Anayasa Mahkemesinin 24/9/2024 Tarihli ve E: 2024/68, K: 2024/167 Sayılı Kararı
ANAYASA MAHKEMESİ KARARLARI | 2024-11-21

21 Kasim 2024 PERŞEMBE 
Resmî Gazete 
Sayı : 32729
ANAYASA MAHKEMESİ KARARI 
Anayasa Mahkemesi Başkanlığından:
Esas Sayısı : 2024/68Karar Sayısı : 2024/167Karar Tarihi: 24/9/2024
ÍTİRAZ YOLUNA BAŞVURAN: İzmir Bölge İdare Mahkemesi Üçüncü Vergi Dava Dairesi 

ITİRAZIN KONUSU: 10/7/2004 tarihli ve 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu'na 16/10/2020 tarihli ve 7254 sayılt Kanun'un 10. maddesiyle eklenen ek 3.maddenin;
A. Birinci fikrasımın birinci cümlesinin “.…ilgili ilçe belediye meclisintn kararı ve teklifi üzerine büyükşehir belediye mecllsinin en geç doksan gün içinde alacağı karar.."bölümünün,
B. Beşinci fikrasının,
Anayasa'mın 2., 7., 10., 13., 35., 36, 37., 73. ve 123, maddelerine aykınılığı ileri sürülerek iptallerine karar verilmesi talebidir.

OLAY: Düzeltme şikâyet başvurusunun reddine yönelik işlem ile tahakkuk ettirilen emlak vergisinin iptali talebiyle açılan davada itiraz konusu kuralların Anayasa'ya aykırıolduğu kanısına varan Mahkeme, iptalleri için başvurmuştur.

I. İPTALİ İSTENEN VE İLGİLİ GÖRÜLEN KANUN HÜKÜMLERİ
A. İptali İstenen Kanun Hükümlerf 
Kanun'un itiraz konusu kuralların da yer aldığı ek 3. maddesi şöyledir:
“Ek Madde 3 - (Ek:RG-16/10/2020-7254/10 md.)
Kōy veya belde beledtyesi iken mahalleye dōmüşen ve büyükşehtr belediyesi smırlarıiçtnde bulunup sosyo-ekonomik durumu, şehir merkezine uzaklığı, belediye hizmetlerine erişebilirliği, mevcut yapılaşma durumu ve benzeri hususiar dikkate almarak ugili ilçe beledtye meclisinin kararı ve teklifi üzerine büyükşehtr belediye meclisinin en geç doksan gün lçinde alacağı karur üle kırsal yerleşim özelliği taşıdığı tespit edilen mahalleler, karsal mahalle kabul edilir. Bu belirlemenin mahalle dizeyinde yapulması esastır. Ancak; tamamıkirsal mahalle olarak tespit edilmeyen diğer mahallelerde de on bin metrekareden az olmamak kaydryla kırsal yerleşik alan belirlenebilir. Kırsal mahalle veya karsal yerleşik alan vasfi bu fkrada belirtilen usulle kaldırıabilir.

Büyükşehir belediyesi, birinci fikra uyarınca ilçe belediyesinden gelen teklifi aynen veya değiştirerek kabul edebilir ya da reddedebilir.

Kırsal mahalle veya karsal yerleşik alan olarak belirlenen yerlerde; gelir vergisinden muaf esnaf ile basit usulde gelir vergisine tabi mükellefler tarafindan bizzat isyeri olarak kullanıdan bina, arsa ve araziler ile mesken amaçlı kullanıan binalar ve zirai istihsalde 

kullanılan btna, arsa ve araziler 29/7/1970 tarihli ve 1319 saylı Emlak Vergisi Kamumuna göre alımması gereken emlak vergistnden muaftır. Bu yerlerde, ticari, smal ve turlstik faaliyetlerde kullanıan bina, arsa ve araziler için emlak vergisi %s0 indirimli uygulanır.Kırsal mahalle veya karsal yerleşik alan olarak belirlenen yerlerde, 26/S/1981 iarihli ve 2464 saylı Belediye Gelirleri Kanunu uyarınca alınması gereken bina inşaat harcı ile imarla ilgili harçlar almmaz; anlan Kanuna göre almması gereken diğer vergt, harç ve harcamalara katilma payları %50 indirimli uygulanır. Bu yerlerde içme ve kullanma sularıiçin alınacak ücret en düşük tartfenin işyerleri için %50'sini, konular içtn %25'ini geçmeyecek şekilde belirlenir. 4/1/1961 tarlhli ve 213 sayılı Vergi Usul Kamumu uyarınca bilanço esasına gôre defter tutan mükellefler içtn bu fikrada belirtilen muafiyet ve indirimler uygulanmaz.

3/7/2005 tarihll ve 5393 sayılı Belediye Kanununun 12 nci maddesinin yedinci fikrasıile 31/8/1956 tarihli ve 6831 sayl Orman Kanununun ek 17 nci maddesi hikümlerinden yararlanan yerler; karsal mahalle veya kirsal yerleşik alan olarak beltrlenmesi haltnde bu madde hükümlertne aykırı olmayan hak, sorumluluk ve imtiyazlardan faydalanmaya devam ederler.

Bu madde uyarınca karsal mahalle veya kırsal yerleşik alan olarak beltrtenen yerler hakkında 12/11/2012 tarihli ve 6360 sayıl On Döri Ilde Büyükşehir Belediyesl ve Ytrmi Yedi lçe Kurulması lle Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişikiik Yapimasına Dair Kanunun geçicl 1 Inci maddesinin onbeşinci ve ytrmidokuzuncu fikraları uygulanmaz 

(Ek fikra:30/3/2023-7446/5 md.) Bu maddenin uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar Çevre, Şehtrcilik ve Iklim Değtşikliği Bakanlığınca çıkarılacak yönetmelik lle belirlenir."
B. İlgili Görülen Kanun Häkümleri 
12/11/2012 tarihli ve 6360 sayılı On Dört ÎIde Büyükşehir Belediyesi ve Yirmi Yedi Îçe Kurulması ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunun geçici 1. maddesinin;
1. (15) numaralı fikrası şöyledir:
“(15) Bu Kanuna göre tüzel kişiliği kaldırılan köylerde, bu fikranın yürürlüğe girdiğt tarihten libaren 29/7/1970 tarihli ve 1319 saylı Emlak Vergisi Kanumuna göre alınmasıgereken emlak vergisi ile 26/5/1981 tarihll ve 2464 sayrlı Belediye Gelirleri Kanunu uyarınca alınması gereken vergi, harç ve katıłım payları 31/12/2025 tarihine kadar (bu tarih dáhil) almnmaz ve 31/12/1960 tarihli ve 193 saylı Geltr Vergisi Kanummun 9 uncu maddestntn birinci fikrasıin üçüncü bendi, 23 üncü maddesinin btrinci fikrasının birinci bendi ile beşinci bendi, 66 ncı maddesinin birinci fikrasının beşinci bendi hükümleri 31/12/2025 (bu tarih dáhil) tarihtne kadar uygulanmaya devam edilir. Bu yerlerde içme ve kullanma suları için alınacak ücrer 31/12/2025 tarihine kadar (bu tarih dâhtl) en düşük tarifenin % 25'ini geçmeyecek şekilde belirlentr. (Mülga cümle:17/7/2019-7186/33 md.)()."
2. Yirmi dokuzuncu fikrası şöyledir:
“(Ek fikra: 20/8/20166745/73 md.) Bu Kanuna gōre tüzel kişiliği kaldırılarak tek mahalleye dönüştürülen beldelerde tçme ve kullanma suları için alınacak ücrer 31/12/2025tarihine kadar (bu tarih dåhil) en düşük tarifenin %50'sini geçmeyecek şekilde belirlenir."

II. İLK İNCELEME 
1. Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü hükümleri uyarınca Kadir ÖZKAYA, Hasan Tahsin GÖKCAN, Engin YILDIRIM, Ridvan GÜLEÇ, Recai AKYEL, Yusuf Şevki HAKYEMEZ,Selahaddin MENTE$, Basri BAĞCl, Irfan FIDAN, Kenan YAŞAR, Muhterem ÍNCE ve Yılmaz AKÇfL'in katılımlarıyla 4/4/2024 tarihinde yapılan ilk inceleme toplantısında dosyada eksiklik bulunmadığindan işin esasının incelenmesine OYBİRLİĞIYLE karar verilmiştir.

III. ESASIN İNCELENMESİ
2. Başvuru kararı ve ekleri, Raportör Fatih TORUN tarafindan hazırlanan işin esasına ilişkin rapor, itiraz konusu kanun hükümleri, dayanılan Anayasa kuralları ve bunların gerekçeleri ile diğer yasama belgeleri okunup incelendikten sonra gereği görüşülüp düşünülđů:
A. Genel Açıklama 
3. Günümüzde yaşanan hızlı kentleşmeye bağlı olarak ortaya çıkan nüfus artışından dolayı toplumsal ihtiyaçların da çeşitlenmesi nüfusun yüksek olduğu kentlerde ðzel yönetim modellerinin uygulanması zorunluluğunu doğurmuştur. Bu bağlamda mūlga 27/6/1984 tarihli ve 3030 sayılı Büyük Şehir Belediyelerinin Yönetimi Hakkmda Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabult Hakkında Kanun ile uygulamaya konulan büyükşehir belediyesi sistemi ilk olarak Istanbul, Ankara ve Izmir'de hayata geçirilmiş, zamanla sðz konusu sisteme dâhil olan il sayısı otuza ulaşmıştır.

4.Büyükşehir belediyesi yönetiminin hukuki statüsünü düzenlemek, hizmetlerin plânlí, programl, etkin, verimli ve uyum içinde yürūtülmesini sağlamak amacıyla 10/7/2004tarihli ve 5216 sayılı Btyükşehir Belediyesi Kamunu kabul edilmiş, antlan Kanun'la 3030sayılı Kanun yürürlükten kaldırılmış ve büyükşehir belediyesinin kuruluşu ve sınırlarına ilişkin hususlar 5216 sayılı Kanun'da düzenlenmiştir.

5. Anılan Kanun'un 3. maddesinin birinci fikrasını (a) bendinde büyükşehir belediyesi, sınırları il mülki sınmı olan ve sınırları içindeki ilçe belediyeleri arasında koordinasyonu sağlayan; idari ve mali δzerkliğe sahip olarak kanunlarla verilen görev ve sorumlulukları yerine getiren, yetkileri kullanan; karar organı seçmenler tarafindan seçilerek oluşturulan kamu tüzel kişisi olarak tanımlanmıştır.

6. Kanun'un geçici 2. maddenin birinci fikrasında bu Kanun'un yürürlüğe girdiği tarihte büyükşehir belediye sınırlarının İstanbul ve Kocaeli ilinde il mülki sınırı olduğu hükme bağlanmış, diğer büyükşehir belediyelerinde ise mevcut valilik binasının merkez kabul edilmek ve il mülki sinırları içinde kalmak şartıyla nüfusu bir milyona kadar olan büyükşehirlerde yarıçapt yirmi kilometre, nüfusu bir milyondan iki milyona kadar olan büyükşehirlerde yarıçapı otuz kilometre, nüfusu iki milyondan fazla olan büytkşehirlerde yarıçapı elli kilometre olan dairenin sımırının btylkşehir belediyesinin sınırını oluşturduğu belirtilmiştir.


7. Anılan maddenin üçüncü fikrasında da bu sınırlar içinde kalan köylerin tüzel kişiliğinin sona ererek mahalleye dönüşeceği, bu şekilde oluşan mahallelerin katılacağı ilçe veya ilk kademe belediyesinin büyükşehir belediye meclisince belirleneceği, orman köylerinin tlizel kişiliğinin ise devam edeceği öngörülmüştür. Maddenin dōrdüncü fikrasında ise birinci fikra gereğince büyükşehir belediyesi kapsamına alınan ilçelerin mtülki sınırlarıiçinde kalan belediye ve köyler ile büyükşehir belediyesi kapsamına alınan belediyelerin mūcavir alan sınırları içinde buluman köylerden birinci fikrada belirtilen mesafelerin dışında kalan belediye ve köylerin, Kanun'un yayımı tarihinden itibaren altı ay içinde belediye meclisi veya köy ihtiyar heyetinin talebi üzerine büyükşehir belediye meclisinin kararı ve İçişleri Bakanlığının onayı ile başka bir işleme gerek kalmaksızın büyükşehir belediyesi sınırları içine alınabileceği, bu köylerin mahalle olarak hangi ilçe veya ilk kademe belediyesine katılacaklarının aynı meclis kararında gösterileceği hükme bağlanmıştür.
8. Kanun'un 4. maddesinde toplam nüfusu 750.000'den fazla olan illerin il belediyelerinin kanunla büyükşehir belediyesine döntüştürülebileceği belirtilmiş; 5. maddede ise btyükşehir belediyelerinin sınırlarıın il mülki sınırları, ilçe belediyelerinin sınırlarının bu ilçelerin mülki sınırları olduğu hükme bağlanmıştır.

9. Öte yandan büyükşehir belediyesinin kurulması ve sımırlarının belirlenmesi usult 6360 sayılı Kanun'la õnemli ölçüde değiştirilmiştir.

10. Amlan Kamım'la sınırları il mülki sınırları olmak üzere yeni būyükşehir belediyeleri kurulmuş ve bu illerin il belediyeleri büyükşehir belediyesine dönüştürülmüş;mevcut büyükşehir belediyelerinin sınırları ise il mülki sınirları olarak yeniden belirlenmiştir.Bu bağlamda yeni kurulan büyük şehir belediyeleri ile mevcut büyükşehir belediyelerinin sınırlaruun il mülki idare sınırłarı olarak belirlenmesiyle uyumlu olarak il mülki sınırlar içinde bulunan köylerin tüzel kişilikleri kaldırılarak mahalleye dönūştürülmüştłür.
I1. Bu suretle tlkemizde 5216 sayılı Kanun'la birlikte sadece Istanbul ve Kocaeli illeri özelinde oluşturulan büyükşehir belediyesi sınırının il mülki sınırı olarak belirienmesi usulū 6360 sayılı Kanun'la tüm būyükşehir belediyelerini kapsayacak şekilde genişletilmiştir.
B. Anlam ve Kapsam 
12.Bütyükşehir belediyeleri sınırlar içinde bulunan köylerin ve beldelerin tüzel kişiliklerinin kaldırılarak mahalleye döntüştürülmesi bu köy ve beldelerde ikamet edenlerin,belediyelerin tarh, tahakkuk ve tahsile yetkili olduğu vergi ve benzeri mali yükümlüilükler ile içme ve kullanma suyu tcreti gibi diğer bazı Ücretlerle karşı karşıya kalmalarına neden olmuștur.

13. Bu itibarla 6360 sayılı Kanun'da tüzel kişiliği kaldırılarak mahalleye dōnüştürülen kõy ve beldelerin yeni hukuki statüsüne ve bu statünün doğurduğu sonuçlara uyumun sağlanmasını kolaylaştırmak amacıyla belediyelerin tarh, tahakkuk ve tahsile yetkili olduğu vergi ve benzeri mali yüktümlülükler ile diğer bazı ücretlere ilişkin olarak bir geçişdönemi öngörülmüş ve söz konusu vergi ve benzeri mali yükümltlükler ile diğer bazıÜcretlere ilişkin olarak anılan Kanun'da belirlenen süre boyunca birtakım indirim, istisna ve muafiyetler tanınmiştır.


14. Bu kapsamda Kanun'un geçici 1. maddesinin (15) numaralı fikrasında bu Kanun'a göre tüzel kişiliği kaldırılan köylerde, bu fikranın yürürlüğe girdiği tarihten itibaren 29/7/1970 tarihli ve 1319 sayılı Emlak Vergisi Kanunu'na göre alinması gereken emlak vergisi ile 26/5/1981 tarihli ve 2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu uyarınca alınmasıgereken vergi, harç ve katılım paylarının 31/12/2025 tarihine kadar (bu tarih dâhil)alınmayacağı, 31/12/1960 tarihli ve 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu'nun 9. maddesinin birinci fikrasının (3) numaralı bendi, 23. maddesinin birinci fikrasının (1) ve (5) numaralıbentleri, 66. maddesinin ikinci fikrasının (5) numaralı bendi hükümlerinin 31/12/2025 tarihine kadar (bu tarih dâhil) uygulanmaya devam edileceği, bu yerlerde içme ve kullanma suları için alınacak Ücretin 31/12/2025 tarihine kadar (bu tarih dâhil) en düşük tarifenin %25'ini geçmeyecek şekilde belirleneceği hükme bağlanmıştır.

15. Ayrıca anılan maddenin yirmi dokuzuncu fikrasında bu Kanun'a göre tüzel kişiliği kaldırılarak tek mahalleye dönüştürülen beldelerde içme ve kullanma suları için alımacak ücretin 31/12/2025 tarihine kadar (bu tarih dâhil) en düşük tarifenin %50'sini geçmeyecek şekilde belirleneceği öngörüłmüştür.

16. Öte yandan maddenin söz konusu fikralarında tüzel kişiliği kaldırılarak mahalleye döntiştüren köy ve beldelere yönelik olarak öngörülen geçici süreli vergi ve diğer mali yükümltilüklere ilişkin kolaylaştırıcı hükümlerin bir kışmı ile indirimli su tarifesi uygulamasının kalıcı hâle getirilmesi amacıyla 5216 sayılı Kanun’a 7254 sayılı Kanun'un 10.maddesiyle ek 3, madde eklenmiştir.

17. Anılan maddenin birinci fikrasının birinci cümlesinde köy veya belde belediyesi iken mahalleye dönüşen ve büyükşehir belediyesi sınırları içinde bulunup sosyo-ekonomik durumu, şehir merkezine uzaklığı, belediye hizmetlerine erişebilirliği, mevcut yapılaşma durumu ve benzeri hususlar dikkate alınarak ilgili ilçe belediye meclisinin kararı ve teklifi üzerine büyükşehir belediye meclisinin en geç doksan gün içinde alacağı karar ile kırsal yerleşim özelliği taşıdığı tespit edilen mahallelerin, kırsal mahalle kabul edileceği öngörülmüştür. Anılan cümlenin “…ilgili ilçe belediye meclisinin kararı ve teklift üzerine hüyükşehir beledtye meclisinin en geç doksan gün içinde alacağı karar.…" bölümü itiraz konusu kurallardan ilkini oluşturmaktadır.

18. Söz konusu fikranın iki ila dördüncü cümlelerinde ise bu belirlemenin mahalle ditzeyinde yapılmasıinın esas olduğu, ancak tamamı kırsal mahalle olarak tespit edilmeyen diğer mahallelerde de on bin metrekareden az olmamak kaydıyla kirsal yerleşik alan belirlenebileceği ve kırsal mahalle veya kırsal yerleşik alan niteliğinin bu fikrada belirtilen usulle kaldırılabileceği hükme bağlanmıştır.

19. Maddenin ikinci fikrasında da büyükşehir belediyesinin, birinci fikra uyarınca ilçe belediyesinden gelen teklifi aynen veya değiştirerek kabul edebileceği ya da reddedebileceği belirtilmiştir.

20. Üçüncü fikrada kırsal mahalle veya kırsal yerleşik alan olarak belirlenen yerlerde; gelir vergisinden muaf esnaf ile basit usuide gelir vergisine tabi mükellefler tarafindan bizzat işyeri olarak kullanılan bina, arsa ve araziler ile mesken amaçlı kullanılan binalar ve zirai istihsalde kullanılan bina, arsa ve arazilerin 1319 sayılı Kanun'a gõre alınmasıgereken emlak vergisinden muaf olduğu, bu yerlerde, ticari, sınai ve turistik faaliyetlerde 

kullantlan bina, arsa ve araziler için emlak vergisinin %50 indirimli uygulanacağı, kırsal mahalle veya kırsal yerleşik alan olarak belirlenen yerlerde 2464 sayılı Kanun uyarınca alınması gereken bina inşaat harcı ile imarla ilgili harçlarin alınmayacağı; anılan Kanun'a göre alımması gereken diğer vergi, harç ve harcamalara katılma paylarının %50 indirimli uygulanacağı, bu yerlerde içme ve kullanma suları için alnacak ücretin en düşük tarifenin işyerleri için %50'sini, konutlar için %25'ini geçmeyecek şekilde belirleneceği, 4/1/1961tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanunu uyarınca bilanço esasına gõre defter tutan mükellefler için bu fikrada belirtilen muafiyet ve indirimlerin uygulanmayacağı öngörülmüştür.
21. Dördüncü fikrada 3/7/2005 tarihli ve 5393 sayılı Belediye Kanunu'nun 12.maddesinin yedinci fikrası ile 31/8/1956 tarihli ve 6831 sayılı Orman Kanumu'nun ek 17.maddesi hükümlerinden yararlanan yerlerin; kırsal mahalle veya kırsal yerleşik alan olarak belirlenmesi hâlinde 5216 sayılı Kanun'un ek 3. maddesi hükümlerine aykırı olmayan hak,sorumluluk ve imtiyazlardan faydalanmaya devam edecekleri hükme bağlanmıştır.
22. Anılan maddenin itiraz konusu beşinci fikrasında ise bu madde uyarınca kırsal mahalle veya kırsal yerleşik alan olarak belirlenen yerler hakkında 6360 sayılı Kanun'un geçici 1. maddesinin (15) numaralı ve yirmidokuzuncu fikralarımın uygulanmayacağıbelirtilmiştir. Bu itibarla köy veya belde belediyesi iken büyükşehir belediyesi sınırlarıiçinde kalması nedeniyle mahalleye dönüşen yerlerden kırsal mahalle veya kırsal yerleşik alan olarak belirlenen yerler hakkında 5216 sayılı Kanun'un ek 3. maddesiyle vergi ve diğer mali yūkümlülüklere ilişkin bazı indirim, istisna ve muafiyetler ile indirimli su tarifesi uygulamasının sürekli olacak şekilde belirlenmiş olması nedeniyle anılan yerler hakkında belirli bir tarihe kadar geçerli olacak şekilde düzenlenmiş geçici nitelikteki hükümlerin uygulanmayacağı hükme bağlanmıştır.

C. İtirazın Gerekçesi 
23. Başvuru kararında δzetle; itiraz konusu kurallarla köy veya belde belediyesi iken büyükşehir belediyesi sınıtları içinde kalması nedeniyle mahalleye dönüşen yerlerin ilgili ilçe belediye meclisinin kararı ve teklifi üzerine büyükşehir belediye meclisinin alacağı kararla kırsal mahalle olarak belirlenebileceğinin öngörüldüğü, bir verginin kanunla konulduğunun kabul edilebilmesi için vergilendirmenin temel unsurlarımın kanumda düzenlenmesi gerektiği mahalleye dönüşen yerlerin büyükşehir belediye meclisi karanıyla kırsal mahalle olarak belirlenmesinin emlak vergisi ve belediyelerin tarħ ve tahsile yetkili olduğu diğer bazı vergi.harç ve harcamalara katılma payları yönünden vergilendirmenin temel unsurlarından olan verginin konusu ile vergi istisnası ve muafiyeti unsurlarımı etkileyeceği, başka bir ifadeyle kurallarla yerel yönetimlere dolayh olarak vergilendirmeye ilişkin temel unsurları belirleme yetkisinin verildiği, bu durumun ise verginin kanuniliği, yasama yetkisinin devredilmezliği,idarenin kanuniliği, hukuki belirlilik ve güvenlik ilkeleriyle bağdaşmadığı, kurallarla müfkiyet hakkına yapılan müdahalenin kamu yararına dayalı meşru bir amacımın bulunmadığı ve ölçülalak ilkesini ihlal ettiği belirtilerek kuralların Anayasa'nın 2., 7., 10., 13., 35., 36. 37.,73. ve 123. maddelerine aykırı olduğu ileri sürülmüştür.

Ç. Anayasa'ya Aykırıhk Sorunu 
I. Kanun'un Ek 3. Maddesinin Birinci Fıkraşmı Birinci Cümlesinin “.…ilgili Uçe belediye meclisinin karanı ve teklifi üzerine büyükşehir belediye meclisinin en geçdoksan gūn İçinde alacağı karar.…" Bölümünün İncelenmesi 

24. Anayasa'nın 73. maddesinin ūçüncü fikrasında yer alan “Vergi, resim, harç ve benzeri malf yükümlülükler kamunla komulur, değiştirilir veya kaldırılır" hükmüyle verginin kanuniliği ilkesi benimsenmiştir. Verginin kanuniliği ilkesi, devletin vergilendirme yetkisinin genel, soyut, objektif, vergiye ilişkin esaslı unsurlara yer veren ve yasama organı tarafindan anayasal usullere uygun olarak çıkartılan kanunlarla kullanılması anlamına gelmektedir.Antlan ilke, takdire dayalı keyfi uygulamalan önleyecek sınırlamaların kanunda yer almasınıgerektirmekte ve vergi yükümlülüğüine ilişkin düzenlemelerin konulması, değiştiriłmesi veya kaldırılmasının kanun ile yapılmasını zorunlu kılmaktadır. Buna göre vergide mükellef,matrah, oran, tarh, tahakkuk, tahsil, uygulanacak yaptırımlar ve zamanaşımı gibi konuların kanunla düzenlenmesi zorunludur (AYM, E.2009/63, K.2011/66, 14/4/2011; E.2020/11,K.2023/98, 18/5/2023, § 44).

25. Verginin kanuniliği ilkeşi vergilendirmeye ilişkin istisna ve muafiyetleri de kapsamaktadır (AYM, E.2016/1, K.2017/81, 29/3/2017, § 5). Bazı ekonomik, sosyal veya mali politikaların gerçekleşmesini sağlamak amacıyła, anayasal ilkelere bağlı kalmak şartıyla mali yükümlülüklerin kaldırılması konusunda takdir yetkisi bulunan kanun koyucunun bu yetkisini birtakım kişi veya kişi gruplarına muafiyet tesis etmek veya verginin konusuna giren bir unsuru vergiden istisna tutmak yoluyla kullanması durumunda da muafiyet veya istisna tanınan konuların, şartların ve mali yükümlülük çeşitlerinin kanumilik ilkesi gereğince kanunla dūzenlenmesi gerekmektedir (AYM, E.2020/15, K.2020/78, 24/12/2020, § 12;E.2019/32, K.2021/54, 14/7/2021, § 6; E.2021/14, K,2023/173, 11/10/2023, § 15; E.2019/55,K.2020/44, 10/9/2020, § 16).

26. Verginin kanuniliğiilkesi uyarınca verginin konulması, değiştirilmesiveya kaldırılması ile vergilendirmeye ilişkin istisna ve muafiyetierin kanunla belirlenmesi gerekmekle birlikte Anayasa Mahkemesinin sıkça vurguladığı gibi kanunun şeklen var olmasıyeterli olmayıp yasal kuralların keyfiliğe izin vermeyecek şekilde belirli, ulaşılabilir ve öngörülebilir nitelikte olmaları gerekir.

27. Vergilemede belirlilik ilkesi ise vergi yükümlülüğünün hem kişiler hem de idare yönünden belirli ve kesin olmasını, kanun metinlerinin, ilgili kişilerin meveut şartlar altında belirli bir işlemin ne tür sonuçlar doğurabileceğini makul bir düzeyde öngörmelerini mümkün kılacak şekilde düzenlenmesini gerektirir. Buna göre matrah, tarh ve tahsil zamanı ile yöntemi, verginin tarh ve tahsiline yetkili idare ile muafiyet ve istisna hükūmleri gibi vergi ve benzeri diğer kamu alacaklarının esaslı unsurlarına ilişkin düzenlemeler makul bir dtizeyde δngörülebilir nitelikte olmalıdır (AYM, E.2019/53, K.2019/75, 19/9/2019, § 14, E.2023/105,K.2023/208, 30/11/2023, § 27).

28. Bunun yanı sıra verginin kanuniliği ilkesi, yürütme organının bu konulara ilişkin bazı hususlarda dūzenleme yapma hususunda yetkilendirilmesini kategorik olarak yasaklamamaktadır. Bu çerçevede kanun ile her konuyu bütün kapsam ve ayrıntılarıyla düzenlemenin mümkün olmadığı durumlarda çerçevesi çizilerek bu sımırlar içinde kalmak şartıyla uygulamaya ilişkin konularda yūrütme organına açıklayıcı ve tamamlayıcı nitelikte dūzenleyici idari işlem yapma yetkisi verilebilir (AYM, E.2023/93, K.2023/191, 8/11/2023, §79; E.2022/110, K.2023/115, 22/6/2023, § 93). Bununla birlikte yürütmeye verilen yetkinin vergilerin kanuniliğine aykır olmaması için kanunun temel esaslan, ilkeleri ve çerçeveyi belirlemiş olmasi gerekmektedir.


29. 5216 sayılı Kanun'un itiraz konusu kuralın da yer aldığı ek 3. maddesinde, tüzel kişiliği kaldırılarak mahalleye dönüştüren köy ve beldeler için emlak vergisi ile 2464 sayılıKanun uyarınca belediyelerin tarh, tahakkuk ve tahsile yetkili olduğu vergi, harç ve katılım paylarına yönelik muafiyet ve istisna hükümlerinden devamlı surette yararlanmalarınısağlamaya yönelik dttzenleme yapılmış, ayrıca vergi indirimi gibi bazı vergi kolaylıklarıöngörülmüştür. Bunun yanı sıra söz konusu vergi ve benzeri mali yüktımlülüklere yönelik istisna, muafiyet ve indirimlerden yararlanabilecek yerleri belirlemek amacıyla kırsal mahalle veya kırsal yerleşik alan ölçütü benimsenmiştir.

30. Kırsal mahalle veya karsal yerleşik alan büyükşehir belediyesi sınıları içinde farklı bit yönetim modelinin uygulanması anlamına gelmeyip kōy veya belde belediyesi iken mahalleye dönüşen yerlerde yaşayanların tabi olacakları birtakım vergisel yükümlülüklere yönelik muafiyet, istisna ve indirim imkânından faydalanacak mahalleleri belirlemek amacıyla öngörülmüş hukuki bir statüdür, Başka bir ifadeyle büyükşehir belediyesi sınırlarıiçinde yer alan bit mahallenin kırsal mahalle veya karsal yerleşik alan statüsüne sahip olması,bu mahallenin diğer mahallelerden farklı olarak bazı mali yükümlülüklere ilişkin muafiyet,istisna ve indirimden yararlanabilmesine imkân sağlamaktadır.

31. Kuralla kırsal mahalleyi veya kırsal yerleşik alanı belirleme yetkisi, ilgili ilçe belediye meclisinin kararı ve teklifi üzerine büyükşehir belediye meclisine verilmiştir. Bunun yanı sıra kuralda köy veya belde belediyesi iken mahalleye dönüşen yerlerin ilgili ilçe belediye meclisinin kararı ve teklifi üzerine büyükşehir belediye meclisi tarafindan kırsal mahalle veya karsal yerleşik alan olarak belirlenebilmesi için öncelikle bu yerlerin kırsal yerleşim Özelliği taşıdığının tespit edilmesi gerektiği hükme bağlanmıştır. Kurala göre bir mahallenin kırsal yerleşim özelliği taşıdığının veya taşımadığının tespiti yapılırken bu yerin sosyo-ekonomik durumu, şehir merkezine uzaklığı, belediye hizmetlerine erişebilirliği,mevcut yapılaşma durumu ve benzeri hususların dikkate alınması gerekmektedir. Dolayısıyla kuralda köy veya belde belediyesi iken mahalleye dönüşen yerlerin kırsal yerleşim Özelliği taşıyıp taşımadığının tespiti sırasında hangi ölçütlerin dikkate alınacağıın açıkça belirlendiği anlaşılmaktadır.

32. Bu itibarla kural uyarınca bir mahallenin kırsal yerleşim özelliği taşıyıp taşımadığı değerlendirilirken kırsal yerleşim özelliğinin devam edip etmediği, şebir merkezine olan uzaklık ve ulaşım durumu, belediyelerin yol, su, atık su, katı atık, toplu taşıma gibi hizmetlerine erişme imkânına sahip olup olmadıği, mevcut yapılaşma durumunun kırsal niteliğinin devam edip etmediği, imar mevzuatı uyarınca yerleşik ve gelişme alanları içinde olup olmadıği, sosyo-ekonomik olarak kırsal nüfus oranının yüksek olup olmadığı,mahallenin büyük bir kısmını tarım, orman, mera, yaylak ve kışlak arazilerinin oluşturup oluşturmadığı, tarımsal tretimin, hayvancılık ve orman faaliyetlerinin başlıca geçim kaynağıolup olmadiğı gibi hususlarının dikkate alınacağı ve inceleme sonucunda mahallede kentselden ziyade kırsal yerleşim özelliklerinin baskın olduğu sonucuna ulaşılmasıdurumunda bu mahallenin karsal mahalle veya bir kısmının kırsal yerleşik alan olarak belirlenebileceği hususunda tereddüit bulunmamaktadır.

33. Öte yandan 5216 sayılı Kanun'un ek 3. maddesinin üçüncü fikrasında kırsal mahalle veya karsal yerleşik alan olarak belirlenen yerlerde emlak vergisinden muaf tutulan veya emlak vergisinin indirimli olarak uygulanacağı bina, arsa ve arazilerin hangileri olduğu açıkça belirtilmiştir. Buna göre karsal mahalle veya kırsal yerleşik alan olarak belirlenen yerlerde gelir vergisinden muaf esnaf ile basit usulde gelir vergisine tabi müikellefler 

tarafından bizzat işyeri olarak kullantlan bina, arsa ve araziler ile mesken amaçh kullanılan binalar ve zirai istihsalde kullanılan bina, arsa ve araziler emlak vergisinden istisna tutulmuş,ticari, sınai ve turistik faaliyetlerde kullanılan bina, arsa ve araziler içinse emlak vergisinin %50 indirimli olarak uygulanacağı öngörülmüştür. Aynı şekilde kuralda 2464 sayılı Kanun uyarınca alınacak bina inşaat harcı ile imarła ilgili harçların ahnmayacağı, anılan Kanun'a göre alınması gereken diğer vergi, harç ve harcamalara katılma paylarının %50 indirimli uygulanacağı belirtilmiştir. Bunun yanı sıra 213 sayılı Kanun uyarınca bilanço esasına göre defter tutan mükellefler için bu fikrada belirtilen muafiyet ve indirimlerin uygulanmayacağıöngörülmek suretiyle anılan fikrada öngörülen vergi istisnası, muafiyeti ve indirimlerinden yararlanamayacak olanlar da açık ve net bir şekilde düzenlenmiştir.
34. Ayrıca kuralın uygulanması ile ortaya çıkabilecek uyuşmazlıklar idari ve yargısal denetime tabidir. Bu kapsamda 5216 sayılı Kanun'un "Meclis kararlarımın kesinleşmesi"başlıklı 14. maddesinde büyükşehir belediye başkanının, hukuka aykırı gördüğü belediye meclisi kararlarını yedi gün içinde gerekçesini de belirterek yeniden görüşülmek üzere belediye meclisine iade edebileceği, yeniden görüşülmesi istenmeyen kararlar ile yeniden görüşülmesi istenip de büyükşehir belediye meclisi üye tam sayısının salt çoğunluğuyla isτat edilen kararların kesinleşeceği, büytükşehir belediye başkanının, meclisin ısrarı ile kesinleşen kararlar aleyhine idari yargıya başvurabileceği, btyükşehir belediye meclisi ve ilçe belediye meclisi kararlarının kesinleştiği tarihten itibaren en geç yedi gün içinde mahallin en büyük mülki idare amirine gönderileceği, mülki idare amirine gönderilmeyen kararların yürürlüiğe girmeyeceği hükme bağlannıştır.

35. Bu itibarla büyükşehir belediye meclisi kararlarına karşı belediye başkamının idari yargıda iptal davası açabileceği gibi mahallin en büyük mülki idare amirinin de kesinieşen ve yürürlüğe giren büyükşehir belediye meclis kararlarının iptali talebiyle idari yargıya başvurmasına engel bulunmamaktadır. Bunun yanı sıra büyükşehir belediye meclisi kararlarına karşı menfaati ihlaf edilen gerçek ve tüzel kişilerin de idari yargıda iptal davasıdava açma hakkına sahip oldukları açıktır.

36. Bu durumda karsal mahalle veya karsal yerleşik alan belirlemesi veya bu teklifin reddedilmesine yönelik büyükşehir belediye meclisi kararına ilişkin olaruk çıkan uyuşmazlıklarda, yargı makamları tarafından dava konusu işlemin hukuka uygun olup olmadığı değerlendirilecektir, Bu kapsamda yargı mercilerinin kõy veya belde belediyesi iken mahalleye dönüşen yerlerin karsal mahalle veya karsal yerleştk alan olarak belirlenmesi için kanunda aranılan şartłarın gerçekleşip gerçekleşmediği ve bu yerlerin kırsal yerleşim özelliği taşıyıp taşımadığı hususu da incelenebilecektir.

37. Buna gõre kuralda ilgili ilçe belediye meclisinin kararı ve teklifi üzerine büyükşehir belediye meclisine verilen emlak vergisi ile 2464 sayılı Kanun uyarınca belediyelerin tarh, tahakkuk ve tahsile yetkili olduğu vergi, harç ve katılım paylarına ilişkin öngörülen muafiyet, istisna ve indirimlerin uygulanacağı karsal mahalle veya kırsal yerleşik alanları tespit etme yetkisine ilişkin usul ve şartların belirlendiği, kõy veya belde belediyesi iken mahalleye dönüşen yerlerin kırsal mahalle veya kırsal yerleşik alan olarak belirlenmesi sırasında hangi ölçtitlerin esas alınacağının da açık ve net olarak düzenlendiği, ayrıca kural kapsamındaki yerlerde hangi vergilerc ilişkin muafiyet ve istisna hüktimleri ile indirimlerin uygulanacağının tespit edildiği gözetildiğinde kuralın verginin kanuniliği ilkesine aykın bir yöntıntın bulunmadığı anlaşılmaktadır.


38. Diğer yandan 5216 sayılı Kanun'un itiraz konusu kuralın da yer aldığı ek 3,maddesinde tūzel kişiliği kaldırılarak mahalleye dönüştüren köy ve beldeler için bazı vergi kolaylıkların yanı sıra içme ve kullanma suları için tahsil edilecek ücretin de en düşük üeret tarifesinin belirli bir oranı Üzerinden hesaplanacağı öngörülmüştür. Söz konusu ücretin vergi,resim, harç veya benzeri mali yükümlülük kapsamında olmaması nedeniyle buna ilişkin düzenlemenin Anayasa'nın 2. maddesi kapsamında incelenmesi gerekir.
39. Anayasa'nın 2. maddesinde belirtilen hukuk devleti eylem ve işlemleri hukuka uygun, insan haklarına saygılı, bu hak ve özgürlükieri koruyup güçlendiren, her alanda adil bir hukuk düzeni kurup bunu geliştirerek sürdüren, hukuki güvenliği sağlayan, Anayasa'ya aykını durum ve tutumlardan kaçınan, hukuk kurallarıyla kendini bağlı sayan ve yargıdenetimine açık olan devIettir.

40. Anayasa'nın anulan maddesinde belirtilen hukuk devleti ilkesinin gereklerinden birisi de belirliliktir. Hukuk devletinin temel unsurlarından olan hukuki belirlilik ilkesi uyarınca kanuni düzenlemelerin hem kişiler hem de idare yönünden herhangi bir duraksamaya ve kuşkuya yer vermeyecek şekilde açık, net, anlaşılır, uygulanabilir ve nesnel olması, ayrıca kamu otoritelerinin keyfi uygulamalarına karşı koruyucu õnlem içermesi gerekir, Kanunda bulunması gereken bu nitelikler hukuki güvenliğin sağlanması bakımından da zorunludur.Nitekim bu ilke hukuk normlarının öngörülebilir olmasını, bireylerin tüm eylem ve işlemlerinde devlete güven duyabilmesini, devletin de yasal düzenlemelerinde bu güven duygusunu zedeleyici yöntemlerden kaçınmasını gerekli kılar (AYM, E.2015/41, K.2017/98,4/5/2017, §§ 153, 154; E.2019/106, K.2019/100, 25/12/2019, § 20; E.2020/15, K.2020/78,24/12/2020, § 10; E.2022/110, K.2023/115, 22/6/2023, § 17).

41. Kırsal mahalle veya kırsal yerleşik alan olarak belirlenme usulū ile bu belirlemenin sonucu olarak içme ve kullanım suları için alınacak ücretin konut ve işyerleri bakımından nasıl hesaplanacağının herhangi bir tereddüde yer vermeyecek şekilde açık ve net olarak belirlendiği gözetildiğinde kuralın keyfīliğe izin vermeyecek şekilde belirli, ulaşıabilir ve öngörülebilir nitelikte olduğu anlaşılmaktadır.

42. Açıklanan nedenlerle kural, Anayasa'nın 2. ve 73, maddelerine aykırı değildir.Îtirazın reddi gerekir.

Kuralın Anayasa'nın 7., 10., 13., 35., 36. 37. ve 123. maddeleriyle ilgisi görülmemiştir.

2. Kanun'un Ek 3. Maddesinin Beşinci Fıkrasmın İncelenmesi 
43. Anayasa'nın 2. maddesinde güvence altına alınan hukuk devleti ilkesi gereği kanunlar kamu yararı amacıyla çıkarılır. Anayasa Mahkemesinin kararlarına göre kamu yararıgenel bir ifadeyle bireysel, özel çıkarlardan ayrı ve bunlara ūstūn olan toplumsal yararı ifade etmektedir. Kanunun amaç ögesi bakımından Anayasa'ya uygun sayılabilmesi için çıkarlmasında kamu yararı dışında bir amacın gözetilmemiş olması gerekir. Kanunun kamu yararı dışında bir amaçla yalnız özel çıkarlar içi veya yalņızca belirli kişilerin yararına olarak çıkarılmış olduğu açıkça anlaşılabiliyorsa amaç unsuru bakımından Anayasa'ya aykırılık sðz konusudur (AYM, E.2021/14, K.2023/173, 11/10/2023, § 9).


44. Açıklanan hâl dışında bir kanun hükmünün ülke gereksinimlerine uygun olup olmadığı, hangi araç ve yöntemlerle kamu yararının sağlanabileceği bir siyasi tercih sorunu olarak kanun koyucunun takdirinde olduğundan bu kapsamda kamu yararı değerlendirmesi yapmak anayasa yargısıyla bağdaşmaz (AYM, E.2018/99, K.2021/14, 3/3/2021, § 102).
45. Bu itibarla Anayasa'ya uygunluk denetiminde kuralın öngörülmesindeki kamu yararı anlayışının isabetli olup olmadığı değil incelenen kuralın kamu yararı dışında belirli bireylerin ya da grupların çıkarları gözetilerek yasalaştırımış olup olmadığı incelenir. Başka bir ifadeyle bir kuralın Anayasa'ya aykırılık sorunu çözümlenirken kamu yararı konusunda Anayasa Mahkemesinin yapacağı inceleme, yalnızca kurahın kamu yararı amacıyla çıkarılıp çıkarılmadığımın denetimiyle sinırldır (AYM, E.2016/140, K.2017/92, 12/4/2017, § 7;E.2017/33, K.2019/20, 10/4/2019, §§ 10, 11; E.2021/14, K.2023/173, 11/10/2023, § 11;E.2022/50, K.2022/107, 28/9/2022, § 28).

46. Anayasa'nın “Vergi ōdevi" başlıklı 73. maddesinin ikinci fikrasında ise “Vergi yükünün adaletli ve dengeli dağılımı, maliye politikasının sosyal amacıdır." denilerek kanun koyucuya vergilemede adaletin ve ödeme güctinün gözetilmesi açısından pozitif bir sorumluluk yüklenmiştir. Buna göre vergilendirme konusunda takdir yetkisi bulunan kanun koyucu gerek yemi bir vergi koyarken gerekse birtakım muafiyet ve istisnalar getirirken vergi yükünün adaletli ve dengeli dağılımı konusunda gerekli tedbirleri almak zorundadır (E.2021/14, K.2023/173, 11/10/2023, § 12).

47. Vergilendirmede genel kural, kanunla belirlenmiş konu ve kişilerden vergi, resim ve harç alınmasıdır. Kanun koyucu, kimi durumlarda vergi kapsamına alınan konuyu, kimi durumlarda kişileri vergi dışında tutabileceği gibi verginin tümünden ya da bir bölümünden de vazgeçebilir. Vergi, resim, harç ve benzeri mali yükūmlülüklerde sosyal, ekonomik, mali ve kültürel amaçlı birtakım muaflık, istisna ve indirimler tanınmasi, kanun koyucunun takdirine bağl: bir konudur (AYM, E.2016/1, K.2017/81, 29/3/2017, § 5; E.2019/55,K.2020/44, 10/9/2020, § 16; E.2021/14, K.2023/173, 11/10/2023, § 14).
48. Itiraz konusu kuralda 5216 sayılı Kanun'un ek 3. maddesi uyarınca karsal mahalle veya karsal yerleşlk alan olarak belirlenen yerler hakkında 6360 sayılı Kanun'un geçici 1. maddesinin (15) mumaralı fikrasının uygulanmayacağı hükme bağlanmıştır.
49. 6360 sayılı Kanun'un geçici 1. maddesinin (15) numaralı fikrasının birinci ctmlesinde kōy tūzel kişiliği kaldırılarak mahalleye dönüştüren köyler için emlak vergisi ile 2464 sayılı Kanun uyarınca belediyelerin tarh, tahakkuk ve tahsile yetkili olduğu vergi, harçve katılım paylarına ilişkin geçici süreli muafıyet Öngörülmüş, gelir vergisi yönünden ise 193sayılı Kamum'un 9. maddesinin birinci fikrasının (3) numaralı bendinde yer alan esnaf muafhığına, 23. maddesinin birinci fikrasının (1) ve (5) numaraları bentlerinde yer alan Ücretlere ilişkin muafiyetlere ve 66. maddesinin ikinci fikrasının (5) numaralı bendinde yer alan serbest meslek erbabının kazançlarına uygulanan muafiyete ilişkin hükümlerin uygulanmaya devam edileceği hükme bağlanmıştır.

50. 5216 sayılı Kanun'un itiraz konusu kuralın da yer aldığı ek 3. maddesinde ilgili ilçe belediye meclisinin kararı ve teklifi üzerine büyükşehir belediye meclisince karsal mahalle veya karsal yerleşik alanlarda uygulanacak emlak vergisi ile 2464 sayılı Kanun uyarınca belediyelerin tarh, tahakkuk ve tahsile yetkili olduğu vergi, harç ve katılım paylarına ilişkin muafiyet, istisna ve indirimleri belirlenmiştir. Buna göre kuralla 6360 sayılı Kanun'un 

geçici 1. maddesinin (15) numaralı fikrasında geçici süreli öngörülen emlak vergisi ile 2464sayılı Kanun uyarınca belediyelerin tarh, tahakkuk ve tahsile yetkili olduğu vergi, harç ve katılım paylarına ilişkin muafiyet ve istisnaların birtakım değişikliklerle karsal mahalle veya kersal yerleşik alan olarak tespit edilen yerlerde daimi suretle uygulanmasını sağlamaya yönelik düzenlemeler yapılmıştır. Kuralda ayrıca 6360 sayılı Kanun'un geçici 1. maddesinin (15) numaralı fikrasında yer alan gelir vergisi muafiyetine ilişkin hükümlere ise yer verilmemek suretiyle karsal mahalle veya kırsal yerleşlk alan olarak tespit edilen yerlerde gelir vergisine ilişkin söz konusu muafīyetlerin uygulanmaması sağlanmıştır.
51. Bu durumda kuralla 6360 sayılı Kanun'un geçici 1. maddesinin (15) numaralıfikrasında öngörülen vergi istisnası, muafiyeti ve imdirimine ilişkin hükümlerin uygulanmayacağı alanların kırsal mahalle veya karsal yerleşik alanlar olarak açık ve net bir şekilde belirlendiği, söz konusu hūkümlerin uygulama alanı bulacağı alanların ise anılan Kanun uyarınca kõy veya belde tüzel kişiliği kaldırılarak mahalleye dönüştürülmekle birlikte kırsal mahalle veya karsal yerleşik alan olarak belirlenmemiş mahalleler olduğu hususunda tereddüt bulunmadığı gözetildiğinde kuralın verginin kanuniliği ilkesine aykırı bir yönünün olmadıği anlaşılmaktadır.

52. Bunun yani sıra 6360 sayılı Kanun'un geçici I. maddesinin (15) numaral fikrasında öngörülen vergi istisnası, muafiyeti ve indirimine ilişkin hükümlerin ise anılan Kanun uyarınca köy veya belde tītzel kişiliği kaldırılarak mahalleye dönüştürmekle birlikte karsal mahalle veya karsal yerleşik alan olarak belirlenmemiş mahalleler için Kanun'da Öngörülen stre sonuna kadar geçici süreli olarak uygulanmaya devam edileceği anlaşılmaktadır.

53. Nitekim kuralın gerekçesinde de “Bu madde kapsamında kirsal mahalle veya kırsal yerleşik alan olarak bellrlenecek yerler hakkında yeni hükümlerin uygulanmaya başlanması ve 6360 sayılı Kamunun geçici 1 inci maddesinin onbeşinci ve yirmidokunzuncu fikraları uyarınca 31/12/2022 tarihine kadar var olan mevcut muafiyetin yeni hükümler uyarınca kırsal mahalle veya kirsal yerleşik alan kabul edilmeyen yerler bakamından uygulanmaya devam edilmesi sağlanarak olası mağduriyetlerln ömüne geçilmesi amaçlanmaktadır. " denilerek bu hususa vurgu yapılmıştır.

54. Bu bağlamda 5216 sayılı Kanun'un ek 3. maddesi uyarınca karsal mahalle veya karsal yerleştk alan olarak tespit edilen yerlerde bazı vergi, harç ve katılım paylarına ilişkin muafiyet ve istisnaların daimi suretle uygulanmaya başlanılması nedeniyle bu yerlerde 6360sayılı Kanun'un geçici 1. maddesinin (15) numaralı fikrasında geçici süreli öngörülen vergi muafiyeti ve istisnalarının uygulanmaması sonucumu doğuran, ancak söz konusu muafiyet ve istisnaların 6360 sayılı Kanun uyarınca karsal mahalle veya karsal yerleşik alan olarak belirlenmemiş yerler bakımından uygulanmaya devam edilmesi suretiyle olasımağduriyetlerin önüne geçilmesini amaçlayan kuralın anayasal sınırlar içinde kanun koyucunun takdir yetkisi kapsamında ihdas edildiği, bu yönüyle kuralda vergilendirmeye ilişkin anayasal ilkelere aykırılık bulunmadığı gibi kamu yararı dışında bir amacın gözetildiği de sõylenemez.

55. Öte yandan 6360 sayılı Kanun'un geçici 1. maddesinin (15) numaralı fikrasınm ikinci cümlesinde bu yerlerde içme ve kullanma suları için alınacak ücretin 31/12/2025tarihine kadar (bu tarih dâhil) en düşük tarifenin %25'ini geçmeyecek şekilde belirleneceği hükme bağlanmış; anılan maddenin yirmi dokuzuncu fikrasında da bu Kanun'a göre tūzel 

kişiliği kaldırılarak tek mahalleye dönüştürülen beldelerde içme ve kuilanma suları için alınacak ūcretin 31/12/2025 tarihine kadar (bu tarih dâhil) en düştk tarifenin %50'sini geçmeyecek şekilde belirleneceği ditzenlemesine yer verilmiştir.

56. Îtiraz konusu kuralda 6360 sayılı Kanun'un geçici 1, maddesinin (15) numaralt ve yirmi dokuzumcu fikralarında õngõrülen indirimli içme ve kullanma suyu tarifesine ilişkin hūkūmlerin uygulanmayacağı alanlaçın karsal mahalle veya karsal yerleşik alanlar olarak açık ve net bir şekilde belirlendiği ayrıca sőz konusu hükümlerin uygulama alanı bulacağı alanların antlan Kanun uyarınca köy veya belde tüzel kişiliği kaldırılarak mahalleye dönüştürülmekle birlikte kırsal mahalle veya karsal yerleşik alan olarak belirlenmemiş mahalleler olduğu hususunda tereddüt bulunmadığı gözetildiğinde kuralın keyfiliğe izin vermeyecek şekilde belirli, ulaşılabilir ve öngörülebilir nitelikte olduğu sonucuna ulaşılmıştır.
57. Ayrıca kuralla indirimli içıne ve kullanma suyu tarifesinin Kanun uyarınca kõy veya belde tüzel kişiliği kaldırılarak mahalleye dōnüştürmekle birlikte kırsal mahalle veya karsal yerleşik alan olarak belirlenmemiş mahalleler için Kanum'da öngörülen stre sonuna kadar geçici süreli olarak uygulanmaya devam edilmesine imkân sağlanması, anayasal sınırlar içinde kanun koyucunun takdir yetkisi kapsamında olup kuralla kamu yararı dışında bir amacı gözetildiği de söylenemez.

58. Açıklanan nedenlerle kural, Anayasa'nın 2, ve 73, maddelerine aykırı değildir.Îtirazın reddi gerekir.

Kuralın Anayasa'nın 7., 10., 13., 35., 36. 37. ve 123. maddeleriyle ilgisi görütlmemiştir.

IV. HKÜM 
10/7/2004 tarihli ve 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu'na 16/10/2020 tarihli ve 7254 sayılı Kanun'un 10, maddesiyle eklenen ek 3. maddenin;
A. Birinci fikrasının birinci cümlesinin “.…ilgili ilçe belediye meclislnin kararı ve tekdlfi üzerine büyükşehir belediye meclisinin en geç doksan gün içinde alacağı karar...”bölümünün,
B. Beşinci fikrasımın,
Anayasa'ya aykın olmadıklarına ve itirazın REDDiNE 24/9/2024 tarihinde OYBİRLIĞtYLE karar verildi.

Başkanvekili Hasan Tahsin GÖKCAN 
Başkanvekili Basri BAĞCI 
Üye Engin YILDIRIM 

Üye Üye Üye Rıdvan GÜLEÇRecai AKYEL Yusuf Şevki HAKYEMEZ 
Uye Uye Oye Yıldız SEFERİNOĞLU Selahaddin MENTEŞIrfan FIDAN 
Üye Üye Üye Kenan YAŞAR Muhterem INCE Yılmaz AKÇİL 
Üye Üye Ömer ÇINAR Metin KIRATLI