Anayasa Mahkemesinin 13/4/2021 Tarihli ve 2017/20159 Başvuru Numaralı Kararı
ANAYASA MAHKEMESİ KARARLARI | 2021-08-06

6 Ağustos 2021 CUMA 
Resmî Gazete 
Sayı : 31560
ANAYASA MAHKEMESİ KARARI 
Anayasa Mahkemesi Başkanlığından:
İKİNÇİ BÖLÜM  KARAR 
GÜRSU AVCI BAŞVURUSU 
Başvuru Numarası: 2017/20159Karar Tarihi : 13/4/2021
Başkan : Kadir ÖZKAYA Üyeler : M. Emin KUZ Rıdvan GÜLEÇYıldız SEFERİNOĞLU Basri BAĞCI Raportör : Hüseyin KAYA Başvurucu : Gürsu AVCl 
I. BAŞVURUNUN KONUSU 
I.  Başvuru, kolluk görevlilerinin darp ve hakaretine maruz kalınması ve bu olayla ilgili olarak yürütülen soruşturmanın etkisiz olması nedeniyle insan haysiyetiyle bağdaşmayan muamele yasağmın ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.
II. BAŞVURU SÜRECİ
2.Başvuru 5/4/2017 tarihinde yapılmıştır.
3. Başvuru, başvuru formu ve eklerinin idari yönden yapılan ön incelemesinden sonra Komisyona sunulmuştur.

4. Komisyonca başvurunun kabul edilebilirlik incelemesinin Bölüm tarafindan yapılmasına karar verilmiştir.

5. Bölüm Başkanı tarafindan başvurunun kabul edilebilirlik ve esas incelemesinin birlikte yapılmasına karar verilmiştir.

6. Başvuru belgelerinin bir örneği bilgi için Adalet Bakanlığına (Bakanlık)gönderilmiştir. Bakanlık, görüşünü bildirmiştir.

7. Başvurucu, Bakanlık görüşüne karşı beyanda bulunmamıştır.
III. OLAY VE OLGULAR 
8. Başvuru formu ve eklerinde ifade edildiği şekliyle ve Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi (UYAP) aracılığıyla erişilen bilgi ve belgeler çerçevesinde olaylar özetle şöyledir:
9.Başvurucu, İstanbul Barosuna bağlı olarak çalışan serbest avukattır.

10. Türkiye 15 Temmuz 2016 gecesi askerî bir darbe teşebbüsüyle karşı karşıya kalmış, bu nedenle 21/7/2016 tarihinde ülke genelinde olağanüstü hâl ilan edilmesine karar verilmiştir. Kamu makamlari, soruşturma mercileri ve yargı organları -olgusal temellere dayanarak- bu teşebbüsün arkasında Türkiye'de çok uzun yıllardır faaliyetlerine devam eden ve son yıllarda Fetullahçı Terör Örgütü (FETÖ) ve/veya Paralel Devlet Yapılanması (PDY)olarak isimlendirilen bir yapılanmanın olduğunu değerlendirmiştir (Aydın Yavuz ve diğerleri [GK], B. No: 2016/22169, 20/6/2017, §§ 12, 25).

11. Darbe teşebbüsüne iştirak ettikleri şüphesiyle yedi er, Gaziosmanpaşa Polis Merkezinde (Polis Merkezi) gözaltına alınmıştır. Erler, bir vatandaş tarafından sivil bir araçla getirilmiş ve kendi rizalarıyla Polis Merkezine teslim olmuştur.

12. Başvurucu 17/7/2016 tarihinde şüpheli erlerden üçünün ifadesine katılmak üzere İstanbul Barosunca zorunlu müdafi olarak görevlendirilmiş ve şüphelilerle görüştürülmüştür. Başvurucu, görüşme sırasında şüphelilerin kendisine kolluk görevlilerinin kötü muamelesinden yakındıklarını belirtmiştir. Daha sonra soruşturma savcısınca şüphelilerin ifadesinin adli kolluk tarafindan alınmasının istenmemesi nedeniyle ifade ahmıişleminden vazgeçilmiş ve bu durum başvurucunun da altında imzasinın olduğu bir tutanakla kayit altina alınmiştir.

13. Başvurucu, Gaziosmanpaşa Cumhuriyet Başsaveıhğına (Cumhuriyet Başsaveılığı) verdiği şikâyet dilekçesinde 18/7/2016 tarihinde şüpheli erlerin aileleriyle görüştüğünü ve zorunlu müdafi olmadığı iki şüphelinin de özel avukatı ołma teklifini kabul ettiğini belirtmiştir.

14. 19/7/2016 tarihinde sabah saatlerinde tekrar Polis Merkezine giden başvurucuyla buradaki görevli polis memurları arasında birtakım olaylar yaşanmıştır. Olayın gelişimi hususunda taraflarin farkli anlatimlari mevcuttur:
i. Başvurucu, olay günü avukat meslek kimliğini göstererek müdafi olduğunu belirtiği beş şüpheliyle görüşmek istediğini ancak kendisine izin verilmediğini,şüphelilerin -güvenlik gerekçesiyle Polis Merkezinde amir odasında yapıldığıbelirtilen- adli muayene işlemlerine katilmak istediğini ancak buna da müsaade edilmediğini belirtmektedir. Başvurucu bu nedenle adli muayeneye giden şüphelilere vücutlarındaki yaralanmaları doktora göstermelerini yüksek sesle hatırlatmıştır.Bunun üzerine yürütülen soruşturmada görevli polis memuru M.S. başvurucuya sövgü şeklinde hakarette bulunmuş ve kamera açısının bulunmadığı, mutfak olarak kullanılan bir odaya başvurucuyu zorla götürerek diğer polis memurlarının da yardımıyla darbetmiş ve başvurucunun ellerini arkadan kelepçelemiştir.
ii. Olaya ilişkin olarak kolluk görevlilerince düzenlenen -başvurucunun imzadan imtina ettiği- tutanakta ise başvurucunun olay günü meslek kimliğini, görevlendirme belgesini ya da vekâletnamesini ibraz etmeksizin sırtındaki çantayla Polis Merkezine girdiği, burada bağırıp çağırarak gözaltındaki şüphelileri etkilemeye çalıştığıbelirtilmiştir. Ayrıca tutanakta; darbe teşebbüsü nedeniyle daha müteyakkız olunması gereken bir ortamda başvurucunun agresif hareketlerinden ve sirtındaki çantadan şüphelenildiği, bu nedenle başvurucunun kontrol ałtına alınmaya çalışıldığıancak fiziki olarak direnen ve meslek kimliğini ibraz etmeyen başvurucuya kademeli olarak güç kullanıldığı, kelepçe takıldığı bilgisine yer verilmiştir. Polis memuru M.S. ifadesinde başvurucunun boğazına saldırarak kendisini yaraladığıni, kontrol 

altına almaya çalıştıklarnı başvurucunun arbede sırasında başını mutfak tezgâhına vurduğunu dile getirmiştir.

15. Polis Merkezinde görevli kolluk görevlileri nöbetçi Cumhuriyet savcısını aramışve onun talimatı ile adli soruşturma başlatmıştir. Cumhuriyet savcısı; olayın taraflarının sağhk raporlarının temin edilmesi, ifadelerinin alınmasi, tanık bevanlarına başvurulmasi,başvurucunun görev belgesinin bir nüshasının evraka eklenmesi ve olay anına ilişkin kamera kaydının çıkarıłması talimatlarını vermiştir. Başvurucu da ayrıca Cumhuriyet Başsavcıhığına verdiği -UYAP ortamına 2/8/2016 tarihinde kaydedilen- dilekçeyle ilgili kolluk görevlilerinden şikâyetçi olmuştur. Başvurucu bu dilekçesinde anılan iddialarını yinelemiş ve müdafii olduğunu belirttiği şüphelilerin de kolluk görevlilerinin darp, hakaret ve sair kötümuamelesine maruz kaldıklarını iddia etmiştir. Şikäyet dilekçesi ekine sağlık raporunu ve yaralandığına ilişkin fotoğrafları da ekleyen başvurucu, olay yerinde bulunan kişiler dışında olaydan sonra aradığı iki avukat arkadaşını da iddiaların doğrulayabilecek tanıklar olarak göstermiştir,
16. Cumhuriyet Başsavcılığı, gözaltındaki beş ere kötü muamelede bulunulduğu iddiası ve başvurucunun darbedildiği yönündeki şikâyetini aynı soruşturmada incelemiştir.Gözaltındaki erlerden beşinin ve polis memurlarından yedisinin tanık sıfatıyla, polis memuru M.S.nin ise şüpheli sifatıyla ifadeleri Cumhuriyet savcısı tarafndan bizzat alınmıştır. Erler ifadelerinde, başvurucu ile polis memurları arasında tartışma ve karşıhıklı hakaret yaşandığını, daha sonra başka bír yere götürülen başvurucunun çığhğını duyduklarından darbedildiğini düşündüklerini belirtmiştir. Polis memurları ise başvurucunun avukat meslek kimliğini ibraz etmediğini, bağırıp çağırdığını, M.S.ye hakaret ettiğini ve yapılłan müdahaleye filī olarak direnç gösterdiğini, bu nedenle kademeli şekilde güç kullanılarak kontrol altına alındiğıni dile getirmiştir.

17. Başvurucu hakkında düzenlenen sağlık raporunda sol dirsek, sol ve sağ dizde abrazyon (siyrık), boyunda ağrı ve hassasiyet, burunda kanama olduğu, mevcut yaralanmaların basit tıbbi müdahale ile giderilebilir şekilde olduğu belirtilmiştir.
18. Polis memuru M.S. hakkında düzenlenen sağlık raporunda boyun kısmında 8cm ve 6 cm'lik birbirine paraleł iki kızarıklık, burnun sağında 6 cm ve 4 cm'lik birbirine paralel iki kızarıklık olduğu, mevcut yaralanmaların basit tbbi müdahale ile giderilebilir şekilde olduğu belirtilmiştir.

19. Olay anındaki Polis Merkezi kamera kaydı Cumhuriyet Başsaveılığınca temin edilmiş ve bu görüntü üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır. Bilirkişi raporunda toplam beş farkh kameranın olay saati aralığındaki kayıtlarının incelendiği ve görüntülerde ses kaydının olmadığı belirtilmiştir. Raporda başvurucunun olay günü saat 09.45'te Polis Merkezine geldiği, başvurucunun arkasından bahçe nöbetçisi olan polis memurunun da geldiği, daha sonra X-Ray kontrolünde görevli polis memuruyla başvurucunun ię kısma doğru geçmeleri üzerine bahçe nöbetçisinin tekrar görev yerine döndüğü tespiti yapılmıştır.Başvurucunun koridorda gezindiği ve bazı kapılardan giriş yapmak istediğinde içeri alınmadığı, polis memurlarıyla tartışan başvurucunun koridorun iç kısmına geçtiği, daha sonra sağ kolundan tutularak koridor başında bulunan bir odaya götürüldüğü, bu alana ait kamera kaydının olmadığı belirtilmiştir. Raporda başvurucunun bu odadan saat 11.53'te çıktığı ve bahçedeki bankta oturduğu bilgilerine de yer verilmiştir.

20. Öte yandan başvurucu hakkmda kamu görevlisine direnme suçundan ayrica soruşturma yürütülmüş ve kamu davası açılmıştır. İstanbul 31. Ağır Ceza Mahkemesince yapılan yargılama sonucunda adli para cezasına hükmedilmiştir. Istinaf incelemesinde delil yetersizliği nedeniyle başvurucunun beraatine oyçokluğu ile karar verilmiş olup yargılama,temyiz kanun yolu aşamasında derdesttir. Bu yargılamada yer alan ve kolluk görevlileri tarafindan düzenlenen olay anına ilişkin Kamera Görüntüsü İzleme Tutanağı'nda;başvurucunun koridorda Komiser Yardımcısı H.K. ile yürüdüğü, nezarethane kapısındaki görevlilerce içeri alınmadıği, adli muayene yapilan odaya girmek istediğinde buraya da alınmadığı ve tekrar nezarethane kapısına yöneldiği, polis memuru M.S.nin başvurucuyu sağkolundan tutarak mutfak kismına götürdüğü, arkasından üç görevlinin daha gittiği, bu odayıgören kamera olmadığı tespitleri yapılmıştır.

21. Cumhuriyet Bașsavcıhğınca soruşturma 9/12/2016 tarihinde verilen kovuşturmaya yer olmadığı kararı ile sona erdirilmiştir. Kararda başvurucunun iddiasının kamera görüntüsü ile kanıtlanamadığı, başvurucunun iddiasını destekleyen tanık ifadelerinin görmeye değil kanaate dayandıği, başvurucudaki yaralanmanın basit düzeyde olup kademeli güç kullanımının aşıldığını göstermediği hususlarına yer verilmiştir. Kolluk görevlilerinin ifadelerinin ise M.S.nin alınan adli raporu ve incelemesi yapılan kamera görüntüsü ile uyumlu olduğu belirtilmiştir. Kararda ayrıca başvurucunun üç şüphelinin ifadesinin alınmasıiçin görevlendirildiği ve daha sonra ifade alımından vazgeçildiği, buna dair düzenlenen tutanakta başvurucunun da imzasının bulunduğu vurgulanmıştır.

22. Başvurueu bu karara itiraz etmiş, İstanbul 5. Sulh Ceza Hākimliği 7/2/2017tarihinde itirazı reddetmiştir. Ret kararı başvurucuya 6/3/2017 tarihinde tebliğ edilmiştir.
23.Başvurucu 5/4/2017 tarihinde bireysel başvuruda bulunmuştur.
IV. İLGİLİ HUKUK 
A. Ulusal Hukuk 
24. 26/9/2004 tarihli ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun "Kasten yaralama"kenar başlıklı 86. maddesinin ilgili kısmı şöyledir:
"(1) Kasten haşkasıın vücuduna acı veren veya sağlığının ya da algılama yeteneğinin bozulmasına neden olan kişi, hir yıldan üç yıla kadar hapis cezası ile cezalondırılır.
(2) Kasten yaralama filinin kişi üzerindeki etkisinin basit bir ubhi müdahaleyle giderilebilecek ölçüde hafif olması halinde, mağdurun șikáyeti üzerine, dōrt aydan bir yıla kadar hapis veya adli para cezasına hükmolunur.

(3) Kasten yaralama suçunun;
.s 
d) Kamu görevlisinin saħip bulunduğu nüfuz kötüye kullanlmak suretiyle,
.:
ișlenmesi halinde şikayet aranmaksizın. verilecek ceza yarı oranında... artırılır."

25. 5237 sayıhı Kanun'un "Zor kullanma yetkisine ilişkin sınırın aşılması" kenar başlıkh 256. maddesi şöyledir:
"(1) Zor kullanma yetkisine sahip kamu görevlisinin. görevini yaptiğı strada. kişilere karşı görevinin gerektirdiği ölçümin dışmda kuvvet kullamması halinde, kasten yaralama suçuna ilişkin hükümler uygulanır."
26. 4/7/1934 tarihli ve 2559 sayılı Polis Vazife ve Salâhiyet Kanunu'nun 13.maddesinin ilgili kısmı şöyledir:
"Polis,
E) Polisin kanunlara uygun olarak aldığı tedbirlere karşı gelenleri. direnenleri ve görev yapmasını engelleyenteri.

eylemin veya durumun niteliğine gôre; koruma altına alır, uzaklaştırır ya da yakalar ve gerekli kanuni işłemleri yapar..

Yakalanan kişilerin kaçması veya saldırıda bulunmasının önlenmesi bakımından kişinin sağliğına zarar vermeyecek şekilde her türlü tedbir alınabilir.

a 
27. 2559 sayıhı Kanun'un "Zor ve silah kullanma" kenar başhıkh 16. maddesinin  ilgili kısmı şöyledir:
"Polis, görevini yaparken direnişle karşilaşması halinde, bu direnişi kırmak amacıyla ve kıracak ölçüde zor kullanmaya yetkilidir.

Zor kullanma yetkisi kapsammda, direnmenin mahiyetine ve derecesine gôre ve direnenleri etkisiz hate getirecek şekilde kademeli olarak artan nispette bedeni kuvvet.maddi güç ve kanuni şartları gerçekleştiğinde silah kullanılabilir.
İkinci fikrada yer alan;
a) Bedeni kuvvet; polisin direnen kişilere karşı veya eşya üzerinde doğrudan doğruya kullandığı bedeni gücü.

b) Maddi gúç; polisin direnen kişilere karşı veya eşya üzerinde hedeni kuvvetin dişında kullandığı kelepçe, cop, basınçlı ve/veya boyalı su. göz yaşartıcı gazlar veya tozlar, fiziki engeller, polis köpekleri ve atları ile sair hizmet araçları,
ifade eder.
Zor kullanmadan önce, ilgililere direnmeye devam etmeleri halinde doğrudan doğruya zor kullanlacağı ihtarı yapılır. Ancak, direnmenin mahiyeti ve derecesi göz önünde bulundurularak, ihtar yapilmadan da zor kullanlabilir.

Polis, zor kullanma yetkisi kapsamında direnmeyi etkisiz kılmak amacıyla kullanacağıaraç ve gereç ile kullanacağı zorun derecesini kendisi takdir ve tayin eder. Ancak. toplu 

kuvvet olarak müdahale edilen durumlarda, zor kullanmanın derecesi ile kullanlucak araçve gereçler müdaħale eden kuvvetin amiri tarafindan tayin ve tespit edilir.
Polis. kendisine veya başkasına yönelik bir saldırı karşısında, zor kullanmaya ilişkin koşullara bağlı kalmaksizin. 5237 sayilı Türk Ceza Kanununun meşru savunmaya ilişkin hükümleri çerçevesinde savunmada bulunur.

a 
28, 4/12/2004 tarihli ve 5271 sayıh Ceza Muhakemesi Kanunu'nun "Şüphelinin veya samğın müdafi seçimī" kenar başlıklı 149. maddesinin (3) numaralı fikrası şöyledir;
"Soruşturma ve kovuşturma evrelerinin her aşamasında avukatin, şüpħeli veya sanıkla górüşme, fode alma veya sorgu süresince yanında olma ve hukuki yardimda bulunma hakkıi engellenemez, kisitlanamaz."
B. Uluslararası Hukuk 
1. Uluslararası Mevzuat 
29. Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi’nin (Sözleşme) "İşkence yasağı" kenar başlıkhı3. maddesi şöyledir:
"Hiç kimse işkenceye, insanlik dışı ya do onur kiricı ceza veya muamelelere tabi tutulamaz.'
30. 18/6/2003 tarihli ve 25142 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 16/12/1966 tarihli Birleşmiş Milletler Medeni ve Siyasi Haklar Sözleşmesinin 7. maddesi şöyledir:
"Hiç kimse ișkenceye ya da zalimane, insanlık dışı ya da küçük dūşürücü muamele ya da cezalandırmaya maruz bırakılamaz. Özellikle, hiç kimse kendi özgür rizası olmadan nbhi ya da hilimsel deneylere tabi tutulamaz.'
2. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi İçtihadı
31. Avrupa Insan Haklar Mahkemesi (AlHM) Sözleşme'nin 3. maddesi ile ilgili içtihatlarında kötü muamele yasağının demokratik toplumların en temel değeri olduğunu vurgulamiştır. Terörle ya da organize suçla mücadele gibi en zor şartlarda dahi Sözleşme'nin mağdurların davranışlarından bağımsız olarak işkence, insanlık dışı ya da onur kırıcı ceza veya işlemlerden men ettiğini belirtmiştir. Kötü muamele yasağının Sözleşme'nin 15.maddesinde belirtilen toplum hayatinı tehdit eden kamusal tehlike hâlinde dahi hiçbir istisnaya yer vermediğini içtihatlarında hatırlatmıştır (birçok karar arasından bkz.Selmouni/Fransa [BD], B. No: 25803/94, 28/7/1999, § 95; Labita/Italya [BD], B. No:26772/95, 6/4/2000, § 119).

32. AiHM, devletin pozitif yükümlülüklerinin kapsamının Sözleşme'nin 3.maddesine aykırı muamelelerde bulunanların devlet memuru olması veya şiddetin özel kişiler tarafindan uygulanmış olmasına göre farklılık gösterdiğini kabul etmektedir (Beganović/Hirvatistan, B. No: 46423/06, 25/6/2009, § 69).


33. AiHM, Sözleşme'nin 3. maddesinin savunulabilir ve makul şüphe uyandıran kötü muamele iddialarınun etkin biçimde soruşturma yükümlülüğü getirdiğine dikkat çekmektedir (Labita/ħtalya, § 131). AiHM’in içtihadında tanımlanan etkinlik için minimum standartlar soruşturmanın bağımsız, tarafsız, kamu denetimine açık ołmasım ve yetkili makamların titizlikle ve çabuklukla çalışmasını gerektirmektedir (Mammadov (Jalaloglu)/Azerbaycan, B. No: 34445/04, 11/1/2007. § 73).

34. Bir muamele veya cezanın kötü muamele olduğunun söylenebilmesi için eylemin minimum ağırlık eşiğini aşması beklenir (Raninen/Finlandiya, B. No: 20972/92,16/12/1997, § 55; Erdoğan Yağız/Türkiye, B. No: 27473/02, 6/3/2007, §§ 35, 37;Gäfgen/Almanya [BD],B. No: 22978/05, 1/6/2010, §§88, 90; Costello-Roberts/Birleșik Krallık, B. No: 13134/87, 25/3/1993, § 30).

35. A1HM, Berliński/Polonya (B. No: 27715/95 ve 30209/96, 20/9/2002, §§ 62, 65)kararında kolluk görevlilerine karşı etkin bir fiziki direnme sergilenmesi ve şiddet eyleminde bulunulması sonrası kolluk görevlilerinin de orantıh bir güç kullanımına gitmesini Sözleşme'nin 3. maddesine aykın bulmamıştır. Karara konu olayda üyesi olmadıkları spor salonundan çıkmayan iki vücut geliştirme sporcusu, sayıca üstün altı kolluk görevlisinin yasal sözlü talimatına uymayarak spor salonundan çıkmamış; yakalama işlemine etkili şekilde direnmiş ve iki kolluk görevlisine tekme atmiştır. Polis memurları bu durum sonrasıcop ve biber gazı kullanmış, başvurucuları silahla tehdit ederek kontrol altına alabilmiştir.Olay nedeniyle başvurucular ağır şekilde yaralanmış ve başvuruculardan biri dört gün hastanede yatmak zorunda kalmıştır. AlHM, kolluk görevlilerinin uyguladığı gücün orantılıolduğu sonucuna varırken polis memurlarının sayısal üstünlüğünü gözetmiş ancak başvurucuların da vücut geliştirme sporcusu olmaları hasebiyle fiziki bir avantaj sahibi olduğuna vurgu yapmıştir. AiHM, Rehbock/Slovenya (B. No: 29462/95, 28/11/2000, §§ 72,78) kararında ise önceden planlandığı için risklerin minimize edilebileceği bir operasyon kapsamında sayıca üstünlüğü bulunan on üç polis memurunun silah taşımayan ve fiziki saldırıda da bulunmayan üç şüpheliye karşı güç kullanmasını orantısız bir müdahale olarak niteleyip kötü muamele yasağının ihlal edildiği sonucuna varmıştır.
36. AiHM Özen ve diğerleri/Türkiye (B. No: 29272/08, 23/2/2016) kararında, bir adli vaka nedeniyle polis karakolunda bulunan yakınlarının yanına gelen ve sayıları on kişiye ulaşan başvurucular ve arkadaşları ile polis memurları arasında yaşanan kavgada polislere karşı fiziki şiddete başvuran ve en az bir tabanca taşıdığı tespit edilen başvurucular ile arkadaşlarına karşı kolluk kuvvetince uygulanan gücün orantılı olduğu ve kötü muamele yasağının ihlal edilmediği sonucuna varmıştır. AlHM bu kararda kolluk personelince uygulanan güçün orantılı olduğu sonucuna varırken polise karşı fiziki şiddete başvuran kişi sayısımın fazlalığına -Rehbock/Slovenya kararına da atif yaparak- ve olayın kolluk tarafindan önceden planlanan bir operasyon kapsamında olmayıp ani gelişmesine, başvuruculardaki yaralanmaların bafif nitelikte olmasına dikkat çekmiştir.

V. İNCELEME VE GEREKÇE 
37. Mahkemenin 13/4/2021 tarihinde yapmış olduğu toplantıda başvuru íncelenip gereği düşünüldü:

A.Başvurucunun İddiaları ve Bakanhık Görüşü
38. Başvurucu; müdafii olduğu şüphelilerle görüşmesine ve adli muayene sürecine katılımına kanuna aykır olarak izin verilmediğini, dahası bu nedenle kolluk görevlilerinin darp ve hakaretine maruz kaldığını iddia etmiştir. Başvurucu bu iddiasına dair adli rapor ve tanık beyanları olmasına karşın Cumhuriyet Başsaveılığınca kovuşturmaya yer olmadığıkararı verilerek Anayasa'nın 17. maddesinin üçüncü fikrasında güvence altına alınan kötümuamele yasağının ihlal edildiğini ileri sürmüştür.

39. Bakanhık görüşünde, başvurunun Anayasa'nın 17. maddesinin üçüncü fikrasında güvence altina alınan kötü muamele yasağı kapsamında incelenmesi gerektiği belirtilmiştir.Bakanlığa göre başvurucuya karşı kendi haksız eyleminden kaynaklı olarak güçkullanıtmıştır. Zira darbe teşebbüsünün hemen akabinde güvenlik kaygılarımın üst seviyede olduğu bir ortamda başvurucunun Polis Merkezindeki bazı talimatłara uymayarak şüphelileri yönlendirmeye çalişması ve kolluk görevlilerine fiilen direnç göstermesi bu sonucu doğurmuştur, Başvurucunun iddialarıyla tanık anlatımları, şüpheli savunmaları ve adli raporlardaki tespitlerin uyuşmadığına dikkat çeken Bakanlık, olayın gelişimi ve başvurucudaki yaralanmanın ağırlığı da gözetildiğinde kötü muamele yasağının incelenebilmesi için aranan asgari ağırhık eşiğinin aşılmadığı görüşündedir.
B. Değerlendirme 
40. Anayasa’nın "Kişinin dokumułmazlığı. maddi ve manevi varlığı" kenar başlıkl 17. maddesinin üçüncü fikrası şöyledir:
"Kimseye işkence ve eziyet yapılamaz; kimse insan haysivetiyle bağdaşmayan bir cezaya veya muameleye tahi tutulamaz."
41. Anayasanın "Devletin temel amaç ve görevleri" kenar başlıklı 5. maddesinin ilgili kısmı şöyledir:
"Devletin temel amaç ve görevleri,  kişilerin ve toplumun refah. huzur ve mutluluğunu sağlamak: kişinin temel hak ve hürriyetlerini, sosyal hukuk devleti ve adalet ilkeleriyle bağdaşmayacak surette sımırlayan siyasal, ekonomik ve sosyal engelleri kaldırmaya, insanın maddi ve maneví varlığmın gelişmesi için gerekli şartları hazırlamaya çahışmaktır."
1. Kabul Edilebilirlik Yönünden 
42. Açıkça dayanaktan yoksun olmadığı ve kabul edilemezliğine karar verilmesini gerektirecek başka bir neden de bulunmadığı anlaşılan kötü muamele yasağının ihlal edildiğine ilişkin iddianın kabul edilebilir olduğuna karar verilmesi gerekir.
2. Esas Yönünden 
a. Genel İlkeler 
43. Herkesin maddi ve manevi varlığını koruma ve geliştirme hakkı Anayasa'nın 17. maddesinde güvence altına alınmuştır. Anulan maddenin birinci fikrasında insan onurunun korunması amaçlanmıştır. Üçüncü fikrasında da kimseye işkence ve eziyet yapılamayacağı,

kimsenin insan haysiyetiyle bağdaşmayan ceza veya muameleye tabi tutulamayacağı hüküm altina aliınmiştir.

44. Anayasa'nın 17. maddesinin üçüncü fikrası ve Sözleşme'nin 3. maddesi istisna öngörmemekte ve işkence, insanlık dişı ve onur kıricı muamele ve cezaların yasaklanmasının mutlak mahiyetini belirtmektedir. Kötü muamele yasağının mutlak mahiyeti Anayasa'nın 15.maddesi kapsamında belirtilen savaş veya ulusun varlığını tehdit eden başka bir genel tehlike hâlinde dahi istisna öngörmemiştir. Aynı şekilde Sözleşme'nin 15. maddesi kapsamında da benzer bir düzenleme ile kötü muamele yasağına ilişkin herhangi bir istisna öngörülmemiştir (Ali Rıza Özer ve diğerleri [GK], B. No: 2013/3924, 6/1/2015, § 74).
45. Devletin bireyin maddi ve manevi varlığıı koruma ve geliştirme hakkına saygıgösterme yükümlülüğü, öneelikle kamu otoritelerinin bu hakka müdahale etmemesini yani anulan maddenin üçüncü fikrasında belirtilen şekillerde kişilerin fiziksel ve ruhsal zarar görmelerine neden olmamasını gerektirir. Bu, devletin bireyin vücut ve ruh bütünlüğüne saygı gösterme yükümlülüğünden kaynaklanan negatif ödevidir (Cezmi Demir ve diğerleri, §81).

46. Bireyin bir devlet görevlisi tarafindan hukuka aykırı olarak ve Anayasa'nın 17.maddesini ihlal eder biçimde bir muameleye tabi tutulduğuna ilişkin savunulabilir bir iddiasının bulunması hâlinde Anayasa’nın 17. maddesi -“Devletin temel amaç ve görevleri"kenar başlıklı 5. maddedeki genel yükümlülükle birlikte yorumlandığında- etkili resmî bir soruşturma yapılmasım gerektirmektedir (Cezmi Demir ve diğerleri, § 111).
47. Bir muamelenin Anayasa'nın 17. maddesinin üçüncü fikrasının kapsamına girebilmesi için asgari bir ağırlık derecesine ulaşmış olması gerekmektedir. Bu asgari eşik göreceli olup her olayda asgari eşiğin aşılıp aşılmadığı somut olayın özellikleri dikkate alınarak değerlendirilmelidir. Bu bağlamda muamelenin süresi, fiziksel ve ruhsal etkileri ile mağdurun cinsiyeti, yaşı ve sağlık durumu gibi faktörler önem taşımaktadır (Tahir Canan, B.No: 2012/969, 18/9/2013, § 23). Değerlendirmeye alinacak bu unsurlara muamelenin amaci ve ardındaki saik de eklenebilir. Ayriıca kötü muamelenin heyecanın ve duyguların yükseldiği durumda meydana gelip gelmediği de dikkate alınması gereken diğer bir faktördür (Cezmi Demir ve diğerleri, § 83).

48. Kolluk görevlileri, görevini yaparken direnişle karşılaşması hâlinde bu direnişi kırmak amacıyla ve direnişi kıracak ölçüde zor kullanmaya yetkilidir. Filî bir saldırının varlığı hâlinde kolluk görevlileri ayrıca meşru savunma kapsaminda zor kullanma yetkisine sahiptir. Ancak zor kullanımı yalnızca zorunlu hâllerde başvurulabilecek bir yol olduğu gibi başvurulacak gûç ölçülü ve kademeli olmalıdır (Arif Haldun Soygür, B. No: 2013/2659,15/10/2015, § 51). Ayrıca kişinin kendi davranışından veya tutumundan dolayı fiziksel güce başvurmak kesinlikle zorunlu hâle gelmedikçe bu neviden filler, prensip olarak Sözleşme’nin 3. maddesinde belirtilen yasağı ihlal edecektir (Ali Rıza Özer ve diğerleri, § 81).
49. Anayasa Mahkemesi kötü muamelenin kişi üzerindeki etkisine göre Anayasa ve Sõzleşme kapsamında nasıl derecelendirildiğine, buna göre eylemin işkence, eziyet ya da insan haysiyetiyle bağdaşmayan muamele nitelendirmelerinden hangisine uygun olduğuna ilişkin temel ilke ve belirlemelerini ortaya koymuş (Cezmi Demir ve diğerleri, §§ 84, 85,88-90) ve bu ilkeleri birçok kararında da tekrar etmiştir (birçok karar arasından bkz. Ender Ergün, B. No: 2016/1849, 19/11/2019, §§ 49-53).


b. İlkelerin Olaya Uygulanması
50. Başvurucu, müdafii olduğunu beyan ettiği gözaltındaki şüphelilerle görüşmek için Polis Merkezine gittiğini, gerçekleştirilen adli muayene işlemine katılmak istediğini ancak hukuka aykırı olarak kendisine izin verilmediği gibi bir de darp ve hakarete maruz kaldığım belirtmekte; iddiasını hakkında düzenlenen sağhk raporu ve kamera görüntüleri ile kısmen desteklemektedir. Şu hâlde başvurucunun kötü muamele yasağının ihlal edildiği yönündeki iddiasının savunulabilir olmadığı söylenemez. Olayı gelişimi, başvurucunun mesleği ve başvurucuda meydana gelen yaralanmanın niteliği dikkate alındığında kötümuamele yasağının incelenebilmesi için aranan asgari ağırlk eşiğinin olayda aşıldığıdeğerlendirilmiştir.

51. Olaya ilişkin kolluk görevlilerince düzenlenen tutanakta (bkz. § 14) ve yürütülen soruşturma sonucunda verilen kovuşturmaya yer olmadığı kararında (bkz. § 21)başvurucuya karşı güç kullanıldığının kabul edildiği görülmektedir. Anılan güç kullanımının kanuni bir dayanağı olduğu anlaşılmıştīr (bkz, §§ 26, 27). Bu durumda başvurucunun -kamu otoritelerince de kabul ediłen- kamusal güç kullanımı sonucu yaralanmasının kötü muamele yasağını ihlal edip etmediği incelenirken anayasallık denetiminde aranan gereklilik ve orantılihk hususlarına bakılacaktır.

52. Başvurucunun darbe teşebbüsüne katıldıkları şüphesiyle gözaltına alınan üçkişinin ifade alımına katilmak üzere 17/7/2016 tarihinde İstanbul_ Barosu tarafindan zorunlu müdafi olarak görevlendirildiğinde, şüphelilerle görüştüğünde ve bu görevlendirme gerekliliğinin daha sonra ortadan kalktığında şüphe yoktur (bkz. § 12) ancak 19/7/2016tarihinde Polis Merkezine tekrar gelen başvurucunun baro görevlendirme belgesi ya da vekâletname ibraz etmediği kolluk tutanağında ve yargı kararında vurgulanmış, başvurucu tarafindan da aksi ileri sürülmemiştir. Öte yandan başvurucunun bu yönde bir görevlendirme ya da vekâletname sunmadan da kanun gereği (bkz. § 28) şüphelilerin müdafi sıfatıyla adli işlemlere dâhil olabileceği yönünde itirazı bulunmaktadır. Taraflar arasındaki bir diğer ihtilaflı anlatiım ise başvurucunun avukat meslek kimliğini ibraz etmediği yönündedir.Anayasa Mahkemesi, kötü muamele yasağının ihlal edildiği iddiasını incelerken bu ihtilaflıalanları çözüme kavuşturmaktan ziyade genel olarak olayın gelişimi içinde kolluğun güçkullanmasının gerekli olup olmadığına yoğunlaşacaktır.

53. Buna göre yaşanan darbe teşebbüsü sonrası tüm kamu kurumlarında olağanüstübir hassasiyetin ortaya çıkması, yeni bir darbe teşebbüsüne ya da buna destek sağlayacak bazımünferit eylemlere karşt güvenlik kaygılarının üst düzeyde olması gayet anlaşılabilir bir durumdur. Nitekim olaya dair kolluk tarafindan düzenlenen tutanakta bu durumu ortaya koyan bazı tespitlerde bulunulmuş. başvurucunun Polis Merkezindeki agresif hâl ve hareketleriyle taşıdiğı sırt çantasından şüphelenildiği dile getirilmiştir (bkz. § 14). Ne var ki başvurucunun Polis Merkezine girişine dair kamera görüntülerinde (bkz. § 19) başvurucunun kontrollü şekilde içeri alındığı, başka bir ifadeyle anılan şekildeki şüphelerin bu aşamada giderilmeye çahşılması gerektiği de görülmüştür.

54. Başvurucunun Polis Merkezine girdikten sonraki agresif tavrı nedeniyle kolluk görevliterinin başvurucuyu kontrol altına almaya çaltşmaları ise kabul edilebilir bir durumdur. Ancak başvurucu, sayısal avantaja sabip polis memurlarınca kamera görüntüsünün bulunduğu denetime açık bir alanda kontrol altiına alınmaya çalışılmamış; bunun yerine nedeni anlaşılamayan şekilde kamera görüntü alanı dışında bulunan mutfak kısmına götürülmüştür (bkz. § 19). Şu hâtde başvurucuya karşı güç kullanımı gerekli olsa dahi bu 

işlemin neden mutfak kısmıda yapılması gerektiği kamu makamlarınca izah edilebilmişdeğildir.

55. Başvurucudaki yaralanmaya (bkz. § 17) bakıldığında ise -her ne kadar ağır bir güç kullanımına bağlı oluşacak yaralanmadan bahsedilemese de- başvurucunun burnunun kanaması, polis memurlarının sayısal bir avantaja sahip ołmaları ve özellikle başvurucunun kamera görüntü alanmın dışına çıkarılması olguları birlikte değerlendirildiğinde kullanılan gücün orantılı olduğu söylenemez zira başvurucunun daha az bir güç kullanımıyla kontrol aitına alınıp alınamayacağı hususu kolluk görevlilerince -başvurucu mutfak kısmına götürülerek- bilinçli olarak denetim dışmda bırakılmıştır.

56.Başvurucuya karşı kolluk görevlilerince uygulanan gücün -Özellikle bilgi ałmak,cezalandırmak veya yıldırmak amacıyla ya da ayriımeı bir nedenle- kasten ağır acı veya ızdırap verme şeklinde gerçekleştirildiği söylenemeyecektir. Eylemin uzun bir dönem içinde saatlerce uygulanmış ve fiziki yaralanmaya ya da yoğun maddi veya manevi izdıraba sebep olacak şekilde ortaya çıkmış olduğu da iddia edilemez. Bu durumda söz konusu eylemin işkence veya eziyet boyutuna varmadığı anlaşılmıştir. Dolayısıyla başvurucuya uygulanan şiddetin düzeyi, süresi, şekli ve eylem nedeniyle başvurucuda meydana gelen yaralanmaların niteliği bir bütün olarak ele alındığında eylemin insan haysiyetiyle bağdaşmayan muamele olarak tanımlanması mümkündür.

57. Açıklanan gerekçelerle Anayasa'nın 17. maddesinin üçüncü fikrasında güvence altiına alınan insan haysiyetiyle bağdaşmayan muamele yasağının ihlal edildiğine karar verilmesi gerekir.

Kadir ÖZKAYA ve Rıdvan GÜLEÇ bu görüşe katılmamışlardır.
3. 6216 Sayıh Kanun'un 50. Maddesi Yönünden 
58. 30/3/2011 tarihli ve 6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun’un 50. maddesinin ilgili kısmı şöyledir:
"(1) Esas inceleme sonundo. başvurucunun hakkmin ihtal edildiğine ya da edilmediğine karar verilir. İhlal kararı verilmesi hálinde ihlalin ve somuçlarının ortadan kaldırılması için yapilması gerekenlere hükmedilir. ...

(2) Tespit edilen ihlal bir mahkeme kararıdan kaynaklanmışsa, ihlali ve sonuçlarmıortadan kaldırmak için yeniden yargılama yapmak üzere dosya ilgili mahkemeye gönderilir.Yeniden yargılama yapiłmasmda hukuki yarar hulunmayan hállerde başvurucu lehine tazminata hükmedilebilir veya genel mahkemelerde dava açılması yolu gösterilebilir.Yeniden yargıloma yapmakla yükümlù mahkeme, Anayasa Mahkemesinin ihlal kararmda açıkladığı ihlali ve sonuçlarını ortadan kaldıracak şekilde mümkünse dosya üzerinden karar verir."
59. Başvurucu, ihlalin tespit edilmesini istemiş ve yeniden soruşturma yapılarak ilgili kamu görevlileri hakkında kamu davası açılmasını talep etmiştir. Başvurucunun tazminat talebi bulunmamaktadır.

60. Anayasa Mahkemesinin Mehmet Doğan ([GK], B. No: 2014/8875, 7/6/2018)kararında ihlal sonucuna varıldığında ihlalin nasıl ortadan kaldırılacağı hususunda genel 

ilkeler belirlenmiştir. Anayasa Mahkemesi diğer bir kararında ise bu ilkelerle birlikte ihlal kararının yerine getirilmemesinin sonuçlarına da değinmiş ve bu durumun ihlalin devamıanlamına geleceği gibi ilgili hakkın ikinci kez ihlal edilmesiyle sonuçlanacağına işaret etmiştir (Aligül Alkaya ve diğerleri (2), B. No: 2016/12506, 7/11/2019).
61. Bireysel başvuru kapsamında bir temel hakkın ihlal edildiğine karar verildiği takdirde ihlalin ve sonuçlarımn ortadan kaldırıldığıdan söz edilebilmesi için temel kural mümkün olduğunca eski hâle getirmenin yani ihlalden önceki duruma dönülmesinin sağlanmasıdır. Bunun için ise Öncelikle ihlalin kaynağı belirlenerek devam eden ihlalin durdurulmasi, ihlale neden olan karar veya işlemin ve bunların yol açtığı sonuçların ortadan kaldırıłmasi, varsa ihlalin sebep olduğu maddive manevi zararların giderilmesi, ayrica bu bağlamda uygun görülen diğer tedbirlerin alınması gerekmektedir (Mehmet Doğan, §§55,57).

62.İhlalin kovuşturmaya yer olmadığı ya da daimî arama kararı gibi bazı nedenlerle soruşturmanın sonlandırılmasından kaynaklandığı durumlarda Anayasa Mahkemesi 6216sayılı Kanun'un 50. maddesinin (2) numarah fikrası ile Anayasa Mahkemesi İçtüzüğünün 79. maddesinin (1) numaralı fikrasının (a) bendi uyarınca, ihlalin ve sonuçlarının ortadan kaldırılması için yeniden soruşturma yapılması için kararın bir örneğinin ilgili Cumhuriyet Başsavcılığına gönderilmesine hükmeder. Anılan yasal düzenleme, usul hukukundaki benzer hukuki kurumlardan farkhı olarak, ihlali ortadan kaldırmak amacıyla yeniden soruşturma yapılması sonucunu doğuran ve bireysel başvuruya özgülenen bir giderim yolunu öngörmektedir. Bu nedenle Anayasa Mahkemesi tarafından ihlal kararına bağlı olarak yeniden soruşturma yapılması kararı verildiğinde usul hukukundaki yargılamanın yenilenmesi kurumundan farkhı olarak ilgili Cumhuriyet Başsaveıhığının yeniden soruşturma yapılması sebebinin varlığını kabul hususunda herhangi bir takdir yetkisi bulunmamaktadır.Dolayısıyla böyle bir kararın kendisine ulaştığı Cumhuriyet başsavcılığının yasal yükümlülüğü, ilgilinin talebini beklemeksizin Anayasa Mahkemesinin ihlal kararı nedeniyle yeniden soruşturma yapma kararı vererek devam eden ihlalin sonuçlarını gidermek üzere gereken işlemleri yerine getirmektir (benzer yöndeki kararlar için bkz. Mehmet Doğan, §§ 58,59; Aligül Alkaya ve diğerleri (2), §§ 57-59, 66, 67).

63. İncelenen başvuruda insan haysiyetiyle bağdaşmayan muamele yasağının ihlal edildiği sonucuna ulaşılmıştır. Dolayısıyla ihlalin Cumhuriyet Başsaveılığının kovuşturmaya yer olmadığı kararından kaynaklandığı anlaşıłmıştır.

64. Bu durumda insan haysiyetiyle bağdaşmayan muamele yasağının ihlalinin sonuçlarnın ortadan kaldırılması için yeniden soruşturma yapılarak ilgili kamu görevlileri hakkında kamu davası açılmasında hukuki yarar bulunmaktadır. Yapılacak yeniden soruşturma ise bireysel başvuruya özgü düzenleme içeren 6216 sayılt Kanun'un 50.maddesinin (2) numaral fikrasına göre iblalin ve sonuçlarının ortadan kaldırılmasına yöneliktir. Bu kapsamda yapılması gereken iş yeniden soruşturma kararı verilerek Anayasa Mahkemesini ihlal sonucuna ulaştiran nedenleri gideren, ihlal kararında belirtilen ilkelere uygun yeni bir karar verilmesinden ibarettir, Bu sebeple kararın bir örneğinin yeniden soruşturma yapılmak üzere Gaziosmanpaşa Cumhuriyet Başsaveılığına (Soruşturma No:2016/23348) gönderilmesine karar verilmesi gerekir.

65. Dosyadaki belgelerden tespit edilen 257,50 TL harçtan oluşan yargilama giderinin başvurueuya õdenmesine karar verilmesi gerekir.


VI. HÜKÜM 
Açıklanan gerekçelerle;
A. İnsan haysiyetiyle bağdaşmayan muamele yasağının ihlal edildiğine ilişkin iddianın KABUL EDİLEBİLİR OLDUĞUNA OYBİRLİĞİYLE,
B. Anayasa'nın 17. maddesinin üçüncü fikrasında güvence altina alınan insan haysiyetiyle bağdaşmayan muamele yasağının İHLAL EDİLDİĞİNE Kadir ÖZKAYA ve Rıdvan GÜLEÇ'in KARŞIOYLARI ve OYÇOKLUĞUYLA,
C. Kararın bir örneğinin insan haysiyetiyle bağdaşmayan muamele yasağının ihlalinin sonuçlarının ortadan kaldırılması için yeniden soruşturma yapılmak üzere Gaziosmanpaşa Cumhuriyet Başsaveılığına GÖNDERİLMESİNE,
D.257,50 TL harçtan oluşan yargilama giderinin başvurucuya ÖDENMESİNE,
E. Ödemenin, kararın tebliğini takiben başvurucunun Hazine ve Maliye Bakanlığına başvuru tarihinden itibaren dört ay içinde yapılmasına, ödemede gecikme olmasıhâlinde bu sürenin sona erdiği tarihten ödeme tarihine kadar geçen süre için yasal FAiZ UYGULANMASINA,
F. Kararın bir Örneğinin Adalet Bakanhığına GÖNDERİLMESİNE 13/4/2021tarihinde karar verildi.

Başkan Üye Üye Kadir ÖZKAYA M.Emin KUZ Rıdvan GÜLEÇ
Üye Yıldız SEFERİNOĞLU 
Üye Basri BAĞCI 

Başvuru Numarasi : 2017/20159Karar Tarihi : 13/4/2021
KARŞIOY 
1. 2017/20159 Gürsu Aveı başvurusuna ilişkin çoğunluk tarafindan verilen ihlal kararına aşağıdaki gerekçeler doğrultusunda katılmamaktayız.

2. Başvurucunun darbe teşebbüsüne katıldıkları şüphesiyle gözaltına alınan üçkişinin ifade alımına katlmak üzere_17/7/2016 tarihinde İstanbul_ Barosu tarafından zorunlu müdafi olarak görevlendirildiğinde, şüphelilerle görüştüğünde ve bu görevlendirme gerekliliğinin daha sonra ortadan kalktığında şüphe yoktur.

3. Ancak 19/7/2016 tarihinde Polis Merkezine tekrar gelen başvurucunun bir baro görevlendirme belgesi ya da vekâletname ibraz etmediği kolluk tutanağında ve yargıkararında vurgulanmış, başvurucu tarafindan da aksi ileri sürülmemiştir.
4. Taraflar arasındaki bir diğer ihtilaflı anlatım ise başvurucunun avukat meslek kimliğini ibraz etmediği yönündedir. Anayasa Mahkemesi, kötü muamele yasağıın ihlal edildiği iddiasını incelerken bu ihtilafl alanlanı çözüme kavuşturmaktan ziyade genel olarak olayın gelişimi içinde kolluğun güç kullanmasının gerekli olup olmadığına yoğunlaşacaktır.
5. Buna göre yaşanan darbe teşebbüsü sonrası tüm kamu kurumlarında olağanüstübir hassasiyetin ortaya çıkması, yeni bir darbe teşebbüsüne ya da buna destek sağlayacak bazımünferit eylemlere karşı güvenlik kaygılarımın üst düzeyde olması gayet anlaşılabilir bir durumdur. Nitekim olaya dair kolluk tarafindan düzenlenen tutanakta bu durumu ortaya koyan bazı tespitlerde bułunulmuş, başvurucunun Polis Merkezindeki agresif hâl ve hareketteriyle taşidığı sırt çantasından şüpħelenildiği dile getirilmiştir.
6. Bu denklem içinde kolluk görevlilerin başvurucuyu kontrol altına almaya çalışmaları ve şüphelerini giderici bir araştırma faaliyeti içine girmeleri kabul edilebilir bir durumdur. Kamera görüntülerine ilişkin düzenlenen bilirkişi raporu ve kolluk tutanağında başvurucunun fili bir direnç gösterdiği tespitleri bulunmaktadır. Ayrıca polis memuru M.S.’de meydana gelen yaralanma da anılan fiili direnç olgusunu destekler mahiyettedir. Bu durumda başvurucuya karşı güç kullanılmasının gerekli olmadığı söylenemez.
7. Başvurucuya karşı sadece bedensel güç kullanıldığı, bunun dışında kolluk tarafindan maddi güce başvurułmadığı ve bu hususta herhangi bir ihtilafin da bulunmadığıaçıktır. Bu durumda sayısal avantaja sahip kolluk görevlilerinin başvurucunun direncini kıracak ōlçüde bir bedensel güç uygulamaları, başka bir ifadeyle güç kullanımında orantısız davranmamaları da anayasal bir zorunluluktur. Her ne kadar başvurucunun kolluk görevlilerince kamera açısının ołmadığı bir alana götürülmesi denetim açısından şüpheli bir durum yaratsa da sonuçta başvurucuda meydana gelen yaralanmanın niteliği, yeri ve şekli ile polis memuru M,S. de meydana gelen yaralanma ve olayın gerçekleşme şekli birlikte ele alındığında orantisız bir güç kullanímından bahsedilemez. Zira başvurucudaki yaralanma,sergilediği direnci kıracak ölçünün ötesinde bir güç kullanımını doğrular mahiyette olmadığıgibi M.S.de de başvurucudakine benzer bir yaralanma mevcuttur.


8. Açıklanan gerekçelerle Anayasa’nm 17. Maddesinin üçüncü fikrasında güvence altına alınan kötü muamele yasağının maddi boyutunun ihlal edilmediğine karar verilmesi gerektiğinden çoğunluğun ihlal kararına katılmamaktayız.

Başkan Kadir ÖZKAYA 
Üye Ridvan GÜLEÇ