Anayasa Mahkemesinin 12/2/2020 Tarihli ve 2017/6422 Başvuru Numaralı Kararı
ANAYASA MAHKEMESİ KARARLARI | 2020-03-27

27 Mart 2020 CUMA 
Resmî Gazete 
Sayı : 31081
ANAYASA MAHKEMESİ KARARI 
Anayasa Mahkemesi Başkanlığından:
BİRİNCİ BÖLÜM  KARAR 
MET-AY OTO KİRALAMA ORG. TUR. TİC. VE SAN. A.Ş. BAŞVURUSU 
Başvuru Numarası: 2017/6422Karar Tarihi : 12/2/2020
Başkan : Hasan Tahsin GÖKCAN 
Üyeler : Serdar ÖZGÜLDÜR 
Burhan ÜSTÜN 
Yusuf Şevki HAKYEMEZ 
Selahaddin MENTEŞ

Raportör : Cafiye Ece YALIM 
Başvurueu : MET-AY Oto Kiralama Org. Tur. Tic. ve San. A.Ş.
Vekili : Av. Bora DEMİR 

I.BAŞVURUNUN KONUSU 
1. Başvuru, kiraya veren sifatıyła aleyhe idari para cezası uygulanması nedeniyle masumiyet karinesinin ihlal edildiği iddiasmna ilişkindir.

II. BAŞVURU SÜRECİ
2. Başvuru 6/3/2017 tarihinde yapılmıştır.
3. Başvuru, başvuru formu ve eklerinin idari yönden yapılan ön incelemesinden sonra Komisyona sunułmuştur.

4. Komisyonca başvurunun kabul edilebilirlik incelemesinin Bölüm tarafindan yapılmasına karar verilmiştir.

5. Bölüm Başkanı tarafından başvurunun kabul edilebilirlik ve esas incelemesinin birlikte yapılmasına karar verilmiştir.

6. Başvuru belgelerinin bir örneği bilgi için Adalet Bakanlığına (Bakanlık)gönderilmiştir. Bakanlık, görüş bildirmemiştir.

III. OLAY VE OLGULAR 
7. Başvuru formu ve eklerinde ifade edildiği şekliyle ilgili olaylar özetle şöyledir:
8. Çeşme Îlçe Emniyet Müdürlüğünce, araç kiralama işiyle uğraşan başvurucuya sürücü belgesi olmaksızın araç kullandırması nedeniyle l.609 TL idari para cezası veriłmiştir.

9. Başvurucu, anılan idari para cezasına itiraz etmiş; itiraz Çeşme Sulh Ceza Hâkimliğinin 24/1/2017 tarihli kararıyla kesin olarak reddedilmiştir.

10. Anılan karar, başvurucuya 2/2/2017 tarihinde tebfiğ edilmiştir.
11.Başvurueu 6/3/2017 tarihinde bireysel başvuruda bulunmuştur.
IV. İNCELEME VE GEREKÇE 
12. Mahkemenin 12/2/2020 tarihinde yapmış olduğu toplantıda başvuru incelenip gereği düşünüldü:
A. Başvurucunun İddiaları
13. Başvurucu; araç kiralama şirketi sahibi olduğunu, aracını kiralayan Ş.Ş. isimli kişinin ehliyetinin bulunmaması nedeniyle ehliyetsiz araç kullandırdığı iddiasıyla hakkında idari para cezası uygulandığıni, idari para cezasına itirazının reddedildiğini belirterek suç ve cezaların kanuniliği ve şahsiliği ilkesinin ihlal edildiğini ileri sürmüştür.
B. Değerlendirme 
14. Anayasa Mahkemesi, olayların başvurucu tarafindan yapılan hukuki nitelendirmesi ile bağlı olmayıp olay ve olguların hukuki tavsifini kendisi takdir eder (Tahir Canan, B. No: 2012/969, 18/9/2013, § 16). Başvurucunun iddialarının masumiyet karinesi kapsamında incelenmesi gerektiği değerlendirilmiştir 
15. Başvurucunun ileri sürdüğü ihlal iddialarinın niteliği nazara alınarak başvurunun kabul edilebilirlik kriterlerinden olan anayasal ve kişisel önemdcn yoksun olma kriteri yönünden incelenmesi gerekir.

16. 30/3/2011 tarihli ve 6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun'un 48. maddesinin (2) numaralı fikrasında anayasal açıdan önem taşımayan ve başvurucunun önemli bir zarara uğramadığı başvuruların esastan incelenmeksizin reddedilebileceği hüküm altına ałınmıştır.

17. Anilan hükümle anayasal ve kişisel önemden yoksun başvuruların esastan incelenmemesine imkân tanıyan ek bir kabul edilebilirlik kriteri getirilmiştir. Dolayısıyla diğer tüm kabul edilebilirlik kriterlerini taşısa hatta esas hakkında incelemeye geçildiğinde ihlal kararı verilebilecek özellikte olsa bile 6216 sayılı Kanun'da belirtifen nitelikteki bir başvuru kabul edilemez bulunabilecektir (K. V. [GK], B. No: 2014/2293, 1/I2/2016, § 55).
18. 6216 sayılı Kanun'da anayasal ve kişiscl önemden yoksun başvuruların kabul edilemez bulunabilmesi için iki koşul öngörülmüştür. Anayasal önem olarak adlandırılabilecek olan birinci koşul başvurumun Anayasa'nın uygulanması ve yorumlanmasıveya temel hakların kapsamının ve sınırlarının belirlenmesi açısından önem taşimaması,kişisel önem olarak adlandırılabilecek olan ikinci koşuł ise başvurucunun önemli bir zarara uğramamasıdır (K.V., § 57).


19. Anayasa hükümlerinin yorumlanması açısından önem taşıma unsurunun başta Anayasa Mahkemesinin bireysel başvuru yoluyla daha önce yorumlamadığı meseleleri kapsadığında kuşku bulunmamaktadır. Bununla birlikte Anayasa Mahkemesi, bir meseleyle ilgili olarak daha önce Anayasa'nın ilgili hükümlerini yorumlamış olsa bife değişen durumlar dikkate alarak yeniden yorumlama ihtiyacı duyabilir. Bu durumda da o meseleye ilişkin başvurunun anayasal öneminin bulunduğunu kabul etmek gerekir (K.V., § 63).
20. Anayasa hükümlerinin uygulanması açısından başvurunun önem taşıdığının söylenebilmesi için kamu makamları ve derece mahkemelerinin belli bir meseleye ilişkin uygulamalarının Anayasa Mahkemesi yorumlarından farklı olması ve bu farklılığın da önemi olmasi gerekir (K.V., § 64).

21. Kişisel önemin bulunmaması koşulu ise -başvurucunun içinde bulunduğu koşullar da dåhil olmak üzere- her olayın kendinc özgü koşulları dikkate alınarak ve objektif verilerden hareket edilcrck Anayasa Mahkemesi tarafindan değerlendirilir (K. V., §§ 66, 67).
22. Anayasa Mahkemesi, önüne gelen iddialara ilişkin birçok başvuruda masumiyet karinesinin kapsam ve içeriğini belirlemiştir. Bu kapsamda somut başvuruda dile getirilen şikâyetlere benzer şekildeki ihlal iddialarına ilişkin başvurularda (Taner Koyuncu, B. No:2015/11678, 24/5/2018, §§ 30-33; Mehmet Güzeloğlu, B. No: 2014/3134, 7/6/2017, §§38-41; Mehmet Şirin Akın, B. No: 2015/17644, 3/7/2018, §§ 33-36) ilgili Anayasa kurallarının yorumlandığı anlaşılmaktadır.

23. Buna göre Anayasa Mahkemesinin sıklıkla uygulanmış açık bir içtihadının bulunduğu masumiyet karinesinin ihlal edildiğine ilişkin başvurunun genel bir soruna işaret etmediği gibi Anayasa'nın uygulanması ve yorumlanması veya temel hakların kapsamının ve sınırlarının belirlenmesi açısından da önem taşıdığının ortaya konulamadığı sonucuna varılmiştir.

24. Başvurucu, aleyhine uygulanan idari para cezasi miktarınin 1.609 TL olduğunu ifade etmektedir. Anılan miktarın araç kiralama şirketi sahibi olan başvurucunun mali durumuna ciddi anlamda zarar verdiği ve kendisi için ne denli öncmli olduğu hususunda herhangi bir açıklamasının olmadığı da gözetildiğinde başvuru konusu miktarın başvurucu açısından önemli bir zarar olduğu kanaatine ulaşılamamıştır.

25. Sonuç olarak somut olayda başvurunun Anayasa'nın yorumlanmasi ve uygulanması açısından önem taşımadığı gibi başvurucunun da önemii bir zarara uğramadığıkanısına varılmiştır.

26. Açıklanan gcrekçelerle anayasal ve kişisel önemden yoksun olduğu anlaşılan başvurunun diğer kabul edilebilirlik şartları yönünden incelenmeksizin kabul edilemez olduğuna karar verilmesi gerekir.

V. HÜKÜM 
Açıklanan gerekçelerle:
A. Başvurunun anayasal ve kişisel önemden yoksun olması nedeniyle KABUL EDİLEMEZ OLDUĞUNA,

B. Yargılama giderlerinin başvurucu üzerinde BIRAKILMASINA 12/2/2020tarihinde OYBİRLİĞiYLE karar verildi.

Başkan Üye Üye Hasan Tahsin GÖKCAN Serdar ÖŽGÜLDÜR Burhan ÜSTÜN 
Üye Üye YusufŞevki HAKYEMEZ Selahaddin MENTEŞ