moaminsharifi/fa-wiki-spell-checker huggingface dataset:
مهندسی قدرت یکی از زیر شاخه‌های اصلی مهندسی برق است که با سیستم⁯های قدرت به ویژه تولید، انتقال، توزیع توان الکتریکی، تبدیل انرژی الکتریکی به شکل⁯های دیگر انرژی و تجهیزات الکترومکانیکی سروکار دارد. این رشته همچنین شامل راه‌اندازی و تعمیر و نگهداری سیستم⁯های حرارتی، برودتی و تجهیزات تولید توان الکتریکی مانند ژنراتورها، پست‌ها و دیگر تجهیزات الکتریکی مورد استفاده در صنایع یا ساختمان⁯های بزرگ نیز می‌شود. شناسایی دیگر منابع جدید انرژی الکتریکی نیز از زیر شاخه ⁯های این رشته‌ است.
در گذشته (حدود ۳۰ سال پیش)، مهندسی برق به دو شاخه برق قوی (قدرت) و برق ضعیف (الکترونیک) تقسیم می‌شد.
همان‌طور که در بالا اشاره شد عمده مباحث در مهندسی برق قدرت بر تولید، انتقال و توزیع "انرژی الکتریکی" و برخی تجهیزات مصرف‌کننده انرژی الکتریکی استوار است؛ که این خود شامل ترانسفورماتورها، ژنراتورها، موتورهای الکتریکی و تجهیزات الکترونیک قدرت است.
در بسیاری از کشورهای جهان، دولت شبکه‌های الکتریکی را به منظور انتقال انرژی تولیدی مولدها به مصرف‌کننده‌های الکتریکی راه‌اندازی می‌کند. این شبکه در اصطلاح شبکه قدرت نامیده می⁯شود. به وسیله این شبکه مصرف‌کننده‌های الکتریکی می⁯توانند بدون متحمل شدن سختی‌ها و هزینه‌های مربوط به تولید برق به صورت جداگانه، برق را از شبکه خریداری نمایند. در این میان یکی از وظایف مهندسین برق قدرت، طراحی و نگهداری شبکه⁯‌های الکتریکی و مصرف‌کننده‌های متصل شده به شبکه‌ است. تجهیزات متصل شده به شبکه الکتریکی نامیده می⁯شوند. این تجهیزات می⁯توانند به شبکه، توان الکتریکی تزریق کرده یا برعکس از آن توان دریافت کنند یا حتی، هر دو کار را با هم انجام دهند.
مهندسین قدرت، فعالیت⁯هایی را در زمینهٔ تجهیزات جدای از شبکه نیز انجام می‌⁯دهند. دلیل استفاده نکردن از شبکه در این نوع مصرف‌کننده‌ها عموماً ثابت نبودن این مصرف‌کننده‌هاست؛ به صورتی که هزینه اتصال برای آن‌ها در هر جابه‌جایی، امکان وصل به شبکه را برای آن‌ها غیرممکن می‌کند.
امروزه بیشتر شبکه‌های الکتریکی از توان الکتریکی به صورت سه فاز متناوب استفاده می‌کنند که دلیل اصلی این انتخاب سهولت در تولید، انتقال و توزیع انرژی الکتریکی بدین صورت است. البته معمولاً در مصرف‌کننده⁯‌های کوچک توزیع به صورت تک فاز صورت می⁯گیرد که این به دلیل ضروری نبودن وجود سه فاز و همچنین ایمنی بیشتر برای این مصرف‌کننده ⁯هاست. با این وجود در صنایع و مصرف‌کننده⁯‌های توان بالا برای بالا بردن بهره⁯‌وری و استفاده از موتورهای سه فاز، انرژی الکتریکی به صورت سه فاز توزیع می⁯شود.
نقش ترانسفورماتور در سیستم⁯‌های انتقال بسیار مهم است چرا که ترانسفورماتورها در سیستم قدرت وظیفه تغییر دامنه ولتاژ را بر عهده دارند. افزایش ولتاژ به وسیله ترانسفورماتور به کاهش جریان می‌انجامد و طبق قانون تلفات توان الکتریکی (که تلفات توان با مجذور جریان متناسب است در این ارتباط معادله P=r.i2 مفیدتر است که در آن r مقاومت مسیر انتقال و i  معرف جریان عبوری از آن است p تلفات توان در مسیر انتقال است.) با کاهش جریان تا حد امکان، می‌⁯توان تلفات را تا حد قابل ملاحظه‌ای کاهش داد؛ بنابراین افزایش ولتاژ در خطوط انتقال به کاهش تلفات و در نتیجه افزایش بهره‌وری خطوط انتقال می‌انجامد.
بنا به دلایل گفته شده در بالا، پست⁯‌های تغییر ولتاژ در سراسر شبکه‌های الکتریکی وجود دارند. این پست⁯‌ها ولتاژ را در نزدیکی مولدها افزایش داده و سپس با نزدیک شدن به مناطق مسکونی یا مصرف‌کننده‌ها برای ایمنی مصرف‌کننده دوباره ولتاژ را در چند مرحله کاهش می‌⁯دهند.
مهندسی قدرت معمولاً به سه زیر شاخه اصلی تقسیم می⁯شود:
تولید انرژی الکتریکی فرایندی است که در طول آن دیگر شکل‌های انرژی به انرژی الکتریکی تبدیل می‌شوند. برای انجام این فرایند راه‌های متعددی وجود دارد. از تبدیل الکترومکانیکی معمولاً در مواردی استفاده می‌شود که منبع انرژی زغال سنگ (نیروگاه سوخت فسیلی)، نفت، گاز طبیعی، اورانیوم (انرژی هسته‌ای)، جریان آب یا جریان باد باشد و در تمام این موارد به جز انرژی بادی برای تبدیل انرژی مکانیکی به انرژی الکتریکی از ژنراتورهای سنکرون AC که به توربین بخار، گازی یا آبی متصل هستند استفاده می‌شود. استفاده از این نوع ژنراتورها دارای فواید بسیاری است که استفاده از آن‌ها را در بیشتر صنایع بزرگ تولید برق رایج کرده‌است.
هزینه‌های تولید انرژی الکتریکی در بیشتر روش‌ها به‌طور مشخص تابعی از قیمت سوخت مصرفی و بهره‌وری در نیروگاه است و در همین راستا برای هر نیروگاه یک تابع هزینه تعریف می‌شود که می‌توان آن را با یک معادله درجه دوم تقریب زد که تابعی از هزینه سوخت نیروگاه است.
امروزه دانشمندان به دنبال منابع جدید برای تولید انرژی الکتریکی هستند که در آن به جای استفاده از سوخت‌های متداول از انرژی‌های تجدید پذیر و نو که به صورت رایگان در اختیار ما قرار دارند، استفاده شود تا با جایگزینی این منابع وابستگی قیمت انرژی الکتریکی به قیمت سوخت را کاهش دهند.
شاخه برق⁯‌رسانی مختلف با سیستم⁯‌های متفاوت، بین چند شرکت تولیدکننده جریان مستقیم ولتاژ بالا (HVDC) با توجه به مزایای ویژه آن، در حال گسترش است.
توزیع انرژی الکتریکی در واقع دریافت برق از شبکه انتقال و رساندن آن به مصرف‌کننده ه⁯است. تبدیل ولتاژ وارد شده به سیستم توزیع به ولتاژ مورد نیاز مصرف‌کننده⁯‌ها نیز در حوزه توزیع برق قرار می⁯گیرد.
محمد غفّاری (۱۲۲۶ تا ۲۷ مرداد ۱۳۱۹)، معروف به کمال‌المُلک، نقاش نامدار ایرانی در دوره قاجار و اوایل دوره پهلوی بود. وی از مشهورترین و پرنفوذترین شخصیت‌های تاریخ معاصر ایران به شمار می‌آید. کمال‌الملک برادرزاده صنیع‌الملک، و از اعضای لُژ فراماسونری ایران، موسوم به «لُژ بیداری»، بود.
محمد غفاری، دومین پسر میرزابزرگ‌خان، از صاحب‌منصبان و کشاورزان خاندان معروف غفاری کاشان، و حاجیه‌مریم‌بیگم از خاندان معروف شیبانی این شهر بود. تاریخ تولد کمال‌الملک، ۱۲۲۶ هجری قمری است. از سوی دیگر، دوستان، شاگردان و زندگی‌نامه‌نویسان، تاریخ تولدش را میان ۱۸۴۸ تا ۱۸۶۳ میلادی گفته‌اند. ۱۸۴۸ را بیشتر زندگی‌نامه‌نویسان درست می‌دانند، و ۱۸۶۳، در آگهی ترحیم برادر کمال‌الملک، ابوتراب، در روزنامه "شرف" آمده است. این، بیشتر به سبب پاسخ‌ نادرست خود کمال‌الملک درباره تاریخ تولدش است، که نشان می‌دهد «او در سال‌های نخستین سلطنت ناصرالدین‌شاه زاده شد».
کمال‌الملک از خانواده‌ای بود که از دوره افشاریه چندین هنرمند در آن بودند. او سال‌های نخستین زندگی‌ را در مِلک پدری در روستای کله ، ۴۲کیلومتری کاشان، گذراند. برای همین، امروزه این روستا، روستای کمال‌الملک نامیده می‌شود. تحصیلات ابتدایی را در مکتب زادگاهش گذراند. پس از آن، پدر کمال‌الملک، که حرفه‌اش هم‌چون نیاکانش، نقاشی بود، او را با برادر بزرگش به تهران فرستاد تا در دارالفنون در رشته نقاشی ادامه‌تحصیل دهند.
محمد غفاری در ۱۲سالگی با برادرش به تهران رفت. سه سال تحصیل آن‌ها در دارالفنون موفقیت‌آمیز بود. ناصرالدین‌شاه هنگام بازدید از دارالفنون از تابلویی که او از چهره اعتضادالسلطنه، رئیس وقت دارالفنون، کشیده بود، خوشش آمد و دستور داد او را به عنوان نقاش دربار استخدام کنند.
محمد غفاری از نخستین تحصیل‌کردگان ایرانی در فرنگ و از افراد پرنفوذ دوره قاجار بود. او با خواهر مفتاح‌الملک، یکی از مقامات دربار، ازدواج کرد، و از او دارای دختری به نام نصرت و پسری به نام حسین‌علی‌خان شد.
او با حضور در دربار، نخست، «خان»، و سپس «پیش‌خدمت مخصوص» شد. پس از چندی ناصرالدین‌شاه، شیفته آثار او شد و خود به شاگردی او درآمد؛ و پس از این، او را در آغاز، «نقاش‌باشی» و سپس، «کمال‌الملک»، لقب داد. لقب «کمال‌الملک»، پیشنهاد محمدحسین فروغی بود. کمال‌الملک در مدت حضور در دربار، ۱۷۰ تابلو کشید که معروف‌ترین آن‌ها، تالار آینه است، و نخستین تابلویی‌ست که آن را به نام «کمال‌الملک» امضا کرده است.
کمال‌الملک در سال ۱۲۷۶، پس از ترور شدن ناصرالدین‌شاه، برای تحصیل به اروپا رفت. او بیش از سه سال را در فلورانس، رم و پاریس گذراند و در موزه‌ها به رونگاری از آثار نقاشانی چون رامبرانت و تیسین پرداخت؛ و در پاریس با آنری فانتن لاتور آشنا شد.
سفر اروپا اثری مثبت در کار و دید او گذاشت. کمال‌الملک، در سال ۱۲۷۹، به دستور مظفرالدین‌شاه به ایران بازگشت، و کار در دربار را ادامه داد؛ گرچه عملاً نتوانست با خواسته‌های شاه جدید کنار بیاید. سپس به عراق رفت و چند سالی آن‌جا ماند. در سال‌های ۱۲۸۱ تا ۱۲۸۳، پرده‌های «زرگر بغدادی» و «میدان کربلا» را نقاشی کرد.
بازگشت کمال‌الملک به ایران، با انقلاب مشروطه هم‌زمان شد. او گرچه به مشروطه‌خواهان متمایل بود،پرده علیقلی خان بختیاری (سردار اسعد) گواه آن است. با جنبش مشروطه همراهی مستقیم نکرد. هرچند با انتشار مقالات و ترجمه برخی آثار ژان ژاک روسو و دیگر نویسندگان آزادی‌خواه فرانسه، به سهم خود با جنبش همراه شد.مؤسسه عالی آموزشی کمال الملک - زندگی نامهٔ کمال الملک
در سال ۱۲۸۹، کمال‌الملک از وزارت علوم (معارف) درخواست کرد تا دویست ذرع از اراضی نگارستان و ۲هزار تومان در اختیار او بگذارد تا به سلیقه خود، کارگاه و کلاس نقاشی برپا کند. به پیشنهاد معاون وزارت معارف، دویست ذرع به ۲هزار ذرع افزایش یافت و درخواست به عنوان لایحه‌ای به کمیسیون بودجه مجلس شورای ملی فرستاده شد. کمیسیون برای بررسی این لایحه، دو جلسه با کمال‌الملک و صنیع‌الدوله، وزیر علوم، گذاشت. در آن جلسات، مبلغ درخواستی کمال‌الملک برای تأسیس مدرسه ناکافی تشخیص داده شد، اما کمال‌الملک پذیرفت که اثاث مدرسه را خودش تأمین کند و گفت که ۲هزار تومان برای راه‌اندازی مدرسه کافی‌ست. کمیسیون هم لایحه را «موافق صرفه و صلاح دولت» دید و هفتم مرداد از تصویب مجلس گذراند. وزارت معارف بعدها با تقدیم لایحه‌ای به مجلس، ۲هزار تومان را به ۲۳۰۰ تومان افزایش داد و مدرسه صنایع مستظرفه به ریاست کمال‌الملک تأسیس شد. چند سال بعد، وزرات معارف، کمال‌الملک را معاون صنایع مستظرفه آن وزارت‌خانه کرد.
کمال‌الملک، در سال ۱۳۰۱، از وزارت معارف، بودجه‌ای برای تأسیس رشته‌های صنایع دستی در مدرسه صنایع مستظرفه درخواست کرد. حاج محتشم‌السلطنه اسفندیاری، وزیر معارف، در سیزدهم دی آن سال، لایحه‌ای به مجلس برد و خواستار ماهانه ۱۲۰۰ تومان از اول بهمن شد، با تأکید بر این‌که وقتی این مدرسه راه بیفتد، نه تنها هزینه‌های خود را تأمین خواهد کرد، بلکه درآمدزا نیز خواهد بود و «برای مملکت یک اساس سرمایه می‌شود». محتشم‌السلطنه در نطق خود در دفاع از این لایحه در مجلس گفت: «در این عالم حضیض صنایع و بی‌اعتنایی به این امر اساسی، فقط کسی که به قلت اسباب، هنر ایرانی را به میزان معلومات امروزه ثابت کرده، استاد معظم آقای کمال‌الملک است که علم و آگاهی و مراقبت خود را در ترویج و ترقی صنایع مستظرفه صرف نموده و از تربیت شاگرد و حسن اداره این کار، نمونه عالی در ایران گذارده و خواسته‌اند به همه بفهمانند که لیاقت ایرانی از دیگران کمتر نیست».
رشته‌هایی که در این لایحه برای تأسیس آن‌ها برنامه‌ریزی شده‌بود، عبارت بودند از:
کمال‌الملک، در سال ۱۳۰۶، سرانجام به دنبال اختلافاتی که با وزیران معارف بر سر استقلال مدرسه پیدا کرد، از تدریس و شغل دولتی دست کشید؛ و در سال ۱۳۰۷، به ملک شخصی‌اش در حسین‌آباد نیشابور کوچ کرد. آن‌جا بر اثر یک حادثه از یک چشم نابینا شد، اما تا سال‌های آخر زندگی به نقاشی ادامه داد. در شرح آن حادثه چندین روایت‌ مطرح شده، از جمله آن‌ها، گفته شده که سالار معتمد گنجی، از خان‌های منطقه و دوست کمال‌الملک، آجری را برای تنبیه یک کارگر حمام پرانده که به عینک و چشم کمال‌الملک آسیب رسانده است. قاسم غنی پس از آن حادثه بر بالین کمال‌الملک حاضر شد؛ و سپس، کمال‌الملک چندی برای معالجه به تهران رفت.
کمال‌الملک، ساعت ۱۴ یک‌شنبه ۲۷ مرداد ۱۳۱۹، بر اثر پیری و بیماری، در ۹۳ سالگی در منزل نوه دختری‌اش درگذشت. او وصیت کرده بود در باغ خودش واقع در حسین‌آباد دفن شود، تا آرام‌گاهش محل استراحت دوستان و دوست‌دارانش باشد. اما بنا به دلایلی، او را در نیشابور، کنار مزار شیخ فریدالدین عطار نیشابوری به خاک سپردند.کتاب چهرهای درخشان تألیف الهه بهشتی ص ۶۴
کمال‌الملک از همان آغاز کار هنری‌اش، تمایلی بسیار و آشکار به طبیعت‌گرایی اروپایی در نقاشی داشت. با حضور کمال‌الملک در دربار، وظیفه‌ای جدید برای نقاش دربار معین شد. او می‌بایست رویدادها، اشخاص، ساختمان‌ها، باغ‌ها و غیره را هم‌چون یک عکاس، دقیق ثبت کند، تا به عادی‌ترین مظاهر زندگی و محیط درباری، سندیت تاریخی بخشد. بی‌سبب نیست که کمال‌الملک در این دوره اغلب پرده‌هایش را با افزودن شرحی درباره موضوع، رقم می‌زد؛ مثلاً: «طبیعت بی‌جان با گلدان و پرنده شکارشده، ۱۲۷۳ خ.». کمال‌الملک با این زمینه فکری و هنری به اروپا رفت.
او در موزه‌های اروپا، آثار استادان رنسانس و باروک را دید و شیفته آن‌ها شد. او منطقاً به لحاظ فرهنگی، ذهنی و سابقه هنری، در رویارویی و احتمالاً بهره‌گیری از جنبش‌های دریافت‌گری (امپرسیونیسم) و پسادریافت‌گری آمادگی نداشت، اما از آثار او برمی‌آید که زیبایی‌شناسی کلاسیسیسم رنسانس و سبک بغرنج هنرمندانی چون رامبراند را نیز به درستی درک نکرد.چنان‌که مثلاً در هیچ‌یک از نقاشی‌های کمال‌الملک و شاگردانش نشانی از آشنایی با اسلوب لعاب رنگ کاری به چشم نمی‌خورد. با این حال، آکادمی‌گرایی در او قوت گرفت و وقتی به ایران بازگشت، بیش از پیش به هنر دانشگاهی سده نوزدهم وابسته شده بود.
حتی بعدها در بازنمایی موفقیت‌آمیز برخی موضوع‌های اجتماعی نیز از این وابستگی رهایی نیافت. او از اساس، چهره‌نگار و منظره‌نگار بود و در تک‌چهره‌هایی چون «سیدنصرالله تقوی»، مهارتش را به کمال نمایان ساخت. کمال‌الملک با کوشش‌هایش در مقام نقاش و معلم، پاسخی متناسب با شرایط اجتماعی و فرهنگی زمانه‌اش به تحول جامعه داد.
با کار او، جریان ۲۰۰ساله تلفیق سنت‌های ایرانی و اروپایی به پایان می‌رسد، و طبیعت‌گرایی اروپایی در قالب نوعی هنر آکادمیک تثبیت می‌شود. از جمله دیگر آثارش می‌توان به این موارد اشاره کرد:
نسخه اصل تعدادی از تابلوهای مشهور کمال‌الملک در کاخ گلستان در معرض نمایش قرار دارد.
دین‌های پیشاتاریخ یا دین‌های ماقبل تاریخ، مجموعه‌ای از مدارک و اکتشافات ثبت شده از اعمال، تفکرات و رویدادهای دینی بشر را از آغاز پیدایش انسانیان تا شروع عصر باستان، ارائه می‌دهد، با وجود اینکه دوره ماقبل تاریخ عاری از هرگونه اسناد و متون مکتوب است و آثار دینی به جا مانده از آن همگی غیرمکتوب هستند و همچنین بر پایه نظریه‌ها و فرضیه‌هایی از منابع غیر مستقیم مثل یافته‌های پربحث و جدل باستان‌شناسی استوار هستند لذا تاریخ و رخدادشناسی ادیان به شکلی جدی از زمان اختراع خط یعنی حدود ۵۰۰۰ سال پیش در سرزمین‌های شرق نزدیک آغاز می‌گردد. خاور نزدیک یا شرق نزدیک به سرزمین‌هایی گفته می‌شود که در غرب آسیا مابین دریای مدیترانه و ایران واقع شده‌اند این عبارت جغرافیایی بیشتر برای باستان‌شناسان و تاریخدانان مصطلح می‌باشد، البته استفاده این اصطلاح در نزد روزنامه‌نگاران و سیاستمداران نیز کاربرد دارد. تاریخ ادیان دارای خط سیری است که به بررسی وقایع‌نگاری تطبیقی پیشامدهای مهم آیین‌های مختلف بشر در دوره‌های تعریف‌شده تاریخی و پیشاتاریخی می‌پردازد. نخستین بار (قرن نوزدهم) در دانشگاهی در آلمانReligionsgeschichtliche مبحث تاریخ ادیان تدریس گردید.
تاریخ ادیان گذری از گذشته یک دین و واکاوی آن بر شرایط حال اجتماعی است. دین به عنوان یکی از مصادیق قدرتمند جامعه به‌طور کلی همه ابعاد زندگی بشری را تحت تأثیر قرار داده‌است. تولد، مرگ، ازدواج، کار و اخلاقیات یک تمدنcivilization یا یک قوم در کالبد دین آن‌ها جای می‌گیرد. برای مطالعه هر پدیده‌ای بهتر است دین آن جامعه را نیز مد نظر داشت.
نکته قابل توجه دیگر آنکه بسیاری از اقوام کهن که امروز حضور دارند دارای پیشینه دینی متفاوت با زمان حال خود هستند و به نظر می‌رسد که دین جدیدی جایگزین دین سابق ایشان شده و دین کهنه به فراموشی سپرده شده‌است اما با توجه به مطالعات تاریخی می‌توان دریافت که آثار آن‌ها هنوز باقی است. آثار طبیعت ایرانیان هنوز در هنر آن‌ها دیده می‌شود (مانند بته جغه هاPaisley (design)) و زئوسzeus پادشاه خدایان یونانی در نقاشی میکل آنژMichelangelo به شکل تازه تری از خدای دین مسیحjesus جلوه گر می‌شود تفکرات میترایسمMithraic Mysteries هنوز بر سرزمین‌های مسلمان سایه افکنده‌است. پس اگر چه بسیاری از ادیان نابود گشته‌اند یا فراموش شده‌اند اما تفکرات آن‌ها هنوز بر باقی‌مانده آن تمدن دیده می‌شود از اینجا است که مطالعه تاریخ ادیان به خصوص تاریخ ادیان دوران ماقبل تاریخ که زاده اندیشه انسانسایان است ضروری می‌نماید.
در قرن نوزدهم میلادی فراگیری و رازگشایی در علوم وابسته به امور فرهنگ‌شناسی و دین‌شناسی توسعه چشمگیری داشت. دانشگاه‌هایی که در آن تاریخ ادیان تدریس می‌شد در جستجوی دلیلی برای گوناگونی دینی و مذهبی بودند. ادیان با توجه به کوچکی و بزرگی جوامع و همچنین روند گسترش و پیشرفت‌شان به گروه‌های مختلفی دسته‌بندی شدند. ادیان همچنین با در نظر گرفتن میزان روح توحیدی و عقاید مشرکانه‌شان، به گروه‌بندی خاص خودشان طبقه‌بندی شدند. ادیان دارای طیفی خاص هستند که یک سوی آن ادیان کاملاً سازماندهی شده، قانونمند و منظم و سوی دیگر طیف ادیان تصادفی، سرهمبندی شده و اصلاح شده قرار دارند.
شواهد و مدارک مبنی بر عقاید دینی به چند صد هزار سال پیش یعنی دوران انتهایی و میانه پارینه سنگی بازمی‌گردد. باستان‌شناسان بر این باورند هسته نخستین اعتقاد و تفکر دینی در گروه انسانسانان از آن هنگام تشکیل شد که انسان‌ها ۳۰۰٬۰۰۰ سال پیش مردگان خود را طبق رسوم و تفکراتشان خاکسپاری می‌کردند.
دین دوره ماقبل تاریخPrehistoric Era یک اصطلاح کلی برای عقاید دینی و مجموع اعمال، آداب و رسوم دینی بشر ماقبل تاریخ می‌باشد. این دوره شامل دین دوره پارینه سنگی،Paleolithic religion میانسنگی،Mesolithic religion نوسنگیNeolithic religion و عصر برنزBronze Age می‌باشد.
گروهی از باستان شناسان تصور می‌کنند در میان اجتماع انسان‌های دوره میانه پارینه سنگی مثل نئاندرتالها ممکن است اندیشه‌هایی نظیر حیوان پرستی و توتم باوری بوده باشد.
دیرینه‌ترین شواهد کشف شده از انسانسایانHominidae از جمله نئاندرتالهاNeanderthals و حتی انسان‌های هایدلبرگیHomo heidelbergensis نشانگر این است که این گونه انسان‌ها عمداً" طبق سنن خود، مردگان را در گورهای دسته جمعی تدفین می‌کردند. گورها در مناطق متفاوتی از اوراسیاEurasia کشف شده‌است. این گورها نمایانگر وجود آداب و رسوم دینی در این دوره بوده‌است. البته در این مورد بین باستان‌شناسان بحث و جدل‌های فراوانی وجود داشته‌است. نئاندرتال‌ها مردگان خود را در گورهای ساده قرار می‌دادند و از نشان خاص، نماد یا مواد خاصی در قبرها استفاده نمی‌کردند. البته در مواردی آن‌ها از بلوک‌های سنگ آهک و نمادهای با اشکال منسوخ شده بهره می‌بردند. این آداب و رسوم احتمالاً" نشانگر اعتقاد و احساس همدلی برای مردگان بوده‌است.
نئاندرتالها در بلژیک و فرانسه کنونی، پیش از خاکسپاری، اندرونی و فضولات مردگان خود را تخلیه می‌کردند.
اکتشاف یک مجسمه غول پیکر از یک مار درون یک تالار در صحرای کالاهاری آفریقا که به وسیلهٔ نیزه‌های شکسته شده احاطه شده بود، برای باستان شناسان دلیلی بود که انسان‌هایی با تفکرات مارپرستیSnake Worship در این محل به منظور بخشش پیشکش‌ها و هدایا اجتماع می‌کردند تا به ادای رسوم مارپرستی خود عمل کنند.
اکتشاف قدیمی‌ترین اسکلت با ساختار استخوان بندی انسان امروزی در نزدیکی لیک مانگو که پس از سوزاندن و خاکستر شدن دفن شده بود.
تمام اسناد و مدارک اکتشافی و متقاعدکننده دربارهٔ مراسم تدفین نئاندرتال‌ها دیگر از اثبات‌کنندگی خارج شده بودند و دلیل محکمی نداشتند، زوال نئاندرتال‌ها تقریباً هم‌زمان با دوره آغاز ظهور انسان هوشمندHomo sapien در اروپا کنونی روی داد.
اکتشاف استخوان‌های درشت و جمجمه‌هایی که به شکل کاملاً" مشخص به رنگ آجری یا قرمز اُخرایی لکه‌گذاری شده بودند، این بقایای استخوانی، به شکل جداگانه خاکسپاری شده بودند. این آداب ممکن است ریشه و شروع مقدس پنداری برخی عتیقه‌های باستانی بوده باشد. شمایل ونوسVenus figurines کهن‌ترین اکتشافی است که در گورها پیدا شده‌است، برخی از آن‌ها عمداً" شکسته شده یا به دفعات با خنجر سوراخ و شکافته شده بودند، احتمالاً این آدمکشی‌ها به خاطر برخی از رفتارهای اجتماعی ناشناخته بوده‌است.
نمونه‌هایی واضح و بدون ابهام از خاکسپاری مردگان در شبه جزیره ایبریIberian Peninsula و اروپای شرقیEastern Europe به وسیله باستان شناسان ارائه شده‌است. در تمام نمونه‌های اکتشافی، از گل اُخریred ocher به منظور تدفین مردگان استفاده شده بود. علاوه بر آن اشیاء متفاوتی نظیر پوسته صدف، لباس، تندیسک‌های مختلف، اشکالی شبیه چوب طبل، مهره‌هایی از جنس عاج ماموت‌ها، ابزار نبرد از جنس عاج، اشکال عصا مانند از جنس شاخ گوزن، سنگ چخماق و … نیز در گورها کشف شده‌است.
هیچ گونه مدرکی دال بر تدفین مردگان کشف نشده‌است.
اکتشاف دربارهٔ خاکسپاری‌ها ادامه پیدا کرد. دسته‌ای از زنان، مردان و کودکان در غاری تدفین شده بودند که گویا ۱۰٬۰۰۰ سال پیش نیز اعمال تدفین در آنجا انجام می‌شد. گورها به وسیله دیواره‌های غار و سنگ‌های آهکی مشخص و تفکیک شده بودند. نوع خاکسپاری‌ها و گورها شبیه هم بودند و در همگی از گل اُخری برای مردگان استفاده شده بود، همچنین در گورها، صدف و جواهراتی از جنس عاج ماموت که متعلق به هزاران سال قبل بود، پیدا شد. تعدادی از گورها به حالت دوگانه شامل یک مرد و یک نوجوان پسر بودند. تعدادی از گورها نیز به منظور خاکسپاری مرده‌ای دیگر، بر روی گور دیگری حفر شده بودند، در این حالت استخوان‌های مرده قبلی در نهانگاهی قرار داده می‌شد. گورها همچنین از طریق سنگ‌های بزرگ نشانه‌گذاری می‌شدند، یک جفت شاخ گوزن آغشته به گل اُخری به شکل تیرک‌هایی در درون غار قرار داده می‌شد، باستان شناسان بر این عقیده هستند که رسم کنونی قرار دادن دسته گل بر روی سنگ قبرها ناشی از این سنت انسان‌های اولیه است.
آغاز انقلاب نوسنگی،Neolithic Revolution افزایش تصاعدی جمعیت، تأسیس حکومت‌های پادشاهی، ظهور شهرها و کشورها و سازماندهی شدن ادیان در این برهه تاریخی روی داد. حکومت‌های نخستین معمولاً دین سالارtheocracies بودند و قدرت سیاسی خود را به وسیلهٔ دین توجیه می‌کردند.
کشف تپه گوبکلی در جنوب ترکیه امروزی، به عنوان دیرینه‌ترین مکان پرستش و رسوم دینی.
اکتشاف ۵ پایه ستون (تیر) از جنس الوار بلوط در نزدیکی استون هنج، باستان شناسان بر این باور هستند که ممکن است که این پایه‌ها ستون یک معبد بوده باشد.
در این برهه زمانی، اسکان و زیستگاه بشری در منطقه کاتال هویوک به عنوان یک مرکز معنوی و روحانی شبه جزیره آناتولی (ترکیه کنونی) توسعه پیدا کرد. احتمالاً برخی اعمال دینی در معابدی همگانی انجام می‌شد. ساکنین کاتال هویوک از خود یادگارهای زیادی به جای گذاشتند که به عنوان نمونه می‌توان از تندیسک‌های سفالین و آثاری در رابطه با اعضاء جنسی و شکار نام برد.
یافته‌های تصدیق شده از تصنیفات سروده‌های مقدس ریگ ودا از دین هندی باستانی یا دین ودایی، به زبان ودیک سانسکریت که از زبان‌های هند و اروپایی می‌باشد. ریگ ودا به معنای قطعات حمد و ستایش است. هر قطعه یا سروده را به زبان هندی منتره می‌گویند و بیش از هزار و بیست و پنج سرود دارد که اکثر آن‌ها مناجات و ادعیه‌هایی هستند که خطاب به یک یا دو خدا گفته شده و ما بقی در وصف طبیعت و ایزدهای آن‌ها سروده شده‌اند و البته می‌توان گفت که همگی به گونه‌ای زیباترین و جالب‌ترین صورت از پرستش طبیعت را نشان می‌دهند. ریگ ودا شامل ده دفتر سرود است. هندی‌ها معتقد بودند این سروده‌ها در برگیرنده دانشی سرمدی و فوق بشری هستند و در واقع هنگامی بر حکیمان آشکار شده که در حالت مراقبه بوده‌اند.
آرامگاه راهرو مانند نیو گرنج با در نظر گرفتن زوایای افق و تطبیق آن با انقلاب زمستانی در ایرلند بنا شد.
http://www.smithsonianmag.com/history-archaeology/gobekli-tepe.html?c=y#
http://www.britarch.ac.uk
https://web.archive.org/web/20071119123113/http://www.gtj.org.uk/
http://www.history.com/search?search-field=history+of+religion&x=0&y=0
http://www.planetquest.org/learn/newgrange.html
دهستان رودبار، یکی از دهستان‌های بخش رویدر شهرستان خمیر در استان هرمزگان ایران است. مرکز این دهستان، روستای رودبار است.
بر پایه سرشماری عمومی نفوس و مسکن در سال ۱۳۹۵، جمعیت دهستان رودبار برابر با ۴٬۰۲۴ نفر بوده‌است.
بناب یا بُنو، روستایی در دهستان رویدر بخش رویدر شهرستان خمیر در استان هرمزگان ایران است.
این روستا در فاصلهٔ ۵ کیلومتری شمال شهر رویدر واقع شده‌است.
مذهب مردم این روستا، شیعه دوازده‌امامی است و از نظر امکانات دارای دبستان، مدرسه راهنمایی، خانه بهداشت، حسینیه، مرکز مخابرات، پایگاه بسیج، کانون فرهنگی، مسجد و آب انبار «برکه» است.
بر پایه سرشماری عمومی نفوس و مسکن در سال ۱۳۹۵، جمعیت این روستا برابر با ۴۹۳ نفر (۱۴۰ خانوار) بوده‌است.
دروا یا درواخانی، روستایی در دهستان رویدر بخش رویدر شهرستان خمیر در استان هرمزگان ایران است.
این روستا در فاصلهٔ ۹ کیلومتری جنوب شهر رویدر واقع شده‌است.
مذهب مردم این روستا، اهل سنت و از شاخه شافعی هستند یعنی از پیروان محمد ادریس شافعی هستند. دارای دبستان، مسجد، آب‌انبار «برکه»، است.
پیشه مردم روستا دمداری و کشاورزی است،
دارای ۱۰۰۰ اصله نخل دیم و ۱۰۰ زمین زیر کشت دارد.
بر پایه سرشماری عمومی نفوس و مسکن در سال ۱۳۹۵، جمعیت این روستا برابر با ۴۶۰ نفر (۱۵۱ خانوار) بوده‌است.
کنویی، روستایی در دهستان رویدر بخش رویدر شهرستان خمیر در استان هرمزگان ایران است.
بر پایه سرشماری عمومی نفوس و مسکن در سال ۱۳۹۵، جمعیت این روستا برابر با ۲۴۹ نفر (۸۴ خانوار) بوده‌است.
سپیسنگ با نام قدیم کنه کچ، روستایی است از توابع بخش مرکزی و در شهرستان پیرانشهر استان آذربایجان غربی ایران.
این روستا در دهستان منگور غربی قرار داشته و بر اساس سرشماری سال ۱۳۸۵ جمعیت آن ۱۸۰ نفر (۲۵ خانوار)
آوین سُفلی روستای کو چکی از توابع بخش فین شهرستان بندرعباس استان هرمزگان ایران است.
در ۶ کیلومتری بَنُو واقع شده‌است.
جمعیتش ۱۸۸ نفر (۶۰ خانوار) است که از تشیع و از شاخه جعفری هستند .
دارای دبستان، مسجد، آب‌انبار «برکه»، است.
دارای ۶۰۰ اصله نخل دیم، و ۲۰۰ من زمین کشت دارد.
پیشه مردم این روستاها کشاورزی ودامداری است.
محدوده روستا: از شمال به کوه نمک از جنوب به کوه شب و آوین علیا از غرب به گرده سیاه و از سمت مشرق به زاهدمحمود از توابع استان فارس منتهی می‌شود.
آوین علیا روستای کوچکی از توابع بخش فین شهرستان فین استان هرمزگان ایران است.
روستایی خوش آب و هوا و بسیار زیبا با مردمی خون گرم و مهمان نواز، این روستا با داشتن آب بسیار زیاد و چشمه‌های گوناگون آب چند روستا روستا را تأمین می‌کند.
درارتفاع بالا تر از آوین سفلی واقع شده‌است دقیقاً روی تپه‌ای قرار گرفته‌است.
از شمال به کوه، از جنوب به آوین سفلی، از مغرب به تنگ گچ، و از سوی شرق به به کوه محدود می‌گرد.
جمعیتش ۴۳ نفر (۷ خانوار) است که از اهل تشیع و از شاخه جعفری هستند.
دارای چشمه ای است که در حدود ۵۰۰ اصله نخل آبیاری می‌کند، همچنین دارای ۵۰۰ اصله نخل دیم است.
پیشه مردم این روستا کشاورزی و دامداری است.
حضور یهودیان در ایران، به بیش از سه هزار سال پیش و مهاجرت‌های اجباری یهودیان از اسرائیل به آشور، بابل و بخش‌های غربی و مرکزی ایران در طی چند دوره متوالی بازمی‌گردد. آنان در طول تاریخ با دیگر ایرانیان ارتباط تنگاتنگ فرهنگی و دینی داشته‌اند، به‌طوری‌که در سیاهکل یهودیان در ماه رمضان همراه با مسلمانان روزه می‌گرفتند و در کردستان در مراسم صوفیان شرکت می‌جستند. یهودیان در زندگی فرهنگی ایران حضور فعال داشته‌اند و برای خود هویت ایرانی قائل هستند.زمانی که یهودیان ایرانی بهایی شدند
در زمان کوروش بزرگ، یهودیان اجازه یافتند به سرزمین اسرائیل که بخشی از امپراتوری هخامنشی شده بود، بازگردند و معبد خود را بازسازی کنند. اما گروهی از آن‌ها در ایران ماندند و آزادانه دین و فرهنگ خود را حفظ کردند. این روایتِ رواداریِ کورش نسبت به یهودیان در عهد عتیق از کتاب مقدس آمده‌است و یهودیان جهان به همین دلیل او را یکی از ناجیانِ قوم خود می‌دانند.
شماری از اماکن مقدس و تاریخی یهودیان در ایران قرار دارند که آرامگاه پیامبران و بزرگان بنی‌اسرائیل مانند دانیال نبی در شوش، و پیامبر حبقوق در تویسرکان از این جمله‌اند و مورد احترام مسلمانان و مسیحیان نیز می‌باشند؛ و نیز آرامگاه چندتن از بزرگان برجسته یهودی هاراو اورشرگاء در یزد و خاخام ملا مشه هلوی در کاشان قرار دارند.
همچنین آرامگاهی منسوب به استر و مردخای در همدان وجود دارد که بسیار مورد احترام یهودیان می‌باشد.
کتاب استر فصلی معروف از عهد عتیق است که در آن گفته می‌شود او به کمک عموی خود مردخای با خشایارشا ازدواج می‌کند و موفق می‌شود با استفاده از موقعیت خود تهدیدی را که متوجه هم‌دین‌هایش بوده‌است را از میان بردارد. با این حال در تطابق افسانۀ استر با واقعیات تاریخی تردیدها و اختلاف نظرهای زیادی وجود دارد. شخصیت استر نزد یهودیان ایران و جهان از یک ارزش اسطوره‌ای و مذهبی برخوردار است و داستان او و مقبره‌اش نماد پیوند آنان با ایران زمین و از علت‌های گرایش یهودیان جهان به تاریخ ایران است.
در دوران اسلامی عمده‌ترین مراکز سکونت یهودیان در عراق و شهرهایی همانند سورا، پومبدیتا و تیسفون و پس از آن در شهرهای ایران از جمله همدان، نهاوند، گندی‌شاپور، شوش، تستر و مناطقی چون قهستان و جرجان بود. یکی دیگر از نواحی یهودی‌نشین محلی به نام یهودیه در سرزمین اصفهان بود که احمد بن یحیی بلاذری به قرارداد صلحی که در فتح اصفهان در یهودیه بسته شد اشاره کرده‌است.
پس از اسلام یهودیان نیز مانند دیگر اقلیت‌های دینی مجبور به پرداخت جزیه بودند. گرچه قوانین محدودکننده‌ای همانند ممنوعیت ساخت کنیسه، اجبار به کوتاه‌تر بودن کنیسه‌ها از مساجد، حمل نکردن سلاح و پوشیدن لباس‌های خاص گاه گاه به صورت پراکنده دربارهٔ یهودیان اجرا می‌شد اما با این حال وضع یهودیان در حکومت اسلامی بسیار بهتر از وضعی بود که در امپراتوری روم شرقی داشتند.
در دوران خلفای راشدین و پس از آن در دوره امویان و عباسیان، یهودیان دوره جدید از حیات فرهنگی و اجتماعی را آغاز کردند. در این دوره رهبری سیاسی و اجتماعی یهودیان بر عهده شخصی به نام رأس جالوت بود که توسط دستگاه خلافت به رسمیت شناخته می‌شد. رأس جالوت از میان یکی از رؤسای مدارس مذهبی شهرهای پومبدیتا و سورا که به گائون یا غائون معروف بودند انتخاب می‌شد. یهودیان ایران علاوه بر پرداخت جزیه به گائون اعاناتی هم برای او می‌فرستادند و در مقابل گائون قضات و روحانیون یهودی را برای اداره جوامع و اجرای شعائر به این مردم گسیل می‌کرد. همین فرستاده‌ها باعث شدند که همدان و اصفهان در قرن ششم هجری به مراکز عمده فرهنگی یهودیان تبدیل شوند.
پس از درگیری گائونها بر سر مقام رأس جالوت که به از بین رفتن این مقام انجامید. جامعه یهودیان ایران دچار آسیب‌های فراوان شد. این دوره هم‌زمان بود با ظهور فرقه‌های جدیدی چون قرائیم و قیام افرادی چون عوبدیا ابو عیسی یهودی که دست به تجدید نظرهایی در یهودیت زدند که البته همه با مقاومت گائون‌هایی همانند سعادیا گائون به شکست انجامید.
در دوران اسلامی فشار خراجهای سنگین جامعه یهودیان را مجبور به خروج از روستاها و روی آوردن به شهرها کرد مهاجرت‌هایی که تا دوران جدید نیز ادامه یافت. این تغییر در جامعه یهود آن‌ها را بر مشاغل معاملاتی و همچنین صنایع مسلط گرداند.
در دوران غزنویان و سلجوقیان رشد جامعه یهودی ادامه یافت به صورتی که بسیاری از ایشان به دربارهای این حکومت‌ها راه یافتند از این جمله می‌توان از اسحاق نامی که در دربار سلطان محمود غزنوی مأمور اداره معادن سرب بلخ بود و همچنین چندین یهودی که در دستگاه خواجه نظام‌الملک طوسی به امور دیوانی مشغول بودند را نام برد.
در فتوحات مغول یهودیان نیز مانند دیگر ایرانیان آسیب‌های فراوان دیدند اما از میان رفتن مرزهای دینی در این دوره به ایشان فرصت شرکت فعالانه در امور حکومت را داد تا جایی که در دوران سلطنت ارغون‌خان فردی به نام سعدالدوله به منصب وزارت دست یافت. در دوره جانشینان ارغون‌خان جزیه دوباره برقرار شد و یهودیان مورد تعقیب آزار و تاراج قرار گرفتند. تیمور لنگ نیز به قول ابن عربشاه دستور داد مسلمان و اهل ذمه را یکسان تباه سازند.
در دوران صفویان که مذهب رسمی ایران «شیعه» اعلام شد، یهودیان بیش از هر زمان دیگری در مضیقه و در معرض تبعیض قرار داشتند.برگزاری نمایشگاه تاریخ یهودیت در ایران ، رادیو زمانه
به جز زمان سلطنت شاه عباس بزرگ، دوران صفویان برای یهودیان دوران آزار و تعقیب و تغییر دین اجباری است. تا جایی که گروه بسیاری از آنان ناچار به ترک وطن و کوچ به امپراتوری عثمانی شدند. که البته پس از روی کار آمدن نادرشاه و پس از او زندیان بود که یهودیان روی آسایش دیدند و این روند به پایان رسید.
دوران قاجار برای یهودیان دوران بازگشت دوباره رنج‌ها است. دوران از سرگیری تغییر اجباری دین (به ویژه واقعه الله‌داد در مشهد در زمان محمدشاه) است.
با تشکیل مجلس شورای ملی پس از پیروزی جنبش مشروطه، اقلیت‌های دینی از کرسی نمایندگی برخوردار شدند و یهودیان تا به امروز در همه دوره‌ها دارای نماینده بوده‌اند.
در زمان سلطنت رضاشاه و محمدرضاشاه به‌تدریج وضع اجتماعی یهودیان در ایران بهبود یافت.
نخستین اطلاعات رسمی در مورد تعداد یهودیان ایران، در زمان پهلوی در سالنامه رسمی ۱۳۰۵ خورشیدی منتشر شد. بر این اساس تعداد یهودیان ایران در آن سال برابر ۴۵۰۰۰ نفر بوده و در بیشتر شهرهای ایران ساکن بوده‌اند. شغل بیشتر مردان یهودی ساکن ایران کسب و تجارت و دلالی بوده و فلاحت پیشگان نادرند.سالنامه پارس. ۱۳۰۵ همچنین برترین و زبردست‌ترین ماماهای تهران در این دوره، زنان یهودی بوده‌اند و بالاترین دستمزد در میان زنان قابله را داشته‌اند.از خشت تا خشت. محمود کتیرایی
بعد از جنگ جهانی دوم عده‌ای از یهودیان ایران به اسرائیل کوچ کردند و بیشتر آن‌ها در آنجا با شرایط دشواری مواجه شدند. اما در دهه‌های بعدی عده‌ای از آن‌ها حتی به رده‌های بالای سیاسی دست یافتند که از آن جمله می‌توان به رئیس‌جمهور موشه کتساف (موسی قصاب) و شائول موفاز وزیر پیشین دفاع اشاره کرد.
بعد از انقلاب ۱۳۵۷ موجی از مهاجرت در میان یهودیان ایران آغاز شد و جمعیت ۸۰ تا ۱۰۰ هزار نفری آنان به مرور کاهش یافت و اکنون به کمتر از ۲۵۰۰۰ نفر رسیده‌است. بیشتر مهاجران یهودی ایرانی که بعد از انقلاب ایران را ترک کردند در کالیفرنیا و نیویورک در آمریکا ساکن شدند و گروهی نیز در اسرائیل و اروپا. جمشید دلشاد شهردار پیشین بورلی هیلز در ایالت کالیفرنیا (در بازه زمانی مارس ۲۰۰۷ تا مارس ۲۰۰۸) یک یهودی ایرانی‌تبار است که سال‌ها پیش از انقلاب به آمریکا مهاجرت کرده بود. بخش مهمی از جمعیت این محلهٔ اعیان‌نشین را یهودیان ایرانی‌تبار تشکیل می‌دهند.
بیش از نیمی از یهودیان باقی‌مانده در ایران در تهران ساکن‌اند و مابقی در شهرهایی چون شیراز و اصفهان و شمار اندکی در یزد و همدان و دیگر مناطق پراکنده‌اند. بیشتر یهودیان به دلیل دشواری‌های استخدامی به مشاغل آزاد رو می‌آورند. البته از نظر قانون منعی برای استخدام آن‌ها در بیشتر مشاغل وجود ندارد.
جنبش‌های سیاسی، اجتماعی و شرعی جامعۀ یهودی در سه چرخهٔ مرجع دینی یهودیان، نماینده یهودیان در مجلس شورای اسلامی و هیئت مدیره انجمن کلیمیان تهران متمرکز است. هرگونه اعلام موضع یا پیگیری مسائل حقوقی، سیاسی و اجتماعی جامعۀ یهودی از طریق نهادهای مذکور صورت می‌گیرد.
هم‌اکنون این جامعه دارای کنیسه‌های متعدد، مدارس خاص، مجتمع‌های فرهنگی، سازمان‌های جوانان، دانشجویان، سرای سالمندان، کتابخانه مرکزی، تالار اجتماعات و فروشگاه‌های مواد گوشتی طبق شرع یهود در مناطق و شهرهای یهودی‌نشین است. اطلاع‌رسانی و نشر آثار فرهنگ یهودی به صورت کتاب‌ها و نشریات متعدد با افت و خیز، همواره جریان داشته و پس از انقلاب علاوه بر بولتن‌های داخلی دوره‌ای، نشریه تموز (تا سال ۱۳۶۸) و ماهنامه افق بینا (ارگان انجمن کلیمیان از سال ۱۳۷۸) عهده‌دار این امر بوده‌اند. یهودیان تهران، فعالیت‌های ورزشی خود را در قالب باشگاه ورزشی گیبور انجام می‌دهند. این باشگاه متولی کلاس‌های ورزشی و مسابقات داخلی و نیز مسابقات بین اقلیت‌های مذهبی بوده و از همکاری مربیان یهودی و غیریهودی بهره می‌برد. سازمان بانوان یهود نیز در زمینه ورزش بانوان با این باشگاه همکاری دارد. کانون خیرخواه از دیگر نهادهای نیکوکاری جامعه یهودی است که مهم‌ترین فعالیت آن، اداره بیمارستان دکتر سپیر در جنوب شهر تهران است که به ارائه خدمات به همه شهروندان مشغول است. هزینه اداره این بیمارستان عمدتاً توسط نیکوکاران یهودی تأمین می‌شود.
یهودیان تهران، مدارس متعددی از گذشته احداث و بهره‌برداری کرده‌اند. مدارس آلیانس یا اتحاد از جملهٔ این مدارس هستند که ابتدا در دوره قاجار و با حمایت اتحاد جهانی آلیانس تشکیل شدند و گسترش یافتند. این مدارس در دوران خود دارای کیفیت آموزشی بالایی بودند و زبان فرانسوی نیز در آن‌ها تدریس می‌شد. در سال‌های اخیر به علت کاهش جمعیت و نیز پراکندگی دانش‌آموزان یهودی در سایر مدارس عام، تعدادی از این مدارس در اختیار آموزش و پرورش و دانش‌آموزان دین‌های دیگر (مخصوصاً مسلمان) قرار گرفته‌اند. در سال ۲۰۰۵ پنج مدرسه اختصاصی آموزش یهودیان در تهران فعال بوده‌اند. این مدارس با مدیریت و قوانین آموزش و پرورش اداره می‌شوند اما تسهیلاتی متناسب با ضروریاتِ دین یهود و اعیاد مذهبی آن‌ها در برنامه‌ها در نظر گرفته می‌شود و دانش آموزان کتاب دینی خاص خود را فرا می‌گیرند.
یهودیان در کردستان و آذربایجان به زبان‌های آرامی کلیمی صحبت می‌کنند (که البته رو به انقراض است). از این میان زبان جبلی در کردستان و لشان ددان در آذربایجان بنا بر گزارش یونسکو به کل منقرض شده‌اند.زبان‌های خاموش در مناطق مرکزی ایران یهودیان به زبان‌هایی ایرانی که در زیر شاخه زبان‌های ایران مرکزی جای دارند صحبت می‌کنند مانند گویش کلیمیان اصفهان،گویش کلیمیان اصفهان: یک گویش ایرانی گویش کلیمیان یزد،گویش کلیمیان یزد: یک گویش ایرانی راجی در همدان و گویش کلیمیان کاشان.
در اینجا می‌توانید نمونه‌هایی از این زبان‌ها را ببینید.
از دوره‌های کهن تاکنون یهودیها در هر جایی که بوده‌اند برای اداره امور فرهنگی، مذهبی و آموزش اصول دینی سازمان‌هایی را ایجاد کرده‌اند. البته هیچ‌یک از این نهادها و قوانین در تعارض با قوانین دولت‌های ایران نبوده‌است. مهم‌ترین نهاد امروزی ایرانیان یهودی انجمن کلیمیان تهران است و تمامی انجمنهای دیگر زیر نظر این انجمن اداره می‌شود؛ که طبق قوانین جمهوری اسلامی ایران و زیر پوشش سازمان اوقاف و امور خیریه است ولی مستقلاً توسط هیئت مدیره‌اش اداره می‌شود.یهودیان ایران امروز
جمعیت کلیمیان امروزه حدود سی هزار نفر برآورد می‌شود که به‌طور عمده در شهرهای شیراز، اصفهان، رشت ، همدان، کرمانشاه، یزد، کرمان، رفسنجان، سیرجان، بروجرد و ... به‌طور پراکنده در دیگر شهرها زندگی می‌کنند.
جوامع بزرگی از یهودیان ایرانی در نیویورک و لس آنجلس زندگی می‌کنند.
از قرن نوزدهم میلادی بخشی از یهودیان مشهد، که تحت فشار بودند با پیمودن مسافت طولانی تا بمبئی با کشتی به نیویورک (که پس از اسرائیل، بزرگ‌ترین جامعه یهودی‌نشین جهان است) می‌رفتند. بسیاری از یهودیان هم در دهه‌های شصت و هفتاد میلادی برای تحصیل و تجارت به نیویورک رفتند. یهودیان زاده ایران بخش بسیار کوچکی از جامعه یهودی نیویورک را تشکیل می‌دهند. شمار یهودیان ایرانی مقیم نیویورک از دهه هفتاد فزونی گرفت. یهودیان ایرانی‌تبار مقیم نیویورک، با بنیادهای مختلف نظیر مکابی تشکیل داده‌اند.http://www.radiofarda.com/content/f12_iranian_jews_in_new_york_donate_to_iranian_students_in_israel/24586216.html
آذر ماجدی فعال سیاسی کمونیست و فعال حقوق زنان ایرانی و رئیس سازمان آزادی زن و عضو سابق کمیتۀ مرکزی دو حزب کمونیست کارگری ایران و اتحاد کمونیسم کارگری، و عضو کنونی کمیته مرکزی حزب کمونیست کارگری ایران–حکمتیست است. ماجدی همسر منصور حکمت فعال سیاسی مارکسیست و از بنیان‌گذاران و رهبران حزب کمونیست ایران و حزب کمونیست کارگری ایران است.
آذر ماجدی پیش از انقلاب در رشته تاریخ و ادبیات فرانسه در کانادا تحصیل کرد و از نوجوانی وارد فعالیت‌های سیاسی شد. آذر ماجدی بعد از انقلاب در سازمان مارکسیستی اتحاد مبارزان کمونیست فعالیت می‌کرد که این تشکل بعداً به همراه سازمان کومله در کردستان حزب کمونیست ایران را تشکیل دادند که منصور حکمت همسر آذر ماجدی نیز در کادر رهبری آن جای داشت. در این حزب بعدها انشعاب رخ داد و خانم ماجدی در حزب جدید کمونیست کارگری وارد فعالیت شد.رادیو فردا: "گفت‌وگو بر سر دنیایی «آزادتر و عادلانه‌تر» در مهمانی آذر ماجدی"، صادق صبا، نوشته‌شده در ۱۷ دی ۱۳۹۵؛ بازدید در ۲۱ آذر ۱۴۰۱. او عضو هیئت اجرایی سازمان بین‌المللی سازمان ابتکار فمینیستی اروپایی (European Feminist Initiative) که در حوزه سکولاریزم و حقوق زنان در مناطق اروپا و خاورمیانه فعالیت می‌کند است.جنبش آزادی زن در ایران، نشریه شهروند، فرح طاهری (گفتگو با آذر ماجدی)، ۱۶ سپتامبر ۲۰۱۰، بازدید در ۳۰ آبان ۱۳۹۰
او سابقهٔ ریاست دفتر سیاسی حزب کمونیست کارگری ایران (حککا) را دارد و همیشه از مقامات بالای این حزب به حساب می‌آمده‌استاطلاعیه پایانی پلنوم بیست و دوم کمیته مرکزی حزب ، وبگاه روزنه
در سال ۱۹۹۱ که منصور حکمت حزب کمونیست کارگری ایران را بنیان نهاد، آذر ماجدی از حزب کمونیست ایران خارج شده و عضو حزب جدید شد. هنگامی که در اوت ۲۰۰۴ جمعی که خود را "حکمتیست" می‌نامیدند از حزب کمونیست کارگری منشعب شدند، آذر ماجدی ابتدا در حزب کمونیست کارگری ماند.جنبش آزادی زن در ایران، نشریه شهروند، فرح طاهری (گفتگو با آذر ماجدی)، ۱۶ سپتامبر ۲۰۱۰، بازدید در ۳۰ آبان ۱۳۹۰
اما پس از این که در دسامبر ۲۰۰۶ به همراه چهار نفر دیگر «فراکسیون اتحاد کمونیسم کارگری» را بنیان گذاشت با مخالفت‌های بسیاری از سوی اکثریت رهبری حزب مواجه شد. نهایتاً در پلنوم ۲۷ او و سایر بنیانگذاران فراکسیون حتی به دفتر سیاسی نیز انتخاب نشدند. این اولین بار از زمان تأسیس این حزب بود که ماجدی به دفتر سیاسی انتخاب نمی‌شد.
آذر ماجدی به سفارش شفاهی منصور حکمت (که توسط خود او، علی جوادی و کورش مدرسی شنیده شده‌است) نوعی مسئولیت نشر و ویرایش آثار حکمت را به عهده دارد و برای انتشار آثار او، «بنیاد منصور حکمت» را تأسیس کرده‌است و در واقع بنیان‌گذار و رئیس کنونی این بنیاد است. البته این «حق» و کلا مسئلهٔ آثار حکمت توسط بسیاری و بخصوص حزب کمونیست کارگری ایران-حکمتیست برداشت‌های متفاوتی دارد و مبنای جدل‌های بسیاری بین حزب کمونیست کارگری ایران و حزب کمونیست کارگری ایران-حکمتیست بوده‌است.
او در دسامبر ۲۰۰۶ به همراه علی جوادی، سیاوش دانشور، نسرین رمضانعلی و هما ارجمند، فراکسیون «اتحاد کمونیسم کارگری» را در حزب کمونیست کارگری ایران تأسیس کردند. این فراکسیون با مخالفت اکثریت رهبری این حزب روبرو شد و باعث جدال‌های بسیاری گشت. در پلنوم ۲۷ حزب او به همراه سایر بنیانگذاران فراکسیون، از راهیابی به دفتر سیاسی بازماندند. او و فراکسیون این اقدام سایر اعضای کمیته مرکزی را محکوم کردند و علیه پلنوم ۲۷ اظهارات مختلفی کردند.
در ماه مه ۲۰۰۷ حزب اتحاد کمونیسم کارگری از حککا جدا شد و ماجدی در هیئت رهبری حزب جدید قرار گرفت. این حزب نیز در سال ۱۳۹۱ رسماً به حزب کمونیست کارگری ایران–حکمتیست پیوست و ماجدی به عضویت این حزب جدید درآمد.
آذر ماجدی با منصور حکمت ازدواج کرد و این دو تا زمان مرگ حکمت در سن ۵۱ سالگی در رابطۀ زناشویی بودند.گاردین: "منصور حکمت، مارکسیست انسان‌دوستی که در رؤیاهایش برای ایران ناکام ماند"، نوشتۀ هاله افشار، نوشته‌شده در ۲۰ ژوئیه ۲۰۰۲؛ بازدید در ۱۵ ژوئن ۲۰۲۱. آن‌ها صاحب سه فرزند شدند که یکی از آن‌ها دختر و دو فرزند دیگر پسر هستند.مجلۀ شهروند: "آذر ماجدی کنشگر سیاسی و رئیس سازمان آزادی زن: جامعه را شوراها باید اداره کنند و نه احزاب"، گفت وگو از نسرین الماسی، نوشته‌شده در ۷ ژوئن ۲۰۱۸؛ بازدید در ۱۵ ژوئن ۲۰۲۱.
او همچنین در دوران دبستان با منیرالسادات هاشمی همکلاس بود که بعدها او نیز به اتحاد مبارزان کمونیست پیوست و در ۲۲ مرداد ۱۳۶۲ به همراه همسرش محمد جواد قائدی و برادر همسرش محمد صادق قائدی در زندان اوین اعدام شد و ماجدی از اعدام او به عنوان یکی از اندوه‌های زندگی‌اش یاد می‌کند.رادیو فردا: "گفت‌وگو بر سر دنیایی «آزادتر و عادلانه‌تر» در مهمانی آذر ماجدی"، صادق صبا، نوشته‌شده در ۱۷ دی ۱۳۹۵؛ بازدید در ۲۱ آذر ۱۴۰۱.
نیکان روستای کوچکی از توابع بخش رویدر شهرستان خمیر استان هرمزگان ایران است.
در دوکیلومتری رودبار واقع شده‌است.
جمعیتش ۸۷ نفر (۱۶ خانوار) است که از اهل سنت و از شاخه شافعی هستند یعنی از پیروان امام محمد ادریس شافعی هستند.
دارای یک باب مسجد، و یک باب مدرسه، و آب انبار «برکه» است؛ و ۵۰۰ اصله نخل و ۱۰۰ من زمین زیر کشت دیم است.
پیشه مردم این روستاها کشاورزی و دامداری است.
از شمال پیامبران، از جنوب تنگ گچ، از مغرب گوین، و از سمت مشرق به کرویه محدود می‌گردد.
شهرستان داراب یکی از شهرستان‌های استان فارس ایران است. مرکز این شهرستان، شهر داراب است.
نام شهر داراب برگرفته از داریوش دوم (داراب) می‌باشد. البته روایت‌های گوناگونی در این مورد وجود دارد. داراب یکی از شاهان ایران در شاهنامهٔ فردوسی است، که پدر دارا (داریوش سوم هخامنشی) شناخته می‌شود. با توجه به تاریخ سنتی ایران، داراب با داریوش دوم هخامنشی همسان انگاشته می‌شود.
بشتر مناطق شهرستان داراب از نظر آب و هوایی گرمسیری است که بارش در آن بیش‌تر به صورت باران است و در طول سال از ۳۵۰ میلی‌متر تجاوز نمی‌کند. در قسمتی از داراب که به کوهستان مشهور می‌باشد آب و هوا به نسبت سرد و کوهستانی می‌باشد و در زمستان در بیش‌تر مناطق کوهستان برف می‌بارد. شغل بیش‌تر مردم در روستاها کشاورزی است. مرکبات آن شهره شهرهای دیگر و حتی کشورهای حوزه خلیج فارس می‌باشد. البته محصولات باغی دیگر داراب نیز شهرت دارند مانند انار تَنگ طه، خصوصاً انار شیرین شهوار که از شهرت بالایی برخوردار بوده و بیش‌تر به کشورهای دیگر صادر می‌گردد. گل محمدی منطقه کوهستان یا سرکوه، از جمله روستاهای نوایگان و لایزنگان نیز از کیفیت بسیار بالایی برخوردار است، و در سطح کشور هم از نظر میزان تولید و هم کیفیت محصول، به دلیل کشت دیم و ارگانیک بودن، بی‌نظیر است.
شهر داراب در زمان‌های گذشته دارابگرد نامیده می‌شد و از کهن‌ترین شهرهای ایران و جهان محسوب می‌گردد قدمت این شهر براساس مطالعات باستان‌شناسی به هزاره‌های پنجم و ششم قبل از میلاد مقارن با عصر سفال نخودی بازمی‌گردد. تپه‌ها و تل‌های ماقبل تاریخ پیرامون شهر بیانگر این موضوع می‌باشند. این شهر برمبنای شواهد تاریخی در دوران هخامنشیان به صورت مدور بنا می‌گردد و به عنوان مهم‌ترین شهر آبادان شرق فارس در دشت بزرگی بنا می‌شود. علت مدور بودن شهر اهمیت حفاظت از آن بوده‌است. براساس روایت فردوسی طوسی بانی این شهر داراب شاه (دارای بزرگ) است که در ادبیات ایرانی و اسلامی از وی به عنوان داریوش بزرگ یاد می‌شود. شهر به صورت مدور در میان دشت بزرگی ایجاد شده‌است و پیرامون آن کَندَگ یا خندق بزرگی برای حفاظت از شهر ایجاد نموده‌اند. بسیاری از محققان اعتقاد دارند این شهر از تأسیسات عصر هخامنشی محسوب می‌گردد. شهر دارابگرد در عصر ساسانی به عنوان مقر اردشیر بابکان سرسلسله این خاندان از اهمیت و اعتبار ویژه‌ای برخوردار می‌گردد. به عقیده اصطخری شهر دارابگرد سومین ولایت بزرگ پارس بوده‌است. یکی از بزرگ‌ترین ضرابخانه‌های پارس در شهر دارابگرد ایجاد شده بود. این شهر در دوران اسلامی نیز اهمیت خود را همچنان حفظ می‌نماید و یکی از مهم‌ترین ولایات پارس محسوب می‌شده‌است. (برگرفته از داراب در آئینه تاریخ تألیف محمدباقر مهاجر)
داراب بزرگان زیادی را در طی سالیان دراز به جهان معرفی نموده از عارف نامی ملا احمد دارابی گرفته تا حکیم سید نورالدین دارابی که هر دو در قرون ۱۴ و ۱۵ می‌زیسته‌اند. از افراد سالیان نه چندان دور می‌توان به شاعر فولکوریک و شهردار اسبق داراب حسین آزما، محمد معمارزاده، اردلان سرفراز و رحمت‌الله جعفری نام برد.
بزرگان داراب عبارتنداز:ببراز خان استخری،امیرآقاخان بهارلو، حسین خان بهارلو، عبدالحسین خان سهامپور، امیرهوشنگ خان سهامپور، خانباز خان بهارلو، خرم خان استخری، رضاخان سرفراز، مسعودخان سرفراز، حسین خان مشیری، محمدحسن خان بهارلو، محمدخان استخری، علیرضاخان بهارلو، علی خان سهامپور، علی محمد خان ادب، منوچهر خان استخری، حسین خان استخری، اسماعیل دهقان (بزرگ)، علی خان استخری، امیرقلی خان خسروی، جلال خان احمدلو،احمدخان استخری، ابراهیم خان استخری،یحیی خان استخری، اسماعیل خان سرفراز(منصور دیوان)
براساس پژوهش‌های باستان‌شناسی قدمت این منطقه که در گذشته دارابگرد نامیده می‌شده‌است به هزارهٔ پنجم قبل از میلاد (عصر سفال نخودی و مقارن با تمدن سیلک ۲ کاشان) می‌رسد. تپه‌ها و تل‌های باستانی مناطق مادوان و خسویه ازجمله آثار زیستگاه‌های انسانی در دوران ماقبل تاریخ در ناحیه دارابگرد می‌باشند. بنای شهر کهن دارابگرد که آثار آن در ۷ کیلومتری جنوب شهر کنونی داراب قراردارد، بر اساس شواهد موجود به اوایل دوران هخامنشیان می‌رسد.
برمبنای روایات تاریخی و نوشته مورخان و نویسندگان متقدم مانند طبری، حمزه اصفهانی، یعقوبی، ثعالبی، بلعمی، ابن اثیر و… شهر دارابگرد توسط دارای بزرگ که در ادبیات پهلوی و اسلامی از وی به نام داریوش بزرگ یادشده ایجاد می‌شود و فردوسی شاعر نامور ایران در این باره می‌گوید:
شهر قدیم دارابگرد در دوران هخامنشیان منطقه‌ای آبادان و پررونق بوده‌است. ظاهراً این منطقه تحت حکومت آریامنه قرار داشته‌است. در دوران سلوکیان و اشکانیان ولایت دارابگرد دارای حکومت نیمه مستقلی بوده که پادشاهان آن از حاکم پارس اطاعت می‌کرده‌اند. نام آخرین امیر دارابگرد در عصر اشکانیان پیری یا تیری بوده‌است و اردشیر بابکان سرسلسله ساسانیان در نزد وی پرورش می‌یابد.
آخرین امیر دارابگرد درعصر اشکانیان پیری نام داشته و پس از وی اردشیر بابکان بر این شهر تسلط می‌یابد و سپس با کنترل سراسر ایران امپراتوری ساسانی را تأسیس می‌نماید. از این جهت دارابگرد نخستین مقر حکومتی ساسانیان بوده‌است.
دارابگرد در عصر ساسانیان اهمیت فراوانی داشته‌است و بیشنهٔ آثار تاریخی این شهرستان متعلق به این دوره می‌باشد. ضرابخانه بزرگی نیز در دارابگرد دایر بوده که در دوران اسلامی فعال بوده‌است.
این منطقه در سال ۲۳ هجری توسط سپاهیان مسلمان فتح می‌شود و حکومت آن در اختیار سرداران عرب و سپس در کنترل خاندان شبانکاره قرار می‌گیرد. پس از ورود اسلام این شهر تا قرن پنجم هجری قمری، همواره آبادان بوده‌است.
در سدهٔ پنجم هجری و به دلیل تهاجم گسترده سلجوقیان دچار آسیب و ویرانی می‌شود و اهالی به ناحیه جدیدی در شرق شهر فعلی به نام تنگ رمبه کوچ می‌نمایند و پس از حمله مجدد سلاجقه به ناحیه جدید و تصرف قلعه مستحکم رمبه که با دسیسه سلاجقه صورت گرفت، اهالی به ناچار به محل فعلی داراب عزیمت می‌کنند. دارابگرد
شهر فعلی نیز در دوران ایلخانان مغول و تیموریان مورد حمله قرار می‌گیرد و خسارات زیادی می‌بیند. ...
اما در عصر صفویه با توجه حکام وقت و قرارگرفتن اراضی این شهر تحت عنوان «اراضی خاصه» رو به آبادانی می‌گذارد و به نوشته منابع تاریخی این دوره یکی از پنج وزیرنشین فارس محسوب می‌شده‌است. این شهر تا دوران زندیه از ولایات مهم فارس بوده‌است.
درعصر قاجار شهر داراب به دلیل دارا بودن اراضی وسیع و حاصلخیز مورد توجه حکام ایالتی قرارمی گیرد با استقرار ایلات ترک و عرب در اطراف این شهر به صحنه منازعات و درگیری‌های حکومت و ایلات تبدیل می‌شود و از این رهگذر دچار صدمات جدی می‌گردد و از توسعه و پیشرفت بازمی‌ماند.
هم‌اکنون شهرستان داراب در جنوب خاوری استان فارس قرار دارد. این شهرستان از خاور با شهرستان حاجی‌آباداستان هرمزگان همسایه‌است. از شمال با شهرستان‌های استهبان و نیریز، از جانب باختر با فسا، و از ناحیه جنوب با شهرستان‌های زرین دشت و لارستان همجوار می‌باشد.
مردم علاوه بر کشت محصولاتی مانند گندم، جو، بنشن و پنبه، به باغداری نیز اشتغال دارند. فراورده‌های باغی آن نیز پرتقال، لیمو، نارنگی، گل محمدی لایزنگان و انجیر نوایگان. انگور، انار و خرماست. فرش‌بافی، با طرح کاشان، نیز در داراب رواج دارد. بافت فرش بیشتر در روستاهای نوایگان و تنگ طه انجام می‌گیرد و اعضای شرکت فرش نیز بیشتر از این روستاها می‌باشند.
از نظر صنعتی این شهرستان چندان پیشرفتی نداشته‌است و در این شهرستان دو کارخانه مهم یکی کارخانه سیمان و دیگر تولید لوله پلی اتیلن وجود دارد. نیروگاه فورگ داراب نیز از منابع تولید انرژی در این شهرستان است.(فرهنگ جغرافیائی آبادیها)
داراب به عنوان اول تولیدکننده پنبه در کشور ایران می‌باشد و بعد از استهبان دارای دومین انجیرستان دیم دنیا می‌باشد که در روستای نوایگان کشت می‌شود. محصولات مهم شهرستان شامل: عسل مرکبات، عسل بهارنارنج، گرده گل، مرکبات، عسل گون انگبین تابستانی گل محمدی که به کاشان فرستاده می‌شود که از آن گلاب برای شستشوی خانه کعبه استفاده می‌کنند.
گندم، مرکبات، پنبه، ذرت و خرما و مرکبات داراب شامل پرتقال، لیمو، نارنگی، نارنج، دارابی، بکرئین می‌باشد که در جنت شهر، فسارود، فورگ و بادامه رستاق تولید می‌شود. مناطق تیزاب، برگان، هشیوار و فسارود بیشترین میزان گندم، ذرت و پنبه داراب را تولید می‌کنند. کاشت گندم در داراب از مهر و آبان آغاز می‌شود. برداشت گندم در اردیبهشت آغاز و تا خردادماه ادامه می‌یابد. پس از برداشت گندم، کشاورزان جای گندم‌ها را که به کلور معروف است آتش می‌زنند تا برای کشت بعدی آماده شود. در روستاهای برگان و تیزاب کشاورزان عمدتاً پس از برداشت گندم، ذرت دانه‌ای می‌کارند اما در هشیوار پنبه رایج‌تر است. داراب همچنین بزرگترین تولیدکننده گل محمدی دیم کشور با دارا بودن ۵۵۰۰ هکتار گل محمدی دیم می‌باشد که در روستاهای نوایگان و لایزنگان واقع شده‌است. اما مرکبات داراب بیشتر مربوط به دهستان فسارود شامل روستاهای جونان و کوهگرد و پاسخن و حسن‌آباد و بخش فورگ، جنت شهر و بادامه رستاق می‌باشد وبالش شامل روستاهای (سنگ چارک واب جهان و فتح المبین) و جنت شهر (دهخیر) می‌باشد.
مرکبات داراب به ویژه پرتقال آن بسیار شیرین، آبدار و لذیذ است. در شهر داراب حتی در بلوارها هم نارنج کاشته شده‌است و این به طراوت و زیبایی شهر می‌افزاید. در بیشتر منازل شهر داراب، جنت شهر، تیزاب، نصروان، برگان و دیگر روستاها درختان زیبای مرکبات وجود دارد.
شهرستان داراب دارای ۵ بخش، ۱۲ دهستان و ۶ شهر به شرح زیر است:
شهرستان داراب با دارا بودن آثار تاریخی، فرهنگی و طبیعی یکی از مناطق مهم گردشگری استان فارس محسوب می‌گردد. در ۸ کیلومتری جنوب این شهرستان بنای تاریخی دارابگرد که به قلعه دارابگرد یا قلعه دحیه شهرت دارد و مربوط به دوره هخامنشیان است واقع است که هر ساله شمار زیادی از آن بازدید می‌کنند. دارابگرد بنای شهر قدیم داراب بوده‌است که به صورت دایره‌ای بزرگ بوده‌است. دارابگرد اولین شهر مدور در سرزمین ایران است و الگوی معماری این شهر در ساخت شهرهای مدور دیگر مانند تیسفون و گور مورد استفاده قرارمی گیرد که اکنون دیگر از آن بناها اثری نیست جز تلی از خاک و خندقی که به دور شهر کشیده بودند تا در مواقعی که شهر مورد حمله قرار می‌گرفت آن را پرآب نمایند تا دشمن نتواند از خندق و دیوار شهر که بعد از خندق قرار داشت و اکنون به صورت خاکریزی باقی‌مانده عبور نماید. همچنین بقعه دحیه کلبی از اصحاب پیامبر اسلام و امامزاده پیرمراد در این شهرستان قرار دارد. از مناطق زیبای طبیعی می‌توان به منطقه رودبال اشاره کرد که در ایام مختلف سال به‌ویژه در فروردین ماه پذیرای جمع کثیری از مردم می‌باشد.
در موقعیت جغرافیایی E5417 N۲۸۵۳ در استان فارس واقع است. تنگه رغز در ۳۰ کیلومتری شهرستان داراب و در جنوب استان فارس قرار دارد. این تنگه که از دو طرف با دیواره‌هایی بلند محصور شده‌است. به دلیل وجود چشمه‌های فراوان در این دره ۶۴ آبشار جاری شده که از این تعداد ۱۲ آبشار نیازمند فرود با طناب است. ارتفاع فرودها حداقل ۶ تا حداکثر ۶۵ متر و مابقی آبشارها با پرش در آب قابل گذر است. حوضچه‌های زیر آبشارها حداقل ۶ و حداکثر ۲۰ متر عمق دارند.
دره رغز به طول تقریبی ۴ کیلومتر در امتداد شمال به جنوب از سرچشمه رغز تا دره جنوب ۶۰ آبشار و حوضچه طبیعی را در خود جای داده‌است که تنها ۱۴ آبشار و آبگیر دره جنوبی مورد توجه عموم مردم و کوهنوردان بوده‌است و با رسیدن به آخرین آبشار دره جنوبی به ارتفاع ۳۵ متر دره جنوبی به بن‌بست می‌رسد. منطقه سرچشمه رغز نیز که از مسیر دیگری پیمایش می‌گردد، جنگلی زیباست که محل آغاز آب رغز است و رسیدن به این منطقه نیز با ۳ ساعت کوهپیمایی امکان‌پذیر است. آب رغز که از این منطقه آغاز می‌گردد با ایجاد حوضچه‌ها و آبشارهای طبیعی تا دره جنوبی امتداد و نهایتاً در آبگیرهای انتهایی به زمین بازمی‌گردد.
از منطقه سرچشمه نیز بدون وسایل فنی امکان بازدید از چندین حوضچه و آبشار مسیر است و نهایتاً با رسیدن به آبشار بلندی به طول ۲۳ متر کوهپیمایان متوقف می‌شوند در حد واسط منطقه سرچشمه و دره جنوبی رغز ده‌ها آبشار و آبگیرهای زیبا و طبیعت بکر تنها با استفاده از وسایل فنی امکان پیمایش می‌یابد.