Yargıtay 11. ve 17. Hukuk Dairelerine Ait Kararlar
YARGITAY KARARLARI | 2021-07-28

28 Temmuz 2021 ÇARŞAMBA 
Resmî Gazete 
Sayı : 31551
YARGITAY KARARLARI 
Yargitay 11. Hukuk Dairesinden:
ESAS NO : 2021/1089KARAR NO : 2021/2312
YARGITAY İLAMI 
MAHKEMESİ; ANTALYA 2. TÜKETİCİ MAHKEMESİTARİHİ: 16.01.2020NUMARASI : 2018/635-2020/90ASIL DAVADA DAVACI-BÍRLEŞEN DAVADA DAVALI : YAHYA KAHRAMAN VEKİLİ: AV. ENİS ZİYALI ASIL DAVADA DAVALI-BÍRLEŞEN DAVADA DAVACI : VAKIFBANK TAO VEKİLİ: AV. NUR HİLAL ATAY 
TÜRK MİLLETİ ADINA 
Taraflar arasındaki davanın Antalya 2. Tüketici Mahkemesi tarafindan verilen yukarıda sayısı ve tarihi belirtilen kararın HMK 363. maddesi uyarınca kanun yararına bozulmasının Yargitay Cumhuriyet Başsavcılığı tarafindan istenilmesi üzerine, dava dosyası ve içerisindeki dilekçe layihalar, duruşma tutanakları ve diğer tüm dosya kapsamı delil ve belgeler incelendi.Gereği müzakere edilipdüşünüldü:
Asıl davada davacı vekili, davalı bankaca müvekkilinin kredi kartından toplam 529,20 TL full paket ücreti adı altında kesintiler yapıldığıni, bu ücretin iadesinin gerektiğini, Kepez Hakem Heyeti Başkanlığı'nın 24/10/2018 tarihli kararı ile taleplerinin reddedildiğini, hakem heyeti kararının hatalı olduğunu ileri sürerek, Kepez Hakem Heyeti Başkanlığı'nın 24/10/2018 tarihli kararının anılan talep yönünden kısmen iptalini talep ve dava etmiştir.
Birleşen davada davacı banka vekili, Kepez İlçe Tüketici Hakem Heyeti Başkanlığının 24/10/2018 tarihli kararının tamamı ile iptalini, Antalya 11. İcra Müdürlüğü'nün 2018/12716 esas sayılı dosyasına ödenmek zorunda kalınan 529,20 TL full paket masrafının istirdadına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, asıl davaya konu 529,20 TL full paket üyelik ücretinin 21/11/2018 tarihinde tüketici hesabına iade edildiği,tüketicinin davasında haksız olduğu, hakem heyeti kararının gerekçesi farklı olmakla birlikte yerinde olduğu; birleşen davada tüketicinin ve bankanın taleplerinin yerinde olmadığı gerekçesiyle asıl davanın reddine, Antalya Kepez Hakem Heyeti Başkanlığının 24/10/2018 tarihli kararının onanmasina, birleşen davanın reddine karar verilmiştir.

Asıl davada davacı Yahya Kahraman vekilinin dilekçesi, Adalet Bakanlığı'nın talebi üzerine Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı'nca, hakem heyetince reddine karar verilen full (tam dolu) paket ücreti bedeli olan 529.00.- TL 'nin davali banka tarafindan dava devam ederken 21.11.2018tarihinde ödenmiş olduğu, asıl davanın konusuz kaldığı, her ne kadar 6100 sayılı HMK'nın 331'inci maddesi uyarınca yargılama giderleri ve vekalet ücreti yönünden davanın açıldığı andaki haklılık durumuna göre karar verilmesi isabetli bulunsa da dava konusuz kaldığından davanın esasıhakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde karar verilmesinin yasaya uygun bulunmadığı gerekçesiyle asıl davada verilen hükmün 6100 sayılı HMK m. 363/1 uyarınca kanun yararına bozulması istenmiştir.


Asıl davada davacı vekili, davalı bankaca müvekkilinin kredi kartından haksız surette tahsil edilen full paket ücreti 529,20 TL'nin iadesi için yaptığı başvurunun Kepez İlçe Tüketici Hakem Heyeti Başkanlığınca reddedildiğini ileri sürerek Kepez Hakem Heyeti Başkanlığı’nın kararının kısmen iptalini talep ve dava etmiştir. Asıl dava 12.11.2018 tarihinde açılmiştır. Asıl davanın konusu 529,20 TL yargılama sırasında 21.11.2018 tarihinde davalı banka tarafindan õdenmiş ve davanın konusuz kaldıği anlaşılmıştır.

6100 sayılı HMK'nın 331/1. fikrasi, davanın konusuz kalması sebebiyle davanın esasıhakkında bir karar verilmesine gerek bulunmayan hâllerde, hâkimin davanın açıldığı tarihteki tarafların haklılık durumuna göre yargılama giderlerine hükmedeceği hükmünü düzenlemiştir 
Buna göre mahkemece davalı banka dava tarihinden sonra ödeme yaptiğından davacının dava tarihi itibariyle asıl dava konusu 529,20 TL'yi talep etmekte haklı bulunduğu kabul edilerek dava konusuz kaldığından davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına ve HMK'nın 331/1. fikrası gereği yargılama gideri ile vekalet ücretine hükmetmek gerekirken yazılı şekilde asıl davanın reddine karar verilmesi, yargılama gideri ve vekalet ücreti yönünden anılan hükmün gözetilmemesi doğru görülmemiş, bozmayi gerektirmiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle, Yargitay Cumhuriyet Başsavcılığının 6100 sayılıHMK'nın 363. maddesine dayalı kanun yararına bozma isteğinin kabulü ile hükmün sonuca etkili olmamak üzere kanun yararına BOZULMASINA, kararın bir örneğinin Resmi Gazete'de yayınlanmak üzere Adalet Bakanlığına gönderilmesi için Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına verilmesine, 11/03/2021 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.


Yargitay 17. Hukuk Dairesinden:
ESAS NO : 2020/336KARAR NO : 2021/1553
TÜRK MİLLETİ ADINA 
YARGITAY İLAMI 
MAHKEMESİ: istanbul 9. Asliye Hukuk Mahkemesi 
TARİHİ: 19/11/2018
NUMARASI : 2016/122-2018/485
DAVACI : Mapfre Genel Sigorta A.Ş
DAVALILAR : 1- Karayollari Genel Müdürlüğü
2- Beyoğlu Belediye Başkanlığı

Taraflar arasindaki itirazin iptali davasinın yapilan yargilamasi sonunda;kararda yazılınedenlerden dolayi davanin kismen kabulüne dair verilen hükmün Yargitay Cumhuriyet Başsavcılığının kanun yararina bozma talebi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü:
-KARAR
Davaci vekili, :10.02.2015 günümaddi hasarli tek tarafli trafik kazası sonucunda davaci sigorta şirketine kasko sigorta poliçesi ile sigortali aracin hasar gördüğünü,1.343,56 TL ödenen hasar bedelinin ödenmesi için hasar sorumlulari davalilar aleyhine fstanbul 24. fcra Müdürlüğünün 2015/26206 sayili dosyas1 ile başlatilan icra takibine davalilarin haksiz olarak itiraz ettiklerini belirterek itirazin iptaline, takibin devami ile icra inkar tazminatina karar verilmesini talep etmiştir.

Davalilar vekilleri, davanin reddini savunmuştur.
Mahkemece, toplanan deliller ve benimsenen bilirkişi raporuna göre,davanin kismen kabulüile davaci sigorta şirketinin davalilar aleyhine :yaptığıistanbul 24. icra Müdürlüğünün 2015/26206 sayili icra takibine, davali Beyoğlu Belediye Başkanlığınin yapmiş bulunduğu itirazın 1.007,67 TL asıl alacak üzerinden iptali :ile takibin işbu miktar üzerinden takip talepnamesindeki koşullar ile birlikte devamina,fazlaya ilişkin istemin reddine, dava konusu alacağin varlik ve miktari tespiti yargilamayi gerektiğinden davaci yanin icra inkar tazminati isteminin fiK 67. maddesi gereğince talep koşullari oluşmadiğindan reddine miktar itibariyle kesin olmak üzere karar verilmiş; davali Beyoğlu Belediye Başkanlığı vekilinin kanun yararına bozma istemli dilekçesi üzerine,Yargitay Cumhuriyet Başsavciliğınin 20.01.2020gün ve 2020/2031sayılı yazısıile hükmün,HMK'n1n 363/1.maddesi uyarınca "kanun yararina bozulmasi"için temyiz talebinde bulunulmuştur.


Dava,kasko sigorta sözleşmesinden kaynaklanan rücuen tazminata dayali icra takibine yapilan itirazin iptali istemine ilişkindir.

1086 Sayili HUMK 388 ve :389. maddeleri ile 6100 Sayili HMK'nin karşılik 297/1-2maddeleri uyarinca,mahkeme kararında;hüküm sonucunun,taraflara yükletilen hak ve sorumluluklarin şüphe ve tereddüt uyandirmayacak şekilde ayri ayri ve açikça gösterilmesi gerektiği gibi, HMK 297/c maddesi gereğince (HUMK m.388/3.)hükmün gerekçesinde taraflarin iddia ve savunmalarinin özeti,anlaştıklarıve anlaşamadikları hususlar, çekişmeli konular hakkinda toplanan deliller, delillerin tartişilmasi ve değerlendirilmesi, sabit görülen vakialarla bunlardan çikarilan sonuçve hukuki sebeplerin gösterilmesi gerekir.

Bütün mahkemelerin her türlükararlarinin gerekçeli olarak yazılmasıgerektiği T.C.Anayasasinin 141/3.maddesinde de açikça belirtilmiştir.

Bu hükümler yargida açiklik ve netlik prensibinin gereği ve kamu düzeni ile ilgili olup yasanin aradiği anlamda oluşturulacak kisa ve gerekçeli kararlarin hüküm fikralarinın açık,anlaşılır,çelişkisiz,uygulanabilir olmasinin gerekliliği kadar, kararin gerekçesinin de, sonucu ile tam bir uyum içinde, ifadeleri özenle seçilmiş ve kuşkuya yer vermeyecek açiklikta olmasi zorunludur.

Zira, taraflarin o dava yönünden, hukuk düzenince hangi nedenle hakli veya haksız görüldüklerini anlayip değerlendirebilmeleri, davaya konu maddi olgularin mahkemece nasil nitelendirildiğini bilmeleri gerekir.

Yargitayin hukuka uygunluk denetimini yapabilmesi için de ortada usulüne uygun şekilde oluşturulmuş bir hükmün bulunmasi gerektiği açiktır.

Yerel mahkemenin yargilamayi sonuçlandirdiği 19.11.2018tarihli kisa kararin 1 numarali bendinde;"davaci sigorta şirketinin davalılar aleyhine yaptığıistanbul 24. icra Müdürlüğünün 2015/26206 sayili icra takibine davalilarin yapmiş bulunduğu itirazin 1.o07,00 TL asil alacak üzerinden iptaline  " denildiği halde, gerekçeli karar 1 numarali hüküm fikrasinda;"davaci sigorta şirketinin davalilar aleyhine yaptiğı fstanbul 24. fcra Müdürlüğünün 2015/26206 say1li icra takibine davali Beyoğlu Belediye Başkanliğının yapmişbulunduğu itirazin 1.007,o0 TL asil alacak üzerinden iptaline" denilerek bu şekilde kisa karar ile gerekçeli karar arasinda çelişki yaratilmiştir. Her ne kadar mahkemece, hüküm fikrasinin 2. maddesinde fazlaya ilişkin istemin reddine ilişkin hüküm fikrasinın kapsaminda, davali Karayolları Genel Müdürlüğü yönünden davanin husumet yönünden reddine, davali Belediye yönünden davanin kabul edilen kisim dişinda reddine karar verilmesi gerektiği tespit edilerek kisa karar ve gerekçeli karar hüküm fikrası arasındaki çelişki giderilmeye çalişılmişsa da yaratilan çelişki ortadan kaldirılamamiştır.Bu hal, yukarida açiklanan ilkelere aykırılik oluşturduğundan usulüne uygun çelişkisiz bir hüküm kurulmak üzere kararın bozulmasi gerekmiştir.


Kabule göre de,
Davaci, rögar kapağinın çevresindeki yol çökmesi nedeni ile davali tarafin (Belediyenin) yol bakim ve onarimindan sorumlu olduğunu belirterek dava açmiş olup davada hizmet kusuruna dayanilmiştir. Kamu hizmeti görmekle yükümlü olan kuruluşlar, kamu hizmeti sirasinda verdikleri zararlardan dolayi özel hukuk hükümlerine tabi değildirler. Kamu tüzel kişilerinin yasalar tarafindan kendilerine verilen görev ve yetkilerin kullanilmasi sirasinda oluşan zararlar niteliği itibariyle hizmet kusurundan kaynaklanan zararlar olup bu zararlarin tazmini amaciyla hizmet kusurlarina dayali olarak idari Yargılama Usulü Hakkindaki Kanun'un 2. maddesi hükmüuyarinca idari yargi yerinde tam yargi davasi ikame edilmesi gerekmektedir. Görev kurallari kamu düzenine ilişkin olup,mahkemece kendiliğinden (re'sen) dikkate alinmasi zorunludur.
Yargitay Hukuk Genel Kurulu'nun 04.11.2015 tarih ve 2015/17-731, 2015/2366 K. sayili karar1 ile de; "davalinin hizmet kusuruna dayali zararın tazmini için açilan eldeki davanin bir tam yargi davasi olması nedeniyle davada idari yargi mercileri görevli olduğundan yerel mahkemece dava dilekçesinin yargi yolu bakimindan reddine karar verilmesi gerekirken önceki kararda direnilmesi usul ve yasaya aykiridir."denilmek suretiyle hizmet kusuruna dayanilarak açılan davalarda idari yargının görevli olduğu belirtilmiştir.
O halde, mahkemece, hizmet kusuruna dayanilarak davali taraf  (Belediye) aleyhine açilan bu davada HMK 114/1-b maddesi gereğince yargi yolu caiz olmadiğindan HMK 115/2.maddesi gereğince dava şarti yokluğundan davanin i usulden reddine karar verilmesi gerekirken yazili olduğu biçimde karar verilmesi yerinde görülmemiştir.

sonuç: Yukarida açiklanan nedenle Yargitay Cumhuriyet Başsavcıliğinin HMK'nin 363/1. maddesine dayali kanun yararına bozma talebinin kabulü ile hükmün hukuki sonuçlarına etkili olmamak kaydıyla kanun yararına BozulMAsıNA, gereğinin yapılması için kararın bir örneği ile dosyanin Yargitay Cumhuriyet Başsavciliğina gönderilmesine, 18/02/2021 gününde oybirliğiyle karar verildi.