Türkiye Cumhuriyeti İçişleri Bakanlığı Jandarma Genel Komutanlığı ve Kazakistan Cumhuriyeti Milli Muhafız Birlikleri Genel Komutanlığı Personelinin Eğitim ve Öğretimi Alanında Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti ile Kazakistan Cumhuriyeti Hükümeti Arasında Protokolün Onaylanması Hakkında Karar (Karar Sayısı: 746)
MİLLETLERARASI ANDLAŞMALAR | 2019-02-07

MİLLETLERARASI ANDLAŞMA 
C 
Karar Sayısı: 746
17 Haziran 2014 tarihinde Astana'da imzalanan ve 5/4/2018 tarihli ve 7126 sayılıKanunla onaylanması uygun bulunan ekli Türkiye Cumhuriyeti İçişleri Bakanlığı Jandarma Genel Komutanlığı ve Kazakistan Cumhuriyeti Milli Muhafiz Birlikleri Genel KomutanlığıPersonelinin Eğitim ve Öğretimi Alanında Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti ile Kazakistan Cumhuriyeti Hükümeti Arasında Protokol"ün onaylanmasına, 9 sayılı CumhurbaşkanlığıKararnamesinin 2 nci ve 3 üncü maddeleri gereğince karar verilmiştir.
7 Şubat 2019
Recep Tayyip ERDOĞAN CUMHURBAŞKANI 

TURKIYE CUMHURIYETI IÇIŞLERI BAKANLIGI JANDARMA GENEL  KOMUTANLIĞI VE KAZAKİSTAN CUMHURİYETİ MILLİ MUHAFIZ BİRLİKLERİ GENEL KOMUTANLIĞI PERSONELİNİN EĞİTİM VE ÖĞRETİMİ ALANINDA  TÜRKİYE CUMHURİYETİ HÜKÜMETİ İLE  KAZAKİSTAN CUMHURİYETİ HÜKÜMETİ ARASINDA PROTOKOL 
Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti ile Kazakistan Cumhuriyeti Hükümeti (bundan sonra "Taraflar" olarak anılacaktır.);
Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti ile Kazakistan Cumhuriyeti Hükümeti Arasında 26 Mayıs 2005 tarihinde imzalanan “Uluslararası Terörizm, Organize Suçlar, Uyuşturucu ve Psikotrop Maddelerle Bunların Katkı Maddeleri ve Benzerlerinin Kaçakçılıği ve Diğer Tiplerdeki Suçlarla Mücadele Işbirliği Anlaşmasi" (bundan sonra Anlaşma olarak belirtilecektir) hükümierini dikkate alarak,
Karşılıklılık ve Devletlerin egemen eşitliği ilkesi doğrultusunda, Tarafların yasalgörev ve sorumluluk alanlarında başlatacakları eğitim ve öğretim işbirliğinin, dünyada ve özellikle bölgelerinde barış, istikrar ve güvenliğe olduğu kadar, her iki devletin ortak menfaatlerine de katkıda bulunacağını teyit ederek,
Eğitim ve öğretim alanında işbirliği yapmalarının önemini göz önünde tutarak,
Aşağıdaki hususlarda mutabakata varmışlardır:
MADDE I 
TANIMLAR 
Bu Protokolde yer alan terimlerden;
1.Gönderen Devlet; bu Protokolün uygulanmasi amacıyla Kabul Eden Devlete personel,malzeme ve teçhizat gönderen devlettir.

2.Kabul Eden Devlet; bu Protokolün uygulanması amacıyla Gönderen Devletin personel,malzeme ve teçhizatını kabul eden devlettir.

. Askerî Personel; Tarafiardan birinin Kursiyer Askerī Personelini ve Görevli AskerîPersonelini kapsar.

4.Kursiyer Askerî Personel; bir Tarafın, diğer Tarafiın eğitim ve öğretim kurumlarında eğitim ve öğretim görmesi maksadıyla gönderdiği Askerî Personeldir.
fikrasında belirtilen tanımın dişında kalan Askeri Personeldir.



5. Komutan veya Amir; Kabul Eden Devletin mevzuatina uygun olarak Gönderen Devletin Askerî Personelinin konuşlanacağı yerdeki Birlik ve Karargâhın Komutanı veya Kurumun Amiridir.

7.Kıdemli Askerî Personel; Gönderen Devletin Askerî Personelinin faaliyetlerini idare etmek üzere Gönderen Devletin mevzuatına uygun olarak atanmış Askeri Personeli arasındaki en kıdemli personeldir.

. Aile Fertleri; Askerî Personelin aile fertleri eşi ve çocukları ve ülke mevzuatına göre oakmakla yükümlü olduğu diğer aile fertlerini ifade eder.

Eğitim ve Öğretim İşbirliği; eğitim-öğretim ve diğer işbirliği konularına ilişkin; teçhizat nalzeme, teknik bilgi, belge, personel ve tecrübelerin mübadelesini kapsar.
0.Danışmanlık Hizmeti; eğitim—öğretim ve teknik-lojistik konularda bilgi ve tecrübe nübadelesi için Kabul Eden Devletteki Gönderen Devlet Görevli Askerî Personeli tarafindan sağlanan hizmettir.

1Eğitim ve Öğretim Kurumları; Okulları, eğitim merkezlerini, eğitim birliklerini ve eğitim verilebilen diğer birlikleri ifade eder.

.Mobil Eğitim Timieri; personel mevcudu, eğitim konulari, eğitim zaman ve süresine lişkin karşılıklı mutabakat üzerine, Gönderen Devlet tarafından, Kabul Eden Devlette görevlendirilecek uzman "Görevli Askerî Personeli" ifade eder.

13. İşbirliği Uygulama Planı; Askeri ilişkilerin kontrol ve koordinesini sağlamak maksadıyla bir yıl içerisinde gerçekleştirilmesi düşünülen faaliyetlerin çizelgesidir ve her takvim yılı için hazırlanır.

MaDDE II 
AMAÇ
Bu Protokolün amaci; Tarafların Kursiyer Askeri Personeline eğitim ve öğretim kurumlarında karşılıklı verilecek eğitim ve öğretim ve Mobil Eğitim Timlerinin görevlendirilmesine ilişkin esasları, sorumlulukları ve bu Protokolün uygulanmasıyla ilgili hususları belirlemektir.

MaDDE III 
KAPSAM 
Bu Protokol; Taraflar arasında tesis edilecek işbirliğinin prensiplerini ve çerçevesini,eğitim kurumlarını, eğitim birliklerini ve bu kurum ve birliklerde eğitim - öğrenim görecek Kursiyer Askeri Personeli, eğitici personeli, Tarafların Mobil Eğitim Timleri vasıtasıyla düzenleyecekleri eğitim faaliyetlerini, eğitim prensiplerini, görevlendirilecek danışmanların görev ve sorumluluklarıni kapsamaktadır.


MADDE IV YETKİLİ MAKAMLAR VE TEMAS NOKTALARI 
1.Bu Protokolün Uygulanması İçin Yetkili Makamlar:
Türkiye'de; Türkiye Cumhuriyeti Jandarma Genel Komutanlıği,
Kazakistan'da; Kazakistan Cumhuriyeti Mlli Muhafız Birlikleri Genel Komutanlığı.
. Bu Protokol için Temas Noktalari:
Türkiye'de; Kazakistan Cumhuriyeti'nin Ankara'daki Askerī Ataşeliği,
Kazakistan'da; Türkiye Cumhuriyeti'nin Astana'daki Askerî Ataşeliğidir.
MADDE V 
EĞİTİM-ÖĞRETİM VE DİĞER İŞBİRLİĞİ ALANLARI 
Taraflar aşağıdaki alanlarda karşılıklı işbirliği tesis edeceklerdir:
1Birlik, karargâh ve kurumlara ziyaretler,
2Tarafların okul, eğitim merkezi ve birliklerinde karşılıkı verilecek eğitim (lisan eğitimi dâhil) ve öğretim,
3.Iç Güvenlik Eğitimi, Organize Suçlarla Mücadele Eğitimi, Toplumsal Olaylara Müdahale ğitimi ve mutabakat sağlanması halinde, ihtiyaç duyulabilecek askerî kolluk görevlerine yönelik eğitimler ve mobil eğitim timi görevlendirmeleri,
.Her iki Tarafın birlik, karargåh ve kurumlarında verilecek görev başı eğitimi,
.Tarafların okul, eğitim merkezi ve birliklerinde karşılıklı verilecek kurslar,
. Eğitimde kullanılan teçhizat ve eğitim yardımcı malzemelerinin geliştirimesinde carşılıklı yardımlaşma,
7.Müşterek konularda tecrübe ve bilgi mübadelesi ile teknolojik işbirliği,
. Eğitim-öğretim ve teknik-lojistik konularda bilgi ve tecrübe aktarımı maksadıyia Danışmanlik Hizmeti" sağlanması.


MADDE VI 
EĞİTİM-ÖĞRETIM VE DİĞER İŞBİRLİĞİ ESASLARI 
1Protokolün hükümleri çerçevesinde hazırlanacak ve Tarafların karşılıklı yazışma yoluyla imzalayacakları "Yilik Uygulama Planı" kapsamında, Taraflar kendi okul, birlik ve tesislerinde Kursiyer Askeri Personele eğitim ve öğretim hizmeti sağlayacaktır.
Taraflar, her yıl Kursiyer Askerî Personelin katılabilecekleri kurslara ilişkin tekliflerini kurs başlangıcından en az üç ay önce gönderecektir.

3Taraflar, gönderecekleri Yillik Uygulama Planında, kursların çeşitlerini, kabuł edilecek katılımcı sayısını, Kursiyer Askerī Personelin niteliklerini, kursların verileceği okullar, eğitim merkezleri ve birliklerin isimleri ve adreslerini, kurs sürelerini, kurs öncesi dil eğitimi ile varsa kurs sonrasi görev başı eğitimini ve benzeri teknik hususları belirtecektir.
4. Kursiyer Askerî Personele, kendine eşit kursiyerlerle aynı eğitim ve öğretim sağlanacak ve benzer ölçme ve değerlendirme esasları uygulanacaktır.

. Eğitim-öğretim ve kurslar Türkiye'de Türkçe, Kazakistan'da Kazakça ile olacaktır. Bu maksatla Kursiyer Askerî Personel öncelikle lisan kursuna iştirak edecektir. Bunun yanında,Kursiyer Askerî Personelin dil güçlükleri ile karşılaşması durumunda, bir yılı geçmeyen kurslar için Ingilizce kullanılabilir. Üçüncü bir lisan ile eğitim durumunda, Gönderen Devlet reterli sayıda askeri/sivil tercüman talep edebilir. Kabul Eden Deviet, tercüman temin ederek Gönderen Devletin talebini yerine getirebilir. Bu takdirde tercüman masraflarıGönderen Devletçe karşılanacaktır.

. Taraflar, Yillik Uygulama Planında belirtilen niteliklerde ve gösterilen sayıda Kursiyer Askeri Personeli, eğitim ve öğretim maksadıyla birbirlerine gönderecektir.
7.Seçilen personel ülkesindeki tam teşekküllü bir hastaneden son iki ay içinde alınmış bir sağlık raporu" ile diğer Tarafa gönderilecektir. Askerî personel;
a. Bir enfeksiyon veya bulaşıcı hastalığa ya da tibbi tedavi gerektiren rahatsızlıklara maruz kalmiş olmayacaktır.

b. Dünya Sağlık Örgütünün talimatlarına göre aşılanmış olacaktır.
. Kabul Eden Deviet; Kursiyer Askerî Personelin hangi dersler ve eğitimlerden muaf utulacakları ile bu dersler ve eğitimlerden muaf tutulacakları zamanfarda kendilerine ne tür orogram uygulanacağını Gönderen Devletin görüşlerini alarak belirleyecektir.
. Kursiyer Askerî Personele eğitim ve öğretimin sonunda verilecek diplomalar Kabul Eden Devlet Yetkili Makamiarı tarafindan düzenlenecek ve yapilacak diploma töreninde kursiyerlere verilecektir. Başarısızlık durumunda ise başarısızlığı belirten bir belge verilecektir.


10. Gönderen Devlet Yetkili Makami, Kursiyer Askerī Personelin eğitim ve öğretim için,uzun süreli kursların başlangıcından (7) gün ve kısa süreli kursların başlangıcından (1) gün önce Kabul Eden Devlette bulunmalarını sağlayacaktır.

11. Kursiyer Askeri Personel; bu Protokolde açıklanan hususlardan başka, eğitim ve öğretim faaliyetlerini düzenleyen mevzuata Kabul Eden Devlet personeliyle aynı doğrultuda uymak zorundadır. Bu hususlarda Kursiyer Askerî Personeli bilgili kılmak üzere kurslar başlamadan önce Kabul Eden Devlet tarafindan gerekli bilgiler verilecektir.
12. Tarafiarın istekte bulunması halinde, 5'inci maddede belirtilen işbirliği alanlarında eğitim-öğretim vermek üzere karşılıklı olarak Görevli Askerî Personel (Danışman)görevlendirilebilir.

13. Tarafların karşılıklı olarak gönderebilecekleri Görevli Askerî Personel (Danışmanlar)'e ilişkin ayrıntılı bir ek protokol hazırlanabilir.

4 İşbirliği, taraf devletlerin ortak çıkarları ve ihtiyaçlarına uygun şekilde, mütekabiliyet esasına göre gerçekleştirilecektir.

15. Protokolün uygulanmasi sirasında, Protokolle düzenlenmeyen hususlarin ortaya çıkması halinde, giriş bölümünde belirtilen Anlaşmanın ilgili hükümleri uygulanacaktır.
16. Gönderen Taraf, eğitimin başlangıcından (30) gün önce Kabul Eden Tarafa eğitim ve öğretime göndermek üzere seçilen personelin kimlik bilgilerini (adı ve soyadı, baba adi,doğum tarihi, tahsili, göreceği eğitim ve öğretimi belirterek), adayların listesini gönderecektir.
MADDE VII 
İŞBİRLİĞİNE İLİŞKİN UYGULAMALAR VE YÜKÜMLÜLÜKLER 
1. Askerî Personel, Kabul Eden Devletin imkânları dikkate alınarak ve işbirliği alanlarına göre seçilecektir.

2. Kabul Eden Devlet; personele, eğitim süresince hizmet ve faaliyetlerin yürütülmesi için gerekli silåh, mühimmat, teçhizat ve malzemeyi, eğitim sonunda geri alınmak kaydıyla sağlayacaktır.

3.Istisnai durumlarda, eğitim ile ilgili plan ve programlar, eğitim konulari, eğitimin süresi,başlangıç ve bitiş tarihleri, eğitilecek personelin nitelikleri, ölçme ve değerlendirme usulleri ve eğitimle ilgili diğer hususlar Tarafların Yetkili Makamlarınca birlikte tespit edilecektir.
4. Taraf devletlerin milli gizliliğini gerektiren ders konulan Kabu! Eden Devletçe kisitlanabilir.


MADDE VII 
MOBİL EĞİTİM TİMLERİNİN GÖREVLENDİRILMESİNE İLİŞKİN ESASLAR 
Devlette göreviendirilecektir.


Gönderen Devlet Yetili Makamı, Mobil Eğitim Timlerinde görevlendirilecek personelin,alanlarında uzman personelden oluşmasını sağlayacaktır.

3.Mobil Eğitim Timleri;
a. Iç Güvenlik Eğitimi (Terörle Mücadele Eğitimi dahil),
b. Organize Suçlarla Mücadele Eğitimi,
c. Toplumsal Olaylara Müdahale Eğitimi,
d. Hassas Nokta ve Şahısların Korunması Eğitimi,
e. Özel Operasyon (bina, kara ve hava taşıtlarından rehine kurtarma) Eğitimi,
f.Müzakerecilik (arabuluculuk) ve Olay Yeri Yönetimi,
g. Kolluk görevlerine yönelik eğitim konularında görevlendirilecektir.
4. Mobil Eğitim Timleri, Kabul Eden Devletin Eğitim ve Öğretim Kurumlarında görevlendirilecektir.

5. Kabul Eden Devlet; hangi eğitim konularında ve ne kadar süre ile Mobil Eğitim Timine ihtiyaç duyduğunu diplomatik yazişma ile her yıl Şubat ayında Gönderen Devlete bildirecektir. Bu talepte ayrica; Kabul Eden Devletten eğitime katılmasi öngörülen personel miktari, eğitime katılacak Askerî Personelinin nitelikleri, eğitimin verileceğiokul, eğitim merkezleri ve birliklerin isimleri ve yerleri ile öğretmen yardımcıları ve tercüman miktarıbelirtilecektir.

6.Gönderen Devlet; Kabul Eden Devletin taleplerini karşılamayı uygun görmesi halinde,Mobil Eğitim Timlerinin planlamasını, müteakip yıl uygulanmak üzere, Yıllık Uygulama Planlarına dâhil edecektir.

7.Gönderen Devlet, Mobil Eğitim Timinin göreve başlamasından üç ay önce;
a. Eğitim programi,
b. Eğitim alanında hazir edilmesi istenen Eğitim Destek Malzemeleri,
c. Öğretmen Yardimcılari, Tercümanlar,
d. Eğitilecek personelin ihtiyaç duyacağı silah, teçhizat, araç, gereçler,
e. Eğitim esnasında uygulanacak eğitim teşkilatlanmasi,
f. Eğitim alanı, dershane, atiış alanı hususlarını belirleyerek, Kabul Eden Devlete bildirecektir.


6. Gonderen Devletin Mobil Egitim Timi personelinin ulusiararasi ulaşim masraflari, iaşe,barınma ve yevmiyeleri Gönderen Devletçe karşılanacaktır. Kabul Eden Devlet; Mobil Eğitim Timinin barınma ve iaşesi için yer gösterecek ve her türlü kolaylığı sağlayacaktır.
9. Kabul Eden Devlet, Mobil Eğitim Timi personeli için havaalanından görev bitimine kadar ihtiyacı karşılayacak nitelikte bir araç tahsis edecektir. Barınma yeri ile okullar, eğitim merkezleri ve birlikler arasındaki intikal için bu araçtan istifade edilecektir.
10. Eğitim süresince, Kabul Eden Devlet personelinin sevk ve idaresi, Gönderen Devlet Yetkili Makamınca görevlendirilen Mobil Eğitim Timinde olacaktır.
11. Mobil Eğitim Timlerinin planlaması yapılırken; 3 kişilik bir timin en fazla 40-50 kişilik bir personel grubuna eğitim verebileceği kistas olarak alınacaktır.

1. Mobil Eğitim Timleri ile yapilacak eğitimlerde; hedef kitlenin lider personel olması esas alınacaktır. Bu kapsamda Mobil Eğitim Faaliyetleri; Nazari Eğitim, Uygulamalı Eğitim ve Eğitici Eğitimi şeklinde üç aşamalı olarak düzenienecektir.

1.Mobil Eğitim Timleri ile yapılacak eğitimler; taraf devletlerin resmî dilleri ile yapılacaktır.Bu maksatla Kabul Eden Deviet, yeterli sayida tercüman temin edecektir.
14. Mobil Eğitime katılan ve başarılı olan Kabul Eden Devlet Askerî personeline "Eğitim Bitirme Belgesi" verilecektir.

MADDE IX 
GİZLİLİK DERECELİ BİLGİLERİN GÜVENLİĞİ
1.Gizlilik dereceli bilgi, belge ve malzemelere erişim; Taraf devletlerin milli mevzuatlarina göre gerçekleşecek ve söz konusu bilgi, belge ve malzemeleri bilmesi gereken kişilerle sınırlı olacaktır. Tüm Askerî Personel, gizlilik dereceli bilgilerinin korunmasına ilişkin güvenlik düzenlemelerine ve kurallarına riayet edecektir.

2. Taraflar kendilerine verilen bilgiler gizlilik derecesine sahipse veya bilgiyi veren taraf bilgilerin açıklamasını istemiyorsa Taraflar bu bilgilerin gizliğini temin edecektir.
3. Bu Protokol kapsamında, Tarafiarın birbirlerine tevdi ettikieri gizlilik dereceli malzeme,bilgi ve belgeler karşılıklı mutabakat olmaksızın üçüncü taraflara verilmeyecek ve kulanım amacı dışında başka bir amaçla kullanılmayacaktır.

4. Bu Protokole istinaden, taraf devletlerin birbirlerine verecekleri teçhizat, malzeme,teknik bilgi ve belgeler karşılıklı mutabakat olmaksızın üçüncü bir ülkeye devredilmeyecektir.

5.Askerî bilgilerin güvenliğine ilişkin yukarıda belirtilen hükümler bu protokolün sona ermesinden sonra da geçerli olacaktir.


6. Askerî Personel, Kabul Eden Devlette kaldığı sürece basın ile her türlü doğrudan ya da dolaylı temastan kaçınacaktır.

MADDE X 
TARAFLARIN DİĞER ULUSLARARASI ANLAŞMALARDAN DOĞAN TAAHHÜTLERİ
Bu Protokolün hükümleri, her iki devletin taraf olduğu diğer Uluslararası Anlaşmalardan doğan taahhütlerini etkilemeyecek ve üçüncü devletlerin çıkarlarına, güvenliklerine ve ülke bütünlüklerine karşı kullanıimayacaktır.

MADDE XI 
OLAĞANÜSTÜ DURUMLAR VE GÖREV YASAĞI 
1. Genel ;
a. Askerī Personel, üçüncü bir Ülke ile silahlı çatışmaya veya politik faaliyetlere ksinikle katlmayacaktr. ab Eden Devette içgüenlik görviyle görevendirlmeycek ve eğitim-öğretim için görevlendirilen personele bu Protokoide belirlenmiş görevler dişında görev verilmeyecektir.

b. Kabul Eden Devletin üçüncü bir devletle savaşa girmesi veya gerginlik durumunda ya da olağanüstü durumlarda, Askerī Personel ve Yakınlarının durumu ve geri çekilmesi hususu Tarafların Yetkili Makamlarının mutabakatı ile kararlaştırılacaktır.
2.Görevlerin Sona Erdirilmesi;
Kabut Eden Devletin kanun, yönetmelik ve yönergelerinde kendi Kursiyer AskerîPersonelinin ilişiklerinin kesilmesini veya Silahlı Kuvvetlerden çıkarılmasını gerektiren adli veya askerî bir suçtan mahkûmiyet veya tutuklama kararı bulunan veya başarısızlık ve sıhhi yetersizlik durumları ortaya çıkan veya kendi isteği ile ilişik kesme talebinde bulunan Gönderen Devlet Kursiyer Askerî Personelinin durumu Kabul Eden Devlet Yetkili Makamiari aracılığıyla Gönderen Deviet Yetkili Makamlarına bildirilecektir. Bildirimi müteakip eğitimden lişik kesme ve eğitim ve öğretime son verme işlemleri uygulanacaktır. Eğer eğitim ile ilgili süre bakımından koşullar uygun olursa ülkesine gönderilen personelin yerine yeni öğrenci kabul edilebilir. Hakkında eğitimden ilişik kesme, eğitim ve öğretime son verme işlemi yapılan personel, eğitim-öğretim maksadıyla tekrar gönderilmeyecektir.
3.Geri Çağırma;
a.Gönderen Devlet, dilediği zaman ve sebep belirtmeksizin, Askeri Personelini geri cağrabilecektirBu durumda, Kabul Eden Devlet, eri çağırma işlemnin mümkün olan n kısa zamanda gerçekleşmesi için gerekli tedbirleri alacaktır.


Devletierin birinde savaş, silahlı çatışma, toplumsal karışıklık veya uluslararası kriz meydana gelmesi halinde Gönderen Devletin talebi üzerine Kabul Eden Devletteki AskerîPersonel, kendi ülkesine iade edilecektir.

MADDE XII HUKUKÎ HUSUSLAR 
1. Yargi Yetkisi;
a. Askerî Personel ve Yakınlari, Kabul Eden Devletin mevzuatina tabi olacaktir.
b. Kursiyer Askeri Personel; cezai ve inzibati mevzuat bakımından Kabul Eden Devletin Askerî Personeli gibi telakki edilecektir.

c. Yargı yetkisi kabul eden devlete ait olacaktır. Ancak, mahkûmiyet halinde, AskerîPersonel ve yakınları hakkında her iki ülkenin ceza ve infaz sisteminde yer aimayan ölüm ve kısas gibi ceza ve infaz usulleri uygulanmayacaktır.

d. Aşağıdaki hallerde yargı yetkisi Gönderen Devlete ait olacaktır:
(1) Gönderen Devlet Askeri Personeli veya Yakınlari tarafindan, Gönderen Devletin malına ve güvenliğine karşı işlenen suçlar,
(2) Eğitici, öğretici, danışman veya gözlemci olarak gönderilmiş olan AskerîPersonelin, görevlerine ilişkin bir eylem veya ihmalinden doğan suçlar,
) Gönderen veya Kabul Eden Devlet tarafindan yargi hakkının kullanılacağıhallerde; ilgili kanur içeriği Gönderen Devlet mevzuatında bulunmayan bir cezayıöngörmekte ise, her iki ülke ceza mevzuatında yer alan veya uyum sağlayan bir ceza hükmü uygulanacaktır.

2.Tazminat Talepleri;
a. Kabul Eden ve Gönderen Devletler, Askerî Personelin, bu Protokolün içerdiği faaliyetlerin icrası sırasında yaralanma, sakatlanma veya ölümleri halinde, diğer Taraftan tazminat talep etmemeyi taahhüt ederler.

b. Eğitici, Öğretmen, danışman veya gözlemci sifatı ile gönderilen Askerî Personelin,görevleri sırasında veya görevin ifası dolayısıyla, Kabul Eden Devletin mülkiyeti altındaki ma ve eşyalara kasıtsız olark sbebiyet vrecekleri zar ziyan v hasarlar için tazminat talep edilmeyecektir.


MADDE XIII 
MALÎ HUSUSLAR 
1. Ödemeler ve Masraflar;
a. Eğitim mütekabiliyet esasına göre ücretsiz olacaktır.
b. Görevli Askerî Personelin ve yakınlarının her türlü mali ve özlük hakları, Gönderen Deviet tarafindan sağlanacaktır.

c. Askert Personelin, Kabul Eden Devlete gidiş ve dönüşteki uluslararası ulaşım masrafiari, Gönderen Devlet tarafindan karşılanır. Askeri Personel; mümkün olduğu hallerde ve Tarafların Yetkili Makamlarının müsaadesi alınmak suretiyle askerî hava/kara ulaşım araçlarından ücretsiz istifade edebitirler. İstifade usulleri Kabul Eden Devletin kendi düzenlemelerine uygun şekilde yapılır 

d. Kabul Eden Devlet, Kursiyer Askeri Personelin aşağıda belirlenen masraflarınıkarşılamayı taahhüt eder:
(1) Askerî öğrenciler için; iaşe, ibate, harçlik (Kabul Eden Devlet tarafindan belirlenecek esaslar ve miktar üzerinden), eğitim-öğretim masraflarıi, giyim-kuşam ihtiyaçları(Kabul eden Devletin emsali, kendi öğrencileri için tespit edilmiş olan istihkaklar üzerinden),
(2) Subay, Astsubaylar için; aylık ücret (Kursiyer Askeri Personelin rütbelerine göre Kabul Eden Devlet tarafından belirlenecek miktar ve esaslar üzerinden), eğitim-öğretim masraflari, giyim-kuşam ihtiyaçları (Sadece Subay ve Astsubayların eğitim-öğretim kurumunda giyeceği, Kabul Eden Devletin emsali Subay ve Astsubaylara verilen istihkak üzerinden).

2.Şahsi Borçlar;
a. Askeri Personel, hangi sebeple olursa olsun Kabul Eden Devletten ayrılirken şahsi borçlarını ve yakınlarının borçlarını ödeyecektir.

b. Acil durumlarda, Kabul Eden Deviet Yetkili makami, Gönderen Devlet adına ilgili Askerî Personelin borçlarını tasfiye eder. Bu tasfiyeyi yaparken, Askerí Personelin borcunu kabullendiğine dair bir belgeyi de fatura ile birlikte Gönderen Devlet Yetkili Makamına iletir.Gönderen Deviet 90 (doksan) gün içinde usulüne uygun olarak Kabul Eden Devlete ödemeyi yapar. Askerī Personelin dönüşünden sonra şahsi borcunun olduğu anlaşıldığıtaktirde, Kabul Eden Devlet bunu da fatura ederek ilgili belgelerle birlikte 90 (doksan) gün içinde ödenmesi istemiyle Gönderen Devlet Yetkili Makamına iletir.

MADDE XIV  PERSONEL İLE İLGİLI HUSUSLAR 
a. Kursiyer Askerî Personel, Kabul Eden Devletteki emsalleri ile aynı kiyafette olacaktır.

1 Kıyafet;
b. Görevli Askeri Personel, Kabul Eden Devletteki emsallerinin karşılığı olan kendi resmî kıyafetlerini giyecektir.

c. Faaliyetlerin icrasi sırasında, lüzumlu hallerde Kabul Eden Devlet, gerekli kıyafet,teçhizat ve malzemeyi sağlayacaktır.

d. Taraflar, tanınmalarını sağlamak maksadıyla, Kursiyer Askerî Personelin adı, soyadıve ülkesini gösterir plaketleri üniformalarında taşımalarını sağlayacaklardır.
e. Kursiyer Askerī Personele bir kimlik kartı verilecektir. Bu kimlik kartı eğitim dönemi sonunda Kursiyer Askerî Personel tarafindan iade edilecektir.

.Teçhizat ve Malzeme;
a. Eğitim süresince hizmet ve faaliyetlerin yürütülmesinde kullanılmak üzere Kursiyer Askerî Personele verilen teçhizat ve malzeme, eğitimin tamamlanmasını müteakip geri alınacaktır.

b. Bu teçhizat ve maizemenin iyi bir şekilde kullanılması ve muhafazasından, AskerîPersonel sorumlu olacaktır.

3.Disiplin İşleri;
a. Askerî Personel, Kabul Eden Devlete mensup olan emsallerinin tabi olduğu mevzuata aynen tabi olacaktır. Askerî Personel, eğitim gördüğü birlik komutanı ile karargâh ve kurum amirlerinin emirlerine uymakla yükümlüdür.

b. Eğitim, öğretim amacı ile gönderilen Kursiyer Askerî Personel; disiplin cezalarıyönünden Kabul Eden Devletin mevzuatı çerçevesinde işlem görecektir.
c. Görevli Askerî Personele; sadece Gönderen Devletin belirleyeceği disiplin amirleri kendi hukuki mevzuatı çerçevesinde disiplin cezası vermeye yetkilidir. Bu yetki kullanılırken;
(1) Disiplin işlemi, Görevli Askerî Personelin bulunduğu kıta, karargâh veya kurumun amiri ya da komutanı tarafindan talep edilmiş ise, yapılan işlemin sonucu yazılıolarak talep makamına bildirilecektir.

Görevli Askerî Personelin görevlerini aksatacak mahiyetteki disiplin cezaları,kıta, karargâh veya kurumun amiri ya da komutanına yazıłı olarak bildirilecektir.

d. Kidemli Askerî Personel;
sağlamaktan sorumludur.

(2)Görev yaptığı Birlik veya Kurumun Komutanı veya Amiri ile kendi grubu arasinda irtibatı temin edecektir.

3) Gönderen Devletin Yetkili Makamları ile irtibat sağlayacaktır.
4Izinler;
a. Askerî Personel, Kabul Eden Devlet ülkesinde uygulanan haftalık ve günlük çalışma saatlerine uyacaktır.

b. Askerî Personel Kabul Eden Devletin resmî tatil günleri ile hafta sonu tatilinde izinli sayılırlar.

c. Askerî Personelin izin işleri:
(1) Eğitim ve öğretim gören Askerî Personelin izinleri eğitim ve öğretim programlarına uygun olarak ve Kabul Eden Devletteki emsallerine uygulanan esaslara göre verilecektir.

(2) Garnizon içi izinler Askerî Personelin eğitim gördüğü birlik, kurum veya tesisin amiri tarafından verilecektir.

(3) Kabul Eden Devlet ülkesi dâhilindeki garnizon dişı izinler, Kabul Eden Devlet Yetkili Makamının uygun görmesi halinde, Askerî Personelin eğitim gördüğü birlik, kurum veya karargâhın amiri tarafından verilecektir.

(4) Kabul Eden Devlet ülkesi haricinde kullanılacak izinler her iki devlet Yetkili Makamları arasında varilacak mutabakata göre Gönderen Devlet Yetkili Makamınca verilecektir.

d. Kursiyer Askerî Personele, talep etmesi halinde Gönderen Devletin önemli resmî tatil günlerinde izin verilebilir.

e. Izinli Askeri Personelin ulaşım masrafları Gönderen Devlet tarafindan karşılanacaktır.

5. Vefat;
a. Bir Askeri Personelin ya da yakınlarının Kabul Eden Devlet ülkesinde ölmesi alinde, Kabul Eden Devlet durumu derhal Gönderen Devlete bildirecek; Gönderen Devlet uçakla geri gönderilmesine karar verecektir.


b. Müteveffanın Kabul Eden Devlette gömülmesine karar verildiği taktirde, Kabul Eden Devlet müteveffanın masraflarını karşılamak durumunda olduğu gibi cenaze hizmeti için gerekli tüm düzenlemeleri yapacaktır. Kabul Eden Devlet, talep üzerine müteveffa için Kabul Eden Devletin muadil personeline sağlanan bir askerî cenaze töreni düzenleyecektir.
c. Müteveffanın Gönderen Devlete geri gönderilmesine karar verildiği taktirde Kabul Eden Devlet tüm harcamalarını kendisi karşılayarak müteveffanın Gönderen Devlete nakli çin gerekli düzenlemeleri yapacaktır.

MADDE XV 
SAĞlIK HiZMETLERi 
. Askerî Personel ve Aile Fertleri ve Mobil Eğitim Timlerinin Uzmanları; Kabul Eden Devletin ayni seviyedeki personeline sağlanan birinci seviye muayene ve tedavi planaklarından yararlanacaklardır.

2.Uzun süreli tedavi, ilaç ve diğer her türlü sağlık hizmet harcamaları ve Askerî Personel veya yakınlarının tedavi ihtiyacı nedeniyle ülkesine nakil masraflarını karşılayıp karşılamamaya Gönderen Devlet karar verecektir.

. Özel/Sivil Kurumlardan sağlanan sağlık hizmetlerine ilişkin her türlü gider Gönderen Devletin Askeri Personeli tarafindan ödenecektir.

MADDE XVI 
SOSYAL HIZMETLER 
1. Askeri Personel ve yakınlari, Kabul Eden Devletteki emsallerinin tabi olduğu statüdahilinde; orduevleri, kantin, tabldot ve iş ocakları gibi sosyal ve idari hizmetlerden Kabul Eden Devletin mevzuatına uygun olarak faydalanacaklardır.

2. Kursiyer Askerî Personel, Kabul Eden Devletin kendi kursiyerlerine istirahat ve boşzamanlarında sağladıkları imkânlardan faydalanacaktır.

MADDE XVII 
GÜMRÜK VE PASAPORT İŞLEMLERİ
.Kursiyer Askerî Personel ve yakınlari, Kabul Eden Devietin Ülkesine girişte ve çıkışta ve bu Ülkede bulundukları süre boyunca Kabul Eden Devletin yürürlükteki pasaport ve gümrük ile ilgili mevzuatına tabi olacaklardır.

2.Kursiyer Askerî Personel ve yakınlari, Kabul Eden Devletin sinırlariçerisinde,yabancıların ikamet ve seyahatine ilişkin Kanun hükümlerine tabi olacaklardır.

3.Süresi bir yıl ve daha fazla olan eğitime tabi Kursiyer Askerî Personelin yakınlari, her yıl (30) günü geçmemek kaydıyla Kabul Eden Devlet ülkesinde bulunabilir. Bu konuda gerekli vize kolaylikları sağlanır. Acil durumlarda bu süre Kabul Eden Devletin müsaadesi ile uzatılabilir.

MADDE XVIII 
DIĞER HUSUSLAR 
1. Bu Protokolün uygulanması sırasında ortaya çıkan/karşılaşılan ve Protokolde düzenlenmeyen konular hakkında Anlaşma esasları uygulanacaktır.
2. Bu Protokolde tanımlanmayan kavramlar hakkında Aniaşma'da yer alan kavramlar esas alinacaktır.

MADDE XIX 
UYUŞMAZLIKLARIN ÇÖZÜMÜ
Taraf devletler bu Protokolün yorum ve uygulanmasından doğan uyuşmazlıiklarıgörüşmeler yolu ile çözeceklerdir. Görüşmeler yazılı talebi müteakip 30 (otuz) gün içinde başlatılacak ve görüşmelerde 90 (doksan) gün içinde bir sonuç alinamadığı takdirde,Taraflar 30 (otuz) günlük süre içerisinde yapacakları bir yazılı bildirim ile Protokolü sona erdirebileceklerdir. Bu durumda, başlamış eğitim ve öğretim sonuçlanıncaya kadar bu Protokol yürürlükte kalacaktır. Uyuşmazlıklarda Taraflar uzlaşma için herhangi bir üçüncükişi/kuruma, hakeme veya uluslararası mahkemeye başvurmayacaktır.
MADDE XX 
TADÍL VE GÖZDEN GEÇİRME 
1. Taraflardan her biri gerektiğinde yazılı olarak bu Protokol'ün tadil edilmesi veya gözden geçirilmesini önerebilir. Bu durumda teklifin sunulduğu tarihten en geç 30 (otuz) gün içinde görüşmelere başlanacaktır. Yapılan görüşmelerde 90 (doksan) gün içerisinde bir sonuçalınamaz ise, Taraflardan herhangi biri 30 (otuz) günlük süre içerisinde yapacakları yazılı bir ön bildirimle protokolü sona erdirebilir.

2. Üzerinde mutabık kalınan tadil veya değişiklik teklifleri Madde XXll'deki (Onay ve Yürürlüğe Giriş) hükme uygun olarak yürürlüğe girecektir.

MadDE XXI 
YÜrÜrlÜk sÜresi ve sona erdirme 
1.Bu Protokol'ün yürürlük süresi Anlaşma yürürlükte kalmak şartıyla bir (1) yıldır. Taraflar;bu (1) yıllık sürenin bitiminden en az doksan 90 (doksan) gün önce, Protokolün feshini yazılıolarak bildirmedikleri taktirde, bu protokol birer yıllk sürelerle yürürlükte kalmaya devam edecektir.


2.Anlaşma feshedildiği takdirde, başka bir işleme gerek kalmaksızin bu Protokol geçersiz ve hükümsüz olacaktır.

3. Taraflardan biri diğer tarafin bu Protokol hükümlerine uymadığı veya uyamadığısonucuna vardığı takdirde, yazılı olarak görüşme önerisinde bulunabilir ve bu görüşmeler bildirimin yapıidığı tarihten itibaren en geç 30 (otuz) gün içinde başlar. Müteakip 45 (kırk beş) gün içinde bir sonuca varılamaz ise, Taraflardan herhangi biri 30 (otuz) günlük süre içerisinde yapacakları yazılı bir ön bildirimle Protokolü sona erdirebilir.
MaDDE XXII 
ONAY VE YÜRÜRLÜĞE GİRİŞ
İşbu Protokol; Tarafların yürürlüğe girmesi için gerekli iç yasal usullerinin tamamlandığını birbirlerine diplomatik yollarla bildirdikleri son yazılı bildirimin alındığı tarihte yürürlüğe girecektir.

MADDE XXIII 
METİN VE İMZA 
 Bu Protokoll7Hezice?2ly tarihinde.Astona'd, Türkçe, Kazakça, Rusça ve Ingilizce dillerinden her biri aynı derecede geçerli olmak üzere ikişer asil nüsha olarak tanzim edilmistir. Ihtilaf halinde, Ingilizce metin geçerli olacaktır.

2. Yukarıdaki hükümler muvacehesinde bu Protokol, kendi hükümlerincegerektiği gibi yetkilendirilen ve altında imzaları bulunanlar tarafindan imzalanmıştır.
TÜRKİYE CUMHURİYETİHÜKÜMETİ ADINA 
KAZAKİSTAN CUMHURİYETİHÜKÜMETİ ADINA 
Servet YÖRÜK 
Orgeneral 

Jandarma Genel Komutani 

Ruslan ZHAKSYLYKOV 
Tümgeneral 

Milli Muhafiz Birlikleri Genel Komutanı


                        
    ,     ,
      2005  26   « , ,  ,  , ,         »   ,
  -    oúpún,
        ,
      ,  :
1-6aπ

     :
. « » -     , -  Tapaù.

2. « » -     , -   .

. «  -        .

. « -»           .
. «  »    4  ,      )    -      .
. «                 )Saf,
. «  »    -  ,         .

.  »              .

. «    -        -, ,  , ,  .

. « » -                .
. «   -  ,  ,      .

. «  » -  ,,        ,      « ».

. «  » -    ,           .

2-6aπ
                        .

3-6aπ
  ,  ,  , -               .

4-6aπ
   
     :
1. Oep Te m : . D.aárraeu Wauanvennscuuo 


. -    
_aa.
 -    ami;
     aami.

5     
     
) ,    ) ;
)   ,        ) ;
  ,    ,  ,   ,  deen d d e Kee dd 
(eHdemede WdgkHr ee dee de (deed 
drde dre d Md dede ce derde ee derdee er 

d    -ed   K  d e 

Bro r Krr K e der te drre Mdk CRRRB 

Wie dere drede- e d B  M» B K W e d T BRR 

Geg-h 
      
.           «    -  ,       .
     -         .
. ,      , Bded-d K  ded  edo  dedo  e ded de   'ed d 'dk e d Hd rr ned e e d re Mre de d 

er dre  de  e e e rre W 

 rderdd dde re derd-rd Kd     e   d d 

F - B  d  d Cr  dd  r  ded- nd  d ee  der-d rdd Mr dd   d dr   d       d  d rd r Kdd B  de e dG d R    B  B ded Bdem 

T r der de Bed e Kded d Mdr e w e ce drd-rdd Kd e  .

.   -             .:
. ,        ;
        .

.    -               -   .
.  -       ü  ,    .      .

.                        .

.  -   ,            .    -    .

. ,   ,         .


.  -   (   -   .
....1.owb       .
,--.wb        .

.  ,    )         , ,   ,    ),  .

7-6aπ
   
.         .

.         , -  -,    ,    .
.  ,     , ,  ,    ,  ,    ,        .

4.           .

8-6aπ
    
.  ,                .
.    ,        .

.   :
)      );
.....
)   
..•y a e• P aapabr kysery,,).......

       ,...


,..,.)  



     rpüı.

4.      .

.            ,        .  ,      Tr- Kd  KR rd- K    d C d c d  d  d-  ded B erd 

C d r   L  d    Bd Kd  o d  d Y.a.ow 
.        :
)   ();
)       ;
  , ;
    , -, -  ;
cYnmYlowb        ;   ,  ,  ,   .

.      , ,     ()     .       , -   .

.          -   . dd d e e e d de  C  e Kd de ded C dd rrrrt 

H Kd   C e re de end rerde e 
  C Kd d d d  e  E 
dre Bd ee K d d Kr  e d d dede- Kr e  

Cd dd- Cr  ede d e    


       ()        ) .

9-6aπ
  
.  ,         .
.71].1.        ,    .

.     -  ,             (.

.                 .
.             .
.               .

10-6an 
   
                 ,     .
11-6an     
1. ;
)         - .              .

            

dr a d e wd n r e Hdeede  Me mMe de adee errd r ede 
ELEREE 
d-d Kd BdC   L re drde r re r K      d  d l               .   ,     .   ,       -  .   ,        .
3. Kp ;
             .  ,    -        .
   ,  ,      ,        .
12-n 
1. :
)        .

  -         .

      . ,      ,                 .

      :
()      ,...,
() , ,    Kdr H BR grrdBrr re d  d 

d e r   r dd  d d B r    rr rd Be ere rr 

Te R e 
C Br Ke de e r  e  Beede rded Kde Bd Kß Bdeede- re  Be e d-d    r d 
 , , ,                ,      .

13-6aπ

.   :
)     .
             .
       KΘäiκ   . ,          .        .
      :
)    ,       ),  , - (     );
() ,             ), , -   ,      ,  ,     )  ü.

.  :
)  ,    , ,       .
  ,         .           .      )   .     

 e e d e de r d d ede n B d e  d C d 
B-t drr Ked Bredr 
-de 
d   rde d Brd-d K r K d d  dr 
)              .
   , -    , -  .

) ,    - ,     .
  -  .        .

. -  -:
  -   -    -     .

  -  -    .

3. T :
        .        , -  ) .

             äü.

              .  :
)      ),       ,         .

)         ),      .

)   :
          

          ;
()    ,         ;
()        .

4.  :
         .

         .

)    :
()             ;
)      ,     .

(   ,       ,     ,   () ;
(4)             

  -   rd r dr dr Brd Ktr 
d  d d der Bede 

Srer rrd 
 re r rrrde  drde erd da e dde d  e rd d der e d ao d Kd d o Ke e ede e rr Krde Bede e  .


         ,           .  ,              .

         ,           .

15-6aπ
.       ,             .

.  , -       , -                .
 /         .

16-6an 
     ,        ,            .


.  -         .
17-6aπ
  
.  -     ,           .

.  -              .

.                 ()    .     .        .

18-6aπ
.           .
.         .

19-6aπ
          .       )      0 )  

 ,   )     ,   .  ,        . ,     ,   .

20-6aπ
 
.              .,        )  .    )   ,    )          .
.          , - ( )   

21-6aπ
   
.     ,    () .         )       ,      .

.    ,     ;        .
.           ,     .    0 )    .  45)     ,    )      .


  
                  .
23-b   
014 «17     , , ,     ,    .        .

TYPIK 

ΠH 
YKIMETI YIIH 

 
YKIMETI YHIIH 

  

                 
,    ,     emaaepoa,owb 
Vumoa—oomozaarrane       Bod ed enr e eddo or d  od d drdhoddo Boldo n G K  G d    ddd K B K ddB E 

do  Gd d  G o 
d do  d do eede 

     ,
  :
      :
. «»,   ,      .

. « »  ,  ,       .

3. «»-è     .

. « -»   ,         .

 «  »   ,d d dd  Br d cd Bdo Id KLT CR WddR On CR PrRdLOnAI  ,   ,   4  .

. «  »-  )   ,      .

. «  »   , 

     .oep.
-.. « »   )    .

. «    -  ,,  , ,    ,      .
10. «»,       I -cφepax B      .
. « »   ,  ,    .

, «  »   « »,          ,,    .

. «  » -  ,      ,           .

 2
     ,        -      ,    .

 3
       ,     ,  , ,     - ,       ,  ,      .

 4    
. ,    

d Kd dd d   - d 
R K  R 

.     :
_wb 
 d  K  
C B Cod dd Brde d d 
Ha     :
)  ,    );
)  (  ),  ,    ;
 ,opúe ,   ,        ;
4) ,   ,  ) ;
       ;
       ,   ;
    ,       ;
  « »         .
      
.     ,         ,    -    , .

.              -.
.      ,   , ,  ,     ,Kd re Kod G  rde  cd 

 ,   ,    pú.

.  -     ,    ,       .

.       -   , -   .       .     -          .     ,    /    .   ,  .

.         ,         .AA.ow 
.   -                . :Wnolow 
cn-owb )    ,    ,  ;....w 
      .

.                          .

.  -l   ,   .    ,  .

.      -                      .
  -  ,  ,     ,   .       ,       .

d d e Bo K Bd   od eCdd re 


.      ()       .
.         .

.    ,    ,  ,   ,   .

.      0 )         , , ,  ,  ),  .

 7 ,  
.      .
.        ,,    .

.         ,  ,  ,   , ,   ,   ,     .
.     ,   .

 8    
.      ,  ,        .

.          ,      .
.      :
S_-Pe•PPpomom,)    ;

)_


   ;
  ,   ;

 cd   de d Bd d Wm  B 
re   rded (dod ddoerdd K 
K o  r d do C 
Kr   K dr d re d rd 

    or Boo Krrrr            .  ,          ,  , ,  -,   ,   ,     .

.  ,    ,               .
.             :
)   );
      ;
  , ;
  , . , ,  ;
     ,  ;
   ,   , .

.  ,   ,          .         ,   .

            .             ,,   .

.           .

 'n Wo  Koddod dowd Md o Ke-e o  odolod   de Ce G do -g C B Bo 

'Hdord od o odod 'k  Gdrr B G Gr r r Lrr  d  Kd odord de oo krdd 'e odo  Godd 'odd dor.
Bdod       .       .

.  ,         ,   )    ).
 9 
.    ,       .

.  ,    ,         .       .

.        ,                   ,  ,     .

.     ,     ,  ,   .

.           .
6.       rd od rodo de do odo rord CE Le)


Crarúa 10  ,    
      ,     ,        ,       .
 11    
...
            .            ,  ;aow 
          ,    ,   ,           ,     .

.  :
  -           ,     -      ),           -        .       .        -. ,      r K  door  dd 
LEE E 
Go d dddge G  Bd o  Bodo Be d Kd  r d   G rr d d ro Gdo Kod rrd TRE 

 Cd  G R  K  d d   od o d         .


 12
.  :
        ;
  -          ;
     .                  ,       ;
)  ,   ,:
)         ,         ;
(     ,  , ,   ,     ;Y 
.owb (3)    ,  ,     ,,       .

2)  :
)    ,     I  ,        ;canowb 
   ,    ,             ,    .

 13
.   :
a.-.-...
             ;
TT0neeten0nn2o0n0ror  do dmrd Ge do rrr Cr Rd crde rrr r  dd 

   .     ;
      -:
)    -, -  ,      ,   ),   ,cmd  B dd d  d odomor 

ok d (e  d Cr B- Gr Kr G C Cd Te d d   Bd d d  Ke Kd K d o Gr d rd   G Gk do B d o dod d od  )  .

. 
)       ,         .Lw 
           .            .         ) .        ,                  () .

 14 
:
 -, ,     ;
          ;
B)B         , ;
) ,     -,   ,   ;

  -  ,    .

2)   :
)   ,          ,    ;
  -      .

.  :
)    ,      .       ,   ,     );
   ,  ,   ,  ,   ;
       ,      .   :
   ,         ),   ,    ;
)  ,    )      ),      ;
)   :
()            ,     ;.,,ow 
)     ,    ;
)     .

4.  :
)     ,    ;
          ;
    :
       ,  ,     ;

) ,    ,    ,  ;
) ,    ,  ,  ,  ,      ,     ;
() ,     ,        ;
    -        ;
    ,   ,  .

.  :
           ,    .        ,     ;
         ,    ,       .     ,  ,       ;
          ,           .
 15
         ,    ,      .
. ,    ,    ,   ,              , .

3. Bce paxú3a  / .


 16
.           , ,, ,a è ,    ,   .

.  -         ,   .

 17  
           ,       ,      .
. -             .

.  -,üHa       ,          .     .     )       .

 18
. , B xoe ,      ,   .
. ,   , ,   .

 19
,       ,    .             )        () ,   

)      ) .         .            ,    .

 20 
.               .       )   .  ,     ()  ,        )      .

.               ,       )
 21   
.         ) .      90 ()            ,    .knmAroaw 
.     ,     ,     .a 
.-. ,     ,                .   )     . ,    45  )    ,      )       .


 22   
              ,      .
 23  
   «7  201 ,   , ,    ,     .       ,     .

3
 

PROTOCOL BETWEEN THE GOVERNMENT OF THE REPUBLIC OF TURKEY AND THE GOVERNMENT OF THE REPUBLIC OF KAZAKHSTAN IN THE FIELD OF EDUCATION AND TRAINING OF PERSONNEL OF THE GENERAL COMMAND OF THE GENDARMERIE OF THE MINISTRY OF INTERNAL AFFAIRS OF THE REPUBLIC OF TURKEY AND THE GENERAL COMMAND OF THE NATIONAL GUARD UNITS OF THE REPUBLIC OF KAZAKHSTAN 
The Government of the Republic of Turkey and the Government of the Republic of Kazakhstan (hereinafter referred to as the Parties)

Considering the provisions of the Agreement between the Government of the Republic of Turkey and the Government of the Republic of Kazakhstan on cooperation in the fight against international terrorism, organized crime, illegal trafficking of narcotic drugs,psychotropic substances, their precursors and analogues, and other types of crime on May 26, 2005.

In accordance with the principle of reciprocity and sovereignty equivalence of the States and confirming that the education and training cooperation, which the Parties shall initiate within their legal duties and responsibilities, shall not only contribute to the peace,stability and security around the world and particularly in their regions, but also it shall make contribution to the common interests of both States 
Considering the importance of cooperation in the field of education and training,
Have agreed as follows:
ARTICLE I 
DESCRIPTIONS 
In thisProtocol the terms have the foilowing meanings:
1. Sending State refers to the state sending personnel, material and equipment to the Receiving State with the purpose of implementing the Protocol;
2. Receiving State refers to the State accepting personnel, material and equipment of the Sending State with the purpose of implementing the Protocol;
3. Military Personnel refers to the military trainee personnel and Military Personnel On Duty of one of the Parties;
4. Military trainee personnel refers to the Military Personnel whom one Party sends in order to have them educated and trained in the education and training institutions of the other Party;
5. Military Personnel On-Duty refers to the military personnel, who are sent to the units and institutions of one Party by another for the implementation of cooperation activities orovided for in this Protocol, except military personnel referred to in paragraph 4 of this article;

6. Commander or Competent Superior refers to the commander of the Unit and Headquarters or the competent superior of the Facility at the piace where the military trainee personnel of the Sending State shall deploy in pursuant to the legislation of the Receiving State.

7. Senior military personnel refers to the personnel among the most senior officers appointed in accordance with the national law of the Sending Party in order to conduct the activities of the Military Personnel of the Sending State;
8. Dependants refer to spouse and children of Military Personnel and other dependants whom the Military Personnel are obliged to take care in accordance with the legislation of the country.

9. Cooperation in the field of education and training refers to the exchange of equipment, material, technical information, documents, personnel and experience in education and training and the other issues of cooperation;
10. Counseling Service refers to the service provided by the Military Personnel On-Duty of the Sending State in the Receiving State in order to share knowledge and experience on education and training and technical-logistical issues.

11. Education and Training Institutions refer to schools, education centers, education units and the other units where training and education can be held.
12. Mobile Training Teams refer to expert "Authorized Military Personnel" to be assigned in the Receiving State by the Sending State upon the mutual agreement on the number of personnel, education subjects, time and duration of the education.
13. Cooperation Implementation Plan is a schedule of the activities intended to be held in a year in order to control and coordinate military relations and is prepared for each calendar year.

ARTICLE Il 
AIM 
The purpose of this Protocol is to define the basic principles, responsibilities and the procedures for the implementation of this Protocol in the field of education and training to be conducted in the education and training institutions on a reciprocal basis for Military Trainee Personnel of the Parties, and of assignment of the Mobile Training Teams.
ARTICLE III SCOPE 
This Protocol covers the principles and scope of the cooperation, which shall be established between the Parties, training institutions, training units and Military Trainee Personnel who shall receive education and training in these institutions and units, trainer personnel, training activities to be arranged by the Mobile Training Teamis of the Parties,training principles, the duties and responsibilities of the consultants to be assigned.

ARTICLE IV COMPETENT AUTHORITIES AND POINTS OF CONTACT 
1. The Competent Authorities for this Protocol:
In Turkey: The Gendarmerie General Command of the Republic of Turkey,
In Kazakhstan: The General Command of the National Guard Units of the Republic of Kazakhstan.

2. The Points of Contact for this Protocol:
In Turkey: Military Attaché Office of the Republic of Kazakhstan in Ankara,
In Kazakhstan: Military Attaché Office of the Republic of Turkey in Astana.
ARTICLE V 
EDUCATION AND TRAINING AND THE OTHER COOPERATION AREAS 
The Parties shall reciprocally establish cooperation in the following areas:
1. Visits to units, headquarters and institutions,
2.Education and training which are held bilaterally in the schools, training centers and educational institutions of the Parties,
Internal Security Training, Training on Fight against Organized Crime, Training on ntervention in Social Disturbances and, if agreed, trainings for military law enforcement duties that may be needed, and assignment of mobile training team,
. On-duty training to be provided in the units, headquarters and institutions of both Parties,
. Courses to be given reciprocally in the schools, training centers and educational nstitutions of the Parties,
.Mutual assistance in development of the equipment and auxiliary training material used or training,
. Exchange of experience and knowledge on common issues and technological ooperation,
. Providing "Counseling Service" in order to share knowledge and experience on ducation and training and technical-logistical issues.


ARTICLE VI 
EDUCATION AND TRAINING AND THE OTHER COOPERATION AREAS 
. In the scope of "Annual Implementation Plan" which shall be prepared within the ramework of the provisions of the Protocol and signed by the Parties by mutual correspondence, the Parties shall provide the Military Trainee Personnel with education and raining in their own schools, units and facilities.

The Parties shall send their proposals on the courses every year in which Military Trainee Personnel can participate at least three months before the start of the course.
. The Parties shall establish the types of the courses, the number of the trainee to be admitted, the qualifications of Military Trainee Personnel, the names and addresses of the schools, training centers and units where the courses shall be held, duration of courses,anguage courses given before the course, and on-duty training after the course, if any, and he similar technical issues in the Annual Implementation Plan that they shall send.
.The Military Trainee Personnel shall be provided the same education and training with he equivalent Trainees and shall be subject to similar measurement and evaluation orinciples.

. Education-training and courses shall be in Turkish in Turkey and shall be in Kazakh in Kazakhstan. For this purpose, the Military Trainee Personnel firstly shall attend to a anguage course. Besides, in case of Military Trainee Personnel faces with language difficulties, an English language would be used for the courses not exceeding one year. In case of the training in a third language, the Sending State could require military/civil nterpreters in a sufficient number. The Receiving State could fulfill the requirement of the Sending State by providing an interpreter. In this case, interpreter expenses shall be met by he Sending State.

s. The Parties shall send the Military Trainee Personnel to each other for education and raining in numbers defined and quality stated in the Annual Implementation Plan.
.The selected personnel shall be sent to the other Party with the "medical report" to be aken from a full-competent hospital in his country. The military personnel;
a. shall not have had an infection or an infectious disease or also illnesses that need nedical treatment.

b. shall have had vaccinated according to the instructions of the World Health Organization.

.The Receiving State, by asking the opinions of the Sending State, shalł determine vhich courses and trainings the Military Trainee Personnel will be exempt from and what ort of program will be applied to him during the time he is exempt from those courses and rainings.

The diplomas to be awarded to the Military Trainee Personnel at the end of the training hall be issued by the Competent Authorities of the Receiving State and wili be given to the ailure shall be given.


10. For the education and training of the Military Attendee Personnel, the Competent Authorities of the Sending State shall ensure that Military Trainee Personnel shall arrive the Receiving State (7) days before the long-term courses start and (1) day before the shortterm courses start.

11. The Military Trainee Personnel, apart from the issues explained in the Protocol, shall be obliged to obey the legislation that regulates the education and training activities in the same way as the personnel of the Receiving State. In order to inform the Military Trainee Personnel of these issues, the necessary information shall be provided by the Receiving State before the courses start.

12. In case that the Parties require, the Military Personnel on Duty (Consultant) could be reciprocally assigned in order to provide education-training in the cooperation areas set forth in Article 5.

13. A detailed additional protocol on the Military Personnei on Duty (Consultants) whom the Parties could reciprocally send may be prepared.

14. The cooperation shall be performed in pursuant to the principle of reciprocity in accordance with the common interests and needs of the State Parties.
15. During the implementation of the Protocol, in case there occur issues that have not arranged with the Protocol, the related provisions stated in the introduction part of the Agreement shall be applied.

16. Sending Party shall send identity information of the personnel (their names, fathers'names, birth dates, educations and indicating the training they will be provided) who have peen selected for training and education and aiso the list of candidates to Receiving Party (30) days before the start of the training.

ARTICLE VII 
IMPLEMENTATIONS AND OBLIGATIONS RELATED TO THE COOPERATION 
.The Military Personnel shall be selected taking into account of the capabilities of the Receiving State and in accordance with the cooperation areas.

During the training, the Receiving State shall provide the personnel with weapons,mmunition, equipments and materials that are necessary for the performance of the services and activities on condition that they will be taken back at the end of the training.
. In exceptional situations, the plans and programs concerning the training, training subjects, duration of the training, dates of starting and ending, the prerequisites of the ersonnel to be trained, the procedures on measurement and evaluation and other issues oncerning the training shall be jointly determined by the Competent Authorities of the Parties.

.The course subjects that require the national secrecy of the State Parties could be estricted by the Receiving State.


ARTICLE VIII 
PRINCIPLES ON THE ASSIGNMENT OF THE MOBILE TRAINING TEAMS 
If there is a reciprocal agreement on training subjects, the time and the duration of the training, the Mobile Training Teams, which shall be established by the Competent Authority of the Sending State, shall be assigned to the Receiving State.

2.The Competent Authority of the Sending State shall ensure that the personnel to be assigned to the Mobile Training Teams comprise of the experts on their fields.
3.The Mobile Training Teams shall be assigned on the followings;
a. Interior Security Training (including the Training on Fight against Terrorism),
b. Training on Fight against Organized Crime,
c.Training on Intervention in Social Incidents,
d.Training on Protection of Sensitive Points and Persons,
e. Special Operation Training (saving hostages from buildings and road and air vehicles),
f.Negotiating (mediation) and Crime-Scene Management,
g.Training subjects on law enforcement duties.
4.The Mobile Training Teams shall be assigned at the Education-Training Institutions of the Receiving State.

5. The Receiving State shall report to the Sending State in February every year with diplomatic correspondence stating on which training subjects and for how long it requires the Mobile Training Team. Additionally, in this request, the number of the personnel who have been anticipated to join the training, the prerequisites of the Military Personnel of the Receiving State to participate the training, the names and locations of the schools, training centers and units at which the training shall be provided and also the number of deputy instructors and interpreters shall be stated.

6. In case of considering the requests of the Receiving State as acceptable, the Sending State shall include the Mobile Training Teams planning into Annual Implementation Plans in order to be implemented in the following year.

7. The Sending State, three months before the Mobile Training Team starts working, shall determine the followings and report to the Receiving State:
a.Training program,
b.Training Support Materials required to be present in the training area,
c.Deputy instructors, interpreters,
d. Weapons, equipments, tools and vehicles that the personnel to be trained need to have,
e.Training organization to be implemented during the training,
f. Training fieid, classroom, firing range.

3.The international transportation expenses, board and lodging and daily wages of the Mobile Training Teams personnel of the Sending State shall be met by the Sending State.The Receiving State shall determine a place for the board and lodging of the Mobile Training Team and provide every kind of facilitation.

. The Receiving State shall allocate a vehicle, which shall meet the need, for the personnel of the Mobile Training Team from the airport until the end of the duty. This vehicle s used for the transportation between the lodging place and the schools, training centers and units.

0. During the training, the conduct and administration of the personnel of the Receiving State shall be performed by the Mobile Training Team assigned by the Competent Authority of the Sending State.

1. While planning the Mobile Training Teams, a three-person team providing training for a personnel group of at least 40-50 persons shall be taken as criterion.
12. In the trainings to be carried out with the Mobile Training Teams, the target mass being eader personnel shail be taken as a base. In this context, the Mobile Training Activities shall be organized in three steps namely; Theoretical Training, Practical Training and Trainer Training.

3. The trainings carried out with the Mobile Training Teams shall be performed in the official languages of the State Parties. For this purpose, the Receiving State shall provide sufficient number of military/civil interpreters.

4. The Military Personnel of the Receiving State, who have participated in the Mobile Fraining Team and been successful, shall be awarded a "Training Completion Certificate".
ARTICLE IX SECURITY OF CLASSIFIED INFORMATION 
. Accession to classified information, documents and materials shall take place in accordance with the national legislations of State Parties and be limited to the persons who should be aware of the mentioned information, document and materials. Ail Military Personnel shall obey the rules and security regulations on the protection of classified nformation.

.If the information given to the Parties has a classification or the Party which has given he information does not want to disclose the information, the Parties shallprovide the lassification of the information.

.In accordance with this Protocol, the classified materials, information and documents,vhich shall be entrusted to each other by State Parties, shall not be handed over to third arties without the reciprocal agreement and shall not be used other than their original isage purpose.

In accordance with this Protocol, the equipments, materials, technical information and locuments, which State Parties shall give to each other, shall not be handed over to a third sountry without the reciprocal agreement.

The above-mentioned provisions on the security of the military information shall be alid evén after the termination of this Protocol.


6. The Military Personnel shall avoid from any sort of direct or indirect contact with media during the period they stay in the Receiving State.

ARTICLE X 
THE UNDERTAKINGS OF THE PARTIES ARISING FROM OTHER INTERNATIONAL 
AGREEMENTS 

The provisions of this Protocol shall not affect the undertakings arising from the other international agreements that the two countries are party to and shall not be used against the interests, securities and territorial integrity of the third countries.
ARTICLE XI EXTRAORDINARY SITUATIONS AND DUTY FORBIDDING 
1. General;
a. The military personnel shall no way participate in armed conflicts or political activities carried out with a Third Country. They shail not be assigned for duty of internal security in the Receiving State and the personnel assigned for education-training shall not be appointed to carry out the other duties excluding the ones stated in this Protocol.
b. The agreement between the Competent Authorities of Parties shall decide on the situation of Military Personnel and his/her relatives and the issue of withdrawal of them when the Receiving State starts a war with a third country or there becomes tension or extraordinary situation.

.Termination of the Assignments;
The situation of the Military Trainee Personnel for whom there has been an mprisonment or detention decision as a result of judicial or military crime, which requires to sever its own relations of Military Trainee Personnel of the Receiving State or remove from he Armed Forces in accordance with the laws, regulations and directives of the Receiving State, or whose failure and sanitary insufficiency occur or who request to sever from the raining, shall be reported to the Competent Authorities of the Sending State through the Competent Authorities of the Receiving State. Following the reporting, the process on severance from the training and termination of the education and training shall be applied. If here are convenient conditions in respect of the training period, a new student may be accepted instead of the personnel that have sent back to their country. The personnel about vhom the process of severance from the training and termination of the education and raining has been applied shall not be sent again in order to have education and training.
. Calling Back 
a. The Sending State shall cail back its Military Personnel whenever it wants and vithout indicating any reason. In such a situation, the Receiving State shal take necessary neasures in order that the clling back procedure realizes as soon as possible 

b. In case war, armed conflict, social turmoil or international crises emerge in one of the states, upon the request of the Sending State, the Military Personnel in the Receiving State shall be given back to their countries.

ARTICLE XII JUDICIAL ISSUES 
1.Jurisdiction Power;
a. The military personnel and their relatives shall be subject to the laws and regulations in force in the Receiving State.

b. The Military Trainee Personnel, in respect of penal and disciplinary legislation, shall be considered as the Military Personnel of the Receiving State.

c. The jurisdiction power shall belong to the Receiving State. However, in case of condemnation, the penal and execution procedures such as capital punishment and etaliation concerning the Military Personnel and his/her relatives that do not take place in he penal and execution systems of both states shall not be implemented.
d. In the below-mentioned situations, the jurisdiction power shall belong to the Sending State.

(1) The crimes committed by the Sending State's Military Personnel or their Relatives against the property and security of the Sending State.

(2) The crimes arising from an activity or negligence on the duties of the Military Personnel who have been sent as a trainer, instructor, consultant or observer.
(3) In cases where the right of judging is to be enjoyed by either Sending or Receiving State; if the content of the concerning law stipulates a punishment that does not exist within the legislation of the Sending State, then a punishment provision, which exists r complies with the penal legislation of both States, shall be applied.
.Indemnity Claims;
a. The Sending State and the Receiving State shall commit not to request any ndemnity from the other State in case that the Military Personnel are wounded, become lisabled or lose their lives during the performance of the activities stated in the Protocol.
b. No indemnities shall be claimed for any loss or damage or harm to be inflicted unintentionally to the goods under the ownership of the Receiving State by the military ersonnel sent as trainer, teacher, consultant or observer during the duty or due to the erformance of the duty.


ARTICLE XIII 
FINANCIAL ISSUES 
1.Payments and Expenditures;
a.Training shall be free of charge on the basis of reciprocity.
b. All financial and personnel rights of the Military Personnel On-Duty and his/her relatives shall be provided by the Sending State.

c. The international transportation expenditures of the Military Personnel for entry into and exit from the Receiving State shall be paid by the Sending State. The Military Personnel shall be able to benefit from the military air/land transportation vehicles free of charge if it is possible and on condition that permission is taken from the Competent Authorities of the Parties. The procedures for benefiting shall be determined in accordance with the regulations of the Receiving State.

d. The Receiving State shall undertake to meet the following expenditures of the Military Trainee Personnel:
(1) For Cadets: Board and lodging, allowances (that are to be determined in accordance with the principles and amount set by the Receiving State), education-training expenditures, clothing needs (that are to be in conformity with the allowances determined or their own cadets of equal rank of the Receiving State);
(2) For Officers and Non-Commissioned Officers: A monthiy wage (that are in conformity with the amount and principles which are to be determined by the Receiving State according to the ranks of the Military Trainee Personnel), education-training expenditures, and clothing needs (which are to be in conformity with the allowances that are given to the officers and non-commissioned officers of equal rank of the Receiving State and which are to be worn only during the training period).

. Personal Debts;
a. The Military Personnel shall pay the debts of their own and of their relatives while eaving the Receiving State, no matter what the reason is.

b. In urgent cases, the debts of the concerned Military Personnel shall be paid by the Competent Authority of the Receiving State on behalf of the Sending State. While doing his, it shall forward the bill to the Competent Authority of the Sending State together with a locument indicating that the Military Personnel concerned has accepted his debts. The Sending State shall make the payment to the Receiving State in ninety (90) days in accordance with the procedure. If the existence of personal debts of the Military Personnel as been found out after he returned, the Receiving State shall also submit it in a bill form ogether with the relevant documents to the Competent Authority of the Sending State and equest the payment done in ninety (90) days.


ARTICLE XIV 
IssuEs RElatEd to the PErsonnEL 
1. Clothing;
a. The Military Trainee Personnel shall wear the same clothing with their counterparts in the Receiving State.

b. The Military Personnel On-Duty shall wear their national uniforms that are equivalent of their counterparts in the Receiving State.

c. During the performance of the activities, The Receiving State, if it is necessary, shall provide the necessary clothes, equipment and materials.

d. The Parties shall ensure that some plaquettes which display Military Trainee Personnel's names, surnames and countries in order to ensure being recognized shall be affixed to the uniforms of the Military Trainee Personnel.

e. The Military Trainee Personnel shall be given an identity card. This identity card shall be returned by the Military Trainee Personnel at the end of the training period.
2.Equipment and Materials;
a. The equipment and materials which are given to the Military Trainee Personnel to be used in the performance of the services and activities during the training shall be taken back at the end of the training year.

b. The Military Personnel shalil be responsible for using and maintaining those equipment and materials in a good way.

Disciplinary Acts;
a. The Military Personnel shall be subject to the same legislation with their counterparts n the Receiving State. The Military Personnel shall be responsible for obeying the orders of he unit commander and the senior officials of the headquarters and institutions that they eceive training.

b. The Military Trainee Personnel, who have been sent to receive education and raining, shall be treated within the framework of the legislations of the Receiving State with espect to the disciplinary punishments 

c. Disciplinary superiors, who shall be assigned only by the Sending State, are uthorized to give disciplinary punishment to the Military Personnel On-Duty in accordance vith their own legislation. While executing this authority:
(1) If the disciplinary process is requested by the superior or commander of the letachment, headquarters or the institution where the Military Personnel On-Duty present,he result of the process shall be submitted to the requesting authority in a written way.
(2) The disciplinary punishments, which shall impede the duties of the Military Personnel On-Duty, shall be informed in a written way to the superior or commander of the letachment, headquarters or the institution.


d.The Senior Military Personnel;
Shall be responsible for ensuring that his/her subordinates wo serve inhe units and the rules of the units and institutions in which they serve.

Shall provide the contact between the Commander or the Chief of the Unit or Institution in which he serves and his own group.

Shall provide the contact with the Competent Authorities of the Sending State.
4.Permissions;
a. The Military Personnel shall obey the working hours weekly and daily that are valid in the country of the Receiving State.

b. The Military Personnel shall be on leave in official holidays and at the weekends in the Receiving State.

c. Permissions for the Military Personnel:
(1) The permissions for the Military Personnel, who receive education and training,shall be granted in accordance with their curriculum and the principles that are applied for heir counterparts of the Receiving State.

(2) The permissions for inside the military garrison shall be granted by the Chief of he Unit, Institution and Facility in which the Military Personnel is trained.
(3) The permissions for leaving the military garrison within the country of the Receiving State shall be granted by the Chief of the Unit, Institution and Facility in which the Military Personnel is trained if the Competent Authority of the Receiving State deems it appropriate.

(4) The leaves that shall be spent outside the country of the Receiving State shall be granted by the Competent Authorities of the Sending State in accordance with the agreement which is to be reached between the competent authorities of the both countries.
d. The Military Trainee Personnel may be given permissions for important official nolidays of the Sending Country if the personnel requests.

e. The transportation expenditures of the Military Personnel on leave shall be met by he Sending State.

5. Decease;
Receiving State or transported to the Sending State by airway.



b. If it is decided for the deceased to be buried in the Receiving State, the Receiving State shall not only meet the expenses related to the deceased but also make all the arrangements necessary for the funeral. The Receiving State shall organize a military funeral equivalent of his counterparts in the Receiving Country upon the request.
c. If it is decided to send the deceased to the Sending State, all the expenses related to the decease shall be met by the Sending State and shall make the necessary arrangements for transfer of the deceased to the Sending State.

ARTICLE XV MEDICAL SERVICES 
1. The Military Personnel, their dependants and specialists of Mobile Training Teams shall benefit from first class medical examination and treatment provided for the counterpart personnel of the Receiving State at the same level.

2. The Sending State shall decide whether it shall pay the expenditures for the long-term treatment, medicine, and any other medical services and the expenses for the transportation to their own countries of the military personnel or his relatives in need of reatment or not.

3. All the expenditures on medical services provided by private/civilian institutions shall be paid by the Military Personnel of the Sending State.

ARTICLE XVI SOCIAL SERVICES 
.The Military Personnel and their relatives shall benefit from the social and administrative services such as officer's clubs, canteens, dining halls and work centers in accordance with he legislation in force within the status to which their counterparts in the Receiving State are subject to.

2The Military Trainee Personnel shall benefit from the opportunities that the Receiving State provides to his own trainee personnel during the relaxation and spare times.
ARTICLE XVII PROCEDURES FOR CUSTOMS AND PASSPORT 
.The Military Trainee Personnel and their relatives shall be subject to the legislations elated to passport and customs which are in force in the Receiving State while entering and leaving the country of the Receiving State and during the time they stay in that country.
2.The Military Trainee Personnel and their relatives shall be subject to the provisions of the law on the residence and traveling of the foreigners within the boundaries of the Receiving State.


3.The relatives of the Military Trainee Personnel participating to the training for one year and longer period shall be able to stay in the country of the Receiving State for at most 30days every year. The necessary visa convenience is ensured on this matter. In urgent ceases, this period can be extended with the consent of the Receiving State.
ARTICLE XVIII 
OTHER ISSUES 
1. In respect of the issues which emerge/are faced with during the implementation of this Protocol and about the issues which have not been arranged in this Protocol, the principles of the Agreement shall be applied.

2. With respect to concepts which are not defined in this Protocol, the definitions which take place in the Agreement shall be accepted as a base.

ARTICLE XIX 
SETTLEMENT OF DISPUTES 
The State Parties shall solve the disputes arising from the interpretation and implementation of this Protocol by way of negotiations. The negotiations shall initiate within 30 days following the written request and if it is not reached any agreement in the negotiations within 90 days, the Parties shall terminate the protocol with a-30 day written notification. In this situation, the Protocol shall be in force until the education and training will be completed. In case of dispute, the parties shall not apply to a third person/institution,arbitrator or international court for reconciliation.

ARTICLE XX 
AMENDMENTS AND REVISION 
1. Either of the parties may propose amendments or revisions to the present Protocol in writing, if necessary. In this case, the negotiations shall be initiated within maximum (30)thirty days of the presentation of the proposal. In case it is not reached an agreement within (90) ninety days during the negotiations, either of the Parties may terminate the protocol with a-30 day written prior notification.

2. The proposals for amendments or changes which are agreed upon shall enter into force in accordance with the provision in Article XXli (Approval and Entry into Force). In case of dispute, the parties shall not apply to a third person/institution, arbitrator or international court for reconciliation.

ARTICLE XXI PErIOD OF VaLIDITY ANd ANnulMENT 
1The validity of this Protocol is one (1) year on condition that the Agreement is to be in force. This Protocol shall continue to be in force for one-year period, unless the Parties notify the annulment of the Protocol in written way at least ninety (90) days before the-one (1) year period ends.


2.  If the Agreement is annulled, this Protocol shall automatically be rendered null and void without any further procedures.

3.If one of the parties decides that the other does not or cannot obey the Protocol, it may offer a negotiation in a written way and these negotiations shall be initiated in maximum (30)days as from the date of notification. In case it is not reached an agreement within (45)forty-five subsequent days, either of the Parties shall terminate the protocol with a-30 day written prior notification.

ARTICLE XXII APPROVAL AND ENTRY INTO FORCE 
This Protocol shall enter into force following the exchange of the last of the notes stating that both Parties have completed the necessary internal legal proceedings in order for it to be in force through diplomatic channels.

ARTICLE XXIII TEXT AND SIGNATURE 
1. This Protocol has been prepared in Turkish, Kazakh, Russian and English in two copies,all of which have equal authenticity on the date of 17 Hi?in Ast.. In case of any dispute the English text shall be valid.

2 In the presence of the above mentioned provisions, this Protocol has been signed by the ones who are authorized properly in conformity with their own provisions and whose signatures are produced below.

ON BEHALF OF THE GOVERNMENT OF ON BEHALF OF THE GOVERNMENT OF THE REPUBLIC OF TURKEY THE REPUBLIC OF KAZAKHSTAN 
Servet YÖRÜK 

General 

Gendarmerie General Commander 

Ruslan ZHAKSYLYKOV 
Major General 

National Guard Units General Commander