Yargıtay İçtihadı Birleştirme Büyük Genel Kurulunun 03/06/2022 Tarihli ve E: 2021/1, K: 2022/3 Sayılı Kararı
YARGITAY KARARI | 2022-11-26

26 Kasim 2022 CUMARTESi 
Resmî Gazete 
Sayı : 32025
YARGITAY KARARI 
Yargıtay Başkanlığından:
YARGITAY İÇTİHADI BİRLEŞTİRME BÜYÜK GENEL KURULU KARARI 
ESAS NO : 2021/1KARARNO : 2022/3KARAR TARİHİ: 03.06.2022
ÖzET: İcra takibine maruz kalan borçlu, vekil marifetiyle takibe itiraz ettiğinde, itiraz üzerine duran icra takibinin devamını sağlamak için alacaklının açacağı itirazın iptali davasında dava dilekçesinin asıla tebliğ edilmesi gerekmektedir.

I-GİRİŞ
A. İçtihatları Birleştirme Başvurusu 
04.12.2019 havale tarihli dilekçe ile; Yargitay Hukuk Genel Kurulu, Yargıtay 3. Hukuk Dairesi, Yargıtay 9. Hukuk Dairesi, Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, Yargıtay (Kapatılan) 13. Hukuk Dairesi, Yargitay (Kapatılan) 15. Hukuk Dairesi ve Yargıtay (Kapatılan) 22. Hukuk Dairesi kararlarında icra takibine maruz kalan borçlu, vekil marifetiyle takibe itiraz etmiş olduğunda, itiraz üzerine duran icra takibine devam edebilmek için alacaklının açtığı itirazın iptali davası bakımından,itirazın iptali dava dilekçesinin vekile mi yoksa asıla mı tebliğ edilmesi gerektiği konusunda görüşaykınılığı bulunduğu belirtilerek içtihatların birleştirilmesine karar verilmesi talep edilmiştir.
24.12.2020 havale tarihli dilekçe ile; Yargitay 9. Hukuk Dairesinin kendi kararları ve diğer daire kararları arasında, Yargitay (Kapatılan) 13. Hukuk Dairesinin kararlarında alacaklı tarafindan icra takibi yapılması durumunda, yasal süresi içerisinde borçlunun vekili aracılığı ile icra dairesi nezdinde õdeme emrine itiraz etmesi durumunda, alacaklı tarafindan açılacak itirazın iptali davasının 

dava dilekçesinin, icra dosyasında ödeme emrine itiraz eden borçlunun vekiline mi yoksa borçlu asıla m gönderilmesi gerektiği konusunda farklhıklar bulunduğu belirtilerek Yargıtay Hukuk Daireleri arasındaki içtihat aykırılığının giderilmesi talep edilmiştir.

Yargitay Birinci Başkanhık Kurulunun 13.07.2021 tarihli ve 224 sayılı kararı ile; her iki başvurunun benzer olması sebebiyle birleştirilmesine karar verilmiştir.

Daha sonra 06.09.2021 havale tarihli dilekçe ile; Yargitay 9. Hukuk Dairesi ve Yargitay (Kapatılan) 13. Hukuk Dairesinin kararlannda itirazın iptali davasıda dava dilekçesinin 6100 sayılıHukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 121. maddesi uyannca davalı asıla mi yoksa 7201 sayılıTebligat Kanunu'nun 11, maddesi uyannca icra dosyasına vekâlet ile itiraz eden ve dava şaru arabuluculuğa vekálet ile katılan vekile mi tebliğ edileceği konusunda farklıhklar bulunduğu belirtilerek Yargıtay Hukuk Daireleri arasındaki içtihat aykınlığının giderilmesi talep edilmiştir.
Yargıtay Birinci Başkanlık Kurulunun 09.12.2021 tarihli ve 338 sayılı karan ile; bu başvurunun da benzer olması sebebiyle birleştirilmesine karar verilmiştir.
B. İçtihatiarı Birleştirmenin Konusu 
Yargıtay Birinci Başkanlık Kurulunun 25.02.2021 tarihli ve 60 sayılı kararı ile;
Yargıtay Hukuk Genel Kurulu, Yargıtay 3. Hukuk Dairesi, Yargıtay 9. Hukuk Dairesi,Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, Yargıtay (Kapatılan) 13. Hukuk Dairesi, Yargitay (Kapatılan) 15.Hukuk Dairesi ve Yargıtay (Kapatılan) 22. Hukuk Dairesi kararlan da belirtilmek suretiyle sonuçolarak; “komu ile ilgili olarak görüş aykırılığı bulunduğu ve farklı uygulamaların sürdürüłdüğüsonucuna varıldiğından; aykırılığm İçtiħatları Birleştirme Büyük Genel Kurułumca giderilmesi gerektiğine " karar verilerek raportör üye görevlendirilmesine karar verilmiştir.
İçtihadı Birleştirme konusu ise, Yargıtay Birinci Başkanhık Kurulunun 25.02,2021 tarihli ve 60sayılı karan ile;
"Icra takibine maruz katan borçlu, vekil marifetiyle takibe itiraz etmiş olduğunda, itiraz üzerine duran icra takibine devam için alacaklımın açtiğı itirazın iptali davası bakimından itirazm iptali davası dilekçesinin vekile mi, asile mi tebliğ edilmesi gerektiği" belirlenmiş ise de ihtiyacıdaha iyi karşılayacağı anlaşıldığından içtihadı birleştirme konusu;

Yargitay Birinci Başkanlık Kurulunun 16.05.2022 tarihli ve 148 sayılı karanı ile: "Icra takibine maruz kalan borçlu, vekil marifetiyle takibe itiraz ettiğinde, itiraz üzerine duran icra takibinin devammı sağlamak için, alacakhmın açacağı itirazm iptali davasında, dava dilekçesinin vekile mi, asila mı tebliğ edilmesi gerektiği" şeklinde belirlenmiştir.

C. Görüs Aykırılığınm Giderilmesi İstemine Konu Kararlar 
- Yargitay Hukuk Genel Kurulu Kararı;
11.03.2015 tarihli ve 2013/19-1679 E., 2015/1014 K.
- Yargıtay 3. Hukuk Dairesi Kararı;
03.03.2008 tarihli ve 2008/960 E.. 2008/3381 K.
- Yargıtay 9. Hukuk Dairesi Kararlar;23.01,2018 tarihli ve 2017/23538 E., 2018/1023 K.06.05.2019 tarihli ve 2016/617 E., 2019/9986 K.14.10,2019 tarihli ve 2016/8189 E., 2019/1796703.02.2020 tarihli ve 2017/13895 E., 2020/1247 K.10.02.2020 tarihli ve 2017/13998 E., 2020/1720 K.05.10.2020 tarihli ve 2017/16674 E., 2020/10403 K.
- Yargıtay 11. Hukuk Dairesi Kararı;26.05.2003 tarihli ve 2002/13116 E., 2003/5466 K.
30.11.2004 tarihli ve 2004/9107 E., 2004/17456 K.
27.04.2017 tarihli ve 2016/22543 E., 2017/5094 K.
03.10.2017 tarihli ve 2016/2731 E. 2017/8956 K.
25.01.2018 tarihli ve 2017/708 E., 2018/725 K.
22,02.2018 tarihli ve 2015/36321 E., 2018/2344 K.
- Yargıtay (Kapatdan) 15. Hukuk Dairesi Kararı;02.11.2004 tarihli ve 2004/2041 E., 2004/5550 K.
- Yargıtay (Kapatıdan) 22. Hukuk Dairesi Kararları;11.12.2017 tarihli ve 2016/27238 E., 2017/28403 K.19.06.2019 tarihli ve 2017/23085 E.. 2019/13425 K.

D. Dairelerin Görüş Özetleri 
İçtihatların birleştirilmesi talebinin ön değerlendirmesi safhasında kararlan arasında içtihat aykınlığı bulunan Hukuk Genel Kurulu ile Özel Dairelerin görüşlerine başvurulmuştur.
I. Yargitay Hukuk Genel Kurulunun görüş yazısıda;
Yargıtay Hukuk Genel Kurulu Başkanlığımn 27.01.2020 tarihli ve 35613334- 2020/120 sayılıyazıları ile:
…İçtihatlarim birleştirilmesi haşvurusunda içtihat uyuşmazliğmın komusu “Icra takibine maruz kalan borçlu, vekil marifetiyle takibe itiraz etmiş olduğunda, itiraz üzerine duran icra takihime devam için alacaklımn açuğı itirazın iptali davası bakmından, itirazın iptali davasi dilekçesinin vekile mi asıla mu tebliğ edilmesi gerektiği hakkında Yargutay Hukuk Daireleri arasmda çelişkili kararlar” olarak belirtilmiştir.

İçtihat aykırıhığı bulunduğu belirtilen kararlar Yargitay Hukuk Genel Kurulu, Yargutay 3.Hukuk Dairesi, Yargitay 9. Hukuk Dairesi, Yargitay 11. Hukuk Dairesi, Yarguay 13. Hukuk Dairesi,Yargıtay 15. Hukuk Dairesi ve Yargitay 22. Hukuk Dairesi kararlarıdır.

Başvuruya tebligatın vekile yapılması gerektiğini belirten Yargitay 9. Hukuk Dairesinin !adet karari, Yargitay 11. Hukuk Dairesinin 1 adet kararı ve Yarguay 13. Hukuk Dairesinin 3 adet kararı eklenmiştir.

Başvuruya eklenen ve tebligatm vekiłe değil asıla yapılması gerektiğini belirten kararlar ise Yargitay Hukuk Genel Kurulumn 1 adet karari, Yargnay 3. Hukuk Dairesinin 1 adet karari,Yargutay 9. Hukuk Dairesinin 1 adet karari, Yargitay 13. Hukuk Dairesinin 1 adet karari, Yargitay 15. Hukuk Dairesinin 1 adet karari ve Yargutay 22. Hukuk Dairesinin 1 adet kararıdır 
Başvuruda, içthat aykırıliğı buluman kararlar arasmda Yargitay Hukuk Genel Kurulumum 11.03.2005 tarihli, 2013/19-1679 Esas, 2015/1014 Karar sayıh kararma da yer verilmiştir.
Bu karar doğrudan tebligatm asila mi vekile mi yapiłması gerektiği yönimde veriłmiş bir karar ołmamakla birlikte karar içeriğimde asıla yapilan tebligatım usulüne uygun olduğu şeklinde açıklamałar yapılmış olduğundan vekile değil asıla tebliğ yapılması gerektiği yömündeki görüş esas alınarak karar verilmiş olduğu görülmektedir.


Başvuruya ektenen karar dışmda Yarguay Hukuk Genel Kurułunun hu konu hakkında verilmiş başka bir kararma rastlanmamıştir.

Başvuruya eklenen kararlara göre icra takibine maruz kalan borçłu, vekil marifetiyle takibe itiraz etmiş olduğunda, itiraz üzerine duran icra takibine  devam için alacakhmun açtğı itirazm iptali davası bakumından, itirazın iptali davasi dilekçesinin vekile mi,  asıla mi tebliğ edilmesi gerektiği hakkmda Yargitay Hukuk Genel Kurulu, Yargutay 3. Hukuk Dairesi, Yarguay  9. Hukuk Dairesi, Yargnay 11. Hukuk Dairesi, Yarguay 13. Hukuk Dairesi, Yargnay 15. Hukuk Dairesi ve Yargitay 22. Hukuk Dairesi kararları arasmda içtihat aykırılığı bułunduğu gihi Yargutay 9. Hukuk Dairesi ve Yargutay 13. Hukuk Dairesinin kendi kararları arasmda da içtihat cykırılığıhulunmaktadir.

Tüm bu nedenłerle içtiħatlari birleştirilmesi koşullarmm mevcut olduğu ve içtihatlarm birleştirilmesine karar veriłlmesi hälinde “İçtihadı Birleştirme Büyük Genel Kurulu” tarafmdan içthatłarın birleştirilmesi kararı verilmesi gerektiği değerlendırilmektedir … “ görüşü bildirilmiştir.
24.12.2020 tarihli başvuru üzerine Yargıtay Hukuk Genel Kurulu Başkanlığının 22.04.2021tarihli ve 35613334-2021/175-42 sayıh yazilan ile;
“…İçtihat aykırılığı bulunduğu belirtilen kararlar Yargnay 9. Hukuk Dairesi, Yarguay (Kapatidan) 13. Hukuk Dairesi kararlaridır.

Dosya içerisinde her iki dairenin görüş bildirdikleri görülmüştür.
Yargitay 9. Hukuk Dairesi görüş yazısında "Dairemiz kararlari arasmda icra takibine maruz kalan borçlu, vekil marifetiyle takihe itiraz etmiş olduğunda, itiraz üzerine duran icro takibine devam için alacakhmm açtiğı itirazın iptali davası bakımmdan itirazi iptali davası dilekçesinin vekile mi, yoksa asila mı tebliğ edilmesi gerektiği komusunda istikrarh olarak verilen kararlar bulunmamaktadır. Ancak dilekçede bahsi geçen Dairemizin 05.10:2020 tarih_2017/16674 esas 2020/10403 karar sayiłi, 10/02/2020 tarih 2017/13998 esas 2020/1720 karar sayilt, 03/02/2020 tarih 2017/13895 esas 2020:1247 karar sayılı ve 14/10/2019 tarih 2016/8189 esas 2019/17967 karar sayıilı ilamlarmda uyuşmazlik Tebligat Kanunu ile ilgili otmakła birlikie açıklama kısmında “vekaletname sumulduktan sonra tebligatin vekile yapılması gerektiği, vekilin umumi vekaletname ile yetkilendiriłmiş olması, müvekkilin talimatı olmadan tüm davaları takip etme yetki ve zorunluluğunu 

ona yüklemeyeceği, örneğin hakkında icra takibi yapiłan borçlu vekili aracilığryla takihe itiraz etmişolsa dahi alacakłımn açtğı “itirazm iptali đavası” bakımından borçlumun takibe itiraz aşamasında yetkili bulunup bulunmadiğmın davann açılması sirasında belirli olmadiğından dava dilekçesinin vekil yerine astla tebliğinin gerektiği ilke olarak belirtilmiştir. Dairemizin 06/05/2019 tarih 2016/617esas 2019/9986 karar sayılı ilammda ise tebligatm davalı vekiline yapılması gerektiği yönünde karar verilmiştir." şeklinde görüş beyan etmiştir.

Yargıtay 3 (Kapatılan 13.) Hukuk Dairesi görüş yazisında “ Dairemizin komıya ilişkin yerleşik içtihatlarma göre; hakkında icra iakibi yapılan horçlu, vekili aracılıği ile takibe itiraz etmiş olsa bile, alacakhmm açtığı "itirazı iptali" dovası bakımından, vekilin bu davada yetkiłi bulumup bułunmadığı davann açıłması sırasinda belirli olmadiğmdan, dava dilekçesinin asıla tebliği gerekir Zira, vekalemname, tek başıa, avukata müvekkilinin talimatı olmadan dava açma veya açılmışdavaya girme yetkisi vermez. Itrazin iptali davasi, genel mahkemede açilabilen bir dava türüdür.Her dava açildığı tarihteki şartlara tabidir. Davalı borçhumun davayī vekille takip edip etmeyeceği bilinmediğinden, dava dilekçesinin iebliği asile yapılmak zorundadır. Taraf teşkili bu şekilde sağlandiktan sonra, yargilamaya devamla, taraf delilleri toplanp ohuşacak somuç dairesinde hüküm kurulmaktadır.“ şeklinde görüş heyan etmiştir.

Dosya dişinda yapilan inceleme sonucunda bu konu ile ilgili daha öncede bir adet başvuru yapıłmiş olduğu anlaşılmış ve hu hususta resen inceleme yapiłmiştır.

Resen yapilan inceleme somucunda;
Ilgili konuda Yargnay Hukuk Genel Kurulu, Yarguay 3. Hukuk Dairesi, Yarguay 9. Hukuk Dairesi, Yargutay 11. Hukuk Dairesi, Yargitay 13. Hukuk Dairesi, Yargitay 15. Hukuk Dairesi ve Yargnay 22. Hukuk Dairesi kararları bulunduğu anlaşılmıştır.

İçtiħat aykırılığı bulunan kararlar arasmda Yargitay Hukuk Genet Kurułumun 11.03.2005tarihli, 2013/19-1679 Esas, 2015/1014 Karar sayıh kararı hulunduğu, hu kararm doğrudan tebligatm astla mī vekile mi yapılması gerektiği yönünde veriłmiş bir karar olmamakla birlikte karar içeriğinde asile yapilan tebligatm usulüne uygun olduğu şeklinde açıklamalar yapıłmiş olduğundan vekile değil asıla tebliğ yapıłması gerektiği yönündeki görüş esas almarak karar verilmiş olduğu görülmekiedir.


Yarguay Hukuk Genel Kurułunun bu konu hakkında veriłmiş başka bir kararına rastlanmamiștir.

Gerek haşvurucu tarafindan eklenen kararlara, gerekse daha önceki başvurucu tarafından belirtilen kararlara göre icra takibine maruz kalam borçlu, vekil marifetiyle takibe itiraz etmişolduğunda, itiraz üzerine duran icra takibine devam için alacaklumn açtiğı itirazın ipiali davasıbakımmdım, itirazm iptali davası dilekçesinin vekile mi, asıla mu tebliğ edilmesi gerektiği hakkında Yargitay Hukuk Genel Kurulu, Yargitay 3. Hukuk Dairesi, Yargitay 9. Hukuk Dairesi, Yargutay 11.Hukuk Dairesi, Yargitay (Kapatiłan) 13. Hukuk Dairesi, Yargıtay 15. Hukuk Dairesi ve Yargutay (Kapatilan) 22. Hukuk Dairesi kararları arasında içtiħat aykırılığı bulunduğu gibi Yarguay 9. Hukuk Dairesi ve Yargitay (Kapatłan) 13. Hukuk Dairesinin kendi kararları arasmda da içtihat aykırılığıhulumaktadir.

Tüm bu nedenlerle içtihatlarm birleştirilmesi koşullarmn mevcut olduğu ve içtihatların birleştirilmesine karar verilmesi hälinde "İçühadı Birleştirme Büyük Genel Kurulu" tarafimdan içtihatların birleştirilmesi kararı veriłmesi gerektiği değerlendirilmiştir.
Nitekim: Yargutay Birinci Başkanlığınm 15.03.2021 tarih ve E-60482426/1596/2755 sayılt yazısımda da belirtildiği gibi "İcra takibine maruz kalan borçlu, vekil marifetiyle takibe itiraz eimişolduğunda, itiraz üzerine đuran icra takibine devam içi alacaklının açtiği itirazın iptali davast hakımmdan, itirazı iptali davası dilekçesinin vekile mi, asila m tebliğ edilmesi gerektiği"hususunda içtihat başvurusunda bulunulmuş ve yapilan ön inceleme sonucunda Birinci Başkanlık Kurulunca konuyła ilgili gerekli incelemeyi yapmak üzere raportör üye görevlendiriłlerek 2021/1 esas sayısı verilmiş olduğundan bu dosyanında eldeki dosya ile birleştirilerek görülmesinin uygum olacağıdeğerlendirilmiştir..." görüşü bildirilmiştir.

06.09 2021 tarihli başvuru ūzerine, Yargıtay Birinci Başkanlığı tarafından görüşleri sorulan Yargıtay Hukuk Genel Kurulu Başkanlığının 16.11.2021 tarihli ve 35613334-2021/714 sayılı yazılan ile;
“İlgi yazımız ile içtihatłarın birleştiriłmesi talebi konusunda Başkanlığımızm görüşlerinin hildirilmesi ve ilgili kararlarm gönderilmesi istenmiştir.


İçtihatłarm birleştirilmesi başvurusunda içtihat uyuşmazhiğmım konusu "İtirazı iptali davasında đava dilekçesi HMK 121 uyarınca davalı asıla m yoksa Tebligat Kanumu 11. madde uyarinca icra dosyasma vekálet ile itiraz eden ve dava şarti olan arabuluculuğa vekálet ile katılan vekile mi tehliğ edileceği hakkmda Yargıtay Hukuk Daireleri arasmda çelişkili kararlar" olarak helirtilmiştir.

İçtihan aykırıhığı huhunduğu belirtilen kararlar Yarguay 9. Hukuk Dairesi ve Yargıtay 13.Hukuk Dairesi Yarguay kararlarıdır.

Başvuruya tebligatm vekile yapıłması gerektiğini belirten Yargnay 9. Hukuk Dairesinin 1 adet karari eklenmiştir.

Başvuruya eklenen ve tebligatm vekile değil asile yapıması gerektiğini helirten kararlar ise Yargutay 13. Hukuk Dairesinin 2 adet kararıdır.

Başvuruda, içtihat aykırıiğı buhunan kararlar arasmda Yarguay Hukuk Genel Kurulu kararıhulunmamaktadir.

Aym konuda daha ônce 24.12.2020 tarih ve 60482426/9916-16958 sayılt yazmiz ile görüşsorulmuş ve 27.01.2020 tarihinde 35613334-2020/120 sayı ile cevap verilmiştir. Bu başvuruda Yarguay Hukuk Genel Kurulunun 11.03.2005 tarihli, 2013/19-1679 Esas, 2015/1014 Karar sayıl kararına da yer verilmiştir. Bu karar doğrudan tebligatin astla mi vekile mí yapilması gerektiği yömünde veriłmiş bir karar olmamakla birlikte karar içeriğinde asile yapilan tehligatm usulüne uygun olduğu şekłinde açıklamałar yapılmış olduğundan vekile değil asila tebliğ yapılması gerektiği yönündeki görüş esas ałınarak karar verilmiş olduğu görülmektedir.

Önceki yazı cevabımzda, başvuruya eklenen kararlara göre icra takibine maruz kalan borçhu,vekil marifetiyle takibe itiraz etmiş olduğunda, itiraz üzerine duran icra takibine devam için alacaklımın açtığı itirazın iptali davası bakımımdan, itirazin iptali davası dilekçesinin vekile mi asıla m tebliğ edilmesi gerektiği hakkmda Yargutay Hukuk Genel Kurulu, Yargıtay 3. Hukuk Dairesi Yargutay 9. Hukuk Dairesi, Yargitay 11. Hukuk Dairesi, Yarguay 13. Hukuk Dairesi, Yargtay 15.Hukuk Dairesi ve Yargıtay 22. Hukuk Dairesi kararları arasında içtihai aykırılığı hulumduğu gibi Yargıtay 9. Hukuk Dairesi ve Yarguay 13. Hukuk Dairesinin kendi kararları arasmda da içtihai aykırılığı bułunduğu ve içtihatłarı birleştirilmesi kararı veriłlmesi gerektiği görüşü bildirilmiştir.

Önceki başvuruya eklenen karar dışmda Yarguay Hukuk Genel Kurulunun hu konu ħakkında verilmiş başka bir kararma rastlanmamıştır.

Başvuruya eklenen kararlar istikrarlı uygulamayı yanstan yeterli sayıda değil ise de önceki görüş yazımızdaki kararların varlığıyla hirlikte değerlendirildiğinde Yargnay Hukuk Genel Kurulu,Yargutay 9. Hukuk Dairesi ve Yarguay 13. Hukuk Dairesi kararları arasmda da içtihat aykırılığıbulunmaktadır. Tüm hu nedenlerle içtihatların birleştirilmesi koşullarınm mevcut olduğu ve içtihatlarım birleştirilmesine karar verilmesi halinde "İçtihadı Birleştirme Büyük Genel Kurulu"tarafından içtihatlarm birleştirilmesi kararı verilmesi gerekuiği değerlendirilmiştir..." görüşübildirilmiştir.

2. Yargıtay 3. Hukuk Dairesi görüş yazısmda;
Yargıitay 3. Hukuk Dairesi Başkanlığının 10.02.2020 tarihli ve 92489857- 2020/145-51sayıh yaziları ile:
“.Öncelikle, Dairemizin komıya ilişkin yerleşık içtihatłarıma göre; hakkında icra takihi yapılan borçhu, vekili aracıliğı ile takibe itiraz etmiş olsa bile, alacaklmm açtiığı “itirazm iptali"davası bakumından, vekilin bu davada yetkili bulunup buhummadiğı davanın açilması strasında helirli olmadığıdan, dava dilekçesinin asile tebliği gerekir. Zira vekáletname, tek başına, avukata müvekkilinin tafimatı olmadan dava açma veya açıłlmış davaya girme yetkisi vermez. Ítirazın iptali davasi, genel mahkemelerde açılabiłen hir dava türüdür. Her dava açıldığı tarihteki şartlara tahidir Dava açıdiğı tarihte, davali borçhumın davayı vekille takip edip etmeyeceği bilinmediğinden, dava dilekçesinin tebliği asile yapiłmak zorundadır. Taraf teşkili bu şekilde sağlandıkian sonra,yargilamaya devamla, taraf delilleri toplanıp oluşacak sonuç dairesinde hüküm kurulmahdır.
Dairemizce hu konuda verilen kararlar ekte gönderilmiştir.
Dairemizce; Daireler arasmda bu komuda görüş birliğinin bulunmaması nedeni ile görüşisteniłen bu komuda içtihadı hirleştirmenin gerekli olduğu düşünülmektedir.…" görüşü bildirilmiştir 
24.12.2020 tarihli başvuru üzerine, Yargıtay Birinci Başkanlığı tarafından görüşleri sorulan Yargıtay 3, Hukuk Dairesi Başkanlığının 30.03.2021 tarihli ve 92489857-2021/267 sayılı yazısı ile 10.02,2020 tarihli ve 2020/145-5] sayılı yazılarındaki önceki görüşlerini tekrar etmiş olduklarıbildirilmiştir.


06.09.2021 tarihli başvuru üzerine, Yargitay Birinci Başkanhığı tarafından görüşleri sorulan Yargitay 3. Hukuk Dairesi Başkanlığının 28.09.2021 tarihli ve 92489857-2021/805 sayılı yazısı ile 30.03.2021 tarihli ve 2021/267 sayıh yazılarındaki önceki görüşlerni tekrarla, içtihadı birleştirmenin gerekli olduğunun düşünüldüğü bildirilmiştir.

3. Yargıtay 9. Hukuk Dairesi görüş yazısında;
Yargıtay 9. Hukuk Dairesi Başkanlığının 14.01.2020 tarihli ve 15802185- 2020/15 sayılıyaziılan ile;
“.…B. Başvurunun Değerlendirilmesi:
Ietihatlarin birlestirilmesinin talep edildiği dilekçede, Dairemiz kararları ile Yargutay 3.Hukuk Dairesi, 13. Hukuk Dairesi, 15. Hukuk Dairesi, 22. Hukuk Dairesi kararlarun çelişkih olduğu ve içtihatları birleştirilmesi gerektiği belirtilmiştir.

Dairemizin 23.01.2018 tarih ve 2017/23538 E, 2018 1023 K. sayilt kararmn gerekçesinde,“borçłu vekili aracilhığıyla takibe itiraz etmiş olsa dahi, alacaklımin açtiği itirazı iptali davasıbakımından borçłumın takibe itraz aşamasında tayin ettiği vekilin hu davada yetkili bulumup bulunmadiğı davanm açılması sırasuda belirli olmadiğından, dava dilekçesinin vekil yerine asile tebliği gerekir" şeklinde açıkłamaya yer veriłmiş ise de, uyuşmazłik komusu davada itirazın ipialıisteğine ilişkin olmayıp, tazminat ve alacakların tahsilinin talep edildiği davada yargılama sirasında gerekçeli karar ve bilirkişi raporumun vekile tebliğ edilmesi gerektiği yönünden bir bozma karart veriłmiştir, Başka hir anlatimla davaya komu uyuşmazhkta sonuç itibarıyła vekil yerine asile tebligata dair bir karar verilmemiştir.

Dairemiz tarafmdan verilen 06.05.2019 tarih ve 2016/617 E, 2019.9986 K. sayilt kararma konu olayda ise icra takibine itiraz üzerine açılan itirazm iptali davasmda dava dilekçesi borca itiraz eden davalı vekili yerine asile tebliğ edilmiş ve davava cevap verilmemiş, yargilama davalıtarafu yokluğunda yapılmıştır.

Davah vekifi, kendisine tebligat yapılmadiğım ileri sürerek hukuki dmlenilme hakkmmn kısılandiğın savunarak kararı temyiz etmiştir.

Daíremizce yapilan temyiz incelemesinde konu ilk kez ve etraflica değerlendirilmiş ve HMK'nn 27.maddesi, 7201 sayılı Tebligai Kamumu'mum 11. maddesi ile Yöneimeliğin 18. maddesi uyarmca vekiłe tebligat yapıłmamasmın hukuki dinlenilme hakkmin kisılanması mahiyetinde olduğu kabul edilmiştir. Bu yömüyle Dairemiz tarafmdan somut olaya özgü olarak verilen sadece 06.05.2019tarih ve 2016 617 E, 2019/9986 K. sayılı karardir 


Ítirazım iptali davası daha önce açılan icra takibinin uzamtisı olan bir dava iürù olup, icra takibinden bağımsız değildir. Borçlunun vekiłi aracilığıyla icra takibine yaptığı itiraz üzerine takip durmaktadir. Bu itiraz üzerine açilan itirazın iptali davası da icra takibinin devamm sağlamaya yönelik bir davadir. Icra takibine borçłu adima itiraz eden vekilin vekaletnamesindeki süresi sona ermediği sürece, itirazi iptali davasinn aym vekile tebliği gerektiği düşümülmelidir. Dava dilekçesinin asile tebliği halinde Dairemizin 06.05.2019 tarih ve 2016/617 E, 2019.9986 K. sayilt kararıda belirtildiği üzere đavanın takip edilememesi ve buna bağlı Iukuki dinlenilme hakkısorunlart ortaya çikabilecektir.
C.Sonuç:
lera takibinde borca itiraz üzerine açılacak itirazın iptali davasinin, itiraz eden vekile mi yoksa asile mi tebliğ edilmesi gerekuği noktasında Yargıtay kararlari arasında farklilıklar mevcut olup. taraf teşkilinin sağlanması ve hukuki dinlenílme hakkmm korunması için içtihailarıbirleştirilmesi gerektiği düşünülmektedir.
Itirazin iptali davasmda dava dilekçesinin, icra takibine borçlu adma itiraz eden vekile yapıłması gerektiği Dairemizin çoğunluk görüşü olup, …“ görüşü bildirilmiştir.
24.12.2020 tarihli başvuru üzerine Yargıtay Birinci Başkanhğı tarafından görüşleri sorulan Yargıtay 9. Hukuk Dairesi Başkanlığının 29.01.2021 tarihli ve 15802185-2021/76-4 sayılı yazılan ile;
".Yargilamanm hukuka uygun ve sağliklı biçimde sürdürülebilmesi iddia ve savunmanm özgürce ileri sürülebilmesi ve delilleri eksiksiz olarak toplamp tartişıilabilmesi, öncelikle tarafların yargiłamadan haberdar edilmesi ile olanakhıdır. Hasımsız davalar hariç olmak üzere dava dilekçesi ile duruşma gün ve saati karşı tarafa tebliğ edilmeden ve taraf teşkili sağlanmadan davaya bakılamaz ve yargilama yapilamaz.
Davanm tarafları ile vekillerin davaya ilişkin işlemleri öğrenehilmesi için tebligatın usulüne uygun yapilmasi, duruşma gün ve saatinin kendilerine hildiriłmesi gerekmekiedir. Duruşma günü ile tebligatim yapildığı tarih arasında makul bir süre ołmahıdır, Aksi takdirde tarafları hukuksal haklari kisitlanmş ohur.


7201 sayh Tebligai Kamumumn 11. ve Tebligat Kammu'nun Uygulanmasma Dair Yönetmeliğin 18. maddesi gereğince, vekaletname sunulduktan sonra tebligatlarm vekile yapilmasıgerekir. Vekil ile takip edilen dava da asil duruşma da bizzat bulunsa dahi tebliğin vekile yapilmasi zorunludur. Vekile çıkarıdan tebligat kendisine veya kendisi yerine sekreteri veya katibine tebliğedilmelidir. Ancak isticvap yemin gibi şahsa bağl işłemlerde tebligatin vekile değil, bizzat bu işlemłyapacak asile yapılması yasal zorunluluktur.
Vekilin umumi vekaletname ile yetkilendirilmiş olmasi, müvekkilin talimati olmadan tüm davalari takip etme yetki ve sorumluluğumu ona yüklemez.
      z     z  mz  u u mb   u u  'no s   a a d  t   u u   d  c d d   t  0007/70.0  C 10e000  (09020  0000.001 Cm ot   2271/0207 10 26802/2100 4 0000/70/10  0021/0700  8661/2107iga sjzusnan majup is wmy 296206107 s0sa 6818/9102 ql0 6102.01/F1  u u m m  o   m vekile yapılması gerektiği, vekilin umumi vekaletname ile yetkilendirilmiş olmast, müvekkilin talimati olmadan tüm davaları takip eime vetki ve zorumluluğunu ona yüklemeyeceği, örneğin hakkmda icra takibi yapılan horçlu vekili araciliğiyla takibe itiraz etmiş olsa dahí alacaklmin açuğı “itirazıi iptali davası" bakmmdan borçhumun takibe itiraz aşamasmda yeikili bułunup bulunmadiğmın davamın açıłması sırasında belirli olmadiğmdan dava dilekçesinin vekil yerine asile tebliğinin gerektiği ilke olarak belirtilmiştir. Dairemizin 06/05/2019 tarih 2016/617 esas 2019-9986 karar sayıli ilamında ise tebligatın davalı vekiline yapılması gerektiği yönünde karar verilmiştir.
Dairemizin tebligatm vekile yapılması gerektiği yönünde istkrarlı kararları olmamakla birlikte Yarguay 13. Hukuk Dairesi. Yargutay 11. Hukuk Dairesi kararları ile Yargitay Hukuk Genel Kurulu, Yarguay 3. Hukuk Dairesi ve Yarguay 15. Hukuk Dairesi kararları arasında görüşayrılıkları olduğu anlaşılmaktadır.


Somuç olarak; Yargitay'm en önemli görevlerinden hirinin bütün yurtta hukuk kurallarmım aym şekilde uygulanmasıı sağlamak olduğu, talep komusu ile ilgili olarak karar veren Yargntay Hukuk Dairelerinin kendi kararları arasmda ve kendi kararları ile diğer Yargutay Daireleri arasmda içtihat aykırıhığı bulunduğundan, içtihatłarın "İera takibine maruz kalan borçlu, vekil marifetiyle takibe itiraz etmiş olduğunda, itiraz üzerine duran icra takibine devam için alacaklmın açtiğı itirazin iptali davası bakımından itirazı iptali davası dilekçesinín asile tebliğ edilmesi gerektiği şeklindeki kararlar doğrultusunda birleştirilmesi..“ görüşü bildirilmiştir.
06.09 2021 tarihli başvuru üzerine, Yargıtay Birinci Başkanlığı tarafından görüşleri sonulan Yargıtay 9. Hukuk Dairesi Başkanlığının 05.11.2021 tarihli ve 15802185-2021/987 Muh sayılıyaziıları ile;
“ Igili yazmız ile istenen Dairemizin görüşü ve Dairemizce verilen karar örneği aşağıdaki gibidir.
Yargilamanın hukuka uygum ve sağlıklı biçimde sürdürülebilmesi iddīa ve savunmann özgürce ileri sürütebilmesi ve delilleri eksiksiz olarak toplanıp tartışılabilmesi, öncelikle taraflarıyargilamadan haberdar edilmesi ile olanaklhıdır. Hasımsız davalar hariç olmak üzere dava dilekçesi ile duruşma gün ve saati karşı tarafa tebliğ edilmeden ve taraf ieşkili sağłanmadan davaya baktlamaz ve yargilama yapilamaz.
Davanın tarafları ile vekillerin davaya ilişkin işlemleri öğrenebilmesi için tebligatın usulüne uygun yapılmasi, duruşma gün ve saatínin kendilerine bildirilmesi gerekmektedir. Duruşma günü ile tebligatım yapıldığı tarih arasmda makul bir süre olmalıdır. Aksi takdirde tarafların hukuksal haklarıkistlanmış olur.
7201 sayıh Tebligat Kammu'mun 11. ve Tebligai Kamununun Uygulanmasına Dair Yönetmeliğin 18. maddesi gereğince, vekáletname sunułdukian sonra tebligatları vekile yapimast gerekir. Vekil ile takip edilen dava da asil duruşma da bizzat bulumnsa daħi tebliğin vekile yapıłlmasi zorumludur. Vekile çıkarıdan tebligat kendisine veya kendisi yerine sekreteri veya kätibine tebliğedilmelidir. Ancak isticvap yemin gihi şahsa bağli işlemlerde tebligatı vekile değil, bizzat bu işlemi yapacak asile yapıłması yasal zorunluluktur.
Vekilin umumi vekâletname ile yetkilendirilmiş olmasi, müvekkilin talimatı olmadan tüm davaları takip etme yetki ve sorumluluğumu ona yüklemez.


Dairemizin 23.02.2018 tarih 2017/23538 Esas 2018/1023 Karar sayılı ilamı ile, davanm alacak davası olup davalilardan Tem. Elekirik Lid. Şti. kendisini vekil ile temsil ettirdiği halde mahkemece yargilama safħasında gerekçeli karar daħil tebligattarın vekile değil şirkete yapildiğınt.tebligatları bu şeklide yaptdlmasıın usule aykırı olduğu belirtilerek karar bozułmuş ancak 13Hukuk Dairesinin 2015/36321 Esas 2018/2344 Karar sayihı ilamı ve 2017/708 Esas 2018/725 Karar sayilı ilamında ise, davanm itirazın iptali' olduğu, davaya kom icra takibi nedeniyle düzenlenen ödeme emrinin davali-borçłu asile tebliğ editdiği, davahı borçlu vekili tarafindan borca itraz edildiği, dava dilekçesi ile tensip zapt ve duruşma gün ve saatini bildirir tebligatmn ise davałı asile yapddıği, Tebligat Kanumumn 11. maddesine góre vekille takip edilen işlerde tebligann vekile yapıłması gerektiği Mahkemece davalı vekiline đuruşma gününü bildirir tebligat yapıldıktan sonra işin esası hakkında karar veriłmesì gerektiği gerekçesì ile verilen karar bozulmuştur.İçthadı Birleştirmeye konu olan kararlarm incelenmesinde 13. Hukuk Dairesine ait olan bozma ilamlarında her iki davanmn itirazın iptaline ilişkin olduğu davaya konu icra takibi nedeniyle düzenlenen ödeme emrinin borchu asile tebliğ edildiği borçlu vekili tarafindan borca itiraz edildiğ.hu nedenle dava dilekçesi ile tensip zaptı ve duruşma gün ve saatini bildirir tebligatın asile değil,Tebligat Kamumu'nun 11. maddesine göre vekile tebliğ yapılması gerektiği belirtilmiş ancak Dairemizin 2017/23538 Esas, 2018/1023 karar sayih ilamnda ise dava alacak davası olup davacidlardan Tem Elektrik Lid. Şti'nin kendisini davada vekille temsil ettirmesine rağmen gerekçeli kararm ve bilirkişi raporunun davałı şirkete tebliğ edilmesi nedeni ile karar bozułmuş, her iki komumun birbirinden tamamen farklı olduğu anlaşılmaktadr. Ancak Dairemizin 2017/23538 esas 2018/1023 sayılı kararmda, bozma ilamunm içtihadı birleştirme kararı ile ilgili olmasa da kararm gerekçesi yazilırken Tebligat Kamumumun ilgili maddelerinin açıklamaları yapıłmış, vekilin umumi vekálemame ile yetkilendirilmiş olmasınin müvekkilin talimatı ołmadan tüm davalari takip etme yetki ve zorunluluğunu ona yüklemediğint örneğin itirazın iptali davası bakimından horçlumun takibe itiraz aşamasında tayin ettiği vekilin bu davada da yetkili bułunup bulunmadiğı davanm açıłmasısırasinda helirli olmadığindan dava dilekçesinin vekil yerine asile tebliği gerektiği belirtilmiş ise de,dairemiz görüşü "alacakhı tarafindan borçłu hakkanda başlatidan icra takibinde borçłu vekilince 

borca itiraz edilmesi üzerine duran icra takibinde borçlu vekilince borca itiraz edilmesi úzere duran icra takibinin devamımi sağlamak üzere alacakłı tarafindan açılan itirazin iptali davalarmda dava dilekçesinin borca itiraz eden borçlu vekiline tebliğ edilerek taraf teşkilinin sağlanması gerekir"şeklimde olmasma rağmen bu komuda verilen karar sayısı dikkate alındığıda istikrarlı hir uygulama bulunmamaktadır.

Somuç olarak; Yargitay'i en önemli görüşlerinden birinin bütün yurtta hukuk kurallariun aym şekilde uygulanmasını sağlamak ołduğu açık ise de Yargttay 13. Hukuk Dairesinin kararłarı ile Dairemiz kararlarmda dava türlerinin ayni olmamasi, ayrıca tebligat hususunda da kararlarin farkłıkonulara ait olması ve Tebligat Kanumu'nun 11. maddesinin uygulanması ile ilgilí istikrar kazanmışkararumiz bulunmaması nedeni ile içtihatların birleştirilmesine gerek olmadıği..“ görüşübildirilmiştir.

4. Yargıtay 11. Hukuk Dairesi görüş yazısında;
Yargitay 11, Hukuk Dairesi Başkanlığının 06.01.2020 tarihli ve 73952838/2020/18 sayılıyazıları ile;
“…Tebligat Kanun'mın I1. maddesi ile Tebligat Yönetmeliği'nin 18. maddesine göre veki vasitasiyla takip edilen işłerde tebligat vekile yapilir. HMK'nn 72. maddesi gereğince ise davanın vekil aracıliğıyla açıłması ve takip edilmesinde kamunlardaki özel hükümler sakh kalmak üzere 818sayılı Borçlar Kamumu'mun temsile ilişkin hükümleri uygulamır. HMK'nm atf yaptığı TBK'nm 504.maddesi gereğince vekáletin kapsamı sözleşmede açıkça gösterilmemişse görülecek işin niteliğine göre belirlenir. Vekälet, özellikle vekilin üstlendiği işin görülmesi için gerekli hukuki işlemlerin yapilması yetkisini de kapsar.

Bu düzenlemelere göre icra takibine maruz kalan borçlu vekil marifetiyle takibe itiraz etiğinde borçhumun, takibe itiraz aşamasında tayin ettiği vekilin bu davada da yetkili bulumup ħulunmadiği davanin acilması strasmda belirli olmadiğudan ve henüz davada davalınn vekil ile temsil edildiğine dair bir vekâletname dosyaya ibraz edilmediğinden dava dilekçesinin asıla tebliği gerekir. Hukuki dinlenilme hakkmın bir gereği olarak davadan haberdar edilen asıl, bu dervada kendisini icradaki vekili marifetiyłe temsil edebileceği gibi bir başka vekil görevlendirmesi de mümkündür. Mahkemece, davann açildıği tarihte icra takibine borçlu adma itiraz eden vekil ile borçlu arasındaki vekålet sözleşmesinin kapsami, sadece icra dosyası ile yetkilendirilip yetkilendirilmediği bilinmediğinden tebligatın asıla yapılması gerekmektedir.

Dairemizin huna ilişkin 3 adet kararı ekte gönderilmekte olup, diğer dairelerin farklı ve istikrarhı uygulamaları bulunduğu takdirde içtihatların birleştirilmesi gerekmektedir ." görüşübildirilmiştir.

5. Yargıtay (Kapatılan) 13. Hukuk Dairesi görüş yazısında;
Yargitay (Kapatılan) 13. Hukuk Dairesi Başkanlığının 16.01.2020 tarihli ve 15979067.2020/44 Muh. sayılı yazilan ile;
“Yukarıda numarası yazilan daireler arasımdaki içtihat farklılığı, aleyhine icra takibi yapılan borçlu vekili marifetiyłe icra takibine itiraz etmiş ise alacakhı tarafindan açılacak itirazın iptałi davasmnda itirazm iptaline ilişkin dava dilekçesinin davalı borçluya mu yoksa icra dosyasıda vekálemamesi bulunan borçlu vekiline mi yaplması gerektiği yönündedir.
7201 Sayıhı Tebligat Kammumun VEKILE VE KANUNİ MÜMESSİLE TEBLİGAT başlıkh 11maddesinde;
“MADDE 11 - (Değişik 1.fikra: 3220 -- 6.6.1985) Vekil vasitasyla takip edilen işlerde tebligat vekile yapilır. Vekil birden çok ise bunlardan birine tebligat yapılması yeterlidir. Eğer tebligat birden fazla vekile yapılmış ise bunlardan ilkine yapılan tebliğ tarihi asıl tebliğ tarihi sayılır- Áncak,Ceza Muhakemeleri Usulü Kammmun, kararlarm sanklara tebliğ edilmelerine ilişkin hükümteri saklidır." hükmü mevcut olup.

Yme 1136 saylı avukathk Kanumımn İŞÍ SONUNA KADAR TAKİP ETME ZORUNLULUĞU VE BASKASINI TEVKİL haşhıklı 171.maddesinde;
“Madde 171 - (Değişik 1. fikra: 4667 - 2.5.2001 / m.83) Avukat, üzerine ałdığı işi kanun hükümlerine göre ve yazılı sözleşme olmasa hile somma kadar takip eder." hüknü mevcuttur.
Áyrica 6100 sayılı HMK'mın “Davaya vekâletin kammi kapsamı" başliklı 73.maddesinde de“MADDE 73- (1) Davaya vekälet, kamında özel yetki verilmesini gerektren hususlar saklı kalmak üzere, hüküm kesinleşinceye kadar, vekilin davamın takibi için gereken bütün işlemleri yapmasıma hükmün yerine getirilmesine, yargilama giderlerinin tahsili ile buna ilişkin makhuz vermesine ve bu işlemlerin tamamının kendisine karşı da yapılabilmesine ilişkin yetkiyi kapsar." hükmü mevcut olup hu yasa hükümleri birlikte ele almdiğında vekáletin kapsamnım hüküm kesinleşinceye kadar devam ettği, içtihata komu olan sadece icra takibi ile smrh olmadiğı somucuma varilması gerekmektedir.

Avukathik Kamumu’mun 171. maddesinde vekálet görevini alan avukata, aldiğı işí sonuna kadar takip etme sorumluluğu yüklenmiştir. Ornekte olduğu gihi borçlummn vekilliğini üstlenen avukatin sadece borca itíraz etmesiyle üzerine almış olduğu iş sona ermemekte, alacakh tarafça açılacak itirazm iptali davasmda da görevi devam edecektir. Itrazın iptali davasi borçlu aleyhine yapilan icra takibiyle ilgili işin devami niteliğindedir, bu nedenle itirazım iptali davasmda dava dilekçesinin Tebligat Kamumu’mn 11. maddesi uyarmca vekile yapilması zorunluđur.Aksi durumda örneğin alacaklı tarafmdan icra takibi yapılmast için avukata vekálet verildiği durumda, icra takibine borçhu tarafmdan itiraz 'edilmesi hâlinde atacakhı vekilinin IK'nm_67.maddesi gereğince itirazm tebliğ tarihinden itibaren 1 yıllik süre içerisinde itirazm iptali davasi açma zorunlułuğu vardır. Dava açılmamasından dolayı alacakhı bir zarara uğrar ise bu zarardan vekäłet görevini üstlenen avukat, 1136 sayılı Avukathk Kanumu ħükümnlerine göre sorumluchur O halde vekilin sorumlułuğu gerek Avukatlık Kamumu'nun 171 ve gerekse HMK'nm 73.maddesi gereğince hüküm kesinleşinceye kadar devam edeceğinden, gerek 13. Hukuk Dairesinin ve gerekse 11. Hukuk Dairesinin içtihatlarımdaki görüşler doğrultusunda, açılacak itirazın iptali davasında Tebligat Kamunu'num 11. maddesi uyarmca icra dosyasmda borca vekil marifetiyle itiraz edilmesi durumunda, dava dilekçesinin vekile tebliğ edilmesi gerektiği değerlendirilmektedir.SONuÇ: Yukarıda belirtilen gerekçelerle;
I-Ícra takibine maruz kalan borçlu, vekili marifetiyle takibe itiraz etmiş olduğunda, itiraz uzerine duran icra takihine devam için alacaklmın açtiği itirazin iptali davasmda dava dilekçesinin vekile mi yoksa asile mi tebliğ edilmesi gerektiği hakkmdo Yargntay 13, 11, 9. Hukuk Daireleri ile Yargitay 22, 15, 3 ve 9. Hukuk Daireleri (9. Hukuk Dairesi kendi içerisinde) kararları arasında içtihat farkliliğı mevcut olduğu.
2- İçthat aykırıliğmm gerek Dairemizin ve gerekse 11. Hukuk Dairesinin görüşleri doğrultusunda “İcra takibine maruz kalan borçhu, vekili marifetiyle takibe itiraz etmiş olduğunda itiraz üzerine duran icra takibine devam için alacaklmim açtiğı itirazin iptali dovasmda dava dilekçesinin vekile tebliği gereküiği" yönünde içtihatlarm birleştirilmesi gerektiği…." görüşübildirilmiştir.

        

6. Yargıtay (Kapatıdan) 15. Hukuk Dairesi görüş yazısında;
Yargıtay (Kapatılan) 15. Hukuk Dairesi Başkanhığının 08/01/2020 tarihli ve 213173952020/27 Muh. sayl yazilarında:
“urazin iptalì davası Iera ve Iflas Kammu’nun 67, maddesinde düzenlenmiş olup, icra takibine karşı borçlumun itirazı üzerine duran takibin devamım sağlamak amacıyla itirazm tebliğinden itübaren bir yıl içerisinde, alacağın esasma ilişkin olarak görevli olan mahkemede, takip alacaklısı tarafindan takip borçlusuma karşı açtlan bir davadır.

Itirazm iptali davası ile yałmuzca takip hukuku yōnünden yapıłan itirazm usulüne uygun olup olmadiğı veya yerinde olup olmadīğı değerlendirilmemekte, aym zamanda takibe konu alacağm esasma ilişkin ołarak da takibin hakłı olup olmadiğı değerlendiriłmektedir. Bu yönüyle itirazın iptali davasi, bir eda davası niteliğindedir. Itirazım iptali davasinda taraflar takip dosyasındaki itirazlariyla sıırh olmaksızın takibe konu alacağa ilişkin tüm itiraz ve def'ilerini ileri sürebilmektedir.

Davaya vekáłet, HMK nm 71 ve devami maddelerinde düzenlenmiş olup. 73. maddesi gereğince davaya vekaletin kanuni kapsamı, kanunda özel yetki veriłmesini gerektiren hususlar saklt kalmak üzere büküm kesinleşinceye kadar, vekilin davanı takibi için gereken bütün işlemleri yapmasına, hükmü yerine getirmesine, yargilama giderlerinin tahsili ile buna ilişkin makbuz verilmesine ve bu işlemlerin tamaminm kendisine karşı da yapilabilmesine ilişkin yetkiyi kapsar şeklinde düzentenmiştir. Maddede yeralan düzenleme dikkate almdığında, bir davada verilen vekáletin kapsami, davanın açilmasmdan verilen hükmün yerine getirihmesine, yargilama giderlerinin taħsiline kadar devam edecektir. Madde içeriği bir bütün olarak değerlendirildiğinde, o davada verilen vekáletin kapsamı davanın açılmasından hükmün infazma kadar olan kısm kapsamaktadır.

Avukathık Kanumu'mn 41, maddesinde, belli bir işin takibinden bahsetmekte olup, icra takibi ile dava kısmmn ayrı ayrī belli hir iş olduğuman kabulü gerekmektedir. Zira icra bukukuna göre yapılan takip ve durumuna göre gerekmesi halinde dava açılması ayrı işleri oluşturmaktadır. Ikisi hirbirinin zorunlu olarak devami sayilamayacağmdan belli bir işin takibinden söz edilemeyecekir.Müvekkili tarafmdan vekile icra takibinde, takip ile ilgili işin takibi veriłmiş ise, avukatm görevi hu kısımla sımırlıdır. Müvekkili tarafindan takip sonrasma ilişkin açıłacak dava ile ilgili bir görevlendirme yapıłlmadıysa avukatın takip yükümlülüğü de hułunmayacaktır.

Tebligat Kamumu'nm 11. maddesi gereğince, vekil vasitası ile takip edilen işlerde tebligat vekili yapılır. Bu hüküm ile Avukatłık Kamunu’nun 41. maddesini birlikie değerlendirdiğimizde, vekil ile takip edilen işlerin ayrı ayrı değerlendirilmesi sözkonusudur. Burada murad edilen husus, vekilin takip edeceği somut bir işle görevlendirilmesidir. Dolayısı ile takip ayri bir iştir, sonrasmda açilan dava ayrı bir iştir. Bunlarda vekile tebliğ yapilabilmesi için, ayrı bir vekâlet iradesinin bulunmasi gerekir. Aksinin düşümülmesi halinde, her hir davada ayrı bir iş olduğundan, bir davada genel hir vekáletname ibraz eden avukata, omun vekil olup tüm davalarda tebliğ çikarıłması gerekir ki, höyle bir durum yasa koyucunun amacıı aştğı gibi, vekāletin kapsamım da aşacaktı, vekił ve müvekkiłaçtsmdan öngörülemez ve sürdürülemez bir durum ortaya çıkacaktır.

Tüm bu hususlar dikkate alindığmda: Dairemizin uygulamaları ve görüşü, itiraz üzerine duran takip sonrasıinda, itirazı iptáli davasi açılması halinde, davalı tarafimdan sumulmuş bir vekáletname bulunmaması halinde tebligatim asile çıkarılması gerektiği yönündedir. Bu komuda,dairelerden farkhı kararlar çıktğı da dikkate alindığmda, içtihatłarm birleştirilmesine gerek bulunduğuna ve içtihatlarm da Dairemizin de katldiği, itirazm iptâli davasuda asile tebligat çıkarıłması yömünde birleştiriłmesine gerek olduğu değerlendiriłmektedir ..“ görüşü bildirilmiştr 
7. Yargıtay (Kapatılan) 22. Hukuk Dairesi gõrüş yazısında;
Yargıtay (Kapatılan) 22. Hukuk Dairesi Başkanlığının 18.03.2020 tarihli ve 110215762020/242 Muh. sayıhı yazılarında;
“Yargilamanın hukuka uygun ve sağliklı biçimde sürdürülebilmesi iddia ve savunmanm özgürce ileri sürülebilmesi ve delilleri eksiksiz olarak toplanip tartişılabilmesi, öncelikle tarafların yargilamadan haberdar edilmesi ile olanaklıdır. Hasımsız davałar hariç olmak üzere dava dilekçesi ile duruşma gün ve saati karşı tarafa tebliġ edilmeden ve taraf teşkili sağlanmadan devaya hakilamaz ve yargilama yapilamaz.

Davanm tarafları ile vekillerin davaya ilişkin işlemleri öğrenebilmesi için tebligatin usulime uygun yapıłması, duruşma gün ve saatinin kendilerine bildiriłlmesi gerekmektedir. Duruşma günü ile tebligatın yapıłdīğı tarih arasında makul bir süre olmahdır. Aksi takdirde taraflorın hukuksal haklarıkisitlanmuş ohur.


7201 sayılı Tehligat Kanunu'mun 11. ve Tebligat Kanumu'mun Uygulanmasına Dair Yönetmeliğin 18. madesi gereğince, vekaletname sunulduktan sonra tebligatlarin vekile yapilmasıgerekir. Vekil ile takip edħlen dava da asil duruşma da bizzat bulunsa daħi tebliğin vekile yapılmasızorunłudur. Vekile çıkarılan tebligat kendisine veya kendisi yerine sekreteri veya katibine tebliġedilmelidir. Ancak isticvap yemin gibi şahsa bağhı işlemlerde tebligatm vekile değil, bizzat bu işlemi yapacak asile yapılması yasal zorunluluktur.
Vekilin umumi vekalemame ile yetkilendirilmiş olmasi, müvekkilin talimatiı olmadan tüm davalari takip etme yetki ve sorumluluğunu ona yüklemez.
Dairemiz kararları arasımda açık olarak icra takibine maruz kalan borçhu, vekil marifetiyle takibe itiraz etmiş olduğunda, itiraz üzerine duran icra takibine devam için alacakłmin açuğı itirazm iptali davası bakimmdan itirazi iptali davası dilekçesinin vekile mi, asile mi tebliğ edilmesi gerektiği komusunda karar bulunmamaktadır. Áncak dilekçede bahsí geçen Dairemizin 11/12:2017tarih 2016/27238 esas 2017/28403 karar sayilı ve 19-06/2019 tarih 2017:23085 esas 2019/13425karar sayılı ilamlarimızda uyuşmazlik Tebligat Kamınu ile ilgili olmakla hirlikte açıklama kismmda “vekaletname sumulduktan sonra tebligatm vekile yapılması gerektiği, vekilin umumi vekaletame ile yetkilendirilmiş ołmast, müvekkilin talimatı ołmadan tüm davaları takip etme yetki ve zorunluluğu ona yüklemeyeceği, örneğin ħakkmda icra takibi yapılan borçłu vekili aracıłığıyla takibe itiraz etmişolsada daħi alacaklimm açnğı "itirazın iptali davası" bakmından borçlumun takibe itiraz aşamasmnda yetkili bulunup bulunmadiğmn davanin açiłmasi sirasinda belirli olmadiğidan davaci dilekçesinin vekil yerine asil’e tebliğinin gerektiği ilke olarak belirtilmiştir.
Yargutay 9. Hukuk Dairesi ve Yargitay I3. Hukuk Dairesinin kendi kararları arasmda farklihk olmakla birlikte Yargnay 13. Hukuk Dairesi, Yargitay 11. Hukuk Dairesi kararları ile Yargitay Hukuk Genel Kurulu, Yarguay 15. Hukuk Dairesi ve Yarguay 3. Hukuk Dairesi kararlarıarasmda_ görüş  ayrilikları  olduğu  anfaşılmaktadır.  Ancak_ Dairemizin belirtilen kararlarıuyuşmazhığa ilışkin olmadığindan Içühadı Birleştirmenin tarafı değildir.

Sonuç olarak; Yargıtay'm en önemli göreylerinden birinin bütün yurtta hukuk kurallarınm aynı şekilde uygułanmasıt sağlamak olduğu, talep konusu ile ilgili olarak karar veren Yargitay Hukuk Dairelerinin kendi kararlarī arasmda ve kendi kararları ile diğer Yarguay Daireleri arasıda içtihat aykırılığı bulunduğundan, içtihatlarin “İcra takibine maruz kalan borçhu, vekil marifetiyle takibe itiraz eimiş olduğunda, itiraz üzerine duran icra takibine devam için alacakłmn açtiğı itirazm iptali davası bakımmdan itirazın iptali davası dilekçesinin asil'e teliğ edilmesi gerektiği şeklindeki kararlar doğrultusunda birleştiriłmesi gerektiği" görüşü bildirilmiştir.
II- İÇTİHADI BİRLESTİRME KONUSU İLE İLGİLİ KAVRAM, KURUM VE YASAL DÜZENLEMELER 

A.- MEVZUAT 
A. 1. 2004 SAYILI İCRA VE İFLAS KANUNU 
V. TAKİP TALEBİ
Takip talebi ve muhtevası:
Madde 58  (Değişik: 18/2/1965-538/30 md.)
(Değișik birinci fiıkra: 2/7/2012-6352/9 md.) Takip talebi icra dairesine yazılı veya sözlüolarak ya da elektronik ortamda yapıhır.

Talepte şunlar gösterilir:
1. (Değisik: 2/7/2012-6352/9 md.) Alacakhının ve varsa kanuni temsilcisinin ve vekilinin adi.soyadı; alacaklı veya vekili adına ödemenin yapılacağı banka adı ile hesap bilgileri; varsa Türkiye Cumhuriyeti kimlik numarası veya vergi kimlik numarası; şöhret ve yerleşim yeri; alacakh yabancımemlekette oturuyorsa Türkiye'de göstereceği yerleşim yeri (Yerleşim yeri gösteremezse icra dairesinin bulunduğu yer yerleşim yeri sayılır.);
2. (Değişik: 2/7/2012-6352/9 md.) Borçlunun ve varsa kanuni temsilcisinin adı, soyadı,alacaklı tarafından biliniyorsa Türkiye Cumhuriyeti kimlik numarası veya vergi kimlik numarası,şöhret ve yerleşim yeri;
Bir terekeye karşı yapılan taleplerde kendilerine tebligat yapılacak mirasçılann adı, soyadıbiliniyorsa Türkiye Cumhuriyeti kimlik numarası veya vergi kimlik numarası, şöhret ve yerleşim yerleri;

3. (Değişik: 17/7/2003-4949/12 md.) Alacağın veya istenen teminatın Türk parasıyla tutarı ve faizli alacaklarda faizin miktarı ile işlemeye başladığı gün, alacak veya teminat yabancı para ise alacağın hangi tarihteki kur üzerinden talep edildiği ve faizi;
4. Senet, senet yoksa borcun sebebi;
5. Takip yollanndan hangisinin seçildiği;
Alacak belgeye dayanmakta ise, belgenin ashının veya alacaklı yahut mümessili tarafindan tasdik edilmiş, borçlu sayısından bir fazla örneğinin takip talebi anında icra dairesine tevdii mecburidir.

Alacakliya takip talebinde bulunduğuna ve verdiği belgelere, talep ve takip masraflarına dair bedava ve pulsuz bir makbuz verilir.

VI, ÖDEME EMRİ VE İTİRAZ 
1 - Ödeme emri ve muhtevası:
Madde 60  (Değişik: 18/2/1965-538/31 md.)
(Değişik birinci fıkra: 2/7/2012-6352/10 md.) Icra müdürū takip talebinin bu Kanunda öngörülen şartlan içerdiğine karar verirse ödeme emri düzenler. Talebin kabul edilmemesi halinde verilen karar tutanağa yazılır.

Emir:
1. (Değişik: 2/7/2012-6352/10 md.) Alacaklının veya vekilinin banka hesap numarası hariçolmak üzere, 58 inci maddeye göre takip talebine yazılması lazím gelen kayıtlan,
2. (Değişik: 2/7/2012-6352/10 md.) Borcun ve masrafların yedi gün içinde icra dairesine ait ödeme emrinde yazılı olan banka hesabına ödenmesi, borç, teminat verilmesi mükellefiyeti ise teminatin bu süre içinde gösterilmesi ihtarni,
3. Takibin dayandığı senet altındaki imza kendisine ait değilse yine bu yedi gün içinde bu cihetin aynca ve açıkça bildirilmesi; aksi halde icra takibinde senedin kendisinden sadır sayıtacağı,
Senet altındaki imzayı reddettiği takdirde icra mahkemesi önünde yapılacak duruşmada hazır bulunması; buna uymazsa vakı itirazın muvakkaten kaldınlmasına karar verileceği,

Borcun tamamına veya bir kısmına yahut alacaklmun takibat icrası hakkına dair bir itirazıvarsa bunu da ayni süre içinde beyan etmesi,
Îhtarıni,
4. Senet veya borca itirazını bildirmediği takdirde yukarda yazılı yedi günlük sûre içinde 74üncü maddeye göre mal beyaninda bulunması ve bulunmazsa hapisle tazyik olunacağí; mal beyaninda bulunmaz veya hakikate aykırı beyanda bulunursa ayrıca hapisle cezalandınlacağıihtarıni,
5. Borę ödenmez veya itiraz olunmazsa cebri icraya devam edileceği beyanıní,
Ihtiva eder.
Ödeme emri iki nüsha olarak düzenlenir Bir nüshası borçluya gönderilir, diğeri icra dosyasına konulur. Alacakı isterse kendisine aynca tasdikli bir nüsha verilir. Nüshalar arasında fark bulunduğu takdirde borçludaki muteber sayılır.

Alacakhya verilen nüsha hiçbir resim ve harca tabi değildir.
2  Ödeme emrinin tebliği:
Madde 61  (Değişik: 18/2/1965-538/32 md.)
Ödeme emri borçluya takip talebinden itibaren nihayet 3 gün içinde tebliğe gönderilir. Takip belgeye dayanıyorsa, belgenin tasdikli bir örneği ödeme emńne bağlanır 
Müşterek borçlular aynı zamanda takip ediliyorlarsa hepsinin veya bir kısmının bir mümessil tarafindan temsil edilmeleri hali müstesna olmak üzere her birine ayn ayn ödeme emri tebliğedilmek lazımdır.

Bir borçlu hakkında aymı günde birden ziyade takip talebi varsa icra dairesi bunların ödeme emirlerini aynı zamanda tebliğe gönderir.

Kanunen eklenmesi gereken müddetler saklıdir.
Borçlu hakkında bir icra dairesinde ayn ayn günlerde birden ziyade takip talebinde bulunulmuş ise bunlardan hiçbirinde kendisinden daha eski olan talepten önce ödeme emri tebliğe gönderilemez.


ITiRAZ 
1  Süresi ve şekli:
Madde 62  (Değişik: 18/2/1965-538/33 md.)
Ítiraz etmek istiyen borçlu, itirazıni, ödeme emrinin tebliği tarihinden itibaren yedi gün içinde dilekçe ile veya sözlü olarak icra dairesine bildirmeye mecburdur. (Değişik ikincì eümle: 17/7/20034949/13 md.) İtiraz, takibi yapan icra dairesinden başka bir icra dairesine yapıldığı takdirde bu daire gereken masrafı itirazla birlikte alarak itirazı derhal yetkili icra dairesine gönderir; altınmayan masraftan memur şahsen sorumludur.

(Değişik fikra: 17/7/2003-4949/13 md.) Takibe itiraz edildiği, 59 uncu maddeye göre alacakłının yatrdığı avanstan karşılanmak suretiyle üç gün içinde bir muhtıra ile alacaklıya tebliğedilir.

(Ek fīkra: 17/7/z003-4949/13 md.) Borçlu veya vekili, dava ve takip işlemlerine esas olmak üzere borçluya ait yurt içinde bir adresi itirazla birlikte bildirmek zorundadır. Adresini değiştiren borçlu yurt içinde yeni adres bildirmediği ve tebliğ memurunca yurt içinde yeni adresi tespit edilemediği takdirde, takip talebinde gösterilen adrese çıkanlacak tebligat borçlunun kendisine yapılmiş sayılır.

Borcun bir kismına itiraz eden borçlunun o kısman cihet ve miktannı açıkca göstermesi lazimdır. Aksi takdirde itiraz edilmemiş sayıhr.

(Mülga dördüncü fiıkra: 17/7/2003-4949/103 md.)
Borçlu takibin müstenidi olan senet altndaki imzayı reddediyorsa, bunu itirazında ayrıca ve açıkça beyan etmelidir. Aksi takdirde icra takibi yönünden senetteki imzayı kabul etmiş sayıhır.
Borçluya, itiraz eylediğine dair bedava ve pulsuz bir belge verilir.
2  Itiraz sebepleri:
Madde 63  (Değișik: 17/7/2003-4949/14 md.)
İtiraz eden borçlu, itirazın kaldınlması duruşmasında, alacakhnın dayandığı senet metninden anlaşılanlar dişmda, itiraz sebeplerini değiştiremez ve genişletemez.


3 - Alacakhya verilecek nüsha:
Madde 64  (Değişik: 3/7/1940-3890/1 md.)
Ítiraz, alacaklıya mahsus ödeme emri nüshasına kaydedilir. İtiraz vakı olmazsa bu husus dahi işaret olunur.

Bu nüsha itirazdan sonra veya itiraz múddetinin bitmesi üzerine alacakhya verilir.
4  Gecikmiş itiraz:
Madde 65  (Değişik: 18/2/1965-538/35 md.)
Borçlu kusuru olmaksızın bir mani sebebiyle müddeti içinde itiraz edememiş ise paraya çevirme muamelesi bitinceye kadar itiraz edebilir.

Ancak borçlu, maniin kalktığı günden itibaren üç gün içinde, mazeretini gösterir delillerle birlikte itiraz ve sebeplerini ve müstenidatını bildirmeye ve mütaakıp fikra için yapılacak duruşmaya taallük eden harç ve masraflan ödemeye mecburdur.

Ítiraz üzerine icra mahkemesi ancak gecikme sebebinin mahiyetine ve hadisenin özelliklerine göre takibin tatilini tensip edebilir. İcra mahkemesi, tetkikatını evrak üzerinde yapar. Lüzumu halinde iki tarafiı hemen davetle mazeretin kabule şayan olup olmadığına karar verir. Duruşmaya karar verilmemesi halinde borçludan alınan masraflar kendisine iade olunur.
Mazeretin kabulü halinde icra takibi durur. Aynı celsede alacakh itirazın kaldırıımasım sözlüolarak da istiyebilir. Bu takdirde tahkikata devam olunarak gerekli karar verilir.
Daha önce borçlunun mallarına haciz konulmuşsa mazeretin kabulü karannın tefhim veya tebliği tarihinden itibaren alacakhı yedi gün içinde, icra mahkemesinden itirazın kaldınlmasııistemez veya aynı süre içinde 67 nci maddeye göre mahkemeye başvurmazsa haciz kalkar.
5  İtirazın hükmü :
Madde 66  (Değişik: 18/2/1965-538/36 md.)
Müddeti içinde yapılan itiraz takibi durdunur. Itiraz müddetinde değilse alacaklının talebi üzerine icra memuru takip muamelelerine alacağın tamamı için devam eder, Borçlu, borcun yalnız bir kısmına itirazda bulunmuşsa takibe, kabul ettiği miktar için devam olunur.
Borçlu itirazında imzayı reddetmişse alacakh derhal icra dairesinden tatbika medar imzalann celbini istivebilir.


6  Itirazın hükümden düşürülmesi 
a) Itirazın iptali 
Madde 67  (Değişik: 18/2/1965-538/37 md.)
(Değişik birinci fikra: 17/7/2003-4949/15 md.) Takip talebine itiraz edilen alacakli, itirazın tebliği tarihinden itibaren bir sene içinde mahkemeye başvurarak, genel hükümler dairesinde alacağının varlığını ispat suretiyle itirazın iptalini dava edebilir.

(Değişik: 9/11/1988-3494/1 md.) Bu davada borçlunun itirazının haksızlığına karar verilirse borçlu; takibinde haksız ve kötü niyetli görülürse alacaklı; diğer tarafin talebi üzerine iki tarafın durumuna, davamın ve hükmolunan şeyin tahammülüne göre, red veya hükmolunan meblağın yůzde yirmisinden aşağı olmamak üzere, uygun bir tazminatla mahkum edilir.
İtiraz eden veli, vasi veya mirasçı ise, borçlu hakkında tazminat hükmolunması kötū niyetin sübutuna bağlıdir.

(Mülga dördüncü fikra: 17/7/2003-4949/103 md.)
Birinci fikrada yazılı itirazın iptali süresini geçiren alacaklının umumi hükümler dairesinde alacağını dava etmek hakkı saklıdır.

(Ek fikra: 2/7/2012-6352/11 md.) Bu Kanunda öngörülen icra inkar tazminati, kötü niyet tazminatı ve benzeri tazminatların tespitinde, takip talebi veya davadaki talep esas alınır.
b) İtirazın kesin olarak kaldırılması
Madde 68  (Değişik: 18/2/1965-538/38 md.)
(Değişik birinci fikra: 17/7/2003-4949/16 md.) Talebine itiraz edilen alacakhnın takibi,imzası ikrar veya noterlikçe tasdik edilen borç ikrannı içeren bir senede yahut resmî dairelerin veya yetkili makamlann yetkileri dahilinde ve usulüne göre verdikleri bir makbuz veya belgeye müstenitse, alacaklı itirazın kendisine tebliği tarihinden itibaren altı ay içinde itirazın kaldınlmasınıisteyebilir. Bu süre içerisinde itirazın kaldırlması istenilmediği takdirde yeniden ilâmsız takip yapılamaz.

Borçlu itirazını varit gösterecek hiçbir belge ibraz edemezse icra mahkemesi itirazın kaldınlmasina karar verir.

Itiraz birinci fikrada gösterilen senet veya makbuz yahut belgeye müstenit ise itirazın kaldıniması talebi reddolunur 


Borçlu murisine ait bir alacak için takibedilmekte olup da, terekenin borca batık olduğunu ileri sürerse bu hususta ilam getirmesi için kendisine münasip bir mühlet verilir. Bunun dışında itirazın kaldınlması talebinin kabul veya reddi için ileri sürülen iddia ve savunmalar bekletici mesele yapilamaz.

(Değişik: 9/11/1988-3494/2 md.) Borçlunun gösterdiği belge altındaki imza alacakh tarafindan inkar edilirse hakim, 68/a maddesinde yazilı usule göre yaptığı inceleme neticesinde imzanı alacakhıya ait olduğuna kanaat getirdiği takdirde alacakhnın itirazın kaldırılması talebini reddeder ve alacaklıyı sözü edilen belgenin taalluk ettiği değer veya miktarın yüzde onu oranında para cezasına mahkum eder. Alacakh genel mahkemede dava açarsa bu para cezasmın infazi dava sonuna kadar tehir olunur ve alacaklı bu davada alacağını ve imzanın kendisine ait olmadığını ispat ederse bu ceza kalkar.

Alacaklı duruşmada bizzat bulunmayıp da imza vekili tarafından reddolunduğu takdirde vekil mütaakıp oturumda müvekkilini imza tatbikat için hazır bulundurmaya veya masraflannı vererek davetiye tebliğ ettirmeye mecburdur. Kabule değer mazereti olmadan gelmiyen alacakhı borçlunun dayandığı belgede yazılı miktar hakkındaki itirazın kaldırılması talebinden vazgeçmiş sayılır.
(Ek fikra: 6/6/1985-3222/6 md.; Değişik: 9/11/1988-3494/2 md.) (Değișik birinci cümle:17/7/2003-4949/16 md.) Ítirazın kaldınlması talebinin esasa ilişkin nedenlerle kabulü hålinde borçlu,talebin aynı nedenlerle reddi hâlinde ise alacakli, diğer tarafin talebi üzerine yüzde yirmiden aşağıolmamak úzere tazminata mahkùm edilir. Borçlu, menfi tespit ve istirdat davası açarsa, yahut alacakhı genel mahkemede dava açarsa, hükmolunan tazminatın tahsili dava sonuna kadar tehir olunur ve dava lehine sonuçlanan taraf için, daha önce hükmedilmiş olan tazminat kalkar.
e) İtirazı geçici olarak kaldırılması
Madde 68/a  (Ek: 18/2/1965-538/39 md.)
(Değişik birinci fīkra: 17/7/2003-4949/17 md.) Takibin dayandığı senet hususi olup, imza itiraz sırasında borçlu tarafindan reddedilmişse, alacakl itirazın kendisine tebliği tarihinden itibaren altı ay içinde itirazın geçici olarak kaldınlmasıı isteyebilir. Bu hålde icra hākimi iki taraftan izahat alir.


Senet altındaki imzayı reddeden borçlu takibi yapan icra dairesinin yetki çevresi içinde ise,itirazın kaldırlması için icra mahkemesi önünde yapilacak duruşmada, mazeretini daha önce bildirip tevsik etmediği takdirde, bizzat bulunmaya mecburdur. İcra dairesinin yetki çevresi dışında ödeme emri tebliğ edilen borçlu, istinabe yolu ile isticvabına karar verilmesi halinde, aynı mecburiyete tabidir.
Tatbika medar imza mevcutsa bununla, yoksa borçluya yazdıracağı yazı ve attıracağı imza ile yapılacak mükayese ve incelemelerden veya diğer delil ve karinelerden icra mahkemesi, reddedilen imzanın borçluya aidiyetine kanaat getirirse itirazin muvakkaten kaldınlmasına karar verir, Hakim lüzum görürse, oturumun bir defadan fazla talikine meydan vermiyecek surette, bilirkişi incelemesi de yaptirabilir.
İmza tatbikında Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun bilirkişiye ait hükümleri ile 309 uncu maddesinin 2 nci, 3 üncü ve 4 üncü fikralan ve 310, 311 ve 312 nci maddeleri hükümleri uygulanr.
(Değişik: 9/11/1988-3494/3 md.) Yapılacak duruşmada, yukanda yazılı mazerete dayanmaksizın, borçlumun hazır bulunmaması halinde icra mahkemesince başka bir cihet tetkik edilmeksizin itirazın muvakkaten kaldılmasına ve borçlunun sözü edilen senede dayanan takip konusu alacağın yüzde onu oranında para cezasına mahkumiyetine karar verilir. Duruşmaya gelmeyen borçlunun itirazının muvakkaten kaldırlmasına ve hakkında para cezasına karar verilebilmesi için keyfiyetin davetiyeve yazılması şarttır.
(Değişik: 9/11/1988-3494/3 md.) İcra hakimi, imzanın borçluya aidiyetine karar verdiği takdirde borçluvu sözü edilen senede dayanan takip konusuna alacağın yüzde onu oranínda para cezasina mahkum eder, Borçlu, borçtan kurtulma, menfi tespit veya istirdat davasi açarsa, bu para cezasının infazı dava sonuna kadar tehir olunur ve borçlu açtığı davayı kazanırsa bu ceza kalkar.
Borçlu inkar ettiği imzayi, itirazın kaldırlması duruşmasında ve en geç alacakhının senedin aslıní ibraz ettiği celsede kabul ederse, hakkında para cezası hükmolunmaz ve kendisine yargılama giderleri yükletilmez. Şu kadar ki, kötü niyetle takibe sebebiyet veren borçlu yargılama giderleri ile mülzem olur, Senedin aslt takip talebi anında icra dairesine tevdi edilmiş ise, icra dairesinin yetki çevresi içinde ödeme emri tebliğ edilen borçlu hakkında bu fikra hükmü uygulanmaz.

(Ek: 6/6/1985-3222/7 md.; Değişik: 9/11/1988-3494/3 md.) İtirazın muvakkaten kaldırılmasıtalebinin kabulü halinde borçlu, bu talebin reddi halinde ise alacakl, diğer tarafin talebi üzerine yüzde yirmiden aşağı olmamak üzere tazminata mahkum edilir. Borçlu, borçtan kurtulma, menfi tespit veya istirdat davası açarsa, yahut alacaklı genel mahkemede dava açarsa hükmolunan tazminatın tahsili dava sonuna kadar tehir olunur ve dava lehine sonuçlanan taraf için, daha önce hükmedilmiş olan tazminat kalkar.
Borçlu cari hesap veya kısa, orta, uzun vadeli kredi şeklinde işleyen kredilerde itirazın kesin olarak kaldırılması:
Madde 68/b  (Ek: 9/11/1988-3494/4 md.)
Borçlu cari hesap veya kısa, orta, uzun vadeli kredi şeklinde işleyen kredilerde krediyi kullandıran taraf, krediyi kullanan tarafın kredi sözleşmesinde belirttiği adresine, borçlu cari hesap sözleşmesinde belirtilen dönemleri veya kısa, orta, uzun vadeli kredi sözleşmelerinde yazıhı faiz tahakkuk dönemlerini takip eden onbeş gün içinde bir hesap özetini noter aracılığı ile göndermek zorundadır. (Değisik son cümle: 17/7/2003-4949/18 md.) Sözleşmede gösterilen adresin değiştirilmesi, yurt içinde bir adresin noter aracılığıyla krediyi kullandıran tarafa bildiriłmesi hâlinde sonuç doğurur; yeni adresin bu şekilde bildirilmemesi hälinde hesap özetinin eski adrese ulaştığıtarih tebliğ tarihi sayılir.
Süresi içinde gönderilen hesap özetinin muhtevasına, alındığından itibaren bir ay içinde itiraz etmeyen krediyì kullanan taraf, hesap özetinin gerçeğe aykırılığını ancak borcunu ödedikten sonra dava edebilir.
Kredi sözleşmeleri ve bunlarla ilgili süresinde itiraz edilmemiş hesap özetleri ile ihtamameler ve krediyi kullandıran tarafindan usulüne uygun düzenlenmiş diğer belge ve makbuzlar bu Kanunun 68 inci maddesinin birinci fikrasında belirtilen belgelerden sayılırlar. Krediyi kullanan taraf, itiraz etmediği hesap özetinin dayandığı belgelerde kendisine izafe edilen imzayı kabul etmiş sayılr. Bu hüküm bu Kanunun 150/a maddesinin söz konusu olduğu hallerde de aynen uygulanır.

(Ek fikra: 17/7/2003-4949/18 md.) Krediyi kullanan tarafın kredi hesabının kesilmesine veya borcun ödenmesine ilişkin ihtarname içeriğine itiraz etmiş olmasiı, kredi hesabının kesilmesi ve borcun ödenmesine ilişkin ihtamameden önce tebliğ edilen ve itiraz edilmeyerek kesinleşmişbulunan faiz tahakkuk dönemlerine ilişkin hesap özetlerinin muhtevasina itiraz edilmemiş olmasının sonuçlanni ortadan kaldırmaz. Bu durumda, önceki dönemiere ilişkin kesinleşmiş hesap özetleri hakkında ikinci fikra hükümleri uygulanır.

İtirazın mavakkaten kaldırılmasımın hükümleri:
Madde 69 - (Değişik: 18/2/1965-538/40 md.)
İtirazın muvakkaten kaldırlmasina karar verilir ve ödeme emrindeki müddet geçmiş bulunursa alacakhnın talebi ile borçlunun mallan üzerine muvakkat haciz konur.

İtirazın muvakkaten kaldınlması kararının tefhim veya tebliğinden itibaren yedi gün içinde borçlu, takibin yapildığı mahal veya alacaklının yerleşim yeri mahkemesinde borçtan kurtulma davası açabilir. Bu davanın dinlenebilmesi için borçlunun dava konusu alacağın yüzde 15 ini ilk duruşma günúne kadar mahkeme veznesine nakden depo etmesi veya mahkemece kabul edilecek aynı değerde esham ve tahvilat veya banka teminat mektubu tevdi etmesi şarttır. Aksi takdirde dava reddolunur.

Borçlu yukarda yazili müddet içinde dava etmez veya davası reddolunursa itirazın kaldınlmasıkaran ve varsa muvakkat haciz kesinleşir.

Davanın reddi hakkındaki karara karşı istinaf yoluna başvuran borçlu, aynıca 36 ncı madde hükümlerini yerine getirmek şartiyle, icra dairesinden mühlet istiyebilir.

(Değişik: 9/11/1988-3494/5 md.) Borçtan kurtulma davasında haksız çıkan taraf, dava veya hükmolunan şeyin yüzde yirmisinden aşağı olmamak üzere münasip bir tazminatla mahkum edilir.
Karar ve müddet 
Madde 70  (Değişik: 18/2/1965-538/41 md.)
İcra mahkemesi, itirazın kaldırlması hakkındaki talep üzerine iki tarafı davet eder ve 18 inci madde hükmüne göre karannı verir 


A.2, 6100 SAYILI HUKUK MUHAKEMELERİ KANUNU 
Hukuki dinlenilme hakkı
MADDE 27- (1) Davanın taraflari, müdahiller ve yarglamanın diğer ilgilileri, kendi haklarıile bağlantılı olarak hukuki dinlenilme hakkına sahiptirler.

(2) Bu hak;
a) Yargilama ile ilgili olarak bilgi sahibi olunmasıni,
b) Açıklama ve ispat hakkını,
c) Mahkemenin, açıklamalan dikkate alarak değerlendirmesini ve kararların somut ve açık olarak gerekçelendirilmesini,
içerir.
Davaya Vekâlet 
Genel olarak 
MADDE 71- (I) Dava ehliyeti bulunan herkes, davasını kendisi veya tayin ettiği vekil araciliğıyla açabilir ve takip edebilir.

Davaya vekâlet hakkmda uygulanacak hükümler 
MADDE 72- (1) Davanın vekil aracılığıóla açılması ve takip edilmesinde, kanunlardaki özel hükümler sakhı kalmak üzere, 22/4/1926 tarihli ve 818 sayıl Borçlar Kanununun temsile ilişkin hükümleri uygulanır.

Davaya vekâletin kanuni kapsamı
MADDE 73- (1) Davaya vekalet, kanunda özel yetki verilmesini gerektiren hususlar sakh kalmak üzere, hüküm kesinleşinceye kadar, vekilin davanın takibi için gereken bütün işlemleri yapmasına, hükmün yerine getirilmesine, yargilama giderlerinin tahsili ile buna ilişkin makbuz vermesine ve bu işlemlerin tamamının kendisine karşı da yapılabilmesine ilişkin yetkiyi kapsar 
(2) Belirtilen bu yetkiyi kısıtlamaya yönelik bütün sınırlandıncı işlemler, karşı taraf yönünden geçersizdir.


Davaya vekâlette özel yetki verilmesini gerektiren häller 
MADDE 74-(1) Açıkça yetki verilmemiş ise vekil; sulh olamaz, hâkimi reddedemez,davanın tamamıni islah edemez, yemin teklif edemez, yemini kabul, iade veya reddedemez,başkasını tevkil edemez, haczi kaldıramaz, müvekkilinin iflasını isteyemez, tahkim ve hakem sōzleşmesi yapamaz, konkordato veya sermaye şirketleri ve kooperatiflerin uzlaşma yoluyla yeniden yapılandınlması teklifinde bułunamaz ve bunlara muvafakat veremez, alternatif uyuşmazhk çözüm yollanna başvuramaz, davadan veya kanun yollarından feragat edemez, karşı tarafı ibra ve davasınıkabul edemez, yarglamanın iadesi yoluna gidemez, hâkimlerin filleri sebebiyle Devlet aleyhine tazminat davası açamaz, hangileri hakkında yetki verildiği açıklanmadıkça kişiye sıkı sıkıya bağlıhaklaria ilgili davalan açamaz ve takip edemez.

Dava şartları
MADDE 114- (1) Dava şartlan şunlardır:
a) Türk mahkemelerinin yargı hakkının bulunması.
b) Yargı yolunun caiz olması.
c) Mahkemenin görevli olması.
c) Yetkinin kesin olduğu hâllerde, mahkemenin yetkili bulunması.
d) Tarafların, taraf ve dava ehliyetine sahip olmalan; kanuni temsilin sõz konusu olduğu hällerde, temsilcinin gerekli niteliğe sahip bulunması.

e) Dava takip yetkisine sahip olunması.
f) Vekil aracılığıyla takip edilen davalarda, vekilin davaya vekâlet ehliyetine sahip olması ve usulüne uygun düzenlenmiş bir vekåletnamesinin bulunması.

g) Davacıın yatırması gereken gider avansının yatınımiş olması.
ğ) Teminat gösterilmesine ilişkin kararın gereğinin yerine getiritmesi.
h) Davacıın, dava açmakta hukuki yararının bulunması.
i) Aynı davanın, daha önceden açılmış ve hälen görülmekte olmaması.
i) Aynı davanın, daha önceden kesin hükme bağlanmamış olması.
(2) Diğer kanunlarda yer alan dava şartlarına ilişkin hükūmler sakhıdır 

Dava sartlarmm incelenmesi 
MADDE 115- (1) Mahkeme, dava şartlannın mevcut olup olmadığıni, davanın her aşamasında kendiliğinden araştırr. Taraflar da dava şartı noksanlığını her zaman ileri sürebilirler 
(2) Mahkeme, dava şartı noksanlığını tespit ederse davanın usulden reddine karar verir.Ancak, dava şartı noksanhığının giderilmesi mümkün ise bunun tamamlanması için kesin süre verir.Bu süre içinde dava şartı noksanlığı giderilmemişse davayı dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddeder.

(3) Dava şarti noksanlıği, mahkemece, davanın esasına girilmesinden önce fark edilmemiş,taraflarca ileri sürülmemiş ve fakat hüküm anında bu noksanlık giderilmişse, başłangıçtaki dava şartınoksanhığından ötürü, dava usulden reddedilemez.

Dava dilekçesinin içeriği 
MADDE 119- (1) Dava dilekçesinde aşağıdaki hususlar bulunur:
a) Mahkemenin adi.
b) Davacı ile davalının adi, sovadı ve adresleri.
c) Davacıın Türkiye Cumhuriyeti kimlik numarası.
ç) Varsa taraflann kanuni temsilcilerinin ve davacı vekilinin adi, soyadı ve adresieri.
d) Davanın konusu ve malvarlığı haklarına ilişkin davalarda, dava konusunun değeri 
e) Davacının iddiasının dayanağı olan bütün vakıalann sıra numarası altında açık özetleri.
f) Iddia edilen her bir vakiann hangi delillerle ispat edileceği.
g) Dayanılan hukuki sebepler.
ğ) Açık bir şekilde talep sonucu.
h) Davacının, varsa kamuni temsilcisinin veya vekilinin imzası.
(2) Birinci fikranın (a), (d), (e), (f) ve (g) bentleri dışında kalan hususlanın eksik olmasıhàlinde, hâkim davacıya eksikliği tamamlaması için bir haftalık kesin süre verir. Bu süre içinde eksikliğin tamamlanmaması hâlinde dava açılmamış sayılır.

Dava dilekçesinin tebliği 
MADDE 122- (1) Dava dilekçesi, mahkeme tarafindan davalıya tebliğ edilir. Davalının iki hafta içinde davaya cevap verebileceği tebliğ zarfinda gösterilir.


Dilekçelerin verilmesi 
MADDE 317- (1) Dava açılması ve davaya cevap verilmesi dilekçe ile olur.
(2) Cevap süresi, dava dilekçesinin davalıya tebliğinden itibaren iki haftadır. Ancak mahkeme durum ve koşullara göre cevap dilekçesinin bu süre içinde hazırlanmasının çok zor yahut imkànsız olduğu durumlarda, yine bu süre zarfinda mahkemeye başvuran davalıya, cevap süresinin bitiminden itibaren işlemeye başlamak, bir defaya mahsus olmak ve iki haftayı geçmemek üzere ek bir süre verebilir. Ek cevap süresi talebi hakkında verilen karar taraflara derhâl bildirilir.
(3) Taraflar cevaba cevap ve ikinci cevap dilekçesi veremezler.
(4) Dava ve cevap dilekçeleni yönetmelikte belirlenecek formun doldurulması suretiyle de verilebilir.

A. 3. 6098 SAYILI TÜRK BORÇLAR KANUNU 
Vekâlet Sözleşmesi 
A. Tanumi 
MADDE 502- Vekàlet sözleşmesi, vekilin vekâlet verenin bir işini görmeyi veya işlemini yapmayı üstlendiği sözleşmedir.

Vekâlete ilişkin hükümler, niteliklerine uygun düştükleri ölçüde, bu Kanunda düzenlenmemişolan işgörme sözleşmelerine de uygulanör.

Sözleşme veya teamül varsa vekil, ücrete hak kazanır.
B. Kurulması
MADDE 503- Kendisine bir işin görülmesi önerilen kişì, bu işi görme konusunda resmi sifata sahipse veya işin yapılması mesleğinin gereği ise ya da bu gibi işleri kabul edeceğini duyurmuşsa, bu öneri onun tarafindan hemen reddedilmedikçe, vekâlet sözleşmesi kurulmuş sayıhır.
C. Hükümleri 
I. Vekâletin kapsamı
MADDE 504- Vekaletin kapsami, sözleşmede açıkça gösterilmemişse. görülecek işin niteliğine göre belirlenit.

Vekàlet, özellikle vekilin üstlendiği işin görülmesi için gerekli hukuki işlemlerin yapılmasıyetkisini de kapsar.


Vekil, özeł olarak yetkili kılınmadıkça dava açamaz, sulh olamaz, hakeme başvuramaz, iflas,iflasin ertelenmesi ve konkordato talep edemez, kambiyo taahhüdünde bulunamaz, bağişlama yapamaz, kefil olamaz, taşınmazı devredemez ve bir hak ile sınırlandıramaz.
2. Şahsen ifa, sadakat ve özen gösterme 
a. Genel olarak 
MADDE 506- Vekil, vekàlet borcunu bizzat ifa etmekle yükümlüdür. Ancak vekile yetki verildiği veya durumun zorunlu ya da teamülün mümkün kildığı hàllerde vekil, işi başkasına yaptırabilir.

Vekil üstlendiği iş ve hizmetleri, vekàlet verenin haklı menfaatlerini gözeterek, sadakat ve ozenle yürütmekle yükümlüdür.

Vekilin özen borcundan doğan sorumluluğunun belirlenmesinde, benzer alanda iş ve hizmetleri üstlenen basiretli bir vekilin göstermesi gereken davranış esas alınir.
Vekâleti birlikte üstlenenler, vekâletin ifasından müteselsil olarak sorumludurlar ve yetkilerini başkalarına devir haklan olmadıkça, vekalet vereni, ancak birlikte yaptıkları fiil ve işlemleriyle borç altına sokabilirler,
MADDE 514- Vekilin sözleşmenin sona erdiğini öğrenmeden önce yaptığı işlerden, vekâlet veren ya da mirasçıları sözleşme devam ediyormuş gibi sorumludur.

A. 4. H136 SAYILI AVUKATLIK KANUNU 
Yalnız avukatların yapabileceği işler:
Madde 35  (Değişik: 26/2/1970 - 1238/1 md.)
Kanun işlerinde ve hukuki meselelerde mütalaa vermek, mahkeme, hakem veya yargıyetkisini haiz bulunan diğer organlar huzurunda gerçek ve tüzel kişilere ait hakları dava etmek ve savunmak, adli işlemleri takip etmek, bu işlere ait bütün evrakı düzenlemek, yalnz baroda yazıl avukatlara aittir.

Baroda yazılı avukatlar birinci fikradakiler dışında kalan resmi dairelerdeki bütün işleri de takip edebilirler.


(Değişik üçüneü fikra: 23/1/2008-5728/329 md.) Dava açmaya yeteneği olan herkes kendi davasına ait evrakı düzenleyebilir, davasını bizzat açabilir ve işini takip edebilir. Ancak, Türk Ticaret Kanununun 272 nci maddesinde ön görülen esas sermaye miktarnın beş katı veya daha fazla esas sermayesi bulunan anonim şirketler ile üye sayısı yüz veya daha fazla olan yapı kooperatiflerìsözleşmeli bir avukat bulundurmak zorundadır. Bu fikra hükmüne aykın davranan kuruluşlara Cumhuriyet savcısı tarafından sözleşmeli avukat tayin etmedikleri her ay için, sanayi sektöründe çalişan onalu yaşından büyük işçiler için suç tarihinde yürürlükte bulunan, asgarî ücretin iki aylık brüt tutar kadar idarî para cezası verilir.

Hukuk ve Ceza Muhakemeleri Usulleri kanunları ile diğer kanun hükümleri sakhıdır.
A.5. 7201 SAYILI TEBLIGAT KANUNU 
Vekile ve kanuni mümesile tebligat:
Madde 11 - (Değişik birinci fikra : 6/6/1985 - 3220/5 md.) Vekil vasitasıyla takip edilen işlerde tebligat vekile yapılır. Vekil birden çok ise bunlardan birine tebligat yapılması yeterlidir. Eğer tebligat birden fazla vekile yapıłmış ise, bunlardan ilkine yapılan tebliğ tarihi asıl tebliğ tarihi sayılır.Ancak, Ceza Muhakemeleri Usulu Kanununun, kararların sanıklara tebliğ edilmelerine ilişkin hükümleri sakhdır.

(Ek ikinci fikra: 11/1/2011-6099/4 md.) Avukat tarafindan takip edilen işlerde, avukatin bürosunda yapılacak tebligatlar, resmi çalışma gün ve saatleri içinde yapılir.
Kanuni mümessilleri bulunanlara veya bulunması gerekenlere yapilacak tebligat kanunlara göre bizzat kendilerine yapılması icabetmedikçe bu mümessillere yapılır.
A. 6. TEBLİGAT KANUNUNUN UYGULANMASINA DAİR YÖNETMELİK 
Vekile tebligat 
MADDE 18 - (1) Vekil vasítasıyla takip edilen işlerde tebligat vekile yapılır. Vekile bürosunda yapılacak tebligat, resmì çalışma gůn ve saatleri içinde yapılīr 
(2) Vekil birden çok ise bunlardan birine tebligat yapilması yeterlidir. Eğer tebligat birden fazla vekile yapılmış ise bunlardan ilkine yapılan tebliğ tarihi asil tebliğ tarihì sayılır.Ancak, 4/12/2004 tarihli ve 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun, kararların sanıklara tebliğedilmesine iliskin hükümleri saklıdır 


B. KAVRAMLAR 
B.1. İLAMSIZ İCRA TAKİBİ
İera-ifläs hukukunun diğer adı cebri iera hukukudur. Cebri icra, borçlann Devlet kuvveti yardımı ile (zorla) yerine getirilmesidir (ifa edilmesidir). İki çeşit cebrî icra vardír : 1) Cüz'î icra (icra hukuku), 2) Külli (toplu) icra (iflås hukuku).

Cüzī icrada, borçlunun karşısında bir veya birkaç alacakhısı vardır. Borçlunun malvarlığındaki mal ve haklardan bir veva birkaçı cebrî icranın konusunu teşkil eder. Bu mal ve haklar, cebri icra organlan tarafindan haczedilir, satılir ve elde edilen para ile alacaklnın alacağı ödenir. Geriye para artarsa, bu para borçluya karşı icra takibi yapmamış olan diğer alacakhilara ödenmez, borçluya verilir. Cüz'ì icra (icra hukuku) genel icra hukuku [2004 sayıhı İcra ve İflas Kanunu (İİK) m. 24.153/a; m. 167-170/b; m. 269-276] ve kamu icra hukuku olmak üzere ikiye aynhr. Genel icra hukukunun konusu, kişilerin özel hukuktan (yani sözleşmeden, haksız filden ve sebepsiz zenginleşmeden) doğan alacaklandır. Bu alacaklar, İlK hükümlerine göre tahsil edilir. Genel icra hukuku iki ana bölūme aynılür: 1) İlâmh icra (İÍK m. 24-41), 2) İlämsız icra (lİK m. 42-144/a; m. 167170b; m. 269-269d; m. 272-276) [Kuru, Baki: Iera ve Iflas Hukuku El Kitabı (Kuru, El Kitabi)Ánkara 2013, s. 47, 51, 56].

İcra ve İflas Kanunu ilâmlı icradan başka, yalnız para ve teminat alacaklanı için, ilâmsız icra yollarını da kabul etmiştir. Úç çeşit ilâmsız icra vardır: 1) Genel haciz yolu (IIK m. 46-144); 2)Kambiyo senetlerine mahsus haciz yolu (İK m. 167-170/b; 176/a-176/b); 3) Kiralanan taşınmazlarn ilâmsız icra yolu ile tahliyesi (İIK m.269-276) (Kuru, El Kitabı, s. 175).
Genel haciz yolu, rehinle temin edilmemiş olan ve bir kambiyo senedine de dayanmayan,būtün para (ve teminat) alacaklan için başvurulabilen bir ilâmsız icra yoludur. İlâmsız icra yoluna başvurabilmek için alacağın bir senede (belgeye) bağhı olması gerekli değildir. Alacağı için senedi bulunmayan bir alacakhı da, haciz yolu ile takip yapabilir, ancak, bu hâlde icra takibinin başarı ile sonuçlanabilmesi için, borçlunun borca itiraz etmemesi gerekir (Kuru, El Kitabi, s. 189).

İcra takibinin başłaması için alacakhının icra dairesine yazılı veya sözlü olarak ya da elektronik ortamda bir takip talebinde bulunması gerekir. Takip talebini alan icra müdürü, takip talebinin ÎlIK'nın 58, maddesinde yazılı şartlan içerdiğine karar verirse, takip talebine uygun ödeme emri düzenleyerek borçluya gönderir. Ödeme emri, borçluya tebliğ edilir. Borçlunun bir vekili bulunsa bile, o vekilin icra takibinde borçluyu temsil edip etmeyeceği bilinemeyeceğinden, ödeme emri borçlunun vekiline tebliğ edilemez (Kuru, E7 Kitabı, s. 219). Ödeme emrini alan borçlu takip konusu alacağı ya açık olarak ya da zımni olarak kabul edebileceği gibi, ödeme emrine itiraz da edebilir,
B.2, ÖDEME EMRÍNE İTÍRAZ 
Borçlunun, borçlu olmadığını veya (alacağın müeccel olduğu, şarta bağhı olduğu gibi bir nedenle) alacakhımn takip yapma yetkisi bulunmadığını icra dairesine bildirmesine ōdeme emrine itiraz denir. Ödeme emrine itiraz ÎÎK’min 62 ila 66. maddeleri arasında düzenlenmiştir 
Ödeme emrine itiraza hakkı olan kişi, takip talebi ve ödeme emrinde borçlu olarak gösterilmişve kendisine bu sifatla ödeme emri tebliğ edilmiş olan borçludur (lK m, 62/1). Takip ehliyetine sahip olan borçlu (kendisi) ōdeme emrine itiraz edebilir. Borçlu, bir vekil (avukat) vasitasıyla da ödeme emrine itiraz edebilir. Ödeme emrine itiraz etmek 1136 sayıl Avukathk Kanunu'nun 35maddesinin 1. fikrası anlamında bir adli işlem olduğundan, borçlunun vekili sifatıyla ödeme emrine itiraz eden kişinin baroda yazıhı avukat olması gerekir. Avukat olmayan kişinin borçlunun vekili sifatyla yaptığı itiraz geçerli değildir (Kurn, El Kitahi, s. 231).

Kanun koyucu ödeme emrine itiraz içeriği konusunda borçluyu sınırlayıcı herhangi bir dūzenlemeye yer vermemiştir. Borçlunun borca itiraz ederken itiraz sebeplerini aynca ve açıkça bildirme zorunluluğu bulunmamaktadır. Borçlunun yalnız “Itiraz ediyorum" demesi dahi yeterlidir ve borca itiraz olarak kabul edilir. Ancak iki häl yönünden itiraz iradesinin açıkça belirtilmesi zorunlu görülmüştür. Bunlardan ilki “Borcum bir kismına itiraz eden horçhumun o kısman cihet ve miktarımı açıkca göstermesi lazımdır. Aksi takdirde itiraz edilmemiş sayılır." şeklindeki İiK'nın 62.maddesinin 4. fikrası gereğince kısmi itiraz, diğeri ise “Borçlu takibin müstenidi olan senet altmdaki imzayı reddediyorso, bunu itirazında ayrıca ve açıkça beyan etmelidir. Aksi takdirde icra takibi yönünden senetieki imzayı kabul etmiş sayılır" şeklindeki ayn maddenin 5. fikrasında düzenlenen imzaya itiraz hâlidir.


Borçlunun ödeme emri tebliğinden itibaren yedi gün içinde ödeme emrine itiraz etmesi ile icra takibi kendiliğinden durur (İK m. 66/1). Alacaklımın, itiraz ile duran takibe devam edebilmesi için borçlunun itirazını hükümden düşürtmesi gerekir. Bunun için alacaklı itirazı hükümden düşürebilmek için itirazın kaldırılmasını (İIK m. 68-70) talep edebileceği gibi, itirazın iptali davasıda (1IK m. 67) açabilir.

B.3. ITİRAZIN İPTALİ DAVASI 
Ícra ve İflas Kanunu'nun “Itirazm iptali" başlıklı 67, maddesinde düzenlenmiş olan itirazın iptali davasının konusu icra takibine konu edilen alacaklar olup, davanın amacı itirazla duran takibin devamını sağlamaktır. Bu dava, yargılama usulü bakımından genel hükümlere yani 6100 sayılıHukuk Muhakemeleri Kanunu'na (HMK) tabidir. Itirazın iptali davasında görevli mahkeme HMK’nın I ilâ 4. maddelerine göre belirlenir.

İtirazın iptali davası takip alacaklısı tarafindan ödeme emrine itiraz etmiş olan borçluya karşıaçılir; yani davacı alacakhi, davali ise takip borçlusudur.

İtirazın iptali davasının açılabilmesi ve davanın esası hakkında inceleme yapılabilmesi için dava şartlannın bulunması gerekir, Dava şartları, mahkemece davanın esası hakkında yargılama yapılabilmesi için gerekli olan koşullardı. Diğer bir anlatımla; dava şartlan dava açılabilmesi için değil, mahkemenin davanın esasına girebilmesi için aranan “kami düzeni" ile ilgili zorunlu koşullardır Mahkeme, hem davanın açıldığı günde hem de yargılamanın her aşamasında dava şartlarının mevcut olup olmadiğını kendiliğinden araştinp incelemek durumunda olup, taraflar da dava şartı noksanlığını her zaman ileri sürebilirler (HMK m. 115/1). Dava şartlan dava açılmasından hüküm verilmesine kadar var olmalıdır. Dava şartlannın davanın açıldığı günde bulunmaması ya da bu şartlardan birinin yargılama aşamasında ortadan kalktığıın öğrenilmesi durumunda, mahkemenin davayı dinlenebilir olmadiğından reddetmesi gerekir. Dava şartı noksanlığının tespit edilmesi hâlinde davanın usulden reddine karar verilir, ancak dava şartı noksanlığının giderilmesi mümkün ise bunun tamamlanması için ilgili tarafa kesin süre verilerek, bu süre içinde dava şartı noksanhığıgiderilmemişse davanın dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddine karar verilir (HMK m 115/2).

Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 114. maddesinde düzenlenmiş olan genel dava şartlarınıbaşlıca üç gruba ayırmak mümkündür.

1) Mahkemeye ilişkin dava şartlan (yargı yetkisi, yargı yolu, görev ve kesin yetki),
2) Taraflara ilişkin dava şartları (davada iki tarafin bulunmasi, taraf ve dava ehliyeti, kanuni temsil, dava takip yetkisi, davaya vekâlet ehliyeti ve geçerli bir vekâletname butunmasi),
3) Dava konusuna ilişkin dava şartlan (hukuki yarar, kesin hüküm bulunmaması, davanın derdest olmamasi).

Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nda bu dava şartlarna, gider avansının ve teminatın yatınımışolması şartı da eklenmiş ve ayrıca diğer kanunlarda yer alan dava şartlarına ilişkin hükümler de sakli tutulmuştur. Bu dava şartlarının tamamı itirazın iptali davast için geçerli olduğu gibi, ayrica itirazın iptali davasinda özel dava şartlariı da vardir.

Ítirazın iptali davasının açılabilmesi için; ilamsız takip yapıłmış olması, borçlunun yasal sūresi içerisinde yapılmış geçerlì bir itirazımın bulunması, itirazın alacaklıya (davaciya) tebliğinden itibaren alacaklının bir yıl içinde mahkemeye başvurmuş olması yasal koşullannın gerçekleşmesi gereklidir.
Borçlu sadece icra dairesinin yetkisine itiraz etmişse, alacakliı genel mahkemede dava açamaz (IIK m. 50/2). Borçlu (müflis), yeni mal iktisap etmediği sebebine dayanarak odeme emrine itiraz ederse (ÎK m. 251) veya borçlunun sadece derdestlik sebebine dayanarak itiraz etmiş olması hàlinde de alacaklı itirazın iptali davası açamaz. Borçlunun bu itirazlarının kaldırıiması için alacakhının, icra mahkemesine başvurmasi gerekir.

Dava dilekçesinde bulunması gereken unsurlar ise HMK'nın 119. maddesinde düzenlenmişolup, itirazın iptali davasında da bu hüküm uygulanır. Bu maddenin 1. fikrasında dava dilekçesinde bulunması gerektiği hüküm altına alınan unsurlann bir kısmı dava dilekçesinde mutlaka bulunmasıgereken zorunlu unsurlardir. Bazıları ise dava dilekçesinde bulunması zorunlu olmayan, ihtiyari niteliktedir. Zorunlu unsurlar davanın temelini oluşturur; bunlar hukuki güvenlik ve açıklığısağladığından kamu yararı amacı taşıt. Hâkimin taraflarn talebine ve uyuşmazlığın esasına uygun inceleme yaparak karar vermesini temin etmesi yanında davalının da etkili savunma yapmasına 

hizmet etmek sureti ile onun menfaatini korur. HMK'nın 119. maddesinin 2. fikrası uyarınca "Birinci fikranın (a), (d). (e), (f) ve (g) bentleri dişmda katan hususlarin eksik olması hâlinde, hákim davacıiya eksikliği tamamlaması için bir haftalik kesin süre verir. Bu süre içinde eksikliğin tamamlammamasıhálinde dava açımamış sayılır". Şu hâlde mahkemenin adı, dava konusu ve değeri, vakıalar, deliller ve hukuki sebepler dışında kalan unsurlardan herhangi birinin eksik bırakılmış, yazılmamış olmasıdurumunda, hâkim tarafindan verilen bir haftalik kesin süre içerisinde eksiklik tamamlanmadığıtakdirde davanin açıłmamış sayılmasına karar verilir.

Diğer taraftan HMK’nın 122 ve 317. maddelerinde dava dilekçesinin davalya tebliğ edileceği hükme bağlanmıştır.

Davacı kendisini bir vekil vasitasıyla temsil ettiriyorsa dava difekçesinde vekilinin adı, soyadıve adresi de yazılmalıdır. Davalının bir vekili olsa dahi dava dilekçesinde onun adı yazılamaz. Dava açılırken (o davada) vekilinin kim olacağı bilinemeyeceğinden, dava dilekçesine davalı vekilinin isim ve adresinin yazılmasına olanak ve gerek yoktur. Davahının bir genel (umumi) vekili olsa bile,dava dilekçesine genel vekilin isim ve adresi yazılarak, dava dilekçesi bu genel vekile tebliğedilemez (Kuru, Baki: Hukuk Muhakemeleri Usulü, İstanbul 2001, C. 2, s. 1586; Yilmaz, Ejder:Hukuk Muhakemeleri Kammu Şerhì, Ankara 2012, s. 791; Pekcantez, Hakan: Medeni Usul Hukuku,C. II, Istanbul 2017, s. 1132; Aslan, Ramazan/ Yilmaz, Ejder: Ayvaz Taşpınar, Sema/ Hanağasi,Emel: Medeni Usul Hukuku, Ankara 2020, s. 278).

Davanın açılması üzerine mahkeme hukuki dinlenilme hakkına (HMK m. 27) uygun davranma ilkesi uyarınca davalı tarafa savunma hakkını kullandutmak ve buna uygun ortamıoluşturmak zorundadır, Anayasal bir hak olan iddianın karşılığımi, savunmada bulunma hakkıoluşturur. Anayasanın 36. maddesinin 1. fikrasında “Herkes meşru vasua ve yollardan faydalanmak suretiyle yargı mercileri ónünde davaci veya davali olarak iddia ve savunmada bulunma hakkına sahipır" denilmek suretiyle savunma hakkının da temel bir hak ve özgürlük olan hak arama özgürlüğünün boyutlarndan birisinin oluşturduğu açıkça ifade edilmiştir. Savunmada bulunma bir yük değil, sadece anayasal bir haktır. Bu hakkı kullanıp kullanmamak tümüyle davalı tarafin iradesine bırakılmıştır. Savunma hakkı sadece hukuki dinlenilme hakkıyla değil, yargılamaya ilişkin 

bir temel hak olan adil yargılanma hakkının hakkaniyete uygun yargılanma unsuruyla da organik bağlılığı bułunan bir hak konumundadır. Hakkaniyete uygun yargılanma denildiğinde ön plana çıkan temel öğe mahkemenin silahlann eşitliği ilkesine uygun bir davranış sergilemesidir. Mahkeme eşitlik temeline dayalı olarak sadece iddia hakkının değil savunma hakkının kullanımını da sağlamak ve buna uygun ortamı yaratmakla ödevlidir. Davalıya gereklerine uygun şekilde savunma hakkıtamınmadan adil bir yargilamadan ve onun ürünü olan gerçeğe uygun ve tarafları tatmin eden bir karann verilmesinden söz edilemez. Dava hakkı gibi, savunma hakkı da sübjektif bir kamu hakkıdır (Tanriver, Süha: Medeni Usul Hukuku, C. 1, Ankara 2020, s. 671). Kanunda belirtilen istisnalar dışında häkim iki tarafi dinlemeden ve davahyı savunmasını bildirmek için davet etmeden hüküm veremez. Dava dilekçesinin tebliği üzerine davalt, davayı kabul edebileceği gibi davaya cevap da vermeyebilir. Davah, dava dilekçesinin kendisine tebliğinden itibaren iki haftalık süre içerisinde bir cevap dilekçesi hazırlayarak savunma sebeplerinì de bildirebilir.

İtirazın iptali davasında, davalı borçlu icra dosyasında ileri sürdüğü itirazlar dışındaki itirazlarıní da cevap süresi içinde ileri sürebilir. Eğer cevap süresi içinde davalı diğer itirazlanmı ileri sürmezse mahkeme bunlan kendiliğinden göz önüne alamaz, takibe itiraz edilirken bildirilen sebeplerle sınırlı araştrma yapmak durumunda kalır. İtirazın iptali davası yargılama usulübakımından genel hükümlere tabi olduğundan, ispat külfeti normal bir alacak davastndaki ile aynıdır.Ancak her iki dava ispat yöntemleri ve hukukî sonuçlan bakımından farkhlıklar göstermektedir. Bu bağlamda belirtmek gerekirse HMK'nın 190. maddesi gereğince ispat yükü, Kanun'da özel düzenleme bulunmadıkça, iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa aittir. Bu genel kuralın dışında bazı hàllerde ispat yükù yer değiştirerek davah tarafa da geçebilir.

B.4. ITÍRAZIN iPTALI DAVASININ BENZER DAVALARLA KARŞILAŞTIRILMASI 

B.4.1. İtirazın İptali Davasının İtirazın Kaldırıması Yolu İle Karşıdłaştırıdması
Itirazın kaldınıması borçlunun itirazı ile duran (iK m. 66) ilamsız icra takibine (ilamsız icra prosedürü içinde) devam ediłmesini sağlayan (İİK m. 78) bir yoldur. Itirazın kaldınlması talebi bir 

dava değildir. Para (ve teminat) alacakları için ilamlı icradan başka, ayn bir ilamsız icra yolu kabul edilmesinin amacı, alacakhnın yalnız ilâmsız icra prosedürü içinde genel mahkemeden bu konuda bir ilam almadan, çabuk ve basit bir şekilde alacağına kavuşmasını sağlamaktır. Alacaklıya, borçlunun itirazımı hükümden düşürmek için yalniz itirazın iptali davası açma imkânı tanınsa idi, borçlu hiç bir hakh nedene dayanmayan bir itiraz ile alacaklıyı mahkemede dava açmaya zorlayabilir ve bununia ilamsız icra yolunu işlemez hâle getirebilirdi. İşte bu sakıncayı onlemek ve ilamsiz icranın amaçedindiği çabukluk ve basitlik ilkelerini gerçekleştirmek için borçlunun itirazının ilamsız icra prosedürü içinde kaldırlmasını sağlamak üzere itirazın iptali davasından başka icra mahkemesinde itirazın kaldınlması yolu kabul edilmiştir (İiK m. 68-70). Alacaklıya, borçlunun itirazımı icra mahkemesinde çabuk ve basit bir şekilde kaldırtmak imkànü tanırken, borçlunun hakkının (savunma imkänının) tehlikeye sokulmaması gerekir. Yani, ancak borçlunun gerçekten borçlu olduğu hakkında güçlü delillerin bulunması hâlinde, alacakh icra mahkemesinden itirazın kaldınlmasınıisteyebilmelidir. Bu nedenle, alacağı İK'nn 68-68/a maddelerinde sayılan belgelerden birine bağlıolmayan alacakli, icra mahkemesinden itirazın kaldınlmasını isteyemez (yalmz, mahkemede itirazın iptali davası açabilir). Başka bir deyimle, yalnız, takip konusu alacağın İİK'nın 68-68/a maddelerinde sayılan belgelerden birine bağlı olması hälinde, alacaklı icra mahkemesinden itirazıkaldınlmasım isteyebilir (Kuru, El Kitabi, s. 275-276).
İtirazın kaldıniması da kendi içinde, itirazın kesin olarak kaldırılması (İfK m. 68) ve itirazın geçici olarak kaldıniması (İIK 68/a, 69) olmak üzere ikiye ayrlır. Borçlunun borca itiraz etmesi hâlinde itirazın kesin kaldınlması yoluna, imzaya itiraz etmesi hâlinde ise itirazın geçici kaldınlmasıyoluna başvurulabilir.
Borçlu vekili aracılığı ile ödeme emrine itiraz etmiş ise, icra mahkemesi borçlunun (kendisini değil) vekilini duruşmaya çağırr (Tebligat Kanunu m. 11). Ancak itirazın geçici kaldınlmasında,borçlunun kendisinin duruşmaya çağınlması zorunludur (Kuru, El Kitabt, s. 232).

a) İtirazın İptali Davasını İtirazı Kesin Kaldırılması Yolu İle Karşılaştırdması;
İtirazın kaldınlması icra mahkemesinden talep edildiği hâlde, itirazın iptali davası genel mahkemelerde açılır. İtirazin kaldırlması ilamsız icra prosedůrü içinde devam edilmesini sağlayan bir yol olup, bir dava değildir. İtirazın iptali ise genel hükümlere göre bakılan bir davadır.
Itirazın kesin olarak kaldınlması, borçlunun itirazınin alacaklıya (varsa vekiline) tebliğinden itibaren altı ay içinde talep edilmesi gerektiği hālde, itirazın iptali davası borçlunun itirazinin alacaklıya (varsa vekiline) tebliğinden itibaren bir yıl içinde açılması gerekir. Belirtilen bu süreler hak düsürücü süre olup håkim tarafndan re'sen gözetilir.

İtirazın kesin olarak kaldırımasi, bir para veya para ile gösterilen teminat ve likit olan alacaklarda ve bu alacaklann İK'nın 68, maddesinde yazilı belgelere dayanması hàlinde talep edilebildiği hàlde, itirazın iptali belgeye bağl olsun veya olmasın ya da belgeye bağlı olmakla birlikte likit olmayan her türlü alacaklarda da istenebilir.

Borçlu itirazin iptali davasında, daha önceden icra dairesine bildirmiş olsun ya da olmasın,süresinde vereceği cevap dilekçesinde her türlü savunma sebeplerini ileri sürebilir. Ödeme emrine itiraz ederken ileri sürdüğù itiraz sebepleri ile de bağlı değildir. İtirazın iptali davası yargılama usulübakımından HMK'nın genel hükümlerine tabii olup. ÎIK'nın 63. maddesi itirazın iptali davasında uygulanmaz. İtirazın kesin olarak kaldınlmasında ise borçlu, icra mahkemesindeki itirazın kaldırlması duruşmasında, alacaklımın icra takibinde dayandığı senet metninden anlaşılanlar dışında,itiraz sebeplerini değiştiremez ve genişletemez. Ícra mahkemesinde uygulanacak inceleme usulü ise ÎIK'nın 18. maddesinde düzenlenmiş olup, yapılan atıf nedeniyle itirazın kaldırıiması talebinin incelenmesinde basit yargılama usulü (HMK m. 316-322) uygulamr.

Itirazın iptali davasında, davacı davasını tamamen islah edebileceği gibi, davalı taraf da karşıdava açabilir, İtirazın kaldınlmasında ise ıslah veya karşı dava açılması mūmkün değildir.

Borçlu, icra dairesine itirazlannı bildirirken sadece borca veya imzaya itiraz etmiş ise alacaklı itirazın iptali davası açabileceği gibi, icra mahkemesine başvurarak itirazin kaldırılmasıisteminde de bulunabileceği hàlde, borçlu sadece yetki itirazında bulunmuş ise alacakhı genel mahkemeye başvurup itirazın iptali davası açamaz. Bu durumda alacaklı yalnız icra mahkemesinden itirazın kaldınlmasını isteyebilir (İiK m. 50/2).
İtirazın kesin olarak kaldıniması talebiyle icra mahkemesine başvurulduğunda maktu harçalınır ve yapilacak inceleme sonucunda maktu vekâlet ücretine hükmedilir. Itirazın iptali davası ise,genel hükümlere göre harca tabidir. Tafep edilen alacağın miktarına göre nispi harç yatınlarak açılır ve dava sonunda nispi vekálet ücretine hükmedilir. Alacakl icra dairesinde takip talebinde bulunurken yatiırmış olduğu harci, açtiğı itirazın iptali veya eda davasinda yatırması gereken harca mahsup edebilir (Harçlar Kanunu m. 29/il). Fakat alacakli, aynı mahsup işlemini icra mahkemesine başvurup, itirazın kaldırlmasını istemesi hâlinde yapamaz,
İtirazın kesin kaldınlması talebinin reddi veya kabulüne ilişkin icra mahkemesi tarafindan verilen kararlar maddi anlamda kesin hüküm teşkil etmez. Sadece yapılan takip bakımindan taraflarıbağlar ve takip hukuku bakımından kesin hüküm oluşturur. Bu nedenle, itirazın kesin olarak kaldınlması talebinin kabulü hālinde borçlu, alacaklıya karşı genel mahkemede IiK'nın 72. maddesi gereğince menfi tespit davası veya borcu cebren ödemek zorunda kalmiş ise ayni madde gereğince istirdat davası açabilir. İtirazın kesin kaldırıması talebinin reddi hâlinde ise alacakhi, aynı alacak için genel mahkemede itirazın iptali davası veya alacak (eda) davası açabilir. Ítirazın iptali davası ise,genel hükümlere göre genel mahkemelerde görülen bir dava olduğundan, bu dava sonucunda verilen hükūm maddi anlamda kesin hüküm teşkil eder.
İtirazın kesin kaldıiması talebinin reddi veya kabulüne ilişkin icra mahkemesi kararlarına karşı alacaklı veya borçlu ÎK'nın 363 ve devamı maddelerine göre kanun yollarına başvurabilir.Ancak bu kararlar maddi anlamda kesin hüküm teşkil etmedikleri için yargılamanın yenilenmesi yoluna başvurulamaz. İtirazın iptali talebinin reddi veya kabulüne ilişkin mahkemelerce verilen kararlara karşı başvurulacak kanun yolları ise HMK'daki genel hükümlere tabidir.

b) İtirazın İptali Davasıın Itirazın Geçici Kaldırıdması Yolu İle Karşılaştırılması;İcra ve İflas Kanunu'nun 68/a maddesinde düzenlenen itirazın geçici kaldırıfması, alacağın adi bir senede (belgeye) dayandığı ve bu adi senet altındaki imzanın borçlu tarafindan inkâr edildiği durumlarda söz konusu olur. Borçlu itirazında takip dayanağı adi senetteki imzayı inkàr ederse alacakhı (varsa vekili) itirazın kendisine tebliği tarihinden itibaren altı ay içinde itirazın geçici olarak kaldırlmasını icra mahkemesinden isteyebilir. İtirazın geçici olarak kaldırılması karan üzerine alacakli, borçlunun mallan üzerine ancak geçici haciz koydurabilir, takibin devamını isteyemez.Borçlu süresinde borçtan kurtulma davası açtığı takdirde takip durur (İİK m. 69/2) ve bu durum dava sonuçlanincaya kadar devam eder.
Borçlu itirazın iptali davasında daha önceden icra dairesine bildirmiş olduğu itiraz sebepleri ile bağhı olmadığı hàlde itirazın geçici olarak kaldırılmasında borçlu, alacaklının dayandiğı adi senetteki imzasını inkâr etmek istiyor ise bunu ancak itiraz süresi içinde açıkça ve aynica bildirmesi gerekir (IIK m. 60/3, 62/5).
İcra mahkemesi itirazın geçici kaldınlması talebi üzerine imza tatbikinde İIK'nın 68/a maddesinin 4. fikrasına göre HMK'nın bilirkişiye ait hükümlerini uygular. Ancak itirazın kesin olarak kaldınimasında olduğu gibi, geçici olarak kaldınlmasında da tanık ve yemin deliline başvurulması söz konusu değildir. İtirazın iptali davasında ise genel hükümlere göre deliller incelenir. Bunun dışındaki hällerde ise itirazın kesin kaldınlması ile itirazın iptali davası arasındaki farklar burada da mevcuttur.
B.4.2. Itirazın İptali Davasının Borçtan Kurtulma, Menfi Tespit ve İstirdat Davaları Île Karşılaştırılması
Ítirazın iptali davası icra takibine borçlu tarafindan itiraz edilmesi hâlinde alacaki tarafindan genel mahkemelerde borçlu aleyhìne açılmaktadır. Alacakhının başlattığı icra takibi üzerine, takibin borçhusu tarafindan alacakli aleyhine, yine genel mahkemelerde açılan davalara borçtan kurtulma,menfi tespit veya istirdat davalar adi verilmektedir.
Ödeme emrine itiraz edilmemesi sonucu takibin kesinleşmesi takip hukuku yönünden sonuçdoğurur. Ödeme emrine itiraz edilmemesi borcun kabul edildiğine veya takip borçlusunun borcunu ikrar ettiğine dair maddi hukuk yönünden bir karine teşkil etmez.


Takip borçlusunun maddi hukuk bakımından borçlu olmadığı hâlde ödeme emrine itiraz etmeyi şu veya bu nedenle ihmal etmesi veya itiraz edipte bu itirazını icra mahkemesinde İİK'nın 68.maddesindeki belgelerden biri ile ispat edememesi nedeniyle hakindaki icra takibi kesinlemis olabilir. Böyle bir borçlu aslında borçlu olmadığını iddia ettiği parayı ödemek zorundadır, çünkü icra takibi kesinlemiştir. Ancak maddi hukuk bakmından gerçekten borçlu olmadığını iddia eden böyle bir borçluya borçlu olmadığını genel hükümlere göre tespit ettirmek imkânı da tanınmalıdır. İşte kanun alacakli ile borçlu arasinda bu menfaat mücadelesinde iki tarafin menfaatini mümkün olduğu kadar telif eden (bağdaştıran) iki müeesese kabul edilmiştir ki bunlar İK'nin 72 maddesinde düzenlenmiş olan menfi tespit ve istirdat davalaridir Davalı tarafindan varlığı iddia edilen bir hukuki ilişkinin mevcut olmadığının (yok olduğunun) tespiti için açılan davaya menfi (olumsuz) tespit davası denir. Borçlu icra takibinden önce veya takip sirasinda (takipten sonra) borçlu bulunmadiğınin tespiti için menfi tespit davasi açabilir. Borçlu çeşitli nedenlerle borçlu olmadığını bildirebilir, Bu nedenler İcra-iflas hukukuna değil maddi hukuka (mesela borçlar hukukuna, ticaret hukukuna) ilişkindir. Menfi tespit davası gerek maddi hukuk gerek usul hukuku bakımından genel hükümlere tabi bir davadır /Kuru, Baki: Ícra ve Iflâs Hukukunda Menfi Tespit Davası ve İstirdat Davası (Kuru, Menfi Tespit ve Istirdat Davasi)-Ankara 2003, s. 9-11],
Menfi tespit davası borçlunun borcu henüz ödemeden önce borçlu bulunmadığının tespiti için açabileceği bir davadır. Borçlu borcu icra dairesine ödedikten sonra artık menfi tespit davası açamaz,istirdat davası açabilir, Borçlu olmadığı kanısında bulunan borçlu, borçlu olmadiğını tespit ettirmek için icra takibi devam ederken alacakhya karşı menfi tespit davası açabilir ve bu davada icra veznesindeki paranín alacaklıya ödenmemesi için ihtiyati tedbir karan (JIK m. 72/3) alabilir. Borçlu böyle bir menfi tespit davasi açnamiş ve borcu cebri icra tehdidi altinda ödemiş ise ödemiş olduğu paranın kendisine geri verilmesi için alacaklıya karşı istirdat davası açabilir (İiK m. 72). Borçlu menfi tespit davası açmamiş olması hàlinde bu dava sırasında ihtiyati tedbir kararı verilmemiş olmasınedeniyle borç alacaklya ödenmiş olursa menfi tespit davasına istirdat davası olarak devam edilir (ÎÍK m. 72/6). İcra takibine konu parayı ödemiş olan borçlu istirdat davası yerine yalnız menfi tespit davası açamaz. Çūnkû eda (istirdat) davası açılması mümkün olan hallerde tespit davası açılamaz.

Menfi tespit ve istirdat davalannın amacı aynıdır. Borçlunun takip konusu yapılan alacağın borçlusu bulunmadığının tespiti. Istirdat davasında borçlunun borcu bulunmadığının tespitinden başka ayrıca ödenmiş olan paranın geri verilmesi de istenir (Kuru, Menfi Tespit ve Ístirdat Davast, s. 233-235).
Borçtan kurtulma davası ise ÎIK'nın 69. maddesinde düzenlenmiştir. Íera mahkemesince itirazıgeçici olarak kaldınlan (İiK m. 68/a) borçlu, aleyhine başlamış olan icra takibine devam edilmesini önlemek için (eğer kendisini hakh görüyorsa), yedi gün içinde genel mahkemede bir dava açabilir;buna borçtan kurtuima davası denir. İcra mahkemesi, itirazın geçici kaldınlmasına karar verirken icra hukuku kurallarına göre inceleme ile yetinmektedir, bu nedenle, icra mahkemesi karan maddi anlamda kesin hüküm teşkil etmez. İcra mahkemesinin karan, borçlunun genel mahkemede dava açarak maddi hukuk bakımından borçlu olmadığını tespit ettirmesine engel değildir. İşte bu nedenle borçluya yedi gün içinde genel mahkemede bir borçtan kurtulma davası açma hakkı tanınmıştır Borçtan kurtulma davasi, hukuki niteliği bakımından bir menfi tespit davasıdır, Borçlunun, icra takibi sonuçlanıncaya kadar menfī tespit davası açma hakkı vardır (İiK m. 72). Ancak borçlu, menfi tespit davasını itirazin geçici kaldırlması karanndan itibaren yedi gün içinde açarsa, dava borçtan kurtulma davası ismini alīr. Şu hàlde, borçtan kurtulma davast, icra hukukuna mahsus teknik bir terimdir ve ancak itirazın geçici kaldıniması karan üzerine yedi gün içinde açılan menfi tespit davasına verilen bir isimdir. Bu yedi gün geçtikten sonra, borçlunun borçlu olmadiğının tespiti için açacağı bütün davalar normal birer menfi tespit davasıdır (ÎIK m. 72) (Kuru, El Kitabi, s. 328).
Borçtan kurtulma davası, itirazın iptali davasına (İÍK m. 67) benzemektedir. Şu anlamda ki,iera takibi konusu alacağın gerçekten mevcut olup olmadığı genel mahkemeler tarafindan (medeni usul hukukundaki) genel hükümlere göre araştınlıp tespit edilmektedir. Yalmz, burada taraflarn rolüdeğişiktir. İtirazın iptali davasını alacakhı (borçluya karşı) açtığı hâlde, borçtan kurtulma davasıborçlu tarafindan (alacaklıya karşı) açılır. Borçtan kurtulma davasının dinlenebilmesi için, genel dava şartlanndan başka, özel bir dava şartı daha kabul edilmiştir. Borçtan kurtulma davasının dinlenebilmesi için borçlunun, ilk duruşma gününe kadar (en geç ilk duruşmada) dava konusu alacağın yüzde onbeși oranında bir teminat göstermesi şarttr (İİK m. 69/2) (Kuru, El Kitabı s. 331).

İtirazın iptali davasında olduğu gibi, borçtan kurtulma, icra takibinden sonra açılan menfi tespit veya istirdat davasında da öncelikle takip alacaklısı tarafindan başlatılmöş geçerli bir icra takibinin bulunması gerekir. İtirazın iptali, borçtan kurtulma, icra takibinden sonra açılan menfi tespit ve istirdat davalan, icra takibinin taraflan arasında görülür. Bu davalar Icra ve Iflas Kanunu'nda düzenlenmiş ve dayanağı icra takibi olmasına rağmen yargılama tamamen genel mahkemelerde genel hükümlere göre yapılır ve HMK uygulanir. Taraflar iddia ve savunmalarını usul kanunundaki L kurallara gōre her türlü delile dayanarak ispat edebilirler. Yargılama sonucunda verilen kararlar için İcra ve İflas Kanununa göre değil Hukuk Muhakemeleri Kanun'unda yazıl hükümlere göre kanun yollarına başvurulur.
Ítirazin iptali davasında olduğu gibi, borçtan kurtulma, menfi tespit veya istirdat davalarısonucunda da ÎIK'nin 69 ve 72. maddeleri uyannca aynca tazminata hükmedilir. Bu davalar sonucunda verilen kararlar da maddi hukuk bakımından kesin hükūm niteliğindedir.
Borçtan kurtulma, menfi tespit ve istirdat davalarında davanın esası olan icra takibi alacaklının vekili tarafindan başlatılmış olsa dahi, genel hükümiere tabi olan bu davalarda taraf teşkili için dava dilekçesi davah konumunda bulunan alacaklı asıla tebliğ edilir.
B.4.3. İtirazı İptali Davasımın Alacak Davası İle Karşıłaştırılması
Alacak davası, borçlunun borç ilişkisi gereğince yerine getirmekle yükümlü olduğu edimi, hiçveya gereği gibi yerine getirmemesi sonucu, alacaklının ifayı sağlamak amaciyla ve temel boręilişkisine dayanılarak alacakh tarafindan açılan normal bir eda davasidır (Yavuz, Nihat: Uygulamada ve Öğretide Itirazm Iptali ve Tahsil (Eda) Davasi, Ankara 2007, s. 315).
İtirazın iptali davasının açılabilmesi için, geçerli bir ilamsız icra takibinin bulunmasi, süresi içinde yapıimış geçerli bir itirazın olması, davanın bir yıllhk süre içerisinde açılması gerekir. Alacak davasında ise bu koşullar aranmaz. Ítirazın iptalì davası için kanunda öngörülen süre hak düşürücüsüre olup re'sen nazara alınır Alacak davasımın açılış süresi ise, alacağın kaynağını teşkil eden sebebe göre değişir. Bu süre de zamanaşımı veya hak düşürücü süre olabilir.
Borçlunun itirazı geçerli değilse veya borçlu süresi geçtikten sonra itirazda bulunmuşsa,alacaklının genel mahkemede itirazın iptali davasını açmakta hukuki yararı yoktur Böyle bir durumda ise alacaklınım, alacak davası açmasına engel bir durum bulunmamaktadır.

İtirazın iptali davasında talep olması ve diğer şartların gerçekleşmesi hâlinde icra tazminatına da hükmedilir. Alacak davasında ise icra tazminatı söz konusu olamaz.

İtirazın iptali davası da, alacak davası gibi genel hükümlere göre genel mahkemelerde görülen bir dava olup yargılama usulü bakımından aralannda bir fark yoktur. Her iki dava sonucunda verilen hüküm alacağın varlığı ve ödenmesi yönünde kesin hüküm niteliğindedir. Borçlu, itirazın iptali veya alacak davasının kabulünden sonra, ödeme savunmasına dayanarak menfi tespit davası açamaz.
B.5. DAVAYA VEKALET 
Ítírazın iptali davasında taraf ve dava ehliyeti ile vekålet konusu genel hükümlere göre incelenir.

Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 50. maddesinde medeni haklardan yararlanma ehliyetine sahip olanların, davada taraf ehliyetine sahip olacağı hüküm altına alınmıştır. Medeni (maddi)hukuktaki medeni haklardan istifade (hak) ehliyetinin medeni usul hukukunda büründüğü şekil olan taraf ehliyetini haiz olup olunmadığı hususu 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'na (TMK) göre belirlenir. Buna göre medeni haklardan istifade ehliyeti bulunan her gerçek (TMK m. 8) ve tüzel (TMK m. 48) kişi davada taraf olabilme ehliyetine de sahiptir.

Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 51. maddesine göre dava ehliyeti, medeni haklarıkullanma ehliyetine göre belirlenir. Dava ehliyeti, medeni (maddi) hukuktaki TMK'nn 9.maddesinde düzenlenen medeni haklan kullanma (fil) ehliyetinin usul hukukunda büründüğü şekil olarak anlaşılmalıdır. Buna göre; medeni haklan kullanma ehliyeti bulunan her gerçek ya da tüzel kişi dava (takip) ehliyetine sahiptir. HMK'nn 52. maddesi uyarinca medeni haklan kullanma ehliyetine sahip olmayanlar davada kanuni temsilcileri, tüzel kişiler ise yetkili organları tarafindan temsil edilir.

Hukuk davalanında taraf ehliyetinde (HMK m. 50) olduğu gibi, icra takibinin taraflarıuın (alacakhı ve borçlunun) da taraf ehliyetine sahip olmalan gerekir. Hak ehliyeti bulunan her gerçek (TMK m. 8) ve tüzel (TMK m. 48) kişi iera takibinde taraf ehliyetine (yeteneğine) de sahiptir.Medeni usuf hukukundaki dava ehliyetinde (HMK m. 51) olduğu gibi, icra takibinin taraflanmn da 

takip ehliyetine sahip olmaları gerekir. Takip ehliyeti, bir kişinin bizzat veya iradesi ile tâyin ettiği bir temsilci (avukat) vasitasıyla alacaklı olarak icra takibi ve bununla ilgili işlemleri yapabilmesi veya icra takibinin borçlusu olarak haklarını koruyacak işlemlerde bulunabilmesi (meselâ, ödeme emrine itiraz edebilmesi) ehliyetidir. Fiil ehliyetine sahip olan bütün gerçek ve tüzel kişiler, takip ehliyetine de sahiptir. Takip ehliyeti, fiil ehliyetinin (ve davadaki dava ehliyetinin) icra-iflâs hukukunda būründüğü şekildir (Kuru, El Kitabi, s. 155, 156, 163, 165).
Dava ehliyetine sahip olan taraf davasını bizzat açabilir, takip edebilir veya kendisine karşıaçılmış davayı bizzat veya tayin edeceği vekille de takip edebilir.

Davada tarafların temsili iki şekilde olur: 1) Yasal temsil, 2) Iradi temsil 
Yasal temsil, dava ehliyeti olmayanlar davada yasal temsilcileri tarafindan temsil edilir. Yasal temsilcinin ne zaman söz konusu olacağı, içeriği, nasıl ve ne zaman sona ereceği kanunla belirienir.
Iradi temsil; tarafların (veya kanuni temsilcilerinin) iradelerine dayanan temsildir. Dava ehliyeti bulunan herkes, davasıaı bizzat veya tayin edeceği vekil aracılığıyla açıp yürütebilir (HMK m. 71). Medeni yargılama bağlamında ilke olarak tarafin vekil marifetiyle davayı takip zorunluluğu yoktur. Bu kurala HMK'nın 79 ve 80. maddeleri uyannca iki istisna getirilmiştir.
Kendisine vekàlet verilecek olan kimsenin, vekil sıfatıyla dava ve iş takip edebilmek için kanunen varlığı aranan niteliklere sahip olması ve vekâleten yürütülecek olan dava ve iş bağlamında iş sahibi tarafindan usulüne uygun olarak yetkilendirilmiş bulunması gerekir. Bir kişinin, dava ve işler bağlamında vekil sıfatıyla görevlendirilebilmesinin temel koşulunu, görevlendirilecek olan kişinin davaya vekälet ehliyetine sahip olması teşkil eder. Bir davanın, bir başka kişi adına açılıp yürütülebilmesi ve açılmış bir davada kendisine husumet yöneltilmiş kimse adına savunma yapabilmesi için kanunen varlığı aranan ehliyete “davaya vekālet ehliyeti" denir. Hukukumuzda davaya vekálet ehliyeti kural olarak baroya, aynı ilde birden fazla baro kurulmuşsa bunlardan birisine kayıthı avukatlar ile avukatlık ortaklarna aittir (Avukathık Kanunu m. 35/1, 44/1) (Tanrver, Süha:Medeni Usul Hukuku, C. 1. Ankara 2020, s. 540).


Bir uyuşmazlıkta taraflardan biri davasını bir başkası ile takip etmek isterse bu kişinin kurałolarak baroya kayıthı bir avukat ołması gerekmektedir. Bu kural doktrinde "avukatlık tekeli" olarak ifade edilmektedir. Kaynağını Avukathk Kanunu'nun 35 ve 63, maddelerinden alan bu tekel hakkıuyarınca, kanun işlerinde ve hukuki meselelerde görüş bildirmek, mahkeme, hakem veya yargıyetkisini haiz bulunan diğer organlar huzurunda gerçek ve tüzel kişilere ait haklan dava etmek ve savunmak, adli işlemleri takip etmek, bu işlere ait būtün evrakı düzenlemek yalnız baroda kayıtlıavukatlara aittir Ancak özel hükümler gereğince avukatlar dışında da vekâlet almaya yetkili kimseler bu özel hükümlerle sınırlı olarak vekälet ehliyetine sahiptir.
Bir kişinin diğer bir şahsın dava ve işlerini takibi bağlamında vekâlet görevini üstlenebilmesi için kendisinin bu konuda yetkilendirilmiş olması gerekir. Sözü edilen yetkilendirmeyi içeren yazılıbelgeye vekâletname denir. Genel vekàletname vekile dava açmak veya müvekkiline karşı açılmişolan davada onun adına savunmada bulunmak yetkilerini vermez. Vekilin müvekkili adına dava açabilmesi ve mahkemede onun adına savunma yapabilmesi için bu konuda özel olarak yetkilendirilmiş olması şarttr. Bir kimse diğer bir kimseye açtığı ve açacağı tüm davalarla kendisine karşı açılmış ve açılacak tüm davaların takibi için vekaletname veriyorsa “genel dava vekálemamesinden", buna karşılık yalnızca belirli bir veya birkaç davanın ya da işin takibi için vekàletname_ veriliyorsa “özel_ dava_ rekáletnamesinden"_söz etmek gerekir, Genel_ dava vekàletnamesi verilmesiyle güdülen amaç, her dava veya işlem için yeni bir vekâletname vermek külfetinden kişiyi kurtarmaktir (Tanrıiver, s. 544-545).
Genel bir vekàletname, vekile dava açma veya vekàlet verene karşt açılmış olan davada savunmada bulunma (kısaca dava takip etme) yetkisini vermez. Vekilin (vekâlet vereni adina) dava açabilmesi veya mahkemede savunmada bulunabilmesi için ya genel vékàletnamede özel bir dava takip etme yetkisi bulunmalı veya vekile ayrı bir dava vekâletnamesi verilmelidir (Kuru, Baki:Medeni Usul Hukuku El Kitabi, C. 1, Ankara 2020, s. 351).


Avukat, açtığı veya takip ettiği dava ve işlerde, noter tarafindan onaylanan ya da düzenlenen vekâletname aslını veya avukat tarafindan onaylanmış aslına uygun örneğini, dava veya takip dosyasına konulmak üzere ibraz etmek zorundadır (HMK m. 76/1) Usulüne uygun olarak düzenlenmiş bir vekăletnamenin bulunması ve bunun ibraz edilmiş olması, taraflara ilişkin dava şartları arasında yer alīr (HMK m. 114/1-f). Bu nedenle mahkemece davanın her aşamasında başka bir kişi adına vekil sıfatıyla dava açanin ya da savunma yapanın davaya vekâlet ehliyetini haiz olup olmadığı hususunu kendiliğinden araştırması gerekir. Taraflarda bu hususu davanın her aşamasında ileri sürebilir (HMK m. H15).

Vekáletnamesinin ashnı veya onaylı örneğini vermeyen avukat, dava açamaz ve yargılamayla ilgili hiçbir işlem yapamaz. Şu kadar ki, gecikmesinde zarar doğabilecek hàllerde mahkeme, vereceği kesin süre içinde vekâletnamesini getirmek koşuluyla avukatın dava açmasına veya usul işlemlerini yapmasına izin verebilir. Bu süre içinde vekāletname verilmez veya asıl taraf yapılan işlemleri kabułettiğini dilekçeyle mahkemeye bildirmez ise dava açılmamış veya gerçekleştirilen işlemler yapılmamış sayılır. Vekåletnamesiz işlem yapmasina izin verilen ancak haklı bir sebep olmaksızın süresi içinde vekâletname ibraz etmeyen avukat, celse harcı ile diğer yargılama giderleri ve karşıtarafin uğradığı zararlan ödemeye mahkům edilir. Bunu kötüniyetle yapan avukat aleyhine, ceza ve disiplin sonışturması açılmasını sağlamak üzere, Cumhuriyet Başsavcılığına ve vekilin bağli olduğu baro başkanlığına durum yazıyla bildirilir. Bir tarafin avukat tutmak istemesi sebebiyle, yargılama hiçbir şekilde başka bir güne birakılamaz. Avukatın istifa etmesi, azledilmesi veya dosyayıincelememiş olması sebebiyle yargılama başka bir güne bırakılamaz. Ancak, dosyanın incelenmemişolması geçerli bir özre dayanıyorsa, hākim bir defaya mahsus olmak üzere, kısa bir süre verebilir.Verilen süre sonunda, dosya incelenmemiş olsa bile davaya devam olunur (HMK m. 77)
B. 6. TEBLIGAT 
Tebliğ, kelime anlamıyla kısaca, bildirim, yazılı bildirme anlamına gelir. Tebliğ kelimesinin çoğulu “tebliğler" olan ve ancak, artık bugün için dilimizde (tekil) “tebliğ" kelimesi ile özdeş olarak kullamılan “tebligot" terimi, hukuksal bir işlemin ilgili kimsenin bilgisine sunulması için yetkili makamın, yasanın öngördüğü esas ve usule uygun bir biçimde (elektronik ortam dâhil) yazı ile veya ilàn yoluyla yaptığı belgeleme işlemi demektir (Yīłmaz, Ejder/ Çağlar, Tacar: Tebligat Hukuku Ankara 2013, s. 39).


Hukuki anlamda tebligat, hukuki işlemlerin kanunda belirtilen usule uygun olarak muhatabına ya da muhatap adına kanunen kabule yetkili şahıslara yazılı olarak bildirimi ve bu bildirimin belgelendirilmesi işlemidir.
Bir tebliğ işleminin 7201 sayılı Tebligat Kanunu (Tebligat Kanunu) hükümlerine tabi olabilmesi için o tebliği çıkaran merciin Tebligat Kanunu’nun I. maddesinde sayılanlar arasında yer alması veya o tebliğ işlemi ile ilgili Kanunda tebliğin, Tebligat Kanunu hükümlerine göre yapılacağına dair bir düzenleme bulunması gerekir. Aksi hâlde yapılacak tebliğde Tebligat Kanunu hükümleri uygulanamaz. Yargı mercileri tarafindan yapılacak bütün tebligatlar Tebligat Kanunu’na,Tebligat Kanununun Uygulanmasına Dair Yönetmeliğe ve Elektronik Tebligat Yönetmeliğine göre yapiir.
Tebligat ile ilgili Tebligat Kanunu Yönetmelik hükümleri tamamen şeklidir. Kanun ve Yönetmeliğin amacı tebligatın muhatabına en kısa zamanda ulaşması, konusu ile ilgili olan kişilerin bilgilendirilmesi (tebligatin bilgilendirme fonksiyonu) ve bu hususların belgeye (tebligatın belgelendirme fonksiyonu) bağlanmasıdır. Hål böyle olunca, Kanun ve Yönetmelik hükümferinin en ufak ayrıntlanna kadar uygulanması zorunludur.
Taraflann, mahkemenin, icra ve iflas dairelerinin yaptıkları işlemlerin tamamlanıp hüküm ifade edebilmesi için genellikle tebliğ edilmiş olması gerekmektedir. Tebligat, yargilamada temelini Anayasada ve temel insan haklannda bulan adil yargılanma hakki, onun devamı niteliğindeki hukuki dinlenilme hakki, bu cerçevede kişinin kendisi ile ilgili yargilamadan haberdar olma ve bilgilenme hakkıyla doğrudan ilgilidir. Hukuki dinlenilme hakkı, 2709 sayıl Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın (Anayasa) 36. maddesinde ve Avrupa Insan Haklan Sözleşmesi’nin 6. maddesinde düzenlenen adil yargılanma hakkmın en önemli unsurudur. HMKnın 27. maddesinde düzenlenmişolan hukuki dinlenilme hakkınin unsurları arasında olan bilgilenme hakkının, maddede sayılan diğer unsurlar olan açıklama ve ispat hakkı ile ilgili açıklamalan mahkemenin dikkate alarak değerlendirmesi, unsurlarının gerçekleşebilmesi için de öncelikle sağlanması gerekli olan bir haktır.Bilgilenme hakkınin sağlanabilmesinin en temel aracı da tebligat olup, öğrenmeyi sağlayacak usulüne uygun tebliğler yapılmaksızın yargılama yapıhp karar verilmesi hukuki dinlenilme hakkınín ihlal edilmesine ve sonuçta kişinin adil yargilanmamış olmasına neden olacaktır.

Adil yargılanma hakkı, hukuki dinlenilme hakkının yanı sıra, kanuni, bağımsız ve tarafsız bir mahkeme önünde, alenì olarak, makul bir sürede yargılanmayı içerir. Adil yargılanma hakkı eşitlik temeline dayali, davanın her iki tarafina da ait bir hak niteliğindedir. Adil yargilanmanın gerçekleştirilebilmesi için sadece hukuki dinlenilme hakkinın tanınmış olması yetmez; ayriıca bu hakkın taraflara eşitlik temeline dayalı olarak kullandınimasının sağlanması da şarttır. Bunun sağlanabilmesinin aracı ise silahların eşitliği ilkesidir (Tamriver, Süha: Hukuk Yargısı (Medeni Yargi)Bağlamında Adil Yargilanma Hakki, TBB Dergisi, 2004 S. 53, s. 192, 209, 210). Avrupa Insan Haklan Sözleşmesi'nin adil yargılanma hakkını düzenleyen 6. maddesinin 1. fikrasının ilk cümlesinde belirtilen silahlarn eşitliği ilkesi, mahkeme önünde sahip olunan hak ve vecibeler bakımından taraflar arasında tam bir eşitliğin bulunması ve bu dengenin bütün yargılama boyunca korunmasıdır. Başka bir deyişle, silahlann eşitliği ilkesi, davanın taraflarından birini diğeri karşısında avantajsız bir duruma düşürmeyecek şekilde her iki tarafin deliller de dâhil olmak üzere,iddia ve savunmasınü ortaya koymak için makul bir olanağa sahip olması, tarafların denge içinde olması demektir. Söz konusu ilke taraflann usulüne uygun olarak mahkemenin önüne gelmelerini sağlayan tebligat işlemi açısından da önemlidir. Bu bağlamda makul sürede yargılanma hakkı her iki tarafa ait bir hak olup, muhatabın hukuki dinlenilme hakkının temini için Kanun ve Yönetmelikte öngörülmeyen şekilde tebligat yapılmaya çahışılması, karşı tarafın makul sürede yargılanma hakkınıihlal etmekte ve muhataba yapıması geciken tebligat işlemi, karşı tarafin da hak kaybına yol açabilmektedir.
Vekil ile takip edilen işlerde ise tebliğin asıla (müvekkile) değil vekile yapılması gerekir (Tebligat Kanunu m. 11; Tebligat Yönetmeliği m. 18; Avukatlık Kanunu m. 41; HMK m. 73).
Tebligat Kanunu’nun 11. maddesine göre tebligat yaplabilmesi, vekilin vekäletnamesinin bulunması şartina bağlıdır. Bu sebeple, vekâleti olmayan avukata yapılacak olan tebligatın geçersizliği sonucuna kolayhkla varılīr (Ejder Çağlar, s. 204).


Baroya kayıth avukat, noterlikçe düzenlenen genel (umumi) vekâletname ile tevkil edilmişise, müvekkilinin talimatı olmadan bütün davaları takip etme mecburiyeti yoktur. Vekil, eğer bir genel vekil ise her davada müvekkilini temsił etmek zorunda olmadığından, dava dilekçesinin vekile değil, davanın tarafi olan müvekkiline tebliği gerekir. Aksi takdirde usulüne uygun şekilde taraf teşkil edilmiş olmaz (Muşul, Timuçin: Tebligat Hukuku, Ankara 2018, s. 253).
II-ÖĞRETİDEKİ GÖRÜŞLER 
Kuru; “.. Umumi (genel) bir vekāletname vekile dava açmak veya müvekkiline karşı açılmışolan davada savunmada bulunmak (kısaca dava takip etmek) yetkisini vermez. Vekilin müvekkili adına dava açabilmesi veya mahkemede savunmada bulunabilmesi (dava takip edebilmesi) için ya umumi vekaletnamede özel bir dava takip etme yetkisi bulunmalı veya vekile aynı bir dava vekàletnamesi verilmelidir. Vekil geneł dava vekâletnamesi ile müvekkilini davada temsil edebilirse de müvekkili ile kendi arasındaki iç ilişki bakımından bu konuda (müvekkilini davada temsil etmesi için) müvekkilinden özel bir talimat almış olmahıdır. Vekil genel dava vekâletnamesi ile müvekkiline karşı açilan başka bir davada müvekkilini temsil edebilirse de diğer (davacı) tarafça buna zorlanamaz. Yani dava dilekçesi davalının genel (umumi) vekiline tebliğ edilemez. Bir kimsenin umumi vekil olması müvekkilinin talimatı olmadan bütūn davalarnı takip etme mecburiyetini ona yüklemez. Umumi vekàlet verilmesinin amacı, her dava ve işlem için yeni bir vekälet(name) vermek külfetinden kurtulmakur.." (Kuru, Baki: Hukuk Muħakemeleri Usułü, İstanbul 2001, C. 2, s. 12521254).

Yılmaz, Çağlar; “.. İcra takibine maruz kalan bir borçlu, borca itiraz için bir avukat (vekil)tutmuş ise, itiraz ile duran icra takibine devam için alacakhnin açtığ itirazın iptali davası bakımından borçlunun (itiraz safhasında) tayin ettiği avukatın, itirazın iptali davası içinde yetkili olup olmadığıbelli olamayacağı için, itirazın iptali davası dilekçesinin vekile değil asıla tebliği gerekir..." (Yilmaz,Ejder/ Çağlar, Tacar: Tebligat Hukuku, Ankara 2013, s. 211).

Umar; “..BK. m. 504. Genel yetkili vekilin, müvekkiline karşı açılmış davadan haberdar olunca kendiliğinden o davada vekillik görevi üstlenmesini, cevap dilekçesi vermesini duruşmaya girmesini engellemiyor bu işler için dahi talimat veya onay alnmadan iş yapimöşsa müvekkilin vekili sorumlu tutabileceğini kanımca öngörmüyor. Ancak, anımsanmalı ki, vekāletnamenin kendisi 

vekile sadece yetkiler sağlar; o yetkileri kullanma görevini yükłeyen ise vekâletname değil, taraflar arasında yapılan vekālet sözleşmesidir. O sözleşme vekile, müvekkile karşı açılan davada temsil görevini üstlenme yükümlülüğü yüklüyor ise, vekil bu görevi üstlenmelidir. Ustlenmezse sözleşmeden doğan yükümlülüğü yerine getirmemenin yapunmlarıyla karşılaşır. Sözleşme vekile bu tür yūkümlülük getirmiyor ise, vekil sırf genel vekåletnamenin kendisine verilmiş olmasıni bu davada ve müvekkile karşı açılan her davada onu temsil yetkisi kullansın diye verilmiş talimat sayabilir ve o davada vekalet verenin temsil yetkisini kullanabilir (ancak müvekkilin durumu öğrenince, onu vekäletten azletmesi gerekmeksizin, o davada vekâlet yetkisi kullanimına son vermesi talimatı vermek yetkisi vardır.) En doğrusu, vekilin müvekkile başvurup ondan onay alma sonrasında temsil yetkisini kullanmaya girişmesidir. Vekilin üçüncü seçeneği, yetkiyle donatılmışolduğu halde, öyle yapması için kendine göre haklı nedenleri var ise, örneğin, kararlaştırılan vekâlet ücreti ödemeleri ona zamanında yapılmiyor ise, yetkiyi kullanmaktan geri durmasıdır, keza kendisine yapılmak istenen tebliği almaktan geri durmasıdır..." (Umar, Bilge: Hukuk Muhakemeleri Konmnu Serhi, Ánkara 2014, s. 262).

Postacioğlu; “.Umumi vekaletname mucibince ilerideki davalarda müvekkilini temsil etmek salahiyetini haiz bulunan vekil, bu selähiyeti muayyen bir davada kullanmaya başlayınca, yani mezkûr vekäletname ile ihticac edince, hasım taraf mezkùr vekâletnameye istinad edebilir. Fakat vekil, umumi vekâletnamedeki temsil selâhiyetini muayyen bir davada kullanmamış ise, hasım umumi vekili mezkùr vekâletnamedeki selåhiyetleri kullanmaya zorlayamaz. Ezcúmle davacı, dava arzuhalini davalıya tebliğ etmeyip, davahnın leh ve aleyhindeki davalarda kendisini temsile mezun umumi vekiline tebliğ etmek isterse, umumi vekil bu arzuhali arzusu ile tebellüğ edebilir ve tebligat muteber olur. Fakat umumi vekil, o davada müvekkili temsil etmek istemez ve hasma karşı umumi vekàletnameyi dermeyan etmezse, hasım vekil ile müvekkil arasındaki vekalet akdine istinad ederek,vekili vekâlet vazifesini ifaya icbar edemez. Bu cihet, vani müvekkilini yeni bir dava ve işte temsil 

etmek keyfiyeti, tamamen vekilin takdirine kalmış bir şeydir. Binaenaleyh umumi vekil, vekäletten istifaya mecbur kalmaksızın, dava arzuhalini tebellüğden imtina edebilir. Eğer tebligat sırasında avukat yazıhanesinde bulunmayıp kâtibi tebligatı kabul etmişse, vekil buna muttali olunca bir dilekçe ile tebligatı reddedebileceği gibi, en geç ilk celsede bulunmak suretiyle arzuhalin müvekkile tebliğedilmesini sağlayarak duruşmadan çekilmek hakkımı da haizdir (Postacıoğłu, İlhan E.: Medeni Usul Hukuku Dersleri, Istanbul 1975, s. 325).

Üstündağ; “..Umumi vekile karşı dava açılabilir. Ancak vekilin müvekkilini bu davada temsil etmek mecburiyeti yoktur. Temsil, keyfiyeti tamamen vekilin takdirine kalmış bir şeydir fakat mūvekkilini bir defa temsil etmeye başlayınca aruk, bu temsil yetkisi devam eder. Umumi vekālet halinde üçüncü kişiler vekili vekàlet görevini ifada zorlayamazlar..." (Üstündağ. Saim: Medem Yargilama Hukuku, Ístanbul 1977, s. 334-335).

Pekcanıtez; “...Borçlu ödeme emrine bizzat değil, bir vekil aracılığıyla itiraz etmişse,kendisini gerek o takipte gerekse o takiple doğrudan bağlantılı hukuki yollarda vekil aracıhığıyla temsil ettirmek istediği sonucuna ulaşılabilir, İtirazın kaldınlması yolu ve itirazın iptali davası icra takibiyle doğal bir bağlantı içindedir. Borçlu ödeme emrine avukatı aracıhığıyla itiraz ettiği takdirde,alacakhının bu itirazı bertaraf etmek için gidebileceği itirazın kaldıniması yolunda veya itirazın iptali davasında da, kendisini avukatla temsil ettirmek istediği sonucuna vanlabilir. Dolayısıyla, icra takip dosyasında avukatın azledildiğine veya istifa ettiğine dair bir bilgi veya belge olmadığı müddetçe,alacaklının gerek itirazın kaldırılması yolunda gerekse itirazın iptali davasında tebligatin ödeme emrine itiraz eden vekile (borçlunun avukatına) yapılmasım isteyebileceği düşünülmektedir...(Pekcanitez, Hakan: Medeni Usul Hukuku, C. 1, Istanbul 2017, s. 507).
IV- GEREKÇE 
İçtihadı birleştirmenin konusu; icra takibine maruz kalan borçlu, vekil marifetiyle takibe itiraz ettiğinde, itiraz üzerine duran icra takibinin devamını sağlamak için, alacaklinın açacağı itirazın iptali davasında, dava dilekçesinin vekile mi asıla m tebliğ edilmesi gerektiğine ilişkindir.

Takip alacaklısı tarafindan ödeme emrine süresi içinde itiraz etmiş olan takip borçlusuna karşıaçılan itirazın iptali davasının konusu, icra takibine konu edilen alacaklar olup, davanın amacıitirazla duran takibin devamını sağlamaktır. Itirazın iptali davası İÎK'nın 67. maddesinin 1. fikrasıuyarınca yargılama usulū bakımından genel hükūmlere tabi olduğundan normal bir hukuk davası gibi açılır. Bu nedenle HMK'nin 119. maddesinde belirtilen dava dilekçesinde bulunması gereken hususlar itirazın iptali davasinda da uygulanir.
Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 119. maddesinin 1. fikrasının (c) bendinde dava dilekçesinde “Varsa taraflarmn kamumi temsilcilerinin ve davacı vekilmin adī, soyadı ve adresleri"nin bulunması gerektiği düzenlenmiştir. Maddede “Varsa tarafları kamni temsileilerinin ve davacıvekilinin adi, soyadı ve adreslerinin" yazılması öngörüldüğü hâlde “Varsa davalı vekilinin adī,soyadi ve adresinin“ de yazılması gerektiği belirtilmemiştir.
Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 122 ve 317. maddelerinde ise dava dilekçesinin, mahkeme tarafindan “davalıya" tebliğ edileceği düzenlenmiş olup, maddede “davalıya veya varsa vekiline"ibaresine yer verilmemiştir. HMK'da dava dilekçesinin davaliıya tebliğ edileceği yazılı olmas karşısında, dava ditekçesinin davalı yerine, vekiline tebliğ edilmesi Kanun'un emredici hükümlerine aykınhık oluşturur.
Davacı kendisini bir vekil vasıtasıyla temsil etiriyorsa dava dilekçesinde vekilinin adı, soyadıve adresi de yazılmalıdır. Davalının bir vekilì olsa dahi dava dilekçesinde onun adı yazılamaz. Dava açılīrken (o davada) vekilinin kim olacağı bilinemeyeceğinden, dava dilekçesine davalı vekilinin isim ve adresinin yazılmasına olanak ve gerek yoktur. Davalının bir genel (umumi) vekili olsa bile,dava dilekçesine genel vekilin isim ve adresi yazılarak, dava dilekçesi bu genel vekile tebliğedilemez (Kuru, Baki: Hukuk Muhakemeleri Usulü, İstanbul 2001, C. 2, s. 1586: Yilmaz, Éjder:Hukuk Muhakemeleri Kanunu Serhi, Ankara 2012, s. 791: Pekcanuez, Hakan: Medeni Usul Hukuku C. 2, Istanbul 2017, s. 1132; Aslan, Ramazan/ Yilmaz, Ejderi Ayvaz Taşpmar, Sema• Hanağasi,Emet: Medeni Usul Hukuku, Ankara 2020, s. 278).


Tebligat Kanunu'nun I1. maddesi ve Tebligat Kanununun Uygulanmasına Dair Yönetmeliğin 18. maddesinde yer alan, vekil ile takip edilen işlerde tebtigatın vekile yapılacağı hükmü emredici niteliktedir. Ancak belirtilen hükümferinin işlerlik kazanabilmesi için HMK'nın 76. maddesi uyannca vekilin dava dosyasına vekåletnamesini ibraz etmesi zorunludur. Vekilin müvekkili adına davayı takip edeceğini bildirerek vekâletnamesini her bir dosya için aynı ayn ibraz etmesi üzerine,HMK’nın 114. maddesinin 1. fikrasının (f) bendi gereğince dava şartı olan vekilin davaya vekālet ehliyetine sahip olup olmadığı ve usulüne uygun düzenlenmiş bir vekāletname bulunup bulunmadığımahkemece kendiliğinden araştınlarak tespit edildikten sonra tüm tebfigatlar vekile yapılacakur. İera takip dosyasında itiraz etmiş olan vekilin, itirazın iptali davasında vekàletnamesini ibraz etmeden önce, müvekkili adına davayı takip edip etmeyeceği mahkeme tarafindan bilinemeyeceği için dava dilekçesinin vekile tebliği mümkün değildir.
Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 27. maddesinde düzenlenmiş olan hukuki dinlenilme hakkımn unsurlarından biri olan “taraflarm yargılama ile ilgili olarak bilgi sahibi olmalarmm"yerine getirilmesi için zorunlu olan dava dilekçesinin tebliğinin doğrudan davalıya yapılması,mahkeme tarafindan davadan öncelikli ve aracısız olarak davalının haberdar ve bilgi sahibi olmasınısağlayacağı gibi, yargılama sürecinin uzamasına da engel olacaktır.
Yargıtay İçtihatlan Birleştirme Büyük Genel Kurulunda yapılan görüşmeler sırasında; icra mahkemesinde görülen itirazın kesin kaldınlması isteminde tebligat, borçlunun takip dosyasında müvekkili adına itiraz eden vekiline yapıldığı, itirazı iptali davasımın da takip hukukuyla sıkı stkıya bağli olduğu ve bu nedenle vekiline tebligat yapılabileceği hususu tartışma ve değerlendirme konusu yapılmış, ancak heyet çoğunluğu tarafindan kabul görmemiştir.
Ícra ve Iflas Kanunu'nun 4. maddesi gereğince icra mahkemesi, icra ve iflas dairelerinin işlemlerine karşı yapılan şikäyetlerle, itirazları incelemeye görevli olup, takip hukukuna ilişkin kararlar verir. Vekåletnamenin icra dosyasına ibrazı ile HMK'nın 73. maddesine kiyasen bir kül (bütün) olan icra takibinin sonuna kadar takip hukuku ile ilgili tüm işlemler vekile tebliğ edilir.Îtirazın kaldırlması borçlunun itirazı ile duran ilamstz icra takibine (ilamsız icra prosedürü içinde)devam edilmesini sağlayan bir yoldur. İtirazın iptalì gibi bir dava olmadığından, itirazın kaldırılması

istemini içeren dilekçe asıla değil borçlunun vekiline tebliğ edilir ve itirazın kaldırılması istemi ÎİK hükümlerine göre incelenir. İcra mahkemesinin takip hukukuna ilişkin kararlan sadece yürütülen takip konusu bakımından taraflan bağlar ve sadece takip hukuku anlamında kesin hüküm teşkil eder.Bunun sonucu olarak icra mahkemesi tarafindan verilen karar daha sonra genel mahkemelerde dava konusu yapılabilir, İtirazın iptali davası takip hukukuna ilişkin bir şikâyet veya itiraz olmayıp,normal bir hukuk davası gibi HMK hükümlerine göre genel mahkemelerde açılarak görülür. İtirazın iptali davası ile yalnızca takip hukuku yönünden yapłan itirazın usulüne uygun olup olmadığı veya yerinde olup olmadığı değerlendirilmemekte, aym zamanda takibe konu alacağın esasına ilişkin olarak da takibin hakhı olup olmadığı değerlendirilmektedir. Itirazın iptali davasında verilen kararlar ise maddi anlamda kesin hüküm teşkil eder.

O hàlde itirazın iptali davası genel hükümlere göre açılarak sonuçlandınılan bir dava olup,takip hukukuna ilişkin bir şikâyet veya itiraz olmadığından, HMKnın emredici nitelikteki 76, 119/1ç. 122 ve 317. maddeleri gereğince dava dilekçesinin, icra dosyasinda müvekkili borçlu adına itiraz eden vekile değil, asıla tebliğ edilmesi gerekir.

Hâl bövle olunca icra takibine maruz kalan borçlu, vekil marifetiyle takibe itiraz ettiğinde,itiraz üzerine duran icra takibinin devamını sağlamak için alacaklının açacağı itirazın iptali davasında dava dilekçesinin asıla tebliğ edilmesi gerektiği sonuç ve kanaatine varlmıştır.
V- SONUÇ
İcra takibine maruz kalan borçlu, vekil marifetiyle takibe itiraz ettiğinde, itiraz üzerine duran icra takibinin devamını sağlamak için alacaklının açacağı itirazın iptali davasında dava dilekçesinin asıla tebliğ edilmesi gerektiğine dair, 03.06.2022 tarihinde oy çokluğu ile karar verilmiştir.