Anayasa Mahkemesinin 18/5/2021 Tarihli ve 2018/13238 Başvuru Numaralı Kararı
ANAYASA MAHKEMESİ KARARLARI | 2021-08-19

19 Ağustos 2021 PERŞEMBE 
Resmî Gazete 
Sayı : 31573
ANAYASA MAHKEMESİ KARARI 
Anayasa Mahkemesi Başkanlığından:
İKİNCI BÖLÜM  KARAR  DERYA ERDOĞAN VE DİĞERLERİ BAŞVURUSU 
Başvuru Numarası:2018/13238Karar Tarlhi :18/5/2021
Başkan  Kadir ÖZKAYA Üyeler :Engin YILDIRIM M. Emin KUZ Yıldız SEFERINOĞLU Basri BAĞCI Raportör :Nahit GEZGIN Başvurucular : 1. Derya ERDOĞAN 2. Feraşet DÖNGEL 3. Gonca DÖNGEL 4. Nehir SELVI Başvurucular Vekill : Av. Ali DÖNGEL 
I. BAŞVURUNUN KONUSU 
1.Bir kişinin kasten öldürülmesine ilişkin ceza muhakemesinin makul ivedilikle yürütülmemesi nedeniyle yaşam hakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.
IL BAŞVURU SÜRECİ
2. Başvuru 26/4/2018 tarihinde yapılmıştır.
3. Başvuru, başvuru formu ve eklerinin idari yönden yapılan ön incelemesinden sonra Komisyona sunulmuştur.

4. Komisyonca başvurunun kabul edilebilirlik incelemesinin Bölüm tarafindan yapılmasına karar verilmiştir.

5. Bölüm Başkanı tarafindan başvurunun kabul edilebilirlik ve esas incelemesinin birlikte yapılmasına karar verilmiştir.

6.Başvuru belgelerinin bir örneği bilgi için Adalet Bakaniığına gönderilmiştir.

ΠI, OLAY VEOLGULAR 
7. Başvuru formu ve eklerinde ifade edildiği şekliyle ve Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi (UYAP) üzerinden ulaşılan bilgi ve belgelere göre ilgili olaylar Özetle şöyledir:
8. Başvurucular Aksaray'da yaşamaktadır. Başvurucu Feraşet Döngel'in eşi, diğer başvurucuların babası, 1958 doğumlu 1.D. 27/7/2009 tarihinde silahlı bir saldırı sonucu yaşamını yitirmiştir.

9. Aksaray Cumhuriyet Başsaveılığı (Başsavcılık) olaya ilişkin resen soruşturma başlatmıştır, Soruşturma kapsamında dę sūpheli tutuklanmış; ikisi19/2/2010 tarihinde,Oçünclisů ise 24/3/2010 tarihinde serbest bırakilmıştır.

10. Başsavcılık 27/10/2009 tarihinde, bir şūpheli hakkında maktulü tasarlayarak öldūrme, silahla ateş ederek genel güvenliği tehlikeye sokma ile yasak nitelikte silah taşıma;iki şūpheli hakkında tasarlayarak öldürme suçuna yardım etme, sonuncu şüpheli hakkında ise suç Östlenme, suç delillerini gizleme ve silahla ateş ederek genel güvenliği tehlikeye sokma suçlarından kamu davası açmıştır. Maktulü tasarlayarak öldürme suçunun şüphelileri akrabadir.

11. Aksaray Ağır Ceza Mahkemesinde (Ağır Ceza Mahkemesi) görülen kamu davasında başvurucuların davaya katıma talepleri kabul edilmiştir. Kovuşturmada samklar,aynı müdafinin yardımıdan yararlanmıştır.

12.Ağır Ceza Mahkemesi 29/11/2011 tarihinde kovuşturmayı sonlandırarak hükūm vermiştir. Mahkeme, maktulü tasarlayarak öldürme suçundan sanık M.i.nin eylęmini meşru savunma kapsamında gerçekleştirdiği kanaatine vararak beraatine karar vermiştir. Mahkeme,sanığın silahla ateş ederek genel güvenliği kasten tehlikeye sokma suçundan 2 yıl I ay hapis,yasak nitelikte silah taşima suçundan l0 ay hapis ve adli para cezast ile cezalandırılmasına karar vermiştir. Mahkeme, maktulü tasarlayarak öldürme suçuna yardım ettikleri iddia edilen iki samğın beraatine karar vermiştir. Son olarak suç üstlenme ve suç delillerini gizleme suçlarını işlediği iddia edilen sanığın beraatine karar vermiş ancak bu sanığın silahla ateşederek genel güvenliği kasten tehlikeye soktuğu gerekçesiyle 2 yıl l ay hapis cezası ile cezalandırılması gerektiği sonucuna varmıştır.

13. Hüküm, haklarında öldürme suçu dışındaki suçlardan mahkûmiyet kararı verilen sanıklar yanında başvurucularca da temyiz edilmiştir. Temyiz incelemesini yapan Yargitay I.Ceza Dairesi (Daire) 31/3/2014 tarihinde hükmü bozmuştur. Dairenin bozma gerekçesinde,kasten insan öldürme suçunun failleri olarak yargılanan sanıklardan birinin savunulmasmın diğer santklar yönünden savunmada zafiyet yarattığı bir durumda sanıklar arasında menfaat uyuşmazlığının bulunduğunun kabul edilmesi gerektiği, somut olayda da aynı öldürme suçunu failleri olduğu ileri sürülen akraba sanıkların menfaatleri arasında çatişma olduğu dikkate almmaksızın aynı müdafinin yardumından yararlanmalarının bozma nedeni olarak görüldüğü açıklanmıştır. Daire, bozma nedenine göre hükmūn diğer yönlerini incelememiştir.
14.Bozma üzerine kovuşturmayı yeniden yürüten Ağır Ceza Mahkemesi 3/12/2014tarihinde ikinci kez hüküm vermiştir. Mahkeme, bu kez sanık M.l.nin maktulü haksız tahrik altında kasten öldürdüğüne, diğer iki sanığın da söz konusu suça haksız tahik altında yardım ettiğine kanaat getirerek samkların 4 yı 2 ay ile 12 yıl 6 ay arasında değişen hapis cezalarıyla 

cezalandırılmasına karar vermiştir. Mahkeme, öldürme suçuna katıldığı ileri strülmeyen diğer sanığın ise suç Üstlenme ve suç delillerini gizleme suçlarmdan mahkümiyetine karar vermiş ancak bu hükmūn açıklanmaşını geri bırakmıştır.

15. Bu hūktim de samklar ve başvurucular tarafindantemyiz edilmiştir. UYAP Üzerinden yapilan incelemede dava dosyasınun 8/5/2015tarihinde YargitayCumhuriyet Başsavcılığına gönderildiğianlaşılmıştır. YargttayCumhuriyet Başsavcılığıtarafindan 18/7/2018 tarihinde düzenlenip dava dosyası ile birlikte Daireye gönderilen2015/173378numaralı tebliğname, Daire tarafindan başvurucular vekiline tebliğ edilmiştir. Başvurucular vekili 3/1 1/2020 tarihinde Ağır Ceza Mahkemesi kanalıyla tebliğnameye cevap niteliğinde dilekçe göndermiştir. Başvurucular vekilinin cevap dilekçesi içeriğinden, Yargitay Cumhuriyet Başsaveılığının tebliğnamesinde belirlenen cezalarda haksız tahrik hükümleri nedeniyle azami düzeye yakın indirim yapılmast gerektiğinden bahisle hükmün bozulmastnın talep ve mtitalaa edildiği anlaşılmıştır. Hüküm, Dairenin I 1/1/2021 tarihli ilamıyla onanarak kesinleşmiştir.

16. Başvurucular başvuru formunda, olay nedeniyle uğradıklari maddi ve manevi zararlarının giderilmesi amacıyla Aksaray 2. Hukuk Mahkemesi nezdinde bir dava açtıklarınıbelirtmekle birlikte tarihi ve kayıt numarası dâhil davaya ilişkin bilgiye yer vermemiştir.
Iv. İLGİLİ HUKUK 
17. 4/12/2004 tarihli ve 5271sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun "Tanmlar"kenar başlıkhı 2. maddesinin ilgili kısmı şöyledir;
"(I) Bu Kamunun uygulanmasında;
...
e) Soruşturma: Kanuna göre yetkili mercilerce suç şüphesinin öğrenilmesinden iddianamenin kabulüne kadar geçen evreyl,
f) Kovuşturma: Iddianamentn kabulüyle baslayıp, hükomün kestnlesmestne kadar geçen evreyí,
*•
Ifade eder."
18.5271 sayılı Kanunun "Ara verme" kenar başlıklı 190. maddesinin (1) numaralıfikrası şöyledir:
"Duruşmaya, ara verllmekstzin devam edilerek hüküm verilir. Ancak, zorunlu hållerde davanın makul sürede sonuçlandırımasını olanaklı kalacak surette duruşmaya ara verllebilir."
19. 26/9/2004 tarihli ve 5237 sayılı Tūrk Ceza Kanunu'nun "Ceza Kamumunun amacı" kenar başlıklı 1, maddesi şõyledir:
"(1) Ceza Kanunumun amacı; kişi hak ve ázgürlükderini, kamu düzen ve güvenliğini,hukuk devletint, kamu sağlığını ve çevreyi, toplum barışını korumak, suç işlenmesini 

önlemektir. Kamunda, bu amacın gerçekdeştirilmesi için ceza sorumluluğumun temel esaslari ile suçlar, ceza ve güvenlik tedbtrlerinin türlert düzenlenmiştir."
20. 5237 sayıl Kamun'un "Yardım etme" kenar başlıklı 39. maddesinin (1) numaralıfikrası şöyledir:
"Suçun işlenmestne yardım eden kdşiye, işlenen suçun ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasmu gerektirmest haltnde, onbeş yldun yirmi yıla; müebbet hapis cezasım gerekttrmesi halinde, on yldan onbeş yıla kadar hapis cezası verilir. Diğer hallerde cezanın yarisi indirilir. Ancak, bu durumda verilecek ceza sekiz yulı geçemez."
21. 5237 sayılı Kamun'un "Kasten öldürme" kenar başiıkhı 81, maddesi şöyledir:
"(1)Bir insanı kasten öldüren kişi, müebbet hapis cezası ile cezalandırıır."
22. 5237 sayılı Kanum'un "Nitelikll haller" kenar baslıklı 82, maddesinin ilgili kısmışöyledir:
"(1) Kasten öldürme suçunun;
a) Tasarlayarak,
Islenmesi halinde, kiși ağurlaştırumış müebbet hapis cezası ile cezalandırılıưr."
V. İNCELEME VE GEREKÇE 
23. Mahkemenin 18/5/2021 tarihinde yapmış olduğu toplantida başvuru incelenip gereği düşünüldü:
A. Başvurucularm İddłaları
24. Başvurucular; yakınlarımınöldürülmesiyle sonuçlanan olayileilgiliolarak devietin öłümün sebebini ve sorumlularım etkili bir ceza soruşturmastyla ortaya çıkarip makul ivedilikle yürütülen bir kovuşturma sonucunda yeterli cezalar ile cezalandırmadığını,yıllardır süren ceza muhakemesi nedeniyle hukukun üstünlüğüne dair kendilerinde var olan inancın zedelendiğini, makul ivedilikten uzak sürecin kendilerini derinden üzdüğünü, ayriıca olay nedeniyle uğradıkları zararların giderilmesi için açtıkları davada kovuşturmanın sonucunun bekletici mesele yapilmakta olduğunu belirtcrek Anayasa'nın 36. maddesinde güvence altına alınan adil yargılanma hakkı ile Anayasa'nın I7. maddesinde güvence altına alınan yaşam hakkının ihlal cdildiğini ileri sürmüştür.

B. Değerlendirme 
. Hukuki Nitelendirme ve Înceleme Kapsamı Yönünden 
25. Anayasa Mahkemesi, olayların başvurucu tarafından yapılan hukuki nitelendirmesi ile bağlı olmayıp olay ve olguların hukuki tavsifini kendisi takdir eder (Tahir Canan, B. No: 2012/969, 18/9/2013, § 16). Başvurucular, yakınlarının Blümūne ilişkin ceza 

muhakemesi sürecini makul Özen ve ivedilikten uzak olduğu iddiasıyla bireysel başvuruya konu etmiştir. Başvurucular, ceza muhakemesinin soruşturma evresinin ölüm sebebinin ve sorumluların ortaya çıkarılmadığı, kovuşturma evresinin ise makul ivedilik sağlanmadığı içim etkililikten uzak olduğunu iddia etmiştir. Dolayısıyla başvurucuların adil yargılanma hakkıkapsamında ileri sürdükleri kovuşturma evresine ilişkin iddialarının yaşam hakkının etkili ceza soruşturması yürütülmesine ilişkin usul boyutu kapsamında incelenmesi gerektiği sonucuna varilmıştır, Bununla birlikte başvurucular, ceza muhakemesinin makul zamanda tamamlanmaması nedeniyle açmış oldukları tazminat davasının sonuçlanmadığıni belirterek hak arama hürriyetlerinin ihlal edildiğini iddia etmiştir. Öncelikle ceza muhakemesinin tazminat davası (zerindeki etkileri de dikkate alınarak söz konusu davanın Anayasa'nın 40.maddesinde düzenlenen etkili başvuru hakkı kapsamunda incelenebilmesi diğer şartlar oluştuğunda mümkün olmakla birlikte başvuruda, söz konusu davaya ilişkin herhangi bir bilgi ve başkaca açıklamaya yer verilmediği görüldoğünden sōz konusu hak kapsamında bir inceleme yapılmamiştır.

2. Kabul Edilebilfrlfk Yönünden 
2.Bireysel başvuru yolunu işletebilecekler esas itibarıyla doğrudan mağdur sıfatınıtaşıyan kişiler olmakla birlikte somut olayın koşullarına ve ihlal edilen hakkın niteliğine göre doğrudan mağdur ile arasında kişisel ve Özel bir bağ bulunan, dolayısıyla da Anayasa'nın ihlalinden olumsuz olarak etkilenen veya ihlalin sona ermesinden meşru ve kişisel bir menfaati bulunan kimseler de dolaylı mağdur sifatıyla bireysel başvuruda bulunabileceklerdir (Engin Gōk ve diğerleri, B. No: 2013/3955, 14/4/2016, § 53).

27, Bununla birlikte dolaylı mağduriyetin ortaya çıkmast, somưt olayın koşulları ile ihlal edilen hakkın niteliğine bağlı olarak değişebilmektedir. Nitekim Anayasa Mahkemesi,mağdurun bizzat başvuru yapmasının mümkün olmadığı ve yakın akrabalık ilişkisinin bulunduğu kimi durumlarda -özellikle yaşam hakkımın söz konusu olduğu durumlardabaşvurucuların ihlalden doğrudan etkilenmemiş olmalarına rağmen dolaylı olarak etkilenmişolmaları nedeniyle başvuru yapabileceklerine karar vermiştir (pek çok karar arasından bkz.Serpll Kerimoğłu ve diğerleri, B. No: 2012/752, 17/9/2013, § 41). Başvurucular, Ölenin eşi ve çocuklarıdır. Dolayısıyla başvuruda, başvuru ehliyeti bakımından bir sorun görūlmemiştir.
28. Açıklanan gerekçelerle açıkça dayanaktan yoksun olmadığı ve kabul edilemezliğine karar verilmesini gerektirecek başka neden bulunmadığı da anlaşılan başvurumun kabul edilebilir olduğuna karar verilmesi gerekir.

3. Esas Yönünden 
29.Anayasa'nın 5. maddesinin ilgili kısmı şöyledir:
"Devlettn temel amaç ve görevleri, .. Cumhuriyeti ve demokrasiyi korumak, kdşilertn ve toplumun refah, huzur ve mutluluğunu sağlamak; kişinin temel hak ve hürrhyetlerint,sosyal hukuk devleti ve adalet ilkeleriyle bağdaşmayacak surette sınırlayan siyasal,ekonomik ve sosyal engellert kaldırmaya, insanın maddî ve manevi varlığının gellşmesi için gerekli şartları hazırlamaya çalışmaktır."
30. Anayasa'nın "Kişinin dokumulmazlığı, maddi ve manevi varlığı" kenar başlıkıı17, maddesinin ilgili kısmı şöyledir.


“Herkes, yaşama, .. hakkana sahiptir."
31. Devletin yaşam hakkı kapsamında yaşamı korumak içi etkili hukuki tedbirler alması (gerekli yasal dūzenlemeleri oluşturma ve yasaların uygulanmasını sağlayacak etkili bir mekanizma kurma şeklinde) gerekir. Devletin bunun yanında doğal olmayan (şüpheli) bir ðlüm gerçekleşmiş ise olayı soruşturma ve gerektiğinde ihlale karşılk gelen yeterli yaptırıma karar vermeye ilişkin usul yükümiüjüğü de bulunmaktadır. Ölümle ilgili olayın ardından etkili soruşturma -söz konusu olmuş ise kovuşturma evresini de kapsayan- yerine getirilebilecek bu pozitif yükümjüjāk, soruşturma işlemleri ile yöntemlerine ilişkin olduğundan yaşam hakkının usul boyutunu oluşturmaktadır. Bu yükümlülağün ycrine getirilmesindeki amaç, olay özelinde mağduriyetin giderilmesinin yanında devletin etkili (caydırıcı yaptirımlar içeren) yasal düzenlemeleri ołuşturma ve bu yasal düzenlemelerin uygulanmasıu sağlayacak etkili bir mekanizma (mahkemeler, başsavcılıklar vb.) kurma yoluyla yaşamt koruma altına almasının bir anlam ifade edebilmesini sağlamaktır. Bu ise ancak yaşam hakkını koruyan hukukun etkili uygulanabilmesi ile olabilmektedir. Bu nedenle Anayasa'nın 5. maddesi ile bir arada yorumlanan 17. maddeden doğan yaşamı koruma yükÜmlüiüğü, devlete bu konuda gerekli hukuki tedbirler oluşturulması yükümlülüğü yanında olayın niteliğine gõre yaşamı koruma potansiyeli olan hukukun etkili biçimde uygulanmasına ilişkin olay sonrası yükümłtüjük yüklemektedir. Bu itibarla usul yükümlülüğü, yaşamıkorumaya ilişkin pozitif yükthmlülüğün somut olayda yerine getirilmesi gereken bir parçası,uzantısıdır (benzer yöndeki değerlendirmeler için bkz. Aziz Biter ve diğerleri, B. No:2015/4603, 19/2/2019, § 58).

32 Bumunla birlikte usul yükümlülüğünün olayda gerektirdiği soruşturma türüyaşam hakkının esasına ilişkin yükümlüłüklerin cezai yaptırım gerektirip gerektirmediğine bağlı olarak tespit edilmelidir. Kasten ya da saldırı veya kötü muameleler sonucunda meydana gelen Ölümlere ilişkin olaylarda Anayasa'nın 17, maddesi gereğince devietin varsa sorumluluğun ve sorumluların tespitine ve cezalandirılmalarına imkân verebilecek nitelikte cezai soruşturmalar yürütme yükümlülüğü bulunmaktadır. Bu tür olaylarda yürütülen idari ve hukuki soruşturmalar ve davalar sonucunda sadece tazminat ðdenmesi, yaşam hakkı ihlalini gidermek ve mağdur sıfatını ortadan kaldırmak için yeterli değildir (Serpil Kerimoğlu ve diğerleri, § 55).

33. Kamu gücünün kullanımı sonucu gerçekleşen ölümlerin daha sıkı bir şekilde incelenmesi gerekmekle birlikte -olası cezai sorumluluğun tespiti adına- kovuşturma aşamasıdâhil strecin 17, maddenin gereklerine cevap verebilecek nitelikte olmalıdır (Sadık Koçak ve dlğerleri, B. No: 2013/841, 23/1/2014, § 77).

34. Yürütülecek soruşturmalarıve kovuşturmaları makul bir süratle gerçekleştirme zorunluluğu da zımnen tevcuttur. Bazı özel durumlarda soruşturmanın veya kovuşturmanın ilerlemesine engel olan unsurlar bulunabilir, Bununla birlikte soruşturmada ve kovuşturmada yetkililerin gercktirdiği ölçüde ivedilikle hareket ctmeleri -olayların daha sağlıklı şekilde aydınlatımasının sağlanabilmesi yanında- hukuka aykını eylemlere hoşgörü gösterildiği veya kayıtstz kalındığı izlenimi verilmesinin önüne geçilerek kişilerin hukukun üstünlüğüne olan bağlılığını sürdürmesi açısından kritik bir öneme sahiptir (Deniz Yazıcı, B. No: 2013/6359,10/12/2014, § 96).

35. Başvurucuların -olaya ilişkin soruşturma evresinin olayın sebebini ve sorumlularmı ortaya çıkarmakta yeterli olmadığını ileri sürmekle birlikte- olayın şüphelileri dışında üçtincü kişinin olaya karıştığını, olayın aydıntatılması için delillerin toplanması

bakımından makul tedbirlerin alınmadığıı iddia etmedikleri ancak kovusturma evresinde sanıkların hukuka aykırı Öldürme nedeniyle cezalandınłmalarını talep ettikleri anlaşı[mıştır.Şikâyetlerinin bütününün değerlendirilmesinden başvurucuların yetkiliyargısal mercilerin olaya ilişkin kesin hūküm vermemiş olmasından yakındıkları sonucuna varılmıştır. Bir başka anlatımla başvuruda, başvurucuların yakınının kasten öldürütlmesine rağmen aradan geçen zamanda ðlüme ilişkin -varsa- cezai sorumluluğun ve sorumluluğa göre yaptrrımın karar altına alınmamış olmasının bireysel başvuruya konu edildiği anlaşılmıştır.
36. Yukarıda ifade edildiği Üzere etkili ceza soruşturması yūrütūlmesi yükümlülüğüsadece kamu görevlilerinin kasıtı eylemleri bakımından sõz konuşu olmayıp üçüncü kişilerin benzer eylemlerinde de gündeme gelmektedir.

37. Soruşturma ve devamında yürütülen kovuşturmanın makul süratle yürütülūp yürütülmediğine ilişkin tespit başvuruya konu olayın kendine ðzgü koşulłlarına, şüpheli veya sanik sayısına, suçlamaların niteliğine, olayın karmaşıkhık derecesine ve ilerlemesine engel başka gūçlüklerin bulunup bulunmadığına göre farklıiık gösterebilecektir.
38. Somut olaya bu yönleriyle bakıldığında kovuşturmada 29/l1/2011 tarihinde verilen hüküm, sanıkların müdafi yardımı almasındaki eksiklik nedeniyle Yargıtay tarafından 31/3/2014tarihinde bozulmuştur. Bozma Üzerine AğirCeza Mahkemesince yeniden yūrütūlmeye başlanaņ kovuşturmada eksiklikler giderildikten tam dokuz ay sonra 3/12/2014tarihinde ikinci hükthm verilmiştir.

39. Bu aşamadan sonra dava dosyasının Ağır Ceza Mahkemesi tarafindan temyiz incelemesi için 8/5/2015 tarihinde Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına gönderildiğive hükmün temyiz incelemesini yapan Yargıtay1. CezaDairesinin 11/1/2021 tarihli ilamıyla onanarak kesinleştiği görülmektedir.

40.Sonuç olarak olayın 27/7/2009 tarihinde gerçekleştiği, Başsavcıfık tarafindan yÖrütülen soruşturma sonucunda, olaydan tam Üç ay sonra 27/10/2009 tarihinde şüpheliler hakkında kamu davaşı açıldığı, iddianamenin kabulünden sonra başlayan kovuşturma evresinin ise 1 1/1/2021 tarihinde sona erdiği görūlmtiştür.

41. Başvuruya konu soruşturma ve iki dereceli yargılama aşamalarının ilerlemesine engel olan herhangi bir unsur ya da gūçloğün bulummaması ile olayın kanun yolu incelemesi aşamasının bu derece uzun sürmesine sebebiyet verecek nitelikte bir karmaşıklğa sahip olmamasi, başvurucunun bu gecikmede hiçbir dahlinin olmaması gibi hususlar dikkate alındığında ceza muhakemesinin on bir yılı aşkın bir süredetamamlanmış olmasmın makul olduğunun sõylenemeyeceği sonucuna ulaşılmıştır.

42. Somut olayda yargı sisteminde daha sonra ortaya çıkabilecek benzer ihlallerin Önlenmesinde sahip olunan önemli rolün zarar görmesine neden olabilecek şekilde yetkili mercilerce makul ivedilikle hareket edilmeyip bu konuda gereken hassasiyetin gösterilmediği sonucuna vartımıştır. Bu hassasiyetin kişilerin hukukun Üstünlügüne olan bağlılığıısürdtırmesi ve adalete güvenin sarsılmaması açısından azami oranda gösterilmesi gerektiğinin bu noktada yeniden hatirlatıiması uygun olacaktır.

43. Açıklanan gerekçelerle Anayasa'nın 17. maddesinde güvence altına alınan yaşam hakkının usule ilişkin boyutunun ihlal edildiğine karar verilmesi gerekir.

4. 6216 Saydı Kanun'uu 50. Maddesi Yδnünden 
44. 30/3/2011 tarihli ve 6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun'un 50. maddesinin ilgili kısmı şöyledir;
"(1) Esas inceleme somunda, başvurucunun hakkonın ihlal edildigine ya da edilmediğine karar verillr. Ihlal kararı verilmesi hålinde ihlalin ve sonuçlarının ortadan kaldırılması için yapılması gerekenlere hükmediltr. ….

(2) Tespit edilen ihlal btr mahkeme kararından kaynaklanmışsa, ihlali ve sonuçlarım ortadan kaldırmak için yeniden yargılama yapmak üzere dosya ilgili mahkemeye gönderilir.Yeniden yargılama yapımasında hukuki yarar bulunmayan hállerde başvurucu lehine tazminata hükmedilebilir veya genel mahkemelerde dava açulmast yolu gösterileblltr.Yentden yargulama yapmakda yükümlü mahkeme, Anayasa Mahkemesinin ihlal kararında açıkdadığı ihlali ve sonuçlarım ortadan kaldıracak şekilde mümkünse dosya üzertnden karar verir,"
45. Başvurucular 60.000 TL manevi tazminata karar verilmesi talebinde bulunmuştur.

46. Yaşam hakkının usul boyutunun ihlal edildiği sonucuna varimiştir. Bu nedenle yalnızca ihlal tespitiyle giderilemeyecek olan manevi zararları karşılığında başvuruculara net 60.000 TL manevi tazminatın müştereken õdenmesine karar verilmesi gerekir.
47. Dosyadaki belgelerden tespit edilen 294,70 TL harç ve 3.600 TL vekâlet ücretinden oluşan toplam 3.894,70 TL yargılama giderinin başvuruculara mtiştereken ödenmesine karar verilmesi gerekir.

VI. HÜKÜM 
Açıklanan gerekçelerle;
A. Yaşam hakkının usul boyutumun ihlal edildiğine ilişkin iddianın KABUL EDİLEBİLİR OLDUĞUNA,
B. Anayasa'nın 17. maddesinde güvence altına alınan yaşam hakkının usul boyutunưn IHLAL EDILDIĞINE 

C. Başvuruculara net 60.000 TL manevi tazminatın MÜşTEREKEN ÖDENMESINE,
D. 294,70 TL harç ve 3.600 TL vekâlet Ücretinden oluşan toplam 3.894,70 TL yargılama giderinin başvuruculara MÜŞTEREKEN ÖDENMESİNE,
E. Ödemelerin, kararmn tebliğini takiben başvurucuların Hazine ve Maliye Bakanlığına başvuru tarihinden itibaren dört ay içinde yapılmasına, Ödemede gecikme olmasıhâlinde bu strenin sona erdiği tarihten ödeme tarihine kadar geçen süre için yasal FAiZ UYGULANMASINA,

F. Kararın bir örneğinin bilgi için Aksaray Ağır Ceza Mahkemesine (E.2014/181)GÖNDERILMESINE,
G. Kararın bir Örmeğinin Adalet Bakanlığına GÖNDERILMESINE 18/5/2021tarihinde OYBtRLIĞtYLE karar verildi,
Başkan Oye Üye Kadir ÖZKAYA Engin YILDIRIM M.Emin KUZ 
Oye Yıldız SEFERINOĞLU 
Oye Basri BAĞCI