Serbest Bölgeler Uygulama Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik
YÖNETMELİKLER | 2022-01-29

29 Ocak 2022 CUMARTESİ
Resmî Gazete
Sayı : 31734
YÖNETMELİK
Ticaret Bakanlığından:
SERBEST BÖLGELER UYGULAMA YÖNETMELİĞİNDE
DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR YÖNETMELİK
MADDE 1 – 10/3/1993 tarihli ve
21520 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Serbest Bölgeler Uygulama Yönetmeliğinin
40 ıncı maddesinin ikinci fıkrasının birinci
cümlesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“İlgili banka şubelerince yapılan tahsilattan, İşletici veya B.K.İ.’lere
Kanunun 7 nci maddesi kapsamında sözleşmeler
gereği günlük olarak yapılan gelir payı aktarmaları yapıldıktan sonra
bakiye tutarlar beş iş günü içerisinde Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası nezdindeki hesaplara aktarılır.”
MADDE 2 –
Aynı Yönetmeliğin 41 inci maddesinin
birinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“Özel hesabın gelirleri ile bu hesaba tahsilat yapılmayacak haller aşağıdaki şekilde
düzenlenmiştir:
a) Kanunun 7 nci
maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde belirtilen Ruhsatlar ve izin
belgeleri karşılığı tahsil edilecek ücretler:
1) Faaliyet Ruhsatı almak için Genel Müdürlüğe
yapılacak müracaatlarda alınacak Faaliyet Ruhsatı müracaat ücretleri,
2) Faaliyet Ruhsatının kaybedilmesi, yıpranması ve
diğer nedenlerle yeniden düzenlenmesi halinde alınacak ücretler,
3) Açık Alan Kullanma Belgesi almak için Bölge
Müdürlüğüne yapılacak müracaatlarda alınacak ücretler,
4) Depo Kullanma Belgesi almak için Bölge
Müdürlüğüne yapılacak müracaatlarda alınacak ücretler,
5) Giriş İzin Belgesinin düzenlenmesi karşılığında
alınacak ücretler ile bu belgenin ve Özel İzin Belgesinin kaybedilmesi
nedeniyle yeniden düzenlenmesi durumunda alınacak ücretler,
peşin olarak özel hesaba yatırılır.
b) Bölgelerdeki Mal Hareketleri ile Fason İmalat,
Bakım Onarım ve İleri Derecede İşçilik Faaliyetlerine İlişkin Özel Hesap
Ücretlerine Yönelik Hükümler:
1) İmalatçı Kullanıcılar ile 6/2/2004
öncesi Faaliyet Ruhsatı alan Kullanıcılar tarafından gerçekleştirilecek mal
hareketlerinde aşağıdaki esaslar uygulanır:
i) Yurtdışından bölgeye getirilen malların CIF
değeri üzerinden binde 1, Bölgeden Türkiye’ye çıkarılan malların FOB
değerleri üzerinden binde 9 oranında Özel Hesap Ücreti alınır.
ii) Bölge içi mal satışlarından, imha/tasfiye veya
lisanslı bertaraf tesislerine teslim edilmek üzere Bölgeden çıkarılan ve
tahlil/numune amacıyla bedelsiz olarak getirilen veya götürülen mallardan,
Özel Hesap Ücreti alınmaz.
iii) Kapalı alan inşaatının tamamlanması, ek yatırım
yapılması, üretim konusunda Faaliyet Ruhsatı sahibi Kullanıcıların üretimde
kullanacakları yatırım mallarının girişi, makine ve teçhizatın
yenilenmesine ilişkin mal girişleri veya kapasite artırımına yönelik yeni
makine, teçhizat ve ofis makineleri girişi yatırım ve tesis safhasında
yapılan mal girişi olarak kabul edilir. Yatırım ve tesis safhasında
kullanılmak üzere veya tevsi ve kapasite artırmak amacıyla yurtdışından
veya Bölge içinden satın alınan bu mallardan Özel Hesap Ücreti alınmaz.
Yatırım ve tesis kapsamında Özel Hesap açısından mal girişlerine ilişkin
denetim Bölge Müdürlüğünce yapılır.
iv) Yatırım ve tesis safhasında
veya tevsi ve kapasite artırmak amacıyla, yurtdışından Bölgeye getirilen
malların ticarete konu edilerek, bunların Bölgeden yurtdışına çıkarılması,
Bölge içinde başka bir Kullanıcıya satılması veya başka bir Serbest Bölgeye
gönderilmesi durumunda satış bedeli üzerinden binde 1, Türkiye’ye çıkışı
halinde ise faturada yer alan FOB satış bedeli üzerinden alınacak binde 1
Özel Hesap Ücretini müteakip aynı bedel üzerinden binde 9 oranında Özel
Hesap Ücreti alınır.
v) Bölgedeki bina, tesis ve demirbaşların
bakım-onarım veya tamirinde kullanılmak üzere Kullanıcının kendisine ait
olmayan ve yurtdışından bölgelere geçici olarak getirilen araç, gereç ve ekipmanların 58 inci maddede belirtilen 12 aylık süre
içerisinde bölge dışına çıkarılmaması halinde bu malların CIF değeri
üzerinden binde 1 oranında Özel Hesap Ücreti alınır.
vi) Sergilenmek, fuarlarda teşhir edilmek üzere
bölgeden Türkiye’ye geçici olarak mal gönderilmesi, yurt içinden getirilen
bir malın evsafına uygun olmaması veya bozuk çıkması gibi nedenlerle
değiştirilmek ya da tamir edilmek üzere mahrecine iade edilmesi halinde
Özel Hesap Ücreti alınmaz. Ancak 58 inci madde gereğince Türkiye’ye çıkarılacak
mallardan binde 9 oranında teminat alınır. Söz konusu malların 12 ay
içerisinde bölgeye getirilmemesi halinde, bu teminatlar çözülerek Özel
Hesaba gelir kaydedilir.
vii) Özel Hesap Ücreti ödenerek yurtdışından bölgeye
getirilen bir malın evsafına uygun olmaması veya bozuk çıkması gibi
nedenlerle kesin olarak mahrecine iade edilmesi halinde, alınmış olan Özel
Hesap Ücreti Kullanıcının bir sonraki işleminde mahsup edilir. Mahsup
edilememesi halinde kanuni süresi içerisinde iade edilir. Söz konusu malın
mahrecine kesin olarak iade edilmeyip değiştirilmesi veya tamir görmesi
sonrasında Bölgeye geri getirilmesi durumunda Özel Hesap Ücreti alınmaz.
viii) Sergilenmek, fuarlarda teşhir edilmek üzere
bölgeden yurtdışına geçici olarak gönderilen malın Bölgeye geri getirilmesi
durumunda Özel Hesap Ücreti alınmaz.
ix) Bölgeden yurtdışına veya yurtiçine satılan malın
herhangi bir nedenle kesin olarak iade edilmesi durumunda Özel Hesap Ücreti
alınmaz. Özel Hesap Ücreti alınmış ise Kullanıcının bir sonraki işleminde
mahsup edilir. Mahsup edilememesi halinde kanuni süresi içerisinde iade
edilir.
2) 6/2/2004 tarihinden
sonra Faaliyet Ruhsatı alan imalatçı Kullanıcıların dışındaki Kullanıcılar
ile bu tarihten önce ruhsat almış olup da 6/2/2004 tarihinden sonra
Faaliyet Ruhsatı süresini uzatan imalatçı Kullanıcılar dışındaki Kullanıcılar
tarafından gerçekleştirilecek mal hareketlerinde aşağıdaki esaslar
uygulanır:
i) Bu Kullanıcılar tarafından, yurtdışından bölgeye
getirilen ve/veya bölgeden Türkiye'ye çıkarılan mallardan Özel Hesap Ücreti
alınmaz.
ii) Bu Kullanıcılar tarafından, yatırım ve tesis
safhasında veya tevsi ve kapasite artırmak amacıyla getirilenler de dahil olmak üzere yurtdışından getirilerek bölge içinde
satılan malların CIF değeri üzerinden binde 1 oranında Özel Hesap Ücreti
alınır.
3) Hem üretim hem de 6/2/2004
tarihinden sonra alım-satım ruhsatı alan Kullanıcılar tarafından
gerçekleştirilecek mal hareketlerinde aşağıdaki esaslar uygulanır:
i) Üretim ruhsatı kapsamında Türkiye’den veya yurt
dışından getirdiği mallardan ürettiği ürünlerini kendi bünyesinde bulunan
alım-satım ruhsatı kapsamına devretmesi ve alım-satım ruhsatı kapsamında
yurt içine satması halinde, yurt içine satılan malların FOB değerleri
üzerinden binde 9 oranında Özel Hesap Ücreti alınır.
ii) Alım-satım ruhsatı kapsamında binde 1 oranında
ücret ödemeden yurt dışından getirdiği malı, kendi bünyesinde bulunan
üretim ruhsatı kapsamına devretmesi halinde, bu malların CIF değeri
üzerinden binde 1 oranında Özel Hesap Ücreti alınır.
4) Fason imalat ile bakım-onarım faaliyetleri ve
ileri derecede işçilik işlemlerinde aşağıdaki esaslar uygulanır:
i) Kullanıcının kendisine ait olan mallar için
bölge dışında fason imalat veya ileri derecede işçilik işlemleri yaptırması
halinde bu işlemlerden katma değer üzerinden binde 1 oranında Özel Hesap
Ücreti alınır. Ancak 58 inci madde gereğince Türkiye’ye çıkarılacak
mallardan binde 9 oranında teminat alınır. Teminat alınan malların 12 ay
içerisinde bölgeye getirilmemesi halinde bu teminatlar çözülerek Özel
Hesaba gelir kaydedilir.
ii) Kullanıcının kendisine ait olmayan, fason imalat,
bakım-onarım faaliyetleri ve ileri derecede işçilik işlemleri amacıyla
bölgeye geçici olarak getirdiği malların bölgeye giriş ve çıkışında Özel
Hesap Ücreti alınmaz. Söz konusu malların bölgede işçilik gördükten sonra
bölgeden nihai çıkışında bölgede yaratılan katma değer üzerinden binde 1
oranında Özel Hesap Ücreti alınır. Ancak belirtilen kapsamdaki mallardan
kullanıcıların yurtdışından getirerek fason imalat, bakım-onarım
faaliyetleri ve ileri derecede işçilik işlemleri için Türkiye’ye çıkaracağı
mallardan 58 inci madde gereğince binde 9 oranında teminat alınır. Teminat
alınan malların 12 ay içerisinde bölgeye getirilmemesi halinde bu
teminatlar çözülerek Özel Hesaba gelir kaydedilir.
iii) Kullanıcı firmalar arasında gerçekleşen ticaret
kapsamında, fason imalat, bakım-onarım faaliyetleri ve ileri derecede
işçilik işlemleri neticesinde bölgede yaratılan katma değer üzerinden binde
1 oranında Özel Hesap Ücreti alınır.
c) Serbest bölgeyi işleten gerçek veya tüzel
kişilerle yapılacak sözleşmeler uyarınca tahsil edilecek Özel Hesap
Ücretlerine yönelik hükümler:
1) İşleticilerin yıllık net karları üzerinden
alınan sözleşmede belirtilen orandaki kar payları yıl
sonu döviz alış kurundan hesaplanarak ABD Doları cinsinden ait
olunan dönemi takip eden yılın 5’inci ayının son iş günü mesai bitimine
kadar,
2) İşletici ve B.K.İ.’lerin,
bölgenin işletilmesi veya kurulup işletilmesi ile ilgili faaliyetleri
sonucu tahakkuk eden net aylık gelirleri üzerinden yüzde 4 oranında
alınacak ücretler, üçer aylık dönemler itibarıyla Ocak, Nisan, Temmuz ve
Ekim aylarının 20 nci günü mesai bitimine kadar,
3) Hazine arazisi üzerinde kurulu serbest
bölgelerde Faaliyet Ruhsatı verilmesi uygun görülen gerçek veya tüzel
kişilere bina ve tesisler hariç bu bölgelerdeki Hazine taşınmazlarının
kiraya verilmesi halinde, kira bedelleri 8 inci madde kapsamında yapılan
kira sözleşmesinde öngörülen sürelerde işletici veya B.K.İ. tarafından
tahsil edilir. Tahsil edilen kira bedellerinin işletici tarafından yüzde
90'ı, B.K.İ. tarafından yüzde 63'ü işletme veya kuruluş ve işletme
sözleşmelerinde belirtilen süreler içerisinde,
4) Hazineye ait bina ve tesisler
ile Faaliyet Ruhsatının iptali veya süresinin sona ermesiyle Hazineye
intikal eden bina ve tesislerin işletici veya B.K.İ.’ce
kiraya verilmesi halinde tahsil edilen kira bedellerinin işletici veya
B.K.İ. tarafından yüzde 90'ı işletme veya kuruluş ve işletme
sözleşmelerinde belirtilen süreler içerisinde,
5) Özel mülkiyete ait arazi
üzerinde kurulu serbest bölgelerde B.K.İ.’nin
kiraya verdiği arazi ve işyerlerinin tahsil edilen kira gelirlerinden yüzde
4 aylık gelir payı ve sattığı arazi ve işyerlerinden elde ettiği net
gelirlerden yüzde 4 aylık gelir payı, üçer aylık dönemler itibarıyla Ocak,
Nisan, Temmuz ve Ekim aylarının 20 nci günü mesai
bitimine kadar,
6) İşletici, B.K.İ. ve Kullanıcıların Yönetmelik
hükümlerine, işletme veya kuruluş ve işletme sözleşmelerine aykırı olarak
taahhütlerini zamanında veya hiç yerine getirmemeleri halinde tahsil
edilecek cezai şart, masraf ve faizler tahsili müteakiben,
özel hesaba yatırılır.
7) İşletici veya B.K.İ. ayrı Faaliyet Ruhsatı almak
ve ayrı muhasebe kayıtları tutmak kaydıyla Hazine arazisi üzerinde yaptığı
veya yaptırdığı bina ve tesisleri kiraya vermek veya bölgede yapılması
öngörülen faaliyet konularında faaliyet gösteren kuruluşlara ortak olmak
suretiyle elde ettikleri gelirlerden özel hesaba herhangi bir pay ödemez.
8) Kanunun geçici 2 nci
maddesi uyarınca ilk kez faaliyete geçecek serbest bölgelerde, bu bendin
(3) numaralı alt bendinde yer alan yüzde 63 oranı Kuruluş ve İşletme
Sözleşmesinin akdedildiği tarihten itibaren 20 yıl süreyle yüzde 40 olarak
uygulanır.
ç) Kanunun 7 nci
maddesinin birinci fıkrasının (d) bendinde belirtilen diğer gelirler:
1) Satın alma ve satışlar nedeniyle yapılan
sözleşmelerde belirtilen cezai şart, masraf ve faizler,
2) Genel Müdürlük veya Bölge Müdürlüklerince
bastırılan ve satış yoluyla dağıtımına karar verilen her nevi basılı kağıt veya yayınların bedeli,
3) Bölge Müdürlüğü tarafından Kullanıcılara
kiralanan arazi ve binalardan elde edilecek kira bedelinin tamamı,
4) Herhangi bir nedenle Hazineye intikal eden
menkullerin satışından, gayrimenkullerin kullanım hakkının süreli olarak
devrinden elde edilecek gelirler,
5) Faaliyet Ruhsatı almak için Genel Müdürlüğe
yapılan müracaatlarda, Genel Müdürlüğün uygun görüş yazısından sonra 30 gün
içerisinde Faaliyet Ruhsatı almaktan vazgeçilmesi halinde alınacak ücret,
6) Özel mülkiyete ait arazi üzerinde kurulu serbest
bölgelerde bina satışları ve üst yapı kullanım hakkı devirlerinde alınacak
ücretler,
özel hesaba yatırılır.
7) Hizmet, Bankacılık ve Sigortacılık
Faaliyetlerine İlişkin Özel Hesap Ücretlerine Yönelik Hükümler:
i) Hizmet Faaliyetleri: Bakım-onarım, fason imalat
ve ileri derecede işçilik işlemleri hariç olmak üzere, 6/2/2004
tarihinden önce Faaliyet Ruhsatı alan Kullanıcıların bölge içi ve bölge
dışına hizmet teslimlerinde binde 1 oranında Özel Hesap Ücreti alınır. 6/2/2004 tarihinden sonra Faaliyet Ruhsatı alan imalatçı
Kullanıcıların dışındaki Kullanıcılar ile bu tarihten önce ruhsat almış
olup da 6/2/2004 tarihinden sonra Faaliyet Ruhsatı süresini uzatan imalatçı
Kullanıcılar dışındaki Kullanıcılar tarafından yapılan hizmet teslimlerinde
Özel Hesap Ücreti alınmaz.
ii) Bankacılık ve Sigortacılık Faaliyetleri: 6/2/2004 tarihinden önce Faaliyet Ruhsatı alan
bankaların ve sigorta kuruluşlarının faaliyetleri nedeniyle elde ettikleri
gelirlerinden yapmış oldukları bütün muameleler nedeniyle kendi lehlerine
nakden veya hesaben tahakkuk eden paralardan üçer
aylık dönemler itibariyle Ocak, Nisan, Temmuz ve Ekim aylarının 20’nci günü
mesai bitimine kadar binde 1 oranında Özel Hesap Ücreti alınır. 6/2/2004 tarihinden sonra Faaliyet Ruhsatı alan banka ve
sigorta kuruluşları ile bu tarihten önce ruhsat almış olup da 6/2/2004’ten
sonra Faaliyet Ruhsatı süresini uzatan banka ve sigorta kuruluşlarından bu
ücret alınmaz.
8) Diğer gelirler.”
MADDE 3 –
Aynı Yönetmeliğin 42 nci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde, 43 üncü
maddesinin birinci fıkrasının (a) ve (b) bentlerinde ve geçici 4 üncü
maddesinin beşinci fıkrasında yer alan “(d) bendinin” ibareleri “(ç)
bendinin” olarak değiştirilmiştir.
MADDE 4 –
Bu Yönetmelik yayımı tarihinde
yürürlüğe girer.
MADDE 5 –
Bu Yönetmelik hükümlerini Ticaret
Bakanı yürütür.