Anayasa Mahkemesinin 22/7/2020 Tarihli ve 2018/15422 Başvuru Numaralı Kararı
ANAYASA MAHKEMESİ KARARLARI | 2020-09-22

22 Eylül 2020 SALI 
Resmî Gazete 
Sayi : 31252
ANAYASA MAHKEMESİ KARARI 
Anayasa Mahkemesi Başkanlığından:
BİRİNCİ BÖLÜM KARAR 
MURAT ARSLAN BAŞVURUSU 
Başvuru Numarası: 2018/15422Karar Tarihi : 22/7/2020
Başkan : Hasan Tahsin GÖKCAN Üyeler : Serdar ÖZGÜLDÜR Hicabi DURSUN Muammer TOPAL Yusuf Şevki HAKYEMEZ Raportör : Fatih HATİPOĞLU Başvurucu : Murat ARSLAN Vekili : Av. Öykü Didem AYDIN 
I. BAŞVURUNUN KONUSU 
1. Başvuru, tutuklama tedbirinin hukuki olmaması nedeniyle kişi hürriyeti ve güvenliği hakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.

II. BAŞVURU SÜRECİ
2. Başvuru 4/6/2018 tarihinde yapılmıştır.
3. Başvuru, başvuru formu ve eklerinin idari yönden yapılan ön incelemesinden sonra Komisyona sunulmuştur,
4. Komisyon tarafindan bu kararda incelenen şikâyet haricindeki şikâyetlerin kabul edilemez olduğuna karar verilmiş, bu şikàyet yönünden ise başvurunun kabul edilebilirlik incelemesinin Bölüm tarafından yapılmasına karar verilmiştir.
5. Başvuru belgelerinin bir örneği bilgi için Adalet Bakanlığına (Bakanlık)gönderilmiştir. Bakanhk, görüşünü bildirmiştir.

6. Başvurucu, Bakanlığın görüşüne karşı beyanda bulunmamıştır.
III. OLAY VE OLGULAR 
7. Başvuru formu ve eklerinde ifade edildiği şekliyle ve Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi (UYAP) aracılığıyla erişilen bilgi ve belgeler çerçevesinde ilgili olaylar özetle şöyledir:
8. Türkiye 15 Temmuz 2016 tarihinde askerî darbe teşebbüsüyle karşı karşıya kalmış ve bu nedenle 21/7/2016 tarihinde ülke genelinde olağanüstü hâl ilan edilmiştir.

Olağanüstü hàl 19/7/2018 tarihinde son bulmuştur. Kamu makamları ve yargı organları-olgusal temellere dayanarak- bu teşebbüsün arkasında Türkiye'de çok uzun yillardır faaliyetlerine devam eden ve son yıllarda Fetullahçı Terör Örgütü (FETÖ) ve/veya Paralel Devlet Yapilanması (PD) olarak isimlendirilen bir yapilanmanın olduğunu değerlendirmişlerdir (Aydın Yavuz ve diğerleri [GK], B. No: 2016/22169, 20/6/2017, §§12-25).

9. Darbe teşebbüsü sirasında ve sonrasında ülke genelinde darbe girişimiyle bağlantılı ya da doğrudan darbe girişimiyle bağlantılı olmasa bile FETÖ/PDY'nin kamu kurumlarındaki örgütlenmesinin yanı sıra eğitim, sağlık, ticaret, sivil toplum ve medya gibi farklı alantardaki yapılanmasına yönelik olarak Cumhuriyet başsavcılıkları tarafindan soruşturmalar yürütülmüş; çok sayıda kişi hakkında gözaltı ve tutuklama tedbirłeri uygulanmiştır (Aydın Yavuz ve diğerleri, § 51; Mehmet Hasan Altan (2) [GK], B. No:2016/23672, 11/1/2018. § 12).

10. FETÖ/PDY'nin (genel özelliklerine ilişkin olarak bkz. Aydın Yavuz ve diğerleri, § 26) yargı kurumlarındaki yapılanmasına ve faaliyetleríne ilişkin soruşturma ve kovuşturma belgeleri ile tedbir/disiplin kararlarında yer alan ve başta haklarında soruşturma yürütülen yargı mensuplarının beyanları olmak üzere maddi olgulara dayalı bulunan iddia ve tespitlere göre, FETÖ/PDY ile bağı bulunan yargı mensuplarının adayhk sürecinden itibaren mesleğin her aşamasında gizliliğe azami dikkat ederek bu yapılanmayla ilişkilerinin bilinmesine engel olmaya çalıştıkları ve bunun için kendilerini farklı sosyal gruplara aitmişgibi gösterme gayreti içinde oldukları belirtilmiştir. Bu bağlamda FETÖ/PDY ile irtibatı olan birçok yargı mensubunun sosyal ortamlarda birbirleriyle yakın ilişki kurmadıkları ve yapılanmadan gelen talimat uyarınca kısa bir süre içinde Yargıçlar ve Savcılar Birliğine (YARSAV) üye oldukları belirtilmiştir (ayrıntılı bilgi için bkz. Selçuk Özdemir [GK]. B. No:2016/49158, 26/7/2017, § 22; ayrica bkz. Mustafa Özierzi [GK], B. No: 2016/14597,31/10/2019, § 105).

11. Başvurucu, eski Sayıştay denetçisi olup 15 Temmuz 2016 tarihinde gerçekleştirilen darbe girişimi sonrası kanun hükmünde kararname ile meslekten çıkarılmıştır. Başvurucu ayrıca bir dönem Anayasa Mahkemesinde raportör olarak da görev yapmıştır. Başvurucu, Ankara Cumhuriyet Başsavcılığınca (Başsaveıhk) FETÖ/PDY'ye üye olma suçundan yürütülen bir soruşturma kapsamında 19/10/2016 tarihinde Ankara Emniyet Müdürlüğünde gözaltına alınmıştır.

12. Başvurucunun ifadesi 26/10/2016 tarihinde Başsavctlıkta ahınmıştır. Başvurucu ifadesinde özetle şu beyanlarda bulunmuştur:
"…. Ben 1990-1991 yilları arasında Ankara/Kizilay'da bulunan Matfen isimti dersaneye gittim. Ben ilk, orta ve lise eğitimim esnasında ailemin yanında kaldım, üniversiteyi Istanbul Üniversitesinde kendi kiralamış olduğum evimde yanłız kalarak tamamladım. Benim çocuklarım yaşça küçüktür. Dersaneye gitmediler. Çocuklarımın ikisi de Ankara İlinde bulunan devlet okullarina devam etmektedirler.

[Geçmişte cemaate ait evlerde veya yurtlarda kaldıniz mı?]
-Hayir kalmadım.
[FETÖ/PDY'ye ait evlerde veya yurtlarda sohbet adi altında yapılan görüşmelere katldınız mı? Katildiysanz bu sohbetlerde Hükümet aleyhine bir konuşmaya tanık oldunuz mu? Siz de bu konuşmalara iştirak ettiniz mi?]


-Hayir katilmadim.
[Gizli tanık Defne isimli şahsın ifadesinde bulunan 'Murat Arstan. Anayasa Mahkemesinin Sayiştay kökenli kidemli raportörlerinden olması yanında aynı zamanda Yarsav [Yargıçlar Saveılar Birliği] Başkanı olarak görev yapmakta idi. bu özel durum nedeniyle Anayasa Mahkemesinde diğer cemaat üyelerí tarafindan çok fazla ziyaret edilmez, kendisi de böyle bír görüntü vermezdi, ancak kendisi kidemli cemaat üyeleri tarafindan daha siklıkia ziyaret edilirdi, cemaat toplantilarında kendisine şahit olmadım.bununla hirlikte hem cemaat içerisindeki toplantlarda hem işyerinde cemaat üyesi olmayan kişilerin olmadığı zamanlarda Murat Arstan'dan hep 'Murat abi' olarak bahsedilir ve kendisinin cemaat üyesi olduğu izlenimi açık bir şekilde verilirdi. Murat Arslan'ın mahkeme içinde deşifre olmoması için özel önem gösterilirdi' ifadesine karşit beyanlarınızı veriniz.]
-Ben soyut nitelikte olan gizli tanık beyanından anladığım kadarıyla benimle ilgili söylevebildiği tek şey; bana Murat abi diye hitap edildiğidir. Mahkemede herkes birbirine abi veya abla diye hitap etmektedir. Bana en çok abi diyen kesim de hala mahkemede görev yapan kişilerdir. Ben kimin ne diye özel önem gösterdiğini anlayamadım.
[R.Ü. isimli eski Anayasa Mahkemesi raportörü ile tanışıklığınız var mıdır, eğer varsa tanişiklığinizin derecesi nedir?]

-R.Ü. ile aynı mahkemede çalışmamızdan ötürü tanşıkhığımız vardır. Ancak kendisiyle herhangi bir samimiyetim yoktur. Zira onlar bizden çok yenidirler. Biz ise eskiler/kıdcmliler olarak adlandıritırdik. Onlar ise yeni gelen raportörler olduğu için onlara yeniler/kıdemsizler derdik … benim yukarıdaki cümleden kastım yaşça biyük olmamızdan dolayı kudemli olmamizdır, bu cevahımda başkaca bir kasu kesinlikle bulunmamaktadır.
[R.Ü.nün 21/10/2016 tarihinde şüpheli sifatiıyla alınan ifadesinde belirttiği '.. Andzyasa Mahkemesindeki yapılanmada eskiler-yeniler şeklinde bir ayrım yapıldığını beyan etmiştim.eskiler grubunda olduğunu bildiğim Anayasa Mahkemesi raportörleri M.O.K. A.K.. M.B..M.Ç.. H.E. H.T.G, B.K.. M.Ç.. S.E. ve Murat Arslan ile Ş.K. ve U.Y.dir.'isimli kişilerden hangilerini tanıyorsunuz, bu ifadede geçen tanıdiğıız şahıslarla olan ilişkinizi anlatınız?]
-Adı geçen şahısları sadece iş hayatımdon tanırım. ilgili şahıslarla özel hayata dönük bir samimiyetimiz yoktur. R.Ü. isimli şahıs tarafima neden olduğunu anlamadiğım bir şekilde iftira atmaktadır.

[R.Ü.nün Danıştay Başkanlığında 5/9/2016 tarihinde vermiş olduğu beyanda_ 'Yarsav başkan Murat Arslan örgüt iyesidir, ancak mahkeme içinde kimlerle görüştüğünühilmiyorum. Aym lojmanda oturdukları için S.E. ile görüştüklerini taħmin ediyorum'ifadesine karşı söylemek istedikleriniz var mıdır, işbu beyanda geçen S.E. isimli şahısła tanışıklığınız var mıdır? Tanışıklığınız varsa adı geçen kişiyle aranızdaki ilişkiyi açıklayıniz.]

-Ben öncelikle şunu belirtmek istiyorum ki R.Ü. isimli şahsın .…; hirileri tarafindam kumpas için kullanıldiğına emin oldum. Çünkü kendisiyle hiç bir özel itişki kurmadım. S.E.ile aynı lojmanda oturmaktayız, ancak kendisi mahkemede en az ilişki kurduğum kişilerden bir tanesidir. Zira S.E. de Sayiştay kökenli olmasına karşın kendisi benim alt dönemlerimdendir ve kendisini Anayasa Mahkemesine gelinceye kadar tanımazdım.
[K.K. isimli hâkimin 22/10/2016 tarihinde sosyal medya hesabi üzerinden yaptığıaçıklamada 'KHK ile kapatilan Yarsav haşkam olup. geçen günlerde gözaltına alınan Murat Arslan ile ilgili olarak destek mesaji yayınlıyorlar, dostluk anlamında takdir edilmesi 

gereken bir davramş …. Benim itirazım bu gözaltı işlemini Murat Arslan'ın muhalif kişiliği nedeniyle yapıldığı yönünde ileri sürülen görüşler. Hepimiz hiliyoruz kí Yarsav kurulduktan bir süre sonra Fetö'nün hedefi olmuştur . 2009 ve sonrasmda yapilan Yarsay Genel kurulları cemaat toplantisı görüntüsüne geçmiş. gerçek Yarsavcilar genel kurullara ilgi gôstermemiş. emir komuta ile hareket ettikleri anlaşilan FETÖ mensupları ezici hir çoğunluklo genel kurulda şekillenen yöneticilerin tek seçicisi olmuştur. Murai Arslan da bu genel kurullar tarafindan seçilmiş. yönetim kurullarına çok sayuda FETÖ mensubu girmíş,bir önceki genel kurulda oluşturułan yönetim kuruhumda karar yeter sayısı FETömensuplarının eline geçmiştir … Yönetimin belirlenmesinde Murat Arslan en etkili kişi olmuştur, yönetime İstanbul'u temsilen 2. bir kişinin girmesi yönünde İstanbul'da yapılan seçim ve iradı Ankara'da tüm israrlarımiza rağmen kabul gôrmemiş. bunun yerine kuradan yeni geldiği anlaşılan ve FErÖ suçlaması ile şu anda ihraç edilen bir bayan üye listeye alınmiştır …. Yarsav'ın tüzüğünde belirtilen ilkelere inan Yarsav üveleri her zaman Yarsav'da ki F tipi cemaat varlığına dikkat çekmiş. önlem aluması talep etmiştir. Murat Arslan'ın yönetimi süresince cemaat diye bir meselesi hiç olmamiştir, bu yöndeki talepler ustalıkla geçiştiriłmiştir …. Türk yargisında bir marka obmuş Yarsav'ı yönetiminin FETÖtarafına muhalif bir kişiliğe bırakıldığına inanmamızı bizden heklemeyin „…'beyanına ilişkin diyecekleriniz var mıdır? Bu açıklamayı yapan K.K. isimli kişiyi tanır mısmız? Eğer tanıyorsanız aranīzdaki ilişkiyi anlatınız.]

-Ben K.Kyı Yarsav'ın 2006 yılında yapılan ilk genel kurułunda tanıdım. kendisiyle o zamandan beridir çeşitli vasitalarla iletişimim ve ilişkim olmuştur. K.K nın yapmış olduğu bu açiklamaya ilişkin eğer bir delil varsa sunmasıı bekliyorum. ayrıca hana vönelik bu iddialar Ö.F.E ve E.Ü.Tye sorulabilir. Ben kendime yönelik bu asılsız beyant kesinlikle kabul etmiyorum.

[YARSAV başkanhığınız döneminde YARSAV üyesi yapılan şahıslardan FETÖ/PDY üyesi olduğu gerekçesiyle ihraç edilen üyeler var mıdır?]

-Benim başkanlığım döneminde üye yapilan şahıslardan iħraç edilen sayısı toplam 13'tür. Benim başkanlığım döneminde Yarsav'ı üye sayısı yaklaşık 1.600'dür.
[Bu grup tarafindan organize edilen yurt içi veya yurt dişi gezilere katıldınız mı?]
-Hayir katilmadım.
[Bankada paranız var mı? Varsa hangi banka? Geçmişte işlem yaptığınız banka ve finans kurumlari hangileridir?]

-Benim Akbank ve Vakifbank'da hesaplarım vardır, hunlor maaş hesaplaridır.Bunlardan hariç Anayasa Mahkemesinde görev yaptiğım süre içerisinde maaş hesabıolması için İşbankasına hesap açtırmıştım, başkaca bir banka finans kuruluşunda hesabım bulunmamaktadır.

[FETÖ/PDY ile iltisaklı olduğu düşünülen yurt içi veya yurt dışı banka veya finansal kuruluşa herhangi bir para transferi yaptınız mı?]

-Hayır yapmadım.
(Üniversite bittikten sonra meslek sınavlarına hazırlik sırasında herhangi bir dershaneye gittiniz mi? Herhangi bir eğitim programına katldınız mi? İsimłeri nedir?]

-Hayır katilmadım.
[Hangi tarihlerde, hangi yerlerde, hangi unvanlarla görev yaptınız? Unvanhı görevlere atanırken talebiniz var mıydı? Resen mi?]

-Ben 2001 yılında Sayıştay Başkanlığıda denetçi yardımcisı sifatiyla göreve haşladım.2003 yilında denetçi oldum, 2004 yilında daireler kurulu raportörü olarak atandim. O dönemki daireler kurulu baş raportôrü I.Y. hanmin beni talep etmesi üzerine bu göreve atandım. 2006 yılında ise zamanın Anayasa Mahkemesi Başkam T.T.nun isteğiyle Anayasa Mahkemesine raportör olarak atandım. 2015 yilı Ağustos ayına kadar Anayasa Mahkemesinde raportör olarak göreve devam ettim. sonrasıda ise Sayıştay Başkanlığında uzman denetçi olarak atandım. Anilan görevlere re'sen atandım.

[Meslek sırasında yurt dışına eğitim, dil öğrenimi veya mesleki ziyaret kapsamında gönderildiniz mi? Gönderildiyseniz hangi tarihlerde ve ne kadar süreyle gönderildiniz?]
-Ben Anayasa Mahkemesinde görev yaptiğım 2007 yılında İskandinavya'ya 14günlüğüne mesleki ziyaret kapsamında 12-13 kişilik bir grupła gittim, 2012 vılında Amerika Birleşik Devtetlerine 14 günlüğüne mesleki ziyaret kapsamında bütün üyeler ve 15raportörle birlikie gittik. Yine 2011 yılında 5 günlüğüne Avrupa bnsan Hakları Mahkemesi ve Avrupa Adalet Divanına bireysel başvuruya hazirlik amaciyla gittim. Bu ziyarete bütün üye ve raportôrler peyderpey gönderilmişti. Bir de Sayıştay'a döndükten sonra 2016 vilında 3 ayliığına dil öğretimi amaciyla 30 kişilik denetçi grubuyla birlikte Londra'ya gönderildim.
[FETÖ/pDY'ye ait dernek, yurt veya evlere dinī duygularla da olsa kurban veya bağıșadi altında herhangi bir yardimda bulundunuz mu?]

-Hayir bulunmadım.
[Bu yapılanmanın illegal bir yapīlanma olduğunu fark etmediniz mi? Fark ettiyseniz ne zaman fark ettiniz?]

-Ben bu yaplanmanın illegal bir yapılanma olduğunu Yarsav kurulduğundan beri hiliyordum, ancak özellikle Ergenekon ve Balyoz süreçlerinden beridir uktif olarak bu yapiya karşı mücadele etmekteyim.

[Bu illegal yapitanmanın sizinle bir teması oldu mu? Sizden herhangi bir talepleri oldu mu? Olduysa bu talepleri kim size iletti? Bu doğrultuda bir çalışmanız oldu mu? Talebi yerine getirdiniz mi?]

-Hayir olmadı.
[Whatsapp, ByLock. Wiber, Tango, Telegram, Skype vb. internet tabanh anlik mesajlaşma programlarindan hangilerini kullandıniz?]

-Ben sadece Whatsapp isimli uygulamayı kullanmaktayım. Başka internet tabanłı anliık mesajłaşma programlarindan hiçbirini kullanmamaktayım.

[Anayasa Mahkemesinde görev yaptığınız dönemde önemli sayılabilecek herhangi bir dosyayi raporte ettiniz mi?]

-Hayır bana kritik sayılabiłecek hiç bir dosya verilmedi.

[15 Temmuz 2016 akşamı yapılan darbe girişiminden ne zaman haberdar oldunuz?Darbe girişiminde bulunulacağı hususunda darbeden önce size herhangi bir bilgi verildi mi?Bu konuda bir imada bulunuldu mu? Bilgi verildiyse veya imada bulunulduysa kim verdi veya bulundu?]

-Ben olay esnasında ôncesindeki 3 ay boyunca Ingiltere'de bulunuvordum. Darbe girişimi öncesinden hiç bir şekilde haberdar değildim. Olay gecesi kayınpederimin aramasıüzerine darbe girişiminden haberdar oldum ve darbe girişiminden 2 gün sonra 17/7/2016günü eşim ve çocuklarımla birlikte Türkiye'ye döndük.

[Darbe sonrası için size herhangi bir görev teklifi yapıldı mı? Yapıldıysa kim yaptı?]
-Hayir yapilmadı.
[TCK'nın 221/3. maddesindeki 'Örgütün faaliyeti çerçevesinde herhangi bir suçun işlenişine iştirok etmeden yakalanan örgüt üyesinin, pişmanlık duyarak örgütün dağılmasın veya mensuplarının yakalanmasıniı sağlamaya elverişli bilgi vermesi halinde, hakkında cezaya hükmohunmaz'hükmü dikkate alınarak bu maddeden yararlanmak ister misiniz? Bu çerçevede verecek bilgileriniz var mı?]

-Ben sürekli mücadele ettiğim bu örgütle nasıl ilişkilendirildiğimi bile aklım almyor.dolayısryla hiç bir sekilde bu suçtamaları kabul etmiyorum, kendime de hakaret olarak addetmekteyim, hu bana yapilan hüyük bir kumpastır.

[Bu sorular dişinda evinizde işyerinizde, aracinizda yapılan arama sonucu gerçekleştirilen elkoyma işlemi ile ele geçirilen deliller konusunda bir diyeceğiniz,savunmaniza eklemek istediğiniz bir husus var mi?]

-Ben Yarsav kurulduğu 2006 yilından heri denetim ve yönetim kurullarinda görev yaptım. 2011 yilından beridir de başkanhiğını yönetiyorum. Bu süreçte tek mücadelemiz Türkiye'de hukukun üstünlüğü sağlamak ve demokrasinin gelişmesini sağlamak içindir.Yarsav uluslararası alanda ülkemiz yargisını temsil eden tek yargı örgütüdür. kuruluşfelsefesi Cumhuriyetin kuruluş felsefesiyle aymı olan bir örgütüz, bu süreçte yargiva çok büyük baskilar ve sindirme operasyonları vapildı, Yarsav'da hep egemen güçlerin hedefindeydi, darbelere karşı duruşumuzda belidir, hayatım hem askeri hemde sivil darbelere karşı đurmakla geçti, 15 Temmuz darbe girişiminden hemen sonra Türkiye'ye döner dömmez darbeye karşı duruşumuzu gösterten açıklamamizda kamuoyunun małumudur. Buna karşı uluslararası alanda da etkin bir aktőr ołarak Yarsav'la birlikte karşı koyđum, dolayısıyla bu kumpas için neden hedef seçildiğimi çok iyi biliyorum. Ancak buna karşı hem hukuken hemde politik olarak mücadele edehilecek gücüm vardır. bu süreçte her türlü hukuksuzłuğa karşı örgütlü mücadele içerisinde yer aldım. hiç bir gücün karşısında boyun eğmedim. hiç bir legal yada illegal iktidara biat etmedim, hiç bir zaman sözümü sakımadım, hak ve özgürlükler adına inandiğım doğruları mücadelesiní verdim.bu süreçie yaşadıklarım Ergenekon Balyoz gibi süreçlerin devamıdır. o zamanda o kumpaslara her türlù múcadeleyi vererek karşı çikum, şimdi de hana yaplan bu kumpasa boyun eğmem, sonuna kadar hukuk. demokrasi ve bağưmsizlık mücadelesi vermeve devam edeceğim. Hiç bir baski ya da otorite beni mücadetemden vazgeçiremez. Elinde sonunda hukukun bir gün hu ülkeye tekrar geleceğine inaniyorum ve o gün geldiğinde ben yine mücadele yoldaşlarımla birlikte hiç eğilmeden bükülmeden her kez için hukuk. herkez için adalet demeye devam edeceğim, söyleyeceklerim bundan ibarettir, ekleyecek başka bir husus yoktur."

13. Başsaveılık, başvurucuyu terör örgütüne üye olma suçundan tutuklanmasıistemiyle 26/10/2016 tarihinde Ankara Sulh Ceza Hâkimliğine sevk etmiştir.
14. Ankara 7. Sulh Ceza Hâkimliği ayni tarihte başvurucunun sorgusunu yapmiştır.Başvurucu sorgudaki ifadesinde Savcılıktaki savunmasına benzer şekilde beyanda bulunmuşve suçlamaları kabul etmemiştir.

15. Ankara 7. Sulh Ceza Hâkimliği başvurucunun terör örgütüne üye olma suçundan tutuklanmasına karar vermiştir. Kararın ilgili kısmı şöyledir:
"Şüpheli Murat Arslan'ı üzerine yüklenen silahlı terör örgütüne üve olma suçunu işlediğine ilişkin kuvvetli suç şüphesinin varlığıı gösteren olgular ttanık anlatımları. gizti tanik antatımlari) atilı suçun CMK'nun 100/3-a. maddesinde sayilı suçlardan olmasi, atilısuçun cezasınm alt sıırı nazara alındığmda şüphelinin kaçma olasıhığı gözetilerek Avrupa Insan Hakları Sözleşmesi'nin 5.maddesinde yer alon tutuklamaya ilişkin şartların gerçekleştiği dikkate alınarak adli kontrol uygulanmasıın yetersiz kałacağı anlaşılmakla şüphelinin CMK'nın I00. vd. maddeleri gereğince tutuklanmasına …. karar verildi."
16. Başvurucunun tutuklama kararına yaptığı itiraz, Ankara 8. Sulh Ceza Hákimliği tarafindan 8/12/2016 tarihinde kesin olarak reddedilmiştir.

17. Başsavcılık 14/9/2017 tarihli iddianame ile başvurucunun terör örgütüne üye olma suçundan cezalandırılması istemiyle aynı yer ağır ceza mahkemesinde kamu davasıaçmiştir.

18. İddianamede öncelikle FETÖ/PDY'nin yapılanmasına ve faaliyetlerine ilişkin açıklamalar yapılmış, sonrasında başvurucuya yönelik suçlama ve delillere yer verilmiştir.Başsavcılık, başvurucunun FETÖ/PDY hiyerarşisi içinde yer almak suretiyle silahh terör örgütüne üye olma suçunu işiediğini iddia etmiştir. İddianamede, suçlamaya esas alınan olgular özetle şöyledir:
i. Başvurucunun FETÖ/PDY'ye aidiyeti, iltisakı veya örgütle irtibatı olduğu gerekçesiyle 22/7/2016 tarihli ve 667 saytlı Olağanüstü Hat Kapsamında Alınan Tedbirlere İlişkin Kanun Hükmünde Kararname ile kapatılan YARSAV'a (Mustafa Özterzi, § 25 ) FETÖ/PDY lideri Fetullah Gülen'in talimatı doğrultusunda üye olduğu ve örgütün talimatları doğrultusunda hareket ettiği ileri sürülmüştür.
ii. Bir kısım tanığın beyanlarına yer verilerek başvurucunun FETÖ/PDY ile irtibath olduğu ileri sürülmüştür. Bu bağlamda;
- Tanık K.U.nun ifadesinin ilgili kısmı şöyledir:
"… [E.Ü.T.]nin istifası üzerine olağanüstü kongre kararı alınmasına müteakiben yapıiçinde bulunan eski håkim [O.Y.I'nin kongre sürecinde kendisini Mithatpaşa Caddesi üzerinde bulunan hir adrese gönderdiğini, adrese gittiğinde YARSAV üveleri ve yöneticisi olan Fetullah Gülen yapılanması içinde bulunan hâkimler [R.I.B., O.A. ve Y.Ö.Jnün olduğunu gördüğümü. buradaki YARSAV ile ilgili toplantılara bilahare Murat Arslan ve 'Kartal' kodlu [īŞ.]'nin de katıldığıı, toplanularda başkanlığı 'Kartal' kod isimli [i.Ş.]'nin yaptiğıı. hu kişi katlmadığı zaman [R.İ.B.]'nin haşkanlık yaptığıı. Murat Arslan'ı birebir 

konuşmaları da bu kişilerłe yaptığını. ByLock üzerinden Murat Arslan  ile görüşmeler yaptiğım .."
- Tanık l.O.nun ifadesinin ilgili kısmı şöyledir:
"Bu kişi ile bizi görüştüren Fetullah Gülen cemaati mensubu bir hakimdi. Bu hakimin kim olduğunu şu an için hatirlayamıyorum … Murat Aslan o dönem Yarsav'ın yönetimindeydi. Bize kendilerinin Yarsav içinde gücünün 350-400 civarmda olduğunu belirtti. Ben bu konuşmalarda Murat Aslan'ın da Fetullah Gülen cemaat mensubu olduğunu anladım .."
- Tanık B.E.nin ifadesinin ilgili kısmı şöyledir:
"cemaat mensubu olan arkadaşlar …. YaRSAV haşkan yardimcismı da getirerek bizimle görüştürdüler. Gelen kişi Murat Arslan'dı."
- Tanık R.Ü.nün ifadesinin ilgili kısmi şöyledir:
".. YARSAV eski bhaşkanı Murat Arslan[ın] … çocuklarıyla da 'eğitim birimi'kapsamında sorumluluklarmı üstlendiğini …. eğitim biriminin ilgilenmesi için: çocuklarıbabaları veya annelerinin mutlak surette Fetullah Gülen yapilanması içinde olmasıgerektiğini . [ifade etmiştir.]"
- Tanık H.E.nin ifadesinin ilgili kısmı şöyledir:
"2011 yilında YARSAV'ı ele geçirme talimatim Pensilvanya'da bulunan örgüt liderinden geldiğini H.O.nun kendisine söylediğini  [ifade etmiştir.]"
- Gizli tanık Defne'nin ifadesinin ilgili kısmi şöyledir:
"Murat Arslan, Anayasa Mahkemesi nin Sayıştay kökenli kudemli raportörlerinden olması yanında avnı zamanda YAR-SAV Baskanı olarak görev yapmakta idi. Bu özel durumu nedeniyle Anayasa Mahkemesinde diğer cemaat üyeleri tarafindan çok fazla ziyaret edilmez.kendisi de böyle hir görüntü vermez idi. Ancak kendisi. kıdemli cemaat üyeleri targfindan daha siklikla ziyaret edilirdi. Cemaat toplantilarinda kendisine şahit olmadim. Bununla birlikte, hem cemaat içerisindeki toplantitarda, hem işyerinde cemaat üyesi olmayan kişilerin olmadığı zamanlarda …. kendisinin cemaat üyesi olduğu izlenimi açık bir şekilde verilirdi. Murat Arslan'ın Mahkeme içerisinde deşifre olmaması için özel önem gösterilirdi.Bu itiborla sadece cemaat üyeteri veya cemaat sempatizan üyelerin katildiğıorganizasyonlara özellikle davet edilmezdi. Genel katılımlı sosyal faaliyetlere ise katitırdı ….YAR-SAV toplantilarına katilmam ve üvelik aidatlarıın ödenmesi için cemaat úveleri tarafindan talimat ve telkinler yapıldiğıni hatirlıyorum. Katıłmama irademin fark edildiği gerekçesiyle bizzat Murat Arslan tarafindan odama gelinerek bu hususun hatrtauldiğim hatirliyorum."
iii. Başvurucunun FETÖ/PDY mensuplarınca kullanıldığı belirtilen ByLock haberleşme programını kullandıği, ayrıca haklarında FETÖ/PDY ile bağlantılı çeşitli suçlardan soruşturma açılan ve ByLock kullanıcısı olan kişilerle 27/8/2014 ile 20/2/2015 tarihleri arasında "mertcem" şifresi ve "eren.emre02" kullanici adi ile görüşme gerçekleştirdiği, diğer kullanıcıların başvurucuyu "mert. Başkan Bey. reis"adları ile kaydettikieri ileri sürülmüştür. Bu bağlamda hakkında FETÖ/PDY ile 

bağlantılı suçlardan soruşturma başlatılan K.U.nun iddianamede yer verilen ifadesinin ilgili kismı şöyledir:
- "[130304 JD'yi kullanan (mert, Başkan Bey, reis olarak belirtilen) kişi kimdir?]
- Bu kişi Murat Arslan'dır. Ben Murat Arslan'ı 'Mert' olarak ByLock'uma yüklediğimi hatirlyorum. Ben Murat Arslan ile 2014 HSYK seçimleri esnasında ByLock üzerinden yazışma yaptım. Bu kişinin ByLock kullanması sonucunda da Fetullah Gülen yapılanmasıiçerisinde olduğunu anladım .."
19. Ankara 25. Ağir Ceza Mahkemesi (Mahkeme) 20/9/2017 tarihinde iddianamenin kabulüne karar vermiş ve Mahkemenin E.2017/98 sayılı dosyası üzerinden kovuşturma aşaması başlamıştır. Mahkeme aynı tarihte yaptığı tensiple birlikte başvurucunun tutukluluk hâlinin devamına da karar vermiştir.

20.Mahkeme 2/1 1/2017 tarihinde yaptığı ilk duruşmada başvurucunun savunmasınıalmıştır. Başvurucu savunmasında Savcılktaki ifadesine benzer beyanlarda bulunmuştur.Mahkeme duruşma sonunda başvurucunun tutukluluk hálinin devamina da karar vermiştir.
21. Mahkemece yargılama devam ederken -başvurucu ile ilgili olarak G.A.nun ifadesinde yer alan beyanlar nedeniyle- 22/2/2018 tarihli yazı ile suç duyurusunda bulunulması üzerine Başsavcılıik tarafindan başvurucu hakkında yeni bir soruşturma açılmiştir.

22. Söz konusu soruşturma sonunda Başsavcılk 2/4/2018 tarihli iddianame ile başvurucunun terör örgütü yöneticisi olma suçundan cezalandırılması istemiyle -daha önce açılan dava ile birleştirilmek üzere- aynı yer ağır ceza mahkemesinde kamu davası açmıştır.
23. Başsavcilik; iddianamede, G.A.nın Çanakkale Cumhuriyet Başsaveilığında alınan 25/1/2018 tarihli ifadesine ve Çanakkale i1 Emniyet Müdürlüğünde 25/1/2018tarihinde G.A.ya yaptırılan fotoğraftan teşhisle ilgili olarak düzenlenen tutanağa yer vererek başvurucunun FETÖ/PDY yöneticisi olma suçunu işlediğini iddia etmiştir. Bu bağlamda;
- G.A.nın iddianamede yer verilen ve Çanakkale Cumhuriyet Başsavcılğında alınan 25/1/2018 tarihli ifadesinin ilgili kısmi şöyledir:
"2001 yilı Ağustos ayında Cumhurbaşkanı Muhafiz atayıma tayin oldum.[N.K.] beni sabit bir hattan arayarak görüşmeye çağırdı. Beşevler Migros AVM'de [N.K.] ile buluştum yanında MERT (K) adhı Murat Arslan isimli Danıştay'da hakim olarak görev yapan şahus hulunmakiaydı. [N.K.] burada beni örgütsel anlamda Murat Arslan ile irtibatlandırdıbundan sonra MERT (K) Murat Arslan …. [ile] görüşeceğimi söyledi. Telefon munaram Murat Arstan'a verdim. Görüşmeye çağıracağı zaman beni sabit hattan arayacağını söyledi.İki yıl boyunca MERT (K) Murat Arslan'la bu şekilde görüşmelerimiz olđu. görüşmelerimiz ya halka açık AVM, kafe gibi yerlerde oluyordu ya da beni arabasıyla alıp bir süre dolaştırması şeklinde ołuyordu. Ben bu dönemde Cumhurbaşkanlığı Muhofiz Alayında tören takım komutan olarak görev yaptım. Murat Arstan ile górüşmelerimizde daha çok gündeme ilişkin konular konuşułurdu. Örgütle ilgili çok fazła konuşulmozdı. Ancak Fethulłah Güłen'in sağlık durumu ile ilgili bana bilgi verdiğini sağlık durumunun iyi olduğunu söylediğini hatırliyorun. Murat Arslan'la irtibatlı olduğum dönem içerisinde beni sabit bir hattan arayarak acil olarak Bahçelievłerde bir kafeye çağırdı. O dönemde ben muhafiz alayında sivil memur olarak çalışan [A.A.] ile tanışıp flört etmeye başlamıştım. Bahçelievlerde Murat 

Arslan ile buluştuğumda yanında o gün ilk defa gördüğüm Murat Arsłan'ın ona yönelik gösterdiği saygı itibarıyła Murat Arslanın üstü olduğunu anladığım birisi vardı bu şahıs kızıl saçlı 1,85 boylarında 30-35 yaşłarmda birisiydi. Beni bir hayan ile tanıştırma istediklerini yani örgüt içi evlilik için birisiyle görüştürmek istediklerini söylediler. Ontara flört ettiğim ve evlenmek istediğim birisi olduğunu söyledim ve bu tekliflerini kabul etmedim.Bana evlenmeyi düşündüğüm [A.A.yı] ne kadar tanıdīğımı sorđular ancak tekliflerini kabul etmeyeceğim hususunda israrci oldum. Hatta uzun boylu şalus beni Murat Arstan'in yanımdon biraz uzağa götürüp ikna etmeye çalışu bu olaydan sonra aramızda bir kırgınłık ve soğukluk oluştu. Kısa bir süre sonra özel kuvvetler komutanlığıa kabul edildim. Sürekli olarak görev kurstarda olduğum için irtibatı olduğum Murat Arslan'la bu dönemde görüşemedim."
- Íddianamede yer verilen ve Çanakkale il Emniyet Müdürlüğünde 25/1/2018tarihinde G.A.ya yaptırılan fotoğraftan teşhisle ilgili olarak düzenlenen tutanağın içeriği şöyledir:
"Fotoğraftaki şahns ifademin akışında Mert (K) Murat Arslan olarak heliruiğim şahıstır. bu şahus Ankara ilinde benden sorumłu olan şahustır. Ayrica bu şahıs örgüt içi evlilik yapmamı istiyordu fakat ben kabul etmedim"
24. Dosyanın tevzi edildiği Ankara 25. Ağır Ceza Mahkemesi, iddianameyi kabul etmiş ve 10/4/2018 tarihinde tensiple birlikte E.2018/100 sayilı dava dosyanın hukuki irtibat nedeniyle E.2017/98 sayılı dava dosyası ile birleştirilmesine karar vermiştir.
25. Başvurucunun tutukluluk durumu ve tahliye talepleri soruşturma aşamasında sulh ceza hâkimlikleri, kovuşturma aşamasında ağır ceza mahkemeleri tarafindan resen veya talep üzerine değerlendirilmiş ve tutukluluk hâlinin devamına karar verilmiştir.Başvurucunun tutukluluğunun devamı kararlarına yaptığı itirazlar da reddedilmiştir.
26. Mahkeme 12/2/2018 tarihli duruşma sonunda başvurucunun tutukluluk hâlinin devamına karar vermiştir. Başvurucunun anılan karara itirazını Ankara 26. Ağır Ceza Mahkemesi 27/2/2018 tarihinde reddetmiştir.

27. Başvurucu, anılan kararın 3/5/2018 tarihinde kendisine tebliğ edildiğini bildirmiştir.

28. Başvurucu 4/6/2018 tarihinde bireysel başvuruda bulunmuştur.
29. Mahkeme 18/1/2019 tarihinde yaptiğı duruşmada başvurucunun terör örgütüne üye olma suçundan 10 yıl hapis cezası ile cezalandırılmasına karar vermiştir.
30.Karar, başvurucu tarafindan istinaf edilmiştir.
31. Ankara Bölge Adfiye Mahkemesi 20. Ceza Dairesi 18/10/2019 tarihinde istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermiştir.

32. Dava, bireysel başvurunun incelendiği tarih itibarıyla temyiz incelemesinde derdesttir.

IV. İLGİLİ HUKUK 
33. 3/12/2010 tarihli ve 6085 sayılı Sayıştay Kanunu'nun "Sayıştay Başkanı, daire başkanları ve üyeler dışındaki meslek mensupları hakkında ceza kovuşturmasi" kenar başhklı69. maddesi şöyledir:

"(1) Sayiştay Başkani, daire başkanłorı ve üyeler dışmdaki meslek mensuplarının gõrevleri sebebiyle bir suç işlediklerinin iddia edilmesi halinde Sayıştay Başkan tarafindan görevlendirilecek bir üyenin başkanlığında bir uzman denetçi ile bir başdenetçiden teşekkül eden hir kurul ön incelemeyi yaparak düzenleyeceği raporu Mestek Mensupları Yükseitme ve Disiplin Kuruluna verir. Bu Kurul soruşturma izni verilmesine veya veriłmemesine karar verir.

(2) Karar şüpheliye varsa şikayetçiye tebliğ edilir. İlgililerin. tebliğ tarihinden itibaren onbes gün içinde karara itirazları halinde dosya bir defa da Yüksek Disiplin Kurulunda incelenir. Bu Kurulca da soruşturma izni verilmesine karar verilirse dosya Yargitaya tevdi olunur. Kurutca verilen kararlar ilgililere tebliğ edilir. Yargilama Yargitayın görevli ceza dairesinde yapilir.

(3) Bunların kişisel suçları hakkında, soruşturma ve kovuşturma yetkisi Ankara Cumhuriyet Başsavcısı ve Ağır Ceza Mahkemesine. grup başkanlığı kurulan illerde ise:grup başkanlığının kurulduğu ilin Cumhuriyet başsavcisı ve ağır ceza mahkemesine aittir."
34. İlgili hukuk için ayrıca bkz. Mustafa Özterzi, §§ 33-48.
V. İNCELEME VE GEREKÇE 
35. Mahkemenin 22/7/2020 tarihinde yapmış olduğu toplantıda başvuru incelenip gereği düşünüldü:
A. Başvurucunun İddiaları ve Bakanhk Görüşü
36. Başvurucu; somut bir delil olmaksızın ve gerekçesiz bir kararla tutuklanmasına karar verildiğini, tutuklama kararında tutuklama nedenlerinin somut gerekçelerle açıklanmadığını, kaçma şüphesinin olmadığını, tüm bu nedenlerle tutuklanmasının hukuka aykırı olduğunu belirterek kişi hürriyeti ve güvenliği hakkının ihlal edildiğini ileri sürmüştür.Başvurucu ayrıca mesleğinden kaynaklanan güvencelere riayet edilmeksizin tutuklandığıni iddia etmektedir. Öte yandan başvurucu, tutuklama tedbirinin salt YARSAV'a üye olmasınedeniyle uygulandığıı ileri sürerek örgütlenme özgürlüğünün de ihlal edildiğini belirtmiştir.
37. Bakanļık görüşünde öncelikle terör örgütüne üye olma suçunun görev sebebiyle işlenen bir suç olarak kabul edilemeyeceği, ayrıca Yargītayın yerleşik uygulamalarına göre terör örgütüne üye olma suçunun mütemadi suçlardan olduğu, somut olayda ağir cezalık suçüstü hâlinin bulunduğu, dolayısıyla başvurucu hakkında uygulanan tutuklama tedbirinin başvurucunun mesleğinden kaynaklanan güvencelere aykır olmadığı ileri sürülmüştür.
38. Bakanlık görüşünde, tutuklama kararında kuvvetli suç şüphesinin ortaya konulduğu ileri sürülerek tutukłama kararının verildiği andaki genel koşullar ve somut ołayın özel koşulları ile Ankara Sulh Ceza Hâkimlikleri tarafindan verilen kararların içeriği birlikte değerlendirildiğinde başvurucu yönünden kaçma ve delilleri etkileme tehlikesine yönelen tutuklama nedenlerinin olgusal temellerinin olmadığıın söylenemeyeceği belirtilmiştir.
39. Bakanłık görüşünde ayrıca soruşturma konusu suę için öngörülen yaptırımın ağırlğı, işin niteliği ve önemi de gözönünde tutulduğunda başvurucu hakkında uygulanan tutuklama tedbirinin ölçülü olduğu ve adli kontrol uygulamasının yetersiz kalacağı sonucuna varılmasının keyfi olduğunun savunulamayacağı ileri sürülmüştür. Bakanhk görüşünde, bu hususlar dikkate alınarak başvurucunun tutuklanmasında herhangi bir keyfiyetin bulunmadığı

hususuna vurgu yapılmış ve tutuklamanın hukuki olmadığına dair şikâyetin açıkça dayanaktan yoksun olması nedeniyle kabul edilemez bulunması gerektiği ifade edilmiştir.
B. Değerlendirme 
40. Anayasa'nın "Temel hak ve hürriyetlerin sınırlanması" kenar başlıkhı 13.maddesi şöyledir:
"Temel hak ve hürriyetler, özlerine dokunułmaksizın yalnızca Anayasanın ilgili maddelerinde belirtilen sebeplere bağlı olarak ve ancak kamunla smırlanabilir. Bu sıırlamatar. Anayasanm sözúne ve ruhuna. demokratik topluom düzeninin ve láik Cumhuriyetin gereklerine ve ölçülülük ilkesine aykırı olamaz."
41. Anayasa'nın "Temel hak ve hürriyetlerin kullanilmasının durdurulması" kenar başhklı 15. maddesi şöyledir:
"Savaş, seferberlik, sıkıyönetim veya olağanüstü hallerde, milletterarası hukuktan doğan yükümlülükler ihläl edilmemek kaydıyla, durumun gerektirdiği ölçüde temel hak ve hürriyetlerin kullanilması kismen veya tamamen durdurulabilir veya hunlar için Anayasado öngörülen güvencelere aykırı tedbirler alımabilir.

Birinci fikrada helirlenen durumlarda da. savaş hukukuna uygun filler sonucu meydana gelen ölümler dışında, kişinin yaşama hakkıma. maddi ve manevi varlığının bütünlüğüne dokunulamaz; kimse din, vicdan, düşünce ve kanaatlerini açıklamaya zorlanamaz ve buntardan dolayı suçlanamaz; suç ve cezalar geçmişe yürútülemez:suçluluğu mahkeme kararı ile saptanıncaya kador kimse suçlu sayılamaz."
42. Anayasa'nın "Kişi hüriyeti ve güvenliği" kenar başlıklı 19. maddesinin birinci fikrası ile üçüncü fikrasının birinci cümlesi şöyledir:
"Herkes, kişi hürriyeti ve güvenliğine sahiptir.
Suçluluğu hakkinda kuvvetli belirti bulunan kişiler, ancak kaçmalarıni. delillerin yokedilmesini veya değiştirilmesini önlemek maksadıyła veva buntar gibi tutuklamayızorunlu kılan ve kanunda gösterilen diğer hallerde håkim kararıyla tutuklanahilir."
43. Anayasa Mahkemesi, olayların başvurucu tarafindan yapılan hukuki nitelendirmesi ile bağlı olmayıp olay ve olguların hukuki tavsifini kendisi takdir eder (Tahir Canan, B. No: 2012/969, 18/9/2013, § 16). Başvurucunun șikàyetinin özü, tutukluluğun hukuki olmadığına ilişkindir. Dolayısıyla başvurucunun iddialarının Anayasa'nın 19.maddesinin üçüncü fikrası bağlamında, kişi hürriyeti ve güvenliği hakkı kapsamında incelenmesi gerekir. Dolayısıyla örgütlenme özgürlüğü yönünden ayrıca inceleme yapilmasına gerek görülmemiştir.

1. Uygulanabilirlik Yönünden 
44. Anayasa Mahkemesi, olağanüstü yönetim usullerinin uygulandığı dönemlerde alınan tedbirlere ilişkin bireysel başvurulari incelerken Anayasa'nın 15. maddesinde ortaya konulan temel hak ve özgürlüklere ilişkin güvence rejimini dikkate alacağını belirtmiştir 

(Aydın Yavuz ve diğerleri, §§ 187-191). Soruşturma mercilerince başvurucuya yöneltilen ve tutuklama tedbirine konu olan suçlama, başvurucunun darbe teşebbüsünün arkasındaki yapılanma olduğu belirtilen FETÖ/PDY'nin üyesi olduğu iddiasıdır. Anayasa Mahkemesi anılan suçlamanın olağanüstü hâl ilanını gerekli kılan olaylarla ilgili olduğunu değerlendirmiştir (Selçuk Özdemir, § 57).

45. Başvurucu hakkında uygulanan tutuklama tedbirinin hukuki olup olmadığıın incelenmesi Anayasa'nin 15. maddesi kapsamında yapilacaktir. Bu inceleme sırasında öncelikle başvurucunun tutuklanmasının başta Anayasa'nın 13. ve 19. maddeleri olmak üzere diğer maddelerinde yer alan güvencelere aykırı olup olmadiğı tespit edilecek, aykırilık saptanması hâlinde ise Anayasa'nın 15. maddesindeki ölçütlerin bu aykırılığı meşru kılıp kılmadığı değerlendirilecektir (Aydın Yavuz ve diğerleri, §§ 193-195, 242).
2. Kabul Edilebilirlik Yönünden 
a. Genel İlkeler 
46. Genel ilkeler için bkz. Mustafa Özterzi, §§ 85-90; Zafer Özer. B. No:2016/65239, 9/1/2020, §§ 38-45.

b. İlkelerin Olaya Uygulanması
47. Somut olayda öncelikle başvurucunun tutuklanmasının kanuni dayanağının olup olmadığının belirlenmesi gerekir.

48. Başvurucu, darbe teşebbüsünün arkasındaki yapılanma olduğu belirtilen FETÖ/PDY'nin mensubu olduğu iddiasıyla yürütülen soruşturma kapsamında terör örgütüüyesi olma suçlamasıyla 4/12/2004 tarihli ve 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun 100maddesi uyariınca tutuklanmiştir.

49. Diğer taraftan başvurucu, Sayıştay denetçisi olması nedeniyle öngörülen güvencclere riayet edilmeksizin tutuklandığını iddia etmektedir. 6085 sayılı Kanun'un 69.maddesinin (3) numaralı fikrasında Sayıştay başkanı, daire başkanları ve üyeler dışındaki meslek mensupları hakkında kişisel suçlar nedeniyle soruşturma ve kovuşturma yetkisinin Ankara Cumhuriyet başsavcısı ve ağır ceza mahkemesine; grup başkanlığı kurulan illerde ise grup başkanlığının kurulduğu ilin Cumhuriyet başsavcısı ve ağır ceza mahkemesine ait olduğu belirtilmiştir.

50. Esasen tutuklamanın hukukiliği bağlamında önemli olan husus kanundan kaynaklanan bir tutuklama engelinin bulunup bulunmadığıdır. Bu kapsamda Sayıştay denetçileri ile ilgili olarak kişiseł suçları yönünden soruşturma ve yargılamayı yürütecek mercilerle alakalı bir düzenleme mevcut ise de bu suçlar bakumından soruşturma yapılmasıveya tutuklama tedbirine başvurulması için bir makamdan izin alınması söz konusu değildir.Başvurucuya isnat edilen terör örgütü üyesi olma suçunun kişisel suç olduğunda da bir kuşku bulunmamaktadır (ayni yöndeki değerlendirme için bkz. Alparsłan Altan [GK]. B. No:2016/15586, 11/1/2018. § 123; bkz. § 53). Buna göre ağır cezaltk suçüstü håli olmasa dahi kişisel suçları yönünden Sayıştay denetçilerinin tutuklanmasının önünde kanuni bir engel bulunmamaktadir.

51. Dolayısıyla somut olayın koşullarında başvurucunun Sayıştay denetçisi olmasınedeniyle Anayasa veya 6o85 sayılı Kanun'dan kaynaklanan güvenceler uygulanmaksızın 

kanuna aykın olarak tutuklandığı iddiası yerinde değildir. Bu itibarla başvurucu hakkında uygulanan tutuklama tedbirinin kanuni dayanağı bulunmaktadır.

52. Kanuni dayanağı bulunduğu anlaşılan tutuklama tedbirinin meşru bir amacının olup olmadığı ve ölçülülüğü incelenmeden önce tutuklamanın ön koşulu olan suçun işlendiğine dair kuvvetli belirti bulunup bulunmadığının değerlendirilmesi gerekir.
53. Ankara 7. Sulh Ceza Hâkimliğinin tutuklama kararında, tanık ve gizli tanık beyanlarıa atfen başvurucu yönünden kuvvetli suç şüphesini oluşturan somut olguların bulunduğu sonucuna varilmiştır (bkz. § 15).

54. Tutuklama kararında değinilen tanık beyanfarının başvurucunun Savcılıkta ve Sulh Ceza Hâkimliğinde savunmasının alnması esnasında dosya kapsamında bulunduğu ve bu beyanlara ilişkin olarak başvurucunun savunmasının ayrıca sorulduğu görülmektedir (bkz.§ 12). Bu bağlamda tanık R.Ü. ve gizli tanık Defne'nin somut olgulardan bahsederek başvurucunun FETÖ/PDY mensubu olduğunu ifade ettikleri görülmektedir (ayrıntilar için bkz. § 12).

55. Anayasa Mahkemesi Selçuk Özdemir kararında ve sonrasında verdiği birçok kararda, FETÖ/PDY üyesi olmakla suçlanan bazı şüphelilerin ifadelerinde hâkim olarak görev yapmakta olan başvurucunun FETÖ/PDY ile irtibatının bulunduğuna ve bu yapilanmaya mensup olduğuna yönelik somut olgular içeren anlatimlarını başvurucu yönünden suę şüphesini doğrulayan kuvvetli bir belirti olarak kabul etmiştir (Selçuk Özdemir.§ 75; benzer nitelikteki tanık beyanlarının kuvvetli belirti olarak kabul edildiği diğer kararlar arasından bkz. Metin Evecen, B. No: 2017/744, 4/4/2018, §§ 47-52, Recep Uygun. B. No:2016/76351, 12/6/2018, § 43).

56. Anayasa Mahkemesi ayrıca kişinin suçla itham edilebilmesi için yakalama veya tutuklama anında delillerin yeterli düzeyde toplanmış olmasının mutlaka gerekli olmadığını zira tutukluluğun amacının yürütülen soruşturma ve/veya kovuşturma sırasında kişinin tutuklanmasının temelini oluşturan şüphelerin doğruluğunu kanıtlayarak veya ortadan kaldırarak adli süreci daha sağlıklı bir şekilde yürütmek olduğunu. buna göre suç isnadına esas teşkil edecek şüphelere dayanak oluşturan olgular ile ceza yargilamasının sonraki aşamalarında tartışılacak olan ve mahkûmiyete gerekçe oluşturacak olguların aynı düzeyde değerlendirilmemesi gerektiğini belirtmiştir (Mustafa Ali Balbay, B. No: 2012/1272,4/12/2013, § 73; Mehmet Haberal, B. No: 2012/849, 4 /12/ 2013, § 71).
57. Dolayısıyla soruşturma makamlarınca başvurucunun illegal yönünün kamuoyunca bilinmeye başlandığı süreçte örgüt ile bağlantısıın olduğuna dair anlatımlar içeren tanık ifadelerinin tutuklamanın hukukiliği bağlamında başvurucunun FETÖ/PDY ile bağlantılı bir suç işlediğine dair kuvvetli belirti olarak kabul edilmesi mümkündür.
58. Kaldı ki başvurucu hakkında düzenlenen iddianamede, tutuklama kararında değerlendirme konusu yapılan tanık beyanlarının yanı sıra başka bir kısım tanığın beyantarıdayanak gösterilerek başvurucunun -IP numarası, kullanıcı adı ve görüşme yaptığı kişilerin tespit edildiği belirtilerek- FETÖ/PDY'nin örgüt içi haberleşmede kullandığı belirtilen ByLock programını kullandığı da ileri sürülmüştür (bkz. § 18).

59. Anayasa Mahkemesi daha önceki kararlarında ByLock uygulamasının özellikleri gözönüne alındığında kişilerin bu uygulamayı kullanmalarının veya kullanmak üzere 

elektronik/mobil cihazlarına yüklemelerinin soruşturma makamlarınca FETÖ/PDY ile olan ilgi bakımından bir belirti olarak değerlendirilebileceğini belirtmektedir (Aydın Yavuz ve diğerleri, §§ 106, 267). Buna göre soruşturma makamlarınca ve tutuklama tedbirine karar veren mahkemelerce FETÖ/PDY üyesi olmakla suçlanan başvurucunun ByLock uygulamasını kullanmasının somut olayın koşullarına göre suçun işlendiğine dair kuvvetli belirti olarak kabul edilmesi, anılan programın özellikleri itibarıyla temelsiz ve keyfi bir tutum olarak değerlendirilemez (Selçuk Özdemir, § 74).

60. Sonuç olarak soruşturma makamlarınea soruşturma sürecinde ByLock programını kullandığı da anlaşılan başvurucu hakkındaki tanık ifadelerinin tutuklamanın hukukiliği bağlamında başvurucunun FETÖ/PDY ile bağlantılı bir suę işlediğine dair kuvvetli belirti larak kabul edilmesinin temelsiz ve keyfi olduğu söylenemez.
61. Diğer taraftan başvurucu hakkında uygulanan ve kuvvetli suç şüphesinin bulunması şeklindeki ön koşulu yerine gelmiş olan tutuklama tedbirinin meşru bir amacımn olup olmadığının değerlendirilmesi gerekir. Bu değerlendirmede tutuklama kararının verildiği andaki genel koşullar gözardı edilmemelidir.

62. Darbe teşebbüsü sırasında gerçekleşen vahim olayların toplumda oluşturduğu kaygı, teşebbüsün faili olduğu belirtilen FETÖ/PDY'nin örgütlenmesinin karmaşıklığı ve bu yapılanmanın arz ettiği tehlike (Aydın Yavuz ve diğerleri. §§ 15-19, 26), darbe teşebbüsüne ilişkin faaliyetler kapsamında ülke genelinde binlerce kişi tarafindan icra edilen, suçoluşturabilecek nitetikteki on binlerce eylemin aynı anda işlenmesi, bunun yanı sıra çoğunluğu önemli yerlerde kamu görevlisi olan on binlerce şüpheli hakkında doğrudan darbeyle ilişkili olmasa da FETÖ/PDY'ye mensubiyet nedeniyle ivedilikle soruşturma yapılması ihtiyacı birlikte dikkate alındığında soruşturma konusu olaylara ilişkin delillerin sağlıkhı bir şekilde toplanabilmesi ve soruşturmaların güvenlik içinde yürütülebilmesi için tutuklama dışıdaki koruma tedbirlerinin yetersiz kalması söz konusu olabilir (aynı yöndeki değerlendirmeler için bkz. Aydın Yavuz ve diğerleri, § 271; Selçuk Özdemir. § 78).
63. Darbe teşebbüsüyle bağlantılı veya darbe teşebbüsüyle bağlantılı olmasa bile teşebbüsün faili olduğu belirtilen FETÖ/PDY ile bağlantılı kişilerin teşebbüs sırasında veya sonrasında ortaya çıkan kargaşadan yararlanmak suretiyle kaçma imkânı ve bu dönemde delillere etki edilmesi ihtimali normal zamanda işlenen suçlara göre çok daha fazladır. Diğer taraftan FETÖ/PDY'nin ülkedeki neredeyse tüm kamu kurum ve kuruşlarında örgütlenmişolması, yüz elliyi aşkın ülkede faaliyet göstermesi ve ciddi seviyede uluslararası ittifaklarının bulunmasi, bu yapılanma ile ilgili olarak soruşturmaya tabi tutulan kişilerin yurt dışma kaçmasını ve yurt dışında barınmasını büyük ölçüde kolaylaştıracaktır (aynı yöndeki değerlendirmeler için bkz. Aydı Yavuz ve diğerleri, § 272; Selçuk Özdemir, § 79).
64. Başvurueunun tutuklanmasına karar verilen silahlı terör örgütü üyesi olma suçu,Türk hukuk sistemi içinde ağır cezai yaptırımlar öngörülen suç tipleri arasında olup (bkz. §32) isnat edilen suça ilişkin olarak kanunda öngörülen cezanın ağırlığı kaçma şüphesine işaret eden durumlardan biridir (aynı yöndeki değerlendirmeler için bkz. Hüseyin Burçak, B. No:2014/474, 3/2/2016, § 61; Devran Duran [GK], B. No: 2014/10405, 25/5/2017, § 66). Ayrica anılan suç 5271 sayılı Kanun'un 100. maddesinin (3) numaralı fikrasında yer alan ve kanun gereği tutuklama nedeni varsayılabilen suçlar arasındadır (bkz. § 32; Gülser Yıldırım (2)[GK], B. No: 2016/40170, 16/11/2017, § 148).


65. Somut olayda Ankara 7. Sulh Ceza Hâkimliğince başvurucunun tutuklanmasına karar verilirken işlendiği iddia olunan silahlı terör örgütüne üye olma suçunun vasıf ve mahiyetinc, suçun 5271 sayılı Kanun'un 100. maddesinin (3) numaralı fikrasında yer alan katalog suçlar arasında olmasına, suça ilişkin olarak kanunda öngörülen yaptırımın ağırlığına.kaçma tehlikesinin bulunmasına dayanıldığı görülmektedir (bkz. § 15)
66. Dolayısıyla tutuklama kararının verildiği andaki genel koşullar ve somut olayın yukarıda belirtilen özel koşulları ile Ankara 7. Sulh Ceza Hâkimliği tarafindan verilen kararın içeriği birlikte değerlendirildiğinde başvurucu yönünden özellikle kaçma tehlikesine yönelen tutuklama nedenlerinin olgusał temellerinin olmadığı söyłenemez.
67. Öte yandan başvurucu hakkındaki tutuklama tedbirinin ölçülü olup olmadığının da belirlenmesi gerekir. Bir tutuklama tedbirinin Anayasa'nın 13. ve 19. maddeleri kapsamında ölçülülüğünün belirlenmesinde somut olayın tüm özellikleri dikkate ahnmalıdır (Gülser Yildirim (2), § 151).

68. Öncelikle terör suçlarının soruşturulması kamu makamlarını ciddi zorluklarla karşı karşıya bırakmaktadır. Bu nedenle kişi hürriyeti ve güvenliği hakkıi, adli makamlar ve güvenlik görevlilerinin -özellikle organize olanlar olmak üzere- suçlarla ve suçlulukla etkili bir şekilde mücadelesini aşirı derecede güçleştirmeye neden olabilecek şekilde yorumlanmamalıdır (aynı yöndeki değerlendirmeler için bkz. Süleyman Bağrzyanık ve diğerleri, B. No: 2015/9756, 16/11/2016, § 214; Devran Duran, § 64). Özellikle darbe teşebbüsüyle bağlantıhı ya da doğrudan darbe girişimiyle bağlantılı olmasa bile FETÖ/PDY ile bağlantıh soruşturmaların kapsamı ve niteliği ile FETÖ/PDY'nin özellikleri (gizlilik,hüere tipi yapilanma, her kurumda örgütlenmiş olma, kendisine kutsallık atfetme, itaat ve teslimiyet temelinde hareket etme gibi) de dikkate alındığında bu soruşturmalarn diğer ceza soruşturmalarına göre çok daha zor ve karmaşık olduğu ortadadır (Aydın Yavuz ve diğerleri, §350).

69. Somut olayın yukarıda belirtilen özellikleri dikkate alındığında Ankara 7. Sulh Ceza Hâkimliğince isnat edilen suç için öngörülen cezanın miktarı, işin niteliği ve önemi de nazara alınarak başvurucu hakkında tutuklama tedbirine karar verilmesinin ölçülü olmadığısöylenemez.

70. Açıklanan gerekçelerle başvurucunun tutuklamanın hukuki olmadığı iddiasına ilişkin ołarak bir ihlalin bułunmadığı açık ołduğundan başvurunun açıkça dayanaktan yoksun olması nedeniyle kabul edilemez olduğuna karar verilmesi gerekir.
71. Buna göre başvurucunun kişi hürriyeti ve güvenliği hakkına tutukłama yoluyla yapilan müdahalenin Anayasa'da (13. ve 19. maddelerde) bu hakka dair yer alan güvencelere aykırılık oluşturmadığı görüldüğünden Anayasa'nın 15. maddesinde yer alan ölçütler yönünden ayrica bir inceleme yapilmasına gerek bulunmamaktadır.
VI. HÜKÜM 
Açiklanan gerekçelerle;
A. Tutuklamanın hukuki olmaması dolayısıyla kişi hürriyeti ve güvenliği hakkının ihlal edildiğine ilişkin iddianın açıkça dayanaktan yoksun olması nedeniyle KABUL EDÍLEMEZ OLDUGUNA,

B. Yargılama giderlerinin başvurucu üzerinde BIRAKILMASINA 22/7/2020tarihinde OYBiRLiĞiYLE karar verildi.

Başkan Üye Üye Hasan Tahsin GÖKCAN Serdar ÖŽGÜLDÜR Hicabi DURSUN 
Üye Üye Muammer TOPAL Yusuf Şevki HAKYEMEZ