βραχυπρόθεσμες, καθώς και για τον τρόπο παρακολούθησης τους, ισχύουν όσα ορίζονται στην περίπτωση 8 της παραγράφου 2.2.112 του Ε.Γ.Λ.Σ. (Π.Δ. 1123/1980). § 2.2.301 Λογαριασμός 30 "Απαιτήσεις από πώληση αγαθών και υπηρεσιών" 1. Στους υπολογαριασμούς του 30 παρακολουθούνται οι απαιτήσεις του Ν.Π.Δ.Δ. από ιδιώτες, Ελληνικό Δημόσιο, Ν.Π.Δ.Δ., Δημόσιες επιχειρήσεις και ΟΤΑ, όπως και οι απαιτήσεις του Ν.Π.Δ.Δ. από το εξωτερικό, από οποιοδήποτε φυσικό ή νομικό πρόσωπο ή αλλοδαπή δημόσια αρχή.Οι απαιτήσεις του Ν.Π.Δ.Δ. προέρχονται από τη δραστηριότητα αυτού και πιο συγκεκριμένα από την πώληση αγαθών και υπηρεσιών, τα έσοδα των οποίων παρακολουθούνται στους λογαριασμούς 70, 71 και 73. 2. Η σε τρίτο βαθμό ανάπτυξη των λογαριασμών 30.97 "Επισφαλείς απαιτήσεις" και 30.98 "Επίδικες απαιτήσεις" πρέπει να ακολουθεί την αντίστοιχη σε δεύτερο βαθμό ανάπτυξη του λογαριασμού 30, όπως ορίζεται στην παράγραφο 2.1.3. 3. Στο λογαριασμό 30.97 παρακολουθούνται οι απαιτήσεις του Ν.Π.Δ.Δ. που η είσπραξη τους κρίνεται επισφαλής (αμφίβολης ρευστοποιήσεως). Στο λογαριασμό αυτό μεταφέρονται οι απαιτήσεις από τους οικείους υπολογαριασμούς του 30 που χαρακτηρίζονται ως επισφαλείς. 4. Στο λογαριασμό 30.98 παρακολουθούνται οι επίδικες απαιτήσεις του Ν.Π.Δ.Δ., δηλαδή οι απαιτήσεις του Ν.Π.Δ.Δ. των οποίων επιδιώκεται η είσπραξη δικαστικώς. Στο λογαριασμό αυτό μεταφέρονται οι απαιτήσεις από τους οικείους υπολογαριασμούς του 30, που κατέστησαν επίδικες. 5. Οι προβλέψεις για πιθανές ζημίες, από τις επισφαλείς και επίδικες απαιτήσεις, καταχωρούνται σε χρέωση του λογαριασμού 83.11 "προβλέψεις για επισφαλείς απαιτήσεις" με αντίστοιχη πίστωση του λογαριασμού 44.11 "προβλέψεις για επισφαλείς απαιτήσεις. Ειδικά οι προβλέψεις για πιθανές ζημίες από επισφαλείς πελάτες, που υπολογίζονται με βάση τις πωλήσεις της χρήσεως σχηματίζονται με χρέωση του λογαριασμού 68.09 "λοιπές προβλέψεις εκμεταλλεύσεως". § 2.2.302 Λογαριασμός 31 "Απαιτήσεις από φόρους, Κοινωνικούς πόρους, επιχορηγήσεις και παρεπόμενες ασχολίες" 1. Στους υπολογαριασμούς του 31 παρακολουθούνται οι απαιτήσεις του Ν.Π.Δ.Δ. κατά οποιουδήποτε φυσικού ή νομικού προσώπου, δημόσιας υπηρεσίας, ΟΤΑ ή και του Δημοσίου, τόσο για το εσωτερικό όσο και για το εξωτερικό, από τις ακόλουθες αιτίες : α) Από φόρους, κοινωνικούς πόρους, τέλη και δικαιώματα. β) Από πάσης φύσεως επιχορηγήσεις, γ) Από απαιτήσεις μισθωμάτων κινητής και ακίνητης περιουσίας και δ) Από λοιπές απαιτήσεις προερχόμενες από παρεπόμενες δραστηριότητες του Ν.Π.Δ.Δ. Τα αντίστοιχα έσοδα, από τα οποία προέρχονται οι ανωτέρω απαιτήσεις του Ν.Π.Δ.Δ., παρακολουθούνται στους λογαριασμούς 72, 74 και 75. 2. Η σε τρίτο βαθμό ανάπτυξη των λογαριασμών 31.97 "Επισφαλείς απαιτήσεις από φόρους, κοινωνικούς πόρους, επιχορηγήσεις και παρεπόμενες ασχολίες" και 31.98. Επίδικες απαιτήσεις από φόρους, κοινωνικούς πόρους, επιχορηγήσεις και παρεπόμενες ασχολίες" πρέπει να ακολουθεί την αντίστοιχη σε δεύτερο βαθμό ανάπτυξη του λογαριασμού 31, όπως ορίζεται στην παράγραφο 2.1.3. 3. Για τους λογαριασμούς 31.97 και 31.98 ισχύουν και εφαρμόζονται αναλόγως τα όσα αναφέρονται στις περιπτώσεις 3 και 4 της παραγράφου 2.2.301. 4. Οι προβλέψεις για πιθανές ζημίες από τις επισφαλείς και επίδικες απαιτήσεις καταχωρούνται σε χρέωση του λογαριασμού 83.11 "προβλέψεις για επισφαλείς απαιτήσεις" με αντίστοιχη πίστωση του λογαριασμού 44.11 "προβλέψεις για επισφαλείς απαιτήσεις". § 2.2.303            Λογαριασμός 32 "παραγγελίες στο εξωτερικό" 1. Στο λογαριασμό 32 και στους υττολογαριασμούς του καταχωρούνται και παρακολουθούνται τα ποσά που καταβάλλονται για την εισαγωγή αγαθών από το εξωτερικό. Για κάθε παραγγελία ανοίγεται ιδιαίτερος υπολογαριασμός στον οποίο συγκεντρώνεται και παρακολουθείται η αξία κτήσεως των αγαθών που εισάγονται από το εξωτερικό. Μετά από την παραλαβή των αγαθών και την ολοκλήρωση της συγκεντρώσεως της αξίας κτήσεως τους, η τελευταία μεταφέρεται στους οικείους λογαριασμούς των ομάδων 1 και 2, κατά περίπτωση. 2. Στο λογαριασμό 32.00 "παραγγελίες πάγιων στοιχείων" παρακολουθούνται, κατά παραγγελία, τα πάγια στοιχεία που εισάγονται από το εξωτερικό. Τα λοιπά αγαθά που εισάγονται από το εξωτερικό παρακολουθούνται στο λογαριασμό 32.01 "παραγγελίες κυκλοφορούντων στοιχείων". 3. Στους διάμεσους λογαριασμούς 32.02 "προεμβάσματα μέσω τραπεζών" και 32.03 "ανέκκλητες πιστώσεις μέσω τραπεζών" είναι δυνατό να παρακολουθούνται, προσωρινά, προεμβάσματα που γίνονται ή ανέκκλητες πιστώσεις που ανοίγονται για πολλές παραγγελίες μαζί, όταν ο άμεσος διαχωρισμός τους κατά παραγγελία, είτε είναι αδύνατος, είτε είναι δυσχερής. Μόλις εκλείψουν οι λόγοι των προσωρινών καταχωρήσεων, τα σχετικά ποσά μεταφέρονται στους λογαριασμούς 32.00 και 32.01, κατά περίπτωση. 4. Στο λογαριασμό 32.04 "δεσμευμένα περιθώρια και δασμοί εισαγωγής" καταχωρούνται τα ποσά τα οποία καταβάλλονται για να παραμείνουν δεσμευμένα για ορισμένο χρονικό διάστημα, σύμφωνα με τους κανόνες περί εισαγωγών που ισχύουν κάθε φορά. § 2.2.304            Λογαριασμός 33  "Χρεώστες διάφοροι" 1. Στους υπολογαριασμούς του 33 παρακολουθούνται οι απαιτήσεις που δεν υπάγονται σε οποιαδήποτε κατηγορία απαιτήσεων από εκείνες που παρακολουθούνται στους λοιπούς πρωτοβάθμιους λογαριασμούς της ομάδας 3. Επίσης στο λογαριασμό αυτό παρακολουθούνται και τα Γραμμάτια Εισπρακτέα, δηλαδή οι απαιτήσεις κατά τρίτων, ανεξάρτητα από την αιτία δημιουργίας τους, που είναι ενσωματωμένες σε τίτλους συναλλαγματικών ή γραμματίων εις διαταγή. Η ένταξη των Γραμματίων εισπρακτέων στο λογ/σμό 33 έγινε λόγω της περιορισμένης λήψεως από τα ΝΠΔΔ τέτοιων αξιόγραφων. 2. Στο λογαριασμό 33.00 "προκαταβολές προσωπικού" καταχωρούνται οι προκαταβολές που δίνονται στο προσωπικό έναντι των αποδοχών της μισθολογικής περιόδου (π.χ. μήνα ή 15/ήμερο) η οποία αποτελεί τη βάση υπολογισμού τους (εκκαθαρίσεως). Ο λογαριασμός 33.00 πιστώνεται με τα ποσά που παρακρατούνται κατά την εκκαθάριση των αποδοχών της οικείας περιόδου, τα οποία είναι ίσα με τις δοσμένες προκαταβολές, οπότε ο λογ/σμός εξισώνεται. 3. Στο λογαριασμό 33.01 "χρηματικές διευκολύνσεις προσωπικού" παρακολουθούνται οι χρηματικές διευκολύνσεις, προσωρινού χαρακτήρα, που γίνονται στο προσωπικό, ενώ στο λογαριασμό 33.02 "δάνεια προσωπικού" παρακολουθούνται τα ποσά που καταβάλλονται στο προσωπικό με μορφή δανείου. 4. Στο λογαριασμό 33.10 "Γραμμάτια Εισπρακτέα" παρακολουθούνται οι σε τίτλους συναλλαγματικών ή Γραμματίων εις διαταγή ενσωματωμένες απαιτήσεις του ΝΠΔΔ κατά τρίτων. Η περαιτέρω ανάπτυξη του λογαριασμού και η λειτουργία αυτού είναι ανάλογη αυτής που ορίζει το ΕΓΛΣ (ΠΔ 1123/1980) στην παράγραφο 2.2.302. 5. Στο λογαριασμό 33.13 "Ελληνικό Δημόσιο - προκαταβλημένοι και παρακρατημένοι φόροι" παρακολουθούνται οι απαιτήσεις του Οργανισμού κατά του Ελληνικού Δημοσίου, ή τρίτων οι οποίες προέρχονται από φόρους που προκαταβάλλονται ή παρακρατούνται κατά την είσπραξη μερισμάτων ή άλλων εισοδημάτων. Ειδικότερα για τους υπολογαριασμούς του 33.13 ισχύουν τα ακόλουθα : α. Ο λογαριασμός 33.13.00 "προκαταβολή φόρου εισοδήματος" χρεώνεται στο τέλος της χρήσεως με το ποσό της προκαταβολής φόρου εισοδήματος για την επόμενη χρήση, που προκύπτει από τη δήλωση φόρου εισοδήματος της κλεισμένης χρήσεως, με αντίστοιχη πίστωση του λογαριασμού 54.08 "λογαριασμός εκκαθαρίσεως φόρων - τελών ετήσιας δηλώσεως φόρου εισοδήματος". Στο τέλος της επόμενης χρήσεως, το υπόλοιπο του λογαριασμού 33.13.00 μεταφέρεται στη χρέωση του λογαριασμού 54.08, σύμφωνα με όσα καθορίζονται στην παρ. 2.2.505 περ. 7. β. Στους λογαριασμούς 33.13.01-99 καταχωρούνται τα ποσά που παρακρατούνται, κατά τη διάρκεια της χρήσεως, για φόρο εισοδήματος από τα εισοδήματα του Ν.Π.Δ.Δ. που προέρχονται από κινητές αξίες ή άλλες αιτίες. Στο τέλος της χρήσεως, όσα από τα ποσά αυτά, σύμφωνα με τη φορολογική νομοθεσία που ισχύει κάθε φορά, είναι δυνατό να συμψηφίζονται με το φόρο εισοδήματος της κλεισμένης χρήσεως, μεταφέρονται στη χρέωση του λογαριασμού 54.08, ενώ τα υπόλοιπα που δεν συμψηφίζονται, μεταφέρονται στη χρέωση του λογαριασμού 63 "φόροι - τέλη". 6. Στους λογαριασμούς 33.17 "λογαριασμοί δεσμευμένων (Bloques) καταθέσεων", παρακολουθούνται οι καταθέσεις που γίνονται, κατά κύριο λόγο στις Τράπεζες, με τη μορφή δεσμεύσεως για διάφορους λόγους , όπως π.χ. για την έκδοση εγγυητικών επιστολών ή την παροχή εγγυήσεως για χορήγηση πιστώσεων σε τρίτους. 7. Στο λογαριασμό 33.23 "Απαιτήσεις από πληρωμές για λογαριασμό τρίτων" παρακολουθούνται οι πληρωμές που έκανε ή τα έξοδα στα οποία υποβλήθηκε το Ν.Π.Δ.Δ. για λογαριασμό άλλου φυσικού ή νομικού προσώπου ή και του Δημοσίου. Οι πληρωμές αυτές ή τα έξοδα αυτά είναι εισπρακτέες απαιτήσεις του Ν.Π.Δ.Δ. 8. Στο λογαριασμό 33.24 "Βραχυπρόθεσμα δάνεια" παρακολουθούνται τα δάνεια βραχυπρόθεσμης διάρκειας που χορηγεί το Ν.Π.Δ.Δ. σε άλλα Ν.Π.Δ.Δ., Ν.Π.Ι.Δ., φυσικά πρόσωπα ή ΟΤΑ. 9. Στο λογαριασμό 33.95 "Λοιποί χρεώστες" παρακολουθούνται τα χορηγημένα βραχυπρόθεσμης διαρκείας δάνεια σε οργανισμούς, σωματεία, υποτρόφους, σεισμόπληκτους ή δάνεια άλλων ειδικών περιπτώσεων όπως επίσης και οι λοιπές βραχυπρόθεσμες απαιτήσεις του Ν.Π Δ.Δ. που δεν είναι δυνατό να ενταχθούν σε οποιοδήποτε άλλο λογαριασμό της ομάδας 3. 10. Στο λογαριασμό 33.97 "χρεώστες επισφαλείς" παρακολουθούνται οι διάφοροι χρεώστες του Ν.Π.Δ.Δ., οι οποίοι χαρακτηρίζονται ως επισφαλείς, σύμφωνα με τις διατάξεις που ισχύουν κάθε φορά, λόγω αμφίβολης είσπραξης των κατ' αυτών απαιτήσεων. Η ανάπτυξη του λογαριασμού 33.97 είναι αντίστοιχη της ανάπτυξης του λογαριασμού 33. 11. Στους λογαριασμούς 33.98 "επίδικοι χρεώστες" παρακολουθούνται, όσες απαιτήσεις του Ν.Π.Δ.Δ. κατά διαφόρων χρεωστών του μετατρέπονται σε επίδικες. Στον ίδιο λογαριασμό παρακολουθούνται και οι επίδικες απαιτήσεις κατά του Ελληνικού Δημοσίου για φόρους, σύμφωνα με τα καθοριζόμενα στην παραγρ. 2.2.304 περ. 18 του Ε.Γ.Λ.Σ. (Π.Δ. 1123/1980). Ο λογαριασμός 33.98 πιστώνεται όταν οριστικοποιηθεί η εκκρεμοδικία με το ποσό που είχε χρεωθεί και χρεώνεται, ο λογαριασμός 38.00 "ταμείο" ή 38.03 "Καταθέσεις όψεως" με το ποσό που τυχόν επιστρέφεται στον Ν.Π.Δ.Δ. και αντίστοιχος υπολογαριασμός του λογαριασμού 82 "Έξοδα και έσοδα προηγουμένων χρήσεων" με το υπόλοιπο ποσό. Η ανάπτυξη του λογαριασμού 33.98 είναι αντίστοιχη της αναπτύξεως του λογαριασμού 33. § 2.2.305 Λογαριασμός 34 "Χρεόγραφα" 1. Στους υπολογαριασμούς του 34 παρακολουθούνται τα χρεόγραφα (μετοχές, ομολογίες, έντοκα γραμμάτια του Ελληνικού Δημοσίου, μερίδια αμοιβαίων κεφαλαίων, ομόλογα) τα οποία αποκτούνται από το Ν.Π.Δ.Δ. με σκοπό την τοποθέτηση κεφαλαίων του και την πραγματοποίηση από αυτά άμεσης προσόδου, σύμφωνα και με όσα καθορίζονται στην παρ. 2.2.112. Σε ειδικούς υπολογαριασμούς του 34 παρακολουθούνται και οι μερισματαποδείξεις των μετοχών, όταν αυτές, όπως ορίζεται παρακάτω στην περίπτωση 4, αποκόπτονται από τις αντίστοιχες μετοχές τους. 2. Τα χρεόγραφα καταχωρούνται στους οικείους υπολογαριασμούς του 34 με την αξία κτήσεως τους, για την οποία, καθώς και για τα ειδικά έξοδα αγορών τους, ισχύουν ανάλογα όσα καθορίζονται στην παρ. 2.2.112 για τους υπολογαριασμούς του 18. 3. Στους λογαριασμούς 34.00 "μετοχές εισαγμένες σε χρηματιστήριο εταιριών εσωτερικού", 34.10 "μετοχές εισαγμένες σε χρηματιστήριο εταιριών εξωτερικού", 34.01 "μετοχές μη εισαγμένες σε χρηματιστήριο εσωτερικού" και 34.11 "Μετοχές μη εισαγμένες σε χρηματιστήριο εξωτερικού" καταχωρείται αντίστοιχα η συνολική αξία των μετοχών που το Ν.Π.Δ.Δ. αποκτάει (χωρίς πρόθεση διαρκούς κατοχής) από την κάλυψη μέρους του μετοχικού κεφαλαίου ανώνυμης εταιρίας. Το συνολικό ποσό που τυχόν οφείλεται για τις μετοχές αυτές καταχωρείται αντίστοιχα στην πίστωση του λογαριασμού 53.07 "οφειλόμενες δόσεις ομολογιών και λοιπών χρεογράφων". 4. Στους λογαριασμούς 34.04 "μερισματαποδείξεις εισπρακτέες μετοχών εσωτερικού και εξωτερικού" παρακολουθούνται οι μερισματαποδείξεις που αποκόπτονται μετά την έγκριση του ισολογισμού της οικείας ανώνυμης εταιρίας από τη Γενική Συνέλευση των μετόχων της και τη γνωστοποίηση της ημερομηνίας πληρωμής των μερισμάτων. Με τα ποσά των μερισμάτων που δικαιούται το Ν.Π.Δ.Δ. με βάση τις μερισματαποδείξεις που αποκόπτονται, χρεώνεται ο λογαριασμός αυτός (34.04) και πιστώνονται οι υπολογαριασμοί του 76.01 "πρόσοδοι από κινητές αξίες". Στις περιπτώσεις που στις μετοχές δεν είναι ενσωματωμένες σχετικές μερισματαποδείξεις (π.χ. όταν πρόκειται για ονομαστικές μετοχές), η απαίτηση του Οργανισμού για είσπραξη μερισμάτων καταχωρείται στον αρμόδιο λογαριασμό του 33.95 "λοιποί χρεώστες". 5. Στους λογαριασμούς 34.05 "ομολογίες Ελληνικών δανείων" και 34.15 "Ομολογίες αλλοδαπών δανείων", παρακολουθούνται οι ομολογίες που αποκτούνται από το Ν.Π.Δ.Δ. Σχετικά με τον τρόπο λειτουργίας των λογαριασμών αυτών ισχύουν όσα ορίζονται στις παραπάνω περιπτώσεις. Οι λαχειοφόρες ομολογίες παρακολουθούνται με τον αύξοντα αριθμό τους κατά τρόπο που να γίνεται εξατομίκευση κάθε ομολογίας, για να διασφαλίζονται τα συμφέροντα του Ν.Π.Δ.Δ. κατά τις κληρώσεις των λαχνών. 6. Στους λογαριασμούς 34.07 "μερίδια αμοιβαίων κεφαλαίων εσωτερικού" και 34.17 "μερίδια αμοιβαίων κεφαλαίων εξωτερικού", 34.08 "έντοκα γραμμάτια Ελληνικού Δημοσίου", 3416 "Τραπεζικά ομόλογα" και 34.18 "Ομόλογα Δημοσίου" παρακολουθούνται, αντίστοιχα, τα μερίδια αμοιβαίων κεφαλαίων, τα έντοκα γραμμάτια Ελληνικού Δημοσίου και τα Ομόλογα Τραπεζών και Δημοσίου που αποκτούνται από το Ν.Π.Δ.Δ. Δεδομένου ότι, οι τίτλοι σταθερού εισοδήματος (Ομολογίες, Ομόλογα Ελλην. Δημοσίου, Τραπεζικά Ομόλογα και έντοκα γραμμάτια Ελλην. Δημοσίου) διαπραγματεύονται στο χρηματιστήριο στην καθαρή τιμή τους, που είναι απαλλαγμένη από το δουλευμένο τόκο, στους οικείους λογαριασμούς παρακολουθούνται χωριστά η αξία κτήσεως του τίτλου και οι δουλευμένοι τόκοι του, όπως προβλέπεται από τη γνωμάτευση του Εθνικού Συμβουλίου Λογιστικής 94/1680/1992. 7. Τα έντοκα γραμμάτια του Ελληνικού Δημοσίου καταχωρούνται στους υπολογαριασμούς του 34.08 με την ονομαστική τους αξία, κατά διάρκεια και επιτόκιο, και ο ενσωματωμένος αδούλευτος τόκος καταχωρείται στην πίστωση αντίστοιχων αντίθετων υπολογαριασμών , από τους οποίους, στο τέλος χρήσεως, καθώς και κατά την είσπραξη της αξίας του εντόκου γραμματίου, μεταφέρεται ο δουλευμένος τόκος στην πίστωση του λογαριασμού 76.01.04. Στο τέλος κάθε χρήσεως, οι δουλευμένοι τόκοι των χρεογράφων που έληξαν ή όχι και που αναλογούν στη χρονική περίοδο μέχρι τη λήξη της χρήσεως αυτής, μεταφέρονται από τον αντίστοιχο υπολογαριασμό (π.χ. 34.08.99) στο λογαριασμό 76.01. 8. Στο λογαριασμό 34.09 "Λοιπά χρεόγραφα εσωτερικού" και 34.19 "Λοιπά χρεόγραφα εξωτερικού" παρακολουθούνται τα χρεόγραφα που δεν εντάσσονται σε μια από τις συγκεκριμένες κατηγορίες που προβλέπονται από τους υπολογαριασμούς του 34. 9. Στο λογαριασμό 34.24 "χρεόγραφα σε τρίτους για εγγύηση" παρακολουθούνται τα χρεόγραφα που ενεχυριάζονται για διάφορους λόγους, όπως π.χ. για εγγύηση χρηματοδοτήσεων που το Ν.Π.Δ.Δ. λαμβάνει ή για εγγύηση εκδόσεως εγγυητικών επιστολών. Ο λογαριασμός αυτός χρεώνεται, με αντίστοιχη πίστωση του οικείου υπολογαριασμού του 34, όταν γίνεται π.χ. η ενεχυρίαση, και πιστώνεται με αντίστοιχη χρέωση του οικείου υπολογαριασμού του 34, όταν γίνεται η αποδέσμευση ή επιστροφή των χρεογράφων. 10. Σε περίπτωση πωλήσεως χρεογράφων ιδιοκτησίας του ΝΠΔΔ, το τίμημα καταχωρείται στην πίστωση του οικείου υπολογαριασμού του 34 και το αποτέλεσμα που προκύπτει καταχωρείται στο λογαριασμό 64.04 "Ζημίες πωλήσεως τίτλων πάγιας επένδυσης και χρεογράφων" όταν πρόκειται για ζημία, και στο λογαριασμό 76.04 "Κέρδη από πώληση χρεογράφων" όταν πρόκειται για κέρδος. Αποτέλεσμα είναι η διαφορά μεταξύ της αξίας κτήσεως ή απογραφής και της τιμής πωλήσεως. 11. Για την αποτίμηση των χρεογράφων ισχύουν όσα καθορίζονται στην παρ. 2.2.112. § 2.2.306 Λογαριασμός 35 "Λογαριασμοί διαχειρίσεως προκαταβολών και πιστώσεων" 1. Στους υπολογαριασμούς του 35 παρακολουθούνται οι απαιτήσεις του Ν.Π.Δ.Δ. από τους υπαλλήλους (35.01) και τους λοιπούς συνεργάτες του, (35.02) που προέρχονται από καταβολές ποσών που γίνονται σ' αυτούς προσωρινά για την εκτέλεση, συγκεκριμένου έργου ή εργασίας. Οι υπολογαριασμοί του 35 χρεώνονται με τα ποσά που καταβάλλονται στους προσωρινούς διαχειριστές του Ν.Π.Δ.Δ. και πιστώνονται με αντίστοιχη χρέωση των οικείων κατά περίπτωση λογαριασμών, π.χ. αποθεμάτων ή εξόδων, όταν εκτελείται το έργο ή η εργασία και γίνεται η σχετική απόδοση. Η απόδοση αυτή γίνεται αμέσως μετά την εκτέλεση του έργου ή της εργασίας, ή αυτοτελούς τμήματος αυτών. 2. Οι πάγιες προκαταβολές (δηλαδή τα ποσά που καταβάλλονται σε διαχειριστές και μετά από κάθε απόδοση συμπληρώνονται και πάλι ώστε οι διαχειριστές αυτοί, να κρατούν πάγια το αυτό συνολικό ποσό) παρακολουθούνται στο λογαριασμό 35.03 "πάγιες προκαταβολές". Περιπτώσεις πάγιων προκαταβολών παρουσιάζονται κυρίως στις περιπτώσεις αντιμετωπίσεως των μικροεξόδων. 3. Οι πιστώσεις που ανοίγονται στις Τράπεζες για λογαριασμό συνεργατών του Ν.Π.Δ.Δ. είναι δυνατό να παρακολουθούνται στο λογαριασμό 35.04 "πιστώσεις υπέρ τρίτων". 4. Στο λογαριασμό 35.10 "υπόλογοι ενταλμάτων προπληρωμής" παρακολουθούνται, κατά υπόλογο και ένταλμα, η απόδοση των ενταλμάτων προπληρωμής, που εκδίδονται σύμφωνα με τα αναφερόμενα στην παραγρ. 3.3.106. § 2.2.307 Λογαριασμός 36 "Μεταβατικοί λογαριασμοί ενεργητικού" 1. ι μεταβατικοί λογαριασμοί ενεργητικού και παθητικού δημιουργούνται, κατά κανόνα, στο τέλος κάθε χρήσεως με σκοπό τη χρονική τακτοποίηση των εξόδων και εσόδων, έτσι ώστε στα αποτελέσματα της να περιλαμβάνονται μόνο τα έσοδα και έξοδα που πράγματι αφορούν τη συγκεκριμένη αυτή χρήση. Με την τακτοποίηση αυτή πραγματοποιείται ταυτόχρονα η αναμόρφωση των λογαριασμών του ισολογισμού στο πραγματικό μέγεθος τους κατά την ημερομηνία λήξεως της χρήσεως. Ειδικότερα, στους μεταβατικούς λογαριασμούς ενεργητικού καταχωρούνται τα έξοδα που πληρώνονται μεν μέσα στη χρήση, ανήκουν όμως στην επόμενη ή σε επόμενες χρήσεις. Π.χ. πληρωμές αποδοχών μηνός Ιανουαρίου. Στους ίδιους μεταβατικούς λογαριασμούς καταχωρούνται και. τα έσοδα που ανήκουν στην κλεισμένη χρήση (δουλευμένα), αλλά που δεν εισπράττονται μέσα σ' αυτή, ούτε ενδείκνυται η καταχώρηση τους στη χρέωση προσωπικών λογαριασμών απαιτήσεων, επειδή δεν είναι ακόμη απαιτητά. 2. Στο λογαριασμό 36.00 "έξοδα επομένων χρήσεων", σε περίπτωση που δεν καταχωρούνται απευθείας σ' αυτόν, μεταφέρονται από τους οικείους λογαριασμούς εξόδων, εκείνα από αυτά που δεν αφορούν την κλειόμενη, αλλά την επόμενη ή τις επόμενες χρήσεις. Η ανάλυση του λογαριασμού 36.00 σε τριτοβάθμιους υπολογαριασμούς είναι αντίστοιχη με τις αναλύσεις των λογαριασμών εξόδων, στους οποίους . μεταφέρονται τα κονδύλια που αφορούν τη νέα (επόμενη) χρήση, αμέσως με την έναρξη της. 3. Στο λογαριασμό 36.01 "έσοδα χρήσεως εισπρακτέα" καταχωρούνται, με αντίστοιχη πίστωση των οικείων λογαριασμών εσόδων της ομάδας 7, τα έσοδα που ανήκουν στη κλειόμενη χρήση αλλά δεν εισπράττονται μέσα σε αυτή και τα οποία, σύμφωνα με κείμενες διατάξεις ή σχετικές συμβάσεις, δεν είναι στο τέλος της χρήσεως απαιτητά και για το λόγο αυτό δεν κρίνεται ορθό ή σκόπιμο να φέρονται σε χρέωση των οικείων λογαριασμών απαιτήσεων. Η λογιστικοποίηση αυτή των εσόδων γίνεται σύμφωνα με τους κανόνες της παραγρ. 1.1.106. §.2.2.308.Λογαριασμός 37 Ο λογαριασμός 37 είναι κενός. Η συμπλήρωση του είναι δυνατή μόνο μετά από απόφαση του κατά νόμο αρμοδίου οργάνου. § 2.2.309 Λογαριασμός 38 "Διαθέσιμα" 1. Στους υπολογαριασμούς του 38 παρακολουθούνται τα διαθέσιμα περιουσιακά στοιχεία του Ν.Π.Δ.Δ. στα οποία περιλαμβάνονται, εκτός από τα μετρητά και τις εισπρακτέες επιταγές επί λογαριασμών όψεως τα ληγμένα τοκομερίδια, οι καταθέσεις όψεως και οι καταθέσεις προθεσμίας εκτός αν υπάρχει ειδικός απαγορευτικός λόγος αναλήψεως τους, οπότε πρόκειται για δεσμευμένες καταθέσεις, οι οποίες παρακολουθούνται στους λογαριασμούς 33.17 "λογαριασμοί δεσμευμένων (blocques) καταθέσεων" σύμφωνα με όσα καθορίζονται στην παρ. 2.2.304 περ. 6. 2. Στο λογαριασμό 38.01 "Διάμεσος λογαριασμός ελέγχου διακινήσεως μετρητών" το Ν.Π.Δ.Δ. έχει τη δυνατότητα να παρακολουθεί τα μετρητά που διακινούνται από το ταμείο ενός κέντρου (π.χ. έδρας) στο ταμείο άλλου κέντρου (π.χ. υποκαταστήματος) και αντίστροφα. 3. Στο λογαριασμό 38.02 "ληγμένα τοκομερίδια προς είσπραξη" καταχωρούνται τα τοκομερίδια μετά τη λήξη τους, με αντίστοιχη πίστο3ση των οικείων υπολογαριασμών του λογαριασμού 76.01 "πρόσοδοι από κινητές αξίες" § 2.2.310Λογαριασμός 39 "Απαιτήσεις και διαθέσιμα υποκαταστημάτων ή άλλων κέντρων" (όμιλος λογαριασμών προαιρετικής χρήσεως) 1. Σχετικά με τον τρόπο αναπτύξεως κάθε πρωτοβάθμιου λογαριασμού (390-398) ισχύουν όσα καθορίζονται στην περίπτωση 1 της παρ. 2.2.113. 2. Σχετικά με τον τρόπο λειτουργίας των πρωτοβάθμιων λογαριασμών 390-398 ισχύουν, αντίστοιχα, όσα ορίζονται παραπάνω στις παραγράφους 2.2.300 έως 2.2.309 για τους πρωτοβάθμιους λογαριασμούς 30-38. 3.  Σε περίπτωση που η οικονομική μονάδα κάνει χρήση του ομίλου λογαριασμού 39, τα κονδύλια του λογαριασμού του ομίλου αυτού, στον ισολογισμό τέλους χρήσεως, συναθροίζονται και εμφανίζονται μαζί με τα αντίστοιχα κονδύλια των λογαριασμών 30-38. 2.2.4. ΟΜΑΔΑ 4η : ΚΑΘΑΡΗ ΘΕΣΗ ΜΑΚΡΟΠΡΟΘΕΣΜΕΣ ΥΠΟΧΡΕΩΣΕΙΣ § 2.2.400 Περιεχόμενο και εννοιολογικοί προσδιορισμοί 1. Στην ομάδα 4 παρακολουθούνται η καθαρή θέση του Ν.Π.Δ.Δ. και οι μακροπρόθεσμες υποχρεώσεις του. 2. Καθαρή θέση ή καθαρή περιουσία του Ν.Π.Δ.Δ. είναι εκείνη η οποία αποτελείται από το κεφάλαιο, από τα κάθε είδους και φύσεως αποθεματικά και από το εκάστοτε αποτέλεσμα εις νέο (πλεόνασμα ή έλλειμμα). § 2.2.401.Λογαριασμός 40 "Κεφάλαιο" 1. Το κεφάλαιο αντιπροσωπεύει το μέρος εκείνο της καθαρής περιουσίας του ΝΠΔΔ που σχηματίσθηκε σύμφωνα με τις ισχύουσες, κάθε φορά, από τη νομοθεσία διατάξεις. 2. Στο λογαριασμό 40.10 παρακολουθείται το καταβλημένο κεφάλαιο του Ν.Π.Δ.Δ., και στο λογαριασμό 40.11 το οφειλόμενο να καταβληθεί σύμφωνα με το καταστατικό ή τον οργανισμό του Ν.Π.Δ.Δ. ή την σχετική νομοθεσία. § 2.2.402 Λογαριασμός 41 "Αποθεματικά - Διαφορές αναπροσαρμογής" 1. Τα αποθεματικά Κεφάλαια είναι συσσωρευμένα ποσά που δεν έχουν ενσωματωθεί στο Κεφάλαιο και σχηματίζονται: α) Από τα καταλιπόμενα στο τέλος της χρήσεως πλεονάσματα, στα οποία συμψηφίζονται τα τυχόν ελλείμματα προηγούμενων χρήσεων. β) Από χορηγήσεις που γίνονται  βάσει διατάξεων νόμων για να σχηματιστούν αποθεματικά. 2.        Οι διαφορές αναπροσαρμογής προέρχονται από την αναπροσαρμογή της αξίας των πάγιων περιουσιακών στοιχείων ή χρεογράφων, βάσει ειδικών διατάξεων νόμων.  3.        Οι ειδικότερες μορφές αποθεματικών είναι : α) Τακτικό αποθεματικό είναι εκείνο που σχηματίζεται σύμφωνα με Γενικές διατάξεις που ισχύουν κάθε φορά. β) Αποθεματικά καταστατικού είναι εκείνα που σχηματίζονται σύμφωνα με ειδικές διατάξεις του καταστατικού του Ν.Π.Δ.Δ. γ) Ειδικά ή έκτακτα αποθεματικά είναι εκείνα που δεν εντάσσονται στις άλλες κατηγορίες. δ) Αποθεματικό για κάλυψη υποτίμησης τίτλων πάγιας επένδυσης και χρεογράφων είναι εκείνο που τυχόν σχηματίζεται από το ποσοστό του πλεονάσματος που προβλέπεται από τις διατάξεις που ισχύουν κάθε φόρα, για την κάλυψη ζημιών από υποτιμήσεις τίτλων που εμφανίζονται στους λογαριασμούς 18 και 34. 4 Οι λογαριασμοί 41.02 "Τακτικό Αποθεματικό", 41.03 "Αποθεματικά Καταστατικού", 41.04 "Ειδικά Αποθεματικά", 41.05 "Έκτακτα Αποθεματικά", 41.08 "Αποθεματικό για κάλυψη υποτιμήσεως τίτλων", πιστώνονται με τα αποθεματικά που κάθε φορά, σχηματίζονται, από το καθαρό πλεόνασμα χρήσεως, με χρέωση του λογαριασμού 88.99 "Πλεόνασμα προς διάθεση". 5 Ο λογαριασμός 41.06 "διαφορές από αναπροσαρμογή αξίας τίτλων" πιστώνεται, σε περίπτωση λήψεως τίτλων χωρίς αντάλλαγμα, με την ονομαστική αξία μετοχών ή εταιρικών μεριδίων εταιριών, στις οποίες το Ν.Π.Δ.Δ. συμμετέχει, ή κατέχει μετοχές κατά κυριότητα, με χρέωση των οικείων υπολογαριασμών του 18 ή του 34. Σε περίπτωση που η εκδότρια εταιρία δεν εκδώσει νέες μετοχές, αλλά αντικαταστήσει τις παλαιές με νέες μετοχές μεγαλύτερης ονομαστικής αξίας, ο παραπάνω λογαριασμός πιστώνεται με τη διαφορά μεταξύ της ονομαστικής αξίας των μετοχών που λαμβάνονται και της ονομαστικής αξίας των μετοχών που αντικαθίστανται. 6.Ο λογαριασμός 41.07 "διαφορές από αναπροσαρμογή αξίας λοιπών περιουσιακών στοιχείων" πιστώνεται με τη διαφορά που προκύπτει κατά την αναπροσαρμογή της αξίας περιουσιακών στοιχείων του ισολογισμού του Ν.Π.Δ.Δ., που γίνεται με βάση ειδικό εκάστοτε νόμο, με χρέωση των οικείων λογαριασμών στους οποίους παρακολουθούνται τα περιουσιακά αυτά στοιχεία, για τα οποία γίνεται αναπροσαρμογή της αξίας τους. 7.Ο λογαριασμός 41.12 "Διαφορά αποτίμησης τίτλων στην τρέχουσα" αξία τους" πιστώνεται με τις θετικές (πιστωτικές) διαφορές αποτίμησης τέλους χρήσεως των τίτλων του ΝίΊΔΔ και χρεώνεται αντίστοιχα με τις αρνητικές (χρεωστικές) διαφορές αυτού του είδους, σύμφωνα με όσα καθορίζονται στην παράγραφο 2.2.112 περίπτωση 5. 8.Στο λογαριασμό 41.15 παρακολουθούνται η αξία των ακινήτων και λοιπών πάγιων στοιχείων που παραχωρούνται στο ΝΠΔΔ από δωρεές, κληρονομιές κ.τ.τ, χωρίς δηλαδή αντάλλαγμα. Αν πρόκειται για επικαρπίες περιουσιακών στοιχείων, τότε τα έσοδα αυτών καταχωρούνται σε οικείο λογαριασμό εσόδου (75 ή 76), ενώ στους λογαριασμούς τάξεως μνημονεύονται τα δικαιώματα επικαρπίας κ.λ.π. Προκειμένου για δωρεές ή κληρονομιές κ.λ.π. λοιπών ειδών, εκτός παγίων (όπως πρώτων υλών, υλικών, τροφίμων, ιματισμού, φαρμάκων κ.λ.π.), με την αξία τους χρεώνονται οι οικείοι λογαριασμοί και πιστώνεται αντίστοιχος υπολογαριασμός του λογαριασμού 75.10 "έσοδα από δωρεές, κληρονομιές, κληροδοσίες". § 2.2.403            "Αποτελέσματα εις νέον" 1. Στο λογαριασμό 42.00 "πλεονάσματα εις νέο" μεταφέρεται, από το λογαριασμό 88.99 "πλεόνασμα προς διάθεση", το τελικό υπόλοιπο που απομένει μετά τη διάθεση του πλεονάσματος. 2. Στο λογαριασμό 42.01 "έλλειμμα χρήσεως εις νέο" μεταφέρεται από το λογαριασμό 88.98 "έλλειμμα εις νέο" το ποσό του ελλείμματος που, τελικά μένει ακάλυπτο. 3. Στο λογαριασμό 42.02 "ελλείμματα προηγούμενων χρήσεων" μεταφέρονται τα ελλείμματα των προηγούμενων χρήσεων, δηλαδή το κατά χρήση προκύπτον έλλειμμα μεταφέρεται στο λογαριασμό αυτό κατά την επόμενη χρήση εκτός αν συμψηφίζεται από το πλεόνασμα της επομένης χρήσεως ή καλύπτεται από τυχόν διάθεση αποθεματικών. § 2.2.404 Λογαριασμός 43 "Επιχορηγήσεις επενδύσεων" 1. Ο λογαριασμός "επιχορηγήσεις επενδύσεων" πιστώνεται με τις χορηγούμενες επιχορηγήσεις για τη χρηματοδότηση πάγιων στοιχείων του Ν.Π.Δ.Δ., με χρέωση του οικείου λογαριασμού του ενεργητικού (λογαριασμός απαιτήσεων ή ταμιακών διαθεσίμων). Η επιχορήγηση για κάλυψη λειτουργικών δαπανών καταχωρούνται στην πίστωση του λογαριασμού 74. 2. Στο τέλος της χρήσεως, από το λογαριασμό 43 μεταφέρεται στο λογαριασμό 81.01.05 "αναλογούσες στη χρήση επιχορηγήσεις πάγιων επενδύσεων" ποσό ίσο με τις αποσβέσεις πάγιων στοιχείων των υπολογαριασμών του λογαριασμού 66, που αναλογούν στην αξία των αποσβέσιμων πάγιων στοιχείων που χρηματοδοτήθηκαν από τις πιο πάνω επιχορηγήσεις. 3. Σε περίπτωση εκποιήσεως, καταστροφής ή αχρηστεύσεως οποιουδήποτε πάγιου στοιχείου που χρηματοδοτήθηκε από τις παραπάνω επιχορηγήσεις, από το λογαριασμό 43 μεταφέρεται στην πίστωση του οικείου λογαριασμού του πάγιου στοιχείου το υπόλοιπο της επιχορηγήσεως που αφορά το στοιχείο αυτό. 4. Σε περίπτωση που οι επιχορηγήσεις παραχωρούνται στο Ν.Π.Δ.Δ. με όρους ή δεσμεύσεις, οι λογιστικοί χειρισμοί προσαρμόζονται στο νομικό πλαίσιο, το οποίο διέπει κάθε επιχορήγηση. 5. Η σε τελευταία ανάλυση των λογαριασμών των Επιχορηγήσεων Επενδύσεων πρέπει να αναδεικνύει την ταυτότητα του πάγιου στοιχείου για το οποίο η επιχορήγηση, ώστε να παρέχεται η δυνατότητα της συσχετίσεως με τους αντίστοιχους λογαριασμούς των ακινητοποιήσεων. 6. Η ανάπτυξη του λογαριασμού 43 σε δεύτερο βαθμό γίνεται με βάση τη πηγή προέλευσης των επιχορηγήσεων. Στο λογαριασμό 43.99, "επιχορηγήσεις επενδύσεων που δεν απορροφήθηκαν αντίθετος λογ/σμός", που λειτουργεί ως αντίθετος λογαριασμός, παρακολουθούνται τα κονδύλια των επιχορηγήσεων που δεν απορροφήθηκαν και επιστράφηκαν. § 2.2.405 Λογαριασμός 44 "Προβλέψεις" 1. Πρόβλεψη είναι η κράτηση ορισμένου ποσού, που γίνεται, κατά το κλείσιμο του ισολογισμού του Ν.Π.Δ.Δ. σε βάρος του λογαριασμού γενικής εκμεταλλεύσεως ή του λογαριασμού αποτελεσμάτων χρήσεως. Η κράτηση αυτή αποβλέπει στη κάλυψη ζημίας ή ενδεχόμενης υποτιμήσεως στοιχείων του ενεργητικού, όταν κατά την ημερομηνία συντάξεως του ισολογισμού είναι πιθανή η πραγματοποίηση τους. 2. Οι προβλέψεις διακρίνονται σε δύο βασικές κατηγορίες : α) Στις προβλέψεις για κινδύνους εκμεταλλεύσεως, οι οποίες σχηματίζονται με χρέωση των οικείων υπολογαριασμών του 68 "προβλέψεις εκμεταλλεύσεως". Για τις προβλέψεις αυτές χρησιμοποιούνται οι δέκα πρώτοι υπολογαριασμοί του 44 (44.00 έως και 44.09). β) Στις προβλέψεις για έκτακτους κινδύνους (έκτακτες ζημίες και έξοδα), οι οποίες σχηματίζονται με χρέωση των οικείων υπολογαριασμών του 83 "προβλέψεις για έκτακτους κινδύνους". Για τις προβλέψεις αυτές χρησιμοποιούνται οι επόμενοι υπολογαριασμοί του 44 (44.10 έως 44.98). 3. Οι προβλέψεις για κινδύνους εκμεταλλεύσεως προορίζονται να καλύψουν έξοδα της χρήσεως που πιθανολογούνται ότι θα πραγματοποιηθούν μετά από το σχηματισμό των προβλέψεων. Τα έξοδα αυτά αν είχαν πραγματοποιηθεί μέσα στη χρήση, θα είχαν καταχωρηθεί σε προσαύξηση των εξόδων της ομάδας 6. 4. Οι προβλέψεις για έκτακτους κινδύνους προορίζονται να καλύψουν έκτακτες ζημίες και έκτακτα έξοδα που πιθανολογούνται ότι θα πραγματοποιηθούν μετά από το σχηματισμό των προβλέψεων. Τα έξοδα αυτά, αν είχαν πραγματοποιηθεί μέσα στη χρήση, θα είχαν καταχωρηθεί στους οικείους υπολογαριασμούς των 81 "έκτακτα και ανόργανα αποτελέσματα" ή 82 "έξοδα και έσοδα προηγουμένων χρήσεων". 5.        Σχετικά με το σχηματισμό και τη χρησιμοποίηση των προβλέψεων ισχύουν οι ακόλουθοι κανόνες : α) Ο σχηματισμός των προβλέψεων είναι υποχρεωτικός, εφόσον συντρέχουν οι παραπάνω προϋποθέσεις, ανεξάρτητα αν η χρήση κλείνει με θετικό ή αρνητικό αποτέλεσμα. β) Οι προβλέψεις εκμεταλλεύσεως σχηματίζονται, κατά το κλείσιμο του ισολογισμού, με χρέωση των οικείων υπολογαριασμών του 68 και πίστωση των λογαριασμών 44.00-44.09. Οι προβλέψεις για επισφαλείς απαιτήσεις και δάνεια σχηματίζονται με χρέωση του λογαριασμού 83.11 "προβλέψεις για επισφαλείς απαιτήσεις και δάνεια" και πίστωση του λογαριασμού 44.11 "προβλέψεις για επισφαλείς απαιτήσεις και δάνεια". Ειδικά οι προβλέψεις για επισφαλείς πελάτες, που υπολογίζονται με βάση τις πωλήσεις της χρήσεως, σχηματίζονται με χρέωση του λογαριασμού 68.09 "λοιπές προβλέψεις εκμεταλλεύσεως". Οι προβλέψεις για εξαιρετικούς κινδύνους και έκτακτα έξοδα, για έξοδα προηγουμένων χρήσεων και οι λοιπές έκτακτες προβλέψεις σχηματίζονται με χρέωση των λογαριασμών 83.12, 83.13 και 83.98 και πίστωση των λογαριασμών 44.12, 44.13 και 44.98 αντίστοιχα. Τέλος, οι προβλέψεις για απαξιώσεις και υποτιμήσεις της αξίας των παγίων στοιχείων σχηματίζονται με χρέωση του λογαριασμού 83.10 και πίστωση του λογαριασμού 44.10. γ) Τα έξοδα που πραγματοποιούνται κατά τις επόμενες χρήσεις, για τα οποία είχαν σχηματιστεί προβλέψεις, καταχωρούνται στη χρέωση του λογαριασμού 82.00 "Έξοδα προηγουμένων χρήσεων" και σε ανοιγόμενους τριτοβάθμιους λογαριασμούς αντίστοιχους των κατ' είδος εξόδων της ομάδας 6 (π.χ. 82.00.60, 82.0061, 82.00.62) (ανάλογα με τις επιθυμητές πληροφορίες). δ) Οι σχηματισμένες για κάθε καταβαλλόμενο έξοδο προβλέψεις, ανεξάρτητα από το ύψος τους, με χρέωση του λογαριασμού 44 και των οικείων υπολογαριασμών του, μεταφέρονται στην πίστωση του λογαριασμού 84.01 "έσοδα από χρησιμοποιημένες προβλέψεις προηγούμενων χρήσεων για έκτακτους κινδύνους" (εφόσον πρόκειται για προβλέψεις που έχουν καταχωρηθεί στους λογαριασμούς 44.10 -44.98) ή στην πίστωση των λογαριασμών 84.91 "Έσοδα από χρησιμοποιημένες προβλέψεις προηγούμενων χρήσεων για έξοδα εκμεταλλεύσεως" (εφόσον πρόκειται για προβλέψεις που έχουν καταχωρηθεί στους λογαριασμούς 44.00 - 44.09).  ε) Σε περίπτωση εκποιήσεως πάγιου στοιχείου για το οποίο είχε προηγηθεί ο σχηματισμός προβλέψεως, η τελευταία μεταφέρεται από το λογαριασμό 44.10 στην πίστωση του λογαριασμού του πάγιου που εκποιείται, σύμφωνα με όσα ορίζονται στην περίπτωση 13 της παραγράφου 2.2.104 και στην περ. 9 της παραγρ. 2.2.105.  στ) Ο λογαριασμός 44.11 χρεώνεται με το ποσό σχηματισμένης πρόβλεψης, με πίστωση του λογαριασμού της οικείας απαιτήσεως, όποτε αυτή χαρακτηρίζεται, για το σύνολο ή μέρος, ως ανεπίδεκτη εισπράξεως. Το υπόλοιπο της απαιτήσεως, που τυχόν μένει ακάλυπτο, μεταφέρεται στη χρέωση του λογαριασμού 81.02.06 "ζημίες από ανεπίδεκτες εισπράξεως απαιτήσεις". ζ) Οι έκτακτες ζημίες και τα έκτακτα έξοδα που πραγματοποιούνται κατά τις επόμενες χρήσεις, για τις περιπτώσεις των οποίων είχαν σχηματισθεί προβλέψεις, καταχωρούνται κανονικά στους οικείους υπολογαριασμούς των 81 και 82. Μετά από κάθε καταχώρηση ζημίας ή εξόδων αυτής της μορφής, από τις σχηματισμένες προβλέψεις μεταφέρονται, με χρέωση των οικείων υπολογαριασμών του 44 και πίστωση του λογαριασμού 84.01 "έσοδα από χρησιμοποιημένες προβλέψεις προηγούμενων χρήσεων για εκτάκτους κινδύνους", τα ποσά των προβλέψεων που είχαν σχηματισθεί για τις ζημίες και τα έξοδα που ήδη πραγματοποιήθηκαν. η) Οι σχηματισμένες προβλέψεις αναπροσαρμόζονται στο τέλος κάθε χρήσης, με βάση τις νέες συνθήκες που στο μεταξύ έχουν διαμορφωθεί. Αν υπάρχουν ποσά προβλέψεων που δεν χρησιμοποιήθηκαν, είτε επειδή οι ζημίες ή τα έξοδα που πραγματοποιήθηκαν ήταν μικρότερα από τις σχηματισμένες γι' αυτά προβλέψεις, είτε επειδή εξέλιπαν οι κίνδυνοι για τους οποίους είχαν σχηματισθεί, μεταφέρονται στη πίστωση του λογαριασμού 84.00 "έσοδα από αχρησιμοποίητες προβλέψεις προηγουμένων χρήσεων".  θ) Για τους λογαριασμούς 44.14 και 44.15 των προβλέψεων για συναλλαγματικές διαφορές ισχύουν τα όσα αναφέρονται στην παράγραφο 2.3.2. και 2.2.110 (περίπτωση 16 και 22) αντίστοιχα. §2.2.406.Λογαριασμός 45"Μακροπρόθεσμες υποχρεώσεις" 1. Οι υποχρεώσεις διακρίνονται, ανάλογα με το χρόνο ληκτότητάς τους, σε μακροπρόθεσμες και βραχυπρόθεσμες. Μακροπρόθεσμες είναι οι υποχρεώσεις εκείνες για τις οποίες η προθεσμία εξοφλήσεως τους λήγει μετά από το τέλος της χρήσεως που ακολουθεί. Οι λοιπές υποχρεώσεις, δηλαδή εκείνες για τις οποίες η προθεσμία εξοφλήσεως τους λήγει ως το τέλος της χρήσεως που ακολουθεί, θεωρούνται βραχυπρόθεσμες και παρακολουθούνται στους οικείους λογαριασμούς της ομάδας 5. 2. Για να τακτοποιηθούν οι μακροπρόθεσμες υποχρεώσεις, κατά την κατάρτιση κάθε ισολογισμού, εφαρμόζονται οι ακόλουθοι κανόνες : α) Κάθε μακροπρόθεσμη υποχρέωση ή τμήμα αυτής που μετατρέπεται σε βραχυπρόθεσμη διαχωρίζεται για να εμφανισθεί χωριστά στις βραχυπρόθεσμες υποχρεώσεις. β) Οι μακροπρόθεσμες υποχρεώσεις σε ξένο νόμισμα αποτιμούνται με βάση την επίσημη τιμή του ξένου νομίσματος (τιμή πωλήσεως της Τράπεζας της Ελλάδος) κατά την ημέρα κλεισίματος του ισολογισμού. 3. Στο λογαριασμό 45.00 παρακολουθούνται οι υποχρεώσεις του Ν.Π.Δ.Δ. από την έκδοση ομολογιακών δανείων σε δραχμές, ενώ στο λογαριασμό 45.04 παρακολουθούνται οι υποχρεώσεις από έκδοση ομολογιακών δανείων σε ξένο νόμισμα. 4. Στο λογαριασμό 45.09 παρακολουθούνται οι υποχρεώσεις του Ν. Π.Δ.Δ. από δάνεια συναπτόμενα μέσω του προγράμματος δημοσίων επενδύσεων. 5. Στους λογαριασμούς 45.10 - 45.13 παρακολουθούνται οι μακροπρόθεσμες υποχρεώσεις προς Τράπεζες και Ταμιευτήρια, από δάνεια ή άλλες χορηγήσεις που γίνονται από τους οργανισμούς αυτούς προς το Ν.Π.Δ.Δ. 6. Στους λογαριασμούς 45.22 και 45.23 παρακολουθούνται οι μακροπρόθεσμες υποχρεώσεις προς το Ελληνικό Δημόσιο και τους ασφαλιστικούς οργανισμούς, αντίστοιχα. 7. Στους λογαριασμούς 45.98 και 45.99 παρακολουθούνται οι λοιπές μακροπρόθεσμες υποχρεώσεις σε δραχμές και σε ξένο νόμισμα αντίστοιχα. § 2.2.407            Λογαριασμοί 46 και 47 Οι λογαριασμοί 46 και 47 είναι κενοί. Η συμπλήρωση τους είναι δυνατή μόνο μετά από απόφαση του κατά νόμο αρμοδίου οργάνου. § 2.2.408Λογαριασμός 48 "Λογαριασμοί συνδέσμου με τα υποκαταστήματα ή άλλα κέντρα", (με αυτοτελή Λογιστική) 1. Στο λογαριασμό 48 παρακολουθούνται οι δοσοληψίες μεταξύ κεντρικού και υποκαταστημάτων του Ν.Π.Δ.Δ., στις περιπτώσεις εκείνες που τα υποκαταστήματα έχουν λογιστική αυτοτέλεια. 2. Η ανάπτυξη του λογαριασμού 48 σε υπολογαριασμούς γίνεται σύμφωνα με τις ανάγκες που κάθε Ν.Π.Δ.Δ. επιθυμεί να ικανοποιεί, έτσι ώστε να επιτυγχάνεται η απαιτούμενη προσαρμογή, π.χ. στο είδος της λογιστικής αυτοτέλειας κάθε υποκαταστήματος ή στον αριθμό των υποκαταστημάτων. Υποχρεωτικά, όλες οι δοσοληψίες μεταξύ των υποκαταστημάτων παρακολουθούνται λογιστικώς μέσω κεντρικού ή της Διοικήσεως, θεωρούμενες ότι διενεργούνται μέσω . αυτού (δηλαδή τα υποκαταστήματα για τις μεταξύ τους δοσοληψίες χρεωπιστώνουν τη Διοίκηση και αυτή, στη συνέχεια, πιστωχρεώνει τα υποκαταστήματα): Στο τέλος της χρήσεως ο λογαριασμός 48 δεν εμφανίζεται στον Ισολογισμό. Το υπόλοιπο του λογαριασμού αυτού συμψηφίζεται κατά την ενσωμάτωση του ισολογισμού των υποκαταστημάτων στον ισολογισμό (γενικό) του Ν.Π.Δ.Δ. 2.2.409.Όμιλοςλογαριασμών49 "Προβλέψεις Μακροπρόθεσμες.υποχρεώσεις υποκαταστημάτων ή άλλων κέντρων"  (Όμιλος λογαριασμών προαιρετικής χρήσεως) 1. Σχετικά με τον τρόπο αναπτύξεως κάθε πρωτοβάθμιου λογαριασμού (493 - 498) ισχύουν όσα καθορίζονται στην περίπτωση 1 της παραγράφου 2.2.113). 2. Σχετικά με τον τρόπο λειτουργίας των πρωτοβάθμιων λογαριασμών 493 - 498 ισχύουν αντίστοιχα, όσα ορίζονται παραπάνω στις παραγράφους 2.2.404 - 2.2.408 για τους πρωτοβάθμιους λογαριασμούς 43 - 48. 3. Σε περίπτωση που το Ν.Π.Δ.Δ. κάνει χρήση του ομίλου λογαριασμών 49, τα κονδύλια των λογαριασμών του ομίλου αυτού, στον ισολογισμό τέλους χρήσεως, συναθροίζονται και εμφανίζονται μαζί με τα αντίστοιχα κονδύλια των λογαριασμών 43 - 48. 2.2.5. ΟΜΑΔΑ5 η   : ΒΡΑΧΥΠΡΟΘΕΣΜΕΣ ΥΠΟΧΡΕΩΣΕΙΣ § 2.2.500            Περιεχόμενο και εννοιολογικοί προσδιορισμοί 1. Στην ομάδα 5 παρακολουθούνται οι βραχυπρόθεσμες υποχρεώσεις του Ν.Π.Δ.Δ. Βραχυπρόθεσμες υποχρεώσεις είναι εκείνες για τις οποίες η προθεσμία εξοφλήσεως τους λήγει μέχρι το τέλος της επόμενης χρήσεως. 2. Σχετικά με τις μακροπρόθεσμες υποχρεώσεις, που με την πάροδο του χρόνου μετατρέπονται σε βραχυπρόθεσμες, ισχύουν όσα καθορίζονται στην περιπτ. 2 της παρ, 2.2.406. 3. Οι λογαριασμοί της Ομάδας 5 λειτουργούν σύμφωνα με τους κανόνες που περιλαμβάνονται στις επόμενες παραγράφους 2.2.501 - 2.2.509, σε συνδυασμό και με τα καθοριζόμενα στην παραγρ. 1.1.105. § 2.2.501Λογαριασμός 50 "Προμηθευτές" 1. Στους υπολογαριασμούς του 50 παρακολουθούνται οι κάθε φύσεως δοσοληψίες του Ν.Π.Δ.Δ. με τους προμηθευτές του από τους οποίους αγοράζει περιουσιακά στοιχεία (πάγια ή κυκλοφοριακά) ή υπηρεσίες. 2. Στους λογαριασμούς 50.00 "προμηθευτές εσωτερικού" και 50.01 "προμηθευτές εξωτερικού" παρακολουθούνται οι υποχρεώσεις του Ν.Π.Δ.Δ. από τις "επί πιστώσει" αγορές του από προμηθευτές εσωτερικού και εξωτερικού, αντίστοιχα. 3. Στους λογαριασμούς 50.02 "Ελληνικό Δημόσιο", 50.03 "Ν.Π.Δ.Δ. και Δημόσιες επιχειρήσεις" και 50.04 "ΟΤΑ" παρακολουθούνται οι υποχρεώσεις του Ν.Π.Δ.Δ. από τις "επί πιστώσει" αγορές του από το Ελληνικό Δημόσιο, από τα Ν.Π.Δ.Δ., τις Δημόσιες Επιχειρήσεις και τους ΟΤΑ, όταν έχουν την ιδιότητα του προμηθευτή. 4. Στο λογαριασμό 50.08 "Προμηθευτές εσωτερικού λογαριασμός παγίων στοιχείων", παρακολουθούνται οι κάθε φύσεως δοσοληψίες με τους προμηθευτές ή κατασκευαστές πάγιων στοιχείων, για την απόκτηση ή κατασκευή παγίων περιουσιακών στοιχείων. 5. Στο λογαριασμό 50.10 "προκαταβολές σε προμηθευτές" είναι δυνατό να παρακολουθούνται τα ποσά που καταβάλλονται σε προμηθευτές προκαταβολικά για την εκτέλεση παραγγελιών, εκτός από όσα αφορούν πάγια στοιχεία, τα οποία παρακολουθούνται, ή στο λογαριασμό 15.09 "προκαταβολές κτήσεως πάγιων στοιχείων" ή στο λογαριασμό 50.08 "προμηθευτές εσωτερικού λογαριασμός πάγιων στοιχείων" ή στο λογαριασμό 32.00 "παραγγελίες, πάγιων στοιχείων", σύμφωνα με όσα καθορίζονται στην περιπτ. 3.6 της παρ. 2.2.109. Σε περίπτωση που, από υπαιτιότητα του Ν.Π.Δ.Δ., δεν εκτελείται η παραγγελία και για το λόγο αυτό η προκαταβολή κρατείται από τον προμηθευτή π.χ. ως ποινική ρήτρα, ο λογαριασμός 50.10 πιστώνεται ισόποσα με χρέωση του λογαριασμού 81.00.02 "καταπτώσεις εγγυήσεων - ποινικών ρητρών". 6. Στο λογαριασμό 50.11 Προμηθευτές - εγγυήσεις ειδών συσκευασίας παρακολουθούνται τα ποσά που καταβάλλει το Ν.Π.Δ.Δ. στους προμηθευτές ως εγγύηση για την κανονική επιστροφή των ειδών συσκευασίας που παραλαμβάνει με την υποχρέωση να τα επιστρέψει. 7. Στο λογαριασμό 50.12 "προμηθευτές - παρακρατημένες εγγυήσεις" είναι δυνατό να παρακολουθούνται τα ποσά που το Ν.Π.Δ.Δ. παρακρατεί για εγγύηση, σύμφωνα με σχετικούς όρους συμφωνίας με τον προμηθευτή του. Όταν δεν γίνεται χρήση του λογαριασμού 50.12, οι παρακρατημένες εγγυήσεις παρακολουθούνται στους λογαριασμούς 50.00, 50.01, 50.02, 50.03 και 50.04 κατά περίπτωση. 8.        Στο λογαριασμό 50.13 "Προμηθευτές αντίθετος λογαριασμός ειδών συσκευασίας" είναι δυνατό να παρακολουθούνται τα επιστρεπτέα σε προμηθευτές είδη συσκευασίας ως εξής : α) Ο λογαριασμός 50.13 χρεώνεται με πίστωση του οικείου λογαριασμού  του προμηθευτή με την αξία που αναγράφεται στο σχετικό τιμολόγιο ή άλλο παραστατικό έγγραφο των επιστρεπτέων ειδών συσκευασίας. β) Κατά την επιστροφή των ειδών συσκευασίας γίνεται αντιστροφή από την παραπάνω εγγραφή, δηλαδή πιστώνεται ο λογαριασμός 50.13 με την αξία που χρεώθηκε και χρεώνεται ο οικείος λογαριασμός του Προμηθευτή. γ) Σε περίπτωση που κατά την επιστροφή των ειδών συσκευασίας σε όχι καλή κατάσταση, ο προμηθευτής αποτιμά τα επιστρεφόμενα σε μέρος της αρχικής αξίας τους, ο λογαριασμός 50.13 πιστώνεται με την ολική αρχική αξία και χρεώνεται ο οικείος λογαριασμός του προμηθευτή με το ποσό που αυτός αναγνωρίζει και ο λογαριασμός 61.98.01 "αποζημιώσεις για φθορά ειδών συσκευασίας προμηθευτών", με τη διαφορά. δ) Σε περίπτωση καταστροφής των επιστρεπτέων ειδών συσκευασίας πριν από την επιστροφή τους χρεώνεται με την αρχική αξία τους ο παραπάνω λογαριασμός 61.98.01 και πιστώνεται ο λογαριασμός 50.13. ε) Σε περίπτωση που το Ν.Π.Δ.Δ. αποφασίζει να κρατήσει τα είδη συσκευασίας των προμηθευτών του για να τα χρησιμοποιήσει ως δικά του, η αρχική αξία των ειδών αυτών μεταφέρεται στο λογαριασμό 28 "είδη συσκευασίας" με πίστωση του λογαριασμού 50.13. Όταν δεν γίνεται χρήση του λογαριασμού 50.13 για την παρακολούθηση των επιστρεπτέων ειδών συσκευασίας, ή παρακολούθηση αυτή γίνεται στους λογαριασμούς 50.00, 50.01, 50.02, 50.03 και 50.04 κατά περίπτωση. 9.Οι συναλλαγματικές διαφορές που προκύπτουν όταν πληρώνονται υποχρεώσεις σε ξένο νόμισμα καταχωρούνται στο λογαριασμό 81.00.04 όταν είναι χρεωστικές ή στο λογαριασμό 81.01.04 όταν είναι πιστωτικές, εφόσον δεν αφορούν κτήση πάγιων στοιχείων ή στο λογαριασμό 16.15 όταν αφορούν πάγια στοιχεία με πίστωση ή χρέωση των οικείων λογαριασμών προμηθευτών σε ξένο νόμισμα, σύμφωνα με όσα ορίζονται στην παράγραφο 2.3.2. Οι συναλλαγματικές διαφορές που προκύπτουν κατά την αποτίμηση, στο τέλος της χρήσεως, των υποχρεώσεων σε ξένο νόμισμα αντιμετωπίζονται σύμφωνα με την παράγραφο 2.3.2. § 2.2.502Λογαριασμοί 51 "Γραμμάτια πληρωτέα" 1. Στο λογαριασμό 51 παρακολουθούνται οι υποχρεώσεις σε δραχμές και σε ξένο νόμισμα του Ν.Π.Δ.Δ. οι οποίες ενσωματώνονται σε τίτλους συναλλαγματικών, γραμματίων σε διαταγή ή και υποσχετικών. Ο λογαριασμός αυτός πιστώνεται με την αποδοχή των συναλλαγματικών ή την έκδοση των γραμματίων ή την υπογραφή των υποσχετικών επιστολών και χρεώνεται με την πληρωμή των προαναφερομένων τίτλων. 2. Σε περίπτωση δημιουργίας συναλλαγματικών διαφορών κατά την εξόφληση · των συναλλαγματικών, γραμματίων σε διαταγή ή υποσχετικών επιστολών σε ξένο νόμισμα ή την αποτίμηση τους στο τέλος της χρήσεως, ισχύουν όσα καθορίζονται στην περίπτωση 9 της παραγράφου 2.2.501. 3. Οι τόκοι που στο τέλος της χρήσεως περιλαμβάνονται στα άληκτα γραμμάτια πληρωτέα, καταχωρούνται στους αντίθετους λογαριασμούς 51.03 "μη δουλευμένοι τόκοι γραμματίων πληρωτέων σε δρχ.", 51.04 "μη δουλευμένοι τόκοι γραμματίων πληρωτέων σε Ξ.Ν.", 51.92 "μη δουλευμένοι τόκοι υποσχετικών σε δρχ." και 51.93 "μη δουλευμένοι τόκοι υποσχετικών σε Ξ.Ν.", κατά περίπτωση, και στον ισολογισμό εμφανίζονται αφαιρετικά από το συνολικό ποσό των γραμματίων πληρωτέων. Ο χειρισμός" αυτός δεν είναι υποχρεωτικός για τα Ν.Π.Δ.Δ., αν όμως γίνει σε κάποια χρήση πρέπει να γίνεται υποχρεωτικά και στις άλλες κατά τρόπο πάγιο. Οι περιπτώσεις όπου στα άληκτα γραμμάτια πληρωτέα περιλαμβάνονται τόκοι αντιμετωπίζονται με τους τρόπους που περιγράφονται στις περιπτώσεις 3 (α) και (β) της παραγράφου 2.2.502 του Ε.Γ.Λ.Σ. (Π.Δ. 1123/1980). § 2.2.503            Λογαριασμός 52 "Τράπεζες λογ/σμοι βραχυπροθέσμων υποχρεώσεων" 1. Στο λογαριασμό 52 παρακολουθούνται οι υποχρεώσεις του Ν.Π.Δ.Δ. από βραχυπρόθεσμες χρηματοδοτήσεις προς αυτό. 2         Σε περίπτωση δημιουργίας συναλλαγματικών διαφορών κατά την εξόφληση υποχρεώσεων προς Τράπεζες σε ξένο νόμισμα ή την αποτίμηση τους στο τέλος της χρήσεως ισχύουν όσα καθορίζονται στην περίπτωση 9 της παραγράφου 2.2.501. § 2.2.504            Λογαριασμός 53 "Πιστωτές διάφοροι" 1. Στους υπολογαριασμούς του 53 παρακολουθούνται οι υποχρεώσεις του Ν.Π.Δ.Δ. οι οποίες δεν υπάγονται σε οποιαδήποτε κατηγορία υποχρεώσεων από εκείνες που παρακολουθούνται στους λοιπούς πρωτοβάθμιους λογαριασμούς της ομάδας 5. 2. Ο λογαριασμός 53.00 "αποδοχές προσωπικού πληρωτέες" χρησιμοποιείται στην περίπτωση που η λογιστικοποίηση των μισθοδοτικών καταστάσεων πληρωμής του προσωπικού γίνεται συμψηφιστικά, σύμφωνα με τα καθοριζόμενα στην παρ. 1.1.105. Στην πίστωση του λογαριασμού αυτού, με χρέωση των οικείων υπολογαριασμών του 60 "αμοιβές και έξοδα προσωπικού", καταχωρούνται οι καθαρές πληρωτέες αποδοχές του προσωπικού, ενώ στη χρέωση του καταχωρούνται οι καταβολές προς τους δικαιούχους. Οι αποδοχές οι οποίες, μέσα σε εύλογο χρόνο, δεν ζητούνται από τους δικαιούχους, μεταφέρονται στην πίστωση του λογαριασμού 53.03 "οφειλόμενες αμοιβές προσωπικού". 3. Στο λογαριασμό 53.06 "οφειλόμενες δόσεις συμμετοχών" καταχωρούνται οι δόσεις που οφείλονται από συμμετοχές της περιπτ. 3 τηςπαρ. 2.2.112. 4. Στο λογαριασμό 53.07 "οφειλόμενες δόσεις ομολογιών και λοιπών χρεογράφων" καταχωρούνται οι δόσεις που οφείλονται από χρεόγραφα της παρ. 2.2.305 περ. 3. 5. Στο λογαριασμό 53.08 "δικαιούχοι αμοιβών" καταχωρούνται οι αμοιβές που οφείλονται σε ελεύθερους επαγγελματίες, σε μέλη του διοικητικού συμβουλίου του Ν.Π.Δ.Δ. και σε τρίτους, ενώ στη χρέωση του καταχωρούνται οι καταβολές προς τους δικαιούχους. 6. Στο λογαριασμό 53.09 "δικαιούχοι χρηματικών εγγυήσεων" καταχωρούνται οι χρηματικές εγγυήσεις που. καταθέτονται στο Ν.Π.Δ.Δ. για διάφορους λόγους, από τρίτους εκτός από προμηθευτές για τους οποίους οι παρακρατημένες εγγυήσεις καταχωρούνται στο λογαριασμό 50.12. 7. Στους λογαριασμούς 53.17 και 53.18 "Μακροπρόθεσμες υποχρεώσεις πληρωτέες στην επόμενη χρήση σε Δρχ. ή Ξ.Ν." καταχωρείται στο τέλος κάθε χρήσης το τμήμα εκείνο των υποχρεώσεων του λογαριασμού 45 "μακροπρόθεσμες υποχρεώσεις", το οποίο είναι πληρωτέο στην επόμενη χρήση. 8. Στο λογαριασμό 53.19 "επιστρεπτέες επιχορηγήσεις1" καταχωρείται το τμήμα των επιχορηγήσεων που έχουν ληφθεί για συγκεκριμένο σκοπό και για διάφορους λόγους χαρακτηρίζονται ως επιστρεπτέες στους χορηγούς. 9. Στο λογαριασμό 53.20 "υποχρεώσεις από εισπράξεις για λογαριασμό δημοσίου ή τρίτων" παρακολουθούνται οι υποχρεώσεις προς τρίτους, από ποσά που εισπράττονται για λογαριασμό τους. Ενδεικτικά αναφέρουμε τις περιπτώσεις κρατήσεων για λογαριασμό συνδικαλιστικών οργανώσεων, των οργανισμών τοπικής αυτοδιοίκησης, Συνεταιρισμών, του Δημοσίου για κάλυψη οφειλών των καταθετών, Οργανισμών παροχής δανείων, φυσικών προσώπων κ.λ.π. Δεν παρακολουθούνται στο λογαριασμό 53.20. ■         Οι υποχρεώσεις από ασφαλιστικές κρατήσεις των εργαζομένων και εισφορές των εργοδοτών υπέρ των Ταμείων, που παρακολουθούνται στο λογαριασμό 55. ■         Οι υποχρεώσεις από παρακρατήσεις φόρων, που παρακολουθούνται στο λογαριασμό 54. 10. Στους λογαριασμούς 53.98 "λοιπές βραχυπρόθεσμες υποχρεώσεις σε δρχ." και 53.99 "λοιπές βραχυπρόθεσμες υποχρεώσεις σε Ξ.Ν." παρακολουθούνται οι λοιπές βραχυπρόθεσμες υποχρεώσεις του Ν.Π.Δ.Δ. οι οποίες δεν εντάσσονται σε μία από τις προηγούμενες κατηγορίες λογαριασμών της ομάδας 5. § 2.2.505            Λογαριασμός 54 "Υποχρεώσεις από φόρους τέλη" 1. Στους υπολογαριασμούς του 54 παρακολουθούνται οι υποχρεώσεις του Ν.Π.Δ.Δ. από φόρους και τέλη προς το Ελληνικό Δημόσιο, τους δήμους, τις κοινότητες και λοιπούς οργανισμούς δημοσίου δικαίου. 2. Στο λογαριασμό 54.00 "Φόρος προστιθέμενης Αξίας" παρακολουθείται η υποχρέωση από Φόρο Προστιθέμενης Αξίας, σύμφωνα με τη γνωμάτευση του Εθνικού Συμβουλίου Λογιστικής αριθ 243/2162/1995. Για την ανάπτυξη του λογαριασμού 54.00 εφαρμόζονται τα όσα ορίζονται στη γνωμάτευση αυτή του Εθνικού Συμβουλίου Λογιστικής. Στο λογαριασμό 54.01 "ειδικός φόρος καταναλώσεως" (Ν. 2127/1993) παρακολουθείται η είσπραξη και η απόδοση στο Δημόσιο του ειδικού φόρου καταναλώσεως σύμφωνα με τις ειδικές διατάξεις κάθε περιπτώσεως τέτοιου φόρου. Στις περιπτώσεις που η διαδικασία καταβολής του ειδικού φόρου στο Δημόσιο είναι ανάλογη των δασμών εισαγωγής από τρίτες χώρες, ο λογαριασμός 54.01 δεν τηρείται. Τότε ο φόρος αυτός θεωρείται ως ειδικό έξοδο αγοράς και προσαυξάνει την αξία κτήσεως των εισαγομένων αγαθών. 3. Στο λογαριασμό 54.03 "φόροι -τέλη αμοιβών προσωπικού" πιστώνονται οι φόροι και τα τέλη χαρτοσήμου και ΟΓΑ που παρακρατούνται από τις αποδοχές του προσωπικού και από τις αποζημιώσεις του. Η πίστωση του λογαριασμού 54.03 γίνεται με χρέωση των οικείων υπολογαριασμών του 60 "αμοιβές και έξοδα προσωπικού". Ο λογαριασμός 54.03 χρεώνεται με τα ποσά που καταβάλλονται για την εξόφληση των σχετικών υποχρεώσεων. 4. Στο λογαριασμό 54.04 "φόροι - τέλη αμοιβών τρίτων" πιστώνονται οι φόροι και τα τέλη χαρτοσήμου που το Ν.Π.Δ.Δ. παρακρατεί από τις αμοιβές τρίτων. Στον ίδιο λογαριασμό, με χρέωση των οικείων υπολογαριασμών του 61, πιστώνονται οι φόροι και τα τέλη χαρτοσήμου που αναλογούν στις αμοιβές τρίτων, όταν δεν γίνεται παρακράτηση ή όταν γίνεται μερική παρακράτηση. Το αυτό ισχύει και για όλες τις άλλες περιπτώσεις παρακρατημένοι φόρων και τελών. 5. Στο λογαριασμό 54.05 "φόροι - τέλη κυκλοφορίας μεταφορικών μέσων", με χρέωση του λογαριασμού του 63.03, πιστώνονται οι φόροι και τα τέλη των μεταφορικών μέσων. 6. Στην πίστωση του λογαριασμού 54.07 "φόρος εισοδήματος φορολογητέων κερδών" μεταφέρονται στο τέλος της χρήσεως, με χρέωση του λογαριασμού 88, οι υποχρεώσεις του Ν.Π.Δ.Δ. για φόρους εισοδήματος, με βάση την ισχύουσα κάθε φορά νομοθεσία. Ο λογαριασμός 54.07 αναπτύσσεται σε υπολογαριασμούς ανάλογα με την πηγή των εσόδων που αφορούν οι φόροι (π.χ. φόρος εισοδήματος ακινήτων, φόρος εισοδήματος κινητών αξιών) και με χρέωση του μεταφέρεται στην πίστωση του λογαριασμού 54.08. 7.        Στο λογαριασμό 54.08 "λογαριασμός εκκαθαρίσεως φόρων - τελών ετήσιας δηλώσεως φόρου εισοδήματος" συγκεντρώνονται, κατά το κλείσιμο του ισολογισμού, όλοι οι λογαριασμοί που απεικονίζουν ποσά φόρων τα οποία περιλαμβάνονται στη δήλωση του φόρου εισοδήματος της κλεισμένης χρήσεως. Ο λογαριασμός 54.08 λειτουργεί ως εξής: α) Στη χρέωση του μεταφέρονται τα υπόλοιπα των λογαριασμών 33.13.00 "προκαταβολή φόρου εισοδήματος" και 33.13.01, 05, 06 σύμφωνα με όσα καθορίζονται στην περιπτ. 5 της παρ. 2.2.304.  β) Στην πίστωση του μεταφέρονται τα υπόλοιπα των λογαριασμών 54.07, 54.09.05, 54.09.11 και 54.09.13 κατά περίπτωση, ανάλογα με την ισχύουσα νομοθεσία σε ότι αφορά την πηγή φορολόγησης του εισοδήματος. γ) Πιστώνεται, με χρέωση του λογαριασμού 33.13.00, με τον προκαταβλητέο φόρο για την επόμενη χρήση, ο οποίος, σύμφωνα με τα παραπάνω (α), μεταφέρεται στη χρέωση του (του 54.08) κατά το κλείσιμο του ισολογισμού της επόμενης αυτής χρήσεως. Μετά από τις παραπάνω εγγραφές το υπόλοιπο του λογαριασμού 54.08 είναι ίσο με το ποσό του καταβλητέου φόρου που προκύπτει από την οικεία δήλωση φόρου εισοδήματος. Οι καταβολές, στην επόμενη χρήση, για την εξόφληση του φόρου αυτού καταχωρούνται στη χρέωση του.54.08. Σε περίπτωση που το υπόλοιπο του λογαριασμού 54.08, μετά από τις παραπάνω εγγραφές, είναι χρεωστικό , το υπόλοιπο αυτό, που είναι ίσο με το αντίστοιχο υπόλοιπο της οικείας δηλώσεως φόρου εισοδήματος, αντιστοιχεί στον επιστρεπτέο στο Ν.Π.Δ.Δ. φόρο. 8 Οι υπολογαριασμοί του 54.09 "λοιποί φόροι - τέλη" λειτουργούν ως εξής : α) Στους λογαριασμούς 54.09.01 "φόρος αμοιβών μελών διοικητικού συμβουλίου και λοιπών συλλογικών Οργάνων" και 54.09 02 "χαρτόσημο και ΟΓΑ αμοιβών μελών διοικητικού συμβουλίου και λοιπών συλλογικών οργάνων" καταχωρούνται τα ποσά των φόρων και τελών χαρτοσήμου που παρακρατούνται από το Ν.Π.Δ.Δ. για τις αμοιβές των μελών του διοικητικού συμβουλίου καθώς και επιτροπών και ομάδων εργασίας, που αυτό συστήνει. β) Στους λογαριασμούς 54.09.03 "φόρος τόκων" και 54.09.04 "χαρτόσημο και ΟΓΑ τόκων" καταχωρούνται τα ποσά των φόρων και τελών χαρτοσήμου που παρακρατούνται από το Ν.Π.Δ.Δ. για τους τόκους που αυτό καταβάλλει σε τρίτους. γ) Στον λογαριασμό 54.09.05 "χαρτόσημο και ΟΓΑ εισοδημάτων από οικοδομές" καταχωρούνται τα τέλη χαρτόσημου εφόσον βαρύνουν τον Ν.Π.Δ.Δ., με χρέωση των υπολογαριασμών του 63 "φόροι - τέλη". Στο λογαριασμό 54.09.05 καταχωρούνται και τα ποσά χαρτοσήμου που εισπράττονται από μισθωτές ακινήτων του Ν.Π.Δ.Δ. Στο τέλος της χρήσεως, τα υπόλοιπα του λογαριασμού 54.09.05 μεταφέρονται στο λογαριασμό 54.08, σύμφωνα με όσα αναφέρονται παραπάνω στην περιπτ. 7. δ) Στους λογαριασμούς 54.09.00 "Φόρος μερισμάτων μετοχών", 54.09.11 "Φόρος εισοδήματος από μερίδια αμοιβαίων κεφαλαίων" 54.09.13 "Φόρος εισοδήματος από τόκους" καταχωρούνται τα ποσά των φόρων που αναλογούν στα παραπάνω εισοδήματα, εφόσον δημιουργείται σχετική υποχρέωση για τον Ν.Π.Δ.Δ. με βάση την ισχύουσα, κάθε φορά Φορολογική νομοθεσία. ε) Στους λογαριασμούς 54.09.07 "φόρος μεγάλης ακίνητης περιουσίας", και 54.09.08 "φόροι - τέλη ανεγειρόμενων οικοδομών" και 54.09.15 "τέλη ακίνητης περιουσίας", καταχωρούνται οι φόροι που αναλογούν στην ακίνητη περιουσία του Ν.Π.Δ.Δ., με χρέωση των υπολογαριασμών του λογαριασμού 63, "φόροι - τέλη" καθώς και οι φόροι και τα τέλη που καταβάλλονται για την έκδοση αδειών ανεγειρόμενων οικοδομών, με χρέωση των οικείων λογαριασμών της ομάδας 1, ή κατά περίπτωση των λογαριασμών του 63 "φόροι - τέλη" (π.χ. τέλη πεζοδρομίων, χρήσεως δρόμων, τέλη οικοδομικών αδειών ή συντηρήσεως εγκαταστάσεων). στ) Στον λογαριασμό 54.09.09 "τέλη καθαριότητας και φωτισμού" καταχωρούνται, με χρέωση του λογαριασμού 63.04.00 τα ποσά που βεβαιώνονται σε βάρος του Ν.Π.Δ.Δ. για τέλη καθαριότητας και δημοτικού φωτισμού. ζ) Στον λογαριασμό 54.09.10 "χαρτόσημο και ΟΓΑ δανείων" καταχωρούνται τα τέλη χαρτοσήμου και ΟΓΑ που επιβαρύνουν το Ν.Π.Δ.Δ. για δάνεια του, με χρέωση των οικείων υπολογαριασμών του 63.02. Στο λογαριασμό αυτό (54.09.10) καταχωρούνται και τα τέλη χαρτοσήμου και ΟΓΑ που τυχόν εισπράττονται από οφειλέτες του Ν.Π.Δ.Δ. η) Στον λογαριασμό 54.09.12 "φόρος αμοιβών εργολάβων" καταχωρούνται οι φόροι και τα τέλη χαρτοσήμου που παρακρατούνται από το ΝΠΔΔ για τις αμοιβές των εργολάβων του. 9 Στο λογαριασμό 54.99 "φόροι - τέλη προηγούμενων χρήσεων" παρακολουθούνται οι φόροι και τα τέλη προηγούμενων χρήσεων που, για διάφορους λόγους, δεν προηγήθηκε η καταχώρηση τους στους οικείους υπολογαριασμούς του 54, ούτε ασκήθηκε προσφυγή στα αρμόδια δικαστήρια, οπότε ισχύουν όσα καθορίζονται στην περιπ. 11 της παρ. 2.2.304 για το λογαριασμό 33.98. Ο λογαριασμός 54.99 πιστώνεται με χρέωση των οικείων υπολογαριασμών του 82.00 "έξοδα προηγούμενων χρήσεων". § 2.2.506 Λογαριασμός 55 "Ασφαλιστικοί Οργανισμοί" 1. Στους υπολογαριασμούς του 55 παρακολουθούνται οι υποχρεώσεις του Ν.Π.Δ.Δ. προς τους διάφορους Ασφαλιστικούς Οργανισμούς, για εργοδοτικές εισφορές και κρατήσεις που προέρχονται από μισθοδοσία του προσωπικού. 2.        Στους τριτοβάθμιους λογαριασμούς των λογαριασμών 55.00, 55.01, 55.02, 55.03 και 55.04, τους οποίους αναπτύσσει το κάθε Ν.Π.Δ.Δ. σύμφωνα με τις ανάγκες του, παρακολουθούνται οι υποχρεώσεις του ΝΠ.Δ.Δ. ως εξής : α) Στο τέλος κάθε μισθοδοτικής περιόδου, με το συνολικό ύψος των εισφορών του εργοδότου και εργαζομένων που αναλογούν στις αποδοχές της περιόδου αυτής, πιστώνονται οι αντίστοιχοι υπολογαριασμοί. Οι υπολογαριασμοί αυτοί χρεώνονται με τις καταβολές που γίνονται προς το δικαιούχο ασφαλιστικό Φορέα.  β) Σε περίπτωση διακανονισμού καθυστερημένων υποχρεώσεων με δόσεις, οι σχετικές οφειλές μεταφέρονται στους αντίστοιχους υπολογαριασμούς του λογαριασμού 55.08 "λογαριασμός δόσεων καθυστερουμένων υποχρεώσεων" με τον οποίο παρακολουθείται η εξόφληση τους. γ) Σε περίπτωση βεβαιώσεως οφειλών, πέραν από εκείνες που εμφανίζονται στους οικείους υπολογαριασμούς του 55, αν οι οφειλές αυτές αφορούν τη χρήση μέσα στην οποία βεβαιώνονται, καταχωρούνται στους οικείους υπολογαριασμούς του 55, με χρέωση των οικείων υπολογαριασμών του 60, αν όμως αφορούν προηγούμενες χρήσεις, καταχωρούνται στο λογαριασμό 55.99, "Κρατήσεις και Εισφορές καθυστερούμενες προηγουμένων χρήσεων" με χρέωση των οικείων υπολογαριασμών του 82.00 "έξοδα προηγουμένων χρήσεων". 3.        Στο λογαριασμό 55.99 "κρατήσεις και εισφορές καθυστερούμενες προηγουμένων χρήσεων" παρακολουθούνται οι υποχρεώσεις του Ν.Π.Δ.Δ. προς ασφαλιστικούς οργανισμούς, όταν οι υποχρεώσεις αυτές αφορούν την προηγούμενη ή τις προηγούμενες χρήσεις και καθυστερεί η πληρωμή τους πέρα από την ημερομηνία κατά την οποία γίνονται ληξιπρόθεσμες. § 2.2.507Λογαριασμός 56 "Μεταβατικοί λογαριασμοί παθητικού" 1. Όπως οι μεταβατικοί λογαριασμοί ενεργητικού, έτσι και οι μεταβατικοί λογαριασμοί παθητικού εξυπηρετούν το σκοπό της αναμορφώσεως των λογαριασμών εσόδων, εξόδων και του ισολογισμού στο πραγματικό μέγεθος τους κατά την ημερομηνία λήξεως της χρήσεως, σύμφωνα με όσα καθορίζονται στην περιπτ. 1 της παρ. 2.2.307. Ειδικότερα,                στους μεταβατικούς λογαριασμούς παθητικού καταχωρούνται τα έσοδα της επομένης χρήσεως που προεισπράττονται και τα πληρωτέα έξοδα της κλειόμενης χρήσεως, που πραγματοποιούνται δηλαδή μέσα στη χρήση, δεν πληρώνονται όμως μέσα σ' αυτή, ούτε ενδείκνυται η πίστωση τους σε προσωπικούς λογαριασμούς, επειδή δεν είναι απαιτητά κατά το τέλος της χρήσεως. 2. Στο λογαριασμό 56.00 "έσοδα επομένων χρήσεων", σε περίπτωση που δεν καταχωρούνται απευθείας σ' αυτόν, μεταφέρονται από τους οικείους λογαριασμούς εσόδων της ομάδας 7 όσα από αυτά δεν αφορούν την κλειόμενη αλλά την επόμενη ή τις επόμενες χρήσεις. Η ανάλυση του λογαριασμού 56.00 σε τριτοβάθμιους υπολογαριασμούς είναι αντίστοιχη των αναλύσεων των λογαριασμών εσόδων, στους οποίους μεταφέρονται τα κονδύλια που αφορούν τη νέα (επόμενη) χρήση, αμέσως μετά την έναρξη της. 3. Στο λογαριασμό 56.01 "έξοδα χρήσεως δουλευμένα (πληρωτέα)" καταχωρούνται, με αντίστοιχη χρέωση των οικείων λογαριασμών εξόδων, της ομάδας 6, τα έξοδα που ανήκουν στην κλειόμενη χρήση, αλλά δεν πληρώνονται μέσα σ' αυτή και τα οποία, σύμφωνα με κείμενες διατάξεις ή σχετικές συμβάσεις, δεν είναι στο τέλος της χρήσεως απαιτητά από τους δικαιούχους και για το λόγο αυτό δεν κρίνεται ορθό ή σκόπιμο να φέρονται σε πίστωση των οικείων λογαριασμών υποχρεώσεων. § 2.2.508 Λογαριασμός 57 Ο Λογαριασμός 57 είναι κενός. Η συμπλήρωση του είναι δυνατή μόνο μετά από απόφαση του κατά νόμο αρμοδίου οργάνου. § 2.2.509            Λογαριασμός 58 "Λογαριασμοί περιοδικής κατανομής" 1. Η καθιέρωση του λογαριασμού 58 αποβλέπει στη διευκόλυνση του προσδιορισμού των βραχύχρονων αποτελεσμάτων, τόσο στην περίπτωση που δεν λειτουργεί η αναλυτική λογιστική των λογαριασμών της ομάδας 9, οπότε η λειτουργία του λογαριασμού 58 συμβάλλει αποφασιστικά στο προσδιορισμό ορθών βραχύχρονων αποτελεσμάτων, όσο και στη περίπτωση κατά την οποία λειτουργεί το σύστημα της αναλυτικής λογιστικής των λογαριασμών της ομάδας 9, οπότε με τη λειτουργία του λογαριασμού 58 επιτυγχάνεται αριθμητική συμφωνία των βραχύχρονων συνολικών αποτελεσμάτων της γενικής λογιστικής με τα βραχύχρονα αναλυτικά αποτελέσματα της αναλυτικής λογιστικής. 2. Με το λογαριασμό 58 δίνεται η ευχέρεια να καταχωρούνται στους οικείους λογαριασμούς εξόδων, εσόδων και αποθεμάτων της γενικής λογιστικής τα ποσά εκείνα τα οποία, μολονότι δεν έχουν πραγματοποιηθεί, είναι γνωστά (π.χ. δώρα Χριστουγέννων, ασφάλιστρα, ενοίκια) ή είναι δυνατό να προσδιορίζονται με ικανή προσέγγιση (π.χ. αποζημιώσεις απολυόμενου προσωπικού, φόροι -τέλη, τόκοι δανειακών λογαριασμών Τραπεζών). 3. Ο λογαριασμός 58 ως εξής : Ο λογαριασμός 58 αναπτύσσεται στους δευτεροβάθμιους λογαριασμούς, οι οποίοι απεικονίζονται στο Σχέδιο Λογαριασμών (58.20, 58.24, 58.25, 58.26, 58.28, 58.60, 58.61, 58.62, 58.63, 58.64, 58.65, 58.66, 58.67, 58.68, 58.70, 58.71, 58.72, 58.73, 58.74, 58.75, 58.76, 58.78, 58.81, 58.82, 58.83, 58.84). Οι δευτεροβάθμιοι αυτοί λογαριασμοί είναι αντίστοιχοι με τους ενδιάμεσους λογαριασμούς παρακολουθήσεως των προϋπολογισμένων εξόδων της ομάδας 6 (60.99, 61.99, 62.99, 63.99, 64.99, 65.99, 66.999, 67.99 και 68.99), των προϋπολογισμένων έκτακτων και ανόργανων αποτελεσμάτων της ομάδας 8 ( 81.99, 82.99, 83.99, και 84.99), των προϋπολογισμένων αγορών της ομάδας 2 (20.99, 24.99, 25.99, 26.99 και 28.99) και των προϋπολογισμένων εσόδων της ομάδας 7 (70.99, 71.99, 72.99, 73.99, 74.99, 75.99, 76.99 και 78.99). Οι δευτεροβάθμιοι λογαριασμοί του 58, οι οποίοι αναπτύσσονται σύμφωνα με τις ανάγκες κάθε Ν.Π.Δ.Δ., στο τέλος της περιόδου λογισμού (π.χ. στο τέλος του μήνα ή τριμήνου): ■         Πιστώνονται με τα προϋπολογισμένα έξοδα, με χρέωση των αντίστοιχων ενδιάμεσων λογαριασμών των ομάδων 6 και 8.            Πιστώνονται με τις προϋπολογισμένες αγορές, με χρέωση των αντίστοιχων ενδιάμεσων λογαριασμών της ομάδας 2. ■         Χρεώνονται με τα προϋπολογισμένα έσοδα, με πίστωση των αντίστοιχων ενδιάμεσων λογαριασμών των ομάδων 7 και 8. Στο τέλος της επόμενης περιόδου λογισμού (π.χ. στο τέλος του επόμενου μήνα ή τριμήνου) ακυρώνονται οι εγγραφές προϋπολογισμένων εξόδων, εσόδων και αγορών, οι οποίες έγιναν στο τέλος της προηγούμενης περιόδου λογισμού και διενεργούνται νέες εγγραφές προϋπολογισμένων εξόδων και αγορών, σύμφωνα με τα στοιχεία της νέας (επόμενης) περιόδου λογισμού, κατά τον τρόπο που αναφέρεται παραπάνω. Οι δευτεροβάθμιοι λογαριασμοί του 58 στο τέλος της περιόδου λογισμού : ■         Χρεώνονται με τα προπληρωμένα έξοδα που εμφανίζονται στους οικείους λογαριασμούς εξόδων των ομάδων 6 και 8, με πίστωση των αντίστοιχων ενδιάμεσων λογαριασμών των ομάδων αυτών (6 και 8). ■         Πιστώνονται με τα προεισπραγμένα έσοδα που εμφανίζονται στους οικείους λογαριασμούς εσόδων των ομάδων 7 και 8 με χρέωση των αντίστοιχων ενδιάμεσων λογαριασμών των ομάδων αυτών (7 και 8). Στο τέλος της επόμενης περιόδου λογισμού ακυρώνονται οι εγγραφές των προπληρωμένων εξόδων και των προεισπραγμένων εσόδων, οι οποίες έγιναν στο τέλος της προηγούμενης περιόδου λογισμού, και διενεργούνται νέες εγγραφές προπληρωμένων εξόδων και προεισπραγμένων εσόδων σύμφωνα με τα στοιχεία της νέας (επόμενης) περιόδου λογισμού, όπως ακριβώς γίνεται, και στην περίπτωση των προϋπολογισμένων εξόδων, εσόδων και αγορών. Τόσο στις περιπτώσεις των προϋπολογισμένων, π.χ. εξόδων, όσο και στις περιπτώσεις των προπληρωμένων εξόδων και προεισπραγμένων εσόδων, παρέχεται η δυνατότητα, αντί να ακυρώνονται οι εγγραφές της προηγούμενης περιόδου λογισμού και να γίνονται νέες στο τέλος της νέας (επόμενης) περιόδου λογισμού, να γίνονται συμπληρωματικές εγγραφές, έτσι ώστε οι παραπάνω λογαριασμοί, οι οποίοι λειτουργούν κατά το σύστημα των αντικριζόμενων χρεοπιστώσεων, να απεικονίζουν τα πράγματι προϋπολογισμένα, προπληρωμένα και προεισπραγμένα, ποσά στο τέλος κάθε περιόδου λογισμού. Στο τέλος της χρήσεως ο λογαριασμός 58 εξισώνεται, επειδή σε περίπτωση που έχουν πραγματοποιηθεί έξοδα ή έσοδα που αφορούν την επόμενη χρήση ή προκειμένου για προϋπολογισμένες αγορές, δεν έχει "παραληφθεί το οικείο παραστατικό αξίας, τα αντίστοιχα ποσά μεταφέρονται στους οικείους μεταβατικούς λογαριασμούς ενεργητικού (36) ή παθητικού (56). § 2.2.510Λογαριασμός 59 "Βραχυπρόθεσμες υποχρεώσεις υποκαταστημάτων ή άλλων κέντρων" (Όμιλος λογαριασμών προαιρετικής χρήσεως) 1. Σχετικά με τον τρόπο αναπτύξεως κάθε πρωτοβάθμιου λογαριασμού (590 - 598) ισχύουν όσα καθορίζονται στην περίπτωση 1 της παραγράφου 2.2.113. 2. Σχετικά με τον τρόπο λειτουργίας των πρωτοβάθμιων λογαριασμών 590 - 598 ισχύουν αντίστοιχα όσα ορίζονται παραπάνω στις παραγράφους 2.2.500 - 2.2.508 για τους πρωτοβάθμιους λογαριασμούς 50 -58. 3. Σε περίπτωση που η οικονομική μονάδα κάνει χρήση του ομίλου λογαριασμών 59 τα κονδύλια των λογαριασμών του ομίλου αυτού, στον ισολογισμό τέλους χρήσεως, συναθροίζονται και εμφανίζονται μαζί με τα αντίστοιχα κονδύλια των λογαριασμών 50 -58. 2.2.6. ΟΜΑΔΑ 6 η    : ΟΡΓΑΝΙΚΑ ΕΞΟΔΑ ΚΑΤ' ΕΙΔΟΣ § 2.2.600 Περιεχόμενο και εννοιολογικοί προσδιορισμοί 1. Στην ομάδα 6 απεικονίζονται και παρακολουθούνται κατ' είδος τα έξοδα που αναφέρονται στην ομαλή δραστηριότητα της χρήσεως, καθώς επίσης και οι ετήσιες επιβαρύνσεις για τη διενέργεια αποσβέσεων και προβλέψεων που ενσωματώνονται στο λειτουργικό κόστος. Οι χρεώσεις των εξόδων στους οικείους λογαριασμούς της Ομάδας 6 γίνονται σύμφωνα με τα καθοριζόμενα στην παραγρ. 1.1.105. 2. Στους λογαριασμούς της ομάδας 6 δεν καταχωρούνται : α) Ποσά που αφορούν επενδύσεις ή τοποθετήσεις. Τα ποσά αυτά καταχωρούνται στους οικείους λογαριασμούς των ομάδων 1 και 3, με εξαίρεση εκείνα που αφορούν τις ιδιοκατασκευές, οπότε με τα σχετικά ποσά χρεώνονται οι οικείοι λογαριασμοί της ομάδας 1, με πίστωση του λογαριασμού 78.00 "ιδιοπαραγωγή και βελτιώσεις παγίων". β) Ποσά που αφορούν ζημίες και έξοδα εξαιρετικού χαρακτήρα, τα οποία καταχωρούνται στους οικείους υπολογαριασμούς του 81 "έκτακτα και ανόργανα αποτελέσματα". γ) Ποσά που αφορούν ζημίες και έξοδα προηγούμενων χρήσεων, τα οποία καταχωρούνται στους οικείους υπολογαριασμούς του 82 "έξοδα και έσοδα προηγούμενων χρήσεων". δ) Ποσά προβλέψεων που δεν αφορούν άμεσα την εκμετάλλευση, τα οποία καταχωρούνται στους οικείους υπολογαριασμούς του 83 "προβλέψεις για έκτακτους κινδύνους". 3. Αν κατά το χρόνο που γίνονται οι εγγραφές καταχωρήσεως των εξόδων δεν είναι γνωστός ο χαρακτήρας ή ο προορισμός τους, τα ποσά των εξόδων αυτών είναι δυνατό να καταχωρούνται προσωρινά στους λογαριασμούς της ομάδας 6 και από αυτούς, είτε περιοδικά μέσα στη χρήση, είτε στο τέλος της κατά το κλείσιμο του ισολογισμού, να μεταφέρονται, με αντιλογιστική εγγραφή, στους λογαριασμούς στους οποίους πραγματικά ανήκουν (δηλαδή στους λογαριασμούς του ενεργητικού ή στους λογαριασμούς της ομάδας 8). 4. Ο τρόπος διορθώσεως των λογαριασμών εξόδων της ομάδας 6, που περιγράφεται στην πιο πάνω περίπτωση 3, δεν εφαρμόζεται στην περίπτωση που τα έξοδα αφορούν κατασκευές ή βελτιώσεις πάγιων στοιχείων. Στην περίπτωση αυτή οι διορθωτικές εγγραφές των εξόδων γίνονται με πίστωση του λογαριασμού 78.00 "ιδιοπαραγωγή και βελτιώσεις παγίων" και χρέωση των οικείων λογαριασμών της ομάδας 1. 5. Σε περιπτώσεις που το Ν.Π.Δ.Δ καταλογίζει σε βάρος τρίτων έξοδα που πραγματοποιούνται για λογαριασμό τους, τα οποία για οποιονδήποτε λόγο έχουν καταχωρηθεί στους οικείους λογαριασμούς της ομάδας 6, τα αντίστοιχα ποσά μπορούν να μεταφέρονται με αντιλογισμό στη χρέωση των οικείων λογαριασμών των τρίτων. § 2.2.601Περιοδική κατανομή εξόδων μέσα στη χρήση Σε περίπτωση που το Ν.Π.Δ.Δ. υπολογίζει βραχύχρονα (π.χ. μηνιαία ή τριμηνιαία) αποτελέσματα ή καταρτίζει περιοδικές συγκρίσιμες καταστάσεις, ή περιοδική κατανομή των εξόδων αντιμετωπίζεται, με παρεμβολή ενδιάμεσων λογαριασμών εξόδων, (60.99, 61.99, 62.99, 63.99, 64.99, 65.99, 66.99 και 68.99) σύμφωνα με όσα καθορίζονται στην παρ. 2.2.508. § 2.2.602            Τακτοποίηση λογαριασμών εξόδων στο τέλος της χρήσεως 1. Τα υπόλοιπα των λογαριασμών της ομάδας 6 στο τέλος της χρήσεως μεταφέρονται στη χρέωση του λογαριασμού 80.00 "λογαριασμός Γενικής εκμετάλλευσης". Σε περίπτωση που οι λογαριασμοί εξόδων περιλαμβάνουν και προπληρωμένα ποσά εξόδων που αφορούν επόμενες χρήσεις ή σε περίπτωση που οι λογαριασμοί αυτοί δεν περιλαμβάνουν ποσά δουλευμένων εξόδων, επειδή θα πληρωθούν κατά τις επόμενες χρήσεις, πριν από τη μεταφορά των υπολοίπων τους στο λογαριασμό 80.00 γίνονται εγγραφές τακτοποιήσεως, έτσι ώστε τα υπόλοιπα αυτά να απεικονίζουν το ακριβές ύψος όλων των δουλευμένων εξόδων δραστηριότητας της χρήσεως που κλείνει. 2. Οι εγγραφές τακτοποιήσεως της προηγούμενης περιπτώσεως γίνονται με τη βοήθεια μεταβατικών λογαριασμών ενεργητικού (λογαριασμός 36) και παθητικού (λογαριασμός 56), όπως καθορίζεται αντίστοιχα στις παρ. 2.2.307 και 2.2.507. § 2.2.603            Ευχέρεια Αναπτύξεως λογαριασμών εξόδων Κάθε Ν.Π.Δ.Δ. έχει τη δυνατότητα να αναπτύσσει τους λογαριασμούς τρίτου βαθμού στους οποίους αναλύονται οι δευτεροβάθμιοι των λογαριασμών 60 - 68 σύμφωνα με τις ανάγκες του. Είναι όμως υποχρεωμένο να χρησιμοποιεί τους τριτοβάθμιους λογαριασμούς που προβλέπονται από το σχέδιο λογαριασμών όταν οι λογαριασμοί αυτοί παρέχουν τη δυνατότητα λογιστικής παρακολούθησης κάθε πράξης, χωρίς να έχει τη δυνατότητα να δημιουργεί οποιονδήποτε άλλον, έστω και αν υπάρχουν κενοί κωδικοί αριθμοί. § 2.2.604            Λογαριασμός 60 "Αμοιβές και έξοδα προσωπικού" Στο λογαριασμό 60 καταχωρούνται όλα τα έξοδα του Ν.Π.Δ.Δ. για τις αμοιβές του προσωπικού του, τις εργοδοτικές εισφορές, τις παρεπόμενες παροχές και τα έξοδα του προσωπικού, καθώς και οι αποζημιώσεις απολύσεων. Στο δεύτερο βαθμό γίνεται συγκέντρωση κατά κατηγορία (μόνιμοι, έκτακτοι, εποχιακοί κ.λ.π.), αφ' ενός των ακαθαρίστων αμοιβών και αφ' ετέρου των εργοδοτικών εισφορών. Στο τρίτο βαθμό γίνεται ανάλυση των λογαριασμών σύμφωνα με το δημόσιο λογιστικό. Ειδικότερα: 1. Στο λογαριασμό 60.00 καταχωρούνται όλες οι αμοιβές για το έμμισθο τακτικό προσωπικό π.χ. βασικός μισθός, χρονοεπίδομα, άλλα επιδόματα, οδοιπορικά, αμοιβή για νυκτερινή εργασία, αποζημιώσεις κ.λ.π. 2. Στο λογαριασμό 60.01 καταχωρούνται όλες οι αμοιβές για το έμμισθο έκτακτο προσωπικό π.χ. βασικός μισθός, χρονοεπίδομα, άλλα επιδόματα, οδοιπορικά, αμοιβή για νυκτερινή εργασία, αποζημιώσεις, αμοιβές ωρομίσθιου προσωπικού κ.λ.π. 3. Στο λογαριασμό 60.02 καταχωρούνται όλες οι αμοιβές λοιπών υπαλλήλων και εργατών π.χ. βασικός μισθός, χρονοεπίδομα, διάφορα επιδόματα, αποζημιώσεις, αμοιβή για νυκτερινή εργασία κ.λ.π. 4. Στο λογαριασμό 60.20 καταχωρούνται όλες οι εργοδοτικές εισφορές και επιβαρύνσεις του έμμισθου τακτικού προσωπικού π.χ. εισφορές στο ΙΚΑ, εισφορές σε διάφορους Ασφαλιστικούς οργανισμούς. 5. Στο λογαριασμό 60.21 καταχωρούνται όλες οι εργοδοτικές εισφορές και επιβαρύνσεις του έμμισθου έκτακτου προσωπικού π.χ. εισφορές στο ΙΚΑ, εισφορές σε διάφορους ασφαλιστικούς οργανισμούς κ.λ.π. 6. Στο λογαριασμό 60.22 καταχωρούνται όλες οι εργοδοτικές εισφορές και επιβαρύνσεις των λοιπών υπαλλήλων και εργατών π.χ. εισφορές στο ΙΚΑ, εισφορές σε διάφορους ασφαλιστικούς οργανισμούς κ.λ.π. 7. Στο λογαριασμό 60.50 καταχωρούνται όλες οι παρεπόμενες παροχές και έξοδα προσωπικού π.χ. έξοδα νοσηλείας υπαλλήλων, δαπάνες επιμόρφωσης υπαλλήλων, υποτροφίες, έξοδα κηδείας υπαλλήλων, αποζημιώσεις απολυομένων. § 2.2.605            Λογαριασμός 61 "Αμοιβές και έξοδα τρίτων" 1. Στο λογαριασμό 61 καταχωρούνται όλες οι αμοιβές και τα έξοδα του Ν.Π.Δ.Δ. που αφορούν τρίτους (συνεργάτες κ.λ.π. που δεν έχουν σχέση εξαρτημένης εργασίας με το Ν.Π.Δ.Δ.). Στους δευτεροβάθμιους λογαριασμούς παρακολουθούνται οι διάφορες κατηγορίες αμοιβών τρίτων και στους τριτοβάθμιους λογαριασμούς γίνεται ανάλυση με βάση το Δημόσιο Λογιστικό. 2. Στο λογαριασμό 61.00 καταχωρούνται όλα τα έξοδα του Ν.Π.Δ.Δ. για αμοιβές και έξοδα που αφορούν ελεύθερους επαγγελματίες π.χ. δικηγόρους, εκπαιδευτικούς, λογιστές, πραγματογνώμονες, μεταφραστές κ.λ.π. 3. Στο λογαριασμό 61.01 καταχωρούνται όλες οι δαπάνες του Ν.Π.Δ.Δ. για αμοιβές και έξοδα μη ελευθέρων επαγγελματιών υποκείμενες σε παρακράτηση φόρου. 4. Στο λογαριασμό 61.98 καταχωρούνται οι λοιπές προμήθειες, τα έξοδα επεξεργασίας και λοιπές αμοιβές τρίτων. § 2.2.606            Λογαριασμός 62 "Παροχές τρίτων" 1. Στο λογαριασμό 62 καταχωρούνται όλα τα έξοδα του Ν.Π.Δ.Δ. που αφορούν παροχές τρίτων, όπως ηλεκτρικό ρεύμα (κινήσεως και φωτισμού), ύδρευση, τηλεπικοινωνίες, ασφάλιστρα, ενοίκια, επισκευές και συντηρήσεις κ.λ.π. Στους δευτεροβάθμιους λογαριασμούς παρακολουθείται κάθε κατηγορία εξόδου χωριστά και στους τριτοβάθμιους γίνεται ανάλυση σύμφωνα με το Δημόσιο Λογιστικό. 2. Στους λογαριασμούς 62.00, 62.01 και 62.02 καταχωρούνται τα έξοδα του Ν.Π.Δ.Δ. για ηλεκτρικό ρεύμα, φυσικό αέριο και νερό, που χρησιμοποιούνται σε παραγωγική διαδικασία. 3. Στο λογαριασμό 62.03 καταχωρούνται τα έξοδα του Ν.Π.Δ.Δ. για ταχυδρομικά, τηλεγραφικά, τηλεπικοινωνίες, κ.λ.π. 4. Στο λογαριασμό 62.04 καταχωρούνται τα έξοδα του Ν.Π.Δ.Δ. για ενοίκια π.χ. κτιρίων, μεταφορικών μέσων κ.λ.π. 5. Στο λογαριασμό 62.05 καταχωρούνται τα έξοδα του Ν.Π.Δ.Δ. για ασφάλιστρα. 6. Στο λογαριασμό 62.07 καταχωρούνται τα έξοδα του Ν.Π.Δ.Δ. για διάφορες επισκευές και συντηρήσεις π.χ. κτιρίων, αποθηκών, βιβλιοθηκών, μεταφορικών μέσων, επίπλων και σκευών μηχανημάτων κ.λ.π., που διενεργούνται από τρίτους. 7. Στο λογαριασμό 62.98 καταχωρούνται τα έξοδα του Ν.Π.Δ.Δ. για λοιπές παροχές τρίτων. § 2.2.607Λογαριασμός 63 "Φόροι - τέλη" 1. Στους δευτεροβάθμιους λογαριασμού του 63 καταχωρούνται όλοι οι φόροι - τέλη που βαρύνουν το Ν.Π.Δ.Δ. 2. Δεν καταχωρούνται οι ακόλουθοι φόροι τέλη : ■         Οι φόροι προηγουμένων χρήσεων,  οι οποίοι  καταχωρούνται  στο λογαριασμό 82.00 "έξοδα προηγουμένων χρήσεων". ■         Οι φορολογικές ποινές και τα πρόστιμα που  καταχωρούνται στο λοναοιασμό 81.00.00 "φορολογικά πρόστιμα και προσαυξήσεις". ■         Οι δασμοί και γενικά οι φόροι επί των αγορών, οι οποίοι καταχωρούνται στους λογαριασμούς αποθεμάτων της ομάδας 2, όταν αφορούν αγορές αποθεμάτων και στους λογαριασμούς της ομάδας 1 όταν αφορούν αγορές παγίων στοιχείων. ■         Ο φόρος εισοδήματος, ο οποίος, ως αφαιρετικό στοιχείο των ετήσιων κερδών, καταχωρείται στο λογαριασμό 88.08 "φόρος εισοδήματος", εκτός αν πρόκειται για ποσά παρακρατημένου και μη συμψηφιζόμενου φόρου εισοδήματος, τα οποία καταχωρούνται στο λογαριασμό 63.00 "φόρος εισοδήματος μη συμψηφιζόμενος". ■   Το χαρτόσημο μισθοδοσίας που καταχωρείται στους οικείους υπολογαριασμούς του 60. ■    Το χαρτόσημο συμβάσεων, δανείων και χρηματοδοτήσεων που καταχωρείται στο λογαριασμό        65.07 "χαρτόσημο συμβάσεων, δανείων και χρηματοδοτήσεων". § 2.2.608:Λογαριασμός 64 "Διάφορα έξοδα" 1. Στο λογαριασμό 64 και στους δευτεροβάθμιους του καταχωρούνται τα κατ' είδος έξοδα του Ν.Π.Δ.Δ. που δεν καταχωρούνται σ' οποιοδήποτε άλλο λογαριασμό της ομάδας 6. Στους τριτοβάθμιους λογαριασμούς γίνεται ανάλυση σύμφωνα με το Δημόσιο Λογιστικό. 2. Στο λογαριασμό 64.00 καταχωρούνται όλα τα έξοδα του Ν.Π.Δ.Δ. που αφορούν μεταφορές και φορτοεκφορτωτικά. 3. Στο λογαριασμό 64.01 καταχωρούνται όλα τα έξοδα ταξιδιών που αφορούν το Ν.Π.Δ.Δ. π.χ. οδοιπορικά εντός και εκτός έδρας των υπαλλήλων, ημερήσιες αποζημιώσεις για μετακινήσεις στο εσωτερικό, εξωτερικό κ.λ.π. 4. Στο λογαριασμό 64.02 καταχωρούνται όλα τα έξοδα που αφορούν την προβολή και διαφήμιση καθώς και τις δημόσιες σχέσεις του Ν.Π.Δ.Δ. Επίσης τα έξοδα υποδοχής και φιλοξενίας (διαφόρων επισκεπτών και συνεργατών). 5. Στο λογαριασμό 64.03 καταχωρούνται όλα τα έξοδα που αφορούν εκθέσεις, επιδείξεις και διάφορα θεάματα. 6. Στο λογαριασμό 64.10 καταχωρούνται τα έξοδα που αφορούν αγορά, πώληση και γενικά διαχείριση τίτλων πάγιας επένδυσης. 7. Στο λογαριασμό 64.05 καταχωρούνται οι συνδρομές (σε περιοδικά, επαγγελματικές οργανώσεις κ.λ.π) και στο λογαριασμό 64.07 καταχωρούνται όλα τα έξοδα που αφορούν έντυπα, βιβλία, γραφική ύλη κ.λ.π. 8. Στο λογαριασμό 64.08 καταχωρούνται τα υλικά άμεσης αναλώσεως, όπως καύσιμα (θερμάνσεως ή κινήσεως αυτοκινήτων), υλικά καθαριότητας και υλικά φαρμακείου. 9. Στο λογαριασμό 64.09 καταχωρούνται όλα τα έξοδα του Ν.Π.Δ.Δ. που αφορούν διάφορες δημοσιεύσεις π.χ. αγγελιών, ισολογισμών, ανακοινώσεων κ.λ.π. 10. Στο λογαριασμό 64.12 καταχωρείται η ζημία από πώληση τίτλων πάγιας επένδυσης και χρεογράφων. 11. Στο λογαριασμό 64.15 καταχωρούνται κάθε είδους έξοδα του Ν.Π.Δ.Δ. που αφορούν έξοδα καλλιτεχνικής δραστηριότητας. 12. Στο λογαριασμό 64.16 καταχωρούνται οι δαπάνες εκπαιδεύσεως και επιστημονικών εργασιών και ερευνών. 13. Στο λογαριασμό 64.17 καταχωρούνται οι δαπάνες για την ενίσχυση του Τουρισμού. 14. Στο λογαριασμό 64.18 καταχωρούνται οι δαπάνες που γίνονται για ενίσχυση της Γεωργίας, της Κτηνοτροφίας και των Δασών. 15. Στο λογαριασμό 64.19 καταχωρείται η συμμετοχή του Ν.Π.Δ.Δ. στις δαπάνες άλλων Ν.Π.Δ.Δ., δυνάμει διατάξεων νόμου ή αποφάσεων αρμοδίων αρχών. 16. Στο λογαριασμό 64.20 καταχωρούνται οι δαπάνες για κατασκηνώσεις, εξοχές και συσσίτια. 17. Στο λογαριασμό 64.98 καταχωρούνται τα διάφορα έξοδα του Ν.Π.Δ.Δ. που δεν συμπεριλαμβάνονται στις παραπάνω κατηγορίες. § 2.2.609:Λογαριασμός 65 "Τόκοι και συναφή έξοδα" Στο λογαριασμό 65 καταχωρούνται όλα τα χρηματοοικονομικά έξοδα δηλ. όλα τα έξοδα που αφορούν τόκους δανείων του Ν.Π.Δ.Δ. στο εσωτερικό και στο εξωτερικό, καθώς και οι προμήθειες τραπεζών και λοιπά συναφή με τις χρηματοδοτήσεις του ΝΠΔΔ έξοδα. §2.2.610Λογαριασμός 66 "Αποσβέσεις παγίων στοιχείων ενσωματωμένες στο λειτουργικό κόστος" Στο λογαριασμό 66 καταχωρούνται οι (τακτικές) αποσβέσεις στοιχείων του πάγιου ενεργητικού, που προβλέπονται από τη νομοθεσία που ισχύει κάθε φορά. Οι δευτεροβάθμιοι λογαριασμοί του 66 χρεώνονται με πίστωση των αντίστοιχων λογαριασμών της ομάδας 1. §2.2.611             Λογαριασμός 67 "Παροχές Χορηγήσεις - Επιχορηγήσεις –  Επιδοτήσεις" 1. Στο λογαριασμό 67 παρακολουθούνται όλες οι δαπάνες του Ν.Π.Δ.Δ. που αφορούν παροχές, χορηγήσεις , επιχορηγήσεις και επιδοτήσεις. Στους δευτεροβάθμιους λογαριασμούς γίνεται ανάλυση ανάλογα με το είδος των παροχών κ.λπ. και στους τριτοβάθμιους ανάλυση σύμφωνα με το Δημόσιο Λογιστικό. 2. Στο λογαριασμό 67.12 καταχωρούνται οι μεταφορές πάσης φύσεως ασθενών και τα έξοδα συνοδών αυτών. 3. Στο λογαριασμό 67.20 καταχωρούνται οι παροχές για ανεργία και στράτευση. 4. Στο λογαριασμό 67.29 καταχωρούνται τα παρεχόμενα μηνιαία βοηθήματα (π.χ. αποχώρηση Καθηγητών Α.Ε.Ι.), βάσει των ισχυουσών εκάστοτε διατάξεων. 5. Στο λογαριασμό 67.30 καταχωρούνται εμβάσματα και επιδοτήσεις (π.χ. επιδοτήσεις απόρων) 6. Στο λογαριασμό 67.33 καταχωρούνται οι χορηγίες για Εθνικούς, κοινωνικούς, εκπαιδευτικούς και συναφείς σκοπούς π.χ. χορηγίες για ανασκαφές αρχαιολογικών χώρων, εκπαίδευση αλλοδαπών στην Ελλάδα. 7. Στο λογαριασμό 67.40 καταχωρούνται οι επιχορηγήσεις και συνδρομές σε Ν.Π.Δ.Δ., ΟΤΑ και λοιπούς δημόσιους οργανισμούς, ενώ στο λογαριασμό 67.41 καταχωρούνται οι επιχορηγήσεις και συνδρομές σε αλλοδαπούς και ημεδαπούς οργανισμούς ιδιωτικού δικαίου. §2.2.612 Λογαριασμός 68 "Προβλέψεις εκμετάλλευσης" Στους υπολογαριασμούς του 68 καταχωρούνται οι προβλέψεις που γίνονται από το Ν.Π.Δ.Δ. για κινδύνους εκμεταλλεύσεως σύμφωνα με όσα καθορίζονται στην παρ. 2.2.405 για το λογαριασμό 44 "Προβλέψεις". Επίσης καταχωρούνται στους λογαριασμούς 68.18 και 68.34 οι προβλέψεις για υποτίμηση συμμετοχών και χρεογράφων σύμφωνα με όσα καθορίζονται στην παράγραφο 2.2.112 περίπτωση 5. § 2.2.613Λογαριασμός 69 "Οργανικά έξοδα κατ' είδος υποκαταστημάτων ή άλλων κέντρων" ( Όμιλος λογαριασμών προαιρετικής χρήσεως) 1. Σχετικά με τον τρόπο αναπτύξεως κάθε πρωτοβαθμίου λογαριασμού (690 - 698) ισχύουν όσα καθορίζονται στην περίπτωση 1 της παραγράφου 2.2.113. 2. Σχετικά με τον τρόπο λειτουργίας των πρωτοβαθμίων λογαριασμών 690 - 698 ισχύουν, αντίστοιχα, όσα καθορίζονται παραπάνω στις παραγράφους 2.2.600 έως και 2.2.612 για τους πρωτοβάθμιους λογαριασμούς 60 -68. 2.2.7 ΟΜΑΔΑ 7η : ΟΡΓΑΝΙΚΑ ΕΣΟΔΑ ΚΑΤ' ΕΙΔΟΣ § 2.2.700 Περιεχόμενο και εννοιολογικοί προσδιορισμοί 1. Στην ομάδα 7 απεικονίζονται και παρακολουθούνται κατ' είδος τα έσοδα τα οποία αναφέρονται στην ομαλή δραστηριότητα της χρήσεως του Ν.Π.Δ.Δ. 2.        Στους λογαριασμούς της ομάδας 7 δεν καταχωρούνται: (α) Κονδύλια που δεν συνιστούν έσοδα, όπως η είσπραξη ποσών που το Ν.Π.Δ.Δ. δανείζεται ή η επιστροφή σε αυτό ποσών που το ίδιο δανείζει σε τρίτους. β) Έκτακτα και ανόργανα έσοδα, καθώς και έκτακτα κέρδη, τα οποία παρακολουθούνται στους οικείους λογαριασμούς της ομάδας 8. 3.        Στους λογαριασμούς της ομάδας 7 απεικονίζονται και παρακολουθούνται οι εξής ειδικότερες κατηγορίες εσόδων : α)   Τα έσοδα από πωλήσεις διαφόρων αγαθών, που προέρχονται από αγορά. β)   Τα έσοδα από πώληση διαφόρων αγαθών που προέρχονται από ιδιοπαραγωγή του ΝΠΔΔ. γ)   Τα έσοδα από Φόρους, Κοινωνικούς πόρους, Τέλη και Δικαιώματα. δ)   Τα έσοδα από δραστηριότητα παροχής υπηρεσιών του Ν.Π.Δ.Δ. ε)   Τα έσοδα από επιχορηγήσεις. στ) Τα έσοδα από παρεπόμενες ασχολίες. ζ)    Τα έσοδα Κεφαλαίων. η)   Τα τεκμαρτά έσοδα (από ιδιοπαραγωγή πάγιων στοιχείων που χρησιμοποιούνται από το ΝΠΔΔ, και από λοιπές περιπτώσεις. 4 Οι   πρωτοβάθμιοι   λογαριασμοί   της ομάδας 7  αναπτύσσονται  σε δευτεροβάθμιους, τριτοβάθμιους και αναλυτικότερους υπολογαριασμούς, σύμφωνα με τις ανάγκες του Ν.Π.Δ.Δ., εκτός από τους δευτεροβάθμιους, που προβλέπονται ως υποχρεωτικοί από το Σχέδιο Λογαριασμών. § 2.2.701            Περιοδική κατανομή εσόδων μέσα στη χρήση Σε περίπτωση που το Ν.Π.Δ.Δ. προσδιορίζει βραχύχρονα (π.χ. μηνιαία) αποτελέσματα ή καταρτίζει περιοδικές συγκρίσιμες καταστάσεις, ή χρονική εναρμόνιση των εσόδων γίνεται, με την παρεμβολή των ενδιάμεσων λογαριασμών εσόδων (70.99, 71.99, 72.99, 73.99, 74.99, 75.99, 76.99 και 78.99), σύμφωνα με όσα καθορίζονται στην παρ. 2.2.509. § 2.2.702            Τακτοποίηση λογαριασμών εσόδων στο τέλος της χρήσεως 1. Τα υπόλοιπα των λογαριασμών της ομάδας 7 μεταφέρονται, στο τέλος της χρήσεως, στην πίστωση του λογαριασμού 80.00 "λογαριασμός Γενικής Εκμεταλλεύσεως". Σε περίπτωση που οι λογαριασμοί εσόδων περιλαμβάνουν και ποσά εσόδων που αφορούν επόμενες χρήσεις, επειδή έχουν προεισπραχθεί, ή σε περίπτωση που οι λογαριασμοί αυτοί δεν περιλαμβάνουν ποσά δουλευμένων εσόδων, επειδή η είσπραξη τους θα πραγματοποιηθεί στις επόμενες χρήσεις, πριν από τη μεταφορά των υπολοίπων τους στο λογαριασμό 80.00 γίνονται εγγραφές τακτοποιήσεως, έτσι ώστε τα υπόλοιπα αυτά να απεικονίζουν το ακριβές ύψος όλων των δουλευμένων εσόδων δραστηριότητας της χρήσεως που κλείνει. 2. Οι εγγραφές τακτοποιήσεως της προηγούμενης περιπτώσεως γίνονται με τη βοήθεια μεταβατικών λογαριασμών ενεργητικού (λογ. 36) και παθητικού (λογ. 56), όπως αντίστοιχα καθορίζεται στις παρ. 2.2.307 και 2.2.507. § 2.2.703            Λογαριασμός 70 "Πωλήσεις εμπορευμάτων και λοιπών αποθεμάτων" 1. Στους υπολογαριασμούς του πρωτοβάθμιου 70, ο οποίος αντιστοιχεί στο λογαριασμό 20 των αποθεμάτων της Ομάδας 2, παρακολουθούνται τα έσοδα από πωλήσεις εμπορευμάτων (δηλαδή διάφορων αγαθών πρωτογενούς παραγωγής, ή προϊόντων βιομηχανικής ή βιοτεχνικής εκμεταλλεύσεως και άλλων αγαθών όπως βιβλίων, εντύπων, υγρών, αερίων και στερεών καυσίμων), τα οποία πωλούνται από το ΝΠΔΔ στην κατάσταση που αποκτήθηκαν, χωρίς καμία μεταποίηση τους. 2. Με την αξία των πραγματοποιούμενων πωλήσεων, που προκύπτει από τα τιμολόγια ή δελτία λιανικής πωλήσεως (Δ.Λ.Π.) που εκδίδονται, πιστώνονται οι οικείοι υπολογαριασμοί πωλήσεων του 70, με χρέωση των λογαριασμών πελατών (λογ. 30) ή των λογαριασμών χρηματικών διαθεσίμων (λογ. 38). Ο λογαριασμός του πελάτη ή των χρηματικών διαθεσίμων χρεώνεται με το συνολικό ποσό του παραστατικού (τιμολογίου ή Δ.Λ.Π.), δηλαδή με την αξία των πωληθέντων εμπορευμάτων, μειωμένη κατά την τυχόν έκπτωση που αναγράφεται στο παραστατικό και αυξημένη κατά το φόρο προστιθέμενης αξίας (Φ.Π.Α.) ή άλλο φόρο καταναλώσεως (όταν επιβάλλεται τέτοιος φόρος) και τα έξοδα αποστολής, όταν τα τελευταία βαρύνουν τον πελάτη και αναγράφονται στο παραστατικό. Στην πίστωση των οικείων υπολογαριασμών πωλήσεων του πρωτοβάθμιου 70 καταχωρείται η τιμολογιακή αξία των πωλημένων, μειωμένη κατά την τυχόν έκπτωση που αναγράφεται στο παραστατικό, χωρίς το φόρο προστιθέμενης αξίας, που καταχωρείται στην πίστωση του λογαριασμού 54.00 "φόρος προστιθέμενης αξίας", χωρίς οποιοδήποτε φόρο, τέλος ή εισφορά που τυχόν εισπράττονται από το Ν.Π.Δ.Δ. για λογαριασμό του Δημοσίου ή τρίτου και που καταχωρούνται στην πίστωση των οικείων υπολογαριασμών του' 54 "υποχρεώσεις από φόρους - τέλη" και χωρίς τα τυχόν τιμολογημένα έξοδα αποστολής, που καταχωρούνται στην πίστωση του λογαριασμού 75.10 "εισπραττόμενα έξοδα αποστολής αγαθών". 3. Οι εκπτώσεις πωλήσεων, οι οποίες δεν περιλαμβάνονται στα οικεία τιμολόγια πωλήσεως (εκτός τιμολογίου εκπτώσεις), είναι μειώσεις της τιμής πωλήσεως (δηλ. είναι μειωτικό στοιχείο των πωλήσεων), ανεξάρτητα από τις αιτίες χορηγήσεως τους. Οι εκπτώσεις πωλήσεων, ως μειωτικός στοιχείο εσόδων, καταχωρούνται στη χρέωση των αντίστοιχων λογαριασμών των πωλήσεων. Αν τούτο δεν είναι εφικτό ή το ΝΠΔΔ επιθυμεί να παρακολουθεί τις εκπτώσεις χωριστά, έχει τη δυνατότητα να χρησιμοποιεί τους δευτεροβάθμιους λογαριασμούς 70.98, 71.98 και 73.98 "εκπτώσεις πωλήσεων" ή τριτοβάθμιους λογαριασμούς, τους οποίους αναπτύσσει σύμφωνα με τις ανάγκες του κάτω από κάθε δευτεροβάθμιο, με το οποίο παρακολουθούνται οι πωλήσεις κάθε κατηγορίας εμπορευμάτων ή προϊόντων ή υπηρεσιών. Σε περίπτωση χρησιμοποιήσεως των λογαριασμών 70.98, 71.98 και 73.98, η ανάπτυξη τους σε τριτοβάθμιους λογαριασμούς γίνεται κατά τρόπο που να προκύπτουν οι εκπτώσεις πωλήσεων για κάθε κατηγορία εμπορευμάτων ή προϊόντων, έτσι ώστε οι εκπτώσεις αυτές να επιβαρύνουν τα μικτά αποτελέσματα της αντίστοιχης κατηγορίας. Αν η διάκριση των εκπτώσεων κατά κατηγορίες εμπορευμάτων ή προϊόντων ή υπηρεσιών είναι αδύνατη, οι εκπτώσεις αυτές επιβαρύνουν τα συνολικά μικτά αποτελέσματα εμπορευμάτων (λογ. 70), ή προϊόντων (λογ. 71) ή υπηρεσιών (λογ. 73). 4. Η αξία των επιστροφών πωλήσεων καταχωρείται στη χρέωση των οικείων λογαριασμών πωλήσεων. Αν το ΝΠΔΔ επιθυμεί να παρακολουθεί ιδιαίτερα την αξία των επιστροφών, έχει τη δυνατότητα να χρησιμοποιεί τους δευτεροβάθμιους λογαριασμούς 70.95 και 71.95 "επιστροφές πωλήσεων" ή τριτοβάθμιους λογαριασμούς, τους οποίους αναπτύσσει, σύμφωνα με τις ανάγκες του , κάτω από κάθε δευτεροβάθμιο, με τον οποίο παρακολουθούνται οι πωλήσεις κάθε κατηγορίας εμπορευμάτων ή προϊόντων. Σε περίπτωση χρησιμοποιήσεως των λογαριασμών 70.95 και 71.95, η ανάπτυξη τους σε τριτοβάθμιους λογαριασμούς γίνεται κατά τρόπο που να προκύπτουν οι επιστροφές πωλήσεων για κάθε κατηγορία εμπορευμάτων ή προϊόντων. 5. Στους δευτεροβάθμιους λογαριασμούς 70.96, 71.96 και 73.96 "διάμεσος λογαριασμός πωλήσεων" είναι δυνατό να καταχωρούνται καθημερινά οι πωλήσεις εμπορευμάτων, προϊόντων κ.λ.π. , με τη συνολική τους αξία, με αντίστοιχη χρέωση των οικείων λογαριασμών των πελατών ή των διαθεσίμων της ομάδας 3. Στο τέλος κάθε μήνα η ενδιάμεσα, οι λογαριασμοί 70.96, 71.96 και 73.96 χρεώνονται με πίστωση των οικείων υπολογαριασμών των 70, 71 και 73, στους οποίους παρακολουθούνται οι πωλήσεις κατά κατηγορίες ή κατ' είδος εμπορευμάτων ή προϊόντος ή υπηρεσίας. Η λειτουργία των λογαριασμών 70.96, 71.96 και 73.96 είναι εξυπηρετική στις περιπτώσεις εκείνες, που τα έσοδα των εμπορευμάτων ή προϊόντων κ.λ.π., που προορίζονται για πώληση, κατατάσσονται και παρακολουθούνται σε πολλούς υπολογαριασμούς των 70-73, οπότε με τη χρησιμοποίηση των ενδιάμεσων αυτών λογαριασμών αποφεύγεται η καθημερινή ενημέρωση των αναλυτικών λογαριασμών πωλήσεων. 6. Στο λογαριασμό 70.92 "πωλήσεις λοιπών αποθεμάτων και άχρηστου υλικού" και στους υπολογαριασμούς του, παρακολουθούνται τα έσοδα από πωλήσεις των ειδών αποθεμάτων των λογαριασμών αυτών (σε όποια έκταση πραγματοποιούνται τέτοιες πωλήσεις) και τα έσοδα από πωλήσεις πάσης φύσεως άχρηστου υλικού καθώς και οι εισπραττόμενες ασφαλιστικές αποζημιώσεις για αποθέματα που καταστράφηκαν ή εκλάπησαν ή απωλέσθησαν. 7. Στο λογαριασμό 70.94 "ενδιάμεσος λογ/σμός πωλήσεων πάγιων στοιχείων" και στους υπολογαριασμούς του δύνανται να καταχωρούνται οι πωλήσεις διαφόρων πάγιων περιουσιακών στοιχείων (ακινήτων, μηχανημάτων, επίπλων κ.λ.π.), μέχρις ότου γίνει εκκαθάριση του οικείου λογαριασμού και προσδιορισθεί το τελικό αποτέλεσμα, το οποίο μεταφέρεται στον αρμόδιο υπολογαριασμό του πρωτοβάθμιου 81 "έκτακτα και ανόργανα αποτελέσματα". Ειδικότερα, οι λογιστικές εγγραφές που προκύπτουν από την πώληση του πάγιου στοιχείου, αντί να καταχωρούνται στο λογαριασμό του πωλούμενου στοιχείου και σ' αυτόν να προσδιορίζεται το αποτέλεσμα, παρέχεται η ευχέρεια να καταχωρούνται σε αντίστοιχο υπολογαριασμό του δευτεροβάθμιου 70.94, υπό την προϋπόθεση ότι θα εφαρμόζονται τα ακόλουθα :  α) Η αξία κτήσεως του πωλούμενου πάγιου στοιχείου θα μεταφέρεται, από τον οικείο υπολογαριασμό του παγίου σε αντίστοιχο υπολογαριασμό του 70.94, στον οποίο, στη συνέχεια, θα διενεργούνται οι λογιστικές εγγραφές που αναφέρονται στις παραγράφους 2.2.104 περ. 13, 2.2.105 περ. 9 και 2.2.106 περ. 12. β) Ο λογαριασμός 70.94 και οι υπολογαριασμοί του κατά το κλείσιμο της χρήσεως πρέπει να είναι εξισωμένοι. Οι τυχόν περιπτώσεις πωλήσεως παγίων, που δεν έχουν ολοκληρωθεί μέχρι την ημέρα κλεισίματος της χρήσεως, μεταφέρονται μέσω των μεταβατικών λογαριασμών στην επόμενη χρήση, στην οποία ολοκληρώνεται η εκκαθάριση της πωλήσεως. Δηλαδή, τα υπόλοιπα των περιπτώσεων αυτών μεταφέρονται, τα μεν πιστωτικά στην πίστωση οικείου υπολογαριασμού του δευτεροβάθμιου 56.00 "έσοδα επόμενων χρήσεων", τα δε χρεωστικά στη χρέωση οικείου υπολογαριασμού του 36.00 "έξοδα επόμενων χρήσεων" και επαναφέρονται στους οικείους υπολογαριασμούς του 70.94 ευθύς μετά το άνοιγμα της νέας χρήσεως. § 2.2.704 Λογαριασμός 71 "πωλήσεις προϊόντων" Στο λογαριασμό 71, ο οποίος αντιστοιχεί στους λογαριασμούς 21 και 22 των αποθεμάτων της Ομάδας 2. καταχωρούνται και παρακολουθούνται οι πωλήσεις των έτοιμων και ημιτελών προϊόντων, προερχόμενων από ιδιοπαραγωγή του ΝΠΔΔ, όπως η έννοια τους καθορίζεται στην παραγρ. 2.2.200 περιπτ. 3. Για τη λειτουργία του λογαριασμού 71 και των υπολογαριασμών του εφαρμόζονται τα όσα αναφέρονται στην προηγούμενη παραγρ. 2.2.703 περιπτ. 2-5. § 2.2.705            Λογαριασμός 72 "Έσοδα από φόρους, κοινωνικούς πόρους, τέλη και δικαιώματα" 1. Στο λογαριασμό αυτό παρακολου-θούνται τα έσοδα που, σύμφωνα με τις εκάστοτε ισχύουσες διατάξεις, αποκτά το ΝΠΔΔ από φόρους, κοινωνικούς πόρους, τέλη και δικαιώματα. 2. Αναλυτικότερα : α) Στους λογαριασμούς 72.00 και 72.01 παρακολουθούνται τα έσοδα του ΝΠΔΔ που προέρχονται από άμεσους και έμμεσους φόρους, σύμφωνα με κείμενες ειδικές διατάξεις. β) Στο λογαριασμό 72.02 τα έσοδα από Κρατικά λαχεία. γ) Στο λογαριασμό 72.03 τα έσοδα από Τέλη και δικαιώματα. δ) Στους λογαριασμούς 72.10 , 72.11 και 72.13 παρακολουθούνται, αντίστοιχα, τα έσοδα από προσαυξήσεις στους φόρους, από λοιπές προσαυξήσεις και από πρόστιμα και χρηματικές ποινές. ε) Στο λογαριασμό 72.14 παρακολουθούνται τα έσοδα από παράβολα. στ) Στους λογαριασμούς 72.30, 72.31,     72.32 και 72.33 παρακολουθούνται τα λοιπά έσοδα από τέλη και δικαιώματα, από προσαυξήσεις και από πρόστιμα, χρηματικές ποινές και παράβολα. § 2.2.706            Λογαριασμός 73 " Έσοδα από παροχή υπηρεσιών" 1. Στο λογαριασμό 73 παρακολουθούνται τα πάσης φύσεως έσοδα που προκύπτουν από τη δραστηριότητα του Ν.Π.Δ.Δ., δηλαδή από τις υπηρεσίες που παρέχει. 2. Οι κενοί δευτεροβάθμιοι λογαριασμοί του πρωτοβάθμιου 73 χρησιμοποιούνται από το ΝΠΔΔ για κάλυψη περιπτώσεων που δεν καλύπτονται από τους υπάρχοντες λογαριασμούς. § 2.2.707            Λογαριασμός 74 "έσοδα από επιχορηγήσεις" 1. Στο λογαριασμό αυτό καταχωρούνται οι επιχορηγήσεις που προέρχονται από τον Τακτικό Προϋπολογισμό του Κράτους ή από προϋπολογισμό άλλων Ν.Π.Δ.Δ., Οργανισμών, Ιδρυμάτων, Ν.Π.Ι.Δ., ή ειδικών λογαριασμών όπως επίσης και από ξένα κράτη ή οργανισμούς της αλλοδαπής. 2. Οι επιχορηγήσεις που καταχωρούνται στο λογαριασμό 74 οπωσδήποτε δεν χορηγούνται στο ΝΠΔΔ για την πραγματοποίηση επενδύσεων, αλλά για την κάλυψη λειτουργικών δαπανών, ή για την κάλυψη εξόδων κοινωνικής πρόνοιας, εκπαιδεύσεως και άλλων συναφών σκοπών. 3. Οι επιχορηγήσεις για επενδύσεις καταχωρούνται στο λογαριασμό 43. 4. Στο λογαριασμό 74.98 (ή ανάπτυξη του οποίου είναι αντίστοιχη της ανάπτυξης του λογ/σμού 74) καταχωρούνται οι επιστραφείσες επιχορηγήσεις που δεν απορροφήθηκαν. Οι επιστραφείσες επιχορηγήσεις είναι από αυτές που είχαν καταχωρηθεί στους υπολογαριασμούς του 74. § 2.2.708            Λογαριασμός 75 " Έσοδα παρεπόμενων ασχολιών και έσοδα από δωρεές" 1. Στο λογαριασμό 75 παρακολουθούνται τα έσοδα που πραγματοποιεί το Ν.Π.Δ.Δ. από παρεπόμενες ασχολίες, δηλαδή εκείνα που προέρχονται από παρεπόμενες δραστηριότητες του, σε σχέση με το κύριο αντικείμενο του. 2. Στο λογαριασμό 75.00 καταχωρούνται τα έσοδα από την εκμίσθωση της ακίνητης περιουσίας, ενώ στο λογαριασμό 75.01 τα έσοδα από εκμίσθωση της κινητής περιουσίας. 3. Στο λογαριασμό 75.10 καταχωρούνται τα έσοδα από δωρεές, κληρονομιές και κληροδοσίες χρημάτων ή κινητών πραγμάτων, σύμφωνα με τα καθοριζόμενα στην παραγρ. 2.2.402 περιπτ. 8. 4. Στους λογαριασμούς 75.12 και 75.13 καταχωρούνται αντίστοιχα τα έσοδα από παραγραφή απαιτήσεων τρίτων και τα έσοδα από διάθεση χρηματογράφων τρίτων. 5. Στο λογαριασμό 75.20 καταχωρούνται διάφορα άλλα έσοδα που δεν περιλαμβάνονται στους ανωτέρω λογαριασμούς π.χ. προϊόν εράνων, έσοδα από συνδρομές μη μελών, έσοδα από συνδρομές μελών (όταν τα έσοδα αυτά δεν αφορούν την κύρια δραστηριότητα του Ν.Π.Δ.Δ.). 6. Στους λογαριασμούς 75.30, 75.31 και 75.32 παρακολουθούνται τα λοιπά έσοδα από εκμίσθωση κινητής ή ακίνητης περιουσίας, από δωρεές, κληρονομιές, κληροδοσίες και λοιπές περιπτώσεις. 7. Στο λογαριασμό 75.91 παρακολουθούνται τα έσοδα από επιστροφές πληρωμών, που έγιναν, προφανώς, αχρεωστήτως. § 2.2.709.Λογαριασμός 76 "έσοδα κεφαλαίων" 1. Στο λογαριασμό αυτό παρακολουθούνται τα έσοδα από τόκους κεφαλαίων του Ν.Π.Δ.Δ. (λ/76.00),οι πρόσοδοι από κινητές αξίες (λ/76.01) όπως και οι πρόσοδοι από εγγυήσεις υπέρ νομικών και φυσικών προσώπων (λ/76.02). 2. Στο λογαριασμό αυτό παρακολουθούνται και οι λοιπές πρόσοδοι από κεφάλαια και κινητές αξίες του Ν.Π.Δ.Δ. (λ/7610), όπως και τα κέρδη από πώληση τίτλων πάγιας επένδυσης και χρεογράφων (76.04). §2.2.710 Λογαριασμός 77 "………………΄΅ Ο λογαριασμός 77 είναι κενός. Η συμπλήρωση του είναι δυνατή μόνο μετά από απόφαση του κατά νόμο αρμόδιου οργάνου. § 2.2.711 Λογαριασμός 78 " Ιδιοπαραγωγή παγίων - Τεκμαρτά έσοδα" 1. Ο λογαριασμός 78.00 ιδιοπαραγωγή παγίων" πιστώνεται με χρέωση των οικείων λογαριασμών της ομάδας 1, με το κόστος παραγωγής παγίων στοιχείων που κατασκευάζονται ή δημιουργούνται από το Ν.Π.Δ.Δ. με δικά του μέσα και για δική του χρήση, καθώς και με το κόστος βελτιώσεως των παγίων στοιχείων, σύμφωνα με τα καθοριζόμενα στην παραγρ. 2.2.109 περ. 4-6. 2. Οι λογαριασμοί 78.18 "Διαφορά αποτιμήσεως τίτλων πάγιας επένδυσης" και 78.34 "Διαφορά αποτιμήσεως χρεογράφων" πιστώνονται με τις θετικές διαφορές που προκύπτουν από την αποτίμηση τίτλων πάγιας επενδύσεως και χρεογράφων στο τέλος της χρήσεως, σύμφωνα με όσα καθορίζονται στην παράγραφο 2.2.112 περίπτωση 5. § 2.2.712 Όμιλος λογαριασμών 79 "Οργανικά έσοδα κατ' είδος υποκαταστημάτων ή άλλων κέντρων ( όμιλος λογ/σμών προαιρετικής χρήσεως) 1. Σχετικά με τον τρόπο αναπτύξεως κάθε πρωτοβαθμίου λογαριασμού (790 - 798) ισχύουν όσα καθορίζονται στις περιπτ. 1-3 της παραγράφου 2.2.113. 2. Σχετικά με τον τρόπο λειτουργίας των πρωτοβάθμιων λογ/σμών 790 -798 ισχύουν αντίστοιχα όσα καθορίζονται παραπάνω στις παραγράφους 2.2.700 έως και 2.2.711 για τους πρωτοβάθμιους λογαριασμούς 70 -78. 2.2.8 ΟΜΑΔΑ 8η : ΛΟΓΑΡΙΑΣΜΟΙ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ § 2.2.800 Περιεχόμενο λογαριασμών Στην ομάδα 8 περιλαμβάνονται οι λογαριασμοί προσδιορισμού των αποτελεσμάτων εκμεταλλεύσεως, μικτών και καθαρών, καθώς και οι λογαριασμοί συγκεντρώσεως των μη προσδιοριστικών των μικτών αποτελέσματος εξόδων και εσόδων εκμετάλλευσης. Στην ίδια ομάδα περιλαμβάνονται οι λογαριασμοί συγκεντρώσεως των έκτακτων και ανόργανων αποτελεσμάτων, των εξόδων και εσόδων προηγουμένων χρήσεων, των προβλέψεων για έκτακτους κινδύνους, των εσόδων από προβλέψεις προηγουμένων χρήσεων, καθώς και λογαριασμοί προσδιορισμού και διαθέσεως των αποτελεσμάτων χρήσεως. § 2.2.801            Τρόπος αναπτύξεως των λογαριασμών Οι πρωτοβάθμιοι λογαριασμοί της ομάδας 8 αναπτύσσονται σε δευτεροβάθμιους υποχρεωτικούς λογαριασμούς και αυτοί αναπτύσσονται σε τριτοβάθμιους και αναλυτικότερους υπολογαριασμούς, σύμφωνα με τις ανάγκες κάθε Ν.Π.Δ.Δ. με τον περιορισμό να τηρούνται οι υποχρεωτικοί τριτοβάθμιοι λογαριασμοί που προβλέπονται από το Σχέδιο Λογαριασμών. § 2.2.802 "Περιοδική κατανομή εκτάκτων και ανόργανων αποτελεσμάτων μέσα στη χρήση" Σε περίπτωση που το Ν.Π.Δ.Δ. προσδιορίζει βραχύχρονα (π.χ. μηνιαία ή τριμηνιαία) αποτελέσματα ή καταρτίζει περιοδικές συγκρίσιμες καταστάσεις, η χρονική εναρμόνιση των έκτακτων και ανόργανων αποτελεσμάτων γίνεται με παρεμβολή ενδιάμεσων λογαριασμών (81.99, 82.99, 83.99, 84.99 και 85.99), σύμφωνα με τα καθοριζόμενα στην παραγρ. 2.2.509. § 2.2.803            Λογαριασμός 80   "Γενική Εκμετάλλευση" 1. Ο λογαριασμός 80 χρησιμοποιείται μόνο στο τέλος της χρήσεως, οπότε καταρτίζεται υποχρεωτικά η κατάσταση του λογαριασμού γενικής εκμεταλλεύσεως σύμφωνα με το υπόδειγμα της παρ. 4.1.402. Ο λογαριασμός αυτός, ο οποίος μαζί με το λογαριασμό 86 "αποτελέσματα χρήσεως", αποτελεί το αναγκαίο και αναπόσπαστο συμπλήρωμα του ισολογισμού, καταχωρείται στο βιβλίο απογραφών και ισολογισμών αμέσως μετά την καταχώρηση του ισολογισμού και του λογαριασμού αποτελεσμάτων χρήσεως. 2. Σε αντίθεση με τον ισολογισμό και το λογαριασμό αποτελεσμάτων χρήσεως, που δημοσιοποιούνται σύμφωνα με τις διατάξεις της νομοθεσίας που ισχύει κάθε φορά, ο λογαριασμός της γενικής εκμεταλλεύσεως δεν δημοσιοποιείται υποχρεωτικά. 3. Ο λογαριασμός 80.00 "λογαριασμός γενικής εκμεταλλεύσεως" χρησιμεύει για τον προσδιορισμό των καθαρών τακτικών και οργανικών αποτελεσμάτων τα οποία πραγματοποιούνται, μέσα στη χρήση που κλείνει, από την εκμετάλλευση των διαφόρων δραστηριοτήτων του Ν.Π.Δ.Δ. (κύριας, παρεπομένων και δευτερεύουσας σημασίας). 4. Στο λογαριασμό 80.00, στο τέλος της χρήσεως, μεταφέρονται τα αρχικά και τελικά αποθέματα και οι αγορές των λογαριασμών της ομάδας 2, τα έξοδα των λογαριασμών της ομάδας 6, και τα έσοδα της ομάδας 7, αφού προηγουμένως οι λογαριασμοί των ομάδων αυτών υποστούν τις αναγκαίες χρονικές τακτοποιήσεις, ώστε τα υπόλοιπα τους να αντιπροσωπεύουν τα δουλευμένα, τακτικά και οργανικά έσοδα και έξοδα της χρήσεως, δηλαδή εκείνα που αφορούν την ομαλή εκμετάλλευση της χρήσεως που κλείνει. Ειδικότερα ο λογαριασμός 80.00 λειτουργεί ως εξής : Ι. ΧΡΕΩΝΕΤΑΙ : ■         με την αξία των αρχικών αποθεμάτων, δηλαδή των αποθεμάτων που υπήρχαν στην αρχή της χρήσεως που κλείνει, με πίστωση των οικείων υπολογαριασμών των πρωτοβάθμιων 21 -28. ■         με την αξία των αγορών εμπορευμάτων, πρώτων και βοηθητικών υλών - υλικών συσκευασίας, αναλώσιμων υλικών, ανταλλακτικών πάγιων στοιχείων και ειδών συσκευασίας που έγιναν μέσα στη χρήση που κλείνει, με πίστωση των οικείων υπολογαριασμών των πρωτοβάθμιων 20, 24, 25, 26 και 28. ■         με την αξία των δουλευμένων εξόδων κατ' είδος, με πίστωση των οικείων λογαριασμών της ομάδας 6, δηλαδή των 60 - 68 οι οποίοι εξισώνονται. ■         κατά περίπτωση, με τα καθαρά κέρδη εκμεταλλεύσεως της χρήσεως που κλείνει με πίστωση του λογαριασμού 80.01. II. ΠΙΣΤΩΝΕΤΑΙ : ■         με την αξία των δουλευμένων εσόδων κατ' είδος, με χρέωση των οικείων λογαριασμών της ομάδας 7, δηλαδή των 70 - 78 οι οποίοι εξισώνονται. ■         με την αξία των τελικών αποθεμάτων, δηλαδή των αποθεμάτων που προσδιορίζονται έπειτα από απογραφή στο τέλος της χρήσεως που κλείνει, όπως η αξία αυτή προσδιορίζεται με την αποτίμηση της ποσοτικής απογραφής, με χρέωση των οικείων υπολογαριασμών των πρωτοβαθμίων 20 -28. ■         κατά περίπτωση, με τη καθαρή ζημία εκμεταλλεύσεως της χρήσεως που κλείνει, με χρέωση του λογαριασμού 80.01. 5. Ο λογαριασμός 80.01 "μικτά αποτελέσματα (κέρδη ή ζημίες) εκμεταλλεύσεως" χρησιμεύει για τον προσδιορισμό των μικτών αποτελεσμάτων (μικτών πλεονασμάτων ή μικτών ελλειμμάτων), τα οποία πραγματοποιούνται, μέσα στη χρήση που κλείνει, από την εκμετάλλευση των διαφόρων δραστηριοτήτων του Ν.Π.Δ.Δ. Στο λογαριασμό 80.01, στο τέλος της χρήσεως, μεταφέρονται τα καθαρά αποτελέσματα εκμεταλλεύσεως (καθαρά κέρδη ή καθαρές ζημίες), σύμφωνα με όσα καθορίζονται στην προηγούμενη περίπτωση 4. Έπειτα από τη μεταφορά αυτή, από το λογαριασμό 80.01 μεταφέρονται στο λογαριασμό 80.02 τα μη προσδιοριστικά των μικτών αποτελεσμάτων έξοδα, δηλαδή τα έξοδα των λειτουργιών διοικητικής, ερευνών και αναπτύξεως και διαθέσεως, τα έξοδα και οι ζημίες τίτλων πάγιας επένδυσης και χρεογράφων και οι χρεωστικοί τόκοι και τα συναφή με αυτούς έξοδα. Από το λογαριασμό (80.01) μεταφέρονται στο λογαριασμό 80.03 τα μη προσδιοριστικά των μικτών αποτελεσμάτων έσοδα, δηλαδή τα διάφορα άλλα έσοδα, τα έσοδα τίτλων πάγιας επένδυσης και χρεογράφων, τα κέρδη από πωλήσεις τίτλων πάγιας επένδυσης και χρεογράφων και οι πιστωτικοί τόκοι και τα συναφή με αυτούς έσοδα. Έπειτα από τις παραπάνω μεταφορές και τις αντίστοιχες χρεωπιστώσεις του, ο λογαριασμός 80.01 με το υπόλοιπο του (χρεωστικό ή πιστωτικό) απεικονίζει το οριστικό ύψος των μικτών αποτελεσμάτων εκμεταλλεύσεως (μικτών πλεονασμάτων ή μικτών ελλειμμάτων). Έξοδα μη προσδιοριστικά των μικτών αποτελεσμάτων είναι εκείνα τα οποία, σύμφωνα με τις αρχές και τους κανόνες λειτουργίας της αναλυτικής λογιστικής εκμεταλλεύσεως, τελικά δεν βαρύνουν το κόστος των παραχθέντων προϊόντων ή υπηρεσιών, αλλά τα αποτελέσματα χρήσεως. Τα έξοδα αυτά προκύπτουν από τους οικείους λογαριασμούς της ομάδας 9, και ειδικότερα από τους λογαριασμούς 92.01 "έξοδα διοικητικής λειτουργίας", 92.02 "έξοδα λειτουργίας ερευνών - αναπτύξεως" και 92.03 "έξοδα λειτουργίας διαθέσεως", καθώς και από τους οικείους λογαριασμούς εξόδων κατ' είδος της ομάδας 6 και ειδικότερα από τους λογαριασμούς 64.10 "έξοδα τίτλων πάγιας επένδυσης και χρεογράφων", 64.12 "ζημίες από πώληση τίτλων πάγιας επένδυσης και χρεογράφων" και 65 "χρεωστικοί τόκοι και συναφή έξοδα", 68.18 "Προβλέψεις για υποτίμηση τίτλων πάγιας επένδυσης" και 68.34 "Προβλέψεις για υποτίμηση χρεογράφων". Στις περιπτώσεις εκείνες που δεν λειτουργεί σύστημα αναλυτικής λογιστικής εκμεταλλεύσεως, τα "έξοδα διοικητικής λειτουργίας" τα "έξοδα λειτουργίας ερευνών - αναπτύξεως" κατά τα "έξοδα λειτουργίας διαθέσεως" προσδιορίζονται εξωλογιστικά με βάση τα στοιχεία που προκύπτουν από τους λογαριασμούς της γενικής λογιστικής της ομάδας 6 και την κατάρτιση σχετικού φύλλου μερισμού. Έσοδα μη προσδιοριστικά των μικτών αποτελεσμάτων είναι εκείνα τα οποία δεν συνυπολογίζονται στα έσοδα που συσχετίζονται με το κόστος των πωληθέντων αγαθών ή υπηρεσιών, προκειμένου να προσδιοριστούν τα μικτά κέρδη ή οι μικτές ζημίες. Τα έσοδα αυτά προκύπτουν από τους οικείους λογαριασμούς εσόδων κατ' είδος της ομάδας 7 και ειδικότερα από τους λογαριασμούς 74, 75, 78.18 και 78.34 τα άλλα έσοδα εκμεταλλεύσεως, από το λογαριασμό 76.04 "κέρδη από πώληση τίτλων πάγιας επένδυσης και χρεογράφων" και από τους λογαριασμούς 76.00 - 76.10 πλην 76.04, οι πιστωτικοί τόκοι, τα συναφή έσοδα και οι πρόσοδοι κινητών αξιών. Ειδικότερα ο λογαριασμός 80.01 λειτουργεί ως εξής :  Ι. ΧΡΕΩΝΕΤΑΙ ■         κατά περίπτωση, με την καθαρή ζημία εκμεταλλεύσεως της χρήσεως που κλείνει, με πίστωση του λογαριασμού 80.00, ο οποίος εξισώνεται, ■         με τα μη προσδιοριστικά των μικτών αποτελεσμάτων έσοδα, όπως προσδιορίζονται παραπάνω, με πίστωση των οικείων υπολογαριασμών του 80.03, ■         κατά περίπτωση, με τα μικτά κέρδη εκμεταλλεύσεως της χρήσεως που κλείνει με πίστωση του λογαριασμού 86.00.00 "μικτά αποτελέσματα (κέρδη ή ζημίες), εκμεταλλεύσεως. II. ΠΙΣΤΩΝΕΤΑΙ ■         κατά περίπτωση, με τα καθαρά κέρδη εκμεταλλεύσεως της χρήσεως που κλείνει, με χρέωση του λογαριασμού 80.00, ο οποίος εξισώνεται, ■         με τα μη προσδιοριστικά των μικτών αποτελεσμάτων έξοδα, όπως προσδιορίζονται παραπάνω, με χρέωση των οικείων υπολογαριασμών του 80.02, ■         κατά περίπτωση με τις μικτές ζημίες εκμεταλλεύσεως της χρήσεως που κλείνει, με χρέωση του λογαριασμού 86.00.00. 6. Ο λογαριασμός 80.02 "έξοδα μη προσδιοριστικά των μικτών αποτελεσμάτων" χρησιμεύει για τη συγκέντρωση των μη προσδιοριστικών των μικτών αποτελεσμάτων εξόδων, σύμφωνα με όσα παραπάνω καθορίζονται. Τελικά, ο λογαριασμός 80.02 εξισώνεται με τη μεταφορά του υπολοίπου του στους οικείους υπολογαριασμούς του 86 "αποτελέσματα χρήσεως" και ειδικότερα στους υπολογαριασμούς 86.00.02 "έξοδα διοικητικής λειτουργίας", 86.00.03 "έξοδα λειτουργίας ερευνών και αναπτύξεως", 86.00.04 "έξοδα λειτουργίας διαθέσεως", 86.01.07 "διαφορές αποτιμήσεως τίτλων πάγιας επένδυσης και χρεογράφων", 86.01.08 "έξοδα και ζημίες τίτλων πάγιας επένδυσης και χρεογράφων" και 86.01.09 "χρεωστικοί τόκοι και συναφή έξοδα", οι οποίοι είναι αντίστοιχοι των υπολογαριασμών του 80.02. 7. Ο λογαριασμός 80.03 "έσοδα μη προσδιοριστικά των μικτών αποτελεσμάτων" χρησιμεύει για τη συγκέντρωση των μη προσδιοριστικών των μικτών αποτελεσμάτων εσόδων, σύμφωνα με όσα παραπάνω καθορίζονται. Τελικά ο λογαριασμός 80.03 εξισώνεται με τη μεταφορά του υπολοίπου του στους υπολογαριασμούς του πρωτοβάθμιου 86 και ειδικότερα στους υπολογαριασμούς : 86.00.01 "άλλα έσοδα εκμεταλλεύσεως", 86.01.00 " έσοδα τίτλων πάγιας επένδυσης", 86.01.01 "έσοδα χρεογράφων", 86.01.02 "κέρδη πωλήσεως τίτλων πάγιας επένδυσης και χρεογράφων" και 86.01.03 "πιστωτικοί τόκοι και συναφή έσοδα", οι οποίοι είναι αντίστοιχοι των υπολογαριασμών του 80.03. 8. Οι δευτεροβάθμιοι λογαριασμοί 80.90 "Διάμεσος λογαριασμός προσδιορισμού κλαδικών αποτελεσμάτων", 80.98 "έξοδα και έσοδα κύριας δραστηριότητας" και 80.99 "έξοδα και έσοδα παρεπόμενης δραστηριότητας" τηρούνται με σκοπό τον προσδιορισμό, στην Γενική Λογιστική, κλαδικών αποτελεσμάτων όταν το Ν.Π.Δ.Δ. δεν τηρεί αναλυτική λογιστική. Για τη διευκόλυνση του σκοπού αυτού, οι υπολογαριασμοί "αποθέματα απογραφής" και "αγορές χρήσεως" της Ομάδας 2 καθώς και οι υπολογαριασμοί των κατ' είδος εξόδων της Ομάδας 6, δύνανται να αναπτύσσονται και σε υπολογαριασμούς, αντίστοιχους των επιμέρους κλάδων. Η ανάπτυξη αυτή δύναται να τηρείται σε ειδικό μηχανογραφικό πρόγραμμα. Ειδικότερα, ο λογαριασμός 80.90 λειτουργεί ως εξής : Ι. ΧΡΕΩΝΕΤΑΙ ■         Με τα έσοδα της κύριας δραστηριότητας με πίστωση του λογαριασμού 80.98 και των αναλυτικών του 80.98.70, 80.98.71, 80.98.72 και 80.98.73. ■         Με το κόστος της τελικής απογραφής αποθεμάτων που αφορούν την κύρια δραστηριότητα, με πίστωση του λογαριασμού 80.98 και των αναλυτικών του :80.98.20 εμπορεύματα (τελική απογραφή), 80.98.21 προϊόντα (τελική απογραφή), 80.98.22 υποπροϊόντα (τελική απογραφή), 80.98.23 παραγωγή σε εξέλιξη (τελική απογραφή), 80.93.24 πρώτες ύλες-υλικά (τελική απογραφή), 80.98.25, αναλώσιμα υλικά (τελική απογραφή), 80.98.26 ανταλλακτικά Παγίων (τελική απογραφή) και 80.98.28 Είδη Συσκευασίας (τελική απογραφή). ■         Με τα έσοδα παρεπόμενης δραστηριότητας με πίστωση του λογαριασμού 80.99 και των αναλυτικών του 80.99.74, 80.99.75, 80.99.76 και 80.99.78. ■         Με το κόστος της τελικής απογραφής αποθεμάτων που αφορούν την παρεπόμενη δραστηριότητα με πίστωση του λογαριασμού 80.99 και των αναλυτικών του : 80.99.20 εμπορεύματα (τελική απογραφή), 80.99.21 Προϊόντα (τελική απογραφή), 80.99.22 Υποπροϊόντα (τελική απογραφή), 80.99.23 Παραγωγή σε εξέλιξη, (τελική απογραφή), 80.99.24 Πρώτες και βοηθητικές ύλες- Υλικά Συσκευασίας (τελική απογραφή), 80.99.25 Αναλώσιμα υλικά (τελική απογραφή),80.99.26 ανταλλακτικά παγίων (τελική απογραφή), 80.99.28 Είδη Συσκευασίας (τελική απογραφή). II. ΠΙΣΤΩΝΕΤΑΙ ■         Με τα οργανικά έξοδα κατ' είδος που αφορούν την κύρια δραστηριότητα με ΧΡΕΩΣΗ του λογαριασμού 80.98 και των αναλυτικών του : 80.98.60, 80.98.61, 80.98.62, 80.98.63, 80.98.64, 80.98.65, 80.98.66, 80.98,67 και 80.98.68. ■         Με το κόστος της αρχικής απογραφής και των αγορών των αποθεμάτων που αφορούν την κύρια δραστηριότητα με ΧΡΕΩΣΗ του λογαριασμού 80.98 και των αναλυτικών του : 80.98.20 έως 80.98.28. ■         Με τα οργανικά έξοδα κατ' είδος που αφορούν την παρεπόμενη δραστηριότητα με, ΧΡΕΩΣΗ του λογαριασμού 80.99 και των αναλυτικών του: 80.99.60, 80.99.61, 80.99.62, 80.99.63, 80.99.64, 80.99.65, 80.99.66, 80.99.67 και 80.99.68. ■         Με το κόστος της αρχικής απογραφής και των αγορών των αποθεμάτων που αφορούν την παρεπόμενη δραστηριότητα με ΧΡΕΩΣΗ του λογαριασμού 80.99 και των αναλυτικών του: 80.99.20, 80.99.21, 80.9922, 80.9923, 80.9924, 80.9925, 80.9926 και 80.99.28. 9. Ο λογαριασμός 80.98 "Έξοδα και έσοδα κύριας δραστηριότητας" λειτουργεί με σκοπό τον προσδιορισμό, στη Γενική Λογιστική, των αποτελεσμάτων της κύριας δραστηριότητας του Ν.Π.Δ.Δ., όταν κυρίως δεν τηρείται η Αναλυτική Λογιστική. Ειδικότερα ο λογαριασμός 80.98 λειτουργεί ως εξής : Ι. ΧΡΕΩΝΕΤΑΙ ■         Με το κόστος ή το τμήμα του της αρχικής απογραφής και των αγορών των αποθεμάτων που αφορούν την κύρια δραστηριότητα του Ν.Π.Δ.Δ. με ΠΙΣΤΩΣΗ του λογαριασμού 80.90. Ταυτόχρονα με τη χρέωση του 80.98 χρεώνονται και οι αναλυτικοί του (τριτοβάθμιοι) 80.98.20, 80.98.21, 80.98.22, 80.98.23, 80.98.24, 80.98.25, 80.98.26 και 80.98.28. ■         Με τα ποσά από τα οργανικά έξοδα κατ' είδος που αφορούν την κύρια δραστηριότητα του οργανισμού με ΠΙΣΤΩΣΗ του λογαριασμού 80.90. Ταυτόχρονα με το δευτεροβάθμιο 80.98 χρεώνονται και οι αναλυτικοί του (τριτοβάθμιοι) 80.98.60, 80.98.61, 80.98.62, 80.98.63, 80.98.64, 80.98.65, 80.98.66, 80.98.67 και 80.98.68. II. ΠΙΣΤΩΝΕΤΑΙ ■         Με τα οργανικά έσοδα που αφορούν την κύρια δραστηριότητα, με χρέωση του λογαριασμού 80.90. Ταυτόχρονα με το δευτεροβάθμιο λογαριασμό 80.98 πιστώνονται και οι αναλυτικοί του (τριτοβάθμιοι) : 80.98.70, 80.98.71, 80.98.72 και 80.98.73. ■         Με το κόστος της τελικής απογραφής των αποθεμάτων που αφορούν την κύρια δραστηριότητα με ΧΡΕΩΣΗ του λογαριασμού 80.90. Ταυτόχρονα με το δευτεροβάθμιο λογαριασμό 80.93 πιστώνονται και οι αναλυτικοί του (τριτοβάθμιοι) 80.98.20 έως 80.98.28. 10. Ο λογαριασμός 80.99 "Έξοδα και έσοδα παρεπόμενης δραστηριότητας" λειτουργεί με σκοπό τον προσδιορισμό, στη γενική λογιστική, των αποτελεσμάτων της παρεπόμενης δραστηριότητας του Ν.Π.Δ.Δ. όταν κυρίως δεν τηρείται η αναλυτική λογιστική. Ειδικότερα ο λογαριασμός 80.99 λειτουργεί ως εξής : Ι. ΧΡΕΩΝΕΤΑΙ ■         Με το τμήμα του κόστους της αρχικής απογραφής και των αγορών των αποθεμάτων που αφορούν την παρεπόμενη δραστηριότητα του ΝΠΔΔ, με ΠΙΣΤΩΣΗ του λογαριασμού 80.90. Ταυτόχρονα με τη χρέωση του δευτεροβάθμιου 80.99 χρεώνονται και οι αναλυτικοί του (τριτοβάθμιοι) 80.99.20, 80.99.21, 80.99.22, 80.99.23, 80.99.24, 80.9925, 80.99.26 και 80.99.28. ■         Με τα ποσά από τα οργανικά έξοδα κατ' είδος, που αφορούν την παρεπόμενη δραστηριότητα του οργανισμού με ΠΙΣΤΩΣΗ του λογαριασμού 80.90. Ταυτόχρονα με τη χρέωση του δευτεροβάθμιου λογαριασμού 80.99 χρεώνονται και οι αναλυτικοί του (τριτοβάθμιοι) 80.99.60, 80.99.61, 80.99.62. 80.99.63, 80.99.64, 80.99.65, 80.99.66, 80.99.67 και 80.99.68. II. ΠΙΣΤΩΝΕΤΑΙ ■         Με το τμήμα του κόστους της τελικής απογραφής των αποθεμάτων, που αφορούν την παρεπόμενη δραστηριότητα, με ΧΡΕΩΣΗ του λογαριασμού 80.90. Ταυτόχρονα με τη πίστωση του δευτεροβάθμιου λογαριασμού 80.99 πιστώνονται και οι αναλυτικοί του (τριτοβάθμιοι) 80.99.20, 80.9921, 80.99.22 80.99.23, 80.99.24, 80.99.25, 80.99.26 και 80.98.28. ■         Με τα οργανικά έσοδα κατ' είδος, που αφορούν την παρεπόμενη δραστηριότητα του οργανισμού, με ΧΡΕΩΣΗ του λογαριασμού 80.90. Ταυτόχρονα με την πίστωση του δευτεροβάθμιου λογαριασμού 80.99 πιστώνονται και οι αναλυτικοί του (τριτοβάθμιοι) : 80.99.74, 80.99.75, 80.99.76 και 80.99.78. 11. Στο τέλος της χρήσεως οι λογαριασμοί 80.90, 80.98 και 80.99 και οι αναλυτικοί τους εξισώνονται μεταξύ τους με χρέωση των λογαριασμών που έχουν πιστωτικό υπόλοιπο και πίστωση αυτών που έχουν χρεωστικό υπόλοιπο. 2.2.804 Λογαριασμός 81 "Έκτακτα και ανόργανα αποτελέσματα" 1. Στο λογαριασμό 81 καταχωρούνται κατ είδος τα έκτακτα και ανόργανα έξοδα και έσοδα της χρήσεως, καθώς και τα αποτελέσματα που πραγματοποιούνται από εξαιρετικές και έκτακτες πράξεις και εργασίες. Η ανάλυση του λογαριασμού 81 σε δευτεροβάθμιους και τριτοβάθμιους λογαριασμούς, κυρίως υποχρεωτικούς, περιλαμβάνει τις κυριότερες γνωστές κατηγορίες έκτακτων και ανόργανων εξόδων, εσόδων και αποτελεσμάτων. Το Ν.Π.Δ.Δ. έχει τη δυνατότητα να δημιουργεί και άλλους τριτοβάθμιους λογαριασμούς για την ιδιαίτερη παρακολούθηση των περιπτώσεων που παρουσιάζονται κάθε φορά. 2.        Στο λογαριασμό 81.00 "έκτακτα και ανόργανα έξοδα" καταχωρούνται, κατ' είδος, τα έκτακτα και ανόργανα έξοδα που αφορούν τη χρήση. Στο λογαριασμό αυτό δεν καταχωρούνται έξοδα που αφορούν προηγούμενες χρήσεις. Τα τελευταία αυτά έξοδα καταχωρούνται στο λογαριασμό 82.00. Ειδικά για τα φορολογικά πρόστιμα και τις προσαυξήσεις τους διευκρινίζεται ότι, αν πρόκειται για περιπτώσεις που δεν έχει προηγηθεί η άσκηση προσφυγής στα αρμόδια δικαστήρια, καταχωρούνται στο λογαριασμό 81.00, αλλιώς καταχωρούνται σε κατάλληλους υπολογαριασμούς του πρωτοβάθμιου 33, σύμφωνα με την παράγραφο 2.2.304, περ. 11. Επίσης, για τις συναλλαγματικές διαφορές ορίζεται ότι, στο λογαριασμό 81.00.04, κατά τη διάρκεια της χρήσεως, καταχωρούνται οι χρεωστικές συναλλαγματικές διαφορές από την είσπραξη απαιτήσεων ή εξόφληση υποχρεώσεων σε ξένο νόμισμα και στο τέλος της χρήσεως, κατά το κλείσιμο του ισολογισμού, καταχωρούνται οι χρεωστικές συναλλαγματικές διαφορές που προκύπτουν από την αποτίμηση των απαιτήσεων και υποχρεώσεων σε ξένο νόμισμα, με εξαίρεση τα δάνεια και τις πιστώσεις που λαμβάνονται για τη χρηματοδότηση κτήσεως πάγιων στοιχείων, για τις συναλλαγματικές διαφορές των οποίων προβλέπεται   ειδική ρύθμιση στην περίπτωση 22 της παρ. 2.2.110. 3. Στο λογαριασμό 81.01 "έκτακτα και ανόργανα έσοδα" καταχωρούνται κατ' είδος, τα έκτακτα και ανόργανα έσοδα που αφορούν τη χρήση. Στο λογαριασμό αυτό δεν καταχωρούνται έσοδα που αφορούν προηγούμενες χρήσεις. Τα τελευταία αυτά έσοδα καταχωρούνται στο λογαριασμό 82.01. Ειδικά για τις πιστωτικές συναλλαγματικές διαφορές, που καταχωρούνται στον υπολογαριασμό 81.01.04, ισχύουν ανάλογα όσα αναφέρονται στην αμέσως προηγούμενη περίπτωση 2. 4. Στους λογαριασμούς 81.02 "έκτακτες ζημίες" και 81.03 "έκτακτα κέρδη" καταχωρούνται τα αποτελέσματα - ζημίες ή κέρδη - που προκύπτουν από εξαιρετικές και έκτακτες πράξεις και εργασίες, όπως π.χ. από εκποίηση πάγιων στοιχείων, από μεταβίβαση δικαιωμάτων και λοιπών ασώματων ακινητοποιήσεων, από ανεπίδεκτες εισπράξεως απαιτήσεις ή από λαχνούς ομολογιακών δανείων. 5. Κατά το κλείσιμο του ισολογισμού τα υπόλοιπα των υπολογαριασμών του 81 μεταφέρονται στους αντίστοιχους υπολογαριασμούς του 86.02 "έκτακτα και ανόργανα αποτελέσματα", έτσι ώστε ο λογαριασμός 81 να εξισώνεται. § 2.2.805 Λογαριασμός 82 "Έξοδα και έσοδα προηγούμενων χρήσεων" 1. Στο λογαριασμό 82 καταχωρούνται κατ' είδος τα έξοδα και έσοδα που πραγματοποιούνται μέσα στη χρήση, ο χρόνος όμως και τα αίτια δημιουργίας τους ανάγονται σε δραστηριότητες προηγούμενων χρήσεων. Η ανάλυση του λογαριασμού 82 σε δευτεροβάθμιους και τριτοβάθμιους λογαριασμούς, κυρίως υποχρεωτικούς, περιλαμβάνει τις κυριότερες γνωστές κατηγορίες εξόδων και εσόδων προηγούμενων χρήσεων. Το Ν.Π.Δ.Δ. έχει τη δυνατότητα να δημιουργεί και άλλους τριτοβάθμιους λογαριασμούς για την ιδιαίτερη παρακολούθηση των περιπτώσεων που παρουσιάζονται, οπότε περιορίζεται το περιεχόμενο των προαιρετικών τριτοβάθμιων λογαριασμών 82.00.99 και 82.01.99. 2. Στο λογαριασμό 82.00 "έξοδα προηγούμενων χρήσεων" καταχωρούνται κατ' είδος τα έξοδα προηγούμενων χρήσεων, όπως οι φόροι και τα τέλη που επιβάλλονται για φορολογικές υποχρεώσεις που δημιουργούνται από πράξεις ή παραλείψεις προηγούμενων χρήσεων, αλλά η αποδοχή της υποχρεώσεως για πληρωμή τους γίνεται μέσα στη χρήση που τρέχει, χωρίς να προηγηθεί άσκηση προσφυγής στα αρμόδια δικαστήρια. Στον ίδιο λογαριασμό καταχωρούνται φόροι και τέλη που βεβαιώνονται μετά από οριστικοποίηση αποφάσεων των αρμόδιων δικαστηρίων, καθώς και ποσά εσόδων προηγούμενων χρήσεων από φόρους κοινωνικούς πόρους, τέλη, δικαιώματα του λογ/σμου 72, που επιστρέφονται στην παρούσα χρήση ως αχρεωστήτως εισπραχθέντα. 3. Στο λογαριασμό 82.01 "έσοδα προηγούμενων χρήσεων" καταχωρούνται κατ' είδος τα έσοδα προηγούμενων χρήσεων, όπως από επιχορηγήσεις, από έσοδα παροχής Υγειονομικών υπηρεσιών, οι εισπράξεις αποσβεσμένων απαιτήσεων, οι εισπράξεις από επιστροφές αχρεωστήτως καταβληθέντων φόρων και τελών, οι εισπράξεις από έσοδα κοινωνικών πόρων καθώς και οι εισπράξεις από άλλα έσοδα, τα οποία πηγάζουν από δραστηριότητες προηγούμενων χρήσεων. 4. Κατά το κλείσιμο του ισολογισμού τα υπόλοιπα των υπολογαριασμών του 82 μεταφέρονται στους αντίστοιχους υπολογαριασμούς του 86.02 "έκτακτα και ανόργανα αποτελέσματα", έτσι ώστε ο λογαριασμός 82 να εξισώνεται. § 2.2.806 Λογαριασμός 83 "Προβλέψεις για έκτακτους κινδύνους" 1. Ο λογαριασμός 83 λειτουργεί σύμφωνα με όσα καθορίζονται στην περίπτωση 5 της παρ. 2.2.405 για το λογαριασμό 44 "προβλέψεις". 2. Κατά το κλείσιμο του ισολογισμού τα υπόλοιπα των υπολογαριασμών του 83 μεταφέρονται στον υπολογαριασμό 86.02.10 "προβλέψεις για έκτακτους κινδύνους", έτσι ώστε ο λογαριασμός.83 να εξισώνεται. § 2.2.807 Λογαριασμός 84 "Έσοδα από προβλέψεις προηγουμένων χρήσεων" 1. Ο λογαριασμός 84 λειτουργεί σύμφωνα με όσα καθορίζονται στην περίπτωση 5 της παρ. 2.2.405 για το λογαριασμό 44 "Προβλέψεις". 2. Κατά το κλείσιμο του ισολογισμού τα υπόλοιπα των υπολογαριασμών του 84 μεταφέρονται στον υπολογαριασμό 86.02.03 και έτσι ο λογαριασμός 84 πρέπει να εξισώνεται. § 2.2.808 Λογαριασμός 86 "Αποτελέσματα Χρήσεως" 1. Ο λογαριασμός 86 χρησιμοποιείται μόνο στο τέλος της χρήσεως, οπότε καταρτίζεται υποχρεωτικά η κατάσταση των αποτελεσμάτων χρήσεως, σύμφωνα με το υπόδειγμα της παρ. 4.1.202. 2. Η κατάσταση του λογαριασμού 86, στην οποία, περά από τα στοιχεία τα οποία προκύπτουν από τους αντίστοιχους υπολογαριασμούς του, περιλαμβάνονται και στοιχεία του συνολικού κύκλου εργασιών (πωλήσεων) και του κόστους πωλήσεων δημοσιεύεται μαζί με τον ισολογισμό, σύμφωνα με τις διατάξεις της νομοθεσίας που ισχύει κάθε φορά. 3. Ο λογαριασμός 86 χρησιμεύει για τον προσδιορισμό των συνολικών καθαρών αποτελεσμάτων (κερδών ή ζημιών) που πραγματοποιούνται από το σύνολο των δραστηριοτήτων του Ν.Π.Δ.Δ. μέσα στη χρήση που κλείνει. Στο λογαριασμό 86, στο τέλος της χρήσεως, μεταφέρονται τα μικτά αποτελέσματα δραστηριότητας (κύριας και παρεπόμενης), και τα διάφορα άλλα έσοδα, για να συσχετισθούν με τα έξοδα των λειτουργιών διοικητικής, ερευνών - αναπτύξεως και διαθέσεως. Στον ίδιο λογαριασμό μεταφέρονται επίσης τα χρηματοοικονομικά αποτελέσματα (έσοδα - έξοδα)και τα έκτακτα και ανόργανα αποτελέσματα (έσοδα, κέρδη - έξοδα, ζημίες). Από το συσχετισμό των παραπάνω στοιχείων, που γίνεται στο λογαριασμό 86 και ειδικότερα στον υπολογαριασμό 86.99, προκύπτουν τα συνολικά καθαρά αποτελέσματα της κλειόμενης χρήσεως πριν από την αφαίρεση των φόρων που βαρύνουν τα κέρδη (φόρου εισοδήματος καθώς και λοιπών μη ενσωματωμένων στο λειτουργικό κόστος φόρων). 4. Ο υπολογαριασμός 86.99 "καθαρά αποτελέσματα χρήσεως" χρησιμεύει για τη συγκέντρωση των χρεωστικών και πιστωτικών υπολοίπων των λοιπών υπολογαριασμών του 86, και από το συσχετισμό των υπολοίπων αυτών προκύπτουν τα συνολικά καθαρά αποτελέσματα χρήσεως (καθαρές ζημίες ή καθαρά κέρδη), τα οποία μεταφέρονται στο λογαριασμό 88. 5. Ειδικότερα ο λογαριασμός 86 λειτουργεί ως εξής :  Ι. ΧΡΕΩΝΕΤΑΙ ■         κατά περίπτωση, με τις μικτές ζημίες εκμεταλλεύσεως της χρήσεως, με πίστωση του λογαριασμού 80.01. ■         με τα έξοδα των λειτουργιών διοικητικής, ερευνών - αναπτύξεως και διαθέσεως, με πίστωση, αντίστοιχα, των λογαριασμών 80.02.00, 80.02.01 και 80.02.02. ■         με τις διαφορές αποτιμήσεως τίτλων πάγιας επένδυσης και χρεογράφων, με τα έξοδα και τις ζημίες τίτλων πάγιας επένδυσης και χρεογράφων και με τους χρεωστικούς τόκους και τα συναφή με αυτούς έξοδα, με πίστωση, αντίστοιχα των λογαριασμών 80.02.04, 80.02.05 και 80.02.06. ■         με τα έκτακτα και ανόργανα έξοδα με πίστωση του λογαριασμού 81.00. ■         με τις έκτακτες ζημίες, με πίστωση του λογαριασμού 81.02. ■         με τα έξοδα προηγουμένων χρήσεων, με πίστωση του λογαριασμού 82.00. ■         με τις προβλέψεις για έκτακτους κινδύνους με πίστωση του λογαριασμού 83. ■         με τα καθαρά κέρδη, σε πίστωση του λογαριασμού 88.00 " πλεόνασμα χρήσεως". II. ΠΙΣΤΩΝΕΤΑΙ ■         κατά περίπτωση με τα μικτά κέρδη κύριας και παρεπόμενης δραστηριότητας της χρήσεως που κλείνει, με χρέωση του λογαριασμού 80.01. ■         με τα διάφορα άλλα έσοδα της εκμεταλλεύσεως, με χρέωση του λογαριασμού 80.03.00. ■         με τα έσοδα τίτλων πάγιας επένδυσης, με χρέωση του λογαριασμού 80.03.01. ■         με τα έσοδα χρεογράφων, με χρέωση του λογαριασμού 80.03.02. ■         με τα κέρδη από πώληση τίτλους πάγιας επένδυσης και χρεογράφων, με χρέωση του λογαριασμού 80.03.03. ■         με τους πιστωτικούς τόκους και τα συναφή με αυτούς έσοδα, με χρέωση του λογαριασμού 80.03.04. ■         με τα έκτακτα και ανόργανα έσοδα, με χρέωση του λογαριασμού 81.01. ■         με τα έκτακτα κέρδη, με χρέωση του λογαριασμού 81.03. ■         με τα έσοδα προηγούμενων χρήσεων, με χρέωση του λογαριασμού 82.01. ■         με τα έσοδα από προβλέψεις προηγούμενων χρήσεων, με χρέωση του λογαριασμού 84. ■         με το ενδεχόμενο έλλειμμα, με χρέωση του λογαριασμού 88.01. § 2.2.809 Λογαριασμός 87 "……………….." Ο λογαριασμός 87 είναι κενός. Η συμπλήρωση του είναι δυνατή μόνο μετά από απόφαση του κατά νόμο αρμόδιου οργάνου. § 2.2.810 Λογαριασμός 88 " Αποτελέσματα προς διάθεση" 1. Ο λογαριασμός 88 χρησιμοποιείται μόνο στο τέλος της χρήσεως όταν γίνεται διάθεση κερδών, οπότε καταρτίζεται υποχρεωτικά πίνακας διαθέσεως καθαρών κερδών, σύμφωνα με το υπόδειγμα της παρ. 4.1.302. Ο πίνακας του λογαριασμού 88, στον οποίο εμφανίζονται τα στοιχεία των υπολογαριασμών του και ο τρόπος διαθέσεως των κερδών, δημοσιεύεται μαζί με τον ισολογισμό και τα αποτελέσματα χρήσεως, σύμφωνα με τις διατάξεις της νομοθεσίας που ισχύει κάθε φορά. 2. Ο λογαριασμός 88 χρησιμεύει για τη συγκέντρωση των καθαρών αποτελεσμάτων της χρήσεως, των κερδών της προηγούμενης ή προηγουμένων χρήσεων, των ζημιών της προηγούμενης ή προηγουμένων χρήσεων, των διαφορών φορολογικού ελέγχου προηγουμένων χρήσεων και, στην περίπτωση διανομής αποθεματικών, των προς διάθεση τέτοιων αποθεματικών. 3. Ειδικότερα ο λογαριασμός 88 λειτουργεί ως εξής : Ι. ΧΡΕΩΝΕΤΑΙ ■         Ο υπολογαριασμός 88.01 με το καθαρό έλλειμμα της χρήσεως, με πίστωση του λογαριασμού 86.99 ■         Ο υπολογαριασμός 88.03 με το υπόλοιπο ή μέρος του ελλείμματος προηγούμενης χρήσεως που πρόκειται να καλυφθεί από το πλεόνασμα της κλεισμένης χρήσεως, με πίστωση του λογαριασμού 42.01. ■         Ο υπολογαριασμός 88.04 με το υπόλοιπο ή μέρος των ελλειμμάτων προηγούμενων χρήσεων που πρόκειται να καλυφθεί από το πλεόνασμα της κλειόμενης χρήσεως με πίστωση του λογαριασμού 42.02. ■         Οι υπολογαριασμοί 88.00, 80.02, 88.06 και 80.07 με τα υπόλοιπα τους, με πίστωση του υπολογαριασμού 88.98 όταν το τελικό υπόλοιπο του λογαριασμού 88 είναι χρεωστικό (έλλειμμα εις νέο), ή του υπολογαριασμού 88.99, όταν το τελικό υπόλοιπο του λογαριασμού 88 είναι πιστωτικό (πλεόνασμα προς διάθεση). ■         Ο υπολογαριασμός 88.99 με τα προς διάθεση πλεονάσματα, με πίστωση των οικείων υπολογαριασμών αποθεματικών του 41 του λογαριασμού 54.09.00 για τους φόρους που παρακρατούνται από τα μερίσματα που διανέμονται και του λογαριασμού 42.00 για το υπόλοιπο πλεονασμάτων που μεταφέρονται στην επόμενη χρήση (υπόλοιπο πλεονασμάτων εις νέο). II. ΠΙΣΤΩΝΕΤΑΙ ■         Ο υπολογαριασμός 88.00 με τα καθαρά πλεονάσματα χρήσεως, με χρέωση του λογαριασμού 86.99. ■         Ο υπολογαριασμός 88.02 με το υπόλοιπο πλεονασμάτων προηγούμενης χρήσεως, με χρέωση του λογαριασμού 42.00 ■         Ο υπολογαριασμός 88.07 με τα αποθεματικά για τα οποία αποφασίζεται η διάθεση τους για την κάλυψη ελλειμμάτων ή τη διανομή μερισμάτων, με χρέωση οικείων υπολογαριασμών αποθεματικών του 41 (σε περίπτωση διαθέσεως αποθεματικών, παράλληλα, γίνονται και ανάλογες εγγραφές πληρωμένων και οφειλομένων φόρων εισοδήματος και άλλης φύσεως, όταν συντρέχει σχετική φορολογική υποχρέωση). ■         Οι υπολογαριασμοί 88.01, 88.03, 88.04, 88.06 και 88.08 με τα υπόλοιπα τους, με χρέωση του υπολογαριασμού 88.98, όταν το τελικό υπόλοιπο του λογαριασμού 88 είναι χρεωστικό (έλλειμμα εις νέο), ή του υπολογαριασμού 88.99, όταν το τελικό υπόλοιπο του λογαριασμού 88 είναι πιστωτικό (πλεόνασμα προς διάθεση). ■         Ο υπολογαριασμός 88.98 με τα ελλείμματα εις νέο, με χρέωση του λογαριασμού 42.01. §2.2.811             Λογαριασμός 89 "Ισολογισμός" 1. Ο λογαριασμός 89 χρησιμοποιείται μόνο στο τέλος της χρήσεως οπότε καταρτίζεται υποχρεωτικά η κατάσταση του ισολογισμού της χρήσεως, σύμφωνα με το υπόδειγμα της παρ. 4.1.103. 2. Η κατάσταση του ισολογισμού, στην οποία περιλαμβάνονται τουλάχιστο τα στοιχεία που προβλέπονται από το υπόδειγμα της παρ. 4.1.103 όταν συντρέχουν οι σχετικές προϋποθέσεις, δηλαδή, όταν από τον Ν.Π.Δ.Δ. τηρούνται οι σχετικοί λογαριασμοί, δημοσιεύεται μαζί με την κατάσταση του λογαριασμού αποτελεσμάτων χρήσεως και του πίνακα διαθέσεως αποτελεσμάτων, σύμφωνα με τις διατάξεις της νομοθεσίας που ισχύει κάθε φορά. 3. Ο λογαριασμός 89 χρησιμεύει για το κλείσιμο των λογαριασμών της χρήσεως που αναφέρεται ο ισολογισμός και για το άνοιγμα των λογαριασμών της νέας χρήσεως που ακολουθεί μετά την κατάρτιση του ισολογισμού. 4. Ειδικότερα ο λογαριασμός 89 λειτουργεί ως εξής : α) Στο τέλος της χρήσεως στην οποία αναφέρεται ο ισολογισμός, μετά τη διενέργεια των εγγραφών κλεισίματος του, χρεώνεται ο λογ/σμος 89.01 με τα υπόλοιπα όλων των χρεωστικών λογαριασμών του, με πίστωση καθενός απ' αυτούς, που έτσι μηδενίζονται, και πιστώνεται με τα υπόλοιπα όλων των πιστωτικών λογαριασμών του, με χρέωση καθενός απ' αυτούς, που επίσης με τον τρόπο αυτό μηδενίζονται. Οι εγγραφές χρεώσεως και πιστώσεως του λογαριασμού 89.01, στο τέλος κάθε χρήσεως, οι οποίες ονομάζονται "εγγραφές κλεισίματος των λογαριασμών του ισολογισμού", γίνονται, είτε αμέσως μετά τη διενέργεια όλων των εγγραφών κλεισίματος του ισολογισμού, είτε τμηματικά για κάθε λογαριασμό που το υπόλοιπο του οριστικοποιείται για την εμφάνιση του στο ισολογισμό. Η τριτοβάθμια ανάλυση του λογαριασμού 89.01, για την καλύτερη συμφωνία των λογαριασμών, ανάλογα με τις ανάγκες κάθε ΝΠΔΔ, μπορεί να αναπτυχθεί ανάλογα με τους πρωτοβάθμιους λογαριασμούς των οποίων τα υπόλοιπα εμφανίζονται στον Ισολογισμό. β) Με την έναρξη της χρήσεως που ακολουθεί μετά την κατάρτιση του ισολογισμού, έπειτα από τη διαδικασία διενέργειας τα εγγραφών κλεισίματος του ισολογισμού, που ολοκληρώνεται μέσα στη χρονική περίοδο (προθεσμία) η οποία προβλέπεται από τις διατάξεις της νομοθεσίας που ισχύει κάθε φορά, χρεώνεται (ο λογ/σμός 89.00) με τα υπόλοιπα όλων των πιστωτικών λογαριασμών του Ισολογισμού, με πίστωση καθενός από αυτούς, και πιστώνεται με τα υπόλοιπα όλων των χρεωστικών λογαριασμών του, με χρέωση καθενός από αυτούς. Οι εγγραφές χρεώσεως και πιστώσεως του λογαριασμού 89.00, κατά την έναρξη της χρήσεως που ακολουθεί την κατάρτιση του ισολογισμού (κατά τη διάρκεια της προθεσμίας κλεισίματος του ισολογισμού που τρέχει στην επόμενη χρήση), οι οποίες ονομάζονται "εγγραφές ανοίγματος των λογαριασμών του ισολογισμού", γίνονται, είτε αμέσως έπειτα από τη διαδικασία διενέργειας όλων των εγγραφών κλεισίματος του ισολογισμού, είτε τμηματικά για κάθε λογαριασμό που, μετά την οριστικοποίηση του υπολοίπου του για την εμφάνιση του στον ισολογισμό, κλείνει σύμφωνα με όσα καθορίζονται παραπάνω. Η τριτοβάθμια ανάλυση του λογαριασμού 89.00, για την καλύτερη συμφωνία των λογαριασμών, ανάλογα με τις ανάγκες κάθε ΝΠΔΔ, μπορεί να αναπτυχθεί ανάλογα με τους πρωτοβάθμιους λογαριασμούς των οποίων τα υπόλοιπα εμφανίζονται στον Ισολογισμό. ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2.3. ΠΡΑΞΕΙΣ ΣΕ ΣΥΝΑΛΛΑΓΜΑ ΚΑΙ ΑΛΛΑ ΣΥΝΑΦΗ ΘΕΜΑΤΑ § 2.3.1 ΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΤΗΣ ΑΞΙΑΣ ΤΩΝ ΑΓΟΡΩΝ ΑΠΟ ΤΟ ΕΞΩΤΕΡΙΚΟ ΚΑΙ ΤΩΝ ΠΩΛΗΣΕΩΝ ΣΤΟ ΕΞΩΤΕΡΙΚΟ 1. Η δραχμική αξία των ειδών που αγοράζονται από το εξωτερικό, ανεξάρτητα από τον τρόπο διακανονισμού της συναλλαγματικής τους αξίας (π.χ. έναντι φορτωτικών εγγράφων, με άνοιγμα ανέκκλητης πιστώσεως) υπολογίζεται με βάση την επίσημη τιμή του ξένου νομίσματος (συναλλάγματος) της ημέρας διακανονισμού της αξίας. Η ημέρα αυτή συμπίπτει με την ημερομηνία της σχετικής εκκαθαρίσεως της Τράπεζας που μεσολαβεί για την εισαγωγή και σε περίπτωση προεμβάσματος για το όλο ή μέρος της αξίας, με την ημερομηνία του προεμβάσματος. Ειδικά για εισαγωγές αγαθών από χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης, που η παραλαβή τους προηγείται του τραπεζικού διακανονισμού της αξίας τους, η δραχμική τους αξία υπολογίζεται με βάση την επίσημη τρέχουσα τιμή πωλήσεως του ξένου νομίσματος της ημέρας της παραλαβής των αγαθών, και οι συναλλαγματικές διαφορές που θα προκύψουν κατά το μεταγενέστερο τραπεζικό διακανονισμό, μεταφέρονται στους οικείους υπολογαριασμούς του λογαριασμού 81 "Έκτακτα και ανόργανα αποτελέσματα". 2. Η δραχμική αξία των ειδών που πωλούνται ή υπηρεσιών που παρέχονται στο εξωτερικό, ανεξάρτητα από τον τρόπο διακανονισμού της αξίας τους, υπολογίζεται με βάση την επίσημη τιμή (τιμή αγοράς της Τράπεζας της Ελλάδος) του ξένου νομίσματος (συναλλάγματος) της ημέρας εκδόσεως του παραστατικού και εξαγωγής των πωλημένων από την αποθήκη. Ενδεχόμενη διαφορά μεταξύ της αξίας αυτής και της δραχμικής αξίας που προκύπτει με βάση την τιμή του ξένου νομίσματος κατά την ημέρα διακανονισμού ή σε περίπτωση προεμβάσματος για το όλο ή μέρος της αξίας, κατά την ημέρα του προεμβάσματος καταχωρείται στη χρέωση του λογαριασμού 81.00.04, όταν είναι χρεωστική, ή στην πίστωση του λογαριασμού 81.01.04, όταν είναι πιστωτική. Η πιο πάνω δραχμική αξία των πωλήσεων υπολογίζεται και λογιστικοποιείται ακόμη και αν δεν πρόκειται να δραχμοποιηθεί το συνάλλαγμα που αποτελεί το αντίτιμο της πώλησης, αλλά να διατεθεί με τη μορφή που αποκτήθηκε για πληρωμές του οργανισμού στο εξωτερικό. § 2.3.2. ΑΠΟΤΙΜΗΣΗ ΑΠΑΙΤΗΣΕΩΝ ΚΑΙ ΥΠΟΧΡΕΩΣΕΩΝ ΣΕ ΞΕΝΟ ΝΟΜΙΣΜΑ 1. Οι λογαριασμοί των απαιτήσεων και των υποχρεώσεων σε ξένο νόμισμα, καθώς και τα τυχόν διαθέσιμα σε ξένο νόμισμα, κατά το κλείσιμο του ισολογισμού, αποτιμούνται με βάση την επίσημη τιμή του ξένου νομίσματος της ημέρας κλεισίματος του ισολογισμού, η οποία προκύπτει από σχετικό δελτίο της Τράπεζας της Ελλάδος. Εξαίρεση από τον κανόνα αυτό αποτελούν οι απαιτήσεις και οι υποχρεώσεις σε ξένο νόμισμα, που προέρχονται από προεμβάσματα, οι οποίες αποτιμούνται στη δραχμική αξία τους στην οποία έγινε ο οριστικός διακανονισμός τους. 2. Οι απαιτήσεις αποτιμούνται στην τιμή αγοράς του ξένου νομίσματος της ημέρας κλεισίματος του ισολογισμού. 3. Οι υποχρεώσεις αποτιμούνται στην τιμή πωλήσεως του ξένου νομίσματος της ημέρας κλεισίματος του ισολογισμού. 4.        Με την επιφύλαξη των σχετικών διατάξεων των περιπτώσεων 16 και 22 της παραγράφου 2.2.110, για τις συναλλαγματικές διαφορές που προκύπτουν κατά την αποτίμηση των απαιτήσεων και των υποχρεώσεων σε ξένο νόμισμα της παραπάνω περιπτώσεως 1, ισχύουν τα ακόλουθα : α) Όταν προέρχονται από βραχυπρόθεσμες απαιτήσεις και υποχρεώσεις και είναι χρεωστικές καταχωρούνται στη χρέωση του λογαριασμού 81.00.04 "συναλλαγματικές διάφορες", ενώ αν είναι πιστωτικές καταχωρούνται στην πίστωση του λογαριασμού 81.01.04 "συναλλαγματικές διάφορες". β) Όταν προέρχονται από μακροπρόθεσμες απαιτήσεις και υποχρεώσεις παρακολουθούνται σε κατηγορίες κατά ξένο νόμισμα ως εξής: ■         καταχωρούνται σε ιδιαίτερους υπολογαριασμούς του λογαριασμού 44.14 κατά ξένο νόμισμα. ■         στο τέλος κάθε χρήσεως, τα χρεωστικά υπόλοιπα των παραπάνω ειδικών υπολογαριασμών κατά ξένο νόμισμα, μεταφέρονται στη χρέωση του λογαριασμού 81.00.04, και από τα πιστωτικά υπόλοιπα των υπολογαριασμών αυτών μεταφέρεται στην πίστωση του λογαριασμού 81.01.04 το μέρος εκείνο που αντιστοιχεί στις απαιτήσεις και στις υποχρεώσεις σε ξένο νόμισμα που εισπράχθηκαν ή πληρώθηκαν μέσα στη χρήση. Οι συναλλαγματικές διαφορές που προκύπτουν κατά την είσπραξη ή πληρωμή των απαιτήσεων και υποχρεώσεων των παραπάνω περιπτώσεων 1-3 καταχωρούνται απευθείας, οι χρεωστικές στη χρέωση του λογαριασμού 81.00.04 και οι πιστωτικές στην πίστωση του λογαριασμού 81.01.04. Οι συναλλαγματικές διαφορές που προκύπτουν κατά την αποτίμηση τυχόν διαθεσίμων σε ξένο νόμισμα καταχωρούνται απ' ευθείας, οι χρεωστικές στη χρέωση του λογαριασμού 81.00.04 και οι πιστωτικές στην πίστωση του λογαριασμού 81.01.04. 5.        Οι συναλλαγματικές διαφορές που προκύπτουν από δάνεια και πιστώσεις που χρησιμοποιούνται για τη χρηματοδότηση κτήσεως πάγιων στοιχείων, παρακολουθούνται στο λογαριασμό 16.15, σύμφωνα με όσα καθορίζονται στις περιπτώσεις 16 και 22 της παραγράφου 2.2.110. 2.3.3   ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΕΝΕΡΓΗΤΙΚΟΥ ΚΑΙ ΠΑΘΗΤΙΚΟΥ ΣΕ ΞΕΝΟ ΝΟΜΙΣΜΑ § 2.3.300            Ακινητοποιήσεις στο Εξωτερικό Οι ακινητοποιήσεις του Ν.Π.Δ.Δ. που βρίσκονται στο Εξωτερικό απεικονίζονται στους λογαριασμούς με τη δραχμική αξία κτήσεως κατά την ημέρα της δημιουργίας τους. Με βάση την αξία αυτή υπολογίζονται οι αποσβέσεις. Το αποτέλεσμα (κέρδος ή ζημιά), που τυχόν προκύπτει από τις διακυμάνσεις της τιμής των ξένων νομισμάτων, διαπιστώνεται οριστικά και καταχωρείται στους οικείους υπολογαριασμούς των 81.02 και 81.03 μόνο κατά την εκποίηση των ακινητοποιήσεων αυτών. § 2.3.301            Χρεόγραφα και άλλοι τίτλοι συμμετοχών και τοποθετήσεων σε ξένο νόμισμα α) Τα κάθε φύσεως χρεόγραφα και τίτλοι σε ξένο νόμισμα μετατρέπονται σε δραχμές με την τιμή του ξένου νομίσματος της ημέρας κτήσεως τους (αγοράς). β) Η δραχμική αποτίμηση των χρεογράφων και γενικά των τίτλων σε ξένο νόμισμα γίνεται μαζί με τα χρεόγραφα και τους άλλους τίτλους σε δραχμές σύμφωνα με όσα ορίζονται στην περίπτωση 5 τη παραγράφου 2.2.112. γ) Η δραχμική τρέχουσα αξία των χρεογράφων και γενικά των τίτλων σε ξένο νόμισμα προσδιορίζεται με πολλαπλασιασμό της τρέχουσας αξίας τους σε ξένο νόμισμα με την επίσημη τιμή του ξένου νομίσματος (τιμή αγοράς της Τράπεζας Ελλάδος) κατά την ημερομηνία κλεισίματος του ισολογισμού. Η τρέχουσα αξία σε ξένο νόμισμα των χρεογράφων και γενικά των τίτλων αυτών προσδιορίζεται με βάση τη μέση χρηματιστηριακή τιμή τους κατά τον τελευταίο μήνα της χρήσεως. ΜΕΡΟΣ ΤΡΙΤΟ ΟΜΑΔΑ 10η (0): ΛΟΓΑΡΙΑΣΜΟΙ ΤΑΞΕΩΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3.1 ΣΧΕΔΙΟ ΛΟΓΑΡΙΑΣΜΩΝ ΤΑΞΕΩΣ [Ομάδα 10η] Οι λογαριασμοί του Σχεδίου λογαριασμών της ενότητας "Λογαριασμοί τάξεως" ορίζονται ως εξής : § 3.1.10              ΟΜΑΔΑ 10η (0) : ΛΟΓΑΡΙΑΣΜΟΙ ΤΑΞΕΩΣ Α. ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΟΙ ΛΟΓΑΡΙΑΣΜΟΙ 00 01 Αλλότρια περιουσιακά στοιχεία 02 Χρεωστικοί λογαριασμοί Δημοσίου Λογιστικού 03 Χρεωστικοί λογαριασμοί εγγυήσεων, εμπράγματων ασφαλειών και απαιτήσεων από αμφοτεροβαρείς συμβάσεις 04 Διάφοροι λογαριασμοί πληροφοριών χρεωστικοί 05 Δικαιούχοι αλλότριων περιουσιακών στοιχείων 06 Πιστωτικοί λογαριασμοί Δημοσίου Λογιστικού 07 Πιστωτικοί λογαριασμοί εγγυήσεων, εμπράγματων ασφαλειών και υποχρεώσεων από αμφοτεροβαρείς συμβάσεις 08 Διάφοροι λογαριασμοί πληροφοριών πιστωτικοί 09 Λογαριασμοί τάξεως υποκαταστημάτων ή άλλων κέντρων Β. ΛΟΓΑΡΙΑΣΜΟΙ ΟΛΩΝ ΤΩΝ ΒΑΘΜΩΝ 00. Δεν χρησιμοποιείται