Arazi ve Arsa Düzenlemeleri Hakkında Yönetmelik
YÖNETMELİKLER | 2020-02-22

22 Şubat 2020 CUMARTESİ
Resmî Gazete
Sayı : 31047
YÖNETMELİK
Çevre ve Şehircilik Bakanlığından:
ARAZİ VE ARSA DÜZENLEMELERİ HAKKINDA YÖNETMELİK
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar
Amaç
MADDE 1 –
(1) Bu Yönetmeliğin amacı;
3/5/1985 tarihli ve 3194 sayılı İmar Kanununa göre yapılacak arazi ve arsa
düzenlemesinin, nerelerde ve ne şekilde uygulanacağı ve bununla ilgili
diğer kavram ve hususlara açıklık getirmektir.
Kapsam
MADDE 2 –
(1) Bu Yönetmelik, belediye ve
mücavir alan sınırları ile bu sınırlar dışında düzenlenmiş uygulama imar
plânı alanları içindeki binalı veya binasız arazi ve arsa düzenlemelerini
kapsar.
Dayanak
MADDE 3 –
(1) Bu Yönetmelik, 3/5/1985
tarihli ve 3194 sayılı İmar Kanununun 13 üncü ve 18 inci maddeleri ile 44
üncü maddesinin birinci fıkrasının (c) bendine dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 4 –
(1) Bu Yönetmelikte yer alan
tanımlar aşağıdadır:
a) Ada bölüm krokisi: Düzenlemeye giren parsel
sınırlarının, imar adaları ve yollarının, uygulama sonucu oluşan tescile
tabi olmayan alanların, pafta bölümlemesinin ve düzenleme sınırının
gösterildiği ölçekli krokidir.
b) Arsa: İmar planı ve imar mevzuatına göre oluşmuş
imar parselidir.
c) Ayırma çapı: Bir kısmı düzenleme sahasında kalan
parseller için düzenlenen üzerinde parselin tescilli yüzölçümü ile
düzenleme sahasına giren ve girmeyen kısımların yüzölçümünü gösteren,
ilgili idarece onaylanan krokidir.
ç) Düzenleme ortaklık payı (DOP): Düzenleme
alanındaki ve bölgedeki yaşayanların kentsel faaliyetlerini sürdürebilmeleri
için gerekli olan umumi hizmet ve kamu hizmet alanlarını elde etmek ve/veya
düzenleme dolayısıyla meydana gelen değer artışları karşılığında;
düzenlemeye tâbi tutulan arazi ve arsaların, düzenlemeden önceki yüzölçümlerinden,
imar planındaki kullanım kararlarına göre yüzde kırk beşe (% 45) kadar
düşülebilen miktardır. Düzenleme ortaklık payı, düzenlemeye tabi tutulan
yerler ile bölgede yaşayanların ihtiyacı olan ve herkesin ortak kullanabileceği,
kamusal alanı ifade eder ve bölgede yaşayan insanların ortak kullanımı
dışında hiçbir fonksiyon için kullanılamaz.
d) Düzenleme ortaklık payı oranı (DOPO): Bir
düzenleme sahasındaki toplam düzenleme ortaklık payı miktarının, bu saha
içinde düzenlemeye giren kadastro veya imar parsellerinin toplam yüzölçümü
miktarına oranıdır. Düzenleme ortaklık payı oranı, virgülden sonra yedi
basamak olarak hesaplanır.
e) Düzenleme sahası: Sınırı tespit edilerek,
parselasyon planı yapılmasına karar verilen sahadır.
f) Düzenleme sınırı: Parselasyon planı yapılacak
alanın dış sınırıdır.
g) Düzenleme sınır krokisi: Düzenleme sınırını,
düzenlemeye kısmen ya da tamamen giren kadastro parsellerini ve imar
adalarını koordinatlarına göre gösterecek şekilde düzenlenen krokidir.
ğ) İfraz: Bir parselin imar mevzuatına uygun olarak
bölünerek, birden fazla parsel oluşturulmasıdır.
h) İmar parseli: İmar adaları içerisindeki kadastro
parsellerinin İmar Kanunu, imar planı ve bu Yönetmelik esaslarına göre
düzenlenmiş şeklidir.
ı) İrtifak hakkı cetveli: Arazi ve arsa
düzenlemesine tabi parsellerde tescilli irtifak hakkının uygulama sonucu
zeminde isabet ettiği parsellere dağılımını gösteren cetveldir.
i) Kadastral parsel: Herhangi bir imar düzenlemesi
yapılmamış, kadastro mevzuatı uyarınca oluşarak tescil edilmiş
parsellerdir.
j) Mal sahipleri araştırma özet formu: Düzenlemeye
giren taşınmazların, ada ve parsel numaralarını, tapu alanlarını, hisse
oranlarını ve hissesine karşılık gelen alanları, maliklerinin ad, soyadı ve
baba adlarını, hisse miktarına karşılık kesilen düzenleme ortaklık payı ile
kesinti sonucu oluşan tahsis miktarını, dağıtım sonucu tahsis edildiği imar
ada ve parsel numarası ile parsel alanını, tahsis edildiği parsel hissesi
ve hissesine karşılık gelen alanı ve varsa kamulaştırma, bağış miktarları
ile oluşan imar parselleri yüzölçümlerini, uygulamaya alınan parsel
numaralarının sırasına göre gösterildiği cetveldir.
k) Özet cetveli: Düzenleme sahasına giren
parsellerin tapu alanlarının, düzenlemeye giren ve girmeyen kısımlarının,
düzenleme ortaklık payı hesabının, parsellerin düzenleme ortaklık
paylarının varsa kamulaştırma ve bağış miktarları ile oluşan imar
adalarının yüzölçümlerinin yazıldığı cetveldir.
l) Parselasyon planı: İmar Kanununun 18 inci maddesi
hükümlerine ve uygulama imar planına uygun olarak imar parsellerinin
oluşturulduğu, parselasyon planı açıklama raporu, parselasyon paftaları ile
tescile esas belgeleri içeren uygulama dosyası ile bir bütün olan plandır.
m) Röleve krokisi: İmar adası içerisindeki imar
parsellerinin veya parsel sınırlarının, koordinat ve cephe uzunluklarının
gösterildiği krokidir.
n) Tescil sayfası: Yüzölçümü, malik ve tescili
ilgilendiren tüm bilgilerin bulunduğu tescile esas cetveldir. Tescil
sayfasında, parselin imar planındaki kullanım kararına göre cinsi, umumi ve
kamu hizmet alanlarına konu ise DOP’tan karşılandığı, parselasyon planı ile
tescile konu olan irtifak, şerh ve beyanlar gösterilir.
o) Tescile esas dağıtım cetveli: Düzenlemeye giren
taşınmazların, ada ve parsel numaralarını, tapu alanlarını, hisse
oranlarını ve hissesine karşılık gelen alanları, maliklerinin ad, soyadı ve
baba adlarını, hisse miktarına karşılık kesilen düzenleme ortaklık payı ile
kesinti sonucu oluşan tahsis miktarını, dağıtım sonucu tahsis edildiği imar
ada ve parsel numarası ile parsel alanını, tahsis edildiği parsel hissesi
ve hissesine karşılık gelen alanı ve varsa kamulaştırma, bağış miktarları
ile oluşan imar parselleri yüzölçümlerini, tescil edilecek yeni imar ada ve
parsel numarası sırasına göre gösteren cetveldir.
ö) Tevhit: Birden fazla birbirine bitişik parselin
imar mevzuatına uygun olarak birleştirilmesidir.
p) Umumi ve kamu hizmet alanları: Yol, meydan,
park, otopark, çocuk bahçesi/parkı ve yeşil alan, ibadet yeri, karakol ve Milli
Eğitim Bakanlığına bağlı öğretime yönelik eğitim tesis alanları, kamuya ait
kreş alanları, pazar yeri, semt spor alanı ve şehir içi toplu taşıma
istasyonları ve durakları, Sağlık Bakanlığına bağlı sağlık tesis alanları,
otoyol hariç erişme kontrolünün uygulandığı yol, su yolu, spor alanı,
teknik altyapı alanı, kamuya ait trafo alanı, belediye hizmet alanı, sosyal
ve kültürel tesis alanı, kent meydanı, kent parkı, özel tesis yapılmasına
konu olmayan ağaçlandırılacak alan, rekreasyon alanı ve mesire alanları,
resmî kurum alanı, idari tesis alanı, mezarlık alanı, bunun dışında kamusal
ihtiyaçlara göre ortaya çıkacak imar planı kararıyla belirlenen diğer umumi
ve kamu hizmet alanları ile taşkın kontrol tesisidir.
r) Yapı-muhdesat cetveli: Arazi ve arsa düzenlemesine
tabi parsellerde tescilli yapı/muhdesadın uygulama sonucu zeminde hangi
parselde kaldığını gösterir cetveldir.
İKİNCİ BÖLÜM
İmar Planlarında Umumi ve Kamu
Hizmeti Alanlarına Ayrılan Alanlar
Umumi
hizmetlere ve kamu hizmetlerine ayrılan yerlerin oluşturulması
MADDE 5 –
(1) İmar planları ile umumi hizmet
veya kamu hizmetleri kullanımı getirilen alanların öncelikle 3194 sayılı
İmar Kanununun 18 inci maddesine göre uygulama yapılarak, bu Yönetmelikteki
öncelik sırasına göre DOP’tan oluşturulması esastır.
(2) Ancak özel hukuk kişilerinin mülkiyetinde olup
uygulama imar planında düzenleme ortaklık payına konu kullanımlarda yer
alan taşınmazlar;
a) Bu kullanımlardan umumi hizmetlere ayrılan
alanlar öncelikle İmar Kanununun 18 inci maddesine göre arazi ve arsa
düzenlemesi yapılarak,
b) Daha önce uygulama görmüş, ancak mevcut ya da
sonradan yapılan imar planlarında umumi ya da kamu hizmet alanlarına denk
gelen taşınmazlar ile uygulamada umumi hizmet veya kamu hizmet alanları
toplamının yüzde kırk beşi (%45) aşması halinde, %45 kesildikten sonra aşan
miktara karşılık gelen alanlar, 4/11/1983 tarihli ve 2942 sayılı
Kamulaştırma Kanunu kapsamında, ilgisine göre Hazine veya ilgili idarelerin
mülkiyetindeki taşınmazlar ile trampa yapılmak ya da satın alınmak suretiyle,
ilgili kamu kurum ve kuruluşunca kamulaştırılarak
kamu mülkiyetine geçirilir.
(3) İlgisine göre trampayı yapacak idarece trampaya
konu edilebilecek kamu mülkiyetindeki taşınmazların değerlemesi yapılarak ilgilisine
tebligat yapılır. Taşınmaz sahipleriyle uzlaşma sağlanması halinde
Kamulaştırma Kanunu kapsamında trampa işlemi gerçekleştirilir. 10/12/2003
tarihli ve 5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanunu kapsamındaki
kamu idarelerince yapılacak trampa işlemlerinde kullanılacak parseller,
Milli Emlak Genel Müdürlüğünden talep edilir. Belediyeler ve diğer ilgili
idarelerce verilen hizmetler kapsamında yapılacak trampa işlemlerinde kendi
mülkiyetlerindeki taşınmazlar kullanılır.
(4) İkinci fıkranın (b) bendine göre işlem tesis
edilerek kamulaştırılması gereken taşınmazlar, 5 yıllık imar programı
çerçevesinde kamu mülkiyetine geçirilmek zorundadır. Bu süre sorumlu
idarenin kararı ile en fazla 1 yıl uzatılabilir.
(5) Kamu hizmetlerine ayrılan yerlere rastlayan
alanlardaki ağaçlar/yapılar, ilgili idarece bedeli/enkaz bedeli ödenerek
sökülür ve yıkılır.
(6) Kamu kullanımına ait sosyal, kültürel ve teknik
altyapı alanlarının, Hazine veya kamu mülkiyetindeki alanlarla trampa
yapılması hâlinde, şahıs veya özel hukuk kişilerinden hiçbir vergi, resim,
harç, ücret, döner sermaye ücreti ve herhangi bir ad altında bedel alınmaz.
(7) 10/7/2004 tarihli ve 5216 sayılı Büyükşehir
Belediyesi Kanunu ve 3/7/2005 tarihli ve 5393 sayılı Belediye Kanunu
gereğince, büyükşehir belediyelerinin ve ilçe belediyelerinin görev ve
yetki sahaları içerisinde kalan ve düzenleme ortaklık payı kesintisi ile
elde edilen alanlarda; Büyükşehir Belediye Kanunu uyarınca büyükşehir
belediyesinin haklarının saklı kalması kaydıyla ilçe belediyesince
projesiyle birlikte müracaat edilmesine rağmen büyükşehir belediyesince, 3
ay içerisinde yapımına başlanılmayan çevre düzenlemesi, altyapı tesisleri
ve belediyelerce yapılması gereken tesisler ile imar planındaki kullanım
amacına yönelik kamu hizmetleri, ilçe belediyesince proje geliştirerek
gerçekleştirilebilir.
Umumi
hizmetlere ve kamu hizmetlerine ayrılan alanlarda özel tesis yapılması
MADDE 6 – (1) Yol, meydan, ibadet yerleri, park ve çocuk
bahçeleri hariç olmak üzere, uygulama imar planında umumi hizmetlere ve
kamu hizmetlerine ayrılıp da kamuya geçişi sağlanamayan özel mülkiyete konu
yapı yapılabilecek alanlarda, imar planıyla getirilen kullanım alanı
sınırları içerisindeki tüm maliklerin talebinin olması ve imar planında
ayrılan kamu hizmet tesis alanlarını yapmakla yükümlü idarenin uygun
görmesi halinde imar planındaki kullanım amacına uygun özel tesis
yapılabilir.
(2) Özel tesis yapılacak taşınmazın tapu kaydına,
kamu hizmet tesis alanlarını yapmakla yükümlü idare tarafından; imar
planındaki kullanım fonksiyonu ve süresi ile imar planındaki kullanım amacı
dışında kullanılamayacağı, hiçbir şekilde imar plan değişikliği ile özel
mülkiyete konu fonksiyon getirilemeyeceği, umumi ve kamu hizmet fonksiyonu
dışında kullanılamayacağına dair tapu kütüğünün beyanlar hanesine belirtme
yapılır.
(3) Bu alanlarda yapılacak tesislerle ilgili
ruhsata esas tüm projelerin, kamu hizmetini sunmakla yükümlü idarece, daha
sonra üzerindeki yapıyla kamulaştırıldığında kamusal faaliyetin ilgili
mevzuatı çerçevesinde sürdürülebileceğinin uygun görülerek onaylanması ve
yapım süresince denetiminin yapılması şartı ve denetim yapacak ilgili personelin
bildirilmesi ile ruhsat vermeye yetkili ilgili idaresine görüşünü ve
projelerini göndermesi sonrasında imar planındaki yapılaşma şartlarına göre
ruhsat alınarak inşaata başlanabilir. Ancak tesis, yapım işlerine
başlanılmasından, yapı kullanma izin belgesi alınarak kullanıma hazır hale
gelinceye kadar yükümlü idare ve ruhsatı veren idarenin kontrol ve takibine
tabi olur.
(4) İmar planındaki kullanım amacına göre kamu
hizmetini sağlamakla yükümlü idarenin yatırım programında olmaması halinde
idarenin onayıyla, yine ilgili idarenin izin ve kontrolünde parsel maliki
tarafından yapılacak özel tesis, 10 yıl süre ile özel tesisi yapan parsel maliki
tarafından kullanılır. Bu süre idarenin onayıyla 5’er yıllık periyotlar
halinde uzatılabilir. İlgili idare süre bitiminden 1 yıl öncesinde
kamulaştıracağını parsel malikine 11/2/1959 tarihli ve 7201 sayılı Tebligat
Kanununa göre bildirir. Kullanım süresinin bitmesinden sonra kamu hizmetini
sağlamakla yükümlü idare, parseli ve üzerindeki izin verilen muhdesatı,
Kamulaştırma Kanununa göre kamulaştırmak suretiyle kamuya geçişini sağlar.
İmar Kanununun 13 üncü maddesine göre işlem yürüten parsel malik/malikleri
bu alanın üzerindeki yapıyı başka amaçla kullanmayacağını ve süre bitiminde
muhdesatıyla beraber kamu kullanımına geçeceğini bilir, kabul ve taahhüt
eder.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
İfraz ve Tevhit Uygulamaları
İfraz ve
tevhit işleri
MADDE 7 –
(1) İmar planı bulunan alanlarda
İmar Kanununun 15 inci ve 16 ncı maddelerine göre ifraz ve tevhit
işlemleri, ikinci fıkradaki istisnalar dışında ancak parselasyon planı
tescil edilmiş alanlarda parsel maliklerinin tümünün muvafakati ile
uygulama imar planlarına uygun olarak yapılabilir.
(2) İstisnalar şunlardır:
a) Çok sayıda, imar ada ve parseli ile sosyal
donatı alanlarının oluşturulması gibi parselasyon nitelikli imar
uygulamaları hariç olmak üzere; kamu mülkiyetindeki alanlar ile Kamu Malî
Yönetimi ve Kontrol Kanununda belirtilen merkezi yönetim kapsamındaki kamu
idareleri yetkisi içindeki kamu yatırımları.
b) Düzenleme alanının büyük bir kısmı yapılaşmış
olsa dahi, öncelikle parselasyon planının yapılması esas olmakla birlikte,
zemindeki fiili durumdan dolayı İmar Kanununun 18 inci maddesinin
uygulanmasının teknik olarak mümkün olmadığı durumlar.
c) Koruma amaçlı imar planı bulunup da, içerisinde
bulunan yapılar, parsel cepheleri, minimum parsel büyüklükleri, çekme
mesafeleri, tescilli yapılar ve benzeri teknik nedenlerle parselasyon
planının tatbikinin mümkün olmadığı durumlar.
ç) Büyük bir kısmı uygulama imar planına uygun
şekilde oluşan imar adalarının geri kalan kısımları.
(3) İkinci fıkrada belirtilen istisnai durumlarda,
ifraz ve tevhit işlemleri yoluyla imar uygulaması yapılabilmesi için,
parselasyon planı yapılamamasının gerekçelerini açıklayan ayrıntılı bir
teknik rapor hazırlanması ve bu durumun belediye encümen kararı, il idare
kurulu kararı veya ilgili idare onayında belirtilmesi gerekmektedir.
(4) Parsel yüzölçümü, cephesi, çekme mesafeleri ve
benzeri nedenlerden dolayı imar mevzuatına göre yapı yapılması mümkün
olmayan ya da yapılaşma şartlarının sağlanmasına rağmen bu durumlardan
dolayı yapı izni verilemeyen imar parselleri; kendi aralarında anlaşmaları
için ilgili idare tarafından parsel maliklerine yapılacak tebliğden
itibaren, 3 ay içerisinde maliklerce anlaşma sağlanamaması halinde veya
maliklerden birinin talebi üzerine idarece resen; tevhit ve gerektiğinde
ifraz yapılmak suretiyle, imar planı, imar mevzuatı ve yapılaşmaya uygun
hale getirilir. İfraz işlemi yapılacak ise parsellerin tevhit edilmeden
önceki mülkiyetinin bulunduğu konumuna göre yapılır.
(5) İfraz sonucu oluşacak parsellerdeki mevcut ya
da oluşacak yapı alanlarının toplamı, imar planındaki emsal oranının ifraz
sonucu oluşan parsele denk gelen miktarını aşamaz.
İfraz ve
tevhit işleminde istenilen bilgi ve belgeler
MADDE 8 –
(1) İfraz ve tevhit için;
a) Değişiklik haritaları yapım ve kontrol bilgileri
formu,
b) 1/1000 ölçekli aslı gibidir onaylı uygulama imar
planı ve sayısal verileri,
c) Son 6 ay içinde alınmış takyidatlı tapu
kayıtları,
ç) İlgili kadastro müdürlüğünden 11 inci maddeye
göre alınan onaylı mülkiyet raporu ve ekleri,
d) Uygulamanın talep üzerine yapılması durumunda;
1) Özel ve tüzel hukuk kişileri tarafından talep
ediliyorsa, taşınmaz sahipleri tarafından uygulamayı yapan harita
mühendisine verilmiş vekâletname/sözleşme,
2) Kamu kurumları tarafından yüklenici firmalara
yaptırılıyorsa, yüklenici yetkilendirme yazısı veya aralarındaki sözleşme,
e) Alan hesapları ve dengelemeleri,
f) Ölçü krokisi ve koordinatları,
g) Durum haritası,
ğ) İmar planında hüküm bulunması veya sit alanları,
orman, mera, su koruma havzaları ve benzeri özel kanunlarla korunacak
alanların bulunması durumunda, ilgili kurum/kurulun uygunluk görüşü,
h) Tapu ve kadastro mevzuatı uyarınca istenen diğer
belgeler,
istenir.
(2) İfraz ve tevhit işlemini onaylamaya yetkili
idare, yukarıda belirtilen dokümanlar dışında başka açıklayıcı bilgi ve
belge isteyebilir.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Parselasyon Planları
Düzenleme
sahalarının tespiti esasları
MADDE 9 –
(1) Belediye ve mücavir alan
sınırları içinde belediyeler, belediye encümeni kararı ile; dışında ise
valilikler, il idare kurulu kararı ile 5 yıllık imar programlarına öncelik
tanımak ve beldenin inkişaf ve ihtiyaç durumuna göre, imar planları ile
getirilen tüm kullanım alanlarını hazır bulunduracak şekilde düzenleme
sahalarını tespit etmek ve kesinleşen uygulama imar planlarına göre
parselasyon planlarını yaparak yeterli miktarda parseli oluşturmak
mecburiyetindedir.
(2) 10/7/2019 tarihinden sonra yapılan imar
planlarında kesinleşme tarihinden itibaren 5 yıl içerisinde, 10/7/2019
tarihinden önce yapılmış imar planlarında 10/7/2019 tarihinden itibaren 5
yıl içerisinde; düzenleme sahalarının tespit edilerek, parselasyon
planlarının yapılması ve onaylanması esastır.
(3) İmar planı içerisinde düzenleme sahaları tespit
edilirken, düzenleme sahalarındaki Düzenleme Ortaklık Payı oranlarının
mümkün mertebe dengeli olmasına dikkat edilir.
(4) Kamunun mülkiyeti ile Kamu Malî Yönetimi ve
Kontrol Kanununda belirtilen merkezi yönetim kapsamındaki kamu idareleri
yetkisi içindeki kamu yatırımlarının bulunduğu alanlar hariç olmak üzere,
belirlenen düzenleme sahası bir müstakil imar adasından daha küçük olamaz.
(5) Ancak, imar adasının bir kısmının imar
mevzuatına uygun bir şekilde teşekkül etmiş olması nedeniyle, yeniden
düzenlemesine ihtiyaç bulunmaması halinde adanın geri kalan kadastro
parselleri müstakil bir imar düzenlenmesine konu teşkil edebilir.
Düzenleme
sınırının geçirilmesi
MADDE 10
– (1) İmar plânlarında gösterilmiş
düzenleme sınırları varsa bu durum dikkate alınır.
(2) İmar planlarında düzenleme sınırı ile ilgili
herhangi bir belirtme olmaması durumunda, düzenleme sınırı;
a) İskân sahasının bittiği yerlerde iskân
sınırlarından,
b) Yola cephesi olmayan parsel oluşturmamak
kaydıyla iskân sahası içindeki yollardan,
c) Düzenleme sınırının herhangi bir parseli iki
veya daha fazla parçaya bölmesi halinde, imar planlarında gösterilmiş
düzenleme sınırları olsa dahi; sınır, bu parçalardan düzenleme sahası
dışında kalıpta başka bir imar adasına girmeyenleri varsa bunları da içine
alacak şekilde,
ç) Park, meydan, yeşil alan, rekreasyon alanı,
ağaçlandırılacak alan, mezarlık ve otopark alanlarının düzenleme ortaklık
payı oranına göre uygun görülecek yerinden,
geçirilir.
(3) Düzenleme sınırı; gerek görülmesi halinde
kentsel dönüşüm alanı, orman, mera ve sit alanı gibi özel kanunlarla korunan
alanların dış sınırından ve kıyı kenar çizgisinden geçirilebilir.
(4) Düzenleme ortaklık payı oranını aşmamak kaydı
ile düzenleme sahasına bitişik ancak başkaca bir düzenleme sahasına dâhil
edilmesi ya da müstakil bir düzenleme sahası oluşturması mümkün olmayan
parsel ya da parseller, imar planında düzenleme sınırı bulunsa dahi, imar
planı varsa düzenleme sahası dışında bırakılamaz.
Tapu
kayıtlarının ve parsel sınırlarının elde edilmesi
MADDE 11
– (1) Düzenleme sahasına ilişkin
gerekli tapu ve kadastro bilgi ve belgeleri, 7/3/2015 tarihli ve 29288
sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Tapu ve Kadastro Verilerinin Paylaşımı
Hakkında Yönetmelik hükümlerince uygulamayı yapan idarece alınır.
(2) Taşınmaz sahipleri, taşınmaz sahiplerinin
yetkilendirdiği kişi ya da firma yetkilisi veya uygulamayı yapan idarenin
başvurusuyla, arazi ve arsa düzenlemesine alınacak parsellerin tapu bilgi
ve belgeleri; onaylı olarak veya Tapu ve Kadastro Verilerinin Paylaşımı
Hakkında Yönetmelik hükümlerince tapu müdürlüklerinden veya tapu verilerini
almaya yetkili idare tarafından alınır.
(3) Taşınmaz sahipleri, taşınmaz sahiplerinin
yetkilendirdiği kişi ya da firma yetkilisi veya uygulamayı yapan idare;
arazi ve arsa düzenlemesine alınacak parsellerin mülkiyet bilgilerini almak
için, ilgili kadastro müdürlüğüne yazılı olarak başvurur. Düzenleme sınırı
krokisi ve koordinatları veya arazi ve arsa düzenlemesi yapılacak
parsellerin listesi imza altına alınarak başvuru ekinde sunulur.
(4) Kadastro müdürlüğünce arazi ve arsa düzenlemesi
yapılacak alana kısmen ya da tamamen giren parseller ve komşu parsellerin,
uygulamaya esas onaylı mülkiyet haritaları, koordinatları ve yüzölçümleri
hazırlanacak mülkiyet raporu ile birlikte başvuru sahibine teslim edilir.
(5) Mülkiyet raporunda;
a) Uygulamaya alınacak parsellerin listesi,
koordinatları, mülkiyet haritası, yüzölçümleri,
b) Hazırlanacak parselasyon planının hangi
koordinat sisteminde hazırlanması gerektiği,
c) Uygulama öncesinde parselasyon planı, ifraz,
tevhit, terk gibi imar uygulamalarının yapılıp yapılmadığı, yapılmış ise
terk miktarları ve düzenleme ortaklık payı oranı,
ç) Gerekiyorsa dönüşüm parametreleri ve benzeri
bilgi ve belgeler ile uygulamada dikkat edilmesi gereken diğer hususlar,
belirtilir.
(6) Parsellerin mülkiyet sınırlarında veya
yüzölçümlerinde hataların bulunması halinde, bu hatalar ve uygulamada
kullanılacak mülkiyet sınırları ile yüzölçümleri kadastro müdürlüğünce
hazırlanacak raporda ayrıntılı olarak belirtilir.
(7) Uygulama işlemleri, kadastro müdürlüğünce imza
altına alınan rapor, mülkiyet sınırları ve koordinatları ile parsel
yüzölçümlerine göre yapılır.
Tapu
kayıtlarına belirtme yapılması
MADDE 12
– (1) Mücavir alan içinde belediye
encümeni kararı, dışında ise il idare kurulu kararı veya parselasyon
planlarını yapan/yaptıran idarenin yazısı ile uygulamaya alınan taşınmaz
malların ada ve parsel numaraları ilgili tapu müdürlüğüne gönderilerek,
tapu kayıtlarına “3194 sayılı İmar Kanununun 18 inci maddesine istinaden
imar uygulamasına alınmıştır” belirtmesinin konulması istenir.
(2) Tapu müdürlüğünce, düzenleme alanına tamamen
veya kısmen giren bütün parsellerin sicillerinde, bunların imar
uygulamasına alındığına dair gerekli belirtme yapıldıktan sonra ilgili
idarece bu parsellerin ifraz ve tevhidine izin verilmez.
Ayırma çapı
MADDE 13
– (1) Bir kısmı düzenleme
sahasında kalan parseller için ayırma çapı düzenlenir.
(2) Çap üzerinde; parselin tescilli ve hesaplanan
yüzölçümü, yüzölçümü farkı ve yanılma sınırı ile düzenleme sahasına giren
ve girmeyen kısımlarının yüzölçümü, sınırları ve koordinatları gösterilir.
Ayırma çapları, parselasyon planıyla birlikte onaylanır.
(3) Parselin düzenleme sınırı dışında kalan
parçaları birden fazla ise her bir parça için ayrı bir ayırma çapına gerek
olmayıp, bütün parçalar aynı ayırma çapında gösterilir. Bu durumda
düzenleme sahası dışında kalan her bir parça, parsel numarası verilerek
parselasyon planıyla birlikte tescil edilir.
(4) Ayırma çapı parselasyon planının bir parçası
olup, ilgili idare kararında/onayında belirtilmesine gerek yoktur.
Düzenleme
ortaklık payına ait esaslar
MADDE 14
– (1) Düzenlemeye tabi tutulan
yerler ile bölgenin ihtiyacı olan umumi ve kamu hizmet alanları için, İmar
Kanununun 18 inci maddesine göre alınacak düzenleme ortaklık payları,
düzenlemeye tabi tutulan arazi ve arsaların düzenlemeden önceki
yüzölçümlerinin yüzde kırk beşini (%45) geçemez.
(2) Düzenleme ortaklık paylarının aşağıdaki öncelik
sırasına göre alınması esastır:
a) Yol, su yolu, meydan, park, otopark, çocuk
bahçesi/parkı ve yeşil alan.
b) İbadet yeri, karakol ve Milli Eğitim Bakanlığına
bağlı öğretime yönelik eğitim tesis alanları, kamuya ait kreş alanları.
c) Pazar yeri, semt spor alanı ve şehir içi toplu
taşıma istasyonları ve durakları.
ç) Sağlık Bakanlığına bağlı sağlık tesis alanları.
d) Otoyol hariç erişme kontrolünün uygulandığı yol.
e) Kent meydanı, kent parkı, spor alanı.
f) Belediye hizmet alanı, sosyal ve kültürel tesis
alanı.
g) Teknik altyapı alanı, kamuya ait trafo alanı.
ğ) Rekreasyon alanı, mesire alanları ve özel tesis
yapılmasına konu olmayan ağaçlandırılacak alan.
h) Resmî kurum alanı.
ı) Diğer umumi ve kamu hizmet alanları.
i) Mezarlık, otogar alanı.
(3) Düzenlemeye tabi tutulan alan içerisinde
bulunan taşkın kontrol tesisi alanlarının öncelikle düzenleme sahasındaki
Hazine taşınmazlarından karşılanması esastır. Yetmemesi halinde, ikinci
fıkrada yer alan umumi ve kamu hizmet alanları için düzenleme ortaklık payı
ayrıldıktan sonra yüzde kırk beşe (%45) tamamlayan fark kadar alan
düzenleme ortaklık payından karşılanır.
(4) İmar planı bulunan ve arazi ve arsa düzenlemesi
yapılacak alanlarda; kadastro yollarının imar adasına denk gelen kısımları,
alan kazanmak amacıyla, parselasyon planı yapılmadan önce 22/12/1934
tarihli ve 2644 sayılı Tapu Kanununun 21 inci maddesi uyarınca ihdas
edilemez ya da parselasyon planı ile belediye/köy tüzel kişiliği/Hazine
adına ihdas edilerek parselasyon planına alınamaz. Düzenleme sahası
içerisindeki kapanan imar ve kadastro yolları varsa, parselasyon planı
sırasında toplam düzenleme ortaklık payından düşülerek düzenleme ortaklık
payı oranı hesaplanır.
(5) Ancak kapanan kadastro ve imar yollarının
toplam alanının, düzenleme sahasındaki düzenleme ortaklık payına konu olan
umumi ve kamu hizmet alanlarından fazla olması durumunda; artan miktar Tapu
Kanununun 21 inci maddesi hükümlerine göre köy tüzel kişiliği, belediye
veya Hazine adına tescil edilir. Büyükşehir belediyesi olan yerlerde;
Büyükşehir Belediyesi Kanununda belirtilen belediyelerin görev dağılımına
göre ilgili belediye adına tescil edilir.
(6) Parselasyon planı yapılmadan ifraz, tevhit ve
terk yoluyla; düzenleme ortaklık payına konu alanlara terk edilen ya da
bağışlanan alan miktarının, uygulama sahasındaki düzenleme ortaklık payı
oranına göre kesilecek alandan az olması durumunda, parselasyon planı
sırasında düzenleme ortaklık payına tamamlayan fark kadar düzenleme ortaklık
payı kesintisi yapılır.
(7) 24/2/1984 tarihli ve 2981 sayılı İmar ve
Gecekondu Mevzuatına Aykırı Yapılara Uygulanacak Bazı İşlemler ve 6785
Sayılı İmar Kanununun Bir Maddesinin Değiştirilmesi Hakkında Kanunun 10
uncu maddesinin (b) fıkrası gereği özel parselasyon planı yapılan veya
hisseli satışlar sonucu fiilen oluşan yol, çocuk bahçesi, otopark, meydan
ve benzeri hizmetlere ayrılan yerler için bedelsiz terkin edilen alanların,
uygulama sahasındaki düzenleme ortaklık payından az olması durumunda,
parselasyon planı sırasında düzenleme ortaklık payına tamamlayan fark kadar
düzenleme ortaklık payı kesintisi yapılır.
(8) Düzenleme sahasındaki taşınmazlardan bir
kısmının umumi ve kamu hizmet alanlarında kullanılmak üzere bağışlanması ya
da belediye veya hazine arazilerinin tahsis edilmesi durumunda; bağışlanan
ya da tahsis edilen miktar, toplam umumi ve kamu hizmet alanlarından
düşülmek suretiyle düzenleme ortaklık payı hesaplanır. Parselasyon planı
yapılmadan ifraz, tevhit ve terk yoluyla; düzenleme ortaklık payına konu
alanlara terk edilen ya da bağışlanan alanlar hariç olmak üzere, bağış ve
tahsis yapılan taşınmazdan, bağış ve tahsis miktarı düşüldükten sonra geri
kalan alandan düzenleme ortaklık payı alınır.
(9) İçme suyu havzasında kalması nedeniyle
28/10/2017 tarihli ve 30224 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İçme-Kullanma
Suyu Havzalarının Korunmasına Dair Yönetmelik kapsamında yerleşime konu
edilemeyen ve rekreasyon amaçlı imar planı bulunup, plan kararı ile özel
tesis yapılmasına imkan verilen alanlarda; etrafını sınırlayan alanların
yerleşim durumu, yapı yoğunluğu ve daha önce imar uygulaması görmesi gibi
nedenlerden ötürü bu alanlarla birleştirilerek imar uygulaması yapılamaması
halinde, rekreasyon alanı kullanımındaki imar parsellerine özel mülkiyetten
tahsis yapılmak suretiyle parselasyon planları yapılabilir, imar
mevzuatındaki yapılaşma koşullarını aşmamak kaydıyla özel tesis yapımına
izin verilebilir.
Düzenleme
ortaklık payını aşan umumi ve kamu hizmet alanlarının elde edilmesi
MADDE 15
– (1) Düzenleme sahasındaki umumi
ve kamu hizmet alanları düzenleme ortaklık payından karşılanır. Ancak,
düzenleme sahasında düzenleme ortaklık payına konu alanların yüzde kırk
beşten (%45) fazla olması durumunda, 14 üncü maddenin ikinci fıkrasında
belirtilen öncelik sırasına göre düzenleme ortaklık payı alındıktan sonra
eksik kalan alan; düzenleme sahasındaki tescil harici alanlardan, belediye
mülkiyetindeki alanlardan veya muvafakat alınmak kaydıyla; kamuya ait
taşınmazlardan ya da hazine mülkiyetindeki taşınmazlardan bedelsiz
karşılanır. Bu alanların yetmemesi halinde kalan miktarın ya da bu yöntemle
karşılanamaması halinde tamamının, 5 inci maddenin ikinci fıkrasının (b)
bendinde belirtilen usullerle kamuya geçişi sağlanır.
(2) Bu madde gereğince yapılacak
kamulaştırmalardan;
a) Yol, meydan, park, otopark, çocuk bahçesi/parkı
ve yeşil alan, pazar yeri, semt spor alanı ve şehir içi toplu taşıma
istasyonları ve durakları, kent meydanı, kent parkı, belediye hizmet alanı,
özel tesis yapılmasına konu olmayan ağaçlandırılacak alan, rekreasyon
alanı, mesire alanları, otogar, mezarlık alanı ve belediyelerin hizmet
verdiği diğer alanlar belediye mücavir alan sınırları içerisinde
belediyesi, dışında il özel idaresi tarafından,
b) Spor alanı, teknik altyapı alanı, sosyal ve
kültürel tesis alanı, resmî kurum alanı gibi hem belediyenin hem de diğer
kamu kurumlarının kullanımında olabilecek alanlar ise hizmeti verecek idare
tarafından,
c) Diğer alanlar imar planındaki kullanım amacına
göre valilikçe (merkezi idareye bağlı valilik bünyesindeki taşra
teşkilatları) veya imar planındaki kullanım amacına göre hizmeti vermekle
yükümlü kamu kurumunca,
kamulaştırılır.
(3) Büyükşehir belediyesi olan yerlerde
kamulaştırma; Büyükşehir Belediyesi Kanununda belirtilen görev dağılımına
göre ilgili belediye tarafından yapılır.
(4) Düzenlemeye giren bütün parsellerden 14 üncü
maddedeki sıraya göre yüzde kırk beş (%45) düzenleme ortaklık payı
kesintisinin yapılmasına rağmen, düzenleme sahasındaki umumi ve kamu hizmet
alanlarının yüzde kırk beşi (%45) aşması durumunda; parsellerin imar
planında kamu ve umumi hizmet alanlarına denk gelen kısımları, denk gelen
alanları oranında kamulaştırmaya konu kamu ve umumi hizmet alanına tahsis
edilir. Uygulamayı yapan kurum tarafından imar planındaki kullanım kararına
göre hizmeti vermekle sorumlu kurumun kamulaştırılacağı şerhi düşülerek
özel mülkiyet adına tescil edilir. Bu alanların kamulaştırılması
parselasyon planının yapılmasına ve tesciline engel değildir. Parselasyon
planı tescil edildikten sonra kamulaştırma işlemlerine devam edilir.
Kamulaştırılması gereken taşınmazlar, parselasyon işleminin tescilinden
itibaren, 5 yıl içerisinde kamu mülkiyetine geçirilmek zorundadır. Bu süre
sorumlu idarenin kararı ile gerekçeleri belirtilerek en fazla 1 yıl
uzatılabilir.
Düzenleme
ortaklık payının alınmadığı durumlar
MADDE 16
– (1) Düzenlemeye tabi tutulan
parsellerden, umumi ve kamu hizmet alanlarına denk gelen yerler hariç olmak
üzere parselasyon planı yapımı sırasında; üzerindeki yapılar dolayısıyla
düzenleme ortaklık payının tamamının ya da bir kısmının alınamadığı ve
mevzuata uygun bir imar parselinin oluşturulabildiği hallerde öncelik
sırasına göre;
a) Belediye/Valilik mülkiyetindeki alanlardan veya
Hazine taşınmazlarından tahsis yapılmak suretiyle hisselendirilerek,
b) Yasalara uygun olarak inşaa edilmiş mevcut yapı
nedeniyle kesinti yapılamayan parsele denk gelen miktarı bedele dönüştürmek
suretiyle,
parselasyon planı yapılır.
(2) Düzenleme ortaklık payı kesintisi yapılamaması
nedeniyle belediye/valilik mülkiyetindeki alanlar veya Hazine
taşınmazlarından tahsis yapılmak suretiyle hisselendirilen parsellerdeki
kamu hisseleri yapı sahibine rayiç bedel üzerinden doğrudan satılır.
(3) Bedele dönüştürme işleminde; yapılaşmış alanlar
nedeniyle kesilemeyen DOP oranına göre düzenleme sahasındaki diğer
parsellerin her birinden fazladan kesilecek alan miktarı bulunur. Bu alanın
bedele dönüştürülen toplam alana bölünmesiyle elde edilecek oranın toplam
bedelle çarpılması suretiyle, düzenleme sahasındaki diğer parsellerden her
birine ödenmesi gereken miktar bulunur. Bu bedel ilgili parsel sahiplerinin
hesabına yatırılır. Ulaşılamayan parsel sahiplerinin alacakları belediye
hesabında bekletilir. Bu bedeller parseller için her yıl ödenmesi gereken
emlak vergisinden parça parça düşülmek suretiyle bedelin tamamı ödeninceye
kadar devam etmek suretiyle mahsuplaşılır. Bu durumda ya da taşınmaz
sahibinin çeşitli nedenlerle bu bedeli sonradan tahsil etmesi durumunda
alacaklarına TÜFE oranında artış uygulanır.
(4) Kamulaştırma yoluyla elde edilen taşınmazlar
ile kamu hizmetlerine tahsis edilip imar planında da aynı kullanım amacına
ayrılan kamuya ait taşınmazlardan düzenleme ortaklık payı alınmaz. Bu alanlar,
parselasyon planıyla imar planında bulunduğu yere tahsis edilir. Ancak,
kamulaştırılan parselin, imar planı kararları ile kamulaştırma amacı
dışında kullanılması durumunda; düzenlemeye giren diğer parseller gibi
düzenleme ortaklık payı alınarak dağıtıma tabi tutulur. Bu durum ve
parselasyon planlarının askıya çıktığı bilgisi kamulaştırmayı yapan idareye
bildirilir. Kamulaştırılan ya da kamu hizmetlerine tahsis edilen bu
parsellerin alanlarının, imar planındaki kullanım amacına ayrılan alandan
az olması durumunda eksik kalan alan düzenleme ortaklık payından
karşılanır. Fazla olması durumunda artan miktardan, diğer parsellerde
olduğu gibi düzenleme ortaklık payı alınarak en yakın yere tahsis edilir.
(5) Evvelce yapılan düzenlemeler dolayısıyla
düzenleme ortaklık payı alınmış olan arsa veya araziler, düzenleme ortaklık
payı hesabına katılmaz. Ancak, her türlü imar planı kararı ile düzenleme
sahasını kapsayan alanda; yapılaşma koşulunda ve nüfusta artış olması
halinde, artış olan parsellerden uygulama sonucunda oluşan değerinin önceki
değerinden az olmaması ve uygulamayı yapan idarece oluşturulan kıymet
takdir komisyonu veya Sermaye Piyasası Kurulu lisanslı gayrimenkul
değerleme uzmanları tarafından parsellerde değer artışı olduğunun
raporlanması halinde, ilk uygulamadaki düzenleme ortaklık payı oranını
yüzde kırk beşe (%45) kadar tamamlamak üzere ilave düzenleme ortaklık payı
kesintisi yapılabilir.
(6) Evvelce yapılan düzenlemeler dolayısıyla
düzenleme ortaklık payı alınmış olan arsa veya arazilerde; her türlü imar
planı kararı ile yapılaşma koşulunda ve nüfusta artış olsa dahi, imar
mevzuatına uygun ruhsatlı yapıların bulunduğu parsellerden ilave düzenleme
ortaklık payı alınmaz, bedele dönüştürülür. Bu parsellerin tapu kaydına,
“alınamayan düzenleme ortaklık payı farkına karşılık gelen alan ve alanın
değeri kadar bedel ödenmeden yapı ruhsatı alınamayacağı” beyanı düşülür.
Alınamayan düzenleme ortaklık payı farkına karşılık gelen alanın bedeli
ödenmeden bu beyan kaldırılmaz, yeni bir yapı ruhsatı düzenlenemez. Bu
bedel ödendiği tarihteki idarece oluşturulan kıymet takdir komisyonu veya
Sermaye Piyasası Kurulu lisanslı gayrimenkul değerleme uzmanları tarafından
belirlenen güncel rayiç değerleri üzerinden ilgili idarece tahsil edilerek
beyanın kaldırılması için ilgili tapu müdürlüğüne bildirilir.
(7) Bu maddeye göre yapılacak bedel takdirleri ve
bu bedellere itiraz şekilleri Kamulaştırma Kanunu hükümlerine tâbidir.
Parselasyon
planlarının yapımı ve dağıtım esasları
MADDE 17
– (1) İmar parsellerinin
oluşturulması ve dağıtımında aşağıdaki esaslar dikkate alınır:
a) Düzenlemeye giren parsellerin tahsisi, uygulama
sonucunda mümkün olduğunca düzenleme öncesi parselin bulunduğu yerden
yapılır. Düzenlemeye alınan parsellerin imar planında umumi ve kamu hizmet
alanlarına denk gelmesi halinde ise, diğer parsellerin bulunduğu yerden
tahsisinin yapılmasından sonra, teknik zorunluluklar da dikkate alınarak en
yakın ve tahsise uygun olabilecek imar parsellerine tahsisi sağlanır.
b) Parselasyon planıyla; imar planına, imar planında
aksine bir hüküm yoksa, imar mevzuatında belirtilen minimum parsel
büyüklüklerinin altında parsel oluşturulamaz.
c) İmar plânı ve mevzuata göre korunması mümkün
olan yapıların, asgari parsel büyüklüğünü sağlaması kaydıyla, tam ve
hissesiz bir imar parseline denk gelmesi sağlanır. Asgari parsel
büyüklüğünün sağlanamaması halinde, 16 ncı maddede belirtilen hükümlere
göre tahsis ve bedele dönüştürme işlemleri yapılabilir.
ç) Kamu yatırımlarının yürütülmesi amacıyla, kamu
kurumlarına ait taşınmazdaki hisseler müstakil bir imar parselinde
toplanabilir.
d) Düzenleme sahasında kalan hisseli arazi ve
arsalar, hisse sahiplerinin muvafakatı halinde veya ilgili idarece
arazideki fiili kullanım durumunun tespit edilmesi halinde muvafakat
aranmaksızın; imar planında aksine bir hüküm yoksa imar mevzuatında
belirtilen asgari parsel büyüklüğünü sağlamak kaydıyla müstakil hale
getirilebilir. İlgili idarece fiili durumun oluştuğuna dair mahallinde
yapılan tespit, özel parselasyon krokileri, emlak vergisi kayıtları, belediyesince
hazırlanmış çap ve benzeri diğer belgelerin değerlendirilmesiyle hazırlanan
ve imza altına alınan tutanak belediyesinde belediye başkanınca, diğer
yerlerde ilgili birim amirince onaylanır. Bu durumun belediye encümen
kararı, il idare kurulu kararı veya ilgili idare onayında belirtilmesi
durumunda, müstakil parseller oluşturulabilir.
e) Taşınmaz sahibine tahsis edilen miktarın asgari
imar parsel alanından küçük olması veya diğer teknik ve hukuki nedenlerle
müstakil imar parseli verilememesi halinde, bu miktar mümkün mertebe tek
bir imar parseline hisselendirilir.
f) İmar planına ve mevzuatına uygun olması kaydıyla
arazideki mevcut yapılaşmalar dikkate alınarak imar parselleri oluşturulur.
(2) Düzenlemeye tâbi tutulması gerektiği halde, 7
nci maddenin ikinci fıkrasının (b) ve (c) bentlerinde belirtilen
istisnalardan dolayı İmar Kanununun 18 inci maddesinin uygulanmasının
mümkün olmadığı hallerde veya 7 nci maddenin ikinci fıkrasının (a) ve (ç)
bentlerine istinaden İmar Kanunu ve bu Yönetmelik hükümlerine göre ifraz,
tevhit ve cins değişikliği yoluyla; imar planına uygun, müstakil ve inşaata
elverişli hale getirilen parsellere inşaat ruhsatı verilebilir.
(3) 10/7/2019 tarihinden önce imar planında kamu
kullanımına ayrılıp da, tescil olan parselasyon planında kamu ortaklık payı
hisselendirmesiyle oluşan kamulaştırmaya konu parsellerin bulunduğu
alanlarda, yeniden parselasyon planı yapılması durumunda; bu alanlar imar
planında yine kamu kullanımına ayrılan yerlere, herhangi bir kesinti yapılmadan
tahsis edilir ve eski statülerini devam ettirerek kamulaştırılmak üzere
mevcut hissedarları adına tescil olunur. Ancak imar plan değişikliği ya da
revizyonu ile kamu ortaklık payı hisselendirmesi ile oluşan alanlarda bir
azalma olduğu takdirde; azalan miktar kadar alan özel mülkiyete konu
alanlara tahsis edilir.
(4) Belediye hizmet alanı, semt spor alanı,
belediye kreş alanı, pazar yeri, şehir içi toplu taşıma istasyonları ve
durakları, tescile konu otoparklar, ağaçlandırılacak alan, rekreasyon
alanı, mesire alanı, mezarlık alanı ve belediyelerin hizmet verdiği diğer
alanlar belediyesi adına, kalan alanlar Hazine adına tescil edilir.
Belediyesi adına tescil edilecek alanların büyükşehir belediyesi sınırları
içerisinde kalması halinde, Büyükşehir Belediyesi Kanununda belirtilen;
büyükşehir belediyelerinin görev ve yetki sahaları içerisinde kalan
alanlarla, şehrin bütününe hizmet eden sosyal donatı alanları büyükşehir
belediyesi adına, diğer alanlar ilçe belediyeleri adına tescil olunur.
(5) Spor alanı, teknik altyapı alanı, sosyal ve
kültürel tesis alanı gibi hem belediyenin hem de diğer kamu kurumlarının
kullanımında olabilecek alanlar Hazine adına imar planındaki kullanım
vasfıyla tescil edilir. Bu alanlar Hazine tarafından, imar planındaki
kullanım amacında kullanılması şartıyla, belediyesince hizmet verilmesinin
planlanması halinde belediyeye devir veya tahsis, diğer kamu kurumlarınca
hizmet verilmesinin planlanması halinde ise, hizmeti verecek kamu kurumuna
tahsis edilir.
(6) Kamuya ait mülkiyetlerde; düzenleme ortaklık
payı, terk veya bağış yolu ile umumi ve kamu hizmet alanlarına bırakılan
alanların, imar planı değişikliği ile umumi ve kamu hizmet alanları dışında
başka bir kullanıma konu edilmesi halinde, bu alanlar kesinti, terk ya da
bağış yapılan taşınmazın sahibi kamu kurumu adına tescil edilir.
(7) 21/6/1987 tarihli ve 3402 sayılı Kadastro
Kanunu kapsamında ilgili kadastro müdürlüğünce yüzölçümü düzeltmesi yapılan
parsellerde, bu düzeltmeye karşı dava açılmış olsa dahi, düzeltilmiş
yüzölçümlerine göre uygulama yapılır. Parselasyon planının tesciline kadar
geçen süreçte davanın sonuçlanmaması halinde; yüzölçümü düzeltmesi
yapılarak tahsis ve tescil edilen imar parselinin tapu kaydına, “Düzeltme
işleminin davalı olduğu ve düzeltilmiş yüzölçümüne göre imar uygulaması
yapıldığı” şerh düşülür.
Korunması
gereken yapılar ve alanlar
MADDE 18
– (1) İmar planı ve mevzuatına
göre muhafazasında sakınca olmayan yapılar arazide ölçülerek, uygulama
sonucunda, asgari parsel büyüklüğünü karşılamak kaydıyla, mümkünse müstakil
olarak bir imar parseli içerisinde bırakılır.
(2) Üzerinde korunacak tescilli yapı bulunan parsel
ya da parsellerde; tescilli yapı ve koruma alanı, bir imar parseli
içerisinde kalacak şekilde düzenleme ortaklık payı alınır.
(3) 21/7/1983 tarihli ve 2863 sayılı Kültür ve
Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu kapsamında; korunacak alanlarda yapılacak
her türlü arazi ve arsa düzenlemesinde, uygulama yapan ya da onaylayan
idare tarafından korunan alanlardan sorumlu kurum, kurul ve komisyonların
uygun görüşü alınmadan, uygulama dosyası tescil işlemi için tapu
müdürlüğüne gönderilmez.
Kat
mülkiyetine konu alanlar
MADDE 19
– (1) Parselasyon planları
yapılmış alanlarda yapılacak binaların toplam inşaat alanı veya bağımsız
bölüm adetleri belirtilen imar parselleri kat mülkiyetine esas olmak üzere
hisselendirilebilir.
(2) Hisselendirme, imar parselinin yüzölçümü payda
kabul edilerek, hisse sahiplerine ait yüzölçüm miktarı hisse kabul edilerek
kat mülkiyeti uygulanmak üzere yapılır.
(3) Hisselendirme, ana yapı veya yapıların toplam
inşaat alanları, bağımsız bölüm adetleri veya cinsleri ile orantılı olarak
hesaplanır.
(4) Farklı kat irtifakı veya kat mülkiyeti kurulu
parseller birbirleri ile birleştirilmeksizin uygulamaya alınarak aşağıdaki
usullere göre dağıtıma tabi tutulur:
a) Kat irtifakı veya kat mülkiyeti kurulu
parsellerin imar uygulaması sırasında müstakil bir imar parseli oluşmadığı
durumlarda, kat irtifakı veya kat mülkiyeti kurulu taşınmazın ana
gayrimenkulüne, öncelik sırasına göre;
1) Tescil harici alanlardan, Belediye/Valilik
mülkiyetindeki alanlardan veya Hazine taşınmazlarından tahsis yapılmak
suretiyle hisselendirilerek, bu hisselere karşılık gelen alanların yapı
sahiplerine rayiç bedeli üzerinden satılması suretiyle,
2) Kesinti yapılamayan parsele denk gelen miktarı
bedele dönüştürmek suretiyle,
imar parseli oluşturulur.
(5) Bu maddeye göre yapılacak bedel takdirleri ve
bu bedellere itiraz şekilleri Kamulaştırma Kanunu hükümlerine tâbidir.
(6) Hisselendirilmiş parselin tapu sicilindeki
beyanlar hanesine “3194 sayılı İmar Kanununun 18 inci maddesindeki kat
mülkiyeti esası uygulanmıştır” ibaresi yazılır.
(7) Ana yapının veya yapıların inşaatı ve
kullanılması gibi hususlarda 23/6/1965 tarihli ve 634 sayılı Kat Mülkiyeti
Kanunu hükümleri uygulanır.
Parselasyon
planı paftalarının hazırlanması
MADDE 20
– (1) Paftalar, uygulama imar
planlarına uygun olarak, 30/4/2018 tarihli ve 2018/11962 sayılı Bakanlar
Kurulu Kararıyla yürürlüğe konulan Büyük Ölçekli Harita ve Harita Bilgileri
Üretim Yönetmeliğine göre açılır ve 1/1000 ölçeğinde çizilir. İmar
yollarının dengelemeleri imar planında gösterilen genişliklere göre
yapılır. Kesik çizgiler ile gösterilen kadastro parselleri ile imar ada ve
parselleri, ada/parsel numaraları, düzenleme sınırı, imar planındaki
kullanım kararları, yol genişlikleri gösterilir.
İmar
adalarının ve parsellerinin numaralandırılması
MADDE 21
– (1) Hazırlanan parselasyon
planındaki imar adalarına, ilgili kadastro müdürlüğünden alınan ada
numaralarına göre, düzenleme sahasının kuzey batısından itibaren saat
ibresi yönünde birbirini izleyen ada numarası verilir. Ada numaraları,
mahallesinde verilen son imar adası numarasından gelmek üzere başlatılır.
Bir imar adasına verilen ada numarası, aynı mahallede bir başka adaya verilemez.
(2) Bir imar adası tek bir imar parselinden
oluşabilir.
(3) Ada numaraları, sadece sayıdan ibaret olup,
harfli, romen rakamlı ve taksimli olamaz.
(4) İmar adası içerisindeki imar parsellerine,
1’den ve kuzey batıdan başlanarak saat ibresi yönünde parsel numarası
verilir.
Parselasyon
planı dosyasında bulunması gereken bilgi ve belgeler
MADDE 22
– (1) Parselasyon planları
aşağıdaki hesap ve belgelerle birlikte kontrol edilmek ve onaylanmak üzere
ilgili idareye sunulur:
a) Parselasyon planı açıklama raporu.
b) Değişiklik haritaları yapım ve kontrol bilgileri
formu.
c) 1/1000 ölçekli aslı gibidir onaylı uygulama imar
planı ve sayısal verileri.
ç) Son 6 ay içinde alınmış takyidatlı tapu
kayıtları.
d) İlgili kadastro müdürlüğünden 11 inci maddeye
göre alınan onaylı mülkiyet raporu ve ekleri.
e) Uygulamanın talep üzerine yapılması durumunda;
1) Özel ve tüzel hukuk kişileri tarafından talep
ediliyorsa, taşınmaz sahipleri tarafından uygulamayı yapan harita
mühendisine verilmiş vekâletname/sözleşme.
2) Kamu kurumları tarafından yüklenici firmalara
yaptırılıyorsa, yüklenici firmanın yetkilendirme yazısı veya aralarındaki
sözleşme.
f) Düzenleme sınır krokisi.
g) Ada bölüm krokisi.
ğ) Düzenlemeye kısmen giren parseller varsa ayırma
çapı ve tescil bildirimi.
h) Varsa ihdas krokisi ve koordinatları.
ı) Düzenleme ortaklık payı oranı (DOPO) hesabı.
i) Özet cetveli (Ek-1).
j) Mal sahipleri araştırma ve özet formu (Ek-2).
k) Tescile esas dağıtım cetveli (Ek-3).
l) Tescil sayfası (Ek-4).
m) Alan hesapları ve dengelemeleri.
n) Ada röleve krokileri.
o) Parselasyon planı paftası.
ö) Parselasyon planının sayısal verileri.
p) İmar planında hüküm bulunması veya sit alanları,
orman, mera ve benzeri konularda özel kanunlarla korunacak alanların
bulunması durumunda, ilgili kurum/kurul görüşleri.
(2) Parselasyon planını onaylamaya yetkili idare,
birinci fıkrada belirtilen dokümanlar dışında başka açıklayıcı bilgi ve
belge isteyebilir.
Parselasyon
planı açıklama raporu
MADDE 23
– (1) Parselasyon planı açıklama
raporuna ilişkin esaslar şunlardır:
a) Mülkiyet durumu ile ilgili; düzenlemeye giren
parsellerin sayısı ve toplam alanı, özel kanunlarla korunan parsellerin
bulunup bulunmadığı ve adedi, ayırma çapı sayısı, daha öncesinde İmar
Kanununun 15 inci 16 ncı ya da 18 inci maddeye göre uygulaması yapılmış
parseller ve terk oranları, bağışlanan ve kamulaştırılan alanlar ile
arazideki fiili durum,
b) İmar planı ile ilgili; parselasyon planının
dayanağı olan uygulama imar planının onay ve kesinleşme tarihleri, aslı ya
da aslı gibidir onaylı imar planı ve plan notları,
c) Düzenleme ortaklık payı oranı ile ilgili;
düzenleme sınırının geçirilmesiyle ilgili açıklamalar, umumi ve kamu hizmet
alanlarıyla, tahsis alanlarının miktarı, düzenleme ortaklık payı oranı,
düzenleme ortaklık payı kesintisi yapılmayan parseller ve bu parsellerden
neden kesinti yapılamadığı,
ç) Dağıtımla ilgili; tahsis yapılırken nelere
dikkat edildiği, dağıtımın düzenlemeye giren parselin bulunduğu yere
yapılıp yapılmadığı, yapılamayanlar varsa gerekçeleri, hisse çözümü
yapılmış ise dayanağı,
d) Uygulama sonrası oluşan durum ile ilgili;
düzenleme sınırı ve imar ada sınırlarını gösteren uydu görüntüsü, toplam
imar ada ve parsel sayısı ile imar planındaki tüm kullanım alanlarının
sayısı,
uygulamayı açıklayan teknik raporda belirtilir.
Parselasyon
planlarının kontrolü
MADDE 24
– (1) Parselasyon planlarının imar
planlarına uygunluğu, düzenleme sınırının geçirilmesi, düzenleme ortaklık
payına ilişkin ve düzenlemeye giren parsellerin dağıtımı ile ilgili
hususlar 25 inci maddede belirtilen parselasyon planını onaylamaya yetkili
idareler tarafından imar mevzuatına göre kontrol edilir.
(2) Parselasyon plânları ve eklerinin kadastro
tekniğine uygunluğu, mülkiyet sınırları ve tapu kayıtları açısından
incelenmesi, ilgili kadastro ve tapu müdürlükleri tarafından, kadastro ve
tapu mevzuatına göre kontrol edilir.
Parselasyon
planlarının onayı
MADDE 25
– (1) İdare ya da taşınmaz
sahipleri tarafından yetkilendirilen harita mühendisi tarafından hazırlanan
ve imzalanan dokümanları içeren parselasyon planları, onamaya yetkili
idareye sunulur. Parselasyon planlarının idarece uygun bulunması durumunda,
idarenin görevlendirdiği onaya yetkili harita mühendisleri tarafından
imzalanır. DOPO hesabı ve tescile esas dağıtım cetveli onay yapacak
idarenin birim amiri tarafından ayrıca onaylanır ve idarenin yetkili amiri
tarafından imzalanarak onamaya yetkili karar organına sevk edilir.
(2) Parselasyon planları, parselasyon planına ait
belgelerle beraber; büyükşehirlerde, Büyükşehir Belediyesi Kanunu
kapsamında parselasyon planlarının büyükşehir belediyesince yapılması
halinde büyükşehir belediyesi encümeni kararı ile; parselasyon planlarının
ilçe belediyesince yapılması halinde, ilçe belediye encümeni kararı ve büyükşehir
belediyesi encümeni kararı ile; diğer belediyelerde, belediye ve mücavir
alan içinde belediye encümeni kararı; dışında ise il idare kurulu kararı
veya parselasyon planlarını onaylamaya yetkili idarenin onayından sonra
yürürlüğe girer.
(3) Parselasyon planları bir ay müddetle onaylayan
idaresine göre belediyede ya da valilikte askıya çıkarılır ve eş zamanlı
olarak internet sitesinde yayımlanır. Ayrıca belediye duyurusu, gazete ve
benzeri mutat vasıtalarla da duyurulabilir.
(4) Üçüncü fıkrada belirtilen sürenin sonunda
itiraz olmaması durumunda parselasyon planları kesinleşir. İtiraz olması
durumunda ise itirazlar ilgili idare tarafından değerlendirilir.
İtirazların uygun bulunmaması durumunda, gerekçelerin belirtildiği ilgili
idare kararıyla parselasyon planları kesinleşir. İtirazların uygun
bulunması durumunda, gerekli düzenlemeler yapıldıktan sonra tekrar
hazırlanan parselasyon planı, ilgili idare tarafından onaylanarak askı ve
kesinleşme süreci yeniden başlatılır. Parselasyon planında, herhangi bir
sebeple değişiklik olması durumunda, bu süreçler tekrarlanır.
(5) Düzenleme sahasındaki maliklerin detaylı
bilgilendirilmesi amacıyla, üçüncü fıkrada belirtilen askı işlemi öncesinde
uygun bulunacak sürelerde ve yerlerde idarece ön askı işlemi ya da
işlemleri yapılabilir. Bu işlem zorunlu olmayıp, idarenin gerek görmesi
halinde bilgilendirme ve hizmet kalitesini artırmak amacıyla uygulanabilir.
(6) İlgili idare onayı/kararı ve askı işlemlerinden
sonra kesinleşen parselasyon planı, tapu ve kadastro mevzuatına göre;
ilgili kadastro müdürlüğünce kontrol edilerek onaylanır ve tapu
müdürlüklerince tescil edilir.
Parselasyon
planlarının tebliği
MADDE 26
– (1) Düzenleme alanının
büyüklüğü, parsel maliki ve parsellerdeki hissedar sayısının çokluğu, bu
kişilerin bulundukları yer itibarıyla birebir tebligat yapılamaması ya da
adres kayıt sisteminde kayıtlı olduğu yerde bulunmaması gibi nedenlerle
karşılaşılacak zorluklar dikkate alınarak parselasyon planlarının bir ay
müddetle ilgili belediyede ya da valilikte askıya çıkarılması, internet
sitesinde yayımlanması, belediye duyurusu, gazete ve benzeri mutat
vasıtalarla da duyurulması ile düzenleme sahasındaki taşınmaz maliklerine
tebliğ edilmiş sayılır.
Uygulama
masrafı
MADDE 27
– (1) İmar planına uygun olması ve
parselasyon planını onaylamaya yetkili idarenin uygun görmesi şartıyla
düzenleme sahaları, mal sahiplerinin arsa payı oranı itibarıyla çoğunluğun
talebi üzerine de tespit edilebilir. Bu takdirde, parselâsyon masrafları,
talepte bulunan mal sahipleri tarafından karşılanır.
(2) İlgili idarece onaylanan imar uygulamalarında
ilgili idarenin karar organınca arsa payı oranında belirlenmiş kontrollük
hizmet ücreti alınabilir.
BEŞİNCİ BÖLÜM
Kadastro ve Tapu İşlemleri
Kadastro
kontrolleri
MADDE 28
– (1) Parselasyon planlarının ilgili
kadastro müdürlüğünce büro kontrollerinin yapılmasına müteakip, düzenleme
alanına giren bütün ada ve parseller ile umumi hizmetlere ayrılan alanlar,
parselasyon planındaki köşe noktalarına ait koordinatlarına göre sorumlu
mühendisi tarafından araziye aplike edilir. Arazi kontrollerinin ilgili
kadastro müdürlüğünce kontrol edilerek herhangi bir hata ve eksiklik tespit
edilmemesi halinde parselasyon planları kontrol ve tescil işlemleri için
ilgili tapu müdürlüğüne sevk edilir.
Kadastro
kontrollerinde istenen bilgi ve belgeler
MADDE 29
– (1) Kesinleşen parselasyon
planlarının kontrol ve tescili için, ilgili kadastro müdürlüğüne aşağıdaki
bilgi ve belgelerin gönderilmesi gerekir:
a) Parselasyon planı dosyasında bulunması gereken
dokümanlar.
b) Bakanlık, yetkili idare, belediye veya il
encümenince parselasyon planının onayına ilişkin kararın/onayın onaylı
örneği.
c) İşlemin yüklenici serbest çalışan mühendis
tarafından yapılması halinde; büro tescil belgesi, tip sözleşme, sözleşmeye
ilişkin damga vergisinin ödendiğine dair belge.
ç) Global Navigasyon Uydu Sistemi (GNSS) ve Gerçek
Zamanlı Kinematik (GZK) ölçmelerinde orijinal veri kayıt dosyası ve
çizelge.
d) Parselasyon planı paftası.
e) Yeni üretilen yer kontrol noktalarının; ölçü ve
koordinat hesapları, koordinat özet çizelgesi ve röper krokileri.
f) Yer kontrol noktaları ve parselasyon detay
noktaları koordinatlarıyla Tapu ve Kadastro Bilgi Sistemine uyumlu
Bilgisayar Destekli Tasarım (CAD) tabanlı parselasyon planının bulunduğu
worm-cd.
g) Yapı-muhdesat bulunan parsellerde yapı-muhdesat
cetveli (Ek-5).
ğ) İrtifak hakkının geçtiği parsellerde irtifak
hakkı cetveli (Ek-6).
h) Fen klasörü.
ı) Tapu ve Kadastro mevzuatı uyarınca istenilecek
diğer belgeler.
Koordinat
birliğinin sağlanması
MADDE 30
– (1) Düzenleme sahasındaki
uygulamaya tabi parsellerin, Büyük Ölçekli Harita ve Harita Bilgileri
Üretim Yönetmeliğine göre üretilen veya dönüştürülen koordinatları ilgili
kadastro müdürlüğünden temin edilir. Kadastro paftası, uygulama imar planı
ve parselasyon plânı arasında koordinat birliği bulunmuyorsa; varsa dönüşüm
parametreleri ile yoksa arazide ölçüm yaparak dönüşüm parametrelerini elde
etmek yoluyla, kadastro ve imar planı koordinatları parselasyon plânı
koordinatlarına dönüştürülür.
(2) Düzenleme sahasında uygulamaya tabi parsellerde
düzeltme işlemi yapılması gerekiyorsa, tapu ve kadastro mevzuatına göre
düzeltilmiş verilere göre uygulama yapılır.
Düzenleme
sahasına giren parsellerin yüzölçümü kontrolü
MADDE 31
– (1) Arazi ve arsa düzenlemesi
yapılacak alan içerisinde kalan kadastro parsellerinin yüzölçümleri
koordinatlarına göre hesaplanır ve tescilli yüzölçümleriyle
karşılaştırılır. Yüzölçüm farkı; yanılma sınırları içerisinde ise tescilli
yüzölçümleri esas alınarak, yanılma sınırları dışında ise tescile konu
harita ve planların kontrolüne ilişkin mevzuatınca düzeltilmiş yüzölçümler
esas alınarak uygulama yapılır.
(2) Düzenleme sahasına kısmen giren parsellerde,
düzenlemeye giren kısmının hesaplanan yüzölçümüne göre uygulama yapılır.
Kısmen düzenlemeye giren parseldeki yüzölçüm hatası parselin uygulama
dışında kalan kısmında bırakılır.
(3) Yüzölçümü kontrolünde yanılma sınırı miktarının
belirlenmesinde, aşağıdaki bağıntılar kullanılır:
F: m2 cinsinden parsel yüzölçümü,
M: parselin bulunduğu paftanın ölçek paydası,
Yapılaşmanın olduğu Köy içinde veya Mahallede: f=
0.013 x √M x F + 0.0003 x F
Diğer yerlerde: f= 0.0004 x M x √F + 0.0003 x
F
Hisse
hesabı
MADDE 32
– (1) Muhtelif parsellerden
hisselendirme suretiyle teşekkül eden imar parselinin tescili yapılırken,
hissenin umumi paydasında parselin yüzölçümü esas alınır. Ancak payın tam
sayı çıkmaması durumunda, pay tam sayı çıkacak şekilde payda hesaplanır.
Tapuya
beyan ve tescil
MADDE 33
– (1) Tescil işlemi için tapu
müdürlüklerine gönderilen parselasyon planlarındaki dağıtım cetvellerine
uygun olarak, tapu sicilinde, tescili yapılan parsellerin cinsine; özel
kullanım alanı olanlara arsa, umumi ve kamu hizmetlerine ayrılan alanlara
imar planındaki kullanım kararı yazılır.
(2) Düzenlemeye giren parseller üzerindeki irtifak
hakkı, geçit hakkı ve benzeri ayni haklar ve korunması gerekli yapıların
bulunduğu alanlar, parselasyon planında bulunduğu yere üzerindeki şerhler
ve beyanlar ile birlikte ilgili kurum adına aktarılır ve tahsis edilir. Bu
alanların imar planında yol, park, meydan gibi tescile konu olmayan umumi
hizmet alanlarına denk gelmesi halinde; ayni haklar ve korunması gerekli
yapının bulunduğuna dair şerhler/beyanlar taşınarak, bu haklar ile
şerhe/beyana konu olan alanlar imar planındaki vasfıyla tescil edilir.
(3) Tescile tabi olmadığı halde, imar mevzuatı
gereği yapılaşma hakkı verilen, ruhsata tabi yapıların yapılabileceği umumi
ve kamu hizmet alanları imar planındaki vasfıyla tescil edilir. Bu alanlar
ve üzerindeki yapılar, bölgede yaşayan insanların ortak kullanımı dışında
hiçbir fonksiyon için kullanılamaz özel mülkiyete konu edilemez.
(4) Tapu Kanununun 21 inci maddesi hükümlerine göre
kapanan imar ve kadastro yolları nedeniyle imar mevzuatına uygun müstakil
imar parseli oluşturulabilen alanlar ve plan gereği umumi ve kamu hizmet
alanlarına terk edilen alanlardan belediye adına tescil edilebilecek diğer
alanların tescil işlemi; bu alanların cephe aldığı yol da dikkate alınarak,
Belediye Kanunu, Büyükşehir Belediyesi Kanunu ve bu kanunlar uyarınca alınmış
düzenleyici meclis kararlarına göre sorumluluk verildiği belediye adına
gerçekleştirilir. Bu alanlara hiçbir şekilde imar plan değişikliği ile özel
mülkiyete konu fonksiyon getirilemez. Umumi ve kamu hizmet fonksiyonu
dışında kullanılamayacağı, tapu kütüğünün beyanlar hanesine belirtme
yapılır.
Düzenleme
sahasındaki tescil harici alanlar
MADDE 34
– (1) Düzenlemeye giren tescil
harici arazilerin tescili, parselasyon planı ile birlikte aynı anda yapılabilir.
İmar planı onayı sürecinde ilgili kurumlardan uygun görüş alınması halinde,
kurumlardan tekrar görüş alınmaksızın, parselasyon planıyla birlikte bu
arazilerin tescili de Hazine adına gerçekleştirilir. Parselasyon planı ile
birlikte tescil harici alanların Hazine adına tescil edilmesi durumunda,
parselasyon planının onaylanarak askı işlemlerine başlandığına dair Milli
Emlak Genel Müdürlüğüne bilgi verilir.
Parselasyon
planlarının hukuki geçerliliği
MADDE 35
– (1) Parselasyon plânları,
tescilden sonra 22/11/2001 tarihli ve 4721 sayılı Türk Medeni Kanununda ve
22/7/2013 tarihli ve 2013/5150 sayılı Bakanlar Kurulu Kararıyla yürürlüğe
konulan Tapu Sicili Tüzüğünde belirtilen plan yerine geçer.
(2) Mülkiyete ilişkin sınır gösterme işlemleri,
16/6/2005 tarihli ve 5368 sayılı Lisanslı Harita Kadastro Mühendisleri ve
Büroları Hakkında Kanun kapsamında faaliyette bulunan lisanslı bürolarca,
bu büroların faaliyette bulunmadığı yerlerde ilgili kadastro müdürlüğünce
bu planlara göre yapılır.
Hisseli
arazi ve arsa satışı
MADDE 36
– (1) Nazım ve uygulama imar plânı
olmayan yerlerde, imar planı bulunmakla beraber imar uygulaması sonucunda
maksimum düzenleme ortaklık payı kesilmesi halinde parsel hissedarlarına
yapılaşmaya uygun tahsis yapılamayacak arazilerde, her türlü yapılaşma
amacıyla arsa ve parselleri hisselere ayıracak resmî geçerliliği olmayan
özel parselasyon plânları, satış vaadi sözleşmeleri yapılamaz. Veraset yolu
ile intikal eden, İmar Kanunu hükümlerine göre hisselendirilen, Kat
Mülkiyeti Kanunu uygulanması, tarım ve hayvancılık, turizm, sanayi ve depolama
amacı için yapılan hisselendirmeler ile cebri icra yolu ile satılanlar
istisnadır.
ALTINCI BÖLÜM
Geri Dönüşüm İşlemleri
Mahkeme
kararıyla iptal edilen parselasyon planları
MADDE 37
– (1) Mahkeme kararında parsel bazlı
iptal kararı varsa; mevcut imar parselleri üzerinden yapılabiliyorsa sadece
o parsel ya da parsellere yönelik düzeltme yapılır. İptal kararına konu
parselde, uygulama alanındaki diğer parsellerde etkilendiğinden düzeltme
yapılamıyorsa; etkilenen diğer parseller de dikkate alınarak veya uygulama
alanının tamamında yeni bir parselasyon planı yapılır.
(2) Mahkeme kararıyla parselasyon planının,
parselasyon planını onaylayan encümen kararının ya da ilgili kurum onayının
iptal edilmesi halinde; geri dönüşüm işlemlerinin yapılarak parselasyon
planından önceki kök parsellere dönülmesi gerekmektedir. Ancak uygulama
sahasında iptal edilen parselasyon planı sonucunda oluşan imar parselleri
üzerinde; ihdasen oluşan taşınmazların satışı, yapı ruhsatı, kat irtifakı,
kat mülkiyeti gibi tasarruflarda bulunulması halinde, bu tasarruflar ve
mahkemenin iptal gerekçeleri de dikkate alınarak geri dönüşüm işlemleri ile
birlikte aynı anda yeni bir parselasyon planının yapılması zorunludur.
(3) Mahkeme kararında sadece eksik ya da hatalı
görülen parselasyon planının düzeltilmesi isteniyorsa ve mevcut tescilli
imar parselleri üzerinden yapılacak yeni bir uygulama ile mahkeme kararı
gerekçeleri yerine getirilebiliyorsa, tescilli imar parselleri üzerinden
yeni bir parselasyon planı yapılabilir.
(4) Mahkeme kararı ile iptal edilen imar
uygulamalarında, bedele dönüştürme işlemi var ise, geri dönüşüm işlemi ile
birlikte alınan bedel, yapı sahibine değerleme oranına göre yeniden
hesaplanarak iade edilir ya da yapılacak yeni parselasyon planında çıkacak
değer üzerinden mahsuplaşılır.
Hatalı
parselasyon planları
MADDE 38
– (1) Tescil edilen parselasyon
planlarının bulunduğu alanda, aşağıdaki maddi hataların belgelerle tespit
edilmesi durumunda, bu hatalar mevcut tescilli parselasyon planı üzerinden
giderilemiyorsa, idarece sadece hatanın giderilmesine yönelik; geri dönüşüm
işlemleri ile birlikte aynı anda yeni bir imar uygulaması işlemi 25 inci
maddede belirtilen usullere göre gerçekleştirilebilir.
a) Düzenleme sahasında bulunan parsel ya da
parsellerin uygulamaya alınmaması.
b) Orman, mera, askeri yasak ve özel güvenlik
alanları gibi özel kanunlarla korunan alanların ilgili kurumun uygun görüşü
olmadan uygulamaya alınmış olması.
c) Parsel yüzölçümünün yanlış girilmesi.
ç) Kamulaştırma kararı alan kurumun kamulaştırma
amacı dışında kullanılabileceğine dair görüşü olmadan, kamulaştırmadan arta
kalan kısımlar hariç olmak üzere kamulaştırılan ya da kamulaştırma işlemi
devam eden taşınmazların yerinde korunmaması ve düzenleme ortaklık payı
kesilmesi.
d) Tescilli kültür varlıklarının korunmaması.
e) Düzenleme ortaklık payının yanlış hesaplanması.
YEDİNCİ BÖLÜM
Çeşitli ve Son Hükümler
Yürürlükten
kaldırılan yönetmelik
MADDE 39
– (1) 2/11/1985 tarihli ve 18916
mükerrer sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İmar Kanununun 18 inci Maddesi
Uyarınca Yapılacak Arazi ve Arsa Düzenlenmesi ile İlgili Esaslar Hakkında
Yönetmelik yürürlükten kaldırılmıştır.
Bu
Yönetmelik öncesi onaylanan parselasyon planları
GEÇİCİ
MADDE 1 – (1) Parselasyon
planının, belediye ve mücavir alan sınırları içinde belediye encümeni
kararı, dışında il idare kurulu kararı veya parselasyon planını onaylamaya
yetkili idarenin onayı ile 10/7/2019 tarihinden önce onaylanmış olması
halinde; parselasyon planları bu tarihten önceki imar mevzuatına göre
sonuçlandırılarak tescil işlemleri yapılabilir. Bu şekilde devam eden arazi
ve arsa düzenlemelerinin 10/7/2021 tarihine kadar sonuçlandırılması
gerekir. Bu süre büyükşehir belediyelerinde parselasyon planının ilçe
belediye encümen kararıyla onaylanmasıyla başlar. Ancak idareler istediği
takdirde yürürlükteki imar mevzuatına göre parselasyon planlarını yeniden
yapabilir, onaylayabilir. 10/7/2019 tarihinden önce onaylanıp da
parselasyon planında imar planı değişikliği ile yapılan düzeltme ve
değişiklikler sonucunda, 10/7/2019 tarihinden sonra tekrar onaylanmak
zorunda kalınan parselasyon planları, yürürlükteki İmar Kanunu ve bu
Yönetmelik hükümlerine göre düzenlenir.
Yürürlük
MADDE 40
– (1) Bu Yönetmelik yayımı
tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 41
– (1) Bu Yönetmelik hükümlerini
Çevre ve Şehircilik Bakanı yürütür.
Ekler için tıklayınız