moaminsharifi/fa-wiki-spell-checker huggingface dataset:
پل علی ابن حمزه مربوط به دوره زندیان است و در شیراز، خیابان حافظ، واقع بر رودخانه خشک واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۵۲۷ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است. این پل در فاصله ۵ کیلومتری دروازه قرآن شهر شیراز و حد فاصل مقبره امام زاده علی بن حمزه شیراز و بازار وکیل‌الرعایا قرار دارد. این پل تاریخی بر روی رودخانه خشک قرار دارد. بنا به تصمیم شهرداری شیراز و میراث فرهنگی مدتی است مسیر حرکت خودرو‌ها از روی این پل تغییر پیدا نموده است. این پل در زمان فرمانروایی آل بویه بر روی رودخانهٔ «خشک» شیراز احداث شده و بارها مورد مرمت قرار گرفته و سرانجام در زمان کریم خان زند به سال ۱۱۸۵ هجری قمری تجدید مرمت و نوسازی شده است.
قلعه کک کهزاد (قلعه کره) مربوط به دوره ساسانیان است و در شهرستان دنا، مشرف به روستای آباد کره، واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۵۵۳ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
محوطه هرد (۰۷۲) مربوط به دوره ساسانیان است و در شهرستان شوشتر، دو کیلومتری جنوب شرقی دیلم قدیم واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۶۸۳ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
چهارطاقی کنار سیاه بنایی چهارطاقی مربوط به دوره ساسانیان است و در شهرستان فیروزآباد، بخش مرکزی، منطقه کنار سیاه واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۵۳۴ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است.
در سال ۱۳۹۶ بخش‌هایی از دیواره‌ها، گنبد و طاق‌های این بنا و بناهای کناری با رویکرد پایداری‌بخشی به بنا با اعتبار ۴۰۰ میلیون ریالی بازسازی شد.
منطقه کنارسیاه از آثار دوره دوره ساسانی و اوایل اسلام است و در تقسیمات کشوری در شهرستان فیروزآباد در جنوب غربی استان فارس واقع شده است، ولی به دلیل اینکه اثر مذکور، در دی ماه سال ۱۳۸۰ در فهرست آثار ملی به ثبت رسیده است و در آن مقطع زمانی، شهرستان کنونی فراشبند جزیی از شهرستان فیروزآباد قرار داشته است، این اثر در فهرست آثار ملی کشور به نام شهرستان فراشبند ثبت و اعتبار ملی مرمت آن نیز به شهرستان فراشبند تخصیص و با نظارت اداره میراث فرهنگی فراشبند مرمت شده است. این اثر از نظر موقعیت جغرافیایی در حوزه شهرستان فیروزآباد قرار دارد.
فراشبند واقع در جنوب غربی استان فارس و در ۱۷۰ کیلومتری شیراز با دارا بودن ۹۸ اثر ثبت ملی، ۱۵۲ اثر شناسایی شده و بالغ بر ۲۵ چهارطاقی به عنوان پایتخت چهارطاقی‌ها ملقب شده‌است.
تل حسین‌آباد مربوط به دوره ساسانیان است و در شهرستان فیروزآباد، بخش مرکزی، روستای حسین‌آباد واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۵۳۵ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
تپه تل کم مربوط به دوره ساسانیان - دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در شهرستان دیلم، روستای عامری واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۵۴۷ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
تپه قلعه مبارک‌آباد یا دژ سپید مربوط به دوره ساسانیان - دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در شهرستان قم، بخش مرکزی، روستای مبارک‌آباد واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۶۳۱ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
تپه تل مهد حیدر مربوط به دوره ساسانیان - دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در شهرستان گناوه، روستای تل تل واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۵۴۸ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
قلعه بیاضه یا ارگ بیاضه قلعه‌ای قدیمی است که در روستای بیاضه قرار دارد. این بنای چند طبقه و خندق عریض و عمیق و مجموعه خشتی گسترده و به هم پیوسته پیرامون آن، نمونه ارگ و دژ کویری است. مربوط به دوره ساسانیان - دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در شهرستان خور و بیابانک، روستای بیاضه واقع شده‌است.
این قلعه باستانی با سبک معماری ساسانی، قرن‌ها کارکردهای دفاعی و مسکونی داشته و در دوره اسماعیلیه پایگاه هواداران حسن صباح بوده‌است. اتاق‌های متعدد و طبقات مختلف قلعه تا چند سال قبل به عنوان محل نگهداری اموال و انبار غله روستاییان مورد استفاده قرار می‌گرفت.
ذکر روستای بیاضه و قلعه آن در کتاب‌های احسن التقاسیم، صورت‌الارض ابن حوقل، سفرنامه ناصرخسرو و همچنین در سندی موسوم به جنگ نامه امامزاده ابومحمد ابراهیم (که در همین روستا مدفون است) آمده‌است.
بنا بر سفرنامه ناصرخسرو او هنگام عبور از مسیر نائین به طبس در این روستا و به گفته خودش در «پیاده» توقف داشته و در سفرنامه خود از قلعه کهن آن یاد کرده‌است.
در دوره‌های معاصر جهانگردان غربی مانند سون هدین، آلفونس گابریل و مک کرگور هنگام عبور از کویر مرکزی ایران از آن سخن گفته‌اند.
در هجوم نایب حسین کاشی و قشون او به صفحات کویر در سالهای ۱۳۲۸–۱۳۲۷ هجری قمری تمام قلاع منطقه از نائین تا طبس سقوط کرد ولی مهاجمان با وجود به توپ بستن قلعه از تسخیر آن عاجز ماندند. ماشاءالله خان پسر نایب حسین با اصرار بر ماندن نیروهایش در منطقه تا تسخیر آخرین دژ کویر در نامه‌ای تهدیدآمیز خواستار تسلیم روستاییان شد ولی آنان به پشتوانه استحکامات موجود و آمادگی دفاعی و موقعیت قلعه با این شعر به وی پاسخ دادند:
بالاخره مهاجمان در برابر پایداری قلعه نشینان مجبور به ترک منطقه شدند.
این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۷۰۱ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است.
محوطه زی زی (زیر) مربوط به دوره ساسانیان -قرون اولیه دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در شهرستان بویراحمد، روستای سالار عزیزی واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۵۶۳ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
قلعه ملک‌آباد زاخت مربوط به دوره سلجوقیان است و در شهرستان عنبرآباد، بخش جبالبارز جنوبی، روستای ملک‌آباد زاخت واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۵۸۸ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
مدرسه اسماعیلیه مربوط به دوره صفوی است و در اصفهان، محله قصر منشی، خیابان نشاط، کوچه باروت کوبها واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۶۹۸ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است.
خانه داوید مربوط به دوره صفوی است و در اصفهان، جلفا، محله تبریزیها، نبش کوچه آقا داوودی واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۴۷۰۰ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است. مساحت این بنا که در محله تبریزی‌های جلفا در اصفهان قرار دارد، در حدود ۱٬۹۰۰ متر مربع است و ظاهراً متعلق به کشیشی از مسیحیان اصفهان در در عهد صفوی بوده‌است. این بنا توسط سازمان میراث فرهنگی به دانشکده حفاظت و مرمت دانشگاه هنر اصفهان واگذار شده‌است.
آب‌انبار صفوی کهک مربوط به دوره صفوی است و در کهک، خیابان ملا صدرا، بالاتر از کوچه ملاصدرا ۹، جنب مسجد جامع واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۶۳۴ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
امامزاده بابا احمد وقبرستان پیرامون مربوط به دوره صفوی است و در لالی، تنگه بابا احمد واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۶۸۲ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
بقعه و قبرستان خضر زنده مربوط به دوره صفوی است و در لالی، ۱۵ کیلومتری شمال شهر واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۶۸۴ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
پل دودهک مربوط به دوره صفوی است و در شهرستان اراک، بخش مرکزی، روستای دودهک واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۶۱۷ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
این پل بر روی رودخانه قم‌رود احداث شده و دارای ۴ دهانه متقارن می‌باشد. عرض پل حدود ۳ متر می‌باشد که در دو طرف آن دیوارهایی به ارتفاع ۱ متر ساخته شده است. در سال‌های اخیر دو دهنه آن فرو ریخته است.
پایه‌های پل قدیمی کنا مربوط به دوره صفوی است و در شهرستان بویراحمد، بخش دروهان، روستای کتا واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۵۶۷ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
محوطه دودهک مربوط به دوره صفوی است و در شهرستان دلیجان، بخش مرکزی، روستای دودهک واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۶۱۵ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
قلعه هاجر آباد مربوط به دوره صفوی است و در شهرستان قائنات، بخش زیرکوه، کنارکمربندی محورمشهد واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۵۷۰ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
قلعه درزاب مربوط به دوره صفوی است و در شهرستان بجستان، روستای درزاب واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۵۷۸ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
امامزاده برکه و قبرستان مجاور آن مربوط به دوره صفوی است و در شهرستان لالی، روستای احمد آباد واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۶۸۹ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
امامزاده بابا منیر مربوط به دوره صفوی است و در شهرستان ممسنی، بخش ماهورمیلاتی، روستای بابامنیر واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۵۴۳ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
مسجد آقا عباس مربوط به دوره صفوی - دوره قاجار است و در آمل، شرق محله کارگر، ضلع جنوب غربی راسته بازار نو واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۶۷۱ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است.
این مسجد که در شرق کلاگر محله قرار دارد، از مساجد قدیمی آمل به حساب می‌آید. بنای فعلی این مسجد متعلق به دورهٔ صفویه است که در دورهٔ قاجار مرمت‌های اولیه بر روی آن صورت پذیرفت. ورودی مسجد در ضلع شمالی است و بر فراز سردر آن مناره هشت ضلعی زیبایی با تزیینات خاص آجرکاری قرار دارد. قدمت این مناره احتمالاً بیشتر از بنای فعلی مسجد است و به نوعی می‌توان گفت که منارهای مسجد جامع و امام حسن عسگری برگرفته از آن است. حیاط مسجد مستطیل شکل و شبستان‌هایی در جهت جنوبی و غربی آن وجود دارد. شبستان غربی چهار فیلپا و شبستان جنوبی شش فیلپا در وسط دارد. ضلع شمالی مسجد به علت پیش‌آمدگی دکان‌های مجاور به صورت راهروست و در طبقهٔ بالای ضلع شمالی و غربی با استفاده از چوب، حجره‌هایی برای طلاب بنا نهاده‌اند. ارتباط با حجره‌ها و مناره از طریق راه‌پله ضلع شمال شرقی است.
مجموعه بازارهای قدیمی بم مربوط به دوره صفوی - دوره قاجار است و در بم، مرکز شهر، مجاور امامزاده اسیری واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۶۰۲ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
مسجد جامع کهک مربوط به دوره صفوی - دوره معاصر است و در کهک، خیابان ملاصدرا، بالاتر کوچه ملاصدرای ۹، محله چاله حمام واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۶۳۲ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
قبرستان قدیمی واران مربوط به دوره صفوی - دوره معاصر است و در شهرستان دلیجان، دهستان جاسب، روستای واران واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۶۰۴ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
مدرسه حکیم مربوط به دوره صفوی - دوره معاصر باسازی است و در شیراز، میدان احمدی، بازار شاهچراغ واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۵۳۳ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
مسجد شیخی مربوط به دوره قاجار است و در بندر لنگه، محله مساح، ضلع شمالی بازار واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۵۹۶ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
خانه جلال الدین تهرانی مربوط به دوره قاجار است و در تهران، ضلع غربی خیابان ری، نرسیده به سه راه امین حضور واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۵۶۸ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
حمام انصاری مربوط به دوره قاجار است و در تهران، میدان منیریه، خیابان ولی عصر، خیابان فرهنگ، جنب کوچه قدسی واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۵۶۹ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است. این بنا در حال حاضر به رستوران تبدیل شده است.
کاروانسرای ده بید مربوط به دوره صفوی است و در شهرستان خرم‌بید، ده بید، خیابان اصلی واقع شده وپیگیری های انجمن پژوهشگران این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۵۴۰ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
حمام مشیر مربوط به دوره قاجار است و در داراب، خیابان مجاهدین اسلام، خیابان بهار، ساختمان هلال احمر قدیم واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۵۰۷ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
خانه جعفرزاده مربوط به دوره قاجار است و در سبزوار، خیابان بیهق، کوچه نه بام، کوچه حاج آقا فخر واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۵۷۱ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
حمام قیصریه مربوط به دوره قاجار است و در سبزوار، ضلع شمالی خیابان بیهق، مقابل مدرسه فخریه واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۶۶۸ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
بقعه سیدتاج الدین غریب مربوط به دوره قاجار است و در شیراز، دروازه کازرون، بلوار سیبویه، ابتدای گذر سنگ سیاه واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۵۱۳ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است.
مسجد حاج علی مربوط به دوره قاجار است و در شیراز، خیابان لطفی خان زند، ضلع شرقی مدرسه خان واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۵۱۴ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
مسجد حاج علی در محله گود عربان در فاصله 4 دقیقه ای از مسجد نصیر واقع گردیده است و در سال 1200 ه. ق ساخته شده است. در حال حاضر این مسجد بیش از دو قرن و نیم قدمت دارد . ستون های این مسجد از نظر معماری بسیار مشابه ستون های مسجد وکیل می باشد و آجرکاری و کاشی کاری های این مسجد از ویژگی های برجسته این مسجد قدیمی در شیراز است .
مسجد میرزا هادی (امامی) مربوط به دوره قاجار است و در شیراز، محله سنگ سیاه، جنب بیبی دختران واقع شده است. این مسجد با طاق های بسته ی تیزه دار و با هنر آجرکاری زیبای خود، فضای چشم نوازی را برای مخاطبان به تصویر می کشد. حوضی بزرگ در میانه ی حیاط، در راستای سبک معکاری ایرانی، تعدیل دمای محیط را تامین می کند و نیز مانند فیروزه ای زلال، آبی برای وضوی نمازگزاران را در اختیار می گذارد. رواق های زیبا - از زیبایی های معماری مساجد ایران - در این مسجد نیز به چشم می خورد و نیز حیاط خلوتی در ضلع شرقی این مسجد خلوت گاهی برای پناهندگان به فضای معنوی این بناست.
به منظور حفاظت و پایداری این بنا، مرمت های مستمر بر روی آن از سوی وزارت میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی انجام می شود. در سال 91 رواق های ضلع شرقی و غربی و نیز حیاط خلوت این مسجد مورد مرمت قرار گرفت و هم اکنون نیز در خرداد ماه 1399 خورشیدی در حال مرمت های بیشتر می باشد. این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۵۱۵ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
چهار طاقی دارالسلام مربوط به دوره قاجار است و در شیراز، بلوارسیویه، روبروی امامزاده ابراهیم، داخل قبرستان واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۵۱۷ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
عمارت پسران مربوط به دوره قاجار است و در شیراز، خیابان لطفعلی خان زند، محله اسحاق بیگ واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۵۱۸ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
منزل تاجر مربوط به دوره قاجار است و در شیراز، خیابان لطفعلی خان زند، پشت مدرسه خان واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۵۱۹ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است.
منزل عبدالرحیم نعمتی مربوط به دوره قاجار است و در شیراز، خیابان زند باریک، نرسیده به حمام بهارستان واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۵۲۰ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
خانه مدرسی مربوط به دوره قاجار است و در شیراز، محله سنگ سیاه، ابتداری بازارچه حاج زینل واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۵۲۱ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
منزل توحیدی مربوط به دوره قاجار است و در شیراز، محله سنگ سیاه، بازارچه حاج زینل واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۵۲۲ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
مسجد حاج نظام مربوط به دوره قاجار است و در شیراز، خیابان لطفعلی خان، محله اسحق بیگ واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۵۲۶ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
از ویژگی های بارز مسجد حاج نظام الملک طاق های آجرکاری و شبستان ستون دار می باشد. مساجد شبستانی از بخش سرپوشیده در جانب قبله و حیاط مرکزی و ایوان جلوی آن و صفه هایی در اطراف تشکیل یافته اند. این مسجد با ساختاری شبیه خانه های قدیمی به فضای دلپذیر و روح انگیز جهت راز و نیاز با خالق تبدیل شده است.
مسجد علی مربوط به دوره قاجار است و در شیراز، بلوار سیبویه، دروازه شاهداعی الله داخل بازارچه واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۵۳۲ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. شبستان این مسجد دارای ستونهای زیبایی به سبک مسجد وکیل است و می‌توان از آجرکاری و کاشی های طاق نمای حیاط به عنوان وجه تمایز این مسجد نام برد.
منزل راحمی مربوط به دوره قاجار است و در شیراز، محله اسحق بیگ، کوچه نصیرنظام، پشت مسجدعلی خان واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۶۷۳ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
منزل زنجیرچی یزدی مربوط به دوره قاجار است و در شیراز، محله اسحق بیگ، کوچه نصیر نظام، پشت مسجدعلی خان واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۶۷۴ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است که در زمان گذشته منزل حاج عبدالرسول زنجیرچی بود.
منزل فرهادی مربوط به دوره قاجار است و در شیراز، خیابان لطفعلی‌خان زند، محله درب شیخ، کوچه حکیم‌السلطنه واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۶۷۵ به‌ عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
منزل آموزگار مربوط به دوره قاجار است و در شیراز، محله اسحق بیگ، کوچه نصیرنظام، پشت مسجدعلی خان واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۶۷۸ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
آب‌انبار فرخ مربوط به دوره قاجار است و در کاشان، محله دروازه حاج جمال، خیابان ۱۲ متری مخابرات واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۷۰۳ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
بقعه شاه ابوالقاسم یا شاه گردن بلند یا شاه مال بابادی مربوط به دوره قاجار است و در لالی، شاه آباد سادات واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۶۸۵ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
مسجد جامع میمند مربوط به دوره قاجار است و در مرکز شهر میمند، واقع شده‌است. این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۵۰۸ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است.
خانه فاطمی مربوط به دوره قاجار است و در نائین، محله نوآباد، میدان شریعتی، جنب مسجد خواجه نائین واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۷۰۲ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
آب‌انبار و حسینیه حاج مهدی مربوط به دوره قاجار است و در شهر نراق، خیابان فاضل شمالی واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۶۰۶ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
بند النگ مربوط به دوره قاجار است و در شهرستان بیرجند، بخش مرکزی، در دره‌ای در رشته کوه باقران واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۶۵۸ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
تپه تل بردی مربوط به دوره قاجار است و در شهرستان تنگستان، جنوب غربی دلوار واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۵۵۱ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
کلیسای میناس مقدس مربوط به دوره قاجار است و در تهران، ده ونک واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۴۶۸۰ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است.
حسن مستوفی‌الممالک تعدادی از ارمنیان استان چهارمحال و بختیاری را به تهران آورد و در ده ونک اسکان داد. او در سال ۱۲۳۵ خورشیدی (۱۸۵۶ میلادی)، این کلیسا را برای ارمنیان ده ونک به هزینه خود ساخت. مستوفی‌الممالک صلیبی از برنز به کلیسا اهدا کرده‌است. بر روی صلیب این عبارت حک شده‌است:
«مستوفی الممالک ونک فی شهر ذیقعده الحرام ۱۲۷۸.»
کلیسا دارای پلان مستطیلی شکل با سمت شرق به غرب است به طول ۱۷ متر و عرض ۹/۵ متر. مصالح بکار رفته در آن آجر و خشت است. دیوارهای داخلی آن با گچ پوشانده شده‌است. سقف کلیسا توسط شش ستون که قبلاً از جنس چوب بوده‌است محافظت می‌شود. سطح بنای کلیسا از سطح حیاط دو پله پائین‌تر قرار داشته و دارای نورگیرهایی در سه سمت بنا است و سه ورودی در سمت غربی و جنوبی است که در بالای ورودی جنوبی ناقوس خانه کوچک کلیسا قرار دارد. قبرستان اهالی روستا در تپه‌های مشرف به کلیسا بوده‌است که در حال حاضر در محل آن ورزشگاه آرارات بنا شده‌است.
مسجد عثمان ذوالنورین مربوط به قرون اولیه اسلام در شهرستان درمیان، طبس مسینا واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۶۵۷ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
قدمت این مسجد که در داخل قلعه قدیمی شهر طبس مسینا از توابع شهرستان درمیان خراسان جنوبی واقع است با توجه به سابقه دیرینه شهر و منابع تاریخی متعدد به قرن اولیه اسلام می رسد که در دوره های مختلف مورد بازسازی قرار گرفته است.
آجرکاری نمای ورودی بنا که در دوره قاجار ایجاد شده اند و نیز تزئینات محراب از جمله عوامل تزئینی این بنا به شمار می رود. وجود کتیبه های متعدد بر روی ستونها و دیوارهای داخلی مسجد و نیز کتیبه ای به تاریخ 1208  نشان دهنده وجود این بنا قبل از دوره قاجار است
آسبادهای طبس مسینایا آسیاب بادی طبس مسینا مربوط به دوره قاجار است و در شهرستان درمیان، شهر طبس مسینا واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۶۶۱ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
طبس مسینا پایتخت آسبادهای جهان
در شهر طبس مسینای خراسان جنوبی اکنون ۶۰ باب آسباد موجود است و از این رو باید آن را پایتخت آسبادهای دنیا دانست.
آسباد که برخی آن را نخستین ساخته صنعتی  بشر می‌دانند قدمتی به بلندای تاریخ دارد. در پهنه وسیعی از خراسان بزرگ تاریخی از شمال هرات تا جنوب سیستان با بهره‌گیری از بادهای ۱۲۰ روزه، درست در فصلی که مقارن با برداشت غلات است آسبادها به کار می‌افتادند.
به گزارش ایسنا، در میان پهنه‌های شرق ایران بزرگ شامل آسبادهای خراسان جنوبی، رضوی و سیستان که از فناوری آسباد بهره می‌بردند خراسان جنوبی از اهمیت خاصی برخوردار است و همین اهمیت موجب شده که مطابق آخرین شناسایی‌های انجام شده این استان با ۲۵۹ باب آسباد موجود بیشترین تعداد آسباد را در سطح کشور داشته باشد.
با توجه با اینکه شدت بادهای ۱۲۰ روزه در مناطق محتلف خراسان جنوبی نیز یکسان نیست  و از طرفی نیاز به نیروی باد برای تولید آرد از غلات تابع نیازهای جامعه هدف و یا تولید غلات در محل است، اکنون از نظر تعداد شهرستان درمیان بیشترین تعداد آسباد را در سطح شهرستان‌های ایران دارد و پس از آن نهبندان در رده دوم قرار دارد.
در حال حاضر آسبادها علاوه بر درمیان و نهبندان در شهرستان‌های بیرجند، سربیشه، قاینات و خوسف نیز دیده می‌شوند. در شهر تاریخی طبس مسینا که بنیان آن حداقل به دوره اشکانی می‌رسد به خاطر وجود  دشتی حاصل خیز که خود تولیدکننده غلات فراوانی بوده تعداد آسبادها بالاست؛ به نحوی که در شهر طبس مسینا در حال حاضر ۶۰ باب آسباد موجود است و از این رو باید آن را پایتخت آسبادهای دنیا دانست.
کارخانه قند کهریزک نخستین کارخانه قند ایران و واقع در ، شهر کهریزک است. این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۶۳۵ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به عنوان اثر ملی به ثبت رسید اما در ۲۵ خرداد ۱۳۹۸ به حکم دیوان عدالت اداری از فهرست آثار ملی خارج شد.
در دوران ناصرالدین شاه قاجار، میرزا علی خان امین‌الدوله امتیاز تولید قند در ایران را گرفت و با مشارکت یک کمپانی بلژیکی، «شرکت سهامی بلژیکی برای قندسازی» را به راه انداخت که مکان امروزی را برای ساخت کارخانه انتخاب کرد. چون زمین‌های آبرفتی و مساعد کشاورزی داشت. ساخت کارخانه در اول ذی‌الحجه ۱۳۱۲ (پنجم خرداد ۱۲۷۴ خورشیدی) آغاز شد و حدود یک سال بعد، پایان یافت. ظرفیت کارخانه هشتاد تا صد تن چغندر در روز و ماشین‌های آن ساخت انگلستان و از کارخانه ویلکاک بود. اما این کارخانه در سال ۱۳۱۷ قمری (۱۲۷۹ خورشیدی) ورشکسته و تعطیل شد.
از جمله علل تعطیلی کارخانه، جای آن بود که در منطقه‌ای کم‌آب بود که روستاهایش فاصله زیاد از هم دارند و نمی‌تواند چغندر مصرفی کارخانه را به بهای مناسب تأمین کند. در حدود سال ۱۳۰۵ خورشیدی، افرادی این کارخانه را خریدند و برای راه‌اندازی دوباره آن کوشیدند. در سال ۱۳۰۸ کسری ماشین‌آلات از کمپانی آلمانی وولف خریداری و نصب شد و اولین بهره‌برداری مجدد آن در سال ۱۳۱۰ صورت گرفت. دولت با گذراندن مصوبه‌ای در مجلس در ۲۵ تیر ۱۳۱۲ همه سهام کارخانه را خریدار و اداره کارخانه را به دست گرفت.
سرانجام کارخانه به علت فرسودگی ماشین آلات در ۱۳۴۳ متوقف شد و بعد از انقلاب به تصرف بنیاد مستضعفان درآمد تا این که اخیراً شرکت ساختمانی آن را خریداری کرد تا تخریب و آپارتمان‌سازی کند. این شرکت در اوائل سال ۱۳۹۵ با طرح شکایت به دیوان عدالت اداری، درخواست خروج از ثبت بنا را مطرح کرد و سرانجام حکم دلخواه خود را از این دیوان گرفت.
حمام امیریه مربوط به دوره قاجار است و در شهرستان شاهرود، روستای امیریه واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۷۰۵ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است.
کاروانسرای بید زرد مربوط به دوره قاجار است و در شهرستان شیراز، دهستان بیدزرد، روستای بیدزرد سفلی واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۵۲۵ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
پل قرا باغ مربوط به دوره قاجار است و در شهرستان شیراز، کیلومتر ۷جاده شیراز به بوشهر واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۵۲۸ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
کاروانسرای باجگاه مربوط به دوره قاجار است و در شهرستان شیراز، روستای باجگاه واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۵۲۹ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
کاروانسرای خانه زنیان
مسجد جامع حاج عبدالله نوقاب مربوط به دوره قاجار است و در نوغاب (گناباد)، واقع شده است. این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۴۵۷۹ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
مسجد حاج عبدالله در فاصله 2 کیلومتری از مرکز شهرستان در نوقاب (خیابان قائم) واقع می باشد. این بنا مربوط به دوره قاجار می باشد که در زمان پهلوی نیز استحکاماتی به آن افزوده شده، مصالح به کار رفته در این بنا خشت، آجر در ابعاد 27*27، آهک و گچ و کاه گل می باشد.
در سال 80-81 توسط اداره اوقاف-میراث فرهنگی و افراد خیر ،شبستان آن مرمت شده و آجر فرش صحن آن تعویض گردیده، در کنار این مسجد اب انبار و یک حمام قدیمی و ساباط،حسینیه قرار داشته که متاسفانه در طرح تعریض خیابان تخریب شده و فقط مخزن آب انبار باقی مانده است.
از نظر پلان مسجد دارای یک ایوان،در جنوب، دو جبهه رواق در ضلع غرب و شرق و یک شبستان در ضلع شرقی دارد.مساحت کل بنا 850 متر مربع می باشد.
سقف ایوانی به صورت طاق و تویزه پوشش و شبستان آن به صورت گنبدی پوشش یافته است.
مسجد جامع عبدالله نوقاب از نظر ملکی وقفی بوده و متولی آن در اصل حاج عبدالله نوقاب می باشد که دارای موقوفات بسیار زیاد است.
مسجد سموئی مربوط به دوره قاجار است و در شهرستان گناباد، بخش مرکزی، روستای خیبری واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۵۸۰ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
آسبادهای همندیا آسیاب بادی همند مربوط به دوره قاجار است و در شهرستان نهبندان، روستای همند واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۵۷۳ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
آسیاب شماره ۵ کورسا مربوط به دوره قاجار -اوایل دوره پهلوی است و در شهرستان کهگیلویه، روستای شهید دارکوب واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۵۶۱ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
کاروانسرای سرخه حصار مربوط به دوره قاجار - دوره معاصر است و در شهرستان دماوند، ۸ کیلومتری جاده تهران به دماوند واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۶۳۶ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
تپه تل تاریخی شهید مربوط به دوره هخامنشی است و در شهرستان دشتستان، روستای بنداروز واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۵۵۰ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
خانه طالبی مربوط به اواخر دوره صفوی است و در بیرجند، خیابان منتظری، نزدیک خانه گلاوی واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۶۶۳ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
موقوفه لیلی حسین جعفر مربوط به اواخر دوره صفوی - دوره پهلوی است و در بیرجند، خیابان منتظری، کوچه منتظری، ۱۳ واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۶۶۴ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
خانه میر ترابیان مربوط به اواخر دوره صفوی - دوره قاجار است و در نطنز، نزدیک خیابان اصلی شهر، جنب مسجد جامع واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۶۹۲ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
آب‌انبار پنج برکه مربوط به اواخر دوره قاجار است و در بندرگنک، محله پیمایی، کنارگورستان اهل تسنن واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۶۰۰ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
حسینیه حدادی مربوط به اواخر دوره قاجار است و در بندرلنگه، محله بحرینی، خیابان پاسداران، روبروی اداره کار واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۶۰۱ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
عمارت علوی مربوط به اواخر دوره قاجار است و در بوشهر، خیابان ساحلی، بافت قدیم شهر واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۷۰۴ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
مساحت عمارت علوی ۵۷۵ مترمربع و اعیانی آن نیز ۴۷۰ مترمربع است. این عمارت در حال حاضر با عنوان موزه چاپ و نشر استان بوشهر مورد دسترس عموم است.
منزل حسن‌نژاد مربوط به اواخر دوره قاجار است و در فسا، محله شیخ‌آباد، روبروی مسجد شیخ‌آباد واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۵۳۶ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
خانه شهبازیان مربوط به اواخر دوره قاجار است و در همدان، خیابان بو علی سینا، کوچه میر فندر سکی واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۶۹۰ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
این خانه متعلق به حاج تقی شهباز بوده است که بعد از ایشان به عنوان آثار ملی ثبت گردید.
باغ اسکویی مربوط به اواخر دوره قاجار است و در شهرستان سبزوار، روستای ابارش واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۵۷۲ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
آسیاب شماره ۱ کورسا مربوط به اواخر دوره قاجار است و در شهرستان کهگیلویه، روستای شهید دارکوب واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۵۵۷ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
آسیاب شماره ۲ کورسا مربوط به اواخر دوره قاجار است و در شهرستان کهگیلویه، روستای شهید دارکوب واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۵۵۸ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
آسیاب شماره ۳ کورسا مربوط به اواخر دوره قاجار است و در شهرستان کهگیلویه، روستای شهید دارکوب واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۵۵۹ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
آسیاب شماره ۶ کورسا مربوط به اواخر دوره قاجار است و در شهرستان کهگیلویه، روستای شهید دارکوب واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۵۶۲ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
کاروانسرای مرندیز مربوط به اواخر دوره قاجار است و در شهرستان بجستان، روستای مرندیز واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۶۶۶ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است. این کاروانسرا به علت بی‌توجهی شرکت نفت روستا دچار حریق شد که تاکنون از طرف سازمان میراث فرهنگی و گردشگری مرمتی صورت نگرفته‌است.
سد ملا حاجی مربوط به اواخر دوره قاجار - دوره پهلوی اول است و در شهرستان قشم، روستای سلخ واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۵۹۷ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
امامزاده حسین شاهزاده مربوط به اواخر دوره قاجار - دوره پهلوی است و در شیراز، دروازه اصفهان، مجاور پل علی بن حمزه واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۵۳۰ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
خانه نورانی مربوط به اواخر دوره قاجار - اوایل دوره پهلوی است و در بیرجند، خیابان مطهری، کوچه شهید احمد کرمانی، پلاک ۴۱ واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۶۵۹ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
خانه ادهمی مربوط به اواخر دوره قاجار - اوایل دوره پهلوی است و در بیرجند، نزدیک میدان، معروف چهاردرخت واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۶۶۰ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
مسجد مولا مربوط به اواخر دوره قاجار -اوایل دوره پهلوی است و در شیراز، خیابان زند باریک، کوچه مسجد مولا واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۵۲۳ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
آسیاب شماره ۴ کورسا مربوط به اواخر دوره قاجار -اوایل دوره پهلوی است و در شهرستان کهگیلویه، روستای شهید دارکوب واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۵۶۰ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
خانه خانیکی مربوط به اواخر دوره قاجار -اوایل دوره پهلوی است و در گناباد، پشت دانشگاه علوم پزشکی گناباد واقع شده است. این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۵۸۱ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. این خانه به حاج محمد حسن خانیکی تعلق داشته که از بزرگان و معاریف منطقه گناباد بوده است.
منزل اعتمادنیا مربوط به اوایل دوره پهلوی است و در بیرجند، خیابان شهدا، کوچه حسینی، پلاک ۲۰ واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۶۶۵ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
خانه جری کولاک ومحوطه اطراف آن مربوط به اوایل دوره پهلوی است و در جزیره هرمز، نزدیک اسکله جدید واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۵۹۸ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
منزل جمشیدی مربوط به اوایل دوره پهلوی است و در شیراز، خیابان وصال، کوچه حمام برلیان واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۶۷۶ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
منزل جوکار مربوط به اوایل دوره پهلوی است و در شیراز، محله تاریخی اسحق بیگ، ابتدای کوچه نصیر نظام واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۶۷۷ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
دارالشفاء دلویی (قدمگاه علی) مربوط به سدهٔ ۱۳ ه.ق است و در شهرستان گناباد، روستای دلویی واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۶۶۷ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
مجموعه فتح‌آباد مربوط به سدهٔ ۴ ه‍.ق است و در شهرستان فیروزآباد، بخش مرکزی، روستای فتح‌آباد واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۵۱۰ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
امامزاده حقانی مربوط به سدهٔ ۸ ه.ق است و در کلاردشت، داخل شهر واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۶۷۰ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
تل گاوی مربوط به سده‌های اولیه دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در شهرستان فیروزآباد، بخش میمند، روستای چنار سوخته واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۵۰۹ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
تل اشرفی مربوط به سده‌های اولیه دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در شهرستان فیروزآباد، سمت چپ زمینهای زراعی قطب آباد واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۵۱۱ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
تپه تل تل مربوط به سده‌های اولیه دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در شهرستان گناوه، روستای شول واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۵۴۶ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
تم بی بی لچک مربوط به سده‌های میانه دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در شهرستان جیرفت، بخش مرکزی، روستای فردوس واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۵۸۳ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است.
منزل یزدان شناس مربوط به دوره معاصر است و در ایرانشهر، ضلع شمالی خیابان امام خمینی (ره) واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۵۹۵ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
تپه قلعه پنجم مربوط به هزاره ۱- دوره ساسانیان - دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در شهرستان دامغان، بخش مرکزی، روستای کلاته واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۶۳۷ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
تم میان ده مربوط به هزاره اول قبل از میلاد است و در شهرستان جیرفت، بخش مرکزی، روستای میان ده واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۵۸۲ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
تم مختار آباد مربوط به هزاره اول قبل از میلاد است و در شهرستان جیرفت، بخش عنبرآباد، روستای مختار آباد واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۵۸۴ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
تپه خضر آباد مربوط به هزاره اول قبل از میلاد است و در شهرستان جیرفت، بخش عنبرآباد، روستای خضر آباد واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۵۸۷ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
تم اکبر آباد مربوط به هزاره اول قبل از میلاد است و در شهرستان جیرفت، بخش عنبرآباد، روستای اکبر آباد واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۵۹۳ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
تم حسین‌آباد مربوط به هزاره اول قبل از میلاد است و در شهرستان جیرفت، بخش عنبر آباد، روستای حسین‌آباد واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۵۹۴ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
تپه تو رودبار مربوط به هزاره اول قبل از میلاد است و در شهرستان دامغان، بخش مرکزی، روستای چهارده واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۶۳۹ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
تپه حلی کبرک مربوط به هزاره اول قبل از میلاد است و در شهرستان سمنان، بخش مهدیشهر، روستای فولاد محله واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۶۴۱ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
تپه اشترگردن مربوط به هزاره اول قبل از میلاد است و در شهرستان مهدیشهر، روستای رودبارک واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۶۴۲ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
تپه رباط مربوط به هزاره اول پیش از میلاد است و در شهرستان مهدیشهر، روستای فولاد محله واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۶۴۳ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است.
تپه گندل تول مربوط به هزاره اول قبل از میلاد است و در شهرستان مهدی‌شهر، روستای فولاد محله واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۶۴۵ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
محوطه تینت بند مربوط به هزاره اول قبل از میلاد است و در شهرستان سمنان، بخش مهدیشهر، روستای رودبارک واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۶۴۶ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
تپه کورمیش مربوط به هزاره اول قبل از میلاد است و در شهرستان مهدی‌شهر، روستای فولادمحله واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۶۴۷ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
تپه گندل آباد مربوط به هزاره اول قبل از میلاد است و در شهرستان مهدیشهر، روستای فولاد محله واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۶۴۸ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
گنج تپه کنزنو مربوط به هزاره اول قبل از میلاد است و در شهرستان مهدیشهر، روستای فولاد محله واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۶۴۹ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
تپه اسپی قلعه بن مربوط به هزاره اول قبل از میلاد است و در شهرستان مهدیشهر، دهستان پشتکوه و روستای فولاد محله واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۶۵۰ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
تپه سعد آباد شماره ۲ مربوط به هزاره اول قبل از میلاد است و در شهرستان گرمسار، بخش مرکزی، روستای سعد آباد واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۶۵۳ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
محوطه شمشیر گاه مربوط به هزاره اول تا دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در شهرستان قم، خور آبار واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۶۳۰ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
قبرستان دلی شب لیز مربوط به هزاره اول قم است و در شهرستان دنا، بخش یاتاوه، روستای شب لیز واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۵۶۶ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
تپه چی چی خوار مربوط به هزاره دوم و۱ قبل از میلاد است و در شهرستان سقز، روستای چی چی خوار واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۶۶۹ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
تپه گردن تل در شهرستان بویراحمد، روستای سالار عزیزی واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۵۵۲ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
تپه مورد راز در شهرستان بویراحمد، بخش مرکزی، روستای موردراز واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۵۵۴ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
تپه قبرستان کاکان در شهرستان بویراحمد، روستای عباسعلی خان واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۵۶۵ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
قلعه تپه امیران دشت در شهرستان دامغان، روستای چهادره واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۶۴۰ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. این قلعه بر روی تپه ای نسبتا مرتفع قراردارد.
تپه قلعه زرین کفش در شهرستان دلیجان، دهستان جوشق، روستای بهار اردهال واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۶۱۱ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
تپه قلعه چه شماره یک در شهرستان دنا، بخش یاتاوه، روستای تمنک واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۵۵۵ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
تل گوری پا مربوط به دوران پیش از تاریخ ایران باستان است و در شهرستان بهبهان، ۳ کیلومتری جاده بهبهان به اهواز واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۷۵۲ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
تپه توره ریز تنگ پری مربوط به دوران پیش از تاریخ ایران باستان است و در شهرستان دلفان، بخش کاکاوند، روستای تنگ پری سفلی واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۷۷۸ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
تپه نام چیا مربوط به دوران پیش از تاریخ ایران باستان است و در شهرستان دلفان، بخش کاکاوند، روستای خوشنام واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۷۸۰ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
تپه مراد اّباد نورعلی مربوط به دوران پیش از تاریخ ایران باستان است و در شهرستان دلفان، بخش مرکزی، روستای مراد اّباد واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۷۸۱ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
تپه حمزه کندی مربوط به دوران پیش از تاریخ ایران باستان است و در شهرستان سلماس، روستای حمزه کندی واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۷۸۴ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
تپه مؤمن زمین مربوط به دوران پیش از تاریخ ایران باستان است و در شهرستان نورآباد، روستای حاج اصغر واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۷۴۶ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
تپه قبرستان حقنظر وردان مربوط به دوران پیش از تاریخ ایران باستان - دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در شهرستان سلماس، روستای وردان واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۷۸۳ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
تپه کیدان چغا کویری مربوط به دوران پیش از تاریخ ایران باستان تا دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در شهرستان بروجرد، روستای کیدان واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۷۶۷ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
تپه سیکوند مربوط به دوران پیش از تاریخ ایران باستان تا دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در شهرستان دلفان، بخش مرکزی، روستای سیکوند وچواری واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۷۷۹ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
چغا چمن مربوط به دوران پیش از تاریخ ایران باستان تا دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در شهرستان نورآباد، جنوب شهرک امام و جنوب گذر آب فصلی واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۷۴۷ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
تل ساریاتن مربوط به دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در شهرستان‌آباده، کیلومتری بعد از دو راهی سمیرم، کنار پل ساریاتن واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۷۱۲ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
قبر موسوم به شاپور مربوط به دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در دهدشت، خیابان پارک جنگلی، بر روی سطح تپه غربی شهر قدیم واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۷۴۱ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
تپه‌های قلعه کهنه و گودموردی مربوط به دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در فسا، روبروی دانشگاه آزاد، مجاور باغ حسین جوکار واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۷۳۳ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است.
تپه قلعه گبری مربوط به دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در آباده، شهر بهمن به طرف صغاد واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۷۱۱ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است.
تپه کریم آباد مربوط به دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در آباده، شهر بهمن به طرف غرب، کنار مزرعه کریم آباد واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۷۱۰ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
تل قلعه ارون مربوط به دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در آباده، شهر بهمن، جاده بهمن به سمیرم واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۷۱۳ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است.
قلعه دوقلک یا دوقله (قلعه گل یک) مربوط به دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در آباده، شمال شرقی شهر واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۷۰۹ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است.
تپه شماره ۴ فیروز آباد (گلیله) مربوط به دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در شهرستان الیگودرز، روستای فیروز آباد واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۷۴۸ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
تپه شیرین چغا مربوط به دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در شهرستان بروجرد، بخش مرکزی، روستای شیروان واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۷۶۴ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
مجموعه تپه‌های حاجی‌آباد مربوط به دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در شهرستان بروجرد، بخش مرکزی، روستای حاجی‌آباد واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۷۶۵ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
تپه چغا ماندنی مربوط به دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در شهرستان بروجرد، بخش مرکزی، روستای عربان واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۷۶۶ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
تپه کل خرابه مربوط به دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در شهرستان بروجرد، روستای میدان تپه کل خرابه واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۷۶۹ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
تپه سین آباد مربوط به دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در شهرستان بروجرد، بخش مرکزی، روستای سین آباد واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۷۷۰ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
تپه گنجینه مربوط به دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در شهرستان بروجرد، بخش مرکزی، روستای کیوره واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۷۷۱ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
تپه ولی آباد کوله مرز مربوط به دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در شهرستان دلفان، بخش مرکزی، روستای ولی آباد کوله مرز واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۷۷۷ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
بقایای تپه پشت جوی حسن ۳ مربوط به دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در شهرستان شوشتر، ۲۰۰ متری شرق مهدی‌آباد واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۷۴۹ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
تپه صدرات چای (و) مربوط به دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در شهرستان شوشتر، روستای عله واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۷۵۰ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
محوطه نگینی غربی و شرقی مربوط به دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در شهرستان شوشتر، روستای نقیشات واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۷۵۱ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
بقایای قلعه گبری تنگ چکاب خرامه مربوط به دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در شهرستان شیراز، خرامه، تنگ چکاب واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۷۲۴ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
تپه دزد مربوط به دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در شهرستان شیراز، ۴۵ کجاده شیرازبه خرامه، جنب امامزاده هاشم واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۷۲۲ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
تل صادق آباد مربوط به دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در شهرستان فسا، دهستان میان جنگل، روستای مقابری واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۷۳۰ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
قبرستان بابا نجم مربوط به دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در شهرستان فیروزآباد، بخش مرکزی، روستای بابانجم واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۷۳۵ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
آسیاب تاریخی شهر قیر مربوط به دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در شهرستان قیروکارزین، ورودی شهر از طرف فیروزآباد واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۷۳۷ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
تل خاکی مربوط به دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در شهرستان نی‌ریز، روستای باقرآباد واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۷۲۰ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
تل نور آباد مربوط به دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در شهرستان نیریز، بخش پشتکوه نی ریز، بین اراضی منابع طبیعی واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۷۱۸ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
تل مهره‌ای مربوط به دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در شهرستان نیریز، روستای ده چاه واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۷۱۹ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
خانه میرزا صارم اصلانی مربوط به دوره پهلوی است و در همدان، خیابان میرزاده عشقی، محله چرچره واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۷۶۲ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
مسجد شیدان مربوط به دوره تیموریان - دوره صفوی است و در شهرستان بوانات، روستای شیدان واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۷۲۱ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
کافر تپه مربوط به دوره ساسانیان است و در شهرستان بندر گز، روستای کهنه کلباد واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۷۵۶ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
دیوار تمیشه مربوط به دوره ساسانیان است و در شهرستان کردکوی، روستای سرکلاته خرابشهر واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۷۵۵ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
قلعه بانصران مربوط به دوره ساسانیان - دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در شهرستان کردکوی، روستای سرکلاته واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۷۵۳ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
محوطه موزی لاپه مربوط به دوره ساسانیان - دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در شهرستان کردکوی، روستای سرکلاته واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۷۵۷ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
میل مزرعه نو کهک مربوط به دوره سلجوقی است و در شهرستان کهک، بخش مرکزی، مزرعه نو (کهک) واقع شده است. این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۴۷۷۴ به عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
میل صفرعلی مربوط به دوره سلجوقی است و در شهرستان قم، بخش مرکزی، روستای کاج واقع شده است. این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۴۷۷۵ به عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
میل بابک مربوط به دوره سلجوقی است و در شهرستان قم، بخش مرکزی، روستای کاج واقع شده است. این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۴۷۷۶ به عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
برج نگهبانی شهرد (خضرنبی) مربوط به دوره صفوی است و در دهدشت، بلوار خروجی، پشت پارک جنگلی واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۷۴۰ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
بازار منتهی به امامزاده جابر مربوط به دوره صفوی است و در دهدشت، خیابان امامزاده جابر، کوچه مسجدامام حسین، جنب امامزاده جابر واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۷۴۲ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
مسجد قوله مربوط به دوره صفوی است و در سنندج، بلوارکردستان، بالاتر از پل ملا ویسی واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۷۶۰ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
بقعه زینب خاتون و گورستان آن مربوط به دوره صفوی است و در کهک، جنوب بقعه زینب خاتون واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۷۴۴ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
کاروانسرای بابانجم مربوط به دوره صفوی است و در شهرستان فیروزآباد، بخش مرکزی، روستای بابانجم واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۷۳۴ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
امامزاده بابا نجم مربوط به دوره صفوی است و در شهرستان فیروزآباد، بخش مرکزی، روستای بابانجم واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۷۳۶ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
تاسیسات گازی آغار از میدان گازی آغار دالان در مجاورت این روستا میباشد
امامزاده شاه شوم : این بنای تاریخی مربوط به دوره صفوی است و در استان فارس شهرستان رستم بخش سورنا ، روستای نوگک واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۷۱۴ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
مجموعه بناهای روستای جمال کر مربوط به دوره صفوی است و در شهرستان ممسنی، بخش ماهورمیلانی، منطقه میشان واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۷۱۵ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
امامزاده شاه تسلیم مربوط به دوره صفوی است و در شهرستان ممسنی، بخش ماهورمیلاتی، روستای شاه تسلیم واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۷۱۷ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
بقعه سلطان محمود صرم مربوط به دوره صفوی - دوره قاجار است و در شهرستان قم، روستای صرم واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۷۷۳ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
یخچال نه پله مربوط به دوره قاجار است و در اورمیه، خیابان همافر، محله قدیمی نه پله واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۷۸۸ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
تکیه حاج محمد علی روغنی مربوط به دوره قاجار است و در بروجرد، شمال خیابان بلوار، ۴۵ متری شهرداری واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۷۶۸ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
ساختمان کلانتری (بازارآهنگران) مربوط به دوره قاجار است و در تهران، خیابان پانزده خرداد، کوچه بازارآهنگران، کوچه کلانتری واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۷۴۵ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
مسجد آقا لر مربوط به دوره قاجار است و در شیراز، خیابان بین الحرمین، بالاتر از مدرسه منصوریه واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۷۲۶ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. محراب ، ستون ها و حتی آجر کاری های این مسجد در نهایت سادگی بسیار چشم نواز هستند . از دیگر زیبایی های این مسجد میتوان به معماری و کاشی کاری های ورودی این مسجد اشاره کرد.
مسجد قدس مربوط به دوره قاجار است و در شیراز، خیابان احمدی، جنب شاهچراغ، ابتدای بین الحرمین واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۷۲۷ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
مسجد علمدار مربوط به دوره قاجار است و در شیراز، خیابان بین الحرمین، کوچه امامزاده پنج تن واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۷۲۹ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. مسجد علمدار یکی از مساجد قدیمی در دل کوچه پس کوچه‌های بافت تاریخی شیراز است و به عنوان یکی از مقاصد گردشگری مذهبی در بافت قدیم شیراز شناخته شده است.
آرامگاه دیزج تکیه مربوط به دوره قاجار است و در شهرستان ارومیه، روستای دیزج تکیه واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۷۸۹ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
گورستان ارامنه اخته‌خانه مربوط به دوره قاجار است و در شهرستان سلماس، روستای اخته‌خانه واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۷۸۶ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است.
این گورستان با وسعت ۸۰۰ مترمربع در یک کیلومتری روستای آخته خانهٔ شهرستان سلماس واقع شده‌است و قدمت آن به دورهٔ قاجاریه می‌رسد. در این قبرستان یک کلیسای تاریخی نیز وجود دارد که در فهرست آثار ملی به ثبت رسیده‌است. در محوطهٔ قبرستان سنگ قبرهایی از سنگ‌های سیاه آتشفشانی با نوشته‌هایی به خط ارمنی وجود دارد که تاریخ آنها اکثراً به اواخر قرن نوزدهم و اوایل قرن بیستم می‌رسد.
گورستان ارامنه مربوط به دوره قاجار است و در ۱۷ کیلومتری شهرستان سلماس، دهستان زولاچای، جنوب روستای ملحم واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۴۷۸۷ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.