moaminsharifi/fa-wiki-spell-checker huggingface dataset:
در دورهٔ قاجاریه کرون از توابع اصفهان به‌شمار می‌رفته، و شامل دو قسمت علیا و سفلی بوده که مساحتی حدود ۴ × ۱۲ فرسخ را دربر می‌گرفته‌است. آبادی‌های معروف کرون علیا دهق، علویجه و هُسنیجه بوده‌است؛ تیران و عسگران نیز از آبادی‌های معروف کرون سفلی به‌شمار می‌رفته‌است. در منابع دورهٔ قاجاریه نام‌این شهر، به صورت طهران، تیران و آهنگران نیز نوشته شده‌است.
در سال۱۳۷۶، شهرستان تیران و کرون به مرکزیت شهر تیران تشکیل شد که مشتمل بر دو بخش، چهار دهستان (رضوانیه، وَرْپُشت، کرون سفلا و کرون علیا) و شهر تیران بود. در خرداد ۱۳۷۹ عسگران تبدیل به شهر شد و به‌عنوان مرکز بخش کرون، در ترکیب شهرستان تیران و کرون درآمد.
میزبان گونه‌های مختلفی از حیات وحش، شامل قوچ‌ومیش، پستانداران دیگری از قبیل آهو، کل و بز، پلنگ، گربهٔ وحشی، گرگ، روباه، کفتار، شغال، خرگوش، جوجه‌تیغی، تشی و نیز خزندگانی نظیر مار، مارمولک، بزمجه، لاک‌پشت و پرندگانی شکاری مانند عقاب طلایی، شاهین، بالابان، بحری، کرکس، قرقی و پرندگان دیگری از جمله کبک، تیهو، کوکر، باقرقره و کبوتر است. این زیستگاه، از قدیمی‌ترین ایام، محل تفرجگاه پادشاهان بوده‌است و به همین مناسبت است که بعضی از آنان مانند شاه عباس یکم و مسعود میرزا ظل‌السلطان در این منطقه قصرهایی را ساخته که یکی از قصرها و پارک‌ها متعلق به ظل‌السلطان است که در این ناحیه، شکل یک دهکده را به خود گرفته‌است. این عمارت و باغ از آثار تاریخی دوران حکومت مسعود میرزا است.
دائرةالمعارف بزرگ اسلامی
رزوه شهری از توابع بخش مرکزی شهرستان چادگان در استان اصفهان ایران واقع شده‌ است.
این شهر در شش کیلومتری شهر چادگان، مرکز شهرستان و بیست و پنج کیلومتری شهر داران مرکز شهرستان فریدن واقع شده است.
رزوه در منطقه‌ای پایکوهی واقع و دارای آب و هوای معتدل و خشک است. رشته کوه دالان کوه در هفت کیلومتری شمال و شمال شرقی آن قرار دارد
جمعیت آن در سال ۱۳۹۰ برابر ۴۵۳۶ نفر گزارش شده‌است.
مردم این شهر ترک هستند و‌ به زبان ترکی صحبت میکنند.
رزوه در سال ۱۳۷۷ به جرگهٔ شهرهای ایران پیوست. این شهر به سه بخش محله امامزاده، مرکز شهر و محله قلعه بالا تقسیم می‌شود. این سه محله توسط پلی که بر روی رودخانهٔ فصلی رزوه احداث گردیده با یکدیگر ارتباط دارند.
این شهر بهترین نقطه برای کشت سیب زمینی در استان اصفهان به دلیل کم نشاسته بودن و ماندگاری زیاد می‌باشد. از ویژگی‌های این شهر دارا بودن آب شیرین دارای املاح معدنی است. در سال 1369 حاج حبیب صالحی رزوه سه روش نوین کشت سیب زمینی در سطح کشوری ارائه داد که برای اولین بار جایزه سالانه ی کشت سیب زمینی به کشاورزی از رزوه تعلق گرفت
از اماکن زیارتی شهر رزوه امامزاده عبدالله ابن زید حسنی است که پدر شاه عبدالعظیم شهرری می‌باشد. این شهر در منطقهٔ فریدن به علت وجود امامزاده عبدالله زید حسنی به شهر مذهبی معروف شده‌است.
شهرستان خمینی‌شهر یکی از شهرستانهای استان اصفهان است. مرکز این شهرستان شهر خمینی‌شهر است. کوشک و اصغرآباد و درچه از دیگر شهرهای آن هستند. این شهرستان در سال ۱۳۹۵ طبق سرشماری ۳۶۹،۷۲۷ نفر بوده است.
این شهرستان از شرق به شهر اصفهان از شمال به شهرستان شاهین‌شهر و میمه از جنوب به شهرستان فلاورجان و از غرب به شهرستان نجف‌آباد محدود می‌شود.
شهرستان خمینی‌شهر دارای ۱ بخش، ۳ دهستان و ۴ شهر به شرح زیر است:
براساس سرشماری عمومی نفوس و مسکن در سال ۱۳۹۵، جمعیت شهرستان خمینی‌شهر برابر با ۳۶۹٬۷00 نفر بوده‌است.
شهرستان خوانسار یکی از شهرستان‌های استان اصفهان است. مرکز این شهرستان، شهر خوانسار است.
پیشینه آبادی و زندگی در محدوده شهرستان خوانسار به پیش از اسلام میرسد. وجود آتشکده و غار هیکل ، اسامی باستانی تعداد قابل توجهی از روستاهای این منطقه ، وجود زبان و گویش مستقل خوانساری که از گویش های پارسی میانه مربوط به دوران ساسانیان است و وجود سکنه یهودی تا دهه ۱۳۵۰ در قدیمیترین نقاط شهری خوانسار (محله شهرک ) نشان دهنده تاریخ کهن این منطقه میباشد.
این شهرستان در شمال غرب استان اصفهان واقع و از سمت شمال به شهرستان گلپایگان، از سمت شرق به شهرستان نجف‌آباد و از جنوب و غرب به شهرستان فریدن و شهرستان بوئین میاندشت محدود می‌باشد. شهر خوانسار در موقعیت جغرافیایی ۳۳درجه و ۱۳ دقیقه عرض شمالی و ۵۰درجه و ۱۹دقیقه طول شرقی قرار دارد. فاصله مرکز این شهرستان از مرکز استان ۱۵۵کیلومتر و از پایتخت کشور تهران ۳۸۰ کیلومتر می‌باشد. بیشینه دمای این شهرستان در طول سال ۳۶٫۵ و کمینه آن ۱۲٫۵- می‌باشد. مساحت حوزه استحفاظی شهرستان خوانسار ۹۵۷۸۰ هکتار می‌باشد و مساحت محدوده و حریم شهر به ترتیب ۱۲۲۳ و ۶۸۸۹ هکتار می‌باشد.
به استناد نقشه‌های ۱:۲۵۰۰۰ سازمان نقشه‌برداری کشور حداقل ارتفاع شهرستان ۱۹۷۹ متر و حداکثر ارتفاع آن ۳۴۴۶ متر از سطح دریاهای آزاد است.و از این جهت جز ده شهر مرتفع ایران به حساب می آید.
این شهرستان در حال حاضر داراید ۳۳ هزار نفر جمعیت دارد،عمده جمعیت شهرستان فارسی زبان به گویش خوانساری می باشند.
و در برخی از روستاها مردم به گویش های لری و ترکی تکلم می کنند.
شهرستان خوانسار دارای ۱ بخش، ۳ دهستان و ۲ شهر به شرح زیر است:
یوسف بخشی خوانساری شاعر خوش قریحه خوانساری که در سال 1298 در ارسور خوانسار به دنیا آمد. وی  شاعری آزاده، متواضع و فروتن بود. در سال 1334 دفتری به نام "ترانه خوانسار" از آثار او منتشر شد. هم چنین کتاب "تذکره شعرای خوانسار" از وی منتشر شده که فعلا نایاب است. وی با شادروان شهاب الدین لاهوتی گلپایگانی مشاعره ای داشته که در دو جلد به نام "خرس و خر  یا مشاعره دو شاعر" به چاپ رسیده است. یوسف بخشی مدتی در انجمن ادبی صایب عضویت داشت و در نشریه ان آثاری از وی به چاپ رسیده است. بخشی تحقیقات وسیعی در مورد زبان، فرهنگ و آداب و رسوم خوانسار انجام داده و نتایج آن تحقیقات را در چندین کتاب به چاپ رسانده است. بخشی در 19 فروردین 1359 درگذشت.
محمدجواد ظریف وزیر پیشین امور خارجه در دولت یازدهم و دوازدهم، علی‌اکبر محرابیان وزیر صنعت معدن و تجارت در دولت دهم و وزیر فعلی نیروی دولت سیزدهم مهدی غضنفری مدیرعامل صندوق توسعه ملی و وزیر پیشین صنعت، معدن و تجارت در دولت دهم تعدادی از مشاهیر سیاسی شهرستان خوانسار می‌باشند.
خوانسار دارای ۵۰ اثر تاریخی است که ۲۳ اثر آن ثبت ملی شده‌است.
این تپه واقع در روستای رحمت‌آباد در ۳۵ کیلومتری شمال شرق شهرستان خوانسار قرار دارد که مربوط به دوره آریایی‌ها و قدمتی حدود ۸هزار سال است. این تپه تاریخی به دلیل زندگی اقوام پیشین در غارهایی که در دل این تپه تاریخی کنده شده شهرت دارد. در زیر این تپه تاریخی اغلب غارها که محل زندگی انسان بوده به هم وصل است و هنوز آثاری از درب‌های سنگی و … در این تپه موجود است.
براساس سرشماری عمومی نفوس و مسکن در سال ۱۳۹۵، جمعیت شهرستان خوانسار برابر با ۳۳٬۰۴۹ نفر بوده‌است.
عملیات اُپرا که با نام عملیات بابِل نیز شناخته می‌شود،Amos Perlmutter, Michael I. Handel, Uri Bar-Joseph. Two Minutes over Baghdad. Routledge (2nd ed.), 2008. p. 120. نام عملیاتی نظامی است که در ۱۷ خرداد ۱۳۶۰ خورشیدی برابر با ۷ ژوئن ۱۹۸۱ میلادی و در جریان جنگ ایران و عراق، توسط نیروی هوایی اسرائیل علیه تأسیسات اتمی عراق به نام اوسیراک صورت گرفت.
عملیات توسط ۸ فروند جنگنده اف-16 و حدود 9 ماه پس از حمله نیروی هوایی ارتش جمهوری اسلامی ایران به نیروگاه اوسیراک و تعمیر آن توسط کارشناسان فرانسوی در عملیات شمشیر سوزان انجام شد.
در اواخر دههٔ ۱۹۷۰ عراق یک رآکتور هسته‌ای «کلاس ازیریس» را از فرانسه خریداری کرد. اطلاعات نظامی اسرائیل اینگونه تصور نمود که این کار با هدف تولید پلوتونیوم برای پیشبرد برنامهٔ سلاح‌های هسته‌ای عراق بوده‌است.
همچنین اطلاعات نظامی اسرائیل باور داشت تابستان سال ۱۹۸۱ آخرین فرصت برای نابودی رآکتورها پیش از بارگیری سوخت هسته‌ای است.
طراح حمله هوایی موفقیت‌آمیز اسرائیل که باعث تخریب ۱۰۰ درصدی نیروگاه اتمی شد. ژنرال ابیعام صلع نام داشت.«ملاقات محرمانه اولمرت با طراح حمله به رآکتور اتمی عراق» ("رادیو فردا")
نام بسیاری از خلبانان نیروی هوایی اسرائیل که در عملیات اپرا شرکت داشتند تا سال‌ها منتشر نشد، اما پس از گذشت دو دهه از انجام آن، نام برخی از خلبانان و طراحان آن منتشر شد که از آن‌جمله می‌توان به ژنرال دان حالوتس (خلبان ایرانی الاصل نیروی هوایی اسرائیل) و ایلان رامون نخستین فضانورد اسرائیلی که در حادثه انفجار فضاپیمای کلمبیا کشته شد، اشاره کرد. وی بعدها رئیس ستاد کل نیروهای دفاعی اسرائیل شد.
بر طبق برخی اسناد مبهم، اسرائیل در این عملیات از نقشه، عکس‌ها و اطلاعاتی بهره برد که توسط ایران به آنها داده شده بود.نشریه Sunday Telegraph چاپ لندن. شماره ۱۴ ژوئن ۱۹۸۱ میلادی همچنین هواپیماهای اسرائیلی می‌توانستند برای حمله از حریم هوایی ایران نیز استفاده کنند. حتی بگفته آری بن مناشه ، مقامات اسرائیلی و فرستاده آیت‌الله خمینی یک ماه قبل از این عملیات در پاریس جهت تبادل نظر و اطلاعات محرمانه با یکدیگر دیدار کردند که در آن حتی موافقت شد که در صورت بروز مشکل فنی در حین اجرای این عملیات، بمب افکن‌های اسرائیلی به‌طور مخفیانه در پایگاهی در تبریز فرود اضطراری آیند.کتاب October Surprise نوشته گری سیک. انتشارات Three Rivers Press. سال ۱۹۹۲ میلادی. ص۲۰۷
بنیامین نتانیاهو نخست‌ وزیر اسرائیل در سال ۲۰۲۱ گفت حمله به اوسیراک به اندازه‌ای مخفی بوده که اسرائیل متحد اصلی خود آمریکا را نیز در جریان نگذاشت.
افراد شرکت کننده در این عملیات عبارت بودند از:
پارلمان عراق در سال ۱۳۹۵ اعلام کرد که قصد شکایت از اسرائیل برای حمله به این مرکز و دریافت غرامت را دارد.https://www.isna.ir/news/95031715477/بغداد-از-اسرائیل-به-خاطر-بمباران-تاسیسات-هسته-ای-عراق-شکایت-می-کندhttps://www.iraq-businessnews.com/2016/06/19/iraq-to-sue-israel-for-destroying-nuclear-reactor/
الحرب النوویة: مَن یهدد مَن ..؟
شهرستان مبارکه یکی از شهرستان‌های استان اصفهان است. مرکز این شهرستان، شهر مبارکه است
شهرستان مبارکه از شمال با شهرستان فلاورجان ، از شمال شرقی با شهرستان اصفهان ، از شرق با شهرستان دهاقان ، از غرب با شهرستان لنجان و از جنوب با شهرستان بروجن استان چهارمحال و بختیاری همسایه است.
شهرستان مبارکه دارای ۲ بخش، ۵ دهستان و ۷ شهر به شرح زیر است:
براساس سرشماری عمومی نفوس و مسکن در سال ۱۳۹۵، جمعیت شهرستان مبارکه برابر با ۱۵۰٬۴۱۱ نفر بوده‌است.
شهرستان مشهد یکی از شهرستان‌های استان خراسان رضوی در شمال شرقی ایران است. مرکز این شهرستان کلانشهر مشهد است. این شهرستان در تاریخ ۱۳۱۶ در دومین قانون تقسیمات کشوری ایران ایجاد گردید.
بر اساس سرشماری عمومی نفوس و مسکن در سال ۱۳۹۵، جمعیت این شهرستان بالغ بر ۳٬۳۷۲٬۰۰۰ نفر بوده که از این تعداد، ۳٬۰۱۲٬۰۰۰ نفر در شهر مشهد ساکن بوده‌اند. دو شهر جدید (نوین شهر) گلبهار و بینالود برای اسکان سرریز جمعیت مشهد ساخته شده‌است. تغییرات جمعیت شهرستان مشهد در دهه‌های اخیر در جدول زیر دیده می‌شود.
شهرستان مشهد در سال ۱۳۱۶ تأسیس شده‌است. این شهرستان از غرب با شهرستان چناران و شهرستان گلبهار و شهرستان طرقبه شاندیز و شهرستان زبرخان و از شمال با شهرستان کلات و شهرستان درگز از شرق با شهرستان سرخس و شهرستان صالح‌آباد و از جنوب غربی با شهرستان تربت جام و از جنوب با شهرستان فریمان و شهرستان تربت حیدریه همسایه است. مشهد در سال ۱۳۶۹ دارای پنج بخش مرکزی، احمدآباد، کلات، طرقبه و فریمان بود. در سال ۱۳۷۰، بخش رضویهٔ شهرستان مشهد تأسیس شد. بخش فریمان در سال ۱۳۷۲، بخش کلات در سال ۱۳۸۱ و بخش طرقبه در سال ۱۳۸۶ از شهرستان مشهد جدا شدند و به شهرستان ارتقا یافتند. در حال حاضر، شهرستان مشهد دارای سه بخش، یازده دهستان و سه شهر است:
شهر: مشهد
شهرها: ملک‌آباد، بینالود
شهر: رضویه
بزرگ‌ترین مرکز جذب گردشگر در شهرستان مشهد، حرم امام رضا در شهر مشهد است. افزون بر مراکز تفریحی مشهد، جاذبه‌های تاریخی و طبیعی گوناگونی در شهرستان مشهد وجود دارند. بخشی از این جاذبه‌ها شامل مکان‌های زیر هستند:
ناصر دیوان خان کازرونی معروف به ناصرلشکر (زادهٔ دی ماه ۱۲۵۳ در کازرون - درگذشت ۹ اردیبهشت ۱۳۲۱ در کازرون) با قومیت و نسب پارس رهبر قیام مردم کازرون علیه استعمارگران انگلیسی بود که همراه با سردار عشایر صولت‌الدوله قشقایی در جنگ اول جهانی علیه انگلیسی‌ها جنگید.
وی در ۳ دی ۱۲۵۳ در شهرستان کازرون از پدری به نام حسنعلی متولد گردید، پدر و اجداد وی به‌ طور موروثی به سمت کلانتری کازرون منصوب می‌شدند. دوران جوانی ناصر دیوان مصادف با رقابت‌های سیاسی و اقتصادی بنیان برانداز قدرت‌های بزرگ آن زمان یعنی روس و انگلستان در کشور ما بود، روح حساس و سر پرشور ناصر دیوان در چنین هنگامه‌ای، حیات را برای خود ننگ می‌دانست و نمی‌توانست به آسانی شاهد نابودی کشور خود به دست استعمار باشد، در چنین زمانی ناصر دیوان همراه با کازرونی‌‌ها قیام نمود، جهادی که هدفش جز مبارزه با استعمار و مقابله با ظلم و ستم بیگانگان نبود.
در دوران جنگ اول جهانی«آلمانی‌ها که نیرویی در خاورمیانه نداشتند، دست به بازی زیرکانه‌ای زدند. هدف آنان این بود که مسلمانان هند و افغانستان و ایران را به جانبداری از برادران مسلمان ترک خود برانگیزند و حضور متفقین را متزلزل سازند و بعد انگلیسیها را مجبور کنند تا سپاهیانی از اروپا برای سرکوبی شورش‌ها به این منطقه بیاورند. بریتانیا چه در زمان جنگ و چه بعد از جنگ درباره دامنه عملیات آلمان در ایران بسیار مبالغه می‌کرد تا بتواند نقشه‌ای بعد از جنگ خود را در این ناحیه توجیه کند. در واقع آلمانی‌ها با استفاده زیرکانه از عشایر، دردسرهایی برای انگلیسی‌ها در جنوب ایران و حتی در مناطق نفتی جنوب غربی ایجاد کردند.»سیروس غنی، ایران برآمدن رضاخان برافتادن قاجار و نقش انگلیسی‌ها، ترجمه حسن کامشاد، تهران، انتشارات نیلوفر، چاپ نهم، 1400.ص31.
مهم‌ترین انگیزه مبارزات ناصر دیوان، میهن‌پرستی و دفاع از خاک میهن، و نیز اهداف دینی مذهبی بود. نخست رهبری خردمندانه ناصردیوان کازرونی و سپس فتاوی علما و مراجع آن زمان نظیر آیت‌الله شیرازی، آیت‌الله کاشانی و روحانیون متنفذ محلی نظیر آیت‌الله موسی لاری، حاج شیخ جعفر محلاتی و حاج شیخ محمد حسین مجتهد برازجانی از جمله عنصر مهم در شکل‌گیری حرکتی بود که مردم کازرون را در جبهه‌ای متحد و متشکل از پیر و جوان در مقابل هجوم استعمارگران قرار داد
گفته‌ها و سخنرانی‌ها و نامه‌های هر کس نشان دهنده طرز تفکر و روحیه اندیشه، جهان بینی و ایمان یک شخص می‌باشد. از این جهت برای شناخت بیشتر ناصر دیوان این مرد ایمان و عمل نگاهی هم به سخنان او می‌کنیم که از او بیادگار مانده‌است: «ما به موجب تعالیم اسلامی باید با قوای کفر جهاد کرده از تسلط ملحدین به مردم مسلمان جلوگیری به عمل آوریم.» «من هدفی جز استقلال و عظمت وطن ندارم و با هر کس که با ایران دشمن باشد و در جهت مخالفت مصالح ما گام بردارد مبارزه خواهیم کرد.» «ما که تا جان در بدن داریم جانبازی خواهیم کرد و با دشمنان ایران انبازی نخواهیم جست.» «من به پشتیبانی شما [مردم کازرون] با دولت مقتدر بیگانه [انگلیس] وارد جنگ شده‌ام زیرا می‌دانم شما همه شجاعت پیشه و وطن دوست هیچوقت راضی نیستید که پای اجنبی در شهر شما باز شود.»
ناصر دیوان مردی بزرگ بود با خصلت‌های انسانی و مردم دوستی، بنا به گفته نزدیکان او، وی ماهانه برای فقرا و بیچارگان مقداری غذا و آذوقه و هم‌چنین پول مقرری تعیین کرده بود و در اواخر هر ماه فقراء و بیچارگان و بینوایان شهر در کنار خانه او جمع می‌شدند. خانه وی همیشه بر روی عموم باز بود و بدین جهت هر انسان نیازمندی را به سوی خود جذب می‌کرد، بخشودگی، فداکاری، احترام به کودکان، ایجاد آثار خیریه از خصوصیات دیگر وی می‌توان نام برد. دینداری و ایمان به خدا از خصوصیات بارز ناصر دیوان بود و در تمام جهادهای خود نظر به فتوای جهاد مراجع عالیقدر از جمله عبد الحسین لاری و علمای اعلام کازرون داشت. دوستی اهل بیت و پرداختن به آن‌ها و فنا شدن در ولایت آن‌ها از نکات بارز زندگی این مرد به‌شمار می‌آید. وی همان‌طور که در حفظ استقلال و عظمت وطن بی‌نظیر بود در برپایی شعائر اسلامی (از جمله مراسم تاسوعا، عاشورا، تعزیه) نیز معروف بود و نسبت به ادای فرایض مذهبی حرص شدیدی داشت. از خصوصیات چشمگیر ناصر دیوان، فتوت، جوانمردی وفرزانگی است.
ناصر دیوان در اردیبهشت ماه ۱۳۲۱ سرانجام پس از سال‌ها تلاش و مبارزه علیه استعمارگران و متجاوزین درگذشت و در محلی بنام "شاه ارغوان" (شارغون، به زبان بومی) در کازرون بخاک سپرده شد.
عملیات پای چوبین (در عبری: מבצע רגל עץ) نام عملیات محرمانه‌ای بود که طی آن جنگنده‌های نیروی هوایی اسرائیل مقر مرکزی سازمان آزادی‌بخش فلسطین (ساف) در تونس را مورد حمله قرار دادند.
این عملیات بزرگ که در تاریخ ۱ اکتبر ۱۹۸۵ انجام گرفت، طولانی‌ترین مسیر یک عملیات هوایی برای جنگنده‌های اسرائیلی به مسافت ۲۳۰۰ کیلومتر بود. این مسیر که به‌وسیله ۸ جنگنده اف-۱۵ ایگل و ۸ جنگنده اف-۱۶ فایتینگ فالکن انجام گرفت که بارها مجبور به گرفتن بنزین بر روی هوا از تانکرهای یک بوئینگ ۷۰۷ متعلق به ارتش اسرائیل شدند.
عملیات پای چوبین با موفقیت نسبی همراه بود زیرا با وجود موفقیت نظامی در منهدم کردن مرکز سازمان آزادی‌بخش فلسطین و کشته شدن بیش از ۶۰ عضو سازمان آزادی‌بخش فلسطین در بمباران نیروی هوایی اسرائیل، یاسر عرفات و دستیاران ارشدش در آن هنگام در ساختمان حضور نداشتند و زنده ماندند.
در این عملیات هیچگونه خسارتی به جنگنده‌ها و خلبانان نیروی هوایی اسرائیل وارد نیامد و هدف عملیات نیز به‌طور کامل منهدم گردید.
بمباران ساختمان مرکزی سازمان آزادی‌بخش فلسطین در تونس دستمایه محکومیتهای بین‌الملی و انتقادات هم‌پیمانان اسرائیل از جمله ایالات متحده آمریکا شد.
کمپ دیوید ۲ به رشته مذاکرات صلح خاورمیانه در سال ۲۰۰۰ که در کمپ دیوید برگزار شد گفته می‌شود. طرفین این مذاکرات بیل کلینتون رییس جمهور وقت آمریکا، ایهود باراک نخست وزیر وقت اسرائیل و یاسر عرفات رئیس وقت تشکیلات خودگردان فلسطین بودند.این مذاکرات در نهایت با شکست مواجه شد.
پیمان کمپ دیوید
سید عباس (حسینی) مهری (زادهٔ ۱۲۹۴ - درگذشتهٔ ۲۶ بهمن ۱۳۶۶) نمایندهٔ سید روح‌الله خمینی در کویت و مؤسس بنیاد معارف اسلامی قم بود.
سید عباس مهری در سال ۱۲۹۴ خورشیدی مطابق با ۱۳۳۳ (قمری) در شهر مُهر واقع در جنوب فارس زاده‌شد. او دوران کودکی و نوجوانی را در زادگاهش با آموختن مراحل مقدماتی علوم دینی سپری نمود و خود را در سال‌های ۱۳۴۹/۱۳۵۰ قمری به حوزه علمیه نجف رسانید و شروع به فراگیری علوم همت گماشت. کتب، اعلامیه‌ها و فتاوی روح‌الله خمینی در کویت با نظارت مستقیم او چاپ و نشر و به‌طور رایگان در اختیار مردم قرار می‌گرفت.
وی بنا به درخواست مردم کویت راهی آنجا شد. او در کویت به تدریس و برگزاری مجالس وعظ و خطابه و اقامه نماز در مسجد شعبان می‌پرداخت.
پس از پیروزی انقلاب وی از سوی روح‌الله خمینی به امامت جمعه در کشور کویت منصوب شد. با آغاز جنگ ایران و عراق، در سال۱۳۶۰، وی از کویت اخراج و به کشور ایران بازگشت.
وی در ۲۶ بهمن ۱۳۶۶ در تهران در سن ۷۵ سالگی درگذشت و در حرم فاطمهٔ معصومه به خاک سپرده شد.
مسعود کیمیایی (زادهٔ ) فیلم‌ساز و نویسندهٔ ایرانی است. او از چهره‌های اصلی موج نوی سینمای ایران به‌شمار می‌رود. او را کارگردانی مؤلف و تأثیرگذار دانسته‌اند که در شکل‌گیری اقتصاد سینما در ایران نقشی مهم داشته‌است. کیمیایی همچنین معروف به استاد قهرمان‌سازی در سینمای ایران است. او با ساخت فیلم "قیصر" (۱۳۴۸) دو قطب هنری و تجاری سینما را پیوند داد و همراه چند فیلم‌ساز دیگر، آغازگر دوره‌ای بود که موج نو در سینمای ایران شناخته شد. اغلب آثار کیمیایی در ژانر اجتماعی-سیاسی است. او علاوه بر فعالیت‌های سینمایی، نوشتن رمان و شعر را نیز تجربه کرده‌است.
کیمیایی فیلم‌سازی را با برادران اخوان شروع کرد و با استودیوهای آریانا فیلم برای فیلم "قیصر" و سازمان سینمایی پیام برای فیلم "رضا موتوری" (۱۳۴۹) کارش را ادامه داد. سه فیلم "بلوچ"، "خاک" و "گوزن‌ها" را برای مهدی میثاقیه، تهیه‌کننده ایرانی، ساخت و فیلم روشنفکرانه‌اش "غزل" (۱۳۵۵) را هم برای تل فیلم ساخت و "داش آکل" (۱۳۵۰) را برای برادران رشیدیان.
کیمیایی در سال ۱۹۹۱ برای فیلم "دندان مار" نامزد جایزه خرس طلایی جشنواره فیلم برلین شد و جایزه ویژه هیئت داوران جشنواره فیلم برلین نیز به او رسید. همچنین در سال ۱۳۸۹ از جشنواره فیلم فجر برای فیلم "جرم" سیمرغ بلورین بهترین فیلم گرفت. در یک نظرسنجی که برای گزینش بهترین فیلم سینمای پیش از انقلاب ۱۳۵۷ ایران با رأی ۲۷ تن منتقد و نویسنده اجرا شد، "گوزن‌ها" با ۲۰ رأی بهترین فیلم سینمای پیش از انقلاب ایران شناخته شد. در رأی‌گیری دیگری از ۵۵ منتقد سینمایی ایرانی در سال ۱۳۸۱ نیز، فیلمِ "گوزنها" با ۱۷ رأی همراهِ "باشو، غریبه‌ی کوچک" کارِ بهرام بیضایی بهترین فیلم تاریخ سینمای ایران شناخته شد.
مسعود کیمیایی ۷ مرداد ۱۳۲۰ در خیابان چراغ‌برق یا چراغ‌گاز در کوچهٔ سراج‌الملک زاده شد. خانواده کیمیایی هنگامی که او سه سال داشت به خانه‌ای در کوچه سید ابراهیم در خیابان ری تهران نقل مکان کردند. پس از آن به ترتیب در کوچه دردار، آصف‌الدوله، سقاباشی، خیابان عین‌الدوله (خیابان ایران) و سرانجام در خیابان بهار ساکن شد. او دو خواهر و یک برادر دارد. از دبیرستان بدر، دیپلم متوسطه گرفت. پس از دبیرستان کم‌کم وارد محافل روشنفکری شد و همراه چند تن از دوستان علاقه‌مند، انتشارات طُرفه را بنیاد نهاد. از همان دوره به موسیقی هم علاقه‌مند شد و چند ساز مانند پیانو و گیتار را در حد غیرحرفه‌ای می‌نوازد. اما از هر چیز بیشتر به سینما علاقه داشت.
او تاکنون سه بار ازدواج کرده‌است. پس از طلاق از همسر اولش که دختری به نام «گیلدا» از او دارد، با گیتی پاشایی (آهنگساز و خواننده ازدواج ۱۳۷۴–۱۳۴۸) ازدواج کرد که حاصل آن پولاد کیمیایی بود و پس از آن با گوگوش، خواننده سرشناس (۱۳۸۲–۱۳۷۶) ازدواج کرد.
بهروز وثوقی، فرامرز قریبیان، نعمت حقیقی، اسفندیار منفردزاده و محمد تراب‌نیا چهره‌های اثرگذار بر روی آثار و فعالیت مسعود کیمیایی بودند.
مسعود کیمیایی فعالیت سینمایی را در سال ۱۳۴۵ با دستیاری ساموئل خاچیکیان در فیلم "خداحافظ تهران" آغاز کرد. کیمیایی تحصیلات کارگردانی ندارد و تمام آموخته‌های تکنیکی او از سینما به حضور در گروه دستیاران فیلم "قهرمانان" به کارگردانی ژان نگولسکو و دستیاری ساموئل خاچیکیان در فیلم "خداحافظ تهران" محدود می‌شود. او همچنین در پشت صحنهٔ نمایشی از بهرام بیضایی نیز کار کرده بود.
اولین فیلمش، "بیگانه بیا"، را در سال ۱۳۴۷ و با تِم جوان هوس‌باز و دختر فریب‌خورده در خانواده‌ای مرفه ساخت، که از ساختار مستحکمی برخوردار نبود و اقبال چندانی نیز نیافت. یک سال بعد "قیصر" وضع را تغییر می‌دهد. "قیصر" گرچه در نمایش اول خود در میان عامه مردم پسندیده نشد، اما در اکران دوم در فروش رکورد شکست. "قیصر" به یک نماد تبدیل، و داستانش هم به یک ژانر انتقام شخصی تبدیل شد.
اتفاقی که تا آن زمان در سینمای ایران کمتر رخ داده بود، اما کیمیایی با استفاده از فرمول‌های آشنای فیلم‌فارسی فیلمی غیرعادی ساخت که هم مخاطب را جذب کرد و هم به منتقدان نوید یک سینمای نوین داد. بدینسان، قهرمان فیلم با بازی بهروز وثوقی به مردم معرفی می‌شود که ریشه در تاریخ و جغرافیای ایران دارد و مُبَلّغ نوعی انتقام فردی است که به مذاق ایرانیان ناموس پرست آن سال‌ها خوشایند می‌نماید.
هچنین قیصر با دوری از تحرکات فیلم‌فارسی و با ساختاری نوین نگاه جدیدی را وارد سینمای آن دوره ایران کرد. این فیلم با موسیقی اسفندیار منفردزاده، تیتراژ عباس کیارستمی، میکس روبیک منصوری و بازی ناصر ملک مطیعی، جمشید مشایخی، بهروز وثوقی، پوری بنایی، ایران دفتری، غلامرضا سرکوب، بهمن مفید، شهرزاد و جلال پیشواییان در دو سال متوالی روی پرده سینماها رفت و به اثری ماندگار و قابل توجه در تمامی ادوار تبدیل شد. قیصر دارای دیالوگ‌های پر از واژه به زبان کوچه بازاری تهران اصیل بود. قیصر اولین فیلمی بود که برای آن موسیقی متن ساخته شد. تیتراژ درست و حسابی داشت و تولد قهرمانان مسعود کیمیایی بود. فیلم سینمایی قیصر در جشنواره‌های مختلفی مانند فوروم دزامایژ، سینما توپیا پاریس و موزه ماچیدا حضور داشت. کیمیایی در سال ساخت قیصر بیست و هشت سال سن داشت. ساخت قیصر دلیلی شد بر اینکه تا آخر همان سال، منتقدان سینما و فرهنگ سوژه‌ای داغ برای بحث، نقد و تحسین داشته باشند و ویژه‌نامه‌های متعددی به یمن اکران «قیصر» منتشر کنند و در شماره‌های متعدد عکس بازیگران فیلم را در صفحه اول خود قرار دهند و قیصر مورد توجه طیف وسیع از افراد متعدد جامعه از مردم عادی تا اندیشمندان قرار گرفت و قیصر را نماد، غیرت و هواخواهی، آغاز موج نو سینما، آغاز سینما مفهومی و پایان فیلم فارسی دانستند. علی شریعتی، ابراهیم گلستان، پرویز نوری، عباس کیارستمی، لیلی گلستان، داریوش مهرجویی، اصغر فرهادی و نجف دریابندری بارها از قیصر تمجید کرده‌اند.
در سال ۱۳۹۰ در نظرسنجی روزنامه بانی فیلم، قیصر از دید خوانندگان به عنوان تأثیرگذارترین فیلم سینمای ایران انتخاب شد.
داش‌آکل در سال ۱۳۵۰ چهارمین ساخته کیمیایی محسوب می‌شود. این فیلم بر اساس داستان داش آکل از کتاب سه قطره خون نوشته صادق هدایت ساخته‌شده‌است. اکثر منتقدان داش آکل را اقتباس قابل احترام و فیلم‌نامه و دیالوگ فیلم را قابل توجه دانستند. مشارکت قابل توجه کیمیایی و بهروز وثوقی فیلم را اثری با شخصیت پردازی درست، قهرمان داستان همراه می‌سازد. کیمیایی با هوشمندی توانست نوشته هدایت را به آن شکلی نمایشی و دراماتیک بدهد.
کیمیایی در ۱۳۵۲ خاک را بر اساس داستان «اوسنه بابا سبحان» نوشته محمود دولت‌آبادی را دستمایه کار خود قرار داد و بیشتر از آن که به متن اصلی وفادار باشد، سعی کرد نگاه سیاسی خود را در قالب داستانی ارباب و رعیتی به تصویر بکشد.
گوزن‌ها فیلم بعدی کیمیایی در سال ۱۳۵۴ با بازی بهروز وثوقی و فرامرز قریبیان ساخته می‌شود، که به زعم بسیاری بهترین فیلم کیمیایی است و دو تیپ مختلف از قهرمان را در کنار هم قرار می‌دهد که در نهایت مکمل شخصیت هم می‌شوند. به باور بسیاری، این فیلم به‌همراه قیصر مهم‌ترین آثار کیمیایی پیش از انقلاب را شامل می‌شوند.
با وجود اینکه فیلم گوزن‌ها در بسیاری از نظرسنجی‌های منتقدان داخلی به عنوان محبوب‌ترین فیلم تاریخ سینمای ایران معرفی شده‌است اما قهرمان آن یعنی سید نتوانست کاریزما و جذابیت قیصر را تداعی کند تا بهترین قهرمان فیلم‌های کیمیایی هنوز قیصر لقب گیرد. کیمیایی در قالب دو پرسوناژ سید و قدرت تمام دغدغه‌های اجتماعی و سیاسی خود را با زبانی جاندار، تکان دهنده و واقع گرایانه بیان کرد و همگان را به تحسین واداشت.
در رأی‌گیری از ۵۵ فیلم‌شناس ایرانی در سال ۱۳۸۱ گوزن‌ها همراهِ فیلم باشو، غریبه کوچک اثر بهرام بیضایی بهترین فیلم تاریخ سینمای ایران شناخته شده‌است. در گوزن‌ها شخصیت‌های داستان فیلم بسیار قوی ساخته می‌شوند. در همین سال پیچیده‌ترین مورد سانسور روی فیلم گوزن‌ها اعمال می‌شود و پس از نمایش در سومین جشنواره فیلم تهران یک سال توقیف می‌ماند و بعد هم با عوض کردن کامل داستان و فیلم‌برداری مجدد به آن اجازه نمایش داده شد.
غزل فیلم بعدی او با بازی محمدعلی فردین که اقتباسی از کتابی از نویسندهٔ معتبر خورخه لوئیس بورخس است، متفاوت‌ترین و عجیب‌ترین فیلم کارنامه وی از دیدگاه برخی از منتقدان لقب گرفت. وی برای این اثر از سوی برخی‌ها مورد تمجید قرار گرفت و مدال نقره جشنواره بین‌المللی فیلم مانهایم-هایدلبرگ را از آن خود نمود. کیمیایی پس از آن سفر سنگ را در سال ۱۳۵۶ ساخت که به‌نوعی جنبه‌ای پیشگویانه دربارهٔ انقلاب ایران به خود می‌گیرد. او برای این فیلم جایزه بهترین کارگردانی را از جشنواره بین‌المللی فیلم قاهره دریافت کرد و در ادامه نیز پلاک طلایی سازمان بین‌المللی سینمای کاتولیک از همین جشنواره به کیمیایی اهدا شد. سفر سنگ روایتی روستایی با تم اتحاد داشت.
او در سال ۱۳۶۱ فیلم خط قرمز را با بازی سعید راد کارگردانی کرد، این فیلم توقیف شد و به جز یک بار نمایش در جشنواره فیلم فجر دیگر هرگز نمایش داده نشد.
بیش‌تر اهالی سینما منسجم‌ترین ساختهٔ بعد از انقلاب کیمیایی را دندان مار ساخته سال ۱۳۶۸ می‌دانند که نامزد دریافت جایزه خرس طلایی جشنواره بین‌المللی فیلم برلین شد و جایزه ویژه هیئت داوران جشنواره بین‌المللی فیلم برلین را دریافت کرد. دندان مار همچنین نامزد هوگو طلایی جشنواره بین‌المللی فیلم شیکاگو نیز شد.
دندان مار را می‌توان سند تصویری درخشان و بی نظیری از تهران روزهای جنگ ایران و عراق دانست. پس از آن کیمیایی با استفاده از چهره‌های جوان، آثار خود را به‌عنوان تصویرگر زندگی جوانان دههٔ هفتاد معرفی کرد. با فیلم سلطان پسرش پولاد کیمیایی را به عنوان بازیگر به سینما معرفی کرد. کیمیایی فیلمنامهٔ تمامی آثارش را خودش نوشته و همچنین تدوین و طراحی صحنه و لباس تعدادی از فیلم‌هایش، مانند گروهبان، ردپای گرگ، مرسدس و فریاد، را نیز خود به عهده داشته‌است. کیمیایی در ۱۳۶۶ تهیه‌کنندگی شیرک اثر داریوش مهرجویی را عهده‌دار شد.
تیغ و ابریشم در سال ۱۳۶۴ و سرب در سال ۱۳۶۷ نیز با با سبک سیاسی و عقیده‌ای توسط کیمیایی ساخته شد که اثر قابل توجه است. در حالی که برخی از منتقدان سرسخت نیز سرب را بهترین فیلم ساخته شده کیمیایی بعد انقلاب می‌دانند. این فیلم از فیلم نامه هاگانا برگرفته شد و تمی کلاسیک داشت. فیلم سرب روایت گر تهران دهه ۳۰ خورشیدی است که در آن یک زوج یهودی عزم سرزمین موعود دارند. گروهبان در سال ۱۳۶۹ اثر بعدی وی کیمیایی بود. این فیلم مانند فیلم بعدی او در حال گرفتن حق شخصی بود. گروهبان در فهرست نامزد جایزه شیر طلایی جشنواره بین‌المللی فیلم ونیز نیز قرار گرفت اما به دور نهایی راه نیافت.
ردپای گرگ در سال ۱۳۷۰ دیگر ساخته کیمیایی در این دوره بود که دارای دیالوگ‌ها و سکانس‌های بحث‌برانگیز و قابل توجه بود. تجارت در سال ۱۳۷۳ اولین فیلمی بود که کیمیایی در خارج از ایران ساخت و قهرمان همیشگی‌اش را رهسپار خیابان‌های آلمان کرد. اعتراض در سال ۱۳۷۸ با دست مایه‌های سیاسی ساخته شد که دارای دیالوگ‌های ماندگار بود. اعتراض زمانی ساخته شد که اتفاقات مهمی در تیر ۱۳۷۸ افتاده بود.
کیمیایی همچنین برای نخستین بار در سال ۱۳۸۲ در فیلم مستند هشتصد قدم در لاله‌زار ساخته امید شریف موسوی، مقابل دوربین قرار گرفت و راوی اصلی این فیلم دربارهٔ خیابان مشهور تهران قدیم یعنی لاله زار شد که همواره در اغلب فیلم‌های ساخته خودش و حتی رمانش نیز دلبستگی بسیار خود را به آن ابراز کرده‌است. کیمیایی بعد از انقلاب کارگاه آزاد فیلم را تأسیس کرد. کیمیایی در سال ۱۳۸۳ حکم فیلمی با تم رفاقت و انتقام را ساخت. حکم مانند سرب یک اثر کلاسیک با شرایط روز جامعه بود. کیمیایی در سال ۱۳۸۵ رئیس را کارگردانی کرد که فیلم به مانند حکم نشانه از انتقام و عصیان گروهی داشت.
کیمیایی در سال ۱۳۸۷ با همکاری اصغر فرهادی، محاکمه در خیابان را ساخت. محاکمه در خیابان یک نوستالژی از آثار قبلی او و در همان حال رویکردی جدید به حساب می‌آید. جرم در سال ۱۳۸۹ یکی از فیلم‌های قابل توجه او بوده‌است. فیلمی که برای کیمیایی اولین جایزه سینمایی از جشنواره فیلم فجر را به ارمغان آورد. او در مراسم افتتاحیه و اختتامیه با سخنانی کنایه‌آمیز از اینکه پس از ۳۰ سال به یاد او افتاده‌اند گلایه کرد و در مراسم اختتامیه در حالی که با پسرش برای دریافت جایزهٔ بهترین فیلم به روی صحنه رفته بود تأکید کرد که فیلم‌سازی مستقل است و به جایی وابسته نیست.
جرم قاب‌بندی‌های سینمایی موفقی دارد. متروپل کیمیایی در سال ۱۳۹۲ نیز با نظرات دو طیف وسیع جامعه همراه بود، فیلمی که نقطه مورد نظر کارگردان سینما است. کیمیایی در سال ۱۳۹۵ قاتل اهلی را با بازی پرویز پرستویی در نقش جلال سروش کلید زد. سروش در قامت کاراکتر مدیری پاکدست و مذهبی قصد افشاگری دارد و شمایل مرد عدالت طلب و آرمان خواه دوران درخشان کیمیایی را تداعی می‌کند. سروش یکی از سیاسی‌ترین و از معدود قهرمان‌ها و شخصیت‌های مذهبی سینمای کیمیایی در طول این پنج دهه به حساب می‌آید.
تِم اغلب فیلم‌های کیمیایی با باورها و ارزش‌های انسانی در جایگاه یک فیلمساز جامعه‌گرا ساخته شده‌اند. تمی که خود او به آن پایبند است اما با گذشت زمان در نگاه برخی یا از بین رفته یا کمرنگ شده‌اند. کیمیایی از جوانمردی، غیرت و رفاقت تا سر حد مرگ قصه می‌گوید و قهرمانانش را با این صفات در بستر جامعهٔ امروزی با مشکلات سیاسی و اجتماعی درگیر می‌کند تا از ارزش‌های خود دفاع کنند. ارزش‌هایی که مردم عامه‌پسند دوستشان دارند. باور به آرمان‌خواهی انسانی و شخصی نیز ویژگی اثرهای وی به‌شمار می‌آیند. بخش مهمی از جذابیت فیلم‌های کیمیایی در آفرینش شخصیت قهرمان است.
قهرمانی که در دل اجتماع مبارزه می‌کند تا جهانِ خواستهٔ خود را بسازد. مفهوم کلمات و داستان و روایت هدف شخصی و تیمی در آثار کیمیایی جایگاه ویژه‌ای دارد. از دیگر شاخصه کیمیایی معرفی تعداد زیادی بازیگر به سینمای ایران است. به لحاظ ساختاری سینمای کیمیایی از سه عنصر عمده موسیقی، دیالوگ‌ها و ارتباط انسانی - عاطفی کاراکترهای آن بهره می‌گیرد. از برآیند این عناصر، سینمای کیمیایی در مرز میان رئالیسم اجتماعی و ذهنیت نوستالژیک در حرکت است و این ساختار زیربنایی ستون اصلی و استخوان بندی تمام آثار وی را می‌سازد. دیگر نکته قابل توجه آثار وی واقف بود خود او به نوشتار و گفتار و لحن بازیگران و داستان فیلم است.
بارزترین توانایی کیمیایی در فیلمنامه‌هایش دیالوگ‌ها و مونولوگ‌های خاص اوست. کیمیایی زبان عامیانه (کوچه و بازار) را به خوبی می‌شناسد و در ایجاد ضرباهنگ مناسب برای ادای آن‌ها مهارت زیادی دارد. به‌همراه علی حاتمی، کیمیایی را نیز باید خالق بخش عمده‌ای از مشهورترین دیالوگ‌های تاریخ سینمای ایران دانست. از آن جمله گفتار می‌توان از گفتار ملک مطیعی، مفید و وثوقی در فیلم قیصر و قریبیان و وثوقی در فیلم گوزن‌ها نام برد. می‌توان گفت پیام قهرمانان فیلم‌های کیمیایی در چند دیالوگ مهم و منحصر به فرد در لابلای فیلم آشکار می‌شود. پیامی که آرمان‌های ناب ایرانی را به تصویر می‌کشد.
رابطه مدیران دولتی با آثار وی هیچگاه مطلوب نبود. مسعود کیمیایی تنها دو جایزه از جشنواره فیلم فجر در کارنامه خود دارد. آن دو جایزه هر دو هم متعلق به سال ۱۳۸۹ و سالِ ساخت فیلم جرم بوده‌است. فیلم‌های وی مانند خط قرمز، تیغ و ابریشم و ردپای گرگ دچار ممیزی و سانسورهای زیادی شد؛ و در این بین فیلم اول ذکر شده هیچگاه به نمایش در نیامد. سرب، دندان مار و گروهبان از فیلم‌های محبوب منتقدان در سال‌های پایانی دهه شصت و در اکران جشنواره فجر بودند که بخش قابل توجهی از گردش مالی جشنواره در دهه شصت و ازدحام و صف‌ها و البته بازار سیاه بلیت‌های آن به خاطر فیلم‌های کیمیایی بود. اما هیچ‌کدام از این سه فیلم محبوب، داوران را مجاب نکرد تا او را در جوایز جشنواره شریک کنند.
سرب که در سال‌های گذشته در صدا و سیما نیز پخش شد با سانسور شدید مواجه شد.
کیمیایی پیش از انقلاب به عنوان یک فیلمساز مردمی و گاهی سیاسی شناخته شد. او پس از انقلاب هم سعی در نشان دادن مشکلات سیاسی-اجتماعی ایران داشته‌است؛ ولی در تمام این سال‌ها، از جنجال موج نو در سینما با فیلم قیصر، سر و صدای فیلم گوزن‌ها و آتش گرفتن سینما رکس آبادان گرفته تا توقیف فیلم خط قرمز، جنجال ازدواج با گوگوش و… همواره موضوع بحث بوده‌است، به ویژه پس از انقلاب که انتقاد از فیلم‌هایش فزونی یافته‌است. البته کیمیایی معتقد است منتقدان به جای فیلم‌هایش خود او را نقد می‌کنند و مشکل اصلی آن‌ها با زندگی شخصی اوست. کیمیایی همواره جزو روشنفکران دهه‌های چهل و پنجاه شمسی بوده‌است ولی سال‌ها به‌واسطه مصاحبه‌ای که سال ۱۳۵۴ با روزنامه کیهان کرده بود می‌گفتند که کیمیایی خودش گفته‌است که روشنفکر نیست. کیمیایی در این مصاحبه که در سایت پارس توریسم پس از سال‌ها منتشر شده می‌گوید:
«شغل من فیلمسازی نیست. بلکه من گاهی مشغول فیلم ساختن می‌شوم؛ زیرا سینما کوچک‌تر و بی حیاتر از آن‌ست که همهٔ زندگی من باشد.
اصولاً هنر کوچکتر از آنست که همهٔ زندگی آدم باشد.
این حرف را به حساب روشنفکربازی نگذارید، چون من روشنفکر نیستم.
فقط یک انسانم.
این را به قشنگ‌ترین چیزهای زندگیم و به خون بچه‌ام قسم می‌خورم که من روشنفکر نیستم!»
این مصاحبه برعکس نشان از رفتار روشنفکرانه کیمیایی داشت، چرا که در آن دوران رژیم وقت اعلام کرده بود که ما از روشنفکران حمایت می‌کنیم و کیمیایی زودتر از هرکس اعلام کرد که روشنفکر نیست.
کیمیایی به شدت به زادگاه خود تهران علاقه‌مند و وابسته است. این وابستگی از آثار سینمایی وی، مقالاتش در جراید به ویژه در روزنامه همشهری، و مصاحبه‌هایش آشکار است. وی در پنجمین جشنواره فیلم شهر شب گفت: «"خوشحالم که از شهرم، از تهران جایزه می‌گیرم"».میهن امروز و کیمیایی /تجلیل از هنرمندان و خواسته‌های «شهری» سینماگران
مسعود کیمیایی در مصاحبه‌ای با روزنامه شرق مدعی شد که جنازه فروغ فرخزاد را پس از جاری شدن صیغه برای محرم شدن به او شسته‌است. همچنین گفت که با صادق هدایت رابطه داشته‌است. پوران فرخزاد، خواهر فروغ فرخزاد در پاسخ گفته‌است که آقای کیمیایی اصلاً در آن مراسم حضور نداشته‌است و جهانگیر هدایت نیز اشاره کرده‌است که در زمان خودکشی صادق هدایت آقای کیمیایی تنها ده سال سن داشته‌است. فرج سرکوهی نیز ادعای مسعود کیمیایی مبنی بر اینکه با امیرپرویز پویان بحث و گفتگو داشته‌است را رد کرده‌است. همین‌طور وی یکی از آثار تئاتر خود به نام شب روشن را هم مدعی است که از الهامات صادق هدایت ساخته‌است.
محمدعلی سپانلو در این باره گفته‌است این حرف آقای کیمیایی کذب است، آقای کیمیایی در آن زمان هیچ شهرتی نداشت که بخواهد با این جمع همراه باشد. او اولین فیلمش را در سال ۱۳۴۷ ساخت، در حالی‌که فروغ در سال ۱۳۴۵ از دنیا رفت. حالا می‌گوید شخص دیگری هم بوده که شریک جرم پیدا کند؟ او در زمان مرگ فروغ جوانی بیش نبود و گذشته از این، مگر می‌شود با مرده محرم شد؟ مگر مادر فروغ می‌گذاشت چنین اتفاقی رخ بدهد؟ این حرف‌ها کذب است و من نمی‌دانم هدف کیمیایی از زدن این حرف‌ها چیست. کیمیایی در مصاحبه بعدی خود در واکنش به حرف نه تاریخ را تحریف کرده، نه به کسی بی‌حرمتی کرده و نه کسی را زیر سؤال برده‌است.
اسماعیل نوری‌علاء دوست فروغ فرخزاد حرف کیمیایی را تأیید کرد و در این مورد گفت، مردی از غسالخانه بیرون آمد. گفت غسال زن نداریم. باید به مرحوم محرم شوید. خطبه‌ای خوانده می‌شود. دو نفر از ما به فروغ محرم می‌شویم. می‌شویم برادران او. روی او آب می‌ریزیم.
شایعات زیادی دربارهٔ همکاری او با سعید امامی وجود داشت که او آن‌ها را تکذیب کرد و تلویحاً سینا مطلبی را عامل انتشار آن دانست. شایعه بر این اساس بوده که وی نام امامی را در تیتراژ فیلم ضیافت آورده‌است، در حالی که نه در تیتر اول و نه در تیتراژ پایانی نامی از سعید امامی وجود ندارد.
وی در مورد دوران نسل خود گفت: دوران نسل ما، دوران پراضطرابی بود که این اضطراب به نسل ما لطمه زد. این اضطراب از مشروطه تا حال با ماست. اما فراز و فرود داشته‌است. هنرمندی که در جامعه‌ای مضطرب زندگی کند. قطعاً مضطرب است. او از آن اضطراب سهم گرفته‌است. نتیجتاً اثرش هم اثر مضطربی است.
تِم اغلب فیلم‌های کیمیایی به باورها و ارزش‌های انسانی توجه دارد و می‌توان او را فیلمسازی جامعه‌گرا دانست. تمی که او البته بی‌اندازه به آن پایبند مانده‌است و به نوعی با گذشت زمان در نگاه برخی‌ها یا از بین رفته یا کمرنگ شده اما کیمیایی این نظرها را جملات بوتیکی دانسته و رفاقت و خانواده را اصول قلمداد کرده‌است. وی یکی از سینماگرانی است که برای تماشاگران داخلی شناخته شده و محترم است زیرا فیلم‌های مردمی و واقع گرایش بیشتر دغدغه مردم داخل کشور را بیان می‌کنند تا اینکه زبانی جهانی داشته باشند.
کیمیایی دربارهٔ آرمان و تعهد در کار خود گفته‌است: من از تعهد و آرمانم جدا نخواهم شد. من با آرمان‌هایم زندگی می‌کنم، من با آرمان‌هایم فیلم می‌سازم و با آرمان‌هایم حرکت می‌کنم اما ارائه کم و زیاد آن دست من نیست.
در پی اعتراضات دنباله دار مردم در سال ۱۳۹۸ که با ساقط شدن پرواز شماره ۷۵۲ هواپیمایی بین‌المللی اوکراین و کشته شدن ۱۷۶ سرنشین آن همراه شد در آستانه سی و هشتمین جشنواره فیلم فجر، مسعود کیمیایی فیلم‌نامه‌نویس و کارگردان، با انتشار ویدیویی اعلام کرد که از حضور در این دوره جشنواره فیلم فجر انصراف خواهد داد. کیمیایی عنوان کرده‌است که: «من امسال فیلمی ساختم به نام «خون شد» که در جشنواره فجر هست. من هیچ وقت اهل جشنواره نبودم و سمت و سویم همیشه مردم هستند و نگاه می‌کنم می‌بینیم که مردم روزگار سختی را می‌گذرانند و روزی نیست که خبرهای بد نشنویم. دلم نمی‌خواهد فیلمم در جشنواره فجر نشان داده بشود به دلیل تسلیتی که به این همه آدم دارم. مردمی که مسافر بودند».
مسعود کیمیایی در اواخر شهریور ۱۴۰۱ با انتشار ویدئویی گفت: «روزگار باروت داریم می‌گذرانیم، نکنید با مردم، نکنید با مردم، مردم به موقع پاشنه کفش‌شان را ور می‌کشند. مردم خودشان تصمیم می‌گیرند.» او با درود فرستادن به مردم معترض و شهامت آنها به همکاران سینمایی خود که به تعبیر او «وسط» هستند و دودوزه‌بازی می‌کنند و دروغ می‌گویند، گفت: «هستی بیا، نیستی، نیا. آن وسط باد بدبویی می‌وزد. من غمگینم از آدم‌هایی که از هر چیزی می‌خواهند استفاده کنند. این دختر آمد در تهران، تک و تنها، کشتنش. این صورت مسئله نیست. این خود موضوع اصلی است. این باعث می‌شود پاشنه کفش‌ات را ور بکشی.»
نخستین کتاب مسعود کیمیایی، یعنی رمان «جسدهای شیشه‌ای» برای نخستین بار در سال ۱۳۸۰ از سوی انتشارات آتیه، در دو جلد به چاپ رسید. این رمان در سال‌های بعد از سوی ناشران مختلفی چون اختران در یک جلد تجدید چاپ شد. کتاب مجموعه اشعار کیمیایی نیز با عنوان «زخم عقل» در سال ۱۳۸۲ از سوی انتشارات ورجاوند، روانه کتابفروشی‌ها شد.
سومین کتاب منتشر شده کیمیایی «حسد بر زندگی عین‌القضات» نام دارد که برای نخستین بار در سال ۱۳۸۷ از سوی نشر ثالث در دسترس مخاطبان قرار گرفت. این رمان داستان زندگی «عین القضات همدانی» متفکر و عارف قرن ششم هجری است. سومین رمان او یعنی «سرودهای مخالف ارکسترهای بزرگ ندارند» در سه جلد در پاییز ۱۳۹۴ توسط نشر اختران در بازار کتاب منتشر شده‌است.انتشار رمان «سرودهای مخالف ارکسترهای بزرگ ندارند» مسعود کیمیایی
ترانزیستور اثر میدان یا فِت، دسته‌ای از ترانزیستورها هستند که مبنای کار کنترل جریان، در آن‌ها توسط یک میدان الکتریکی صورت می‌گیرد. با توجه به این‌که در این ترانزیستورها تنها یک نوع حامل بار (الکترون آزاد یا حفره) در ایجاد جریان الکتریکی دخالت دارند، می‌توان آن‌ها را جزو ترانزیستورهای تک‌قطبی محسوب کرد که در مقابل ترانزیستورهای دوقطبی (که حامل‌های اکثریت و اقلیت هم‌زمان در آن‌ها نقش دارند) قرار می‌گیرند.
ترانزیستورهای اثر میدان دارای سه پایهٔ سورس، درین و گیت هستند. این دسته از ترانزیستورها خود به دو گروه ماسفت و جی‌فت تقسیم می‌شوند. در این نوع ترانزیستورها، برخلاف ترانزیستورهای دوقطبی پیوندی که کنترل جریان امیتر و کلکتور با جریان ورودی به بیس صورت می‌گیرد، کنترل جریان سورس و درین با اعمال "ولتاژ" به گیت صورت می‌گیرد.
کاربرد اصلی این ترانزیستورهای در مدارهای مجمتع به‌ویژه تراشه‌های دیجیتال است. در بیشتر این تراشه‌ها هزاران ماسفت استفاده شده‌است که نه تنها به عنوان عنصر فعال بلکه به عنوان مقاومت و خازن نیز به کار می‌روند. هرچند مدارهای ساخته‌شده با ماسفت نسبت به مدارهای ساخته‌شده با بی‌جی‌تیها پیچیده‌تر هستند و سرعت کمتری دارند، اما هزینهٔ کمتری نیز دارند و فضای کمتری اشغال می‌کنند و بنابراین در فناوری‌های یکپارچه‌سازی کلان‌مقیاس (VLSI) کاربرد گسترده‌ای دارند و در فرایندهای کنترل صنعتی، ابزارهای الکترونیک خودکار، الکترونیک نوری، مدارهای سوئیچینگ تلفنی و… نقش مهمی ایفا می‌کنند. جی‌فت‌ها همچنین به علت مقاومت ورودی زیاد و اغتشاش کم در الکترونیک خطی (غیر دیجیتال) اهمیت ویژه‌ای دارند. از ترانزیستورهای اثر میدان در مدارهای کاربردی‌ای نظیر تقویت‌کننده‌ها، کلیدها، منابع جریان، بار فعال و… استفاده می‌شود.
فت‌ها در ساخت فرستنده باند اف‌ام رادیو نیز کاربرد فراوانی دارند.
فت (FET) دارای سه‌پایه با نام‌های درِین D - سورس S و گیت G است که پایه گیت، جریان عبوری از درین به سورس را کنترل می‌نماید. فت‌ها دارای دو نوع N کانال و P کانال هستند. در فت نوع N کانال زمانی که گیت نسبت به سورس مثبت باشد جریان از درین به سورس عبور می‌کند. FETها معمولاً بسیار حساس بوده و حتی با الکتریسیته ساکن بدن نیز تحریک می‌گردند. به همین دلیل نسبت به نویز بسیار حساس هستند.
برای تست کردن فت کانال N با مالتی متر، نخست پایه گیت را پیدا می‌کنیم؛ یعنی پایه‌ای که نسبت به دوپایه دیگر در یک جهت مقداری رسانایی دارد و در جهت دیگر مقاومت آن بی‌نهایت است. معمولاً مقاومت بین پایه درین و گیت از مقاومت پایه درین و سورس بیشتر است که از این طریق می‌توان پایه درین را از سورس تشخیص داد.
در مقایسه با ترانزیستورهای پیوندی، ترانزیستورهای اثر میدان را می‌توان یک وسیلهٔ حساس به ولتاژ دانست که امپدانس ورودی آن بسیار زیاد (در حدود ۱۰۱۴ اهم) و امپدانس خروجی‌اش نیز به‌نسبت زیاد است. ماسفت‌ها در مقایسه با بی‌جی‌تیها بسیار کوچکند به‌طوری‌که تنها ۱۰ تا ۲۰ درصد از فضای اشغال‌شده در توسط آن‌ها را اشغال می‌کنند و بنابراین در یک تراشه تعدادی زیادی ماسفت را می‌توان جای داد و به همین خاطر است که ماسفت‌ها کاربرد گسترده‌ای در یکپارچه‌سازی بزرگ‌مقیاس دارند. تفاوت دیگر ماسفت‌ها با ترانزیستورهای پیوندی در این است که ماسفت‌ها در بازه‌ای از گسترهٔ عملکردشان مانند یک مقاومت کنترل‌شده با ولتاژ عمل می‌کنند و نسبت به آی‌سی‌های مقاومتی مشابه جای کمتری در تراشه‌ها می‌گیرند. ویژگی سوم ماسفت‌ها مقاومت بسیار زیاد ورودی‌شان است؛ این ویژگی بدین معنا خواهد بود که ثابت زمانی مدار ورودی به قدری بالا است که اجازه می‌دهد بار الکتریکی ذخیره‌شده در خازن کوچک ورودی برای مدت طولانی باقی بماند و بتوان از آن به عنوان یک ابزار ذخیره‌سازی در مدارهای دیجیتال استفاده کرد. ویژگی چهارم ماسفت‌ها قابلیتشان در مصارف توان‌بالا است که می‌توانند جریان‌ها زیاد را در چند نانوثانیه کلیدزنی کنند که این مدت نسبت به آنچه در بی‌جی‌تی‌ها امکان‌پذیر است بسیار سریع‌تر است. ویژگی چهارم امکان استفاده از ماسفت‌ها را در مدارهای فرکانس‌بالایِ توان‌بالا ممکن می‌سازد. مزیت دیگر ماسفت‌ها در مدارهای دیجیتال این است که توان مصرفی آن‌ها در حالت خاموش تقریباً صفر است.
حافظی مطلق، ناصر. "الکترونیک کاربردی، جلد نحست: آزمایشگاه الکترونیک1". نگاران سبز، مشهد: 1391. شابک: 0-5-90536-600-978 :ISBN
بایر آگ شرکت صنایع شیمیایی، داروسازی، تجهیزات پزشکی و زیست‌فناوری آلمانی چندملیتی است، که در سال ۱۸۶۳ توسط فردریش بایر، در بارمن، ووپرتال تأسیس شد. بیشترین شهرت شرکت بایر، به دلیل اختراع داروی آسپیرین، در سال ۱۸۹۷ می‌باشد. این شرکت کماکان به عنوان یکی از بزرگترین تولیدکنندگان دارو و موادشیمیایی در آلمان و جهان، شناخته می‌شود. دفتر مرکزی شرکت بایر، در شهر لورکوزن، آلمان قرار دارد.
سهام بایر در بازار بورس فرانکفورت معامله می‌شود. شرکت بایر همچنین، به عنوان جزئی از شاخص یورو استاکس ۵۰ محسوب می‌شود که دارای ۳ زیرمجموعهٔ اصلی به‌نام داروها (Pharmaceuticals)، سلامت مصرف‌کننده (Consumer Health) و دانش کشاورزی (Crop Science)، همچنین بخشی به‌نام سلامت دام و جانوران (Animal Health) می‌باشد. بخش دانش کشاورزی پیشرو در نوآوری، تولید سموم جدید و ترکیب راه‌حل‌های مختلف برای تولید مواد غذایی با کیفیت بالا جهت مصرف انسان و خوراک جانوران با هدف رویارویی با چالش‌های جهانی در آینده است.
بایر مالک شرکت مونسانتو سابق و باشگاه بایر لورکوزن نیز می‌باشد.
این شرکت به‌همراه ب‌آاس‌اف، جزو شش شرکتی بودند که در هولوکاست نقش گسترده‌ای داشتند؛ همچنین یهودیان و زندانیان دیگری را به‌عنوان برده جهت آزمایش‌های فجیع کشف تأثیر مواد شیمیایی بر روی بدن و روان انسان، همچنین برای کار اجباری، از نازی‌ها خریداری کرده بودند؛ به‌علاوه سایکلون ب توسط بایر آگ برای به‌کارگیری در اتاقک‌های گاز اردوگاه‌های مرگ تولید می‌گردید و به‌همین جهت پس از پایان جنگ جهانی دوم این شرکت‌ها توسط متفقین تصاحب و مصادره گردیدند.
شرکت بایر از سال ۱۹۵۵ میلادی با ایران همکاری‌هایی در زمینه دارو و مواد شیمیایی داشته‌است. این شرکت هم‌اکنون توسط نماینده رسمی خود، شرکت بایر پارسیان و بایر تجارت آزاد در ایران مشغول به فعالیت است.
http://aftabnews.ir/fa/news/438705/
بویزی (Boise) پایتخت و پرجمعیت‌ترین شهر ایالت آیداهو است. بویزی مرکز شهرستان آداست که در کناره رود بویزی در جنوب شرق آیداهو واقع شده‌است و ۶۶ کیلومتر در شرق با ایالت اورگون و ۱۷۷ کیلومتر در شمال با ایالت نوادا هم‌مرز است. مرکز این شهر ۸۲۴ متر بالاتر از سطح دریا است و جمعیتش در سال ۲۰۱۹ ۲۲۸٬۹۵۹ نفر بوده‌است.
Wikipedia contributors, "Boise, Idaho," Wikipedia, The Free Encyclopedia, http://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Boise,_Idaho&oldid=199879086
جونو مرکز ایالت آلاسکای آمریکاست. این شهر در نواره باریکی از خاک آلاسکا، معروف به دسته‌تابه آلاسکا، بین استان بریتیش کلمبیای کانادا و اقیانوس آرام واقع شده‌است.
این شهر ۳۲ هزار و ۱۱۸ نفر جمعیت دارد (سال ۲۰۱۸) و نامش از یک جوینده کانادایی طلا به نام جو جونو گرفته شده‌است که در سال ۱۸۸۰ در آنجا طلا یافت. این شهر در سال ۱۹۰۶ به عنوان مرکز آلاسکا انتخاب شد.
جونو با وجودی که مرکز ایالت است اما هیچ جاده‌ای آن را به بقیه ایالت وصل نمی‌کند. فقدان شبکه راه در اطراف این شهر به دلیل ناهمواری‌های بسیار زیاد اطراف آن است. این به نوبه خود جونو را از نظر ترابری به شهری جزیره‌مانند تبدیل کرده‌است، زیرا تمام کالاها را باید با هواپیما یا قایق به این شهر وارد یا از آن خارج کرد.
مرکز شهر جونو به زیر کوه‌های پُرشیب ۱۱۰۰ متری اما هم‌سطح با دریا نشسته‌است. سطح جزر و مدهای کناره آن به‌طور متوسط ۵ متر نوسان دارد. کاپیتول ایالتی آلاسکا از نقاط دیدنی شهر است.
در بالای کوه‌های مشرف به شهر میدان یخی جونو قرار دارد، یک توده یخی بزرگ که حدود ۳۰ یخچال طبیعی از آن جریان دارد. دو مورد از آنها، یعنی یخچال طبیعی مِندِنهال و یخچال کوه نهر لیمون، از جاده‌های محلی قابل مشاهده هستند. یخچال طبیعی مندنهال به تدریج در حال عقب‌نشینی است و از نظر پهنا و بلندا کاهش داشته‌است.
کانال گاستینو در این اطراف، مدت‌ها پیش از استقرار اروپاییان در قاره آمریکا، محل ماهیگیری برای قبایل آئوکه و تاکو بود، که هزاران سال در پیرامون آن ساکن بودند. آئوکه‌ها در اینجا یک روستا و محل دفن داشتند. در قرن ۲۱ به این محل «جایگاه سرخ‌پوستی» گفته می‌شد. آنها هرساله شاه‌ماهی‌ها را در فصل تخم‌ریزی صید می‌کردند.
اگرچه روس‌ها از سال ۱۷۸۴ تا ۱۸۶۷ در سرزمین آلاسکا مستعمره‌نشینی داشتند، اما در جونو مستقر نشدند. آنها تجارت خز گسترده‌ای با بومیان آلاسکا از جزایر آلیوتی و کودیاک انجام دادند. اولین اروپایی که منطقه جونو را دید، جوزف ویدبی، کاشف خبره، در حین سفر جورج ونکوور در سال ۹۵–۱۷۹۱ بود. او و همراهانش در ژوئیه-اوت ۱۷۹۴ منطقه را کاوش کردند. اوایل ماه اوت او درازای کانال گاستینو را از جنوب مشاهده و یک جزیره کوچک را در میانه کانال ذکر کرد. او بعداً رویت دیگری از کانال را یادداشت کرد، این بار از غرب. او گفت که این کانال در آن زمان به خاطر یخ زیاد قابل کشتیرانی نبود.
Wikipedia contributors, "Juneau, Alaska," Wikipedia, The Free Encyclopedia.
برمینگم بزرگترین شهر ایالت آلاباما در آمریکاست.
بیرمنگام در موقعیت مرکزی ایالت آلاباما قرار دارد.
با توجه به اطلاعات اداره آمار آمریکا مساحت آن در حدود ۳۹۳٬۵ است.
با توجه به آمار سال ۲۰۰۰ جمعیت آن ۲۴۲۸۲۰ نفر، ۹۸۷۸۲ خانواده در آن ساکن هستند.
تعداد ۱۱۱۹۲۷ واحد خانه در هر مساحت تقریبی (۲۸۸٬۳akm²) قرار دارد.
۲۵٪ درصد از خانواده‌های فرزند زیر ۱۸ سال داشتند که از این تعداد ۳۱٬۱٪ درصد زوج بوده و ۲۴٬۶٪ درصد زنان بدون شوهر و ۴۰٪ درصد نیز غیر خانواده بودند.
متوسط درآمد یک خانواده در حدود ۳۱۸۵۱ دلار است و زنان درآمد متوسط ۲۸۱۸۴ دلار، و مردان درآمد متوسط ۲۳۶۴۱ دلار بدست می‌آورند.
نزدیک به ۷۰٪ جمعیت شهر برمینگهم را سیاهپوستان تشکیل می‌دهند.
فرودگاه بین‌المللی برمینگهام (آلاباما) مهمترین فرودگاه ایالت است.
دانشگاه آلاباما در برمینگام در این شهر قرار دارد، و بزرگترین استخدام‌کننده شهر نیز می‌باشد. مرکز درمانی آن بخصوص دارای وسعت و شهرت زیادی در منطقه است.
شهرهای خواهر برمینگهم عبارتند از:
فینیکس مرکز ایالت آریزونا آمریکا است. این شهر پنجمین شهر بزرگ آمریکا و دارای یکی از بالاترین نرخ‌های رشد و توسعه در این کشور است.The fasters growing U.S. cities - Jun. 28, 2007City Mayors: Fastest growing US cities در زبان بومیان منطقه از قوم ناواهو، فینیکس، هوزدو نامیده می‌شود.
شهر فینیکس با ۱٫۶۸۰٫۹۹۲ نفر جمعیت (تا سال ۲۰۱۹) پرجمعیت‌ترین شهر آریزونا است. فینیکس پرجمعیت‌ترین مرکز ایالتی در ایالات متحده و تنها مرکز ایالت با جمعیتی بیش از یک میلیون نفر است.
به منطقه کلان‌شهری فینیکس که حدوداً ۴٫۷۳ میلیون نفر جمعیت دارد اصطلاحاً «دره خورشید» گفته می‌شود. این منطقه به نوبه خود بخشی از دره رودخانه نمک به‌شمار می‌آید.
شهر فینیکس ۱۳۴۱ کیلومتر مربع مساحت دارد و با این حساب یکی از پهناورترین شهرها در ایالات متحده است.
در دره فینیکس، سکونتگاه‌های مرفهی از سرخپوستان هوهوکام در اطراف رودخانه‌های نمک، ورده و هیلا وجود داشته‌است. سرخ‌پوستان بین سال‌های ۹۰۰ تا ۱۳۰۰ برای آبیاری مزارع خود شبکه‌ای از کانال‌های آب ساخته بودند که بیش از ۳۰۰ کیلومتر طول داشت.
جک سویلینگ، از کهنه‌سربازان کنفدراسیون جنگ داخلی آمریکا، در سال ۱۸۶۷ روستایی در کنار رودخانه نمک بنیاد کرد. با وجود آب و هوای خشک، او این محل را آماده برای کشاورزی یافت. این روستا، یعنی فینیکس اصلی، در حدود ۶ کیلومتر در شرق مرکز شهر فعلی قرار داشت. این شهرک در سال بعد در ۴ مه ۱۸۶۸ به‌رسمیت شناخته شد. در دهه ۱۸۷۰ این شهرک رشد نسبتاً سریعی داشت و در سال ۱۸۸۰ به مکانی با ۲٬۴۵۳ نفر جمعیت تبدیل شد. در ۲۵ فوریه ۱۸۸۱، جمعیت فینیکس به حدود ۲۵۰۰ نفر رسید و به عنوان «شهر» به‌رسمیت شناخته شد. این شهر در سال ۱۸۸۹ مرکز آریزونا شد.
ساخت اولین سد در منطقه در سال ۱۹۰۳ در راستای قانون احیاء ملی رئیس‌جمهور تئودور روزولت (۱۹۰۲) آغاز شد. این سد که «سد شماره یک رود نمک» نام دارد در سال ۱۹۱۱ به پایان رسید و برای تولید برق و آب آشامیدنی مورد استفاده قرار گرفت؛ امری که در آمریکا بی‌سابقه بود. این سد، پس از اتمام، بزرگ‌ترین سد سنگ‌چین در جهان بود.
آریزونا در سال ۱۹۱۲ به ایالت تبدیل شد و فینیکس مرکز آن باقی ماند. در سال ۱۹۱۳، مدیریت شهر فینیکس از سیستم یک شهردار و شورای شهر به سیستم مدیر و شورای شهر تغییر داد؛ یکی از پنج شهر اول در ایالات متحده که این شکل از مدیریت شهری را اختیار کردند. با تبدیل شدن آریزونا به ایالت، رشد و گسترش شهری فینیکس نیز شتاب گرفت، به‌طوری‌که این شهر در سال ۱۹۲۰ میلادی ۲۹ هزار و ۵۳ نفر جمعیت داشت. در سال ۱۹۳۰، سد کولیج بر روی رود هیلا افتتاح شد. در این سال جمعیت فینیکس به ۴۸ هزار و ۱۱۸ نفر رسیده بود.
در جریان جنگ جهانی دوم، با شروع تولید صنعتی در مقیاس بزرگ، به‌ویژه تجهیزات نظامی، اقتصاد فینیکس بر محور تبدیل شدن یک مرکز توزیع کالا و تجهیزات می‌گشت. در نزدیکی فینیکس سه فرودگاه نظامی و دو اردوگاه بزرگ آموزش خلبانی وجود داشت. پس از جنگ، بسیاری از سربازان به همراه خانواده خود به فینیکس بازگشتند. این امر باعث شد تا شرکت‌های بزرگ صنعتی در اطراف فینیکس مستقر شوند.
در سال ۱۹۴۸، شرکت موتورولا، فینیکس را به عنوان محل استقرار مرکز تحقیق و توسعه الکترونیک جدید نظامی انتخاب کرد. پس از آن شرکت‌های اینتل و مک‌دانل داگلاس هم در فینیکس مستقر شدند. در سال ۱۹۵۰، بیش از ۱۵۰ هزار نفر در فینیکس زندگی می‌کردند. این رشد در دهه ۵۰، به‌ویژه با پیشرفت در صنعت تهویه مطبوع، ادامه یافت.
رشد اصلی شهر عمدتاً در شمال مرکز شهر و در محلات منحصراً سفیدپوست صورت گرفت. اسپانیایی‌تبارها و آمریکایی‌های آفریقایی‌تبار به زندگی در محلات جنوب شهر ادامه دادند و با این روند، شهری با مناطق نژادی جدا از هم ایجاد شد. تا سال ۱۹۶۰، جمعیت این شهر به ۴۳۹ هزار و ۱۷۰ نفر افزایش یافته بود که بیش از سه برابر جمعیت سال ۱۹۵۰ بود.
فینیکس در جنوب غربی ایالات متحده، در بخش جنوبی مرکز آریزونا قرار دارد. محل آن حدوداً در نیمه راه بین توسان در جنوب شرق، و فلگستف در شمال است. با خودرو، این شهر تقریباً در ۲۴۰ کیلومتری (۱۵۰ مایلی) شمال مرز آمریکا و مکزیک در سونویتا و ۲۹۰ کیلومتری (۱۸۰ مایلی) شمال گذرگاه مرزی نوگالس جای گرفته‌است.
کلان‌شهر فینیکس به دلیل محل قرار گرفتنش در دره رودخانه نمک به «دره خورشید» معروف است. ارتفاع متوسط شهر از سطح دریا ۳۳۱ متر (۱٬۰۸۶ فوت) است و در کناره شمال غربی بیابان سونورا قرار دارد.
به غیر از کوه‌های داخل و اطراف شهر، بقیه سطح شهر عموماً مسطح است، که به خیابان‌های اصلی شهر اجازه داده تا به شکل یک شبکه مرتب و وسیع ساخته شوند. رشته‌کوه‌های پراکنده کم‌ارتفاع، دره خورشید را احاطه کرده‌است، ازجمله: کوه‌های مک‌داول در شمال شرقی، کوه‌های وایت تنک در غرب، کوه‌های سوپرستیشن، دوردست‌تر در شرق و کوه‌های جنوبی و سیرا استرلا در جنوب/جنوب غربی.
کوه کمل‌بک، کوه شمالی، کوه سانی‌اسلوپ و قله پیستِوا در قلب دره فینیکس قرار دارند. حومه شهر دارای کشتزارهای گسترده آبیاری شده و مناطق حفاظت‌شده زیستگاه مردم بومی آمریکا است. رودخانه نمک که به سمت غرب جریان دارد از فینیکس عبور می‌کند، اما بستر رودخانه به دلیل استفاده زیاد برای آبیاری، اغلب خشک یا حاوی آب کمی است.