Yargıtay 7. Hukuk Dairesine Ait Karar
YARGITAY KARARI | 2023-11-02

2 KasIm 2023 PER$EMBE 
Resmî Gazete 
Sayı : 32357
YARGITAY KARARI 
Yargitay 7. Hukuk Dairesinden:
TÜRK MİLLETİ ADINA YARGITAY İLÂMI 
Esas No : 2022/1644Karar No : 2023/2902
İNCELENEN KARARIN 

MAHKEMESİ: Bafra 3. Asliye Hukuk Mahkemesi 
TARİHİ: 12.09.2017
SAYISI : 2016/355 E., 2017/319 K.

DAVACILAR : Hasan Nemlioğlu vd. vekilleri Avukat Akay Arslan 
DAVALILAR : Asiye Ünlü vd.

DAVA TARİHİ: 11.07.2016
KARAR : Davanın kabulü

KANUN YARARINA TEMYİZ EDEN : Adalet Bakanlığı


Taraflar arasında, İlk Derece Mahkemesinde görülen muhdesat aidiyetinin tespiti davasında davanın kabulüne karar verilmiştir.

İstinaf incelemesinden geçmeden kesinleşen ilk Derece Mahkemesi kararının kanun yararına temyizen incelenmesi Adalet Bakanlığı tarafindan istenilmiş olmakla; Tetkik Hâkimi tarafindan hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA 
Davacı vekili dava dilekçesinde; davalılardan Emriye Nemlioğlu'nun tarafların üvey annesi olduğunu,babaları Mustafa'nın ölümü ile taraflara Aktekke Köyünde 3 parça taşınmaz miras kaldığıni, bu taşınmazlardan 169 ada 7 parsel üzerinde müvekkillerinin inşaatı devam eden iki ayrı ev bulunduğunu,bu evleri şantiyelerde çalışarak ve makine operatörlüğü yaparak kazandıkları paralar ile yaptırdıklarını,Emriye Nemlioğlu'nun bu 3 parça taşınmazlardaki paydaşlığın giderilmesi için Bafra Sulh Hukuk Mahkemesinde 2015/1005 Esas sayılı davayı açtiğını, bu davada bilirkişinin düzenlediği krokide davacıHüseyin Nemlioğlu'nun yaptığı binayı 1 No.lu bina, Hasan Nemlioğlu'nun yaptırdığı binayı ise 2 No.lu bina olarak gösterdiğini, açıklanan nedenlerle Bafra Sulh Hukuk Mahkemesince paydaşlığın giderilmesi davasında yapılan keşifte Fen Memuru bilirkişisi tarafindan düzenlenen rapor krokisinde 1 No ile gösterilen binanın Hüseyin Nemlioğlu adına, 2 No.lu binanın Hasan Nemlioğlu adına tespitine karar verilmesini talep etmiștir.

II. CEVAP 
1. Davalı Yakup Nemlioğlu 10.10.2016 tarihinde sunduğu cevap dilekçesinde; davayı kabul etmiştir.

2. Davalı Fatma Nemli 05.10.2016 tarihinde sunduğu cevap dilekçesinde; davayı kabul etmiștir.
3. Davalı Asiye Ünlü 06.10.2016 tarihinde sunduğu cevap dilekçesinde; davayı kabul etmiştir.
4. Davalı Sabri Nemlioğlu 03.10.2016 tarihinde sunduğu cevap dilekçesinde; davayı kabul etmiştir.
5. Davalı Emine Süleymanoğlu 06.10.2016 tarihinde sunduğu cevap dilekçesinde; davayı kabul etmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI 
İlk Derece Mahkemesinin yukarida tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne; Samsun ili,Bafra ilçesi, Aktekke Mahallesi, 169 ada 7 numaralı parselde 22.05.2017 havale tarihli bilirkişi raporunda A harfi ile krokide gösterilen 3 katlı bina ve yanındaki tek katlı ahir amaçlı kullanılan müştemilatin Hüseyin Nemlioğlu tarafindan, B harfi ile krokide gösterilen 3 katlı binanın Hasan Nemlioğlu tarafindan yapıldığının tespitine karar verilmiş, hüküm istinaf incelemesinden geçmeden kesinleşmiştir.

IV. KANUN YARARINA TEMYİZ 
A. Kanun Yararina Temyiz Yoluna Başvuran 
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararının kanun yararıa temyizen incelenmesi Adalet Bakanlıği tarafindan talep edilmiştir.

B. Temyiz Sebepleri 
Adalet Bakanlığı kanun yarına temyiz isteminde özetle;
1. Gerekçeli kararın (2) numaralı bendinde, karar tarihi itibarıyla alınması gerekli karar ve ilâm harcının 14.282,80 TL olduğu, bu miktardan peşin alınan 2.561,63 TL ve islahta yatırılan 1.007,60TL'nin mahsubu ile bulunan bakiye 10.713,57 TL'nin 2.678,40 TL'lik kismının kendi üzerine düşen miras payı dikkate alınarak davada kabul beyanı olmayan davalıdan, 1.913,15 TL'lik kısmının ise kabul beyanında bulunan davalilardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, kalan 6.122,02 TL'nin ise davacılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verildiği; yine kararın (4) numaralı bendinde ise kabul edilen dava değeri üzerinden karar tarihi itibarıyla davacılar lehine 18.495,28 TL vekâlet ücreti hesaplanmış ise de kabul beyanı bulunmayan davalının miras payına karşılık gelen 3.082,55 TL'lik kismının anılan davalıdan, diğer davalılar ön inceleme duruşmasından önce davayı kabul ettiklerinden 7.706,35 TL'sinin ise bu davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verildiğini,
2. 6100 sayıli Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 326 nci maddesinin birinci fikrasinda, kanunda yazilıhâller dışında, yargılama giderlerinin, aleyhine hüküm verilen taraftan alınmasına karar verileceği, aynıKanun'un 312 nci maddesinin ikinci fikrasına göre, davalının davanın açılmasına kendi hâl ve davranışıyla sebebiyet vermemiş ve yargilamanın ilk duruşmasında da davacının talep sonucunu kabul etmiş ise yargılama giderlerini ödemeye mahkûm edilmeyeceği, 492 sayılı Harçlar Kanunu'nun 22 nci maddesinde ise davadan feragat veya davayı kabul veya sulh, muhakemenin ilk celsesinde vuku bulursa,karar ve ilâm harcının üçte biri, daha sonra olursa üçte ikisinin alınacağı, aynı Kanun'un (I) sayılıtarifesinin "Yargı Harçları" başlığı altında düzenlenen "II- Karar ve İlam Harcı" maddesinde ise anılan harcın, konusu belli bir değerle ilgili bulunan davalarda esas hakkında karar verilmesi hâlinde hüküm altına alınan anlaşmazlık konusu değer üzerinden hesaplanacağı belirtilmiş, karar tarihinde yürürlükte olan 2017 yılı Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin 6 ncı maddesinde ise anlaşmazlığın, davanın konusuz kalmasi, feragat, kabul, sulh veya herhangi bir nedenle; ön inceleme tutanağı imzalanıncaya kadar 

giderilmesi hâlinde, tarife hükümleriyle belirlenen ücretlerin yarısına, ön inceleme tutanağıimzalandıktan sonra giderilmesi hâlinde ise tamamına hükmolunacağının düzenlendiğini,
3. Mahkemece, õncelikle aidiyetinin tespiti istenilen muhdesatın bilirkişi marifetiyle tespit edilecek değeri dikkate alınarak davalıların paylarına isabet eden değeri üzerinden, harç, yargılama gideri ve vekâlet ücretinin belirlenmesi, bu bedeller belirlenirken Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 312 nci maddesinin ikinci fikrasının uygulanıp uygulanmayacağına mezkur davaya dayanak teşkil eden Bafra Sulh Hukuk Mahkemesinin 2005/1005 Esas sayılı ortaklığın giderilmesi davasında iş bu davada kabul beyanı sunan davalıların, beyanları dikkate alınarak, davanın açılmasına sebebiyet verip vermedikleri noktasında yapılacak incelemeyle karar verilmesi, ayrıca Harçlar Kanun'un yukarıda anılan hükümleri uyarınca belirlenecek karar ve ilâm harcının davanın kabulü cihetinde karar verilmiş olması nedeniyle tamamının anılan hükümler dikkate alınarak kabul beyanında bulunmayan davalı veya Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 312 nci maddesinin ikinci fikrası kapsamında yapilacak incelemenin sonucuna göre tüm davalılardan tahsili yönünde hüküm kurulması, öte yandan kabul beyanı sunan davaliların Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 312 nci maddesinin ikinci fikrası kapsamında yapılacak incelemenin sonucuna göre davanın açılmasına sebebiyet vermediklerinin anlaşılması hâlinde karar ve ilâm harcı ile vekâlet ücreti dahil hiçbir yargılama giderinden sorumlu olmayacakları da dikkate alınarak karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde kabul beyanında bulunan davalılardan da vekâlet ücreti ile karar ve ilâm harcinı içeren yargılama giderlerinin tahsiline hükmedilmesi ve ayrica en azından bir davalıtarafindan kabul beyanında bulunulmamış olmasına ve davanın kabulüne karar verilmiş olmasına rağmen karar ve ilâm harcının bir kısmının davacı tarafa yüklenmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu beyanla hükmün kanun yararına bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe 
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme 
Uyuşmazlik, muhdesat aidiyetinin tespiti istemli davada, davanın kabülüne dair verilen ve istinaf incelemesi yapılmadan kesinleşen kararın; yargılama gideri, harç ve vekâlet ücreti hesabı yönünden usul ve yasaya aykırı olduğundan bahisle kanun yararına temyiz istemine ilişkindir.
2, İlgili Hukuk 
1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 363 üncü maddesinin birinci fikrası uyarinca ilk derece mahkemelerinin kesin olarak verdikleri kararlar ile istinaf incelemesinden geçmeden kesinleşmiş bulunan kararlarına karşı, yürürlükteki hukuka aykırı bulunduğu ileri sürülerek Adalet Bakanlığı tarafindan kanun yararına temyiz yoluna başvurulur.

2. Temyiz talebi Yargıtayca yerinde görüldüğü takdirde, 6100 sayılı Kanun'un 363 üncümaddesinin ikinci fikrası uyarınca karar kanun yararına bozulur ve bu bozma, kararın hukuki sonuçlarınıortadan kaldırmaz.

3. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 326 nci maddesinin birinci fikrasında, kanunda yazılı hâller dışında, yargılama giderlerinin, aleyhine hüküm verilen taraftan alınmasına karar verileceği,aynı Kanun'un 312 nci maddesinin ikinci fikrasına göre, davalının davanın açılmasına kendi hâl ve davranışıyla sebebiyet vermemiş ve yargilamanın ilk duruşmasında da davacının talep sonucunu kabul etmiş ise yargılama giderlerini ödemeye mahkûm edilmeyeceği,

4. 492 sayılı Harçlar Kanunu'nun 22 nci maddesinde ise davadan feragat veya davayı kabul veya sulh, muhakemenin ilk celsesinde vuku bulursa, karar ve ilâm harcının üçte biri, daha sonra olursa üçte ikisinin alınacağı,
5. Aynı Kanun'un (I) sayılı tarifesinin "Yargı Harçları" başlığı altında düzenlenen "Ill- Karar ve Îlâm Harci" maddesinde ise anılan harcın, konusu belli bir değerle ilgili bulunan davalarda esas hakkında karar verilmesi hâlinde hüküm altına alınan anlaşmazlık konusu değer üzerinden hesaplanacağıbelirtilmiştir.

3. Değerlendirme 
1. 6100 sayılı Kanun'un “Yargilama Giderlerinin Kapsamı" başlıklı 323 üncü maddesinde, karar ve ilâm harçları yargılama giderleri arasında sayılmış, “Yargılama Giderlerinden Sorumluluk" başlıklı326 ncı maddesinde, yargılama giderlerinin aleyhine hüküm verilen taraftan alınmasına karar verileceği düzenlenmiştir.

2. Bu kapsamda Mahkemece dava kabul edildiğinden harcin davayı ilk celseye kadar kabul eden ve etmeyen davalılar yönünden hesaplanması doğru ise de; davacı vekiline harç yükletilmesi doğru görülmemiştir.

3. Harç, kamu düzenine ilişkindir. Dava kabul edildiği hâlde davacıya harç yükletildiğinden, Adalet Bakanlığının harç yönünden kanun yararına temyiz istemi kamu düzeni bakımından yerindedir.
4. 6100 sayılı Kanun'un "Temyiz Incelemesi ve Duruşma" başlıklı 369 uncu maddesinde;Yargıtayın tarafların ileri sürdükleri temyiz sebepleriyle bağlı olmayıp, kanunun açık hükmüne aykırıgördüğü diğer hususları da inceleyebileceği hükme bağlanmiştır.

5. 6100 sayılı Kanun'un "Yargılama Giderlerine Hükmedilmesi" başlıklı 332 nci maddesinde;yargılama giderlerine, mahkemece re'sen hükmedileceği düzenlenmiştir.

6. Tüm bu yasal düzenlemeler uyarınca Mahkemece davanın bir kisım davalılar yönünden kabul nedeniyle davalı Emriye Nemlioğlu yönünden ise kabulüne karar verildiğine göre; en azından bir davalıtarafindan kabul beyanında bulunulmamış olmasına ve davanın kabulüne karar verilmiş olmasına rağmen karar ve ilâm harcının bir kismının davacı tarafa yüklenmesi, öte yandan kabul beyanı sunan davalıların Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 312 nci maddesinin ikinci fikrası kapsamında yapılacak incelemenin sonucuna göre davanın açılmasına sebebiyet vermediklerinin anlaşılması hâlinde karar ve ilâm harcı ile vekâlet ücreti dahil hiçbir yargılama giderinden sorumlu olmayacakları da dikkate alınarak karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde kabul beyanında bulunan davalılardan da vekâlet ücreti ile karar ve ilâm harcinı içeren yargilama giderlerinin tahsiline hükmedilmesi doğru görülmemis, hükmün kanun yararina bozulmasi gerekmiştir.

V. KARAR 
Açıklanan sebeplerle;
Adalet Bakanlığının 6100 sayılı Kanun'un 363 üncü maddesinin birinci fikrasına dayalı kanun yararına temyiz isteminin kabulü ile kararın sonuca etkili olmamak üzere KANUN YARARINA BOZULMASINA,
Dava dosyasının İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Adalet Bakanlığına gönderilmesine,
29.05.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.