Millî Savunma Bakanlığınca Yabancı Ülke ve Kuruluşlara Yapılacak Savunma ve Güvenlik Amaçlı Hibe ve Yardım Ödemelerine İlişkin Esaslar Hakkında Yönetmelik
YÖNETMELİKLER | 2023-11-08

8 Kasım 2023 ÇARŞAMBA
Resmî Gazete
Sayı : 32363
YÖNETMELİK
Millî Savunma Bakanlığı ile Hazine ve Maliye
Bakanlığından:
MİLLÎ SAVUNMA BAKANLIĞINCA YABANCI ÜLKE VE
KURULUŞLARA
YAPILACAK SAVUNMA VE GÜVENLİK AMAÇLI HİBE VE YARDIM
ÖDEMELERİNE İLİŞKİN ESASLAR HAKKINDA YÖNETMELİK
BİRİNCİ BÖLÜM
Başlangıç Hükümleri
Amaç ve
kapsam
MADDE 1- (1) Bu Yönetmeliğin amacı, Türkiye Cumhuriyeti
adına yabancı ülke ve kuruluşlara yapılacak savunma ve güvenlik amaçlı hibe
ve yardımlar kapsamında yapılacak ödemelere ilişkin usul ve esasları
belirlemektir.
Dayanak
MADDE 2- (1) Bu Yönetmelik, 28/3/2002 tarihli ve 4749
sayılı Kamu Finansmanı ve Borç Yönetiminin Düzenlenmesi Hakkında Kanunun 9
uncu ve 16 ncı maddelerine dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 3- (1) Bu Yönetmelikte geçen;
a) Anlaşma/protokol: Cumhurbaşkanı veya
Cumhurbaşkanı Kararı ile Türkiye Cumhuriyeti adına yetkili kılınan kişiler
tarafından yabancı ülke ve kuruluşlar ile imzalanan ve konusu savunma ve
güvenlik amaçlı hibe ve yardımlar olan anlaşma ve/veya protokolü,
b) Bakan: Millî Savunma Bakanını,
c) Bakanlık: Millî Savunma Bakanlığını,
ç) Banka: Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasını,
d) Harcama birimi: Yabancı ülke ve kuruluşlara
yapılacak savunma ve güvenlik amaçlı hibe ve yardımlar için ödenek tahsis
edilen birimi,
e) Hesap: Bankada yabancı ülke ve kuruluşlar adına
açılan döviz tevdiat hesabını,
f) Hibe ve yardım faaliyeti: İmzalanan anlaşma
ve/veya protokoller kapsamında, yabancı ülke ve kuruluşlara yapılacak
savunma ve güvenlik amaçlı mal ve hizmet alımı ile yapım işlerinin hibe ve
yardım olarak verilmesini,
g) Kanıtlayıcı belgeler: Anlaşma ve/veya protokol,
bu Yönetmelik ve Bakanlıkça yayımlanan usul ve esaslar ile belirlenen
belgeleri,
ğ) Kanun: 28/3/2002 tarihli ve 4749 sayılı Kamu
Finansmanı ve Borç Yönetiminin Düzenlenmesi Hakkında Kanunu,
h) Kaynak: Bu Yönetmelik hükümlerine göre yabancı
ülke ve kuruluşlar adına hibe ve yardım amacıyla Bankaya aktarılan tutarı,
ı) Muhasebe Birimi: Millî Savunma Bakanlığı Merkez
Saymanlık Müdürlüğünü,
i) Ödeme birimi: Anlaşma ve/veya protokol
hükümleri, bu Yönetmelik ve Bakanlıkça yayımlanan usul ve esaslar
doğrultusunda kanıtlayıcı belgelere istinaden bankaya transfer talimatını
veren birimi,
j) Ödenek: Yabancı ülke ve kuruluşlara yapılacak
savunma ve güvenlik amaçlı hibe ve yardımlar için Yılı Merkezi Yönetim
Bütçe Kanunu ile Bakanlık bütçesine tahsis edilen ödeneği,
k) Üst Yönetici: Harcama biriminin bağlı olduğu
Bakan Yardımcısını,
ifade eder.
İKİNCİ BÖLÜM
Ödeneğin Kullanımına İlişkin Usul ve Esaslar
Ödenek
sınırı
MADDE 4- (1) Hibe ve yardımlar, Bakanlık bütçesine bu
amaçla tahsis edilen ödeneği aşamaz.
Ödeneğin
kullanılması
MADDE 5- (1) Ödeneğin nakde dönüştürülerek yabancı ülke ve
kuruluşlar adına bankada açılan hesaba aktarılabilmesi için;
a) Cumhurbaşkanı tarafından bizzat imzalananlar
hariç olmak üzere, anlaşma ve/veya protokolü imzalama yetkisi verildiğine
dair Cumhurbaşkanı Kararı,
b) Anlaşma ve/veya protokolün aslı veya onaylı
örneği,
c) Anlaşma ve/veya protokolün yürürlük tarihinin
tespitine dair Cumhurbaşkanı Kararı,
anlaşma ve/veya protokolü yapan birim tarafından
Üst Yönetici Oluru alınmak üzere harcama birimine gönderilir.
(2) Anlaşma ve/veya protokollerde belirtilen hibe
ve yardımlar için tahsis edilen ödenek, Kanunun 9 uncu maddesi çerçevesinde
birinci fıkrada sayılan belgelere ve Üst Yönetici Oluruna istinaden hesaba
aktarılır. Aktarmayı müteakip Banka tarafından söz konusu tutarlar aynı gün
Resmî Gazete’de yayımlanan döviz satış kuru üzerinden dövize çevrilerek
hesaba alınır. Bankanın düzenleyeceği döviz alım/satım belgesi harcama
birimine gönderilir.
(3) Hibe ve yardım faaliyetlerinin başka kamu
kurumları aracılığıyla yürütülmesine karar verilmesi halinde Bakanlık
bütçesinde yer alan ödenek, Yılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanunu hükümleri
çerçevesinde transfer edilir.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Hibe ve Yardım Faaliyetlerinin Gerçekleştirilmesine
İlişkin
Yöntem ve Esaslar
Hibe ve
yardım yöntemleri
MADDE 6- (1) Bakanlık tarafından yürütülecek hibe ve
yardımlar aşağıdaki yöntemlerle gerçekleştirilir:
a) Yabancı ülke ve kuruluşun ihtiyaç duyduğu ve
bunlar tarafından gerçekleştirilecek mal ve/veya hizmet alımları ile yapım
işinin; anlaşma ve/veya protokol ile belirlenen tedarik usulü çerçevesinde,
anlaşma ve/veya protokolde tedarik usulü belirlenmemiş ise yabancı ülke ve
kuruluş ile yüklenici arasında imzalanacak sözleşme çerçevesinde tedarik
edilerek teslim edilmesini müteakip sözleşme bedelinin tamamının veya bir
kısmının ilgili hesaptan hak sahibine ödenmesi.
b) Yabancı ülke ve kuruluş personelinin; Bakanlık
kadro ve kuruluşunda yer alan kurumlarda katılacağı eğitim/kurslara ilişkin
ücretler ile ulaşım, iaşe ve ibate bedellerinin, Ülkemize yapacakları resmî
ziyaretlere ilişkin ulaşım masraflarının ve anlaşma ve/veya protokollerle
belirlenen diğer ihtiyaçlara ilişkin masraflarının, ilgili Türk Askerî
Ataşeliği hesabına aktarılması.
(2) İhtiyaç duyulması halinde, hibe ve yardım
faaliyetleri başka kamu kurumları aracılığıyla da yürütülebilir.
Hibe ve
yardım faaliyetlerinin gerçekleştirilmesine ilişkin esaslar
MADDE 7- (1) 6 ncı maddenin birinci fıkrasının (a) bendi
kapsamında yapılacak hibe ve yardımların, öncelikle Türk savunma sanayi
firma, kurum veya kuruluşları olmak üzere Türkiye’deki yerli ve/veya milli
firma, kurum veya kuruluşlardan temin edilmesi esastır.
(2) 6 ncı maddenin birinci fıkrasının (b) bendi
kapsamında gerçekleştirilen hibe ve yardımlarda; sigorta, vergi, harç,
banka masrafları ve kur farkı giderleri gibi hibe ve yardımın yapılmasıyla
doğrudan ilişkili olan giderler, yardım karşılığı olarak Banka hesabına
yatırılan tutardan karşılanabilir.
(3) Banka hesabında bulunan kaynak, 6 ncı maddenin
birinci fıkrasının;
a) (a) bendinde bahsi geçen hibe ve yardımlar için
ilgili anlaşma ve/veya protokollerin yürürlüğe girdiğine dair Cumhurbaşkanı
Kararını müteakip kanıtlayıcı belgelerin ibraz edilmesi üzerine yetkili
makamın onayına istinaden ödenir.
b) (b) bendinde bahsi geçen hibe ve yardımlar için,
ilgili anlaşma ve/veya protokollerin yürürlüğe girdiğine dair Cumhurbaşkanı
Kararını müteakip Askerî Ataşeliklerin bağlı olduğu birimin yazılı talebi
üzerine yetkili makamın onayına istinaden transfer edilir.
(4) 6 ncı maddenin birinci fıkrasının (b) bendi
kapsamında aktarılan kaynağın kullanımı, kayıtların tutulması,
belgelendirilmesi, muhafazası ve denetimine ilişkin hususlar Askerî
Ataşeliklerin bağlı olduğu birim tarafından belirlenir.
(5) Anlaşma ve/veya protokollerde yer almayan
giderler, bu Yönetmelik hükümleri dayanak gösterilerek ödenemez.
(6) Hibe ve yardım faaliyetlerinin başka kamu
kurumları aracılığı ile yürütüldüğü durumlarda;
a) Tüm işlemler, anlaşma ve/veya protokol hükümleri
ile kaynağın transfer edildiği kurumun mevzuatına göre yürütülür.
b) Ödemelere ait bilgi ve belgeler ilgili kurum
tarafından muhafaza edilir.
c) Aktarılan kaynağın kullanım durumu, faaliyet
tamamlanana kadar altı aylık periyodlarla Bakanlığa bildirilir.
ç) Faaliyetlerin tamamlanmasını müteakip artan
kaynak, genel bütçeye gelir kaydedilmek üzere Muhasebe Biriminin ilgili
hesabına aktarılır.
Kanıtlayıcı
belgeler
MADDE 8 - (1) 6 ncı maddenin birinci fıkrasının (a) bendinde
bahsi geçen hibe ve yardım karşılığı tutarın ilgili hesaptan hak sahibine
ödenebilmesi için aşağıda yer alan kanıtlayıcı belgeler, harcama birimi
tarafından ödeme birimine gönderilir:
a) Anlaşma ve/veya protokolün aslı veya onaylı
örneği ile yürürlük tarihinin tespitine dair Cumhurbaşkanı Kararı.
b) Yabancı ülke ve kuruluş ile yüklenici arasında
imzalanan sözleşmenin imzalı nüshası.
c) Yüklenici tarafından düzenlenen fatura.
ç) Yardım faaliyetinin konusunun mal teslimi olduğu
durumlarda, yetkili makamlarca onaylanmış gümrük beyannamesi.
d) Yabancı ülke ve kuruluş tarafından mal ve/veya
hizmetin teslim alındığının diplomatik yollarla bildirildiğine dair nota
teatisi.
e) Yüklenici tarafından damga vergisinin ödendiğine
dair alındı.
f) Hak sahibinin ödemenin yapılacağı hesabı
gösteren dilekçesi ve imza sirküleri.
g) Ödeme birimi tarafından ihtiyaç duyulan diğer
kanıtlayıcı belgeler.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Çeşitli ve Son Hükümler
Denetim
MADDE 9- (1) Harcamaların denetimi Bakanlığın Teftiş Kurulu
Başkanlığı ve İç Denetim Birimi Başkanlığınca yapılır.
(2) Askerî Ataşeliklerde bulunan nakdî yardım
hesaplarının takip ve kontrolü Askerî Ataşeliklerin bağlı olduğu birim
tarafından yapılır. Lüzum görülmesi durumunda bahse konu hesapların yerinde
takip ve kontrolü Askerî Ataşeliklerin bağlı olduğu birimin
koordinatörlüğünde, Bakanlığın mali hizmetler biriminden en az bir üyenin
katılımıyla oluşturulacak heyet tarafından yapılır.
Yetki ve
sorumluluk
MADDE 10- (1) Bakanlık, hibe ve yardım karşılığı tutarların
Banka hesabından transferini;
a) Usulüne uygun olarak yürürlüğe konulan anlaşma
ve/veya protokol hükümlerine,
b) Bu Yönetmelik hükümlerine,
c) Bakanlıkça yayımlanan usul ve esaslar ile kanıtlayıcı
belgelere,
istinaden yapmaya yetkili ve sorumludur.
(2) Hibe ve yardım faaliyetinin gerçekleştirilmesi,
belgelendirilmesi ve ödeme için gerekli belgelerin hazırlanması
aşamalarında görevli ve yetkili olanlar, ilgisine göre 10/12/2003 tarihli
ve 5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanununda yer alan harcama
yetkilileri veya gerçekleştirme görevlileri gibi sorumludurlar.
(3) Ödeme birimi, kanıtlayıcı belgeler üzerinde;
a) 8 inci maddede belirtilen belgelerin tamam
olmasını,
b) Yetkililerin imzasını,
c) Maddi hata bulunup bulunmadığını,
ç) Hak sahibinin kimliğine ilişkin bilgileri,
kontrol etmekle yükümlüdür.
Artık
paralar
MADDE 11- (1) Anlaşma ve/veya protokoller ile belirlenen
yürürlük süresinin sona ermesi veya herhangi başka bir sebeple yabancı ülke
ve kuruluş tarafından kullanılmayarak artık para durumuna dönüşen kaynak
Muhasebe Biriminin ilgili hesabına aktarılır. Aktarılan kaynak Muhasebe
Birimince genel bütçeye gelir kaydedilir.
Yönetmeliğin
uygulanmasında sorumluluk
MADDE 12- (1) Bu Yönetmeliğin uygulanmasından doğacak
tereddütler, ilgisine göre bu Yönetmeliği yürütmekle yükümlü Bakanlıkların
ilgili birimlerine bildirilir. Bu Bakanlıkların ilgili birimleri söz konusu
tereddütleri gidermeye yetkilidir.
Yürürlükten
kaldırılan yönetmelik
MADDE 13- (1) 10/11/2010 tarihli ve 27755 sayılı Resmî
Gazete’de yayımlanan Yabancı Ülke ve Kuruluşlara Yapılacak Savunma ve
Güvenlik Amaçlı Hibe ve Yardım Ödemelerine İlişkin Esaslar Hakkında
Yönetmelik yürürlükten kaldırılmıştır.
Yürürlük
MADDE 14-
(1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde
yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 15- (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Millî Savunma Bakanı
ile Hazine ve Maliye Bakanı birlikte yürütür.