Sahil Güvenlik Komutanlığı Kantin Yönetmeliği
YÖNETMELİK | 2021-03-31

31 Mart 2021 ÇARŞAMBA
Resmî Gazete
Sayı : 31440
YÖNETMELİK
İçişleri Bakanlığından:
SAHİL GÜVENLİK KOMUTANLIĞI
KANTİN YÖNETMELİĞİ
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar
Amaç
MADDE 1 –
(1) Bu Yönetmelik; kantinlerin teşkili,
idaresi ve kontrol şekilleri, muhasebe işlemleri, gelirleri ve gelirlerinin
harcanması, işletilmesi, işlettirilmesi veya kiraya verilmesinden sağlanan
gelirlerin dağıtım yerleri ve oranları ile yapılacak denetlemelere ilişkin
usul ve esasları belirlemek amacıyla hazırlanmıştır.
Kapsam
MADDE 2 –
(1) Bu Yönetmelik; Sahil Güvenlik
Komutanlığına bağlı komutanlıklardaki bütün kantinleri kapsar.
Dayanak
MADDE 3 – (1) Bu Yönetmelik; 9/7/1982 tarihli ve 2692 sayılı
Sahil Güvenlik Komutanlığı Kanununun 15 inci maddesinin üçüncü fıkrası ile
Ek 4 üncü maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 4 – (1) Bu Yönetmelikte geçen;
a) Birlik komutanı: Kantinin işletilmesinden
sorumlu birlik komutanını,
b) Brüt satış karı: Aylık net satışlar ile satılan
mal ve hizmetin maliyeti arasındaki olumlu farkı,
c) Gayrisafi hâsılat:
1) Tek düzen muhasebe sistemine (bilânço esasına)
göre defter tutan kantinlerde; gelir tablosunda bulunan gelirler (brüt
satışlar, diğer faaliyetlerden olağan gelir/karlar ve olağan dışı gelir/karlar)
toplamından (üst komutanlık paylarından yapılan tahsisler ile diğer
kantinlerden aktarılan varlıklar hariç) hiçbir gider ve maliyet unsuru
düşülmeden, elde edilen değerleri,
2) İşletme hesabı esasına göre muhasebe kaydı tutan
kantinlerde; İşletmenin tüm satışlarından elde edilen toplam hâsılat ve
diğer tüm gelirlerin (promosyon gelirleri, kira gelirleri, faiz gelirleri,
kasa fazlası ve benzeri) toplamından (üst komutanlık paylarından yapılan
tahsisler ile diğer kantinlerden aktarılan varlıklar hariç) hiçbir gider ve
maliyet unsuru düşülmeden elde edilen değerleri,
ç) Gelir kaynağı: Vardiya yatakhaneleri, eğitim ve
kongre merkezleri, sosyal tesisler, gazinolar, moral eğitim merkezleri ile
kantin dışında kalan ve gelir sağlayan çay ocağı, berber, ayakkabı
boyacısı, sinema, lahmacun fırını, tekel, fotoğrafhane, iş ocakları ve
benzeri işletmeleri,
d) İlk destek yardımı: Şehit olan ve herhangi bir
nedenle vefat eden personel (erbaş ve erler dâhil) ailelerine defin
hazırlıkları ile defin esnasında ortaya çıkan acil ihtiyaçların
karşılanması amacıyla Sahil Güvenlik Komutanlığı tarafından belirlenen
tutarda ve her olayla ilgili olarak bir defaya mahsus yapılacak nakdi
yardımı,
e) Kantin: Sahil Güvenlik Komutanlığı bağlı
komutanlıklardaki kantinleri,
f) Kantin geliri toplamı: Brüt satış karına;
promosyon, faiz gelirleri, iş ocakları kârı, kira geliri ve benzeri direkt
gelirlerin eklenmesiyle elde edilen değeri,
g) Kantin şubesi: Kantine bağlı olarak açılıp
işletilen satış yerlerini,
ğ) Konsinye: 16 ncı maddede ifade edilen, satış
işlemi gerçekleşene kadar mülkiyeti malı satan firmaya ait olan ürünleri,
kantin başkanlığına irsaliye ile vermesi ve dönem sonunda satışı
yapılmaması durumunda tekrar iade alma işlemini ifade eden satış şeklini,
h) Merkez: Bir piyasası bulunan il ve ilçe gibi
yerleşim yerlerini,
ı) Muaddel cetvel: Hammadde veya yarı mamul üründen
elde edilecek yeni ürünün, belirli standartta olması için içerisine konacak
maddelerin cinsini ve miktarını gösteren belgeyi,
i) Reyon: Kantinlerde belirli gruplarda toplanan
malların satıldığı bölümleri,
j) Taşınır mal saymanlığı: Kamu idarelerinin
teşkilat yapıları içerisinde, taşınır malların yönetiminden sorumlu olan
merkez ve taşra birimlerini,
k) Yan kuruluş: Kantin Başkanlığına muhasebe
açısından bağlı olarak faaliyet gösteren, yan kuruluş işletme defteri ve
para teslim defteri tutulması zorunlu olan gelir kaynaklarını,
l) Yerleşke: Birden fazla birliğin bir arada
bulundukları yeri,
ifade eder.
İKİNCİ BÖLÜM
Teşkilât ve Görevler
Kuruluş
MADDE 5 – (1) Kantinlerin kuruluş ve işletilmesine ilişkin
esaslar aşağıda belirtilmiştir:
a) Sahil Güvenlik Komutanlığına mensup erbaş, er ve
diğer personelin dayanıklı tüketim malları hariç çeşitli ve zaruri
ihtiyaçlarını daha ucuz ve kolaylıkla temin edebilmesi maksadıyla her
birlikte kantin kurulabilir. İhtiyaç halinde bu kantinlerin birlik içinde
veya dışında şubeleri açılabilir. Yüzer birlikler hariç olmak üzere aynı
yerleşke içerisinde birden fazla kantin kurulamaz.
b) Kantinler, ihtiyaç sahibi birliğin bağlı bulunduğu
Ana Ast Komutanlığın teklifi üzerine Sahil Güvenlik Komutanlığının izni ile
kurulur ve ilgili birlik tarafından işletilir. Kantinlerin kuruluşu ve
faaliyete geçtiği bir ay içinde Sahil Güvenlik Komutanlığı Denetleme,
Teftiş ve Tetkik Başkanlığına bildirilir. Kantinlerin işletilmesi
yetkisinin, aynı yerleşke içerisinde bulunan başka bir birlik veya kuruluşa
devri mümkündür.
c) Kantinler ve şubeleri, birlik içi ve dışında
hizmet vermeye uygun, kapalı ve emniyetli yerlerde kurulur.
Kantin
heyetinin teşkili
MADDE 6 – (1) Kantin heyeti, kantin başkanlığı kadrolarına
atanan personel ile atama yapılamayan kadrolar için ise 7 nci ve 8 inci
maddelerde belirtilen usul ve esaslar çerçevesinde yapılan seçim ile teşkil
edilir. Seçimle belirlenen heyet üyelerinin görev süresi bir yıldır.
a) Kantin heyetinde, bir başkan, bir muhasip üye,
bir kasa sorumlusu (mutemet) ve bir mubayaa (satın alma/depo sorumlusu)
olmak üzere en az dört kişi bulunur. Kantin heyetlerinde en az bir subay
veya bir astsubay bulunur.
b) İş hacmi ve şube sayısı fazla olan kantinlerde
üye sayısı yeteri kadar artırılır ve ayrıca ilave bir kasa sorumlusu
atanır/seçilir.
c) Kantin heyetlerinde muhasip ile kasa sorumlusu
görevi aynı kişide birleştirilemez.
Adayların
belirlenmesi
MADDE 7 – (1) Kantin heyeti seçimine katılacak adaylar,
aşağıdaki esaslar çerçevesinde belirlenir:
a) Kantin heyetine; tahsil ve yetenek durumları
dikkate alınmak suretiyle her bir boş kadro görevi için 1 asıl ve 1 yedek
üye belirlenir ve birlikte görevli subay, astsubay, devlet memuru veya
uzman erbaşlar aday olarak gösterilebilir. Belirlenen adayların,
hizmetlerin aksamaması açısından emeklilik, tayin, sağlık ve uzun süreli
görevlendirme durumları göz önünde bulundurulur.
b) Kantin heyeti seçimine taşınır mal saymanları,
taşınır mal hesap sorumluları, taşınır mal sorumluları, harcama
yetkilileri, harcama yetkililiği devri yapılan personel ile ödeme emri
düzenlemekle sorumlu gerçekleştirme görevlisi aday gösterilemez.
c) Taksirli suçlar hariç olmak üzere, altı aydan
fazla hapis cezası ile cezalandırılmış olanlar, bu cezaları paraya
çevrilmiş veya ertelenmiş olsa bile aday gösterilemez. Tecrübeli,
güvenilir, borcu ve maaşında haczi olmayan personelin aday gösterilmesi
sağlanır.
ç) Kantin heyeti seçimine; ilk göreve başlama süresi
iki yılın altında olan personel aday gösterilemez.
d) Aynı yerleşkede birden fazla Komutanlığın (Sahil
Güvenlik Komutanlığında Başkanlıklar) yer alması durumunda kantin heyeti
seçimine aday gösterilecek personelin Komutanlık (Başkanlık) mevcutları
dikkate alınarak belirlenmesi esastır.
e) Aday sayısı, seçilecek üye sayısının üç katından
az olamaz.
Kantin
heyetinin seçimi
MADDE 8 – (1) Kantin heyetinin seçiminde dikkate alınacak
esaslar aşağıda belirtilmiştir:
a) Asil ve yedek üyeler; birlik komutanlığı
tarafından gösterilen adaylar arasından, yerleşkede görev yapan subay,
astsubay, sivil memur ve uzman erbaş mevcudunun en az yarıdan bir
fazlasının katılacağı toplantıda, toplantıya katılanların oylarıyla
seçilir. Seçim gizli oy, açık tasnifle sonuçlandırılır. İlk toplantıda
çoğunluk sağlanamadığı takdirde, müteakip toplantıda herhangi bir yeter
sayı aranmaz.
b) Seçim sonucunda her görev için en fazla oy
alanlar asıl, daha az oy alanlar ise, aldıkları oy sayısına göre sıralanarak
yedek üye olarak belirlenir.
c) Seçimin cereyan tarzı ve sonuçları, birlik
komutanı tarafından görevlendirilecek ve en az üç kişiden oluşacak tasnif
heyeti tarafından bir tutanakla tespit edilir. Tutanağın bir nüshası birlik
komutanlığı personel şubesinde, bir nüshası da kantinin teftişinde ibraz
edilmek üzere kantin başkanlığında saklanır.
ç) Kantin heyetinin seçimi, her yılın Kasım ayında
yapılır. Yeni kantin heyeti, devreden kıymetleri teslim alarak 1 Ocak
tarihinde göreve başlar. Birlik komutanlığı tarafından yeni heyetin tecrübe
kazanması için, eski heyet ile birlikte Aralık ayı sonuna kadar çalışmaları
sağlanır. Ancak, söz konusu ayın muhasebe kayıtlarındaki imza yetkisi eski
heyete aittir. Yeni heyet göreve başlarken mal beyanında bulunur. Bu husus
birlik komutanlığınca takip edilir.
d) Aynı yerleşkede kantin heyetinde son iki dönem
asıl üye olarak görev alan seçilmiş üyeler tekrar görevlendirilemez. Ancak,
yazılı olarak istekli olma durumunda tekrar görevlendirilebilir.
Kantin
heyetinin değiştirilmesi
MADDE 9 – (1) Seçimle belirlenen kantin heyeti başkan ve
üyeleri;
a) Herhangi bir nedenle görevlerinden kesintisiz
olarak iki aydan fazla ayrı kalmaları,
b) Meslekten istifa etmeleri,
c) Görevini kötüye kullanmaları,
ç) Görevlerinde başarısız olmaları,
d) Kadrolarına atama yapılması,
durumlarında birlik komutanı tarafından
değiştirilir. Seçimle belirlenen kantin heyetinde ki üyelerin yerine atama
olması durumunda görev atamalı personele devredilir.
(2) Atamalı üyelerin herhangi bir nedenle
görevlerinden kesintisiz olarak iki aydan fazla ayrı kalmaları durumlarında
görevden ayrı kaldıkları süre için seçim ile geçici üye belirlenir. Bu
durumdaki geçici üyenin görevi atamalı personelin görevine dönmesi ile sona
erer.
Yedek
üyelere görev verilmesi
MADDE 10
– (1) 9 uncu maddede belirtilen
sebeplerle boşalan üyeliklere yedek üyeler görevlendirilir. Görevlendirilecek
yedek üyenin iki ay ve daha kısa bir süre içerisinde atama, kurs, dış
görev, geçici görev ve benzeri sebeplerle birlikten ayrılacağı biliniyorsa
seçim derhal yenilenir.
(2) İzin, istirahat ve benzeri nedenlerle iki aydan
kısa süreli olarak görevden ayrılan asıl üyenin yerine, kasa ve muhasebe
görevleri aynı üyede olmamak şartıyla kantin başkanının uygun göreceği üye
görevlendirilir. Kantin başkanının ayrılması halinde ise, üyelerden en
kıdemlisi ikiz görevli olarak kantin başkanlığı görevini yürütür.
Görev ve
sorumluluklar
MADDE 11
– (1) Birlik komutanı: Kantini
kurmak, kantin heyetinin seçimini sağlamak, kantin faaliyetlerinin düzenli
bir şekilde yürütülmesini sağlamak ve kantin gelirlerinin sarf yerlerini
tespit etmekle sorumludur. Aylık bilânçonun düzenlenmesi ve onaylanması ile
önceki dönemlerde gerçekleşen mali verilere ait sorumluluklar, kantin heyetine
aittir. Ancak, bilânçolar düzenlenip onaylandıktan sonraki sorumluluk
kantin heyeti ile birlikte birlik komutanına aittir.
(2) Kantin heyeti: Kantin hizmeti ile ilgili
faaliyetlerin yürütülmesi, kantinin işlettirilmesi ve kiraya verilmesi
faaliyetlerinin yürütülmesi, kantin hesaplarının tutulması, kantine ait
mahkemelik alacakların takip edilmesi, kantine ait belge, defter ve
evrakların muhafazası ve teftişe tâbi dönem teftişinin verilmesi ile
görevli ve sorumludur.
(3) Kantin başkanı: Kantin heyetinin görev ve
sorumluklarını; bu Yönetmelik ve ilgili mevzuat hükümleri ile Sahil
Güvenlik Komutanlığınca belirlenen usul ve esaslar doğrultusunda, zamanında
ve tam olarak yerine getirmelerini temin, takip ve kontrol etmek, heyet
içerisinde işbirliği ve eşgüdüm ile görev dağılımını sağlamak, gider ve
kantin gelirlerinin etkili, ekonomik ve verimli bir şekilde yönetilmesi ve
varlıkların kayıplara karşı korunmasını sağlamak, denetleme ve teftiş
faaliyetlerinde tespit edilen hususlara yönelik tertip ve tedbirleri
almakla sorumludur.
(4) Muhasip: Muhasebe kayıtlarını ilgili mevzuatına
göre, zamanında, eksiksiz ve doğru olarak tutmak, ilgili birim ve personel
ile koordine etmekle sorumludur.
(5) Kasa sorumlusu (mutemet): Kantinin nakit
değerlerini, usulüne uygun olarak; kayıt altına almak, muhafaza etmek,
gerekli belge ve kayıtlar çerçevesinde teslim almak, teslim etmek, muhasebe
kayıtları ile uyumunu sağlamakla sorumludur.
(6) Satın alma/depo sorumlusu (mubayaa): Belirlenen
ihtiyaçların piyasadan satın alınması konusunda gerekli araştırmaları
yapmak, satın alma sürecine ilişkin belge ve kayıtları usulüne uygun olarak
tanzim ve muhafaza etmek, satın alınan mal ve hizmetleri belirlenen
sözleşme ve koşullara uygun olarak teslim almak ve ilgililere teslim etmek,
stoklanmasına ihtiyaç duyulan malları usulüne uygun depolamak, sorumlu ve
yetkili kişilere belge karşılığında teslim etmek, mal hareketlerine ilişkin
tüm belgeleri muhasebe kayıtlarına uyumlu olarak tanzim ve muhafaza etmek,
depo şartlarına yönelik güvenlik, temizlik ve tertip faaliyetleri
yürütmekle sorumludur.
(7) Kantin şube sorumlusu: İhtiyaç duyulan malları
tespit etmek ve heyete bildirmek, satışa sunulacak malları teslim almak,
etiketlemek, günlük hâsılatın satış sorumlusundan teslim alınması,
hâsılatın mutemede teslim edilmesi, varlıkların kötüye kullanımının önlenmesi
ve kayıplara karşı korunması ile temizlik, tertip ve güvenliğin sağlanması
konularında gerekli tedbirleri almakla sorumludur.
(8) Satış sorumlusu: Satışa sunulan malları satışa
hazırlamak, satış listesinde belirtilen fiyattan satışını yapmak, satış hâsılatını
mutemet, şube sorumlusu veya nöbetçi heyetine teslim etmek, temizlik,
tertip ve düzeni sağlamakla görevli ve sorumludur.
(9) İhtiyaç halinde kantine bağlı işletilen gelir
kaynağı ve/veya yan kuruluş sorumlusu olarak birlik komutanı tarafından
personel görevlendirilebilir. Bu personel, görevlendirildiği gelir
kaynağı/yan kuruluş için ihtiyaç duyulan malların tespiti ve kantin
heyetine bildirilmesi, satışa sunulacak malların teslim alınması,
etiketlenmesi, belgelendirilmesi, günlük hâsılatın satış sorumlusundan
teslim alınması, hâsılatın mutemede teslim edilmesi, varlıkların kötüye
kullanımının önlenmesi ve kayıplara karşı korunması ile temizlik, tertip ve
güvenliğin sağlanması konularında yetkili, görevli ve sorumludur.
Kantin
şubeleri
MADDE 12
– (1) Bir kantine bağlı olarak;
a) Üst komutanlık payları kesildikten sonra geliri
ait olduğu birlik tarafından kullanılmak üzere, aynı birliğe mensup
birbirine yakın iki yerleşkede konuşlanan veya aynı yerleşkede
konuşlanmakla birlikte farklı komutanlıklara bağlı bulunan birliklerde,
b) Geniş bir alana yayılmış olan birlik sınırları
içerisinde,
c) Birlik içindeki ve dışındaki lojman
bölgelerinde,
ç) Atış ve tatbikat veya eğitim için uzun süreli olarak
il ve ilçe merkezi dışına veya yurt dışına intikal eden birlik veya
kurumlarda,
d) İl ve ilçe merkezlerine uzak ve ulaşımı güç
yerlerde konuşlu birliklerde,
e) Kış şartları nedeniyle ulaşımı sağlayan
karayollarının sık ve uzun sürelerle kapandığı bölgelerdeki konuşlu
birliklerde,
şubeler açılabilir.
(2) Ancak, birinci fıkrada belirtilen kıstaslara
uygun olarak kantin şubesi açılması teklif edilecek birlik ve kurumlardaki
görevli olan personel ve ailelerinin mevcudunun, kantin hizmeti vermeyi
gerektirecek miktarda olması hususu dikkate alınır.
Kapatılma
ve seferberlik hali
MADDE 13
– (1) Herhangi bir sebeple
kapatılması gereken kantinlerin nakit, mal, demirbaş ve belgeleri, Sahil
Güvenlik Komutanlığı tarafından verilecek emre göre diğer bir kantine, vardiya
yatakhanelerine, eğitim ve kongre merkezlerine, sosyal tesislere,
gazinolara, moral eğitim merkezlerine devredilebilir. İlgili birlik
komutanlığınca sonuç hakkında bir ay içerisinde silsileler yolu ile Sahil
Güvenlik Komutanlığı Personel Başkanlığına, Sahil Güvenlik Komutanlığı
Denetleme, Teftiş ve Tetkik Başkanlığına ve kantin gelirlerinden pay
gönderilen diğer kurumlara bilgi verilir.
(2) Devredilen kantine ait mallar ile devralan
kantin satış fiyatları arasında farklılık olması durumunda 30 uncu maddeye
göre fiyat düzenlemesi yapılabilir.
(3) Seferberlik ilânı ile kantin heyet başkanı ve
üyeleri; kantin sefer görev yerine götürülecekse birlik komutanı tarafından
görevlendirilen personele; birlik güvenlik sınırları içerisinde kantin
unsuru bırakılacak ise birlikte kalacak tesellüm heyetine, emredilen
miktarda kantin sermayesini, belgelerini ve demirbaşlarını devir teslim
belgesi ile devreder ve asli görev yerlerine katılırlar. Kantin şubeleri,
ihtiyacın sonlanması durumunda kantin başkanlığının bağlı olduğu birlik
komutanının onayıyla kapatılır.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Kantinlerden Yararlanma, Tertip ve Hizmet Esasları
Kantinlerden
yararlanma
MADDE 14
– (1) Kantinlerden;
a) Birlik içerisinde bulunması halinde; 2692 sayılı
Kanunun 7 nci maddesinde belirtilen personel,
b) Birlik dışında veya lojmanlar bölgesinde
bulunması halinde; Sahil Güvenlik Komutanlığı personeli, Jandarma Genel
Komutanlığı personeli, TSK personeli ve bunların bakmakla yükümlü oldukları
kişiler,
yararlanabilirler.
Tertip ve
temizlik
MADDE 15 – (1) Kantinlerin tertip ve temizliği aşağıdaki
esaslar çerçevesinde sağlanır:
a) Kantinlerin iç tasarımı, görevli personelin
çalışmalarında verimlilik ve istifade eden personele kolaylıklar sağlayacak
şekilde yapılır.
b) Temizlik maddeleri, gıda maddelerinden ayrı
yerde depolanır ve satışa sunulur.
c) Çabuk bozulabilen maddeler ile dondurulmuş gıda
maddeleri uygun soğutucularda satışa sunulur.
ç) Kantinler günün belirli saatlerinde temizlenerek
hiçbir surette kirli kalmalarına müsaade edilmez.
d) Kantin ve depolarının haşerelere karşı etkin bir
biçimde korunabilmesi için gerekli önlemler kantin heyeti tarafından,
kiralanmış birimlere ilişkin önlemler kiracı tarafından alınır. Kiralanmış
birimlerin kontrolünden kantin heyeti sorumludur.
Hizmet
esasları
MADDE 16
– (1) Kantinden yararlanan
personele en iyi hizmeti vermek için:
a) Kantinde reyon/satış sorumlusu olarak
görevlendirilecek personel, bu görevi en iyi şekilde yapabilecek olanların
içinden seçilir.
b) Kantinden yararlanacaklar ile kantinde görevli personel
arasındaki ilişkilerde terbiye ve nezaket kurallarına dikkat edilir.
c) Kantinden yararlananlar, kendilerine farklı
muamele yapılması için görevli personelden istekte bulunamaz.
ç) Mal satış işlemlerinde işletme hesabı esasına göre
muhasebe sistemi uygulayan kantinlerde, ayrı işletme defteri ve ayrı para
teslim defteri tutularak ve kantin bilânçosunda Kantin Gelirleri, İş
Ocakları Kârı bölümünde Konsinye Satış hanesi açılarak elde edilen kâr
direkt yazılmak kaydıyla, tek düzen hesap planı uygulayan kantinlerde ise
ayrı hesap kodunda gösterilerek, konsinye usulü satış yapılabilir.
d) Söz konusu konsinye satış işleminde;
1) Sözleşme hizmeti aksatmayacak şekilde, en fazla
bir yıl olarak düzenlenir. Sözleşme yapılacak firma ya da kişi, asgari üç
firma, kuruluş veya kişi arasından teklif usulü ile seçilir, belgeleri
denetimlerde aranır.
2) Bir kez sözleşmesi feshedilen firma veya kişi
iki yıl süre ile ihaleye alınmaz.
3) Yapılan sözleşme tarafların imzalamasını
müteakip sözleşme başlama tarihinde yürürlüğe girer.
4) Vergi dairesine kayıtlı olmayan kişi, kuruluş,
firma ile sözleşme yapılmaz. Sözleşme tarihi itibarıyla, kesinleşmiş vergi
borcu ile sosyal güvenlik prim borcu olmadığına dair belgelerin ilgili
kantin heyetine sunulması gerekir.
5) Konsinye satış yapılacak reyonlardaki mal veya
eşya için mal sahibine ve kantine kalacak oranlar ayrı ayrı belirtilmek
suretiyle kantin heyeti kar oranını toplam satış tutarı üzerinden veya ürün
bazında firmayla ortaklaşa belirler ve fiyat 30 uncu maddede belirtilen
oranı aşmayacak şekilde oluşturulur. İşletecek firma tarafından firmasına kesilmiş
fatura veya üretim belgesi ile mal veya eşyanın kantine girişi yapılır. Mal
veya eşya, kantine giriş esnasında kantin heyeti tarafından kontrol edilir.
Konsinye olarak satışı yapılan mallara ilişkin olarak, kantin işletmesi
satış kayıtları esas alınarak, malı satılan konsinyatör işletme tarafından
4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanununda öngörülen usul ve
esaslar dâhilinde kantin başkanlığına 7 gün içerisinde fatura düzenlenir.
6) Konsinye olarak satılmak üzere bekleyen malın
mülkiyeti satış gerçekleşinceye kadar malı gönderene aittir. Malın
satılmaması, değiştirilme ihtiyacı doğması veya malın reddine karar
verilmesi durumunda mal yükleniciye iade edilir.
7) Sözleşme yapılmadan önce firmadan ticaret sicili
istenir ve gerekli araştırma yapılır.
8) Özlük hakları ilgili firmaya ait olmak üzere
ürünün satışa hazırlanmasında firma personeli sigortası yaptırılmak
suretiyle çalıştırılabilir. İşçilerin güvenlik tahkikatı ilgili firma ya da
kişi tarafından yaptırılmadan işbaşı yaptırılmaz. Sözleşmede; kantin
başkanlığında firma personelinin çalıştırılıp çalıştırılmayacağı,
çalıştırılması halinde bu personele yönelik kantin başkanlığı ile firmanın
sorumlulukları, hangi esaslarda çalıştırılacağı belirtilir. Ayrıca, bu
hususların takibi kantin heyetince yapılır.
9) Kantinin başka bir bölümünde satışa sunulan mal
ve eşya, kantin heyetince yapılacak sözleşme hükümlerine göre sözleşmeli
satış reyonlarında ve otomat makinelerinde de satılabilir.
10) Sözleşmeli satış reyonunda ve otomatlarda
satılacak ürünler ve satış fiyatları kantin heyeti tarafından satış
reyonunu işleten firma yetkilileri ile koordine edilerek tespit edilir.
11) Sözleşmeli satış reyonunda satılan her türlü
mal ve eşyanın hesabı mutlak surette kantin kasasında işlem görür, işletme
defterine giriş yapılır.
12) Sözleşmeli satış esaslarına aykırı hareket
sözleşmenin fesih nedeni sayılır.
13) Kantinlerde, aralarında kabul edilebilir doğal
bir bağlantı olması halinde mal ve hizmet alımları birlikte yapılabilir.
Sağlık ve
gıda denetimi
MADDE 17
– (1) Kantinin sağlık ve gıda
denetimi aşağıdaki esaslar çerçevesinde yapılır:
a) Muhtemel iş kazalarına anında müdahale
edilebilmesi için, ilk yardım sıhhîye dolabı bulundurulur.
b) İlk yardım yapabilecek bilgi ve beceriye sahip,
29/7/2015 tarihli ve 29429 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İlkyardım
Yönetmeliği gereği yeterli sayıda bir personel görevlendirilir.
c) Bütün ünitelerde, genel temizlik, gıda hijyeni
gibi konularda kantin başkanlığı tarafından gerekli önlemler alınır.
ç) Çalışan personelin:
1) Hastalıkları ile ilgili işyeri
yöneticisine/sorumlu personele bilgi vermek yükümlülüğü mevcut olup, her
türlü sağlık/periyodik muayeneleri ile ilgili evrakları düzenli olarak
muhafaza edilir.
2) Göreve yönelik periyodik koruyucu sağlık
muayenelerinin resmi veya sivil sağlık kuruluşlarının ilgili servislerinde
yaptırılması sağlanır.
3) Aşıları zamanında yaptırılır.
4) El, yüz, saç, sakal, kılık, kıyafet temizlikleri
her gün denetlenir.
d) Satışa sunulan raf ömürlü gıda maddelerinin raf
ömrünün takibi konusunda gerekli önlemler alınır.
e) Kantin başkanlıklarınca satın alınan gıda
maddelerinin sağlık açısından kontrolleri ihtiyaç duyulması halinde birlik
komutanlığı tarafından yaptırılır. Bu görev, gıda kontrol ve hijyen denetim
görevlisi, birlik tabibi veya muayene komisyonu başkanlığına verilebilir.
Yapılan kontrolün sonucunda iki nüsha tanzim edilecek raporun bir nüshası
kantin heyetince, diğer nüshası ise gıda kontrol ve hijyen denetim
görevlisince muhafaza edilir.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Kantinin İşletilmesi
Gelir
kaynaklarının bağlantısı
MADDE 18
– (1) Birliklerde mevcut hiçbir
gelir kaynağı/yan kuruluş bağlantı dışı bırakılamaz. Bu gelir kaynakları:
a) Vardiya yatakhaneleri, eğitim ve kongre
merkezleri, sosyal tesisler, gazinolar, moral eğitim merkezleri bulunmayan
birliklerde kantine bağlanır ve kantin heyeti tarafından yönetilir.
b) Vardiya yatakhaneleri, eğitim ve kongre
merkezleri, sosyal tesisler, gazinolar, moral eğitim merkezleri bulunan
birliklerde bağlantı, hizmet ilişkileri dikkate alınarak birlik
komutanlığınca belirlenir. Konaklama amacıyla işletilen hiçbir tesis kantin
başkanlığına bağlı olarak işletilemez.
Kantin
sermayesi
MADDE 19
– (1) Kantinin kuruluş sermayesi
Sahil Güvenlik Komutanlığınca belirlenir. Sermaye aşağıdaki yollardan
sağlanır:
a) Genel olarak yapılacak bağışlar.
b) Kuruluş aşamasındaki promosyonlar.
c) Sahil Güvenlik Komutanlığının onayı ile
sermayesi ve geliri fazla olan kantinlerden verilecek mal ve para ile
sermayesi fazla olan vardiya yatakhaneleri, eğitim ve kongre merkezleri,
gazinolar, moral eğitim merkezlerinden sermayesi kısıtlı olan kantinlere
verilecek para.
ç) Gelir getiren yan kuruluşların sermayelerinden
yapılacak nakiller.
d) Düzenlenecek müsamere ve eğlence gelirleri.
e) Kendi gelirlerinin yetersiz olması durumunda,
talep edilen ihtiyacın karşılanması maksadıyla, üst komutanlık paylarından
tahsis edilecek kaynak.
(2) Kantin sermayesi her ay en az Türkiye İstatistik
Kurumu tarafından açıklanan bir önceki ayın Tüketici Fiyatları Endeksi
(TÜFE) oranı kadar arttırılır. Sermaye tutarının hesaplanmasında mahkemeye
intikal etmiş alacaklar dâhil edilmez. Ancak mahkemeye intikal etmiş alacak
tutarının bir önceki ayın sermayesinin yüzde ellisini geçmesi halinde;
artırılacak tutarın hesaplanmasında sermayenin yüzde ellisi dikkate alınır.
Bu işlemde; Tüketici Fiyatları Endeksi, % 4 ve daha az ise Tüketici
Fiyatları Endeksi oranı kadar, % 4’ten fazla ise % 4 oranında arttırma
yapılır. Bu oran, Sahil Güvenlik Komutanlığı tarafından her ay yayımlanır.
Enflasyondaki olağandışı artışlar halinde, bu oran Sahil Güvenlik
Komutanlığı tarafından belirlenir.
(3) Kantin geliri toplamının; ilgili ay için
yapılacak sermaye artırım tutarını karşılamaması halinde kantin geliri
toplamından 39 ila 42 nci maddelerde belirtilen tutarlar düşüldükten sonra
kalan tutar kadar sermaye artırımı yapılır.
(4) Bir sonraki yıla aktarılmamış olmak kaydıyla
ilgili ay için belirlenen sermaye artırım oranından fazla yapılan artırım
tutarlarının bir sonraki ay gelirleriyle birlikte harcanmasında birlik
komutanı yetkilidir.
(5) Kantin sermayesinin ihtiyaç duyulan miktarın
çok üstüne çıkması durumunda; takvim yılına başlangıç sermayesinin en fazla
% 25’ine kadar olan kısmı, Sahil Güvenlik Komutanlığından onay alınmasını
müteakip öncelik erbaş ve erlere yönelik projeli birlik gelişim
faaliyetlerinde olmak üzere, kantinin hizmet verdiği birlik/kurumların,
ödeneği olmayan veya kâfi gelmeyen diğer resmî veya zarurî işlerine, o yıl
içerisinde harcanabilir.
Avans
MADDE 20
– (1) Kantin sermayesi ve geliri
borç verme amacı ile kullanılamaz. Ancak, kantin başkanlığının bağlı olduğu
birlik komutanının yazılı izni alınmak ve hizmetle ilgisi olmak kaydıyla
içinde bulunulan ayın sonuna kadar kapatılması şartıyla avans verilebilir.
Verilen avans, hizmetin bitiminde gerekli evrak düzenlenerek en geç verilen
ayın sonunda kapatılır. Birinci avans kapatılmadan ikinci avans verilemez.
Birliğe verilmiş avans, yılsonu kapanış bilânçosunda devredilemez.
Kantin
alacaklarının takibi
MADDE 21
– (1) Kantin alacaklarının takip
ve tahsilinden kantin başkanlıkları sorumludur. Kantin alacaklarının takip
ve tahsili aşağıdaki esaslar çerçevesinde yürütülür:
a) Bir suçla bağlantısı bulunmayan alacaklara
ilişkin davalar, Sahil Güvenlik Komutanlığı Hukuk Hizmetleri Başkanlığı
tarafından hukuk mahkemelerinde Sahil Güvenlik Komutanlığı adına açılır ve
takip edilir.
b) Bir suçla bağlantılı olan dava dosyaları,
savcılığa sunulmak üzere bağlı bulunduğu komutanlığa iletilir.
c) Kantinle ilgili olarak adlî makamlara intikal
eden davalar, mahkeme harç ve masrafları, kantin gelir veya sermayesinden
ödenmek üzere Sahil Güvenlik Komutanlığı Hukuk Hizmetleri Başkanlığı takip
ve sorumluluğundadır.
ç) Herhangi bir nedenle adli makamlara intikal
etmiş davaların ne aşamada olduğunun takibinden (savcılık/mahkeme/temyiz
aşaması ve benzeri) ve alacağın tahsil edilerek kantin sermayesine ilave
edilmesinden kantin başkanlıkları sorumludur. Heyetler arasında yapılacak
devir teslimlerde bu hususa ilişkin bilgi ve belgelere yer verilir.
İhtiyaçların
tespiti
MADDE 22
– (1) Kantine alınacak malların
cins ve miktarı;
a) Muhafaza ve satış imkânları,
b) Sermayenin yeterlilik durumu,
c) Kantinden istifade eden personelin istekleri,
ç) Satış istatistikleri,
dikkate alınarak kantin heyeti tarafından ihtiyaç
listeleri belirlenir.
(2) Kantinden istifade eden personelin isteklerini
tespit etmek amacıyla her yıl anket düzenlenir.
Mal alım
esasları
MADDE 23
– (1) Alımda dikkat edilecek hususlar
aşağıda belirtilmiştir:
a) Kantinde satılacak mallar, ihtiyaç listesine
göre toptan veya perakende olarak temin edilir.
b) Mal bedelinin peşin ödenmesi esastır. Ancak, mal
bedeli belli bir vadede veya taksitle de ödenebilir. Kantin, kredili mal
alımlarından dolayı gelecek yıla borç devredemez. Kredi kartı slipleri
tutarı karşılığı alınan mallar, peşin alınmış sayılır.
c) Aynı ilde bulunan kantin heyetlerinin toplu ve
standart mal alımlarında ortak hareket etmelerine özen gösterilir.
ç) Kantine yakın merkezlerde bulunmayan veya
istenilen kalitede olmayan mallar, birlik komutanının izni ile civar
merkezlerden sağlanır. Bu alımların asgarî seviyede tutulması için gerekli
önlemler, sorumlu komutanlık tarafından alınır.
d) Kantinde satılacak mallar, piyasa araştırması
yapılmak suretiyle alınır.
e) Mal alımında, piyasa araştırma esaslarına bağlı
kalınarak hipermarketler, toptan mal satan hal ve merkezlere öncelik
verilir. Yapılacak piyasa araştırmasında en ucuz teklifi veren firmanın
malı kantin heyetince değerlendirilir. Ancak fiyat uygunluğu yapılacak
anketler ile belirlenecek olan tüketici tercihleri gibi etkenler bir arada
değerlendirilerek en düşük teklifi veren firma gerekçesi de belirtilmek
suretiyle birlik komutanının onayının bulunduğu bir tutanakla tercih
edilmeyebilir.
f) Diğer kamu kurumlarının kantin heyetlerince
yapılan mal alım sözleşmelerine dahil olunması veya söz konusu heyetlerin
yüksek iskonto ile mal aldıkları yerlerden alım yapılması ve iskontodan
istifade edilmesi imkânları araştırılır.
g) Toptan yapılacak alıma ödenecek para miktarı,
kantinin günlük alımdaki ödemesini aksatmayacak oranda olur.
ğ) Satın alınacak malların miktarı ve satın alma
yeri konusunda kantin heyetine baskı yapılamaz.
h) Kantinde satılmak üzere alınan mallara ait faturaların
ödemesi yapılmadan ve mal satışa sunulmadan önce, müşterek sorumluluk
gereği, cins, miktar ve maliyetleri hakkında bilgi edinilmek maksadıyla,
faturanın arkası kantin heyeti tarafından imzalanır ve kantin başkanı
tarafından onaylanır.
ı) Promosyon alımları da dâhil olmak üzere mal alım
sözleşmeleri, bir mali yıl içerisinde tamamlanacak şekilde ve 22 nci
maddede belirtilen ihtiyaç tespit esasları dikkate alınmak suretiyle, o
mali yıl içerisinde görev yapacak kantin heyeti tarafından yapılır. Yeni sözleşme
yapılıncaya kadar eski sözleşme ile alıma devam edilebilir. Bu süre 30
takvim gününü geçmez.
Mal iade
esasları
MADDE 24
– (1) Mal iade esasları şunlardır:
a) Tüketici açısından; 7/11/2013 tarihli ve 6502
sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanuna uygun olarak tüketicinin
korunması ve aydınlatılmasına dikkat edilir. Bu kapsamda; ambalajında,
etiketinde, tanıtma ve kullanma kılavuzunda yer alan veya satıcı tarafından
vaat edilen veya standardında tespit edilen nitelik ve/veya niceliğine
aykırı olan ya da tahsis veya kullanım amacı bakımından değerini veya
tüketicinin ondan beklediği faydaları azaltan veya ortadan kaldıran maddi,
hukuki veya ekonomik eksiklikler içeren mal veya hizmetlerin müşteriler
(tüketici) tarafından iade edilmek istenmesi halinde 6502 sayılı Kanun
hükümleri çerçevesinde işlem yapılır. Eksiklikler içeren malların
müşteriler tarafından iade edilme talebi kabul edilerek karşılığında varsa
aynı cins ve miktarda (birebir değişim) mal verilir veya kendisine bedeli
ödenir. Bedelinin ödenmesi durumunda tutanak düzenlenerek iade eden
müşteriye imzalattırılır.
b) Kantin Heyeti Açısından; Tüketici tarafından
kantine iade edilen mallar ile kantin başkanlığınca tespit edilen
ayıplı/kusurlu malların veya yeterince satış hareketi olmadığı için yapılan
anlaşma gereği firmasına iadesi gereken malların iade işlemleri iade
faturası ile olur.
c) Kantin Hesapları Açısından; Düzenlenen iade
faturası bilgileri kantin hesaplarında işlem görür.
Alım
heyeti ve memuriyet mahalli dışına görevlendirme
MADDE 25
– (1) Satışa sunulan malların
alımlarında alım heyeti, en az iki kantin görevlisinden, birlik ihtiyaçları
kapsamında yapılacak alımlarda ise biri kantin görevlisi olmak üzere en az
üç ve tek sayıda üyeden oluşur. Memuriyet mahalli dışından yapılacak alımlarda,
alım heyetine araç tahsis edilmiş ise yevmiyeleri, edilmemiş ise yol
masrafı ve yevmiyeleri 10/2/1954 tarihli ve 6245 sayılı Harcırah Kanunu
hükümlerine göre kantin gelirlerinden ödenir. Memuriyet Mahalli dışına
birlik komutanı tarafından kantin faaliyetleri ile ilgili olarak
görevlendirilen kantin heyeti başkan ve üyelerinin yol masrafı ve
yevmiyeleri görevlendirme emrinde belirtilmek kaydıyla bu madde esaslarına
uygun olarak kantin gelirlerinden ödenebilir.
Mal alım
dayanak belgeleri
MADDE 26
– (1) Yapılan bütün alımların
karşılığında fatura alınır. 213 sayılı Kanun çerçevesinde, fatura düzenleme
yükümlülüğü bulunmayanlardan mal veya hizmet alınması halinde ise, faturada
bulunması gereken bilgileri içeren harcama pusulası düzenlenir ve kantin
başkanına onaylatılır. Faturalarda;
a) Faturanın düzenlenme tarihi, seri ve sıra
numarası,
b) Faturayı düzenleyenin adı, varsa ticaret unvanı,
iş adresi, bağlı olduğu vergi dairesi ve hesap numarası,
c) Müşterinin adı, ticaret unvanı, adresi, varsa
vergi dairesi ve hesap numarası,
ç) Malın veya işin nevi, miktarı, fiyatı ve tutarı,
d) Satılan malın teslim tarihi ve irsaliye numarası
ile imza ve bedelin tamamen alındığına dair beyanın,
bulunması zorunludur.
(2) Kantinlerde mal alım ve onaylı giderler için yazar
kasa fişi kullanılması hâlinde, yazar kasa fişlerinin tıpkıçekimi alınır,
tıpkıçekim yapılan kâğıda yazar kasa fişi yapıştırılır, aynı kâğıda o fiş
ile alınan malzemenin; cinsi, miktarı, fiyatı, tutarı, alım tarihi ne
maksatla alındığı ve nerede kullanıldığı yazılır ve kantin heyeti
tarafından imzalanır.
İzin ve
yetki belgeleri
MADDE 27
– (1) Kantinlerde “Tütün, tütün
mamulleri, makaron, yaprak sigara kağıdı, sigara filtresi, alkol ve alkollü
içkilerin üretim, satış ve sunum faaliyetlerine ilişkin izin ve yetki
belgeleri” alınmak koşuluyla tütün mamullerinin satışı yapılabilir.
Sözleşmeli erbaş/erler ile erbaş/erlerin istifade etmediği kantin, kantin
şubeleri veya yan işletmelerde alkollü içki satışı yapılabilir.
Kiralama
işlemleri
MADDE 28
– (1) Kantinlerin tamamı, bir
kısmı, bazı şubeleri veya reyonları ilgili birlik komutanının onayı ile
kiraya verilebilir ya da üçüncü şahıslara işlettirilebilir. Özel bir
ihtisas gerektiren hizmetlerin; personel yetersizliği veya maliyeti
nedeniyle verilememesi durumunda bu hizmetler, hizmet alınması yoluyla da
dışarıdan karşılanabilir. Aralarında kabul edilebilir doğal bir bağlantı
olması halinde mal ve hizmet alımları birlikte yapılabilir.
(2) Kantinlerin kiraya verilmesi işlemleri,
8/9/1983 tarihli ve 2886 sayılı Devlet İhale Kanununa uygun olarak
gerçekleştirilir.
(3) Kantinlerin işletilmesi, işlettirilmesi veya
kiraya verilmesi birlik komutanlıklarınca yerine getirilir. Bu şekilde elde
edilen gelirler, genel bütçe gelirleri ile ilişkilendirilmeksizin kantin
gelirlerine dâhil edilir.
(4) Kiraya verilen tesis, ünite veya işletmelerin
elektrik, su ve yakacak giderleri kiralayan firma tarafından ödenir.
Mal satım
esasları
MADDE 29
– (1) Kantinde mal satışı nakit, banka
kartı veya kredi kartı karşılığında yapılabilir. Kantin personeli, kendisi
veya başkası hesabına mal alıp satamaz.
Satış
fiyatının belirlenmesi
MADDE 30
– (1) Satış fiyatı, kantin heyeti
tarafından aşağıdaki esaslar dâhilinde belirlenir:
a) Promosyon gelirleri hariç olmak üzere sağlanacak
aylık ortalama brüt satış kâr oranı, %10'u aşamaz. Satılan malın özelliğine
göre kâr oranı değişebilir.
b) Satış fiyatı belirlenirken, piyasada bulunabilen
bozuk para esas alınır.
c) Kâr oranının belirlenmesi, malın katma değer
vergisi hariç olmak üzere çıplak birim fiyatı üzerinden yapılır. Müteakiben
ödenen katma değer vergisi miktarı eklenerek satış fiyatı belirlenir. Satış
fiyatının belirlenmesinde, malın muhtemel firesi ile ambalaj ve taşıma
giderleri dikkate alınmaz.
ç) Aynı ilde bulunan kantinlerin satış fiyatları
arasında ayniyet sağlanmasına özen gösterilir.
d) Her malın bulunduğu rafın üzerine alım ve satım
fiyatını gösteren etiket konur. Kantinlerden faydalanan personelin kantine
giriş yapmadan alışveriş yaptığı kantinlerde satış fiyatları alım yapacak
personelin göreceği uygun bir yere asılır.
e) Kantine bağlı olarak çalışan ve üretim yapan yan
kuruluşlarda üretilen yiyecek ve içeceklerin belirli bir standartta olması
için içerisine konacak erzakın cinsini ve miktarını gösteren, muaddel
cetveli hazırlanır ve birlik komutanına onaylatılır. Söz konusu bu yiyecek
ve içeceklerin satış fiyatları, maliyet cetveli ile belirlenir. İmal için
alınan malzemelerin alış fiyatı değiştikçe, maliyet cetveli yeniden düzenlenir.
Yan kuruluş hesabı, muaddel cetvelinde belirtilen partinin veya porsiyonun
satış fiyatı üzerinden hesaplanır ve alınır. Maliyet cetveli kantin başkanı
tarafından onaylanır.
f) Kiralanan yerlerdeki hizmet ve satış
fiyatlarının piyasadaki perakende satış ve hizmet fiyatlarının üstünde
olmaması hususu sözleşmede belirtilir.
(2) Model değişikliği, kapatılan kantinlerden
devralınan mallar ile kantinde satılan mallar arasındaki fiyat uyuşmazlığı
ve benzerlerinin piyasa ucuzlaması gibi çeşitli nedenlerle kârlı satış
olanağını yitiren mallar, kantin heyetinin imzası ve birlik komutanının
onayını taşıyan bir tutanakla tespit edilir. Söz konusu malların
maliyetinin % 50’sinden aşağı olmamak kaydıyla indirimli satışına, birlik
komutanlığı tarafından yetki verilmesi kaydıyla kantin heyeti karar
verebilir; % 50’den fazla indirimli satış yapılabilmesi, asgarî Bölge ve
eşiti seviyesindeki birlik komutanının onayına bağlıdır.
Yazar
kasa/elektronik pos cihazları işlemleri
MADDE 31
– (1) Kantinlerde yazar kasa kullanılması
zorunludur. Kantin gelirlerinin yeterli olması durumunda barkod sistemi
temin edilerek kullanılabilir. Yazar kasalar, elektronik pos cihazları,
mesai başlangıcında kasiyerlerin huzurunda sıfırlanarak ruloları takılır.
Mesai bitiminde, yazar kasa, elektronik pos cihazları rulosundaki miktar
ile kasadaki nakit para ve kredili satışların slip toplamı miktarı kasa
sorumlusu tarafından karşılaştırılır. Eşitlik olmaması halinde, nedenleri
araştırılır.
Günlük
hâsılatın toplanması
MADDE 32
– (1) Günlük hâsılat, mesai
saatleri içerisinde kasa sorumlusunca kantin kapatılmadan hemen önce, para
teslim defteri ile imza karşılığında teslim alınır. Para teslim defteri iki
nüsha tutulur. Bir tanesi kasa sorumlusunda, diğeri ise parayı teslim eden
sorumluda bulunur. Teslim alınan para her iki deftere de yazılır ve
defterler karşılıklı olarak imzalanır. Mesai sonrası ve tatil günleri
hâsılatı birlik nöbetçi amirinin görevlendireceği bir nöbetçi subayı
tarafından teslim alınır. Teslim alınan hâsılat, bir tutanakla ertesi gün
nöbeti teslim alan nöbetçi subayına teslim edilir. Tatil günlerinde
toplanan kantin hâsılatı, tatilin bitiminde kantin heyetine tutanakla
teslim edilir. Bu durum, nöbet jurnaline ve ayrıca para teslim defterlerine
işlenip, imza edilir. POS cihazlarından yapılan satışlar sonrasında alınan
slip/fişler de nakit para niteliğindedir. Aynı şekilde para teslim
defterinin ilgili hanesine işlenir.
Hâsılatın
değerlendirilmesi
MADDE 33
– (1) Satışlardan elde edilen
hâsılat ve kantinin nakdi sermayesi kantinin bulunduğu il ve ilçede bulunan
bir kamu sermayeli bankanın şubesinde; kamu sermayeli bankaların şubesinin
bulunmadığı il veya ilçede ise kantin heyetince belirlenecek mali bünyesi
güçlü ve yüksek getiri sağlayan bir mevduat bankası şubesinde kantin heyeti
adına açılacak Türk Lirası cinsinden bir hesaba yatırılır. Bankadan para
çekme işlemi kantin başkanı ve muhasip üyenin çift imzası ile yapılır.
(2) Kantin paraları, birliğin bulunduğu il ve
ilçede banka şubesi olmadığı takdirde birlik komutanınca belirlenecek para
kasasında muhafaza edilir.
Kantinde
bulundurulabilecek para
MADDE 34
– (1) Kantinde bulundurulabilecek
günlük para miktarı, kantinin bir ay önceki günlük satış ortalamasının beş
katını geçemez. Fazlası kantin adına açılmış banka hesaplarına yatırılır.
BEŞİNCİ BÖLÜM
Gelirler ve Giderler
Gelirler
MADDE 35
– (1) Kantin gelirleri;
a) Kantin ve yan kuruluşlarının kârları,
b) Banka faizleri,
c) İhtiyaç fazlası boş ambalaj malzemesi satışları,
ç) Tasfiye edilen diğer kantinlerden devredilecek
mal ve para ile tasfiye edilen vardiya yatakhanelerinden, eğitim ve kongre
merkezlerinden, gazinolardan ve moral eğitim merkezlerinden devreden para,
d) Düzenlenecek müsamere ve eğlence gelirleri,
e) Sermayesi ve geliri fazla olan kantinlerden,
vardiya yatakhanelerinden, eğitim ve kongre merkezlerinden, gazinolardan ve
moral eğitim merkezlerinden yapılan sermaye nakli,
f) Firmalar tarafından yapılan promosyon
bağışlarından,
g) Kira gelirleri,
ğ) Mal ve Hizmet alımlarında ve kiralamada sözleşme
kapsamında yüklenici firmalardan tahsil edilecek ceza bedelleri,
h) Sergi, fuar, reklâm ve diğer gelirlerden,
ı) Kendi gelirlerinin yetersiz olması durumunda,
talep edilen ihtiyacın karşılanması maksadıyla, üst komutanlık payından
tahsis edilecek kaynaktan,
oluşur.
Promosyonlar
MADDE 36
– (1) Promosyon gelirleri:
a) Kullanılacak mal olarak alınmış ise, ilgili
saymanlıkça fatura bedelleri üzerinden taşınır mal işlem belgesi kesilerek
irada alınır.
b) Satılacak mal olarak alınmış ise, kantin işletme
defterine sıfır alış fiyatı üzerinden kaydedilir. Satış fiyatı, emsali
malın satış fiyatı ile aynı olacak şekilde işlem yapılır, kantin
bilânçosunun 2 nci maddesi “kantin gelirleri” hanesine “ticari mal
promosyonu” olarak kaydedilir.
c) Nakit olarak alınmış ise kantin bilânçosunun 2
nci maddesi “nakit promosyonu” hanesine nakit olarak kaydedilir. Ayrıca
kasa defterine girdisi yapılarak, muhasebe kayıtlarına intikali sağlanır.
Promosyon gelirleri, bir defada veya parça parça harcanabilir. Mali
yılsonunda harcanmayan promosyon gelirleri sermayeye dahil edilir.
ç) Bu şekilde elde edilecek gelir, öncelikle Sahil
Güvenlik Komutanlığı personelinin eğitim ihtiyaçları ile birliklerin
ödeneği olmayan öncelikli ihtiyaçlarının temininde ve kantin sermayesinin
enflasyona karşı güçlendirilmesinde kullanılır. Promosyon bağış
sözleşmeleri ile yapılan işlemlerin belge ve dayanakları, kantin heyeti
tarafından teftiş evrakına dâhil edilmek üzere teftişi alan Sahil Güvenlik
Komutanlığı hesap müfettişi/müfettiş yardımcılarına ibraz edilir.
d) Promosyon gelirlerinden yapılan harcamalarında
38 inci maddede belirtilen usul ve esaslar (onay belgesi tanzimi, piyasa
fiyat araştırması ve benzeri) uygulanır.
Mal ve
hizmet bedeli faturası
MADDE 37
– (1) Kantinlerde satılan
mallardan;
a) Piyasa emsalleri ucuzlayanların, piyasadaki
fiyatlar uygulanarak daha ucuza satılabilmesi için ilgili firma tarafından
satış fiyatları arasındaki tutar kadar malın veya nakdin kantine verilmesi
durumunda,
b) Satışının hızlandırılması için, kantinde satışa sunulan
mala/mallara, ilgili firma tarafından bedelsiz olarak ikinci/üçüncü
malın/malların promosyon ürün olarak ilave edilmesi durumunda,
ilgili firmaya, bedelsiz vermiş olduğu mal veya
nakit tutarı karşılığı mal/hizmet bedeli faturası verilir.
Kantin
gelirlerinden yapılacak giderler ve harcama esasları
MADDE 38
– (1) Kantin gelirlerinden
yapılacak giderler ve harcama esasları şunlardır:
a) Kantin gelirleri, birlik komutanın emri ile
hizmet verdiği birliğin personeli ile birliğin ihtiyaçlarının karşılanmasına
yönelik ödeneği olmayan veya ödeneği olup da yeterli olmayan zarurî veya
resmî işlere harcanır. Resmî işler, Hazine ve Maliye Bakanlığınca
yayımlanan Analitik Bütçe Sınıflandırmasına İlişkin Rehberin Dördüncü Düzeydeki
Ekonomik Kodları kapsamındaki işlerdir. Mali yıl esas alınarak ödeneğin
yeterlilik durumunu belirleme yetkisi, birlik komutanına aittir.
b) Kantin gelirlerinden yapılan genel yönetim
kapsamındaki harcamalardan demirbaş kayıtlarına girecekler, birlik
komutanının onayı ile ve o yılın Aralık ayında son taksitleri bitecek
şekilde taksitle alınabilir.
c) Resmi veya zaruri işlerde, erbaş ve erlerin
eğitimi, yerleşme, barınma ve moral hizmetleri ile ilgili olanlara öncelik
verilir.
ç) Sahil Güvenlik Komutanlığı envanterinde bulunan
ve erbaş ve erler tarafından kullanılan teknik donanımı yüksek ve özel
nitelikli askerî araçlardan, kantinin bağlı bulunduğu komutanlık tarafından
belirlenen ve Sahil Güvenlik Komutanlığınca uygun görülen araçların kasko
sigortası giderleri kantin gelirlerinden ödenir.
d) Kantin gelirlerinin yukarıda belirtilenler
dışında kalan diğer resmî veya zarurî işlere sarfına Sahil Güvenlik
Komutanlığı yetkilidir.
e) Ailesinin maddi imkânlarının yetersizliği
nedeniyle parası gelmeyen öğrenci, erbaş ve erlere kantin gelirlerinin birlik
komutanı tarafından uygun görülecek miktarda nakdi yardım yapılabilir.
Ancak ödüller/nakdi yardım için yapılacak toplam harcama tutarı kantin
aylık gelirinin %5’ini geçemez. Kantin gelirlerinden aidat, yardım ve
benzeri nedenlerle, bünyesinde kurulduğu birlik dışındaki kuruluşlara
hiçbir ödeme (Tarım ve Orman Bakanlığına ödenen süre uzatımı ve üyelik
bedeli hariç) yapılmaz. Kantinin kuruluş bağlantısı dışındaki birlikler
dâhil birden fazla birliğe hizmet vermesi halinde, kantin ve şubelerinin
gelirlerinin sarfında personel miktarı ve gelir oranları esas alınır.
f) Şehit olan ve herhangi bir nedenle vefat eden
personel (erbaş ve erler dâhil) ailelerin talebi halinde meydana gelen
olayla ilgili olarak bizzat olay yerini görerek bilgi almak maksadıyla aile
fertlerinin olayın meydana geldiği birliğe bir defaya mahsus olmak kaydıyla
yapacağı seyahat ve iaşe ve ibate masrafları ilgili birliğin hizmet aldığı
kantinin gelir/sermayesinden karşılanır.
g) İlk destek yardımı ilgili kantin
gelir/sermayesinden defin işlemini gerçekleştirecek aile fertlerine ödenir
ve ödendiğine ilişkin teslim tutanağı, üst komutanlık payından
karşılanmasına yönelik tahsis talep yazısı ile Sahil Güvenlik Komutanlığı
Personel Başkanlığına gönderilir. Üst komutanlık paylarında biriken tutarın
ilk destek yardım tutarını karşılayamaması durumunda sermayesi yüksek diğer
kantinlerden söz konusu yardım tutarı karşılanabilir.
ğ) Kantin gelirlerinden; ihtiyaç duyulduğunda her
yıl Sahil Güvenlik Komutanlığınca belirlenen birim fiyatı geçmemek kaydıyla
dayanıklı taşınır mal (mobilya, video, televizyon, buzdolabı, çamaşır
makinesi, halı ve benzeri) alınabilir. Belirlenen birim fiyatı geçen
ihtiyaçları için Sahil Güvenlik Komutanlığından müsaade alınır.
h) Birliğinde kantin bulunan birlik komutanı aylık
kantin karlarından birliğin seviyesi, birliğin konum ve kuruluş özellikleri
esas alınmak suretiyle, Sahil Güvenlik Komutanlığınca her yıl ocak ayı
içerisinde tespit edilerek yayımlanacak miktarlar kadar temsil ve ağırlama
hizmetleri için harcama yapabilirler.
ı) Temsil ve ağırlama hizmetleri için Sahil
Güvenlik Komutanlığınca verilen yetkinin yetersiz kalması halinde Sahil
Güvenlik Komutanlığından önceden müsaade alınarak fazla harcama
yapılabilir. Bu takdirde masraf evrakına müsaade yazısı eklenir.
i) Kantin gelirleri, tasarruf tedbirlerine aykırı
lüks ve israf niteliğinde olan tüketim malzemeleri için sarf olunamaz.
Hazine
payı
MADDE 39
– (1) Birlik dışındaki
kantin/kantin şubelerinin aylık gayrisafi hâsılatının %1’i en geç takip
eden ayın 20’sine kadar genel bütçeye gelir kaydedilmek üzere ilgili
muhasebe birimine yatırılır. Bu oranı, sayılan tesislerin faaliyet türleri
itibarıyla topluca veya ayrı ayrı ya da her bir tesis için ayrı ayrı sıfıra
kadar indirmeye Hazine ve Maliye Bakanı yetkilidir.
(2) Birlik dışındaki kantinlerin ve şubelerinin bu
kapsamda hesaplayacakları hazine payları takip eden ayın yirminci günü
mesai bitimine kadar faaliyette bulundukları yerlerdeki Hazine ve Maliye
Bakanlığına bağlı muhasebe birimlerine EK-1’de bulunan Aylık Gayrisafi
Hâsılattan Tahsil Edilen Tutara İlişkin Bildirim ile bildirilir ve aynı
süre içinde yatırılır. EK-1’de Bildirim üç nüsha düzenlenir; iki nüshası
muhasebe birimine verilir, bir nüshası ise kantin başkanlığında muhafaza
edilir.
(3) Tek düzen muhasebe sistemine göre bilânço
esasına göre defter tutan yerleşke dışındaki kantinler ve şubeleri, aylık
gayrisafi hâsılattan hazine payı olarak hesaplanarak yatırılan tutarları,
ilgili muhasebe kayıtlarına ayrı hesaplarda takip edilecek şekilde
kaydeder.
(4) İşletme hesabı esasına göre muhasebe sistemini
uygulayan kantinler ise bu tutarları defterlerinin gider bölümünde hazine
payı olarak belirtir.
(5) Bu kapsamda yatırılan hazine payı tutarları, yatırıldıkları
ay sonuna kadar alındı belgesi ile birlikte sahil Güvenlik Komutanlığına
bildirilir.
Gider
belgeleri
MADDE 40
– (1) Gider belgelerinin, alınan
malzemelerin nerede kullanılacağının açıkça belirtilecek şekilde
hazırlanması ve birlik komutanı tarafından, “Kantin gelirlerinden ödenmesi
uygundur” kaydı ile onaylanması gereklidir. Ayrıca, “Aylık Masraf Döküm
Belgeleri Döküm Çizelgesi” de birlik komutanı tarafından onaylanır. Giderin
niteliklerine göre belgeler, aşağıdaki gibi düzenlenir:
a) Dayanıklı taşınır mallarda, ilgili saymanlıkça
düzenlenen taşınır mal işlem belgesi faturaya bağlanır.
b) Sarf edilen mallarda:
1) Tüketilebilir taşınır mal kapsamına girenler,
kantin heyetinin ve ilgili personelin imzalarının bulunacağı, birlik
komutanının onaylayacağı malın nerede, ne zaman, ne şekilde tüketildiğine
dair tutanak ile sarf edilmiş sayılır.
2) Tüketilebilir taşınır malların kullanımı
neticesinde yeni bir taşınır mal ortaya çıkması durumunda “Tüketim, Üretim
ve Elde Edilenler Belgesi” düzenlenir. Harcama yetkilisinin onayını
müteakip, ait olduğu mal saymanlığının kayıtlarına intikal ettirilerek
irada alınır.
c) Taşıma, ambalaj ve kantinle ilgili yazışma
giderleri için fatura, tutanak ve benzeri belgeler yeterlidir. Yardıma
muhtaç erbaş ve erlere yapılan nakdi yardımlar, şehit olan/vefat edenlerin
ailelerine yapılan nakdi yardımlar, ilk destek yardımı için ise havale/EFT
dekontu veya teslim tutanağı yeterlidir.
Fireler
MADDE 41
– (1) Alım ve muhafaza kusuru
olmaksızın evsafını kaybederek hiçbir şekilde kullanılmaz hale gelen
mallar, fire işlemine tâbi tutulur. Hatalı mal alımlarından ve muhafaza
kusurlarından doğan kayıplar fire olarak kabul edilmez.
(2) Fireler, kantin heyeti ile varsa birlik
tabibinin veya gıda kontrol hijyen denetim görevlisi ve birlik komutanının
onayını taşıyan bir tutanakla tespit edilir. Bu tutanak, gider belgeleri
arasında saklanır. Fire tutanağında belirtilen mallar, muhasebe
kayıtlarından düşülür.
Üst
komutanlık payları
MADDE 42
– (1) Kantinlerin aylık bilânçoda
belirtilen tüm gelirlerinden (brüt satış kârı, faiz geliri, promosyon
geliri, kira geliri, konsinye geliri ve benzeri gelirler dâhil olup, üst
komutanlık paylarından yapılan tahsisler ile diğer kantinlerden aktarılan
nakit değerler hariç) ödeyecekleri üst komutanlık pay oranları, Sahil
Güvenlik Komutanlığı tarafından tespit edilir. Tespit edilen üst komutanlık
payları, kantin heyetince, bilânçonun birlik komutanı tarafından onayını
müteakip her ayın en geç onuna kadar ilgili hesaba yatırılır.
Havale/EFT’lerde havale/EFT masrafları kantin giderlerinden sayılır.
(2) Üst Komutanlık paylarından kaynak tahsisine
Sahil Güvenlik Komutanlığı yetkilidir.
(3) Üst komutanlık paylarının tahsisi ve
değerlendirilmesi ile tahsis edilen payların harcanmasında 33 üncü ve 38
inci maddelerde belirtilen usul ve esaslar uygulanır.
ALTINCI BÖLÜM
Kantinlerde Muhasebe Esasları
Muhasebe,
vergi ve muafiyetler
MADDE 43
– (1) Muhasebe kayıtlarında
aşağıdaki hususlara riayet edilir:
a) Kantin hesap yılı, 1 Ocakta başlayıp, 31
Aralıkta son bulur. Kantinler öncelikle bilânço esasına göre defter tutulan
tek düzen muhasebe sistemine göre işletilir.
b) Tek düzen muhasebe sistemi (bilânço esaslı)
uygulayacak kantinlerin sermaye limiti, ihtiyaç duyulması halinde Sahil
Güvenlik Komutanlığı tarafından yayımlanır. Tek düzen muhasebe sistemi
uygulayan kantinler tek düzen hesap planı, belge ve kayıtları tutarlar.
İşletme hesabı esasına göre muhasebe sistemi uygulayan kantinler, bu Yönetmelikte
belirtilen belge ve kayıtları tutarlar.
c) Kantinde meydana gelecek kasa fazlasının, her ay
düzenlenen yan tesisler kâr çizelgesinde gösterilerek, aylık bilânçoya
intikali sağlanır.
ç) Muhasebe kayıtlarının tutulmasında, kredi kartı
slipleri tek düzen hesap planı açıklamalarına uygun olarak ilgili hesapta
kayıt altına alınır.
(2) Vergi ve muafiyetlerde aşağıdaki hususlara
riayet edilir:
a) Sahil Güvenlik Komutanlığı tarafından kuruluş
amaçlarına göre işletilen kantinler kurumlar vergisinden muaftır. Bu
muafiyet, 31/12/1960 tarihli ve 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu ile
13/6/2006 tarihli ve 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanunu uyarınca yapılacak
vergi kesintilerini (Gelir Vergisi, Kurumlar Vergisi) kapsamaz.
b) Kantinler emlak vergisinden, bu tesislerin mal
ve hizmet alımları nedeniyle düzenlediği ödemeye ilişkin kâğıtlar ise damga
vergisinden istisnadır.
c) Kantinlerin kuruluş amaçlarına uygun olarak
yaptıkları teslim ve hizmetler ile yapacağı 31/12/1960 tarihli ve 193
sayılı Kanunun 70 inci maddesinde belirtilen mal ve hakların kiralanması
işlemleri Katma Değer Vergisinden müstesnadır. Kantinlerin tevkifat
kapsamında olan alımlarına ilişkin olarak sorumlu sıfatıyla KDV tevkifatı
yapmaları gerekmektedir.
Belge ve
kayıtlar
MADDE 44
– (1) Kantinde aşağıda yer verilen
belge ve kayıtlar tutulur:
a) Kantin ambar/kiler defteri: Birden fazla şubesi
bulunan veya günlük mal akışı fazla olan kantinlerde kurulacak ambara giren
ve çıkan malların kaydında kullanılan ve örneğine EK-2’de yer verilen
defterdir. Bu defterde her cins mal için yeteri kadar sayfa açılır. Kantine
alınan mallar önce ambara girer ve defterin ilgili mala ait
"Giren" bölümüne kaydedilir. Kantin reyonları veya şubelerinin
talebi üzerine çıkan mallar, defterin ilgili mala ait "Çıkan" bölümüne
kaydedilir. Ay sonunda, geçen aydan devreden mallar ile ay içinde giren
malların toplamından, ay içerisinde ambardan çıkan malların toplamı
çıkartılarak, ertesi aya devreden mal miktarı bulunur. Eski malın tamamının
çıkışı yapılmadan, yeni fiyatla alınan malın ambardan çıkışı yapılamaz.
b) Mal giriş ve çıkış/iç dağıtım belgesi: Ambardan
veya piyasadan satış için alınarak kantine veya satış şubelerine verilen
malların cins, miktar, alış fiyatı ve tutarıyla, satış fiyatı ve tutarını
gösteren ve örneğine EK-3’te yer verilen belgedir. Dört nüsha olarak düzenlenir.
Bir nüshası çıkış nüshası olarak ambarda, bir nüshası satış şubelerinde,
bir nüshası alış ve satış etiketlerini düzenlemek için satış sorumlusunda,
bir nüshası da alış faturasına eklenerek kantin muhasebesinde saklanır.
Çeşitli nedenlerle satış sorumlularından geri alınan mallar için de aynı
belge kullanılır.
c) Kantin işletme defteri: Önceki aydan devreden
malların alış değerleri toplam tutarıyla (bu tutarın, ilgili ay sonlarında
düzenlenen mal sayım ve tartı çizelgesinde gösterilen malların alış
değerleri toplam tutarlarına eşit olması gerekir.) ay içinde satın alınan
malların cins, alış fiyatı, satış fiyatı ve kâr oranlarının kaydedildiği ve
EK-4’te yer verilen defterdir. Defter, örneğine EK-5’te yer verilen
kullanma talimatına göre düzenlenir ve her ay yapılan sayım sonunda EK-6’da
yer alan örneğe uygun şekilde ay sonu kapaması yapılır.
ç) Kantin kasa defteri: Kantin nakit hareketlerinin
tespit ve takibine yarayan ve örneğine EK-7’de yer verilen bir defterdir.
Kasa sorumlusu tarafından, örneğine EK-8’de yer verilen kullanma talimatına
göre tutulur, muhasebeci tarafından kontrolü yapılır, ay sonunda kantin
heyeti tarafından imzalanarak birlik komutanına onaylatılır.
d) Para teslim defteri: Satış sorumluları
tarafından mesai günleri her akşam kasa sorumlusuna, tatil günleri kantinde
görevli personel veya nöbetçi subaylarına satışlardan sonra teslim edilecek
nakit, banka ve kredi kartı fişlerinin yazıldığı ve örneğine EK-9’da yer
verilen defterdir. İki nüsha tutulan bu defterlerden biri kasa sorumlusunda,
diğeri ise satış sorumlularında bulunur. Teslim alan ve teslim edenlerin
imzalarını taşır. Ay sonlarında defterlerin altı kapatılır. Toplam miktar
yazılır ve defterleri kantin heyeti ile hâsılatı teslim eden sorumlu
imzalar.
e) Mal sayım ve tartı çizelgesi: Tüm kantin heyeti
ve reyon sorumluları tarafından ay sonlarında veya gerektiği zaman,
kantinlerdeki mal mevcudu ile değerini saptamak amacıyla üç nüsha olarak
düzenlenen ve örneğine EK-10’da yer verilen çizelgedir. Bir nüshası satış
şubesinde, bir nüshası kantin muhasebesinde, bir nüshası da ambar sorumlusunda
bulunur. İdari denetlemelerde ihtiyaç duyulması halinde, denetleme için
görevlendirilen heyet tarafından sayım yapılır. Bu durumda sayıma kantin
heyeti ve reyon sorumluları da katılır. Sayım çizelgelerinin her sayfası,
satış sorumlusu dâhil olmak üzere sayım yapanlar tarafından parafe edilir
ve son sayfası, bu kişilerce açık kimlikleri yazılarak imza edilir ve
kantin başkanınca onaylanır.
f) Bilânço: Kantinin ay sonunda veya belli
zamanlarda sayılmak, tartılmak veya ölçülmek suretiyle tespit edilen
mevcutları ile alacak ve borçlarının tasnifli bir şekilde ve değerleri
itibarıyla gösterildiği ve örneğine EK-11’de yer verilen belgedir.
g) Gelir tablosu: İşletmenin belli bir dönemde elde
ettiği tüm gelirler ile aynı dönemde katlandığı bütün maliyet ve giderleri
ve bunların sonucunda işletmenin elde ettiği dönem net kârını veya dönem
net zararını kapsar.
ğ) Yan kuruluş işletme defteri: Berber, terzi,
çamaşırhane ve benzeri kantin başkanlığına bağlı olarak hizmet veren
işletmelerin tutmak zorunda olduğu ve örneğine EK-12’de yer verilen
defterdir. Defter, örneğine EK-13’te yer verilen kullanma talimatına göre
düzenlenir ve her ay yapılan sayım sonunda EK-12’de yer alan örneğe uygun
şekilde ay sonu kapaması yapılır.
(2) Kurumlar Vergisi ve/veya Katma Değer Vergisi
mükellefiyeti tesis edilen kantin işletmeleri bakımından, 213 sayılı Kanun
hükümleri saklıdır.
Dayanak
ve kontrol belgeleri
MADDE 45
– (1) Kantin muhasebe kayıtlarında
iç denetimi sağlamak amacıyla, aşağıda belirtilen dayanak ve kontrol
belgeleri tutulur:
a) Alım belgeleri: Mal alım faturaları ile örneğine
EK-14’te yer verilen fatura yerine düzenlenen harcama pusulasından
ibarettir. Bu belgeler, kantin işletme defterindeki sıralarına göre numaralandırılarak
dosya içinde saklanır.
b) Gider belgeleri: Kantin gelirlerinden yapılan
harcamalara ilişkin fatura, yazar kasa fişi ve tutanaklardan ibarettir. Bu
faturalar, yazar kasa fişleri ve tutanaklar tarih sırasına göre
numaralanarak dosyalanır. Giderler için yazar kasa fişi kullanılması
halinde, yazar kasa fişlerinin tıpkıçekimi alınır, tıpkıçekim yapılan
kâğıda yazar kasa fişi yapıştırılır, aynı kâğıda o fiş ile alınan
malzemelerin; cinsi, miktarı, tutarı, alım tarihi ne maksatla alındığı ve
nerede kullanıldığı yazılır ve kantin heyeti tarafından imzalanır.
c) Aylık masraf belgeleri döküm çizelgesi: Örneğine
EK-15’te yer verilen, ilgili aya ait bütün masraf belgelerinin döküm
listesidir. Altı, kantin heyeti tarafından imzalanır ve birlik komutanınca onaylanarak
ait olduğu ay bilânçosuna bağlanır.
ç) Karşılaştırmalı fiyat tespit tutanağı: Piyasa
incelemesi sonucunu tespit etmek maksadı ile hazırlanan tutanaklardır. Bu
tutanaklar alımı yapanlar tarafından imza edilir ve alım faturasına
bağlanır.
d) Fire tutanağı: Satılmak üzere alınan mallarda
ortaya çıkan fireyi tespit etmek amacıyla, aynı gün düzenlenen ve örneğine
EK-16’da yer verilen belgedir. Gider belgeleri arasında muhafaza edilir.
e) Devir ve teslim belgesi: Kantin heyeti
değişikliğinde kantin sermayesi, belgeleri ve demirbaşlarının devir ve
teslimi esnasında kullanılan ve örneğine EK-17’de yer verilen belgedir.
Sayım sırasında satışa sunulan mallar ve demirbaş olarak kullanılan mallar
için ayrı ayrı sayım tartı çizelgesi düzenlenir. Satışa tâbi olan malların
devri, alış fiyatları üzerinden yapılır.
f) Avans kredi fişi: Bir mal alımı veya bir
hizmetin ifası için komutanlıkça kantinden verilmesi emredilen paranın
kantin kasasından çıkması esnasında veya kantin mubayaa sorumlusunca
kantinde satılacak malların alımında tanzim edilen ve örneğine EK-18’de yer
verilen fiştir. Üç suret düzenlenir. Nakit çıkışına ilişkin olduğunda, bir
sureti avans mutemedinde, bir sureti muhasebede, bir sureti de kasa
sorumlusunda bulunur. Muhasip ve kantin başkanının imzasını müteakip
komutanlıkça onaylanır. Bilahare avansı kullanacak şahıs imza karşılığı
avansı kantin kasa sorumlusundan alır. Mal satımına ilişkin olduğunda
sadece kantin başkanınca onaylanır. Bir sureti mubayaacıda, bir sureti
muhasebede, bir sureti de kasa sorumlusunda bulunur.
g) Avans mahsup fişi: Birlik avans mutemetleri ve
kantin mubayaa sorumlularınca kantinden alınan avansın kapatılmasında
kullanılan ve örneğine EK-19’da yer verilen bir fiştir. Üç suret düzenlenir
bir sureti avans mutemedi veya mubayaa sorumlusunda, bir sureti muhasipte,
bir sureti de kasa sorumlusunda bulunur. Birlik avans mutemedince
kullanılan avansın mahsup fişi kantin heyetince kontrolü ve imzasını
müteakip komutanlıkça onaylanır ve işleme konur. Kantin mubayaa
sorumlusunun kullandığı avansın mahsubunda kontrol sonunda sadece kantin
başkanı onaylar. Her iki avansın mahsup edilmesinde artan para varsa mahsup
fişinde yazılır ve kasa sorumlusuna iade edilir, avans mutemedi ve kasa
sorumlusunca imzalanır.
ğ) Kasa girdi fişi: Kasaya giren her türlü nakit
için düzenlenen ve örneğine EK-20’de yer verilen bir fiştir. Para teslim
defterleri ile kasa sorumlusuna teslim edilen nakitler bir kasa girdi
fişine işlenir ve kasa defterine girişler bu fiş ile yapılır.
h) Kasa çıktı fişi: Avans mutemetlerine verilen
avanslar ile kantinde satılmak üzere alınan malların bedellerinin ve masraf
faturalarının ödenmesi için kasadan çıkan nakitleri belirten ve örneğine
EK-21’de yer verilen belgedir.
ı) Onay belgesi: Yapılacak bir iş veya alınacak bir
mal veya hizmet için ödenecek paranın Hazine ve Maliye Bakanlığınca
yayımlanan Analitik Bütçe Sınıflandırmasına İlişkin Rehberin Dördüncü
düzeydeki ekonomik kodları kapsamında resmî işler kapsamında bulunduğu ve
ödeneği olmadığına/yeterli bulunmadığına dair kullanılan ve örneğine
EK-22’de yer verilen belgedir. Parayı kullanacak birlik komutanlığınca
yapılacak harcamanın nereye yapılacağı veya malın ne amaçla alınacağı
belirtilecek şekilde hazırlanır. Gider gerçekleştirme görevlisi tarafından
yapılacak işin resmi iş kapsamında olup olmadığı incelendikten sonra, resmi
iş kapsamında olanlar için ödenek durumu belirtilecek şekilde; ilgili
taşınır mal saymanı ve ilgili şube müdürü tarafından da, mal mevcut durumu
veya hizmet alımının uygunluğu ile ihtiyacın bütçeden tahsis edilen
kaynaktan mevcut planlamalar doğrultusunda zaman, öncelik ivedilik ve
benzeri alınıp alınmayacağı değerlendirilerek; kantin başkanı tarafından
da, kantin gelirlerinden ödeme durumu kontrol edilerek imzalanır. Birlik
komutanının onaylamasından sonra avans verilmesini sağlayan belgedir.
i) Kredili mal takip defteri: İşletme hesabı
esasına göre muhasebe kaydı tutan kantinlerde; kantin heyetince kantinde
satılmak üzere kredili olarak alınan mallar için ilgili firmalara yapılacak
ödemelerin kayıt edildiği ve örneğine EK-23’te yer verilen defterdir.
Kredili mal alınan her firma için bir sayfa açılır. Buraya alınan mallar
faturaları ve kasa çıktı fişleri ile yapılan ödemeler yazılır. Ödemelerden
sonra kalan borçlar defterde toplanarak belirlenir. Sene sonunda kredili
mal alımlarından dolayı firmalara olan borçlar sıfırlanır, firmalardan
alınacak borcu yoktur yazılara teftişlerde ibraz edilmek üzere saklanır.
Yeni heyete borç devredilmez.
j) Mahkeme yolu ile alacakların takibi defteri:
Kantinlerin mahkeme yolu ile alacaklarının takibinde kullanılan ve örneğine
EK-24’te yer verilen defterdir.
k) Muaddel cetveli: Kantine bağlı olarak çalışan ve
üretim yapan yan kuruluşlarda üretilen yiyecek ve içeceklerin belirli bir
standartta olması için içerisine konacak erzakın cinsini ve miktarını
gösteren örneği EK-25’te yer alan cetveldir. Muaddel cetveli birlik
komutanına onaylatılır.
l) Maliyet cetveli: Üretilen yiyecek ve içeceklerin
satış fiyatları, örneği EK-26’da yer alan maliyet cetveli ile belirlenir. İmal
için alınan malzemelerin alış fiyatı değiştikçe maliyet cetveli yeniden
düzenlenir. Yan kuruluş hesabı muaddel cetvelinde belirtilen partinin veya
porsiyonun satış fiyatı üzerinden hesaplanır ve alınır. Maliyet cetvelinde
yer alan işletme gideri en fazla %20’ye kadar belirlenebilir. Maliyet
cetveli kantin başkanı tarafından onaylanır.
Diğer
belgeler
MADDE 46
– (1) Kantinlerde, bu Yönetmelikte
yer verilmeyen ve birlik komutanlığı tarafından gerekli görülen yardımcı
kayıt ve belgelerin kullanılması da mümkündür.
Belgelerde
yapılacak işlemler
MADDE 47
– (1) Kantin ambar defteri, kantin
işletme defteri, para teslim defteri, yan kuruluş işletme defteri ve kantin
kasa defterinin sayfaları, malî yılbaşında numaralandırılarak kantin heyeti
tarafından mühürlenir. Bilahare, ait olduğu yıl ve yaprak sayısı yazılarak,
birlik komutanı tarafından onaylanır. Kantinle ilgili defter ve belgeler,
teftişe tâbi evrak olduklarından kantin heyetince muhafaza edilir.
Kayıtların
bilgisayar yardımı ile tutulması ve mali raporlama
MADDE 48
– (1) Kantin muhasebe kayıt ve
belgelerinin bilgisayar destekli olarak tutulması mümkündür. Bu takdirde,
günlük alınan bilgisayar çıktıları bu Yönetmelik esaslarına göre
yetkililerin imzalamalarını müteakip, ait oldukları bölümlerde teftişte ibraz
edilmek üzere saklanır. Yönetmelik kapsamında her kantin raporlama
birimidir. Kantin başkanlıkları tarafından hazırlanan mali tablolar Sahil
Güvenlik Komutanlığı Strateji Geliştirme Başkanlığı sayfasında bulunan
Kantin Mali İstatistikler Takip Programına takip eden ayın 10’una kadar
girilir.
(2) Kantin başkanlıkları tarafından Kantin Mali
İstatistikler Takip Programına girişi yapılan mali tablolar ise
yetkilendirilen personel tarafından kümülâtif olarak Hazine ve Maliye
Bakanlığı Kamu Harcama ve Muhasebe Bilişim Sistemine (KBS) girişi yapılır.
YEDİNCİ BÖLÜM
Denetlemeler
Denetlemeler
MADDE 49
– (1) Kantinler;
a) İdarî denetleme,
b) Özel denetleme,
c) Durum teftişi,
ç) Hesap teftişi,
d) İç denetim,
e) Tasfiye,
teftişine tabi tutulur.
İdarî
denetleme
MADDE 50
– (1) İdarî denetleme; birlik
komutanı, üst komutanlıklar veya görevlendirecekleri heyet tarafından yılda
en az iki defa yapılır. Söz konusu heyette, bir ikmal branşından personelin
bulunması sağlanır. Bu denetlemede;
a) Kantinlerin tertip, tanzim, temizlik durumları,
b) Satılan malların uygunluğu ve kâr nispetleri,
c) Hesapların günü gününe tutulup tutulmadığı,
ç) Kantin sermayesi ile kantin borçları ve
giderleri arasındaki münasebetler,
d) Lüzum görülecek diğer hususlar,
incelenir ve inceleme sonuçları bir raporla tespit
edilir.
(2) Rapor gereğinin yerine getirilmesi, birlik
komutanlığınca sağlanır. Bu raporun bir nüshası, teftişlerde ibraz edilmek
üzere kantin heyeti dosyasında saklanır. Kiralanmış bölümlerin idari denetlemesine
ilişkin hususlar kira sözleşmesinde düzenlenir.
Özel
denetleme
MADDE 51
– (1) Özel denetleme, üst
komutanlıklarca öğrenilmesi gerekli herhangi bir konunun aydınlanması için
başvurulacak bir denetleme yoludur. Bu denetleme, idarî denetleme konularında
olabileceği gibi, bunun dışında belirli bir veya bir kaç konuyu da
kapsayabilir.
Durum
teftişi
MADDE 52
– (1) Durum teftişi, kantinin
herhangi bir tarihteki durumunun, yürürlükteki mevzuat çerçevesinde
değerlendirilmesi amacıyla, Sahil Güvenlik Komutanlığı hesap
müfettişleri/müfettiş yardımcıları tarafından kendi talimatlarına ve
programlarına göre yapılır.
Hesap ve
tasfiye teftişi ile iç denetim
MADDE 53
– (1) Hesap teftişi; kantinin bir
hesap yılı içerisindeki faaliyetlerinin ve bütün gelir gider belgelerinin
incelenerek kesin sonuca varılması amacı ile yapılır.
(2) Tasfiye teftişi; kantin başkanlığının
faaliyetine son vermesi, bu amaçla teftişe tabi kantinlerin zimmetindeki
taşınır veya taşınmaz mallarını, sermayelerini ve varlıklarını başka bir
kantine, vardiya yatakhanelerine, eğitim ve kongre merkezlerine, gazinolara
ve moral eğitim merkezlerine; tamamen devretmesi, zimmet veya sermaye
yönünden sıfıra indirilmesi maksadıyla yapılır.
(3) Hesap ve tasfiye teftişleri Sahil Güvenlik
Komutanlığı müfettiş ve müfettiş yardımcıları tarafından ilgili mevzuatta
belirlenen usul ve esaslara göre yapılır.
(4) İç denetim; kaynakların ekonomiklik, etkililik
ve verimlilik esaslarına göre yönetilip yönetilmediğini değerlendirmek ve
rehberlik etmek maksadıyla Sahil Güvenlik Komutanlığı İç Denetçileri
tarafından ilgili mevzuatta belirlenen iç denetim standartlarına uygun
olarak yapılır.
Denetim
yapanların sorumluluğu
MADDE 54
– (1) Müfettiş ve denetçiler,
görevlerini tam ve zamanında yapmak, denetim ve teftiş sonuçlarını ilgili
makama bildirmekle yükümlüdürler.
Yürürlükten
kaldırılan yönetmelik
MADDE 55
– (1) 4/9/2003 tarihli ve 25219
sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Sahil Güvenlik Kantin Yönetmeliği
yürürlükten kaldırılmıştır.
Yürürlük
MADDE 56
– (1) Bu Yönetmelik yayımı
tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 57
– (1) Bu Yönetmelik hükümlerini
İçişleri Bakanı yürütür.
Ekleri için tıklayınız.