Gemiadamları ve Kılavuz Kaptanlar Yönetmeliği
YÖNETMELİKLER | 2024-08-29

29 Ağustos 2024 PERŞEMBE
Resmî Gazete
Sayı : 32647
YÖNETMELİK
Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığından:
GEMİADAMLARI VE
KILAVUZ KAPTANLAR YÖNETMELİĞİ
BİRİNCİ KISIM
Başlangıç Hükümleri
BİRİNCİ BÖLÜM
Başlangıç Hükümleri
Amaç ve
kapsam
MADDE 1- (1) Bu Yönetmeliğin amacı, gemiadamları ve kılavuz
kaptanların yeterlikleri, eğitimleri, sınavları, belgelendirilmeleri,
sağlık durumları, elektronik kayıt işlemleri, vardiya tutmalarına ilişkin
kuralları ve disiplin işlemleri ile denizcilik eğitimi veren kurum ve
kuruluşlara yönelik idari işlemleri düzenlemektir.
Dayanak
MADDE 2- (1) Bu Yönetmelik, 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı
Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 478 inci maddesinin
birinci fıkrasının (b), (c), (d), (f) ve (k) bentleri ile 26/9/2011 tarihli
ve 655 sayılı Ulaştırma ve Altyapı Alanına İlişkin Bazı Düzenlemeler
Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 28 inci maddesine ve 26/8/2003 tarihli
ve 2003/6109 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile taraf olunan Gemi
Adamlarının Eğitim, Belgelendirilme ve Vardiya Standartları Hakkında
Uluslararası Sözleşmeye dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
ve kısaltmalar
MADDE 3- (1) Bu Yönetmelikte geçen;
a) Ay: Bir takvim ayını veya bir aydan kısa
sürelerle oluşmuş toplam otuz günü,
b) Bakanlık: Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığını,
c) Balıkçı gemisi güverte tayfası: Balıkçı
gemilerinin güverte bölümlerinde görev yapan balıkçı sınıfı gemiadamını,
ç) Başmakinist: Sözleşmenin III/3 Kuralı ve 2.1.2
paragrafında tanımlı, toplam 750 kW (dahil) - 3000 kW (hariç) arasındaki
ana makine gücü ile yürütülen gemilerde çalışan, gemi makinelerinin
çalıştırılması ile bakımı ve onarımından sorumlu gemiadamını,
d) Belge kanıtı: Gemiadamı yeterlik belgesi veya
gemiadamı uzmanlık belgesi dışında Sözleşmenin ilgili gereksinimlerinin
karşılandığının gösterilmesi için kullanılan dokümantasyonu,
e) Birinci zabit: Sözleşmenin II/2 Kuralı ve 4.1
paragrafında tanımlı, 500 GT (dâhil) - 3000 GT (hariç) arasındaki gemilerde
birinci zabit olarak görev yapan ve gemi kaptanından sonra gelen
gemiadamını,
f) Deniz emniyeti eğitimleri: Bu Yönetmelikte geçen
denizde kişisel can kurtarma teknikleri, temel ilkyardım, yangın önleme ve
yangınla mücadele, kişisel emniyet ve sosyal sorumluluk ile can kurtarma
araçlarını kullanma yeterliği eğitimlerini içeren eğitimleri,
g) Deniz hizmeti: Gemiadamlarının Türk veya yabancı
bayraklı gemilerin güverte veya makine bölümlerinde geçerli bir iş akdi ile
bu Yönetmelik ve Donatım Yönergesinde tanımlı yeterliklerle çalıştıkları
süreleri,
ğ) Denizcilik işletmesi: Geminin sahibini veya gemi
sahibinden gemiyi işletmek üzere devralmış olan ve bu Yönetmelikte
belirlenmiş tüm görev ve sorumlulukları yerine getirmesi zorunlu olan diğer
ticari işletmeciyi veya çıplak gemi kiracısını,
h) Denizcilikle ilgili okul: Deniz endüstrisi
alanında ortaöğretim, ön lisans veya lisans düzeyinde eğitim veren
okulları,
ı) Donatım Yönergesi: Gemilerin Gemiadamları ile
Donatılmasına İlişkin Yönergeyi,
i) Eğitim gemisi: Asıl amacı gemiadamlarına eğitim
vermek olan ve bu amaca uygun olarak inşa edilmiş veya uygun hale
getirilmiş, bu amaca uygun teçhizatla donatılmış cinsi gemi belgelerinde
eğitim gemisi olarak belirtilen ve yeterli sayıda denizci eğitimcinin
bulunduğu gemiyi,
j) Eğitim Yönergesi: Gemiadamları ve Kılavuz
Kaptanlar Eğitim ve Sınav Yönergesini,
k) Elektro-teknik tayfası: Sözleşmenin III/7 Kuralı
hükümlerine uygun niteliklere sahip ve İdarenin bu Yönetmelikte öngördüğü
şartlara uyan gemiadamını,
l) Elektro-teknik zabiti: Sözleşmenin III/6 Kuralı
hükümlerine uygun niteliklere sahip ve İdarenin bu Yönetmelikte öngördüğü
şartlara uyan gemiadamını,
m) Enspektör: Gemiadamı Donatımında Asgari Emniyet
Belgesinde bulunmamasına rağmen, gemiadamı statüsüne sahip; geminin bakım,
onarım, eğitim, denetim işleri ile ilgili teknik, idari ve ticari
faaliyetleri gerçekleştirmekle görevli, donatan tarafından görevlendirilmiş
yetkili kişiyi,
n) Gemi: Adı, tonilatosu ve kullanım amacı ne
olursa olsun denizde ve iç sularda kürekten başka bir aletle yola çıkabilen
aracı,
o) Gemi güvenlik zabiti: Gemide kaptana karşı sorumlu
olan; gemi güvenlik planının sürdürülmesi ve uygulanması da dâhil olmak
üzere gemi güvenliğinden, şirket güvenlik sorumlusu ve liman tesisi
güvenlik sorumlusu ile ilişkilerden sorumlu olmak üzere şirket tarafından
atanan kaptan ya da gemi zabitlerinden birini,
ö) Gemi İnsanları Bilgi Sistemi (GİBS):
Gemiadamlarının sicil, yeterlik, uzmanlık, cüzdan, eğitim, sınav, deniz
hizmeti kayıtlarının yer aldığı, gemiadamı başvuru ve onay işlemlerinin
takip edildiği, gemiadamı sınav işlemlerinin yürütüldüğü ve yetkilendirilmiş
eğitim kurumları ile bu kurumlarda öğrenim gören öğrenci ve kursiyerlerin
bilgilerinin işlendiği ve yetkilendirmelerinin yapıldığı, Bakanlıkça
yönetilen elektronik sistemi,
p) Gemiadamı: Geminin kaptanını, zabitlerini,
yardımcı sınıf gemiadamlarını, tayfalarını ve yardımcı hizmet personelini,
r) Gemiadamı cüzdanı: Gemiadamı olabilmek için
gerekli koşulları taşıyan kişilere verilen ve gemiadamı yeterlik ve
uzmanlık belgeleri ile belge kanıtlarını da içeren cüzdanı,
s) Gemiadamı uzmanlık belgesi: Sözleşmenin II/4,
II/5, III/4, III/5, III/7, V/1-1, V/1-2, V/2, V/3, V/4, VI/1, VI/2, VI/3,
VI/4, VI/5, VI/6 ve VII/2 kurallarına uygun olarak gemiadamı yeterlik
belgesi dışında gemiadamlarına verilen ve gemiadamının Sözleşmede
belirtilen eğitim, yeterlik veya açık deniz hizmetleriyle ilgili
gereklilikleri karşıladığını belirten gemiadamı cüzdanının içerisinde yer
alan veya gemiadamlarının kimlik bilgilerini de içerecek şekilde
gemiadamları uzmanlık belgesi adı altında bağımsız bir belge olarak
düzenlenen belgeleri,
ş) Gemiadamı yeterlik belgesi: Sözleşmenin II/1,
II/2, II/3, II/4, II/5, III/1, III/2, III/3, III/4, III/5, III/6 ve IV/2
kurallarına uygun olarak verilen ve belge sahibi gemiadamına belgede
belirtilen sorumluluk seviyesindeki tüm görevleri yapma hakkı veren,
gemiadamı cüzdanının içerisinde yer alan veya gemiadamlarının kimlik
bilgilerini de içerecek şekilde gemiadamları yeterlik belgesi adı altında
bağımsız bir belge olarak düzenlenen, şekli İdare tarafından belirlenmiş
yeterlik belgesini,
t) Gemiadamları Komisyonu (GK): İdare tarafından,
gemiadamı yeterlik sınavları, elektronik gemiadamı belge başvurularının son
kontrol değerlendirilmesinin yapılması, gemiadamı cüzdanlarının basımı,
sınav soru bankasının güncellenmesi, kılavuz kaptan uygulama sınavlarının
düzenlenmesi ile ilgili görevleri yerine getirmesi için kurulan komisyonu,
u) Gemiadamları Merkezi: Bu Yönetmelikte belirtilen
Gemiadamları Komisyonunun faaliyetlerini yürüttüğü, İdare tarafından
kurulan merkezi,
ü) Gemiadamları Sağlık Yönergesi: Gemiadamlarının
sağlık durumları ve sağlık işlemleriyle ilgili gerekliliklerin belirlenmesi
amacıyla Sağlık Bakanlığı tarafından yayımlanan Yönergeyi,
v) Genel Müdür: Bakanlık Denizcilik Genel Müdürünü,
y) Görev başı eğitimi: Aday kılavuz kaptan ehliyeti
dahil herhangi bir kılavuz kaptan ehliyetine sahip kişilerin, ilk defa
yetkilendirilecekleri kılavuzluk hizmet sahalarında göreve başlamadan önce
almaları gereken fiili kılavuzluk eğitimini,
z) Gros tonilato (GT): Geminin, 28/5/1979 tarihli
ve 7/17652 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile onaylanan 1969 Gemilerin
Tonilatolarını Ölçme Uluslararası Sözleşmesi ile 12/3/2009 tarihli ve 27167
sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Gemilerin Tonilatolarını Ölçme
Yönetmeliğine uygun olarak düzenlenmiş belgesinde gösterilen ve gemi ve su
aracının kapalı hacimlerinin tespit edilmiş değerini,
aa) Güverte deniz hizmeti: Deniz Kuvvetleri
Komutanlığı veya Sahil Güvenlik Komutanlığından ayrılan personelin, bu
komutanlıklara ait gemilerin güverte bölümlerinde, bu Yönetmelikte tanımlanan
hükümler doğrultusunda çalıştıkları süreleri,
bb) IMO: Uluslararası Denizcilik Örgütünü,
cc) İdare: Bakanlık Denizcilik Genel Müdürlüğünü,
çç) İkinci makinist: Sözleşmenin III/3 Kuralı ve
2.1.1 paragrafında tanımlı ve İdarenin bu Yönetmelikte öngördüğü şartlara
sahip toplam 750 kW (dâhil)-3000 kW (hariç) arasındaki ana makine gücü ile
yürütülen gemilerde ikinci makinist olarak görev yapan ve gemi
başmakinistinden sonra gelen gemiadamını,
dd) Kabotaj seferi: Liman sefer bölgesi sınırları
aşılarak Türkiye limanları arasında yapılan seferleri,
ee) Kaptan: Sözleşmenin II/2 Kuralı ve 4.2
paragrafında tanımlı ve İdarenin bu Yönetmelikte öngördüğü şartlara uyan
500 GT (dâhil) - 3000 GT (hariç) arasındaki gemileri sevk ve idaresi
altında bulunduran gemiadamını,
ff) Kılavuz kaptan: Gemi kaptanının sorumluluğu
esas olmak üzere, sahip olduğu kılavuz kaptan yeterliği ile geminin seyir
ve manevrasına yönelik konularda gemi kaptanına danışmanlık yapan kişiyi,
gg) Kılavuzluk hizmet bölgesi: Hizmet koşulları
İdare tarafından belirlenen kılavuzluk hizmeti vermek için yetkilendirilmiş
teşkilatların hizmet vereceği sahayı/tesisi,
ğğ) Kılavuzluk teşkilatı: Kılavuzluk hizmet bölgesi
içerisinde İdare tarafından görevlendirilmiş kılavuzluk veya kılavuzluk ile
römorkörcülük hizmetlerini birlikte veren teşkilatı,
hh) Kutup suları: 1974 Denizde Can Emniyeti
Uluslararası Sözleşmesi (SOLAS) Bölüm XIV’de tanımlanan Kuzey Kutbu (Arctic
water) sularını ve/veya Güney Kutbu sahasını (Antarctic area),
ıı) Liman başkanlığı: Bakanlık taşra teşkilatı
bölge liman başkanlıkları ile bölge liman başkanlıklarına bağlı liman
başkanlıklarını,
ii) Liman seferi: Liman başkanlığının belirlenmiş
idari sınırları içinde kalan deniz alanında yapılan seferi,
jj) Makine deniz hizmeti: Deniz Kuvvetleri
Komutanlığı veya Sahil Güvenlik Komutanlığından ayrılan personelin, bu
komutanlıklara ait gemilerin makine bölümlerinde, bu Yönetmelikte
tanımlanan hükümler doğrultusunda çalıştıkları süreleri,
kk) Makine zabiti: Sözleşmenin III/1 Kuralında
tanımlı ve İdarenin bu Yönetmelikte öngördüğü şartlara uyan, toplam 750 kW
(dâhil) - 3000 kW (hariç) arasındaki ana makine gücü ile yürütülen
gemilerde görev yapan gemiadamını,
ll) MARPOL: 3/5/1990 tarihli ve 90/442 sayılı
Bakanlar Kurulu kararıyla taraf olunan Denizlerin Gemiler Tarafından
Kirletilmesinin Önlenmesine Ait Uluslararası Sözleşmeyi ve eklerini,
mm) Ortaöğretim kurumu: Milli Eğitim Bakanlığı
mevzuatına göre ortaokuldan sonra dört yıllık eğitim ve öğretim veren,
resmî ve özel örgün veya yaygın eğitim kurumlarının her birini,
nn) Sınırlı başmakinist: Sözleşmenin III/3
Kuralında tanımlı ve İdarenin bu Yönetmelikte öngördüğü şartlara uyan,
toplam 750 kW’den küçük ana makine gücü ile yürütülen ve yakın kıyısal
sefer bölgesinde çalışan gemi makinelerinin çalıştırılması ile bakım, tutum
ve onarımından sorumlu gemiadamını,
oo) Sınırlı kaptan: Sözleşmenin II/3 Kuralının 5
inci ve 6 ncı paragrafında tanımlı ve İdarenin bu Yönetmelikte öngördüğü
şartlara sahip, 500 GT’den küçük ve yakın kıyısal sefer bölgesinde çalışan
gemiyi sevk ve idaresi altında bulunduran gemiadamını,
öö) Sınırlı makine zabiti: Sözleşmenin III/1
Kuralında tanımlı ve İdarenin bu Yönetmelikte öngördüğü şartlara uyan,
toplam 750 kW’den küçük ana makine gücü ile yürütülen ve yakın kıyısal
sefer bölgesinde çalışan gemilerde makine zabiti olarak görev yapan ve gemi
başmakinistinden sonra gelen gemiadamını,
pp) Sınırlı vardiya zabiti: Sözleşmenin II/3
Kuralının 3 üncü ve 4 üncü paragrafında tanımlı ve İdarenin bu Yönetmelikte
öngördüğü şartlara uyan, 500 GT’den küçük ve yakın kıyısal sefer bölgesinde
çalışan gemilerde vardiya zabiti olarak görev yapan ve gemi kaptanından
sonra gelen gemiadamını,
rr) Sözleşme: 26/8/2003 tarihli ve 2003/6109 sayılı
Bakanlar Kurulu Kararı ile taraf olunan Gemi Adamlarının Eğitim,
Belgelendirilme ve Vardiya Standartları Hakkında Uluslararası Sözleşmeyi ve
eklerini (STCW),
ss) Stajyer: Gemiadamı olmak için eğitim gören ve
ilgili mevzuatta bu nitelikte olduğu belirtilen kişiyi,
şş) Tahditli Telsiz Operatörü (ROC): Uluslararası
Telsiz Tüzüğü (ITU/RR) gereklerine göre İdare tarafından verilmiş Küresel
Deniz Tehlike ve Emniyet Sistemi (GMDSS) tahditli telsiz yeterlik belgesi
olanları,
tt) Tayfa: Geminin güverte, makine ve kamara
bölümlerinde çalışan ve gemi kaptanı, gemi zabiti ve stajyerler dışında
kalan gemiadamını,
uu) Usta gemici: Sözleşmenin II/5 Kuralı
hükümlerine uygun niteliklere ve İdarenin bu Yönetmelikte öngördüğü
şartlara uyan gemiadamını,
üü) Usta makine tayfası: Sözleşmenin III/5 Kuralı
hükümlerine uygun niteliklere ve İdarenin bu Yönetmelikte öngördüğü
şartlara uyan gemiadamını,
vv) Uzakyol başmühendisi/başmakinisti: Sözleşmenin
III/2 Kuralı ve 2.1.2 paragrafında tanımlı ve İdarenin bu Yönetmelikte
öngördüğü şartlara uyan, yürütme gücü ve sefer bölgesi sınırlaması
olmaksızın her türlü gemide başmühendis/başmakinist olarak görev yapan ve
gemi makinelerinin çalıştırılması ile bakım, tutum ve onarımından sorumlu
gemiadamını,
yy) Uzakyol birinci zabiti: Sözleşmenin II/2 Kuralı
ve 2.1.1 paragrafında tanımlı ve İdarenin bu Yönetmelikte öngördüğü
şartlara uyan, tonilato ve sefer bölgesi sınırlaması olmaksızın her türlü
gemide birinci zabit olarak görev yapan ve gemi kaptanından sonra gelen
gemiadamını,
zz) Uzakyol ikinci mühendisi/makinisti: Sözleşmenin
III/2 Kuralı ve 2.1.1 paragrafında tanımlı ve İdarenin bu Yönetmelikte
öngördüğü şartlara uyan, yürütme gücü ve sefer bölgesi sınırlaması
olmaksızın her türlü gemide ikinci mühendis/makinist olarak görev yapan ve
gemi başmühendisi/makinistinden sonra gelen gemiadamını,
aaa) Uzakyol kaptanı: Sözleşmenin II/2 Kuralı ve
2.1.2 paragrafında tanımlı ve İdarenin bu Yönetmelikte öngördüğü şartlara
uyan, tonilato ve sefer bölgesi sınırlaması olmaksızın her türlü gemiyi
sevk ve idaresi altında bulunduran gemiadamını,
bbb) Uzakyol vardiya mühendisi/makinisti:
Sözleşmenin III/1 Kuralında tanımlı ve İdarenin bu Yönetmelikte öngördüğü
şartlara uyan, yürütme gücü ve sefer bölgesi sınırlaması olmaksızın her
türlü gemide vardiya mühendisi/makinisti olarak görev yapan gemiadamını,
ccc) Uzakyol vardiya zabiti: Sözleşmenin II/1
Kuralında tanımlı ve İdarenin bu Yönetmelikte öngördüğü şartlara uyan,
tonilato ve sefer bölgesi sınırlaması olmaksızın her türlü gemide vardiya
zabiti olarak görev yapan gemiadamını,
ççç) Vardiya zabiti: Sözleşmenin II/1 Kuralında
tanımlı ve İdarenin bu Yönetmelikte öngördüğü şartlara uyan, 500 GT (dâhil)
- 3000 GT (hariç) arasındaki gemilerde vardiya zabiti olarak görev yapan
gemiadamını,
ddd) Yakın kıyısal sefer: Kabotaj sefer bölgesi
sınırları aşılarak, Karadeniz’de, Akdeniz’de, Kızıldeniz’de ve İspanya’nın
Fransa sınırına kadar kuzey kıyılarını da kapsayan Finistre Burnu ile
Dakhla Limanı güney sınırını birleştiren çizginin doğusunda kalan deniz
alanına yapılan seferleri,
eee) YDS: Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi
Başkanlığı (ÖSYM) tarafından yapılan Yabancı Dil Bilgisi Seviye Tespit
Sınavını,
fff) Yetkilendirilmiş eğitim kurumu: Verdiği
eğitimin Sözleşmeye uygunluğu İdare tarafından akredite edilerek
yetkilendirilmiş Milli Eğitim Bakanlığı, Yükseköğretim Kurulu ve Milli
Savunma Bakanlığına bağlı örgün ve yaygın eğitim kurumlarını,
ggg) Yolcu: Gemiadamları ve donatanın, işletenin,
kaptanın ve gemiadamlarının gemide bulunan eş ve çocuklarını, donatan ya da
işverenin temsilcisi ve çalışanlarını, taşınan hayvanların çobanlarını,
gemilerin her türlü makine, güverte teçhizat ve ekipmanlarının kontrolü,
testi, bakımı ve onarımı için yetkili, sorumlu veya teknik servis elemanlarını,
turizm işletmeli belgeli gemilerin rehberlerini, bilim gemilerinde çalışan
bilim insanları ve benzeri personel, balıkçı gemilerinde gemi personeli
haricinde balık avlamak ve depolamak amacıyla sefere katılan kişileri,
ayrıca kaptanın denizde can kurtarma, güvenlik ve profesyonel sualtı
çalışmaları görevlerinden dolayı gemiye aldığı kişiler dışındaki gemide
ücretli ya da ücretsiz taşınan bir yaşından büyük kişileri,
ğğğ) Yürütme gücü: Gemi ana makinesi ya da
makinelerinin toplam ve en büyük sürekli çıkış gücü olarak kabul edilen ve
gemi tasdiknamesi ile diğer resmî belgelerde yazılı kilovat (kW) cinsinden
belirtilen gücü (1 kilovat (kW) = 1,34 beygir gücü (bhp), 1 beygir gücü
(bhp) = 0,746 kilovat (kW) alınacaktır),
ifade eder.
(2) Bu Yönetmelikte yer alan ancak bu maddede yer
almayan terimler için ilgili mevzuat ve taraf olduğumuz uluslararası
anlaşmalarda/sözleşmelerde belirtilen tanımlar esas alınır.
İKİNCİ KISIM
Gemiadamı Yeterlikleri ve Sertifikaları
BİRİNCİ BÖLÜM
Yeterlik Sınıfları ve Dereceleri
Yeterlik
sınıfları ve dereceleri
MADDE 4- (1) Güverte sınıfı gemiadamlarının yeterlik sınıf
ve dereceleri aşağıda belirtilmiştir:
a) Tayfalar: Gemici, usta gemici ve güverte
lostromosu.
b) Kaptan ve güverte zabitleri: Sınırlı vardiya
zabiti, sınırlı kaptan, vardiya zabiti, birinci zabit, kaptan, uzakyol
vardiya zabiti, uzakyol birinci zabiti ve uzakyol kaptanı.
(2) Makine sınıfı gemiadamlarının yeterlik sınıf ve
dereceleri aşağıda belirtilmiştir:
a) Tayfalar: Yağcı, usta makine tayfası ve makine
lostromosu.
b) Başmühendis/başmakinist ve makine zabitleri:
Sınırlı makine zabiti, sınırlı başmakinist, makine zabiti, ikinci makinist,
başmakinist, uzakyol vardiya makinisti/mühendisi, uzakyol ikinci
makinisti/mühendisi ve uzakyol başmakinisti/başmühendisi.
(3) Yardımcı sınıf gemiadamlarının yeterlik sınıf
ve dereceleri aşağıda belirtilmiştir:
a) Telsiz zabitleri: 4/6/2004 tarihli ve 25482
sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Telsiz Operatör Yeterlikleri ve Sınav
Yönetmeliğine göre düzenlenen kısa mesafe telsiz operatörü, uzun mesafe
telsiz operatörü, GMDSS tahditli telsiz operatörü, GMDSS genel telsiz
operatörü ve telsiz elektronik zabiti.
b) Elektrik ve elektronikçiler: Elektro-teknik
tayfası ve elektro-teknik zabiti.
c) Sağlık zabitleri: Hemşire, sağlık memuru ve
doktor.
ç) Stajyerler: Güverte stajyeri ve makine stajyeri.
d) Yardımcı hizmetliler: Kamarot ve aşçı.
(4) Yat sınıfı gemiadamlarının yeterlik sınıf ve
dereceleri aşağıda belirtilmiştir:
a) 149 GT yat kaptanı.
b) 499 GT yat kaptanı.
c) Sınırsız yat kaptanı.
(5) Balıkçı sınıfı gemiadamlarının yeterlik sınıf
ve dereceleri aşağıda belirtilmiştir:
a) Balıkçı gemisi güverte tayfası.
b) Balıkçı gemisi kaptanı.
c) Açık deniz balıkçı gemisi kaptanı.
Yeterlik
sınırları ve gemi cinsleri
MADDE 5- (1) Kaptanlar ve güverte zabitleri ile
başmühendis/başmakinistler ve makine zabitlerine, Sözleşmenin ilgili
kurallarına uygun olarak verilecek yeterliklerin nitelikleri ve şartları
aşağıda belirtilmiştir:
a) Kaptan ve güverte zabitlerinden;
1) 500 GT’den küçük ve yakın kıyısal sefer yapan
gemilerde çalışacaklar,
2) 500 GT (dâhil)– 3000 GT (hariç) arası gemilerde
çalışacaklar,
3) 3000 GT ve daha büyük gemilerde çalışacaklar,
için yeterliklerin nitelikleri ve şartları ayrı
ayrı belirlenir.
b) Başmühendis/başmakinist ve makine zabitlerinden;
1) Toplam 750 kW’den küçük ana makine gücü ile
yürütülen ve yakın kıyısal sefer yapan gemilerde çalışacaklar,
2) Toplam 750 kW (dâhil)– 3000 kW (hariç) arası ana
makine gücü ile yürütülen gemilerde çalışacaklar,
3) Toplam 3000 kW ve daha büyük ana makine gücü ile
yürütülen gemilerde çalışacaklar,
için yeterliklerin nitelikleri ve şartları ayrı
ayrı belirlenir.
(2) İdare bu Yönetmelik ve Eğitim Yönergesinde
aranan kriterleri tam olarak sağlayamayan gemiadamları için sefer bölgesi,
gemi tipi, gemi büyüklüğü, toplam ana makine gücü ve çalışılacak görev gibi
yeterlik hakkının kullanımına yönelik kısıtlamaları Donatım Yönergesi ile
belirleyebilir.
(3) Bu Yönetmelikte geçen gemi cinsleri, Bakanlık
tarafından düzenlenen gemi belgelerinde belirtilen gemi cinsini ifade eder.
(4) İdare, Türk bayraklı gemilerin gemiadamları ile
donatımı bakımından, gemilerin sahip oldukları teknik imkânların
çeşitliliği ve kapsamı, seyir sahalarının kendine özgü koşulları, seferin
niteliği, yakınlığı ya da süresinin kısalığı, meydana gelen acil ve
beklenmedik olaylar ve gemiadamı ihtiyacını göz önünde bulundurarak birinci
fıkrada belirtilen yeterliklerin GT ve kW değerlerinde değişiklik
yapabilir, gemilerin Donatım Yönergesinde belirlenen gemiadamı sayılarında
ve yeterliklerinde indirime gidilerek donatılmasına veya gemiadamlarının
daha üst yeterlik kapsamındaki gemilerde ve sefer bölgelerinde görev
yapmalarına izin verebilir.
(5) İdare, dördüncü fıkrada belirtilen durumlar
haricinde aşağıdaki şartlarda gemilerin indirimli gemiadamı sayı ve
yeterlikleriyle donatılmasını belirlemeye yetkilidir:
a) Bir geminin periyodik olarak insansız bırakılan
makine dairesi özelliği ve bu çerçevede 24 saat insansız işletilebilen
makine dairesine sahip olduğunun belgelendirilmesi halinde.
b) Yurtdışında bir geminin Donatım Yönergesinde
belirtilen gemiadamı sayısının herhangi bir nedenle eksilmesi durumunda,
seferin niteliği, yakınlığı ya da süresinin kısalığı dikkate alınarak
geçici seferlik veya kısa süreli belge yayınlamak suretiyle eksik gemidamı
ile seferin tamamlanması uygun görüldüğü hallerde.
c) Yurtdışında bir geminin Donatım Yönergesinde
belirtilen gemiadamı sayısının herhangi bir nedenle eksilmesi ve bu
fıkranın (b) bendinin uygulanamadığı durumlarda, eksik gemidamı yerine ilk
Türk limanına varışında işlerine son verilmesi şartıyla aynı yeterlik
derecelerinde yabancı uyruklu gemiadamı çalıştırılabilmesi hallerinde.
ç) Tarihsel ve kültürel değere sahip, ülkenin
tanıtımına olumlu bir şekilde katkısı olan, sürekli faal durumda olmayan ve
tarifeli sefer yapmayan yolcu gemilerinin donatımında, geminin kamara ve
yatak kapasitesi ile sınırlı olmak şartıyla.
d) Uzak sefer bölgesinde belirli seferlere
bağlanmış ancak, yabancı bir ülkenin yakın kıyısal sefer bölgesi içinde
çalışan gemilerin, o ülke kurallarına aykırı olmamak kaydıyla Donatım
Yönergesinde belirtilen yakın kıyısal sefer bölgesi gereklerine göre
donatımında.
İKİNCİ BÖLÜM
Gemiadamı Yeterlik Şartları
Güverte
sınıfı tayfalar
MADDE 6- (1) Gemici olmak için müracaat edenlerden, on altı
yaşını bitirmiş olmak ve en az ortaöğretim mezunu olmak koşulu ile;
a) Eğitim Yönergesi ile belirlenen gemici eğitimini
yetkilendirilmiş eğitim kurumlarında tamamlamış olmak veya,
b) Askerlik görevini güverte eri olarak yaptığını
terhis belgesi ile belgelemek,
şartlarından birini yerine getirenlerden, İdarenin
öngördüğü sınavda başarılı olanlar gemici yeterliğini almaya hak
kazanırlar.
(2) Usta gemici olmak için müracaat edenlerden on
sekiz yaşını bitirmiş olmak koşulu ile;
a) Gemici yeterliği ile en az on sekiz ay deniz
hizmetine sahip olmak veya,
b) Sözleşmede öngörülen A-II/5 eğitimini
yetkilendirilmiş eğitim kurumlarında tamamlamış olmak kaydıyla gemici
yeterliğiyle on iki ay deniz hizmetine sahip olmak,
şartlarından birini yerine getirenler usta gemici
yeterliğini almaya hak kazanırlar.
(3) Güverte lostromosu olmak için müracaat
edenlerden;
a) Usta gemici yeterliği ile en az yirmi dört ay
deniz hizmetine sahip olmak veya,
b) Deniz Kuvvetleri Komutanlığında veya Sahil
Güvenlik Komutanlığında;
1) Bir yılı güverte deniz hizmeti olmak üzere en az
iki yıl görevde bulunup ayrılan güverte sınıfı astsubay olmak veya,
2) İkmal veya idari sınıf astsubay olup beş yıl
güverte deniz hizmetinde bulunmuş olmak veya,
3) Güverte branşlarında üç yıldan daha fazla
sözleşmeli astsubay, uzman erbaş ya da er olarak görev yapmak,
şartlarından birini yerine getirenler güverte
lostromosu yeterliğini almaya hak kazanırlar.
(4) İdare tarafından;
a) Gemici yeterliği olanlara bu yeterlikle, iki
aydan az olmamak kaydıyla deniz hizmetlerini belgelendirmeleri halinde,
b) Usta gemici veya güverte lostromosu yeterliği
olanlara doğrudan,
seyir vardiyası tutma belgesi verilir.
Sınırlı
vardiya zabiti
MADDE 7- (1) Sınırlı vardiya zabiti olmak için müracaat
edenlerden asgari ROC yeterlik belgesine sahip olmak ve en az ortaöğretim
mezunu olmak koşulu ile;
a) Güverte lostromosu yeterliğine sahip olup,
Sözleşmede öngörülen A-II/3 Kısmı ile uyumlu müfredat programına uygun
eğitimi yetkilendirilmiş eğitim kurumlarında tamamlamak veya,
b) Sözleşmede öngörülen A-II/3 Kısmı ile uyumlu
müfredat programına uygun eğitim veren en az ortaöğretim düzeyinde
yetkilendirilmiş eğitim kurumlarından mezun olmak ve en az altı ayı liman
seferi dışında olmak üzere toplam on iki ay deniz eğitimini gemide
tamamlamak veya,
c) Deniz Kuvvetleri Komutanlığı veya Sahil Güvenlik
Komutanlığında en az üç yıl güverte deniz hizmetini tamamlayıp ayrılan
astsubay veya sözleşmeli astsubaylardan;
1) Seyir branşı mezunu astsubay olmak veya,
2) Sözleşmede öngörülen A-II/3 Kısmı ile uyumlu müfredat
programına uygun eğitim veren en az ortaöğretim düzeyinde yetkilendirilmiş
eğitim kurumlarından mezun sözleşmeli astsubay olmak veya,
3) Diğer güverte branşlarından mezun astsubay veya
sözleşmeli astsubay olup ilave olarak Eğitim Yönergesinde belirtilen seyir
ve gemi idaresi kursunu yetkilendirilmiş eğitim kurumlarında tamamlamak
veya,
ç) Yetkilendirilmemiş denizcilikle ilgili okulların
güverte bölümlerinden mezun olup, ilave olarak Sözleşmede öngörülen A-II/3
Kısmı ile uyumlu müfredat programına uygun eğitimi yetkilendirilmiş eğitim
kurumlarında tamamlamak ve en az altı ayı liman seferi dışında olmak üzere
toplam on iki ay deniz eğitimini gemide tamamlamak veya,
d) 149 GT veya üzeri yat kaptanı yeterliğiyle tam
boyu on beş metre ve üzerinde olan ticari yatlarda, ilkel yapılı ahşap
gemilerde, yolcu motorlarında veya gezinti (tenezzüh) teknelerinde toplam
36 ay süreyle çalıştığını belgelemek ve Sözleşmede öngörülen A-II/3 Kısmı
ile uyumlu müfredat programına uygun eğitimi yetkilendirilmiş eğitim kurumlarında
tamamlamak,
şartlarından birini yerine getiren ve Eğitim
Yönergesinde belirtilen İngilizce puan şartını sağlayarak İdarenin
öngördüğü sınavda başarılı olanlar, sınırlı vardiya zabiti yeterliğini
almaya hak kazanırlar.
Sınırlı
kaptan
MADDE 8- (1) Sınırlı kaptan olmak için müracaat edenlerden
en az ROC yeterlik belgesine sahip olmak koşulu ile;
a) Sınırlı vardiya zabiti yeterliği ile en az yirmi
dört ay deniz hizmetine sahip olmak veya,
b) Deniz Kuvvetleri Komutanlığı veya Sahil Güvenlik
Komutanlığında en az dört yıl güverte deniz hizmetini tamamlayıp ayrılan
astsubay veya sözleşmeli astsubaylardan;
1) Seyir branşı mezunu astsubay olmak veya,
2) Porsun branşı mezunu astsubay olmak ve Deniz
Kuvvetleri Komutanlığı bağlısı gemilerde en az iki yıl Komutan veya II.
Komutan olarak görev yapmış olmak veya,
3) Sözleşmede öngörülen A-II/3 Kısmı ile uyumlu
müfredat programına uygun eğitim veren en az ortaöğretim düzeyinde
yetkilendirilmiş eğitim kurumlarından mezun sözleşmeli astsubay olmak veya,
4) Diğer güverte branşlarından mezun astsubay veya
sözleşmeli astsubay olup ilave olarak Eğitim Yönergesinde belirtilen seyir
ve gemi idaresi kursunu yetkilendirilmiş eğitim kurumlarında tamamlamak
veya,
c) Uzakyol vardiya zabiti veya vardiya zabiti
yeterliğine sahip olarak bu yeterliklerle yirmi dört ay deniz hizmetini
tamamlamış olmak,
şartlarından birini yerine getiren ve Eğitim
Yönergesinde belirtilen İngilizce puan şartını sağlayarak İdarenin
öngördüğü sınavda başarılı olanlar sınırlı kaptan yeterliğini almaya hak
kazanırlar.
Vardiya
zabiti
MADDE 9- (1) Vardiya zabiti olmak için müracaat edenlerden
en az ROC yeterlik belgesine sahip olmak koşulu ile;
a) Sözleşmede öngörülen A-II/1 Kısmı ile uyumlu
müfredat programına uygun eğitim veren ön lisans veya lisans düzeyinde
yetkilendirilmiş eğitim kurumlarının güverte veya deniz ulaştırma işletme
bölümlerinden mezun olmak ve liman seferi dışında çalışan İdare tarafından
nitelikleri belirlenen gemilerde en az altı ayı köprü üstünde eğitim olmak
üzere toplam on iki ay deniz eğitimini gemide tamamlamak veya,
b) En az ortaöğretim mezunu olmak şartıyla,
Sözleşmede öngörülen A-II/1 Kısmı ile uyumlu müfredat programını uygulayan
İdare tarafından yetkilendirilmiş dört yarıyıl süreli kurslardan mezun
olmak ve liman seferi dışında çalışan İdare tarafından nitelikleri belirlenen
gemilerde en az altı ayı köprü üstünde eğitim olmak üzere toplam on iki ay
deniz eğitimini gemide tamamlamak veya,
c) Sınırlı kaptan yeterliği ile en az yirmi dört ay
deniz hizmetini yaptıktan sonra Sözleşmede öngörülen A-II/1 Kısmı ile
uyumlu müfredat programına uygun eğitimi yetkilendirilmiş eğitim kurumunda
tamamlamak veya,
ç) Deniz Kuvvetleri Komutanlığı veya Sahil Güvenlik
Komutanlığında en az beş yıl güverte deniz hizmetini tamamlayıp ayrılan
astsubay veya sözleşmeli astsubaylardan;
1) Seyir branşı mezunu astsubay olmak veya,
2) Sözleşmede öngörülen A-II/1 Kısmı ile uyumlu
müfredat programına uygun eğitim veren en az ön lisans düzeyinde
yetkilendirilmiş eğitim kurumlarından mezun sözleşmeli astsubay olmak veya,
3) Diğer güverte branşlarından mezun astsubay olup
ilave olarak Eğitim Yönergesinde belirtilen seyir ve gemi idaresi kursunu
yetkilendirilmiş eğitim kurumlarında tamamlamak veya,
d) 27/7/1967 tarihli ve 926 sayılı Türk Silahlı
Kuvvetleri Personel Kanunu kapsamında Deniz Kuvvetleri Komutanlığına dış
kaynaktan temin edilen subaylardan en az beş yıl güverte deniz hizmetini
tamamlamak ve Sözleşmede öngörülen A-II/1 Kısmı ile uyumlu müfredat
programından öğrenimi esnasında almadığı fark derslerini yetkilendirilmiş
eğitim kurumunda görmek,
şartlarından birini yerine getiren ve Eğitim
Yönergesinde belirtilen İngilizce puan şartını sağlayarak İdarenin
öngördüğü sınavda başarılı olanlar vardiya zabiti yeterliğini almaya hak
kazanırlar.
(2) Deniz Harp Okulundan kendi isteği, akademik
başarısızlık, sağlık veya disiplin sebepleriyle bitirmeden ayrılanlardan,
Sözleşmede öngörülen A-II/1 Kısmı ile uyumlu müfredat programını eğitim ve
öğretimleri sırasında gördüklerini belgeleyenlere, en az ROC yeterlik
belgesini haiz olmaları, Eğitim Yönergesinde belirtilen İngilizce şartını
sağlamaları ve yetkilendirilmiş bir eğitim kurumu koordinesinde liman
seferi dışında çalışan İdare tarafından nitelikleri belirlenen gemilerde en
az altı ayı köprü üstünde eğitim olmak üzere toplam on iki ay deniz
eğitimini gemide tamamlamaları şartıyla İdarenin öngördüğü sınavda başarılı
olanlar vardiya zabiti yeterliğini almaya hak kazanırlar.
(3) Sözleşmede öngörülen A-II/1 Kısmı ile uyumlu
müfredat programını eğitim ve öğretimleri sırasında görerek vardiya
zabitliği yeterlik belgesini alanlar, Gemiadamı Donatımında Asgari Emniyet
Belgelerinde iki uzakyol vardiya zabiti yeterliğine sahip personel ile
donatılması öngörülen gemilerde uzakyol vardiya zabitlerinden birinin
yerine gemide görev yapabilirler.
(4) Bu maddede belirtilen şartları sağlayarak
sınırlı kaptan yeterliğinden vardiya zabiti yeterliğine geçmek için
başvuran gemiadamlarının, sınırlı kaptan yeterliği ile alt yeterliklerde
yapmış olduğu deniz hizmetleri başvurularında dikkate alınır. Bu kişilerin
sınırlı kaptan yeterlik belgesi iptal edilmez ancak bu yeterlik belgesi ile
yapılan hizmetleri vardiya zabitinden sonraki terfi başvurularında dikkate
alınmaz.
Birinci
zabit
MADDE 10-
(1) Birinci zabit olmak için
müracaat edenlerden en az ROC yeterlik belgesine sahip olmak koşulu ile;
a) Vardiya zabiti yeterliği ile 500 GT ve daha
büyük gemilerde liman seferi dışında en az otuz altı ay vardiya zabitliği
yaptıktan sonra, Sözleşmede öngörülen A-II/2 Kısmı ile uyumlu müfredat
programını yetkilendirilmiş eğitim kurumunda tamamlamak veya,
b) Deniz Kuvvetleri Komutanlığı veya Sahil Güvenlik
Komutanlığında en az yedi yıl güverte deniz hizmetini tamamlayıp ayrılan
astsubay veya sözleşmeli astsubaylardan;
1) Seyir branşı mezunu astsubay olmak ve Sözleşmede
öngörülen A-II/2 Kısmı ile uyumlu müfredat programından öğrenimi esnasında
almadığı fark derslerini yetkilendirilmiş eğitim kurumunda tamamlamak veya,
2) Sözleşmede öngörülen A-II/1 Kısmı ile uyumlu
müfredat programına uygun eğitim veren en az ön lisans düzeyinde
yetkilendirilmiş eğitim kurumlarından mezun sözleşmeli astsubay olup
Sözleşmede öngörülen A-II/2 Kısmı ile uyumlu müfredat programından öğrenimi
esnasında almadığı fark derslerini yetkilendirilmiş eğitim kurumunda
tamamlamak veya,
3) Diğer güverte branşlarından mezun astsubay olup
ilave olarak Eğitim Yönergesinde belirtilen seyir ve gemi idaresi kursu ile
Sözleşmede öngörülen A-II/2 Kısmı ile uyumlu müfredat programından öğrenimi
esnasında almadığı fark derslerini yetkilendirilmiş eğitim kurumunda
tamamlamak veya,
c) 926 sayılı Kanun kapsamında Deniz Kuvvetleri
Komutanlığına dış kaynaktan temin edilen subaylardan en az yedi yıl güverte
deniz hizmetini tamamlamak ve Sözleşmede öngörülen A-II/1 ve A-II/2 Kısmı
ile uyumlu müfredat programından öğrenimi esnasında almadığı fark
derslerini yetkilendirilmiş eğitim kurumunda tamamlamak,
şartlarından birini yerine getiren ve Eğitim
Yönergesinde belirtilen İngilizce puan şartını sağlayarak İdarenin öngördüğü
sınavda başarılı olanlar birinci zabit yeterliğini almaya hak kazanırlar.
Kaptan
MADDE 11-
(1) Kaptan olmak için müracaat
edenlerden en az ROC yeterlik belgesine sahip olmak koşulu ile;
a) Birinci zabit yeterliği ile 500 GT ve daha büyük
gemilerde liman seferi dışında en az otuz altı ay birinci zabitlik yapmak
veya,
b) Deniz Kuvvetleri Komutanlığı veya Sahil Güvenlik
Komutanlığında en az bir yılı gemi komutanlığı olmak koşulu ile en az on
yıl güverte deniz hizmetini tamamlayıp ayrılmış olan astsubay veya
sözleşmeli astsubaylardan;
1) Seyir branşı mezunu astsubay olmak ve Sözleşmede
öngörülen A-II/2 Kısmı ile uyumlu müfredat programından öğrenimi esnasında
almadığı fark derslerini yetkilendirilmiş eğitim kurumunda tamamlamak veya,
2) Sözleşmede öngörülen A-II/1 Kısmı ile uyumlu
müfredat programına uygun eğitim veren en az ön lisans düzeyinde yetkilendirilmiş
eğitim kurumlarından mezun sözleşmeli astsubay olup Sözleşmede öngörülen
A-II/2 Kısmı ile uyumlu müfredat programından öğrenimi esnasında almadığı
fark derslerini yetkilendirilmiş eğitim kurumunda tamamlamak veya,
c) 926 sayılı Kanun kapsamında Deniz Kuvvetleri
Komutanlığına dış kaynaktan temin edilen subaylardan en az bir yılı gemi
komutanlığı olmak koşulu ile en az on yıl güverte deniz hizmetini
tamamlamak ve Sözleşmede öngörülen A-II/1 ve A-II/2 Kısmı ile uyumlu
müfredat programından öğrenimi esnasında almadığı fark derslerini yetkilendirilmiş
eğitim kurumunda tamamlamak,
şartlarından birini yerine getiren ve Eğitim
Yönergesinde belirtilen İngilizce puan şartını sağlayarak İdarenin
öngördüğü sınavda başarılı olanlar kaptan yeterliğini almaya hak
kazanırlar.
(2) Uzakyol vardiya zabiti yeterliğiyle 500 GT ve
daha büyük gemilerde liman seferi dışında en az otuz altı ay uzakyol
vardiya zabitliği yapmış olarak uzakyol birinci zabit yeterliğine sahip
olanlar, İdarenin öngördüğü ek yeterlik sınavında başarılı olmaları halinde
kaptan yeterliğini almaya hak kazanırlar.
Uzakyol
vardiya zabiti
MADDE 12-
(1) Tonaj ve sefer bölgesi sınırı
olmaksızın bütün gemilerde uzakyol vardiya zabiti olmak için müracaat
edenlerden; en az ROC yeterlik belgesine sahip olmak koşulu ile;
a) Sözleşmede öngörülen A-II/1 Kısmı ile uyumlu
müfredat programını uygulayan lisans düzeyinde yetkilendirilmiş eğitim
kurumlarının güverte veya deniz ulaştırma işletme mühendisliği bölümlerinde
Sözleşmede öngörülen A-II/1 Kısmı ile uyumlu müfredat programını başarı ile
tamamlamak ve liman seferi dışında çalışan 500 GT ve daha büyük gemilerde
en az altı ayı köprü üstünde eğitim olmak üzere toplam on iki aylık deniz
eğitimini tamamlamak veya,
b) Deniz Harp Okulu mezunu olanlar ile İdarece
Sözleşmede öngörülen A-II/1 Kısmı ile uyumlu müfredat programına göre
lisans düzeyinde yetkilendirilen eğitim kurumlarından mezun olup 926 sayılı
Kanun kapsamında dış kaynaktan temin edilen ve Deniz Kuvvetleri Komutanlığı
veya Sahil Güvenlik Komutanlığından ayrılan deniz sınıfı subaylardan; en az
üç yıl güverte deniz hizmetine sahip olmak veya liman seferi dışında
çalışan 500 GT ve daha büyük gemilerde en az altı ayı köprü üstünde eğitim
olmak üzere toplam on iki aylık deniz eğitimini gemide tamamlamak veya,
c) Birinci zabit yeterliğini haiz olmak,
şartlarından birini yerine getiren ve Eğitim
Yönergesinde belirtilen İngilizce puan şartını sağlayarak İdarenin
öngördüğü sınavda başarılı olanlar uzakyol vardiya zabiti yeterliğini
almaya hak kazanırlar.
Uzakyol
birinci zabiti
MADDE 13-
(1) Uzakyol birinci zabiti
yeterliği almak için müracaat edenlerden; en az ROC yeterlik belgesine
sahip olmak koşulu ile;
a) Sözleşmede öngörülen A-II/2 Kısmı ile uyumlu
müfredat programını uygulayan İdare tarafından yetkilendirilmiş lisans
düzeyinde yetkilendirilmiş eğitim kurumlarından mezun olup, uzakyol vardiya
zabiti yeterliği ile 500 GT ve daha büyük gemilerde liman seferi dışında en
az otuz altı ay vardiya zabitliği yapmış olmak veya,
b) Sözleşmede öngörülen A-II/2 Kısmı ile uyumlu
müfredat programını tamamlamadan uzakyol vardiya zabiti yeterliğine sahip
olanların 500 GT’den büyük gemilerde liman seferi dışında en az otuz altı
ay vardiya zabitliği yaptıktan sonra, Sözleşmede öngörülen A-II/2 Kısmı ile
uyumlu müfredat programını yetkilendirilmiş eğitim kurumunda tamamlamak
veya,
c) Deniz Harp Okulu mezunu olanlar ile İdarece
Sözleşmede öngörülen A-II/2 Kısmı ile uyumlu müfredat programına göre
lisans düzeyinde yetkilendirilen eğitim kurumlarından mezun olup 926 sayılı
Kanun kapsamında dış kaynaktan temin edilen ve Deniz Kuvvetleri Komutanlığı
veya Sahil Güvenlik Komutanlığından ayrılan deniz sınıfı subaylardan; en az
beş yıl güverte deniz hizmetini tamamlayıp; Sözleşmede öngörülen A-II/2
Kısmı ile uyumlu müfredat programından öğrenimi esnasında almadığı fark
derslerini yetkilendirilmiş eğitim kurumunda tamamlamak veya,
ç) Kaptan yeterliğini haiz olmak,
şartlarından birini yerine getiren ve Eğitim
Yönergesinde belirtilen İngilizce puan şartını sağlayarak İdarenin
öngördüğü sınavda başarılı olanlar uzakyol birinci zabiti yeterliğini
almaya hak kazanırlar.
Uzakyol
kaptanı
MADDE 14-
(1) Uzakyol kaptanı yeterliği
almak için müracaat edenlerden; en az ROC yeterlik belgesine sahip olmak
koşulu ile;
a) Uzakyol birinci zabit yeterliği ile 500 GT ve
daha büyük gemilerde liman seferi dışında en az otuz altı ay birinci
zabitlik yapmak veya,
b) Deniz Harp Okulu mezunu olanlar ile İdarece
Sözleşmede öngörülen A-II/2 Kısmı ile uyumlu müfredat programına göre
yetkilendirilen lisans düzeyinde yetkilendirilmiş eğitim kurumlarından
mezun olup 926 sayılı Kanun kapsamında dış kaynaktan temin edilen ve Deniz
Kuvvetleri Komutanlığı veya Sahil Güvenlik Komutanlığından ayrılan deniz
sınıfı subaylardan; en az bir yılı gemi komutanlığı olmak üzere en az yedi
yıl güverte deniz hizmetini tamamlayıp; Sözleşmede öngörülen A-II/2 Kısmı
ile uyumlu müfredat programından öğrenimi esnasında almadığı fark
derslerini yetkilendirilmiş eğitim kurumunda tamamlamak,
şartlarından birini yerine getiren ve Eğitim
Yönergesinde belirtilen İngilizce puan şartını sağlayarak İdarenin
öngördüğü sınavda başarılı olanlar uzakyol kaptanı yeterliğini almaya hak
kazanırlar.
Liman ve
kabotaj seferinde çalışacak kaptan ve güverte zabitleri
MADDE 15-
(1) Kaptan ve güverte zabitlerinin
liman ve kabotaj seferinde çalışmaları durumunda ROC yeterliği yerine en az
VHF haberleşmesi yapabilecek yeterlikte olduğunu gösteren kısa veya uzun
mesafe telsiz ehliyetine sahip olmaları yeterlidir.
Makine
sınıfı tayfalar
MADDE 16-
(1) Yağcı olmak için müracaat
edenlerden; on altı yaşını bitirmek ve en az ortaöğretim mezunu olmak
koşulu ile;
a) Eğitim Yönergesi ile belirlenen yağcı eğitimini
yetkilendirilmiş eğitim kurumlarında tamamlamış olmak veya,
b) Askerlik görevini makine eri olarak yaptığını
terhis belgesi ile belgelemek,
şartlarından birini yerine getirenlerden, İdarenin
öngördüğü sınavda başarılı olanlar yağcı yeterliğini almaya hak kazanırlar.
(2) Usta makine tayfası olmak için müracaat
edenlerden; on sekiz yaşını bitirmiş olmak koşulu ile yağcı yeterliği ile;
a) En az on iki aylık deniz hizmetine sahip olmak
veya,
b) Sözleşmede öngörülen A-III/5 eğitimini
yetkilendirilmiş eğitim kurumlarında tamamlamış olmak kaydıyla yağcı
yeterliğiyle altı ay makine sınıfı deniz hizmetine sahip olmak,
şartlarından birini yerine getirenler usta makine
tayfası yeterliğini almaya hak kazanırlar.
(3) Makine lostromosu olmak için müracaat
edenlerden;
a) Usta makine tayfası yeterliği ile en az yirmi
dört ay makine sınıfı deniz hizmetine sahip olmak veya,
b) Deniz Kuvvetleri Komutanlığında veya Sahil
Güvenlik Komutanlığında;
1) Bir yılı makine deniz hizmeti olmak üzere en az
iki yıl görevde bulunup ayrılan makine veya elektrik sınıfı astsubay olmak
veya,
2) Makine branşlarında üç yıldan daha fazla
sözleşmeli astsubay, uzman erbaş ya da er olarak görev yapmak,
şartlarından birini yerine getirenler makine
lostromosu yeterliğini almaya hak kazanırlar.
(4) İdare tarafından;
a) Yağcı yeterliği olanlara bu yeterlikle, iki
aydan az olmamak kaydıyla deniz hizmetlerini belgelendirmeleri halinde,
b) Usta makine tayfası ve makine lostromosu
yeterliği olanlara doğrudan,
makine vardiyası tutma belgesi verilir.
Sınırlı
makine zabiti
MADDE 17-
(1) Sınırlı makine zabiti olmak
için müracaat edenlerden en az ortaöğretim mezunu olmak koşulu ile;
a) Makine lostromosu yeterliğine sahip olup,
Sözleşmede öngörülen A-III/1-10 Kısmı ile uyumlu müfredat programına uygun
eğitimi yetkilendirilmiş eğitim kurumlarında tamamlamak veya,
b) Sözleşmede öngörülen A-III/1-10 Kısmı ile uyumlu
müfredat programına uygun eğitim veren en az ortaöğretim düzeyinde
yetkilendirilmiş eğitim kurumlarından mezun olmak ve en az altı ayı
gemilerde deniz eğitimi ve en çok altı ayı da yetkilendirilmiş eğitim
kurumlarında yer alan atölye tesislerinde olmak üzere toplam on iki aylık
onaylı eğitim programını tamamlamak veya,
c) Deniz Kuvvetleri Komutanlığı veya Sahil Güvenlik
Komutanlığında en az üç yıl makine deniz hizmetini tamamlayıp ayrılan
astsubay veya sözleşmeli astsubaylardan;
1) Çark ya da motor dalı branşı mezunu astsubay
olmak veya,
2) Sözleşmede öngörülen A-III/1-10 Kısmı ile uyumlu
müfredat programına uygun eğitim veren en az ortaöğretim düzeyinde
yetkilendirilmiş eğitim kurumlarından mezun sözleşmeli astsubay olmak veya,
3) Diğer makine branşlardan mezun astsubay veya
sözleşmeli astsubay olup ilave olarak Eğitim Yönergesinde belirtilen gemi
makineleri kursunu yetkilendirilmiş eğitim kurumlarında tamamlamak veya,
ç) Yetkilendirilmemiş denizcilikle ilgili okulların
gemi makineleri ile ilgili bölümlerinden mezun olup, ilave olarak
Sözleşmede öngörülen A-III/1-10 Kısmı ile uyumlu müfredat programına uygun
sınırlı makine zabiti eğitimini yetkilendirilmiş eğitim kurumlarında tamamlamak
ve en az altı ayı gemilerde deniz eğitimi ve en çok altı ayı da yetkilendirilmiş
eğitim kurumlarında yer alan atölye tesislerinde olmak üzere toplam on iki
aylık onaylı eğitim programını tamamlamak,
şartlarından birini yerine getiren ve Eğitim
Yönergesinde belirtilen İngilizce puan şartını sağlayarak İdarenin
öngördüğü sınavda başarılı olanlar sınırlı makine zabiti yeterliğini almaya
hak kazanırlar.
Sınırlı
başmakinist
MADDE 18-
(1) Sınırlı başmakinist olmak için
müracaat edenlerden;
a) Sınırlı makine zabiti yeterliği ile en az yirmi
dört ay makine sınıfı deniz hizmetine sahip olmak veya,
b) Deniz Kuvvetleri Komutanlığı veya Sahil Güvenlik
Komutanlığında en az dört yıl makine deniz hizmetini tamamlayıp ayrılan
astsubay veya sözleşmeli astsubaylardan;
1) Çark ya da motor dalı branşı mezunu astsubay
olmak veya,
2) Sözleşmede öngörülen A-III/3 Kısmı ile uyumlu
müfredat programına uygun eğitim veren en az ortaöğretim düzeyinde yetkilendirilmiş
eğitim kurumlarından mezun sözleşmeli astsubay olmak veya,
3) Diğer makine branşlarından mezun veya sözleşmeli
astsubay olup ilave olarak Eğitim Yönergesinde belirtilen gemi makineleri
kursunu yetkilendirilmiş eğitim kurumlarında tamamlamak,
c) Uzakyol vardiya mühendisi/makinisti veya makine
zabiti yeterliğine sahip olarak bu yeterliklerle yirmi dört ay deniz
hizmetini tamamlamış olmak,
şartlarından birini yerine getiren ve Eğitim
Yönergesinde belirtilen İngilizce puan şartını sağlayarak İdarenin öngördüğü
sınavda başarılı olanlar sınırlı başmakinist yeterliğini almaya hak
kazanırlar.
Makine
zabiti
MADDE 19-
(1) Makine zabiti olmak için
müracaat edenlerden;
a) Sözleşmede öngörülen A-III/1 Kısmı ile uyumlu
müfredat programına uygun eğitim veren ön lisans veya lisans düzeyinde
yetkilendirilmiş eğitim kurumlarının denizcilik ile ilgili bölümlerinden
mezun olmak ve en az altı ayı liman seferi dışında çalışan gemilerde deniz
eğitimi ve en çok altı ayı da yetkilendirilmiş eğitim kurumlarında yer alan
atölye tesislerinde olmak üzere toplam on iki aylık onaylı eğitim
programını tamamlamak veya,
b) En az ortaöğretim mezunu olmak şartıyla,
Sözleşmede öngörülen A-III/1 Kısmı ile uyumlu müfredat programını uygulayan
ve İdare tarafından yetkilendirilmiş dört yarıyıl süreli kurslardan mezun
olmak ve en az altı ayı liman seferi dışında çalışan gemilerde deniz
eğitimi ve en çok altı ayı da yetkilendirilmiş eğitim kurumlarında yer alan
atölye tesislerinde olmak üzere toplam on iki aylık eğitim programını
tamamlamak veya,
c) Sınırlı başmakinist yeterliği ile en az yirmi
dört ay makine sınıfı deniz hizmetini yaptıktan sonra Sözleşmede öngörülen
A-III/1 Kısmı ile uyumlu müfredat programına uygun eğitimi yetkilendirilmiş
eğitim kurumunda tamamlamak veya,
ç) Deniz Kuvvetleri Komutanlığı veya Sahil Güvenlik
Komutanlığında en az beş yıl makine deniz hizmetini tamamlayıp ayrılan
astsubay veya sözleşmeli astsubaylardan;
1) Çark ya da motor dalı branşı mezunu astsubay
olmak veya,
2) Sözleşmede öngörülen A-III/1 Kısmı ile uyumlu
müfredat programına uygun eğitim veren en az ön lisans düzeyinde
yetkilendirilmiş eğitim kurumlarından mezun sözleşmeli astsubay olmak veya,
3) Diğer makine branşlarından mezun astsubay olup
ilave olarak Eğitim Yönergesinde belirtilen gemi makineleri kursunu
yetkilendirilmiş eğitim kurumlarında tamamlamak veya,
d) 926 sayılı Kanun kapsamında Deniz Kuvvetleri
Komutanlığına dış kaynaktan temin edilen subaylardan en az beş yıl makine
deniz hizmetini tamamlamak ve Sözleşmede öngörülen A-III/1 kuralı ile
uyumlu müfredat programından öğrenimi esnasında almadığı fark derslerini
yetkilendirilmiş eğitim kurumunda tamamlamak,
şartlarından birini yerine getiren ve Eğitim
Yönergesinde belirtilen İngilizce puan şartını sağlayarak İdarenin
öngördüğü sınavda başarılı olanlar makine zabiti yeterliğini almaya hak
kazanırlar.
(2) Deniz Harp Okulundan kendi isteği, akademik
başarısızlık, sağlık veya disiplin sebepleriyle bitirmeden ayrılanlardan,
Sözleşmede öngörülen A-III/1 kuralı ile ilgili müfredatını eğitim ve
öğretimleri sırasında gördüklerini belgeleyenlere, Eğitim Yönergesinde
belirtilen İngilizce şartını sağlamaları ve en az altı ayı liman seferi
dışında çalışan gemilerde deniz eğitimi ve en çok altı ayı da
yetkilendirilmiş eğitim kurumlarında yer alan atölye tesislerinde olmak
üzere toplam on iki aylık onaylı eğitim programını tamamlamaları şartıyla
İdarenin öngördüğü sınavda başarılı olanlar makine zabiti yeterliğini
almaya hak kazanırlar.
(3) Sözleşmede öngörülen A-III/1 Kısmı ile uyumlu
müfredat programını eğitim ve öğretimleri sırasında görerek makine
zabitliği yeterlik belgesini alanlar, Gemiadamı Donatımında Asgari Emniyet
Belgelerinde iki uzakyol vardiya mühendisi/makinisti yeterliğine sahip
personel ile donatılması öngörülen gemilerde uzakyol vardiya mühendisi/makinistlerinden
birinin yerine gemide görev alabilirler.
(4) Bu maddede belirtilen şartları sağlayarak
sınırlı başmakinist yeterliğinden makine zabiti yeterliğine geçmek için
başvuran gemiadamlarının, sınırlı başmakinist yeterliği ile alt
yeterliklerde yapmış olduğu deniz hizmetleri başvurularında dikkate alınır.
Bu kişilerin sınırlı başmakinist yeterlik belgesi iptal edilmez ancak bu
yeterlik belgesi ile yapılan hizmetleri makine zabitinden sonraki terfi
başvurularında dikkate alınmaz.
İkinci
makinist
MADDE 20-
(1) İkinci makinist olmak için
müracaat edenlerden;
a) Makine zabiti yeterliği ile toplam 750 kW ve
üstü ana makine gücü ile yürütülen gemilerde en az otuz altı ay makine
zabitliği yaptıktan sonra Sözleşmede öngörülen A-III/3 kuralı ile uyumlu
müfredat programını yetkilendirilmiş eğitim kurumlarında tamamlamak veya,
b) Deniz Kuvvetleri Komutanlığı veya Sahil Güvenlik
Komutanlığında en az yedi yıl makine deniz hizmetini tamamlayıp ayrılan
astsubay veya sözleşmeli astsubaylardan;
1) Çark ya da motor dalı branşı mezunu olmak ve
Sözleşmede öngörülen A-III/3 eğitim programından öğrenimi esnasında
almadığı fark derslerini yetkilendirilmiş eğitim kurumunda tamamlamak veya,
2) Sözleşmede öngörülen A-III/1 Kısmı ile uyumlu
müfredat programına uygun eğitim veren en az ön lisans düzeyinde
yetkilendirilmiş eğitim kurumlarından mezun sözleşmeli astsubay olup
Sözleşmede öngörülen A-III/3 Kısmı ile uyumlu müfredat programından
öğrenimi esnasında almadığı fark derslerini yetkilendirilmiş eğitim kurumunda
görmek veya,
3) Diğer makine branşlarından mezun astsubay olup
Eğitim Yönergesinde belirtilen gemi makineleri kursu ile Sözleşmede
öngörülen A-III/3 eğitim programından öğrenimi esnasında almadığı fark
derslerini yetkilendirilmiş eğitim kurumunda görmek veya,
c) 926 sayılı Kanun kapsamında Deniz Kuvvetleri
Komutanlığına dış kaynaktan temin edilen subaylardan en az yedi yıl makine
deniz hizmetini tamamlamak ve Sözleşmede öngörülen A-III/1 ve A-III/3
eğitim programından öğrenimi esnasında almadığı fark derslerini
yetkilendirilmiş eğitim kurumunda tamamlamak,
şartlarından birini yerine getiren ve Eğitim
Yönergesinde belirtilen İngilizce puan şartını sağlayarak İdarenin
öngördüğü sınavda başarılı olanlar ikinci makinist yeterliğini almaya hak
kazanırlar.
Başmakinist
MADDE 21-
(1) Başmakinist olmak için
müracaat edenlerden;
a) İkinci makinist yeterliği ile 750 kW ve üstü ana
makine gücü ile yürütülen gemilerde en az otuz altı ay ikinci makinistlik
yapmak veya,
b) Deniz Kuvvetleri Komutanlığı veya Sahil Güvenlik
Komutanlığında en az bir yılı başçarkçı olmak koşulu ile en az on yıllık
makine deniz hizmetini tamamlayıp ayrılmış olan astsubay veya sözleşmeli
astsubaylardan;
1) Çark yada motor dalı branşı mezunu astsubay
olmak ve Sözleşmede öngörülen A-III/2 Kısmı ile uyumlu müfredat programından
öğrenimi esnasında almadığı fark derslerini yetkilendirilmiş eğitim
kurumunda tamamlamak veya,
2) Sözleşmede öngörülen A-III/1 Kısmı ile uyumlu
müfredat programına uygun eğitim veren en az ön lisans düzeyinde
yetkilendirilmiş eğitim kurumlarından mezun sözleşmeli astsubay olup
Sözleşmede öngörülen A-III/3 Kısmı ile uyumlu müfredat programından
öğrenimi esnasında almadığı fark derslerini yetkilendirilmiş eğitim kurumunda
tamamlamak veya,
c) 926 sayılı Kanun kapsamında Deniz Kuvvetleri
Komutanlığına dış kaynaktan temin edilen subaylardan en az bir yılı
başçarkcılık yapmak koşulu ile en az on yıllık makine deniz hizmetini
tamamlamak ve Sözleşmede öngörülen A-III/1 ve A-III/3 eğitim programından
öğrenimi esnasında almadığı fark derslerini yetkilendirilmiş eğitim kurumunda
tamamlamak,
şartlarından birini yerine getiren ve Eğitim
Yönergesinde belirtilen İngilizce puan şartını sağlayarak İdarenin
öngördüğü sınavda başarılı olanlar başmakinist yeterliğini almaya hak
kazanırlar.
(2) Uzakyol vardiya mühendisi yeterliğiyle toplam
750 kW ve üstü ana makine gücü ile yürütülen gemilerde liman seferi dışında
en az otuz altı ay uzakyol vardiya mühendisliği yapmış olarak uzakyol
ikinci mühendisi yeterliğine sahip olanlar, İdarenin öngördüğü ek yeterlik
sınavında başarılı olmaları halinde başmakinist ek yeterliğini almaya hak
kazanırlar.
Uzakyol
vardiya mühendisi/makinisti
MADDE 22-
(1) Uzakyol vardiya
mühendisi/makinisti olmak için müracaat edenlerden;
a) Sözleşmede öngörülen A-III/1 Kısmı ile uyumlu
müfredat programını uygulayan lisans düzeyinde yetkilendirilmiş eğitim
kurumlarının gemi makinaları işletme mühendisliği bölümlerinde A-III/1
müfredatını başarı ile tamamlamak (uzakyol vardiya makinisti) veya bu
bölümlerden mezun olmak (uzakyol vardiya mühendisi) şartıyla ve en az altı
ayı liman seferi dışında çalışan toplam 750 kW ve üstü ana makine gücü ile
yürütülen gemilerde deniz eğitimi ve en çok altı ayı da yetkilendirilmiş
eğitim kurumlarında yer alan atölye tesislerinde olmak üzere toplam on iki
aylık eğitim programını tamamlamak veya,
b) Deniz Harp Okulu mezunu olanlar ile İdarece
Sözleşmede öngörülen A-III/1 Kısmı ile uyumlu müfredat programına göre
lisans düzeyinde yetkilendirilmiş eğitim kurumlarından mezun olup 926
sayılı Kanun kapsamında dış kaynaktan temin edilen ve Deniz Kuvvetleri
Komutanlığı veya Sahil Güvenlik Komutanlığından ayrılan deniz sınıfı
subaylardan; en az üç yıl makine deniz hizmetine sahip olmak veya en az
altı ayı liman seferi dışında çalışan toplam 750 kW ve üstü ana makine gücü
ile yürütülen gemilerde deniz eğitimi ve en çok altı ayı da
yetkilendirilmiş eğitim kurumlarında yer alan atölye tesislerinde olmak
üzere toplam on iki aylık eğitim programını tamamlamak veya,
c) Mesleki yeterliği gemi inşa mühendisi, gemi inşa
ve gemi makineleri mühendisi, gemi ve deniz teknolojileri mühendisi veya
makine mühendisi olup, Sözleşmede öngörülen A-III/1 Kısmı ile uyumlu
müfredat programından öğrenimi esnasında almadığı fark derslerini uzakyol
vardiya mühendisliği eğitimi için yetkilendirilmiş eğitim kurumunda
tamamlamak ve gemi inşa, gemi inşa ve gemi makineleri ile gemi ve deniz
teknolojisi mühendisleri için en az altı ay liman seferi dışında çalışan
toplam 750 kW ve üstü ana makine gücü ile yürütülen gemilerde deniz eğitimi
ve en çok üç ay yetkilendirilmiş eğitim kurumlarında yer alan atölye
tesislerinde olmak üzere toplam dokuz aylık onaylı eğitim programını
tamamlamak, makine mühendisleri için ise en az altı ayı yetkilendirilmiş
eğitim kurumlarında yer alan atölye tesislerinde eğitim programı ve en çok
altı ayı liman seferi dışında çalışan toplam 750 kW ve üstü ana makine gücü
ile yürütülen gemilerde deniz eğitimi olmak üzere on iki aylık onaylı
eğitim programını tamamlamak veya,
ç) İkinci makinist yeterliğini haiz olmak,
şartlarından birini yerine getiren ve Eğitim
Yönergesinde belirtilen İngilizce puan şartını sağlayarak İdarenin
öngördüğü sınavda başarılı olanlar uzakyol vardiya mühendisi/makinisti
yeterliğini almaya hak kazanırlar.
Uzakyol
ikinci mühendisi/makinisti
MADDE 23-
(1) Uzakyol ikinci
mühendisi/makinisti yeterliği almak için müracaat edenlerden;
a) Sözleşmede öngörülen A-III/2 Kısmı ile uyumlu
müfredat programını uygulayan lisans düzeyinde yetkilendirilmiş eğitim
kurumlarından mezun olup uzakyol vardiya mühendisi/makinisti yeterliği ile
toplam 750 kW ve üstü ana makine gücü ile yürütülen gemilerde en az otuz
altı ay vardiya mühendisliği yapmış olmak veya,
b) Sözleşmede öngörülen A-III/2 Kısmı ile uyumlu
müfredat programını tamamlamadan uzakyol vardiya mühendisi/makinisti
yeterliğine sahip olanların toplam 750 kW ve üstü ana makine gücü ile
yürütülen gemilerde en az otuz altı ay vardiya mühendisi/vardiya
makinistliği yaptıktan sonra, Sözleşmede öngörülen A-III/2 Kısmı ile uyumlu
müfredat programını yetkilendirilmiş eğitim kurumunda tamamlamak veya,
c) Deniz Harp Okulu mezunu olanlar ile İdarece
Sözleşmede öngörülen A-III/2 Kısmı ile uyumlu müfredat programına göre
lisans düzeyinde yetkilendirilmiş eğitim kurumlarından mezun olup 926
sayılı Kanun kapsamında dış kaynaktan temin edilen ve Deniz Kuvvetleri
Komutanlığı veya Sahil Güvenlik Komutanlığından ayrılan deniz sınıfı
subaylardan; en az beş yıl makine deniz hizmetine sahip olmak; Sözleşmede
öngörülen A-III/1 ve A-III/2 Kısmı ile uyumlu müfredat programından
öğrenimi esnasında almadığı fark derslerini yetkilendirilmiş eğitim
kurumunda tamamlamak,
ç) Başmakinist yeterliğini haiz olmak,
şartlarından birini yerine getiren ve Eğitim
Yönergesinde belirtilen İngilizce puan şartını sağlayarak İdarenin
öngördüğü sınavda başarılı olanlar uzakyol ikinci mühendisi/makinisti
yeterliğini almaya hak kazanırlar.
Uzakyol
başmühendisi/başmakinisti
MADDE 24-
(1) Uzakyol
başmühendisi/başmakinisti yeterliği almak için müracaat edenlerden;
a) Uzakyol ikinci mühendisi/makinisti yeterliği ile
toplam 750 kW ve üstü ana makine gücü ile yürütülen gemilerde en az otuz
altı ay ikinci mühendislik/makinistlik yapmak veya,
b) Deniz Harp Okulu mezunu olanlar ile İdarece
Sözleşmede öngörülen A-III/1 ve A-III/2 Kısmı ile uyumlu müfredat
programına göre lisans düzeyinde yetkilendirilmiş eğitim kurumlarından
mezun olup 926 sayılı Kanun kapsamında dış kaynaktan temin edilen ve Deniz
Kuvvetleri Komutanlığı veya Sahil Güvenlik Komutanlığından ayrılan deniz
sınıfı subaylardan; en az bir yılı başçarkçılık olmak üzere en az yedi yıl
makine deniz hizmetini tamamlayıp Deniz Kuvvetleri Komutanlığından veya
Sahil Güvenlik Komutanlığından ayrılanlardan Sözleşmede öngörülen A-III/1
ve A-III/2 Kısmı ile uyumlu müfredat programından öğrenimi esnasında
almadığı fark derslerini yetkilendirilmiş eğitim kurumunda tamamlamak,
şartlarından birini yerine getiren ve Eğitim
Yönergesinde belirtilen İngilizce puan şartını sağlayarak İdarenin
öngördüğü sınavda başarılı olanlar uzakyol başmühendisi/başmakinisti
yeterliğini almaya hak kazanırlar.
Yardımcı
sınıf gemiadamları yeterliklerinin şartları
MADDE 25-
(1) Telsiz zabitleri, Telsiz
Operatör Yeterlikleri ve Sınav Yönetmeliğinde tanımlanan yeterlik belgesine
sahip kişilerdir.
(2) Elektro-teknik tayfası olmak için müracaat
edenlerden on sekiz yaşını bitirmek ve en az ortaöğretim mezunu olmak
koşulu ile;
a) Vardiyadan sorumlu makine sınıfı tayfa yeterliği
ile en az yirmi dört aylık deniz hizmetine sahip olmak veya,
b) Elektrikçi veya elektronikçi yeterliğine sahip
olmak veya,
c) Millî Eğitim Bakanlığına bağlı ortaöğretim
düzeyinde eğitim veren kurumların endüstriyel otomasyon teknolojileri,
elektrik-elektronik teknolojisi, gemi elektroniği ve haberleşme, elektrik
tesisatları ve dağıtımı, elektrikli cihazlar teknik servisi, elektronik
sistemler, elektronik ve haberleşme, elektrikli araçlar, otomotiv
elektromekanik, endüstriyel otomasyon teknolojileri, savunma elektronik
sistemleri, elektronik sistemler, raylı sistemler elektrik-elektronik, gemi
makineleri işletme, endüstriyel bakım onarım, endüstriyel otomasyon
teknolojileri, gemi inşa, yat inşa, uçak elektroniği, gemi makineleri
işletme veya yenilenebilir enerji teknolojileri alanlarından mezun olmak,
şartlarından birini sağlayan ve Sözleşmede
öngörülen A-III/7 eğitimini yetkilendirilmiş eğitim kurumlarında
tamamlayarak İdarenin öngördüğü sınavda başarılı olanlar elektro-teknik
tayfası yeterliğini almaya hak kazanırlar.
(3) Elektro-teknik zabiti yeterliği almak için
müracaat edenlerden;
a) Sözleşmede öngörülen A-III/6 Kısmı ile uyumlu
müfredat programına uygun elektro-teknik zabiti eğitimini uygulayan lisans,
ön lisans ve ortaöğretim düzeyinde yetkilendirilmiş eğitim kurumlarından
mezun olmak şartıyla en az altı ayı liman seferi dışında çalışan 750 kW ve
üstü ana makine gücü ile yürütülen gemilerde deniz eğitimi, en çok altı ayı
ise yetkilendirilmiş eğitim kurumlarınca belirlenen atölye tesislerinde
olmak üzere toplam on iki aylık onaylı eğitim programını başarı ile
tamamlamak veya,
b) Üniversitelerin lisans düzeyinde eğitim veren
mekatronik mühendisliği, elektrik mühendisliği, elektrik elektronik
mühendisliği, elektronik ve haberleşme mühendisliği, enerji sistemleri
mühendisliği, kontrol ve otomasyon mühendisliği, elektrik öğretmenliği ile
ön lisans düzeyinde eğitim veren mekatronik, elektrik, elektronik
haberleşme teknolojisi, elektronik teknolojisi, hibrit ve elektrikli
taşıtlar teknolojisi, kontrol ve otomasyon teknolojisi ile ilgili
bölümlerinden mezun olmak şartıyla Sözleşmede öngörülen A-III/6 Kısmı ile
uyumlu müfredat programını uygulayan yetkilendirilmiş eğitim kurumlarında
elektro-teknik zabitliği eğitimini tamamlamak ve en az altı ayı liman
seferi dışında çalışan 750 kW ve üstü ana makine gücü ile yürütülen
gemilerde deniz eğitimi, en çok altı ayı ise yetkilendirilmiş eğitim
kurumlarınca belirlenen atölye tesislerinde olmak üzere toplam on iki aylık
onaylı eğitim programını başarı ile tamamlamak veya,
c) Liman seferi dışında çalışan toplam 750 kW ve
üstü ana makine gücü ile yürütülen gemilerde,
1) Makine sınıfı zabitan, elektrikçi, elektronikçi
veya ikinci fıkranın (c) bendinde belirtilen meslek liselerinden mezun
olarak elektro-teknik tayfası yeterliğiyle en az otuz altı ay deniz
hizmetine sahip olmak veya,
2) Elektro-teknik tayfası yeterliğiyle en az altmış
ay deniz hizmetine sahip olmak ve Sözleşmede öngörülen A-III/6 Kısmı ile
uyumlu müfredat programını uygulayan yetkilendirilmiş eğitim kurumlarında
elektro-teknik zabitliği eğitimini tamamlamak veya,
ç) Elektrik zabiti, elektronik zabiti yeterliğine
sahip olmak ve Sözleşmede öngörülen A-III/6 Kısmı ile uyumlu müfredat
programını uygulayan yetkilendirilmiş eğitim kurumlarında elektro-teknik
zabitliği tamamlama eğitimini tamamlamak veya,
d) Deniz Kuvvetleri Komutanlığı veya Sahil Güvenlik
Komutanlığından ayrılanlardan elektrik veya makine elektronik dalı mezunu
olup en az beş yıl ilgili branşında makine deniz hizmeti sahibi olmak ve
Sözleşmede öngörülen A-III/6 Kısmı ile uyumlu müfredat programını uygulayan
yetkilendirilmiş eğitim kurumlarında elektro-teknik zabitliği eğitimini
tamamlamak,
şartlarından birini ve Eğitim Yönergesinde
belirlenen İngilizce puan şartını sağlayarak İdarenin öngördüğü
elektro-teknik zabitliği sınavında başarılı olanlar elektro-teknik zabiti
yeterliğini almaya hak kazanırlar.
(4) Gördüğü eğitim-öğretim ile hemşire olan
kişilere hemşire yeterliği verilir.
(5) Gördüğü eğitim-öğretim ile sağlık memuru olan
kişilere sağlık memuru yeterliği verilir.
(6) Gördüğü tıp eğitim-öğretimi ile doktor olan
kişilere doktor yeterliği verilir.
(7) Yat kaptanı, sınırlı vardiya zabiti, vardiya
zabiti ya da uzakyol vardiya zabiti olmak için eğitim gören öğrencilere
açık deniz eğitimlerini gemiadamı olarak yapabilmelerini sağlamak üzere, on
altı yaşını bitirmiş olup denizde güvenlik eğitimlerini tamamlamış olmaları
şartıyla, güverte stajyeri ve talepleri halinde gemici yeterliğinde
gemiadamı cüzdanı verilir ve bu yeterlikler ile deniz eğitimlerini
tamamlayabilirler. İki ay deniz eğitimini tamamlamış olanlara ise talepleri
halinde seyir vardiyası tutma belgesi verilir.
(8) Elektro-teknik zabiti, sınırlı makine zabiti,
makine zabiti ya da uzakyol vardiya mühendisi/makinisti olmak için eğitim
gören öğrencilere açık deniz eğitimlerini gemiadamı olarak yapabilmelerini
sağlamak üzere, on altı yaşını bitirmiş olup denizde güvenlik eğitimlerini
tamamlamış olmaları şartıyla, makine stajyeri ve talepleri halinde yağcı
yeterliğinde gemiadamı cüzdanı verilir ve bu yeterlikler ile deniz
eğitimlerini tamamlayabilirler. İki ay deniz eğitimini tamamlamış olanlara
ise talepleri halinde makine vardiyası tutma belgesi verilir.
(9) Denizcilikle ilgili ortaöğretim düzeyinde
yetkilendirilmiş eğitim kurumlarında öğrenim gören ve gemiadamı olmak için
aranan yaş şartını sağlamayan öğrencilerin; okul bitirmeye yönelik ve
zorunlu olan gemi stajlarını yapmak istemeleri halinde, İl/İlçe Millî
Eğitim Müdürlüklerinin onayıyla İdare tarafından, sınıflarına göre yedinci
ve sekizinci fıkralarda belirtilen stajyer yeterliğinde gemiadamı cüzdanı
liman seferi kısıtlamasıyla düzenlenebilir.
(10) Kamarot olmak için on altı yaşını bitirmiş
olmak ve en az ortaöğretim düzeyinde eğitim veren kurumlardan mezun olmak
gerekir.
(11) On sekiz yaşını bitirmiş olmak şartıyla aşçı
olmak için müracaat edenlerden;
a) Ortaöğretim düzeyinde eğitim veren kurumların
yiyecek ve içecek hizmetleri alanı, üniversitelerin gastronomi ve yiyecek
içecek işletmeciliği ile ilgili bölüm mezunlarına, Sosyal Güvenlik Kaydı
aranmaksızın veya,
b) En az ortaöğretim düzeyinde eğitim veren
kurumlardan mezun olup;
1) Millî Eğitim Bakanlığı onaylı aşçılık
sertifikasına sahip kişiler veya,
2) Eğitim Yönergesinde belirtilen gemi aşçısı
eğitimini alan kişilere,
mesleği ile ilgili sigortalı çalışılmış en az altı
aylık hizmetlerini Sosyal Güvenlik Kurumu kayıtları ile kanıtlamaları
halinde,
İdare tarafından gemi aşçısı yeterliği verilir.
Yat
sınıfı gemiadamları yeterlik şartları
MADDE 26-
(1) 149 GT yat kaptanı yeterliği
almak için müracaat edenlerden 18 yaşını bitirmek ve en az ortaöğretim
mezunu olup en az ROC yeterlik veya kısa mesafe telsiz operatörü belgesine
(KMT) sahip olmak koşulu ile;
a) Eğitim Yönergesinde belirtilen 149 GT yat kaptanı
eğitimini yetkilendirilmiş eğitim kurumlarında tamamlayarak tam boyu on beş
metre ve üzerinde olan ticari yatlarda, ilkel yapılı ahşap gemilerde, yolcu
motorlarında veya gezinti (tenezzüh) teknelerinde toplam üç ay süreyle
deniz eğitimi yapmış olmak veya,
b) Usta gemici yeterliğine sahip olup bu yeterlikle
en az altı ay deniz hizmeti olup Eğitim Yönergesinde belirtilen 149 GT yat
kaptanı eğitimini yetkilendirilmiş eğitim kurumlarında tamamlamak,
şartlarından birini yerine getiren ve Eğitim
Yönergesinde belirtilen İngilizce puan şartını sağlayarak İdarenin
öngördüğü sınavda başarılı olanlar 149 GT yat kaptanı yeterliğini almaya
hak kazanırlar.
(2) 499 GT yat kaptanı yeterliği almak için
müracaat edenlerden en az ortaöğretim mezunu olup ROC yeterlik veya kısa
mesafe telsiz operatörü (KMT) belgesine sahip olmak koşulu ile;
a) Sözleşmede öngörülen A-II/3 ya da A-II/1
Kısımları ile uyumlu müfredat programlarını içeren eğitimi yetkilendirilmiş
örgün eğitim kurumlarında almak ve tam boyu on beş metre ve üzerinde olan
ticari yatlarda, ilkel yapılı ahşap gemilerde, yolcu motorlarında veya
gezinti (tenezzüh) teknelerinde stajyer olarak toplam üç ay deniz eğitimini
tamamlamak veya,
b) 149 GT yat kaptanı yeterliği ile İdare
tarafından nitelikleri belirlenen gemilerde en az on iki ay deniz hizmeti
sahibi olmak ve Eğitim Yönergesinde belirtilen 499 GT yat kaptanı eğitimini
yetkilendirilmiş eğitim kurumlarında tamamlamak veya,
c) Güverte lostromosu yeterliğiyle en az altı ay
deniz hizmeti olup veya güverte lostromosu yeterliğine usta gemici
yeterliğinden terfi edip; Eğitim Yönergesinde belirtilen 499 GT yat kaptanı
eğitimini yetkilendirilmiş eğitim kurumlarında tamamlamak,
şartlarından birini yerine getiren ve Eğitim
Yönergesinde belirtilen İngilizce puan şartını sağlayarak İdarenin
öngördüğü sınavda başarılı olanlar 499 GT yat kaptanı yeterliğini almaya
hak kazanırlar.
(3) Sınırsız yat kaptanı yeterliği almak için
müracaat edenlerden en az ortaöğretim mezunu olup en az ROC yeterlik
belgesine sahip olmak koşulu ile;
a) 499 GT yat kaptanı yeterliği ile tam boyu yirmi
dört metre ve üzerinde olan ticari yatlarda ve ilkel yapılı ahşap gemilerde
en az yirmi dört ay yat kaptanı olarak deniz hizmeti sahibi olmak ve Eğitim
Yönergesinde belirtilen sınırsız yat kaptanı tamamlama eğitimini tamamlamak
veya,
b) Sözleşmede öngörülen A-II/2 müfredat programına
uygun bir eğitimi yetkilendirilmiş örgün eğitim kurumlarında almak ve tam
boyu yirmi dört metreden daha uzun ticari yatlarda veya ilkel yapılı ahşap
gemilerde stajyer olarak toplam üç ay deniz eğitimini tamamlamak,
şartlarından birini yerine getiren ve Eğitim
Yönergesinde belirtilen İngilizce puan şartını sağlayarak İdarenin
öngördüğü sınavda başarılı olanlar sınırsız yat kaptanı yeterliğini almaya
hak kazanırlar.
(4) Sınırlı vardiya zabiti, sınırlı kaptan, vardiya
zabiti ve uzakyol vardiya zabiti yeterlik belgelerine sahip güverte sınıfı
gemiadamlarına 149 GT yat kaptanı yeterlik belgesi, talepleri halinde
yeterliklerinde İngilizce yeterliği nedeniyle herhangi bir kod kısıtlaması
olmaması kaydıyla fıkrada belirtilen eğitim ve sınavlardan muaf olarak
verilir.
(5) Sınırlı kaptan, vardiya zabiti veya uzakyol
vardiya zabiti yeterlik belgesine sahip olan gemiadamlarına 499 GT yat
kaptanı yeterlik belgesi, talepleri halinde bulundukları yeterlik
derecesinde ve görevinde bir yıl deniz hizmeti ibraz etmeleri şartı ile
yeterliklerinde İngilizce yeterliği nedeniyle herhangi bir kod kısıtlaması
olmaması kaydıyla bu maddede belirtilen eğitim ve sınavlardan muaf olarak
verilir.
(6) Birinci zabit veya kaptan yeterlik belgelerine
sahip güverte sınıfı gemiadamlarına yat kaptanı (499 GT) yeterlik belgesi,
talepleri halinde yeterliklerinde İngilizce yeterliği nedeniyle herhangi
bir kod kısıtlaması olmaması kaydıyla bu maddede belirtilen eğitim ve
sınavlardan muaf olarak verilir.
(7) Uzakyol birinci zabiti veya uzakyol kaptan
yeterlik belgesine sahip gemiadamlarına sınırsız yat kaptanı yeterlik
belgesi, talepleri halinde yeterliklerinde İngilizce yeterliği nedeniyle
herhangi bir kod kısıtlaması olmaması kaydıyla bu fıkrada belirtilen eğitim
ve sınavlardan muaf olarak verilir.
Balıkçı
sınıfı gemiadamları yeterliklerinin şartları
MADDE 27-
(1) Balıkçı gemisi güverte tayfası
yeterliği almak için müracaat edenlerden on sekiz yaşını bitirmiş olmak ve
en az ilköğretim okulu mezunu olmak koşuluyla, Eğitim Yönergesinde
belirtilen balıkçı gemisi güverte tayfası denizde emniyet eğitimini
yetkilendirilmiş eğitim kurumlarında tamamlayanlar balıkçı gemisi güverte
tayfası yeterliğini almaya hak kazanırlar.
a) Balıkçı gemisi güverte tayfası yeterliğine sahip
gemiadamları, deniz emniyeti ile gemi güvenlik eğitimlerinden ve
belgelerinden muaftır.
b) Güverte sınıfı gemiadamı yeterlik belgesine
sahip gemiadamlarına talepleri halinde sınavsız balıkçı gemisi güverte
tayfası yeterlik belgesi düzenlenir.
(2) Balıkçı gemisi kaptanı yeterliği almak için
müracaat edenlerden on sekiz yaşını bitirmiş olmak koşulu ile;
a) Balıkçı gemisi güverte tayfası olarak en az
yetmiş iki ay veya,
b) Gemici veya usta gemici olarak en az otuz altı
ay veya,
c) Güverte lostromosu olarak en az on iki ay deniz
hizmetine sahip olmak veya,
ç) Eğitim Yönergesinde belirtilen balıkçı gemisi
kaptanı eğitimini/müfredatını veren ortaöğretim düzeyinde eğitim veren
kurumların balıkçılık ve su ürünleri dalı mezunları ile Yüksek Öğretim
Kuruluna bağlı denizcilik eğitimi veren kurumların su ürünleri, su ürünleri
mühendisliği, balıkçılık teknolojisi veya balıkçılık teknolojisi
mühendisliği bölümü mezunu olmak,
şartlarından birini yerine getiren ve İdarenin
öngördüğü sınavda başarılı olanlar balıkçı gemisi kaptanı yeterliğini
almaya hak kazanırlar.
(3) Açık deniz balıkçı gemisi kaptanı yeterliği
almak için müracaat edenlerden yirmi yaşını bitirmiş olmak koşulu ile;
a) Usta gemici olarak en az yetmiş iki ay veya,
b) Güverte lostromosu olarak en az otuz altı ay
veya,
c) Sınırlı vardiya zabiti yeterliği veya balıkçı
gemisi kaptanı olarak en az yirmi dört ay deniz hizmetine sahip olmak,
şartlarından birini yerine getiren ve İdarenin
öngördüğü sınavda başarılı olanlar açık deniz balıkçı gemisi kaptanı
yeterliğini almaya hak kazanırlar.
(4) Bu maddede belirtilen balıkçı sınıfı gemiadamı
yeterlik belgelerine sahip gemiadamlarının sahip olduğu deniz emniyeti
belgeleri süresiz düzenlenir. Ancak, bu gemiadamlarının bu maddede
belirtilen yeterlik belgeleri dışında bu Yönetmelikte belirtilen diğer
yeterlik belgelerine sahip olmaları durumunda bu belgeleri süreli verilir.
Özel
eğitim ve staj gerektiren yeterlikler
MADDE 28-
(1) Türk Boğazları, İzmit ve İzmir
Körfezi gibi seyir emniyetinin riskli olduğu bölgelerdeki yerel trafikte
yolcu taşıyan gemilerin kaptanları ile başmühendis/başmakinistleri ile
hafif yolcu gemisi/feribotu ve yüksek hızlı hafif yolcu gemisi/feribotu
kaptanları ile başmühendis/başmakinistleri için ilave eğitim ve staj gibi
konulara yönelik hususlar Eğitim Yönergesi ile düzenlenir.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Sözleşme Sertifika Eğitimleri ve Belgeleri
Uzmanlık
belgeleri
MADDE 29-
(1) Sözleşmenin VI/1 ve VI/2
Kuralları ile Kod Bölümünün A-VI/1 ve A-VI/2 Kısmı hükümleri uyarınca tüm
gemiadamları;
a) Denizde kişisel can kurtarma teknikleri eğitimi,
b) Temel ilkyardım eğitimi,
c) Yangın önleme ve yangınla mücadele eğitimi,
ç) Kişisel emniyet ve sosyal sorumluluk eğitimi,
d) Can kurtarma araçlarını kullanma yeterliği
eğitimi,
içeren deniz emniyeti eğitimlerini almak
zorundadır.
(2) Sözleşmenin VI/4 Kuralı ile Kod Bölümünün
A-VI/4 Kısmı hükmü uyarınca tüm zabitler ilk yardım eğitimini, birinci
zabit ve kaptanlar tıbbi bakım eğitimini almak zorundadır.
(3) Sözleşmenin VI/3 Kuralı ile Kod Bölümünün
A-VI/3 Kısmı hükmü uyarınca yangınla mücadele işlemlerini denetlemek üzere
görevlendirilen zabitler ileri yangınla mücadele eğitimini almak
zorundadır.
(4) Hızlı can kurtarma botu olan gemilerde çalışan
tüm zabitler, Sözleşmenin VI/2 Kuralı ile Kod Bölümünün A-VI/2 Kısmında
belirtilen hızlı can kurtarma botu kullanma eğitimini almak zorundadır.
(5) Sözleşmenin V/2 Kuralı ile Kod Bölümünün A-V/2
Kısmı hükmü uyarınca, yolcu gemilerinde çalışan gemiadamları yolcu gemisinde
çalışma eğitimini almak zorundadır.
(6) Gazlar veya Düşük Parlama Noktalı Yakıtlar
Kullanan Gemiler için Uluslararası Emniyet Koduna (IGF Kod) tabi gemilerde
çalışacak gemiadamlarından Sözleşmenin V/3 Kuralı ile Kod Bölümünün A-V/3-1
ve A-V/3-2 Kısmı uyarınca;
a) Yakıtın bakımı, kullanımı veya acil müdahale ile
ilgili belirlenmiş emniyet görevlerinden sorumlu gemiadamlarının temel
eğitimi alarak sertifikalandırılmaları,
b) Yakıtların ve yakıt sistemlerinin bakımından ve
kullanımından doğrudan sorumlu ve karar alma yetkisine sahip kaptan, makine
zabitleri ve belirlenmiş personelin ise ilave olarak ileri eğitim
sertifikası almaları,
zorunludur. İleri eğitim sertifikası alabilmek için
onaylı bir ileri eğitimden sonra anılan Koda tabi gemilerde asgari bir
aylık deniz hizmeti süresinde en az üç yakıt operasyonuna katılmaları
zorunludur. Bu üç operasyondan iki tanesi simülatör üzerinde yapılabilir.
(7) Kutup Sularında Çalışan Gemiler için
Uluslararası Koda (Polar Kod) tabi gemilerde çalışacak gemiadamlarından
Sözleşmenin V/4 Kuralı ile Kod Bölümünün A-V/4-1 ve A-V/4-2 Kısımları
uyarınca;
a) Kutup sularında çalışan gemilerin kaptan,
birinci zabit ve diğer güverte zabitlerinin kutup sularında çalışan gemiler
için temel eğitimi almaları,
b) Kaptan ve birinci zabitlerin ise ilave olarak
kutup sularında çalışan gemiler için ileri eğitimi sertifikası almaları
gereklidir. İleri eğitim sertifikası almak için, temel eğitim sertifikası
ile kutup sularında iki aylık deniz hizmeti ve onaylı bir ileri eğitimi
tamamlamaları,
zorunludur.
(8) İçerikleri ve süreleri Eğitim Yönergesi ile
belirlenen bu maddede belirtilen eğitimlerini yetkilendirilmiş eğitim
kurumlarında alan gemiadamlarına, İdare tarafından ilgili uzmanlık
belgeleri verilir.
(9) İkinci fıkra hariç bu maddede belirtilen
uzmanlık belgeleri beş yıl süreli düzenlenir. Bu belgeler, İdare tarafından
belirlenen şartlara göre yenilenir. İkinci fıkrada belirtilen uzmanlık
belgesi süresiz düzenlenir.
(10) Can kurtarma araçlarını kullanma yeterliği
uzmanlık belgesi, on sekiz yaşından küçük olmayan ve on iki aydan az
olmayan onaylı deniz hizmeti veya onaylı eğitim sonrası altı aydan az
olmayan deniz hizmetine sahip olan gemiadamlarına düzenlenebilir.
Gemi
güvenlik eğitimleri ve uzmanlık belgeleri
MADDE 30-
(1) Sözleşmenin VI/5 Kuralı ile
Kod Bölümünün A-VI/5 Kısmı hükmü uyarınca, gemi güvenlik zabitleri, gemi
güvenlik zabiti eğitimini almak zorundadır.
(2) En az on iki aylık deniz hizmetine sahip olan
ve Sözleşmenin VI/5 kısmına uygun olarak Eğitim Yönergesinde belirtilen
gemi güvenlik zabiti eğitimini yetkilendirilmiş eğitim kurumlarında alan
gemiadamlarına İdare tarafından beş yıl süreli Gemi Güvenlik Zabiti Belgesi
verilir. Bu belgelerin geçerlik tarihi içerisinde en az on iki ay deniz
hizmetini yerine getiren gemiadamlarının ilgili belgeleri yenilenir. Deniz
hizmeti olmayanların bu belgeleri, İdare tarafından belirlenen şartlara
göre yenilenir.
(3) Sözleşmenin VI/6 Kuralı ve Kod Bölümünün A-VI/6
Kısmı hükmü uyarınca; tüm gemiadamları, güvenlikle ilgili tanıtım eğitimi
ve güvenlik farkındalık eğitimini almak zorundadır.
(4) Eğitim Yönergesinde belirtilen Güvenlikle
İlgili Tanıtım Eğitimini yetkilendirilmiş eğitim kurumlarında aldığını
belgeleyen gemiadamlarına, Güvenlikle İlgili Tanıtım Belgesi süresiz olarak
düzenlenir. Eğitim Yönergesinde belirtilen Güvenlik Farkındalık Eğitimini
yetkilendirilmiş eğitim kurumlarında alan gemiadamlarına İdare tarafından
Güvenlik Farkındalık Belgesi süresiz olarak düzenlenir.
(5) Sözleşmenin VI/6 Kuralı ve Kod Bölümünün A-VI/6
Kısmı uyarınca, Denizde Can Emniyeti Uluslararası Sözleşmesi (SOLAS 1974,
Değişiklikleri) Bölüm XI-2 ve Uluslararası Gemi ve Liman Tesisleri
Güvenliği (ISPS) Kodunda tanımlandığı üzere gemide güvenlik ile ilgili
görevler için atanmış gemiadamları, belirlenmiş güvenlik görevleri
eğitimini almak zorundadır. Eğitim Yönergesinde belirtilen belirlenmiş
güvenlik görevleri eğitimini yetkilendirilmiş eğitim kurumlarında gören
gemiadamlarına İdare tarafından Belirlenmiş Güvenlik Görevleri Eğitim
Belgesi süresiz olarak düzenlenir.
Tankerlerde
çalışan gemiadamlarının eğitimleri ve uzmanlık belgeleri
MADDE 31-
(1) Sözleşmenin V/1-1 ve V/1-2
Kuralları ile Kod Bölümünün A-V/1-1 ve A-V/1-2 Kısımları hükmü uyarınca;
a) Petrol ve kimyasal madde tankerlerinde çalışan;
1) Tüm gemiadamları petrol ve kimyasal madde
tankerlerinde yük işlemleri için temel eğitimi,
2) Petrol tankerlerinde çalışan kaptan, baş
mühendis/makinist, birinci zabit, ikinci mühendis/makinist ve yük
operasyonlarının herhangi birinde doğrudan sorumluluğu bulunan tüm personel
ilave olarak petrol tankerlerinde yük işlemleri için ileri eğitimi,
3) Kimyasal madde tankerlerinde çalışan ve yük
operasyonlarının herhangi birinden doğrudan sorumlu tutulan zabitan ve
personel ilave olarak kimyasal madde tankerlerinde yük işlemleri için ileri
eğitimi,
almak zorundadır.
b) Sıvılaştırılmış gaz tankerlerinde çalışan;
1) Tüm gemiadamları sıvılaştırılmış gaz
tankerlerinde yük işlemleri için temel eğitimi,
2) Sıvılaştırılmış gaz tankerlerinde çalışan
kaptan, baş mühendis/makinist, birinci zabit, ikinci mühendis/makinist ve
yük operasyonlarının herhangi birinde doğrudan sorumluluğu bulunan tüm
personel ilave olarak sıvılaştırılmış gaz tankerlerinde yük işlemleri için
ileri eğitimi,
almak zorundadır.
(2) Detayları Eğitim Yönergesinde belirtilen
birinci fıkrada yer alan temel eğitimleri yetkilendirilmiş eğitim
kurumlarında alan gemiadamlarına İdare tarafından ilgili uzmanlık belgeleri
verilir ve süreleri bitiminde talepleri halinde yenilenir.
(3) Detayları Eğitim Yönergesinde belirtilen
birinci fıkrada yer alan ileri eğitim uzmanlık belgelerine sahip olmak için
gemiadamlarının;
a) İlgili tanker tipine göre düzenlenmiş birinci
fıkrada belirtilen temel eğitim belgelerine sahip olmaları,
b) İlgili tanker tipine göre birinci fıkrada
belirtilen ileri eğitimleri almış olmaları,
c) Düzenlenecek belgeye ilişkin ilgili tanker
tiplerinde yük operasyonlarının herhangi birinden sorumlu tutulmadan en az
üç ay onaylı deniz hizmeti yapmaları veya ilgili tanker tipinde, Donatım
Yönergesinde belirlenen personel sayısına ilave gemiadamı olarak en az üç
yükleme ve boşaltma operasyonunda bulunduğunu içeren en az bir ay süreli
eğitim almış olduklarını onaylı eğitim defteri ile ispatlamaları,
gerekir.
(4) Bu maddede belirtilen ileri eğitim belgelerini
almaya hak kazanan zabitler ve sorumlu personel, yenileme başvurusu
yaptıkları tarihten önceki son altmış ayda en az üç ay sahip oldukları
belgeyle ilgili tankerlerde deniz hizmeti yaparak veya ileri eğitimlere
ilişkin tazeleme eğitimlerini yetkilendirilmiş eğitim kurumlarında alarak
belgelerini yenileyebilirler.
Uzmanlık
belgesi muafiyetleri
MADDE 32-
(1) Balıkçı gemileri ve özel
yatlar ile kabotaj hattında sefer yapan ticari yatlar, ilkel yapılı ahşap
gemiler, gezinti (tenezzüh) gemileri ve yolcu motorlarında çalışan
gemiadamlarından, deniz emniyeti uzmanlık belgeleri dışında kalan uzmanlık
belgelerine sahip olma şartı aranmaz.
ÜÇÜNCÜ KISIM
Yetki ve Sorumluluklar, Gemiadamları Eğitim Kalite
Standartları ile
Gemiadamları Komisyonu
BİRİNCİ BÖLÜM
Eğitim, Sınav, Belgelendirme, Değerlendirme ve
Denetimler
Hakkında Kalite Standartları
Yetki ve
sorumluluklar
MADDE 33-
(1) İdareden yetkili denizcilik
eğitimi veren Millî Eğitim Bakanlığı, Millî Savunma Bakanlığı ve
Yükseköğretim Kuruluna bağlı örgün ve yaygın eğitim kurumları, Sözleşmenin
öngördüğü eğitim standartlarını sağlayıp uygulamakla mükelleftir.
(2) Söz konusu eğitim standartlarını içeren
müfredatlar, kalite yönetim sistemi ve bağlı yönergelerle istenen diğer
hususlar, İdare tarafından Sözleşmeye, bu Yönetmeliğe ve bağlı yönergelere
uyumluluğu bakımından denetlenir. Uygun bulunursa onaylanır ve ilgili
tarafa bildirilir. Uygun bulunmayan hususlar ise düzeltilmek üzere ilgili
tarafa iade edilir.
(3) Denizcilik ile ilgili eğitim, sınav ve
belgelendirme yapan kurum ve kuruluşlar, Sözleşmede belirtilen hedefleri
sağlamak için eğitim, yeterlik değerlendirmesi, Sözleşmenin Kod Bölümünün
A-I/9 kısmı uyarınca Gemiadamı Sağlık Yoklama Belgesi düzenleme prosedürleri
de dâhil olmak üzere belgelendirme ile eğiticilerin ve değerlendiricilerin
nitelikleri ile deneyimleri yönünden, Sözleşmenin I/8 Kuralı ile Kod
Bölümünün A-I/8 Kısmı uyarınca kalite standartları sistemi ile bu
Yönetmeliğin 34 üncü maddesine göre İdare tarafından devamlı olarak izlenir
ve değerlendirilir. Bu değerlendirme, en son verilen ülke raporundan sonra
ulusal mevzuatta yürürlüğe giren tüm değişiklikler ile Sözleşmede yapılan
tüm değişikliklere uyum amacıyla yapılan düzenlemeleri de kapsar.
(4) Bu Yönetmelikte geçen her türlü gemiadamı
belgesinin tanzimine yönelik eğitimler, sadece yetkilendirilmiş eğitim
kurumları bünyesinde, İdarece onaylı özel müfredat programları altında
gerçekleştirilir.
(5) İdare tarafından yetkilendirilmemiş eğitim kurumlarında
öğrenim görenlere gemiadamı cüzdanı, gemiadamı yeterlik belgesi veya
gemiadamı uzmanlık belgesi verilmez. Yetkilendirilmemiş eğitim kurumlarında
okuyan öğrenciler ile belgelendirilmemiş mezunlar, eğitim aldıkları kurum
İdare tarafından yetkilendirildiğinde aynı eğitimi vermekte olan
yetkilendirilmiş eğitim kurumlarında veya kendi eğitim kurumlarında İdare
tarafından belirlenen tamamlama kurslarını bitirdikten ve bu Yönetmelikte
belirtilen diğer şartları sağladıktan sonra ilgili gemiadamı belgelerini
alabilirler.
Denizcilik
eğitimlerinin izleme ve değerlendirmesi
MADDE 34-
(1) Gemiadamlarının eğitim,
öğretim, sınav ve belgelendirilme faaliyetlerini yürüten kamu veya özel
sektör kurum ve kuruluşlarının Sözleşmede belirtilen kurallara uygunluğunu
sağlamak amacıyla, sahip olmaları gereken kalite standartları, eğitim
müfredatı, eğitim araç-gereçleri, meslek derslerini verecek eğiticilerin
nitelikleri bakımından uyması gereken hususlar, GİBS modülünde
yetkilendirilmeleri için gerekli usul ve esaslar ile bu eğitim kurumlarında
öğrenim gören öğrencilerin, açık deniz ve atölye becerileri geliştirme
eğitimlerinin esasları Eğitim Yönergesi ile belirlenir.
(2) Denizcilik ile ilgili eğitim veren özel öğretim
kurumları ile sınav ve belgelendirme yapan kurum ve kuruluşlar, Sözleşmede
öngörülen standartlara ilişkin olarak Sözleşmenin I/8 Kuralı ile Kod
Bölümünün A-I/8 Kısmı kapsamında İdare tarafından oluşturulan ve Eğitim
Yönergesi ile belirlenen Denizcilik Eğitimi İzleme ve Değerlendirme
Komisyonu tarafından izlenir ve değerlendirilir. Denizcilik Eğitimi İzleme
ve Değerlendirme Komisyonu (DEİDK) tarafından onaylanan denetim sonucuna
göre ilgili eğitim kurumuna formatı İdare tarafından belirlenen ve GİBS
üzerinden düzenlenen bir uygunluk sertifikası düzenlenir.
(3) İdare, standartların izlenmesi ve
değerlendirmesine yönelik uygulamalarını, denizcilik eğitimi veren kurum ve
kuruluşların bağlı olduğu Millî Eğitim Bakanlığı, Millî Savunma Bakanlığı
ve Yükseköğretim Kurulu ile yapılacak protokol esaslarına göre yerine
getirir.
(4) Üçüncü fıkrada belirtilen protokoller
kapsamında oluşturulan izleme ve değerlendirme komiteleri (İDK), denizcilik
eğitimi veren kurum ve kuruluşlarının ilk, periyodik ve ilave denetimlerine
ilişkin denetim raporlarını inceleyerek, oluşturdukları İDK raporlarını
DEİDK’e sunar.
(5) Denizcilik eğitimi denetlemeleri, eğitim kurum
ve kuruluşlarının açılış denetlemesi ve periyodik denetlemeleri,
denetimlerde görev alacak denetçilerin nitelikleri, seçimi ve
yetkilendirilmeleri ile ilgili usul ve esaslar, Eğitim Yönergesi ile
belirlenir.
(6) Denetlenecek eğitim kurum ve kuruluşlarınca,
denetimin niteliğine göre Hazine ve Maliye Bakanlığının olumlu görüşleri
alınarak İdare tarafından belirlenecek ücretler, bütçeye gelir kaydedilmek
üzere İdarenin muhasebe hizmetlerini yürüten birimin hesabına yatırılır. Bu
Yönetmelik çerçevesinde denetlenecek kamu kurum ve kuruluşlarından denetim
ücreti alınmaz.
(7) Bu madde kapsamındaki denetimler için
yetkilendirilen Bakanlık personeli dışındaki denetim görevlilerinin
harcırahları kendi kurumları tarafından karşılanmaması halinde memuriyet
mahalli dışındaki harcırahları 10/2/1954 tarihli ve 6245 sayılı Harcırah
Kanunu hükümlerine göre Bakanlık Döner Sermaye İşletme Dairesi Başkanlığı
Bütçesinden karşılanır.
İdarenin
bildirim yükümlülüğü
MADDE 35-
(1) İdare, Sözleşmenin Kod
Bölümünün A-I/7 Kısmının dördüncü bölümü uyarınca, denizcilik eğitimi
denetleme raporları ile gemiadamlarının kalite standartları hakkındaki
ilave düzeltici uygulamaları, periyodik şekilde her beş yılda bir IMO Genel
Sekreterliğine bildirir.
İKİNCİ BÖLÜM
Gemiadamları Komisyonu
Gemiadamları
Komisyonu
MADDE 36-
(1) Gemiadamı yeterlik sınavları,
tüm elektronik gemiadamı belge başvurularının değerlendirilmesi ve
gemiadamı cüzdanlarının basımı ile ilgili tüm görevler İdare tarafından
oluşturulan Gemiadamları Komisyonu tarafından yapılır.
(2) Gemiadamları Komisyonu (GK);
a) GK Başkan ve üyeleri,
b) GK Sekretaryası,
c) Gemiadamı Sınavları Birimi,
ç) Son Kontrol Birimi,
d) Gemiadamları Cüzdan Basım Birimi,
bölümlerinden oluşur.
Gemiadamları
Komisyonunun teşkili
MADDE 37-
(1) GK üyeleri; İdare, Millî
Eğitim Bakanlığı, Millî Savunma Bakanlığı ve Yükseköğretim Kurulu
tarafından teklif edilen ve İdarenin uygun göreceği kişilerden oluşur.
İdarenin gerekli gördüğü durumlarda GK toplantılarına diğer kurum ve
kuruluşlar ile denizcilikle ilgili meslek odaları, birlik veya sivil toplum
kuruluşlarından oy hakkı olmaksızın temsilci çağrılabilir. GK, başkan dahil
yedi üyeden oluşur. Komisyon üyelerinin en az dördünün denizcilik konusunda
lisans düzeyinde eğitim almış kişilerden oluşması zorunludur. Kurumlardan
kaç temsilci alınacağı İdare tarafından belirlenir.
(2) GK başkan ve üyelerinin görev süresi üç yıl
olup, GK başkanı ve başkan yardımcısı Genel Müdür tarafından üyeler
arasından seçilir. Süresinden önce boşalan üyelik için, kalan süreyi
tamamlamak üzere aynı usulle yeni üye seçilir. Görev süresi sona eren
başkan ve üyeler yeniden seçilebilir. Ancak bu süre toplamda dokuz yılı
geçemez. Görev süresi dolanlar, yerlerine görevlendirme yapılıncaya kadar
görevlerine devam ederler.
(3) GK, altı ayda en az bir kez toplanır.
Toplantılar GK Başkanının uygun görüşüyle çevrimiçi olarak da yapılabilir.
Yüz yüze ve çevrimiçi toplantıların yer ve zamanları İdare tarafından
belirlenir. Genel Müdür uygun gördüğü zamanlarda GK’yi toplayabilir ve
toplantılara başkanlık edebilir.
(4) GK üyeleri, komisyon toplantılarına bizzat
katılmak zorundadır. Bir takvim yılı içerisinde mazeretsiz iki defa
komisyon toplantısına katılmayan başkan ve üyenin GK üyeliği sone erer. GK,
üye sayısının en az üçte iki çoğunluğu ile toplanır ve kararlar toplantıya
katılanların salt çoğunluğu ile alınır.
(5) GK, yürüttüğü tüm faaliyetlerin
verimliliğinden, hizmet sunumunun etkinliğinden, tarafsızlık ilkesine riayet
edilmesinden İdareye karşı sorumludur. İdare, bu amaca yönelik düzenleyici
ve denetleyici faaliyetleri yürütür.
(6) GK, görev alanındaki konularla ilgili aldığı
kararları İdareye sunar. GK kararları tavsiye niteliğinde olup, İdare
tarafından uygun görülerek onaylanmasını müteakip geçerlidir. İdare, GK
kararı olmaksızın GK görev alanındaki konularda karar alabilir, düzenleme
yapabilir.
Gemiadamları
Komisyonunun görevleri ve çalışması
MADDE 38-
(1) GK’nin görevleri şunlardır:
a) GK’nin işleyişi ile ilgili kararlar almak ve bu
kararların uygulanmasını takip etmek.
b) GK’nin işlemleri ile ilgili altışar aylık
raporlar hazırlayarak İdareye sunmak.
c) Gemiadamı sınavlarının güvenilir, bağımsız,
adaletli ve tarafsız bir şekilde maksadına uygun olarak yapılmasını
sağlamak.
ç) Sınavlara ilişkin soru bankası hazırlamak,
yapılan itirazları incelemek ve sonuçlandırmak.
d) Gemiadamlarının elektronik ortamda yapılan
yeterlik belgesi ve uzmanlık belgesi başvurularını incelemek.
e) İlgili gemiadamı belgelerini içeren gemiadamı
cüzdanlarının basımının sağlanmasını koordine etmek.
(2) İdare, GK’nin faaliyetlerini yürütebilmesi için
harcama yetkilisinin onayına bağlı olmak üzere; gerekli alt yapı,
araç-gereç, hizmetin görüleceği yer ve ofis donanımı ile yardımcı personel
ve benzeri ihtiyaçları karşılar.
(3) GK Başkanı ve üyeleri ile ilgili birimlerinde
görev yapanların ve GK tarafından görevlendirilenlerin toplantı katılımı,
sınav hazırlığı ile ilgili işlemleri, sınavlar için soru hazırlanması,
revizyonu, değerlendirilmesi işlemleri, sınav gözetmenliği, soru itiraz
inceleme ve kabul komisyonları ve benzeri çalışmalarına ilişkin memuriyet
mahalli dışındaki harcırahları 6245 sayılı Kanun hükümlerine göre Bakanlık
Döner Sermaye İşletme Dairesi Başkanlığı Bütçesinden karşılanır.
GK
başkanı, başkan yardımcısı ve sekretaryasının görev ve sorumlulukları
MADDE 39-
(1) GK Başkanı, Komisyonun görev
alanına giren konuları yürütmekle mükelleftir.
(2) GK Başkanı, İdareye karşı sorumludur.
(3) Başkan yardımcısı, Başkanın yokluğunda birinci
fıkrada belirtilen görevleri başkan adına yürütmekle sorumludur.
(4) GK Sekretaryası; GK toplantılarına davet
yazışmaları, toplantı gündem ve tutanakları ile İdareye sunulacak periyodik
raporları hazırlar ve GK’nin görevlerine ilişkin benzer işleri yapar.
DÖRDÜNCÜ KISIM
Gemiadamı Olma Şartları, Başvuru, Kayıt, Sınav,
Belgelendirilme
İşlemleri ve Sağlık Koşulları
BİRİNCİ BÖLÜM
Gemiadamı Olma ve Belgelendirilme Şartları
Gemiadamı
olabilme şartları
MADDE 40-
(1) Gemiadamı olabilmek için;
a) Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olmak ya da
Türkiye Cumhuriyeti’nde veya Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’nde denizcilik
ile ilgili eğitim-öğrenim gören ve/veya mezun olan Kuzey Kıbrıs Türk
Cumhuriyeti vatandaşı olmak veya 25/9/1981 tarihli ve 2527 sayılı Türk
Soylu Yabancıların Türkiye’de Meslek ve Sanatlarını Serbestçe Yapabilmelerine,
Kamu, Özel Kuruluş veya İşyerlerinde Çalıştırılabilmelerine İlişkin Kanun
kapsamındaki Türk soylu yabancı olmak,
b) Bu Yönetmelikte belirtilen gemiadamı yeterlik
dereceleri için ön koşul olan yaş, deniz eğitimi (staj), öğrenim derecesi,
deniz hizmet süresi, dil yeterliği ve diğer gerekleri sağlamış olmak,
c) Sağlık durumunun deniz hizmetine elverişli
olduğunu bu Yönetmeliğin ilgili hükümlerine göre belgelemek,
ç) Taksirli suçlar ve ertelenmiş mahkûmiyet
kararları hariç olmak üzere, üç yıldan fazla süreli hapis cezası veya
26/9/2004 tarihli ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanununda yer alan örgüt
faaliyeti çerçevesinde işlenen suçtan kaynaklanan malvarlığı değerini
aklama suçu veya haksız ekonomik çıkar sağlamak amacıyla kurulmuş bir
örgütün faaliyeti çerçevesinde cebir ve tehdit uygulanarak işlenen suçlar
ile İkinci Kitap Dördüncü Kısım Dört, Beş, Altı ve Yedinci Bölümlerinde
tanımlanan suçlardan veya kaçakçılık suçlarından veya 5237 sayılı Kanunun
79 uncu, 80 inci, 81 inci, 102 nci, 103 üncü, 104 üncü, 105 inci, 226 ncı
ve 227 nci maddelerindeki suçlardan dolayı hürriyeti bağlayıcı ceza ile
hüküm giymemiş olmak,
d) 5237 sayılı Kanunun 188 inci, 190 ıncı ve 191
inci maddelerindeki suçlardan dolayı hakkında verilmiş bir mahkûmiyet veya
güvenlik tedbiri kararı bulunmamak,
gerekir.
(2) Uzakyol kaptanı ve kaptan yeterliğine sahip
olmak için birinci fıkrada yer alan hükümlere ilave olarak;
a) Taksirli suçlar ve ertelenmiş mahkûmiyet
kararları hariç olmak üzere, 2 yıldan fazla süreli hapis cezası veya affa
uğramış olsalar dahi, zimmet, irtikap, rüşvet, hırsızlık, dolandırıcılık,
sahtecilik, hileli iflas gibi yüz kızartıcı veya şeref ve haysiyeti kırıcı
suçtan veya resmi ihale ve alım satımlara fesat karıştırma, Devlet
sırlarını açığa vurma, terörün finansmanı suçlarından dolayı hürriyeti
bağlayıcı ceza ile hüküm giymemiş olmak,
b) Kamu haklarından mahrum bulunmamak,
gerekir.
(3) Gemiadamının, gemiadamı olabilme şartlarından
en az birini kaybettiğinin İdarece tespit edilmesi durumunda gemiadamlığına
ilişkin tüm belgeleri iptal edilir veya askıya alınır. İptale veya askıya
neden olan durumun ortadan kalkması ve ilgilinin başvurması halinde,
belgeler tekrar geri verilir.
(4) Dil yeterliği gereken gemiadamı ve kılavuz
kaptan yeterlikleri için;
a) Bu Yönetmelikte belirtilen gemiadamı ve kılavuz
kaptan yeterlik belgelerine sahip olmak için gerekli İngilizce başarı
esasları Eğitim Yönergesinde belirlenmiştir. Bu başarı esaslarını yerine
getirmek için, YDS’nin İngilizce bölümünden veya ÖSYM tarafından YDS’nin
eşdeğeri kabul edilen ulusal/uluslararası yabancı sınav türlerinden Eğitim
Yönergesinde belirtilen puanlar ile bu puanlara denk puan almak gereklidir.
b) ÖSYM tarafından YDS’nin eşdeğeri olarak kabul
edilen sınavların yurt dışında yapılan oturumları sadece Türkiye dışındaki
eğitim kurumlarında öğrenim görmekte olanlar ile Türkiye dışında ikamet
etmekte olanlar için kabul edilir.
c) Türkiye’de yapılan ve ÖSYM tarafından YDS’nin
eşdeğeri olarak kabul edilen sınavların Devlet üniversitelerine ait
binalarda gerçekleştirilmemesi ve sonuç belgelerinde sınav yeri ve tarih
bilgilerinin bulunmaması halinde sınav sonuçları kabul edilmez.
ç) İdare tarafından İngilizce seviyesini ölçmek
amacıyla düzenlenen veya ÖSYM tarafından YDS’nin eşdeğeri olarak kabul
edilmeyen ulusal sınav türleri ile ilgili olarak, gerekli şartlar ve dil
puanı denklikleri Eğitim Yönergesi ile belirlenir.
d) YÖKDİL sınavından alınan sonuçların bu
Yönetmelik veya Eğitim Yönergesinde aranan dil puanları kapsamında denkliği
kabul edilir.
Gemiadamı
yeterlik belgesi ve gemiadamı cüzdanı verilmesi
MADDE 41-
(1) Gemiadamı olabilmek için
gerekli koşulları taşıyan kişilere kimlik bilgileri, yeterlik ve uzmanlık
belgeleri ile belge kanıtlarını da içeren gemiadamı cüzdanı verilir.
Gemiadamları
eğitim belgelerinin verilmesi
MADDE 42-
(1) İçerikleri ve süreleri Eğitim
Yönergesi ile belirlenen denizcilikle ilgili eğitimleri yetkilendirilmiş
eğitim kurumlarında gören gemiadamlarına İdare tarafından ilgili eğitimlere
yönelik belge düzenlenir.
Yabancı
uyruklu gemiadamlarının belgelendirilmesi
MADDE 43-
(1) Türkiye’de veya Kuzey Kıbrıs
Türk Cumhuriyeti’nde İdarenin yetkilendirdiği eğitim kurumlarında
denizcilik eğitimini gören yabancı uyruklulara, eğitimlerine uygun olarak
bu Yönetmeliğin ilgili maddelerine göre yeterlik sınavlarına girme hakkı ve
gördükleri eğitimlere uygun olarak da eğitim belgeleri verilir. Yeterlik
sınavında başarılı olup Sözleşmenin I/2 Kuralının 13 üncü paragrafı
gereklerini yerine getiren yabancı uyruklulara aldıkları eğitime istinaden
yeterlik belgesi ve uzmanlık belgeleri düzenlenir. Ancak bu kişilere
gemiadamı cüzdanı düzenlenmez ve Türk gemiadamlarının yeterliklerinin
yenilenmesi ve yükselmesine ilişkin bu Yönetmelikte belirlenen hükümlere
tabi değildirler.
Yabancı
ülke idarelerinden alınmış gemiadamları belgelerinin uygunluklarının
onaylanması
MADDE 44-
(1) Türk vatandaşı veya yabancı
uyruklu olup yabancı ülke idarelerinden alınmış yeterlik belgelerine sahip
olan gemiadamlarının yeterlikleri;
a) Yeterlik alınan ülkenin, IMO’nun yayınladığı
Sözleşme kurallarına tam uyum sağlayan ülkeler listesinde olması,
b) Yeterlik alınan ülke ile Sözleşmenin I/10 kuralı
uyarınca yeterlik ve diğer belgelerin tanınmasına ilişkin ikili anlaşma ya
da protokol yapılmış olması,
c) Söz konusu yeterlik belgesinin, Sözleşmenin, I/2
ve I/9 kuralları ile Kod Bölümünün A-I/2 Kısmı uyarınca düzenlenmesi,
ayrıca bu yeterliklerin deniz hizmeti, eğitim-öğretim ve yeterlik ile
ilgili kalite standartlarına uygun olması,
ç) Yabancı bir idareden alınan yeterlik belgesine
esas eğitim ve belgelendirmenin doğrulanması,
şartları göz önüne alınarak, Sözleşmenin I/10 Kural
ve Kod Bölümünün A-I/10 kısmına göre uygun görülmesi halinde İdare
tarafından uygunlukları onaylanır.
(2) Bu madde kapsamında alınan uygunluk onayları
ile Türk vatandaşı veya yabancı uyruklu zabitler sadece Türk Uluslararası
Gemi Siciline kayıtlı olan ve kabotaj dışında seyir yapan Türk Bayraklı
gemilerde çalışabilirler.
(3) Yükseköğretim Kurulundan denklik belgesi almış
olsa bile yabancı bir idareden alınmış bir yeterlik belgesi Türk gemiadamı
cüzdanı ve yeterlik belgesine dönüştürülemez, yurt dışında gördüğü eğitime
istinaden Türk gemiadamı cüzdanı düzenlenmez.
(4) Bu maddede belirlenen uygunluklarının
onaylanmasına ilişkin gereklilikler ve işlemler İdarece düzenlenir.
Deniz
hizmeti
MADDE 45-
(1) Gemiadamlarının deniz
hizmetlerinin hesaplanması ve deniz hizmet çizelgelerinin düzenlenmesi ile
ilgili hususlar İdare tarafından belirlenir.
(2) Yabancı bayraklı gemilerde çalışan
gemiadamları, bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihten sonra başlayan
deniz hizmetlerinin geçerli sayılabilmesi için gemiye katılış ve gemiden
ayrılış ordinolarını en geç iki ay içerisinde GİBS’e girer. Bu gemiadamları
deniz hizmetlerini kanıtlamak zorunda oldukları süreler için sosyal
güvenlik primlerinin en az asgari ücret üzerinden isteğe bağlı veya
yurtdışı borçlanma şeklinde ödendiğini gösterir belgeleri sunmaları halinde
bu süre şartı aranmaz. Gemiadamlarının gemilerdeki hizmet süreleri,
e-Devlet sisteminde bulunan yurt dışı giriş/çıkış kayıtlarıyla uyumlu
olmalıdır. İdare, söz konusu hizmetlerin kanıtlanması için gerekli gördüğü
hallerde ilave bilgi/belge isteyebilir.
(3) İdare, yabancı bayraklı gemilerde çalışan
gemiadamlarının hizmetlerinin doğrulanması için isteğe bağlı sigortalılık
veya yurtdışı borçlanma zorunluluğu getirebilir.
(4) Bu Yönetmelikte yeterlik belgelerinin
verilmesinde ön koşul olan zorunlu deniz eğitimlerinin eğitim gemilerinde
gerçekleştirilmesi halinde, deniz eğitim sürelerinin hesaplanmasında bu
gemilerde geçirilen her bir gün bir buçuk gün olarak kabul edilir. Eğitim
gemisinin özelliği, niteliği, denizci eğitici sayısı ve seyir bölgesi gibi
düzenlemeler İdarece belirlenir.
(5) Sözleşmede öngörülen A-II/3 veya A-III/1-10
Kısmı ile uyumlu müfredat programlarına uygun eğitim veren en az
ortaöğretim düzeyinde yetkilendirilmiş eğitim kurumlarından mezun olanların
sınırlı kaptan, vardiya zabiti, sınırlı başmakinist, makine zabiti
terfileri için gerekli deniz hizmeti on iki aydır.
(6) Bu Yönetmelikte geçen deniz hizmeti, bu
Yönetmelikte ve Gemiadamlarının Eğitim, Belgelendirilme ve Vardiya
Standartları Hakkındaki Uluslararası Sözleşme ve eklerinde (STCW-78)
tanımlı gemiadamı yeterlikleriyle Türk ve yabancı bayraklı gemilerde
gerçekleştirilen çalışma sürelerini, makine deniz hizmeti ve güverte deniz
hizmeti ise Deniz Kuvvetleri Komutanlığı veya Sahil Güvenlik Komutanlığı
bağlısı gemilerde gerçekleştirilen çalışma sürelerini ifade eder.
Belgelerinin
geri alınması ve yeniden verilmesi
MADDE 46-
(1) Bu Yönetmelik kapsamında
yeterlik belgesi askıya alınan veya iptal edilen gemiadamının, gemiadamı
cüzdanı geri alınır ve bu durum GİBS’e işlenir. Meslekten men edilenler
hariç, gemiadamının bu Yönetmelikte belirtilen gerekli koşulları tekrar
sağlaması durumunda gemiadamı cüzdanı ve gemiadamı yeterlik belgesi yeniden
verilir.
Yeterliklerin
geçerliklerinin yenilenmesi
MADDE 47-
(1) Kaptan,
başmühendis/başmakinist, zabit, yat kaptanı, elektro-teknik zabiti ve
telsiz operatörleri yeterliklerinin geçerlik süreleri beş yıldır.
(2) Birinci fıkrada yer alan yeterliklere sahip
gemiadamlarından;
a) Bulundukları gemiadamı yeterlik derecesinde;
1) Başvuru tarihinden önceki son altmış ay içinde
en az on iki ay süre ile veya,
2) Başvuru tarihinden önceki son altı ay içerisinde
en az üç ay süre ile deniz hizmeti yaptıklarını kanıtlamak veya,
b) Deniz hizmet sürelerini tamamlayamayanlar için;
1) Eğitim Yönergesi ile belirlenen yenileme
sınavında başarılı olmak veya,
2) Eğitim Yönergesi ile belirlenen yenileme eğitimi
görmek veya,
3) Talepleri halinde bulundukları yeterlik
derecesinin bir altındaki yeterlik derecesinde belgelendirilerek en az üç
ay deniz hizmeti yapmak, bu alt yeterliğe uygun görevleri yerine getirmek
ve gemiden ayrıldığı tarihten itibaren üç ay içerisinde belge yenileme
başvurusunu yapmak veya,
4) Talepleri halinde bir defaya mahsus olmak üzere
geçerlilik süresi uzatılmayan yeterlik derecesinde altı aya kadar
belgelendirilerek, çalışacağı geminin Donatım Yönergesine uygun personel
listesine ilave olarak en az üç ay deniz hizmeti yaptığını belgelendirmek
ve bu deniz hizmeti süresince asıl yeterlik derecesine uygun görevleri yerine
getirmek ve gemiden ayrıldığı tarihten itibaren üç ay içerisinde belge
yenileme başvurusunu yapmak veya,
c) İdarede, eğitim kurumlarında, denizcilik kamu ya
da özel sektör kurum ve kuruluşları ile işyerlerinde son beş yıl içinde en
az iki yıl süre çalıştığını belgelendirmek,
şartlarından birini sağlayan gemiadamlarının
yeterlik belgelerinin geçerlilik süresi beş yıl uzatılır.
(3) İkinci fıkra şartlarından birini sağlayarak,
yeterlik belgesi geçerlik süresi içinde yapılan başvurularda, yenilenen
belge başvuru tarihi esas alınarak beş yıl süreli düzenlenir.
(4) İkinci fıkra şartlarından birini sağlayarak,
yeterlik belgesi geçerlik süresi bitiminden sonra yapılan başvurularda,
yenilenen belge eski yeterlik belgesi süresinin bitim tarihinden itibaren
beş yıl süreli düzenlenir. Her halükarda belge iki yıldan daha kısa süreli
düzenlenmez.
Bakanlık
ve diğer kamu çalışanları ile denizci eğitimcilere ilişkin hükümler
MADDE 48-
(1) Güverte/makine sınıfı
gemiadamı olmak kaydıyla;
a) Bakanlığın merkez, bağlısı, ilgilisi, ilişkilisi
ve taşra teşkilatında denizcilikle ilgili faaliyetlerde en az bir yıl
hizmeti bulunanlara, bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihten önce
Bakanlıkta geçirdikleri süreler de dâhil olmak üzere bu sürenin üçte biri
deniz hizmeti olarak sayılarak ilgili sınavdan başarılı olmaları halinde
yeterlik belgesi düzenlenir. Bir üst yeterliğe yükselebilmek için gerekli
olan yeni hizmet süresi, sınav başarı belgesinin düzenlendiği tarihten
itibaren başlar. Ayrıca talep etmeleri halinde son beş yıl içerisinde bir
yıl hizmeti bulunan kaptan ve zabitlere doğrudan uzmanlık belgeleri, tayfa
sınıfı gemiadamlarına ise çalıştıkları gemilerde bulundurmaları zorunlu
uzmanlık belgeleri düzenlenir veya yenilenir.
b) Kamu kurumlarına ait Donatım Yönergesi
kapsamında donatılan gemilerde gemiadamı olarak son beş yılda en az bir yıl
deniz hizmeti olanların, yetkilendirilmiş eğitim kurumlarında son beş yılda
en az iki yıl çalıştığını belgeleyen denizci eğitimcilerin ve son beş yılda
en az bir yıl aktif görevde bulunan kılavuz kaptanların sahip oldukları bu
Yönetmeliğin ikinci kısım üçüncü bölümünde belirtilen belgeleri talepleri
halinde yenilenir.
c) Bakanlık çalışanlarından kuruma giriş tarihinde
yürürlükte bulunan atamaya ilişkin mevzuat hükümlerine göre sahip oldukları
dil puanı, Eğitim Yönergesindeki İngilizce dil şartını sağlaması halinde
yeterlik terfi işlemlerinde ilave İngilizce puan şartı aranmaz.
İKİNCİ BÖLÜM
Gemiadamı Sınavları
Gemiadamları
sınavları
MADDE 49-
(1) Gemiadamı sınavları, İdarenin
sınav salonlarında veya İdarece belirlenecek merkezlerde yapılır.
Sınavların hangi yöntemle yapılacağı İdare tarafından belirlenir. Sınav
salonları ve merkezlerinin; bilgisayarlar, kamera sistemleri, üst arama
cihazları, sinyal kesiciler ve kimlik kartı doğrulama sistemleri gibi
teknolojinin gerektirdiği teçhizatlarla donatılması İdare tarafından telep
edilebilir.
(2) Gemiadamı sınavları, GK tarafından oluşturulan
Gemiadamı Sınavları Birimi tarafından yapılır. Birimin görevi; gemiadamı
sınavlarının bu Yönetmelik ve ilgili mevzuatın gereklerine uygun olarak
düzenlenmesini, sınavlarda sorulacak soruların ve sınav konularının
uluslararası kural ve uygulamalara ve Eğitim Yönergesinde belirtilen
müfredata uygun bir şekilde belirlenmesini sağlamak, soru bankaları
oluşturmak, soruların güncellenmesi ve güvenli bir şekilde depolanmasını ve
korunmasını sağlamaktır.
(3) Gemiadamlarının yeterliklerine göre sınavların
yapılış şekli, başvuru, duyuru usul ve esasları, sınav türleri, not türleri,
başarı esasları, soru seçimi, soru bankası oluşturulması, başarı
değerlendirilmesi, itirazlar, sınav kuralları, sonuçların yayınlanması,
sınav güvenliğinin sağlanması ve benzeri hususlar Eğitim Yönergesi ile
belirlenir.
(4) Sınav kurallarına uymayan, usulsüzlük yaptığı
veya kopya çektiği tespit edilen adayın girmiş olduğu sınav seti iptal
edilir. Ayrıca iptal tarihinden itibaren;
a) Sınav kurallarına uymayanların altı ay süre ile,
b) Sınavda usulsüzlük yaptığı veya kopya çektiği
tespit edilenlerin on iki ay süre ile,
c) Sınava iletişim cihazı ile girdiği tespit
edilenlerin yirmi dört ay süre ile,
sınav başvurularına izin verilmez ve ayrıca bir
gemiadamı yeterliğine sahip ise Gemiadamları Disiplin Komisyonuna sevk
edilir.
(5) Sınava girecek adaylardan alınacak ücret,
Hazine ve Maliye Bakanlığının uygun görüşü alınarak İdarece belirlenir. Bu
ücretler, bütçeye gelir kaydedilmek üzere İdarenin muhasebe hizmetlerini
yürüten muhasebe biriminin hesabına yatırılır.
(6) Sınavlara yapılacak itirazların incelenmesi
için, sınav ücretinin % 25’ini geçmeyen İdarece belirlenmiş ücretin,
Bakanlık Döner Sermaye İşletme Dairesi Başkanlığı hesabına yatırılması
zorunludur. Bu ücret itiraz edilen her soru için ayrı olarak yatırılır.
(7) Sınavların iptali veya ertelenmesi halinde
gemiadamları tarafından o sınavlar için yatırılan her türlü sınav harcı,
rüsum, vergi ve benzeri ödeme gemiadamının isteği üzerine iade edilir veya
kabul etmesi halinde sonraki sınavlarda mahsuplaştırılır.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Gemiadamı Sicil, Elektronik Kayıt, Başvuru ve
Belgelendirilme İşlemleri
Gemiadamı
sicil işlemleri
MADDE 50-
(1) Gemiadamı sicil ve yeterlik
kayıtları İdare tarafından elektronik ortamda GİBS’te tutulur ve elektronik
olarak arşivlenir. Gemiadamının T.C. kimlik numarası, sicil numarası yerine
geçer.
(2) Gemiadamı adayları tarafından, ikamet edilen
yerin liman başkanlığı sicil limanı olarak seçilir. İkamet edilen ilde
birden fazla liman başkanlığı varsa, o il içerisindeki istenilen herhangi
bir liman başkanlığı sicil limanı olarak seçilebilir. İkamet edilen yerde
liman başkanlığı bulunmaması durumunda gemiadamı adaylarınca, kendilerinin
belirleyeceği herhangi bir liman başkanlığı sicil limanı olarak seçilir.
Sicil limanı kaydı gemiadamının talebi üzerine, tek seferliğine başka bir
limana nakledilebilir.
(3) Sicil kayıtları ile ilgili hususlar İdare
tarafından belirlenir.
Gemi
İnsanları Bilgi Sistemi
MADDE 51-
(1) Bu Yönetmelikte belirtilen her
türlü gemiadamı işlemine ilişkin başvurular, İdare tarafından kurulan Gemi
İnsanları Bilgi Sistemi (GİBS) üzerinden yapılır. Bu başvurularla ilgili
hususlar İdare tarafından belirlenir.
(2) GİBS üzerinden gerçekleştirilemeyen
başvuruların değerlendirilmesi ile bu başvurularda istenecek belgeler İdare
tarafından belirlenir.
(3) Elektronik ortamda yapılan gemiadamları
başvuruları, İdare tarafından kontrol aşamalarından geçirilerek
değerlendirilir. İdare, GİBS üzerinden yapılan başvuruların daha hızlı
şekilde kontrol edilebilmesini teminen bölge liman başkanlığı ve bağlısı
liman başkanlıkları gemiadamları servislerinde görevli personel, aynı bölge
içinde yer alan başka bir gemiadamları servisine atanan başvurularının GİBS
üzerinden kontrol edilerek onaylanması için yetkilendirebilir. Ancak bir
personel aynı anda birden fazla liman başkanlığı gemiadamları servisine
atanan GİBS başvurularını kontrol edemez veya onaylayamaz.
(4) İdare tarafından kurulan GİBS’te doğrulaması
yapılan öğrenim, kurs, deniz eğitimi ve sınav sonucu gibi veriler ile diğer
kamu kurum/kuruluşlarının elektronik ortamda sağladığı veri akışlarından
doğrulanan öğrenim, sınav, adli sicil kaydı, sağlık raporu, nüfus kaydı,
ikametgâh gibi bilgiler geçerli kabul edilir ve bunlarla ilgili olarak
başvuru sahibinden ayrıca belge istenmez.
Gemiadamı
cüzdanı ve gemiadamı yeterlik belgesi
MADDE 52-
(1) GİBS’e kaydedilen ve bu
Yönetmelikte belirtilen yeterlik seviyelerine göre gemiadamı cüzdanı alacak
olan gemiadamına, harcı alındıktan sonra İdarenin uygun gördüğü şekilde,
gemiadamı yeterlik ve uzmanlık belgelerini de içerecek şekilde fotoğraflı
Türkçe ve İngilizce olarak düzenlenmiş en fazla beş yıl süreli gemiadamı
cüzdanı verilir.
(2) Başvuru yapılan sınav, yeterlik ve uzmanlık
belgelerinin doğrulamaları İdare tarafından belirlenecek yöntemle yapılır.
(3) Gemiadamı cüzdanı düzenlenmesi uygun görülen
gemiadamlarının gemiadamı yeterlik belgesi, gemiadamı uzmanlık belgesi ve
belge kanıtı bilgileri, İdare tarafından kurulan veritabanı üzerinden
elektronik ortamda gemiadamı cüzdanlarının basımının yapıldığı birime
gönderilir.
(4) Gemiadamı cüzdanları, Gemiadamları Cüzdan Basım
Birimi veya İdarenin uygun göreceği yerde basılır. Gemiadamına düzenlenen
gemiadamı cüzdanı, basımı yapıldıktan sonra posta yolu ile gemiadamının
adresine gönderilir veya acil hallerde gemiadamının yazılı talebi ile
gemiadamına doğrudan teslim edilir.
(5) İdarenin öngördüğü gemiadamı sınavlarına giren
ve sınavı başararak yeterlik derecesini yükselten gemiadamı, yeni gemiadamı
yeterlik belgesi kendisine verilinceye kadar, eski gemiadamı yeterlik
belgesi ile çalışabilir. Gemiadamı Yeterlik Belgesi gemiadamı cüzdanına
kayıtlı olan gemiadamlarının, eski yeterliklerinin yer aldığı cüzdan
sayfası iptal kaşesi ile iptal edildikten sonra gemiadamının hak kazandığı
yeni yeterlik belgesi gemiadamı cüzdanının yeni bir sayfasına işlenir.
(6) Bu Yönetmelik kapsamında başvuru yaparak
yeterlik belgesi, gemiadamı cüzdanı ve diğer uzmanlık belgelerini almaya
hak kazanmış olan gemiadamları, ilgili takvim yılı sonuna kadar belgelerin
harç ödemelerini yapmak zorundadır. Bu süre sonuna kadar harçları
yatırılmayan belgeler için yeni yıldaki harç miktarı uygulanır.
(7) Gemiadamları, yeterlik ve uzmanlık belgeleriyle
ilgili ilk müracaat ve yenileme elektronik başvurularını gemiadamı cüzdan
basımı gerçekleştirmeden de yapabilirler. Gemiadamı cüzdan basım talebiyle
birlikte tüm cüzdan basım şartlarının sağlanması gereklidir.
Askerlikten
ayrılanların işlemleri
MADDE 53-
(1) Askerlik görevini Deniz
Kuvvetleri Komutanlığına veya Sahil Güvenlik Komutanlığına bağlı gemilerde
yapan erlerin, terhis oldukları gemi komutanlarınca verilen er hizmet
belgeleri ile başvurmaları durumunda, bu Yönetmelik hükümleri uyarınca
işlemleri yapılır.
(2) Deniz Kuvvetlerinden veya Sahil Güvenlik
Komutanlığından emekli olan ya da ayrılan subay veya sözleşmeli subaylar,
astsubay veya sözleşmeli astsubaylar ve uzman çavuş ve erbaşlardan, bu
Yönetmelik hükümlerine göre gemiadamı cüzdanı ile gemiadamı yeterlik
belgesi almak için bu Yönetmeliğe uygun olarak başvuranların;
a) Güncel servis belgesi,
b) Deniz Harp Okulu ya da Deniz Astsubay Sınıf
Okulu ya da Astsubay Meslek Yüksekokulu diploması,
c) Bonservis ve kurs belgeleri,
ç) Bu Yönetmelik hükümlerine göre alabilecekleri
gemiadamı yeterlik derecesi için öngörülen eğitim öğretim konularında
eksiklikleri bulunması halinde yetkilendirilmiş eğitim kurumlarından
alacakları kurs başarı belgeleri,
ile başvurmaları durumunda, bu Yönetmelik hükümleri
uyarınca işlemleri yapılır.
(3) Güncel servis belgesi ibraz ederek ilk defa
yeterlik belgesi alacak olan Deniz Kuvvetleri Komutanlığından veya Sahil
Güvenlik Komutanlığından emekli olan ya da ayrılan subay veya sözleşmeli
subaylar ile astsubay ve sözleşmeli astsubayların güverte ve makine deniz
hizmeti hesaplaması için ikametgâhlarına en yakın liman başkanlığına
başvurmaları gerekir.
(4) Bu Yönetmelikte Deniz Kuvvetleri Komutanlığı ve
Sahil Güvenlik Komutanlığı personeli için belirlenmiş güverte ve makine
deniz hizmetleri bu kurumlarda fiilen çalışan personelin mevcut yeterlik
terfilerinde deniz hizmeti olarak kullanılamaz.
(5) Sözleşmeli subay ve astsubaylardan ikinci
fıkranın (b) bendi gerekleri aranmaz.
Gemiadamı
olmaktan feragat, gemiadamının vefatı ve yeterlik belgesinin zayi olması
MADDE 54-
(1) Gemiadamlarından;
a) Gemiadamı olmaktan vazgeçenlerin, talepleri
halinde, GİBS’ten kayıtları silinir.
b) Vefat eden gemiadamlarının gemiadamı cüzdanı,
gemi kaptanı, donatanı ya da ailesi tarafından en yakın liman başkanlığına
teslim edilir. İdare, GİBS’ten ilgilinin kaydını siler. Gemiadamı cüzdanı
delinerek iptal edilir. İdare, Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel
Müdürlüğünden aldığı vefat bilgisine ait verilerle de kayıt silebilir.
c) Gemiadamı cüzdanını kaybeden veya cüzdanı
kullanılamayacak ölçüde eskimiş veya yıpranmış olanlar bu Yönetmelikte
belirlenen başvuru şartlarını sağlamaları halinde yeni gemiadamı cüzdanı
başvurusunda bulunabilir. Gemiadamları yeni cüzdanlarını teslim aldıktan
sonra geçersiz cüzdanlarını ve bulmaları halinde kayıp beyan ettikleri
cüzdanlarını en kısa sürede sicil limanlarına teslim etmek zorundadır.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Gemiadamlarının Sağlık Durumları ile İlgili
Kurallar
Gemiadamlarının
sağlık yoklamaları
MADDE 55-
(1) Gemiadamları, Sağlık Bakanlığı
tarafından yayımlanan Gemiadamları Sağlık Yönergesi hükümlerine göre
periyodik sağlık yoklaması yaptırırlar.
(2) Gemiadamları sağlık yoklamaları, Gemiadamları
Sağlık Yönergesi hükümlerine göre yetkilendirilen kamu ve özel sağlık
kuruluşlarınca yapılır.
(3) Liman başkanlıkları; sağlık durumlarından kuşku
duyulan ya da gemiadamı olabilmek için gerekli sağlık şartlarını
taşımadığına dair bilgiye sahip olunan gemiadamlarından, sağlık
durumlarının denizde çalışmalarına engel olup olmadığının belirlenmesi
amacıyla ilave sağlık yoklaması yaptırmalarını talep edebilir.
(4) 200 GT’den küçük olan gemilerde çalışan
gemiadamları ile balıkçı gemilerinde çalışan gemiadamlarının tabi
olacakları sağlık raporları, sürücü olur raporu düzenlemeye yetkili kamu
veya özel sağlık kuruluşlarından veya Sağlık Bakanlığı Türkiye Hudut ve
Sahiller Sağlık Genel Müdürlüğünün birimlerinden alınır. Bu sağlık
raporları, beş yıl geçerlidir. Rapor düzenlenmesinde, B sınıfı sürücü
belgelerinin düzenlenmesinde esas alınan sağlık şartları veya raporun
Sağlık Bakanlığı Türkiye Hudut ve Sahiller Sağlık Genel Müdürlüğünden
alınması durumunda anılan Genel Müdürlüğün belirleyeceği standartlar
geçerlidir. Balıkçı gemisi güverte tayfası yeterliği dışında, bu madde kapsamında
olan gemiadamları, ilk kez gemiadamı olurken ikinci fıkra hükümlerine uygun
sağlık raporu almak, bu fıkra kapsamı dışındaki gemilerde çalışmaları
halinde ise, Gemiadamları Sağlık Yönergesine göre sağlık raporlarını almak
zorundadırlar.
(5) Gemiadamının sahip olduğu Gemiadamı Sağlık
Yoklama Belgesi veya sağlık raporunun geçerlilik süresinin geminin seferi
sırasında bitmesi durumunda veya acil durumlarda, Sözleşmeye taraf olan
başka bir ülkenin sağlık kuruluşlarının bulunduğu bir sonraki limana kadar,
gemiadamının süresi biten Gemiadamı Sağlık Yoklama Belgesi veya ilgili
liman idaresince sağlık raporundaki koşulları taşıdığına kanaat getirilmesi
durumunda, gemiadamının seferine izin verilebilir ancak bu süre üç ayı
aşamaz.
(6) Denizde çalışmaya engel sakatlıklar ve
hastalıklar, sağlık yoklaması sonuçları ve sonuçlara itiraz ile ilgili usul
ve esaslar, Gemiadamları Sağlık Yönergesi ile belirlenir.
(7) İdare, ÖSYM’nin ilgili kılavuzlarında
belirtilmiş olması şartıyla yetkilendirilmiş eğitim kurumu olarak denizcilik
eğitimi veren üniversitelerin ön lisans veya lisans bölümlerine kayıt
yaptıracak adaylardan fiziki yeterlik ve/veya psikometrik değerlendirme
isteyebilir.
(8) İdare tüm gemiadamlarından şartları ve
periyodları belirlenen aralıklarla psikometrik değerlendirme isteyebilir.
Gemiadamlarının
sağlık yoklamalarına ilişkin özel şartlar
MADDE 56-
(1) On sekiz yaşından küçük olan
gemiadamları, Gemiadamları Sağlık Yönergesi ve Uluslararası Çalışma Örgütü
(ILO)’nün Çocukların ve Gençlerin Sanayide İşe Elverişlilikleri Yönünden
Sağlık Muayenesine Tabi Tutulmaları Hakkında 77 Sayılı Milletlerarası Çalışma
Sözleşmesi hükümleri göz önüne alınarak her yıl periyodik sağlık yoklaması
yaptırırlar.
(2) 65 yaşından büyük olan gemiadamları her yıl
periyodik sağlık yoklaması yaptırırlar.
BEŞİNCİ KISIM
Gemiadamlarının Vardiya Tutma Kuralları, Denizcilik
İşletmelerinin Sorumlulukları, Disiplin İşlemleri, Eğitim Kurumlarına
İlişkin İdari Tedbirler
BİRİNCİ BÖLÜM
Gemiadamlarının Vardiya Tutmaları ile İlgili
Kurallar ve Denizcilik İşletmelerinin
Sorumlulukları
Gemiadamlarının
vardiya tutma kuralları
MADDE 57-
(1) Denizcilik işletmeleri, gemide
vardiya tutma ile ilgili düzenlemeleri, vardiya tutacak gemiadamlarının
yorgun düşerek verimliliklerini azaltmayacak bir biçimde ve aşağıdaki
esaslara uygun olarak yaparlar:
a) Gemide vardiya tutan gemiadamları ile emniyet,
kirliliğin önlenmesi ve güvenlikle ilgili görevleri bulunan
gemiadamlarının;
1) Günde en az on saat, yedi günlük bir periyot
içerisinde en az yetmiş yedi saat dinlendirilmesi zorunludur.
2) Birbirini takip eden dinlenme periyotları
arasındaki süre on dört saati aşamaz.
3) Günlük dinlenme süreleri en fazla iki bölüme
ayrılabilir. Bu halde dinlenme sürelerinden biri altı saatten az olamaz.
4) On sekiz yaşın altındaki gemiadamları gemilerde
tehlikeli işlerde çalıştırılamaz ve zorunlu deniz eğitiminin parçası
değilse gece vardiya tutamaz. Gece, en geç saat 20.00’de başlayarak en
erken saat 06.00’a kadar geçen ve her halde en fazla on bir saat süren
dönemdir.
b) Vardiya tutma çizelgeleri gemide herkesin
kolayca görebileceği yerlerde asılır. Çizelgeler gemi operasyonun
yürütüldüğü dilde ya da dillerde ve İngilizce olarak standart hale
getirilmiş bir biçimde oluşturulur.
c) Bir gemi adamının vazifeye çağrılmasının zorunlu
olması durumunda, gemiadamının normal dinlenme süresi vazifeye çağrılması
sebebiyle kesintiye uğradıysa gemiadamına uygun bir dinlenme süresi
verilir.
ç) Gemiadamlarının kullandıkları günlük dinlenme
süreleri gemi operasyonunun yürütüldüğü dilde ya da dillerde ve İngilizce
olmak üzere standart hale getirilmiş bir biçimde, kayıt altına alınır.
Gemiadamlarına, kaptan tarafından ya da kaptanın yetkilendirdiği bir
gemiadamı ve ilgili gemiadamı tarafından onaylanmış bu kayıtlardan birer kopya
verilir.
d) Bu madde hükümleri, geminin, gemideki kişilerin
ya da yükün acil durumlardaki emniyeti ya da denizde kurtarılmayı bekleyen
diğer gemilere ya da şahıslara destek vermek için kaptanın geçerli herhangi
bir süreyle gemiadamı görevlendirme hakkını elinden alamaz. Buna uygun
olarak, kaptan dinlenme saatleri çizelgesindeki programı erteleyebilir ve
normal duruma dönülene kadar herhangi bir gemiadamının gerekli olduğu
şekilde herhangi bir süre boyunca çalışmasını şart koşabilir. Normal duruma
dönüldükten sonra, uygulanabildiği ölçüde gemi kaptanı, planlanmış dinlenme
saatlerinde çalışmış olan tüm gemiadamlarının uygun bir dinlenme süresi
boyunca dinlenmesini sağlar.
e) Dinlenme süresinin herhangi bir yedi günlük süre
boyunca yetmiş saatten az olmaması koşuluyla, bu fıkranın (a) bendinin (1)
numaralı alt bendinde belirtilen yedi günlük bir periyot içerisinde en az
yetmiş yedi saatlik dinlenme süresinde ve aynı bendin (2) ve (3) numaralı
alt bentlerinde gerekli kılınan dinlenme süresinde istisna verilebilir. Bu
istisnaların uygulanması aşağıdaki şekillerde olur:
1) Bu maddede belirtilen yedi günlük bir periyot
içerisinde en az yetmiş yedi saatlik haftalık dinlenme süresinde
uygulanabilecek istisnai durumlara birbirini takip eden iki haftadan uzun
süreyle izin verilmez. Gemide gerçekleşecek iki istisnai dönem arasındaki
aralık, istisna süresinin iki katından az olamaz.
2) Bu maddede belirtilen günde en az on saatlik
dinlenme süreleri biri en az altı saat olmak üzere ve geriye kalan her iki
periyodun da bir saatten az olmaması koşuluyla üç periyottan fazla parçaya
bölünemez. Birbirini takip eden dinlenme süreleri arasındaki süre on dört
saati aşamaz. İstisnalar, herhangi yedi günlük periyotta iki adet yirmi
dört saatlik periyodu aşamaz.
3) Bu madde kapsamında verilen istisnaların hangi
koşullar altında verilebileceği, İdare tarafından duyurulur.
f) Gemilerde aşırı alkol kullanımını önlemek için
nefeste saptanacak kan alkol seviyesi (BAC) % 0,05 ya da 0,25 mg/ml
oranından fazla olmaz.
Gemiadamlarının
vardiya tutma düzenlemeleri
MADDE 58-
(1) Denizcilik işletmelerince,
Sözleşmenin Kod-A bölümünde belirtilen;
a) Sefer planlama ilkeleri,
b) Vardiya tutma ilkeleri,
c) Gözcülük ilkeleri,
ç) Vardiya teslim alma ve teslim etme ilkeleri,
d) Kısıtlı görüş durum ilkeleri,
e) Kılavuz ile seyir ilkeleri,
f) Demir vardiyası ilkeleri,
g) Makine dairesi vardiyası ilkeleri,
ğ) Haberleşme vardiyası ilkeleri,
h) Liman vardiyası ilkeleri,
gereklerine göre oluşturulacak gemiadamlarının
vardiya tutma düzenlemelerine uygun olarak, gemide seyir vardiyasından
sorumlu zabitler ile makine vardiyasından sorumlu mühendis/makinistlerin
vardiya tutmaları sağlanır.
Denizcilik
işletmelerinin sorumlulukları
MADDE 59-
(1) İdare, Sözleşmenin I/14 Kuralı
ve Kod Bölümünün A-I/14 Kısmı hükümleri uyarınca, denizcilik işletmelerinin
gemilerindeki gemiadamlarının hizmet içi görevlendirilmelerine ilişkin
sorumluluğu bu işletmelere vererek, bunlardan;
a) Gemilerinden herhangi birine atanan her bir
gemiadamının, Sözleşmenin ilgili hükümleri uyarınca ve İdare tarafından
saptandığı şekilde bir sağlık raporu, yeterlik belgesi ve/veya gemiadamı
cüzdanı taşımasını,
b) Gemilerinin Donatım Yönergesine uygun olarak
donatılmasını,
c) Gemiadamları ile ilgili dokümanlar ve belgelerin
gemide bulunmasını ve kolayca erişilebilir olmasını, bu bilgilerin
gemiadamlarının deneyimlerini, eğitimlerini, sağlık durumlarını ve atandığı
görevlerdeki yeterliklerini gösterecek mahiyette olmasını,
ç) Gemiadamlarının, normal veya acil durumlardaki
görevleri ile ilgili olarak, gemideki bütün düzenlemeleri, tesisleri,
aygıtları, yöntemleri ve geminin özelliklerini bilmesini,
d) Gemiadamlarının, acil durumlarda emniyet, deniz
kirliliğinin önlenmesi veya azaltılması için görevlerini yerine getirmede
etkin olarak iş birliği yapmalarını,
e) Gemilerinden herhangi birine atanan her bir
gemiadamının, Sözleşmenin gerektirdiği tazeleme ve güncelleme eğitimlerini
almış ve iş sağlığı ve güvenliği alanında gerekli bilgi sahibi olmasını,
f) Uluslararası Denizde Can Emniyeti Sözleşmesi
(SOLAS 74) Bölüm 5, Kural 14 paragraf 3 ve 4 uyarınca, gemilerinde daima
etkili sözlü iletişim olmasını,
g) Gemiadamı ile yapmış olduğu iş sözleşmesinin
mali şartları dâhil tüm şartlarını eksiksiz yerine getirmesini,
ğ) Gemiadamının, gemideki sosyal refahının ve
fiziki imkânlarının gerekli uluslararası standartlarda olmasını,
h) Seyir ve liman periyotlarında uygulanacak
vardiya ve çalışma düzenlemelerinin fiziki ve zihinsel yorgunluk
oluşturmayacak biçimde yapılmasını,
ı) Gemiadamlarına teknik destek vermek ve gemilerin
bakım tutumlarını takip etmek üzere güverte ve makine bölümleri için
yeterli sayıda enspektör görevlendirilmesini,
sağlar.
Gemiye
yeni atanan gemiadamları ile ilgili sorumluluklar
MADDE 60-
(1) Denizcilik işletmeleri; gemiye
yeni atanan gemiadamları ile ilgili olarak; kaptan ve gemi personelinden
her birinin, 59 uncu maddede belirtilen yükümlülüklerini tam ve etkin
olarak yerine getirmelerinden ve geminin emniyetli ve güvenli işletilmesine
bağlı olarak her türlü tedbiri almaktan sorumludur. Denizcilik işletmeleri,
işletmelerine ait gemilerde ilk defa görev alacak personelden psikometrik
değerlendirme veya çok yönlü kişilik envanteri isteyebilir.
(2) Denizcilik işletmeleri, Sözleşmenin geçerli olduğu
her geminin kaptanına, gemide yeni işe alınan bütün gemiadamlarının
gemideki aygıtları, işletim yöntemlerini ve görevlerini iyi yapabilmeleri
için gereken diğer düzenlemeleri, bu görevler kendisinden istenmeden önce
tanımasını sağlamak amacıyla izlenecek ilkeleri ve yöntemleri içeren yazılı
bir talimat verir. Bu talimatın usul ve esasları aşağıda belirtilmiştir:
a) Yeni işe alınan gemiadamına;
1) Gemiadamının kullanacağı veya çalıştıracağı
belli aygıtları,
2) Gemiadamının verilen görevleri iyi yapması için
bilmesi gereken gemiye ait vardiya, güvenlik, çevre koruma ve acil durum
yöntemleri ve düzenlemelerini,
tanıma fırsatı vermek için uygun bir zaman verilir.
b) Denizcilik işletmeleri, gemiye yeni atanan
personelin gemi ile ilgili temel bilgileri anlayabilmesi için, gemiadamının
anlayabildiği dilde kendisine rehberlik yapacak yeterlikte birinin
atanmasını sağlar.
c) Denizcilik işletmeleri, gemilerinde belirli
görevlere ve sorumluluklara sahip kaptan, zabit ve diğer personelin
üstlenecekleri görevlere ve sorumluluklara uygun becerileri kazanmaları
için görev başı intibak eğitimini tamamlamalarını sağlar.
(3) Sahibi ve/veya işletmecisi oldukları gemileri
kendi imkânlarıyla tedarik ettiği personelle donatan şirketler hariç olmak
üzere, gemilerin Türk gemiadamları ile donatılması işlemleri İdare
tarafından izin verilen kuruluşlarca yerine getirilir. Bu kuruluşların
ilgili diğer kamu kurumlarından alacakları izinler saklıdır. Bahse konu
işlemler ve gemiadamı iş sözleşmelerinin içermesi gereken hususlara ilişkin
usul ve esaslar İdare tarafından düzenlenebilir.
İKİNCİ BÖLÜM
Gemiadamları Disiplin İşlemleri
Gemiadamları
Disiplin Komisyonu
MADDE 61-
(1) İdare tarafından gemiadamı
yeterlik belgesi, GMDSS telsiz operatör yeterlik belgesi veya uygunluk onay
belgesi verilmiş gemiadamlarının ve kılavuz kaptanların Türk veya yabancı
bayraklı gemilerdeki hizmetleri sırasında herhangi bir şekilde tespit veya rapor
edilen mesleki yetersizlikleri, disiplinsizlikleri, denizcilik örf ve
adetlerine, teamüllere, denizcilik terbiyesine ve çalışma disiplinine uygun
olmayan davranışları ile görevi ihmalleri veya kasıtlı kötü davranışları,
Gemiadamları Disiplin Komisyonunca incelenir.
(2) Gemiadamları Disiplin Komisyonu; İdareyi
temsilen, genel müdür, ilgili denizcilik genel müdür yardımcısı ve ilgili
daire başkanı olmak üzere üç kişi, denizcilik ve gemi inşaatı ile ilgili
meslek kuruluşlarını temsilen denizcilikle ilgili lisans mezunu uzakyol
kaptanı ve uzakyol başmühendisi yeterliğine sahip olmak üzere iki kişi,
işçi sendikalarını temsilen sendika başkanı, işveren sendikalarını temsilen
sendika başkanı olmak üzere toplam yedi kişiden oluşur.
(3) Gemiadamları Disiplin Komisyonunun başkanlığını
Denizcilik Genel Müdürü yürütür. Genel müdürün katılım sağlayamadığı
durumda yerine ilgili genel müdür yardımcısı komisyona başkanlık eder.
İdare, Komisyon teşkili için, ikinci fıkrada belirtilen denizcilikle ilgili
meslek kuruluşları, işçi sendikaları ve işveren sendikalarından biri asıl
ve biri yedek üye olmak üzere isim listesi gönderilmesini talep eder. Bu
kurum ve kuruluşlar tarafından bildirilen isimler Komisyon üyesi olarak
belirlenir. Komisyon üyeleri iki yıl için görevlendirilir. Süresi bitenler
tekrar önerilebilir. Asil komisyon üyelerinin toplantılara katılması
esastır. Mazereti nedeniyle toplantıya katılamayacak olan asil komisyon
üyeleri durumu derhal İdareye bildirmek ve İdarenin uygun görüşünü almak
zorundadır.
(4) Gemiadamları Disiplin Komisyonu, İdare
tarafından gerekli görülen durumlar haricinde yılda en az bir defa
toplanır. Komisyonun sekretaryası İdare tarafından yürütülür. Toplantı
yeter sayısı beş kişiden az olamaz. Komisyon, toplantıya katılanların
çoğunluğu ile karar alır. Oylamada eşitlik çıkması halinde başkanın
kullandığı oy yönünde çoğunluk sağlanmış sayılır.
(5) Gemiadamlarının mevzuata, denizcilik örf ve
adetlerine, teamüllerine, denizcilik terbiyesine ve çalışma disiplinine uygun
olmayan davranışları ile görevi ihmalleri veya kasıtlı kötü davranışları;
gemi işleticisi, gemi donatanı veya liman başkanlığı tarafından doğrudan
İdareye bildirilir veya İdare tarafından doğrudan tespit edilebilir.
Birinci fıkrada belirtilen hususlarda yapılan tespitler, raporlar,
tutanaklar, bilgi ve belgeler ilgililerince Gemiadamları Disiplin
Komisyonunda görüşülmek üzere İdareye sunulur. Ayrıca yurtiçinde İdarenin
denetim uzmanları veya yetkilendirilmiş klas kuruluşları tarafından veya
yurtdışında yabancı denizcilik idareleri tarafından yapılan denetim ve
kontrollerde ortaya çıkan gemiadamı yetersizlikleri, kusur ve kabahatleri
ile müeyyide gerektiren benzer durumlar da bu Komisyon tarafından
değerlendirilir.
(6) Bu madde uyarınca Gemiadamları Disiplin
Komisyonuna sunulacak raporlar aşağıda belirtildiği şekilde düzenlenir:
a) Şikâyet edilen gemiadamına ilişkin araştırma
gemi kaptanı tarafından yapılır.
b) Kaptan, hakkında araştırma yapılan gemiadamının
ifadesini alır. Ayrıca kaptan, bilgisi olabileceğini değerlendirdiği diğer
personelden bilgi ister ve/veya bunları dinler. Kaptan konuya ilişkin bilgi
ve belgeler ile varsa kendi bilgisi veya değerlendirmesi ile birlikte
tespit edilen hususları tutanak altına alır. Tutanağa ayrıca şikayete konu
olayın olduğu tarih eklenir. İlgili tüm belgeler, gemiadamının ifadesi,
kanıtlar ve tanıklarının verdiği bilgiler imzalarıyla birlikte tutanağa
eklenir.
c) Tutanak, hakkında araştırma yapılan gemiadamına
imzalatılır. Gemiadamının imzadan imtina etmesi veya yapılan tespite
itirazı olması durumunda itirazı ve gerekçesi de tutanağa işlenir.
ç) Gemiadamının talebi halinde tutanağın ilgili
sayfasının bir örneği gemi kaptanı tarafından gemiadamına verilir.
d) Gemi kaptanı şikâyete konu ilgili belgeleri
çalıştığı denizcilik işletmesine gönderir. Denizcilik işletmesi söz konusu
şikâyet bildirimini İdareye gönderdiğinde şikâyet bildiriminin Gemiadamları
Disiplin Komisyonu tarafından değerlendirmeye alınabilmesi için ilgili
belgelerin şirket onaylı örneklerinin posta yolu ile gönderilmesi
zorunludur.
e) Bildirim yapılırken tespitler, raporlar,
tutanaklar, bilgi ve belgeleri içeren dosya muhteviyatı da İdareye
gönderilir.
f) Liman Başkanlıkları ise gemiye yapılan
denetimler esnasında tespit ettikleri veya kendilerine ihbar ve şikâyet
yoluyla gelen hususları İdareye bildirir.
(7) Tutanağa/gemi jurnaline işlendiği tarih
itibarıyla en geç üç ay içerisinde denizcilik işletmeleri tarafından
İdareye iletilmeyen şikâyetler değerlendirmeye alınmaz.
(8) Gemi kaptanı ile ilgili şikâyetler doğrudan
gerekçeleri ve kanıtları ile birlikte denizcilik işletmesi tarafından
yapılır.
(9) Komisyon şikâyet ile ilgili taraflardan ek
açıklama, bilgi ve belge isteyebilir.
(10) İdare, gelen bildirimlerin görüşülmesi ve
değerlendirilmesi için, dördüncü fıkrada belirtilen esaslar dâhilinde
Gemiadamları Disiplin Komisyonu üyelerini toplantıya çağırır.
(11) Gemiadamları Disiplin Komisyonu tarafından, bu
madde kapsamında İdareye yapılan bildirimlere muhatap gemiadamının
savunması talep edilir. Tebellüğ tarihinden itibaren bir ay içerisinde
yazılı savunmasını İdareye iletmeyen gemiadamı savunma yapmamış sayılır.
Gemiadamının savunması ile diğer bilgi ve belgeler, Gemiadamları Disiplin
Komisyonunca değerlendirilir. Komisyon gerek görür ise olaya tanık diğer
gemiadamlarının bilgilerine başvurabilir veya işletici dâhil diğer kurum ve
kuruluşlardan bilgi belge talep edebilir. Yapılan değerlendirmenin sonucuna
göre Komisyon, 62 nci maddede belirtilen idari yaptırımlardan hangisinin
uygulanacağına dair raporunu İdareye sunar. İdare tarafından söz konusu
raporda yer alan kararlar uygulanır.
(12) Hakkında kesinleşmiş mahkeme kararı olan
gemiadamlarının durumu, Gemiadamları Disiplin Komisyonu raporu beklenmeden
İdare tarafından 62 nci maddeye göre değerlendirilir.
(13) İdare, gelen talebin muhteviyatına göre
gerekli gördüğü hallerde, Komisyon raporunu beklemeksizin tedbir amaçlı
olarak 62 nci maddede belirtilen şekilde yeterlik belgesinin askıya
alınması işlemini uygulayabilir.
(14) Gemiadamının fiilinin suç teşkil etmesi bu
fiile ayrıca bir disiplin yaptırımı uygulanmasına engel teşkil etmez.
(15) Usulüne uygun olmayan başvurular Gemiadamları
Disiplin Komisyonuna sevk edilmez.
(16) Komisyonda görüşülen ve asılsız olduğu
anlaşılan şikayetlerle ilgili ihbar/şikâyette bulunanların en çok bir
seneye kadar komisyonca belirlenen süre boyunca şikâyetleri gündeme
alınmaz.
Gemiadamlarına
ilişkin idari tedbirler
MADDE 62-
(1) Gemiadamları Disiplin
Komisyonu, gemiadamının işlediği kusurun ağırlık derecesi ile ihmal veya
kasıt unsurlarının varlığına göre ihtar, yeterlik belgelerinin altı aya
kadar askıya alınması, yeterlik belgelerinin bir alt yeterliğe indirilmesi,
yeterlik belgesinin iptali veya ilgilinin denizde çalışmaktan men edilmesi
gibi yaptırımlardan birinin uygulanmasına karar verebilir ve kusur, ihmal
ve yetersizlik görülen konularla ilgili gemiadamının komisyonca uygun
görülen eğitimleri almasını veya 55 inci maddede tanımlı sağlık raporu veya
ilgili testleri sunmasını talep edebilir.
(2) 73 üncü madde kapsamında belgede sahtecilik
yaptığı tespit edilen gemiadamları Gemiadamları Disiplin Komisyonuna sevk
edilir.
(3) Gemiadamları Disiplin Komisyonu, sahtecilik
nedeni ile yeterliği iptal edilen gemiadamı hakkında iptal tarihinden
itibaren iki yıl, bu maddede belirtilen diğer sebeplerle yeterliği iptal
edilen gemiadamı hakkında ise iptal tarihinden itibaren bir yıl geçmesi
koşuluyla gemiadamının iptal edilen yeterliğinin bir alt kademesinde yer
alan yeterlik sınavına yeniden katılması yönünde karar verebilir. En alt
kademede yer alan yeterliklere sahip gemiadamları sahtecilik nedeni ile
iptallerde, ilave olarak bir yıl süreyle sınavlara başvuruda bulunamaz.
(4) Sahtecilik nedeni ile yeterliği iptal edilen
gemiadamının hangi eğitimleri tekrar alması gerektiğine dosya bazında
konusuna göre Gemiadamları Disiplin Komisyonunca karar verilebilir.
(5) Belgesi askıya alınmış olmasına ve askıya
alındığına ilişkin İdare tarafından kendisine tebligat yapılmış olmasına
rağmen gemide görev aldığı tespit edilen gemiadamının belgesi iptal edilir
ve bir yıl boyunca bu Yönetmelik kapsamında hiçbir belge düzenlenmez.
Ayrıca, hakkında cezai işlem yapılması için adli makamlara suç duyurusunda
bulunulur.
(6) Komisyon, sağlık durumlarından kuşku duyulan ya
da sağlık gereklerini sağlamadığı bildirilen gemiadamlarına, sağlık
durumlarının denizde çalışmalarına engel olup olmadığının belirlenmesi
amacıyla sağlık yoklaması yaptırabilir.
(7) Bir alt yeterliğe indirilen gemiadamı, eski
yeterliğine yükselmek için bu Yönetmelikte belirlenen deniz hizmeti,
geçerli İngilizce yeterliği puanı ve sınava ilişkin şartları yeniden
sağlamak zorundadır.
(8) Gemiadamları hakkında yeterlik belgesinin
askıya alınması kararı verildiği durumlarda, bu karar tarihinden itibaren
iki yıl içerisinde, bu kusurların her birinin tekrarında askıya alınma
süresi iki kat artırımlı olarak uygulanır. Bu durumda askıya alma süresi
altı ayı geçebilir. İhtar cezası gerektiren kusurlar hariç, ilk ihlale
ilişkin idari tedbir karar tarihinden itibaren otuz altı ay içerisinde
hakkında üçüncü kez idari tedbir kararı alınanların İdare tarafından
verilen bütün gemiadamı yeterlik belgeleri ve gemiadamı uzmanlık belgeleri
iptal edilir.
(9) Gemiadamının Gemiadamları Disiplin Komisyonunca
tespit edilen kusuru aynı zamanda suç teşkil ediyorsa veya bu kusur
nedeniyle ölümlü bir kaza meydana gelmişse askıya alma süresinde altı ay
sınırı uygulanmaz. Bu hallerde askıya alma süresi gemiadamı hakkındaki adli
süreç tamamlanıncaya kadar uzatılabilir.
(10) İhtar cezası verilen gemiadamının, karar
tarihinden itibaren on iki ay içerisinde ikinci kez ihtar cezasını
gerektiren bir eylemde bulunması halinde yeterlik belgeleri altı ay süre
ile askıya alınır.
(11) Yeterlik belgesinin bir alt yeterliğe
indirilmesi cezasının gemiadamının en alt yeterliğe sahip olması nedeniyle
uygulanamadığı durumlarda, gemiadamının yeterlik belgesi altı ay süre ile
askıya alınır, söz konusu gemiadamı yeterliğini tekrar alabilmek için gerekli
olan tazeleme eğitimi ve sınava ilişkin şartları yeniden sağlamak
zorundadır.
(12) Gemiadamları Disiplin Komisyonu gemiadamına
uygulanacak idari yaptırımlarla ilgili değerlendirmeyi yaparken; meşru
savunma ve zorunluluk hali, amirin emri, hakkın kullanılması, cebir ve
şiddet, korkutma ve tehdit, haksız tahrik, irade dışı alınan alkol veya
uyuşturucu madde etkisinde olma gibi kusurluluğu azaltan veya ortadan
kaldıran nedenleri ya da zincirleme suç gibi cezaî sorumluluğu artıran
durumları göz önünde bulundurarak gemiadamı hakkında ihlalin karşılığı olan
idari tedbirden daha ağır veya daha hafif bir disiplin cezası uygulanmasına
karar verebilir.
(13) Gemiadamı Disiplin Komisyonu, gemiadamına
uygulanacak idari yaptırımlarla ilgili değerlendirmeyi yaparken aşağıdaki
usul ve esasları göz önüne alır:
a) Gemiadamına ihtar cezası verilebilecek haller
şunlardır:
1) Atandığı gemiye geçerli bir mazeret
bildirmeksizin kendisine verilen süreden sonra geç katılmak.
2) Seyir veya liman vardiyasına süreklilik arz
edecek şekilde geç kalmak.
3) Diğer gemi personelini rahatsız edecek şekilde
tavır ve davranışlarda bulunmak.
4) Gemide görev yaparken limanlarda kendisine
verilen izin sürelerini geçirerek gemiye geç katılmak.
5) Kaptan veya yetkili kişinin izni olmaksızın gemiye,
gemi personeli harici bir kişiyi getirmek.
6) Gemideki yolcu, müşteri veya tedarikçilerden
herhangi bir komisyon veya maddi fayda sağlamak üzere talepte bulunmak.
7) Liman giriş kartları veya kimlik kartını kasıtlı
olarak kötüye kullanmak.
8) Tehlikeli yük taşıyan gemilerde gemi kaptanı
veya denizcilik işletmesi tarafından, gemiadamlarına özel olarak yasak
konulmuş alanlarda sigara içmek, açık ateş yakmak veya çakmak kullanmak,
gemi kaptanı tarafından onaylanmamış aydınlatma kaynağı kullanmak.
9) Amirleri tarafından verilen görevleri ihmal
etmek.
10) Bayrak devleti/liman devleti denetimlerinde
sorumluluk alanıyla ilgili tutulmayı gerektiren eksiklik tespit edilmesi.
11) Seyir veya liman vardiyasında yapmakla yükümlü
olduğu periyodik kontrol ve işleri aksatmak.
12) Gemide yapılan talimlere ve acil durum
tatbikatlarına katılmamak, gereken önemi vermemek.
13) Mevzuata, denizcilik örf ve adetlerine,
teamüllerine, denizcilik terbiyesine ve çalışma disiplinine uygun olmayan
davranışlarda bulunmak.
14) Gemiadamı sınavlarında sınav kurallarına
uymamak, sınavda usulsüzlük yapmak veya kopya çekmek.
b) Gemiadamına yeterlik belgesinin altı aya kadar
askıya alınması cezası verilebilecek haller şunlardır:
1) Başka bir personele kasten şiddet uygulamak.
2) Amirleri tarafından verilen emre kasten uymamak
veya verilen görevi kasıtlı olarak ihmal etmek, sadakat ve özen
yükümlülüklerine aykırı davranışlarda bulunmak.
3) Gemiyi, gemi personelini, geminin yükünü veya
deniz çevresini tehlikeye atan davranışlarda bulunmak.
4) Kabul edilebilir sebepler haricinde; amiri
tarafından göreve çağrıldığında göreve hazır bulunmamak, görevde olması
gereken yerde bulunmamak, görev başında uyumak.
5) Alkol veya uyuşturucu etkisiyle görevini uygun
şekilde yapmamak veya göreve gelmemek.
6) Gemideki sosyal refahı etkileyecek şekilde diğer
personele taciz, sindirme ve baskı uygulamak.
7) Gemiye kaçak olarak binilmesine yardım etmek.
8) Gemiye bayrak devleti veya liman devleti
kontrolü yapmak için gelen denetim görevlilerine kasten yardımcı olmamak,
denetimlerde sorumlu olduğu teknik kontrolleri yapmamak, uygun olmayan
davranışlarda bulunmak, gemiyi yabancı otoritelere asılsız gerekçelerle ihbar
etmek, sorumlu olduğu alanlarla ilgili açık hatadan kaynaklı tutulmayı
gerektiren eksiklik/eksikliklerin tespit edilmesi.
9) Başkasına ait liman cüzdanını ve gemiadamı
belgelerini kullanmak veya kendine ait liman cüzdanı ve gemiadamı
belgelerini başkalarına kullandırtmak.
10) Gemiadamı sınavlarına iletişim cihazı ile
girmek.
11) Gemide bulunduğu süre zarfında hırsızlık, dolandırıcılık
gibi yüz kızartıcı suçlara karışmak.
12) Yasaklı maddeleri taşımak, saklamak,
ticaretinde bulunmak.
13) Diğer gemi personeline fiziksel olarak zarar
vermeye teşebbüs etmek, sözlü şiddet veya kasti kötü davranışlarda
bulunmak.
14) Gemide yapması gereken görevleri veya amirleri
tarafından verilen görevleri yeterliğinin gerektirdiği biçimde yerine
getirememek.
15) Geminin limandan ayrılmasından sonra haksız
olarak işi bırakmak.
16) Gemide bulunan personele yönelik istenmeyen
uygunsuz cinsellik içeren söylemlerde bulunmak.
17) Denizde can ve mal emniyetinin sağlanmasına,
geminin sevkine ve teknik idaresine ilişkin kurallara uymayarak gemiyi,
personeli ve çevreyi tehlikeye düşürmek ile ilgili kurumlara acil durumu
bildirmemek.
18) Bu Yönetmeliğin 73 üncü maddesi kapsamında Gemiadamları
Disiplin Komisyonuna sevk edilen ihlaller.
19) Yeterliğin gerektirdiği görevlerin icra
edilememesi.
c) Gemiadamına yeterlik belgesinin bir alt
yeterliğe indirilmesi cezası verilebilecek haller şunlardır:
1) Geçerli bir mazereti olmaksızın gemiye katılmayı
veya sefere çıkmayı reddetmek ya da geminin sefere hazırlanması ve sefere
çıkmadan önceki herhangi bir 24 saatlik bölümünde gemide bulunmamak veya
yeterli bir mazereti olmaksızın gemide olmamak veya görevini terk etmek.
2) Geçerli bir mazereti olmaksızın gemiden kaçmak.
3) Denizde can ve mal emniyetinin sağlanmasına,
geminin sevkine ve teknik idaresine ilişkin kurallara uymayarak kazaya
sebep olmak.
ç) Gemiadamına yeterlik belgesinin iptali veya
ilgilinin denizde çalışmaktan men edilmesi cezası verilebilecek haller
şunlardır:
1) Diğer gemiadamlarından biri veya birkaçını
organize ederek emre itaatsizlik, görevi ihmal etmek veya geminin
seyrüseferine engel olmak.
2) Kaçakçılık yaptığının mahkeme kararı ile tespit
edilmesi.
3) Gemide bulunan personele yönelik istenmeyen
uygunsuz cinsellik içeren fiziksel davranışlarda bulunmak.
4) Kasten ve makul sebep olmaksızın gemiye hasar
vermek, gemideki herhangi bir mala zarar vermek veya gemideki herhangi bir
malı denize atmak.
5) Gemiadamının herhangi bir kursa gitmeden,
kendisini kursa gitmiş gibi göstererek ilgili gemiadamı belgelerini
aldığının tespit edilmesi.
6) Diğer personelin ağır yaralanmasına veya ölümüne
neden olabilecek ölçüde fiziksel şiddette bulunmak.
7) Kusuru veya ağır ihmali nedeniyle geminin, gemi
personelinin veya deniz çevresinin zarar görmesine neden olmak.
8) İlgili kurumlara acil durumun bildirilmemesinden
dolayı vuku bulan deniz olayında can kaybı veya çevre kirliliği yaşanması.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Eğitim Kurumlarına İlişkin İdari Tedbirler
Gemiadamları
eğitimi veren gerçek veya tüzel kişilere ilişkin idari yaptırımlar
MADDE 63-
(1) Gemiadamları eğitim ve
sınavları ile ilgili gerekleri yerine getirmeyen İdare tarafından yetkilendirilen
gerçek veya tüzel kişiler hakkında aşağıdaki esaslar uygulanır:
a) İdare tarafından yetkilendirilmediği halde
gemiadamı eğitimi veren, vermeyi taahhüt eden, yazılı veya görsel basın
yoluyla duyuru yapan veya herhangi bir gemiadamı belgesi düzenleyen veya
düzenleneceğini vaat eden gerçek ve tüzel kişiler hakkında adli makamlara
suç duyurusunda bulunulur.
b) İdare tarafından yapılan değerlendirme
sonucunda, aşağıda belirtilen durumlarda yetkilendirilmiş eğitim kurumlarının
GİBS’te tanımlı yetkileri askıya alınır veya iptal edilir. Askıya alma ve
iptal işlemi usulsüzlüğün tespit edildiği tüm eğitimler için yapılır.
Eğitim kurumunun yetkisi, askıya alındığı veya iptal edildiği tarihte devam
eden ve açılması onaylamış kurslar/eğitimler tamamlanıncaya kadar devam
eder, ancak yeni kurs/eğitim açılamaz. Askıya alınan eğitimler için GİBS
Kurs Modülünde yeni kurs ilanı açılamaz.
1) Sözleşmenin I/8 Kuralı ile Kod Bölümünün A-I/8
Kısmı uyarınca oluşturulan kalite standartları sisteminin işlevselliğini
yitirdiğine dair nesnel kanıtlara istinaden yetkilendirilmiş eğitim
kurumlarının yetkileri altı ay süre ile askıya alınır.
2) Eğitim Yönergesinde belirtilen süreler
içerisinde periyodik izleme ve değerlendirme faaliyetleri için başvurmamış
yetkilendirilmiş eğitim kurumlarının veya başvuruyu yapmasına rağmen,
tespit edilen eksiklikler nedeniyle izleme ve değerlendirme faaliyetleri üç
ay içerisinde tamamlanamamış yetkilendirilmiş eğitim kurumlarının ilgili
yetkileri izleme ve değerlendirme faaliyetleri sonuçlanana kadar askıya
alınır. Malzeme alımı gerektiren eksiklikler ve mevzuat kaynaklı
eksiklikler için talep halinde İdarece ek süre verilebilir.
3) Yetkilendirilmiş eğitim kurumlarının kursa
katılanlarla ilgili kimlik doğrulaması yapılması yönünde alınan tedbirleri
uygulamadığının veya GİBS üzerinden yapılan yoklamalarda sınıfta mevcut
olmayan kişileri mevcutmuş gibi gösterdiğinin tespit edilmesi halinde
ilgili yetkileri üç ay süre ile askıya alınır.
4) Yetkilendirilmiş eğitim kurumlarından tesis ve
ekipman gereklilikleri olmadan eğitim faaliyetinde bulunan ve/veya
eğitimlerde uygunsuz araç gereç kullandığı tespit edilenlerin ilgili
yetkileri üç ay süre ile askıya alınır.
5) Yetkilendirilmiş eğitim kurumlarından eğitim
kayıtlarını kurallara uygun tutmayan, gerekli koşullar sağlanmadan
öğrenciyi kaydeden ve/veya onaylı eğitim programına uymayanların ilgili
yetkileri üç ay süre ile askıya alınır.
c) Yetkilendirilmiş eğitim kurumlarına veya
yetkilendirme için talepte bulunan eğitim kurumlarına yapılan denetleme
esnasında, denetçilerin görevlerini yapmasına engel olunması, talep edilen
bilgi ve belgelerin geçerli bir nedeni bulunmaksızın zamanında ve tam olarak
denetçilere sunulmaması, gerçeğe aykırı belge tanzim edilmesi halinde
yetkilendirilmiş eğitim kurumunun tüm yetkileri iptal edilir, ilk defa
yetkilendirme için talepte bulunan eğitim kurumu için ise yetkilendirme
yapılmaz.
ç) Yetkilendirilmiş eğitim kurumlarının GİBS
üzerinde tanımlı yetkileriyle on iki ay boyunca hiçbir yeni eğitim
düzenlenmediğinin tespit edilmesi durumunda ilgili yetkileri iptal edilir.
d) İdare tarafından belgelendirilmiş denizci
eğitimcilerden yetkileri dışında eğitim verdiği tespit edilen ve/veya
eğitim kurum ve kuruluşlarında eğitime katılmadığı halde eğitici gibi
görünen eğitmenlerin, İdare tarafından verilmiş olan denizci eğitimci
belgesi iptal edilir. Bu kişilere iki yıl süresince denizci eğitimci
belgesi verilmez.
e) Bu maddede belirtilen nedenlerle yetkileri
askıya alınan eğitim kurumlarına, askıya alma süresi bitiminde gerekli
düzeltici faaliyetleri tamamlayamadıkları durumlarda, bu faaliyetleri
tamamlaması için üçer aylık sürelerle ek süre verilebilir; ancak bu süre
yetkilerin askıya alınma tarihinden itibaren toplamda bir yılı geçemez. Bu
süre sonunda da gerekli düzeltici faaliyetleri tamamlamayan eğitim
kurumlarının ilgili yetkileri iptal edilir.
f) Yetkilendirilmiş eğitim kurumlarının, yetkisiz
personel ile eğitim verdiğinin veya eğitimle ve sınavla ilgili olarak
İdareyi yanıltmaya yönelik sahtecilik yaptığının tespiti halinde ilgili
yetkileri iptal edilir.
g) Yetkilendirilmiş eğitim kurumlarında çalışan ve
nitelikleri Eğitim Yönergesi ile belirlenen denizci eğitimcilerin, ders
verdikleri konularla ilgili uzmanlık belgelerini GİBS üzerinde güncel
tutmaları zorunludur.
Tekerrüre
ilişkin hükümler
MADDE 64-
(1) Yetkilendirilmiş eğitim
kurumları, eğiticiler ve ilgililer hakkında yetkilerinin askıya alınması
kararı verildiği durumlarda, bu karar tarihinden itibaren otuz altı ay
içerisinde bu ihlallerin her birinin tekrarında askıya alınma süresi iki
kat artırımlı olarak uygulanır. İlk ihlale ilişkin idari tedbir karar
tarihinden itibaren otuz altı ay içerisinde hakkında üçüncü kez idari
tedbir kararı alınanların İdare tarafından verilen bütün yetkileri iptal
edilir.
Gemiadamları
eğitimi veren gerçek veya tüzel kişilere ilişkin idari tedbirler
MADDE 65-
(1) 63 üncü ve 64 üncü maddelere
göre yetkisi iptal edilen eğitim kurumunun yöneticileri, kurucuları ve
ortakları iki yıl boyunca denizcilikle ilgili herhangi bir eğitim kurumu
açamaz, yetkilendirilmiş eğitim kurumlarında görev alamaz.
ALTINCI KISIM
Kılavuz Kaptan Yeterlikleri ve İdari Tedbirler
BİRİNCİ BÖLÜM
Kılavuz Kaptan Yeterlikleri
Başvuru
usul ve şartları
MADDE 66-
(1) İlk defa kılavuz kaptan
yeterlik belgesi başvurusunda bulunmak isteyen kılavuz kaptan adayları
aşağıda belirtilen şartları sağlamak koşuluyla ilgili liman başkanlığına
başvururlar:
a) Türk vatandaşı olmak.
b) Kamu haklarından mahrum bulunmamak.
c) Kılavuz kaptan yeterliğine sahip olmak için 40
ıncı maddenin birinci fıkrasında yer alan hükümlere ilave olarak, 5237
sayılı Kanunun 53 üncü maddesinde belirtilen süreler geçmiş olsa bile;
kasten işlenen bir suçtan dolayı bir yıl veya daha fazla süreyle hapis cezasına
ya da affa uğramış olsa bile bu Yönetmeliğin 40 ıncı maddesinin ikinci
fıkrasında yer alan suçlar, Devletin güvenliğine karşı suçlar, anayasal
düzene ve bu düzenin işleyişine karşı suçlar, edimin ifasına fesat
karıştırma, güveni kötüye kullanma, suçtan kaynaklanan malvarlığı
değerlerini aklama suçları veya kaçakçılık suçlarından dolayı hürriyeti
bağlayıcı ceza ile hüküm giymemiş olmak.
ç) Askerlikle ilgisi bulunmamak.
d) İdare tarafından yetkilendirilmiş
üniversitelerin denizcilikle ilgili bölümlerinde lisans düzeyinde eğitim
görmüş olmak.
e) Uzakyol kaptanı yeterlik belgesine sahip olmak
ve anılan belge ile en az on iki ay Donatım Yönergesinde uzakyol kaptan
yeterliği ile donatılması gereken gemilerde gemi kaptanlığı yaptığını deniz
hizmet belgesi ile belgelemek.
f) Sağlık durumunun deniz hizmetine elverişli
olduğunu, bu Yönetmeliğin ilgili hükümlerine göre belgelemek.
g) Düzgün, akıcı ve anlaşılabilir konuştuğunu hastaneden
alınmış belge ile ispatlamak.
ğ) 67 nci maddenin üçüncü fıkrasında belirtilen
kılavuz kaptan sınavına girmeden önce 40 ıncı maddenin dördüncü fıkrasında
tanımlanan ulusal/uluslararası yabancı dil sınav türlerinden 70 puan ve
üstüne denk puan almak.
İlan,
başvuru ve sınav
MADDE 67-
(1) İdare tarafından mevcut
kılavuz teşkilatlarının talebi ve/veya İdarenin değerlendirmesi üzerine her
yılın ilk üç ayı içerisinde ilgili yıl için ihtiyaç duyulan kılavuz kaptan
sayısı ilan edilir. İdare, gerekli gördüğü durumlarda bu maddede belirtilen
usul ve esaslara uygun olarak aynı yıl içerisinde ilan ve sınav yapabilir.
(2) Kılavuz kaptan olmak isteyen kişiler tarafından
liman başkanlıklarına yapılan başvurulardan uygun olanlar İdareye
bildirilir.
(3) İdare kılavuz kaptan adayları için yazılı veya
çevrimiçi olarak kılavuz kaptan sınavını yapar. Sınav, yüz tam puan
üzerinden değerlendirilir. Sınavda en yüksek puandan aşağıya doğru sıralama
yöntemiyle istihdam edilecek kılavuz kaptan sayısının iki katı kadar aday,
en az 70 puan almak şartıyla, sözlü sınava katılmaya hak kazanır. Son
adayla aynı puana sahip olan adayların tamamı sözlü sınava çağrılır. Sözlü
sınavda yetmiş ve üzeri puan alanlar değerlendirmeye alınır.
(4) Başarı sıralamasında, yazılı ve sözlü sınavın
aritmetik ortalaması esas alınır. Başarılı olan adaylar; ücreti, içeriği ve
süresi İdare tarafından belirlenen temel kılavuz kaptanlık eğitimini Ulusal
Deniz Emniyeti Başkanlığında alır.
Staj ve
görev başı eğitim
MADDE 68-
(1) Kılavuzluk teşkilatları
İdarenin bildirdiği kılavuz kaptan adaylarını en geç altmış gün içinde staj
eğitimine başlatmakla, kılavuz kaptan adayları da aynı süre içerisinde staj
eğitimine başlamakla yükümlüdür. Bu süre içerisinde, İdarenin izniyle kabul
edilen hastalık, tutukluluk, doğal afet gibi mücbir sebepler hariç olmak
üzere, staj eğitimlerine başlamayan veya ara vermeden tamamlamayan
adayların adaylık süreçleri sonlandırılır.
(2) Kılavuz kaptan yeterlikleri aday, liman ve
boğaz kılavuz kaptanı olmak üzere tanımlanır. İlk defa aday kılavuz kaptan
yeterliği alacaklar otuz gemiden az olmamak ve en az otuz gün süreli staj
eğitimini, İdarenin belirlediği kılavuzluk teşkilatında, gece ve gündüz
dengeli olacak şekilde, farklı büyüklük ve cinsteki gemilerde
yetkilendirilmiş bir kılavuz kaptan nezaretinde fasılasız olarak yapmak
zorundadır.
(3) Staj eğitimi veya görev başı eğitimi yapan
kılavuz kaptanlar, eğitimleri sırasında, eğitimini yaptıkları kılavuzluk
hizmet bölgesinde yetkili römorkörcülük teşkilatına ait römorkörlerde beş
gün fiili eğitim alırlar. Daha önceden kılavuzluk hizmetlerine esas
römorkörlerde kaptanlık yapanlar veya ilgili alanda bu fiili eğitimi almış
olanlar bu eğitimden muaftır.
(4) Staj eğitimi ve görev başı eğitimi yapan
kılavuz kaptanlar, eğitimleri sırasında, eğitimini yaptıkları kılavuzluk
hizmet bölgesi kısmen veya bütünüyle gemi trafik hizmetlerinin (GTH)
kapsamı içinde ise GTH’nin yapısı ve işlevi ile ilgili beş gün süre ile
toplam otuz saat fiili eğitim alırlar. Daha önceden gemi trafik hizmetleri
operatörlüğü yapanlar veya ilgili alanda bu fiili eğitimi almış olanlar bu
eğitimden muaftır.
(5) Stajlarını tamamlayan adayların Eğitim
Yönergesinde tanımlanan staja ilişkin belgeleri, staj eğitimine başladığı
ve bitirdiği tarih ile staj eğitimi sonrası adaya ilişkin görüşler,
kılavuzluk teşkilatı tarafından ilgili liman başkanlığına bildirilir. Bu
bildirime istinaden İdarenin şartlarını belirlediği sözlü sınavda başarılı
olan ve ilgili liman başkanlığına başvuran adaylara aday kılavuz kaptan
yeterlik belgesi İdare tarafından verilir.
(6) Liman kılavuz kaptanı olmak isteyenler; görev
alacakları hizmet sahalarında, görev başı eğitimlerini yetkilendirilmiş bir
liman kılavuz kaptan nezaretinde farklı büyüklük ve cinsteki en az %70’i
yanaşma manavrası olacak şekilde en az kırk beş gemiden az olmamak ve en az
dört ay sürede tamamlayarak, İdarenin şartlarını belirlediği uygulama
sınavında başarılı olduklarında liman kılavuz kaptan yeterliği almaya hak
kazanırlar.
(7) İstanbul ve Çanakkale Boğazlarında boğaz
kılavuz kaptanı olmak isteyenler, staj dahil görev başı eğitimlerini
yetkilendirilmiş bir boğaz liman kılavuz kaptanı nezaretinde farklı
büyüklük ve cinsteki yetmiş beş gemiden az olmamak ve en az beş ay sürede
tamamlayarak İdarenin şartlarını belirlediği uygulama sınavında başarılı
olduklarında boğaz kılavuz kaptanı yeterliği almaya hak kazanırlar. Aday
kılavuz kaptanlık stajını boğaz dışında yapanlar, görev başı eğitimleri
farklı büyüklük ve cinsteki altmış gemiden az olmamak ve en az dört ay sürede
tamamlayarak İdarenin şartlarını belirlediği uygulama sınavında başarılı
olduklarında boğaz kılavuz kaptan yeterliği almaya hak kazanırlar.
(8) Liman veya boğaz kılavuz kaptan yeterliğine
sahip olanlar, ilave hizmet sahalarında görev başı eğitimlerini
yetkilendirilmiş bir kılavuz kaptan nezaretinde otuz gemiden az olmamak ve
en az iki ay sürede tamamlayarak ilave hizmet sahası için liman kılavuz
yeterliği alabilirler.
(9) MARPOL EK-I Lahika 1’de yer alan petrol ve
petrol ürünleri, IBC Kod Bölüm 17 ve IGC Kod Bölüm 19 kapsamındaki
tehlikeli maddeleri elleçleyen limanlar ve terminallerde bu maddenin
altıncı fıkrasında tanımlı görev başı eğitimlerinde kılavuzlanan gemilerin
en az on tanesinin bu fıkrada tanımlı tehlikeli yükleri taşıyan gemilerden
olması gereklidir.
(10) İdare tarafından, seyir, can, mal ve çevre
emniyeti açısından gerekli görülen kılavuzluk hizmet sahalarında görev başı
eğitimi süreleri ile gemi sayıları artırılabilir.
(11) Görev başı eğitimini tamamlayan kılavuz
kaptanlara, liman başkanlığının teklifi ile İdare tarafından ilgili hizmet
sahası için kılavuz kaptan yeterliği verilir.
Kılavuz
kaptanlara yönelik diğer hususlar
MADDE 69-
(1) Mücbir sebeplerle veya yeni
kurulan bir kılavuzluk bölgesinde yetkili kılavuz kaptan bulunmadığından
görev başı eğitimi yapılamıyorsa, son beş yıl içerisinde en az on iki ay
kılavuz kaptan olarak çalışmış olanlar, İdarenin de onayı ile görev başı
eğitimlerini kılavuzluk hizmeti vererek tamamlayabilir.
(2) Staj ve görev başı eğitimi süresince, kılavuz
kaptan adaylarının çalışma ve sosyal güvenlik mevzuatından kaynaklanan
hakları, yetkili kılavuzluk teşkilatının sorumluluğundadır. Yetkili
kılavuzluk teşkilatının bulunmadığı durumlarda bu sorumluluk kılavuzluk
hizmeti verilen liman işletmesindedir.
(3) Kıyı Emniyeti Genel Müdürlüğü bünyesinde
çalışan kılavuz kaptanlar, İdarenin izin verdiği durumlarda bu bölümde
belirtilen görev başı eğitim şartını sağlamadan herhangi bir kıyı tesisinde
İdare tarafından görevlendirilebilir.
(4) Bir kılavuz kaptan, sadece yapmış olduğu iş
akdi gereğince bünyesinde bulunduğu teşkilatın yetkili olduğu hizmet sahası
içerisinde kılavuzluk hizmeti verebilir.
(5) Bir kılavuz kaptanın acil ve mücbir hallerde,
aynı anda farklı bir hizmet sahasında kılavuzluk hizmeti verebilmesi veya
görev başı eğitimi yapabilmesi İdarenin onayına tabidir.
(6) Kılavuz kaptanlara ilişkin sicil kayıtları
İdare tarafından GİBS’te tutulur.
(7) Kılavuzluk hizmet teknelerinde görev yapan
personele İdare tarafından kılavuz kaptan transfer eğitimi ve kılavuzluk
hizmetinde kullanılan römorkörlerde görev yapan personele ise emniyet
eğitimi verilebilir ve bu eğitimlerin usul ve esasları Bakanlıkça
belirlenir.
(8) Her kılavuzluk teşkilatı, kılavuz kaptanların
staj, görev başı eğitimi ve görevleri başında kullanabilmeleri için bu
fıkrada ve ilgili mevzuatında belirlenen emniyet donatımlarını temin etmek
ve donatmakla; kılavuz kaptan adayları ve kılavuz kaptanlar ise kılavuzluk
görevleri sırasında, bu fıkrada ve ilgili mevzuatında belirtilen emniyet
donatımlarını kullanmakla yükümlüdür.
a) Kılavuz kaptanlar, çarmıh basamaklarına
basıldığında basamakların hissedilmesine müsaade edecek yapıya sahip, suya
düşme durumunda harekete en az engel olacak formda, tabanı kaymaz, petrol
türevlerine ve ısıya dayanıklı, koruyucu ve ortopedik özellikli ayakkabı
ile kaydırmaz ve su geçirmez iş eldiveni kullanır.
b) Kılavuz kaptanlar ve kılavuz botu personeli her
transferde mevsimine göre kışlık veya yazlık can yeleklerini giymek
zorundadır. Can yelekleri ergonomik, Uluslararası Denizde Can Emniyeti
Sözleşmesi (SOLAS) tip onayına haiz minimum 150 N’luk yüzdürme yeteneğine
sahip, kendiliğinden şişebilen (otomatik) özellikte, ışıklı, düdüklü ve
reflektör bantlı donatılmış olacaktır. Kışlık can yelekleri mont/kaban
şeklinde giyilebilir özellikte olabilir.
c) Kılavuz kaptanlar; istihdam edildikleri
teşkilatların bu hizmetin emniyetle verilmesine katkı sağlamak üzere
oluşturdukları ve bünyelerindeki kılavuz kaptanların tecrübe seviyelerine
uygun gemi kılavuzlamalarını amaçlayan teşkilatlarının İdareye sundukları
bir kıdem prosedürüne göre hizmet verirler.
İKİNCİ BÖLÜM
Yeterlik Yenilemeleri ve İdari Tedbirler
Kılavuz
kaptan yeterliklerinin geçerliliği, yeterliğin askıya alınması ve iptali
MADDE 70-
(1) Liman veya boğaz kılavuz
kaptanları en az iki yılda bir defa, aday kılavuz kaptanlar ise en az beş
yılda bir defa kılavuz kaptan yenileme eğitimlerini Ulusal Deniz Emniyeti
Başkanlığında alır. İdarece kabul edilen ve resmî belgeye dayanan mücbir
sebepler dışında herhangi bir sebeple yenileme eğitimlerine katılmayan
kılavuz kaptanların kılavuz kaptan yeterliği askıya alınır. Kılavuz kaptan
yeterliğini askıdan çıkarmak için bu kişilerin yenileme eğitimlerine
katılmaları zorunludur.
(2) Kılavuz kaptanların, beş yıllık süre içerisinde
en az on beş gemiyi ve en az bir ay içerisinde kılavuzlamadığı durumlarda
ilgili hizmet sahalarına yönelik kılavuz kaptan belgeleri askıya alınır.
İlgili hizmet sahasında yetkili kılavuz kaptan nezaretinde on beş gemiden
az olmamak ve en az bir ay içerisinde görev başı eğitimini tamamlamaları
durumunda askı kaldırılır.
(3) Kılavuz kaptanların, uzakyol kaptanı yeterlik
belgesi ve sahip oldukları gemiadamı uzmanlık belgeleri, bu belgelerinin
süresi içinde en az bir yıl kılavuz kaptan olarak görev yapmaları halinde
yenilenir. Bu sürenin hesaplanmasında, belgelerin süresi içinde uzakyol
kaptanı olarak yaptığı deniz hizmeti süreleri de dikkate alınır. Kılavuz kaptanlar,
29 uncu maddenin birinci fıkrasında yer alan deniz emniyeti uzmanlık
belgelerini güncel tutmak zorundadır.
(4) Kılavuz kaptanlar Gemiadamları Sağlık
Yönergesine göre uzakyol kaptan yeterliği için öngörülen sağlık raporlarını
güncel tutmak zorundadır. Altmış yaşın üstünde kılavuz kaptanların sağlık
muayeneleri gemiadamı sağlık kurullarınca gerçekleştirilen genel muayene
esaslarına göre yapılır. Sağlık raporları güncel olmayan kılavuz kaptanlar,
kılavuzluk hizmeti veremez.
(5) Kılavuz kaptan yeterliğine sahip olanların
kılavuz kaptan yeterlik belgeleri, aşağıdaki durumlarda İdare tarafından
geri alınarak bu durum kütüğe işlenir:
a) Altmış beş yaşını doldurmak.
b) Kılavuz kaptan olabilmek için gerekli olan
sağlık ve adli sicil koşullarını kaybetmek.
(6) İdare beşinci fıkrada belirlenen altmış beş yaş
sınırını en erken 24 ay sonra uygulanmak üzere altmış yaşına kadar
indirebilir.
(7) Gemiadamları Disiplin Komisyonu kılavuz
kaptanlara uygulanacak idari yaptırımlar ile ilgili değerlendirmeyi
yaparken, İdare tarafından yürütülecek teknik ve idari tahkikatın sonucunu
göz önüne alarak;
a) Mesleki ilke ve gerekler ile mesleki etik
sorumluluklarına aykırı hareket eden kılavuz kaptanlar için ihtar,
b) Kılavuz kaptanlar ile ilgili meri mevzuatta
belirtilen hususlara aykırı hareket eden kılavuz kaptanların yeterlik
belgelerinin altı aya kadar askıya alınması,
c) Kılavuzluk hizmeti verdiği gemide
gözlemledikleri geminin seyir, can, mal ve çevre emniyeti ile ilgili risk
oluşturan hususları, seyir cihazları ile ilgili arızaları, deniz kazalarını
ve denizde meydana gelebilecek kirlilikle ilgili uygunsuzlukları tespit
ettiği anda sözlü ve yirmi dört saat içerisinde yazılı olarak ilgili liman
başkanlığına bildirmeyen kılavuz kaptanlar için yeterlik belgelerinin altı
aya kadar askıya alınması,
ç) İdarenin izni dışında birden fazla yerde görev
yaptığı tespit edilen kılavuz kaptanlar için yeterlik belgelerinin bir yıla
kadar askıya alınması,
idari tedbirlerine karar verir. Gerek görülmesi
halinde, idari tedbirlere ek olarak yenileme eğitimi alınmasına da karar
verilebilir.
(8) 62 nci maddenin sekizinci ve onuncu
fıkralarında düzenlenen tekerrüre ilişkin hususlar kılavuz kaptanlar için
de uygulanır.
(9) Kılavuz kaptan olabilme şartlarından en az
birini kaybettiği İdarece tespit edilmesi durumunda kılavuz kaptanın, bu
yeterliğine ilişkin tüm belgeleri de iptal edilir veya askıya alınır.
İptale veya askıya neden olan durumun ortadan kalkması ve ilgilinin
başvurması halinde İdare, belgeleri tekrar geri verir.
Kılavuzluk
hizmeti vermeyi reddetme hakkı
MADDE 71-
(1) Kılavuz kaptanlar, hizmet
verdikleri geminin kılavuzluk hizmet bölgesinde seyre devam etmesinin,
limana demirleme, yanaşma veya kalkmasının seyir, can ve mal emniyeti
ve/veya çevre emniyeti açısından tehdit oluşturabileceğini gözlemlemeleri
durumunda kılavuzluk hizmetini vermeyi reddedebilir.
(2) Kılavuz kaptanlar, gemiye çıkış ve inişte
kullanacakları kılavuz çarmıhı, aydınlatma ve benzeri araçların kurallara
uygun ve emniyetli olmaması durumunda hizmet vermeyi reddetme hakkına
sahiptir.
(3) Birinci ve ikinci fıkraların vuku bulduğu
durumda kılavuz kaptan, hizmet vermeyi reddetme gerekçesi ve varsa
fotoğraf/video kayıtları ile birlikte söz konusu olayı, varsa bölgedeki
gemi trafik hizmetleri merkezlerine telsiz veya uygun iletişim aracıyla
derhal, ayrıca gerekli işlemin yapılması için kılavuzluk teşkilatı
vasıtasıyla ilgili liman başkanlığına en geç 24 saat içinde yazılı olarak
bildirir.
YEDİNCİ KISIM
Çeşitli ve Son Hükümler
Alt
düzenleyici işlemler
MADDE 72-
(1) Bakanlık, bu Yönetmelikte
belirtilen hükümler çerçevesinde alt düzenleyici işlemler yapabilir.
(2) İdare, Gemiadamı Donatımında Asgari Emniyet
Belgesinde bulunmamasına rağmen, gemiadamı statüsüne sahip; geminin bakım,
onarım, eğitim, denetim işleri ile ilgili teknik, idari ve ticari
faaliyetleri gerçekleştirmekle görevli, donatan tarafından görevlendirilmiş
yetkili kişi olan enspektörlerin yetkilendirilmesine ilişkin usul ve
esasları belirler.
Belgelerde
sahtecilik
MADDE 73-
(1) Bu Yönetmelikte geçen her
türlü gemiadamı yeterlik belgesi, uzmanlık belgesi, belge kanıtı, uygunluk
onay belgesi ile gemiadamı cüzdanı gibi belgeleri ve bunlara sahip olmak
için gerekli deniz hizmet belgesi, eğitim belgesi, sağlık belgesi, adli
sicil kaydı gibi bilgi ve belgeleri;
a) İdareyi ve/veya yabancı ülke makamlarını
aldatacak şekilde değiştiren,
b) Sahte olarak üreten,
c) Sahte bilgi ve belgeleri İdareye gönderen veya
beyan eden,
Türk veya yabancı uyruklu gemiadamlarının bu yolla
sahip olduğu tüm gemiadamı belgeleri iptal edilir. Bu şekilde iptal edilen
gemiadamı belgelerinden önce sahip olduğu gemiadamı belgeleri ile ilgili
olarak, bu madde kapsamında işlem yapılması için Gemiadamları Disiplin
Komisyonuna sevk edilir. Bu belgelerin yurt dışından temin edilmesi halinde
belgelere el konulur ve ilgili idaresine bildirimde bulunulur. Sahte belge
taşıyan gemiadamı, İdare veya liman başkanlıkları tarafından ilgili adli ve
idari makamlara bildirilir. Kovuşturma sonuçlanıncaya kadar İdare
tarafından ilgili hakkında herhangi bir gemiadamı işlemi yapılmaz.
(2) Yeterlik belgesi veya uzmanlık belgesi
düzenlenmesi aşamasında sahte belge ibraz edildiğinin tespit edilmesi
durumunda, ilgili adli makamlara bildirimde bulunulur.
Yürürlükten
kaldırılan yönetmelik
MADDE 74-
(1) 10/2/2018 tarihli ve 30328
sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Gemiadamları ve Kılavuz Kaptanlar
Yönetmeliği yürürlükten kaldırılmıştır.
Kazanılmış
yeterlik hakları
GEÇİCİ
MADDE 1- (1) Bu Yönetmeliğin
yürürlüğe girdiği tarihten önce kazanılmış haklara ilişkin hususlar
şunlardır:
a) Vardiya zabiti, birinci zabit, makine zabiti ve
ikinci makinist yeterliğine sahip olan gemiadamları, 74 üncü madde ile
yürürlükten kaldırılan Gemiadamları ve Kılavuz Kaptanlar Yönetmeliğinde
belirtilen uzakyol yeterliklerine geçiş hükümlerini, bu Yönetmeliğin yayımı
tarihinden sonraki otuz altı ay içerisinde sağlamaları durumunda, uzakyol
yeterliğine geçiş haklarını yeterlik sınavında başarılı olmaları halinde
kullanabilirler.
b) Yetkilendirilmiş eğitim kurumlarında eğitim
almış veya bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihte bu eğitimleri devam
eden kişiler, 74 üncü madde ile yürürlükten kaldırılan Gemiadamları ve
Kılavuz Kaptanlar Yönetmeliğinde aranan şartları sağlamaları durumunda bu
şartlara göre belgelendirilme haklarını kullanabilirler.
c) Gemici veya yağcı yeterliğine sahip olan
gemiadamları, 74 üncü madde ile yürürlükten kaldırılan Gemiadamları ve
Kılavuz Kaptanlar Yönetmeliğinde belirtilen sınırlı vardiya zabiti ve
sınırlı makine zabiti yeterliklerine geçiş hükümlerini bu Yönetmeliğin
yayımı tarihinden sonraki altmış ay içerisinde sağlamaları durumunda kullanabilirler.
ç) Balıkçı gemisi güverte tayfası yeterliğine sahip
olan gemiadamları, 74 üncü madde ile yürürlükten kaldırılan Gemiadamları ve
Kılavuz Kaptanlar Yönetmeliğinde belirtilen gemici yeterliğine geçiş
hükümlerini bu Yönetmeliğin yayımı tarihinden sonraki altmış ay içerisinde
sağlamaları durumunda kullanabilirler.
(2) Bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihten
itibaren 12 ay içinde başvurmaları halinde;
a) En az otuz altı ayı sınırlı vardiya zabiti
yeterliği ile en az yüz yirmi ay deniz hizmetine sahip olanlar Eğitim
Yönergesinde belirtilen İngilizce puan şartını sağlayarak en az ROC
yeterlik belgesine sahip olmak koşulu ile sınavsız sınırlı kaptan
yeterliğini almaya hak kazanırlar.
b) En az otuz altı ayı sınırlı makine zabiti
yeterliği ile en az yüz yirmi ay deniz hizmetine sahip olanlar Eğitim
Yönergesinde belirtilen İngilizce puan şartını sağlayarak sınavsız sınırlı
başmakinist yeterliğini almaya hak kazanırlar.
(3) Bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihten önce
elde edilen kazanılmış hakların kullanılması bu maddede belirlenen esaslara
tabidir.
(4) Mülga Yönetmeliklerde bulunan hükümlerde yer
alan intibak işlemleri ilgili mülga mevzuat hükümlerine göre yürütülür. Bu
intibak işlemleri sonucunda kazanılan yeterlik haklarının kullanılabilmesi
için 47 nci maddede düzenlenen yeterlik yenileme hükümlerinin uygulanması
şarttır.
(5) Bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihten önce
eğitim görmekte olanlar ile mezun olan fakat yeterlik belgesi almayan hak
sahipleri ilk yeterliklerini alırken, İngilizce yeterlik şartı, sınav
şartı, sınav konuları ve geçme başarı notu baremi hariç, eğitime
başladıklarında yürürlükte olan Yönetmelik hükümlerine tabidir. Bu hak
sahipleri, tabi oldukları Yönetmelikte sınavına girmeye hak kazandıkları
yeterlik belgesinin varsa intibakı tanımlanmış yeterlik belgesi sınavına
girer.
(6) Her bir yeterlik sahibine intibakları sırasında
verilmiş bulunan kazanılmış haklar, yeterlik sahibi daha üst yeterliklere
terfi ettikten sonra da devam eder.
(7) Bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihte
elektrikçi, elektronikçi, elektrik zabiti ve elektronik zabiti yeterliğine
sahip olanlar, mevcut yeterlikleri ile 36 ay süre ile çalışmaya devam
edebilirler. Bu süre sonunda yeterliklerine kabotaj sefer bölgesi
sınırlaması getirilir.
(8) Bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihten önce
uzakyol kaptanı yeterliğine sahip olup İstanbul ve Çanakkale Boğazlarında
gemi trafik hizmetleri operatörü olarak veya İstanbul ve Çanakkale
Boğazlarında kılavuzluk ve römorkörcülük hizmetlerine esas römorkörlerde
kaptan olarak çalışanların, 74 üncü madde ile yürürlükten kaldırılan
Gemiadamları ve Kılavuz Kaptanlar Yönetmeliğinin 69 uncu maddesinin ikinci
fıkrası gereklerini sağlamaları halinde kılavuz kaptan yeterliğine başvuru
hakları saklıdır.
(9) Bakanlıkça işletim düzeyinde eğitim vermek için
yetkilendirilmiş Millî Eğitim Bakanlığına bağlı ortaöğretim düzeyinde
yetkilendirilmiş eğitim kurumlarında 2016-2017 eğitim öğretim yılı ve
öncesinde eğitim görmekte olan öğrencilerin kazanılmış hakları saklıdır.
(10) Her bir yeterlik sahibine intibakları
sırasında verilmiş bulunan kazanılmış haklar, yeterlik sahibi daha üst
yeterliklere terfi ettikten sonra da devam eder. Uzakyol yeterliklerine
terfi edildiğinde bu intibak hakları gemiadamının talebi halinde gemiadamı
cüzdanına işlenir.
(11) Bu madde içinde tarif edilen tüm kazanılmış
haklar ve intibak hakları İdare tarafından ayrıca yayımlanan bir uygulama
talimatıyla düzenlenir.
(12) Bu Yönetmeliğin yayımı tarihinden önce genel
kılavuz kaptan yeterliğine sahip olanlar da kazanılmış hakları saklı kalmak
üzere aday kılavuz kaptan olarak değerlendirilir ve talep etmeleri halinde
bu Yönetmelikte aday kılavuz kaptanlara tanınan müspet hükümlerden İdarenin
uygun görüşüyle faydalanırlar.
Belgelerin
geçerliği
GEÇİCİ
MADDE 2- (1) 74 üncü madde ile
yürürlükten kaldırılan Gemiadamları ve Kılavuz Kaptanlar Yönetmeliği
kapsamında verilen gemiadamı yeterlik belgeleri ve gemiadamı uzmanlık
belgeleri geçerlidir.
Yürürlük
MADDE 75-
(1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde
yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 76-
(1) Bu Yönetmelik hükümlerini
Ulaştırma ve Altyapı Bakanı yürütür.