Yargıtay 4 ve 11. Hukuk Dairelerine Ait Kararlar
YARGITAY KARARLARI | 2024-05-21

21 Mayis 2024 SALI 
Resmî Gazete 
Sayı : 32552
YARGITAY KARARLARI 
Yargitay 4. Hukuk Dairesinden:
TÜRK MİLLETİ ADINA YARGI TAY İLÂMI 
Esas No : 2023/7105Karar No : 2023/11538
MAHKEMESİ: Denizli Asliye Ticaret Mahkemesi TARiHİ: 08.06.2022SAYISI : 2022/231 Esas - 2022/973 Karar DAVACI : Hasan Deniz Gündüz vekili Avukat Ömer ErmişDAVALI : Axa Sigorta AŞ vekili Avukat Eftal Üstel DAVA TARİHi : 01.02.2022HÜKÜM/KARAR : Kabul KANUN YARARINA TEMYİZ EDEN : Adalet Bakanlığı

Taraflar arasında, İlk Derece Mahkemesinde görülen kasko sigorta poliçesinde yer alan hukuksal koruma klozuna dayalı tazminat davasında davanın kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince kesin olarak verilen kararın kanun yararina temyizen incelenmesi Adalet Bakanlığı tarafından istenilmiş olmakla; Tetkik Hâkimi tarafindan hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA 
Davacı vekili dava dilekçesinde; dava dışı sigorta şirketine zorunlu mali sorumluluk sigortası ile sigortalıolan araç ile müvekkiline ait aracın 13.04.2021 tarihinde trafik kazasına karıştığını, müvekkili tarafindan araçta meydana gelen değer kaybının tazmini için diğer aracın zorunlu mali sorumluluk sigortacısına karşı Denizli Asliye Ticaret Mahkemesinin 2021/924 Esas sayılı dosyası ile tazminat davası açıldığıni,müvekkili tarafından bu davanın açılabilmesi için Avukatlık Kanunu'nun 164 üncü maddesi gereğince vekalet ücreti ödendiğini, müvekkilinin aracının davalı nezdinde genişletilmiş kasko poliçesi ile sigortalıolduğunu ve poliçeye hukuksal koruma sigortasının da dahil olduğunu, davalıya başvuru yapılmasına rağmen poliçe gereğince ödenmesi gereken miktarın ödenmediğini belirterek fazlaya ilişkin talep hakkısaklı kalmak üzere 1.400 TL vekalet ücretinin temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsilini, ayrıca davadan önce arabuluculuk sürecinde de müvekkili vekil ile temsil edildiğinden arabuluculuk aşamasındaki vekalet ücreti olan 1.560 TL'nin de davalıdan tahsilini talep etmiştir.


II. CEVAP 
Davalı vekili cevap dilekçesinde; görevli mahkemenin tüketici mahkemeleri olduğunu, sigorta poliçesinde yer alan "Hukuksal Koruma Teminatı Koluzu"na göre müvekkilinin en fazla 1.00o TL ödemekle yükümlü olduğunu, davacı vekili vekalet ücreti, danışmanlık ücreti ve dilekçe yazım ücreti talep etmekte ise de bir dava için ayrı ayrı ücret talep edilmesinin mevzuata aykırı olduğunu, yine sigorta poliçesinde yer alan "2. Muafiyet Uygulamaları" başlıklı maddenin son fikrasına göre ödenecek bedelden %10 indirim uygulanması gerektiğini, davacı vekili tarafindan yapıldığı iddia edilen harcamaya ilişkin makbuz veya belge sunulmadiğıni, davacının ödemeyi ispat edemediğini, müvekkilinin temerrüde düşürülmediğini belirterek davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI 
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile düzenlenen kasko poliçesine göre davacının aracıın kullanım şeklinin kamyonet olması nedeniyle aracın ticari bir araç olduğu kanaatine varıldıği, poliçe incelendiğinde Hukuksal Koruma Klozu limitinin 5.000 TL olduğu, dosyanın uzmanlık gerektirecek teknik bilgi içermemesi, asgari ücret tarifesi ve poliçede yer alan şartların açık olmasi, usul ekonomisi gereğince bilirkişi incelemesine gerek görülmediği, talebin poliçe teminatı içerisinde olduğu,6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 1427 ve 1446 nci maddeleri gereğince sigortacisının ihbar tarihinden itibaren 45 gün sonrasında temerrüde düştüğü, bu nedenle 01.02.2022 tarihinden itibaren faize hükmedildiği, aracın ticari araç olması nedeniyle avans faizi uygulandıği, her ne kadar arabulucuk aşamasındaki vekalet ücretinin de davalıdan tahsili talep edilmiş ise de mahkemece hükmedilen vekalet ücretinin arabuluculuk aşamasındaki vekalet ücretini zaten kapsadıği, bu nedenle davacı lehine arabuluculuk aşamasındaki vekalet ücreti takdir edilmediği gerekçesiyle davanın kabulüne, 1.400 TL'nin temerrüt tarihi olan 01.02.2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalidan tahsiline karar verilmiştir.

IV. KANUN YARARINA TEMYİZ 
A. Kanun Yararına Temyiz Yoluna Başvuran 
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararının kanun yararına temyizen incelenmesi Adalet Bakanlığı tarafindan istenilmiştir.

B. Temyiz Sebepleri 
Adalet Bakanlıği, davacının aracının gerek poliçede ve gerekse de tescil evrakında kullanım amacının "hususi" olarak gösterildiği ve bu nedenle tüketici uyuşmazlığı mahiyetindeki eldeki uyuşmazlığın çözümünde tüketici mahkemelerinin görevli olacağı gözetilip mahkemece davanın dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine karar verilmesi gerekirken işin esasına girilerek karar verilmiş olmasının doğru olmadığini, bu yapılırken de talebin 1.400 TL dava vekalet ücreti ve 1.560 TL arabuluculuk vekalet ücreti olmasına ve karar gerekçesinde arabuluculuk vekalet ücreti isteminin kabul edilmediği belirtilmiş olmasına rağmen gerekçe ve hüküm arasında çelişki oluşturacak şekilde davanın tamamının kabulüne karar verilmiş olmasının da usul ve yasaya aykırı bulunduğunu ileri sürerek kararın kanun yararına bozulması istemi ile kanun yararına temyiz yoluna başvurmuştur.
C. Gerekçe 
1. Uyuşmazlk ve Hukuki Nitelendirme 
Uyuşmazlık, taraflar arasında düzenlenen kasko sigorta poliçesinde yer alan hukuksal koruma teminati nedeniyle davacı tarafindan ödenen vekalet ücretinin tazmini istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 363 üncü maddesi, 6502 sayıl Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun'un (6502 sayılı Kanun) 2, 3 ve 73 üncü maddeleri.
3. Değerlendirme 
28.11.2013 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanan ve 28.05.2014 tarihinde yürürlüğe giren 6502 sayılıTüketicinin Korunması Hakkında Kanun'un 2 nci maddesinde kanunun kapsamı “Bu Kanun, her türlüi tüketici işlemi ile tüketiciye yönelik uygulamaları kapsar” şeklinde açıklanmıştır. Kanun'un “Tanımlar”başlıklı 3 üncü maddesinde ise tüketici işlemi, “Mal veya hizmet piyasalarında kamu tüzel kişileri de dâhil olmak üzere ticari veya mesleki amaçlarla hareket eden veya onun adına ya da hesabına hareket eden gerçek veya tüzel kişiler ile tüketiciler arasında kurulan, eser, taşıma, simsarlık, sigorta, vekâlet,bankacılık ve benzeri sözleşmeler de dâhil olmak üzere her türlü sözleşme ve hukuki işlemi ifade eder”biçiminde tanımlanmiştır.

6502 sayılı Kanun'un 73 üncü maddesi uyarınca tüketici işlemleri ile tüketiciye yönelik uygulamalardan doğacak uyuşmazlıklara ilişkin davalarda tüketici mahkemesi görevli kılınmıştır.
Taraflar arasında akdi bir ilişki olup, davalının sorumluluğunun kaynağı davacıyla yaptığı kasko sigorta sözleşmesine aykırılıktır. Gerek sigorta poliçesine gerekse aracın tescil evrakına göre sigortalıaracın hususi kullanımda olduğu görülmektedir.

Görev, kamu düzenine ilişkin olup, yargılamanın her aşamasında re'sen dikkate alınmalıdır 
Davalı şirket ile davacı arasındaki ilişki 6502 sayılı Kanunun 3 üncü maddesinin birinci fikrasıkapsamında kalan tüketici işlemlerinden kaynaklanmaktadır. Bu nedenle davacının açtığı tazminat davasında Tüketici Mahkemesi'nin görevli olması nedeniyle görevsizlik kararı verilmesi gerekirken, işin esasına girilerek yazılı olduğu biçimde hüküm tesisi doğru görülmemiştir. Açıklanan nedenle kararın sonucuna etkili olmamak üzere kanun yararına bozulması gerekmiştir.

V. KARAR 
Açıklanan sebeplerle;
Adalet Bakanlığının 6100 sayılı Kanun'un 363 üncü maddesinin birinci fikrasına dayalı kanun yararına temyiz isteminin kabulü ile kararın sonuca etkili olmamak üzere KANUN YARARINA BOZULMASINA,
Dava dosyasının İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Adalet Bakanlığına gönderilmesine,
30.10.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.

Yargitay 11. Hukuk Dairesinden:
TÜRK MİLLET İADINA  YARGITAY İLÂMI 
Esas No : 2023/5099Karar No : 2023/7687
İNCELENEN KARARIN 

MAHKEMESİ:Çankırı 1. Asliye Hukuk Mahkemesi 
(Tüketici Mahkemesi Sıfatıyla)

TARİHİ:25.10.2022

SAYISI :2021/1020 Esas, 2022/850 Karar 
DAVACI :Yılmaz Gülen vekili Avukat Ömer Kavutlu 
DAVALI :Türkiye Vakıflar Bankası Türk Anonim Ortaklığı vekili Avukat Yunus 
Emre Uçak 

DAVA TARİHİ:21.09.2021

HÜKÜM :Kismen Kabul 

TEMYİZ EDEN :Adalet Bakanlığı


Taraflar arasında, İlk Derece Mahkemesinde görülen tüketici hakem kararına itiraz davasında yapılan yargılama sonunda davanın ksmen kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince kesin olarak verilen kararın temyizen incelenmesi Adalet Bakanlığı tarafindan istenilmiş olmakla; Tetkik Hâkimi tarafindan hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I, DAVA 
Davacı vekili dava dilekçesinde, davali banka nezdinde bulunan maaş hesabından davacının izni ve onayıolmaksızın usul ve yasaya aykırı para tahsil edildiğini ileri sürülerek tahsil edilen bedellerin iadesi için Çankırı İl Tüketici Hakem Heyeti Başkanlığına yaptıkları başvuru üzerine, Heyet tarafindan talebin reddine karar verildiğini, iş bu kararın usul ve yasaya uygun olmadığını ileri sürerek Tüketici Hakem Heyeti kararının itirazen incelenerek iptaline ve yapılan kesintinin iadesine karar verilmesi talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP 
Davalı vekili cevap dilekçesinde, davanın haksız ve hukuka aykırı olduğunu savunarak reddini istemiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI 
1.ilk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacinın, dava dişi Devrez Petrol Ltd. Şti. firmasının davalı bankadan kullanmış olduğu kredilere ilişkin herhangi bir kefaletinin bulunmadığı, kambiyo senetlerine istinaden davalı banka tarafindan davacının hesabindan maaş ve 

promosyon ödemeleri sonrasında toplamda 5.354,64 TL'lik kesintiler yapildiği, dava tarihi sonrasında 4.901,45 TL'lik kismının davacının hesabina iade edildiği, bakiye iade edilmeyen tutarın 453,19 TL olduğu, davacının hesabından yapılan toplamda 5.354,64 TL'lik tutara kesinti tarihlerinden 4.901,45TL'lik iadenin yapıldığı 20.12.2021 tarihine kadar işleyen yasal faiz tutarının 608,78 TL olduğu gerekçesi ile Çankırı Îl Tüketici Hakem Heyeti Başkanlığı'nın 31.08.2021 tarih ve 038620210000600 sayılıkararının iptali ile toplam 453,19 TL kesintinin; 32,31 TL'sinin 14.01.2021 tarihinden itibaren, kalan 420,88 TL'sinin 15.11.2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine, reddedilen kisım yargilama sırasinda yapilan iade nedeni ile reddedildiğinden davalı lehine vekalet ücretine hükmedilmesine yer olmadiğına, yargılama sırasında iade edilen tutar yönünden kesinti tarihinden iade tarihine kadar işleyen 608,78 TL yasal faiz tutarının davalıdan alınarak davaciya verilmesine karar verilmiştir.

2. İlk Derece Mahkemesi kararı kesin olarak verilmiştir.
IV. KANUN YARARINA TEMYİZ 
A. Kanun Yararina Temyiz Yoluna Başvuran 
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararının kanun yararına temyizen incelenmesi Adalet Bakanlığı tarafından istenilmiştir.

B. Temyiz Sebepleri 
Adalet Bakanlıği kanun yararına temyiz isteminde, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılıi Kanun) 331 inci maddesinin birinci fikrasında davanın konusuz kalması sebebiyle davanın esası hakkında bir karar verilmesine gerek bulunmayan hâllerde, hâkimin davanın açıldığı tarihteki tarafların haklılık durumuna göre yargılama giderlerini takdir ve hükmedeceğinin düzenlendiği,mahkemece, davalı banka tarafından yapılan 5.354,64 TL'lik kesintinin haksız olduğu kanaatine varıldığıgözetilip, 4.901,45 TL'nin de dava sırasında davacının hesabına iade edildiği ve bu miktar yönünden davanın konusuz kaldığı dikkate alınarak; anılan miktar yönünden karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi ve yargılama giderlerine hükmedilirken de bu hususun gözetilmesi gerekirken hatalıdeğerlendirme yapıldıği gerekçesi ile kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe 
1. Uyuşmazlik ve Hukuki Nitelendirme 
Dava, Çankırı İl Tüketici Hakem Heyeti Başkanlığı'nın 31.08.2021 tarih ve 038620210000600sayılı kararının iptali ve 5.354,64 TL kesintinin kesinti tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalidan alınarak davaciya verilmesi istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 
1. 6100 sayılı Kanun 363 üncü maddesinin birinci fikrası uyarınca ilk derece mahkemelerinin kesin olarak verdikleri kararlar ile istinaf incelemesinden geçmeden kesinleşmiş bulunan kararlarına karşı,yürürlükteki hukuka aykırı bulunduğu ileri sürülerek Adalet Bakanlığı tarafından kanun yararına temyiz yoluna başvurulur.

2. Temyiz talebi Yargitayca yerinde görüldüğü takdirde, 6100 sayılı Kanun'un 363 üncümaddesinin ikinci fikrası uyarınca karar kanun yararına bozulur ve bu bozma, kararın hukuki sonuçlarınıortadan kaldırmaz.

3. 6100 savilı Kanun 331 inci maddesi 
3. Değerlendirme 
1.6100 sayılı Kanun Yedici Kısım Birinci Bölümünde yargılama giderleri düzenlenmiş olup, esasen yargılama giderlerinden aleyhine hüküm verilen taraf sorumludur. Ancak aynı kanunun 331 inci 

maddesinde davanın konusuz kalması sebebiyle davanın esası hakkinda bir karar verilmesine gerek bulunmayan hâllerde, davanın açıldığı tarihteki tarafların haklılık durumuna göre hakimin yargılama giderlerini takdir edeceği hüküm altına alınmıştır.

2. Somut olayda, davacı davalı Banka tarafindan hesabından haksız kesintiler yapıldığını iddia etmişolup, mahkemece de bu durumun tespitine karar verildikten sonra talep edilen meblağın bir miktarının yargılama sırasında ödendiği kabul ederek, ödenmeyen kısım ile faiz talepleri yönünden davanın kısmen kabulüne kabul verildikten sonra ise fazlaya ilişkin taleplerin reddine dair hüküm kurulmuştur. Ancak,yargilama sirasında davali yanca õdenen bedel bakimında 6100 sayıli Kanun 331 inci maddesi uyarinca davanın konusuz kaldığına ve yargılama giderlerinin de davanın açıldığı tarihteki tarafların haklılık durumuna göre karar verilmesi gerekirken hatalı değerlendirme ile yazılışekilde hüküm kurulması doğru olmamiştir.

V. KARAR 
Açıklanan sebeple 
Adalet Bakanlığının 6100 sayılı Kanun'un 363 üncü maddesinin birinci fikrasına dayalı kanun yararına temyiz isteminin kabulü ile kararın sonuca etkili olmamak üzere KANUN YARARINA BOZULMASINA,
Dava dosyasının İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Adalet Bakanlığına gönderilmesine,
26.12.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.