Rekabeti Sınırlayıcı Anlaşma, Uyumlu Eylem ve Kararlar ile Hâkim Durumun Kötüye Kullanılmasına Yönelik Önaraştırmalarda ve Soruşturmalarda Sunulacak Taahhütlere İlişkin Tebliğ (No: 2021/2)
TEBLİĞLER | 2021-03-16

16 Mart 2021 SALI
Resmî Gazete
Sayı : 31425
TEBLİĞ
Rekabet Kurumundan:
REKABETİ
SINIRLAYICI ANLAŞMA, UYUMLU EYLEM VE KARARLAR
İLE HÂKİM DURUMUN KÖTÜYE KULLANILMASINA YÖNELİK
ÖNARAŞTIRMALARDA VE SORUŞTURMALARDA
SUNULACAK TAAHHÜTLERE İLİŞKİN TEBLİĞ
(TEBLİĞ NO:
2021/2)
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar
Amaç
MADDE 1 – (1) Bu Tebliğin amacı; yürütülmekte olan bir
önaraştırma ya da soruşturma sürecinde 7/12/1994
tarihli ve 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanunun 4 üncü veya 6
ncı maddesi kapsamında ortaya çıkan rekabet sorunlarının giderilmesine
yönelik olarak ilgili teşebbüs ya da teşebbüs birliklerince taahhüt
sunulmasına, sunulan taahhütlerin Rekabet Kurulu tarafından ilgili teşebbüs
ve teşebbüs birlikleri açısından bağlayıcı hale getirilmesine ve
izlenmesine ilişkin usul ve esasları düzenlemektir.
Kapsam
MADDE 2 – (1) Bu Tebliğ; açık ve ağır ihlaller hariç olmak
üzere, 4054 sayılı Kanunun 4 üncü veya 6 ncı maddesi kapsamında ortaya
çıkan rekabet sorunlarının giderilmesine yönelik olarak ilgili
teşebbüslerce ya da teşebbüs birliklerince sunulan taahhütleri
kapsamaktadır.
Dayanak
MADDE 3 – (1) Bu Tebliğ, 4054 sayılı Kanunun 27 nci ve 43
üncü maddelerine dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 4 – (1) Bu Tebliğin uygulanmasında;
a) Açık ve ağır ihlaller: Bir mal veya hizmet
piyasasındaki rekabeti doğrudan ya da dolaylı olarak engelleme, bozma ya da
kısıtlama amacını taşıyan veya bu etkiyi doğuran yahut doğurabilecek
nitelikte olan;
1) Rakip teşebbüsler arasında fiyat tespiti,
müşterilerin, sağlayıcıların, bölgelerin ya da ticaret kanallarının
paylaşılması, arz miktarının kısıtlanması veya kotalar konması, ihalelerde
danışıklı hareket, gelecekte uygulanması planlanan fiyat, üretim ya da satış
miktarı gibi rekabete duyarlı bilgilerin paylaşılması,
2) Üretim veya dağıtım zincirinin farklı
seviyelerinde faaliyet gösteren teşebbüsler arası ilişkide alıcının sabit
veya asgari satış fiyatının belirlenmesi,
konularında gerçekleşen anlaşma ve/veya uyumlu eylemler ile bu
konulara ilişkin teşebbüs birliği karar ve eylemlerini,
b) Davranışsal taahhüt: Pazarın yapısında
değişikliğe yol açmadan ilgili tarafın piyasa davranışlarını düzenlemeye
yönelik taahhütleri,
c) İnceleme: Önaraştırma ve soruşturmayı,
ç) Kanun: 4054 sayılı Kanunu,
d) Kurul: Rekabet Kurulunu,
e) Kurum: Rekabet Kurumunu,
f) Taraf: Haklarında inceleme yürütülen teşebbüs ya
da teşebbüs birliklerini,
g) Üçüncü kişi: Taahhüt sunan taraf dışındaki
kişileri,
ğ) Yapısal taahhüt: Pazarın yapısında değişikliğe
yol açan ve ilgili tarafa belirli faaliyetlerini yahut ortaklık paylarını
ya da mal varlıklarını devretmesi gibi yükümlülükler getiren taahhütleri,
ifade eder.
İKİNCİ BÖLÜM
Taahhüt Süreci,
Taahhüdün Niteliği ve Değerlendirilmesi
Taahhüt sürecinin
başlatılması
MADDE 5 – (1) Haklarında yürütülen bir incelemeye taahhütle
son verilmesini isteyen taraflar, önaraştırma veya soruşturma sürecinde
taahhüt sunma talebinde bulunabilirler. Soruşturma sürecindeki taahhüt
sunma talepleri Kanunun 43 üncü maddesinin ikinci fıkrası kapsamında
yapılan soruşturma bildiriminin tebliğinden itibaren üç ay içinde Kuruma
iletilir. Bu süre geçtikten sonra Kuruma iletilen taahhüt sunma talepleri
dikkate alınmaz.
(2) Taraflar, taahhüt sunma taleplerini yazılı
şekilde Kuruma ileterek taahhüt sürecini başlatır.
Taahhüt
görüşmeleri
MADDE 6 – (1) Tarafların taahhüt sunma taleplerini Kuruma
iletmelerinin ardından Kurul ilgili anlaşma, karar veya uygulamanın açık ve
ağır ihlal niteliğini ve gerekli gördüğü diğer hususları değerlendirerek
taahhüt görüşmelerinin başlatılmasına ya da taahhüt sunma talebinin reddine
ve taahhüt sürecinin sonlandırılmasına karar verir.
(2) Tarafların taahhüt sunma talebinde bulundukları
aşamada, inceleme konusu rekabet sorunlarının yeterli açıklıkta ortaya
konamamış olması ve daha detaylı araştırmaya ihtiyaç duyulması halinde
Kurul birinci fıkra kapsamında vereceği kararı erteleyebilir. Bu durumun
önaraştırmada söz konusu olması halinde ilgili kararın verilmesi soruşturma
sürecine bırakılabilir.
(3) Taahhüt görüşmeleri sırasında başka
teşebbüslere, teşebbüs birliklerine ve kişilere ilişkin ticari sırlar ve
gizli bilgiler hariç olmak üzere, inceleme konusu rekabet sorunları taahhüt
sunacak taraflara açıklanır ve sorunların tespitine dayanak teşkil eden
bilgi ve belgeler taraflara sunulur. Kanunun 43 üncü maddesinin ikinci
fıkrası kapsamında taraflara soruşturma bildirimi yapılmış ise sorunların
tespitine dayanak teşkil eden bilgi ve belgeler taraflara ayrıca
sunulmayabilir.
(4) Görüşmeler sözlü veya yazılı olarak
gerçekleştirilebilir. Sözlü olarak gerçekleştirilen görüşmeler, görüşmelere
katılanlarca mutabık kalınan bir tutanak ile kayıt altına alınır.
Taahhüdün
sunulması
MADDE 7 – (1) Taahhüt görüşmeleri akabinde taahhüt sunmaya
karar vermeleri halinde taraflar, taahhüt metnini ve taahhüt metninin
ticari sırlardan ve gizli bilgilerden arındırılmış bir nüshası ile bu
nüshanın özetini kendilerine tanınacak süre içinde Kuruma gönderirler.
(2) Taahhüdün sunulması için tanınacak süre,
incelemenin hangi aşamada olduğuna ve taahhüdün kapsamına bağlı olarak
taahhüt görüşmeleri esnasında Kurumca belirlenir.
Taahhüt
metni
MADDE 8 – (1) Taahhüt metni, sunulan taahhüdü açık bir
şekilde içerir. Taahhüt metni alternatif taahhütler içeremez.
(2) Taahhüt metninde taahhütle
giderilmesi amaçlanan rekabet sorunu, taahhüdün ne olduğu, ne zamandan
başlanmak suretiyle yerine getirileceği, ne kadar süreyle ve ne şekilde
uygulanacağı, uygulanmasında gözetilecek süreler, bu sürelerin hangi
hallerde uzayabileceği, taahhüdün piyasaya etkisi, rekabet sorununu nasıl
çözeceği, taahhüde uyumun nasıl izlenebileceği ve gerekli görülen diğer
hususlar açıkça belirtilir. Yapısal
taahhüt sunulması halinde elden çıkarma sürecinin yürütülmesine ilişkin
detaylara taahhüt metninde yer verilir.
(3) Taahhüdün uygulanmasının üçüncü kişilerle
anlaşma sağlanmasını gerektirdiği hallerde, üçüncü kişilerle anlaşma
sağlanabileceğini gösteren belgeler de taahhüt metniyle birlikte Kuruma
sunulur.
(4) Taahhüt metninin sonunda tarafların, sundukları
taahhüdün rekabet sorunlarını giderebileceğine ve taahhüt metninde
belirtilen şartlarla taahhüdü yerine getirmeyi kabul ettiklerine dair
beyanına yer verilir. Taahhüt metni, taahhüt sunan tarafı temsile yetkili
kişilerce imzalanır.
Taahhüdün
niteliği
MADDE 9 – (1) Rekabet sorunlarının niteliğine göre
davranışsal ve yapısal taahhütler tek başlarına veya birlikte sunulabilir.
(2) Taahhüt rekabet sorunlarıyla orantılı, bu
sorunları gidermeye elverişli, kısa sürede yerine getirilebilir ve etkili
şekilde uygulanabilir olmalıdır. Tarafların Kanuna uyacaklarına ilişkin
genel beyanları taahhüt niteliği taşımaz.
(3) Üçüncü kişilerin eylemlerine yönelik taahhütte
bulunulamaz.
Taahhüdün
değerlendirilmesi
MADDE 10
– (1) Kurul, 8 inci ve 9 uncu
maddelerde belirtilen unsurları dikkate alarak taahhüdün rekabet sorunlarını
giderip gidermediğini ve gerekli gördüğü diğer hususları değerlendirir.
(2) Kurul, birinci fıkra uyarınca yaptığı
değerlendirme sonucunda taahhüdü uygun bulursa taahhüdü ilgili taraf
açısından bağlayıcı hale getirerek soruşturma açılmamasına veya açılmış
bulunan soruşturmaya son verilmesine ya da taahhüt hakkında üçüncü
kişilerin görüşlerinin alınmasına karar verir.
(3) Kurul, birinci fıkra uyarınca yaptığı
değerlendirme sonucunda taahhüdü uygun bulmazsa tarafların bu aşamada bir
kereye mahsus olmak üzere Kurulun değerlendirmeleri çerçevesinde ve
belirlediği süre içinde taahhütte değişiklik yapabileceğine ya da taahhüt
sürecinin sonlandırılmasına karar verir.
Taahhüt hakkında
üçüncü kişilerin görüşlerinin alınması ve değerlendirilmesi
MADDE 11 – (1) Kurul,
taahhüt hakkında üçüncü kişilerin görüşlerinin alınmasına karar verirse
Kurul kararını takiben on gün içinde, rekabet sorunlarının ve taraflarca
sunulan taahhüt metninin ticari sırlardan ve gizli bilgilerden arındırılmış
özetini göndermek veya Kurumun internet sayfasında yayımlamak suretiyle
ilgililerin görüşlerini Kurulun belirlediği süre içinde yazılı olarak
Kuruma gönderebileceklerini belirtir.
(2) Taahhüde ilişkin görüş bildiren üçüncü kişiler,
görüşleriyle birlikte görüşlerinin ticari sırlardan ve gizli bilgilerden
arındırılmış nüshasını ve varsa gizlilik taleplerini Kuruma gönderir.
(3) Kurul, üçüncü kişilerin görüşlerinin alınması
sonrasında taahhüdün rekabet sorunlarını gidermesine ilişkin
değerlendirmesini gözden geçirir. Kurul taahhüdü uygun bulursa taahhüdü
ilgili taraf açısından bağlayıcı hale getirerek soruşturma açılmamasına
veya açılmış bulunan soruşturmaya son verilmesine karar verir. Kurul
taahhüdü uygun bulmazsa tarafların bu aşamada bir kereye mahsus olmak
üzere, Kurulun değerlendirmeleri çerçevesinde ve belirlediği süre içinde
taahhütte değişiklik yapabileceğine ya da taahhüt sürecinin
sonlandırılmasına karar verir.
Taahhütte
değişiklik yapılması
MADDE 12
– (1) Tarafların, 10 uncu maddenin
üçüncü fıkrası veya 11 inci maddenin üçüncü fıkrası uyarınca taahhütte
değişiklik yapmak istemeleri halinde taahhüt görüşmelerine devam edilir. Bu
görüşmelerde Kurulun taahhüde ilişkin değerlendirmeleri taraflara açıklanır
ve üçüncü kişilerin görüşlerinin alınmış olması halinde bu görüşlerin
ticari sırlardan ve gizli bilgilerden arındırılmış bir nüshası taraflara
sunulur.
(2) Taahhüt görüşmeleri akabinde taahhütte
değişiklik yapmak isteyen taraflar, değiştirilmiş taahhüt metnini ve
değiştirilmiş taahhüt metninin ticari sırlardan ve gizli bilgilerden
arındırılmış bir nüshası ile bu nüshanın özetini Kurulca belirlenen süre
içinde Kuruma gönderirler.
(3) Kurul değiştirilmiş taahhüt metnini uygun
bulursa taahhüdü ilgili taraf açısından bağlayıcı hale getirerek soruşturma
açılmamasına veya açılmış bulunan soruşturmaya son verilmesine ya da üçüncü
kişilerin görüşlerinin alınmasına karar verir.
(4) Kurul değiştirilmiş taahhüt metnini uygun
bulmazsa taahhüt sürecinin sonlandırılmasına karar verir.
Taahhüt
sürecinin sonlandırılması
MADDE 13
– (1) Taahhüt metninin veya
değiştirilmiş taahhüt metninin Kurum veya Kurul tarafından belirlenen süre
içinde sunulmaması ya da usulüne uygun şekilde sunulan taahhüt metninin
veya değiştirilmiş taahhüt metninin geri çekilmesi durumunda taahhüt
sürecinin sonlandırıldığı kabul edilir.
(2) 6 ncı maddenin birinci fıkrası, 10 uncu
maddenin üçüncü fıkrası, 11 inci maddenin üçüncü fıkrası, 12 nci maddenin
dördüncü fıkrası veya bu maddenin birinci fıkrası kapsamında taahhüt
sürecinin sonlandırılması hallerinde tekrar taahhüt sunma talebinde
bulunulamaz.
(3) Kurulun taahhüt sürecinin sonlandırılmasına
ilişkin olarak aldığı kararın gerekçesi, nihai kararda yer alır.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Taahhüdün
Bağlayıcı Hale Getirilmesi ve İzlenmesi
Taahhüdün
bağlayıcı hale getirilmesi
MADDE
14 – (1) Kurul, sunulan taahhüt yoluyla rekabet
sorunlarının giderilebileceğine kanaat getirirse taahhüt sürecinin herhangi
bir aşamasında taahhüdü ilgili taraflar açısından bağlayıcı hale getirerek
soruşturma açılmamasına veya açılmış bulunan soruşturmaya son verilmesine
karar verebilir. Kurulun bu kararı rekabet sorununu ortaya çıkaran
anlaşmanın, kararın ya da uygulamanın ihlal olduğu veya olmadığı tespitini
içermez.
(2) Taahhüdü bağlayıcı hale getiren Kurul
kararında, Kanunun 52 nci maddesinde yer alan hususlara ilaveten uygun
olduğu ölçüde aşağıdaki hususlara da yer verilir:
a) Taahhüt veren taraflar.
b) Rekabet sorunları.
c) Taahhüdün içeriği.
ç) Taahhüdün ne zamandan başlanmak suretiyle yerine
getirileceği.
d) Taahhüdün geçerlilik süresi.
e) Taahhüdün uygulanma süreci.
f) Taahhüdün rekabet sorunlarını nasıl çözeceği.
g) Taahhüdün izlenmesine yönelik detaylı süreç.
ğ) Taahhüdün hangi hallerde geçersiz olacağı.
h) Taahhüde uyulmaması halinde uygulanacak
yaptırımlar.
Taahhüdün
izlenmesi ve yerine getirilmesi
MADDE 15
– (1) Tarafların taahhüde
uyumlarının izlenmesi taraflarca düzenli olarak rapor sunulması, denetim
amacıyla üçüncü kişilerin atanması ya da meslek birlikleriyle veya ilgili
kamu kurum ve kuruluşlarıyla iş birliği yapılması gibi yollarla
gerçekleştirilebilir. Denetim amacıyla üçüncü kişilerin atanmasının
öngörüldüğü durumlarda, taraflarca önerilen üçüncü kişinin uygunluğunun
Kurul tarafından onaylanması gereklidir.
(2) Taahhüdün izlenmesine ilişkin olarak Kurulun
resen inceleme yetkisi saklıdır.
(3) Taraflar taahhütleri bütünüyle yerine
getirdiklerinde, bu durumu Kuruma tevsik ederler. Bunun üzerine Kurul,
taahhütlerin yerine getirildiğini saptayan bir karar alır.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Geçici ve Son
Hükümler
Devam
eden incelemeler
GEÇİCİ
MADDE 1 – (1) Bu Tebliğ, yürürlüğe
girdiği tarih itibarıyla devam eden incelemeler hakkında da uygulanır.
(2) Bu Tebliğin yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla
soruşturma açılması kararının alınmasından itibaren üç ay geçmiş
soruşturmalarda, 5 inci maddenin birinci fıkrasında düzenlenen taahhüt
sunma talebinin soruşturma bildiriminin tebliğinden itibaren üç ay içinde
Kuruma iletilmesi koşulu aranmaz.
Yürürlük
MADDE 16
– (1) Bu Tebliğ yayımı tarihinde
yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 17
– (1) Bu Tebliğ hükümlerini
Rekabet Kurumu Başkanı yürütür.