Anayasa Mahkemesinin 14/10/2025 Tarihli ve 2022/19979 Başvuru Numaralı Kararı
ANAYASA MAHKEMESİ KARARLARI | 2026-02-12

12 Şubat 2026 PERŞEMBE 
Resmî Gazete 
Sayı : 33166
ANAYASA MAHKEMESİ KARARI 
Anayasa Mahkemesi Başkanlığından:
BİRİNCİ BÖLÜM KARAR VEYSEL SÜRMELİ BAŞVURUSU 
Başvuru Numarası: 2022/19979Karar Tarihi : 14/10/2025
Başkan : Hasan Tahsin GÖKCAN Üyeler : Recai AKYEL YusufŞevki HAKYEMEZ İrfan FİDAN Yılmaz AKÇİL Raportör : Mutlu ALAF Başvurucu : Veysel SÜRMELI Vekili : Av. Zeynep Canan BİLLOR 
I. BAŞVURUNUN KONUSU 
I. Başvuru; işçilik alacağına ilişkin açılan davada alacağın bir kısmının zamanaşımına uğradığı gerekçesiyle reddedilmesi nedeniyle mahkemeye crişim hakkının,yargılamanın uzun sürmesi nedeniyle de makul sürede yargılanma hakkının ihlal edildiği iddialarına ilişkindir.

II. BAŞVURU SÜRECİ
2. Başvuru 10/2/2022 tarihinde yapılmıştır. Komisyonca başvurunun kabul edilebilirlik ve esas incelemesinin Bölüm tarafindan yapılmasına karar verilmiştir.
3.Başvuru belgelerinin bir örneği bilgi için Adalet Bakanlığına gönderilmiştir.
III. OLAY VE OLGULAR 
4.Başvuru formu ve eklerinde ifade edildiği şekliyle ilgili olaylar şöyledir:
5. Başvurucu 1/4/1989-14/6/2013 tarihleri arasında çalıştığı işyerinde yıllık izin ücretlerinin Ödenmediği iddiasıyla Adana 3. Is Mahkemesinde (Mahkeme) 29/12/2017tarihinde alacak davası açmıştır. Başvurucu, dava dilckçesinde talep ettiği 100 TL alacağı28/9/2018 havale tarihli dilekçeyle 5.379,08 TL'ye yükseltmiştir. Davalı 7/11/2018 tarihli ıslaha karşı beyan dilekçesinde zamanaşımı itirazında bulunmuştur. Mahkeme 4/12/2018tarihli kararı ile davayı kabul etmiştir. Davalı, karara karşı istinaf kanun yoluna başvurmuş ve istinaf dilekçesinde başvurucunun talebinin zamanaşımına uğradığını ileri sürmüştür.

6. Adana Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesi (Bölge Adliye Mahkemesi)12/1/2022 tarihli kararı ile mahkeme kararını kaldırmış, başvurucunun ısłah ettiği miktarın zamanaşımına uğradığı gerekçesiyle miktar yönünden davanın reddine kesin ołmak üzere karar vermiş ve 100 TL yönünden davayı kabul etmiştir. Kararın gerekçesinin ilgili kısmışöyledir:
It 
Mülga 818 sayılı Borçlar Kanunu'nun 126. maddesinin 3. bendine göre, başkalarının maiyetinde çalışan veya müstahdemi oian kimselerin, hizmetçilerin, yevmiyecilerin ve işçilerin ücretleri hakkındaki davaların beş yıllık zamanaşımına tabi olduğu belirtilmişti.Yargıtay da anılan düzenleme uyarınca yıllık izin ücretinin beş yıllık zamanaşımına tabi olduğunu kabul etmekteydi. 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun yürürlüğe girdiği 01.07.2012 tarihinden sonra anılan Kanunda 818 sayıilı Borçlar Kanunu'nun 126/3hükmüne yer verilmediği gerekçesiyle yllık izin ücretinin Türk Borçlar Kanunu'nun 146.maddesinde düzenlenen on yıllık genel zamanaşımına tabi olacağı ileri sürülmüştür. Ancak Türk Borçlar Kanunu'nun 147, maddesinin gerekçesinde hizmet sözleşmesi hükümlerine göre çalışanların "dönemsel edimler" niteliğindeki ücret alacaklarının aynı maddenin 1.bendi kapsamına girmesi nedeniyle 818 sayılı Borçlar Kanunu'nun 126. maddesinin 3.bendindeki hükmün ayrıca düzenlenmesine gerek görülmediği belirtilmiştir. 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 147,maddesinin 1.bendine göre, “Kira bedelleri, anapara faizleri ve ücret gibi diğer dönemsel edimler" beş yıllık zamanaşımına tabidir. Yıllık ücretli izin dönemsel edim niteliğinde olup, buna ait ücret hakkında da anılan hüküm uygulanmalıdır.Nitekim 12.10.2017 tarih ve 7036 sayılı Iş Mahkemeleri Kanunu'nun 15. maddesi ile İs Kanunu'na eklenen ek 3. maddede de yıllık izin ücretinin beş yıllık zamanaşımına tabi olduğu açıkça düzenlenmiştir. Her ne kadar Türk Borçlar Kanunu'nun yürürlük tarihi ile İşMahkemeleri Kanunu'nun yürürlük tarihi arasında yıllık izin ücretinin 10 yıllık zamanaşımına tabi olduğu görüşünü benimsemiş ve buna göre uygulama yapmış ise de;Yargitay 9. Hukuk Dairesi'nin Yargıtay (kapatilan) 22. Hukuk Dairesi ile birleşmesi sonrasında, konu yeniden tartışılarak ücretli izin alacağında zamanaşımı süresinin 5 yıl olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Buna göre Türk Borçlar Kanunu'nun yürürlüğe girdiği tarih ile İş Mahkemeleri Kanunu'nun yürürlüğe girdiği tarih arasındaki dönemde de yıllık izin ücretinin tahi olduğu zamanaşımı süresi beşyıldır.

"..

Davacının iş sözleşmesinin 14,06.2013 tarihi itibari ile son bulmuş olması göz önünde bulundurulduğunda davacının islah tarihi itibari yılılk izin alacağı için 5yıllık zaman aşımı süresinin dolduğu ve islah edilen miktarda alacağının zaman aşımına uğradığı anlaşılmaktadır.

I 
7. Başvurucu, karara karşı maddi hatanın düzeltilmesi talebinde bulunmuştur.Bölge Adliye Mahkemesi aynı gerekçelerle 15/3/2022 tarihli ek kararla talebi reddetmiştir.
8. Nihai kararı başvurucu 21/1/2022 tarihinde öğrenmiş ve süresi içinde bireysel başvuruda bulunmuştur.


IV. İLGİLİ HUKUK 
A.İlgili Mevzuat 
9. 22/4/1926 tariħli ve 818 sayılı mülga Borçlar Kanunu'nun 126. maddesinin (3)numaralı bendi şöyledir:
"Aşağıdaki alacak veya davalar hakkında beş senelik müruru zaman cari olur:
3- Sanatkarların veya esnafin emeklerinin karşılığı, perakendecilerin sattıkları malların parasi, noterlerin mesleki hizmetleri karşılığı, başkalarının maiyetinde çalışan veya müstahdemi olan kimselerin, hizmetçilerin, yevmiyecilerin ve işçilerin ücretleri hakkındaki davalar;
N +

10. 11/1/2011 tarihli ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 146, maddesi şöyledir:
"Kanunda aksine bir hüküm bulunmadıkça, her alacak on yıllık zamanaşımına tabidir."
11.6098 sayılı Kanun'un 147. maddesinin ilgili kısmı şöyledir:
"Aşağıdaki alacaklar için beş yıllık zamanaşımı uygulanır:
1. Kira bedelleri, anapura faizleri ve ücret gibi diğer dönemsel edimler.
Ir 
12. 12/10/2017 tarihli ve 7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu'nun 15. maddesiyle 22/5/2003 tarihli ve 4857 sayılı İş Kanunu'na eklenen "Zamanaşımı süresi" başlıklı ek 3.madde şöyledir:
"İş sözleşmesinden kaynaklanmak kaydıyla hangi kanuna tabi olursa olsun, yıllık izin ücreti ve aşağıda belirtilen tazminatların zamanaşımı süresi beş yıldır.
a) Kudem tazminati.
b) İş sözleşmesinin bildirim şartına uyułmaksızın feshinden kaynaklanan tazminat.
c) Kötüniyet tazminatı.
d) İş sözleşmesinin eşit davranma ilkesine uyulmaksızın feshinden kaynaklanan tazminat."
13. 7036 sayılı Kanun'un 16. maddesiyle 4857 sayılı Kanun'a eklenen geçici 8.madde şöyledir:
"Ek 3 üncü madde, bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten sonra sona eren işsözleşmelerinden kaynaklanan yıllık izin ücreti ve tazminatlar hakkında uygulanır 

Ek 3 üncü maddede belirtilen yillık izin ücreti ve tazminatlar için bu maddenin yürürlüğe girmesinden önce işlemeye başlamış bulunan zamanaşımı süreleri, değişiklikten önceki hükümlere tabi olmaya devam eder. Ancak, zamanaşımı süresinin henüz dolmamışkismi, ek 3 üncü maddede öngörülen süreden uzun ise, ek 3 üncü maddede öngörülen sürenin geçmesiyle zamanaşımı süresi dolmuş olur."
B. Yargitay Kararları
14. Yargitay 9. Hukuk Dairesinin 3/10/2012 tarihli ve E.2010/22816, K.2012/32961sayılı kararının ilgili kısmı şöyledir:
1:
   e   s    u    d    c  c   c c c  uś z 

 c   c  s  c      c Kanunun 32/8 maddesinde, işçi ücretinin beş yıllık özel bir zamanaşımı süresine tabi olduğu açıkça belirtilmiştir. Ancak bu Kanundan önce tazminat niteliğinde olmayan, ücret niteliği ağır basan işçilik alacaklar, Borçlar Kanununun 126/1 maddesi (6098 Sayılı TBK 147)uyarınca beş yıllik zamanaşımına tabidir.

Yıllık izin ücreti iş sözleşmesinin feshi ile muaccel olup dönemsel bir nitelik taşımadığından, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu uygulaması yönünden 10 yillık genel zamanaşımına tabidir 

"
15. Yargitay 22. Hukuk Dairesinin 19/2/2020 tarihli ve E.2020/538, K.2020/2873sayılı kararımn ilgili kısmı şöyledir:
".
İşveren ve işçi arasındaki hukuki ilişki iş sözleşmesine dayanmaktadır. İşçinin sözleşmeye aykırı şekilde işverene zarar vermesi halinde, işverenin zararının tazmini amacıile açacağı dava Borçlar Kanunu'nun 125. maddesi (6098 Sayılı TBK 146) uyarınca on yıllık zaman aşımina tabidir.

4857 sayılı Kanundan daha önce yürürlükte bulunan 1475 sayıl Yasada ücret alacaklarıyla ilgi olarak özel bir zamanaşımı süresi öngörülmediği halde, 4857 sayılı İşKanunun 32/8 maddesinde, işçi ücretinin beş yıllık özel bir zamanaşımı süresine tabi olduğu açıkça belirtilmiştir. Ancak bu Kanundan önce tazminat niteliğinde olmayan, ücret niteliği ağır basan işçilik alacaklar, Borçlar Kanunu'nun 126/1 maddesi (6098 sayılı TBK 147)uyarinca beş yıllık zamanaşımına tabidir. 7036 sayılı Kanun'un 15. maddesi ile Is Kanunu'na eklenen ek 3. maddesinde de yıllık izin alacağının beş yıllık zamanaşımına tabi olduğu öngörülmüştür.

Il 

16. Yargitay 9. Hukuk Dairesinin 16/6/2021 tarihli ve E.2021/6120, K.2021/10348sayılı kararının ilgili kısmı şöyledir:
H •.•
Mülga 818 sayıh Borçlar Kanunu'nun 126.maddesinin 3.bendine göre, başkalarının maiyetinde çalışan veya müstahdemi olan kimselerin, hizmetçilerin, yevmiyecilerin ve işçilerin ücretleri hakkındaki davaların beş yıllık zamanaşımına tabi olduğu belirtilmişti.Yargitay da anilan düzenleme uyarınca yıllık izin ücretinin beş yıllık zamanaşımina tabi olduğunu kabul etmekteydi. 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun yürürlüğe girdiği 01.07.2012 tarihinden sonra anılan Kanunda 818 sayilı Borçlar Kanunu'nun 126/3hükmüne yer verilmediği gerekçesiyle yıllık izin ücretinin Türk Borçlar Kanunu'nun 146.maddesinde düzenlenen on yıllık genel zamanaşımına tabi olacağı ileri sürülmüştür. Ancak Türk Borçlar Kanunu'nun 147. maddesinin gerekçesinde hizmet sözleşmesi hükümlerine göre çalışanların "dönemsel edimler" niteliğindeki ücret alacaklarının aynı maddenin I.bendi kapsamına girmesi nedeniyle 818 sayılı Borçlar Kanunu'nun 126. maddesinin 3.bendindeki hükmün ayrıca düzenlenmesine gerek görülmediği belirtilmiştir. 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 147, maddesinin 1. bendine göre, "Kira bedelleri, anapara faizleri ve ücret gibi diğer dönemsel edimler" beş yıllık zamanaşımına tabidir. Yıllık ücretli izin dönemsel edim niteliğinde olup, buna ait ücret hakkında da anılan hüküm uygulanmalıdır.Nitekim 12.10.2017 tarih ve 7036 sayılı İs Mahkemeleri Kanunu'nun 15. maddesi ile İşKanunu'na eklenen ek 3. maddede de yillik izin ücretinin bes yillik zamanaşımına tabi olduğu açıkça düzenlenmiştir. Buna göre yıllık ücretli izin alacakları fesihten itibaren 5yıllık süre içerisinde talep edilebilir, Türk Borçlar Kanunu'nun yürürlüğe girdiği tarih ile İşMahkemeleri Kanunu'nun yürürlüğe girdiği tarih arasındaki dönemde de yıllık izin ücretinin tabi olduğu zamanaşımı süresi heş yıldır 
1
17, Yargitay 9. Hukuk Dairesinin 16/2/2022 tarihli ve E.2022/887, K.2022/1856sayılı kararının ilgili kısmı şöyledir:
1•.
Mülga 818 sayılı Borçlar Kanunu'nun 126.maddesinin 3.bendine göre, başkalarınm maiyetinde çalışan veya müstahdemi olan kimselerin, hizmetçilerin, yevmiyecilerin ve isçilerin ücretleri hakkındaki davaların beş yıllık zamanaşımına tabi olduğu belirtilmişti.Yargitay da anilan düzenleme uyarınca yillık izin ücretinin beş yillık zamanaşımına tabi olduğunu kabul etmekteydi. 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun yürürlüğe girdiği 01.07.2012 tarihinden sonra anılan Kanunda 818 sayılı Borçlar Kanunu'nun 126/3hükmüne yer verilmediği gerekçesiyle yıllık izin ücretinin Türk Borçlar Kanunu'nun 146.maddesinde düzenlenen on yıllik genel zamanaşımına tabi olacağı ileri sürülmüştür. Ancak Türk Borçlar Kanunu'nun 147. maddesinin gerekçesinde hizmet sözleşmesi hükümlerine göre çalışanların “dönemsel edimler" niteliğindeki ücret alacaklarının aynı maddenin 1.bendi kapsamina girmesi nedeniyle 818 sayılı Borçlar Kanunu'nun 126. maddesinin 3.bendindeki hükmün ayrica düzenlenmesine gerek görülmediği belirtilmiştir. 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 147.maddesinin 1.bendine göre, ‘Kira bedelleri, anapara faizleri ve ücret gibi diğer dönemsel edimler" bes yıllik zamanaşimına tabidir. Yıllık ücretli izin dönemsel edim niteliğinde olup, buna ait ücret hakkinda da anılan hüküm uygulanmalıdır.Nitekim 12,10.2017 tarih ve 7036 sayılı Is Mahkemeleri Kanunu'nun 15. maddesi ile Is Kanunu'na eklenen ek 3. maddede de yıllık izin ücretinin beş yıllık zamanaşımına tabi olduğu açıkça düzenlenmiştir. Her ne kadar Türk Borçlar Kanunu'nun yürürlük tarihi ile İs 

Mahkemeleri Kanunu'nun yürürlük tarihi arasında Dairemiz yıllık izin ücretinin 10 yıllık zamanaşımına tabi olduğu görüşünü benimsemiş ve buna göre uygulama yapmış ise de:Dairemizin Yargitay (kapatilan) 22. Hukuk Dairesi ile birleşmesi sonrasında, konu yeniden tartışılarak ücretli izin alacağında zamanaşımı süresinin 5 yıl olduğu sonucuna ulaşılmıştır.Buna göre Türk Borçlar Kanunu'nun yürürlüğe girdiği tarih ile İş Mahkemeleri Kanunu'nun yürürlüğe girdiği tarih arasındaki dönemde de yıllık izin ücretinin tabi olduğu zamanaşımi süresi beş yıldır.

Fr ..

V. İNCELEME VE GEREKÇE 
18. Anayasa Mahkemesinin 14/10/2025 tarihinde yapmış olduğu toplantıda başvuru incelenip gereği düşünüldü:
A.Mahkemeye Erişim Hakkının İhlal Edildiğine İlişkin İddia 
1. Başvurucunun İddiaları
19. Başvurucu 4857 sayılı Kanun'un geçici 8. maddesinin ve ek 3. maddesinin yürürlüğe girdikten sonra sona eren iş sözleşmelerinde uygulanabileceğini, zamanaşımısüresinin on yıl olduğunu, açık hükümlere rağmen hatalı değerlendirme yapıldığını, adil yargılanma hakkı ile çalışma hakkının ihlal ediłdiğini ileri sürmüştür.
2. Değerlendirme 
20. Anayasa'nın 36. maddesinin birinci fikrası şöyledir:
"Herkes, meşru vasıita ve yollardan faydalanmak suretiyle yargı mercileri önünde davacı veya davalı olarak iddia ve savunma ile adil yargılanma hakkına sahiptir."
21. Anayasa Mahkemesi, olayların başvurucu tarafından yapılan hukuki nitelendirmesi ile bağlı olmayıp olay ve olguların hukuki tavsifini kendisi takdir eder.Başvurucunun şikâyetlerinin özü işçilik afacağıyla ilgili davada zamanaşımına dair değerlendirmenin yanlış yapıldığı hususuna ilişkin olduğundan başvuru bütün olarak adil yargılanma hakkının güvencelerinden olan mahkemeye erişim hakkı kapsamında incelenmiştir.

a. Kabul Edilebilirlik Yönünden 
22. Açıkça dayanaktan yoksun olmadığı ve kabuł edilemezliğine karar verilmesini gerektirecek başka bir neden de bulunmadığı anlaşılan mahkemeye erişim hakkının ihlal edildiğine ilişkin iddianın kabul edilebilir olduğuna karar verilmesi gerekir.
b. Esas Yönünden 
i.Müdahalenin Varhğı ve Hakkın Kapsamı
23. Anayasa'nın 36. maddesinin birinci fikrasında herkesin yargı mercileri önünde davacı veya davalı olarak iddiada bulunma ve savunma hakkına sahip olduğu belirtilmiştir.Dolayısıyla mahkemeye erişim hakki, Anayasa'nın 36. maddesinde güvence altına alınan hak 

arama özgürlüğünün bir unsurudur. Diğer yandan Anayasa'nın 36. maddesine "adil yargtlanma" ibaresinin eklenmesine ilişkin gerekçede Türkiye'nin taraf olduğu uluslararasısözleşmelerce de güvence altına alınan adil yargilanma hakkının madde metnine dâhil edildiği vurgulanmıştır. Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nì (Sözleşme) yorumlayan Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi, Sözleşme'nin 6. maddesinin (1) numaralı fikrasınun mahkemeye erişim hakkını içerdiğini belirtmektedir (Özbakım Özel Sağlık Hiz. İnş. Tur. San. ve Tic. Lıd.$ti. [2, B.], B. No: 2014/13156, 20/4/2017, § 34).

24. Mahkemeye erişim hakkı bir uyuşmazlığı mahkeme önüne taşıyabilmek ve uyuşmazlığın etkili bir şekilde karara bağlanmasını isteyebilmek anlamına gelmektedir (Özkan $en [2. B.], B. No: 2012/791, 7/1 1/2013, § 52).

25. Zamanaşımi gerekçesiyle davanın kısmen .reddedilerek esasinn incelenmemesinin mahkemeye erişim hakkına bir müdahale teşkil ettiği açıktır.
ii.Müdahalenin İhlal Oluşturup Oluşturmadığı
26.Anayasa'nın 13. maddesi şöyledir:
"Temel hak ve hürriyetler, özlerine dokunulmaksızın yalnızca Anayasanın ilgili maddelerinde belirtilen sebeplere bağiı olarak ve ancak kanunla sınırlanahilir. Bu sıırlamalar, Anayasanın sözüne ve ruhuna, demokratik toplum düzeninin ve låik Cumhuriyetin gereklerine ve ölçülülük ilkesine aykırı olamaz."
27. Yukarıda anılan müdahale, Anayasa'nın 13. maddesinde belirtilen koşullarıyerine getirmediği müddetçe Anayasa'nn 36. maddesinin ihlalini teşkil edecektir.
28. Bu sebeple müdahalenin Anayasa'nin 13. maddesinde öngörülen ve somut başvuruya uygun düşen kanun tarafindan öngörülme, haklı bir sebebe dayanma, ölçülülük ilkesine aykırı olmama koşullarına uygun ołup olmadığının belirlenmesi gerekir.
(1) Kanunilik Ölçütüne İłişkin Genel İlkeler 
29. Anayasa'nın temel hak ve özgürlüklerin sınırlandırılması rejimini düzenteyen 13. maddesinde hak ve özgürlüklerin ancak kanunla sınırlanabileceği temel bir ilke olarak benimsenmiştir (kanunilik şartına başka bağlamlarda dikkat çeken kararlar için bkz. Sevim Akat Eşki [1. B.], B. No: 2013/2187, 19/12/2013, § 36; Tuğba Arslan [GK], B. No: 2014/256,25/6/2014, § 82; Hayriye Özdemir [2. B.], B. No: 2013/3434, 25/6/2015, §§ 56-61; Halk Radyo ve Televizyon Yayıncılık A.$ [GK], B. No: 2014/19270, 11/7/2019, § 35; Hamit Yakut [GK], B. No: 2014/6548, 10/6/2021, § 76; Atilla Yazar ve diğerleri [GK], B. No: 2016/1635,5/7/2022, § 100).

30. Hak ve özgürlükler ile bunlara yapılacak müdahalelerin ve sınırlandırmaların kanunla düzenlenmesi bu haklara ve özgürlüklere keyfî müdahaleyi engelleyen, hukuk güvenliğini sağlayan demokratik hukuk devletinin en önemli unsurlarından biridir (Tahsin Erdoğan [2. B.], B. No: 2012/1246, 6/2/2014, § 60).

31. Müdahalenin kanuna dayalı olması öncelikle şeklî manada bir kanunun varlığınızorunlu kilar. Şeklî manada kanun, Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) tarafından Anayasa'da belirtilen usule uygun olarak kanun adı altında çikarılan düzenleyici yasama 

işlemidir. Hak ve özgürfüklere müdahale edilmesi ancak yasama organınca kanun adi altında çıkarılan düzenleyici işlemlerde müdahaleye imkân taniyan bir hükmün bulunması şartına bağlıdır. TBMM tarafindan çıkarılan şeklî anlamda bir kanun hükmünün bulunmaması hakka yapılan müdahaleyi anayasal temelden yoksun bırakır (Ali Hıdır Akyol ve diğerleri [GK], B.No: 2015/17510, 18/10/2017, § 56; Tuğba Arslan, § 96; Fikriye Aytin ve diğerleri [1. B.], B.No: 2013/6154, 11/12/2014, § 34).

32. Somut olayda başvurucunun davasının bir kismı zamanaşımı nedeniyle reddedilmiştir. Mahkeme, gerekçesinde 6098 sayıh Kanun'un 147. maddesinin (1) numarali bendine ve 4857 sayılı Kanun'un ek 3. maddesine dayanmıştır. Dolayısıyla anılan kanun hükümleri gözetiidiğinde başvurucunun mahkemeye erişim hakkına yapılan müdahalenin kanuni dayanağını olduğu görülmüştür.

(2) Meşru Amaç
33. Dava açmanın bir süreye bağlanmasının meşru amacının ne olduğu hususu benzer nitelikteki başvurularda Anayasa Mahkemesi tarafından müteaddit defa incelenmiştir.Anayasa Mahkemesi, bu incelemelerinde idari işlem ya da eylemlere karşı açılacak davalarda süre koşulu öngörülmesinin en genel ifadesiyle idari istikrarın sağlanması şeklinde meşru bir amacı bulunduğuna işaret etmiştir (daha ayrıntılı değerlendirme için bkz. Ayşe Yıldırım [1.B.], B. No: 2014/5, 25/10/2017, §§ 54, 55; Futma Altuner [2. B.], B. No: 2014/17714,26/10/2017, §§ 48, 49; Çölbeyi Lojistik Nakliyat Gümrükleme Denizcilik İnşaat Turizm Sanayii ve Ticaret Limitet Ş$irketi [1. B.], B. No: 2014/12354, 9/11/2017, § 52).
(3) Öłçülülük 
34. Davanın bir kısım alacak yönünden zamanaşım nedeniyle reddedilmesine ilişkin değerlendirmeyle başvurucunun mahkemeye erişimine getirilen sınırlamanın ölçülüolup olmadığı ve başvurucuya ağır bir yük getirip getirmediği hususlarının incelenmesi gerekir.

(a) Genel İlkeler 
35. Anayasa'nın 13. maddesi uyarınca hak ve özgürlüklerin sınırlandırılmasında dikkate alınacak ölçütlerden biri olan ölçülülük, hukuk devleti ilkesinden doğmaktadır.Hukuk devletinde hak ve özgürlüklerin sınırlandırılması istisnai bir yetki olduğundan bu yetki ancak durumun gerektirdiği ölçüde kullanılması koşuluyła haklı bir temele oturabilir.Bireylerin hak ve özgürlüklerinin somut koşulların gerektirdiğinden daha fazla sınırlandırılması kamu otoritelerine tanınan yetkinin aşıłması anlamına geleceğinden hukuk devletiyle bağdaşmaz (AYM, E.2013/95, K.2014/176, 13/11/2014).
36. Ölçülülük ilkesi elverişlilik, gereklilik ve orantılılık olmak üzere üç alt ilkeden oluşmaktadır. Elverişlilik öngörülen müdahalenin ulaşılmak istenen amacı gerçekleştirmeye elverişli olmasıni, gereklilik ulaşılmak istenen amaç bakımından müdahalenin zorunlu olmasını yani aynı amaca daha hafif bir müdahale ile ulaşılmasının mümkün olmamasını,orantılılık ise bireyin hakkına yapılan müdahale ile ulaşıłmak istenen amaç arasında makułbir dengenin gözetilmesi gerekliliğini ifade eder (AYM, E.2011/111, K.2012/56, 11/4/2012;E.2013/66, K.2014/19, 29/1/2014; E.2016/16, K.2016/37, 5/5/2016; Mehmet Akdoğan ve diğerleri [1. B.], B. No: 2013/817, 19/12/2013, § 38).


37. Mahkemeye erişim hakkının sınırlandırılması için seçilen aracın öngörülen amaca ulaşılabilmesi bakımından elverişli olması gerekir. Ayrıca seçilen araç bu hakkı en az zedeleyici nitelikte ołmalıdır, Bununla birlikte hakkı daha az zedcleyen aracı tercih edilmesi gerektiğinin söylenebilmesi için söz konusu araç aynı amacı gerçekieştirmeye uygun olmalıdır. Daha hafif sınırlama teşkil eden aracın tercih edilmesi hâlinde öngörülen amaçgerçekleşmeyecek ise daha ağır müdahale oluşturan aracın seçimi hususundaki tercih,Anayasa'ya aykırı olmaz. Bunun dışında hangi müdahale aracının tercih edileceği hususunda kamu otoritelerinin belli ölçüde takdir yetkisi vardır (Mustafa Berberoğlu [2. B.], B. No:2015/3324, 26/2/2020, § 48).

38. Öte yandan mahkemeye erişim hakkına yönelik müdahaleler orantılı olmalıdır.Orantılıłk, amaç ile araç arasında adil bir denge kuruimasını gerektirir. Buna göre mahkemeye erişim hakkına getirilen sınırlamayla ulaşılmak istenen meşru amaç ve başvurucunun mahkemeye erişim hakkından yararlanmasındaki bireysel yarar arasında makułbir orantı kurulmalıdır. Hedeflenen amaca ulaşıidığında elde edilecek kamusa! yararla kıyaslandığında sınırlama ile kişiye yüklenen külfetin aşırı ve orantısız olmaması gerekir (Mustafa Berberoğlu, § 49).

(b) Ílkelerin Olaya Uygulanması
39. Somut olayda başvurucunun yıllık izin alacağına ilişkin talebi ıslah ettiği tutat bakımından beş yıllık zamanaşımı süresinin dolduğu gerekçesiyle reddedilmiştir. Başvurucu,4857 sayılı Kanun'un geçici 8. ve ek 3. maddesinin yürürlüğe girdikten sonra sona eren is sözleşmelerine uygulanabileceğini, zamanaşımı süresinin on yıl olduğunu, açık hükümlere rağmen hatalı değerlendirıme yapıldığini ileri sürmüştür.

40. 818 sayılı mülga Kanun'un 126. maddesinin (3) numaralı bendinde işçilerin ücretleri hakkındaki davalarda beş yıllık zamanaşımınn uygulanacağı hüküm altına alınmıştır. Bu Kanun yerine 1/7/2012 tarihinde yürürlüğe giren 6098 sayılı Kanun'da ise 818sayılı mülga Kanun'un 126. maddesinin (3) numaralı bendine yer verilmemiştir. Bu sebeple Yargıtay 9. Hukuk Dairesi bir dönem içtihatlarında yıllık izin alacağının 6098 sayıtıKanun'un 146. maddesi gereğince on yıllık zamanaşımı süresine tabi olacağıdeğerlendirmesini yapmıştır (bkz. § 16). Yargıtay 22. Hukuk Dairesi ise ücret niteliği ağır basan işçilik alacaklarında 6098 sayılı Kanun'un 147. maddesinin (1) numarali bendi uyarınca beş yıllık zamanaşımının uygulanabileceği değerlendirmesini yapmıştır (bkz. § 17). 7036sayılı Kanun'un 15. maddesiyle 4857 sayıhı Kanun'a eklenen ek 3. madde ile yillık izin ücretinin beş yılhık zamanaşımına tabi olduğu kesin bir biçimde hüküm altına alınmıştır. Bu madde ise 25/10/2017 tarihinde yürürlüğe girmiştir.

41. Bir önceki paragrafta işaret edildiği üzere Yargıtay 9. Hukuk Dairesi 1/7/2012tarihinde yürürlüğe giren 6098 sayılı Kanun ile 4857 sayılı Kanun'un 25/10/2017 tarihinde yürürlüğe giren ek 3. maddesi arasındaki dönemde feshedilen iş sözleşmelerinde yillik izin ücretleri yönünden on yılhık zamanaşımı süresinin uygulanacağı değerlendirmesini yapmakta iken Yargıtay 22. Hukuk Dairesi ise beş yıllık zamanaşımı süresinin uygulanması gerektiği değerlendirmesini yapmıştır. Her iki Dairenin birleşmesinden sonra ise Yargitay 9. Hukuk Dairesi içtihadından dönmüş ve 6098 sayılı Kanun'un 147. maddesinin gerekçesinde hizmet sözleşmesi hükümlerine göre çalışanların dönemsel edimler niteliğindeki ücret alacaklarının aynı maddenin (1) numaralı bendi kapsamına girmesi nedeniyle 818 sayılı mülga Kanun'un 126. maddesinin (3) numaralı bendindeki hükmün ayrica düzenienmesine gerek görülmediğine işaret etmiştir. Daha sonra 6098 sayılı Kanun'un 147. maddesinin (1) numaralı

bendine göre “kira bedelleri, anapara faizleri ve ücret gibi diğer dönemsel edimler’in beşyıllık zamanaşımına tabi olduğu tespitini yapmış ve yıllık ücretli izin alacağının dönemsel edim niteliğinde olduğu, buna ait ücret hakkmda da anılan hükmün uygulanması gerektiği sonucuna varmiştir.

42.Yukarıda açıklanan tespitler ışığında somut olaya bakıldığıda başvurucunun işakdinin 14/6/2013 tarihinde feshedildiği ve beş yıllık süre geçtikten sonra 28/9/2018 tarihinde ıslah talebinde bulunduğu görülmüştür. Başvurucunun islaha konu alacak talebinin zamanaşımı nedeniyle reddedilmesine ilişkin uygulamanın kanuni bir dayanağı bulunduğu ve meşru bir amaca yönelik olduğu, Bölge Adliye Mahkemesince ulaşılan sonucun önceki paragraflarda işaret edilen değerlendirmeler kapsamında hukuki güvenlik ve belirlilik ilkeleri bağlamında, öngörülebilirlik sınırları içinde gözetilen meşru amaçla korunmak istcnen hak açısından orantılı olduğu, yapılan uygulamanın başvurucunun mahkemeye erişim hakkınızedelemediği sonucuna ulaşılmiştır.

43. Başvurucu 4857 sayılı Kanun'un geçici 8. maddesine aykırı karar verildiğini ileri sürmüşse de netice olarak yıllık izin alacağının beş yıllık zamanaşımına tabi olduğu yorumu dikkate alındığında bu maddenin somut olayda uygulanamayacağıdeğerlendirildiğinden başvurucunun belirtilen iddiaları yerinde görülmemiştir.
44. Açıklanan gerekçelerle Anayasa'nın 36. maddesinde güvence altına alınan adil yargılanma hakkı kapsamındaki mahkemeye erişim hakkının ihlal cdiłmediğine karar verilmesi gerekir.

B.Makul Sürede Yargılanma Hakkının İhlal Edildiğine İlişkin İddia 
45.Başvurucu, makul sürede yargılanma hakkının ihlal ediłdiğini iddia etmiştir.
46.9/1/2013 tarihli ve 6384 sayılı Tazminat Komisyonunun Görevleri ile Çalışma Usul ve Esasları Hakkında Kanun'da değişiklik yapan 2/3/2024 tarihli ve 7499 sayılı Kanun uyarınca üç ay içinde yapılacak müracaat üzcrine makul süre şikâyetlerinin Tazminat Komisyonu tarafindan inceleneceği düzenlenmiştir. Nitekim Anayasa Mahkemesi Ahmet Kartalkuş ([2. B.], B. No: 2019/39635, 19/3/2024) kararında ilk bakışta ulaşılabilir olan ve ihlal iddialarıyla ilgili başarı şansı sunma ve yeterli giderim sağlama kapasitesi olduğu görülen Tazminat Komisyonuna başvuru yolu tüketilmeden yapılan başvurunun incelenmesinin bireysel başvurunun ikincil niteliği ile bağdaşmayacağı sonucuna ulaşmıştır.Somut başvuruda, anılan kararda açıklanan ilkelerden ve ulaşılan sonuçtan ayrılmayıgerektiren bir durum bulunmamaktadır.

47. Açıklanan gerekçelerle başvurunun bu kısmının diğer kabul edilebilirlik koşulları yönünden incelenmeksizin başvuru yollarının tüketilmemesi nedeniyle kabul edilemez olduğuna karar verilmesi gerekir 

VI. HÜKÜM 
Açıklanan gerekçelerle;
A. 1. Mahkemeye erişim hakkının ihlal edildiğine ilişkin iddianın KABUL EDİLEBİLİR OLDUĞUNA,

2. Makul sürede yargılanma hakkının ihlal edildiğine ilişkin iddianın başvuru yollarının tüketilmemesi nedeniyle KABUL EDİLEMEZ OLDUĞUNA,
B. Anayasa'nın 36. maddesinde güvence altına alınan adil yargılanma hakkıkapsamındaki mahkemeye erişim hakkının İHLAL EDİLMEDİĞİNE,
C. Yargılama giderlerinin başvurucu üzerinde BIRAKILMASINA,
D. Kararın bir örneğinin Adalet Bakanlığına GÖNDERİLMESİNE, 14/10/2025tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.