Yargıtay 2 ve 9. Hukuk Dairelerine Ait Kararlar
YARGITAY KARARLARI | 2023-04-28

28 Nisan 2023 CUMA 
Resmî Gazete 
Sayi : 32174
YARGITAY KARARLARI 
Yargitay 2. Hukuk Dairesinden:
TÜRK MİLLETİ ADINA YARGITAY İLÂMI 
Esas No : 2023/126Karar No : 2023/385
İNCELENEN KARARIN 
MAHKEMESİ: Büyükçekmece 6. Aile Mahkemesi TARİHİ: 18.09.2020SAYISI : 2018/1025 E., 2020/1133 K.
DAVACI-DAVALI : Ebru Demirbilek vekili Av. İbrahim Daloğlu DAVALI-DAVACI : Emir Demirbilek vekili Av. Abdülkadir Ünlü
DAVA TARİHİ: 16.10.2018HÜKÜM/KARAR : Her iki davanın kabulü
TEMYİZ EDEN : Adalet Bakanlığı Hukuk İşleri Genel Müdürlüğü

Taraflar arasında, İlk Derece Mahkemesinde görülen karşılıklı boşanma davalarında her iki davanıkabulü ile taraflarm boşanmalarma karar verilmiştir.

İstinaf incelemesinden geçmeden kesinleşen İlk Derece Mahkemesi kararının kanun yararına temyizen incelenmesi Adalet Bakanlığı tarafindan istenilmiş olmakla; Tetkik Hakimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA 
Davacı-karşı davalı kadın vekili dava dilekçesinde; evlilik birliğinin temelinden sarsılması sebebi ile tarafların boşanmalarına, ortak çocukların velâyetlerinin davaci kadına verilmesine, çocuklar yararına aynı ayriı 750,00 TL tedbir ve iştirak nafakasına, davacı kadın yararına 750,00 TL tedbir ve yoksulluk nafakası ile 75.000,00 TL maddî, 75.000,00 TL manevî tazminata hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.
II. CEVAP 
Davalı-karşı davacı erkek vekili karşı dava dilekçesinde; evlilik birliğinin temelinden sarsılması sebebi ilc tarafların boşanmalarına, ortak çocukların velâyctlcrinin davali-karşı davacı crkcğc verilmcsinc,çocuklar yararına ayrı ayri 250,00 TI. nafakaya, davalı karşi davacı erkek yararına 50.0o0,00 TL maddi 50.000,00 TL manevî tazminata hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.


III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI 
1. İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayisı belirtilen kararı ile boşanmaya sebep olan olaylarda davalı karşı davacı erkeğin, davacı-karşı davalı kadına göre daha ağır kusurlu olduğu gerekçesi ile her iki davanın kabulü ile tarafların boşanmalarına, ortak çocukların velâyetlerinin davacı-karşı davalı kadıa verilmesine, baba ile kişisel ilişki kurulmasına, çocuklardan Ecrin Elif yararına takdir edilen 400,00 TL tedbir nafakasının karar tarihinden itibaren 450,00 TL'yc çikarılmasına, iștirak nafakası olarak dcvamına,cocuklardan Eflin yararına takdir edilen 350,00 TL tedbir nafakasinin karar tarihinden itibaren 400,00TL'ye çıkarıłmasıa, iştirak nafakası olarak devamına, davacı-karşı davalı kadının yoksulluk nafakasıtalebinin reddine, davaci-karsı davalı kadin yararina 40.000,00 TL maddî, 30.000,00 TL manevi tazminata hükmedilmesine karar verilmiştir.

2. Hüküm davahı karşı davacı erkek vekili tarafindan istinaf edilmiş, İlk Derece Mahkemesi 29.12.2020tarihli ek karar ile istinaf başvurusunun süresinde olmadığı gerekçesi ile davalı karşı davacı erkek vekilinin istinaf dilekçesinin reddine karar vermiş, ek karar davalı karşi davacı erkek vekili tarafindan istinaf edilmiş, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 42. Hukuk Dairesi 16.02.2021 tarihli 2021/69 Esas 2021/213 Karar sayılı ilamı ile, ek kararın usul ve yasaya uygun olduğu gerekçesi ile davalı karşı davacıerkeğin istinaf talebinin reddine karar vermis, Bölge Adlive Mahkemesi kararı davalı karşı davacı erkek vekili tarafindan tenyiz cdilmiş, Dairemizin 13.09,2021 tarihli 2021/4109 Esas 2021/5932 Karar sayılt ilamı ile karar onanmış ve hüküm 13.09.2021 tarihinde kesinleşmiştir.

IV. KANUN YARARINA TEMYİZ 
A. Kanun Yararina Temyiz Yoluna Başvuran 
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararının kanun yararina temyizen incelenmesi Adalet Bakanlığı tarafindan istenilmiştir.

B. Temyiz Sebepleri 
Adalet Bakanhığı Hukuk İşleri Gcncl Müdürlüğü 26.12.2022 tarihli kanun yararına temyiz dilckçesinde, davalı karşı davacı erkeğin asıl davaya ccvap ve karşı dava dilekçcsinde evlilik birliğinin temelinden sarsılmast sebebiyle tarafların boşanmalarina karar verilmesi talebiyle birlikte maddî ve manevî tazminata karar verilmesini de talep etniş olduğu gözetilerek bu yönde bir değerlendirmeyle karar verilmesi gerekirken anilan hususta olumlu ya da olumsuz bir karar verilmemiş olmasınin usul ve yasaya aykiri olduğunu belirterek kararin kanun yararına temyizen incelenerek bozulmasıni talep etmiştir.

C. Gerekçe 
1. Uyuşmazlik ve Hukuki Nitelendirme 
Uyuşmazlık, davalı karşı davacı erkeğin asıl davaya cevap ve karsı dava dilekçesindeki tazminat talepleri hakkinda olumlu veya olumsuz bir karar verilmesi gerekip gerekmediği noktasında toplanmaktadir.

2. İlgili Hukuk 
1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayilı Kanun) 363 üncü inaddesinin birinci 

fikrası uyarınca ilk derece mahkemelerinin kesin olarak verdikleri kararlar ile istinaf incelemesinden geçmeden kesinleşmiş bulunan kararlarına karşi, yürürlükteki hukuka aykırı bulunduğu ileri sürülerek Adalet Bakanlığı tarafiından kanun yararına temyiz yoluna başvurulur.

2. Temyiz talebi Yargıtayca yerinde görüldüğü takdirde, 6100 sayılı Kanun'un 363 üncümaddesinin ikinci fikrasi uyarınca karar kanun yararina bozulur ve bu bozma, kararin hukuki sonuçlarini ortadan kaldirmaz.

3. 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun (4721 sayilı Kanun) 166 nci maddesinin birinci fikrasi 174 ünçü maddeşinin birinçi ve ikinci fikrası, 6100 sayılı Kanun'un 297 inci maddesinin ikinci fikrası
3. Değerlendirme 
1.Davalı karşı davacı erkek vekili karşı dava difekçesi ve asil davaya cevap dilekçesinde evlilik birliğinin temelinden sarsilması nedeni ile boşanma talebinin yani sira boşanmanin fer'isi niteliğinde maddî ve manevi tazminat talep etmis, İlk Derece Mahkemesince davali-karşı davacı erkek vekilinin maddî ve manevî tazminat talepleri hakkında olumlu veya olumsuz bir karar verilmemiştir.
2.6100 sayılı Kanun'un 297 nci maddcsinin ikinci fikrasında hükmün sonuç kısmında, gerckçeye ait herhangi bir söz tekrar edilmeksizin, taleplerden her biri hakkında verilen hükümle, taraflara yüklenen borç ve tanınan hakları, sıra numarası adı altında; açık, şüphe ve tereddüt uyandırmayacak şekilde gösterilmesinin gerekli olduğu belirtilmiştir.

3.O halde İlk Derece Mahkemesince davalı karşı davacı erkek vekilinin karşı dava ve asıl davaya cevap dilekçesindeki boşanmanin ferisi niteliğinde olan maddî ve manevî tazminat talepleri hakkinda olumlu ya da olumsuz bir karar verilmcmiş olması hatali olup boziayi gercktirmiştir.
V. KARAR 
Açiklanan sebeple 
Adalet Bakanlığının 6100 sayılı Kanun'un 363 üncü maddesinin birinci fikrasına dayalı kanun yararına temyiz isteminin kabulü ile kararın sonuca ctkili olmamak üzere KANUN YARARINA BOZULMASINA,
Dava dosyasının İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğininAdalet Bakanlığına gönderilmesine,
24.01.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.

Yargitay 9. Hukuk Dairesinden:
TÜRK MİLLET İ ADINA  YARGITAY İLÂMI 
Esas No : 2023/3810Karar No : 2023/4379
İNCELENEN KARARIN 
MAHKEMESİ: Çerkezköy İş Mahkemesi TARİHİ: 19.04.2022SAYISI : 2022/296 E., 2022/198 K.DAVACI-KARŞI DAVALI :DAVALI- KARŞI DAVACI :DAVA TARİHİ: 06.10.2021KARAR : Karşi davanın usulden reddi KANUN YARARINA 
TEMYİZ EDEN : Adalet Bakanlığı
Taraflar arasında, İlk Derece Mahkemesinde görülen ve asil davadan tefrik edilen takas mahsup talebine ilişkin karşı davanın dava şartı yokluğundan usulden reddine karar verilmiştir.
İstinaf incelemesinden geçmeden kesinleşen İlk Derece Mahkemesi kararının kanun yararına temyizen incelenmesi Adalet Bakanliğı tarafindan istenilmis olmakla: Tetkik Hâkimi tarafindan hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA 
Davacı-karşı davalı asıl davaya ilişkin dava dilekçesinde; müvekkilinin, davalıya ait işyerinde tır şoförüolarak 09.03.2020 tarihinde çalışmaya başladığını, iş sözleşmesini ödenmeyen işçilik alacakları sebebi ile haklı olarak feshettiğini ileri sürerek kıdem tazminatı ile ücret, izin, fazla çalışma, hafta tatili, ulusal bayram ve genel tatilücreti ile asgari geçim indirimi alacaklarının davalıi-karşı davacıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP 
Davalı-karşı davacı cevap ve karşı dava dilekçesinde; davacı işçinin haklı bir sebebi olmadığı hâlde işsözleşmesini feshettiğini, işverenden herhangi bir alacağı bulunmadığını, davacinın müvekkili Şirkette 

çalıştığı süre boyunca, müvekkili Şirketten elden ve banka havalesi yolu ile kendi ücreti haricinde, geri ödemek ve/veya ileride doğacak hak ve alacaklarından mahsup edilmek üzere ekstra avanslar, paralar aldığını ve davacının bakiye borcunun 4.056,05 TL olduğunu belirterek asıl davanın reddine, karşıdavada isçi tarafindan ödenmemiş olan 4.056,05 TL yönünden takas mahsup talebinin kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI 
1.İlk Derece Mahkemesince 2021/414 Esasına kayıtlı asıl davanın 11.04.2022 tarihli duruşmasında, karşıdavanın tefriki ile ayrı bir esasa kaydedilmesine karar verilmiştir.

2. İlk Derece Mahkemesinin vukarida tarih ve savısı belirtilen kararı ile somut davanın, Mahkemenin 2021/414 Esas sayılı dosvasında karsı davanın tefrikinekarar verildiğinden 4.056,05 TL takas mahsup talebine ilişkin olduğu belirtilmiş ve 2021/414 Esas sayılı davanın 17.02.2022 tarihli ön inceleme duruşmasında davalı vekiline arabuluculuk son tutanağının aslı veya onaylı suretinin sunmak üzere 1haftalık kesin süre verildiği; ancak davalı vekilince verilen süre içinde arabuluculuk son tutanağının aslıveya onaylı suretinin sunulmadığı gerekçesiyle davanın dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddi ile tefrik üzerine dosya üzerinden işlem yapıldığından vekâlet ücreti takdirine yer olmadığına karar verilmiştir.

3. İlk Derece Mahkemesi kararına karşı davacı-karşı davalı işçi ile katılma yoluyla davalı-karşı davacıişveren vekillerince istinaf yoluna başvurulması üzerine İstanbul Bölge Adliye Mahkemesinin 15.09.2022 tarihli ve 2022/1606 Esas, 2022/1258 Karar sayılı kararı ile dava değerinin 8.000,00 TL istinaf sınırının altında olduğu gerekcesivle tarafların istinaf basvurularının miktardan reddine karar verilmiş olmakla tefrik edilen karşı dava yönünden İlk Derece Mahkemesince verilen karar istinaf incelemesinden geçmeksizin kesinlesmistir 

IV. KANUN YARARINA TEMYİZ 
A. Kanun Yararına Temyiz Yoluna Başvuran 
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararının kanun yararına temyizen incelenmesi Adalet Bakanlığı tarafından istenilmiştir.

B. Temyiz Sebepleri 
Adalet Bakanlıği; tefrik edilen karşı davanın usulden reddine karar verilmesine rağmen kendisini vekille temsil ettiren davaci-karşı davalı lehine vekâlet ücretine hükmedilmemesinin usul ve kanuna aykırı olduğunu belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının kanun yararına bozulması istemi ile başvuruda bulunmuştur.

C. Gerekçe 
1. Uyuşmazhk ve Hukuki Nitelendirme 
Uyuşmazlık, asıl davadan tefrik edilen karşı davanın usulden reddine karar verilmesi hâlinde kendisini vekille temsil ettiren davacı-karşı davalı yararına vekâlet ücretine hükmedilmesi gerekip gerekmediğine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 
1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 363 üncü maddesinin birinci 

fikrası uyarınca ilk derece mahkemelerinin kesin olarak verdikleri kararlar ile istinaf incelemesinden geçmeden kesinleşmiş bulunan kararlarına karşı, yürürlükteki hukuka aykırı bulunduğu ileri sürülerek Adalet Bakanlığı tarafından kanun yararına temyiz yoluna başvurulur 
2. Temyiz talebi Yargıtayca yerinde görüldüğü takdirde, 6100 sayılı Kanun'un 363 üncümaddesinin ikinci fikrası uyarınca karar kanun yararına bozulur ve bu bozma, kararın hukuki sonuçlarınıortadan kaldırmaz.

3. 6100 sayılı Kanun'un "Yargılama giderlerinin kapsamı" kenar başlıklı 323 üncü maddesinin ilgili kısmı şöyledir:
" (1) Yargılama giderleri şunlardır:
ğ) Vekille takip edilen davalarda kanun gereğince takdir olunacak vekâlet ücreti "1

4. 6100 sayılı Kanun'un "Yargılama giderlerine hükmedilmesi" kenar başlıklı 332 nci maddesinin birinci fikrasına göre yargılama giderlerine, mahkemece resen hükmedilir.

5. Karar tarihinde yürürlükte olan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin (Tarife) "Görevsizlik,yetkisizlik, dava ön şartlarının yokluğu veya husumet nedeniyle davanın reddinde, davanın naklive açılmamış sayılmasında ücret"kenar başlıklı 7 nci maddesinin ikinci fikrası şöyledir:
"Davanın dinlenebilmesi için kanunlarda öngörülen ön şartın yerine getirilmemiş olması ve husumet nedeniyle davanın reddine karar verilmesinde, davanın görüldüğü mahkemeye göre bu Tarifenin ikinci kısmının ikinci bölümünde yazılı miktarlarıgeçmemek üzere üçüncü kısımda yazılıavukatlık ücretine hükmolunur."
6. Tarife'nin "Tarifelerin üçüncü kısmına göre ücret" kenar başlıklı 13 üncü maddesinin ilgili kısmışöyledir:
" (1) Bu Tarifenin ikinci kısmının ikinci bölümünde gösterilen hukuki yardımların konusu para veya para ile değerlendirilebiliyor ise avukatlık ücreti, davanın görüldüğü mahkeme için bu Tarifenin ikinci kısmında belirtilen maktu ücretlerin altında kalmamak kaydıyla (7 nci maddenin ikinci fikrasıi, 10 uncu maddenin üçüncü fikrası ile 12 nci maddenin birinci fikrasi, 16 ncı maddenin ikinci fikrası hükümleri saklı kalmak kaydıyla) bu Tarifenin üçüncü kasmına göre belirlenir.

(2) Ancak, hükmedilen ücret kabul veya reddedilen miktarı geçemez.11

3. Değerlendirme 
1. Somut uyuşmazlıkta davacı-karşı davalı işçinin, kıdem tazminatı ile birlikte bir kısım işçilik alacağının tahsili için açtığı asıl dava Mahkemenin 2021/414 Esasına kaydedilmiş ve davalı-karşı davacıişverence cevap dilekçesi ile birlikte açılan karşı davada işçi tarafindan ödenmemiş olan 4.056,05 TL yönünden takas mahsup talebinin kabulüne karar verilmesi talep edilmiştir.
2. İlk Derece Mahkemesince 2021/414 Esasına kayıtlı asil davanın 11.04.2022 tarihli duruşmasında, karşı davanın tefriki ile ayrı bir esasa kaydedilmesine karar verilmiştir.

3. Asıl davadan tefrik edilen somut davada (karşı dava) ise duruşma yapılmaksızın davanın,arabuluculuk dava şartının yerine getirilmediği gerekçesiyle dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddine ve tefrik üzerine dosya üzerinden işlem yapıldığından vekâlet ücreti takdirine yer olmadığına karar verilmiştir.

4. Karşı dava, asıl davaya karşı açılmış bir dava olsa da asıl davadan ayrı ve bağımsız bir davadır.Bu sebeple asıl davadan tefrik edilsin ya da edilmesin, karşı dava yönünden kurulacak hükümde yargılama gideri ve vekâlet ücretine ayrıca hükmedilmelidir.

5. Somut dosyada her ne kadar İlk Derece Mahkemesince tefrik edilen karşı davada dosya üzerinden işlem yapılmış olması sebebi ile davacı-karşı davalı lehine vekâlet ücretine hükmedilmemiş ise de bu kabul isabetli değildir. Şöyle ki asıl davadan tefrik edilen karşı dava, asıl dava ile birlikte görülmeye başlanmış ve yargılama sırasında davacı-karşı davalı işçi, karşı dava yönünden de kendisini vekille temsil ettirmiştir. Bu durumda, tefrik edilen karşı dava yönünden verilecek hükümde 6100 sayılıKanun'un 323 üncü maddesinin birinci fikrasının (ğ) bendi ve 332 nci maddesinin birinci fikrası ile karar tarihinde yürürlükte olan Tarife'nin 7 nci maddesinin ikinci fikrası ve 13 üncü maddesinin birinci ve ikinci fikraları uvarınca davacı-karsı davalı lehine vekâlet ücretine hükmedilmelidir 
6. Karşı davanın ayrı ve bağımsız bir dava olduğu ve asıl dava ile birlikte yargılaması devam ederken asıl davadan tefrik edilen karşı dava yönünden, yargılama giderlerinden olan vekâlet ücretine ayrıca hükmedilmesi gerektiğinin göz önünde bulundurulmaması hatalı olmuştur 
V. KARAR 
Açıklanan sebeplerle;
Adalet Bakanlığının 6100 sayılı Kanun'un 363 üncü maddesinin birinci fikrasına dayalı kanun yararına temyiz isteminin kabulü ile kararın sonuca etkili olmamak üzere KANUN YARARINA BOZULMASINA,
Dava dosyasının İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Adalet Bakanlığına gönderilmesine,
27.03.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.