moaminsharifi/fa-wiki-spell-checker huggingface dataset:
مهم‌ترین منبع پیام‌های عصبی حسی برای شروع عمل جنسی مرد، سر آلت تناسلی (glans penis) است. سر آلت دارای نوعی دستگاه حسی بسیار حساس (اندامک انتهایی) end organ system است که نوع خاصی از حس موسوم به حس جنسی (sexual sensation) را به دستگاه اعصاب مرکزی می‌فرستد. اثر ماساژی مقاربت بر سر آلت باعث تحریک اندامک‌های انتهایی حسی می‌شود و پیام‌های جنسی از طریق عصب پودندال و سپس شبکهٔ خاجی (ساکرال) وارد بخش خاجی نخاع می‌شوند و بالاخره در نخاع بالا می‌روند تا به نواحی نامعلومی از مغز برسند.دائرةالمعارف بدن انسان. نویسنده: دکتر امیرحسین اسماعیلی.
ایمپالس‌هایی هم ممکن است از نواحی اطراف آلت به نخاع بروند که به تحریک عمل جنسی کمک نمایند؛ مثلاً تحریک اپیتلیوم مقعد، کیسه بیضه (اسکرتوم) و ساختمان‌های پرینه عموماً می‌تواند باعث ارسال پیام‌هایی به نخاع شود که بر حس جنسی می‌افزایند. حسی جنسی حتی می‌تواند از ساختمان‌های داخلی مانند مناطقی از مجاری ادراری (اورترا)، مثانه، پروستات، کیسه‌های منی، بیضه‌ها و مجرای دفران نشات بگیرد. در واقع یکی از علل رانش جنسی (sexual drive)، پرشدن اندام‌های جنسی از ترشحات است. گاهی عفونت و التهاب خفیف این اندام‌های جنسی باعث رانش تقریباً مداوم جنسی می‌شود. داروهای آفرودیزیاک (aphrodisiac drugs) همچون کانتاریدین باعث آزردگی مخاط مثانه و مجاری اداری (اورترا)، از جمله القای التهاب و احتقان عروقی می‌شوند.
تحریک‌های مناسب روانی می‌توانند توان شخص را برای انجام عمل جنسی تا حدود زیادی تقویت کنند. پرداختن به افکار جنسی یا حتی خواب دیدن آن که فرد در حال انجام عمل جنسی است، به‌تنهایی می‌تواند باعث وقوع عمل جنسی مرد شود و به انزال ختم گردد. در واقع بسیاری از مردان در برخی از مراحل حیات جنسی خود به ویژه طی نوجوانی دچار گسیل شبانه (nocturnal emissions) هنگام رؤیا می‌شوند.
اگرچه معمولاً عوامل روانی بخش مهمی از عمل جنسی را تشکیل می‌دهند و می‌توانند آن را آغاز یا مهار کنند، ولی احتمالاً کارکرد مغز برای انجام آن لازم نیست، زیرا پس از قطع نخاع در بالای ناحیهٔ کمری در برخی جانوران و گاه در انسان، تحریک مناسب تناسلی می‌تواند باعث انزال شود؛ بنابراین عمل جنسی مرد ناشی از مکانیسم‌های رفلکسی غریزی است که در نخاع خاجی (ساکرال) و کمری انسجام می‌یابند و آن‌ها را می‌توان با تحریک روانی از سوی مغز یا تحریک واقعی جنسی از اندام‌های جنسی شروع کرد ولی معمولاً این دو به‌طور هم‌زمان و باهم هستند.
نخستین اثر تحریک جنسی مرد نعوظ آلت (penile erection) است که میزان آن با میزان تحریک، چه روانی و چه فیزیکی تناسب دارد. نعوظ بر اثر پیام‌های پاراسمپاتیکی ایجاد می‌شود که از طریق اعصاب لگنی از بخش خاجی (ساکرال) نخاع به آلت (پنیس) می‌روند. معتقدند که این فیبرهای عصبی پاراسمپاتیک برخلاف بیشتر فیبرهای پاراسمپاتیک دیگر، افزون بر استیل کولین، اکسید نیتریک (nitric oxide) یا پپتید روده‌ای مؤثر بر عروق (VIP) ترشح می‌کنند. اکسید نیتریک، آنزیم گوانیلیل سیکلاز را فعال می‌کند و باعث افزایش ساخت گوانوزین مونوفسفات حلقوی (cGMP) می‌شود. cGMP هم به‌ویژه شرایین آلت و نیز شبکهٔ ترابکولار فیبرهای عضلهٔ صاف را در بافت نعوظی اجسام غاری (corpora cavernosa) و جسم اسفنجی (corpus spongiosum) در تنهٔ آلت منبسط می‌کند. جریان خون آلت با بزرگ‌شدن ماهیچه‌های صاف عروقی افزایش می‌یابد و موجب آزادی اکسید نیتریک از سلول‌های اندوتلیال عروق و گشادشدن بیشتر عروق می‌شود.
اندام جنسی ماهی‌ها در سینهٔ آن‌ها قرار دارد.
کریم امامی (زادهٔ ۵ خرداد ۱۳۰۹این تاریخ توسط خانم گلرخ ادیب محمدی (گلی امامی) همسر کریم امامی به دست داده شده‌است. در کلکته، هندوستان – درگذشتهٔ ۱۸ تیر ۱۳۸۴ در تهران، ایران) مترجم، فرهنگ‌نویس، ویراستار، منتقد هنری، نویسنده، روزنامه‌نگار و کارشناس کتاب و نشر اهل ایران بود.
وی از انگلیسی‌دانان و مترجمان برجستهٔ کشور به‌شمار می‌رفت. ترجمهٔ "گتسبی بزرگ"، اثر اف. اسکات فیتزجرالد همواره نام کریم امامی را با ترجمهٔ مشهور او به خاطر می‌آورَد. همچنین دوستداران شرلوک هولمز در ایران او را به عنوان مترجم سنتی ماجراهای این کارآگاه مشهور در ایران می‌دانند. او ۲۴ داستان از ماجراهای شرلوک هولمز (که خود او نیز بدان علاقه داشت) را ترجمه کرد که از سوی "انتشارات طرح نو" در چهار مجلد به چاپ رسید.
کریم امامی در سال ۱۳۰۹ در شهر کلکته متولد شد و دو سال اول زندگی خود را در آنجا گذراند. البته محل تولد رسمی او شیراز است و به گفته خودش: «رسماً همیشه متولد شهر حافظ و سعدی خواهم ماند» پدر او، محمدحسن امامی،فرهنگ معاصر کیمیا، صفحه مقدمه (با عنوان: "سپاسگذارم") فرزند شیخ عبدالنبی امامی، روحانی سرشناس در شیراز بود. پدر کریم امامی در هندوستان تاجر چای بود. مادر او بدرالشریعه علوی نام داشت.
خود او راجع به دوران اولیه زندگی اش گفته:
امامی دوران دبیرستان خود را در دبیرستان نمازی شیراز به اتمام رساند. اولین تعلیمات نسبتاً جدی او در حوزه زبان انگلیسی مطالعه یک خودآموز تألیف فردی به نام رشید امانت بود. اما از اولین سال دبیرستان آموزش انگلیسی را به‌طور جدی آغاز کرد
همچنین معلم‌های خصوصی نیز به وی درس می‌دادند. مانند فردی که به او «مستر بلوچی» می‌گفتند. اما فارغ از همه این تعلیمات، کریم امامی انگلیسی قوی خود را مرهون چیز دیگری می‌داند:
همچنین از کتابخانه آنجا نیز نام می‌برد و خود را به آن مدیون می‌داند.
او در رشته «طبیعی» یعنی تجربی، دوره دوم دبیرستان را به اتمام رساند و اگر (به قول خودش) درکنکور دانشکده پزشکی دانشگاه تهران موفق می‌شد، احتمالاً در همان رشته ادامه تحصیل می‌داد؛ ولی نتیجه کنکور در عوض او را به سوی باغ با صفای دانشکده ادبیات دانشگاه تهران در نزدیکی میدان بهارستان سوق داد.
استادان او در دانشگاه عبارت بودند از: دکتر لطفعلی صورتگر، خانم آلیو (Olive) صورتگر (همسر دکتر لطفعلی صورتگر)، دکتر علاءالدین پازارگادی، دکتر سعادت، دکتر محمد صفدری و غلامحسین زیرک زاده.
امامی در اوایل دهه ۳۰ شمسی، از دانشگاه فارغ‌التحصیل شد و بلافاصله به عنوان مترجم روزنامه‌نگاران خارجی شروع به کار کرد. در آن دوران به دلیل جریانات مربوط به ملی شدن صنعت نفت، خبرنگاران و روزنامه‌نگاران خارجی به ایران هجوم آورده بودند. آن‌ها افراد مشهوری بودند مانند هاوارد کینگزبری اسمیت، که برای "خبرگزاری سرویس بین‌المللی خبر" کار می‌کرد. اسمیت مدتی معاون این مؤسسه بود. یا فردی مثل "جوزف الساپ" مفسر سیاسی شهیر که برای نیوزویک مطلب می‌نوشت.
پس از کودتا و فروکش کردن خیل خبرنگاران، کریم امامی خود را پشت میز تحریریه روزنامه کیهان یافت. در آنجا هم در میز خارجه کیهان فارسی بود و البته در کیهان اینترنشنال. نیم روز در کیهان انگلیسی بود و نیم روز در کیهان فارسی.
نام کریم امامی در زمینهٔ هنرهای دیداری، به‌سبب طرح مهم‌ترین سبک هنر نوگرای ایران، یعنی مکتب سقاخانه، ماندگار شده‌است. به احتمال زیاد، او این اصطلاح را نخستین بار در حدود سال ۱۳۴۱ به کار برد. در نوشتاری با نام «یک مکتب نو ایرانی» (ژوئن ۱۹۶۳) در روزنامه کیهان اینترنشنال امامی پس از برشمردن هنرمندانی مشهور و تثبیت‌شده، به معرفی «چهار جوان می‌پردازد که بر تارک آخرین و قدرت‌مندترین جریان نقاشی ایران می‌درخشند». او در معرفی این مکتب چندان روشن سخن نمی‌گوید به‌جز این‌که به‌طور مشخص از این گروه چهار نفره نام می‌برد که همه هم‌چون خود امامی، دانش‌جو یا آموزگار مدرسهٔ تازه‌بازشدهٔ هنرکدهٔ هنرهای تزیینی (۱۹۶۱) بوده‌اند. به‌جز حسین زنده‌رودی که امامی او را بارها به‌عنوان رهبر گروه نام می‌برد، عضوهای مکتب عبارت‌اند از: فرامرز پیل‌آرام، منصور قندریز، و بهزاد گلپایگانی.
نجف دریابندری، سرویراستار وقت مؤسسه انتشارات فرانکلین تهران به سوئیس رفته بود. در همین حال که کریم امامی به دلیل تنها گذاشتن همسرش در خانه و زیر فشار مضاعف کار روزنامه احساس کرد که حال به کاری آرام‌تر از روزنامه‌نگاری احتیاج دارد. دکتر محمود بهزاد و دکتر حمید عنایت که آن زمان کارهای فرانکلین را برعهده داشتند با توجه به مکاتباتی که همایون صنعتی‌زاده (رئیس وقت مؤسسه انتشارات فرانکلین تهران) و امامی انجام داده بودند از وی برای کار دعوت کردند؛ و در سال ۱۳۴۷ کریم امامی از پشت میز مؤسسه کیهان به پشت میز ویراستاری مؤسسه فرانکلین رفت. البته خود او معتقد بود کار در کیهان نظم را به او آموخته و همچنین در پرورش زبان انگلیسی‌اش تأثیر به سزایی داشته‌است.
در انتشارات فرانکلین با افرادی چون: احمد سمیعی گیلانی، ابوالحسن نجفی، حمید عنایت و همچنین باقر معین، عبدالله ارگانی و مهشید امیرشاهی همکار بود.
وی پس از مدت کوتاهی به سرویراستاری مؤسسه فرانکلین رسید. وی سعی کرد کارها را هدفمند سازد، کتابخانه مرجع تشکیل داد، برای قیمت گذاری، انتخاب و ارسال کتاب فرم تهیه کرد، خلاصه کارها را منظم تر کرد، و سعی کرد رابطه خوبی با همه همکارانش در آنجا برقرار کند. سهم او در بهبود وضع انتشارات فرانکلین که او تا سال ۱۳۵۳ در آن کار می‌کرد، انکارناشدنی است.
در سالهایی که او در فرانکلین بود، همچنین نشریه‌ای به نام "کتاب امروز" نیز به سردبیری وی منتشر می‌شد که نشریه خاص اهل کتاب بود و مصاحبه‌های جالبی داشت که با اهل کتاب می‌شد و نشریه‌ای حساب شده بود.
وی هم‌زمان با خروج از فرانکلین به بخش انتشارات رادیو و تلویزیون رفت که نام آن را انتشارات سروش نهاده بودند. رضا قطبی مدیر بلندپرواز رادیو و تلویزیون بود که این نام را بر آن نهاده بود. قطبی قصد داشت در کنار رادیو و تلویزیون یک مؤسسه انتشاراتی عظیم به راه بیندازد. امامی یک سال و چند ماه به عنوان سرویراستار در آنجا کار کرد و تا حدودی نیز به مرتب کردن و ارتقای آن کمک کرد. اما با وقوع انقلاب ۵۷ وی به همراه عده زیادی از کارکنان سروش از کار برکنار شد.
پس از برکناری‌اش از سروش، در اوایل دهه ۶۰، وی انتشاراتی به نام "زمینه" پایه‌گذاری کرد که انتشارات مطابق استانداردی بود و کتب با کیفیت مطلوب چاپ می‌کرد. کتاب "روزهای خون، روزهای آتش" که مجموعه عکس‌های بهمن جلالی بود که در طول وقایع انقلاب گرفته شده بود یکی از آن کتاب‌هاست. البته انتشارات زمینه مدت زیادی دوام نیاورد زیرا کریم امامی بسیار بلندپروازانه فکر می‌کرد و چاپ کتاب با آن حجم و کیفیت، در آن روزهای جنگ، صرفه اقتصادی کلانی نداشت.
وی اما "کتابفروشی زمینه" را با کمک همسر خود (گلرخ ادیب محمدی) در چهارراه دکتر حسابی، واقع در ضلع جنوبی میدان تجریش، راه‌اندازی کرد که پس از مدتی به پاتوق اهل کتاب و دوستداران آن تبدیل شد. از جمله کارهای مهم آن یکی چاپ برگه‌ای دو صفحه‌ای بود که خیلی مختصر و مفید تازه‌های نشر را همراه با توضیح کوتاهی در مورد آن در خود داشت.
وی از مجادله کنندگان بی‌گذشت حق مؤلف بود و با تأکید بر جنبه قانونی و اخلاقی آن و اینکه آن طور که وانمود می‌شود در تضاد با بهره اقتصادی نیست، بارها و بارها با دوستان و همکاران خود وارد بحث‌های مختلفی پیرامون حق مؤلف (کپی‌رایت) شد. از جمله با دوست قدیمی خود نجف دریابندری در زمینه حق مؤلف هم‌عقیده نبود. داریوش همایون نیز در مخالفت با حق مؤلف در نشریه آیندگان مطلب می‌نوشت. وی همچنین از نخستین مدافعان جدی تدوین شیوه‌نامه جامع برای نشر و ویرایش بود.
از دیگر کوشش های او تلاش برای بنیان نهادن تشکلی صنفی برای ویراستاران بود. به پیشنهاد او باید نهاد ثابتی برای رسیدگی به امور ویرایش و ویراستاران تاسیس می شد؛ این نهاد بعدها به «جامعهٔ ویراستاران ایران» شهرت یافت و پس از چند دهه در قالب انجمن صنفی ویراستاران محقق شد.
کریم امامی سابقه ترجمه شعر هم دارد و اشعاری از سهراب سپهری، فروغ فرخزاد و خیام را به انگلیسی برگردانده است. از جمله شعر بلند «صدای پای آب» از سهراب، «تولدی دیگر» از فروغ و بیش از ۷۰ رباعی از خیام.
در سال‌های دهه ۷۰ وی به ترجمه داستان‌های کوتاه شرلوک هولمز دست یازید و ۲۴ داستان کوتاه از مجموعه داستانهای کوتاه شرلوک هولمز را در ۴ جلد ترجمه و منتشر کرد. او پیشتر در جوانی داستان معروف «نشان چهار» (با شرکت شرلوک هولمز) را به عنوان «'گنج بادآورد» ترجمه کرده بود اما موفق به چاپ آن نشده بود.
کریم امامی علاوه بر جنبه حرفه‌ای از نظر اخلاقی نیز زبان‌زد بود و فردی اخلاق‌گرا و عارف‌مسلک به‌شمار می‌رفت. اکثر قریب به اتفاق کسانی که او را می‌شناختند خوی خوش و اخلاق‌مداری وی را می‌ستودند. شاید بتوان چکیده آن‌ها را در صحبت‌های ابراهیم گلستان در مورد او یافت: «کریم خیلی آدم حسابی است. گوهرش پاک است.»
کریم امامی مرد اخلاق بود. منظم و مرتب و کم حرف بود و اهل عمل. اهل تئوری و نظریه نبود و همان‌طور که در مقدمه ترجمه "آپارتهید" می‌نویسد با سیاست نیز میانه‌ای نداشت. از فلسفه هم خوشش نمی‌آمد؛ و در برخورد با مسائل حتی گاهی نگاه‌های زیبایی‌شناسانه را بر دیدگاه‌های فلسفی ترجیح می‌داد. به پرورش گل بنفشه و عکاسی و گربه‌بازی علاقه داشت. اما در پس همه این‌ها روحی عارف‌مسلک قرار داشت که چنین انرژی و توانی را برای او باقی می‌نهاد.
همچنین وی فردی بسیار خوش‌رو بود و به زعم خود آن را از معلمان شیرازی خود به همراه نجابت و قناعت آموخته بود.
امامی روحاً نوگرا و اصطلاحاً "مدرن" بود.
از کامپیوتر در کارش به کرات استفاده می‌کرد. (پدیده‌ای که بسیاری از هم‌نسلان او با آن میانه‌ای نداشتند. در حقیقت به موقع تمام کردن کتاب "فرهنگ کیمیا" مرهون استفاده او از کامپیوتر است.
کریم امامی شیوه خاصی را در نویسندگی رعایت می‌کرد؛ و همسرش هم این را در جایی تأیید کرده‌است.نگاه کنید به مقدمه کتاب "فرهنگ کیمیا".
عبدالحسین آذرنگ در مورد شیوه نویسندگی او می‌نویسد:
امامی معتقد بود مطبوعات سال‌های پس از شهریور ۱۳۲۰، بیشترین تأثیر را بر فارسی‌نویسی او و تصوری که او از زبان ساده و در عین حال پرتحرک و کارساز دارد، گذاشته‌اند.
امامی با نام مستعاری با عنوان «ک. تابنده» که بعدها به «کتابنده» تغییر یافت نیز مقالاتی می‌نوشت.
وی در سال ۱۳۴۵ و در زمانی که در مؤسسه کیهان کار می‌کرد با گلرخ ادیب محمدی (گلی امامی) در پاریس ازدواج کرد، و از او صاحب دو فرزند شد: هدیه امامی و هستی امامی. کریم امامی در بامداد روز شنبه ۱۸ تیر ماه سال ۱۳۸۴ در شهر تهران بر اثر بیماری سرطان خون - که سال‌ها بود از آن رنج می‌برد- در ۷۴ سالگی درگذشت.
گئورگ لیگِتی (؛ زادهٔ ۲۸ مه ۱۹۲۳ – درگذشتهٔ ۱۲ ژوئن ۲۰۰۶) آهنگساز یهودی مجارتبار بود که در رومانی به دنیا آمد و بعدها تبعهٔ اتریش شد. بسیاری او را در زمرهٔ بزرگ‌ترین آهنگسازان موسیقی سازی قرن بیستم برمی‌شمارند. بسیاری از آثار او در محافل علاقه‌مند به موسیقی کلاسیک شناخته شده هستند، اما شهرت او در نزد عامهٔ مردم بیشتر بخاطر بخش‌هایی از مشهورترین آثار او چون "اتمسفرها"، "رکوئیم" و "نور ابدی" که به وضوح و با تأکید در فیلم "" اثر استنلی کوبریک استفاده شده‌است. این کارگردان آمریکایی از بخش‌هایی از دیگر آثار لیگتی در فیلم‌های دیگرش چون "درخشش" و "چشمان کاملا بسته" نیز استفاده کرده‌است.
راز اسب شاخدار یازدهمین کتاب کامیک (داستان مصور) از سری ماجراهای تن‌تن و میلو است که توسط هرژه در سال ۱۹۴۳ برای اولین بار نوشته، طراحی و چاپ شد.
بعدها دنباله‌ای بر این کتاب توسط هرژه نوشته شد و با نام "گنجهای راکهام" در سال ۱۹۴۴ به چاپ رسید. این کتاب اولین بار توسط انتشارات یونیورسال در ایران منتشرشد.
در سال ۱۹۴۳ پرفروش‌ترین داستان از سری ماجراهای تن‌تن تحت عنوان اسرار اسب شاخدار منتشر شد. موضوع این کتاب دربارهٔ گنجی بود که سِر فرانسیس هادوک برای نوادگان خود به جای گذاشته بود. برای یافتن رمز محل این گنج که در سه برگهٔ جداگانه و در سه نمونهٔ ماکت از کشتی اسب شاخدار جاسازی شده بود، تن‌تن و کاپیتان جستجو و تلاش می‌کنند. این کتاب نسخه‌ای از ماجراهای تن‌تن است که هیچگاه مورد اصلاح و بازسازی قرار نگرفت.
""سه برادر به هم ملحق می‌شوند. سه اسب شاخداری که زیر خورشید سینهٔ امواج را می‌شکافند، از نیمروز سخن خواهند گفت زیرا از نور، نور می‌بارد تا شکفته شود"."
تیرهٔ گل‌سرخ، گُل‌سُرخیان، رزاسه (Rosaceae) یکی از تیره‌های گیاهی از راستهٔ گل‌سرخ‌سانان است. علاوه بر گل سرخ (رز)، آلو، ازگیل، زردآلو، سیب، هلو در این تیره قرار دارند.
این تیره به چهار زیرتیره تقسیم می‌شد.
از سال ۲۰۱۱ مطابق قوانین جهانی نام‌گذاری برای جلبک‌ها، قارچ‌ها و گیاهان سه زیرتیرهٔ آمیگدالوئیده، اسپیره‌اوئیده (پیچ‌وشان) و مالوئیده با هم ادغام شدند و تشکیل یک زیرتیرهٔ واحد با نام آمیگدالوئیده دادند.
دزدان دریایی اروپایی و آمریکایی در قدیم از پرچمی استفاده می‌کردند که پرچم دزدان دریایی یا پرچم کشتی دزدان نام دارد.
این پرچم را امروزه بیشتر به صورت یک جمجمه بر بالای استخوان‌های ضربدری بر روی یک زمینه سیاه ترسیم می‌کنند ولی در قدیم پرچم دزدان دریایی انواع و گونه‌های متفاوت زیادی داشت.
جک چلواری و توماس تو در پرچم‌های خود به‌جای استخوان، شمشیر ترسیم می‌کردند.
Kapers en piraten - Ronald Prud'homme van Reine, Januareeks, HD Uitgevers, Hilversum, blz. 29, .
روغن‌ماهی کوچک (نام علمی: Melanogrammus aeglefinus) یک ماهی دریایی است که در دو سوی اقیانوس اطلس شمالی پراکنده است.
نام آلمانی آن "Schellfisch"می باشد.
روغن‌ماهی کوچک به عنوان غذای دریایی محبوبیت زیادی دارد و صید تجاری می‌شود. بویژه دود داده آن مصرف زیادی دارد.
روغن‌ماهی کوچک بر خلاف ماهی روغن خوب بخود نمک نمی‌گیرد و ازاینرو آن را از راه خشک کردن و دود دادن نگهداری می‌کنند.
روغن‌ماهی کوچک منبع ارزشمندی برای پروتئین است و دارای مقدار زیادی ویتامین ب ۱۲، پیریدوکسین و سلنیوم است.
گوشت آن در کل لُخم و کم‌چربی است.
نام کاپیتان هادوک در ماجراهای تن‌تن از نام انگلیسی این ماهی یعنی «هادوک» گرفته‌شده‌است.Thompson, Harry (1991). Tintin: Hergé and his creation (First ed.). Hodder & Stoughton. .
کالیکو جک ("Calico Jack") با نام اصلی ناخدا جان راکام (زادهٔ ۲۶ دسامبر ۱۶۸۲ – درگذشتهٔ ۱۷ نوامبر ۱۷۲۰) یک ناخدای معروف دزدان دریایی انگلیسی در سدهٔ ۱۸ میلادی بود.
لقب چِلواری را به خاطر این به او داده‌اند چون همیشه لباس‌هایی از جنس چلوار می‌پوشید.
دو نفر از مشهورترین زنان دزد دریایی یعنی آن بانی و ماری رید جزو خدمهٔ جک چلواری بودند.
پنجهٔ دزدیده یا اندرگاه یا خَمسهٔ مُستَرَقه، پنج روز بهیزگی (به پارسی میانه: "پنجوه بهیزک" یا "پنجوه پهیچک"؛ به عربی:"الخمسةالمسترقة") در سالشماری کهن مصر و سپس ایران وجود داشته‌است.
مصری‌ها از تقویمی خورشیدی-نجومی استفاده می‌کردند که در آن یکسال شامل ۱۲ ماه ۳۰ روزه بود. آن‌ها متوجه شده بودند که به‌تدریج تغییر فصل در روزهای غیرمشابه سال انجام می‌شد و گویی زمان تغییر فصل در تقویم در حال حرکت می‌باشد. در حدود ۴۰۰۰ سال پیش از میلاد تصمیم گرفتند که در پایان هر سال ۵ روز به سال اضافه کنند تا مشکل تغییر فصل را حل کنند. این ۵ روز برای آن‌ها جز روزهای جشن و تعطیلات محسوب می‌شد و در این روزها کار نمی‌کردند. در حقیقت از ابتدای تاریخ مصر یعنی سلسلهٔ اول فراعنه سال شمسی و ۳۶۵ روزه بوده‌است که ۳۶۰ روز ایام ثابت سال و پنج روز خمسه مسترقه (Epahomene) داشتند که مؤلفین اسلامی آن را ابوغمنا می‌نامیدند. روزهای خمسه مسترقه ایامی نحس محسوب می‌شد و هر روز نامی داشت منسوب به یکی از خدایان و این پنج روز عید ارواح و مردگان به‌شمار می‌آمد که شباهت تامی با همان پنجه دزدیده در گاه‌شماری اوستایی نو دارد.
"پنجهٔ دزدیده" ("اندرگاه" یا "پنج روز گاهانی" یا "روزهای گات‌ها" یا "بهیزک" یا "خمسهٔ مسترقه" (در پهلوی "وهیجک") (به پارسی میانه: "پنجوه بهیزک" یا "پنجوه پهیچک") به پنج روز آخر سال در گاه‌شماری اوستایی نو گفته می‌شود.پورداود آناهیتا، ص ۷۱ در این گاه‌شماری سال از ۱۲ ماه ۳۰ روزه (جمعا ۳۶۰ روز) تشکیل شده‌است.Boyce, Mary. "Further on the Calendar of Zoroastrian Feasts". "Iran" (Journal of the British Institute of Persian Studies), 2005, XLIII, pp. 1–38 این پنج روز را به آخر ماه دوازدهم (اسفند) می‌افزایند. هر یک از این پنج روز به نام یکی از سرودهای گاهانی نامیده شده‌است. در تقویم کنونی زرتشتی اگر سال کبیسه باشد این پنج روز به شش روز افزایش می‌یابد. در این صورت آن سال را اندرگاهی=(کبیسه) می‌نامند. ایرانیان در این روزها به جشن و آتش‌افروزی می‌پرداختند زیرا پس از آن سال نو آغاز می‌گشت. در دوران امپراتوری ساسانی، پنج روز اندرگاه به «نوروز کوچک» معروف بود و جزء روزهای جشن، تعطیلات و مراسم مذهبی محسوب می‌شد.Stausberg, Michael. "Zoroastrian festivals", http://www.michaelstausberg.net/Texts/Zoroastrian%20Festivals.pdf – accessed 17 October 2011."Khordad Sal (Birthday of Zoroaster)" in BBC database of religious observances, last updated 2 October 2009, http://www.bbc.co.uk/religion/religions/zoroastrian/holydays/khordadsal.shtml – accessed 17 October 2011.
ادوارد گرانویل براون ( (زاده – درگذشته ) خاورشناس و ایران‌شناس بریتانیایی بود. او کتاب‌های زیادی در زمینهٔ تاریخ و ادبیات نگاشته‌است.
و بعد از مرگ او در منطقه ۶ تهران خیابان حد فاصل شانزده آذر و کارگر را به نام او گذاشتند.
ادوارد گرانویل براون در ۷ فوریهٔ ۱۸۶۲ در گلاسترشر در جنوب انگلستان، در خانواده‌ای ثروتمند به دنیا آمد. پدرش، سِر بنجامین براون، کارخانهٔ کشتی‌سازی داشت و مادرش اهل نورثمبری بود. براون تحصیلات دانشگاهی خود را در کالج ایتن آغاز کرد، پدر می‌خواست که پسرش رشتهٔ مهندسی را ادامه دهد؛ ولی ادوارد بیشتر به پزشکی علاقه داشت و سرانجام در ۱۸۷۹ در دانشگاه کمبریج به تحصیل در این رشته پرداخت.
براون در سال ۱۸۷۷، هنگامی که تنها پانزده سال داشت، اخبار جنگ میان امپراتوری عثمانی و امپراتوری روسیه را می‌شنید و همین امر باعث علاقهٔ او به خاورمیانه شد. او در این جنگ، بنا به ویژگی‌های شخصیتی‌اش، جانب طرفی را می‌گرفت که در بریتانیا کمتر محبوب بود، یعنی ترک‌ها. در این مقطع بود که مطالعات خاورشناسی خود را آغاز کرد. ابتدا زبان ترکی را فراگرفت و سپس فارسی و عربی. ادوارد علاقه‌ای به مباحث زبان‌شناسی نداشت و شیوهٔ زبان‌آموزی‌اش کاملاً عملی بود، یعنی هر متنی را که می‌توانست پیدا کند می‌خواند، با متخصصان مشورت می‌کرد و از معاشرت با سخنگویان مادری آن زبان نهایت بهره را می‌برد. این شیوهٔ زبان‌آموزی او، بنا به قضاوت هم‌عصران و آثار منتشرشدهٔ او، به طرز شگفت‌انگیزی موفق بود.
پس از فارغ‌التحصیلی از دانشگاه کمبریج در ۱۸۸۲، پدر براون او را راضی کرد که تحصیلات پزشکی‌اش را ادامه بدهد و در ازای آن، او را به سفر تابستانی به استانبول فرستاد. براون سه سال بعد را صرف تحصیل، کارورزی (پزشکی) و طبابت کرد و هروقت فرصتی دست می‌داد علاقهٔ شخصی‌اش یعنی مطالعات خاورشناسی را هم دنبال می‌کرد. در ۱۸۸۷، براون مدارج پزشکی‌اش را کامل کرد و از کالج کمبریج هم فلوشیپ گرفت که به او امکان داد که یک سال را در ایران بگذراند - چراکه در آن زمان بی‌تردید مطالعات ایران‌شناسی بود که تمام توجه او را به خود جلب کرده بود. همین دیدار از ایران بود که کتاب درخشان «یک سال در میان ایرانیان» را ایجاد کرد که علیرغم عنوان، رویکرد و سبک رومانتیک و قدیمی‌ای که دارد، همچنان یکی از منابع کلاسیک محسوب می‌شود. این کتاب اولین بار در سال ۱۸۹۳ منتشر شد و تاکنون بارها توسط ناشران مختلف منتشر شده‌است.
پس از بازگشت به بریتانیا در سال ۱۸۸۸، زندگی براون تقریباً به کلی در کمبریج می‌گذشت و رویداد چندانی نداشت. او اولین استاد زبان فارسی در این دانشگاه بود و از سال ۱۹۰۲ تا زمان مرگش، استاد «کرسی سر توماس آدامز» در زبان عربی نیز بود. براون در سال ۱۹۰۶ با آلیس بلک‌برن-دنیل ازدواج کرد که زنی کاتولیک و مرفه بود. همین ازدواج باعث همدلی سربسته اما سخاوتمندانهٔ براون نسبت به کاتولیسیسم و آرمان استقلال ایرلند شد. حاصل این ازدواج دو پسر بود که هیچ‌یک علائق پدرشان را دنبال نکردند. پاتریک براون یکی از این دو پسر بود که در بریتانیا قاضی بود و در سال ۱۹۹۶ درگذشت.
ادوارد براون در نوامبر ۱۹۲۴ دچار سکته قلبی شد و در ۵ ژانویه ۱۹۲۶ درگذشت. همسرش آلیس در ژوئن ۱۹۲۵ از دنیا رفت.
براون در سال (۱۸۸۵ میلادی) در لندن با حاجی پیرزاده نائینی از عارفانِ روشنفکر و جهانگرد دوران قاجاریه آشنایی و خصوصیت پیدا می‌کند و از پیرزاده لقب مظهرعلی را اخذ می‌کند و کسوت دراویش را به اهدا می‌گیرد، که پس از آن، براون در دیدارهایش با ایرانیان با آن کسوت و در تام مکاتباتش با ایرانیان، از آن نام استفاده و نوشته‌هایش در مورد ایران را با آن لقب امضا می‌کرد.پیرزادهٔ نائینی، محمدعلی، سفرنامه، به کوشش حافظ فرمانفرماییان، ج۲، ص۱ به بعد، تهران، ۱۳۴۲ش
در قبال آن خصوصیت، ادوارد براون، پیرزاده را راهنمای طریقت و مخزن الاسرار حقیقت و پیر سالکان طریقت خطاب می‌کرد. این آشنایی باعث می‌شود که براون نه تنها از ایران شناخت بیشتری پیدا کند، بلکه پس از آن، بروان از وزارت امور خارجه انگلستان درخواست می‌کند که او را در عضویت خود قرار دهد و با سمت کنسولی در سفارت بریتانیا، برای یک سال، به تهران فرستاده شود.
در ۱۸۸۸ برای گردشگری، مطالعه، و پژوهش رهسپار ایران شد و در زندگی یک‌سالهٔ خود در ایران، با مردم ایران و آداب و اخلاق ایرانیان آشنا شد و زبان فارسی را به‌خوبی فراگرفت. کتاب "یک سال در میان ایرانیان" حاصل این سفر و بیان دیده‌ها و آموخته‌های او در این دوران است.
براون، پس از بازگشت، در دانشگاه کمبریج به تدریس زبان و تاریخ و ادب فارسی و تحقیق در جریان‌های فکری و نهضت‌های اجتماعی ایران مشغول شد و این راهی بود که تا پایان عمر در آن باقی ماند. در ۱۹۰۲ پس از درگذشت ایران‌شناس معروف، شارل ریو، ریاست مدرسهٔ زبان‌های شرقی به او داده شد و در ضمنِ طبع و نشر دورهٔ پنج‌جلدیِ "تاریخ شعر عثمانی"، نوشته ا.ج.و. گیب، ادارهٔ امور علمی انتشارات مجموعه یادبود گیب نیز به او سپرده شد.
در دو دهه یکم و دوم سده ۲۰ (میلادی) که حرکت‌های آزادی‌خواهی و مخالفت با حکومت استبدادی و مشروطه‌خواهی در ایران جریان داشت و سیاست دولت بریتانیا، سکوت در برابر وقایع بود ادوارد براون با دعوت از ایرانیانی که از تعدیات حکومت استبدادی به کشورهای اروپایی پناه جسته بودند و با شرکت گروهی از رجال آزادی‌خواه و انسان‌دوست انگلستان، انجمنی به نام «کمیته ایران» برپا کرد و با مقالات و سخنرانی‌های خود، به انتقاد از تجاوزات و اقدامات ستمگرانه روس‌ها و تقبیح روش سازشکارانه انگلستان پرداخت و با تأثیرگذاری بر افکار عمومی و جلب نظر و توجه عناصر مؤثر در مجلس عوام بریتانیا، دولت بریتانیا را تحت فشار قرار داد تا در سیاست خود با روس‌ها و در روشی که نسبت به ایران در پیش گرفته بود تجدیدنظر کند. کوشش‌های براون و یاران و همفکران او برای دخالت در امور ملت ایران در مشروطه‌خواهان تأثیراتی داشت. برخی از آثار وی که برای شناساندن ایران نو و اوضاع و احوال سیاسی و اجتماعی آن نوشته‌است: "شرح مختصری از وقایع ایران"، "بحران دسامبر ۱۹۱۱ ایران"، "انقلاب ۱۹۰۵–۱۹۰۹ ایران"، "مطبوعات و شعر جدید در ایران"، "حکومت وحشت در تبریز"، و "نهضت مشروطه ایران" هستند. آثار براون در موضوعات و مسائل سیاسی و اجتماعی ایران دارای اهمیت تاریخی بسیار است و از اسناد و منابع مهم تحقیقی این دوره از تاریخ ایران به‌شمار می‌رود.
به ادعای اسماعیل رائین او همان کسی است که برخی مشروطه‌خواهان ایران از او در داخل کشور و همچنین در انگلستان الهام می‌گرفتند و به تصدیق و تأیید مشروطه‌خواهانی که با انگلیسی‌ها مرتبط بودند وی همواره در جراید کشور و به وسیله دوستان خویش در پارلمان از آنها طرفداری می‌کرد و حتی می‌توان گفت آنها را اداره می‌نمود."فراموشخانه و فراماسونری در ایران"، اسماعیل رائین، جلد اول، ص ۳۳
پژوهش‌ها و نوشته‌های ارزشمند براون در زمینه تاریخ ادبیات و نظم و نثر فارسی و تصحیح و نشر متون کهن به روش علمی و انتقادی تازه، از خدمات او به انگلستان بوده‌است. "تاریخ ادبی ایران" در چهار جلد، مفصل‌ترین و جامع‌ترین نوشته در این زمینه به زبان‌های اروپایی است. شمار آثار بزرگ ادوارد براون اعم از نوشته و برگردان کتاب‌های فارسی ۱۸ مجلد است. افزون بر اینها، براون ۳۲ رساله متوسط یا کوچک و ۱۳ دیباچه به زبان انگلیسی بر کتب فارسی یا عربی دیگران نوشته‌است.
ادوارد براون در ۱۹۰۳ به عضویت فرهنگستان بریتانیا و در ۱۹۱۱ به عضویت کالج سلطنتی پزشکی پذیرفته شد و در ۱۹۲۲ به نیابت ریاست انجمن سلطنتی آسیایی بریتانیای کبیر و ایرلند منصوب شد. در جشن شصتمین سال زندگانی او در ۱۹۲۲ دوستان و دوستاران ایرانی هدایایی برای او فرستادند و جامعه شرق‌شناسی اروپا با انتشار مجموعه مقالاتی از خدمات او قدرشناسی کردند.
براون در ۵ ژانویه ۱۹۲۶ در ۶۴ سالگی در نزدیکی کمبریج درگذشت. کتاب‌های او به کتابخانه دانشگاه کمبریج منتقل شد. تندیسی از او در ۱۳۱۷ در کتابخانه دانشسرای عالی تهران نصب شد و یکی از خیابان‌های نزدیک دانشگاه تهران در ۱۳۳۴ (خورشیدی) به نام او نام‌گذاری شد. شرح احوال ادوارد براون را ادوارد دنیسن راس در مقدمه‌ای بر طبع‌های اخیر کتاب "یک سال در میان ایرانیان"، رینولد نیکلسون در مقدمه فهرست نسخه‌های خطی متعلق به ادوارد براون و آرتور آربری در «مقالات خاورشناسی» نوشته‌اند.
براون به موضوعات دینی و اجتماعی و جریان‌های فکری و اعتقادی توجه خاص داشت، و از همان آغاز مطالعات ایرانی و اسلامی خود، چندین مقاله دربارهٔ باطنیه (اسماعیلیه)، حروفیه و شیخیه در جراید علمی اروپا منتشر ساخت. از میانه سده ۱۹ (میلادی) درگیری فرقه‌های بابیه و بهائیه و ازلیّه با یکدیگر از یک سو با حکومت مرکزی و مراجع دینی و اکثریت جامعه از سوی دیگر، به صورت جریانی گسترده و پرآشوب درآمده و فضای فکری و سیاسی ایران را فراگرفته بود. کتاب معروف "ادیان و فلسفه‌ها و آسیای مرکزی" نوشته آرتور دو گوبینو باعث جلب توجه براون به این موضوع شد. براون طی چند سفر به استانبول، قبرس، و فلسطین، و دیدار با سران بابیه و بهائیه، چون میرزا یحیی صبح ازل و میرزا حسینعلی معروف به بهاءالله و برخی دیگر از منتسبان به این فرقه‌ها به گردآوری و نشر نوشته‌های آنان پرداخت. در سال ۱۹۱۰ براون کتاب "نقطةالکاف" میرزا جانی کاشانی را که نسخه منحصربه‌فرد آن در کتابخانه ملی فرانسه به دست او افتاده بود با مقدمه‌ای به نفع ازلی‌ها و به زیان بهایی‌ها انتشار داد.
او سرشناس‌ترین شرق‌شناس انگلیسی بود که بسیاری از کتب و مقالاتش را در مورد مذهب بابی و بهایی نوشته‌است.
محمد عبدالله آل آهاری در مقدمه کتاب "فراخوان کامل به بهشت بیان" می‌نویسد:
ادوارد براون ابیات زیر را که طاهره قرةالعین در بشارت طلوع صبح ازل سروده در کتاب "مواد تحقیق در مذهب بابیه" درج و قسمتی از اصل دست خط را نیز گراور نموده‌است.
ادوارد براون در "کتاب تاریخ ادبیات ایران" می‌نویسد:
«تضمینی که اکنون نقل می‌کنم یکی از اشعار معدودی است که مؤلف این کتاب به فارسی سروده و آن به خواهش دوستی که به بانویی جوان به نام مِی (May) دل بسته بود انشا شده‌است.» شیخ سعدی شیرازی در "گلستان" فرماید:
و من از این شعر تضمین زیر را ساختم:
که در آن، علاوه بر تضمین و جناس تام (در کلمهٔ «می»)، اغراق نیز آمده‌است.ادوارد براون، "تاریخ ادبیات ایران"، ترجمهٔ فتح‌الله مجتبایی، انتشارات مروارید، چاپ سوم ۱۳۶۱، تهران، ص۹۷
دانشگاه علّامه طباطبائی یکی از معتبرترین دانشگاه های دولتی ایران و بزرگ‌ترین دانشگاه تخصصی در زمینه علوم انسانی، علوم اجتماعی، حقوق، اقتصاد، ارتباطات و مدیریت است به طوری که بسیاری از چهره های شاخص علمی، سیاسی و بنیانگذاران دانش های مختلف انسانی و اجتماعی کشور دانش آموخته این دانشگاه هستتند.
در تاریخ ۶ تیر ۱۴۰۲ یکی از دانشجویان دانشگاه علّامه طباطبائی توسط یکی از مأموران حراست این دانشگاه مورد ضرب و شتم شدید قرار گرفت و کلیپی از این اتفاق ناگوار در فضای مجازی پخش شد و واکنش‌های زیادی به همراه داشت.
هسته اولیه این دانشگاه با نام «مدرسه عالی بازرگانی» در سال 1337 تاسیس شد. پس از وقوع انقلاب فرهنگی و ادغام دانشکده هایی که پیش از انقلاب اسلامی به تدریج تاسیس شده بودند دانشگاه علامه طباطبایی در سال 1363 تشکیل شد. دانشگاه علامه طباطبایی اکنون بزرگترین دانشگاه تخصصی علوم انسانی در کشور است. همانطور که دانشگاه شریف برترین دانشگاه تخصصی کشور در رشته های فنی مهندسی میباشد و دانشگاه تهران به عنوان برترین دانشگاه جامع کشور شناخته می‌شود، دانشگاه علامه طباطبایی نیز طبق بررسی ها و رتبه های کسب شده برترین دانشگاه تخصصی علوم انسانی در کشور میباشد.
دانشگاه علامه طباطبایی برترین دانشگاه علوم انسانی ایران است و بر پایه نتایج منتشر شده در سال 1395 توسط وزارت علوم، تحقیقات و فناوری در لیست ده دانشگاه برتر کشور و «سطح یک» دانشگاه‌های تخصصی قرار دارد. این دانشگاه بنا بر گزارش «نظام رتبه‌بندی جهانی RUR» در سال ۲۰۱۸ در میان ۱۱ دانشگاه برتر ایران جای گرفت. و به دلیل همکاری علمی با بسیاری از دانشگاه های معتبر دنیا موفق به اخذ مقام برگزیده توسط وزارت علوم، تحقیقات و فناوری شد.
دانشگاه علامه طباطبائی دارای ده دانشکده و یک مؤسسه آموزش عالی است که از میان آنها دانشکده‌های «اقتصاد»، «علوم اجتماعی»، «ادبیات فارسی و زبان های خارجه» و «موسسه آموزش عالی بیمه اکو» در مرکز و شمال تهران قرار دارند و سایر دانشکده ها در پردیس مرکزی دانشگاه واقع در محله دهکدهٔ المپیک مستقر هستندخبرگزاری دانشجو: "فلسفۀ سردر دانشگاه علامه طباطبایی چیست/هزینۀ ۵۰۰ میلیون تومانی برای ساخت یک سردر"، نوشته‌شده در ۲۳ آذر ۱۳۹۸؛ بازدید در ۱۴ فروردین ۱۳۹۹.
دانشکده‌های دانشگاه علامه طباطبایی عبارتند از:
رؤسای دانشگاه علامه طباطبائی به ترتیب تاریخی عبارند از:
سالی میان ایرانیان (A Year Amongst the Persians) کتابی است نوشته ادوارد براون که شرح سفر ۱۲ ماهه‌اش به ایران در ۱۸۸۷-۱۸۸۸ میلادی را در بر دارد.
جنیفر جوآنا انیستون (زاده در شرمن اوکس، لس‌آنجلس، کالیفرنیا) هنرپیشه آمریکایی و برنده جایزه امی است. او در یونان، کالیفرنیا و نیویورک بزرگ شده و بزرگ‌ترین موفقیت خود را در سریال تلویزیونی "دوستان" به دست آورده‌است.
در نظرسنجی هفته‌نامه "پیپل" (People)، جنیفر آنیستون به عنوان زیباترین زن جهان در سال ۲۰۱۶ انتخاب شد.وی در اقدامی جالب و خیر خواهانه عکس نیمه برهنه سیاه سفید خود را که در سریال تلویزیونی دوستان گرفته بود، برای کمک به مبارزه با بیماری کرونا به حراج گذاشت.
جنیفر انیستون از پدری یونانی و مادری امریکایی متولد شده.
او بین سال‌های ۲۰۰۰ تا ۲۰۰۵ همسر برد پیت بود. سپس از سال ۲۰۱۱ تا ۲۰۱۵ با جاستین ثرو رابطه دوستی برقرار کرد. این دو در سال ۲۰۱۵ با یکدیگر ازدواج کرده و در سال ۲۰۱۷ جدا شدند.
میمون یا بوزینه و به فارسی افغانستان شادی، نامی عمومی برای اشاره به گونه‌ها یا گروه‌هایی از پستانداران راستهٔ نخستی‌سانان است. میمون‌مانندهای نخستی در آمریکای جنوبی در گذار نود میلیون سال به ردهٔ پَخ‌بینیان (مارموست‌ها، میمون‌های عنکبوتی) تکامل و فرگشت یافته‌اند. میمون‌های جهان قدیم مسیر متفاوت و پرثمرتری را پیموده‌اند که نخستین گام آن پیدایش ردهٔ راست‌بینیان از جمله ماکاک‌ها و بابون‌ها بود.
بسیاری از میمون‌ها درخت‌پیما هستند و برخی از آن‌ها مانند عنتر دم‌کوتاه (بابون‌ها) در بیشتر زمان‌ها روی زمین هستند. میمون‌های راست‌بینی از باهوش‌ترین جانوران هستند. بیشتر میمون‌ها روزگرد هستند ولی برخی گونه‌ها نیز شب‌گرد بوده و شب‌ها به فعالیت می‌پردازند. لمورها، چشم‌گردها و شب دوست‌ها گرچه جزو نخستی‌ها هستند اما میمون نبوده و تفاوت‌های زیادی با آن‌ها دارند.
میمون‌ها از نظر اندازه و وزن تفاوت‌های زیادی دارند. مارموست کوتوله طولی در حدود ۱۲ سانتی‌متر و وزنی معادل ۱۰۰ گرم دارد. در حالی که مندریل‌ها حدود یک متر طول و ۳۶ کیلوگرم وزن دارد. نوع تغذیه در گونه‌های مختلف تفاوت داشته اما معمولاً شامل میوه‌ها، دانه‌ها، برگ درختان و سایر مواد گیاهی و همچنین تخم و گوشت سایر جانداران و حشرات است. بیشتر میمون‌های جهان جدید دم‌های بلندی دارند اما میمون‌های جهان قدیم دم‌های کوتاهی داشته یا بدون دم هستند.
میمون‌های جهان قدیم دید رنگی دارند و در مقابل میمون‌های جهان جدید توان تفکیک سه یا دو رنگ را داشته و میمون‌های شب تنها یک رنگ را تشخیص می‌دهند. برخلاف لمورها، تمامی میمون‌ها بدون سبیلک بوده و دارای یک نوک پستان هستند. چشم‌ها در جلوی چهره قرار دارد اما حالت چهره در گروه‌های مختلف میمون‌ها کاملاً متفاوت است.
تمامی میمون‌ها در کنار لمورها عضو راستۀ بزرگ نخستی‌سانان هستند و به همراه شبگردان هندی و کپی‌ها زیرراستهٔ خشک‌بینیان را تشکیل می‌دهند. فروردۀ میمونان دربر گیرندۀ دو گروه پخ‌بینیان یا میمون‌های بر جدید و راست‌بینیان می‌باشد.
میمون‌های جهان جدید
این گروه از میمون‌ها شامل ۵ خانواده هستند.
نخستین میمونی که به فضا پرتاب شد، در سال ۱۹۴۹ توسط ایالات متحده آمریکا و بر روی موشک V-2 به ارتفاع ۱۳۴ کیلومتر از سطح زمین رسید. این میمون در مسیر بازگشت، به دلیل باز نشدن چتر نجات کشته شد.
تا کنون پنج دولت ایالات متحده آمریکا، اتحاد شوروی، فرانسه، آرژانتین و ایران میمون به فضا پرتاب کرده‌اند.BBC فارسی - ایران - موشک کاوشگر ۵ ایران با یک میمون ماه آینده به فضا پرتاب خواهد شد
مک ایودی، کالین. "اطلس تاریخی آفریقا". ترجمه فریدون فاطمی. تهران، ۱۳۶۵. ص ۱۳.
پاراو کوخرد نام دورشته قنات است درغرب وشمال وجنوب دهستان کوخرد در بخش کوخرد شهرستان بستک در غرب استان هرمزگان و از نقاط دیدنی استان هرمزگان در جنوب ایران واقع شده‌است.محمدیان، کوخردی، محمد، “ (به یاد کوخرد) “، ج۱. ج۲. چاپ اول، دبی: سال انتشار ۲۰۰۳ میلادی.
بقایا و آثار این قناتها هنوز باقی مانده‌است. ویکی از آثارهای دوران (ساسانیان) می‌باشد.درگاه فهرست آثار ملی ایران
قنات یا کاریز «در تلفظهای محلی گاه کهریز» نیز نامیده می‌شده‌است. کانالی است که از دیر باز برای مدیریت آب در زمین می‌ساخته‌اند. کاریز یا قنات به رشته چاه که آب یک «مادر چاه عمیق» را برای شرب وکشت وکار به سطح زمین می‌رساند گفته می‌شود.
قنات پاراو کوخرد در زمان گبرها یا زرتشتیان که قبل از اسلام در شهر باستانی ساسانی «شهرسیبه» زندگی می‌کردند ایجاد شده‌است؛ و سیبه (نام قدیم کوخرد) بوده‌است. آثار یک رشته از این قناتها در (پشتخه مدی آباد) در جنوب رودخانه مهران نیز وجود دارد که به‌وسیله ترنه آب به آن‌ها می‌رسیده‌است.الکوخردی، محمد، بن یوسف، "(کُوخِرد حَاضِرَة اِسلامِیةَ عَلی ضِفافِ نَهر مِهران Kookherd, an Islamic District on the bank of Mehran River)" الطبعة الثالثة، دبی: سنة ۱۹۹۷ للمیلاد.
سر چشمه این قناتها از زیر کوه ناخ وتحدیداً از پشت دهستان هرنگ سر چمشه می‌گرفته‌است (که البته در آن دوران دهی به نام هرنگ وجود نداشته‌است).
این قناتها بعد از «چاه مادر» یا «بئر الأ م» که منبع اصلی آب آن است و در پایه کوه ناخ واقع بوده‌است به دو رشته می‌شده‌است.فهرست آثار فرهنگی تاریخی ثبت شده در فهرست آثار ملی شهرستان بستک
رشته اول این قناتها از طرف مغرب کوخرد فعلی به دشت پاراو منتهی می‌شده‌است. اما رشته دوم از طرف مشرق دهستان کوخرد سرازیر می‌شده تا اینکه وصل می‌شده به ساختمان ترنه، این ساختمان‌ها آب شیرین را از یک سوی رودخانه شور به سوی دیگر می‌بردند.
دو قنات از این رشته قناتها در بغل خانه شاعرمعروف روزدار و از طرف قبله خانه‌اش تایاد من هم وجود داشته‌است.
قنات «پاراو کوخرد» از زیرکوه ناخ سر چشمه می‌گرفته‌است و بعد از (چاه مادر) قنات به دو رشته می‌شده‌است. رشته اول قناتها از پشت منقطه لرکش سرازیر می‌شده و ازوسط منطقه درازو رد می‌شده تا اینکه می‌رسیده به دشت پاراو و در جایی به نام «چُورُون مَهدَلی» در لب رودخانه ظاهر می‌شده، و بعداً در دشت پاراو ادامه می‌یافته تا اینکه در منطقه‌ای در لب رود خانه «درکت» می‌شده، یعنی آب به روی زمین می‌آمده. به همینجهت این منطقه «در کتی» نامیده شده‌است. چون آب قنات در آنجا درکت شده، یعنی آب قنات از زیر زمین به روی زمین آمده‌است.محمدیان، کوخردی، محمد، " (شهرستان بستک و بخش کوخرد) "، ج۱. چاپ اول، دبی: سال انتشار ۲۰۰۵ میلادی.
و نام «درکت» در این منطقه به یادگار مانده‌است و همچنین رودخانه به نام «رودخانه در کتی» پیش مردم کوخرد معروف است.
رشته دوم قنات بعد از (مادرچاه) از پشت «برکه گِرد» و از زیر درواه شمو و از پشت دهستان کوخرد و از سمت مشرق کوخرد رد می‌شده و از قبله خانه محمد رفیع زوردار معروف سرازیر می‌شده، و از قبله جاه خرمن حبیب و از مشرق «منطقه گاکش» رو بطرف مشرق می‌کرده تا اینکه می‌رسیده به ترنـُه .
از طرف شمال ترنـُه در زمین جوکاری که حالا تعلق به آقای محمد علی حاجیانی دارد، چند حوض ساروجی وجود دارد که از آب قنات پر می‌کردند، یکی از این حوض‌ها از طرف مشرق خانه دشت محمد علی حاجیانی واقع است. البته بعد از اینکه این حوض‌ها پر از آب می‌شده آب راه می‌یافته بطرف «ترنه» و رد می‌شده به آن سوی رودخانه و می‌رسیده به پشتخه مدی آباد و بک احمد و بشکرو.
آب قنات پاراو بعد از رسیدن به «ترِنه» به پشت رودخانه هدایت می‌شد. این ساختمان‌ها آب شیرین را از یک سوی رودخانه شور به سوی دیگر می‌بردند و بخش‌های این سازه از پائین و زیر آب به هم وصل بودند و آب از خود رد می‌کردند به سوی
زمینهای کشاورزی در منطقه بک احمد و بشکرو و (پشتخه مدی آباد) و مزاجان، گفته می‌شود در این مناطق باغهای مرکبات و نخلستانهای گسترده‌ای وجود داشته‌است. آثار این رشته قنات‌ها هنوز در (پشتخه) (پُشته) مدی آباد وجود دارد، اما امروزه این قنات‌ها کاملاً از کار افتاده و تنها آثارش باقی مانده‌است. اما از باغ‌ها دیگر هیچ اثری وجود ندارد.
بعداً خوانین بستک سرپرستی قنات به مرحوم محمد شریف غیاث واگذار می‌کنند، که بعد از مدتی قنات خراب می‌شود و کسی آن را تعمیر نمی‌کند و از حیز انتفاع می‌افتد.
جَندَق شهری در بخش مرکزی شهرستان خور و بیابانک استان اصفهان ایران است که در حاشیهٔ جنوبی دشت کویر ایران می‌باشد. این شهر در شمال‌شرقی استان اصفهان واقع شده‌است.
جندق از توابع شهرستان خور در ۳۵۰ کیلومتری شمال شرقی اصفهان قرار دارد. موقعیت جغرافیایی آن عرض ۳۳:۵۶:۲۳ شمالی و طول ۵۴:۲۱:۲۹ شرقی ارتفاع آن از سطح آبهای آزاد ۹۷۷ متر می‌باشد. جندق از شمال به کویر بزرگ، از غرب به کویر ریگ جن و سلسله کوه‌های جندق، از جنوب به بیاباتهای اطراف خور و از شرق به حاشیه جنوبی دشت کویر محدود می‌شود.
شهر جندق در زمان‌های گذشته در مسیر شاه راه ارتباطی کاروان گذر جندق به بیدستان قرار داشته و کاروانهایی که از سمت جنوب ایران قصد عزیمت به ری و شمال کشور را داشته‌اند، قبل از عبور از دریای کویر در جندق اتراق می‌کرده‌اند.
سون هدین کویر نورد بزرگ سوئدی در کتاب کویرهای ایران به نام جندق اشاره کرده و ۲ روز را قبل از عزیمت به طرود در جندق سپری کرده‌است. در حال حاضر جندق محور ارتباطی اصفهان-نایین-جندق-دامغان-مشهد است و مسافرانی که از اصفهان و شهرهای جنوبی ایران قصد عزیمت به مشهد را دارند از این محور استفاده می‌کنند.
روستای زیبای مصر از توابع جندق در۴۰ کیلومتری شمال شرق واقع است که بخاطر طبیعت خاص آن و آسمان پرستارهٔ کویری و ماسه‌های روانش جذابیت زیادی برای توریست‌های داخلی دارد.
این شهر قدمتی بیش از هزار سال دارد و قلعهٔ خشتی باستانی در شمال آن مربوط به دورهٔ ساسانی می‌باشد.
روبی یک زبان برنامه‌نویسی انعطاف‌پذیر، وب،تست نفوذ، پویا و شیءگرا است. روبی ویژگی‌های نگارشی پرل و شی گرایی اسمال‌تاک را با هم در خود دارد. زبان روبی در سال‌های میانی دهه ۱۹۹۰ توسط یوکیهیرو ماتسوموتو در ژاپن اختراع شد. ویژگی‌های گوناگون زبان‌های پرل، لیسپ، اسمال‌تاک و آیفل الهام‌بخش ماتسوموتو در ساخت روبی بودند.
زبان روبی پارادایم‌های گوناگون برنامه‌نویسی از جمله برنامه‌نویسی تابعی، شیء گرا و بازتابی را پشتیبانی می‌کند، دارای گزاره‌ها و متغیرهای پویا و مدیریت حافظه خودکار است.
نسخه فعلی این زبان "روبی ۲٫۳٫۳" است که به زبان سی و به صورت زبانی با مفسر تک‌گذره پیاده‌سازی شده‌است.
تا سال ۲۰۱۰، گونه‌های مختلفی از زبان روبی توسعه یافته‌اند که از میان آن‌ها می‌توان به جی‌روبی، روبینوس، مک‌روبی، آیرن‌روبی و هات‌روبی، ام روبی اشاره کرد.
زبان روبی رسماً در روز ۲۴ فوریه ۱۹۹۳ (۵ اسفند ۱۳۷۱) توسط یوکیهیرو ماتسوموتو معرفی شد. او دنبال ساخت زبانی بود که امکانات متعادلی برای برنامه‌نویسی تابعی و برنامه‌نویسی دستوری برای برنامه‌نویس فراهم آورد. ماتسوموتو دربارهٔ انگیزه‌اش برای ساخت روبی می‌گوید: "«در جستجوی زبانی بودم که از پایتون شیءگراتر و از پرل قدرتمندتر باشد. برای همین تصمیم گرفتم خودم آن را بسازم»".
یوکیهیرو ماتسوموتو و همکارش دو نام «روبی» و «کورال» را برای این زبان جدید برگزیده بودند. از آنجاییکه نام "کورال" پیش از آن برای یکی از زبان‌های برنامه‌نویسی بریتانیایی انتخاب شده بود(کورال)، نام «روبی» به عنوان نام نهایی برگزیده شد. ماتسوموتو گفته که یکی از دلایل انتخاب نام «روبی» این بود که یاقوت نشان ماه تولد یکی از همکاران وی بوده‌است.
نخستین ویرایش روبی با عنوان روبی ۰٫۹۵ در ۲۱ دسامبر ۱۹۹۵ (میلادی) (۳۰ آذر ۱۳۷۴) روی یکی از شبکه‌های تخصصی اینترنتی در ژاپن منتشر شد. پس از آن، سه ویرایش دیگر رویی در ظرف دو روز انتشار یافتند. در همین دوره نخستین لیست پست الکترونیک برای روبی در ژاپن براه افتاد.
نخستین نسخه اصلی روبی با عنوان روبی ۱٫۰ در ۲۵ دسامبر ۱۹۹۶ (۵ دی ۱۳۷۵) منتشر شد. پس از انتشار روبی ۱٫۳ در سال ۱۹۹۹، نخستین لیست پست الکترونیک به زبان انگلیسی آغاز بکار کرد. در سپتامبر سال ۲۰۰۰ نخستین کتاب راهنمای برنامه‌نویسی به زبان روبی به انگلیسی به چاپ رسید که به افزایش محبوبیت این زبان در کشورهای مختلف کمک کرد.
جدیدترین نسخه پایدار روبی، نسخهٔ ۱٫۹٫۱ است که نسبت به نسخهٔ پیشین (۱٫۸٫۶) چند تغییر عمده در خود دارد. از جمله تغییرات مهم می‌توان به افزودن متغیرهای محلی در «بلوک»‌های روبی، و امکان تنظیم کدگذاری رشته‌ها به صورت مستقل از هم اشاره کرد.
پس از نسخه ۱٫۹ نسخهٔ ۲٫۰ منتشر خواهد شد.
از اکتبر ۲۰۱۱ برنامه‌ریزی شده‌است که کدهای روبی در اکتبر ۲۰۱۲ فریز شود و در فوریه ۲۰۱۲ منتشر شود.
نسخه ۲٫۱ در کریسمس سال ۲۰۱۳ منتشر شد. این بروزرسانی شامل، افزایش سرعت، و به روزرسانی کتابخانه‌ها، و تعمیر باگ، بود.
در ۲۱ آپریل ۲۰۱۷، اعلام شد که دیگر از این نسخه پشتیبانی نمی‌شود.
روبی ۲٫۴٫۰ در کریسمس سال ۲۰۱۶ منتشر شد و تغییرات قابل توجه عبارتند از:
شاخه ۲٫۴ همچنین شامل بهبود عملکرد هش جدول، آرایه#حداکثر، آرایه#دقیقه و به عنوان مثال دسترسی متغیرها است.
روبی ۲٫۵٫۰ در کریسمس سال ۲۰۱۷ منتشر شد. چند تغییر قابل توجه، شامل موارد زیر است:
On top of that come a lot of performance improvements like faster block passing (3 times faster), faster Mutexes, faster ERB templates and improvements on some concatenation methods.
روبی ۲٫۶٫۰ در کریسمس سال ۲۰۱۸ منتشر شد. چند تغییر قابل توجه، شامل موارد زیر است:
روبی ۲٫۷٫۰ در کریسمس سال ۲۰۱۹ منتشر شد. چند تغییر قابل توجه، شامل موارد زیر است:
روبی ۳٫۰٫۰ در کریسمس سال ۲۰۲۰ منتشر شد. چند تغییر قابل توجه، شامل موارد زیر است:
سازنده زبان روبی یوکیهیرو ماتسوموتو می‌گوید روبی برای افزایش توان تولید و تفریح برنامه‌نویسان طراحی شده‌است و از اصل رابط کاربری خوب پیروی می‌کند. او تأکید می‌کند که طراحی سامانه‌ها باید بیشتر روی نیاز انسان‌ها متمرکز باشد تا رایانه‌ها.
اغلب مردم، به ویژه برنامه‌نویسان، روی ماشین‌ها تمرکز می‌کنند. آن‌ها فکر می‌کنند «با انجام این کار ماشین‌ها سریعتر می‌شوند، ماشین‌ها در اجرا موثرتر می‌باشند و…» آن‌ها بر ماشین تمرکز می‌کنند، اما در حقیقت ما نیاز داریم که به انسان‌ها توجه کنیم، اینکه چگونه آن‌ها به برنامه‌نویسی توجه دارند یا چگونه به اجرای برنامه‌های ماشین دقت می‌کنند.
روبی برای تعقیب هدف کمترین غافلگیری بیان شدبه این معنی که زبان باید طوری رفتار کند که کمترین گیج‌کنندگی را برای استفاده‌کننده‌های آن داشته باشد. ماتسوموتو همچنین اظهار می‌دارد که هدف اولین طراحی او درست کردن زبانی که خودش از آن لذت ببرد بود. این کار با کم کردن کار برنامه‌نویس و ابهامات منطقی می‌باشد. اما کمترین غافلگیری هنوز خیلی به بیان زبان برنامه‌نویسی روبی نزدیک است.
افراد ناشی شاید این را به این معنا تعبیر کنند که رفتارهای روبی سعی در متصل کردن اشتراکات رفتارهای دیگر زبان‌ها را دارد.
در بحث ماه مه ۲۰۰۵ در روزنامه "کامپ. لنگ. روبی" ماکسوموتو تلاش کرد که روبی را از حداقل غافلگیری دور کند. توضیح اینکه هر شانس طراحی بعضی‌ها را متعجب می‌کند.
او از استاندارد خود برای ارزیابی غافلگیری استفاده کرد. ماتسوموتو این را در یک گزارش مطرح ساخت.همه یک پیشینه شخصی دارند، بعضی‌ها از جانب پایتون می‌آیند بعضی‌های دیگر از پرل و آن‌ها ممکن است از بعضی از جنبه‌های متفاوت زبان غافلگیر شوند. سپس آن‌ها به من می‌گویند ما از بعضی از جنبه‌های زبان غافلگیر شدیم، بنابرین روبی قانون کمترین غافلگیری را زیر پا گذاشته‌است. صبر کنید… هدف کمترین غافلگیری فقط برای شما نیست. این هدف به معنای کمترین غافلگیری ممکن برای بیان من می‌باشد. این به معنای کمترین غافلگیری بعد از آموزش کامل زبان است.
برای مثال من قبل از اینکه روبی را طراحی کنم یک برنامه‌نویس سی پلاس پلاس بودم. من منحصراً دو، سه سال در سی پلاس پلاس برنامه نوشتم و بعد از دو سال برنامه‌نویسی با آن، هنوز مرا متعجب می‌کرد.
روبی شی گراست: همه انواع داده شی هستند، از جمله کلاس‌ها و خیلی از انواع داده‌ای که به‌طور معمول در بقیه زبان‌ها نیز هست مانند داده صحیح، دودویی و…. تابع به صورت متد است. روبی ارث‌بری را با فرستادن پویا و متدهای یکتا پشتیبانی می‌کند (متعلق به، تعریف شده برای، یک نمونه تک به جای تعریف شدن در کلاس). همچنین روبی از ارث بری چندگانه پشتیبانی می‌کند. نحو رویه‌ای پشتیبانی می‌شود، اما همهٔ متدها که خارج از حوزه یک شی خاص تعریف می‌شوند همه آن در حقیقت متدهای شی یک کلاس هستند. تا زمانی که این کلاس والد کلاس دیگر است تغییرات برای همه کلاس‌ها و شی‌ها ممکن است. روبی به عنوان یک زبان برنامه‌نویسی چند مدلی تشریح شده. در روبی اجازهٔ برنامه‌نویسی رویه‌ای، شیءگرا و تابعی داده شده.
بر طبق سوالات متداول روبی «اگر تو به پرل علاقه‌مند باشی روبی را هم دوست خواهی داشت و می‌توانی از نحو آن استفاده کنی. اگر اسمالتالک را دوست داری روبی را هم دوست خواهی داشت و می‌توانی از معنای آن لذت ببری و اگر طرفدار پایتون هستی تو ممکن است تفاوت عمده‌ای بین پایتون و روبی پیدا کنی یا که نه.»
توزیع استاندارد روبی دارای یک مفسر تعاملی خط فرمان بنام irb است که می‌تواند برای آزمایش سریع کد بکار رود. یک نشست با این برنامه تعاملی به صورت زیر است:
همچنین وجود ماژول readline به کاربر امکان استفاده از shellهای مختلف را با پشتیبانی از تاریخچه تغییرات می‌دهد.
سینتکس روبی بسیار شبیه سینتکس پرل و پایتون است. اعلان کلاس‌ها و متدها توسط کلمات کلیدی انجام می‌شود. در مقایسه با پرل متغیرها الزاماً با یک علامت خاص شروع نمی‌شوند. (وقتی از چنین علائمی استفاده شود علامت حوزه دید متغیر را تغییر می‌دهد) بارزترین تفاوت روبی از سی و پرل آنست که کلمات کلیدی (بجای براکت) برای تعریف بلوک‌های کد استفاده می‌شوند. سطر جدید به‌عنوان پایان یک جمله بکار برده می‌شود در عین حال که برای اینکار می‌توان از یک سمی کالون (;) نیز استفاده کرد. تورفتگی‌ها معنی خاصی ندارند (برعکس پایتون).
نمونه‌هایی از سینتکس روبی را می‌توانید در بخش مثال‌ها ببینید.
با وجود اینکه طراحی روبی بر اصل عدم غافلگیری استوار است، به‌طور طبیعی برخی امکانات آن از زبان‌هایی مانند سی و پرل متفاوت است:
در ضمن برخی مسائل در مورد خود زبان برجسته است:
مثال کلاسیک Hello world:
مقداری کد اساسی روبی:
ایجاد و استفاده از یک آرایه:
ایجاد و استفاده از یک هش:
هر دو سینتکس برای ایجاد یک بلوک کد:
ارسال پارامتر به یک بلاک تا یک [[closure]] شود:
بازگشت closure از یک متد:
دادن جریان کنترل یک برنامه به یک بلوک که در هنگام فراخوانی ایجاد شده:
ایجاد حلقه بر روی آرایه‌ها و [[enumoration]]ها با استفاده از بلوکها:
بلوک‌ها با بسیاری از متدهای داخلی روبی کار می‌کنند:
استفاده از یک enumoration و یک بلوک برای جذر گرفتن اعداد ۱ تا ۱۰:
کد زیر یک کلاس بنام Person را تعریف می‌کند.
کد بالا سه نام را بر حسب سن از زیاد به کم چاپ می‌کند:
یک [[استثناء (برنامه‌نویسی)|استثنا]] (exception) توسط اعلان raise ایجاد می‌شود:
یک پیام اختیاری می‌تواند به استثناء اضافه شود:
شما همچنین می‌توانید تعیین کنید که چه نوعی از استثناء را می‌خواهید ایجاد کنید:
استثناها توسط rescue کنترل می‌شوند. این عنوان می‌تواند استثناهایی را که از StandardError مشتق می‌شوند بگیرد:
توجه داشته باشید که تلاش برای گرفتن تمام استثناها توسط یک rescue یک اشتباه معمول است و برای گرفتن تمام استثناها باید به صورت زیر عمل کرد:
یا یک استثنای به‌خصوص:
و نهایتاً امکان آن وجود دارد که تعیین کرد شی استثناء برای عنوان کنترل‌کننده مهیا شود:
همچنین آخرین استثناء در یک متغیر جهانی به صورت !$ ذخیره می‌شود.
روبی دو پیاده‌سازی اصلی دارید: مفسر رسمی روبی که بیشتر مورد استفاده قرار می‌گیرد، و JRuby که یک پیاده‌سازی براساس [[جاوا (زبان برنامه‌نویسی)|جاوا]] است.
روبی برای سیستم‌عامل‌های زیر ارائه می‌شود:
پیاده‌سازی‌های دیگر نیز ممکن است وجود داشته باشد.
مفسر روبی و کتابخانه‌های آن تحت مجوز دوگانه آزاد و باز متن [[GPL]] و اجازه‌نامه روبی منتشر شده‌است.
آرشیو برنامه‌های روبی (RAA) و همچنین RubyForge منابعی برای انواع مختلف برنامه‌ها و کتابخانه‌های نوشته شده با روبی هستند که حاوی بیش از دو هزار آیتم هستند. با اینکه تعداد برنامه‌های موجود قابل قیاس با تعداد برنامه‌های موجود در پرل و پایتون نیست، ولی طیف وسیعی از ابزارهای مختلف برای توسعه سریع روبی موجود است.
RubyGems برنامه استاندارد مدیریت بسته‌ها برای کتابخانه‌های روبی است و بسیار شبیه به CPAN در پرل است، همچنین نحوه استفاده از آن بیشتر شبیه ابزار [apt-get] در لینوکس [[دبیان]] است.
همچنین، روبی انجمن‌های فعال و گسترده‌ای برای کمک به علاقه‌مندان به این زبان دارد. در [[ایران]] نیز انجمن IranOnRails فعال‌ترین انجمن فارسی‌زبان روبی و همچنین [[روبی آن ریلز]] است.
[[رده:روبی (زبان برنامه‌نویسی)]]
[[رده:استانداردهای ایزو]]
[[رده:زبان‌های اسکریپت‌نویسی]]
[[رده:زبان‌های برنامه‌نویسی دارای استاندارد ایزو]]
[[رده:زبان‌های برنامه‌نویسی ساخته‌شده در ۱۹۹۵ (میلادی)]]
[[رده:زبان‌های برنامه‌نویسی شیءگرا]]
[[رده:زبان‌های برنامه‌نویسی کلاس محور]]
[[رده:زبان‌های برنامه‌نویسی ماشینی پویا]]
[[رده:کامپایلرها و مفسرهای آزاد]]
[[رده:نرم‌افزارهای آزاد نوشته‌شده با سی]]
[[رده:نرم‌افزارهایی که از پروانه بی‌اس‌دی استفاده می‌کنند]]
[[رده:زبان‌های برنامه‌نویسی متن‌گرا]]
[[رده:اختراع‌های ژاپنی]]
آردا جهان آفریدهٔ جان رونالد روئل تالکین در داستان‌های ارباب حلقه‌ها، سیلماریلیون و... است. آردا در زبان کوئنیایی به کل جهان (زمین) گفته می‌شود. آردا در طول موسیقی آینور به وجود آمد، به منظور مکانی برای زندگی فرزندان ایلوواتار (الف‌ها و آدم‌ها).
در سیلماریلیون فصل آینولینداله آمده:
"ایلوواتار منزلگاهی برای آنان در اعماق زمان و در میان ستارگان بی‌شمار برگزید. آینور آنگاه پس از دیدن این منزلگاه در مکاشفه و برآمدن فرزندان ایلوواتار در درون آن، بسیاری از تواناترین‌ها، جمله اندیشه و آرزوی خود را معطوف آنجا کردند. "
آردا قبل از ورود آینور به آن، شکل و شمایل بخصوصی نداشت و عناصر به صورت خروشان و خشمگین درهم بودند. آنان در پی شکل دادن به جهان و کنترل آن برآمدند و جغرافیای آردا را به وجود آوردند.
بعد از شکل دادن جهان آن دسته از آینور که بسیار توانا بودند در آن مسکن گزیدند و والار نامیده شدند.
والار به عنوان منبع نور دو فانوس ساختند و در دو سمت از آردا قرار دادند. اولی فانوسی با نور آبی به نام ایلوئین که در شمال قرار دادند و دیگری در جنوب آردا که نوری طلایی داشت و نامش اورمال بود.
این فانوس‌ها بر پایه‌های عظیمی ساختهٔ آئوله قرار گرفتند، پایهٔ شمالی هلکار و جنوبی رینگیل نام داشت. بعد از انجام این کارها والار جزیرهٔ آلمارن در دریاچهٔ بزرگ را به عنوان منزلگه خود برگزیدند جایی که در بخش‌های میانی زمین واقع بود و نور دو چراغ با هم در می‌آمیخت. در زمان آسودگی والار بود که ملکور نخستین فعالیت‌های خود را آغاز کرد و با سپاه خود به سرزمین میانه پا گذاشت؛ اما والار از آمدن او آگاه نبودند.
ملکور حفر دژی بزرگ را در ژرفای زمین آغاز کرد، زیر کوه‌های تیره، آنجا که پرتوهای ایلوئین سرد و کم سو بود. این دژ اوتومنو نام گرفت و پلیدی ملکور و فساد او از آنجا به بیرون جاری شد و بهار آردا را تباه ساخت. آنگاه والار پی بردند که ملکور به راستی بر سر کار خویش برآمده و در جستجوی او برآمدند ولی ملکور به اتکای استحکام اوتومنو و قدرت خادمانش قبل از اینکه والار مهیا شوند پا پیش نهاد و ضربت نخست را وارد کرد. او بر ستون‌های گران ایلوئین و اورمال تاخت آن‌ها را نابود کرد و فانوس‌ها را شکست. از سقوط ستون‌ها دریاها خروشان شدند و زمین‌ها ترک برداشتند و از سرریز شدن فانوش‌ها شعله‌های ویرانگر بر روی زمین سرازیر شد. تقارن زمین و طرح‌های اولیه والار در آن جنگ از بین رفت و هیچ‌گاه ترمیم نشد. این دوره از زمان‌های آردا به سال‌های فانوس‌ها معروف است.
بعد از دوران فانوس‌ها فرم آردا تغییر کرد، والار آن را مسطح و همچون یک بشقاب شکل داده بودند که توسط دریایی عظیم به نام اکایا احاطه شده بود. در غربی‌ترین قسمت آن سرزمین آمان قرار داشت و در شرق آمان دریای بزرگ بله‌گایر قرار داشت (بین سرزمین میانه و آمان) و در شرق آن دریا سرزمین میانه (اندور) واقع بود.
در جنوب، سرزمین‌های هیتر و در شرقی‌ترین قسمت سرزمین‌های خورشید قرار دارند. بعد از دریای شرقی در جنوب شرق سرزمین‌های تیره واقع اند و هیچ‌کس در این سرزمین‌ها از الف یا دورف زندگی نمی‌کند مگر احتمال وجود تعدای انسان‌های وحشی.