Radyoaktif Atık Yönetimi Özel Hesabı ve İşletmeden Çıkarma Özel Hesabı ile Hesaplar Yönetim Kuruluna İlişkin Yönetmelik
YÖNETMELİKLER | 2023-02-14

14 Şubat 2023 SALI
Resmî Gazete
Sayı : 32104
YÖNETMELİK
Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığından:
RADYOAKTİF ATIK
YÖNETİMİ ÖZEL HESABI VE İŞLETMEDEN
ÇIKARMA ÖZEL HESABI İLE HESAPLAR YÖNETİM
KURULUNA İLİŞKİN YÖNETMELİK
BİRİNCİ BÖLÜM
Başlangıç
Hükümleri
Amaç
MADDE 1- (1) Bu
Yönetmeliğin amacı; özel hesap gelirlerinin elde edilmesi, takibi, tahsili,
nemalandırılması, giderleştirilmesi, muhasebeleştirilmesi, denetimi, özel
hesapların işleyişi, işletmeden çıkarmaya ilişkin maliyet planı, radyoaktif
atık yönetimine ilişkin maliyet planının hazırlanması ve sunulmasına
ilişkin hususlar ve Hesaplar Yönetim Kurulunun çalışma usul ve esaslarına
ilişkin hususlar ile kamu temsilcileri dışındaki temsilcilerin
seçilmelerine ilişkin usul ve esasları belirlemektir.
Kapsam
MADDE 2- (1) Bu Yönetmelik, Türkiye Cumhuriyeti egemenlik
alanı içinde nükleer santral ve nükleer santral dışındaki tesisleri
işletmek ile radyoaktif atık üretilen radyasyon uygulamalarını yürütmek
üzere yetkilendirme için başvuru yapan ve yetkilendirilen kişileri kapsar.
Dayanak
MADDE 3- (1) Bu Yönetmelik, 5/3/2022
tarihli ve 7381 sayılı Nükleer Düzenleme Kanununun 10 uncu maddesinin on
birinci fıkrası ve 11 inci maddesinin dokuzuncu fıkrasına dayanılarak
hazırlanmıştır.
Tanımlar
ve kısaltmalar
MADDE 4- (1) Bu Yönetmelikte geçen;
a) Bakan: Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanını,
b) Bakanlık: Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığını,
c) Başkan: Hesaplar Yönetim Kurulu Başkanını,
ç) Beklenen değer: Özel hesapların mevcut değerine
dönem içinde eklenmesi öngörülen net nakit akışlarını,
d) Bertaraf tesisi: Birincil amacı radyoaktif
atıkların bertarafı olan tesisleri,
e) Genel Müdür: Nükleer Enerji ve Uluslararası
Projeler Genel Müdürünü,
f) Genel Müdürlük: Nükleer Enerji ve Uluslararası
Projeler Genel Müdürlüğünü,
g) Hedef değer: Özel hesapların dönem sonunda
ulaşması gereken miktarı,
ğ) İÇÖH: İşletmeden çıkarma özel hesabını,
h) Katkı payı: Özel hesaplara ödenmesi gereken
miktarı,
ı) Kurul: Hesaplar Yönetim Kurulunu,
i) Mevcut değer: Özel hesaplardaki mevcut miktarı,
j) NDK: Nükleer Düzenleme Kurumunu,
k) Nükleer santral: Nükleer enerjiden ısı ve/veya
elektrik üretmek amacıyla tasarlanan ve kullanılan, ünite veya ünitelerden
oluşan nükleer tesisi,
l) Nükleer santral dışındaki tesisler: Radyoaktif
atık tesisleri, radyasyon tesisleri ve nükleer santral harici nükleer
tesisleri,
m) Özel hesaplar: Radyoaktif atık yönetimi özel
hesabı ve işletmeden çıkarma özel hesabını,
n) RAYÖH: Radyoaktif atık yönetimi özel hesabını,
o) TENMAK: Türkiye Enerji, Nükleer ve Maden
Araştırma Kurumunu,
ifade eder.
(2) Bu Yönetmelikte geçen ancak birinci fıkrada yer
almayan tanımlar için 7381 sayılı Kanunda yer alan tanımlar geçerlidir.
İKİNCİ BÖLÜM
Kurulun Yapısı,
Üyelerin Seçimi ve Görev Süreleri
Kurul
üyeleri ve seçim usulü
MADDE 5- (1) Kurul; Bakanlık ve Hazine ve Maliye
Bakanlığından ikişer temsilci, TENMAK’tan bir
temsilci ve bu kurumların dışında toplam sayısı üçü geçmemek üzere Türkiye
Cumhuriyeti sınırları dâhilinde nükleer santral işleten tüzel kişilerin
birer temsilcisi ile nükleer santral dışındaki tesisler ve radyasyon
uygulamaları için bir temsilciden oluşur.
(2) Kamu kurum ve kuruluşlarının temsilcileri
temsil ettikleri bakanlık veya kuruluş tarafından görevlendirilir.
(3) Nükleer santral işleten tüzel kişilerin sayısı
üç veya üçten az ise nükleer santral işleten tüzel kişilerin görevlendireceği
birer temsilci Kurul üyesi olarak görev yapar.
(4) Nükleer santral işleten tüzel kişilerin sayısı
üçten fazla ise özel hesaplara en fazla katkı payı ödemesinde bulunan ilk
üç nükleer santral işleten tüzel kişinin görevlendireceği birer temsilci
Kurul üyesi olarak görev yapar.
(5) Nükleer santral dışındaki tesisleri işletmek
ile radyasyon uygulamalarını yürütmek için yetkilendirilen kişiler, ayrı ayrı veya birlikte aday gösterebilir. Ayrı ayrı veya birlikte özel hesaplara toplamda en fazla
katkı payı ödemesinde bulunan ilk beşinin gösterdiği adaylar Bakana
sunulur. Bakan tarafından seçilen aday Kurul üyesi olarak görev yapar.
Kurul
üyesi seçilme şartları
MADDE 6- (1) Kurul üyelerinin aşağıdaki şartları haiz olması
gerekir:
a) 14/7/1965 tarihli ve
657 sayılı Devlet Memurları Kanununda belirtilen Devlet memurluğuna
atanabilme genel şartlarını taşımak.
b) En az dört yıl süreli yükseköğrenimi tamamlamak.
c) Kamuda ve/veya özel sektörde, alanında en az beş
yıl çalışmış olmak.
Başkan
MADDE 7- (1) Başkan, Bakanlık tarafından görevlendirilen
Kurul üyeleri arasından Bakan tarafından belirlenir.
(2) Başkan, özel hesapların temsilinden ve Kurul
tarafından alınan kararların yürütülmesinden sorumludur.
(3) Başkanın izin, hastalık, seyahat ve benzeri sebeplerle
görevde bulunmadığı hallerde; Başkana verilmiş olan görev ve yetkiler,
Bakanlık tarafından görevlendirilen diğer üye tarafından yerine getirilir
ve kullanılır.
Görev
süreleri
MADDE 8- (1) Kurul üyelerinin görev süreleri üç yıldır.
Görev süresi sona eren üyeler yeniden görevlendirilebilir. Görev süresi
tamamlanan Kurul üyeleri, yenileri göreve başlayıncaya kadar göreve devam
eder.
(2) Görevlendirilmeleri için
mahkûmiyeti bulunmama şartı dışındaki diğer gerekli şartları kaybettikleri
veya özel hesaplar adına tahsil edilen gelirleri amacı dışında
kullandıkları ya da izinsiz ve mazeretsiz olarak art arda üç Kurul
toplantısına katılmadıkları ya da bir takvim yılı içinde beş Kurul
toplantısına katılmadıkları Kurul kararı ile tespit edilen üyelerin
görevleri, tespit edildiği anda; özel hesaplar ile ilgili olarak ya da
görevlendirmeye engel olacak şekilde işledikleri suçlardan dolayı
haklarında mahkûmiyet kararı kesinleşen üyelerin görevleri ise kararın
kesinleştiği anda sona erer.
(3) Yenilenme hariç görev süresi dolmadan herhangi
bir sebeple boşalan üyeliklere 5 inci maddedeki usule göre on beş gün
içinde görevlendirme yapılır. Bu suretle görevlendirilenler, yerine
görevlendirildiği üyenin kalan görev süresini tamamlar.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Kurulun Çalışma
Usul ve Esasları ile Sekretarya Hizmetleri
Kurulun
görev ve yetkileri
MADDE 9- (1) Kurulun görev ve yetkileri şunlardır:
a) Özel hesapların gelir ve giderlerini yönetmek.
b) Katkı payı ve teminat miktarlarını belirleyip
her yıl gözden geçirmek ve öngörülen giderleri karşılayacak şekilde
güncellemek.
c) Katkı payı ve teminat ödeme zamanı ve yöntemleri
ile ödeme yapacak nükleer santral dışındaki tesisler ve radyasyon
uygulamalarını belirlemek.
ç) Hedef değerleri belirlemek ve özel hesaplardan
yapılacak ödemeleri onaylamak.
d) Özel hesapların finansal yatırım politikasını
belirlemek ve güncellemek.
e) Faaliyet, performans ve izleme raporları ile mâli raporları hazırlamak.
f) İşletmeden çıkarmaya ilişkin maliyet planı ve
radyoaktif atık yönetimine ilişkin maliyet planının içeriği ile sunum ve
güncelleme tarihlerini belirlemek.
g) Gerekli görüldüğünde özel uzmanlık isteyen
konularda danışmanlık hizmetleri almak.
ğ) Özel hesapların işleyişine ilişkin bağımsız
denetim hizmeti almak.
h) Süresinde ödenmeyen katkı paylarının borçlunun
bulunduğu vergi dairesince 21/7/1953 tarihli ve
6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanuna göre takip ve
tahsilinin sağlanması için Bakanlığa istemde bulunmak.
ı) Özel hesaplara ilişkin yükümlülüklerini yerine
getirmeyenler hakkında NDK’ye bildirimde
bulunmak.
i) İlgili mevzuat hükümleri ile verilen diğer
görevleri yapmak.
Toplantı
usul ve esasları
MADDE 10-
(1) Kurul ayda en az bir kez
olağan olarak veya gerekli hâllerde Başkanın daveti ya da üye tam sayısının
üçte birinin talebi üzerine olağanüstü olarak toplanır.
(2) Kurul toplantısını Başkan, Başkanın yokluğu
halinde Bakanlık tarafından görevlendirilen diğer üye yönetir. Bu üyenin de
bulunmadığı hallerde, toplantıyı yönetecek üye Kurul tarafından belirlenir.
(3) Kurul üyelerinin önerileri alınarak toplantı
gündemi Başkan tarafından belirlenir. Toplantı gündemi ve gündemdeki
konulara ilişkin karar taslakları, karar için gerekli dokümanlar ile
üyelerin önerileri, toplantı tarihinden en az iki iş günü önce Sekretarya
tarafından Kurul üyelerine dağıtılır.
(4) Toplantıya katılamayan Kurul üyelerinin
mazeretleri, temsil ettikleri bakanlık veya kuruluş tarafından toplantı
tarihinden sonraki beş iş günü içinde yazılı olarak Sekretaryaya
bildirilir.
(5) Kurul, en az beş üye ile toplanır ve en az beş
üyenin aynı yöndeki oyuyla karar alır. Kurul üyeleri çekimser oy
kullanamaz.
(6) Toplantılar esas itibarıyla Bakanlık merkezinde
yapılır. Gerek duyulması halinde Başkan tarafından, Bakanlık merkezi
dışındaki yerlerde de toplantı yapılmasına karar verilebilir.
(7) Toplantıların üyelerin bizzat katılımı ile
yapılması esas olmakla birlikte ihtiyaç duyulması ve Başkanın uygun görmesi
halinde gerekli önlemler alınarak elektronik ortamda da toplantı
yapılabilir ya da elektronik yollarla toplantıya katılım sağlanabilir.
(8) Kurul, gerekli gördüğü takdirde bilgi almak
üzere kamu kurum ve kuruluşları ile tüzel kişilerden uzmanlığına ihtiyaç
duyulan kişileri toplantıya çağırabilir. Ancak, Kurul kararına ilişkin
müzakere ve oylama toplantıya dışarıdan katılanların yanında yapılmaz.
Kararlar
MADDE 11-
(1) Toplantı bitiminde, toplantıda
görüşülen gündem maddelerine ilişkin alınan kararlar yazılı olarak kayıt
altına alınır.
(2) Toplantı kararları;
a) Kararın alındığı toplantının tarihini ve her yıl
1 rakamından başlatılarak ve o yılın sonuna kadar birbirini takip edecek
şekilde verilen sıra numarasını,
b) Toplantıya katılan ve katılmayan Kurul
üyelerinin adları ve soyadlarını,
c) Kararın sonuç kısmını,
ç) Varsa karşı oy veren üyelerin adları ve
soyadlarını,
içerecek şekilde hazırlanır.
(3) Kurul toplantısında alınan her bir kararın
yazıldığı son sayfa, toplantıya katılan Kurul üyelerinin isimleri yazılmak
suretiyle üyelerce imzalanır, önceki sayfalar ise paraflanır.
(4) Üyelerin karara ilişkin varsa ilave görüş veya
karşı oy gerekçeleri, Kurul kararının alındığı toplantı tarihinden itibaren
en geç beş iş günü içinde Sekretaryaya ulaştırılır.
(5) Kararlar Sekretarya tarafından gizlilik
derecesine uygun olarak muhafaza edilir ve saklanır.
(6) Kurul tarafından yayımlanmasına karar verilen
Kurul kararları özel hesaplara ilişkin internet sayfasında yayımlanır.
Gizlilik
MADDE 12-
(1) Kurul üyeleri ve toplantılara
katılan diğer kişiler gizlilik kurallarına uymakla yükümlüdür. Bu
yükümlülük Kurul üyeleri ve toplantıya katılan diğer kişilerin
görevlerinden ayrılmalarından sonra da devam eder.
(2) Gizlilik yükümlülüğüne uymayanlar hakkında
ilgili mevzuat hükümleri kapsamında disiplin işlemleri uygulanır ve
Cumhuriyet başsavcılığına suç duyurusunda bulunulur.
Sekretarya
hizmetleri
MADDE 13-
(1) Özel hesaplara ilişkin iş ve
işlemler ile Kurulun sekretarya hizmetleri Genel Müdürlük tarafından yerine
getirilir. Genel Müdürlüğün özel hesaplara ilişkin iş ve işlemler ile
sekretarya hizmetleri kapsamında görevleri şunlardır:
a) Faaliyet, performans, izleme ve denetim
raporları ile mali raporların hazırlanması ile ilgili çalışmaları yürütmek.
b) Katkı payı ve teminatlar ile hedef değerlerin
belirlenmesine yönelik finansal modelleme ve hesaplama dâhil gerekli
çalışmaları yapmak.
c) Katkı payı ve teminat ödeme zamanları ile ödeme
yapacak nükleer santral dışındaki tesisler ve radyasyon uygulamalarının
belirlenmesine ilişkin çalışmaları yapmak.
ç) Özel hesapların finansal yatırım politikasını
belirleme ve güncellemeye ilişkin çalışmaları yürütmek.
d) Özel hesaplara ilişkin internet sayfasında
yayımlanan bilgileri düzenlemek ve güncellemek.
e) İşletmeden çıkarmaya ilişkin maliyet planı ve
radyoaktif atık yönetimine ilişkin maliyet planı içeriklerinin hazırlanması
ile ilgili çalışmaları yürütmek.
f) Toplantı gündemi, yeri ve tarihinin duyurusu da
dâhil olmak üzere Kurul toplantı ve çalışmaları ile ilgili işlemleri
yapmak.
g) Kurul kararlarını kayıt altına almak, üyelerin
imzasına sunmak, gizlilik derecesine uygun olarak muhafaza etmek ve bu
kararların yerine getirilmesi ile ilgili çalışmaları yürütmek.
ğ) Kurul üyelerinin görevlendirilmesi ile ilgili
yazışmaları yapmak.
h) Kurul tarafından verilen diğer görevleri yapmak.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Özel Hesaplar
Özel
hesapların gelirleri
MADDE 14-
(1) Özel hesapların gelirleri;
ödenecek katkı payları ve teminatlar, özel hesap gelirlerinin değerlendirilmesiyle
elde edilen gelirler ile bağış ve diğer gelirlerden oluşur.
(2) Özel hesaplar adına tahsil edilen gelirler 16 ncı, 17 nci ve 18 inci
maddelerde belirtilen giderlerin karşılanması dışında kullanılamaz.
Yükümlülük
ve süre
MADDE 15-
(1) Nükleer santral veya nükleer
santral dışındaki tesisleri işletmek için yetkilendirilen kişiler RAYÖH’e ve İÇÖH’e katkı payı
ödemelerini ayrı ayrı yapar. Nükleer santral veya
nükleer santral dışındaki tesisleri işletmek üzere yetkilendirme başvurusu
yapan kişiler, yetkilendirme yapılmadan önce teminat ödemelerini özel hesaplara
ayrı ayrı yapar.
(2) Radyasyon uygulamalarını yürütmek için
yetkilendirilen kişiler RAYÖH’e katkı payı
ödemesini yapar. Radyasyon uygulamalarını yürütmek üzere yetkilendirme
başvurusu yapan kişiler, yetkilendirme yapılmadan önce teminat ödemelerini RAYÖH’e yapar.
(3) Nükleer santral işletmek için yetkilendirilen
kişiler özel hesaplara katkı payı ödemelerini aylık olarak ayrı ayrı yapar.
(4) Nükleer santral işletmek için yetkilendirilen
kişiler tarafından özel hesaplara katkı payı ödeme yükümlülüğü, nükleer
santralin elektrik üretimine geçmesi ile başlar ve ilgili nükleer santralin
elektrik üretimine son vermesiyle nihayete erer.
(5) Nükleer santral işletmek için yetkilendirilen
kişiler aylık bazda planlanan üretim miktarını,
planlanan üretim tarihinden en az bir yıl önce ve müteakip yıllarda aynı
dönemde Kurula sunar. Planlanan üretim miktarında değişiklik olması
halinde, söz konusu değişiklik derhal Kurula bildirilir.
(6) Kurul, nükleer santral dışındaki tesisler ve
radyasyon uygulamaları için RAYÖH’e katkı payı
ödemelerinin; yetkilendirme öncesinde veya radyoaktif atıkların tesliminde
ya da yıllık olarak yapılmasına karar verebilir.
(7) Nükleer santral dışındaki tesisleri işletmek için
yetkilendirilen kişiler İÇÖH’e katkı payı
ödemelerini yıllık olarak yapar.
(8) İÇÖH her bir tesis için ayrı ayrı takip edilir.
(9) Süresinde ödenmeyen katkı payları Bakanlık
tarafından borçlunun bağlı olduğu vergi dairesine yapılacak bildirim
üzerine, 6183 sayılı Kanuna göre takip ve tahsil edilir. Vergi dairesince
tahsil edilen tutarlar tahsil edildiği tarihi izleyen ayın sonuna kadar
özel hesaplara aktarılır.
(10) Nükleer santraller, nükleer santral dışındaki
tesisler ve radyasyon uygulamalarında ortaya çıkan radyoaktif atıkların
bertaraf tesisine taşınmasına ilişkin giderler, ilgili tesis ve faaliyet
için yetkilendirilen kişi tarafından karşılanır.
(11) Kurul, tesisin erken işletmeden çıkarılması
ihtimaline karşı radyoaktif atık yönetimi ve işletmeden çıkarma için
gerekli maliyetlerin karşılanabileceğine ilişkin özel hesaplara sunulan
teminatın yeterliğini onaylar ve NDK’ye bildirir.
Radyoaktif
atık yönetimi özel hesabının giderleri
MADDE 16-
(1) RAYÖH’ten
aşağıdaki bentlerde sayılan faaliyetlere ilişkin giderlerin karşılanmasına
yönelik TENMAK’a ödemede bulunulur:
a) Radyoaktif atık bertaraf tesisi kurulabilecek
sahaların belirlenmesi ve ilgili saha çalışmaları.
b) Radyoaktif atık bertaraf tesisinin tasarımı,
yetki alınması, inşası, işletilmesi, bakımı, kapatılması ve düzenleyici
kontrolden çıkarılması.
c) Bu fıkrada belirtilen amaçlara yönelik araştırma
ve geliştirme faaliyetleri.
İşletmeden
çıkarma özel hesabının giderleri
MADDE 17-
(1) İÇÖH’den
aşağıdaki bentlerde sayılan faaliyetlere ilişkin giderlerin karşılanmasına
yönelik yetkilendirilen kişiye ödemede bulunulur:
a) Nükleer santraller ile nükleer santral dışındaki
tesislerin işletmeden çıkarılması sırasında ortaya çıkan radyoaktif
atıkların bertarafının maliyetleri de dâhil olmak
üzere işletmeden çıkarılması işlemleri.
b) Tesis sahasının yeniden kullanım koşullarıyla
uyumlu hale getirilmesi işlemleri.
Diğer
giderler
MADDE 18-
(1) Kurul üyelerine, görev yapılan
toplantılar için her ay toplamda (20.000) gösterge rakamının memur maaş
katsayısıyla çarpımı sonucu bulunacak tutar kadar huzur hakkı ödenir.
(2) Kurul üyelerine yapılan ödemeler ile özel
hesapların işleyişine ilişkin bağımsız denetim ve danışmanlık hizmetleri
kapsamında yapılacak ödemeler, idari giderler ve yargılama giderleri
ilgisine göre Kurul tarafından belirlenen özel hesaptan karşılanır.
Radyoaktif
atık yönetimi ve işletmeden çıkarmaya ilişkin maliyet planları
MADDE 19-
(1) TENMAK radyoaktif atık
yönetimine ilişkin maliyet planını sonu (0) ve (5) ile biten yılların
sonuna kadar günceller ve Bakanlığa sunar.
(2) Radyoaktif atık yönetimine ilişkin maliyet
planı içeriği; proje takvimi, bertaraf yöntemi, bertaraf tesisinin özellikleri,
16 ncı maddede belirtilen faaliyetlere ilişkin
giderler ve bunlarla sınırlı kalmamak kaydıyla radyoaktif atıkların bertarafına ilişkin tüm giderler, giderlere ilişkin
hesaplama yöntemi ile detaylı maliyet ve risk analizlerini içerecek şekilde
belirlenir.
(3) Nükleer santraller ve nükleer santral dışındaki
tesisleri işletmek için yetkilendirme başvurusu yapan kişiler işletmeden
çıkarmaya ilişkin maliyet planını, tesisin işletilmesine ilişkin
yetkilendirme başvurusunu takip eden 5 iş günü içerisinde Bakanlığa sunar
ve tesisin işletmeye geçmesinden sonra sonu (0) ve (5) ile biten yılların
sonuna kadar günceller.
(4) İşletmeden çıkarmaya ilişkin
maliyet planı içeriği; proje takvimi, söküm yöntemi, tesis sahasının
yeniden kullanım koşullarıyla uyumlu hâle getirilmesi yöntemleri, 17 nci maddede belirtilen faaliyetlere ilişkin giderler ve
bunlarla sınırlı kalmamak kaydıyla işletmeden çıkarmaya ilişkin tüm
giderler, giderlere ilişkin hesaplama yöntemi ile erken işletmeden çıkarma
dâhil detaylı maliyet ve risk analizlerini içerecek şekilde belirlenir.
Katkı
payı ve teminatın belirlenmesi
MADDE 20- (1) Nükleer
santraller için özel hesaplara ödenecek katkı payları üretilen birim
elektrik (kilovatsaat) başına, teminat miktarları
ise kurulu güç (megavat) başına, diğer tesis ve uygulamalar için ise özel
hesaplara ödenecek katkı payları ile teminat miktarları, tesisin ve
uygulamanın türü, atığın sınıfı, miktarı ve aktivitesi gibi hususlar
dikkate alınarak Kurul tarafından belirlenir.
(2) Kurul tarafından onaylanması şartıyla aşağıdaki
varlıklar teminata konu olabilir:
a) Türk Lirası, konvertibl
döviz veya altın cinsinden nakit olarak değer.
b) Kurula muhatap düzenlenmiş ve herhangi bir
kısıtlama içermeksizin ilk talepte derhal ödeme taahhüdünü içeren,
Türkiye’de yerleşik bir veya birden fazla bankadan temin edilen banka
teminat mektubu.
(3) Katkı payları ile teminat miktarları her yıl
gözden geçirilir ve öngörülen giderleri karşılayacak şekilde güncellenir.
Ayrıca özel hesap mevcut değeri dikkate alınarak söz konusu teminat
miktarı, yetkilendirilen kişinin talebi üzerine yeniden belirlenir.
(4) Kullanım dışı kalan radyasyon kaynaklarının,
mahrecine iade edilmesi durumunda özel hesaplar için ödenen katkı payları
iade edilir.
(5) Nükleer santraller, nükleer santral dışındaki
tesisler ve radyasyon kaynaklarının devredilmesi halinde özel hesaplar için
ödenen katkı payı devralan kişi tarafından özel hesaba aktarılmış sayılır.
Katkı
payı ve teminatın hesaplanması
MADDE 21-
(1) RAYÖH katkı payı ve
teminatının hesaplanmasında;
a) 16 ncı ve 18 inci
maddelerde belirtilen giderler,
b) RAYÖH’ün mevcut değer,
beklenen değer ile hedef değerleri,
c) Nükleer santraller için kurulu güç, üretilen
elektrik miktarı ve işletme süresi beklentileri,
ç) Nükleer santral dışındaki tesisler ve radyasyon
uygulamaları için tesis ve uygulamanın türü, ortaya çıkan atığın sınıfı,
miktarı ve aktivitesi,
d) Ulusal radyoaktif atık yönetim planı ile
radyoaktif atık yönetimine ilişkin maliyet planı,
e) Nükleer santrallerin kurulmasına ve işletimine
dair iş birliğine ilişkin uluslararası anlaşmalarda yer alan süre ve
miktarlar,
dikkate alınır.
(2) İÇÖH katkı payı ve teminatının hesaplanmasında;
a) 17 nci ve 18 inci
maddelerde belirtilen giderler,
b) İÇÖH’ün mevcut değer,
beklenen değer ile hedef değerleri,
c) Nükleer santraller için kurulu güç, üretilen
elektrik miktarı ve işletme süresi beklentileri,
ç) Nükleer santral dışındaki tesisler için tesisin
türü, ortaya çıkan atığın sınıfı, miktarı ve aktivitesi,
d) İşletmeden çıkarmaya ilişkin maliyet planları,
e) Nükleer santrallerin kurulmasına ve işletimine
dair iş birliğine ilişkin uluslararası anlaşmalarda yer alan süre ve
miktarlar,
dikkate alınır.
Özel
hesapların gelirlerinin nemalandırılması
MADDE 22-
(1) Özel hesapların
nemalandırılmasında, piyasa koşulları da göz önünde bulundurulmak üzere,
öncelikli olarak; anapara kaybı riskinin düşük olması, getiri oranının
yüksek olması ve ihtiyaç ölçüsünde likiditenin sağlanması ilkeleri esas
alınır. Yatırım araçları bakımından çeşitlendirme yapılır.
(2) İhtiyaç halinde yatırımların vadesi ve getiri
durumları dikkate alınarak mümkün olan en az getiri kaybı ile nakde
dönüştürülür.
(3) Kurul, Sermaye Piyasası Kurulu tarafından yetki
belgesi verilmiş kurumlardan yatırım danışmanlığı ve portföy
yönetim hizmeti satın alabilir. Yatırım danışmanlığı ve/veya portföy yöneticiliği faaliyetinde bulunmaya yetkili
kuruluşlar, özel hesaplarla ilgili yatırım kararlarında şeffaf, objektif
bilgi ve belgelere dayanmak ve Kurulca belirlenen yatırım kısıtlamaları ile
ilke ve stratejilerine uymak zorundadır.
(4) Yatırım danışmanlığı ve/veya portföy
yöneticiliği faaliyetinde bulunmaya yetkili kuruluşlar, herhangi bir
şekilde kendisine veya üçüncü kişilere çıkar sağlamak amacıyla özel hesaplar
üzerinden işlem yapamaz; özel hesaplar adına vereceği emirlerde gerekli
özen ve basireti gösterir.
(5) Özel hesap gelirleri yurt içinde kamu sermayeli
bankalarda aşağıdaki araçlar kullanılarak değerlendirilir:
a) Hazine ve Maliye Bakanlığı ve kamu sermayeli
bankalar tarafından ihraç edilen borçlanma araçları.
b) Tek bir banka nezdinde değerlendirilecek tutar,
mevcut değerin %15’ini aşmamak kaydıyla; Türk lirası, konvertibl
döviz, altın cinsi vadesiz ve/veya vadeli mevduat ile özel cari hesap
ve/veya katılma hesabı.
c) 28/3/2002 tarihli ve
4749 sayılı Kamu Finansmanı ve Borç Yönetiminin Düzenlenmesi Hakkında
Kanunun 7/A maddesi çerçevesinde kurulan varlık kiralama şirketleri
tarafından ihraç edilmiş kira sertifikaları.
ç) 7/6/2013 tarihli ve
28670 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Kira Sertifikaları Tebliği
(III-61.1) uyarınca kamu sermayeli katılım bankalarının kaynak kuruluş/fon
kullanıcı olarak yer aldığı kira sertifikaları ihracı ve katılım
bankacılığı prensiplerine uygun piyasalarda emtia alım satımına dayalı
katılım bankacılığı prensiplerine uygun finansman yöntemleri.
d) Organize para piyasalarında TL cinsi borç verme
işlemleri.
e) Mevcut değerin %30’unu aşmamak kaydıyla;
1) Türkiye’de yerleşik banka ve portföy
yönetim şirketleri tarafından ihraç edilen yatırım fonları.
2) Borsada işlem gören menkul kıymetler ile borsada
işlem görecek olması koşuluyla yapılan ihraçlar.
3) Yurt içindeki gayrimenkuller.
4) Riskten korunma amacıyla türev araçlar.
Özel
hesaplarda biriken miktarın yetersiz kalması
MADDE 23-
(1) Özel hesaplardaki miktarın,
işletmeden çıkarma sırasında veya radyoaktif atık yönetimi ile ilgili
öngörülenler dışında olabilecek masraflar nedeniyle ya da tesisin
planlanandan erken işletmeden çıkarılması üzerine yetersiz kalması
durumunda maliyetler yetkilendirilen kişi tarafından sağlanan teminattan
karşılanır. Teminat yetersiz ise kalan miktar yetkilendirilen kişiden
tahsil edilir.
BEŞİNCİ BÖLÜM
Denetim ve
Raporlama
Dış
denetim
MADDE 24-
(1) Özel hesapların işlemleri
Sayıştay denetimine tabidir.
Bağımsız
denetim
MADDE 25-
(1) Özel hesapların işlemleri,
Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumunun kamu yararını
ilgilendiren kuruluş dahil bağımsız denetim yapmak
üzere yetkilendirdiği bir kuruluş tarafından yıllık dönemler halinde
Türkiye Denetim Standartlarına uygun olarak bağımsız denetime tabi tutulur.
Bağımsız denetim raporu, Bakanlığa sunulur. Kurul, bağımsız denetim raporu
doğrultusunda gerekli düzenlemeleri yapar.
(2) Bağımsız denetim ile ilgili konularda 13/1/2011 tarihli ve 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu,
26/9/2011 tarihli ve 660 sayılı Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim
Standartları Kurumunun Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde
Kararname ile 26/12/2012 tarihli ve 28509 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan
Bağımsız Denetim Yönetmeliği hükümleri kıyasen uygulanır.
Faaliyet,
performans ve izleme raporları
MADDE 26-
(1) Özel hesapların hesap dönemi
takvim yılıdır. Kurul, özel hesapların yıllık mali raporlarını, özel
hesapların faaliyet gösterdiği piyasanın ve ekonominin genel durumuna
ilişkin bilgileri, performans bilgileri ile sonraki dönem hakkındaki görüş
ve önerileri, alınması gereken önlemleri ve bağımsız denetim raporunu
içeren faaliyet raporunu takip eden yılın mart ayı sonuna kadar hazırlar.
Faaliyet raporları özel hesaplara ilişkin internet sayfasında yayımlanır.
(2) Kurul, aylık dönemler halinde özel hesaplara
ilişkin yürütülen çalışmalara yönelik bilgileri içeren izleme raporu ile
üçer aylık dönemler halinde özel hesap gelirlerinin, banka ve yatırım aracı
bazında dağılımını ve planlanan yatırım çerçevesinde mevcut değer ve
beklenen değer ile hedef değer verilerini içeren performans raporunu
hazırlar.
ALTINCI BÖLÜM
Çeşitli ve Son
Hükümler
Özel
hesaplara ilişkin işlemlerin muhasebeleştirilmesi
MADDE 27-
(1) Özel hesaplardan yapılan
işlemlerin muhasebeleştirilmesi 17/10/2017 tarihli
ve 30213 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Kamu İdarelerine Ait Özel
Hesaplara İlişkin İşlemlerin Muhasebeleştirilmesine Dair Yönetmelik
hükümlerine göre yürütülür.
Harcama
yapılması
MADDE 28-
(1) Başkan, özel hesapların
işlemleri ile ilgili harcama yetkilisidir.
(2) Özel hesaplardan harcama yapılabilmesi, harcama
yetkilisinin harcama talimatı vermesiyle mümkündür.
(3) Harcama yetkilisi, sınırlarını açıkça belirtmek
ve yazılı olmak kaydıyla harcama yetkisinin bir kısmını veya tamamını,
Genel Müdüre, genel müdür yardımcısına, genel müdür yardımcısı olmayan
hallerde ise hiyerarşik olarak bir alt kademedeki yöneticilere
devredebilir.
(4) Harcama yetkisinin devri harcama yetkilisinin
idari sorumluluğunu ortadan kaldırmaz.
Geçiş
hükmü
GEÇİCİ
MADDE 1- (1) Katkı payları,
teminatlar, ödeme zamanı ve ödeme yapacak nükleer santral dışındaki
tesisler ve radyasyon uygulamalarını yürüten kişiler belirleninceye ve
ödeme sistemi kuruluncaya kadar ilgili diğer mevzuat hükümlerinin uygulanmasına
devam edilir.
Bakanlık
bütçesinden borç olarak mali kaynak aktarılması
GEÇİCİ
MADDE 2- (1) Giderlerini
karşılayacak düzeyde gelir elde edinceye kadar RAYÖH’e,
7381 sayılı Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren beş yıla kadar,
Bakanlık bütçesine bu amaçla tahsis edilen ödenekten borç olarak mali
kaynak aktarılabilir. Aktarılan bu kaynak, RAYÖH’ün
gelirleri giderlerinin yüzde 30 fazlasına ulaştığı yılı takip eden yıldan
itibaren kanuni faiz uygulanarak, genel bütçeye gelir kaydedilmek üzere Bakanlık
merkez muhasebe birimi hesabına yatırılır.
Özel
hesapların açılması
GEÇİCİ
MADDE 3- (1) Bu Yönetmeliğin
yayımı tarihinden itibaren üç ay içinde Bakanlık merkez muhasebe birimi
nezdinde özel hesaplar açılır.
İlk Kurul
üyelerinin görevlendirilmesi ve Kurulun ilk toplantısı
GEÇİCİ
MADDE 4- (1) Bu Yönetmeliğin
yayımı tarihinden itibaren üç ay içinde Kurul üyeleri görevlendirilir.
(2) Kurul, ilk toplantısını üyelerinin
görevlendirilmesinden itibaren bir ay içinde yapar.
Nükleer
santral dışındaki tesisleri işleten ve radyasyon uygulamalarını yürütmek
üzere yetkilendirilen kişileri temsil eden ilk Kurul üyesinin seçimi
GEÇİCİ
MADDE 5- (1) Nükleer santral
dışındaki tesisleri işleten ve radyasyon uygulamalarını yürütmek üzere
yetkilendirilen kişiler tarafından ayrı ayrı veya
birlikte gösterilen adaylar arasından, tesis ve uygulamanın türü, üretilen
radyoaktif atığın sınıfı, miktarı ve aktivitesi gibi hususlar dikkate
alınarak Bakan tarafından seçilen temsilci ilk Kurul üyesi olarak görev
yapar.
İlk
radyoaktif atık yönetimine ilişkin maliyet planının hazırlanması ve
sunulması
GEÇİCİ
MADDE 6- (1) Bu Yönetmeliğin
yayımı tarihinden itibaren altı ay içinde TENMAK tarafından radyoaktif atık
yönetimine ilişkin maliyet planı hazırlanır ve Bakanlığa sunulur.
Yürürlük
MADDE 29-
(1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde
yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 30-
(1) Bu Yönetmelik hükümlerini
Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı yürütür.