Anayasa Mahkemesinin 8/2/2024 Tarihli ve 2020/10101 Başvuru Numaralı Kararı
ANAYASA MAHKEMESİ KARARLARI | 2024-07-10

10 Temmuz 2024 ÇAR$AMBA 
Resmî Gazete 
Sayı : 32598
ANAYASA MAHKEMESİ KARARI 
Anayasa Mahkemesi Başkanlığından:
BİRİNCİ BÖLÜM KARAR 
MEHMET SELİM ACET BAŞVURUSU 
Başvuru Numarası: 2020/10101Karar Tarlhi : 8/2/2024
Başkan : Hasan Tahsin GÖKCAN Üyeler : Yusuf Şevki HAKYEMEZ Selahaddin MENTEŞÎrfan FIDAN Muhterem INCE 
Raportör : Ekin ÇANKAL Başvurucu : Mehmet Selim ACET Vekill : Av. Abdulselam ADAK 
I. BAŞVURUNUN KONUSU 
.Başvuru, yapılan haberier nedeniyle şeref ve itibarının korunması hakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.

II. BAŞVURU SÜRECİ
2, Başvuru 6/3/2020 tarihinde yapılmıştır. Başvuru, başvuru formu ve eklerinin idari yönden yapılan ön incelemesinden sonra Komisyona sunulmuştur.
3. Komisyon 13/8/2021 tarihli 2021/43327 başvuru numaralı bireysel başvuru dosyasının kişi ve konu bakımından hukuki irtibat nedeniyle eldeki 2020/10i01 numaralıbaşvuru dosyası ile birleştirilmesine, her iki başvurunun kabul edilebilirlik ve esas incelemelerinin Bölüm tarafindan yapılmasına karar vermiştir. Bölüm Başkanı başvuruların kabul edilebilirlik ve esas incelemesinin birlikte yapıImasına karar verniştir.
4. Başvuru belgelerinin bir örneği bilgi için Adalet Bakanlığıa (Bakanlık)gönderilmiştir. Bakanlık, görüşünü bildirmiştir.

III. OLAY VE OLGULAR 
5.Başvuru formu ve eklerinde ifade edildiği şekliyle olaylar özetle şōyledir:
6. Batman'da ikamet etmekte olan başvurucu, henūz 17 yaşında olduğu 2016 yılıOcak ayında geleneksel yılbaşı eğlencesine katılmıştır. Ras-el seni olarak da bilinen kutlamalar kapsamında miladi takvime göre her sene yılbaşından on üç gün sonra geleneksel bir yılbaşı eğlencesi yapılmakta ve âdet gereği bazı erkekler kadın kıyafeti giymektedir.Başvurucu da bu geleneğe uygun olarak kadın kıyafetleri giymiştir. Söz konusu etkinlikte polisler başvurucunun GBT (genel bilgi toplama) kontrolünü yapmış ve ardından fotoğrafim çekmiştir. Başvurucu hakkında herhangi bir adli işlem yapıldığına dair bir bilgi mevcut değildir.


7. Ertesi gūn 14/1/2016 tarihinde ise başvurucunun polislerce çekilen fotoğrafi kullanılarak "Hainler yine eteklendi. Korkaklara bu yakışır.", "Etekli terörtstler kıskrvrak yakalandı.", "Teröristler etek giyip kaçarken yakalandı.", "İşbtrlikçi gözaltında", "YDG-H üyesi dört terörist yakalandı. Teröristlerin üzerinden çıkan etek, başörtüsü ve elmalar dikkat çekti." şeklinde başlıklar eşliğinde gazetelerde çeşitli haberler yapımıştır.
8."Hainler bōyle yakanlandı!" başlıklı haberin altındaki ifadeler şöyledir:
"Şırnak'ın Silopi ilçesinde yapılan operasyonda 4 etekli terörist yakalandı.
Asker, polis ve kōy korucularının ortaklaşa yūrüttüğü operasyonlar, sokağa çıkma yasağının uygulandığı Şırnak'ın Silopi ilçesinde devam edlyor.

4 etekli terörist yakalandı.
Dün akşam yapılan operasyonda YDG-H üyesi 4 terörist yakalandı. Teröristierin üzerinden çıkan etek, başőrtüsů ve elmalar dikkat çekti."
9. Sōz konusu haberler sebebiyle başvurucu, Asliye Hukuk Mahkemesinde maddi ve manevi tazminat davası açmıştır. Başvurucu hiçbir adli ya da siyasi suça kanışmadığı hâlde henüz 17 yaşındayken, terörist olduğu iddiasıyla fotoğrafı buzlanmaksızın paylaşılarak hakkında yalan haberler yapılmasının psikolojisine ve sosyal hayatına ağır zarar verdiğini,haberlerin içeriğinin yalan olup basın özgürlüğü kapsamında değerlendirilemeyeceğini ifade etmiştir.

10. Haberlerin yayımlandığı gazetelerin sahibi davalı şirket ise başvurucunun ismine haberde yer verilmediğini, başvurucumun etek ve başörtüsü giydiği için tanınmaz hâlde olduğunu, matufiyet unsurunun somut olayda mevcut olmadiğını savunmuştur.Sonradan gerçek olmadığı anlaşılan haber içeriklerinden gazetecilerin sorumlu tutulamayacağını savuman davalı, haberin yayımlanmasında kamu yararı bulunduğunu iddia etmiştir.

11. İlk derece mahkemesi somut olayla ilgili olarak olay günü yöredeki âdet gereği kadın kıyafeti giymiş başvurucunum polislerce durdurulduğumu ve GBt kontrolünün yapıldığını, polislerin başvurucunun fotoğrafinı çektiğini ve bu fotoğrafın davalı gazetenin internet sitesinde yayımlanan ihtilafh haberlerde kullanıIdığın, başvurucumun terörist gibi gösterildiğini kabul etmiştir. Haberin yayınlandığı esnada 17 yaşında olan başvurucunun maddi zarara uğradığına dair delil sunmadığından 100 TLlik maddi tazminat davasınıreddeden Mahkeme, lise çağındaki başvurucunun kadın kryafetleri içinde fotoğraflarımın paylaşılarak gerçek olmayan, halkın kin ve nefretini teşvik edecek şekilde, terörist suçlamasıyla habere konu edilmesinin basın özgüriüğü kapsamında değerlendirilemeyeceği kanaatine varmıştır. İhtilaflı haberin gerçeği yansıtmadığını, kamu yararı taşımadığınıbelirten Mahkeme, başvurucumun manevi varlığına ağır bir saldırı olduğunu değerlendirmişve 300.000 TL manevi tazminat isteminin kismen kabulü ile 5.000 TL manevi tazminata hūkmetmiştir.

12. Başvurucu; takdir edilen manevi tazminat miktarının uğradığı manevi zarar karşısında yeterli olmadığı iddiasıyla, davalı ise manevi tazminata hükmedilmesinin basıÖzgürlüğünü ihlal ettiği iddiasıyla kararı istinaf etmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi manevi tazminat bedelinin yeterli olup olmadığı hususunda özel bir değerlendirme yapmaksızın ilk derece mahkemesi kararınm hukuka uygun olduğunu, ihtilaflı haberin basın özgürlüğükapsamında değerlendirilemeyeceğini kabul ederek her iki tarafın istinaf isteminin reddine karar vermiştir.


IV. İLGİLİ HUKUK 
13. flgili hukuk (ulusal mevzuat, yargı kararlan, uluslararası düzenlemeler ve Avrupa Însan Hakları Mahkemesi kararları) için bkz. Sadi Yıldırumoğlu, B. No: 2021/24447,20/12/2023, §§ 16-38.

V. ÍNCELEME VE GEREKÇE 
14. Anayasa Mahkemesinin 8/2/2024 tarihinde yapmış olduğu toplantıda başvuru incelenip gereği düşünüldü:
A. Başvurucunun İddiaları ve Bakanlık Görüşü
15, Başvurucu;
i. Davalının ihtilafa komu haberlerde kendisinden terörist olarak bahsettiğini hâlbuki söz konusu haberlerin gerçek olmadığını ifade etmiştir, Yaşadığı yörede Rumi takvime göre yılbaşından on ūç gün sonra geleneksel bir kutlama yapıldığını,bu kutlamada âdet gereği bazı erkeklerin kadın kıyafeti giydiklerini belirtmiş, olay tarihinde kutlamaya katiłdığı için üizerinde kadın kayafeti bulunduğunun altınıçizmiştir. "Hatnler böyle yakanlandı!", Hainler yine eteklendi. Korkaklara bu yakşir.", "Etekli teröristler kıskavrak yakalandı.", "Teröristler etek giyip kaçarken yakalandı.", "İşbirlikçi gōzaltında", "YDG-H üyesi dört terörist yakalandı.Teröristlerin üzerinden çıkan etek, başörtüsü ve elmalar dikkat çekti." şeklindeki başlıkların ve ilgili haberlerin içerikierinin maddi gerçekle bağdaşmadığı gibi herhangi bir olgusal dayanağı da olmadığmı, şiddete çağrı ve nefret söylemi niteliğinde olduğunu vurgulamıştır. Söz konusu haberler yayımlandığında 17yaşmda olduğunu bu haberler sebebiyle özel hayatında ve sosyal yaşantısında mağduriyet yaşadığını, siyasi bir faaliyette bulunmamasına rağmen terörist muamelesi gördüğünü ileri sürmüştür.

ii. Polislerin kendisini durdurarak fotoğrafinı çektiğini, ardından bu fotoğrafin gazetelerde yalan haberlerle birlikte yayımlandığını polislerin fotoğrafi basına vermesi ve bunun üzerine fotoğrafinın kimliğini rabatlıkla belirli hâle getirecek şekilde buzlanmaksızın haberde kullamılmasının da kişilik haklarına saldırı teşkil ettiğini, fotoğrafin haberle birlikte paylaşıimasıyla kendisinin toplumda terörist olarak hedef gösterildiğini ifade etmiştir.

iii. Takdir edilen manevi tazminatın uğradığı manevi zararı karşılamaktan uzak olduğunu, manevi varlığının korunması, adilyargılanma, mülkiyet hakları ve masumiyet karinesinin ihlal edildiğini iddia etmiştir.

16. Bakanlık görüşünde; başvurucunun şeref ve itibarının korunması hakkının ihlal edilip edilmediğinin, başvuruya konu haberde yer alan ifade ve fotoğrafların kişilik haklarına saldırı niteliğinde olup olmadhğına ilişkin yargılama makamlarının takdirlerinin ilgili ve yeterli şekilde gerekçelendirilip gerekçelendirilmediğinin, bu bağlamda söz konusu hak ile ifade ve basın özgüriüğü arasında adil dengenin korunup korunmadığının değerlendirilmesi gerektiği belirtilmiştir.


B. Değerlendirme 
17. Anayasa'nın iddianın değerlendirilmesinde dayanak teşkil eden "Kişinin dokumulmazlığı, maddi ve manevi varlığı" kenar başlıklı 17. maddesinin birinci fikrası şu şekildedir:
"Herkes, [...] manevi varlığını koruma ve geliştirme hakkına sahiptir."
18. Anayasa'nı "Özel hayatın gizliliği" kenar başlıklı 20. maddesinin üçüncüfikrası ise şöyledir:
Herkes, kendistyle ilgili kişisel verilertn korunmasım isteme hakkuna sahiptir. Bu hak;kişinin kendistyle ügili kiştsel veriler hakkında bilgtlendirilme, bu verilere erişme, bunların düzeltiimesini veya sillnmesini talep etme ve amaçlar doğrultusunda kullanılıp kullanulmadığını öğrenmeyi de kapsar. Klşisel veriler, ancak kamunda öngörülen hallerde veya kiştnin açık rizasıyla işlenebilir. Kiştsel verllerin korunmasma ilişkin esas ve usuller kanunla düzenlenir."
19. Anayasa'nı 5. maddesi şöyledir.
"Devletin temel amaç ve görevleri, …. Cumhurtyeti ve demokrastyi korumak, kişllerin ve toplumun refah, huzur ve mutluluğunu sağlamak; kiştnin temel hak ve hürriyetlerini,sosyal hukuk devlett ve adalet ilkelertyle bağdaşmayacak surette sınırlayan styasal,ekonomik ve sosyal engelleri kaldırmaya, insanın maddî ve manevi varlığının gelişmesi için gerekli şartları hazırlamaya çalışmaktir."
20. Anayasa Mahkemesi, olayların başvurucu tarafından yapılan hukuki nitelendirmesi ile bağlı olmayıp olay ve olguların hukuki tavsifini kendisi takdir eder.Başvurucunutı şikâyetlerinin özünde, manevi varlığına ve fotoğrafının tanınmasına imkân verir şekilde yayımlanması sebebiyle üçüncü kişilerin kişisel verisine yðnelik saldırılarına karşı devletin pozitif yükümlülüklerine uygun şekilde etkili hareket etmediği iddiast bulunmaktadır. Su hâlde başvurunun Anayasa'nın 17. maddesinde düzenlenen manevi varlığın korunması kavramını önemli bir parçası olan şeref ve itibarın korunması hakkıkapsamında değerlendirilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

1. Kabul Edilebilirlik Yönünden 
21. Açıkça dayanaktan yoksun olmadığı ve kabul edilemezliğine karar verilmesini gerektirecek başka bir neden de bulunmadığı anlaşılan şeref ve itibarın korunması hakkıın ihlal edildiğine ilişkin iddianın kabul edilebilir olduğuna karar verilmesi gerekir.
2. Esas Yönünden 
a. Genel İlkeler 
LBireyfn Şeref ve İtibarının Korunmasında Devletin Pozitif Yükümlälüğü
22. Bireyin şeref ve itibari, Anayasa'nın 17. maddesinde yer alan manevi varlık kapsamında yer almaktadır. Bu çerçevede kişinin hakkmda doğru bilgi verilmesine ve kamu nezdinde kendisinin doğru tanıtilmasına ilişkin menfaatleri zedelendiğinde bu durum, şeref ve itibara yönelik bir saldırı teşkil eder, Devletin bireyin manevi varlığının bir parçası olan 

kişisel şeref ve itibarına üçüncü kişilerin saldırılarını önlemek şeklinde pozitif yükūmlūlöğüvardır (Adnan Oktar (3), B, No: 2013/1123, 2/10/2013, § 32). Şeref ve itibara yõnelik olarak basın ve yayın yolu ile yapılan saldırılara karşı bireyin korunmaması hâlinde Anayasa'nın 17.maddesinin birinci fikrası ihlal edilmiş olabilir (flhan Cihaner (2), B. No: 2013/5574,30/6/2014, § 42; Kadir Sağdıς [GK], B, No: 2013/6617, 8/4/2015, § 36).
2.Pozitif yükümiülükler özel hukuk kişilerinin birbirleriyle olan uyuşmazlıklarının çözümūne ilişkin yasal altyapının oluşturułmasını, sőz konusu uyuşmazlıkların adil yargılama gereklerine uygun ve usul güvencelerini haiz bir yargılama kapsamında incelenmesini ve bu yargılamalarda temel haklara ilişkin anayasal güvencelerin gözetilip gözetilmediğinin denetlenmesini gerektirir. Bu doğrultuda derece mahkemelerince söz konusu güvenceler gözardı edilmemeli, taraflar arasındaki çatışan çıkarlar adil biçimde dengelenmeli, kişilerin temel haklarma yönelik müdahalenin meşru amaca dayalı ve ölçülü olup olmadığıdeğerlendirilmeli, ulaşılan sonuç hakkında hüküm kurulurken ilgili ve yeterli gerekçeler sumulmaiıdīτ (Ömür Kara ve Onursal Özbek, B. No: 2013/4825, 24/3/2016, §§ 47-50; Alper Erarslan [GK], B. No: 2018/16857, 29/9/2022, § 28).

ii Demokratik Toplum Dülzeninin Bir Gereği Olarak İfade ve Basın Özgürlüğa 

24. Anayasa Mahkemesi Anayasa'nın 26. maddesinde yer alan ifade ōzgürlüğü ile onun özel güvencelere bağlanmış şekli olan ve Anayasa'nın 28, maddesinde düzenlenen basın ōzgürlüğünün demokratik bir toplumun zorunlu temellerinden olduğunu, toplumun ilerlemesi ve her bireyin gelişmesi için hayati unsurlardan birini oluşturduğunu pek çok kez ifade etmiştir (Mehmet Ali Aydın [GKJ, B. No: 2013/9343, 4/6/2015, § 69; Bekir Coşkưn [GK], B.No: 2014/12151, 4/6/2015, §§ 34-36). Bu bağlamda ifade δzgürlüğü ile basın δzgürlüğüherkes için geçerlidir ve demokrasinin işleyişi için yaşamsal önemdedir (Bekir Coşkun, §§3436). Basın Özgürlüğünün kamuya çeşitli fikir ve tutumları iletilmesi, bunlara ilişkin bir kanaat oluşturulması için en iyi araçlardan birini sağladığı açıktır (flhan Cihaner (2), § 63).
Ili. Basınm Ödev ve Sorumlulukları
25. Bununla birlikte Anayasa'mn 26. ve 28. maddeleri sınırsız bir ifade Özgürlüğügaranti etmemektedir. Anayasa'nın 12. maddesinin "Temel hak ve hürriyetler, kişinin topluma, ailesine ve diğer kişilere karşı ödev ve sorumluluklarını da ihtiva eder." şeklinde düzenlenen ikinci fikrası, kişiłerin sahip oldukları temel hak ve özgürlükleri kullanırken ödev ve sorumiuluklarına da gönderme yapmaktadır. 26. maddenin ikinci fikrasında yer alan sınırlamalara uyma yükümlūlüğū, ifade õzgürlüğünün kullanımına başın için de geçerli olan bazı görev ve sorumluluklar getirmektedir (basının görev ve sorumluluklarına ilişkin olarak bkz. Fatih Taş [GK], B. No: 2013/1461, 12/11/2014, § 67; R,V.Y. A.$., B. No: 2013/1429,14/10/2015, § 35; Erdem Gill ve Can Dündar [GK], B. No: 2015/18567, 25/2/2016, § 89;Orhan Pala, B. No: 2014/2983, 15/2/2017, § 46; Önder Balıkçi, B. No: 2014/6009,15/2/2017, § 43). Bu görev ve sorumluluklar başkalarının şöhret ve haklarımın zarar görme ihtimalinin bulunduğu ve özellikle ismi verilen bir şahsın itibarının söz konusu olduğu durumlarda δzel önem arz eder (Orhan Pala, § 47).


26.Demokratik bir toplumda basmın işlevlerini tam anlamyla yerine getirebilmesi için özgür olması kadar sorumluluk bilinci ile hareket etmesi şarttır. Basın özgürlüğünde belli ölçüde abartıya hatta tahrik yoluna başvurmak mümkün olsa da bu özgürlük aynı zamanda ilgililerin meslek ahlakına saygı göstererek doğru ve güvenilir bilgi verecek şekilde ve iyi niyetli olarak hareket etmelerini de zorunlu kılmaktadır (İlhan Cihaner (2), § 60; Orhan Pala,§ 48; Medya Gündem Dijital Yayıncılık Ticaret A.$. [GK], B. No: 2013/2623, 11/11/2015, §42; Kadir Sağdhıç, § 53).

27. Gerçekten de kötü niyetli olarak gerçeğin çarpıtılması bazen kabul edilebilir eleştiri smnırlarını aşabilir. Gerçeğe uygun bir beyana kamunun gözünde yanlış bir imaj uyandırabilecek vurgular, değer yargilari, varsayımlar hatta imalar eşlik edebilmektedir.Dolayıstyla baber verme görevi zorunlu olarak &dev ve sorumluluklar ve basın kuruluşiarınıkendiliğinden uymaları gereken sınırlar içermektedir. Bu durum, özellikle basında yer alan söylemlerde isimleri zikredilen kişilerin ciddi şekilde itham edilmeleri bâlinde geçerlidir (han Cihaner (2), § 61; Orhan Pala, § 48; Medya Gündem Dijital Yayıncılık Ticaret A.$., §43; Kadir Sağdıç, § 54).

28. Olgusal isnatlar içeren ifadeler kapsamında basının gazetecilik etik ilkelerine uygun olarak ve iyi niyetle topluma doğru ve gūvenilir bilgi sağlama ödev ve sorumluluğunu yerine getirip getirmediği belirlenirken ileri sürdüğü olgusal iddiaların doğruluğu konusunda yeterli araştırmayı yapip yapmadığı denetlenmelidir (benzer değerlendirmeler için bkz.Mehmet Doğan Uğurlu ve diğerleri, B. No: 2015/954, 12/9/2018, § 54; Çetin Doğan (2)[GK], B. No: 2014/3494, 27/2/2019, § 63; Uğurlu Gazetecilik Basın Yayn Matbaacılik Reklamcılik Ltd. $ti. (2) [GK], B. No: 2016/12313, 26/12/2019, § 51). Bu denetleme gazetecinin olgusal isnatlarkonusunda yeterli kaynakgösterip göstermediğine, gösterdiği kaynağa yayının yapıldığı zamanda ne dereceye kadar güvenebileceğine ve bu güvenle orantılı olarak kaynağın doğruluğunu teyit etmek açısından imkânlart dâhilinde harekete geçip geçmediğine ilişkin bir değerlendirme içermelidir. Bu değerlendirmede gösterdiği olgusal isnadın konusu ve ifade ediliş biçimi de kuşkusuz gözönüne alınmalıdır (Çetin Doğan (2), § 58).

fv. Çatışan Haklar Arasmda Dengeleme 
29. Anayasa Mahkemesi mevcut başvuruya benzer olaylarda başvurucunun Anayasa'nın 17, maddesinin birinci fikrasinda koruma altına alınan şeref ve itibarın korunması hakkı ile ihtilaflı haberi yapan gazetecinin Anayasa'nım 28. maddesinde güvence altına alınan basın özgürlüğü ve bu özgürlükle bağlantılı olarak Anayasa'nın 26. maddesinde güvence altına alınan ifade özgürlüğü arasında adil bir denge gözetilip gözetilmediğini değerlendirmektedir (Nilgün Halloran, B. No: 2012/1184, 16/7/2014, § 27; Ergün Poyraz (2)[GK], B. No: 2013/8503, 27/10/2015, § 49; flhan Cihaner (2), § 49; Kemal Kılıçdaroğlu, B.No; 2014/1577, 25/10/2017, §§ 56-58). $üphesiz ki bu değerlendirme soyut değildir.
30. Çatiışan haklar arasında dengeleme yapılabilmesi için mevcut olaya uygulanabilecek kriterlerden bazıları şöyledir:
i. Yayında kamu yararı bulunup bulunmadığı, yayının genel yarara ilişkin bir tartışmaya katkı sağlayıp sağlamadığı

ii.Toplumsal ilginin varlığı ve konumun güncel olup olmadığı

iii. Haberin yayımlanma şartları
iv. Haberin konusu, kullanılan ifadelerin türü, içeriği, şekli ve sonuçları
v. Basın özgürlüğünün korumasından faydalanan kişilerin meslek ahlakına saygı gösterip göstermedikleri, doğru ve güvenilir bilgi verecek şekilde ve iyi niyetli olarak hareket edip etmedikleri 

vi. Hedef alınan kişinin kim olduğu, ünlūlük düzeyi ile önceki davranışları
vii. Kamu ile diğer kişilerin kullanılan ifadeler karşısıda sahip olduklarıhakların ağırlığı

viii. Fotoğrafin kimliği ifşa edecek şekilde yayımlanmasının habere değer sağlayıp sağlamadığı

31. Anayasa Mahkemesi başvurunun koşullarına gõre yukarıda sayılan kriterlerin derece mahkemelerince gerektiği gibi değerlendirilip değerlendirilmediğini denetler (Nilgün Halloran, § 44; Ergün Poyraz (2), § 56; Kadir Sağdıc, §§5866; Ilhan Cihaner (2), §§66-73). Şüphesiz ki bu denetim, başvurucu hakkıdaki haberlerin -yayımlandığı bağlamdan koparılmaksızın- olayın bütümselliği içinde incelenmesini gerektirir (Nilgün Halloran, § 52;Önder Balıkçı, § 45). Anayasa Mahkemesince ortaya konulan kriterleri karşılayan değerlendirmelerin yapilmaması başvurucunun iddia ettiği Özere anayasal haklarını ihlal edecektir,
b.İlkelerin Olaya Uygulanması
32. Somut olayda derece mahkemelerinin başvurucunun şeref ve itibarının korunması hakkı ile davalıların basın özgürlükleri arasında adil bir denge kurup kurmadıklarıincelenmelidir. Bu bağlamda eldeki başvuru bir bütün olarak değerlendirilirken ele alınmasıgereken iki temel mesele söz konusudur: Bunlardan ilki yapılan haberlerin başvurucunun şeref ve itibarının korunması hakkı bağlamında gazetecilik etik ilkeleri, gazetecilik mesleğinin ődev ve sorumluluklar ile uyumlu olup olmadığı, ikincisi ise derece mahkemelerinin verdiği kararın devletin pozitif yükümlülağünü yerine getirmeye ve netice itibarıyla başvurucunun uğradığını iddia ettiği zararı gidermeye elverişli olup olmadığıdır.
33. Başvurucu, yaşadığı yörede geleneksel yılbaşı kutlamalarına katılmış ve âdet gereği kadın kıyafeti giymiştir. Kutlamalar esnasında polislerce başvurucunun GBò kontrolüyapılmış, ardından fotoğrafı çekilmiştir. GBT genel olarak kolluk kuvvetlerinin haklarında yakalama, tutuklama, yurt dışıa çıkış yasağı düzenlenen kişilerin bilgilerinin depolandığı bir sistemdir, Kolluk kuvvetine 4/7/1934 tarihli ve 2559 sayılı Polis Vazife ve Salâhiyet Kanunu'nun 4/A maddesi uyarınca durdurma ve kimlik sorma yetkisi tanınmış olup kolluk kuvveti asayişi sağlamak amacıyla gerekli olduğu takdirde kanuni sınırları gōzeterek kimlik kontrolü ve GBT sorgusu yapabilir.

34. Somut olayda polislerin GBT sorgusunu takiben fotoğraf çektikten sonra başvurucu hakkında herhangi bir adli işlem yaptıkları iddia edilmiş değildir. Buna karşın kadın kıyafetleri içinde fotoğraft paylaşılan başvurucu, gazeteciler tarafiından kadın kılığına girerek kimliğini gizlemeye çalışan bir terörist olarak haberlere konu edilmiştir.Başvurucunun herhangi bir terör õrgütü ile bağlantısı olduğuna dair somut bir delil ya da 

emare mevcut olmadığı gibi başvurucu hakkında bu yönde bir soruşturma ya da kovuşturma da bulunmadığı görülmüştür. Buna rağmen başvurucu hakkında yapılan haberlerde "Hainler yine eteklendi. Korkaklara bu yakışır." "Etekli teröristler kaskıvrak yakalandı.", "Teröristler etek giyip kaçarken yakalandı.", "İşbirlikçi gözaltında", "YDG-H üyesi dört terörist yakalandı. Teröristlerin üzertnden çıkan etek, başörtüsü ve elmalar dikkat çekti." şeklinde başlıklar kullanılmıştır.

35. Olgusal isnat içeren söz konusu haberlerin konu bakımından bütün hâlinde uydurma olçuğu anlaşılmıştır. Oysa bir gazeteci mesleğinin etik ilkeleri ışığında, iyi niyetle topluma doğru ve güvenilir bilgi sağlama ödev ve sorumluluğunu yerine getirmelidir. Davalıise haberin güncel olay ve iddiaların sorgulanmasından ibaret olduğunu ifade etmiş, baberde ileri sürdüğü olgusal iddiaların doğruluğu konusunda yeterli araştırmayı yaptığına dair herhangi bir savunmada bulunmamıştır. Bu olgusal isnatlar konusunda yeterli bir kaynak dahi göstermemiştir. Şu hâlde haberdeki bilgilerin gerçekle bağdaşmadığı uydurma bir metnin basın özgürlüğünden faydalanamayacağının altı çizilmelidir. Hiç şüphesiz kişiler hakkında,isimleri ya da fotoğrafları gibi tanınmalarına imkân verecek veriler kullamlarak yalan haber yapıiması yukarıda detaylıca açıklanan basının ödev ve sorumlulukları (bkz.§§ 25-28) ile çatişmaktadır.

36. Gerçekten de haber metnine göre "Silopi'de dört terörist etekli hâlde yakalanmuş."tır. Oysa başvurucu hayatında Silopiye gitmediğini ifade etmiştir. Anayasa Mahkemesi, içerik ve sunuluş biçimiyle bir bütim olarak ele alındığında haberlerin açıkça yalan olduğu, haberieri hazırlayan gazetecilerin de mesleklerinin ödev ve sorumluluklarınıyerine getirmedikleri sonucuna ulaşmıştır. Zira henüz başvurucuya güvenlik güçleri veya adli makamlarca berhangi bir suçlama yöneltilmediği, terörist olduğuna ilişkin herhangi bir iddiada bulunulmadığı hâlde başvurucu basın yoluyla terörist olarak suçlanmıştır. Toplumun terör meselesine karşı son derece hassas olduğu da dikkate alndiğında bu tarz yalan baberlerin başvurucunun şeref ve itibarına vereceği zararın boyutunun ciddiyeti gözardıedilmemelidir. Öte yandan olgusal temeli bulunmayan ve suç ithamı içeren bu tarz haberler kişilerin ve ailelerinin lekelenmeme haklarını zedelemektedir.

37. Son olarak önemle altı çizilmelidir ki somut olayda ilk derece mahkemesinin ve Bölge Adliye Mahkemesinin kararlarında başvurucu ile ilgisi bulunmayan bir eylemi onu gerçekleştirdiği şeklinde kesin bir dille haber yapılmasının ve haberde fotoğrafının da tanımasına elverişli şekilde paylaşılmasının basın özgürlüğünün sıırlarını aştığı tespit edilmiştir. Bu kapsamda ilk derece mahkemesinin takdir ettiği ūzere başvurucuya 5.000 TL manevi tazminat ödenmesine karar verilmiştir. Başvurucu ise bu miktarın uğradığı manevi zararı gidermekten uzak olduğunu savummaktadır.

38. Anayasa Mahkemesi, derece mahkemesinin 5.000 TL olarak belirlediğimanevi tazminat miktarı ile -Türk lirasının 2017 yılındaki satın alma gücü dikkate alındığındabaşvurucunun uğradığı zararlar arasında açık bir orantısızlık olduğunu, bükmedilen tazminatın haklar arasında denge kurmaktan uzak olduğunu değerlendirmektedir, Başvurucu,yaşadığı yörede geleneksel ytlbaşı kutlamasına katılmasına karşın etekli bir terörist ve hain olarak haberlere konu edilmiş, söz konusu haberler yüzünden benüz 17 yaşmdayken terörist olarak tanınır hâle gelmiştir. l7 yaşmda bir kimsenin terör örgütü üyesi olduğuna dair hakkında yalan haber yapılmasının sosyal ve psikolojik açıdan ağır sonuçları olacağı açıktır.Şu hålde takdir edilen manevi tazminat miktarmm somut olayın şartları dikkate alındığında tazminatın hakkın özünü zayıflatacak kadar dūşük olduğu anlaşılmıştır, Bu durumdabaşvuruya 

konu davada hükmedilen manevi tazminatın ihlalin sonuçlarının giderilmesi bakımından yetersiz olduğu, çatışan menfaatler arasmda adil bir denge kuramadığı kanaatine varılmışolup başvurucunun şeref ve itibarının korunması hakkı bakımından devletin pozitif yükümlūlüğünūn yerine getirildiğinin kabuß edilemeyeceği somucuna ulaşılmıştır.
39. Anayasa Mahkemesi, kişilik haklarına yönelik haksız bir eylem sõz konusu olduğunda derece mahkemelerinin tatmin duygusu yanında caydıricılık oluşturacak oranlarda manevi tazminat takdir etmelerinin zaruri olduğunu değerlendirmektedir. Sonuç olarak başvuruya konu davada verilen kararın ihlalin sebebiyet verdiği zararı gidermeye elverişli olmadığı, anayasal hakların korunması bakmından yetersiz olduğu değerlendirildiğinden başvurucunun manevi varlığının korunması bakmtndan devletin pozitif yükümlülüğünün yerine getirildiği söylenemeyecektir.

40. Açıklanan gerekçelerle Anayasa'nın 17. maddesinin birinci fikrasında güvence altma alınan kişinin şeref ve itibarının korunması hakkıın ihlal edildiğine karar verilmesi gerekir.

VI. GİDERİM 
41. Başvurucu, ihlalin tespiti ile yeniden yargılama yapılmastna karar verilmesi ve 250.000 TL manevi tazminat Ödenmesi talebinde bulummuştur.

42. Başvuruda tespit edilen hak ihlalinin sonuçlarının ortadan kaldırılması için yeniden yargılama yapılmasında hukuki yarar bulunmaktadır. Bu kapsamda kararın gönderildiği yargı mercilerince yapılması gereken iş, yeniden yargılama yaparak Anayasa Mahkemesini ihlal sonucuna ulaştiran nedenleri gideren, ihlal kararında belirtilen ilkelere uygun yeni bir karar vermektir (30/3/2011 tarihli ve 6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kamun'un 50, maddesinin (2) numaralı fikrasında düzenlenen bireysel başvuruya özgü yeniden yargılama kurumunun özelliklerine ilişkin kapsamlı açıklamalar ve benzer yöndeki kararlar için bkz. Mehmet Doğan [GK], B. No:2014/8875, 7/6/2018, §§ 54-60; Aligūl Alkaya ve diğerleri (2), B. No: 2016/12506,7/11/2019, §§ 5360, 66; Kadri Enis Berberoğlu (3) [GK], B. No: 2020/32949, 21/1/2021, §§93-100).

43. Ote yandan ihlalin niteliği dikkate alınarak başvurucuya net 150.000 TL manevi tazminat õdenmesi gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.

VII. HÜKÜM 
Açıklanan gerekçelerle;
A. Şeref ve itibarın korunması hakkının ihlal edildiğine ilişkin iddianın KABUL EDİLEBİLİR OLDUĞUNA,
B. Anayasa'nın 17. maddesinde güvence altıma alinan şeref ve itibarın korumasıhakkının İHLAL EDİLDIĞINE,
C. Kararın bir örneğinin şeref ve itibarm korunması hakkına yönelik ihlalin sonuçlarının ortadan kaldırılması için yeniden yargılama yapılmak üzere Batman 2. Asliye Hukuk Mahkemesine (E.2016/163, K.2017/583) GÖNDERİLMESINE,

D. Başvurucuya net 150.000 TLmanevi tazminat ÖDENMESINE, tazminata ilişkin diğer taleplerin REDDİNE,
E. 934,50 TL harç ve 18.800 TL vekâlet Ücretinden oluşan toplam 19.734,50 TL yargılama giderinin başvurucuya ÖDENMESİNE,
F. Ödemenin kararın tebliğini takiben başvurucunun Hazine ve Maliye Bakanlığına başvuru tarihinden itibaren dōrt ay içinde yapılmasına, Ödemede gecikme olmasıhâlinde bu sürenin sona erdiği tarihten ödeme tarihine kadar geçen süre için yasal FAlZ UYGULANMASINA,
G. Kararın bir Ömeğinin Adalet Bakanlığma GÖNDERİLMESİNE 8/2/2024tarihinde OYBiRLIĞfYLE karar verildi.