moaminsharifi/fa-wiki-spell-checker huggingface dataset:
آبشارهای این تنگه عبارتند از: آبشار نگین به ارتفاع ۱۶ متر، عمق آب ۸ متر و طول حوضچه ۴۱ متر، آبشار بوم رنگ به ارتفاع ۷ متر، عمق آب ۸ متر و طول حوضچه ۳۱ متر، آبشار مسعود به ارتفاع ۸ متر، عمق آب ۱۲ متر و طول حوضچه ۱۵ متر، آبشار گلاب حوضچه به ارتفاع ۱۱ متر، عمق آب ۷ متر و طول حوضچه ۱۲ متر، آبشار فتح به ارتفاع ۸ متر، عمق آب ۱/۵ متر و طول حوضچه ۶ متر، آبشار حکمت به ارتفاع ۱۱ متر، عمق آب ۱۵ متر و طول حوضچه ۳۲ متر، آبشار کبوتر به ارتفاع ۲۵ متر، عمق آب ۲۰ متر و طول حوضچه ۶ متر، آبشار جام به ارتفاع ۹ متر، عمق آب ۶ متر و طول حوضچه ۳۶ متر، آبشار دماغه (فراز) به ارتفاع ۱۲ متر، عمق آب ۲ متر و طول حوضچه ۴ متر، آبشار آذرخش به ارتفاع ۶۵ متر، عمق آب ۶ متر و طول حوضچه ۱۱ متر، آبشار یادگار به ارتفاع ۴ متر، عمق آب ۸ متر و طول حوضچه ۱۱ متر، آبشار وداع به ارتفاع ۴۶ متر، عمق آب ۱۰ متر و طول حوضچه ۷ مترhttp://www.irandeserts.com
کارخانه سیمان داراب مهم‌ترین مرکز صنعتی این شهرستان محسوب می‌شود. سایر مراکز صنعتی این شهرستان عبارتند از:
شهرستان داراب دارای مراکز متعدد دانشگاهی می‌باشد که از آن جمله می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:
ایستگاه تحقیقات کشاورزی داراب
بز کوهی به صورت دسته‌های کوچک در کوهستان‌ها زندگی می‌کند.
در کوه‌های ایران از این حیوان بسیار دیده می‌شود. در کوهستان‌های آسیای کوچک و کوه‌های هیمالیا و هندوکش فراوان است و توسط شکارچیان شکار می‌شود.این حیوان در ایران بسیار پراکنده است و در تمام نقاط ایران پیدا می شود.
موهای بدن به‌طور کلی زبر و کوتاه هستند و در نرها در پایین چانه دسته‌ای از موهای بلند ریش مانند روئیده‌است. همچنین در پشت بدن در طول خط طولی تیره پشت از شانه تا حدود دم موها بلند شده و به صورت تیغه‌ای درآمده‌اند. دم کوتاه است و طول آن با موهای انتهایی کمی بیشتر از طول گوش است. پاها قوی و سم نسبتاً پهن است. ماده‌ها بدون ریش هستند و شاخ در آن‌ها کوتاه است و طول آن معمولاً کمتر از ۲۰ سانتیمتر است. نرها شاخ بلند و زیبایی دارند که مانند شمشیر خمیده به طرف عقب متمایل شده‌اند. قاعده شاخ‌ها در روی جمجمه خیلی بهم نزدیک شده‌اند ولی بقیه شاخ به تدریج از هم دور شده و در نوک کاملاً از هم فاصل بیشتری پیدا می‌کنند.
رنگ بدن در پایین گونه‌ها و پهلوهای گردن و پهلوهای بدن نخودی خاکستری که در روی ران‌ها و پاهای جلو تیره‌تر متمایل به قهوه‌ای می‌شود. ریش بلند و سیاه‌رنگ و یک خط قهوه‌ای تیره رنگ در خط میانی پشت در عقب سر از بین گوش‌ها تا نزدیک دم وجود دارد و همچنین نوار عرضی تیره‌ای به همین رنگ در روی شانه به طرف پهلوها و پایین سینه ادامه دارد. پوزه در بالای سوراخ‌های بینی خاکستری تیره و پیشانی قهوه‌ای روشن که در جلوی قاعده شاخ‌ها تیره می‌شود. جمجمه حجیم و از استخوان‌های ضخیم تشکیل شده و پهنای آن در ناحیه برجستگی‌های حدقه خیلی زیاد و پوزه برعکس دراز و باریک است. استخوان‌های بینی کوتاه است.
یونان، ترکیه، شبه جزیره عربستان، قفقاز، ایران، پاکستان، هند و افغانستان محل زندگی بزهای کوهی می‌باشد.
کل و بز در دنیا شامل ۹ گونه زیر است:
بز کوهی معمولاً به صورت دسته جمعی زندگی می‌کنند. بیشتر گله‌های ده تا بیست راسی تشکیل می‌دهند؛ ولی گاهی گله‌های بزرگ بیش از ۷۰ راس از آن‌ها دیده می‌شود. معمولاً گله به‌وسیله یک نر مسن و قوی رهبری می‌شود. گاهی نرهای جوان گله‌های جداگانه تشکیل می‌دهند. از گیاهان کوهستانی و جوانه درختچه‌ها و درخت‌ها تغذیه می‌کنند. بیشتر ارتفاعات زیاد را ترجیح می‌دهند ولی ممکن است تا کوهپایه پایین بیایند. از توانایی زیاد برای برای جست و خیز و دویدن روی صخره‌ها و پرتگاه‌ها برخوردارند. معمولاً در صبح زود و عصرها می‌چرند و ساعات گرم روز را در سایه سنگ‌ها و صخره‌ها و بوته‌ها می‌خوابند.
در پاییز جفت‌گیری می‌کنند و دوران آبستنی آن‌ها ۵ تا ۵٫۵ ماه است. هنگام جفت‌گیری میان نرها نزاع می‌شود. نرهای مسن و قوی نرهای ضعیف و جوان را از گله رانده و با چند ماده جفت‌گیری می‌کنند. زایش در بهار صورت می‌گیرد. بچه‌ها یکی و گاهی دوقلو هستند. بچه‌ها چند ساعت بعد از تولد به دنبال مادرشان راه می‌افتند و پس از چند روز می‌توانند به سرعت بدوند.
در داخل معده کل‌ و بز جسم سختی وجود دارد که به پادزهر معروف است که در قدیم برای درمان مارگزیدگی و بعضی بیماری‌ها بکار برده می‌شده‌است.
۳ تیر نود و ششمین روز سال در گاه‌شماری خورشیدی است. به پایان سال ۲۶۹ روز (۲۷۰ روز در سال کبیسه) باقی‌است.
بسته‌ای روستای کوچکی از توابع بخش رویدر شهرستان خمیر استان هرمزگان ایران است. در ۱۸ کیلومتری جنوب روئیدر واقع شده‌است.
محدوده بسته‌ای: از شمال روئیدر، از جنوب رودخانه، از مغرب کرویه، وازسمت مشرق به کوه محدود می‌گردد.
جمعیتش ۱۲۴ نفر (۲۲ خانوار) است که از اهل تشیع و از شاخه جعفری هستند.
دارای مسجد، دبستان، آب‌انبار، و مخابرات است.
چشمه کوچکی در گوشهٔ دهکده وجود دارد که در حدود ۵۰ اصله نخل را آبیاری می‌نماید، و در حدود ۱۰۰ من (۴۰۰ کیلوگرم) از طریق آن محصول کشاورزی بدست می‌آید.
گِوین، روستایی در دهستان رودبار بخش رویدر شهرستان خمیر در استان هرمزگان ایران است.
این روستا در فاصلهٔ ۱۸ کیلومتری جنوب شهر رویدر واقع شده‌است.
مردم روستا از اهل سنت و از شاخه شافعی هستند یعنی از پیروان محمد ادریس شافعی هستند.
دارای ۷ مسجد، ۱۳ آب‌انبار، برکه و مدرسهٔ راهنمای دخترانه و پسرانه، آب برق، مخابرات تلفن همراه، سالن ورزشی بسیج، سد و پارک ناخ
این روستا دارای چشمه آبی است که تعداد ۲۰۰۰ اصله نخل را آبیاری می‌کند. زمین دیم آن ۵۰۰ من (۲۰۰۰من) است که در آن جو و گندم کشت دیم می‌کنند.
بر پایه سرشماری عمومی نفوس و مسکن در سال ۱۳۹۵، جمعیت این روستا برابر با ۱٬۲۱۷ نفر (۴۰۲ خانوار) بوده‌است.
پارس دارای چند معنی و مفهوم گوناگون است. پارس یکی در معنی نام قومی در فلات ایران بوده‌است و کاربرد دیگر آن نام ایالتی در جنوب غربی مرکز ایران و در مجاورت خلیج فارس بوده‌است که آن را پارسَه می‌نامیدند، و همچنین نام شاهنشاهی پارس که پارسیَه نام داشت تا پیش از به‌کارگیری نام ایران بوده‌است و دیگری کاربرد آن که گسترده‌تر است نام اقوام و ملت‌های دشت و بلندی‌های ایران و شامل مرزهای شاهنشاهی پارس می‌شود، بوده‌است.
در "شاهنامه" بیشتر از ۷۲۰ بار نام ایران و ۳۵۰ بار نیز نام ایرانی و ایرانیان بکار رفته اما در دنیای غرب، در رم و یونان قدیم به جای ایران نام "پرسیس" را به کار می‌بردند و علت استفاده از این واژه این بود که یونانیان با اولین قوم ایرانی که آشنا شدند پارسیان هخامنشی بودند، در حالی که پارس از نظر جغرافیایی تنها یک ایالت ایران بوده‌است و در جغرافیای دوره اسلامی نیز به منطقه جنوب ایران گفته می‌شده‌است.
سرزمین البته بارها بزرگ‌تر از استان کنونی فارس بوده‌است و سراسر کرانهٔ خلیج فارس، هرمزگان، یزد، بخشی از اصفهان و بخشی از استان کنونی کرمان را نیز در بر می‌گرفته‌است. در قدیم همهٔ کرانهٔ خلیج فارس و دریای عمان با نام دریای فارس یا دریای پارس شناخته می‌شده‌است.
بر اساس آنچه در تقسیمات کتاب‌های دوره امپراتوری اسلامی (معجم البلدان و کتاب ابن حوقل، مقدسی، استخری و جغرافی نویسان اسلامی قرون وسطی) آمده‌است، ایالت یا «اقلیم فارس جنوب» ایران و کرانهٔ خلیج فارس که در غرب آن خوزیه (اهواز) و بصره (پسراه) و آپالو (ابله) و در شرق آن مکران، کرمانیا و در شمال‌شرقی آن خراسان وجود داشت.
عرب‌ها این منطقه را اقلیم فارس و مردم این منطقه را فارسی می‌نامیدند. اما اروپاییان در تمام دوره‌های تاریخی همه اقلیم‌های ایرانی را پارس و پرسیا نامیده‌اند. پارس‌ها قومی از نژاد آریایی بودند که با اسب‌ها و دام‌های خود در میان دشت‌ها و کوهستان‌های گرمسیری و سردسیری تردد می‌کردند. شاهنشاهی هخامنشی بر یکجانشینی این قوم تأثیر زیادی گذاشت.
پارت‌ها و پارس‌ها شیوه زندگی تقریباً یکسانی داشتند و بهترین اسب‌سواران زمان خود بودند. به همین دلیل اعراب پس از فتح ایران به بهترین اسب سواران و چابک سواران فارِسْ می‌گفتند.
یکی از معانی پارس، اسب می‌باشد. ایرانیان باستان لقب افراد را بر پیشهٔ اسب خود شناسایی می‌کرده‌اند مانند سفید اسب، سه اسب پیر اسب زراسب و… در دربار هخامنشی اسب‌های تربیت یافته‌ای بوده‌است در سفرنامه فیثاغورث نادرترین گونه اسب جهان نامیده شده‌اند که به آن‌ها پارسی می‌گفته‌اند.
اروپایی‌ها که جنوب ایران را با نام پارس می‌شناختند، همواره سرزمین ایران را با گونه‌های مختلف واژه‌هایی که از پرسیس یونانی مشتق شده می‌گفتند و این نام را البته بر همهٔ سرزمین و فلات ایران نیز اطلاق می‌کردند.
پارس یا فارس (اسم خاص) منطقهٔ وسیعی است که قسمتی از جنوب و جنوب غربی کشور ایران را فرا گرفته و تقریباً از یازده قرن پیش از میلاد مسیح محل سکنای رشیدترین طوایف آریایی، بنام پارس بوده و به همین مناسبت به پارس موسوم گردیده‌است.
بازمانده‌های پاسارگاد، استخر، تخت جمشید، تخت طاوس، نقش رستم، آثار فهلیان از دوره هخامنشی و بازمانده های دارابگرد، سیراف، شاپور، شهر گور و آثار جزیرهٔ بحرین از دوره ساسانیان، مسجد عتیق شیراز مربوط به دوره صفاریان، بند امیر و مدرسه خان شیراز از ساخته‌های عضدالدوله دیلمی و ابنیهٔ دیگر در حوالی شیراز از اتابکان فارس، بازار مسجد وکیل و موزه پارس و ده‌ها بنای دیگر از کریم خان زند، آرامگاه حافظ و بناهای بزرگ دیگر از دوران رضاشاه، آثار تمدن سه هزار سال در این سرزمین است.
بعد از تسلط عرب‌ها بر ایران نام کلمه پارس به فارس ترجمه شد و نام این استان در کتب قدیم فارسستان نیز گفته‌اند.
شاهنشاهی ساسانی (ایرانشهر) در نتیجهٔ اصلاحات اداری قباد یکم و خسرو انوشیروان از ۴ کوست (بخش بزرگ) تشکیل شده بود: خوراسان (شرق یا شمال‌شرق: شامل خراسان، قومس، گرگان، ماوراءالنهر، افغانستان)، خوروران (غرب یا جنوب‌غرب: شامل کرمانشاه، کردستان، لرستان، ایلام، بین‌النهرین، آسیای صغیر)، نیمروز یا پارس (جنوب یا جنوب‌شرق: شامل سیستان، کرمان، پارس، خوزستان، اصفهان، بنادر و جزایر خلیج فارس و دریای عمان، سند، مکران) و آدوربادگان (شمال یا شمال‌غرب: شامل آذربایجان، ارمنستان، گرجستان، اران، دیلم، رویان، تپورستان، ری).The Four Generals of the Sasanian Empire: Some Sigillographic Evidence. Istituto Italiano per l'Africa e l'Oriente, Conferenze 14, Roma, 2001Eranshahr nach der Geographie des Ps. Moses Xoranac'i, by Joseph Marquart/Markwart, Berlin, 1901‏‫‭Jamasp Ji Minocheher ji Jamasp -Asana‬, The pahlavi texts: Contained in the Codex MK copied in 1322 A. C. by the scribe ‭mehr -Awan Kai-Khusru, Vol 2, Fort Printing Press, Bombay, 1913, pp. 14-18.تورج دریایی، شهرستان‌های ایرانشهر: نوشته‌ای به زبان فارسی میانه دربارهٔ تاریخ، حماسه و جغرافیای باستانی ایران؛ ترجمه شهرام جلیلیان، تهران، توس: ۱۳۸۸، صص ۲۲، ۲۳، ۲۶، ۲۷.علی جعفری، فرشید جعفری، نگاهی گذرا به وضعیت ایلام در دوره ساسانی، تهران: دانشگاه تهران، دوفصلنامه پژوهش در تاریخ، سال دوم، پاییز ۱۳۹۰ شماره ۳ (پیاپی ۴)، ص ۱۳۱. کوست‌ها گاهی نام سرزمین عمدهٔ خود را می‌گرفتند؛ از همین‌روی کوست شمالی «آدوربادگان» نام گرفت و کوست نیمروز هم گاهی «پارس» خوانده می‌شد.تئودور نولدکه، تاریخ ایرانیان و عربها در زمان ساسانیان، ترجمه عباس زریاب، تهران: انجمن آثار ملی، ۱۳۷۸، ص ۱۸۵.
واژهٔ فارس و پارس به سراسر خاک ایران نیز گفته شده‌است. برداشتی از این واژه را که در زبان انگلیسی از ریشه یونانی گرفته‌اند در زبان انگلیسی به جای واژهٔ ایران به کار می‌برند و چون این برداشت یعنی پرشیا در زمان رضاشاه پهلوی در ایران نیز بکار می‌رفت دستوری در بکار نگرفتن این واژه صادر شد و قرار بر آن گردید در همایش‌های جهانی، سازمان‌های جهانی و دستگاه دیپلماسی دیگر کشورها، همچنین کتاب‌ها و نوشته‌های ایرانی همه جا واژهٔ ایران به جای پرشیا برای نامیدن این کشور به کار رود.
منابع یونانی قبیله‌های پارسی را به ده طایفه شهرنشین و بدوی تقسیم می‌کند که اسامی آن به این شرح است. پاسارگادیان (pasargadae)، مرفیان (maraphies)، ماسپیان (maspes)، پانتالیان (panthialee)، دروسیان (derousie)، گرمانیان (germanie) و چادرنشین‌ها را با این اسامی اشاره کرده‌است. دائی‌ها (daens)، ماردها (mardes)، دروپیک‌ها (dropiques)، ساگارتی‌ها (sagarties).فره‌وشی، بهرام (۱۳۶۸)، ایرانویج، تهران: دانشگاه تهران، ص ۲۶تاریخ هرودت ترجمه هدایتی صفحات ۵ و ۱۰ و ۲۱۱لغت‌نامهٔ دهخدا، سرواژهٔ باصری.عشایر پارس، ایل باصری. انتشارات قشقایی.توکلی، غلامرضا، ایل باصری از تُرناس تاز، هران، ۱۳۷۹ خورشیدی.
در پارسی باستان (کتیبه‌های هخامنشی) پارسه نام یکی از اقوام ایرانی‌تبار مقیم جنوب ایران است که مقر ایشان را نیز پارس نامیده‌اند.
از قوم پارس دو خاندان بزرگ، به شاهنشاهی رسیده‌اند:
مُعرب آن فارس است.
دانشمندان زبان پارسی باستان را خویشاوند زبان سقلابیان بالت می‌دانند و این امر موجب این فرضیه شده که اجداد ایرانیان در جوار سقلابیان می‌زیسته‌اند و اُسّتهای امروزی را واسطهٔ بین قوم پارس و سقلابیان می‌دانند.
در نیمهٔ اول از هزارهٔ اول ق. م. سه قدرت بزرگ در نواحی شمال دجله و فرات با هم رقابت داشتند که از میان آن‌ها ایرانیان توانستند بر دو رقیب دیگر یعنی اورارتو (آرارات) و آشور چیره شوند و شاهنشاهی وسیعی به وجود آورند.
نام این قوم برای اولین بار در سالنامه‌های پادشاهان آشور در شرح لشکرکشی آنان به حدود جبال زاگرس به میان آمده‌است. آشوریان این قوم را در ۸۴۴ ق.م. شناخته‌اند. با این دلایل قوم پارسی قبلاً در شمال غربی ایران کنونی در مغرب و جنوب غربی دریاچهٔ ارومیه مستقر بوده و سپس به تدریج به جنوب متمایل شده و این انتقال در نتیجهٔ فشار اورارتو و آشور بوده‌است. این قوم به احتمال قوی در حدود سال ۷۰۰ ق.م. در مغرب جبال بختیاری جایگزین شدند و مرکز حکومت آن‌ها مطابق نوشتهٔ آشوریان پارسوماش (که اکنون مسجدسلیمان خوانده می‌شود) نامیده شد.
پارسیان پس از ورود به این سرزمین تحت قیادت هخامنش حکومت کوچک خود را تشکیل دادند. پس از مرگ هخامنش پسرش چیش پیش پادشاه شهر انشان نامیده شد و رسماً در قلمرو وسیعتری به فرمانروایی پرداخت و ایالت تازه‌ای را که پارسه نامیده شد (فارس کنونی) به دیگر متصرفات خود پیوست.
مردمان پارسی یکی از اقوام آریایی هستند. قبلاً زبان این قوم زبان پارسی باستان و زبان پارسی میانه بود و هم‌اکنون به زبان پارسی نو و گویش‌های آن صحبت می‌کنند. در زبان پارسی باستان و پارسی میانه قوم «پارسَ» (Pārsa) نام یک از قوم ایرانی اهل ایران است. از این قوم دو خاندان بزرگ هخامنشیان و ساسانیان به شاهنشاهی ایران رسیده‌اند. پس از تشکیل نخستین حکومت پارس هخامنشی این قوم سرزمین‌های تحت حاکمیت خود را با نام قومی یعنی پارسَ نامیدند. از این رو هم در زبان پارسی و هم در زبان‌های غربی پارس یا پارسَ در کنار کاربر قومی خود به جنوب غربی ایران نخستین محل سکونت پارس‌ها (Persís یا Persés) و همچنین به سرزمین شاهنشاهی هخامنشی (Persia) و حکومت‌های ایرانی آینده اطلاق می‌شود.
واژهٔ پارسَ (پارسی باستان: 𐎱𐎠𐎼𐎿, Pārsa) واژه‌ای است از زبان پارسی باستان که به قوم پارس و سرزمین‌های تحت حاکمیت این قوم گفته می‌شد. این واژه با ورود به زبان پارسی میانه (پارسی میانه: Pʾlsy ,𐭯𐭠𐭫𐭮𐭩 و Pʾʿsy 𐭯𐭠𐭥𐭮𐭩‎) به شکل پارس درآمد و به همان شکل به زبان پارسی نو (لاتین‌نویسی: Pārs) وارد شد.
نام قوم پارس برای اولین بار در سالنامه‌های شلمنسر سوم شاه آشور در شرح لشکرکشی‌اش به حدود کوه‌های زاگرس به میان آمده‌است. آشوریان این قوم را در ۸۴۴ پ.م. شناخته‌اند. قوم پارس قبلاً در شمال غربی ایران کنونی در مغرب و جنوب غربی دریاچه ارومیه مستقر بوده و سپس به تدریج به جنوب متمایل شده و این انتقال در نتیجهٔ فشار دولت‌های اورارتو و امپراتوری آشور بوده‌است. این قوم به احتمال قوی در حدود سال ۷۰۰ پ.م. در مغرب کوهستان زاگرس جایگزین شدند و مرکز حکومت آن‌ها مطابق نوشتهٔ آشوریان پارسوماش نامیده شد. کاوش‌های جدید نشان می‌دهد که پارسیان ابتدا در پارس ساکن شده و سپس انشان را تصرف نمودند. پارسیان پس از ورود به این سرزمین تحت ریاست هخامنش حکومت کوچک خود را تشکیل دادند. پس از مرگ هخامنش پسرش چیش‌پیش پادشاه پارس نامیده شد و با تصرف انشان را که به تازگی از قلمروی دولت ایلام تصرف شده بود، رسماً در قلمروی وسیعتری به فرمانروایی پرداخت.(کتاب ایران تألیف گیرشمن ترجمهٔ معین صص ۵۹–۱۰۹)
این شخص همان پدر کوروش یکم و آریارمنه است که حکومت را میان دو فرزند خود تقسیم کرد و دو شاخه از خاندان هخامنش به وجود آورد. پادشاهی پارس را به پسرش آریارمنه داد که شاخهٔ آریارمنه به ترتیب پسرش آرشام، نوه‌اش ویشتاسپ و پسر ویشتاسپ یعنی داریوش بزرگ بودند و پادشاهی انشان را که به تازگی از قلمروی دولت ایلام تصرف شده بود را به پسرش کوروش یکم داد. شاخهٔ دوم یعنی نسل کوروش یکم از این شاخه به ترتیب کوروش، پسرش کمبوجیهٔ دوم، کوروش دوم پسر کمبوجیه و معروف به کوروش بزرگ و کمبوجیهٔ دوم فاتح مصر بودند. در زمان هوخشتره شاه بزرگ ماد و فاتح آشور، آریارمنه از پادشاهی پارس برکنار و پادشاهی پارس و انشان همزمان به کمبوجیه یکم رسید.(ایران باستان پیرنیا ج ۱ ص ۲۳۱)
قوم پارس همچنان در این سرزمین زیست می‌کرد، و در حدود پانصد سال بعد از سقوط امپراتوری هخامنشی خاندان دیگری که خود را از نسل داریوش سوم و بازماندهٔ خاندان هخامنشی می‌شمرد در پارس نیرو گرفت و دومین شاهنشاهی بزرگ قوم پارس را به وجود آورد.
ساسان جد این سلسله در شهر استخر در معبد آناهیتا (ناهید) مقامی ارجمند داشت. پسر او پاپک با دختر یکی از امرای محلی ازدواج کرد و به وسیلهٔ کودتایی قدرت را از دست او گرفت و بعدها مؤسس سلسلهٔ ساسانی شناخته شد و جلوس او(۲۰۸ م) مبدأ تاریخ جدیدی به‌شمار رفت.
https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Sagartians&oldid=330159295
قرارداد گس-گلشاییان یا «قرارداد الحاقی»، قراردادی است که در تاریخ ۲۶ تیر ۱۳۲۸ بین دولت ایران و نمایندگان شرکت نفت ایران و انگلیس به عنوان ضمیمه قرارداد ۱۹۳۳ امضا شد. بر اساس این قرارداد شرکت نفت تعدیلاتی در مبالغ پرداختی به ایران را می‌پذیرفت.
نام قرارداد از نام دو تن از مذاکره کنندگان یعنی سِر نویل گَس (از مقامات شرکت) و عباسقلی گلشائیان (وزیر دارایی ایران) گرفته شده‌است.
این قرارداد با تلاش اقلیت مجلس پانزدهم خصوصاً حسین فاطمی و حسین مکی به تصویب مجلس شورای ملی نرسید و به جای آن قانون ملی شدن صنعت نفت در دوره شانزدهم تصویب شد."خاطرات سیاسی"، کریم سنجابی، صدای معاصر، ۱۳۸۱ (ISBN 964-6494-36-6)
پس از اشغال ایران توسط انگلیس و شوروی و سپس آمریکا در جنگ جهانی دوم، رقابت استعمارگران بر سر منافع، خصوصاً نفت، تشدید شد. دولت ایران بعد از مواجهه با تقاضای شرکت‌های نفتی هر سه کشور، اعلام کرد که دادن هرگونه امتیاز باید به بعد از جنگ موکول شود، زیرا در زمان حاضر و به دلیل وجود جنگ، وضعیت اقتصادی کشورها روشن نیست. در نتیجه تقاضای هر سه دولت رد شد.
پس از اعلام موضع دولت، روزنامه‌های حزب توده از رد پیشنهاد شوروی به خشم آمدند و دولت را به باد انتقاد گرفتند. دکتر محمد مصدق هم چند روز بعد در مجلس شورای ملی نطق مفصلی ایراد کرد و پاسخ روزنامه‌ها و کشورهای خواستار امتیاز را داد و طرحی به مجلس پیشنهاد کرد.
پس از پایان جنگ جهانی دوم، انگلیس و شوروی موظف بودند ظرف مدت شش ماه پس از خاتمه جنگ، نیروهای خود را از خاک ایران تخلیه نمایند، اما شوروی نه تنها از خاک ایران خارج نشد، بلکه نیروهای دیگری هم وارد نقاط شمالی ایران کرد. در این زمان قوام، نخست‌وزیر ایران بود، در نتیجه سیاستی که وی در قبال شوروی‌ها اتخاذ نمود، نیروهای شوروی خاک ایران را ترک کردند.
یکی از اقدامات قوام، عقد قراردادی بود که بین دولت ایران و سفیر شوروی در تهران به امضا رسید. براساس این قرارداد، نیروهای شوروی می‌بایست ظرف یک ماه و نیم خاک ایران را ترک کنند و قرار شد شرکت مختلط نفت ایران و شوروی ایجاد شود و اساسنامه آن ظرف هفت ماه برای تصویب به مجلس پانزدهم پیشنهاد گردد. در سی‌ام مهرماه ۱۳۲۶، نمایندگان مجلس شورای ملی ماده واحده‌ای را به تصویب رساندند که منتفی شدن قرارداد نفت ایران و شوروی هدف اصلی آن بود. همچنین در این ماده واحده تأکید شده بود که دادن هرگونه امتیازی به خارجی‌ها ممنوع است و دولت مکلف است که به منظور استیفای حقوق ملت ایران از نفت جنوب اقدام کند.
دولت انگلستان از تصویب این ماده واحده ناراضی نبود، زیرا این طرح موجب شده بود که دست شوروی‌ها از منابع نفتی ایران کوتاه گردد. اما دولت انگلستان به منظور حفظ سلطه خویش بر نفت جنوب و جلوگیری از استیفای حقوق ملت ایران با مقامات کشور وارد مذاکره شد تا این قرارداد را به تصویب برساند.
متن این قرارداد بدین شرح بود:
قرارداد الحاقی بین دولت شاهنشاهی ایران و کمپانی نفت انگلیس و ایران محدود
تهران مورخه ۱۷ ژوئیه ۱۹۴۹ برابر با ۲۶ تیرماه ۱۳۲۸
نظر به قرارداد (که در این قرارداد، قرارداد اصلی نامیده می‌شود) منعقده در تاریخ ۲۹ آوریل ۱۹۳۳ بین دولت شاهنشاهی ایران از یک طرف و کمپانی نفت انگلیس و ایران محدود از طرف دیگر که به موجب آن امتیازی برای تنظیم روابط بین طرفین مذکور در فوق برقرار گردیده‌است و نظر به ملاحظه تغییراتی که در نتیجه جنگ جهانی ۱۹۴۵–۱۹۳۹ در اوضاع اقتصادی حادث شده مزایای مالی که طبق قرارداد اصلی به دولت تعلق می‌گیرد بایستی به میزان و به ترتیب آتی‌الذکر افزایش یابد.
و نظر به اینکه طرفین برای تأمین این منظور موافقت نموده‌اند که قرارداد الحاقی منعقد نمایند علی‌هذا بین دولت شاهنشاهی ایران و کمپانی نفت انگلیس و ایران محدود به شرح زیر موافقت می‌شود.
تهران به تاریخ ۱۷ ژوئیه ۱۹۴۹ – ۲۶ تیرماه ۱۳۲۸
از طرف دولت شاهنشاهی ایران
از طرف کمپانی نفت ایران و انگلیس
با وجود انعقاد این قرارداد، اوضاع به همین منوال باقی نماند. هرچند برخی از احزاب سیاسی از جمله حزب توده همچنان به‌طور محافظه‌کارانه با آن برخورد کردند اما همزمان با اعلام امضای قرارداد گس- گلشاییان تظاهرات گسترده‌ای از سوی جبهه ملی برگزار شد و مخالفت‌ها و اعتراض‌ها بالا گرفت. مخالفان معتقد بودند به رغم آن که برخی از مواد این قرارداد به نفع ایران است، اما در واقع این دولت بریتانیاست که طبق قرارداد توانسته به اعتبار قانونی قرارداد دارسی که به تصویب مجلس نرسیده بود، بیفزاید و همچنین تمدید ۳۳ سالهٔ آن را تأیید و تقویت کند.
در چنین شرایطی بود که در روز ۲۰ بهمن ۱۳۲۸ مجلس شانزدهم شورای ملی آغاز به کار کرد. دولت ساعد به دلیل عدم رای اعتماد در ۲۷ اسفند همین سال ساقط شد و علی منصور مأمور تشکیل کابینه گردید. منصور برای جلب رضایت نیروهای مذهبی از آیت‌الله کاشانی که در تبعید لبنان به سر می‌برد، دعوت کرد تا به ایران بازگردد؛ اما ورود آیت‌الله کاشانی نه تنها به سود منصور نشد، بلکه تظاهرات‌های اعتراضی را گسترش داد.
سرانجام منصور در پی گسترش اعتراضات و مخالفت‌های مداوم آیت‌الله کاشانی با سیاست‌هایش، در پنجم تیرماه، پس از سه ماه حکومت، مجبور به استعفا شد و حاجعلی رزم‌آرا جایگزین وی شد و به نخست‌وزیری رسید. یکی از برنامه‌های مهمی که رزم‌آرا در دوران نخست‌وزیری خود دنبال کرد، از تصویب گذراندن لایحهٔ الحاقی گس- گلشاییان بود. لایحه مزبور توسط دولت رزم‌آرا تقدیم مجلس و بررسی آن در کمیسیون تخصصی نفت مجلس شورای ملی آغاز شد.
کمیسیون نفت موظف بود قرارداد الحاقی را بررسی و نظرات خود را برای تصمیم‌گیری نهایی به مجلس اعلام کند. پس از بحث‌های فراوان، کمیسیون سرانجام در روز ۴ آذر ۱۳۲۹ تصمیم نهایی خود را مبنی بر رد قرارداد اتخاذ کرد. در گزارش و نتیجهٔ کار کمیسیون نفت آمده بود که: «چون قرارداد الحاقی کافی برای استیفای حقوق ایران نیست، لذا مخالفت خود را با آن اظهار می‌دارد.» سرانجام روز ۲۶ آذر همان سال، این گزارش در مجلس طرح شد. مجلس با رای اکثریت نمایندگان نظر کمیسیون نفت را تأیید کرد و بدین ترتیب قرارداد گس - گلشاییان از دور خارج شد. نمایندگان در کمیسیون نفت در خلال بحث‌های خود، از ملی شدن صنعت نفت سخن به میان آورده بودند. هنگام تصویب گزارش کمیسیون نفت طرحی با امضای یازده نفر، مبنی بر ملی شدن صنعت نفت به مجلس تقدیم شد، اما چون امضای کافی نداشت، مطرح نشد. امضاکنندگان این پیشنهاد عبارت بودند از: دکتر مصدق، دکتر شایگان، حائری‌زاده، دکتر بقایی، اللهیار صالح، محمود نریمان، حسین مکی، عبدالقدیر آزاد، میرسیدعلی بهبهانی، عباس اسلامی، و کاظم شیبانی.
از سوی دیگر رزم‌آرا تلاش می‌کرد تا راه‌حلی برای خروج از بن‌بستی که کمیسیون نفت برای او به وجود آورده بود، به دست آورد، بنابراین سعی می‌کرد با تمام توان از ملی شدن صنعت نفت جلوگیری کند. او پس از مصوبهٔ ۲۶ آذر مجلس، در سوم دی ماه، در جلسهٔ خصوصی مجلس شرکت کرد و به شدت علیه ملی شدن نفت سخن راند و در پایان با صراحت تمام گفت: ملی کردن صنعت نفت بزرگترین خیانت است. مخالفت‌های او با ملی شدن صنعت نفت، تا روز ۱۶ اسفند ۱۳۲۹ که در محوطه مسجد شاه توسط خلیل طهماسبی از اعضای فداییان اسلام به ضرب گلوله از پای درآمد ادامه یافت. با مرگ رزم‌آرا، نمایندگانی که در مقابل ملی شدن نفت مقاومت می‌کردند، از مواضع خود عقب‌نشینی کردند. بدین ترتیب، کمیسیون نفت، پیشنهاد ملی شدن صنعت نفت در سراسر کشور را پذیرفت و این طرح را به مجلس تقدیم کرد: «نظر به اینکه ضمن پیشنهادهای واصله به کمیسیون نفت مبنی بر ملی شدن صنعت نفت در سراسر کشور مورد توجه و قبول کمیسیون قرار گرفته و از آنجایی که وقت کافی برای مطالعه در اطراف اجرای این اصل باقی نیست، کمیسیون مخصوص نفت از مجلس شورای ملی تقاضای دو ماه تمدید می‌نماید؛ بنابراین ماده واحده ذیل را با قید دو فوریت برای تصویب، تقدیم مجلس شورای ملی می‌نماید. ماده واحده: مجلس شورای ملی تصمیم مورخ ۲۹/۱۲/۱۷ کمیسیون مخصوص نفت را تأیید و با تمدید مدت موافقت می‌نماید.
تبصره۱: کمیسیون نفت مجاز است از کارشناسان داخلی و خارجی در صورت لزوم دعوت نماید و مورد استفاده قرار دهد.
تبصره ۲: آقایان نمایندگان حق دارند تا پانزده روز بعد از تشکیل کمیسیون حق حضور داشته باشند».
https://web.archive.org/web/20120621131333/http://www.shana.ir/100680-fa.html
میلانی، عباس. گلشائیان، دائرةالمعارف ایرانیکا
https://web.archive.org/web/20120717211552/http://tarikhirani.ir/fa/events/3/EventsList//%D9%88%D9%82%D8%A7%DB%8C%D8%B9.%D9%88.%D8%B1%D9%88%DB%8C%D8%AF%D8%A7%D8%AF%D9%87%D8%A7.html?Page=&Lang=fa&EventsId=451&Action=EventsDetail
مورمونیسم () سنت دینی اصلی جنبش قدیسان آخرالزمان در مسیحیت احیاگر است. این جنبش در دههٔ ۱۸۲۰ توسط جوزف اسمیت در بالاایالت نیویورک بنیان نهاده شد. در دهه‌های ۱۸۳۰ و ۱۸۴۰، مورمونیسم خود را از پروتستانتیسم سنتی متمایز کرد. امروزه مورمونیسم، آیین جدید غیر پروتستانی است که توسط اسمیت در دههٔ ۱۸۴۰ ترویج می‌شد. پس از مرگ اسمیت، بیشتر مورمون‌ها در هجرت بریگم یانگ به سوی غرب به قلمروی یوتا، از او پیروی کرده و خود را کلیسای عیسی مسیح قدیسان آخر الزمان نامیدند. گونه‌هایی که جزئی از این کلیسا نیستند شامل بنیادگرایی مورمون است، که خواهان حفظ آدابی چون چندهمسری استFor a discussion on a history of Mormon polygamy, see "Plural Marriage in The Church of Jesus Christ of Latter-day Saints", The Church of Jesus Christ of Latter Day Saints که رسمی که کلیسای قدیسان ترکش کرده است.The second-largest Latter Day Saint denomination, the Reorganized Church of Jesus Christ of Latter-day Saints , since 2001 called "Community of Christ", does not describe itself as Mormon, but instead follows a Trinity Christian restorationist theology, and also considers itself Restorationist in terms of Latter-day Saint doctrine. In reference to Latter Day Saint denominations like the Community of Christ, the "AP Stylebook" states, "The term Mormon is not properly applied to the other Latter Day Saints churches that resulted from the split after [Joseph] Smith's death." However, the term Mormon is often used to refer to adherents of Mormon fundamentalism.
غرور و تعصب (به معنی تفاخر و پیش‌داوری) رمان مشهوری اثر جین آستن، نویسنده‌ی انگلیسی است. این اثر دومین کتاب جین آستن است. او این داستان را در سال ۱۷۹۶، درحالی که تنها ۲۱ سال داشت نوشت، اما تا سال ۱۸۱۳ چاپ نشد. اکثر منتقدان "غرور و تعصب" را بهترین اثر جین آستن می‌دانند و خود او آن را «بچهٔ دلبند من» می‌نامید. بااین‌حال، این کتاب، که ابتدا با نام "تأثرات اولیه" نوشته شده بود، تا مدت‌ها توسط ناشران رد می‌شد و وقتی پس از ۱۷ سال به چاپ رسید، به‌جای نام آستن، نام «یک خانم» به‌عنوان نام نویسنده روی جلد به چشم می‌خورد.
از این رمان بارها فیلم‌سازی شده‌است، که یکی از معروف‌ترین نسخه‌های آن سال ۲۰۰۵ با بازی کیرا نایتلی (در نقش «الیزابت») و مَتیو مَک‌فادین (در نقش «آقای دارسی») بوده‌است. نسخه کلاسیک آن هم با بازی لارنس اولیویه ساخته شد . سال ۲۰۰۴ هم بالیوود برمبنای این کتاب، فیلم "عروس و تعصب" را با بازی آیشواریا رای ساخت.
آقا و خانم بِنِت (Bennet) پنج دختر دارند. جِین و الیزابت بزرگ‌تر از سه خواهر دیگر هستند و البته باوقارتر و سنگین‌تر. دو خواهر کوچک‌تر بسیار سبکسر هستند و مایه‌ی خجالت دو خواهر بزرگشان. دختر وسط (مری) تنها دختر نازیبای خانواده است بنابراین به یادگیری ساز زدن و کمالات پرداخته. چندی است که در همسایگی‌شان در قصری به نام «نِدِرفیلد» مردی سرشناس و ثروتمند به اسم «چارلز بینگلی» ساکن شده که بسیار بامحبت و خوش‌چهره است. در یک مهمانی عمومی روستا، خانوادهٔ بِنِت نیز حضور دارند. آقای دارسی، دوستِ صمیمی چارلز بینگلی هم در آن جشن شرکت کرده‌ است
پس از آن مراسم، همه از خودبزرگ‌بینی و بدخلقی دارسی صحبت می‌کنند؛ مخصوصاً الیزابت از رفتار او بسیار متنفر شده‌است چون دارسی، بدون اینکه بداند الیزابت حرف‌هایش را می‌شنود، به زیبایی او توهین کرد و نپذیرفت با او برقصد.
از سوی دیگر کشیش «کالینز»، برادرزادهٔ آقای بنت و وارث خانوادهٔ آن‌ها، قصد دارد تا با یکی از دخترعموهایش ازدواج کند. او نخست جین را برمی‌گزیند، ولی وقتی می‌فهمد جین احتمالاً با بینگلی نامزد می‌کند به فکر الیزابت می‌افتد. خانم بنت هم با این پیوند موافق است؛ چون دراین صورت ارث خانوادگی آن‌ها به غریبه‌ها نمی‌رسد. با این حال الیزابت درخواست کالینز را رد می‌کند و تهدیدهای مادرش را نیز نادیده می‌گیرد.
در همین روزها الیزابت با آقای «ویکهام»، یکی از افسران هنگ نظامی که به تازگی در نزدیکی شهر ساکن شده آشنا می‌شود. ویکهام جوانی خوش‌قیافه و بسیار خوش‌برخورد است. او خود را برادرخواندهٔ دارسی معرفی می‌کند و از دارسی به بدی یاد می‌کند و می‌گوید که او مردی بدطینت است. الیزابت با شنیدن این حرف‌ها بیشتر از دارسی متنفر می‌شود و تلاش می‌کند تا بیشتر از دارسی بداند و اخلاق و رفتار او را زیرنظر بگیرد تا او را بهتر بشناسد.
پس از چندی، خانوادهٔ آقای بینگلی به‌طور ناگهانی ندرفیلد را ترک کرده و به لندن می‌روند. این سفر را خواهر بینگلی طراحی کرده‌است. او عاشق دارسی است و با این حیلهٔ زنانه می‌خواهد بین برادرش و جین فاصله بیندازد تا چارلز به خواهر دارسی علاقه‌مند شود تا بدین‌گونه دارسی را ازآنِ خود کند.
جین و الیزابت از این موضوع باخبر می‌شوند. الیزابت در ذهنش دارسی را مقصر این جدایی می‌داند.
زمانی می‌گذرد. از بینگلی و دارسی خبری نمی‌شود. جین با دایی و زن‌دایی‌اش به «خیابان گریس چرچ» در لندن می‌رود تا شاید روحیهٔ ازدست‌رفته‌اش را بازیابد و خبری از بینگلی در لندن دریافت کند. پس از چندین هفته همچنان هیچ خبری از بینگلی نمی‌شود و او سراغی از جین نمی‌گیرد.
این کتاب به چاپ نخست اسفند ۱۳۳۶، توسط شمس الملوک مصاحب به فارسی برگردانده شده‌است و توسط انتشارات جامی منتشر می‌شود. نام «غرور و تعصب»، که به اذعان خود مترجم، ترجمهٔ دقیقی از عنوان اصلی نیست، توسط این مترجم انتخاب شده و اکنون در همه جای ادبیات فارسی، این کتاب مشهور را با همین نام می‌شناسند.
ترجمهٔ دیگر از این کتاب متعلق به رضا رضایی است که توسط نشر نی به چاپ رسیده‌است.
غرور و تعصب ترجمه اکرم شکرزاده انتشارات آپامهر ۱۳۹۸
غلامرضا حسنی (زاده ۱۲ مرداد ۱۲۹۸ یا مطابق شناسنامه رسمی ۲۹ تیر ۱۳۰۶ در ارومیه - درگذشتهٔ ۳۱ اردیبهشت ۱۳۹۷ در ارومیه) تا ۲۴ دی ۱۳۹۲ نماینده ولی فقیه در استان آذربایجان غربی، و امام جمعه شهر ارومیه بود.
غلامرضا حسنی پیش از انقلاب، سر دفتری ازدواج و کشاورزی را داشت. او از مخالفان دودمان پهلوی بود و به گفتهٔ خود از ۱۸ سالگی تا امروز «قبل و بعد از انقلاب» همیشه اسلحه گرم به همراه داشته و به مبارزه مسلحانه با نظام پهلوی پرداخته‌است. او در ماه‌های انتهایی حکومت پهلوی هم، از عوامل مؤثر در بسیج مردم علیه حکومت بود. «جمشید حق‌گو»، نخستین استاندار آذربایجان غربی، نقل می‌کند که حسنی «یک‌روز در بالای منبر به‌طور غافل‌گیرانه یک کلاشنیکف از زیر عبای خود درمی‌آورد و می‌گوید: "مردم این یک تفنگ است نوک مگسک قلب شاه!" مردم با دیدن این صحنه به هیجان در می‌آیند و از آن تاریخ، مردم ارومیه به سرعت مسلح می‌شوند.»
حسنی، پس از انقلاب ریاست کمیته‌های انقلاب در آذربایجان غربی را برعهده گرفت و در عملیات مقابله با گروه‌های مسلح کرد، با لباس نظامی و به‌طور مسلح شرکت می‌کرد. حسنی از معدود افرادی بود که با سلاح به دیدار سید روح‌الله خمینی رفت.
او، در اوایل انقلاب، محل اقامت پسر خود، "رشید حسنی" که از اعضای سازمان چریک‌های فدایی خلق ایران بود را به کمیته انقلاب اسلامی اطلاع داد. رشید حسنی پس از محاکمه، اعدام شد.قربانی اصلاحات - قسمت نهم؛ ایثار انقلابی روزنامهٔ جمهوری اسلامی، ۱۱ خرداد ۱۳۸۴
برخی، حسنی را در کشتار قارنا در ۱۱ شهریور ۱۳۵۸ متهم می‌دانند. در این واقعه، عده‌ای از اهالی کرد روستای قارنا در شهرستان نقده توسط عده‌ای ناشناس کشته شدند. اما خود وی، هرگونه دخالت در این ماجرا را رد کرده‌است.مصاحبه اختصاصی کیهان با حجت‌الاسلام حسنی امام جمعه ارومیه، روزنامه کیهان، ۲۵ دی ۱۳۵۸
غلامرضا حسنی بزرگ آباد با ۷۷/۹ درصد آرا، نمایندهٔ دوره نخست مجلس شورای اسلامی بوده‌است.
در اسفند سال ۱۳۸۸، مدیرکل سازمان میراث فرهنگی آذربایجان غربی به خبرگزاری ایلنا گفت که برای «ثبت معنوی» نام غلامرضا حسنی در فهرست «آثار معنوی» از سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری تقاضا کرده‌است و امیدوار است تا پایان سال ۸۸ نام حسنی، به‌عنوان یکی از میراث فرهنگی ایران، به ثبت برسد.
در ۱۴ فروردین ۱۳۹۰ و در جلسه اعضای هیئت دولت ایران، حسنی «نشان درجه یک شجاعت» را از محمود احمدی‌نژاد دریافت کرد. به گفتهٔ خبرگزاری فارس، این نشان به‌خاطر سوابق مبارزاتی حسنی پیش از انقلاب ۵۷، مبارزه با مخالفان کُرد در سال‌های نخست پس از پیروزی انقلاب، و حضور در جنگ ایران و عراق به او داده شده‌است.
غلامرضا حسنی از منتقدان شدید ریاست جمهوری سید محمد خاتمی و از حامیان محمود احمدی‌نژاد بود. وی از دولت سید محمد خاتمی به «دولت افسادات» نام برده و دولت ریاست جمهوری محمود احمدی‌نژاد را «دولت عدالت» به سبک امام زمان می‌دانست.
او در سال ۱۳۹۲، به علت کهولت سن و بیماری، از امامت جمعه و نمایندگی ولی فقیه در آذربایجان غربی، کنار گذاشته شد.
غلامرضا حسنی علاوه بر سمت‌های رسمی خود در استان آذربایجان غربی، به کشاورزی نیز، می‌پرداخت.
خیابان «آیت‌الله حسنی» در غرب ارومیه، به یادبود وی نام‌گذاری شده‌است، هم‌چنین تندیسی از وی در آن محل قرار گرفته‌ است.
تندیس او در روز ۱۲ بهمن سال ۱۳۹۹ مصادف با آغاز دهه فجر، طی مراسمی در شهر نقده به همراه ائمه جمعه شیعه و اهل سنت، نماینده نقده، عبدالحق حسنی، مسئولین دیگر و مردم شهر، از مجسمه وی رو نمایی شد.
غلامرضا حسنی در تاریخ 1 خرداد ۱۳۹۷، در ۹۰ سالگی در اثر عفونت کلیه، در ارومیه درگذشت.غلامرضا حسنی، امام جمعه سابق ارومیه درگذشت یورونیوز فارسی
کلیسای عیسی مسیح قدیسان آخر الزمان یا مورمون‌ها پیروان مذهبی هستند که خود را از مسیحیان و پیروان راستین عیسی مسیح می‌دانند.PEW Forum, Mormon`s In America آیا میت رامنی مسیحی است؟ ، بی‌بی‌سی فارسی آن‌ها آیین خود را به نام "کلیسای عیسی مسیح مقدسین آخرین زمان" اعاده کلیسای تأسیس شده توسط عیسی مسیح می‌دانند. این فرقه با داشتن مکاشفات جدید و اعتقاد به کتاب‌های دیگر در کنار کتاب مقدس، خود را از شاخه‌های دیگر مسیحیت جدا کردند.
جوزف اسمیت، بازآورنده و اولین پیامبر کلیساست. او در سال ۱۸۲۰ زمانی که ۱۴ ساله بود، رویتی از جانب خدا دریافت کرد که در آن به او گفته شد همه کلیساها در اشتباه‌اند و او نباید به هیچ‌کدام بپیوندد. ژوزف اسمیت مجدداً در ۱۸ سالگی رویت دیگر دریافت کرد که در آن از جانب فرشته‌ای به نام مورونی به او مأموریتی عظیم داده شد تا به دنبال الواح طلایی و لوحه‌های قدیمی بگردد.
سرانجام در سال ۱۸۳۰ پس از به دست آوردن این الواح و ترجمه آن‌ها این کتاب‌ها به عنوان کتاب مورمون: گواهی دیگر بر عیسی مسیح انتشار یافت. اگر چه ژورف اسمیت از شرایط تحصیلی خوبی برخوردار نبود، اما با پیدا کردن عینک مخصوص در کنار الواح طلایی و گذراندن سه سال موفق به ترجمه متون شد و در انتها الواح طلایی را به فرشته باز پس داد. ژوزف اسمیت و برادرش، هیرام اسمین از طرف حکومت ایالتی ایلینوی بازداشت و در سال ۱۸۴۴ توسط افرادی مسلح که به زندان نفوذ کردند، کشته شدند. بدین شکل ژوزف اسمیت به عنوان اولین شهید کلیسای عیسی مسیح مقدسین آخرین زمان نیز نام گرفت.
طبق نامه‌ای که در ۱۸۴۲ توسط ژوزف اسمیت صادر شده‌است، و در فصل ارکان دین از کتاب مروارید گرانبها آمده‌است، اعت از این قرار است:
اعضای علاوه بر کتاب مقدس، سه کتاب دیگر را در کلیسا به رسمیت می‌شناسند. این کتاب‌ها عبارت‌اند از: کتاب مورمون، اصول و پیمان‌ها، و کتاب مروارید گرانبها. اعضای کلیسا، سخنان پیامبران زنده خویش را همچنین در حد کتاب‌های مقدس می‌دانند.
اولین مهاجرت آن‌ها مربوط به افرادی است بنام یارِدیان که پس از واقعه تاریخی سقوط برج بابل به سوی آمریکا رهسپار شدند و به خاطر بت‌پرستی و ارتداد از بین رفتند. مهاجرت بعدی در سال ۶۰۰ قبل از میلاد به وقوع پیوست که در آن گروهی از یهودیان به فرمان خداوند و قبل از سقوط توسط بابلی‌ها، اورشلیم را ترک کردند. این گروه که توسط شخصی به نام لیحای و پسرش، نیفای رهبری می‌شدند، از اقیانوس ساکن عبور کردند و به آمریکای باستانی رسیدند. در آنجا آنان به دو گروه رقیب تقسیم شدند که عده‌ای طرفدار نیفای و عده‌ای دیگر طرفدار برادرش، لامان گشتند. خدا لامان را به خاطر نااطاعتی لعنت کرد و به این خاطر، رنگ پوست او و خانواده‌اش تیره شد. سرخ‌پوستان آمریکا از نژاد لامان‌ها خوانده شده‌اند. نیفای که مطیع و وفادار به احکام خداوند بود، افتخار این را پیدا کرد که عیسی مسیح قیام کرده را ملاقات کند. در این ملاقات، مژده واقعی و راستین توسط عیسی مسیح به آنان موعظه شد. در ادامه اختلافات بین لامان و نیفای لامانیان دست به نابودی زدند، ولی یکی از آنان به نام مورمون زنده ماند و قبل از مرگ تمام این وقایع را بر روی ورقه‌های طلایی ثبت کرد. این ورقه‌ها به وسیله «مورونی»، پسر مورمون زیر خاک مدفون شد. ۱۴۰۰ سال بعد مورونی به صورت فرشته‌ای بر ژوزف اسمیت (بنیانگذار این کلیسا) ظاهر شد و محل ورقه‌ها را به او نشان داد.
بر پایه عقیده مورمون‌ها باغ عدن یا بهشت در ایالت میسوری آمریکا قرار داشته‌است که اورشلیم جدید پس از بازگشت مسیح نیز در آنجا قرار خواهد گرفت.
مجموعه‌ای از مکاشفات ژوزف اسمیت است که در مورد کلیسای مسیح در روزهای آخر، مقام کاهنان و پیشگویی‌های آینده سخن می‌گوید.
این کتاب شامل سه بخش عمده‌است:
نخست، کتاب ابراهیم که ترجمه یک پاپیروس مصری است، در سال ۱۸۳۵ توسط اسمیت ترجمه و چاپ شد. او مدعی بود که این طومارها توسط ابراهیم در ۴۰۰۰ سال پیش نوشته شده‌است.
دوم، کتاب موسی مجموعه مکاشفات ژوزف اسمیت است که گفته می‌شود از کتاب و شریعت موسی گم شده‌است. در این کتاب اطلاعاتی در مورد آفرینش جهان آورده شده‌است.
سوم، نوشته‌های ژوزف اسمیت که شامل اساسنامه، منتخباتی از تاریخ کلیسای عیسی مسیح مقدسین آخرین زمان و الهاماتی است که مؤسس این فرقه دریافت کرده‌است.
اعضای کلیسا ایمان دارند که خدا پدر آسمانی و روحانی همه آدمیان است. ایمان دارند که همه فرزندانش را دوست دارد و می‌خواهد که خوشحال شوند. تثلیث را قبول ندارند اما ایمان دارند که پدر آسمانی، عیسی مسیح، و روح القای سه نفر الهی جدا هستند. پدر آسمانی و عیسی مسیح جسم‌ها دارند ولی روح القدس جسمی ندارد. برخی معتقدند آموزه‌های کلیسا در مورد خدا در مغایرت با کلیساهای دیگر است. اعضای کلیسا ایمان دارند که خدا زمانی یک بشر بوده و در اثر تکامل به مقام خدایی رسیده‌است. ممکن است که فرزندانش مثل خودش شویم از طریق کفاره عیسی مسیح. این اصول هم در کتاب مورمون هم در کتاب مقدس پیدا می‌شود؛ مثلاً در نامه رومانیان فصل ۸ آیه ۱۷ و مکاشفه فصل ۳ آیه ۲۱.
مورمون‌ها خدا یا پدر را یک مرد با بدنی جسمانی می‌دانند که اکنون نزدیک به ستاره ای به نام کولاب زندگی می‌کند.
مورمون‌ها به تثلیث معتقد هستند، اما تفسیر آنان از این آموزه با تفسیر مسیحیت ارتدکس در تضاد است. در تعالیم مورمون؛ پدر، پسر و روح‌القدس سه خدا هستند که در ذات و ماهیت متفاوتند. پدر دارای گوشت و استخوان است که زمانی انسان بوده و سپس به مقام خدایی رسیده‌است. بر این اصل، هر انسانی این توانایی را در خود دارد که خدا شود. آنان می‌گویند که خدای پدر نیز دارای پدری بوده و به‌طور جسمانی از مادرش متولد شده‌است. خدای مورمون‌ها در تکامل و تغییرپذیری است.
کتاب مورمون عیسی مسیح را مخلوق خدا می‌داند. مسیح با انسان‌های دیگر تفاوت چندانی ندارد. او اولین روح زاییده توسط خداست که نامش قبل از زندگی بر روی زمین یهوه بوده‌است. او ابدی است، اما نه تنها او بلکه همه انسان‌ها در روح ابدی‌اند. طبق این نظریه مسیح یکی از روح‌ها بوده که جسم گرفت و اینک یکی از خدایان شده‌است. پس فرق مسیح و انسان‌ها نه در ذات، بلکه در ترتیب زمانی جسم پوشیدن است. طبق این استدلال، کلیسای مورمون مسیح را برادر ارشد ما معرفی می‌کند. مسیح بی‌گناه و در هدف با خدا یکی است و خدای مجسم شده‌است.
روح‌القدس سومین شخصیت در الوهیت است، و یک شخصیت روح بدون جسم است. روح القدس می‌تواند دلهای همهٔ انسان را لمس کند. از حقیقت گواهی می‌دهد، آدمها را تسلی می‌دهد، و از خطر هشدار می‌دهد. هدیهٔ روح القدس بخشی از تعمید است و از جانب کشیشان داده می‌شود. روح القدس همیشه با کسی که این هدیه را دارد همراه است مگر شایستهٔ این هدیه نباشد.
عمل مسیح به عنوان کفاره گناهان قادر است که همهٔ گناهان انسان را پاک کند. انسان برای تحصیل بخشش باید توبه کنند، یعنی باید کارهای بد را ترک کند، بخشش بخواهند، و تلاش کنند بازپرداخت کنند. عادل شمردگی توسط ایمان مردود است و مسیر به زندگی جاویدان شامل ایمان به مسیح، توبه، تعمید آب، تعمید روح‌القدس با دستگذاری کشیشان، و پایداری تا پایان (شامل رشد ایمان، توبهٔ روزانه، تجدید و ایجاد پیمانها، و تلاش به بهتر بودن) است. این رستگاری فرایندی است که به زندگی جاویدان منتهی می‌شود. همچنین باید گفت که اعتقاد دارند با اینکه همه ادیان و مذاهب دیگر حقایق و خوبی دارند، در خارج از کلیسای عیسی مسیح مقدسین آخرین زمان، نه اقتدار خدا برای تعمید درست وجود دارد نه کل مژدهٔ ابدی عیسی مسیح.
از این جهت که تعمید توسط صاحب اقتدار درست برای رستگاری ضروری است، علاقه زیادی به شجره‌نامه‌های خانوادگی دارند و سعی می‌کنند اجداد و نیاکان خود را شناسایی کرده و به نیابت از آنان تعمید یابند. نه تنها اقوام و آشنایان خود بلکه پنجاه نفر از مردگان غریبه را نیز می‌توانند به نیابت تعمید دهند، از این گونه تعمیدها می‌توان به چنگیزخان مغول، اسکندر مقدونی، ژاندارک، بودا، آن فرانک، آدولف هیتلر، ژوزف استالین اشاره کرد.
در کتاب مقدس اعمال نیکو نتیجه ایمان است و نه راه به دست آوردن آن. اما طبق تعالیم مورمون، گناه اولیه آدم برای تشخیص نیک و بد ضروری بود.
تعمید به نیابت از طرف مردگان در هیچ قسمت از کلام خدا تعلیم داده نشده‌است. مورمون‌ها با تفسیر دیگری از اول قرنتیان باب ۱۵ آیه ۲۹ به این نتیجه رسیده‌اند.
دیدگاه مورمون در مورد آخر الزمان، مبنی بر نجات همگان است. در اعتقاد ایمان یک نوع رستگاری عمومی هست که شامل همه مردم دنیا می‌شود و یک نوع رستگاری فردی نیز هست.
وجود بهشت و جهنم در تعالیم مورمون چندان روشن نیست. مجازات ابدی در تعالیم مورمون جایی ندارد. آنان انسان‌ها را به طبقات مختلفی که در ملکوت در نظر گرفته‌اند، تقسیم می‌کنند.
مورمون معتقد است که همه موجودات اعم از انسان و حیوان و گیاهان قبلاً به صورت روح خلق شده و سپس شکل مادی به خود گرفته‌اند.
چنین گفته می‌شود که تعالیم کلیسای مورمون از آغاز تاکنون دستخوش تغییرات زیادی شده‌است. انبیای زنده این کلیسا بارها نظرات انبیای قبل از خود را نقض کرده‌اند. به عنوان مثال بریگم یانگ بر این اعتقاد بود که آدم همان خدای پدر است که در اثر رابطه جنسی با مریم باکره، پدر جسمانی مسیح شد. این تعلیم چند سال بعد توسط یکی دیگر از انبیاء رد شد. با اینکه یانگ این گفته خود را مکاشفه‌ای از جانب خدا می‌دانست، ولی امروز کلیسای مورمون این تعلیم را رد می‌کند.
اعتقاد جدید مبنی بر این است که آدم اولین فرزند خدا بود که جسم خاکی پوشید و در زمین زندگی کرد.
امروزه کلیسای مورمون اعلام کرده‌است که هیچ پیامبری حق آوردن پیامی را از طرف خدا ندارد، مگر آنکه به تأیید شورای رهبران کلیسا برسد. وحی در این کلیسا بر دو نوع است: گفته‌هایی که از طرف خدا بر آن‌ها نازل شده‌است، و سخنانی را که مورمون‌ها آن‌ها را صرفاً عقاید شخصی پیامبران خوانده‌اند.
ایمان در کلیسای مورمون چنین تعریف شده‌است: اعتقاد به این حقیقت که عیسی نجات‌دهنده جهان و ژوزف اسمیت پیامبر حقیقی و راستین خداست. مقام اسمیت در کلیسای مورمون بسیار بالاست، به‌طوری‌که در کنار ایمان به عیسی برای نجات، وساطت ژوزف اسمیت نیز نقش مهم و حیاتی دارد. امروزه بانی این فرقه حتی مقام بسیار بالاتری از یک پیامبر را در این کلیسا دارد. گفته می‌شود در کتاب مورمون پیشگویی‌های قید شده که نادرستی آن آشکار شده‌است.
از عقاید عجیب مورمون‌ها شیطانی بودن کافئین است. همچنین بر این باور هستند اگر لباسی که موسوم به پوشاک معبد Temple Garments(معبد مورمون) است را بر تن داشته باشند از آتش، چاقو، گلوله و شیطان در امان خواهند بود.
همچنین هر انسانی برای ورود به بهشت نیاز به یک گذرواژه دارد که آن را پس از این که در دادگاه الهی مورد قضاوت قرار گرفت دریافت می‌کند، دادگاهی که به قضاوت ژوزف اسمیت، عیسی مسیح و خداوند برگزار خواهد شد.
همچنین اگر کسی از آیین مورمون بیرون برود با به اصطلاح مرتد شود در حقیقت دست به خودکشی اجتماعی زده‌است زیرا از دید دیگر مورمون‌ها و حتی خانواده اش دیگر وجود ندارد و او را به‌طور کامل کنار می‌گذارند.
با اینکه ادعا می‌شود اصل کتاب مورمون در سال ۴۲۸ میلادی نوشته شده‌است، ولی در ترجمه ژوزف اسمیت حدود ۲۵۰۰۰ واژه آن عیناً از ترجمه انگلیسی کتاب مقدس (نسخه جیمزشاه، King James version) که در سال ۱۶۱۱ میلادی به چاپ رسیده، برداشته شده‌است. کلماتی که از زبان عیسی مسیح، پولس، پطرس و یوحنا در انجیل آمده‌است، در کتاب مورمون از زبان افرادی نقل می‌شود که سال‌ها قبل از میلاد مسیح می‌زیسته‌اند. کتاب مورمون مملو از اشتباهات تاریخی است. شواهد علمی در مورد نژاد سرخ‌پوستان آمریکا با ادعای کتاب مورمون اختلاف دارد. طبق این تحقیقات علمی، نسل سرخ‌پوستان شباهت کاملی به نژاد مغول‌ها و مردمان خاور دور دارد. همچنین پژوهش‌های باستان‌شناسی تمدن عظیمی را که کتاب مورمون ارائه داده‌است، تأیید نمی‌کند.
در تحقیقات زبان‌شناسی، از زبان مصری اصلاح شده هیچ سخنی به میان نیامده‌است (زبانی که اسمیت ادعا می‌کرد کتاب مورمون را از آن ترجمه کرده‌است). اینکه بومیان اولیه آمریکا به این زبان ناشناخته صحبت می‌کرده‌اند، به هیچ وجه اعتبار ندارد. این زبان برای متخصصان زبان‌های باستانی و حتی مصرشناسان نیز کاملاً بیگانه‌است.
سِلانگور معروف به سلانگور دارالاحسان یکی از ۱۳ ایالت کشور مالزیاست که بیش از ۴ میلیون جمعیت دارد.
در قرن پانزدهم سلانگور تحت کنترل تون پراک، بنداهارا (وزیر اعظم) ی معروف و قدرمند ملاکا، بود.
با سقوط ملاکا به دست پرتغالی‌ها، بر سر کنترل سلانگور دعوا درگرفت، به خصوص به علت منابع غنی قلع در آن. در این دوره مهاجران مینانگکابائو که ۱۰۰ سال پیش از آن از سوماترا آمده بودند جای خود را به مهاجران بوگینی از سلبس (سولاوسی کنونی) دادند. اینان به عنوان سربازان مزدور کار می‌کردند و به روند استعمار هلند کمک می‌کردند. تا اواسط قرن هجدهم، بوگینی‌ها سلطانیه‌ای به مرکزیت کوالا سلانگور برپا کردند که تا امروز هم برسر کار است.
قرن نوزدهم شاهد رشد اهمیت اقتصادی قلع بود و این تجار و معدنچیان چینی بسیاری را به این منطقه کشید.
در ۱۸۵۷ دو تاجر چینی وارد شراکت با دو تا از رؤسای سلانگور شدند و معادن قلعی در نزدیکی آمپانگ به پا کردند. از دل همین معادن بود که شهر کوالالامپور (پایتخت امروزی مالزی) بیرون آمد. موفقیت تجارت قلع و رشد ثروت جوامع چینی به تخاصماتی بین رؤسای سلانگور و معدنچیان کشید. نتیجه جنگ داخلی طولانی مدتی بود که باعث نابودی کوالالامپور و تخریب صنعت قلع شد.
در ۱۸۷۴ و پس از اتمام جنگ داخلی، بریتانیایی‌ها کار را برای کنترل آغاز کردند. سلطان راضی شد که به تثبیت رزیدنت بریتانیا در کلانگ تن دهد و از این سال تا ۲۵ سال بعد، این ایالت رشد و رفاه بسیاری یافت که بیشتر بر پایه قلع بود. یکی از مشهورترین «رزیدنت بریتانیاًهای این ایالت، فرانک سوئتنهام بود که روابط بین سلطان‌ها و رؤسای محلی را بهبود بخشید. او سلطان‌های چهار ایالت (پراک، سلانگور، نگری سمبیلان و پاهانگ) را پای میز مذاکره کشاند و متحد کرد و این اتحاد نهایتاً در ۱۸۹۶ به ایالات فدراتیو مالایی بدل شد.
این فدراسیون از کوالا لومپور اداره می‌شد که تا اوایل قرن بیستم شهری مرفه و بزرگ شده بود. «ایالات فدراتیو مالایی» در ۱۹۴۸ به «فدراسیون مالایاً بدل گشت و نهایتاً در ۱۹۶۳ به فدراسیون مالزی تغییر نام یافت. در ۱۹۷۴ کوالالامپور توسط سلطان سلانگور بخشیده شد و به عنوان منطقه فدرال اعلام شد و شهر شاه عالم نقش پایتخت ایالتی را به عهده گرفت. در اواخر دهه ۱۹۹۰ بخش دیگری از ایالت نیز جدا شد و به عنوان پایتخت اجرایی فدرال پوتراجایاً، اعلام شد.
سلانگور بخشی از سیستم پادشاهی مشروطهٔ مالزی است و سلطان این ایالت از ۲۰۰۱ تا به حال سلطان شرف‌الدین ادریس شاه بوده‌است. وزیر اعظم این ایالت در حال حاضر داتوک سری دکتر محد خیر ابن تویو از ائتلاف باریسان ناسیونال است که شغلش دندانپزشکی است.
این ایالت بر ساحل غرب مالزی غربی قرار دارد و از شمال به پراک، از شرق به پاهانگ، از جنوب به نگری سمبیلان و از غرب به تنگهٔ ملاکا محدود می‌شود.
سه مرز این ایالت آبی هستند، تنگه ملاکا از غرب، سونگای سپانگ (رودخانه سپانگ) از جنوب و سونگای برنام (رودخانه برنام) از شمال.
منطقهٔ فدرال کوآلالامپور، پایتخت مالزی، و همچنین منطقهٔ فدرال پوتراجایا توسط این ایالت محصور شده‌اند.
پسوند عربی نام این استان، «دارالحسان» است.
این ایالت همچنین غنی‌ترین و توسعه‌یافته‌ترین ایالت مالزی است و در ۲۷ اوت ۲۰۰۵ رسماً به عنوان اولین ایالت توسعهٔ یافتهٔ این کشور اعلام شد.
پایتخت سلانگور، شاه عالم است و شهر کلانگ نیز عنوان پایتخت سلطنتی را دارد.
پتالینگ جایا نیز از مهم‌ترین شهرهای این ایالت و کل مالزی است.
سلانگور بیش از ۴ میلیون جمعیت دارد و از این رو پرجمعیت‌ترین ایالت کشور مالزی است.
آمار جمعیت در سال ۲۰۰۰ تعداد دقیق ساکنین این استان را ۳٬۹۴۷٬۵۲۷ دانسته بود.
ترکیب قومی سلانگور بر طبق آمار ۱۹۹۵ از این قرار است:
سلانگور در جاهای کم ارتفاع آب و هوایی استوایی دارد و دمای روزانه بین ۲۱ تا ۲۳ درجه سانتیگراد نوسان دارد. در تمام سال معمولاً باران می‌بارد. آب و هوا در نقاطی مثل تپه فریزر و تپه گنتینگ بسیار خنک تر است و بین ۱۲ تا ۲۲ درجه نوسان می‌کند. بارش باران در این نقاط شدیدتر و طولانی‌تر است. رطوبت متوسط بین ۸۵ تا ۹۰ درصد است.
سلانگور با شهرهای زیر خواهر خوانده‌است.
پـِنانگ،() ایالتی در کشور مالزی است که در کرانهٔ شمال غربی شبه جزیره مالزی، کنار تنگه ملاکا قرار دارد. از دو بخش تشکیل شده‌است: جزیره پنانگ به مرکزیت جرج تاون و سبرانگ پرای در شبه جزیره مالایی. این دو منطقه توسط دو پل طولانی به هم متصل شده‌اند. پل پنانگ و پل سلطان عبدالحلیم معظم شاه. پل دومی طولانی‌ترین پل روی دریا در جنوب شرقی آسیا است. پنانگ از لحاظ وسعت، در میان ایالتهای مالزی دارای رتبه یکی مانده به آخر می‌باشد و از سمت شمال و شرق با کداح و از سمت جنوب با پراک همجوار است.
پنانگ هشتمین ایالت پرجمعیت مالزی است. جمعیت پنانگ در سال ۲۰۱۸ نزدیک به ۱٫۷۶۷ میلیون نفر بود. در حالی که تراکم جمعیتی آن به ۱٬۶۸۴ نفر در هر کیلومتر مربع (۴٬۳۶۰ نفر در هر مایل مربع) افزایش یافته بود. پنانگ در زمرهٔ بالاترین تراکم جمعیتی کشور قرار دارد و یکی از ایالتهای است که دارای بیشترین مناطق شهری کشور است. سبرانگ پرای دومین شهر بزرگ مالزی از لحاظ جمعیت می‌باشد. جمعیت آن از لحاظ قومیت، فرهنگ، زبان و دین بسیار متنوع است. به غیر از سه قوم اصلی مالایی‌ها، چینی‌ها و هندی‌ها، پنانگ محل سکونت اوراسیایی‌ها، سیامی‌ها و مهاجرین می‌باشد. در گویش هاکین پنانگی، فرد ساکن پنانگ به خاطر جمعیت قابل توجه چینی پنانگیت در گفتگوی عامیانه به عنوان پنانگیت یا "پنانگ لانگ" (هاکین پنانگی: 庇能儂; Tâi-lô: "Pī-néeng-lâng") شناخته می‌شود.
پیشینه پنانگ نوین از سال ۱۷۸۶ بر اساس پایه‌گذاری جرج تاون توسط فرانسیس لایت آغاز شد. پنانگ بر اساس بخشی از شهرک‌های تنگه در سال ۱۸۲۶ شکل گرفت که به یک مستعمره تاج در سال ۱۸۶۷ تبدیل شد. سیطره مستقیم بریتانیا تنها طی جنگ جهانی دوم، پس از اشغال پنانگ توسط امپراطوری ژاپن، متوقف گردید؛ در سال ۱۹۴۵ بریتانیا پنانگ را بازپس گرفت. پنانگ پس از آن با فدراسیون مالایا (مالزی کنونی) ادغام گردید که استقلال خودش را در سال ۱۹۵۷ از بریتانیا کسب کرد.
متعاقب اینکه مقارن دههٔ ۱۹۷۰ از کارکرد تجاری ترانزیت و تبادل کالای بندر کاسته گردید، اقتصاد پنانگ توسط دولت مرکزی به سمت تولیدات صنعتی تغییر مسیر داد. امروزه، پنانگ به یکی از حیاتی‌ترین و قدرتمندترین مراکز اقتصادی مالزی تبدیل شده‌است. پنانگ از لحاظ شاخص توسعه انسانی بعد از کوالالامپور و سلانگور دارای رتبه سوم می‌باشد.
نام پنانگ از نام پولائو پینانگ در زبان مالایی نوین گرفته شده‌است که به معنی جزیرهٔ فوفل کاتچو می‌باشد. ایالت پنانگ هم چنین به نام مروارید شرقی و جزیرهٔ مروارید نامیده می‌شود.
جزیره پنانگ در ابتدا به خاطر اینکه بزرگ‌ترین جزیره پیش رو در مسیر تجارت دریایی میان لینگا و کداح قرار داشت نزد ملوانان بومی به نام پولائو کا-ساتو به معنی اولین جزیره مطرح بود. به همین صورت، سیامی‌ها که در آن دوران بر کداح چیره بودند از این جزیره به "کوه ماک" () نام می‌بردند.
امانوئل گودینیو دی اردیا، تاریخ‌نگار پرتغالی قرن شانزده، در "توصیف ملاکا" از جزیره به "پولو پیناوم" ("Pulo Pinaom") نام برده‌است.
قدمت انسان در منطقه به حدود ۵٬۰۰۰ تا ۶٬۰۰۰ سال قبل بر می‌گردد که بقایای انسان‌ها همراه با صدف‌ها، ظروف سفالی و ابزار آلات شکار در سبرانگ پرای کشف گردیده‌است. این اکتشافات دلالت دارد بر اینکه ساکنان اولیهٔ پنانگ انسانهای کوچ نشین ملانزیایی‌ها در عصر دوران نوسنگی بوده‌اند.
روزگار نخستین
خرسنگ چروک توکان در سال ۱۸۴۵ در بوکیت میرتاجم کشف گردید که حاوی سنگ نوشته به زبان پالی بود، نشان می‌دهد که تمدن هندو–بودایی دره بوجانگ واقع شده در یک ناحیه که اکنون کداح نام دارد، بخشهایی از سبرانگ پرای را در قرن ۶ تحت اختیار خود داشت. تمام چیزی که الان پنانگ نامیده می‌شود در اواخر قرن ۱۸، بخشی از قلمرو کداح بود.
اولین کشتی بریتانیا در ژوئن ۱۵۹۲ وارد پنانگ گردید. این کشتی که نامش "ادوارد بونادونچر" بود، تحت فرماندهی جیمز لنکستر قرار داشت. هرچند، بریتانیا تا قرن هیجده میلادی در جزیره حضور ثابتی نداشت. قبل از اینکه بریتانیا در جزیره استقرار پیدا کند، سه برادر بازرگان از ارتفاعات مینانگ‌کابائو در سوماترا، سکونت گاهی برای خود در جزیره برپا کردند. این سه برادر ناخدا بایان، ناخدا اینتان و ناخدا کچیل بودند که تعدادی از ملتزمین خود را از باتوبارا در شمال‌شرقی سوماترا، با خود آوردند. آنها مجوزهای مورد نیاز را از احمد تاج‌الدین، سلطان کداح دریافت کردند و سپس سکونت گاه‌هایی در بایان لپاس، بالیک پولائو، گلوگور و تانجونگ (جرج تاون کنونی) ایجاد کردند. تاجران مینانگ‌کابائو، داتوک جاناتون و داتوک مهاراجه ستیا که در سال ۱۷۴۹ وارد جزیره شدند، ناحیه باتو اوبان را ایجاد کردند.
در دههٔ ۱۷۷۰، فرانسیس لایت توسط کمپانی هند شرقی بریتانیا برای ایجاد روابط تجاری با شبه جزیره مالایی مأموریت پیدا نمود. در پی آن، لایت وارد کداح گردید که در آن زمان تحت سلطه دولت دست نشانده سیامی بود. با آگاهی از اینکه قلمرو پادشاهی تحت تهدیدات داخلی و خارجی قرار داشت، وی قول داد قوای نظامی بریتانیا از سلطان کداح، سلطان محمد جیوا زین الادیلین دوم، در برابر تهدیدات حمایت نماید، در قبال آن، سلطان جزیره پنانگ را در اختیار بریتانیا قرار داد.