Προσαρμογή της ελληνικής νομοθεσίας στην οδηγία 95/18/ΕΚ του Συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης της 19ης Ιουνίου 1995, σχετικά με τις άδειες σε σιδηροδρομικές επιχειρήσεις. Σκοπός του παρόντος διατάγματος είναι η προσαρμογή της ελληνικής νομοθεσίας προς τις διατάξεις της οδηγίας 95/18/ΕΚ “σχετικά με τις άδειες σε σιδηροδρομικές επιχειρήσεις”, του Συμβουλίου της 19ης Ιουνίου 1995 που δημοσιεύθηκε στην Ελληνική γλώσσα στην Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων (L 143/27.6.95, σελ. 70). Για τους σκοπούς του παρόντος διατάγματος ως: α) “σιδηροδρομική επιχείρηση”, νοείται κάθε ιδιωτική ή δημόσια επιχείρηση η κύρια δραστηριότητα της οποίας συνίσταται στην παροχή υπηρεσιών σιδηροδρομικής μεταφοράς εμπορευμάτων ή/και επιβατών, υπό την προϋπόθεση ότι η επιχείρηση αυτή εξασφαλίζει υποχρεωτικά και την έλξη. β) “άδεια”, ορίζεται η έγκριση που χορηγείται από ένα κράτος μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης σε μια επιχείρηση, με την οποία αναγνωρίζεται η ιδιότητά της ως σιδηροδρομικής επιχείρησης. Η ιδιότητα αυτή μπορεί να περιοριστεί στην παροχή ορισμένων μόνον ειδών υπηρεσιών. γ) “φορέας χορήγησης της άδειας”, ορίζεται το Υπουργείο Μεταφορών και Επικοινωνιών, στο οποίο ανατίθεται η έκδοση των αδειών εκμετάλλευσης σιδηροδρομικών μεταφορών. δ) “αστικές και προαστειακές υπηρεσίες”, νοούνται οι υπηρεσίες μεταφορών που εξυπηρετούν τις ανάγκες ενός αστικού κέντρου ή μιας αστικής περιοχής καθώς και τις ανάγκες μεταφορών ανάμεσα στο εν λόγω κέντρο ή περιοχή και τα προάστειά τους. ε) “περιφερειακές υπηρεσίες”, νοούνται οι υπηρεσίες μεταφορών που αποσκοπούν στην εξυπηρέτηση των αναγκών μεταφορών μιας περιοχής”. Οι διατάξεις του παρόντος διατάγματος αφορούν τα κριτήρια που εφαρμόζονται κατά τη χορήγηση, την παράταση ή την τροποποίηση αδειών που χορηγούνται από το Υπουργείο Μεταφορών και Επικοινωνιών σε σιδηροδρομικές επιχειρήσεις οι οποίες είναι εγκατεστημένες ή πρόκειται να εγκατασταθούν στην Ελλάδα εφόσον παρέχουν τις υπηρεσίες που προβλέπονται από το άρθρο 10 του Π.Δ. 324/1996 (Α’ 220), υπό τις προϋποθέσεις του άρθρου αυτού. Οι διατάξεις του παρόντος διατάγματος δεν εφαρμόζονται στις σιδηροδρομικές επιχειρήσεις των οποίων η δραστηριότητα περιορίζεται αποκλειστικά και μόνο στην εκμετάλλευση αστικών, προαστειακών ή περιφερειακών μεταφορών Οι άδειες που έχουν χορηγηθεί σε σιδηροδρομικές επιχειρήσεις από τους αρμόδιους φορείς των άλλων κρατών μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ισχύουν και στην Ελλάδα Το Υπουργείο Μεταφορών και Επικοινωνιών είναι ο αρμόδιος φορέας του ελληνικού κράτους, για τη χορήγηση αδειών σιδηροδρομικών μεταφορών και για την εκπλήρωση από τις σιδηροδρομικές επιχειρήσεις των υποχρεώσεων που προβλέπονται στο παρόν διάταγμα Κάθε σιδηροδρομική επιχείρηση που είναι εγκατεστημένη στην Ελλάδα δικαιούται τη χορήγηση άδειας από το Υπουργείο Μεταφορών και Επικοινωνιών, εφόσον πληροί τις απαιτήσεις των διατάξεων του παρόντος διατάγματος Το Υπουργείο Μεταφορών και Επικοινωνιών δεν χορηγεί άδειες εκμετάλλευσης ούτε παρατείνει την ισχύ τους, εάν δεν πληρούνται οι απαιτήσεις των διατάξεων του παρόντος διατάγματος Δεν επιτρέπεται στις σιδηροδρομικές επιχειρήσεις να παρέχουν υπηρεσίες σιδηροδρομικών μεταφορών που καλύπτονται από το πεδίο εφαρμογής του παρόντος διατάγματος, εάν δεν είναι κάτοχοι κατάλληλης άδειας για τις υπηρεσίες αυτές. Η άδεια που χορηγείται σε μία σιδηροδρομική επιχείρηση δεν δίνει από μόνη της και πρόσβαση στη σιδηροδρομική υποδομή. Κάθε σιδηροδρομική επιχείρηση πρέπει να μπορεί ν’ αποδείξει στο Υπουργείο Μεταφορών και Επικοινωνιών, ήδη πριν από την έναρξη των δραστηριοτήτων της, ότι είναι σε θέση να πληρεί, ανά πάσα στιγμή, ορισμένες απαιτήσεις εντιμότητας, χρηματοοικονομικής επιφάνειας, επαγγελματικής ικανότητας και κάλυψης της αστικής της ευθύνης, όπως αυτές καθορίζονται στα άρθρα 7 έως και 10 του παρόντος διατάγματος Για τους σκοπούς της προηγούμενης παραγράφου 1, κάθε επιχείρηση παρέχει όλα τα χρήσιμα πληροφοριακά στοιχεία κατά την υποβολή της αίτησης για τη χορήγηση άδειας, αλλά επίσης και οποτεδήποτε αυτό της ζητηθεί από το Υπουργείο Μεταφορών και Επικοινωνιών σύμφωνα με τα οριζόμενα στη παράγραφο 1 του άρθρου 12 του παρόντος Με απόφαση του Υπουργού Μεταφορών και Επικοινωνιών καθορίζονται τα πληροφοριακά στοιχεία της παραγράφου 2 και ο τρόπος απόδειξης εκπλήρωσης των προϋποθέσεων της παραγράφου 1 & 2 του παρόντος καθώς και κάθε άλλη λεπτομέρεια για την υποβολή αίτησης και χορήγησης άδειας Η προϋποθέση της εντιμότητας για την σιδηροδρομική επιχείρηση, η οποία υποβάλλει αίτηση αδείας, δεν πληρούται, όταν έχει κηρυχθεί σε πτώχευση ή έχει τεθεί υπό αναγκαστική διαχείριση ή εκκαθάριση, ή όταν εκκρεμεί πτωχευτικός συμβιβασμός Η προϋπόθεση της εντιμότητας, για τα αρμόδια για τη διαχείριση, της σιδηροδρομικής επιχείρησης, πρόσωπα ή για τα πρόσωπα που ορίζονται από το καταστατικό ή με απόφαση του Διοικητικού Συμβουλίου της επιχείρησης, ότι εκπροσωπούν την σιδηροδρομική επιχείρηση, δεν πληρούται όταν συντρέχει ένας από τους παρακάτω λόγους : αμετάκλητη ποινική καταδίκη σε στερητική της ελευθερίας ποινή, τουλάχιστον τριών μηνών, για λαθρεμπορία, εμπορία ή χρήση ναρκωτικών σωματεμπορία, ανθρωποκτονία από πρόθεση, απόπειρα ανθρωποκτονίας από πρόθεση, απάτη κλοπή, πλαστογραφία, ληστεία και αλητεία αμετάκλητη ποινική καταδίκη σε στερητική της ελευθερίας ποινή, τουλάχιστον τριών μηνών για παραβάσεις εκ δόλου η εξ αμελείας της εμπορικής νομοθεσίας αμετάκλητη ποινική καταδίκη σε στερητική της ελευθερίας ποινή τουλάχιστον τριών μηνών για παραβάσεις εκ δόλου ή εξ αμελείας των διατάξεων της κοινωνικής ή εργατικής νομοθεσίας ή οιαδήποτε ποινική καταδίκη για παραβάσεις των ανωτέρω διατάξεων, καθ’ υποτροπήν αμετάκλητη ποινική καταδίκη σε στερητική της ελευθερίας ποινή, τουλάχιστον τριών μηνών για παραβάσεις εκ δόλου ή εξ αμελείας των διατάξεων που ισχύουν στον τομέα των μεταφορών αμετάκλητη ποινική καταδίκη σε στερητική της ελευθερίας ποινή τουλάχιστον τριών μηνών για παραβάσεις εκ δόλου ή εξ αμελείας των διατάξεων της φορολογικής νομοθεσίας και του τελωνειακού κώδικα ή οιαδήποτε ποινική καταδίκη για παραβάσεις των ανωτέρω διατάξεων, καθ’ υποτροπήν Οι απαιτήσεις που αφορούν τη χρηματοοικονομική επιφάνεια πληρούνται, όταν η σιδηροδρομική επιχείρηση που υποβάλλει την αίτηση για τη χορήγηση άδειας μπορεί να αποδείξει ότι είναι σε θέση να ανταποκριθεί στις τρέχουσες και μελλοντικές υποχρεώσεις της, που καθορίζονται από ρεαλιστικές εκτιμήσεις, για περίοδο 12 μηνών Για τους σκοπούς της παραγράφου 1, κάθε αίτηση για άδεια συνοδεύεται τουλάχιστον από τα πληροφοριακά στοιχεία που ορίζονται στο τμήμα Ι του Παραρτήματος του άρθρου 17 Οι απαιτήσεις που αφορούν την επαγγελματική ικανότητα πληρούνται όταν: η αιτούσα σιδηροδρομική επιχείρηση έχει ή θαέχει διαχειριστική οργάνωση και τις απαραίτητες γνώσεις ή /και την πείρα για την ασφαλή και αξιόπιστη άσκηση επιχειρησιακού ελέγχου και εποπτείας όσον αφορά το είδος των υπηρεσιών που ορίζονται στην άδεια εκμετάλλευσης τα μέλη του προσωπικού ασφαλείας, και ιδίως οι οδηγοί, διαθέτουν όλα τα απαιτούμενα προσόντα και το προσωπικό, το τροχαίο υλικό και η οργάνωσή της μπορούν να εξασφαλίσουν υψηλό επίπεδο λειτουργικής ασφάλειας Για τους σκοπούς της παραγράφου 1, κάθε αίτηση για άδεια συνοδεύεται τουλάχιστον από τα πληροφοριακά στοιχεία που ορίζονται στο τμήμα ΙΙ του παραρτήματος του άρθρου 17 Με απόφαση του Υπουργού Μεταφορών και Επικοινωνιών καθορίζονται τα δικαιολογητικά που πρέπει να υποβάλλονται ούτως ώστε να αποδεικνύεται ότι το προσωπικό διαθέτει τα απαιτούμενα προσόντα ανάλογα με την ειδικότητά του Κάθε σιδηροδρομική επιχείρηση πρέπει να είναι επαρκώς ασφαλισμένη ή να έχει προβεί σε ανάλογες ρυθμίσεις, ώστε να καλύπτεται κατ’ εφαρμογή της εθνικής και διεθνούς νομοθεσίας από πλευράς αστικής ευθύνης ατυχημάτων, ιδίως όσον αφορά τους επιβάτες, τις αποσκευές, το φορτίο, το ταχυδρομείο και τους τρίτους Η άδεια ισχύει ενόσω η σιδηροδρομική επιχείρηση εκπληρώνει τις υποχρεώσεις που καθορίζονται με το παρόν διάταγμα. Ο Υπουργός Μεταφορών και Επικοινωνιών μπορεί με απόφασή του να καθορίσει τακτά διαστήματα επανεξέτασης των αδειών, που δεν θα υπερβαίνουν την πενταετία. Η χορηγούμενη άδεια μπορεί να περιλαμβάνει ειδικές διατάξεις για την αναστολή ή την ανάκλησή της Αν υπάρχουν σοβαρές αμφιβολίες σχετικά με το αν συγκεκριμένη σιδηροδρομική επιχείρηση, στην οποία έχει χορηγηθεί άδεια, πληρεί τις απαιτήσεις του παρόντος διατάγματος και ιδίως του άρθρου 6, το Υπουργείο Μεταφορών και Επικοινωνιών, μπορεί, οποτεδήποτε, να εξετάσει αν πράγματι πληρούνται αυτές οι απαιτήσεις. Εφόσον από την εξέταση αυτή κριθεί ότι η σιδηροδρομική επιχείρηση δεν μπορεί πλέον να ανταποκριθεί στις παραπάνω απαιτήσεις, τότε το Υπουργείο Μεταφορών και Επικοινωνιών αναστέλλει ή ανακαλεί την χορηγηθείσα άδεια. Σε κάθε περίπτωση που το Υπουργείο Μεταφορών και Επικοινωνιών κρίνει ότι υπάρχουν σοβαρές αμφιβολίες για την τήρηση των απαιτήσεων του παρόντος διατάγματος από σιδηροδρομική επιχείρηση στην οποία χορηγήθηκε άδεια από φορέα άλλου κράτους μέλους, τότε ενημερώνει σχετικά και χωρίς καθυστέρηση τον φορέα αυτό για την ύπαρξη των παραπάνω αμφιβολιών Υπό την επιφύλαξη της παραγράφου 1, όταν μια άδεια αναστέλλεται ή ανακαλείται επειδή η επιχείρηση δεν πληρεί τις απαιτήσεις χρηματοοικονομικής επιφάνειας το Υπουργείο Μεταφορών και Επικοινωνιών μπορεί να χορηγεί προσωρινή άδεια μέχρις ότου η σιδηροδρομική επιχείρηση αναδιοργανωθεί οικονομικά, με την προϋπόθεση ότι δεν διακυβεύεται η ασφάλεια. Η προσωρινή άδεια που χορηγείται δεν μπορεί να έχει ισχύ πέραν του εξαμήνου από την ημερομηνία έκδοσής της. Εάν μια σιδηροδρομική επιχείρηση διακόψει τη δραστηριότητά της επί έξη μήνες ή δεν την αρχίσει μέσα σε έξη μήνες μετά την χορήγηση της άδειας το Υπουργείο Μεταφορών και Επικοινωνιών μπορεί να αποφασίσει ότι απαιτείται η υποβολή νέας αίτησης ή ότι η άδεια αναστέλλεται. Στην περίπτωση έναρξης δραστηριοτήτων, η σιδηροδρομική επιχείρηση μπορεί να ζητήσει να της οριστεί μία μεγαλύτερη προθεσμία, λαμβάνοντας υπόψη την ιδιαιτερότητα των υπηρεσιών που θα παρέχει. Το Υπουργείο Μεταφορών και Επικοινωνιών μπορεί να απαιτήσει από μια σιδηροδρομική επιχείρηση στην οποία έχει χορηγήσει άδεια να του υποβάλει εκ νέου την άδεια αυτή για νέα έγκριση, σε περίπτωση μεταβολής η οποία επηρεάζει την νομική κατάσταση της επιχείρησης ιδίως δε σε περίπτωση συγχωνεύσεων ή εξαγορών ή της απόσχισης ενός τμήματος της επιχείρησης. Η υπόψη σιδηροδρομική επιχείρηση έχει το δικαίωμα να συνεχίσει τις δραστηριότητες της, εκτός αν το Υπουργείο Μεταφορών και Επικοινωνιών κρίνει ότι διακυβεύεται η ασφάλεια. Στην περίπτωση αυτή, η σχετική απόφαση πρέπει να είναι δεόντως αιτιολογημένη. Αν μια σιδηροδρομική επιχείρηση προτίθεται να μεταβάλει ή να επεκτείνει τις δραστηριότητές της σε σημαντικό βαθμό, θα πρέπει να υποβάλει την άδεια της στο Υπουργείο Μεταφορών και Επικοινωνιών για επανεξέταση Το Υπουργείο Μεταφορών και Επικοινωνιών δεν επιτρέπει σε μια σιδηροδρομική επιχείρηση εναντίον της οποίας έχει κινηθεί πτωχευτική διαδικασία ή έχει εκδοθεί κατ’ αυτής απόφαση αναγκαστικής εκκαθάρισης ή αναγκαστικής διαχείρισης ή πτωχευτικού συμβιβασμού να διατηρήσει την άδεια, εάν πεισθεί ότι δεν υπάρχουν ρεαλιστικές προοπτικές ικανοποιητικής χρηματοοικονομικής ανάκαμψης της επιχείρησης μέσα σε εύλογο χρονικό διάστημα Το Υπουργείο Μεταφορών και Επικοινωνιών ενημερώνει αμέσως την Επιτροπή όταν αναστέλλει, ανακαλεί ή τροποποιεί μια άδεια. Η Επιτροπή ενημερώνει τα άλλα κράτη-μέλη. Πέραν από τα οριζόμενα στο παρόν διάταγμα, μια σιδηροδρομική επιχείρηση πρέπει επίσης να συμμορφώνεται με τις εθνικές νομοθετικές διατάξεις, εφόσον δεν αντιβαίνουν προς το κοινοτικό δίκαιο και οι οποίες εφαρμόζονται χωρίς διάκριση, ιδίως όσον αφορά: ― τις ειδικές τεχνικές και λειτουργικές απαιτήσεις για τις σιδηροδρομικές υπηρεσίες ― τις απαιτήσεις ασφάλειας για το προσωπικό, το τροχαίο υλικό και την εσωτερική οργάνωση της επιχείρησης. ― τις διατάξεις που αφορούν την υγεία, την ασφάλεια, τις κοινωνικές προϋποθέσεις και τα δικαιώματα των εργαζομένων και των καταναλωτών. Οι σιδηροδρομικές επιχειρήσεις πρέπει να συμμορφώνονται με τις συμφωνίες περί διεθνών σιδηροδρομικών μεταφορών που ισχύουν στα κράτη-μέλη λειτουργίας τους. ΚΕΦΑΛΑΙΟΙV Μεταβατική διάταξη. Στις σιδηροδρομικές επιχειρήσεις, που παρέχουν σιδηροδρομικές υπηρεσίες κατά την ημερομηνία που τίθεται σε ισχύ το παρόν διάταγμα, παρέχεται μεταβατική περίοδος 12 μηνών για να συμμορφωθούν με τις διατάξεις του. Το δικαίωμα αυτό της 12μήνου μεταβατικής περιόδου δεν ισχύει για τις διατάξεις εκείνες που θα μπορούσαν να έχουν επιπτώσεις στην ασφάλεια των σιδηροδρομικών υπηρεσιών. ΚΕΦΑΛΑΙΟ V Τελικές διατάξεις. Το Υπουργείο Μεταφορών και Επικοινωνιών αποφασίζει επί της αίτησης χορήγησης άδειας που του υποβάλλεται, το συντομώτερο δυνατόν και πάντως όχι πέραν των τριών μηνών από την υποβολή όλων των αναγκαίων πληροφοριών, ιδίως των αναφερομένων στο παράρτημα, αφού λάβει υπόψη όλα τα διαθέσιμα στοιχεία. Η απόφαση ανακοινώνεται στην αιτούσα σιδηροδρομική επιχείρηση και σε περίπτωση απόρριψης, αναφέρονται οι σχετικοί λόγοι. Προσαρτάται στο παρόν διάταγμα, ως αναπόσπαστο μέρος αυτού, το πιό κάτω παράρτημα , το κείμενο του οποίου έχει ως ακολούθως: ΠΑΡΑΡΤΗΜΑΙ. Πληροφορίες που προβλέπονται στο άρθρο 8 παράγραφος 2 1.Η εξέταση της χρηματοοικονομικής επιφάνειας πραγματοποιείται βάσει των ετήσιων λογαριασμών της επιχείρησης και για τις επιχειρήσεις που ζητούν άδεια και δεν είναι σε θέση να παρουσιάσουν αυτούς τους λογαριασμούς βάσει του ετήσιου ισολογισμού. Για την εξέταση αυτή πρέπει να παρασχεθούν λεπτομερείς πληροφορίες ιδίως για τα ακόλουθα στοιχεία : 1)διαθέσιμοι χρηματοοικονομικοί πόροι, περιλαμβανομένων τραπεζικών καταθέσεων, προκαταβολών επί τρέχοντος λογαριασμού και δανείων 2)κεφάλαιο και στοιχεία του ενεργητικού ρευστοποιήσιμα ως εγγύηση 3)κεφάλαιο εκμετάλλευσης 4)σχετικά έξοδα, περιλαμβανομένων εξόδων κτήσης και προκαταβολών επί οχημάτων οικοπέδων, κτιρίων, εγκαταστάσεων και τροχαίου υλικού 5)βάρη επί των περιουσιακών στοιχείων της επιχείρησης 2.Ο αιτών δεν διαθέτει την απαιτούμενη χρηματοοικονομική επιφάνεια ιδίως όταν είναι υπερήμερος όσον αφορά την καταβολή σημαντικών ποσών εκ φόρου ή κοινωνικών εισφορών, στα πλαίσια της δραστηριότητας του. 3.Η χρηματοοικονομική επιφάνεια είναι δυνατόν να αποδεικνύεται με την υποβολή έκθεσης πραγματογνωμοσύνης και κατάλληλων εγγράφων από τράπεζα, δημόσιο ταμιευτήριο, οικονομικό ελεγκτή ή ορκωτό λογιστή. Τα έγγραφα αυτά πρέπει να περιλαμβάνουν πληροφορίες σχετικά με τα στοιχεία που αναφέρονται στο σημείο 1. ΙΙ. Πληροφορίες που καθορίζονται στο άρθρο 9 παράγραφος 2 1.Πληροφορίες για τη φύση και τη συντήρηση του τροχαίου υλικού, κυρίως σε ότι αφορά τους κανόνες ασφαλείας. 2.Πληροφορίες για τα προσόντα του προσωπικού που είναι υπεύθυνο για την ασφάλεια και τον συγκεκριμένο τρόπο κατάρτισης του προσωπικού.Έναρξη ισχύος Η ισχύς του παρόντος αρχίζει από την ημερομηνία της δημοσίευσής του στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως. Στον Υφυπουργό Μεταφορών και Επικοινωνιών αναθέτουμε τη δημοσίευση και εκτέλεση του παρόντος Προεδρικού Διατάγματος.