Anayasa Mahkemesinin 27/9/2023 Tarihli ve 2021/29184 Başvuru Numaralı Kararı
ANAYASA MAHKEMESİ KARARLARI | 2023-12-01

1 Aralik 2023 CUMA 
Resmî Gazete 
Sayı : 32386
ANAYASA MAHKEMESİ KARARI 
Anayasa Mahkemesi Başkanlığından:
GENEL KURUL  KARAR 
ÇAĞLA YOLAŞAN KURUL BAŞVURUSU 
Başvuru Numarası: 2021/29184Karar Tarlhi : 27/9/2023
Başkan :Zühtü ARSLAN Başkanvekili :Hasan Tahsin GÖKCAN Başkanvekill :Kadir ÖZKAYA Üyeler : Engin YILDIRIM Muammer TOPAL Rıdvan GÜLEÇYusuf Şevki HAKYEMEZ Yıldız SEFERINOĞLU Selahaddin MENTEŞBasri BAĞCI Irfan FIDAN Kenan YAŞAR Muhterem INCE Raportör : Hasan HÜZMELİBaşvurucu : Çağla YOLAŞAN KURUL 
I. BAŞVURUNUN KONUSU 
I. Başvuru, kamu makamınm toplantı ve gösterileri yasaklama kararlarına uymayarak toplantılara katılan başvurucunun emre aykırı hareket ettiği gerekçesiyle hakkında idari para cezası uygulanmasının toplantı ve gösteri yürüyüşü düzenleme hakkını ihlal ettiği iddiasına ilişkindir.

II. BAŞVURU SÜRECİ
2. Başvurular 7/6/2021 ve 21/6/2021 tarihlerinde yapılmiştır. Komisyon,başvurunun kabul edilebilirlik incelemesinin Bölüm tarafindan yapıimasına karar vermiştir.2021/63594 sayılı bireysel başvurunun mevcut başvuru ile birleştirilmesine Komisyonca karar verilmiştir.

3. Başvuru belgelerinin bir öreği bilgi için Adalet Bakanlığına (Bakanlık)gönderilmiştir. Bakanlık, görüşünü bildirmiştir. Başvurucu, Bakanlığın görüşüne karşıstresinde beyanda bulunmuştur.


4. Birinci Bölüm, başvurunun Genel Kurul tarafindan incelenmesine karar vermiştir.

III. OLAY VE OLGULAR 
5.Başvuru formu ve eklerinde ifade edildiği şekliyle ilgili olaylar őzetle şōyledir:
6.Tunceli Valiligi (Valilik) COVID-19 salgını tedbirleri kapsamında 10/6/1949tarihli ve 5442 sayılı f Idaresi Kanunu'nun 11. maddesinin (A) ve (C) bentleri, 6/10/1983tarihli ve 2911 sayılı Toplantı ve Gösteri Yürüyüşleri Kanunu'hun 17. ve 19. maddeleri ile 24/4/1930 tarihli ve 1593 sayılı Umummi Hifzissıhha Kanunu'nun -madde numarasıbelirtilmeksizin- hūkümleri uyarınca il genelimdeki tūm etkinlik ve eylemleri otuz gün süreyle yasaklamıştır.

7. 27/1/2021 ila 25/2/2021 tarihleri ve 26/2/2021 ila 27/3/2021 tarihlerinde verilen yasaklama kararları, sırasıyla 25/1/2021 ve 1/3/2021 tarihlerinde Valiliğin resmî sitesinden duyurulmuştur. Bumunla birlikte Valiliğin resmî intemet sitesinden bu tarihler öncesinde ve sonrastnda otuz gün sūreli yasaklama kararları verildiği anlaşılmıştır.
8. Başvuruya konu her iki yasaklama kararı benzer mahiyette olup içerikierinin ilgili kısmı şðyledir:
"Dünya Sağlık Örgütü tarafindan 'Pandemi' olarak ilan edilen Covid-19 salgım lle ilglli olarak Sağlık Bakanlığı ve Bilim Kurulu'nun õnerileri, Sayın Cumhurbaşkanumızın talimatları doğrultusunda salgının toplum sağlığı ve kamu düzeni açısından oluşturduğu riskt yōnetme, sosyal izolasyonu temin, fiziki mesafeyi koruma ve hastalığın yayuım huzınt kontrol altmda tutmak amacryla yeni kısulama ve tedbir kararları alınarak uygulamaya geçirlldiği,
Tunceli il sınırları içertstnde vatandaşlarimızın temel hak ve hürriyetlerine dair Uluslararası Sözleşmeler, Türkiye Cumhuriyeti Anayasası ve kamunular kapsamında, genel sağlığın korummasi, kamu düzeni ve kumu güvenfiğinin sağlanması, suç İşlenmesinin ve şiddet olaylarının önlenmest, temel hak ve hürrtyetlerin korunması amacıyla;
2911 Saylı Toplantı ve Gösteri Yürüyüşleri Kanumu 17. ve 19. maddeleri, 5442 sayıhıIl Idarest Kanunu 11/A ve 11/C maddeleri, 1593 Sayılı Umumi Hfzissıhha Kanunu hükümleri ile Il Hifzssıhha Meclisi'nce alunan kararlar kopsamında, Vulllik ve Kaymakamlık Makamının uygun göreceği etkinlikler, basın açıklamalari, kamu kurum ve kuruluşlarunın düzenleyeceği resmi bayram, resmi anma günleri, resmi tören ve kutlamalar lle bu kurumların gelenek ve görenekdere göre yapacakları programlar, spor faaltyetleri,bilimsel, ticari ve ekonomik amaçlarla yapılan etkinlik ve toplantılar hariç olmak ūzere, her türlū basın açıklamasi, toplantı ve gōsteri yirūyüsü, miting, açrk hava toplantısi, protesto eylemi, oturma eylemi, açlık grevi, stant açmak, imza kampanyasi, konser, şenlik, el tlanıbildiri, broşür dağıtmak, afiş, poster açmak, meşale yakma ve taşıma, kanferans vb. tüm eylem ve etkinliklerin…. tarihleri [Tarihler değişiklik göstermektedir] 30 (otuz) gün süreyle yasaklanmıştır."
9. I.K. isimli sahıs, 21/3/202 tarihinde "nevruz" komulu açık hava toplantısıdüzenlemek için Valiliğe bildirimde bulunumuştur. Valilik, fl Umumi Hıfzıssıhha Kurulunun 2/3/2021 tarihli kararının "sivil toplum kuruluşlari, kamu kurumu niteliğindekd meslek kuruluşları ve bunların üst kuruluşları ile birlikler ve kooperatifler tarafindan düzenlenecek genel kurul dahil kişilerin bir araya gelmesine neden olan her türlü etkinliklerin; kşi başına 

8 metrekare alan bırakma ve aynı anda bulunabilecek azami kşi sayısı 300'ü geçmemek üzere ilgili kurum/kuruluşların yetkililerince her türlü tedbir alinarak yapilabilmesi"paragrafına atif yaparak "artan vaka artışı sebebiyle maske kullanımına dikkat edilmesl,sosyal mesafe kuralını ihlal edecek ve kişilerin bir araya gelmesine neden olabilecek oyun,halay, konser vb faaliyetlerin yapilmaması ve slogan atilmaması" durumunda toplantıyapılmasmda bir sakmca olmadığını bildirmiştir.

10. Tumceli Valiliği Il Umumi Hifzıssıhha Kurulunun 2/3/2021 tarihli kararının ilgili kısmı şöyledir:
"1 Mart 202l gūnü Sayın Cumhurbaşkanumız başkanlığında toplanan Kabine'de yeni kontrollü normalleşme sürecine dair temel usul ve esaslar, Sağlık Bakanłığı ve Koronavirüs Bilim Kurulumun tavsiyeleri göz önünde bulundurularak belirlenmiştr.
Cumhurbaşkanlığı Kabtnesinde alınan kararlar çerçevesinde; Il Umumi Hifzissıhha Mecllsi, 1593 Sayilı Umumi Hifussihha Kamunanun 23. ve 26'incı maddeleri gereğince; Tunceli Valist M.A.Ö. başkanlığında toplanarak aşağıdaki kararları almıştır.
2 Mart 2021 tarthinden geçerli olmak üzere;
7- a) Sivil toplum kuruluşlan, kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları ve bunların üst kuruluşları ile btrlikler ve kooperatifler tarafindan düzenlenecek genel kurul dahil kişilerin btr araya gelmesine neden olan her türlü etkinliklerin; kişi haşına 8metrekare alan bırakma ve aynı anda bulunabilecek azami kişi sayısı 300'a geçmemek üzere ügili kurum/kauruluşların yetkililerince her türlü tedbtr alınarak yaplabilmesine,
..•
12- Il Umumi Hfzıssıhha Kurulu'nun aldığı kararlara uyulmaması halinde ve her seferinde olmak üzere;
u. Umumi Hifussihha Kamunu'mun 282. .Maddesi ve 5236 Sayilı Kabahatler Kanununun 32.Maddesi gereğince idari para cezasmın uygulanmasına... karar verilmiştir."
11. Başvurucumun Tunceli Valiliğinin kararlarına aykırı olaçak şekilde 26/2/2021tarihinde gerçekleştirilen bir basın açıklamasıa katılması ve 21/3/2021 tarihinde ise Nevruz kutlamasmda halay çekerek -Valiliğin toplantıyı uygun buima kararında yer alan- sosyal mesafe kuralını ihlal etmesi nedeniyle 30/3/2005 tarihli ve 5326 sayıh Kabahatler Kanunu'nun 32. maddesi uyarınca hakkında emre aykırı davranışta bulunmaktan her bir olay için ayrı ayrı olmak tizere 427 TL idari para cezası uygulanmştır. Her iki yaptırıma ilişkin İdari Para Cezası Tutanağı'nın "Kabahat ile Ilgili / Yetkili Mercl Emir ve Kararları"bōlūmünde "Valilik yasaklama kararı" yazılmıştır. 21/3/2021 tarihli eyleme ilişkin İdari Para Cezaşı Tutanağı'nda ayrica ".…nevruz etkinliğinde halay çekerek Il Hifzıssıhha Meclisinin almış olduğu sosyal mesafe kuralını thlal ettiğr" gerekçesine yer verilmiştir.
12. Başvurucu, farklı tarihlerde idari para cezalarına itiraz etmiştir. Tunceli Sulh Ceza Hâkimliği (Hâkimlik) 1593 sayılı Kanun'un 27. ve 28. maddeleri, 5442 sayılı Kanun'un 66. maddesinin birinci fikrası ve 5326 sayılı Kanun'un 32. maddesi uyarınca itirazları30/4/2021 ve 20/5/2021 tarihlerinde kesin olarak reddetmiştir. 26/2/2021 tarihli müdahaleye ilişkin olarak Hâkimlik, Valiliğin -27/1/2021 ila 25/2/2021 geçmiş tarihli olan- yasaklama kararınım varlığını ve katılımcıların tüm uyarılara rağmen dağılmamalarını itirazı reddi kararına dayanak yapmıştır. Ayrıca Hâkimlik, Valiliğin 17/3/2021 tarihliyazısına aykırı

olarak sosyal mesafe gözetilmeden etkinlik yapılması nedeniyle 21/3/2021 tarihli müdahaleyi de hukuka uygun bulmuştur.

26/2/2021 tarihli müdahalenin değeriendirildiği 30/4/2021 tarihli Häkimlik kararının ilgili kısmı şðyledir:
"1593 Sayntı Kanunu'nun 27. Maddest kapsamında. Valtnin başkanlığında toplanan ve yasal bir heyet olan il umumi hifuıssıhha meclisleri, il genelinde genel sağliığı tehdit eden sakancaların giderilmesi amaciyla gerek kamumun gerekse gerçek ve tützel kiştlerin salgınla mücadele uyması gereken tedbirleri almaya yetkilidir.

1593 Saynlı Kanun'da, Il Umumi Hifzissihha Mecltslerintn genel sağlığı tehdit eden sakıncaları gidermek tçin alabilecekleri tedbirlerin; Kanun'un 72. Maddesinde sınırlı sayıda yazılı tedbir türlertyle sınırlandırılmadıği, ancak alınacak tedbirlerin Kanun'da yazılıçerçevede genel sağliğı tehdit eden sakancaları gidermek maksadryla tests edilebileceğt açıktur.

Bir il genelinde, solumum yoluyla çok huzlı şekilde insandan insana bulaşan COVID-19hastalığının tespit edilmesi halinde, genel sağlığı tehdit eden sakıncalı bir durumla karşıkarşıya kalındığının, dolayısıyla bu sakancalı durumun giderilmesi amacıyla 'maske takma yükümlülüğü, sosyal mesafe kurali, her türlü etkintik ve toplantı gösteri yürüyüşlerinın yasaklanması' gibi tedbirlerin, Valinin başkaniığında toplanan ll umumi hifzissıhha meclisleri tarafindan alınabilmestnin mümkün olduğu değerlendirllmiştir.
1593 Saynlı Kanun'un 28. Maddest kapsamında, il umumi hfzıssthha meclisleri tarafindan alınan bu kararların il genelinde icra edilmesi gårevi illerde Valilere verilmiştir.
Valilerin, 1593 Sayil Kanun'un 28. Maddesi ile kendilerine verllen icra görevini yerine getirmek ve bulaşıcı ve salgın hastalikda mūcadelede etmek amaciyla il umumi hifzıssıhha meclisleri tarafimdan alınan tedbiriert ve bu tedbirlere uyulmaması halinde 5326Sayılı Kabahatler Kanunu'nun 32. Maddesintn uygulanacağını, gerek ilgili kamu kurum ve kuruluşlarına gerekse il genelinde yaşayan halka usulüne uygun şekilde ilan etmesi-duyurması gerekmektedir.'
5442 Saynlı Kanun'un 66/1. Maddesinde Valilerce kanunların verdiği yeikiye isttnaden çikarılan emirlere riayet etmeyenler hakkanda 5326 Sayılı Kabahatler Kanumu'mun 32.Maddesi gereği idarí para cezası uygulanacağı da açıkça hükūm alnna alınmıştır 
Bu nedenlerle; il umumi hifzssıhha meclisi tarafindan genel sağlığı vehdit eden sakancaların gidertlmest maksadryla alınmış olan 'maske takma yūkümlülağü-sosyal mesafe tedbirinin' Valilikderce il genelinde icra edilmesi maksadıyla usulüne uygun şekilde duyurulması halinde; Valilik ve Kaymakamlık Makamlarının uygun göreceği etkinlikler hariç olmak üzere ilimiz mülkd sumrları içerisinde (polis ve jandarma sorumluluk alanının tamam) gerçekleşebilecek her türlü eylem ve etkinlik 26/0z/202l günü saat 00:0l'den 27/03/2021 günū saat 23:59' a kadar 30 gūn süre ile yasaklanma kararı alınmıştır.' aykarıdavrananlar hakkanda 5326 Saylı Kabahatler Kanunu'nun 32. Maddest kapsamında 'emre aykarı davranış' nedentyle idart yapturum uygulanmasınun hukuken mümkün olduğu değerlendtrilmiştir.

Somua olayda; Tunceli lli Merkez ve llçeleri sınırları içinde, Valiltk ve Kaymakamlık Makamlarının uygun göreceğt etkinlikler hariç olmak üzere, Il Hfzıssıhha Meclisince Alınan Karar gereğt 'her türlü basın açıklamasi, toplantı ve gösteri yūrüyüşül, miting, açık hava toplantısı gibi etkınlikter 27,01.2021 gūnü şaat 00:01 ile 25.02.2021 günü saat 23:59'a kadar 30 gün süre ile yasakdanmıştır. lş bu kararın duyurusu www.tunceli.gov.tr URL adresli 

internet sttestnde 25.02.2021 tarthinde ilanen teblig edilmiştir. Yapilan teblig işleminin ardından gerek sosyal medya üzertnde gerekse de ulusal ve yerel basın üzerinde valllik emrintn halk genelinde usulüne uygun duyurulduğuna kanaat getirtimiştir, Güvenlik-polis kamera görünuülerinin çözümü niteliğinde olan 10.03.2021 tarihli Şahıs Tespit Tutanağından anlaşılacağı üzere Itraz edenin de aralarında bulunduğu grup 26.02.2021tarthinde 26.02.2021 tarthli 'Olay Tutanağı'ndan anlaşılacağı tizere tüm uyarı ve haurlatmalara rağmen saat 12:15 de tiraz olunan kabahat eylemini gerçekleştirmtştir.Anayasann 134. Maddestnde ve AlHS nin 10 ve 11. Maddelerinde ifade özgürlüğü ve Toplantı hakkı ve ne şeklide sınırlandırılacağı belirtilmiş olup kamu sağlığı gerekçesi ile yapılan sınırlamanın yasaya ve uluslararası sózleşmelere uygun olduğuna kanaat getirllmiştir.

21/3/2021 tarihli müidahalenin değerlendirildiği 20/5/2021 tarihli Hakimlik kararımın ilgili kısmı şöyledir:
"[yukarıdaki gerekçe haricinde ve farklı olarak] ... Somut olayda; Tunceli ili Merkez ve Ilceleri sınırları tcinde, Valilik ve Kaymakamlık Makamlarının uygun göreceğt etkinlikler hariç olmak üzere, Il Hifzıssıhha Meclisince Alınan Karar gereğt ħer türlü basınaçıkdamast,toplantı ve gösteri yūrüyüşü, miting, açık hava toplantısi gibi eikinlikler 26.02.2021 günüsaat 00:01 ile 27.03.2021 gúnü saat 23:59'a kadar 30 gün süre tie yasaklanmıştır. I$ bu kararin duyurusu www.tunceligov.tr URL, adresli internet sitesinde 01.03.2021 tarthinde ilanen tebliğ edilmiştir, Yapulan teblig tşleminin ardından gerek sosyal medya üzerinde gerekse de ulusal ve yerel basın üzerinde valilik emrinin halk genellnde usulüne uygun duyurulduğuna kanaat getirilmişttr. Ayrica sōz konusu etkinliğin düzenlenmesi talebinde bulunan [l.K.] adlı kiştye Tunceti Valiliği tarafindan 17/03/2021 tarihli yazı ile etkinliğin ne şekilde yapılacağı bildirilmişttr. Güvenllk-polis kamera görüntüllerinin çözümü niteliğinde olan 30.03.2021 tarihli 'Sahıs Tespit Tutanağı'ndan anlaşılacağı tzere Itiraz edenin de aralarında bulunduğu grup 21.03.2021 tarihinde 22.03.2021 tarthli 'Olay Tutanağı'ndan anlaşılacağı tzere tüm uyarı ve hatırlatmalara rağmen saat 11:00-13:00 siralarında itiraz olunan kabahat eylemini gerçekleştirmtştir. Anayasanın 134. Maddesinde ve AlHS nin 10 ve 11. Maddelerinde ifade özgürlüğü ve Toplantı hakka ve ne seklide sınırlandırilacağıbelirtllmtş olup kamu sağlığı gerekçesi ile yapian sınırlamanın yasava ve uluslararasısözleşmelere uygun olduğuna kanaat getirilmistir."
IV. İLGİLİ HUKUK 
13.2911 sayılı Kanun'un 17. maddesi şöyledir:
"Bölge vallsi, vałi veya kaymakam, milli güvenlik, kamu düzeni, suç lşlenmesinin önlenmesi, genel sağlığın ve genel ahlâkan veva başkalarının hak ve özgürlüklerinin korunması amacryla belirti bir toplantıyı btr ayı aşmamak tzere erteleyebilir veya suçİşleneceğine dair açık ve yakn tehlike mevcut olması hålinde yasakdayabilir."
14.2911 sayılı Kanun'um 19. maddesinin ilgili kısmı şöyledir:
"Bölge valist, milli güventik, kamu dīzeni, suç işlenmestnin önlenmesi, genel sağlığın ve genel ahtäkın veya başkalarının hak ve özgürlüklerinin korunması amactyla bölgeye dahil illerin birinde veya birkaçında ya da bir ilin bir veya birkaç ilçesinde bütün toplantıları bir ayı geçmemek tizere erteleyebllir. (Değişik tkinci cümle: 30/7/2003-4963/22md.) Valiler de aym sebeplere dayalı olarak ve suç işleneceğine dair açık ve yakan tehlike mevcut olması hålinde; ile bağlı ilçelerin birinde veya birkaçında bütün toplantları bir ayr geçmemek tzere yasaklayabilir."

15. 5442 sayılı Kanun'un 11. maddesini ilgili kısmı şöyledir:
"A) Vali, il sınrları içinde bulunan genel ve Özel bütūn kolluk kuvvet ve teşkilatının amiridir. Suç işlenmesint önlemek, komu düzen ve güvenlni korumak için gereken tedbtrlert alır. Bu maksatla Devletin genel ve özel kolluk kuvvetlerint istthdam eder, bu teşkilat amtr ve memurları vali tarafindan vertlen emirleri derhal yerine getirmekde yükalmlüdür.
.•,
C) ll sınırlar içinde huzur ve gülventiğin, kişi dokunulmazlhığının, tasarrufa müteallik emniyetin, kamu esenliğinin sağlanmast ve önleyici kolluk yetkisi valinin ödev ve görevlerindendir. (Ek cümle: 25/7/2018-7145/1 md.) Bunlanı sağlamak için vali gereken karar ve tedbirleri alır.

(Ek paragruf: 25/7/2018-7[45/1 md.)Valt, kamu dizeni veya gtvenliğinin olağan hayatı durduracak veya kestntiye uğratacak şekiide bozulduğu ya da bozulacağına illşkin ciddi belirtilerin bulunduğu hällerde on beş günü geçmemek üzere lldeki beltrli yerlere girişi ve çıkışı kamu düzeni ya da kamu güvenliğini bozabileceği şüphesi bulunan kişiler için smırlayabilir; belli yerlerde veya saatlerde kişilerin dolaşmalarım, toplanmalarımı.araçların seyirlerini düzenleyebilir veya kasulayabilir ve ruhsatlı do olsa her çeşit silah ve merminin taşınması ve naklini yasaklayabllir."
16.5442 sayılı Kanun'un 66. maddesinin birinci fıkrasıın ilgili kışmı şöyledir:
"Il genel kurulu veya idare kurulları yahut en büyük mülkiye amtrleri tarafindan kanunların verdiği yetkiye istinaden ittihaz ve usulen teblig veya ilan olunan karar ve tedbirlerin tatbik ve icrastna muhalefet eden veya müşküllat gösterenler veya riayet etmeyenler, mahalli mülká amír tarufindan Kabahatler Kanununun 32' nci maddesi hükmüuyarinca cezalandiıriılu..."
17.1593 sayılı Kanun'un 26. maddesi şöyledir:
"Umumi hifzıssıhha mecltsleri alelade ayda bir kere içttma ederler. Ahvali fevkalådede veya bir sari ve salgın hastalık zuhurunda valinin daveti veya Sihhat ve Içtimai Muavenet Vekaletinin talebi üzerine daha sak toplanırlar."
18.1593 sayılı Kanun'un 27. maddesi şöyledir:
"Umumi hifzussıhha meclisleri mahalln sıhhi ahvaltni daima nazarı dikkat önūnde bulundurarak şehir ve kasaba ve köyler sthhi vaziyetinin ıslahına ve mevcut mahzurların tzalesine yarayan tedbirlert alurlar. Sâri ve salgın hastaliklar hakkında istihbaratt tanzim,sari ve içtimai hastalıklardan korunmak çareleri ve sıhht hayatın faideleri hakkındu halkıtenvir ve bir sart hastalık zuhurunda hastalığın izalesi tçin alınan tedbirlerin ifasına muavenet eylerler."
19. 1593 sayıh Kanun'un 28. maddesi şöyledir:
"Umumi hufzssıhha mecltslerinin mukarreratından mahalli vazifeler ve salahiyetler arasında bulunan tşler vult veya kaymakam tarafindan icra olunur ve istizana muhtaçolanlar kaymakamlikça vilayetten ve vilayetçe Sihhat ve lçtimai Muavenet Vekaletinden sorulwr."

20.1593 sayılı Kanun'un 64. maddesi şöyledir;
"57 nci maddede zikredilenlerden başka her hangi bir hastalık istilai şekil aldığı veya bōyle bir tehlike baş gösterdiği takdirde o hastalığın veya her hangi bir hastalık şeklinin memleketin her tarafinda veya bir kasmında ihbarı mecburi olduğunu neşri tlâna ve o hastalığa karşı bu kanunda mezkür tedabirin kaffesini veya bir kasmını tatbika Sıhhat ve Içtimai Muavenet Vekaleti salahfyettardır."
21. 1593 sayılı Kanun'un 72, maddesi şöyledir:
"57 nci maddede zikredilen hastaliklardan birt zuhur ettigi veya zuhurundan şüphelenildiği takdtrde aşağıda gősterilen tedbirler tatbik olumur;
1 - Hasta olanların veya hasta olduğundan şüphe edilenlerin ve hastałığı neşrü tamim eylediği tetkikat fenniye ile tebeyyün edenlerin fennen icap eden müddet zarfinda ve sthhat memurlarınca hanelerinde veya sihhi ve fennt şartları haiz mahallerde tecrt ve müşahede altına vaz'r.

2 - Hastalara veya hastalığa maruz bulunanlara serum veya aşı tatbikı
3 - Eşhas, eşya, elblse, çamaşır ve binaların ve fennen intana maruz olduğu tebeyyún eden sair bilcümle mevaddın fenni tathiri.

4 - Hastalık neşreden haşarat ve hayvanatın itlafi.
5 - Memleket dahilinde seyahat eden eşhasın icap eden mahallerde muayenesi ve esyalarının tathirt.

6 - Hastahığun sirayet ve intişarına sebebiyet veren guda maddelerinin sarf ve istihlakinin men'i.

7 - Dahilinde sari ve salgın hastalıklardan biri zuhur eden umumi mahallerin tehlike zail oluncaya kadar set ve tahltyest."
22. 1593 sayıh Kanun'un 77, maddesi şöyledir 
"Sari ve salgın hastalıklardan birinin hüküm sürdüğü veya tehdit ettiği mahallerde Sihhat ve Içtimal Muavenet Vekalettnin tasvibiyle bütün umumt mahallerde vuku bulacak içtimalar tahdit veya menolunabilir, Bundan başka hastalarla hastalığı şüpheli olanların ve hastalığın sirayet ve neşrine vasua olabilecek eşyanın fenni tathirat ile mahzur ve mazarratıIzale edilmeksizin nakillertne ve bütün kara ve deniz ve hava nakdi vastalarının fennt tathir ve tephire tabi tutulmadan seyrüseferlerine mümaneat edllir."
23.5326 sayılı Kanun'un 4, maddesi şöyledir:
"(1) Hangi fitlterin kabahat oluşturduğu. kanunda açıkça tanumlanablleceği gibi kanumun kapsam ve koşulları bakımından belirlediği çerçeve hükmün içeriği, idarenin genel ve ditzenleyici ișiemleriyie de doldurulabilir.

(2) Kabahat karşılığı olan yaptırımların türü, süresi ve miktari, ancak kanunla belirlenebilir."

24.5326 sayılı Kanun'un 32. maddesinin (1) ve (2) numaralı fikraları şöyledir:
"Yetkili makamlar tarafından adlī işlemler nedeniyle ya da kamu güvenliği, kamu düzeni veya genel sağlığın korunması amacıyla, hukuka uygun olarak verilen emre aykarıhareket eden kiştye yūz Tūrk Lirası idarí para cezası verilir. Bu cezaya emri veren makam tarafindan karar verlir.

Bu madde, ancak ilgili kanunda açıkça hüküm bulunan hallerde uygulanabilir."
V. İNCELEME VE GEREKÇE 
25. Anayasa Mahkemesinin 27/9/2023 tarihinde yapmış olduğu toplantıda başvuru incelenip gereği düşünüldüi:
A.Başvurucunun İddlaları ve Bakanlık Görüşü
26. Başvurucu;
- Olağan dönem şartlarmda, genel sağlık gerekçesiyle temel hak ve hürriyetlerin kısıtlanması ve pandemi koşullarının ifade hürriyeti ve toplanma hakkını kısıtlamak amacıyla idarece kôtüye kullanılması,
- 26/2/2021 tarihli etkinliği yasaklamaya dayanak olan Valilik kararının 1/3/2021 tarihinde idarenin resmî internet sitesinde ilan edilmesi ve bu nedenle hukuki belirliliğin olmaması,
- Valiliğin nevruz kutlamasına izin vermesine, sosyal mesafe kuralına uygun davrantlamayacağını öngörebilmesine rağmen bu kuralm ihlal edildiği gerekçesiyle hukuka aykırı olarak idari para cezası uygulanması nedeniyle ifade húrriyeti ile toplantı ve gösteri yürüyüşů dūzenleme hakkının, sulh ceza hâkimliğinin itirazı kesin olarak reddetmesi ve bu yola karşı bir itiraz yolunun olmaması nedeniyle de mahkemeye erişim hakkmın ihlal edildiğini ileri stürmüştür.

27. Bakanlık görüşünde, urygulanan idari para cezasının anayasal ve kişisel önemden yoksun olması nedeniyle bireysel başvurunun kabul edilebilirlik kriterlerini karşılamadığı bildirilmiştir. Bakanlığın esasa ilişkio görüşünde, müdahaleye dair kanuni dayanaklar ile koronavirüs salgınmı ülkemizdeki gelişim süreci açıklanmıştır. Koronavirüs Bilim Kurulu ve Sağlık Bakanlığmın aldığı ve medya aracılığıyla açıkladığı sosyal mesafe kuralına uyulması tavsiyesi kapsamında mülki amirler tarafından tedbir kararları ahndığı ve bunların kamuya duyurulduğu belirtilmiştir. Umumi Hifzıssıhha Kurulunun aldığı karar uyarınca Valilikçe verilen yasaklama kararına aykın olarak 26/2/202ı tarihli etkinliğe katılması nedeniyle başvurucuya yaptırım uygulandığı belirtilmiştir. Ayrıca Valiliğin yasaklama kararına karşın nevruz kutlamasına izin verildiğini vurgulayan Bakanlık,başvurucunun 21/3/2021 tarihli etkinlikte halay çekmek suretiyie sosyal mcsafe kuralına uymaması nedeniyle idari para cezası uygulandiğıni, koronavirüis salgın döneminin gözetilerek anulan tüdahalenin demokratik toplumda gerekli olup olmadığının değerlendirilmesi gerektiğini ifade etmiştir. Bakanltk bumun dışında Il Umumi Hıfzıssıhha Meclisinin dosya kapsamunda tespit edilemeyen, idare ve yargi merciinin tespitlerinde de yer almayan 3/4/2020 tarihli kararını ve bunum ilan edildiği bilgisini sunmuştur. 3/4/2020 tarihli anılan kararın ilgili kısmında "il ve ilçe merkezinde, meydanlarda, sokak ve caddelerde 

vatandaşların sosyal mesafe gözetmeden toplu olarak yürümelerine veya bulunmalarına tzin verilmemesine, yan yana yürüyen vatandaşlarimızın ise yine sosyal mesafe gözeterek (aralarında en az 3 adım mesafe olacak şekilde) yürümelerine dikkat çekilmesine" karar verilmiştir.

28. Başvurucu, Bakanlık görüşüne karşı beyanında bireysel başvuru formunda yazılan hususları yinelemiştir.

B. Değerlendirme 
29. Anayasa Mahkemesi, olayların başvurucu tarafindan yapılan hukuki nitelendirmesi ile bağlı olmayıp olay ve olguları hukuki tavsifimi kendisi takdir eder (Tahir Canan, B. No: 2012/969, 18/9/2013, § 16). Başvuru esas itibanyla başvurucunun idarenin kararlarına aykırı olarak etkinlikiere katilması nedeniyle idari para cezası ile cezalandırılmasına ilişkindir, Bu nedenle başvurucunun şikâyetinin bir bütün olarak toplantıve gösteri yürüyüşü düzenleme hakkı kapsamında incelenmesi gerektiği değerlendirilmiştir (Riza Gökçen Erus ve diğerleri, B, No: 2014/17391, 19/4/2018, § 37; Ihsan Uğraş, B. No:2015/5365, 3/4/2019, § 24).

30. Anayasa'nın "Toplantı ve gōsteri yürüyüşü düzenleme hakk" kenar başlıkh 34.maddesi ise şõyledir:
"Herkes, önceden izin almadan, silahsız ve saldırisz toplantı ve gösteri yürüyüşüdüzenleme hakkına sahiptir.

Toplantı ve gāsteri yürüyūşü hakka ancak, milli güvenlik, kamu dīzeni, suç işlenmesinin önlenmesi, genel sağlığın ve genel ahlakın veya başkalarının hak ve özgürlüklerinin korunması amactyla ve kanunla sınirlanabilir.

Toplantı ve gösteri yürüyūşü düzenleme hakkının kullanılmasında uygulanacak şekil şart ve usuller kamunda göstertlir."
1. Kabul Edilebilirilk Yönünden 
31. Açıkça dayanaktan yoksun olmadığı ve kabul edilemezliğine karar verilmesini gerektirecek başka bir neden de bulunmadığı anlaşılan toplantı ve gösteri yürüyüşüdüzenleme hakkının ihlal edildiğine ilişkin iddianın kabul edilebilir olduğuna karar verilımesi gerekir.

2. Esas Yönüinden 
a. Müdahalenin Varhığı
32.Toplantı ve gōsteri yürüyüşü düzenleme hakkına müdahale, hakkın kullanılmasısırasında olabileceği gibi kullanılmasından sonraki işlemlerin de hak üzerinde sınıriayıcıetkisi bulunmaktadır (Osman Erbil, B. No: 2013/2394, 25/3/2015, § 53; sendika hakkına ilişkin olarak bkz. Eğitim ve Bilim Emekçileri Sendikası ve diğerleri [GK], B. No: 2014/920,25/5/2017, § 48). Bu sebeple başvurucuların katıldığı gösteriye kolluk kuvvetleri herhangi bir mūdahalede bulonmamiş olsa bile daha sonra idari para cezası ile cezalandirilmalarinun toplantı ve gösteri yürüyüşü düzenleme haklarna yönelik bir müdahale olduğu kabul edilmelidir (Dursun Soydan ve diğerleri, B. No: 2015/2948, 14/11/2018, § 39).

b. Müdahalenin İhlal Oluşturup Oloşturmadığı
33.Anayasa'nın 13, maddesi şðyledir.
"Temel hak ve hürriyetler, özlerine dokumulmakstzın yalnızca Anayasanın ilglli maddelerinde belirtilen sebeplere bağl olarak ve ancak kanunla sınırlanabilir. Bu sıurlamalar, Anayasanın sōzüne ve ruhuna. demokratik toplum düzeninin ve lâik Cumhuriyetin gereklerine ve ölçüłaläk ilkesine aykarı olamaz."
34. Yukarda anılan müdahale, Anayasa'nın 13. maddesinde belirtilen koşullarıyerine getirmediği müddetçe Anayasa'nın 34. maddesinin ihlalini teşkil edecektir.
I. Genel ilkeler 
35. Hak ya da özgürlüklere bir müdahale söz konusu olduğunda ōncelikle tespiti gereken husus, müldahaleye yetki veren bir kanun hükmünün mevcut olup olmadığıdır.Anayasa'nın 34. maddesi kapsammda yapılan bir müldahalenin kanunilik şartını sağladığının kabul edilebilmesi için müdahalenin kanuni bir dayanağımın bulunması zorunludur (kanumilik şartına başka bağlamlarda dikkat çeken kararlar için bkz, Sevim Akat Eşki, B. No: 2013/2187,19/12/2013, § 36; Tuğba Arslan [GK], B. No: 2014/256, 25/6/2014, § 82; Hayriye Özdemir,B. No: 2013/3434, 25/6/2015, §§ 5661; Eğitim ve Bilim Emekçilert Sendikası ve diğerleri §53; Halk Radyo ve Televizyon Yayıncıilık A.$. [GK], B. No: 2014/19270, 11/7/2019, § 35).
36. Anayasa uyarınca, temel hak ve özgürlüklere getirilen sınırlamaların öncelikle kanunla Öngörülmüş olması gerekir. Anayasa Mahkemesinin yerleşik içtihadtna göre de Anayasa'nın 13. maddesinde yer alan kanunilik ðlçütünüin karşılanması için müdahale, şeklîanlamda bir kanuna dayanmalıdır (Mehmet Akdoğan ve diğerleri, B. No: 2013/817,19/12/2013, § 31; Bülent Polat [GK], B. No: 2013/7666, 10/12/2015, § 75; Fatih Saraman [GK], B. No: 2014/7256, 27/2/2019, § 65; Turgut Duman, B, No: 2014/15365, 29/5/2019, §66; Tamer Mahmutoğlu [GK], B. No: 2017/38953, 23/7/2020, § 103; Selçuk Sinan, B. No:2018/16395, 10/5/2022, § 41).

37.Bununla birlikte temel hak ve hürriyetlerin sınırlandrrımasına ilişkin kanunların şeklen var olması yeterli değildir. Kanunilik ölçütü aymı zamanda maddi bir içeriği de gerektirmekte olup bu noktada kanunun niteliği önem kazanmaktadır. Kanunla sınırlama ölçütü; sınırlamanım erişilebilirliğini, āngörülebilirliğini ve kesinliğini ifade eden belirltliğtni garanti altina almaktadır (Halime Sare Aysal [GK], B. No: 2013/1789, 11/11/2015, § 62;Fatth Saraman, § 66; Turgut Duman, § 67; Tamer Mahmutoğlu, § 104).
38. Belirlilik, bir kuralın keyfiliğe yol açmayacak bir içerikte olmasını ifade eder.Temel hakların sınırlandırılmasına ilişkin kamuni düzenlemenin içerik, amaç ve kapsam bakımından belirli ve muhataplarının hukuksal durumlarınt algılayabilecckleri açıklıkta olması gerekir. Bir kamuni dözenlemede, hangi davranış veya olgulara hangi hukuksal sonuçların bağlanacağı ve bu bağlamda kamusal makamlar için nasıl bir müdahale yetkisinin doğacağı belirli bir kesinlik ölçüstnde ortaya konmalıdır. Bu durumda bireylerin hak ve yükümlülüklerini öngörerek davranışlarıı bu doğrultuda tanzim etmeleri mümkün olabilir.Böylece hukuk güvenliği sağlanarak kamu gücünü kullanan organların keyfî davranışlarınm önüne geçilmiş olur (Hayriye Özdemir, §§ 56, 57).


39. Hukukun kendisi -beraberinde getireceği idari pratiğin dışında- söz konusu işlemin meşru amacıı da gözönünde tutarak keyfi müdahalelere karşı bireyi korumak için yetkili makamlara burakılan takdir yetkisinin kapsamımı yctcrince açık bir şekilde göstermelidir. Diğer bir anlatımla hukuk sistemi, kamu makamlarına hangi şartlarda ve bangi sınırlar içinde müdabalelerde bulunma yetkisinin verildiğini açık ifadelerle ortaya koyacak nitelikte olmalı ve bu bağlamda ilgili müdahalenin muhataplarına müdahaleye zemin hazırlayan şartlar ile müidahalenin sonuçları açısından bir öngörüde bulunabilmeleri imkânıtanimalıdir (Halime Sare Aysal, § 64; Fatih Saraman, § 68; Turgut Duman, § 69; Tamer Mahmutoğlu, § 106).

40. Bununla birlikte bir kuralın karmaşık olması ya da belirli öİçüferde soyutluk içermesi, bu nedenle hukuki yardum ile tam olarak anlaşılabilir hâle gelmesi veya kullanılan kavramlarım anlamlarının hukuksal değerlendirme sonucunda ortaya çıkması tek başına hukuken öngörülebilirlik ilkesine aykın gōrülemez. Bu kapsamda hak ya da özgürlüğe mūdahale eden kural belirli ölçülerdeki takdir alanını elbette uygulayıcıya bırakabilir, Fakat bu takdir alanının sıırlarının da yeterli açıkltkta belirlenmesi ve kuralın Öngörülebilirliğini sağlayacak şekilde asgari bir kesinlik içermesi zaruridir (benzer değerlendirmeler için bkz.Halime Sare Aysal, § 65; Fatih Saraman, § 69; Turgut Duman, § 70; Tamer Mahmutoğlu, §107; Hayriye Özdemir, § 58).

41. Aksi bir durumda Anayasa'nın I3. maddesinin aradığı anlamda kamu gücünükullanan organların keyfi davranışlarımın önüne geçen ve kişilerin hukuku bilmelerine yardımcı olacak erişilebilir, öngörülebilir ve kesin nitelikte bir kanun hükmünün bulunmadığısonucuna varılacaktır (Tuğba Arslan, § 91; Eğitim ve Bilim Emekçtleri Sendikast ve diğerleri,§ 62). Dolayısıyla somut olaydaki gibi yasaklama kararıyla bir toplantı ve gōsteri yūrüyüşüne müdahalede bulunulduğunda keyfiliği önlemek için müdahalenin ulaşılabilir, belirli ve öngörülebilir şekilde düzenlenmiş bir kanun hükmüne dayanması gerekmektedir.
H. Somut Olaym Değerlendirilmesi 
42. Mevcut olayda Valiliğin koronavirüs salgınının devam etmesi nedeniyle genel sağlığın korunması amacına matuf olarak il genelindeki tūm eylem ve etkinlikleri otuz gūn stüreyle birbiri ardına yasaklayan kararlar verdiği görümüştür. Başvurucunun Valiliğin yasaklama kararlarıma aykırı olarak basın açıklamasına katıldığı, Nevruz etkinliğinde ise Valiliğin kararına aykırı olarak sosyal mesafe kuralı gözetmediği gerekçeleriyle başvurucu hakkmda 5326 sayılı Kanun'un "Emre aykırı davranış" kenar başlıklı 32. maddesi hūkmüuyarmnca idari para cezası uygulanmıştır (bkz. § 11).

43. Tunceli Valiliği 26/2/2021 tarīhli yasaklama kararlarını, 2911 sayılı Kanun'un 17. ve 19. maddeleri, 5442 sayıl Kanunun I1. maddesinin (A) ve (C) bentieri ile -madde numarası belirtilmeksizin- 1593 sayılı Kanun uyarınca vermiştir (bkz. § 8). Anılan müdahalenin hukuka uygunluğumu denetleyen Hâkimlik, hukuka uygun bulma gerekçelerinde 1593 sayılı Kanun'un 27. ve 28. maddelerini hükmüne dayanak yapmıştır. Hakimliğin 21/3/2021 tarihli müdahaleyi denetlediği kararında ise Valiliğin etkinlikłerin nasıl yapılmast gerektiğini genel olarak ifade eden 17/3/2021 tarihli yazısını dayanak yaptığı görülmtüştür.Anayasa'nm 34. maddesinde koruman toplantı ve gōsteri yūrüyüştı düzenleme hakkına yönelik müdahalenin kanunilik ilkesinin gerektirdiği nitelikleri taşıyan bir kanunla öngörülmesi gerekir. Somut olayda müdahalede bulunan kamu otoritelerinin bu şekilde karar verme yetkilerinin bulunup bulunmadığı ve müdahalenin kanunilik şartını taşıyıp taşımadığı,mūdahaleye dayanak düzenlemelerin incelenmesiyle anlaşilabilir.


(1)26/2/2021 Tarihll Eylem Yönünden 
44. Valiliğin etkinlikleri yasaklamaya yönelik kararlarına dayanak olan S442 sayılıKanun'un 11. maddesinin (A) bendinde ".…Suç işlenmesini Önlemek, kamu düzen ve güvenini korumak için gereken tedbirleri alır..." kuralt, aynı maddenin I1. maddesinin (C) bendinin ilk fikrasında ise "Il sınırlar içinde huzur ve güvenliğin, kişi dokunulmazlığının, tasarrufa müteallik emniyetin, kamu esenliğinin sağlanması ve önleyici kolluk yetkisi valinin ðdev ve görevlerindendir. Bunları sağlamak için vali gereken karar ve tedbirleri alır." kuralı yer almaktadır. Anayasa'nın 13. maddesine göre temel hak ve hūrriyetler ancak kanunla sınırlanabilir. Bu nedenle idarenin temel hak ve hürriyetleri smırlandıran bir tedbire karar verebilmesi için yetkinin ayrıca ve açıkça bir kanunla āngörülmüş olması gerekmektedir.Hürriyetin asıl, sınırlamanın arzi olduğu gözönünde bulundurularak temel hak ve özgürlükleri sınırlayan veya durduran yetkilerin kanunda açıkça belirtilmesi ve kapsamında tereddüit varsa dar yorumlanması gerekeceği gözetilmelidir.

45. Diğer yandan temel hak ve özgürlükler alanında yasama organını keyfiliğe izin vermeyen, öngörülebilir düzenlemeler yapma zorunluluğu vardır, Idareye keyfi uygulamalara meydan verebilecek çok geniş bir takdir yetkisi tanınması Anayasa'ya aykırı olabilecektir.Temel hak ve hürriyetlerin sinırlandırılmasına ilişkin kanunların şeklen var olması yeterli görülemez, aynı zamanda kanunların niteliğine de bakılmalıdır (bkz. § 37). Temel hak ve Özgtiriüklere ilişkin bir alanda kanunun emrine dayanarak yürütme organınca alnacak Önlemler objektif nitelik taşımalı ve idarenin keyfi uygulamalarına sebep olacak geniş takdir yetkisi vermemelidir (AYM, E,1984/14, K.1985/7, 13/6/1985). Dolayısıyla anılan kanuni düzenlemeye göre -temel bir hakkın smırlandırilması da dåhil olmak üzere- her türlü tedbirin bu madde kapsamında alınabileceğinin kabulünün Anayasa'nın 13. maddesine ve hukuki belirlilik ilkesine aykınılık teşkil edeceği açıktır. Somut olayda anılan kuralların genel bir yetkilendirme hükmü niteliğinde olduğu, anılan kurallarda tecelli eden parlamento iradesinin belirlive somut tedbirlerin düzenlenmesine yönelmediği, dolayısıyla kuralların belirli bir hakka müdahaleye cevaz veren ve dayanak oluşturabilecek niteliği bulunmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

46. Anayasa Mahkemesi norm denetimine ilişkin bir kararında Anayasa'da kanun ile düzenlenmesi öngörülen konularda yürütme organına genel ve sinırları belirsiz bir düzenleme yetkisi verilmesinin mümkün olmadığıni, yürütmenin düzenleme yetkisinin smırli, tamamlayıcı ve bağımlı bir yetki olduğunu vurgulamıştır (AYM, E.2015/94,K.2016/27, 7/4/2016; bireysel başvuruda müdahaleye dayanak kanun maddesinin belirlive öngörülebilir olmaması nedeniyle mülkiyet hakkının ihlal edildiğine dair benzer değerlendirmelerin yer aldığı karar için bkz. İskenderun Demir ve Çelik AŞ. [GK], B. No:2015/941, 25/10/2018, §§ 60, 7683). Dolayısıyla idareye tedbir alma yetkisi veren bir yasa kuralı kamu makamlarına temel hak ve Özgtırlüklere sınırsız, belirsiz ve geniş bir takdir alant sunduğu şeklinde yorumlanamaz. Bilhassa temel hak ve hürriyetlere yapılacak bir sınırlama söz konusu olduğunda idareye verilen müdahale yetkisinin anlaşılır ve kesin bir şekilde ifade edilmiş kanuna dayanması gerekir.

47. Kanun koyucu 5442 sayılı Kamun'un II. maddesinin (C) bendinin ikinci fikrasında, bir toplantı ve gösteri yürüyüşüne mūdahalenin konu, kişi, yer ve zaman bakımıdan sınırlamalarını belirleyerek çerçevesini ortaya koymuştur (bkz.§ 15). Anılan kuralda, Valiliğin toplantıya müdahalesinin on beş günle sımırhı olabileceği düzenlenmiştir.Öte yandan bu kuraldaki tedbirlerin kamu düzeni ve güvenliği amacı ile alınabileceği dūzenlenmiş, salgın hastalıkların önlenmesi gibi genel sağlığın korunması amacına yönelik 

bir sınıriama amacı ōngõrülmemiştir. Somut olayda ise genel sağlığın korunması amacıyla toplantı ve gösteri yürūyūşü dūzenleme hakkına otuz günlük yasaklama süresiyle müdahale edilmiştir (bkz.§ 7). Dolayısıyla somut olaydaki kuralın genel sağlığın korunması amacına yönelik ve tüm etkinlikleri kapsayan otuz günlfīk yasaklama kararının dayanağı olarak kabultımümkün değildir.

48. Valiliğe genel sağlığın korunması amacıyla toplantı ve gösteri yürüyüşüne müdahale etme yetkisinin 2911 sayıl Kanun'un 17. ve 19. maddeleri ile tanındığıgörüImektedir. figili düzenlemelerde, anılan hakkın "genel sağlık" nedeniyle Valilik tarafindan sınıriandırılmasına ilişkin şartlarını, usulünü ve sonuçlarmı özel olarak belirteyerek bir kurala bağladığı anlaşılmaktadır.

49. Kanun koyucu 2911 sayılı Kanun'un 17. maddesinde Valilige belirli bir toplantının yasakianması yetkisini vermişken (bkz. § 13) somut olayda Valiliğin her türlüeylem ve etkinliğin yasaklanması şeklinde genel nitelikte bir yasaklama karan verdiği anlaşılmıştır. Bu şekildeki yasaklama kararlarıın belirli bir toplantının yasaklanmasıöngörtülen Kanun'un 17. maddesi gereğince verilemeyeceği açıktır.
50. Öte yandan 2911 sayıl Kanun'un 19. maddesinin ilk cümlesie göre toplantının ertelenmesi yetkisi bölge valiliğindedir. Kamu hizmetlerinin görülmesinde verim ve uyum sağlamak için birden çok ili içine alan merkezi idare teşkilat olarak, 10/7/1987 tarihli ve 285sayılı Olağanüstü Hal Bölge Valiliği Ihdası Hakkında Kanun Hükmünde Kararname ile kurulan Olağanüstü Hal Bölge Valiliği, 30/l I/2002 tarihi itibarıyla kaldırılmıştır. Dolayısıyla Valiliğin bu kurala göre idari işlem yapma yetkisi bulunmadığı anlaşılmaktadır. Aym Kanun'un 19. maddesinin ikinei cümlesine göre Valilik etkinlikleri yasaklama kararı vermeye yetkili ise de sðz konusu müdahale suç işleneceğine dair açık ve yakan tehlike mevcut olmasışartıyla ve ilin bir veya birkaç ilçesiyle sınırlandırılmıştır. Ancak yukarıda da açıkiandığıüzere somut olayda Valiliğin yasaklama kararının genel sağlığı korunmasına yönelik olduğu ve suç işleneceğine dair açık ve yakın tehlike hâlinin mevcut olmadığı anlaşılmıştır. Öte yandan Valiliğin il genelinde geçerli olacak şekilde yasaklara kararları verdiği anlaşılmaktadır. Bu nedenlerle anılan kuralın da toplantrya müdahaleye dayanak olduğu sōylenemez.

51. Son olarak yasaklama kararına dayanak gösterilen 1593 sayılı Kanun'un irdelenmesi gerekir. Toplantı ve gösteri yürüyüşü düzenleme hakkına yapılan müdahalenin kanuni dayanağı olarak idare, 1593 sayıh Kanun 'da yer alan kurallann hangisine dayandığınıaçıklamamıştır. Her ne kadar yargı mercii müdahale için aymı Kanun'un 27. ve 28.maddelerine dayanmiş ise de temel bak ve hürriyetierin sinırlandırimasına dayanak gösterilen kanunların şeklen var olınasi, kanunilik ölçütünün karşılandığının kabul edilmesi için tek başına yeterli değildir. Nitekim genel ilkeler bölümtinde de açıklandığı üzere bir temel hakkı smırlamak için kanunun müdahaleye imkân sağlayacak şekilde maddi içeriği olması ve sıırlamanın erişilebilirliğini, öngörülebilirliğini ve kesinliğini içermesi şarttır (bkz § 37; Tamer Mahmutoğlu, § 110).

52. Aynı Kanun'un 23. maddesine uygun olarak oluştırulan il umumi htfzissihha meclisleri, ayni Kanun'un 27. maddesi gereğince "mahallin sthhi ahvulini daima nazarıdikkat önünde bulundurarak şehir ve kasaba ve köyler sıhht vaziyetinin ıslahına ve mevcut mahzurların tzalesine yarayan tedbirleri" almaya yetkili kılınmıştır. Anılan bükümde kamu sağlığınn korunması için gerekli olan tedbirler ve kısıtlamaların bukuki çerçevesi açıkça düzenlenmemiştir. Bununla birlikte hükmün "Sari ve salgın hastalıklar hakkanda istihbaratt 

tanzim, sarl ve içtimai hastalıklardan korunmak çareleri ve sthhi hayatın faideleri hakkında halka tenvir ve bir sari hastalık zuhurunda hastalığın izalesi için alınan tedbirlerin ifasına muavenet eylerler." şeklindeki ikinci cümlesiyle bu meclislere, bulaşıcı ve salgın hastaliklar hakkında istihbaratı düzenleme, hastalıklardan korunma yolları ve sağhıklı yaşamın faydalarıhakkında haikı bilinçlendirme ve ortaya çıkan hastalığın önlenmesi için alınan tedbirlerin ifasına yardım etme görevi yüklenmiştir. Buna göre Kanun'un 27. maddesinin il ve ilçe umumi hufzıssıhha meclislerinin görev ve yetkilerine ilişkin bir ayrım yaptığı anlaşıimaktadır.Olağan dönemlerde umumi bifzıssthha meclisleri-Kanun'un 26. maddesi gereğince- her ay düzenli olarak toplanmak suretiyle kamu sağlığının korummasına yarayan ancak temel hak ve özgürlüklere müdahale etmeyen tedbirler alabilit. Diğer yandan temel hak ve özgürlüklere müdahale mahiyetindeki tedbirierin alınmasmı gerektirebilecek bulaşıcı ve salgın hastalığın mevcut olduğu dönemlerde ise ancak Kanun'da yazılı tedbirlerin uygulanmasına yardumcıolabilir (benzer değerlendirme için bkz. Mustafa Karakuş [GK], B. No: 2020/34781,17/1/2023, §§ 76-77).

53. 1593 sayıı Kanun'un 72. maddesinde, bulaşıcı ve salgın hastalıklardan birinin ortaya çıkması hâlinde alınabilecek tedbirler sıurlışekilde sayılmıştır (bkz.§ 21). Somut olayın şartlarında bu tedbirlerden Anayasa'da düzenlenen bir kistm temel hak ve özgürlügüsinirlandırma yetkisi veren Özellikle 72. maddenin (1) numaralı bendi ile (7) numaralıbendinin incelenmesi gerekir. Anilan Kanun'un 72. maddesinin (1) numaralıi bendinde sadece hasta olan veya hasta olduğundan şüphe edilenler ya da yapılan tbbi tahkikler sonucu hasta olduğu ortaya çzkan kişilerin belli bir süre ile, sınırlı olmak üzere ikametgâhlarında veya sıhhi ve fenni şartiarı haiz mahallerde tecriti ve gözetimi düzenlenmektedir, Aynı maddenin (7) numaral bendinde ise sadece "sari ve salgın hastalıklardan biri zuhur eden umumi mahallerin tehlike zail oluncaya kadar set ve tahliyesi"ne imkân verilmektedir, Bir diğer anlatımla kamusal bir alandaki insanların tahliyesi veya bu yerin kapatılması şeklinde bir tedbir uygulanması, salgın hastalğı ortaya çıkması şartina bağhı olup bu tehlikenin devam ettiği süreyle sınırlıdır. Bu kapsamda Kanunun 72. maddesinde sınırlı olarak sayılan tedbirler arasında, il genelinde yapilmak istenen tüm etkinliklerin otuz günltk sürelerle yasaklanmasına imkân verecek bir yetkinin bulunmadığı anlaşılmaktadır (farklı bağlamda yapılan benzer değerlendirme için bkz. Mustafa Karakuş § 79).

54. Bir diğer düzenieme olan 1593 sayılı Kanum'un 77. maddesinin birinci cümlesi "Sari ve salgın hastalıklardan birinin hüküm sürdüğü veya tehdit ettiği mahallerde Sıhhat ve Içtimal Muavenet Vekaletinin tasvibiyle bütün umumi mahallerde vuku bulacak içtimalar tahdit veya menolunabilir."şeklindedir. Anılan düzeniemeyle bulaşicı ve salgın hastalıklardan birinin hüküm sürdüğü veya tehdit ettiği yerlerde gerçekleştirilecek toplanmaların sınırlandırılabilmesine veya yasaklanabilmesine imkân tanınmiştır. Kamun koyucu anılan düzenlemede toplanmanın şekli ve yeri bakımından herhangi bir ayrım gözetmcmiştir. Dolayısıyla 1593 sayılı Kanun'daki bu düzenlemenin 291 1 sayılı Kanun'un 17. ve I9. maddelerinde öngörülen sınirlamalara nazaran hakka yönelik daha kapsamlı ve özel nitelikte müdahalelere imkân tanıdığı anlaşılmıştır. Bununia birlikte kanun koyucu anılan geniş takdir yetkisinin kullanımını "Sthhat ve İçtimal Muavenet Vekaletinin tasvibi[yle]" şartıa bağlı kılmıştır.

55. Somut olayda ise 26/2/2021 tarihli genel nitelikte sinırlandıricı tedbirin 1593sayıl Kanun kapsamında olmasına karşın Valilik kararlaryla almdığı görülmüştür.Anayasa'nın 123. maddesinde “Idare, kuruluş ve görevleriyle bir bütündür ve kanunla düzenlenir." şeklindeki ifadeyle idarenin görevlerinin kanunla belirlenebileceği hüküm altına alınmıştır. Bir komuda karar alma yeteneğini ifade eden yetki; konu, yer ve zaman itibarıyla 

Anayasa ve kanunlarla belli organ, makam ve kamu görevlilerine icrai işlem yapabilme imkânı tanınmasını ifade eder. Karnu makamlar, kendilerine verilen görevleri ancak yetkilerini kullanarak yerine getirebilir. Buna göre idari bir işlemin yapılabilmcsi için kural olarak idarenin yanı sıra idare içinde irade açıklayabilecek kamu görevlisinin de kamun tarafiından açık bir şekilde yetkilendirilmesi şarttır. Nitekim hukuk devletinin bir gereği olarak temel hak ve hürriyetleri sınırlandırılacak fertlerin idari teşkilat içinde hangi makamın veya organın ya da kamu görevlisinin irade açıklamasına yetkili olduğunu Önceden bilebilmeleri gerekir. Aynca yukarıda da açıklandığı üzere Anayasa'nın 13. maddesine göre de temel hak ve hürriyetleri sınırlandıran bir tedbire karar verilebilmesi için bu yetkinin ayrıca ve açıkça bir kanunla ōngórülmüş olrnası şarttır.

56. Ancak salgın hastalıkların önlenmesi için toplanmaların sınırlandıriimasına yönelik olarak idareye yetki veren 1593 sayılt Karun'un 77. maddesinin Valiliğe açık bir yetki vermediği görülmektedir. Diğer yandan 1593 sayılı Kanun'un 64. maddesinde "bu kanunda mezkür tedabirin kaffesini veya bir kısmını tatbika Sıhhat ve İçtimai Muavenet Vekaleti salahiyettardır." şeklindeki ifadeyle 1593 sayılı Kanun'da zikredilen tedbirlerin hepsini veya bir kısmunı almaya Sağlık Bakanlığının yetkili kılındığı ve mahallî mülki amirlere toplantı ve gösterileri yasaklama konusunda açık yetkiye yer verilmediği anlaşılmaktadır. O bâlde 1593 sayılı Kanun'un 77. maddesi ile idarece dayanılan diğer düzenlemelerin Valiliğin il genelinde yapılacak tüm ctkinlikleri yasaklaması ve anılan idari karara uyulmadığı gerekçesiyle idari para cezası uygulanması şeklindeki müdahalelerinin kanuni dayanağımı oluşturduğunun kabuiü mümkün görülmemiştir.
(2)21/3/2021 Tarihli Eylem Yönünden 
57. Uygulanan cezalara dayanak olarak gösterilen 5326 sayılı Kanun'un 32.maddesine göre yetkili makamlar tarafindan adli işlemler nedeniyle ya da kamu güvenliği,kamu düzeni veya genel sağlığın korunması amacıyla hukuka uygun olarak verilen emre aykın hareket etmek kabahat sayılmıştır. Somut olayda 21/3/2021 taribli cyleme ilişkin olarak başvurucunun Valiliğin 17/3/2021 tarihli yazişıma aykırı olarak sosyal mesafe kuralına uymaması, 5326 sayılı Kanun'un 32. maddesinde düzenlenen emre ayktrlık kabahatine dayanak yapılmıştır.

58. Idari para cezasıma dayunak olan belge dikkatli incelendiğinde Valiliğin yazıstın toplantının yapılmasınm uygun bulunmasına dair olduğu, cmir içeren bir karar olmadığı gibi sadece bildirimde bulunan kişiye tebliğ edildiği anlaşımtştır (bkz. § 9). Oysa anulan Kanun hükmüne göre idari yaptırım kararının uygulanabilmesi için daha önceden ilan edilmiş bir emrin varlığı ile kişilerin bu emre aykırı davranışlarının tespiti gerekir. Diğer bir anlatımla önceden ilan edilmiş ve anılan Kanun hükmtinde belirtilen amaçlarla verilmiş bir emrin varlığı şartıyla emre aykırı davranış yaptıruna bağlanabilir (Savaş Candemir ve diğerleri, B. No: 2016/5116, 18/6/2020, § 40).

59. Diğer yandan 21/3/2021 tarihli eyleme yönelik Häkimlik, gerekçesinde başvurucunun ihtara rağmen kabahat eylemini gerçekleştirdiği şeklinde değerlendirmeyle yetinmiş, cezalandırmaya dayanak kuralıt yorumlarken ve sonuca ulaşırken başvurucumun eylemiyle ilgili bir gerekçe oluşturmamıştır (bkz. § l2). Bu çerçevede Hâkimlik kararında da 5326 sayılı Kanun'un 32. maddesine göre verilmiş hangi emrin bulunduğunun ve başvurucunun bunu ne şekilde ihlal ettiğinin açıklanmadığı anlaşılmıştır. Sonuç olarak 21/3/2021 tarihli eyleme yönelik yaptırıma dayanak olan Valilik kararında, usulüne uygun şekilde ilan edilmiş bir emir bulunmadiğı, yaptırımın yoruma dayanılarak uygulandığı

anlaşılmıştır. Dolayısıyla 5326 sayılı Kamun'un 32. maddesinde yer alan emre aykınıdavranışa ilişkin hükmün unsurları oluşmaksızın uygulammasının toplantı ve gösteri yūrüyüşüyapma fili bakımından kanunilik unsurunu taşımadığı kanaatine varilmıştr (benzer değerlendirmeler için bkz. Cem Burak Karataş [GK], B. No: 2014/19152, 18/10/2017, §§114,115; Murat Únal, B. No: 2015/226, 12/12/2018, § 33; Savaş Candemir ve diğerleri § 45).
60. Açıklanan gerekçelerle Valiliğin müdahaleye dayanan yasaklama kararımın ve 17/3/2021 tarihli yazısmın Anayasa'nın 13. maddesinde açıkça emredilen kanunilik ölçütünükarşılamadığı anlaşımıştır.

61. Başvuruya konu mūdahalenin kanunilik şartını sağlamadığı anlaşıldığından söz konusu müdahale açısından diğer güvence ölçütlerine riayet edilip edilmediğinin ayrıca değerlendirilmesine gerek görülmemiştir.

62. Sonuç olarak başvurucunun Anayasa'nın 34. maddesinde güvence altina alinan toplantı ve gösteri yürüyüşü düzenleme hakkının ihlal edildiğine karar verilmesi gcrekir.
Muhterem fNCE bu görüşe katılmamıştır.
3. Giderim Yönünden 
63. Başvurucu; anayasal haklarmın ihlal edildiğinin tespiti, yeniden yargılama ile 10.000 TL manevi tazminat talebinde bulunmuştur.

64. Başvuruda tespit edilen hak ihlalinin sonuçlarının ortadan kaldıniması için yeniden yargılama yapılmasında hukuki yarar bulunmaktadır. Bu kapsamda kararın gönderildiği yargı mercii tarafindan yapıması gereken iş, yeniden yargılama işlemlerini başlatmak ve Anayasa Mahkemesini ihlal sonucuna ulaştıran nedenleri gideren, ihlal kararında belirtilen ilkelere uygun yeni bir karar vermektir (Mehmet Doğan [GK], B. No:2014/8875, 7/6/2018, §§ 5460; Aligül Alkaya ve diğerleri (2), B. No: 2016/12506,7/11/2019, §§ 53-60, 66; Kadri Enls Berberoğlu (3) [GK], B. No: 2020/32949, 21/1/2021, 8§93-100).

65. Ote yandan ihlalin ve sonuçlarının ortadan kaldırılması için yeniden yargılama yapılması yeterli bir giderim sağlayacağından tazminat talebinin reddine karar verilmesi gerekir.

VI. HÜKÜM 
Açıklanan gerekçelerle;
A. Toplantı ve gösteri yürüyüşü düzenleme hakkının ihlal edildiğine ilişkin iddianm KABUL EDİLEBİLIR OLDUĞUNA OYBİRLIĞIYLE,
B. Anayasa'nın 34. maddesinde güvence altına alınan toplantı ve gösteri yürüyüşüdüzenleme hakkının lHLAL EDİLDİĞhNE Muhterem İNCE'nin karşioyu ve OYÇOKLUĞUYLA,
C. Kararın bir örneğinin toplantı ve gösteri yürüyüşü düzenleme hakkının ihlalinin sonuçlarının ortadan kaldırılması için yeniden yargılama yapıimak üzere Tunceli Sulh Ceza Hâkimliğine (D.İş 2021/481, D.Iş 2021/570) GÖNDERİLMESİNE,

D. Başvurucunun tazminat talebinin REDDiNE,
E.975,20 TL harçtan oluşan yargılama giderinin başvurucuya ÖDENMESİNE,
F. Ödemenin kararn tebliğini takiben başvurucunun Hazine ve Maliye Bakanlığına başvuru tarihinden itibaren dört ay içinde yapilmasına, &demede gecikme olmasıhâlinde bu sürenin sona erdiği tarihten Ödeme taribine kadar geçen süre için yasal FAtZ UYGULANMASINA,
G. Kararn bir Öreğinin Adalet Bakanlığına GÖNDERİLMESİNE 27/9/2023tarihinde karar verildi.


Başvuru Numarası : 2021/29184Karar Tarihi : 27/9/2023
KARŞIOY GEREKÇESİ
1. Başvurucu, Valiliğin toplantı ve gösterileri yasaklama kararına uymayarak toplantılara katıldığından hakkında emre aykırı hareket ettiği gerekçesiyle idari para cezasıuygulanmasının toplantı ve gösteri yürüyüşü düzenleme hakkını ihlal ettiğini ileri sürmüştür.Mahkememiz çoğunluğu, toplantıyı yasaklama kararımın ve dolayısıyla uygulanan idari para cezasının Anayasa'nın 13. maddesinde açıkça emredilen kanunilik ölçtitünü karştlamadığınedeniyle toplantı ve gōsteri yūrüyüşü düzenleme hakkının ihlal edildiği sonucuna ulaşmıştır.
2. Dünya Sağlık Örgütü tarafmdan Covid-19 salgınının tüm dünyada yaygın bir şekilde insan sağliğını tehdit eder boyutlarda görülınesi üzerine pandemi ilan edilmiş; 13Mart 2020 tarihinden itibaren de ülkemizde salgın hastalk olarak kabul edilmiştir. Hastaitğın insanlar arasında solunum yoluyla ve kısa süreli temaslarda dahi bulaşımıntn bızlı olmasınedeniyle, insanların bir arada bulunduğu kapalı veya açık ortamlarda, hastalığın azaltılmasıveya ortadan kaldırıması amacıyla pek çok değişik ðnlem ve tedbirler almmmıştır. Sokağa çıkma yasağı kararları, toplantı yapıimasının yasaklanmasi, izin verilen toplantılarda uyulması gereken kurallar ve bu yasakları ihlal edenler hakkında 1593 sayılı Umumi Hifzissıhha Kanunu'nun 282, maddesi gereğince idari para cezası uygulanması da belirtilen tedbirlerden birisi olmuştur.

3.Tunceli Valiliği de Covid-19 salgı tedbirleri kapsamıda 5442 sayılı Il Idaresi Kanunu'nun 11. maddesinin (A) ve (C) bentleri, 29I1 sayılı Toplantı ve Gösteri Yürüyüşleri Kanunu'nun 17. ve 19. maddeleri ile 1593 sayılı Kanum'un hükümleri uyarınca il genclindeki tüm etkinlik ve eylemleri otuz gün süreyle yasaklamıştır. Bu çerçevede 27/1/2021 ila 25/2/2021 tarihleri ve 26/2/2021 ila 27/3/2021 tarihleri arastnda verilen yasaklama kararlari,Valiliğin resmi sitesinden duyurulmuştur. Aynı zamanda Tunceli Valiligi Il Umumi Hifzissıhha Kurulu da 2/3/2021 tarihinde Covid-19 salgın tedbirleri kapsamında 2 Mart 2021tarihinden geçerli olmak üzere; sivil toplum kuruluşları, kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları ve bunların üst kuruluşları ile birlikler ve kooperatifler tarafindan düzenlenecck genel kurul dahil kişilerin bir araya gelmesine neden olan her türlü etkinliklerin; kişi başına 8metrekare alan bırakma ve aynı anda bulunabilecek azami kişi sayısı 3oo'ü geçmemek ūzere ilgili kurum/kuruluşların yetkililerince her türlü tedbir alınarak yapilabilmesine, bunlara uyulmarnası halinde Umumi Hifzissihha Kanunu'nun 282. maddesi ve S236 SayılıKabahatler Kanunu'nun 32. maddesi gereğince idari para cezasıın uygulanacağına karar vermiştir. Alınan bu karar da aynı gün Valiliğin tesmi internet sitesinde yayınlanmıştır.
3. Somut olayda I.K. isimli kişi 21/3/2021 tarihinde "Nevruz" konulu açık hava toplantısı düzenlemek için Valiliğe bildirimde bulunmus,Valilik, yukarıdan değinilen fi Umumi Hifzıssıhha Kurulu'num 2/3/2021 tarihli karanı çerçeveside toplantı yapılmasıa izin vermiştir. Başvurucu hakkında, Tumceli Valiliğinin kararlarına aykırı bir şekilde 26/2/202)tarihinde gerçekleştirilen bir basın açıklamasına katılması ve 21/3/2021 tarihinde ise nevruz kutlamasında halay çekerek sosyal mesafe kuralını ihlal etmesi nedeniyle Kabahatler Kanunu'nun 32. maddesi uyarmca emre aykını davranışta bulunmaktan iki kez 427 TL idari para cezası uygulanmıştır. Idari para cezasmtn hukuka uygun olmadığına dair yapılan itiraz,karaların usul ve yasaya uygun olduğu gerekçesiyle Sulh Ceza Hâkimliğince reddedilmiştir.Hakimlik, başvurucunun 26/2/2021 tarihli idari para cezasına ilişkin olarak, usulüne uygun ofarak alınan ve ilan olunan karara uymayarak toplantıya katıdığı ve 21/3/2021 tarihli idari para cezasına ilişkin olarak ise, tūm uyan ve hatirlatmalara rağmen sosyal mesafe kuralına aykırı davranması nedenleriyle itiraza konu kabahat eylemlerini gerçekleştirdiğini belirleniştir.


4.5326 sayılı Kabahatler Kanunu'nun 4. maddesine göre “Hangı fiillerin kabahat oluşturduğu, kanunda açıkça tanumlanabileceği gibi; kamunun kapsam ve koşullarıbakamından belirlediği çerçeve hükmün içeriği, idarenin genel ve düzenleyici işlemleriyle de doldurulabilir." Anılan düzenleme uyarınca, hangi fiillerin kabahat oluşturacağmın kanunla belirlenebileceği gibi, kanunun belirlediği genelçerçeve içerisinde idarenin düzenleyici işlemleri ile de kabahat eylemlerinin belirlenebileceği açıktır.

5.Toplantı yasağı ve yapılacak toplantılar esnasıda uyulması gereken sosyal mesafe kurallarına ilişkin alınan Önlemlerin kanuni dayanağını 1593 sayılı Kanunu'nun 27.ve 72. maddeleri kapsamında il/ilçe umumi hifzıssıhha meclislerince alınan kararlar oluşturmaktadır. Salgın hastahklarm tür ve özellikleri karşısında alınacak tedbirlerin de farkhlık göstereceği kanun koyucu tarafindan öngörülerek kabahat oluşturacak filleri belirleme görevinin 5326 sayıht Kanun'un 4. maddesinde belirtilen ilkeler uyarınca il/ilçe umumi hıfzıssıhha meclislerine bırakılmıştır. Başka bir ifadeyle 1593 sayılı Kanun'un 27.maddesinin kabahatleri belirleme konusunda idareye genel ve düzenleyici işlem yapma yetkisi veren bir çerçeve hūküm olduğu kabul edilmelidir, Dolayısıyla, sõz konusu idari para cezalarının kanuni dayanağı bulummaktadır. Gerek ulusal gerekse yerel makamlarca toplantıyapma yasağını ve izin verilen toplantilarda uyulması gereken kuralları ihlal edenlere idari para cezasını uygulanacağının açıklanmış olması nedeniyle başvurucu tarafindan tedbir öngörülebilir, salgın hastalığın önlenmesi gibi zorunlu bir ihtiyaca karşılık gelmesi nedeniyle demokratik toplum düzeninin korunmasında gerekli, alınan tedbirlerin salgının seyri ile orantılı olup keyfi değildir. Nitekim, 26/2/2021 gūnü yaklaşık 15 kişinin katılımı ile yapılan basın açıklaması Öncesinde başvurucunun da bulunduğu gruba yasaklama kararının olduğu ve aksi durumda idari yaptirım kararının uygulanacağı beyan edilmiş, ancak grup ikazlara uymayarak basın açıklamasında bulunmuştur. Yine, 21/3/2021 tarihinde gerçekleştirilen "Nevruz" kutlama etkinliği esnasında katılumcılann halay çekerek sosyal mesafeye dikkat etmediği, başvurucunun da halay çeken kişiler arasında olduğu nedeniyle başvurucu hakkında Kabahatler Kanunumun 32. maddesine istinaden idari yaptırım karar tutanakları tanzim edilmiştir. Ayrıca anıian kanunlarda kararlara karşı yargısal denetim de açık olarak belirlenmiş, başvurucu da bu kapsamda hakkında uygulanan idari yaptırum kararlarına itiraz etme hakkını kullanmıştır.

6.Öte yandan başvurucu hakkıda uygulanan idari para cezasının ödeníp Ödenmediği bilinmemekte ise de 3/11/2022 tarihinde 7420 sayılı Gelir Vergisi Kanunu ile Bazı Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un geçici 4maddesiyle 1593 sayılı Kanun ile 5326 sayılı Kanun kapsamında Covid-19 salgın hastalığınm yayılmasım Önlenuek amacıyla 11/3/2020 tarihinden itibaren düzenlemenin girdiği taribe kadar verilmiş olan ve tebliğ edilmemiş olan idari para cezalarımn tebliğ edilmeyeceği, tebliğedilmiş olanlarn tahsilinden vazgeçileceği, maddenin yürüriük tarihinden Önce işlenen kabahatler için idari para cezasını verilmeyeceği, tahsil edilmiş olan idari para cezalarmın ise iade edilmeyeceği hüküm altına alınmıştır.

7. Açıklanan nedenlerle, başvurucunun Anayasa'nın 34. maddesinde güvence altına alınan toplantı ve gösteri yürüyüşü düzenleme hakkının ihlal edilmediği kanaatini taşıdığımdan çoğunluğun aksi yöndeki kararına katılmıyorum.

Oye Muhterem INCE