Anayasa Mahkemesinin 19/10/2022 Tarihli ve 2019/12210 Başvuru Numaralı Kararı
ANAYASA MAHKEMESİ KARARLARI | 2023-01-05

5 Ocak 2023 PERŞEMBE 
Resmî Gazete 
Sayı : 32064
ANAYASA MAHKEMESİ KARARI 
Anayasa Mahkemesi Başkanlığından:
İKİNCİ BÖLÜM KARAR RAHMİ ÇAĞAN BAŞVURUSU 
Başvuru Numarası: 2019/12210Karar Taribi : 19/10/2022
Başkan : Kadir ÖZKAYA Üyeler : Engin YILDIRIM M. Emin KUZ Rıdvan GÜLEÇKenan YAŞAR Raportör : Kemal ÖZEREN Başvurucu : Rahmi ÇAĞAN 
I. BAŞVURUNUN ÖZETİ
1. Başvuru, mektubun sakıncalı bulunarak alıkonulması nedeniyle haberleşme hürriyetinin ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.

2. Silahlı terör örgütüne üye olma suçundan ceza infaz kurumunda bulunan başvurucunun, eşine hitaben yazdığı, gündelik hayata ilişkin ifadeler içeren mektubun bir paragrafinda yer alan ve başvurucunun rüyasını anlattığı kısım, Kurum Disiplin Kurulunca sakıncalı olduğu gerekçesiyle çizilerek mektup muhatabına gönderilmiştir. Kararın gerekçesinde, rüya gibi farklı yöntemlerin başvurucunun suç grubunda örgütsel iletişim amacıyla kullanıldığından bahsedilmiş ve mevzuat hükümlerine yer verilmiştir.
3. Başvurucu; mektupta anlattığı rüyasında ceza infaz kurumundan tahliye olup evine giderken bir fabrikada iş bulduğunu gördüğünü ve bunu ailesiyle paylaştığını, bu kısmın çizilerek mektubun gönderilmesinin hukuka aykırı olduğunu belirterek İnfaz Hâkimliğine şikâyette bulunmuştur. Hâkimlik, kararın usule ve yasaya uygun olduğu gerekçesiyle şikâyetin reddine karar vermiştir. Söz konusu karara yapılan itiraz, ağır ceza mahkemesince reddedilmiş ve hüküm kesinleşmiştir.

4. Başvurucu, nihai hükmü 20/3/2019 tarihinde Öğrendikten sonra 8/4/2019tarihinde bireysel başvuruda bulunmuştur.

5. Komisyonca başvurunun kabul edilebilirlik ve esas incelemesinin Bölüm tarafindan yapılmasına karar verilmiştir.


IL DEĞERLENDİRME 
6. Başvurucu, mektup içeriginin bir kısmının soyut gerekçelerle drgütsel iletişim olarak değerlendirilmesi ve bu kısmın çizilerek mektubun gönderilmesi nedeniyle haberleşme hürriyetinin ihlal edildigini ileri sürmüştür. Bakanlık görüşünde, başvurucunun haberleşme hürriyetine yapılan müdahalenin demokratik toplum düzeninin gereklerine ve ölçülolok ilkesine uygun oldugu ifade edilmiştir.

7.Başvuru, haberleşme hürriyeti kapsaminda incelenmiştir.
8. Açıkça dayanaktan yoksun olmadığı ve kabul edilemezligine karar verilmesini gerektirecek başka bir neden de bulunmadığı anlaşılan başvurunun kabul edilebilir olduğuna karar verilmesi gerekir.

9.Somut olayda başvurucunun haberleşme hürriyetine yapılan müdahalenin kanuni dayanagi olan 13/12/2004 tarihli ve 5275 sayılı Ceza ve G0venlik Tedbirlerinin InfazıHakkında Kanun'un 68. maddesinin kanunilik ölçürünü karşıladığı ve müdahalenin kamu düzeninin saglanması meşru amacıyla gerçekleştirildigi kanaatine vanlmıştur. Bu belirlemeden sonra müdahalenin demokratik toplum düzeninin gereklerine vygun olup olmadig değerlendirilmelidir.

10. Mahpusların mektuplanının denetlenmesi ve alikonulmasi suretiyle haberleşme hürriyetine yapılan müdahalelerin demokratik toplum düzeninin gereklerine uygunluğu ve Blçülülügünün denetiminde gözetilmesi gereken genel ilkelere Anayasa Mahkemesince birçok kararda ayrıntılı olarak yer verilmiştir (4hmer Temiz, B. No: 2013/1822, 20/5/2015. §§37-68: Muhinin Pirincçioglu (3), B. No: 2017/34566, 10/3/2020, 5§ 44-57; Cihat Ayik ve Hacı 4/i Baştürk, B. No: 2017/31506, 10/3/2020, §§ 44-57). Bu bağlamda kamu makamlari ile derece mahkemelerinin haberleşme hürriyetine yönelik müdahalenin zorunlu bir ihtiyaca karşılik geldigini ve oräntili olduğunu ilgili ve yeterli gerekçelerle ortaya koyma yükümlölokleri bulunmaktadır.

11. Bu ilkeler sşağında başvuru değerlendirildiğinde başvurucunun eşine yazdığ;mektubun çizilen kısmunda gördügü bir rüyadan bahsettiği, bu rüyada tahliye olup eve gelirken bir yandan da çalışmak için iş aradığını, sonra bir fabrikada iş bulduğunu ve çok sevindiğini gördogünü belirtigi anlaşılmakla birlikie Disiplin Kurulu ve derece mahkemelerinin kararlannda mektubun bu çizilen kismınen somut bir belirleme yapılmaksızın Örgütsel iletişim olabileceği gerekçesiyle sakıncalı olduğuna karar verilmiştir.Sonuç olarak Disiplin Kurulu ve derece mahkemelerinin kararlanında mektubun söz konusu kismımın çizilerek gönderilmesine dair mektupla ilişkilli, somut bilgilere dayalı ve yeterli gerekçenin bulunmadigi anlaşılmıştır. Bu nedenle müdahalenin demokrarik bir Joplumda gerekli olmadığı kanaatine varılmıştır.

12. Açiklanan gerekçelerle Anayasa'nın 22. maddesinde güvence altına alinan haberleşme hürriyetinin ihlal edildigine karar verilmesi gerekir.

III. GIDERIM 
13. Başvurucu; ihlalin tespiti, yeniden yargılama yapılması ve 65.000 TL, maddi ve manevi tazminat talebinde bulunmuștur.

14. Başvuruda tespit edilen hak ihlalinin sonuçlarının ortadan kaldinılmasi için yeniden yargilama yapılmasında hukuki yarar bulunmaktadır. Bu kapsamda kararın 

gönderildigi yarg mercilerince yapılması gereken is. yeniden yargilama işlemlerini başlatmak ve Anayasa Mahkemesini ihlal sonucuna ulaştiran nedenleri gideren, ihlal kararında belirtilen ilkelere uygun yeni bir karar vermektir (Mehmet Doğan [GK], B. No:2014/887s, 7/6/2018, 55 54-60; Aligül Alkaya ve digerleri (2), B. No: 2016/12506,7/11/2019, §§ 5360, 66; Kadri Enis Berberoğlu (3) [GK], B. No: 2020/32949, 21/1/2021, §§93-100).

15. Eski häle getirme kuralı çerçevesinde ihlalin sonuçlarının bütünüyle ortadan kaldınlabilmesi için başvurucuya manevi zararlan karşalığında net 3.00o TL manevi tazminat ödenmesine karar verilmesi gerekir.

IV. HκM 
Açıklanan gerekçelerle;
A. Adli yardım talebinin KABULONE,
B. Haberleşme hürriyetinin ihlal edildigine ilişkin iddianın KABUL EDİLEBILIR OLDUĞUNA,
C. Anayasa'nin 22. maddesinde güvence altına alinan haberleşme hürriyetinin İHLAL EDİLDIĞINE,
D. Kararın bir ömeginin haberleşme hürriyetinin ihlalinin sonuçlarının ortadan kaldınlması için yeniden yargilama yapılmak ūzere Dinar Infaz Häkimliğine (E.2019/138,K.2019/133) GÖNDERILMESINE,
E Başvurucuya net 3.000 TL manevi tazminat ÖDENMESİNE, tazminata ilişkin diger taleplerin REDDiNE,
F. Ödemenin kararın sebligini takiben başvurucunun Hazine ve Maliye Bakanlıgına başvuru tarihinden itibaren dört ay içinde yapılmasına, ödemede gecikme olmasıhålinde bu sürenin sona erdigi tarihten Ödeme tarihine kadar geçen sûre için yasal FAlZ UYGULANMASINA,
G. Kararın bir ömeğinin bilgi için Dinar Ağır Ceza Mahkemesine (2019/106 D. Iș)ve Adalet Bakanliğına GÖNDERILMESINE 19/10/2022 tarihinde OYBİRLIGIYLE karar verildi.