Orman Ürünlerinin Satış Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik
YÖNETMELİKLER | 2021-06-25

25 Haziran 2021 CUMA
Resmî Gazete
Sayı : 31522
YÖNETMELİK
Orman Genel Müdürlüğünden:
ORMAN
ÜRÜNLERİNİN SATIŞ USUL VE ESASLARI HAKKINDA YÖNETMELİK
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar
Amaç ve
kapsam
MADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin amacı, Devlet ormanlarından
elde edilen ürünlerin satış işlemlerine ilişkin usul ve esasları
düzenlemektir.
Dayanak
MADDE 2 – (1) Bu Yönetmelik, 31/8/1956
tarihli ve 6831 sayılı Orman Kanununun 30 uncu ve ek 5 inci maddelerine
dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 3 – (1) Bu Yönetmeliğin uygulanmasında;
a) Bakan: Tarım ve Orman Bakanını,
b) Bakanlık: Tarım ve Orman Bakanlığını,
c) Bölge müdürlüğü: Orman bölge müdürlüklerini,
ç) Fiili masraf: Orman ürünlerinin birim miktarının
üretimi için ödenen bedellerin toplamını,
d) Genç meşcere: Orman
amenajman planlarında a, ab ve b rumuzuyla gösterilen gençlik, sıklık,
sırıklık ve direklik çağlarındaki meşcereleri,
e) Genel Müdürlük: Orman Genel Müdürlüğünü,
f) İşletme: Döner sermayenin tahsis amacını
gerçekleştirmek üzere kurulan döner sermaye işletmelerini,
g) Kamu kurum ve kuruluşu : Genel
ve özel bütçeli kuruluşlar, il özel idareleri ve belediyeler ile bunların döner
sermayeli kuruluşlarını, kamu iktisadi teşebbüslerini ve bağlı
kuruluşlarını,
ğ) Mali yıl: Takvim yılını,
h) Muhammen bedel : Orman
ürününün tahmin olunan satış bedelini,
ı) Muhasebe birimi: Gelir ve alacakların tahsili,
giderlerin ve borçların hak sahiplerine ödenmesi, para ve parayla ifade
edilebilen değerler ile emanetlerin alınması, saklanması, ilgililere verilmesi,
gönderilmesi ve diğer tüm mali işlemlerin kayıtlarının yapılması ve
raporlanması işlemlerini yürüten birimi,
i) Muhasebe yetkilisi: Muhasebe hizmetlerinin
yürütülmesinden ve muhasebe biriminin yönetiminden sorumlu yöneticiyi,
j) Müdürlük: Orman İşletme Müdürlüğü, Orman
Fidanlık Müdürlüğü ile diğer mal ve hizmet üreten müdürlükleri,
k) Müsadereli satışlar: Mevzuata aykırı uygulamalar
nedeniyle el konulan ürün, alet ve araçların satışları,
l) Odun dışı orman ürünü: Ormanlardan elde edilen
odun ürünleri dışındaki tüm bitkisel, hayvansal ve diğer biyolojik esaslı
ürünleri,
m) Orman ürünü: Devlet ormanlarındaki dikili ağaç,
ağaççık ve bunlardan elde edilen odun ürünleri ile bu ormanlardan elde
edilen her türlü odun dışı orman ürünü ve fidanlıklarda üretilen ürünleri,
n) Orman yetiştirme materyali: Orman ağaç, ağaççık
ve florasına ait bitki türlerinin ve hibritlerinin fidanları, fidan üretiminde kullanılan vejetatif ve generatif bitki
kısımları ile aşı kalemlerini,
o) Piyasa fiyatı: İhale yolu ile satılan ürünlerin
ağırlıklı ortalama satış fiyatını,
ö) Şeflik: Müdürlüklere bağlı şeflikleri,
p) Tahsis fiyatı: Her türlü orman ürününün cins, nev’i, yaş, sınıf ve boyut itibarıyla son açık
artırmalı satışlarının ortalamasına göre bölge müdürlüğünce veya lüzum
görülen ürünlerde piyasa şartlarına ve satış icaplarına göre Genel
Müdürlükçe tespit edilen fiyatı,
r) Tarife bedeli: 6831 sayılı Kanunun 29 uncu
maddesi hükümleri gereğince Genel Müdürlükçe tespit edilen ve Bakan oluru
ile belirlenen bedeli,
ifade eder.
İKİNCİ BÖLÜM
Orman
Ürünlerinin Bedel Tespiti ve Satış Esasları
Maliyet
bedeli ve muhammen bedel tespiti
MADDE 4 – (1) İşletmelerce üretilen her çeşit orman ürününün
maliyet bedeli; dağıtım gideri, tarife bedeli, satış masrafı, fiili masraf
ve beklenmeyen giderlerden oluşur.
(2) Birim orman ürününe tekabül eden dağıtım
giderleri; orman ürünlerinin cinsi, çeşidi ve kalitesi itibarıyla her yıl
Genel Müdürlükçe hesaplanır. Dağıtım giderleri hesaplanırken, o yılın
ilgili işletmelerinin döner sermaye bütçesine konulan dağıtıma esas
giderler ve bu giderlerin diğer gelirler ile karşılanma durumları dikkate
alınır.
(3) Beklenmeyen giderler; dağıtım gideri, tarife
bedeli, satış masrafı ve fiili masraf toplamının yüzde yirmisine kadar
Genel Müdürlükçe belirlenen orana göre hesaplanır.
(4) Muhammen bedeller aşağıdaki esaslara göre
belirlenir:
a) Aynı cins ve nitelikteki orman ürünlerine ait
muhammen bedeller; satış yerlerinin tüketim merkezlerine olan uzaklığı ve
pazarın gerekleri dikkate alınarak işletmeler ve satış yerleri itibarıyla
belirlenir. Ancak, normalden çok üstün veya düşük vasıftaki satış partileri
ya da açık artırmalı satışa çıkarılıp satılamayan ve mevcut muhammen bedel
ile satılamayacağı değerlendirilen orman ürünleri için fiyat indirim veya
yükseltmesi yapılarak münferit muhammen bedel belirlenebilir.
b) Muhammen bedellerin belirlenmesi ile bu
bedellerde yapılacak indirim veya yükseltmelerde; müdürlük ve bölge
müdürlüklerinin, maliyet bedeli üzerinden yapabileceği indirim veya
yükseltme oranları Genel Müdürlükçe belirlenir. Bölge müdürlüklerine
verilen yetkinin üzerinde yapılacak indirim ve yükseltmelerde Genel Müdürlüğün
izni gerekir.
Genel
satış esasları
MADDE 5 – (1) İşletmelerce üretilen orman ürünlerinin piyasa
satışları ile dikili ağaç satışlarında açık artırma usulü esastır. Açık
artırmalı ihalede satılamayan ürünlerin satışı; bir sonraki ihaleye kadar
geçecek süre içerisinde bozulması veya değer kaybına uğraması gibi hususlar
göz önüne alınarak aynı muhammen bedel ve satış şartlarıyla pazarlık usulü
ile de yapılabilir.
(2) Kamu kurum ve kuruluşlarının ihtiyaçları ile
lüzum ve fayda görülen veya acele olarak satış yapılmasını gerektiren
hallerde, her türlü orman ürünü piyasa fiyatı üzerinden tahsisen
satılabilir. Ayrıca, kamu kurum ve kuruluşlarına fiyat teklifi vermek
suretiyle de orman ürünü satılabilir.
(3) Orman ürünlerinin satışı peşin olarak
yapılabileceği gibi 8/9/1983 tarihli ve 2886
sayılı Devlet İhale Kanununun 26 ncı maddesinde
belirtilen değerler teminat olarak alınmak suretiyle ya da bankacılık
sistemi içinde kullanılan ve Genel Müdürlükçe uygun görülen ürün veya
sistemler aracılığıyla vadeli olarak da yapılabilir.
(4) Satış bedeli ve satışla ilgili her türlü vergi,
fon ve faiz gibi diğer bedellerle geçici ve kesin teminatların tahsili
Genel Müdürlükçe uygun görülen her türlü banka ürün ve kartları ile de
yapılabilir.
(5) İhtiyaç ve fayda görülen hallerde orman
ürünlerinin ihale ve satışı elektronik ortamda da yapılabilir.
(6) Orman ürünlerinin satışlarında uygulanacak
peşinat, vade, vade faizi gibi satış esasları; piyasa şartları, müşteri
talepleri, stok ve nakit durumu gibi hususlar dikkate alınarak Genel
Müdürlükçe belirlenir.
(7) Orman ürünlerinin satışları, yürürlükte olan
amenajman ve silvikültür plan verileri ve süreleri de dikkate alınarak beş
yılı aşmamak üzere çok yıllık olarak da yapılabilir. Bununla ilgili usul ve
esaslar Genel Müdürlükçe belirlenir.
(8) 2886 sayılı Kanunun 83 üncü maddesinde
belirtilen yasak ve davranışlarda bulunanlar hakkında anılan Kanunun 84
üncü ve 85 inci maddeleri hükümleri uygulanır.
(9) Müsadereli satışlar hariç orman ürünü satış
bedelleri döner sermaye bütçesine gelir kaydedilir.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Orman
Ürünlerinin Açık Artırmalı Satışları
Açık
artırmalı ve pazarlıkla yapılacak satışlar
MADDE 6 – (1) Orman ürünlerinin açık artırma suretiyle
yapılacak satışlarında, ürünün cinsi, miktarı, yeri ve muhammen bedeline
ait bilgiler bölge müdürlüğüne gönderilir.
(2) Açık artırmalı olarak piyasaya arz edilecek
orman ürünleri müdürlük satış komisyonu tarafından tespit edilir.
(3) Açık artırma ve pazarlıkla yapılacak orman
ürünlerinin satışı, mahiyeti, miktarı, bedeli, peşinatı, vadesi, faizi ve
sair şartlarını ihtiva eden şartname ve sözleşmeler Genel Müdürlükçe tespit
edilen esaslar dahilinde mahalli icap ve
ihtiyaçlara göre tanzim edilir.
(4) Açık artırma ve pazarlık ile yapılacak orman
ürünü satışlarına ait iş ve işlemler müdürlük satış komisyonu tarafından
yürütülür. Satış komisyonu müdür başkanlığında, muhasebe yetkilisi ve
ilgili teknik personelden oluşur. Müdür ve muhasebe yetkilisinin herhangi
bir zorunlu nedenle komisyona katılamamaları halinde, müdürün yerine teknik
bir personel, muhasebe yetkilisinin yerine muhasebe biriminden bir memur,
üçüncü üye olarak ilgili teknik personelin bulunmaması halinde ise uygun
görülecek bir personel müdürce komisyona katılmak üzere görevlendirilir.
(5) Açık artırma sonunda verilen bedel, komisyonca
uygun görüldüğü takdirde satışa konu orman ürünlerinin geçici ihalesi
yapılır ve geçici ihale kararı komisyon başkanı ve üyeleri ile ihale
üzerine kalan tarafından imzalanır. Kararlar oy çokluğu ile alınır.
(6) Geçici ihale kararı derhal bölge müdürlüğüne
bildirilir. Bölge müdürlüğünce en geç beş iş günü içinde geçici ihale
kararı onaylanır veya ret olunur. Durum derhal müdürlüğe bildirilir. Onay
emrinin tarih ve numarası geçici ihale kararına yazılmak suretiyle ihale
kesinlik kazanır. İhale sonucu, 11/2/1959 tarihli
ve 7201 sayılı Tebligat Kanunu hükümlerine göre üzerine ihale kalana tebliğ
edilir. Elektronik ortamda yapılan ihalelerde ihale kararı, onay ve
tebligat gibi ihale süreçleri sistem üzerinden yapılır.
(7) İhalenin iptal edilmesi durumunda istekliler
idareden herhangi bir hak talebinde bulunamaz.
(8) İhalede verilen bedel haddi layık görülmediği
takdirde ihalenin temdidi veya ihalede istekli çıkmaması halinde, mevcut
durum ve zaruretler ile idare yararı gözetilerek ihaleyi tekrarlama veya
bir sonraki ihaleye kadar aynı muhammen bedel ve satış şartları ile
pazarlık usulü ile satış kararı komisyonca alınır.
İhale
ilanları
MADDE 7 – (1) Orman ürünlerinin açık artırma ve pazarlık
usulü ile yapılacak satışlarının tahmin edilen toplam bedeli esas alınarak,
2886 sayılı Kanunun 17 nci maddesinin ikinci
fıkrası uyarınca her yıl merkezi yönetim bütçe kanunu ile belirlenen
miktarın üç katını aşan ihaleler, ihale tarihinden en az on gün önceden;
a) Resmî Gazete’de,
b) İli Basın İlan Kurumu şubesince, ili Basın İlan
Kurumu şubesi olmayan yerlerde valilikçe veya kaymakamlıkça belirlenen
günlük çıkan mahalli gazetelerden birinde,
c) Mahalli belediye vasıtalarında,
birer defa olmak üzere ilan edilir. Ayrıca, Genel
Müdürlüğün internet sitesinde de ilan edilir.
(2) Birinci fıkrada belirtilen parasal sınırın
altındaki satış ilanları; en az iki defa olmak üzere belediye ilan vasıtalarıyla
ve/veya Genel Müdürlük birimlerinin internet sitelerinin en az birinde
yayımlanır. İhaleye iştirakin ve rekabetin artırılması gerekli olan hal ve
şartlarda diğer usullerle de ilan yapılabilir.
(3) İşletme şefliklerinde yapılacak zapt ve
müsadereli orman ürünleri satışları işletme şefliği dahilinde
uygun yerlerde ve mutat vasıtalarla duyurulur.
Ek süre
ve teminatlar
MADDE 8 – (1) İhalelere girmek isteyenlerin ilanda
bildirilmiş olan saatten önce ihale konusu olan satışın tahmin edilen
bedelinin yüzde üçü oranında geçici teminatı muhasebe biriminin hesaplarına
veya veznesine yatırmaları gerekir. Geçici teminatın yüzde altı oranında
kesin teminata çevrilmesi, teminatların iadesi ile satış için ek süre
verilmesine ait iş ve işlemler Genel Müdürlükçe belirlenen esaslara göre
yürütülür.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Orman
Ürünlerinin Tahsisli Satışları
Tahsisli
satışların esas ve usulleri
MADDE 9 – (1) Müdürlüklere ait;
a) Açık artırmaya çıkarılıp satılamayan, tekrar
açık artırmaya çıkarılmasında fayda umulmayan ve acilen satılması gereken
her türlü orman ürünü,
b) Kamu kurum ve kuruluşlarının faaliyet
konularındaki ihtiyaçları için talep ettikleri her türlü orman ürünü ile
faaliyet konusu olması aranmaksızın yaptıracakları işleri için verilecek
her türlü orman ürünü,
c) 6831 sayılı Kanunun 31 inci ve 32 nci maddeleri kapsamına giren köylerde, zati ihtiyaçtan
istifade edemeyen köylülerin yaptıracakları ev, ahır, ambar, samanlık ve
kümes inşaatları ile köy müşterek ihtiyaçları ve bunların tamiratı için
kırk metreküpü geçmemek üzere verilecek orman ürünleri,
ç) 6831 sayılı Kanunun 33 üncü maddesinden istifade
edemeyen felaketzedelere inşaat ihtiyaçları için keşif evrakına dayanılarak
verilecek orman ürünleri,
d) Küçük sanat erbabına, yılda seksen metreküpü
geçmemek üzere, ilgili orman işletmesince tasdik edilmiş kapasite belgesine
dayanılarak verilecek her türlü orman ürünü,
e) Dokuma ve halı tezgahı,
kovan, müzik aletleri, su ürünleri üretim tesisleri ile ahır, kümes, sera
ve benzeri tesislerin yapımı için metraja dayalı olarak altmış metreküpü
geçmemek üzere verilecek orman ürünleri,
f) Devletçe kurulmuş sosyal yardım fonları ile
dernekler, vakıflar ve şahıslar tarafından yaptırılacak okul, öğrenci
yurdu, cami, hastane, köprü, huzurevi, düşkünler yurdu ve benzeri tesisler
ile bu kuruluşların idari binalarına ve üniversitelere kereste metrajına
dayanılarak tespit olunan ihtiyaçlarına göre verilecek her türlü orman
ürünü,
g) Maden ocakları işleten gerçek ve tüzel kişilere
üretim işlerinde kullanılmak şartıyla ihtiyaçları için mahalli orman
idarelerince senelik üretim miktarına göre tespit edilecek maden direği ve
sanayi odunu,
ğ) Yapı kooperatiflerinin inşaat ruhsatı alınmış
işyeri veya konutları için keşif evrakına dayanılarak verilecek orman
ürünü,
h) Lif levha veya yonga levha imal eden fabrika ve
tesislere Genel Müdürlükçe tespit edilecek miktarlarda verilecek lif yonga
odunu, kabuklu kağıtlık odun ve talaş odunu,
ı) Valiliklerce bildirilecek kamu kurum ve
kuruluşları ile belediyelere, askeri birliklere, lüzum ve zaruret halinde
Genel Müdürlükçe belirlenen esaslar dahilinde
diğer gerçek ve tüzel kişilere verilecek yakacak odun, kök odunu, süceyrat odunu, kesim artıkları,
i) Gemi, kayık, mavna, çektirme gibi deniz nakil
vasıtaları inşa ve tamir edenlere metrajına göre tespit edilecek
ihtiyaçları için verilecek orman ürünü,
j) 6831 sayılı Kanunun 34 üncü maddesinden istifade
edenlerin bu hakları saklı kalmak kaydıyla baltalık veya koruya tahvil
edilecek ormanlardan ürettikleri her türlü orman ürünü,
k) Sınırları içinde Devlet ormanı bulunan köylerde
ve nüfusu 2500’den aşağı olan kasabalarda, orman köylerini kalkındırma
kooperatifleri ile köylerdeki gerçek kişilere amenajman ve silvikültür
planlarına göre ormanlardan çıkarılacak dikili ağaçlar,
l) Gerçek ve tüzel kişilerce serbest piyasadan
temininde güçlük çekilen, açık artırmalı satışlar suretiyle piyasaya arzı
mutat olmayan ve devamlılık arz etmeyen tel direği, uzun ve çok uzun boy
tomruk, maden direği, sırık ve çubuklar,
m) Kağıt, karton, mukavva
ve benzeri ürünlerin ana girdisi olan selüloz ve kağıt hamuru imalatı yapan
özel sektöre ait fabrikalara, Genel Müdürlükçe tespit edilen miktarlarda
selüloz ve mekanik odun üretiminde kullanılan odunlar,
n) 21/7/1983 tarihli ve 2863 sayılı Kültür ve
Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu hükümlerine göre korunması gerekli kültür
varlığı olarak tescil edilmiş, tescil işlemi tapuya şerh edilmiş, ulusal ve
uluslararası hukuksal yükümlülükler üstlenilmiş olan yapı ve yapı
gruplarının restorasyon, restütisyon
ve rekonstrüksiyon uygulamaları ve yetkili birimlerce onaylı plan, proje ve
keşfe dayalı olarak yaptırılacak işler için gerçek ve tüzel kişilere
verilecek her türlü orman ürünü,
o) Biyokütleden elektrik
enerjisi üreten tesislere yakacak odun, kesim artıkları, süceyrat odunu ve kökler,
ö) Orman köylerini kalkındırma kooperatifleri ile
köylerdeki gerçek kişilerin iş güçleri ve tahsisli dikili ağaç satış
talepleri de dikkate alınarak yıllık odun hammadde işleme kapasitesi yirmibeşbin metreküp ve üzeri olan fabrika ve
tesislere, yıllık kapasite kullanım miktarlarına göre Genel Müdürlükçe
belirlenen oranlarda odun ve dikili ağaçlar,
p) Devlet ormanlarında Orman Kanununun 16, 17 ve 18
inci maddeleri kapsamında izin verilmiş yerlerdeki sahadan çıkarılması
gereken dikili ağaçlar, işin aciliyetine binaen
talepleri halinde izin sahiplerine veya yapım yüklenicilerine,
r) Orman köylerini kalkındırma
kooperatifleri ile köylerdeki gerçek kişilerin iş güçleri ve 6831 sayılı
Kanunun 37 nci maddesi ve ek 12 nci maddesinde belirtilen satış talepleri de dikkate
alınarak yıllık odun dışı orman ürünü işleme kapasitesi üçbin
ton ve üzeri olan fabrika ve tesislere, yıllık kapasite kullanım
miktarlarına göre Genel Müdürlükçe belirlenen oranlarda odun dışı orman
ürünü,
tahsisli satış usulüyle satılabilir.
(2) Bölge müdürlükleri ve müdürlüklerce birinci
fıkra hükümleri çerçevesinde verilecek tahsis miktarı yetkisi ve satış
şartları Genel Müdürlükçe belirlenir.
BEŞİNCİ BÖLÜM
İstisnai
Satışlar
Kanuni
haklardan doğan satışlar
MADDE 10 – (1) 6831 sayılı Kanunun 31 inci, 32 nci, 33 üncü ve 34 üncü maddeleri gereği yapılan
satışlar ile 15/5/1959 tarihli ve 7269 sayılı Umumi Hayata Müessir Afetler
Dolayısıyla Alınacak Tedbirlerle Yapılacak Yardımlara Dair Kanun, 20/7/1966
tarihli ve 775 sayılı Gecekondu Kanunu, 5/1/1961 tarihli ve 222 sayılı
İlköğretim ve Eğitim Kanunu ve 19/9/2006 tarihli ve 5543 sayılı İskân
Kanununa göre yapılan orman ürünleri satışları anılan Kanunlarda belirlenen
esaslar dahilinde yapılır.
Odun dışı
orman ürünlerinin satışları
MADDE 11 – (1) Yıllık üretim programına alınmamış odun dışı
orman ürünlerinin satış şekli ve şartları, mahalli icap ve ihtiyaçlara göre
6831 sayılı Kanunun 37 nci maddesi ve ek 12 nci maddesinde belirtilen esaslar dahilinde
Genel Müdürlükçe belirlenir.
Orman
yetiştirme materyalleri satışları
MADDE 12 – (1) Müdürlük ve şeflik fidanlıklarında üretilen
orman yetiştirme materyalleri açık artırmalı ve tahsisli satış usulüyle
satılabileceği gibi; üretim maliyetleri ve piyasa şartları dikkate alınarak
Genel Müdürlükçe belirlenen fiyatlar üzerinden doğrudan da satılabilir. Bu
ürünlerin toplu satışlarında indirim uygulanabilir.
Müsadereli
satışlar
MADDE 13 – (1) Şefliklerinde satılmasında zaruret görülen
müsadereli ürün satışı için müdürün izni ile ilgili şef ve iki memurun
katılımıyla şefliklerde de komisyon kurulabilir. Müsadereli ürün satışında
komisyonların satış kararı kesindir.
ALTINCI BÖLÜM
Çeşitli ve Son
Hükümler
Hüküm
bulunmayan haller
MADDE 14 – (1) Bu Yönetmelikte hüküm bulunmayan hallerde; 22/3/2015 tarihli ve 29303 sayılı Resmî Gazete’de
yayımlanan Orman Genel Müdürlüğü Döner Sermaye İşletmesi Yönetmeliği,
1/5/2007 tarihli ve 26509 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Döner Sermayeli
İşletmeler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği ve 15/6/1984 tarihli ve 84/8213
sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan Döner Sermayeli
Kuruluşlar İhale Yönetmeliği hükümleri uygulanır.
Yönetmeliğin
yürürlük tarihinden önce yapılmış olan işlemler
GEÇİCİ
MADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin
yürürlüğe girdiği tarihten önce başlatılmış iş ve işlemler için 2/2/2015 tarihli ve 2015/7255 sayılı Bakanlar Kurulu
Kararı ile yürürlüğe konulan mülga Orman Ürünlerinin Satış Usul ve Esasları
Hakkında Yönetmelik hükümlerinin uygulanmasına devam olunur.
Yürürlük
MADDE 15 – (1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe
girer.
Yürütme
MADDE 16 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Orman Genel Müdürü
yürütür.