moaminsharifi/fa-wiki-spell-checker huggingface dataset:
لوئی چهاردهم، صاحب یکی از بزرگ‌ترین مجموعه‌های کفش در زمان خود بوده‌است. وی تنها یک متر و ۶۳ سانتیمتر قد داشت و با پوشیدن کفش‌هایی با پاشنه‌های ۱۰ سانتی‌متری خود را بلند قدتر نشان می‌داد. در دهه ۱۶۷۰ میلادی، لوئی چهاردهم فرمانی صادر کرد مبنی بر آن‌که تنها اعضای دربارش اجازه داشتند «کفش‌های پاشنه‌بلند قرمز رنگ» بپوشند.کفش پاشنه‌بلند مردان ایرانی، ذائقه جهان را عوض کرد، بی‌بی‌سی فارسی
لوئی سیزدهم ، معروف به "لوئی درستکار"، از ۱۶۱۰ تا ۱۶۴۳ پادشاه فرانسه و پادشاه ناوار (به عنوان لوئی دوم) از ۱۶۱۰ تا ۱۶۲۰، زمانی که تاج ناوار با تاج فرانسه ادغام شد، بود.
او فرزند ارشد آنری چهارم و ماری مدیچی بود.
وی در ۸٫۵ سالگی به حکومت رسید و در دوران کودکی وی، مادرش ماری مدیچی نایب‌السلطنه بود که زمام امور را به معشوق منفورش کونسینو کونسینی ایتالیایی سپرده بود. لوئی سیزدهم بعد از اینکه به سن بلوغ رسید، مارشال دو انکر کونسینی را خفه و مادرش را تبعید کرد که در غربت فوت کرد. لوئی با آن اتریش، دختر فلیپه سوم پادشاه اسپانیا ازدواج کرد و از وی دارای دو فرزند پسر با نام‌های لوئی چهاردهم با لقب کبیر و فیلیپ یکم، دوک اورلئان شد. فیلیپ سر سلسلهٔ خاندان اورلئان بود و فرزندش با نام فیلیپ دوم، دوک اورلئان پس از فوت لوئی چهاردهم به نیابت سلطنت لوئی پانزدهم رسید. همچنین یکی از نوادگانش با نام لوئی فیلیپ دو اورلئان در موج انقلاب ۱۸۳۰ پس از شارل دهم تا ۱۸۴۸ به سلطنت رسید.
در زمان لوئی سیزدهم فرانسه یکی از قدرت‌های مهم اروپا بود که آن مرهون خدمات صدراعظم او کاردینال ریشلیو ملقب به عالیجناب سرخ‌پوش بود. وی قدرت حکام محلی را کاهش داد و حکومت فئودالی را بسیار تضعیف کرد. او همچنین ارتش را انتظام بخشید و شورشیان اوگنو را سرکوب کرد. با مرگ وی و با رسیدن کاردینال مازارن به صدارت عظمی مدتی هرج و مرج فرانسه را فرا گرفت.
لوئی سیزدهم و کاردینال ریشلیو به فاصلهٔ چند ماه از یک دیگر فوت کردند. لوئی سیزدهم در ۱۶۴۳ پس از مدتی بیماری درگذشت و در کلیسای سن‌دنی پاریس دفن شد.
سیستم اِگزُوز قطعه‌ای در خودرو و دیگر وسایل نقلیهٔ موتوردار است که بخار حاصل از واکنش شیمیایی را که در سیلندر ایجاد می‌شود به خارج از خودرو انتقال می‌دهد.How Headers WorkHow Headers Improve Engine Performance این تعریف اگرچه بیانگر عمده کار اگزوز است، اما امروزه ویژگی‌های اگزوز گسترش یافته و وظایف دیگری نیز بر عهده دارد.
سه وظیفهٔ عمدهٔ اگزوز:
اگزوزها از سه بخش اتصال به موتور، میانی و انتهایی ساخته می‌شود که در این میان، کاتالیست (کاتالیزور) به دلیل نیاز به دمای ۸۰۰ درجهٔ سانتی‌گراد در قسمت اول تعبیه می‌شود و بخش‌های دوم و سوم در کاهش دما و صدا مؤثرند؛ و این وسیله می‌تواند برای کاهش خروج گازهای خطرناک حاصل از سوزاندن سوخت تأثیر بسزایی داشته باشد.
در امور مربوط به تقویت موتور (tuning engine) از اگزوزهایی استفاده می‌شود که کمترین مقاومت را در عبور گازهای خروجی داشته باشند.
والوآها دودمانی بودند که پس از کاپتی‌ها از ۱۳۲۸ تا ۱۵۸۹ بر فرانسه فرمانروایی کردند. آنان از فرزندان شارل والوا بودند. او سومین پسر شاه فیلیپ سوم بود که برای پشتیبانی از ادوارد سوم پادشاه انگلستان از تاج و تخت محروم شده بود.
خاندان والوا فرمانروایان فرانسه از ابتدای جنگ صد ساله تا پایان قرن ۱۶ میلادی بودند. آنها در این ۳ قرن کشور را از پایان قرون وسطی و عصر حاکمیت فئودالی به سوی رنسانس هدایت کردند. والواها به دنبال پیشینیان خود (خاندان کاپتی) کار یکپارچگی فرانسه را به پیش برده و آن را با موفقیت به پایان رساندند. خاندان والوا خود یکی از شاخه‌های کاپتی‌ها- حاکمان فرانسه در قرون ۱۰ تا ۱۴ میلادی – محسوب می‌شدند. والواها که در دوره آشفتگی اوضاع فرانسه به قدرت رسیدند، به مرور به سه شاخه تقسیم شدند:
نخستین فرمانروایان والوا درگیر جنگ صد ساله با انگلستان بودند. این جنگ که در ابتدای سلطنت والواها (ابتدای قرن ۱۴ میلادی) آغاز شد، تا ۱۴۵۳ ادامه یافت. در این مدت، شاهان والوا با دو خطر مهم رو به رو بودند. نخست، دودمان پلانتاژنه به عنوان پادشاهان انگلستان که بخش بزرگی از فرانسه را تصرف کرده بود و همچنین، فئودال‌هایی که با سوءاستفاده از کاهش قدرت شاه، در پی کسب نفوذ بیشتر بودند. این جنگ سرانجام در زمان شارل هفتم (۱۴۲۲–۱۴۶۱) با پیروزی فرانسویان خاتمه یافت. از آن پس شاهان والوا کوشیدند تا قدرت فئودال‌ها را کاهش دهند؛ لذا، اختیارات مالیاتی و اعلام جنگ و صلح را از آنِ خود کردند و با افزایش توان نظامی، فئودال‌ها را به حاشیه راندند.
آغاز درگیری‌های موسوم به جنگ‌های ایتالیا در اوایل قرن ۱۶ میلادی، باعث شروع رقابت تاریخی والواها با خاندان هابسبورگ شد. مسئله ای که بعدها به رقابت فرانسه و اتریش تبدیل شد و بخش مهمی از تاریخ معاصر اروپا را به خود اختصاص داد. رنسانس فرانسه نیز در زمان دو پادشاه والواها – آنری دوم و فرانسوای یکم (۱۵۴۷–۱۵۵۹) – روی داد.
این نبردها پس از مرگ شارل چهارم و پایان شاخهٔ اصلی دودمان کاپتی آغاز شد. چون هیچ وارث مذکری در شاخهٔ اصلی خاندان کاپتی نبود، ادوارد سوم، پادشاه انگلستان (که در عین حال خواهرزادهٔ شارل چهارم بود) مدعی تاج و تخت فرانسه شد. از سوی دیگر، اشراف فرانسه ترجیح دادند از فیلیپ ششم (که از شاخهٔ فرعی خاندان کاپتی و پسر شارل والوا و نوهٔ فیلیپ سوم بود) حمایت کنند. به این ترتیب، فیلیپ ششم به عنوان نخستین شاه دودمان والوا بر تخت فرانسه نشست.
نبردهای میان خاندان والوا و خاندان پلانتاژنه (خاندان سلطنتی انگلستان در آن زمان)، به همراه دو دورهٔ صلح موقتی (در فاصلهٔ سال‌های ۱۳۶۰–۱۳۶۹ و ۱۳۸۹–۱۴۱۵)، چندین نسل به طول انجامید و در نهایت در سال ۱۴۵۳ با پیروزی خاندان والوا و بیرون راندن انگلیسی‌ها از خاک فرانسه به پایان رسید.
وقوع جنگ‌های مذهبی در فرانسه (۱۵۶۲–۱۵۹۸) تیر خلاصی بر پیکره دولت والواها وارد آورد. این جنگ‌ها میان کاتولیک‌ها – که دستگاه‌های دولتی در اختیار آنها بود – و پروتستان‌ها رخ داد. سرانجام در سال ۱۵۷۴ آنری چهارم – رئیس خاندان بوربون – از دل جنگ‌های مذهبی کشور سر برآورد. خاندان والواها منقرض شد و بوربون‌ها جای آن را گرفتند.
والوآ (شاخه اصلی)
والوآ-اورلئان
والوآ-آنگولم
اعمال قانون سالیک بدین معنا بود که با انقراض والوآ در نسل مردان، بوربون‌ها به عنوان نوادگان لوئی نهم به سلطنت رسیدند.
دودمان والوآ
خاندان والوا – کورتنی
خاندان والوآ
خاندان والوآ-آلنسون
خاندان والوآ-آنژو
خاندان والوا-بورگوندی
خاندان والوآ-بورگوندی-برابانت
خاندان والوآ-بورگوندی-نور
خاندان والوآ-اورلئان
خاندان والوآ-اورلئان-آنگولم
شانز اِلیزه شانزِلیزه،«شانزلیزه» نگارش درست نام این خیابان است () شانزه‌لیزه خیابانی اعیان‌نشین و از معابر اصلی شهر پاریس است.شانزه لیزه سبز شد، بی‌بی‌سی فارسی خیابان شانزلیزه در منطقه ۸ پاریس پایتخت فرانسه واقع شده‌است. فرانسوی‌ها شانزلیزه را "«la plus belle avenue du monde»" یعنی «زیباترین خیابان جهان» نیز می‌نامند.
خیابان شانزلیزه با کافه‌تراس‌های معروف و فروشگاه‌ها و سالن‌های تئاتر لوکس یکی از معروف‌ترین خیابان‌های جهان است.
معنی شانزلیزه «دشتِ الیزه» است و کاخ الیزه نیز در نزدیکی این خیابان قرار گرفته‌است. الیزه در اساطیر یونان به معنی بهشت است.
این بلوار به طول ۱٬۹۱۰ متر در منطقه ۸ پاریس و در شمال غربی این شهر قرار دارد. این خیابان از میدان کنکورد آغاز شده و به میدان شارل دوگل (میدان اِتوال) ختم می‌شود. شانزلیزه بخشی از محور تاریخی (Axe historique) پاریس به‌شمار می‌آید.
از طاق پیروزی در انتهای غربی خیابان، با عنوان تاج خیابان شانزلیزه یاد می‌شود.Paris plans New Year’s Eve spectacle to rival Sydney and New York, The Guardian
شانزلیزه تا سال ۱۶۱۶ دشتی بود که در آن بازارهایی قرار داشت. در آن تاریخ ملکه ماری مدیچی تصمیم گرفت محور باغ‌های باغ تویلری را با خیابانی درختکاری‌شده گسترش دهد.
هرساله در تاریخ ۱۴ ژوئیه مراسم رژه نظامی باشکوهی به مناسبت جشن‌های روز باستیلعکس: جشن روز ملی فرانسه، بی‌بی‌سی فارسی در خیابان شانزه‌لیزه پاریس برگزار می‌شود.روابط مبهم فرانسه با مستعمره‌های سابقش در آفریقا، بی‌بی‌سی فارسی
تاریخ فرانسه از سال ۱۹۱۴ تا کنون شامل رژیم‌های سیاسی جمهوری سوم، رژیم ویشی، جمهوری چهارم، جمهوری پنجم و جنگ‌های جهانی اول و دوم می‌باشد.
سرزمین فرانسه در سال ۱۹۱۴ با شکل امروزی خود تفاوت زیادی داشت: بسیاری از مناطق آلزاس و بخش شمال شرقی لورن در سال ۱۸۷۰ به خاک آلمان ضمیمه شده بودند و کشور الجزایر به عنوان یکی از استان‌های فرانسه شناخته می‌شد. فرانسه آلزاس و لورن را در پایان جنگ جهانی اول به دست آورد ولی آلمان‌ها در جنگ جهانی دوم بار دیگر این استان‌ها را به دست آوردند. در سال ۱۹۴۵ اعتراض‌های استقلال‌طلبانهٔ الجزایری‌ها عمومیت یافت ولی فرانسه با وجود یک میلیون اروپایی در خاک الجزایر حاضر به اعطای استقلال این کشور نشد. جنگ خونینی که بین دو طرف در گرفت باعث بروز بحران‌های سیاسی و اجتماعی در فرانسه شد. الجزایر توانست در سال ۱۹۶۲ استقلال خود را به دست آورد و این واقعه باعث مهاجرت گستردهٔ اروپایی‌های ساکن این مستعمره به فرانسه شد.
فرانسه بر خلاف دیگر کشورهای اروپایی در اواخر سدهٔ ۱۹ و اوایل سدهٔ ۲۰ دارای رشد جمعیت زیادی نبود. این امر می‌تواند به خاطر تلفات زیاد فرانسه در جنگ جهانی اول و دوم باشد. تلفات فرانسه در جنگ جهانی اول ۴/۱ میلیون نفر تخمین زده می‌شود که تقریباً معادل ۱۰٪ نیروی کار مذکر جمعیت این کشور بود (به تلفات جنگ جهانی اول مراجعه کنید). میزان تلفات جنگ جهانی دوم فرانسه ۵۹۳،۰۰۰ نفر تخمین زده می‌شود که از این میان ۴۷۰،۰۰۰ نفر شهروند غیرنظامی بودند. این میزان کشته، چهار برابر کشته‌های آمریکایی است. جمعیت ۳۹ میلیون نفری فرانسه در سال ۱۸۸۰ به ۴۰ میلیون نفر در سال ۱۹۴۵ رسید. فرانسه در سال‌های پس از جنگ نرخ رشد بالایی داشت که این رشد با موج مهاجرت افزایش یافته و باعث شد تا جمعیت این کشور در سال ۱۹۶۸ به ۵۰ میلیون نفر برسد. در سال ۱۹۷۴ از سرعت رشد جمعیت فرانسه کاسته شد.
فرانسه از سال ۱۹۹۰ در هر سال دارای نرخ رشد بی‌سابقه‌ای بوده‌است. در سال ۲۰۰۴ نرخ رشد جمعیت این کشور ۶۸/۰٪ بوده که تقریباً به درجهٔ آمریکای شمالی می‌رسید. این کشور در سال ۲۰۰۴ شاهد بیشترین افزایش جمعیت از سال ۱۹۷۴ تا آن سال بود. هم‌اکنون نرخ رشد فرانسه نسبت به دیگر کشورهای اروپایی (به جز جمهوری ایرلند) بالاتر است. رشد جمعیت طبیعی فرانسه (بدون مهاجران) در سال ۲۰۰۳ مسئول اصلی افزایش رشد جمعیت طبیعی اروپا بود زیرا از ۲۱۶،۰۰۰ نفر افزایش جمعیت در کل اروپا، مقدار ۲۱۱،۰۰۰ نفر به فرانسه تعلق داشت و تنها ۵،۰۰۰ نفر افزایش در کل جمعیت اتحادیه اروپا ایجاد شده بود.
امروزه فرانسه با جمعیت ۶۰ میلیونی (به علاوه ۳ میلیون نفر در سرزمین‌های آن سوی دریا) سومین کشور پرجمعیت اروپا پس از روسیه و آلمان به شمار می‌رود.
میزان مهاجرت در سدهٔ ۲۰ تفاوت زیادی با سدهٔ پیشین داشت. در دههٔ ۱۹۲۰ مهاجرت‌های زیادی از ایتالیا و لهستان صورت گرفت؛ در دهه‌های ۱۹۳۰ تا ۱۹۵۰ مهاجران زیادی از اسپانیا و پرتغال به فرانسه رفتند. اما بزرگ‌ترین موج‌های مهاجرت از دههٔ ۱۹۶۰ به این سو مربوط به مستعمرات سابق فرانسه می‌شد که این مهاجرت‌ها از این شرحند: الجزایر (۱ میلیون)، مراکش (۵۷۰،۰۰۰)، تونس (۲۰۰،۰۰۰)، سنگال (۴۵،۰۰۰)، مالی (۴۰،۰۰۰)، کامبوج (۴۵،۰۰۰)، لائوس (۳۰،۰۰۰)، ویتنام (۳۵،۰۰۰). بسیاری از این مهاجرت‌ها دلایل اقتصادی داشتند ولی مهاجران زیادی از بین آن‌ها در فرانسه ماندند و توانستند پس از کسب تابعیت فرانسوی در جامعهٔ فرانسه پذیرفته شوند. با وجود آمارهای ضد و نقیض تخمین زده می‌شود که از جمعیت ۶۰ میلیون نفری که در فرانسه زندگی می‌کنند، ۴ میلیون نفر ریشهٔ خارجی داشته باشند. این مقدار افزایش جمعیت مهاجران باعث بروز بحران‌هایی در فرانسه به ویژه بر سر موضوعات «پذیرفته شدن در جامعهٔ فرانسه» و «هویت فرانسوی» شده‌است. در سال‌های اخیر، بحث اصلی بر سر جمعیت مسلمانان داخل فرانسه که ۷٪ جمعیت این کشور را تشکیل می‌دهند بوده‌است. قابل ذکر است که اسلام دومین دین بزرگ فرانسه از نظر تعداد معتقدان است.
مهاجرت وسیع یهودی‌های اروپای شرقی و آفریقای شمالی به فرانسه در سده ۱۹ آغاز شد. تخمین زده می‌شود که در سال ۱۸۷۲ تعداد ۸۶،۰۰۰ یهودی در فرانسه زندگی می‌کردند که این مقدار در سال ۱۹۴۵ به ۳۰۰،۰۰۰ نفر افزایش یافت. یهودی‌های بسیاری در جامعهٔ فرانسه پذیرفته شدند (یا تلاش می‌کردند که پذیرفته شوند) ولی هر از چند گاهی ناسیونالیسم فرانسوی باعث بروز عقاید ضدیهودی می‌شد. همکاری رژیم ویشی با آدم‌سوزی نازی‌ها (هولوکاست) باعث نابودی ۷۶،۰۰۰ یهودی فرانسوی شد (مقامات دولت ویشی به آن دسته از یهودی‌هایی که از دو یا چند نسل پیش در فرانسه زندگی می‌کردند و به عنوان شهروند فرانسوی پذیرفته شده بودند و همچنین در جنگ جهانی اول جنگیده بودند یا دارای مقامات مدیریتی مهمی در دولت بودند امتیازات ویژه‌ای داد)، این آمار تنها پس از آلمان در مقام دوم قرار دارد، ولی جان بسیاری از یهودی‌ها با اعمال قهرمانانه و سرپیچی اجرایی از شرکت در روند تبعید حفظ شد (سه چهارم جمعیت یهودی‌های فرانسه نابود شدند که این میزان نسبت به همهٔ کشورهای اروپایی که تحت تأثیر آدم‌سوزی قرار گرفته‌اند بیشتر است. فرانسه از دههٔ ۱۹۶۰ به این سو شاهد مهاجرت وسیع یهودی‌ها از مناطق حوزهٔ مدیترانه و شمال آفریقا بوده‌است. جمعیت یهودی‌های فرانسه هم‌اکنون به ۶۰۰،۰۰۰ نفر می‌رسد.
در پایان سده نوزدهم تقریباً همهٔ فرانسوی‌ها برای امرار معاش وابسته به زمین بودند و این کشور همچنان تا جنگ جهانی دوم به عنوان کشوری روستامحور شناخته می‌شد (تقریباً ۲۵٪ جمعیت در سال ۱۹۵۰ در مزارع کار می‌کردند). اما پس از جنگ، هجوم به شهرها رشد بی‌سابقه‌ای یافت: تنها ۴٪ از مردم در مزارع کار می‌کردند و امروزه ۷۳٪ مردم در شهرها زندگی می‌کنند. تا به حال پاریس با ۱/۲ میلیون نفر جمعیت توسط شهرهای لیل، لیون و مارسی دنبال شده‌است. بسیاری از این شهرنشینی‌های در حومهٔ شهرها صورت گرفته‌اند (به پروژه‌های خانه‌سازی سیمان و تیرآهنی در این مناطق «سیته» گفته می‌شود). مهاجرت افراد از کشورهای فقیر موجب شده تا از دههٔ ۱۹۶۰ بحران‌های تندروانه و طبقاتی در این مناطق مشاهده شود.
سیاست‌های آموزشی، اجتماعی و نظامی که جمهوری سوم در پیش گرفت، فرانسه را از کشوری روستایی تبدیل به ملت واحد فرانسه کرد. تا سال ۱۹۱۴ بسیاری از فرانسوی‌ها قادر به خواندن زبان فرانسوی شده و بسیاری از زبان‌های محلی کنار زده شدند؛ نقش کلیسای کاتولیک تا حد زیادی تعدیل شد؛ حس هویت و افتخار فرانسوی علناً تدریس می‌شد؛ سیاست ضدروحانیت جمهوری سوم تأثیر زیادی روی عادات مذهبی فرانسوی‌ها گذاشت: یکی از تحقیق‌های انجام‌شده دربارهٔ شهر لیموژ که وضعیت دینی این شهر در سال ۱۸۹۹ را با سال ۱۹۱۴ مقایسه می‌کرد نشان داد که غسل تعمید از ۹۸٪ به ۶۰٪ کاهش یافته و ازدواج نزد یک مقام رسمی از ۱۴٪ به ۶۰٪ افزایش یافته‌است. با این حال سیاست‌های ریشه‌کنی ناحیه‌گرایی و ضدروحانیت جمهوری سوم در نیمهٔ دوم سده با واکنش‌هایی مواجه شد: حرکت‌های جدایی‌طلبانه در مناطق بریتانی، کرس و باسک شکل گرفتند. در این حال رژیم ویشی (که تبلیغات نژادپرستانه نازی‌ها را منعکس می‌کرد) به صورت فعالی سنت‌های محلی و مذهب کاتولیک را که به ظن آن‌ها شالوده‌های راستین ملت فرانسه را تشکیل می‌دادند تبلیغ می‌کرد.
کمبود فرهنگ سنتی و محلی (زبان و لهجه، عادات غذایی و پوشاک)، فقر در بسیاری از مناطق روستایی و رشد ساختمان‌های حومهٔ شهری (پروژه‌های ساخت مسکن، فروشگاه‌ها) باعث بروز بحران‌های بین سنت‌گرایان و متجددین شده‌است. عدم وجود ناحیه‌گرایی را می‌توان در نقش پایتخت فرانسه در تمرکزگرایی دانست. استان پایتخت فرانسه که خود پس از انقلاب توسعه یافت همواره نفوذ همه‌جانبه‌ای بر زندگی روزمره (امنیت اجتماعی، صنعت، آموزش، اشتغال، حمل و نقل) فرانسوی‌ها داشته‌است. پس از جنگ نیز کنترل بسیاری از صنایع فرانسه به دست پایتخت افتاد. امروزه گروه‌های سیاسی فرانسه تلاش می‌کنند تا قدرت را در کشور پخش کرده (یا به اصطلاح تمرکززدایی کنند) و کنترل فعالیت‌های خصوصی را کمتر سازند (به سمت خصوصی‌سازی پیش بروند).
ادیت پیاف , ، (زاده ۱۹ دسامبر ۱۹۱۵ - درگذشته ۱۰ اکتبر ۱۹۶۳) خوانندهٔ کابارهای و شانتوز برجستهٔ تاریخِ موسیقی فرانسه«مرد فرانسوی آمد ۱۰۰ یورو گذاشت جلوی من»، بی‌بی‌سی فارسی و از چهره‌های شاخص این کشور در دهه‌های ۱۹۴۰ و ۱۹۵۰ بود. دو ترانهٔ «زندگی به‌رنگ صورتی» و «حسرت هیچ چیز را نمی‌خورم» او دارای شهرت جهانی است.
ادیت پیاف که نام اصلی او «ادیت جوواننا گاسیون» بود از پدری فرانسوی و مادری ایتالیائی در پاریس زاده شد. مادرش در کافه‌ها می‌خواند و پدرش هنرمند آکروبات سیرک بود. ادیت پیاف به تنهایی به پاریس آمد و کار خود را با آوازه‌خوانی در خیابانهای پاریس آغاز کرد.صد سالگی ادیت پیاف، بانوی فراموش‌نشدنی آواز فرانسه، "دویچه وله فارسی"
ادیت از سه سالگی تا هفت سالگی کور بود و شایع است که بعد از این‌که روسپیان به زیارت ترز مقدس در لیزیو رفتند بینا شد. مدتی با پدر دائم‌الخمرش زندگی کرد و در شانزده سالگی از او جدا شد تا در کوچه‌ها بخواند.
در ۱۹۳۵ یک کاباره دار پاریس او را به کار گرفت و به خاطر هیکل کوچکش نام گنجشک کوچولو (La Môme Piaf) را بر او نهاد. نام پیاف تا آخر عمر بر او ماند. او در این کاباره با برخی مشاهیر پاریس آشنا شد. در ۱۹۴۰ ژان کوکتو نمایشنامه «زیبای بی‌خیال» را برای او نوشت. در این دوره او با موریس شوالیه آشنا شد. شعر بسیاری از آهنگ‌هایش را خود می‌سرود و حتی در آهنگسازی نیز با آهنگسازانش همکاری می‌کرد.
در جریان اشغال پاریس آهنگ «زندگی به‌رنگ صورتی» (La vie en rose) را خواند که هنوز هم نشانه ویژه او شمرده می‌شود. محبوبیت او نزد افسران آلمانی باعث شد تا اجازه دهند برای اسیران جنگی فرانسوی بخواند. اسیران عکس‌هایی را که به یادگار با او می‌گرفتند برای جعل گذرنامه و مدارک هویت به کار می‌بردند. بعد از جنگ محبوبیت او در فرانسه و آمریکا بیشتر شد.
ادیت پیاف از حامیان شارل آزناوور بود و او را همراه خود برای کنسرت به آمریکا برد.
او دو بار ازدواج کرد. همسران وی به ترتیب عبارتند از: و دختری داشت که در دوسالگی درگذشت. در ۱۹۵۱ در تصادف رانندگی مجروح شد و پس از آن به مرفین معتاد شد.
در ۱۹۶۳ در همان روزی که دوستش ژان کوکتو مرد، ادیت پیاف هم درگذشت. با اینکه کلیسای کاتولیک از اجرای مراسم دینی برای او ابا کرد، صدها هزار نفر در تشییع جنازه او شرکت کردند. او را در گورستان پرلاشز به خاک سپردند.
گوگل در تاریخ ۱۹ دسامبر ۲۰۱۰ برای نود و پنجمین سال تولد این هنرمند لوگوی صفحهٔ اول خود را به یاد او تغییر داد.
سیارک ۳۷۷۲ به نام اوست.
شارلمانی ، شارل یکم فرانسه یا کارل بزرگ یا کارلوس ماگنوس (احتمالاً زاده ۲ آوریل ۷۴۲ میلادی - درگذشته ۲۸ ژانویه ۸۱۴ میلادی)،پسر پپن دوم و یکی از اعضای دودمان کارولنژی، از سال ۷۶۸ پادشاه فرانک‌ها، از سال ۷۷۴ پادشاه لومباردها و از سال ۸۰۰ امپراتور رومیان بود. شارلمانی موفق شد اکثریت اروپای غربی و مرکزی را متحد کند و اولین امپراتور شناخته شده‌ای بود که پس از سقوط امپراتوری روم غربی در حدود سه قرن قبل، در اروپای غربی حکومت کرد. ایالت گسترده فرانک که شارلمانی تأسیس کرد، امپراتوری کارولنژی بود که اولین مرحله در تاریخ امپراتوری مقدس روم به حساب می‌آید. او توسط آنتی پاپ پاسکال سوم قدیس شد - عملی که بعداً باطل تلقی شد - و اکنون برخی او را در کلیسای کاتولیک به‌عنوان بئاتیفیه می‌دانند (که گامی در مسیر تقدس است). بعد از شارلمانی اروپا وارد دوره حکومت‌های محلی و فئودالیته شد.
شارلمانی فرزند پپن کهتر و همسرش برترادا بود. در مکان و زمان تولد او اختلاف نظر وجود دارد. به نقل از فریدریش هیر، تاریخ‌دان اتریشی، تاریخ احتمالی تولد او ۲ آوریل ۷۴۲ میلادی است. او را به نام پدربزرگش، شارل مارتل، نامگذاری کردند و به فرانسوی شارل و در لاتین کارولوس خواندند. پس از آن که پدرش در سال ۷۶۸ میلادی درگذشت، شارلمانی حکومت را با برادرش کارلمان یکم تقسیم کرد. پس از مرگ کارلمان در سال ۷۷۱ میلادی، وی قدرت را به تنهایی در دستانش گرفت. امپراتوری فرانک‌ها در این زمان در موقعیت بسیار خطرناکی قرار داشت. در شمال آلمان امروزی، ساکسون‌ها بر کافریت خود (این اصطلاح در آن زمان بسیار مرسوم بود) پافشاری می‌کردند. در جنوب، کلیسای کاتولیک با لمباردها بر سر قدرت مجادله می‌کرد و اعراب اموی نیز کِه در شبه‌جزیره ایبریا به قدرت رسیده بودند، در حال پیشروی به شمال بودند. از خاور نیز امپراتوری مورد تهاجم آوارهای اوراسیایی واقع بود. این‌طور که به نظر می‌رسد، شارلمانی تا سال ۸۰۰ به فکر ایجاد روابط جدید در غرب اروپا بود و آمادگی جنگ هم‌زمان در تمام جبهه‌ها را نداشت.
شارلمانی را پدر اروپا نیز خوانده‌اند؛ زیرا او بخش‌های غربی اروپا را برای اولین بار از زمان اروپای دوران قدیم و بخش‌هایی از اروپا را که هیچ‌گاه تحت حکومت امپراتوری روم نبوده‌اند، متحد کرد. او که تاج سلطنت خویش را در روز بعد از کریسمس سال ۸۰۰ میلادی در کلیسای قدیمی سنت پیتر شهر رم از دست پاپ لئو دریافت نمود، از جمله جنگجویان، سیاستمداران، قانون‌گذاران و ناظمان قرون گذشته اروپا به‌شمار می‌رود که همواره مصالح کشور و ملت خویش را مد نظر داشت و پیوسته بر وسعت امپراتوری خویش (که شامل بخش‌های غربی آلمان امروزی، هلند، بلژیک، شمال تا مرکز فرانسه، شمال غربی و غرب ایتالیا و کشور سوئیس می‌بود) می‌افزود.
شیوه مدیریت جدید میسی دو مینیسی در زمان شارلمانی (۸۰۲ میلادی) نمایندگانی از اشراف و نجبا بودند که مورد اعتماد شارلمانی قرار داشته و به او وفادار بودند. این‌ها در حوزه‌های مأموریت یا حکمرانی خود از اختیارات ویژه‌ای برخوردار بودند و این سیستم تا زمان حیات شارلمانی کارایی داشت، ولی پس از او به علت تمایل به حفظ منافع شخصی به معضلی تبدیل گردید و در سده دهم به کلی محو گشت. از علل پیشرفت‌های سریع شارلمانی در کنار درایت شخصی، می‌توان دورنگری و پایه‌ریزی پدر و اجدادش را برشمرد که راه را برای نسل‌های بعدی خود هموار کرده بودند.
زمان سلطنت شارلمانی برابر با حکومت هارون‌الرشید بود و میان این دو نیز مکاتباتی انجام گرفته و هدایایی نیز رد و بدل گشته بود از آن جمله شطرنجی زیبا از کارهای دستی ایران برای شارلمانی. شارلمانی نخستین کسی بود که اندیشه اروپای متحد را در سر می‌پروراند و برای بازماندگانش در اروپا توصیه می‌کرد. این امر پس از گذشت ۱۲ سده و علی‌رغم فراز و نشیب‌های متعدد روابط بین کشورهای این قاره سرانجام عملی گشت. شارلمانی برای اداره قلمرو خود، نهاد اداری دوران امپراتوری روم موسوم به کومس(comes)یا کنت را احیا کرد.
مهم‌ترین دستاوردهای شارلمانی که موجب تشکیل یک هسته آلمانی برای اروپا شد، به انقیاد کشیدن ساکسون‌ها و از بین بردن دوک‌نشین قبیله‌ای بایرن بود. سال ۷۷۲ میلادی جنگ با ساکسون‌ها آغاز شد. سال ۷۷۳ میلادی فرستاده‌های پاپ از شارلمانی تقاضای کمک برای مقابله با لمباردی‌ها نمودند. فرانک‌ها سال ۷۷۴ میلادی پاویا را فتح کردند. شارلمانی آخرین پادشاه لمباردی ذسیدریوس را بر کنار کرد و دختر از قبل ازدواج‌کردهً وی را به همسری گرفت. شارلمانی سپس هدیه پیپینی پدرش به کلیسا را حمایت کرد و یک حکومت کلیسایی به وجود آورد.
فتوحات شارلمانی در مقابل مسلمانان اندلس بسیار اندک بود. علت این جنگ درخواست حاکم ساراگوسا برای مقابله با امارت قرطبه بود: در حین بازگشت قسمتی از ارتش فرانک‌ها با یک قوم کافر (این‌طور که گفته می‌شود) درگیر و تقریباً نابود شد، که در این درگیری یک کنت به نام رولاند که داماد شارلمانی نیز بود، کشته شد. شارلمانی سپس به فرزند خردسالش لوئی حکومت آکاتانیا را بخشید و فرزند دیگرش پیپین حکومت ایتالیا را گرفت. هردوی آن‌ها در سال ۷۸۱ میلادی توسط پاپ تاج‌گذاری شدند. یکی از اثرات این لشکرکشی‌ها تاًسیس کشور آندورا بود. بر طبق بعضی منابع، هارون الرشید خلیفه بغداد که وی نیز با امارت قرطبه در جنگ بود، به شارلمانی یک فیل سفیدرنگ به نام ابوالعباس هدیه داد.
بایرن نیز سال ۷۸۸ میلادی به‌طور کامل تکه‌ای از امپراتوری شارلمانی شد. این سرزمین به چند کنت‌نشین تقسیم و به یکی از اجزای مهم امپراتوری بدل گشت. شارلمانی برای حفاظت امپراتوری از آوارها، مارک‌نشین آواری (به لاتین: Marchia Orientalis) را درست کرد.
سال ۷۹۵ میلادی لئوی سوم پاپ شد و پشتیبانی از امپراتوری فرانک‌ها را تضمین کرد؛ دیری نگذشت که پاپ جدید با نجیب‌زاده‌ها درگیر شد. آن‌ها به پاپ تهمت بی‌لیاقتی و گناهان بزرگی همچون زنا می‌زدند، تا جایی که پاپ مجبور شد نزد شارلمانی در پادربورن برود. هنگام ورود شارلمانی به رم در سال ۸۰۰ میلادی مورد استقبال پاپ قرار گرفت و به عنوان امپراتور مقدس روم از طرف وی تاج‌گذاری شد؛ بدین ترتیب شارلمانی پس از رومولوس آگوستولوس، نخستین پادشاهی بود که در مقابل چشمان و بخشش الهی امپراتور خوانده شد. او جانشین مستقیم امپراتوران روم گردید و امپراتوری فرانکی خود را جایگزین امپراتوری روم کرد.
شارلمانی خود را قیم مسیحیت غرب می‌دانست و با باور به «مأموریتی از جانب خدا»، قدم‌های مستحکمی برای سازمان‌دهی، هدایت و اداره آن برداشت. او کلیسای امپراتوری را به ۲۱ اسقف‌نشین اعظم تقسیم کرد. شارلمانی، شوراهای کلیسا را بر آن داشت مسائل عقیدتی را بر مبنای دیدگاه او حل‌وفصل کنند و یک نظام مذهبی رومی-فرانکی پایا ابداع نمود. کلیسای امپراتوری مسئول آموزش فرهنگی و تشکل‌بخشی به مردم بر مبنای احکام تقنینی و اداری شارلمانی شد.
پس از سال ۸۰۰ میلادی در شرق درگیری‌هایی وجود داشت. هرچند سال ۷۱۱ میلادی فرانک‌ها و دانمارکی‌ها قرارداد صلح امضا کردند، ولی روابط همچنان خصمانه ماند. نیکه‌فوروس یکم، امپراتور روم شرقی نیز شارلمانی را به عنوان امپراتور قبول نداشت. سال ۸۰۳ میلادی فرستاده فرانک‌ها به قسطنطنیه رسید که باید بدون هیچ استقبالی بازمی‌گشت. اختلاف دو طرف بر سر حکومت دالماسی و ونیز نیز بالا گرفت. میخائیل یکم، داماد نیکه‌فوروس که بعد از مرگ امپراتور بیزانس، قدرت را تصاحب کرده بود، شارلمانی را به عنوان امپراتور روم پذیرفت، به شرط آن که دو منطقه مورد جدال به بیزانس برگردد.
طبق سنت فرانک‌ها، شارلمانی امپراتوری را سال ۸۰۶ میلادی بین فرزندانش تقسیم کرد. با این حال، پس از درگذشت زودهنگام فرزندان بزرگش، شارلمانی تنها میراث‌بر واقعی خود، لوئی پارسا را سال ۸۱۳ میلادی به عنوان جانشین انتخاب کرد. شارلمانی ۲۸ ژانویه سال ۸۱۴ میلادی پس از ۴۷ سال سلطنت در آخن درگذشت و مکان دفنش امروزه مشخص نیست. پس از او آخن برای قریب به یک هزاره به «زیارتگاه» پادشاهان و امپراتورهای اروپایی، مخصوصاً آلمانی، بدل گشت.
امپراتوری که شارلمانی در اروپا بنیاد نهاد به سرعت پس از مرگش فروپاشید. با این حال ساختار امپراتوری کارولنژی شکل‌دهنده ویژگی‌های بنیادین زندگی سیاسی، اجتماعی و فرهنگی در اروپا و نهادهای کلیسا برای سده‌ها پس از آن بود.
دستاوردهای شارلمانی معنای جدیدی به نام او بخشید. در بسیاری از زبان‌های اروپا، کلمه «پادشاه» از نام او گرفته شده‌است. به عنوان مثال، لهستانی: król، اوکراینی: корольI مجارستانی: király، لیتوانیایی: karalius، لتونیایی: karalis، روسی: король، مقدونی: крал، بلغاری: крал، رومانیایی: crai، صربی-کرواتی: краљ / kralj، ترکی: kral. این توسعه به موازات نام سزارها در امپراتوری اصلی روم است که از جمله قیصر و تزار شدند.Passages from Antiquity to Feudalism
شارلمانی از ازدواج‌های خود به عنوان ابزاری برای آشتی دادن مردمان درون امپراتوری و ایجاد اتحاد درون این امپراتوری وسیع استفاده می‌کرد. از هشت تا ده همسر یا هم‌بالین شناخته‌شده او، هجده فرزند حاصل شد.Durant, Will. "King Charlemagne." . Story of Civilization, Vol III, "The Age of Faith". Online version in the Knighthood, Tournaments & Chivalry Resource Library, Ed. Brian R. Price. با این وجود، او تنها چهار نوه مشروع، چهار پسر از چهارمین پسرش، لوئی داشت. نوادگان وی، دودمان‌های سلطنتی متعددی که شامل هابسبورگ، کاپتی و پلانتاژنه و خاندان‌ها و خانواده‌های اشرافی بسیاری در اروپا تأسیس نمودند که این خاندان‌ها می‌توانند از لحاظ تبارشناسی، نسب و پیشینهٔ خود را به شارلمانی برسانند.
امپراتوری یکم فرانسه یا امپراتوری فرانسه یا امپراتوری ناپلئون دوره‌ای از تاریخ را در بر می‌گیرد که در آن ناپلئون بناپارت توانست به جز فرانسه بر بخش بزرگی از اروپا چیره گردد. این امپراتوری به سال‌های ۱۸۰۴ تا ۱۸۱۴ میلادی، دورهٔ کنسول‌های فرانسه و بازگشت بوربون‌ها و همچنین صد روزی را که در سال ۱۸۱۵ ناپلئون کوشید تا به قدرت بازگردد را در برمی‌گیرد.
امپراتوری فرانسه در آینده به دست برادرزاده ناپلئون یعنی ناپلئون سوم (۱۸۵۲–۱۸۷۰ میلادی) و با نام امپراتوری دوم فرانسه بازسازی شد.
ناپلئون به یکی از اعضای دیرکتوار به نام سیه نزدیک شد و از او خواهان پشتیبانی برای کودتا علیه رژیم فرمانروا شد. طرح این کودتا را ناپلئون، برادرش لوسین، تالیران و روژه دوکو کشیده بودند. در روز ۹ نوامبر نیروها به رهبری ناپلئون کنترل اوضاع را در دست گرفتند، مجلس را منحل کردند و در اعلامیه‌ای با نام ناپلئون، دوک و سیه خود را کنسول‌های موقت گردانندهٔ دولت خواندند. سیه چنین می‌پنداشت که ریاست دولت را در دست می‌گیرد ولی از ناپلئون رودست خورد. ناپلئون خود را کنسول یکم خواند و نیرومندترین فرد فرانسه شد. در سال دهم قدرت فرمانروایی او چنان افزوده گشت که کنسول همیشگی فرانسه شد.
او در راه بازسازی فرانسه و محکم نمودن پایه‌های قدرتش گام برداشت و کم‌کم به سوی تشکیل امپراتوری جهت گرفت. وی اندک اندک از شور مخالفان و جمهوریخواهان با فشارهای اداری سیستماتیک، تبعید و پیگرد قانونی کاست. در ۱۸ مهٔ ۱۸۰۴ سنا به او لقب امپراتور داد.
ناپلئون پشتیبانی عمومی را با جذب و برانگیختن آرزوهای آن زمان مردم فرانسه به دست آورد. این آرزوها نفرت از اشراف وابسته به رژیم پیشین که از فرانسه گریخته بودند را نیز در بر می‌گرفت. همچنین نفرت از کشورهای بیگانه به ویژه انگلستان، و علاوه‌بر آن پیگیری آرمان‌های انقلابی فرانسه از دیگر این آرزوها بودند.
ناپلئون به گونه‌ای گسترده اثرات دولت پیشین را زدود. او می‌دید که ایشان در برپایی برابری بسیار ناتوانند.
بناپارت که اکنون امپراتور شده بود از دید پیوندهای خویشاوندی، سنجش‌پذیر با هیچ‌کدام از فرمانروایان آن زمان اروپا نبود. با آگاهی از اینکه ملت فرانسه پیشتر یک پادشاهی را برانداخته بودند پس توانایی براندازی یکی دیگر را نیز داشتند؛ پس ناپلئون به تبلیغ برای نظرپرسی از باور مردم دربارهٔ سیاست خارجی خود دست زد. او که ایدئولوژی ویژه‌ای نداشت، و ادعای پادشاهی مطلق نیز نمی‌کرد؛ با این همه پادشاهی مستبد بود. او را می‌توان خودکامه‌ای روشنفکر خواند که لیبرالیسم را می‌پسندید.
ناپلئون در سیاست خارجی دیدی گسترده داشت. او کوشید تا نمایی از امپراتوری روم را در میان مردم زنده کند. او همچنین کوشید تا شور ملی را در میان فرانسویان بارور سازد.
او آنگاه به نفوذ در ایتالیا پرداخت. ناپلئون می‌خواست همانند شارلمانی، پشتیبان پاپ باشد. پس از چندی زد و خورد و چسباندن دوکنشین‌های کوچک به فرانسه، در کاری بی‌باکانه به مصر رفت. آنگاه به آلمان پرداخت. این اقدامات رشک انگلستان را برمی‌انگیخت.
پس از یکسری جنگ، او با الگوی روم به تشکیل امپراتوری خویش می‌اندیشید. در این راه می‌بایست انقلاب را اصلاح کند.
او نخست در یک سری جنگ پراکنده در اندیشه به چنگ آوردن بازماندهٔ امپراتوری مقدس روم افتاد. بخش‌هایی از جنوب آلمان دربرگیرندهٔ باواریا، زاکسن، بادن، وورتمبرگ و هسن دارمشتات را با عنوان کنفدراسیون راین به فرانسه الحاق کرد. صلح پرسبورگ در ۲۶ دسامبر ۱۸۰۵ به امضاء رسید. از سوی دیگر او پادشاهی ایتالیا را به خاک خویش پیوند زد. او با اشغال بخش‌هایی دیگر از اروپا در بازگردانی مرزهای امپراتوری روم پرداخت.
او خویشاوندان خویش را به فرمانروایی ملت‌های اروپا گمارد. خاندان بناپارت با اشراف اروپایی آمیختند. ایشان با شاهدخت‌های با اصل و ریشه پیمان زناشویی بستند و اینچنین پادشاهی خویش را به ایشان پیوند زدند. در ۶ اوت ۱۸۰۶ او هابسبورگ‌ها را شکست داد و تنها اتریش را در دست ایشان باقی گذاشت تا دیگر نتوانند لقب امپراتوران مقدس روم را یدک بکشند. تنها پروس و آن هم با پشتیبانی ناپلئون از کنفدراسیون راین بیرون ماند.
در دومین لشکرکشی او به یِنا ارتش و سرزمین فریدریش ویلهلم سوم را نابود کرد. کشتارگاه ایلو و خونخواهی که در فریدلند در ۱۴ ژوئن ۱۸۰۷ انجام گرفت کار فریدریش را به پایان رساند و روسیه، پروس و انگلستان را ناچار ساخت تا در برابر ناپلئون و به ویژه در برابر نیروی دریایی او در یک صف بایستند.
پس از پیمان تیلسیت در ژوئیهٔ ۱۸۰۷ او کوشید اروپا را با قدرتش آشتی دهد. او سرانجام به این نتیجه رسید که نخست انگلستان را نابود کند و آنگاه به گسترش مرزهایش در ایتالیا بیندیشد. او در ۲۱ نوامبر ۱۸۰۶ در شهر برلین در اندیشه افتاد که دشمن دیرینه‌اش را با محاصرهٔ قاره‌ای از پای بیندازد. در این راستا او دستور داد تا بندرهای شمال و جنوب اروپا (دریای بالتیک و مدیترانه) را بر روی کشتی‌های انگلیسی ببندند. پیرو همین فرمان در ۱۷ دسامبر ۱۸۰۷ به فرمان او نیروی دریایی‌اش شهر کوپنهاگ را به توپ بستند.
پس از کوششی که برای گشودن پرتغال و اسپانیا انجام شد ناپلئون با تزارالکساندر یکم پادشاه روسیه پیمانی را در ارفورت امضاء کرد و از اندیشه‌هایش دربارهٔ خاور اندکی دست کشید و با سپاهش به مادرید شتافت. نبرد اسپانیا بسیاری از سربازان هواخواه ناپلئون را نابود کرد و او به ناچار سربازان مزدور را جایگزین آنان کرد؛ ولی پایدارای قهرمانانهٔ اسپانیایی‌ها بر اتریشیان هم تأثیر گذارد. در ۱۸۰۹ ناپلئون به سوی وین لشکر کشید. با افزودن بخش‌هایی از این سرزمین به فرانسه امپراتوری بسیار گسترده شد.
ناپلئون پاپ را به ساوونا تبعید کرد و سرزمینش را نیز به امپراتوری پیوند زد. اندکی پس از آن ناپلئون ناپسری‌اش اوژن دو بوهارنه را برای پادشاهی بر لهستان برگزید و او را بدان کشور روانه ساخت. میان سال‌های ۱۸۱۰ تا ۱۸۱۲ ناپلئون از همسرش ژوزفین جدا شد. اندکی پس از آن با آرشی‌دوشس ماری لوئیز اتریشی پیوند زناشویی بست. او در اوج پادشاهی اندک اندک از قدرت برادران و خویشانش که آن‌ها را برای فرمانروایی بر سرزمین‌های اروپایی گمارده بود کاست و کوشید سیاست مرکزگرایی را پی گیرد و همچنین توجه بیشتری به پسرش که به تازگی زاده شده بود بنماید. او اکنون در اوج قدرت بود.
ناپلئون در خواباندن شورش اسپانیا سستی به خرج داد و دشمن اصلی او انگلستان از این بسیار سود برد. انگلیسی‌ها بیکار ننشستند و به برانگیختن یاران ناپلئون و همچنین شکست‌خوردگان از سپاه او پرداختند. مردانی مانند اشتاین، هاردنبرگ وشارنهورست پنهانی با پروسی‌ها پیوند برقرار کردند. همچنین ناپلئون توان برابری با قدرت معنوی پاپ را نداشت. همچنین او با خویشانش اختلافاتی داشت. پس از این شورش‌های ملی و برخوردهای خویشاوندی ناپلئون شاهد خیانت وزیرش بود؛ تالیران نقشه‌های ناپلئون را برای مترنیخ صدراعظم اتریش آشکار کرده بود. فوشه که در ۱۸۰۹ و ۱۸۱۰ با اتریش مکاتبه داشت هنگامی که بورین به جرم اختلاس محکوم شد، هوشمندانه به سوی لوئی و انگلستان رفت. برنادوت که در کنسولی به ناپلئون یاری رسانده بود او را به گونه‌ای بازی داد تا خود بتواند به پادشاهی سوئد برسد. بسیاری برای پیروزی‌هایش پیش او چاپلوسی می‌کردند. کشور دیگر برای جانفشانی در راه او خسته شده بود. سربازان از جنگ نبرد استرلیتز ناخشنود بودند و برای صلح ایلو می‌گریستند. کاتولیک‌ها او را تکفیر می‌کردند و امپراتوری‌اش از ۱۸۱۱ در برابر بحران بود.
او دیگر ژنرال بناپارت در ایتالیا نبود. ناتوانی جسمانی در او نمایان می‌شد. او چاق شده و غده‌های لنفاویش بزرگ شده بودند. فروریختن ذهنش او را دچار دودلی و تردید ساخته بود. در جنگ‌های ایلو، واگرام و سرانجام نبرد واترلو شیوهٔ جنگی‌اش که تلفات بسیاری که بر پیاده‌نظام، سواره‌نظام و توپخانهٔ او وارد آورد نشان از شهوت دیوانه‌وار او به پیروزی است. سه جنگ در درازای دو سال ۱۸۱۲–۱۸۱۴ پایان داستان ناپلئون بود.
در ۱۸۱۲ ناپلئون کوشید تا بر روسیه چیره شود. او پیروزی‌های درخشانی در گشودن اسمالنسک و ورود به مسکو را به دست آورد؛ ولی با پایداری بسیار روس‌ها و بدی آب و هوا روبرو شد. پس به عقب‌نشینی اندوهباری دست زد؛ ولی اکنون اروپا بر پاد او شوریده بود. او از سنگری به سنگر دیگر پس می‌نشست. سرانجام او به مرزهای سال ۱۸۰۹ بازگشت. اتریش در کنگره پراگ به ناپلئون طرح آشتی را بازنمود. اکنون دوستانش برنادوت ولیعهد کنونی سوئد و همچنین فرمانروایان بایرن و زاکسن هم بدو پشت کرده بودند. سرانجام او پذیرفت که به مرزهای سال ۱۷۹۵ بازگردد. ناپلئون کناره‌گیری کرد ولی در یک دورهٔ صد روزه به قدرت بازگشت ولی باز هم ناکام ماند و حکومت دوباره به بوربون‌ها رسید.
وی سرانجام در مهٔ ۱۸۲۱ در جزیرهٔ سنت هلن در حالی که به آن تبعید شده بود، درگذشت. جسدش پس از چندین دهه به وسیلهٔ کشتی‌ای به فرانسه بازگشت و با استقبال بی‌نظیر مردم فرانسه روبه رو شد.
هانری چهارم ۱۳ دسامبر ۱۵۵۳ – ۱۴ مه ۱۶۱۰) فرهنگ معین، جلد ششم، اعلام، ص ۲۲۵۴ (، و نیز هانری سومِ ناوار، هانری بوربون، نخستین پادشاه از دودمان بوربون بود که از ۱۵۸۹ تا هنگام مرگ بر فرانسه و ناوار فرمان راند. او به "هانری بزرگ" معروف بود.
هانری چهارم پسر آنتوان دو بوربون و جین سوم، ملکه ناوار بود. پس از مرگ هانری سوم، او با توجه به اینکه هانری سوم دارای فرزند و ولیعهدی نبود و بر طبق قانون سالیک (از آنجا که نسبش به خاندان کاپتی می‌رسید) به تاج و تخت فرانسه دست یافت.
وی ابتدا طبق سنت خاندان ناوار و بوربون بر کیش پروتستان بود. سپس به خاطر این که بتواند به تاج و تخت فرانسه دست پیدا کند به مذهب کاتولیک گروید. البته وی یک بار دیگر هم پس از قتل‌عام سن بارتلمی کاتولیک شد ولی پس از بازگشت به ناوار به آیین قبلی بازگشت.
وی ابتدا با مارگریت دو والوا فرزند هانری دوم شاه فرانسه، که خواهر ۳ شاه دیگر به نام‌های فرانسوای دوم، شارل نهم و هانری سوم بود ازدواج کرد، اما پس از رسیدن به سلطنت با اجازه پاپ ازدواج خود را باطل کرد و با ماری مدیچی اهل ایتالیا ازدواج کرد. وی فرمان نانت دربارهٔ آزادی مذاهب در فرانسه را صادر کرد که در سده بعد موجبات پیشرفت فرانسه شد. این قرارداد در قرن ۱۷ توسط نوه‌اش لوئی چهاردهم باطل شد که موجب مهاجرت صدها هزار پروتستان از فرانسه گشت.horrible histories:france نوشته تری دیری وی سرانجام در کالسکه‌اش توسط راهبی دیوانه به نام فرانسوا راوایاک به ضرب خنجر به قتل رسید.
وی از ماری مدیچی ۲ فرزند پسر با نام‌های لوئی دو بوربون و گاستون دو بوربون داشت. لوئی بعد از وی با نام لوئی سیزدهم به سلطنت رسید و ۳۹ سال حکومت کرد. وی چندین فرزند نامشروع نیز داشت که معروف‌ترین آن‌ها دوک دو وندوم بود که مؤسس خاندان معروف واندوم بود.
شهرستان ماه‌نشان، یکی از شهرستان های استان زنجان است. شهر ماه‌نشان مرکز این شهرستان است. مردم این شهرستان به زبان ترکی آذربایجانی صحبت می‌کنند و شیعه و اهل سنت هستند
این شهر در فاصله ۱۱۳ کیلومتری غرب زنجان قرار گرفته‌است. مرتفع‌ترین قسمت این شهرستان کوه بلقیس با ارتفاع ۳۳۰۰ متر می‌باشد. همچنین ارتفاع از سطح دریا این شهر ۱۳۰۰ متر می باشد .
جمعیت این شهرستان بر طبق سرشماری سال ۱۳۹۰، برابر با ۴۰٬۳۱۲ نفر بوده‌است.
این شهرستان دارای ۱۵۳ روستا و ۵ دهستان می‌باشد.
شهر: ماه‌نشان
شهر: دندی
کشاورزی شغل رایج مردمان این شهرستان است. وجود زمین‌های مرغوب و آب کافی به ویژه جریان داشتن رودخانه قزل اوزن در این شهرستان موجب رونق کشاورزی شده‌است. میزان مراتع این شهرستان ۴۱۸۰۰۰ هکتار است. تعداد دام مازاد بر نیاز این مراتع ۴۳۶۵ واحد دامی می‌باشد که همگی طی طرح تعادل دام و مرتع از مراتع اخراج شده‌اند.
این شهرستان قدمتی ۴۰۰۰ ساله از زمان مهاجرت ماننایی‌ها به این سرزمین احداث شده و از بنای قلعه بهستان(بیگستان) به این مطلب پی می‌بریم.
شهرستان ماه نشان در تاريخ 16/8/1375 براساس مصوبه شماره 2/100350 هيأت وزيران از شهرستان زنجان منتزع و با تأسيس فرمانداري به شهرستان تبديل گرديد كه هم اكنون شامل دو بخش (مركزي و انگوران) دو شهر (ماهنشان و دندي) پنج دهستان (ماهنشان، اورياد، قزل گچيلو واقع در بخش مركزي، قلعه جوق سياه منصور و انگوران واقع در بخش انگوران) با 1۱۲۸ روستا ۶2 روستا در بخش مركزي و ۶۶ روستا در بخش انگوران مي باشد جمعيت شهرستان براساس سرشماري عمومي سال 85 بالغ بر 42657 نفر ميباشد غالب مردم شهرستان شيعه اثني عشر و درصد كمي از پيروان اهل تسنن و فرقي نظير اهل حق نيز در اين شهرستان زندگي مي كنند.
ماه نشان در وبگاه استان زنجان
دیفرانسیل ، در ریاضیات، به تفاوت‌های بی‌نهایت‌کوچک یا به مشتق توابع اشاره دارد. این اصطلاح در شاخه‌های متفاوتی از ریاضیات مثل حسابان، هندسه دیفرانسیل، هندسه جبری، و توپولوژی جبری استفاده می‌شود.
مفهوم دیفرانسیل تابع پیش‌زمینه‌ای برای مشتق، شیب خط و انتگرال بوده و آموزش آن به منظور یادگیری مفاهیم حسابان ضروری است.
به بیان ساده، دیفرانسیل یک تابع، تغییر جزئی (بسیار کوچک) عرض (مختص formula_1) خط مماس بر نمودار تابع است وقتی متغیر مستقل تابع، تغییر می‌کند.
دیفرانسیل یعنی تغیرات آنی خطوط مماس بر منحنی، نسبت به متغیر مستقل.
اگر formula_2 نمودار خط مماس بر منحنی در نقطه formula_3 باشد، دیفرانسیل تابع تک‌متغیرهٔ formula_4 در نقطه ی formula_3 به‌صورت‌ زیر به‌دست می‌آید؛
از آن جایی که:
داریم:
بنابراین دیفرانسیل تابع formula_9 در هر نقطه ی formula_10 برابر است با:
که formula_12، مشتق تابع در نقطه ی formula_13 است، و formula_14 دیفرانسیل formula_13 (تغییر بسیار کوچک متغیر مستقل تابع) است.
نیم‌رسانا یا نیمه‌رسانا یا نیمه‌هادی عنصری است که رسانایی الکتریکی آن، چیزی بین رسانا (مانند مس) و عایق الکتریکی (مانند شیشه) باشد. مقاومت الکتریکی نیم‌رسانا برخلاف فلزات، با افزایش دما کاهش می‌یابد. رسانایی این مواد را می‌توان با افزایش دقیق و کنترل‌شده آلایندهها تغییر داد، که به این فرایند، دوپینگ یا آلایش گفته می‌شود.
رسانایی نیم‌رساناها در دمای اتاق چیزی بین رسانایی فلزات و نارساناها است. مرز نارساناها و نیم‌رساناها، با کاف نواری تعیین می‌شود. رسانایی جامدات معیار خوبی برای قضاوت نیست چرا که ممکن است یک ماده در اثر افزایش دما، رسانایی پایین، متوسط یا بالایی از خود نشان دهد. مقدار شکاف باند و رسانایی که مبنای تعیین یک جامد به عنوان نیم‌رسانا یا نارسانا قرار گیرد، به کاربرد آن جامد بستگی دارد. نیم‌رساناها به دو نوع نیم‌رسانای ذاتی و غیرذاتی تقسیم می‌شوند.
نیم‌رساناها در دنیای امروز نقشی اساسی دارند، و تقریباً همه دستگاه‌هایی که استفاده می‌کنیم، مانند گوشی‌های همراه، تبلت‌ها، رایانه‌ها، رادیوها و … به آنها وابسته‌اند.
نیم‌رساناها، خواص جالبی دارند. برای مثال، عبور دادن جریان تنها از یک سمت، داشتن مقاومت الکتریکی متغیر، و حساسیت به نور یا گرما. به دلیل اینکه می‌توان رسانایی نیم‌رساناها را با فرایند آلایش تغییر داد، می‌توان از آن‌ها در کاربردهای تقویت‌کننده، قطع و وصل جریان (کلیدزنی)، و تبدیل انرژی استفاده کرد.
از نیم‌رساناها برای ساخت قطعاتی مانند دیود، ترانزیستور، تریستور، آی سی و … استفاده می‌شود.
پیدایش نیم‌رساناها در الکترونیک، انقلابی در این علم به پا کرده که اختراع رایانه یکی از دستاوردهای آن است.
دانش نوین ما از خواص مواد نیم‌رسانا در حیطه فیزیک کوانتوم و نحوه حرکت حاملان بار در ساختار بلوری است. آلایش، تعداد حاملان بار درون ساختار بلوری را افزایش می‌دهد. وقتی یک نیم‌رسانای آلاییده، تعداد بیشتری حفره نسبت به الکترون دارد به آن نیم‌رسانای نوع p (به معنای positive یا مثبت) گفته می‌شود. اگر تعداد الکترون‌ها بیشتر از حفره‌ها باشد به آن نیم‌رسانای نوع n (به معنای negative یا منفی) گفته می‌شود.
صنعت نیم‌رساناها یکی از صنایع رقابتی و پول‌ساز در دنیاست. پیش‌بینی می‌شود بازار جهانی این صنعت در سال ۲۰۱۸ رقمی بالغ بر ۴۷۷٫۹۴ میلیارد دلار باشد. بزرگ‌ترین تولیدکننده تراشه در حال حاضر شرکت سامسونگ می‌باشد که سهم بازار آن در سال ۲۰۱۸ برابر ۷۵٫۸۵ میلیارد دلار بوده‌است. سامسونگ، اینتل، اس‌کی هاینیکس، تی‌اس‌ام‌سی و مایکرون بزرگ‌ترین تولیدکنندگان چیپ در دنیا هستند. بزرگ‌ترین کشورهای تولیدکننده نیم‌رساناها به ترتیب ایالات متحده، کره جنوبی، ژاپن، اتحادیه اروپا، تایوان و چین هستند.
رفتار نیم‌رساناها اولین بار در میانه سده ۱۹ و اوایل قرن ۲۰ دیده شد. اولین کاربرد نیم‌رساناها در الکترونیک در سال ۱۹۰۴ و در ساخت آشکارساز سیبیل-گربه‌ای (یک دیود نیم‌رسانای ابتدایی که در ساخت رادیو کاربرد داشت) بود. پیشرفت‌ها در فیزیک کوانتوم به اختراع اولین ترانزیستور در ۱۹۴۷ و اولین تراشه در ۱۹۵۸ انجامید.
نیم‌رساناها، بر دو نوع هستند:
در نیم‌رسانای ذاتی تعداد حفره و الکترون برابر است، در صورتی که در نیم‌رسانای غیرذاتی چنین نیست. نیم‌رسانای غیرذاتی با آلاییدن نیم‌رسانای چهارظرفیتی با یک عنصر سه یا پنج ظرفیتی پدید می‌آید. نیم‌رساناهای غیرذاتی به دودسته تقسیم می‌شوند.
نیم‌رساناها در حالت طبیعی خود رسانایی اندکی دارند چرا که برای برقراری جریان الکتریکی، الکترون‌های آزاد لازم است و نوار رسانش نیم‌رساناها پر است، و از ورود الکترون‌های آزاد جلوگیری می‌کنند. با روش‌های مختلفی مانند «آلایش» و «اثر میدان یا دروازه‌سازی» می‌توان رسانایی نیم‌رساناها را مانند مواد رسانا افزایش داد، که به نیم‌رساناهای نوع-n و نوع-p می‌انجامد. اگر تعداد الکترونها نامیزان باشد مواد تبدیل به رسانا می‌شوند.
پیوندناهمگونها زمانی اتفاق می‌افتند که دو ماده نیم‌رسانا که به‌طور مختلف آلاییده شده‌اند به یکدیگر متصل شوند. برای مثال زمانیکه ژرمانیوم p-آلاییده و n-آلاییده را به هم متصل کنیم. این کار باعث تبادل الکترون و حفره بین دو ماده نیم‌رسانای آلاییده مختلف می‌شود. ژرمانیوم n-آلاییده تعداد الکترون‌های بیشتر و ژرمانیوم p-آلاییده تعداد حفره‌های بیشتری خواهد داشت. این تبادل تحت فرآیندی به نام «بازترکیب» تا زمان ایجاد تعادل کامل ادامه خواهد داشت. در این فرایند الکترون‌های مهاجر نوع-n با حفره‌های مهاجر نوع-p در تماس قرار خواهند گرفت. یکی از محصولات این فرایند، یون‌های باردار است، که باعث پدیدآمدن میدان الکتریکی می‌شود.
اختلاف در پتانسیل الکتریکی در یک نیم‌رسانا می‌تواند باعث خارج شدن از تعادل گرمایی و قرار گرفتن در یک وضعیت نامتعادل شود. این کار باعث ایجاد الکترون و حفره می‌شود، که تحت فرآیندی به نام پخش هردوقطبی با یکدیگر واکنش نشان می‌دهند. هرگاه تعادل گرمایی در یک نیم‌رسانا به هم بریزد، تعداد الکترون‌ها و حفره‌ها تغییر می‌کند. اختلاف دما یا فوتون‌ها که می‌توانند وارد سیستم شده و الکترون یا حفره ایجاد کنند می‌توانند باعث به هم خوردن این تعادل شوند.
در بعضی نیم‌رساناها، الکترون‌های برانگیخته برای برگشتن به حالت عادی به جای تولید گرما از خود نور تابش می‌کنند. از این نیم‌رساناها برای ساخت ال ئی دی‌ها و کوانتوم دات‌ها استفاده می‌گردد.
از نیم‌رساناهای با ضریب رسانش گرمای بالا می‌توان برای کاربردهایی که نیاز به دفع بالای گرما است در کاربردهای الکترونیک استفاده کرد.
مواد نیم‌رسانا ضریب توان ترموالکتریک بالایی دارند و برای استفاده در مولدهای ترموالکتریک و کولرهای ترموالکتریک بسیار کاربردی هستند.
از عناصر نیم‌رسانا می‌توان به سیلیسیوم و ژرمانیوم که پایهٔ الکترونیک هستند اشاره کرد.
سیلیسیوم در حالت عادی نیم‌رسانا است و در جدول تناوبی در گروه چهار اصلی و زیر کربن قرار دارد و چهار ظرفیتی می‌باشد یعنی چهار الکترون در آخرین نوار خود دارد. حال اگر یکی از عناصر گروه مجاور را به سیلیسیوم بیافزاییم، باعث می‌شویم که سیلیسیوم قابلیت رسانایی بالاتری پیدا کند. اگر عنصر اضافه شده از گروه سوم اصلی باشد مثلاً آلومینیوم، آنگاه مادهٔ بدست آمده نیم‌رسانای نوع-p می‌شود و اگر عنصر اضافه شده از گروه پنج اصلی باشد مثلاً آرسنیک، آنگاه مادهٔ بدست آمده نیم‌رسانای نوع-n می‌شود. ژرمانیوم از این جهات مانند سیلیسیوم است ولی تفاوت‌هایی هم با آن دارد. با افزودن ۰۰۰۱٪ آرسنیک به ژرمانیوم رسانش آن ۱۰ هزار برابر افزایش پیدا می‌کند.
از پیوند نیم‌رسانای نوع n با نوع p، قطعه‌ای به نام دیود بدست می‌آید که خاصیت یکسوسازی آن کاربرد بسیاری را در الکترونیک دارد.
دیود از نوع سیلیسیم تا ولتاژ حدود ۰/۷ ولت عایق بوده و بعد از آن به یک رسانای خوب تبدیل می‌شود. این ولتاژ آستانهٔ تحریک برای دیودهای مختلف متفاوت است و مثلاً برای دیودهای ژرمانیومی حدود ۰۲۵ ولت است؛ یعنی برای روشن شدن دیود ژرمانیومی ۰۲۵ ولت نیاز است ولی برای روشن‌شدن دیود سیلیسیومی ۰/۷ ولت لازم است.
ترانزیستور از پرکاربردترین و اصلی‌ترین عناصر در مدارات الکترونیکی و مجتمع می‌باشد.
اگر نوع p را با نوع n و دوباره با نوع p پیوند دهیم عنصر بدست آمده ترانزیستور pnp نام خواهد داشت. برعکس اگر اگر نوع n را با نوع p و دوباره با نوع n پیوند دهیم عنصر بدست آمده ترانزیستور npn نام خواهد داشت که بیشتر از ترانزیستور pnp در صنعت کاربرد دارد.
با اتصال pnpn، تریستور به دست می‌آید.
هندسهٔ کروی شاخه‌ای از هندسه است که در مورد سطح دوبعدی از یک کره بحث می‌کند. این نمونه‌ای از هندسه است که وابسته به هندسه اقلیدسی نمی‌باشد. کاربرد عملی هندسهٔ کروی در زمینهٔ هوانوردی و علم نجوم است.
در هندسه اقلیدسی خطوط صاف و نقطه‌ها از مفاهیم اصلی هستند. بر روی کره، نقاط در مفهوم معمول خود تعریف می‌شوند. در هندسه اقلیدسی خطوط به معنای خط راست نیستند ولی در مفهوم کوتاه‌ترین فاصلهٔ بین دو نقطه، خط راست مطرح می‌شود که به آن ژئودزیک گفته می‌شود. در یک کره، ژئودزیکها دایره‌های بزرگ (عظیمه) هستند؛ دیگر مفاهیم هندسی در صفحه تعریف می‌شوند با این تفاوت که به جای دایره بزرگ از خط صاف استفاده می‌شود.
بنابراین در هندسهٔ کروی، زاویه‌ها بین دایره‌های بزرگ تعریف می‌شوند و در نتیجه مثلثات کروی با مثلثات عادی در بسیاری از جهات تفاوت دارد. به عنوان مثال: مجموع زاویه‌های داخلی یک مثلث بیش از ۱۸۰ درجه است.
هندسهٔ کروی، هندسهٔ بیضوی (ریمانی) نیست ولی این خاصیت که یک خط از روی یک نقطه نمی‌تواند خطی موازی با خود داشته باشد، در هر دو مشترک است. در هم‌سنجی هندسهٔ کروی با هندسهٔ اقلیدسی، خط از روی یک نقطه خطی موازی با خود دارد و در هم‌سنجی با هندسهٔ هذلولی، خط از روی یک نقطه دو خط موازی با خود و بی‌نهایت خط موازی ماورایی دارد.
مفاهیم هندسهٔ کروی ممکن است در کرهٔ دوکی شکل به‌کار برده شوند، اگرچه باید در فرمول‌های خاص تغییراتی جزئی انجام شود.
برای مشاهده هندسهٔ کروی در ابعاد بیشتر، هندسهٔ بیضوی را ببینید.
اولین بار در ریاضیات از دوران باستان تا کنون، اوتولوکوس پیتانی که در اواخر قرن چهارم پیش از میلاد می‌زیست بر روی دایرهٔ دورانی کارهایی انجام داده است.
مثلثات کروی توسط اولین ریاضی‌دانان مانند تئودوسیوس بیسینی یونانی، ستاره‌شناس و ریاضی‌دانی که کتاب کرویات (کتابی در مورد هندسهٔ کروی) را نوشت و منلائوس که کتابی در مورد مثلثات کروی را نوشته است و قضیهٔ منلائوس را به وجود آورده، مورد مطالعه قرار گرفته است.
کتاب "کمان‌های ناشناختهٔ کره" (unknown arcs of a sphere) توسط الجیانی ریاضی‌دان مسلمان نوشته شده است که به عنوان اولین دانش‌نویسهٔ مثلثات کروی شناخته می‌شود. این کتاب شامل فرمول‌هایی برای مثلث‌های قائم‌الزاویه، قانون کلی سینوس و راه‌حل مثلث کروی با استفاده از مثلث قطبی می‌باشد.
"در مورد مثلث‌ها" (On Triangles) کتابی نوشته شده در حدود سال ۱۴۶۳ توسط رگیومنتانوس، اولین کتاب ناب مثلثاتی در اروپا است. اگرچه جرلامو کاردانو یک قرن بعد اشاره کرده است که قسمت زیادی از اصول اولیه مطالعات و تحقیقات او بر روی مثلثات کروی برگرفته از تلاش‌هایی بوده است که محقق اندلسی، ابو محمد جابر بن افلح اشبیلی در قرن دوازدهم انجام داده است.
با فرض نقاط روی کره به عنوان نقاط و دایره‌های بزرگ کره به عنوان خط، هندسهٔ کروی دارای خواص زیر است:
با در نظر گرفتن دو کمان (پاره خط) که با یک جفت نقطهٔ غیرمخالف، روی خطی که در سه نقطهٔ غیرواقع بر روی یک خط مستقیم مشخص می‌شوند، یک مثلث منحصر به فرد را تعیین نمی‌کنند. با این حال اگر مثلث‌ها را با داشتن کمان‌های جزئی از دایره‌های بزرگ در نظر بگیریم، خواص زیر را خواهیم داشت:
روبر برسون (زاده ۲۵ سپتامبر ۱۹۰۱ فرانسه – درگذشته ۱۸ دسامبر ۱۹۹۹ فرانسه) کارگردان و فیلم‌نامه‌نویس فرانسوی بود که فیلم‌هایش به سبک روحانی و پارسایانه شهرت داشت. او نقش بسزایی در ایجاد هنر فیلم‌سازی ایفا کرد و تأثیر بزرگی بر موج نوی فرانسه گذاشت. ژان-لوک گدار دربارهٔ برسون گفته‌است: «برسون سینمای فرانسه است همان‌طور که داستایفسکی ادبیات روس است و موتسارت موسیقی آلمان». آندری تارکوفسکی او را یکی از چهار الگوی خود در آفرینش‌های هنری می‌دانست.
برسون در پوی دو دوم به دنیا آمد. در ابتدا بیشتر حول و حوش نقاشی و عکاسی کار می‌کرد تا اینکه اولین فیلم کوتاهش را در سال ۱۹۳۴ ساخت. در طول جنگ جهانی دوم به مدت یک سال در زندان‌های ارتش نازی به سر برد در سال ۱۹۴۳ برسون اولین فیلم بلند خود را (فرشتگان گناه) ساخت. او در فیلم بانوان جنگل بولونی آخرین همکاری خود را با بازیگران حرفه‌ای انجام داد. با فیلم خاطرات یک کشیش روستا او شروع به ساختن آثاری مینی‌مالیستی کرد و از آن به بعد نیز این سبک برای بقیه فیلم‌های او باقی‌ماند. البته بدین تربیت چون فیلم‌های او بسیار شخصی بودند و هیچ عنصر عامه‌پسندی در آن‌ها وجود نداشت به زحمت می‌توانست برای خود تهیه‌کننده‌ای پیدا کند و برای او ساختن بیش از یک فیلم در پنج سال تقریباً غیرممکن بود. اما در هر حال در اطراف کارهای او منتقدان متعصب بسیار زیادی وجود داشت. او در دهه هشتاد از فیلم‌سازی دست کشید و در سال ۱۹۹۹ به مرگ طبیعی در گذشت.
رویکرد هنری ابتدایی برسون مبتنی بر جدا کردن زبان سینما از زبان تئاتر بود که اغلب متکی به نحوهٔ اجرای بازیگران است. بازیگران او با تکنیک 'بازیگر-مدل' می‌بایست هر صحنه را چند بار تکرار می‌کردند تا جایی که نتیجه کار هیچ شباهتی به 'اجرا' نداشته باشد. او خود در مصاحبه‌ای گفته‌ است که «سعی دارم از بیان به وسیله چهره و ژست و لحن صدا امتناع کنم و بازیگران را به سمت اعمال ناخودآگاه سوق دهم».
برخی بر این باورند که تربیت و نظام اعتقادی کاتولیکی برسون در پس ساختار زمینه‌ای اکثر فیلم‌های او قرار دارد. زمینه‌های تکرار شونده در فیلم‌های او شامل رستگاری، سعادت می‌شوند. یکی از نمونه‌های آن در فیلم یک متهم محکوم به مرگ گریخت قابل مشاهده است که در آن یک فیلم‌نامه ساده در مورد فرار یک زندان جنگی را می‌توان به عنوان استعاره‌ای از روند پر رمز و راز رستگاری بازخوانی کرد.
برسون از زبان برسون: گفتگوهای روبر برسون 1983-1943، گردآورنده: میلن برسون، ترجمه‌ی رامین خلیقی و محمد نصیری، نشر شوند، 1397.
جشن کوسه ناقلدی (یا در میان لرها به کول تارون) یعنی سرما بیرون رفت یکی از مراسم سنتی کشاورزان و دامداران روستایی مناطق لرنیشن ایران ازجمله بوشهر، یاسوج، دهلران، بروجرد و استان مرکزی است که هر ساله با گذشت چهل روز از زمستان و پنجاه روز مانده به عید نوروز (۱۰ بهمن ماه)برگزار می‌شود. این مراسم که منسوخ شده و تنها در فیلم‌های آرشیو مرکز مردم‌شناسی ایران و برخی دست‌نوشته‌ها و کتب خطی قابل یافتن است. این مراسم توسط چوپانان و بعضاً افراد فقیر که توان کسب درآمدی در فصل زمستان را نداشتند انجام می‌گرفت و مردم نیز معتقد بودند که آمدن ناقلدی، شگون دارد و با خود، خیر و برکت به همراه می‌آورد و موجب باروری و رایش میش‌ها و بزها می‌شود.
گویند حضرت موسی که در خدمت شعیب به چوپانی مشغول بود، در چهلمین روز از زمستان به گله گوسفندان خود سر می‌زند و با حیرت مشاهده می‌کند که تمامی گوسفندان دوقلو زائیده‌اند. او به سرعت نزد همسر خود می‌رود و ماجرا را شرح می‌دهد. آنگاه به آغل خود می‌رود و به رقص و پایکوبی می‌پردازد و شکر خدا را به جای می‌آورد.از آن پس هر سال حضرت موسی و مردم این روز خجسته را جشن می‌گیرند و به رقص و پایکوبی مشغول می‌شوند.
امیدیه، شهری در کشور ایران و در استان خوزستان است که مرکز شهرستان امیدیه است، این شهر مانند اهواز و بصره عراق جزو مناطق مسکونی گرم جهان به‌ شمار می‌رود. میدان نفتی آغاجاری در محدوده این شهر قرار دارد.
امیدیه به دلیل وجود شرکت‌ها و صنایع نفتی، جز شهری مهاجر پذیر هست اما عمده مردم شهر امیدیه از قوم لر جنوبی و بختیاری و عرب می‌باشند.
دانشگاه آزاد اسلامی واحد امیدیه در رشته‌های مختلفی نظیر کامپیوتر، شیمی کاربردی، مهندسی نفت، علوم تجربی، مدیریت صنعتی دانشجو می‌پذیرد.http://www.iauo.ac.ir/ - 58k این دانشگاه اولین دانشگاه آزاد نفت کشور است.
ماه تنها قمر کره زمین است.
ماه همچنین می‌تواند به یکی از موارد زیر اشاره داشته باشد:
حسان‌العجم لقبی است که به خاقانی شروانی می‌دهند، به علت آن که در مدح پیامبر اسلام، مانند حسان بن ثابت، قصاید بسیار دارد.
سعدی در تمام نوشته‌های خود عجم را مترادف با پارسی بکار برده است.
یکی را از ملوک عجم (پادشاهان قبل از اسلام) حکایت کنند که دست تطاول به مال رعیت دراز کرده بود و جور و اذیت آغاز کرده تا به جایی که خلق از مکاید فعلش (دغل کاری اش) به (دگر سوی) جهان برفتند و از کربت (غم و رنج) جورش راه غربت گرفتند چون رعیت کم شد ارتفاع ولایت نقصان پذیرفت و خزانه تهی ماند و دشمنان زور آوردند.
باری به مجلس او در کتاب شاهنامه همی‌خواندند در زوال مملکت ضحّاک و عهد فریدون وزیر ملک (شاه) را پرسید هیچ توان دانستن که فریدون که گنج و ملک و حشم نداشت چگونه برو مملکت مقرر شد؟ شاه گفت آن چنان‌که شنیدی خلقی برو به تعصب گرد آمدند و تقویت کردند و پادشاهی یافت. گفت ای ملک (شاه) چو گرد آمدن خلقی موجب پادشاهی است تو مر خلق را پریشان برای چه می‌کنی مگر سر پادشاهی کردن نداری؟