1. ΝΟΜΟΘΕΤ. ΔΙΑΤΑΓΜΑ υπ’ αριθ. 326 της 29 Οκτ./1 Νοεμ. 1969 (ΦΕΚ Α΄ 219) Περί εκδόσεως υπό του Ελληνικού Δημοσίου επιταγών δια την πληρωμήν των υπ’ αυτού καταβαλλομένων συντάξεων και βοηθημάτων. ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ Α΄ Έκδοσις και τύπος επιταγής Άρθρ.1.-1.Το Ελληνικόν Δημόσιον δύναται δια του Υπουργού των Οικονομικών να εκδίδη επιταγάς εις βάρος του, παρά τη Τραπέζη της Ελλάδος λογαριασμού του, δια την πληρωμήν των υπ’ αυτού καταβαλλομένων συντάξεων και βοηθημάτων. 2.Η επιταγή περιέχει: α)την ονομασίαν «επιταγή» καταχωριζομένην εν αυτώ τω κειμένω του τίτλου, ως και εν τη επικεφαλίδι αυτού, β)την απλήν και καθαράν εντολήν περί πληρωμής ωρισμένου ποσού, γ)την χρονολογίαν και τον τόπον εκδόσεως της επιταγής, δ)την υπογραφήν του Υπουργού Οικονομικών (εκδότου) ή του δι’ αποφάσεως αυτού δημοσιευομένης εις την Εφημερίδα της Κυβερνήσεως εξουσιοδοτουμένου υπευθύνου επί των συντάξεων οργάνου του, αποτετυπωμένην δια μηχανικού μέσου εν τω σώματι του τίτλου και υπό την ένδειξιν, εις την δευτέραν περίπτωσιν, «Εντολή Υπουργού», ε)το όνομα του ή των δικαιούχων της συντάξεως ή του βοηθήματος εις διαταγήν των οποίων εκδίδεται η επιταγή. 3.Τίτλος εν τω οποίω ελλείπει έν εκ των εν τω προηγουμένω εδαφίω αναφερομένων στοιχείων είναι άκυρος και δεν υποχρεοί καθ’ οιονδήποτε τρόπον το Ελληνικόν Δημόσιον. άρθρ. 19 παρ. 2 του παρόντος. Άρθρ.10.-Η εξ αναγωγής αξίωσις παραγράφεται μετά διετίαν από της εκδόσεως. Σελ. 92,22(α) Τεύχος Ζ33-Σελ. 88 ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ Δ΄ Γενικαί Διατάξεις Άρθρ.11.-Ικανός προς είσπραξιν της επιταγής είναι ο ικανός προς πάσαν δικαιοπραξίαν, εκ δε των ανικάνων ο συμπληρώσας το 20όν έτος της ηλικίας του. Η συμπλήρωσις αύτη θεωρείται γενομένη την 31ην Δεκεμβρίου του έτους καθ’ ο συμπληροί το 20όν έτος. Άρθρ.12.-Εν περιπτώσει, επιγενομένης της εκδόσεως, αδυναμίας (πραγματικής ή νομικής) του δικαιούχου, εκπτώσεως ή παραγραφής των εξ επιταγής αξιώσεών του ούτος έχει, κατά του Δημοσίου τας εκ της συνταξιοδοτικής εννόμου σχέσεως απορρεούσας αξιώσεις του, εφ’ όσον δεν παρήλθε διετία, από της πρώτης του μηνός, ον αφορά η υπό πληρωμήν σύνταξις ή βοήθημα. Άρθρ.13.-1.Συνταξιούχος ή βοηθηματούχος, όστις απεστερήθη της επιταγής δι’ απωλείας, κλοπής, υπεξαιρέσεως, ληστείας, πειρατείας ή καταστροφής αυτής, οφείλει να γνωστοποιήση αμελλητί το γεγονός, εις το πλησιέστερον προς την κατοικίαν του Δημόσιον Γραφείον δι’ υπευθύνου δηλώσεώς του αιτών άμα την επανέκδοσίν της. 2.Τα εν τη προηγουμένη παραγράφω οριζόμενα έχουσιν εφαρμογήν και όταν η επιταγή δεν περιήλθεν εις χείρας του δικαιούχου μέχρι της πρώτης του μηνός ον αφορά η υπό πληρωμήν σύνταξις ή το βοήθημα. Εις την περίπτωσιν ταύτην υποχρεούται ευθύς ως ήθελε περιέλθει αυτώ η αντικατασταθείσα επιταγή να παραδώση ταύτην δια δηλώσεώς του απευθυνομένης εις την Υπηρεσίαν Συντάξεων του Γενικού Λογιστηρίου του Κράτους και κατατιθεμένης ενώπιον οιασδήποτε Δημοσίας Αρχής. Άρθρ.14.-1.Η έκδοσις των περί ων το παρόν επιταγών δεν υπόκειται εις τέλος χαρτοσήμου. 2.Ο πληρωτής δικαιούται προμηθείας, οριζομένης δι’ αποφάσεως του Υπουργού Οικονομικών, ήτις βαρύνει το Δημόσιον. Άρθρ.15.-Η εμφάνισις εν τη Δημοσία Ληψοδοσία της πληρωμής δι’ επιταγών των συντάξεων-βοηθημάτων του Δημοσίου, ως και πάσα σχετική, προς ταύτην κράτησις θα πραγματοποιήται δια του εν τω Γενικώ Λογιστηρίω του Κράτους υπολόγου συμψηφισμών. Άρθρ.16.-Δι’ αποφάσεων του Υπουργού Οικονομικών δημοσιευομένων εις την Εφημερίδα της Κυβερνήσεως καθορίζονται τα της εκτυπώσεως και της διαχειρίσεως των υπό του Δημοσίου εκδιδομένων επιταγών, ως και αι αναγκαίαι δια την εφαρμογήν του παρόντος λεπτομέρειαι. 29.Β.γ.1 Πληρωμή με επιταγές ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ Ε΄ Κυρώσεις Άρθρ.17.-1.Ο δικαιούχος ο εν γνώσει δηλών ψευδώς ενώπιον διοικητικής αρχής ότι δεν έλαβεν ή ότι απεστερήθη της εις αυτόν αποσταλείσης επιταγής, δι’ απωλείας, κλοπής, υπεξαιρέσεως, ληστείας, πειρατείας ή καταστροφής αυτής, εκτός της υποχρεώσεως προς αποκατάστασιν της τυχόν εις το Δημόσιον προκληθείσης ζημίας τιμωρείται κατά τας διατάξεις του ποινικού κώδικος. «2.Εκείνος που εν γνώσει του μεταβιβάζει ή οπωσδήποτε εξοφλεί επιταγή που επανεκδόθηκε για τους λόγους που αναφέρονται στην προηγούμενη παράγραφο, υποχρεούται να επιστρέψει το ποσό της επιταγής στο διπλάσιο και τιμωρείται με ποινή φυλάκισης μέχρι δύο έτη». Η παρ. 2 αντικαταστάθηκε ως άνω από την παρ. 7 άρθρ. 2 Νόμ. 1813/1988 (ΦΕΚ Α΄ 243), ανωτ. σελ. 90,810. Άρθρ.18.-Ο δικαιούχος, ο κατά το άρθρ. 4 του παρόντος ψευδώς δηλών το αμετάβλητον των προϋποθέσεων πληρωμής της συντάξεώς του τιμωρείται δια ποινής φυλακίσεως από ενός μέχρις έξ μηνών και εν υποτροπή, εντός τριετίας, δια τοιαύτης μέχρις ενός έτους. Άρθρ.2.-1.Πληρωτής της επιταγής είναι οιαδήποτε Τράπεζα και οιονδήποτε Ελληνικόν Νομικόν Πρόσωπον Δημοσίου Δικαίου ασκούν Τραπεζικάς εργασίας εν Ελλάδι και το Ταχυδρομικόν Ταμιευτήριον. 2.Τόπος πληρωμής είναι οιονδήποτε κατάστημα του πληρωτού λειτουργούν εντός της Ελληνικής Επικρατείας. 3.Ο πληρωτής υποχρεούται εις την άμεσον πληρωμήν της κατά το άρθρ. 1 εγκύρου επιταγής. ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ Β΄ Μεταβίβασις επιταγής Άρθρ.19.-1.Πληρωτής, αρνούμενος αδικαιολογήτως την εξόφλησιν της προς αυτόν εμφανιζομένης επιταγής υφίσταται τας δι’ αποφάσεως του Υπουργού Οικονομικών και του αρμοδίου Υπουργού οριζομένας διοικητικής φύσεως κυρώσεις. 2.Πληρωτής αρνούμενος να βεβαιώση την άρνησιν πληρωμής, κατά τα εν άρθρ. 9 του παρόντος, τιμωρείται δια ποινής φυλακίσεως μέχρις ενός έτους. 3.Ιδρυτής, μέλος Διοικητικού Συμβουλίου, Διευθυντής ή Τμηματάρχης Τραπέζης ή Ν.Π.Δ.Δ. ασκούντος Τραπεζικάς εργασίας ή του ταχυδρομικού Ταμιευτηρίου ασκών άμεσον ή έμμεσον επηρεασμόν των υφισταμένων του, δια την άνευ νομίμου λόγου μη εξόφλησιν της νομοτύπως εμφανιζομένης προς εξόφλησιν επιταγής του παρόντος τιμωρείται, δια φυλακίσεως και δια χρηματικής ποινής 100.000 μεταλλικών δραχμών. Άρθρ.20.-Αι περί ων το παρόν επιταγαί εξομοιούνται, δια την εφαρμογήν των εν τω Κεφαλ. Θ΄ «εγκλήματα περί το νόμισμα» διατάξεων του Ποινικού Κώδικος, προς χαρτονομίσματα. ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ ΣΤ΄ Τελικαί Διατάξεις Άρθρ.21.-Αι διατάξεις του Νόμ. 5960/1933 «περί επιταγής» έχουσιν ανάλογον εφαρμογήν και επί των δια του παρόντος προβλεπομένων επιταγών, εφ’ όσον δεν αντίκεινται εις την ειδικήν τούτου ρύθμισιν. Άρθρ.22.-Αι εκάστοτε ισχύουσαι διατάξεις περί πληρωμής των συντάξεων των εν τω εξωτερικώ μονίμως διαμενόντων συνταξιούχων ή βοηθηματούχων του Δημοσίου, ως και αι σχετικαί με την προστασίαν του Εθνικού νομίσματος τοιαύται εξακολουθούσιν εφαρμοζόμεναι και μετά την ισχύν του παρόντος. Άρθρ.23.-Η ισχύς του παρόντος άρχεται από της δημοσιεύσεώς του εις την Εφημερίδα της Κυβερνήσεως. Ανάλογον εφαρμογήν του Ν.Δ. 326/1969 και δια την επιστροφήν του καταβληθέντος αχρεωστήτως εις το Δημόσιον φόρου εισοδήματος, βλ. εν Νόμ. 277/1976 (τόμ. 27 σελ. 194,416). Άρθρ.3.-1.Η υπό του δικαιούχου οπισθογράφησις της επιταγής γίνεται δια μελάνης ή ετέρου μέσου εξασφαλίζοντος ανεξίτηλον γραφήν. Άνωθεν της υπογραφής σημειούται η ημερομηνία οπισθογραφήσεως, κάτωθι δε ταύτης ο αριθμός του δελτίου αστυνομικής ταυτότητος του οπισθογράφου, ως και η χρονολογία και η εκδούσα ταύτην αρχή. 2.Η οπισθογράφησις εις περίπτωσιν πλειόνων δικαιούχων δέον να φέρη τας υπογραφάς απάντων των δικαιούχων. 3.Επί αγραμμάτων ή μη δυναμένων να υπογράφωσι, λόγω αναπηρίας, δικαιούχων, εις την θέσιν της υπογραφής τίθεται, παρ’ αυτών των ιδίων, η ένδειξις Χ και κάτωθεν αυτής αι υπογραφαί δύο μαρτύρων, κατά τα εν παρ. 1 οριζόμενα. Επί μη δυναμένων λόγω αναπηρίας, να θέσωσιν οι ίδιοι την ένδειξιν Χ γίνεται η μνεία, εις την θέσιν της υπογραφής, «λόγω ανικανότητος του δικαιούχου οι μάρτυρες» και ακολούθως τίθενται αι υπογραφαί τούτων, κατά τα εν παρ. 1 οριζόμενα. Άρθρ.4.-Η οπισθογράφησις της επιταγής υπό του ή των δικαιούχων επέχει εν τούτω και θέσιν υπευθύνου δηλώσεως περί του αμεταβλήτου των προϋποθέσεων πληρωμής της συντάξεως ή του βοηθήματός του. Άρθρ.5.-1.Εάν ο δικαιούχος τυγχάνη ανίκανος προς ανάληψιν υποχρεώσεως εξ επιταγής, η οπισθογράφησις γίνεται κατά τα εν παρ. 1 του άρθρ. 3 οριζόμενα υπό του νομίμου ή του εκ δικαστικής αποφάσεως αντιπροσώπου του. 2.Όστις οπισθογράφει την επιταγήν, ως αντιπρόσωπος ανικάνου προς ανάληψιν υποχρεώσεως εξ επιταγής δικαιούχου σημειοί επιπροσθέτως το όνομα και τον αριθμόν της αστυνομικής ταυτότητος του αντιπροσωπευομένου, εφ’ όσον οφείλει να είναι εφωδιασμένος κατά Νόμον δια τοιαύτης, ως και τα στοιχεία της δικαστικής αποφάσεως, εξ ης αντλεί την προς αντιπροσώπευσιν εξουσίαν, άλλως την ιδιότητα εξ ης τίκτεται η εκ του Νόμου εξουσία προς αντιπροσώπευσιν. (Αντί για τη σελ. 92,21) Σελ. 92,21(α) Τεύχος Ζ33-Σελ. 87 Πληρωμή με επιταγές 29.Β.γ.1 3.Η ευθύνη της νομιμοποιήσεως του αντιπροσώπου ως τοιούτου βαρύνει τον αμέσως αποκτώντα δικαιώματα εκ της οπισθογραφήσεως. ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ Γ΄ Εμφάνισις και πληρωμή επιταγής «Άρθρ.6.-1.Η επιταγή πρέπει να εμφανισθεί για πληρωμή μέσα σε προθεσμία τριών μηνών από την ημερομηνία έκδοσής της. Μετά την εκπνοή της προθεσμίας αυτής θεωρείται ότι ανακλήθηκε αυτοδικαίως. 2.Σε περίπτωση μεταβίβασης η επιταγή δεν εξοφλείται αν ο κομιστής δεν επιδείξει στον πληρωτή και το δελτίο αστυνομικής ταυτότητας του συνταξιούχου ή σχετική βεβαίωσή του για τη μεταβίβαση, θεωρημένη για το γνήσιο της υπογραφής από οποιαδήποτε δημόσια δημοτική ή κοινοτική αρχή». Το άρθρ. 6 αντικαταστάθηκε ως άνω από το άρθρ. 13 Νόμ. 1489/1984, ΦΕΚ Α΄ 170 (ανωτ. σελ. 90,791). Άρθρ.7.-Τ’ αποτελέσματα της επιταγής δεν θίγονται εκ των μεταβολών, αίτινες ήθελον επέλθει εις την προσωπικήν ή υπηρεσιακήν κατάστασιν του εκδότου, μετά την έκδοσιν. Άρθρ.8.-1.Μερική εξόφλησις της επιταγής δεν επιτρέπεται. Κατά την εξόφλησιν σημειούται επί της επιταγής η ημερομηνία εξοφλήσεως. 2.Η υπό του νομιμοποιουμένου εις εξόφλησιν της επιταγής γενομένη είσπραξις συνεπάγεται πλήρη απόσβεσιν της αξιώσεως των δικαιούχων της συντάξεως ή του βοηθήματος, κατά του Δημοσίου, εκτός εάν, προ της υπογραφής επί σκοπώ εξοφλήσεως ή μεταβιβάσεως (οπισθογράφησις), διέφυγεν αύτη των χειρών του λόγω απωλείας, κλοπής, υπεξαιρέσεως, ληστείας ή πειρατείας, ότε εφαρμόζονται αι διατάξεις του άρθρ. 13. Άρθρ.9.-Εάν δι’ οιονδήποτε λόγον η επιταγή δεν πληρωθή υπόχρεον, δια την πληρωμήν καθίσταται το Δημόσιον, εφ’ όσον η άρνησις πληρωμής βεβαιούται δια δηλώσεως του πληρωτού χρονολογουμένης και σημειουμένης επί της επιταγής, δια μνείας της ημερομηνίας εμφανίσεως. Εις την δήλωσιν ταύτην υποχρεούται να προβή ο πληρωτής, υποκείμενος, εν αρνήσει του, εις τας ποινικάς κυρώσεις του