Danıştay Altıncı Dairesine Ait Karar
DANIŞTAY KARARI | 2022-01-25

25 Ocak 2022 SALI 
Resmî Gazete 
Sayı : 31730
DANIŞTAY KARARI 
Danıştay Altınci Daire Başkanlığından:
Esas No : 2021/7060Karar No : 2021/12983
KANUN YARARINA TEMYİZ EDEN : Daniştay BaşsavcılığI - ANKARA 
DAVACI : Celal Karakaya VEKİLİ: Av. Ziya Metehan Arisoy (E-Tebligat)
DAVALI _: Başakşehir Belediye Başkanlığı - İSTANBUL 
YARGILAMA SÜRECi :
Dava konusu istem: Davaci adina 2012, 2013, 2014, 2015, 2016, 2017, 2018 ve 2019yıllarına ilişkin olarak düzenlenen 02/03/2020 tarih ve 3349922/1 sayılı ödeme emrinin katı atık toplama ve taşıma ücreti ile gecikme zammına ilişkin kısmının iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Istanbu! 3. Idare Mahkemesinin 07/10/2020 tarih ve E:2020/1436, K:2020/1504 sayıli kararinda; davanın Istanbul 10. Vergi Mahkemesinde 09/07/2020 tarihinde açridiği, dava konusu Ödeme emrinin 14/03/2020 tarihinde tebliğ edildiği,dava açma sūrelerinin 15/06/2020 tarihinden itibaren işleveceği de dikkate alındiğında, davanın en geç 15/06/2020 tarihinden itibaren 15 günlük dava açma süresi içinde en son 29/06/2020tarihinde açılması gerekirken, bu süre geçirildikten sonra 09/07/2020 tarihinde açilan davanın süre aşimi sebebiyle esasinı inceleme olanaği bulunmadıği gerekçesiyle davanın süre aşımı nedeniyle reddine karar verilmiştir.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ SÜLEYMAN HAFIZ KAPAN'IN DÜŞÜNCESI: DanIŞtay Başsavcıliğrnın kanun yararına temyiz isteminin kabuł edilerek, İdare Mahkemesi kararının 2577sayılı Kanun'nun 51, maddesi uyarınca, hükmün hukuki sonuçlarına etkili olmamak üzere kanun yararına bozułmasi gerektiği düşünülmektedir.

DANIŞTAY BAŞSAVCISI ABDÜLKADİR ATALIK'IN DÜŞÜNCESI: DavaCI tarafından, adına 2012, 2013, 2014, 2015, 2016, 2017, 2018 ve 2019 yıllarına ilişkin olarak düzenlenerek tebliğolunan 02.03.2020 tarih,1552/223 Cilt/Sira - 3349922 No'lu ödeme ermrinin kati atik toplama ve taşıma ücreti ve gecikme zammına ilişkin kısmının iptali istemiyle açılan davanın süre aşımınedeniyle reddi yolunda Istanbul 3. İdare Mahkemesince kesin olarak verilen 07/10/2020 tarih ve E:2020/1436, K:2020/1504 sayılı kararın, kanun yararına temyiz edilmesine ilişkin verilen dilekçe üzere konu incelendi.

2577 sayılı Idari Yargilama Usulü Kanunu'nun 51'inci maddesinde; idare ve .vergi mahkemeleri ile bölge idare mahkemelerinin kesin olarak verdiği kararlar ile istinaf veya temyiz incelemesinden geçreden kesinleşmiş bulunan kararlardan niteliği bakımından yürürlükteki hukuka aykırı bir sonucu ifade edenlerin, ilgili bakanłıkların göstereceği lüzum üzerine veya kendiliğinden Başsavcı tarafindan kanun yararına temyiz olunabileceği; temyiz isteği yerinde görüldüğü takdirde kararın, kanun yararına bozulacağı; bu bozma kararının, daha önce kesinleşmiş olan merci kararının hukuki sonuçlarını kaldırmayacaği hükme bağlanmıştır.
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun "Dava açma süresi" başlıklı 7.

maddesinde, "Dava açma süresi, özel kanunlarında ayrı sûre gösterilmeyen hallerde Danıştayda ve idare mahkemelerinde altmiş ve vergi mahkemelerinde otuz gündür.
2. Bu süreler;
a) Ídari uyuşmazlıklarda; yazılı bildirimin yapıldığı,
b) Vergi, resim ve harçlar ile benzeri mali yükümier ve bunların zam ve cezalarından doğan uyuşmazlıklarda: Tahakkuku tahsile bağlı olan vergilerde tahsilatın; tebliğ yapılan halferde veya tebliğ yerine geçen işlemlerde tebliğin; tevkif yoluyla alınan vergilerde istihkak sahiplerine ödemenin; tescile bağlı vergilerde tescilin yapıidiğı ve idarenin dava açması gereken konularda ise ilgili merci veya komisyon kararının idareye geldiği;
Tarihi izieyen günden başlar.
3. Adresleri belli olmayanlara özel kanunlarındaki hükümlere göre ilan yoluyla bildirim yapılan hallerde, özel kanununda aksine bir hüküm bulunmadıkça süre, son ilan tarihini izleyen günden itibaren onbeş gün sonra işlemeye başlar.

4. İlanı gereken düzenleyici işlemlerde dava süresi, ilan tarihini izleyen günden itibaren başlar. Ancak bu işlemlerin uygulanması üzerine ilgililer, düzenleyici işlem veya uygulanan işlem yahut her ikisi aleyhine birden dava açabilirler. Düzenleyici işlemin iptal edilmemiş olması bu düzenlemeye dayalı işlemin iptaline engel olmaz." hükmüne yer verilmiştir.
Dava dosyasinin incelenmesinden davaci tarafindan adina dūzenlenen ve 14.03.2020tarihinde tebliğ edilen 02.03.2020 tarih ve 1552/223 Cilt/Sıra - 3349922 No'lu çevre temizlik vergisi, kati atik toplama ve taşima ücreti ile bu ücretler üzerinden hesaplanan katma değer vergisi ve gecikme zammı içerikli ödeme emri ve ödeme emrine konu tahakkukların iptali istemiyle 16/06/2020 tarihinde açılan davada İstanbul 10. Vergi Mahkemesinin 19.06.2020 tarih ve E:2020/1496, K:2020/1252 sayılı kararıyla dava dilekçesinin reddine karar verildiği, davacının süresinde dilekçesini yenileyerek 09/07/2020 tarihinde açtıği davada bu kez İstanbul 10. Vergi Mahkemesinin 14/07/2020 tarih ve E:2020/1703, K:2020/1476 sayılı kararıyla davanın görev yönünden reddedilerek dosyanın Istanbul Idare Mahkemesine gönderilmesine karar verildiği;Istanbul 3. Idare Mahkemesinin 17/08/2020 tarih ve E:2020/1151, K:2020/1123 sayıli kararıyla tekrar dilekçe ret kararı verilmesi üzerine davacının süresinde yenilediği dilekçe sonrası bu kez Istanbul 3. Idare Mahkemesinin kanun yararina bozma istemine konu 07/10/2020 tarih ve E:2020/1436, K:2020/1504 sayılı kararıyla davanın süre aşimı nedeniyle reddine karar verildiği davacı tarafından dava konusu õdeme emrine karşı açılan davanın süresinde olduğu ileri sürülerek anılan kararın kanun yararına temyiz edilerek bozulmasının istenildiği anlaşılmaktadır.
Her ne kadar Istanbul 3. İdare Mahkemesince Covid-19 salgın hastaliğınin ülkemizde yayılmasını ve yargı alanında doğabilecek hak kayıplarını õnlemek amacıyla 7226 sayılı BazıKanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un geçici 1. maddesi ile 2577 sayılı Kanun'da belirlenen sürelerin 13/03/2020 tarihinde durdurulduğu ve 15/06/2020 (bu tarih dahil) tarihinden itibaren yeniden işlemeye başladığı dikkate alınarak davacıya 14.03.2020 tarihinde tebliğ edilen ödeme emrine karşi en geç 15/06/2020 tarihinden itibaren 15 günlük dava açma süresi içinde ve en son 29/06/2020 tarihinde dava açılmasi gerekirken bu süre geçirildikten sonra 09/07/2020tarihinde açıldığı gerekçesiyle davanın süre aşımı yönünden reddine karar verilmiş ise de 

davacının dava konusu ödeme emrine karşi davasını 16/06/2020 tarihinde açtığı görülmüştür.
Bu durumda, davacının kendisine 14.03.2020 tarihinde tebliğ edilen ödeme emrinin iptal istemiyle 16/06/2020 tarihinde açtığı davanın 7226 sayılı Kanunda öngörülen dava açma sūreleri de dikkate alındığında süresi içinde olduğu anlaşıldığından Idare Mahkemesi kararının hukuka aykırı bir sonucu ifade ettiği açıktır.

Açıklanan nedenlerle, Istanbul 3. Idare Mahkemesinin 07/10/2020 tarih ve E:2020/1436,K:2020/1504 sayılı kararı 2577 sayılı Yasanın 51'nci maddesi uyarınca yūrürlükteki hukuka aykırısonucu ifade ettiğinden, kanun yararına bozulmasının uygun olacağı düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA 
Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü

İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDI OLAY :
Davaya konu, katı atik toplama ve taşıma ücreti ile gecikme zammınin tahsili amacıyla düzenlenen 02/03/2020 tarih ve 3349922/1 sayıli ödeme emri 14/03/2020 tarihinde davaciya tebliğ edilmiştir.

Davacı tarafından, davaya konu ödeme emrinin kati atik toplama ve taşıma ücreti ile gecikme zammına ilişkin kisminın iptali istemiyle, 16/06/2020 tarihinde Istanbul 10. Vergi Mahkemesinin E:2020/1496 sayılı dosyasında dava açılmış olup; Istanbul 10. Vergi Mahkemesinin 19/06/2020 tarih ve E:2020/1496, K:2020/1252 sayılıi kararıyla dava dilekçesinin reddine karar verilmiş ve bu karar 22/06/2020 tarihinde davacıya tebliğ edilmiştir.
Davaci tarafından 09/07/2020 tarihinde dava dilekçesi yenilenerek Istanbul 10. Vergi Mahkemesinin E:2020/1703 sayılı dosyasında dava açılmış olup, anılan Mahkemenin 14/07/2020tarih ve E:2020/1703, K:2020/1476 sayılı kararıyla, Idare Mahkemesinin görevli olduğu gerekçesiyle davanin görev yönünden reddine karar verilmiş ve dosya Idare Mahkemesine gönderilmiştir.

Istanbul 3. Idare Mahkemesinin 07/10/2020 tarih ve E:2020/1436, K:2020/1504 sayıli kararıyla davanın süre aşımı nedeniyle reddine kesin olarak karar verilmiştir.
iLGiLI MEVZUAT:
2577 sayılı İdari Yargılama Usulū Kanunu'nun "Dava açma süresi" başlıklı 7.maddesinin birinci fikrasında; dava açma süresinin, özel kanunlarında ayrı süre gösterilmeyen hallerde Danıştayda ve idare mahkemelerinde altmış gün olduğu, ikinci fıkrasında; bu sürenin,idari uyuşmazlıklarda yazılı bildirimin yapıldığı tarihi izleyen günden itibaren başlayacağı,dördüncü fikrasında ise; ilanı gereken düzenleyici işlemlerde dava açma süresinin, ilan tarihini izleyen günden itibaren başlayacaği, 51. maddesinde ise; idare ve vergi mahkemeleri ile bölge idare mahkemelerinin kesin olarak verdiği kararlar ile istinaf veya temyiz incelemesinden geçmeden kesinleşmiş bulunan kararlardan niteliği bakımından yürürlükteki hukuka aykırı bir 

sonucu ifade edenlerin, ilgili bakanlıkların göstereceği lüzum üzerine veya kendiliğinden Başsavcıtarafından kanun yararına temyiz olunabileceği, temyiz isteği yerinde görüldüğü takdirde kararın,kanun yararına bozulacağı, bu bozma kararının, daha önce kesinleşmiş olan merci kararının hukuki sonuçlarını kaldırmayacağı hükme bağlanmıştır.
6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanunun 55. maddesinde;amme alacağini vadesinde ödemeyenlere, onbeş gün içinde borçlarinı ödemeleri veya mal bildiriminde bulunmaları gerektiğinin “õdeme emri” ile tebliğ olunacaği, 58. maddesinde ise;kendisine ödeme emri tebliğ olunan şahsın, böyle bir borcu olmadığı, veya kısmen õdediği veya zamanaşımına uğradığı iddialarıyla, tebliğ tarihinden itibaren onbeş gün içinde dava açabileceği hükme bağlanmiştır.
7226 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un Geçici 1.maddesinde; "Covid-19 salgın hastalığının ülkemizde görülmüş olması sebebiyle yargı alanındaki hak kayiplarıinın önlenmesi amacıyla;
a) Dava açma, icra takibi başlatma, başvuru, şikâyet, itiraz, ihtar, bildirim, ibraz ve zamanaşimi süreleri, hak düşürücü süreler ve zorunlu idari başvuru süreleri de dâhil olmak üzere bir hakkın doğumu, kullanımı veya sona ermesine ilişkin tüm süreler; 06/01/1982 tarih ve 2577sayılı Idari Yargilama Usulü Kanunu, 4/12/2004 tarih ve 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu ve 12/01/2011 tarih ve 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu ile usul hükmü içeren diğer kanunlarda taraflar bakımından belirlenen süreler ve bu kapsamda hâkim tarafından tayin edilen süreler ile arabuluculuk ve uziaştırma kurumlarındaki süreler 13/03/2020 (bu tarih dâhil) tarihinden,
b) 09/06/1932 tarih ve 2004 sayıli İcra ve Iflas Kanunu ile takip hukukuna ilişkin diğer kanunlarda belirlenen süreler ve bu kapsamda hâkim veya icra ve iflas daireleri tarafından tayin edilen süreler; nafaka alacaklarına ilişkin icra takipleri hariç olmak üzere tüm icra ve iflas takipleri,taraf ve takip işlemleri, yeni icra ve iflas takip taleplerinin alınmasi, ihtiyati haciz kararlarının icra ve infazina ilişkin işlemler 22/03/2020 (bu tarih dâhil) tarihinden, itibaren 30/04/2020 (bu tarih dâhil) tarihine kadar durur. Bu sūreler, durma süresinin sona erdiği günü takip eden günden itibaren işlemeye başlar. Durma süresinin başladığı tarih itibarıyla, bitimine on beş gün ve daha az kalmış olan süreler, durma süresinin sona erdiği günü takip eden günden başlamak üzere on beşgün uzamış sayılır. Salgının devam etmesi halinde Cumhurbaşkanı durma süresini altı ayıgeçmemek üzere bir kez uzatabilir ve bu döneme ilişkin kapsamı daraltabilir. Bu kararlar ResmîGazete'de yayımlanır." hükmü yer almaktadır.
30/04/2020 tarih ve 31114 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren, Yargi Alanındaki Hak Kayiplarının Önlenmesi Amacıyla Getirilen Durma Sürelerinin Uzatilmasına Dair 2480 sayılı Cumhurbaşkanı kararında; "Covid-19 salgın hastaliğının ülkemizde yayılmasını ve yargi alanında doğabilecek hak kayıplarını önlemek amacıyla; 7226 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un geçici 1 inci maddesinin birinci fikrasında düzenlenen durma süresi, 4734 sayılı Kamu Ihale Kanunu'nda öngōrülen zorunlu idari başvuru yoluna ilişkin süreler hariç, 01/05/2020 (bu tarih dâhil) tarihinden 15/06/2020 (bu tarih dâhil) tarihine kadar (salgın hastaliğın yayılma tehlikesinin daha önce ortadan kaikmasi halinde yeniden değerlendirilmek üzere) uzatılmıştır." düzenlemesi bulunmaktadır.


HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Dosyada bulunan bilgi ve belgelerin incelenmesinden;Idare Mahkemesince 16/06/2020tarihinde açılan davanın süre aşımı nedeniyle incelenme olanağı bulunmadiğı gerekçesiyle davanın süre aşımı nedeniyle reddine karar verildiği görülmektedir.

Ancak, yukarıda yer verildiği üzere, dünya genelinde yaşanan Covid-19 salgın hastalığının Ülkemizde de yayılması nedeniyle yargı alanında doğabilecek hak kayıplarınıönlemek amacıyla dava açma süreleri; önce, 7226 sayılı Kanun'un Geçici 1. maddesi gereğince,13/03/2020 (bu tarih dâhil) tarihinden, 30/04/2020 (bu tarih dâhil) tarihine kadar durdurulmuş,daha sonra da bu tarih, anilan Kanun'un verdiği yetkiye dayanılarak çıkartılan 2480 sayılıCumhurbaşkanı kararıyla 15/06/2020 (bu tarih dâhil) tarihine kadar uzatılmıştır.
Bu durumda; onbeş günlük dava açma süresinin, 7226 sayılı Kanun hükmü uyarınca 13/03/2020 tarihinden 15/06/2020 tarihine kadar durduğu, bu tarihten (15/06/2020) sonra kalan sürenin işleyeceği göz önünde bulundurulduğunda, 14/03/2020 tarihinde davacıya tebliğ edilen dava konusu ödeme emrine karşi en geç 15/06/2020 tarihinden itibaren 15 günlük dava açma süresi içinde ve en son 30/06/2020 tarihinde dava açılması gerektiği dikkate aliındığında,16/06/2020 tarihinde açılan davanın süresinde olduğu açık olup, için esası hakkında karar verilmesi gerekirken, davanın süre aşimı nedeniyle reddi yönünde verilen İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet görülmemiştir.

Bu itibarla; davanın süre aşımı nedeniyle reddi yolundaki İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.

KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1.2577 sayılı Kanun'un 51. maddesi uyarınca Danıştay Başsavcılığı tarafından yapılan kanun yararına temyiz isteminin kabulüne,
2.Yukarıda özetlenen gerekçeyle davanın süre aşımı nedeniyle reddi yolunda verilen İstanbul 3. Ídare Mahkemesinin 07/10/2020 tarih ve E:2020/1436, K:2020/1504 sayıli kararınin,2577 sayılı Idari Yargilama Usulü Kanunu'nun 51. maddesi uyarınca, hükmün hukuki sonuçlarına etkili olmamak üzere KANUN YARARINA BOZULMASINA,
3.Kararın birer örneğinin Danıştay Başsavcılığı'na, Başakşehir Belediye Başkanlığı'na ve davacıya gönderilmesine ve kararın Resmi Gazete'de yayımlanmasina, 24/11/2021 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.