Türkiye Cumhuriyeti Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı ile Irak Cumhuriyeti Çalışma ve Sosyal İşler Bakanlığı Arasında İstihdam ve Sosyal Güvenlik Alanlarında Mutabakat Zaptının Onaylanması Hakkında Karar (Karar Sayısı: 10172)
MİLLETLERARASI ANDLAŞMALAR | 2025-08-07

7 Ağustos 2025 PERŞEMBE 
Sayı : 32979
MİLLETLERARASI ANDLAŞMA 
C+


Karar Sayısı: 10172
22 Nisan 2024 tarihinde Bağdat'ta imzalanan ekli “Türkiye Cumhuriyeti Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı ile Irak Cumhuriyeti Çalışma ve Sosyal İşler Bakanlığı Arasında İstihdam ve Sosyal Güvenlik Alanlarında Mutabakat Zapti"nın onaylanmasına, 244 sayılıKanunun 5 inci maddesi ile 9 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 2 nci ve 3 üncümaddeleri gereğince karar verilmiştir.

6 Ağustos 2025
Recep Tayyip ERDOĞAN CUMHURBAŞKANI 
Resmî Gazete 

i 
TÜRKİYE CUMHURİYETİ ÇALIŞMA VE SOSYAL GÜVENLİK  BAKANLIĞI  İLE  IRAK CUMHURİYETİ ÇALIŞMA VE SOSYAL İŞLER  BAKANLIĞI  ARASINDA  İSTİHDAM VE SOSYAL GÜVENLİK  ALANLARINDA  MUTABAKAT ZAPTI 
Dibace 
Türkiye Cumhuriyeti ile Irak Cumhuriyeti arasındaki karşılıklı dostane ilişkilerin teyidi olarak,
Türkiye Cumhuriyeti Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı ile Irak Cumhuriyeti Çalışma ve Sosyal İşler Bakanlığı'nın (bundan böyle "Taraflar" olarak anılacaktır) çalışma, istihdam ve sosyal güvenlik alanlarında kurumsal düzeyde anlayıs geliştirme ve mevcut ilişkileri güçlendirme yönündeki ortak arzudan hareketle ve ulusal kanunlarıdoğrultusunda ve onayladıkları mevzuata uygun olarak;
Aşağıdaki hususlarda anlaşmışlardır:
Madde (1)Hedefler 
Çalışma hayatının ve iş sağlığı ve güvenliğinin iyileştirilmesi, işsizliğin azaltılması, çocuk işçiliğinin önlenmesi, kadın istihdamına yönelik politikaların geliştirilmesi ve sosyal güvenlik sistemlerinin sürdürülebilirliğinin sağlanması amacıyla bilgi, tecrübe ve iyi uýgúğàm örneklerinin paylaşılmásı amacıyla Taraflar arasında işbirliği 

Madde (2)
Ortak İşbirliği Alanları
Taraflar bu Mutabakat Zaptı kapsamında aşağıdaki alanlarda işbirliği yapacaklardır:
(1) Çalışma ve İstihdam 
a) İşçi-işveren ilişkilerinin düzenlenmesi, iş güvenliğinin sağlanmasıve sosyal diyaloğu geliştirilmesi.

b) Toplu pazarlık uygulamaları ile anlaşmazlıkların çözülmesinin teşvik edilmesi.

c) İstihdam politikalarının geliştirilmesi ve işgücü piyasasındaki gelişmelerin izlenmesi.

d) Ulusal meslek standartlarını tanımlanmasi.
e) İş olanaklarını artırmaya yönelik işgücünün eğitimi, mesleki eğitim ve işgücüne uyum programlarının geliştirilmesi ve uygulanması.

f) Çalışma ortamındaki iş sağlığı ve güvenliği gerekliliklerinin iyileştirilmesi, iş kazalarının, yaralanmalarının ve meslek hastalıklarının azaltılması.

g) İş teftiş kalitesinin ve etkinliğinin artırılması ve yeni denetim modellerinin geliştirilmesi.

h) Kayıt dışı istihdamla mücadele edilmesi.
i) Çocuk işçiliğinin önlenmesi.
j) Yabancı istihdam ve işgücü göçüne ilişkin politikaların iyileştirilmesi.

(2) Sosyal Güvenlik 
a) Sosyal güvenlik sisteminin düzenlenmesi ve yönetilmesi.
b) Sosyal güvenlik uygulamaları.
c) Sosyal güvenlik sisteminin sürdürülebilirliğinin sağlanması.
d) Sağlık sigortası politikalarının geliştirilmesi ve finanse edilmesi.

ASAO 


Madde (3)
İşbirliği Yöntemleri 
Taraflar, Madde (2)'de belirtilen alanlarda aşağıdaki yöntemlerle işbirliği yapacaklardır:
a) Mevzuat ve uygulanmalarına ilişkin bilgi, belge ve tecrübe değişimi.

b) Bilgi ve tecrübe değişiminde bulunmak amacıyla uzman ve yetkililer tarafından karşılıklı ziyaretlerin yapılması.
c) Konferans, çalıştay, seminer ve benzeri program ve faaliyetlere karşılıklı katılım sağlanması.

d) Çalışma, istihdam ve sosyal güvenlik alanlarında faaliyet gösteren diğer kamu kurum ve kuruluşları ile sivil toplum kuruluşlarıarasındaki iş birliğinin desteklenmesi.

e) Geliştirilen projelere karşılıklı teknik yardım sağlanması.
Madde (4)Komite Oluşumu 
(1) Taraflar, bu Mutabakat Zaptı hükümlerinin uygulanması ve takip mekanizmalarının geliştirilmesi amacıyla bir Ortak Çalışma Komitesi oluşturacaklardır. Komite, periyodik ve dönüşümlü olarak gerektiğinde her iki ülkede diplomatik kanallar aracılığıyla belirlenecek tarihlerde toplanır.

(2) Ortak Çalışma Komitesinin her toplantısından önce Taraflar,diplomatik kanallar aracılığıyla Madde (2)'de belirtilen konularıiçeren bir gündem belirleyeceklerdir. Taraflar, Ortak Çalışma Komitesi üyelerini gündeme göre belirleyecek ve diplomatik kanallar aracılığıyla diğer Tarafa göndereceklerdir. Komite aşağıdaki görevleri yerine getirecektir:
a) İşbirliği alanları ve uygulanacak faaliyetler ile bunların dönemleri ve yerlerini içeren çalışma programlarının geliştirilmesi. İlk çalışma programı, bu Mutabakat Zaptı'nın yürürlüğe girdiği tarihten itibaren ilk 6 ay içinde geliştirilecektir.

MNESAPZNEA zNCEUOeeeaSSEs 
c    d m    m 
dt se     Bc dt d ndnm 
Madde (5)Koordinasyon 
Bu Mutabakat Zaptı'ndaki iş birliğinin uygulanmasına ilişkin koordinasyon, her iki Tarafin dış ilişkiler birimleri tarafindan gerçekleştirilecektir.

Madde (6)
Mali Düzenlemeler 
(1) Bu Mutabakat Zaptı Taraflara herhangi bir mali yükümlülük getirmez.

(2) Heyetlerin bu Mutabakat Zaptı çerçevesinde yapacaklarıziyaretlerden doğan konaklama, iaşe, seyahat ve diğer olasımasrafları gönderen Tarafça karşılanacaktır.

Madde (7)
Anlaşmazlıkların Çözümü
Bu Mutabakat Zapti'nın yorumlanmasından veya uygulanmasından kaynaklanabilecek herhangi bir anlaşmazlık, Taraflar arasında diplomatik kanallar aracılığıyla müzakere edilerek dostane bir şekilde çözülecektir.


A CA 


Madde (8)Tadiller 
Bu Mutabakat Zapti, Taraflarca imzalanacak Mutabakat Zapti'na Ek Protokolü ile herhangi bir zamanda tadil edilebilir. Tadiller bu Mutabakat Zaptı'nın ayrılmaz bir parçası olacak ve bu Mutabakat Zaptı'nın (9)'uncu maddesinin (1)'inci fikrasında belirtilen aynıprosedürlere uygun olarak yürürlüğe girecektir.

Madde (9)
Yürürlüğe Giriş ve Süre 
(1) Bu Mutabakat Zapti, yürürlüğe girmesine ilişkin iç yasal prosedürlerinin tamamlandığını teyit eden Taraflarca son yazılıbildirimin alındığı tarihte yürürlüğe girecektir.

(2) Bu Mutabakat Zaptı bir yıl süreyle yürürlükte kalacak ve taraflardan herhangi biri, sona ermesine üç ay kala, diğer tarafa diplomatik kanallardan yazılı bildirimde bulunarak fesih isteğini bildirmediği sürece, benzer sürelerle otomatik olarak yenilenecektir.
(3) Taraflar arasında yazılı olarak aksi kararlaştırılmadıkça, bu Mutabakat Zaptı'nın sona ermesi hâlihazırda mevcut faaliyetleri tamamlanmalarına kadar etkilemez.


i 
(4) Bu Mutabakat Zaptı Bağdat şehrinde 13\10\1445 Hicri tarihine tekabül eden 22\04\2024 Miladi tarihinde iki asıl nüsha olarak Türkçe, Arapça ve İngilizce dillerinde tüm metinler eşit derecede geçerli olmak üzere imzalanmıştır. Yorum konusunda herhangi bir anlaşmazlık olması durumunda İngilizce metin geçerli olacaktır.
Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti Adına 
Hakan FİDAN Đışişleļi Bakanı
Irak Cumhuriyeti Hükümeti Adına 
Ahmed Jasim AL-ASADI Çalışma ve Sosyal İşler Bakanı


  9    

       
             «                          :
 (T)184
   OT 
(F9 (7)
DE 
       
(P I .                                 (2))  )       
a 
*



    
(
    )     
                                              
(4)
              )            
              )II 
PTTE 
          
Y   
(5)
           
(

 

        


(Z 
IMr9 (Z)
 I 
 (8)IPTK 
                        (      
()
               )        
(Z 
Y)

  0        )               (a )K Y 


MEMORANDUM OF UNDERSTANDING  BETWEEN  THE MINISTRY OF LABOUR AND SOCIAL SECURITY  OF THE REPUBLIC OF TÜRKİYE  AND  THE MINISTRY OF LABOUR AND SOCIAL AFFAIRS  OF THE REPUBLIC OF IRAQ  IN FIELDS OF EMPLOYMENT AND SOCIAL SECURITY 
Preamble 
In confirmation of the mutual friendly relations between the Republic of Türkiye and the Republic of Iraq,
Acting upon the common desire of the Ministry of Labour and Social Security of the Republic of Türkiye and the Ministry of Labour and Social Affair of the Republic of Iraq (hereinafter referred to as “the Parties") to develop understanding and strengthen the existing relations at the institutional level in the fields of labour, employment and social security and in line with their national laws in a manner that consistent with legislation approved by them;
Have agreed upon the following:
Article (1)Objectives 
The cooperation between the Parties with the aim of exchanging information, expertise, and best practice examples for improving working life and occupational health and safety, reducing unemployment, preventing child labour, developing policies for women's employment and ensuring the sustainability of social security systems.T.C.

Article (2)
Common Areas of Cooperation 
The Parties shall cooperate in the following areas within the scope of this MoU:
(1) Labour and Employment 
a) Regulating employee - employer relations, ensuring work safety and improving social dialogue.

b) Prompting collective bargaining practices and solving disputes.
c) Developing employment policies and monitoring developments in labour market.

d) Defining national occupational standards.
e) Developing and implementing labour force training, vocational training, and labour force adaptation programs to increase job opportunities.

f) Improving occupational health and safety requirements in the work environment and reducing workplace accidents, injuries, and occupational diseases.

g) Improving the quality and efficiency of labour inspection and developing new inspection models.

h) Combating informal employment.
i) Preventing child labour.
j) Improving policies for foreign employment and labour migration.
(2) Social security 
a) Organizing and administrating of social security system.
b) Social security practices.
c) Ensuring the sustainability of the social security system.
d) Developing and financing health insurance policies.

Article (3)
Methods of Cooperation 
The Parties shall cooperate in the fields mentioned in Article (2) through the following methods:
a) Exchanging information, documents, and experiences related to the legislation and its implementation.

b) Conducting mutual visits by experts and authorities for the purposes of exchanging information and experiences.

c) Mutual participation in conferences, workshops, seminars, and similar programs and activities.

d) Supporting cooperation between other governmental institutions,organisations, and non-governmental organisations operating in the fields of labour, employment, and social security.
e) Providing mutual technical assistance to the developed projects.
Article (4)
Committee Formation 
(1) The Parties shall form a Joint Working Committee to implement the provisions of this MoU and develop follow up mechanisms. The Committee shall meet periodically and alternatively in both countries as needed on the dates to be determined through diplomatic channels.
(2) Prior to each meeting of the Joint Working Committee, the Parties shall set an agenda that includes the topics referred to in Article (2) herein through diplomatic channels. The Parties shall determine the members of the Joint Working Committee according to the agenda and send them to the other Party through diplomatic channels. The Committee shall perform the following tasks:
a) Developing work programmes including the fields of cooperation and the activities to be implemented and their periods and locations. The first work programme shall be developed within the first 6 months from the date of entry into force of this MoU.

en 

a 

'sn!



b) Arranging future activities and project programs necessary to implement this MoU.

c) Following up and settling any difficulties may arise when implementing this MoU and suggesting reviews and amendments of some or all of its provisions.

Article (5)Coordination 
The coordination for the implementation of cooperation in this Memorandum of Understanding shall be made by the directorates of external relations of both Parties.

Article (6)
Financial Arrangements 
(1) This MoU does not place any financial obligations on the Parties.
(2) The accommodation, food and travel as well as other possible expenses of the delegations arising from the visits within the framework of this MoU shall be borne by the sending Party.

Article (7)
Disputes Resolution 
Any dispute which may arise from interpretation or implementation of this MoU shall be settled amicably by negotiation between the Parties through diplomatic channels.


Article (8)Amendments 
This MoU may be amended at any time by an Additional Protocol to the MoU to be signed by the Parties. The amendments shall become an integral part of this MoU and shall enter into force in accordance with the same procedures mentioned in paragraph (1) of Article (9) of this MoU.
Article (9)
Enforcement and Duration 
(1) This MoU shall enter into force on the date of the receipt of the last written notification by the Parties, which confirm the completion of their internal legal procedures of its entry into force.
(2) This MoU shall remain in force for one year and renew automatically for similar periods unless either party notifies the other party of its desire of termination by written notification through diplomatic channels prior three months to its expiration.

(3) The termination of this MoU does not affect the already existing activities until their completion, unless otherwise agreed between the Parties in writing.


(4) This MoU is signed in the city of Baghdad on 22\04\2024 AD,corresponding to 13\10\1445 AH, in two original copies in Turkish,Arabic and English languages, all texts being equally authentic. In case of any dispute of interpretation, the English text shall prevail.
For the Government of For the Government of the Republic of Türkiye the Republic of Iraq Jakan FİDAN Ahmed Jasim AL ASADI Miniter ofForeign Affairs Minister of Labour and Social Affairs