Anayasa Mahkemesinin 6/10/2022 Tarihli ve 2018/23070 Başvuru Numaralı Kararı
ANAYASA MAHKEMESİ KARARLARI | 2022-11-15

15 Kasim 2022 SALI 
Resmî Gazete 
Sayı : 32014
ANAYASA MAHKEMESİ KARARI 
Anayasa Mahkemesi Başkanlığından:
BİRİNCİ BÖLÜM 
KARAR 
ELANUR GEMİCİ VE DİĞERLERİ BAŞVURUSU 

Başvuru Numarası: 2018/23070Karar Tarihi : 6/10/2022
Başkan : Hasan Tahsin GÖKCAN Üyeler : Muammer TOPAL Recai AKYEL Yusuf Şevki HAKYEMEZ Irfan FIDAN Raportör : Tuğçe TAKCI Başvurucular : 1. Elanur GEMiCt 2. Metin GEMICI 3. Sebahat GEMiCt Başvurucnlar Vekili : Av. Turgay GEÇGEL 
L BAŞVURUNUN KONUSU 
I. Başvuru; yaşamının korunması için gerekli tedbirler almmayan hükümlünün ölmesi nedeniyle yaşam hakkımn, δlümcül hastalığa rağmen infazın ertelenmemesi ve olay hakkında etkili ceza soruşturması yürütülmemesi nedenleriyle kötü muamele yasağının ihlal edildiği iddialarına ilişkindir.

II. BAŞVURU SÜRECİ
2. Başvuru 26/7/2018 tarihinde yapılmıştır. Komisyonca başvurunum kabul edilebilirlik incelemesinin Bölüm tarafindan yapılmasına karar verilmiştir.
3. Başvuru belgelerinin bir örneği bilgi için Adalet Bakanlığına (Bakunlık)gönderilmiştir. Bakanlık, görüşünü bildirmiştir. Başvurucular, Bakanlığın görüşüne karşıbeyanda bulunmuştur.

III. OLAY VE OLGULAR 
4. Başvuru formu ve eklerinde ifade edildiği şekliyle ve Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi (UYAP) aracılığıyla temin edilen belgelere göre olaylar Özetle şöyledir:
5. Başvurucu Sebahat Gemici'nin eşi, diğer başvurucuların ise babası olan S.G.silahla yağma, suç işlemek amacryla kurulan örgüte tye olma suçlarından mahkūm edildiği hapis cezasının infazı amacryla 27/2/2015 tarihinde Umraniye E Tipi Kapalı Ceza Infaz Kurumuna (Ceza Infaz Kurumu) alınmıştır.


6. S.G.nin 27/2/2015 tarihinde Ceza Infaz Kurumu aile hekimi tarafîndan girişmuayenesinin yapıldıği, 27/2/2015 ile 23/6/2016 tarihleri arasında on kere muayene edildiği,tüberküloz genel taraması sonucuma istinaden 9/11/2015 tarihinde Süreyyapaşa Gögüs Hastalıkları Hastanesi Göğüs Hastalıkları Polikliniğine (Süreyyapaşa Göğüs Hastalıklart Hastanesi) sevkinin uygun görüldüğü anlaşılmıştır.

7. Gerekli tetkikleri Streyyapaşa Göğüs Hastalıkları Hastanesinde yapılan S.G.nin 26/11/2015 tarihinde yeniden sevk edildiği aynı hastanede çekilen akciğer grafisinde opasite görülmesi ūzerine torax tomografisi ve balgam testi istenmiştir. 22/12/2015 tarihinde sevk edildiği aynı hastanede tomografi sonucunda sağ akciğerde malign kitle görülmüiş, akciğer kanseri şüphesiyle 25/12/2015 tarihinde bronkoskopi yapılması planlanmıştır, Bu işlemden sonra daha ileri tetkikleri yapılan S.G.ye 12/1/2016 tarihinde Süreyyapaşa Göğüs HastalıklarıHastanesinde akciğer kanseri teşhisi konulmuş, S.G. girişimsel radyolojiye yönlendirilmiş,aynı gün kendisine ilaç reçete edilmiştir.

8. S.G. 3/2/2016 tarihinde Fatih Sultan Mehmet Eğitim ve Araştırma Hastanesi Girişimsel Radyoloji ve Göğüs Hastahkları Polikliniklerine sevk edilmiş, 4/2/2016 tarihinde biyopsi yapılmış, sonucun on beş gün sonra çikması nedeniyle 19/2/2016 tarihinde Fatih Sultan Mehmet Eğitim ve Araştırma Hastanesi Göğüs Hastalıkları Polikliniğine tekrar sevk edilmiştir. 12/2/2016 tarihli patolojiraporumda akciğerin primer adenokarsinomu teşhisi bulunmaktadır. 19/2/2016 tarihinde sonucunum değerlendirilmesi için Fatih Sultan Mehmet Eğitim ve Araştırma Hastanesi Göğüs Hastalıkları Polikliniğine sevk edilmiş, 22/2/2016tarihinde burada yapılan muayenesinde biyopsi raporu ile birlikte Streyyapaşa Göğts Hastalıkları Hastanesine sevk edilmesi uygun görülmüştüür.

9. Streyyapaşa Göğüs Hastalıklariı Hastanesinde 24/2/2016 tarihinde muayene olan S.G.ye ilaç reçete edilmiştir. 24/2/2016 ile 12/4/2016 tarihleri arasında dört kez daha hastaneye sevk edilen S.G.ye hastalığı ile ilgili bazı tetkikler yapılmış ve 12/4/2016 tarihli tetkik sonucu muayencsinin ardından S.G.nin göğüs cerrahi polikliniğine sevki uygun görülmüştür. S.G. 13/4/2016 tarihinde göğüs cerrahi polikliniğine sevk edilmiş, S.G.nin 15/4/2016 tarihinde gerekli tetkikleri yapıldiktan sonra 29/4/2016 tarihinde Marmara Universitesi Pendik Eğitim ve Araştırma Hastanesi Göğüs Cerrahisi Birimine (Pendik Hastanesi) yatış işlemi yapılmıştır.

10. S.G.nin rahatsızlığı nedeniyle 19/4/2016 tarihli dilekçeyle Ceza Infaz Kurumu idaresinden cezasının infazinın ertelenmesi talebinde bulunması Özerine Ceza Infaz Kurumu aynı tarihli yazı ile Streyyapaşa Göğüs Hastalıkları Hastanesinden S.G.nin durumunun ağır hastalık, sakatlık veya kocama håli oluşturup oluşturmadığı, rahatsızlığının sürekli bir tedaviyi gerektirip gerektirmediği, hastalığının hayatı için kesin bir tehlike teşkil edip etmediği ve hayatını ceza infaz kurumu koşullarında yalnız idame ettiremeyecek nitelikte olup olmadıği, buna bağlı olarak cezasının infazının iyileşinceye kadar geri bırakılıp bırakılmayacağ, infazın geri bırakılmasının Önerilmesi hâlinde hangi tarihe kadar geri bırakılmasının uygun olacağı hususlarını içeren rapor düzenlemesini istemiştir.
11. Stüreyyapasa G8güs Hastalıkları Hastanesince düzenlenen 22/4/2016 tarihli sağltk kurulu raporumda "Mevcut bulgularla operabi aşamada değerlendtrilen ve Göğüls Cerrahisinde operasyon için tetkik edilen hastanın şu hali ile ağur hastalık durumu söz konusu olup, takip ve tedavisinin devamı hayatidir. Hastanın operasyon kararı netleşirse operasyon sonrası dönemi tekrar değerlendtrilmest gerekir. Hastanın 19.04.2016 tarihli...

Adalet Bakanlığı yazisına istinaden hastamn durumunu bildtrir SKK'dır." ifadelerine yer verilmiştir.

12. Pendik Hastanesinde 2/5/2016 tarihinde ameliyat olan S.G. dülzenlenen epikrize göre 23/5/2016 tarihinde taburcu edilmiş, kendisine 1/6/2016 tarihinde kontrol muayenesi δnerilmiştir. 1/6/2016 tarihli Pendik Hastanesindeki muayenesinde onkolojiye yönlendirilen S.G. aynı gün Tibbi Onkoloji Polikliniğine sevk edilmiş ve 16/6/2016 tarihinde kemoterapi tedavisine başlamıştır. Dosya kapsamındaki belgelere göre S.G. kemoterapi tedavisine ve ilaçlarına düzenli olarak erişcbilmiştir.

13. S.G,nin ameliyatı sonrasında Ceza Infaz Kurumu 3/5/2016 tarihinde Pendik Hastanesinden önceki talep yazäsındaki bilgileri içeren (bkz.§ 10) bir rapor düzenlemesini talep etmiştir. Pendik Hastanesinin 28/6/2016 tarihli sağlık kurulu raporunda S.G.nin "kemoterapi aldhğı süre içinde infazının ertelenmesi[nin] uygun olduğu" bildirilmiştir.
14. Bunun Üzerine Ceza Infaz Kurumu 12/7/2016 tarihinde Istanbul Adli Tip Kurumuna (ATK) yazdığı müzekkereyle δnceki talep yazılarındaki bilgileri içeren (bkz. §10) bir rapor düzenlenmesini talep etmiştir. ATK'nun 25/7/2016 tarihli raporunda ".…. 2.5.2016tarthinde akctğer adenokarsinomu nedeniyle sağ üst lobektomi operasyonu geçtrdiği, halen adjuvan kemoterapi gördüğü, mevcut belgeleri ve muayene bulguları birlikte değerlendirildiğinde halihazırda; 5275 saylı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin Infazı Hakkında Kamunun 16/2. maddest kapsamında değerlendtrildiği, 6 (alti) ay süre ile cezastnın infazının tehtrinin uygun olduğu, tehir sürest bitminde tedavtye cevab, hastalığonun son durumu hastalığının survist ile ilgili ayrıntılı bilgileri İçeren onkoloji raporu ve yeni çekilecek PET-CT tetkkd ile btrlikte muayeneye gönderilmest sonrasında sorulan hususlar hakkında yeniden değerlendirileceği" bildirilmiştir.

15. Ceza Infaz Kurumumun sõz konusu raporu 4/8/2016 tarihinde İstanbul Anadolu Cumhuriyet Başsavcılığına iletmesi sonrasında Istanbul Anadolu Cumhuriyet Başsavcılığı4/8/2016 tarihli infaz kararı ile S.G.nin cezasının infazının altı ay süreyle ertelenmesine karar vermiştir. Bu karar uyarınca S.G. aynı tarihte Ceza Infaz Kurumundan tahliye edilmiştir.
16. Başvurucu Sebabat Gemici, altı aylık sūre somunda S.G.nin cezasının infazına iki ay sthreyle ara verildiğini, bu sürede tedavileri devam cderken nöbet geçirdiğini ve kanserin beynine metastaz yaptığının tespit edildiğini -aşağıda ilgili bölümde açıklananolayla ilgili olarak yürütülen soruşturma sonucunda verilen kovuşturmaya yer olmadığına dair karara karşı verdiği itiraz dilekçesinde belirtmiştir (bkz. § 34). UYAP'tan yupılan incelemede ya da bireysel başvuru dosyasında S.G.nin cezasının infazinın iki ay streyle daha ertelendiğine dair bir belgeye rastlanmamış olsa da Bakanlık görüşünde iki aylık uzatma uygulandığı bilgisine yer verilmiştir (bkz. § 61).

17. Sonrasında S.G. hakkında Pendik Hastanesince düzenlenen 28/3/2017 tarihli epikrize göre S.G., nöbet geçirmesi nedeniyle acil servise getirilmiş ve yapilan beyin MR'sinde beyninde kitle (metastaz) saptanmıştır, S.G.ye tşın tedavisi uygulanması Önerisinde bulunulmuştur.

18. UYAP üzerinden yapılan incelemede sõz konusu epikrizi, Istanbul Anadolu Ağır Ceza Hlamat Masası infaz kâtibinin I7/4/2017 tarihinde okuduğu, Ceza İnfaz Kurumunun gelen evrak memurunun ise 17/4/2017 tarihinde okuyup epikrizin çıktısını aldığıtespit edilmiştir. Marmara Üniversitesi Nörolojik Bilimler Enstitüsünün epikrizine göre ise S.G.ye 4/4/2017 tarihinde tşın tedavisi uygulanmış ve iki ayda bir MR ile takibi δnerilmiştir.

19. İstanbul Anadolu Cumhuriyet Başsavcılığımın 29/3/2017 tarihli yazısı Üzerine ATK'nın 3/4/2017 tarihli raporumda S.G.nin düzenli sağlık kontrollerinin sağlanarak ceza infaz kurumu şartlarında cezasımın infazıma devam edebileceği belirtilmiştir. Raporun itgili kısmı şöyledir:
"..
S. Marmara Oniversttesi Pendik Eğitim ve Araştirma Hastanesinin 13.2.2017 tarthli ..PET CT raporunda; sağ üst lobektomize olguda her lki akciğer parekimi ve medtastende malign FDG tutulumu gøsteren karesteristik btr lezyon, lenf nodu saptanmadığının kayulıolduğu,
6. Marmara Üniversitesi Pendik Eğltim ve Araşturma Hastanestnin 27.2.2017 tarthli ve . sağlık kurulu raporunda, akciğer adenokarsinom tanulı hastanın merkezlertnde ameltyat olduktan sonra adfuvan 4 kūr kemoterapi aldıği, en son kemoterapi 1.9.2016 tarihtnde aldığı, 13.2.2017 tarlhinde çekilen PET CT filmtnde nüks veya metastaz lehine bulgu olmadığının kayıtlı olduğu,
7. Kurulumuzda 29.3.2017 tarthtnde yapilan muayenestnde..…, genel durum hyt, $uo açık, koopere, dispne yok, styanoz yok, çomak parmak yok, eksptryum uzunluğu yok, sağ üst alanda yaklaşık 15 cm ameliyat skarı , sol akciğerde tek tük ronküsler, sağ akciğerde 1/3 üst solunum sesleri azalmiş, sol akciğerde tek tük ronküsler, kalp seslerl normal, organomegali yok, ödem yok,
SONUÇ:
… [S.G.nia] 2.5.2016 tarihtnde akciğer adenokarsinomu nedeniyle sağ üst lobektomi operasyonu geçtrdiği, kemoterapi gördüğu, kemoterapisinin 1.9.2016 tarthinde bittiği halen nüks veya metastaz lehine bulgu olmadıği, mevcut belgelert ve muayene bulgularıbirlikte değerlendirildiğinde halihazırda;
a) 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbtrlerinin Kamunun 16/6. maddesi kapsamında değerlendirilmediği, idame ettirebileceği,
b) 5275 saylı Ceza ve Güvenlik Tedbtrlertnin Infazı Hakkında Kanumun 16/2. maddesi kapsamında değerlendirilmediği, tedavisi ve önertlen aralıkdarla düzenli poliklinik kontrollerinin sağlanarak cezaevt şartlarında infazina devam edilebileceğt, hastalıdarının ilerlemesi veya vasfinın değişmesi durumunda son durumunu göstertr sağlık kurulu raporunun gönderilmesi tle yeniden değerlendirilebileceği..."
20. Bu rapor Özerine S.G. I1/4/2017 tarihinde Ceza Infaz Kurumuna tekrar alınmıştır. Aynı tarihte başvurucu Metin Gemici, Istanbul Anadolu Cumhuriyet Başsaveılığına sunduğu dilekçeyle, cezasının infazının ertelenip ertelenmeyeceği konusunda rapor verilmesi için ATK'ya gideceği gün babasının nöbet geçirmesi nedeniyle gidemediğini,yapılan tetkiklerde kanserin beyne metastaz yaptığının tespit edildiğini, ışın tedavisi aldığıı,tühm tibbi belgelerin ATK'ya sunulduğunu fakat infazın ertelenmesine gerek olmadığıyönünde rapor geldiğini, bu hastalıkta temizlik ve moralin çok önemli olduğunu, ceza infaz kurumu şartiarında bunların gerçekleşme olastlığının çok düşük olduğumu, babasının tedavisinin gereği gibi yapılabilmesi için babasıma evde bakılması gerektiğini belirtmiştir.
21. İstanbul Anadolu Cumhuriyet Başsavcılığ17/4/2017 tarihli yazıyla, S.G,nin cezasının infazının ertelenmesine gerek olup olmadiğı konusunda tam teşekktillo hastaneden 

sağlık kurulu raporu alınması sonrasıda düzenlenen raporla birlikte ATK'dan aynı konuda rapor temin edilmesini Ceza Infaz Kurumundan talep etmiştir. Söz konusu raporun temini için S.G. Ceza Infaz Kurumunun 18/4/2017 tarihli yazısı ile Ümraniye Eğitim ve Araştırma Hastanesine sevk edilmiştir.

22. Ümraniye Eğitim ve Araştırma Hastanesinin 4/5/2017 tarihli sağlık kurulu raporunda "Mevcut sağlık durumu hükümlünün hayati için kesin btr tehlike teşkil etmez.Hayatını yalnız idame ettirebillr, Buna bağlı olarak tnfazın geri bırakalmasıa gerek yoktur.Sürekdi hastalık ve kocama hali teşkil etmez." tespitlerine yer verilmiştir. Rapordaki muayene bilgileri bōlümünün göğüs hastalıkları kısmında "27/4/2017 …akclğer kanseri teşhisi ile 2/5/2016 tarihlnde .… Operasyonu uygulanmış, KT [kemoterapi] almış, 1/9/2016 da KTsi bitmiş ve o zaman itibariyle nūks ve metastazı olmayan hastann 1 ay öncesinde epilepsi nöbettyle beyın metastazı tespit edilmiş ve RT planlanmış.", tibbi onkoloji kısmında ise "27/4/2017 …. Üst lob evre 4 akciğer kanseri, kranial metastaz, hastanan Özürlülük oram %80" tespitlerine yer verilmiştir. Rapor psikiyatri, göz hastalıkları, iç hastalıkları, nöroloji,kulak burun boğaz, genel cerrahi uzmanı olan ve sağlık kurulu başkanı tarafından oluşturulan heyet tarafmdan oybirliği ile verilmiştir.

23. Söz konusu rapor doğrultusunda İstanbul Anadolu Cumhuriyet Başsavctlığı24/5/2017 tarihinde S.G.nin sağlık nedenlerinden dolayı infazına ara verilmesi talebinin reddine karar vermiştir.

24. Ceza Infaz Kurumu Aile Hekimliğinden temin edilen 25/5/2021 tarihli yazıya göre S.G.nin Ümraniye Eğitim ve Araştırma Hastanesinin 4/5/2017 tarihli, infazın ertelenmesine gerek bulunmadığına yönelik raporundan S.G.nin vefatına kadar geçen sürede aldığı sağlık hizmetleri şöyledir:
"...
02 Mayıs 2017 tarthinde dilekçesine Isttnaden …. Kurum Revirine çıkartudiığı Aile Hekimliğt tarafondan yapılan muayenestnde; zşın tedavisi gördüğünü belirten hükümlünün bu ay randevusu olduğunu belirimesi üzertne Marmara Universttesi Pendik Eğitim ve Araştırma Hastanesi Onkolojt Polikdiniğtne sevkinin yapıdığı, 03 Mayıs 2017 22 Haztran 2017 tarihleri arasında 8 defa hastaneye gittigi, yaplan muayenelerinde ceza infaz kurumuna gelmeden önceki raporlarında beytnde kitleye rustlandığı için MR ve PET Istenildiği, 05 Haziran 2017 tarihtnde müteveffanın beyin MRG tncelemesi yapildığıGamma Knife çeklldigi, 07 Haziran 2017 tarthinde PET çekimintn yapuldıği; 07 Temmuz 2017 tarihtnde MR 31 Temmuz 2017 urthinde Beytn Cerrahi ve Onkoloji 21 Eylal 2017tarihinde Onkoloji Polikdiniği kontrol randevusu verildıği anlaşımıştır.
01 Temmuz 2017 trihinde mesat saatleri dişında …. 112 çağırilarak acile çıkartulan hükümlunün 112 ekibi tarafindan yapuan muayenestnde; vitalleri stabll olan hükümlünün kurum hekimi tarafindan görülmesinin uygun olduğu,
27 Temmuz 2017 tarihinde mesai saatlert dışında …112 çağırilarak aclle çikartılan hükümlünün 112 ekibi tarafindan yaplan muayenesinde; vitalleri stabll olan hükübmlünün kurum hekimi tarafindan görülmestnin uygun olduğu,
06 Temmuz 2017 tarihinde MR randevusu için .. Marmara Ontversitesi Pendik Eğitim ve Araştırma Hastanest Radyoloji MR Poliklıniğine sevkintn yapıldığı; 07 Temmuz 2017tarihinde MR çeklldiği sonucumun 27 Temmuz 2017 tarihinde çıkacağıın beltrtildiği,

28 Temmuz 2017 tarthinde onkolojt ve beyin cerrahi randevusuna istinaden …Marmara Üniversitesi Pendik Eğitim ve Araştırma Hastanesi Onkoloji ve Beyin Çerrahi Polikliniğine sevkinin yapldığı; 31 Temmuz 2017 tarthinde yapılan muayenelerinde 2 ay sonra Torax BT ve Beyin MR çekimi tle kontrol önerildiği., 02 Ekim 2017 tarthtne BT 05Ettm 2017 tarihtne MRrandevusu alındiği;
29 Eylül 2017 tarthinde BT çekimt için … Marmara Üniversitesi Pendik Egutim ve Araştırma Hastanesi Radyolofi BT ve Onkoloji Polikdtniğine sevkinin yapıldığı, 02 Ekim 2017 tarthinde BT çekildiği, aynı gün Onkolofi tarafindan yapılan muayenesinde Beyin Cerraht takibintn devaminın önertldiği tespit edilmistir.

02 Ekim 2017 tarihinde mesat saatlert dişında …. 112 çağırlorak aclle çikartılan müteveffanın 112 ekibi tarafindan yapılan muayenesinde; vitallert stabil olan hükümlunün kurum hekimi tarafindan görülmesinin uygun olduğu;
02 Ekim 2017 tarthtnde mesat saatleri dışında …. 112 çağırilarak acile çıkartılan hükumlünün 112 ekibi tarafindan yapılan muayenesinde; genel durumu ajite olan hastanın ring aracı ile hastaneye nakdinin uygun olduğu; Ümraniye Eğtim ve Araştırma Hastanesi Acil Tip Polikdiniğı tarafindan yaplan muayenestnde; llaç tedavtsi yapıdığı poliklinik kontrolü önerildiği;
04 Ekim 2017 tarthinde MR çekimi içtn …. Marmara Üniversttesi Pendik Eğuim ve Araştırma Hastanesi Radyoloji MR ve Beytn Cerrahi Poltkliniğine sevkinin yapıldığı; 05Ekim 2017 tarthinde MR çekildiği, aynı gün Beyin Cerrahi tarafindan yapılan muayenesinde; MR raporu henüz çıkmadığı için 3 ay sonra kontrol randevusu vertlldiği,
19 Ekim 2017 tarihinde dilekçesine tstinaden …. Kurum Revirinde Aile Hekimliğimtz tarafindan yapılan muayenestnde 'Hastanın Akciğer Kanseri, Beyin Metastasları olduğu için hasta kendi zarurı ihtiyaçlarını karşılamakaa zorlandığından dolayr hastanın tedavisi tamamlanana kodar hasta odasına (B-6) alvnması uygundur' raporu verildiği tesph edilmiştir.

20 Ekim 2017 tarihinde MR ve BT raporu ile muayene olması Için …. Marmara Üniversttest Pendik Eğttim ve Araştırma Hastanesi Beyin Cerrahi ve Onkolofi Polikliniğine sevkinin yapildığı; 23 Ektm 2017 tarthinde yapılan muayenesinde; Beyin Cerrahi tarafindan medikal tedavi düzenlendiği, 3 ay sonra kontrol randevusu vertldigi; Onkolofi tarafindan PETraporu ile yeniden görülmesinin uygun olduğu;
01 Kasım 2017 tarihtnde mesat saatleri dışında … 112 çağırılarak acile çıkartılan hükümlünün 112 ekdbi tarafindan yapılan muayenesinde; satürasyonu düşük çıkan ve şiddetli ağrı çeken hastanın rtng aracı ile hastaneye nakdinin uygun olduğu; Omraniye Eğitim ve Araştırma Hastanesi Acll Tip Polikdtniği tarafindan yaplan muayenesinde;verilen okstfen tedavisine rağmen satürasyonu yükselmeyen hükümlünün yoğun bakama kaldırılmasının uygun görüldüğū ancak Ümraniye Eğtim ve Araştırma Hastanestnde yer olmadığı için hastanın 112 ile Dr. [M.H.Ç.M] Hastanestne sevkinin sağlandığı tesptt edilmiş, 3 Kasum 2017 tarihinde tedavi sırasında müeveffa hayatını kaybetmiştir.…"
25. Sonrasmda S.G. 2/8/2017 tarihli dilekçesiyle kanser rahatsızlığının beynine metastaz yaptığınt, durumunun hızla kötüleştiğini, beynindeki tümör nedeniyle sol tarafinıkullanamadığını, zaruri ihtiyaçlarını tek başına yerine getiremediğini, bu yüzden psikolojisinin bozulduğunu, ailesinin görüş günlerinde kendisinin bu hâlini görünce çok üzüldüğünü, ailesinin üzüntüsünü gördükçe moralinin daha da bozulduğunu belirterek cezasının infazının ertelenmesini talep etmiştir.


26. Ceza Infaz Kurumunun dilekçeyi 4/8/2017 tarihinde İstanbul Anadolu Cumhuriyet Başsavcılığına iletmesi üzerine Istanbul Anadolu Cumhuriyet Başsavcılığı14/8/2017 tarihli yazıyla, S.G.nin cezasının infazının ertelenmesine gerek olup olmadığıkonusunda tam teşekkülla hastaneden sağlık kurulu raporu alması sonrasında elde edilen raporla birlikte ATK'dan aynı konuda rapor temin edilmesini talep etmiştir.
27. Ceza Înfaz Kurumu, sõz konusu raporưm temini için S.G.yi 15/8/2017 tarihli yazıyla Ümraniye Eğitim ve Araştırma Hastanesine sevk etmiştir. Ümraniye Eğitim ve Araştırma Hastanesinde 22/8/2017 tarihinde muayene edilen S.G. hakkında 12/10/2017tarihinde sağlık kurulu raporu düzenlenmiştir. Raporda "Mevcut sağlık durumu şu an hükümlünün hayati için kesin bir tehlike teşkil etmez. Hayatımı yalmz idame ettirebilir. Buna bağlı olarak infazın geri brakalmasına gerek yoktur. Sürekli hastalık hali mevcuttur. Kocama hali teşkil eder." tespitlerine yer verilmiştir. Rapordaki muayene bilgileri kısmında beyin metastazı bulunduğu ifade edilmiş, tibbi onkoloji görüşü kısmında ise maluliyet oranının %80 olduğu belirtilmiştir. Rapor psikiyatri, göz hastalıkları, iç hastalıkları, nöroloji, kulak burun boğaz, genel cerrahi, ortopedi ve travmatoloji uzmanlarindan oluşan heyet tarafindan oybirliği ile verilmiştix.

28. Ceza Infaz Kurumunun s8z konusu raporu 13/10/2017 tarihinde İstanbul Anadolu Cumhuriyet Başsavcılığına iletmesi sonrasında Istanbul Anadolu Cumhuriyet Başsavcılıği, 17/10/2017 tarihinde Ceza Infaz Kurumundan S.G.nin Ümraniye Eğitim ve Araştırma Hastanesinin 12/10/2017 tarihli raporuyla birlikte ATK'ya sevkinin sağlanarak cezastnın infazının ertelenmesini gerektiren bir rahatsızlığının olup olmadığını, ceza infaz kurumunda hayatını yalnız idame ettirip ettiremeyeceğini belirten bir rapor düzenlenmesini talep etmiştir,
29. Ceza İnfaz Kurumu 19/l0/2017 tarihinde sağlık kurulu raporu ve sağlık dosyasım ileterek değinilen hususları içeren rapor verilmesini ATK'dan talep etmiştir.Başvurucu Sebahat Gemici İstanbul Anadolu Cumhuriyet Başsavcılığına sunduğu 24/1o/2017 tarihli dilekçede eşinin kanser hastalığı nedeniyle kişisel ihtiyaçlarım karşıayamadığını, yürümekte zorluk çektiğini, epilepsi nōbetleri geçirdiğini belirterek eşinin son günlerini evinde ailesiyle geçirmesini ve cezasının ertelenmesini talep etmiştir. Istanbul Anadolu Cumhuriyet Başsavcılığı 24/10/2017 tarihinde Ceza Înfaz Kurumundan S.G.nin tam teşekküllt bir devlet hastanesine sevkinin sağlanarak cezasının infazının ertelenip ertelenmeyeceği konusunda rapor aldırılmasını talep etmiştir.

30. ATK'nın 3/11/2017 tarihinde düzenlediği ve 10/11/2017 tarihinde Ceza Infaz Kurumuna ulaşan raporuyla S.G.nin cezasımın infazına altı ay sthreyle ara verilmesinin uygun olduğu bildirilmiştir. Raporun ilgili kısmı şöyledir:
"..•
9. Marmara Üniversitesi Pendik Eğitim ve Araşturma Hastanestnin 18.5.2017 tarlhli kranyal MR raporunda, sağ frontoparietalde …. kitle tzlendiği, …. (akciğer ca tanımlı olguda met olarak değerlendtrildiğinin) kayıtlı bulunduğu,
10. Marmara Universttest Pendik Eğitim ve Araşturma Hastanesinin 7.6.2017 tarihli PET BT raporunda, 13.2.2017 tarihli PET/BT ile karşılaştưıldığında..

11. Istanbul Ümrantye Eğttim ve Araşturma Hastanesinin 12.10.2017 tarihli …. sağlık kurulu raporunda, …. beyin met nedeni lle RT yapıldığı …, malultyet oranının %80 olduğu,mevcut sağlık durumunun şu an hükümlünün hayatı için kesin btr tehlike teşkil etmediği hayatını yalnız ldame ettrebileceği, infazının gert birakalmasına gerek olmadığı, sürekdi hastalık hali mevcu olduğu, kocama hali teşkil ettiğinin kayulı bulunduğu,
12. Kurulumuzda 20.10.2017 tarihinde yaplan muayenesinde, … genel durum orta-tyi,şuur açik, koopere, solunum raha, efor sonrası hafif dispneik, solunum raha, …. butin rahat, organomegalt yok, ödem yok, siyanoz yok, nöroloji muayenesinde, şuur açık, koopere,oryante, kognitf yıkım düşünülmediği, kranyal sinirler intaka, ... çömeldiğl yerden güçlükle kalktığı, ., komuşma doğal, …. bilateral diz distaltnde hipoestezi ifade var, …. ay önce ve 2 ay once 3 ay ara ile toplam 2 sekonder generallze nöbet tanumladığ, periferik sinir değerlendtrmesinde patoloji yok, hafif papparezi (4/5), met (?), paraneoplastik(?),
SONUÇ:
... 2.5.2016 tarthinde akciğer adenokarstnomu nedentyle sağ üst lobektomi operasyonu geçirdiği, kemoterapi gördüğü, kemoteraplstnin 1.9.2016 tarthinde bittği, 18.5.2017 tarihli kranyal MR raporunda beyinde metastaz tespit edildiğl, radyoterapi aldığı, 7.6.2017 tarlhli PET BT raporunda sağ orta lob bronşu proksmalinde belirginleşen hipermetabolik lezyon tespit edlldiği kayuth olmakla, mevcut belgeleri ve muayene bulguları birlikte değerlendirildiğinde hallhazirda; 5275 sayiı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin InfazıHakkanda Kamunun 16/2. maddesi kapsamında değerlendirildiğl, onkoloji kdiniğine yönlendirilerek gerekli onkolojik takip ve tedavllerinin sağlanması gerektiği, 6 (alti) ay süre Ue cezasının infazmın tehirinin uygun olduğu, tehir süresi bttimtnde tedaviye cevabi,hastalığtnun son durunu, hastalığinun survisi ile üglli ayrıntılı bilgllert içeren onkoloji raporu ve yeni çekllecek PET-CT teikild ile birlikte muayeneye gönderilmesi sonrasında sorulan hususlar hakkanda yeniden değerlendirileceği oy birligi tle müalaa olunur."
31. S.G.nin Çeza Infaz Kurumundayken 1/11/2017 tarihinde rahatsızlanması ve şiddetli ağrı çekmesi Üzerine Ümraniye Eğitim ve Araştırma Hastanesi Acil Tıp Polikliniğine sevk edildiği, yoğun bakıma yatırılmasının uygun görüldūğü, bu hastanede yer olmadığı için Dr. M.H.Ç.M. Hastanesine sevk edildiği, tedavisi devam etmekteyken 3/11/2017 tarihinde hayatıı kaybettiği anlaşılmıştır.

32. Istanbul Anadolu Cumhuriyet Başsavcılığınca 3/[1/2017 tarihindeki δ1ūmuayene işleminin ardından ATK tarafindan yapılan otopsi sonucunda S.G.nin akciğer kanseri ve buna bağlı gelişen komplikasyonlar sonucunda öldüğü tespit edilmiştir.
33. Istanbul Anadolu Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından 19/3/2018 tarihinde ölüm olayı hakkında kovuşturmaya yer olmadığına karar verilmiştir. Gerekçenin ilgili kısmı$õyledir.

"…. adlt tıp kurumu tarafindan düzenlenen otapsi raporunda kişinin ölümünün akciğer kansert ve gelişen komplikasyonlar sonucu meydana gelmiş olduğumun beltrtilmesi üzertne olayda soruşturulması gereken suç unsuruna rastlanılmadığından kamu adına kovuşturma yapılmasına yer olmadiğına.."
34.Başvurucu Sebahat Gemici 12/4/2018 havale tarihli kovuşturmaya yer olmadığıkararma itiraz ettiği dilekçeyle, eşinin rahatsızlığı nedeniyle geçirdiği ameliyattan sonra ūçhafta ceza infaz kurumunda eşine refakat ettiğini, ardından altı ay süreyle eşinin cezasının infazıma ara verildiğini, altı aylık stre sonumda iki aylık bir ek süre daha verildiğini, eşinin 

ölümünden önceki üç ayda desteksiz yürüyemeyecek hâle geldiğini, sık sık düştüğünden her yerinde yaralar oluştuğunu, ölümünden önceki bir ayda görüşlere dahi çıkamadığımı,tedavisine ameliyat olduğu hastanede devam edilmesi için üç dört kez dilekçe verdiği hâlde bu yönde bir karar verilmediğini belirtmiştir. Dilekçede; Ümraniye Eğitim ve Araştırma Hastanesinin 4/5/2017 tarihli sağlık kurulu raporunda eşinin epilepsi nöbeti geçirdiği, 4. evre akciğer kanseri olduğu, özürlüiük oranının %0 olduğu tespitlerine yer verildiği hâlde infazının ertelenmesine gerek olmadığı yönünde rapor verilmesinin hatalı olduğunu, eşinin kendisine sürekli olarak sevk edildiği hastanelerdeki doktorların bir şey yapmadan ceza infaz kurumuna geri gönderdiğini söylediğini, kendisinin de bu yönde başvurularda bulunduğumu ileri sürmüştür. Başvurucu ayrıca eşinin ceza infaz kurumunda kaldığı strede kurumun koşullarının uygun olmadığın, kendisine uygulanan tedavinin yeterli olmadığını,kontrollerinin zamanında yapılmadiğını, hastaneye yatırlmadan tedavi edilmesinin ölümüne neden olduğunu, bu hususlarda bir ihmal olup olmadığına dair değerlendirme yapmak üzere hastaneye sovk evrakının bile soruşturma kapsamında temin edilmediğini belirterek bu hususlarda ihmali olanların tespit edilmeden eksik incclemeyle karar verilmesi nedeniyle karara itiraz ettiğini bildirmiştir.

35. Istanbul Anadolu 8. Sulh Ceza Hâkimliği (Sulh Ceza Hâkimliği) 17/5/2018tarihli kararla itirazın reddine karar vermiştir.

36. Ret kararı başvuruculara 29/6/2018 tarihinde tebliğ edilmiş olup başvurucular 26/7/2018 tarihinde bireysel başvuruda bulunmuştur.

IV. İLGİLİ HUKUK 
A. Ulusal Hukuk 
37. Ilgili ulusal hukuk için bkz. Murat Karabulut, B. No: 2013/2754, 18/2/2016, §§27-30, 33, 44, 65, 66.

B. Uluslararası Hukuk 
38. İlgili uluslararası hukuk için bkz. Temur Eskibağ ve Mehmet Rıza Eskibağ. B.No: 2014/5098, 20/12/2017, 8§ 50-57.

V. İNCELEME VE GEREKÇE 
39. Anayasa Mahkemesinin 6/10/2022 tarihinde yapmış olduğu toplantıda başvuru incelenip gereği düşünüldu:
A. Yaşam Hakkınm İhlal Edildiğine İlişkin İddia 
1. Başvurucularm İddlaları ve Bakanlık Görüşti 
40. Başvurucular; yakılarının sağlığmın geri dönülemez şekilde kötüleşmesini engellemek için tedavisini yürüten doktorların ve Ceza Infaz Kurumu yetkililerinin yeterli Özeni göstermediğini, zamanında ve yeterli tedaviye ulaşamayan yakınlarının yaşam hakkının ihlal edildiğini ileri sürmüştür.


41. Bakanlık görüşünde, yaşam hakkının ihlal edildiği iddiası ile ilgili olarak öncelikle ihmale dayalı sorumluluk iddiası bakımından başvurucuların tazminat davasıyolunu tüketmediklerinin başvurunun kabul edilebilirliği açısından yapilacak incelemede değerlendirilmesi gerektiği belirtilmiştir. Yaşam hakkıın esası bakımından ise ölenin gerekli tüm tetkik ve tedavisinin gecikmeksizin yerine getirildiği, I,5 yıllik sürede onlarca defa muayenesinin yapıldığı, gereken her durumda hastaneye sevkinin ve yatişının sağlandığı,gerekli raporların alındığı belirtilmiştir.

42. Başvurucular, Bakanlık görüşüne karşı beyanlarında başvuru formumdaki iddialarını yinelemiştir.

2. Değerlendtrme 
43. Anayasa'nın iddianın değerlendirilmesinde dayanak altnacak "Kişinin dokunulmazlığı, maddf ve manevf varlığı" kenar başlıklı 17, maddesinin birinci fikrasının ilgili kısmı şöyledir;
“Herkes, yaşama .. hakkana sahiptir."
44. Anayasa'nın “Devletin temel umaç ve görevleri" kenar başlıklı 5. maddesinin ilgili kısmı şöyledir:
"Devlettn temel amaç ve görevleri, …. kişinin temel hak ve hürrlyeilerinl, sosyal hukuk devleti ve adalet ilkelertyle bağdaşmayacak surette sınırlayan styasal, ekonomtk ve sosyal engelleri kaldırmaya, tnsanın maddi ve manevi varlığınin gelişmesi için gerekdi şartlarıhazırlamaya çalışmaktır."
45. Başvurucuların yaşam hakkının yaşamı koruma yükümlülüğünün ihlal edildiğine dair iddialarını hem Ceza Infaz Kurumu personelinin hem de doktorların ihmaline dayandırdıkları görüldüğünden ceza infaz kurumundaki kişinin yaşamının kamu makamlarınca korunması yükümlülnğüne dair iddialar ile sağlık personelinin mesleki kusuruna dayalı iddialar ayri başlıklar altında değerlendirilmiştir.

46. Yaşam hakkının doğal niteliği gereği, yaşamını kaybeden kişi açısından bu hakka yönelik bir başvuru ancak yaşanan ölūm olayı nedeniyle ölen kişinin mağdur olan yakınları tarafindan yaplabileccktir (T.4. [GKJ, B. No: 2017/32972, 29/9/2021, § 128).Başvuru konusu olayda müteveffa, başvurucuların eşi ve babasıdır, Bu nedenle başvuruda,başvuru ehliyeti açısından bir eksiklik bulunmamaktadır.

a. Sağlık Personeline İlişkin İddialar Yönünden 
47. Yaşam hakkını pozitif yükümltlüğü sağlık alanında yürütülen faaliyetleri de kapsamaktadır. Devlet, sağhk hizmetlerini -ister kamu isterse özel sağlık kuruluşlarıtarafindan yerine getirilsin- hastaların yaşamlarının korummasına yönelik gerekli tedbirlerin alınabilmesini sağlayacak şekilde düzenlemek zorumdadır (Nail Artuç, B. No: 2013/2839,3/4/2014, § 35).

48. Kasitlı olmayan filler nedeniyle meydana gelen ölüm olaylarında soruşturma yūkümlülüğtünün yerine getirilmesi bakımından mağdurlara hukuki, idari hatta disiplinle ilgili bukuk yollarının açık olması yeterli olabilir (T A., § 129).


49.Bu yaklaşım, tıbbi hata sonucu meydana geldiği ileri sūrülen šlüm olayları için de geçerlidir. İlke olarak tıbbi hatalara ilişkin şikâyetler konusunda temel başvuru yolu,hukuki sorumluluğu tespit adına takip edilecek olan hukuk veya idari tazminat davası yoludur (Zeki Kartal, B. No: 2013/2803, 21/1/2016, § 78; Nαll Artuç, § 38).
50. Bumınla birlikte kasitlı olmayan filler nedeniyle meydana gelen Biüm olaylarında kamu makamlarının muhakeme hatası veya dikkatsizliği aşan bir kusuru olduğu veya olası sonuçların farkında olmasına rağmen kendilerine verilen yetkiler kapsamında tehlikeli bir faaliyet nedeniyle oluşan riskleri bertaraf etmek için gerekli ve yeterli önlemleri almadığı durumlarda ilgililer diğer hukuk yollarına başvurmuş olsalar dahi kişilerin hayatının tehlikeye girmesine neden olanlar hakkıda bir ceza soruşturması yürātülmesi gerekir (T.4., §129).

5I.Başvuru formu ve eklerinde olayın kasti bir tutumdan kaynaklandığını gösteren herhangi bir bilgi ve belge bulunmamaktadir. Nitekim başvurucular da söz komusu olayın ilgili sağlık personeli tarafindan yakınlarma zarar verme kastıyla gerçekleştirildiği yöntinde bir iddia ileri sürmemiştir. Esasen somut başvurunun bu kısmı tanıda ve tedavide yapıldığıiddia edilen bir hataya ilişkindir. Bu gibi olaylar ise Anayasa Mahkemesince tubbi değerlendirme hatası olarak nitelendirilmektedir. Bu durumda Anayasa'nın 17. maddesi bağlamında devletin etkili bir yargısal sistem kurma yönündeki pozitif yüklmlülāğü, somut olayda mağdura idari yargı mercileri önünde açabileceği bir tam yargı davası yolunun sağlanması ile yerine getirilmiş sayılabilir.

52. Somut olayda başvurucular, yakılarının ðlümü ile neticelenen olay hakkında yürütülen ceza soruşturmasından sonra bireysel başvuruda bulunmuştur, Başvurucular, Türk hukuk sistemindeki mevcut hukuki yollardan olup hem idarenin mesuliyetini saptayabilecek hem de gerektiği takdirde zararın õdenmesini sağlayabilecek olan tam yargı davası yolunu tükettiklerine ilişkin herhangi bir bilgi ve belgeyi Anayasa Mahkemesine sunmamıştır. Bu durumda yaşam hakkının korunamadığına ilişkin şikäyetler yönünden kanunda öngörülen yargısal başvuru yollarının tamamının bireysel başvuru yapımadan önce tüketildiğinden söz edilemeyecektir.

53. Açıklanan gerekçelerle başvurunun bu kısmımın diğer kabul edilebilirlik şartlarıyönünden ayrıca incelenmeksizin başvuru yollarımn tüketilmemest nedeniyle kabul edilemez olduğuna karar verilmesi gerekir.

b. Ceza İnfaz Kurumu Personeline İlişki İddialar Yönünden 
54. Yaşam hakkının pozitif yükümlültkleri kapsamında devlet, yetki alanında bulunan tüm bireylerin yaşam hakkmı kamu görevlilerinin, diğer bireylerin ve hatta kişinin kendi cylemlerinden kaynaklanabilecek risklere karşı koruma ödevi altındadır. Bu ödev kapsamında devlet bir kişinin yaşamına yönelik gerçek ve yakın bir tehlikenin bulunduğunun kamu makamlarınca bilindiği ya da bilinmesi gerektiği durumlarda, görevlileri aracılığıyla makul 8lçtiler çerçevesinde ve bu tehlikenin gerçekleşmesini önleyebilecek şekilde Önlemler almalıdır (T.4., § 136).

55. Koruma yükümlültğtine dair pozitif yükümlūltk şüphesiz ki mahpuslar yönünden de geçerlidir ve bahse konu yükümlülük, özgürlüğünden yoksun bưrakılan kişilerin tibbi tedavilerine özen gösterilmesinin yanında yaşamı üzerinde oluşabilecek olası tehditleri engellemeyi de içerir (Murat Karabulut, § 43).


56, Ancak özellikle insan davranışının öngörölemezliği, Öncelikler ve kaynaklar değerlendirilerek yapılacak işlemin veya yürütülecek faaliyetin tercihi dikkate alınarak pozitif yüktmlnłtik yetkililer Üzerinde aşırı ytük oluşturacak şekilde yorumlanmamalıdır (T.A., § 136).
57. Kanser hastası olan S.G.nin Ceza Infaz Kurumuna alındıktan sonra kendisine akciğer kanseri teşhisi konulmastndan itibaren düzenli olarak ve gecikmeksizin hastaneye sevkinin, doktorların tedavideki öngörü ve Önerileri doğrultusunda muayene ve tedavilerinin sağlandığı, yine kemoterapi ve ışın tedavisinin düzenli olarak ve gecikmeksizin uygulandığı,rahatsızlandiğı her defasında ivedilikle Ceza Înfaz Kurumu aile hekimince muayene edilerek gerekli görüldüğünde hastaneye sevk edildiği, hastalığı nedeniyle kullandığı ilaçların geciktirilmeksizin ve eksiksiz temin edildiği gözetildiğinde Ceza Infaz Kurumunda tutulmasıstrasında sağlık hizmetlerine erişiminin yetersiz olduğunu, Ceza Infaz Kurumu görevlilerinin sağlık hizmetlerinden faydalanması için gerekli adımları atmadığını söylebilmek mümkün değildir.

58. Açıklanan gerekçelerle başvurunun bu kısmının açıkça dayanaktan yoksun olmast nedeniyle kabul edilemez olduğuma karar verilmesi gerekir.

B. Insan Haysiyetiyle Bağdaşmayan Muamele Yasağmın İhlal Edfldiğine İliskin İddla 

I. Başvurucuların İddiaları ve Bakanhık Görüşüt 
59. Başvurucular, yakınlarının ölmesine kadarki zorlu stırecin kendileri ve yakınlarıiçin eziyet olduğunu, özgürce, zaman ve mekân olarak engellenmeden yakınlarıyla bir arada olamadiklarını, yakınlarının kan kusarak ve acı çekerek hayatını kaybettiğini, Ceza İnfaz Kurumu yetkililerince yakınlarının tahliye edilmesi konusunda ihmalkâr davranıldığınt iddia etmiştir. Başvurucular, Ceza Infaz Kurumundaki tutma koşulları ve uygulanan tedavinin yetersizliği açık olduğu ve yakınlarının Ceza Infaz Kurumunda tutulması uygun olmadığıhâlde yetkililerce yakınlarının cezasının infazının ertelenmesi bakımından gerekli önlemlerin alınmayıp gerekli işlemlerin yapılmadığını, sonuçta da yakınlarının kanser hastalığının ve ðzgürlükten yoksun kalmamın kaçımımaz sonucu olan sıkıntıdan daha fazla bir sıkıntrya maruz kaldığını belirterek insan haysiyetiyle bağdaşmayan muamele yasağının ihlal edildiğini ileri sürmüştür.

60. Başvurucular ayrıca dile getirdikleri bu iddialar bakımından etkili bir soruşturma yapılmadığını belirterek adil yargılanma hakkının ihlal edildiğini ileri sürmüştür.
61. Bakanlık görüşünde; insan haysiyetiyle bağdaşmayan muamele yasağına ilişkin olarak müteveffanın tedavi, muayene ve hastaneye sevklerinde gecikme olmadıği, hastalığıtespit edildikten sonra temin edilen ATK raporu sonrasında altı ay streyle cezasmin ertelenerek tahliye edildiği, erteleme süresinin iki ay daha uzatıldığı, sonrasında alınan ATK raporunda ceza infaz kurumu şartlarında infaza devam edebileceği değeriendirmesi uyarinca müteveffanı yeniden ceza infaz kurumuna altndıği, tedavisine aksatılmadan devam edildiği belirtilmiştir. Bakanlık, hasta olan müteveffanın ceza infaz kurumunda tutulmasının ATK ruporuna dayanması nedeniyle kötü muamele için gerekli olan asgari ağırlık eşiğinin aşılmadığını ifade etmiştir.

62. Başvurucular, Bakanlık görüştıne karşı beyanlarında başvuru formundaki iddialarımı yinelemiştir.


2. Değerlendirme 
6. Anayasa'nın "Kiştnin dokumulmazlığı , maddî ve manevi varlığı" kenar başlıklı17. maddesinin üçüncü fikrası şöyledir:
"Kimseye işkence ve eztyet yaplamaz; kimse insan haystyettyle bağdaşmayan bir cezaya veya muameleye tabi tutulamoz.

a.Şikâyetlerin Nitelendirilmesi ve İncelemenin Kapsamı Yönütnden 
64. Anayasa Mahkemesi, olayların başvurucu tarafindan yapılan hukuki nitelendirmesi ile bağlı olmayıp olay ve olguların hukuki tavsifini kendisi takdir eder (Tahir Canan, B. No: 2012/969, 18/9/2013, § 16).

65. Anayasa Mahkemesi; hükümlülerin ceza infaz kurumlarının fiziki ve tbbi imkânlarının sağlik durumlarına uygun olmadığı hâlde cezalarının infazının ertelenmemesi nedeniyle uygun olmayan koşullarda hayatlarım kaybetmelerine ilişkin şikâyetierini istikrarlıbir şekilde Anayasa'nın 17. maddesinin üçüncü fikrasında yer verilen insan haysiyetiyle bağdaşmayan muamele yasağı kapsamında incelemektedir (Mete Dursun, B. No: 2012/1195,18/11/2015; Serdar Oztürk, B. No: 2013/7532; 4/2/2016; Murat Karabulut, B. No:2013/2754, 18/2/2016; Sabri Kaya, B. No: 2014/8482, 29/6/2016; Ergin Aktaş, B. No:2014/14810, 21/9/2016; Hayatł Kaytan, B. No: 2014/19527, 16/11/2016).
66. Bu doğrultuda başvurucuların yakmlarının sağlık durumunun ceza infaz kurumunda tutulmasına kesin olarak uygun olmadığına dair iddialarının insan haysiyetiyle bağdaşmayan muamele yasağının maddi boyutu kapsamında, adil yargrlanma hakkıbağlamında ileri sürdtükleri iddialarının ise insan haysiyetiyle bağdaşmayan muamele yasağının usul boyutu kapsamında ve tek bir başlık altında incelenmesi uygun görülmtiştür.
67. Başvurucuların yakınlarının rahatsızlığına rağmen ceza infaz kurumunda tutulmasının ve burada hayatım kaybetmesinin kendileri bakımından da inşan haysiyetiyle bağdaşmayan muamele yasağını ihlal ettiğine dair iddiaları ayrı bir başlık altında incelenecektir.

b. Kabul Edilebilfrlilk Yönftnden 
iBaşvurucuların Kendlleri Bakımıdan İleri Sürdäkleri İhlal İddiaları
68. Bireysel başvuru yolunu işletebilecekier, esas itibarıyla ihlale yol açtığı ileri sürülen kamu gūcü eylem veya işleminden ya da ihmalinden dolayı güncel bir kişisel hakkıdoğrudan etkilenenler yani doğrudan mağdurlar olmakla birlikte somut olayın koşullarına ve ihlal edilen hakkın niteliğine göre doğrudan mağdur ile arasında kişisel ve özel bir bağbuluman, dolayısıyla da Anayasa ve Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin (Sözleşme)ihlalinden olumsuz olarak etkilenmiş veya ihlalin sona ermesinden meşru ve kişisel bir menfaati bulunan kimseler de dolaylı mağchur sıfatıyla bireysel başvuruda bulunabilecektir (Engin Gðk ve diğerleri, B. No: 2013/3955, 14/4/2016, § 47). Nitekim mağdurum bizzat başvuru yapmasınin mümkün olmadığı ve yakın akrabalık ilişkisinin bulumduğu kimi durumlarda başvurucuların ihlalden doğrudan etkilenmemelerine rağmen ihlalden dolaylıolarak etkilenmeleri nedeniyle bu etkiye dayanarak kendi adlarına başvuru yapabilecekleri kabul edilmuektedir.


69. Anayasa Mahkemesi kðtü muamele yasağına ilişkin dolaylı mağduriyete dair şikâyetleri incelediği başvurularda; hakları ihlal edilen kişinin aile üyelerinin olaydan dolayıruhsal çöküntü ve Üzüntü yaşamalarının kendileri için kaçınıłmaz bir sonuç olduğunu, bu nedenle Anayasa'nın 17. maddesinin bu kişiler bakımından ihlal edilebilmesi için söz konusu durumun yeterli olmadiğını ve aile bireylerinden birinin mağdur olup olmamasının yaşadıkları üzüntüye farklı bir boyut kazandıracak özel faktörlerin başvuruda var olup olmadığına bağlhı olduğunu ifade etmiştir (Engin Gök ve diğerleri, §§ 49-54).
70. Bu bağlamda yakınlarının rahatsızlığı ve ceza infaz kurumunda hayatınıkaybetmesi nedeniyle başvurucuların üzüntü yaşadığında bir şüphe yoktur. Ancak somut başvuruda, başvurucuların ileri sürdüğu şikâyetler dikkate alındığında yakınlarının lümünden dolayı duydukları üzüntü haricinde bu üzüntüye farklı bir boyut kazandırabilecek bir husustan şikâyet etmedikleri anlaşımıştır. Ayrıca yapilan incelemede bu yönde bir durum da tespit edilemediğinden başvurucuların insan haysiyetiyle bağdaşmayan muamele yasağıbakımından dolaylı mağduriyetlerinin bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
71. Açıklanan gerekçelerle başvurunun bu kısmının kişi bakamından yetkisizlik nedeniyle kabul edilemez olduğuna karar verilmesi gerekir.

H.Başvurucularm Ölen Yakılanı Bakımından İleri Sürdükleri İhlal İddialart 
72. Anayasa Mahkemesi Murat Karabulut başvurusu ile Temur Eskibağ ve Mehmet Rıza Eskıbağ başvurusunda; yakınları vefat etmiş başvurucuların, yakınlarının sağlık durumlarıın kaldıkları ceza infaz kurumlarının fiziki ve tıbbi imkânlarına uygun olmadığına yönelik şikäyetlerini insan haysiyetiyle bağdaşmayan muamele yasağı kapsamında incelemiştir. Bu bakımından müteveffanin eşi ve çocukları olan başvurucular yöntnden insan haysiyetiyle bağdaşmayan muamele yasağma dair iddiaları bakımından başvuru ehliyeti açısından bir eksiklik bulunmamaktadır.

7. Açıkça dayanaktan yoksun olmadığı ve kabul edilemezliğine karar verilmesini gerektirecek başka bir neden de bulunmadığı anlaşılan insan haysiyetiyle bağdaşmayan muamele yasağının maddi ve usul boyutlarının ihlal edildiğine ilişkin diğer iddiaları kabul edilebilir olduğuna karar verilmesi gerekir.

c. Esas Yönünden 
L. Genel Îlkeler 
74. Hükümlü veya tutuklular, Anayasa'nın 19. maddesi kapsamında hukka uygun olarak kişi özgürlüğü ve güvenliği hakkından mahrum bırakılabilirlerken (İbrahim Uysal, B.No: 2014/1711, 23/7/2014, §§ 29-33) genel olarak Anayasa ve S8zleşme'nin ortak alaıkapsamında kalan diğer temel hak ve htrriyetlere sahiptir. Anayasa'nın I7. maddesinin Üçüncü fikrasındaki “Kimse insan haystyettyle bağdaşmayan bir cezaya veya muameleye tabt tutulamaz." şeklindeki kural, hükütml ve tutuklulara yönelik uygulamalar için de geçerlidir.
75. Anayasa'nın 17. maddesi ceza infaz kurumunda tutulan bir hükümlü veya tutuklumun içinde bulunduğu şartların insan onuruna yakışır bir şekilde olmasını da koruma altına almaktadır. Dolayısıyla verilen bir mahkûmiyet kararının veya tutuklama kararının infazında mahkûmlar için sağlanacak şartlar insan onuruma saygiyı koruyacak nitelikte olmalıdır (Turan Ginana, B, No: 2013/3550, 19/11/2014, § 36).


76. Infazın yöntemi ve infaz sürecindeki davranışların mahkümları özgürlükten mahrum kalmanın doğal somucu olan kaçınılmaz elem seviyesinden daha fazla sıkıntılı veya eziyetli bir duruma sokmaması gerekir. Ceza infaz kurumunda tutulmanın pratik gerekleri çerçevesinde mahkümların sağlık ve esenlikleri gibi hususların yeterli bir şekilde güvençe altına alınması ve gerekli tıbbi yardımın sağlanması da insan onuruma yakışır koşulların sağlanması için gereklidir (Turan Günana, § 39).

77. Özgürlüğünden yoksun bırakılan kişilerin hasta olmaları durumunda devletin kontrolü altında tutuğu bu kişilere gerekli tıbbi yardımı sağlama yūkümlülağübulunmaktadır. Bu yükümltülüğün hiç veya gerektiği gibi yerine getirilmemesi sonucunda kişinin yaşamı veya vücut būtünlüğü bakımından tehlike arz eden acil bir duruma, ağır veya uzun streli bir acı çekmesine sebebiyet verilmesi, belirtilen sonuçlar ortaya çıkmamakla birlikte kişinin tıbbi yardımdan mahrum kaldığı için yaşadığı stres, huzursuzluk veya aşağılanma hissinin -olayın kendine has koşulları cerçevesinde- insan haysiyeti ile bağdaşmayan muamele düzeyine ulaşacak ciddiyette olması hâlinde Anayasa'nın 17.maddesinin üçtüncü fikraşının ihlal edildiği kabul edilebilir. Bu kapsamdaki değerlendirmede kişinin özgürlüğünden yoksun bırakılmasına bağlı dezavantajhı konumunun da dikkate alinması gerekir (Hayati Kaytan, § 44).

78. Bu ilkeler işığında Anayasa Mahkęmesi ceza infaz kurumunda bulunan hükümlü ve tutukluların sağltk nedenleriyle yaptıkları başvurularda a) başvurucunun ceza infaz kurumunda tutulma koşullarını, b) uygulanan tedavilerin kalitesini, c) başvurucunun ceza infaz kurumunda tutulmasının sağlık durumu Üzerindeki etkisini ve bu durumun zamanla gösterdiği değişimi her olayın kendine özgü koşullarında ele almıştır (Mete Dursun,§ 91; Murat Karabulu, § 68; Imam Çelikdemir, B. No: 2014/20289, 5/12/2017, § 57).
7. Yaşamını tek başına idame ettiremeyen veya mevcut hastalığı nedeniyle yalnız kalması yaşamı yönünden risk oluşturan kişinin durumunun tutulduğu koşullarla uyumsuz hâle gelmesi de o kişinin mutlak surette salıverilmesini gerektirmez. Bununla birlikte kişinin Özel durumu ile tutma koşulanı arasındaki uyumsuzluğun ortaya çıkardığı maddi ve manevi (fiziksel ve psikolojik) sonuçların insan haysiyeti ile bağdaşmayan muamele düzeyine ulaşmaması için birtakım tedbirler alımması gerekir (Hayati Kaytan, § 45).
80. Diğer yandan bireyin bir devlet görevlisi tarafindan hukuka aykırı olarak ve Anayasa'nın I7. maddesini ihlal eder biçimde bir muameleye tabi tutulduğuna ilişkin savunulabilir bir iddiasımın bulunması hâlinde etkili resmi bir soruşturma yapılmasıgerekmektedir. Bu soruşturma, sorumluların belirlenmesini ve cezalandırıImasını sağlamaya elverişli olmalıdır. Bu olanaklı olmazsa bu madde, sahip olduğu öneme rağmen pratikte etkisiz hâle gelecek ve bazı hâllerde devlet görevlilerinin fiilt dokunulmazltktan yararlanarak kontrolleri altındaki kişilerin haklarımı istismar etmeleri mümkün olacaktır (Tahir Canan, §25).

81.İşkence ve kðtü muameleye ilişkin ceza soruşturmasının etkili olması için;
- Soruşturma makamlarının resen harekete geçerek kötü muamele iddiasınıaydınlatabilecek ve sorumluların belirlenmesini sağlayabilecek bütün delilteri tespit etmeleri gerekir (Cezmi Demir ve diğerleri, B. No: 2013/293, 17/7/2014, §§ 114,116),

- Fiilen hesap verilebilirliği sağlamak adına soruşturma süreci kamu denetimine açık olmali, ayrıca her olayda mağdurun meşru menfaatlerinin korunması amacıyla gerekli olduğu ölçüde sürece katılması sağlanmalıdır (Cezmi Demir ve diğerleri, §I15).

- Kamu görevlileri tarafindan yapıldığı iddia edilen kðtü muameleler hakkında yürütülen soruşturmalardan sorumlu olan, inceleme ve tetkikleri yapan kişiler,olaylara karışan kişilerden bağımsız olmalıdır. Bu bağımsıziık hem hiyerarşik ve kurumsal bağımsızlığı hem de soruşturmamın da filen bağımsız olarak yürütülmesini gerektirir (Cezmi Demir ve diğerlert, § 117).

- Kōtü muameleye ilişkin bir soruşturma olabildiğince süratle ve özenle yürütülmeli (Cezmi Demir ve diğerleri, § 119), soruşturma makamlarınca olayın sebebinin objektif analizi yapılmalı ve soruşturma sonucumda alınan karar elde edilen tüm bulguların kapsamli, nesnel ve tarafsız bir analizine dayalı olmalıdır (Cemil Danuşman, B. No: 2013/6319, 16/7/2014, § 99).

H. İlkelerin Olaya Uygulanması
82. S.G. 27/2/2015 tarihinde Ceza Infaz Kurumuna alınmış, tüberküloz genel taraması sonucunda sevk edildiği Süreyyapaşa Göğüs Hastalıkları Hastanesinde yapılan tetkikleri sonrasıda 12/2/2016 tarihli patoloji raporumda belirtildiği üzere kendisine akciğer kanseri teşhisi konulmuştur (bkz. § 8). Ameliyatı somrasında kendisine kemoterapi tedavisi uygulanan S.G., ATK'nin 25/7/2016 tarihli raporuyla altı aylık süre sonunda sağlik durumu yeniden değerlendirilmek koşuluyla cezasının infazının altı ay süre ile ertelenmesinin uygun görülmesi sonrasında (bkz.§ 14) İstanbul Anadolu Cumhuriyet Başsaveılığının 4/8/2016tarihli kararıyla aynı tarihte Ceza Înfaz Kurumumdan salverilmiştir (bkz. § 15).
83. Başvurucuların insan haysiyetiyle bağdaşmayan muamele yasağının ihlal edildiğine dair iddiaları bakımından somut olayın bu aşamadan sonraki kısmıın incelenmesi önem arz etmektedir.

84. Altı ayltk infaz erteleme süresi sonunda cezasının infazı iki ay daha ertelenen S.G.nin 27/3/2017 tarihinde nöbet geçirmesi Üzerine Pendik Hastanesinde yapilan muayenesi sonucunda beyninde metastaz tespit edilmiştir (bkz.§ 17).

85. Istanbul Anadolu Cumhuriyet Başsavcılığının 29/3/2017 tarihli talebi Üzerine ATK tarafindan 3/4/2017 tarihinde "Marmara Üntversitesi Pendik Eğitim ve Araştırma Hastanesinin 27.2.2017 tarihlt sağlık kurulu raporunda, 13.2.2017 tarihinde çekllen PET'CT filminde müks veya metastaz lehine bulgu olmadığının kayulı olduğu" gözetilerek müteveffanın 29/3/2017 tarihinde ATK nezdindeki muayenesi sonrasında "önerilen aralıklarla düzenli polikltnik kontrollerinin sağlanarak cezaevi şartlarında infazına devam edilebileceği, hastalıklarının llerlemesi veya vasfimn değişmesi durumunda son durumunu göstertr sağlık kurulu raporumun gönderilmesi ile yeniden değerlendirilebileceği" yönünde rapor hazırlanmıştir (bkz, § 19).

86. Bu noktada infaz erteleme süresinin bitimini müteakip İstanbul Anadolu Cumhuriyet Başsavcılığı tarafindan sthratle ATK'dan gerekli raporun temini için talepte bulunulduğu, ATK tarafindan da gecikmeksizin raporum hazırlandiğı ifade edilmelidir. Fakat ATK tarafindan hastalığın nüks ettiğine yahut metastaza dair bulgu olmadığı gözetilerek 

S.G.nin ceza infaz kurumu şartlarında cezasının infazına devam edilebileceği yönünde rapor hazırlanmışken S.G.nin nöbet geçirmesi sonrasında Pendik Hastanesinin 27/3/2017 tarihinde beyinde metastaz tespit edildiğine dair düzenlediği 28/3/2017 tarihli epikrizinin yahut bu hastanede gerçekleştirilen muayene işlemlerine ilişkin belgelerin ATK'nın dikkatine sunulduğuna veya ATK tarafindan temin edilerek değerlendirme strasında gözönünde bulundurulduğuna dair bir veriye rastlanmamıştır.

87. Nitekim UYAP üzerinden yapılan incelerede infaz kâtibinin Pendik Hastanesinin 28/3/2017 tarihli epikrizini 17/4/2017 tarihinde okuduğu, Ceza Infaz Kurumu gelen evrak memurunun ise 17/4/2017 tarihinde okuyup epikrizin çıktısını aldığı tespit edilmiş olup (bkz. § 18) bu durum, bahse konu epikriz veya muayene işlemlerinin ATK tarafindan cezanın infazımın ertelenmesi konusunda yapilan değerlendirme strasında gōzetilmediği hususunu desteklemektedir.

88. Beyin metastazının tespitine yönelik tibbi belgelerin ATK'nın müteveffanın cezanın infazının ertelenmesi konusunda yaptığı değerlendirmeyi etkileme niteliğinde olduğu açıktır. Bu husus, kamu makamları tarafindan mahpusların sağlık ve esenliklerinin sağlanması için gerekli önlemin alınması gerekliliği bakımından bir eksiklik olarak tespit edilmiştir.

89. ATK'nın 3/4/2017 tarihli raporu doğrultusunda Ş.G. 11/4/2017 tarihinde Ceza Infaz Kurumuna tekrar alımıştır. Bu aşamada S.G.nin rahatsızlığının metastaz yaptığının ve ciddi olduğunun kamu makamlarınca bilinmesi gerektiği, S.G.nin rahatsızlığının bu aşamadan sonra zaman ilerledikçe daha da kötüleşeceğinin ōngörülebilir bir durum olduğu ifade edilmelidir. Dolayısıyla başvuruda incelenmesigereken husus, müteveffanın sağlik durumunun ölümüne kadar ceza infaz kurumunda kalmasina ne kadar uygun olduğudur.
90. Bu konuda yapilacak incelemede müteveffanın Ceza Infaz Kurumunda tutulma koşulları, uygulanan tedavinin yeterliliği ve sağlık durumuna rağmen Ceza Infaz Kurumunda tutulmasmın uygun olup olmadığı irdelenmelidir.

91. Başvurucular başvuru formunda ceza infaz kurumu koşullarına dair iddialarınısoyut olarak dile getirmiş, Ceza Infaz Kurumunun olağan koşulları dişında somut bir olumsuzluktan bahsetmemiştir. Aynı şekilde yakınlarına tedavi sağlanmadığı ya da uygulanan tedavi yöntemlerine dair somut eksiklikler veya yetersizlikler bulunduğunu ileri sürmemiştir. Bu nedenle bu hususlar hakkında inceleme yapılmasınn gerekli olmadığıdeğerlendirilmiştir.

92, Bu durumda müteveffanın sağlik durumunun Bltümtine kadar ceza infaz kurumunda kalmasına ne kadar uygun olduğunun yani rahatsızlığına ve sağlık durumunda meydana gelen kötüleşmeye rağmen ceza infaz kurumunda tutulmaya devam edilmesinin kendisi açısından özgürlükten mahrum kalmanın doğal sonucu olan elem seviyesinden daha fazla sıkıntı veya eziyet doğurup doğurmadığının incelenmesi gerekmektedir.
9. Başvurueu Metin Gemici'nin babasının Ceza Infaz Kurumuna geri alındığı gün sunduğu dilekçe Üzerine İstanbul Anadolu Cumhuriyet Başsavcılığı I7/4/2017 tarihli yazı ile S.G.nin cezasinın infazının ertelenmesine gerek olup olmadiğı konusunda rapor alimmasınıtalep etmiş, S.G. Ümraniye Eğitim ve Araştırma Hastanesine sevk edilmiştir.
94. Umraniye Eğitim ve Araştırma Hastanesinin 4/5/2017 tarihli -aralarında onkoloji uzmanı doktorun bulunmadığı sağlık kurulu tarafindan hazırlanan- raporunda 

müteveffanın hastalığı nedeniyle cezasının infazının ertelenmesine gerek olmadığıbelirtilmiştir (bkz § 22). Söz konusu raporda S,G.nin "4. evre akciğer kanseri hastası olduğu,beyin metastazı bulunduğu ve özürlülük oranunın %80 olduğu tespitleri mevcut olmasına rağmen" cezasımn infazının ertelenmesine gerek olmadığı sonucuna varilmasını bir çelişki meydana getirdiği açık olmasına rağmen İstanbul Anadolu Cumhuriyet Başsavcılıği, bahse konu çelişkinin giderilmesi amacıyla ivedi olarak ATK'dan yeni bir rapor temin etmeden, söz konusu Hastanenin raporuna dayanmak suretiyle infazın geri bırakılması talebinin reddine karar vermiştir (bkz. § 23).

95. Bu streçte S.G,nin temmuz ayı içinde iki kez Ceza Infaz Kurumundan acile götürüldüğü anlaşılmiştır. S.G. 2/8/2017 tarihli dilekçesiyle durumunun gittikçe kötüıleştiğini,sol tarafinı kullanamadığını, ihtiyaçlarını tek başına karşılayamadığım, ailesinin durumuna ūzüldüğünü gördükçe psikolojik olarak daha da kötülye gittiğini Ceza İnfaz Kurumu idaresine iletmiştir (bkz. § 25).

96. Sağlık durumumum kðtülye gittiği açık olduğu hâlde S.G. cezaşının infazının ertelenmesine gerek olup olmadığı konusunda tekrar rapor alinması için hastaneye ve ardından ATK'ya sevk edilme sürecine sokulmuştur. Üstelik 15/8/2017 tarihinde sevk edildiği Ümraniye Eğitim ve Araştırma Hastanesinin 12/10/2017 tarihli, aralarında onkoloji uzmanı doktorun bulunmadığı sağlık kurulu tarafindan hazırlanan raporunda S.G.nin hastalığınedeniyle cezasinın infazinın ertelenmesine gerek olmadığı tespiti bir kez daha tekrarlanmıştır (bkz § 27). 4. evre kanser hastası olan ve durumu kötüleşen (bkz. § 24)S.G.nin hakkındaki bahse konu rapor hastaneye sevk edildiği tarihten ancak iki ay sonra 12/10/2017 tarihinde hazırlanabilmiştir.

97. Bu gecikmenin 0zerine 19/10/2017 tarihinde ATK'ya sevk edilen S.G.nin hakkındaki rapor 3/11/2017 tarihinde hazırlanabilmiş ve S.G,nin hayatını kaybetmesinden sonra Ceza Înfaz Kurumuna 10/1 1/2017 tarihinde ulaşabilmiştir.

98. S.G. ierleyen rahatsızlığına, ihtiyaçlarını karşılayamayacak hâlde olmasına rağmen (bkz §§24, 25) hastaneler ile ATK arasında gidip gelmek zorunda bırakılmtş; eksik ve hatal değerlendirmeler sonucunda hayatinın son döneminde ailesinin desteğinden yoksun şekilde Ceza Înfaz Kurumunda kalmıştır. 27/3/2017 tarihinde hastalığının ilerlediği tespit edilmesine rağmen S.G.nin cezasının infazının ertelenmesine yönelik rapor ancak yedi ay sonra temin edilebilmiştir.

99. Bu sırada öltimcül bir hastalığa yakalanmasına ve sağlık durumu δlümünden Önce ceza infaz kurumu koşullarına uygun olmayan hâle gelmesine rağmen hastaneye yatırılmak suretiyle tedavi olma imkâmına sahip olamayan S.G. ailesinden ayri olarak hayatinıkaybetmiştir. S.G.nin ölümünden iki gün önce acil olarak hastaneye yatırılması S.G.nin ölmeden önceki dönemde kaldığı zor durumu değiştirmemektedir.
100. Tūm bu veriler işiğında S.G.nin 27/3/2017 tarihinde beyninde metastaz tespit edilmesine rağmen cezasınm infazmın ertelenmesine dair raporun teminine yönelik işlemlerin yürütülmesinde yaşanan karar alma sürecinde Istanbul Anadolu Cumhuriyet Başsavcılığı,Ceza Infaz Kurumu idaresi, hastaneler ve ATK'dan kaynaklanan, yukarıda ifade edilen birtakım eksiklikler ve gecikmeler nedeniyle S.G.nin cezasının infazının sağltk durumuna bağlı olarak ertelenmesi için belirlenen usulän düzgün bir şekilde işletilmediği, gerekli işlemlerin makul huz ve özende gerçekleştirilmediği değerlendirilmiştir.

101. Sonuç olarak S,G.nin rahatsızlığına rağmen cezasının infazımın ertelenememesi nedeniyle özgürlükten yoksun kalmanın kaçınılmaz ve doğal sonucu olan sıkıntıdan daha fazla bir sıkıntıya ve buna bağlı olarak insan haysiyetiyle bağdaşmayan bir muameleye maruz kaldığmm kabul edilmesi gerekir.

102. Öte yandan sorusturma dosyasınım incelenmesi neticesinde Istanbul Anadolu Cumhuriyet Başsavcılığının ðlt muayenesi ve otopsi işlemi dışında başka bir soruşturma işlemi yapmadan ðlūm olayı hakkında kovuşturmaya yer olmadığı karan verdiği, S.G.nin öltmctil hasta olmasına rağmen ceza infaz kurumumda niçin tutulınaya devam edildiğini soruşturmadığı görülmüştür. Istanbul Anadolu Cumhuriyet Başsavcılığı, cezanın infazının ertelenmesi gerekip gerekmediğinin tespiti ve mtiteveffanun sağlık durumuna rağmen ceza infaz kurumunda tutulmaya devam edilmemesinin herhangi bir ihmal oluşturup oluşturmadığınoktasında herhangi bir araştırma yapmamış; durumun açıklığa kavuşturulması amacıyla Ceza Infaz Kurumu yetkililerinin veya tedavide görevli doktorların beyanlarına başvurmamıştır.

103. Yürütülen soruşturmanın en başından beri başvurucuların iddialarını İstanbul Anadolu Cumhuriyet Başsaveılığı nezdinde ileri sürmedikleri tespit edilmiş olsa da başvurucular, bireysel başvuruya konu ettikleri iddialarla kovuşturmasızlık kararına itiraz etmiştir, Başvurucuların yūrütülen soruşturma kapsamıda hiç araştırılmayan ve temelsiz olmayan iddiaları hakkinda Sulh Ceza Hâkimliği tarafindan da bir değerlendirme yapılmamıştır,
104. Bu noktada Anayasa Mahkemesinin görevi olmadığından değerlendirmelerinde belirtilen hususlarda araştırma yapılması hâlinde başvuruya konu davanın nasıl sonuçlanacağıile ilgilenmediğinin ifade edilmesi gerekmektedir. Anayasa Mahkemesinin görevi,soruşturma makamlarıın Anayasa'nın I7. maddesi ile Öngörülen derinlikli ve Özenli inceleme yükümlülüğünü yerine getirip getirmediğini ya da ne ölçüde getirdiğini belirlemekten ibarettir (1pek Deniz ve diğerlerl, B. No: 2013/1595, 21/4/2016, § 169).
105. Yukarıda belirtilen nedenlerle insan haysiyetiyle bağdaşmayan muamele yasağmın usul yönünün de ihlal edildiği sonucuna ulaşılmıştır.

106. Açıklanan gerekçelerle Anayasa'nın I7. maddesinin üçüncü fikrasında güvence altna ahınan insan haysiyetiyle bağdaşmayan muamele yasağının maddi ve usul boyutlarının ihlal edildiğine karar verilmesi gerekir.

C. 6216 Sayılt Kanän'un 50. Maddesi Yönünden 
107. Başvurucular ihlalin tespiti ile manevi tazminat ödenmesi talebinde bulunmuştur,
108. Başvuruda tespit edilen insan haysiyetiyle bağdaşmayan muamele yasağuun usul boyutu ihlalinin sonuçlarının ortadan kaldrılması için yeniden soruşturma yapılmasında hukuki yarar bulunmaktadır. Bu kapsamda kararın gönderildiği soruşturma merciince yapılması gereken iş yemiden soruşturma işlemlerini başłatmak ve Anayasa Mahkemesini ihlal sonucuna ulaştiran nedenleri gideren, ihlal kararında belirtilen ilkelere uygun yeni bir karar vermektir (30/3/2011 tarihli ve 6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun'un 50. maddesinin (2) numaralt fikrasında düzenlenen 

bireysel başvuruya özgü yeniden yargılama kurumunun özelliklerine ilişkin kapsamlıaçıklamalar ve benzer yõndeki kararlar için bkz Mehmet Doğan [GK], B. No: 2014/8875,7/6/2018, §§ 5460; Aligül Alkaya ve diğerleri (2), B. No: 2016/12506, 7/11/2019, §§ 5360,66; Kadri Enls Berberoğlu (3) [GK], B. No: 2020/32949, 21/1/2021, §§ 93-100).
109. Ayrıca insan haysiyetiyle bağdaşmayan muamele yasağının usul boyutu ihlaline ilişkin kararın gereğinin yerine getirilmesi bağlamında yeniden yapılacak soruşturma sürecinde hangi kamu görevlilerinin sorumluluğu bulunduğunun tespiti noktasındaki takdir ve yetkinin Istanbul Anadolu Cumhuriyet Başsavcılığına ait olduğu ifade edilmelidir.
110. Öte yandan ihlalin niteliği dikkate alınarak başvuruculara insan haysiyctiyle bağdaşmayan muamele yasağımın maddi ve usul boyutlarının ihlali için net 87.750 TL manevi tazminatın müştereken ödenmesi gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.
VI. HM 
Açıklanan gerekçelerle;
A. l. Sağlık personelinin eylemlerinden dolayı yaşam hakkmun ihlal edildiğine ilişkin iddianın başvuru yollarmun tüketilmemest nedeniyle KABUL EDtLEMEZ OLDUĞUNA,
2. Ceza infaz kurumu personelinin eylemlerinden dolayı yaşam hakkmın ihlal edildiğine ilişkin iddianın açıkça dayanaktan yoksun olması nedeniyle KABUL EDİLEMEZ OLDUĞUNA,
B. I. Başvurucuların kendileri açısından ileri sürdtkleri insan haysiyetiyle bağdaşmayan muamele yasağının ihlal edildiğine ilişkin iddianın kdşt bakamından yetkisizlik nedeniyle KABUL EDİLEMEZ OLDUĞUNA,
2. Başvurucuların Ölen yakınları bakımından ileri sürdükleri insan haysiyetiyle bağdaşmayan muamele yasağının ihlal edildiğine ilişkin iddianın KABUL EDİLEBİLİR OLDUĞUNA,
C. Anayasa'nın I7. maddesinin Üçüncü fikrasında güvence altına alınan insan haysiyetiyle bağdaşmayan muamele yasağının maddi ve usul boyutlarının IHLAL EDILDIĞINE,
D. Insan haysiyetiyle bağdaşmayan muamele yasağının usul boyutumun ihlalinin sonuçlarının ortadan kaldırıması içi yeniden soruşturma yapılmak üzere kararın bir Brneğinin Istanbul Anadolu Cumhuriyet Başsavcılığına (Sor. No: 2017/180720)GÖNDERİLMESİNE 

E. Başvuruculara net 87,750, TL manevi tazminatın MÜŞTEREKEN ÖDENMESINE,
F. 294,70 TL harç ve 9.900 TL vekâlet Ücretinden oluşan toplam 10.194,70 TL yargılama giderinin başvuruculara MÜŞTEREKEN ÖDENMESİNE,
G. Ödemelerin kararın tebliğini takiben başvurucuların Hazine ve Maliye Bakanlığına başvuru tarihinden itibaren dört ay içinde yapılmasına, ödenıede gecikme olması

hâlinde bu sürenin sona erdiği tarihten ödeme tarihine kadar geçen süre için yasal FAIZ UYGULANMASINA,
H. Kararın bir Ömeğinin Adalet Bakanlığına GÖNDERfLMESfNE 6/10/2022tarihinde OYBİRLIĞtYLE karar verildi.