Motorlu Araçlar ve Römorkları ile Bunların Aksam, Sistem ve Ayrı Teknik Ünitelerinin Tip Onayı ve Piyasa Gözetimi ve Denetimi Hakkında Yönetmelik (AB/2018/858)
YÖNETMELİKLER | 2020-04-19

19 Nisan 2020 PAZAR
Resmî Gazete
Sayı : 31104
YÖNETMELİK
Sanayi ve Teknoloji Bakanlığından:
MOTORLU ARAÇLAR
VE RÖMORKLARI İLE BUNLARIN AKSAM, SİSTEM
VE AYRI TEKNİK ÜNİTELERİNİN TİP ONAYI VE PİYASA
GÖZETİMİ
VE DENETİMİ HAKKINDA YÖNETMELİK (AB/2018/858)
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar
Amaç ve
kapsam
MADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin amacı; kapsamındaki bütün yeni
araç, sistem, aksam ve ayrı teknik ünitelerin tip onayı ve piyasaya arzı
ile münferit araçların onayına ilişkin idari ve teknik şartları
belirlemektir.
(2) Bu Yönetmelik, dördüncü fıkrada belirtilen
araçlara ait zorunlu sistemlerin doğru çalışması açısından ciddi risk
teşkil eden parça ve ekipmanların piyasaya arzı ve hizmete girmesi ile
ilgili hükümleri de içerir.
(3) Bu Yönetmelik, tip onayına tabi olan araç,
sistem, aksam ve ayrı teknik ünitelerin piyasa gözetimi ve denetimine
ilişkin şartları belirlemektedir. Bu Yönetmelik ayrıca, söz konusu araçlara
yönelik parçalar ile ekipmanlara ilişkin piyasa gözetimi ve denetimine
yönelik gereklilikleri de belirlemektedir.
(4) Bu Yönetmelik; bir veya daha fazla aşamada
tasarımlanan ve imal edilenler dâhil olmak üzere, karayollarında kullanımı
amaçlanan M ve N kategorisindeki motorlu araçlar ve bu araçların O
kategorisindeki römorklarını ve söz konusu araçlar ve römorkları için
tasarımlanan ve imal edilen sistem, aksam ve ayrı teknik üniteler ile parça
ve ekipmanları kapsar.
(5) Bu Yönetmelik aşağıda yer alan araçları
kapsamaz:
a) 14/8/2014 tarihli ve 29088 sayılı Resmî
Gazete’de yayımlanan Tarım ve Orman Araçlarının Tip Onayı ve Piyasa
Gözetimi ve Denetimi Hakkında Yönetmelik (AB/167/2013) kapsamındaki tarım
veya orman araçlarını.
b) 22/8/2015 tarihli ve 29453 sayılı Resmî
Gazete’de yayımlanan İki veya Üç Tekerlekli Motorlu Araçların ve Dört
Tekerlekli Motosikletlerin Tip Onayı ve Piyasa Gözetimi ve Denetimi
Hakkında Yönetmelik (AB/168/2013) kapsamındaki iki veya üç tekerlekli
motorlu araçları ve dört tekerlekli motosikletleri.
c) Paletli araçları.
ç) Sadece askeri kullanıma yönelik olarak
tasarımlanan, imal edilen veya uyarlanan araçları.
(6) 3/3/2009 tarihli ve 27158 sayılı Resmî
Gazete’de yayımlanan Makina Emniyeti Yönetmeliği (2006/42/AT) ve bu
Yönetmeliğin gerekliliklerini karşılaması şartıyla, aşağıda belirtilen
araçlar için bu Yönetmelikte tanımlanan tip onayı veya münferit araç onayı
imalatçının isteğine bağlıdır:
a) Esas olarak şantiyelerde, taş ocaklarında,
limanlarda veya havaalanı tesislerinde kullanılmak üzere tasarımlanan ve imal edilen araçlar.
b) Sivil savunma, itfaiye hizmetleri ve kamu
düzenini sağlamakla sorumlu birimlerde kullanılmak üzere tasarımlanan, imal
edilen veya uyarlanan araçlar.
c) Motorlu bir araç şasisi üzerine monte edilen
makinalar hariç, iş yapmak üzere özel olarak tasarımlanan ve imal edilen,
yapım özelliklerinden dolayı yolcu veya eşya taşımaya uygun olmayan,
kendinden tahrikli her türlü araç.
(7) Aşağıda belirtilen araçlar için bu Yönetmelikte
tanımlanan münferit araç onayı imalatçının isteğine bağlıdır:
a) Münhasıran karayollarında yarışmak üzere
tasarımlanan araçlar.
b) Özel bir deney programını yerine getirmek
amacıyla özel olarak tasarımlanmış ve imal edilmiş, imalatçının sorumluluğu
altında karayolunda kullanılan araç prototipleri.
Dayanak
MADDE 2 – (1) Bu Yönetmelik; 13/10/1983 tarihli ve 2918
sayılı Karayolları Trafik Kanununun 29 uncu maddesine, 29/6/2001 tarihli ve
4703 sayılı Ürünlere İlişkin Teknik Mevzuatın Hazırlanması ve Uygulanmasına
Dair Kanunun 4 üncü maddesine ve 10/7/2018 tarihli ve 30474 sayılı Resmî
Gazete’de yayımlanan 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında
Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 388 inci maddesine dayanılarak
hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 3 –
(1) Bu Yönetmelikte geçen;
a) AB: Avrupa Birliğini,
b) AB tip onayı: Bir onay kuruluşu tarafından araç,
sistem, aksam veya ayrı teknik ünite tipinin bu Yönetmeliğin ilgili idari
hükümlerini ve teknik şartlarını karşıladığına dair onay verilmesi
prosedürünü,
c) Aksam: Bir araçtan bağımsız şekilde tip onayı
verilebilen ve bu Yönetmeliğin veya ilgili mevzuatın bu konuda açık
hükümler içerdiği durumda Ek II’de listelenen herhangi bir mevzuatın gerekliliklerine tabi olan, aracın bir
kısmını oluşturması amaçlanan tertibatı,
ç) Aksam tip onayı: Bir onay kuruluşunun, araçtan
bağımsız olarak aksam tipinin ilgili idari hükümleri ve teknik şartları
karşıladığına dair onay verilmesi prosedürünü,
d) Alternatif şartlar: Ek II’de listelenen
mevzuatın biri veya birkaçı tarafından sağlanan seviyeye eşdeğer bir
düzeyde fonksiyonel güvenlik, çevre koruma ve iş güvenliği düzeyi sağlamayı
amaçlayan idari hükümler ve teknik gereklilikleri,
e) Alternatif yakıtlı araç: Atmosferik sıcaklık ve
basınçta gaz halinde olan veya büyük ölçüde mineral olmayan yağdan türetilmiş
en az bir tip yakıtla çalışabilecek şekilde tasarımlanmış aracı,
f) Aracın imalat tarihi: İmalatçı tarafından alınan
onaya uygun olarak aracın imalatının tamamlandığı tarihi,
g) Araç: Herhangi bir motorlu araç veya römorkunu,
ğ) Araç tamir ve bakım bilgileri: Sonradan yapılan
ilgili her türlü değişiklik ve ilâve dâhil olmak üzere, aracın teşhisi,
bakımının yapılması ve muayene edilmesi için gerekli olan, aracı yola
elverişlilik testi, tamirat, yeniden programlama ya da yeniden çalıştırma
için hazırlanan veya aracın uzaktan tanı desteği ya da parçaların ve
ekipmanların araca takılması için gereken ve tamir ve bakım amaçları
doğrultusunda imalatçı tarafından kullanılan ya da yetkili paydaşlarına,
bayilerine ve servislerine sağlanan her türlü bilgiyi,
h) Araç tipi: Bu Yönetmeliğin Ek I Bölüm B’sinde
belirtilen temel hususlar bakımından herhangi bir farklılık göstermeyen ve
çeşitli varyant ve versiyonlar içeren belirli bir araç grubunu,
ı) Araç üzerinde teşhis (OBD) bilgileri: Araç
üzerinde olan ya da motora bağlı bulunan, bir arızayı tespit edebilen ve
uygun olduğu durumlarda bir ikaz sistemi vasıtasıyla arızanın meydana
geldiğine dair sinyal verebilen, bilgisayar hafızasına saklanan bilgiler
vasıtasıyla arızanın muhtemel alanını tespit edebilen ve bu bilgileri
dışarı iletebilen bir sistem tarafından üretilen bilgileri,
i) Ayrı teknik ünite: Sadece bir veya daha fazla
belirli araç tipiyle bağlantılı olarak, ayrı şekilde tip onayı alabilen ve
ilgili mevzuatın bu konuda açık hükümler içerdiği durumda bu Yönetmeliğin
veya Ek II’de listelenen mevzuatın herhangi birinin gerekliliklerine tabi
olan, aracın bir kısmını oluşturması amaçlanan tertibatı,
j) Ayrı teknik ünite tip onayı: Bir onay
kuruluşunun, ayrı teknik ünite tipinin bir veya daha fazla belirli araç tipine
göre ilgili idari hükümleri ve teknik şartları karşıladığına dair onay
verilmesi prosedürünü,
k) Bağımsız operatör: Araçların tamir ve bakımında
doğrudan veya dolaylı olarak yer alan yetkili dağıtıcılar ve tamirciler
dışında kalan tamircileri, tamir donanımının, alet veya yedek parçaların
imalatçıları veya dağıtıcıları, teknik bilgileri yayımlayanlar, otomobil
kulüpleri, yol kenarı yardım operatörleri, muayene ve deney hizmetleri
veren operatörler, alternatif yakıtlı araçların donanımlarının montajcıları,
imalatçıları ve tamircilerine eğitim veren operatörlerin yer aldığı gerçek
veya tüzel kişiyi, aynı zamanda araç imalatçısının dağıtım sisteminin üyesi
olmadıkları araçların tamir ve bakım hizmetlerini vermeleri ölçüsünde
verilen aracın imalatçısının dağıtım sistemi dâhilindeki yetkili tamirci,
bayi ve dağıtıcıları,
l) Bağımsız tamirci: Araçlar için tamir ve bakım
hizmetleri veren ve imalatçının dağıtım sistemi içerisinde faaliyet
göstermeyen gerçek ya da tüzel kişiyi,
m) Bakanlık: Sanayi ve Teknoloji Bakanlığını,
n) BM/AEK: Birleşmiş Milletler Avrupa Ekonomik
Komisyonunu,
o) Çok aşamalı tip onayı: Bir veya daha fazla onay
kuruluşu tarafından, aracın tamamlanma durumuna bağlı olarak, tamamlanmamış
veya tamamlanmış bir araç tipinin bu Yönetmeliğin ilgili idari hükümleri ve
teknik şartları karşıladığına dair onay verilmesi prosedürünü,
ö) Dağıtıcı: Tedarik zincirinde yer alan ve araç,
sistem, aksam, ayrı teknik ünite, parça veya ekipmanları piyasada
bulunduran, imalatçı veya ithalatçı dışındaki herhangi bir gerçek veya
tüzel kişiyi,
p) Ekipman: Bir araca eklenebilecek veya monte
edilebilecek parçalar dışındaki ürünleri,
r) Forum: AB’nin Uygulama Hakkındaki Bilgi
Alışverişi Forumunu,
s) Hizmete girme: Bir araç, sistem, aksam, ayrı
teknik ünite, parça veya ekipmanın kullanım amacı doğrultusunda AB’de veya
Türkiye’de ilk kez kullanılmasını,
ş) İktisadi işletmeci: İmalatçı, imalatçı
temsilcisi, ithalatçı veya dağıtıcıyı,
t) İmalatçı: Belirtilen araç, sistem, aksam veya
ayrı teknik ünitenin tasarımı ve imalatının tüm aşamalarına doğrudan dâhil
olup olmadığına bakılmaksızın, bir araç, sistem, aksam veya ayrı teknik
ünitenin tip onayı ya da münferit araç onayı ya da parçalar ve ekipmanlara
ilişkin onay sürecinin tüm yönlerinden, üretimin uygunluğunun sağlanmasından,
üretilen araç, sistem, aksam, ayrı teknik ünite, parça ve ekipman ile
ilgili piyasa gözetimi ve denetimi hususlarından sorumlu olan gerçek ya da
tüzel kişiyi,
u) İmalatçı temsilcisi: İmalatçıyı bir onay
kuruluşu ya da piyasa gözetimi ve denetimi kuruluşu nezdinde temsil etmek
ve bu Yönetmeliğin kapsadığı hususlarda imalatçı adına hareket etmek
amacıyla imalatçı tarafından usulüne uygun şekilde atanmış herhangi bir
gerçek ya da tüzel kişiyi,
ü) İthalatçı: Araç, sistem, aksam, ayrı teknik
ünite, parça veya ekipmanları ulusal dış ticaret ve gümrük mevzuatı
uyarınca ithal ederek yurt içi piyasaya arz eden Türkiye’de yerleşik
herhangi bir gerçek veya tüzel kişiyi,
v) Kademeli tip onayı: Aracın parçalarını oluşturan
sistem, aksam ve ayrı teknik ünitelerin tüm AB tip onayı belgeleri veya
BM/AEK tip onayı belgelerinin kademeli alınmasını ve son olarak komple araç
tip onayı aşamasına gelinmesini,
y) Karma tip onayı: Komple araç tip onayının son
aşamasında bir veya birden fazla sistem tip onayının alındığı ve bu
sistemler için AB tip onayı belgesi düzenlemenin gerekmediği kademeli tip
onay işlemini,
z) Komisyon: Avrupa Komisyonunu,
aa) Komple araç tip onayı: Bir onay kuruluşu
tarafından tam, tamamlanmamış veya tamamlanmış bir araç tipinin ilgili
idari hükümleri ve teknik şartları karşıladığına dair onay verilmesi
prosedürünü,
bb) Küçük seriler halinde üretilen araç: Piyasada
bulunan, tescil edilen veya hizmete giren araç sayısının Ek V’te belirtilen
sayısal yıllık sınırları aşmadığı bir araç tipini,
cc) Motorlu araç: Kendi güç tahriki ile hareket
edecek şekilde tasarımlanan ve imal edilen, en az dört tekerleği bulunan ve
azami tasarım hızı 25 km/saatten fazla olan tam, tamamlanmış veya
tamamlanmamış bir aracı,
çç) Münferit araç onayı: Bir onay kuruluşunun,
benzersiz olsun veya olmasın, belirli bir aracın AB münferit araç onayı
veya ulusal münferit araç onayına ait ilgili idari hükümleri ve teknik
şartları karşıladığına dair onay verilmesi prosedürünü,
dd) Onay kuruluşu: Bir araç, sistem, aksam veya
ayrı teknik ünitenin tip onayından veya münferit araç onayından her yönüyle
sorumlu olan veya parçalar ve ekipmanlara ilişkin onay sürecinden sorumlu
olan, tip onayı belgelerini düzenlenmeye, gerektiğinde geri çekmeye veya
reddetmeye, diğer onay kuruluşlarının başvurabileceği bir kuruluş olarak
hareket etmeye, teknik servisleri görevlendirmeye ve imalatçıların imalat
uygunluğuyla ilgili yükümlülüklerini yerine getirmesini temin etmeye
yetkili olan, üye ülke tarafından Komisyona bildirilen yetkili kurum veya
kurumları ve Türkiye’de Bakanlığı,
ee) Özel amaçlı araç: Özel düzenlemeler veya
ekipman gerektiren bir işlevin yerine getirilmesini sağlayan belirli teknik
özelliklere sahip M, N veya O kategorisindeki bir aracı,
ff) Parça: Bir aracın montajı, tamiri ve bakımı
için kullanılan ürünler ile yedek parçaları,
gg) Piyasaya arz: Bir araç, sistem, aksam, ayrı
teknik ünite, parça veya ekipmanın yurt içi piyasada ilk kez bulundurulmasını,
ğğ) Piyasada bulundurma: Ücret karşılığı veya
ücretsiz olarak, araç, sistem, aksam, ayrı teknik ünite, parça veya
ekipmanların ticari bir faaliyet kapsamında dağıtılmak veya kullanılmak
üzere piyasaya sağlanmasını,
hh) Piyasa gözetimi ve denetimi: Piyasada
bulundurulan araç, sistem, aksam ve ayrı teknik üniteler ile parçalar ve
ekipmanların ilgili mevzuatında belirlenen şartlara uyduğundan ve
güvenliği, sağlığı, çevreyi veya kamu çıkarlarının korunmasıyla ilgili
başka bir hususu tehlikeye atmadığından emin olmak amacıyla piyasa gözetimi
ve denetimi kuruluşu tarafından yürütülen faaliyetleri ve alınan
tedbirleri,
ıı) Piyasa gözetimi ve denetimi kuruluşu: Piyasa
gözetimi ve denetimi faaliyetlerini yürütmekten sorumlu olan üye
ülkelerdeki kurumları ve Türkiye’de Bakanlığı,
ii) Römork: Bir motorlu araç tarafından çekilmek
üzere tasarımlanan ve imal edilen, en azından boylamsal orta düzleme dik
olan yatay bir eksen ile çekici motorlu aracın boylamsal orta düzlemine
paralel olan dikey bir eksen etrafında mafsallanabilen, kendinden tahrikli
olmayan her türlü aracı,
jj) Sanal test yöntemi: Fiziki bir araç, sistem,
aksam veya ayrı teknik ünitenin kullanılmasına gerek olmaksızın bir araç,
sistem, aksam ya da ayrı teknik ünitenin Ek II’de listelenen mevzuatın
teknik gerekliliklerini sağladığını gösteren, hesaplamalar dâhil olmak
üzere bilgisayar simülasyonlarını,
kk) Seri sonu araç: Yürürlüğe giren yeni teknik
şartlara göre onaylanmadığı için tescil edilmesi, piyasada bulundurulması veya
hizmete girmesi mümkün olmayan stoktaki araçların bir kısmını oluşturan
aracı,
ll) Sistem: Bir araçta bir veya daha fazla özel
işlevi yerine getirmek için birleştirilmiş ve bu Yönetmeliğin veya Ek II’de
listelenen herhangi bir mevzuatın gerekliliklerine tabi olan tertibatın bir
araya getirilmesini,
mm) Sistem tip onayı: Bir onay kuruluşunun, sistem
tipinin ilgili idari hükümleri ve teknik şartları karşıladığına dair onay
verilmesi prosedürünü,
nn) Tam araç: Bu Yönetmeliğin ilgili teknik
gerekliliklerini sağlaması için tamamlanması gerekmeyen aracı,
oo) Tamamlanmış araç: Bu Yönetmeliğin ilgili teknik
gerekliliklerini sağlayan, çok aşamalı tip onayı sonucu oluşan aracı,
öö) Tamamlanmamış araç: Bu Yönetmeliğin ilgili
teknik gerekliliklerini sağlaması amacıyla en az bir tamamlanma aşaması
daha geçirmesi gereken aracı,
pp) Tek aşamalı tip onayı: Bir onay kuruluşunun tek
bir işlemle bir tip araç, sistem, aksam veya ayrı teknik ünitenin bir bütün
olarak ilgili idari hükümleri ve teknik şartları karşıladığına dair onay
verilmesi prosedürünü,
rr) Teknik servis: Onay kuruluşu tarafından
testlerin yapılması için bir test laboratuvarı olarak veya başlangıç
değerlendirmesi ile diğer test veya incelemelerin yapılması için bir
uygunluk değerlendirme kuruluşu olarak görevlendirilen kurum veya kuruluşu,
ss) Temel araç: Çok aşamalı tip onayının ilk
aşamasında kullanılan her türlü aracı,
şş) Tescil: Aracın tanımlanmasını ve ruhsat
numarası olarak bilinen bir seri numarası verilmesini içeren ve onaylı
aracın karayolu trafiğine çıkması için verilen, sürekli veya geçici
olabilen idari izni,
tt) Tip onayı: Bir onay kuruluşu tarafından araç,
sistem, aksam veya ayrı teknik ünite tipinin ilgili idari hükümleri ve
teknik şartları karşıladığına dair onay verilmesi prosedürünü,
uu) Tip onayı belgesi: Onay kuruluşunun bir araç,
sistem, aksam veya ayrı teknik ünite tipinin onaylandığını resmi olarak
bildiren belgeyi,
üü) Ulusal akreditasyon kuruluşu: Türk Akreditasyon
Kurumunu,
vv) Ulusal tip onayı: Onay kuruluşu tarafından
araç, sistem, aksam veya ayrı teknik ünite tipinin ülkenin ulusal mevzuatı
ile belirlenen ilgili idari hükümleri ve teknik şartları karşıladığını
gösteren ve geçerliliği ülke sınırlarıyla sınırlı olan tip onayı
prosedürünü,
yy) Uygunluk belgesi: İmalatçı tarafından
düzenlenen, üretilen aracın onaylı araç tipine uygun olduğunu ve aracın
üretildiği zamanda geçerli olan ilgili bütün mevzuata uygun olduğunu tasdik
eden belgeyi,
zz) Üye ülke: AB üyesi bir ülkeyi,
aaa) Yarı römork: Aksın veya aksların aracın
homojen bir şekilde yüklendiğinde ağırlık merkezinin arkasına
yerleştirildiği, yatay ve düşey kuvvetlerin çeken araca iletilmesine olanak
sağlayan bir bağlantı tertibatı ile donatılmış çekilen aracı,
bbb) Yedek parça: Yakıt haricinde bir aracın
kullanımı için gerekli olan ürünler dâhil olmak üzere, o aracın orijinal
parçalarını değiştirmek için araç içine ya da üzerine monte edilen
ürünleri,
ccc) Yerinde değerlendirme: Bir teknik servisin ya
da onun alt yüklenicileri ya da bağlı ortaklıklarından birinin tesislerinde
gerçekleştirilen doğrulama işlemini,
ççç) Yerinde değerlendirme gözetimi: Bir teknik
servis ya da onun alt yüklenicileri ya da bağlı ortaklıklarından birinin
ilk görevlendirilmesine ilişkin yerinde değerlendirme ya da belirtilen
görevlendirmenin yenilenmesine yönelik gerçekleştirilen periyodik rutin
yerinde değerlendirmeyi,
ddd) Yetkili tamirci: Araçlar için tamir ve bakım
hizmetleri veren ve imalatçının dağıtım sistemi içerisinde faaliyet
gösteren gerçek ya da tüzel kişiyi,
ifade eder.
Araç
kategorileri
MADDE 4 – (1) Bu Yönetmeliğin amaçları bakımından, aşağıda
yer alan araç kategorileri geçerlidir:
a) M kategorisi: Öncelikli olarak yolcuların ve
onların bagajlarının taşınması için tasarımlanan ve imal edilen motorlu
araçlardır. M kategorisi, aşağıdaki alt kategorilere ayrılır:
1) M1 kategorisi: Oturma yeri sayısının
sürücünün oturma yeri ile sınırlandırılıp sınırlandırılmadığına bakılmaksızın,
sürücü oturma yerine ilave olarak en fazla sekiz oturma yerine sahip ve
yolcuların ayakta duracağı alana sahip olmayan motorlu araçlardır.
2) M2 kategorisi: Yolcuların ayakta
duracağı alana sahip olup olmadığına bakılmaksızın, sürücü oturma yerine
ilave olarak sekizden fazla oturma yeri olan ve azami kütlesi 5 tonu
aşmayan motorlu araçlardır.
3) M3 kategorisi: Yolcuların ayakta
duracağı alana sahip olup olmadığına bakılmaksızın, sürücü oturma yerine
ilave olarak sekizden fazla oturma yeri olan ve azami kütlesi 5 tonu aşan
motorlu araçlardır.
b) N kategorisi: Öncelikli olarak yük taşınması
için tasarımlanan ve imal edilen motorlu araçlardır. N kategorisi,
aşağıdaki alt kategorilere ayrılır:
1) N1 kategorisi: Azami kütlesi 3,5 tonu
aşmayan motorlu araçlardır.
2) N2 kategorisi: Azami kütlesi 3,5 tonu
aşan ancak 12 tonu aşmayan motorlu araçlardır.
3) N3 kategorisi: Azami kütlesi 12 tonu
aşan motorlu araçlardır.
c) O kategorisi: Römorkları kapsar. O kategorisi,
aşağıdaki alt kategorilere ayrılır:
1) O1 kategorisi: Azami kütlesi 0,75
tonu aşmayan römorklardır.
2) O2 kategorisi: Azami kütlesi 0,75
tonu aşan ancak 3,5 tonu aşmayan römorklardır.
3) O3 kategorisi: Azami kütlesi 3,5 tonu
aşan ancak 10 tonu aşmayan römorklardır.
4) O4 kategorisi: Azami kütlesi 10 tonu
aşan römorklardır.
(2) Araçların kategorilendirilmesine ilişkin
kriterler, araç tipleri, varyantlar ve versiyonlar Ek I’de yer almaktadır.
Teknik ilerlemeyi dikkate alarak araç tipleri ve üstyapı tipleri ile ilgili
Ek I’de değişiklik yapan mevzuatı 82 nci maddeye uygun olarak oluşturmak ve
kabul etmek üzere Türkiye’de Bakanlık yetkilidir.
İKİNCİ BÖLÜM
Genel
Yükümlülükler
Teknik
gereklilikler
MADDE 5 – (1) Araç, sistem, aksam ve ayrı teknik üniteler Ek
II’de listelenen mevzuatın gerekliliklerine uygun olur.
(2) Özellikle aşağıda belirtilen durumlarda; araç,
sistem, aksam ve ayrı teknik ünitelerinin bu Yönetmeliğe uygun olmadığı
kabul edilir ve bu fıkranın amaçlarına uygunluğu değerlendirilirken, sadece
onay kuruluşu, piyasa gözetimi ve denetimi kuruluşu veya Komisyon adına
yapılan veya yaptırılan kontroller, testler, incelemeler ve değerlendirmeler
dikkate alınır:
a) AB tip onayı belgesindeki ve buna ait eklerde
veya test raporlarındaki tanımlayıcı özelliklerden ilgili mevzuatta izin
verilenden daha fazla sapma bulunması halinde.
b) İlgili mevzuatta ortaya koyulan seri üretime
yönelik performans kriterleri ya da limit değerlerinin ilgili mevzuatta
belirtilen tüm koşullar altında yerine getirilememesi halinde.
c) Bilgi dokümanında imalatçı tarafından verilen
bilgilerin onay kuruluşu, piyasa gözetimi ve denetimi kuruluşu ya da
Komisyon tarafından ilgili mevzuatta belirtilen tüm koşullar altında
çoğaltılamadığı durumda.
(3)
Teknolojik ve düzenleyici gelişmeleri dikkate alarak; araç, sistem, aksam
ve ayrı teknik ünitelerin uyması zorunlu olan gereklilikleri içeren ilgili
mevzuata yapılan atıfların güncellenmesi ve uygulamaya konması amacıyla Ek
II’de değişiklik yapan mevzuatı 82 nci maddeye uygun olarak oluşturmak ve
kabul etmek üzere Türkiye’de Bakanlık yetkilidir.
Yönetmelik
kapsamındaki kuruluşların yükümlülükleri
MADDE 6 – (1) Tip onayı ile ilgili konularda ve piyasa
gözetimi ve denetimine ilişkin hususlarda görev ve sorumlulukları ilgili
mevzuatında açıkça belirtildiği üzere Bakanlık, hem Onay Kuruluşu hem de
Piyasa Gözetimi ve Denetimi Kuruluşu olup, bu husus Komisyona bildirilir.
Bildirimde, söz konusu kuruluşların adı, adresi, elektronik posta adresi ve
sorumluluk alanları belirtilir. Onay kuruluşunun ve piyasa gözetimi ve
denetimi kuruluşunun, rol ve sorumluluklarının ayrılması ve her birinin
birbirlerinden bağımsız olarak çalışması sağlanır. Bu kuruluşlar, faaliyetlerini
ayrı yapıların bir parçası olarak özerk bir şekilde yönetilmesi şartıyla
aynı kuruluş içinde olabilirler. Onay kuruluşlarının ve piyasa gözetimi ve
denetimi kuruluşlarının listesi ve iletişim bilgileri Komisyonun internet
sitesinde yer alır.
(2) Münferit araç onayı da dâhil olmak üzere araç
tip onayı konusunda birden fazla onay kuruluşunun olması halinde, 11 inci
maddenin amacı doğrultusunda ve on beşinci bölümde belirtilen
yükümlülüklerin yerine getirilmesi açısından diğer onay kuruluşları ile bilgi
alışverişinden sorumlu, tip onaylarının düzenlemesi konusunda yeterliliği
olan tek onay kuruluşu belirlenir.
(3) Piyasa gözetimi ve denetimi konusunda birden
fazla kuruluşun olması halinde, 11 inci maddenin amacı doğrultusunda diğer
kuruluşlar ile bilgi alışverişinden sorumlu tek kuruluş belirlenir.
(4) Bu Yönetmeliğin şartlarını karşılayan araç,
sistem, aksam ve ayrı teknik ünitelerin piyasaya arzına, tesciline ve
hizmete girmesine izin verilir. 31/1/2018 tarihli ve 30318 sayılı Resmî
Gazete’de yayımlanan Araçların Satış, Devir ve Tescil Hizmetlerinin
Yürütülmesi Hakkında Yönetmelik hükümleri saklıdır.
(5) On birinci bölümde belirtilen durumlar hariç
olmak üzere bu Yönetmeliğin şartlarını karşılayan araç, sistem, aksam veya
ayrı teknik ünitelerin piyasaya arzı, tescili veya hizmete girmesi
yasaklanmaz, kısıtlanmaz ya da engellenmez. Bu Yönetmelik uyarınca tip
onayı almış ancak 18/7/1997 tarihli ve 23053 mükerrer sayılı Resmî Gazete’de
yayımlanan Karayolları Trafik Yönetmeliğinde belirtilen boyutlar, ağırlıklar
ve dingil yüklerini aşan araçların karayolunda dolaşmasına, piyasaya
arzına, tescil edilmesine ya da hizmete girmesine müsaade edilmeyebilir.
(6) Piyasa gözetimi ve denetimi kuruluşu; 4703
sayılı Kanun, 13/11/2001 tarihli ve 2001/3529 sayılı Bakanlar Kurulu
Kararıyla yürürlüğe konulan Ürünlerin Piyasa Gözetimi ve Denetimine Dair
Yönetmelik, 2/10/2012 tarihli ve 28429 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan
Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı Piyasa Gözetimi ve Denetimi Yönetmeliği,
22/2/2018 tarihli ve 30340 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Otomotiv
Ürünlerine İlişkin Piyasa Gözetimi ve Denetimi Yönetmeliği ve ilgili
mevzuatı doğrultusunda piyasaya arz edilen araç, sistem, aksam ve ayrı
teknik ünitelerin piyasa gözetimi ve denetimini ve kontrollerini organize
eder ve gerçekleştirir.
(7) Gerekçeli ve gerekli olduğu
değerlendirildiğinde, piyasa gözetimi ve denetimi kuruluşunun ülke
sınırları içerisinde yer alan iktisadi işletmecilere ait tesislere girmesi
ve uygunluk testinin amaçları doğrultusunda araç, sistem, aksam ve ayrı
teknik ünitelerin gerekli numunelerini alması konusunda gerekli tedbirler
alınır.
(8) Bakanlık tarafından tip onayı faaliyetlerinin
işleyişi periyodik olarak gözden geçirilir ve değerlendirilir. Belirtilen
gözden geçirme ve değerlendirme en azından her dört yılda bir
gerçekleştirilir ve bunların sonuçları Komisyona ve 11 inci maddede
belirtilen Foruma iletilebilir. Periyodik gözden geçirmeler ile
değerlendirmelerin sonucuna ilişkin özet kamuoyunun erişimine sunulabilir.
11 inci maddenin beşinci fıkrasında belirtilen ve Forum tarafından
yayımlanan tavsiyelerin nasıl ele alındığı konusunda Komisyona ve Foruma
bilgi verilebilir.
(9) Bakanlık tarafından piyasa gözetimi ve denetimi
faaliyetlerinin işleyişi periyodik olarak gözden geçirilir ve
değerlendirilir. Belirtilen gözden geçirme ve değerlendirme en azından her
dört yılda bir gerçekleştirilir ve bunların sonuçları Komisyona ve 11 inci
maddede belirtilen Foruma iletilebilir. Periyodik gözden geçirmeler ile
değerlendirmelerin sonucuna ilişkin özet kamuoyunun erişimine sunulabilir.
11 inci maddenin beşinci fıkrasında belirtilen ve Forum tarafından
yayımlanan tavsiyelerin nasıl ele alındığı konusunda Komisyona ve Foruma
bilgi verilebilir.
(10) Bu maddenin sekizinci ve dokuzuncu
fıkralarında belirtilen gözden geçirme ve değerlendirmeler hakkındaki
raporlamanın biçimine ilişkin ortak kriterleri ortaya koyan uygulama
mevzuatının/kararının AB’de yayımlanması halinde bu mevzuat/karar Bakanlık
tarafından yayımlanabilir.
Onay
kuruluşunun yükümlülükleri
MADDE 7 – (1) Onay kuruluşu, bu Yönetmelik şartlarını
karşılayan araç, sistem, aksam ve ayrı teknik ünitelere onay verir.
(2) Onay kuruluşu görevlerini bağımsız ve tarafsız
şekilde yerine getirir. Onay kuruluşu, Komisyona 9 uncu maddenin dördüncü
fıkrası gereğince verilebilecek bilgi haricinde ticari sırları korumak
amacıyla gizliliği gözetir. Onay kuruluşları verimli ve etkin şekilde
işbirliği yapar, görev ve fonksiyonları ile ilgili bilgileri paylaşır.
(3) Piyasa gözetimi ve denetimi kuruluşunun
kontroller gerçekleştirebilmesini sağlamak amacıyla, onay kuruluşu uygunluk
doğrulama kontrollerine tabi olan araç, sistem, aksam ve ayrı teknik ünitelerin
tip onayı ile ilgili gerekli bilgileri piyasa gözetimi ve denetimi
kuruluşuna temin eder. Belirtilen bilgiler en azından 28 inci maddenin
birinci fıkrasında belirtilen AB tip onayı belgesi ile onun eklerinde yer
alan bilgileri içerir. Onay kuruluşu gereksiz gecikmeye mahal vermeksizin
belirtilen bilgileri piyasa gözetimi ve denetimi kuruluşuna temin eder.
(4) Onay kuruluşunun on birinci bölüm uyarınca bir
araç, sistem, aksam ya da ayrı teknik ünitenin ciddi bir risk teşkil etme
ihtimali ya da uygun olmadığına dair bilgilendirildiği durumda, onay
kuruluşu verilmiş olan tip onayını ihtiyaç duyulan tüm tedbirleri alarak
inceler ve gerektiğinde ortaya koyulan sebeplere ve ispatlanan sapmaların
ciddiyetine bağlı olarak tip onayını düzeltir ya da geri çeker.
Piyasa
gözetimi ve denetimi kuruluşunun yükümlülükleri
MADDE 8 – (1) Piyasa gözetimi ve denetimi kuruluşu; araç,
sistem, aksam ve ayrı teknik ünitelerin ilgili gerekliliklere uygunluğunu
doğrulamak için düzenli kontroller gerçekleştirir. Belirtilen kontroller,
yeterli ölçekte belgeye dayanan kontroller ve gerektiğinde istatistiksel
olarak ilgili numunelere dayanılarak yapılan laboratuvar testleri ile yol
testleri vasıtasıyla gerçekleştirilir. Kontrolleri gerçekleştirirken,
piyasa gözetimi ve denetimi kuruluşu aşağıda belirtilen hususları dikkate
alır:
a) Belirlenmiş risk değerlendirme ilkeleri.
b) İspatlanmış şikâyetler.
c) Forumda paylaşılan bilgiler ve 13 üncü maddenin
onuncu fıkrasında belirtilen uygulama mevzuatının gerekliliklerini sağlayan
tanınmış üçüncü taraflarca yayımlanan test sonuçları dâhil olmak üzere
diğer ilgili bilgileri.
(2) Birinci fıkra
hükümleri saklı kalmak kaydıyla, piyasa gözetimi ve denetimi
kuruluşu yıl içerisinde asgari sayıda araçta test gerçekleştirir. Söz
konusu asgari test sayısı bir önceki yılda tescil edilen her 40.000 yeni
motorlu araç için bir adettir. Ancak bu sayı beşten az olamaz. Her bir test
Ek II’de listelenen uygulanabilir mevzuata uyumu teyit eder.
(3) Yılda beşten fazla test gerçekleştiren piyasa
gözetimi ve denetimi kuruluşu, en azından asgari test sayısının %20’sini,
Ek II’de listelenen mevzuatta ortaya koyulan ve test edilen tiple alakalı
emisyona ilişkin gereklilikleri kapsayan tip onay testlerinin karşılaştırma
testleri şeklinde gerçekleştirir.
(4) İkinci ve üçüncü fıkralarda belirtilen testler,
Türkiye’de piyasa gözetimi ve denetimi kuruluşunun bu kapsamda Komisyon
veya üye ülkelerin piyasa gözetimi ve denetimi kuruluşlarıyla entegrasyon
ve anlaşma sağlaması veya yeterli altyapıyı haiz olması halinde gerçekleştirilir.
(5) Üçüncü fıkrada belirtilen testler için yapılan
harcamaların piyasa gözetimi ve denetimi kuruluşu tarafından karşılanması
şartıyla; piyasa gözetimi ve denetimi kuruluşu testlerin Komisyon
tarafından yapılması hususunda Komisyonla anlaşabilir. Bu fıkra kapsamında
gerçekleştirilen testler ikinci fıkra kapsamında gerekli olan asgari test
sayısına dâhil edilir.
(6) Piyasa gözetimi ve denetimi kuruluşu, her yıl
Foruma sunulmak üzere planlanan piyasa gözetimi ve denetimi kontrollerine
ilişkin kapsamlı bir gözden geçirme raporu
hazırlayabilir.
(7) Piyasa gözetimi ve denetimi kuruluşu, her iki
yılda bir önceki iki yıl boyunca gerçekleştirmiş olduğu her türlü uygunluk
doğrulama kontrollerini takiben elde ettikleri bulguları içeren bir rapor
düzenleyebilir. Bu rapor iki yıllık süreyi takip eden yılda Foruma
sunulabilir.
(8) Piyasa gözetimi ve denetimi kuruluşu, piyasa
gözetimi ve denetimi faaliyetlerinin gerçekleştirilmesi amacıyla gerekli
olduğunu düşündüğü yazılım ve algoritmalara erişim dâhil olmak üzere ilgili
belge, bilgi ve diğer teknik özellikleri iktisadi işletmecilerin temin
etmesini talep eder.
(9) Piyasa gözetimi ve denetimi kuruluşu, tip onayı
almış araç, sistem, aksam ve ayrı teknik üniteler için iktisadi
işletmeciler tarafından sunulan uygunluk belgeleri, tip onay işaretleri ya
da tip onayı belgelerini dikkate alır.
(10) Piyasa gözetimi ve denetimi kuruluşu, yeterli
bir zaman içinde kendisinin veya Komisyonun herhangi bir araç, sistem,
aksam veya ayrı teknik ünite ile ilgili tanımlamış olduğu tehlikelere
ilişkin yaralanma riski ya da diğer tehlikeleri engellemek için kendi
internet sitesinde yayımlamak da dâhil olmak üzere ülke genelinde
kullanıcıları uyarmak üzere gerekli tedbirleri alır. Piyasa gözetimi ve
denetimi kuruluşu, iktisadi işletmecilerin piyasada bulundurdukları araç,
sistem, aksam ya da ayrı teknik ünitelerin neden olduğu riskleri
engelleyebilecek ya da azaltabilecek eylemlerle ilgili iktisadi
işletmeciler ile iş birliği yapar.
(11) Piyasa gözetimi ve denetimi kuruluşunun bir
araç, sistem, aksam ya da ayrı teknik üniteyi on birinci bölüm uyarınca
piyasadan toplatılmasına karar verdiği durumda, söz konusu kuruluş ilgili
iktisadi işletmeciyi ve ilgili onay kuruluşunu bilgilendirir.
(12) Piyasa gözetimi ve denetimi kuruluşu
görevlerini bağımsız ve tarafsız şekilde yerine getirir. Piyasa gözetimi ve
denetimi kuruluşu, Komisyona 9 uncu maddenin dördüncü fıkrası gereğince
verilebilecek bilgi haricinde ticari sırları korumak amacıyla gizliliği
gözetir.
(13) Piyasa gözetimi ve denetimi kuruluşu, üye
ülkelerdeki piyasa gözetimi ve denetimi kuruluşları ile iş birliği
yapabilir, faaliyetlerin sonuçları hakkında Forumu ve üye ülkelerdeki
piyasa gözetimi ve denetimi kuruluşlarını bilgilendirebilir.
(14) Piyasa gözetimi ve denetimi kuruluşu ile sınır
kontrollerinden sorumlu birden fazla kuruluş olması durumunda, söz konusu
kuruluşlar verimli ve etkin şekilde iş birliği yapar ve kendi görev
alanları kapsamında bilgi paylaşımında bulunabilir.
(15) Birinci fıkrada belirtilen uygunluk doğrulama
kontrollerine ilişkin yeterli ölçeği belirlemeye yönelik ortak kriterleri
ve altıncı ve yedinci fıkralarda belirtilen genel inceleme ve raporlamanın
biçimine yönelik ortak kriterleri ortaya koyan uygulama mevzuatının/kararının
AB’de yayımlanması halinde bu mevzuat/karar Bakanlık tarafından
yayımlanabilir.
Komisyon
tarafından yapılabilecek uygunluk doğrulaması
MADDE 9 – (1) Bakanlık ile Komisyon arasında mutabakat
olması halinde; Komisyon, araç, sistem, aksam ve ayrı teknik ünitelerin
ilgili gerekliliklere uygunluğunu doğrulamak amacıyla masrafları kendisine
ait olmak üzere testler ve incelemeler organize edip gerçekleştirebilir.
Testler ve incelemeler, diğerlerinin yanı sıra istatistiksel olarak ilgili
yeterli ölçekte numunelere dayanılarak yapılan laboratuvar testleri ve yol
testleri vasıtasıyla gerçekleştirilir ve belgeye dayanan kontroller ile
desteklenir. Belirtilen testler ve incelemeler yapılırken belirlenmiş risk
değerlendirme ilkeleri, ispatlanmış şikâyetler ile Forumda paylaşılan
bilgiler ve 13 üncü maddenin onuncu fıkrasında belirtilen uygulama
mevzuatının gerekliliklerini sağlayan tanınmış üçüncü taraflarca yayımlanan
test sonuçları, piyasadaki yeni teknolojilere ilişkin bilgiler ve yoldaki
uzaktan algılama sonuçlarının raporları da dâhil olmak üzere diğer ilgili
bilgiler dikkate alınır. Testlerin ya da incelemelerin yerine getirilmesi
işi teknik servislere yaptırılabilir. Bu maddenin amaçları doğrultusunda
testlerin ya da incelemelerin yapılması işinin teknik servislere verildiği
durumda, kullanılan teknik servisin asıl tip onay testini gerçekleştiren
teknik servis ile aynı olmaması sağlanır. Söz konusu testler ve
incelemeler;
a) İkinci fıkrada belirtilen şekilde imalatçılar ya
da diğer iktisadi işletmeciler tarafından sağlanan yeni araçlar üzerinde,
b) Araç tescil belgesi sahibinin izniyle tescilli
araçlar üzerinde,
gerçekleştirilebilir.
(2) Tip onayı sahibi imalatçılar ya da diğer
iktisadi işletmeciler, talep edilmesi halinde, seçilen ve bu tip onayı
altında piyasaya arz edilmek üzere mevcut olan araç, sistem, aksam ve ayrı
teknik üniteleri temsil eden istatistiksel olarak ilgili sayıdaki araç,
sistem, aksam ve ayrı teknik üniteleri temin eder. Yukarıda belirtilen
araç, sistem, aksam ve ayrı teknik üniteler gerekli zamanda, yerde ve süre
boyunca test işlemi için sağlanır.
(3) Test ve incelemelerin öncesinde, tip onayını
vermiş olan ülke ve araç, sistem, aksam ve ayrı teknik ünitenin pazarında
bulunduğu ülke bilgilendirilir. Test ve inceleme süresince Komisyonla iş
birliği yapılabilir.
(4) Bu madde kapsamındaki testler ile incelemelerin
gerçekleştirilmesini sağlamak amacıyla, gecikmeye mahal vermeksizin,
uygunluk doğrulamasına tabi olan araç, sistem, aksam ve ayrı teknik
ünitelerin tip onayı ile ilgili olarak gerekli olan bilgiler temin edilir.
Söz konusu bilgiler asgari 28 inci maddenin birinci fıkrasında belirtilen AB
tip onayı belgesi ve eklerinde yer alan bilgileri içerir.
(5) İmalatçılar, uygunluk doğrulaması amacıyla
ihtiyaç duyulan ve 28 inci maddenin birinci fıkrasında belirtilen AB tip
onayı belgesi ve eklerinde mevcut olmayan bilgileri, ücretsiz şekilde ve
gereksiz gecikmeye mahal vermeksizin Komisyona temin eder. Bu bilgiler, tip
onay testi sırasında uygulanan test koşullarını doğru şekilde tekrarlamak
için gerekli olan tüm parametreleri ve ayarları içerir. Ticari sırların ve
kişisel verilerin korunması kaydıyla sağlanacak bilgileri belirten uygulama
mevzuatının/kararının AB’de yayımlanması halinde bu mevzuat/karar Bakanlık
tarafından yayımlanabilir.
(6) Araç, sistem, aksam ya da ayrı teknik
ünitelerin bu Yönetmelikte belirtilen tip onayı gerekliliklerine uymadığı,
araç, sistem, aksam ya da ayrı teknik ünitelerin verilen tip onayına
uymadığı ya da tip onayının yanlış verilere dayanılarak verilmiş olduğu
tespit edildiği durumda, 53 üncü ve 54 üncü maddelerde belirtilen
prosedürün başlatılması için gerekli tedbirler alınır. Testler ile
incelemelerin tip onayının doğruluğuna dair kuşku uyandırması halinde,
ilgili onay kuruluşu veya kuruluşları ve ayrıca Forum bilgilendirilir.
Yeterli bir zaman dilimi içerisinde AB ve Türkiye sınırları dâhilindeki kullanıcıları uyarmak
için uygun tedbirlerin alınmasını sağlamak amacıyla, herhangi bir yaralanma
ya da diğer hasar riskini engelleyecek ya da azaltacak şekilde herhangi bir
araç, sistem, aksam ya da ayrı teknik ünite ile ilgili tespit edilmiş olan
uygunsuzluk ilgili onay kuruluşları ile piyasa gözetimi ve denetimi
kuruluşlarına bildirilir. Gerçekleştirilen uygunluk doğrulama test işlemini
takiben bulgulara ilişkin rapor genel kullanıma açılabilir ve bu bulgular
üye ülkelere ve Foruma iletilebilir. Yukarıda belirtilen rapor değerlendirmeye
tabi tutulan araç, sistem, aksam ve ayrı teknik ünitelerin detaylarının,
ilgili imalatçının bilgileri yanı sıra varsa, uygunsuzluğun niteliği dâhil
olmak üzere bulgulara ilişkin kısa bir tarifi de içerir.
Komisyon
tarafından yapılabilecek değerlendirmeler
MADDE 10
– (1) Bakanlık ile Komisyon
arasında mutabakat olması halinde; Komisyon, değerlendirmeden önceki beş
yıllık süre içerisinde onay kuruluşu tarafından uygulamaya konan özellikle
tip onaylarını verme, üretimin uygunluğunu sağlama ve teknik servislerin
görevlendirilmesi ve izlenmesi prosedürleri gibi prosedürlere ilişkin değerlendirmeyi
organize edebilir ve gerçekleştirebilir. Bu değerlendirmeler,
değerlendirmeden önceki beş yıllık süre içerisinde rastgele seçilen numune
kullanılarak, verilmiş olan tip onaylarının 26 ncı maddenin ikinci
fıkrasının (c) bendinde belirtilen uygulanabilir gerekliliklere uygunluğuna
ilişkin değerlendirmeyi içerir.
(2) Değerlendirmeler, bu Yönetmeliğin yeknesak
uygulanmasını ve en iyi uygulamaların paylaşılmasını sağlamak amacıyla onay
kuruluşlarına yardımcı olmak amacıyla yapılır.
(3) Değerlendirmeler, ilgili kuruluşların haklarına
saygı göstererek mevzuat çerçevesinde orantılılık ilkesine uygun olur.
Değerlendirme bağımsız ve tarafsız şekilde yerine getirilir ve ilgili
mevzuat uyarınca ticari sırların korunması için gizlilik ilkesine uyar.
(4) Onay kuruluşu, kendisine gerekli her türlü
yardımı yaparak ve gerekli her türlü belgeyi temin ederek Komisyon ile iş
birliği içerisinde değerlendirmenin yapılmasını sağlar.
(5) Değerlendirme sürecine iştirak eden personelin
yeterli niteliğe sahip olması ve yeterli şekilde eğitilmiş olması sağlanır.
Değerlendirme öncesinde yeterli süre içerisinde, değerlendirmenin
başlayacağı tarih ve değerlendirmeyi gerçekleştirecek personelin kimlik
bilgileri ilgili onay kuruluşlarına bildirilir. Onay kuruluşunun tesislerinde
yapılacak değerlendirmenin süresi normal şartlar altında iki günü ve her
halükârda üç günü aşamaz.
(6) Beş yıllık süre içerisinde en az bir adet AB
tip onayı vermiş olan her bir onay kuruluşu, belirtilen dönem içerisinde
bir defa değerlendirilir. Onay kuruluşunun ilk değerlendirilmesinde,
verilmiş olan tip onaylarının kapsam ve aralığı göz önüne alınarak,
uyguladığı prosedürlerin bu Yönetmeliğin etkin şekilde uygulanmasını
sağladığını göstermesi halinde onay kuruluşunun değerlendirmesi daha az
sıklıkta yapılabilir.
(7) Tavsiyeler dâhil olmak üzere, değerlendirmenin
sonucu Foruma iletilebilir ve sonuca ilişkin özeti kamuoyuna açıklanabilir.
(8) Değerlendirmenin sonucunda yer alan her türlü
tavsiyenin nasıl ele alındığı ile ilgili olarak Foruma bilgi verilebilir.
(9) Forumun değerlendirmelerini dikkate alarak,
değerlendirmenin kapsamını ve kullanılan metodolojiyi, değerlendirme
ekibinin yapısını, en az beş yıllık süreyi kapsayan değerlendirmeleri ve
kapsamında belirtilen değerlendirmelerin sıklığının azaltıldığı özel
koşulları belirtmeye ilişkin ortak kriterleri ortaya koyan uygulama mevzuatının/kararının
AB’de yayımlanması halinde bu mevzuat/karar Bakanlık tarafından
yayımlanabilir.
Forum
MADDE 11
– (1) Bakanlık, her bir üye ülke
tarafından atanan temsilcilerden oluşan ve Komisyonun başkanlık edip
yönettiği Foruma katılabilir. Uygun olduğu durumlarda, teknik servisler, 13
üncü maddenin onuncu fıkrasında belirtilen
uygulama mevzuatındaki gereklilikleri karşılayan tanınmış üçüncü
taraflar, Avrupa Parlamentosunun, sanayinin ve ilgili iktisadi
işletmecilerin temsilcileri ile güvenlik ve çevre konularına müdâhil olan
paydaşlar Komisyon tarafından Forumun gözlemcileri olarak davet edilebilir.
Forumun danışmanlık görevleri; yeknesak yorumlama ve uygulama, uygulama
sorunları ile ilgili bilgilerin alışverişi, özellikle değerlendirme ile
ilgili olmak üzere iş birliğini, teknik servislerin görevlendirilmesi ve
izlenmesi, çalışma yöntemlerinin geliştirilmesi, elektronik bilgi alışveriş
prosedürünün geliştirilmesi ve uyumlaştırılmış uygulama projeleri ve
cezalarına ilişkin değerlendirmeyi kolaylaştırmak amacıyla en iyi
uygulamaların tanıtılmasıdır.
(2) Forum aşağıdaki hususları dikkate
alabilmektedir:
a) Yeknesak yorumlama ve uygulamaya ilişkin
hususlar.
b) 6 ncı maddenin sekizinci ve dokuzuncu fıkraları
uyarınca gerçekleştirilen tip onayı ile piyasa gözetimi ve denetimine
ilişkin faaliyetlerin sonuçları.
c) 9 uncu madde uyarınca gerçekleştirilen testler
ve incelemelerin sonuçları.
ç) 10 uncu madde uyarınca yapılan değerlendirmeler.
d) 13 üncü maddenin onuncu fıkrasında belirtilen
mevzuattaki gereklilikleri karşılayan tanınmış üçüncü taraflarca sunulan
olası uygunsuzluk ile ilgili test raporları.
e) 31 inci madde uyarınca onay kuruluşu tarafından
gerçekleştirilen üretimin uygunluğu faaliyetlerine ilişkin sonuçlar.
f) 67 nci maddenin altıncı fıkrası kapsamında
teknik servislerin değerlendirilmesi, görevlendirilmesi ve bildirilmesi ile
teknik servislerin izlenmesine yönelik prosedürleri hakkında verilen
bilgiler.
g) 67 nci maddenin onuncu fıkrası ve 78 inci
maddenin dördüncü fıkrası uyarınca teknik servislerin değerlendirilmesi,
görevlendirilmesi ve izlenmesi ile ilişkili bu Yönetmelikte ortaya konan
gerekliliklerin uygulanması ile ilgili genel konular.
ğ) İktisadi işletmecilerin ihlalleri.
h) On birinci bölümde ortaya konan düzeltici ya da
önleyici önlemlerin uygulanması.
ı) Piyasa gözetimi ve denetimi faaliyetlerinin
planlanması, koordinasyonu ve sonuçları.
i) On dördüncü bölümde belirtilen araç OBD
bilgilerine ve araç tamir ve bakım bilgilerine ilişkin hususlar ile
özellikle 65 inci maddede belirlenen prosedürlerin uygulanması ile ilgili
hususlar.
(3) 8 inci maddenin yedinci fıkrası uyarınca
sunulan raporlara dayanarak, Komisyon iki yıllık bazda kamuoyuna açık
şekilde piyasa gözetimi ve denetimi faaliyetleri hakkındaki özet raporu
yayımlaması halinde bu rapor, Bakanlık tarafından da değerlendirmeye
alınabilir.
(4) Her yıl Forumun faaliyetlerine ilişkin özet raporun
Komisyon tarafından Avrupa Parlamentosuna sunulması halinde bu rapor,
Bakanlık tarafından da değerlendirmeye alınabilir.
(5) Danışmanlık görevinin bir parçası olarak ve
ikinci fıkra kapsamındaki değerlendirmelerin sonucunu göz önünde
bulundurarak Forum tarafından verilen görüş veya tavsiyeler, Bakanlık
tarafından da değerlendirmeye alınabilir.
(6) Uygulama mevzuatı yayımlanırken, beşinci fıkra
uyarınca Forum tarafından ifade edilen görüşler değerlendirmeye alınabilir.
AB’nin
çevrimiçi veri alışverişi
MADDE 12
– (1) İlgili AB otoritesi
tarafından verilen yetkiye tabi olmak kaydıyla; Bakanlık, her türlü AB tip
onayına ilişkin değişiklikler, retler ya da geri çekmeler yanında test
raporları dâhil olmak üzere, 28 inci maddenin birinci fıkrasında belirtilen
AB tip onayı belgeleri ile bunların eklerine yönelik 27 nci maddede
belirtilen AB’nin ortak güvenli elektronik bilgi alışveriş sistemini
kullanabilir. İlgili AB otoritesi tarafından verilen yetkiye tabi olmak kaydıyla;
Bakanlık, piyasa gözetimi ve denetimi, geri çağırmalar ve diğer ilgili
faaliyetler için kurulan hızlı bilgi sistemi RAPEX’i ve piyasa gözetimi ve
denetimi hakkındaki bilgi ve iletişim sistemi ICSMS’yi kullanabilir.
(2) 5/7/2026 tarihinden itibaren, araç tanıtım
numarası vasıtasıyla, 37 nci maddeye uygun olarak AB’nin ortak güvenli
elektronik bilgi alışveriş sistemindeki veya Türkiye’de bu amaçla benzer
bir sistemdeki elektronik ortamda yapılandırılmış veri olarak her bir
aracın uygunluk belgesi, kamunun erişimine sunulabilir. 5/7/2026 tarihinden
itibaren, 37 nci maddeye uygun olarak AB’nin ortak güvenli elektronik bilgi
alışveriş sisteminde veya Türkiye’de bu amaçla benzer bir sistemde
elektronik ortamda yapılandırılmış veri olarak araç tanıtım numaraları
haricinde, uygunluk belgesinde yer alan bilgiler kamunun erişimine
sunulabilir. Bilgilerin formatını ve bunlara kamu erişimine ait kriterleri
belirleyen uygulama mevzuatının/kararının AB’de yayımlanması halinde bu
mevzuat/karar Bakanlık tarafından yayımlanabilir.
(3) Piyasa gözetimi ve denetimi faaliyetlerini
kolaylaştırmak ve tüketiciler ile üçüncü şahsılara temin edilen bilgilerin
koordinasyonunu, tutarlılığını ve doğruluğunu sağlamak amacıyla 27 nci
maddede belirtilen AB’nin ortak güvenli alışveriş sistemi, RAPEX ve ICSMS
arasında bir ara yüzü kurmak amacıyla gerekli olan çalışmalara katkı
sağlanabilir.
(4) Bakanlık; verilen, kapsam genişletmesi yapılan,
reddedilen veya geri çekilen araç, sistem, aksam ve ayrı teknik ünite AB
tip onaylarına ilişkin bir liste yanında ilgili AB tip onayları için
testleri yapan teknik servislerin listesini, 1/9/2022 tarihinden itibaren
27 nci maddede belirtilen AB’nin ortak güvenli alışveriş sistemine
bildirebilir. Bilgilerin biçimini ve kamu erişimine ilişkin kriterlerini
belirleyen uygulama mevzuatının/kararının AB’de yayımlanması halinde bu
mevzuat/karar Bakanlık tarafından yayımlanabilir.
(5) Komisyon tarafından 13 üncü maddenin onuncu
fıkrasında belirtilen uygulama mevzuatındaki gereklilikleri karşılayan
tanınmış üçüncü taraflardan gelen araç, sistem, aksam ve ayrı teknik
ünitelerin performansı hakkındaki test sonuçları ile şikâyetlere kamunun
erişimini sağlamak amacıyla bir sistem geliştirilmesi halinde bu sistem,
Bakanlık tarafından da değerlendirmeye alınabilir.
İmalatçıların
genel yükümlülükleri
MADDE 13
– (1) İmalatçılar, imal ettikleri
ve piyasaya arz ettikleri araç, sistem, aksam ve ayrı teknik ünitelerin
özellikle 5 inci madde dâhil olmak üzere bu Yönetmelikte belirtilen
gereklilikler uyarınca imal edilmiş ve onaylanmış olmalarını sağlar.
(2) İmalatçılar onay prosedürünün tüm yönlerinden
ve üretimin uygunluğunu sağlamaktan onay kuruluşuna karşı sorumludur. Çok
aşamalı tip onayı durumunda, imalatçılar, aracın tamamlanma aşamasında
ilâve ettikleri sistem, aksam ya da ayrı teknik ünitelerin onayı ve
üretimin uygunluğundan da sorumludur. Önceki aşamalarda hali hazırda
onaylanmış olan aksam, sistem ya da ayrı teknik üniteleri değiştiren
imalatçılar, değiştirilen aksam, sistem ya da ayrı teknik ünitelerin tip
onayı ile üretimin uygunluğu konusunda da sorumludur. Bir önceki aşamaya
ait imalatçılar, aksam tip onayı, sistem tip onayı ya da ayrı teknik ünite
tip onayı veya komple araç tip onayını etkileyen her türlü değişikliğe
ilişkin bilgileri sonraki aşamadaki imalatçılara sağlar. Yukarıda
belirtilen bilgiler komple araç tip onayı ile ilgili yeni kapsam genişletme
düzenlenir düzenlenmez ve en geç tamamlanmamış aracın imalatının başlangıç
tarihinde sağlanır.
(3) Tamamlanmamış bir aracı, önceki aşama tip
onayında hali hazırda değerlendirilmiş olan gerekliliklerinin değişmesine
ve aracın farklı bir araç kategorisine dönüşmesine neden olacak şekilde
değiştiren imalatçılar, değişen aracın yeni araç kategorisi için geçerli
olan gerekliliklere uygunluğundan da sorumludur.
(4) Araç, sistem, aksam ve ayrı teknik ünitelerin
AB tip onayının amaçları doğrultusunda, üye ülkeler haricinde yurt dışında
yerleşik imalatçılar, onay kuruluşu nezdinde kendilerini temsil etmek üzere
Türkiye’de yerleşik bir temsilci atamak zorundadır. Piyasa gözetimi ve
denetimi amaçları doğrultusunda, üye ülkeler haricinde yurt dışında
yerleşik imalatçılar, piyasa gözetimi ve denetimi kuruluşu nezdinde
kendilerini temsil etmek üzere Türkiye’de yerleşik bir temsilci atamak
zorundadır. Söz konusu imalatçılar, AB tip onayının ve piyasa gözetimi ve
denetiminin amaçları doğrultusunda aynı temsilciyi atayabilir.
(5) İmalatçılar araç, sistem, aksam ve ayrı teknik
ünitelerinin, normal çalışma koşulları altında makul şekilde çalışırken
test prosedürleri sırasında bu Yönetmeliğe uymayacakları biçimde
performansı değiştiren stratejileri ya da diğer yöntemleri içermeyecek
şekilde tasarımlanmalarını sağlar.
(6) İmalatçılar araç, sistem, aksam ve ayrı teknik
ünitelerin seri üretiminin onaylı tip ile uyumlu kalmasını sağlayacak
prosedürler belirler.
(7) İmalatçılar piyasaya arz ettikleri araç,
sistem, aksam, ayrı teknik ünite, parça ve ekipmanların uygunsuzluğu,
şüpheli olayları ya da riskleri ile ilgili aldıkları her türlü şikâyeti
inceler. İmalatçılar, etkilenen araç, sistem, aksam, ayrı teknik ünite,
parça ya da ekipmanın tipini tam olarak tanımlamak için gereken detaylar
ile sorunun tarifini her bir şikâyet için içeren dokümantasyonu oluşturarak
yukarıda belirtilen şikâyetlerin kaydını tutar ve ispatlanmış şikâyetlerin
söz konusu olduğu durumda ise konu hakkında kendi dağıtıcılarını ve
ithalatçılarını bilgilendirir.
(8) 38 inci madde uyarınca araçların tanıtım
plakası ve bu araçların aksamlarında ya da ayrı teknik ünitelerinde yer
alan tip onay işaretine ilâve olarak, imalatçılar piyasada bulundurdukları
araçlar, aksamlar ya da ayrı teknik üniteler üzerinde ve mümkün
olmadığında, aksam ya da ayrı teknik üniteler ile birlikte olan belge ya da
ambalajı üzerinde kendi isimlerini, tescilli ticari unvanlarını ya da
tescilli ticari markalarını ve ülke dâhilindeki irtibat adreslerini belirtmek
zorundadır.
(9) İmalatçı; kendi sorumluğu altında iken araç,
sistem, aksam ya da ayrı teknik ünitelerin depolama ya da nakliye
koşullarının, araç, sistem, aksam ya da ayrı teknik ünitelerin bu
Yönetmelikte ortaya koyulan gerekliliklere uygunluğunu bozmamasını sağlar.
(10) 9 uncu maddenin beşinci fıkrası saklı kalmak
kaydıyla ve ilgili mevzuat uyarınca ticari sırların korunması ile kişisel
verilerin saklanmasına tabi olmak kaydıyla, araç imalatçıları, tip onay
test işlemi sırasında uygulanan test koşullarının benzerini doğru şekilde
tekrarlamak için gerekli olan her türlü parametre ve ayar dâhil olmak
üzere, muhtemel bir uygunsuzluğa ilişkin üçüncü taraflar tarafından
yapılacak test işlemi için ihtiyaç duyulan verileri sağlar. Ücretsiz olarak
temin edilecek veriler yanında kamu güvenliği ya da çevresel koruma
alanlarındaki meşru sebepleri ile yeterli test imkânlarına yönelik başvuru
hakkını ispatlamak amacıyla üçüncü tarafların sağlaması gereken şartları
belirten uygulama mevzuatının/kararının AB’de yayımlanması halinde bu
mevzuat/karar Bakanlık tarafından yayımlanabilir.
Uygun
olmayan ya da ciddi risk teşkil eden araç, sistem, aksam, ayrı teknik
ünite, parça ve ekipmanlara ilişkin imalatçının yükümlülükleri
MADDE 14
– (1) Piyasaya arz edilmiş ya da
hizmete girmiş olan araç, sistem, aksam, ayrı teknik ünite, parça veya
ekipmanın bu Yönetmeliğe uygun olmadığı ya da tip onayının yanlış verilere
dayanarak verilmiş olduğu durumda imalatçı, uygun olduğu şekilde, araç,
sistem, aksam, ayrı teknik ünite, parça ya da ekipmanı uyumlu hale
getirmek, ilgili ürünü piyasadan çekmek ya da ürünü geri çağırmak için
gerekli olan düzeltici önlemleri alır. İmalatçı uygunsuzluk ve bu
uygunsuzluğa dair alınan önlemin detayını tip onayını düzenleyen onay
kuruluşuna derhal bildirir.
(2) Araç, sistem, aksam, ayrı teknik ünite, parça
ya da ekipmanın ciddi risk teşkil ettiği durumda, imalatçı, risk ve bu
riske ilişkin olarak alınan her türlü önlem hakkındaki detaylı bilgileri
derhal onay kuruluşuna ve piyasa gözetimi ve denetimi kuruluşuna sağlar.
(3) İmalatçılar, aracın AB tip onayının geçerlilik
tarihinin bitiminden itibaren on yıl ve sistem, aksam ya da ayrı teknik
ünitenin AB tip onayının geçerlilik tarihinin bitiminden itibaren beş
yıllık süre boyunca, 28 inci maddenin birinci fıkrasında belirtilen AB tip
onayı belgeleri ile bunların eklerini arşivler. Araç imalatçıları, aracın
imalat tarihinden itibaren on yıllık süre boyunca 36 ncı maddede belirtilen
uygunluk belgelerinin kopyalarını istendiğinde onay kuruluşuna sunabilmek
üzere saklamak zorundadır.
(4) İmalatçılar, Bakanlığın talebi üzerine, araç,
sistem, aksam, ayrı teknik ünite, parça veya ekipmanın uygunluğunu gösteren
AB tip onayı belgesinin veya 55 inci maddenin birinci fıkrasında belirtilen
izin belgesinin kopyasını Türkçe veya Bakanlığın kabul edeceği bir dilde
sağlamak zorundadır. İmalatçılar, Bakanlığın talebi üzerine, piyasaya arz
edilen araç, sistem, aksam, ayrı teknik ünite, parça veya ekipmanların
teşkil ettiği riskleri ortadan kaldırmak için 4703 sayılı Kanun ve
Ürünlerin Piyasa Gözetimi ve Denetimine Dair Yönetmeliğin 10 uncu ve 11
inci maddeleri doğrultusunda gerçekleştirilen tüm faaliyetlerde Bakanlık
ile iş birliği yapar.
İmalatçı
temsilcisinin yükümlülükleri
MADDE 15
– (1) İmalatçı temsilcisi
imalatçıdan alınan yetkide belirtilen görevleri yerine getirir. Bu yetki
belgesi, imalatçı temsilcisinin asgari olarak aşağıdakileri yapmasına
olanak verir:
a) İmalatçı temsilcisi, 28 inci maddenin birinci
fıkrasında belirtilen AB tip onayı belgesi ile eklerine ve uygunluk
belgesine Türkçe veya Bakanlığın kabul edeceği bir dilde erişimi sağlar.
Uygunluk belgesinin Türkçe dışında bir dilde düzenlenmesi halinde,
beraberinde imalatçı temsilcisi tarafından onaylı veya imzalı şekilde
Türkçe’ye çevirisi bulunur. İmalatçı temsilcisi, belirtilen belgeler aracın
AB tip onayının geçerlilik tarihinin bitiminden itibaren on yıllık ve
sistem, aksam ya da ayrı teknik ünitenin AB tip onayının geçerlilik
tarihinin bitiminden itibaren beş yıllık süre boyunca onay kuruluşunun ve
piyasa gözetimi ve denetimi kuruluşunun kullanımına sunar.
b) İmalatçı temsilcisi, onay kuruluşundan gelen
talep üzerine araç, sistem, aksam ya da ayrı teknik ünitenin üretiminin
uygunluğunu kanıtlamak için gerekli olan yazılımlar ve algoritmalar da
dâhil olmak üzere her türlü bilgi, belge ve diğer teknik özellikleri onay
kuruluşuna sağlar.
c) İmalatçı temsilcisi, yukarıda belirtilen
yetkinin kapsadığı araç, sistem, aksam, ayrı teknik ünite, parça ya da
ekipmanların taşıdığı ciddi riski ortadan kaldırmak için gerçekleştirilecek
her türlü faaliyet hakkında talep üzerine onay kuruluşu ve piyasa gözetimi
ve denetimi kuruluşu ile iş birliği yapar.
ç) İmalatçı temsilcisi, yukarıda belirtilen
yetkinin kapsadığı araç, sistem, aksam, ayrı teknik ünite, parça ya da
ekipmanlar ile ilişkili riskler, şüphelenilen olaylar ya da uygunsuzluk
sorunları ile alakalı şikâyetler ve raporlar hakkında imalatçıyı derhal
bilgilendirir.
d) İmalatçı temsilcisi, imalatçının bu Yönetmelik
kapsamındaki yükümlülüklere aykırı hareket etmesi halinde herhangi bir ceza
söz konusu olmaksızın bu yetkiyi feshetme hakkına sahiptir.
(2) Birinci fıkranın (d) bendinde belirtilen
gerekçelerle yetkisi sona eren imalatçı temsilcisi tip onayını vermiş olan
onay kuruluşunu derhal bilgilendirir. Temin edilecek olan bilgiler asgari
olarak aşağıdakileri içerir:
a) Yetkinin fesih tarihini.
b) Her türlü tanıtım malzemesi de dâhil olmak
üzere, imalatçı tarafından temin edilen bilgilerde yetkisi sona eren
imalatçı temsilcisinin belirtilebileceği tarih.
c) Gizlilik hususları ile mülkiyete ilişkin haklar
da dâhil olmak üzere belgelerin devri.
ç) Kendilerine ilişkin olarak yetkisi sona eren
imalatçı temsilcisinin imalatçı temsilcisi olarak atanmış olduğu araç,
sistem, aksam, ayrı teknik ünite, parça ya da ekipmana ilişkin her türlü
şikâyet ya da riskler ile şüphelenilen olaylara ilişkin raporları imalatçıya
ya da yeni imalatçı temsilcisine iletmek konusunda yetkinin bitimi
sonrasında yetkisi sona eren imalatçı temsilcisinin yükümlülüğü.
İthalatçıların
yükümlülükleri
MADDE 16
– (1) İthalatçılar bu Yönetmeliğe
uygun olan araç, sistem, aksam ya da ayrı teknik üniteleri piyasaya arz
eder.
(2) Tip onayı almış olan bir araç, sistem, aksam ya
da ayrı teknik üniteyi piyasaya arz etmeden önce, ithalatçılar bunların
geçerli bir AB tip onayı bulunduğunu, sistem, aksam ya da ayrı teknik
ünitenin gerekli tip onay işaretini taşıdığını ve 13 üncü maddenin
sekizinci fıkrasına uygun olduğunu garanti eder. Bir araç söz konusu olduğu
durumda, ithalatçı araçla beraber gerekli uygunluk belgesinin mevcut
olmasını sağlar.
(3) Bir araç, sistem, aksam ya da ayrı teknik ünitenin
bu Yönetmeliğin gerekliliklerine uygun olmadığı ve özellikle tip onayına
uygun olmadığı durumda ithalatçılar, belirtilen ürünler uygun hale
getirilene kadar, araç, sistem, aksam ya da ayrı teknik üniteyi piyasaya
arz edemez, hizmete girmesine izin veremez ya da tescil ettiremez.
(4) Bir araç, sistem, aksam, ayrı teknik ünite,
parça ya da ekipmanın ciddi risk taşıdığı durumda, ithalatçılar konu
hakkında imalatçıyı ve piyasa gözetimi ve denetimi kuruluşunu
bilgilendirir. Tip onaylı araç, sistem, aksam ve ayrı teknik üniteler için,
ithalatçılar aynı zamanda tip onayını veren onay kuruluşunu da
bilgilendirir.
(5) İthalatçılar adlarını, tescilli ticari
unvanlarını ya da ticari markalarını ve iletişim adreslerini araç, aksam,
ayrı teknik ünite, parça ya da ekipman üzerinde veya bunun mümkün olmadığı
durumda aksam, ayrı teknik ünite, parça ya da ekipmanın ambalajı ya da
belgesi üzerinde belirtir.
(6) İthalatçılar araç, sistem, aksam ya da ayrı
teknik ünite ile beraber 59 uncu maddenin gerektirdiği talimatlar ile
bilgilerin Türkçe olmasını sağlar.
(7) Tüketicilerin sağlığı ile güvenliğini korumak
amacıyla, ithalatçılar piyasaya arz ettikleri araç, sistem, aksam, ayrı
teknik ünite, parça ya da ekipmanlarla ilgili şikâyet ve ürün geri
çağırmalarına ilişkin kayıtları tutar ve distribütörlerini bu tür
şikâyetler ve geri çağırmalar konusunda bilgilendirir.
(8) İthalatçılar piyasaya arz ettikleri araç,
sistem, aksam, ayrı teknik ünite, parça ya da ekipmanlar ile ilişkili
riskler, şüphelenilen olaylar ve uygunsuzluk sorunları ile alakalı almış
oldukları her türlü şikâyeti derhal ilgili imalatçıya bildirir.
(9) İthalatçı kendi sorumluğu altında iken araç,
sistem, aksam ya da ayrı teknik ünitelerin depolama ya da nakliye
koşullarının, araç, sistem, aksam ya da ayrı teknik ünitelerin bu
Yönetmelikte ortaya koyulan gerekliliklere uygunluğunu bozmamasını sağlar.
Uygun
olmayan ya da ciddi risk teşkil eden araç, sistem, aksam, ayrı teknik
ünite, parça ve ekipmanlara ilişkin ithalatçının yükümlülükleri
MADDE 17
– (1) İthalatçılar tarafından
piyasaya arz edilen araç, sistem, aksam, ayrı teknik ünite, parça ya da
ekipmanın bu Yönetmeliğe uygun olmaması halinde, ithalatçılar imalatçı
gözetimi altında, söz konusu araç, sistem, aksam, ayrı teknik ünite, parça
ya da ekipmanı uygun hale getirmek için gerekli düzeltici tedbirleri derhal
alır, gerekli durumlarda piyasadan çeker veya geri çağırır. İthalatçılar
aynı zamanda imalatçıyı ve tip onayını veren onay kuruluşunu da
bilgilendirir.
(2) Piyasaya arz edilen araç, sistem, aksam, ayrı
teknik ünite, parça ya da ekipmanın ciddi risk taşıması halinde,
ithalatçılar ciddi risk hakkında imalatçı, onay kuruluşu ve piyasa gözetimi
ve denetimi kuruluşunu derhal bilgilendirir. İthalatçılar aynı zamanda
gerçekleştirilen her türlü eylemle ilgili onay kuruluşunu ve piyasa
gözetimi ve denetimi kuruluşunu bilgilendirir ve özellikle ciddi riskin ve
imalatçı tarafından alınan her türlü önlemin detaylarını da sağlar.
(3) İthalatçılar, aracın AB tip onayının geçerlilik
süresinin bitiminden itibaren on yıl ve sistem, aksam ya da ayrı teknik
ünitenin AB tip onayının geçerlilik tarihinin bitiminden itibaren beş
yıllık süre boyunca, 28 inci maddenin birinci fıkrasında belirtilen AB tip
onayı belgesinin ve eklerinin kopyasını arşivler ve talep edilmesi halinde
onay kuruluşu ile piyasa gözetimi ve denetimi kuruluşunun kullanımına
sunar.
(4) İthalatçılar, Bakanlığın talebi üzerine, araç,
sistem, aksam ya da ayrı teknik ünitenin uygunluğunu gösteren her türlü
bilgi ve belgeyi Türkçe veya Bakanlığın kabul edeceği bir dilde sağlamak
zorundadır. İthalatçılar, Bakanlığın talebi üzerine, piyasaya arz edilen araç,
sistem, aksam, ayrı teknik ünite, parça veya ekipmanların teşkil ettiği
riskleri ortadan kaldırmak için 4703 sayılı Kanun ve Ürünlerin Piyasa
Gözetimi ve Denetimine Dair Yönetmeliğin 10 uncu ve 11 inci maddeleri
doğrultusunda gerçekleştirilen tüm faaliyetlerde Bakanlık ile iş birliği
yapar.
Dağıtıcıların
yükümlülükleri
MADDE 18
– (1) Dağıtıcılar, bir araç,
sistem, aksam ya da ayrı teknik üniteyi piyasada bulundurmadan önce, söz
konusu araç, sistem, aksam ya da ayrı teknik ünitenin gerekli tanıtım
plakası ya da tip onay işaretini taşıdığını, ürünün beraberinde 59 uncu
maddenin gerektirdiği belgelerin, talimatların ve güvenlik bilgilerinin
Türkçe sağlandığını ve imalatçının ve ithalatçının sırasıyla 13 üncü
maddenin sekizinci fıkrası ve 16 ncı maddenin beşinci fıkrasında belirtilen
gerekliliklere uyduğunu garanti eder.
(2) Dağıtıcılar piyasaya arz ettikleri araç,
sistem, aksam, ayrı teknik ünite, parça ya da ekipmanlardaki riskler,
şüphelenilen olaylar ya da uygunsuzluk sorunları ile ilgili almış oldukları
her türlü şikâyeti derhal ilgili imalatçıya bildirir.
(3) Dağıtıcı; kendi sorumluluğu altında iken araç,
sistem, aksam ya da ayrı teknik ünitelerin depolama ya da nakliye
koşullarının, araç, sistem, aksam ya da ayrı teknik ünitelerin bu
Yönetmelikte ortaya koyulan gerekliliklere uygunluğunu bozmamasını sağlar.
Dağıtıcıların
uygun olmayan ya da ciddi risk teşkil eden araç, sistem, aksam, ayrı teknik
ünite, parça ya da ekipmanlar ile ilgili yükümlülükleri
MADDE 19
– (1) Bir araç, sistem, aksam,
ayrı teknik ünite, parça ya da ekipmanın bu Yönetmelikte yer alan gerekliliklere
uygun olmadığı durumda, dağıtıcılar imalatçıyı, ithalatçıyı ve AB tip
onayını veren onay kuruluşunu konu hakkında bilgilendirir ve uygun hale
getirilene kadar söz konusu araç, sistem, aksam, ayrı teknik ünite, parça
ya da ekipmanı piyasada bulunduramaz.
(2) Dağıtıcılar tarafından piyasada bulundurulan
bir araç, sistem, aksam, ayrı teknik ünite, parça ya da ekipmanın bu
Yönetmelikte yer alan gerekliliklere uygun olmadığı durumda, dağıtıcılar
ithalatçıyı ve AB tip onayını veren onay kuruluşunu bilgilendirir.
(3) Bir araç, sistem, aksam, ayrı teknik ünite,
parça ya da ekipmanın ciddi risk taşıdığı durumda, dağıtıcılar söz konusu
ciddi risk ile alakalı detaylı bilgileri imalatçıya, ithalatçıya, onay
kuruluşuna ve piyasa gözetimi ve denetimi kuruluşuna derhal bildirir.
Dağıtıcılar aynı zamanda gerçekleştirilen her türlü faaliyet konusunda söz
konusu kurumları bilgilendirir ve imalatçı tarafından alınan her türlü
önlemin detaylarını temin eder.
(4) Dağıtıcılar, Bakanlığın talebi üzerine,
piyasaya arz ettikleri araç, sistem, aksam, ayrı teknik ünite, parça veya
ekipmanların teşkil ettiği riskleri ortadan kaldırmak için 4703 sayılı
Kanun ve Ürünlerin Piyasa Gözetimi ve Denetimine Dair Yönetmeliğin 10 uncu
ve 11 inci maddeleri doğrultusunda gerçekleştirilen tüm faaliyetlerde
Bakanlık ile iş birliği yapar.
İmalatçıların
yükümlülüklerinin ithalatçılar ve dağıtıcılar için geçerli olduğu durumlar
MADDE 20
– (1) Bir ithalatçı ya da dağıtıcı
bu Yönetmeliğin amaçları doğrultusunda
aşağıda belirtilen durumlarda imalatçı olarak kabul edilir ve 8
inci, 13 üncü ve 14 üncü maddeler kapsamında imalatçıların yükümlülüklerine
tabi olur:
a) Bir ithalatçı ya da dağıtıcının kendi adı ya da
ticari markası altında bir araç, sistem, aksam ya da ayrı teknik üniteyi
piyasaya sürdüğü ya da hizmete girmesinden sorumlu olduğu durumda ya da
araç, aksam, ayrı teknik üniteyi ilgili mevzuat gerekliliklerine uygun
olmayacak şekilde değiştirdiği durumda.
b) Bir ithalatçı ya da dağıtıcının Türkiye ve
AB’nin sınırları dışında bir imalatçıya verilen BM/AEK tip onayına
dayanarak bir sistem, aksam ya da ayrı teknik üniteyi piyasaya arz
edilmesinden ya da hizmete girmesinden sorumlu olduğu ve Türkiye ve AB
sınırları dâhilinde imalatçının temsilcisini tanımlamanın mümkün olmadığı
durumda.
İktisadi
işletmecilerin tanımlanması
MADDE 21
– (1) Onay kuruluşu ya da piyasa
gözetimi ve denetimi kuruluşunun talebi üzerine, bir aracın piyasaya arz
edilmesinden sonra on yıl, bir sistem, aksam, ayrı teknik ünite, parça ya
da ekipmanın piyasaya arz edilmesinden sonra beş yıl boyunca, iktisadi
işletmeciler aşağıda yer alan hususlar konusundaki bilgileri sağlar:
a) Kendisine bir araç, sistem, aksam, ayrı teknik
ünite, parça veya donanım tedarik etmiş olan herhangi bir iktisadi
işletmecinin kimliğini.
b) Bir araç, sistem, aksam, ayrı teknik ünite,
parça veya donanım tedarik etmiş olduğu herhangi bir iktisadi işletmecinin
kimliğini.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
AB Tip Onayına
İlişkin Prosedürler
AB tip
onayına ilişkin prosedürler
MADDE 22
– (1) Komple araç tip onayı için
başvuru yaparken, imalatçı aşağıda yer alan prosedürlerden birini seçebilir
ve ayrıca, imalatçı tamamlanmamış ya da tamamlanmış araca ilişkin çok
aşamalı tip onayını da seçebilir:
a) Kademeli tip onayı.
b) Tek aşamalı tip onayı.
c) Karma tip onayı.
(2) Ek II’de listelenen mevzuata ilişkin
gereklilikler saklı kalmak kaydıyla, sistem tip onayı, aksam tip onayı ve
ayrı teknik ünite tip onayı için sadece tek aşamalı tip onayı
uygulanabilir.
(3) Çok aşamalı tip onayı, aracın tamamlanma durumu
da göz önünde bulundurularak, 24 üncü maddede belirtilen tanıtım dosyasında
yer alan detaylara uygun ve Ek II’de listelenen mevzuatta ortaya koyulan
teknik gereklilikleri sağlayan tamamlanmamış ya da tamamlanmış araç tipi
için verilir. Çok aşamalı tip onayı aynı zamanda tamamlanmaları sonrasında
bir başka imalatçı tarafından dönüştürülen ya da değiştirilen tam araçlar
için de geçerlidir.
(4) Tamamlanmanın son aşamasına ilişkin AB tip
onayı sadece onay kuruluşunun Ek IX’da ortaya koyulan prosedürler uyarınca
son aşamada onaylanan araç tipinin onaylanma anında geçerli bütün teknik
gereklilikleri sağladığının teyit edilmesi sonrasında verilir. Doğrulama
işlemi, AB tip onayının farklı araç kategorisine verilmiş olduğu durum
dâhil olmak üzere, çok aşamalı tip onayı prosedürü sırasında verilmiş olan
tamamlanmamış araç tipine ilişkin AB tip onayının kapsadığı tüm
gerekliliklerin belgeye dayanan kontrolünü içerir.
(5) Birinci fıkrada belirtilen AB tip onayına
ilişkin prosedürün seçimi, onaylanmış araç tipinin komple araç tip onayının
verilmesi sırasında uyması gereken şartları etkilemez.
(6) Tek aşamada imal edilen araçlar için geçerli
olan gereklilikler saklı kalmak kaydıyla, çok aşamalı tip onayı aynı
zamanda tek bir imalatçı tarafından da kullanılabilir. Tek bir imalatçı
tarafından imal edilen araçlar 41 inci, 42 nci ve 49 uncu maddelerin
amaçları doğrultusunda çok aşamalı kabul edilmez.
AB tip
onayı için başvuru
MADDE 23
– (1) İmalatçı, AB tip onayı
başvurusunu ve 24 üncü maddede belirtilen tanıtım dosyasını onay kuruluşuna
teslim eder.
(2) Bir araç, sistem, aksam ya da ayrı teknik ünite
tipine ilişkin olarak sadece bir başvuru yapılır. Belirtilen tek başvuru sadece
tek bir onay kuruluşuna yapılır. Aşağıdakilerin söz konusu olduğu durumda
aynı araç, sistem, aksam ya da ayrı teknik ünite tipine ilişkin olarak
başka bir onay kuruluşuna başvuru yapılamaz ve onay kuruluşu, değişikliklerin
yeni bir araç, sistem, aksam ya da ayrı teknik ünite tipi oluşturmak için
yeterli olmadığı durumda, önceki başvuru ile ilgili olarak farklı tip
gösterimi ya da değişikliğine yönelik tip onayı başvurusunu reddeder:
a) Onay kuruluşunun belirtilen tipin tip onayını
vermeyi reddetmesi.
b) Onay kuruluşunun belirtilen tipin tip onayını
geri çekmesi.
c) İmalatçının belirtilen tipin tip onayı
başvurusunu iptal etmesi.
(3) Bir araç, sistem, aksam ya da ayrı teknik ünite
tipine ilişkin AB tip onayı başvurusu, ikinci fıkranın ikinci paragrafı
uyarınca aşağıdaki hususları tasdik eden imalatçı tarafından yapılan beyanı
içerir:
a) İmalatçı aynı tipe ilişkin bir AB tip onayı için
herhangi başka bir onay kuruluşuna başvuruda bulunmamış ve herhangi bir
onay kuruluşu da belirtilen onayı imalatçıya vermemiştir.
b) Belirtilen tipe ilişkin tip onayını hiçbir onay
kuruluşu vermeyi reddetmemiştir.
c) Belirtilen tipe ilişkin tip onayını hiçbir onay
kuruluşu geri çekmemiştir.
ç) İmalatçı belirtilen tipe ilişkin tip onayı
başvurusunu iptal etmemiştir.
(4) Onaylanacak olan her bir araç, sistem, aksam ya
da ayrı teknik ünite tipi için ayrı bir başvuru yapılır. Başvuruda belgeler
elektronik ortamda da iletilebilir.
Tanıtım
dosyası
MADDE 24
– (1) Tanıtım dosyası
aşağıdakileri içerir:
a) Tek aşamalı tip onayı, karma komple araç tip
onayı ya da kademeli komple araç tip onayı için dördüncü fıkrada belirtilen
mevzuatta ortaya koyulan şablona ya da bir sistem, aksam ya da ayrı teknik
ünitenin onaylanması durumunda Ek II’de listelenen mevzuata uygun olan
bilgi dokümanı.
b) Her türlü veri, çizim, fotoğraf ve diğer ilgili
bilgiler.
c) Araçlar için 22 nci maddenin birinci fıkrası
uyarınca seçilen prosedür veya prosedürlerin bir göstergesi.
ç) AB tip onayı kapsamında onay kuruluşu tarafından
talep edilen her türlü ilâve bilgi.
(2) Komple araç tip onayı için birinci fıkranın (a)
bendinde belirtilen bilgi dokümanı, onay kuruluşunun aracın tipini
tanımlaması ve tip onay prosedürünü düzgün şekilde gerçekleştirmesi için
gerekli olan tip onayının özellikleri hakkındaki bilgileri tam olarak
içerir.
(3) İmalatçı, tanıtım dosyasını onay kuruluşuna,
söz konusu kuruluş tarafından kabul edilebilir elektronik formatta teslim
eder. Onay kuruluşu ayrıca fiziksel ortamda gönderilen tanıtım dosyasını da
kabul edebilir.
(4) Bilgi dokümanı şablonunu ve tanıtım dosyasının
diğer bölümlerini düzenleyen ve üçüncü fıkranın amaçları doğrultusunda bir
elektronik formatı belirten uygulama mevzuatının/kararının AB’de
yayımlanması halinde bu mevzuat/karar Bakanlık tarafından yayımlanabilir.
AB tip
onayına ilişkin başvuru ile birlikte temin edilecek ilave bilgiler
MADDE 25
– (1) Kademeli tip onayına ilişkin
başvuruda, 24 üncü maddede belirtilen tanıtım dosyasına ilâve olarak, Ek
II’de listelenen mevzuat uyarınca gerekli olan AB tip onayı belgeleri ya da
BM/AEK tip onayı belgeleri ile bunların eklerinden oluşan dosya tam olarak
sağlanır. Ek II’de listelenen mevzuat uyarınca, sistem tip onayı, aksam tip
onayı ya da ayrı teknik ünite tip onayının söz konusu olduğu durumda, onay
kuruluşunun tanıtım dosyasına ve mevcut ise AB tip onayı belgeleri ile
bunların eklerine komple araç tip onayı verilene ya da reddedilene kadar
erişimi sağlanır.
(2) Karma tip onayına ilişkin başvuruda, 24 üncü
maddede belirtilen tanıtım dosyasına ilâve olarak, Ek II’de listelenen
mevzuat uyarınca gerekli olan AB tip onayı belgeleri ya da BM/AEK tip onayı
belgeleri ve bunların ekleri sağlanır. AB tip onayı belgesi ya da BM/AEK
tip onayı belgesi sunulmamış olan sistemler için, başvuru eşliğinde, 24
üncü maddede belirtilen tanıtım dosyasına ilâve olarak, araç onay
sürecinde, söz konusu sistemlerin onayına ilişkin gerekli olan bilgiler ile
AB tip onayı belgesi ya da BM/AEK tip onayı belgesi yerine geçecek test
raporu sağlanır.
(3) Çok aşamalı tip onayına ilişkin başvuruda aşağıda
yer alan bilgiler sağlanır ve belirtilen bilgiler 24 üncü maddenin üçüncü
fıkrası uyarınca temin edilir:
a) İlk aşamada, tanıtım dosyasının belirtilen
bölümleri ile AB tip onayı belgeleri, BM/AEK tip onayı belgeleri ya da
mevcut ise temel aracın tamamlanması durumu ile alakalı olan test
raporları.
b) İkinci ve daha sonraki aşamalarda, tamamlanmanın
önceki aşamasında düzenlenen AB komple araç tip onayı belgesinin kopyası
yanında imalatçının araç üzerinde yapmış olduğu her türlü değişikliğe
ilişkin tüm detaylar ile birlikte tanıtım dosyasının belirtilen bölümleri
ile AB tip onayı belgeleri ve BM/AEK tip onayı belgeleri.
(4) Onay kuruluşu ve teknik servislerin, kendi
faaliyetlerini gerçekleştirirken gerekli olduğunu düşündükleri araç yazılım
ve algoritmalarına erişimi sağlanır. Onay kuruluşu ve teknik servisler;
imalatçının sistem geliştirme süreci ve sistem kavramı yanında bu
Yönetmeliğin gerekliliklerine göre uygunluğu doğrulamak ve testlerin
gerekli olduğu kararını alabilmek ya da belirtilen testlerin uygulanmasını
kolaylaştırmak için gerekli olan yazılım ve algoritma fonksiyonları da
dâhil olmak üzere, onay kuruluşu ya da teknik servisin sistemlere ilişkin
uygun anlayış seviyesini geliştirmesine olanak sağlaması için ihtiyaç
duyulan belgeleri ya da ilâve bilgilerin temin edilmesini talep edebilir.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
AB Tip Onayına
İlişkin Prosedürlerin Yürütülmesi
AB tip
onayı ile ilgili prosedürlerin yürütülmesine ilişkin genel hükümler
MADDE 26
– (1) Her bir araç, sistem, aksam
ya da ayrı teknik ünite tipi için sadece bir adet AB tip onayı verilir.
(2) 23 üncü madde uyarınca bir başvuru almış olan
onay kuruluşu ancak aşağıda yer alan hususların tamamının doğrulanmasından
sonra AB tip onayını verir:
a) 31 inci maddede belirtilen üretimin uygunluğu
düzenlemeleri.
b) 23 üncü maddenin üçüncü fıkrasında belirtilen
beyanın verilmiş olması.
c) Araç, sistem, aksam ya da ayrı teknik ünite
tipinin geçerli olan gerekliliklere uygunluğu.
ç) Kademeli, karma ya da çok aşamalı tip onay
prosedürleri uyarınca komple araç tip onayının söz konusu olduğu durumda,
onay kuruluşu, 22 nci maddenin dördüncü fıkrası uyarınca sistem, aksam ve
ayrı teknik ünitelerin komple araç tip onayının verilmesi sırasında geçerli
olan gereklilikler uyarınca verilmiş olan ayrı ve geçerli tip onaylarının
kapsamında olduğunu doğrular.
(3) Ek III’te belirtilen AB tip onayına ilişkin
prosedürler ile Ek IX’da belirtilen çok aşamalı tip onayına ilişkin
prosedürler geçerlidir. Teknolojik ve düzenleyici gelişmeleri dikkate
alarak; AB tip onayı ile çok aşamalı tip onayına ilişkin prosedürlerin
güncellenmesi ve uygulamaya konması amacıyla Ek III ve Ek IX’da değişiklik
yapan mevzuatı 82 nci maddeye uygun olarak oluşturmak ve kabul etmek üzere
Türkiye’de Bakanlık yetkilidir.
(4) Onay kuruluşu, 24 üncü maddede belirtilen
tanıtım dosyası ile teknik servis ya da onay kuruluşu tarafından kendi
görevlerini yerine getirirken tanıtım dosyasına ekledikleri test raporları
ve diğer her türlü belgeyi içeren bir bilgi paketini oluşturur. Bilgi
paketi elektronik ortamda arşivlenebilir. Tüm sayfaları ve her bir belgenin
biçimini açıkça gösteren ve AB tip onayındaki değişiklikleri kronolojik
olarak kaydeden bir fihrist içerir. Onay kuruluşu, bilgi paketini, ilgili
AB tip onayının geçerliliğinin bitiminden itibaren on yıl süreyle saklar.
(5) Onay kuruluşu, geçerli olan gerekliliklere uyan
araç, sistem, aksam ya da ayrı teknik ünite tipinin her şeye rağmen ciddi
güvenlik riski taşıdığını, çevreye ya da kamu sağlığına ciddi şekilde zarar
verdiğini tespit ettiği durumda AB tip onayını vermeyi reddedebilir. Bu
durumda, onay kuruluşu kararına ilişkin gerekçeleri açıklayan ve
bulgularına ilişkin kanıtları ortaya koyan detaylı bir dosyayı talep
edilmesi halinde derhal diğer onay kuruluşlarına gönderir.
(6) 22 nci maddenin dördüncü fıkrası uyarınca,
kademeli, karma ve çok aşamalı tip onay prosedürlerinin söz konusu olduğu
durumda, onay kuruluşu sistem, aksam ya da ayrı teknik ünitelerin bu
Yönetmelikte ortaya koyulan gerekliliklere uygun olmadığını tespit ettiği
durumda AB tip onayını vermeyi reddedebilir. Onay kuruluşu, sistem, aksam
ya da ayrı teknik üniteler için tip onayını veren onay kuruluşlarının 54
üncü maddenin ikinci fıkrasına uygun hareket etmesini talep edebilir.
Verilen,
kapsam genişletme yapılan, reddedilen ve geri çekilen AB tip onaylarının
bildirimi
MADDE 27
– (1) Onay kuruluşu, 30 uncu
maddede belirtilen test raporları da dâhil olmak üzere, AB tip onayı
belgesini düzenlerken ya da kapsam genişletme yaparken, tip onayı
düzenlediği her bir araç, sistem, aksam ve ayrı teknik üniteye ilişkin AB
tip onayı belgesi ve eklerinin bir kopyasını talep edilmesi halinde piyasa
gözetimi ve denetimi kuruluşuna, diğer onay kuruluşlarına ve Komisyona
sunar. Söz konusu kopya üçüncü fıkrada belirtilen uygulama mevzuatı/karar
uyarınca AB’nin ortak güvenli elektronik bilgi alışveriş sistemi vasıtasıyla
kullanıma sunulabilir.
(2) Onay kuruluşu, üçüncü fıkrada belirtilen
uygulama mevzuatı/karar uyarınca oluşturulan AB’nin ortak güvenli
elektronik bilgi alışveriş sistemini kullanarak, AB tip onayına ilişkin ret
ya da geri çekme işlemlerini gerekçelerini de belirterek diğer onay
kuruluşlarına ve Komisyona bildirebilir.
(3) AB’nin ortak güvenli elektronik bilgi alışveriş
sistemi ile ilgili olarak, kullanıma sunulacak olan elektronik belgelerin
formatını, bilgi alışverişi sistemini, verilen AB tip onayları ile bunların
kapsam genişletmeleri, reddi ve geri çekilmeleri ile birlikte ilgili
güvenlik önlemlerine ilişkin olarak kuruluşları bilgilendiren prosedürleri
belirten uygulama mevzuatının/kararının AB’de yayımlanması halinde bu
mevzuat/karar Bakanlık tarafından yayımlanabilir.
AB tip
onayı belgesi
MADDE 28
– (1) AB tip onayı belgesi aşağıda
yer alan ekleri içerir:
a) 26 ncı maddenin dördüncü fıkrasında belirtilen
bilgi paketi.
b) Bir sistem, aksam ya da ayrı teknik ünite tip
onayının söz konusu olduğu durumda 30 uncu maddede belirtilen test
raporları ya da komple araç tip onayının söz konusu olduğu durumda test
sonuçları sayfası.
c) Komple araç tip onayının söz konusu olduğu
durumda uygunluk belgesini imzalayacak yetkili kişi veya kişilerin isim ve
imza örnekleri ile şirketteki pozisyona ilişkin beyan.
ç) Komple araç tip onayının söz konusu olduğu
durumda, araç tipinin uygunluk belgesinin doldurulmuş örneği.
(2) AB tip onayı belgesine, en azından AB tip
onayını veren ülkeyi tanımlayan ve araç, sistem, aksam ya da ayrı teknik
ünitenin uygun olduğu gereklilikleri tanımlayan uyumlaştırılmış
numaralandırma sistemi uyarınca özgün bir numara verilir.
(3) İlgili elektronik formatların temin edilmesi de
dâhil olmak üzere, AB tip onayı belgesi, uyumlaştırılmış numaralandırma
sistemi ve test sonuç sayfasına ilişkin şablonları ortaya koyan uygulama
mevzuatının/kararının AB’de yayımlanması halinde bu mevzuat/karar Bakanlık
tarafından yayımlanabilir.
(4) Her bir araç, sistem, aksam ve ayrı teknik
ünite ile ilgili olarak, onay kuruluşu;
a) Ekleri de dâhil olmak üzere AB tip onayı
belgesinin ilgili tüm bölümlerini tamamlar.
b) 26 ncı maddenin dördüncü fıkrasında belirtilen
bilgi paketinin dizinini oluşturur.
c) Gecikmeye mahal vermeksizin AB tip onayı belgesi
ve eklerini imalatçı için düzenler.
(5) Geçerliliği 39 uncu, 43 üncü maddeler ya da Ek
II’nin Bölüm III’ü uyarınca kısıtlanmış olan ya da bu Yönetmeliğin veya Ek
II’de listelenen mevzuatın belli hükümlerinin uygulanmadığı bir AB tip
onayının söz konusu olduğu durumda, AB tip onayı belgesinde belirtilen
kısıtlamalar ile uygulanmayan ilgili hükümler belirtilir.
(6) Araç imalatçısının karma tip onay prosedürünü
seçtiği durumda, onay kuruluşu, AB tip onayı belgesi düzenlenmemiş olan
sistem, aksam ya da ayrı teknik ünitelere ilişkin olarak 30 uncu maddede
belirtilen test raporlarını kullanarak 26 ncı maddenin dördüncü fıkrasında
belirtilen bilgi paketini oluşturur. Onay kuruluşu aynı zamanda, aracın
test edildiği Ek II’de listelenen mevzuata ilişkin teknik gereklilikleri
bilgi paketinde açıkça belirtir.
(7) Araç imalatçısının tek aşamalı tip onay
prosedürünü seçtiği durumda onay kuruluşu, AB tip onayı belgesine, üçüncü
fıkrada belirtilen uygulama mevzuatınca/kararınca belirlenen şablon
uyarınca söz konusu ilgili mevzuatların bir listesini ekler.
Sistem,
aksam ve ayrı teknik ünitelere ilişkin AB tip onayı ile ilgili özel
hükümler
MADDE 29
– (1) 24 üncü maddede belirtilen
tanıtım dosyasındaki özelliklerine uygun ve Ek II’de listelenen ilgili
mevzuatta belirtilen teknik gereklilikleri sağlayan bir sistem, aksam ya da
ayrı teknik ünite için AB tip onayı verilir.
(2) Tamir, servis ya da bakım için kullanılanlar da
dâhil olmak üzere, aksam ya da ayrı teknik ünitelerin aynı zamanda bir
sistem tip onayı kapsamına girdiği durumda, söz konusu tip onayı Ek II’de
listelenen ilgili mevzuat uyarınca alınmadığı sürece, ilâve bir aksam ya da
ayrı teknik ünite tip onayına gerek yoktur.
(3) Aksam ya da ayrı teknik ünitenin fonksiyonunu
yerine getirdiği ya da sadece diğer araç parçaları ile birlikte belirli bir
özelliği sunmak için sadece aksam ya da ayrı teknik ünitenin diğer araç
parçaları ile birlikte çalışması uyumunun doğrulanmasının mümkün olduğu
durumda, aksam ya da ayrı teknik ünitenin AB tip onayının kapsamı buna göre
kısıtlanır. Söz konusu durumlarda, AB tip onayı belgesi aksam ya da ayrı
teknik ünitenin kullanımı üzerindeki kısıtlamaları ve aksam ya da ayrı
teknik ünitenin araca takılması ile ilgili özel şartları belirtir. Aksam ya
da ayrı teknik ünitenin bir araca takıldığı durumda, onay kuruluşu, araç onayının
verildiği anda, aksam ya da ayrı teknik ünitenin takılmasıyla alakalı
kullanım ya da şartlar konusunda geçerli olan tüm kısıtlamalara uygun
olduğunu doğrular.
AB tip
onayına ilişkin gerekli testler
MADDE 30
– (1) AB tip onayının verilmesi
amacıyla onay kuruluşu, teknik servisler tarafından gerçekleştirilen uygun
testler aracılığıyla bu Yönetmeliğin teknik gerekliliklerine uygunluğu
doğrular.
(2) Testler vasıtasıyla uygunluğun doğrulandığı
teknik gereklilikler de dâhil olmak üzere, testlerin temel unsurları test
raporunda kayıt altına alınır.
(3) Test raporlarının şablonunu ortaya koyan
uygulama mevzuatının/kararının AB’de yayımlanması halinde bu mevzuat/karar
Bakanlık tarafından yayımlanabilir.
(4) İmalatçı, gerekli olan testlerin yapılması için
Ek II’de listelenen ilgili mevzuat kapsamında gerekli olan araç, sistem,
aksam ya da ayrı teknik üniteleri onay kuruluşuna ve teknik servislere
sunar.
(5) Gerekli olan testler, onaylanacak tipi temsil
eden araç, sistem, aksam ve ayrı teknik üniteler üzerinde gerçekleştirilir.
(6) Birinci fıkrada belirtilen uygun testlerin
gerçekleştirilmesinde kullanılacak
parametreler ve şartlar için bir değer aralığının belirlendiği durumda,
teknik servisler belirtilen aralıktaki herhangi bir değeri seçebilir.
(7) İmalatçının talebine istinaden ve onay kuruluşu
ile mutabakata bağlı olarak, birinci fıkrada belirtilen testlere alternatif
olarak Ek VIII uyarınca sanal test yöntemleri kullanılabilir.
(8) Teknolojik ve düzenleyici gelişmeleri dikkate
alarak; imalatçı ya da teknik servis tarafından sanal test yöntemlerinin
kullanılabileceği mevzuatların listesinin güncellenmesi ve belirtilen sanal
test yöntemlerinin kullanılacağı özel koşulların belirlenmesi amacıyla Ek
VIII’de değişiklik yapan mevzuatı 82 nci maddeye uygun olarak oluşturmak ve
kabul etmek üzere Türkiye’de Bakanlık yetkilidir.
Üretimin
uygunluğu düzenlemeleri
MADDE 31
– (1) Onay kuruluşu, diğer onay
kuruluşları ile iş birliği içerisinde, imalatçının araç, sistem, aksam ya
da ayrı teknik üniteleri onaylı tipe uygun ürettiğini doğrulamak için Ek IV
uyarınca gerekli olan tedbirleri alır.
(2) Komple araç tip onayı düzenleyen onay kuruluşu,
36 ncı ve 37 nci maddelere uygunluğu sağlayacak istatistiksel olarak uygun
sayıda araç numunesi ve uygunluk belgesi örneğini alır ve bu uygunluk
belgelerindeki verilerin doğruluğunu kontrol eder.
(3) Onay kuruluşu, diğer onay kuruluşları ile iş
birliği içerisinde, birinci ve ikinci fıkralarda belirtilen düzenlemelerin
yeterli uygulanarak üretimdeki araç, sistem, aksam ya da ayrı teknik
ünitelerin onaylı tipe uygun olduğunu ve uygunluk belgelerinin 36 ncı ve 37
nci maddelere uygunluğunu doğrular.
(4) Onay kuruluşu, bir araç, sistem, aksam ya da
ayrı teknik ünitenin onaylı tipe uygun olduğunu doğrulamak amacıyla, üretim
tesisleri de dâhil olmak üzere, imalatçının tesislerinden alınan numuneler
üzerinde kontroller ya da testler yapmak için gerekli önlemleri alır. Ek IV
uyarınca, onay kuruluşu Ek II’de listelenen mevzuatlarda belirtilen sıklıkta
ya da söz konusu mevzuatlarda bir sıklık belirtilmemesi halinde en azından
her üç yılda bir yukarıda belirtilen kontroller ya da testleri
gerçekleştirmek için gerekli önlemleri alır.
(5) Bir araç, sistem, aksam ya da ayrı teknik
ünitenin onaylı tipe uygun olduğunu doğrulamak amacıyla, onay kuruluşu ya
da teknik servisler;
a) Ek II’de listelenen ilgili mevzuatta ortaya
koyulan test prosedürleri için bir değer aralığının belirlendiği durumda,
kontrolleri ya da testleri gerçekleştirirken söz konusu belirlenen
aralıktan rastgele bir değeri belirler.
b) 25 inci maddenin dördüncü fıkrası uyarınca
yazılımlara, algoritmalara, belgelere ve her türlü ilâve bilgiye erişime
sahip olurlar.
(6) Onay kuruluşu, imalatçının on dördüncü bölümde
belirtilen yükümlülüklere uygun hareket ettiğini doğrulamak için gerekli
olan önlemleri alır. Söz konusu kuruluş özellikle, imalatçının belirtilen
yükümlülüklere uygun hareket etmek için araç OBD bilgilerini, araç tamir ve
bakım bilgilerini değiştirip değiştirmediğini ya da bunlara ilâve yapıp
yapmadığını doğrular.
(7) Onay kuruluşunun, bir imalatçının araç, sistem,
aksam ya da ayrı teknik üniteleri onaylı tipe ya da bu Yönetmeliğin
gerekliliklerine uygun olarak üretemediğini ya da uygunluk belgelerinin 36
ncı ve 37 nci maddelere uygun olmadığını tespit ettiği durumda, üretim
devam etse dahi, söz konusu onay kuruluşu üretimin uygunluğuna ilişkin
düzenlemelere doğru biçimde uyulmasını sağlamak ya da tip onayını geri
çekmek için gerekli önlemleri alır. Onay kuruluşu on birinci bölüm uyarınca
gerekli olan her türlü kısıtlayıcı önlemi almaya karar verebilir.
(8) Teknolojik ve düzenleyici gelişmeleri dikkate
alarak; üretimin uygunluğu prosedürlerinin güncellenmesi amacıyla Ek IV’te
değişiklik yapan mevzuatı 82 nci maddeye uygun olarak oluşturmak ve kabul
etmek üzere Türkiye’de Bakanlık yetkilidir.
Ücretler
MADDE 32
– (1) İlgili mevzuatının izin
vermesi halinde, AB tip onay faaliyetlerine ilişkin ücretler AB tip onayı
başvurusu yapmış olan imalatçılardan tahsil edilebilir.
(2) İlgili mevzuatının izin vermesi halinde, bu
Yönetmelik uyarınca teknik servislerden icra edilen faaliyetler ile ilgili
ücret tahsil edilebilir.
BEŞİNCİ BÖLÜM
AB Tip
Onaylarında Yapılan Kapsam Genişletmeler ve Onayların Geçerliliği
AB tip
onaylarının kapsam genişletmelerine ilişkin genel hükümler
MADDE 33
– (1) İmalatçı gecikmeye mahal
vermeksizin, Ek II’de listelenen mevzuatlar kapsamında sunulan doküman
paketindeki her türlü değişiklik de dâhil olmak üzere, 26 ncı maddenin
dördüncü fıkrasında belirtilen bilgi paketinde kayıt altında alınan
hususlarda meydana gelen her türlü değişikliği AB tip onayını vermiş olan
onay kuruluşuna bildirir. Onay kuruluşu, ilgili değişikliğin 34 üncü madde
uyarınca AB tip onayının revizyonu ya da kapsam genişletmesi biçiminde bir
değişiklik gerektirip gerektirmediğine ya da ilgili değişikliğin yeni bir
AB tip onayı gerektirip gerektirmediğine karar verir.
(2) Değişikliğe ilişkin başvuru sadece mevcut tip
onayını düzenleyen onay kuruluşuna yapılır.
(3) Onay kuruluşunun, değişikliğin inceleme ya da
testlerin tekrarını gerektirdiğini tespit etmesi halinde, söz konusu onay
kuruluşu imalatçıyı buna göre bilgilendirir.
(4) Onay kuruluşunun bu maddenin üçüncü fıkrasında
belirtilen incelemeler ya da testlere dayanarak AB tip onayı şartlarının
sağlanmasının devam ettiğini tespiti halinde, 34 üncü maddede belirtilen
prosedürler uygulanır.
(5) Onay kuruluşu, bilgi paketinde yer alan
özelliklerdeki değişikliklerin mevcut tip onayının kapsamında olmadığını
tespit ederse, söz konusu onay kuruluşu AB tip onayının kapsam
genişletmesini reddeder ve imalatçının yeni bir AB tip onayı için başvuru
yapmasını talep eder.
AB tip onaylarının
revizyonu ve kapsam genişletmesi
MADDE 34
– (1) Onay kuruluşunun, 26 ncı
maddenin dördüncü fıkrasında belirtilen bilgi paketinde yer alan
özelliklerdeki değişikliğe rağmen, ilgili araç, sistem, aksam ya da ayrı
teknik ünitenin belirtilen tip için geçerli olan gerekliliklere uyduğunu ve
dolayısıyla hiçbir inceleme ya da testin tekrarlanmasına gerek olmadığını
tespit ettiği durumda bu değişiklik revizyon olarak gösterilir. Belirtilen
durumda, onay kuruluşu, gerekli olan şekilde ve gecikmeye mahal vermeksizin
bilgi paketinin revize edilen sayfalarını, her bir revize edilen sayfayı
değişikliğin niteliğini ve yeniden düzenleme tarihini açıkça gösterecek
şekilde işaretleyerek düzenler ya da değişikliklerin detaylı tarifinin de
bulunduğu bilgi paketinin konsolide edilmiş ve güncellenmiş halini
düzenler.
(2) Onay kuruluşunun, değişikliği bilgi paketinde
yer alan özellikleri değiştirdiği ve aşağıdakilerden herhangi birinin
geçerli olduğunu tespit ettiği durumda bu değişiklik kapsam genişletme
olarak gösterilir ve kapsam genişletmenin söz konusu olması halinde, onay
kuruluşu, hali hazırda verilmiş olan ardışık kapsam genişletmelerin adedine
göre arttırılan kapsam genişletme numarası ile birlikte güncellenmiş AB tip
onayı belgesini gecikmeye mahal vermeksizin düzenler. Söz konusu onay
belgesi, kapsam genişletme nedenini, yeniden gönderilme tarihini ve
uygulanabilir olduğu durumlarda geçerlilik süresini açıkça belirtir:
a) Mevcut AB tip onayının dayandığı gerekliliklere
devamlı uyumu doğrulamak için gereken ileri incelemeler ya da testler.
b) Ekleri haricinde, AB tip onayı belgesi üzerinde
yer alan herhangi bir bilginin değişmiş olması.
c) Ek II’de listelenen mevzuat kapsamındaki yeni
gerekliliklerin onaylanan araç, sistem, aksam ya da ayrı teknik ünite tipi
için geçerli hale gelmesi.
(3) Bilgi paketinin değiştirilen sayfalarının ya da
konsolide edilmiş ve güncellenmiş halinin düzenlendiği durumda, bilgi
paketine ilişkin fihrist en son kapsam genişletme ya da revizyonun tarihini
ya da güncellenen halinin en son konsolidasyon tarihini gösterecek biçimde
değiştirilir.
(4) İkinci fıkranın (c) bendinde belirtilen yeni
gerekliliklerin teknik yönden araç tipini ilgilendirmemesi veya ait olduğu
kategorinin haricindekileri ilgilendiriyor olması halinde tip onayına
ilişkin kapsam genişletmeye gerek olmaz.
Geçerliliğin
sona ermesi
MADDE 35
– (1) M1 ve N1
kategorisindeki araçların AB komple araç tip onayı belgesi için bilgi
paketinin en son güncellemesinden yedi yıl sonra, M2, M3,
N2, N3 ve O kategorisindeki araçların AB komple araç
tip onayı belgesi için bilgi paketinin en son güncellemesinden on yıl
sonra, onay kuruluşu söz konusu araç tipinin belirtilen tip ile ilgili tüm
mevzuata uyduğunu doğrular. Onay kuruluşunun belirtilen doğrulamayı
gerçekleştirdiği durumda, 30 uncu maddede belirtilen testlerin
tekrarlanmasına gerek olmaz.
(2) AB tip onayı aşağıda yer alan herhangi bir
durumun gerçekleşmesi halinde geçersiz hale gelir:
a) Onaylanan araç, sistem, aksam ya da ayrı teknik
ünite için geçerli olan yeni gerekliliklerin piyasaya arz, tescil ya da
hizmete girme açısından zorunlu hale geldiği ve AB tip onayının 34 üncü
maddenin ikinci fıkrasının (c) bendinde belirtilen nedenlerle kapsam
genişletmesinin yapılamadığı durumda.
b) Birinci fıkra uyarınca gerçekleştirilen
doğrulama işleminin aracın belirtilen tip ile ilgili mevzuata uymadığı
sonucunu doğurması halinde.
c) Onaylanan araç tipine uygun araçların üretiminin
gönüllülük esasına göre kesin olarak sona erdiği söz konusu tipte bir
aracın önceki iki yılda üretilmediği durumda. Ancak, söz konusu tip
onayları (a) bendine uygun olduğu sürece tescil etme ya da hizmete girme
amaçları doğrultusunda geçerli olmaya devam eder.
ç) AB tip onayının 31 inci maddenin yedinci fıkrası
uyarınca geri çekildiği durumda.
d) AB tip onayı belgesinin geçerliliğinin 39 uncu
maddenin altıncı fıkrasında belirtilen kısıtlama nedeniyle sona ermesi
durumunda.
e) Tip onayının yanlış beyan ya da tahrif edilmiş
test sonuçlarına dayandığının ya da tip onayının verilmesinin
reddedilmesine yol açacak olan verilerin gizlendiğinin tespit edildiği
durumda.
(3) Bir araç tipi dâhilindeki sadece bir varyant ya
da varyant dâhilindeki sadece bir versiyona ilişkin komple araç tip
onayının geçersiz hale geldiği durumda, mevcut araç tipinin komple araç tip
onayı sadece ilgili varyant ya da versiyon için geçersiz olur.
(4) İlgili bir araç, sistem, aksam ya da ayrı
teknik ünite tipinin üretiminin kesin şekilde sonlandırıldığı durumda,
imalatçı gecikmeye mahal vermeksizin söz konusu tip onayını düzenleyen onay
kuruluşunu bilgilendirir. Bildirimin alınmasından sonraki bir ay
içerisinde, araç, sistem, aksam ya da ayrı teknik ünite için tip onayını
düzenleyen onay kuruluşu diğer onay kuruluşlarını bilgilendirir.
(5) AB tip onayı belgesinin geçersiz hale gelmesi
durumunda, imalatçı gecikmeye mahal vermeksizin tip onayını düzenleyen onay
kuruluşunu bilgilendirir.
(6) İmalatçıdan bildirimin alınmasına müteakiben,
tip onayını düzenleyen onay kuruluşu, uygun olduğu şekilde, araç, sistem,
aksam ya da ayrı teknik ünitelerin piyasaya arzı, tescil edilmesi ya da
hizmete girmesi ile ilgili her türlü bilgiyi talep edilmesi halinde
gecikmeye mahal vermeksizin diğer onay kuruluşlarına ve Komisyona iletir.
Araçların bildiriminin söz konusu olması halinde, bu fıkranın birinci
paragrafında yer alan bildirimde, son üretilen aracın imal tarihi ve
31/7/2012 tarihli ve 28370 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Motorlu
Araçların ve Römorklarının Araç Tanıtım Numarası ve İmalatçının Zorunlu
Levhaları ile İlgili Tip Onayı Yönetmeliği (AB/19/2011)’nin 4 üncü
maddesinde tanımlanan araç tanıtım numarası (VIN) belirtilir.
ALTINCI BÖLÜM
Uygunluk
Belgesi ve İşaretlemeler
Basılı
(kâğıt) ortamdaki uygunluk belgesi
MADDE 36
– (1) İmalatçı, onaylanmış araç
tipine uygun şekilde imal edilmiş tam, tamamlanmamış ya da tamamlanmış her
bir araç için basılı ortamda bir uygunluk belgesi düzenler. Bu amaçla,
imalatçı dördüncü fıkrada belirtilen mevzuatta yer alan şablonu kullanır.
Basılı ortamdaki uygunluk belgesi aracın ana özellikleri yanında teknik
performansını da somut terimlerle tarif eder. Basılı ortamdaki uygunluk
belgesi aracın imalat tarihini içerir. Basılı ortamdaki uygunluk belgesi
herhangi bir sahtekârlığı engelleyecek şekilde tasarımlanır. Basılı
ortamdaki uygunluk belgesi araç ile birlikte alıcıya ücretsiz şekilde
teslim edilir. Belgenin teslimi imalatçıya ek bilgilerin sunulmasına ya da
açık bir talebe bağlanamaz.
(2) 5/7/2026 tarihinden itibaren, imalatçının,
uygunluk belgesini 37 nci maddenin birinci fıkrası uyarınca elektronik
ortamda yapılandırılmış veri olarak kullanıma sunması halinde, imalatçı,
her bir araç ile birlikte basılı ortamda uygunluk belgesinin teslimini
düzenleyen bu maddenin birinci fıkrasında yer alan yükümlülükten muaf olur.
(3) Bir aracın imal tarihinden sonraki on yıllık
süre boyunca, imalatçı, araç sahibinin talebine bağlı olarak, belgenin
suretinin düzenlenme masrafını aşmayacak bir ödeme karşılığında basılı
ortamdaki uygunluk belgesinin suretini düzenler. “Suret” kelimesi her türlü
suret belgenin ön yüzünde açıkça görülebilir şekilde olur.
(4) Özellikle aşağıda yer alan hususları belirten
basılı ortamdaki uygunluk belgesi ile ilgili uygulama mevzuatının/kararının
AB’de yayımlanması halinde bu mevzuat/karar Bakanlık tarafından
yayımlanabilir:
a) Uygunluk belgesine ilişkin şablon.
b) Uygunluk belgesi üzerinde sahtekârlık
yapılmasını engellemeye yönelik güvenlik unsurları.
c) Uygunluk belgesinin imzalanma şekliyle ilgili
özellikler.
(5) Basılı ortamdaki uygunluk belgesi Türkçe veya
AB’nin resmi dillerinden birinde düzenlenir. Türkçe dışında bir dilde
düzenlenmesi halinde, beraberinde onaylı veya imzalı şekilde Türkçe’ye
çevirisi bulunur.
(6) Basılı ortamdaki uygunluk belgelerini
imzalamaya yetkili olan şahıs ya da şahıslar imalatçı tarafından istihdam
edilir ve aracın tasarımı, yapımı ya da üretiminin uygunluğu ile ilişkili
konularda imalatçının yasal sorumluluğunu
taahhüt etmek konusunda tam yetkili olur.
(7) Basılı ortamdaki uygunluk belgesi bütün
maddeleriyle doldurulur ve bu Yönetmelikte ya da Ek II’de listelenen
mevzuatın herhangi birinde belirtilenler dışında araçların kullanımı ile
ilişkili kısıtlamaları içermez.
(8) Tamamlanmamış temel bir aracın söz konusu
olması halinde, imalatçı basılı ortamdaki uygunluk belgesinin sadece aracın
tamamlanma durumu kapsamındaki ilgili alanlarını doldurur.
(9) Tamamlanmamış ya da tamamlanmış aracın söz
konusu olduğu durumda, imalatçı basılı ortamdaki uygunluk belgesinin sadece
onayın mevcut aşamasında gerçekleştirilen ilâveler ya da değişiklikler ile
ilgili alanlarını doldurur ve uygulanabildiği durumlarda, önceki aşamaların
basılı ortamdaki tüm uygunluk belgelerini de ekler.
Elektronik
ortamdaki uygunluk belgesi
MADDE 37
– (1) 36 ncı maddenin birinci
fıkrası saklı kalmak kaydıyla, 5/7/2026 tarihinden itibaren imalatçı,
aracın imalat tarihinden sonra ücretsiz olarak ve gecikmeye mahal
vermeksizin, bu maddenin sekizinci fıkrasında belirtilen mevzuat uyarınca
uygunluk belgesini elektronik ortamda yapılandırılmış veri halinde komple
araç tip onayını düzenleyen onay kuruluşunun ve/veya tescil ile ilgili
kuruluşun kullanımına sunar.
(2) 36 ncı maddenin birinci fıkrası saklı kalmak
kaydıyla, herhangi bir imalatçı 5/7/2026 tarihinden önce de bu maddenin
birinci fıkrası uyarınca uygunluk belgelerini elektronik ortamda kullanıma
sunabilir.
(3) Onay kuruluşu ve/veya tescil ile ilgili
kuruluş, uygunluk belgesini, piyasa gözetimi ve denetimi kuruluşu ve tescil
kuruluşu tarafından erişilebilecek şekilde sekizinci fıkrada belirtilen
mevzuat uyarınca elektronik ortamda yapılandırılmış veri halinde kullanıma
sunar.
(4) Onay kuruluşu, imalatçıları 42 nci madde
uyarınca ulusal küçük seri araç tip onayına sahip olan araç tipleri için bu
maddenin birinci fıkrasında belirtilen yükümlülükten muaf tutabilir.
(5) Sekizinci fıkrada belirtilen mevzuat uyarınca
elektronik ortamda yapılandırılmış veri olarak uygunluk belgesini teslim
alan onay kuruluşu ve/veya tescil ile ilgili kuruluş, 12 nci maddenin
ikinci fıkrasında belirtilen şekilde uygunluk belgesine salt okunur erişim
sağlar. Çok aşamalı imalat şeklinde üretilen araçların söz konusu olduğu durumda,
söz konusu erişim sonraki aşamanın imalatçısına verilir.
(6) Bu madde uyarınca söz konusu olan her türlü
veri alışverişi güvenli veri alışveriş protokolleri vasıtasıyla
gerçekleştirilir.
(7) Onay kuruluşu ve/veya tescil ile ilgili
kuruluş, tercihen yapılandırılmış veriler için mevcut sistemleri kullanarak,
1/9/2025 tarihinden itibaren sekizinci fıkrada belirtilen mevzuat uyarınca
elektronik ortamda yapılandırılmış veri olarak uygunluk belgelerine ilişkin
veri alımını sağlamak amacıyla kendi veri organizasyon ve altyapısını
kurar.
(8) Basılı ortamda uygunluk belgesi için gerekli
olan verileri dikkate alarak, aşağıda yer alan hususları belirten
elektronik ortamda yapılandırılmış veri formatındaki uygunluk belgeleri ile
ilgili uygulama mevzuatının/kararının AB’de yayımlanması halinde bu
mevzuat/karar Bakanlık tarafından yayımlanabilir:
a) Elektronik ortamdaki uygunluk belgelerine
ilişkin veri unsurlarının temel biçimi ve yapısı ile alışveriş sistemi
üzerinde kullanılan mesajlar.
b) Veri yolsuzluğu ve veri suistimali dâhil olmak
üzere, güvenli veri alışverişine ilişkin asgari gereklilikler ile dijital
imza kullanımı gibi elektronik verilerin gerçekliğini garanti altına alacak
önlemler.
c) Elektronik ortamda uygunluk belgesine ilişkin
verilerin alışveriş yöntemleri.
ç) Araca özgü benzersiz bir tanımlayıcı için asgari
şartlar ve beşinci fıkra uyarınca alıcı için bilgi formu.
d) Beşinci fıkrada belirtilen salt okunur erişim.
e) Özel araç kategorileri ile küçük seri olarak üretilen araç tiplerinin
imalatçıları için söz konusu olan muafiyetler.
(9) Onay kuruluşu ve/veya tescil ile ilgili
kuruluş, 5/7/2026 tarihi itibarıyla elektronik ortamdaki uygunluk
belgelerini bu madde uyarınca ilgili diğer kuruluşlarla da paylaşabilir.
(10) 5/7/2026 tarihinden itibaren, istisnai
durumlarda, ilgili kurumların talep etmesi halinde, imalatçı uygunluk
belgesinin suretini basılı ortamda düzenler.
İmalatçının
tanıtım plakası ve ilâve plakaları, işaretlemeleri ve aksam ve ayrı teknik
ünitelerin tip onay işareti
MADDE 38
– (1) Bir aracın imalatçısı onaylı
tipe uygun şekilde imal edilen her araca bu Yönetmelik ile Ek II’de listelenen
ilgili mevzuat kapsamında gerekli olan işaretlerle birlikte, ilâve
plakaların, gösterimlerin veya sembollerin olduğu bir tanıtım plakası
yerleştirir.
(2) Bir aksam ya da ayrı teknik ünitenin imalatçısı
onaylı tipe uygun şekilde imal edilen her aksam ve ayrı teknik üniteye, bir
sistemin herhangi bir parçası olmasından bağımsız olarak, Ek II’de
listelenen ilgili mevzuatın gerektirdiği tip onay işaretini yerleştirir.
Herhangi bir tip onay işaretinin gerekli olmadığı durumda, imalatçı asgari
olarak kendi ticari ismi ya da markası yanında tip numarası ya da tanıtım
numarasını aksam ya da ayrı teknik üniteye yerleştirir.
(3) AB tip onay işareti ile ilgili modeli
belirleyen uygulama mevzuatının/kararının AB’de yayımlanması halinde bu
mevzuat/karar Bakanlık tarafından yayımlanabilir.
(4) İktisadi işletmeciler bu Yönetmeliğe uygun
şekilde işaretlenmiş olan araç, aksam ve ayrı teknik üniteleri piyasaya arz
eder ya da piyasada bulundurur.
YEDİNCİ BÖLÜM
Yeni
Teknolojiler veya Yeni Kavramlar
Yeni
teknolojiler ya da yeni kavramlara ilişkin muafiyetler
MADDE 39
– (1) Bir imalatçı, Ek II’de
listelenen mevzuatın bir ya da daha fazlasına uygun olmayan yeni teknoloji
ya da yeni kavramların kullanıldığı araç, sistem, aksam ya da ayrı teknik
ünite tipine ilişkin AB tip onayı için başvuruda bulunabilir.
(2) Onay kuruluşu birinci fıkrada belirtilen AB tip
onayını aşağıda yer alan şartların tamamının sağlanması halinde verir:
a) AB tip onayı başvurusunda, yeni teknolojiler ya
da yeni kavramların araç, sistem, aksam veya ayrı teknik ünitelerin Ek
II'de listelenen bir veya daha fazla mevzuata uygun olmamasının nedenleri
belirtilir.
b) AB tip onayı başvurusu, yeni teknoloji ya da
yeni kavramın güvenlik ve çevresel çıkarımlarını ve en azından ilgili
muafiyetin talep edildiği gereklilikler tarafından sağlanana eşdeğer bir
güvenlik ve çevresel koruma sağlanması amacıyla alınan önlemleri açıklar.
c) Test açıklamaları ve sonuçları (b) bendinde yer
alan şartın sağlanmasını kanıtlayacak şekilde sunulur.
(3) Yeni teknolojileri ya da yeni kavramları muaf
tutan AB tip onaylarının verilmesi onay kuruluşunun onayına tabidir. Yeni
teknolojileri ya da yeni kavramları muaf tutan uygulama
mevzuatının/kararının AB’de yayımlanması halinde bu mevzuat/karar Bakanlık
tarafından yayımlanabilir.
(4) Üçüncü fıkrada belirtilen uygulama
mevzuatının/kararının yayımına kadar, onay kuruluşu, talep edilen
muafiyetin kapsadığı araç tipi ile ilgili, sadece ülke sınırları dâhilinde
geçerli olan geçici AB tip onayı verebilir. Onay kuruluşu, ikinci fıkrada
belirtilen bilgileri içeren bir dosya yardımıyla konuyu talep edilmesi
halinde Komisyona bildirebilir. AB tip onayının geçici niteliği ve sınırlı
bölgesel geçerliliği AB tip onayının ve uygunluk belgesinin başlığında
açıkça belirtilir.
(5) Onay kuruluşu, üye ülkelerin verdiği dördüncü
fıkrada belirtilen geçici onayı geçerli kabul edebilir.
(6) Uygun olduğunda, üçüncü fıkrada belirtilen
uygulama mevzuatı/kararı, onayların kapsadığı azami araç sayısı ile ilgili
olarak herhangi bir kısıtlamaya tabi olup olmadıklarını belirtir. Her
durumda, bu madde kapsamındaki AB tip onayı asgari otuz altı ay geçerlidir.
(7) Verilen geçici onayın geçersiz olmasına neden
olacak üçüncü fıkrada belirtilen uygulama mevzuatının/kararının Bakanlık
tarafından yayımlanması durumunda, onay kuruluşu, geçici AB tip onayının
uygulama mevzuatının/kararının yayımından sonra altı ay içerisinde iptal
edileceğini dördüncü fıkrada belirtilen geçici AB tip onayının sahibine
bildirir. Ancak, geçersiz olması öncesinde geçici AB tip onayına uygun
olarak imal edilmiş olan araçlar piyasaya arz edilebilir, tescil edilebilir
ya da hizmete girebilir.
Mevzuatın
uyarlanması
MADDE 40
– (1) Onay kuruluşu, Komisyon
tarafından verilen yetkiye tabi olmak kaydıyla, 39 uncu madde uyarınca bir
AB tip onayının verilmesine izin verdiğinde, ilgili mevzuatın en son
teknolojik gelişmelere uyarlanması amacıyla gerekli olan işlemleri
gerçekleştirebilir. 39 uncu madde kapsamındaki muafiyetin BM/AEK
Regülasyonları kapsamında olması durumunda, Komisyonun 1958 Cenevre
Andlaşması kapsamında izlenen işleme uygun olarak ilgili BM/AEK
Regülasyonunda önerdiği değişiklik BM/AEK’de yayımlandığında, Türkiye’nin
taraf olduğu BM/AEK Regülasyonunun değişikliği Türkiye’de de uygulanır.
(2) İlgili mevzuatın değiştirilmesi halinde, 39
uncu maddenin üçüncü fıkrasında belirtilen uygulama mevzuatı/kararı
üzerindeki her türlü kısıtlama kaldırılır.
(3) Bu maddenin birinci fıkrasında belirtilen
mevzuatın uyarlanması için gerekli olan adımların atılmadığı durumda, onay
kuruluşu muafiyetin geçerlilik
süresini uzatabilir.
SEKİZİNCİ BÖLÜM
Küçük Seriler
Halinde Üretilen Araçlar
Küçük
seriler halinde üretilen araçların AB tip onayı
MADDE 41
– (1) İmalatçının talebine
istinaden ve Ek V Bölüm A’daki 1 inci maddede belirtilen M, N ve O araç
kategorilerine ilişkin sayısal yıllık limitler dâhilinde, asgari Ek II
Bölüm I İlave 1’de ortaya koyulan
teknik gereklilikleri karşılayan ve küçük seriler halinde üretilen araç
tipine AB tip onayı verilebilir.
(2) Birinci fıkra özel amaçlı araçlar için geçerli
değildir.
(3) Küçük seriler halinde üretilen araçlara ilişkin
AB tip onayı belgesine, en azından AB tip onayını vermiş olan ülkenin
tanınmasına ve araç, sistem, aksam ya da ayrı teknik ünitenin uyduğu
gerekliliklerin tanınmasına olanak sağlayacak uyumlaştırılmış
numaralandırma sistemi uyarınca özgün bir numara verilir.
(4) Küçük seriler halinde üretilen araçlar
açısından AB tip onayına ilişkin şablon ve numaralandırma sistemini ortaya
koyan uygulama mevzuatının/kararının AB’de yayımlanması halinde bu
mevzuat/karar Bakanlık tarafından yayımlanabilir.
(5) M, N ve O araç kategorilerine ilişkin teknik
gereklilikleri ortaya koyan Ek II Bölüm I İlave 1’i ve sayısal yıllık
limitler ile ilgili Ek V Bölüm A’daki 1 inci maddeyi değiştiren mevzuatı 82
nci maddeye uygun olarak oluşturmak ve kabul etmek üzere Türkiye’de
Bakanlık yetkilidir.
Küçük
seriler halinde üretilen araçların ulusal tip onayı
MADDE 42
– (1) İmalatçılar Ek V Bölüm
A’daki 2 nci maddede belirtilen sayısal yıllık limitler dâhilinde küçük
seriler halinde üretilen araçların ulusal tip onayları için başvuru
yapabilir. Bu limitler, onay verilen yıl içerisinde her bir ülkenin ve
Türkiye’nin piyasasındaki onaylı araçların piyasada bulundurulması, tescili
ya da hizmete girmesi konusunda uygulanır.
(2) Onay kuruluşu, ilgili alternatif
gerekliliklerin ortaya konulması kaydıyla, birinci fıkrada belirtilen
herhangi bir araç tipini bu Yönetmeliğin bir ya da daha fazla gerekliliğine
ya da Ek II’de sıralanan mevzuatta ortaya koyulan gerekliliklerin bir ya da
daha fazlasına uygun olma yükümlülüğünden muaf tutabilir.
(3) Küçük seriler halinde üretilen araçların ulusal
tip onayı için, onay kuruluşu Ek II’de listelenen mevzuat uyarınca tip
onayı almış olan sistemleri, aksamları ve ayrı teknik üniteleri kabul eder.
(4) Küçük seriler halinde üretilen araçların ulusal
tip onayı belgesine, en azından tip onayını vermiş olan ülkenin tanınmasına
ve ulusal küçük seri onayı olarak nitelendirmesine olanak sağlayacak
uyumlaştırılmış numaralandırma sistemi uyarınca özgün bir numara verilir.
(5) Ulusal küçük seri araç tip onayı belgesi
başlığını taşıyacak ve küçük seriler halinde üretilen araçların ulusal tip
onayı belgesine ilişkin şablonu ve uyumlaştırılmış numaralandırma sistemini
ortaya koyan ve bu maddenin ikinci fıkrası uyarınca verilen muafiyetlerin
içeriğini ve niteliğini belirten uygulama mevzuatının/kararının AB’de yayımlanması
halinde bu mevzuat/karar Bakanlık tarafından yayımlanabilir.
Küçük
seriler halinde üretilen araçların ulusal tip onayının geçerliliği
MADDE 43
– (1) Küçük seriler halinde
üretilen araçların ulusal tip onayının geçerliliği söz konusu tip onayını
vermiş olan ülkenin sınırları ile kısıtlıdır.
(2) İmalatçının talebine istinaden, onay kuruluşu
26 ncı maddenin dördüncü fıkrasında belirtilen bilgi paketinin ilgili kısımları
dâhil olmak üzere ulusal tip onayı belgesinin kopyasını imalatçı tarafından
seçilen ülkenin onay kuruluşlarına taahhütlü posta ya da elektronik posta
vasıtasıyla gönderir.
(3) Bir üye ülkenin onay kuruluşundan ekleriyle
birlikte tip onayı belgesinin bir nüshasını alan onay kuruluşu, araç
tipinin onaylandığı ulusal teknik gerekliliklerin kendi teknik
gerekliliklerine uygun olmadığı konusunda makul gerekçe bulunmadığı sürece,
ulusal tip onayını kabul eder.
(4) İkinci fıkrada belirtilen belgelerin teslim
alınmasından sonra iki ay içerisinde, onay kuruluşu ulusal tip onayını
vermiş olan onay kuruluşuna tip onayını kabul edip etmeme yönündeki
kararını bildirir. İki aylık süre içerisinde belirtilen türde hiçbir
kararın bildirilmediği durumda, ulusal tip onayı kabul edilmiş sayılır.
(5) Küçük seriler halinde üretilen ulusal tip
onayına sahip olan bir aracı başka bir ülkede piyasaya arz etmek, tescil
etmek ya da hizmete girmesini isteyen bir başvuru sahibinin talebine
istinaden, küçük seriler halinde üretilmiş olan araçların ulusal tip
onayını vermiş olan onay kuruluşu, bilgi paketinin ilgili kısımları dâhil
olmak üzere tip onayı belgesinin bir kopyasını diğer ülke onay kuruluşuna
temin eder. Onay kuruluşu, araç tipinin onaylandığı ulusal teknik
gerekliliklerin kendi teknik gerekliliklerine uygun olmadığı konusunda
makul gerekçe bulunmadığı sürece, yukarıda belirtilen aracın piyasaya arz
edilmesi, tescil edilmesi ya da hizmete girmesine izin verir.
DOKUZUNCU BÖLÜM
Münferit Araç
Onayları
AB
münferit araç onayları
MADDE 44
– (1) Ek II Bölüm III’te yer alan
özel amaçlı araçlar veya Ek II Bölüm I İlave 2’de ortaya koyulan
gerekliliklere uyan bir araç için AB münferit araç onayı verilir. Bu madde
ve 45 ila 47 nci maddeler tamamlanmamış araçlar için geçerli değildir.
(2) AB münferit araç onayına ilişkin başvuru aracın
sahibi, imalatçısı, imalatçının temsilcisi ya da ithalatçısı tarafından
yapılır.
(3) Onay kuruluşu aracın birinci fıkrada belirtilen
gerekliliklere uyup uymadığını tespit etmek amacıyla tahribatlı testler
yapmaz; ancak, bunun yerine bu amaçla başvuru sahibi tarafından temin
edilen ilgili bilgileri kullanır.
(4) AB münferit araç onay belgesine, en azından AB
münferit araç onayını vermiş olan ülkenin tanınmasına olanak sağlayacak
uyumlaştırılmış numaralandırma sistemi uyarınca özgün bir numara verilir.
(5) AB münferit araç onay belgelerinin şablonunu ve
numaralandırma sistemini ortaya koyan uygulama mevzuatının/kararının AB’de
yayımlanması halinde bu mevzuat/karar Bakanlık tarafından yayımlanabilir.
(6) Onay kuruluşu geçerli AB münferit araç onay
belgesine sahip olan araçların piyasaya arz edilmesine, tescil edilmesine
ya da hizmete girmesine izin verir.
(7) M, N ve O kategorisindeki araçlar için teknik
gereklilikleri ortaya koyan Ek II Bölüm I’de değişiklik yapan mevzuatı 82
nci maddeye uygun olarak oluşturmak ve kabul etmek üzere Türkiye’de
Bakanlık yetkilidir.
Ulusal
münferit araç onayları
MADDE 45
– (1) Onay kuruluşu, ilgili
alternatif gereklilikler uygulanmış olması kaydıyla, özgün olsun ya da
olmasın, ilgili bir aracı bu Yönetmeliğin gerekliliklerinin bir ya da daha
fazlasına ya da Ek II’de listelenen mevzuatta ortaya koyulan
gerekliliklerin bir ya da daha fazlasına uyma yükümlülüğünden muaf tutmaya
karar verebilir.
(2) Ulusal münferit araç onayına ilişkin başvuru
aracın sahibi, imalatçısı, imalatçının temsilcisi ya da ithalatçısı
tarafından yapılır.
(3) Onay kuruluşu aracın birinci fıkrada belirtilen
alternatif gerekliliklere uyup uymadığını belirlemek için tahribatlı
testler yapmaz; ancak, bunun yerine bu amaçla başvuru sahibi tarafından
temin edilen ilgili bilgileri kullanır.
(4) Ulusal münferit araç onayının amaçları
doğrultusunda, onay kuruluşu Ek II’de listelenen düzenleyici mevzuat
uyarınca tip onayı almış olan sistemleri, aksamları ve ayrı teknik
üniteleri kabul eder.
(5) Onay kuruluşu, aracın başvuruda belirtilen
bilgilere uygun olduğu ve ilgili alternatif gereklilikleri sağladığı
durumda gecikmeye mahal vermeksizin ulusal münferit araç onay belgesini
düzenler.
(6) Ulusal münferit araç onay belgesine, en azından
onayı vermiş olan ülkenin tanınmasına ve aracın uyduğu gerekliliklerin
tanınmasına olanak sağlayacak uyumlaştırılmış numaralandırma sistemi
uyarınca özgün bir numara verilir.
(7) Ulusal münferit araç onay belgesinin şablonunu
ve numaralandırma sistemini ortaya koyan uygulama mevzuatının/kararının
AB’de yayımlanması halinde bu mevzuat/karar Bakanlık tarafından
yayımlanabilir. Uygulama mevzuatı/kararı yayımlanana kadar ulusal münferit
araç onay belgelerinin formatını onay kuruluşu belirleyebilir.
Ulusal
münferit araç onaylarının geçerliliği
MADDE 46
– (1) Ulusal münferit araç
onayının geçerliliği münferit araç onayını veren ülkenin sınırları ile kısıtlıdır.
(2) Ulusal münferit araç onayı olan bir aracı başka
bir ülkede piyasada bulundurmak, tescil etmek ya da hizmete girmesini
isteyen bir başvuru sahibinin talebine istinaden, onayı vermiş olan onay
kuruluşu aracın onayının dayandığı teknik gerekliliklere ilişkin beyanı
sağlar.
(3) Onay kuruluşu, başka bir ülkenin 45 inci madde
uyarınca ulusal münferit araç onayı vermiş olduğu bir aracı kendi sınırları
dâhilinde piyasada bulundurulmasına, tescil edilmesine ya da hizmete
girmesine, aracın onayının dayandığı ilgili alternatif gerekliliklerin kendi
gereklilikleri ile eşdeğer olmadığı ya da aracın belirtilen gerekliliklere
uymadığı konusunda makul gerekçeleri olmadığı sürece, izin verir. Bu madde,
bu Yönetmeliğe uygun olarak onaylanmış ve ilk tescilinden veya hizmete
girmesinden önce değiştirilmiş araçlar için de uygulanır.
Özel
hükümler
MADDE 47
– (1) 44 üncü ve 45 inci
maddelerde belirtilen prosedürler, çok aşamalı olarak imal edilmiş ilgili
bir araç için geçerli olabilir.
(2) 44 üncü ve 45 inci maddelerde belirtilen
prosedürler, çok aşamalı tip onayının normal sıralaması dâhilinde bir ara
aşamanın yerini alamaz ve bir aracın ilk aşamasını onaylamak amacıyla
uygulanamaz.
ONUNCU BÖLÜM
Piyasada
Bulundurma, Tescil Etme veya Hizmete Girme
Seri sonu
araçlar dışındaki araçların piyasada bulundurulması, tescili ya da hizmete
girmesi
MADDE 48
– (1) 51 inci, 52 nci ve 53 üncü
madde hükümleri saklı kalmak kaydıyla, komple araç tip onayının zorunlu
olduğu ya da imalatçının tip onayı aldığı araçlar, 36 ncı ve 37 nci
maddeler uyarınca düzenlenen geçerli uygunluk belgesi eşliğinde olmaları
halinde piyasada bulundurulabilir, tescil edilebilir ya da hizmete
girebilir. Tamamlanmamış araçların tescili ve hizmete girişi, araçlar
tamamlanmamış kaldığı sürece reddedilebilir. Tamamlanmamış araçların
tescili ve hizmete girişi, 49 uncu madde başvurusundan kaçınmak amacıyla
kullanılamaz.
(2) Aynı yıl içerisinde piyasada bulundurulan,
tescil edilen ya da hizmete giren küçük seriler halinde üretilmiş olan
araçların sayısı Ek V’te belirtilen sayısal yıllık limitleri aşamaz.
Seri sonu
araçların piyasada bulundurulması, tescili ya da hizmete girmesi
MADDE 49
– (1) Ek V Bölüm B’de belirtilen
sınırlamalara tabi olmak üzere ve ikinci fıkrada belirtilen sınırlı süreler
içerisinde, onay kuruluşu geçerliliğini yitirmiş AB tip onayına sahip
araçların piyasada bulundurulması, tescili ya da hizmete girmesine izin
verebilir ve kayıt altına alabilir. Söz konusu durum sadece, üretildikleri
an itibarıyla geçerli AB tip onayına sahip olan ve AB tip onayının
geçerliliğini kaybetmesinden önce Türkiye veya AB sınırları dâhilinde
tescil edilmemiş ya da hizmete girmemiş olan araçlar için geçerlidir.
(2) Birinci fıkra, tam araçlar için AB tip onayının
geçerliliğinin bittiği tarihten itibaren on iki aylık bir dönemde ve
tamamlanmış araçlar için belirtilen tarihten itibaren on sekiz aylık bir
dönemde uygulanır.
(3) Birinci fıkradan faydalanmak isteyen bir
imalatçı söz konusu araçların tescil edilebilmesi ya da hizmete girebilmesi
için onay kuruluşuna talepte bulunur. Talep söz konusu araçların yeni
teknik gerekliliklere uymasını engelleyen her türlü teknik ya da ekonomik
sebebi belirtir. Onay kuruluşu, bu talebi izleyen üç ay içerisinde söz
konusu araç tipinin tescil edilip edilmemesine ve tescil edilecekse ne
kadar adedinin tescil edileceğine karar verir.
(4) Onay kuruluşu, bu maddede belirtilen prosedür
çerçevesi tescil edilecek veya hizmete girecek araç sayısının etkin bir
şekilde izlenmesini sağlamak için uygun tedbirler alır.
Aksam ve
ayrı teknik ünitelerin piyasada bulundurulması ya da hizmete girmesi
MADDE 50
– (1) Satış sonrası hizmetler için
kullanılanlar da dâhil olmak üzere aksamlar ve ayrı teknik üniteler sadece
Ek II’de listelenen mevzuat gerekliliklerine uygun olmaları ve 38 inci
madde uyarınca işaretli olmaları halinde piyasada bulundurulabilir ya da hizmete
girebilir.
(2) Birinci fıkra, bu Yönetmeliğin kapsamadığı
araçlar için özel olarak tasarımlanmış ya da üretilmiş olan aksamlar ya da
ayrı teknik üniteler için geçerli değildir.
(3) Onay kuruluşu, 39 uncu madde kapsamında muaf
tutulan ya da 41 inci, 42 nci, 44 üncü ve 45 inci maddeler kapsamında
verilen onayların kapsadığı araçlarda kullanılan aksam ya da ayrı teknik
ünitelerin piyasada bulundurulmasına ya da hizmete girmesine izin verebilir.
(4) Onay kuruluşu; piyasada bulundurulduğu, tescil
edildiği ya da hizmete girdiği tarihte bu Yönetmelik ya da 28/6/2009
tarihli ve 27272 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Motorlu Araçlar ve
Römorkları Tip Onayı Yönetmeliği (2007/46/AT) kapsamında tip onayı alınması
zorunlu olmayan araçlarda kullanılan aksam veya ayrı teknik ünitelerin
piyasada bulundurulmasına ya da hizmete girmesine izin verebilir.
(5) Onay kuruluşu; tip onayının ilk kez verildiği
tarihte geçerli olan ilgili mevzuata ilişkin gerekliliklere uygun ve Ek
II’de listelenen ilgili mevzuata ilişkin gerekliliklerin uygulamaya
girmesinden önce tip onayı verilmiş araçlarda kullanılan yedek parçalar ile
ayrı teknik ünitelerin piyasada bulundurulmasına ya da hizmete girmesine
izin verebilir.
ON BİRİNCİ
BÖLÜM
Koruma
Hükümleri
Ciddi
risk ya da uygunsuzluk teşkil ettiğinden şüphe duyulan araç, sistem, aksam
ve ayrı teknik ünitelere ilişkin ulusal değerlendirme
MADDE 51
– (1) Piyasa gözetimi ve denetimi
faaliyetlerine, onay kuruluşu ya da imalatçı tarafından temin edilen
bilgilere ya da şikâyetlere dayanarak bir araç, sistem, aksam ya da ayrı
teknik ünitenin kişilerin sağlık ya da güvenliği ya da bu Yönetmeliğin
kapsadığı kamu yararının korunmasına ilişkin diğer yönler açısından ciddi
risk teşkil ettiği ya da bu Yönetmelikte ortaya koyulan gerekliliklere
uymadığı kanaatine varılması için yeterli neden olduğu durumda, piyasa
gözetimi ve denetimi kuruluşu ilgili aracı, sistemi ya da ayrı teknik
üniteyi bu Yönetmelikte ortaya koyulan ilgili gerekliliklere göre
değerlendirir. İlgili iktisadi işletmeci ve onay kuruluşu, 31 inci madde
uyarınca yapılan kontroller ve gerçekleştirilen testlerin sonuçlarının
iletilmesi de dâhil olmak üzere piyasa gözetimi ve denetimi kuruluşu ile
tam olarak iş birliği yapar. 4703 sayılı Kanun, Ürünlerin Piyasa Gözetimi
ve Denetimine Dair Yönetmelik, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı Piyasa
Gözetimi ve Denetimi Yönetmeliği, Otomotiv Ürünlerine İlişkin Piyasa
Gözetimi ve Denetimi Yönetmeliği hükümleri ilgili aracın, sistemin, aksamın
ya da ayrı teknik ünitenin risk değerlendirmesi açısından uygulanır.
Ciddi
risk ya da uygunsuzluk teşkil eden araç, sistem, aksam ve ayrı teknik
üniteleri ele alan ulusal prosedürler
MADDE 52
– (1) 51 inci madde uyarınca
değerlendirmenin yapılması sonrasında, piyasa gözetimi ve denetimi kuruluşu
tarafından bir aracın, sistemin, aksamın ya da ayrı teknik ünitenin
kişilerin sağlığı ya da güvenliği ya da bu Yönetmeliğin kapsadığı kamu
yararının korunmasına ilişkin diğer yönler açısından ciddi risk teşkil
ettiğinin tespit edilmesi durumunda, söz konusu kuruluş gecikmeye mahal
vermeksizin iktisadi işletmeciden ilgili aracın, sistemin, aksamın ya da
ayrı teknik ünitenin, piyasaya arz edilmesi, tescil edilmesi ya da hizmete
girmesi durumunda artık belirtilen riski teşkil etmemesini sağlamak amacıyla
her türlü uygun düzeltici önlemi gecikmeye mahal vermeksizin almasını
sağlar.
(2) 51 inci madde uyarınca değerlendirmenin
yapılması sonrasında, piyasa gözetimi ve denetimi kuruluşu tarafından bir
aracın, sistemin, aksamın ya da ayrı teknik ünitenin bu Yönetmeliğe uygun
olmadığını ancak birinci fıkrada belirtilen ciddi riski teşkil etmediğinin
tespit edilmesi durumunda, söz konusu kuruluş gecikmeye mahal vermeksizin
iktisadi işletmecinin ilgili aracın, sistemin, aksamın ya da ayrı teknik
ünitenin uyumlu hale getirilmesi amacıyla makul süre içerisinde her türlü
uygun düzeltici önlemi almasını sağlar. Yukarıda belirtilen süre, ilgili
aracın, sistemin, aksamın ya da ayrı teknik ünitenin piyasaya arz
edildiğinde, tescil edildiğinde ya da hizmete girdiğinde uyumlu olmasını
sağlamak amacıyla uygunsuzluğun ciddiyeti ile orantılı olabilir. İktisadi
işletmeciler, 13 ila 21 inci maddelerde belirtilen yükümlülükler uyarınca,
ülke sınırları dâhilinde piyasa sürmüş, tescil etmiş ya da hizmete
girmesini sağlamış oldukları tüm araç, sistem, aksam ya da ayrı teknik
ünite ile ilgili her türlü uygun düzeltici önlemin alınmasını sağlar.
(3) İktisadi işletmecilerin birinci veya ikinci
fıkralarda belirtilen ilgili süre içerisinde yeterli düzeltici önlemi
almadığı ya da mevcut riskin hızlı eylem gerektirdiği durumda, piyasa
gözetimi ve denetimi kuruluşu ilgili araç, sistem, aksam ya da ayrı teknik
ünitelerin piyasada bulundurulması, tescili ya da hizmete girmesini
yasaklamak ya da kısıtlamak ya da bu araçları, sistemleri, aksamları ya da
ayrı teknik üniteleri piyasadan toplatmak ya da geri çağırmak amacıyla her
türlü uygun önlemi alır. 4703 sayılı Kanun, Ürünlerin Piyasa Gözetimi ve
Denetimine Dair Yönetmelik, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı Piyasa Gözetimi
ve Denetimi Yönetmeliği, Otomotiv Ürünlerine İlişkin Piyasa Gözetimi ve
Denetimi Yönetmeliği hükümleri bu fıkrada belirtilen önlemler için
uygulanır.
(4) Bu madde kapsamında uygulama
mevzuatının/kararının AB’de yayımlanması halinde bu mevzuat/karar Bakanlık
tarafından yayımlanabilir.
Düzeltici
ve kısıtlayıcı önlemler
MADDE 53
– (1) 52 nci madde uyarınca
düzeltici ya da kısıtlayıcı önlemler alan piyasa gözetimi ve denetimi
kuruluşu, ICSMS vasıtasıyla Komisyonu ve üye ülkeleri bilgilendirebilir.
Belirtilen kuruluş aynı zamanda ilgili onayı veren onay kuruluşunu da kendi
bulguları hakkında bilgilendirebilir. Temin edilen bilgiler, özellikle
ilgili araç, sistem, aksam ya da ayrı teknik ünitenin menşeinin, mevcut
iddia edilen uygunsuzluk ile riskin niteliğinin, alınan ulusal düzeltici ve
kısıtlayıcı önlemlerin süresi ile iktisadi işletmeci tarafından ileri
sürülen savlar ile ilgili gerekli veriler olmak üzere mevcut tüm detayları
içerir.
(2) Düzeltici ya da kısıtlayıcı önlem alan piyasa
gözetimi ve denetimi kuruluşu aynı zamanda riskin ya da uygunsuzluğun
aşağıda belirtilen hususlardan dolayı olup olmadığını da belirtir:
a) Araç, sistem, aksam ya da ayrı teknik ünitenin
kişilerin sağlık ya da güvenliği, çevrenin korunması ya da bu Yönetmeliğin
kapsadığı kamu yararının korunmasına ilişkin diğer yönlerle ilgili
gereklilikleri karşılamaması.
b) Ek II’de listelenen ilgili düzenleyici mevzuata
göre eksiklikler.
(3) Düzeltici ya da kısıtlayıcı önlemlerin alınması
durumunda piyasa gözetimi ve denetimi kuruluşu, birinci fıkrada belirtilen bildirimden
sonra bir ay içerisinde, kabul etmiş olduğu her türlü düzeltici ya da
kısıtlayıcı önlem ile ilgili araç, sistem, aksam ya da ayrı teknik ünitenin
uygunsuzluğu ve riski ile alakalı kullanımlarına sunulmuş olan her türlü
bilgi yanında, bildirilen önlem ile ilgili fikir uyuşmazlığı olması halinde
itirazlarını Komisyona ve üye ülkelere bildirebilir.
(4) Birinci fıkrada belirtilen bildirimden sonraki
bir ay içerisinde, bildirilen ulusal önlem konusunda diğer ülkeler ya da
Komisyon tarafından herhangi bir itirazda bulunulmaması halinde, yukarıda
belirtilen önlemin doğrulandığı kabul edilir. Ülkeler ilgili araç, sistem,
aksam ya da ayrı teknik ünite ile ilgili olarak kendi sınırları dâhilinde
gecikmeye mahal vermeksizin benzer düzeltici ya da kısıtlayıcı önlemlerin
alınmasını sağlar.
(5) Birinci fıkrada belirtilen bildirimden sonraki
bir ay içerisinde, bildirilen ulusal önlem konusunda diğer ülkelerin ya da
Komisyonun itirazda bulunduğu durumda ya da bildirilen ulusal önlemin
ilgili mevzuata aykırı olduğunun belirlendiği durumda, ilgili piyasa
gözetimi ve denetimi kuruluşu, ilgili iktisadi işletmeci ya da
operatörlerle konu istişare edilebilir. Söz konusu istişareye dayanarak, bu
kapsamda uygulama mevzuatının/kararının AB’de yayımlanması halinde bu
mevzuat/karar Bakanlık tarafından yayımlanabilir. Bu husus konusunda ilgili
iktisadi işletmeci ya da operatörler bilgilendirilebilir. Bildirilen ulusal
önlemin gerekçesinin olmadığı düşünüldüğü durumda, bu fıkrada belirtilen mevzuat uyarınca
önlem, geri çekilebilir ya da kabul edilebilir.
(6) 9 uncu madde uyarınca testler ile incelemelerin
Komisyon tarafından gerçekleştirildiği ve Komisyonun düzeltici ya da
kısıtlayıcı önlemin gerekli olduğunu tespit ettiği durumda, Komisyon ilgili
iktisadi işletmeci ya da operatörlerle konuyu istişare edebilir. Söz konusu
istişareye dayanarak, bu kapsamda uygulama mevzuatının/kararının AB’de
yayımlanması halinde bu mevzuat/karar Bakanlık tarafından yayımlanabilir.
(7) Risk ya da uygunsuzluğun Ek II’de listelenen
mevzuatta yer alan eksikliklere atfedildiği durumda, aşağıda belirtilen
şekilde önlem alınabilir:
a) Bu Yönetmelik uyarınca kabul edilen mevzuat veya
uygulama mevzuatı söz konusu ise Komisyonun bu konuda yaptığı
değişikliklere müteakip ulusal mevzuatta gerekli değişiklikler yapılabilir.
b) BM/AEK Regülasyonları söz konusu ise, Komisyonun
1958 Cenevre Andlaşmasındaki geçerli prosedür doğrultusunda ilgili BM/AEK
Regülasyonlarında yapılmasını önerdiği gerekli değişiklikler BM/AEK’da
yayımlandığında, Türkiye’nin taraf olduğu BM/AEK Regülasyonundaki bu
değişiklikler Türkiye’de de uygulanır.
(8) Düzeltici önlemin bu madde uyarınca
gerekçesinin olduğu ya da önlemin beşinci veya altıncı fıkralarda belirtilen
mevzuata tabi olduğu durumda, belirtilen önlem etkilenen araçların
sahiplerinin ücretsiz olarak kullanımına sunulur. Düzeltici önlemin kabul
edilmesi öncesinde tamirat giderlerinin araç sahibince gerçekleştirildiği
durumda, imalatçı bu tamiratların tutarını belirtilen düzeltici önlemin
gerektirdiği tamiratların maliyeti oranında geri öder.
Uygun
olmayan AB tip onayı
MADDE 54
– (1) Onay kuruluşunun verilmiş
olan bir tip onayının bu Yönetmeliğe uymadığını tespit etmesi halinde,
belirtilen kuruluş, onayı tanımayı reddeder.
(2) Onay kuruluşu verdiği reddi AB tip onayını
vermiş olan onay kuruluşuna, üye ülkelerin onay kuruluşlarına ve Komisyona
bildirir. Bildirimden sonraki bir ay içerisinde, tip onayının
uygunsuzluğunun AB tip onayını vermiş olan onay kuruluşu tarafından teyit
edildiği durumda, söz konusu onay kuruluşu tip onayını geri çeker.
(3) İkinci fıkrada belirtilen bildirimden sonraki
bir ay içerisinde, AB tip onayını vermiş olan onay kuruluşu tarafından bir
itirazda bulunulursa, Bakanlık veya Komisyon, özellikle tip onayını vermiş
olan onay kuruluşu ve ilgili iktisadi işletmeci olmak üzere üye ülkelerle
konuyu istişare edebilir.
(4) Üçüncü fıkrada belirtilen istişareye dayanarak,
bu kapsamda uygulama mevzuatının/kararının AB’de yayımlanması halinde bu
mevzuat/karar Bakanlık tarafından yayımlanabilir. Bakanlık bu durumu ilgili
iktisadi işletmecilere bildirir.
(5) 9 uncu madde uyarınca testler ile incelemelerin
Komisyon tarafından gerçekleştirildiği ve Komisyonun verilmiş olan tip
onayının bu Yönetmeliğe uygun olmadığını tespit ettiği durumda Komisyon,
özellikle tip onayını vermiş olan onay kuruluşu ve ilgili iktisadi
işletmeci olmak üzere üye ülkelerle konuyu istişare edebilir. Söz konusu
istişareye dayanarak, birinci fıkrada belirtilen tip onayının tanınmasının
reddedilmesi hakkında karar vermeye yönelik uygulama mevzuatının/kararının
AB’de yayımlanması halinde bu mevzuat/karar Bakanlık tarafından
yayımlanabilir.
(6) 51 inci, 52 nci ve 53 üncü maddeler uygun
olmayan tip onayına konu olan ve hali hazırda piyasada bulundurulan araç,
sistem, aksam ve ayrı teknik üniteler için geçerlidir.
Zorunlu
sistemlerin düzgün işleyişi açısından ciddi risk teşkil edebilecek parça ya
da ekipmanların piyasaya arzı ve hizmete girmesi
MADDE 55
– (1) Aracın güvenliği ya da
çevresel performansı açısından zorunlu olan sistemlerin düzgün çalışması
açısından ciddi risk teşkil eden parça ya da ekipmanlar, 56 ncı madde
uyarınca onay kuruluşu tarafından izin verilmediği sürece piyasaya arz
edilemez, hizmete giremez ve yasaklanır.
(2) Bu izin, yalnızca dördüncü fıkrada belirtilen
listede yer alan sınırlı sayıda parça veya ekipman için geçerlidir.
(3) Birinci fıkrada belirtilen parçalar ile
ekipmanların onaylanmasına ilişkin gereklilikleri ortaya koyan mevzuatı 82
nci maddeye uygun olarak oluşturmak ve kabul etmek üzere Türkiye’de
Bakanlık yetkilidir. Söz konusu gereklilikler Ek II’de listelenen mevzuatlara dayanabilir ya da uygun
olduğu durumda, parçalar ya da ekipmanların çevresel ya da güvenlik
performansının orijinal parçalar ya da ekipmanlara göre karşılaştırmasından
oluşabilir. Her iki durumda da gereklilikler, parçaların ya da ekipmanların
aracın güvenliği ya da çevresel performansı açısından zorunlu olan
sistemlerin işleyişini zayıflatamaz.
(4) Aşağıdaki hususların değerlendirilmesine
dayanan parçalara ya da ekipmanlara ilişkin listeyi ortaya koyarak ve
güncelleyerek teknik ve düzenleyici gelişmeleri hesaba katmak amacıyla Ek
VI’yı değiştiren mevzuatı 82 nci maddeye uygun olarak oluşturmak ve kabul
etmek üzere Türkiye’de Bakanlık yetkilidir:
a) Söz konusu parçalar ya da ekipmanların takıldığı
araçların güvenliği ya da çevresel performansı açısından ciddi risk teşkil
etmeleri.
b) 56 ncı maddenin birinci fıkrası kapsamında
parçalara ya da ekipmanlara ilişkin muhtemel onayın tüketiciler ve satış
sonrası parça imalatçıları üzerindeki potansiyel etkisi.
(5) Tip onayının birinci fıkrada belirtilen ciddi
risk hususlarını barındırmaması halinde, birinci fıkra orijinal parçalar ya
da ekipmanlar ile Ek II’de listelenen
mevzuat uyarınca tip onayı almış olan bir sisteme ait olan parçalar
ve ekipmanlar için uygulanmaz. Bu maddenin amaçları doğrultusunda, orijinal
parça veya ekipman, söz konusu aracın montajı için araç imalatçısı
tarafından sağlanan spesifikasyon ve üretim standartlarına göre üretilmiş
parçalar veya ekipmanlar anlamına gelir.
(6) Birinci fıkra özellikle yarış araçları için
üretilmiş olan parçalar ya da ekipmanlar için uygulanmaz. Hem yarış
esnasında hem de karayolu üzerinde kullanılan ve Ek VI’da listelenen parça
ya da ekipmanlar, üçüncü fıkrada belirtilen mevzuatta ortaya koyulan ve
Bakanlık tarafından geçmişte onaylanmış olan gerekliliklere uymaları halinde
sadece kamuya ait karayollarında kullanım için tasarımlanan araçlar
üzerinde de kullanılabilir. Belirtilen onayları verip vermeme konusunda
karar vermeye yönelik uygulama mevzuatının/kararının AB’de yayımlanması
halinde bu mevzuat/karar Bakanlık tarafından yayımlanabilir.
Zorunlu
sistemlerin düzgün işleyişi açısından ciddi risk teşkil edebilen parça ya
da ekipmanlara ilişkin ilgili gereklilikler
MADDE 56
– (1) Parça ya da ekipman
imalatçısı, teknik servis tarafından düzenlenmiş ve onay talep edilen parça
ya da ekipmanların 55 inci maddenin üçüncü fıkrasında belirtilen
gerekliliklere uyduğunu tasdik eden bir test raporunu içeren başvuruyu onay
kuruluşuna sunarak 55 inci maddenin birinci fıkrasında belirtilen izin için
başvuruda bulunabilir. Belirtilen imalatçı her bir parça ya da ekipman tipi
için yalnızca bir başvuruyu sadece bir onay kuruluşuna yapabilir.
(2) Onaya ilişkin başvuru parça ya da ekipman
imalatçısına ilişkin detayları, parçaların ya da ekipmanların tanıtım ve
parça numaralarını, araç imalatçısının adını, aracın tipini ve
uygulanabildiği durumda, parçaların ya da ekipmanların takılacağı aracın
tanınmasına olanak sağlayan diğer bilgileri ve imalat yılını içerir. Onay
kuruluşu, birinci fıkrada belirtilen test raporunu göz önünde bulundurarak,
söz konusu parçalar ya da ekipmanların 55 inci maddenin üçüncü fıkrasında
belirtilen gerekliliklere uyduğunu tespit ettiği durumda, parçaların ya da
ekipmanların piyasaya arz edilmesine ve hizmete girmesine izin verir. Onay
kuruluşu gecikmeye mahal vermeksizin izin belgesini imalatçıya hitaben
düzenler. Söz konusu izin belgesine ilişkin şablonu ve numaralandırma
sistemini ortaya koyan uygulama mevzuatının/kararının AB’de yayımlanması
halinde bu mevzuat/karar Bakanlık tarafından yayımlanabilir.
(3) İmalatçı onayın verildiği şartları etkileyen
her türlü değişikliği gecikmeye mahal vermeksizin onayı vermiş olan onay
kuruluşuna bildirir. Söz konusu onay kuruluşu iznin gözden geçirilip
geçirilmeyeceğine ya da yeniden düzenlenip düzenlenmeyeceğine ya da ilâve testlerin
gerekli olup olmadığına karar verir. İmalatçı parça ya da ekipmanların onay
verilmiş olan şartlar altında üretilmesini ve üretilmeye devam etmesini
sağlar.
(4) Herhangi bir onay düzenlenmeden önce, onay
kuruluşu üretimin uygunluğuna ilişkin etkin kontrolü sağlamak amacıyla
düzenlemelerin ve prosedürlerin varlığını doğrular. Onay kuruluşunun onayın
düzenlemesine ilişkin şartların artık yerine getirilmediğini tespit etmesi
halinde, söz konusu kuruluş imalatçının parçaları ya da ekipmanları uygun
hale getirmesini sağlamak için gerekli önlemleri almasını ister. Gerekli
görüldüğü durumlarda, onayı geri çeker.
(5) Başka bir onay kuruluşunun talebine istinaden,
onayı vermiş olan onay kuruluşu söz konusu talebin teslim alınmasını takip
eden bir ay içerisinde, AB’nin ortak güvenli elektronik bilgi alışveriş
sistemi vasıtasıyla düzenlenen onay belgesinin ekleri ile birlikte bir
kopyasını onay kuruluşuna gönderebilir.
(6) Başka bir onay kuruluşu tarafından düzenlenmiş
olan onayla mutabık olmayan onay kuruluşu mutabık olmaması ile ilgili
gerekçeleri Komisyona sunar. Uyuşmazlığı çözmek amacıyla uygun önlemler
alınır. Bununla birlikte, gerekli olduğunda ve ilgili onay kuruluşları ile
istişare ettikten sonra, onayın geri çekilmesini gerektiren uygulama
mevzuatının/kararının AB’de yayımlanması halinde bu mevzuat/karar Bakanlık
tarafından yayımlanabilir.
(7) 55 inci maddenin dördüncü fıkrasında belirtilen
liste oluşturulana kadar onay kuruluşu, araç ya da çevresel performans
açısından sistemlerin düzgün işleyişini etkileyebilecek olan parçalar ya da
ekipmanlar ile ilgili ulusal hükümleri uygulayabilir.
ON İKİNCİ BÖLÜM
Uluslararası
Mevzuat
AB tip
onayı için gereken BM/AEK Regülasyonları
MADDE 57
– (1) Ek II’de listelenen ve
AB’nin ve Türkiye’nin kabul ettiği BM/AEK Regülasyonları ya da bunlarda
yapılan değişiklikler, araç, sistem, aksam ya da ayrı teknik ünitelere
ilişkin AB tip onayı ile ilgili gerekliliklerin bir parçası olarak
uygulanır.
(2) Komple araç tip onayı düzenlenmesinin amaçları
doğrultusunda bir BM/AEK Regülasyonu veya değişikliğinin ya da bu
Yönetmelikte yapılan değişikliklerin
zorunlu uygulanması ile ilgili mevzuatı 82 nci maddeye uygun olarak
oluşturmak ve kabul etmek üzere Türkiye’de Bakanlık yetkilidir. Söz konusu
mevzuat; BM/AEK Regülasyonu veya değişikliğinin ya da bu Yönetmelikte
yapılan değişikliklerin hangi tarihten itibaren zorunlu olacağını, geçiş hükümlerini
ve AB tip onayının amaçları doğrultusunda uygun olduğu ve uygulayabildiği
takdirde araçların ilk tescili ve hizmete girmesi ile sistem, aksam ve ayrı
teknik ünitelerin piyasada bulundurulması hususlarını içerir.
AB tip
onayının amacı doğrultusunda BM/AEK Regülasyonlarının eşdeğerliği
MADDE 58
– (1) Ek II Bölüm II’de listelenen
BM/AEK Regülasyonları aynı kapsamı ve konuyu düzenlemeleri ölçüsünde ilgili
mevzuata eşdeğer olarak kabul edilir.
(2) Onay kuruluşu birinci fıkrada belirtilen BM/AEK
Regülasyonları uyarınca verilen tip onaylarını kabul eder ve
uygulanabildiği takdirde bu Yönetmelik ve Ek II’de listelenen mevzuat
uyarınca verilmiş olan eşdeğer tip onayı ve onay işaretlerinin yerine
ilgili onay işaretlerini kabul eder.
ON ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Teknik Bilgiler
ile İlgili Hükümler
Kullanıcılara
yönelik bilgiler
MADDE 59
– (1) İmalatçı, bu Yönetmelikte ya
da Ek II’de listelenen mevzuat uyarınca onay kuruluşu tarafından verilmiş
olan tip onayının detaylarında belirtilen araç, sistem, aksam, ayrı teknik
ünite, parça ya da ekipman tipinin ayrıntıları ile ilgili teknik bilgileri
sağlamaz.
(2) İmalatçı, araç, sistem, aksam, ayrı teknik
ünite, parça ya da ekipmanın kullanımı konusundaki her türlü özel şartı ya
da kısıtlamayı tarif eden her türlü ilgili bilgi ve gerekli talimatı
kullanıcıların kullanımına sunar.
(3) İkinci fıkrada belirtilen bilgiler Türkçe
sağlanmak zorundadır. Bilgiler aynı zamanda kullanıcı el kitabında da
sağlanır.
İmalatçılara
yönelik bilgiler
MADDE 60
– (1) Araç imalatçıları, sistem,
aksam ya da ayrı teknik ünitelerin AB tip onayı veya 55 inci maddenin
birinci fıkrasında belirtilen iznin alınması için gerekli her türlü bilgiyi
sistem, aksam, ayrı teknik ünite, parça ya da ekipman imalatçılarının
kullanımına sunar. Araç imalatçıları, fikri mülkiyet haklarına ilişkin
bilgiler dâhil olmak üzere, kamuoyunun bilgisi dâhilinde olmayan her türlü
bilginin gizliliğini korumak amacıyla sistem, aksam, ayrı teknik ünite,
parça ya da ekipmanların imalatçılarıyla bağlayıcı anlaşmalar yapabilir.
(2) Sistem, aksam, ayrı teknik ünite, parça ya da
ekipman imalatçıları kendi tip onayları için geçerli olan veya 29 uncu
maddenin üçüncü fıkrasında belirtilen ya da
Ek II’de listelenen bir mevzuat vasıtasıyla belirlenen kısıtlamalar
hakkındaki her türlü detaylı bilgiyi araç imalatçılarına sağlar.
ON DÖRDÜNCÜ
BÖLÜM
Araç OBD
Bilgileri ile Araç Tamir ve Bakım Bilgilerine Erişim
İmalatçıların
araç OBD bilgileri ile araç tamir ve bakım bilgilerini temin etme
yükümlülüğü
MADDE 61
– (1) İmalatçılar; bağımsız
operatörlere, tam referanslar ve uygulanabilir yazılım ile araç tamir ve
bakım bilgilerine ilişkin mevcut yüklemeler de dâhil olmak üzere, araç OBD
bilgilerine, teşhis ve diğer ekipmanlara, yazılım araçlarına sınırsız,
standart hale getirilmiş ve adil bir şekilde erişim sağlar. Bilgiler
makineler tarafından okunabilen ve elektronik olarak işlenebilen veri
setleri halinde kolaylıkla erişilebilir biçimde sunulur. Bağımsız operatörlerin
imalatçılar, yetkili bayiler ve tamirciler tarafından kullanılan uzaktan
tanı hizmetlerine erişimi olur. İmalatçılar, bağımsız tamircilerin araç
güvenlik sistemlerine erişimi içeren işlemleri tamamlamaları için standart,
güvenli ve uzaktan bir olanak sağlar.
(2) Avrupa Standardizasyon Komitesi (CEN) ya da
karşılaştırılabilir bir standardizasyon organının belirlediği ilgili
standard kabul edilene kadar, araç OBD bilgileri ile araç tamir ve bakım
bilgileri, bağımsız operatörler tarafından makul çaba sarf edilerek
işlenebilecek ve kolayca erişilebilir biçimde sunulur. Araç OBD bilgileri
ile araç tamir ve bakım bilgileri standart hale getirilmiş olan format
kullanılarak ya da bunun bilginin niteliğinden dolayı uygulanabilir
olmaması halinde, başka uygun bir formatta imalatçıların internet
sitelerinde sunulur. Tamirciler dışındaki bağımsız operatörler için,
bilgiler aynı zamanda genel olarak mevcut olan bilgi teknoloji araçları ve
yazılımları yardımıyla elektronik olarak işlenebilen ve bağımsız
operatörlerin satış sonrası hizmetler piyasa tedarik zincirinde kendi
işleri ile alakalı görevi yerine getirmelerine olanak tanıyan makine
tarafından okunabilir formatta verilir.
(3) Ancak, aşağıda yer alan durumlarda, bağımsız
operatörün talep etmesi halinde imalatçının gerekli olan bilgileri derhal
kolayca erişilebilir biçimde temin etmesi yeterlidir:
a) 42 nci maddede belirtilen küçük seriler halinde
üretilen araçların ulusal tip onayının kapsadığı araç tipleri için.
b) Özel amaçlı araçlar için.
c) Kendi araçlarının sistem kontrolü ya da yeniden
programlama amaçları doğrultusunda tümleşik elektronik kontrol ünitesi ya
da üniteleri olan teşhis aracı ve fiziksel ya da kablosuz iletişim
kullanmayan O1 ve O2 kategorilerindeki araç tipleri
için.
ç) Son aşamanın elektronik araç kontrol
sistemlerini içermeyerek, sadece karoseri kapsadığı ve temel araca ilişkin
her türlü elektronik araç kontrol sistemlerinin değişmeden kaldığı durumda,
çok aşamalı tip onayı prosedüründeki tip onayının son aşaması için.
(4) Özellikle araç OBD bilgileri ile araç tamir ve
bakım bilgilerinin nasıl temin edileceğine dair teknik gereklilikler olmak
üzere, araç OBD bilgileri ile araç tamir ve bakım bilgilerine erişime
ilişkin teknik gerekliliklerin detayları Ek X’da belirtilmektedir.
(5) İmalatçılar ayrıca eğitim malzemelerini
bağımsız operatörler, yetkili bayiler ve tamircilerin kullanımına sunar.
(6) İmalatçılar, bilgi sisteminin bakım sürecindeki
kesintiler haricinde, araç OBD bilgileri ile araç tamir ve bakım
bilgilerine kesintisiz olarak erişim sağlar. İmalatçılar, bilgilerin
yetkili bayilerin kullanımına sunulması ile aynı zamanda, kendi internet
siteleri üzerinden mevcut OBD bilgileri ile araç tamir ve bakım bilgileri
üzerindeki müteakip değişiklik ve ilâveleri yapar.
(7) OBD uyumlu yedek parça, teşhis aracı ve test
ekipmanlarının imalatı ve servis hizmetleri amaçları doğrultusunda,
imalatçılar, aksamları, teşhis araçlarını ya da test ekipmanlarını kullanan
imalatçılara ya da tamircilere ilgili araç OBD bilgileri ile araç tamir ve
bakım bilgilerini adil şekilde sağlar.
(8) Alternatif yakıtlı araçlara ilişkin otomotiv
ekipmanlarının tasarımı, imalatı ve tamiri amaçları doğrultusunda,
imalatçılar, alternatif yakıtlı araçlara ilişkin ekipmanları kullanan
imalatçılara, montajcılara ya da tamircilere ilgili OBD bilgileri ile araç
tamir ve bakım bilgilerini adil şekilde sağlar.
(9) Aracın tamir ve bakım kayıtlarının araç
imalatçısının merkezi veri tabanında ya da imalatçı adına başka bir veri
tabanında saklanması durumunda, bağımsız tamircilerin söz konusu kayıtlara
ücretsiz erişimi sağlanır ve bu tamirciler gerçekleştirmiş oldukları tamir
ve bakım hakkındaki bilgileri girer.
(10) 61 ila 66 ncı maddeler münferit araç onayları
kapsamında olan araçlar için geçerli değildir.
(11) Teknik ve düzenleyici gelişmeleri hesaba
katarak ya da kablosuz geniş alan ağlarının desteklediği tamir ve bakım
faaliyetleri dâhil olmak üzere araç OBD bilgileri ile araç tamir ve bakım
bilgilerine ilişkin gereklilikleri güncelleyerek bu maddenin ikinci
fıkrasında belirtilen standartların suistimalinin engellenmesine yönelik Ek
X’da değişiklik yapan mevzuatı 82 nci maddeye uygun olarak oluşturmak ve
kabul etmek üzere Türkiye’de Bakanlık yetkilidir. Bu kapsamda, mevcut bilgi
teknolojisi, öngörülebilir araç teknoloji gelişmeleri, mevcut ve yeni ISO
standartları göz önünde bulundurulur.
Çeşitli
tip onayı sahiplerine ilişkin yükümlülükler
MADDE 62
– (1) Bir sistem, aksam ya da ayrı
teknik ünitenin ilgili tip onayından ya da bir aracın özel bir aşamasından
sorumlu olan bir imalatçı, karma tip onayı, kademeli tip onayı veya çok
aşamalı tip onayının söz konusu olduğu durumda, ilgili sistem, aksam veya
ayrı teknik ünite ya da özel aşama ile ilgili tamir ve bakım bilgilerini
hem son imalatçıya hem de bağımsız operatöre bildirmekten sorumludur.
(2) Çok aşamalı tip onayının söz konusu olduğu
durumda, son imalatçı kendi imalat aşaması ya da aşamalarının önceki aşama
ya da aşamalarla olan bağlantısına ilişkin araç OBD bilgileri ile araç
tamir ve bakım bilgilerine erişimi sağlamaktan sorumludur.
Araç
tamir ve bakım bilgilerine erişim ücretleri
MADDE 63
– (1) İmalatçı, 61 inci maddenin
onuncu fıkrasında belirtilen araçlara yönelik kayıtlar dışındaki araç tamir
ve bakım bilgilerine erişim için makul ve ölçülü bir ücret belirleyebilir.
Yukarıda belirtilen ücretler bağımsız operatörün bilgileri kullanımıyla
orantılı olacak şekilde olmalı ve söz konusu bilgilere erişimi caydırıcı
nitelikte olmamalıdır. Araç tamir ve bakım bilgilerine erişim Bakanlığa,
teknik servislere ve ilgili kamu kurumlarına ücretsiz şekilde sunulur.
(2) İmalatçı, yeniden programlama ya da teknik
yardım dâhil olmak üzere, araç tamir ve bakım bilgilerini, erişimin
verildiği ilgili zaman dilimlerine göre bu bilgilere erişime ilişkin
ücretlerin farklılaştığı saatlik, günlük, aylık ve yıllık şekilde kullanıma
sunar. Zamana dayalı erişime ek olarak, imalatçılar, erişimin verilme
süresinden bağımsız olarak, işlem başına ücret talep edilen işlem sayısı
tabanlı erişim sunabilirler. İmalatçının her iki erişim sistemini sunduğu
durumda, bağımsız tamirciler zaman bazlı ya da işlem bazlı erişim sistemini
seçer.
Araç OBD
bilgileri ile araç tamir ve bakım bilgi yükümlüklerine uyuma ilişkin kanıt
MADDE 64
– (1) AB tip onayı veya ulusal tip
onayı için başvuruda bulunan imalatçı, ilgili tip onayı tarihinden itibaren
altı ay içinde 61 ila 66 ncı maddelere uygun olduğunun kanıtını onay
kuruluşuna sunar.
(2) Söz konusu uygunluk kanıtının bu maddenin
birinci fıkrasında belirtilen süre içerisinde temin edilmediği durumda,
onay kuruluşu 65 inci madde uyarınca uygun önlemleri alır.
Araç OBD
bilgileri ile araç tamir ve bakım bilgilerine erişim ile ilgili
yükümlülüklere uyum
MADDE 65
– (1) Onay kuruluşu inisiyatifi
doğrultusunda herhangi bir zamanda, yapılan şikâyete ya da teknik servis
tarafından yapılan değerlendirmeye dayanarak, imalatçının 61 ila 66 ncı
maddelere ve Ek X İlave 1’de belirtilen araç OBD bilgileri ile araç tamir
ve bakım bilgilerine erişim ile ilgili imalatçı belgesine uygun olup
olmadığını kontrol edebilir.
(2) Onay kuruluşunun imalatçının araç OBD bilgileri
ile araç tamir ve bakım bilgilerine erişim ile ilgili yükümlülüklerine
uymadığını tespit ettiği durumda, ilgili tip onayını vermiş olan onay
kuruluşu bu durumu gidermek amacıyla uygun olan önlemleri alır. Söz konusu
önlemler 84 üncü madde uyarınca kabul edilen tip onayının geri çekilmesi
veya askıya alınması, para cezası ya da başka önlemleri içerebilir.
(3) Bağımsız operatörlerin ya da bağımsız
operatörleri temsil eden bir derneğin, imalatçının 61 ila 66 ncı maddelere
uymadığına dair onay kuruluşuna şikâyette bulunduğu durumda, onay kuruluşu
imalatçının uyumunu doğrulamak amacıyla denetleme gerçekleştirebilir. Onay
kuruluşu ilgili komple araç tip onayını vermiş olan onay kuruluşunun
şikâyeti soruşturmasını ve imalatçının hizmete girmesini sağladığı sistemin
bu Yönetmeliğe uygun olduğunu ispatlayan ve araç imalatçısından alınan
kanıtı talep eder. Soruşturmanın sonuçları talebi takip eden üç ay
içerisinde onay kuruluşuna ve bağımsız operatöre ya da derneğine
bildirilir.
(4) Denetlemeyi gerçekleştirirken onay kuruluşu,
araç OBD bilgileri ile araç tamir ve bakım bilgilerine ilişkin
yükümlülüklerin yerine getirilip getirilmediğini doğrulamak amacıyla bir
teknik servis ya da diğer bağımsız bir uzmanın değerlendirme yapmasını
talep edebilir.
Araç
Bilgilerine Erişim Alt Komitesi
MADDE 66
– (1) 27/12/2009 tarihli ve 27445 sayılı Resmî Gazete’de
yayımlanan Hafif Yolcu ve Ticari Araçlardan Çıkan Emisyonlar (Euro 5 ve
Euro 6) Bakımından ve Araç Tamir ve Bakım Bilgilerine Erişim Konusunda
Motorlu Araçların Tip Onayı ile İlgili Uygulama Usul ve Esaslarına İlişkin
Tebliğ (Tebliğ No: SGM-2009/22) uyarınca kurulan, araç OBD bilgileri ile
araç tamir ve bakım bilgilerine erişim ile ilgili Araç Bilgilerine Erişim
Alt Komitesi aynı zamanda bu Yönetmelik kapsamındaki araçları da kapsar.
Alt Komite faaliyetlerini Ek X uyarınca gerçekleştirir.
(2) Araç Bilgilerine Erişim Alt Komitesi, araç OBD
bilgileri ve araç tamir ve bakım bilgilerine erişimin, araç hırsızlığının
azaltılmasında kaydedilen ilerlemeleri etkileyip etkilemediğini dikkate
almalı ve bu bilgilere erişim ile ilgili gereklilikleri iyileştirmek için
önerilerde bulunabilir. Özellikle, Araç Bilgilerine Erişim Alt Komitesi,
akredite kuruluşların araç güvenliği konusundaki bilgilere erişmek için
bağımsız operatörleri onayladığı ve yetkilendirdiği bir sürecin
başlatılması ile ilgili Bakanlığa öneride bulunabilir. Bakanlık, Araç
Bilgilerine Erişim Alt Komitesinin görüşmeleri ile bulgularının gizli
tutulmasına karar verebilir.
ON BEŞİNCİ
BÖLÜM
Teknik
Servislerin Değerlendirilmesi, Görevlendirilmesi, Bildirilmesi ve İzlenmesi
Teknik
servislerden sorumlu olan onay kuruluşu
MADDE 67
– (1) Onay kuruluşu, uygun olduğu
şekilde, teknik servislerin alt yüklenicileri ya da bağlı ortaklıkları
dâhil olmak üzere teknik servislerin değerlendirilmesi, görevlendirilmesi,
bildirilmesi ve izlenmesinden sorumludur. Onay kuruluşu teknik servislerin
ve uygun olduğunda, belirtilen teknik servislerin alt yüklenicilerinin ya
da bağlı ortaklıklarının değerlendirilmesi ve izlenmesinin ulusal
akreditasyon kuruluşu tarafından yapılmasına karar verebilir.
(2) Onay kuruluşu, teknik servislerin
değerlendirilmesi ve izlenmesi ile ilgili olarak gerçekleştirdiği faaliyetlere
ilişkin emsal değerlendirmesine tabi olur. Emsal değerlendirmesi, Ek II
Bölüm I’de listelenen mevzuatta tanımlanan kapsama dayanarak personelin yeterliliği, test ve inceleme
metodolojisinin doğruluğu dâhil olmak üzere, 73 üncü maddenin dördüncü
fıkrası uyarınca onay kuruluşu tarafından gerçekleştirilmiş olan teknik
servislerin kısmi ya da bütün operasyonlarına ilişkin değerlendirmeleri
kapsar. Sadece 45 inci madde uyarınca verilmiş olan ulusal münferit araç
onayları ya da 42 nci madde uyarınca verilmiş olan küçük seriler halinde
üretilen araçların ulusal tip onayı ile ilgilenen teknik servislerin
değerlendirilmesi ve izlenmesine ilişkin faaliyetler emsal
değerlendirmesinden muaftır. Akredite olan teknik servislerin onay
kuruluşları tarafından değerlendirilmesi emsal değerlendirmesinden muaftır.
(3) Onay kuruluşu, tüm teknik servislerini
münhasıran teknik servislerin akreditasyonuna dayanarak atadıkları durumda
emsal değerlendirmesine tabi olmaz.
(4) Onay kuruluşu ticari ya da rekabetçi bazda
danışma hizmeti veremez.
(5) Onay kuruluşu bu Yönetmelikte ortaya koyulan
görevleri gerçekleştirmek amacıyla yeterli personeli çalıştırır.
(6) Onay kuruluşu; üye ülkelere veya Komisyona,
teknik servislerin değerlendirilmesi, görevlendirilmesi, bildirilmesi ve
izlenmesine ilişkin prosedürler ve bu prosedürlerde meydana gelen
değişiklikler hakkında bilgiler verebilir. Söz konusu prosedürler
hakkındaki bilgilerin teminine ilişkin modeli ortaya koyan uygulama mevzuatının/kararının
AB’de yayımlanması halinde bu mevzuat/karar Bakanlık tarafından
yayımlanabilir.
(7) Emsal değerlendirmesine tabi olan onay
kuruluşları Ek III İlave 2 uyarınca iç denetleme prosedürleri belirler.
Yukarıda belirtilen iç denetlemeler en az yılda bir kez gerçekleştirilir.
Ancak, onay kuruluşunun kendi yönetim sisteminin etkin yürütüldüğünün ve
sürekliliğinin belirlenmesi halinde iç denetimlerin sıklığı azaltılabilir.
(8) Onay kuruluşuna ilişkin emsal değerlendirmesi,
diğer üye ülkelerden gelen iki onay kuruluşundan oluşan bir emsal
değerlendirme ekibi tarafından en az beş yılda bir gerçekleştirilir.
Bakanlık veya Komisyon risk değerlendirme analizine dayanarak emsal değerlendirmesine
katılma kararı alabilir. Emsal değerlendirmesi değerlendirmeye tabi olan
onay kuruluşunun sorumluluğu altında gerçekleştirilir ve emsal
değerlendirme ekibinin takdirine bağlı olarak seçilen bir teknik servisin
tesislerinin ziyaret edilmesini içerir. Üçüncü fıkra uyarınca emsal
değerlendirmesine tabi olan onay kuruluşları emsal değerlendirme ekibine
ilişkin faaliyetlerin hiçbirine dâhil edilmez.
(9) Forumun değerlendirmelerini dikkate alarak,
emsal değerlendirme ekibinin oluşumuna ilişkin kriterleri, emsal
değerlendirmesi için kullanılacak yöntemi, programı, dönemselliği ve emsal
değerlendirme ile ilgili diğer görevleri ortaya koyarak, en az beş yıllık
bir süreyi kapsayan emsal değerlendirmelerine ilişkin planı ortaya koyan
uygulama mevzuatının/kararının AB’de yayımlanması halinde bu mevzuat/karar
Bakanlık tarafından yayımlanabilir.
(10) Emsal değerlendirmelerinden elde edilen sonuç
Forum ve Bakanlık tarafından incelenebilir. Bakanlık emsal
değerlendirmelerin sonucuna ilişkin özetleri çıkarabilir ve bunları
kamuoyuna sunabilir.
Teknik
servislerin görevlendirilmesi
MADDE 68
– (1) Onay kuruluşu, yetkinlik
alanlarına bağlı olarak, teknik servisleri aşağıda yer alan faaliyet
kategorilerinden bir ya da daha fazlası için görevlendirir:
a) A kategorisi: Bu Yönetmelikte ve Ek II’de
listelenen mevzuatta belirtilen testleri kendi tesislerinde gerçekleştiren
teknik servisler.
b) B kategorisi: Bu Yönetmelikte ve Ek II’de
listelenen mevzuatta belirtilen testlere, imalatçının veya bir üçüncü
şahsın tesislerinde, test hazırlığı da dâhil nezaret eden teknik servisler.
c) C kategorisi: İmalatçının üretimin uygunluğunu
kontrol amacıyla yürüttüğü işlemleri düzenli bir şekilde değerlendiren ve
izleyen teknik servisler.
ç) D kategorisi: Üretimin uygunluğunun izlenmesine
ilişkin olarak gerekli test ya da incelemelere nezaret eden veya gerçekleştiren
teknik servisler.
(2) Birinci fıkrada belirtilen faaliyet
kategorilerinden bir ya da daha fazlasına ilişkin teknik servis görevlendirilebilir.
(3) 72 nci maddede belirtilen imalatçının akredite
kurum içi teknik servis ve onay kuruluşunun kendi teknik servis olması
haricinde, teknik servisler tüzel kişiliği olacak şekilde ilgili mevzuata
uygun olur.
(4) Teknik servis, kendi faaliyetleri konusunda
sorumluluk sigortası yaptırır.
(5) 72 nci madde uyarınca görevlendirilmiş olanlar
hariç, üye ülkeler dışındaki üçüncü ülkelerin teknik servisleri, Türkiye ve
AB ile söz konusu üçüncü ülke arasındaki ikili anlaşmada teknik servislerin
74 üncü maddenin amaçları doğrultusunda görevlendirilmesine ilişkin imkân
tanınması halinde, bu teknik servisler görevlendirilebilir. Bu durum,
üçüncü fıkra uyarınca kurulmuş olan teknik servisin, bağlı ortaklıklarının
söz konusu teknik servis tarafından doğrudan yönetilmeleri ve kontrol
edilmeleri kaydıyla, üçüncü ülkelerde bağlı ortaklık kurmasına engel olmaz.
Teknik
servislerin bağımsızlığı
MADDE 69
– (1) Personeli dâhil olmak üzere
bir teknik servis bağımsız olur ve görevlendirilmiş olduğu faaliyetleri
faaliyet gösterdiği özel alanda en üst düzey profesyonel dürüstlük ve
gerekli teknik yeterlilikte gerçekleştirir. Kararını ya da kendi
değerlendirme faaliyetlerinin sonuçlarını etkileyebilecek, özellikle
belirtilen faaliyetler konusunda çıkarı olan şahıslar ya da şahıs
gruplarından gelen baskılar ya da yönlendirmeler ile birlikte her türlü mali baskı ve yönlendirmelerden bağımsız
olur.
(2) Teknik servisler değerlendirdiği, test ettiği
veya incelediği araç, sistem, aksam ya da ayrı teknik ünitenin tasarımı,
imalatı, tedariği veya bakımı sürecinde yer almayan üçüncü taraf
organizasyon veya kuruluş olur. Değerlendirdiği, test ettiği veya
incelediği araçların, sistemlerin, aksamların ya da ayrı teknik ünitelerin
tasarımı, imalatı, temini ya da bakımında yer almadığını taahhüt eden bir
derneğin ya da mesleki federasyona ait olan bir örgüt ya da organın
başvuruda bulunması halinde, belirtilen kuruluş bağımsız olduğunu ve çıkar
çatışmasının söz konusu olmadığı hususunu onay kuruluşuna ispat ederse,
birinci paragrafın gerekliliklerini yerine getirdiği kabul edilir.
(3) Teknik servis, onun üst düzey yönetimi ve 68
inci maddenin birinci fıkrası uyarınca görevlendirilmiş olduğu faaliyetleri
gerçekleştirmekten sorumlu olan personel, değerlendirdikleri araçları,
sistemleri, aksamları ya da ayrı teknik üniteleri tasarlayamaz, imal
edemez, tedarik edemez ya da bakımını yapamaz ve belirtilen faaliyetlere
müdâhil olan tarafları da temsil edemez. Bu durum, araç, sistem, aksam ya
da ayrı teknik ünitelerin teknik servisin işleyişi açısından gerekli olan
kulanımını veya kişisel amaçlarla kullanımını engellemez.
(4) Teknik servis, kendi bağlı ortaklıkları ya da
alt yüklenicilerinin faaliyetlerinin, görevlendirilmiş olduğu faaliyet
kategorilerinin gizliliği, nesnelliği ya da tarafsızlığını etkilememesini
sağlar.
(5) Teknik servis personeli, akreditasyon kuruluşu
ile paylaşılması gereken ya da mevzuatın gerektirdiği durumda onay kuruluşu
ile paylaşılan bilgiler haricinde, bu Yönetmelik kapsamında kendi
görevlerini yerine getirirken edinmiş olduğu her türlü bilgi ile ilgili
mesleki gizliliğe uyar.
Teknik
servislerin yeterliliği
MADDE 70
– (1) Teknik servis 68 inci
maddenin birinci fıkrası uyarınca görevlendirilmek için başvuru yapılan tüm
faaliyetleri yerine getirebilecek kapasiteye sahip olur. Bu teknik servis,
kendisi hakkında değerlendirme yapan ya da onu izleyen onay kuruluşu ya da
akreditasyon kuruluşuna aşağıda yer alan şartların tamamını sağladığını
ispat eder:
a) Teknik servis personelinin görevlendirilmek için
başvuru yapılan faaliyetleri gerçekleştirecek uygun becerilere, özel teknik
bilgi birikimine, mesleki eğitime, yeterli ve uygun deneyime sahip olması.
b) Görevlendirilmek istediği faaliyet
kategorilerinin yerine getirilmesine ilişkin, söz konusu araç, sistem, aksam
veya ayrı teknik ünitedeki teknolojinin karmaşıklık derecesini, imalat
sürecinin ağırlığını ve seriliğini dikkate alan prosedürlere ait
açıklamalara sahip olur ve teknik servis, bu prosedürlerin şeffaflığını ve
tekrarlanabilirliğini gösterir.
c) Teknik servisin görevlendirilmek için başvuru
yaptığı faaliyet kategorisi ya da kategorilerine ilişkin görevleri yerine
getirecek gerekli imkânlara sahip olması ve her türlü gerekli ekipman ya da
tesise erişiminin olması.
(2) Teknik servis ayrıca araç, sistem, aksam ve
ayrı teknik ünitelerin bu Yönetmeliğe uygunluğunu değerlendirmeye yönelik
testleri ve incelemeleri gerçekleştirmek için uygun becerilere, özel teknik
bilgi birikimine ve kanıtlanmış deneyime sahip olduğunu ve Ek III İlave
1’de listelenen standartlara uyduğunu kanıtlar. Ancak, Ek III İlave 1’de
listelenen standartlar 47 nci maddenin birinci fıkrasında belirtilen ulusal
çok aşamalı prosedürün son aşamasının amaçları doğrultusunda geçerli
değildir.
(3) Bakanlık teknik servislerin değerlendirilmesine
ilişkin gerekliliklerle ilgili olarak Ek III’te değişiklik yapan mevzuatı
82 nci maddeye uygun olarak oluşturmak ve kabul etmek üzere Türkiye’de
Bakanlık yetkilidir.
Teknik
servislerin bağlı ortaklıkları ve alt yükleniciliği
MADDE 71
– (1) Teknik servisler, onay
kuruluşunun izni ile 68 inci maddenin birinci fıkrası uyarınca görevlendirilmiş
oldukları faaliyetlerin bir kısmını bağlı ortaklığa ya da alt yüklenicilere
yaptırabilir.
(2) Teknik servisin görevlendirilmiş olduğu
faaliyetlerin bir kısmını bağlı ortaklığa ya da alt yükleniciye yaptırması
durumunda, belirtilen teknik servis alt yüklenicinin ya da bağlı ortaklığın
68 inci, 69 uncu ve 70 inci maddelerde belirtilen gerekliliklere uymasını
sağlar ve bu konu hakkında onay kuruluşunu bilgilendirir.
(3) Teknik servisler; kuruldukları yerden bağımsız
olarak, kendi alt yüklenicileri ya da bağlı ortaklıkları tarafından yerine
getirilen faaliyetler konusunda bütün sorumluluğu alır.
(4) Teknik servisler; alt yüklenici ya da bağlı
ortaklığa ilişkin onay kuruluşu tarafından gerçekleştirilen değerlendirmeye
ya da akreditasyon kuruluşu tarafından gerçekleştirilen akreditasyona
ilişkin ilgili belgeleri ve belirtilen alt yükleniciler ya da bağlı
ortaklıklar tarafından gerçekleştirilen görevleri görevlendirmeyi yapan
onay kuruluşunun kullanımına sunar.
İmalatçının
kurum içi görevlendirilmiş teknik servisi
MADDE 72
– (1) Bir imalatçının kurum içi teknik
servisi, 68 inci maddenin birinci fıkrasının (a) bendinde belirtilen A
kategorisi kapsamındaki faaliyetler için ve Ek VII’de listelenen mevzuat
ile ilgili olarak teknik servis olarak görevlendirilebilir. Kurum içi
teknik servis, imalatçı şirketinin ayrı ve farklı bir birimini oluşturur ve
değerlendirdiği araç, sistem, aksam ya da ayrı teknik ünitelerin tasarımı,
imalatı, tedariki ya da bakımında yer alamaz.
(2) Birinci fıkrada belirtilen kurum içi teknik
servis aşağıda yer alan gerekliliklere uyar:
a) Teknik servis akreditasyon kuruluşu tarafından
akredite edilmiş olur ve Ek III İlave 1 ve İlave 2’de ortaya koyulan
gerekliliklere uyar.
b) Personeli de dâhil olmak üzere kurum içi teknik
servis organizasyonel olarak açıkça tanımlanmalı, birimini oluşturduğu
imalatçı şirketinin bünyesinde servisin tarafsızlığını teminat altına alan
ve söz konusu tarafsızlığı ilgili onay kuruluşuna ve akreditasyon
kuruluşuna ispatlayan raporlama yöntemlerine sahip olur.
c) Kurum içi teknik servis veya personeli,
görevlendirildikleri faaliyet ile ilgili olarak değerlendirmelerinin
bağımsızlığını veya etik tutumlarını tehlikeye atabilecek hiçbir faaliyette
bulunamaz.
ç) Kurum içi teknik servis sadece birimini
oluşturduğu imalatçı şirkete hizmet verebilir.
(3) İlgili kapsamda yer alan kısıtlama ve mevzuatı
hesaba katarak teknik ve düzenleyici gelişmeleri güncellemek amacıyla Ek
VII’de değişiklik yapan mevzuatı 82 nci maddeye uygun olarak oluşturmak ve
kabul etmek üzere Türkiye’de Bakanlık yetkilidir.
Teknik servislerin
değerlendirilmesi ve görevlendirilmesi
MADDE 73
– (1) Başvuru sahibi olan teknik
servis Ek III İlave 2’deki 4 üncü madde uyarınca görevlendirmeyi talep
ettiği onay kuruluşuna resmi bir başvuru yapar. Başvuru, teknik servisin
görevlendirilmek için başvuru yaptığı faaliyet kategorilerini belirtir.
(2) Onay kuruluşu bir teknik servisi
görevlendirmeden önce, onay kuruluşu ya da akreditasyon kuruluşu, söz
konusu teknik servisi asgari olarak Ek III İlave 2’de ortaya koyulan
gereklilikleri kapsayan bir kontrol listesine göre değerlendirir.
Değerlendirme, yerinde değerlendirme olarak başvuru sahibi teknik servisin
tesislerinde ve uygulanabilir olduğu durumda ülke sınırları içinde ya da
dışında olmasından bağımsız olarak teknik servisin herhangi bir alt yüklenici
ya da bağlı kuruluşunun tesislerinde gerçekleştirilir.
(3) Değerlendirmenin akreditasyon kuruluşu
tarafından gerçekleştirildiği durumda, başvuru sahibi teknik servis,
geçerli akreditasyon belgesini ve görevlendirilmek için başvuru yaptığı
faaliyet kategorilerine ilişkin olarak Ek III İlave 2’de ortaya koyulan
gereklilikleri yerine getirdiğini gösteren ilgili değerlendirme raporunu
onay kuruluşuna sunar.
(4) Değerlendirmenin onay kuruluşu tarafından
gerçekleştirildiği durumda, başvuru sahibi teknik servisin görevlendirilmek
için başvuru yaptığı onay kuruluşu, en az iki üye ülkenin onay
kuruluşlarının temsilcileri ile Komisyon temsilcisinden oluşan müşterek bir
değerlendirme ekibi belirler. Bir teknik servisin yerleşik olduğu ülke
dışında bir üye ülkede görevlendirilmek için başvuru yaptığı durumda,
müşterek değerlendirme ekibinin temsilcilerinden bir tanesi, belirtilen
onay kuruluşu müşterek değerlendirme ekibine katılmama kararı almadığı
sürece, servisin yerleşik olduğu ülkenin onay kuruluşundan olur. Müşterek
değerlendirme ekibi, yerinde değerlendirme dâhil olmak üzere başvuru sahibi
teknik servisin değerlendirmesine katılım sağlar. Başvuru sahibi teknik
servisin görevlendirilmek için başvuru yaptığı onay kuruluşu müşterek
değerlendirme ekibine gerekli olan her türlü yardımı ve başvuru sahibi
teknik servisin değerlendirilmesine yönelik gerekli olan her türlü belgeye
zamanında erişim sağlar.
(5) Değerlendirmenin, 45 inci madde uyarınca
münhasıran ulusal münferit araç onaylarına ilişkin testleri gerçekleştirmek
amacıyla başvuru yapan teknik servisi görevlendiren onay kuruluşu
tarafından gerçekleştirildiği durumda, başvuru sahibi teknik servisin
görevlendirilmek için talepte bulunduğu ülkenin onay kuruluşu müşterek
değerlendirme ekibini atamaktan muaftır. Sadece O1 ve O2
kategorilerindeki araç aksamlarının düzgün montajını kontrol eden teknik
servisler de müşterek değerlendirmeden muaftır.
(6) Bir teknik servis, 74 üncü maddenin ikinci
fıkrası uyarınca yerleşik olduğu ülke dışında bir ya da daha fazla ülkenin
onay kuruluşu tarafından görevlendirilmek için başvuru yaparsa,
değerlendirme, teknik servisin görevlendirilmesine ilişkin tam kapsamın
belirtilen değerlendirme kapsamı içinde olması kaydıyla sadece bir kez
gerçekleştirilir.
(7) Müşterek değerlendirme ekibi değerlendirme
süreci esnasında başvuru sahibi teknik servisin 68 ila 72, 80 inci ve 81
inci maddeler ile Ek III İlave 2’de ortaya koyulan gerekliliklere
uygunsuzluğunu bulması halinde, uygunsuzluk ile ilgili bulguları ortaya
çıkarır. Yukarıda belirtilen bulgular müşterek değerlendirme ekibi
tarafından istişare edilir.
(8) Müşterek değerlendirme ekibi yerinde
değerlendirme sonrasında başvuru sahibi teknik servisin 68 ila 72, 80 inci
ve 81 inci maddeler ile Ek III İlave 2’de ortaya koyulan gerekliliklere
uyduğunu belirten bir rapor düzenler.
(9) Sekizinci fıkrada belirtilen rapor başvuru
sahibinin teknik servis olarak görevlendirilip görevlendirilmemesine dair
tavsiye kararı ile birlikte tanımlanan her türlü uygunsuzluğa ilişkin özeti
içerir.
(10) Onay kuruluşu müşterek değerlendirme ekibine
iştirak edecek temsilcilerinin isimleri ile uzmanlığını Komisyona bildirir.
(11) Başvuru sahibi teknik servisin
görevlendirilmek için başvurduğu onay kuruluşu Ek III İlave 2’de ortaya
koyulan prosedürler uyarınca değerlendirmenin sonucunu talep edilmesi
halinde diğer onay kuruluşlarına ve Komisyona gönderir. Söz konusu rapor
teknik servisin yeterliliğine ve onay kuruluşunun teknik servisi düzenli
olarak takibine ilişkin gerçekleştirdiği düzenlemeler hakkında belgesel
kanıtlar sunar.
(12) Üye ülkelerin onay kuruluşları ile Komisyon
değerlendirme raporu ile belgesel kanıtları inceleyebilir, sorular
sorulabilir ya da endişelerini dile getirebilir ve değerlendirme raporu ile
belgesel kanıtların teslim alındığı tarihi takip eden bir ay içerisinde
ilâve belgesel kanıt talep edebilir.
(13) Başvuru sahibi teknik servisin
görevlendirilmek için başvuru yaptığı onay kuruluşu belgeleri teslim aldıktan
sonraki dört hafta içerisinde belgeye ilişkin sorular, endişeler ve
taleplere cevap verebilir.
(14) On üçüncü fıkrada belirtilen cevabın teslim
alınmasını takip eden dört hafta içerisinde, diğer onay kuruluşları ya da
Komisyon başvuru sahibi olan teknik servisin görevlendirilmek için başvuru
yaptığı onay kuruluşunun tavsiyelerini münferit olarak ya da müştereken ele
alabilir. Belirtilen onay kuruluşu teknik servisin görevlendirme kararını
verirken tavsiyeleri dikkate alabilir. Belirtilen onay kuruluşunun diğer
onay kuruluşları ya da Komisyon tarafından ele alınan tavsiyelere uymamayı
seçtiği durumda, bu kuruluş karara müteakip iki hafta içerisinde konuya
ilişkin gerekçelerini sunabilir.
(15) Teknik servislerin görevlendirilmesine ilişkin
geçerlilik beş yıl ile sınırlıdır.
(16) 68 inci maddenin ikinci fıkrası uyarınca
teknik servis olarak görevlendirilmek isteyen bir onay kuruluşu, bağımsız
denetçiler tarafından gerçekleştirilen değerlendirme vasıtasıyla bu
Yönetmeliğe uyumunu belgelendirir. Denetçiler, değerlendirilen faaliyeti
üstlenen personel açısından bağımsız yönetilmeleri ve Ek III İlave 2’de
ortaya koyulan gerekliliklere uymaları kaydıyla, aynı organizasyonun
bünyesinden belirlenebilir.
Teknik
servislerin görevlendirilmesine ilişkin bildirim
MADDE 74
– (1) Onay kuruluşu görevlendirmiş
olduğu her teknik servisin isim ve elektronik adresi de dâhil olmak üzere
adresini, sorumlu şahısları ve faaliyet kategorilerini Komisyona bildirir.
Bildirim görevlendirmenin kapsamını, uygunluk değerlendirme faaliyetleri
ile prosedürlerini, araç, sistem, aksam ve ayrı teknik ünitelerin tipini,
teknik servislerin görevlendirilmiş olduğu Ek II’de listelenen mevzuat
yanında teknik servislerin alt yüklenicileri ya da bağlı kuruluşlarını ve
belirtilen detaylarda daha sonradan gerçekleşen her türlü değişikliği açık
şekilde belirtir. Bildirim ilgili teknik servis 68 inci maddenin birinci
fıkrasında belirtilen herhangi bir faaliyeti gerçekleştirmeden önce
yapılır.
(2) Teknik servis, onay kuruluşu tarafından yapılan
görevlendirmenin tüm kapsamının 73 üncü maddenin üçüncü fıkrası uyarınca
düzenlenen akreditasyon ya da 73 üncü maddenin dördüncü fıkrası uyarınca
yapılan değerlendirme kapsamında olması kaydıyla, yerleşik olduğu ülke
dışındaki ülkelerin onay kuruluşlarının bir ya da daha fazlası tarafından
görevlendirilebilir.
(3) Bu madde uyarınca bildirilmiş olan teknik
servislerin, alt yüklenicilerinin ve bağlı kuruluşlarının iletişim
bilgilerine ilişkin liste Komisyonun internet sitesinde yayımlanır.
Teknik
servislerin görevlendirilmesine ilişkin değişiklikler ve yenileme
MADDE 75
– (1) Onay kuruluşunun bir teknik
servisin artık bu Yönetmelikte ortaya koyulan gerekliliklere uymadığını
tespit ettiği ya da bu konuda bilgilendirildiği durumda, söz konusu onay
kuruluşu, uygun olduğu şekilde, belirtilen gerekliliklere uymamanın ciddiyetine
bağlı olarak görevlendirmeyi kısıtlayabilir, askıya alabilir ya da iptal
edebilir. Onay kuruluşu görevlendirmeye ilişkin her türlü kısıtlamayı,
askıya almayı ya da iptal işlemini Komisyona ve üye ülkelerin onay
kuruluşlarına bildirir. 74 üncü maddenin üçüncü fıkrasında belirtilen liste
buna göre güncellenir.
(2) Görevlendirmeye ilişkin herhangi bir kısıtlama,
askıya alma ya da iptalin söz konusu olması halinde ya da teknik servisin
faaliyetini durdurduğu durumda, onay kuruluşu belirtilen teknik servisin
dosyalarını onay kuruluşları ya da piyasa gözetimi ve denetimi kuruluşları
için hazırda bulundurur ya da söz konusu dosyaları yukarıda belirtilen
teknik servisle mutabakat halinde imalatçı tarafından seçilen başka bir
teknik servise devreder.
(3) Onay kuruluşu birinci fıkrada belirtilen
bildirimi takip eden üç ay içerisinde, teknik servisin uygunsuzluğunun
görevlendirmedeki değişikliğin konusu teknik servis tarafından düzenlenen
inceleme ve test raporlarına dayanarak düzenlenen AB tip onayı belgeleri
üzerinde herhangi bir etkisinin olup olmadığı değerlendirir ve gerek olması
halinde diğer onay kuruluşlarını ve Komisyonu buna göre bilgilendirir.
Görevlendirme ile ilgili değişiklikleri bildirdikten sonra iki ay
içerisinde, onay kuruluşu uygunsuzluk ile ilgili bulgular hakkındaki raporu
Komisyona ve diğer onay kuruluşlarına sunabilir. Hali hazırda piyasaya arz
edilmiş olan araç, sistem, aksam ya da ayrı teknik ünitelerin güvenliğini
sağlamak amacıyla, görevlendirmeyi yapan onay kuruluşu ilgili onay kuruluşlarının
makul bir zaman dilimi içerisinde usulsüz şekilde düzenlenmiş olan her
türlü AB tip onayı belgesini askıya almaları ya da geri çekmeleri yönünde
bilgilendirir.
(4) Teknik servislerin görevlendirmesinin
kısıtlandığı, askıya alındığı ya da iptal edildiği durumda, yukarıda
belirtilen teknik servisler tarafından düzenlenmiş olan inceleme ve test
raporlarına dayanarak düzenlenmiş olan AB tip onayı belgeleri 35 inci
maddenin ikinci fıkrasının (e) bendi uyarınca geçersiz hale gelmediği
sürece, geçerli olmaya devam eder.
(5) 68 inci maddenin birinci fıkrasında belirtilen
ek bir faaliyet kategorisinin belirlenmesine yol açan teknik servisin
görevlendirilme kapsamının genişletilmesi, 73 üncü maddede belirtilen
prosedüre uygun olarak değerlendirilir. Bir teknik servisin Ek II’de
listelenen mevzuat için görevlendirilme kapsamının genişletilmesi, Ek III
İlave 2’de belirtilen prosedürlere uygun olarak ve 74 üncü maddede
belirtilen bildirime tabi olarak yapılabilir.
(6) Bir teknik servisin görevlendirilmesi, onay
kuruluşunun belirtilen teknik servisin bu Yönetmeliğin gerekliliklerine
uymaya devam ettiğini doğrulaması sonrasında yenilenir. Yukarıda belirtilen
değerlendirme 73 üncü maddede belirtilen prosedür uyarınca
gerçekleştirilir.
Teknik
servislerin izlenmesi
MADDE 76
– (1) Görevlendirmeyi yapan onay
kuruluşu, 68 ila 72, 80 inci ve 81 inci maddeler ve Ek III İlave 2’de
ortaya koyulan gerekliliklere uymalarını sağlamak amacıyla sürekli olarak
teknik servisleri izler. Ancak 68 ila 72, 80 inci ve 81 inci maddeler ve Ek
III İlave 2’de ortaya koyulan gerekliliklere uyumun sağlanması amaçları
doğrultusunda 67 nci maddenin birinci fıkrası uyarınca akreditasyon
kuruluşu tarafından izlenen teknik servislerin faaliyetleri konusunda
geçerli değildir. Teknik servisler talep edilmesi halinde, görevlendirmeyi
gerçekleştiren onay kuruluşunun ya da akreditasyon kuruluşunun yukarıda
belirtilen gerekliliklere uyumun doğrulamasını sağlaması amacıyla gerekli
gördüğü her türlü bilgiyi sağlar. Teknik servisler gecikmeye mahal vermeksizin,
özellikle 68 ila 72, 80 inci ve 81 inci maddeler ve Ek III İlave 2’de
ortaya koyulan gerekliliklere uyumu ya da görevlendirilmiş oldukları araç,
sistem, aksam ve ayrı teknik üniteler ile ilgili uygunluk değerlendirme
görevlerini yapabilmelerini etkileyebilecek her türlü değişikliği
görevlendirmeyi yapan onay kuruluşuna ya da akreditasyon kuruluşuna
bildirir.
(2) Teknik servisler gerçekleştirmiş oldukları
uygunluk değerlendirmeleri ile alakalı olarak onay kuruluşu ya da Komisyon
tarafından yapılan taleplere gecikmeye mahal vermeksizin cevap verir.
(3) Görevlendirmeyi yapan onay kuruluşu, belirtilen
yükümlülüğü yerine getirmemek yönünde meşru bir gerekçe olmadığı sürece,
teknik servislerin bu maddenin ikinci fıkrasında ortaya koyulan yükümlülüğü
yerine getirmelerini sağlar. Onay kuruluşunun meşru gerekçeyi kabul ettiği
durumda, söz konusu kuruluş konu hakkında Komisyonu bilgilendirebilir.
Komisyon onay kuruluşlarıyla konuyu istişare edebilir. Belirtilen
istişareye dayanarak, söz konusu meşru gerekçenin haklı olup olmadığına
karar vermeye yönelik uygulama mevzuatının/kararının AB’de yayımlanması
halinde bu mevzuat/karar Bakanlık tarafından yayımlanabilir. Teknik servis
ve görevlendirmeyi yapan onay kuruluşu, diğer onay kuruluşlarına ya da
Komisyona iletilen her türlü bilginin gizli şekilde ele alınmasını talep
edebilir.
(4) Asgari her otuz ayda bir kez olmak üzere,
görevlendirmeyi yapan onay kuruluşu kendi sorumluluğu altındaki her bir
teknik servisin özellikle 68 ila 72, 80 inci ve 81 inci maddeler ve Ek III
İlave 2’de ortaya koyulan gereklilikleri sağlamaya devam edip etmediğini
değerlendirir. Söz konusu değerlendirme onay kuruluşunun sorumluluğu
altındaki her bir teknik servise ilişkin yerinde değerlendirmeyi içerir.
Teknik servis değerlendirilmesinin sonuçlandırılması sonrasında iki ay
içerisinde, her bir onay kuruluşu kendi izleme faaliyetleri konusunda
Komisyona ve diğer onay kuruluşlarına rapor iletir. Yukarıda belirtilen
raporlar genel kullanıma açık olacak şekilde değerlendirmeye ilişkin özeti
içerir.
Teknik
servislerin yeterliliğine yönelik itiraz
MADDE 77
– (1) Komisyon veya Bakanlık, bir
teknik servisin bu Yönetmeliğe dair yeterliliği ile teknik servisin ilgili
şartlara ve sorumluluklarına ilişkin sürekli uyumu ile ilgili endişelerin
bulunduğu tüm durumları araştırır. Komisyon veya Bakanlık aynı zamanda
yukarıda belirtilen soruşturmaları kendi inisiyatifi ile başlatabilir.
Komisyon veya Bakanlık, tip onayının yanlış verilere dayanarak verilmiş
olduğu, test sonuçlarının tahrip edildiği ya da tip onayının reddedilmesine
yol açacak olan teknik özelliklerin gizlendiği şüphesini oluşturacak
gerekçeli nedenler olduğu ya da bunların ispat edildiği durumda teknik
servisin sorumluluğunu soruşturur.
(2) Komisyon veya Bakanlık, birinci fıkrada
belirtilen soruşturmanın bir parçası olarak, görevlendirmeyi yapan onay
kuruluşu ile konuyu istişare eder. Yukarıda belirtilen onay kuruluşu,
talebe istinaden, Komisyona veya Bakanlığa ilgili teknik servisin bağımsızlığı
ve yeterliliği ile alakalı gerekliliklerin yerine getirilmesi ve bunlara
uyulmasına ilişkin her türlü bilgiyi temin eder.
(3) Komisyon veya Bakanlık kendi soruşturmalarının
seyri sırasında temin edilen her türlü hassas bilginin gizli olarak ele alınmasını
sağlar.
(4) Komisyon veya Bakanlığın bir teknik servisin
belirtilen şartlara uymadığını veya artık yerine getirmediğini veya birinci
fıkrada belirtilen durumlardan herhangi birinden sorumlu olduğunu tespit
etmesi halinde, belirtilen teknik servisi görevlendirmiş olan onay
kuruluşunu bilgilendirir. Komisyon veya Bakanlık, gerekli olduğunda,
görevlendirmenin kısıtlanması, askıya alınması ya da iptal edilmesi dâhil
olmak üzere kısıtlayıcı önlemleri almasını ister. Onay kuruluşunun gerekli
kısıtlayıcı önlemleri alamaması halinde, Komisyon ilgili teknik servisin görevlendirmesini
kısıtlamaya, askıya almaya ya da iptal etmeye yönelik karar yayımlayabilir.
Teknik
servislerin değerlendirilmesi, görevlendirilmesi ve izlenmesi hakkındaki
bilgi alışverişi
MADDE 78
– (1) Onay kuruluşları teknik
servislerin değerlendirilmesi, görevlendirilmesi ve izlenmesi ile ilişkili
bu Yönetmelikte belirtilen şartların uygulanması ile ilgili genel konular
hakkındaki sorular için birbirlerine ve Komisyona danışabilir.
(2) Uyumlaştırılmış değerlendirme kontrol
listesinin AB’de yayımlanması halinde bu liste Bakanlık tarafından
yayımlanabilir. Bu liste yayımlanana kadar onay kuruluşları, 73 üncü
maddenin ikinci fıkrası uyarınca kullanılan değerlendirme kontrol listesine
ilişkin modeli birbirlerine ve Komisyona bildirebilir.
(3) 73 üncü maddenin sekizinci fıkrasında
belirtilen değerlendirme raporlarının onay kuruluşlarının genel teamülündeki
uygunsuzlukları ortaya koyduğu durumda ve diğer ülkeler ya da Komisyonun
bilgi talep etmesi halinde bilgi sağlanabilir.
Akreditasyon
kuruluşu ile iş birliği
MADDE 79
– (1) Teknik servisin
görevlendirilmesinin akreditasyona göre gerçekleştirilmesi durumunda, akreditasyon
kuruluşu ile onay kuruluşu tam olarak iş birliği yapar ve teknik servisin
performansının değerlendirilmesi ve teknik servisin kontrolü altındaki
konular ile alakalı olay raporları ve diğer bilgiler de dâhil olmak üzere
ilgili bilgileri karşılıklı paylaşırlar.
(2) Ülke sınırları içinde yerleşik teknik servisler
için onay kuruluşu, akreditasyon ile ilgili her türlü bulgu hakkında teknik
servisin akreditasyonundan sorumlu olan akreditasyon kuruluşuna bilgi
verir. Akreditasyon kuruluşu onay kuruluşunu bulguları hakkında bilgilendirir.
Teknik
servislerin operasyonel yükümlülükleri
MADDE 80
– (1) Teknik servisler 68 inci
maddenin birinci fıkrası uyarınca görevlendirilmiş oldukları faaliyetleri
gerçekleştirir.
(2) Teknik servisler her zaman;
a) Tip onayına ilişkin test işlemi sırasında
görevlendirmeyi yapan onay kuruluşunun teknik servisin performansına
tanıklık etmesine izin verir.
b) Talep edildiği durumda, görevlendirilmiş
oldukları faaliyet kategorileri hakkındaki bilgileri görevlendirmeyi yapan
onay kuruluşuna sağlar.
(3) Teknik servisin, imalatçının bu Yönetmelikte
ortaya koyulan gerekliliklere uymadığını tespit ettiği durumda, yukarıda
yer alan uygunsuzluk ile ilgili olarak ilgili onay kuruluşunun, imalatçının
uygun düzeltici önlemleri almasını talep etmesini sağlamak amacıyla ilgili
onay kuruluşuna bu uygunsuzluğu rapor eder. Onay kuruluşu yukarıda
belirtilen düzeltici önlemlerin alınmamış olması halinde tip onayı
belgesini düzenlemeyi reddeder.
Teknik
servislerin bilgilendirme yükümlülükleri
MADDE 81
– (1) Teknik servis
görevlendirmeyi yapan onay kuruluşuna aşağıda belirtilen hususları
bildirir:
a) Tip onayı belgesinin reddini, kısıtlanmasını,
askıya alınmasını ya da geri çekilmesini gerektirebilecek herhangi bir
uygunsuzluk.
b) Teknik servislerin görevlendirilmesine ilişkin
kapsam ve şartları etkileyen her türlü durum.
c) Kendi faaliyetleri ile ilgili olarak teknik
servislerin piyasa gözetimi ve denetimi kuruluşlarından almış oldukları
bilgilere ilişkin her türlü talep.
(2) Görevlendirmeyi yapan onay kuruluşundan gelen
talebe istinaden, teknik servisler kendi görevlendirilmeleri kapsamı
dâhilindeki faaliyetler ya da alt yüklenicilik ve yurtdışı dâhil olmak
üzere gerçekleştirmiş oldukları diğer her türlü faaliyetler hakkındaki
bilgileri sağlar.
ON ALTINCI
BÖLÜM
Uygulama
Mevzuatı ve Diğer Mevzuat
Uygulama
mevzuatı ve diğer ulusal düzenlemeler
MADDE 82
– (1) Bakanlık, bu maddede
belirtilen şartlar dahilinde bu Yönetmeliğin uygulaması ile ilgili gerekli
alt düzenlemeleri yapmaya yetkilidir.
(2) 4 üncü maddenin ikinci fıkrası, 5 inci maddenin
üçüncü fıkrası, 26 ncı maddenin üçüncü fıkrası, 30 uncu maddenin sekizinci
fıkrası, 31 inci maddenin sekizinci fıkrası, 41 inci maddenin beşinci
fıkrası, 44 üncü maddenin yedinci fıkrası, 55 inci maddenin üçüncü ve
dördüncü fıkraları, 57 nci maddenin ikinci fıkrası, 61 inci maddenin on
birinci fıkrası, 70 inci maddenin üçüncü fıkrası ve 72 nci maddenin üçüncü
fıkrasında belirtilen mevzuatın AB’de yayımlanması halinde bu mevzuat görev
ve sorumluluk alanına göre Bakanlık tarafından yayımlanabilir.
(3) 4 üncü maddenin ikinci fıkrası, 5 inci maddenin
üçüncü fıkrası, 26 ncı maddenin üçüncü fıkrası, 30 uncu maddenin sekizinci
fıkrası, 31 inci maddenin sekizinci fıkrası, 41 inci maddenin beşinci
fıkrası, 44 üncü maddenin yedinci fıkrası, 55 inci maddenin üçüncü ve
dördüncü fıkraları, 57 nci maddenin ikinci fıkrası, 61 inci maddenin on
birinci fıkrası, 70 inci maddenin üçüncü fıkrası ve 72 nci maddenin üçüncü
fıkrası kapsamında AB’de Komisyona verilen yetkinin herhangi bir zamanda
Avrupa Parlamentosu veya Konseyi tarafından iptal edilmesi ve bu iptalin AB
Resmî Gazetesi’nde yayımlanması halinde, hali hazırda yürürlükte olan
mevzuatın geçerliliği etkilenmez ve mevzuat uygulanmaya devam eder.
(4) AB’de yayımlanan mevzuat veya ilgili hükümleri atıf
yapılarak da kabul edilebilir.
(5) Bakanlık, bu Yönetmeliğin uygulanmasında
çıkabilecek anlaşmazlıkları gidermek ve açıklık getirmek amacıyla genelge,
talimat yazısı ve benzeri işlem yapabilir.
(6) 4 üncü maddenin ikinci fıkrası, 5 inci maddenin
üçüncü fıkrası, 26 ncı maddenin üçüncü fıkrası, 30 uncu maddenin sekizinci
fıkrası, 31 inci maddenin sekizinci fıkrası, 41 inci maddenin beşinci
fıkrası, 44 üncü maddenin yedinci fıkrası, 55 inci maddenin üçüncü ve
dördüncü fıkraları, 57 nci maddenin ikinci fıkrası, 61 inci maddenin on
birinci fıkrası, 70 inci maddenin üçüncü fıkrası ve 72 nci maddenin üçüncü
fıkrasında belirtilen mevzuatın AB’de yayımlanması halinde bu mevzuat,
ülkemizde ilgili kurum/kuruluşların görüşleri alınarak yayımlanabilir.
Komite
MADDE 83
– (1) Bu Yönetmeliğin uygulanması
ile ilgili hususlar, 11/1/1997 tarihli ve 22874 sayılı Resmî Gazete'de
yayımlanan Tekerlekli Araçlar ile Bu Araçlara Takılan ve/veya Araçlarda
Kullanılan Aksam ve Parçalar ile İlgili Teknik Mevzuatın Uygulanmasına Dair
Yönetmelik ile oluşturulan Motorlu Araçlar Teknik Komitesi (MARTEK)
tarafından görüşülebilir. MARTEK tavsiye niteliğindeki görüşünü Bakanlığa
bildirebilir.
ON YEDİNCİ
BÖLÜM
Çeşitli ve Son
Hükümler
İdari
yaptırım uygulanabilecek eylemler
MADDE 84
– (1) Bu Yönetmelik ve Ek II’de
belirtilen mevzuat hükümlerinin ihlali halinde 4703 sayılı Kanun hükümleri
uygulanır. Alınacak idari yaptırımlar etkili, orantılı ve caydırıcı olur.
Alınacak idari yaptırımlar piyasada bulunan uygunsuz ürünlerin
uygunsuzluğunun ciddiyet derecesi ile uygunsuz araç, sistem, aksam ve ayrı
teknik ünite sayıları ile orantılı olur.
(2) İktisadi işletmeci ve teknik servis açısından
cezaya bağlı ihlal türleri aşağıdakileri içerir:
a) Onay prosedürleri veya on birinci bölüm uyarınca
düzeltici ya da kısıtlayıcı önlemler uygulanırken yanlış beyanlarda
bulunmak.
b) Tip onayı veya piyasa gözetimi ve denetimi
açısından test sonuçlarını tahrif etmek.
c) Araç, sistem, aksam ve ayrı teknik ünitelerin
geri çağrılmasına ya da AB tip onayı belgesinin reddi ya da geri
çekilmesine yol açabilecek verileri ya da teknik özellikleri gizlemek.
ç) Görevlendirilmelerine ilişkin gereklilikler ile
ilgili teknik servislerin uygunsuzluğu.
(3) İkinci fıkrada belirtilen ihlal türlerine ilâve
olarak, cezalara tabi olan iktisadi işletmecilerin yaptığı ihlallerin
türleri en azından aşağıda belirtilenlerdir:
a) Bilgilere erişimi sağlamayı reddetmek.
b) Onaya tabi araç, sistem, aksam veya ayrı teknik
üniteleri gerekli onay alınmadan piyasada bulundurmak ya da belirtilen
amaçla belgeleri, uygunluk belgelerini, tanıtım plakalarını ya da onay
işaretlerini tahrif etmek.
(4) Bakanlık verilen cezalar hakkında talep
edilmesi halinde Komisyona bilgi verebilir.
(5) Bu madde kapsamında verilen cezalar Bakanlığın
internet sayfasında yayımlanabilir.
İdari
para cezaları
MADDE 85
– (1) Bu Yönetmelik ve Ek II’de
belirtilen mevzuat hükümlerinin ihlali halinde; 4703 sayılı Kanun,
Ürünlerin Piyasa Gözetimi ve Denetimine Dair Yönetmelik, Sanayi ve
Teknoloji Bakanlığı Piyasa Gözetimi ve Denetimi Yönetmeliği, Otomotiv
Ürünlerine İlişkin Piyasa Gözetimi ve Denetimi Yönetmeliğinde belirlenen ve
açıklanan şekilde idari para
cezaları uygulanır.
Ulusal
işlem ve düzenlemeler
MADDE 86
– (1) AB’de uygulaması kabul
edilene kadar AB tip onayı belgesi yerine Türkiye’de ulusal tip onayı
belgesi verilir. Piyasa gözetimi ve denetimi faaliyetleri ve AB başlığı
taşımayacak olan ulusal tip onayı belgesi ile bunlarla bağlantılı bu
Yönetmeliğin ilgili hükümleri kapsamında tüm işlem, bilgi, rapor ve benzeri
hususların Komisyon, Forum, AB’nin ortak güvenli alışveriş sistemi, RAPEX,
ICSMS ve üye ülkelere bildirimi ve raporlama zorunluluğu yoktur. Bununla
birlikte;
a) Ulusal tip onayı işlemleri için yapılan teknik
servis görevlendirmelerine ilişkin faaliyetler 67 nci maddede belirtilen
emsal değerlendirmesine ve 73 üncü maddede belirtilen müşterek
değerlendirme ekibine tabi değildir. Bunun yerine işlemler münhasıran onay
kuruluşu tarafından gerçekleştirilebilir.
b) Ulusal tip onayı işlemleri için yapılan teknik
servis görevlendirmelerine ilişkin faaliyetlerde Komisyona ve üye ülkelere
bildirim ve raporlama zorunluluğu yoktur.
c) BM/AEK Regülasyonları kapsamında görevlendirilen
teknik servisler ile ilgili 1958 Cenevre Andlaşmasındaki geçerli
prosedürler uygulanır.
(2) 10/4/2010 tarihli ve 27548 sayılı Resmî
Gazete’de yayımlanan Araçlar ve Bunların Aksam, Sistem ve Ayrı Teknik
Üniteleri ile İlgili Tip Onayı Yönetmelikleri ve Teknik Düzenlemelerin
Uygulama Usul ve Esasları Hakkında Tebliğ (Tebliğ No: SGM-2010/1)’de, 23/7/2011 tarihli ve 28003 sayılı Resmî
Gazete’de yayımlanan Motorlu Araçlar ve Römorkların İmal Yılının
Belirlenmesi Hakkında Tebliğ (Tebliğ No: SGM-2011/12)’de ve 6/8/2016
tarihli ve 29793 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Teknik Servislere Dair
Tebliğ (Tebliğ No: SGM 2016/17)’de bu Yönetmelik hükümlerine aykırı hüküm
olması halinde, söz konusu hüküm yerine bu Yönetmelik hükümleri uygulanır.
(3) İmal edildiği dönemde geçerli bir AB veya
ulusal tip onayı kapsamı dâhilinde olmakla birlikte, ilgili mevzuatın
zorunlu uygulaması nedeni ile söz konusu tip onayının geçerliliğini
kaybetmesinden önce tescil edilmemiş veya hizmete girmemiş olan araçların
satış ve tescilinde uygunluk belgesi tarihi dikkate alınır. Uygunluk
belgesi tarihi, tip onayının geçerliliğini kaybetmesine neden olan
mevzuattaki zorunlu uygulama tarihinden önce olan tam araçlar anılan
uygulama tarihinden itibaren on ik ay içerisinde satılır ve tescil edilir,
tamamlanmamış araçlar ise anılan uygulama tarihinden itibaren on sekiz ay
içerisinde satılır ve temel aracın tip onay tarihinde geçerli olan hükümler
çerçevesinde tamamlanarak bu süre zarfında tescil edilir. İlgili mevzuatta
satış ve tescille ilgili ayrı şartlar belirtilmişse tescil ile ilgili bu
hükümler dikkate alınır.
(4) Üçüncü fıkrada belirtilen araçların satış ve
tesciline, 49 uncu maddede ve Ek V Bölüm B’de belirtilen sayı ve süreler
dikkate alınarak da onay kuruluşu tarafından seri sonu izni verilebilir.
Onay kuruluşu, üçüncü fıkra yerine 49 uncu maddede ve Ek V Bölüm B’de
belirtilen şartları uygulaması durumunda, uygulama ile ilgili olarak
imalatçıları bilgilendirir.
(5) Uygunluk belgesi, aracın imalat tarihinde
gün/ay/yıl bilgisini içerecek şekilde düzenlenir. Uygunluk belgesi
içerisinde yer alan, tarih bilgisi hariç herhangi bir bilgide bir yanlışlık
söz konusu ise ve fark edilmişse tip onayına, tanıtım dosyasına ve ilgili
mevzuata uygun olması halinde düzeltme yapılabilir. Düzeltme öncesi
bilgiler on yıl süre ile imalatçı tarafından saklanır. Uygunluk belgesinin
orijinalinde imzası bulunan kişinin firmadan ayrılması ya da uygunluk
belgesini imzalayan kişinin kayıtlarda bulunmaması halinde, oluşturulan
uygunluk belgesi sureti, firmanın imza sirkülerinde bulunan ve resmî
kurumlara bildirim yapma yetkisi verilen kişilerden biri tarafından
imzalanabilir. Tescil edilmiş araçlardan, uygunluk belgesine imalatçısı
veya ithalatçısının bulunamaması nedeniyle ulaşılamıyorsa, tescil
kuruluşunda kayıtlı bilgiler geçerlidir.
(6) İktisadi işletmeciler, Araç Sicil ve Tescil
Sistemi (ARTES) veri tabanında yer alan araçların tip onayı bilgilerini
güncel tutmakla yükümlüdür.
(7) Ulusal tip onayı işlemlerinde imalatçının talep
etmesi halinde, AB’de yayımlanan ilgili mevzuatın güncel
seviyesine/seviyelerine veya hükümlerine göre de onay verilebilir. Bu
kapsamda, AB’de yayımlanan ilgili mevzuat hükümleri bu Yönetmeliğin
amaçları bakımından uygulanabilir.
(8) 4 üncü maddenin ikinci fıkrası, 5 inci maddenin
üçüncü fıkrası, 26 ncı maddenin üçüncü fıkrası, 30 uncu maddenin sekizinci
fıkrası, 31 inci maddenin sekizinci fıkrası, 41 inci maddenin beşinci
fıkrası, 44 üncü maddenin yedinci fıkrası, 55 inci maddenin üçüncü ve
dördüncü fıkraları, 57 nci maddenin ikinci fıkrası, 61 inci maddenin on
birinci fıkrası, 70 inci maddenin üçüncü fıkrası, 72 nci maddenin üçüncü
fıkrasının ve 82 nci maddesinin istisnası olarak; bu Yönetmelik kapsamında
ilgili uygulama mevzuatının veya Ek II’de listelenen mevzuatın AB’de
yayımlanmış ancak Türkiye’de yayımlanmamış olması durumunda, AB’de
yayımlanan ilgili mevzuat bu Yönetmeliğin amaçları bakımından uygulanabilir.
(9) İmalatçılar uluslararası yürürlükte bulunan
BM/AEK Regülasyonları ve/veya AB Direktif/Regülasyonlarına göre almış
oldukları sistem, aksam ve ayrı teknik ünite tip onayı belgelerini araç tip
onayı dosyalarına ekleyebilir. Bunlarla ilgili herhangi bir yeni mevzuat
yürürlüğe girdiğinde, geçerliliği devam eden belgeler kabul edilir. AB
Direktif/Regülasyonları kapsamında AB onay kuruluşlarınca verilen, ülkemiz
mevzuatına göre ileri seviyede olan belgeler de geçerlidir.
(10) Bu Yönetmeliğin yayımı tarihinden itibaren
geçerli AB tip onayı belgesi ibraz edilen araçlar için ulusal tip onayı
belgesi zorunlu değildir. Bununla birlikte; AB tip onayı olan bir tip için
imalatçının ulusal tip onayı başvurusu halinde, 26/10/2016 tarihli ve 29869
sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Araçların İmal, Tadil ve Montajı Hakkında
Yönetmeliğin 22 nci maddesi saklı kalmak kaydıyla, ulusal tip onayı belgesi
düzenlenebilir. Ulusal tip onayı başvurularında söz konusu araç tipi ile AB
tip onayındaki tipi aynı olabilir. Ulusal tip onayı belgelendirme
işlemlerinde, AB tip onayı olan araç tipinin ulusal tip onayı başvurusunda
Türkiye’deki asgari mevzuat gerekliliklerini karşılaması durumunda, henüz
trafik tescil işlemi yapılmamış AB tip onaylı araç örnek araç olarak kabul
edilir. Diğer taraftan, AB tip onayı bulunan ithal araçlar için ayrıca
ulusal tip onayı belgesi düzenlenmesine gerek yoktur.
Diğer
ulusal düzenlemeler
MADDE 87
– (1) Onay kuruluşu, 5/7/2020
tarihinden itibaren ilgili aracın bu Yönetmeliğe ve bu Yönetmelik uyarınca kabul
edilen mevzuata uygun olduğu durumda, imalatçı talep ederse, yeni bir araç
tipi için AB tip onayı veya ulusal tip onayı vermeyi reddetmez veya yeni
bir aracın tescilini, piyasaya arz edilmesini veya hizmete girmesini
yasaklamaz.
(2) İmalatçılar bu Yönetmeliğin veya uygulama
mevzuatının herhangi bir hükmünü erken uygulayabilir veya erken
uygulanmasını talep edebilir. Bu yönde bir talep olması halinde, onay
kuruluşunca işlem yapılır.
(3) Ulusal tip onayına konu olan ürün (araç, aksam,
sistem, ayrı teknik ünite) için veya üretimin uygunluğu işlemleri
bakımından farklılık içermeyecek şekilde aynı üretim tesisinde üretilen
başka bir ürün için geçerli AB ve/veya ulusal tip onayı olması veya bu
ürün/ürünler için kullanılan geçerli uygunluk beyanı bulunması durumunda,
ulusal tip onayına konu olan ürün ayrıca üretimin uygunluğu işlemlerine
(başlangıç değerlendirmesi, ürün uygunluk ve sürekli doğrulama) tabi
tutulmaz.
(4) Araç imalatının bir parçası olan sistem tip
onayları ayrıca üretimin uygunluğu işlemlerine tabi olmayıp, üretimin
uygunluğu işleminin araç için yapılması yeterlidir.
(5) AB’de yayımlanan ilgili mevzuat ile Türkiye’de
yayımlanan ilgili mevzuatın yürürlük tarihlerinin farklılık göstermesi veya
Türkiye’de yürürlükte olan mevzuat için AB’de tip onayı belgesi
düzenlenmemesi durumlarında, AB onay kuruluşlarınca yetkilendirilmiş teknik
servislerin düzenlediği mevcut test raporları kabul edilir.
(6) Üçüncü, dördüncü ve beşinci fıkralar, 90 ıncı
maddede belirtilen mevzuat ve bunun alt mevzuatı kapsamındaki tip onayları
ve işlemler için de geçerlidir.
(7) 90 ıncı maddede belirtilen mevzuat ve bunun alt
mevzuatı kapsamındaki “AT tip onayı” ibaresi, bu Yönetmeliğin amaçları
bakımından “AB tip onayı” olarak anlaşılır.
Raporlama
MADDE 88
– (1) Bakanlık, 1/9/2025 tarihine
kadar bu Yönetmelikte belirlenen tip onayı ve piyasa gözetimi ve denetimi
prosedürlerinin uygulanışı hakkında Komisyonu bilgilendirebilir.
Avrupa
Birliği mevzuatına uyum
MADDE 89
– (1) Bu Yönetmelik, motorlu araçlar
ve römorkları ile bunların aksam, sistem ve ayrı teknik ünitelerinin tip
onayı ve piyasa gözetimi ve denetimi hakkındaki (AB)2018/858 sayılı Avrupa
Parlamentosu ve Konsey Regülasyonu dikkate alınarak Avrupa Birliği
mevzuatına uyum çerçevesinde hazırlanmıştır.
(2) Bu Yönetmelik ve Ek II’de listelenen mevzuat
hükümlerinde herhangi bir anlaşmazlık veya yanılgı olması durumunda, bu
maddede belirtilen ve bu Yönetmeliğin esas aldığı (AB)2018/858 sayılı
Regülasyonun ve Ek II’de listelenen mevzuatın orijinal metni esas alınır.
Yürürlükten
kaldırılan yönetmelik
MADDE 90
– (1) 28/6/2009 tarihli ve 27272
sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Motorlu Araçlar ve Römorkları Tip Onayı
Yönetmeliği (2007/46/AT) yürürlükten kaldırılmıştır.
(2) Birinci fıkrada yürürlükten kaldırılan mevzuata
yapılan atıflar bu Yönetmeliğe yapılmış sayılır.
Geçiş
hükümleri ve diğer düzenlemeler
GEÇİCİ
MADDE 1 – (1) Bu Yönetmelik,
1/9/2020 tarihine kadar verilmiş olan araç, sistem, aksam ya da ayrı teknik
ünitelere ait tip onaylarını geçersiz hale getirmez.
(2) Onay kuruluşu, 33 üncü ve 34 üncü maddeler
uyarınca bu maddenin birinci fıkrasında belirtilen araç, sistem, aksam ya
da ayrı teknik ünite tip onaylarına kapsam genişletme ve revizyon yapmaya
devam eder.
(3) Bu maddenin yayımı tarihinden önce
görevlendirilmiş olan teknik servisler 73 üncü maddede belirtilen değerlendirmeye
tabidir. Bu maddenin yayımı tarihinden önce görevlendirilmiş olan teknik
servislerin görevlendirmesi, belirtilen teknik servislerin bu Yönetmelikte
belirtilen ilgili gerekliliklere uyduğu durumda 5/7/2022 tarihinde yenilenir.
Bu maddenin yayımı tarihinden önce görevlendirilmiş olan teknik servislerin
görevlendirmelerinin geçerliliği 5/7/2022 tarihinde biter.
Yürürlük
MADDE 91
– (1) Bu Yönetmelik 1/9/2020
tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 92
– (1) Bu Yönetmelik hükümlerini
Sanayi ve Teknoloji Bakanı yürütür.
Ekleri için tıklayınız