17. ΒΑΣΙΛΙΚΟΝ ΔΙΑΤΑΓΜΑ της 8/14 Μαΐου 1957 Περί επιβολής ποιοτικού ελέγχου κατά την εξαγωγήν των μήλων. Έχοντες υπ’ όψει το άρθρ. 1 του Νόμ. 5806/1933, ως και την υπ’ αριθ. 204/1957 γνωμάτευσιν του Συμβουλίου Επικρατείας, αποφασίζομεν και διατάσσομεν: Άρθρ.1.-Απαγορεύεται η εξαγωγή νωπών οπωρών μήλων, εφ’ όσον αύται δεν πληρούν τους όρους του παρόντος Β.Δ/τος και δεν έχει εκδοθή το υπό του άρθρ. 7 του παρόντος προβλεπόμενον πιστοποιητικόν καταλληλότητος προς εξαγωγήν. Ποιοτική κατάταξις Άρθρ.10.-Αι διατάξεις του παρόντος Β.Δ/τος ισχύουν και δια τας διενεργουμένας μέσω του ελευθέρου λιμένος Θεσσαλονίκης εξαγωγάς μήλων εφ’ όσον η συσκευασία αυτών έχει λάβει χώραν εντός της ελευθέρα ζώνης. Άρθρ.11.-Η ισχύς του παρόντος Β.Δ/τος άρχεται μετά την παρέλευσιν μηνός από της δημοσιεύσεώς του εις την Εφημερίδα της Κυβερνήσεως, από της ημερομηνίας δε ταύτης το από 22.7.38 Β.Δ/μα «περί ποιοτικού ελέγχου κατά την εξαγωγήν των νωπών οπωρών και λαχανικών» δεν ισχύει ως προς την εξαγωγήν των μήλων, καταργουμένων και των περί τούτων διατάξεων του Δ/τος τούτου. Άρθρ.12.-Από της ισχύος του παρόντος τα άρθρ. 5, 6, 7, 8, 9 και 10 του παρόντος επεκτείνονται και επί του ποιοτικού ελέγχου των σταφυλών και καρπών των εσπεριδοειδών, καταργουμένων και αντιστοίχων άρθρ. 5, 6, 7, 8, 9, 10 του από 7.8.50 Β.Δ/τος «περί επιβολής ποιοτικού ελέγχου κατά την εξαγωγήν των νωπών σταφυλών» ως και του άρθρ. 11 του από 11.11.52 Β.Δ/τος «περί επιβολής ποιοτικού ελέγχου κατά την εξαγωγήν των καρπών των εσπεριδοειδών». Εις τον αυτόν επί της Γεωργίας Υπουργόν ανατίθεμεν την εκτέλεσιν του παρόντος Δ/τος. Άρθρ.2.-Τα προς εξαγωγήν κατάλληλα νωπά μήλα κατατάσσονται εις τας κάτωθι δύο ποιοτικάς κατηγορίας. 1.Κατηγορία «Έξτρα». Τα μήλα της κατηγορίας ταύτης δέον να είναι: Συλλεγμένα δια χειρός μετά του ποδίσκου των. Ανωτέρας ποιότητος και πρακτικώς χωρίς ελαττώματα, κανονικού σχήματος, απηλλαγμένα μωλώπων, τραυμάτων και βλαβών της επιδερμίδος εκ παγετού, εγκαυμάτων ηλίου, ψεκασμών κλπ. Υγιά, καθαρά, απηλλαγμένα εξωτερικής υγρασίας, επαρκώς συμπαγή, απηλλαγμένα αλλοιώσεων των οργανοληπτικών χαρακτήρων ή της αντοχής εκ συντηρήσεως εις ψυγεία ή αποθήκας ή εξ άλλων αιτίων και παρουσιάζοντα όλα τα χαρακτηριστικά και τον τυπικόν χρωματισμόν της ποικιλίας των ή των παραλλαγών της. Τελείως απηλλαγμένα από προσβολάς εντόμων, φουζικλαδίου (VENTURIA IΝEQUALIS) και άλλων ασθενειών. Ανοχή. Εις την ποιοτικήν ταύτην κατηγορίαν εις έκαστον κιβώτιον συσκευασίας επιτρέπεται να υπάρχη ποσοστόν οπωρών επί του αριθμού αυτών μέχρι 5% μη ανταποκρινομένων εις τα ανωτέρω οριζόμενα χαρακτηριστικά αλλά παρουσιαζουσών τα χαρακτηριστικά της κατωτέρω κατηγορίας «Εκλεκτά». 2.Κατηγορία «Εκλεκτά». Τα μήλα της κατηγορίας ταύτης δέον να πληρούν τους όρους της ανωτέρω κατηγορίας «Έξτρα» με την διαφοράν ότι εκάστη οπώρα δύναται να έχη εν εκ των κατωτέρω ελαττωμάτων. Ελαφράν ανωμαλίαν σχήματος, ελλειπή χρωματισμόν και ελαφρώς βεβλαμένον ποδίσκον. Ελαφρά μωλωπίσματα, τριψίματα, τραύματα επιφανειακά εκ διαφόρων αιτίων, παλαιά και επουλωμένα, άτινα δεν θα είναι πετρώδους ή φελλώδους φύσεως και δεν θα δύνανται να επιδράσουν δυσμενώς εις την εμπορικήν εμφάνισιν ή συντήρησιν του προϊόντος. Ίχνη εντόμων, ασθενειών ή χαλάζης. Ανοχή. Δια την ποιοτικήν ταύτην κατηγορίαν επιτρέπεται να υπάρχη ποσοστόν οπωρών επί του αριθμού αυτών μέχρι 8% μη ανταποκρινομένων εις τα ανωτέρω οριζόμενα χαρακτηριστικά. Εν ουδεμιά όμως περιπτώσει επιτρέπεται η ύπαρξις οπωρών προσβεβλημένων υπό σήψεως ή παρουσιαζουσών πληγάς ή σχισμάς μη επουλωθείσας. Το μέγεθος εκάστης οπώρας, μετρούμενον κατά την έννοιαν της ισημερινής διαμέτρου, δεν δύναται να είναι κατώτερον δια την κατηγορίαν «Έξτρα» των 47 χιλιοστομέτρων προκειμένου δια την ποικιλίαν «Φιρίκι» και των 65 χιλιοστομέτρων δια τας λοιπάς ποικιλίας. Δια δε την κατηγορίαν «Εκλεκτά» ελάχιστον κατά τα ανωτέρω μέγεθος ορίζεται 43 χιλιοστόμετρα δια την ποικιλίαν «Φιρίκι» και 60 χιλιοστόμετρα δια τας υπολοίπους ποικιλίας. Αι οπώραι αμφοτέρων των ως άνω κατηγοριών «Έξ τρα» και «Εκλεκτά» θα πρέπει να έχουν φθάση εις ένα βαθμόν ωριμότητος τοιούτον ώστε αφ’ ενός μεν να  αντέχουν εις την μεταφοράν και την μεταχείρισιν του προϊόντος τούτου μέχρι του τόπου προορισμού του, αφ’ ετέρου δε να είναι ικανοποιητικώς ώριμα κατά τον χρόνον της αφίξεώς των εις τούτον. Συσκευασία Άρθρ.3.-Έκαστον κιβώτιον συσκευασίας δέον να περιέχη οπώρας της αυτής ποικιλίας, της αυτής ποιοτικής κατηγορίας, του αυτού περίπου μεγέθους, ομοιομόρφου πρακτικώς χρωματισμού και της αυτής ωριμότητος και απηλλαγμένας φύλλων, υπολειμμάτων κλαδίσκων και άλλων ξένων σωμάτων. Η διαφορά του μεγέθους μεταξύ των ισημερινών διαμέτρων των διαφόρων οπωρών, δεν δύναται να υπερβή τα 5 χιλιοστόμετρα. Αι οπώραι δέον να είναι συσκευασμέναι εντός του κιβωτίου καθ’ ωρισμένην τάξιν και κατά γραμμάς εις ένα ή περισσότερα στρώματα. Η συσκευασία των μήλων δέον να γίνεται κατά τρόπον ώστε ν’ αποτρέπεται η μετακίνησίς των εντός των κιβωτίων κατά την μεταφοράν. Αι εσωτερικαί επιφάνειαι του κιβωτίου (πυθμήν), πλευραί και κάλυμμα (εφ’ όσον χρησιμοποιείται τοιούτον) δύνανται να επενδύωνται δια προστατευτικού υλικού, υποχρεωτικώς όμως δέον να επενδύωνται δια χάρτου. Αι οπώραι δύνανται επίσης ν’ απομονώνται των γειτονικών τοιούτων δια προστατευτικού υλικού συσκευασίας. Τα προστατευτικά ταύτα υλικά δέον να είναι καινουργή, καθαρά και απηλλαγμένα δυσαρέστων οσμών, ζημιουσών την εμπορικήν αξίαν των οπωρών. Προκειμένου δε περί χάρτου, ούτος δέον να είναι λευκός ή έγχρωμος δυνάμενος να φέρη επί της μιάς πλευράς το όνομα, την διεύθυνσιν και πάσαν ιδιαιτέραν εμπορικήν ένδειξιν ενδιαφέρουσαν τον εξαγωγέα, απαγορευομένης της χρησιμοποιήσεως ετέρου εντύπου χάρτου. Τα κιβώτια συσκευασίας των μήλων, δέον να είναι εκ ξύλου ή χαρτονίου ανθεκτικού, καινουργή, καθαρά και σχήματος ορθογωνίου παραλληλεπιπέδου. Το απόβαρον των κιβωτίων, περιλαμβανομένων και των υλικών συσκευασίας, δεν δύναται να υπερβαίνη το 18% του μικτού βάρους εις την περίπτωσιν συσκευασίας του ενός στρώματος και το 14% εις την περίπτωσιν συσκευασίας εις περισσότερα στρώματα. Σήμανσις (μαρκάρισμα) Άρθρ.4.-Έκαστον κιβώτιον συσκευασίας δέον να φέρη τας κάτωθι ενδείξεις, αναγεγραμμένας δι’ ανεξιτήλου μελάνης ή πυρογραφίας επί του κιβωτίου ή επί ετικεττών καλώς προσκεκολλημένων επ’ αυτών. α)Το όνομα του εξαγωγέως ή το εγκεκριμένον σήμα αυτού. β)Φύσις προϊόντος (Μήλα) μετά του ονόματος της ποικιλίας. γ)Προέλευσις προϊόντος (περιφέρεια). δ)Εμπορικά χαρακτηριστικά: την ποιοτικήν κατηγορίαν, τον αριθμόν των οπωρών. ε)Κρατικόν σήμα. Ποιοτικός έλεγχος Άρθρ.5.-1.Τα προς εξαγωγήν εις το εξωτερικόν προοριζόμενα μήλα υπόκεινται εις ποιοτικόν έλεγχον προς διαπίστωσιν της τηρήσεως των διατάξεων του παρόντος Δ/τος. 2.Προκειμένου περί εξαγωγών πραγματοποιουμένων δια ξηράς ο έλεγχος διενεργείται εις τους σιδηροδρομικούς σταθμούς κατά την φόρτωσιν, προκειμένου δε περί εξαγωγών πραγματοποιουμένων δια θαλάσσης, ούτος διενεργείται εις τους λιμένας εξαγωγής κατά την φόρτωσιν επί του πλοίου ή εις τους τόπους συσκευασίας. Δύναται ουχ’ ήττον τα κατά τας διατάξεις  του  παρόντος εντεταλμένα δια τον έλεγχον όργανα (Μετά την σελ. 238,08) Σελ. 238,09 ΄Ελεγχος εξεγομένων γεωργικών προϊόντων 11.Ε.δ.17 εφ’ όσον κρίνουν εκάστοτε ταύτα σκόπιμον, να διενεργηθούν επιπροσθέτως και προληπτικόν έλεγχον εις τους τόπους της παραγωγής ή εις τους τόπους της συσκευασίας. 3.Ο ποιοτικός έλεγχος των προς εξαγωγήν προοριζομένων μήλων διενεργείται κατόπιν σχετικής αιτήσεως των εξαγωγέων, ην υποχρεούνται ούτοι να υποβάλουν εις τας εντεταλμένας δια τον έλεγχον γεωργικάς αρχάς του τόπου εξαγωγής (λιμένας ή σιδηροδρομικούς σταθμούς) 24 τουλάχιστον ώρας προ της φορτώσεως. Εις τας περιπτώσεις εξαγωγών μήλων διενεργουμένων κατόπιν προηγουμένης μεταφορτώσεως εντός της Χώρας, ο ποιοτικός έλεγχος διενεργείται, τόσον εις τον τόπον της αρχικής φορτώσεως, όσον και εις τους τόπους της μεταφορτώσεως αυτών προς εξαγωγήν των εις το εξωτερικόν, των εξαγωγέων υποχρεουμένων όπως υποβάλουν αιτήσεις διενεργείας ελέγχου εις τας εντεταλμένας αρχάς του τόπου μεταφορτώσεως εντός της ως άνω οριζομένης προθεσμίας. Τα εν λόγω προοριζόμενα προς μεταφόρτωσιν φορτία δέον όπως συνοδεύωνται δι’ υπηρεσιακών σημειωμάτων ποιοτικής καταστάσεώς των, εκδιδομένων υπό των οικείων ελεγκτών των διενεργούντων τον ποιοτικόν έλεγχον εις τους τόπους της αρχικής φορτώσεώς των. 4.Η ως άνω αίτησις των εξαγωγέων διαλαμβάνει: α)το ονοματεπώνυμον και την διεύθυνσιν του εξαγωγέως ή την προσωμυμίαν του εξαγωγικού οίκου ή εταιρείας, εν τη τελευταία δε περιπτώσει και την έδραν αυτής, ως και τα ονοματεπώνυμα των επισήμων εκπροσώπων, εφ’ όσον έχουν ορισθή τοιούτοι, β)την πόλιν εις το επιμελητήριον της οποίας είναι εγγεγραμμένος, γ)το ονοματεπώνυμο και την διεύθυνσιν των εποπτευόντων την συσκευασίαν αντιπροσώπων των, δ)το είδος, την ποικιλίαν, το μικτόν βάρος του προβλεπομένου περίπου να εξαχθή προϊόντος και τον αριθμόν των κιβωτίων, ε)τον τόπον προορισμού του προϊόντος και ς)τον λιμένα ή σιδηροδρομικόν σταθμόν φορτώσεως ή μεταφορτώσεως του προϊόντος και την ημερομηνίαν, καθ’ ην θα διενεργηθή αύτη. Ο εξαγωγεύς υποχρεούται εις την καταβολήν της δαπάνης του υπό του άρθρ. 3 του Νόμ. 5806/1933 προβλεπομένου Κρατικού σήματος. 5.Έκαστος εξαγωγεύς υποχρεούται να θέτη εις την διάθεσιν των οργάνων ελέγχου τα αναγκαία μέσα δια την καλήν διενέργειαν τούτου ως και αντίγραφα των φορτωτικών. 6.Ο ποιοτικός έλεγχος διενεργείται υπό των εντεταλμένων δια τον έλεγχον οργάνων επί αριθμού κιβωτίων ουχί μικροτέρου του 1% των προοριζομένων προς εξαγωγήν. 7.Τα ως άνω εντεταλμένα δια τον έλεγχον Κρατικά όργανα εποπτεύουν την φόρτωσιν, την διάταξιν του φορτίου, την καταλληλότητα των θαλάμων πλοίων και βαγονίων και την τυχόν εφαρμοζομένην ψύξιν τούτων προς προστασίαν της ποιότητος του προϊόντος ως και την επιβαλλομένην τυχόν χρησιμοποίησιν ενδεδειγμένων προστατευτικών υλικών προς αποφυγήν ζημιών των φορτίων εκ δυσμενών εξωτερικών θερμοκρασιών, των εξαγωγέων υποχρεουμένων να συμμορφούνται με τας οδηγίας αυτών. 8.Τα του τρόπου της διενεργείας του ποιοτικού ελέγχου ως και πάσα σχετική με τον έλεγχον τούτον λεπτομέρεια καθορίζονται υπό ειδικού κανονισμού, εγκρινομένου δι’ αποφάσεων του Υπουργού Γεωργίας. Άρθρ.6.-Ο κατά το παρόν Β.Δ/μα διενεργούμενος ποιοτικός έλεγχος ασκείται παρά Γεωπόνων μονίμων υπαλλήλων του Υπουργείου Γεωργίας, κατά προτίμησιν εκ των εχόντων σχετικήν ειδίκευσιν ή πείραν, οριζομένων υπό του Υπουργείου Γεωργίας κατόπιν προτάσεως των οικείων  Σελ.238,10 Δ/νσεων Γεωργίας, προκειμένου δε περί ελέγχου εις τον λιμένα Πειραιώς και εις τους σιδηροδρομικούς σταθμούς Πειραιώς και Αθηνών προτάσει του παρά τω Υπουργείω Γεωργίας Τμήματος Τυποποιήσεως και Ποιοτικού ελέγχου δενδροκηποκομικών προϊόντων. Άρθρ.7.-1.Προς πιστοποίησιν της καταλληλότητος των δι’ εξαγωγήν προοριζομένων μήλων τα εντεταλμένα Κρατικά όργανα, αφ’ ενός μεν εφοδιάζουν τον εξαγωγέα δια πιστοποιητικού ποιοτικού ελέγχου, αφ’ ετέρου δε επιτρέπουν την υπ’ αυτού σφράγισιν των κιβωτίων δια του Κρατικού σήματος, εφ’ όσον ο ενεργηθείς ποιοτικός έλεγχος απέδειξεν ότι πληρούν τους κατά το παρόν Β.Δ/μα οριζομένους όρους. 2.Το ως άνω πιστοποιητικόν ελέγχου ποιότητος υπογράφεται υπό του ενεργήσαντος τον έλεγχον Κρατικού οργάνου. Τα εκδιδόμενα πιστοποιητικά συντάσσονται εις τριπλούν εξ ειδικού τριπλοτύπου βιβλίου, εκ των οποίων το εν χορηγείται εις τον εξαγωγέα, το έτερον παραμένει εις το αρχείον της αρμοδίας υπηρεσίας και το τρίτον, όπερ και μόνον χαρτοσημαίνεται, κατατίθεται εις το Τελωνείον εξαγωγής. Αι δαπάναι εκτυπώσεως των ανωτέρω τριπλοτύπων βιβλίων πιστοποιητικών, ως και αι τοιαύται χαράξεως και κατασκευής των πρωτοτύπων των σφραγίδων του Εθνικού σήματος και της ποιοτικής κατηγορίας των μήλων βαρύνουν τα οικεία Ταμεία Γεωργίας, Κτηνοτροφίας και Δασών των Νομών. 3.Ο τύπος των πιστοποιητικών ποιοτικού ελέγχου και το είδος και ο τύπος του Κρατικού σήματος καθορίζονται δι’ αποφάσεως του Υπουργού της Γεωργίας. 4.Αι Τελωνειακαί Αρχαί υποχρεούνται να απαγορεύουν την εξαγωγήν και εις το εξωτερικόν μήλων παντός φορτίου, εφ’ όσον τα κιβώτια τούτων δεν φέρουν την σφραγίδα του Κρατικού σήματος και δεν κατατεθή εις αυτάς το σχετικόν πιστοποιητικόν ποιοτικού ελέγχου. 5.Αι Τελωνειακαί και Σιδηροδρομικαί Αρχαί απαγορεύουν την αναχώρησιν φορτίων εις περίπτωσιν καθ’ ην δεν πραγματοποιηθή η αναχώρησίς των εντός 24 ωρών από της αποπερατώσεως της φορτώσεως και της εκδόσεως του πιστοποιητικού ποιοτικού ελέγχου. Δύναται όμως να επιτραπή η εξαγωγή των ως άνω φορτίων εφ’ όσον δια νέου ελέγχου διαπιστωθή η καταλληλότης τούτων προς εξαγωγήν κατά τας διατάξεις του παρόντος Β.Δ/τος και εκδοθή νέον πιστοποιητικόν ποιότητος. 6.Αι Τελωνειακαί και Σιδηροδρομικαί Αρχαί ως και παν άλλο Κρατικόν όργανον οφείλουν να καταγγέλλουν εις τας αρμοδίας Αρχάς πάσαν παραποίησιν ή διπλοχρησίαν του Κρατικού σήματος ή του πιστοποιητικού ποιοτικού ελέγχου. Άρθρ.8.-1.Η εποπτεία επί των εντεταλμένων των ποιοτικόν έλεγχον υπαλλήλων ασκείται υπό ανωτέρων υπαλλήλων γεωπόνων του Υπουργείου Γεωργίας οριζομένων ως εποπτών δι’ αποφάσεων του Υπουργείου Γεωργίας. 2.Οι ως άνω Επόπται παρακολουθήσεως και ελέγχου δικαιούνται να ασκούν τα καθήκοντά των καθ’ οιονδήποτε χρόνον, ακόμη δε και εις περίπτωσιν κατά την οποίαν έχει αποπερατωθή ο έλεγχος παρά των εν άρθρ. 6 εντεταλμένων Κρατικών ελεγκτών και έχουν εκδοθή παρ’ αυτών τα δια του άρθρ. 7 προβλεπόμενα πιστοποιητικά, δικαιουμένων και εις την περίπτωσιν ταύτην, εφ’ όσον κρίνουν τούτο επιβεβλημένον να απαγορεύσουν την εξαγωγήν των τυχόν ελεγχθέντων παρ’ αυτών φορτίων. 3.Δια του παρά τω Υπουργείω Γεωργίας Τμήματος Τυποποιήσεως και Ποιοτικού Ελέγχου δενδροκηποκομικών προϊόντων ασκείται η Ανωτέρα Εποπτεία επί της εφαρμογής των διατάξεων του παρόντος Δ/τος καθ’ όλην την Επικράτειαν. 11.Ε.δ.17 ΄Ελεγχος εξεγομένων γεωργικών προϊόντων Ο Προϊστάμενος του εν λόγω Τμήματος ασκεί τα καθήκοντα του ανωτέρου Επόπτου και δι’ επιτοπίου παρακολουθήσεως και καθοδηγήσεως των εντεταλμένων δια τον έλεγχον οργάνων, δικαιούμενος να ενεργή κατ’ επέκτασιν των εν παρ. 2 του παρόντος άρθρου προβλεπομένων καθηκόντων των Εποπτών. Άρθρ.9.-1.Εν περιπτώσει διατυπώσεως εγγράφου διαφωνίας του εξαγωγέως προς την κρίσιν του ενεργήσαντος τον ποιοτικόν έλεγχον Κρατικού οργάνου, δικαιούται ούτος να ζητήση επανάληψιν του ποιοτικού ελέγχου των υπό εξαγωγήν φορτίων των μήλων. Η επανάληψις του ποιοτικού ελέγχου διενεργείται αποκλειστικώς και μόνον παρά των εν άρθρ. 8 οριζομένων εποπτών κατόπιν αιτήσεως του ενδιαφερομένου εξαγωγέως, εντός 12 το πολύ ωρών από της υποβολής της αιτήσεώς του. Η επανάληψις του ελέγχου διενεργείται εφ’ ολοκλήρου ή μέρους του φορτίου του ενδιαφερομένου εξαγωγέως, οπωσδήποτε δε και επί των κιβωτίων των ελεγχθέντων υπό των Κρατικών οργάνων, άτινα διαφυλάσσονται φέροντα την μονογραφήν τούτων. 2.Μήλα κριθέντα ακατάλληλα προς εξαγωγήν ως μη πληρούντα τους όρους του παρόντος Β.Δ/τος απαγορεύεται όπως επανελεγχθούν παρά των εντεταλμένων Κρατικων οργάνων μεταφερόμενα προς τον σκοπόν τούτον εις ετέρους λιμένας ή σιδηροδρομικούς σταθμούς. Εν περιπτώσει μεταφοράς αυτών εις άλλους λιμένας ή σιδηροδρομικούς σταθμούς προς τον σκοπόν τούτον, αι Τελωνειακαί Αρχαί υποχρεούνται να ειδοποιούν σχετικώς τας Τελωνειακάς Αρχάς και τους σιδηροδρομικούς σταθμούς του τόπου προς ον κατευθύνονται τα φορτία προς ενημέρωσιν υπό τούτων των αρμοδίων Κρατικών οργάνων του ποιοτικού ελέγχου.