Afet Yeniden İmar Fonunun Yapısı ve İşleyişi Hakkında Yönetmelik
YÖNETMELİK | 2024-02-02

2 Şubat 2024 CUMA
Resmî Gazete
Sayı : 32448
YÖNETMELİK
Hazine ve Maliye Bakanlığından:
AFET YENİDEN İMAR FONUNUN YAPISI VE İŞLEYİŞİ
HAKKINDA YÖNETMELİK
BİRİNCİ BÖLÜM
Başlangıç Hükümleri
Amaç ve
kapsam
MADDE 1- (1) Bu Yönetmeliğin amacı, Afet Yeniden İmar
Fonunun yapısı, işleyişi ve idaresi ile Afet Yeniden İmar Fonu Yönetim
Kurulunun çalışma usul ve esaslarına ilişkin hususları düzenlemektir.
Dayanak
MADDE 2- (1) Bu Yönetmelik, 15/3/2023 tarihli ve 7441
sayılı Afet Yeniden İmar Fonunun Kurulması Hakkında Kanunun 3 üncü
maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 3- (1) Bu Yönetmelikte geçen;
a) Bakanlık: Hazine ve Maliye Bakanlığını,
b) Başkan: Hazine ve Maliye Bakanını,
c) Fon: Afet Yeniden İmar Fonunu,
ç) Kanun: 15/3/2023 tarihli ve 7441 sayılı Afet
Yeniden İmar Fonunun Kurulması Hakkında Kanunu,
d) Sekretarya: Afet Yeniden İmar Fonu
Sekretaryasını,
e) Yönetim Kurulu: Afet Yeniden İmar Fonu Yönetim
Kurulunu,
ifade eder.
İKİNCİ BÖLÜM
Afet Yeniden İmar Fonu ve İşleyişi
Fonun
amacı ve yönetimi
MADDE 4- (1) Bakanlığa bağlı, tüzel kişiliği haiz Afet Yeniden
İmar Fonu doğal afetler nedeniyle genel hayata etkili afet bölgesi ilan
edilen alanlarda; imar, altyapı ve üstyapı çalışmaları için gerekli
kaynağın sağlanması, yönetilmesi ve ilgili kamu kurum ve kuruluşlarına
aktarılması amacıyla faaliyetlerini yürütür.
(2) Fon, Yönetim Kurulunun kararları çerçevesinde
yönetilir.
Fonun
kaynakları ve kaynakların değerlendirilmesi
MADDE 5- (1) Fonun kaynakları;
a) Yurt içi ve yurt dışı kaynaklı her nevi nakdî
bağış, yardım, hibe ve kredilerden,
b) Bütçeye bu amaçla konulacak ödenekten,
c) Fon tarafından kurum ve kuruluşların
mevzuatındaki her türlü kısıtlamalardan muaf tutularak yurt içi ve yurt
dışı sermaye ve para piyasalarından sağlanan finansman ve kaynaklardan,
ç) Diğer gelirlerden,
oluşur.
(2) Fonun kaynakları 28/3/2002 tarihli ve 4749
sayılı Kamu Finansmanı ve Borç Yönetiminin Düzenlenmesi Hakkında Kanunun 12
nci maddesi çerçevesinde belirlenen esaslara göre değerlendirilir. Bu
kapsamda oluşturulacak protokoller Yönetim Kurulu onayıyla yapılır.
(3) Fon kaynaklarının temininde bu Yönetmelikle
düzenlenmeyen hususlar ilgili mevzuat çerçevesinde Yönetim Kurulu kararı
ile uygulanır.
Dış
finansman
MADDE 6- (1) Dış finansman temini, yönetimi, kaydı ve
raporlanması dâhil tüm hususlar 4749 sayılı Kanun ve ilgili mevzuat
hükümleri çerçevesinde yapılır.
(2) Niteliği gereği Yılı Yatırım Programında yer
alması gereken projelere dış finansman sağlanmasına ilişkin Fon tarafından
Bakanlık nezdinde başvuruda bulunulması öncesinde projeyi yürüten ilgili
kamu kurum ve kuruluşunun girişimiyle projenin yılı Yatırım Programı ile
ilişkilendirilmesine ilişkin işlemler tamamlanır.
Dış
finansmanın doğrudan Bakanlık tarafından temini
MADDE 7- (1) Yönetim Kurulu tarafından alınacak karar
çerçevesinde Kamu Finansmanı ve Borç Yönetiminin Düzenlenmesi Hakkında
Kanunun Ek 7 nci maddesi uyarınca bir dış finansman kaynağından Fona
karşılıksız tahsis yoluyla finansman temin edilmesi talep edilebilir.
Dış
finansmanın Fon tarafından temin edilmesi
MADDE 8- (1) Fonun kendi adına uluslararası sermaye
piyasalarında tahvil ihracı da dâhil olmak üzere herhangi bir dış finansman
kaynağından Hazine garantisi olmaksızın sağlayacağı kredi ve hibe dâhil dış
finansman Bakanlığın iznine tabidir. İznin verilmesi Hazine geri ödeme
garantisi sağlandığı anlamına gelmez.
(2) Hazine geri ödeme garantisi olmaksızın kendi
adına temin edeceği her bir finansman işlemi için Fon, Yönetim Kurulunca
alınacak karar çerçevesinde mali yükümlülük altına girer. Finansmana
ilişkin işlemler Fon tarafından yürütülür ve sonuçlandırılır. Müzakereler
neticesinde dokümanları imzalamaya yetkili temsilciler Fon Yönetim Kurulu
kararı ile belirlenir.
(3) Fonun kendi adına uluslararası sermaye
piyasalarında tahvil ihracı da dâhil olmak üzere herhangi bir dış finansman
kaynağından sağlayacağı tahvil dâhil dış finansman için Hazine geri ödeme
garantisi talebi olması durumunda Fon tarafından Bakanlık nezdinde
başvuruda bulunulur. Hazine geri ödeme garantisi talebinin Bakanlıkça uygun
görülmesi halinde Bakanlık ile koordinasyon içinde finansman sağlanması
işlemlerine başlanır.
(4) Hazine geri ödeme garantisi altında temin
edeceği her bir finansman işlemi için Fon, Yönetim Kurulunca alınacak karar
çerçevesinde mali yükümlülük altına girer. Müzakereler neticesinde
dokümanları imzalamaya yetkili temsilciler Fon Yönetim Kurulu kararı ile
belirlenir.
Bütçeden
Fona aktarılacak ödenek
MADDE 9- (1) 10/12/2003 tarihli ve 5018 sayılı Kamu Malî
Yönetimi ve Kontrol Kanununa tabi kamu kurum ve kuruluşları, bütçelerine bu
amaçla tahsis edilen ödenekten Fona kaynak aktarır. Bunun dışında kalan
kamu kurum ve kuruluşları kendi tabi oldukları mevzuat çerçevesinde Fona
kaynak aktarır.
Sermaye
ve para piyasalarından borçlanma işlemleri
MADDE 10-
(1) Fonun yurt içi ve yurt dışı
sermaye ve para piyasalarından finansman sağlamasına ilişkin karar alma
süreçleri, ihraç yöntemleri, ihraç koşulları, ihraç edeceği borçlanma
araçlarının özellikleri ve benzeri diğer hususlar bu kapsamda alınacak
Yönetim Kurulu kararı ile belirlenir.
Ödemeler
MADDE 11- (1) Fonun her tür borçlanma işleminden kaynaklanan
anapara geri ödemeleri ile her tür faiz, kar payı, masraf, ücret, komisyon,
sigorta primi, garanti ücreti, kur farkları, gecikme cezası, iskonto gideri
ve sair tüm masraf ve giderlere ilişkin ödemeler Fondan karşılanmak üzere
Yönetim Kurulu onayıyla yapılır.
(2) Fona kaynak temini, Fon kaynaklarının yönetimi
ve Fondan kaynak aktarımı dolayısıyla oluşan her tür gider, ücret ve
masraflar ile Fonun derecelendirilmesi, bağımsız denetimi, danışmanlık
hizmeti ve diğer operasyonel giderlerine ilişkin ödemeler Fondan
karşılanmak üzere Yönetim Kurulu onayıyla yapılır.
Fondan
kaynak aktarılması ve harcama yapılması
MADDE 12- (1) Kanunun amacına uygun olarak ilgili kamu kurum
ve kuruluşları tarafından yürütülen veya planlanan projeler için Fondan
kaynak talep edilebilir. Projelerin başvuru, değerlendirme ve seçimine
ilişkin süreçler Yönetim Kurulu tarafından Fonun amacına uygun olarak
belirlenecek ilke ve kriterler çerçevesinde yürütülür.
(2) Fonun amacına uygun olarak Yönetim Kurulu
tarafından karar verilen projeler için, harcama programı kapsamında ve
gerçekleşmelere bağlı olarak ödenmek üzere Fondan, Yönetim Kurulu onayı ile
ilgili kurum ve kuruluşlara kaynak aktarılır.
(3) Fon tarafından aktarılan kaynaklar Kanunda
belirlenen amaçlar dışında kullanılamaz.
(4) 5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol
Kanununa ekli (I) sayılı cetvel kapsamındaki idarelere Fon tarafından
aktarılan tutarlar genel bütçeye, diğer idarelere aktarılan tutarlar ilgili
kamu kurum ve kuruluşunun bütçesine gelir kaydedilir.
(5) Niteliği gereği Yatırım Programında yer alması
gereken projelerde, finansman kaynağının yurt içi veya yurt dışı olmasına
bakılmaksızın yatırım programıyla ilişkilendirilmeden Fondan kaynak
aktarılamaz ve harcama yapılamaz.
(6) Dördüncü fıkraya göre kaydedilen tutarları,
ilgili idare bütçesinde açılacak tertiplere ödenek kaydetmeye ve bu suretle
ödenek kaydedilen tutarlardan yılı içinde harcanmayan kısımları ertesi yıla
devretmeye ilgili idareler yetkilidir.
(7) Fondan kaynak aktarımı Fon Yönetim Kurulunun
onayı üzerine, sekretarya hizmetlerini yürüten birimce gerçekleştirilir.
Süreçte kullanılan bilgi ve belgeler bu birimce muhafaza edilir. Kaynak
aktarma süreçleri harcama yetkilisi ve gerçekleştirme görevlileri
tarafından Bakanlıkça yürütülen otomasyon sistemi üzerinden, şekil ve
içeriği Bakanlıkça belirlenmiş olan ödeme emri belgesiyle gerçekleştirilir.
Kaynak aktarımına ilişkin Yönetim Kurulu onayı ve Yönetim Kurulunca
belirlenen diğer belgeler kanıtlayıcı belge olarak ödeme emri belgesine eklenir.
(8) Fon kaynaklarıyla yürütülecek projelerin
uygulanması için gerekli her türlü iş ve işlemler Fondan kaynak aktarılan
kamu kurum ve kuruluşlarınca gerçekleştirilir. Projelerin ekonomik ve
teknik açıdan yapılabilirliği ile Fon tarafından aktarılan kaynakların
mevzuata uygun, etkili, ekonomik ve verimli kullanımına ilişkin sorumluluk
aktarım yapılan kurum ve kuruluşlara aittir.
Fon
işlemlerinin muhasebeleştirilmesi
MADDE 13- (1) Fonun muhasebe işlemleri, 3/12/2014 tarihli ve
2014/7052 sayılı Bakanlar Kurulu Kararıyla yürürlüğe konulan Genel Yönetim
Muhasebe Yönetmeliğinde yer alan temel muhasebe kavramları ve ilkeleri ile
27/12/2014 tarihli ve 29218 mükerrer sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan
Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği hükümlerine ve aşağıda belirtilen
hususlara göre yürütülür:
a) Fonun iş ve işlemlerine ilişkin muhasebe
hizmeti, Bakanlıkça yürütülen otomasyon sistemi üzerinden, Hazine ve Maliye
Bakanlığı Merkez Saymanlık Müdürlüğünce yerine getirilir. Bu hizmet için
ayrı bir birim kurmaya veya görevlendirmeye Hazine ve Maliye Bakanı
yetkilidir.
b) Fonun muhasebe hizmetlerini yerine getiren
Bakanlık birimi tarafından hazırlanarak Sekretaryaya iletilen detaylı hesap
planı Yönetim Kurulunca onaylanır.
c) Fonun muhasebe kayıtları, fon tüzel kişiliği
adına tutulur ve üçer aylık dönemler itibarıyla raporlanır. Dönem içindeki
üçer aylık raporlamalar için mizan; dönem sonunda ise bilanço ve faaliyet
sonuçları tablosu muhasebe birimince hazırlanır. Bu raporlar, fiziki veya
elektronik olarak muhasebe biriminden temin edilerek Sekretarya tarafından
Yönetim Kurulu onayından sonra, ilgililere sunulur veya yayımlanır. Yönetim
Kurulu, birinci fıkrada belirtilen düzenlemelere uygun olarak, dönemler
itibarıyla raporlanacak diğer bilgi, belge ve tabloları belirlemeye
yetkilidir.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Fon Yönetim Kurulu
Yönetim
Kurulunun yapısı
MADDE 14- (1) Fonun Yönetim Kurulu; Hazine ve Maliye Bakanı
başkanlığında, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı, Enerji ve
Tabii Kaynaklar Bakanı, Tarım ve Orman Bakanı, İçişleri Bakanı, Ulaştırma
ve Altyapı Bakanı ile Strateji ve Bütçe Başkanından oluşur.
Yönetim
Kurulunun görev ve yetkileri
MADDE 15- (1) Fon Yönetim Kurulunun görevleri şunlardır:
a) Fona yurt içi ve yurt dışı kaynaklı yapılan her
nevi nakdî bağış, yardım ve hibenin alınmasına karar vermek.
b) Fona yurt içi ve yurt dışı kaynaklardan kredi
sağlanmasına karar vermek.
c) Fon tarafından kurum ve kuruluşların
mevzuatındaki her türlü kısıtlamalardan muaf tutularak yurt içi ve yurt
dışı sermaye ve para piyasalarından finansman ve kaynak sağlanmasına karar
vermek.
ç) Fondan kaynak aktarımı yapılacak projeleri,
aktarılacak kaynak tutarını ve harcama programlarını belirlemek.
d) Belirlenen projeler için, harcama programı
kapsamında ve gerçekleşmelere bağlı olarak ödenmek üzere Fondan, ilgili
kurum ve kuruluşlara kaynak aktarılmasına onay vermek.
e) Fona sağlanacak finansmanın koşullarını ve
hedeflerini belirlemek.
f) 11 inci madde kapsamında yapılacak ödemeleri
belirlemek.
g) Mevzuatla verilen diğer görevleri yerine
getirmek.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Çalışma Düzeni
Toplantılar
ve karar alma
MADDE 16- (1) Yönetim Kurulu Hazine ve Maliye Bakanının
başkanlığında toplanır. Toplantılar, Başkanın daveti üzerine üye tam
sayısının salt çoğunluğu ile yılda en az bir kez yapılır.
(2) Kararlar toplantıya katılan üyelerin oy çokluğu
ile alınır. Oylarda eşitlik olması halinde Başkanın bulunduğu taraf
çoğunluğu sağlamış sayılır. Kararlar Başkan tarafından Sekretaryaya uygulanmak
veya Yönetim Kurulunda yeniden görüşülmek üzere sevk edilir.
(3) Toplantı gündemi, yeri ve zamanı toplantı
tarihinden önce üyelere bildirilir.
(4) Başkan, gerekli gördüğü konularda Yönetim
Kuruluna bilgi sunmak üzere ilgili kişileri toplantıya davet eder.
(5) Yönetim Kurulu, alınan kararların uygulanmasına
yönelik iş ve işlemleri yapmak ve Fonu temsil etmek üzere sekretarya
hizmetlerini yerine getiren Bakanlık birimini yetkilendirir.
Sekretarya
hizmetleri
MADDE 17- (1) Fon Yönetim Kurulunun sekretarya hizmetleri
Hazine ve Maliye Bakanının görevlendireceği Bakanlık birimi tarafından
yerine getirilir.
(2) Sekretaryanın görevleri şunlardır:
a) Yönetim Kurulunun aldığı kararların uygulanması
için gerekli iş ve işlemleri yürütmek.
b) Fon tarafından Yönetim Kurulu kararları
çerçevesinde kurum ve kuruluşlara yapılacak kaynak aktarımlarını ve
ödemeleri gerçekleştirmek.
c) Fona her türlü kaynak temini için yurt içi ve
yurt dışı kamu veya özel kurum ve kuruluşlarla iletişime geçmek ve
görüşmeler yapmak dâhil gerekli iş ve işlemleri yürütmek ve buna ilişkin
koordinasyonu sağlamak.
ç) İlgili kurum ve kuruluşlarca yapılan proje
başvurularını 12 nci madde kapsamında belirlenen ilke ve kriterler
çerçevesinde değerlendirerek Yönetim Kuruluna sunmak.
d) Projelerin uygulama aşamasında proje
ilerlemelerine ilişkin periyodik ilerleme raporlarını ilgili kurum ve
kuruluşlardan almak ve bunları Yönetim Kuruluna sunmak.
e) Fon kaynakları ve aktarımlarına ilişkin en geç
üçer aylık dönemler itibarıyla kamuoyuyla paylaşılacak olan mali verileri
derleyerek Yönetim Kurulunun onayına sunmak.
f) Yönetim Kurulu toplantı ve çalışmaları ile
ilgili diğer görevleri yapmak.
g) Yönetim Kurulu kararları çerçevesinde fon
yönetimine ilişkin mali süreçleri yürütmek.
ğ) İlgili bilgi ve belgeleri muhafaza etmek.
h) Başkan ve Yönetim Kurulu tarafından verilecek
diğer işleri yürütmek.
BEŞİNCİ BÖLÜM
Çeşitli ve Son Hükümler
Denetim
ve raporlama
MADDE 18- (1) Fon bağımsız denetim standartlarına uygun
olarak denetlenir. Yönetim Kurulu bu kapsamda Fonun denetlenmesini Hazine
ve Maliye Bakanlığından talep edebilir. Ayrıca, Yönetim Kurulu kararı ile
bağımsız denetim kuruluşlarından da bağımsız denetim hizmeti alınabilir.
Aktarılan kaynağa ilişkin olarak ilgili kurum ve kuruluşların iş ve
işlemleri de denetime dâhil edilir. Fon ile kaynak aktarılan idareler,
denetim için gereken bütün bilgi, belge ve defterleri talep edildiği
takdirde ibraz etmek zorundadır.
(2) Denetime ilişkin diğer hususlar Bakanlıkça
belirlenir.
(3) Fon kaynakları ve aktarımlarına ilişkin mali
veriler en geç üçer aylık dönemler itibarıyla kamuoyuyla paylaşılır. Bu
çerçevede, kaynak aktarılan idareler gerekli her türlü bilgi ve belgeyi
sağlamakla yükümlüdür.
(4) Fon, gerçekleştirdiği borçlanma işlemlerine
yönelik her tür veri, bilgi, belge, istatistik ve talep edilecek diğer
hususları Bakanlığın ilgili birimlerine bildirir.
Muafiyet
ve istisnalar
MADDE 19- (1) Fon, Kanunun 7 nci maddesindeki muafiyet ve
istisnalar çerçevesinde faaliyetlerini yürütür.
Yürürlük
MADDE 20- (1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe
girer.
Yürütme
MADDE 21- (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Afet Yeniden İmar
Fonu Yönetim Kurulu yürütür.