moaminsharifi/fa-wiki-spell-checker huggingface dataset:
از دیگر نویسندگانی که در شماره‌های بعدی نقد آگاه با آن همکاری داشتند و آثاری از آن‌ها در این نشریه منتشر شد می‌توان به عباس میلانی، کریم قصیم، هرمز همایون پور، محمود آزاد، فیروز توفیق محمدعلی سپانلو و رضا سیدحسینی اشاره کرد. حسین حسینخانی مهم‌ترین انگیزه‌اش از نشر نقد آگاه را معرفی و نقد و بررسی کتاب‌های خوبی بود که در تب و تاب سال‌های دهه شصت متأثر از انقلاب و جنگ دیده نمی‌شد. بازار کتاب راکد بود. با استقبال محسن یلفانی از ایده حسینخانی کار نقد آگاه کلید خورد ضرورت داشتن هیئت تحریریه و نیز انتخاب هیئت تحریریه از نحله‌های مختلف فکری دو شرط مهم تشکیل تحریریه عنوان شده‌است. به پیشنهاد باقر پرهام نام نشریه به "نقد آگاه در آرا و آثار" تغییر و تکمیل شد. نشریه و کتاب‌هایی که به آن پرداخته می‌شد مورد استقبال بسیاری قرار گرفت.
کتاب آگاه به پیشنهاد هرمز همایون‌پور ایجاد شد و مقاله‌های رسیده به دفتر آگاه که به کار نقد آگاه مربوط نمی‌شد، امکانی برای نشر بیایند و بر این اساس کتاب آگاه شکل گرفت. دبیر تحریریه هرمز همایون‌پور بود که با احمد اشرف، باقر پرهام، فیروز توفیق و دیگران در ارتباط بود. عمده مطالب کتاب آگاه در زمینه جامعه‌شناسی و مردم‌شناس بود.
نشریه‌های نقد آگاه و کتاب آگاه در شرایطی متوقف شد که به گفته حسین حسینخانی بنیان‌گذار و سرمایه‌گذار این دو نشریه ادواری با بیش از یازده هزار شمارگان فروش رفت. هنوز برای نشر دست‌کم دو شماره دیگر از مجلدات نقد آگاه و کتاب آگاه مقاله و اثر در اختیار داشتند که با توقف نشریه‌ها هم فرصت تجدید چاپ و هم نشر مقاله‌های تدوین شده از دست رفت. ناگهان زمستان ۱۳۶۴ خبر آمد انتشار نقد آگاه باید متوقف شود؛ بنابر تشخیص معاونت مطبوعاتی وزارت ارشاد، نقد آگاه یک نشریه بود و نه یک کتاب باید مجوز از آن نهاد می‌گرفت. گروه نویسندگان محمدرضا باطنی را به عنوان مدیرمسوول جهت دریافت مجوز به ارشاد معرفی کرد. اما بی‌فایده بود.
بر اساس گزارش‌هایی در آن دوران علاوه بر دو نشریه یاد شده مجله‌های انجمن‌های علمی جامعه‌شناسی، مردم‌شناسی و جمعیت‌شناسی نیز در انتشارت آگاه منتشر می‌شد. تدوین و تهیه مطالب و محتوای آن نشریه‌ها بر عهده اعضاء هیئت علمی و تحریریه نشریه‌های یاد شده بود اما ویرایش فنی و صوری و نیز کارهای اجرایی صفحه‌آرایی و چاپ آن‌ها در انتشارت آگاه صورت می‌گرفت.
در دولت محمود احمدی‌نژاد و وزارت ارشاد سید محمد حسینی شماری از ناشران تحت فشار و محدودیت‌های شدید قرار گرفتند. از اول سال ۱۳۸۹ تا آبان‌ماه ۱۳۹۳ علاوه بر انتشارت آگاه، فعالیت ناشران دیگر از جمله نشر اختران، نشر چشمه، آهنگ دیگر، کوچک، نشر آبی، نشر دیگر و… نیز به حالت تعلیق درآمده بود. همچنین اعمال سخت‌ گیری‌ های بیشتر در قبال آثار ارائه شده از سوی این دست ناشران و نیز تأخیر در صدور مجوز کتاب‌ها از دیگر مصادیق اعمال محدودیت و فشار بر این ناشران عنوان شده بود.انتشارت آگاه از بهار ۱۳۸۹ فعالیتش به تعلیق درآمد. براساس گفته حسین حسینخانی مدیر انتشارت آگاه تعلیق فعالیت نشر هیچ‌گاه به صورت رسمی اعلام نشد. او در توضیح این موضوع گفته بود: «یکباره ارشاد از ما کتاب تازه قبول نکرد و اجازهٔ تجدید چاپ به ما نداد.» انتشارت آگاه و همچنین دیگر ناشران تعلیق شده در دولت محمود احمدی‌نژاد اجازه حضور و عرضه و فروش آثارشان در بیست و ششمین نمایشگاه کتاب تهران را نیز نداشتند. اعمال محدودیت و فشار بر ناشران قدیمی صنعت چاپ و نشر کتاب در سال‌های پایانی دولت محمود احمدی‌نژاد به‌ طور چشمگیری افزایش یافت. با روی کار آمدن دولت حسن روحانی، با رای کارگزاران فرهنگی این دولت محدودیت‌های اعمال شده منتفی و انتشارت آگاه فعالیتش را از سر گرفت.
دو نسل از فعالان فرهنگی در انتشارت آگاه فعالیت کردند، نسل بنیانگذاران و فرزندان آنها در رشد و بالیدن این نشر مؤثر بودند.
فرزندان حسین حسین خانی و محسن بخشی بنیانگذاران انتشارت آگاه نیز به فعالیت در حوزه نشر روی آوردند. نشر آگه به مدیریت لیلا حسین خانی، نشر بان و نشریه فرهنگبانبه مدیریت علی حسین خانی، نیز نشر دوران و دیدآور و کتابفروشی دیدآوربا مدیریت مهران و ناصر بخشی از مجموعه انتشارات آگاه برخاستند.
انتشارت آگاه طی نیم قرن فعالیت قریب ۳۵۰۰ عنوان کتاب در حوزه‌های مختلف ادبیات و علوم انسانی منتشر کرده‌است و نیز نویسندگان و مترجم‌هایی چون جلال‌الدین همایی، پرویز ناتل خانلری، محمدرضا شفیعی کدکنی داریوش آشوری، علی‌محمد حق‌شناس، محمدرضا باطنی، عبدالله کوثری، مصطفی اسلامیه، مرتضی کلانتریان، نجف دریابندری، باقر پرهام، مهرداد بهار، محمدعلی سپانلو، فروغ پوریاوری، عبدالوهاب احمدی، پرویز دوایی، مهران مهاجر، محمد نبوی، کاظم فیروزمند، شاپور اعتماد، حسین پاینده، بهمن فرزانه، غلامحسین صدری‌افشار، عنایت سمیعی، لیلی گلستان، مرتضی کاخی، رامین کریمیان، فرهنگ ارشاد، حسن مرتضوی، محمود متحد، فیروزه مهاجر، اکبر معصوم‌بیگی، سلامت رنجبر، مجید مددی، روح‌انگیز شریفیان، پرویز جاهد، پرویز اجلالی، عباس مخبر، محمد سعید ذکایی و بسیاری دیگر از اهالی قلم با آن همکاری داشتند. در ادامه به برخی عنوان‌های مهم منتشر شده در این نشر اشاره خواهد شد.
یهودی-گلپایگانی زبان جامعه یهودیان ساکن در گلپایگان در غرب استان اصفهان، ایران بود. نخستین نشانه‌ها از حضور جوامع یهودی در این منطقه تقریباً مربوط به سال ۷۵۰ پیش از میلاد است.
در پی انحطاط و ادغام جامعه یهودیان ایرانی در میانه قرن بیستم، استفاده از این زبان به مرور کم شد و بازماندگان آن در ایران شروع به سخن گفتن به فارسیهود، یهودی-همدانی و فارسی کردند. زبان گروه‌های مهاجر به ایالات متحده آمریکا و اسرائیل هم به مرور با انگلیسی و عبری جابه‌جا شد.
زبان یهودی-گلپایگانی همانند سایر زبان‌های یهودی دارای مقدار زیادی وام‌واژه از عبری بود و به گونه‌ای از الفبای عبری نوشته می‌شد.
یهودی-همدانی زبان رو به مرگ جامعه یهودی ساکن در همدان است. زبان یهودی-همدانی همانند سایر زبان‌های یهودی دارای مقدار زیادی وام‌واژه از عبری است و به گونه‌ای از الفبای عبری نوشته می‌شود.
در پی انحطاط و ادغام جامعه یهودیان ایرانی در میانه قرن بیستم، استفاده از این زبان به مرور رو به کم شدن است و بازماندگان آن در ایران شروع به سخن گفتن به فارسیهود و فارسی کرده‌اند. زبان گروه‌های مهاجر به ایالات متحده آمریکا و اسرائیل هم به مرور با انگلیسی و عبری جابه‌جا شده‌است.
زبان کلیمیان همدان زبان پهلوی (دری) بود. در این زبان هنگام تلفظ واژه‌ها یا کلمات به آن‌ها کسره می‌داده‌اند و کلیمیان به این زبان اصولاً زبان راجی می‌گفته‌اند و این زبان هنوز در برخی خانواده‌های کلیمی تکلم می‌گردد.
اطلاعاتی در مورد تاریخچه به وجود آمدن این زبان در دست نیست ولی با توجه به شباهتی که این زبان با زبان هموطنان زرتشتی دارد گمان می‌رود که تاریخچه این زبان به زمان ورود یهودیان به ایران بازگردد.http://www.iranjewish.com/Essay/Essay41.htm زبانشناسان این زبان را در شاخه شمال غربی زبان‌های ایرانی طبقه‌بندی کرده‌اند.http://www.iranicaonline.org/articles/hamadan-ix
به ادعای برخی، گویش راجی همان گویش زبان رازی است که در مناطقی همچون ری و همدان رواج داشته و حتی اشعاری از باباطاهر عریان را به این گویش منسوب می‌کنند. به اعتقاد این عده از محققین، گویش مردم همدان و زبان کلیمیان همدان زبان «فهلوی» بوده‌است. آن‌ها در این زبان هنگام تلفظ واژه‌ها یا کلمات به آن‌ها کسره می‌داده‌اند و کلیمیان به این گویش، زبان راجی می‌گفته‌اند. روبن آبراهامیان خاورشناس ارمنستانی به این نتیجه رسید که گویش بکار رفته در دوبیتی‌های باباطاهر گرایش نزدیکی با گویش مورد استفاده توسط یهودیان معاصر همدان دارد.R. Abrahamian, Dialecte des Israélites de Hamadan et d’Ispahan et dialecte de Baba Tahir, Paris, 193http://www.iranicaonline.org/articles/baba-taher-oryan
اکثر کلیمیان همدان فاقد سواد فارسی بودند و سواد آن‌ها به سواد عبری محدود می‌شد. یعنی اگر مطلبی را می‌خواستند بنویسند به خط عبری و زبان فارسی می‌نوشتند یعنی حروف آن را با فارسی تطبیق می‌دادند و می‌نوشتند. هم‌اکنون در بعضی از کنیسه‌ها کتاب‌هایی مذهبی- مانند ترجمه متون مقدس- موجود است که به خط عبری فارسی (فارسیهود) نگاشته شده‌است. کلیمیان همدان زبان عبری را معمولاً در کنیساها یا مکتب‌خانه‌هایی که در آن زبان عبری تدریس می‌شد، فرا می‌گرفتند. پس از مدتی از فعالیت مکتب‌خانه، در محلی به نام «گَن یلادیم» که امروزه مهدکودک نامیده می‌شود به کودکان و نوجوانان عبری یاد داده‌می‌شد.
پس از مدت‌ها مدرسه آلیانس بعد از تهران، در همدان نیز تأسیس شد. تا قبل از تأسیس مدرسه آلیانس، کلیمیان همدان از نظر امنیت و امکانات مادی و معنوی وضع خوبی نداشتند.
جدول زیر تعداد تغییر جمعیت یهودیان شهر همدان را نشان می‌دهد.نغزگوی کهن، مهرداد. نگاهی به فرهنگ و زبان یهودیان همدان. . فرهنگ مردم، ش. ۲۶ (تابستان ۱۳۸۷): ۱۳۸.
میکروترون ()میکروترون اصطلاحی به مفهوم شتاب‌دهنده ذرات است که از نام سیکلوترون (شتاب‌دهنده حلقوی) سرچشمه می‌گیرد که در آن میدان شتاب‌دهنده از طریق الکترودهای بزرگ D شکل اعمال نمی‌شود بلکه از طریق یک ساختار شتاب‌دهنده ذره‌ای خطی اعمال می‌شود. "میکروترون کلاسیک" توسط ولادیمیر وکسلر اختراع شد. انرژی جنبشی ذرات با یک مقدار ثابت در هر تغییر میدان (یک‌نیمه یا یک دور کامل) افزایش می‌یابد. "میکروترون‌ها" برای کار با فرکانس میدان ثابت و میدان مغناطیسی در حد فوق‌العاده تخریب پذیری طراحی شده‌اند؛ بنابراین آنها به ویژه برای ذرات بنیادی بسیار سبک، یعنی الکترون‌ها مناسب هستند.
در "میکروترون"، به دلیل افزایش حرکت الکترون، مسیرهای ذره برای هر عبور متفاوت است. زمان مورد نیاز برای آن متناسب با شمار پاس (عبور) است. الکترون‌های کند به یک نوسان میدان الکتریکی نیاز دارند، الکترون‌های سریعتر به یک عدد صحیح از این نوسان احتیاج دارند.
میکروترون پیست مسابقه‌ای یک میکروترون در مقیاس بزرگتر است که به جای یک آهنربا از دو الکترومغناطیس استفاده می‌کند. هر دو الکترومغناطیس یک میدان مغناطیسی همگن را در یک ناحیهٔ نیم‌دایره‌ای ایجاد می‌کنند و مسیر ذرات بین هر دو آهنربا مسیری مستقیم است. یکی از مزایای آن این است که حفرهٔ شتاب‌دهنده می‌تواند بزرگتر باشد و امکان استفاده از اشکال مختلف شتاب‌دهندهٔ خطی (linac) را فراهم کند و در منطقه‌ای با میدان‌های مغناطیسی بزرگ نصب نمی‌شود.
میکروترون‌ها پرتوهای الکترونی پرانرژی را با گسیل پرتوی کم (بدون تعادل تشعشعی) و نرخ تکرار بالا (برابر فرکانس عملکرد لیناک) فراهم می‌کنند.
نسبت تبادل تنفسی یا به اختصار (RER) نسبت بین مقدار دی‌اکسید کربن (CO2) تولید شده در سوخت و ساز بدن و اکسیژن (O2) استفاده شده‌است.
این نسبت با مقایسه گازهای بازدم نسبت به هوای اتاق تعیین می‌شود. از اندازه‌گیری این نسبت می‌توان برای تخمین بهره تنفسی (RQ) استفاده کرد، شاخصی که نوع سوخت مصرفی (به عنوان نمونه، کربوهیدرات یا چربی) برای تأمین انرژی بدن را مشخص کند. استفاده از RER برای تخمین RQ فقط در هنگام استراحت و ورزش هوازی ملایم تا متوسط بدون تجمع لاکتات در بدن دقیق است. کاهش میزان دقت این شاخص در حین ورزشهای بی هوازی شدیدتر ناشی از عواملی همچون سیستم بافر بی کربنات می‌باشد. بدن سعی می‌کند تجمع لاکتات را جبران کرده و با دفع بیشتر CO2 از طریق سیستم تنفسی، سعی می‌نماید اسیدی شدن خون را به حداقل برساند.
RER نزدیک به ۰٫۷ نشان می‌دهد که چربی منبع سوخت غالب است، مقدار ۱٫۰ نشانگر این است که کربوهیدرات منبع سوخت غالب است و مقدار بین ۰٫۷ و ۱٫۰ ترکیبی از مصرف چربی و کربوهیدرات را نشان می‌دهد؛ مقادیر بالاتر از ۱ نشان‌دهندهٔ سیستم بی‌هوازی و گلیکولیز می‌باشد. به‌طور کلی یک رژیم غذایی مختلط با RER تقریباً ۰٫۸ مطابقت دارد. همچنین RER در حین ورزش شدید می‌تواند از ۱٫۰ بیشتر شود. مقداری بالاتر از ۱٫۰ را نمی‌توان به متابولیسم بستر نسبت داد، بلکه به فاکتورهای یادشده در مورد بافر بی کربنات اشاره دارد.
محاسبه RER معمولاً همراه با آزمایش‌های ورزشی مانند تست ماکزیمم اکسیژن مصرفی یا VO2max انجام می‌شود و می‌تواند به عنوان شاخصی برای نزدیک شدن شرکت کنندگان به خستگی و محدودیت‌های سیستم قلبی ریوی مورد استفاده قرار گیرد. RER بزرگتر یا مساوی ۱٫۰ اغلب به عنوان معیار نقطه ثانویه آزمون VO2max استفاده می‌شود.
اکسیداسیون یک مولکول کربوهیدرات:
اکسیداسیون یک مولکول اسید چرب، یعنی اسید پالمیتیک:
بهرهٔ تنفسی یا ضریب تنفسی ، به اختصار (RQ)، عددی بدون واحد است که برای محاسبهٔ میزان متابولیسم پایه (BMR) که از تولید دی‌اکسید کربن برآورد می‌شود، مورد استفاده قرار می‌گیرد. این عدد از نسبت دی‌اکسید کربن تولید شده توسط بدن به اکسیژن مصرف شده توسط بدن محاسبه می‌شود؛ که با استفاده از دستگاه تنفس‌سنج اندازه‌گیری می‌شود. این اندازه‌گیری‌ها، مانند اندازه‌گیری میزان جذب اکسیژن، یکی از اشکال گرماسنجی غیرمستقیم است. مقدار بهرهٔ تنفسی نشان می‌دهد که چه عناصر غذایی متابولیزه می‌شوند، زیرا مسیرهای مختلفی برای سوختن چربی‌ها، کربوهیدرات‌ها و پروتئین‌ها استفاده می‌شود. اگر متابولیسم فقط شامل مصرف چربی‌ها باشد، مقدار بهرهٔ تنفسی تقریباً ۰٫۷، برای پروتئین‌ها تقریباً ۰٫۸ و برای کربوهیدرات‌ها ۱٫۰ است. با این حال، بیشتر اوقات، مصرف انرژی هم از چربی و هم از کربوهیدرات تشکیل شده‌است. مقدار تقریبی بهرهٔ تنفسی یک رژیم غذایی مختلط ۰٫۸ است. چنانچه مقدار بهرۀ تنفسی بیشتر از ۱ باشد نشان‌دهندۀ سیستم تأمین انرژی گلیکولیز بی‌هوازی و سیستم بافری بدن است. برخی دیگر از عواملی که ممکن است روی ضریب تنفسی تأثیر بگذارد، تعادل انرژی، انسولین در گردش و حساسیت به انسولین است.
محمد فراهانی (۱۳۱۵–۱۳۹۱) نقاش ایرانی بود. او آخرین بازماندهٔ نقاشی قهوه‌خانه‌ای در ایران بود.
محمد فراهانی نقاش قهوه‌خانه‌ای در سال ۱۳۱۵ در یکی از روستاهای اطراف فراهان اراک، به دنیا آمد.وی معروف به «محمد درویش» بود. هادی سیف، از معدود پژوهشگران نقاشی قهوه‌خانه‌ای لقب فراهانی را «بچه درویش» ذکر کرده است.فراهانی از سن ۱۳، ۱۴ سالگی برای آموزش نقاشی قهوه‌خانه‌ای نزد حسین‌ قوللر آغاسی، که از برجسته‌ترین نقاشان نقاشی قهوه‌خانه‌ای بود، می‌رود و به مدت ۱۰ سال نزد این استاد شاگردی می‌کند.
فراهانی برای نخستین بار فعالیت خود را با نقاشی پرده‌های درویشی آغاز کرد و به تدریج به مدت ۳۰ سال نقاشی‌هایی با مضمون مذهبی خلق کرد.آثار نقاشـی ایـن هنرمنـد در زمینـه «نقاشـی قهـوه خانـه ای» و «نقاشـی پـشت شیـشه» در بـسیاری از نمایشگاه ها و همایشها به نمایش گذاشته شده است و حدود ۳۰ تـابلو در سـازمان میـراث فرهنگـی نگهداری می شود. از جمله آثار نقاشی وی می توان به پرده درویشی در موزه رضا عباسی ؛پرده رستم و سـهراب و پـرده شیرین و فرهاد در موزه مرکزی ایرانشناسی؛ وپرده آثار پشت شیشه در مـوزه نقاشـی پـشت شیـشه اشاره کرد.
دو کتاب مهم درباره این هنرمند منتشر شده است: «نقاشی در قهوه‌خانه: برگزیده آثار استاد احمد خلیلی و استاد محمد فراهانی» و «سوته دلان نقاش: نقاشی خیالی ساز مردم کوچه و بازار».
محمد فراهانی هنرمند نقاش قهوه‌خانه‌ای روز ۱۳ تیر ۱۳۹۱ در سن ۷۶ سالگی درگذشت.
معرفت شناسی اجتماعی به مجموعه وسیعی از رویکردها اشاره دارد که می‌تواند در معرفت شناسی (مطالعه دانش ) به‌گونه‌ای‌که دانش بشر، دستاوردی جمعی در نظر گرفته شود، اتخاذ شود. روش دیگر برای توصیف معرفت شناسی اجتماعی ارزیابی ابعاد اجتماعی دانش یا اطلاعات است.
گویش الموتی گویشی از زبان تاتی می‌باشد که در منطقه الموت تکلم می‌شود. گویش الموتی در دسته‌بندی جدیدی با عنوان تاتی مانندها «tatoid» قرار گرفته ادست که گویشی از زبان تاتی می‌باشد. گویش‌های تاتی گونه در اصل زبان تاتی بودند که به دلیل تأثیرات شدید زبان‌های کاسپین و زبان فارسی تمام ویژگی‌های زبان تاتی را از دست داده‌اند. گلاتولوگ این گویش را گویشی از زبان تاتی معرفی می‌کند.https://glottolog.org/resource/languoid/id/goza1238 دانشنامه ایرانیکا به سه زبان ترکی و تاتی و گیلکی در الموت اشاره می‌نماید و برخی این گویش را زیرمجموعه مازندرانی (طبری) دانستند. حبیب برجیان گویش منطقه طالقان و الموت را شبه طبری قلمداد کرده‌است. به اعتقاد حبیب برجیان زبان بومی جنوب غربی البرز تاتی می‌باشد و گویش الموتی و طالقانی مرز انتقال بین زبان‌های حاشیه دریای خزر (مازندرانی و گیلکی)، تاتی و فارسی می‌باشد.
مرتضی نصفت گویش الموتی و گویش طالقانی را زیرمجموعه گویش‌های حاشیه دریای خزر آورده‌است در حالی که گویش تاتی (تاکستانی، اشتهاردی و …) را در شاخه زبان‌های شمال مرکزی دسته‌بندی نموده‌است. ولادمیر الکسیویچ ایوانف مدعی است که گویش الموتی صورت جالبی از زبان گذاری میان گروه گویش‌های کناره دریای خزر و زبان‌های ایران مرکزی است. در گویش گرخونی الموتی ظاهراً برخی عناصر مادی وجود دارد و این گویش با زبانی تجریش (در شمال تهران)، که پروفسور والنتین ژوکوفسکی آن را توصیف کرده و همچنین با بعضی از گویش‌های گروه سمنانی، که ربط نزدیکی با پاره‌ای از گویش‌های رایج در محال مجاور اصفهان و کاشان دارند، خویشاوند است.
از سوی دیگر، گویش الموتی قواعد مربوط به اضافه، حالت مفعولی، صورت‌های غیر فاعلی یا ملکی ضمیر و جز آن را از گویش‌های کناره دریای خزر و بیشتر از زبان مازندرانی (طبری) گرفته‌است.
اکثریت مردم الموت به گویش الموتی صحبت می‌کنند که این گویش شامل رودبار الموت شرقی و غربی می‌شود همچنین مراغی‌ها علاوه بر گویش الموتی به گویش مراغی نیز صحبت می‌کنند؛ روستاهای مدان، هرانک، کافرکش و آوه جز معدود روستاهای الموت می‌باشند که زبان ترکی در آن رایج است.
در گویش الموتی ضمیر سه حالت دارد: فاعلی، مفعولی و ملکی.
در زبان فارسی دو دسته شناسه داریم: گذشته و حال. اما در گویش الموتی سه دسته شناسه داریم: گذشته، گذشته نقلی و حال. (نمونه زیر بر اساس گویش الموت تنظیم شده‌است)
در جدول زیر فعل گرفتن (beyten) بر اساس گویش الموتی در زمان‌های مختلف صرف می‌شود.(نمونه زیر براساس گویش الموت می‌باشد)
در جدول زیر فعل کردن (kordon) بر اساس گویش الموتی در زمان‌های مختلف صرف می‌شود.(نمونه زیر براساس گویش الموت می‌باشد)
در درون کشورهایی که در جریان جنگ جهانی دوم به اشغال نیروهای محور درآمدند، برخی از شهروندان و سازمان‌ها، به دلایل گوناگونی همچون ملی‌گرایی، نفرت قومی، ضدیت با کمونیسم، یهودستیزی، فرصت‌طلبی، دفاع از خود یا اغلب ترکیبی از همه این‌ها، آگاهانه با نیروهای محور همدستی کردند. برخی ازاین همدستان مرتکب جنایات جنگی، جنایات علیه بشریت یا قساوت‌های هولوکاست شدند.
همدستی با دشمن به عنوان همکاری میان عناصر جمعیتی یک کشور مغلوب و نمایندگان یک قدرت پیروز تعریف شده‌است.John A. Armstrong, "Collaborationism in World War II: The Integral Nationalist Variant in Eastern Europe", "The Journal of Modern History", vol. 40, no. 3 (September 1968), pp. 396–410. استنلی هافمن همدستی را به موارد غیرداوطلبانه (تشخیص با اکراه ضرورت) و داوطلبانه (بهره‌برداری از ضرورت) تقسیم کرده‌است.Stanley Hoffmann, "Collaborationism in France during World War II", "The Journal of Modern History", vol. 40, no. 3 (September 1968), pp. 375–95 از دید هافمن، همدست‌گرایی را می‌توان به «در خدمت بودن» و «ایدئولوژیک» تقسیم کرد؛ اولی خدمت عمدی به دشمن است، در حالی که دومی هواداری عمدی از همدستی با یک نیروی خارجی است که به عنوان قهرمان تحولات داخلی مطلوب تلقی می‌شود. در مقابل، برترام گوردون به ترتیب از اصطلاحات «همدست» و «همدست‌گرا» در رابطه با همکاری‌های غیرایدئولوژیک و ایدئولوژیک استفاده می‌کند.Bertram N. Gordon, "Collaborationism in France during the Second World War", Ithaca, N.Y. , Cornell University Press, 1980, , 9780801412639, p. 18.
پس از حمله‌ایتالیا به آلبانی، ارتش سلطنتی آلبانی، پلیس و ژاندارمری آن در نیروهای مسلح ایتالیا در اداره تازه تأسیس آلبانی تحت‌الحمایه ایتالیا ادغام شدند. گروهی شبه‌نظامی از فاشیست‌های آلبانیایی نیز تشکیل شد؛ در بخش یوگسلاو کوزوو، آن‌ها گروهی به نام وولنتاری را تشکیل دادند که گروهی شبه‌نظامی از داوطلبان آلبانیایی‌تبار کوزوو بود. عناصر آلبانیایی‌تبار نیروهای مسلح ایتالیا در حمله ایتالیا به یونان و حمله نیروهای محور به رهبری آلمان به یوگسلاوی شرکت کردند. پس از تسلیم ایتالیا، آلمانی‌ها وارد عمل شدند و واحدهای همدست بیشتری را، مانند هنگ‌های داوطلبی پلیس و یک گروه شبه‌نظامی ملی، ایجاد کردند. در کوزووی ضمیمه شده به خاک آلبانی، آلمانی‌ها هنگ کوزوو را از درون نیروهای بالی کمبتار ایجاد کردند. در آوریل ۱۹۴۳، "رایشسفورر"-اس‌اس هاینریش هیملر لشکری از آلبانیایی‌ها با نام لشکر بیست و یکم مسلح کوهستانی اس‌اس اسکندربیگ تشکیل داد. تا ژوئن ۱۹۴۴، توان نظامی‌این لشکر در برابر پارتیزان‌های آلبانیایی و یوگسلاو ضعیف تلقی می‌شد، و پس از اشغال آلبانی توسط آلمان وایجاد دولت دست‌نشانده آلبانی، تا نوامبر ۱۹۴۴این گروه منحل شد. کادر باقیمانده، که اکنون "Kampfgruppe Skanderbeg" نامیده می‌شود، به لشکر هفتم داوطلب کوهستانی اس‌اس پرینس اویگن منتقل شد و در آنجا در دسامبر ۱۹۴۴ با موفقیت در اقدامات علیه پارتیزان‌های یوسیپ بروز تیتو شرکت کردند. نشان‌این لشکر یک عقاب سیاه آلبانیایی بود.
کمینه چهار و احتمالاً پنج اسیر استرالیایی در حبس نیروهای محور داوطلبانه برای لشکر آزاد بریتانیا (BFC)، از جمله واحدهای وافن اس‌اس، خدمت کردند. سه نفر از چهار مردی که هویت آنها مشخص شده‌است، اعضای گردان دو/سی و دوم نیروی دوم امپراتوری استرالیا بودند و دیگری دریانوردی بازرگان بود. پس از جنگ،این سه سرباز ادعا کردند که آن‌ها به عنوان بخشی از تلاش برای فرار از بازداشت آلمان به BFC پیوسته‌اند، و بازرگان دریایی نیز گفت که پس از آنکه رابطه او با یک زن آلمانی هویدا شد، به او گفته شد که می‌بایست میان «داوطلب» شدن برای پیوستن به BFC یا فرستاده شدن به اردوگاه کار اجباری یکی را انتخاب کند. یکی از سربازان و دریانورد به جرم همدستی با دشمن محکوم و پس از جنگ به زندان افتادند. دو سرباز دیگر اما مجازات نشدند.
بلژیک در مه ۱۹۴۰ مورد حمله آلمان نازی قرار گرفت و تا پایان سال ۱۹۴۴ در اشغال آلمان بود.
همدستی سیاسی در سراسر منطقه‌های زبانی بلژیکی اشکال گوناگونی داشت. در فلاندر هلندی‌زبان، فلامش ناشیونال فربونت (اتحادیه ملی فلمیش یا VNV)، یک حزب اقتدارگرا و بخشی از جنبش فلمیش پیش از جنگ، به بخشی از استراتژی اشغال آلمان تبدیل شد و سیاستمداران VNV به سمت‌های فرمانداری مدنی بلژیک گماشته شدند. موضع نسبتاً معتدل VNV بعدها در طول جنگ باعث کمرنگ‌تر شدن نقش‌این حزب به سود جنبش رادیکال‌تر و هوادار آلمان DeVlag شد. در والونی فرانسوی‌زبان، حزب رکسیست لئون دگرل، یک حزب سیاسی فاشیست اقتدارگرا و کاتولیک پیش از جنگ، معادل والونی VNV شد، اگرچه موضع ملی‌گرایانه بلژیکی رکس، آن را در تضاد با ناسیونالیسم فلاندری VNV و "فلامن‌پولیتیک" آلمانی قرار می‌داد. رکس پس از سال ۱۹۴۱ به شکل فزاینده‌ای رادیکال شد و خود را بخشی از وافن اس‌اس اعلام کرد. پس از حمله آلمان به اتحاد جماهیر شوروی، رکس به‌ایجاد یک واحد نظامی به نام لشکر والون برای جنگیدن در کنار نیروهای آلمانی در جبهه شرقی، کمک کرد و یک لشکر فلمیش مشابه در فلاندرایجاد شد. هر دواین‌ها به عنوان تشکیلاتی درون ارتش منظم آلمان آغاز شدند اما سرانجام بخشی از وافن اس‌اس شدند.
اگرچه جکومت بلژیک پیش از جنگ در سال ۱۹۴۰ به تبعید رفت، اما خدمات مدنی بلژیک برای بیشتر دوران اشغال در جای خود باقی ماند. کمیته دبیران کل، یک هیئت اداری از کارمندان دولت، برای هماهنگی فعالیت‌های دولت‌ایجاد شد و اگرچه هدف آن بود که هیئت نهادی کاملاً فن‌سالار باشد، اما به کمک در اجرای سیاست‌های اشغالگرانه آلمان متهم شد. پلیس بلژیک نیز به همکاری در دوران اشغال به ویژه در هولوکاست در بلژیک متهم شده‌است.
با انضمام چکسلواکی به خاک آلمان میان سال‌های ۱۹۳۸ و ۱۹۳۹،این کشور تقسیم شد. بیشتر قسمت چک چکسلواکی پیش از جنگ بوهم و موراویا را تشکیل دادند، و کشوری تحت‌الحمایه آلمان نازی شدند. کشور تحت‌الحمایه نیروهای نظامی ویژه خود را داشت؛ از جمله ۱۲ گردان «ارتش حکومتی»، پلیس و ژاندارمری. اکثر اعضای ارتش حکومتی در سال ۱۹۴۴ به عنوان نیروهای کار ماهر و نگهبان به شمال‌ایتالیا فرستاده شدند.اینکه ارتش حکومتی را می‌توان همدست آلمان دانیست یا نه مورد بحث قرار گرفته‌است.
افسر فرمانده آن، یاروسلاو امینگر، پس از جنگ جهانی دوم به اتهام همدستی مورد محاکمه قرار گرفت ولی تبرئه شد. برخی از اعضای‌این نیرو همزمان با خدمت در ارتش به درگیری با عملیات مقاومت مشغول بودند، و عده‌ای دیگر از اعضای ارتش نیز به قیام پراگ پیوستند.
سیف‌الدین نظرزاده زبان‌شناس تاجیکستانی است.
او مدتی رئیس کتابخانه ملی تاجیکستان بود و در سال ۱۳۹۶ برکنار شد.
پروتکل کالیستو یک بازی ویدئویی به سبک ترس و بقا می‌باشد که توسط استودیو استرایکینگ دیستنس توسعه یافته و به‌وسیلهٔ کرافتون در ۲ دسامبر ۲۰۲۲ برای پلتفرم‌های مایکروسافت ویندوز، پلی‌استیشن ۴، پلی‌استیشن ۵، ایکس‌باکس وان، و ایکس‌باکس سری اکس/اس منتشر شده‌است.
وقایع "پروتکل کالیستو" در سال ۲۳۲۰ و در یک زندان مستعمره تحت نام بلک آیرون اتفاق می‌افتد که توسط شرکت یونایتد ژوپیتر اداره می‌شود و در کالیستو، دومین قمر بزرگ سیاره مشتری واقع شده‌است.
تاریخ زنان یکی از بخش‌های مطالعات زنان است که به بررسی امور زنان در طول تاریخ انسان می‌پردازد. تاریخ زنان شامل خواندن رشد حقوق زنان در تاریخ مکتوب و دستاوردهای شخصی در زمانی معین و بررسی افراد و گروهایی از زنان که دارای اهمیت تاریخی هستند و تأثیراتی که رخدادهای تاریخی بر زنان داشته‌اند می‌شود. باور اصلی در تاریخ زنان این است که مکتوبات تاریخ سنتی مشارکت زنان درزمینه‌های مختلف و تأثیراتی که رویدادهای تاریخی که به‌طور کل بر زنان داشته‌اند را کوچک و کم‌اهمیت انگاشته‌است. بدین ترتیب تاریخ زنان اغلب گونه‌ای بازبینی تاریخی است که تلاش برای به چالش کشیدن و همین‌طور گسترش تاریخ سنتی را دارد.
مدارک زیادی از تاریخ زنان در مصر باستان وجود دارد که می‌توان به تأثیرات زنانی مانند برنیس چهارم و نیتوکریس اشاره کرد. زنان در مصر باستان از برخی حقوق خاص برخوردار بودند که زنان دیگر در جوامع مشابه دیگر از آن برخوردار نبودند. آن‌ها می‌توانستند دارایی داشته باشند و در دادگاه از نظر قانونی با مردان برابر بودند. با این حال، مصر باستان جامعه ای بود که تحت سلطه مردان بود و ماهیتی مردسالار داشت. زنان نمی‌توانستند پست‌های مهمی در دولت داشته باشند، اگرچه زنان حاکم و حتی زنان فراعنه وجود داشتند. زنان در دربار سلطنتی موقعیت خود را از طریق رابطه با پادشاهان مرد به دست آوردند.F. G. Wilfong: "Gender in Ancient Egypt", in: Willeke Wendrich (editor): "Egyptian Archaeology", Blackwell Studies in Global Archaeology, Malden, Oxford 2010, , p. 165 بیشتر زنان به دهقانان تعلق داشتند و در کنار همسرانشان به کار کشاورزی مشغول بودند. شناخته می‌شد که زنان در غیاب شوهر یا پسرانشان مزارع یا مشاغل را اداره می‌کردند. در میان طبقات بالای جامعه، یک زن معمولاً خارج از خانه کار نمی‌کرد و در عوض بر خادمان خانه و تحصیلات فرزندانش نظارت می‌کرد. یک استثنا صنعت نساجی است. در اینجا زنان به عنوان بافنده گواهی شده‌اند. نامه ای که در لاهون یافت شده و مربوط به حدود ۱۸۰۰ سال قبل از میلاد مسیح است، شش زن بافنده را نشان می‌دهد.Marc Collier, Stephen Quirke: "The UCL Lahun Papyri: Accounts", Oxford 2006, , 144-145 در پادشاهی کهن مصر زنان ثروتمند اغلب صاحب خانه‌های شخصی بودند. زنان و مردان شاغل در کنار هم بودند و یافتن سایر زنان با عناوین اداری غیر معمول نیست. به ویژه در صحنه‌های مقبره دوره‌ها، مردان اغلب توسط مردان خدمت می‌کنند، در حالی که زنان توسط زنان. در اینجا، جدایی جنسیت قابل مشاهده است.Henry George Fischer: "Egyptian Woman of the Old Kingdom And of the Heracleopolitan Period", Second Edition, revised and augmented, New York 2000 , pp. 19-10 online
زنان متعلق به خانواده‌هایی که به اندازه کافی ثروتمند برای استخدام پرستار بچه‌ها برای کمک به مراقبت از کودکان، به‌طور مکرر به عنوان عطر ساز کار می‌کردند و همچنین در دادگاه‌ها و معابد مانند آکروبات‌ها، رقصندگان، خوانندگان و نوازندگان مشغول به کار بودند، که همه کارهای قابل احترامی برای زنان طبقه بالا محسوب می‌شدند. زنان متعلق به هر طبقه ای می‌توانستند به عنوان عزادار یا نوازنده حرفه ای کار کنند و این مشاغل معمول بود. زنان نجیب می‌توانند عضوی از روحانیت باشند که به یک خدا یا یک الهه متصل باشند. زنان حتی می‌توانند مانند یک خانم ننوفر از پادشاهی نوین مصر در راس شغلی قرار بگیرند، و همچنین می‌توانند مانند یک خانم پیششت در دودمان چهارم مصر پزشک باشند.
مدارک کمی درمورد وضعیت زنان در آکدیان واقع در میان رودان وجود دارد. با این حال اولین شاعر جهان انهدوآنا از زنان آکدی بود که اطلاعات بسیاری دربارهٔ آن موجود است.
انهدوآنا از نظر ادبیات و تاریخ، دانشمندان او را قدیمی‌ترین نویسنده زن و شاعر می‌دانند که بالاترین رتبه از روحانیت در هزاره سوم قبل از میلاد، توسط پدرش، سارگن اکدی به او داده شده بود. او در سال ۲۳۰۰ قبل از میلاد به دنیا آمد. پس از اینکه پدرش موفق به ایجاد امپراتوری اکد شد به عنوان کاهنه معبد و زیگورات اور که مختص پرستش اینانا بود، منصوب گردید. او در دوران تصدی کاهنی در زیگورات اور تعداد زیادی شعر در ستایش اینانا دارد. او اولین شاعر ثبت شده تاریخ است.
پوآبی با نام ملکه یا شهبانو مشهور است. مقام پوآبی در حکومت هنوز کاملاً روشن نیست چندین مهر استوانه‌ای در آرامگاه او پیدا شده‌است که از او با نام‌های "نین" و "اِرِش" یاد شده که آنها می‌توانند به معنی شهبانو یا کشیش باشند. به هر حال روشن است که پوآبی نقش فرهنگی و اجتماعی مهمی در حکومت آکدیان داشته‌است.
ملکه زتیان تنها زن در تاریخ چین باستان بود که عنوان "امپراتریس فرمانروا" را دارا بود. او عضو دودمان تانگ بود و به مدت ۲۵ سال به عنوان نایب السلطنه مستبد در سلسله تانگ (۶۱۸–۹۰۷) حکومت کرد و بعد به عنوان یکی از امپراتوران تأثیرگذار و بحث‌برانگیز تاریخ چین تبدیل شد.
هم‌چنین یهودیان ارتدوکس معتقدند که زنان باید لباس‌های کاملاً پوشیده به تن داشته باشند و در اماکن عمومی، جدا از مردان بنشینند یا بایستند.دیوان عالی اسرائیل: جدایی زن و مرد در اتوبوس‌ها غیرقانونی است، بی‌بی‌سی فارسی
حرم‌سرا مکانی در قصر بود که زنان و کنیزهای شاه، سلطان یا خلیفه در آن زندگی می‌کردند. حرم‌سراها قدمتی بسیار طولانی در تاریخ بشر دارند و از ابتدای حکومت‌های مختلف همراه بوده‌است.
زن‌ها با به دنیا آوردن کودک پاداشی به صورت جو و شراب دریافت می‌کردند، که پاداش افزودن رعیتی به رعایای شاه بود و برای پسر آوردن دو برابر دختر محاسبه می‌گردید. آیین زرتشتی، آشکارا برابری میان زن و مرد را آگاهی می‌دهد ولی در برخی منابع مزدیسنا مانند بندهش از زنان به نیکی یاد نمی‌شودبندهش ترجمه مهرداد بهار صفحه ۸۳ دربارهٔ چگونگی زنان منابع بسیار کم و اندکی دربارهٔ وضعیت زنان در دوران باستان، به‌جای مانده‌است اما آنچه از گِل نوشته‌های تخت جمشید به‌دست آمده نشان می‌دهد که زنان مانند مردان در اجتماع حضور داشته‌اند، کار می‌کردند. وشتی همسر پاکدامن و ملکه نخست اخشورش (به روایتی خشایارشا) در کتاب استر است که به علت نپذیرفتن خواسته شاه برای پوشیدن لباس نیمه برهنه در جشن، از جایگاه ملکهٔ ایران برکنار شد.
در دوران هخامنشیان مرد و زن در کنار یکدیگر کار می‌کرده‌اند، از حقوقی برابر برخوردار بوده‌اند و گاه حتی کارهای سخت‌تر را به عهده داشته‌اند؛ مثلاً گروه‌های بزرگی از زنان کشاورز را می‌بینیم. سنگ سابان معمولاً بیشترشان زن هستند. البته دقیقاً نمی‌توانیم بگوییم که کار این زنان چه بوده‌است. شاید پس از حاضر شدن نگاره‌ها، صیقل نهایی را زن‌ها انجام می‌دادند، زیرا که برای این کار دست‌های ظریف زن‌ها کارایی بیش تری داشته‌است. در سال ۱۷۰۰ (میلادی) در میان بردگانی که نمایندهٔ امپراتور اتریش در استامبول خریداری و آزاد کرد، زن سنگ‌تراشی بود از بغداد وجود داشت. بدین ترتیب می‌توان نتیجه گرفت که سده‌ها بعد هم هنوز به زن‌هایی برمی‌خوردیم که با سنگ سر و کار داشته‌اند. مسلم است که این کار برای زن‌ها باید دشوار بوده باشد.
پیشهٔ بیشتر زنان لوح‌های تخت جمشید دوخت و دوز و خیاطی بوده‌است. کاری بسیار متنوع، شامل دوخت لباس‌های کاملاً ساده یا لباس‌های پر زرق و برق که پس از دوخت، هنرمندانه سوزن کاری می‌شده‌است. امکانات آموزش‌های هنری و مهارت‌های حرفه‌ای، برای زن و مرد یکسان و حقوق آنان برابر بوده‌است.
در آن دوران زنان اجازهٔ یادگیری هنرهای رزمی را نداشتند در نتیجه نمی‌توانند در دفاع از شهر نقشی داشته باشند. همچنین دختران در نزد مردم نسبت به پسران بسیار غیرمفید دانسته می‌شدند برای همین بیشتر دیده می‌شد که خانواده‌ها فرزندان دختر خود را بر سر راه بگذراند و آن‌ها را در طبیعت رها کنند یا حتی به عنوان برده بفروشند که البته این کار در مورد پسران بسیار کمتر دیده می‌شد. ژان استوبه (سدهٔ پنجم) در مجموعهٔ خود دربارهٔ یونان باستان گفته‌است که دستور کار جا افتاده در ذهن مردم چنین بود: «اگر پسردار شدیم، همیشه آن را بزرگ می‌کنیم و نگه می‌داریم، حتی اگر ندار (فقیر) باشیم، ولی دختر، آن را بر سر راه می‌گذاریم، حتی اگر دارا (ثروتمند) باشیم»Cité entre autres par Pierre Brulé, "La Fille d'Athènes", p. 370, Presses Universitaires de Franche-Comté, 1987. اگر هم فرزند دختری نگه داشته می‌شد و بر سر راه گذاشته نمی‌شد، باز همچنان از بهداشت و توجه کمتری برخوردار بود.
حاکمیت استبدادی سلوکیان در وضعیت زنان تأثیر بسزایی داشت. اسکندر مقدونی با حمله به امپراتوری هخامنشیان زنان بسیاری از مقامات هخامنشی را به ازدواج اجباری رساند. داریوش در پی شکست در نبرد ایسوس در سال ۳۳۳ پیش از میلاد، فرار کرد و خانواده‌اش به اسارت نیروهای مقدونی درآمدند.Heckel (2006), p. 116. داریوش پس از این شکست به اسکندر تقاضای صلح داد و شرائط صلح، پرداخت غرامت از طرف ایران و ازدواج با خانوادهٔ سلطنتی ایران و واگذاری آسیای صغیر به اسکندر بود و در ازای این گذشت‌ها از اسکندر خواسته شده بود که خانوادهٔ داریوش را بازگرداند. اسکندر این شرائط را نپذیرفت.پیرنیا، ص ۱۵۵ دری‌په‌تیس، روشنک و استاتیرای دوم و استاتیرا (دختر داریوش سوم) به ازدواج دسته‌جمعی در شوش درآمدند.
المپیاس مادر اسکندرمقدونی بود. المپیاس دختر نئوپتولموس یکم، شاه قبیلهٔ مولوسیا در اپیروس، و خواهر الکساندر یکم بود. خانوادهٔ او به خاندان آیاکیدای تعلق داشت. خاندان آیاکیدای از محترم‌ترین خاندان‌های اپیروس به‌شمار می‌آمد و مدعی بود که نسبش به نئوپتولموس، پسر آشیل، می‌رسد. ظاهراً نام اصلی المپیاس، پولوکسِنا بوده اما پیش از ازدواج با فیلیپ دوم مقدونی و در پی آشنایی‌اش با آیین مرموز و ناشناخته‌ای، به مورتاله تغییر نام داده‌است.
کلئوپاترا آخرین فرعون امپراتوری بطلمیوسی و یکی از قدرتمندترین و بزرگ‌ترین پادشاهان زن در تاریخ جهان بود. کلئوپاترا زنی بسیار زیبا، باسواد، باهوش و جاه طلب بود، وقتی در هجده سالگی ملکه شد در مصر فرمانروایی برای زنان ممنوع بود؛ بنابراین او را مجبور کردند که فرمانروایی خود را ابتدا با برادرانش و سپس با پسرش شریک شود. کلئوپاترا در ابتدا به همراه پدرش، بطلمیوس دوازدهم آولتس، و سپس به همراه برادرانش، بطلمیوس سیزدهم و بطلمیوس چهاردهم، مشترکاً بر تخت سلطنت نشست اما در نهایت به تنها فرمانروای مصر مبدل شد. تا به امروز کلئوپاترا همچنان به عنوان یکی از شخصیت‌های مشهور در فرهنگ غربی باقی مانده‌است و به خاطر اغواگری و روابط عاشقانه شهرت فراوان دارد.
موزا، ملکه شاهنشاهی اشکانی از سال ۲ پیش از میلاد تا ۴ میلادی بود. او که در اصل یک دختر برده رومی بود، توسط آگوستوس، امپراتور روم، (حکومت از ۲۷ پیش از میلاد تا ۱۴ میلادی) به عنوان هدیه به فرهاد چهارم، پادشاه اشکانی، (حکومت از ۳۷ تا ۲ پیش از میلاد) داده شد. او به سرعت پله‌های ترقی را پیمود و تبدیل به ملکه و همسر مورد علاقه فرهاد چهارم شد و فرهادک (فرهاد پنجم) را نیز به دنیا آورد. او سپس در سال ۲ پیش از میلاد، فرهاد چهارم را مسموم کرد و خود به همراه فرهاد پنجم، بر شاهنشاهی اشکانی فرمان راند.
همچنین از شهبانوهای اشکانی می‌توان به آریازاد، رینو و لائودیکه اشاره کرد.
سپربانو در اساطیر اسکاندیناوی زنانی هستند که برای جنگجویی انتخاب می‌شدند. سپربانوها در حقیقت آمازون‌های دریایی بودند که توفان‌ها را به حرکت درمی‌آوردند و اقیانوس‌ها را می‌شکافتند. "باکره‌های سپر" همچنین در داستان‌های دیگر نژاد ژرمن‌ها همچون: گوت‌ها، مارکومان‌ها و کیمبری‌ها نقش داشتند.The article Sköldmö in Nordisk familjebok 1917 آمازون‌ها در اسطوره‌های یونانی، نام قبیله‌ای از زنان جنگجو است که هیچ مردی را به جمع خود راه نمی‌دادند.
زنوبیا همسر اودیناتوس شاه تدمر (پالمیرا) بود که بر ضد روم شورید و آسیای کوچک و مصر را به متصرفاتش اضافه کرد. زنوبیا یکی از جنگجویان و فاتحان زمان خود بود و در طول جنگ‌های شوهرش در کنار وی بود و بعد از مرگ همسرش برای پسرش وهب اللات (وابالاتوس) نایب السلطنه بود و در طول سلطنت خود به عنوان نایب امپراتوری سراسر قدرت را به تنهایی به صورت دو ژور در دست داشت.
بانو گودایو که اغلب از او با عنوان بانو گودایوا یاد می‌شود، بانوی نجیب‌زادهٔ آنگلوساکسون بود که بر اساس افسانه‌ای از سده ۱۳هم میلادی، برهنه — در حالی که تنها موهایش او را پوشانیده بود — سوار بر اسب از خیابان‌های کاونتری گذر کرد تا تخفیفی در مبالغ ظالمانهٔ مالیاتی که همسرش از مستأجران خود از اهالی کاونتری مطالبه می‌کرد دریافت کند.
نقش زنان در مسیحیت امروزه می‌تواند به میزان قابل توجهی متفاوت باشد؛ زیرا از زمان کلیسای عهد جدید در سده سوم تاکنون دگرگونی یافته‌است. این مسئله خصوصاً در ازدواج و در کسب مناصب رسمی روحانیت در برخی از فرقه‌های مسیحی، کلیساها و نهادهای کمک‌کننده کلیساها (Parachurch) صادق است. بسیاری از سمت‌های رهبری سازمان یافته برای زنان در کلیسا ممنوع بود، اما اکنون اکثر کلیساها دیدگاه برابری طلبانه‌ای نسبت به نقش زن و مرد در کلیسا دارند.
مریم یک زن یهودی از شهر ناصره بود که در عهد جدید و قرآن، او مادر عیسی معرفی شده‌است. به روایت مسلمانان دختر عمران، از نسل هارون و از طایفهٔ لاوی بود ولی به روایت مسیحیان وی از لاوی نبود بلکه نسبش به داوود پادشاه می‌رسید و از طایفه یهودا بود.عبرانیان ۷:۱۴ نام مادرش، حنا بود که خاله‌اش - در روایت‌های مسیحی دختر خاله - الیصابات، همسر زکریا بود. مریم در ناصره شهری در جلیل متولّد شد. به روایت قرآن در زمان تولّد مریم، پدرش عمران کشته شده بود. به روایت قرآن، همسر عمران، در هنگام بارداری، آنچه در رحم داشت، برای خدمت در بیت المقدّس نذر کرد. با این که فرزند عمران، دختر بود، او را در خدمتگزاری معبد آزاد گذاشتند. حنا او را مریم به معنی عبادت‌کننده نام نهاد. شوهر خاله‌اش زکریا توانست کاهنان را متقاعد کند تا مریم برای خدمتگزاری معبد سلیمان در اورشلیم ساکن شود.
در انجیل لوقا آیه ۱: ۲۶–۳۸ ولادت عیسی را چنین روایت می‌کند: و در ماه ششم جبرائیل فرشته از جانب خدا به بلدی از جلیل که ناصره نام داشت، فرستاده شد، نزد باکره‌ای نامزد مردی مسمی به یوسف نجار از خاندان داود و نام آن باکره مریم بود. پس فرشته نزد او داخل شده، گفت: «سلام بر تو ای نعمت رسیده، خداوند با توست و تو در میان زنان مبارک هستی.» چون او را دید، از سخن او مضطرب شده، متفکر شد که این چه نوع تحیت است. فرشته بدو گفت: «ای مریم ترسان مباش زیرا که نزد خدا نعمت یافته‌ای؛ و اینک حامله شده، پسری خواهی زایید و او را عیسی خواهی نامید. او بزرگ خواهد بود و به پسر اعلی مسمی شود، و خداوند خدا تخت پدرش داود را بدو عطا خواهد فرمود؛ و او بر خاندان یعقوب تا به ابد پادشاهی خواهد کرد و سلطنت او را نهایت نخواهد بود.» مریم به فرشته گفت: «این چگونه می‌شود و حال آنکه مردی را نشناخته‌ام؟» فرشته در جواب وی گفت: «روح‌القدس بر تو خواهد آمد و قوت اعلی بر تو سایه خواهد افکند، از آن جهت آن مولود مقدس، پسر خدا خوانده خواهد شد؛ و اینک الیصابات از خویشان تو نیز در پیری به پسری حامله شده و این ماه ششم است، مر او را که نازاد می‌خواندند؛ زیرا نزد خدا هیچ امری محال نیست.» مریم گفت: «اینک کنیز خداوندم. مرا برحسب سخن تو واقع شود.» پس فرشته از نزد او رفت.انجیل لوقا آیه ۱: ۲۶–۳۸
مسیحیت تأثیرات قابل توجهی در ساسانیان نیز گذاشته‌است. کریستینای ایرانی که به نام یزدوی زاده شد، یک نجیب‌زادهٔ ساسانی و شهید مسیحی است. او از آیین زرتشتی خارج و به مسیحیت و کلیسای مشرق گروید. او به دلیل خودداری از ازدواج با یک نجیب‌زاده کشته شد و میان مسیحیان به عنوان یک شهید باکره مورد احترام قرار می‌گیرد.Jean Maurice Fiey, "Saints Syriaques" (Darwin Press, 2004), pp. 59–60.David Wilmshurst, "The Martyred Church: A History of the Church of the East" (East and West Publishing, 2011), p. 87. مطابق یک تذکره شهدای یونانی، او با ضربه‌های میله کشته شد. تاریخ دقیق مرگ او ناشناخته است اما احتمالاً در دوران حکومت خسرو انوشیروان (حکومت از ۵۳۱ تا ۵۷۹) بوده‌است.Gerrit J. Reinink, "Babai the Great's "Life of George" and the Propagation of Doctrine in the Late Sasanian Empire", "Portraits of Spiritual Authority" (Brill, 1999), p. 172n.Wilmshurst (2011), p. 494, puts her death around 600, but Fiey (2004) proposes she died much earlier (around 363).
در دوران ساسانیان، پوران‌دخت اولین زنی که در ایران بر تخت شاهی تکیه زد. خسرو پرویز بیش از هر چیز به ظروف تزئینی گرانبها، عطریات و روایح، غذاهای لذیذ و زنان زیبارو علاقه داشت. در عصر ساسانیان نگاه ابزاری به زنان و وجود چند شوهری برای زنان رواج داشت، بطوریکه شاهان و موبدان و ثروتمندان و درباریان زنان و کنیزان و حرمسراهای فراوانی بدون قید و شرط در اختیارشان بود و از طرف دیگر اکثریت مردان جامعه با کمبود زن مواجه می‌شدند که «قباد» پادشاه ساسانی برای حل این مشکل دستور داد مردان بصورت اشتراکی زن بگیرند. ازدواج با محارم در میان اولین پادشاه ساسانی رواج داشت. دینگ خواهر اردشیر بابکان بود که بعدها با هم ازدواج کردند. یکی از دلایل این سنّت این بود که خانواده‌های ایرانی به خاندان بیگانه زن نمی‌دادند و زنان و دختران در داخل خاندان باقی می‌ماندند.
گردیه که در داستان‌های ملی ایران و شاهنامه نام وی ذکر شده‌است از زنان اشراف‌زادهٔ ایرانی و زنی جنگاور از خاندان مهران بود. او خواهر سپهبد بهرام چوبین؛ همسر بهرام سیاوشان سپس همسر ویستهم دائی خسرو پرویز، و در آخر همسر خسرو پرویز بود. وی همچنین مادر جوانشیر پسر خسرو بود. پسرش جوانشیر در دوران هرج و مرج بعد از کشته شدن پدرش خسروپرویز، مدت کوتاهی سلطنت کرد.فرهنگ ادبیات فارسی، صفحهٔ ۱٬۲۰۳
موقعیتِ زنان در دین اسلام، مورد اختلافِ نظر بوده‌است. شریعت اسلام، تفاوت‌هایی برای حقوق، تکالیف، و نقش‌های زنان و مردان قائل شده‌است. اسلام، اختلاط بین زنان و مردان نامحرم را ممنوع کرده‌است. خلوت کردن زن و مرد بیگانه در اسلام، حرام است. در صدر اسلام خدیجه دختر خویلد مال‌التجاره‌ای را به محمد سپرد و آن دو پیش از آن که با یک‌دیگر ازدواج کنند، با هم مبادلات اقتصادی داشتند. البته جدایی جنسیتی در اسلام، به معنی نفی هرگونه رابطه اجتماعی زنان و مردان و حذف زنان از اجتماع نیست بلکه فقط زنان حق خوانندگی، رفتن به ورزشگاه‌ها و پوشش اختیاری را ندارند و باید مانند مردان از اصول اسلام پیروی کنند.
وصیعت نامه علی بن ابی طالب به فرزند خود: «از مشورت با زنان خودداری کن زیرا اندیشه ایشان ناتوان و اراده شان سست و ضعیف است و به وسیله پوشش، از دیدار نامحرمان چشم آنان را باز دار، زیرا سخت‌گیری حجاب برای ایشان نتیجه پایدار دارد و بیرون رفتن ایشان از خانه زیانش کمتر نیست از وارد کردن کسی که در مورد ایشان اطمینان نداری. اگر می‌توانی کاری کن که زنان، مردان دیگر را نشناسند و زن را بر آنچه به او مربوط نیست مسلط مگردان، زیرا زن همچون گیاهی است خوش‌بو، نه انسانی قهرمان و در بزرگداشت او از آنچه در حدّ او است تجاوز مکن. او را به طمع می نداز که واسطه دیگران شود و بپرهیز از غیرت ورزیدن نابجا که آن، درستکار را به نادرستی کشاند و پاکدامن را به بدگمانی می‌خواند.»
چندهمسری و چندزنی در یهودیت و اسلام جایز شمرده شده‌است؛ در حالی که در مسیحیت ممنوع است.
در اسلام در کنار تجاوز به برده، تشویق به آموزش و مهربانی با برده نیز شده‌است.
در امپراتوری بیزانس امپراتریس‌های زیادی مانند تئودورا، زوئه مقدونی و ریتای ارمنستان اشاره کرد که تأثیرات بسیاری در تاریخ بیزانس را پدیدآوردند.
دارای چندین نقش گوناگون اجتماعی بودند. زنان در این دوره که سده پنجم تا پانزدهم میلادی را در تاریخ اروپا به خود اختصاص می‌دهد نقش‌هایی مانند همسر، مادر، دهقان، صنعت‌گر، راهبه و همچنین نقش‌های مهم رهبری مانند رئیسه صومعه یا ملکه سلطنتی را عهده‌دار بودند. مفهوم "زن" از جهات مختلف و توسط نیروهای گوناگون در سده‌های میانه دگرگون شد. زنان در قرون وسطی رسماً تابع مرد بودند، خواه آن مرد پدر، شوهر یا خویشاوندان دیگر باشند. بیوه‌ها اغلب اجازه کنترل بر زندگی خودشان به آنها داده می‌شد، اما در محدودیت‌های اعمال شده قانونی بودند. کار زنان به‌طور کلی شامل کارهای خانگی یا سایر کارهای داخلی بود. زنان دهقان معمولاً مسئول کارهای خانه، نگهداری از بچه، در کنار باغبانی و دامداری در نزدیکی خانه بودند. آنها همچنین می‌توانستند با کارهایی از قبیل نخ‌ریسی بردرآمد خانوار بیفزایند. در زمان برداشت محصول از آنها خواسته می‌شد در کار در مزرعه کمک کنند.Singman "Daily Life" pp. 14–15 زنان شهری همچون زنان دهقان مسئول کارهای خانه بودند. آنها همچنین می‌توانستند در کار تجارت هم وارد شوند. اما چه تجارت‌هایی بر روی زنان گشوده بود از کشور به کشور و در زمانهای مختلف فرق می‌کرد.Singman "Daily Life" pp. 177–178 زنان اشراف مسئول امور خانه بودند و بعضاً در غیاب اقوام مذکر می‌توانستند اداره املاک را نیز بدست گیرند. اما آنها در شرکت در کارهای نظامی و امورات دولتی محدودیت داشتند. کلیسا نیز تنها نقشی که برای زنان قائل بود راهبه شدن بود زیرا زنان نمی‌توانستند کشیش شوند.
الیزابت یکم زاده ۱۷ نوامبر ۱۵۵۸ تا زمان مرگش ملکهٔ انگلستان و ایرلند بود. سلطنت الیزابت به عنوان «عصر الیزابت» شناخته می‌شود و مهم‌تر از همه برای رشد و شکوفایی درام و تئاتر انگلیس که توسط پیشگامانی چون ویلیام شکسپیر و کریستوفر مارلو رهبری می‌شد و نیز به خاطر قابلیت‌های دریانوردی ماجراجویان انگلیسی مانند سر فرانسیس دریک شهرت داشت. بعضی از مورخان در ارزیابی خود کم‌سخن‌تر و خوددارتر هستند، آنان الیزابت را فرمانروایی عصبانی و دودل توصیف می‌کنند که بیش‌تر از بختش برمی‌خورد. در اواخر حکومتش، مشکلات نظامی و اقتصادی محبوبیت او را تضعیف کرد. می‌توان گفت که الیزابت در عصری که دولت متزلزل و محدود و پادشاهان در کشورهای همسایه با مشکلات داخلی که حتی تخت‌وتاجشان را تهدید می‌کرد روبرو بودند بازیگری کاریزماتیک و بازمانده‌ای سرسخت بود.
الیزابت باتوری گرفین مجاری از خانوادهٔ اشرافی باتوری در پادشاهی مجارستان بود که بنا بر روایاتی مرتکب اعمال وحشتناک و بیرحمانه‌ای شد و اکنون در سراسر جهان به عنوان یکی از نمادهای خون‌آشامی شناخته می‌شود. وی یکی از قاتلان سریالی و همچنین بی رحم‌ترین انسان تاریخ بشمار می‌رود. او تصور می‌کرد که با حمام خون گرفتن پوست بهتری خواهد داشت. بعلاوه او گوشت تعداد زیادی از دختران جوان را هم خورده بود و در محل زندگی خودش ۶۵۰ دختر قربانی او شده بودند. الیزابت برای شکنجهٔ دختران سوزن زیر ناخن‌هایشان فرومی‌کرد و به عنوان وحشتناک‌ترین قاتل سریالی آن دوره شناخته می‌شد. در آخر او را به مدت چهار سال درون یک اتاق قرار دادند و پس از آن مرد.
ماری لوییز، سیاست‌مدار اهل مشترک‌المنافع لهستان–لیتوانی ملکه لهستان و دوشس اعظم لیتوانی بود. ماری قصد ازدواج با گاستون، دوک اورلئان را داشت اما پادشاه لویی سیزدهم به شدت با این ازدواج مخالف بود و فلذا بعداً او را در قلعه وینسنس و بعداً در یک کلیسای کوچک زندانی کرد. اما در نهایت وی با سسیلیا رناتا از اتریش، دختر فردیناند دوم، امپراتور مقدس روم و ماریا آنا ازدواج کرد از جهتی این تصمیم برای فرانسه بسیار نامناسب بود و لویی به شدت خشمگین بود زیرا اتحاد جدیدی بین امپراتوری اتریش و امپراتوری لهستان و لیتوانی برقرار شد.
آن اتریش ملکهٔ فرانسه به‌واسطهٔ ازدواج با لوئی سیزدهم (دوران حکومت ۱۶۱۰–۱۶۴۳) و نایب‌السلطنهٔ پسرش لوئی چهاردهم در نخستین سال‌های بر تخت نشستن او بود. لوئی سیزدهم در مه ۱۶۴۳ درگذشت و پسر خردسالش با عنوان لوئی چهاردهم جانشین او شد. بر طبق وصیتنامهٔ لوئی سیزدهم، نایب‌السلطنتی آن اتریش به‌طور مستقل برای پسرش نفی شده بود اما آن از طریق پارلمان پاریس این وصیتنامه را باطل کرده و خود به‌تنهایی نایب‌السلطنهٔ لوئی چهاردهم شد. او سپس کاردینال ژول مازارن را به صدراعظمی خود گرفت.
نورجهان، زنی ایرانی و همسر بسیار زیرک و بانفوذ جهانگیر از پادشاهان گورکانی هند بود. نورجهان قدرتمندترین ملکهٔ تاریخ کل هند بشمار می‌آید و نقش مفیدی را در تاریخ هند بازی کرده‌است.
ماری لوییز ملکه لهستان اولین بار وی پیشنهادی از پادشاه تازه انتخاب شده لهستان و دوک بزرگ لیتوانی، در سال ۱۶۳۴ بدست آورد، اما در نهایت وی با سسیلیا رناتا از اتریش، دختر فردیناند دوم، امپراتور مقدس روم و ماریا آنا ازدواج کرد از جهتی این تصمیم برای فرانسه بسیار نامناسب بود و لویی به شدت خشمگین بود زیرا اتحاد جدیدی بین امپراتوری اتریش و امپراتوری لهستان و لیتوانی برقرار شد.
سده هفدم شاهد ظهور زنان نقاش بسیاری مانند سوفونیسبا آنگیسولا، الیزابتا سیرانی، لاوینیا فونتانا و جودیت لایستر بود.
ماریا ترزا یا ماریای کبیر برای ۴۰ سال فرمانروای (آرک‌دوشس) اتریش، ملکهٔ مجارستان، کرواسی، بوهم، ایتالیا، لهستان، امپراتریس مقدس روم و حاکم المان بود وی در زمانی به قدرت رسید که اوضاع کشور بسیار بهم ریخته بود و جنگ جانشینی برای به دست آوردن سلطنتش به پا شده بود اما وی با اصلاحات مدرن و تلاش بسیار توانست بر همه این مشکلات پیروز شود و امپراتوری اتریش را به یک کشور مقتدر تبدیل کند. ماریا به عنوان یکی از تاثیرگذارترین و قدرتمندترین امپراتریس‌های تاریخ امپراتوری مقدس روم شناخته می‌شود و به دلیل تأثیرات و اقتدار بسیاری که در امپراتوری مقدس روم داشت بیشتر به عنوان امپراتریس ماریا ترزا شناخته می‌شد. ماریا ترزا در سال ۱۷۸۰ از دنیا رفت و پسرش یوزف جانشین او شد. پس از مرگش، اصلاحات وی با دقت و تدبیر افزون‌تری توسط پسرش یوزف دوم پیگیری شدند."تاریخ قرن هجدهم"، نوشتهٔ آلبر ماله و ژول ایزاک، ترجمهٔ رشید یاسمی، تهران: انتشارات امیرکبیر، ص ۱۳۶–۱۴۰
زنان در ایران قاجاری وضعیت زنان در ایران قاجاری میان سال‌های ۱۷۸۵ تا ۱۹۲۵ را شامل می‌شود. در دوران قاجار (۱۱۶۴-۱۳۰۴) زنان در جایگاه پایین‌تری نسبت به مردان قرار داشتند. تحقیقی مربوط به سال ۱۸۵۲–۱۸۵۳ از تهران نشان می‌دهد که حداکثر فقط یک درصد زنان صاحب ملک بودند و درصد کمتری حتی مغازه داشتند. امکان تحصیل برای زنان بسیار محدود بوده‌است. (اطلاعات زیادی دردست نیست، اما یک منبع میزان باسوادی زنان را تا سال ۱۳۰۴، ۳٪ می‌آورد) در باور عمومی، باسوادی زنان را مخالف اسلام و برای جامعه خطرناک می‌دانستند (بعضی از روحانیون نیز همواره بر این باور تأکید می‌کردند). باور دیگر این بود که زنان نمی‌توانند باسواد شوند و مغز آنان قدرت پذیرش دانش را ندارد. باسوادی زنان ننگ محسوب می‌شد و بسیاری از زنان باسواد، آن را پنهان می‌کردند؛ مثلاً بعضی از همسران ناصرالدین شاه توانایی خواندن و نوشتن داشتند ولی شاه از این امر اطلاع نداشت.ساناساریان، ص. ۳۰
راهپیمایی زنان به سوی ورسای همچنین راهپیمایی اکتبر یا به‌طور خلاصه راهپیمایی ورسای نامیده می‌شود. راهپیمایی ورسای که یکی از اولین و مهم‌ترین رویدادهای انقلاب فرانسه بشمار می‌رود در صبح روز ۵ اکتبر سال ۱۷۸۹ توسط زنان در بازار پاریس آغاز شد. علت این راهپیمایی نایابی و قیمت بسیار بالای نان در پاریس بود.
کنوانسیون سنکا فالز اولین اجلاس حقوق زنان بحساب می‌آید.Dumenil, 2012, p. 56. Many scholarly sources describe Seneca Falls as "the first women's rights convention", including Wellman, 2004 (the book's title itself include those words); Isenberg, 1998, p. 1; and McMillen, 2008, p. 115, and no scholarly source describes an earlier meeting as "women's rights convention". Seneca Falls is given that recognition because it was the first that was organized by women explicitly for the purpose of discussing women's rights as such. It was not, however, the first convention at which the topic of women's rights was among the topics that were discussed.
ماری آن کاتن پیروز شد ۲۱ نفر از رفقا، آشنایان، شوهران و بچه‌های خود را در طول یک دهه و با بهره‌گیری از آرسنیک که سلاح مورد علاقه قاتلان دوران ملکه ویکتوریا بود به قتل برساند. مرگ در اثر مسمومیت با آرسنیک به علت شباهت علامت‌ها به راحتی با مرگ در اثر مریضی‌هایی مثل وبا و ذات الریه اشتباه گرفته می‌شد. او در سال ۱۸۷۳ اعدام شد اما با ظهور جک درنده در یک دهه بعد بسیاری نام وی را فراموش کردند.
سارا بارتمن معروفترین زن از حداقل دو زن خوی‌خویی است که به عنوان جاذبه‌های نمایش‌ها عجیب‌الخلقه در سده نوزده در اروپا تحت عنوان «الهه عشق هوتنتوت» به نمایش گذاشته شدند. بارتمن سرتاسر بریتانیا به نمایش گذاشته می‌شود و مردم را سرگرم می‌کند با آنچه به عنوان ویژگی بدنی بسیار عجیب تصور می‌شد. بارتمن تا زمانی که زنده بود هرگز اجازه نمایش این ویژگی را نداد و یک شرح از ظاهر او در لندن در ۱۸۱۰ آشکار می‌سازد که او جامه می‌پوشید اگر چه جامه‌اش تنگ بود. نمایش او سالهای اندکی پس از گذراندن قانون تجارت برده یک رسوایی خلق کرد. رانی جانسی یکی از چهره‌های پیشرو در شورش‌های ۱۸۵۷ هند شد و از نمادهای ملی مقاومت علیه استعمار بریتانیا در هند بشمار می‌رفت.
راماوو در یک خانواده معمولی به می‌کرد به علت کمک پدرش به شاه، توانست با راداما شاهزاده ماداگاسکار ازدواج کند. راداما در سال ۱۸۲۸ بدون هیچ وارث و جانشینی مُرد. راماوو می‌خواست خودش بر مسند قدرت بنشیند. به همین دلیل با کمک چندین حامی بانفوذ و ثروتمند کودتایی در کشور به راه انداخت و قدرت را در دست گرفت. به این ترتیب، راماوو نام راناوالونای اول را بر خود گذاشت و به مدت ۳۳ سال (۱۸۲۸ تا ۱۸۶۱) ملکه ماداگاسکار شد. هرکسی که مشکوک به توطئه یا مخالفت بود را سریعاً و به طرز بی رحمانه ای به قتل می‌رساند. بیش از نصف جمعیت ماداگاسکار کشته شدند. ملکه ماداگاسکار از دوره ای به بعد ظاهراً سادیسم داشت.
ملکه ویکتوریا از ۲۰ ژوئن ۱۸۳۷ تا ۱۹۰۱، ملکهٔ پادشاهی متحد بریتانیای کبیر و ایرلند بود. این عهد که دورهٔ ویکتوریایی نامیده می‌شود، با گسترش عظیم امپراتوری بریتانیا همراه و با اوج انقلاب صنعتی مصادف بود؛ عصری از تغییرات عظیم اجتماعی، اقتصادی و فناوری در بریتانیا. ویکتوریا همچنین آخرین فرمانروا از خاندان هانوفر بود. حقوق زنان به‌طور قابل توجهی در سده بیستم فراز و فرودهای زیادی داشته‌است. حق رأی زنان به معنی حق شرکت زنان در انتخابات است و از مهم‌ترین رویدادهای تکامل اولیهٔ جنبش‌های مدافع حقوق زنان بود. هواخواهان حق رأی زنان که سافروجتها نیز نامیده می‌شدند؛ کسب حق رأی را مقدمهٔ مشارکت سیاسی زنان در جامعه می‌دانستند. در سال ۱۸۴۸ جنبش حق رأی زنان در ایالات متحده آمریکا به یک جنبش اجتماعی گسترده تبدیل شد. در سال ۱۸۹۳، نیوزیلند نخستین کشوری بود که حق رأی زنان را به رسمیت شناخت. امروزه در میان کشورهایی که مردم می‌توانند در تصمیمات سیاسی و حاکمیتی-دولتی رای دهند، تنها کشورهای عربستان سعودی، بوتان، برونئی و واتیکان هستند که حق زنان برای شرکت در انتخابات را به رسمیت نشناخته‌اند.
مصرف مواد مخدر در زنان در سده نوزدهم به کرار دیده شد. در اوایل سده ۱۹ در دوره ادو یا کمی قبل‌تر از آن، توتون به ژاپن آمده بود و اغلب معتادان به مصرف توتون زنان بودند. صنعت سیگار از سال ۱۹۲۰ در ایالات متحده یک فعالیت تبلیغاتی با هدف قراردادن زنان آغاز کرد. به دلیل جذابیت زنان، این کمپین‌ها با پیشرفت زمان و برجسته‌تر شدن بازاریابی، تهاجمی‌تر می‌شوند. با بازاریابی هدفمند جنسیتی، از جمله بسته‌بندی و شعارها (به ویژه سیگارهای "باریکتر" و "سبکتر") و تبلیغ زنان سیگاری در فیلم‌ها و برنامه‌های تلویزیونی معروف، صنعت دخانیات توانست درصد زنان سیگاری را افزایش دهد.
ماری کوری در سال ۱۹۰۳ به‌طور مشترک با همسرش، پیر کوری و هانری بکرل، موفق به کسب جایزه نوبل در فیزیک و در سال ۱۹۱۱ موفق به کسب آن در زمینه شیمی شد. او اولین زنی بود که موفق به کسب این جایزه شد و همچنین اولین فردی بود که توانست جایزه نوبل را در دو زمینه مختلف علمی دریافت کند. وی یکی از زنان برجسته در علم شیمی بشمار می‌رود.
ویرجینیا وولف بانوی رمان‌نویس، مقاله‌نویس، ناشر، منتقد و فمینیست انگلیسی بود که آثار برجسته‌ای چون "خانم دالووی" (۱۹۲۵)، "به‌سوی فانوس دریایی" (۱۹۲۷) و "اتاقی از آن خود" (۱۹۲۹) را به رشته تحریر درآورده است. وی یکی از زنان برجسته در نویسندگی و شعر بود که در آخر خودکشی کرد.