Anayasa Mahkemesinin 18/10/2022 Tarihli ve 2018/24614 Başvuru Numaralı Kararı
ANAYASA MAHKEMESİ KARARLARI | 2022-11-22

22 Kasim 2022 SALI 
Resmî Gazete 
Sayı : 32021
ANAYASA MAHKEMESİ KARARI 
Anayasa Mahkemesi Başkanlığından:
VELÍ ŞAÇILIK BAŞVURUSU (2)
Başvuru Numaraşı: 2018/24614Karar Tarihi : 18/10/2022
Başkan : Hasan Tahsin GÖKCAN Üyeler : Muammer TOPAL Recai AKYEL Yusuf Şevki HAKYEMEZ Selahaddin MENTEŞRaportör : Murat Îlter DEVECI Hasan HÜZMELİBaşvurucu : Veli SAÇİLIK Vekili : Av. Senem DOĞANOĞLU 
L BAŞVURUNUNÖZETİ
1.Başvuru; kolluk görevlilerinin gūç kullanması sonucu meydana gelen yaralanna ve bu olay hakkında yürütlen ceza soruşturmasının etkisizliği nedeniyle insan haysiyetiyle bağdaşmayan muamele yasağının, mülki amirce toplantı ve gösteri yürüyüşlerinin belirli bir stre için yasaklanması ve bu yasak sebebiyle barışçıl bir toplantının kolluk görevlilerince dağıtılması nedeniyle toplantı ve gösteri yürtyüşü düzenleme hakkının ihlal edildiği iddialarına ilişkindir.

2. Kamu görevinden çıkarılan ve açlık grevi yapan iki kişiye destek verip olağanüstü hål tedbirleri kapsamındaki işten çıkarmaları protesto etmek isteyen, aralarında daha õnce kamu görevinden çıkarılmış olan başvurucunun da bulunduğu yaklaşık on kişilik bir grup basın açıklaması yapmak için 9/1/2018 tarihinde Ankara'daki bir caddede toplanmıştır. Grup ūyeleri, sözü edilen iki kişinin yalnız olmadığı yöntnde slogan atmış ve daha ōnce hazırladıkları ūç pankartı taşımıştır. Polis, dağılmaları yōnünde grubu megafonla uyarmıştır. Bir grup üyesi bahsi geçen iki kişinin uzun süredir açlık grevinde olduğuna işaret edip işlerini geri istediklerini söylcmiş ve polisleri kastederek “Bunlar bize saldıracak şimdi."demiştir. Polisler grup üyelerini kollarından tutarak orada buluman bir polis minibüstine bindirmiştir. Kısa süre sonra caddede yakalanan bir kişi ittirilerek minibüse bindirilmiştir, Bir başka kişinin daha minibtıse ittirilerek bindirilmeye çalışılmasına tepki gösteren başvurucu,minibüsün yarı açık durumdaki arka kapısından dışarrya çıkmak için hamle yapmış ancak polislerin kendisini minibüsün içine itip kapıyı kapatmaya çalışmaları nedeniyle minibüsten inemeriştir. Bu sırada minibtise bindirilmek istenen son kişi henüz tam olarak minibüse binmemiştir. Başvurucu durduğu yerde “Yeter be, yeter!.. [anlaşılamadı] yapmak şerefstzlikttr!'" diye bağırmaya başlayınca bir polis memuru oldukça yakın bir mesafeden başvurucunum yüzüne ve kryafetine birçok kez biber gazı sıkmıştır. Biber gazından sakınmak isteyen başvurucu, dengesini kaybederek bir şekilde minibüsten inmiştir. Polisler 

başvurucuyu elleriyle ve kalkanlarryla iterek ve kıyafetinden tutarak minibüse bindirmeye çalışmıştır. Başvurucu "Gözüm!" diye bağırınca polisler başvurucuyu karga tulumba minibüsün ōn bölümüne bindirmiştir, Başvurucu hakkında tanzim edilen raporlara göre olay nedeniyle her iki konjoktivada (Konjoktiva, göz kapağı iç yüzünü ve göz yuvarlağının ön yüzünt kaplayan zardī.) hiperemi (kızarıklık) ve sol sibia (incik kemiği) õn yüzde 2x5cm'lik abrazyon (sıyırma) ile hassasiyet oluşmuştur ve başvurucunun yaralanması basit bir tibbi müdahale ile giderebilecek ölçüde hafiftir.

3. Olayın tzerinden kısa bir süre geçmesinin ardından başvurucu, katıldığı basın açıklamasımı dağıtan ve yaralanmasına neden olan polis amirleri ve memurları hakkında suçduytrusumda bulunmuştur. Bu suç duyurusuna ilişkin dilekçeyi kaleme alan başvurucu vekili,olaya ilişkin kamera kaydının bir örneğini savcılığa sunmuşttır,
4. Savcılık olay nedeniyle düzenlenen kolluk tutanaklarımı, kolluğun çektikleri de dâhil olmak üzere olayla ilgili kamera görüntülerini ve başvurucu hakkında dtizenlenmişdoktor raporunu emniyet müdüriüğünden temin edip başvurucunun kesin adli raporunu almış;soruşturma dosyasında mevcut kamera görüntllerini bilirkişiye inceletmiş ve başvurucunun ifadesine başvurmuştur.

- Emniyet müdürlüğünün ilgili biriminin çektiği görüntälerin ve başvurucu hakkmda düzenienen kesin adli raporun içeriği yukarıda belirtildiği gibidir (bkz. § 2).
- Soruşturma dosyasında bulunan kamera gōrūntülerinin içeriği konusunda hazırlanan bilirkişi raporunda grubun polisin uyarılarına rağmen dağılmayıp polise direndiği, polisin orantılı güç kullanarak eylemcileri gözaltına aldığı, bir eylemcinin minibüse getirildiği sırada grup üyelerinin polise etkili bir şekilde direnip zorluk çıkardıklari, bu sırada başvurucu ve bazı eylemcilerin arbede çıkararak araçtan inmeye çalıştıklari, polislerin bu direnişi engellemek amacıyla gaz kullandığı,dengesini kaybeden başvurucunun yere düştüğü ve polislerin başvurucuyu itinalı bir şekilde ıninibüsün õn bölümüne taşidıkları belirtilmiştir.

- Emniyet müdürlüğüince savcılığa gönderilen belgelerde eylem yapılan yerin toplantı ve gösteri yürüyüşü alanları olarak belirlenen yerlerden olmadığı, Ankara Valisi'nin işe geri dönme talebiyle açlık grevi yapan kişileri desteklemek amacıyla yapılacak toplantı ve gösterileri, eylemlerin parklardaki vatandaşları rahatsız edebileceği ve terör örgütlerinin eylemciler ile diğer vatandaşları hedef alan saldırılar gerçekleştirebileceği gerekçesiyle 1/11/2017 tarihinden itibaren üç ay süre ile yasakladığı, yasağın 10/6/1949 tarihli ve 5442 sayılı f1 İdaresi Kamunu'nun 11.maddesinin (c) bendine, 6/10/1983 tarihli ve 2911 sayılı Toplantı ve Gösteri Yürüyüşleri Kanunu'nun 17. maddesine ve 25/10/1983 tarihli ve 2935 sayılıOlağanüstü Hal Kanunu'nun 11. maddesinin (m) bendine dayandırıldıği, başvurucu ile bir başka eylemcinin toplantıyı oturma eylemine çevirdiği, grup üyelerinin direnmesi nedeniyle polis kalkanları ve biber gazı kullanlarak eylemin sonlandırıldığı, yakalanan kişilerin minibüse binmesini engellediği için başvurucuya gaz sıkıldığı ve kesilecek idari para cezası nedeniyle yakalanan başvurucunun idari para cezası kesilmesi sonrasında serbest bırakıldığı açıklanmıştır. Sözü edilen belgelere göre başvurucu, asılsız kötü muamele iddialarının önüne geçilebilmesi amacıyla doktor raporu alınması için hastaneye götürülmek üzere diğer eylemcilerle beraber minibtise bindirilmiştir.


-Başvurucu ifadesinde itilmek suretiyle minibüse bindirildiğinde belinin incindiğini, minibüsün içine gaz sıkıldığını, gazdan çok etkilendiği için minibüsten inmeye çalıştığını, yerde tekmelenerek minibüsün bir başka kısmına alındığını,kendisine tekme atan polisi gōrmediğini ve kendisine idari para cezası verilmesi sonrasında serbest bırakıldığını beyan etmiştir.

5. Yürüttüğü soruşturma sonunda savcılık; polisin görevini yaparken gerekli ölçüde zor kullanma yetkisi olduğu, başvurucuyu yaralamaya yönelik kasten yapıłmış bir eylem bulunmadığı ve polisin mevzuat doğrultusunda hareket ettiği gerekçesiyle kovuşturmaya yer olmadığına dair karar vermiştir. Başvurucunun savcılıkça verilen karara itirazı sulh ceza hâkimliğince reddedilmiştir.

6. Ankara Valisi, 15 Temmuz 2016 tarihli darbe teşebbüstü ardından ilan edilen iki yıllık olağanüstü hål süresince sekiz ayı kesintisiz olmąk üzere toplam yaklaşık on bir ay boyunca il genelinde tüm toplantı ve gösterileri yasaklamış veya izne bağlamıştır. Bu kararlardan biri olan ve başvuruya konu kolluk müdahalesine dayanak teşkil eden yasaklama karart da “işe geri dönme talebiyle açlık grevi yapan ilkd kişiyt destekdemek ve bunların tutuklanmalarım protesto etmek amacıyla 24 saat esasına göre Ankara'nın muhtelif yerlerinde, parklarında açlık grevi veya oturma eylemt düzenleneceğine dair istihbarat bulunduğu belirtilerek kamu düzeni ve suç işlenmesinin Önlenmesi veya başkalarının hak ve Özgürlüklerinin korummasının tehlikeye düşebileceği gerekçesiyle verilmiştir (aytıntılı bilgi için bkz. Adnan Vural ve diğerlerı [GK], B. No: 2017/36237, 10/3/2022, § 19).
7. Başvurucu, nihai kararı 12/7/2018 tarihinde Öğrendikten sonra 7/8/2018tarihinde bireysel başvuruda bulunmuştur.

8. Komisyonca adli yardım talebinin kabult ile başvurunun kabul edilebilirlik ve esas incelemesinin Böltüm tarafindan yapilmasına karar verilmiştir.

II. DEĞERLENDİRME 
A. İnsan Haysiyetiyle Bağdaşmayan Muamele Yasağınm İhlal Edildiğine İltşkin İddla 

9. Başvurucu; polisin itekleme ve yerde sürükleme şeklinde şiddete başvurmasından, minibüstn içinde olmasına rağmen kendisine biber gazı sıkılmasından,gazın etkisiyle yere düşmesinden sonra kafasına vurulup tekmelenmesinden, minibüsün bir başka yerine firlatıbmasından, olay hakkmda etkili bir ceza soruşturması yürütülmemesinden ve soruşturma sürecindeki itirazlarının dikkate alınmamasından yakınmıştır. Bakanlık görüştınde başvurucumun kötü muamele iddiaları incelenirken etkili bir soruşturma yapılıp yapılmadığı, bu anlamda olayların gerçekliğini tespit etmek için her türlü makul şüpheden uzak kanıtların bulunup bulunmadığinın değerlendirilmesi sırasında Anayasa ve ilgili mevzuat hükümleri ile Anayasa Mahkemesi içtihadı ve somut olayın kendine özgükoşullarının dikkate alınması gerektiği belirtilmiştir. Başvurucu, Bakanlık görüşüne karşıbeyanında ihlal iddialarını tekrar etmiştir.

10. Başvurucunun ihlal iddiası Anayasa'nın 17. maddesinin üçüneü fikrasında gūvence altına alınan yasak kapsamında incelenmiştir.


11. Açıkça dayanaktan yoksun olmadığı ve kabul edilemezliğine karar verilmesini gerektirecek başka bir neden de bulunmadığı anlaşılan ihlal iddiasının kabul edilebilir olduğuna karar verilmesi gerekir.

12. Anayasa'nın 17. maddesinin üçüncü fikrasında güvence altına yasağın maddi boyutuyla ilgili olup başvuruya uygulanabilir niteliktę olan ilkeler Gülşah Öztürk ve diğerleri (B. No: 2013/3936, 17/2/2016, § 52), Betul Oztürk Galhan ve Sila Koç (B. No: 2016/12937,10/12/2019, §§ 33, 43-45) ve Deniz Karadeniz ve diğerleri ([GK], B. No: 2014/18001,6/2/2020, § 92) kararlarında yer almaktadır. Sözü edilen ilkelere göre kişilerin kendi tutumunun zorunlu kıldığı hâller dışında gūç kullanmaya yetkili kamu görevlilerinin kişilere fiziksel gūç kullanması ve haksız yere bireylerin yüzüne biber gazı sıkarak söz konusu kişilerin yoğun fiziksel ve ruhsal aci çekmesine neden olmaları Anayasa'nın 17. maddesinin üçüncü fikraşımı ihlal etmektedir. Kolluk görevlileri biber gazımı kapalı bir yerde kullanacaklarsa bu gazların kapalı alanda kullanılması hâlinde olumstız tesirlerinin artabileceğini dikkate almalı ve aynı amacı temin edecek alternatif zor kullanma araçlarının kullanılmasının mümktın olup olmadığını değerlendirmelidir. Biber gazının kimyasal tesiri yüzünden oluşan acının -meydana gelen yaralanmanın basit tibbi müdahaleyle giderilebilir nitelikte olması durumunda bile- kişilerde ilave bir korku ve elem duygusuna yol açabilecek mahiyette olduğu gözden uzak tutulmamalıdır.

13. Somut olayda başvurucunun da içinde bulunduğu gruba polisçe müdahale edilmiş ve grup tiyeleri, kendilerine idari para cezası kesilebilmesi için yakalanıp astisız kötümuamele iddialarımın õntine geçebilmek amacıyla doktor raporu alinması için hastaneye götürülmek üzere polis minibüsüne bindirilmiştir. Grup üyelerinin toplandığı caddede yakalanan bir kişinin polislerce minibüse ittirilerek bindirilmeye çalışılması üzerine duruma tepki gösteren başvurucu, minibüsten dışarıya çıkmak için hamle yapsa da polislerin kendisini minibüsün içine itip kapıyı kapatmaya çalışmaları nedeniyle minibüsten inememiştir. Bu sırada minibüse bindirilmek istenen son kişi henüz tam olarak minibüse binmediği için minibüstın kapısı kapanmamıştır. Bir polis memuru, minibüsten inmeye çabalamadan durduğu yerde “Yeter be, yeter!.. [anlaşılamadı] yapmak şerefsizliktir!" diye bağıran başvurucunun -kapalı ve dar bir alanda birçok kişiyle birlikte bulunmasına rağmenyüzüne ve kıyafetine oldukça yakın bir mesafeden birçok kez biber gazı sıkmıştır. Bunun sonucunda başvurucunun göz kapağı iç yüzünü ve göz yuvarlağının ön yūzünü kaplayan zarda kızarıklık oluşmuş ve başvurucu maruz kaldığı muamele nedeniyle acı yanında korku da duymuştur, Oysa biber gazı sıkılmasından önce başvurucu, olduğu yerde durmakta; polise karşı şiddet içeren bir davranışta bulunmamakta ve araçtan inmeye çabalamamaktadır.Nitekim başvuru dosyastna, başvuruya konu olay nedeniyle başvurucu bakkında yūrütülen bir ceza soruşturmasına ilişkin bilgi yansımamıştır. Ayrica biber gazi kullanmadan Önce polis memuru, başvurucu ile beraber birçok kişinin kapalı bir alanda bulunduğunu dikkate almamış; alternatif güç kullanım araçlarımın kullanilabilirliğini değerlendirmemiştir. Bu nedenle somut olayın koşullarında başvurucunun davranışlarının polisin biber gazı ile müdahalesini zorunlu kıldığını ve biber gazımın orantılı bir biçimde kullanıldığını söylemek mühmkln değildir.

14. Başvurucu; itekleme ve yerde sürükieme şeklinde şiddete başvurmasından,kafasına vurulup tekmelenmesinden ve minibüstn bir başka yerine firlatilmasından da şikâyet etmiştir ancak başvuru dosyası, başvurucuya karşı sözü edilen fillerin işlendiği yönünde makul şüphenin ötesinde kanrt ihtiva etmemektedir.


15. Anayasa Mahkemesinin Anayasa'nın 17. maddesinin üçüncü fikrasında yasaklanan muamele ve cezalarla ilgili değerlendirmelerine göre başvuruya biber gazıyla yapılan muamele, olayın gelişimi ve biber gazımn başvurucunun üzerinde bıraktığı etki dikkate almdığında insan haysiyetiyle bağdaşmayan bir muamele olarak kabul edilebilir (bahsi geçen muamele ve cezalarla ilgili ayrıntılı açıklamalar için birçok karar araşından bkz.Osman Ġōkalp, B. No: 2019/7312, 3/2/2022, §§ 32-35). Bu durumda insan haysiyetiyle bağdaşmayan muamele yasağının maddj boyutu ihlal edilmiştir.

16. Insan haysiyetiyle bağdaşmayan muamele yasağmın usul boyutumun ihlal edildiğine ilişkin iddiaya gelince konuyla ilgili ilkeler şimdiye kadar verilen birçok kararda yer almıştır (örnek kararlar için bkz, Ferit Kurt ve diğerleri, B. No: 2018/9957, 8/6/2021, §§75-78; İsmail Adak, B. No: 2018/19964, 20/10/2021, §§ 37-41). Amlan ilkelere göre bir kişinin Anayasa'nm 17. maddesinin ūçtıncü fikrasını ihlal eder biçimde fiziksel ve ruhsal bir saldırıya uğradığına dair savumulabilir bir iddiası varsa bu iddia hakkında etkili bir soruşturma yürütülmelidir. Yaralama olayının gūç kullanmaya yetkili bir kamu görevlisinin kasıtlı bir eylemi sonucu meydana geldiğinin ileri sürüldüğü hâllerde ivedilikle bir ceza soruşturması başlatılmalı, soruşturma olaya karışmış olanlardan bağımsız kişilerce yürütülmeli, soruşturmada olayı aydılatabilip sorumluların belirlenmesini sağlayabilecek bütin deliller toplanmalı, soruşturma süreci gerektiği ölçüde kamu denetimine ve mağdurun erişimine açik tutulmali, soruşturma sonunda çabuk ve temelden yoksun sonuçlara dayanılmamałı (nesnel ve tarafsız analiz) ve soruşturma makamınca, kullanılan gücün ilgilinin davranışı nedeniyle mutlak surette gerekli olan bir gūç kullanımıa karşılık gelip gelmediği ve orantılı olup olmadığı değerlendirilmelidir. Ayrıca soruşturmada makul bir özen ve stüratle hareket edilmelidir.

17. Başvurucunun yaralanmasıyla sonuçlanan olaya ilişkin suç duyurusu sonrasında savcılıkça bir ceza soruşturması başlatılmıştır. Bu soruşturma kapsamında emniyet müdürlüğünün ilgili birimince çekilen görüntü kayıtlan ile olayla ilgili kolluk tutanaklarıgetirtilmiş, başvurucunun kesin adli raporu alınmış, soruşturma dosyasında mevcut görüntükayıtları bilirkişiye inceletilmiş ve başvurucunun ifadesine başvurulmuştur. Ne var ki başvurucu hakkında düzenlenen raporlara rağmen başvurucuya karşı biber gazı ve fiziki gūçkullanan polislerin tespit edilmesi ve bu kişilerin ifadelerinin alınması yönünde adım atılmamış, başvurucu ile aynı minibüse bindirilen kişilerin beyanı alınmamış ve görüntükayıtları savcı tarafindan incelenmemiştir. Hâlbuki bilirkişi raporu ile kolluk tutanakları,soruşturma dosyasında bulunan görüntü kayıtları ile örtüşmemektedir ve görüntü kayıtlarının incelennesi somut olayda teknik bir bilgi gerektirmemektedir (bkz. §§ 2, 4). Ayrıca savcılık,polisin görevini yaparken gerekli ölçüde zor kullanma yetkişi olduğunu ve polisin yasal mevzuat doğrultusunda hareket ettiğini belirterek kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verse de polisin neden güç kullanmak zorunda kaldığına ve zor kullanmasının sebebine nazaran kullandığı güctın orantılı olup olmadığına ilişkin açıklama yapmamıştır. Bu nedenle insan haysiyetiyle bağdaşmayan muamele yasağmın usul boyutu ihlal edilmiştir 
18. Açıklanan gerekçelerle Anayasa'nt 17, maddesinin üçüncü fikrasında güvence altına alınan insan haysiyetiyle bağdaşmayan muamele yasağının maddi ve usul boyutlarının ihlal edildiğine karar verilmesi gerekir.

B.Toplantı ve Gösteri Yürüyüşüi Düzenleme Hakkmtn İhlal Edldiğine İllşkin Iddla 

19. Başvurucu, gerçekleştirmek istediği barışçıl nitelikte basın açıklamasının kolluk görevlilerince orantısız güç kullamlarak engellendiğini ve müdahaleye dayanak yasakiama 

kararının hukuka aykırı olduğunu belirterek ifade hürriyeti ile toplantı ve gösteri yürüyüşüdüzenleme hakkının ihlal edildiğini ileri sürmüştür. Bakanlık görüşünde ihlal iddialarının incelenmesi sırasında ilgili mevzuat hükümleri ve içtihatlar ile somut olayın kendine özgükoşullarımın dikkate alınması gerektiği ifade edilmiştir. Başvurucu, Bakanlık görüşüne karşıbeyanında ihlal iddialarını yinelemiştir,
20. Başvurucunun ihlal iddiası toplantı ve gösteri yürüyüşt düzenleme hakkıkapsamında incelenmiştir.

21. Açıkça dayanaktan yoksun olmadığı ve kabul edilemezliğine karar verilmesini gerektirecek başka bir neden de bulunmadığı anlaşılan ihlal iddiasının kabul edilebilir olduğuna karar verilmesi gerekit.

22. Ankara Valisi'nin yasaklama kararımın 2935 sayılı Kanun'un 11. maddesinin (m) bendi uyarınca verildiği anlaşılmıştır (benzer yöndeki değerlendirme için bkz. Adnan Vural, § 50). Amlan yasaklama kararına aykırı davranuldığı gerekçesiyle 291l sayılıKanun'un 23, ve 24. maddeleri uyarınca toplantıya yapılan müdahalenin kanunilik õlçüttinükarşıladığı değerlendirilmiştir. Başvuruya konu müdahalenin yapıldığı ve bunun dayanağıolan Ankara Valisi'nin yasaklama kararının verildiğitarihte tüm ülkede olağanüstü hâlin devam ettiği gözetilerek inceleme Anayasa'nın 15. maddesi kapsamında yapılacaktır. Bu inceleme sirasında öncelikle sinırlamanın Anayasa'nı 13. ve 34. maddelerinde yer alan güvencelere aykırı olup olmadığı tespit edilecek, aykırılk saptanması hâlinde ise Anayasa'nın 15. maddesindeki ölçütlerin bu aykırılığı meşru kılp kılmadığı değerlendirilecektir (benzer değerlendirmeler ve müdahalenin demokratik toplum düzeninin gereklerine uygun olmasına ilişkin genel ilkeler için bkz, Adnan Vural ve diğerlert, §§44, 45; 8§53-55).
23. Anayasa Mahkemesi Adnan Vural ve diğerlert kararında, OHAL sürecinde yasaklama kararlarına aykın olarak gerçekleştirilen toplantılara katilanlara idari para cezasıverilmesi şeklindeki müdahalenin Anayasa'nın 13. maddesine göre demokratik toplum düzeninin gerekierine uygunluğunu ve Anayasa'nın 15. maddesine göre de olağanüstü hâlin gerektirdiği ðlçülālüğünü incelemiştir. Anılan kararda, başvuruya konu olan toplantı ile bu toplantzya katilımı nedeniyle başvurucuya verilen idari para cezasmı da inceleyen Anayasa Mahkemesi, yasaklama karartyla giderilmeye çalışılan güvenlik kaygısının idarece açıkça ortaya konulamaması, terör tehdidine soyut olarak yer verilmesi, kamu düizeni yönünden daha az sınırlayicı uygulamalarla giderilemeyecek bir tehlike olduğunun gösterilmemesi, şablon gerekçelerle birbiri ardına alınan yasaklama kararlarının toplantı ve gösteri yürüyüşüdüzenleme hakkını anlamstz ve imkânsız kılacak bir dereceye ulaştırması nedeniyle verilen idari para cezalarının demokratik toplum düzeninin gereklerine uygun olmadığ sonucuna varmıştır (Adnan Vural ve diğerleri, §§ 5663; olağanüstü hål sürecinde idarenin yasaklama kararına aykırı olarak toplantıya katılım nedeniyle verilen idari para cezalarının anılan hakkıihlal ettiği yöntınde benzer değerlendirmelerin yapıldığı diğer kararlar için bkz. Erdal Karadaș, B. No: 2017/22700, 28/5/2019; Selma Elma, B. No: 2017/24902, 4/1/2019;Haseyin Karabulut ve diğerleri, B. No: 2017/24457, 17/6/2020). Bununla birlikte Anayasa Mahkemesi, müdahalelerin Anayasa'nı 15. maddesi kapsamında ölçült de olmadığııdeğerlendirdiği anılan kararında aşağıdaki gerekçelere dayanmıştır:
"69. Bununla bprlikte yukarıdaki bölümde de açıklandığı üzere başvuru konusu yasaklama kararlarında terör tehdidine dair somut hiçbtr olgudan hareket ediimediği gtbi 31/7/2017 tarihli karardan itibaren tüm yasakdama kararlarında başvurucuların bir kasmının da katilması nedentyle idari para cezası aldikdari, görevlertnden thraç edilmeleri 

nedeniyle açlık grevtne başlayan eski öğretmen S.O. ve eski akademisyen N.G.ye destek amaçli, Kızılay Yüksel Caddesi ve çevresinde gerçekleştirilen toplantilara odaklanıldığı,ōzellikde DHKP/C terör örgütünün bu toplantuara terör saldırısı düzenleyebileceği ve söz konusu toplanular nedeniyle vatandaşların rahatsız olduğu gerekçelerine dayanuldığıgörülmektedtr. ...

70. Yasaklama kararlarında, park ya da bahçe gibi vatandaşların yoğun olarak tercth ettiğı bölgelerde yüksek sesle eylem yapıması gtbt nedenlerle çevreye rahatsızhık verildiğışekdinde fade edilen gerekçenin olağanüsta häl olmadığı durunlarda da özellikde somut olay bağlamında başvurucuların toplandıkları alanlar dikkate alındiğında toplantı ve gösteri yürüyüşü düzenleme hakka karşısında meşruluğumu ileri sürmek oldukça tartışmalidır (bkz. § 58) Başvuru konusu olayda olağanüstü håltn gerektirdiğı ölçude olduğunu kabul etmeye de tmkån bulunmamaktadır.

71. 15 Temmuz darbe teşebbusünden hemen sonra …. kamu düzeninin sağlanmasına ilişkin sorunların sıcak btr şekilde hissedildigı beltrli ve kasa bir süre başvuru konusu yasağın süm Ankara'yr kapsamaspnın makul olduğu da kabul edilebtltr. Buna karşın idarenin, ilerleyen süreçte başvurucular gtbi toplantı hakkam kullanmak isteyen kimseler yönünden o tarthlerde var olan koşulların hassasiyetlerini de gözeterek bazi ayarlamalar yapımasının mümkün olup olmadiğın değerlendirmesi gerektiği açıkta. Bununla birlikae darbe teşebbüsünden 3 ay sonra başlayan ve olağanüstu hal surectnde neredeyse kesintisiz olarak 11 ay gibi uzun bir süre devam ettirtlen yasakdama sürecinde idare ve derece mahkemeleri bu konuda hiçhtr değerlendtrme yapmamışlardır. Dolayısıyla lk yasaklama kararının verildiği tarihte dahi devletin kamu düzeni ve güvenliğı ile kamu hizmetlerintn işleyişi kapsamında oluşan tehlikeleri bir ölçüde bertarafedebtlmesi ve gerekli tedbirleri alabiimesi yönünden makul bir sürenin geçtiğı dikkate alındiğında, Ankara Valiliğinin başvuru komusu kararlarında yer verilen gerekçelerin, başvurucuların toplantı hakkana gerçekleştirilen müdahalelerin olağanüstü hålin gerektirdiğı ölçüde olduğunu ortaya koyamadığı değerlendtrilmiştir.

72. Ankara Valiliği, başvuru konusu yasaklama kararlarıyla btreylertn toplantı ve gösteri yürüyüşleri dūzenleme haka yömünden, suresi belli olmayan kategorik yasaklama kararlarnyla aynı etkiyi oluşturan bir kulfet yaratmış; buna karşın kamu dizeninin karşılaştiğı tehltkentn olağanüstü hål tedbtrlert çerçevesinde işlerini kaybeden veya onların yakınları olan ve ügililere seslerini duyurmaya çalışan ya da düşünceleri için paydaşbulmaya çabalayan başvurucular yönünden yaratilan bu külfete baskın geldiğini hiçbir şekilde göstermemiştir. Ayrıca idare, başvuru komusu olayda yarışan değerler arasında adll bir denge kurulabilmesi için daha hafif tedbirler almnmasının yetersiz kalacağını hiçbtr şekdlde ortaya koymadan ilglli Kanun'da öngörülen en ağır tedbire başvurmuştur."
24. Somut olayda da etkinliğin bazı faaliyetlerin aksamasına neden olduğu, kamu düzenini bozduğu veya alınan güvenlik Önlemlerini zaafa uğratması nedeniyle kamu düzenine tlişkin gerçek bir kaygıya neden olduğu yönünde herhangi bir değerlendirme meveut değildir. Yukarıda yer verilen kararda ulaşılan sonuçtan farklı bir sonuca ulaşmayıgerektirecek bir neden bulunmayan başvuru konusu müdahalenin de olağanüstü hâlin gerektirdiği ölçüde olmadığı ve zorunlu bir toplumsal ihtiyacı karşıladığının ilgili ve yeterli bir gerekçeyle ortaya konulamadığı sonucuna varılmtştır.

25. Açıklanan gerekçelerle -Anayasa'nın 15.r maddesiylebirlikte değerlendirildiğinde- Anayasa'nın 34. maddesinde güvence altina altnan toplanti ve gösteri yürüyüşü düzenleme hakkının ihlal edildiğine karar verilmesi gerekir.

III. GİDERİM 
26. Başvurucu, ihlalin tespit edilmesi, soruşturmanın yenilenmesi ve kendisine manevi tazminat olarak 10.000 TL ödenmesi talebinde bulunmuştur.

27. Başvuruda tespit edilen hak ihtalinin sonuçlarının ortadan kaldırılması için yeniden soruşturma yapılmasında hukuki yarar bulunmaktadır. Bu kapsamda kararın gönderildiği savcılıkça yapılması gereken is, yeniden soruşturma işlemlerini başlatmak ve Anayasa Mahkemesini ihlal sonucuna ulaştiran nedenleri gideren, ihlal kararında belirtilen ilkelere uygun yeni bir karar vermektir (benzer yöndeki kararlar için bkz. Mehmer Doğan [GK], B. No: 2014/8875, 7/6/2018, §§ 5460; Aligül Alkaya ve diğerleri (2), B. No:2016/12506, 7/11/2019, §§ 5360, 66; Kadrl Enis Berberoğlu (3) [GK], B. No: 2020/32949,21/1/2021, §§ 93-100).

28.Başvurucuya talebi dikkate alınarak manevi zararları karşılığında net 10.000 TL manevi tazminat ödenmesine karar verilmesi gerekir.

I.
Açıklanan gerekçelerle;
A. I. Insan haysiyetiyle bağdaşmayan muamele yasağıın maddi ve usul boyutlarımım thlal edildiğine ilişkin iddianin KABUL EDİLEBİLIR OLDUĞUNA,
2. Toplantı ve gösteri yürüyüşü düzenleme hakkının ihlal edildiğine ilişkin iddianın KABUL EDİLEBİLIR OLDUĞUNA,
B. 1. Anayasa'nın 17. maddesinin Üçüncü fikrasında güvence altına alınan insan haysiyetiyle bağdaşmayan muamele yasağının maddi ve usul boyutlarının İHLAL EDILDIĞINE,
2. Anayasa'nın 34. maddesinde güvence altna alınan toplantı ve gösteri ytrüyüşü düzenleme hakkının İHLAL EDİLDİĞfNE,
C. Kararın bir örneğinin insan haysiyetiyle bağdaşmayan muamele yasağımın maddi ve usul boyutlarını ihlaliyle ortaya çıkan somuçları ortadan kaldırılmast için yeniden soruşturma yapımak (izere Ankara Cumhuriyet Başsaveılığına (Sor. No: 2018/12692)GÖNDERİLMESİNE,
D.Başvurucuya net 10.000 TLmanevi tazminat ÖDENMESINE,
E. 9.900 TL vekâlet tcretinden oluşan yargılama giderinin başvurucuya ÖDENMESINE,
F. Ödemelerin kararın tebliğini takiben başvurucunun Hazine ve Maliye Bakanlığma başvuru tarihinden itibaren dört ay içinde yapılmasına, ödemede gecikme olmasıhalinde bu strenin sona erdiği tarihten õdeme tarihine kadar geçen stre için yasal faiz UYGULANMASINA,
G. Kararın bir örneğinin Adalet Bakanlığına GÖNDERILMESINE 18/10/2022tarihinde OYBfRLİĞtYLE karar verildi.