Helal Uygunluk Değerlendirme Kuruluşlarının Akreditasyonu Hakkında Yönetmelik
YÖNETMELİKLER | 2019-10-16

16 Ekim 2019 ÇARŞAMBA
Resmî Gazete
Sayı : 30920
YÖNETMELİK
Helal Akreditasyon Kurumundan:
HELAL UYGUNLUK DEĞERLENDİRME KURULUŞLARININ
AKREDİTASYONU HAKKINDA YÖNETMELİK
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar
Amaç
MADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin amacı, helal uygunluk
değerlendirme kuruluşlarının Helal Akreditasyon Kurumu tarafından akredite
edilmelerini; helal akreditasyon ve helal uygunluk değerlendirme
işlemlerinin yeterli ve güvenilir olarak yürütülmesini temin etmek amacıyla
uyulması gereken usul, esas ve tedbirleri düzenlemektir.
Kapsam
MADDE 2 – (1) Bu Yönetmelik, Helal Akreditasyon Kurumu
tarafından akredite edilen helal uygunluk değerlendirme kuruluşlarının
görev, yetki ve sorumlulukları ile helal akreditasyon sürecinde uyulması
gereken usul, esas ve tedbirleri kapsar.
Dayanak
MADDE 3 – (1) Bu Yönetmelik, 1/11/2017 tarihli ve 7060
sayılı Helal Akreditasyon Kurumu ile İlgili Bazı Düzenlemeler Hakkında
Kanunun 3 üncü maddesi ile 15/7/2018 tarihli ve 30479 sayılı Resmî Gazete’de
yayımlanan 4 sayılı Bakanlıklara Bağlı, İlgili, İlişkili Kurum ve
Kuruluşlar ile Diğer Kurum ve Kuruluşların Teşkilatı Hakkında
Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin on beşinci bölümüne dayanılarak
hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 4 – (1) Bu Yönetmelikte geçen;
a) Denetçi: Kurum tarafından belirli bir helal
uygunluk değerlendirme kuruluşunu bireysel olarak veya bir ekibin parçası
olarak denetlemek üzere görevlendirilmiş kişiyi,
b) Denetim: Bir helal uygunluk değerlendirme
kuruluşunun faaliyetlerinin, sistemlerinin ve personelinin helal uygunluk
değerlendirme alanında ulusal ve uluslararası kabul görmüş teknik
kriterlere, standartlara ve ilgili mevzuata uygun olup olmadığının
belirlenmesini,
c) HAK Helal Akreditasyon Markası: Helal uygunluk
değerlendirme kuruluşu tarafından helal akreditasyon durumunu belirtmek
için kullanılan, şekli ve kullanım şartları Kurum tarafından belirlenen
işareti,
ç) Helal akreditasyon sözleşmesi: Helal uygunluk
değerlendirme kuruluşunun helal akreditasyon süreci boyunca ve akredite
olduktan sonra uyacağını beyan ettiği şartların yer aldığı sözleşmeyi,
d) Helal akreditasyon: Helal uygunluk değerlendirme
alanında faaliyet gösteren kuruluşların Kurum tarafından ulusal ve
uluslararası kabul görmüş teknik kriterlere göre değerlendirilmesi,
yeterliğinin onaylanması, düzenli aralıklarla denetlenmesi ve izlenmesini,
e) Helal uygunluk değerlendirme kuruluşu (HUDK):
Ulusal ve uluslararası kabul görmüş teknik kriterlere göre helal uygunluk
değerlendirme faaliyeti gösteren kuruluşu,
f) Helal uygunluk değerlendirmesi: Bir ürün,
proses, hizmet, sistem, kişi veya kuruluşa ilişkin helale yönelik ulusal ve
uluslararası kabul görmüş teknik kriterlere göre şartların yerine getirilip
getirilmediğini gösteren süreci,
g) Kurum: Helal Akreditasyon Kurumunu,
ğ) Standart: Üzerinde mutabakat sağlanmış olan,
kabul edilmiş bir kuruluş tarafından onaylanan, mevcut şartlar altında en
uygun seviyede bir düzen kurulmasını amaçlayan, ortak ve tekrar eden
kullanımlar için ürünün özellikleri, işleme ve üretim yöntemleri, bunlarla
ilgili terminoloji, sembol, ambalajlama, işaretleme, etiketleme ve uygunluk
değerlendirmesi işlemleri hususlarından biri veya birkaçını belirten ve
uyulması ihtiyarî olan düzenlemeyi,
h) Uzman: Kurum tarafından görevlendirilen ve
hususi bir uygulama alanı veya teknoloji konusunda teknik yeterliliğe ya da
helal ve helal olmayan unsurlarla alakalı İslami kurallara ilişkin
yetkinliğe sahip kişiyi,
ı) Üçüncü taraf: HUDK’nın belgelendirdiği tarafı,
i) Yönetim Kurulu: Helal Akreditasyon Kurumu
Yönetim Kurulunu,
ifade eder.
İKİNCİ BÖLÜM
Helal Akreditasyonun Usul ve Esasları
Helal
akreditasyonun usul ve esasları
MADDE 5 – (1) Helal akreditasyona sahip olmak isteyen
HUDK’lar Kuruma başvurur.
(2) Kurum tarafından helal akreditasyon verilecek
HUDK’lar faaliyetlerinde, tabi oldukları ulusal mevzuat hükümlerini, ulusal
ve uluslararası standartları, Bakanlıklara Bağlı, İlgili, İlişkili Kurum ve
Kuruluşlar ile Diğer Kurum ve Kuruluşların Teşkilatı Hakkında
Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 178 inci maddesinin beşinci fıkrasının (c)
ve (ğ) bentleri uyarınca Kurum tarafından oluşturulacak düzenlemeleri
uygulamakla yükümlüdür.
(3) İkinci fıkradaki düzenlemeler Kurumun internet
sitesinden ilgililere duyurulur.
(4) HUDK’lara Kurum tarafından akredite edilmesi
için;
a) İlgili mevzuat ve ikinci fıkraya göre
belirlenmiş şartlara uygunluğun ve helal akreditasyon sisteminin talep
ettiği ulusal ve uluslararası kabul görmüş teknik kriterlerin
sağlandığının, yapılan denetimlerle tespit edilmesi ve doğrulanması,
b) Helal akreditasyon işlemleri için Kurum
tarafından tespit edilerek Kurumun internet sitesinden yayımlanacak yıllık
akreditasyon kullanım ücretinin ve verilen hizmetler karşılığında alınacak
ücretlerin ödenmesi,
c) (a) ve (b) bentlerinde ortaya konmuş şartlara
uygunluğun Yönetim Kurulu tarafından onaylanması,
gerekir.
(5) Kurum, helal akreditasyon hizmetlerinin
yürütülmesinde;
a) Ulusal ve uluslararası kabul görmüş teknik
kriterler ile karşılıklı veya çok taraflı tanıma anlaşmalarıyla bağlı
olduğu uluslararası doküman ve prosedürlere göre verdiği helal akreditasyon
hizmeti için gerekli usulleri geliştirir ve uygular.
b) Helal akreditasyon faaliyetlerinin
güvenilirliğini ve itibarını sağlamak için, gerekli tedbirleri alır ve uygulamaya
koyar.
c) HUDK’ların helal akreditasyon işlemlerinde
yararlanılmak üzere denetçi ve uzman havuzu oluşturur ve gerektiği hallerde
helal akreditasyon süreçlerinde bu kişilerden hizmet alımı yapar, bu
hususları ilgili mevzuat ve ikinci fıkraya göre belirlenen usul ve esaslara
göre tesis eder.
(6) Kurum, helal akreditasyon faaliyetleri
sırasında elde ettiği bilgilerin gizliliğini sağlar ve HUDK’lar ile ilgili
bilgi ve dokümanları, hukuki gerekliliklerin ve imzalanan tanıma
anlaşmalarının gerektirdiği durumlar dışında HUDK’ların izni olmadan üçüncü
şahıslara veremez. Kurum personeli ile görevlendirilen denetçiler ve
uzmanlar, HUDK’lara ait bilgi, belge ve dokümanları gizlilik ve güvenlik
kurallarına uygun olarak muhafaza etmekle yükümlüdür.
(7) Akredite edilen bir HUDK’nın hizmet verdiği
üçüncü taraf ile yaptığı sözleşme nedeniyle Kurum sorumlu tutulamaz ve
sözleşmedeki sorumluluklar Kuruma aktarılamaz.
(8) HUDK’ların helal akreditasyonuna; helal
akreditasyonun askıya alınmasına, geri çekilmesine ve kapsamının
değiştirilmesine dair bilgiler Kurumun internet sitesinde yayımlanır.
Akredite
edilen HUDK’ların uyması gereken kurallar
MADDE 6 – (1) Akredite edilen HUDK’lar hizmet verdikleri
üçüncü tarafa akredite edildikleri kapsamlarda; ilgili mevzuat ile 5 inci
maddenin ikinci fıkrasına göre belirlenen usul ve esaslara ve helal
akreditasyon sözleşmesindeki şartlara uygun hizmet vermekle yükümlüdür.
Kurum, bu esaslara aykırı davranıldığını veya bu esaslar uyarınca hizmet
verilmediğini tespit ederse; helal akreditasyonun askıya alınması, geri
çekilmesi veya kapsamının daraltılması gibi önlemleri alır. Bu önlemlerle
alakalı prosedürler; ilgili mevzuata ve 5 inci maddenin ikinci fıkrasına
göre belirlenir ve Kurumun internet sitesinden duyurulur.
(2) Akredite edilen HUDK;
a) Helal akreditasyon sözleşmesindeki şartlara
uygun şekilde faaliyet gösterir.
b) Sadece, helal akreditasyon kapsamında belirtilen
konular için akredite olduğunu üçüncü taraflara ve kamuoyuna beyan eder.
c) Helal uygunluk değerlendirme hizmetlerinde,
akredite olduğu faaliyet konuları ile helal akreditasyon kapsamı dışında
kalan faaliyet konularını, üçüncü tarafların ve kamuoyunun rahatça ayrım
yapmasına yardımcı olacak şekilde beyan eder ve bu ayrıma uygun prosedürler
oluşturarak uygular.
ç) Helal akreditasyonla ilgili olarak yıllık
akreditasyon kullanım ücretini ve verilen hizmetler karşılığında alınacak
ücretleri ilgili mevzuat ve 5 inci maddenin ikinci fıkrasına göre
belirlenen süre ve şartlar dâhilinde Kuruma öder.
d) Helal akreditasyon sertifikasını ve HAK helal akreditasyon
markasını, ilgili mevzuata ve 5 inci maddenin ikinci fıkrasına göre
belirlenen gerekliliklere aykırı şekilde kullanamaz.
e) Helal akreditasyonun askıya alınması veya geri
çekilmesi halinde, helal akreditasyon sertifikasının ve bu sertifikadan doğan
tüm hakların kullanımını derhal durdurur ve akredite kuruluş statüsünü
belirten reklam ve tanıtımlar ile HAK helal akreditasyon markası
kullanımına son verir.
f) Reklam, tanıtım ve kamuoyunu bilgilendirme
faaliyetlerinde, ulusal ve uluslararası standartlar, ilgili mevzuat ve 5
inci maddenin ikinci fıkrasına göre belirlenen gerekliliklere uyar, bu
konuda Kurumdan gelecek düzeltme talebi ve uyarıların gereğini yerine
getirir.
g) Akredite edildiği helal uygunluk değerlendirme
faaliyetlerindeki mesleki sorumluluğundan kaynaklanabilecek risklerden
doğan zararları karşılamak üzere gerekli ve yeterli mali, teknik ve idari
tedbirleri alır.
ğ) Helal uygunluk değerlendirme faaliyetlerine
ilişkin işlemleri ilgili mevzuata ve 5 inci maddenin ikinci fıkrasına göre belirlenmiş
gerekliliklere uygun olarak kayıt altına alır ve talep edilmesi halinde
Kuruma bildirir.
h) Kurum tarafından oluşturulan internet
uygulamalarına; ilgili mevzuat ve 5 inci maddenin ikinci fıkrasına göre
belirlenmiş yükümlülükleri gereğince helal uygunluk değerlendirme
faaliyetlerine ilişkin verileri girer.
ı) Vermiş olduğu helal uygunluk değerlendirme
belgelerinin mevcut durumundaki değişikliğe yönelik güncel bilgileri Kuruma
bildirir.
(3) HUDK’lar kendi helal akreditasyonlarına
ilişkin, aşağıdaki değişiklikleri helal akreditasyon sözleşmesinde
belirtilen süreler içinde Kuruma bildirir:
a) Yasal, ticari, sahiplik veya organizasyonel
statüsü.
b) Organizasyon yapısı, üst yönetim ve yetkili
personel.
c) Ana politikalar, kilit faaliyetler ve prosedürler.
ç) Yerleşim durumu ve kaynaklar, personel ve
teçhizat.
d) Helal akreditasyon kapsamındaki faaliyetleri ile
helal akreditasyon gerekliliklerini yerine getirme kabiliyetini
etkileyebilecek diğer hususlar.
e) Yurt dışı faaliyetlerine ilişkin kapsam, temsilcilik,
adres ve yetkili personel ile ilgili değişiklikler.
Helal
akreditasyon süreçleri
MADDE 7 –
(1) Kurum, helal akreditasyon
faaliyeti kapsamında hangi süreçleri yürüteceğini, bu süreçlerin hangi usul
ve esaslar doğrultusunda uygulanacağını ve diğer uygulama detaylarını
ilgili mevzuat ve 5 inci maddenin ikinci fıkrasına göre belirler ve Kurumun
internet sitesinden ilgililere duyurur.
Helal
akreditasyon ile ilgili markaların kullanımı ve izlenebilirliği
MADDE 8 – (1) Akredite edilen HUDK’lar; helal akreditasyon
kapsamının belirtildiği sertifika ile birlikte, helal akreditasyon
sözleşmesinde tanımlanan HAK helal akreditasyon markasını kullanmaya hak
kazanırlar.
(2) Kurum, HAK helal akreditasyon markasının
kullanımı ile ilgili şartları ilgili mevzuat ve 5 inci maddenin ikinci
fıkrasına göre belirler.
(3) Kurum, HUDK’ların helal uygunluk değerlendirme
faaliyetlerinin ve bu faaliyetler sonucunda düzenlenen belgelerin
izlenebilirliğinin sağlanması için uyulması gereken şartlar ile bunlara
ilişkin usul ve esasları belirler.
Şikâyet
ve itirazlar
MADDE 9 – (1) Şikâyet ve itirazlar, ilgili mevzuat ve 5 inci
maddenin ikinci fıkrasına göre belirlenen usuller doğrultusunda işleme
alınır, değerlendirilir.
(2) Gerekli inceleme ve araştırma yapıldıktan sonra
şikâyet ve itirazın sonucu ilgili taraflara bildirilir.
(3) Şikâyet ve itirazların değerlendirilmesinde;
helal akreditasyon usul ve esaslarına uygun olarak Kurumun tarafsızlığını
ve bağımsızlığını koruyacak şekilde hareket edilir.
Üçüncü
tarafların uygun olmayan iş ve işlemlerinin tespit edilmesi ve paydaşlar
arası iletişimin sağlanması
MADDE 10
– (1) Ulusal ve uluslararası
standartlar, ilgili mevzuat ve 5 inci maddenin ikinci fıkrasına göre belirlenen
gerekliliklerden herhangi birinin HUDK’nın hizmet verdiği üçüncü taraflarca
yerine getirilmediğinin tespit edilmesi halinde, HUDK’nın takip edeceği
süreçler ile diğer sorumluluk ve yükümlülükler ilgili mevzuat ve 5 inci
maddenin ikinci fıkrasına göre belirlenir.
Helal
akreditasyon kurallarında yapılan değişikliklerin duyurulması
MADDE 11
– (1) Kurumun helal akreditasyon
kuralları, şartları veya işlemlerinde değişiklik yapıldığı takdirde bu
değişiklikler, Kurumun internet sitesinde yayımlanarak ilgililere
duyurulur.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Son Hükümler
Yürürlük
MADDE 12
– (1) Bu Yönetmelik yayımı
tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 13
– (1) Bu Yönetmelik hükümlerini
Yönetim Kurulu yürütür.