moaminsharifi/fa-wiki-spell-checker huggingface dataset:
فلوطین ادعا می‌کرد چند بار در طول زندگی اش احساس کرده که روحش با خداوند در هم آمیخته‌است. معمولاً این دیدگاه را عرفان می‌نامند.
زنان و مردان فیلسوف دوره باستان
نخود ممکن است به یکی از موارد زیر اشاره داشته باشد:
باستان‌گرایی در ایران ، پدیده‌ای است که از اواخر دوران قاجار در عرصهٔ فرهنگی، اجتماع و سیاست جامعهٔ ایرانی پدیدار گشته‌ است.(بیگدلو: ۱۳۸۰، ص ۱) نگرش باستان‌گرایی در پی آن است که فضای مربوط به زمان گذشته را بازآفرینی کند و یک ایدئولوژی جدید بسازد.(رضا بیگدلو: ۱۳۸۰، ص ۲۰).
برخی باستان‌گرایی را «از مؤلفه‌های جدید برای نوسازی ایران» به حساب می‌آورند که «در پی آن است تا با احیاء و تجدید حیات سنت‌ها و عقاید کهن و باستانی، نظم جدیدی را در تفکر اجتماعی، فرهنگی و سیاسی بازتولید نماید و زیرساخت‌های فرهنگی و اجتماعی نوین را بر پایهٔ سنت‌های کهن بنا نهد»(اکبری: ۱۳۷۵، ص ۱۸۸ به نقل از رضا بیگدلو: ۱۳۸۰، ص ۱۹).
به عقیدهٔ بیگدلو، مهم‌ترین اهداف باستان‌گرایی را می‌توان به شرح زیر دانست:(رضا بیگدلو: ۱۳۸۰، ص ۲۰)
از الگوهای باستان‌گرایی ایرانی میتوان به فرهنگ آریایی، آیین زرتشتی ایران، معماری هخامنشی شامل تخت جمشید، آرامگاه کوروش بزرگ ،نقش رستم و کعبه زرتشت ، همچنین نامگزاری فرزندان به نام های اساطیر شاهنامه فردوسی اشاره کرد.
شهلا شرکت (زاده ۱۰ فروردین ۱۳۳۴ در اصفهان) روزنامه‌نگار و فعال فمینیست ایرانی و مدیر مسئول و صاحب امتیاز نشریه "زنان امروز" و "ماهنامه زنان" است.Shahla Sherkat, Iran , International Women's Media Foundation
او در رشتهٔ روانشناسی بالینی از دانشگاه تهران مدرک کارشناسی داشته و در رشتهٔ مطالعات زنان از دانشگاه علامه طباطبائی کارشناسی ارشد گرفته‌است.مسائل زنان از دید یک روزنامه‌نگار گفتگو از شهلا صمصامی
خانم شرکت روزنامه‌نگاری را با مجلهٔ "اطلاعات بانوان" آغاز کرد و سپس سردبیری هفته‌نامهٔ "زن روز" را به عهده گرفت.یک قرن تجربه؛ سرمایه مشترک پنج روزنامه‌نگار، زیگ‌زاگ ، 05/05/2007، بازدید در ۸ فوریه ۲۰۰۸
او که ۱۰ سال سردبیر و مدیر مسئول "زن روز" بود تغییرات مهمی در آن داده و آن را از نظر حرفه‌ای به سطح بالاتری برد ولی بعد از ۱۰ سال کار به دلیل تأکیدی که روی مسائل فمینیستی و مسائل جامعهٔ مدرن داشت از مجلهٔ "زن روز" اخراج شد. سپس بلافاصله در بهمن سال ۱۳۷۰مجوز ماهنامه زنان لغو شد، رادیو زمانه شروع به انتشار "ماهنامه زنان" کرد. به گفتهٔ خود وی، مجلهٔ "زن روز" گروه مخاطب وسیعی داشت ولی "ماهنامه زنان" برای مخاطبان خاص‌تری بود.
لوئی دوفونس (به فرانسه: Louis de Funès) هنرپیشه و کمدین فرانسوی اسپانیایی تبار بود.
او در ۳۱ ژوئیه ۱۹۱۴ میلادی متولد شد وی در سال ۱۹۷۳ دچار حمله قلبی شد و ده سال بعد در ۲۷ ژانویه ۱۹۸۳ درگذشت.
دوفونس در طول حیات خود در بیش از یکصد فیلم سینمایی و مجموعه تلویزیونی شرکت کرد که از این نظر یک هنرپیشه پرکار به‌شمار می‌آید.همچنین از او می‌توان به عنوان یکی از بهترین بازیگران تاریخ یاد کرد
نام‌هایی که در زیر می‌آید نام‌هایی است برای نمایش در ایران انتخاب شده‌است و ممکن است با نام‌های اصلی متفاوت باشند.
عمده آثار او را در ایران عزت الله مقبلی دوبله کرده‌است که پس از درگذشت او اصغر افضلی گویندگی و مدیریت دوبلاژ برخی از آثار او را بعهده داشته‌است.
آزمایشگاه فضایی کلمبوس یک آزمایشگاه علمی و بخشی از ایستگاه فضایی بین‌المللی است که توسط سازمان فضایی اروپا ساخته شده‌است. کلمبوس عمده‌ترین همکاری این سازمان در پروژه ایستگاه فضایی بین‌المللی تاکنون محسوب می‌شود. این آزمایشگاه فضایی به شکل استوانه‌ای به قطر ۴ و نیم متر است و فضای داخلی آن با گنجایش ۷۵ متر مکعب از انعطاف زیادی برای نصب ابزارهای گوناگون پژوهشی برخوردار است.ESA - Human Spaceflight and Exploration - ISS - Columbus Laboratory
علاوه بر محیط درون آزمایشگاه، از محوطه بیرونی کلمبوس نیز برای پژوهش‌های علمی استفاده می‌شود.
آزمایشگاه فضایی کلمبوس در روز پنجشنبه ۱۸ بهمن ۱۳۸۶ برابر ۷ فوریه ۲۰۰۸ میلادی توسط شاتل آتلانتیس طی مأموریت STS-122 به مدار زمین منتقل شد. پس از دو روز، فضاپیمای آتلانتیس در ۲۰ بهمن (۹ فوریه) در ساعت ۱۸:۴۰ دقیقه به وقت گرینویچ به ایستگاه فضایی بین‌المللی متصل شد.BBC News | Shuttle docks with Space Station در این مأموریت، هانس شلگل و لئوپولد ایهارتس - فضانوردان سازمان فضایی اروپا - شرکت دارند.ESA - Columbus Mission Facts از جمله وظایف آن‌ها انجام پیاده‌روی فضایی و شرکت در عملیات اتصال کلمبوس به ایستگاه فضایی بین‌المللی است.Lift-off for Columbus science lab
در روز دوشنبه ۱۱ فوریه، لئوپولد ایهارتس بوسیله بازوی روباتیک اروپایی، کلمبوس را از محفظه بار آتلانتیس خارج کرد و در محل نصب در جوار ایستگاه بین‌المللی فضایی قرار داد. پس از آن رکس والهایم و استنلی لاو طی یک راهپیمایی فضایی، آزمایشگاه را به‌طور کامل نصب کردند.
یک روز بعد در ۱۲ فوریه، دریچه اصلی کلمبوس به ایستگاه فضایی باز شد، و لئوپولد ایهارتس به عنوان نخستین نفر وارد آزمایشگاه شد. از آنجاییکه احتمال داده می‌شد بخاطر تکان‌های شدید در زمان پرواز فضایی، فطعاتی از جای خود جدا و در فضا معلق شده باشند، وی محض احتیاط صورت و چشمان خود را با ماسک و عینک محافظت‌کننده پوشاند.ESA - Columbus - Columbus hatch opened for the first timeESA - Columbus - Columbus activation underway
پرتاب کلمبوس ابتدا برای روز ۹ دسامبر ۲۰۰۷ پیش‌بینی شده بود اما بروز نقص فنی در شاتل آتلانتیس پرواز را تا فوریه ۲۰۰۸ به تأخیر انداخت. فضاپیمای آتلانتیس روز چهارشنبه ۲۰ فوریه به زمین بازگشت.ESA Portal - After successfully delivering Columbus, Atlantic is back on Earth
عمر عملیاتی این آزمایشگاه ۱۰ سال برآورد شده‌است. در طی این مدت، پژوهشگران روی زمین با همکاری سرنشینان ایستگاه فضایی بین‌المللی خواهند توانست هزاران آزمایش مختلف را در زمینه‌هایی مانند دانش زیست‌شناسی، دانش مواد، فیزیک مایعات در شرایط بی‌وزنی انجام دهند.
برای صرفه‌جویی در هزینه‌ها و افزایش اطمینان کار، طراحی سازه و سیستم‌های پشتیبانی حیات کلمبوس از MPLM (بخش پشتیبانی چندمنظوره) سازمان فضایی ایتالیا اقتباس شده‌است.
آزمایشگاه فضایی کلمبوس فضای کافی برای نصب ده قفسه تجهیزات با استاندارد بین‌المللی (ISPR) است. هشت قفسه در دیواره‌ها و دوتای آن‌ها در سقف آزمایشگاه قرار دارد. از این مجموعه، پنج قفسه متعلق به سازمان فضایی اروپا و پنج قفسه دیگر در اختیار ناسا است.The ESA Payloads for Columbus - A bridge between the ISS and exploration
هرکدام از این قفسه‌ها تقریباً به بزرگی یک اتاقک تلفن هستند، و قابلیت پشتیبانی یک آزمایشگاه مستقل به همراه تمام تجهیزات آن را دارا می‌باشند. این تجهیزات شامل واحدهای نیرودهنده، خنک‌کننده، و سیستم‌های ارتباط داده‌ای و ویدئویی به پژوهشگران مستقر در زمین است.
سازمان فضایی اروپا گونه‌های مختلفی از قفسه‌های آزمایشی را برای کلمبوس طراحی و آماده کرده‌است. همه این گونه‌ها طوری طراحی شده‌اند که پژوهشگران اروپایی بتوانند از حداقل فضا برای انجام بیشترین آزمایش‌ها در محیط بی‌وزنی بهره‌برداری کنند.
در زمان پرتاب به فضا، پنج قفسه آزمایشگاهی در کلمبوس نصب شده بوده‌است:
در ورای محیط کنترل‌شده و مطبوع درون آزمایشگاه، از بخش بیرونی کلمبوس هم استفاده پژوهشی به عمل می‌آید. بخش بیرونی آزمایشگاه در خلاء فضا قرار دارد و دارای چهار نقطه برای اتصال ابزار و ادوات آزمایشی و پژوهشی است. حداکثر وزن مجموعه ابزارآلاتی که می‌توانند در بیرون آزمایشگاه نصب شوند ۲۲۷ کیلوگرم است.ESA's ISS External Payloads
از جمله پژوهش‌هایی که قرار است در محیط بیرون کلمبوس انجام شود می‌توان به آزمایش زندگی باکتری‌ها روی شهاب سنگ مصنوعی در محیط فضا اشاره کرد. ضمناً با نصب دوربین‌های ویژه روی بخش بیرونی کلمبوس می‌توان پدیده‌های مختلفی مانند فعالیت‌های آتشفشانی روی سطح زمین را بررسی کرد.
بلافاصله پس از اتصال آزمایشگاه کلمبوس به ایستگاه فضایی بین‌المللی، دو محموله پژوهشی روی بخش بیرونی آن نصب می‌شود:
از میان آزمایش‌هایی که سازمان فضایی اروپا برای بخش بیرونی کلمبوس در نظر گرفته می‌توان به نصب ساعت اتمی بسیار دقیقی در فضا (ACES) اشاره کرد.
مرکز کنترل کلمبوس روی زمین مکمل آزمایشگاه فضایی کلمبوس در مدار زمین است. پژوهشگران در سراسر اروپا می‌توانند از طریق یکی از مراکز تخصصی و حتی از دفتر کارشان آزمایش‌های مورد نظر خود را در کلمبوس ساماندهی کنند. تمامی ارتباطات با کلمبوس - چه از طرف پژوهشگران چه توسط همکاران سازمان فضایی اروپا در ناسا - از طریق مرکز کنترل کلمبوس در آلمان انجام می‌شود.
سازه این آزمایشگاه استوانه‌ای شکل است و بخش‌های مخروطی شکلی در هر دو انتهای استوانه قرار دارند. بخش مخروطی که به سمت ایستگاه فضایی قرار دارد شامل سخت‌افزارهای اتصال به ایستگاه و درب عبور سرنشینان است. از بخش مخروطی دیگر برای جاسازی کامپیوترهای آزمایشگاه استفاده می‌شود. شکل و ابعاد آزمایشگاه برای این طراحی شده که بتوان آن را برای انتقال به مدار زمین در بخش باری فضاپیمای شاتل حمل کرد.
برخی ویژگی‌های کلمبوس عبارتند از:ESA - Human Spaceflight and Exploration - ISS - European Columbus Laboratory
دیتِر هالِ‍روُردن، معروف به دیدی (زادهٔ ۵ سپتامبر ۱۹۳۵) هنرپیشه، کمدین و خواننده آلمانی است.
هالروردن، که متولد آلمان شرقی است، در سال ۱۹۵۸، بعد از آنکه با رژیم کمونیستِ حاکم بر آن کشور مشکل پیدا کرد، از آنجا گریخت.
در تابستان سال ۲۰۱۵، همزمان با هشتادمین سالگرد تولدش، ویدئو کلیپی همراه با آواز خود در فضای مجازی منتشر کرد و اعلام کرد که ۱۰۰ درصدِ درآمد فروش آلبومش را به پناه‌جویان اختصاص خواهد داد.
در سال ۲۰۱۴، هالروردن برای بازی در فیلم "آخرین مسابقه او" موفق به کسب جایزهٔ بهترین بازیگر مرد کشور آلمان شد.
نام‌هایی که در زیر می‌آیند، نام‌هایی هستند که برای نمایش در ایران انتخاب شده‌اند و ممکن است با نام‌های اصلی متفاوت باشند. دوبلهٔ تمامی فیلم‌های دیدی که در ایران پخش شده، با صدای حسین عرفانی انجام گرفته‌است.
مالاگا (به اسپانیایی: Málaga) استانی در ساحل جنوبی اسپانیا، در جنوب بخش خودمختار اندلس است.
این استان هم‌مرز با دریای مدیترانه از جنوب و استان‌های کادیس، سبیا، استان کوردوبا، گرانادا است.
مرکز استان شهر مالاگا است.
جمعیت این استان ۱٬۳۳۰٬۰۱۰ نفر است (۲۰۰۲) که از این میان دو پنجم در شهر مالاگا ساکن هستند. مساحت استان ۷٬۳۰۸ کیلومتر مربع است و ۱۰۰ دهستان دارد.
بزرگترین صنعت استان گردشگری ساحلی است که هر سال میلیون‌ها گردشگر را از اروپا به خود می‌کشاند.
هزارگی () گویش و لهجه‌ای از زبان فارسی است که مردم هزاره به آن صحبت می‌کنند.
در این گویش واژه‌های زیادی از ترکی و اندکی از مغولی موجود است. گویش هزارگی برخی از ویژگی‌های دستوری سدهٔ چهارم و پنجم هجری، را در خود حفظ کرده‌است. گویش هزارگی از گونهٔ زبان فارسی غزنه و خراسان خاوری ریشه گرفته‌است.
در گویش هزارگی دو حرف «د» و «ت» غلیظ نیز وجود دارد که تلفظ‌شان نزدیک به تلفظ آن حروف در زبان‌های اردو و پشتو است. در گویش هزارگی بسیاری از واژه‌های اوستایی نیز موجود است که به گفته برخی محققان و زبان شناسان، بیش از ۲۵٪ از واژگان این لهجه ریشهٔ اوستایی دارند؛ مثلاً: هزارگی آبست-اوستایی آبستا که هردو به معنی خویشاوند است یا واژه‌های دیگری مثل: ابسو، اِنگهَ، اوته، اوثه، جُنگه، کوور، خسور، تفت، خیرتو، پیتَو، اسپی، گیرو و… برخی از زبان‌شناسان بدون تحقیق و ریشه‌یابی واژه‌ها به روش علمی، به نظریه‌پردازی اقدام نموده و این واژگان را غیر (فارسی، ترکی، مغولی، و عربی) دانسته‌اند.
نجیب مایل هروی در مورد گویش هزارگی:
«گونهٔ فارسی هزاره‌ای از اصیل‌ترین و کهن‌ترین خصیصه‌های مربوط به زبان فارسی برخوردار است به‌طوری که خصیصه‌های معمول در گونه‌های زبان فارسی سدهٔ چهارم و پنجم مانند فعل مرکب به جای فعل بسیط، حروف، قیود، ادات تنبیه قدیم، کاربردهای فعل‌های پیشوندی قدیم، تکرارهای فعلی، ضمیرهای قدیم و ابدالهای قابل توجه، در گونهٔ مزبور رواج تام دارد. بررسی این گونهٔ فارسی افغانستان پیش از آنکه مهجور و غریب شود، بخاطر بررسی‌های تاریخی زبان فارسی و حل معضلات متون کهن و دیرینهٔ فارسی از امور فوری و ضرور عصر ماست.»
گویش هزارگی یک نوع شرقی از زبان فارسی است که با گویش دری ارتباط نزدیک دارد. از نظر تاریخی به‌عنوان گویشی از زبان فارسی با وام‌واژه‌های زیادی از تُرکی و اندکی از مُغولی طبقه‌بندی می‌شود. این عضو شاخه ایرانی از خانواده زبان‌های هندواروپایی است و با گویش دری، یکی دیگر از انواع شرقی زبان فارسی و یکی از دو زبان اصلی در افغانستان، ارتباط نزدیکی دارد. تفاوت‌های اصلی بین دو گویش دری و هزارگی لهجه است و این که در گویش هزارگی به نسبت گویشی دری وام‌واژه‌های ترکی و مغولی بیشتر وجود دارد. علی‌رغم این تفاوت‌ها، آن‌ها از یکدیگر قابل درک هستند.
هزارگی توسط مردم هزاره، که عمدتاً در افغانستان (به‌ویژه در منطقه هزارستان و همچنین در مناطق عمده شهری) زندگی می‌کنند، با جمعیت قابل توجهی در پاکستان (به‌ویژه در کویته) و ایران (به‌ویژه در مشهد)، و توسط هزاره‌ها در شرق ازبکستان، تاجیکستان شمالی، قاره آمریکا، اروپا و استرالیا سخنور دارد.
برخی از اقوام ترک و مغول تحت شرایط خاص اجتماعی دوران گذشته مسلمان و فارسی‌زبان گردیدند، چرا که زبان فارسی آن‌چنان همراه دین اسلام شده‌بود، که تقریباً به هر کجا که اسلام ریشه دواند، زبان فارسی نیز گسترش می‌یافت. به همین دلیل زبان فارسی وارد ایمان و گفتمان دینی نوکیشان مسلمان در سراسر آسیای جنوبی و آسیای میانه شد. مردم هزاره در حقیقت و به احتمال زیاد همان اقوام ترک هستند که به زبان فارسی سخن می‌گویند.
پروفسور بیکن اظهار داشته‌است:
وام‌واژه‌های هزارگی به هفت گروه زیر تقسیم می‌شود:
هرگاه کلمه به حروف «ن» ختم شود، در این‌صورت این حروف به‌شکل بی‌قاعده جای خود را به حروف «ه» می‌دهد؛ مانند:
هرگاه حروف «‌ه» و «ح» در اول یا وسط کلمه بیاید، حذف می‌گردد؛ مانند:
دیگر ویژگی‌های آوایی گویش هزارگی، قرار زیر است:
۱- «ب» به «و» تبدیل می‌شود:
۲- «پ» به «ف» تبدیل می‌شود:
۳- «ف» به «و» تبدیل می‌شود:
۴- «د» به «ت» تبدیل می‌شود:
۵- «ر» به «ل» تبدیل می‌شود:
۶- «ب» به «و» تبدیل می‌شود:
گویش هزارگی برای خود هزاره‌ها قابل فهم است اما باز هم در بعضی مناطق واژگان و گویش خاص خودشان را دارد.
بچه‌های هزاره هم مثل دیگران از چیستان لذت می‌برند. اکثر چیستان‌های هزارگی منظوم است. مانند:
تا خانه بالا خانهمنی‌شی بلبل می‌خانه
طبقه پایین، طبقه بالامیان آن بلبل می‌خواند (جواب: زبان)
هزاره‌ها ضرب‌المثل‌های بی‌شماری دارند. ندانستن ضرب‌المثل در جامعهٔ هزاره نوعی جهالت به‌شمار می‌رود. افراد کهن‌سال با گفتن ضرب‌المثل مخاطب خود را تحت تأثیر قرار می‌دهد. مانند:
غم نداری، بز بخر!
بز گرگ از گله دور!
بچهٔ مردم از خود نموشه!
بیشتر اشعار هزارگی به‌صورت دوبیتی و چهاربیتی است و سینه به سینه حفظ شده‌است که در این اواخر تنی چند از نویسندگان آن‌ها جمع‌آوری نمودند. در زیر چند نمونه از آن آورده شده‌است:
برگردانافسوس! هزاره چه ملت عجیبی است که احساس دوست‌داشتن خود را ندارد. مثل پر کبک هر جا پراکنده شد و هرجا که تقدیر نوشت خود را از همان‌جا دانست.
برگردانمن همراه تو رفاقت می‌کنم و صداقت می‌باشم و مشکلاتی را که تو برایم به‌وجود آوردی، فقط من می‌توانم تحمل کنم.
ساختار دستوری هزارگیIdem, “Khazara yazyk,” in Yazyki mira. Iranskiĭ yazyki I: yugo-zapadnye iranskiĭ yazyki, Moscow, 1997, pp. 154-66.G. K. Dulling, The Hazaragi Dialect of Afghan Persian: A Preliminary Study, Central Asian Monograph 1, London, 1973. pp. 29-41 عملاً با کابلی یکسان است.A. G. Ravan Farhadi, Le persan parlé en Afghanistan: Grammaire du kâboli accompagnée d’un recuil de quatrains populaires de région de Kâbol, Paris, 1955.Idem, The Spoken Dari of Afghanistan: A Grammar of Kāboli Dari (Persian), Compared to the Literary Language, Kabul, 1975
جمع‌بندی اسم‌ها در گویش هزارگی نسبت به‌زبان دری کمی فرق می‌کند. در جمع‌بستن اسم‌ها به‌جای پسوندهای «ان» و «ها» از پسوند «ا» استفاده می‌شود:
در بعضی حالات به‌جای پسوند «ا» از پسوند «اُو» استفاده می‌شود:
وقتی اسم به حرف «‌ه» ختم شود، برای جمع‌بستن از پسوند گو استفاده می‌شود:
در اکثر حالات اسم‌ها، با تکرار جمع بسته می‌شوند، طوریکه حرف اول کلمهٔ دوم همیشه «م» است:
یادآوری می‌گردد که این قاعده جمع بستن نیست بلکه نوعی بسط است از معلومات به مجهولات:
وقتی کسی می‌گوید: "بچه مچه داری یا نه؟" معنایش این است که پسر یا غیر پسر (اولاد) داری؟
وقتی کسی می‌گوید "گَو مَو استه." یعنی گاو و چهارپایان دیگری از این قبیل هست.
جمع با «ا» یا «وُ» تولید می‌شود. مثل: «کتابا» یعنی «کتاب‌ها»، «گّوُ» یعنی «گاوها»، «درختا» یا «درختُو» به معنی درخت‌ها، «بچچا» به معنی «بچه‌ها»
نحوه تلفظ تمام ضمیرها در گویش هزارگی با زبان دری یکی است؛ اما فقط در دو مورد تمایز دارد:
در شخص سوم مفرد، برای نسبت دادن به‌جای پسوند دری «اَش»، از پسوند «شی» استفاده می‌شود:
در گویش هزارگی ضمیرهای اشاره زیر استفاده می‌شود:
پسوند «واری» که در زبان دری «مانند» معنا می‌دهد، در این گویش کاربرد فراوانی دارد:
پسوند «ک» که نیز کاربرد فراوان دارد، برای حالت تصغیری استفاده می‌شود و نشان‌دهنده دوست داشتن است:
اعظم طالقانی (زاده تهران – درگذشته تهران)پوران فرخزاد روزنامه‌نگار، سیاست‌مدار و کنشگر حقوق زنان ایرانی بود که در دوره نخست مجلس شورای اسلامی، بعنوان نماینده تهران در مجلس حضور داشت. طالقانی، فمینیست اسلامی و از کنشگران ملی-مذهبی بود. او از سال ۱۳۶۳ تا هنگام درگذشت در سال ۱۳۹۸ دبیر کلی جامعه زنان انقلاب اسلامی را برعهده داشت. وی فرزند سید محمود طالقانی بود.
اعظم علائی طالقانی در سال ۱۳۲۲ در تهران زاده شد. پدرش سید محمود طالقانی، روحانی شیعه و از کنشگران ملی-مذهبی مخالف دودمان پهلوی بود. وی در نوجوانی با مرتضی اقتصاد ازدواج کرد و با وجود داشتن ۲ فرزند، در سن ۱۷ سالگی، یک دوره مدیریت را گذراند و به آموزگاری و مدیریت مدرسه پرداخت.
اعظم طالقانی در دهه ۱۳۵۰ (خورشیدی) چندین‌بار توسط ساواک دستگیر و دوره‌هایی را بعنوان زندانی سیاسی، در زندان اوین و زندان قصر سپری نمود. او در شهریور سال ۱۳۵۴ همزمان با دستگیری پدرش دستگیر و به حبس ابد محکوم شد. اما پس از دو سال آزاد شد و دوباره به فعالیت سیاسی مخالف شاه پرداخت.
در سال ۱۳۵۰ (خورشیدی) همراه با ۲ خواهرش، یک مدرسه دوره راهنمایی به نام "بنیاد علایی" راه‌اندازی کردند. اما پس از آزادی از زندان برای مدت طولانی بی‌کار شد ولی به فکر راه‌اندازی یک سازمان مردم‌نهاد برای زنان افتاد که به راه‌اندازی جامعه زنان انقلاب اسلامی پس از انقلاب انجامید.
پس از آن وارد دانشگاه شد و در رشته ادبیات فارسی تحصیل کرد.
اعظم طالقانی پس از انقلاب ۱۳۵۷ ایران، جامعه زنان انقلاب اسلامی را به خواست پدرش و با آرمان آموزش زنان و حل مشکلات آنها بنیان گذاشت. سپس نماینده مجلس نخست شورای اسلامی شد و پس از آن دوباره به آموزگاری پرداخت. او از سال ۱۳۶۳ دبیر کل جامعه زنان انقلاب اسلامی نیز بود.
اعظم طالقانی پیرو سیاست اداره شورایی تشکیلات و سازمان‌هایی بود که خود او راه‌اندازی کرده بود. سیاست اداره شورایی در ادامه پیشنهاد اداره شورایی کشور، از سوی پدرش، آیت الله طالقانی بود.
اعظم طالقانی در دور اول مجلس شورای اسلامی، تلاش زیادی برای جلوگیری از تصویب قوانین ضد زن در مجلس کرد که در برخی موارد موفق شد.
اعظم طالقانی همچنین امتیاز انتشار مجله اصلاح‌طلب «پیام هاجر» را گرفت. این نشریه با دیدگاه منتقدانه و روشمند به نقد ساختار سیاسی حاکم و توسعه ایده‌های محمود طالقانی درباره حقوق زنان در ایران و جامعه و سیاست می‌پرداخت. پیام هاجر دردوران سال ۱۳۷۹ توقیف شد و پس از رفع توقیف در سال ۱۳۹۳ با نام «پیام ابراهیم» منتشر شد.
طالقانی نخستین زنی است که خود را نامزد ریاست جمهوری در ایران کرد. او به رغم بیماری، در سال ۱۳۷۶ نامزد انتخابات ریاست‌جمهوری ایران (۱۳۷۶) شده بود. به گفته خودش:
او باور داشت تعبیر "رجال" در اصل ۱۱۵ قانون اساسی معادل جنس مرد نیست و شماری از متخصصان و سیاسیون در ایران نیز با وی هم دیدگاه بودند. (برابر اصل ۱۱۵ قانون اساسی ایران، نامزدهای ریاست جمهوری باید جزو «رجال» دینی و سیاسی باشند) اما شورای نگهبان با تفسیر اصل ۱۱۵ نامزدی او را رد کرد. او در سال ۱۳۸۸ نیز اعلام نامزدی کرد و گفت:
طالقانی در سال ۱۳۹۶ نیز خود را نامزد انتخابات ریاست‌جمهوری کرد. وی در زمان ورود به ستاد انتخابات کل کشور گفت:
طالقانی از آن دست از سیاستمداران ایرانی بود که آشکارا به خارج‌شدن قطار انقلاب از ریل معتقد بود. او به اداره کشور از سوی افراد نالایق و انحصارطلب اعتراض می‌کرد.
اعظم طالقانی که به علت آسیب مغزی، در یکی از بیمارستان‌های تهران بستری بود در شامگاه چهارشنبه ۸ آبان ۱۳۹۸ درگذشت.
پاپی ثنایایی یا تاولچهٔ نیشی برجستگی گِردی است در انتهاء پیشین خط پیوستگی در استخوان کام دهان انسان و دیگر جانداران.
پاپی ثنایایی در پشت دندان‌های نیش واقع شده و یکی از مرزهای درز کامی را مشخص می‌کند.
اخیراً، مدل‌های کسب و کار از طریق نوعی «مالکیت معنوی» با استفاده از «ثبت اختراع» مورد حمایت قرار می‌گیرند. درحقیقت، مدل‌های کسب وکار ( یا روش‌های کسب وکار) در محدوده ثبت اختراع قانونی قرار می‌گیرند. اخیراً تعدادی از «ثبت اختراع روش کسب و کار» مربوط به «تجارت الکترونیک» اعطا شده‌است، اما چیز جدید و بدیع به عنوان کسب وکار خیلی شفاف نیست. تعدادی ثبت اختراع برجسته تر ممکن است در دادگاه‌ها چالش ایجاد نماید.
نمونه‌هایی از این اختراعات ثبت شده در جدول زیر آمده‌است:
5,960,411
روش و سامانه‌ای برای یک تقاضای خرید از طریق شبکه ارتباطی (خرید با یک کلیک).
روش و سامانه امن برای ارتباط فهرستی از شماره‌های کارت اعتباری بر روی شبکه غیر امن قرار می‌گیرد.
روش امن برای ارتباط داده‌های کارت اعتباری وقتی که تقاضا در روی شبکه غیر امن قرار می‌گیرد.
روش و دستگاهی برای ساختار صف و مفسر اطلاعات نیمه ساختیافته.
روشی برای جمع‌آوری داده از فرم‌ها و جستجوها
روشی برای ایجاد جستارهای متوالی
سامانه ارجاع مشتریان مبتنی بر اینترنت (برنامه پیوسته برای شعبات)
روش و سامانه‌ای برای اداره مذاکره مرتبط با اقلام
6,393,469
روش و دستگاهی برای انتشار مستندات ابررسانه
فشرده سازی انتخابی فایل‌ها در شبکه
یکپارچگی بدون درز منابع اینترنتی
خط مشی، محدودیت نرخ میزگردهای روی خط
سامانه شرح حال مشتری با پردازش تصمیم گیری تحلیلی
سامانه بی‌درنگ فروشگاهی
5,761,648
شبکه بازاریابی محاوره‌ای و پردازش با استفاده از مجوزهای الکترونیکی (توزیع کوپن‌های تخفیف بر روی وب
5,978,475
سامانه ممیزی حوادث
5,948,061
روش عرضه، هدفگیری و اندازه‌گیری تبلیغات بر روی شبکه‌ها
6,415,320
مدیریت و ارائه اطلاعات در یک محیط تجاری روی خط
5,832,497
سامانه خودکار دادوستد اطلاعات الکترونیکی
6,584,450
روش و دستگاهی برای اقلام اجاره‌ای
6,269,361
سامانه و روشی برای تأثیر در یک مکان با فهرست نتایج تولید شده در یک جستجو به وسیلهٔ موتور جستجوی شبکه کامپیوتری (پرداخت برای جستجوی مؤثر)
6,356,878
سامانه بنگاه عرضه شرایط فروش به خریداران
سامانه مدیریت عرضه شرایط فروش برای تماس‌های تلفنی
روش و سامانه‌ای برای بکارگیری پرسشنامه نمودار روانی در یک سامانه بازرگانی مشتری مدار
سامانه مدیریت عرضه شرایط فروش برای بلیط‌های مسابقه
سامانه مدیریت عرضه شرایط فروش برای سفر دریایی
سامانه مدیریت عرضه شرایط فروش برای چیزهای قابل گردآوری
سامانه مدیریت عرضه شرایط فروش
سامانه و روشی برای ترغیب رضایت شرایط عرضه فروش
روش و دستگاهی برای فروش بلیط‌های پرواز خطوط هوایی
روش، دستگاه و برنامه برای قیمت گذاری، فروش و انجام اختیارات برای فروش بلیط خطوط هوایی (Walker Digital)
روش و دستگاهی برای رمزنگاری سامانه شبکه تجاری برای تسهیل شرایط عرضه فروش خریدار مدار(Walker Digital)
6,381,594
سامانه و روشی برای فیلترکردن اطلاعات شخصی و تولید اخطار
دستگاه و روشی برای مستندات زبان علامتگذاری انتزاعی
سامانه و روش نظارت بر وب سایت از راه دور
روش و دستگاهی برای سامانه ناهمگن سرویس گیرنده-سرویس دهنده
روشی برای ارتباطات سرویس گیرنده – سرویس دهنده از طریق یک رابط کوچک
بازیابی اطلاعات از مستندات ترکیبی سلسله مراتبی
تولید صفحات پویا
دَرز کامی یک درز (raphe) در سق انسان و حیوانات است که از جلو تا عقب کام ادامه دارد.
درز کامی از زبان کوچک در عقب آغاز می‌شود و به پاپی ثنایایی در نزدیکی دندان‌های نیش در جلو ختم می‌شود.
کوآن (Choana) یا قیفَک نام روزنه‌ای در بخش پسین (پُشتی) بینی است.
قیفک‌های بینی توسط استخوان خیش جدا شده‌اند.
در جانوران تنها چارپایان دارای قیفک هستند.
Wikipedia contributors, "Choana," Wikipedia, The Free Encyclopedia, http://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Choana&oldid=193188071 (accessed February 26, 2008).
دوهفته‌نامه زَنـِستان نخستین مجله اینترنتی حقوق زنان به زبان فارسی بود.مصاحبه با عضو شورای سردبیری اولین نشریهٔ فمینیستی فارسی، روزآنلاین
وب‌گاه زنستان از سال ۱۳۸۴ آغاز به کار کرد و ۳۳ شماره از آن منتشر شد.
این نشریه در هر شماره به موضوعی تخصصی در حوزه حقوق زنان، حقوق کودکان و حقوق بشر می‌پرداخت.برای مثال، در فروردین ۱۳۸۵ برای نخستین بار مکمّل شروط ضمن عقد به قلم زهره ارزنی، وکیل دادگستری را منتشر کرد و چند ماه بعد نیز مکمّل شروط ضمن عقد به قلم قوه قضائیه ایران منتشر شد. همچنین فراخوان تجمع ۲۲ خرداد ۱۳۸۵ در این نشریه منتشر شد. جنبش زنان و جنبش مشروطه، خاطرات زنان از زندان، زنان کارگر، کودکان، بررسی قوانین مربوط به زنان و خانواده، مردان در جنبش زنان و … از موضوعات شماره‌های مختلف آن بود.
این نشریه که پیش از آن ۶ بار فیلتر شده بود، در اواخر آبان ۱۳۸۶ با اخطار دادسرای اتاق اینترنت وزارت ارشاد بسته شد.سایت زنستان به دستور دادسرای ارشاد مسدود شد، کانون زنان ایرانی دادسرای اتاق اینترنت وزارت ارشاد با احضار مسئولان شرکت‌هایی که هاست و دامین مجله اینترنتی زنستان از آنها خریداری شده بود، از آنها خواست که فضای اینترنتی فروخته شده به زنستان را مسدود کنند.سایت زنستان مسدود شد، دویچه وله
لیلا علی‌کرمی، وکیل و حقوقدان در این مورد گفته‌است از آنجایی که این سایت بدون هیچ حکم دادگاهی بسته شده، پیگیری برای رفع توقیف از آن نیز مشکل است. «سایت زنستان سایتی بوده که اخبار را پخش می‌کرده و در آنجا هیچ مطلبی خلاف اصول شرع و قانون نوشته نمی‌شده یا اینکه در معرض مراجعه‌کنندگان سایت قرار نداشته‌است. بنابراین اصلاً ما قانونی در این خصوص نداریم که بخواهیم با استناد به آن حتا سایت را فیلتر یا مسدودش کنیم. ولی متأسفانه الان خیلی از سایتها هستند که با این مشکل مواجه هستند و فیلترینگ خیلی قوی هست در ایران و بنابراین این کار اصلاً پایه قانونی ندارد».
گیجگاه یا شَقیقه به قسمت‌های کناری سر در عقب چشم‌ها گفته می‌شود. وجه تسمیه آن است که ضربت به شقیقه انسان را گیج می‌کند.فرهنگ نظام.
گیجگاه گودی دو پهلوی پیشانی است که به گوش متصل است.
گیجگاه جمجمه و صورت که در طرفین کاسه سر در پایین ناحیه پشت سری پیشانی قرار دارد. حدود این ناحیه در بالا خط منحنی گیجگاهی فوقانی و در طرف جلو زایده کاسه چشمی خارجی و کنار خلفی فوقانی استخوان گونه و در پایین قوس گونه است.
استخوان زیر گیجگاه استخوان گیجگاهی نام دارد.
در کالبدشناسی انسان و ادبیات عامیانه، به پایین‌ترین بخش صورت، چانه گفته می‌شود.
تورفتگی میان چانه، زَنَخ نام دارد و در ادبیات به چانه زنخدان نیز گفته می‌شود.
چانه دو قسمت آرواره زیرین را به هم چسبانده و نگه می‌دارد. بر روی چانه مردان ریش می‌روید.
راتاتویی که در ایران با عنوان موش سرآشپز معروف است، یک انیمیشن رایانه‌ای آمریکایی در ژانر کمدی-درام و برنده جایزه اسکار و جایزه گلدن گلوب است که توسط شرکت پیکسار در سال ۲۰۰۷ میلادی تولید و توسط شرکت والت دیزنی توزیع شده‌است. این هشتمین فیلمی است که پیکسار تولید کرده‌است. این فیلم به کارگردانی و نویسندگی بِرَد برد می‌باشد. پتن اسوالت، لو رومانو، ایان هولم، جنین گرافلو، پیتر اوتول، برایان دنهی، پیتر سون و براد گرت صداپیشگان این فیلم هستند. راتاتویی نام یک خوراک روستایی فرانسوی است. داستان این انیمیشن دربارهٔ موشی به نام رمی (Rémy) است. موشی که در پاریس زندگی می‌کند و آرزوی سرآشپز شدن در رستوران گوستو را دارد، ولی به خاطر نارضایتی خانواده‌اش و تعصب آدم‌ها ناگزیر است کارهای دیگری انجام دهد.
داستان این انیمیشن دربارهٔ موشی به نام رمی (Rémy) است. موشی که در پاریس زندگی می‌کند و آرزوی سرآشپز شدن در رستوران گوستو را دارد، ولی به خاطر نارضایتی خانواده‌اش و تعصب آدم‌ها ناگزیر است کارهای دیگری انجام دهد.
Wikipedia contributors, "Ratatouille (film)," Wikipedia, The Free Encyclopedia, English Wikipedia (accessed February 8, 2008).
اورنسه (Ourense) استانی در شمال‌غرب اسپانیا، در جنوب‌شرق بخش خودمختار گالیسیا است.
این استان هم‌مرز با استان‌های پونتودرا، لوگو، لئون، سامورا و کشور پرتغال است.
مرکز استان شهر اورنسه است.
۳۴۳٬۷۶۸ نفر (۲۰۰۲) در اورنسه زندگی می‌کنند که از این میان ۳۰٪ در شهر اورنسه ساکن هستند. مساحت استان ۷٬۲۷۸ کیلومتر مربع است و ۹۲ دهستان دارد.
سالامانکا (Salamanca) استانی در غرب اسپانیا، در غرب بخش خودمختار کاستیا-لئون است. این استان هم‌مرز با استان‌های سامورا، وایادولید، آبیلا، کاسرس و کشور پرتغال است.
مرکز استان شهر سالامانکا است. ۳۵۳٬۱۱۰ نفر (۲۰۰۶) در سالامانکا زندگی می‌کنند که از این میان ۴۵٪ در شهر سالامانکا ساکن هستند. استان ۳۶۲ دهستان دارد که بیش از نیمی از آنها کمتر از ۳۰۰ نفر جمعیت دارند.
مساحت استان 12,058 کیلومتر مربع است
زبان لئونی هنوز در دهات شمال‌غرب این استان تکلم می‌شود، اما این زبان به شدت در خطر نابودی است.
سانتا کروس (Santa Cruz de Tenerife) استانی متشکل از قسمت‌های غربی بخش خودمختار جزایر قناری است.
این استان از جزایر تنریف، لاگومرا، الهیرو لاپالما در اقیانوس اطلس تشکیل شده است.
مرکز استان شهر سانتا کروس در جزیره تنریف است.
۹۷۱٬۶۴۷ نفر (۲۰۰۶) در سانتا کروس زندگی می‌کنند که از این میان ۲۴٪ در شهر سانتا کروس ساکن هستند. مساحت استان ۳٬۳۸۱ کیلومتر مربع است و ۵۳ دهستان دارد.
سگوبیا ، استانی در مرکز اسپانیا، در جنوب بخش خودمختار کاستیا-لئون است.
این استان هم‌مرز با استان‌های بورگُس، سُریا، گوادالاخارا، مادرید، آبیلا و بالادولید است.
مرکز این استان شهر سگوبیا است. ۱۴۹٫۲۸۶ نفر (۲۰۰۵) در سگوبیا زندگی می‌کنند که از این میان ۳۵٪ سکن شهر سگوبیا هستند.
مساحت استان ۷٬۸۲۰ کیلومتر مربع است و ۲۰۹ دهستان دارد که بیش از نیمی از آنها دهکده‌های با کمتر از ۲۰۰ نفر هستند.
سُریا (به اسپانیایی: Soria) استانی در مرکز اسپانیا، در شرق بخش خودمختار کاستیا-لئون است.
این استان هم‌مرز با استان‌های لاریوخا، ساراگوسا، گوادالاخارا، سگبیا و بورگس است.
مرکز استان شهر سوریا است.
جمعیت این استان ۹۱۴۸۷ نفر است (۲۰۰۵) که از این میان ۴۰٪ در شهر سوریا ساکن هستند. مساحت استان ۱۰٬۱۵۶ کیلومتر مربع است و ۱۸۳ دهستان دارد که از این میان بیش از نیمی کمتر از ۱۰۰ نفر جمعیت دارند و تنها ۱۲ روستا بیش از یکهزار نفر جمعیت دارند.
با متوسط ۹ نفر در هر کیلومتر مربع، این استان کمترین چگالی جمعیت را در اسپانیا دارد.
تاراگونا (به اسپانیایی: Tarragona) استانی در شرق اسپانیا، در جنوب بخش خودمختار کاتالُنیا است.
این استان هم‌مرز با استان‌های کاستلیُن، تروئل، ساراگُسا، لیدا، بارسلونا و دریای مدیترانه‌است.
مرکز استان شهر تاراگونا است.
جمعیت این استان ۶۳۱٬۱۵۶ نفر است (۲۰۰۲) که از این میان ۲۰٪ در شهر تاراگونا ساکن هستند.
این استان ۱۸۳ دهستان دارد.
از شهرهای مهم ان رئوس است
سبیا (به اسپانیایی: Sevilla)، استانی در جنوب اسپانیا، در غرب بخش خودمختار اندلس است.
این استان هم مرز با استانهای مالاگا، کادیس، هوئلبا، باداخوس و استان کوردوبا است.
مرکز استان شهر سبیا است.
جمعیت این استان ۱٬۷۵۸٬۷۲۰ نفر است (۲۰۰۲) که از این میان ۴۰٪ در شهر سبیا ساکن هستند. مساحت استان ۱۰٬۰۴۲ کیلومتر مربع است و ۱۰۵ دهستان دارد.
شهلا اربابی (زاده ۱۳۲۳، شیراز) نقاش اهل ایران است.
شهلا اربابی در سال ۱۳۲۳ در شیراز در خانواده‌ای اهل هنر متولد شد و در سن ۹ سالگی نقاشی را آغاز نمود. او از سال ۱۳۴۱ تا ۱۳۴۴ در مدرسه هنرهای زیبا در تهران به تحصیل پرداخت سپس به رم رفت و به مدت چهار سال در رشته هنرهای زیبا ادامه تحصیل داد.
اربابی در اواخر دهه ۱۳۶۰ و اوایل دهه ۱۳۷۰ مدرس دانشگاه تهران شد، سپس به ایالات متحده مهاجرت کرد و در سال ۱۳۵۸ در رشته نقاشی و در سال ۱۳۶۱ در رشته حکاکی از دانشگاه واشینگتن فارغ‌التحصیل شد.
نمایشگاه‌های بسیاری از آثار وی در اروپا و آمریکا برگزار شده‌است؛ و آثارش همواره مورد قدر دانی واقع شده‌است. آثار او موضوع مطالعه مقالات بسیاری در مورد نقاشی معاصر بوده‌است و برخی از آثارش به‌طور دایم در واشینگتن نگهداری می‌شود.Galerie Artemisia
آشناپنداری یا دِژا-وو (, ; ) یا حالت پیش‌دیده حالتی از ذهن است که در آن فرد پس از دیدن صحنه‌ای احساس می‌کند قبلا آن را دیده است؛ البته افراد مذهبی معتقدند که فرد قبل از متولد شدن این دنیا را دیده‌است؛ بنابراین این صحنه‌ها برای او آشنا می‌باشند و در اسلام نیز به آن عالم ذر می‌گویند که همه ی انسان ها‌ که فرزند آدم بودند آنرا قبلا دیده اند. روش‌های علمی دژاوو را به عنوان پیش‌بینی یا پیش‌گویی رد کرده و آن را به صورت کارکرد نادرست حافظه به هنگام بازخوانی یک تجربه توضیح می‌دهند. گرچه اخیراً دانشمندان توضیحاتی راجع به این مسئله یافته‌اند اما همواره این مسئله با دیده شک نگریسته می‌شود.
این لغت ابتدا توسط روان‌شناس فرانسوی امیل بویراک (۱۸۵۱–۱۹۱۷) در کتاب "روان‌شناسی آینده" معرفی شد.
به نظر می‌رسد این حالت را بسیاری از افراد تجربه کرده‌باشند. در تحقیقات رسمی اعلام شد که حدود ۸۵٪ افراد حداقل یک مورد تجربه آشناپنداری را داشته‌اند.
پروفسور سوسومو تونگاوا برنده نوبل پزشکی در سال ۱۹۸۷ در مورد این پدیده می‌گوید:
اشنا پنداری دیداری به معنی آن است که شخص تصور میکند بازه ای از زمان را که فعلا می گذراند، قبلا با تمامی جزئیات تجربه کرده است.
به تجربه این که شخص حس می‌کند مطمئن است چیزی را قبلاً شنیده اما از جزئیات زمان و مکان شنیدن آن مطمئن نیست و این تردید را نیز دارد که ممکن است شنیدن این موضوع را تصور کرده‌باشد شنوده‌پنداریhttp://www.iricss.org/fa/Pages/D.aspx Déjà entendu می‌گویند.
برای این پدیده علل مختلفی وجود دارد که البته بسیاری از آن‌ها فقط در حد فرضیه می‌باشند.
فلسفه پیشاسقراطی به عنوان مشغله‌ای متمایز از الهیات اشاره به فیلسوفان پیشاسقراطی نخستین متفکران یونانی که کوشیدند تا به جای تفسیر دینی یا اسطوره شناختی، جهان را به روشی عقلانی توصیف کنند، و برای ادّعاهایشان دلیل ارائه دهند.
کوشش نخستین فیلسوفان یونانی برای شناختن جهان، از آن رو از سخنان پیشینیانشان افتراق داده می‌شود که آن‌ها در تلاش بودند تا از راه مشاهده و تفکّر و واقع‌بینی، با کنارگذاشتن تفسیرهای اساطیری و دینی، و بی‌توسل به خدایان و افسانه‌ها و نیروهای نامحدود آنان، جهان را بفهمند.
از جمله، مشهورترین متفکّران پیش از سقراط می‌توان به تالس، فیثاغورس، هراکلیتوس، پارمنیدس، دموکریت، و پروتاگوراس اشاره نمود؛ که به ترتیب به مکاتب ملطی، فیثاغوری، افسوسی، الئایی، اتم‌گرایی و سوفسطائی‌گری تعلّق داشتند؛ ولی این جریان از جهتی دیگر نیز با فلسفهٔ پس از سقراط متمایز است. پیش از سقراط، فیلسوفان به‌طور کلی برون‌نگر بودند و تلاش می‌کردند تا پدیده‌های جهان را توضیح دهند.
فلسفه با سقراط به مسیر تازه‌ای افتاد. انقلاب سقراط، وارد کردن اخلاق در فلسفه، اخلاق را در کانون توجّه فلسفه قراردادن و تأکید ورزیدن بر فنّ جدل و استدلال نظری است، و این کار به معنای درون‌نگری، روی تافتن از جهان خارج و نظر کردن به انسان و خویشتن انسان است.
هدف نخستین فیلسوفان یونانی این بود که برای آنچه که در طبیعت روی می‌داد، توضیحی طبیعی بیابند. تفکّر و فلسفه پیشاسقراطی از بنیان متفاوت از تفکّر پساسقراطی است. در تفکّر پیشاسقراطی، شاهد تمایزی جدی میان جهان و انسان نیستیم. انسان و جهان، توسط ارسطو از هم جدا می‌شوند. فلاسفه پیشاسقراطی توجهی به فهم متعارف و عمومی نداشتند؛ در حالی که موضوعات و مسائل در فلسفه سقراطی از جزئیات روزمره زندگی گرفته می‌شوند.
از بسیاری از فیلسوفان پیشاسقراطی مطلب چندانی که نوشتهٔ خودشان باشد، به‌جانمانده‌است و مورخان صرفاً بر اساس تعداد محدود نقل‌قول‌ها و برداشت‌هایی که افلاطون و ارسطو در آثارشان از این فیلسوفان آورده‌اند، دربارهٔ آن‌ها کسب اطلاع کرده‌اند.
معمولاً نخستین فلاسفه یونان را «طبیعت‌گرا» می‌دانند، زیرا آن‌ها بیش ازهمه به طبیعت و رویدادهای طبیعی توجه داشته‌اند.
برای آن‌ها این تصور مطرح بود که ماده‌ای اولیه باید وجود می‌داشته که بر اثر آن تغیییرات طبیعی صورت پذیرد. امروزه مشخص است که نخستین فیلسوفان به دنبال تغییرات ظاهری بوده‌اند. آن‌ها سعی داشتند تا به قوانین جاودانه طبیعت دست یابند. خواست آن‌ها این بود که بدون توسل به داستان‌های اساطیری رویدادهای طبیعت را دریابند و آنچه را در طبیعت رخ می‌داد از طریق طبیعت توضیح دهند. این روش با آنچه رعد و برق و زمستان و بهار را نتیجه کار خدایان می‌دانست، کاملآ تفاوت داشت.
با این روش جدید، فلسفه خود را از باورهای مذهبی آن ایام رها ساخت؛ بنابراین می‌توان گفت که فلاسفه طبیعت‌گرا نخستین گام را در راه تفکر علمی برداشتند و زمینه مساعدی را برای تحقیق در علوم طبیعی به وجود آردند.
اولین نسل فیلسوفان را از ملطیه می‌دانند. ملطیه که شهر کوچکی در ترکیه می‌باشد در قرون هفتم و ششم پیش از میلاد مهم‌ترین شهر ایونی به حساب می‌آمد. بندرگاه‌های این شهر پذیرای کشتی‌هایی بود که پیوسته دررفت‌وآمد بودند و هرگونه محصولی را حمل می‌کردند. به این جهت، روح اهالی ملطیه مثل هر جای دیگری که کار تجارت در آن پر رونق باشد کمی از مذهب فاصله گرفته بود و می‌توانست با پشتکار بیشتری فعالیت‌های علمی و عقلی را دنبال کند.
نخستین فیلسوفی که در شهر ملطیه شناخته شد، تالس (۵۴۶–۶۲۴)ق. م نام داشت. تالس بیشتر عمر خود را در سفر بود. دربارهٔ وی گفته‌اند که او در سفری به مصر ارتفاع هرمی را با اندازه گرفتن سایه آن به دست آورد. او زمانی از روز به این کار دست زد که طول سایه خودش درست به اندازه قدش بود. تالس در سال ۵۸۵ قبل میلاد وقوع کسوفی را نیز پیش‌بینی کرده بود.
گروهی معتقدند که تالس ستارهٔ خرس کوچک را کشف کرده و گروهی نیز معتقدند وی اهمیت این ستاره را در کشتیرانی شناخته‌است. در ریاضی قضیهٔ تالس را به وی نسبت می‌دهند و از نظرات وی می‌توان به این قضیهٔ مشهور اشاره کرد که: دو مثلث در صورتی مساوی هستند که یک ضلع و دو زاویه آن‌ها با هم مساوی باشد. که البته گروهی اعتقاد به این دارند که این قضیه توسط افراد دیگری مطرح شده و برای این که نظرشان مقبولیت پیدا کند بنام این فیلسوف مطرح کرده‌اند.
برتراند راسل درکتاب تاریخ فلسفه خود عنوان می‌کند: فلسفه به عنوان چیزی متمایز از الهیات در قرن ششم پیش از میلاد آغاز شد. به روایت اسناد آغازگر فلسفه تالس بود. هنر تالس این بود که کلمهٔ «چه؟» را به جای کلمهٔ «که؟» گذاشت. تالس همچون متفکران پیشین یا دقیق‌تر بگوییم همچون متدینان گذشته نپرسید که:
جهان از «که» یا بوسیلهٔ چه کسی ساخته شده‌است، بلکه سؤال را به‌شکل کاملاً تازه‌ای مطرح کرد. پرسید: جهان از «چه» ساخته شده‌است؟ یعنی تالس تفسیر اسطوره شناختی کهن را در باب پیدایی جهان، رها کرد و کوشید تا با تفکر عقلی به توصیف طبیعت بپردازد و پیدایی جهان را تبیین کند. اگر سؤال را به شکل اول مطرح کنیم، سرانجام در پاسخ خود، خدایانی را می‌یابیم که جهان را آفریده‌اند و این جوابی است دینی بر بنیاد افسانه‌های آفرینش و نه فلسفی. اما جواب این پرسش که جهان از چه ساخته شده‌است؟ جوابی علمی و فلسفی است و اولین کسی که سؤال را بدین شکل مطرح کرد تالس متفکر قرن ششم قبل از میلاد بود.
از مشخصات افکار او این است که به‌دنبال یک اصل نخستین بنام آرخه (یا عنصر اولیه پیدایش جهان) است که آغاز پدیده‌های این جهانی است.
تالس آب را ماده اولیه همه چیز می‌دانست. ما دقیقآ نمی‌دانیم که منظور وی چه بوده‌است. شاید او بر این اعتقاد بوده باشد که همه چیز از آب پدید آمده‌است و دوباره به آب مبدل می‌شود.
چون وی در شهر «ملیطه» زندگی می‌کرده که شهری جزیره شکل بوده و آب برای اهل آن اهمیت زیادی داشته‌است وهم زمانی که در مصر به سر می‌برد، یقینآ به حاصلخیزی مزارع بعد از طغیان و فرونشستن آب رودخانه نیل توجه داشته و دیده‌است که چگونه پس از هر بارندگی بقه‌ها و کرم‌ها پیدا می‌شده‌اند.
علاوه بر این شاید تالس دربارهٔ تبدیل آب به یخ و بخار و تبدیل دوباره آن‌ها به آب نیز فکر کرده باشد.
از طرفی علل گرایش وی به این تفکر را می‌توان چنین عنوان کرد که چون آب شکل معین و مشخصی ندارد و هر شکلی را می‌تواند بپذیرد به همین دلیل، وی را به تفکر در آب وامی‌دارد و این که آب مایهٔ زندگی است و باز همین سیلان و حرکتی که در آب است ذهن وی را به آب جلب می‌کند و نیز ظواهر هستی همه از این خصوصیت برخوردار هستند.
تالس به روح معتقد است اما نه به عنوان امری مجرد، بلکه به عنوان نیروی حرکت دهنده و جنبانندهٔ اشیا. وی روح را نیز خدا می‌داند.
سر انجام تالس به این نتیجه رسید که «همه چیز پر از خدایان است». تالس تصور می‌کرد که جهان مملو از نیروهای محرک نامرئی است. مسلمآ منظور او از خدایان نیز همین نیروهای محرک بوده‌است و به خدایان سروده‌های هومر، ارتباطی ندارد.
آناکسیماندر ملطی (۵۴۷–۶۱۰ ق. م) فیلسوف دیگریست که در شهر ملطیه زندگی می‌کرده و اعتقاد داشته‌است که جهان ما تنها یکی از جهان‌های بی‌شمار است و این جهان‌های بی‌شمار از ماده‌ای جاویدان پدید آمده‌اند و به آن بازمی‌گردند. مشکل است بتوان دقیقآ منظور او را از ماده جاویدان درک کرد؛ اما وی بر خلاف تالس به ماده‌ای مشخص اشاره ندارد.
شاید منظور او این باشد که آنچه به وجود آمده‌است باید متفاوت یا به وجود آورنده‌اش باشد و چون هر چه به وجود بیاید، فانی است پس باید به وجود آورنده‌اش جاویدان باشد تا همه چیز بتواند از آن پدید آید و به آن بازگردد. بدین ترتیب روشن است که ممکن نیست این ماده اولیه همین آب معمولی بوده باشد.
بله، اولین سؤال مهم فلسفه این است که این عالم از چه به وجود آمده‌است؟ از چه ساخته شده‌است؟
آناکسیماندر برای نخستین بار در ایونیا و یونان اندیشه‌های فلسفی خود را در کتابی بنام «دربارهٔ طبیعت» به نثر نوشته‌است. اختراع ساعت آفتابی یا شاخص را به او نسبت می‌دهند هر چند گفته شده‌است که در میان بابلیان رواج داشته و آناکسیماندروس از آن‌ها گرفته‌است. برای اولین بار نقشه‌ای جغرافیایی ترسیم کرده و دربارهٔ زمین معتقد بود که «زمین ستونی استوانه‌ای شکل است که هوا آن را احاطه کرده‌است و به‌طور عمودی در مرکز گیتی بدون تکیه گاهی که بر آن مستقر شود شناور است، مع‌هذا نمی‌افتد زیرا به علت واقع شدن در مرکز، خط سیر مرجحی ندارد که به طرف آن متمایل گردد.»
لذا بر خلاف آنچه که براساس اسطوره معتقد بودند زمین نه بر پایه‌ای استوار قرار دارد و نه چون درختی است سر به هوا برافراشته با ریشه‌های نا مرئی در ژرفای بی پایان، بلکه در فضا معلق است.
و گنبد مرئی آسمان نیمی از گوی کاملی است که زمین در مرکز آن قرار دارد. و خورشید پس از آنکه گردش روزانه خود را در بالای زمین به انجام رساند شب در زیر زمین به گردش ادامه می‌دهد و صبحدم دو باره به نقطه‌ای می‌رسد که حرکت را از آن آغاز کرده‌است؛ بنابراین کیهان نیمکره نیست بلکه کره‌ای کامل است و زمین در مرکز آن قرار دارد. و آن طوری‌که در نظام‌های کهن گفته شده‌است خورشید لبه جهان را دور می‌زند خورشید فقط حفره‌ای است که در حاشیه چرخی عظیم‌الجثه قرار دارد. این حاشیه مملو از آتش است و همچنانکه این حاشیه به دور زمین می‌چرخد حفره‌ای هم که در آن وجود دارد به همین طریق می‌چرخد. حال اگر این حفره‌ها بسته شوند یا جلوی این حفره‌ها به وسیله چیزی گرفته شود خسوف یا کسوف روی می‌دهد. پس با این تصویری که آناکسیمندر ارائه می‌دهد زمین در مرکز قرار دارد و خورشید و دیگر سیارات به دور او می‌چرخند.
چگونه جهان این‌گونه شکل یافته‌است؟. آنچه که در آناکسیماندر جالب توجه‌است اینکه او این چگونگی تشکیل جهان را بیان می‌کند. «وقتی اشیاء از هم جدا شدند، جهانی که ما آن را می‌شناسیم به وسیله یک حرکت چرخنده گردبادی شکل گرفته‌است، به این معنی که عناصر سنگین تر، خاک و آب، در مرکز گرد باد باقی‌ماندند، آتش به سوی محیط رانده شد و هوا در وسط باقی می‌ماند. زمین همچون یک قرص نیست بلکه استوانه کوتاهی است.»
او معتقد بود که «قبل از این دنیای ما، تعدادی نامتناهی ازدنیاهای دیگر موجود بوده‌است. که دوباره منحل شده و به صورت توده بی نظمی درآمده‌اند» ظاهراً این اندیشه ریشه در تفکر هسیود دارد. هسیود می‌گفت: «در آغاز تمامی عالم هستی بی نظم و درهم (کائوس) بود.»
دربارهٔ منشأ حیات آناکسیماندر معتقد بود که حیات از دریا ناشی شده‌است، و جانداران از رطوبت پدید آمده‌اند، و انسان در آغاز ماهی بوده‌است. اما چرا انسان از حیوانات دیگر به وجود آمده‌است. به نظر او چون نوزاد انسان در کودکی نمی‌تواند از خود نگهداری کند و بیش از هر حیوان دیگری به مواظبت احتیاج دارد. و «ممکن نیست در تنهایی – لااقل از طریق طبیعی – به زندگی ادامه دهد، او را مانع شده‌است از اینکه به پیروی از اسطوره آدمی را برآمده از زمین بپندارد.»
اما چرا نمی‌توان مادةالمواد جهان را آب یا هر عنصر دیگری دانست و چرا آناکسیماندروس نظر استاد خود تالس را نپذیرفت. آناکسیماندر مراد تالس از آب را همین آب متعارف و «اصل همه اشیاء» را، «مایه همه چیزها» گرفته‌است از نظر آناکسیماندروس آب نمی‌توانست مادة الموادباشد چون خودش برای پیدایش احتیاج به گرما دارد؛ یعنی اگر جسم جامدی بخواهد ذوب شود یا مایعی به بخار تبدیل شود باید حرارت ببیند، پس آن دو عنصر «سرد» و «گرم» باید از مادةالمواد دیگری از طریق جدایش به وجود آمده باشند. از نظر او چون ضدها آشتی ناپذیر هستند اگر یکی اصل قرار گیرد لاجرم بر عناصر دیگر چیره خواهد شد؛ یعنی همه جهان می‌بایست به آب تبدیل می‌شد. همه مواد و صورت‌های مادی که از یکدیگر پدید می‌آیند. «به نظر آناکسیماندر به یک معنی ارزش مساوی دارند و هیچ‌یک بر دیگری مرجح نیست و از این رو لااقل هیچ‌یک را نمی‌توان مبدأ و مولد دیگران دانست.» این عنصر مقدم بر اضداد است، اضداد از آن به وجود می‌آیند و به آن منحل می‌شوند. «این خمیرمایه خود خصوصیات اشیاء عادی را ندارد. (تخته سنگها، رودخانه‌ها و از این قبیل) یا حتی خصوصیات مقومات آن‌ها را (خاک، آب، و از این قبیل)، بلکه اساس همه اینها در آن قرار دارد.»
پس آن عنصر نخستین یا اصل نخستین چیست؟ از نظر او مادةالمواد چیزی است که دو خاصیت دارد ۱- عدم تعین ۲- عدم تناهی. سیمپلیکوس به نقل از تئوفراستوس می‌نویسد. «(اصل نخستین و عنصر همه هستنده‌ها ماده نامحدود آپایرون بوده‌است… این نه آب است و نه هیچ‌یک از به اصطلاح عناصر دیگر، بلکه طبیعت نا محدود دیگری است که از آن، همه آسمانها و همه جهانهایی که در آنند، پدید می‌آیند، آنچه که چیزیها از آن پدید می‌آیند، همان است که بار دیگر در آن، بنا بر ضرورت، از میان می‌روند، زیرا به یکدیگر، به سبب بیدادگری خود، مطابق با فرمان زمان، تاوان و جریمه می‌دهند؛ آنگونه که خود وی به این زبان شاعرانه بیان می‌کند.»
آپایرون در زبان یونانی یعنی لایتناهی، بینهایت، نامحدود، و بی حدومرز. منظور از نامتناهی هم می‌تواند از لحاظ کمی و مکانی باشد و هم از لحاظ ماهیت، شکل و تعین نداشته باشد. او نامتناهی را برتر از متناهی می‌دانست. «آناکسیماندروس و ملیسوس… برای اینکه نامتناهی را برتر از متناهی می‌انگاشتند به شدت مورد نقد و انتقاد ارسطو قرار گرفته‌اند» برای اینکه تا قبل از فلسفه نو افلاطونی و مسیحیت و به خصوص فیلسوفان باستان نامتناهی را پست‌تر از متناهی می‌دانستند و خداوند بیشتر متناهی تصور می‌شد تا نامتناهی. آیا نامتناهی موجودی خدایی بوده‌است پیداست که «آپیرون» (نامتناهی) نیروئی فعال است، تنها خدا می‌تواند «همه چیز را رهبری کند» و خبری هم هست حاکی از اینکه خود آناکسیماندروس «نامتناهی» را که به‌طور لاینقطع جهان‌هایی تازه می‌زاید و دو باره به خود می‌گیرد، موجودی خدایی نامیده‌است.
آناکسیمن ملطی سومین فیلسوف مقیم شهر ملطیه (۵۷۰–۵۲۶ ق. م) می‌باشد. آناکسیمن نیز عنصر اولیهٔ پیدایش جهان را همانند آناکسیماندر امری یگانه و نامحدود می‌داند، ولی برخلاف او معتقد بود که آن یک امر مشخص و متعین است نه نامشخص و نامتعین؛ وی «هوا» را به عنوان عنصر اولیهٔ پیدایش جهان مطرح می‌نماید.
مسلمآ آناکسیمن نظر تالس را دربارهٔ آب می‌دانست. اما آب چگونه پدید آمده بود؟ آناکسیمنس آب را شکل غلیظ شده هوا می‌دانست. البته ما هم امروز می‌بینیم که وقتی باران می‌بارد، آب از هوا فرو می‌ریزد. این فیلسوف معتقد بود که اگر آب غلیظ تر شود به خاک مبدل خواهدشد، شاید توجه او در این مورد به خاکی جلب شده بوده‌است که پس از آب شدن یخ‌ها بر روی زمین نمایان می‌شد. از سوی دیگر او معتقد بود که با رقیق شدن هوا، آتش به وجود آمده‌است. به این ترتیب بنا به اعتقاد آناکسیمنس خاک، آب و آتش از هوا به وجود آمده بودند.
در مرحله‌ای که تفکر فلسفی در یونان باستان در حال انعقاد بود، تمام مرجعیتهای سنتی در مقابل تفکر منطقی متزلزل شده و اعتبار خود را از دست می‌دادند. شعار این جریان این بود که: هیچ مطلبی درست نیست مگر آنچه «من» بتوانم با دلایل قاطع برای خودم توجیه کنم، و تفکر «من» بتواند درباره‌اش به خویشتن حساب پس دهد. این روحیه در تمام نوشته‌های ایونیایی از مردم‌شناسی و جغرافیا و تاریخ گرفته تا کتاب‌های طبی حکمفرماست. در تمام این کتاب‌ها انتقاد از طریق «ضمیر اول شخص مفرد» یعنی از طریق «من» انجام می‌گیرد! مثلاً هکاتئوس نخستین مُبدع جغرافیا و مردم‌شناسی کتاب خود را با با عنوان «علم انساب» چنین آغاز می‌کند: «هکاتئوس اهل ملطیه چنین می‌گوید: هر مطلبی را آنگونه که به نظرم موافق حقیقت می‌نمود نوشته‌ام زیرا سخنان یونانیان گوناگون است و به نظر من مُضحک.»
پس در ابتدای پیدایش فلسفه در یونان باستان مخصوصاً در مکتب ملطیه، تفکر فلسفی راهی بوده برای ظهور «من». البته به شرط اینکه همچنان‌که اشاره رفت، این «من» بتواند با دلایل قاطع ادعاهای خود را توجیه کند و دربارهٔ آن‌ها حساب پس دهد. مضافاً اینکه این توجیهات و دفاعیات، نه بر مرجعی بیرون از «من»، بلکه باید بر منابع خود «من» استوار باشد. و حتی اگر قرار باشد بر مرجعی بیرونی و خارج از «من» متکی باشد، باید اعتبار و ارزش آن مرجع‌ها قبلاً از طریق خود «من» تأیید شده باشد!
به نظر می‌آید حتی امروزه نیز چنین باشد؛ یعنی «من» هر انسان و همچنین «من» های یک جامعه برای اینکه بتواند امکان بُروز بیابد و به فعلیت برسد، چاره‌ای جز این ندارد که متوسل به فلسفه شود. چرا که:
- در روش تفکردینی، «نقل» بر «عقل» حاکم می‌شود و «من» ها امکان قد علم کردن در مقابل بنیانگذاران دینی را نمی‌یابند. «عقل» در مقابل احکام و اعتقادات و ارزش‌های دینی در حد یک «ابزار توجیه گر» تنزل پیدا می‌کند و امکان بیان آزادانه پیدا نمی‌کند.
نکتهٔ قابل توجه دیگر در فلسفهٔ آناکسیمن، همانندیی است که میان «هوا» و مفهوم «خدا» وجود دارد. آناکسیمن می‌گوید: «هوا»، خداست. وی علت همهٔ موجودات را به هوای نامحدود نسبت داده‌است. او نه وجود خدایان را نفی کرده و نه دربارهٔ آن‌ها خاموش مانده‌است، با وجود این معتقد نبود که هوا ساختهٔ خدایان است، بلکه خود خدایان نیز از هوا به وجود آمده‌اند.
خدایان مطرح در یونان باستان دارای یک خدا به عنوان فرمانروا بودند که در اصطلاح دینی آن را «زئوس» می‌نامیدند، در نزد آناکسمین این خدای فرمانروا «هوا» یا همان «آئرا» است.
از نظر آناکسیمن زمین مسطح است و در اثر انقباض هوا به وجود آمده و خود زمین سوار بر هوا است و تکیه بر هوا دارد و هوا را یک امر متعین و دارای هویت می‌داند. شاید آناکسیمنس در مورد این‌که هوا نگهدارندهٔ آسمان و زمین است، تحت تأثیر وضعیت تنفسی انسان بوده‌است؛ یعنی همان‌طوری‌که نفس (دم یا بازدم) بدن را به‌طور مسلطانه احاطه کرده و عامل حفظ و نگهداری آن می‌باشد، هوا نیز جهان را مسلطانه احاطه کرده و عامل حفظ و نگهداری آن است. پس به عقیدهٔ ایشان چیزی بجز هوا نمی‌تواند عامل حیات و پیدایش موجودات باشد.
عصب چانه‌ای (Mental nerve) یک عصب حسی بدنی آوران (afferent) است که به بخش‌های پیشین چانه و لب پایین حس می‌دهد.
عصب سه‌قُلوبرابر فارسی از آفتاب (عصب پنجم جمجمه‌ای، عصب سه شاخه یا V) یک عصب مغزی با ریشه‌های حسی و حرکتی است که زوج پنجم مغزی را تشکیل می‌دهد. این عصب دارای چهار هسته بوده که در اعمال حسی یا حرکتی شرکت می‌کنند. ماهیچه‌های مربوط به جویدن از طریق زوج پنجم عصب دهی می‌گردند. عصب سه شاخه، حس پوست صورت و دندان‌ها را ایجاد می‌کند.
اطلاعات حسی رسیده از صورت و بدن توسط گذرگاه‌های موازی در دستگاه عصبی مرکزی پردازش می‌شود. عصب سه‌قلو به‌عنوان یک ریشه عصبی حرکتی و حسی از رویه جانبی پل مغزی بیرون می‌آید، سپس غده‌مانند می‌شود و به‌صورت گره درمی‌آید، این گره عصبی را عقده (گانگلیون) سه‌قلو می‌نامند.
از این گره سه شاخه عصبی به‌نام‌های عصب چشمی (افتالمیک)، عصب آرواره‌ای پایینی (ماندیبولار)، عصب آرواره‌ای بالایی (ماگزیلار) خارج می‌شود و به صورت، دندان‌ها، دهان، حفره بینی، ماهیچه‌های جوشی عصب می‌دهد.
عصب پنجم مغزی دارای یک هسته حرکتی جهت تغذیه عصبی عضلات و سه هسته حسی در ناحیه ساقه مغز است که شامل:
به‌طور کلی، هسته‌های مزانسفالیک، حسی اصلی و نخاعی عصب پنجم، در اعمال حسی مشارکت می‌کنند.
عصب دهی حسی قسمت پیشین صورت، از طریق سه شاخه عصب پنجم صورت می‌گیرد:
بسیاری از عضلاتی که در عمل جویدن نقش دارند، از طریق ریشه حرکتی که وارد شاخه آرواره‌ای یا فکی تحتانی (شاخه ماندیبولر) عصب سه قلو (زوج پنجم) می‌گردند، عصب رسانی می‌شوند. عضلات مهمی که توسط شاخه فکی تحتانی عصب دهی می‌شوند و در عمل جویدن نقش دارند عبارتند از:
ماهیچه‌های گیجگاهی، ماستر و پتریگوئید داخلی بیشتر به عنوان بالا برنده فک (بستن دهان) عمل می‌کنند و عضله پتریگوئید خارجی باعث پایین آوردن فک (بازکردن دهان) می‌گردد. عضلات دیگری که توسط عصب سه قلو، عصب رسانی می‌شوند شامل:
دو عضله بالا در قسمت فوقانی استخوان هیویید قرار داشته که در بازکردن دهان نقش دارند. این دو همچنین استخوان کوچک هیویید و کف دهان را طی عمل بلع بالا می‌برند.
فرهاد رهبر (زاده ۱۴ مهر ۱۳۳۸) اقتصاددان و سیاستمدار ایرانی و دستیار اقتصادی رئیس‌جمهور ایران است. او استاد و عضو هیئت علمی دانشکده اقتصاد دانشگاه تهران و همچنین عضو پیوسته فرهنگستان علوم نیز می‌باشد.https://ias.ac.ir/index.php/members/fellows
رهبر رئیس پیشین دانشگاه آزاد اسلامی نیز بوده‌است. او در دولت یازدهم نایب رئیسی شورای راهبردی نظام مالیاتی ایران را بر عهده داشت. وی همچنین مشاور اقتصادی و دبیر کارگروه اقتصادی آستان قدس رضوی است.
او در دولت اکبر هاشمی رفسنجانی از سال ۱۳۶۸ تا ۱۳۷۳ به مدت حدود پنج سال عهده‌دار سمت مدیرکل مرکز بررسی‌های استراتژیک نهاد ریاست‌جمهوری بود. سپس در دولت سید محمد خاتمی به سمت معاونت اقتصادی وزارت اطلاعات منصوب شد. با روی کار آمدن دولت احمدی‌نژاد ابتدا ریاست سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی را بر عهده گرفت و سپس حدود شش سال ریاست دانشگاه تهران را بر عهده داشت. محمود احمدی‌نژاد، رئیس‌جمهور وقت ایران در تاریخ ۲۸ اسفند ۱۳۹۱ شمسی در نامه‌ای به کامران دانشجو وزیر وقت علوم، خواستار برکناری فرهاد رهبر شد. احمدی‌نژاد او را متهم کرد که در اداره دانشگاه تهران رویکردی «سیاست‌زده، غیر علمی و احیاناً امنیتی» داشته‌‌است.احمدی‌نژاد دستور برکناری رؤسای دانشگاه‌های تهران و تربیت مدرس را صادر کرد، بی‌بی‌سی فارسی
یکی از اقدامات جنجال‌برانگیز وی در دانشگاه تهران ایجاد گیت‌های امنیتی و مطرح کردن احتمال تعیین یونیفرم برای دانشجویان دانشگاه بود.
در نهایت چند ماه پس از روی کار آمدن دولت حسن روحانی، رضا فرجی دانا، وزیر وقت علوم، تحقیقات و فناوری، فرهاد رهبر را در بهمن ۱۳۹۲ شمسی از ریاست دانشگاه تهران برکنار کرد و محمدحسین امید را جایگزین او نمود.
سپس در ۱۸ فروردین ۱۳۹۳ شمسی، وی با حکمی از علی طیب نیا، وزیر اقتصاد دولت یازدهم به عنوان عضو و نایب رئیس شورای راهبردی نظام مالیاتی کشور منصوب شد.
در ۲۵ تیر ۱۳۹۶ شمسی، هیئت امنای دانشگاه آزاد وی را به عنوان رئیس پیشنهادی دانشگاه آزاد به شورای عالی انقلاب فرهنگی معرفی کرد. در اول مرداد ۱۳۹۶ شمسی، جلسه کمیته انتخاب رؤسای دانشگاه‌ها در شورای عالی انقلاب فرهنگی برگزار شد و فرهاد رهبر با تأیید شورای عالی انقلاب فرهنگی، به عنوان رئیس قطعی دانشگاه آزاد اسلامی منصوب شد، اما تنها یک سال در این سمت ماند.
در اسفند سال ۱۳۹۶، درحالیکه کمتر از ۷ ماه از انتصاب فرهاد رهبر به ریاست دانشگاه آزاد می‌گذشت، زمزمه‌هایی در خصوص اختلافات شدید بین فرهاد رهبر و علی‌اکبر ولایتی، رئیس هیئت موسس دانشگاه آزاد، شکل گرفت. ولایتی در این زمان، با رد شایعات، تأکید کرد:«همکاری نزدیکی بین من و فرهاد رهبر وجود دارد.» اما ۶ ماه بعد، در جلسه اضطراری هیئت امنای دانشگاه آزاد اسلامی، فرهاد رهبر برکنار و محمدمهدی طهرانچی به عنوان سرپرست دانشگاه، جایگزین او شد. رهبر در جلسه معارفه طهرانچی شرکت نکرد. بدین ترتیب فرهاد رهبر با ۱ سال و ۱ ماه و ۳ روز ریاست دانشگاه آزاد اسلامی، کوتاهترین دوره ریاست رسمی دانشگاه آزاد را در کارنامه خود ثبت کرد.
واژه کلمبوس کاربردهای زیر را دارا است: