moaminsharifi/fa-wiki-spell-checker huggingface dataset:
کامران دانشجو، وزیر علوم، تحقیقات و فناوری در طی حکمی در تاریخ سی مرداد ۱۳۸۹ دکتر یوسف ثبوتی را از ریاست دانشگاه علوم پایه زنجان برکنار کرد و به جای وی دکتر رسول خدابخش را به سمت ریاست این دانشگاه برگزید. این حکم اعتراضات متعددی را در شهر زنجان و به ویژه میان دانشجویان در پی داشت. هم چنین مجمع نمایندگان استان زنجان در پی برکناری یوسف ثبوتی از ریاست دانشگاه علوم پایه زنجان با ارسال نامه خطاب به وزیر علوم، تحقیقات و فناوری نسبت به این تصمیم واکنش نشان داد و خواستار تجدیدنظر وزیر علوم در این خصوص شد. در این خصوص عده‌ای از بازاریان زنجان با امضای طوماری خواستار لغو حکم عزل یوسف ثبوتی شدند.بیانیه جمعی از جامعه پزشکی زنجان در اعتراض به برکناری پروفسور ثبوتی - خانه بدون پدر خواب پریشان می‌بیند - روزنامه مردم نوشاهدان عینی سخن می‌گویند-آنچه در علوم‌پایه گذشت - روزنامه مردم نوبیانیه مشترک جمشید انصاری و نصیری‌قیداری نمایندگان زنجان و طارم در مجلس شورای‌اسلامی - برکناری پروفسور ثبوتی را محکوم می‌کنیم- روزنامه مردم نوزنجانی‌ها آماده استقبال باشند پیام پروفسور ثبوتی به فرزندانش: روز یکشنبه در میان شما خواهم بود روزنامه مردم نو
سید محمد عزالدین حسینی الموسوی زنجانی مشهور به «امامِ زنجانی» (زاده ۱۲۹۹ در زنجان – درگذشته ۲۴ اردیبهشت ۱۳۹۲ در مشهد)، فقیه، مفسر قرآن، فیلسوف و از مراجع تقلید شیعه اهل ایران بود.
سید محمد حسینی زنجانی از مراجع تقلید شیعه فرزند وی است.
حسینی زنجانی تحصیلات خود را در زنجان آغاز کرده و در قم و نجف پی گرفته بود. وی مدتی امام جمعه شهر زنجان بود. او تا پایان عمرش در مشهد اقامت داشت. سرانجام سید عزالدین حسینی زنجانی روز ۲۴ اردیبهشت ۱۳۹۲در منزل شخصی خود در مشهد درگذشت و پیکرش پس از تشییع در دارالزهد حرم علی بن موسی الرضا به خاک سپرده شد.روزنامه همشهری
چهار نسل قبل از وی همگی از مراجع تقلید و امام جمعه زنجان بودند. او نیز پنجمین و آخرین امام جمعه از خاندان حسینی زنجانی بود.
سید عزالدین حسینی زنجانی در فروردین ماه سال ۱۲۹۹ هجری شمسی (رجب ۱۳۳۸ قمری) در شهر زنجان متولد شد.زندگینامه مرجع عالیقدر شیعه آیت‌الله زنجانی، ص۱ نماز جمعه زنجان در سال‌های متمادی به وسیله اجداد او اقامه می‌شد. جد اعلای زنجانی، سید محمد مجتهد سردانی از مجتهدین به نام زنجان در عصر خود بود که در طرد و دفع بابیت از زنجان نقش بسیار مهمی داشت.منبر 40 ساله فقه برای عالمی مردم‌دار ، مشرقعبدالله میرزا (پسر فتحعلی شاه و حاکم زنجان) که شیفته و مرید سید محمد مجتهد شده بود، مسجد سید زنجان را برای اقامه نماز جمعه و جماعت به امامت وی بنا کرد. پدر او میرزا محمود حسینی زنجانی از علمای برجسته ایران و نماینده زنجان در مجلس مؤسسان بود.تورجان، فقیه تبعیدی و فیلسوف شهر فلسفه ستیزان مادر او، دختر شیخ‌الاسلام زنجان و میرزا ابوعبدالله زنجانی (نخستین عضو ایرانی فرهنگستان دمشق و مترجم «تاریخ‌القرآن») و حبیب‌الله مجد ضیایی (نماینده زنجان در مجلس شورای ملی) دائی‌های وی بودند.شجره‌نامه خانوادگی. پسردائی‌های پدرش سید رضا زنجانی و سید ابوالفضل زنجانی نیز از روحانیون برجسته و اعضای عالی‌رتبه جبهه ملی ایران بودند و پسرعمه پدرش عبدالکریم زنجانی از مبلغان اتحاد اسلام به‌شمار می‌رفت و سال‌ها در حرم علی بن ابی‌طالب نماز جماعت برگزار می‌کرده‌است.زندگینامه آیت‌الله عبدالکریم زنجانی
محمد عزالدین بن محمود بن ابوالفضائل بن عبدالواسع بن محمد بن قاسم بن عزالدین محمد بن جعفر بن حسین بن عباس بن محمد بن ابراهیم بن حسن بن علی بن خلیل بن محمد بن علی بن اسماعیل بن جعفر بن محمد الفرو بن احمد بن ابوالفضل العباس بن یحیی بن یحیی بن حسین ذوالدمعه بن زید بن علی بن حسین بن علی بن ابی طالب
مادربزرگ پدری سید عزالدین حسینی، سکینه خانم دختر حاج سید محسن موسوی زنجانی و خواهر سید محمد موسوی زنجانی بود. این خانواده نیز، که سابقه‌ای سیصدساله در زنجان دارند و چهره‌هایی چون میرزا ابوطالب زنجانی و سید رضا زنجانی از آن برخاسته‌اند، با چند واسطه به موسی بن جعفر متصل می‌شوند. میرزا محمود و سید عزالدین نام خانوادگی «حسینی الموسوی» را انتخاب کردند که تلفیق نام فامیلی خانواده‌های مادری و پدری میرزا محمود است.
وی نخست تحت تربیت پدرش میرزا محمود حسینی، امام جمعهٔ زنجان، مدارج علمی را طی کرد و هم‌زمان به تحصیلات کلاسیک و فراگیری زبان فرانسه نزد میرزا مهدی خان وزیری پرداخت. او بر زبان فرانسه مسلط بود. قبل از تشکیل حوزه علمیه قم به‌وسیله عبدالکریم حائری یزدی حوزه‌های شهرهای ایران فعال بوده، حوزهٔ علمیهٔ زنجان موقعیت خاصی داشته‌است. وی دوران مقدمات، سطح و مقداری از درس خارج را در حوزهٔ زنجان و در نزد این استادان گذراند:زندگینامه مرجع عالیقدر شیعه حضرت آیت‌الله العظمی زنجانی، ص۳
دوره ادبیات؛
به گفتهٔ عبدالحسین حائری سید عزالدین قطعاً پیش از بلوغ مجتهد بوده‌است و کسانی که در آن زمان با او مباحثه می‌کردند، متوجه می‌شدند که «فهم ایشان از خیلی شیوخ بالاتر است.»
وی در بیست سالگی به حوزهٔ علمیهٔ قم هجرت کرد و در درس خارج سید محمد حجّت کوه‌کمره‌ای در فقه و اصول حاضر شد. از اول "اصول" تا اواخر "استصحاب" و در فقه از اول خیار مجلس تا آخر خیارات و یک دوره صلاه که حدود سیزده سال طول می‌کشد.
پس از گذشت چند سال از ورود او سید حسین بروجردی در قم اقامت می‌کند، حسینی زنجانی به مدت ده سال در دروس او شرکت می‌کند و نیز یک دوره در درس اصول سید صدرالدین صدر حاضر می‌شود. هم‌چنین در نزد سید احمد خوانساری خارج مباحث الفاظ کتاب مقالات الاصول، اثر ضیاءالدین عراقی را به‌پایان می‌رساند.
کتاب اسفار را به جز مباحث جواهر و اعراض نزد سید روح‌الله خمینی می‌خواند. در یکی از سفرها، پدرش از سید روح‌الله خمینی دربارهٔ او سؤال می‌کند، روح‌الله خمینی می‌گوید:
رابطهٔ سید عزالدین زنجانی با روح‌الله خمینی نزدیک و صمیمی بود. خمینی توجه خاصی به این شاگرد خود داشت. زنجانی تعریف می‌کرد که یک بار سخت بیمار بوده و ظاهراً حصبه گرفته بوده. پزشکان اما اشتباه تشخیص داده بودند و داروی اشتباه تجویز کرده بودند. بیماری آن‌قدر شدید شده بود که وی نمی‌توانسته از حجره پا بیرون بگذارد. روح‌الله خمینی در درس اسفار، متوجه غیبت شاگرد خود شد و از حاضران سراغش را گرفت. دوستانش گفته بودند که کسالت دارد. فردای آن روز روح‌الله خمینی برای عیادت از این شاگردش به حجرهٔ او رفت.
حسینی زنجانی خودش تعریف می‌کرد: «امام آمدند و نشستند، از من عیادت کردند و چون دیدند من حال مساعدی ندارم، به خادمی که همراهشان بود، فرمودند از ایشان باید بیشتر مراقبت و پرستاری شود. حتی دستور دادند رختخواب مرتبی را از منزلشان در خیابان یخچال قاضی قم به حجرهٔ من بیاورند.» علاوه بر آن، برای ایشان پزشکی را آوردند و مقدمات انتقال به بیمارستان را هم فراهم کردند.
وی می‌گفت: «در آن شرایط گاهی حتی از درد بیحال می‌شدم. چشمانم را که باز می‌کردم، می‌دیدم امام بالای سر من نشسته‌اند و داروهای مرا به من یادآوری می‌کنند.»
او اولین شاگرد سید محمدحسین طباطبائی بود و پس از مهاجرت طباطبائی از تبریز به قم با درخواست زنجانی، تدریس را در مدرسه حجتیه قم آغاز کرد. حسینی زنجانی مجدداً یک دوره اسفار را نزد سید محمدحسین طباطبایی خواند.زندگینامه مرجع عالیقدر شیعه حضرت آیت‌الله العظمی زنجانی، ص۱۱ درس اسفار و سلسله جلسات مباحثات شبانه، که بعداً به جلسات اصول فلسفه و روش رئالیسم منتهی شد در قم با درخواست زنجانی و جمعی از هم‌دوره‌ای‌های او تشکیل شد.
حسینی زنجانی هم‌چنین از شیخ مهدی مازندرانی که از علمای بزرگ اما گمنام قم بود، استفاده می‌کند. وی کتاب اسفار را در سه دوره و نزد سید روح‌الله خمینی، سید محمدحسین طباطبایی و مهدی مازندرانی خوانده‌است.
سید محمدحسین طباطبائی به عزالدین حسینی زنجانی بسیار علاقه داشت و بارها از او سخن گفته‌است، وقتی برای ادامهٔ تحصیل تصمیم به مهاجرت به نجف گرفت، موضوع را با طباطبایی در میان گذاشت. طباطبائی به او گفته بود: «کجا می‌روید؟ در نجف خبری نیست. نجف برای شما تحصیلِ حاصل است. (به معنای به دست آوردن چیزی که از قبل موجود بوده‌است)»کانونی برای جوانان مشهد، khamenei.ir
طباطبایی در مصاحبه تلویزیونی که در اواخر عمرش انجام شد، هنگامی که خبرنگار سؤال کرد که از شاگردان برجسته خود به چه کسانی می‌توانید اشاره کنید، در پاسخ پس از مرتضی مطهری از او به عنوان "امام زنجانی" یاد کرد.زندگینامه مرجع عالیقدر شیعه حضرت آیت‌الله العظمی زنجانی، ص۱۹ طباطبائی در جای دیگری این‌گونه از او یاد می‌کند:
عزالدین حسینی زنجانی پس از ۱۴ تحصیل و تدریس در قم به نجف مهاجرت کرد و در حالیکه خود از مجتهدین مطرح حوزه علمیه بود، ماه‌ها در مجلس درس سید عبد الهادی شیرازی و سید ابوالقاسم خویی و سید محسن حکیم و شیخ حسین حلی شرکت کرد. اما پس از دو سال به علت بیماری پدر مجبور به ترک نجف و بازگشت به ایران شد. سید محسن حکیم به حسینی احترام بسیاری می‌گذاشت و جایگاه علمی بالایی برای او قائل بود.زندگینامه مرجع عالیقدر شیعه حضرت آیت‌الله العظمی زنجانی، ص۲۵
وی پس از درگذشت پدرش، میرزا محمود حسینی در سال ۱۳۳۵، برای تصدی امور مسجد سید که نسل اندر نسل در اداره خاندان حسینی بود، در زنجان ماندگار شد و اقامه نماز جمعه و جماعت را در آن مسجد به عهده گرفت. امامت جمعه در زنجان بر خلاف بسیاری دیگر از شهرها که منصبی حکومتی بود، از اوامر حکومتی مجزا مانده بود.کانونی برای جوانان مشهد ، khamenei.ir
حسینی زنجانی با مراجعت به زنجان، تدریس درس خارج فقه را هم در این شهر آغاز کرد. محور بحث فقه کتاب «وسیله النجاه» سید ابوالحسن اصفهانی بود. او «کتابخانه حسینی» را در همین سال‌ها در زنجان بنا کرد.زندگینامه مرجع عالیقدر شیعه حضرت آیت‌الله العظمی زنجانی، ص۲۶
او با تأکید مراجع تقلید نجف تلاش زیادی در جهت احیای حوزه علمیه زنجان کرد.مسجد و مدرسه سید - کانون پیام رسان
در سال ۱۳۴۲ حسینی زنجانی که از محبوب‌ترین شاگردان سید روح‌الله خمینی بود، پس از ماجرای مدرسهٔ فیضیه در سال ۴۲ و به تبع آن دستگیری خمینی در خرداد ۱۳۴۲ شمسی علیه حکومت پهلوی سخنرانی کرد و در حین سخنرانی اشک ریخت.کانونی برای جوانان مشهد - بند اول ، khamenei.ir حسینی زنجانی از منبر که پایین آمد و دستگیر شد. سپس همراه مرتضی مطهری، سید عبدالکریم هاشمی‌نژاد، ناصر مکارم شیرازی و محمد تقی فلسفی به مدت ۴۵ روز در زندان بود.زندگی‌نامه آیت‌الله العظمی سید محمد عزالدین حسینی زنجانی - دو هفته نامه خبری ایکنا (رایحه)- شماره 72- ص10 دست‌نوشته‌های وی در زندان در کتاب یادداشت‌های زندان به چاپ رسیده‌است.
پس از آزادی از زندان، در سال ۱۳۵۰ پس از بازگشت شاه ایران از اوپک سخنرانی شدیداللحنی علیه محمدرضا پهلوی انجام داد. وی دستگیرشده و حبس خانگی او به دستور رئیس ادارهٔ اوقاف زنجان منوچهر آزمون و با هماهنگی ساواک آغاز شد. زنجانی پس از مدتی در سال ۱۳۵۱ به پنج سال تبعید در مشهد محکوم شد و زنجان را اجباراً ترک و به مشهد مهاجرت کرد. دوران تبعید او در مشهد تا پیروزی انقلاب به درازا کشید. در طول مدت اقامت در مشهد، به مبارزات خود ادامه داد.
در سال ۱۳۵۴ شمسی رساله‌ای از حسینی زنجانی با عنوان جامع الاحکام در مشهد انتشار یافت. رساله‌ای که بر خلاف بسیاری از فقها که بیشتر، تعلیقات‌شان بر کتاب «عروةالوثقی» است، تعلیقات او بر کتاب «وسیلةالنجاة» سید ابوالحسن اصفهانی است.
پس از درگذشت محمد علی اراکی، رساله عملیه او با عنوان رساله توضیح‌المسائل در سال ۱۳۷۳ منتشر شد.
برخی منابع مدعی شده‌اند که زنجانی در جایگاه مرجعیت سنتی، ورودی قدرت جویانه به سیاست نداشت، در حالیکه عضویت مجلس خبرگان رهبری و نیز نماز جماعت مسجد گوهرشاد به او پیشنهاد شده بود ولی وی حاضر به پذیرش آن نشد و در مواردی تقیه کرد و در مواردی به گونه‌ای تلطیف شده دیدگاه‌های ناقدانهٔ خود را ابراز داشت. از این روی جامعهٔ مدرسین حوزهٔ علمیهٔ قم حاضر نشد پس از درگذشت سید روح‌الله خمینی او را به عنوان مرجع معرفی کند.
روح‌الله خمینی در نامه‌ایصحیفه اما م خمینی - جلد5 - صفحه497 به زنجانی در نوفل لوشاتو پاریس از او تقاضای بازگشت به زنجان و هدایت امور مبارزه با رژیم شاه را کرده بود.
هنگامی که خمینی در ۱۲ بهمن ۱۳۵۷ به ایران بازگشت و از اوضاع شهرهای مختلف سراغ گرفت. او گمان می‌کرد که حسینی زنجانی در زنجان است؛ اما وقتی متوجه شد که در مشهد است، ناراحت شد و گفت: «چرا ایشان زنجان را رها کردند؟» درخواست‌هایی هم از طرف مردم زنجان به خمینی برای بازگشت زنجانی به این شهر صورت گرفت. هم‌زمان خمینی با زنجانی تماس تلفنی گرفت و با او دراین‌باره صحبت کرد. خمینی گفته بود من به شما حکم می‌کنم که به زنجان برگردید. زنجانی هم در پاسخ گفته بودند چون شما استاد من هستید و حکم می‌کنید، من می‌روم. شما هم برای من چیزی بنویسید که اگر دشمن در آنجا کاری کرد و ظلمی صورت گرفت، بتوانم اقدام کنم. خمینی متنی را خطاب به اهالی زنجان می‌نویسد و در آن ذکر می‌کنند که «با ایشان مذاکره شد و قرار است ان‌شاءالله تعالی به زنجان بازگردند. امید است به خواست خداوند، تحت رهبری معظم‌له به مبارزهٔ خود علیه ظلم و استبداد ادامه دهید.»
با وجود محبوبیت زیاد خانواده حسینی‌زنجانی در زنجان، بازگشت وی در مقام امام جمعه شهر با مخالفت برخی روحانیون مخالف او همراه شد. همکاری زنجانی با دولت موقت مهدی بازرگان، فشارها را بیشتر کرد. سرانجام
چند نفر وی و نمایندهٔ رهبر در استان را هنگام وضوگرفتن در حیاط خانه‌اش به رگبار بستند اما آسیبی به کسی نرسید و گلوله از کنار عمامه زنجانی رد شد و به او اصابت نکرد؛ اما زنجانی با وجود حمایت‌های خمینی مجبور به ترک شهر زنجان و مهاجرت دوباره به مشهد شد. بعدها زنجانی ترورکنندگان خود را بخشید و آن‌ها آزاد شدند. این ترور از طرف عناصر وابسته به روحانیون مخالف با مهدی بازرگان سازمان‌دهی شده بود. مراجع تقلید آن زمان همچون سید محمدرضا گلپایگانی، سید عبدالله شیرازی و سید محمد روحانی در پیام‌هایی از این سوء قصد اظهار تأسف کردند.
سید محمد حسینی زنجانی ماجرای ترور پدرش را چنین نقل می‌کند:
«قبل از انقلاب وقتی ابوی به مشهد آمد جریان انقلاب به دست سید هاشم موسوی برادرزاده حاج آقا رضا موسوی هدایت می‌شد و در کنار ایشان افرادی بودند و کارها را جلو می‌بردند. وقتی انقلاب شد پدر به دستور امام به زنجان برگشت، مردم بعد از ورود ابوی جریان سید هاشم و اطرافیان آن را کنار زدند و این‌ها این اتفاق را به پای ما می‌نوشتند که ما مردم را تحریک می‌کنیم ولی شهد الله ما این کار را نمی‌کردیم.
سپاه وقت ما را قبول نداشت و تشکیک می‌کرد که سید عزالدین زنجانی حکمی برای امامت جمعه ندارد و این‌ها از طریق سید هاشم موسوی در دستگاه نفوذ داشتند و یک حکمی از امام گرفتند. امام‌خمینی نمایندگی شهر زنجان را در حکمی اول به ابوی داده بودند. منتهی بعد امام را وادار کردند که حکم دیگری بدهد و این کار انجام شد. ما دیدیم می‌خواهد خون‌ریزی شود، کوتاه آمدیم. سید هاشم موسوی که متصل شد به مجاهدین خلق و حذفش کردند و این اواخر در مشهد به رحمت خدا رفت. ما را نتوانستن با عناوین ساواکی و این‌ها حذف کنند و آخرش متصل شدند به ترور. افکار به حدی بود که یکی از ترورکنندگان در اقرار خود نوشته بود من فلانی … سه تا تیر به عزالدین زنجانی شلیک کردم و متأسفانه تیرهایم به هدر رفت. نوشته‌اش الان موجود است. ابوی به مردم اطلاعیه داد که من تشکر می‌کنم از پذیرایی شما و ناچارم شهر را ترک کنم و از هیچ‌کسی هم شکایت ندارم و آمدند به مشهد و دیگر برنگشتند. آن ترورکننده پشیمان شده بود و چند سال قبل آمد نزد ابوی معذرت خواست و توبه کرد و الان هم با ما ارتباط دارد.»
مستند ترور اعتدال که توسط مؤسسه مشکات تهیه شده به زندگی سیاسی وی پرداخته‌است.
حسینی زنجانی در مدت حضورش در مشهد به فعالیت‌های گوناگون علمی و فرهنگی مشغول بود. اقامهٔ نماز در مسجد امام صادق، توجه به قشر جوان و به‌ویژه دانشجویان و طلاب در برنامه‌های فرهنگی مسجد، ارتباط چهره‌به‌چهره با تودهٔ مردم و تلاش برای حل مشکلات آنان، انجام امور مرجعیت، پاسخگویی به استفتائات، تدریس درس خارج فقه و اصول، تبلیغ و سخنرانی و تدریس نهج‌البلاغه از مهم‌ترین فعالیت‌های وی در مشهد بود.
او بسیار خلیق، مهربان، متواضع، گشاده‌رو و با حوصله بود و به خصوص با دقت و حوصله به پرسش‌های جوانان پاسخ می‌داد و از این رو بیشتر نمازگزاران و مراجعان مسجد امام صادق مشهد و دفتر او را دانشجویان و طلاب جوان تشکیل می‌دادند.
او کتاب‌الجهاد از جواهرالکلام را یک دوره قبل از انقلاب و دو دوره بعد از انقلاب تدریس کرد.
جلسات درس خارج فقه زنجانی ترکیبی از مباحث نقلی، عقلی، اصولی و فلسفی بود. او به عرفان و ادبیات عرب و ادبیات فارسی تسلط خوبی داشت ولی بنابر گفته فرزندش سید محمد مرعوب و مجذوب فلسفه و عرفان نبود و در موارد زیادی مخالفت‌های خود را با عرفان و فلسفه بروز می‌داد. همچنین درس تفسیر او آغشته به درایةالحدیث، بحث رجال و نیز اخلاق بود. زنجانی در مجموع چهار دوره خارج فقه و چهار دوره خارج اصول در زنجان و مشهد تدریس کرد که متن مبنای آن‌ها کتاب جواهرالکلام بود و گاهی هم کتاب مکاسب.
ابتدا جلسات دروس او در مدرسه سلیمان خان تشکیل می‌شد و سپس به خیابان دانشگاه، مسجد امام صادق منتقل گشت.
وی تا پایان عمر نیز در مشهد زندگی می‌نمود و می‌گفت که پناهنده علی بن موسی الرضا شده‌است.زندگینامه مرجع عالیقدر شیعه حضرت آیت‌الله العظمی زنجانی، ص۳۴
سرانجام در سپیده‌دم ۲۴ اردیبهشت ۱۳۹۲ همزمان با سالروز شهادت علی النقی امام دهم شیعیان و در سن ۹۳ سالگی درگذشت و پیکر او در روز ۲۶ اردیبهشت ۱۳۹۲ پس از تشییع گسترده مردم، روحانیون، دانشجویان و استادان دانشگاه، مقامات کشوری و نمایندگان آن‌ها از میدان شهدای مشهد به سمت حرم علی بن موسی الرضا برده و پس از اقامه نماز میت به امامت سید موسی شبیری زنجانی در رواق دارالزهد به خاک سپرده شد.
او در وصیت‌نامه اش پس از وصیت در مورد مدفن خود، نوشته بود که بر روی قبرش این ابیات که مخاطب آن امام هشتم شیعیان علی بن موسی الرضا است حک شود:
شاها چو تو را سگی بباید
گر من بُوَم آن سگ تو شاید
خود را بقبول رایگانت
بستم به محلهٔ سگانت
افکن نظری بر این سگ خویش
سنگم مزن و نرانم از پیش
به مناسبت درگذشت وی در استان خراسان رضوی دو روز و در زنجان سه روز عزای عمومی اعلام شد و همچنین پنج‌شنبه ۲۶ اردیبهشت‌ماه در استان زنجان تعطیل رسمی اعلام شد.
بازار زنجان نیز در روز درگذشت او تعطیل شد.
مراسم بزرگداشتی نیز در شهرهای مشهد، زنجان، تبریز، قم، تهران و شیراز برای وی برگزار شد.
سید علی خامنه‌ای رهبر جمهوری اسلامی ایران، محمود احمدی‌نژاد رئیس‌جمهور وقت، علی لاریجانی رئیس مجلس، صادق لاریجانی ریاست قوه قضائیه، اکبر هاشمی رفسنجانی رئیس مجمع تشخیص مصلحت نظام، محمدرضا مهدوی کنی رئیس مجلس خبرگان و سید محمد خاتمیهفته نامه پیام زنجان، ضمیمه شماره 780 , ویژه رحلت آیت‌الله العظمی سید عزالدین حسینی زنجانی (ره) رئیس‌جمهور سابق در پیام‌هایی جداگانه درگذشت وی را تسلیت گفتند.
همچنین مراجع تقلید از جمله لطف‌الله صافی گلپایگانی، حسین وحید خراسانی، ناصر مکارم شیرازی، محمدعلی علوی گرگانی، حسین نوری همدانی، عبدالله جوادی آملی، جعفر سبحانی، بیات زنجانی و همچنین سید حسن خمینی، جامعه روحانیت مبارز، جامعةالمصطفی العالمیه و مجمع عالی حکمت اسلامی درگذشت وی را تسلیت گفتند.
همایش نکوداشتی نیز با عنوان «فقیه حکیم؛ سید عزالدین زنجانی» با حضور علی لاریجانی رئیس مجلس شورای اسلامی، سید محمد حسینی وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی و سید احمد علم الهدی امام جمعه مشهد در تیرماه ۱۳۹۲در مشهد برگزار شد.
در اولین سالگرد وی نیز همایش «بزرگداشت حکمت و حکمای خراسان» در بزرگداشت وی در اردیبهشت ۱۳۹۳ در مشهد برگزار شد.
کتاب‌ها و آثاری که از او به جای مانده اغلب غیرفقهی است و بیشتر راجع به مسائل تفسیر و اخلاق:
نظر صریح وی در مورد فخررازی، غزالی، ابن عربی و مولوی
حسینی زنجانی در یکی از تألیفات خود به نام تفسیر سوره حمد در تفسیر آیه «اهدنا الصراط المستقیم» در پایان فصلی با عنوان تحیر علماء به دلیل نداشتن امام، در مورد فخر رازی، محمد غزالی، ابن عربی و مولوی چنین نوشته‌است که: «خلاصه این فخر رازی و آن محی الدین ابن عربی آن هم غزالی و هم چنین مولوی و امثال او، به قدری گمراهند که ضلالتشان از عمیق‌ترین ضلالت هاست … غیر از تمسّک به امام معصوم هیچ‌گاه به صراط مستقیم راه نخواهیم یافت»
فلسفه تقلیدی نیست
زنجانی با این‌که در بحث فلسفه متأثر از علامهٔ طباطبایی بود، اما نقدهایی را هم بر مباحث ایشان وارد می‌دانست. وی نسبت به تفسیر سورهٔ توحید در المیزان نقدهایی داشت. به‌طور کلی ایشان در مباحث فلسفی، حتی در مباحث ملاصدرا متوقف نبود و بحث‌هایی را دربارهٔ آن‌ها مطرح می‌کرد. زنجانی فلسفه را امری اندیشه‌ای می‌دانست که تقلید در آن روا نیست؛ بنابراین طرح مباحث فلسفی به شیوهٔ تقلیدی را نقض غرض می‌پنداشت.
پس از دیدار میر حسین موسوی با وی در اردیبهشت ۱۳۸۸ در مشهد برخی از پایگاه‌های نزدیک به اصلاح طلبان مدعی شدند که وی از موسوی حمایت کرده‌است. در واکنش بیت ایشان در پیامی خطاب به احمدی‌نژاد از سخنرانی ریاست جمهوری اسلامی ایران در اجلاس ژنو تقدیر و تشکر کرد.آیت‌الله زنجانی از مواضع رئیس‌جمهور در ژنو پس از این سایت‌های نزدیک به اصولگرایان نیز مدعی شدند که وی از احمدی‌نژاد حمایت کرده‌است.حمایت یک مرجع تقلید از احمدی‌نژاد ، رجا نیوز
همچنین برخی منابع نزدیک به اصلاح طلبان مدعی شده‌اند که او:
در سال ۱۳۷۶ برای آنکه تحت فشارهای موجود ناچار به حمایت از ناطق نوری نگردد هنگام انتخابات به تهران آمد و به نزدیکان گفت: «دعا کرده بودم خداوند کسی مانند مصدق را در مسیر ملت بگذارد که گمان می‌کنم آقای خاتمی به این دعا نزدیک ترند». در هنگام دولت خاتمی نیز در منزل و مسجد ایشان به روی کسانی چون مهاجرانی و عبدالله نوری که دیگر روحانیان پذیرای آنان نبودند گشوده بود؛ وضعی که البته مشکلاتی را برای ایشان سبب شد.
در سال ۱۳۸۴ هاشمی رفسنجانی را برای ریاست جمهوری اصلح می‌دانستند. روزنامه‌ای در زنجان که این مطلب را کار کرد جمع‌آوری شد.
سید عزالدین حسینی زنجانی تا پایان عمر خویش از هیچ نامزد انتخاباتی به‌طور رسمی حمایت نکرد و کمتر در امور سیاسی دخالت می‌کرد.
اعتراف از روی اجبار و اکراه
«یکی از شرایط شرعی نفوذ اقرار، عدم اکراه است و اگر اقراری با ضرب‌وشتم گرفته شده باشد، فاقد اثر شرعی است. حال ضرب‌وشتم انجام نشده ولی با تهدید به ضرب‌وشتم اقرار گرفته شده باشد، چطور؟ باز چنین اقرار فاقد اثر شرعی است و در صورت پیشنهاد اخذ فلان مقدار پول و نداشتن توان پرداخت و به ناچار اقرار کند این فرض هم فاقد اثر شرعی است. انکار بعد از اقرار هم چنانچه اقرار اکراهی نباشد در حق‌الناس مسموع نیست و در حق‌الله نیز ممنوع نیست، الا رجم و قتل»[روزنامه اعتماد ملی، 21 مرداد 1388][هفته نامه پیام زنجان، ضمیمه شماره 780 , ویژه رحلت آیت‌الله العظمی سید عزالدین حسینی زنجانی(ره)]
نظر صریح زنجانی دربارهٔ مولوی
وی معتقد است مولوی، ابوطالب را مشرک می‌داند در حالی که زنجانی قائل به عصمت ابوطالب بود. او در حالی که مولوی را شیعه نمی‌دانست می‌گفت: مولوی یک اشتباه بزرگ دارد که تمام حسنات اش را به عقیده من از بین برده، و آن این است که می‌گوید امام و جانشین پیامبر، خواه از نسل علی و خواه از عُمر؛ این اصلاً ندانستن امامت است. همچنین زنجانی چندین بار گفته بوده که به او نگوئید مولانا، بلکه بگوئید مولاهم.
سید محمد حسینی زنجانی فرزند وی نقل می‌کند که او گفته بود اگر کسی ثابت کند مولوی شیعه هست، من هر چه دارم به او می‌دهم.
نمایش چهره ابوالفضل العباس
سؤال: قرار است در سریال مختارنامه چهره حضرت ابوالفضل (ع) نشان داده شود. نشان دادن چهره آن حضرت در این سریال آیا اشکال شرعی ندارد؟ می‌خواهیم جلوی این حرکت را بگیریم، آیا کار درستی می‌کنیم؟
پاسخ: "نشان دادن چهره حضرت ابوالفضل العباس سلام الله علیه در فیلم اشکال شرعی ندارد" اما باید دقت شود که فردی برای این نقش انتخاب گردد که سابقه نقش منفی در اذهان مخاطبان نداشته باشد و بعداً نیز مراقب نقش‌های خود در فیلم‌های بعدی باشد و هر چند که نشان دادن عظمت و شخصیت والای حضرت ابوالفضل العباس سلام الله علیه کما هو حقه در قالب فیلم و دیگر هنرها ممکن نیست اما دست‌اندرکاران فیلم سعی کنند که با استفاده از روایات اهل بیت و تاریخ‌های معتبر سیمایی نزدیک به شخصیت حقیقی آن بزرگوار عرضه بکنند، خلاصه کار عظیم و دشواری است و دقت بسیار می‌طلبد.شرط یک مرجع تقلید برای نمایش چهره حضرت عباس در مختارنامه، عصر ایرانپایان ماجرای جنجالی نمایش سیمای حضرت عباس(ع),فرارو
مستند عزالدین - قسمت 1 2 3 4 - زندگانی آیت‌الله سید عزالدین حسینی زنجانی (ره) - تولید شبکه خراسان رضوی
مصاحبه آیت‌الله زنجانی با مجله حوزه - شماره ۲۳ و ۲۴ - بخش 1 2
امیراعلم غضنفریان دکترای مهندسی الکترونیک از دانشگاه استنفورد آمریکا است.
امیراعلم غضنفریان ۲۵ بهمن ۱۳۵۰ در شهر زنجان متولد شد. مدرک دیپلم را از دبیرستان امیر کبیر زنجان گرفت.
در سال ۱۳۶۷ موفق به اخذ مدال (نقره) برای ایران از المپیاد جهانی ریاضیات ۱۹۸۸ در استرالیا و همان سال وارد دانشکده برق دانشگاه صنعتی شریف شد. با معدل بالای ۱۹ به عنوان شاگرد ممتاز لیسانس گرفت و در همان سال به عنوان دانشجوی نمونه دانشگاه صنعتی شریف انتخاب و معرفی شد.
در سال ۷۳ برای ادامه تحصیل راهی دانشگاه استنفورد آمریکا شد. دکترا را در کمتر از سه سال با معدل ۴ از ۴ دریافت کرد. "امیراعلم غضنفریان" بیش از هفت مقاله علمی در مجلات و کنفرانس‌های بین‌المللی معتبر منتشر کرد.
در سال ۱۳۷۷ علائم بیماری سرطان در وی مشاهده شد و بعد از حدود نه ماه در میانه پاییز ۱۳۷۸ بر اثر سرطان در کشور آمریکا در گذشت و در زنجان به خاک سپرده شد.
بنا بر وصیت ایشان کتابهایشان به کتابخانهٔ دانشگاه صنعتی شریف اهداء شد.
میرزا ابوعبدالله بن میرزا نصرالله معروف به شیخ‌الاسلام زنجانی، از علمای سده ۱۴ (قمری) است. زنجانی، نخستین دانشمند ایرانی به‌شمار می‌رود که به عضویت فرهنگستان دمشق انتخاب شد و در مراسمی که به همین مناسبت برگزار گردید رساله‌ای دربارهٔ شخصیت علمی ملاصدرا شیرازی ارائه نمود.
وی نزد میرزا ابراهیم حکمی زنجانی، سید محمد کاظم یزدی، سید ابوالحسن اصفهانی، شیخ الشریعة اصفهانی، ضیاءالدین عراقی و میرزا حسین نائینی در زنجان و نجف تحصیل کرد.
صدیق صفی‌زاده کتاب تاریخ‌القرآن او را به زبان کردی و گویش سورانی ترجمه کرده و با مشخصات زیر به چاپ رسانده‌است.
سازمان غذا و کشاورزی ملل متحد (فائو) از سازمان‌های بین‌المللی است که در زمینهٔ توسعهٔ کشاورزی فعالیت دارد. سازمان فائو در سال ۱۹۴۵ توسط ۴۴ کشور عضو سازمان ملل متحد تأسیس شد. این سازمان از مرکز فائو و از طریق شبکه جهانی بالغ بر حدود نود اداره برای گسترش و مدرنیزه کردن کشاورزی، جنگلداری، شیلات و تأمین غذای مناسب برای همگان، به کشورهای در حال توسعه کمک می‌کند. هدف این سازمان، بالا بردن سطح زندگی و بهبود تغذیه مردم جهان، توزیع مناسب مواد غذایی در مناطق مختلف جهان و ایجاد امنیت غذایی است. مبارزه با سوءتغذیه با ارائه اطلاعات لازم به کشورهای مختلف؛ از دیگر اهداف فائو است که بازدهی کشاورزی و سطح تغذیه در جهان را افزایش داده‌است. مقر این سازمان واقع در شهر رم در کشور ایتالیا است.
فائو به اعضای خود شامل اتحادیه اروپا و ۱۸۳ کشور خدماتی ارائه می‌دهد و در این راه با هزاران همراه در سرتاسر جهان، از سازمان‌های جامعه مدنی مانند گروه‌های کشاورزان و سازمان‌های بشر دوستانه تا دیگر موسسات ملل متحد، بانک‌های توسعه و بخش خصوصی، همکاری می‌کند.
ایران از هفتم آذر ۱۳۳۲ عضو این سازمان است.
کارشناسان این سازمان در سال‌های ۱۳۳۲ تا ۱۳۵۰ بخش چشمگیری از ذخایر ژنتیکی گندم، جو و یولاف ایران را تحت عنوان تحقیقات و بررسی گردآوری کرده و ارزیابی نمودند اما سپس آنان را از ایران خارج نموده و به بریتانیا، کانادا و دیگر کشورهای خارجی منتقل کردند.
چهار هدف اصلی فائو عبارتند از:
۱۹۴۳ - در این سال ۴۴ دولت در ویرجینیای ایالات متحده خود را به تأسیس یک سازمان دائمی در زمینه غذا و کشاورزی متعهد کردند.
۱۹۴۵ - اولین اجلاس فائو در کانادا فائو را به عنوان یک سازمان تخصصی ملل متحد تأسیس کرد.
۱۹۵۱ - مرکز فائو از واشینگتن به رم تغییر یافت.
۱۹۸۱ - اولین روز جهانی غذا، ۱۶ اکتبر (۲۴ مهر) در بیش از ۱۵۰ کشور جهان جشن گرفته شد.
۱۹۸۶ - بهره‌برداری از «آگروستات»، وسیع‌ترین منبع آمار و اطلاعات کشاورزی جهان، که اکنون فائوستات نام دارد، آغاز شد.
به منظور تقویت سازمان‌های فعال در زمینه پیشگیری و کنترل و تا حد امکان ریشه کنی بیماری‌ها و آفات، سیستم پیشگیری اضطراری از بیماری‌ها و آفات گیاهی و جانوری فرامرزی، پی ریزی شد.
فائو به منظور تمرکززدایی عملیات و کارآمد ساختن آیین‌نامه‌ها و کاهش هزینه‌ها، بازسازی قابل ملاحظه‌ای را از زمان تأسیس آغاز کرد.
فائو از طریق اجلاس کشورهای عضو که هر دو سال یکبار برای بررسی کارکرد سازمان و تصویب بودجه و برنامه دو سال آینده برگزار می‌گردد اداره می‌شود.
اجلاس از میان کشورهای عضو، یک شورای ۴۹ نفره را انتخاب نموده که به عنوان هیئت مدیره موقت سازمان عمل می‌کند. این اعضا در یک دوره سه ساله به صورت چرخشی کار می‌کند. این اجلاس همچنین مدیرکل را برای ریاست سازمان انتخاب می‌نماید.
سازمان فائو از هشت اداره تشکیل می‌شود که عبارتند از: امور اداری و مالی، کشاورزی، اقتصادی و اجتماعی، شیلات، جنگلداری، اطلاعات و مسائل عمومی، توسعه پایدار و همکاری‌های فنی.
بیش از ۳۷۰۰ کارمند در فائو مشغول کار هستند (۱۴۰۰ کارمند حرفه‌ای و ۲۳۰۰ کارمند خدمات عمومی) که علاوه بر اداره مرکزی، پنج اداره منطقه‌ای، پنج اداره محلی، پنج اداره ارتباطی و بیش از ۷۸ سازمان کشوری را اداره می‌کند.
بودجه سازمان در دو زمینه اصلی صرف می‌شود: برنامه دائمی و برنامه منطقه‌ای.
برنامه دائمی مربوط به فعالیت‌های داخلی است، شامل: حمایت از کار عملی، راهنمایی کشورها در زمینه خط مشی و برنامه‌ریزی و طیف وسیعی از طرح‌های توسعه – بودجه آن از طریق کشورهای عضو و مطابق سطح مقرری اعلام شده توسط اجلاس تأمین می‌شود.
برنامه منطقه‌ای که اهداف توسعه فائو را تحقق می‌بخشد برای پروژه‌های مشترک بین دولتهای ملی و دیگر سازمان‌ها مساعدت‌های عمده‌ای فراهم می‌نماید.
از سال ۱۹۴۴، فائو در جهت تمرکززدایی عملیات و کارآمدتر ساختن آیین‌نامه‌ها و کاهش هزینه‌ها در معرض مهم‌ترین بازسازی از زمان تأسیس قرار گرفته‌است. به این ترتیب ۵۰ میلیون دلار صرفه جویی در سال محقق شده‌است.
نکات برجسته این اصلاحات عبارتند از:
- استفاده بیشتر از کارشناسان کشورهای در حال توسعه و کشورهای در حال گذار.
- ارتباط گسترده با بخش خصوصی و سازمان‌های غیردولتی.
- دسترسی الکترونیکی بیشتر به اسناد و بانک اطلاعات فائو.
گزارش «اصلاحات فائو در هزاره جدید» خطوط کلی اقدامات فائو را برای تمرکززدایی سازمانی و توجه به فعالیت در زمینه اولویتهای کلیدی، مشخص می‌کند.
در سال ۱۹۹۹ اجلاس «چارچوب استراتژیک پیشبرد برنامه‌های فائو تا سال ۲۰۱۵» را تصویب کرد که طی تبادل نظرهای گسترده میان کشورهای عضو و دیگر سرمایه‌گذاران فائو وسعت بیشتری یافته و برای برنامه‌ها و طرح‌های آینده این سازمان چارچوب قدرتمندی را تدارک می‌بیند.
سازمان همکاری اقتصادی یا به اختصار اکو، یک سازمان اقتصادی منطقه‌ای است. سه کشور ایران، افغانستان و ترکیه در سال ۱۳۴۱ (۱۹۶۲) نخستین بار این سازمان را با نام «آرسی‌دی» یا «سازمان همکاری عمران منطقه‌ای» پایه‌ریزی کردند.
این سازمان در ابتدا با نام «آر سی دی» - که نام اختصاری سازمان همکاری عمران منطقه‌ای - است، آغاز به کار کرد. پس از انقلاب ایران (۱۳۵۷) در ایران، کار سازمان با وقفه مواجه شد و در سال ۱۳۶۴ با نام «اکو» حیات خود را از سر گرفت.
پس از فروپاشی شوروی، در سال ۱۳۷۲ کشورهای پاکستان، جمهوری آذربایجان، قزاقستان، ترکمنستان، قرقیزستان، ازبکستان و تاجیکستان نیز به سازمان اکو پیوستند. این سازمان هم‌اکنون با ده عضو، حدود ۴۸۰ میلیون تن جمعیت و ۸٬۶۲۰٬۶۹۷ کیلومتر مربع وسعت کشورها، امکانات نفت، گاز و صنعت در اختیار دارد.
طبق اساسنامه این سازمان، اکو برای بهبود شرایط توسعه اقتصادی پایدار کشورهای عضو تلاش می‌کند؛ و برای حذف تدریجی موانع تجاری در این منطقه فعالیت دارد. از دیگر اهداف اکو، تهیه برنامه مشترک برای توسعه منابع انسانی در این ده کشور است. این سازمان هم‌چنین برای تسریع برنامه توسعه حمل و نقل و ارتباطات فعالیت می‌کند. زبان رسمی سازمان اکو انگلیسی است و مقر اصلی آن، شهر تهران در ایران است.
به مناسبت پیوستن افغانستان و کشورهای قفقاز و آسیای میانه از جمله ترکمنستان، قرقیزستان، ازبکستان، قزاقستان، تاجیکستان و جمهوری آذربایجان به سازمان اکو و افزایش اعضای این سازمان از ۳ کشور، ایران، افغانستان و ترکیه به ۱۰ کشور، روز هفتم آذر ۱۳۷۱، به عنوان روز اکو نامگذاری شد.
معرفی اداره اکو
وظیفه اصلی به عنوان مرجع ملی (اصلی) هماهنگ‌کننده ارتباط نهادها و دستگاه‌های اجرایی با دبیرخانه و نمایندگی دایم ایران در اکو.
یک یا دو کارشناس با توجه به اهمیت و حجم کار در هر یک از مدیریت‌های فوق در اداره امور اکو مشغول انجام وظیفه است. به عنوان مثال کلیه فعالیت‌های صنعت، کشاورزی و توریسم منطقه از طریق کمیته صنعت اداره اکو با نهادهای داخلی و همچنین نهادهای خارجی در کشورهای منطقه هماهنگ می‌گردد. هر یک از مدیریت‌های سازمان نیز سالیانه کارگاه‌های آموزشی و همچنین اجلاس‌هایی را در سطح کارشناسی، مقامات ارشد و وزرا برگزار می‌کنند.
دبیرخانه اکو
مقر دبیرخانه سازمان در تهران است. دبیرخانه مسوول هماهنگی و نظارت بر اجرای فعالیت‌های اکو و کمک به برگزاری نشست‌ها می‌باشد. دبیرخانه متشکل از دبیرکل، معاونین، مدیران و کارکنان است. شورای وزیران از میان نامزدهای انتخاب شده از سوی کشورهای عضو دبیرکل را برای یک مدت سه ساله غیرقابل تمدید انتخاب می‌نماید. دبیرکل بالاترین مقام اجرایی سازمان می‌باشد. منبع: سایت وزارت خارجه جمهوری اسلامی ایران و دبیرخانه اکو
شرایط عضویت در اکو همجواری با منطقه‌است.
اکو متشکل از ۱۰ کشور با جمعیتی بالغ بر ۴۰۰ میلیون نفر با وسعت سرزمینی ۸ میلیون کیلومتر مربع است. امروزه سازمان اکو در بسیاری از ابتکارات جهانی به عنوان یک شریک فعال و جدید حضور دارد و نقش سازنده و بی بدیلی در پیشبرد اهداف توسعه پایدار در بسیاری از حوزه‌ها دارد. سازمان همکاری اقتصادی در برخی حوزه‌ها از انتظارات جلوتر بوده‌است؛ از بخش‌های موفقِ سازمان همکاری اقتصادی می‌توان به همکاری در بخش انرژی‌های نو، محیط‌زیست، مدیریت بلایای طبیعی، مقابله با جرایم سازمان یافته و مواد مخدر و گردشگری و همچنین گسترش همکاری با سایر سازمان‌های بین‌المللی اشاره کرد. کشورهای عضو اکو از ویژگی هایِ مهمی، برخوردار بوده و می‌توانند با اتکای به این ویژگی‌ها همکاری‌های خود را در تمامی زمینه‌ها گسترش دهند.
اکو از منظر تأمین و انتقال انرژی حائز اهمیت فراوانی برای جهان است. همچنین اشراف بر چند آبراه استراتژیک جهان و همسایگی با پنج دریای مهم، شرایط ژئوپولیتیک و سرزمینی یگانه‌ای را برای سازمان همکاری اقتصادی به وجود آورده‌است و هیچ مسیری از اروپا به آسیا برای تجارت و حمل و نقل با صرفه تر و کوتاه‌تر از منطقه اکو شناخته نمی‌شود.
در حالت طبیعی، حداقل ۵۰ درصد تجارت کشورهای عضو سازمان همکاری اقتصادی باید با اعضای درون سازمان انجام می‌گرفت.
بسیاری از پروژه‌های مصوبِ سازمان همکاری اقتصادی به مرحله اجرا و عملیاتی شدن رسیده‌اند، از جمله پروژه ریلی قزوین- رشت- آستارا- آستارا (جمهوری آذربایجان) و تعدادی پروژه‌های دیگر که اجرا شده‌اند بعلاوهٔ برخی پروژه‌هایی که در دست مطالعات امکان‌سنجی هستند.
سازمان همکاری‌های اقتصادی موسوم به اکو ۵۲ سال پیش، با پایه‌گذاری ایران، ترکیه و پاکستان تشکیل شد و اکنون ۱۰ عضو دارد، اما هنوز ۳ قطب بزرگ اقتصادی آن را همان ۳ کشور پایه‌گذار آن (ایران، ترکیه و پاکستان) تشکیل می‌دهند.
کشورهایِ پاکستان، قزاقستان، تاجیکستان، ازبکستان، ایران عضوِ مشترک مابین اکو و سازمان همکاری شانگهای می‌باشند. برآوردهای اقتصادی نشان می‌دهد که با تغییر جایگاه اقتصادی برخی اعضای مؤثر اکو در دهه آینده، سازمان اکو در آسیا بار دیگر کلید تعامل شرق و غرب خواهد شد. ایران در سازمان همکاری اقتصادی در نقشِ بنیانگذار آن است و قدرت نفوذِ بالایی دارد، تاکنون وارد شدن کشورهایی همچون عراق، ارمنستان و عمان نیز در سازمان اکو مطرح شده‌است.
اکو چندان وزنه جهانی از نظر اقتصادی به‌شمار نمی‌رود؛ و اکنون، با وجودِ گذشتِ ۳۳ سال از آغاز مجدد فعالیت سازمان همکاری‌های اقتصادی اکو، و ۲۵سال از افزایش اعضای آن به ۱۰ کشور، ارزیابی عملکرد این سازمان مورد اختلاف است. اکو هرگز نتوانست به نقش بزرگی در رشد تجارت جهانی دست پیدا کند، و آزادسازی اقتصادی و خصوصی‌سازی نیز در اکثر کشورهای عضو، به آن معنایی که نظریه‌پردازان اقتصادی از آن یاد کرده‌اند، همچنان چیزی شبیه به یک افسانه است.
عدم موفقیت کشورهای عضو این سازمان در تداخل منافع، اختلافات سیاسی اعضا، وضعیت متفاوت نظام اقتصادی کشورهای عضو، نامتوازن بودن سطح اقتصاد کشورها، دخالت‌های فرا منطقه ای است. بهترین کمکی که اعضای سازمان می‌توانند به اکو بنمایند، تعهد عملی به دورنگاه داشتن سازمان از تنش‌ها و رقابت‌های سیاسی است. نقطه ضعف گسترش همکاری‌ها نبود روابط بین‌المللی مناسب میان این کشورهاست. البته گفته‌می‌شود که بسیاری از سازمان‌ها و ساز و کارهای بین‌المللی از جمله سازمان ملل، اتحادیه اروپا، آسه‌آن، اتحادیه عرب و غیره با مشکلات و موانع بسیاری روبه‌رو هستند، در نتیجه شاید بتوان گفت که در مجموع اکو در وضعیت بهتری قرار دارد.
استانداردسازی و تسریع و تسهیل روند گمرک در منطقه اکو یکی از اصولی است که می‌بایست در مورد این سازمان مورد توجه قرار گیرد. یکی از پیشنهادهای ایران برای گسترش همکاری‌ها در سازمان اکو صدور ویزایی شبیه شنگن است؛ همچنین رئیس اتاق ایران پیشنهاد داده‌است که، کارگروهی مشترک و سه جانبه با مشارکت بانک توسعه و تجارت اکو، اتاق بازرگانی و صنعت اکو و دبیرخانه سازمان اکو ایجاد شود تا راه‌های بهره‌برداری از ظرفیت‌های هریک از این سازمان‌ها را، در راستایِ، افزایش تجارت و سرمایه‌گذاری درون منطقه‌ای، بررسی کرده، و پیگیر اجرای نقشه راه ۲۰۲۵–۲۰۱۵ در دبیرخانه سازمان اکو باشد. لازم است اتاق فکرهای مشترک متشکل از کارشناسان سیاسی، اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی زبده کشورهای عضو تشکیل شود و حتی یک پارلمان تشکیل شده و جلسات مرتب هفتگی و ماهانه برگزار کند. همچنین ایران طرح راه‌اندازی اکوپل (پلیس اکو) را در دست اجرا دارد که ممکن‌است در آینده‌ای نزدیک به مرحله عملیاتی برسد.
دهمین نشست سران اکو در ۲۱ اسفند ۱۳۸۷ در تهران برگزار شد. در این نشست یکروزه، ریاست سازمان اکو از الهام علی‌اف رئیس‌جمهوری آذربایجان به محمود احمدی‌نژاد رئیس‌جمهوری ایران منتقل شد. ریاست اکو یکساله‌است.
یازدهمین اجلاس سران کشورهای عضو سازمان اکو دیماه ۱۳۸۹ به ریاست رئیس‌جمهور وقت ایران «محمود احمدی‌نژاد» در کاخ «چراغان» استانبول برگزار شد و ایران که ریاست دوره‌ای این اجلاس را برعهده داشت، این مسئولیت را به ترکیه واگذار کرد.
دبیرخانه سازمان همکاری اقتصادی (اکو) در کامرانیه واقع در شمال تهران قرار دارد. دبیرکل این سازمان در ایران به عهده هادی سلیمانپور است.این دبیرخانه به عنوان کانالی ارتباطی برای اعضای این سازمان عمل می‌کنند، همچنین وظیفه هماهنگی دیدارها و کنفرانس‌های مربوطه را برعهده دارد.دبیرخانه متشکل از شش عضو هیئت رئیسه و یک دبیرکل است، تعدادی آژانس و انستیتو محلی نیز زیر نظر این دبیرخانه کار می‌کنند، تعداد کل پرسنل دبیرخانه ۶۰ نفر است.
یونیدو یا سازمان توسعه صنعتی ملل متحد یک سازمان تخصصی سازمان ملل متحد است که مقر آن در وین است. هدف اصلی این سازمان ارتقاء و تسریع توسعه صنعتی در کشورهای در حال توسعه یا اقتصادهای در حال گذار و توسعه روابط صنعتی بین‌المللی است.
سازمان ملل متحد که پس از جنگ جهانی دوم شکل گرفت دارای چندین سازمان و اتحادیه تخصصی و مستقل است که هریک وظایفی را بر عهده دارند.
زمانی که سازمان ملل متحد به وجود آمد، خبری و اثری از مؤسسات و سازمان‌های تخصصی وابسته به این سازمان دیده نمی‌شد، و به مرور زمان وقتی که سازمان ملل با شرایط جدیدی مواجه گردید، ضرورت شکل‌گیری مؤسسات تخصصی هم بیش از پیش احساس شد. به همین دلیل، سازمان‌ها و مؤسسات جدیدی پا به عرصهُ وجود نهاده و فعالیت خود را آغاز کردند. از جمله مؤسسات تخصصی سازمان ملل متحد، سازمان توسعهُ صنعتی ملل متحد (یونیدو) است.
یونیدو از سازمان‌های تخصصی سازمان ملل متحد است که چند دههُ پیش به وجود آمد، زیرا زمانی که مساُله تشکیل سازمان ملل در بحبوحهُ جنگ جهانی دوم مطرح بود و حتی پس از پایان جنگ که تلاش وسیعی برای تاُسیس سازمانی جهانی و فراگیری برای حفظ صلح جهانی آغاز شده بود، توجه چندانی به مساُلهٔ صنعتی شدن کشورهای در حال توسعه یا جهان سوم نمی‌شد، دلیل آن نیز حضور قدرتمندانه کشورهای استعماری در این مناطق بود که عمدتاً در جنگ هم به پیروزی رسیده بودند؛ ولی جنگ دوم زمینه‌ساز سقوط استعمارگران و آغاز جنگ‌های آزادی‌بخش در تمام سرزمین‌های تحت سلطه گردید و موجب استقلال کشورهایی شد که برخی از آن‌ها حتی قبلاً سرزمین و کشور مستقل نبودند. این کشورها پس از آنکه پا به عرصهُ وجود گذاشتند با مشکلات بسیاری در زمینه‌های سیاسی و اقتصادی دست به گریبان بودند؛ لذا با افزایش تعداد کشورهای استقلال یافته، سازمان ملل هم در صدد تجدید نظر در برخی سیاست‌های خود برآمد و فعالیت‌هایی در جهت ارائه کمک‌های صنعتی انجام داد که از جملهُ آن‌ها می‌توان به یونیدو اشاره کرد.نگاهی به سازمان‌ها و مجامع بین‌المللی، کار و جامعه، شماره۸و۹ صفحه ۵۳و۵۴
خاستگاه سازمان توسعه صنعتی ملل متحد می‌تواند متأثر از مجموعه مطالعات بر روی برنامهٔ صنعتی سازی سریع کشورهای در حال توسعه باشد که دبیرخانه سازمان ملل متحد، براساس درخواست شورای اجتماعی و اقتصادی ملل متحد در طول اوایل سال ۱۹۵۰ انجام داده‌است. این مطالعات روی برنامه کاربر روی صنعتی‌سازی و بهره‌وری که توسط دبیرخانه عمومی ملل متحد فراهم شده بودو در سال بعد توسط (اکوسوک) و مجمع عمومی امضا شد، به اوج خود می‌رسد. در آن زمان ابتدا پیشنهاد شد که یک بدنه اختصاصی برای مواجهه با مشکلات صنعتی سازی، تأسیس شود که نهادهای سیاسی می‌توانستند به اکوسو و مجمع عمومی برای بررسی دقیق سؤالات، کمک کنند؛ و دبیرخانه می‌توانست کار را بیشتر از بخش صنعتی موجود در دفتر امور اقتصادی را در داخل دبیرخانه انجام دهد. بخش صنعتی دبیرخانه در سال ۱۹۵۹ تبدیل به یک شعبه و در سال ۱۹۶۲ تبدیل به مرکز توسعه صنعتی شد که توسط عضو کمیسیون توسعه صنعتی رهبری می‌شد.
به عنوان اولین فعالیت‌ها در جهت ارائه کمک‌های صنعتی، می‌توان برنامه سازمان ملل متحد در مورد کمک‌های صنعتی (برنامهٔ سازمان ملل متحد برای کمک‌های توسعه سال ۱۹۴۸، در سال۱۹۵۰ گسترش پیدا کرد)، صندوق مخصوص سازمان ملل متحد(۱۹۵۸)، کمیته برای توسعه صنعتی که در سال ۱۹۶۰توسط شورای اقتصادی و اجتماعی سازمان ملل متحد تأسیس شد، بالاُخره "مرکز توسعه صنعتی " را نام برد. هدف مرکز توسعه صنعتی هماهنگی فعالیت‌های مربوط به صنعتی-سیاسی در داخل سازمان ملل متحد بود. بعد از اینکه خواست کشورهای در حال توسعه در شورای اقتصادی و اجتماعی مطرح شد، بر اساس قطعنامه سال ۱۹۶۶ مجمع عمومی سازمان ملل متحد، سازمان تخصصی یونیدو (سازمان توسعه صنعتی) تأسیس گردید. از این جهت "یونیدو" به مفهوم حقوق بین‌الملل یک سازمان تخصصی مستقل نیست ولی روی هم رفته خصوصیات چنین سازمانی را دارا است.
این سازمان در ژانویه ۱۹۶۷ به صورت یک مؤسسه خودمختار در داخل تشکیلات سازمان ملل به وجود آمد تا به صنعتی شدن کشورهای ذر حال توسعه کمک کرده، آهنگ رشد آن‌ها را تسریع کند. ایجاد هماهنگی میان کارگزاری‌های سازمان ملل در زمینه توسعه به «یونیدو» واگذار گردید. در ۱۹۸۲ حدود ۱۵۱ کشور عضویت این سازمان را دارا بودند. مقر یونیدو در شهر وین پایتخت اتریش است.نگاهی به سازمان‌ها و مجامع بین‌المللی، کار و جامعه، شماره۸و۹ صفحه ۵۳و۵۴
در ادامه این امر، طرح‌های پیشنهادی برای رسمی‌تر سازی توسعه صنعتی در ارتباط با موضوعاتی د داخل سازمان ملل متحد، توسط گروه صنایع گوناگون و نهادهای میان سازمانی مورد بررسی قرار گرفتند. متعاقباً مجمع عمومی سازمان ملل در نوامبر ۱۹۶۶ یونیدو را به عنوان ی نهاد اختصاصی سازمان ملل، ایجاد نمود. در ژانویهٔ ۱۹۶۷ این سازمان به‌طور رسمی به همراه مقر آن در شهر وین اتریش، تأسیس گردید. در مقایسه با مرکز توسعه صنعتی، سازمان یونیدو مصمم بود تا کارها و وظایف متصدی پیشین خود را وسعت بخشد.
در کنار فعالیت‌های اصولی و قانونی، از قبیل ایفای نقش کردن به عنوان محکمه‌ای برای مباحثه، عملکرد تحلیلی و اشاعهٔ اطلاعات، یونیدو در فعالیت‌های اجرایی، آی ای (مهندسی صنعتی) در فعالیت‌های هماهنگی فنی شرکت دارد.
- تبدیل شدن به آژانس تخصصی:
تأسیس یونیدو به عنوان ی نهاد اختصاصی، به‌هرحال راه حلی برای مصالحه بوده‌است. برای اولین مثال، کشورهای در حال توسعه ایدهٔ آژانس تخصصی را به همراه هیئت محاکمهٔ تصمیم‌گیری سیاسی برای خود و نیز خودمختاری در مسایل مربوط به بودجه، ترفیع دادند. همین موضع توسط چند گروه تجربه عالی‌رتبه و کمیته‌های میان دولتی در طول سال‌های متوالی، مورد دفاع قرار گرفت. در مفاد مصوبهٔ اظهارنامه و برنامهٔ کاری مجمع عادی، مربوط به ایجاد یک دستور جدید اقتصادی بین‌المللی و نیز اساسنامه حقوق و وظایف اقتصادی، دومین کنفرانس عمومی سازمان یونیدو، در سال ۱۹۷۵ در شهر لیمای کشور پرو، مصوبهٔ لیما در رابطه با همکاری و توسعهٔ صنعتی را منعقد کرد.http://www.johnston-independent.com/Downloads/LimaAgreement.pdf
برای اولین بار اهداف توسعه صنعتی کمیتی بین‌المللی یافتند. اهداف لیما پیش‌بینی می‌کرد که کشورهای در حال توسعه در سال ۲۰۰۰، ۲۵٪ سهام تولیدات صنعتی جهانی را بدست بیاورند. همچون بخشی از آرایش سازمانی برنامه کاری لیما. با عقیده به کمک‌رسانی به تأسیس یک دستورالعمل جدید اقتصادی بین‌المللی، به انجمن عمومی پیشنهاد شد تا یونیدو به یک آژانس تخصصی تبدیل گردد.
کمیتهٔ میان دولتی، پیش‌نویسی از اساس‌نامه را که در سال ۱۹۷۹ در شهر وین اتخاذ شده بود، فراهم کرد. به‌هرحال ایرادات و تردیدات کشورهای صنعتی راجع به لزوم تشکیل آژانس اختصاصی به به تأخیر افتادن فرایند انعقاد کمک کرد. براساس اطمینان ساز از اینکه سازمان جدید می‌بایستی با اعضای خود که اساساً شامل تمام ایالات عمده می‌شود شروع کند، مجمع عمومی توسط قطع نامهٔ اتخاذ شده در سال ۱۹۸۲ و ۱۹۸۴ که بر اساس مجموعه‌ای از رایزنی‌های رسمی در میان چشم‌انداز کشورهای عضو که در نهایت به سوی توافق نامهٔ عمومی مربوط به سازمان جدید یونیدو است، می‌بایستی شروع به کار کند.
تمامی ملزومات رسمی ضروری در ماه دسامبر سال ۱۹۸۵ عملی شد و بالاخره یونیدو شانزدهمین آژانس اختصاصی سازمان ملل به همراه مقر آن در شهر وین گردید.
- بحران و بازسازی در طول دهه ۱۹۹۰:
در سال‌ها مابعد یونیدو فعالیت‌های اجرایی خود را منحصراً و به‌طور مداوم توسعه بخشید. اما برخی پیشروی‌ها در داخل و خارج سازمان به سمت بحرانی هدایت شدند که در زمانی‌که (سال ۱۹۹۷) یونیدو با خطر بسته شدن مواجه شد، به نقطهٔ شکست رسید. پس از پایان جنگ سرد و پیروزی مکانیرم اقتصادی بازار بر مکانیزم اقتصاد دستوری و در سایهٔ اجماع عمومی واشینگتن که نقش سیاست‌ها صنعتی را در فرایند توسعهٔ اقتصادی محدود می‌کرد، برخی ایالات عضو احساس کردند که توسعهٔ صنعتی می‌تواند توسط بخش خصوصی، بسیار بهتر و مؤثر تر حمایت گردد. در نتیجه، کانادا، ایالات متحده (بزرگترین حامی یونیدو) و استرالیا متعاقباً از این سازمان در میان سال‌های ۱۹۹۳ تا ۱۹۹۷ عقب‌نشینی کردند. ضمناً کندسازی مداوم در اقتصادهای برخی کشورهای صنعتی مهم، و نیز آشفتگی مالی سال ۱۹۹۷ تحت عنوان بحران مالی آسیا، منجر به زوال توسعهٔ همکاری چندجانبه گشت. علاوه بر این، ساختار مدیریتی ضعیف و عدم تمرکز و یکپارچگی فعالیت‌های یونیدو، به بدتر کردن بحران کمک کرد.
کشورهای عضو یونیدو از طریق اتخاذ یک برنامهٔ کاری محکم در مورد نقش و کارکردهای آیندهٔ سازمان در تاریخ ژوین سال ۱۹۹۷، واکنش نشان دادند. فعالیت‌های مشخص شده در برنامه کاری، بر مزیت نسبی مشخصی از بونیدو در هنگام ایجاد هم پوشی و نسخه برداری به همراه سایر نهادهای چندجانبه، مبتنی است. موضوع کلیدی این بود که فعالیت‌ها می‌بایستی در بسته‌ای از خدمات ادغام شوند. بعبارتی دیگر بر یک پایهٔ خودکفا استوار شوند. این سازمان در طول این سال‌ها، اصولاً خود را بر اساس برنامهٔ کاری و ساده و مؤثر کردن خدمات خود، سرمایه مالی و انسانی و نیز فرایند درونی، اصلاح می‌کند.
- نقش پس از اصلاحات:
با اتکا بر امور مالی سالم و در موج دوم اصلاحات برنامه‌ای در سال ۲۰۰۴، یونیدو همچنین بر فعالیت‌ها و خدمات فنی خود به‌طور مستقیم تمرکز می‌کند تا به اولویت‌های توسعهٔ بین‌المللی واکنش نشان دهد. در یک ارزیابی مستقل ۲۳ سازمان بین‌المللی برخلاف شمار زیادی از معیارها، یونیدو ششمین سازمان برتر به‌طور کلی و بهترین در گروه آژانس‌های اختصاصی، ارزیابی شد.UK Department for International Development (DFID) "Multilateral Effectiveness Framework" (MEFF) baseline assessment of 23 organizations, 2005. طبق ملاحظات گفتمان بازسازی اخیر ملل متحد، قابل مشاهده است که یونیدو به بهینگی هزینه و ارتباط سیستم گستردهٔ ملل متحد، به‌طور فعال کمک می‌کند.
سازمان یونیدو معتقد است که صنعت رقابتی و زیست‌محیطی قابل قبول دارای نقشی بسیار اساسی در تسریع رشد اقتصادی، ریشه کن کردن فقر و دستیابی به اهداف توسعه‌ای هزاره است. این سازمان به منظور بهبود کیفیت زندگی فقرای جهان، از طریق نزدیک شدن به ترکیبی از خبرگی و ابتکار جهانی با دنبال کردن ۳ ناحیه موضوعی وابسته به هم، کار می‌کند:
الف) از بین بردن فقر به واسطه فعالیت‌های مولد
ب) ظرفیت تجاری
ج) انرژی و محیط زیست
فعالیت در این حوزه‌ها دقیقاً هم طراز با تقدم دههٔ رایج توسعه ملل متحد است و به اعلامیه‌های چندجانبه مربوط می‌شود و در اعلامیه‌های بلندمدت بصیرت، برنامه‌های کاری و چارچوب‌های برنامه‌ای میان دوره‌ای سازمان یونیدو، انعکاس می‌یابد.
در راستای نیل به این مقصود، یونیدو:
- یاری رساندن به کشورهای در حال توسعه در قالب برنامه‌ها و سیاست‌هایی با فرمولاسیون توسعه ای، نهادی، علمی و تکنولوژیکی در حوزه توسعه صنعتی.
- تحلیل تمایل‌ها، انتشار اطلاعات و هماهنگ‌کردن فعالیت‌ها در راستای توسعه صنعتی.
- واکنش نشان دادن به عنوان محکمه‌ای برای رایزنی‌ها و مذاکرات مستقیم برای صنعتی‌سازی کشورهای در حال توسعه.
- فراهم کردن همکاری فنی در کشورهای در حال توسعه برای اجرای برنامه‌های توسعه‌ای آن‌ها در جهت دستیابی به صنعتی‌سازی قابل قبول در بخش‌های عمومی، تعاونی و خصوصی آنها.
بنابراین سازمان یونیدو به همراه دولت‌ها، انجمن‌های کسب و کار و شرکت‌های خصوصی، به صورت گسترده در کشورهای در حال توسعه، کار و ایفای نقش می‌کند. واحد خدمات این سازمان شامل: حاکمیت صنعتی و آمار، سرمایه‌گذاری و بهبود تکنولوژی، رقابت‌پذیری صنعتی و تجاری، توسعه بخش خصوصی، صنعت آگرو، انرژی قابل قبول و تغییرات آب و هوایی، پروتکل مونترال و مدیریت زیست‌محیطی است.
سازمان یونیدو تحن عنوان برنامه ملل متحد در سال ۱۹۶۶ تأسیس شد و مقر آن هم در شهر وین اتریش بود. سپس در سال ۱۹۸۵ به آژانس اختصاصی ملل متحد تبدیل گشت.
در سال ۲۰۰۴، سازمان یونیدو برنامه پیک خوش نیت یونیدو را تأسیس نمود.
در سال ۲۰۰۹، سازمان یونیدو نشریهٔ گل سرسبدش را با عنوان "ساخت صنعت برای توسعه " را ایجاد نمود.
تا تاریخ ژانویه ۲۰۱۷، ۱۶۸ ایالت در یونیدو عضو بوده‌اند. این سازمان حدود ۶۷۰ کارمند در مقرها و حوزه‌های نمایندگی اش در حدود ۸۰ کشور، استخدام کرده و به‌طور سالانه کسانی را که روی عملیات پروژه‌ای در سرتاسر جهان کار می‌کنند را به خدمات حاصل از ۲۸۰۰ کارشناس ملی و بین‌المللی (که تقریباً ۵۰ درصد آن‌ها از کشورهای در حال توسعه می‌باشند)، به هم نزدیک می‌گرداند.
حجم کل تخمین زده شدهٔ عملکرد یونیدو (از سال ۲۰۱۲ تا ۲۰۱۳) ۴۶۰ میلیون یورو است و حجم تحویل همکاری‌های فنی در سال ۲۰۱۲، بالغ بر ۱۸۹٫۲ میلیون دلار است.
مقرهای یونیدو در مرکز بین‌المللی وین (اتریش)، کمپ سازمان ملل متحد که میزبان آژانس بین‌المللی انرژی اتمی نیز هست، دفتر مواد مخدر و جنایات سازمان ملل متحد و کمیسیون مقدماتی سازمان پیمان جامع منع آزمایش سلاح اتمی، قرار دارد.
هدف یونیدو بر اساس قطعنامهُ تاُسیس آن، گسترش توسعهُ صنعتی در کشورهای عضو است. سازمان یونیدو موضوعیت خود را به گونهٔ زیر توضیح می‌دهد:
- از بین بردن فقر از طریق فعالیت‌های مولد:
به رسم هدایت اولیهٔ رشد اقتصادی و ایجاد اشتغال، بخش خصوصی نقش مرکزی در از بین بردن فقر و دستیابی به اهداف توسعهٔ هزاره را ایفا می‌کند. توسعهٔ صنعتی تحت رهبری بخش خصوصی، سهم عمده‌ای را در ب وقوع پیوستن تغییرات ساختاری موردنیاز ایجاد می‌کند که می‌تواند اقتصادهای کشورهای فقیر را در مسیر رشد اقتصادی قابل قبول قرار دهد؛ بنابراین خدمات سازمان یونیدو بر ایجاد اشتغال و درآمد کافی برای پوشش دادن فقر متمرکز است. (هم‌اکنون این خدمات برای کشورهای در حال توسعه تعبیه شده و از توصیه‌های سیاسی صنعتی تا کارآفرینی و توسعه صنعتی، و از بهبود تکنولوژی و سرمایه‌گذاری تا تدارک انرژی روستایی برای مصارف تولیدی را در بر می‌گیرد)
- ظرفیت‌سازی تجاری:
توانایی فنی کشورهای در حال توسعه در تولید محصولات رقابتی قابل صادر کردن که مطالق با استانداردهای بین‌المللی باشد، کلید مشارکت موفق آن‌ها در تجارت بین‌المللی است. یونیدو یکی از بزرگترین مهیا کنندگان تجارت است، در ارتباط با، خدمات توسعه ای، ارائه دهنده تمرکز و توصیهٔ بی‌طرفانه و همکاری فنی در نواحی رقابت پذیر، مدرنیزه صنعتی و ارتقا بخشیدن، تطبیق با استانداردهای تجارت بین‌المللی، امتحان کردن روش‌ها و روش‌شناسی.
- انرژی و محیط زیست:
تغییر و تحولات اساسی که تولید و مصرف جوامع را برهم می‌زند، جهت دستیابی به توسعه جهانی قابل قبول و مبارزه با تغییرات آب و هوا، ضروری می‌باشند؛ بنابراین یونیو الگوهای تولید و مصرف صنعتی قابل قبول را ارتقا می‌دهد تا ارتباط بین فرایندهای رشد اقتصادی و تنزل زیست‌محیطی را قطع نماید. یونیدو یک مهیاکنندهٔ پیشتاز خدمات برای بهبود کارایی صنعتی انرژی و ارتقای منابع انرژی تجدیدپذیر است. این سازمان همچنین به کشورهای در حال توسعه در اجرای توافق‌نامه‌های زیست‌محیطی چندجانبه و نیز در رسیدن به اهداف اقتصادی و زیست‌محیطی شان به‌طور هم‌زمان کم می‌نماید.
سازمان یونیدو از اکتبر ۲۰۰۹، محکمهٔ جهانی انرژی تجدیدپذیر را سازماندهی می‌کند.
فعالیت‌های یونیدو به دو صورت مستقل و هماهنگ‌کننده تحقق پیدا می‌کند. فعالیت‌های مستقل سازمان مذکور در جمع‌آوری و ارسال اطلاعات مربوط به تکنولو‍ژی، تشکیلات دادن به امور اداری، ارائه کمک‌های فنی در موارد استفاده از تکنولوژی و بالاُخره تعلیم پرسنل خلاصه می‌شود. یونیدو به عنوان مرکزی هماهنگ‌کننده در وین فعالیت‌های صنعتی سیستم سازمان ملل متحد را انجام داده، با سایر ارگان‌های سازمان ملل متحد از قبیل آنکتاد و کمیسیون‌های اقتصادی منطقه‌ای همکاری نزدیک دارد.
شورای اداری یکی از ارگان‌های آن است که دارای ۴۵ نفر نماینده است. ارگان تصمیم گیرنده یونیدو و دبیرخانه، از دیگر ارگان‌های سازمان مذکور است. شورا که سالی یک بار تشکیل جلسه می‌دهد، خطوط کلی فعالیت‌های سازمان را تعیین می‌کند، برنامه‌های سازمان را تنظیم کرده، هماهنگی لازم را انجام می‌دهد، فعالیت‌ها را کنترل کرده، و بالاُخره از طریق شورای اقتصادی و اجتماعی سالیانه به مجمع عمومی گزارش می‌دهد.
کنفرانس عمومی با وجود کشورهای در حال توسعه، هنوز به صورت یکی از ارگان‌های دائمی یونیدو در نیامده ولی در اساسنامهُ یونیدو به صورت یک ارگان مخصوص در نظر گرفته شده‌است. اولین کنفرانس عمومی در سال ۱۹۷۱ به درخواست کشورهای در حال توسعه تشکیل شد. در دومین کنفرانس که در سال ۱۹۷۵در لیما برگزار شد، موضوع نظام نوین اقتصاد بین‌المللی مطرح گردید. بالاخره سومین کنفرانس عمومی در سال ۱۹۸۰ در دهلی‌نو تشکیل شد که در آن اختلاف آراء بین کشورهای در حال توسعه و صنعتی مشهود بود. یونیدو در سال‌های ۱۹۷۵ تا ۷۶ تجدید سازمان داده شد. هم‌اکنون مرکز ثقل فعالیت‌های یونیدو عبارت از هماهنگی برنامه‌های صنعتی، مرکزی برای انجام تحقیقات صنعتی و بالاُخره فعالیت‌های مربوط به اجرای برنامه‌های صنعتی است.
روند صنعتی کردن کشورهای در حال توسعه در سازمان ملل متحد به عنوان یکی از اهداف اصلی شناخته شده‌است. لزوم این امر وقتی مشهود است که در یابیم جمعیت کشورهای در حال توسعه با بیش از ۷۰ در صد از کل جمعیت جهان فقط ۷ درصد از کل تولیدات صنعتی دنیا را تولید می‌کنند.
سهم بخش‌های صنعتی در تولید ناخالص داخلی در کشورهای صنعتی بین ۳۰ تا۴۰ درصد قرار دارد در حالی که این رقم در اغلب کشورهای در حال توسعه زیر ۱۰ درصد است؛ لذا کشورهای در حال توسعه در نظر دارند که از کنفرانس‌های عمومی یونیدو به عنوان سکویی برای تسریع در روند صنعتی کردن در چارچوب نظام نوین اقتصاد بین‌المللی استفاده نمایند.
در دومین کنفرانس عمومی در لیما در سال۱۹۶۷ بر اساس قطعنامه‌ای تصمیم گرفته شد که سهم کشورهای در حال توسعه در تولیدات کل صنعتی جهان به ۲۵درصد در سال ۲۰۰۰ افزایش داده شود. به‌علاوه در بیانیه لیما خواست‌های دیگری نیز از قبیل حق مصادره شرکت‌های خارجی، تقویت کارتل‌های مواد اولیه و امثالهم به چشم می‌خورد. گذشته از این تصمیم گرفته شد که یک سیستم مشورتی در چارچوب یونیدو بین کشورهای در حال توسعه و صنعتی نیز به وجود آید. بیانیه لیما هرچند دارای ضمانت اجرایی نبود ولی سرعت روابط بین کشورهای صنعتی و کشورهای در حال توسعه را تسریع بخشید.