Türkiye Raylı Sistem Araçları Sanayii Anonim Şirketinin Kuruluşuna İlişkin Kararda Değişiklik Yapılması Hakkında Karar ile Türkiye Raylı Sistem Araçları Sanayii Anonim Şirketi Ana Statüsünün Yürürlüğe Konulması Hakkında Karar (Karar Sayısı: 2603)
CUMHURBAŞKANI KARARLARI | 2020-06-03

3 Haziran 2020 ÇARŞAMBA 
Resmî Gazete 
Sayı : 31144
CUMHURBAŞKANI KARARI 
Karar Sayısı: 2603
Ekli "Türkiye Raylı Sistem Araçları Sanayii Anonim Şirketinin Kuruluşuna İlişkin Kararda Değişiklik Yapılması Hakkında Karar" ile “Türkiye Raylı Sistem Araçları Sanayii Anonim Şirketi Ana Statüsü"nün yürürlüğe konulmasına, 233 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 3 üncü ve 54 üncü maddeleri ile 399 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 4 üncü maddesi gereğince karar verilmiştir.

2 Haziran 2020
Recep Tayyip ERDOĞAN CUMHURBAŞKANI 
TÜRKİYE RAYLI SİSTEM ARAÇLARI SANAYİİ ANONİM ŞİRKETİNİN KURULUŞUNA İLİŞKİN KARARDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASI HAKKINDA KARAR 
MADDE 1- 3/3/2020 tarihli ve 2186 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile yürürlüğe konulan Türkiye Raylı Sistem Araçları Sanayii Anonim Şirketinin Kuruluşuna İlişkin Kararın geçici 1 inci maddesine aşağıdaki fikralar eklenmiştir.

“(5) TÜRASAŞ'ın tescil tarihinden itibaren bir ay içerisinde; birinci fikra uyarınca tüzel kişilikleri sona eren TÜVASAŞ, TÜLOMSAŞ ve TÜDEMSAŞ'ın devir ve hesap kapanış(açılış) işlemleri tamamlanır, kapanış (açılış) envanterleri ve bilançoları düzenlenir ve kapanışbilançoları TCDD ve TÜRASAŞ Yönetim Kuruluna, açılış bilançosu ise TÜRASAŞ Yönetim Kuruluna sunulur.

(6) TÜVASAŞ, TÜLOMSAŞ ve TÜDEMSAŞ’a ait olup TCDD hesaplarında yer alan ve bu Karar uyarınca TÜRASA$'a devredilecek olan 1.727.080.116,85 TL sermaye,TÜRASAŞ'in tescili ile birlikte TCDD sermayesinden tenzil edilir.
(7) TÜRASAŞ'ın kuruluş ve örgütlenmesine ilişkin giderler, tescil tarihinden itibaren talep edilmek üzere, TÜRASAŞ'ın nam ve hesabına borç kaydedilerek TCDD tarafindan ödenir."
MADDE 2- Bu Karar yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
MADDE 3- Bu Karar hükümlerini Cumhurbaşkanı yürütür.

SARR STR IA  AAAS 
B    d 
me 
T T                        de  e personele ilişkin hususları düzenlemek amacıyla hazırlanmıştır.

Dayanak 
MADDE 2- (1) Bu Ana Statü, 8/6/1984 tarihli ve 233 sayılı Kanun Hükmünde Kararname, 22/1/1990 tarihli ve 399 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile 3/3/2020 tarihli ve 2186 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı hükümlerine dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar 
MADDE 3- (1) Bu Ana Statüde geçen;
a) Bakan: Ulaştırma ve Altyapı Bakanını,
b) Bakanlık: Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığını,
c) TÜRASAŞ: Türkiye Raylı Sistem Araçları Sanayii Anonim Şirketini,ifade eder.

(2) Bağlı ortaklık, iktisadi devlet teşekkülü, kamu iktisadi kuruluşu, kamu iktisadi teşebbüsü, işletme, iştirak ve müessese terimleri için, 233 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamede yer alan tanımlar esas alınir.

Hukuki statü
MADDE 4- (1) TÜRASAŞ; tüzel kişiliğe sahip, faaliyetlerinde özerk ve sorumluluğu sermayesi ile sınırlı bir iktisadi devlet teşekkülüdür 
(2) TÜRASAŞ, 233 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ve 399 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile bu Ana Statü hükümleri saklı kalmak üzere özel hukuk hükümlerine tâbidir.

(3) TÜRASA$, 10/12/2003 tarihli ve 5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanunu ile 8/9/1983 tarihli ve 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu hükümlerine tabi değildir.
(4) TÜRASA$, 4/1/2002 tarihli ve 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu, 5/1/2002 tarihli ve 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu, 2/4/1987 tarihli ve 3346 sayılı Kamu İktisadi Teşebbüsleri ile Fonlarin Türkiye Büyük Millet Meclisince Denetlenmesinin Düzenlenmesi Hakkında Kanun ile 3/12/2010 tarihli ve 6085 sayılı Sayıştay Kanunu hükümlerine tabidir.
(5) TÜRASAŞ’ın merkezi Ankara'dadır.
(6) TÜRASAŞ’in sermayesi 3.000.000.000 TL olup tamami Devlete aittir.
(7) TÜRASAŞ'ın ilgili olduğu bakanlık Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığıdır.
Faaliyet alanı ve görevler 
MADDE 5- (1) TÜRASAŞ, raylı sistem araçlarının yerli ve milli bir şekilde üretimi ve tasarımı ile kritik bileşenlerindeki yerlilik oranının artırılması esas olmak üzere, yerli sanayinin Ar-Ge, tasarım ve üretim kabiliyetlerinin geliştirilmesi, her türlü raylı sistem araçlarının ve alt bileşenlerinin imalatı ile bakım ve onarımının yapılması ve yaptırılması amacıyla aşağıdaki faaliyetleri yürütür:
a) Amaçları doğrultusunda gerekli plan ve programları hazırlar ve takip eder, uygulama 

stratejilerini tespit eder ve gerçekleştirilmesini sağlar, bu hizmetlerin yerine getirilmesi ve geliştirilmesi için malî kaynak temin eder ve gerektiğinde bunları artırır.
b) Müessese ve işletmelerin ihtiyaç duyacağı her türlü mal ve hizmetin yurt içi ve yurt dışından alınması ile ilgili usul ve esasları belirler, müessese, bağlı ortaklık, işletme ve iştiraklerde üretilen her türlü mal ve hizmetin yurt içi ve yurt dışında pazarlanması ve satılmasıfaaliyetlerini yürütür, yürütülmesini sağlar ve koordine eder.

c) Müessese, bağlı ortaklık, işletme ve iştirakler arasında koordinasyonu sağlar,çalışmaların verimli ve kârlı olarak yerine getirilmesinin şartlarını oluşturur ve bunların ilgili mevzuat ile bu Ana Statü ve Yönetim Kurulu kararları doğrultusunda gelişmelerini sağlayacak tedbirleri alır.

ς) Müessese, bağlı ortaklık ve işletmelerin, işletme bütçesi tekliflerini, faaliyet alanına giren konularda aldıkları iştirak kararlarını inceleyerek onaylar, yatırımların genel ekonomi ve ulaştırma politikalarına uyumunu sağlar.

d) İlgili mevzuatı kapsamında, faaliyet alanına giren konularla ilgili olarak müessese ve işletme kurar, yurt içinde ve yurt dışında kurulmuş ve kurulacak olan ortaklıklara, şirketlere iştirak eder veya hissedar olur, kurulmuş teşebbüsleri tamamen veya kısmen devralır.
e) Faaliyet alanlarıyla ilgili olarak ihtiyacı halinde yatırım programı kapsamında taşınmaz mal satın alır, satar, kiraya verir, kiralar, sosyal tesis ve benzerlerini işletir veya işlettirir, satın aldığı arazi üzerinde inşaat yapar, yaptırır, taşınmaz mal üzerinde kendisi veya üçüncü kişiler lehine ayni haklar tesis eder, sınai ve fikri haklar alır veya satar.
f) Faaliyet alanlarıyla ilgili her türlü bina, fabrika, tesis, atölye kurar.
g) Faaliyet konularına giren alanlarda Ar-Ge merkezi açar, araştırma, geliştirme, test ve sertifikasyon çalışmaları yapar veya yaptırır.

ğ) Faaliyet alanları ile ilgili olarak yerli ve milli üretim ve tasarım imkânları öncelikli olmak ve bünyesindeki üretim tesisleri ile yerli ve milli üreticilerden bileşen temin edilemeyecek olması durumunda yurt dışı kaynaklı girişimde bulunmak üzere mali, ticari,iktisadi taahhütlere girer, yurt içi ve yurt dışında yerli veya yabancı kuruluşlarla lisans, teknik beceri (know-how) vb. anlaşmalar da dâhil olmak üzere her türlü işbirliği faaliyetlerinde bulunur.

h) Yurt içinde veya yurt dışında yapılmakta veya yapılacak olan raylı araçların üretim ve bakım işlerini, bunlara ilişkin eğitim, danışmanlık ve benzeri işleri yalnız başına veya ortaklık halinde birinci veya ikinci yüklenici olarak üstlenir.

i) Faaliyet konularıyla ilgili olarak yurt içinde ve yurt dışında şube, acente ve temsilcilikler açabilir veya temsilcilik verebilir.

i) Kümeleşme çalışmaları yapabilir, bu çalışmalara katılabilir, küme içerisinde işbirliği ve ticaret yapabilir, sanayi işbirliği programlarına dâhil olabilir. Yabancı ülke raylı sistem üreticileri ile faaliyet alanlarına ilişkin anlaşmalar yapabilir ve uluslararası birliklere katılabilir.
j) Rayli sistem altyapısının bakımi, onarımi, yenilenmesi ve yapımı için gerekli çeken ve çekilen araçlar ile gereçleri üretir, temin eder, kiralar, bakım ve onarımını yapar, işletir veya kiraya verir.

k) Kendi ihtiyaçları ile ilgili demiryolu taşımalarını ve bunu tamamlayıcı nitelikteki taşımaları yapar veya yaptırır; gerekli lokomotif, tren seti, vagon, konteyner, treyler ve benzeri çeken ve çekilen araçlar ile tüm malzeme ve gereçleri üretir, temin eder, kiralar, bakım onarımini yapar, kiraya verir.

1) Sermaye payı oranında, bağlı ortaklıklarına ve iştiraklerine kefalette bulunabilir.
m) Görev ve faaliyet alanları ile ilgili her türlü araç, gereç, malzeme, yedek parça, takım makine ve teçhizatı ithal ve ihraç eder veya ettirir.

n) Sigortacılık mevzuatına aykırı olmamak üzere sigorta ile ilgili işlemleri yapar veya yaptırır, sigorta acenteliği ve her türlü ekspertiz işlemlerini yapar veya yaptırır, dahili sigorta fonu kurar.


o) Görev ve faaliyet alanları ile ilgili, mesleki eğitim, seminer ve kurs hizmetleri verir,belgelendirir; bu amaçla eğitim ve test merkezleri kurar ve işletir.

ö) Görev ve faaliyet alanları ile ilgili olarak yurt içi ve yurt dışında; mühendislik,müşavirlik ve eğitim hizmetleri verir, istihdam geliştirme çalışmaları kapsamında düzenlenen beceri kazandırma programlarının uygulanmasını sağlar, kurulmuş ve kurulacak küçük ve orta büyüklükteki özel kuruluşlara idari ve teknik alanlarda rehberlik yapar.
p) Mevzuatla kendisine verilen diğer görevleri yerine getirir.
(2) TÜRASAŞ, amaç ve faaliyetlerini doğrudan doğruya veya müessese, bağlı ortaklık,işletme, iştirak ve diğer birimleri eliyle yerine getirir.

(3) TÜRASAŞ, amaç ve faaliyetleri doğrultusunda öncelikli olarak ülkemiz ihtiyaçlarınıkarşılamak üzere her türlü raylı sistem araç ve bileşenlerinin proje ve prototip çalışmalarınıherhangi bir siparişe bağlı olmaksızın kendi mali kaynaklarını kullanarak gerçekleştirir; tüm raylı sistem araçlarının ve kritik bileşenlerinin tasarım ve üretimini öncelikle yerli ve milli imkânlarla sağlar; mevcut üretim tesislerini rehabilite ve yeniden organize eder, verimliliklerini artırır; yerli sanayinin Ar-Ge, tasarım ve üretim kabiliyetlerini geliştirir.
İKİNCİ BÖLÜM TÜRASAŞ'ın Organları ve Teşkilat Yapısı
TÜRASAŞ’ın organları
MADDE 6- (1) TÜRASAŞ’ın organlari, Yönetim Kurulu ve Genel Müdürlüktür.
Yönetim Kurulu 
MADDE 7- (1) TÜRASAŞ'ın Yönetim Kurulunun teşkili ile görev ve yetkileri,üyelerinin atanmalari, nitelik ve şartlari, görev ve süreleri, görevden alınmaları ve diğer hususlar hakkında; 233 sayılı Kanun Hükmünde Kararname, 399 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ve diğer ilgili mevzuat hükümleri uygulanır.

Yönetim Kurulunun görevleri 
MADDE 8- (1) Yönetim Kurulu, TÜRASAŞ'ın amaç ve faaliyetlerini gerçekleştirme ve yönetimi ile ilgili gerekli her türlü kararı alır.

(2) Genel Müdür, Yönetim Kurulunun başkanıdır. Genel Müdürün bulunmadığıhallerde, Genel Müdürün Yönetim Kurulu üyeleri arasından görevlendireceği Genel Müdür vekili Yönetim Kuruluna başkanlık eder.

(3) Kamu görevi sıfatı uhdesinde kalmak üzere TÜRASAŞ'in Yönetim Kurulu üyeliğine atananlar, başka bir teşebbüs, bağlı ortaklık veya iştirakte yönetim kurulu veya denetim kurulu üyesi olarak görev alamazlar.

Yönetim Kurulunun toplanması
MADDE 9- (1) Yönetim Kurulu, Genel Müdürün daveti üzerine ayda iki defadan az olmamak üzere toplanır. Toplantı günü ile saatini de gösteren gündem, Yönetim Kurulu Başkanı tarafından tespit edilerek en az 24 saat önce üyelere dağıtılır. Yönetim Kurulu kararıyla gündemde değişiklik yapılabilir.

(2) Yönetim Kurulu üyeleri de kurul kararı alınmasına gerek görülen konuların görüşülmesi ve karara bağlanmasıyla ilgili olarak önerge verebilirler. Toplantı yapılması için en az iki üyenin ortaklaşa yazılı önerge vermesi gerekir.

(3) Toplantı yeri, TÜRASAŞ'ın merkezidir. Yönetim Kurulu, karar almak şartı ile başka bir yerde de toplanabilir.

(4) TÜRASAŞ'ın Yönetim Kurulu toplantısına katılma hakkına sahip olanlar bu toplantılara, 13/1/2011 tarihli ve 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 1527 nci maddesi 

uyarınca elektronik ortamda da katılabilir. TÜRASA$, 29/8/2012 tarihli ve 28396 sayılı ResmîGazete'de yayımlanan Ticaret Şirketlerinde Anonim Şirket Genel Kurulları Dışında Elektronik Ortamda Yapılacak Kurullar Hakkında Tebliğ hükümleri uyarınca hak sahiplerinin bu toplantılara elektronik ortamda katılmalarına ve oy vermelerine imkân tanıyacak elektronik toplantı sistemini kurabileceği gibi bu amaç için oluşturulmuş sistemlerden de hizmet satın alabilir. Yapılacak toplantılarda bu hüküm uyarınca kurulmuş olan sistem üzerinden veya destek hizmeti alınacak sistem üzerinden hak sahiplerinin ilgili mevzuatta belirtilen haklarınımezkûr Tebliğ hükümlerinde belirtilen çerçevede kullanması sağlanır.
(5) Yönetim Kurulu, üye tam sayısının salt çoğunluğu olan en az dört üye ile toplanır ve kararlarını üye tam sayısının salt çoğunluğu ile alır. Oylarda eşitlik olması halinde Başkanın bulunduğu taraf çoğunluğu sağlamış sayılır.

(6) Yönetim Kurulunda oylar, kabul ve ret şeklinde kullanılır. Çekimser oy kullanılmaz.Ret oyu kullanan üye kararın altına ret gerekçesini yazarak imzalar.

(7) Toplantıya katılmayan üyeler yazılı olarak veya vekil tayin etmek suretiyle oy kullanamaz.

(8) Yönetim Kurulu Başkan ve üyelerinin bütün toplantılara katılmaları esastır. Yönetim Kurulu üyelerinden mazereti olanların toplantıdan önce mazeretlerini Yönetim Kurulu Başkanlığına bildirmeleri gerekir. Arka arkaya dört toplantıya veya bir yıl içinde toplam on toplantıya mazeretsiz olarak katılmayan üyeler istifa etmiş sayılır. Bunların yerine, 233 sayılıKanun Hükmünde Kararnamede yazılı usulle yenileri atanır.

(9) Yönetim Kurulu kararları, TÜRASAŞ'ın bulunduğu yer noterliğince onaylı karar defterine veya kalamozaya tarih ve sıra numarası altında yazılır. Karar defterinin her sayfasıtoplantıya katılan üyeler tarafindan imzalanır.

(10) Kararların en geç bir ay içinde karar defterine yazılıp imza işleminin tamamlanmasıgerekir.

(11) Olağanüstü hallerde, yukarıdaki fikralarda sayılan toplantı ve gündem şartlarına bakılmaksızın Genel Müdürün daveti üzerine toplanılabilir.

Genel Müdürlük 
MADDE 10- (1) TÜRASAŞ Genel Müdürlüğü; Genel Müdür, Genel Müdür yardımcıları ve bağlı birimlerden oluşur.

Genel Müdürün görev ve yetkileri 
MADDE 11- (1) TÜRASAŞ Genel Müdürü, TÜRASAŞ’1, Yönetim Kurulu kararlarıçerçevesinde yönetir ve üçüncü kişilere karşı temsil eder.

(2) Genel Müdürün atanmasi, nitelikleri, görev, yetki ve sorumlulukları ile diğer hususlar hakkında; 233 sayılı Kanun Hükmünde Kararname, 399 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ve 3 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ile diğer ilgili mevzuat hükümleri uygulanir.

(3) TÜRASAŞ Genel Müdürü, TÜRASAŞ Yönetim Kurulunun alt mercilere devredilemeyeceğini belirterek verdiği yetkiler hariç, sınırlarını açıkça belirlemek şartıyla,yetkilerinden bir kismını astlarına devredebilir. Ancak yetki devri Genel Müdürün sorumluluğunu ortadan kaldırmaz.

(4) İlgili mevzuatta öngörülen mercilerden izin alınmasını gerektiren konulara ilişkin yetki devri, iznin alınmasından sonra yapılır.

Genel Müdür yardımcıları
MADDE 12- (1) TÜRASAŞ Genel Müdür yardımcılarının atanmalari, nitelikleri,görev, yetki ve sorumlulukları ile diğer hususlar hakkında; 233 sayılı Kanun Hükmünde Kararname, 399 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ve 3 sayılı Cumhurbaşkanlığı

Kararnamesi ile diğer ilgili mevzuat hükümleri uygulanır.
(2) Genel Müdür yardımcıları arasındaki iş bölümü Genel Müdür tarafından belirlenir.
TÜRASAŞ birimlerinin kurulması
MADDE 13- (1) TÜRASAŞ’ın, 233 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ve 399 sayılıKanun Hükmünde Kararname ile bu Ana Statü hükümleri çerçevesinde amaç ve faaliyetlerini gerçekleştirmek üzere, TÜRASAŞ ana organizasyon şemasında Genel Müdür yardımcılarından sonraki birinci ve ikinci kademede yer alan görevlere kadar olan Genel Müdürlük üst birimleri,TÜRASAş Genel Müdürünün teklifi üzerine Yönetim Kurulu kararı ile kurulur.
(2) TÜRASAŞ'ın diğer birimleri ile müessese ve işletmelerdeki birimlerinin kurulması,gerektiğinde değiştirilmesi veya kaldırılması, ilgili üst birimin teklifi üzerine Genel Müdürün onayı ile olur.

(3) TÜRASAŞ'ın taşra teşkilatı bölge müdürlükleri şeklinde oluşturulabilir.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM Müesseseler 
Müesseselerin kurulması ve nitelikleri 
MADDE 14- (1) TÜRASAŞ, işletmelerini sermayesinin tamamı kendisine ait olmak üzere müessese şeklinde teşkilatlandırabilir.

(2) Müesseselerin kurulması ve nitelikleri hakkında 233 sayılı Kanun Hükmünde Kararname hükümleri uygulanır.

(3) Müesseselerin kurulması, kaldırılmasi, statülerinin değiştirilmesi, çalışma konularının genişletilmesi veya daraltılmasi, sermayelerinin artirılması veya azaltılması ve diğer müesseselerle birleştirilmesi TÜRASAŞ’ın Yönetim Kurulu kararıyla olur.
Müessese organları
MADDE 15- (1) Müessese organlari, yönetim komitesi ve müessese müdürlüğüdür 
Müessese yönetim komitesi 
MADDE 16- (1) Müessese yönetim komitesinin teşkili, görev ve yetkileri ile yönetim komitesi üyelerinin atanmalarıi, nitelik ve şartları hakkında 233 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ve 399 sayılı Kanun Hükmünde Kararname hükümleri uygulanır.
(2) Yönetim komitesinin başkanı müessese müdürüdür. Müessese müdürünün bulunmadığı hallerde, TÜRASAş Genel Müdürünün yönetim komitesi üyeleri arasından görevlendireceği kişi veya Yönetim Kurulunun TÜRASAŞ mensupları arasından tefrik edeceği kimse, müessese müdür vekili olarak yönetim komitesine başkanlık yapar.
Müessese yönetim komitesinin toplanması
MADDE 17- (1) Yönetim komitesi önceden belli edilecek günde ve en az ayda iki defa toplanır. Başkanın isteği veya en az iki üyenin görüşme koşullarını gösteren yazılı önergesi üzerine belli günler dışında da toplantı yapılabilir.

(2) Toplantı yeri müessese merkezidir. TÜRASAş Genel Müdürünün izni dairesinde müessese ile ilgili başka bir yerde de toplanılabilir.

(3) Yönetim komitesi başkan ve üyelerinin bütün toplantılara katılmaları esastır.Mazereti olanların durumları toplantıya ait tutanakta belirtilir.

(4) Yönetim komitesinden karar alınmasını gerektiren konulara ait teklifler müessese müdürü tarafından komiteye getirilir ve gündeme alınır.

(5) Yönetim komitesi toplantı gündemi başkan tarafindan tespit edilir ve toplantıdan en az 24 saat önce üyelere dağıtılır. Yönetim komitesi kararıyla gündemde değişiklik yapılabilir.

(6) Yönetim komitesi, üye tam sayının salt çoğunluğu ile toplanır ve kararlarınıçoğunlukla alır. Oylarda eşitlik olması halinde başkanın bulunduğu taraf çoğunluğu sağlamışsayılır.

(7) Müessese müdürü herhangi bir yönetim komitesi kararının uygulanmasında ciddi sakıncalar gördüğü ve kararda komitece ısrar edildiği takdirde, konunun önce TÜRASAŞ Genel Müdürü tarafindan incelenmesini isteyebilir. Genel Müdür gerekli görürse konunun TÜRASAŞYönetim Kurulunca incelenerek kesin çözüme kavuşturulmasını ister. Bu hususta TÜRASAŞGenel Müdürünün talimatı alınıncaya veya TÜRASAş Yönetim Kurulu karar verinceye kadar yönetim komitesi kararı uygulanmaz. TÜRASAŞ Genel Müdürünün talimatına veya TÜRASAŞ Yönetim Kurulu kararına uyulması zorunludur.

(8) Olağanüstü hallerde beşinci fikrada belirtilen hususlara uyulmaz.
Müessese müdürü
MADDE 18- (1) Müessese müdürünün atanmasi, nitelikleri, görev, yetki ve sorumlulukları ile diğer hususlar hakkında; 233 sayılı Kanun Hükmünde Kararname, 399 sayılıKanun Hükmünde Kararname ile diğer ilgili mevzuat hükümleri uygulanır.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM Bağlı Ortaklıklar ve İştirakler 
Bağlı ortaklıklar 
MÄDDE 19- (1) Bağlı ortaklıkların kuruluşu, yönetim kurulunun teşkili, yönetim kurulu üyesi, genel müdür ve genel müdür yardımcılarının atanması veya seçilmesi ve bunların nitelik ve şartları, yönetim kurulunun ibrası ve diğer konularda, 233 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ve ana sözleşme hükümleri ile bunlarda hüküm bulunmayan hususlarda 6102 sayılıKanun hükümleri uygulanır.

(2) Bağlı ortaklık genel müdürü hariç, TÜRASAŞ'ın payını temsil etmek üzere atanmışolan bütün yönetim kurulu üyeleri başka bir bağlı ortaklık veya iştirakte yönetim, denetim ve tasfiye kurulu üyesi olamaz. Yönetim kurulunun toplanması ve diğer hususlarda ana sözleşme hükümleri ile 6102 sayılı Kanun hükümleri uygulanır.

(3) Bağlı ortaklık genel müdürü, TÜRASAŞ ve bağlı ortaklık yönetim kurulunca alınan kararların uygulanması ve bağlı ortaklığın yönetiminde gereken gayret ve basireti göstermekle yükümlü ve aksine davranışlardan sorumludur.

(4) Bağlı ortaklık, TÜRASA$ Yönetim Kurulu tarafından tespit edilen yatırım,planlama ve pazarlama ana hedeflerine göre hareket eder ve projelerini hazırlarken TÜRASAŞ'tan yardım alabilir.

İştiraklere uygulanacak hükümler 
MADDE 20- (1) İştiraklerin teşkili, nitelikleri, yönetimi ve diğer hususlarda 233 sayılıKanun Hükmünde Kararname, bu Ana Statü ile şirket ana sözleşmesi hükümleri, bunlarda hüküm bulunmayan hallerde ise 6102 sayılı Kanun hükümleri uygulanır.
(2) TÜRASAŞ’a ve bağlı ortaklıklara ait iştiraklerin yönetim kurullarında, TÜRASAŞ’ıve bağlı ortaklığı temsilen her %15 hisse için TÜRASAŞ'tan en az bir üye bulundurulur.
(3) TÜRASAŞ'ın veya bağlı ortaklığın, herhangi bir iştirakinde; hisse oranı %20 ve daha az ise en az bir, %20'den fazla ise en az iki denetçisi bulunur.

Yönetim kurulu üyelerinin rapor vermesi 
MADDE 21- (1) TÜRASAŞın temsilcileri, TÜRASAŞ adına yönetim kurulu üyesi oldukları anonim şirketin faaliyetleri ve mali durumu hakkında tüzüğünde belirtilen usullere göre TÜRASAŞ'a rapor verir.


BEŞİNCİ BÖLÜM Mali Hükümler, Tasfiye ve Denetim 
Mali hükümler, tasfiye ve denetim 
MADDE 22- (1) Plan, program ve bütçeler, yatırım projelerinin hazırlanmasi, yatırım ve finansman programlari, küçük tamamlama idame ve yenileme yatırımlarıi, fiyat ve tarifeler,muhasebe sistemi bilançoları netice hesapları ve faaliyet raporlari, kâr dağitımi, tasfiye ve denetim konularında, 233 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ve diğer ilgili mevzuat hükümleri uygulanır.

(2) TÜRASAŞ, yatırım ve işletme faaliyetlerini plan, program ve bütçelere dayalı olarak yürütmek ve bağlı ortaklıklarının da aynı esaslara uymasını sağlamakla yükümlüdür.
(3) TÜRASA$, bağlı ortaklıklarını da kapsayan yıllık genel yatırım ve finansman programını, 233 sayılı Kanun Hükmünde Kararname hükümlerine göre hazırlayarak Hazine ve Maliye Bakanlığına sunar.

(4) TÜRASAŞ ve bağlı ortaklıklarının işletme bütçeleri, her hesap dönemi için yıllık genel yatırım ve finansman programındaki hedefler esas alınarak hazırlanır ve Yönetim Kurulunca onaylanır.

(5) Yıllık genel yatırım ve finansman programında değişiklik yapılması halinde bu değişikliğe uygun olarak işletme bütçelerinde gerekli revizyon yapılır.
(6) TÜRASAŞ, Kalkınma Planına göre kendisi tarafindan yapılması gereken yatırımlara ait mali, ekonomik ve teknik çalışmaları zamanında yaparak projelerini, bağlı ortaklıkların aynıesaslar çerçevesinde hazırlaıkları projeleri ekleyerek, takvim yılı başından yedi ay önce Bakanlık ile Strateji ve Bütçe Başkanlığına gönderir. Bakanlık, TÜRASAŞ ve bağlıortaklıklarının projeleri üzerinde gerekli incelemeleri yaparak bunlari, yıllık genel yatırım ve finansman programına dâhil edilmek üzere, aynı yılın Haziran ayı sonuna kadar Hazine ve Maliye Bakanlığı ile Strateji ve Bütçe Başkanlığına gönderir.

(7) Projesi hazır olmayan yatırıma başlanamaz.
ALTINCI BÖLÜM Çeşitli ve Son Hükümler 
Personele ilişkin hükümler 
MADDE 23- (1) TÜRASAŞ ile müessese ve bağlı ortaklık personeli hakkında, 233sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile 399 sayılı Kanun Hükmünde Kararname hükümleri uygulanır.

Ana Statüde hüküm bulunmayan haller 
MADDE 24- (1) Bu Ana Statüde düzenlenmeyen hususlarda, 233 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ve 2186 sayılı Cumhurbaşkanı Kararının ilgili hükümleri uygulanır.
Yürürlük 
MADDE 25- (1) Bu Ana Statü, TÜRASAŞ'ın ticaret siciline kaydolduğu tarihte yürürlüğe girer.

Yürütme 
MADDE 26- (1) Bu Ana Statü hükümlerini TÜRASAŞ Genel Müdürü yürütür.