Binalar ile Yerleşmeler İçin Yeşil Sertifika Yönetmeliği
YÖNETMELİKLER | 2022-06-12

12 Haziran 2022 PAZAR
Resmî Gazete
Sayı : 31864
YÖNETMELİK
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği
Bakanlığından:
BİNALAR İLE YERLEŞMELER
İÇİN YEŞİL SERTİFİKA YÖNETMELİĞİ
BİRİNCİ BÖLÜM
Başlangıç Hükümleri
Amaç
MADDE 1- (1) Bu Yönetmeliğin amacı; binalar ve yerleşmelerin
doğal kaynakları ve enerjiyi verimli kullanarak çevreye olan olumsuz
etkilerini azaltmak için değerlendirme ve sertifikalandırma sistemlerinin
oluşturulmasına; yeşil sertifika uzmanlarının, yeşil sertifika
değerlendirme uzmanlarının ve eğitici kuruluşların nitelikleri ile yeşil
bina ve yeşil yerleşmelerin değerlendirme kriterlerine ilişkin usul ve
esasları belirlemektir.
Kapsam
MADDE 2- (1) Bu Yönetmelik, mevcut ve yeni binalar ile
yerleşmelerin sürdürülebilir çevresel, sosyal ve ekonomik performanslarının
değerlendirilmesini ve sertifikalandırılmasını kapsar.
Dayanak
MADDE 3- (1) Bu Yönetmelik, 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı
Kararnamesinin 107 nci maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 4- (1) Bu Yönetmelikte geçen;
a) Bakanlık: Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği
Bakanlığını,
b) Bina: Kendi başına kullanılabilen, üstü örtülü
olan, insanların içine girebilecekleri, insanların oturmasına, çalışmasına,
eğlenmesine, dinlenmesine veya ibadet etmesine yarayan, hayvanların ve
eşyaların korunmasına uygun yapıyı,
c) Bina sahibi: Bina üzerinde mülkiyet hakkına
sahip olan gerçek veya tüzel kişiyi veya varsa intifa hakkı sahibini, eğer
her ikisi de yoksa binaya malik gibi tasarruf edeni veya bu Yönetmelik
kapsamındaki iş ve işlemler için yasal vekâlet verdikleri temsilciyi,
ç) Değerlendirme kılavuzu: Yeşil binalar ile yeşil
yerleşmelerin kriterlerini, başvuruların alınması ve değerlendirilmesini,
sertifikalandırma usul ve esasları ile yeşil sertifika uzmanları ve yeşil
sertifika değerlendirme uzmanlarının niteliklerini içeren dokümanı,
d) Değerlendirme kuruluşu: Türkiye Çevre Ajansını,
e) Eğitici kuruluş: Yeşil sertifika uzman
adaylarına eğitim vermek amacıyla Bakanlıkça yetkilendirilmiş kurum veya
kuruluşu,
f) Genel Müdürlük: Mesleki Hizmetler Genel
Müdürlüğünü,
g) Ulusal yeşil sertifika sistemi (YeS-TR): Yeşil
binalar ile yeşil yerleşmelerin sertifikalandırma sürecinin çevrimiçi
olarak işletilmesi için Bakanlıkça oluşturulan sistemi,
ğ) Yerleşme: İçerisinde birden fazla bina bulunan
imar parseli ve daha büyük ölçekteki alanı,
h) Yerleşme sahibi: Yeşil yerleşme sertifikası için
müracaat edilen alan içinde mülkiyet hakkı ve tasarruf yetkisi bulunanları
veya bu Yönetmelik kapsamındaki iş ve işlemler için yasal vekâlet
verdikleri temsilciyi,
ı) Yeşil bina: Yer seçimi, tasarım, inşaat,
işletme, bakım, tadilat, yıkım, atık ve atık suların bertarafını kapsayan,
yaşam döngüsü boyunca sürdürülebilir, enerji verimli, doğayla uyumlu, düşük
emisyonlu ve çevreye olan olumsuz etkileri asgari düzeye indirilmiş binayı,
i) Yeşil sertifika: Değerlendirme kuruluşu
tarafından yapılan değerlendirme sonrası, kuruluşça binaya veya yerleşmeye
verilen belgeyi,
j) Yeşil sertifika değerlendirme uzmanı:
Değerlendirme kuruluşu ekibinde görev yapan ve binaların veya yerleşmelerin
değerlendirme kılavuzuna göre değerlendirilmesinden ve puanlanmasından
sorumlu olan yeşil sertifika uzmanlarını,
k) Yeşil sertifika uzmanı: Nitelikleri Bakanlık
tarafından belirlenen ve Bakanlık veya Bakanlıkça yetkilendirilmiş eğitici
kurum veya kuruluşlar tarafından verilen eğitimde başarılı olan kişileri,
l) Yeşil yerleşme: Yer seçimi, tasarım, inşaat,
işletme, bakım, tadilat, yıkım, atık ve atık suların bertarafını kapsayan
yaşam döngüsü boyunca sürdürülebilir, enerji verimli, doğayla uyumlu, düşük
emisyonlu ve çevreye asgari düzeyde zarar veren içerisinde binalar ile
yaşamın sürdürülebilmesi için gereken alt ve üst yapıyı içeren yerleşmeyi,
ifade eder.
İKİNCİ BÖLÜM
Genel Esaslar
Genel
esaslar
MADDE 5- (1) Yeşil sertifika almak isteğe bağlıdır.
(2) Yeşil sertifika, bu Yönetmeliğin ekinde yer
alan Ek-1 Yeşil Sertifika Bina Değerlendirme Kılavuzu ve Ek-2 Yeşil
Sertifika Yerleşme Değerlendirme Kılavuzunda tanımlanan kriterler esas
alınarak düzenlenir.
(3) Yeşil sertifika almak isteyen bina veya
yerleşme sahibi, Bakanlıkça yetkilendirilen yeşil sertifika uzmanlarından ve
değerlendirme kuruluşundan hizmet alır.
(4) Yeşil sertifika uzmanı, sertifika alınmak
istenen bina veya yerleşmeye ait bilgileri ilgisine göre Ek-1 veya Ek-2’de
yer alan değerlendirme kılavuzuna uygun olarak YeS-TR sistemine kaydeder.
(5) Değerlendirme kuruluşu, başvuruları
değerlendirme kılavuzuna göre, sisteme kaydedilen bilgiler üzerinden ve
gerekli durumlarda yerinde etüt etmek suretiyle değerlendirerek işlem tesis
eder.
(6) Bina ve yerleşmelerin değerlendirilmesi ve
sertifikalandırılmasına ilişkin işlemler YeS-TR’de gerçekleştirilir.
(7) Bu Yönetmeliğin uygulanmasında doğabilecek
tereddütler ve itirazlar Genel Müdürlük tarafından değerlendirilir.
Bakanlığın bu Yönetmelik kapsamındaki her türlü eğitim ve yetkilendirme iş
ve işlemlerini yapma yetkisi saklıdır.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Eğitici Kuruluşlara, Değerlendirme Kuruluşuna,
Yeşil Sertifika Uzmanlarına ve
Yeşil Sertifika
Değerlendirme Uzmanlarına İlişkin Esaslar
Eğitici
kuruluşlar
MADDE 6- (1) Yeşil binalar ile yeşil yerleşmeler gibi
konularda faaliyet gösteren kamu veya özel hukuk hükümlerine tabi kamu
tüzel kişiliğini haiz kurum ve kuruluşlar, üniversiteler ile sivil toplum
kuruluşları, bu Yönetmeliğin ekinde yer alan Ek-3 Yeşil Sertifika Ulusal
Yeşil Bina ve Yeşil Yerleşme Sertifikasyonu Eğitimine İlişkin Hususlar
içerisinde belirtilen koşulları sağlamaları halinde eğitici kuruluş olarak
faaliyet gösterebilirler. Eğitici kuruluşlar Bakanlıkça yetkilendirilir ve
Bakanlık resmi internet sayfasında yayımlanır.
(2) Yeşil sertifika uzmanları, Ek-3’te belirlenen esaslar
dâhilinde eğitici kuruluşlar tarafından düzenlenecek sertifika eğitim
programına katılarak uygulanacak yazılı sınavda başarılı olmaları ve
Bakanlıkça YeS-TR’de yetkilendirilmeleri halinde, bu Yönetmelik kapsamında
faaliyet yürütebilirler.
(3) Eğitici kuruluşlar, sınavda başarılı olan yeşil
sertifika uzmanı adaylarını YeS-TR’ye kaydeder ve Genel Müdürlüğe bildirir.
(4) Eğitici kuruluşlar; eğitim verdikleri yeşil
sertifika uzmanı adaylarına ait başvuru evrakını, eğitim ve sınav
belgelerini; talep edildiğinde Bakanlığa sunmak üzere en az on yıl süre ile
saklamak zorundadır. Eğitici kuruluşlar, faaliyetlerinin ya da yetkilerinin
sonlanması halinde düzenlemiş oldukları eğitimlerle ilgili dosyaları
Bakanlığa teslim etmekle yükümlüdür.
Değerlendirme
kuruluşu
MADDE 7- (1) Değerlendirme kuruluşu; başvuruya konu bina
veya yerleşmeye ilişkin olarak değerlendirme kılavuzunda belirtilen
kriterleri değerlendirebilecek nitelik ve sayıda yeşil sertifika
değerlendirme uzmanını bünyesinde bulundurur veya dış kaynaklı temin eder.
(2) Değerlendirme kuruluşu, sertifika başvurularını
inceler ve değerlendirme kılavuzlarına uygun nitelikteki binalar ile
yerleşmelerin sürdürülebilir çevresel, sosyal ve ekonomik performanslarını
kılavuzlara göre değerlendirir. Kuruluş, sertifikalandırma faaliyetlerini
yürütür ve kriterleri sağlayan bina ve yerleşmelere ilgili sertifikayı
düzenler.
Yeşil
sertifika uzmanı
MADDE 8- (1) Yeşil sertifika eğitimlerine, değerlendirme
kılavuzlarında belirtilen meslekleri haiz kişiler katılabilir.
(2) Yeşil sertifika uzmanlık yetkisinin geçerlilik
süresi on yıldır. Bu sürenin bitiminde eğitime katılmaksızın tekrar sınava
girilerek uzmanlık yetkisi yenilenebilir.
(3) Değerlendirme kılavuzlarında Bakanlık
tarafından versiyon değişikliği yapılması durumunda yetkisi devam eden
yeşil sertifika uzmanları, güncel versiyon hakkında eğitici kuruluştan
Bakanlıkça belirlenen içerikte eğitim almak zorundadır. Aksi halde eğitim
almayan uzmanların yetkisi askıya alınır.
(4) Bakanlığın merkez ve taşra teşkilatında
çalışmakta olup, değerlendirme kılavuzlarında belirtilen yeşil sertifika
uzmanı mesleklerini haiz personelden;
a) Yeşil sertifika ile ilgili faaliyetler
kapsamında en az üç yıl görev yapmış olanlar ile bu birimlerde yönetici
olarak en az iki yıl çalışmış olanlar,
b) Yeşil sertifika değerlendirme kılavuzları
kapsamındaki ana kategorilerden yapı malzemesi ve yaşam döngüsü, enerji
kullanımı ve verimliliği, su yönetimi, atık su ve atık yönetimi
kategorilerinde yer alan konular ile ilgili teknik birimlerde en az dört yıl
çalışmış olanlar ile uluslararası kabul görmüş benzer yeşil sertifika
programlarından belge sahibi olanlar, eğitime katılmaksızın sınavda
başarılı olmaları halinde,
yeşil sertifika uzmanı olmaya hak kazanır.
(5) Yeşil sertifika uzmanlarının faaliyetleri Genel
Müdürlükçe oluşturulan komisyon tarafından denetlenir. Değerlendirme
kılavuzlarına göre bina veya yerleşmenin yeşil sertifika sınıfını
değiştirecek mertebede veya asgari kriterleri karşılamak üzere hatalı işlem
yaptığı tespit edilen yeşil sertifika uzmanlarının yetkileri altı ay
süreyle askıya alınır. Ancak farklı projelerde olmak üzere bu şekilde üç
kez işlem yaptığı tespit edilenler ile gerçeğe aykırı veya yanıltıcı belge
düzenledikleri veya kullandıkları tespit edilenlerin yetkileri her
hâlükârda bir daha verilmemek üzere iptal edilir. Bu işlemlerden askıya
alma, iptal, itirazların değerlendirilmesi gibi işlemler Genel Müdürlük
bünyesinde ilgili Daire Başkanının yer aldığı asgari üç teknik personelden
oluşan farklı bir komisyon marifetiyle yapılır.
(6) Yeşil sertifika uzmanının görev ve
sorumlulukları şunlardır:
a) Binanın veya yerleşmenin değerlendirme
kılavuzunda belirtilen kriterlere göre plan, proje ve inşa süreçlerinde
sadece bina veya yerleşme sahibine danışmanlık yapmak.
b) Bina veya yerleşme ile ilgili bilgi ve belgeleri
değerlendirme kuruluşuna sunmak.
c) Bina veya yerleşme sahibi adına başvuru ile
ilgili iş ve işlemleri takip etmek.
ç) Değerlendirme kuruluşuna sunacağı bilgi ve
belgelerin doğruluğundan sorumlu olmak.
d) Aynı anda üç adete kadar bina ya da yerleşme
için hizmet vermek.
Yeşil
sertifika değerlendirme uzmanı
MADDE 9- (1) Yeşil sertifika uzmanları, değerlendirme
kuruluşu ekibinde görev yapmaları halinde, yeşil sertifika değerlendirme
uzmanı unvanını alırlar ve değerlendirme kuruluşu tarafından YeS-TR’ye
tanımlanırlar.
(2) Yeşil sertifika değerlendirme uzmanı;
a) Değerlendirme kuruluşunda görev aldığı sürece
yeşil sertifika uzmanlığı hizmeti veremez, danışmanlık yapamaz.
b) YeS-TR’ye kaydedilen bilgi ve belgeleri
değerlendirerek binanın veya yerleşmenin yeşil bina veya yeşil yerleşme
olma koşullarını yerine getirip getirmediğine dair analizi ve puanlamayı
yapar.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Çeşitli ve Son Hükümler
Yürürlükten
kaldırılan yönetmelik
MADDE 10- (1) 23/12/2017 tarihli ve 30279 sayılı Resmî
Gazete’de yayımlanan Binalar ile Yerleşmeler İçin Yeşil Sertifika
Yönetmeliği yürürlükten kaldırılmıştır.
Geçiş
hükmü
GEÇİCİ
MADDE 1- (1) Bu Yönetmeliğin
yayımı tarihinden önce 10 uncu maddede yer alan hükümlere göre Bakanlıkça
eğitici kuruluş olarak görevlendirilen tüzel kişiler ile gerekli eğitimleri
alarak yeşil sertifika uzmanlığı elde etmiş olanların hakları saklıdır.
Yürürlük
MADDE 11- (1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe
girer.
Yürütme
MADDE 12- (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Çevre, Şehircilik ve
İklim Değişikliği Bakanı yürütür.
Ekleri için tıklayınız