Kültür Varlıklarını Koruma Yüksek Kurulunun 27/06/2025 Tarihli ve 3705 Sayılı İlke Kararı
İLKE KARARI | 2025-07-10

10 Temmuz 2025 PERŞEMBE 
Resmî Gazete 
Sayı : 32952
İLKE KARARI 
Kültür ve Turizm Bakanlığından:
KÜLTÜR VARLIKLARINI KORUMA YÜKSEK KURULU 
Toplanti No. ve Tarihi: 12527/06/2025Karar No. ve Tarihi : 370527/06/2025
Toplantı Yeri ANKARA 
KENTSEL ARKEOLOJİK SİT ALANLARI KORUMA VE KULLANMA KOŞULLARI İLKE KARARI 
Kentsel arkeolojik sitlerde, Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Yüksek Kurulunun “Kentsel Arkeolojik Sit Alanları Koruma ve Kullanma Koşullari" başlıklı 15/04/2005 tarih ve 702 sayılı İlke Kararı hükümlerinin, koruma bölge kurullarınca farklı yorumlanmasıneticesinde uygulamada doğan sorunların ortadan kaldırılması ve koruma bölge kurullarıarasında dil birliği sağlanması amacıyla söz konusu İlke Kararı aşağıdaki şekilde yeniden düzenlenmiştir.

2863 sayılı Kanun kapsamına giren arkeolojik sitleri, korunması gerekli taşınmaz kültür varlıklarını ve korunması gerekli kentsel dokuları içeren, bu özellikleri ile bütünlük arz eden korumaya yönelik özel planlama gerektiren alanlar kentsel arkeolojik sit alanlarıdır.
Bu alanlarda, arkeolojik değerlerin bilimsel yöntemlerle açığa çıkarılması, onarılmasıve sergilenmesi işlemlerinin esas alınarak sağlıklı ve kapsamlı arkeolojik envanter temeline dayalı gerekli bütün ölçeklerdeki planlama çalışmalarının ivedilikle yapılmasına, bu planlar onanmadan, yeni yapı yapılamayacağına,
Kentsel arkeolojik sitlerde, plan yapılıncaya kadar zorunlu altyapı kapsamındaki kamu yatırımlarının ilgili koruma bölge kurulu izniyle yapılabileceğine,
Bu alanlarda zemine yapılacak her türlü müdahalenin ilgili müze müdürlüğü veya kazıbaşkanlığı denetiminde yapılmasına,
Planlama çalışmaları sırasında:
• Alana gelecek işlevlerin uyumuna,
• Günümüz koşullarının gerektirdiği altyapı hizmetlerinin proje aşamasında kültür katmanına zarar vermeyecek ve zemine en az müdahale içerecek biçimde ele alınmasına,
• Öneri yeni yapı gabarileri ile yapım tekniği ve malzemesinin geleneksel doku ile uyumuna,
• Mevcut ve olası arkeolojik varlıkların korunmasına ve kamuya açık sergilenmesine yönelik düzenlemeler getirilmesine,
Ancak plan çalışmaları tamamlanıncaya kadar korunması gerekli kentsel dokuların gelecek nesillere aktarılmasının sağlanması amaciyla;
a) Tek yapı ölçeğindeki korunması gerekli taşınmaz kültür varlığı olarak tescilli yapıların rölöve çizimi, restitüsyon ve restorasyon projelerinin koruma bölge kurulunca uygun bulunması koşulu ile onarılıp kullanılabileceğine,

b) Bu alanlarda, mevcut yıkıntı temellerin ait olduğu eski yapıya ilişkin hava fotoğrafları, eski haritalar, vergi kayitları ile yapının üçüncü boyutuna dair fotoğraf, video kaydı vb. belgelerin sanat tarihi raporu ile birlikte sunulması durumunda, yapının kültür varlığı niteliği taşıdığının ilgili koruma bölge kurulunca kabul edilmesi halinde tesciline ilişkin işlemlerin ilgili kurul müdürlüğünce tamamlanmasinı müteakip kapsamlı restitüsyon etüdüne dayalırekonstrüksiyon projesinin ilgili koruma bölge kurulunda değerlendirilebileceğine.
c) Kentsel doku ile bütünlük sağlayan ancak korunması gerekli taşınmaz kültür varlığı olarak tescili bulunmayan, ilgili mevzuat hükümleri kapsamında yasal kabul edilen yapıların, ruhsat eki proje veya 1/50 ölçekli mevcut durumu gösterir çizim, fotoğraf albümü, rapor vb.çalışmalar ile belgelenerek yapının ihtiyaç duyduğu onarımına yönelik mimari projelerin ilgili koruma bölge kurulunca uygun bulunması durumunda onarılip kullanilabileceğine,
Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Yüksek Kurulunun 15/04/2005 tarih ve 702 sayılı İlke Kararının iptaline karar verildi.