Anayasa Mahkemesinin 16/10/2019 Tarihli ve E: 2015/37 (Siyasi Parti Mali Denetimi), K: 2019/12 Sayılı Kararı
ANAYASA MAHKEMESİ KARARLARI | 2019-12-06

6 Aralik 2019 CUMA 
Resmî Gazete 
Sayi : 30970
ANAYASA MAHKEMESİ KARARI 
Anayasa Mahkemesi Başkanlığından:
Esas Sayısı : 2015/37 (Siyasi Parti Mali Denetimi)
Karar Sayısı : 2019/12

Karar Tarihi: 16/10/2019

I. MALİ DENETİMİN KONUSU 
Adalet ve Kalkınma Partisinin 2014 yılı kesin hesabının incelenmesidir.
II. İLK İNCELEME 
1. Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü hükümleri uyarınca Burhan ÜSTÜN, Engin YILDIRIM, Serdar ÖZGÜLDÜR, Serruh KALELÍ, Osman Alifeyyaz PAKSÜT, Alparslan ALTAN, Celal Mümtaz AKINCI, Erdal TERCAN, Muammer TOPAL, M. Emin KUZ, Hasan Tahsin GÖKCAN, Kadir ÖZKAYA ve Rıdvan GÜLEÇ'in katılımlarıyla 26/5/2016 tarihinde yapılan ilk inceleme toplantisında;
2. Adalet ve Kalkınma Partisinin 2014 yılı kesin hesabınin incelenmesi sonucunda;
- Dosyada eksiklik bulunmadığından işin esasının incelenmesine,
- Esas incelemenin yapılabilmesi amaciyla Genel Merkez kesin hesabının dayanağıni oluşturan gelir-gider belgeleri ile bu belgelerin kaydedildiği defterleri Sayıştay Başkanlığına göndermesi için Partiye bu kararın tebliğinden itibaren 30 gün süre verilmesine,
OYBİRLİĞİYLE karar verilmiştir.
III. ESASIN İNCELENMESİ
3. Adalet ve Kalkınma Partisinin Anayasa Mahkemesine verdiği 2014 yılı kesin hesap çizelgeleri ile dayanağını oluşturan defter ve belgeler üzerinde yapılan inceleme sonuçlarını içeren ve Sayıştay Başkanlığı tarafından hazırlanıp Raportör Burak FIRAT tarafindan Heyete sunulan esas inceleme raporu, Anayasa ve 30/3/2011 tarihli ve 6216 sayılıAnayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun ile 22/4/1983tarihli ve 2820 sayılı Siyasi Partiler Kanunu'nun ilgili kuralları, bunların gerekçeleri ve diğer yasama belgeleri okunup incelendikten sonra gereği görüşülüp düşünüldü:
4. Denetimin maddi ögelerini oluşturan defter ve belgelerde Partinin 2014 yıli gelirlerinin 308.105.859,56 TL, giderler toplamınin 391.665.639,25 TL olduğu anlaşılmaktadır.

5. Partinin 2014 yılı kesin hesabının gelir ve gider rakamlarının yukarıda açıklanan tutarlardan oluştuğu; bu hâliyle 2014 yılı kesin hesabının doğru, denk ve 2820 sayılı Kanun'a uygun olduğu sonucuna varılmiştır.


A. Gelirlerin İncelenmesi 
1. Genel Merkez Gelirleri 
6. Partinin Genel Merkez gelirleri toplami 183.842.833,28 TL olup bunun 6.596.525,42 TL'si parti mal varlıği gelirlerinden, 177.130.328,00 TL'si devlet yardımlarından, 3.169,44 TL'si bağış ile yardım gelirlerinden ve 22.810,42 TL'si diğer gelirlerden oluşmaktadır.

7. Parti Genel Merkezinin defter kayıtları ve gelir belgeleri üzerinde yapılan incelemede gelirlerin 2820 sayılı Kanun'a uygun olarak sağlandığı sonucuna varılmıştır.
2. İl Örgütleri Gelirleri 
8. Partinin 2014 yılında il örgütlerine ilişkin gelirleri toplamı 124.263.026,28 TL olup bunun 81.960,87 TL'si üye giriş aidatlarından, 3.235.788,78 TL'si üye yıllık aidatlarından, 2.292.435,47 TL'si aday adaylığı özel aidatlarından, 291.600,00 TL'si satışgelirlerinden, 77.987.230,00 TL'si Genel Merkez yardımlarından, 83.677,62 TL'si Parti mal varlığı gelirlerinden, 38.077.250,12 TL'si bağış ve yardım gelirlerinden ve 2.213.083,42TL'si diğer gelirlerden oluşmaktadır.

9. Parti il örgütlerinin 2014 yılı kesin hesap çizelgelerinin gelir bölümü üzerinde yapılan incelemede gelirlerin 2820 sayılı Kanun'a uygun olduğu sonucuna varılmıştır.
B. Giderlerin İncelenmesi 
1. Genel Merkez Giderleri 
10. Partinin Genel Merkez giderleri toplami 241.891.362,02 TL olup bunun 13.656.445,94 TL'si personel giderlerinden, 2.727.381,53 TL'si kira giderlerinden,1.427.866,08 TL'si haberleşme giderlerinden, 396.089,92 TL'si basılı kâğit, kırtasiye ve diğer giderlerinden, 2.669.267,46 TL'si isitma aydınlatma ve temizlik giderlerinden, 679.048,46TL'si temsil ve ağırlama giderlerinden, 77.987.230,00 TL'si teşkilata yardım giderlerinden,2.004.905,18 TL'si seyahat giderlerinden, 899.969,03 TL'si taşima vasita giderlerinden,19.756.253,46 TL'si basın yayın ve tanitma giderlerinden, 408.043,01 TL'si vergi, sigorta,noter ve mahkeme giderlerinden, 109.502.953,13 TL'si seçim giderlerinden, 9.775.908,82TL'si diğer giderlerden oluşmaktadır.

11. Parti Genel Merkezinin defter kayitları ve gider belgeleri üzerinde yapılan incelemede giderlerin 2820 sayılı Kanun'a uygun olarak gerçekleştirildiği sonucuna varılmıştır.

2. İl Örgütleri Giderleri 
12. Partinin 2014 yılında il örgütlerine ilişkin giderler toplamı 149.774.277,23 TL olup bunun 7.762.937,58 TL'si personel giderlerinden, 12.848.931,71 TL'si kira giderlerinden, 7.249.437,39 TL'si haberleşme giderlerinden, 3.452.213,91 TL'si basılı kâğit kırtasiye ve diğer giderlerinden, 6.592.599,43 TL'si isitma, aydınlatma, temizlik 

giderlerinden, 23.592.135,83 TL'si temsil ve ağırlama giderlerinden, 1.374.433,24 TL'si teşkilata yardım giderlerinden, 2.695.858,83 TL'si seyahat giderlerinden, 7.129.188,01 TL'si taşima vasıta giderlerinden, 9.224.419,34 TL'si basın yayın ve tanıtım giderlerinden,4.217.605,45 TL'si vergi, sigorta, noter ve mahkeme giderlerinden, 2.824.644,59 TL'si gelir getirici malzeme giderlerinden, 50.620.332,35 TL'si seçim giderlerinden ve 10.189.539,57TL'si diğer giderlerden oluşmaktadır.

13. Parti il örgütlerinin 2014 yılı kesin hesap çizelgelerinin gider bölümü üzerinde yapılan incelemede giderlerin 2820 sayılı Kanun'a uygun olduğu sonucuna varılmıştır 
C. Parti Mallarının İncelenmesi 
14. Partinin 2014 yıli defter ve belgeleri üzerinde yapılan incelemede 150.000,00 TL tutarında taşınmaz mal ve 5.942.369,73 TL tutarındaki taşınır mal, menkul kiymet ve telif hakkı ediniminin olduğu anlaşılmıştır.

15. Yapılan incelemede Partinin 2014 yılı içinde edindiği 150.000,00 TL tutarında taşınmaz mal ile 5.942.369,73 TL tutarındaki taşınır mal, menkul kiymet ve telif hakkıediniminin 2820 sayılı Kanun'a uygun olduğu anlaşılmıştır 
IV. SONUÇ
Adalet ve Kalkınma Partisinin 2014 yıli kesin hesabının incelenmesi sonucunda;
Partinin 2014 yilı kesin hesabında gösterilen 308.105.859,56 TL gelir,391.665.639,25 TL gider toplamının ve ayrıca yil içinde edinilen 6.092.369,73 TL tutarındaki taşınmaz mal ve taşınır mal, menkul kıymet ve telif hakkının eldeki bilgi ve belgelere göre doğru, denk ve 22/4/1983 tarihli ve 2820 sayılı Siyasi Partiler Kanunu'na uygun olduğuna 16/10/2019 tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.

Başkan Başkanvekili Başkanvekili Zühtü ARSLAN Engin YILDIRIM Hasan Tahsin GÖKCAN 
Üye Üye Üye Serdar ÖZGÜLDÜR Recep KÖMÜRCÜBurhan ÜSTÜN 
Üye Üye Üye Hicabi DURSUN Celal Mümtaz AKINCI Muammer TOPAL 
Üye Üye Üye M. Emin KUZ Kadir ÖZKAYA Rıdvan GÜLEÇ
Üye Üye Recai AKYEL Yusuf Şevki HAKYEMEZ 
Üye Üye Yıldız SEFERİNOĞLU Selahaddin MENTEŞ