Kömür ve Linyit Madenlerinin Yer Altı İşlerinde Meydana Gelen İş Kazası Sonucunda Hayatını Kaybeden Sigortalıların Yakınlarının Kamuda İstihdamına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik
YÖNETMELİK | 2023-03-03

3 Mart 2023 CUMA
Resmî Gazete
Sayı : 32121
YÖNETMELİK
Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığından:
KÖMÜR VE LİNYİT MADENLERİNİN YER ALTI İŞLERİNDE
MEYDANA
GELEN İŞ KAZASI SONUCUNDA HAYATINI KAYBEDEN
SİGORTALILARIN
YAKINLARININ KAMUDA İSTİHDAMINA İLİŞKİN USUL VE
ESASLAR
HAKKINDA YÖNETMELİK
BİRİNCİ BÖLÜM
Başlangıç Hükümleri
Amaç ve
kapsam
MADDE 1- (1) Bu Yönetmelik, 31/5/2006 tarihli ve 5510
sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun ek 23 üncü
maddesi kapsamında kömür ve linyit madenlerinin yer altı işlerinde meydana
gelen iş kazası sonucunda hayatını kaybeden sigortalının yakınlarının kamu
kurum ve kuruluşlarının sürekli işçi unvanlı kadrolarında istihdam
edilmelerine ilişkin hususları düzenler.
Dayanak
MADDE 2- (1) Bu Yönetmelik, 31/5/2006 tarihli ve 5510
sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun ek 23 üncü
maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 3- (1) Bu Yönetmeliğin uygulanmasında;
a) Bakanlık: Çalışma ve Sosyal Güvenlik
Bakanlığını,
b) İstihdam hakkı sahibi: Kömür ve linyit
madenlerinin yer altı işlerinde meydana gelen iş kazası sonucunda hayatını
kaybeden sigortalının eş ve çocuklarından birisi, eşi ve çocuğu yoksa
kardeşlerinden birisinin Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığınca tespit
edilerek istihdam edilmek üzere Bakanlığa bildirilen kişiyi,
c) Kanun: 31/5/2006 tarihli ve 5510 sayılı Sosyal
Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununu,
ifade eder.
İKİNCİ BÖLÜM
Başvuru, İstihdam Hakkı Sahibinin Tespiti ve
İhtilafların Giderilmesi
Başvuru
usul ve esasları
MADDE 4- (1) Başvurular, Ek-1’de yer alan istihdam talep
formu doldurulmak suretiyle istihdam hakkından yararlanmak isteyenlerin iş
kazasının meydana geldiği ildeki sosyal güvenlik il müdürlüğüne yapılır.
(2) Eş ve çocuğun olması durumunda, eşin
başvurusunda çocuklardan istihdam hakkından feragat ettiklerine dair beyan
istenilmez. Çocuğun başvurusunda ise hak sahibi eş ve varsa diğer
çocuklardan istihdam hakkından feragat ettiklerine dair beyan alınır.
(3) Eş ve çocuğun olmaması durumunda, kardeşler
istihdam hakkını kullanabilir. Bu durumda, varsa diğer hak sahibi
kardeşlerden istihdam hakkından feragat ettiklerine dair beyan alınır.
(4) Feragat beyanı noter huzurunda yazılı olarak
düzenlenir.
(5) İstihdam hak sahibi olamayacaklar aşağıdadır:
a) Bir başkasının bakımına muhtaç olacak derecede
engelli olanlar.
b) Bu Yönetmeliğin yayımı tarihi itibarıyla
10/12/2003 tarihli ve 5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanununa
ekli (I), (II), (III) ve (IV) sayılı cetvellerde yer alan kamu kurum ve
kuruluşları, kamu iktisadi teşebbüsleri ve bağlı ortaklıkları, il özel
idareleri, belediyeler ve bağlı kuruluşları, özel kanunla veya
Cumhurbaşkanlığı kararnameleriyle kurulan diğer her türlü kamu kurum ve
kuruluşlarında, kısmi zamanlı veya geçici süreli görevler hariç olmak üzere
her türlü sözleşmeli personel, 14/7/1965 tarihli ve 657 sayılı Devlet
Memurları Kanununa tabi memur ile sürekli işçi olarak görev yapanlar ve
istihdam hakkını sağlayan olayın meydana geldiği tarihten sonra söz konusu
kurum ve kuruluşlarda görev yapmakta iken bu görevinden ayrılmış olanlar.
c) Sosyal Güvenlik Kurumundan veya 17/7/1964
tarihli ve 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununun geçici 20 nci maddesi
kapsamında malullük, yaşlılık veya emeklilik aylığı alanlar.
ç) Başvuru tarihi itibarıyla 45 yaşını doldurmuş
olanlar.
(6) İstihdam hakkını kullanacak 45 yaşından küçük
herhangi bir kişinin bulunmaması durumunda veya sunduğu gerekçe istihdam
hak sahipliği tespit komisyonu tarafından kabul edilen 45 yaşından büyükler
de istihdam hak sahibi olarak belirlenebilir.
İstihdam
hak sahipliği tespit komisyonu
MADDE 5- (1) İş kazasının meydana geldiği illerde valinin
görevlendirdiği vali yardımcısı başkanlığında; çalışma ve iş kurumu il müdürü,
sosyal güvenlik il müdürü ile defterdar veya bunların yardımcılarından
oluşan istihdam hak sahipliği tespit komisyonu kurulur.
(2) Komisyon, gündem olması halinde başvuruları
görüşmek üzere en az bir hafta içinde toplanır.
(3) Komisyon oy çokluğuyla karar alır. Oylama
sonucunda eşitlik olması halinde başkanın oyu yönünde karar alınmış
sayılır.
İstihdam
hak sahiplerinin tespit süreci
MADDE 6- (1) Başvurular, iş kazasının meydana geldiği
ildeki sosyal güvenlik il müdürlüğüne yapılır. Sosyal güvenlik il müdürlüğü,
başvurunun Kanun kapsamında olup olmadığını Ek-2’de yer alan durum belgesi
ile tespit eder.
(2) Belgelerin düzenlenmesi için gerekli her türlü
bilgi ve evrak, sosyal güvenlik il müdürlüğü tarafından başvuru
sahiplerinden veya ilgili kamu kurum ve kuruluşlarından temin edilir.
(3) Sosyal güvenlik il müdürlüğü durum belgesi ile
hak sahipliğine ilişkin diğer gerekli bilgi ve belgeleri istihdam hak
sahipliği tespit komisyonuna iletir. Söz konusu komisyonca yapılan inceleme
sonucu düzenlenen belgelerde eksiklik veya mevzuata aykırılık bulunması
halinde, eksikliklerin giderilmesi için belgeler gerekçeli olarak sosyal
güvenlik il müdürlüğüne iade edilir.
(4) İstihdam hak sahipliği tespit komisyonu
tarafından istihdam hakkı sahibi olduğu tespit edilenler, Ek-3’te yer alan
istihdam hak sahipliği belgesi düzenlenerek liste halinde Sosyal Güvenlik
Kurumu Başkanlığına gönderilir.
(5) Başvuruya esas konunun Kanun kapsamına
girmediğinin veya girse bile başvuru sahibinin istihdam hakkı sahibi
olmadığının tespiti halinde, sosyal güvenlik il müdürlüğü tarafından
ilgililere gerekçeleri ile birlikte yazılı olarak bilgi verilir.
(6) İstihdam hakkı sahipliğine ilişkin her türlü
belge ve başvuru sahiplerine gönderilen yazılar Sosyal Güvenlik Kurumu
Başkanlığında muhafaza edilir.
(7) İstihdam hak sahipliği kesinleşen kişilere
ilişkin liste, Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı tarafından Ek-4’te yer
alan liste doldurulmak suretiyle resmî yazıyla ve elektronik ortamda
Bakanlığa intikal ettirilir.
İstihdam
hakkının kullanımı ile ilgili ihtilafın giderilmesi
MADDE 7- (1) Hak sahipleri arasında ihtilafın ortaya
çıkması durumunda, istihdam hakkının kim tarafından kullanılacağına
istihdam hak sahipliği tespit komisyonu tarafından karar verilir.
(2) Komisyon, istihdam talebinde bulunan hak
sahipleri arasında bu hakkı kimin kullanacağına karar verirken ilgililerin
mal varlığı, diğer aile fertlerini geçindirebilme, öğrenim durumu, yaş ve
adli sicil kaydı gibi hususları göz önünde bulundurur.
(3) Komisyonun ihtilafların giderilmesine ilişkin
kararları kesindir.
(4) Komisyon kararı istihdam talebinde bulunan hak
sahiplerine en geç on beş gün içerisinde tebliğ edilir.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Atama Usul ve Esasları
Atama
yapılacak kadrolara ilişkin hususlar
MADDE 8- (1) 5018 sayılı Kanuna ekli (I), (II), (III) ve
(IV) sayılı cetvellerde yer alan kamu kurum ve kuruluşları, kamu iktisadi
teşebbüsleri ve bağlı ortaklıkları, il özel idareleri, belediyeler ve bağlı
kuruluşları, özel kanunla veya Cumhurbaşkanlığı kararnameleri ile kurulan
diğer her türlü kamu kurum ve kuruluşları; Sosyal Güvenlik Kurumu
Başkanlığınca istihdam hakkı sahibi olduğu belirlenerek Bakanlığa liste
halinde bildirilen ve Bakanlıkça atama teklifi yapılanları, sürekli işçi
unvanlı kadrolara bu Yönetmelik hükümleri çerçevesinde atamak zorundadır.
(2) Hak sahibi olarak bildirilenlerin atama
teklifleri, Bakanlıkça kamu kurum ve kuruluşlarının sürekli işçi
kadrolarına yapılır. Ancak, söz konusu kurum ve kuruluşlarda sürekli işçi
kadrosu bulunmaması halinde, atama teklifi yapılması ile birlikte ilgili
kurum ve kuruluşta sürekli işçi kadrosu ihdas edilmiş sayılır. Bu şekilde
ihdas edilen kadrolar herhangi bir şekilde boşalması halinde başka bir
işleme gerek kalmaksızın iptal edilmiş sayılır.
(3) Birinci fıkra kapsamında atama teklifi
gerçekleştirilenlerin sınav şartı hariç 29/6/2009 tarihli ve 2009/15188
sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan Kamu Kurum ve
Kuruluşlarına İşçi Alınmasında Uygulanacak Usul ve Esaslar Hakkında
Yönetmelikte yer alan şartları taşıması gerekir.
(4) Atama teklifi gerçekleştirilenlerin güvenlik
soruşturması ve arşiv araştırması ilgili kamu kurum ve kuruluşlarınca
7/4/2021 tarihli ve 7315 sayılı Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması
Kanununa ve ilgili mevzuatına göre yapılır.
Atama ve
göreve başlama
MADDE 9- (1) İstihdam hakkı sahiplerinden Sosyal Güvenlik
Kurumu Başkanlığınca isimleri bildirilenlerin atama teklifleri, il
tercihleri de göz önünde bulundurularak Bakanlıkça yapılır.
(2) Kamu kurum ve kuruluşları, teklif edilenlerin
sürekli işçi unvanlı kadroların gerektirdiği atanma şartlarını taşıyıp
taşımadıklarını kontrol etmekle yükümlüdürler.
(3) İlgili mevzuat ile belirlenen atanma şartlarını
haiz olmayanların atama işlemleri yapılmaz. Atandıktan sonra şartları
taşımadığı tespit edilenler hakkında ilgili mevzuat uyarınca işlem tesis
edilir.
(4) Kamu kurum ve kuruluşları, atama teklifinin
intikalinden itibaren 7315 sayılı Kanun ve ilgili mevzuatına göre
yaptıracakları güvenlik soruşturması ve arşiv araştırmasının sonuçlanmasını
müteakip otuz gün içinde atama işlemlerini tamamlar ve atama emrini
11/2/1959 tarihli ve 7201 sayılı Tebligat Kanunu hükümlerine göre
ilgililere yazılı olarak tebliğ eder.
(5) Atama onayını tebellüğ eden hak sahipleri,
görev yerlerinin ikamet ettikleri mahallî sınırlar içerisinde olması
hâlinde atama emirlerinin kendilerine tebliğ edildiği günü izleyen iş günü,
başka yerlerdeki görevlere atananlar ise atama emirlerinin kendilerine
tebliğ tarihinden itibaren on beş günü izleyen iş günü içerisinde göreve
başlamak zorundadır. Belge ile ispatı mümkün zorlayıcı sebepler olmaksızın
süresi içerisinde göreve başlamayanların, belge ile ispatı mümkün zorlayıcı
sebeplerle göreve başlamama hâli iki ayı aşanların ve atama onayı alındığı
tarihten sonra atanma hakkından yazılı başvuru ile feragat edenlerin atama
onayları iptal edilir. Bu şekilde göreve başlama öncesi atama onayının
iptal edilmesi halinde 5510 sayılı Kanunun ek 23 üncü maddesinden
kaynaklanan istihdam hakkı ortadan kalkar.
(6) Atama ve göreve başlatma işlemlerinin sonucu,
kamu kurum ve kuruluşları tarafından işlemlerin tamamlanmasını takip eden
on beş gün içinde Bakanlığa bildirilir.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Çeşitli ve Son Hükümler
Ataması
yapılanların yeniden başvurması
MADDE 10- (1) Göreve başlamayı müteakip askerlik ve doğum hariç
olmak üzere sözleşmesi herhangi bir sebeple sona erenler, bu Yönetmelik
hükümlerine göre yeniden başvuruda bulunamazlar.
Tereddütlerin
giderilmesi
MADDE 11- (1) Bu Yönetmelik kapsamında ortaya çıkabilecek
tereddütleri gidermeye, gerekli bilgi ve belgeleri istemeye, araştırma ve
inceleme yapmaya veya yaptırmaya ve uygulamayı yönlendirmeye ilgisine göre
Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı ve Bakanlık yetkilidir.
Yürürlükten
kaldırılan mevzuat
MADDE 12- (1) 21/5/2018 tarihli ve 30427 sayılı Resmî
Gazete’de yayımlanan Kömür ve Linyit Madenlerinin Yer Altı İşlerinde
Meydana Gelen İş Kazası Sonucunda Hayatını Kaybeden Sigortalıların
Yakınlarının Kamuda Sürekli İşçi Kadrolarına Atanmalarına İlişkin Usul ve
Esaslar yürürlükten kaldırılmıştır.
Yürürlük
MADDE 13- (1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe
girer.
Yürütme
MADDE 14-
(1) Bu Yönetmelik hükümlerini Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı yürütür.
Ekleri için tıklayınız