Türk Tescilli Sivil Hava Araçlarında Bulundurulan Özel Eğitimli Silahlı Güvenlik Görevlilerinin Görev, Yetki ve Sorumluluklarına Dair Yönetmelik
YÖNETMELİKLER | 2019-10-01

1 Ekim 2019 SALI
Resmî Gazete
Sayı : 30905
YÖNETMELİK
İçişleri Bakanlığından:
TÜRK TESCİLLİ
SİVİL HAVA ARAÇLARINDA BULUNDURULAN ÖZEL
EĞİTİMLİ SİLAHLI GÜVENLİK GÖREVLİLERİNİN GÖREV,
YETKİ
VE
SORUMLULUKLARINA DAİR YÖNETMELİK
BİRİNCİ BÖLÜM
Genel Hükümler
Amaç
MADDE 1 –
(1) Bu Yönetmeliğin amacı; Türk
tescilli sivil hava araçlarında, hava aracının ve hava araçlarındaki
yolcuların güvenliğini tehlikeye atan yasa dışı müdahale eylemlerine karşı,
uluslararası uçuşlarda sivil hava araçlarının, yolcuların ve mürettebatın
güvenliğinin sağlanmasına yönelik özel eğitimli silahlı emniyet teşkilatı
personelinin görevlendirilmesine ilişkin usul ve esasların belirlenmesidir.
Kapsam
MADDE 2 –
(1) Bu Yönetmelik, uluslararası
uçuşlarda Türk tescilli sivil hava araçlarında görevlendirilecek silahlı
emniyet teşkilatı personelinin seçimi, eğitimi, görev ve çalışma esasları
ile göreve ilişkin diğer hususları kapsar.
Dayanak
MADDE 3 –
(1) 14/10/1983 tarihli ve 2920
sayılı Türk Sivil Havacılık Kanununun 40 ıncı maddesi ile 4/6/1937 tarihli
ve 3201 sayılı Emniyet Teşkilat Kanununun 4 üncü ve 16 ncı maddelerine
dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 4 –
(1) Bu Yönetmelikte geçen;
a) Bakan: İçişleri Bakanını,
b) Bakanlık: İçişleri Bakanlığını,
c) Daire Başkanı: Koruma Dairesi Başkanını,
ç) Daire Başkanlığı: Emniyet Genel Müdürlüğü Koruma
Dairesi Başkanlığını,
d) Genel Müdür: Emniyet Genel Müdürünü,
e) Genel Müdürlük: Emniyet Genel Müdürlüğünü,
f) Havacılık işletmeleri: Sivil havacılık alanında
faaliyet gösteren ticari hava taşımacılığı, genel havacılık, amatör
havacılık, sportif havacılık, havaalanı, terminal, ikram, yer hizmeti,
kargo acenteleri, antrepo, onaylı bakım ve özel güvenlik hizmeti
kuruluşlarını veya işletmelerini,
g) Hava polisi: Türk tescilli sivil hava
araçlarında uluslararası uçuşlarda görevlendirilen özel eğitimli emniyet
teşkilatı personelini,
ğ) Kokpit: Bir hava aracında pilot ya da pilotların
oturduğu yeri,
h) Kuralsız yolcu: Uçakta kalkış öncesinde uçak
kapısının kapanmasından, indikten sonra tekrar açılmasına kadar olan sürede
yolcu ve personel düzenini veya güvenliğini tehlikeye atacak hareketlerde
bulunan, uçaktaki malzemelere zarar veren, tehdit eden veya sivil havacılık
alanında uygulanan mevzuat kurallarına ve mürettebatın uyarılarına uymayan
kişiyi,
ı) Mürettebat: Hava aracı işleticisi tarafından
uçuş süresinde hava aracında görevlendirilen personeli,
i) Potansiyel tehlike arz eden yolcu: Göçmenlik
nedeni ile kabul edilmeyen veya hukuki işleme maruz kalan veya sınır dışı
edilen (deporte olan) kişiyi/yolcuyu,
j) Sağlık raporu (Diğer havacılık personeli sağlık
raporu): Tam teşekküllü hastaneler veya havacılık tıp merkezlerinden alınacak
fiziksel, zihinsel ve ruhsal iyilik halini gösterir, hava polisi olarak
görevlendirilecek personelin tanımlı görevlerini yapmalarında sağlık
yönünden sakınca olmadığını bildiren ve görevlendirilen personel için beş
yılda bir yenilenmesi gereken raporu,
k) Sivil Havacılık Güvenliği Risk ve Tehdit
Değerlendirme Komisyonu: Milli Sivil Havacılık Güvenlik Programı “Sivil
Havacılık Güvenliği Risk Tehdit Değerlendirme Komisyonu Çalışma Talimatı”
isimli Ek-28’de geçen komisyonu,
l) Terminal: Yolcuların uçuş öncesi ve uçuş sonrası
işlemleri yapılan, bünyesinde hava ulaştırma hizmeti ile ilgili kuruluş ve
kolaylık tesislerini bulunduran bina veya binalar grubunu,
m) Uçuş süresi: Bir hava aracının, yolcuların
binişinden sonra uçuş gerçekleştirmek maksadıyla tüm dış kapılarını
kapattığı andan yolcularını indirmek için herhangi bir dış kapısını açtığı
ana kadar geçen süreyi,
n) Yasa dışı müdahale eylemleri:
1) Hava aracının yasa dışı olarak ele
geçirilmesini,
2) Hizmetteki hava aracına zarar verilmesini,
3) Hava aracı içinde rehine alınmasını,
4) Hava aracına izinsiz girilmesini,
5) Hava aracına kötü amaçla silah, tehlikeli cihaz
veya madde sokulmasını,
6) Hava aracının insanları öldürmek, yaralamak,
çevre ve binalara zarar vermek amacıyla kullanılmasını,
7) Havalimanında veya sivil havacılık tesislerinde
uçuşta veya yerde olan hava aracının, içindeki yolcuların,
mürettebatın/ekibin emniyetinin tehlikeye atılmasına yol açacak eylemleri,
ifade eder.
Kuruluş
ve sorumluluk
MADDE 5 –
(1) Bu Yönetmelik kapsamında
belirlenen görev, yetki ve sorumluluklar Emniyet Genel Müdürlüğü Koruma
Dairesi Başkanlığı ile uluslararası uçuşu olan havalimanlarının bulunduğu
illerin emniyet müdürlükleri bünyesinde kurulacak birimler tarafından
yürütülür.
(2) Bu Yönetmelik hükümlerinin uygulanmasından,
Koruma Dairesi Başkanı ile bünyesinde hava polisi personeli bulunduran
illerde il emniyet müdürü sorumludur.
İKİNCİ BÖLÜM
Hava Polisi Seçme ve Yetiştirme Esasları
Aday
adaylarında aranacak şartlar
MADDE 6 – (1) Hava polisi aday adaylarında müracaat tarihi
itibarıyla aranacak şartlar şunlardır:
a) Polis memuru ve daha üst rütbedeki emniyet
hizmetleri sınıfı personeli olmak,
b) Emniyet teşkilatında fiilen beş yıl çalışmış
olmak,
c) Kıdeme etkili ceza almamış olmak,
ç) En az ön lisans mezunu olmak,
d) İkinci bölge hizmetini bir kez tamamlamış olmak,
e) Son iki performans değerlendirme puanı iyi veya
çok iyi olmak,
f) Son üç performans atışında ayrı ayrı 90 puan ve
üzeri puan almış olmak,
g) Birimin en üst dereceli amiri tarafından
muvafakat verilmiş olmak,
ğ) Sağlık raporuna (Diğer havacılık personeli
sağlık raporu) sahip olmak.
(2) Birinci fıkrada belirtilen şartların yanı sıra,
ihtiyaç duyulması halinde, Daire Başkanlığınca başvuru duyurusunda
belirtilmek kaydıyla sivil havacılık alanında eğitim ve mevzuat
yeterlilikleri, havalimanında çalışma süresi, yaş açısından ek şartlar belirlenebilir.
Adayların
kontrolü, seçimi ve itirazlar
MADDE 7 –
(1) 6 ncı maddede belirtilen
niteliklere sahip olan adaylar Genel Müdürlük tarafından belirlenen yer ve
tarihte, Daire Başkanlığı tarafından oluşturulacak komisyonlarca fiziki
yeterlilik ve atış sınavına tabi tutulur.
(2) Fiziki yeterlilik, atış sınavı, bunlarla ilgili
puanlama sistemi, başarı esasları, başarı değerlendirmesi, itirazlar ve
diğer hususlar Genel Müdürlükçe çıkarılacak yönergede belirtilen esaslar
doğrultusunda yapılır.
(3) Daire Başkanlığı tarafından oluşturulacak
komisyonların yetki ve sorumlulukları Genel Müdürlükçe çıkarılacak
yönergede belirlenir.
Hava
polisi temel eğitimi
MADDE 8 –
(1) 7 nci madde hükümlerine göre
yapılan fiziki yeterlilik ve atış sınavında başarılı olan personele Hava
Polisi Temel Eğitimi Kursu, Daire Başkanlığınca verilir. Daire Başkanlığı
koordinesinde eğitim içeriğindeki konulara göre konusunda uzman kişi, kurum
ve kuruluşlar davet edilebilir. Eğitim programı, ders saatleri, kursun
zamanı, yeri, süresi ve başarı kriterleri Genel Müdürlükçe çıkarılacak
yönerge ile belirlenir.
(2) Hava Polisi Temel Eğitimi Kursunda;
a) Sivil Havacılık Güvenliği Temel Güvenlik
Eğitimi,
b) Havacılık Terminolojisi ve Hava Aracı
Özellikleri Eğitimi,
c) Uçak İçi Kapsamlı Atış Teknikleri ve Silah
Eğitimi,
ç) Polis Müdahale Yöntem ve Teknikleri Temel
Eğitimi,
d) Rehine Müzakere Eğitimi,
e) Havacılık Güvenliğinde Yolcu Profili ve Davranış
Analizi Eğitimi,
f) Silahsız Saldırı ve Savunma Amaçlı Yakın Dövüş
Teknikleri Eğitimi,
konularında dersler verilir.
(3) Daire Başkanlığınca gerek görülmesi halinde
yukarıda sayılan derslere farklı konularda dersler eklenebilir.
Eğitimlerin
geliştirilmesi ve güncellenmesi
MADDE 9 –
(1) Hava polisi eğitimlerinin
geliştirilmesi, güncellenmesi, gelişen teknolojik şartlara uyum sağlanmasına
yönelik çalışmalar uluslararası mevzuat çerçevesinde Daire Başkanlığının
uygun göreceği ilgili kurum/kuruluşlar ile Genel Müdürlük ilgili
birimlerinin görüşleri alınarak Daire Başkanlığı tarafından yapılır.
Hava
polisi eğitmeni personeli
MADDE 10
– (1) Daire Başkanlığı, 8 inci
maddede belirtilen temel eğitimi ve eğiticilerin eğitimini almış personel
arasından eğitimci görevlendirebilir.
Sertifika
tanzimi
MADDE 11
– (1) Hava polisi temel eğitimini
başarı ile bitiren emniyet teşkilatı mensuplarına Hava Polisi Temel Eğitimi
Sertifikası verilir.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Hava Polisi Görev Tanımı ve Çalışma Esasları
Görev
tanımı
MADDE 12
– (1) Hava polisi;
a) Kanunsuz şekilde, şiddet veya şiddete başvurma
tehdidi ile uçaktaki bir veya birden fazla şahsın uçuş halindeki bir uçağın
faaliyetini engellediği, uçağın kontrolünü ele geçirmeye teşebbüs ettiği
veya kontrolü altına aldığı durumlarda uçuş güvenliğini sağlamak amacıyla
uçağın kontrolünü yetkili kaptan pilota geri vermek; ayrıca kokpit,
mürettebat, yolcu can güvenliğini sağlamak ve yasa dışı müdahale
eylemlerini önlemek için orantılı olarak uygun koruyucu güvenlik
tedbirlerini alır.
b) Sivil kıyafetli olarak görev yapar.
c) (a) bendinde sayılan durumların olacağına dair
makul şüphe olması halinde kokpiti korur.
ç) Kuralsız yolculara ve potansiyel tehlike arz
eden yolculara (a) bendindeki görev tanımında belirtilen durumlar
oluşmadığı sürece müdahale etmez.
(2) Hava polisi görev bitiminde görevle ilgili
hususlar hakkında görev sonu dönüş raporu hazırlar. Hazırlanan raporlar
ilgili birimlerdeki yetkili amire sunulur. Hava polisi dönüş raporları
ilgili birimlerde saklanır.
(3) Hava polisi görevlendirildiği uçuşta görevi
itibarıyla kaptan pilotlara ve uçuş mürettebatı ekibine hiyerarşik olarak
bağlı değildir.
Çalışma
esasları
MADDE 13
– (1) Hava polisinin görevi, görev
aldığı uçaktaki mürettebat tarafından bilinir; ancak hava polisinin kimliği
yolculardan gizli tutulur.
(2) Hava polisi görevlendirildiği uçuşla ilgili
olarak uçuş süresi boyunca görevli sayılır.
(3) Herhangi bir uçuşta görevlendirilen hava
polisi, uçuş gerçekleştirilen ülkede uçuşun gecikmesi halinde mürettebatla
hareket eder ve uçuş süresince görevli sayılır.
(4) Hava polisinin uçuş görevi ve dinlenme süreleri
ile ilgili hususlar Genel Müdürlükçe çıkarılacak yönerge ile belirlenir.
(5) Hava polisi uluslararası uçuşlarda görevli
olmadığı zamanlarda bağlı bulunduğu büronun iş ve işlemlerini takip eder.
Görevlendirme
MADDE 14
– (1) Türk Hava Yolları Anonim
Ortaklığı (THY), Türkiye Özel Sektör Havacılık İşletmeleri Derneği (TÖSHİD)
ve TÖSHİD’e üye olmayan hava yolu şirketleri tarafından, yaz ve kış
dönemlerine ait hava polisi protokolü yapılan ülkelere ve Sivil Havacılık
Güvenliği Risk ve Tehdit Değerlendirme Komisyonu tarafından belirlenen
ülkelere ait uçuş bilgileri, Daire Başkanlığına ilgili havayolu şirketleri
tarafından verilir.
(2) Hava polisinin görev alacağı uçuş rotaları ve
ülkeler, Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü koordinesinde Sivil Havacılık
Güvenliği Risk ve Tehdit Değerlendirme Komisyonunun görüşleri alınarak
Bakanlık tarafından belirlenir.
(3) Yurt dışı görev olurları Daire Başkanlığı
koordinesinde Bakan onayı ile alınır.
(4) Hava polisi görevlendirildiği uçuş için
yetkilidir.
(5) Hava polisinin uçuş bilgileri, gerekli
koordinasyon ve denetimin sağlanması için görev oluru alındıktan sonra hava
polisinin görevlendirildiği havalimanının mülki idare amirine bildirilir.
Görevi
sona erdiren durumlar
MADDE 15
– (1) Hava polisliği görevi;
a) Personelin, hava polisliği hizmetinde verimli
olamayacağının veya durumunun hava polisliği hizmetini olumsuz
etkilediğinin bilgi ve belgelerle anlaşılması,
b) Hava polisliği ile ilgili gizli bilgi ve
belgelerin yetkili makamlar ve yetkili kişiler dışında paylaşılarak gizlilik
kurallarının ihlal edilmesi,
c) Personelin kesinleşmiş bir idari suçtan dolayı
kıdeme etkili ceza almış olması,
ç) Hava polisliği görevine başladıktan sonra her
beş yılda bir alınan sağlık raporu (Diğer havacılık personeli sağlık
raporu) sonucunun olumsuz olması,
halinde Genel Müdür onayı ile sona erer.
Hava
polisi bilet, iaşe ve ibate bedelleri
MADDE 16
– (1) Hava polislerinin iaşe,
ibate bedellerinin ödenmesi 10/2/1954 tarihli ve 6245 sayılı Harcırah
Kanunu çerçevesinde gerçekleştirilir.
(2) Havacılık işletmeleri tarafından hava polisine,
uçağın tipine ve görevlendirilen hava polisi sayısına göre yer tahsisi
yapılır.
(3) Hava polislerinin görevlendirme esnasındaki
bilet bedelleri ilgili havacılık işletmeleri tarafından karşılanır.
(4) Sivil Havacılık Güvenliği Risk ve Tehdit
Değerlendirme Komisyonunun belirleyeceği uluslararası uçuşlar dışında,
herhangi bir havacılık işletmesi tarafından görevlendirme talebi olması
durumunda hava polislerinin bilet, iaşe, ibate bedelleri talepte bulunan
havacılık işletmesi tarafından karşılanır.
Görevlendirilecek
personel sayısı
MADDE 17
– (1) Uçaklarda görevlendirilecek
hava polisi sayısı; hava aracı tipi, yolcu kapasitesi, uçuş süresi, uçuş
yapılacak bölgenin risk durumu ve istihbari bilgileri göz önüne alınarak
Daire Başkanlığınca belirlenir. Görevlendirilecek hava polisi sayısı ikiden
az olamaz.
(2) Riskli görülen uçuşlarda ihtiyaç duyulması
halinde risk ve tehdit değerlendirmesi kapsamında ilgili birimler ile
koordineli olarak ilave personel görevlendirilebilir.
Hava
polisi vize işlemleri
MADDE 18
– (1) Hava polisi vize işlemlerine
ilişkin Dışişleri Bakanlığı nezdinde yapılacak işlemler Genel Müdürlük Dış
İlişkiler Dairesi Başkanlığı ile koordineli olarak gerçekleştirilir.
Hava
polisi silah ve mühimmatı
MADDE 19
– (1) Hava polisinin görev
esnasında kullanacağı silah, mühimmat ve teçhizat Genel Müdürlükçe
çıkarılacak yönerge ile belirlenir.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Son Hükümler
Yürürlük
MADDE 20
– (1) Bu Yönetmelik yayımı
tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 21
– (1) Bu Yönetmelik hükümlerini
İçişleri Bakanı yürütür.