Anayasa Mahkemesinin 26/10/2023 Tarihli ve E: 2018/118, K: 2023/180 Sayılı Kararı
ANAYASA MAHKEMESİ KARARI | 2024-02-27

27 Şubat 2024 SALI 
Resmî Gazete 
Sayi : 32473
ANAYASA MAHKEMESİ KARARI 
Anayasa Mahkemesi Başkanlığından:
Esas Sayısı : 2018/118Karar Sayısı : 2023/180Karar Tarihi: 26/10/2023
İPTAL DAVASINI AÇAN: Türkiye Büyük Millet Meclişi üyeleri Engin ALTAY,Özgür ÖZEL, Engin ÖZKOÇ ile birlikte 137 milletvekili (E.2018/118)
İTİRAZ YOLUNA BAŞVURAN: Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu (E.2020/100)

DAVA VE İTİRAZIN KONUSU: 10/7/2018 tarihli ve 30474 sayılı ResmîGazete'de yayımlanan (1) numaralı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında CumhurbaşkanlığıKararnamesi'nin 

A. 8. maddesinin (1) numaralı fikrasının (f) bendinde yer alan “.….bilgi toplamak.…. "ibaresinin,
B. 12. maddesinin;
C. 13. maddesinin;
1. (2) numaralı fikrasının;
a. İkinci cümlesinde yer alan "Cumhurbaşkanı tarafindan atananlar hariç olmak üzere." ibaresinin,
b. Üçüncü cümlesinin,
2. (3) numaralı fikrasının;
a. Birinci cümlesinde yer alan ".…ile adli ve idari yargı mensupları... " ibaresinin,
b. Üçüncü cümlesinde yer alan “…izin, disiplin ve sağlık hak ve işlemleri yönünden bu Kararname hükümlerine tâbidir. " ibaresinin,
3. (7) numarali fikrasın,
Ç. 14. maddesinin;
1. (1) numaralı fikrasının birinci cümlesinde yer alan “.….657 sayılt Kanunun ve diğer kanunların sözleşmeli personele ilişkin hükümlerine bağlı kalınmaksızın... " ibaresinin,
2. (3) ve (4) numaralı fikralarını,
D. 15. maddesinin (2) numaralı fikrasında yer alan “.….hâkim ve savcı sınıfindan olanların terfileri mümtazen... " ibaresinin,

E. 21. maddesinin (2) numaralı fikrasının birinci cümlesinin,
F. 33. maddesinin (3) numaralı fikrasının birinci cümlesinde yer alan “…her türlübilgi ve belgeyi... " ibaresinin,
G. 35. maddesinin (2) numaralı fikrasının,
Ğ. 36. maddesinin (1) numaralı fikrasının birinci cümlesinde yer alan “.….gerekli olan bilgileri.., " ibaresinin,
H. 46. maddesinin (1) numaralı fikrasının (ğ) bendinin,
I. 47. maddesinin (2) numaralı fikrasında yer alan “...ve müfettişlerin görev. yetki ve sorumlulukları ile..." ibaresinin,
i. 58. ve 91. maddelerinin,
J. 97. maddesinin (1) numaralı fikrasının (¢), (ğ), (h), (n) ve (o) bentlerinin,
K. 102. maddesinin (1) numaralı fikrasının (g) ve (k) bentlerinin,
L. 106. maddesinin (1) numaral fikrasının;
1. (c) bendinin “.….bu alanlarda mülk sahiplerinden altyapı katılım bedellerinin tahsiline ilişkin düzenlemeler yapmak," bölümünün,
2. (d) bendinin,
M. 107. maddesinin (1) numaralı fikrasının (h) bendinde yer alan “.….mimarlık ve mühendislik meslek kuruluşlarina ilişkin mevzuatı hazırlamak ve bunları denetlemek,"ibaresinin,
N. 159, maddesinin,
0. 160. maddesinin;
1. (1) numaralı fikrasının (b) bendinin,
2. (2) numaralı fikrasının (c) bendinin,
Ö. 163. maddesinin (7) numaralı fikrasının birinci cümlesinde yer alan “...şifahi.…."ibaresinin,
P. 203. maddesinin,
R. 231. maddesinin (1) numarałı fikrasının (j) bendinin,
S. 240. maddesinin,

$. 254. maddesinin (1) numaralı fikrasının (f) bendinin,
T. 260. maddesinin (2) numaralı fikrasının,
U. 297. maddesinin,
Ü. 320. maddesinin (3) numaralı fikrasının,
V. 328. maddesinin,
Y. 338. maddesinin (1) numaralı fikrasının ikinci cümlesinde yer alan ".…bunlara doğrudan emir verebilir. " ibaresi ile üçüncü cümlesinin,
Z. 378. maddesinin,
AA. 380. maddesinin (3) numaralı fikrasının,
BB. 384. maddesinin (1) numaralı fikrasının,
CC. 405., 435. ve 468. maddelerinin,
ÇÇ. 490. maddesinin;
1. (2) numaralı fikrasının (b) bendinin,
2. (3) numaralı fikrasının üçüncü cümlesinin,
DD. 499, maddesinin,
EE. 529, maddesinin (1) numaralı fikrasının üçüncü cümlesinde yer alan “.…ile ücret miktarı ve her çeşit ödemeleri.…” ibaresinin,
FF. 535. maddesinin,
Anayasa'nın 2., 6., 7., 8., 10., 13., 20., 35., 73., 104., 106., 123., 127., 128., 135.,137., 138. ve 140. maddelerine aykırılığı ileri sürülerek iptallerine ve yürürlüklerinin durdurulmasına karar verilmesi talebidir.

I. İPTALİİSTENEN CUMHURBAŞKANLIĞI KARARNAMESİKURALLARI İLE İLGİLİ GÖRÜLEN MEVZUAT 
A. İptali İstenen Cumhurbaşkanhğı Kararnamesi Kuralları
Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin (CBK) iptali talep edilen kuralların da yer aldığı:
1.8. maddesinin ilgili kısmı şöyledir:
“Personel ve Prensipler Genel Müdürlüğü

MADDE 8- (1) Personel ve Prensipler Genel Müdürlüğünün görevleri şunlardır.
f) Devletin sevk ve idaresinde görevli üst kademe yöneticileri hakkında bilgi toplamak,sicil özetlerini ve biyografilerini tutmak,
".•

2. 12. maddesi şöyledir:
“Atama ve görevlendirmeler 
MADDE 12- (1) İdari İşler Başkanı, Cumhurbaşkanlığı Özel Kalem Müdürü,Başdanışmanlar, Danışmanlar ve Genel Müdürler Cumhurbaşkanı tarafindan; diğer personel işe üçüncü ve beşinci fikra hükümleri sakh kalmak kaydıyla İdari İşler Başkanıtarafindan atanır veya görevlendirilir.

(2) Birinci fikrada belirtilen personelden Cumhurbaşkanı tarafindan atananlar,dış ülkelerde veya ułuslararası kuruluşlar nezdinde, büyükelçi gibi akredite edilmeksizin özel bir misyonla görevlendirilebilir. Bu şekilde görevlendirileceklere Cumhurbaşkanının onayı ile büyükelçi unvanı verilebilir. Büyükelçilik unvanı bu görevleri müddetince devam eder.

(3) Üniversite öğretim elemanları, 4/11/1981 tarihli ve 2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun 38 inci maddesine göre görevlendirilebilir.

(4) Hizmetine ihtiyaç kalmayan kadrolu personelden emeklilik statüsünde olmayanlar, diğer kamu kurum ve kuruluşlarına naklen atanır. Buna ait talep Aile,Çalışma ve Sosyal Hizmetler Bakanlığına bildirilir. Bu bakanlık ve ilgili kuruluşlar atamaya ilişkin işlemleri genel hükümler çerçevesinde en kısa sürede yerine getirirler.
(5) Hizmetine gerek kalmayan süreli personel, süresinin bitiminden önce de kurumlarına geri gönderilebilir veya görevlerine son verilebilir. Süreli personelden isteyenler, süreleri bitmeden kurumlarına dönebilirler veya görevlerini bırakabilirler.”
3. 13. maddesi şöyledir:
"Personelin statüsü
MADDE 13- (1) Merkez Teşkilatında;
a) Kadrolu personel,
b) Kadroya bağlı süreli personel,
c) Kadroya bağhı olmayan süreli personel.
ς) Kısmi zamanlı personel.
d) Sözleşmeli personel.

görev yapar.
(2) Kadrolu personel, istisnai memuriyet statüsünde 14/7/1965 tarihli ve 657 sayılıDevlet Memurları Kanununa tâbi İdari İşler Başkanlığı kadrolarıa naklen veya açıktan atanan personeldir. Cumhurbaşkanı tarafindan atananlar hariç olmak üzere, herhangi bir sosyal güvenlik kurumundan emeklilik veya yaşlılık aylığı alanlar kadrolu olarak atanamazlar. Cumhurbaşkanınca atananların sosyal güvenlik kurumlarından bağlanmışaylıkları kesilmez.

(3) Kamu kurum ve kuruluşlarında, mevzuatın verdiği yetkiye dayanılarak kurulan banka ve kuruluşlarda, bunların sermayelerinin yarısından fazlasına katılması suretiyle kurulan kuruluşlarda çalışanlar ile adli ve idari yargı mensuplari, hizmetlerine ihtiyaçduyulması sebehiyle ve üç yıl süreyle İdari İşler Başkanlığının talebi üzerine İdari İşler Başkanlığı kadrolarında süreli olarak görevlendirilebilir. Süresi bitenlerin aynı usulle yeniden görevlendirilmeleri mümkündür. Bu personel kendi kurum veya kuruluşundan izinli sayılır ve İdari İşler Başkanlığında geçen süreleri, mensubu oldukları kurum veya kuruluşta geçmiş kabul edilir; her türlü özlük hakları kendi kurum veya kuruluşunda saklı kalır; izin,disiplin ve sağlık hak ve işlemleri yönünden bu Kararname hükümlerine tâbidir. İdari İşler Başkanının uygun görüşü alınmadan, kendi kurum veya kurułuşundaki işlem ve eylemi sebebiyle, adlî yönden ve disiplin yönünden verilen bir ceza kararı olmadıkça veya yaşhaddine ulaşmadıkça, özelleştirme kapsamına alınan kuruluş personeli hariç olmak üzere,emekli edilemez, kendi kurumunda kurum içi görev değişikliği yapılamaz, varsa sözleşmesi feshedilemez, özlük, malí ve sosyal hakları ve yardımları kısıntıya uğratilamaz; bu Kararnamede yer verilen hükümler saklı kalmak şartıyla, kendi kurum ve kuruluşçalışanlarının bağlı olduğu mevzuata tâbidir.

(4) Kadroya bağlı olmayan süreli personel, kadroları ve kadroya bağlı bütün özlük hak ve işłemleri kendi kurum veya kuruluşlarında ołan. personel İdari İşler Başkanlığındaki hizmetlerini bir kadroya bağlı olmaksizı yürüten personeldir.

(5) Doktor, mühendis ve mimarlar ile diğer sağlık personeli ve teknik personel İdari İşler Başkanlığında haftanın belirli günlerinde veya günün belirli saatlerinde kısmi zamanlıolarak çalıştırılabilir.

(6) İdari İşler Başkanlığı birinci fikrada belirtilen istihdam şekilleriyle bağlı olmaksızım,gerekli gördüğü konularda araştırma, inceleme ve çalışma yaptırmak amacıyla kamu kurum ve kuruluşlarında çalışan uzman personelden oluşan komisyonlar, danışma kurulları ve çalışma grupları kurmaya yetkilidir. Serbest veya özel sektörde çalışan uzman kişilere de bu komisyonlarda görev verilebilir. Komisyonlarda görevlendirilenler çalışmaları ile ilgili gizli bilgileri açıklayamazlar.

(7) Sözleşmeli personel, 657 sayılı Kanun ile diğer Kanunların sözleşmeli personel çalıştırılmasına dair hükümlerine bağlı kalınmaksızın, bu Kararname hükümlerine ve akdedilecek sözleşmeye göre istihdam edilen personeldir.”

4. 14. maddesi şöyledir:
“Sözleşmeli personele ilişkin hükümler 
MADDE 14- (1) İdari İşler Başkanlığında, 657 sayılı Kanunun ve diğer kanunłarın sözleşmeli personele ilişkin hükümlerine bağlı kalınmaksızın sözleşmeli personel çalıştırılabilir. Sözleşmeli personel hakkında, bu Kararnamede düzenlenmeyen ve 

sözleşmede yer almayan hususlarda sözleşmeli personel çalıştırılmasına ilişkin mevzuat hükümleri uygulanır.

(2) Sözleşme yapmaya İdari İşler Başkanı yetkilidir.
(3) Sözleşmeli olarak çalıştırılacaklara ödenecek ücret 657 sayıłı Kanunun 4 üncümaddesinin (B) fikrasına göre çalıştırılanlar için uygulanmakta olan sözleşme ücreti tavanının üç katını geçmemek üzere görevin mahiyeti ve çalıştırılacak kişinin vasfi gibi kriterler gözetilerek İdari İşler Başkanı tarafından belirlenir. Geçici olarak ve/veya haftanın belirli günlerinde ya da günün belirli saatlerinde sözleşmeli statüde çalıştırılanlara, çalıştırılan günlerle veya saatlerle orantılı olarak ödeme yapılır.
(4) Bu madde kapsamunda istihdam edilecek bilişim personeline ödenecek ücret tavanı,en fazla on kişi için, 657 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinin (B) fikrasına göre çalıştırılanlar için uygulanmakta olan sözleşme ücreti tavanının beş katına kadar belirlenebilir. Bu şekilde istihdam edileceklerin;
a) Fakültelerin dört yıllık bilgisayar mühendisliği, yazılım mühendisliği, elektrik mühendisliği, elektronik mühendisliği, elektrik ve elektronik mühendisliği ve endüstri mühendisliği bölümlerinden veya bunların dışında kalan dört yıllık eğitim veren fakültelerin mühendislik bölümlerinden, fen edebiyat, eğitim ve eğitim bilimleri fakültelerinin, bilgisayar ve teknoloji üzerine eğitim veren bölümleri ile istatistik,matematik ve fizik bölümlerinden ya da bunlara denkliği Yüksekõğretim Kurulunca kabul edilmiş yurt dışındaki yükseköğretim kurumlarından mezun olması,
b) Yazıhım, yazılım tasarımı ve geliştirilmesi ile bu sürecin yönetimi konusunda veya büyük ölçekli ağ sistemlerinin kurulumu ve yönetimi konusunda en az 5 yıllık mesleki tecrübeye sahip bulunmalari,
c) Bilgisayar çevre birimlerinin donanımı ve kurulan ağ yönetimi güvenliği hakkında bilgi sahibi olmaları kaydtyla, güncel programlama dillerinden en az birini bilmesi,
zorunludur. Bu kriterlere göre istihdam edilenler İdari İşler Başkanınca oluşturulan bir komisyon tarafiından verilen karar üzerine İdari İşter Başkanı onayı ile belirlenir.”
5. 15. maddesi şöyledir:
“Personele ilişkin diğer işlemler 
MADDE 15- (1) İdari İşler Başkanlığıda görevli personelin mali ve sosyal hak ve yardımlari, izinleri, bilgi sistemi ve özlük dosyası ile disiplin suç ve cezaları hakkında 657sayılı Kanun ve ilgili diğer mevzuat uygulanır.

(2) Süreli personelden hâkim ve savcı sınifından olanların terfileri mümtazen, diğer kamu kurum ve kuruluşları personelinin terfileri de başkaca bir işleme gerek duyulmadan kendi kurumunca süresinde yapılır.”

6. 21. maddesi şöyledir:
“Kurul Başkanı, başkanvekilleri ve üyeleri 

MADDE 21- (1) Cumhurbaşkani, kurulların başkanıdır.
(2) Kurullar en az üç üyeden oluşur. Kurul üyeleri Cumhurbaşkanınca atanır.Cumhurbaşkanı kurul üyelerinden birini başkanvekili olarak görevlendirir."
7. 33. maddesinin ilgili kısmı şöyledir:
“Kurulların çalışma usul ve esasları
MADDE 33- (1) Kurullar, alanlarında doğrudan Cumhurbaşkanı ile çalışır ve Cumhurbaşkaninın talimatlarını yerine getirir.

(2) Kurullar, görev alanına giren konularda bakanlıklar, kamu kurum ve kuruluşlari,kamu iktisadi teşebbüsleri ve kamu kurumu niteliğindeki kurułuşlar ile yakın işbirliği içinde bulumur.

(3) Kurullar, kendi görev alanlarıyla ilgili olarak her türlü bilgi ve belgeyi ilgili bakanlıklar ile kamu kurum ve kuruluşlarından talep edebilir. Söz konusu talepler kurum ve kuruluşlarca öncelikle değerlendirilir.

;.

8. 35. maddesi şöyledir:
“Mali hükümler 
MADDE 35- (1) Kurulların giderleri için her yıl Cumhurbaşkanlığı bütçesine yeterli ödenek konulur.

(2) Cumhurbaşkanlığına bağlı kurulların üyelerine, (100.000) gösterge rakamının memur maaş katsayısı ile çarpımı sonucu bulunacak tutarda her ay ek ödeme yapilabilir.Bu ek ödeme, yapılacak işin niteliği, çalışma süresi ve üstlenilen görev dikkate alınarak her bir üye için farkhı tutarlar belirlenebilir. Bu ödemeler hakkında aylıklara ilişkin hükümler uygulanır ve damga vergisi hariç herhangi bir vergi ve kesintiye tabi tutulmaz.Bu ödeme, ilgili mevzuatı uyarınca õdenmekte olan zam, tazminat, ödenek, döner sermaye ödemesi, ikramiye, ücret ve her ne ad altında olursa olsun yapılan benzeri ödemelerin hesabında dikkate ahınmaz 

9. 36. maddesi şöyledir:
“Bilgi toplama ve sır saklama yükümlülüğü
MADDE 36  (1) Kurullar, görevleri ile ilgili olarak gerekli olan bilgileri bütün kamu kurum ve kuruluşlarından istemeye yetkilidir. Kendilerinden bilgi istenen bütün kamu kurum ve kuruluşları bu bilgileri vermekle yükümlüdürler.

(2) Bu şekilde elde edilen bilgilerden ticari sır niteliğinde olanlarm gizliliğine uyulur.
(3) Kurulların başkan ve üyeleri ile personeli, görevlerini yerine getirmeleri sırasmda edindikleri, kamuya, ilgililere ve üçüncü kişilere ait gizlilik taştyan bilgileri, kişisel verileri,gizlilik taşıyan bilgileri, ticari sırları ve bunlara ait belgeleri, bu konuda mevzuat gereği 

yetkili kılınan mercilerden başkasına açıklayamaz, kendilerinin veya üçüncü kişilerin yararına kullanamaz. Bu yükümlülük görevden ayrılmalarmdan sonra da devam eder.”
10. 46. maddesinin (1) numarahı fikrasmın ilgili kısmı şöyledir:
“(1) Personel Genel Müdürlüğünün görev ve yetkileri şunlardır:
ğ) Adliyelerde görev alan pedagog, psikolog ve sosyal çalıişmacı gibi uzmanların görev, yetki ve sorumlulukları ile Cumhuriyet başsavcılığı veya mahkemelerde görevlendirilmesine ilişkin usul ve esasları belirlemek.”

11. 47. maddesinin (2) numarahı fikrası şöyledir:
“(2) Teftiş Kurulu ve müfettişlerin görev, yetki ve sorumlulukları ile çalışma usulleri yönetmelikle düzenlenir."
12. 58. maddesi şöyledir:
“Yurtdışı teşkilatı
MADDE 58  (1) Bakanlık yurtdışı teşkilatı kurmaya yetkilidir.
(2) Yurtdışı teşkilatında yer alan Adalet Müşavirliği kadrolarına, hakimlik ve savcılık mesleğinde fiilen en az beş yıl görev yapmış ve üstün başarısı ile yurtdışı hizmetlerinde yararlı olacağı anlaşılmış bulunanlar arasından atama yapılır.

(3) Adalet müşavirleri hakkındaki siciller, 24/2/1983 tarihli ve 2802 sayılı Hakimler ve Savcılar Kanunu hükümleri uyarınca ilgili Bakan Yardımcısı tarafından verilir.
(4) Yurtdışı sürekli görev süresi üç yıldır. Bu süre hizmetin gerektirdiği hallerde Bakanın onayıyla bir yıla kadar uzatılabilir. Görev süresi sona erenler tekrar atanabilir.
(5) Bakantık yurtdışı kadrolarına atanan hâkim ve savcılara 14/7/1965 tarihli ve 657sayılı Devlet Memurları Kanunu kapsamunda sürekli görevle yurtdışı kadrolarında bulunanlara yapılan ödemeler, aynı usul ve esaslar çerçevesinde ödenir.”
13. 91. maddesi şöyledir:
“Yurtdışı Teşkilatı
MADDE 91  (1) Bakanlık yurtdışı teşkilatı kurmaya yetkilidir.”
14.97. maddesinin ilgili kısmı şöyledir:
“Görev 
(1) Çevre. Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığının görev ve yetkileri şunlardır:

c) Her tür ve ölçekteki fiziki planlara ve bunların uygulanmasına yönelik temel ilke,strateji ve standartları belirlemek ve bunların uygulanmasını sağlamak,Cumhurbaşkanınca yetkilendirilen alanlar ile merkezi idarenin yetkisi içindeki kamu yatırımları, mülkiyeti kamuya ait arsa ve araziler üzerinde yapılacak her türlü yapı, milli güvenliğe dair tesisler, askeri yasak bölgeler, genel sığınak alanları, özel güvenlik bölgeleri, enerji ve telekomünikasyon tesislerine ilişkin etütleri, harita, her tür ve ölçekte çevre düzeni, nazım ve uygulama imar planlarını, parselasyon plantarını ve değişikliklerini resen yapmak, yaptırmak, onaylamak ve başvuru tarihinden itibaren iki ay içinde yetkili idarelerce ruhsatlandırma yapılmaması halinde resen ruhsat ve yapi kullanma izni vermek,
ğ) Gecekondu, kıyı alanları ve tesisteri ile niteliğinin bozulması nedeniyle orman ve mera dışına çıkarılan alanlar dâhil kentsel ve kırsal alan ve yerleşmelerde yapılacak iyileştirme, yenileme ve dönüşüm uygulamalarında idarelerce uyulacak usul ve esaslarıbelirlemek; Bakanlıkça belirlenen finans ve ticaret merkezleri, fuar ve sergi alanları,eğlence merkezleri, şehirlerin ana giriş düzenlemeleri gibi şehirlerin marka değerini artırmaya ve şehrin gelişmesine katkı sağlayacak özel proje alanlarına dair her tür ve ölçekte etüt, harita, plan, parselasyon płanı ve yapı projelerini yapmak, yaptırmak,onaylamak, kamulaştırma, ruhsat ve yapım işlerinin gerçekleştirilmesini sağlamak, yapıkullanma izinlerini vermek ve bu alanlarda kat mülkiyeti kurulmasını temin etmek;2/3/1984 tarihli ve 2985 sayılı Toplu Konut Kanunu ile 20/7/1966 tarihli ve 775 sayılıGecekondu Kanunu uyarınca Toplu Konut İdaresi Başkanlığı tarafından yapılan uygulamalara ilişkin her tür ve ölçekte etüt, harita, plan ve parselasyon płanlarınıyapmak, yaptırmak, onaylamak, ruhsat işlerini gerçekleştirmek, yapı kullanma izinlerini vermek ve bu alanlarda kat mülkiyetinin kurulmasını sağlamak,
h) Devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan veya mülkiyeti Hazineye, kamu kurum veya kuruluşlarına veya gerçek kişilere veyahut özel hukuk tüzel kişilerine ait olan taşınmazlar üzerinde kamu veya özel sektör tarafindan gerçekleştirilecek olan yatırımlara ilişkin olarak ilgililerince hazırlandığı veya hazırlatıdığı halde yetkili idarece üç ay içinde onaylanmayan etüt, harita, her tür ve ölçekteki çevre düzeni, nazım ve uygulama imar planlarını, parselasyon planlarını ve değişikliklerini ilgililerinin valilikten talep etmesi ve valiliğin Bakanlığa teklifte bulunması üzerine bedeli mukabilinde yapmak, yaptırmak ve onaylamak, başvuru tarihinden itibaren iki ay içinde yetkili idarece verilmemesi halinde bedeli mukabilinde resen yapı ruhsatı ve yapı kullanma izni ile işyeri açma ve çalışma ruhsatini vermek,
n) 23/9/1980 tarihli ve 2302 sayılı Atatürk'ün Doğumunun 100 üncü Yılının Kutlanması ve “Atatürk Kültür Merkezi Kurulması" Hakkında Kanunun 3 üncü maddesi ile belirlenen Atatürk Kültür Merkezi alanını iyileştirme, güzelleştirme, yenileme ve iħya etmek amacıyla; Kültür ve Turizm Bakanlığının da görüşü alınarak, bu alan için her tür ve ölçekte etüt, harita, plan, parselasyon planı ile yapı projelerini yapmak, yaptirmak,onaylamak, kamulaştırma ve ruhsatlandırma işlemleri ile diğer iş ve işlemlerin gerçekleştirilmesini sağlamak,

o) Mahalli idareleri ve bunların merkezi idare ile olan alaka ve münasebetlerini düzenlemek,
,9
15. 102, maddesinin ilgili kısmı şöyledir:
“Mekânsal Planlama Genel Müdürlüğü
MADDE 102  (1) Mekânsal Planlama Genel Müdürlüğünün görev ve yetkileri şunlardır:
g) Cumhurbaşkanınca belirlenen proje kapsamu içerisinde kalmak kaydıyła kamuya ait tescilli araziler ile tescil dışı araziler ve muvafakatleri alınmak koşuluyła özel kişi veya kuruluşlara ait arazilerin yeniden fonksiyon kazandırılıp geliştirilmesine yönelik olarak her tür ve ölçekte etüt,harita, plan, parselasyon plani, kamulaştırma, arazi ve arsa düzenlemesi yapmak, yaptırmak ve onaylamak,
k) Cumhurbaşkanınca yetkilendirilen alanlar ile merkezi idarenin yetkisi içindeki kamu yatırımları, mülkiyeti kamuya ait arsa ve araziler üzerinde yapılacak her türlü yapi,milli güvenliğe dair tesisler, askeri yasak bölgeler, 7269 sayılı Umumi Hayata Müessir Afetler Dolayısiyle Alınacak Tedbirlerle Yapılacak Yardımlara Dair Kanun hükümleri çerçevesinde yapılacak binalar, genel sığınak alanları, özel güvenlik bölgeleri, enerji ve telekomünikasyon tesisleri ile ilgili altyapi, üstyapı ve iletim hatları, yanıci, parlayıcı ve patlayıcı madde üretim tesisleri ve depolari, akaryakıt ve sıvılaştırılmış petrol gazıistasyonları gibi alanlar ile ilgili her tür ve ölçekteki planların yapılmasına ilişkin esaslarıbelirlemek, bunlara ilişkin her tür ve ölçekteki harita, etüt, plan ve parselasyon planlarınıgerektiğinde yapmak, yaptırmak ve resen onaylamak. Planlamaya ilişkin iş ve işlemlerde,bakanliklar, mahalli idareler ve meslek kuruluşları arasında koordinasyonu sağlamak,planlama sürecinin iyileştirilmesini ve geliştirilmesini temin etmek,
:.:
s  ! 'e '
d    e      t   d d   a d  da   u    d ‘ppud 

d m un  u dda dm un edilen alanlardaki yapların tespiti ile arsa ve arazi düzenleme ve değerleme iş ve işlemlerinin yapılmasını sağlamak; dönüşüm uygulamalarında hak sahipliği, uzlaşma,gerektiğinde acele kamulaştırma, paylı mülkiyete ayırma, birleştirme, finansman düzenlemelerinde bulunma, dönüşüm alanları içindeki gayrimenkullerin değer tespitlerini yapma ve Bakanlıkça belirlenen esaslar ve proje çerçevesinde hak sahipleri ile anlaşmalar 

sağlama, gerektiğinde yapı ruhsatı ve yapı kullanma izni verme, kat mülkiyeti tesisi, tescili ve imar hakkı transferi ile ilgili iş ve işlemleri yürütmek,
"
17. 107. maddesinin ilgili kısmı şöyledir:
“Mesleki Hizmetler Genel Müdürlüğü
MADDE 107  (1) Mesleki Hizmetler Genel Müdürlüğünün görev ve yetkileri şunlardır:
h) Bakanlığın görev alanına giren konularla ilgili olarak mimarlık ve mühendistik meslek kuruluşlarına ilişkin mevzuatı hazırlamak ve bunları denetlemek,
*,..

18. 159. maddesi şöyledir:
“Yurtdışı teşkilatı
MADDE 159- (1) Bakanlık yurtdışı teşkilatı kurmaya yetkilidir.
(2) Bakanlığın yurtdışı teşkilat; büyükelçilikler, daimi temsilcilikler,başkonsolosluklar, büyükelçilik konsolosluk şubeleri ile fahri başkonsolosluk ve fahri konsolosluklardan oluşur. İhtiyaç halinde, elçilik, konsolosluk, irtibat ofisi, büyükelçilik bürosu, başkonsolosluk bürosu, muavin konsolosluk ve konsolosluk ajanlığı ile diplomatik temsil ve konsolosluk hizmeti amaçlı benzer temsilcilikler, Bakanlığın teklifi üzerine Cumhurbaşkanı kararı ile kurulabilir.

(3) Büyükelçiliklerin görevleri şunlardır:
a) Kuruldukları ve akredite edildikleri devlet nezdinde Türkiye Cumhuriyetini temsil etmek, Türkiye Cumhuriyetinin, vatandaşlarının ve uyrukluğunu taşıyan tüzel kişilerin hak ve menfaatlerini korumak,
b) Kuruldukları ve akredite edildikleri devletlerin hükümetleri ve ilgili kuruluşları ile gerekli temas ve müzakereleri yürütmek,
c) Türkiye Cumhuriyeti ile nezdinde bulundukları ve akredite edildikleri devlet arasında dostluk ilişkileri kurulması ve siyasi, askeri, ekonomik, kültürel, bilimsel ve diğer alanlardaki ilişkilerin ve işbirliğinin geliştiriłmesi için çalışmak,
ς) Nezdinde bulundukları ve akredite edildikleri ülkelerdeki gelişmeleri takip etmek,görevleriyle ilgili bilgi ve değerlendirmeleri merkez ve yurtdışı teşkilatındaki ilgili birimlere iletmek.

(4) Daimi temsilciliklerin görevleri şunlardır:

a) Bulundukları uluslararası kuruluş nezdinde Türkiye Cumhuriyetini temsil etmek,Türkiye Cumhuriyetinin menfaatlerini korumak ve geliştirmek,
b) Nezdinde bulundukları uluslararası kuruluşla veya bu kuruluşta icra edilen toplantılar çerçevesinde ilgili muhataplarla gerekli temas ve müzakereleri yürütmek,
c) Nezdinde bulundukları uluslararası kuruluşa ve bu kuruluşun faaliyetlerine ilişkin gelişmeleri takip etmek, bilgi ve değerlendirmeleri merkez ve yurtdışı teşkilatındaki ilgili birimlere iletmek,
c) Nezdinde bulundukları uluslararası kuruluş ile Türkiye Cumhuriyeti arasındaki ilişkileri ve işbirliğini geliştirmek için faaliyette bulunmak.

(5) Başkonsolosluk niteliğindeki konsolosluk temsilciliklerinin görevleri şunlardır:
a) Görev çevreleri dahilinde, Türkiye Cumhuriyetinin menfaatlerini korumak ve geliştirmek, Türkiye Cumhuriyeti vatandaşlarına ve uyrukluğunu taşıyan tüzel kişilere yönelik konsolosłuk işlemlerini yürütmek ve konsolosłuk himayesi sağlamak.
b) Yabancılara yönelik vize işlemlerini yürütmek ve vize ita etmek.
c) 1963 tarihli Konsolosluk İlişkileri Hakkında Viyana Sözleşmesinde sayılan diğer görevleri ifa etmek.

(6) Büyükelçilikler bünyesindeki konsolosluk şubelerinin görevleri şunlardır:
a) Büyükelçiliğin bulunduğu ve akredite edildiği ülke genelinde ya da bu ülkedeki belli bir görev çevresi dahilinde, Türkiye Cumhuriyeti vatandaşlarına ve uyrukluğunu taşıyan tüzelkişilere yönelik konsolosluk işlemlerini yürütmek ve konsolosluk himayesi sağlamak,
b) Yabancılara yönelik vize işlemlerini yürütmek ve vize ita etmek,
c) 1963 tarihli Konsolosluk İlişkileri Hakkında Viyana Sözleşmesinde sayılan diğer görevleri ifa etmek.

ç) Büyükelçilik tarafından verilen diğer görevleri yerine getirmek.
(7) Büyükelçiliklere bağlı olarak kurulan fahri başkonsolosluk ve fahri konsolostukların görevleri şunlardır:
a) Türkiye Cumhuriyetinin menfaatlerini korumak, geliştirmek ve tanıtımına katkıda bulunmak,
b) Türkiye Cumhuriyeti vatandaşlarına ve uyrukluğunu taşıyan tüzel kişilere yönelik konsołosluk himayesi sağlamak,
c) Özel olarak yetkilendirildiği takdirde, konsolosluk işlemleri yapmak,
ς) Büyükelçilik tarafından verilen diğer görevleri yerine getirmek.“
19. 160. maddesinin ilgili kısmı şöyledir:

“Bakanlık personeli 
MADDE 160- (1) Meslek memurlarına ilişkin esaslar aşağıda gösterilmiştir:
a) Meslek memurlari, Bakanlığın görevleri çerçevesinde, Türk diş politikasının oluşturulmasıa katkı veren, icrasında görev, yetki ve sorumluluk üstlenen ve temsil görevi icra eden memurlardır. Meslek memurlari, yabancı devletlerle ve uluslararası kurułuşlarla yürütülen ikili ve çok taraflı ilişkilerin siyasi, ekonomik ve kültürel boyutları ile uluslararasıhukuk konuları ağırlıklı olmak üzere, uluslararası ilişkiler alanındaki gelişmeleri takip ve analiz eder, dış politikanm oluşturułmasına yönelik gerekli girdileri sağlar, stratejileri ve hareket tarzlarını oluşturarak Cumhurbaşkanı tarafından tespit olunan dış politika çerçevesinde uygular. Meslek memurları, yurtdışı teşkilatına sürekli görevle atandıklarında,konsolosluk işlemlerinde imzuya yetkilidir.

b) Meslek memurlarının göreve girişleri ve yükselmeleri ile başkatiplik ve konsolostuk yeterlilik sınavının esas ve usulleri kanun ve yönetmelikle düzenlenir.
(2) Konsolosluk ve ihtisas memurlarına ilişkin esaslar aşağıda gösterilmiştir:
a) Konsolosluk ve ihtisas memurları, Bakanlığın görevleri çerçevesinde, konsolosluk.protokol, ekonomik ve kültürel işler, kançılarya idaresi, kamu diplomasisi, ulusal mevzuatla bağlamtılı hukuki işler, personel işleri, idari ve mali işler, elektronik konsolosluk ve bilişim hizmetleri ile özel uzmanlık bilgisi gerektiren diğer alanlarda görev, yetki ve sorumluluk üstlenen ve temsil görevi icra eden memurlardır. Konsolosluk ve ihtisas memurlari, yurtdışıteşkilatıa sürekli görevle atandıklarıda, konsolosluk işlemlerinde imzaya yetkilidir.
c) Konsolosluk ve ihtisas memurlarının göreve girişleri ve yükselmeleri ile kariyer ilerleme ve konsolosluk yeterlilik sınavının esas ve usulleri kanun ve yönetmelikle düzenlenir.

:..

20. 163. maddesinin (7) numaralı fikrası şöyledir:
"(7) Bakan, gecikmesinde sakınca bulunan hallerde, Cumhurbaşkanının sifahi muvafakatını almak kaydıyla, Bakanlık ve bağlı kuruluş memurlarımı dış teşkilattan merkeze,merkezden dış teşkilata, dış teşkilatta bir memleketten diğer bir memlekete daimi görevle gönderebilir. Bunlarla ilgili kararname derhal Cumhurbaşkanlığıa gönderilir.Gecikmesinde sakınca olan hallerde, Fahri Başkonsolosların/Konsolosların görevden azledilmeleri için de aynı yöntem kullanılabilir."
21. 203. maddesi şöyledir 
“Yurtdışı teşkilatı
MADDE 203- (1) Bakanlık yurtdışı teşkilatı kurmaya yetkilidir.”

22. 231, maddesinin (1) numaralı fikrasının (j) bendi şöyledir:
“j) Kamu kurum ve kuruluşları, gerçek ve tüzel kişiler ile tüzel kişiliği olmayan kuruluşlardan her türlü bilgi ve belgeyi istemek,"
23. 240. maddesi şöyledir:
“Yurtdışı teşkilatı
MADDE 240  (1) Bakanlık yurtdışı teşkilatı kurmaya yetkilidir.”
24. 254. maddesinin (1) numaralı fikrasının ilgili kısmı şöyledir:
“(1) İçişleri Bakanlığının görev ve yetkileri şunlardır:
f) Ülkenin idari bölümlere ayrılması, il ve ilçelerin genel idarelerini düzenlemek,”
25, 260, maddesinin (2) numaralı fikrası şöyledir:
“(2) Teftiş Kurulu ve mülkiye müfettişlerinin görev, yetki ve sorumlulukları ile çalışma usulleri yönetmelikle düzenlenir.”

26. 297. maddesi şöyledir:
“Yurtdışı teşkilatı
MADDE 297 -(1) Bakanlık yurtdışı teşkilatı kurmaya yetkilidir."
27. 320. maddesinin (3) numaralı fikrası [12/11/2021 tarihli ve (87) numarali CBK'nın 1. maddesiyle ayni maddeye eklenen (2) numaralı fikra nedeniyle (4) numaralı fikra şeklinde teselsül ettirilmiştir.] şöyledir:
“(3) Teftiş Kurulu Başkanlığının ve çalışma merkezlerinin görev, yetki ve sorumlulukları, çalışma usul ve esasları, Bakanlık Maarif Müfettişlerinin ve Bakanhık Maarif Müfettiş Yardımcılarının görev, yetki ve sorumluluklari, mesleğe alınmaları,yetiştiritmeleri, yeterlikleri, yükselmeleri, görevlendirilmeleri, çalışma merkezlerine dağılımları, merkezler arasında yer değiştirmeleri ve diğer hususlar yönetmelikle düzenlenir."
28. 328. maddesi şöyledir:
“Yurtdışı teşkilatı
MADDE 328 - (1) Bakanłık, yurtdışı teşkilatı kurmaya yetkilidir.
(2) Türkiye'deki veya Yükseköğretim Kurulu tarafından denkliği kabul edilen yurt dışındaki üniversitelerin eğitim fakültelerinin ilgili bölümlerinden lisans düzeyinde eğitimini başarıyla bitirenlerden ilgili ülke vatandaşlığına sahip olanlarla süresiz oturma 

ve çahşma izni bulunanlar, Bakanlıkça mahallînden sözleşmeli statüde öğretmen olarak hizmet alınabilir.”

29. 338. maddesinin (1) numarah fikrası şöyledir:
“(1) Kara, Deniz ve Hava Kuvvetleri Komutanlıkları Milli Savunma Bakanına bağlıdır.Cumhurbaşkanı gerekli gördüğünde Kuvvet Komutanları ile bağlılarından doğrudan bilgi alabilir ve bunlara doğrudan emir verebilir. Verilen emir herhangi bir makamdan onay alınmaksızın derħal yerine getirilir.”

30. 378. maddesi şöyledir:
“Bilgi toplama, işleme ve paylaşma yetkisi 
MADDE 378- (1) Sağlık hizmeti almak üzere, kamu veya özel sağlık kuruluşları ile sağlık mesleği mensuplarına müracaat edenlerin, sağlık hizmetinin gereği olarak vermek zorunda oldukları veya kendilerine verilen hizmete ilişkin kişisel verileri işlenebilir.
2) Sağlık hizmetinin verilmesi, kamu sağlığının korunması, koruyucu hekimlik, tıbbi teşhis, tedavi ve bakım hizmetlerinin yürütülmesi ile sağlık hizmetlerinin planlanması ve maliyetlerin hesaplanması amacıyla Bakanlık, birinci fikra kapsamında elde edilen verileri alarak işleyebilir. Bu veriler, Kişisel Verilerin Korunması Kanununda öngörülen şartlar dışında aktarılamaz.

(3) Bakanlık, ikinci fikra gereğince toplanan ve işlenen kişisel verilere, ilgili kişilerin kendilerinin veya yetki verdikleri üçüncü kişilerin erişimlerini sağlayacak bir şistem kurar.

(4) Üçüncü fikraya göre kurulan sistemlerin güvenliği ve güvenilirliği ile ilgili standartlar Kişisel Verileri Koruma Kurulunun belirlediği ilkelere uygun olarak Bakanlıkça belirlenir. Bakanlık, ilgili mevzuat uyarınca elde edilen kişisel sağlık verilerinin güvenliğinin sağlanması için gerekti tedbirleri alır. Bu amaçla, sistemde kayıh bilgilerin hangi görevli tarafindan ne amaçla kullanıldığının denetlenmesine imkân tanıyan bir güvenlik sistemi kurar.

(5) Sağlık personeli istihdam eden kamu kurum ve kuruluşları ile özel hukuk tüzel kişileri ve gerçek kişiler, istihdam ettiği personeli ve personel hareketlerini Bakanlığa bildirmekle yükümlüdür.

(6) Kişisel sağlık verilerinin işlenmesi, güvenliği ve bu maddenin uygulanması ile ilgili diğer hususlar Bakanlıkça yürürlüğe konulan yönetmelikle düzenlenir.”
31. 380. maddesinin (3) numaralı fikrası şöyledir:
“(3) Serbest bölgelerde faaliyet gösteren sağlık kurum ve kuruluşlarıın ayhk gayrisafi hâsılatının binde beşini geçmemek üzere Cumhurbaşkanınca belirlenecek oran üzerinden hesaplanacak tutar, 3218 sayılı Kanun hükümleri çerçevesinde ilgili serbest bölge idaresi tarafindan işletmecilerinden tahsil edilerek takip eden ayın yirmisine kadar Ticaret Bakanlığı merkez muhasebe birimi hesaplarına aktarılır ve genel bütçeye gelir kaydedilir."

32. 384. maddesi şöyledir:
“Ruhsatlandırma ve lisans bedeli 
MADDE 384- (1) Bakanlık ve bağlı kuruluşlarınca düzenlenecek veya onaylanacak her türlü ruhsatlandırma, ürün üretim ve satış izin belgesi ve mesul müdürlük belgesi ile permi, kayıt, bildirim ve sertifikalar üzerinden yüzellibin Türk Lirasını geçmemek üzere Bakanlıkça belirlenecek tarifelere göre ücret alınır. Ancak Bakanlıkça alınması teşvik edilen belgelerden ücret alınmayabilir. Bu tarifeler her yıl güncellenir ve ücretler 213sayılı Vergi Usûl Kanununa göre belirlenen yeniden değerleme oranında artırılır.
(2) Bu madde kapsamında tahsil edilen tutarlar ilgisine göre genel bütçeye veya özel bütçeli bağlı kuruluşların bütçelerine gelir kaydedilir."
33. 405. maddesi şöyledir:
“Yurtdışı teşkilâtları
MADDE 405- (1) Bakanlık yurtdışı teşkilatı kurmaya yetkilidir.”
34. 435. maddesi şöyledir:
“Yurtdışı teşkilatı
MADDE 435- (1) Bakanlık yurtdışı teşkilatı kurmaya yetkilidir.”
35. 468. maddesi şöyledir:
“Yurtdışı teşkilatı
MADDE 468- (1) Bakanlık yurtdışı teşkilatı kurmaya yetkilidir.
(2) Yurtdışı teşkilatına atanacak personel, bakan yardımcısının başkanlığında, Genel Müdürler arasından Bakan tarafından görevlendirilen üç üye ile Personel Dairesi Başkanından oluşan komisyon tarafından seçilir.

(3) Yurtdışı teşkilatında görev süresi dört yıldır. İkinci yılın sonunda başka bir ülkeye yapılacak naklen tayinlerde yeni görev yerinde görev süresi üç yıldır. Bakan, bu süreleri yarısına kadar uzatmaya yetkilidir.

(4) Yurtdışında temsil, hizmet ya da görev gereklerini yerine getirmediği değerlendirilen veya dış görev için belirlenen performans ölçütlerini karşılayamayan veya haklarında ceza kovuşturması başlatılan memurlar, ikinci fikra uyarınca oluşturulan komisyonun teklifi üzerine Bakan onayı ile merkeze daimi görevle çağrılabilir.
(S) İlgili meslek veya özel sektör kuruluşları, Bakanlıkça belirlenecek esaslar çerçevesinde, en az dört yıllık yükseköğretim kuramlarından mezun olan ve yurtiçinde ya da yurtdışında dış ticaret alanında en az beş yıllık deneyime sahip kişileri Bakanlığın yurtdışı teşkilatında sektör uzmanı olarak çalıştırabilir.


(6) Yurtdışı teşkilatı kadrolarına yapılacak atamalar ile bu maddenin uygulanmasına ilişkin diğer hususlar yönetmelikle belirlenir.”

36. 490. maddesinin (2) ve (3) numaralı fikraları şöyledir:
“(2) Döner sermaye işletmesinin gelirleri;
a) Birinci fikrada sayılan faaliyetlerden elde edilen gelirlerden,
b) Kılavuzluk ve römorkörcülük hizmeti vermekte olan kamu kurumu ve özel kuruluşlarca elde edilen aylık gayrisafi hastlattan alınacak %6,5 oranında payın %50'sinden,
c) Bağış. yardım ve diğer gelirlerden,
oluşur.
(3) Kilavuzluk ve römorkörcülük hizmeti vermekte olan kamu kurumu ve özel kuruluşlarca elde edilen gayrisafi hasılattan yatırılacak pay, en geç tahsil edildiği ayı takip eden ayın sonuna kadar Bakanlıik döner sermaye işletmesi muhasebe birimi hesaplarıa yatırılır. Yatırılan miktarı %50'si takip eden ayın yirmisine kadar genel bütçeye gelir kaydedilmek üzere Bakanlık merkez muhasebe birimine aktarılır. Kilavuzluk ve römorkörcülük hizmeti vermekte olan kamu kurumu ve özel kuruluşlarca elde edilen aylık gayrisafı hasılattan alınacak payın %10'a kadar artırılmasına veya %3'e kadar indirilmesine Cumhurbaşkanı yetkilidir.”

37. 499. maddesi şöyledir:
“Yurtdışı teşkilatı
MADDE 499- (1) Bakanlık yurtdışı teşkilatı kurmaya yetkilidir."
38. 529. maddesinin (1) numaralı fikrası şöyledir:
“(1) Ofislerde, 21/6/2006 tarihli ve 5523 sayılı Kanunun 10 uncu maddesi hükümlerine göre personel istihdam edilir. Ayrica ilgisine göre 27/6/1989 tarihli ve 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin ek 25 inci ve ek 26 ncı maddesine göre geçici veya sözleşmeli olarak personel istihdam edilebilir. Bu suretle çalıştırılacakların sözleşme usul ve esaslarıile ücret miktarı ve her çeşit ödemeleri Cumhurbaşkanmca tespit edilir.”
39. 535. maddesi şöyledir:
“Yurtdışı teşkilatı
MADDE 535- (1) Başkanlık yurtdışı teşkilatı ile ilgiti Cumħurbaşkanlığı kararnamesi doğrultusunda yurtdışı teşkilatı kurabilir.”

B. İlgili Görülen Mevzuat 
İlgili görülen;

1. 21/6/2006 tarihli ve 5523 sayılı Cumhurbaşkanlığına Bağlı Ofislere İlişkin Bazı Düzenlemeler Yapılması Hakkında Kanun'un 10. maddesinin ilgili kısmı şöyledir:
“Personele ilişkin hükümler 
MADDE 10 - (1) Ofis hizmetleri, (…) iş mevzuatı hükümlerine göre istihdam edilen personel eliyle yürütülür. (Mülga ikinci cümle: 2/7/2018- KHK/703/126 md.)
(3) Kamu kurum ve kuruluşlarında çalışanlardan, mevzuatta belirtilen nitelikleri taşıyanlar. kendilerinin isteği ve kurumlarının muvafakati ile Ofiste (….) (….) (…) istihdam edilebilir. Bunların kurumlarıyla olan ilişkileri iş akdinin yapılmasıyla son bulur. Bunlara verilecek ücret ile diğer malî ve sosyal haklar yapılacak iş akdi ile belirlenir. Bu şekilde istihdam edilenler, Ofisteki görevleri sona erdiğinde, öğrenim durumlari, hizmet yılı ve unvanları dikkate alınarak önceki kurumlarında kariyerlerine veya durumlarma uygun boş bir kadro veya pozisyona en geç üç ay içinde atanırlar ve herhangi bir işleme gerek kalmaksızın en geç bir ay içerisinde göreve başlatılırlar. Ancak. bu kişilerin atanmalarında, önceki kurumlarındaki idari unvanlar dikkate alınmaz. Bu fikra uyarınca önceki kurumlarına dönen kişilerin Ofiste geçen hizmetleri kazamılmış hak aylık derece ve kademelerinde değerlendirilir.Bu durumda kidem tazminatları ödenmez ve bu süreler emeklilik ikramiyesinin hesabında dikkate alınir. (Mülga son cümle: 2/7/2018- KHK/703/126 md.)

(6) Başkan ile diğer personelin ücret ve gündelikleri ile diğer mali haklarının üst sıırıCumhurbaşkanı tarafindan belirlenir.

(7) Ofis personeline ilişkin tüm ihtilaflar iş mahkemelerinde görülür.
(8) Ofisin, özel bilgi ve uzmanlık gerektiren geçici mahiyetteki işlerinde vekâlet, istisna veya hizmet akdi ile yerli ve yabancı danışman ve uzmanlar istihdam edilebilir.
,,•.

2. 27/6/1989 tarihli ve 375 sayılı 657 Sayılı Devlet Memurları Kanunu, 926 Sayılıt Türk Silahlı Kuvvetleri Personel Kanunu, 2802 Sayılı Hâkimler ve Savcılar Kanunu, 2914Sayılı Yükseköğretim Personel Kanunu, 5434 Sayılı T.C. Emekli Sandığı Kanunu İle Diğer Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması, Devlet Memurlarıve Diğer Kamu Görevlilerine Memuriyet Taban Aylığı ve Kıdem Aylığı ile Ek Tazminat Ödenmesi Hakkında Kanun Hükmünde Kararname'nin;
a. Ek 25. maddesi şöyledir:
“Kurumlar arası geçici görevlendirme 
Ek Madde 25- (Ek: 2/7/2018- KHK-703/178 md.)
Hâkim ve savcilar ile bu meslekten sayilanlar haric olmak üzere, statülerine bakılmaksızın bir kadro veya pozisyona dayalı olarak kamu kurum veya kuruluşlarında 

istihdam edilenler, kurumlarının muvafakatiyle bir yilı geçmemek üzere diğer kamu kurum ve kuruluşlarında geçici görevlendirilebilir. Bu süre birer yıl olarak uzatılabilir.
Kamu kurum veya kuruluşlarmın emrine geçici görevlendirilenler mali ve sosyal hak ve yardımlarını kurumlarından alırlar. Bunlar bu şekilde görevlendirildikleri süre boyunca kurumlarından aylıklı izinli sayılırlar.

Kurum veya kuruluşların kadro veya pozisyonlarına geçici görevlendirmenin yapılabilmesi için, görevlendirileceklerin ilgili mevzuat uyarınca kadro veya pozisyona asaleten atanmada aranan, asaleten atanmada sinav şarti aranilan kadro veya görevler için bu sınavlara girebilme hakkının elde edilmiş olması dahil, tüm şartları bir arada taşımalari gerekir. Bu şekilde görevlendirilenler görevlendirildikleri kadro veya pozisyon için öngörülen mali ve sosyal hak ve yardımlardan emsali personel gibi faydalandırılır. Bunlar geçici görevlendirildikleri süre boyunca kurumlarından aylıksız izinli sayılırlar. Bunların Sosyal Güvenlik Kurumu ile ilişkileri kendi kurumlarındaki statüleri dikkate alınarak devam ettirilir.

Geçici görevlendirilenlerin özlük hakları devam eder ve bu süreler terfi ve emekliliklerinde hesaba katılır. Terfileri başkaca bir işleme gerek kalmaksızın süresinde yapılır. Bunların geçici görevlendirildikleri kurumda geçirdikleri süreler kendi kurumlarında geçirilmiş sayılır. Akademik unvanların kazamılması için gerekli şartlar saklidır.

Bu maddeye göre görevlendirilenler. görevlendirildikleri kurumların mevzuatına uymakla yükümlüdür.

Toplamda alti ayı geçen görevlendirmelerde personelin muvafakatinin de alınmasışarttir.

Kanunlarda yer alan geçici görevlendirme hükümleri saklıdır.
Bu madde kapsamında görevlendirmeye ilişkin usul ve esaslar Devlet Personel Başkanlığınca hazırlanarak Cumhurbaşkanınca yürürlüğe konulacak yönetmelikle belirlenir."
b. Ek 26. maddesi şöyledir:
"Yerli veya yabancı sözleşmeli personel istihdamı
Ek Madde 26- (Ek: 2/7/2018- KHK-703/178 md.)
Cumhurbaşkanlığı, bakanlıklar ile diğer kamu kurum ve kuruluşlarının teşkilatlanmasına ilişkin Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinde öngörülmesi kaydıyla; 657sayılı Devlet Memurları Kanunu ve diğer kanunların sözleşmeli personel çalıştırılmasıhakkındaki hükümlere bağlı olmaksızın, özel bilgi ve uzmanlık gerektiren geçici mahiyetteki işlerde, yerli veya yabancı personel tam zamanli, kismi zamanlı veya projelerle sınırlı olarak sözleşmeyle istihdam edilebilir.

Bunlara verilecek her türlü ödemeler dahil ücretler. 657 sayılı Kanunun 4 üncümaddesinin (B) bendine göre çalıştırılanlar için uygulanmakta ołun sözleşme ücreti tavanının beş katını aşmamak üzere Cumhurbaşkanı veya yetkilendireceği makamca 

ilgililerin yürüteceği görevler göz önüne alınarak tespit edilir. (Mülga cümle:16/7/20207250/26 md.) (..)

Bu madde kapsamında sözleşmeli olarak istihdam edilen personel, 31/5/2006 tarihli ve 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun 4 üncü maddesinin birinci fikrasının (a) bendi kapsamında sigortalı sayılır. Ancak teşkilatlanmalara ilişkin Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinde öngörülmesi halinde personel 5510 sayılı Kanunun 4üncü maddesinin birinci fikrasıın (c) bendi ile ilgilendirilir.

Bu madde kapsamında kismi zamanlı olarak çalıştırilanlar için iş sonu tazminati ödenmez ve işsizlik sigortası primi yatirilmaz.

Kanunlardaki özel hükümler saklı kalmak kaydıyla, bu statüde çalıştırılma, sözleşme bitiminde kamu kurum ve kuruluşlarında herhangi bir pozisyon, kadro veya statüde çalışma açısıdan kazanılmış hak teşkil etmez.

Bu kapsamda istihdam edilecek personelde kurumsal hizmetlerin gerektirmesi halinde aranacak öğrenim ve yabancı dil bilgisi şartı ile diğer şartlar, bunların işe alınmalari, sınav ve istisnaları, sözleşme süre, usul ve esasları, görev, yetki ve yükümlülükleri, sözleşmelerinin feshi ile istihdamlarına dair diğer hususlar Devlet Personel Başkanlığının görüşü alınarak kurumlarca çıkarılacak yönetmelikle belirlenir."
II. İLK İNCELEME 
A. E.2018/118 Sayılı Dava Yönünden 
1. Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü hükümleri uyarınca Zühtü ARSLAN, Burhan ÜSTÜN, Engin YILDIRIM, Serdar ÖZGÜLDÜR, Serruh KALELİ, Osman Alifeyyaz PAKSÜT, Recep KÖMÜRCÜ, Hicabi DURSUN, Celal Mümtaz AKINCI, Muammer TOPAL, M. Emin KUZ, Hasan Tahsin GÖKCAN, Kadir ÖZKAYA, Rıdvan GÜLEÇ, Recai AKYEL ve Yusuf Şevki HAKYEMEZ'in katılımlarıyla 17/10/2018 tarihinde yapılan ilk inceleme toplantisında dosyada eksiklik bulunmadığından işin esasının incelenmesine,yürürlüğü durdurma talebinin esas inceleme aşamasında karara bağlanmasına OYBİRLİĞİYLE karar verilmiştir.

B. E.2020/100 Sayıhı Başvuru Yönünden 
2. Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü hükümleri uyarınca Zühtü ARSLAN, Hasan Tahsin GÖKCAN, Kadir ÖZKAYA, Burhan ÜSTÜN, Engin YILDIRIM, Hicabi DURSUN, Celal Mümtaz AKINCI, Muammer TOPAL, M. Emin KUZ, Ridvan GÜLEÇ, Recai AKYEL,Yusuf Şevki HAKYEMEZ, Yıldız SEFERİNOĞLU, Selahaddin MENTEŞ ve Basri BAĞCl'nın katılımlarıyla 30/12/2020 tarihinde yapılan ilk inceleme toplantısında dosyada eksiklik bulunmadığından işin esasının incelenmesine, yürürlüğü durdurma talebinin esas inceleme aşamasında karara bağlanmasına OYBİRLİĞiYLE karar verilmiştir.
III BİRLEŞTİRME KARARI 
3. 10/7/2018 tarihli ve 30474 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan (1) numaralıCumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'nin 378. maddesinin 

(1) numarali fikrasının, (2) numaralı fikrasının birinci cümlesinin, (3), (4) ve (6) numarali fikralarının iptallerine ve yürürlüklerinin durdurulmasına karar verilmesi talebiyle yapılan itiraz başvurusuna ilişkin E.2020/100 sayıhı davanın, aralarındaki hukuki irtibat nedeniyle E.2018/118 sayılı dava ile BÍRLEŞTİRİLMESİNE, esasının kapatılmasına, esas incelemenin E.2018/118sayılı dosya üzerinden yürütülmesine 30/12/2020 tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar verilmiştir.

IV. ESASIN İNCELENMESİ
4. Dava dilekçesi ve başvuru kararı ile ekleri, Raportör Fatma KARAMAN ODABAŞI tarafindan hazırlanan işin esasına ilişkin rapor, dava ve itiraz konusu CBK kuralları, ilgili görülen kanun ve KHK hükümleri, dayanılan ve ilgili görülen Anayasa kuralları ile bunların gerekçeleri okunup incelendikten sonra gereği görüşülüp düşünüldü:
A. Cumhurbaşkanlığı Kararnamelerinin Anayasal Çerçevesi ve Yargısal Denetimi 

5. Anayasa Mahkemesi CBK'ların anayasal çerçevesini ve yargısal denetimine ilişkin ilkeleri daha önceki kararlarında belirlemiştir. Buna göre CBK'ların yargısal denetiminde öncelikle Anayasa’nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının birinci ila dördüncücümlelerinde belirtilen konu bakımından yetki kurallarına uygunluğunun ele alınmasıgerekmekte olup bu kapsamda düzenlemenin; yürütme yetkisine ilişkin olması, Anayasa'nın İkinci Kısmı'nın Birinci ve İkinci Bölümlerinde yer alan temel haklar, kişi hakları ve ödevleriyle Dördüncü Bölümü'nde yer alan siyasi haklar ve ödevlerle ilgili olmaması,Anayasa'da münhasıran kanunla düzenlenmesi öngörülen ya da kanunda açıkça düzenlenen konulara ilişkin olmaması gerekir. Anılan fikra yönünden herhangi bir aykırılık tespit edilmemesi durumunda ise bu defa CBK'ların içerik yönünden Anayasa'ya uygunluk denetimi yapilmalidir (AYM, E.2019/78, K.2020/6, 23/01/2020, §§ 3-13; E.2019/31,K.2020/5, 23/01/2020, §§ 3-13; E.2018/119, K.2020/25, 11/06/2020, §§ 3-13; E.2018/155,K.2020/27, 11/06/2020, §§ 3-13).

B. CBK'nın 8. Maddesinin (1) Numaralı Fikrasının (f) Bendinde Yer Alan “….bilgi toplamak...” İbaresinin İncelenmesi 

1. İptal Talebinin Gerekçesi 
6. Dava dilekçesinde özetłe; kural uyarınca toplanacak bilgilerin kişisel veri olduğu,kişisel verilerin ancak kanunla öngörülen hâllerde işlenmesinin mümkün bulunduğu, bu konuda münhasıran kanunla düzenleme yapılması gerekmekte olup CBK ile düzenleme yapılamayacağı, hangi tür kişisel bilgilerin toplanabileceği, bilginin nasıl elde edileceği,kaydediłeceği, muhafaza edileceği, kullanılacağı gibi hususlarda düzenleme yapılmamasımn hukuki belirlilik ilkesine aykırı bulunduğu, toplanacak bilgi yönünden sınırlamaya yer verilmemesinin ölçüsüz olduğu belirtilerek kuralın Anayasa’nın 13., 20. ve 104. maddelerine aykırı olduğu ileri sürülmüştür.


2. Anayasa'ya Aykırıhk Sorunu 
7. Dava dilekçesinde konu bakımından yetki yönünden kuralın Anayasa'nın 13. ve 20. maddelerine de aykırı olduğu ileri sürülmüş ise de CBK’ya ilişkin konu bakımından yetki kuralları Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasında düzenlendiğinden bu husustaki inceleme anılan fikra kapsaminda yapilacaktir.

8. CBK'nın 8. maddesinin (1) numaralı fikrasında Cumhurbaşkanlığı Ídari İşler Başkanlığının birimlerinden biri olan Personel ve Prensipler Genel Müdürlüğünün görevleri düzenlenmiş; anilan fikranın (f) bendinde ise devletin sevk ve idaresinde görevli üst kademe yöneticileri hakkında bilgi toplamanın, sicil özetlerini ve biyografilerini tutmanın anılan Müdürlüğün görevi olduğu öngörülmüştür. Dava konusu kural anılan bentte yer alan “...bilgi toplamak.." ibaresidir.

9. Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının ikinci cümlesinde CBK ile düzenlenemeyecek konular Anayasa'nın İkinci Kısmı'nın Birinci ve İkinci Bölümlerinde yer alan temel haklar, kişi hakları ve ödevleriyle Dördüncü Bölümü'nde yer alan siyasi haklar ve ödevler olarak belirtilmiştir.

10. Kişisel verilerin korunmasını isteme hakkı Anayasa'nın 20. maddesi kapsamında anayasal güvenceye bağlanmıştır. Anılan maddenin üçüncü fikrasında herkesin, kendisiyle ilgili kişisel verilerin korunmasını isteme hakkına sahip olduğu ifade edilmiş; kişisel verilerin,ancak kanunda öngörülen hâllerde veya kişinin açık rızasıyla işlenebileceği, kişisel verilerin korunmasına ilişkin esas ve usullerin kanunla düzenleneceği belirtilmiştir. Buna göre Anayasa'nın anıdan maddesinde düzenlenen ve “Kişinin Hakları ve Ödevleri” başhıklı İkinci Bölüm'ünde yer alan kişisel verilerin korunması hakkına ilişkin olarak CBK ile düzenleme yapılması mümkün değildir (AYM, E.2019/96, K.2022/17, 24/02/2022, § 74).
11. CBK'nın 8. maddesinin (1) numaralı fikrasında Personel ve Prensipler Genel Müdürlüğünün üst derece kamu yöneticileri ile ilgili olarak bu kişilerin atanmasını Anayasa,kanunlar, CBK'lar ve hukukun genel ilkeleri açısından inceleyerek gerekli işlemleri yapmak,devletin sevk ve idaresinde görevli üst kademe yöneticileri hakkında sicil özetlerini ve biyografilerini tutmak, onların hizmet içi eğitimleriyle ilgili işlemleri yapmak hususlarında görevli kılındıği anlaşılmaktadır.

12. Anayasa Mahkemesinin yerleşik kararlarında belirtildiği üzere “...adı, soyadı,doğum tarihi ve doğum yeri gibi bireyin sadece kimliğini ortaya koyan bilgiler değil; telefon numarasi, motorlu taşıt plakasi, sosyal güvenlik numarası. pasaport numarasi, özgeçmiş.resim, görüntü ve ses kayıtlari, parmak izleri, IP adresi, e-posta adresi, hobiler, tercihler,etkileşimde bulunulan kişiler, grup üyelikleri, aile bilgileri. sağlık bilgileri gibi kişiyi doğrudan veya dolaylı olarak belirlenebilir kılan tüm veriler..." kişisel veri olarak kabul edilmektedir (AYM, E.2013/122, K.2014/74, 9/4/2014; E.2014/149, K.2014/151, 2/10/2014;E.2014/74, K.2014/201, 25/12/2014; E.2014/180, K.2015/30, 19/3/2015; E.2015/32,K.2015/102, 12/11/2015).

13. Bu bağlamda Personel ve Prensipler Genel Müdürlüğünün üst derece kamu yöneticilerine ilişkin görevleri de dikkate alındığında devletin sevk ve idaresinde görevli üst kademe yöneticileri hakkında toplanacak bilgilerin önemli ölçüde anılan kişilerin mesleki ve 

özel durumlarını yansıtan sicil bilgileri, iş ve sosyal yaşamını içine alacak şekilde özgeçmişleri gibi kişisel veri niteliği taşıyan bilgilerden oluşacağı açıktır.
14. Bu itibarla kural kişisel verilere ilişkin bir düzenleme niteliğinde olup CBK ile düzenlenemeyecek yasak alan içinde kalmaktadır.

15. Açıklanan nedenlerle kural, Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının ikinci cümlesine aykırıdır. İptali gerekir.

Kural, Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının ikinci cümlesine aykırıgörülerek iptal edildiğinden ayrıca aynı fikranın birinci, üçüncü ve dördüncü cümleleri yönünden incelenmemiştir.

Kural, konu bakımından yetki yönünden Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının ikinci cümlesine aykırı görülerek iptal edildiğinden içerik yönünden incelenmemiştir.

C. CBK’nın 12. Maddesinin İncelenmesi 
1. (1) Numaralı Fıkrada Yer Alan “.…üçüncü ve beşinci fikra hükümleri saklıkalmak kaydıyla.…." İbaresi, (2) Numaral Fıkranın “Büyükelçilik unvanı bu görevleri müddetince devam eder.” Şeklindeki Son Cümlesi 
16. 9/1/2019 tarihli ve (27) numaralı Bazı Cumhurbaşkanlığı Karamnamelerinde Değişiklik Yapılması Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'nin 4. maddesiyle, (1)numaralı CBK’nın 12. maddesinin (1) numaralı fikrasında yer alan “.…üçüncü ve beşinci fikra hükümleri saklı kalmak kaydıyla..." ibaresi yürürlükten kaldırılmış; (2) numaralı fıkrasının "Büyükelçilik unvanı bu görevleri müddetince devam eder." şeklindeki son cümlesi ise “Büyükelçilik unvanı Cumhurbaşkanınca geri alınmadığı müddetçe devam eder." şeklinde değiştirilmiştir.

17. Açıklanan nedenle konusu kalmayan kurallara ilişkin iptał talepleri hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar vermek gerekir.

2. (1) Numaralı Fıkranın Kalan Kısmı
18. (1) numaralı fikrada yer alan “.…. üçüncü ve beşinci fikra hükümleri saklı kalmak kaydıyla..” ibaresinin yürürlükten kaldırılmasının anılan ibare dışında kalan kısım yönünden bağımsız bir anayasal denetim yapılmasını cngellemediği anlaşıldığından söz konusu kısım hakkında inceleme yapılabilecektir.

a. Anłam ve Kapsam 
19. Kuralla idari işler başkanı, Cumhurbaşkanlığı özel kalem müdürü,başdanışmanlar, danışmanlar ve gene! müdürlerin Cumhurbaşkanı tarafindan; diğer personelin ise idari işler başkanı tarafından atanacağı ve görevlendirileceği öngörülmüştür.

20. (1) numaralı CBK’nın 6. maddesinin (2) numaralı fikrasında İdari İşler Başkanlığının birimleri sayılmış olup bunlar genel müdürlük şeklinde teşkilatlandırılmıştır. Buna göre Hukuk ve Mevzuat Genel Müdürlüğü, Personel ve Prensipler Genel Müdürlüğü, Güvenlik İşleri Genel Müdürlüğü, Destek ve Mali Hizmetler Genel Müdürlüğü ile Koruma Hizmetleri Genel Müdürlüğü anılan Başkanlığın birimleridir.

21. Anılan CBK’nın Cumhurbaşkanlığı İdari İşler Başkanlığına ilişkin düzenlemeler içeren İkinci Kısmı'nın "Kadrolar" başlıklı 11. maddesinde Cumhurbaşkanlığı merkez teşkilatının Cumhurbaşkanhığı makamı, Cumhurbaşkanlığı İdari İşler Başkanlığı,Cumhurbaşkanı yardımcılıkları ve Cumhurbaşkanlığı politika kurullarından oluştuğu ifade edilmiş; Cumhurbaşkanlığı İdari İşler Başkanlığı birimlerinden Personel ve Prensipler Genel Müdürlüğünün görevlerine ilişkin 8. maddesinin (1) numaralı fikrasının (p) bendinde Cumhurbaşkanı'nın özlük işlerini yürütmek, Cumhurbaşkanlığı merkez teşkilatının personel politikasına yönelik önerilerde bulunmak ve tespit edilen politikaları uygulamak, personelin tayin, nakil, özlük ve emeklilikleriyle ilgili işleri yapmak söz konusu Müdürlüğün görevleri arasında sayılmıştır. Aynı Kısım'da yer alan ve Cumhurbaşkanlığı merkez teşkilatı personelin statüsünü düzenleyen 13. maddede ise merkez teşkilatında kadrolu personelin, kadroya bağlısüreli personelin, kadroya bağlı olmayan süreli personelin, kismi zamanlı personelin ve sözleşmeli personelin görev yapacağı belirtilmiş; personelin tamamının idari işler başkanlığıbünyesinde görevlendirileceği ve çalıştırılacağı hüküm altına alınmıştır.
22. CBK’nın 34. maddesinde, personel görevlendirme yazılarının bilgi ve gercği için Cumhurbaşkanlığı İdari İşler Başkanlığına gönderileceği; her Kurulun sekretarya hizmetlerinin Cumhurbaşkanlığı İdari İşler Başkanlığı tarafından yerine getirileceği ve Kurul personelinin özlük işlemlerinin Cumhurbaşkanhığı İdari İşler Başkanlığınca yürütüleceği düzenlenmiştir.

23. Anian düzenlemeler kapsamında kural CBK'nin 11. maddesinde hangi birimlerden oluştuğu açıklanmış bulunan Cumhurbaşkanlığı merkez teşkilatı kapsamında kalan ve kural olarak Cumhurbaşkanlığı İdari İşler Başkanlığına bağlı olarak görev yaptıklarıanlaşılan personelin atama ve görevlendirmesini yapacak makamı belirlemektedir.
24. Buna göre idari işler başkanı, Cumhurbaşkanlığı özel kalem müdürü,başdanışmanlar, danışmanlar, İdari İşler Başkanlığı birimlerinde görevlendirilecek genel müdürler Cumhurbaşkanı tarafindan; Cumhurbaşkanlığı makamı, Cumhurbaşkanlığı İdari İşler Başkanlığı, Cumhurbaşkanı yardımcıłıkları ve Cumhurbaşkanlığı politika kurullarından oluşan Cumhurbaşkanlığı merkez teşkilatı bünyesinde görev yapacak olan diğer personeł ise idari işler başkanı tarafindan atanacak ve görevlendirilecektir.

b. İptal Talebinin Gerekçesi 
25. Dava dilekçesinde özetle; kamu görevlisinin naklen atanmasına, emekliye sevk edilmesine, süreli görevlerde görev süresinden önce görevine son verilmesine, kendi kurumuna geri gönderilmesine ilişkin düzenlemelerin kanunla yapılması gerektiği,münhasıran kanunla düzenlenmesi gereken konularda CBK çıkarılmayacağı, kuralda atama ve görevlendirmeye son verilme bakımından hizmetine ihtiyaç kalmama veya hizmetine gerek kalmama gibi ölçütlerin belirlilik taşımadığı, kuralın hukuki güvenłik ilkesine aykırı olduğu belirtilerek Anayasa'nın 2., 104. ve 128. maddelerine aykırı olduğu ileri sürülmüştür.

c. Anayasa'ya Aykırılık Sorunu 
i. Kuralın Konu Bakımından Yetki Yönünden İncelenmesi 
26. Dava dilekçesinde konu bakımından yetki yönünden kuralın Anayasanın 2. ve 128. maddesine de aykırı olduğu ileri sürülmüş ise de CBK'ya ilişkin konu bakımından yetki kuralları Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasında düzenlendiğinden bu husustaki inceleme anılan fikra kapsamında yapılacaktır.

27. Anayasa Mahkemesi bakanlıkların kadrolarının ihdası ve iptaline ilişkin düzenlemelerin CBK'larla yapılmasının konu bakımından yetki yõnünden Anayasa'ya uygun olup olmadığı hususunu daha önceki bazı kararlarında değerlendirmiştir. Bu kapsamda bakanlıkların kadrolarının ihdası ve iptaliyle ilgili düzenlemelerin idarenin teşkilat yapısı ile ilgili olup yürütme yetkisine ilişkin konulardan olduğu, Anayasa'da CBK ile düzenlenmesi yasaklanan haklar ve ödevlerle ilgisinin bulunmadığı ve Anayasa'nın 106. maddesinin on birinci fikrasının "Bakanlıkların kurulması, kaldırılması, görevleri ve yetkileri, teşkilat yapısıile merkez ve taşra teşkilatlarının kurulması Cumhurbaşkanlığı kararnamesiyle düzenlenir" şeklindeki hükmüyle bağlantılı olarak Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının üçüncü cümlesine aykırı bir yönünün de bulunmadığı ifade edilmiştir (AYM,E.2020/8, K.2021/25, 31/3/2021, §§ 17-22; E.2021/50, K.2021/89, 16/12/2021, §§ 18-23;E.2021/91, K.2021/106, 30/12/2021, §§ 19-25).

28. Öte yandan Cumhurbaşkanlığı merkez teşkilatı ile Cumhurbaşkanlığına bağlıkurum ve kuruluşların kurulması, kaldırılması, görev ve yetkileri ile teşkilat yapısı ile ilgili hususłar da Anayasa'nın 106. maddesinin on birinci fikrası uyarınca CBK ile düzenlenmesi açıkça hükme bağlanmış olan bakanlıklara dair yetki kapsamında kaldığından CBK ile düzenlenebilecektir (AYM E.2019/71, K.2020/82, 30/12/2020 §§ 27, 28; E.2018/134,K.2021/13, 3/3/2021 §§ 30, 31; E.2018/133, K.2021/70, 13/10/2021, §§ 22, 23).
29. Cumhurbaşkanlığı merkez teşkilatının teşkilat yapısıyla ilgili bulunan, teşkilat yapisının bir unsuru olan personelin yalnızca atanmasında ve görevlendirilmesinde yetkili olan mercii belirleyen, atama ve görevlendirme esaslarına ilişkin bulunmayan dava konusu kural yönünden belirtilen kararlardan ayriılmayı gerektiren bir durum bulunmamaktadır (benzer yöndeki değerlendirme için bkz. AYM, 2018/124, K.2020/56, 15/10/2020, § 44).
30. Bu itibarla kural, Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının birinci,ikinci ve üçüncü cümlelerine aykırı bir düzenleme içermemektedir.

31. Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının dördüncü cümlesinde “Kanunda açıkça düzentenen konularda Cumhurbaşkanlığı kararnamesi çıkarılamaz."denilmiştir. Buna göre CBK'ların anılan Anayasa hükmü yönünden denetimi yapılırken CBK ile düzenlenen alanda hüküm ifade eden, bu bağlamda karşılaştırmaya esas olabilecek, daha önce kabul edilmiş bir kanun hükmünün bulunup bulunmadığının tespit edilmesi gerekir.
32. Kuralla aynı alanda hüküm ifade eden karşılaştırmaya esas olabilecek nitelikte, kanunla yapılan herhangi bir düzenleme tespit edilememiştir. Bu itibarla kurahın kanunda açıkça düzenlenen bir konuya ilişkin olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

33. Açıklanan nedenlerle kural, Anayasa'nin 104. maddesinin on yedinci fikrasına aykırı değildir. İptal talebinin reddi gerekir.

M. Emin KUZ bu görüşe katılmamıştır.
ii. Kuralın İçerik Yönünden İncelenmesi 
34. Anayasa'nın 2. maddesinde belirtilen hukuk devleti; eylem ve işlemleri hukuka uygun, insan haklarına saygılı, bu hak ve özgürlükleri koruyup güçlendiren, her alanda adil bir hukuk düzeni kurup bunu geliştirerek sürdüren, hukuki güvenliği sağlayan, Anayasa'ya aykırı durum ve tutumlardan kaçınan, hukuk kurallarıyla kendini bağlı sayan ve yargıdenetimine açık olan devlettir.

35. Hukuk devletinin temel unsurlarından biri belirlilik ilkesidir. Anayasa Mahkemesinin yerleşik kararlarına göre anılan ilke, yasal düzenlemelerin hem kişiler hem de idare yönünden herhangi bir duraksamaya ve kuşkuya yer vermeyecek şekilde açık, net,anlaşılır, uygulanabilir ve nesnel olmasım gerektirmektedir.

36. Anılan ilkenin yürütmenin asli düzenleyici işlemi niteliğinde olan CBK'lar bakımından da geçerli olduğunda şüphe bulunmamaktadır. Cumhurbaşkanlığı merkez teşkilatıpersoneline ilişkin diğer hükümlerle birlikte ele alındığında Cumhurbaşkanlığı merkez teşkilatı personelini atamaya ve görevlendirmeye yetkili mercii düzenleyen kuralda belirlilik ve öngörülebilirlik ilkelerine aykırıhık bulunmamaktadır.

37. Açıklanan nedenlerle kural, Anayasa'nın 2. maddesine aykırı değildir. İptal talebinin reddi gerekir.

3. (2) Numaralı Fıkranın Kalan Kismi 
38. (2) numaralı fikranın son cümlesinin değiştirilmesinin anılan cümle dışında kalan kısmı yönünden bağımsız bir anayasal denetim yapıłmasını engellemediği anlaşıldığından söz konusu kısım hakkında inceleme yapılabilecektir.

a. Genel Açıklama 
39. (1) numaralı CBK'nın 127. ve devamı maddelerinde Dışişleri Bakanlığının görev ve yetkileri ile teşkilat yapısına ilişkin düzenlemelere yer verilmiştir. Büyükelçilikler Bakanlığın yurt dışı teşkilat birimlerinden birini oluştumaktadır. CBK'nın 159. maddesinde büyükelçiliklerin görevleri sayılmıştır. Buna göre kuruldukları ve akredite edildikleri devlet nezdinde Türkiye Cumhuriyeti'ni temsil etmek, Türkiye Cumhuriyeti'nin, vatandaşlarının ve uyrukluğunu taşıyan tüzel kişilerin hak ve menfaatlerini korumak, kuruldukları ve akredite edildikleri devletlerin hükümetleri ve ilgili kuruluşları ile gerekli temas ve müzakereleri yürütmek, Türkiye Cumhuriyeti ile nezdinde bulundukları ve akredite edildikleri devlet arasında dostluk ilişkileri kurulması ve siyasi, askerî, ekonomik, kültürel, bilimsel ve diğer alanlardaki ilişkilerin ve işbirliğinin geliştirilmesi için çahışmak ve nezdinde bulundukları ve akredite edildikleri ülkelerdeki gelişmeleri takip ederek görevleriyle ilgili bilgi ve değerlendirmeleri merkez ve yurt dışı teşkilatındaki ilgili birimlere iletmek büyükelçiliklerin görevleridir.


40. Büyükelçi ünvanı, Bakanlığın yurt dışı teşkilatındaki ünvanlardan biridir.CBK'nın 161. maddesinde büyükelçi ünvanına ilişkin esaslar belirlenmiştir. Buna göre büyükelçi, nezdinde görevli bulunduğu ve akredite edildiği ülkelerde Türkiye Cumhuriyeti devletini ve Cumhurbaşkanı'nı temsil etmekte olup görev yaptığı ülkede büyükelçiliğe bağlıtüm birimlerin amiridir. Büyükelçiye hiyerarşik olarak bağlı bulunmamakla birlikte, diğer kamu kurum ve kuruluşlarının yurt dışındaki temsilcileri veya birimleri de yürüttükleri faaliyetler bakımından büyükelçinin eşgüdüm yetkisine tabidir.

41. CBK'nin 16l. maddesine göre Cumhurbaşkanınca özel temsilci görevlendirilmesi de mümkün olup dış politika gereklilikleri çerçevesinde özel bir görevi ifa etmek üzere görevlendirilen bu kişilerin büyükelçi veya elçi ünvanını taşıyan temsilciler olduğu ifade edilmiştir.

42. CBK'nın “Özel Temsilcr" başlıklı 4. maddesinin (1) numaralı fikrasında da Cumhurbaşkanı'nın, özel bilgi ve uzmanlık gerektiren konularda, dış ülkelerde veya uluslararası kuruluşlar nezdinde özel bir görevi ifa etmek üzere özel temsilci görevlendirebileceği; bu şekilde görevlendirileceklere büyükelçi ünvanı verilebileceği ve bu ünvanın özel temsilcilik görevi müddetince devam edeceği belirtilmiştir.
43. Bu düzenlemelerden bağımsız olarak (1) numaralı CBK'nın 2. maddesinin (4)numaralı fikrasında Cumhurbaşkanınca, özel kalem müdürüne büyükelçi ünvanı verileceği de ifade edilmiştir.

b. İptal Talebinin Gerekçesi 
44. Dava dilekçesinde CBK'nın 12. maddesinin (1) numaralı fikrasının “.…üçüncü ve beşinci fikra hükümleri saklı kalmak kaydıyla.." ibaresi dışında kalan kısmı için belirtilen gerekçelerle dava konusu kuralın Anayasa’nın 2.. 104. ve 128. maddelerine aykırı olduğu ileri sürülmüştür.

c. Anayasa'ya Aykırıhk Sorunu 
i. Kuralın Konu Bakımından Yetki Yönünden İncelenmesi 
45. Dava dilekçesinde konu bakımından yetki yönünden kuralın Anayasa'nın 2. ve 128. maddelerine de aykırı olduğu ileri sürülmüş ise de CBK'ya ilişkin konu bakımından yetki kuralları Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasında düzenlendiğinden bu husustaki inceleme anılan fikra kapsamında yapılacaktır.

46. Kural CBK'nin 12. maddesinin (1) numaralı fikrasında belirtilen personelden Cumhurbaşkanı tarafından atananların dış ülkelerde veya uluslararası kuruluşlar nezdinde,büyükclçi gibi akredite edilmeksizin özel bir misyonla görevlendirilebileceğini; bu şekilde görevlcndirileceklere Cumhurbaşkanı'nın onayı ile büyükelçi ünvanı verilebileceğini öngörmektedir.

47. Buna göre Cumhurbaşkanlığı merkez teşkilatı personeli olan ve Cumhurbaşkanıtarafından atanan idari işler başkanı, Cumhurbaşkanlığı özel kalem müdürü, başdanışmanlar,danışmanlar ve idari işler başkanlığı birimlerindeki genel müdürler yürüttükleri asli ve sürekli 

görevlerden bağımsız olarak Cumhurbaşkanı tarafından dış ülkelerde ve uluslararasıkuruluşlar nezdinde büyükelçi gibi akredite edilmemekie birlikte özel bir görevle görevlendirilebilecek ve bu kişilere Cumhurbaşkanı'nın onayıyla büyükelçi ünvanıverilebilecektir.

48. Büyükelçilik ünvanına ilişkin düzenlemeler dikkate alındığında kural kapsamında kalan kişiłere büyükelçilik ünvanı verilmesi yurt dışında veya uluslararası kuruluşlar nezdinde ifa edilecek görevin gerektiği şekilde yerine getirebilmesine ilişkin bulunmaktadır. Buna göre görevlendirilen kişinin büyükelçilik ünvanının esasları uyarınca görevli bulunduğu ülkeler veya uluslararası kuruluşlarda Türkiye Cumhuriyeti devletini ve Cumhurbaşkanı'ni temsilen görev yapabileceği ve yürütülen faaliyetler kapsamında devletin yurt dışı birimleri ile kurulacak ilişki ve koordinasyonda açıklık ve belirlilik sağlanabilmesinin amaçlandığıanlaşılmaktadır.

49. Daha önce CBK'nın 12. maddesinin (1) numaralı fikrasının kalan bölümünün konu bakımından yetki yönünden Anayasa'ya uygunluk denetimi bölümünde de ifade edildiği üzere, Cumhurbaşkanlığı merkez teşkilatının kurulması, kaldırılması, görev ve yetkileri ile teşkilat yapısı ile ilgili hususların CBK ile düzenlenmesi mümkündür. Buna göre Cumhurbaşkanlığı merkez teşkilatının teşkilat yapısının bir unsuru olan bir kısım personelin özel bir misyonla görevlendirilebilmesini ve görevlendirilen personele büyükelçi ünvanıverilebilmesini öngören kural Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının birinci,ikinci ve üçüncü cümlelerine aykırı bir düzenleme içermemektedir.
50. Kuralla aynı alanda hüküm ifade eden karşılaştırmaya esas olabilecek nitelikte, kanunla yapılan herhangi bir düzenleme tespit edilememiştir. Bu itibarla kuralın kanunda açıkça düzenlenen bir konuya ilişkin olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
51. Açıklanan nedenlerle kural, Anayasa'nın 104, maddesinin on yedinci fikrasına aykırı değildir. İptal talebinin reddi gerekir.

M. Emin KUZ bu görüşe katılmamıştır.
ii. Kuralın İçerik Yönünden İncelenmesi 
52. Cumhurbaşkanlığı merkez teşkilatı personelinden Cumhurbaşkanı tarafindan atananların dış ülkelerde veya uluslararası kuruluşlar nezdinde özel bir misyonla görevlendirilebilmesi ve bu görevlendirmenin bir sonucu ołarak bu kişilere büyükelçi ünvanıverilmesine ilişkin kural amaç ve kapsamı itibarıyla hem kişiler hem de idare yönünden belirli ve öngörülebilir nitelikte olup kuralda belirlilik ve öngörülebilirlik ilkelerine aykırılık bulunmamaktadır.

53. Açıklanan nedenlerle kural, Anayasa'nın 2. maddesine aykırı değildir. İptal talebinin reddi gerekir.

4. (3) Numaralı Fikra 
a. Genel Açıklama 

54. Yükseköğretimle ilgili amaç ve ilkeleri belirlemek ve yükseköğretim kurumlarının ve üst kuruluşlarının teşkilatlanma, işleyiş, görev, yetki ve sorumlulukları ile eğitim- öğretim, araştırma, yayım, öğretim elemanları, öğrenciler ve diğer personel ile ilgili esasları bir bütünlük içinde düzenlemek amacıyla 4/11/1981 tarihli ve 2547 sayıl Yükseköğretim Kanunu kabul edilmiştir.

55. 2547 sayılı Kanun'un 3. maddesinin (l) bendinde öğretim elemanlarının yükseköğretim kurumlarında görevli öğretim üyeleri, öğretim görevlileri ve araştırma görevlileri oldukları; (m) bendinde öğretim üyelerinin, yükseköğretim kurumlarında görevli profesör, doçent ve doktor öğretim üyeleri oldukları; (n) bendinde öğretim görevlilerinin yükseköğretim kurumlarında okutulan dersleri vermek, uygulama yapmak veya yaptırmakla yükümlü olan öğretim elemanları oldukları ifade edilmiştir.

56. Kanun'un "Kamu kuruluşları ve vakıflarda görevlendirme" başlıklı 38.maddesinin birinci fikrasında öğretim elemanlarının ilgili kurumtarın talebi ve kendisinin muvafakati, üniversite yönetim kurulunun uygun görmesi ve rektörün onayı ile ihtiyaçduyulan konularda, özlük işlemleri kendi kurumlarınca yürütülmek kaydıyla, diğer kamu kurum ve kuruluşları ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarında geçici olarak görevlendirilebileceği düzenlenmiştir. Bu şekilde görevlendirilenlerin kadrosunun bulunduğu yükseköğretim kurumlarındaki aylık ve diğer ödemeleri ile öteki haklarının devam edeceği;Yükseköğretim Kurulu, bağlı birimleri ve Üniversitelerarası Kurul ile Adli Tıp Kurumunda görevlendirilenler hariç olmak üzere bu fikra uyarınca görevlendirilenlerin döner sermayeden yararlanamayacakları belirtilmiştir.

57. Anılan maddenin dördüncü fikrasında ise bu madde uyarınca görevlendirilen öğretim elemanlarının kendi kurumlarından alacakları aylık ve ödeneklerin yanı sıra,görevlendirildikleri kurumda yürüttükleri görev için birinci derecenin dördüncü kademesinde bulunan bir genel müdürün aylık ve ek gösterge rakamlarının memur aylık katsayısı ile çarpımı sonucu bulunan tutarı geçmemek üzere ilgili bakan tarafindan tespit edilecek miktarınet olarak ikinci görev aylığı şeklinde ayrıca alacakları ifade edilmiş; bunların görevlendirildikleri kurumlarca kendilerine bu suretle yapılan ödemeleri döner sermayelere yatırmak zorunda olmadıkları, bunlara görev yapacakları kurumca bu ödeme dışında başkaca bir ödeme yapılmayacağı öngörülmüştür.

b. İptal Talebinin Gerekçesi 
58. Dava dilekçesinde CBK’nın 12. maddesinin (1) numaralı fikrasının “.…üçüncü ve beşinci fikra hükümleri saklı kalmak kaydıyla.." ibaresi dışında kalan kısmı için belirtilen gerekçelerle dava konusu kuralın Anayasa'nın 2., 104. ve 128. maddelerine aykırı olduğu ileri sürülmüştür.

e. Anayasa'ya Aykırılık Sorunu 
i. Kuralın Konu Bakımından Yetki Yönünden İncelenmesi 
59. Dava dilekçesinde konu bakımından yetki yönünden kuralın Anayasa'nın 2. ve 128. maddelerine de aykırı olduğu ileri sürülmüş ise de CBK'ya ilişkin konu bakımından 

yetki kuralları Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasında düzenlendiğinden bu husustaki inceleme anılan fikra kapsamında yapılacaktır.

60. Kural Cumhurbaşkanlığı merkez teşkiłatında görev yapacak üniversite öğretim elemanlarının 2547 sayılı Kanun'un 38. maddesine göre görevlendirilebileceğini öngörmektedir.

61. Anayasa'nın 130. maddesinin dokuzuncu fikrasında “Yükseköğretim kurumlarının kuruluş ve organları ile işleyişleri ve bunların seçimleri, görev, yetki ve sorumlulukları üniversiteler üzerinde Devletin gözetim ve denetim hakkını kullanma usulleri, öğretim elemanlarinın görevleri. unvanlari, atama. yükselme ve emeklilikleri.öğretim elemanı yetiştirme, üniversitelerin ve öğretim elemanlarının kamu kuruluşları ve diğer kurumlar ile ilişkileri, öğretim düzeyleri ve süreleri, yükseköğretime giriş, devam ve alınacak harçlar, Devletin yapacağı yardımlar ile ilgili ilkeler, disiplin ve ceza işleri, mali işler, özlük hakları, öğretim elemanlarının uyacakları koşullar, üniversitelerarası ihtiyaçlara göre öğretim elemanlarının görevlendirilmesi. öğrenimin ve öğretimin hürriyet ve teminat içinde ve çağdaş bilim ve teknoloji gereklerine göre yürütülmesi, Yükseköğretim kuruluna ve üniversitelere Devletin sağladığı mali kaynakların kullanılması kanunla düzenlenir” hükmüne yer verilerek öğretim elemanlarının kamu kuruluşları ve diğer kurumlarla ilişkileri ile özlük haklarına ilişkin hususłarın kanunla düzenlenmesi öngörülmüştür.
62. Kural üniversite öğretim elemanlarının Cumhurbaşkanlığı merkez teşkilatında görevlendirilebilmesinin 2547 sayılı Kanun'un 38. maddesi uyarınca yapilacağını ifade etmekte olup bu görevlendirmenin şartları ile usul ve esaslarına ilişkin bir düzenleme öngörmemektedir.

63. CBK'nın 12. maddesinin (1) numaralı fikrasının kalan bölümünün konu bakımından yetki yönünden Anayasa'ya uygunluk denetimi bölümünde de ifade edildiği üzere, Cumhurbaşkanlığı merkez teşkilatının kurulması, kaldırıłması, görev ve yetkileri ile teşkilat yapısı ile ilgili hususların CBK ile düzenlenmesi mümkündür. Buna göre Cumhurbaşkanlığı merkez teşkilatının teşkilat yapısının bir unsuru olarak personelle ilgili bulunan ve Anayasa'nın 130. maddesinin dokuzuncu fikrası kapsamında öğretim üyelerinin diğer kurumlar ile ilişkilerine ve özlük haklarına yönelik bir düzenleme öngörmeyen kural Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının birinci, ikinci ve üçüncü cümlelerine aykırı bir düzenleme içermemektedir.

64. Kuralla aynı alanda hüküm ifade eden karşılaştırmaya esas olabilecek nitelikte, kanunla yapılan herhangi bir düzenleme tespit edilememiştir. Bu itibarla kuralın kanunda açıkça düzenlenen bir konuya ilişkin olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
65. Açıklanan nedenlerle kural, Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasına aykırı değildir. İptal talebinin reddi gerekir.

M. Emin KUZ bu görüşe katılmamıştır.
ii. Kuralın İçerik Yönünden İncelenmesi 

66. Kuralla üniversite öğretim elemanlarının Cumhurbaşkanlığı merkez teşkilatında görevlendirilebilmesi bakımından 2547 sayılı Kanun'un 38. maddesine atıf yapılmıştır. Atif yapılan Kanun maddesinde görevlendirmenin şartlarına, usul ve esasları ile öğretim elemanlarının özlük haklarına, aylık ve ödemelerine ilişkin meseleler yönünden genel bir çerçeve çizilmiş olup kural kapsamında yapılacak görevlendirmelerde anılan Kanun hükmünün öngördüğü usul ve esasların uygulanacağı anlaşılmaktadır. Buna göre kuralda belirlilik ve öngörülebilirlik ilkelerine aykırılık bulunmamaktadır.
67. Açıklanan nedenlerle kural, Anayasa'nın 2. maddesine aykırı değildir. Iptal talebinin reddi gerekir.

5. (4) Numaralı Fıkranın İkinci Cümlesi ile Üçüncü Cümlesinde Yer Alan “Bu Bakanlık ve ilgili..." İbaresi 

68. 20/4/2021 tarihli ve (73) numaralı Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı ile Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığının Kurulması ile Kamu Personel İşlemlerinin Yürütülmesine İlişkin Bazı Cumhurbaşkanlığı Karanamelerinde Değişiklik Yapılmasına Dair Cumhurbaşkanlığı Karanamesi'nin 2 maddesiyle, (1) numaralı CBK'nın 12. maddesinin (4)numaralı fikrasının “Buna ait talep Aile, Çalışma ve Sosyal Hizmetler Bakanlığına Bildirilir."şeklindeki ikinci cümlesi yürürlükten kaldırılmış; üçüncü cümlesinde yer alan “Bu Bakanlık ve ilgili’” ibaresi “İlgili’” şeklinde değiştirilmiştir.

69. Açıklanan nedenlerle konusu kalmayan kurallara ilişkin iptal talepleri hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar vermek gerekir.

6. (4) Numaralı Fikranın Kalan Kısmı ile (5) Numarah Fikra 
70. (4) numaralı fikranın ikinci cümlesinin yürürlükten kaldırılması ile üçüncücümlesinde yer alan "Bu Bakanlık ve ilgili" ibaresinin “İlgili" şeklinde değiştirilmesinin fikranın anılan cümle ve ibare dışında kalan kısmı yönünden bağımsız bir anayasal denetim yapılmasını engellemediği anlaşıldığından söz konusu kısım hakkında inceleme yapılabilecektir.

a. Anlam ve Kapsam 
71. Dava konuşu kurałlarda Cumhurbaşkanlığı merkez teşkilatında görevli kadrolu personel ile süreli personelden hizmetine ihtiyaç ve gerek kalmayanların başka kurumlara atanmasına veya kurumlarına gönderilmesine veya görevlerine son verilmesine ilişkin hususlar düzenlenmektedir 

72. (4) numaralı fikranın birinci cümlcsinde hizmetine ihtiyaç kalmayan kadrolu personelden emeklilik statüsünde olmayanların, diğer kamu kurum ve kuruluşlarına naklen atanacakları; üçüncü cümlesinde ise kuruluşların atamaya ilişkin işlemleri genel hükümler çerçevesinde en kısa sürede yerine getirecekleri öngörüłmüştür.

73. (1) numaralı CBK’nın 13. maddesinin (2) numaralı fikrasında kadrolu personelin,istisnai memuriyet statüsünde 14/7/1965 tarihli ve 657 sayılı Devlet Memurları Kanununa 

tabi İdari İşler Başkanlığı kadrolarına naklen veya açıktan atanan personel olduğu açıklanmıştır.

74. Dava konusu (5) numaralı fikrada ise hizmetine gerek kalmayan süreli personelin süresinin bitiminden önce kurumlarına geri gönderilebileceği veya görevlerine son verilebileceği gibi süreli personelden isteyenlerin süreleri bitmeden kurumlarına dönebilecekleri veya görevlerini bırakabilecekleri de öngörülmüştür.
75. (1) numaralı CBK'nn 13. maddesinin (3) numaralı fikrasında kadroya bağlısüreli personelin kamu kurum ve kuruluşlarında, mevzuatın verdiği yetkiye dayanılarak kurułan banka ve kuruluşlarda, bunların sermayelerinin yarısından fazlasına katılmasısuretiyle kurulan kuruluşlarda çahışanlar ile adli ve idari yargı mensuplarından hizmetlerine ihtiyaç duyulması sebebiyle ve üç yıl süreyle İdari İşler Başkanlığının talebi üzerine İdari İşler Başkanlığı kadrolarında süreli olarak görevlendirilen personel olduğu ifade edilmiştir.Aynı maddenin (4) numarałı fikrasında kadroya bağh olmayan süreli personelin kadroları ve kadroya bağı bütün özlük hak ve işlemleri kendi kurum veya kuruluşłarında olan, İdari İşler Başkanlığındaki hizmetlerini bir kadroya bağlı olmaksızın yürüten personel olduğu açıklanmıştır.

b. İptal Taleplerinin Gerekçesi 
76. Dava dilekçesinde CBK’nın 12. maddesinin (1) numaralı fikrasının “..üçüncü ve beşinci fikra hükümleri saklı kalmak kaydıyla..." ibaresi dışında kalan kısmı için belirtilen aynı gerekçelerle dava konusu kuralların Anayasa'nın 2., 104. ve 128. maddelerine aykırıolduğu ileri sürülmüştür.

c. Anayasa'ya Aykırıłık Sorunu 
77. Dava dilekçesinde konu bakımından yetki yönünden kuralların Anayasa'nın 2. ve 128. maddelerine de aykırı olduğu ileri sürülmüş ise de CBK'ya ilişkin konu bakımından yetki kuralları Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasında düzenlendiğinden bu husustaki inceleme anılan fikra kapsamında yapılacaktır.

78. Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının üçüncü cümlesi uyarınca CBK kuralının Anayasa'da münhasıran kanunla düzenlenmesi gereken konulara ilişkin olmaması gerekir. Anayasa koyucunun bir konunun kanunla düzenlenmesini özel olarak öngörmesi bu alanın münhasıran kanunla düzenlenmesini istediği anlamına gelir. Bu kapsamda Anayasa bir konunun kanunla düzenleneceğini öngörmüşse bu konuda CBK çıkarılamaz.

79. Anayasa'nın 128. maddesinde devletin, kamu iktisadi teşebbüsleri ve diğer kamu tüzelkişilerinin genel idare esaslarına göre yürütmekle yükümlü oldukları kamu hizmetlerinin gerektirdiği asli ve sürekli görevlerin, memurlar ve diğer kamu görevlileri eliyle görüleceği ifade edilmiş; memurların ve diğer kamu görevlilerinin nitelikleri, atanmalari, görev ve yetkileri, hakları ve yükümlülükleri, aylık ve ödenekleri ile diğer özlük işlerinin kanunla düzenleneceği belirtilmiştir.


80. Dava konusu kurallar hizmetine ihtiyaç kalmayan kadrolu personelin diğer kurumlara atanması ile süreli personelin kurumlarına geri gönderilebilmeleri veya görevlerine son verilebilmesini düzenlemektedir. Cumhurbaşkanlığı merkez teşkilatında kamu hizmeti niteliği taşıyan görev ve yetkilerinin yerine getirilebilmesi bakımından atama yoluyla kadrolu olarak veya kadrodan bağımsız süreli olarak görevlendirilen personelin Anayasa'nın 128.maddesi anlamında memur veya diğer kamu görevlisi sifatına sahip bulundukları hususunda tereddüt bulunmamaktadır.

81. Cumhurbaşkanlığı merkez teşkilatında kadrołu olarak görev yapan personelin bir başka kamu kurum ve kuruluşuna naklen atanmasını, kadroya bağlı olan ve kadroya bağlıolmayan süreli personelin ise kurumuna geri gönderilmesini veya görevine son verilmesini düzenleyen kurallar Anayasa'nin 128. maddesi bağlamında anılan personelin atanmalarına görevlerine ve yetkilerine, hakları ve yükümlülüklerine, aylık ve ödenekleri ile diğer özlük işlerine ilişkin bulunmaktadır.

82. Bu itibarla Anayasa'nın 128. maddesi uyarınca münhasıran kanunla düzenlenmesi gereken bir konuda düzenleme yapan kuralların Anayasa'nin 104. maddesinin on yedinci fkrasının üçüncü cümlesine aykırı olduğu anlaşılmaktadır.
83. Açıklanan nedenlerle kurallar, Anayasanın 104. maddesinin on yedinci fikrasının üçüncü cümlesine aykırıdır. İptalleri gerekir.

Kurallar, Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının üçüncü cümlesine aykırı görülerek iptal edildiğinden ayrıca aynı fikranın birinci, ikinci ve dördüncü cümleleri yönünden incelenmemiştir.

Kurallar, konu bakımından yetki yönünden Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının üçüncü cümlesine aykırı görülerek iptal edildiğinden içerik yönünden incelenmemiştir,
Ç. CBK'nın 13. Maddesinin (2) Numarah Fıkrasının İkinci Cümlesinde Yer Alan “Cumhurbaşkanı tarafindan atananlar hariç olmak üzere…” İbaresinin, ÜçüncüCümlesinin, (3) Numarah Fıkrasının Birinci Cümlesinde Yer Alan “.…ile adli ve idari yargı mensupları….” İbaresinin, Üçüncü Cümlesinde Yer Alan “..izin, disiplin ve sağlık hak ve işlemleri yönünden bu Kararname hükümlerine tâbidir." İbaresinin ve (7)Numaral Fıkrasının İncelenmesi 

1. İptal Talebinin Gerekçesi 
84. Dava dilekçesinde özetle; kamu görevlilerinin atanmalarının, niteliklerinin,haklarının, yükümlülüklerinin, aylık ve ödeneklerinin kanunla düzenlenmesi gerektiği, bu konularda CBK ile düzenleme yapılamayacaği, açıktan atama ve sözleşmeli personel istihdamının kamu hizmetlerine girme hakkı kapsamında siyasi hak ve ödevlere ilişkin bulunması sebebiyle CBK ile düzenlenemeyeceği, 657 sayılı Kanun'un 4/B maddesine göre istihdam edilen sözleşmeli personelin kamu görevlisi olduğu, kamu görevlilerinin atanma şartlarının 657 sayılı Kanun'da düzenlendiği, Cumhurbaşkanlığının sözleşmeli statüsündeki personelinin de statüsünün kanunla oluşturulması, atanma şartları ve özlük haklarının objektif biçimde önceden belirlenmesi gerektiği, Cumhurbaşkanı tarafindan atanan kamu görevlileri 

ile diğer kamu görevliteri arasında hem kamu görevine atanma hem de atananların emekli aylıklarını almaya devam etmeleri bakımından farklılık yaratıłmasının eşitlik ilkesine aykırıolduğu, adli ve idari yargı mensuplarının İdari İşler Başkanlığında görevlendirilmesinin geçici görevlendirme niteliğinde bulunduğu, hâkim ve savcıların görev yerlerinin geçici veya sürekli olarak değiştirilmesinin mahkemelerin bağımsızlığı ve hâkimlik teminatı esaslarına göre kanunla düzenlenmesi gerektiği, bu konuda CBK ile düzenleme yapılamayacaği, adli ve idari yargı mensuplarının görevlendirilmesinde rıza şartının öngörülmemesinin yargıbağımsızlığına müdahale oluşturduğu belirtilerek kuralların Anayasa'nın 2., 10., 104., 128.138. ve 140. maddelerine aykırı olduğu ileri sürülmüştür.

2. Anayasa'ya Aykırılık Sorunu 
a. (2) Numaralı Fikranın İkinci Cümlesinde Yer Alan “Cumhurbaşkanıtarafindan atananlar hariç olmak üzere...” İbaresi 
85. Dava dilekçesinde konu bakımından yetki yönünden kuralın Anayasa'nın 2., 10.,128., 138. ve 140. maddelerine de aykırı olduğu ileri sürülmüş ise de CBK'ya ilişkin konu bakımından yetki kuralları Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasında düzenlendiğinden bu husustaki inceleme anılan fikra kapsamında yapılacaktır.
86. CBK'nın 13. maddesinin (1) numaralı fikrasında Cumhurbaşkanlığı merkez teşkilatındaki istihdam usulleri düzenlenmiş; fikranın (a) bendinde istihdam edilecek personel arasında kadrolu personele de yer verilmiştir. Maddenin (2) numaralı fikrasının birinci cümlesinde ise kadrolu personelin istisnai memuriyet statüsünde 657 sayılı Kanun'a tabi İdari İşler Başkanlığı kadrolarına naklen veya açıktan atanan personel olduğu açıklanmıştır.
87. Anılan fikranın ikinci cümlesinde Cumhurbaşkanı tarafindan atananlar hariçolmak üzere, herhangi bir sosyal güvenłik kurumundan emeklilik veya yaşlıłık aylığı alanların kadrolu olarak atanamayacakları öngörülmüş ołup anılan cümlede yer alan “Cumhurbaşkanıtarafindan atananlar hariç olmak üzere .” ibaresi dava konusu kurałı oluşturmaktadır.
88. Buna göre dava konusu kural Cumhurbaşkanlığı merkez teşkilatında kadrolu olarak görev yapacak olan ve Cumhurbaşkanı tarafindan atanan idari işler başkanı,Cumhurbaşkanlığı özel kalem müdürü, başdanışmanlar, danışmanlar ve genel müdürlerin herhangi bir sosyal güvenlik kurumundan emeklilik ve yaşlılık aylığı almalarının atanmalarına engel olmadığıni düzenlemektedir.

89. Cumhurbaşkanlığı merkez teşkilatında Cumhurbaşkanı tarafindan atanan ve istisnai memuriyet statüsünde 657 sayılı Kanun'a tabi ve kadrolu olarak görev yapan personelin Anayasa'nın 128. maddesi kapsamında devletin genel idare esaslarına göre yürütmekle yükümlü oldukları kamu hizmetlerinin gerektirdiği asli ve sürekli görevleri yerine getiren kamu görevlileri oldukları hususunda tereddüt bulunmamaktadır.
90. Kamu görevlisi statüsüne sahip bulunan Cumhurbaşkanlığı merkez teşkilatında kadrolu olarak görev yapan idari işler başkanı, Cumhurbaşkanlığı özel kalem müdürü,başdanışmanlar, danışmaniar ve genel müdürlerin atanma koşullarına ilişkin düzenleme getiren kuralın Anayasa'nın 128. maddesinin ikinci fikrası uyarınca kanunla düzenlenmesi gerekmektedir.


91. Bu itibarla Anayasa'nın 128. maddesi uyarınca münhasıran kanunla düzenlenmesi gereken bir konuda düzenleme yapan kuralın Anayasa’nın 104. maddesinin on yedinci fıkrasının üçüncü cümlesine aykırı olduğu anlaşılmaktadır.
92. Açıklanan nedenlerle kural, Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının üçüncü cümlesine aykırıdır. İptali gerekir.

Kural, Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının üçüncü cümlesine aykırıgörülerek iptal edildiğinden ayrıca aynı fikranın birinci, ikinci ve dördüncü cümleleri yönünden incclenmemiştir.

Kural, konu bakımından yetki yönünden Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının üçüncü cümlesine aykırı görülerek iptal edildiğinden içerik yönünden incelenmemiștir.

b. (2) Numaralı Fıkranın Üçüncü Cümlesi 
93. Dava dilekçesinde konu bakımından yetki yönünden kuralın Anayasa'nın 2., 10.,128., 138. ve 140. maddelerine de aykırı ołduğu ileri sürülmüş ise de CBK'ya ilişkin konu bakımından yetki kuralları Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasında düzenlendiğinden bu husustaki inceleme anılan fikra kapsamında yapılacaktır.
94. Dava konusu kuralla Cumhurbaşkanlığı merkez teşkilatında kadrolu olarak görev yapan ve Cumhurbaşkanınca atanan personelin sosyal güvenlik kurumlarından bağlanmışaylıklarının kesilmeyeceği bir başka ifadeyle hâlihazırda alınmakta olan aylıkların ödenmeye devam edileceği öngörülmüştür.

95. Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasımın ikinci cümlesinde Anayasa'nın İkinci Kısmı'nın Birinci ve İkinci Bölümlerinde yer alan temel haklar, kişi hakları ve ödevler ile Dördüncü Bölümü'nde yer alan siyasi haklar ve ödevlerin CBK'yla düzenlenemeyeceği hüküm altına alınmıştır.

96. Anayasa Mahkemesi, memurlar ve diğer kamu görevlilerinin mali ve sosyal haklarıyla ilgili hükümlerin Anayasanın İkinci Kısmı'nın İkinci Bölümünde yer alan 35.maddesinde güvenceye bağlanan mülkiyet hakkıyla ilgili olduğuna, bu nedenle bu hususların Anayasa'nin 104. maddesinin on yedinci fikrasının ikinci cümlesi uyarınca CBK ile düzenlenemeyecek yasak alanda kaldığına hükmetmiştir (AYM, E.2018/123, K.2022/138,9/11/2022, §§ 74-77).

97. Sosyal güvenlik kurumlannca bağlanmış aylıklar mülkiyet hakkı kapsamındadır.Buna göre Cumhurbaşkanlığı merkez teşkilatında idari işler başkanı, Cumhurbaşkanlığı özel kalem müdürü, başdanışman, danışman ve genel müdür kadrolarına atanan personelin sosyal güvenlik kurumlarından bağlanmış aylıklarıyla ilgili bir düzenleme getiren dava konusu kural yönünden belirtilen karardan ayrılmayı gerektiren bir durum bulunmamaktadır.
98. Yine Anayasanın 104. maddesinin on yedinci fikrasının dördüncü cümlesinde “Kanunda açıkça düzenlenen konularda Cumhurbaşkanlığı kararnamesi çıkarılamaz."denilmiştir. Buna göre CBK'ların anılan Anayasa hükmü yönünden yapılacak denetiminde 

öncelikle karşılaştırmaya esas olabilecek, daha önce kabul edilmiş bir kanun hükmünün bulunup bulunmadığının tespit edilmesi gerekir. Sonrasında ise -böyle bir kanun hükmü varsaincelenen CBK kuralının kanunun açıkça düzenlediği konuya ilişkin olup olmadığıbelirlenmelidir. Bu değerlendirme yapıhrken önce ilgili kanunun CBK ile düzenlenen alanda hüküm ifade edip etmediğinin belirlenmesi, ardından da kanundaki düzenlemenin açık olup olmadığının tespit edilmesi gerekir. Bu bağlamda CBK kuralı olmasaydı, karşılaştırmaya esas alınan kanun hükmünün CBK ile düzenleme yapılan konuya uygulanacak olup olmaması,CBK kuralının kanun ile düzenlenen konuda çıkarılıp çıkarılmadığına dair bir gösterge olacaktir (AYM, E.2019/31, K.2020/5, 23/1/2020, § 17; AYM, E.2020/5, K.2022/115,13/10/2022, § 23; AYM, E.2021/99, K.2022/119, 13/10/2022, § 20).
99. 17/8/1983 tarihli ve 2879 sayılı Cumhurbaşkanlığı İdari İşler Başkanlığına İłişkin Bazı Düzenlemeler Hakkında Kanun'un 4. maddesine 703 sayılı KHK'nın 46. maddesiyle eklenen fikrada Cumhurbaşkanınca atananlar hakkında 8/6/1949 tarihli ve 5434 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sandığı Kanunu'nun 40. maddesinin birinci fikrasının uygulanmayacağı,bulunanlardan emeklilik veya yaşlılık aylığı almakta olanların aylıklarının kesilmeyeceği yazılı talepte bulunanların ise aylıklarının kesileceği ve Sosyal Güvenlik Kurumu ile ilişkilendirilecekleri hükmüne yer verilmiştir. Buna göre dava konusu CBK kuralının olmaması durumunda Cumhurbaşkanlığı merkez teşkilatında kadrolu olarak görev yapan ve Cumhurbaşkanınca atanan personelin sosyal güvenlik kurumlarından bağlanan aylıklarının kesilip kesilmeyeceğinin belirlenmesinde anılan kanun hükmünün uygulanacağı açıktır. Bu itibarla kuralın kanunun açıkça düzenlediği bir konuya ilişkin olması nedeniyle Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fıkrasının dördüncü cümlesine de aykırılık teşkil ettiği sonucuna ulaşılmıştır.

100. Açıklanan nedenlerle kural, Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının ikinci ve dördüncü cümlelerine aykırıdır. İptali gerekir.

Kural, Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının ikinci ve dördüncücümlelerine aykırı görülerek iptal edildiğinden kuralın ayrıca konu bakımından yetki yönünden aynı fikranın birinci ve üçüncü cümleleri yönünden incelenmesine gerek görülmemiştir.

Kural, konu bakımından yetki yönünden Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının ikinci ve dördüncü cümlelerine aykırı görülerek iptal edildiğinden içerik yönünden incelenmemiştir.

c. (3) Numaralı Fıkrasının Birinci Cümlesinde Yer Alan “.…ile adti ve idari yargımensupları..” İbaresi 

101. Dava dilekçesinde konu bakımından yetki yönünden kuralın Anayasanın 2.,10., 128., 138. ve 140. maddelerine de aykırı olduğu ileri sürülmüş ise de CBK'ya ilişkin konu bakımından yetki kuralları Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasında düzenlendiğinden bu husustaki inceleme anılan fikra kapsamında yapılacaktır.
102. (1) numaralı CBK'nın 13. maddesinin (1) numaralı fikrasının (b) bendinde Cumhurbaşkanlığı merkez teşkilatında kadroya bağlı süreli personelin de istihdamına imkân tanınmıştır. Maddenin (3) numaralı fikrasının birinci cümlesinde ise kamu kurum ve 

kuruluşlarında, mevzuatın verdiği yetkiye dayanılarak kurulan banka ve kuruluşlarda,bunların sermayelerinin yarısından fazlasına katılması suretiyle kurulan kuruluşlarda çalışanlar ile adli ve idari yargı mensuplarının, hizmetlerine ihtiyaç duyulması sebebiyle ve üçyıl süreyle İdari İşler Başkanlığının talebi üzerine İdari İşler Başkanlığı kadrolarında süreli olarak görevlendirilebileceği öngörülmüştür. Dava konusu kural anılan cümlede yer alan “..ile adli ve idari yargı mensuplarının..” ibaresidir.

103. Buna göre adli ve idari yargı mensuplari, hizmetlerine ihtiyaç duyulmasısebebiyle Cumhurbaşkanlığı merkez teşkilatı bünyesinde İdari İşler Başkanlığı kadrolarında üç yıl süreyle görevlendirilebilecektir.

104. Anayasa'nın 140. maddesinin üçüncü fikrasında “Hâkim ve savciların nitelikleri, atanmalari, hakları ve ödevleri, aylık ve ödenekleri. meslekte ilerlemeleri,görevlerinin ve görev yerlerinin geçici veya sürekli olarak değiştirilmesi, haklarında disiplin kovuşturması açılması ve disiplin cezası verilmesi, görevleriyle ilgili veya görevleri sırasında işledikleri suçlarından dolayı soruşturma yapılması ve yargılanmalarına karar verilmesi, meslekten çıkarmayı gerektiren suçluluk veya yetersizlik halleri ve meslek içi eğitimleri ile diğer özlük işleri mahkemelerin bağımsızlığı ve hâkimlik teminatı esaslarına göre kanunla düzenlenir."; beşinci fikrasında ise" Hákimler ve savcılar. kanunda belirtilenlerden başka, resmî ve özel hiçbir görev alamazlar." denilmiştir. Maddenin altıncı ve yedinci fikralarında ise “Hâkimler ve savcılar idarî görevleri yönünden Adalet Bakanlığına bağlıdırlar./ Hâkim ve savcı olup da adalet hizmetindeki idarî görevlerde çalışanlar. hákimler ve savcılar hakkındaki hükümlere tábidirler. Bunlar, hákimler ve savcılara ait esaslar dairesinde sıniflandırılır ve derecelendirilirler, hákimlere ve savcilara tanınan her türlühaklardan yararlanırlar.” hükümlerine yer verilmiştir.

105. Cumhurbaşkanlığı merkez teşkilatı bünyesinde idari işler başkanlığıkadrolarında süreli olarak görevlendirilebilecek adli ve idari yargı mensuplarının görevleri boyunca idari görev yürütmekte olduklanı ifade edilebilir ise de idari görev süreleri içinde hâkim ve savcı sifatlarını korumaya devam ettikleri ve Anayasa'nın 140. maddesi uyarınca hâkim ve savcılar hakkındaki hükümlere tabi oldukları açıktır. Dolayısıyla adli ve idari yargımensuplarının -yürüttükleri görevler idari nitelikte olsa bile- resmî ve özel görev almalarının,atanmalarının, hakları ve ödevlerinin, meslekte ilerlemelerinin, görevlerinin ve görev yerlerinin geçici veya sürekli olarak değiştirilmesi ile diğer özlük işlerinin kanunla düzenlenmesi gerekir.

106. Bu itibarla adli ve idari yargı mensuplarının Cumhurbaşkanlığı idari işler başkanlığı kadrolarında görevlendirilebilmelerini düzenleyen kural Anayasa'nın 140. maddesi uyarınca münhasıran kanunla düzenlenmesi gereken bir konuya ilişkin olup Anayasanın 104.maddesinin on yedinci fikrasımın üçüncü cümlesine aykırı olduğu anlaşılmaktadır.
107. Yine, 2879 sayılı Kanun'un 4. maddesinde Cumhurbaşkanlığı İdari İşler Başkanlığı teşkilatı kadrolarında adli ve idari yargı mensuplarının Cumhurbaşkanlığı İdari İşler Başkanının talebi ile süreli veya geçici olarak görevlendirilebileceği düzenlenmiştir.Anılan maddede ayrıca Cumhurbaşkanlığı İdari İşler Başkanlığı teşkilatında süreli veya geçici olarak görevlendirilecek yüksek yargı organları mensupları ile hâkim ve savcıların muvafakatlerinin alınacağı ve yüksek yargı organları mensupları hakkında görevlendirme talebinin, ilgili yüksek mahkemelerin başkanlarınca yerine getirileceği de ifade edilmiştir.

Buna göre dava konusu CBK kurahının olmaması durumunda adli ve idari yargımensuplarının Cumhurbaşkanlığı idari işler başkanlığı kadrolarında süreli olarak görevlendirilmesinde anılan kanun hükmünün uygulanacağı açıktır. Bu itibarla kuralın kanunun açıkça düzenlediği bir konuya ilişkin olması nedeniyle Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının dördüncü cümlesine de aykırılık teşkil ettiği sonuçuna ulaşılmıştır.
108. Açıklanan nedenlerle kural, Anayasa’nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının üçüncü ve dördüncü cümlelerine aykınıdır. İIptali gerekir.

Kural, Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının üçüncü ve dördüncücümlelerine aykırı görülerek iptal edildiğinden kuralın ayrıca konu bakımından yetki yönünden aynı fikranın birinci ve ikinci cümleleri yönünden incelenmesine gerek görülmemiştir.

Kural, konu bakımından yetki yönünden Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının üçüncü ve dördüncü cümlelerine aykırı görülerek iptal edildiğinden içerik yönünden incelenmemiştir.

¢. (3) Numarah Fıkranın Üçüncü Cümlesinde Yer Alan “.…izin, disiplin ve sağlık hak ve işlemleri yönünden bu Kararname hükümlerine tâbidir.” İbaresi 
109. Dava dilekçesinde konu bakımından yetki yönünden kuralın Anayasa'nın 2.,10., 128., 138. ve 140. maddelerine de aykırı olduğu ileri sürülmüş ise de CBK'ya ilişkin konu bakımından yetki kuralları Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasında düzenlendiğinden bu husustaki inceleme anılan fikra kapsamında yapılacaktır.
110. (1) numaralı CBK’nin 13. maddesinin (3) numaralı fikrasında, (1) numarali fikranın (b) bendi uyarınca, Cumhurbaşkanlığı merkez teşkilatında kadroya bağlı ve süreli olarak görev yapacak personele ilişkin düzenlemelere yer verilmiştir. (3) numaralı fikranın birinci cümlesinde kamu kurum ve kuruluşlarında, mevzuatın verdiği yetkiye dayanılarak kurulan banka ve kuruluşlarda, bunların sermayelerinin yarısından fazlasına katılmasısuretiyle kurulan kuruluşlarda çalışanların hizmetlerine ihtiyaç duyulması sebebiyle ve üç yıl süreyle İdari İşler Başkanlığının talebi üzerine İdari İşler Başkanlığı kadrolarında süreli olarak görevlendirilebileceği ifade edilmiş; üçüncü cümlesinde ise bu personelin kendi kurum veya kuruluşundan izinli sayılacağı ve İdari İşler Başkanlığında geçen sürelerinin, mensubu oldukları kurum veya kuruluşta geçmiş kabul edileceği; her türlü özlük haklarının kendi kurum veya kuruluşunda saklı kalacağı; izin, disiplin ve sağlık hak ve işlemleri yönünden (1)numaralı CBK hükümlerine tabi olacakları öngörülmüştür. Dava konusu kural üçüncücümlede yer alan “.….izin, disiplin ve sağlık hak ve işlemleri yönünden bu Kararname hükümlerine tábidir.” ibaresidir.

111. Anayasa'nın 128, maddesine göre memurlar ve diğer kamu görevlilerinin özlük işlerinin kanunla düzenlenmesi gerekmekte olup dava konusu kural kapsamında Cumhurbaşkanlığı merkez teşkilatı İdari İşler Başkanlığı kadrolarında süreli olarak görev yapan personelin Anayasa'nın 128. maddesi kapsamında memur ve diğer kamu görevlisi sıfatına sahip bulunduğu hususunda tereddüt bulunmamaktadır.


112. Yine CBK'nin 13. maddesinin (3) numaralı fikrasının birinci cümlesinde yer alan “.…ile adli ve idari yargı mensupları..." ibaresinin konu bakımından yetki yönünden Anayasa'ya uygunluk denetimi bölümünde Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının üçüncü cümlesi kapsamına iłişkin belirtilen gerekçeler bu kural kapsamında bulunan adli ve idari yargı mensupları yönünden de geçerlidir.

113. Bu itibarla Anayasa'nın 128. ve 140. maddeleri bağlamında münhasıran kanunla düzenlenmesi gereken hususlara ilişkin bulunan kuralın Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının üçüncü cümlesine aykırı olduğu anlaşıłmaktadır.
114. Açıklanan nedenlerle kural, Anayasa'nun 104. maddesinin on yedinci fikrasınun üçüncü cümlesine aykırıdır. İptali gerekir.

Kural, Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının üçüncü cümlesine aykırıgörülerek iptal edildiğinden kuralın ayrıca konu bakımından yetki yönünden aynı fikranın birinci, ikinci ve dördüncü cümleleri yönünden incelenmesine gerek görülmemiştir.
Kural, konu bakımından yetki yönünden Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının üçüncü cümlesine aykırı görülerek iptal edildiğinden içerik yönünden incelenmemiştir.

d. (7) Numarali Fikra 
115. Dava dilekçesinde konu bakımından yetki yönünden kuralın Anayasa'nın 2.,10., 128., 138. ve 140. maddelerine de aykırı olduğu ileri sürülmüş ise de CBK'ya ilişkin konu bakımından yetki kuralları Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasında düzenlendiğinden bu husustaki inceleme anılan fikra kapsamında yapılacaktır.
116. Dava konusu kural Cumhurbaşkanlığı merkez teşkilatında görev yapacak olan sözleşmeli personeli tanımlamaktadır. Buna göre sözleşmeli personelin, 657 sayılı Kanun ile diğer kanunların sözleşmeli personel çalıştırılmasına dair hükümlerine bağlı kalınmaksızın,(1) numaral CBK hükümlerine ve akdedilecek sözleşmeye göre istihdam edilen personel olduğu öngörülmüştür.

117. (1) numaralı CBK'nin 14. maddesinde sözleşmeli personel çalıştırılmasına ilişkin usul ve esaslara yer verilmiştir. Maddede, Cumhurbaşkanlığı İdari İşler Başkanlığında sözleşmeli personel çalıştırılabileceği, idari işler başkanının sözleşme yapmaya yetkili olduğu belirtilmiş, sözleşmeli olarak çalıştırılacaklara ödenecek ücret tutarı ve sözleşmeli statüde çalıştırılacak bilişim personelinin ücreti ile istihdamına ilişkin kriterłere yer verilmiştir.
118. CBK'nın 14/A maddesinde ise hizmetine ihtiyaç kalmayan sözleşmeli personele ilişkin düzenlemelere yer verilerek hizmetine ihtiyaç kalmayanların uygun görülmesi hâlinde diğer kamu kurum ve kuruluşlarında 657 sayılı Kanun'un 4. maddesinin (B) fikrasıkapsamındaki durumlarına uygun pozisyonlara atanabilecekleri belirtilmiştir. Maddenin (3)numaralı fikrasında bu şekilde atanacakların pozisyonlarının, atama teklifinde belirtilen ünvan, sayı, nitelik, sözleşme ücreti ve süreleri itibarıyla atama işleminin yapıldığı tarihte başka bir işleme gerek kalmaksızın ihdas edilmiş ve (2) numaralı Genel Kadro ve UsulüHakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'nin eki (IV) sayılı Cetvel'in ilgili kurum veya 

kuruluşa ait bölümüne eklenmiş sayılacağı düzenlenmiştir. Yine doğum, evlat edinme veya askerlik sebebiyle hizmet sözleşmesi feshedilen sözleşmeli personelin pozisyonlan hariçolmak üzere, bu madde kapsamında ihdas edilen pozisyonların, herhangi bir şekilde boşalma hâlinde hiçbir işleme gerek kalmaksızın iptal edilmiş ve (2) numaralı CBK'nın eki (IV) sayılıCetvel'in ilgili kurum ve kuruluşa ait bölümünden çıkarılmış sayılacağı da ifade edilmiştir.
119. Kamuda kadro karşılığı sözleşmeli personel istihdam edilmesi mümkün olup Anayasa Mahkemesinin çeşitli kararlarında da ifade edildiği üzere kadro karşılığı sözleşmeli çalışıłması memur güvencesinin yanında özellikle mali haklar gibi sözleşmeli olmanın sağladığı birtakım haklardan yararlanılmasını da mümkün kılmaktadır. Sözleşme olması bu kişileri kamu görevlisi statüsünden çıkarmamaktadır (AYM, E.2011/126, K.2012/110,18/07/2012; E.2011/44, K.2012/99, 21/06/2012). Anayasa'nin 128. maddesinde kamu hizmetlerinin gerektirdiği asli ve sürekli görevlerin, memurlar ve diğer kamu görevlileri eliyle görüleceği düzenlenmiş olup kadro karşılığı sözleşmeli olarak istihdam edilen personelin Anayasa'nın 128. maddesi kapsamında kamu görevlisi olduğu hususunda da tereddüt bulunmamaktadır (aynı yönde bkz. AYM, E.2011/126, K.2012/110, 18/07/2012; E.2002/35,K.2007/95, 12/12/2007).

120. Anılan düzenlemeler bağlamında dava konusu kuralda düzenlenmiş bulunan sözleşmeli personelin Cumhurbaşkanlığı merkez teşkilatında kadro karşılığı sözleşmeli olarak istihdam edilen kamu görevlisi statüsündeki personel olduğu anlaşılmaktadır.
121. Anayasa'nın 70. maddesinin birinci fikrasında, her Türk'ün, kamu hizmetlerine girme hakkına sahip olduğu belirtildikten sonra ikinci fikrasında hizmete alınmada, görevin gerektirdiği niteliklerden başka hiçbir ayrımın gözetilemeyeceği kurala bağlanmıştır. Buna göre, Anayasa'nın anılan maddesinde düzenlenen ve “Siyasî Haklar ve Ödevler“ başlıklıDördüncü Böfümü'nde yer alan kamu hizmetlerine girme hakkına ilişkin olarak CBK ile düzenleme yapılması mümkün değildir.

122. Anayasa Mahkemesinin yerleşik kararlarında, kamu hizmetine girişin şartlarınıbelirleyen kuralların kamu hizmetine girme hakkı kapsamında ołduğu kabul edilmektedir (AYM, E.2011/107, K.2012/184, 22/11/2012; E.2018/89, K.2019/84, 14/11/2019).
123. İstihdam edilecek sözleşmeli personelin 657 sayılı Kanun ile diğer kanunların sözleşmeli personel çalıştırılmasına dair hükümlerine bağhı kahınmaksızın (1) numaralı CBK hükümlerine ve akdedilecek sözleşmeye göre istihdam edileceğini düzenleyen kural kamu görevlisi niteliğindeki sözleşmeli personelin kamu hizmetlerine giriş şart ve koşulları ile ilişkili bir düzenleme niteliğindedir. Bu itibarla kural, Anayasa'nın CBK ile düzenlenmesi yasaklanan siyasî haklar ve ödevlerle ilgili bir düzenleme öngörmektedir.
124. Açıklanan nedenlerle kural, Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının ikinci cümlesine aykırıdır. İptali gerekir.

Kural, Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının ikinci cümlesine aykırıgörülerek iptal edildiğinden kuralın ayrıca konu bakımından yetki yönünden aynı fikranın birinci, üçüncü ve dördüncü cümleleri yönünden incelenmesine gerek görülmemiştir.

Kural, konu bakımından yetki yönünden Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının ikinci cümlesine aykırı görülerek iptał edildiğinden içerik yönünden incelenmemiştir.

D. CBK'nın 14. Maddesinin (1) Numaralı Fikrasının Birinci Cümlesinde Yer Alan “.….657 sayılı Kanunun ve diğer kanunların sözleşmeli personele ilişkin hükümlerine bağlı kalınmaksızın..." İbaresi ile (3) ve (4) Numaralı Fıkralarının İncelenmesi 
1. İptal Taleplerinin Gerekçesi 
125. Dava dilekçesinde özetle; kamu görevlilerinin atanması, nitelikleri, hakları ve ücretlerine ilişkin hususların kanunla düzenlenmesi gerektiği, sözleşmeli personel istihdamıkamu hizmetlerine girme hakkı kapsamında bulunduğundan bu konuda CBK ile düzenleme yapılamayacağı, 657 sayılı Kanun'un 4/B maddesine göre istihdam edilen sözleşmeli personelin kamu görevlisi olduğu, 657 sayılı Kanun'da kamu görevlilerinin atanması ve diğer özlük haklarına ilişkin düzenlemelere yer verildiği, kamu görevlilerinin atama şartları ve özlük haklarının objektif biçimde önceden belirlenmesinin hukuk devleti ilkesinin gereği olduğu, Cumhurbaşkanlığının sözleşmeli statüsündeki personelinin de asli ve sürekli kamu hizmeti yürütmesi sebebiyle statüsünün, alacağı ücretin, atananlarda aranacak niteliklerin kanunla belirlenmesi gerektiği, 657 sayılı Kanun'a tabi bulunmaksızın sözleşmeli personel istihdamının eşitlik ilkesine aykırı olduğu belirtilerek kuralłarın Anayasa'nın 2., 10. ve 104.maddelerine aykırı olduğu ileri sürülmüştür.

2. Anayasa'ya Aykırıhık Sorunu 
a. (1) Numarah Fıkranın Birinci Cümlesinde Yer Alan “….657 sayılı Kanunun ve diğer kanunların sözleşmeli personele ilişkin hükümlerine bağlı kalınmaksızın..” İbaresi 
126. CBK’nın 14. maddesinin (1) numaralı fikrasının birinci cümiesinde İdari İşler Başkanlığında, 657 sayılı Kanun'un ve diğer kanunların sözleşmeli personele ilişkin hükümlerine bağh kalınmaksızın sözleşmeli personel çahıştırılabileceği öngörülmüştür. Dava konusu kural anılan cümlede yer alan “.…657 sayılı Kanunun ve diğer kanunların sözleşmeli personele ilişkin hükümlerine bağlı kalınmaksızın..." ibaresiđir.

127. CBK'nin 13. maddesinin (7) numaralı fikrasının Anayasa'ya uygunluk denetimi bölümünde belirtilen gerekçeler dava konusu kural için de geçerlidir.
128. Açıklanan nedenłerle kural, Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının ikinci ve üçüncü cümlelerine aykırıdır. İptali gerekir.

Kural, Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının ikinci ve üçüncücümlelerine aykırı görülerek iptal edildiğinden kuralın ayrıca konu bakımından yetki yönünden aynı fikranın birinci ve dördüncü cümleleri yönünden incelenmesine gerek görülmemiştir.

Kural, konu bakımından yetki yönünden Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının ikinci ve üçüncü cümlelerine aykırı görülerek iptal edildiğinden içerik yönünden incelenmemiştir.


b. (3) Numaralı Fıkra iłe (4) Numarah Fıkranın Birinci Cümlesi 
129. CBK'nin 14. maddesinin dava konusu (3) numaral fikrasında,Cumhurbaşkanlığı İdari İşler Başkanlığında sözleşmeli olarak çahıştırılacak personele ödenecek ücretin 657 sayılı Kanun'un 4. maddesinin (B) fikrasına göre çalıştırılanlar için uygulanmakta olan sözleşme ücreti tavanının üç katını geçmemek üzere görevin mahiyeti ve çalıştırılacak kişinin vasfı gibi kriterler gözetilerek idari işler başkanı tarafından belirleneceği,geçici olarak ve/veya haftanın belirli günlerinde ya da günün belirli saatlerinde sözleşmeli statüde çalıştırılanlara, çalıştırılan günlerle veya saatlerle orantılı olarak ödeme yapılacağıbelirtilmiştir. Anılan maddenin (4) numaralı fikrasının dava konusu birinci cümlesinde ise sözleşmeli personel olarak istihdam edilecek bilişim personeline ödenecek ücret tavanının, en fazla on kişi için, 657 sayılı Kanun'un 4. maddesinin (B) fikrasına göre çalıştırılanlar için uygulanmakta olan sözleşme ücreti tavanının beş katına kadar belirlenebileceği öngörülmüştür.
130. Kurallar Cumhurbaşkanlığı merkez teşkilatında sözleşmeli olarak istihdam edilecek personel ile yine bu kapsamda bulunan bilişim personeline ödenecek ücretler ile sözleşmeli olarak istihdam edilen personelden geçici veya belirli gün veya saatlerle sınırlıolarak çalışanlara yapılacak ödemelere ilişkindir. Bu itibarla kurallar, Anayasa'nın İkinci Kısmı'nın İkinci Bölümü'nde yer alan mülkiyet hakkına ilişkin düzenleme içerdiğinden Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının ikinci cümlesi uyarınca CBK ile düzenlenemeyecek yasak alan içinde kalmaktadırlar.

131. Açıklanan nedenlerle kurallar, Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fìkrasının ikinci cümlesine aykırıdır. İptalleri gerekir.

Kurallar, Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının ikinci cümlesine aykırıgörülerek iptal edildiğinden kuralların ayrıca konu bakımından yetki yönünden aynı fikranın birinci, üçüncü ve dördüncü cümleleri yönünden incelenmelerine gerek görülmemiştir.
Kurallar, konu bakımından yetki yönünden Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının ikinci cümlesine aykırı görülerek iptal edildiğinden içerik yönünden incelenmemiştir.

c. (4) Numaralı Fıkranın İkinci Cümlesi 
132. CBK'nın 14. maddesinin (4) numaralı fikrasının ikinci cümlesinde Cumhurbaşkanlığı İdari İşler Başkanlığında sözleşmeli olarak istihdam edilecek bilişim personeli için aranacak yükseköğretim kurumlarından mezuniyet şartları ve sahip olunmasıgereken mesleki tecrübe ile güncel programlama dillerini bilme hususlarındaki kriterler düzenlenmiştir.

133. Kural, kamu görevlisi niteliğinde sözleşmeli olarak istihdam edilecek bilişim personelinin kamu hizmetlerine giriş şartlarına ve istihdam koşullarına ilişkin bulunmaktadır.Bu kapsamda CBKnın 13. maddesinin (7) numaralı fikrasının Anayasa'ya uygunluk denetimi bölümünde belirtilen gerekçeler bu kural yönünden de geçerlidir.

134. Açıklanan nedenlerle kural, Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının ikinci cümlesine aykırdır. İptali gerekir.


Kural, Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının ikinci cümlesine aykırıgörülerek iptal edildiğinden kuralın ayrıca konu bakımından yetki yönünden aynı fikranın birinci, üçüncü ve dördüncü cümleleri yönünden incelenmesine gerek görülmemiştir.
Kural, konu bakımından yetki yönünden Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının ikinci cümlesine aykın görülerek iptal edildiğinden içerik yönünden incelenmemiştir.

ç. (4) Numaralı Fıkranın Üçüncü Cümlesi 
135. CBK'nın 14. maddesinin (4) numaralı fikrasının birinci ve ikinci cümlelerinin iptali nedeniyle anılan fikranın üçüncü cümlesinin uygulanma imkânı kalmamıştır. Bu nedenle söz konusu cümle 30/3/2011 tarihli ve 6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun'un 43. maddesinin (4) numaralı fikrası kapsamında değerlendirilmiş ve bu kural yönünden Anayasa'ya uygunluk denetiminin yapılmasına gerek görülmemiştir.

E. CBK'nın 15. Maddesinin (2) Numarah Fıkrasında Yer Alan“...hâkim ve savcı sınifindan olanların terfileri mümtazen...” İbaresinin İncelenmesi 
1. İptal Talebinin Gerekçesi 
136. Dava dilekçesinde özetle; håkim ve savcıların özlük işlerinin mahkemelerin bağımsızlığı ve hâkimlik teminatı esaslarına göre kanunla düzenleneceği, hâkim ve savcısınıfinda olanların terfilerinin özlük işleri kapsamında bulunduğundan kanunla düzenlenmesi gerektiği, bu konuda CBK ile düzenleme yapılamayacağı belirtilerek kuralın Anayasa'nın 104. maddesine aykırı olduğu ileri sürülmüştür.

2. Anayasa'ya Aykırılk Sorunu 
137. (1) numaralı CBK’nın 15. maddesinde Cumhurbaşkanlığı merkez teşkilatı İdari İşler Başkanlığında görevli personele ilişkin bir kısım işlemler düzenlenmiştir. Maddenin (2)numaralı fikrasında süreli personelden hâkim ve savcı sınıfindan olanların terfilerinin mümtazen, diğer kamu kurum ve kuruluşları personelinin terfilerinin de başkaca bir işleme gerek duyulmadan kendi kurumunca süresinde yapılacağı öngörülmüştür. Dava konusu kural anılan fikrada yer alan “…hákim ve savcı sınıfindan olanların terfileri mümtazen…."ibaresidir.

138. Cumhurbaşkanlığı merkez teşkilatında süreli personel olarak görev yapanlardan hâkim ve saveı sınıfindan olanların terfilerinin mümtazen yapılacağını öngören dava konusu kural hâkim ve savcı sınıfından olanların mesleklerinde ilerlemeleri ve yükselmelerine ilişkin olup Anayasa'nın 140. maddesi kapsamında kanunla düzenlenmesi gerekmektedir.
139. Bu kapsamda CBK'nın 13. maddesinin (3) numaralı fikrasının birinci cümlesinde yer alan “...ile adli ve idari yargı mensupları.." ibaresinin Anayasa'ya uygunluk denetimi bölümünde Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının üçüncü cümlesi kapsamına ilişkin belirtilen gerekçeler mahiyetine uygun düştüğü ölçüde bu kural yönünden de geçerlidir.


140. Açıklanan nedenlerle kural, Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının üçüncü cümlelerine aykırıdır. İptali gerekir.

Kural, Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının üçüncü cümlesine aykırıgörülerek iptal edildiğinden kuralın ayrıca konu bakımından yetki yönünden aynı fikrann birinci, ikinci ve dördüncü cümleleri yönünden incelenmesine gerek görülmemiştir.
Kural, konu bakımından yetki yönünden Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının üçüncü cümlesine aykırı görülerek iptal edildiğinden içerik yönünden incelenmemiştir.

F. CBK'nın 21. Maddesinin (2) Numarah Fıkrasının Birinci Cümlesinin Íncelenmesi 

1. Genel Açıklama 
141. (1) numaralı CBK’nın 11. maddesinde Cumhurbaşkanlığı politika kurullarının Cumhurbaşkanlığı merkez teşkilatı kapsamında bulunduğu ifade edilmiş; kurulların genel görev ve yetkileri CBK’nın 22. maddesinde düzenlenmiştir.

142. Buna göre Cumhurbaşkanınca alınacak kararlar ve oluşturulacak politikalarla ilgili öneriler geliştirmek, geliştirilen politika ve strateji önerilcrinden Cumhurbaşkanınca uygun görülenler hakkında gerekli çalışmaları yapmak, küresel rekabetin getirdiği ani değişimlere karşı strateji ve politika önerileri geliştirmek ve görev alanlarına giren konularda kamu kurum ve kuruluşlarına görüş vermek kurulların genel görev ve yetkileri arasında bulunmaktadır. Yine kurullar görev alanlarına giren konularda bakanlıklar, kurum ve kuruluşlar, sivil toplum ve sektör temsilcileri, alanında uzman kişiler ve diğer ilgililerin görüşünü alarak uygulanan politikaları ve gelişmeleri izlemekle, yapılan çałışmalarla ilgili Cumhurbaşkanı'na rapor sunmakla görevli ve yetkili oldukları gibi Cumhurbaşkanıprogramına uygunluk açısından, bakanlıklar ile kurum ve kuruluşların uygulamalarını izlemek ve Cumhurbaşkanı'na rapor sunmakla da görevlidirler. Ayrıca bakanlıklar, kurum ve kuruluşlar, sivil toplum ve sektör temsilcileri, alanında uzman kişiler ve diğer ilgililerin davet edilmesi suretiyle genişletilmiş kurul toplantıları yapmak, görev alanlarına giren konularda talep, ihtiyaç ve etki analizi yapmak ve/veya yaptırtmak ile Cumhurbaşkanınca verilen diğer görevleri yapmak hususlarında da görevli ve yetkili kılınmışlardır.
143. CBK'nın 21. maddesinde Cumhurbaşkanı'nın kurulların başkanı olduğu belirtilmiş; kurul üyelerinin Cumhurbaşkanınca atanacağı, kurul üyelerinden birinin Cumhurbaşkanınca başkanvekili olarak görevlendirileceği düzenlenmiştir.
2. İptal Talebinin Gerekçesi 
144. Dava dilekçesinde özetle; Cumhurbaşkanlığı politika kurullarının üye sayısıkonusunda net bir belirlemede bulunulmadıği, üye sayısına ilişkin herhangi bir üst sınır belirlenmediği, hangi kurulda kaç üyenin bulunacağının Cumhurbaşkanı'nın takdirine bırakıldığı, hukuki belirłilik taşımayan kurałın Anayasanın 2. maddesine aykırı olduğu ileri sürülmüştür.


3. Anayasa'ya Aykırılık Sorunu 
a. Kuralın Konu Bakımından Yetki Yönünden İncelenmesi 
145. 6216 sayılı Kanun'un 43. maddesi uyarınca kural, ilgisi nedeniyle Anayasa'nın 104, maddesinin on yedinci fikrası yönünden incelenmiştir.

146. Kuralda, kurulların en az üç üyeden ołuşacağı öngörülmüştür.
147. Cumhurbaşkanlığı merkez teşkilatı kapsamında bulunan Cumhurbaşkanlığıpolitika kurullarında bulunacak asgari üye sayısını düzenleyen kuralın Anayasa'nın 104.maddesinin on yedinci fikrasının ilk cümlesinde belirtilen yürütme yetkisine ilişkin konulardan olduğu anlaşılmaktadır.

148. Kural, Anayasa'nın CBK ile düzenlenmesi yasaklanan İkinci Kısım Birinci ve İkinci Bölümlerinde yer alan temel haklar, kişi hakları ve ödevleriyle Dördüncü Böłümünde yer alan siyasi haklar ve ödevler ile ilgili herhangi bir düzenleme içermemektedir.
149. Genel görev ve yetkileri ile (1) numaralı CBK’nın Dördüncü Kısmının İkinci Bölümünde her bir kurulun tek tek belirlenen tavsiyede bulunma, öneri oluşturma ve sunma,değerlendirme, araştırma ve analiz yapma gibi görev ve yetkileri bağlamında kurulların istişari nitelik taşıyan birimler olarak düzenlendikleri anlaşıłmaktadır. Yapılacak araştırma ve çalışmalar, oluşturulacak tavsiyeler ile sunulacak raporlar ancak Cumhurbaşkanınca değerlendirildikten sonra yine Cumhurbaşkanınca gerçekleştirilecek tasarruflarla icrai bir etki doğurabilecektir. Kural, Cumhurbaşkanlığı merkez teşkilatının teşkilatlanması ve yapılanmasıbağlamında kurullarda asgari düzeyde bułunabilecek üye sayısını düzenlemektedir. Buna göre Anayasa'nın 106. maddesinin on birinci fikrası kapsamıda CBK ile düzenlenen kuralın Anayasa'nın 123. maddesinin birinci fikrası bağlamında 104. maddesinin on yedinci fikrasının üçüncü cümlesini ihlal eden bir yönü bulunmamaktadır.
150. Cumhurbaşkanlığı politika kurulları ilk kez (1) numaralı CBK ile kurulmuş ve düzenlenmiş olup kurullarda bulunacak üye sayısıyla ilgili düzenleme içeren kuralın kanunda açıkça düzenlenen bir konuya ilişkin ołmadığı anlaşılmaktadır.

151. Açıklanan nedenlerle kural, Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasına aykırı değildir. İptal talebinin reddi gerekir.

M. Emin KUZ bu görüşe katılmamıştır.
b. Kuralın İçerik Yönünden İncelenmesi 
152. Cumhurbaşkanlığı bünyesinde hangi kurulların bulunduğu, kurulların genel olarak ve her birinin ayrı ayrı görev ve yetkileri (1) numaralı CBK'nın Dördüncü Kısmında düzenlenmiştir. Kuralla kurullarda en az üç üye bulunacağını öngörülmüş olup kurulların en fazla kaç üyeden oluşacağına ilişkin bir üst sınır getirilmemiştir. Kurulların istişari nitelikteki görev ve yetkileri dikkate alındığında kurullarda bulunabilecek üye sayısı zamana, duruma,ihtiyaçlara, görevin nitelik ve mahiyetine göre değişiklik gösterebilir. Bu bağlamda kurullarda 

en fazla kaç üyenin bulunabileceğinin önceden belirlenmesi zorunluluğundan bahsedilemez.Dava konusu kural bu yönüyle belirsizlik içermemektedir.

153. Açıklanan nedenlerle kural, Anayasa'nın 2. maddesine aykırı değildir. İptal talebinin reddi gerekir.

G. CBK'nın 33. Maddesinin (3) Numaralı Fikrasının Birinci Cümlesinde Yer Alan “…,her türlü bilgi ve belgeyi..." İbaresi ile 36. Maddesinin (1) Numaral Fıkrasının Birinci Cümlesinde Yer Alan “..gerekli olan bilgileri..." İbaresinin İncelenmesi 
1. Anlam ve Kapsam 
154. CBK'nın 33. maddesinde Cumhurbaşkanłığı politika kurullarının çalışma usul ve esasları düzenlenmiştir. Maddenin (3) numaralı fikrasının birinci cümlesinde kurulların,kendi görev alanlarıyla ilgili olarak her türlü bilgi ve belgeyi ilgili bakanlıklar ile kamu kurum ve kuruluşlarından talep edebilecekleri öngörülmüştür. Dava konusu kurallardan ilki cümlede yer alan “.….her türlü bilgi ve belgeyi.." ibaresidir.

155. CBK'nın 36. maddesinde ise kurulların bilgi toplama ve sır saklama yükümlülüğüne ilişkin usul ve esaslara yer verilmiştir. Maddenin (1) numaralı fikrasının birinci cümlesinde kurulların, görevleri ile ilgili olarak gerekli olan bilgileri bütün kamu kurum ve kuruluşlarından istemeye yetkili olduklar belirtilmiştir. Cümlede yer alan “..gerekli olan bilgileri..." ibaresi dava konusu diğer kuralı oluşturmaktadır.
156. CBK’nin 36. maddesinin (2) numaralı fikrasında elde edilen bilgilerden ticari sır niteliğinde olanların gizliliğine uyulacağı belirtilmiştir. (3) numaralı fikrasında ise kurulların başkan ve üyeleri ile personelinin, görevlerini yerine getirmeleri sırasında cdindikleri,kamuya, ilgililere ve üçüncü kişilere ait gizlilik taşıyan bilgileri, kişisel verileri, ticari sırlarıve bunlara ait belgeleri, bu konuda mevzuat gereği yetkili kılınan mercilerden başkasına açıklayamayacakları, kendilerinin veya üçüncü kişilerin yararına kułlanamayacaklarıbelirtilmiştir.

157. Buna göre dava konusu kurallar kurulları görevleriyle ilgili olarak gizlilik taşıyan, kişisel veri niteliğinde bulunan veya ticari sır mahiyetinde bulunanlar da dâhil olmak üzere gerekli görülen bilgileri ve belgeleri istemek hususlarında yetkili kılmaktadır.
2. İptal Taleplerinin Gerekçesi 
158. Dava dilekçesinde özetle; her türlü bilgi ve belge ile gerekli olan bilgiler ibarelerinin kapsamında kişisel verilerin de bulunduğu, kişisel verilerin korunmasının Anayasa'nın İkinci Kısmının İkinci Bölümünde yer alan Anayasa'nın 20. maddesi kapsamında kaldığı, bu konuda CBK ile düzenleme yapılamayacağı belirtilerek kuralların Anayasa'nın 104. maddesine aykırı olduğu ileri sürülmüştür 
3. Anayasa'ya Aykırılık Sorunu 
159. CBKnın 8. maddesinin (1) numaralı fikrasının (f) bendinde yer alan “.…bilgi toplamak..." ibaresinin Anayasa'ya uygunluk denetimi bölümünde belirtilen gerekçeler 

mahiyetine uygun düştüğü ölçüde dava konusu kurallar için de geçerlidir. Bu itibarla kurallar kişisel verilere ilişkin bir düzenleme niteliğinde olup CBK ile düzenlenemeyecek yasak alan içinde kalmaktadır.

160. Açıklanan nedenlerle kurallar, Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının ikinci cümlesine aykırıdır. İptalleri gerekir.

Kurallar, Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının ikinci cümlesine aykırıgörülerek iptal edildiğínden ayrıca aynı fikranın birinci, üçüncü ve dördüncü cümleleri yönünden incelenmemiştir.

Kurallar, konu bakımından yetki yönünden Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasinin ikinci cümlesine aykın görülerek iptal edildiğinden içerik yönünden incelenmemiştir.

Ğ. CBK'nın 35. Maddesinin (2) Numarah Fıkrasının İncelenmesi 
1. İptal Talebinin Gerekçesi 
161. Dava dilekçesinde özetle; CBK ile ihdas edilen kadrolarda istihdam edilecek olan kamu görevlilerine verilecek olan mali hakların kanunla veya kanunda gösterilen usul çerçevesinde belirlenmesi gerektiği, anılan konularda CBK ile belirleme yapılamayacağı,buna göre Cumhurbaşkanhğı politika kurullarındaki kurul üyelerinin małi haklarına ilişkin konuların kanunla düzenlenmesi gerekmekte olup CBK ile bu konuda düzenleme yapılabilmesinin 375 sayılı KHK'nın 30. maddesiyle belirlenmiş olan usule bağlı kalınmasıhâlinde mümkün olabileceği, yürütme yetkisi ve görevinin Anayasa'ya ve kanunlara uygun olarak kullanılması gerektiği, Anayasa'da veya kanunlarda kurul üyelerinin mali haklarına ilişkin bulunan konularda Cumhurbaşkanınca doğrudan belirleme ve düzenleme yapılabilmesine imkân veren herhangi bir düzenlemenin bulunmadığı belirtilerek kuralın Anayasa'nın 8., 104. ve 128. maddelerine aykırı olduğu ileri sürüłmüştür.
2. Anayasa'ya Aykırılık Sorunu 
162. Dava dilekçesinde konu bakımından yetki yönünden kuralın Anayasa'nın 8. ve 128. maddesine de aykırı olduğu ileri sürülmüş ise de CBK'ya ilişkin konu bakımından yetki kuralları Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasında düzenlendiğinden bu husustaki inceleme anılan fikra kapsamında yapılacaktır 

163. Kuralda Cumhurbaşkanlığına bağlı kurulların üyelerine, (100.000) gösterge rakaminın memur maaş katsayısı ile çarpımı sonucu bulunacak tutarda her ay ek ödeme yapılabileceği, bu ek ödemenin yapılacak işin niteliği, çalışma süresi ve üstlenilen görev dikkate alınarak her bir üye için farklı tutarlarda belirlenebileceği ifade edilmiştir. Bu ödemeler hakkında aylıklara ilişkin hükümlerin uygulanacağı ve damga vergisi hariç herhangi bir vergi ve kesintiye tabi tutulmayacağı belirtilmiştir. Ayrıca bu ödemenin ilgili mevzuatıuyarınca ödenmekte olan zam, tazminat, ödenek, döner sermaye ödemesi, ikramiye, ücret ve her ne ad altında olursa olsun yapılan benzeri ödemelerin hesabında dikkate alınmayacağıöngörülmüştür.


164. CBK’nın 14. maddesinin (3) numaralı fikrası ile (4) numaralı fikrasının birinci cümlesinin Anayasa'ya uygunluk denetimi bölümünde Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının ikinci cümlesi kapsamında belirtilen gerekçeler mahiyetine uygun düştüğüölçüde dava konusu kural için de geçerlidir. Buna göre kurul üyelerine her ay yapılacak ek ödemeyi ve buna ilişkin usul ve esasları düzenleyen kural mülkiyet hakkına ilişkin bir düzenleme niteliğinde bulunduğundan CBK ile düzenleme yapılması yasak alanda kalmaktadır.

165. Açıklanan nedenlerle kural, Anayasa’nin 104. maddesinin on yedinci fikrasının ikinci cümlesine aykırıdır. İptali gerekir.

Kural, Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının ikinci cümlesine aykırıgörülerek iptal edildiğinden kuralın ayrıca konu bakımından yetki yönünden aynı fikranın birinci, üçüncü ve dördüncü cümleleri yönünden incelenmesine gerek görülmemiştir.
Kural, konu bakımından yetki yönünden Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının ikinci cümlesine aykırı görülerek iptal edildiğinden içerik yönünden incelenmemiştir.

H. CBK'nın 46. Maddesinin (1) Numaralı Fıkrasının (ğ) Bendinin İncelenmesi 
166. 9/6/2020 tarihli ve (63) numaral Suç Mağdurlarının Desteklenmesine Dair Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi’nin 18. maddesinin (1) numarah fikrasının (c) bendiyle, (1)numaralı CBK’nın 46. maddesinin (1) numaralı fikranın (ğ) bendi yürürlükten kaldırılmıştır.
167. Açıklanan nedenle konusu kalmayan kurala ilişkin iptal talebi hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar vermek gerekir.

I. CBK'nın 47. Maddesinin (2) Numaralı Fikrasında Yer Alan “.…ve müfettişlerin görev, yetki ve sorumlulukları ile..” İbaresinin İncelenmesi 
1. Genel Açıklama 
168. (1) numaralı CBK'nin 40. maddesinin (1) numaralı fikrasının (h) bendinde Teftiş Kurulu Başkanlığı, Adalet Bakanlığının merkez teşkilatı bünyesindeki hizmet birimlerinden biri olarak düzenlenmiştir.

169. 24/2/1983 tarihli ve 2802 sayilı Hâkim ve Savcılar Kanunu'nun 99. maddesinde Adalet Bakanlığında bakana bağlı bir başkan, bir başkan yardımcısı, yeteri kadar adalet müfettişinden oluşan Teftiş Kurulu bulunduğu belirtilerek adalet müfettişlerinin sınıf, derece ve görev ünvanları 2802 sayılı Kanun’a bağlı (1) ve (2) sayılı Cetvellerde gösterilmiştir.
170. Adalet müfettişlerinin håkimlik ve savcılık mesleğinde iłgili mevzuat hükümleri bağlamında öngörülen sürelerle fiilen görev yapmış ve üstün başarısıyla adalet müfettişliği hizmetinde yararlı olacağı anlaşıłmış bulunanlar kişiler arasından atandıkları anlaşılmaktadır.
171. 2802 sayıh Kanun'un 100. maddesinde adalet müfettişlerinin görevlerine ilişkin hükümlere yer verilerek müfettişlerin, hâkim ve savcıların görevlerini kanun ve diğer 

mevzuata (hâkimler için idari nitelikteki genelgelere) uygun olarak yapıp yapmadıklarını ve adalet daireleri ile idari yargı dairelerini denetleme, hâkim ve savcıların ve adalet daireleri personelinin görevlerinden dolayı veya görevleri sırasında suç işleyip işlemediklerini, hâl ve eylemlerinin sıfat ve görevleri icaplarına uyup uymadığını araştırma ve gerektiğinde haklarında inceleme ve soruşturma işlemlerini yapacakları ifade edilmiştir. Kanun'un 101.maddesinde ise adalet müfettişlerinin yetkilerine yer verilmiştir.

2. İptal Talebinin Gerekçesi 
172. Dava dilekçesinde özetle; memurların ve diğer kamu görevlilerinin görev, yetki,hak ve yükümlülüklerinin kanunla düzenlenmesi gerektiği, bu konularda CBK ile düzenleme yapılamayacağı, kanunla düzenlenmesi gereken bir alanda genel ilkeler belirlenmeksizin ve çerçevesi çizilmeksizin yönetmelikle düzenleme yapılmasına imkân verilmesinin yasama yetkisinin devri niteliği taşıdığı, kuralda hukuki belirlilik bulunmadığı, idarelere geniş ve sınırsız bir yetki verildiği belirtilerek kuralın Anayasa'nın 2., 7., 104. ve 128. maddelerine aykırı olduğu ileri sürülmüştür.

3. Anayasa'ya Aykırılık Sorunu 
173. Dava dilekçesinde konu bakımından yetki yönünden kuralın Anayasa'nın 2., 7.ve 128. maddesine de aykın olduğu ileri sürülmüş ise de CBK'ya ilişkin konu bakımından yetki kuralları Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasında düzenlendiğinden bu husustaki inceleme anılan fikra kapsamında yapılacaktır.

174. Dava konusu kuralın da yer aldığı CBK'nın 47. maddesinin (2) numaralıfikrasında Teftiş Kurulu ve müfettişlerin görev, yetki ve sorumlulukları ile çalışma usullerinin yönetmelikle düzenleneceği öngörülmüştür. Dava konusu kural anılan fikrada yer alan “..ve müfettişlerin görev. yetki ve sorumlulukları ile.…." ibaresidir.

175. Buna göre dava konusu kuralla Adalet Bakanlığı hizmet birimlerinden olan Teftiş Kurułu Başkanlığı bünyesinde görev yapacak olan adalet müfettişlerinin görev, yetki ve sorumluluklarının yönetmelikle düzenlenmesi öngörülmüştür.

176. Anayasa'nın 144. maddesinde “Adalet hizmetleri ile savcıların idarî görevleri yönünden Adalet Bakanlığınca denetimi, adalet müfettişleri ile hâkim ve savcı mesleğinden olan iç denetçiler: araştırma, inceleme ve soruşturma işlemleri ise adalet müfettişleri eliyle yapılır. Buna ilişkin usul ve esaslar kanunla düzenlenir." denilmiş; adalet hizmetlerinin denetimine ilişkin usul ve esasların kanunla düzenleneceği belirtilmiştir.
177. Buna göre adalet müfettişlerinin görev, yetki ve sorumluluklarına ilişkin düzenleme öngören kuralın münhasıran kanunla düzenlenmesi gereken bir konuya ilişkin bulunduğu anlaşılmaktadır.

178. Açıklanan nedenlerle kural, Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının üçüncü cümlesine aykırıdır. İptali gerekir.


Kural, Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının üçüncü cümlesine aykırıgörülerek iptal edildiğinden kuralın ayrıca konu bakımından yetki yönünden aynı fikranın birinci, ikinci ve dördüncü cümleleri yönünden incelenmesine gerek görülmemiştir.
Kural, konu bakımından yetki yönünden Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının üçüncü cümlesine aykırı görülerek iptal edildiğinden içerik yönünden incelenmemiştir.

i. CBK'nın 58. Maddesinin İncelenmesi 
1. İptal Talebinin Gerekçesi 
179. Dava dilekçesinde özetle; idarelerin kuruluş ve görevleriyle bir bütün olduğu ve kanunla düzenleneceğine ilişkin Anayasa'nın 123. maddesi hükmünün genel kural olduğu,bakanlıkların kurulması, kaldırılması, görevleri ve yetkileri, teşkilat yapısı ile merkez ve taşra teşkilatlarının kurulmasının CBK ile düzenlenebileceğine ilişkin Anayasa'nın 106. maddesi hükmü ile genel kurala istisna getirildiği, istisnaî yetkinin genişletilemeyeceği, CBK ile yurt dışı teşkilatı kurulamayacağı, kuralla yurt dışı teşkilatı kurma yetkisinin Adalet Bakanlığına verildiği, bu şekilde bir yürütme işlemi ile yurt dışı teşkilatının kurulmasına olanak tanınamayacağı belirtilerek kuralın Anayasa'nın 106. ve 123. maddelerine aykırı olduğu ileri sürülmüştür.

2. Anayasa'ya Aykırılık Sorunu 
a. 58. Maddenin (1) Numaralı Fikrası
i. Kuralın Konu Bakımından Yetki Yönünden İncelenmesi 
180. Dava dilekçesinde kuralın konu bakımından yetki yönünden Anayasa'nın 106.ve I23. maddelerine aykırı olduğu ileri sürülmüş ise de CBK'ya ilişkin konu bakımından yetki kuralları Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasında düzenlendiğinden 6216sayılı Kanun'un 43. maddesi uyarınca kural ilgisi nedeniyle Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrası yönünden incelenmiştir.

181. Dava konusu kuralla Adalet Bakanlığının yurt dışı teşkilatı kurmaya yetkili olduğu hüküm altına alınmıştır.

182. Kuralın Adalet Bakanlığının teşkilatlanmasına dair bir düzenleme öngördüğü,bu itibarla yürütme yetkisine ilişkin olduğu açıktır (AYM, E. 2019/105, K. 2020/30,12/6/2020, §17; AYM, E. 2018/124, K. 2020/56, 15/10/2020, §17).
183. Kural, Anayasa'nın CBK ile düzenlenmesi yasaklanan İkinci Kısım Birinci ve İkinci Bölümlerinde yer alan temel haklar, kişi hakları ve ödevleriyle Dördüncü Bölümünde yer alan siyasi haklar ve ödevler ile ilgili herhangi bir düzenleme de içermemektedir.
184. Anayasa'nın 123. maddesinin birinci fikrasında idarenin kuruluş ve görevleriyle bir bütün olduğu ve kanunla düzenleneceği belirtilmiş; 106. maddesinin on birinci fikrasında ise bakanlıkların kurulmasının, kaldırılmaşının, görev ve yetkilerinin, teşkilat yapısı ile 

merkez ve taşra teşkilatlarının kurulmasının CBK ile düzenleneceği hükme bağlanmıştır.Dolayısıyla anılan fikra kapsamındaki konular Anayasa'nın CBK ile düzenlenmesini ayrıca ve özel olarak öngördüğü konulardır.

185. Anılan fikrada yer alan ".…teşkilat yapısı..." kavramı, belirli bir hizmeti yürütmek üzere kurulan kamu kurum ve kuruluşlarının bu amaçla üstlendikleri görev ve yetkilerin ifa edilebilmesi için oluşturulan ve söz konusu hizmetin yürütülmesinde doğrudan ya da dolaylı olarak rol alan, aynı kurum bünyesindeki farklı düzey ve nitelikteki birimlerin bütününü ifade etmektedir. Bu itibarla bir kurumun bu mahiyetteki merkez ve taşra teşkilatının yanı sıra yurt dışı teşkilatı da teşkilat yapısı kavramına dâhildir (AYM,E.2019/105, K.2020/30, 12/06/2020, § 21; E.2018/124, K.2020/56, 15/10/2020, § 21).
186. Dava konusu kurałda Adalet Bakanlığının yurt dışı teşkilatı kurmaya yetkili olduğu belirtilmiştir. Dolayısıyla kuralın Anayasa'nın 106. maddesinin on birinci fikrasında CBK ile düzenlenmesi özel olarak öngörülen konulardan biri olan bakanlıkların teşkilat yapısına ilişkin olduğu anlaşılmaktadır (AYM, E. 2019/105, K. 2020/30, 12/6/2020, §22).
187. Bu itibarla kuralın Anayasa'nın 106. maddesi uyarınca CBK ile yapılmasında Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının üçüncü cümlesini ihlal eden bir yön bulunmamaktadır.

188. Diğer yandan kuralla aynı alanda hüküm ifade eden karşılaştırmaya esas olabilecek nitelikte, kanunla yapılan herhangi bir düzenleme tespit edilememiştir, Buna göre kural, kanunda açıkça düzenlenen konulara ilişkin değildir.

189. Açıklanan nedenlerle kural, Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasına aykını değildir. İptal talebinin reddi gerekir.

M. Emin KUZ bu görüşe katılmamıştır.
ii. Kuralın İçerik Yönünden İncelenmesi 
190. 6216 sayılı Kanun'un 43. maddesi uyarınca kural, ilgisi nedeniyle Anayasanın 2. maddesi yönünden incelenmiştir.

191. İdarenin teşkilatlanmasıyla ilgili olarak Cumhurbaşkanlığı teşkilatınıdüzenleyen (1) numaralı CBK'nın “Ortak hükümler’” başlıklı on sekizinci bölümünün 510 vd.maddelerinde yurt dışı teşkilatına ilişkin kurallara yer veriłmiştir. Anılan kurallar kapsamında bakanlığın yurt dışı teşkilatı kurmasına ilişkin usuł ve esasların açık, net, anlaşılabilir ve uygulanabilir şekilde düzenlendiği, bu kapsamda temel kuralların ve genel çerçevenin çizildiği anlaşılmaktadır.

192. Buna göre Adalet Bakanlığının yurt dışı teşkilatı kurmaya yetkili olduğunu düzenleyen kural düzenleme amacı ve kapsamı itibarıyla hem kişiler hem de idare yönünden belirli ve öngörülebilir olup kuralda belirsizlik bulunmamaktadır.

193. Açıklanan nedenlerle kural, Anayasa'nın 2. maddesine aykırı değildir. İptal talebinin reddi gerekir.


b. 58. Maddenin (2), (3), (4) ve (5) Numaralı Fıkraları
194. Dava dilekçesinde kuralların konu bakımından yetki yönünden Anayasa'nın 106. ve 123. maddelerine aykırı olduğu ileri sürülmüş ise de CBK'ya ilişkin konu bakımından yetki kuralları Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasında düzenlendiğinden 6216sayılı Kanun'un 43. maddesi uyarınca kurallar ilgisi nedeniyle Anayasa'nın 104.maddesinin on yedinci fikrası yönünden incelenmiştir.

195. Dava konusu kurallar Bakanlığın yurt dışı teşkilatında yer alan adalet müşavirliği kadrolarına atanma şartlarını, bu kadroda görev yapan personelin sicillerinin nasıl ve kim tarafından verileceğini, yurt dışı sürekli görev süresini ve yurt dışı teşkilatına atanan hâkim ve savcılara yapılacak ödemeleri düzenlemektedir 
196. CBK'nin 58. maddesinin dava konusu (2) numaralı fikrasında yurt dışıteşkilatında yer alan adalet müşavirliği kadrolarına, hâkimlik ve savcılık mesleğinde filen en az beş yıl görev yapmış ve üstün başarısı ile yurt dışı hizmetlerinde yararlı olacağı anlaşılmışbulunanlar arasından atama yapılacağı, (3) numaralı fikrasında adalet müşavirleri hakkındaki sicillerin, 2802 sayılı Kanun hükümleri uyarınca ilgili bakan yardımcısı tarafından verileceği düzenlenmiştir. Yine dava konusu olan (4) numaralı fikrada yurt dışı sürekli görev süresinin üç yıl olduğu, bu sürenin hizmetin gerektirdiği hâllerde Adalet Bakanının onayıyla bir yıla kadar uzatılabileceği ve görev süresi sona erenlerin tekrar atanabileceği belirtilmiş; (5)numaralı fikrada ise Bakanlığın yurt dışı kadrolarına atanan hâkim ve savcılara 657 sayılıKanun kapsamında sürekli görevle yurt dışı kadrolarında bulunanlara yapılan ödemelerin aynıusul ve esaslar çerçevesinde ödeneceği öngörülmüştür.

197. Dava konusu kurallardan Bakanlık yurt dışı kadrolarına atanan hâkim ve savcılara yapılacak õdemeleri düzenleyen (5) numaralı fıkra, Anayasa Mahkemesinin yerleşik içtihatları doğrultusunda mülkiyet hakkıyla ilgili bir düzenleme olduğundan Anayasa'nın 104.maddesinin on yedinci fikrasının ikinci cümlesinde ifade edilen CBK ile düzenleme yapılmasıyasak alanda kalmaktadır.

198. Bakanlığın yurt dışı teşkilatında adalet müşavirliği kadrolarında görev yapan hâkim ve savcıların görevleri boyunca idari görev yürütmekle birlikte idari görev süreleri içinde hâkim ve savcı sifatlarını korumaya devam ettikleri ve Anayasa'nın 140. maddesi uyarınca hâkim ve savcılar hakkındaki hükümlere tabi oldukları açıktır. Buna göre idari görev yürüten hâkim ve savcıların atanmalarının, hakları ve ödevlerinin, meslekte ilerlemelerinin,görevlerinin ve görev yerlerinin geçici veya sürekli olarak değiştirilmesinin, yapılacak ödemeler ile diğer özlük işlerinin kanunla düzenlenmesi anayasal bir zorunluluktur.
199. Buna göre CBK'nin 13. maddesinin (3) numaralı fikrasının birinci cümlesinde yer alan “…ile adli ve idari yargı mensupları.." ibaresinin Anayasa'ya uygunluk denetimi bölümünde Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının üçüncü cümlesi kapsamına ilişkin belirtilen gerekçeler dava konusu kurallar için de geçerlidir.
200. Bu itibarla Anayasa'nın 140. maddesi bağlamında münhasıran kanunla düzenlenmesi gereken hususlara ilişkin bulunan kuralların Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının üçüncü cümlesine aykırı olduğu anlaşılmaktadır.

201. Açıklanan nedenlerle dava konusu kurallar, Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının ikinci ve üçüncü cümlelerine aykırıdır. İptalleri gerekir.
Kurallar, Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının ikinci ve üçüncücümlelerine aykırı görülerek iptal edildiğinden kuralların ayriıca konu bakımından yetki yönünden aynı fikranın birinci ve dördüncü cümleleri yönünden incelenmesine gerek görülmemiştir.

Kurallar, konu bakımından yetki yönünden Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının ikinci ve üçüncü cümlelerine aykırı görülerek iptal edildiğinden içerik yönünden incelenmemiştir.

J. CBK'nın 91. Maddesinin Incelenmesi 
202. (1) numaralı CBK'nın dava konusu 91. maddesi (73) numaralı CBK'nin 31.maddesiyle başlığıyla birlikte değiştirilmiştir.

203. Açıklanan nedenle konusu kalmayan kurala ilişkin iptal talebi hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar vermek gerekir.

K. CBK'nın 97. Maddesinin (1) Numaralı Fikrasının (c), (ğ) ve (n) Bentlerinin incelenmesi 

1. İptal Taleplerinin Gerekçesi 
204. Dava dilekçesinde özetle; belediye ve mücavir alan sınırları içinde belediyelerin, dışında ise il özel idarelerinin görev ve yetkisinde bulunan hususlara ilişkin olarak Çevre Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığına görev ve yetki verildiği, yetkinin amacının, temel ilkelerinin ortaya konulmadığı, kapsam ve çerçevesinin çizilmediği, verilen yetkinin sınırlı ve tamamlayıcı bir yetki olduğu gözetilmeksizin Bakanlığa sınırsız ve belirsiz bir alanı düzenleme yetkisinin tanındığı, merkezî idarenin mahallî idareler üzerinde kullanabileceği yetkilerin ancak kanunla düzenlenebileceği bu konularda CBK çıkarılamayacağı, düzenlemede hukuki belirlilik ilkesine aykırılık bulunduğu belirtilerek kuralların Anayasa'nın 2., 104. ve 127. maddelerine aykırı olduğu ileri sürülmüştür.
2. Anayasa'ya Aykırılık Sorunu 
205. Dava dilekçesinde konu bakımından yetki yönünden kuralların Anayasa'nın 2.ve 127. maddelerine de aykırı olduğu ileri sürülmüş ise de CBK'ya ilişkin konu bakımından yetki kuralları Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasında düzenlendiğinden bu husustaki inceleme anılan fikra kapsamında yapılacaktır.

206. Dava konusu kurallarla Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığının bir kısım görev ve yetkileri düzenlenmiştir. Buna göre CBK'nın 97. maddesinin (1) numarahıfikrasının;
- (ç) bendinde her tür ve ölçekteki fiziki planlar ile bunların uygulanmasına yönelik temel ilke, strateji ve standartları belirlemek ve bunların uygulanmasını sağlamak ile 

Cumhurbaşkanınca yetkilendirilen alanlar ile merkezî idarenin yetkisi içindeki kamu yatırımları, mülkiyeti kamuya ait arsa ve araziler üzerinde yapılacak her türlü yapı, millîgüvenliğe dair tesisler, askerî yasak bölgeler, genel sığınak alanları, özel güvenlik bölgeleri,enerji ve telekomünikasyon tesislerine ilişkin olarak başvuru tarihinden itibaren iki ay içinde yetkili idarelerce ruhsatlandırma yapılmaması hâlinde resen yapı ruhsatı ve yapı kullanma izni vermek,
- (ğ) bendinde gecekondu, kiyı alanları ve tesisleri ile niteliğinin bozulması nedeniyle orman ve mera dışına çıkarılan alanlar dâhil kentseł ve kırsal alan ve yerleşmelerde yapılacak iyileştirme, yenileme ve dönüşüm uygulamalarında idarelerce uyulacak usul ve esaslarıbelirlemek; Bakanlıkça belirlenen finans ve ticaret merkezleri, fuar ve sergi alanlari, eğlence merkezleri, şehirlerin ana giriş düzenlemeleri gibi şehirlerin marka değerini artırmaya ve şehrin gelişmesine katkı sağlayacak özel proje alanlarına dair her tür ve ölçekte etüt, harita,plan, parselasyon planı ve yapı projelerini yapmak, yaptırmak, onaylamak, kamulaştırmak,ruhsat ve yapım işlerinin gerçekleştiriłmesini sağlamak, yapı kullanma izinłerini vermek ve bu alanlarda kat mülkiyeti kurulmasını temin etmek ile 2/3/1984 tarihli ve 2985 sayılı Toplu Konut Kanunu ile 20/7/1966 tarihli ve 775 sayılı Gecekondu Kanunu uyarınca Toplu Konut İdaresi Başkanlığı tarafından yapılan uygulamalara ilişkin her tür ve ölçekte etüt, harita, plan ve parselasyon planłarını yapmak, yaptırmak, onaylamak, ruhsat işlerini gerçekleştirmek, yapıkullanma izinlerini vermek ve bu alanlarda kat mülkiyetinin kurulmasını sağlamak,
- (n) bendinde 23/9/1980 tarihli ve 2302 sayılı Atatürk'ün Doğumunun 100 ÜncüYılının Kutlanması ve "Atatürk Kültür Merkezi Kurulması" Hakkında Kanun'un 3. maddesi ile belirlenen Atatürk Kültür Merkezi alanını iyileştirme, güzelleştirme, yenileme ve ihya etme amacıyla Kültür ve Turizm Bakanlığının da görüşü alınarak, bu alan için her tür ve ölçekte etüt, harita, plan, parselasyon planı ile yapı projelerini yapmak, yaptırmak,onaylamak, kamulaştırma ve ruhsatlandırma işlemleri ile diğer iş ve işlemlerin gerçekleştirilmesini sağlamak,
hususlarında Bakanlığın görevli ve yetkili olduğu hüküm altına alınmıştır.
207. Çevre düzeni, nazım ve uygulama imar planlari, parselasyon planları gibi fiziki planlar ile yapı ruhsatı ve yapı kullanma izni temel olarak yapılarla donatıłan çevrenin ulusal,bölgesel ve yöresel çapta belirli bir plan ve program dâhilinde planli, sistemli ve uyumlu olarak düzenlenmesine, arsa ve araziler üzerinde düzgün ve düzenli yapılaşmanın gerçekleştirilmesini sağlama amacıyla yapılan işlemlerdir. Anılan planlar, yapı ruhsatı ve yapıkullanma izinleri ile bu bağlamda gerçekleştirilecek etüt, harita ve ruhsatlandırma işlemleri imar mevzuatının konusunu oluşturmakta olup bir bütün olarak imar ve yapılaşmaya ilişkin hususlardir.

208. Anayasa Mahkemesi gerek norm denetimi ve gerekse bireysel başvuruda imar ve yapılaşmaya ilişkin planlar, yapı ruhsatı ve yapı kullanma iznine ilişkin meseleler ile bunların kişi hakları üzerindeki etkilerini mülkiyet hakkı kapsamında değerlendirmiştir (AYM, E.2018/62, K.2018/117, 27/12/2018; E.2016/133, K.2017/155, 15/11/2017;E.2016/150, K.2017/179, 28/12/2017; Martı Gayrimenkul Yatırım Ortaklığı A.Ş., B. No:2015/2297, 25/12/2018; Faruk Aksekili, B. No: 2013/1261, 4/2/2016; İhsan Burak Alsan, B.No: 2018/23534, 15/6/2021; Mehmet Umur Akarca, B. No: 2017/15318, 9/6/2021; Mehmet Seçer, B. No: 2018/15843, 24/3/2021; Şükrü Sürmeli, B. No: 2018/14970, 31/12/2020; Bahri 

Özarslan ve diğerleri, B. No: 2018/27745, 14/10/2020; Ahmet Recai Kural, B. No:2017/14702, 1/7/2020; Abbas Özçelik ve diğerleri, B. No: 2016/3193, 29/5/2019; Ferhat Altın, B. No: 2018/2208, 15/11/2018; Ahmet Tevfik Sağnak, B. No: 2018/79, 12/12/2018; Arif Engin Konuk, B. No: 2014/8269, 6/4/2017; Süleyman Oktay Uras ve Sevtap Uras, B. No:2014/11994, 9/3/2017; Nusrat Külah, B. No: 2013/6151, 21/4/2016; Tam Petrol Ürünleri Alım Satim Ltd. Şti., B. No: 2013/2131, 10/6/2015).

209. Arsa ve araziler ile bunlar üzerindeki yapılar Anayasa'nın 35. maddesi uyarınca mülkiyet hakkının konusunu oluşturmaktadır. Arazi kullanımı ve yapılaşmanın imar mevzuatına uygun olarak gerçekleştirileceği açıktır. Buna göre fiziki planlara, imar uygulamalarına, yapı ruhsatına, yapı kullanma iznine, iyileştirme, yenileme ve dönüşüm uygulamalarına, kamulaştırmaya, kat mülkiyeti kurulmasına ilişkin meseleler ile bu alanlarda alınacak muhtemel kararların kişilerin mülkiyet hakkını doğrudan etkileyebileceği hususunda tereddüt bulunmamaktadır. Bir başka ifadeyle bu alanlarda yapılacak iş ve işlemler, kişilerin maliki bulundukları arsa, arazi ve yapılar üzerindeki kullanım ve tasarruf biçimlerini kısmen veya tamamen değiştirme, yeniden düzenleme veya sona erdirme gibi mülkiyet hakkına müdahale teşkil edebilecek niteliktedir.

210. Bu itibarla kurallar, Anayasa'nın İkinci Kısmının İkinci Bölümünde yer alan mülkiyet hakkına ilişkin düzenleme içerdiğinden Anayasa'nın l04. maddesinin on yedinci fikrasının ikinci cümlesi uyarınca CBK ile düzenlenemeyecek yasak alan içinde kalmaktadırlar.

211. Açıklanan nedenlerle kurallar, Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının ikinci cümlesine aykırıdır. İptalleri gerekir.

Kurallar, Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının ikinci cümlesine aykır görülerek iptal edildiğinden kuralların ayrıca konu bakımından yetki yönünden aynı fikranın birinci, üçüncü ve dördüncü cümleleri yönünden incelenmesine gerek görülmemiştir.
Kurallar, konu bakımından yetki yönünden Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının ikinci cümlesine aykırı görülerek iptal edildiğinden içerik yönünden incelenmemiştir.

L. CBK'nın 97. Maddesinin (1) Numaralı Fıkrasının (h) Bendinin İncelenmesi 
1. İptal Talebinin Gerekçesi 
212. Dava dilekçesinde özetle; kuralla Bakanlığa mahallî idareleri devre dışıbırakarak resen yapı ruhsatı ve yapı kullanma izni ile işyeri açma ve çalışma ruhsatı verme yetkisi tanındığı, yine yerel yönetimlerce hazırlanan yerleşme ve yapıłaşmaya ilişkin planlara aykırı olması veya plan dengesini ve bütünlüğünü bozması sebebiyle mahallî idarelerce onaylanmayan planları onaylama imkânı getirildiği, merkezî idarenin mahallî idareler üzerinde kullanabileceği yetkilerin ancak kanunla düzenlenebileceği, bu konularda CBK çıkarılamayacağı, merkezî idarenin yerel yönetimlerin yerine geçerek karar alamayacağı, idari vesayet yetkisinin de buna imkân tanımadığı belirtilerek kuralın Anayasa'nın 104. ve 127.maddelerine aykıri olduğu ileri sürülmüştür.


2. Anayasa'ya Aykırılık Sorunu 
213. Dava dilekçesinde konu bakımından yetki yönünden kuralın Anayasa'nın 127.maddesine de aykırı olduğu ileri sürülmüş ise de CBK'ya ilişkin konu bakımından yetki kuralları Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasında düzenlendiğinden bu husustaki inceleme amlan fikra kapsamında yapılacaktır.

214. Dava konusu kural, devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan veya mülkiyeti Hazineye, kamu kurum veya kuruluşlarına veya gerçek kişilere veyahut özel hukuk tüzel kişilerine ait olan taşınmazlar üzerinde kamu veya özel sektör tarafından gerçekleştirilecek olan yatırımlara ilişkindir. Bu kapsamda kuralda Bakanlığın, kuralda belirtilen taşınmazlar üzerinde yine kuralda belirtilen yatırımlarla ilgili olarak ilgililerince hazırlandığı veya hazırlatıldığı hâlde yetkili idarece üç ay içinde onaylanmayan etüt, harita, her tür ve ölçekteki çevre düzeni, nazım ve uygułama imar planlarını, parselasyon planlarını ve değişikliklerini ilgililerinin valilikten talep etmesi ve valiliğin Bakanlığa teklifte bulunması üzerine bedeli mukabilinde yapmak, yaptırmak ve onaylamak ile başvuru tarihinden itibaren iki ay içinde yetkili idarece verilmemesi hâlinde bedeli mukabilinde resen yapı ruhsatı ve yapı kullanma izni ile işyeri açma ve çalışma ruhsatını vermek hususlarında görevli ve yetkili olduğu hüküm altına alınmıştir.

215. Çevre, imar ve yapılaşmaya ilişkin olarak etüt, harita, her tür ve ölçekteki çevre düzeni, nazım ve uygulama imar planlari, parselasyon planlari, yapı ruhsati, yapı kullanma izni ile işyeri açma ve çalışma ruhsatıyla ilgili düzenleme getiren kural mülkiyet hakkına ilişkin düzenleme içermekte olup CBK'nın 97. maddesinin (1) numaralı fikrasının (c), (ğ) ve (n) bentlerinin Anayasa'ya uygunluk denetimi bölümünde belirtilen gerekçeler dava konusu kural için de geçerlidir.

216. Bu kapsamda mülkiyet hakkına ilişkin bir düzenleme niteliğinde bulunan kural CBK ile düzenlenemeyecek yasak alan içinde kalmaktadır.

217. Açıklanan nedenlerle kural, Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının ikinci cümlesine aykırıdır. İptali gerekir.

Kural, Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının ikinci cümlesine aykırıgörülerek iptal edildiğinden kuralın ayrıca konu bakımından yetki yönünden aynı fıkranın birinci, üçüncü ve dördüncü cümleleri yönünden incelenmesine gerek görülmemiştir.
Kural, konu bakımından yetki yönünden Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının ikinci cümlesine aykırı görülerek iptal edildiğinden içerik yönünden incelenmemiştir.

M. CBK'nın 97. Maddesinin (1) Numaralı Fikrasının (o) Bendinin İncelenmesi 
1. İptal Talebinin Gerekçesi 
218. Dava dilekçesinde özetle; mahalłî idarelerin ve bunların merkezî idare ile olan ilişkilerinin ancak kanunla düzenlenebileceği, bu konuda CBK ile düzenleme yapılamayacağıbelirtilerek kuralın Anayasa'nın 104. ve 127. maddelerine aykırı olduğu ileri sürülmüştür.

2. Anayasa'ya Aykırılık Sorunu 
219. Dava dilekçesinde konu bakımından yetki yönünden kuralın Anayasa'nın 127.maddesine de aykırı olduğu ileri sürülmüş ise de CBK'ya ilişkin konu bakımından yetki kuralları Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasında düzenlendiğinden bu husustaki inceleme anılan fikra kapsamında yapılacaktir.

220. Kuralla Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı, mahallî idarelerin ve bunların merkezî idare ile olan alaka ve münasebetlerinin düzenlenmesi hususlarında görevli ve yetkili kılınmiştır.

221. Anayasa'nın 123. maddesinde idarenin kuruluş ve görevleriyle bir bütün olduğu ve kanunla düzenleneceği öngörüldükten sonra idarenin kuruluş ve görevlerinin merkezden yönetim ve yerinden yönetim esaslarına dayandığı hükme bağlanmıştır. İdarenin bütünlüğüilkesiyle idari görevleri yerine getiren kurumlar arasında birliğin sağlanması ve idari yapıiçinde yer alan kurumların bir bütünlük içinde çalışması öngörülmüştür.
222. Anayasa'nın 127. maddesinin birinci fikrasında mahallî idarelerin il, belediye veya köy halkının mahalłî müşterek ihtiyaçlarını karşılamak üzere kuruluş esasları kanunla belirtilen ve karar organları kanunda gösterilen seçmenler tarafindan seçilerek oluşturulan kamu tüzel kişileri oldukları; ikinci fikrasında mahallî idarelerin kuruluş ve görevleri ile yetkilerinin, yerinden yönetim ilkesine uygun olarak kanunla düzenleneceği belirtilmiştir.Anılan maddenin beşinci fikrasında merkezi idarenin, mahallî idareler üzerinde, mahallîhizmetlerin idarenin bütünlüğü ilkesine uygun şekilde yürütülmesi, kamu görevlerinde birliğin sağlanması, toplum yararının korunması ve mahallî ihtiyaçların gereği gibi karşılanması amacıyla kanunda belirtilen esas ve usułler dairesinde idari vesayet yetkisine sahip olduğu belirtilmiş; son fikrasında ise mahallî idarelerin görevleri, yetkileri ile merkezîidare ile karşılıklı bağ ve ilgilerinin kanunla düzenleneceği kurala bağlanmıştır.
223. Anayasa'nın 127. maddesi uyarınca mahallî idarelerin kuruluş amacı olarak gösterilen mahallî müşterek ihtiyaç, herhangi bir yerel yönetim biriminin sınırları içinde yaşayanların, aynı yörede birlikte yaşamaktan doğan somut durumların yarattığı,yoğunlaştırdığı ve sürekli güncelleştirdiği, özünde etkinlik, ölçek ve sağladığı yarar bakımından yerel sınırları aşmayan, bölünebilir ve rekabet konusu olabilen yerel ve kamusal hizmet karakterinin ağır bastığı ortak beklentilerini ifade etmektedir. Anayasa'da il, belediye ya da köy halkının yerel ortak ihtiyaçlarının neler olduğu belirlenmemiş, bunun saptanmasıkanuna bırakılmıştır. Yine mahallî idarelerin kuruluşları, görevleri, yetkileri ve merkezî idare ile karşılıklı bağ ve ilişkilerinin de kanunla düzenlenmesi esası getirilmiştir.
224. Anayasa'nın 127. maddesinin beşinci fikrasında düzenlenen idari vesayet yetkisi ise yerel yönetimlere tanınan ve güvence altına alınan özerkliğin istisnasını oluşturmakta olup kanunla çerçevesi çizilen sınırlar içinde kullanılması gereken istisnai bir yetkidir. Buna göre Anayasa'da belirtilen amaç ve çerçeve içinde kalmak koşuluyla bu yetkinin kapsam ve sınırınt belirleme yetkisi kanun koyucuya aittir.

225. Kural, mahallî idarelere ve bunların merkezî idare ile alaka ve münasebetlerine ilişkin bir düzenleme öngörmekte; mahallî idareleri ve bunların merkezî idare ile olan ilgi ve ilişkilerini düzenleme yetkisini Bakanlığa vermektedir. Mahallî idarelerin düzenlenmesi ile 

bunların merkezî idare ile olan alaka ve münasebetlerine ilişkin meselelerin mahallî idarelerin kurułuşları, görevleri, yetkileri ile idari vesayet yetkinin kullanılmasıyla doğrudan iłişkili bulunduğu açıktır. Buna göre Anayasa'nın 127. maddesi kapsamında anılan hususlardaki yetki ve görevlerin kanunla verilmesi, kapsam ve içeriğinin de yine kanunla belirlenmesi gerekmekte olup kural münhasıran kanunla düzenlenmesi gereken bir konuya ilişkin düzenleme içermektedir.

226. Açıkfanan nedenlerle kural, Anayasanın 104. maddesinin on yedinci fikrasının üçüncü cümlesine aykırıdır. İptali gerekir.

Kural, Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının üçüncü cümlesine aykırıgörülerek iptal edildiğinden kuralın ayrıca konu bakımından yetki yönünden aynı fikranın birinci, ikinci ve dördüncü cümleleri yönünden incelenmesine gerek görülmemiştir.
Kural, konu bakımından yetki yönünden Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının üçüncü cümlesine aykın görülerek iptal edildiğinden içerik yönünden incelenmemiştir.

N. CBK'nın 102. Maddesinin (1) Numarah Fikrasının (g)ve (k) Bentlerinin İncelenmesi 

1. Iptal Talebinin Gerekçesi 
227. Dava dilekçesinde CBK’nin 97. maddesinin (1) numaralı fikrasının (ç), (ğ) ve (n) bentleri için belirtilen aynı gerekçelerle dava konusu kuralların Anayasa'nın 2., 104. ve 127. maddelerine aykırı olduğu ileri sürülmüştür.

2. Anayasa'ya Aykırılık Sorunu 
228. Dava dilekçesinde konu bakımından yetki yönünden kuralların Anayasa'nın 2.ve 127. maddelerine de aykırı olduğu ileri sürülmüş ise de CBK'ya ilişkin konu bakımından yetki kuralları Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasında düzenlendiğinden bu husustaki inceleme anılan fikra kapsamında yapılacaktır.

229. Kurallar Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığının hizmet birimlerinden olan Mekânsal Planlama Genel Müdürlüğünün bir kısım görev ve yetkilerini düzenlemektedir. Buna göre Genel Müdürlük;
- Cumhurbaşkanınca belirlenen proje kapsamı içerisinde kalmak kaydıyla kamuya ait tescilli araziler ile tescil dışı araziler ve muvafakatleri ahınmak koşuluyla özel kişi veya kuruluşlara ait arazilerin yeniden fonksiyon kazandırılıp geliştirilmesine yönelik olarak her tür ve ölçekte etüt, harita, plan, parselasyon planı, kamulaştırma, arazi ve arsa düzenlemesi yapmak, yaptırmak ve onaylamak,
- Cumhurbaşkanınca yetkilendirilen alanlar ile merkezî idarenin yetkisi içindeki kamu yatırımlari, mülkiyeti kamuya ait arsa ve araziler üzerinde yapılacak her türlü yapı, millîgüvenliğe dair tesisler, askerî yasak bölgeler, 15/5/1959 tarihli ve 7269 sayılı Umumi Hayata Müessir Afetler Dolayısiyle Alinacak Tedbirlerle Yapılacak Yardımlara Dair Kanun 

hükümleri çerçevesinde yapılacak binalar, genel sığınak alanları, özel güvenlik bölgeleri enerji ve telekomünikasyon tesisleri ile ilgili altyapı, üstyapı ve iletim hatları, yanıcı, parlayıcıve patlayıcı madde üretim tesisleri ve depolar, akaryakıt ve sivılaştırılmış petrol gazi istasyonları gibi alanlar ile ilgili her tür ve ölçekteki planların yapımasına ilişkin esaslarıbelirlemek, bunlara ilişkin her tür ve ölçekteki harita, etüt, plan ve parselasyon planlarınıgerektiğinde yapmak, yaptırmak ve resen onaylamak, planlamaya ilişkin iş ve işlemlerde bakanlıklar, mahallî idareler ve meslek kuruluşları arasında koordinasyonu sağlamak,planlama sürecinin iyileştirilmesini ve geliştirilmesini temin etmek,
hususlarında görevli ve yetkili kılınmıştır.
230. CBK'nin 97. maddesinin (1) numaralı fikrasının (c), (ğ) ve (n) bentlerinin Anayasa'ya uygunluk denetimi bölümünde belirtilen gerekçeler dava konusu kurallar için de geçerlidir. Çevre, imar ve yapılaşmaya ilişkin olarak harita, etüt, plan, parselasyon planıkamulaştırma, arazi ve arsa düzenlemesi gibi hususlara ilişkin düzenlemeler öngören kurallar mülkiyet hakkına ilişkin olup CBK ile düzenlenemeyecek yasak alan içinde kalmaktadır.
231. Açıklanan nedenlerle kurallar, Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının ikinci cümlesine aykırıdır. İptalleri gerekir.

Kurallar, Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının ikinci cümlesine aykır görülerek iptal edildiğinden kuralların ayrıca konu bakımından yetki yönünden aynı fikranın birinci, üçüncü ve dördüncü cümleleri yönünden incelenmesine gerek görülmemiştir.
Kurałlar, konu bakımından yetki yönünden Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının ikinci cümlesine aykırı görülerek iptal edildiğinden içerik yönünden incelenmemiştir.

O. CBK'nin 106. Maddesinin (1) Numaralt Fikrasının (c) Bendinde Yer Alan "….bu alanlarda mülk sahiplerinden altyapı katılım bedellerinin tahsiline ilişkin düzenlemeler yapmak," İbaresi ile (d) Bendinin İncelenmesi 
232. 15/10/2023 tarihli ve (153) numaralı Bazi Cumhurbaşkanlığı Kararnamelerinde Değişiklik Yapılması Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'nin 5. maddesiyle, (1)numaralı CBK'nın 106. maddesi yürürlükten kaldırılmıştır.

233. Açıklanan nedenle konusu kalmayan kurallara ilişkin iptal talebi hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar vermek gerekir.

Ö. CBK'nın 107. Maddesinin (1) Numaralı Fikrasının (h) Bendinde Yer Alan ".…mimarlık ve mühendislik meslek kuruluşlarına ilişkin mevzuatı hazırlamak ve bunlarıdenetlemek," İbaresinin İncelenmesi 

1. Anlam ve Kapsam 
234. CBK'nın 107. maddesinin (1) numaralı fikrasının (h) bendinde, Çevre,Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığının görev alanına giren konularla ilgili olarak mimarlık ve mühendislik meslek kuruluşlarına ilişkin mevzuatı hazırlamak ve bunları

denetlemek Mesleki Hizmetler Genel Müdürlüğünün görev ve yetkileri arasında sayılmıştır.Anılan bentte yer alan “.…. mimarlık ve mühendislik meslek kuruluşlarına ilişkin mevzuatıhazırlamak ve bunları denetlemek," ibaresi dava konusu kuralı oluşturmaktadır.
235. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığının görev ve yetkileri CBK’nın 97. maddesinde düzenlenmiştir. Buna göre Bakanlığın görev alanına giren konuların en temel şekilde yerleşmeye, çevreye, yapılaşmaya ve imara ilişkin bulunduğu anlaşılmaktadır. Anılan hususlardaki mimarlık ve mühendislik hizmetleri ise mimarlar ve mühendislerce yerine getirilmektedir.

236. Mimarlık ve mühendislik meslek kuruluşları Anayasa'nın 135. maddesi kapsamında, mimarların ve mühendislerin müşterek ihtiyaçlarını karşılamak, mesleki faaliyetlerini kolaylaştırmak, mesleklerinin genel menfaatlere uygun olarak gelişmesini sağlamak, birbirleri ile ve halk ile olan ilişkilerinde dürüstlüğü ve güveni hâkim kılmak üzere meslek disiplini ve ahlakını korumak amacıyla kanunla kurulan, tüzel kişiliğe sahip, kamu kurumu niteliğinde meslek kurułuşlarıdır.

237. Kuralla yerleşme, çevre, yapılaşma ve imar konularıyla ilgili olarak mimarlık ve mühendislik meslek kuruluşlarına ilişkin mevzuatı hazırlamak ve anılan konularla ilgili olarak mimarlık ve mühendislik meslek kuruluşlarını denetlemek görev ve yetkisi Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığının hizmet birimlerinden olan Mesleki Hizmetler Genel Müdürlüğüne verilmiştir.

2. İptal Talebinin Gerekçesi 
238. Dava dilekçesinde özetle; mimarlık ve mühendislik meslek kuruluşları ve üyelerinin görev, yetki, sorumluluk ve denetimleriyle ilişkili düzenleme getirildiği, kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları üzerinde devletin idari ve mali denetimine ilişkin kuralların kanunla düzenlenmesi gerektiği, bu hususlarda CBK çıkarılamayacağı belirtilerek kuralın Anayasa'nın 104. ve 135. maddelerine aykırı olduğu iłeri sürülmüştür.
3. Anayasa'ya Aykırılık Sorunu 
239. Dava dilekçesinde konu bakımından yetki yönünden kurahın Anayasa'nın 135.maddesine de aykını olduğu ileri sürülmüş ise de CBK'ya ilişkin konu bakımından yetki kuralları Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasında düzenlendiğinden bu husustaki inceleme anılan fikra kapsamında yapılacaktır.

240. Anayasa'nın 135. maddesinin birinci fikrasında, kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları ve üst kuruluşlarının belli bir mesleğe mensup olanların müşterek ihtiyaçlarını karşılamak, mesleki faaliyetlerini kolaylaştırmak, mesleğin genel menfaatlere uygun olarak gelişmesini sağlamak, mestek mensupłarının birbirleri ile ve halk ile olan ilişkilerinde dürüstlüğü ve güveni hâkim kılmak üzere meslek disiplini ve ahlakını korumak maksadı ile kanunla kurulan ve organları kendi üyeleri tarafından kanunda gösterilen usullere göre yargı gözetimi altında, gizli oyla seçilen kamu tüzel kişileri olduğu; beşinci fikrasında ise bu meslek kuruluşları üzerinde devletin idari ve mali denetimine ilişkin kuralların kanunla düzenleneceği belirtilmiştir.


241. Anayasa'nın 123. maddesinde, idarenin kuruluş ve görevleriyle bir bütün olduğu ve kanunla düzenleneceği belirtildikten sonra idarenin kuruluş ve görevlerinin merkezden yönetim ve yerinden yönetim esasłarına dayandığı hükme bağlanmış; kamu tüzel kişiliğinin ancak kanunla veya kanunun açıkça verdiği yetkiye dayanılarak kurulacağı ifade edilmiştir.
242. İdarenin bütünlüğü, idari görevleri yerine getiren kurumlar arasında birliğin sağlanması ve idari yapı içinde yer alan kurumların bir bütünlük içinde çalışmasınıöngörmektedir. İdarede bütünlüğü sağlamak için başlıca iki hukuksal araç hiyerarşi ve idari vesayet kullanılmaktadır. Hiyerarşi, hem merkezî yönetim içinde yer alan örgütler ve bunlara bağlı birimler arasındaki hem de yerinden yönetim kuruluşlarının kendi içerisindeki bütünleşmeyi sağlamaktadır. İdari vesayet ise merkezî yönetim ile yerinden yönetim kuruluşlan arasındaki bütünleşmeyi sağlayan araçtır (AYM, E.2015/106, K. 2016/128,22/6/2016, §7).

243. Kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları ve üst kuruluşları, idare teşkilatıiçinde hizmet yerinden yönetim kuruluşları kapsamında yer ałmakta olup bu sebeple de devletin gözetim ve denetimi altındadır.

244. Kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları üzerindeki devlet denetiminin bir vesayet yetkisi olduğu genel olarak kabul edilmekle birlikte bu kuruluşlar üzerinde uygulanması gereken vesayet, Anayasa'nın 127. maddesinin beşinci fikrasında öngörülen vesayet yetkisinden farkłıdır. Anayasa'nın 135. maddesinin beşinci fikrasına göre merkezîidarenin kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları üzerindeki vesayet yetkisi kanunla düzenlenmeli ve bu vesayet yetkisi idari ve mali denetim kapsamındaki konular ile sınırlıolmalıdır (AYM, E.2015/106, K. 2016/128, 22/6/2016, §9).

245. Anayasa'nın 135. maddesinde meslek kuruluşlarının karar ve yönetim organlarının seçimle göreve gelmesinin öngörülmesi ve sorumlu organlarının görevlerine yargı kararıyla son verilebileceğinin kurala bağlanması bu kuruluşların özerkliğine işaret etmektedir (AYM, E.2015/106, K. 2016/128, 22/6/2016, §10).

246. Kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarına özerklik tanınmasının nedeni.belłi bir mesłeğe mensup olanların faaliyetlerini hizmetin gereklerine ve kamu yararına uygun bir şekilde sürdürmelerini güvence altına almaktır. Meslek kuruluşlarının özerkliği; merkezîidareden bağımsız olarak karar ve yürütme organlarını seçebilme, ilgili mesleki faaliyetlerle sınırlı olmak üzere üyelerini ve örgütlerini bağlayıcı karar alma ve uygulama, meslek mensuplarının uyacağı ilke ve kuralları belirleme ve üyeleri hakkında disiplin tedbirleri uygulama hak ve yetkisini içermektedir. Ancak özerklik, meslek kuruluşlarının işlemlerinin idari vesayet yoluyla merkezî idarenin denetimine tabi kılınmasına engel değildir.
247. Kuralla Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığının hizmet birimine,yerleşme, çevre, yapılaşma ve imar konularıyla ilgili olarak kamu kurumu niteliğindeki mimarlık ve mühendislik mesiek kuruluşlarına ilişkin mevzuatı hazırlama; aynı konularla ilgili olarak mimarlık ve mühendislik meslek kuruluşlarını denetleme görev ve yetkisi verilmiştir. Anılan mevzuat hazırlama ve denetleme yetkilerinin kamu kurumu niteliğindeki mimarlık ve mühendislik meslek kuruluşlarının karar alma ve uygulama sürecindeki faaliyetlerini, etki ve sonuçları itibarıyla meslek mensupları ile hizmet satın alan kişilerin menfaatlerini etkileyeceği açıktır. Bu bakımdan merkezî idareye düzenleme ve denetleme 

yetkisi veren kural, kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının özerkliğine, idarenin bütünlüğü ilkesi uyarınca hizmet yerinden yönetim kuruluşları üzerinde idari vesayet yetkisinin kullanılmasına ilişkindir.

248. Buna göre Anayasa'nın 135. maddesi kapsamında anılan hususlardaki yetki ve görevlerin kanunla verilmesi, kapsam ve içeriğinin de yine kanunla belirlenmesi gerekmektedir. Bu itibarla kuralda Anayasa'nın 135. maddesi bağlamında 104. maddesinin on yedinci fıkrasının üçüncü cümlesine aykırı şekilde düzenleme yapıldığı anlaşılmaktadır.
249. Açıklanan nedenlerle kural, Anayasa'nin 104. maddesinin on yedinci fikrasının üçüncü cümlesine aykırıdır. İptali gerekir.

Kural, Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının üçüncü cümlesine aykırıgörülerek iptal edildiğinden kuralın ayrıca konu bakımından yetki yönünden aynı fikranın birinci, ikinci ve dördüncü cümleleri yönünden incelenmesine gerek görülmemiştir.
Kural, konu bakımından yetki yönünden Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fıkrasının üçüncü cümlesine aykırı görülerek iptal edildiğinden içerik yönünden incelenmemiştir.

P. CBK'nın 159. Maddesinin İncelenmesi 
1. (1) Numaral Fikra 
a. İptal Talebinin Gerekçesi 
250. Dava dilekçesinde CBK'nın 58. maddesi için belirtilen aynı gerekçelerle dava konusu kurahn Anayasa'nın 106. ve 123. maddelerine aykırı olduğu ileri sürülmüştür.
b. Anayasa'ya Aykırılık Sorunu 
i. Kuralın Konu Bakımından Yetki Yönünden İncelenmesi 
251. Dava dilekçesinde kuralın konu bakımından yetki yönünden Anayasa'nın 106.ve 123. maddelerine aykırı olduğu ileri sürülmüş ise de CBK'ya ilişkin konu bakımından yetki kuralları Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasında düzenlendiğinden ve 6216sayılı Kanun'un 43. maddesi dikkate alınarak kural ilgisi nedeniyle Anayasa'nın 104.maddesinin on yedinci fikrası yönünden incelenmiştir.

252. Dava konusu kuralla Dışişleri Bakanlığının yurt dışı teşkilatı kurmaya yetkili olduğu hüküm altına alınmıştır.

253. CBK'nin 58. maddenin (1) numaralı fikrasının konu bakımından yetki yönünden Anayasa'ya uygunluk denetimi bölümünde belirtilen gerekçeler dava konusu kural için de geçerlidir.

254. Açıklanan nedenlerle kural, Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasına aykırı değildir. İptal talebinin reddi gerekir.


M. Emin KUZ bu görüşe katılmamıştır.
ii. Kuralın İçerik Yönünden İncelenmesi 
255. 6216 sayılı Kanun'un 43. maddesi uyarınca kural, ilgisi nedeniyle Anayasa'nın 2. maddesi yönünden incelenmiştir.

256. CBK'nın 58. maddenin (1) numaralı fikrasının içerik yönünden Anayasa'ya uygunluk denetimi bölümünde belirtilen gerekçeler dava konusu kural için de geçerlidir.
257. Açıklanan nedenlerle kural, Anayasa’nın 2. maddesine aykırı değildir. İptal talebinin reddi gerekir.

2. (2), (3), (4), (5), (6) ve (7) Numaralı Fıkralar 
a. Anlam ve Kapsam 
258. Dava konusu kurallardan (2) numarahı fikranın birinci cümlesinde Dışişleri Bakanlığının yurt dışı teşkilatının; büyükelçilikler, daimî temsilcilikler, başkonsolosluklar,büyükelçilik konsolosluk şubeleri ile fahri başkonsolosluk ve fahri konsolosluklardan oluştuğu ifade edilmiştir. Anılan fikranın ikinci cümlesinde ise ihtiyaç hâlinde elçilik,konsolosluk, irtibat ofīsi, büyükelçilik bürosu, başkonsolosluk bürosu, muavin konsolosluk ve konsolosluk ajanlığı ile diplomatik temsil ve konsolosluk hizmeti amaçlı benzer temsilciliklerin Dışişleri Bakanlığının teklifi üzerine Cumhurbaşkanı kararı ile kurulabileceği öngörülmüştür. Dava konusu (3) numaralı fikrada büyükelçiliklerin, (4) numaralı fikrada daimi temsilciliklerin, (5) numaralı fikrada başkonsolosluk niteliğindeki konsolosluk temsilciliklerinin (6) numaralı fikrada büyükelçilikler bünyesindeki konsolosluk şubelerinin,(7) numaralı fikrada ise büyükelçiliklere bağlı olarak kurulan fahri başkonsoloslukların görevleri sayılmıştır.

259. (1) numaralı CBK’nın Ortak Hükümler başlıklı on sekizinci bölümünde yer alan 510. ve devamı maddelerinde yurt dışı teşkilatlarına ilişkin düzenlemelere yer verilmiştir. (1)numaralı CBK’nın 510. maddesinin (2) numaralı fikrasında dış temsilciliklerin diplomatik temsilcilikler ile konsolosluklar olduğu belirtilmiş; (3) numaralı fikrasında diplomatik temsilcilik, (4) numaralı fikrasında ise konsolosluk şeklinde tanımlanan yurt dışı teşkilat birimleri sayılmıştır.

260. Dava konusu kurallar Dışişleri Bakanlığının yurt dışı teşkilat yapısına ve görevlerine ilişkin olup Bakanlığın yurt dışı teşkilatının hangi birimlerden oluşacağınıdüzenleyen 159. maddenin (2) numaralı fikrasının birinci cümlesinde sayılan büyükelçilik ve daimî temsilciliklerin diplomatik temsilcilik mahiyetinde, geri kalanların ise konsolosluk mahiyetindeki yurt dışı teşkilat birimleri oldukları anlaşılmaktadır.
b. İptal Talebinin Gerekçesi 
261. Dava dilekçesinde CBK’nın 58. maddesi için belirtilen aynı gerekçelerle dava konusu kuralların Anayasa'nın 106. ve 123. maddelerine aykırı olduğu ileri sürülmüştür.

c. Anayasa'ya Aykırılık Sorunu 
i. Kuralların Konu Bakımından Yetki Yönünden İncelenmesi 
262. Dava dilekçesinde kurałların konu bakımından yetki yönünden Anayasa'nın 106. ve 123. maddelerine aykırı ołduğu ileri sürülmüş ise de CBK’ya ilişkin konu bakımından yetki kuralları Anayasa’nın 104. maddesinin on yedinci fikrasında düzenlendiğinden ve 6216sayılı Kanun'un 43. maddesi uyarınca kurallar ilgisi nedeniyle Anayasa'nın 104.maddesinin on yedinci fikrası yönünden incelenmiştir.

263. Dava konusu kurallarla Dışişleri Bakanlığının yurt dışı teşkilatının hangi birimlerden oluştuğu, görevleri ve ihtiyaç hâlinde kurulabilecek birimler ile bunları kurmaya yetkili makam düzenlenmiştir.

264. CBK'nın 58. maddenin (1) numaralı fikrasının konu bakımından yetki yönünden Anayasa'ya uygunluk denetimi bölümünde belirtilen gerekçeler mahiyetine uygun olduğu ölçüde dava konusu kurallar için de geçerlidir.

265. Açıklanan nedenlerle kurallar, Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasına aykırı değildir. İptal taleplerinin reddi gerekir.

M. Emin KUZ bu görüşe katılmamıştır.
ii. Kuralların İçerik Yönünden İncelenmesi 
266. 6216 sayılı Kanun'un 43. maddesi uyarınca kurallar, ilgisi nedeniyle Anayasa'nın 2. maddesi yönünden incelenmiştir.

267. (1) numaralı CBK'nın 510. ve devamı maddelerinde yurt dışı teşkilatına ilişkin olarak belirlenen temel kurallar ve çizilen genel çerçeve kapsamında yürütülen hizmetin niteliği de dikkate alınarak Bakanlığın yurt dışı teşkilatının hangi birimlerden oluşacağı,ihtiyaç hâlinde kurulabilecek birimler, bunları kuracak makam ve kurulan birimlerin görevleri belirli ve öngörülebilir olup dava konusu kurallarda belirsizlik bulunmamaktadır.
268. Açıkłanan nedenlerle kurallar, Anayasa'nın 2. maddesine aykırı değildir. İptal taleplerinin reddi gerekir.

R. CBK'nın 160. Maddesinin (1) Numarah Fikrasının (b) Bendi ile (2) NumaralıFıkrasının (c) Bendinin İncelenmesi 

1. Anlam ve Kapsam 
269. (1) numaralı CBK’nın 160. maddesinde Dışişleri Bakanlığı personeline ilişkin hükümlere yer verilmiştir. Maddenin (1) numaralı fikrasında meslek memurlarına, (2)numaralı fikrasında ise konsolosluk ve ihtisas memurlarına ilişkin esaslar düzenlenmiştir.

270. (1) numaralı fikranın (a) bendinde meslek memurlarının, Bakanlığın görevleri çerçevesinde, Türk dış politikasının oluşturulmasına katkı veren, icrasında görev, yetki,sorumluluk üstlenen ve temsil görevi icra eden memurlar oldukları ifade edilmiştir.
271. (2) numaralı fikranın (a) bendinde ise Konsolosluk ve ihtisas memurlari,Bakanlığın görevleri çerçevesinde, konsolosluk, protokol, ekonomik ve kültürel işler,kançılarya idaresi, kamu diplomasisi, ulusal mevzuatla bağlantılı hukuki işler, personel işleri,idari ve mali işler, elektronik konsolosluk ve bilişim hizmetleri ile özel uzmanlık bilgisi gerektiren diğer alanlarda görev, yetki ve sorumluluk üstlenen ve temsil görevi icra eden memurlar olarak tanımlanmiştır.

272. Kurallardan ilki meslek memurlarının göreve girişleri ve yükselmeleri ile başkatiplik ve konsolosluk yeterlilik sınavının esas ve usullerinin kanun ve yönetmelikle düzenleneceğini; ikincisi ise konsolosluk ve ihtisas memurlarının göreve girişleri ve yükselmeleri ile kariyer ilerleme ve konsolosluk yeterlilik sınavının esas ve usullerinin kanun ve yönetmelikle düzenleneceğini öngörmektedir.

2. İptal Tałebinin Gerekçesi 
273. Dava dilekçesinde özetle; kamu hizmetlerine girme hakkının Anayasa'nın 70.maddesinde düzenlendiği, kamu görevlilerinin nitelikleri ve atanmaları gibi hususların kanunla düzenlenmesinin anayasal bir zorunluluk olduğu, anılan konularda CBK ile düzenleme yapılamayacağı, temel ilkeler belirlenmeksizin idareye düzenleme yetkisi verilmesinin yetki devri niteliğinde olduğu, CBK ile yasama organına bir konuda kanun çıkarması yükümlülüğü yüklenemeyeceği belirtilerek kuralların Anayasa'nın 6., 7., 104. ve 128. maddelerine aykırı olduğu ileri sürülmüştür.

3. Anayasa'ya Aykırılk Sorunu 
274. Dava dilekçesinde konu bakımından yetki yönünden kuralların Anayasa'nın 6.,7. ve 128. maddelerine de aykırı olduğu ileri sürülmüş ise de CBK'ya ilişkin konu bakımından yetki kuralları Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasında düzenlendiğinden bu husustaki inceleme anılan fikra kapsamında yapılacaktır.
275. Dava konusu kurallar, Dışişleri Bakanlığında istihdam edilecek meslek memurları ile konsolosluk ve ihtisas memurlarının göreve giriş ve yükselmeleri ile ilerleme ve yeterlilik sınavlarına ilişkindir.

276. CBK'nın 13. maddesinin (7) numaralı fikrasının Anayasa'ya uygunluk denetimi bölümünde belirtilen gerekçeler mahiyetine uygun düştüğü ölçüde dava konusu kurallar için de geçerlidir. Dışişleri Bakanlığında istihdam edilecek meslek memurları ile konsolosluk ve ihtisas memurlarının kamu hizmetlerine girme hakkına yönelik düzenleme getiren kurallar Anayasa'nın CBK ile düzenlenmesi yasaklanan siyasî haklar ve ödevlerle ilgili bir düzenleme öngörmektedir.

277. Açıklanan nedenlerle kurallar, Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının ikinci cümlesine aykırıdır. İptalleri gerekir.


Kurallar, Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının ikinci cümlesine aykırıgörülerek iptal edildiğinden kuralların ayrıca konu bakımından yetki yönünden aynı fıkranın birinci, üçüncü ve dördüncü cümleleri yönünden incelenmesine gerek görülmemiştir.
Kurallar, konu bakımından yetki yönünden Anayasa’nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının ikinci cümlesine aykırı görülerek iptal edildiğinden içerik yönünden incelenmemiştir.

S. CBK'nın 163. Maddesinin (7) Numaralı Fıkrasının Birinci Cümlesinde Yer Alan“..şifahi..." İbaresinin İncelenmesi 

1. İptal Talebinin Gerekçesi 
278. Dava dilekçesinde özetle; idari işlemlerin kural olarak yazılı şekle tabi olduğu,Anayasa'nın 125. ve 74. maddelerindeki hükümler de dikkate alındığında idari işlemlerde asıl şeklin yazıhıłık olduğu, kanunda açıkça izin verilen veya durumun aciliyetinin gerektirdiği durumlar dışında yazılı olmayan idari işlemler yapılamayacağı, memurların hukuki durumunda kanun ve diğer düzenleyici işlemlerle ve kanunda öngörülen usule uygun olarak değişiklik yapılabileceği, kurałda belirliliğin ve öngörülebilirliğin bulunmadığı belirtilerek kuralın Anayasa'nın 2. ve 128. maddelerine aykırı olduğu ileri sürülmüştür.
2. Anayasa'ya Aykırılık Sorunu 
a. Kuralın Konu Bakımından Yetki Yönünden İncelenmesi 
279. Dava dilekçesinde kuralın konu bakımından yetki yönünden Anayasa'nın 2. ve 128. maddelerine aykırı olduğu ileri sürülmüş ise de CBK'ya ilişkin konu bakımından yetki kuralları Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasında düzenlendiğinden 6216 sayılıKanun'un 43. maddesi uyarınca kural, ilgisi nedeniyle Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrası yönünden incelenmiştir.

280. (1) numaralı CBK'nin 163. maddesinin (7) numaralı fikrasının birinci cümlesinde Dışişleri Bakanının, gecikmesinde sakınca bulunan hâllerde, Cumhurbaşkanı’nın şifahi muvafakatini almak kaydıyla, Bakanlık ve bağlı kuruluş memurlarını dış teşkilattan merkeze, merkezden dış teşkilata, dış teşkiłatta bir memleketten diğer bir memlekete daimîgörevle gönderebileceği düzenlenmiş; ikinci cümlesinde ise bunlarla ilgili kararnamenin derhâl Cumhurbaşkanlığına gönderileceği öngörülmüştür. Dava konusu kural anılan fikranın birinci cümlesinde yer alan “..şifahi..“ ibaresidir.

281. Dışişleri Bakanlığında istihdam edilen personelin daimî görevle görevlendirilmesine ilişkin bulunan kuralın yürütme yetkisine ilişkin konulardan olduğu anlaşılmaktadır.

282. Kural, Anayasa'nın CBK ile düzenlenmesi yasaklanan İkinci Kısım Birinci ve İkinci Bölümlerinde yer alan temel haklar, kişi hakları ve ödevleriyle Dördüncü Bölüm'de yer alan siyasi haklar ve ödevlerle ilgili herhangi bir düzenleme içermemektedir.

283. Kural, gecikmesinde sakınca bulunan hâller yönünden, Dışişleri Bakanlığı ve bağlı kuruluş memurlarının dış teşkilattan merkeze, merkezden dış teşkilata, dış teşkilatta bir memleketten diğer bir memlekete daimî görevle gönderilmesi usulüne yönelik düzenleme içermektedir. Gönderilmenin şekli itibarıyla Cumhurbaşkanı'nın muvafakatinin bazı durumlar için şifahi olabileceğini öngören kural görevlendirmenin esasına ilişkin bir düzenieme öngörmemektedir. Buna göre Anayasa'nın münhasıran kanunla düzenlenmesini zorunlu kıldığı konulara ilişkin olmayan kuralın Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının üçüncü cümlesini ihlal eden bir yönü bulunmamaktadır.

284. Kuralla aynı alanda hüküm ifade eden karşılaştırmaya esas olabilecek nitelikte, kanunla yapılan herhangi bir düzenleme tespit edilememiştir. Bu itibarla kuralın kanunda açıkça düzenlenen bir konuya ilişkin olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
285. Açıklanan nedenlerle kural, Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasına aykırı değildir. İptal talebinin reddi gerekir.

M. Emin KUZ bu görüşe katılmamıştır.
b. Kuralın İçerik Yönünden İncełenmesi 
286. Hukuk devletinde kanunların ve CBK'ların kamu yararı gözetilerek çıkarılmasızorunludur. Anayasa Mahkemesinin kararlarına göre kamu yararı genel bir ifadeyle bireysel,özel çıkarlardan ayrı ve bunlara üstün olan toplumsal yararı ifade etmektedir. Kanunun ya da CBK'nın amaç ögesi bakımından Anayasa'ya uygun sayıłabilmesi için çıkarılmasında kamu yararı dışında bir amacın gözetilmemiş olması gerekmekte olup kamu yararı dışında bir amaçla çıkarılmış olduğu açıkça anlaşılabiliyorsa amaç unsuru bakımından Anayasaya aykırılık söz konusudur.

287. Anayasa'ya uygunluk denetiminde kuralın öngörülmesindeki kamu yararıanlayışının isabetli olup olmadığı değil incelenen kuralın ihdasında kamu yararı dışında belli bireylerin ya da grupların çıkarlarının gözetilip gözetilmediği incelenir. Diğer bir anlatımla bir kuralın Anayasa'ya aykınłık sorunu çözümlenirken kamu yararı konusunda Anayasa Mahkemesinin yapacağı inceleme, yalnızca kuralın kamu yararı amacıyla çıkarılıp çıkarılmadığının denetimiyle sınırlıdır.

288. Daimî görevle görevlendirmeye ilişkin idari işlemlerin yazılı olarak yapılmasınıgerektiren anayasal bir zorunluluk bulunmamaktadır. Buna göre gecikmesinde sakınca bulunan hâllerle sınırlı olmak ve Cumhurbaşkanı'nın şifahi onayını almak kaydıyla Dışişleri Bakanının, Bakanlık ve bağlı kuruluş memurlarını dış teşkilattan merkeze, merkezden dışteşkilata, dış teşkilatta bir memleketten diğer bir memlekete göndermesinde kamu yararıdışında bir amacın güdülmediği açıktır. Kaldı ki, görevlendirmeyle ilgili kararnamenin derhâl Cumhurbaşkanlığına gönderileceği de ayrıca düzenlenmiştir.

289. (1) numaralı CBK'nın Bakanlığın yurt dışı teşkilatına ve yurt dışı sürekli görevlere ilişkin 161. ve 163. maddelerindeki hükümler birlikte ele aldığında daimî görevle göndermeye ilişkin usul ve esaslar ile temel ilkelerin belirli olduğu, bu hususta genel bir çerçevenin de çizildiği anlaşılmaktadır.


290. Buna göre Anayasa'nın 2. maddesi bakımından kuralda herhangi bir belirsizlik olduğu söylenemeyeceği gibi kuralın kamu yararı dışında bir amaç gözettiği de söylenemez.
291. Açıklanan nedenlerle kural, Anayasa'nın 2. maddesine aykırı değildir. İptal talebinin reddi gerekir.

Ş. CBK'nın 203. Maddesinin İncelenmesi 
1. İptal Talebinin Gerekçesi 
292. Dava dilekçesinde CBK'nın 58. maddesi için belirtilen aynı gerckçelerle dava konusu kuralın Anayasa'nın 106. ve 123. maddelerine aykırı olduğu ileri sürülmüştür.
2. Anayasa'ya Aykırılık Sorunu 
a. Kuralın Konu Bakımından Yetki Yönünden İncelenmesi 
293. Dava dilekçesinde kuralın konu bakımından yetki yönünden Anayasa'nın 106.ve 123. maddelerine aykırı olduğu ileri sürülmüş ise de CBK'ya ilişkin konu bakımından yetki kuralları Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasında düzenlendiğinden 6216sayılı Kanun'un 43. maddesi uyarınca kural ilgisi nedeniyle Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrası yönünden incelenmiştir.

294. Dava konusu kuralla Gençlik ve Spor Bakanlığının yurt dışı teşkilatı kurmaya yetkili olduğu öngörülmüştür.

295. CBK'nın 58. maddenin (1) numaralı fikrasının konu bakımından yetki yönünden Anayasa’ya uygunluk denetimi bölümünde belirtilen gerekçeler dava konusu kural için de geçerlidir.

296. Açıklanan nedenlerle kural, Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasına aykırı değildir. İptal talebinin reddi gerekir.

M. Emin KUZ bu görüşe katılmamıştır.
b. Kuralın İçerik Yönünden İncelenmesi 
297. 6216 sayılı Kanun'un 43. maddesi uyarınca kural, ilgisi nedeniyle Anayasanın 2. maddesi yönünden incelenmiştir.

298. CBK'nın 58. maddenin (1) numaralı fikrasının içerik yönünden Anayasa'ya uygunluk denetimi bölümünde belirtilen gerekçeler dava konusu kural için de geçerlidir.
299. Açıklanan nedenlerle kural, Anayasa'nın 2. maddesine aykırı değildir. İptal talebinin reddi gerekir.

T. CBK'nın 231. Maddesinin (1) Numaralı Fikrasının (j) Bendinin İncelenmesi 

300. Dava konusu kuralın da yer aldığı (1) numaralı CBK’nın 231. maddesi 6/8/2019tarihli ve (43) numaralı Bazı Cumhurbaşkanlığı Kararnamelerinde Değişiklik YapılmasıHakkında Cumhurbaşkanlığı Karanamesi'nin 17. maddesiyle bir bütün olarak değiştirilmiştir.
301. Açıklanan nedenle konusu kalmayan kurala ilişkin iptal talebi hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar vermek gerekir.

U. CBK'nın 240. Maddesinin İncelenmesi 
1. İptal Talebinin Gerekçesi 
302. Dava dilekçesinde CBKnın 58. maddesi için belirtilen aynı gerekçelerle dava konusu kuralın Anayasa'nın 106. ve 123. maddelerine aykırı olduğu ileri sürülmüştür.
2. Anayasa'ya Aykırılık Sorunu 
a. Kuralın Konu Bakımından Yetki Yönünden İncelenmesi 
303. Dava dilekçesinde kuralın konu bakımından yetki yönünden Anayasa'nın 106.ve 123. maddelerine aykırı olduğu ileri sürülmüş ise de CBK'ya ilişkin konu bakımından yetki kuralları Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasında düzenlendiğinden 6216sayılı Kanun'un 43. maddesi uyarınca kural ilgisi nedeniyle Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrası yönünden incelenmiştir.

304. Dava konusu kuralla Hazine ve Maliye Bakanlığının yurt dışı teşkilatı kurmaya yetkili olduğu öngörülmüştür.

305. CBK'nın 58. maddenin (1) numarahı fikrasının konu bakımından yetki yönünden Anayasa’ya uygunluk denetimi bölümünde belirtilen gerekçeler dava konusu kural için de geçerlidir.

306. Açıklanan nedenlerle kural, Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasına aykırı değildir. İptal talebinin reddi gerekir.

M. Emin KUZ bu görüşe katılmamıştır.
b. Kuralın İçerik Yönünden İncelenmesi 
307. 6216 sayılı Kanun'un 43. maddesi uyarınca kural, ilgisi nedeniyle Anayasa'nın 2. maddesi yönünden incelenmiştir.

308. CBK'nın 58. maddenin (1) numaralı fikrasının içerik yönünden Anayasa'ya uyguniuk denetimi bölümünde belirtilen gerekçeler dava konusu kural için de geçerlidir.
309. Açıklanan nedenlerle kural, Anayasa'nın 2. maddesine aykırı değildir. İptal talebinin reddi gerekir.

Ü. CBK'nın 254. Maddesinin (1) Numaralı Fıkrasının (f) Bendinin İncelenmesi 

1. iptal Talebinin Gerekçesi 
310. Dava dilekçesinde özetle; 10/6/1949 tarihli ve 5442 sayılı İl İdaresi Kanunu'nda il ve ilçelerin nasıl kurulacağının, il dışında diğer kademeli bölümlerin neler olduğunun açıkça düzenlendiği, kanunla düzenlenmiş bir konuda CBK ile düzenleme yapılamayacağıgibi anılan konułarda İçişleri Bakanlığına düzenleme yetkisi tanınmasının Anayasa'ya aykırıolduğu belirtilerek kuralın Anayasa'nın 104. maddesine aykırı olduğu ileri sürülmüştür.
2. Anayasa'ya Aykırılk Sorunu 
311. Kuralla İçişleri Bakanhığının ülkenin idari bölümlere ayrılması, il ve ilçelerin genel idarelerinin düzenlenmesi hususunda görevli ve yetkili olduğu öngörülmüştür.
312. Kural, merkezî idare bakımından ülkenin idari bölümlere ayrılmasının, ülkenin idari bölümlerinden olan il ve ilçelerin genel idarelerinin düzenlenmesinin İçişleri Bakanlığınca gerçekleştirileceğini düzenlemektedir.

313. Anayasa'nın 123. maddesinin birinci fikrasına göre "İdare, kuruluş ve görevleriyle bir bütündür ve kanunla düzenlenir." Anayasa'nın anılan maddesinde düzenlenen idarenin kanuniliği ilkesi, idarenin ve organlarının görev ve yetkilerinin kanunla düzenlenmesini gerekli kilar (AYM, E.2013/114, K.2014/184, 4/12/2014, § 136, AYM,E.2012/102, K.2012/207, 27/12/2012). Anayasada idarenin kuruluşu merkezî idare ve mahallîidareler biçiminde öngörülmüştür. Anayasa'nın "Merkezi idare" başlıklı 126. maddesinin birinci fikrasında ise Türkiye'nin merkezi idare kuruluşu bakımından, coğrafi durumuna,ekonomik şartlara ve kamu hizmetlerinin gereklerine göre illere, illerin de diğer kademeli bölümlere ayrılacağı düzenlenmiştir. Buna göre Türkiye'nin gerek illere ayrılmasında gerekse illerin öbür kademeli bölümlere ve bu arada ilçelere ayrılmasında göz önünde tutulacak olan ölçütler, coğrafya durumu, iktisadi koşullar ve kamu hizmetlerinin gerekleri olarak sayılmıştır (AYM, E.2008/34, K.2008/153, 31/10/2008).

314. Anayasa'nın anılan hükümleri birlikte değerlendirildiğinde merkezî idare örgütlenmesine ilişkin anayasal ölçütler dikkate alınmak suretiyle il, ilçe ve diğer idari bölümlerin oluşturułmasi, kaldırılması, bunların genel idarelerinin düzenlenmesi bağlamında görevlerin belirlenmesi, değiştirilmesi ve örgütlenmeye ilişkin meselelerin kanunla düzenlenmesi gerektiği açıktır. Kural ülkenin il ve ilçe gibi idari birimlere aynılması, il ve ilçelerin genel idarelerinin düzenlenmesi görev ve yetkilerinin hangi kuruma ait olduğunu düzenlemekte olup Anayasa'nin 106. maddesinin on birinci fikrası ile Anayasa'da CBK ile düzenleneceği özel olarak öngörülen diğer konulardan da değildir.
315. Bu itibarla merkezî idare bakımından ülkenin idari bölümlere ayrılmasının,ülkenin idari bölümlerinden olan il ve ilçelerin genel idarelerinin düzenlenmesinin Bakanlıkça gerçekleştirileceğini düzenleyen kural, Anayasa'nın 123. ve 126. maddeleri uyarınca münhasıran kanunla düzenlenmesi gereken bir konuya ilişkin bulunmaktadır.
316. Açıklanan nedenlerle kural, Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının üçüncü cümlesine aykırdır. İptali gerekir.

Muhterem İNCE bu görüşe katılmamiştır.

Kural, Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının üçüncü cümlesine aykırıgörülerek iptal edildiğinden kuralın ayrıca konu bakımından yetki yönünden aynı fikranın birinci, ikinci ve dördüncü cümleleri yönünden incelenmesine gerek görülmemiştir.
Kural, konu bakımından yetki yönünden Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının üçüncü cümlesine aykırı görülerek iptal edildiğinden içerik yönünden incelenmemiştir.

V. CBK'nın 260. Maddesinin (2) Numaralı Fıkrasının İncelenmesi 
1. İptal Talebinin Gerekçesi 
317. Dava dilekçesinde özetłe; kuralla memurların özlük haklarının düzenlenmesinin yönetmeliğe bırakılarak bu alandaki düzenleme yetkisinin idareye verildiği, kamu görevlilerinin görev, yetki ve sorumluluklarının münhasıran kanunla düzenlenmesi gerektiği,bu konularda CBK çıkarılamayacaği, temel ilkeler belirlenmeden ve konunun çerçevesi çizilmeden yürütme organına düzenleme yetkisi verilmesinin yetki devri niteliği taşıdığı,kuralın belirsiz olduğu belirtilerek Anayasa’nın 2., 7., 104. ve 128. maddelerine aykırı olduğu ileri sürülmüştür.

2. Anayasa'ya Aykırılık Sorunu 
a. Fıkrada Yer Alan “..ve mülkiye müfettişlerinin..” İbaresi 
318. Dava dilekçesinde konu bakımından yetki yönünden kuralın Anayasa'nın 2., 7.ve 128. maddelerine de aykırı olduğu ileri sürülmüş ise de CBK'ya ilişkin konu bakımından yetki kuralları Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasında düzenlendiğinden bu husustaki inceleme anılan fikra kapsamında yapılacaktır.

319. Dava konusu kuralla mülkiye müfettişlerinin görev, yetki ve sorumlulukları ile çalışma usullerinin yönetmelikle düzenleneceğini öngörülmüştür.

320. İçişieri Bakanlığının hizmet birimi olan Teftiş Kurulu Başkanlığının görevleri CBK’nın 260. maddesinde düzenlenmiştir. Anılan madde uyarınca Bakanlığın görev alanında kalan birimlerin, kuruluşların, illerin, ilçelerin, mahallî idarelerin, birliklerin, işletmelerin,müesseselerin ve teşebbüslerin işlem ve hesaplarınin teftiş edilmesi, denetlenmesi,incelenmesi, soruşturułması; mahallî idarelerin seçilmiş veya tayin edilmiş organları ve bunların üyeleriyle diğer kamu görevlileri hakkında inceleme, araştırma ve soruşturma yapılması; Bakanlığın mahallî idareler üzerinde sahip olduğu vesayet yetkisinin mevzuat hükümleri gereğince uygulanmasının sağlanması; çeşitli konularda inceleme ve araştırmalar ile merkez, il ve ilçe kuruluşlarının özel teftişlerinin yapılması gibi çeşitłi görevler Başkanlığın görevleri arasında sayılmıştır. Buna göre kamu hizmeti niteliği taşıyan anılan teftiş, denetleme, araştırma, inceleme ve soruşturma görevlerinin yeriné getirilebilmesi bağlamında Başkanlıkta kadrolu olarak atanan mülkiye müfettişlerinin Anayasa'nın 128.maddesi anlamında kamu görevlisi olduklarında tereddüt bulunmamaktadır.
321. Anayasa'nın 128. maddesine göre memurlar ve diğer kamu görevlilerinin görev ve yetkileri, hakları ve yükümlülüklerinin kanunla düzenlenmesi gerekmektedir. Mülkiye 

müfettişlerinin görev, yetki ve sorumlulukları ile çalışma usullerine yönelik bir düzenleme öngören dava konusu kural münhasıran kanunla düzenlenmesi gereken bir konuya ilişkin bulunmaktadır (benzer yöndeki değerlendirme için bkz. AYM, E.2019/96, K.2022/17,24/2/2022, §§ 58-60).

322. Açıklanan nedenlerle kural, Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının üçüncü cümlesine aykırıdır. İptali gerekir.

Kadir ÖZKAYA, Muammer TOPAL, Yıldız SEFERÍNOĞLU, Basri BAĞCI, İrfan FÍDAN ile Muhterem ÍNCE bu görüşe katılmamışlardır.

Kural, Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının üçüncü cümlesine aykırıgörülerek iptal edildiğinden kuralın ayrıca konu bakımından yetki yönünden aynı fikranın birinci, ikinci ve dördüncü cümleleri yönünden incelenmesine gerek görülmemiştir.
Kural, konu bakımından yetki yönünden Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının üçüncü cümlesine aykırı görülerek iptal edildiğinden içerik yönünden incelenmemiştir.

b. Fıkranın Kalan Kısmı
i. Kuralın Konu Bakımından Yetki Yönünden İncelenmesi 
323. Dava diłekçesinde konu bakımından yetki yönünden kuralın Anayasa'nın 2., 7.ve 128. maddelerine de aykırı olduğu ileri sürülmüş ise de CBK’ya ilişkin konu bakımından yetki kuralları Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasında düzenlendiğinden bu husustaki inceleme anılan fikra kapsamında yapılacaktır.

324. İçişleri Bakanlığının hizmet birimlerinden olan Teftiş Kurulu Başkanlığının görev, yetki ve sorumlulukları ile çalışma usullerinin yönetmelikle düzenleneceğini öngören kuralın yürütme yetkisine ilişkin konulardan olduğu anlaşılmaktadır.
325. Kural, Anayasa'nın CBK ile düzenlenmesi yasaklanan İkinci Kısım Birinci ve İkinci Bölümlerinde yer alan temel haklar, kişi hakları ve ödevleriyle Dördüncü Bölüm'de yer alan siyasi haklar ve ödevlerle ilgili herhangi bir düzenleme içermemektedir.
326. İçişleri · Bakanlığı merkez teşkilatının bir parçası olan Teftiş Kurulu Başkanlığının görevlerinin, yetkilerinin, sorumluluğunun ve çałışma usullerinin Bakanlık merkez teşkilatının kurulması ve teşkilat yapısının düzentenmesine ilişkin olduğu anlaşılmaktadır. Bu itibarla kuralın Anayasa'nın 106. maddesinin on birinci fikrasıyla bağlantılı olarak 104. maddesinin on yedinci fikrasının üçüncü cümlesine aykırı bir yönübulunmamaktadır.

327. Kuralla aynı alanda hüküm ifade eden karşılaştırmaya esas olabilecek nitelikte, kanunla yapılan herhangi bir düzenleme tespit edilememiştir. Bu itibarla kuralın kanunda açıkça düzenlenen bir konuya ilişkin olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

328. Açıklanan nedenlerle kural, Anayasanın 104. maddesinin on yedinci fikrasına aykırı değildir. İptal talebinin reddi gerekir.

ii. Kurahın İçerik Yönünden İncelenmesi 
329. 6216 sayıl Kanun'un 43. maddesi uyarınca kural, ilgisi nedeniyle Anayasa'nın 106. maddesi yönünden incelenmiştir.

330. Anayasa'nın 106. maddesinin on birinci fikrası uyarınca bakanlıkların kurulması, kaldırıłması, görevleri ve yetkileri, teşkilat yapısı ile merkez ve taşra teşkilatlarının kurulması yetkisi CBK'ya tanınmış olup CBK'ya tanınan bu asli yetkinin, başka bir idari işleme bırakılması mümkün değildir. Bununla birlikte yürütme organının CBK çıkarmaya yetkili olduğu konuya ilişkin her türlü ayrıntıyı CBK ile düzenlemesi ve bu düzenlemelerin gereğini bizzat yerine getirmesi gerekli olmayıp CBK ile konuya ilişkin temel kurallarıbelirledikten ve genel çerçeveyi çizdikten sonra bu çerçevenin içinde kalan hususları,düzenleyici nitelikteki diğer işlemlerte belirlemesi ve bu düzenlemeler kapsamında yerine getirilmesi gerekli tasarrufları da ilgili idareye birakması mümkündür (benzer yöndeki değerlendirme için bkz. AYM, E.2019/105, K.2020/30, 12/6/2020, § 36).
331. Dava konusu kuralın da yer aldığı CBK'nın 260. maddesinde Teftiş Kurulu Başkanlığının çalışma usulü bakımından İçişleri Bakanının emri ve onayı üzerine işlem yapacağı belirtilmiştir. Maddede Başkanlığın teftiş etme, denetleme, inceleme, soruşturma,araştırma ve değerlendirme yapma, hazırlık ve koordinasyon çalişmalarında bulunma ve benzeri şekillerde icra edilecek çeşitli görevlerine de yer verilmiştir. Buna göre Teftiş Kurulu Başkanlığının görev, yetki ve sorumlulukları ile çalışma usullerinin belirlenmesi bakımından doğrudan düzenleme yapma yetkisinin yönetmeliğe bırakılmadığı, konuya ilişkin temel kurallar ve genel çerçevenin CBK ile düzenlenmiş olduğu anlaşılmaktadır.
332. Bu itibarla konuya ilişkin temel kurallar ve gencl çerçeve çizildikten sonra Teftiş Kurulu Başkanlığının görev, yetki ve sorumlulukları ile çalışma usullerinin yönetmelikle düzenleneceğini öngören kuralın Anayasa'nın 106. maddesinin on birinci fikrasını ihlal eden bir yönü bulunmamaktadır.

333. Açıklanan nedenlerle kural, Anayasa'nın 106. maddesine aykırı değildir. İptal talebinin reddi gerekir.

Y. CBK'nın 297. Maddesinin İncelenmesi 
1. İptal Talebinin Gerekçesi 
334. Dava dilekçesinde CBK'nın 58. maddesi için belirtilen aynı gerekçelerle dava konusu kuralın Anayasa'nın 106. ve 123. maddelerine aykırı olduğu ileri sürülmüştür.
2. Anayasa'ya Aykırılık Sorunu 
a. Kuralın Konu Bakımından Yetki Yönünden İncelenmesi 

335. Dava dilekçesinde kuralın konu bakımından yetki yönünden Anayasa'nın 106.ve 123. maddelerine aykırı olduğu ileri sürülmüş ise de CBK'ya ilişkin konu bakımından yetki kuralları Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasında düzenlendiğinden 6216sayılı Kanun'un 43. maddesi uyarınca kural ilgisi nedeniyle Anayasa'nın 104, maddesinin on yedinci fikrası yönünden incelenmiştir.

336. Dava konusu kuralla Kültür ve Turizm Bakanlığının yurt dışı teşkilatı kurmaya yetkili olduğu öngörülmüştür.

337. CBK'nın 58. maddenin (1) numaralı fikrasının konu bakımından yetki yönünden Anayasa'ya uygunluk denetimi bölümünde belirtilen gerekçeler dava konusu kural için de geçerlidir.

338. Açıklanan nedenlerle kural, Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasına aykırı değildir. İptal talebinin reddi gerekir.

M. Emin KUZ bu görüşe katılmamıştır 
b. Kuralın İçerik Yönünden İncelenmesi 
339. 6216 sayılı Kanun'un 43. maddesi uyarınca kural, ilgisi nedeniyle Anayasa'nın 2. maddesi yönünden incelenmiştir.

340. CBK'nın 58. maddenin (1) numaralı fikrasının içerik yönünden Anayasa'ya uygunluk denetimi bölümünde belirtilen gerekçeler dava konusu kural için de geçerlidir.
341. Açıklanan nedenlerle kural, Anayasa'nın 2. maddesine aykırı değildir. Íptal talebinin reddi gerekir.

Z. CBK'nın 320. Maddesinin (3) Numaralı Fıkrasının [12/11/2021 tarihli ve (87)numaralı CBK'nın 1. maddesiyle aynı maddeye eklenen (2) numaralı fikra nedeniyle (4)numaralı fıkra şeklinde teselsül ettirilmiştir] İncelenmesi 
1. Fıkranın “.…Bakanlık Maarif Müfettişlerinin ve Bakanlık Maarif MüfettişYardımcılarının görev, yetki ve sorumluluklari, mesleğe alınmalari, yetiştirilmeleri,yeterlikleri, yükselmeleri, görevlendirilmeleri, çalışma merkezlerine dağıhımları, merkezler arasında yer değiştirmeleri ve diğer hususlar..." Bölümü

342. 2/2/2021 tarihli ve (87) numaralı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinde Değişiklik Yapılmasına Dair CumhurbaşkanlığıKararnamesi'nin 1. maddesiyle, (1) numaral CBK'nin 320. maddesinin (3) numaralıfikrasında yer alan ".….Bakanlık Maarif Müfettişlerinin ve Bakanlık Maarif Müfettişyardımcılarının.…." ibaresi “…başmüfettiş, müfettiş ve müfettiş yardımcılarının..." şeklinde değiştirilmiştir. Fıkranın “.…başmüfettiş. müfettiş ve müfettiş yardımcılarının..…" şeklinde değiştirilen ibaresi dışında kalan “...görev, yetki ve sorumlulukları, mesleğe alınmaları,yetiştirilmeleri, yeterlikleri, yükselmeleri, görevlendirilmeleri, çalışma merkezlerine dağılımları, merkezler arasında yer değiştirmeleri ve diğer hususlar..." bölümüne ilişkin olarak bağımsız bir anayasal denetim yapılmasına imkân bulunmamaktadır.

343. Açıklanan nedenle konusu kalmayan kurala ilişkin iptal talebi hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar vermek gerekir.

2. Fıkranın Kalan Kısmı
344. (1) numaralı CBK'nin 320. maddesinin (3) numaralı fikrasında yer alan “.…Bakanlık Maarif Müfettişlerinin ve Bakanlık Maarif Müfettiş yardımcılarımın.…” ibaresinin "…başmüfettiş, müfettiş ve müfettiş yardımcılarının.." şeklinde değiştirilmesinin fikranın “…Bakanlık Maarif Müfettişlerinin ve Bakanlık Maarif Müfettiş Yardımcılarının görev. yetki ve sorumluluklari, mesleğe alınmaları, yetiştirilmeleri, yeterlikleri, yükselmeleri,görevlendirilmeleri, çalışma merkezlerine dağılımları, merkezler arasında yer değiştirmeleri ve diğer hususlar.." bölümü dışında kalan "Teftiş Kurulu Başkanlığının ve çalışma merkezlerinin görev, yetki ve sorumluluklari, çalışma usul ve esasları,..." ve “..yönetmelikle düzenlenir." kısımları yönünden bağımsız bir anayasal denetim yapılmasını engellemediği anlaşıldığından söz konusu kısımlar hakkında inceleme yapılabilecektir.
a. Genel Açıklama 
345. CBK'nin 320. maddesinde Millî Eğitim Bakanlığının hizmet birimlerinden Teftiş Kurulu Başkanlığı düzenlenmiştir.

346. Maddenin (1) numaralı fikrası kapsamında Başkanlığın, Millî Eğitim Bakanlığının görev alanına giren konularda Bakanlık personeline, Bakanlık okul ve kurumlarına, özel öğretim kurumlarına, kamu kurum ve kurułuşlarına, gerçek ve tüzel kişiler ile gönüllü kuruluşlara rehberlik etmek, plan ve programlar oluşturmak, Bakanlık tarafindan veya Bakanlığın denetiminde sunulan hizmetlerin kontrol ve denetimini yapmak, süreç ve sonuçlarını analiz etmek, karşılaştırmak, ölçmek, değerlendirmek, raporlamak, Bakanlığın görev ve yetkileri çerçevesinde denetim, değerlendirme, inceleme, araştırma ve soruşturma işve işlemlerini yürütmek, eğitim müfettişlerinin çalışmalarının koordinasyonu ve bütünlüğünüsağlamak gibi çeşitli hususlarda görevli kılındığı ifade edilmiştir. Fıkrada ayrıca Teftiş Kurulu Başkanlığının çalışma usulü bakımından Millî Eğitim Bakanının emri ve onayı ile anılan görevleri yerine getireceği belirtilmiştir.

347. Maddenin (3) numaralı fikrasında Millî Eğitim Bakanlığı tarafindan veya Bakanlığın denetiminde sunulan hizmetlerin rehberlik ve teftişini sağlamak amacıyla çalışma merkezleri kurulabileceği Öngörülmüştür. Çahışma merkezlerinin Millî Eğitim Bakanının onayıyla ve yalnızca gerekli görülen illerde kurulacağı belirtilmiştir. Teftiş Kurulu Başkanlığında görevlendirilen müfettişlerin çalışma merkezlerinin aynı zamanda TeftişKurulu Başkanlığının görev merkezi olan Ankara olduğu da ayrıca ifade ediłmiştir.
b. İptal Talebinin Gerekçesi 
348. Dava dilekçesinde CBK'nın 260. maddesinin (2) numaralı fikrası için belirtilen aynı gerekçelerle dava konusu kuralın Anayasa'nın 2., 7., 104. ve 128. maddelerine aykırıolduğu ileri sürülmüştür.


c. Anayasa'ya Aykırılık Sorunu 
i. Kuralın Konu Bakımından Yetki Yönünden İncelenmesi 
349. Dava dilekçesinde konu bakımından yetki yönünden kuralın Anayasa'nın 2., 7.ve 128. maddelerine de aykırı olduğu ileri sürülmüş ise de CBK’ya ilişkin konu bakımından yetki kuralları Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasında düzenlendiğinden bu husustaki inceleme anılan fikra kapsamında yapılacaktır.

350. Dava konusu kuralla Millî Eğitim Bakanlığının hizmet birimlerinden olan TeftişKurulu Başkanlığının ve çalışma merkezlerinin görev, yetki ve sorumluluklarının, çalışma usul ve esaslarının yönetmelikle düzenleneceği öngörülmüştür.

351. CBK'nin 260. maddesinin (2) numaralı fikrasının “.…ve mülkiye müfettişlerinin.…." ibaresi dışında kalan kısmının konu bakımından yetki yönünden Anayasa'ya uygunluk denetimi bölümünde belirtilen gerekçeler mahiyetine uygun düştüğüölçüde dava konusu kural için de geçerlidir.

352. Açıklanan nedenlerle kural, Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasına aykırı değildir. İptal talebinin reddi gerekir.

ii. Kuralın İçerik Yönünden İncelenmesi 
353. 6216 sayıfı Kanun'un 43. maddesi uyarınca kural, ilgisi nedeniyle Anayasa'nın 106. maddesi yönünden incelenmiştir.

354. CBK'nin 260. maddesinin (2) numaralı fikrasının "…ve mülkiye müfettişlerinin..." ibaresi dışında fikranın kalan kısmının içerik yönünden Anayasa'ya uygunluk denetimi bölümünde belirtilen gerekçeler mahiyetine uygun düştüğü ölçüde dava konusu kural için de geçerlidir.

355. Dava konusu kuralın da yer aldığı CBK'nın 320. maddesindeki düzenlemeler dikkate alındığında Teftiş Kurulu Başkanlığı ve çalışma merkezlerinin görev, yetki ve sorumlulukları ile çalışma usul ve esaslarına ilişkin temel kurallar ve genel çerçeve CBK ile düzenlenmiştir. Bu itibarla konuya ilişkin temel kurallar ve genel çerçeve çizildikten sonra Teftiş Kurulu Başkanlığının ve çalışma merkezlerinin görev, yetki ve sorumluluklarının,çalışma usul ve esaslarının yönetmelikle düzenleneceğini öngören kuralın Anayasa'nın 106.maddesinin on birinci fikrasını ihlal eden bir yönü bulunmamaktadır.
356. Açıklanan nedenlerle kural, Anayasa'nın 106. maddesine aykırı değildir. İptal talebinin reddi gerekir.

AA. CBK'nın 328. Maddesinin Íncelenmesi 
1. İptal Talebinin Gerekçesi 
357. Dava dilekçesinde CBK'nın 58. maddesi için belirtilen ayni gerekçelerle dava konusu kuralın Anayasa'nın 106. ve 123. maddelerine aykırı olduğu ileri sürüłmüştür.

2. Anayasa'ya Aykırıhk Sorunu 
a. (1) Numarah Fıkra 
i. Kuralın Konu Bakımından Yetki Yönünden İncelenmesi 
358. Dava dilekçesinde kurałın konu bakımından yetki yönünden Anayasa'nın 106.ve 123. maddelerine aykın olduğu ileri sürülmüş ise de CBK'ya ilişkin konu bakımından yetki kuralları Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasında düzenlendiğinden ve 6216sayılı Kanun'un 43. maddesi dikkate alınarak kural ilgisi nedeniyle Anayasa'nın 104.maddesinin on yedinci fikrası yönünden incelenmiştir.

359. Dava konusu kuralla Millî Eğitim Bakanlığının yurt dışı teşkilatı kurmaya yetkili olduğu öngörülmüştür.

360. CBK'nın 58. maddenin (1) numaralı fikrasının konu bakımından yetki yönünden Anayasa'ya uygunluk denetimi bölümünde belirtilen gerekçeler dava konusu kural için de geçerlidir.

361. Açıklanan nedenlerle kural, Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasına aykırı değildir. İptal talebinin reddi gerckir.

M. Emin KUZ bu görüşe katılmamıştır.
ii. Kuralın İçerik Yönünden İncelenmesi 
362. 6216 sayıl Kanun'un 43. maddesi uyarınca kural, ilgisi nedeniyle Anayasa'nun 2. maddesi yönünden incelenmiştir.

363. CBK'nın 58. maddenin (1) numaralı fikrasının içerik yönünden Anayasa’ya uygunluk denetimi bölümünde belirtilen gerekçeler dava konusu kural için de geçerlidir.
364. Açıklanan nedenlerle kural, Anayasa'nın 2. maddesine aykırı değildir. İptal talebinin reddi gerekir.

b. (2) Numarah Fıkra 
365. Dava dilekçesinde kuralın konu bakımından yetki yönünden Anayasa'nın 106.ve 123. maddelerine aykırı olduğu ileri sürülmüş ise de CBK'ya ilişkin konu bakımından yetki kuralları Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasında düzenlendiğinden ve 6216sayılı Kanun'un 43. maddesi dikkate alınarak kural ilgisi nedeniyle Anayasa'nın 104.maddesinin on yedinci fikrası yönünden incelenmiştir.

366. Dava konusu kuralda Millî Eğitim Bakanlığının Türkiye'deki veya Yükseköğretim Kurulu tarafından denkliği kabul edilen yurt dışındaki üniversitelerin eğitim fakültelerinin ilgili bölümlerinden lisans düzeyinde eğitimini başarıyla bitirenlerden ilgili ülke vatandaşlıklarına sahip olanlarla süresiz oturma ve çalışma izni bulunanlardan, Bakanlığın mahallinden sözleşmeli statüde öğretmen olarak hizmet alabileceği öngörülmüştür.

367. Sözleşmeli öğretmenler tarafından sunulacak eğitim ve öğretim hizmetleri devletin genel idare esaslarına göre yürütmekle yükümlü olduğu kamu hizmetlerinin gerektirdiği asli ve sürekli görevlerdendir. Buna göre sözleşmeli öğretmenler memur statüsündeki kamu görevlileri olmamakla birlikte Anayasa'nın 128. maddesinde sayılan diğer kamu görevlileri kapsamında yer almaktadırlar (AYM, E.2008/54, K.2011/45, 10/03/2011).
368. Yurt dışında mahallinde sözleşmeli statüde öğretmen olarak istihdam edilecek kamu görevlilerinin hizmete alım şartlarına ilişkin aranacak bir kısım şartları düzenleyen kurał kamu hizmetlerine giriş şart ve koşullanı ile ilişkili bir düzenleme niteliğindedir. Buna göre kamu hizmetine girme hakkına ilişkin bir düzenleme niteliğinde olduğu anlaşılan kural Anayasa'nın CBK ile düzenlenmesi yasaklanan “Siyasî Haklar ve Ödevler" kapsamında bulunmaktadır.

369. Kaldı ki 25/8/2011 tarihli ve 652 sayılı Özel Barınma Hizmeti Veren Kurumlar ve Bazı Düzenlemeler Hakkında Kanun Hükmünde Kararname'nin 31. maddesinin (5)numaralı fikrasında, Türkiye'deki veya Yükseköğretim Kurulu tarafindan denkliği kabul edilen yurt dışındaki üniversitelerin eğitim fakültelerinin ilgili bölümlerinden lisans düzeyinde eğitimini başarıyła bitirenlerden ilgili ülke vatandaşlığına sahip olanlarla süresiz oturma ve çalışma izni bulunanların, Bakanlıkça mahallinden sözleşmeli statüde öğretmen olarak istihdam edilebileceği düzenlenmiştir. Buna göre dava konusu CBK kurahnın olmaması durumunda mahallinden sözleşmeli statüde öğretmen istihdamında anılan kanun hükmünün uygulanacağı açıktır. Bu itibarla kuralın kanunun açıkça düzenlediği bir konuya ilişkin olması nedeniyle Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının dördüncücümlesine de aykırılık teşkil ettiği sonucuna ulaşılmıştır.

370. Açıklanan nedenlerle kural, Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının ikinci ve dördüncü cümlelerine aykırıdır. İptali gerekir.

Kural, Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının ikinci ve dördüncücümlelerine aykırı görülerek iptal edildiğinden kuralın ayrıca konu bakımından yetki yönünden aynı fikranın birinci ve üçüncü cümleleri yönünden incelenmesine gerek görülmemiştir.

Kural, konu bakımından yetki yönünden Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının ikinci ve dördüncü cümlelerine aykırı görülerek iptal edildiğinden içerik yönünden incelenmemiştir.

BB. CBK'nın 338. Maddesinin (1) Numaralı Fıkrasının İkinci Cümlesinde Yer Alan “.…bunlara doğrudan emir verebilir.” İbaresi İte Üçüneü Cümlesinin İncelenmesi 
371. Dava konusu kuralların da yer aldığı (1) numaralı CBK'nın 338. maddesi 15/7/2018 tarihli ve 30479 Sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan (4) numaralı Bakanlıklara Bağlı, İlgili Kurum ve Kuruluşlar ile Diğer Kurum ve Kuruluşların Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 799. maddesiyle değiştirilmiştir.
372. Açıklanan nedenle konusu kalmayan kurallara ilişkin iptal talepleri hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar vermek gerekir.


CC. CBK’nın 378. Maddesinin Íncelenmesi 
1. İptal Talebinin ve İtirazın Gerekçeleri 
373. Dava dilekçesinde ve başvuru kararında özetle; Sağlık Bakanlığı tarafından toplanan ve işlenen verilerin kişisel veri olduğu, kişisel verilerin ancak kanunda öngörülen hâllerde veya kişinin açık rızasıyla işlenebileceği, kişisel verilerin korunmasına ilişkin usul ve esasların kanunla düzenlenebileceği, bu konuda CBK ile düzenleme yapilamayacağı, veri toplanması ve bazı hâllerde zorunluluk arz edecek şekilde bu işlemin gerçekleştirilmesi için ilgili idarelere çerçevesi, ilke ve esasları ortaya konulmaksızın yetki verilmesinin hukuki belirlilik ilkesine aykırı olduğu belirtilerek kuralın Anayasa'nın 2., 20. ve 104. maddelerine aykırı olduğu ileri sürülmüştür.

2. Anayasa'ya Aykırılık Sorunu 
374. Dava dilekçesinde ve başvuru kararında konu bakımundan yetki yönünden kuralın Anayasa'nın 2. ve 20. maddelerine de aykırı olduğu ileri sürülmüş ise de CBK'ya ilişkin konu bakımından yetki kurallan Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasında düzenlendiğinden bu husustaki inceleme anılan fikra kapsamında yapılacaktır.
375. CBK'nın 378. maddesinin (1) numaralı fikrasında sağlık hizmeti almak üzere,kamu veya özel sağlık kuruluşları ile sağlık mesleği mensuplarına müracaat edenlerin, sağlık hizmetinin gereği olarak vermek zorunda oldukları veya kendilerine verilen hizmete ilişkin kişisel verilerinin işlenebileceği, (2) numaralı fikrasında ise Sağlık Bakanhığının sağlık hizmetinin verilmesi, kamu sağlığının korunması, koruyucu hekimlik, tıbbi teşhis, tedavi ve bakım hizmetlerinin yürütülmesi ile sağlık hizmetlerinin planlanması ve maliyetlerin hesaplanması amacıyla (1) numaralı fikra kapsamında elde edilen verileri alarak işleyebileceği, bu verilerin 7/4/2016 tarihli ve 6698 sayılı Kişisel Verilerin KorunmasıKanunu'nda öngörülen şartlar dışında aktarılamayacağı ifade edilmiştir. Maddenin (3)numaralı fikrasında Bakanlığın toplanan ve işlenen kişisel verilere, ilgili kişilerin kendilerinin veya yetki verdikleri üçüncü kişilerin erişimlerini sağlayacak bir sistem kuracağı, (4) numaralıfikrasında kurulan sistemlerin güvenliği ve güvenilirliği ile ilgili standartların Kişisel Verileri Koruma Kurulunun belirlediği ilkelere uygun olarak Bakanlıkça belirleneceği, Bakanlığın elde edilen kişisel sağlık verilerinin güvenliğinin sağlanması için gerekli tedbirleri alacağı, bu amaçla sistemde kayıtlı bilgilerin hangi görevli tarafından ne amaçla kullanıldığının denetlenmesine imkân tanıyan bir güvenlik sistemi kuracağı belirtilmiş; (5) numaralıfikrasında sağlık personeli istihdam eden kamu kurum ve kuruluşları ile özel hukuk tüzel kişileri ve gerçek kişilerin, istihdam ettiği personeli ve personel hareketlerini Bakanlığa bildirmekle yükümlü oldukları ifade edilmiştir. (6) numarah fikrada ise kişisel sağlık verilerinin işlenmesi, güvenliği ve bu maddenin uygulanması ile ilgili diğer hususların Bakanlıkça yürürlüğe konulan yönetmelikle düzenleneceği öngörüłmüştür.
376. CBK'nın 8. maddesinin (1) numaralı fikrasının (f) bendinde yer alan “.….bilgi toplamak..." ibaresinin Anayasa'ya uygunluk denetimi bölümünde belirtilen gerekçeler mahiyetine uygun düştüğü ölçüde dava konusu kural için de geçerlidir.
377. Buna göre sağlık hizmetleriyle ilgili olarak kişisel verilerin toplanmasına,işlenmesine, aktarılmasına, bu kişisel verilere erişim sisteminin kurulmasına, sistemin 

güvenliğinin sağlanmasına ilişkin düzenlemeler içeren kural CBK ile düzenlenemeyecek yasak alan içinde kalmaktadır.

378. Açıklanan nedenlerle kural, Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının ikinci cümlesine aykırıdır. İptali gerekir.

Kural, Anayasa'nin 104. maddesinin on yedinci fikrasının ikinci cümlesine aykır görülerek iptal edildiğinden kuralın ayrıca konu bakımından yetki yönünden aynı fikranın birinci, üçüncü ve dördüncü cümleleri yönünden incelenmesine gerek görülmemiştir.
Kural, konu bakımından yetki yönünden Anayasa'nın I04. maddesinin on yedinci fikrasının ikinci cümlesine aykırı görülerek iptal edildiğinden içerik yönünden incelenmemiştir.

ÇÇ. CBK’nın 380. Maddesinin (3) Numaralı Fıkrasının İncelenmesi 
1. İptal Talebinin Gerekçesi 
379. Dava dilekçesinde özetle; kuralla serbest bölgelerde faaliyet gösteren sağlık kurum ve kuruluşlarına vergi, resim ve harç benzeri bir mali yükümlülük getirildiği, CBK ile vergi, resim ve harç benzeri mali yükümlülük getirilemeyeceği, bu yükümlülüklerin ancak kanunla konulup değiştirilebileceği veya kaldırılabileceği, verginin kanuniliği ilkesi gereği verginin konusunun, matrahının ve oranının kanunla belirlenmesi gerektiği, bu konularda CBK ile düzenleme yapılamayacağı belirtilerek kuralın Anayasa'nın 73. ve 104. maddelerine aykırı olduğu ileri sürüłmüştür.

2. Anayasa'ya Aykırılık Sorunu 
380. Dava dilekçesinde konu bakımından yetki yönünden kuralın Anayasa'nın 73.maddesine de aykırı olduğu ileri sürülmüş ise de CBK'ya ilişkin konu bakımından yetki kuralları Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasında düzenlendiğinden bu husustaki inceleme anılan fikra kapsamında yapılacaktır.

381. Kuralla serbest bölgelerde faaliyet gösteren sağlık kurum ve kuruluşlarının aylık gayrisafi hasılatının binde beşini geçmemek üzere Cumhurbaşkanınca belirlenecek oran üzerinden hesaplanacak tutarın, 6/6/1985 tarihli ve 3218 sayıl Serbest Bölgeler Kanunu hükümleri çerçevesinde ilgili serbest bölge idaresi tarafindan işletmecilerinden tahsil edilerek takip eden ayın yirmisine kadar Ticaret Bakanlığı merkez muhasebe birimi hesaplarına aktarıłacağı ve genel bütçeye gelir kaydedileceği öngörülmüştür.

382. Anayasa’nın “İkinci Kısım”ının “Siyasî Haklar ve Ödevler” başlıklı “DördüncüBölüm"ünde yer alan 73. maddesinde herkesin kamu giderlerini karşılamak üzere mali gücüne göre vergi ödemekle yükümlü bulunduğu, vergi yükünün adaletli ve dengeli dağılımının maliye politikasının sosyal amacı olduğu, vergi, resim, harç ve benzeri mali yükümlülüklerin kanunla konulması, değiştirilmesi veya kaldırılması gerektiği belirtilerek hem mükellefler hem de devlet yönünden vergi ödevinin temel ilkeleri gösterilmiştir. Buna göre vergi, resim,harç ve benzeri mali yükümlülük getirilmesine ilişkin konular CBK ile düzenlenemeyecek yasak alan içinde kalmaktadır.


383. Vergi; kamu giderlerini karşılamak amacıyla kanunlarla gerçek ve tüzelkişilere mali güçlerine göre getirilen bir yükümlülüktür. Belirli bir hizmetten doğrudan yararlanma karşılığı olmayan vergi tüm kamu hizmetleri için yapılan giderlere ortak katılma payıdır.Harç; kimi kamu hizmetlerinden yararlanmanın karşıhğı olarak tahsil edilen kamu gelirleridir Resim; bir iş ya da faaliyetin yapılmasına yetkili kuruluşlar tarafindan izin verilmesi dolayısıyla yapılan bir ödeme şeklinde tanımlandığı gibi harca benzer biçimde kamu kurułuşlarında görülen hizmetin ve yapılan giderlerin karşılığı olarak yalnız o işle ilgili gerçek ve tüzelkişilerden sağlanan gelirler şeklinde de açıklanmaktadır (AYM, E.2013/41,K.2013/124, 31/10/2013).

384. Vergi, resim, harç benzeri mali yükümlülük ise kişilerden, yapılan kamu hizmetleri karşılığında ya da bir hizmet karşılığı olmaksızın kamu gücüne dayanılarak alınan paralar olup ortak özellikieri kanunla konulmaları ve kamu gücüne dayanılarak gerektiğinde zorla alınmalarıdır (AYM, E.2013/41, K.2013/124, 31/10/2013).

385. Dava konusu kuralın yer aldığı maddede sağlık serbest bölgelerinin kurulmasıyla Türkiye'nin sağlık alanında bölgesel bir cazibe merkezi hâline getirilmesinin,yabancı sermaye ve yüksek tıbbi teknołoji girişinin hızlandırılmasının amaçlandığı ifade edilmiştir. Serbest bölgelerin, Türkiye gümrük bölgesinin parçaları olmakla birlikte vergilendirme, gümrük ve kambiyo mükellefiyetleri yönünden istisnalar getiren, gümrük ve kambiyo mükellefiyetlerine dair mevzuat hükümlerinin uygulanmadığı özel bölgeler olduklarıanlaşılmaktadır.

386. Özel olarak oluşturulan bu bölgelerde sınai, ticari veya hizmetle ilgili faaliyetlerin yürütülebilmesi ilgili idareden ruhsat ve izin alınmasına bağlı bulunmaktadır.Kural kapsamında tahsil edilecek tutarın ise özel olarak düzenlenmiş bu bölgelerde ruhsat ve izinle faaliyet gösteren sağlık kurum ve kuruluşlarının bu bölgelerde yürüttükleri faaliyetleri dolayısıyla alındığı anlaşılmaktadır. Kuralla serbest bölgelerde faaliyet gösteren işletmeciler yönünden aylık gayrisafi hasılatları üzerinden hesaplanacak bir mali yükümlülük öngörülmektedir.

387. Ayhk gayrisafi hasılat üzerinden hesaplanacak ve genel bütçeye gelir kaydedilecek tutar, kamu gücüne dayalı olarak, tek taraflı bir iradeyle belirlenmekte olup "vergi, resim, harç benzeri mali yükümlülük" kavramı içinde değerlendirilebilecek bir kamu geliri niteliği taşımaktadır, Bu itibarla vergi, resim, harç benzeri mali yükümlülük getiren kural Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının ikinci cümlesinde ifade edilen CBK ile düzenlenemeyecek yasak alan içinde kalmaktadır 
388. Açıklanan nedenlerle kural, Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının ikinci cümlesine aykırıdır. İptali gerekir.

Kural, Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının ikinci cümlesine aykırıgörülerek iptal edildiğinden kuralın ayrıca konu bakımından yetki yönünden aynı fikranın birinci, üçüncü ve dördüncü cümleleri yönünden incelenmesine gerek görülmemiştir.
Kural, konu bakımından yetki yönünden Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının ikinci cümlesine aykırı görülerek iptal edildiğinden içerik yönünden incclenmemiştir.


DD. CBK'nın 384. Maddenin (1) Numaralı Fıkrasının İncelenmesi 
389. (27) numaralı CBK'nin 62. maddesiyle, (1) numaralı CBK'nın 384. maddesinin dava konusu (1) numaralı fikrasının birinci cümlesi “Bakanlık ve bağlı kuruluşlarınca başvurusu alınacak. düzenlenecek veya onaylanacak her türlü ruhsatlandırmaya ilişkin tüm işve işlemler ile ruhsat belgesi, ürün üretim ve satış izin belgesi ve mesul müdürlük belgesi ile permi, başvuru, kayıt, bildirim ve sertifikalar üzerinden yüzellibin Türk Lirasını geçmemek üzere Bakanlıkça belirlenecek tarifelere göre ücret alınır.” şeklinde değiştirilmiş; 28/12/2022tarihłi ve (116) numaralı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında CumhurbaşkanlığıKararnamesinde Değişiklik Yapılmasına Dair Cumhurbaşkanlığı Karanamesi'nin 1.maddesiyle 384. maddenin (1) numaralı fikrasında yer alan “güncellenir ve’ ibaresinden sonra gelmek üzere “bu fikrada belirtilen üst sınır ile’ibaresi eklenmiştir.
390. Açıklanan nedenlerle konusu kalmayan kurala ilişkin iptal talebi hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar vermek gerekir.

EE. CBK'nın 405. ve 435. Maddelerinin İncelenmesi 
1. İptal Talebinin Gerekçeleri 
391. Dava dilekçesinde CBK'nın 58. maddesi için belirtilen aynı gerekçelerle dava konusu kuralların Anayasa'nın 106. ve 123. maddelerine aykırı olduğu ileri sürülmüştür.
2. Anayasa'ya Aykırıhk Sorunu 
a. Kuralların Konu Bakımından Yetki Yönünden İncelenmesi 
392. Dava dilekçesinde kuralların konu bakımından yetki yönünden Anayasa'nın 106. ve 123. maddelerine aykın olduğu ileri sürüłmüş ise de CBK'ya ilişkin konu bakımından yetki kuralları Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasında düzenlendiğinden 6216sayılı Kanun'un 43. maddesi uyarınca kurallar ilgisi nedeniyle Anayasa'nın 104.maddesinin on yedinci fikrası yönünden incelenmiştir.

393. Dava konusu kurallarla Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı ile Tarım ve Orman Bakanlığının yurt dışı teşkilatı kurmaya yetkili oldukları öngörülmüştür.
394. CBK'nin 58. maddenin (1) numaralı fikrasının konu bakımından yetki yönünden Anayasa'ya uygunluk denetimi bölümünde belirtilen gerekçeler dava konusu kurallar için de geçerlidir.

395. Açıklanan nedenlerle kurallar, Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasına aykırı değildir. İptal taleplerinin reddi gerekir.

M. Emin KUZ bu görüşe katılmamıştır.
b. Kuralların İçerik Yönünden İncelenmesi 

396. 6216 sayılı Kanun'un 43. maddesi uyarınca kurallar, ilgisi nedeniyle Anayasanın 2. maddesi yönünden incelenmiştir.

397. CBK'nın 58. maddenin (1) numaralı fikrasının içerik yönünden Anayasa'ya uygunluk denetimi bölümünde belirtilen gerekçeler dava konusu kurallar için de geçerlidir.
398. Açıklanan nedenlerle kurallar, Anayasa'nın 2. maddesine aykırı değildir. İptal taleplerinin reddi gerekir.

FF. CBK'nın 468. Maddesinin İncelenmesi 
399. (1) numaralı CBK’nin dava konusu 468. maddesi, (27) numaralı CBK'nın 95.maddesiyle değiştirilmiştir.

400. Açıklanan nedenle konusu kalmayan kurala ilişkin iptal talebi hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar vermek gerekir.

GG. CBK’nın 490. Maddesinin (2) Numaralı Fikrasının (b) Bendinin ve (3)Numaralı Fıkrasının Üçüncü Cümlesinin İncelenmesi 
1. (2) Numarah Fıkranı (b) Bendinde Yer Alan “%6,5” İbaresi ile (3) NumaralıFıkranın Üçüneü Cümlesinde Yer Alan “%10'a” ve “%3’e” İbareleri 
401. 6/4/2022 tarihli ve (98) numaralı Bazı Cumhurbaşkanlığı Kararnamelerinde Değişiklik Yapılmasına Dair Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'nin 10. maddesiyle, (1)numaralı CBK'nın 490. maddesinin (2) numaralı fikrasının (b) bendinde yer alan “%6,5"ibaresi “%10” şeklinde; (3) numarah fikrasının üçüncü cümlesinde yer alan “%10‘a’” ibaresi “%30'a”, “%3 'e” ibaresi “%5 ‘e” şeklinde değiştirilmiştir.

402. Açıklanan nedenle konusu kalmayan ibarelere ilişkin iptal talepleri hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar vermek gerekir.

2. (2) Numarah Fikranın (b) Bendinin ve (3) Numarahı Fıkranın ÜçüncüCümlesinin Kalan Kısımları

403. (2) numaralı fikranın (b) bendinde yer alan “%6,5’ ibaresinin “%10” şeklinde;(3) numaralı fikranın üçüncü cümlesinde yer alan “%10'a” ibaresinin “%30'a” ve “%3'e”ibaresinin “%5 'e” şeklinde değiştirilmesinin kuralların anılan ibareler dışında kalan kısımlarıyönünden bağımsız bir anayasal denetim yapılmasını engellemediği anlaşıłldığından söz konusu kısımlar hakkında inceleme yapılabilecektir.

a. İptal Talebinin Gerekçesi 
404. Dava dilekçesinde özetle; kurallarla vergi, resim ve harç benzeri mali yükümlülük getirildiği, CBK ile vergi, resim ve harç benzeri mali yükümlülük getirilemeyeceği, bu yükümlülüklerin ancak kanunla konulup değiştirilebileceği veya kaldırılabileceği, verginin kanuniliği ilkesi gereği verginin konusunun, matrahının ve oranının 

kanunla belirlenmesi gerektiği belirtilerek kuralların Anayasa'nın 73. ve 104. maddelerine aykırı olduğu ileri sürülmüştür.

b. Anayasa'ya Aykırıhk Sorunu 
405. Dava dilekçesinde konu bakımından yetki yönünden kuralların Anayasa'nın 73.maddesine de aykırı olduğu ileri sürülmüş ise de CBK'ya ilişkin konu bakımından yetki kuralları Anayasa’nın 104. maddesinin on yedinci fikrasında düzenlendiğinden bu husustaki inceleme anılan fikra kapsamında yapılacaktır.

406. Dava konusu kurallardan ilki Ulaştırma ve Altyapı Bakanhığının hizmet birimlerinden olan Döner Sermaye İşletme Dairesi Başkanlığınca idari ve mali yönden yönetilen döner sermaye işletmesinin gelir kalemlerinden birini düzenlemektedir. Buna göre kılavuzluk ve römorkörcülük hizmeti vermekte olan kamu kurumu ve özel kuruluşlarca elde edilen aylık gayrisafi hasılattan alınacak belirli orandaki payın bir bölümünün işletmenin gelirleri olduğu öngörülmüştür. Dava konusu diğer kural ise anılan payın belirli bir orana kadar artırılması ve belirli bir orana kadar indirilmesi hususunda Cumhurbaşkanı'nın yetkili olduğunu düzenlemektedir.

407. CBK'nın 380. maddesinin (3) numaralı fikrasının Anayasa'ya uygunluk denetimi bölümünde belirtilen gerekçeler mahiyetine uygun düştüğü ölçüde dava konusu kurallar için de geçerlidir.

408. Buna göre vergi, resim, harç benzeri mali yükümlülük getiren ve buna ilişkin düzenlemeler içeren kurallar, Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının ikinci cümlesinde ifade edilen CBK ile düzenlenemeyecek yasak alan içinde kalmaktadır.
409. Açiklanan nedenlerle kurallar, Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının ikinci cümlesine aykırıdır. İptalleri gerekir.

Kurallar, Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının ikinci cümlesine aykırıgörülerek iptal edildiğinden kuralların ayrıca konu bakımından yetki yönünden aynı fikranın birinci, üçüncü ve dördüncü cümleleri yönünden incelenmesine gerek görülmemiştir.
Kurallar, konu bakımından yetki yönünden Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının ikinci cümlesine aykırı görülerek iptal edildiğinden içerik yönünden incelenmemiștir.

ĞĞ. CBK'nın 499. Maddesinin İncelenmesi 
1. İptal Talebinin Gerekçesi 
410. Dava dilekçesinde CBK'nın 58. maddesi için belirtilen aynı gerekçelerle dava konusu kuralın Anayasa'nın 106. ve 123. maddelerine aykırı olduğu ileri sürülmüştür.
2. Anayasa'ya Aykırıhk Sorunu 
a. Kuralın Konu Bakımından Yetki Yönünden İncelenmesi 

411. Dava dilekçesinde kuralın konu bakımından yetki yönünden Anayasa'nın 106.ve 123. maddelerine aykırı olduğu ileri sürülmüş ise de CBK'ya ilişkin konu bakımından yetki kuralları Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasında düzenlendiğinden 6216sayılı Kanun'un 43. maddesi uyarınca kural ilgisi nedeniyle Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrası yönünden incelenmiştir.

412. Dava konusu kuralla Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığının yurt dışı teşkilatıkurmaya yetkili olduğu öngörüłmüştür.

413. CBK'nın 58. maddenin (1) numaralı fikrasının konu bakımından yetki yönünden Anayasa'ya uygunluk denetimi bölümünde belirtilen gerekçeler dava konusu kural için de geçerlidir.

414. Açıklanan nedenlerle kural, Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasına aykırı değildir. İptal talebinin reddi gerekir.

M. Emin KUZ bu görüşe katılmamıştır.
b. Kurahın İçerik Yönünden İncelenmesi 
415. 6216 sayılı Kanun'un 43. maddesi uyarınca kural, ilgisi nedeniyle Anayasa'nın 2. maddesi yönünden incelenmiştir.

416. CBK’nın 58. maddenin (1) numaralı fikrasının içerik yönünden Anayasa'ya uygunłuk denetimi bölümünde belirtilen gerekçeler dava konusu kural için de geçerlidir.
417. Açıklanan nedenlerle kural, Anayasa'nın 2. maddesine aykırı değildir. İptal talebinin reddi gerekir.

HH. CBK'nın 529. Maddesinin (1) Numarah Fıkrasının Üçüneü Cümlesinde Yer Alan “…„ile ücret miktarı ve her çeşit ödemeleri.….” İbaresinin İncelenmesi 
1. Anlam ve Kapsam 
418. CBK'nin 529. maddesinin (1) numaral fikrasında ofislerde, 5523 sayılıKanun'un 10. maddesi hükümlerine göre personel istihdam edileceği; ayrica ilgisine göre 375sayılı KHK'nın ek 25. ve ek 26. maddesine göre geçici veya sözleşmeli olarak personel istihdam edilebileceği düzenlenmiştir. Bu suretle çalıştırılacakların sözleşme usul ve esaslarıile ücret miktanı ve her çeşit ödemelerinin Cumhurbaşkanınca tespit edileceği öngörülmüştür.Dava konusu kural fikrada yer alan “.…ile ücret miktarı ve her çeşit ödemeleri..." ibaresidir.
419. 5523 sayılı Kanun'un 10. maddesinde Cumhurbaşkanlığına bağlı Ofislerde çalıştırılacak personele ilişkin hükümlere yer veriłmiştir. Maddenin (1) numaralı fikrasında Ofis hizmetlerinin iş mevzuatı hükümlerine göre istihdam edilen personel eliyle yürütüleceği belirtilmiştir. Maddenin (3) numaralı fikrasında kamu kurum ve kuruluşlarında çałışanlardan,mevzuatta belirtilen nitelikleri taşıyanların, kendilerinin isteği ve kurumlarının muvafakati ile Ofislerde istihdam edilebileceği, bunların kurumlarıyla olan ilişkilerinin iş akdinin yapılmasıyla son bulacaği, verilecek ücretler ile diğer mali ve sosyal hakların yapılacak iş akdi ile 

belirleneceği ifade edilmiştir. Maddenin (8) numaralı fikrasında ise Ofislerin özel bilgi ve uzmanlık gerektiren geçici mahiyetteki işlerinde vekâlet, istisna veya hizmet akdi ile yerli ve yabancı danışman ve uzmanlar istihdam edilmesinin mümkün olduğu belirtilmiştir.
420. 375 sayılı KHK'nın ek 25. maddesinde kurumlar arası geçici görevlendirmelere ilişkin esaslara yer verilmiştir. Bu kapsamda hâkim ve savcılar ile bu meslekten sayılanlar hariç olmak üzere, statülerine bakılmaksızın bir kadro veya pozisyona dayalı olarak kamu kurum veya kuruluşlarında istihdam edilenłerin, kurumlarının muvafakatiyle belirli sürelerle diğer kamu kurum ve kuruluşlarında geçici görevlendirilebilmelerine imkân tanınmıştır.
421. 375 sayılı KHK'nın ek 26. maddesinde ise yerli ve yabancı sözleşmeli personel istihdamı düzenlenmiş olup Cumhurbaşkanlığı, bakanlıklar ile diğer kamu kurum ve kuruluşlarının teşkilatlanmasına ilişkin CBK'larda öngörülmesi kaydıyla özel bilgi ve uzmanhk gerektiren geçici mahiyetteki işlerde, yerli veya yabancı personelin tam zamanlı,kısmi zamanlı veya projelerle sınırlı olarak sözleşmeyle istihdam edilebileceği öngörülmüştür.
422. Dava konusu kural 529. maddenin (1) numaralı fikrasının birinci ve ikinci cümlelerine göre Ofislerde istihdam edilecek personelin mali haklarını düzenlemektedir. Buna göre Ofislerde 5523 sayılı Kanun'un 10. maddesi kapsamında iş mevzuatı hükümlerine göre iş akdi ile istihdam edilenlerin, özel bilgi ve uzmanlık gerektiren geçici mahiyetteki işlerinde vekâlet, istisna veya hizmet akdi ile çalışan yerli ve yabancı danışmanlar ve uzmanłarın, 375sayılı KHK'nın ek 25. maddesi uyarınca bir kadro veya pozisyona dayalı olarak kamu kurum veya kuruluşlarında istihdam edilmekte iken geçici görevle görevlendirilenlerin ve KHK'nın ek 26. maddesi kapsamında özel bilgi ve uzmanlık gerektiren geçici mahiyetteki işlerde, tam zamanlı, kısmi zamanłı veya projelerle sınırlı olarak sözleşmeli olarak çalışan yerłi veya yabancıların ücret miktarları ve her çeşit ödemeleri Cumhurbaşkanınca tespit edilecektir.
2. İptal Talebinin Gerekçesi 
423. Dava dilekçesinde özetle; kamu görevfilerinin aylık ve ödeneklerinin münhasıran kanunla düzenlenmesi gerektiği, bu konularda CBK çıkarılamayacaği, temel ilkeler belirłenmeden ve konunun çerçevesi çizilmeden yürütme organına düzenleme yetkisi verilmesinin yetki devri niteliği taşıdığı, kuralda belirlilik bulunmadığı belirtilerek kuralın Anayasa'nın 2., 7., 104. ve 128. maddelerine aykırı olduğu ileri sürülmüştür.
3. Anayasa'ya Aykırılık Sorunu 
424. Dava dilekçesinde konu bakımından yetki yönünden kuralın Anayasa'nın 2., 7.ve 128. maddelerine de aykırı olduğu ileri sürülmüş ise de CBKya ilişkin konu bakımından yetki kuralları Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasında düzenlendiğinden bu husustaki inceleme anlan fikra kapsamında yapılacaktır.

425. Ofislerde istihdam edilecek personelin ücret miktarı ve her çeşit ödemelerine ilişkin düzenleme getiren kuralın Anayasa Mahkemesinin yerleşik içtihatları doğrultusunda mülkiyet hakkıyla ilgili bir düzenleme niteliğinde bulunduğu açık olup Anayasa'nın 104.maddesinin on yedinci fikrasının ikinci cümlesinde ifade edilen CBK ile düzenleme yapılmasi yasak alanda kalmaktadır.


426. Açıklanan nedenlerle kural, Anayasa’nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının ikinci cümlesine aykırıdır. İptali gerekir.

Kural, Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının ikinci cümlesine aykırıgörülerek iptal edildiğinden kuralın ayrıca konu bakımından yetki yönünden aynı fikranın birinci, üçüncü ve dördüncü cümleleri yönünden incelenmesine gerek görülmemiştir.
Kural, konu bakımından yetki yönünden Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının ikinci cümlesine aykırı görülerek iptal edildiğinden içerik yönünden incelenmemiştir.

II. CBK'nın 535. Maddesinin İncelenmesi 
1. iptal Talebinin Gerekçesi 
427. Dava dilekçesinde CBK'nın 58. maddesi için belirtilen aynı gerekçelerle dava konusu kuralın Anayasa'nın 106. ve 123. maddelerine aykırı ołduğu ileri sürülmüştür.
2. Anayasa'ya Aykırılık Sorunu 
a. Kuralın Konu Bakımından Yetki Yönünden İncelenmesi 
428. Dava dilekçesinde kuralın konu bakımından yetki yönünden Anayasa'nın 106.ve 123. maddelerine aykırı olduğu ileri sürülmüş ise de CBK'ya ilişkin konu bakımından yetki kuralları Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasında düzenlendiğinden 6216sayıh Kanun'un 43. maddesi uyarınca kural, ilgisi nedeniyle Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrası yönünden incelenmiştir.

429. Dava konusu kuralla Ofis Başkanlıklarının yurt dışı teşkilatı ile ilgili CBK doğrultusunda yurt dışı teşkilatı kurabileceği öngörülmüştür. Buna göre Cumhurbaşkanlığına bağlı, kamu tüzel kişiliğini haiz Dijital Dönüşüm Ofisi, Finans Ofisi, İnsan Kaynakları Ofisi ve Yatırım Ofisi Başkanlıkları yurt dışı teşkilatı ile ilgili CBK doğrultusunda yurt dışı teşkilat kurabileceklerdir.

430. CBK'nın 58. maddenin (1) numaralı fikrasının konu bakımından yetki yönünden Anayasa'ya uygunluk denetimi bölümünde Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının birinci ve ikinci cümlelerine ilişkin belirtilen gerekçeler dava konusu kural için de geçerlidir.

431. Anayasa'nın 123. maddesinin üçüncü fikrasında kamu tüzel kişiliğinin ancak kanunla veya CBK ile kurulacağı öngörülmüştür. Anayasa Mahkemesinin önceki tarihli kararlarında da ifade edildiği gibi anılan fikrada yer alan “... kurulur.” ibaresi CBK ile kurulan bir kamu tüzel kişiliğinin CBK ile düzenlenmesini de içermektedir. Zira Anayasa'nın 104.maddesinin on yedinci fıkrasındaki koşullara bağlı olmak kaydıyla kamu tüzel kişiliğinin görevleri, yetkileri ve yapısı gibi unsurların CBK ile düzenlenemeyeceğinin kabulü, kamu tüzel kişiliğinin CBK ile kurulmasını mümkün kılan anayasal hükmü işlevsiz, dolayısıyla anlamsiz kilabilecektir (AYM, E.2019/105, K.2020/30, 12/06/2020, § 45; E.2018/104,K.2020/56, 15/10/2020, § 19).


432. Kamu kurumlarının teşkilatı, bu kurumların üstlendikleri görev ve yetkileri ifa edebilmeleri için oluşturulan ve söz konusu hizmetin yürütülmesinde doğrudan ya da dolaylıolarak rol alan, aynı kurum bünyesindeki farklı düzey ve nitelikteki birimlerin bütününü ifade etmektedir. Bu itibarla bir kurumun bu mahiyetteki merkez ve taşra teşkilatının yanı sıra yurt dışı teşkilatı da teşkilat yapısı kavramına dâhiłdir (AYM, E.2019/105, K.2020/30, 12/06/2020,§ 21; E.2018/124, K.2020/56, 15/10/2020, § 21). Buna göre Anayasa'nın 123. maddesinin üçüncü fikrası uyarınca ilk kez (1) numaralı CBK ile kurulmuş olan başkanlıklara teşkilat yapılarının bir parçası olan yurt dışı teşkilatını kurmak konusunda yetki veren kuralda Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının üçüncü cümlesini ihlal eden bir yön bulunmamaktadir.

433. Kuralla aynı alanda hüküm ifade eden karşılaştırmaya esas olabilecek nitelikte, kanunla yapılan herhangi bir düzenleme tespit edilememiştir. Buna göre kural,kanunda açıkça düzenlenen konulara ilişkin de değildir.

434. Açıklanan nedenlerle kural, Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasına aykırı değildir. İptal talebinin reddi gerekir.

M. Emin KUZ bu görüşe katılmamıştır.
b. Kuralın İçerik Yönünden İncelenmesi 
435. 6216 sayılı Kanun'un 43. maddesi uyarınca kural, ilgisi nedeniyle Anayasa'nın 2. maddesi yönünden incelenmiştir.

436. İdarenin teşkilatlanmasıyla ilgili olarak Cumhurbaşkanlığı teşkilatınıdüzenleyen (1) numaralı CBK'nın “Ortak hükümler” başlıklı On Sekizinci Bölümünün 510.ve devamı maddelerinde yurt dışı teşkilatına ilişkin kurallara yer verilmiştir. Anılan kurallar kapsamında başkanlıklarca yurt dışı teşkilatı kurulabilmesine ilişkin usul ve esasların açık,net, anlaşılabilir ve uygulanabilir şekilde düzenlendiği, bu kapsamda temel kuralların ve genel çerçevenin çiziłdiği anlaşılmaktadır.

437. Buna göre başkanlıkların yurt dışı teşkilatıyla ilgili CBK doğrultusunda yurt dışt teşkilatı kurabileceklerini öngören kuralın düzenleme amacı ve kapsamı itibarıyla hem kişiler hem de idare yönünden belirli ve öngörülebilir olduğu, kuralda belirsizlik bulunmadığıanlaşılmaktadır.

438. Açıklanan nedenlerle kural, Anayasa'nın 2. maddesine aykırı değildir. Iptal talebinin reddi gerekir.

V. İPTALİN DİĞER KURALLARA ETKİSİ
439. 6216 sayılı Kanun'un 43. maddesinin (4) numaralı fikrasında kanunun,Cumhurbaşkanlığı kararnamesinin veya Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğü'nün belirli kurallarının iptali, diğer kurałlarının veya tümünün uygulanmaması sonucunu doğuruyorsa bunların da Anayasa Mahkemesince iptaline karar verilebileceği öngörülmektedir.
440. (1) numaralı CBK’nin;

- 12. maddesinin (4) numaralı fikrasının üçüncü cümlesinin “İlgili.." ibaresi dışında kalan kısmının iptali nedeniyle uygulanma imkânı kalmayan cümlede yer alan “İlgili..."ibaresinin,
- 33. maddesinin (3) numaralı fikrasının birinci cümlesinde yer alan "…her türlübilgi ve belgeyi..." ibaresinin iptali nedeniyle uygulanma imkânı kalmayan fikranın kalan kisminin,
- 36. maddesinin (1) numaralı fikrasının birinci cümlesinde yer alan “.…gerekli olan bilgileri..." ibaresinin iptali nedeniyle uygulanma imkânı kalmayan maddenin kalan kısmının,
- 107. maddesinin (h) bendinin “.…mimarlık ve mühendislik meslek kuruluşlarına ilişkin mevzuatı hazırlamak ve bunları denetlemek," bölümünün iptali nedeniyle uygulanma imkânı kalmayan bendin kalan kısmının,
- 490. maddesinin (2) numaralı fikrasının (b) bendinin “.….%10..." ibaresi dişında kalan kısmı ile (3) numaralı fikrasının üçüncü cümlesinin “….%30'a.." ve “….%5'e..."ibarelerinin dışında kalan kısmının iptali nedeniyle uygulanma imkânı kalmayan (2) numaralıfikranın (b) bendinde yer alan “….%10..” ibaresi ile (3) numaralı fikranın üçüncü cümlesinde yer alan “..%30'a..” ve “..%5’e...” ibarelerinin,
6216 sayılı Kanun'un 43. maddesinin (4) numaralı fikrası gereğince iptalleri gerekir.
VI. İPTAL KARARININ YÜRÜRLÜĞE GİRECEĞİ GÜN SORUNU 
441. Anayasa'nın 153. maddesinin üçüncü fikrasında “Kanun, Cumhurbaşkanlığıkararnamesi veya Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğü ya da bunların hükümleri, iptal kararlarının Resmí Gazetede yayımlandığı tarihte yürürlükten kalkar. Gereken hallerde Anayasa Mahkemesi iptal hükmünün yürürlüğe gireceği tarihi ayrıca kararlaştırabilir. Bu tarih, kararın Resmî Gazetede yayımlandığı günden başlayarak bir yılı geçemez." denilmekte,6216 sayıl Kanun'un 66. maddesinin (3) numaralı fikrasında da bu kural tekrarlanarak Mahkemenin gerekli gördüğü hâllerde Resmî Gazete'de yayımlandığı günden başlayarak iptal kararının yürürlüğe gireceği tarihi bir yılı geçmemek üzere ayrıca kararlaştırabileceği belirtilmektedir.

442. CBK’nin;
- 12. maddesinin (4) numaralı fikrasının birinci cümlesinin, üçüncü cümlesinin “Bu Bakanlık ve ilgili..." ibaresi dışında kalan kısmı ile cümlede yer alan "...İlgili... " ibaresinin ve (5) numarali fikrasinın;
- 13. maddesinin (3) numaralı fikrasının üçüncü cümlesinin “.…izin, disiplin ve sağlık hak ve işlemleri yönünden bu Kararname hükümlerine tábidir." bölümü ve (7) numaralıfikrasının,
- 14. maddesinin (1) numaralı fikrasının birinci cümlesinde yer alan “….657 sayı/Kanunun ve diğer kanunların sözleşmeli personele ilişkin hükümlerine bağlı kalınmaksızın..…“ibaresi ile (3) ve (4) numaralı fikralarının 


- 35. maddesinin (2) numarali fikrasının,
- 47. maddesinin (2) numaralı fikrasında yer alan “...ve müfettişłerin görev, yetki ve sorumlulukları ile... ibaresinin,
- 58. maddesinin (2), (3), (4) ve (5) numaralı fikralarının,
- 97. maddesinin (1) numarałı fikrasının (ç), (ğ), (h), (n) ve (o) bentlerinin,
- 102. maddesinin (1) numaralı fikrasının (g) ve (k) bentlerinin,
- 107, maddesinin (h) bendinin,
- 160. maddesinin (1) numaralı fikrasının (b) bendi ile (2) numarahı fikrasının (c)bendinin,
- 254. maddesinin (f) bendinin,
- 260. maddesinin (2) numaralı fikrasının "…ve mülkiye müfettişlerinin.…."ibaresinin,
- 378. maddesinin,
- 529. maddesinin (1) numaralı fikrasının üçüncü cümlesinde yer alan “…ile ücret miktarı ve her çeşit ödemeleri..." ibaresinin 

iptal edilmesi nedeniyle doğacak hukuksal boşluk kamu yararını ihlal edecek nitelikte görüldüğünden iptal kararının ortaya çıkardığı hukuki boşluğun doldurulabilmesi amacıyla TBMM tarafından gerekli düzenlemelerin yapılması için Anayasa'nın 153.maddesinin üçüncü fikrasıyla 6216 sayılı Kanun'un 66. maddesinin (3) numaralı fikrasıgereğince bu maddeye, fikralara, bentlere, ibarelere, cümleye ve bölüme ilişkin iptal hükümlerinin kararın Resmî Gazete'de yayımlanmasından başlayarak dokuz ay sonra yürürlüğe girmesi uygun görülmüştür.

VIL. YÜRÜRLÜĞÜN DURDURULMASI TALEBİ
443. Dava dilekçesinde ve başvuru kararında Özetle, dava konusu kuralların uygulanması hâlinde telafisi güç veya imkânsız zararlar doğabileceği belirtilerek yürürlüklerinin durdurułmasına karar verilmesi talep edilmiştir.

10/7/2018 tarihli ve 30474 sayılı Resmî Gazete'de yayımianan (1) numarali Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'nin;
A. 1. 8. maddesinin (f) bendinde yer alan “.…bilgi toplamak... " ibaresine,
2. 13. maddesinin;

a. (2) numaralı fikrasının ikinci cümlesinde yer alan “Cumhurbaşkanı tarafindan atananlar hariç olmak üzere... " ibaresi ile üçüncü cümlesine,
b. (3) numaralı fikrasının birinci cümlesinde yer alan “…ile adli ve idari yargımensuplari,... " ibaresine,
3. 15. maddesinin (2) numaralı fikrasında yer alan “….hâkim ve savcı sınıfindan olanların terfileri mümtazen, ...“ ibaresine,
4. 33. maddesinin (3) numaralı fikrasının birinci cümlesinde yer alan “.….her türlübilgi ve belgeyi..." ibaresine,
5. 36. maddesinin (1) numaralı fikrasının birinci cümlesinde yer alan “.….gerekli olan bilgileri... " ibaresine,
6. 328. maddesinin (2) numaralı fikrasına,
7. 380. maddesinin (3) numaralı fikrasına,
8. 490. maddesinin;
a. (2) numaralı fikrasının (b) bendinin “.….%6,5... " ibaresi dışında kalan kısmına,
b. (3) numarah fikrasının üçüncü cümlesinin “…%10’a.." ve “.….%3 'e.." ibareleri dışında kalan kısmına,
yönelik yürürlüğün durdurułması taleplerinin, koşulları oluşmadığından bu fikralara,cümleye, ibarelere ve kısımlara ilişkin yürürlüğün durdurulması taleplerinin REDDİNE,
B. 1, 12. maddesinin;
a. (4) numaralı fikrasının;
i. Birinci cümlesine,
ii. Üçüncü cümlesinin “Bu Bakanlık ve ilgili... " ibaresi dışında kalan kısmına,
b. (5) numaralı fikrasına,
2. 13. maddesinin;
a. (3) numaralı fikrasının üçüncü cümlesinin".…izin, disiplin ve sağlık hak ve işlemleri yönünden bu Kararname hükümlerine tâbidir. " bölümüne,
b. (7) numaralı fikrasına,
3. 14. maddesinin;

a. (1) numaralı fikrasının birinci cümlesinde yer alan “…657 sayılı Kanunun ve diğer kanunların sözleşmeli personele ilişkin hükümlerine bağlı kalınmaksızın..." ibaresine,
b. (3)ve (4) numaralı fikralarına,
4. 35. maddesinin (2) numaralı fikrasına,
5. 47, maddesinin (2) numaralı fikrasında yer alan “.…ve müfettişlerin görev. yetki ve sorumlulukları ile..." ibaresine,
6. 58. maddesinin (2), (3), (4) ve (5) numaralı fikralarına,
7. 97. maddesinin (1) numaralı fikrasının (c), (ğ), (h), (n) ve (o) bentlerine,
8. 102. maddesinin (1) numaralı fikrasının (g) ve (k) bentlerine,
9. 107. maddesinin (h) bendinin“.…mimarlık ve mühendislik meslek kuruluşlarına ilişkin mevzuatı hazırlamak ve bunları denetlemek, " bölümüne,
10. 160. maddesinin (1) numaralı fikrasının (b) bendi ile (2) numarah fikrasının (c)bendine,
11. 254. maddesinin (f) bendine,
12. 260. maddesinin (2) numaralı fikrasının ".….ve mülkiye müfettişlerinin…."ibaresine,
13. 378. maddesine,
14. 529. maddesinin (1) numaralı fikrasının üçüncü cümlesinde yer alan “…le ücret miktarı ve her çeşit ödemeleri..." ibaresine,
yönelik iptal hükümlerinin yürürlüğe girmelerinin ertelenmeleri nedeniyle bu maddeye, fikralara, bentlere, cümleye, bölümlere, ibarelere ve kısma ilişkin yürürlüğün durdurulması taleplerinin REDDÍNE,
C. 1. 12. maddesinin,
a. (1) numaralı fikrasının “.…üçüncü ve beşinci fikra hükümleri saklı kalmak kaydıyla..” ibaresi dışında kalan kısmına,
b. (2) numaralı fikrasının birinci ve ikinci cümlelerine,
c. (3) numaralı fikrasına,
2. 21. maddesinin (2) numarali fikrasının birinci cümlesine,
3. 58. maddesinin (1) numaralı fikrasına,

4. 159. maddesine,
5. 163. maddesinin (7) numaralı fikrasının birinci cümlesinde yer alan “…şifahi.…."ibaresine,
6. 203. ve 240. maddelerine,
7. 260. maddesinin (2) numaralı fikrasının “.….ve mülkiye müfettişlerinin.. " ibaresi dışında kalan kısmına,
8. 297, maddesine,
9. 320. maddesinin (3) numaral fikrasının “.….Bakanlık Maarif Müfettişlerinin ve Bakanlık Maarif Müfettiş Yardımcılarının görev. yetki ve sorumlulukları, mesleğe alınmaları,yetiştirilmeleri, yeterlikleri, yükselmeleri, görevlendirilmeleri, çalışma merkezlerine dağılımları, merkezler arasında yer değiştirmeleri ve diğer hususlar..” bölümü dışında kalan kısmına,
10. 328. maddesinin (1) numaralı fikrasına,
11. 405., 435., 499. ve 535. maddelerine,
yönelik iptał talepleri 26/10/2023 tarihli ve E.2018/118, K.2023/180 sayılı kararla reddedildiğinden bu maddelere, fikralara, cümlelere, ibareye ve kısımlara ilişkin yürürlüğün durdurulması taleplerinin REDDÍNE,
Ç. 1. 12. maddesinin,
a. (1) numaralı fikrasında yer alan “.…üçüncü ve beşinci fikra hükümleri saklı kalmak kaydıyla...” ibaresi ile (2) numaralı fikrasının üçüncü cümlesine,
b. (4) numaralı fikrasının ikinci cümlesi ile üçüncü cümlesinde yer alan “Bu Bakanlık ve ilgili...” ibaresine,
2. 46. maddesinin (1) numarali fikrasının (ğ) bendine,
3. 91. maddesine,
4. 106. maddesinin (c) bendinin “.…bu alanlarda mülk sahiplerinden altyapı katılım bedellerinin tahsiline ilişkin düzenlemeler yapmak, " bölümü ile (d) bendine 
5. 231. maddesinin (1) numaralı fikrasının (j) bendine,
6. 320. maddesinin (3) numaralı fikrasının “…Bakanlık Maarif Müfettişlerinin ve Bakanlık Maarif Müfettiş Yardımcılarının görev, yetki ve sorumluluklari, mesleğe alınmalari,yetiştirilmeleri, yeterlikleri, yükselmeleri, görevlendirilmeleri, çalışma merkezlerine dağılımları, merkezler arasında yer değiştirmeleri ve diğer hususlar...” bölümüne,

7. 338. maddesinin (1) numaralı fikrasının ikinci cümlesinde yer alan “.…bunlara doğrudan emir verebilir. " ibaresi ile üçüncü cümlesine,
8. 384. maddesinin (1) numaralı fikrasına,
9.468. maddesine,
10. 490. maddesinin;
a. (2) numaralı fikrasının (b) bendinde yer alan “.….%6, 5..." ibaresine,
b. (3) numaralı fikrasının üçüncü cümlesinde yer alan “.….%10'a..“ ve “.….%3’e..."ibarelerine,
yönelik iptal talepleri hakkında 26/10/2023 tarihli ve E.2018/118, K.2023/180 sayıh kararla karar verilmesine yer olmadığına karar verildiğinden bu maddelere, fikraya, bentlere,cümlelere, bölümlere ve ibarelere ilişkin yürürlüğün durdurulması talepleri hakkında KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA,
26/10/2023 tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar verilmiştir.
VIII. HÜKÜM 
10/7/2018 tarihli ve 30474 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan (1) numaralıCumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin;
A. 8. maddesinin (f) bendinde yer alan ".….bilgi toplamak..." ibaresinin konu bakımından yetki yönünden Anayasa'ya aykırı olduğuna ve İPTALİNE OYBİRLİĞİYLE,
B. 12. maddesinin;
1. (1) numaralı fikrasinın;
a.“…üçüncü ve beşinci fikra hükümleri saklı kalmak kaydıyla..” ibaresine ilişkin iptal talebi hakkında KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA OYBİRLİĞİYLE,
b. Kalan kısmının;
i. Konu bakımından yetki yönünden Anayasa'ya aykırı olmadığına ve iptal talebinin REDDİNE, M, Emin KUZ'un karşioyu ve OYÇOKLUĞUYLA,
ii. İçeriği itibarıyla Anayasa'ya aykını olmadığına ve iptal talebinin REDDİNE OYBİRLİĞİYLE,
2. (2) numaralı fikrasının;
a. Birinci ve ikinci cümlelerinin;

i. Konu bakımından yetki yönünden Anayasa'ya aykırı olmadıklarına ve iptal taleplerinin REDDİNE, M. Emin KUZ'un karşıoyu ve OYÇOKLUĞUYLA,
ii. İçeriği itibarıyla Anayasa'ya aykırı olmadıklarına ve iptal taleplerinin REDDİNE OYBİRLİĞİYLE,
b. Üçüncü cümlesine ilişkin iptal talebi hakkında KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA OYBİRLİĞİYLE,
3. (3) numarahı fikrasının;
a. Konu bakımından yetki yönünden Anayasa'ya aykırı olmadığına ve iptal talebinin REDDİNE, M. Emin KUZ’un karşıoyu ve OYÇOKLUĞUYLA,
b. İçeriği itibarıyla Anayasaya aykırı olmadığına ve iptal talebinin REDDİNE OYBİRLİĞİYLE,
4. (4) numaralı fikrasının;
a. Birinci cümlesinin konu bakımından yetki yönünden Anayasa'ya aykırı olduğuna ve İPTALİNE, iptal hükmünün Anayasa'nın 153. maddesinin üçüncü fikrası ile 30/3/2011tarihli ve 6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun'un 66. maddesinin (3) numaralı fikrası gereğince KARARIN RESMÎ GAZETE'DE AAA N A ZT AR I I 

 I R     TAAA 

d    t e d IAR A IR 
t t  e   maddesiyle değiştirilen “…Ilgili..." ibaresinin 6216 sayılı Kanun'un 43. maddesinin (4)numaralı fikrası gereğince İPTALİNE, iptal hükmünün Anayasa'nın 153. maddesinin üçüncüfikrası ile 6216 sayılı Kanun'un 66. maddesinin (3) numaralı fikrası gereğince KARARIN RESMÎ GAZETE'DE YAYIMLANMASINDAN BAŞLAYARAK DOKUZ AY SONRA YÜRÜRLÜĞE GİRMESİNE OYBİRLİĞİYLE,
iii. Kalan kısmının konu bakımından yetki yönünden Anayasa'ya aykırı olduğuna ve iPTALİNE, iptal hükmünün Anayasa'nın 153. maddesinin üçüncü fikrası ile 6216 sayılıKanun'un 66. maddesinin (3) numaralı fikrası gereğince KARARIN RESMÎ GAZETE'DE YAYIMLANMASINDAN BAŞLAYARAK DOKUZ AY SONRA YÜRÜRLÜĞE GİRMESİNE OYBİRLİĞİYLE,

5. (5) numaralı fikrasının konu bakımından yetki yönünden Anayasa'ya aykırıolduğuna ve İPTALiNE, iptal hükmünün Anayasa'nın 153. maddesinin üçüncü fıkrası ile 6216 sayıl Kanun'un 66. maddesinin (3) numaralı fikrası gereğince KARARIN RESMÎGAZETE'DE YAYIMLANMASINDAN BAŞLAYARAK DOKUZ AY SONRA YÜRÜRLÜĞE GİRMESİNE OYBİRLİĞİYLE,
C. 13. maddesinin;
1. (2) numaralı fikrasının;
a. İkinci cümlesinde yer alan “Cumhurbaşkanı tarafindan atananlar hariç olmak üzere... " ibaresinin,
b. Üçüncü cümlesinin,
konu bakımından yetki yönünden Anayasa'ya aykırı olduklarına ve İPTALLERİNE,OYBİRLİĞİYLE,
2. (3) numaralı fikrasının;
a. Birinci cümlesinde yer alan “.….ile adli ve idari yargı mensupları, .. " ibaresinin konu bakımından yetki yönünden Anayasa'ya aykırı olduğuna ve İPTALiNE OYBİRLİĞİYLE,
b. Üçüncü cümlesinin “.…izin, disiplin ve sağlık hak ve işlemleri yönünden bu Kararname hükümlerine tábidir. " bölümünün konu bakımından yetki yönünden Anayasa’ya aykırı olduğuna ve İPTALiNE, iptal hükmünün Anayasa'nın 153. maddesinin üçüncü fikrasıile 6216 sayılı Kanun'un 66. maddesinin (3) numaralı fikrası gereğince KARARIN RESMÎGAZETE'DE YAYIMLANMASINDAN BAŞLAYARAK DOKUZ AY SONRA YÜRÜRLÜĞE GİRMESİNE OYBİRLİĞİYLE,
3. (7) numaralı fikrasının konu bakımından yetki yönünden Anayasa'ya aykırıolduğuna ve İPTALiNE, iptal hükmünün Anayasa'nın 153. maddesinin üçüncü fikrası ile 6216 sayılı Kanun'un 66. maddesinin (3) numaralı fikrası gereğince KARARIN RESMÎGAZETE'DE YAYIMLANMASINDAN BAŞLAYARAK DOKUZ AY SONRA YÜRÜRLÜĞE GİRMESİNE OYBİRLİĞİYLE,
Ç. 14, maddesinin;
1. (1) numaralı fikrasının birinci cümlesinde yer alan “.….657 sayılı Kanunun ve diğer kanunların sözleşmeli personele ilişkin hükümlerine bağlı kalınmaksızın..." ibaresinin konu bakımından yetki yönünden Anayasa'ya aykırı olduğuna ve İPTALiNE, iptal hükmünün Anayasa'nın 153. maddesinin üçüncü fikrası ile 6216 sayılı Kanun'un 66. maddesinin (3)numaralı fikrası gereğince KARARIN RESMÎ GAZETE'DE YAYIMLANMASINDAN BAŞLAYARAK DOKUZ AY SONRA YÜRÜRLÜĞE GİRMESİNE OYBİRLİĞİYLE,
2. (3) numaralı fikrasının konu bakımından yetki yönünden Anayasa'ya aykırıolduğuna ve İPTALİNE, iptal hükmünün Anayasa'nın 153. maddesinin üçüncü fikrası ile 

6216 sayılı Kanun'un 66. maddesinin (3) numaralı fikrası gereğince KARARIN RESMÎGAZETE'DE YAYIMLANMASINDAN BAŞLAYARAK DOKUZ AY SONRA YÜRÜRLÜĞE GİRMESİNE OYBİRLİĞİYLE,
3. (4) numaralı fikrasının;
a. Birinci ve ikinci cümlelerinin konu bakımından yetki yönünden Anayasa'ya aykırıolduklarına ve İPTALLERÍNE,
b. Üçüncü cümlesinin 6216 sayılı Kanun'un 43. maddesinin (4) numaralı fikrasıgereğince İPTALÍNE,
iptal hükümlerinin Anayasa'nın 153. maddesinin üçüncü fikrası ile 6216 sayıłıKanun'un 66. maddesinin (3) numaralı fikrası gereğince KARARIN RESMÎ GAZETE'DE YAYIMLANMASINDAN BAŞLAYARAK DOKUZ AY SONRA YÜRÜRLÜĞE GİRMESİNE OYBİRLİĞİYLE,
D. 15. maddesinin (2) numaralı fikrasında yer alan “.…hâkim ve savcı sınıfindan olanların terfileri mümtazen.…." ibaresinin konu bakımından yetki yönünden Anayasa'ya aykırı olduğuna ve İPTALİNE OYBİRLİĞİYLE,
E. 21. maddesinin (2) numarah fikrasının birinci cümlesinin;
1. Konu bakımından yetki yönünden Anayasa'ya aykırı olmadığına ve iptal talebinin REDDÍNE, M. Emin KUZ’un karşıoyu ve OYÇOKLUĞUYLA,
2. İçeriği itibarıyla Anayasa'ya aykırı olmadığına ve iptal talebinin REDDİNE OYBİRLİĞİYLE,
F. 33. maddesinin (3) numaralı fikrasının;
1. Birinci cümlesinde yer alan “.…her türlü bilgi ve belgeyi.…." ibaresinin konu bakımından yetki yönünden Anayasa'ya aykırı olduğuna ve İPTALİNE OYBİRLİĞİYLE,
2. Kalan kismının 6216 sayılı Kanun'un 43. maddesinin (4) numaralı fikrasi gereğince İPTALÍNE OYBİRLİĞİYLE,
G. 35. maddesinin (2) numaralı fikrasının konu bakımından yetki yönünden Anayasa'ya aykırı olduğuna ve ÍPTALİNE, iptal hükmünün Anayasa'nın 153. maddesinin üçüncü fikrası ile 6216 sayılı Kanun'un 66. maddesinin (3) numaralı fikrası gereğince KARARIN RESMÎ GAZETE'DE YAYIMLANMASINDAN BAŞLAYARAK DOKUZ AY SONRA YÜRÜRLÜĞE GİRMESİNE OYBİRLİĞİYLE,
Ğ. 36. maddesinin;
1. (1) numarah fikrasının birinci cümlesinde yer alan “.….gerekli olan bilgileri..."ibaresinin konu bakımından yetki yönünden Anayasa'ya aykırı olduğuna ve İPTALİNE OYBİRLİĞİYLE,

2. Kalan kismının 6216 sayılı Kanun'un 43. maddesinin (4) numaralı fikrasıgereğince İPTALİNE OYBİRLİĞİYLE,
H. 46. maddesinin (1) numaralı fikrasının (ğ) bendine ilişkin iptal talebi hakkında KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA OYBİRLİĞİYLE,
I. 47, maddesinin (2) numaralı fikrasında yer alan “.….ve müfettişlerin görev, yetki ve sorumlulukları ile.." ibaresinin konu bakımından yetki yönünden Anayasa'ya aykırıolduğuna ve İPTALİNE, iptal hükmünün Anayasa'nın 153. maddesinin üçüncü fikrası ile 6216 sayılı Kanun'un 66. maddesinin (3) numaralı fikrası gereğince KARARIN RESMÎAAZARAGRRANN ITR IR I 
 
n a   d    e  R  R R 
I    e d  E 

2. (2), (3), (4) ve (5) numaralı fikralarının konu bakımından yetki yönünden Anayasa'ya aykırı olduklarına ve İPTALLERiNE, iptal hükümlerinin Anayasa'nın 153.maddesinin üçüncü fikrası ile 6216 sayılı Kanun'un 66. maddesinin (3) numaralı fikrasıgereğince KARARIN RESMÎ GAZETE'DE YAYIMLANMASINDAN BAŞLAYARAK DOKUZ AY SONRA YÜRÜRLÜĞE GİRMESİNE OYBİRLİĞİYLE,
J. 91. maddesine ilişkin iptal talebi hakkında KARAR VERİLMESÍNE YER OLMADIĞINA OYBİRLİĞİYLE,
K. 97. maddesinin (1) numaralı fikrasının (ç), (ğ), (h), (n) ve (o) bentlerinin konu bakımından yetki yönünden Anayasa'ya aykın olduklarına ve İPTALLERİNE, iptal hükümlerinin Anayasa'nın 153, maddesinin üçüncü fikrası ile 6216 sayılı Kanun'un 66.maddesinin (3) numaral fikrası gereğince KARARIN RESMÎ GAZETE'DE YAYIMLANMASINDAN BAŞLAYARAK DOKUZ AY SONRA YÜRÜRLÜĞE GİRMESİNE OYBÍRLİĞİYLE,
L. 102. maddesinin (1) numaralı fikrasının (g) ve (k) bentlerinin konu bakımından yetki yönünden Anayasa'ya aykırı olduklarına ve İPTALLERİNE,iptal hükümlerinin Anayasa'nın 153. maddcsinin üçüncü fikrası ile 6216 sayılı Kanun'un 66.maddesinin (3) numaralı fikrası gereğince KARARIN RESMÎ GAZETE'DE YAYIMLANMASINDAN BAŞLAYARAK DOKUZ AY SONRA YÜRÜRLÜĞE GİRMESİNE OYBİRLİĞİYLE,
M. 106. maddesinin;

1. (c) bendinin “.….bu alanlarda mülk sahiplerinden altyapı katiılım bedellerinin tahsiline ilişkin düzenlemeler yapmak." bölümüne ilişkin iptal talebi hakkında KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA OYBİRLİĞİYLE,
2. (d) bendine ilişkin iptal talebi hakkında KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA OYBİRLİĞİYLE,
N. 107. maddesinin (h) bendinin;
1. “.…mimarlık ve mühendislik meslek kuruluşlarına ilişkin mevzuatı hazırlamak ve bunları denetlemek," bölümünün konu bakımından yetki yönünden Anayasa'ya aykırıolduğuna ve İPTALİNE, iptal hükmünün Anayasa'nın 153. maddesinin üçüncü fikrası ile 6216 sayılı Kanun'un 66. maddesinin (3) numaralı fikrası gereğince KARARIN RESMÎGAZETE'DE YAYIMLANMASINDAN BAŞLAYARAK DOKUZ AY SONRA YÜRÜRLÜĞE GİRMESİNE OYBİRLİĞİYLE,
2. Kalan kismının 6216 sayılı Kanun'un 43. maddesinin (4) numaralı fikrasıgereğince İPTALİNE, iptal hükmünün Anayasa'nın 153. maddesinin üçüncü fikrası ile 6216sayılı Kanun'un 66. maddesinin (3) numaralı fikrası gereğince KARARIN RESMÎGAZETE'DE YAYIMLANMASINDAN BAŞLAYARAK DOKUZ AY SONRA YÜRÜRLÜĞE GİRMESİNE OYBİRLİĞİYLE,
0. 159. maddesinin;
1. Konu bakımından yetki yönünden Anayasa'ya aykırı olmadığına ve iptal talebinin REDDİNE, M. Emin KUZ’un karşıoyu ve OYÇOKLUĞUYLA,
2. İçeriği itibarıyla Anayasa'ya aykırı olmadığına ve iptal talebinin REDDİNE OYBİRLİĞİYLE,
Ö. 160. maddesinin;
1. (1) numaralı fikrasının (b) bendinin,
2. (2) numaralı fikrasının (c) bendinin,
konu bakımından yetki yönünden Anayasa'ya aykırı olduklarına ve İPTALLERİNE,iptal hükümlerinin Anayasa'nın 153. maddesinin üçüncü fikrası ile 6216 sayılı Kanun'un 66.maddesinin () numaral fikrası gereğince KARARIN RESMÎ GAZETE'DE YAYIMLANMASINDAN BAŞLAYARAK DOKUZ AY SONRA YÜRÜRLÜĞE GİRMESİNE OYBİRLİĞİYLE,
P. 163. maddesinin (7) numaralı fikrasının birinci cümlesinde yer alan “…şifahi..…."ibaresinin;
1. Konu bakımından yetki yönünden Anayasa'ya aykırı ołmadığına ve iptal talebinin REDDİNE, M, Emin KUZ’un karşıoyu ve OYÇOKLUĞUYLA,

2. İçeriği itibarıyla Anayasa'ya aykını olmadığına ve iptal talebinin REDDİNE OYBİRLİĞİYLE,
R. 203. maddesinin,
1. Konu bakımından yetki yönünden Anayasa'ya aykırı olmadığına ve iptal talebinin REDDİNE, M. Emin KUZ’un karşıoyu ve OYÇOKLUĞUYLA,
2. İçeriği itibarıyla Anayasa'ya aykırı olmadığına ve iptal talebinin REDDİNE OYBİRLİĞİYLE,
S. 231. maddesinin (1) numaralı fikrasının (j) bendine ilişkin iptal talebi hakkında KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA OYBİRLİĞİYLE,
$. 240. maddesinin;
1. Konu bakımından yetki yönünden Anayasa'ya aykırı olmadığına ve iptal talebinin REDDİNE, M. Emin KUZ’un karşıoyu ve OYÇOKLUĞUYLA,
2. İçeriği itibarıyla Anayasa'ya aykırı olmadığına ve iptal talebinin REDDİNE OYBİRLİĞİYLE,
T. 254. maddesinin (f) bendinin konu bakımından yetki yönünden Anayasa'ya aykırıolduğuna ve İPTALİNE, Muhterem İNCE'nin karşıoyu ve OYÇOKLUĞUYLA, iptal hükmünün Anayasa'nın 153. maddesinin üçüncü fikrası ile 6216 sayılı Kanun'un 66.maddesinin (3) numaralı fikrası gereğince KARARIN RESMî GAZETE'DE YAYIMLANMASINDAN BAŞLAYARAK DOKUZ AY SONRA YÜRÜRLÜĞE GİRMESİNE OYBİRLİĞİYLE,
U. 260. maddesinin (2) numaralı fikrasının;
1. "...ve mülkiye müfettişlerinin..." ibaresinin konu bakımından yetki yönünden Anayasa'ya aykırı olduğuna ve İPTALİNE, Kadir ÖZKAYA, Muammer TOPAL, Yıldız SEFERiNOĞLU, Basri BAĞCI, İrfan FİDAN ile Muhterem İNCE'nin karşıoyları ve OYÇOKLUĞUYLA, iptal hükmünün Anayasa'nın 153. maddesinin üçüncü fikrası ile 6216sayılı Kanun'un 66. maddesinin (3) numarah fikrası gereğince KARARIN RESMÎGAZETE'DE YAYIMLANMASINDAN BAŞLAYARAK DOKUZ AY SONRA YÜRÜRLÜĞE GİRMESİNE OYBİRLİĞİYLE,
2. Kalan kısmının konu bakımından yetki ve içeriği itibarıyla Anayasa'ya aykırıolmadığına ve iptal talebinin REDDİNE OYBİRLİĞİYLE,
Ü. 297. maddesinin;
1. Konu bakımından yetki yönünden Anayasa'ya aykırı olmadığına ve iptal talebinin REDDİNE, M. Emin KUZ'un karşıoyu ve OYÇOKLUĞUYLA,

2. İçeriği itibarıyla Anayasa'ya aykını olmadığına ve iptal talebinin REDDİNE OYBİRLİĞİYLE,
V. 320. maddesinin (3) numarałı fikrasının;
1. “…Bakanlık Maarif Müfettişlerinin ve Bakanlık Maarif Müfettiş Yardımcılarının görev, yetki ve sorumluluklari, mesleğe alınmalari, yetiştirilmeleri, yeterlikleri, yükselmeleri.görevlendirilmeleri, çalışma merkezlerine dağılımlari, merkezler arasında yer değiştirmeleri ve diğer hususlar..." bölümüne ilişkin iptal talebi hakkında KARAR VERİLMESiNE YER OLMADIĞINA OYBİRLİĞİYLE,
2. Kalan kısmının konu bakımından yetki ve içeriği itibarıyla Anayasa'ya aykırıolmadığına ve iptal talebinin REDDİNE OYBİRLİĞİYLE,
Y. 328. maddesinin;
1. (1) numaralı fikrasının;
a. Konu bakımından yetki yönünden Anayasa'ya aykırı olmadığına ve iptal talebinin REDDİNE, M. Emin KUZ’un karşıoyu ve OYÇOKLUĞUYLA,
b. İçeriği itibarıyla Anayasa'ya aykırı olmadığına ve iptal talebinin REDDİNE OYBİRLİĞİYLE,
2. (2) numaralı fikrasının konu bakımından yetki yönünden Anayasa'ya aykırıolduğuna ve İPTALİNE OYBİRLİĞİYLE,
Z. 338. maddesinin (1) numaralı fikrasının ikinci cümlesinde yer alan “.…bunlara doğrudan emir verebilir." ibaresi ile üçüncü cümlesine iłişkin iptal talepleri hakkında KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA OYBİRLİĞİYLE,
AA. 378. maddesinin konu bakımından yetki yönünden Anayasa’ya aykıı olduğuna ve İPTALiNE, iptal hükmünün Anayasa'nın 153. maddesinin üçüncü fikrası ile 6216 sayılıKanun'un 66. maddesinin (3) numaralı fikrası gereğince KARARIN RESMÎ GAZETE'DE AAAA ZA AARA ITAT IR 

   n c  e a  I e  

S    a   e A R  IRT 
 to  c 
  d taleplerinin REDDİNE, M. Emin KUZ’un karşıoyu ve OYÇOKLUĞUYLA,

2. İçerikleri itibarıyla Anayasa'ya aykırı olmadıklarına ve iptal taleplerinin REDDİNE OYBİRLİĞİYLE,
DD. 468. maddesine ilişkin iptal talebi hakkında KARAR VERİLMESINE YER OLMADIĞINA OYBİRLİĞİYLE,
EE. 490. maddesinin;
1. (2) numaralı fikrasının (b) bendinin;
a. “.….%6,5..." ibaresine ilişkin iptal talebi hakkında KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA,
b. 6/4/2022 tarihli ve (98) numaralı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'nin 10.maddesinin (b) bendi ile değiştirilen “…%10..." ibaresinin 6216 sayılı Kanun'un 43.maddesinin (4) numaralı fikrası gereğince İPTALİNE,
c. Kalan kısmının konu bakımından yetki yönünden Anayasa'ya aykırı olduğuna ve İPTALİNE,
OYBİRLİĞİYLE,
2. (3) numaralı fikrasının üçüncü cümlesinin;
a. “...%10'a... " ve “...%3'e.." ibarelerine ilişkin iptal talepleri hakkında KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA,
b. (98) numaral Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'nin 10. maddesinin (c) bendi ile değiştirilen “.….%30 'a... " ve “….%5'e..." ibarelerinin 6216 sayılı Kanun'un 43. maddesinin (4)numaralı fikrası gereğince İPTALLERİNE,
c. Kalan kısmının konu bakımından yetki yönünden Anayasa'ya aykırı olduğuna ve İPTALÍNE,
OYBİRLİĞİYLE,
FF. 499. maddesinin;
1. Konu bakımından yetki yönünden Anayasa'ya aykırı olmadığına ve iptal talebinin REDDİNE, M. Emin KUZ’un karşıoyu ve OYÇOKLUĞUYLA,
2. İçeriği itibarıyla Anayasa'ya aykırı olmadığına ve iptal talebinin REDDİNE OYBİRLİĞİYLE,
GG. 529. maddesinin (1) numarah fikrasının üçüncü cümlesinde yer alan “.…ile ücret miktarı ve her çeşit ödemeleri..." ibaresinin konu bakımından yetki yönünden Anayasa'ya aykırı olduğuna ve İPTALİNE, iptal hükmünün Anayasa'nın 153. maddesinin üçüncü fikrası ile 6216 sayıh Kanun'un 66. maddesinin (3) numaralı fikrası gereğince 

KARARIN RESMÎ GAZETE'DE YAYIMLANMASINDAN BAŞLAYARAK DOKUZ AY SONRA YÜRÜRLÜĞE GİRMESİNE OYBİRLİĞİYLE,
ĞĞ. 535. maddesinin;
1. Konu bakımından yetki yönünden Anayasa'ya aykırı olmadığına ve iptal talebinin REDDİNE, M. Emin KUZun karşıoyu ve OYÇOKLUĞUYLA,
2. İçeriği itibarıyla Anayasa'ya aykırı olmadığına ve iptal talebinin REDDİNE OYBİRLİĞİYLE,
26/10/2023 tarihinde karar verildi.
Başkan Zühtü ARSLAN 
Başkanvekili Hasan Tahsin GÖKCAN 
Başkanvekili Kadir ÖZKAYA 
Üye Üye Üye Engin YILDIRIM Muammer TOPAL M. Emin KUZ 
Üye Üye Üye Rıdvan GÜLEÇYusuf Şevki HAKYEMEZ Yıldız SEFERİNOĞLU 
Üye Selahaddin MENTEŞ
Üye Basri BAĞCI 
Üye İrfan FIDAN 
Üye Kenan YAŞAR 
Üye Muhterem INCE 

Esas Sayisi : 2018/118Karar Sayisi : 2023/180
KAR$I OY 
1. Mahkememiz çoğunluğunca, 10/7/2018 tarihli ve 30474 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan (1) numaralı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında CumhurbaşkanlığıKararnamesi'nin 260. maddesinin (2) numaralı fikrasında yer alan "Teftiş Kurulu ve mülkiye müfettişlerinin görev, yetki ve sorumlulukları ile çalışma usulleri yönetmelikle düzenlenir.”biçimindeki cümlenin “.….ve mülkiye müfettişlerinin..." kısmının iptaline karar verilmiştir.
2. Iptal kararında, mülkiye müfettişlerinin Anayasa'nın 128. maddesi anlamında kamu görevlisi olduklarında tereddüt bulunmadığı, Anayasa'nın anılan 128.maddesine göre memurlar ve diğer kamu görevlilerinin görev ve yetkileri, hakları ve yükümlülüklerinin kanunla düzenlenmesi gerektiği, dolayısıyla mülkiye müfettişlerinin görev,yetki ve sorumlulukları ile çalışma usullerine yönelik bir düzenleme öngören dava konusu kuralın münhasıran kanunla düzenlenmesi gereken bir konuya ilişkin bulunduğu gerekçelerine dayanılmiştir.

3. Anayasa Mahkemesi'nce, kadro düzenlemelerine ilişkin (2) numaralıCumhurbaşkanlığı Kararnamesi'nin iptalinin talep edildiği 2018/119 esas sayılı dosyada verilen 11/06/2020 gün ve 2020/25 sayılı karar (17 ve 18. Prg.) ile 12/9/2019 tarihli ve (46)numaralı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ile Bakanlıklara Bağlı, İlgili, İlişkili Kurum ve Kuruluşlar ile Diğer Kurum ve Kuruluşların Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Karamamesinde Değişiklik Yapılmasına Dair Cumhurbaşkanłığı Kararnamesi'nin bazı hükümlerinin iptali talebine ilişkin olarak verilen 12/6/2020 tarihli ve E.2019/105, K.2020/30 sayılı kararda yer alan (45. Prg.) açıklamalar ve 6/8/2019 tarihli ve (43) numaralı Bazı Cumhurbaşkanlığı Kararnamelerinde Değişiklik Yapılması Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'nin bazı hükümlerinin iptali isteminin incelendiği 2019/96 esas sayılı davada söz konusu CBK'nın 14. maddesiyle (1) Numaralıi CBK'ya eklenen 227/B maddesinin (4) numaralı fikrasının “.…hazine ve maliye başmüfettişleri, müfettişleri ve müfettiş yardımcılarının görev, yetki ve sorumluluklarıile.…” bölümünün iptali yolunda verilen 24/02/2022 tarih ve 2022/17 sayılı kararda yer alan karşı oydaki gerekçelerle iptal kararına katılmadık.

Başkanvekili Kadir ÖZKAYA 
Üye Muammer TOPAL 
Üye Yildız SEFERÍNOĞLU 
Üye Basri BAĞCI 
Üye İrfan FIDAN 

Esas Sayisi : 2018/118Karar Sayısı: 2023/180
KARŞIOY GEREKÇESİ
(1) numarali Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin (CBK) 12. maddesinin (1) numaralıfikrasının “...üçüncü ve beşinci fikra hükümleri saklı kalmak kaydıyla..." ibaresi dışında kalan kısmının ve (2) numaralı fikrasının birinci ve ikinci cümieleri ile (3) numaral fikrasının, 21. maddesinin (2) numaralı fikrasının birinci cümtesinin, 58. maddesinin (1)numaralı fikrasınin, 159. maddesinin, 163. maddesinin (7) numaral fikrasının birinci cümlesinde yer alan “...şifahi..." ibaresinin, 203. maddesinin, 240. maddesinin, 297.maddesinin, 328. maddesinin (1) numaralı fikrasınin, 405., 435., 499. ve 535. maddelerinin Anayasaya aykını olmadığına ve iptal taleplerinin reddine karar verilmiştir.
1. 12. maddenin (1) numaralı fikrasının yukarıda belirtilen ibare dışında kalan kismının ve (2) numaralı fikrasının birinci ve ikinci cümleleri ile (3) numaralı fikrasının iptali talebinin konu yönünden reddine dair kararın gerekçesinde; kuralların yürütme yetkisine ilişkin olduğu, yasak alanla ilgili düzenleme içermediği, Anayasanin 106. ve 123.maddelerinin son fikraları uyarınca onyedinci fikranın üçüncü cümlesini ihlal etmediği ve kanunda açıkça düzenlenen konulardan da olmadığı, bu nedenle konu yönünden Anayasanın 104. maddesinin onyedinci fikrasına aykırılık bulunmadığı belirtilmiştir.
Red gerekçesinde atıf yapılan kararlar da dâhil olmak üzere, bu konudaki çok sayıda kararımıza ilişkin karşıoy gerekçelerimde belirtilen sebeplerle çoğunluğun bu görüşüne katılmam mümkün olmamıştır (örn. olarak bkz. 30/12/2020 tarihli ve E.2019/71, K.2020/82sayıli; 3/3/2021 tarihli ve E.2018/134, K.2021/13 sayılt; 13/10/2021 tarihli ve E.2013/133,K.2021/70 sayıhı kararlara ilişkin karşıoy gerekçelerim).

2. Çoğunluğun, CBK’nin 21. maddesinin (2) numaralı fikrasının birinci cümlesinin iptali talebinin reddine ilişkin gerekçesinde de, yukarıda ilk kisımda belirtilen sebeplerle kuralın Anayasanın 104. maddesinin onyedi fikrasına aykırı olmadığı sonucuna varılmıştır.
Yine, yukarıda atıf yapılan kararlara ilişkin karşıoy gerekçelerimde belirtilen sebeplerle, bu görüşe katılmam da mümkün olmamıştır.

3. CBK'nin 58. maddesinin (1) numaralı fikrasinın, 159. maddesinin, 203.maddesinin, 240. maddesinin, 297. maddesinin, 328. maddesinin (1) numaralı fikrasinın, 405.,435., 499. ve 535. maddelerinin de kararda atif yapılan önceki kararlarımızdaki gerekçelerle Anayasaya aykırı olmadığına karar verilmiştir.

Çoğunluğun red gerekçesinde atıf yapılan mezkůr kararlara ilişkin olanlar da dâhil olmak üzere benzer konulardaki karşioy gerekçelerimde belirtilen sebeplerle bu red kararlarına da karşıyım (örn. olarak bkz. 12/6/2020 tarihli ve E.2019/105, K.2020/30 sayılı;15/10/2020 tarihli ve E.2018/124, K.2020/56 sayılı kararlara ilişkin karşıoy gerekçelerim).
4. CBK'nin 163. maddesinin (7) numaralı fikrasının birinci cümlesindeki “..şifahi...“ ibaresinin, konu bakımından yetki yönünden reddine dair gerekçede de, yukarıda belirtilen sebeplerle Anayasanın 104. maddesinin onyedinci fiktasına aykirılık bulunmadıği sonucuna ulaşilmiştir.


Mezkûr kuralda, gecikmesinde sakınca bulunan hâllerde, Dışişleri Bakanlığı ve bağlıkuruluşların memurlarının dış teşkilâttan merkeze, merkezden dış teşkilâta ve dış teşkilâtta bir memleketten diğer memlekete daimî görevle gönderilmesi usûlüne ilişkin bir düzenleme öngörülmüştür.

Daha önceki bir kararımızla ilgili karşıoy gerekçemde ayrıntılı olarak açıkladığım sebeplerle, Anayasanın 128. maddesine göre bu tür görevlendirmelerin de kanunla düzenlenmesi gerektiği düşüncesiyle, çoğunluğun red gerekçesinde bu kurala ilişkin olarak yapılan değerlendirmelere ve varılan sonuca katılmam mümkün olmamıştır (bkz. 29/11/2017tarihli ve E.2017/51, K.2017/163 sayılı karara ilişkin karşıoy gerekçem).
Yukarıda belirtilen sebeplerle, söz konusu kuralların Anayasaya aykırı olduğu ve iptal edilmeleri gerektiği düşüncesiyłe çoğunluğun red kararlarına karşıyım.
Üye M. Emin KUZ 

Esas Sayis1 : 2018/118Karar Sayisı : 2023/180
KARŞI OY GEREKÇESİ
Mahkememiz çoğunluğu 10/7/2018 tarihli ve 30474 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan (1) numarałı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında CumhurbaşkanhığıKaranamesi’nin 254. maddesinin (1) numaralı fikrasınin (f) bendi ile 260. maddesinin (2)numaralı fikrasında yer alan “.…ve mülkiye müfettişlerinin..." ibaresinin konu bakımından yetki yönünden Anayasa'ya aykırı ołduğuna ve iptaline karar vermiştir. Aşağıda açıklanan nedenlerle bu karara katılma imkânı olmamiştır.

(1) numaralı CBK'nın 254. maddesinin (1) numaralı fikrasımın (f) bendi 
(1) numaral CBK'nın 254. maddesinde İçişleri Bakanlığının görev ve yetkileri düzenlenmiş; bu bağlamda dava konusu kuralla ülkenin idari bölümlere ayrılmasi, il ve ilçelerin genel idarelerinin düzenlenmesinin Bakanlığın görev ve yetkisi kapsamında bulunduğu öngörülmüştür. Kararda kuralın Anayasa'nın 106. maddesinin on birinci fikrası ile Anayasa'da CBK ile düzenleneceği özel olarak öngörülen konulardan ołmadığı ve münhasıran kanunla düzenlenmesi gereken bir konuya ilişkin bulunduğu değerlendirilerek iptaline karar verilmiştir.

Anayasa Mahkemesinin önceki tarihli kararlarında da belirtildiği üzere Anayasa'nın 123. maddesinin birinci fikrasına göre “İdare, kuruluş ve görevleriyle bir bütündür ve kanunla düzenlenir." Ancak Anayasa'nın 106. maddesinin on birinci fikrasında “Bakanlıkların kurulması. kaldırılması. görevleri ve yetkileri, teşkilat yapısı ile merkez ve taşra teşkilatlarının kurulması Cumhurbaşkanlığı kararnamesiyle düzenlenir." denilmek suretiyle bakanlıkların kurulması, kaldırılması, görevleri ve yetkileri, teşkilat yapısı ile merkez ve taşra teşkilatlarının kurulması yönünden CBK'larla düzenleme yapılmasına açıkça izin verilmiştir.Bu bağlamda Anayasa'nın CBK'lar tarafından düzenleneceğini özel olarak öngördüğübakanlıkların kurulması, kaldırılması, görevleri ve yetkileri, teşkilat yapısı ile merkez ve taşra teşkilatlarının kurulmasının düzenlenmesi kapsamında, bu konularla sınırlı ołmak üzere Anayasa'nın 123. maddesinin anılan hükmünde belirtilen hususlarda düzenleme yapılabilir (AYM, E.2019/31, K.2020/5, 23/1/2020, § 31). Dava konusu kuralın ilişkin olduğu İçişleri Bakanlığının görev ve yetkisi konu itibarıyla Anayasa'nın 106. maddesinin on birinci fikrasıuyarınca CBK ile düzenlenmesi açıkça hükme bağlanmış olan bakanlıklara dair yetki kapsamında kalmakta olup CBK ile düzenlenmesi Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının üçüncü cümlesine aykırılık oluşturmaz.

2017 yılı Anayasa değişikliği kapsamında yeni hükümet sistemine geçilmesinin bir sonucu olarak İçişłeri Bakanlığının kurulmasına, teşkilat ve görevlerine ilişkin esaslarıdüzenleyen 14/2/1985 tarihli ve 3152 sayılı Kanun'da değişiklik yapılmış ve bir kısım hükümler yürürlükten kaldırılmıştır. Bu bağlamda İçişleri Bakanlığının Ülkenin idari bölümlere ayrılmasi, il ve ilçelerin genel idarelerini düzenlemek yetkisini içeren Kanun'un 2.maddesinin (g) bendi yürülükten kaldınlarak konu (1) numaralı CBK ile yeniden düzenlenmiştir. Yeni hükümet sistemine uyumun sağlanması amacıyla CBK ile yeniden düzenlenen kural temel olarak idarenin teşkilatlanması bağlamında İçişleri Bakanlığının görev ve yetkilerinin düzenlenmesine ilişkindir. Nitekim, mülki idare bölümlerinin kuruluşları, il idaresi, ilçe idaresi ve teşkilatı ile bucak idare ve teşkilatına ilişkin genel ilke ve esaslarıdüzenleyen 10/6/1949 sayılı ve 5442 sayılı İl İdaresi Kanunu da yürürlükte olup kuralın Kanun'da düzenlenen genel ilke ve esaslara müdahale eden bir yönü de bułunmamaktadır.

CBK’nın 260. Maddesinin (2) Numaralı Fıkrasında Yer Alan “….ve mülkiye müfettişlerinin..” İbaresi 

Anayasa Mahkemesi daha önce İçişler Bakanlığına bağlı olarak kurulmuş olan AFAD bünyesindeki il afet ve acil durum müdürlüğü ile afet ve acil durum arama ve kurtarma birlik müdürlüğü personelinin görev ve yetkilerinin Başkanlık tarafından çıkarılacak yönetmelikle belirleneceğini düzenleyen kuralı konu bakımından yetki yönünden Anayasa'ya aykırı bulmamıştır. Kararda, kamu kurum ve kuruluşlarının personelinin görev ve yetkilerinin belirlenmesine ilişkin düzenlemelerin kurumun teşkilat yapısıyla ilgili olduğu, bakanlıkların kurułması, kaldırılması, görevleri ve yetkileri, teşkilat yapısı ile merkez ve taşra teşkilatlarının kurulmasının Anayasa'nın 106. maddesinin on birinci fikrası uyarınca CBK ile düzenlenebileceği özel olarak belirtilen konular kapsamında kaldığı, buna göre İçişleri Bakanlığının teşkilat yapısı ile görev ve yetkilerine ilişkin olduğu anlaşılan kuralın Anayasa'nın 106. maddesinin on birinci fikrasıyla bağlantılı olarak münhasıran kanunla düzenlenmesi gereken bir konuya ilişkin bulunmadığı değerlendirilmiştir. (AYM, E.2018/123,K.2022/138, 9/11/2022, §§ 21-27). İçişleri Bakanlığı Teftiş Kurulu Başkanlığı bünyesinde görev yapan mülkiye müfettişlerinin görev, yetki ve sorumlulukları ile çalışma usullerinin yönetmelikle düzenleneceğini öngören dava konusu kural İçişleri Bakanlığının teşkilat yapısının düzenlenmesine ilişkin olup önceki karardan ayrılmayı gerektiren bir durum bulunmamaktadır. Bu yönüyle dava konusu kuralın Anayasa'nın 104. maddesinin on yedinci fikrasının üçüncü cümlesine aykırı olmadığı düşünülmektedir.

Üye Muhterem INCE