Anayasa Mahkemesinin 20/7/2022 Tarihli ve E: 2021/26 (Siyasi Parti Mali Denetimi), K: 2022/29 Sayılı Kararı
ANAYASA MAHKEMESİ KARARLARI | 2022-09-30

30 Eylül 2022 CUMA 
Resmî Gazete 
Sayı : 31969
ANAYASA MAHKEMESİ KARARI 
Anayasa Mahkemesi Başkanlığından:
Esas Sayısı : 2021/26 (Siyasi Parti Mali Denetimi)
Karar Sayısı : 2022/29

Karar Tarihi: 20/7/2022


I. MALİ DENETİMİN KONUSU 
Devrim Hareketi Partisinin 2020 yılı kesin hesabmın incelenmesidir.
II. İLK İNCELEME 
1. Devrim Hareketi Partisinin Anayasa Mahkemesine verdiği 2020 yılı kesin hesap çizelgeleri ile dayanağını oluşturan belgeler üzerinde yapılan inceleme sonuçlarını içeren ve Sayıştay Başkanlığınca hazzrlanıp Raportör Ömer DÜRSUN tarafindan heyete sunulan ilk inceleme raporu, Anayasa'mn ve 30/3/2011 tarihli ve 6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun ile 22/4/1983 tarihli ve 2820 sayılı Siyasi Partiler Kanunu'nun ilgili kuralları, bunların gerekçeleri ile diğer yasama belgeleri okunup incelendikten sonra gereği görüşülüp düşünüldü:
2. Devrim Hareketi Partisi, gōnderdiği 2020 yılı Genel Merkez kesin hesabına gōre yıl içinde 850 TL gelir elde etmiş; 850 TL ise gider gerçekleştirmiştir.
3. Siyasi partiierin faaliyetlerini yürüttükleri genel merkez, il ve ilçe başkanlıklarına ait binalarn ya kendi mülkü veya kira olması gerekir. Parti yetkililerine ait binalarda siyasi faaliyette bulunuluyor ise (genel merkez, il, ilçe teşkilatıın faaliyette bulunduğu binalar) bu takdirde kira sözleşmesi düzenlenerek isabet eden tutarın partiye bağış olarak kaydedilmesi gerekir.

4. Parti yetkililerinin sunduğu kesin hesapta, Genel Merkeze ait çok düşük miktarda gelir elde edildiği ve gider gerçekleştirildiği belirtilmiş; teşkilatı kurulmuş olan örgütlerine ilişkin herhangi bir gelir ve gider de gösterilmemiştir. Parti Genel Merkezi ve il örgütleri faaliyette olduğuna göre bu teşkilatlara ait en azından yönetim giderlerinin (kira, su, elektrik,telefon, kırtasiye vb.) olması gerekir. Partinin gider olarak gösterdiği tutarla siyasi faaliyetlerini karşılaması mümkün değildir. Yönetim giderlerinin hesaplarda görülmemesi kayıt dışı gelir ve gider oluşturulduğunu göstermektedir. Bu durumda 2820 sayılı Kanun'un 69. maddesindeki bir siyasi partinin bütün gelirlerinin o siyasi partinin tüzel kişiliği adına elde edileceği ve aymı Kanun'un 70. maddesindeki bir siyasi partinin bütün giderlerinin o siyasi partinin tüzel kişiliği adına yapılacağı hükmüne aykırı davranımıştır.
5. 2820 sayılı Kanun'un 111. maddesinin birinci fikrastnın (c) bendinde yapılan inceleme ve araştırmaları engelleyen ve istenen bilgileri vermeyen parti sorumluları hakkında altı aydan bir yıla kadar hapis ve altmış milyon liradan az olmamak üzere ağır para cezasıverileceği hüküm altına alınmıştır.

6. Anayasa Mahkemesine hesap verilebilir şekilde kayit ve belge düzeninin oluşturulmaması ile hesabın dışında gelir ve gider gerçekleştirilmesi, inceleme ve araştırmayıengellemeye yönelik eylemler olduğundan 2820 sayılı Kanun'un 111. maddesinin birinci 

fikrasının (c) bendine istinaden gerekli işlemlerin yapıması için Ankara Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulunulması gerekir.

III. SONUÇ
Devrim Hareketi Partisinin 2020 yılı kesin hesabının incelenmesi sonucunda;
A. Anayasa Mahkemesine hesap verilebilir şekilde kayıt ve belge düzeninin oluşturulmaması, hesabın dişında gelir ve gider gerçekleştirilmesi inceleme ve araştırmayıengellemeye yönelik eylemler olduğundan 2820 sayılı Kanun'un 111. maddesinin birinci fikrasının (c) bendi uyarınca yasal işlem yapılması için Ankara Cumhuriyet Başsaveılığına suç duyurusunda bulunulmasına,
B. Parti Genel Merkez ve il örgütlerine ait kesin hesapların denetimi gerçekleştirilemediğinden Partinin 2020 yılı hesabımın 2820 sayılı Kanun uyarınca kabul edilmesinin mümkün olmadığına 20/7/2022 tarihinde OYBİRLİĞIYLE karar verildi.
Başkan Başkanvekili Başkanvekili Zühtü ARSLAN Hasan Tahsin GÖKCAN Kadir ÖZKAYA 
Üye Üye Üye Engin YILDIRIM Hicabi DURSUN Muammer TOPAL 
Üye Üye Öye M. Emin KUZ Rıdvan GÜLEÇRecai AKYEL 
Üye Üye Üye Yusuf Şevki HAKYEMEZ Yıldız SEFERİNOĞLU Selahaddin MENTEŞ
Üye Üye Üye Basri BAĞCI Îrfan FIDAN Kenan YAŞAR