Anayasa Mahkemesinin 14/1/2021 Tarihli ve E: 2017/66 (Siyasi Parti Mali Denetimi), K: 2021/61 Sayılı Kararı
ANAYASA MAHKEMESİ KARARLARI | 2021-03-11

11 Mart 2021 PERŞEMBE 
Resmî Gazete 
Sayı : 31420
ANAYASA MAHKEMESİ KARARI 
Anayasa Mahkemesi Başkanlığından:
Esas Sayısı : 2017/66 (Siyasi Parti Mali Denetimi)
Karar Sayısı : 2021/61

Karar Tarihi: 14/1/2021


I. MALİ DENETİMİN KONUSU 
Adalet ve Kalkınma Partisinin 2016 yılı kesin hesabının incelenmesidir.
II. İLK İNCELEME 
1. Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü hükümleri uyarınca Zühtü ARSLAN, Burhan ÜSTÜN, Engin YILDIRIM, Serdar ÖZGÜLDÜR, Serruh KALELİ, Osman Alifeyyaz PAKSÜT, Recep KÖMÜRCÜ, Nuri NECİPOĞLU, Hicabi DURSUN, Celal Mümtaz AKINCI, Muammer TOPAL, M. Emin KUZ, Hasan Tahsin GÖKCAN, Kadir ÖZKAYA,Rıdvan GÜLEÇ, Recai AKYEL ve Yusuf Şevki HAKYEMEZ'in katılımlarıyla 4/1/2018tarihinde yapılan ilk inceleme toplantısında;
2. Adalet ve Kalkınma Partisinin 2016 yılı kesin hesabının incelenmesi sonucunda;
- Dosyada eksiklik bulunmadığından işin esasının incelenmesine,
- Esas incelemenin yapılabilmesi amacıyla Genel Merkez kesin hesabının dayanağınıoluşturan gelir gider belgeleri ile bu belgelerin kaydedildiği defterleri Sayıştay Başkanlığına göndermesi için Partiye bu kararın tebliğinden itibaren otuz gün süre verilmesine,
OYBİRLİĞİYLE karar verilmiştir.
III. ESASIN İNCELENMESİ
3. Adalet ve Kalkınma Partisinin Anayasa Mahkemesine verdiği 2016 yılı kesin hesap çizelgeleri ile dayanağını oluşturan defter ve belgeler üzerinde yapılan inceleme sonuçlarını içeren ve Sayıştay Başkanlığı tarafından hazırlanıp Raportör Ömer DURSUN tarafindan Heyete sunulan esas inceleme raporu, Anayasa ve 30/3/2011 tarihli ve 6216 sayılıAnayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun ile 22/4/1983tarihli ve 2820 sayılı Siyasi Partiler Kanunu'nun ilgili kuralları, bunların gerekçeleri ve diğer yasama belgeleri okunup incelendikten sonra gereği görüşülüp düşünüldü:
4. Denetimin maddi ögelerini oluşturan defter ve belgelerde Partinin 2016 yılıgelirler toplamının 199.317.011,28 TL, bir önceki yıldan devreden nakit toplamının 16.119.612,62 TL, yıl sonundaki borç toplamının 40.446.429,25 TL olduğu ve giderler toplaminın 187.537.146,58 TL, gelecek yıla devreden nakit toplamının 57.367.115,63 TL,gelecek yıla devreden nakit ve alacaklar toplamının 10.978.790,94 TL olduğu anlaşılmaktadır.

5. Partinin 2016 yılı kesin hesabının gelir ve gider rakamlarının yukarıda açıklanan tutarlardan oluştuğu, bu hâliyle 2016 yılı kesin hesabının doğru, denk ve 2820 sayılı Kanun'a uygun olduğu sonucuna varılmiştir.

A. Gelirlerin Íncelenmesi 
1. Genel Merkez Gelirleri 
6. Partinin Genel Merkez gelirleri toplami 124.998.685,94 TL olup bu tutarin 2.212.735,92 TL'si parti mal varliğı gelirlerinden, 104.678.215 TL'si devlet yardımlarından,18.020.623,51 TL'si bağış ve yardımlardan ve 87.111,51 TL'si diğer gelirlerden oluşmaktadır.

7. Parti Genel Merkezinin defter kayıtları ve gelir belgeleri üzerinde yapılan inceleme neticesinde gelirlerin 2820 sayılı Kanun'a uygun olarak sağlandığı sonucuna varılmıştır.

2. il Örgütleri Gelirleri 
8. Parti il örgütlerinin gelirleri toplamı 74.318.325,34 TL olup bu tutarın 94.366TL'si üye giriş aidatından, 4.329.475 TL'si üye yıllık aidatından, 499.003 TL'si satışgelirlerinden, 41.537.000 TL'si genel merkez yardımlarından, 102.818,46 TL'si parti malvarlığı gelirlerinden, 25.874.947,09 TL'si bağış ve yardımlardan ve 1.880.715,79 TL'si diğer gelirlerden oluşmaktadır.

9. Parti il örgütlerinin 2016 yılı kesin hesap çizelgelerinin gelir bölümü üzerinde yapılan inceleme neticesinde gelirlerin 2820 sayılı Kanun’a uygun olarak sağlandığı sonucuna varılmıştır.

B. Giderlerin İncelenmesi 
1. Genel Merkez Giderleri 
10. Partinin Genel Merkez giderleri toplami 97.627.146,93 TL olup bu tutarin 18.062.165,53 TL'si personel giderlerinden, 2.500.632,43 TL'si kira giderlerinden,1.059.413,57 TL'si haberleşme giderlerinden, 748.115,96 TL'si basılı kâğıt, kırtasiye ve diğer giderlerden, 3.066.190,67 TL'si isitma, aydınlatma ve temizlik giderlerinden, 657.828,75TL'si temsil ve ağırlama giderlerinden, 41.537.000 TL'si teşkilata yardım giderlerinden,2.297.390,28 TL'si seyahat giderlerinden, 545.572,19 TL'si taşima vasita giderlerinden,13.711.401,12 TL'si basın yayın ve tanitim giderlerinden, 232.112,31 TL'si vergi, sigorta,noter ve mahkeme giderlerinden, 422.616,70 TL'si gelir getirici malzeme giderlerinden ve 12.786.707,42 TL'si diğer giderlerden oluşmaktadır.

11. Parti Genel Merkezinin defter kayıtları ve gider belgeleri üzerinde yapılan inceleme neticesinde giderlerin 2820 sayılı Kanun'a uygun olarak gerçekleştirildiği sonucuna varılmıştır.


2. İl Örgütleri Giderleri 
12. Parti il örgütlerinin giderleri toplamı 89.909.999,65 TL olup bu tutarın 9.948.175,25 TL'si personel giderlerinden, 13.716.568,72 TL'si kira giderlerinden,5.785.689,64 TL'si haberleşme giderlerinden, 2.206.497,02 TL'si basılı kâğıt, kırtasiye ve diğer giderlerden, 5.081.883,93 TL'si isitma, aydınlatma, temizlik giderlerinden,27.556.877,43 TL'si temsil ve ağırlama giderlerinden, 925.543,25 TL'si teşkilata yardım giderlerinden, 2.810.908,60 TL'si seyahat giderlerinden, 3.355.136,30 TL'si taşima ve vasita giderlerinden, 4.583.892,73 TL'si basın yayın ve tanitim giderlerinden, 5.021.154,16 TL'si vergi, sigorta, noter ve mahkeme giderlerinden, 627.270,21 TL'si gelir getirici malzeme giderlerinden ve 8.290.402,41 TL'si diğer giderlerden oluşmaktadır.
13. Parti il örgütlerinin defter kayıtları ve gider belgeleri üzerinde yapılan inceleme neticesinde giderlerin 2820 sayılı Kanun'a uygun olarak gerçekleştirildiği sonucuna varılmıştır.

C. Parti Mallarının Încelenmesi 
14. Partinin 2016 yilı defter ve belgeleri üzerinde yapılan inceleme neticesinde 2.524.143 TL tutarında taşınmaz, 1.772.490,45 TL tutarında ta$it ve 2.200.498,81 TL tutarında demirbaş ve hak ediniminin olduğu anlaşılmıştır.

15. Yapılan inceleme neticesinde Partinin 2016 yılı içinde gerçekleştirdiği toplam 6.497.132,26 TL tutarındaki taşınır mal, taşınmaz mal, demirbaş ve hak ediniminin 2820sayılı Kanun'a uygun olduğu tespit edilmiştir.

IV. SONUÇ
Adalet ve Kalkınma Partisinin 2016 yılı kesin hesabının incelenmesi sonucunda;
Partinin 2016 yılı kesin hesabında gösterilen 199.317.011,28 TL gelir, 16.119.612,62TL bir önceki yıldan devreden nakit ve alacak, 40.446.429,25 TL yıl sonundaki borç toplamıile 187.537.146,58 TL gider, 57.367.115,63 TL önceki yıldan kalan borç ödemeleri,10.978.790,94 TL gelecek yıla devreden nakit ve alacak toplamının eldeki bilgi ve belgelere göre doğru, denk ve 22/4/1983 tarihli ve 2820 sayılı Siyasi Partiler Kanunu'na uygun olduğuna 14/1/2021 tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.

Başkan Başkanvekili Başkanvekili Zühtü ARSLAN Hasan Tahsin GÖKCAN Kadir ÖZKAYA 
Üye Üye Üye Engin YILDIRIM Hicabi DURSUN Celal Mümtaz AKINCI 

Üye Üye Üye Muammer TOPAL M. Emin KUZ Rıdvan GÜLEÇ
Üye Üye Recai AKYEL Yusuf Şevki HAKYEMEZ 
Üye Üye Selahaddin MENTEŞBasri BAĞCI