moaminsharifi/fa-wiki-spell-checker huggingface dataset:
پسته به‌عنوان سوغات از زمان‌های قدیم در بین مردم شهرستان زرند رواج داشته، معمولاً اشخاصی که به دیدن اقوام و دوستان خود مخصوصاً به پایتخت می‌رفتند، مقداری پسته را به‌عنوان سوغات محلی همراه خود می‌بردند. اکنون پسته زرند جزو پسته‌های باکیفیت شناخته‌شده و مورد استقبال خوبی واقع‌شده نوع پسته ممتاز زرندی به لحاظ مرغوبیت در دنیا رتبه اول را دارا است. بیشترین سطح مناطق پسته کاری در شهرستان زرند به رقم فندقی اختصاص داده شده‌است. مهم‌ترین طرفداران این نوع پسته کشور انگلستان است.
برداشت پسته در شهرستان سالیانه بین ۲۰ تا ۲۵ هزار تن است.
از دیگر سوغات محلی زرند که بانوان خانه‌دار در قدیم به تهیه آن می‌پرداختند می‌توان قاووت را نام برد. مخلوط نمودن چند ماده گیاهی و شکر را به زبان عامیانه قووتو می‌گویند. معمولاً خانم‌های این شهرستان، به پیروی از رسم و رسوم قدیم، بعد از زایمان با انواع (قووتوها) بارنگ‌های متنوع از مهمانان خود پذیرایی می‌نمایند.
قووتو بسیار مقوی و جهت رفع خستگی بسیار مؤثر است. افراد آن را با آب جوش مخلوط کرده و به‌عنوان قهوه می‌نوشند.حسن سهرابی زرندی، کتاب زراوند تا زرند
سوهان زرند
تاریخ دقیقی از بنیان‌گذاری اصلی پخت سوهان زرندی در دست نیست. آن‌طور که معمرین به خاطر دارند، پخت سوهان و شیرینی‌ها محلی در ایام قدیم هم رواج داشته و معمولاً در ایام نوروز اقدام به پخت می‌نموده‌اند. لازم است ذکر شود که سو هان زرندی به ثبت ملی رسیده‌است. این شیرینی از سوهان قم بسیار نازک‌تر و تردتر است و ماده اصلی تشکیل دهنده این سوهان را جوانه گندم یا سمنو تشکیل می‌دهد. سوهان زرندی در انواع مختلفی تهیه می‌شود (سوهان عسلی، سوهان کنجدی، سوهان پسته ای، لقمه ای نارگیلی)
این سوهان دارای خواص زیادی است، از مهم‌ترین خواص سوهان زرندی جلوگیری از پیری زود رس و از کارافتادگی پیش از موعد اشاره کرد. این سوهان به علت دارا بودن پروتئین و ویتامین‌ها و املاح معدنی از سوئ تغذیه جلوگیری کرده. این سوهان سرشار از آنتی‌اکسیدان و ویتامین A ویتامین B و همچنین حاوی فلاونوئید است.
لازم است ذکر شود که صنایع دستی نوعی کار است که در آن لوازم تزئینی و کاربردی با استفاده از دست یا ابزار ساده ساخته می‌شود. چیزهایی که اغلب به صورت تولید انبوع یا با ماشین آلات مختلف ساخته می‌شوند جزء صنایع دستی نمی‌باشند.
پته یا پته دوزی نوعی از رودوزی‌های است. پارچ‌های ضخیم و پشمی هستند که عریض نامیده می‌شود هنرمندان پته دوز که اکثر نیز زنان و دختران خانه‌دار هستند با کمک سوزن نقوشی ذهنی را که پندارها و بینش‌های شخصی شان است، به وسیله بخیه‌های نخی بر زمینهٔ پارچه پشمی (عریض) می‌نشانند. در حال حاضر در این شهرستان بیش از ۳ هزار نفر صنعتگر در رشته های (پته دوزی، گلیم گل برجسته، سرمه دوزی، معرق، منبت و چهل تکه دوزی) فعالیت دارند. در حوزه تولید و فروش پته فقط حدود ۴۰ فروشگاه در شهرستان زرند فعالیت صنفی دارند.
اخیراً کارشناسان قدمت تنه یک درخت کهن پسته – در روستای اسماعیل‌آباد زرند را به بیش از ۴۰۰ سال تخمین زده‌اند
به روایتی در حدود ۲۰۰ سال بیش، توسط محمدباقر خان (ردیف‌کاری) درخت پسته در روستاهای محمدآباد، عباس‌آباد، شاه جهان‌آباد و .. انجام‌گرفته‌است.
در دو دهه اخیر با فعالیت کشاورزان و گسترش باغات پسته و رونق آن در بازار جهان محصول مذکور به طلای سبز معرفی گردید.
در حال حاضر شهرستان زرند بیش از ۴۳ هزار هکتار زمین زیر کاشت پسته دارد که ۳۵ هزار هکتار آن به ثمر رسیده‌است.
با پیوند درختان مذکور انواع پسته که معروف‌ترین آن‌ها بانام‌های: ممتاز، اوحدی، کله قوچی، اکبری و فندقی است.
نوع پسته ممتاز زرندی به لحاظ مرغوبیت در دنیا رتبه اول را دارا است. از مهم‌ترین طرفداران این نوع پسته کشور انگلستان است.
برداشت پسته در شهرستان سالیانه بین ۲۰ تا ۲۵ هزار تن است مضافاً به این‌که مقدار پسته به عوامل مانند شرایط جوی (تغییرات آب هوا) و آفت پسته نیز بستگی دارد.
قدمت کشت زعفران در شهرستان زرند به قدیم‌الایام بازمی‌گردد. در چند سال اخیر کشت زعفران به لحاظ برتری آن ازنظر کیفیت و مرغوبیت نسبت به زعفران استان خراسان رواج بیشتری پیدا کرده‌است و کشاورزان در روستاهای: دشت خاک، سر بنان، جرجافک و باب هویز و .. به کشت زعفران ترغیب و آن را ترویج داده‌اند. با توجه به بحران آب در این شهرستان و به نظر می‌رسد یکی از بهترین کشت‌های که می‌تواند جایگزین محصول پسته شود زعفران باشد.
در حال حاضر زمین‌های زیر کشت زعفران در شهرستان زرند ۱۵۰ هکتار است که ۴۵ هکتار آن مربوط به کوه بنان و مابقی به روستاهای سردسیر زرند است.
در سال ۱۳۷۴ شمسی به‌منظور کشت گیاه مذکور، از طریق جهاد کشاورزی این شهرستان نهال زیتون به‌طور رایگان در بین کشاورزان توزیع شد. خوشبختانه زیتون با شرایط آب و هوایی ساز کار گردیده و به ثمر دهی رسیده‌است؛ و یکی از کاندیداهای انتخابی برای جایگزین شده پسته است.
در سال ۱۳۸۲ شمسی یکی از کشاورزان به نام آقای حسن اسدی خانوکی به لحاظ پوشش باغ خود به کشت زیتون و عملکرد مناسب مقام اول را در کشور کسب نمود.
کوکاکولا (تلفظ: کُکا کُلا) نوشابه کولای گازدار پرطرفدار است که در بیش از ۲۰۰ کشور جهان به فروش می‌رسد و روزانه حدود ۱/۸ میلیارد بطری کوکاکولا در جهان مصرف می‌شود. این نوشابه محصول شرکت آمریکایی کوکاکولا است و یکی از نمادهای فرهنگی کشور ایالات متحده آمریکا به‌شمار می‌آید. نام این نوشیدنی متشکل از نام دو مادهٔ اولیه سازندهٔ آن یعنی کوکا (برگ گیاه کوکا) و کولا (دانه‌های گیاه کولا به عنوان منبع کافئین) می‌باشد. شرکت کوکاکولا کنسانتره این نوشیدنی را به صورت انحصاری تولید کرده و به تولیدکنندگان طرف قرارداد خود در سراسر جهان می‌فروشد. هرچند که نوشیدنی‌های مختلفی با طعم‌هایی مشابه کوکاکولا توسط شرکت‌های دیگر هم تولید می‌شود، اما فرمول کنونی کوکاکولا همچنان به عنوان یک راز تجاری مخفی مانده‌است.
کوکاکولا از شناخته شده‌ترین نام‌های تجاری در جهان و دومین واژه شناخته‌شده زبان انگلیسی در جهان است. نام تجاری کوکاکولا پس از اپل و گوگل سومین نام تجاری با ارزش در جهان است و ارزش آن بیش از ۶۷ میلیارد دلار تخمین زده می‌شود. در بسیاری از کشورهای غربی این نوشابه به صورت کوتاه‌تر، کُک (Coke) نامیده می‌شود و در خاورمیانه و ایران نیز نام آن به اختصار کوکا گفته می‌شود.
فرمول ساخت کوکاکولا برای نخستین بار در سال ۱۸۸۶ به صورت یک نوشیدنی، توسط جان پمبرتون داروساز آمریکایی و در شرکت مواد شیمیایی او ابداع شد. کتابدار او "فرانک رابینسون" انتخاب نام کوکاکولا را به او پیشنهاد داد و لوگوی دست‌نویس و سلیس آن را خطاطی کرد که تا به امروز به عنوان لوگوی این شرکت و این نوشیدنی پابرجاست. پمبرتون نوشیدنی ابداع شده توسط خود را یک داروی مقوی برای بسیاری بیماری‌ها می‌دانست. این شربت محتوی کوکائین (که از برگ کوکا گرفته می‌شد) و همچنین عصاره کافئین دانه کولا بود. (بعدها کوکائین این نوشابه در سال ۱۹۰۵ از فرمول آن حذف شد) پمبرتون نوشابه خود را به دکه‌های محلی فروش لیموناد و سودا فروخت و به تبلیغ برای آن پرداخت. به این ترتیب، کوکاکولا به عنوان پدیده‌ای جدید به موفقیت بسیاری دست یافت.
جان پمبرتون هر لیوان از نوشیدنی جدیداش را به قیمت پنج سنت به مشتریانش می‌فروخت. اگرچه نهایتاً آن اندازه خوشبخت نبود که در دوران زندگی خود بتواند نصیبی هر چند اندک از شهرت این ترکیب ابتکاری ببرد و اندکی قبل از مرگ روش تهیه کوکاکولا را در برابر ۲۳۰۰ دلار به آسا کندلر، تاجر آمریکایی و شهردار شهر آتلانتا فروخت. آسا کندلر توانست به زودی از کوکاکولا یک نوشیدنی ملی آمریکایی بسازد که اسمش هم‌معنی با زندگی به سبک آمریکایی است. او اندکی شیوه تهیه کوکاکولا را تغییر داد و برای آسان‌تر کردن کار به جای لیوان و بشکه، بطری‌های مخصوصی را برای این نوشیدنی سفارش داد که امروزه همه آن را می‌شناسند و در نهایت محصولش را در سراسر آمریکا توزیع کرد. با این تغییرات همه دیگر می‌توانستند حتی در خانه‌هایشان هم کوکاکولا بنوشند. در سال ۱۸۹۶، ده سال بعد از تهیه نخستین ترکیب کوکاکولا آسا کندلر برای نخستین بار این نوشیدنی را به خارج از مرزهای آمریکا صادر کرد.
همان‌طور که شاید بدانید کوکاکولا دارای فرمول سری است که تنها دولت ایالات متحده از تمام آن خبر دارد
حتی دو مدیر شرکت از آن خبر ندارد و دو مدیر دیگر تنها از نصف آن خبر دارند.
اخیراً برنامه رادیویی ادعا کرده سازنده کوکاکولا فرمول کوکاکولا را در کتابی نوشته و فرمول سری کوکاکولا این است،
کوکا کولا از سال ۱۹۸۸ با یوفا شریک بوده‌است، در یک نشست خبری در طی مسابقات جام ملت‌های اروپا ۲۰۲۰ پیش از دیدار پرتغال با مجارستان پس از اینکه کریستیانو رونالدو نوشابه کوکاکولا را کنار زد و توصیه کرد که آب بنوشید سهام این شرکت از ۲۴۲ میلیارد دلار به ۲۳۸ میلیارد دلار رسید و باعث شد این شرکت ۴ میلیارد دلار ضرر کند
پپسی (در گذشته پپسی‌کولا) نام یک نوع نوشابه کولای گازدار پرطرفدار است که تا سال ۱۹۶۵ توسط شرکت پپسی کولا تولید می‌شد. از سال ۱۹۶۵ در پی ادغام شرکت پپسی کولا و شرکت فریتو-لی، این محصول توسط شرکت پپسی‌کو تولید می‌شود. تقریبا وجه مشترک در محصولات پپسی ، وجود قند می‌باشد.
این محصول هم‌اکنون در کنار سایر محصولات شرکت پپسی‌کو مانند پپسی رژیمی، پپسی کریستال، پپسی لیمویی، پپسی آبی، پپسی طلایی و پپسی مکس که هرکدام طعم و مشخصات خاص خود را دارند تولید می‌شود. همواره رقیب اصلی پپسی، کوکاکولا بوده‌است.
نوشابه‌ها قبلاً بدون اضافه کردن اسیدهای نگهدارنده به بازار عرضه می‌شدند. اما از سال ۲۰۱۰ نوشابه‌ها بخاطر طعم‌های فراوان و طول عمر بیشتر با انواع اسیدها مخلوط شدند که همین امر اثرات مضر نوشابه‌ها را بیشتر کرد.
نوشابه پپسی اولین بار در سال ۱۸۹۳ توسط داروساز جوانی به نام کیلب برادهم اهل نیوبرن در ایالت کارولینای شمالی در کشور آمریکا معرفی شد. هدف "برادهم" از تولید این نوشیدنی درمان درد معده بود. برخی چنین اظهار نموده‌اند که ممکن است نام "پپسی" بر گرفته شده از آنزیم پپسین باشد که همان آنزیم پروتئینی ترشح‌شده از سلول‌های اصلی معده است و به هضم پروتئین‌ها کمک می‌کند هر چند، آنزیم "پپسین" هیچگاه به عنوان مادهٔ افزودنی برای پپسی کولا استفاده نشد. فرمول اصلی این نوشیدنی (در آغاز) شامل شکر و وانیل بود. برادهم تلاش داشت تا یک نوع نوشیدنی را ابداع نماید که انرژی‌دهنده و هضم‌کنندهٔ غذا باشد.The History of the Birthplace of Pepsi-Cola . Pepsistore.com. Retrieved on February 4, 2012.
در سال ۱۹۲۳ شرکت پپسی-کولا ورشکسته شد. "روی سی. مگارگل" موفق شد که نشان تجاری برند پپسی را خریداری نماید هر چند در احیای نام تجاری آن ناموفق بود و پس از زمان کوتاهی، "چارلز گوت" رئیس کمپانی شکلات‌سازی لوفت، پپسی را خریداری نمود. در ادامه، وی از شمیدان‌های شرکت خود خواست تا فرمول شربت پپسی-کولا را از پایه تغییر دهند تا بتواند به رقابت با کوکاکولا بپردازد. در سه نوبت میان سال‌های ۱۹۲۲ تا ۱۹۳۳ شرکت کوکاکولا پیشنهاد خرید شرکت پپسی را مطرح‌نمود که در هر سه مورد، پیشنهاد آنها توسط پپسی رد شد.
والتر استانتون مک جونیور در سال ۱۹۴۰ میلادی منصب ریاست کمپانی را به دست آورد. مک جونیور حامی آرمان‌های ترقی‌خواهی بود و متوجه شد که شرکت پپسی در استفاده از تبلیغات خود، مخاطبان آمریکایی - آفریقایی‌تبار یا به تعبیر دیگر سیاهپوستان را نادیده می‌گیرد. مک جونیور به درستی متوجه شد که بازار سیاهپوستان ایالات متحده، بازاری بکر و دست‌نخورده و در حقیقت، یک جاویژه بازار است و پپسی می‌تواند با هدف قرار دادن تبلیغات مستقیم و متمرکز خود بر این بازار، سهم عمده‌ای از درآمدها را نصیب شرکت نماید. به همین منظور وی "هنان اسمیت"، یکی از مدیران تبلیغاتی را برای هدایت و ساماندهی یک تیم فروش متشکل از سیاهپوستان استخدام نمود که در ادامه و به دلیل آغاز جنگ جهانی دوم این برنامه با وقفه مواجه شد.
پس از پایان جنگ جهانی دوم و در سال ۱۹۴۷ میلادی، مک جونیور نقشه‌های خود را از سر گرفت و ضمن استخدام ادوارد اف. بوید از او خواست تا برای تشکیل یک تیم دوازده نفره از سیاهپوستان اقدام نماید. در همان زمان پوسترهای تبلیغاتی نیز چاپ شد که در آنها سیاهپوستان آمریکایی را به تصویر می‌کشید. در این پوسترها مادری سیاهپوست و خندان نشان داده‌شده بود که یک جعبهٔ شش‌عددی از پپسی در دست دارد در حالی که تلاش می‌کند آن را از دستان مشتاق فرزندش دور نگه دارد، پسری که در تصویر این پوستر تبلیغاتی حضور دارد ران براون نام دارد که در سنین بزرگسالی، وزیر بازرگانی ایالات متحده آمریکا شد.
"بوید" در ادامه، یک تیم فروش گسترده‌تر را تشکیل داد که ترکیبی از سیاهپوستان سراسر کشور بود. قوانین تفکیک نژادی مشهور به قوانین جیم کرو هنوز در ایالات متحده به قوت خود باقی بود و گروهی که بوید تشکیل داد، با تبعیض و تحقیر بسیار زیادی روبرو شد. مزید بر اینها، توهین همکاران پپسی و همین‌طور تهدیدهای کوکلوس‌کلان هم در این میان وجود داشت. با همهٔ این احوال، سهم بازار پپسی-کولا در مقایسه با کوکاکولا در دهه ۱۹۵۰ به طرز قابل‌توجهی افزایش یافت و با مصرف‌کنندگان جدید آمریکایی - آفریقایی‌تبار، فروش پپسی سه برابر بیشتر از کوکاکولا گردید.Brian D. Behnken, Gregory D. Smithers (2015). "Racism in American Popular Media: From Aunt Jemima to the Frito Bandito". p. 34. ABC-CLIO پس از رسیدن تیم فروش پپسی به شیکاگو، سهم فروش پپسی برای نخستین مرتبه از کوکاکولا پیشی گرفت.
شرکت کی آی دی بازی پپسی من را در تاریخ ۴ مارس ۱۹۹۹ برای پلت‌فرم پلی‌استیشن در ژاپن منتشر کرد.
۱.
قوهٔ قضائیهٔ جمهوری اسلامی ایران، قوه‌ای مستقل است که پشتیبان حقوق فردی و اجتماعی و مسئول تحقق بخشیدن به عدالت در ایران است.اصل یک صد پنجاه و ششم قانون اساسی جمهوری اسلامی ایراندیدبان حقوق بشر به انتصاب سید ابراهیم رئیسی از مسئولان اعدام‌های منافقان دههٔ شصت واکنش نشان داد
رئیس قوهٔ قضائیه توسط رهبر جمهوری اسلامی ایران به مدت ۵ سال به این سمت منصوب می‌شود که باید عادل و آگاه به امور قضایی و مدیر و مدبر و مجتهد باشد. ریاست قوهٔ قضائیه را از ۱۴۰۰ غلامحسین محسنی اژه‌ای بر عهده دارد.دیوان عالی و دادستانی کل کشور چه وظایفی دارند؟Iran: Serious Rights Violator to Lead Judiciaryدیدبان حقوق بشر آمریکایی به انتصاب ابراهیم رئیسی از مسئولان اعدام‌های دههٔ شصت واکنش نشان دادایران: ریاست ناقض جدی حقوق بشر آمریکایی بر قوهٔ قضاییه
سیستم قضایی سراسری در ایران برای اولین بار توسط عبدالحسین تیمورتاش در زمان رضا شاه اجرا شد و با تغییرات بیشتر در دوره پهلوی دوم ایجاد شد.
پس از انقلاب ۱۳۵۷، این سیستم بسیار تغییر کرد. اکنون قانون حقوقی بر اساس قوانین اسلامی یا شرع تنظیم شده‌است، اگرچه بسیاری از جنبه‌های قانون مدنی حفظ شده و در یک سیستم حقوقی قانون مدنی ادغام شده‌است. طبق قانون اساسی جمهوری اسلامی، قوه قضاییه در ایران «یک قدرت مستقل است». کل سیستم حقوقی - «از دیوان عالی کشور گرفته تا دادگاه‌های منطقه ای، تا دادگاه‌های محلی و انقلابی» - تحت اختیار وزارت دادگستری است، اما علاوه بر وزیر دادگستری و رئیس دیوان عالی کشور، همچنین یک رئیس قوه قضاییه منصوب جداگانه وجود دارد. لوایح مجلس مربوط به قانون اساسی توسط شورای نگهبان بررسی می‌شود.
به گفته یکی از محققان، اجرای عدالت در ایران تا چند وقت اخیر بوده‌استتکه ای از اقتدار متعارض که به راحتی دوخته شده و به‌طور مکرر مورد تحقیق قرار گرفته‌است که در آن منابع مختلف و گاه متعارض قوانین اسلامی - حقوقدانان، قضات واقعی و مقامات قانون غیر اسلامی پادشاه - در مورد حوزه‌های قضایی خود با یکدیگر اختلاف داشتند. . ...بعضی از جنبه‌های قانون همیشه در دست آخوندها بود … آخوند روستا در امور ازدواج، طلاق و ارث داور طبیعی بود؛ و حقوقدان عالیقدر، برای انجام وظیفه ای که برای آن بزرگوار بود، در مورد موارد حقوقی که با آنها مشاوره شده‌است، نظر داد. در بین آخوند روستا و مشاور حقوقی، آخوندهایی با دادگاه وجود داشتند که اگرچه بعضاً توسط دولت سلطنتی مجازات می‌شدند، اما قدرت آنها به اعتبار قاضی آخوند رئیس بسیار بیشتر یا بیشتر از مجازات دولت بستگی داشت.از قرن شانزدهم میلادی، ایران تنها کشوری در جهان بوده‌است که اسلام شیعه را به عنوان دین رسمی خود در نظر گرفته‌است، بنابراین اصول کلی نظام حقوقی آن تا حدودی با سایر کشورهایی که از قوانین اسلامی پیروی می‌کنند متفاوت است.
از جمله راه‌های مختلف، تفاوت قانون در ایران و سایر کشورهای مسلمان با قوانین اروپا به دلیل نبود یک قانون واحد بود. «سیزده قرن سنت اسلامی - به ویژه شیعه - سنت» از حقوقدانان خواست تا براساس حقوقی که در مورد وضعیت مورد قضاوت اعمال می‌شود، تصمیمات خود را براساس آموزش حقوقی خود قرار دهند. در قوانین سنتی اسلامی نیز تجدیدنظری وجود نداشت.با کشف حکم دیگری از سوی یک حقوقدان دیگر، «کشف» حکم قانون از سوی یک حقوقدان باطل نمی‌شد. فقط خدا می‌توانست بین آنها یکی را انتخاب کند، و تا قیامت (یا در مورد شیعه، بازگشت امام دوازدهم) خداوند موضوع را به حقوقدانان واگذار کرده بود و اولین قضاوت واقعی قطعی بود، زیرا در غیر این صورت عقبگرد بی‌نهایت نظرات بدون هیچ قضاوت نهایی. برای شیعه، … مقاومت در برابر یک کد نوشته شده حتی بیشتر بود. حق وکالت مشاور در توصیف قانون به روش خاص خود اصل آموزه ای بود که در اواخر قرن هجدهم مکتب وکالت را احیا کرده بود. "از نظر سیستم قضایی، تغییرات تا پایان قرن نوزدهم کاملاً جزئی بود.
از وقایع مهم تاریخ دادگستری ایران در دوران مدرن می‌توان به انقلاب مشروطه ۱۹۰۶ اشاره کرد که اولین قانون اساسی و منشور حقوق، سقوط قاجارها و ظهور سلسله پهلوی در دهه ۱۹۲۰، هنگام الحاق به یک سازمان قضایی مدرن به یکی از بزرگ‌ترین چالشهای ایران و انقلاب اسلامی تبدیل شد.
همزمان با شروع احساس قدرت نظامی و فناوری اروپا در ایران، غربی‌ها اصرار داشتند که در دادگاه‌های ایران رفتار ویژه ای داشته باشند. این امر به صورت معاهدات بین اکثر دولتهای اروپایی و ایران انجام شده‌است که نیاز به حضور در دادگاه هر اروپایی در ایران نماینده نماینده کشور متبوع آن اروپایی است، که تصمیم دادگاه ایران را غیرقابل امضا می‌کند و بدون امضای «تصمیم» دادگاه ایران هیچ تأثیری نخواهد داشت». اروپاییان بر این حق وتو قانونی اصرار داشتند - «رژیم کاپیتولاسیون» نامیده می‌شد - به این دلیل که ایران فاقد کد قانونی نوشته شده‌است تا «هیچ‌کس نمی‌دانست خارجی‌ها با چه قوانینی قضاوت می‌شوند.» ایران از روال سنتی اسلامی پیروی می‌کند که هر قاضی تفسیر خاص خود را از قانون اسلامی برای یک دادخواست خاص، بدون حق تجدیدنظر، ارائه می‌دهد.
ایرانیان به‌طور کلی با این کاپیتولاسیون مخالفت می‌کردند و ایرانیان سکولار مانند محمد مصدق می‌خواستند یک قانون مکتوب ثابت ایجاد کنند که به اعتقاد آنها نه تنها به تسلیم پایان می‌دهد بلکه ساخت یک کشور قدرتمند و یکپارچه را تسهیل می‌کند.
در دوره سلطنت رضاشاه تغییرات زیادی در سیستم قضایی ایران ایجاد شد و ایجاد قانون مدون ثابت با دادگاه‌های تجدیدنظر یکی از آنها بود. در مارس ۱۹۲۶، وزیر امور قضایی دکتر علی اکبر خان داور با تصویب پارلمان، کل دادگستری ایران را منحل کرد و موجی از اصلاحات اساسی و اصلاحات اساسی را با کمک کارشناسان دادگستری فرانسه آغاز کرد. در آوریل ۱۹۲۷، ایران ۶۰۰ قاضی تازه منصوب شده در تهران داشت. داور متعاقباً از طریق برنامه ای شامل آموزش ۲۵۰ قاضی، سعی در گسترش سیستم جدید به سایر شهرهای ایران داشت.
رضاشاه اصلاحات قانونی خود را به عنوان «آزمایش‌های آزمایشی» نشان می‌داد و به قضات شرعی اجازه می‌داد که دادگاه‌های خود را برای مواردی مانند ارث نگه دارند. با این حال، در سال ۱۹۳۶، سیستم جدید دائمی شد و دادگاه‌های مذهبی منسوخ شدند. برخی از جنبه‌های قانون شرع نیز به‌طور غیررسمی در قوانین کیفری حفظ شده‌است، به عنوان مثال غرامت هنوز به‌طور غیررسمی به شیوه ای مشابه دیه داده می‌شد، در عوض بخشش حکم اعدام قتل در برخی موارد.
در سال ۱۹۷۹ و بعد از سقوط سلسله پهلوی، یک جمهوری اسلامی تحت حکومت خمینی جایگزین آن شد. در حالی که انقلاب قوه قضائیه پهلوی را به‌طور کامل از هم نپاشید، اما حقوقدانان تحصیل کرده سکولار را "با تحصیلات حوزوی" جایگزین کرد و ویژگیهای بیشتری از شریعت را در قوانین ایالتی - به ویژه قانون مجازات "تدوین کرد. قاضیان زن نیز برکنار شدند (اگرچه آنها هنوز می‌توانند وکیل باشند، یا بعد از سال ۱۹۹۷، قاضی ثانویه در پرونده‌های مدنی باشند).
بین سالهای ۱۹۷۹ و ۱۹۸۲، کل دادگستری قبل از انقلاب پاکسازی شد و «دادگاه‌های انقلاب» که در هر شهر مستقر بودند، جایگزین وظایف آنها شد. این دادگاه‌ها دربارهٔ «قانون اسلامی» حکم صادر کردند، اما در عمل ناعادلانه، مغرضانه بودند و قضات بی تجربه و غالباً بی کفایت بودند. به دلیل اقدامات سیاسی و جنایی بسیاری از افراد اعدام یا مجازات‌های سختی برای آنها صادر شد. هیچ تجدیدنظری هم صورت نگرفت و دادگاه‌ها اغلب در یک «دادگاه» غیر ارتدوکس چند دقیقه طول می‌کشید. در سال ۱۹۸۲، سیستم دادگاه عادی دوباره احیا شد، اما قضات اکنون در قوانین اسلامی آموزش دیده‌اند. دادگاه‌های انقلاب با حکم در موارد «امنیت ملی» مانند قاچاق مواد مخدر و جنایات سیاسی و «ضدانقلاب»، بخشی از این سیستم دادرسی شدند و «بازوی قضایی رژیم» محسوب شدند. در سال ۱۹۸۲، در پاسخ به تهدیدهای کودتای نظامی، «دادگاه انقلاب نظامی» جداگانه تشکیل شد که به پرونده‌های نظامی رسیدگی می‌کرد. قانون قصاص (Qisas) سال ۱۹۸۲ جایگزین بخشهایی از قانون مجازات عمومی (۱۹۲۴) شد.
قانون اساسی جمهوری اسلامی در سال ۱۹۷۹ خواستار این شد که قوه قضاییه "یک قدرت مستقل" باشد و آن را به "تحقیق و صدور حکم دربارهٔ شکایات؛ نظارت بر اجرای صحیح قوانین؛ کشف جرایم، پیگرد قانونی، مجازات" متهم کرد؛ و مجرمان را مجازات کردند. " "اقدامات مناسب" برای جلوگیری از جرم و اصلاح مجرمان.
رئیس قوه قضائیه، که به انگلیسی به عنوان «رئیس دادگستری ایران» نیز شناخته می‌شود، «مجتهدی عادل» منصوب شده توسط مقام رهبری است و برای «مدت پنج سال» خدمت می‌کند. او مسئول «ایجاد ساختار سازمانی» سیستم قضایی است. «تهیه لوایح قضایی» برای پارلمان؛ استخدام، اخراج، ارتقا و تعیین قضات. بدون محاکمه نمی‌توان قضات را عزل کرد.
طبق گفته هانت جانین و آندره کالمایر، اختیارات قضایی طبق قانون اساسی به دیوان عالی کشور و شورای عالی چهار نفره دادگستری واگذار شده‌است.
مطابق اصل ۱۶۰ قانون اساسی:وزیر دادگستری در همه امور مربوط به روابط بین قوه قضائیه از یک سو و قوای مجریه و مقننه از سوی دیگر، مسئولیت دارد. … رئیس قوه قضائیه می‌تواند اختیارات کامل را به وزیر دادگستری در زمینه‌های مالی و اداری و استخدام پرسنلی غیر از قضات واگذار کند.وزیر توسط رئیس‌جمهور از لیست نامزدهای پیشنهادی رئیس قوه قضائیه انتخاب می‌شود.
رئیس دیوان عالی کشور و دادستان کل کشور همچنین "فقط مجتهدین" "معرفی شده" توسط رئیس قوه قضائیه "با مشورت با قضات دیوان عالی کشور" هستند و برای مدت پنج سال خدمت می‌کنند.
به گفته لوئیزا ماریا گونتوسکا، ساختار دادگاه‌های ایران شامل دادگاه‌های انقلاب، دادگاه‌های عمومی، دادگاه‌های صلح و دادگاه‌های عالی استیناف است. ۷۰ شعبه دادگاه‌های انقلاب وجود دارد. دادگاه‌های عمومی متشکل از مدنی (۲۰۵)، مدنی ویژه (۹۹)، جنایتکار درجه یک (۸۶) و کیفری کلاس دوم (۱۵۶) است. دادگاه‌های صلح به دادگاه‌های عادی (۱۲۴)، و دادگاه‌های صلح مستقل (۱۲۵) و شورای عالی قضایی ایران (۲۲) تقسیم می‌شوند.
دادگاه‌های جمهوری اسلامی بیش از آنکه یک سیستم خصمانه انگلستان باشد، بر اساس یک سیستم تفتیش عقاید مانند آنچه در فرانسه وجود دارد، بنا شده‌است. قاضی، داور است و در مورد حکم تصمیم‌گیری می‌کند. در پرونده‌های جدی، دو قاضی ثانویه دیگر و در پرونده‌های مربوط به مجازات اعدام، چهار قاضی ثانویه دیگر به او کمک می‌کنند. دادستان عمومی نیز وجود دارد. با این حال، طبق ماده ۱۶۸ قانون اساسی ایران، در موارد خاص مربوط به رسانه‌ها، هیئت منصفه مجاز به داوری است. قاضی دارای قدرت مطلق است. در عمل، قضات ممکن است تحت فشار پرونده‌ها قرار بگیرند و وقت کافی برای استدلال در مورد هر پرونده را نداشته باشند. کلیه قضات دارای گواهینامه قوانین اسلامی و ایران هستند.
مقاله اصلی: دادگاه ویژه روحانیت
احکام دادگاه ویژه روحانیت که مستقل از چارچوب قاضی منظم عمل می‌کند و فقط در برابر رهبر معظم انقلاب پاسخگو هستند نیز قطعی است و از طریق سیستم عادی دادگاه تجدیدنظر قابل تجدیدنظر نیست بلکه فقط از طریق سازوکار تجدیدنظر داخلی است که حکم قاضی باید موافقت کند پرینستون میرجام کونکلر می‌نویسد "دشوار است که بفهمیم چگونه SCC، با توجه به وضعیت حقوقی خود در خارج از هرگونه بررسی پاسخگو و شفاف توسط یک دفتر دولتی غیر از دفتر رهبری، می‌تواند به ابزار اصلی رهبران عالی برای انضباط و روحانیون مخالف را تحت تعقیب قرار دهید. " دادگاه ویژه روحانیت به جنایاتی که گفته می‌شود توسط روحانیون مرتکب شده‌اند رسیدگی می‌کند، گرچه پرونده‌هایی را نیز شامل افراد غیر روحانی کرده‌است.
دادگاه‌های انقلاب اسلامی دسته‌های خاصی از جرائم را مورد محاکمه قرار می‌دهند، از جمله جرایم علیه امنیت ملی، قاچاق مواد مخدر و اعمالی که گفته می‌شود جمهوری اسلامی را تضعیف می‌کند.
اندکی پس از سرنگونی سلطنت ، دادگاه‌های انقلاب در شهرهای بزرگ با دو دادگاه در پایتخت تهران تأسیس شدند - یکی در زندان قصر و اوین، و یک دادگاه مسافر برای صادق خلخالی، که به دلیل مجازات‌های سختش (اغلب اعدام) به قصاب انقلاب معروف بود. دادگاه‌های ریاست دادگاه‌ها روحانیانی بودند که توسط خود خمینی منصوب شده بودند. تصمیماتی که دادگاه‌های انقلاب می‌گرفتند در ابتدا قطعی بودند و قابل تجدیدنظرخواهی نبودند و بنابراین آنچه را که از وزارت دادگستری و سیستم تجدیدنظر در آن باقی مانده بود، دور زدند. در سال ۱۹۸۹ قانونی تصویب شد که اجازه تجدیدنظر در دیوان عالی کشور را صادر می‌کند. اگر فرجام خواهی به رسمیت شناخته شود، پرونده مجدداً رسیدگی می‌شود. با این حال بسیاری از قضات دادگاه انقلاب روحانی نیستند.
حداقل در ابتدا دادگاه‌های انقلاب با دادگاه‌های استاندارد قانون غرب با محدود کردن دادرسی به چند ساعت و گاهی چند دقیقه تفاوت داشتند. متهمان را می‌توان بر اساس "شهرت مردمی" مجرم دانست. مفهوم وکیل مدافع به عنوان "پوچ گرایی غربی" رد شد. اتهامی که به‌طور گسترده‌ای علیه متهمان اعمال می‌شد اما برای برخی از افراد ناآشنا بود، "کاشتن فساد در زمین" بود (mofsed-e-filarz). این موارد شامل انواع جرائم - "" توهین به اسلام و روحانیت "،" مخالفت با انقلاب اسلامی "،" حمایت از پهلوی‌ها "و" تضعیف استقلال ایران "با کمک به کودتای ۱۹۵۳ و دادن امتیازهای تسلیم به قدرت‌های شاهنشاهی". بین سالهای ۱۹۷۹–۱۹۸۹، دادگاه‌های انقلاب حکم اعدام حداقل ۱۰٬۰۰۰ نفر از اعضای گروه‌های مخالف ضدانقلاب را صادر و دیگران را به جرایمی مانند قاچاق مواد مخدر، زنا، لواط، آدم‌ربایی، "برهم زدن نظم عمومی" به اعدام محکوم کرد؛ و "تروریسم". دانستن اینکه چه تعداد زندانی سیاسی واقعی اعدام شده‌اند دشوار است، زیرا غالباً کسانی که به جرایم سیاسی اعدام شده‌اند نیز به "قاچاق مواد مخدر" یا "لواط" متهم شده‌اند.
در سال ۱۹۸۲، با تهدیدهای مداوم کودتای نظامی، دادگاه انقلاب نظامی ایجاد شد.
در دهه ۱۹۹۰، اعدامهای سیاسی کمتر متداول شد، اما چیزی غیرقابل شنیده نبوده و تا قرن ۲۱ نادر است، که عمدتاً در موارد مخالفت رژیم «مسلحانه» یا «مربوط به شورش» انجام می‌شود. تعلق داشتن به یک گروه مخالف «مسلح» ضد رژیم نیز می‌تواند منجر به صدور حکم اعدام شود. در سالهای اخیر، دادگاه‌های انقلاب بیشتر شبیه دادگاه‌های عادی هستند، گرچه آنها هنوز از نظر سیاسی متحد رهبر هستند نه دادگاه‌های عمومی عادی و بی‌طرف. بارها، دادگاه‌های انقلاب در کنار دادگاه‌های عمومی وجود دارند. آنها همچنین همچنان پرونده‌های سیاسی و امنیت ملی و همچنین قاچاق مواد مخدر، قاچاق و «برهم زدن نظم عمومی» را محاکمه می‌کنند.
همچنین، سیاوش خشنود فرد (علی اکبر)، نویسنده، محقق و فعال اجتماعی، در پی اعتراضات کازرون در ۱۶ مه ۲۰۱۸، چهارشنبه دستگیر شد و به اتهام اخلال در نظم عمومی و امنیت علیه رژیم در ۸ اکتبر ۲۰۱۸ بازداشت، محاکمه، بازجویی و شکنجه شد.
نظام زندانی ایران توسط جمهوری اسلامی «متمرکز و به شدت گسترش یافت». تحت زندانهای شاه به‌طور جداگانه توسط ساواک، پلیس شهری و ژاندارمری اداره می‌شد. رژیم جدید مدیریت آنها را «به شورای نظار سه روحانی» سپرد.
در تهران، هر چهار زندان محل نگهداری مخالفان سیاسی گسترش یافت. اوین «با دو بلوک جدید شامل شش بند و ششصد سلول انفرادی» بزرگ شد، بنابراین می‌تواند «۶۰۰۰ زندانی دیگر» را در خود جای دهد. قزل حصار نیز گسترش یافت. ساخت زندان جدید گوهر دشت از زمان شاه آغاز شده بود، «با صدها سلول انفرادی و بخشهای بزرگ که بیش از ۸۰۰۰ زندانی در آن اسکان داشتند» به پایان رسید.
با وجود این ظرفیت جدید، زندان‌های ایران «تا سال ۱۹۸۳ به‌طور جدی شلوغ شده بود». زندان کومیته که برای ۵۰۰ نفر ساخته شده بود، ۱۵۰۰ زندانی داشت. زندان اوین که برای ۱۲۰۰ ساخته شده‌است، دارای ۱۵۰۰۰ زندان بود. قزل حصار، با هزینه ۱۰٬۰۰۰، ۱۵٬۰۰۰ ساخته شده‌است؛ و زندان گوهر دشت که برای ۸۰۰۰ ساخته شده بود، ۱۶۰۰۰ زندان داشت. در همین حال، «قصر که ۱۵۰۰ خانه را در ۱۹۷۸ در خود جای داده بود، بیش از ۶۰۰۰ نفر داشت».
حداقل زندانیان سیاسی در جمهوری اسلامی نسبت به دوران پهلوی به گفته کسانی که طعم هر دو را چشیده بودند، در زندان سخت‌تر بود. "کسی که از هر دو جان سالم به در برد، می‌نویسد که چهار ماه زیر سلطنت [اسدالله لاجوردی] چهار سال زیر بار ساواک گرفت. زندانیان سیاسی" به‌طور مداوم با تبلیغات از هر طرف بمباران می‌شدند … رادیو و تلویزیون مدار بسته … بلندگوهایی که صدا می‌زدند تمام سلولها حتی در سلولهای انفرادی و "تابوتها" [جایی که برخی از زندانیان در آنجا نگهداری می‌شدند] … جلسات ایدئولوژیک. "هرگونه مطالب خواندنی از نوع سکولار مانند رمان نویسان غربی، یا حتی مطالب مذهبی که از نظر ایدئولوژیک با اسلام موافق نباشد. جمهوری مانند کارهای علی شریعتی ممنوع شد. حداقل در زندان اوین جشن نوروز ایرانی ممنوع شد. در ادبیات زندان دوران پهلوی، کلمات تکراری "بی حوصلگی" و "یکنواختی" بود. در جمهوری اسلامی، آنها "ترس"، "مرگ"، "وحشت"، "وحشت" بودند و بیشترین "کابوس" (کابوس) "بودند. در دهه ۲۰۰۰ زندگی در زندان به مراتب بهتر بود، اگرچه هنوز شکنجه‌هایی علیه زندانیان سیاسی (حتی به جرم مجرمان) انجام می‌شد. اما گفته می‌شود که پس از انتخابات جنجالی سال ۲۰۰۹، وضعیت زندانیان سیاسی رو به وخامت گذاشته‌است.
اگرچه در قوانین شریعت کلاسیک به حبس اشاره نشده‌است، اما زندانها در ایران بسیار مورد استفاده قرار می‌گیرند. به‌طور معمول، به عنوان مجازات اختیاری از قانون مدنی داده می‌شود. در موارد دیگر، متهم یک حکم تبعید دریافت می‌کند، که در زندان اجرا می‌شود.
به گفته بانکار و ضیایی، تاریخ کانون وکلا Bar ایران (کانون وکالی-یک دادگستری) "را می‌توان در دوره پس از انقلاب مشروطه ۱۹۰۶، که یک سیستم حقوقی مدرن در ایران ایجاد شد، جستجو کرد. IBA در سال ۱۹۱۵ تاسیس شد و تا سال ۱۹۵۳ که شخصیت حقوقی به آن اعطا شد، تحت نظارت سیستم قضایی سازمان می‌یافت. این سازمان به عنوان یک سازمان مدنی مستقل برای بیست و هفت سال آینده فعالیت داشت، تا اینکه در سال ۱۹۸۰ توسط دولت انقلابی بسته شد و صفوف و پرونده‌های آن پاکسازی شد. در سال ۱۹۹۱ مجدداً تحت کنترل رئیس قوه قضاییه بازگشایی شد و در سال ۱۹۹۷ با پیروزی رئیس جمهور خاتمی […] در استقلال انتخابات استقلال خود را دوباره بدست آورد. از آن زمان، تعداد وکلا به طور پیوسته افزایش یافته و به ۶۰٬۰۰۰ نفر رسیده‌است، و شاید به طور قابل توجهی تعداد زیادی از زنان از وکالت عبور کرده و به حرفه وکالت پیوسته‌اند. " "از انقلاب ۱۹۷۹، IBA در تلاش است تا استقلال خود را از دادگستری حفظ کند. به عنوان بخشی از این درگیری، هیئت وکلای جدیدی توسط دولت ایران در سال ۲۰۰۱ ایجاد شد و طبق ماده ۱۸۷ قانون برنامه سوم توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی (تصویب شده در مه ۲۰۰۰) "مجاز به ارائه پرونده در دادگاه" بود. [...] این گروه، که عضویت آنها در سال ۲۰۱۴ بیش از ۲۰٬۰۰۰ نفر تخمین زده شد، رسماً به عنوان مشاوران حقوقی قوه قضاییه شناخته می‌شوند. "
در سالهای آغازین و پرآشوب تر جمهوری اسلامی، تعداد زیادی از زندانیان سیاسی اعدام شدند. در سال ۱۹۷۹ بیش از ۸۰۰ نفر اعدام شدند. بین سالهای ۱۹۸۱ و ۱۹۸۵، ۷۹۰۰ نفر اعدام شدند. در سال ۱۹۸۸، اعدام دسته جمعی زندانیان سیاسی با اعدام بین ۴۵۰۰ تا ۵۰۰۰ زندانی انجام شد. اکثریت قریب به اتفاق اعدام شدگان (۹۰٪) زندانیان سیاسی بودند، اگرچه بسیاری از اعدامها تحت حمایت جرایمی مانند «قاچاق مواد مخدر»، «تروریسم» یا «لواط» انجام شد.
ایران مانند ۷۴ کشور دیگر در جهان مجازات اعدام را اجرا می‌کند. ایران به عنوان یک کشور عضو کنوانسیون بین‌المللی حقوق مدنی و سیاسی (ICCPR) و کنوانسیون حقوق کودک (CRC)، متعهد شده‌است که کسی را به جرم ارتکابی در سن کمتر از ۱۸ سال اعدام نکند، اما همچنان به اجرای چنین اعدامهایی ادامه می‌دهد و یکی از تنها شش کشوری است که در جهان چنین عملی را انجام می‌دهد. مطابق ماده ۶ قانون مجازات بین‌المللی حقوق مدنی (ICCPR)، «مجازات اعدام برای جرایمی که توسط اشخاص زیر هجده سال ساخته شده مجازات نخواهد بود».
روش‌های قانونی اعدام حلق آویز کردن، تیراندازی، سنگسار، گردن زدن و پرتاب از بلندی است. با این حال، در عمل فقط حلق آویز توسط مقامات تأیید می‌شود (گروه‌های تیراندازی برای بسیاری از جنایات نظامی / سیاسی تا دهه ۱۹۹۰ مورد استفاده قرار می‌گرفتند). سوابق کمی در مورد قمه زنی یا پرتاب اعدام‌ها وجود دارد. سنگسار به ندرت مورد استفاده قرار می‌گرفت، اما در سالهای اخیر در عمل به عنوان مجازات برداشته شده‌است. در سال ۲۰۱۲، قانون مجازات اصلاح شد تا سنگسار به عنوان مجازات رسماً حذف شود (اگرچه از نظر فنی هنوز هم می‌تواند در شرایط نامشخص اعمال شود). اگر جرم جدی بود، اعدام می‌توانست در ملا public عام و در محل جنایت انجام شود.
نابرابری جنسیتی
یکی از شکایاتی که منتقدان از سیستم حقوقی ایران (و به‌طور کلی قانون شریعت) دارند این است که مردان دو برابر زنان دیه (دیه) دریافت می‌کنند. گرچه در برخی شرایط این واقعیت دارد، تقریباً همیشه دیه بین قربانی (یا خانواده اش) و خانواده مرتکب مذاکره می‌شود. در نتیجه، به‌طور کلی مقدار دیه داده شده با مقدار «رسمی» متفاوت است و در عمل زنان دیه مساوی دریافت می‌کنند. در سال ۲۰۰۸، ایران رسماً دیه را در موارد بیمه برابر کرد.
اگرچه در ایران رسماً جرم محسوب نمی‌شود، اما در برخی موارد افراد می‌توانند به جرم ارتداد مورد پیگرد قانونی قرار گیرند. مجازات اعدام برای مردان و حبس ابد برای زنان است. برای جرایم سیاسی نیز استفاده شده‌است.
در نوامبر ۲۰۰۲، هاشم آغاجاری، استاد دانشگاه و از جانبازان جنگ ایران و عراق، پس از سخنرانی در گفتگو با ایرانیان مبنی بر «پیروی کورکورانه» از روحانیون، به جرم ارتداد محکوم شد و به اعدام محکوم شد. اما پس از طوفان اعتراضات مردم عمومی، سیاستمداران اصلاح طلب و مدافعان حقوق بشر، این حکم بعداً به سه سال حبس تعویض شد و آغاجاری طی چند ماه مشروط شد. محکومیت‌های ارتداد گاهی نه تنها به دلیل چشم پوشی آشکار از دین به دنیا آمدن فرد، بلکه همچنین به دلیل انتقاد از حکومت روحانیت (مانند مورد آغاجاری)، بدنام کردن اسلام، تغییر دین از اسلام، تلاش برای دور کردن دیگران از اسلام، و سایر دلایل. بدین ترتیب، تعریف قانونی ارتداد منوط به تفسیر فردی قاضی است. تعریف سنتی دین گریزی فقط مربوط به کسانی است که در یکی از ادیان قانونی شناخته شده متولد شده‌اند - اسلام، یهودیت، مسیحیت و آیین زرتشت. به عنوان مثال، آیین بهائی از نظر قانونی به رسمیت شناخته نشده‌است و پیروان آن دین به موجب فضول مرتد قلمداد می‌شوند. همچنین اقلیت‌های مذهبی در ایران را ببینید.
بسیاری از ایرانیان خواستار اصلاحات لازم در سیستم قضایی، در درجه اول در سیستم زندان (مانند ضرب و شتم) و زندانیان سیاسی هستند.
سیاستمداران اصلاح طلب در گذشته سعی در به چالش کشیدن مجازات اعدام و همچنین اجرای قانون در مورد استفاده غیرقانونی از شکنجه در زندان‌ها داشته‌اند. روزنامه نگاران و مدافعان حقوق بشر در ایران که سعی در آگاهی بخشی از این موضوعات دارند، معمولاً مانند زندان اکبر گنجی، به زندان و مجازات اعدام منجر می‌شوند. در ۱۸ دسامبر ۲۰۰۳، رئیس‌جمهور محمد خاتمی اظهار داشت، «من مجازات اعدام را دوست ندارم، اگرچه اگر یک مورد وجود داشته باشد که باید اعدام شود، عادلانه‌ترین پرونده برای صدام خواهد بود. اما من هرگز چنین آرزویی نمی‌کنم.»
با توجه به قدرت و دامنه نهادهای ولایت فقیه (ولایت روحانیت)، که شامل شورای نگهبان و دفتر رهبری و همچنین قوه قضائیه است، نهادهای منتخب مانند مجلس و دفتر رئیس‌جمهور اغلب به دلیل قانون اساسی بودن قادر به اعتراض نیستند.
از جمله دستگاه‌های زیر نظر قوهٔ قضاییه در ایران دادگاه نخستین (حقوقی و کیفری)، دادگاه تجدید نظر، دیوان عالی کشور، دادستانی کل کشور، دادسرا و دادگاه عالی انتظامی قضات، دیوان عدالت اداری، سازمان قضایی نیروهای مسلح، سازمان ثبت اسناد و املاک کشور، دادگستری استان‌ها، سازمان پزشکی قانونی، سازمان بازرسی کل کشور، سازمان زندان‌ها و اقدامات تأمینی و تربیتی کشور، معاونت حقوقی قوه قضائیه است که اکثر نهادهای نامبرده تحت عنوان شورای عالی قوه‌قضائیه به‌صورت هفتگی تشکیل جلسه می‌دهند.
دیگر نهادهای تابعه نیز عبارتند از: روزنامه رسمی، خبرگزاری میزان، پژوهشگاه قوه قضائیه، دانشگاه علوم قضایی و خدمات اداری، مرکز وکلا، کارشناسان رسمی و مشاوران خانواده قوه قضائیه (موکم).
این شورا دی۱۴۰۰ تشکیل شد.
معاون اول قوه قضائیه همان قائم‌مقام رئیس است و از نظر سازمانی معاونت مستقلی ندارد. در حال حاضر محمد مصدق کهنموئی این سمت را به عهده دارد.
همچنین رئیس سازمان ثبت اسناد و املاک کشور هم یکی دیگر از معاونان قوهٔ قضائیه محسوب می‌شود.
سایر معاونان در تشکیلات سازمانی معاونت دارند که در جدول فهرست شده‌اند:
معاونت حقوقی قوه قضائیه از معاونت‌های قوه قضائیه است که طبق اصل ۱۵۸ قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران تهیه لوایح قضایی را تحت نظارت رئیس قوه قضائیه بر عهده دارد از وظایف این معاونت ارسال لوایح قضایی به مجلس، دفاع از دعاوی له یا علیه دستگاه قضایی، آسیب‌شناسی قوانین، پاسخ به استعلامات قضایی، ترجمه رسمی مدارک، روزنامه رسمی جمهوری اسلامی ایران و … است.
تعداد کارمندان این نهاد در سال ۱۳۹۷ بالغ بر ۸۷٬۹۸۶ نفر برآورد شده‌است که از این تعداد، ۵۶٬۲۳۳ نفر به عنوان نیروی رسمی، ۱۹٬۵۹۸ نفر در قالب نیروی پیمانی و مابقی، به عنوان نیروی قراردادی مشغول به کار می‌باشند.جزئیات تعداد کارمندان دولت در سال ۹۷ "خبرگزاری تسنیم"
یکی از برنامه‌های قوهٔ قضائیه تحت عنوان توسعهٔ قضایی تدوین لوایح قضایی بوده‌است که در حوزهٔ معاونت حقوقی قوه قضائیه مشغول به انجام آن بوده‌اند از جمله معاونان متصدی این مقام:
لایحه‌های مصوب عبارتند از:
در مجلس دهم هشت لایحه در دستور بررسی قرار دارد که عبارتند از لایحهٔ قانون تجارت، لایحهٔ آئین دادرسی تجاری، لایحهٔ اصلاح قانون آیین دادرسی مدنی، لایحهٔ حمایت از کودکان و نوجوانان، لایحهٔ تشکیل پلیس قضایی، لایحهٔ جامع وکالت، لایحهٔ حمایت از مالکیت صنعتی و لایحهٔ قضازدایی و حذف برخی عناوین مجرمانه از قوانین
پروژه‌های مربوط به نهادهای حکومتی یا دولتی ایران برای شرکت‌های خصوصی معمولاً با هزینهٔ پایین انجام می‌شود، اگرچه اجرای برخی پروژه‌ها با هزینهٔ بالایی همراه بوده‌اند. «سامانهٔ مدیریت پرونده‌های قضایی شورای حل اختلاف» استان گلستان که یک CMS یا سامانهٔ مدیریت محتوا بوده‌است سال ۱۳۸۸ با هزینهٔ ۴۰ میلیون تومان انجام شد.
گفته شده که در پیشینهٔ این قوه و عباس جعفری‌دولت‌آبادی، دادستان تهران، وارد کردن اتهامات به برخی فعالان مدنی به عنوان اتهامات امنیتی وجود دارد، البته این منابع اضافه می‌کنند که این افراد سپس آزاد شده‌اند.
از جمله این موارد می‌توان به اتهام همکاری با دانشگاه سواز لندن (مدرسهٔ مطالعات مشرق‌زمین و آفریقا) اشاره کرد. این دانشگاه از قدیم همکاری خوبی با دانشگاه‌های رسمی ایران از جمله دانشگاه فردوسی مشهد در زمینهٔ رشتهٔ زبان و ادبیات فارسی، یا مرکز طلاب و اسلامی-حوزوی مرکز پژوهشی جامعهٔ المصطفی داشته‌است.
برخی از استادان دانشگاهی مانند سیّد کمال سیّد جوادی استادیار مرکز آموزش عالی میراث فرهنگی سال ۱۳۸۱ و ۸۲ با این دانشگاه همکاری داشته یا تحصیل کرده‌اند. با یک جستجوی ساده در اینترنت بر روی وبگاه‌های دانشگاه‌های ایران می‌توان به سادگی حجم انبوهی از سوابق استناد یا همکاری متقابل دانشگاه‌های ایران و انگلستان به منظور پیشبرد مطالعات فرهنگی به‌واسطهٔ این دانشگاه را مشاهده کرد: از جمله کارآفرینی و اشتغال زنان، و مطالعات اسلامی .»
جاف‌ نام یکی از بزرگ‌ترین اتحادیه‌های ایلی قوم کرد می‌باشد که سرداران بزرگی از میان آن‌ها برخاسته‌اند (اکثرا از سرداران مشهور عثمانی‌ها و صفویه و افشاریه) و امروزه دیگر ساکن شهرهای بزرگی در ایران و عراق هستند که اکثریت آن‌ها ساکنین عراق می‌باشند و اقلیتی از آن‌ها ساکنین ایران هستند که در عراق حداقل سه شهر بزرگ عراق جاف و در ایران حداقل پنج شهر آن با اکثریت جاف هستند. این اتحادیه ایلی در ابتدا توسط سید احمد بیگ کبیر که از اعقاب شیخ محمد زاهد ملقب به پیر خضر شاهویی می‌باشد پایه ریزی گردید که بعدها تحت حاکمیت فرزندان او که به بیگزادگان جاف معروف می‌باشند هدایت و رهبری گردید. دین اکثر آن‌ها اسلام اهل سنت و اقلیتی هم در #حلبچه پیرو آیین #یارسان هستند.http://www.iranicaonline.org/articles/jafhttp://www.persiancarpetguide.com/sw-asia/Rugs/Kurdish/Guide_to_Jaf_Kurd_Rugs_and_Bags.htmhttp://www.tcoletribalrugs.com/article50HopkinsJaf.html
جاف‌ها به گویشی از گویش‌های کردی میانی (از شاخه‌های زبان کُردی) صحبت می‌کنند که به گویش جافی معروف است.
مردم جاف بومی منطقه زاگرس شمالی و مرکزی بین ایران و عراق هستند، ایل جاف مرادی در سال ۱۱۱۴ به دست رییس طایفه کُرد ظاهر بگ جاف (Zaher Beg Jaff) ساماندهی و شکل اساسی گرفت. امپراتوری عثمانی در دهه ۱۷۰۰ نام پاشا، یک لقب اصیل، به آن‌ها داد. روسای دیگر جاف عبارت بودند از محمد پاشا جاف، بانو اَدِلا، عثمان پاشا جاف و محمود پاشا جاف.
جاف‌های ایران دراستان کرمانشاه و در ناحیه ثلاث باباجانی و جوانرود روستاهای دهسرخ.علی آباد ساسل.گلی.بادکان و روانسر و کرمانشاه و سنقر و سرپل ذهاب و نیمی هم در پاوه هستند که درایران ساکنند هستند و دراستان کردستان ایران اکثراً ساکن شهر سقز و جاف‌های عراق در شهرهای چمچمال و کرکوک و سلیمانیه و حلبچه و… سکونت دارند. (البته اکثریت جاف‌ها ساکن عراق هستند).
جاف‌های شهرستان پاوه کرمانشاه بخشی از آن‌ها در خود شهر پاوه زندگی می‌کنند و از پنج دهستان پاوه، تمامی مردم سه دهستان شیوه سر و ماکوان (هر دو بخش بایِنْگان) و دهستان شمشیر (از بخش مرکزی) صد در صد جاف هستند و از دو دهستان باقی‌مانده هولی و سیروان نیز روستاهای نوریاب، کمدره٬ نجار، هیروی، ورا، بله‌بزان و… نیز جاف هستند.
جاف، از ایل‌های کرد ایران و مشرق عراق است. ایل جاف در ایران، امروزه در استان کرمانشاه، بیشتر در دهستان‌های شیوه سر، کَلاشی و ماکُوان و مره خیل (از بخش بایِنْگان)، شهر شاهو از بخش مرکزیِ شهرستان روانسر، دهستان‌های زِمکان و خانه شور (هر دو از بخش مرکزیِ شهرستان ثَلاثِ باباجانی)، و دهستان‌های پلنگانه و شروینه (هر دو از بخشِ مرکزی شهرستان جوانرود) پراکنده‌اند. این ایل در دهستان زمکان و منصور آقایی، فقط ییلاق و در دیگر دهستان‌ها ییلاق و قشلاق دارند.مرکز آمار ایران، ۱۳۷۸ ش الف، ص ۱۳۴–۱۳۵؛ ایران. وزارت کشور، ذیل «استان کرمانشاه»
در گذشته بخشی از جاف‌ها در کردستان به سر می‌بردند. امروزه بیشتر جافها، به ویژه در استان کردستان، تخته قاپو شده‌اند.بدیعی (ج ۲، ص ۹۱) می‌توان به وجود طایفه جاف سقز در منطقه سقز کردستان اشاره کرده و گفت که آنان شافعی مذهب‌اند. در سرشماری اجتماعی ـ اقتصادی عشایر کوچنده در ۱۳۷۷ش (آخرین آمار)، جمعیت عشایری دهستان‌های استان کردستان، به سبب یکجانشین شدن عشایر، ذکر نشده‌است.
ایل جاف به سه گروه عمده تقسیم می‌شوند: بزرگ‌ترین آنها، جاف عراق یا مرادی است که در عراق به سر می‌برند. گروه دوم، جاف جوانرودی است شامل پانزده تیره، از جمله:رضائى؛ولدبیگی،باشوکی؛رستم بیگی؛شکری،قبادی،باباجانی و... هستند. گروه سوم، جاف گوران یا کرمانشاه / کرمانشاهی است شامل هشت تیره، از جمله گهواره و تفنگچی و قلخانی که هر سه در اوایل سده سیزدهم به اتحادیه گوران (از فرقهٔ اهل حق یا علی اللّهی) پیوستند و طایشه‌ای / تایشه‌ای و قادرمیرویْسی و نیریژی و بی بیانی / بیویانی که سنّی مذهب‌اند.سنجابی، ص ۸–۱۰، ۱۵–۱۶، ۱۹؛ ادموندز، ص ۱۵۵؛ برای آگاهی بیشتر رجوع کنید به عزاوی، ج ۲، ص ۴۴–۷۶
جاف‌ها مسلمان و عمدتاً سنّیِ شافعی‌اند. سلسله‌های تصوف، مانند نقشبندیه و قادریه، در میان جاف‌ها پیروانی دارد. شیوخ و بزرگان صوفیه ایل جاف، مرید شیوخ برزنجی مانندشیخ عباس کرد کومائین‌‌وشیخ عیسی برزنجی، کاک احمد اعظم سلیمانی و نیز پیرخضر شاهو هستند که سر سلسله آن‌ها به شیخ عبدالقادر گیلانی می‌رسدعزاوی، ج ۲، ص ۳۱
جاف‌ها به گویش سورانی (از شاخه‌های زبان کردی) گفتگو می‌کنند که در محل به گویش جافی معروف است.ولدبیگی، ص ۱
طبق سرشماری اجتماعی ـ اقتصادی عشایر کوچنده در ۱۳۷۷ش، جمعیت عشایری جاف در استان کرمانشاه ۶۵۵، ۷ تن (۳۲۳، ۱ خانوار) ضبط شده‌است، که مشتمل بود بر ۱۹۲، ۷ تن (۲۵۳، ۱ خانوار) در شهرستان پاوه، ۲۴۹ تن (۳۶ خانوار) در شهرستان جوانرود و ۲۱۴ تن (۳۴ خانوار) در شهرستان ثلاث باباجانی.مرکز آمار ایران، ۱۳۷۸ ش الف، همان‌جا؛ همو، ۱۳۷۸ ش ب، ص ۱۵ پرورش بز و گوسفند عمدتاً و سپس گاو از اشتغالات آنان است و از قاطر و الاغ و اسب و شتر برای حمل ونقل استفاده می‌کنند.همو، ۱۳۷۸ ش ب، ص ۵۹ در آمار ۱۳۷۷ش، عشایر جاف ۴۲۲، ۵۵ رأس بز، ۱۴۴، ۱۹ رأس گوسفند و ۰۰۳، ۳ رأس گاو داشتند). آنان از صنایع دستی به بافت قالی، گلیم، جاجیم (به محلی: مُوْج)، سیاه چادر (به محلی: دَوار)، خورجین، نمد، شال و گیوه (به محلی: کَلاش) اشتغال دارند.
قدیمی‌ترین کتابی که در آن ذکری از مردم کُرد جاف می‌شود کتاب مروج الذهب مسعودی است که اثر علی بن حسین مسعودی تاریخ‌نویس و جغرافی‌دان و دانشمند و جهان‌گرد عرب قرن چهارم است که حدود ۱۱۰۰ سال پیش در کتاب مشهور خود که مروج الذهب نام دارد از کُردهای جاف نام می‌برد و در خصوص کُردهای جاف چنین نگاشته‌است:
"یکی از طوایف کُرد در ولایت جبال هستند با نام طایفه جاونیه که به نظر می‌رسد جاف تغییریافته جاو (جاوان) است".
خاستگاه اصلی ایل جاف شهر کلار است. به نظر می‌رسد که واژه جاف اختصار و خلاصه شده واژه جافان(جافان نام منطقه‌ای در نزدیکی کرکوک است که خاستگاه بخشی از مردم کرد جاف است) و این واژه نیز تغییر یافته واژه جابان در گذر زمان است و واژه جابان نیز تلفظ عربی واژه جاوان است، و این جاوان همان جاوان کُرد، صحابه کُرد پیامبر اکرم (ص) است.
ایل جاف بازماندهٔ همان ایل قدیم جاوان هستند.
نام ایل جاف برگرفته از جاوان یا جاوانیه، نام یکی از ایل‌های کُرد معروف در زمان‌های قدیم است که مسعودی به نَسَب آن‌ها می‌پردازد؛ از جمله جاوانیه و جلالیه (احتمالاً جلالیه همان طایفهٔ کلالیهٔ مسکون در نزدیکی شهر زور است که در صبح الاعشی به آن اشاره شده‌است).
طایفه جاوان کرد بعد از حمله هلاکو به بغداد تبدیل به عرب شده‌اند؛ ولی آنچه به واقعیت و حقیقت نزدیکتر است این است که طایفه جاف کنونی که در کردستان عراق و ایران زندگی می‌کنند نوادگان همان طایفه هستند.
ولادیمیر مینورسکی(Vladimir Minorsky)، جاف‌های امروزی را منتسب به جاوان کُرد می‌داند.
دربارهٔ اشتقاق واژهٔ جاف از جاوان و یکی بودن این دو ایل استدلال‌های گوناگونی کرده‌اند، برخی استدلال کرده‌اند که جاوانی‌ها در اثر هم‌جواری و همزیستی با عرب‌ها نام خود را به عادت و زبان عربی جافان تلفظ می‌کردند و واژهٔ جافان را تثنیهٔ واژهٔ جاف می‌پنداشتند و برای تسمیهٔ دو ایل به کار می‌بردند و بعدها صورت مفرد واژهٔ جاف را برای ایل خود به کار برده‌اند.
نام جاوان در سیر تطور لغوی خود به جاو و جاوی (جاوان و جاوانیه در متون) بدل شده‌است و کارگزاران عرب نیز جاوی‌ها را به سبب سرسختی و جسارتها و مقاومتهایشان جافی (به معنای جفاکننده و خشن و تندخو) می‌نامیدند و به مرور نزد عامهٔ ایلیاتی‌ها به جاف و جافی شهرت یافتند
پیشینه واژه کردی جاف به معنای شجاع و دلیر است.صفی‌زاده، ص ۳۷۱عباس عَزّاوی (ج ۲، ص ۲۹) احتمال داده‌است که واژه جاف در عربی، بر گرفته (منحوت) از جوانرود باشد. برخی جاف را برگرفته از نام جابان، سردار بزرگ ایرانی و بازماندگان ایل و اردوی وی، می‌دانند (رجوع کنید به،سلطانی، ج ۲، بخش ۱، ص ۱۲۷). به استناد سخنان مسعودی (ج ۲، ص ۲۵۱) که در ذکر طوایف کرد از طایفه جاوانیه در ولایت جبال یاد کرده، به نظر می‌رسد جاف تغییریافته جاو / جاوان است.
جابان صحابه پیامبر (ص) در مکه صاحب فرزندی به نام ابن مأمون گردید و ابویحیی ابن مأمون ابن جاوان از علمای حدیث بوده‌است و در سال ۱۷۲ هجری در کردستان وفات یافته‌است، و فرزندان و نوه‌ها و عشیره جاوان کُرد بعد از فتح کردستان به به میان عشیره اشان در کردستان که جاوانیه (گاوانی و گاهی گالی) بازگشته‌اند و در همان‌جا نیز به زندگی ادامه داده‌اند که پس از بازگشت به کردستان به اشاعه دین اسلام در این خطه پرداختند و بزرگترین محدثین و دانشمندان علوم اسلامی تا اواخر قرن دوم از خطه کردستان برخاستند که بیشترشان از قبیله جاوان کُرد هستند.
این مردمان به مرور زمان دو دسته شدند:
دسته اول از عشیره جاوان کُرد:
دسته اول از نسل و بازماندگان و عشیره جاوان، که از همان زمان صدر اسلام شهرنشین بودند و محل سکونتشان شهرهای کرکوک عراق و… بود، که به مرور زمان با کُردهای بادینانی (سکونت گاه اصلی بادینانی‌ها شمال عراق و جنوب ترکیه بود) و عربهایی که از سایر بلاد اسلامی (به خصوص در زمان عباسیان) به این شهرها آمده بودند درهم آمیختند به نحوی که امروزه دیگر کمتر زبان آن‌ها جافی است و کمتر به کُردهایی که در این شهرها هستند جاف گفته می‌شود هرچند که هنوز هم بسیاری از کُردهای شهر کرکوک عراق خود را جاف می‌دانند و حتی در حاضر مطرح‌ترین نماینده حزب دمکرات در پارلمان عراق که از شهر کرکوک می‌باشد، خانم "اشواق جاف" است.
دسته دوم از عشیره جاوان کُرد:
دسته دوم از نسل و بازماندگان و عشیره جاوان، که از همان صدر اسلام از این شهرها بیرون آمدند و به همراه سایر مسلمان‌ها به جهاد در سرزمین‌های دورتر پرداختند و بعد از دوره فتوحات اسلامی نیز به شهرهایشان بازنگشتند و زندگی کوچ نشینی و شکار را انتخاب کرده بودند که به همان صورت باقی ماندند و با سایر مردمان ترکیب نشدند و به مرور زمان به این مردم که از نسل جاوان کُرد بودند جاوانیه و جلالیه و گاهی گاوانی و گلالی می‌گفتند که از همان زمان صدر اسلام تا دوره معاصر با ازدیاد جمعیت اشان، از شمال تا جنوب کردستان عراق و همچنین از مرکز و غرب کردستان ایران تا جنوب غرب کرمانشاه پراکنده گشتند و به تیره‌های بسیار فراوانی تقسیم شدند.
از زمان عباسیان تا ابتدای حکومت قاجاریه، مردمان جاف به دلیل زندگی عشایری و روحیه سلحشوری و وفاداریشان همواره مورد علاقه شاهان بزرگ بوده‌اند و همواره شاهان بزرگ ایران زمین در جنگ‌هایشان از آن‌ها کمک می‌گرفتند.
نادرشاه افشار عده کثیری از مردمان جاف با نام عقیلی‌ها​ را که سکونت گاه اکثریتشان حوزه دربندی خان عراق بود (البته اقلیتی از آن‌ها نیزدر پاوه بودند)، را با خود همراه نموده و آنها را برای دفع افغان های شورشی به اصفهان برد و پس از یک سال آن ها را به استارآباد و کردکوی برای جلوگیری از حمله ترکمانها کوچاند(اقلیتی در اصفهان ماندند) . البته این طایفه در جنگ کرنال که منجر به فتح هندوستان شد با نادرشاه همراه بودند. کتاب کردان مهاجر به مازندران و استرآباد و خراسان. نوشته ولادیمیر مینورسکی. ترجمه ژیلا شهابی در سال ١٣۴٠.
روزنامه تبارشناسی مردم کردکوی. نوشته جعفرقلی کیانی.
کتاب عشایر رکاب نادرشاه؛ نوشته راولینسون انگلیسی؛ ترجمه سامان جهان سوز در سال ١٣٣٨.
کتاب کردنامه نوشته ایلزئوس آلمانی؛ ترجمه دکتر احمد آرام سال ١٣٣۶.
اسارت و تبعید مردم پاوه و نودشه توسط نادر شاه افشار/سلام پاوه
در زمان امپراطوری عثمانی این نسل از عشیره جاوان کُرد که در ایران و عراق پراکنده بودند، بسیار زیاد شده بودند که در مکتوبات دوره عثمانی از این مردم با نام جاف نام برده می‌شود که از آن‌ها به عنوان مردمان عشایر دلیر و بسیار چابکی یاد می‌شود که مورد اعتماد سلاطین قدرتمند عثمانی بودند و در مواقع حساسی عثمانی‌ها از آن‌ها برای جنگ با دشمنان بهره می‌گرفتند.
در سال ۱۰۴۸(هجری قمری)، چون جاف‌ها به سلطان مراد چهارم عثمانی در فتح بغداد یاری فراوانی رساندند و علت اصلی پیروزی وی در فتح بغداد بودند، سلطان مراد به آنان لقب «جاف مرادی» داد که امروزه این جاف‌های مرادی پرجمعیت‌ترین و مشهورترین دسته از جاف‌ها هستند که در کردستان عراق زندگی می‌کنند.
در جریان جنگ جهانی اول در سال‌های (۱۹۱۴–۱۹۱۸)میلادی، و ورود قوای روسیه به مناطق کردستان و کرمانشاه، جاف‌ها با همکاری نیروهای عثمانی توانستند روس‌ها را شکست دهند و وادار به عقب‌نشینی کنند.
به همین دلیل عثمانی‌ها همواره علاقه خاصی به این مردمان سلحشور و دلیر داشتند و همواره از آن‌ها حمایت می‌کردند و برخی از روئسای ایل جاف حتی در مرکز امپراطوری عثمانی سمت‌های مهمی را عهده‌دار شدند تا آنجا که در زمان فرمانروایی عثمانی‌ها بر عراق، حلبچه که تا این زمان بسیار کوچک بود و ساکنین آن عده قلیلی از سوران‌ها و هورامی‌ها بودند و اهمیت خاصی نداشت که بنای آن به سال‌های بعد از ۱۷۰۰م بر می‌گردد و از جاف‌ها (ایل جاف) به عنوان بنیان‌گذاران و نخستین آبادگران این شهر نام برده‌اند، که تا اواخر سده بیستم نیز نقش مسلط خود را در منطقه حفظ نمودند و به دنبال حضور جاف‌ها در این منطقه، حلبچه در مقام یک شهر آباد به کانون حیات سیاسی، اقتصادی و فرهنگی فعالی تبدیل شد تا اینکه در زمان تشکیل کشور عراق از "محمود پاشای جاف" به عنوان یکی از نخستین رهبرانی یاد می‌کنند که در راستای بیداری قومی و سیاسی مردم آن سامان اقدامات مثمرثمری را انجام داده‌است.
با آغاز زوال و ضعف امپراطوری عثمانی؛ دشمنان عثمانی‌ها از این فرصت استفاده کردند و ابتدا حکومت قاجاری و سپس عرب‌های عراق ضربه‌های مهلکی به این مردمان وارد آوردند و به مرور زمان مردمان جاف اقتدار گذشته را از دست دادند و در ایران آن‌ها را از سکونت گاه اجدادیشان بیرون راندند و بسیاری از آنان را قتل علم کردند و ناچار اکثریت کردهای جاف به داخل خاک عراق رفتند، تا اینکه پس از فروپاشی امپراطوری عثمانی اعراب نیز آخرین ضربه‌های مهلک را بر پیکره کردهای جاف وارد آوردند و آن‌ها را از شهرهایی که سکونت گاه اجدادیشان بود بیرون راندند و عرب‌ها را جایگزین آن‌ها در کرکوک و… نمودند و پس از مدت‌ها آوراگی این مردم به مرور کُردهای جاف ساکن شهرهای چمچمال و سلیمانیه و کرکوک و جوانرود و و ثلاث باباجانی و … گردیدند .
از پیشینه ایل جاف در بیشتر منابع از دوره افشاریه به بعد، به سبب نزدیکی قلمرو این ایل به مرز دولت عثمانی، از جاف‌ها یاد کرده‌اند. در دوره شاه اسماعیل اول صفوی (حک: ح ۹۰۶–۹۳۰) ــ که هریک از ایلات، ناحیه‌ای را از آن خود می‌دانستند ــ سلطان سلیم اول عثمانی، حکیم ادریسِ کُرد را مأمور کرد تا میان رؤسای قبایل و ایلات کردستان (از جمله جافها) با حکومت صفوی اختلاف ایجاد کند. شکست ایرانیان در جنگ چالدِران (۹۲۰)، که ضعف دولت صفوی را به همراه داشت، در روند شکل‌گیری این اختلاف بی تأثیر نبود (رجوع کنید به بدلیسی، ص ۵۳۷–۵۳۹). ظاهراً آغاز مهاجرت بخشی از ایل جاف (گروه جاف مرادی) از دوره شاه صفی (حک: ۱۰۳۸–۱۰۵۲) آغاز شد (رجوع کنید به ادامه مقاله). در زمان تعیین مرز ایران و عثمانی (۱۰۴۹)، به موجب معاهده زهاب که میان نمایندگان سلطان مراد چهارم و شاه صفی امضا شد، تعدادی از طوایف ایل جاف در ایران باقی‌ماندند (زکی، ج ۱، ص ۱۹۲؛ ترجمة فارسی، ج ۱، ص ۱۵۰، پانویس؛ نیز رجوع کنید به مشیرالدوله تبریزی، ص ۷۹) و بیشتر آن‌ها (گروه جاف مرادی) خارج از مرز ایران قرار گرفتند.
در دوره قاجار (۱۲۱۰–۱۳۴۴)، ایل جاف از لحاظ سازمان ایلی، قشربندی پیشرفته‌ای داشت و بیگزادگان در رأس تشکیلات ایل، از لحاظ سیاسی و اجتماعی و اقتصادی بودند. (سلطانی، ج ۲، بخش ۱، ص ۳۰۶). ترتیب دیوانی حکمرانان و بیگ زادگان به شیوه‌ای بود که عیناً مناصب دربار شاهان را در میزانی محدودتر تداعی می‌کرد. بیگ زادگان بالاترین مرجع قضایی و نظامی در ایل و طایفه محسوب می‌شدند (همان، ج ۲، بخش ۱، ص ۳۰۷). کدخدایان و کلانترها و ریش سفیدان تیره‌ها، اگرچه دارای قدرت اجرایی نبودند، در حوزه‌ای محدودتر آنچه را که در دستگاه خوانین و بیگ زادگان مهیا بود، برای خود فراهم می‌کردند.(همان، ج ۲، بخش ۱، ص ۳۰۸) ازدواج در میان حکمرانان درون گروهی بود اما گاه، به اقتضای مسائل سیاسی، با طوایف و تیره‌ها وصلت صورت می‌گرفت.(همان، ج ۲، بخش ۱، ص ۳۰۷)
ایل جاف در ۱۳۲۹ هنگام حمله سالارالدوله (برادر محمدعلی شاه) به کردستان برای مقابله با قیام مشروطه، به سپاه شاه یاری رساندند.مردوخ، ج ۲، ص ۲۷۸
در جریان جنگ جهانی اول (۱۹۱۴–۱۹۱۸) و ورود قوای روسیه به مناطق کردستان و کرمانشاه، جاف‌ها با همکاری نیروهای عثمانی (به دلیل رقابت میان دولتهای عثمانی و روسیه) توانستند روس‌ها را وادار به عقب‌نشینی کنند.همان، ج ۲، ص ۳۲۵–۳۲۹؛ تیمورزاده، ص ۵۳–۵۴