1. ΠΡΟΕΔΡΙΚΟΝ ΔΙΑΤΑΓΜΑ της 18 Απρ./30 Ιουν. 1928 (ΦΕΚ Α' 112) Περί κανονισμού όρων περιφράξεως των εντός των σχεδίων των πόλεων κλπ. οικοπέδων. Έχοντες υπ' όψει τας διατάξεις του άρθρ. 9 του από 17 Ιουλ. 1923 Ν.Δ/τος και ιδόντες την υπ' αριθ. 343 ε.ε. γνωμοδότησιν του Συμβουλίου των Δημοσίων Έργων, προτάσει του Ημετέρου επί της Συγκοινωνίας Υπουργού, αποφασίζομεν και διατάσσομεν: Άρθρ.1.-1.Τα περιφράγματα (περιτοιχίσματα) των εντός των σχεδίων των πόλεων κειμένων οικοπέδων ή και εκτός τούτων, εφ' ων κατά τας κειμένας διατάξεις επιτρέπεται η ανέγερσις οικοδομών (π.χ. παρά τας οδούς), δεν επιτρέπεται να έχωσιν ύψος μεγαλύτερον των 2,50 μέτρων. Το όριον τούτο ισχύει τόσον δια τα μεταξύ κοινοχρήστων χώρων και ιδιοκτησιών περιφράγματα, όσον και δια τα μεταξύ των τελευταίων διαχωριστικά (μεσότοιχοι) τοιαύτα. Επίσης ισχύει και αν ακόμη το περίφραγμα περιλαμβάνεται εντός μιας και της αυτής ιδιοκτησίας. 2.Το ανωτέρω όριον είναι το μέγιστον υποχρεωτικόν τοιούτον δια τα μεταξύ των ιδιοκτησιών διαχωριστικά περιφράγματα από της απόψεως ότι οιοσδήποτε των ενδιαφερομένων ιδιοκτητών δικαιούται να κατασκευάση αυτά μέχρι του εν λόγω ορίου. Δύνανται ουχ' ήττον ούτοι κοινή συμφωνία ης την ισχύν ορίζουσιν εν αυτή ταύτη να ορίσωσιν υπό τύπον δουλείας του ακινήτου και μικρότερον όριον. 3.Εις την τάξιν των περιφραγμάτων υπάγονται και οιοσδήποτε απλοί τοίχοι εντός των οικοπέδων ή επί των ορίων αυτών εφόσον ούτοι δεν αποτελούσι στοιχείον της οικοδομής, ήτοι πλευράν κεκαλυμμένου χώρου (δωματίου) ή τουλάχιστον χρησιμοποιησίμου υποστέγου. Άρθρ.2.-1.Εφόσον πρόκειται περί διαχωριστικών μεταξύ συνορευόντων οικοπέδων περιφραγμάτων εις θέσεις καθ' ας επιτρέπεται να εφάπτωνται προς άλληλα τα ανεγειρόμενα κτίρια (συνεχές οικοδομικόν σύστημα), οι κατά το προηγούμενον άρθρον περιορισμοί εισίν απολύτως προσωρινοί ουδέν δημιουργούντες υπέρ οιουδήποτε δικαίωμα φωτός, αέρος κλπ. 2.Ο ιδιοκτήτης οικοπέδου ευρισκομένου υπό τας συνθήκας της άνω παραγράφου, εις περίπτωσιν ανεγέρσεως ή επεκτάσεως οικοδομής εν αυτώ μέχρι του κοινού των ιδιοκτησιών ορίου (μεσοτοίχου) δικαιούται εις την ύψωσιν διαχωριστικών τοίχων μέχρι του αναγκαίου δια την οικοδομήν ύψους, χωρίς να απαιτήται οιαδήποτε προς τούτο συγκατάθεσις ή παρέμβασις του ιδιοκτήτου της ομόρου ιδιοκτησίας. 3.Επιτρέπεται η επί των κατά την ανωτέρω παρ. 1 περιφραγμάτων στήριξις υποστηλωμάτων ή η τμηματική τούτων ύψωσις προς υποστήριξιν εξωστών, δωμάτων κλπ. Άρθρ.3.-1.Τα μεταξύ των ιδιοκτησιών διαχωριστικά περιφράγματα δέον να κατασκευάζωνται εις πάσαν περίπτωσιν συμπαγή (τοιχοποιΐα). Επιτρέπεται ουχ ήττον παρέκκλισις από του περιορισμού τούτου, κατόπιν κοινής μεταξύ των ενδιαφερομένων ιδιοκτητών συμφωνίας, εφαρμοζομένων αναλόγως των διατάξεων του άρθρ. 1 παρ. 2. 2.Τα μεταξύ των ιδιοκτησιών και των κοινοχρήστων χώρων περιφράγματα, εφ' ων οικοπέδων το ισχύον σχέδιον ή ο σχετικός οικοδομικός κανονισμός προβλέπει μεταξύ του εν λόγω ορίου και του κτιρίου την τήρησιν ακαλύπτου χώρου (π.χ. πρασιάς), επιτρέπεται να κατασκευάζωνται συμπαγή το πολύ μέχρις ύψους ενός μέτρου, από του σημείου δε τούτου και άνω επιβάλλεται να κατασκευάζωνται κατά τρόπον ώστε η όπισθεν αυτών ιδιοκτησία να καθίσταται ορατή (π.χ. εκ κιγκλιδώματος ή δικτυωτού). 3.Κατά τας περιπτώσεις της προηγουμένης παραγράφου και τα μεταξύ των ιδιοκτησιών διαχωριστικά περιφράγματα (πλάγιοι μεσότοιχοι) επιβάλλεται να κατασκευάζωνται καθ' ον αύτη ορίζει τρόπον επί των τμημάτων των περιλαμβανομένων εντός των τηρητέων ακαλύπτων χώρων. 4.Εάν πρόκειται περί οικοπέδων, εφ' ων ισχύει επί πλέον και περιορισμός τηρήσεως ακαλύπτου χώρου και μεταξύ των οικοδομών και των πλαγίων ορίων αυτών, η υποχρέωσις της κατασκευής των πλαγίων διαχωριστικών περιφραγμάτων κατά τα εν τη προηγουμένη παραγράφω οριζόμενα ισχύει και επί δύο εισέτι μέτρα πέραν του ορίου των προς τας οδούς όψεων των κτιρίων. 5.Επί των διαχωριστικών μεταξύ των ιδιοκτησιών περιφραγμάτων επιτρέπεται η ανάπτυξις φυτειών καθ' άπαν το ύψος των, εφόσον μεταξύ τούτων και των οικοδομών επιβάλλεται η τήρησις ακαλύπτων χώρων. Τοιαύται φυτείαι επιτρέπονται και επί των μεταξύ κοινοχρήστων χώρων και ιδιοκτησιών περιφραγμάτων. (Αντί της σελ. 331(α) Σελ. 331(β) Τεύχος 603 - Σελ. 101 Περίφραξη οικοπέδων 23.Δ.η.1 Άρθρ.4.-1.Τα εν τοις ανωτέρω αναφερόμενα ύψη των περιφραγμάτων, μετρώνται από της στάθμης του εδάφους εφ' ου ταύτα εδράζονται. Ειδικώς τα των μεταξύ ιδιοκτησιών και κοινοχρήστων χώρων τοιαύτα, μετρώνται από της στάσεως του πεζοδρομίου, ή τοιούτου μη υπάρχοντος, από της οδού. Πάντως, εις περίπτωσιν αμφιβολιών ως προς την ακρίβειαν της αφετηρίας μετρήσεως, ρυθμίζει το ζήτημα η επί της εφαρμογής του σχεδίου υπηρεσία κατά την κρίσιν της και ούτως ώστε να αποφεύγηται υπέρβασις των εν τοις ανωτέρω οριζομένων ορίων. 2.Εάν η επιφάνεια από την στάθμην της οποίας μετράται το ύψος των περιφραγμάτων παρουσιάζη κλίσιν, ως προς τον ορίζοντα τα περιφράγματα υποδιαιρούνται εις τμήματα μήκους το πολύ 4 μέτρων και το ανωτέρω ύψος μετράται εις το μέσον εκάστου τοιούτου τμήματος. 3.Εάν η στάθμη του οικοπέδου κατά την προς την οδόν ορικήν αυτού γραμμήν υπέρκειται της στάθμης της τελευταίας, η διαφορά αύτη του ύψους συνυπολογίζεται τόσον ως προς το συμπαγές μέρος του περιφράγματος όσον και ως προς το ολικόν ύψος αυτού. Εάν η διαφορά αύτη εξικνείται εις τα 1,50 μέτρα επιτρέπεται μόνον η κατασκευή απλού κιγκλιδωτού προφυλακτηρίου στηθαίου ύψους μη υπερβαίνοντος το εν μέτρον. Εάν όμως η διαφορά υπερβαίνη τα 1,50 μέτρα, ο ιδιοκτήτης οφείλει πάντοτε να καταβιβάζη εις το ύψος τούτο την στάθμην του οικοπέδου του επί βάθους ουχί ελάσσονος των τεσσάρων μέτρων από της προς την οδόν πλευράς αυτού. Κατά τας περί ων η παρούσα παράγραφος περιπτώσεις, τα επί των μεταξύ των ιδιοκτησιών διαχωριστικά περιφράγματα, δέον να απολήγωσι παρά την οδόν εις το ύψος των επ' αυτής περιφραγμάτων και δια βαθμιαίας μεταβολής του ύψους των να εξικνώνται εις το κανονικό ύψος των. 4.Εν περιπτώσει διαφοράς στάθμης μεταξύ δύο παρακειμένων οικοπέδων εφ' όσον μεν αύτη κατά το κοινόν όριον είναι έλασσον του ενός μέτρου, συνυπολογίζεται εις το όλον ύψος του περιφράγματος μέχρι των 2,50 μ. (κατασκευαζομένου τούτου επί της υψηλοτέρας στάθμης με μικρότερον ύψος), εφ' όσον δε είναι μείζων, το περίφραγμα κατασκευάζεται με σταθερόν ύψος, ενός και ημίσεος μέτρου από της υψηλοτέρας στάθμης. Καθ' ας περιπτώσεις παρουσιάζεται διαφορά στάθμης μεταξύ των ομόρων οικοπέδων κατά τα κοινά όρια, υφίσταται δε κίνδυνος διαβρώσεως του εδάφους (εδάφη γαιώδη ή εκ σεσαθρωμένων βράχων), επιβάλλεται η κατασκευή τοίχου προς επικάλυψιν της γυμνής επιφανείας ή εν ανάγκη και υποστηρίξεως, διήκοντος από του ενός εις το έτερον οικόπεδον. Σελ. 332(β) Τεύχος 603 - Σελ. 102 5.Κατά τας περί ων η ανωτέρω παρ. 3 περιπτώσεις, ο ιδιοκτήτης υποχρεούται να μορφώνη κανονικόν πρανές επί της ιδιοκτησίας του προς την οδόν συμφώνως προς τας σχετικάς υποδείξεις της υπηρεσίας, εάν δε το έδαφος δεν είναι βραχώδες, υποχρεούται να καλύπτη το πρανές τούτο είτε δια φυτειών είτε δια τοιχοποιΐας ή λιθενδύτου ωρισμένης επιφανειακής μορφής. Άρθρ.5.-1.Τα κατά τα ανωτέρω μεταξύ των ιδιοκτησιών διαχωριστικά περιφράγματα τοποθετούνται εξ ημισείας επ' αμφοτέρων των συνορευουσών ιδιοκτησιών και είναι κοινά, της δαπάνης αυτών βαρυνούσης εξ ημισείας αμφοτέρους του ιδιοκτήτας. 2.Ως προς την επιβάρυνσιν δια την δαπάνην κατασκευής των μεταξύ των ιδιοκτησιών κοινών διαχωριστικών περιφραγμάτων, ως επίσης και των περί ων το άρθρ. 4 παρ. 4 τοίχων επικαλύψεως ή υποστηρίξεως, εφαρμόζονται τα περί μεσοτοιχιών γενικώς ισχύοντα. Άρθρ.6.-1.Εις περίπτωσιν κατεδαφίσεως των παρά τας διατάξεις του παρόντος υφισταμένων παλαιών περιφραγμάτων προς ανακαίνισιν αυτών, εφαρμόζεται το παρόν Δ/μα. 2.Εις περίπτωσιν παραβάσεως του παρόντος Δ/τος εφαρμόζονται αι περί αυθαιρέτων κατασκευών διατάξεις του από 18 Μαρτ. 1926 Δ/τος (ανωτ. σελ. 315). Άρθρ.7.-1.Το παρόν Δ/μα δεν εφαρμόζεται δι' ας περιπτώσεις ίδιοι οικοδομικοί κανονισμοί διέπουσι τα της περιφράξεως των οικοπέδων και μόνον εφ' όσον ούτοι προβλέπουσι την ρύθμισιν των υπό τούτου κανονιζομένων ζητημάτων. Εις τον Ημέτερον επί της Συγκοινωνίας Υπουργόν ανατίθεμεν την δημοσίευσιν και εκτέλεσιν του παρόντος Δ/τος. 23.Δ.η.1 Περίφραξη οικοπέδων