Tapu Planlarında Yanılma Sınırının Belirlenmesi Hakkında Yönetmelik
YÖNETMELİKLER | 2022-09-27

27 Eylül 2022 SALI
Resmî Gazete
Sayı : 31966
YÖNETMELİK
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı
(Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü)’ndan:
TAPU
PLANLARINDA YANILMA SINIRININ BELİRLENMESİ
HAKKINDA YÖNETMELİK
BİRİNCİ BÖLÜM
Başlangıç Hükümleri
Amaç
MADDE 1- (1) Bu Yönetmeliğin amacı, tapu sicilini oluşturan
tapu kütüğü, kat mülkiyeti kütüğü ve bunu tamamlayan yevmiye defteri,
belgeler ve tapu planlarına ilişkin; aplikasyon ve yüzölçümü hesabı gibi teknik
işlemlerde kullanılan yanılma sınırının tanımlanmasına ilişkin usul ve
esasları belirlemektir.
Kapsam
MADDE 2- (1) Bu Yönetmelik, tapu sicilinin oluşturulması,
güncellenmesi ve düzeltilmesi işlemlerinde kullanılan yanılma sınırının
belirlenmesine ilişkin uygulanacak usul ve esasları kapsar.
Dayanak
MADDE 3- (1) Bu Yönetmelik, 21/6/1987
tarihli ve 3402 sayılı Kadastro Kanununun 41 inci maddesi ile 4 sayılı
Bakanlıklara Bağlı, İlgili, İlişkili Kurum ve Kuruluşlar ile Diğer Kurum ve
Kuruluşların Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 480 inci
maddesinin birinci fıkrasının (ğ) bendi ve 488 inci maddesinin birinci
fıkrasına dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 4- (1) Bu Yönetmelikte geçen;
a) Aplikasyon: Taşınmaza ait mülkiyet veya irtifak
hakkı sınırlarının, tapu plânındaki bilgi ve belgelerine uygun olarak
zeminde işaretlenmesi işlemini,
b) Aplikasyon yanılma sınırı: Aplikasyon işleminde,
plan ve teknik evraklarda yer alan bilgilerin, zemine aplike edilirken
ölçme tekniğine göre ortaya çıkabilecek hataların kabul edilebilir en
yüksek sınırını,
c) Arşiv onaylı koordinatlı
parsel/geometri: İlk tesis, güncelleme ve sayısallaştırma kadastro
çalışmalarında ya da bu çalışmalardan sonra yapılan imar uygulaması,
toplulaştırma, ifraz gibi değişiklik işlemleri ile doğrudan koordinatlı (ITRF96,ED50,LOKAL) olarak
üretilen, yüzölçümü parsel köşe koordinatları ile hesaplanarak tescil
edilmiş olan ve pafta zemin uyumu bulunan parselleri/geometrileri,
ç) Dönüşüm: Farklı koordinat sistemlerinde üretilen
teknik değerlerin birbirine dönüştürülmesi sürecini,
d) Epok: GNSS Ölçme
Yöntemleri kullanılırken, hesaplamaların yapıldığı zaman periyodunu,
e) Fotoğrametrik yöntem:
Hava fotoğraflarının stereo değerlendirilmesi sonucunda üretilen haritalar
kullanılarak oluşturulan planları,
f) GNSS: Küresel konum belirleme sistemini,
g) Fotoplan: Hava
fotoğrafları kullanılarak oluşturulan, resim ölçeğindeki planları,
ğ) Geçici koordinatlı parsel/geometri: Arşiv onaylı
koordinat tanımı kapsamı dışında kalan tüm parselleri/geometrileri,
h) Genel Müdür: Tapu ve Kadastro Genel Müdürünü,
ı) Genel Müdürlük: Tapu ve Kadastro Genel
Müdürlüğünü,
i) Hesap yüzölçümü: Tapulama, kadastro çalışmaları
veya tescile konu harita ve planların yapımı sonucunda üretilen parsellerin
çeşitli alan hesabı yöntemlerine göre hesaplanan yüzölçümünü,
j) Kabul edilebilir fark: Ölçü, aplikasyon, dönüşüm
ve hesaplama çalışmalarında, üretim ve ölçü yöntemine göre hesaplanan
yanılma sınırı dahilinde kalan farkı,
k) Ölçek: Tapu planının çizildiği paftanın ölçeğini,
l) Pafta-zemin uyumu: Birim (Köy/Mahalle), ada veya
parsel bazında zemindeki sabit sınırlar ile (bina, duvar, tel çit ve
benzeri) ile paftasındaki sınırların uyumunu,
m) Prizmatik yöntem: Oluşturulan ölçü doğruları
kullanılarak, dik ayak ve dik boylarına ilişkin uzunlukların ölçülmesine
ilişkin üretim yöntemini,
n) Resmi senet: 22/12/1934
tarihli ve 2644 sayılı Tapu Kanunu uyarınca, tapu müdürlüklerince akitli
işlemler için hazırlanan resmi sözleşmeyi,
o) Sayısal yöntem: Bir koordinat sistemine bağlı olarak,
geometrilerin köşe koordinatlarının sayısal olarak üretilmesine imkan veren yöntemlerin tamamını,
ö) TAKBİS: Tapu ve Kadastro Bilgi Sistemini,
p) Takeometrik yöntem:
Kutupsal ölçülerde, açı ve mesafeler kullanılarak geometrilere ilişkin köşe
noktalarının konumlarının belirlendiği yöntemi,
r) Tapulama ve kadastro çalışmaları: 22/11/2001 tarihli ve 4721 sayılı Türk Medeni Kanununun
öngördüğü Tapu sicilinin oluşturulması amacıyla, taşınmaz mallarının
sınırlarının arazi ve harita üzerinde belirlenerek hukuki durumlarının
tespit edilmesi çalışmalarını,
s) Tapu planı: Tapu siciline
tescili gereken taşınmazlarla ilgili mülkiyet ve irtifak haklarının
sınırlarını, yapıların konumlarını, belirtilmesi gereken diğer teknik hususları
gösteren, resmi ölçüme uygun olarak sayısal veya çizgisel şekilde üretilen
kadastro, kadastro paftalarının yenilenmesi, sayısallaştırma veya düzeltme
çalışmaları sonucu oluşturulan planlar ile ilgili idarelerce yapılan veya
yaptırılan talebe bağlı değişiklikler sonucu düzenlenen harita ve plânları,
ş) Tapu sicilinde kayıtlı yüzölçümü: Tapulama ve
kadastro çalışmaları ile tescile konu harita ve planların yapımına ilişkin
diğer çalışmalar sonucunda üretilen parsellerin tapu sicilinde kayıtlı
yüzölçümünü,
t) Temliki tasarruf: Mülkiyetin devir borcunu
doğuran işlemleri,
u) Üretim yöntemi: Tapu planının, üretim tarihinde
o planın üretimi için kullanılan teknik yöntemlerin tamamını,
ü) Yanılma sınırı: Tapu plânının üretim yöntemi ve
ölçeğine göre hesaplanan, taşınmazın zemindeki sınırları ile ölçü ve
yüzölçümü değerleri arasındaki ölçü tekniğine göre bilimsel olarak kabul
edilebilir farkı (tecvizi),
v) Yüzölçümü hesabı yanılma
sınırı: Yüzölçümü hesabında, tapu planının oluşturulduğu tarihte;
koordinatlar, uzunluklar ya da planimetre ile
yapılan tescile esas ilk hesap sonucu ile kapalı alanın, plan ve arşiv
bilgileri kullanılarak bilgisayar ortamında yeniden oluşturulması sonucu
elde edilen köşe koordinatları yardımıyla yapılan ikinci hesabın arasındaki
farkın kabul edilebilir en yüksek sınırını,
ifade eder.
İKİNCİ BÖLÜM
Yanılma Sınırı Hesabı
Yanılma
sınırı hesabında temel hususlar ve kadastro teknik komisyonu
MADDE 5- (1) Yanılma sınırına esas amprik
değerlerin gelişen teknoloji ve ölçüm teknikleri sebebiyle değişmesinin
gerektiği hallerde Genel Müdürlükçe kadastro teknik komisyonu oluşturulur.
(2) Kadastro teknik komisyonu; Genel Müdürün veya
Kadastro Dairesi Başkanlığının bağlı bulunduğu genel müdür yardımcısının
başkanlığında, Kadastro Dairesi Başkanı, Harita Dairesi Başkanı ve üç ayrı
üniversitenin Harita/Geomatik/Harita ve
Kadastro/Jeodezi ve Fotogrametri Mühendisliği
bölümlerinden birer öğretim üyesi olmak üzere toplam altı kişiden oluşur.
(3) Kadastro teknik komisyonu en az beş üyenin
katılımıyla toplanır. Komisyon kararları oy çokluğu ile alınır. Oylarda
eşitlik olması halinde komisyon başkanının bulunduğu taraf çoğunluk
sayılır.
(4) Kadastro teknik komisyonu kararları, toplantıya
katılan tüm üyeler tarafından imzalanır ve Genel Müdürlüğün bağlı olduğu
Bakanın onayını müteakiben yürürlüğe girer.
(5) Kadastro teknik komisyonunun sekretarya
işlemleri, Kadastro Dairesi Başkanlığınca yürütülür.
Pafta-zemin
uyumu
MADDE 6- (1) Mülkiyeti nakil sonucu doğuran akitli ve
akitsiz işlemlerin Türk Medeni Kanununun 719 uncu maddesine uygun olarak
taşınmazın tescilli haritası üzerindeki sınırları üzerinden yapılması
esastır. Taşınmazların, tapu sicilinde kayıtlı yüzölçümü ile düzenlenen
resmi senet veya istem belgesinde belirtilen yüzölçümleri tarafları
bilgilendirme mahiyetindedir.
Yüzölçümü
hesabı yanılma sınırı dahilinde kalan farklara
ilişkin işlemler
MADDE 7- (1) Güncelleme, sayısallaştırma ve benzeri kadastro
çalışmalarında planların yeniden oluşturulması neticesinde ortaya çıkan
veya kadastro teknik işlemleri sırasında belirlenen yanılma sınırı dahilindeki yüzölçümü farkları, tapu planlarının
oluşturulmasının teknik aşamalarındaki bilimsel olarak kabul gören yanılma
sınırı içerisinde olduğundan hata olarak değerlendirilmez. Bu husus yanılma
sınırı dahilinde kalan mevcut tapu yüzölçümünün
doğru olduğu karinesini oluşturmakla birlikte, yanılma sınırı dahilinde
kalan farklar Kadastro Kanunun 41 inci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca
resen de giderilebilir.
Yüzölçümü
hesabında yanılma sınırı
MADDE 8- (1) Yüzölçümü hesaplarında yanılma sınırı,
orijinal üretim yöntemine göre hesaplanır. Yüzölçümü hesaplanan geometri,
arşiv onaylı ya da geçici koordinata sahiptir. Yanılma sınırı hesabı,
koordinat kalitesini belirleyen bu özelliğe göre iki farklı yöntemle
hesaplanır.
(2) Arşiv onaylı geometrilerde, üretim tarihinde
yapılan ve sonucu tapu siciline de kayıt edilen hesaplama ile yeni hesap
arasında; dönüşümden, yuvarlatmadan ya da daha evvelden yapılan
çalışmalarda kullanılan alan dengeleme gibi uygulamalardan kaynaklı ortaya
çıkan farklara ilişkin yanılma sınırı, aşağıdaki tabloda belirtilen
miktarlar kullanılarak artan oranlı olarak hesaplanır. Hesaplamalarda,
“Alan” değişkeni, arşiv onaylı koordinatların desimetrekare (virgülden
sonra iki basamak) mertebesinde kullanılarak bulunan yüzölçümü bilgisini
ifade etmektedir. Artan oranlı hesaplama sonucunda bulunan yanılma sınırı,
arşiv onaylı geometrinin alanının yukarı ve aşağı yönde yanılma sınırını
verir.
(3) Dönüşüm ve epok kaydırma işlemleri, 30/4/2018
tarihli ve 2018/11962 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan
Büyük Ölçekli Harita ve Harita Bilgileri Üretim Yönetmeliğinde belirtilen
teknik esaslara göre yapıldığı için, bu işlemler sonucu meydana gelebilecek
yüzölçümü bilgisi değişimleri ikinci fıkradaki tabloda belirtilen sınırlar
içerisinde kalır.
(4) Kadastro teknik düzenlemelerine göre, tescile
esas yüzölçümü hesaplarında, metrekare veya desimetrekare mertebesine
yuvarlamadan kaynaklı farklar ile pafta ve zemin uyumunun olduğu, zemin sınırlarının
değişmediği hallerde, bu Yönetmelikte belirtilen sınırların dışında kalsa
dahi yanılma sınırları içerisinde sayılır.
(5) Geçici koordinatlı parsellerde yüzölçümü hesabı
yanılma sınırı; parselin üretim yöntemine göre belirlenen nokta konum doğruluğu
dikkate alınarak hesaplanır. Yüzölçümü yanılma sınırı hesaplarında, parsel
köşe noktalarının orijinal üretim yönteminden gelen nokta konum
doğrulukları dikkate alınarak oluşturulabilecek en büyük geometrik şekil
ile en küçük geometrik şekil dikkate alınır. Buna göre, öncelikle parselin
üretim yönteminden gelen nokta konum doğruluğu miktarı yarıçapında,
orijinal ölçü değerlerine göre ve doğru sayısallaştırma yöntemiyle
bilgisayar ortamında üretilen geometrinin parselin her köşe noktasına hata
çemberleri çizilir. Çizilen hata çemberlerine değecek şekilde, geometrinin
dışında ve içinde oluşturulacak kapalı alanlardan, yüzölçümü en yüksek olan
alan dış yanılma sınırı, yüzölçümü en düşük olan alan ise iç yanılma sınırı
olarak kabul edilir. Buna göre parsel kayıtlı yüzölçümü;
aralığında yer
almalıdır. Burada n parselin köşe nokta sayısını, F yatay koordinatlar
kullanılarak yapılan Gauss alan hesabı formülünü ifade etmektedir.
Formüllerdeki 400 değeri her parsel köşe noktası için hata çemberlerinin 1 grad aralıklarla bölünerek geometrik şekillerin
oluşturulduğunu tanımlar. Bu durumda her parsel için 400n adet alan hesaplanır. Gauss alan hesabına
ilişkin formüller aşağıda verilmiştir:
(6) Yenileme, güncelleme,
sayısallaştırma, tescile konu değişiklik ya da teknik hata düzeltme
işlemleri gibi kadastro çalışmaları sonucu üretilen, yüzölçümü arşiv onaylı
koordinatlarla hesaplanan geometrilere ilişkin, tesis kadastrosu sonrası
tapuya kaydedilen yüzölçümleri ile yeni yapılan çalışmalar sonucu
kaydedilen yüzölçümü farklılıklarına yönelik itiraz ve davalara ilişkin
değerlendirmelerde, parselin yeni yapılan çalışma öncesindeki üretim
yöntemi göz önüne alınarak bu maddede belirtilen yaklaşımlara göre
yüzölçümü hesabı yanılma sınırı esas alınır.
Geçici
koordinatlı parsellerde üretim yöntemi yanılma sınırı ilişkisi
MADDE 9- (1) 8 inci maddenin beşinci fıkrasında belirtilen
yaklaşım kullanılarak yapılacak hesaplamalarda, üretim yöntemine göre nokta
konum doğrulukları aşağıdaki tablodan alınır:
(2) Bir parsel
geometrisi, birden fazla üretim yöntemi ile elde edilmiş olduğu durumda,
geometrinin köşe kırık noktalarının, nokta konum doğruluğu birinci fıkrada
yer alan tablodan alınan en yüksek değer hesaplamalarda esas olarak
kullanılır.
(3) Birinci fıkradaki tabloda bulunmayan ölçekte
üretilen geometriler için nokta konum doğruluğuna ilişkin değerleri talep
halinde belirlemeye Genel Müdürlük yetkilidir.
Yüzölçümü
hesabı yanılma sınırı hakkında bilgilendirme
MADDE 10-
(1) Yüzölçümü hesabının yanılma
sınırının, yüzölçümü bilgisi verilen bütün formlarda, web servislerde ve
kurumsal internet sitelerinde yer alması Genel Müdürlükçe sağlanır. Bu maddenin uygulanmasına ilişkin usul ve
esaslar Genel Müdürlükçe belirlenir.
(2) Mülkiyetin devri sonucunu doğuran işlemlerde,
sonradan yapılacak kadastro teknik çalışmalarında, taşınmazın kayıtlı
yüzölçümü ile yeni hesaplanan yüzölçümü arasında oluşabilecek farkların
ihtilaflara sebebiyet vermemesi adına, tarafları işlem öncesi taşınmazın
zemindeki sınırlarını ve yüzölçümünü tespit ettirmeye yönlendirici ifadeler
resmi senet veya istem belgesine eklenir.
Aplikasyon
yanılma sınırı
MADDE 11-
(1) Aplikasyon işleminde yanılma
sınırı, üretim yönteminden gelen nokta konum doğruluğu ile aplikasyon
işleminde kullanılan ölçü yönteminin yanılma sınırının karesel ortalama
hatasının hesaplanması yolu ile bulunur.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Çeşitli ve Son Hükümler
Diğer
hükümler
MADDE 12-
(1) Diğer mevzuatta kesin
koordinata yapılan atıflar, arşiv onaylı koordinata yapılmış sayılır.
Yürürlük
MADDE 13-
(1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde
yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 14-
(1) Bu Yönetmelik hükümlerini Tapu
ve Kadastro Genel Müdürlüğünün bağlı olduğu Bakan yürütür.