Köpekli Arama Timi Çalışma ve Sınav Yönetmeliği
YÖNETMELİKLER | 2025-05-25

25 Mayıs 2025 PAZAR
Resmî Gazete
Sayı : 32910
YÖNETMELİK
İçişleri Bakanlığı (Afet ve Acil Durum Yönetimi
Başkanlığı)’ndan:
KÖPEKLİ ARAMA TİMİ ÇALIŞMA VE SINAV YÖNETMELİĞİ
BİRİNCİ BÖLÜM
Başlangıç Hükümleri
Amaç
MADDE 1- (1) Bu Yönetmeliğin amacı; afet veya acil duruma
maruz kalan ya da bulunduğu yer bilinmeyen, durumundan şüphe edilen kişi
veya kişilerin bulunması ve kurtarılmasına yönelik faaliyet gösterecek
köpekli arama timinin çalışma ve sınav usul ile esaslarını belirlemektir.
Kapsam
MADDE 2- (1) Bu Yönetmelik; afet veya acil duruma maruz
kalan ya da bulunduğu yer bilinmeyen, durumundan şüphe edilen kişi veya
kişilerin bulunması ve kurtarılmasına yönelik faaliyet gösterecek köpekli
arama timlerini kapsar.
Dayanak
MADDE 3- (1) Bu Yönetmelik, 4 sayılı Bakanlıklara Bağlı,
İlgili, İlişkili Kurum ve Kuruluşlar ile Diğer Kurum ve Kuruluşların
Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 37 nci maddesine
dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 4- (1) Bu Yönetmelikte geçen;
a) Arama: Afet ve acil durumlarda afetzede veya
kazazedenin yerinin belirlenmesine yönelik yapılan çalışmaları,
b) Başkan: Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanını,
c) Başkanlık: Afet ve Acil Durum Yönetimi
Başkanlığını,
ç) Birlik müdürlüğü: Afet ve acil durum arama ve
kurtarma birlik müdürlüğünü,
d) Daire Başkanı: Afetlere Müdahale Genel
Müdürlüğüne bağlı Arama ve Kurtarma Dairesi Başkanını,
e) Daire Başkanlığı: Afetlere Müdahale Genel
Müdürlüğüne bağlı Arama ve Kurtarma Dairesi Başkanlığını,
f) Değerlendirmeci: Bu Yönetmelikte belirtilen
şartlara sahip ve komisyonca sınavın değerlendirilmesinde görevlendirilen
kişileri,
g) Eğitim yeterlilik sınavı: Görev köpeklerinin
göreve uygunluk öncesi test edildiği ilk aşama sınavını,
ğ) Eğitim yeterlilik sınavı sertifikası:
Belirlenmiş standartlarda yapılan sınav neticesinde başarılı olan köpekli
arama timine verilen ve iki yıl geçerliliği bulunan sertifikayı,
h) Görev köpeği: Afet veya acil duruma maruz kalan
ya da bulunduğu yer bilinmeyen, durumundan şüphe edilen kişi veya kişilerin
bulunması ve kurtarılması amacıyla yerinin tespiti için eğitilmiş ve
köpekli arama timi eğitim ve görev yeterlilik sınavını başarı ile
tamamlayarak sertifikalandırılmış köpeği,
ı) Görev yeterlilik sınavı: Eğitim yeterlilik
sınavını başarı ile tamamladıktan sonra arama faaliyetleri için yetiştirilen
köpeklerin sertifikalandırılması amacı ile yapılan sınavı,
i) Görev yeterlilik sınavı sertifikası: Köpekli
arama timlerinin afet ve acil durumlarda görev alabilmeleri amacı ile
eğitim yeterlilik sınavı ve görev yeterlilik sınavında başarılı olan
köpekli arama timine verilen ve iki yıl geçerliliği olan sertifikayı,
j) İl müdürlüğü: İl afet ve acil durum müdürlüğünü,
k) Köpek agresyonu: Dışarıdan hiçbir olumsuz
davranış, şiddet, tehdit ve kışkırtıcı bir davranış gelmeden köpeğin
herhangi bir varlığa saldırı pozisyonuna girmesini,
l) Köpek eğitmeni: Başkanlık tarafından düzenlenen
köpek idarecisi personeline yönelik eğitimleri tamamladıktan sonra
eğitmenlik kurslarını başarı ile tamamlamış, sertifikalandırılmış ve aday
personele öğreticilik yapmaya hak kazanmış personeli,
m) Köpek idarecisi: Görev köpeğini yönlendirecek
düzeyde eğitimi bulunan kişiyi,
n) Köpekli arama: Afet veya acil duruma maruz kalan
ya da bulunduğu yer bilinmeyen, durumundan şüphe edilen kişi veya kişilerin
bulunması ve kurtarılması amacıyla yerinin tespiti için köpekli arama
timleri yeterlilik sertifikasına sahip köpek ile yapılan çalışmaların
bütününü,
o) Köpekli arama timi: Afet veya acil duruma maruz
kalan ya da bulunduğu yer bilinmeyen, durumundan şüphe edilen kişi veya
kişilerin aranması için oluşturulan canlı arama, kadavra ve iz takibi
köpekleri ile arama faaliyetini gerçekleştiren, köpekli arama timleri
yeterlilik sınavı sertifikasına sahip eğitmen ve köpeği,
ö) Köpekli arama timi denetim komisyonu: Daire
Başkanlığı onayı ile oluşturulacak köpekli arama timlerinin ve köpekli
arama timi sınav komisyonunun denetiminden sorumlu komisyonu,
p) Köpekli arama timi ekipmanı: Köpekli arama
timlerinin eğitim ve görev faaliyetlerinde kullanılan araç ve ekipmanı,
r) Köpekli arama timi sertifikası: Daire
Başkanlığınca oluşturulan köpekli arama timi çalışma ve sınav komisyonunun
açtığı sınavlarda başarılı olan timin akreditasyonunu gösteren sertifikayı,
s) Köpekli arama timi sınav komisyonu: Daire
Başkanlığı onayı ile oluşturulacak köpekli arama timi sınav komisyonunu,
ifade eder.
İKİNCİ BÖLÜM
Köpekli Arama Timlerinin Çalışma, Sınav Usul ve
Esaslarının Belirlenmesi
Çalışma
esasları
MADDE 5- (1) İl müdürlüğü; afet veya acil duruma maruz
kalan ya da bulunduğu yer bilinmeyen, durumundan şüphe edilen kişi veya
kişilerin bulunması ve kurtarılması amacıyla yapılacak arama çalışmalarında
yer alacak köpekli arama timlerinin koordinasyonunu sağlar. Köpekli arama
çalışmaları Daire Başkanlığı koordinesinde il müdürlüğü sorumluluğunda
yürütülür.
(2) Herhangi bir kurum veya sivil toplum kuruluşuna
bağlı olmayan köpekli arama timi, il müdürlüğünden gönüllülük eğitimi
sertifikasını alarak kaydını yaptırır ve gönüllülük esasına göre çalışır.
(3) Arama çalışmalarına katılacak köpeklere, kimlik
belirlemesi için çip takılması zorunludur.
(4) Köpekli arama timlerinin kaydı için, köpekli
arama timi sınav komisyonu ve ikamet ettikleri il müdürlükleri tarafından;
kimlik, sağlık, eğitim ve görevleri ile ilgili bilgilerinin bulunduğu
Ek-1’de örneği bulunan kayıt defteri tutulur.
(5) Köpekli arama timleri, kayıt defteri
bilgilerini köpekli arama timi denetim komisyonuna ve bağlı oldukları il
müdürlüğüne altı aylık periyodlarda bildirir. Değişiklik meydana gelmesi
halinde komisyona ve bağlı oldukları il müdürlüğüne en geç gün içerisinde
bildirmekle yükümlüdür. İl müdürlükleri ve komisyon meydana gelen
değişiklikleri Daire Başkanlığına on beş gün içerisinde bildirmekle
yükümlüdür.
(6) Köpekli arama timi, araç ve ekipmanları ile her
an göreve hazır halde bulunur. Köpekli arama timinin araç ve ekipmanları
ile göreve hazır halde bulundurulması il müdürlüğü sorumluluğundadır.
(7) Eğitmen, kendisi veya arama köpeğinin görev
yapmasına engel bir durum tespit ettiğinde, bu durumu derhal bağlı olduğu
il müdürlüğüne bildirir. Köpekli arama timi denetim komisyonu tarafından
yapılan denetimlerde, görev köpeğinin ve eğitmeninin göreve devam
edemeyecek durumunun bulunması halinde köpekli arama timinin görev
yeterlilik sertifikası köpekli arama timi denetim komisyonu tarafından
iptal edilerek il müdürlüğüne bildirilir.
(8) Afet ve/veya acil durum hallerinde ihtiyaç
duyulması halinde göreve çağırılan köpekli arama timlerinin kabul
edilebilir bir mazereti bulunmaksızın üç kez göreve katılmamaları halinde
köpekli arama timi denetim komisyonu tarafından görev yeterlilik
sertifikaları iptal edilir.
(9) Diğer kamu kurum ve kuruluşlarında görevli
köpek idarecisi, köpek eğitmeni, uzman köpek eğitmeni ve görev köpeklerinin
afet ve acil durum hallerinde görevlendirilebilmesi için Başkanlık Köpekli
Arama Timleri Görev Yeterlilik Sınavını başarı ile tamamlamaları şartı
aranır.
(10) Başkanlık bünyesinde görevli köpekli arama
timlerinin afet ve acil durum halleri dışında diğer kamu kurum ve
kuruluşlarının çağrısı ile adli vakalara katılmaları halinde, koordinasyon
ilgili amir tarafından sağlanır.
Genel
esaslar
MADDE 6- (1) Sınavlara giriş için köpeklerin yalnızca afet
veya acil duruma maruz kalan, bulunduğu yer bilinmeyen kişi veya kişilerin
bulunması ve kurtarılmasına yönelik eğitim alması şartı aranır.
(2) Eğitim ve görev yeterlilik sınavları Daire
Başkanlığının belirlediği sınav takvimi ile yılda iki defa yapılır.
(3) Görev yeterlilik sertifikası bulunmayan ya da
sertifika geçerlilik tarihi geçmiş köpekli arama timi, afet ve acil durum
hallerinde arama çalışmalarına katılamaz.
(4) Gönüllüler de dahil olmak üzere görev
yeterlilik sınavını başarı ile tamamlayarak görevde yeterlilik sertifikası
bulunan tüm köpekli arama timlerinin kayıtları, iletişim bilgileri bağlı
oldukları il müdürlüklerince tutulur. Bilgiler ayrıca Daire Başkanlığına
gönderilir.
Değerlendirmeci
seçimi
MADDE 7- (1) Değerlendirmeci olmaya istekli Başkanlık
bünyesinde görevli personel dilekçe ile Daire Başkanlığına başvurur.
Başvuruda aşağıdaki şartlar aranır:
a) Görev köpeğinin ve kendisinin kayıp aramaya
ilişkin eğitim programlarına katılmış olduğunu belgelendirmek.
b) Farklı görev köpekleri ile aynı ya da farklı
branşlarda en az iki kez köpekli arama timleri görev yeterlilik sınavında
başarılı olmak.
c) En az yedi yıl köpekli arama timi kayıp insan
arama eğitimi konusunda tecrübe sahibi olduğunu belgelendirmek.
(2) Görev köpeklerinin daha önce
sertifikalandırılmamış olması gerekir.
(3) Değerlendirmeci seçimi bu maddede yer alan
şartları taşıyan başvuranlar arasından köpekli arama timi denetim komisyonu
tarafından yapılır.
Köpekli
arama timi sınav komisyonunun oluşumu
MADDE 8- (1) Köpekli arama timi sınav komisyonu, Daire
Başkanlığı tarafından kurulur.
(2) Köpekli arama timi sınav komisyonu Daire
Başkanı başkanlığında Başkanlık, Emniyet Genel Müdürlüğü, Millî Savunma
Bakanlığı (14/7/1965 tarihli ve 657 sayılı Devlet Memurları Kanununa tabi
personel), Kara Kuvvetleri Komutanlığı (657 sayılı Kanuna tabi personel),
Jandarma Genel Komutanlığı, Ticaret Bakanlığı ve itfaiye teşkilatı
mensupları ile sivil toplum kuruluşları isteklileri arasından seçim
yapılarak oluşturulur. Kurulan komisyonda görevli üye sayısı on ikiyi
geçemez.
(3) Başkan, gerekli gördüğü hallerde alanında uzman
yetkin kişileri komisyona görüş ve değerlendirmeleri için dışarıdan davet
edebilir. Başkan tarafından komisyona görüş ve değerlendirmeleri için
dışarıdan davet edilen yetkin kişi ve kurumların temsilcilerinin toplantı kararlarında
oy hakkı bulunmaz.
(4) Kararlar toplantıya katılanların salt çoğunluğu
ile alınır. Oylamada eşitlik olması halinde başkanlık yapan üyenin
katıldığı tarafın oyu üstün sayılır. Komisyon üyeleri çekimser oy
kullanamazlar.
(5) Komisyonun görevlendirilme süresi iki yıldır.
Süresi biten komisyon üyeleri ya da farklı üyeler aynı usul ile tekrar
görevlendirilebilirler.
(6) Komisyonun sekretarya hizmetlerini Daire
Başkanlığınca belirlenen çalışma grubu veya bünyesinde birlik müdürlüğü
bulunan il müdürlüğü yapar.
(7) Köpekli arama timi sınav komisyonu Daire
Başkanının talimatı ile belirlenen tarihlerde üyelerin katılımı ile yılda
en az iki defa toplanır.
Köpekli
arama timi sınav komisyonun görevleri
MADDE 9- (1) Köpekli arama timi sınav komisyonunun görevleri
şunlardır:
a) Köpekli arama timleri için eğitim yeterlilik
sınavı ve görevde yeterlilik sınavlarını açmak, başarılı olanlara Ek-2’de
yer alan örneğe uygun sertifika vermek ve araç, gereç ile malzeme
standartlarını belirlemek.
b) Gerçekleştirilen sınavların sonlanmasını takip
eden on beş gün içerisinde, sınavlara ilişkin görüşlerini rapor halinde
köpekli arama timi denetim komisyonuna iletmek.
c) Köpekli arama timlerinden gelen öneri ve
şikâyetleri kabul etmek ve köpekli arama timi denetim komisyonuna iletmek.
Sınav
MADDE 10- (1) Köpekli arama timleri eğitim yeterlilik sınavı
ve köpekli arama timleri görev yeterlilik sınavı olmak üzere iki aşamadan
oluşur.
(2) Köpekli arama timleri görev yeterlilik sınavını
geçen köpekli arama timinin almış olduğu sertifika iki yıl süreyle geçerli
olup sertifika, bitim tarihinden itibaren açılacak ilk sınava kadar
geçerliliği devam eder.
(3) Köpekli arama timleri enkazda canlı arama
branşı eğitim yeterlilik ve görev yeterlilik sınavı için belirlenmiş
kurallara ait sınav kılavuzu Ek-3’te, doğada canlı arama branşı eğitim
yeterlilik ve görev yeterlilik sınavı için belirlenmiş kurallara ait sınav
kılavuzu Ek-4’te, iz takip branşı eğitim yeterlilik ve görev yeterlilik
sınavı için belirlenmiş kurallara ait sınav kılavuzu Ek-5’te, kadavra arama
branşı eğitim yeterlilik ve görev yeterlilik sınavı için belirlenmiş
kurallara ait sınav kılavuzu Ek-6’da yer alır.
(4) Sınav sonucunda köpekli arama timleri için
düzenlenecek kimlik kartları Ek-7’de yer alır.
Köpekli
arama timi denetim komisyonunun oluşumu
MADDE 11- (1) Köpekli arama timi denetim komisyonu Daire
Başkanlığı tarafından Daire Başkanı başkanlığında oluşturulur. Köpekli
arama timi denetim komisyonu Daire Başkanı başkanlığında; iki Başkanlık
personeli, iki birlik müdürü, üç köpek eğitmeni, bir veteriner hekim ve bu
konuda değerlendirme yapabilecek bilgi ve tecrübeye sahip Başkanlık
personelinden oluşur. Daire Başkanı kararı ile ihtiyaç halinde köpekli
arama timi denetim komisyonunda görev alan üyeler değiştirilebilir.
Köpekli
arama timi denetim komisyonunun görevleri
MADDE 12- (1) Köpekli arama timi denetim komisyonunun
görevleri şunlardır:
a) Değerlendirmeci başvuruları ile ilgili
değerlendirmeleri yapmak.
b) Köpekli arama timleri için yapılan eğitim
yeterlilik sınavı ve görevde yeterlilik sınavlarını denetlemek.
c) Köpekli arama konusundaki gelişme ve yenilikleri
inceleyerek uygulama esasları değişikliklerini Daire Başkanlığına teklif
etmek.
ç) Ülkemizde faaliyet gösteren köpekli arama timlerinin
çalışmalarında etkinliğin sağlanabilmesi amacıyla kontrol ve denetim
yapmak.
d) Köpekli arama timlerinden gelen öneri ve
şikayetleri değerlendirmek.
e) Köpekli arama timlerinin yurt dışından aldığı
belgelerin standartlara uygunluğunu tespit etmek ve onaylamak.
f) Başkanlık tarafından belirlenen tarihlerde,
yılda bir kere görev yeterlilik sertifikasına sahip tüm köpekli arama
timlerine yönelik tatbikat düzenlemek.
g) Görev yeterlilik sınavı sertifikasına sahip olan
köpeklerin amaçları dışında kullanıldıklarının tespit edilmesi halinde
yeterlilik sertifikalarının iptal edilmesini Daire Başkanlığına teklif
etmek.
ğ) Köpekli arama timlerine ilişkin uluslararası
kurum ve kuruluşlarla olan ilişkilerde sekretarya hizmetini yürütmek.
h) Köpekli arama timlerinin müdahale kapasitesini
geliştirmek amacıyla Daire Başkanlığınca belirlenen tarihlerde saha
uygulama çalışmaları, bilgi ve tecrübe paylaşım çalışmaları ile
tatbikatların düzenlenmesini sağlamak.
ı) Başkanlığın taşra teşkilatında yer alan köpek
eğitim merkezlerinin fiziki yapısı ve yeterliliği, görev köpekleri ve
eğitmenlerinin sağlık koşullarını denetleyerek Daire Başkanlığına
raporlamak.
i) Değerlendirmeci olarak görevlendirilecek
personelin başvurularını değerlendirerek personel seçimi yapmak.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Çeşitli ve Son Hükümler
Sağlık
kontrolü
MADDE 13- (1) Görev köpeklerinin rutin sağlık kontrolleri
veteriner hekim tarafından altı ayda bir yapılır. Gerektiğinde sağlık
konusunda uzman veteriner hekimden ve veteriner fakültesinden tıbbi destek
alınabilir.
Ulaşım
MADDE 14- (1) Köpekli arama timlerinin görev ve saha
uygulamalarına yönelik ulaşımları, eğitmen ve canlı arama köpeğinin
yerlerinin ayrı olduğu özel tasarımlı araçlarla sağlanır. Araç bulunmadığı
takdirde köpek nakilleri, köpeğin ebadının iki katı büyüklüğündeki plastik
kafeslerle il/birlik müdürlüğünce tahsis edilecek göreve uygun araçlarla
sağlanır.
(2) Gönüllü arama köpeği timleri ile gidilecek
görevlerde, devlet imkânlarından mümkün olduğu ölçüde faydalandırılır.
(3) Acil ulaşım gerektiren görevlerde, köpekli
arama timi nakilleri hava yolu ile yapılır.
Tereddütlerin
giderilmesi
MADDE 15- (1) Başkanlık, bu Yönetmeliğin uygulanmasında
ortaya çıkabilecek tereddütleri gidermeye yetkilidir.
Yürürlükten
kaldırılan yönetmelik
MADDE 16- (1) 31/5/2011 tarihli ve 27950 sayılı Resmî
Gazete’de yayımlanan Köpekli Arama Timi Çalışma ve Sınav Yönetmeliği
yürürlükten kaldırılmıştır.
(2) Mevzuatta, birinci fıkra ile yürürlükten
kaldırılan Köpekli Arama Timi Çalışma ve Sınav Yönetmeliğine yapılan
atıflar bu Yönetmeliğe yapılmış sayılır.
Mevcut
sınav komisyonu
GEÇİCİ
MADDE 1- (1) Bu Yönetmelik ile
oluşturulacak sınav komisyonu oluşturuluncaya kadar mevcut komisyon iş ve
işlemleri yürütür.
Yürürlük
MADDE 17- (1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe
girer.
Yürütme
MADDE 18- (1) Bu Yönetmelik hükümlerini İçişleri Bakanı
yürütür.
Ekleri için tıklayınız.