moaminsharifi/fa-wiki-spell-checker huggingface dataset:
فراموشخانه انجمن سیاسی و نیمه‌پنهانی بود که در سال ۱۲۷۸ هجری قمری در عصر ناصری به‌دست میرزا ملکم‌خان بنیان‌گذارده شد. فراموشخانه می‌کوشید ناصرالدین‌شاه را به انجام اصلاحات سیاسی بر پایهٔ ایده‌های میرزا ملکم خان و پدرش، میرزا یعقوب خان، ترغیب کند. تأسیس فراموشخانه با برخی اصلاحات در ساختار اجراییِ سیاسی ایران — یعنی انحلال منصب صدر اعظمی و تشکیل شورای دولتی و مصلحت‌خانه— در عصر ناصری در سال ۱۲۷۴ تا ۱۲۷۷ هجری قمریمقارن با ۱۲۳۷ تا ۱۲۴۰ هجری خورشیدی و ۱۸۵۷ تا ۱۸۶۰ میلادی همزمان شد. در آن عصر، میرزا ملکم‌خان می‌کوشید تا طیف وسیعی از نخبگان، روشنفکران و دیوانیانِ عصر خود را —به‌ویژه از میان اعضای خاندان قاجار، علماء و محصلین دارالفنون— با انگیزهٔ ایجاد «سلطنت منتظم» و حکومت هوادار ترقی به عضویت فراموشخانه درآورد.
با تأسیس فراموشخانه به‌دست میرزا ملکم‌خان، جلال‌الدین میرزا که سرآمد اعضاء بود، به عضویت آن انجمن درآمد، و از این طریق چندی نیز سودای پادشاهی در سر می‌پرورد. عضویت جلال‌الدین میرزا برای فراموشخانه بسیار مهم بود، زیرا هم تعلق‌اش به خاندان سلطنتی نوعی از ایمنی را فراهم می‌آورد، و هم مانند ملکم‌خان اندیشه‌ای نوگرا می‌داشت. میزبانی نشست‌های انجمن در خانهٔ جلال‌الدین میرزا واقع در محلهٔ مسجد حوض تهران، و برعهده‌داشتن ریاست جلسه‌ها توسط وی مؤید اهمیت عضویت او در فراموشخانه است.
در پی عزل میرزا آقاخان نوری از صدارت، ناصرالدین‌شاه شورایی دولتی تشکیل داد و زمام امور کشور را خود به دست گرفت. میرزا ملکم‌خان برای اجرای اصلاحات ساختاری سیاسی خود می‌کوشید قدرت سلطنتی ناصرالدین‌شاه را برای ایجاد «سلطنت منتظم» به کار گیرد و برای رسیدن به این هدف «سلطنت مطلقه» شاهِ روشن‌رأی را بر «سلطنت مشروطه» ارجح می‌دانست. هم‌زمانی میل ناصرالدین‌شاه به انحصار قدرت با طرح سیاسی ملکم‌خان سبب شد شاه به ملکم و فراموشخانهٔ وی در ابتدا با خوشبینی بنگرد. همدلی شاه با ملکم‌خان و فراموشخانه سبب گسترش دامنهٔ فعالیت و تسهیل روند عضویت نخبگان در این انجمن شد؛ در همین راستا، جلال‌الدین میرزا نیز نزد دستگاه ناصری ارج یافت، و علاوه بر دویست تومان مواجب، برای مدت کوتاهی به منصب تشریفاتی «آجودانی حضور» گماشته شد. نکته آن‌که جلال‌الدین میرزا از معدود شاهزادگان قاجاری و فرزندان فتحعلی‌شاه بود که در پی مشاغل و مناصب دولتی یا حکومت ولایات نرفت.
هم‌زمان با این‌که شاه به‌وسیلهٔ شورای دولتی زمام امور را رأساً در دست گرفت، اوضاع اقتصاد کشور رو به وخامت گذاشت. افزایش روزافزون قیمت‌های اقلام اساسی، قحطی نان، تمرد نیروهای نظامی، فساد گستردهٔ دستگاه‌های حکومتی و ناتوانی دولت در کنترل اوضاع، موجب شورش‌های دامنه‌دار قشرهای شهری شد. با بالارفتن سطح تنش، شوق اولیهٔ شاه به اصلاحات رو به کاستی گذاشت و بر بدگمانی او به هواداران اصلاحات، به‌ویژه فراموشخانه، افزود. بالاگرفتن ناآرامی‌ها در پایتخت، تمایلات ضدیت با شاهی را که اکنون در کانون قدرت سیاسی بود، نزد افکار عمومی گسترد. ملکم‌خان نیز که اوضاع را وخیم می‌دید و برای اصلاحات ساختاری از رهگذر قدرت «سلطنت مطلقه» دیگر بختی متصور نبود، به‌منظور گسترش پایگاه مردمی فراموشخانه به اتخاذ موضعی انتقادی علیه دولت روی آورد. طرح مطالبی نظیر «آدمیت» و «مدنیت» در فراموشخانه نیز مخالفان محافظه‌کار این انجمن را در گوشزدکردن خطرات این مفاهیم برای سلطنت جسورتر کرد. اتهامات به فراموشخانه تا بدان‌جا پیش رفت که محافظه‌کاران آن را «محل تجمع بابیه» خواندند. از میان اطرافیان شاه، گویا محمدخان قاجار مُصرترین کس در سرکوب فراموشخانه بود، زیرا ملکم‌خان نقش وی در لشکرکشی به مرو را به باد انتقاد گرفته‌بود.
در روز پنجشنبه دوازدهم ربیع‌الثانی سال ۱۲۷۸، ناصرالدین‌شاه فرمان ممنوعیت انجمن فراموشخانه را صادر کرد و متن آن در "روزنامهٔ دولت علیهٔ ایران" به چاپ رسید. افزون بر فرمان شاه، تکفیر فراموشخانه به‌دست مجتهدان نیز حلقهٔ فشار بر اعضای فراموشخانه را تنگ‌تر کرد. بااین‌حال، ملکم‌خان و حلقهٔ یارانش به‌مدت شش ماه دیگر به‌طور پنهانی به برگزاری جلسات خود در خانهٔ جلال‌الدین میرزا ادامه دادند. این امر بر هراس شاه افزود. در ذیقعدهٔ ۱۲۷۸، یعنی نزدیک به شش ماه پس از «فرمان همایونی»، شب‌نامه‌ای سراسر انتقادی پخش شد که نوک پیکان انتقاد آن به‌سوی شخص ناصرالدین‌شاه بود. در آن شب‌نامه، ناصرالدین‌شاه، برای قتل امیرکبیر، عزل نوری، خوشگذرانی، سوءِاستفادهٔ اشراف قاجاری و خودکامگی نکوهیده می‌شد. پاسخ شاه به نکوهش‌های شبنامهٔ مذکور که شاید نخستین انتقاد از شاه و حکومت در عصر ناصری —درگذر از نوشته‌های انتقادی بابیان— بوده‌باشد، و تهدید ناشر ناشناس شبنامه مبنی بر انتشار عمومی پانصد نسخه از آن، پافشاری بر سرکوب اعضای فراموشخانه بود. به فرمان شاه، نیروهای دولتی که به فتوای مجتهدین نیز مجهز بودند، به فرماندهی میرزا محمدخان قاجار، به محل فراموشخانه، یعنی خانهٔ جلال‌الدین میرزا یورش بردند و آن را با خاک یکسان کردند. جلال‌الدین میرزا که از جان خویش در هراس بود، به حرم شاه عبدالعظیم پناه برد و در آن‌جا بست نشست. این در حالی بود که سایر اعضای برجستهٔ فراموشخانه، مانند میرزا ملکم‌خان، درصدد گریز از کشور برآمدند. سرانجام، جلال الدین میرزا به‌عنوان عضوی از خاندان سلطنتی بخشوده شد. بااین‌حال، وی تا پایان عمر مغضوب باقی ماند. پس از این رخداد، وی زندگی سیاسی عملی را به کنار نهاد و به صرافتِ نگارش "نامهٔ خسروان" افتاد. بدین‌ترتیب، جلال‌الدین میرزا نگارش اثری را آغازید که آن را شروع جریان تاریخ‌نگاری ملّی‌گرایانه در ایران دانسته‌اند.
جلال‌الدین میرزا قاجار، به‌دلیل داشتن دیدگاه‌های متفاوت از روزگار خویش به «سوءاعتقاد» متهم می‌شد. دراین‌باره برادرش، ملک ایرج میرزا، می‌نویسد که جلال‌الدین میرزا «"به‌دلیل معاشرت با اهل فرنگ از سخنان آنان تأثیر پذیرفت و به‌تدریج از علم قرآن و حدیث و اقوال حکمای اسلامی بیگانه گشت و به‌یکباره دین و شریعت را از دست داد"». دیوان بیگی نیز جلال‌الدین میرزا را مشهور به «سوءاعتقاد» و «وسعت مشرب» به‌دلیل «معاشرت با اقسام مردم» ذکر کرده‌است که در قالب «بعضی کلمات که با خاطر شریعت مطهره منافات داشت» از زبان جلال‌الدین میرزا بیان می‌شده‌است. زمان آغاز گرایش‌های نافی اسلام و غرب‌گرایانه در جلال‌الدین میرزا ناروشن است. دربارهٔ دوران کودکی جلال‌الدین میرزا نیز مطلبی که مؤید مواضع غربی، باستان‌گرایانه و ضدِدینی وی باشد، در دسترس نیست. بااین‌حال، چنین می‌نماید که جلال‌الدین میرزا حتی پیش از عضویت در فراموشخانه در سال ۱۲۷۸ هجری قمری نیز گرایش‌های غربی و شهرت بی‌دینی داشته‌است.
این امر می‌تواند ریشه در همنشینی جلال‌الدین میرزا با فرنگیان و فرنگ‌رفتگان، از جمله معلمان دارالفنون، داشته‌باشد. احتمالاً آثار اندیشمندان عصر روشنگری که از طریق معلمان فرنگی دارالفنون به ایران رسیدند، در گرایش‌های کژآیینانهٔ جلال‌الدین میرزا بی‌تأثیر نبوده‌باشند. عباس امانت برآن است که این تنها مواجههٔ جلال‌الدین میرزا با جریان‌های فکر غربی —همچون آثار ولتر و روسو— نبود که به گرایش‌های نامتعارف وی شکل داد. در عصر قاجار، به‌رغم سلطهٔ روحانیت شریعت‌مدار، سنت شرع‌ستیزانه‌ای نیز درون حلقه‌های صوفیانه یا گرایش‌های باطنی رایج بود که در نهایت با ظهور جنبش بابیه به اوج رسید. احتمالاً این سنت شرع‌ستیز زمینهٔ عبور جلال‌الدین میرزا را از مذهب متعارف فراهم آورده‌بود.
مورخان زمینه‌های دیگری نیز برای گرایش‌های نافی اسلام جلال‌الدین میرزا برشمرده‌اند. یکی از آن زمینه‌ها، وضع فرهنگی و تربیتی مادر وی است. جلال‌الدین میرزا هشت‌ساله بود که پدرش، فتحعلی‌شاه، مُرد. تربیت جلال‌الدین میرزا، همچون دیگر شاهزادگان، محصول فرهنگ مادر خود بود. مادر جلال‌الدین میرزا، هما خانم، دختر جمشید بیک کُرد جهانبگلو، نائب میرآخور شاه بود. عباس امانت محتمل می‌داند که کُردان جهانبگلو همچون دیگر تیره‌های کُرد کوچانده‌شده به شمال و شمال شرق ایران در عصر صفوی تیره‌ای پیرو مذهب اهل حق بوده‌باشند. وی تداوم پاره‌ای عقاید زرتشتی در اندیشهٔ مذهبی آیین اهل حق و انتقال آن‌ها از طریق مادر به فرزند را در گرایش‌های زرتشتی جلال‌الدین میرزا که در سنین بزرگ‌سالی بُروز یافت، بی‌تأثیر نمی‌داند. افزون بر این، هما خانم گویا خود نیز گرایش‌های غربی می‌داشت؛ چنان‌که به گفتهٔ احمد میرزا، وی از جملهٔ چهار زنی در حرمسرا بود که جامهٔ فرنگی می‌پوشید. امانت پرورش جلال‌الدین میرزا در دامن چنین مادری را در شکل‌گیری اعتقادات نافی اسلام وی مؤثر می‌داند.
درگذر از زمینه‌ها، گرایش‌های نامتعارف جلال‌الدین میرزا از رهگذر ارتباط با میرزا ملکم‌خان و حلقهٔ سیاسی پنهان وی، فراموشخانه، فزونی یافت. علاوه بر گرایش‌های غربی مشترک، پیوند جلال‌الدین میرزا با ملکم‌خان و فراموشخانه می‌تواند محصول نارضایتی وی از محروم‌ماندن فرزندان فتحعلی‌شاه از سلطنتپس از مرگ فتحعلی‌شاه، نوهٔ وی، محمدشاه، فرزند عباس میرزا به سلطنت رسید. این‌چنین همهٔ فرزندان فتحعلی‌شاه از سلطنت محروم ماندند و سلطنت به نسل سوم منتقل شد. نیز بوده‌باشد.
از فرزندان جلال‌الدین میرزا، عزیزالله میرزا ظفرالسلطنه را می‌توان نام برد. وی در دارالفنون تحت تعلیم آموزگاران نظامی اتریشی تعلیمات نظامی آموخت و وارد نظام شد و تا درجهٔ سرداری پیش رفت. او نخست به ریاست گارد خانهٔ میرزا حسین خان مشیرالدوله، سپهسالار بعدی، رسید و پس از آن، مدت‌ها فرماندهٔ فوج خلخال بود و سپس حاکم همان شهر شد. پس از آن، چندی مسئول نان در شهر تبریز شد؛ در اواخر سلطنت مظفرالدین‌شاه، به حکومت کرمان و بلوچستان گمارده شد؛ پس از پایان حکومت کرمان، به حکومت تهران رسید. پس از مشروطه، ظفرالسلطنه به‌مدت دو ماه وزیر جنگ در دولت نظام‌السلطنه مافی بود. با رواج شناسنامه در ایران، فرزندان عزیزالله میرزا ظفرالسلطنه نام خانوادگی «جلالی قاجار» و «فرید نصر» را برای خود برگزیدند. دختران جلال‌الدین میرزا بایسته خانم و شایسته خانم نام داشتند که هر دو با خاندان غفاری کاشان وصلت کردند. بایسته خانم همسر نظام‌الدین مهندس‌الممالک غفاری و شایسته خانم همسر میرزا محمدعلی‌خان مصد‌ق‌الدوله غفاری شد.
جلال‌الدین میرزا در دههٔ هشتاد سدهٔ سیزدهم قمری و در زمان انتشار مجلد دوم "نامهٔ خسروان"به بیماری سیفلیس مبتلا شد و رفته‌رفته بینایی خویش را از دست داد. در سال‌های پایانی زندگی، جلال‌الدین میرزا برای انجام حج ابراز تمایل می‌کرد. گمانه بر این است که با کمک این چرخش آشکار، وی آهنگ آن داشته که خود را از اتهام ارتداد برهاند. گمانهٔ دیگر بر این است که وی قصد گرفتن مجوز خروج از ایران به بهانهٔ حج داشته‌است، تا نهایتاً به اروپا برود. این امید یحتمل به‌واسطهٔ انتصاب میرزا حسین‌خان سپهسالار به منصب صدرِاعظمی در دل این شاهزادهٔ قاجاری کاشته شده بود؛ گماشتن میرزا حسین‌خان مشیرالدوله به منصب صدارت در سال ۱۲۸۸ هجری قمری مقارن با آزادسازی فضای فرهنگی ایران بود، چنان‌که مجلد سوم "نامهٔ خسروان" —احتمالاً با حمایت صدراعظم— اجازه انتشار یافت. جلال‌الدین میرزا در حالی در سال ۱۲۸۹ هجری قمری، در سن ۴۴ سالگی درگذشت، که موفق به اتمام اثر تاریخ‌نگاری خویش، یعنی "نامهٔ خسروان"، نشد.
درحالی‌که جلال‌الدین میرزا بر سر موضع انتقادی خود از حکومت قاجار مانده بود، در پایان عمر کوتاهش —در فاصلهٔ میان سال‌های ۱۲۸۵ تا ۱۲۸۸ هجری قمری— نگارش اثری تاریخی را آغازید که به اقرار خود، مقصود از آن به‌دست‌دادن اثری به پارسی سره و عربی‌زدوده با محتوایی که تأکید بر ایران باستان می‌دارد، بوده‌است.روزی در این اندیشه فتاد[م] که از چیست [که] ما ایرانیان زبان نیاکان خویش را فراموش کرده‌ایم و با اینکه پارسیان در نامه‌سرایی و چکامه‌گویی به گیتی فسانه‌اند، نامه[ای] در دست نداریم که به پارسی نگاشته شده باشد. اندکی بر نابودی زبان ایرانیان دریغ خوردم و پس از آن خواستم آغاز نامهٔ پارسی کنم، سزاوارتر از داستان پادشاهان پارس نیافتم. از این روی این نگارش را نامهٔ خسروان نام نهادم و کوشیدم که سخنان روانِ به‌گوش‌آشنا نگارش رود تا بر خوانندگان دشوار نباشد. منشأ انگیزهٔ اولیهٔ جلال‌الدین میرزا برای آغاز نگارش این اثر نامشخص است؛ گرچه در نامه‌ای به آخوندزاده تصریح می‌کند دلیل نگارش تاریخ اجداد ایرانی‌اش به زبان پارسی سره بازآفرینی شکوهِ ایشان بوده که در اثر یورش عرب‌ها از دست رفته‌است. به بیانی دیگر، سال‌های پایانی زندگانی جلال‌الدین میرزا به تولید اثر تاریخی ملی‌گرایانه سپری شد.
مجلد نخست یا "«نخستین نامه»" در سال ۱۲۸۵ هجری قمری در شرح تاریخ ایران «از مه‌آبادیان تا ساسانیان» نگاشته شده‌است. مجلد دوم در سال ۱۲۸۷ هجری قمری زیر عنوان "«دومین نامه»" تحریر شد و به اخبار «آغاز طاهریان تا انجام خوارزمیان» پرداخته‌است. مجلد سوم "نامهٔ خسروان" یا "«سِیُمین نامه»" که اخبار ایران «از آغاز چنگیزیان تا انجام شهریاری زندیان» را دربردارد، در سال ۱۲۸۸ هجری قمری نگاشته شد و در همان سال به خط عبدالرحیم شیرازی در کارخانهٔ علی‌قلی‌خان قاجار به چاپ رسید. مجلد چهارم، چنان‌که جلال‌الدین میرزا به فتحعلی آخوندزاده وعده داده‌بود، می‌بایستی دربردارندهٔ تاریخ قاجار تا روزگار نگارنده باشد که به‌سبب مرگ جلال‌الدین میرزا یا هراس وی از پیامدهای انتقاد از حکومت قاجار هرگز نوشته نشد.
پس از مرگ جلال‌الدین میرزا، اثر وی تا حد زیادی در فضای عمومی ایران به دست فراموشی سپرده شد. با این حال اما "نامهٔ خسروان" دو بار در خارج از ایران منتشر شد: نخست در بمبئی در سال ۱۳۱۹/۱۸۹۹، بار دیگر در لکهنو در ۱۹۳۱ میلادی. محتمل است چاپ دوم به عنوان کتاب درسی تاریخ در نظر گرفته شده بوده‌باشد. خان صاحب محمد شیرازی مَلّک‌الکُتّاب، ناشر نسخهٔ بمبئی، مجلد چهارمی نیز به سبک جلال‌الدین میرزا نوشت و بر "نامهٔ خسروان" افزود. این مجلد چهارم که ذکر اخبار رخدادهای معاصر بود، به لحاظ کیفیت در مرتبهٔ پایین‌تری از اثر اصلی قرار داشت. در خاتمهٔ مجلد چهارم نسخهٔ بمبئی نوشته شده‌است کتاب برای امتحان زبان فارسی —احتمالاً برای استخدام در دولت هند— از ۱۹۰۱ تا ۱۹۰۴ استفاده می‌شده‌است.
به‌لحاظ سبک‌شناسی، "نامهٔ خسروان" به زبانی ساده و عاری از واژگان بیگانه، به‌ویژه عربی، «برای مردمان، به‌ویژه کودکان» نگاشته شد. محتمل است این امر به تقلید از کتب درسی فرانسه به ذهن جلال‌الدین میرزا رسیده‌بوده‌باشد. از دیگر ویژگی‌های استثنایی این کتاب، وجود نگاره‌هایی از پادشاهان ایران در متن اثر است که طرح آن‌ها اغلب از تصاویر منقوش بر سکه‌های دوران ساسانی الهام گرفته شده‌است. بااین‌حال، از پادشاهان پس از اسلام تصویری در کتاب وجود ندارد؛ جلال‌الدین میرزا از نایابی تصاویر پادشاهان پس از اسلام شِکوه می‌کند و علت این امر را تغایر اسلام با صورتگری، به‌مثابه مصداق بت‌پرستی، می‌داند. گرچه جلال‌الدین میرزا مدعی شده آثار پژوهشی غربی دربارهٔ ایران را مطالعه کرده‌است، اما علی‌الظاهر وی حتی با ترجمهٔ فارسیِ کتیبهٔ بیستون که توسط هنری راولینسون به‌دست داده شده‌بود، آشنایی نمی‌داشته‌است. نیز پیداست جلال‌الدین میرزا با تاریخ هخامنشیان از رهگذر آثاری همچون تاریخ هرودوت آشنایی نمی‌داشته‌است. منطق زمان تاریخی در "نامهٔ خسروان" تحت تأثیر متون آذرکیوانی —"دساتیر آسمانی" و "دبستان مذاهب"— با شرح مختصری از سلسله‌های پادشاهی افسانه‌ای —همچون آبادیان، جیان و غیره— آغاز می‌شود، و پس از آن به سلسله‌های مشهور در تاریخ اساطیری ایران —یعنی پیشدادیان و کیانیان که در روایت تاریخ اساطیری به‌دست اسکندر مقدونی منقرض شدند— می‌رسد. وی هخامنشیان را با کیانیان برابر می‌گرفت. آگاهی تاریخی جلال‌الدین میرزا از تاریخ ایران پیش از اسلام بیشتر متأثر از گزارش‌های تاریخی "شاهنامهٔ" فردوسی بود.
منبع مجلدهای دوم و سوم "نامهٔ خسروان" به‌نظر می‌رسد "حبیب‌السیر" اثر غیاث‌الدین خواندمیر و "روضةالصفا" نوشتهٔ میرخواند، که رضاقلی‌خان هدایت چند جلدی بر آن افزود و "روضةالصفای ناصری‌"اش نام نهاد، بوده‌باشد. در طرح کلی و گاه‌شماری، "نامهٔ خسروان" عمیقاً ادامهٔ منابع مذکور است؛ تفاوت "نامهٔ خسروان" با منابع خود در نثر روان‌تر آن نسبت منابع مذکور می‌باشد. جلال‌الدین میرزا در مجلد سوم از "جهانگشای نادری"، اثر میرزا مهدی استرآبادی، نیز بهره گرفته‌است.
جلال‌الدین میرزا را به‌همراه میرزا فتحعلی آخوندزاده و پس از آن‌ها میرزا آقاخان کرمانی، یوسف مستشارالدوله و عبدالرحیم طالبوف، از پیشگامان اندیشهٔ تاریخ‌نگاری ملی‌گرایانه در ایران و ملی‌گرایی ایرانی دانسته‌اند. جلال‌الدین میرزا در عصری دست به نگارش "نامه خسروان" زد که روشنفکران عصر ناصری، افسرده از گذشته و تحقیرشده از اکنون، بازنگری و تفسیر مجدد تاریخ خویش را با هدف یافتن ریشه‌های زوال و انحطاط آغازیدند. در این مسیر، دوران باستانی ایران را دوران شکوه و عظمت ایران یافتند. این روشنفکران علت زوال تمدن ایران را حملهٔ عرب‌های مسلمان به ایران، و دلیل تداوم این عقب‌ماندگی را چیرگی احکام عرب و اسلام می‌دانستند. در نظر این روشنفکران، راه پایان‌دادن به انحطاط دیرپای ایران از مسیر بازآفرینی فرهنگ و آداب ایران پیش از اسلام می‌گذشت.
در عصر قاجار، در کنار ترجمهٔ کتب تاریخی اروپایی که در دربار و بیرون از آن انجام می‌شد، تاریخ‌های مستقل دیگری نیز در حال نگارش بودند. این آثار مستقل، بازتاب‌دهندهٔ نوعی گرایش به تاریخ پیشااسلامی ایران بودند. اما برخلاف تاریخ‌نگاران درباری، هدف این تاریخ‌نگاری‌ها، مشروعیت‌بخشی به حکومت قاجاریان نبود؛ بلکه در واقع، آن‌ها بر اهمیت ملیت ایرانی، به‌مثابه امری ورای سلسله، دودمان یا حکومتی مشخص، تأکید می‌کردند. در چنین فضایی بود افرادی همچون جلال‌الدین میرزا قاجار، فرصت‌الدوله شیرازی و میرزا آقاخان کرمانی، آثار تاریخی خود را نه در راستای نیات و اهداف دربار قاجار، که برای حوزهٔ عمومیِPublic Sphere در حال ظهور نوشتند. به بیانی دیگر، جلال‌الدین میرزا و خلف او، یعنی میرزا آقاخان کرمانی، نمایندهٔ گرایشی در تاریخ‌نگاری ایرانی بودند که ایران را در کانون تاریخ قرار می‌داد و ورود اسلام را تحولی منفی برای این سرزمین ارزیابی می‌کردند. آثار تاریخی جلال‌الدین میرزا، فرصت‌الدوله و میرزا آقاخان کرمانی که بدون حمایت دربار و دولت نوشته شده‌بودند، خبر از نضجِ گونهٔ نوینی از تاریخ‌نگاری می‌داد که در آن شکوه ملت ایران جایگزین مشروعیت سلسلهٔ قاجار به‌عنوان هستهٔ مرکزی تاریخ‌نگاری شده‌بود. این‌چنین، جلال‌الدین میرزا با نگارش "نامهٔ خسروان" آغازگر تاریخ‌نگاری ملّی‌گرایانهٴ ایران بوده‌است، و او را می‌توان نخستین تاریخ‌نگار باستان‌گرای ایران دانست.
در روایت جلال‌الدین میرزا از تاریخ ایران، اسلام چندان محل توجه نیست، اما سقوط ایرانشهر به کانون روایت وی در "نامهٔ خسروان" بدل می‌گردد. در کنار عرب‌ها، حکومت‌های ایلات ترک-مغول نیز به‌عنوان عامل انحطاط ایران و آورندهٔ ویرانی به این سرزمین معرفی می‌شوند. چنین تأکیدی بر چهرهٔ مخرب یورش عرب‌ها، ترکان و مغولان به ایران، می‌تواند ریشه در آثار شرق‌شناسان قرن نوزدهم اروپایی داشته باشد. به‌بیانی دقیقتر، این رمانتیسم قرن نوزدهم در اروپا بود که می‌کوشید هویت ملت‌ها را از درونِ تضادی با بیگانگان و قدرت‌های ستمگر شکل دهد. این‌چنین، گذشتهٔ باشکوه در قامت الگویی برای آیندهٔ بهتر بازتاب یافت، و اکنونِ منحطْ نتیجهٔ ظلمی فهم شد که از بیرون و از جانب بیگانگان به کشور تحمیل گردیده‌بود.
بر پایهٔ روایت "نامهٔ خسروان"، عرب‌ها و مغولان دو متهم اصلی زوال ایران بودند؛ شگفت آن‌که یونانیان در فهرست متهمان جای نگرفتند. چنین رویکردی به تاریخ —به‌ویژه آن‌جا که حملهٔ عرب و ورود اسلام را فاجعه‌ای عظیم می‌انگاشت— در تضاد آشکار با جریان تاریخ‌نگاری سنتی قاجاری بود که در آثار افرادی همچون رضاقلی‌خان هدایت و محمدتقی سپهر بازتاب می‌یافت.
گرچه در روایت "نامهٔ خسروان" از تاریخ، عرب‌ها و ترک‌ها مقصر اصلی زوال ایرانیان قلمداد می‌شدند، چند استثناء نیز در این میان به چشم می‌خورد: جلال‌الدین میرزا با سلطان محمود غزنوی، چنگیز خان و تیمور لنگ همدلی‌هایی از خود نشان داده‌است، گرچه نظر مثبتی به ایلخانان ندارد. در میان دیگر شاهان متأخر، جلال‌الدین میرزا شاه عباس یکم، نادرشاه و کریم‌خان زند را می‌ستاید. ستایش کریم خان، این بزرگترین رقیب عصر متقدم قاجاریان، و توصیف او با صفت «شاه دلیر و پیروزمند» که در حق رعایایش مهربان بود، گواه این مدعاست که جلال‌الدین میرزا توانسته‌بود از تعصب به تبار قاجاری خود درگذرد و آن را فرونهد.
"نامهٔ خسروان" را شاید بتوان نخستین کوشش برای به‌دست‌دادن دوره‌ای موجز و مُصوّر از تاریخ ایران برای عامهٔ مردم دانست که بر پیوستگی ملی تاریخ ایران از عهد باستان تا زمان معاصر تأکید داشت. گرچه نامهٔ خسروان در روش تاریخ‌نگاری و بهره‌گیری از منابع جدید پیشرو نبود، دربردارندهٔ نخستین نشانه‌های بازآفرینی گذشته با تکیه بر روایتی ملی‌گرایانه بود. گرایش‌های ملی‌گرایی نه‌تنها در تاریخ‌نگری اثر، که در نثر پارسی‌گرای آن نیز تعین یافته‌است. در واقع، جلال‌الدین میرزا با تکیه بر دو عنصر زبان و تاریخ ملی، کوشید مفهوم ملّت را با تدوین تاریخ یکپارچهٔ ایران به زبان پارسی، به‌عنوان زبان ملی، نوسازیِ مفهومی‌کند.
روایت جلال‌الدین میرزا از تاریخ ایران در میان سایر روایات تاریخ‌نگاران ایرانی، به‌سبب پیوندی که میان ایران پیش از اسلام با ایران اسلامی برقرار کرده‌بود، روایتی منحصربه‌فرد به‌شمار می‌رفت. پیش از "نامهٔ خسروان" نیز آثار فارسی دیگری وجود داشتند که پیوندی با گذشتهٔ پیشااسلامی برقرار کرده‌بودند، اما این پیوندها عمدتاً از رهگذر روایات اسلامی-عبرانی، احادیث، قرآن، گزارش‌های جاهلی و فلسفهٔ یونانی صورت‌بندی می‌شدند. بدین اعتبار، می‌توان "نامهٔ خسروان" را نخستین اثری دانست که با به‌دست‌دادنِ روایتی سیاسی-فرهنگیْ میانِ ایرانِ پیش و پس از اسلام پل زده‌است.
بااین‌همه، گرچه نوشتن چنین اثرِ تاریخیِ ایران‌محوری در عصر قاجار امری منحصربه‌فرد بود، در دوره‌های قبل‌تر کاملاً هم بی‌سابقه نبود. حمدالله مستوفی مورخ و تاریخ‌نگار سدهٔ چهاردهم میلادی در "تاریخ گزیده" آگاهی عمیق خویش از سلسله‌های پیشااسلامی ایران را که در تاریخ طبری و "شاهنامهٔ" فردوسی نقل شده، به‌خوبی نشان داده‌است. "شاهنامهٔ" فردوسی تأثیر بزرگی بر اثر جلال‌الدین میرزا گذاشت؛ این تأثیر نه صرفاً در استفادهٔ جلال‌الدین میرزا از "شاهنامه" به‌مثابه منبع، که با درآمیختن اسطوره و تاریخ، چنان‌که در "شاهنامه" رایج است، قابل مشاهده است.
تمرکز جلال‌الدین میرزا بر متهم‌کردن دو نهاد —پادشاهی سست‌شده و روحانیت محافظه‌کار— به‌عنوان عامل زوال ایران از ویژگی‌های عمومی روشنفکران آن عصر بود. بااین‌همه، نمی‌توان گفت جلال‌الدین میرزا با جنبش‌های تاریخی ضدِ نهاد حکومت همدلی داشته‌است. در روایت وی، مانی، مزدک و دیگر جنبش‌های کژآیینانه سده‌های بعدی چهره‌ای منفی می‌دارند. در واقع، به‌هیچ‌وجه جلال‌الدین میرزا اساس سلطنت و ادعای آن بر مشروعیت ذاتی را به پرسش نمی‌گیرد. به مانند بسیاری از هم عصران خویش، جلال‌الدین میرزا نیز شیفتهٔ فرهنگ سکولار و مدرن غرب شده بود و آن را نوشداروی دردهای ایران می‌دانست، بااین‌حال، به مانند بسیاری دیگر، تهدیدات ناشی از حضور چیره‌جویانهٔ غرب را خطری سیاسی قلمداد نمی‌کرد. او نیز همچو آخوندزاده تأکید بر زبان و فرهنگ را کلید احیای ایران می‌دانست.
جلال‌الدین میرزا "نامهٔ خسروان" را به پارسی سره نگاشت. گرایش وی به پارسی سره را می‌بایست به‌عنوان بخشی از آرزوی وی در بازآفرینی میراث پیشااسلامی ایران فهمید. بازگشت نوستالژیک به پارسی سره دستِ کم ریشه در جنبشی به نام آذرکیوانیان در قرن شانزدهم میلادی می‌داشته‌است که احتمالاً جلال‌الدین میرزا از رهگذر دساتیر آسمانی با آن مواجه شده‌بود. محمد توکلی طرقی برآن‌است که با رشد صنعت چاپ و ورود آثار آذرکیوانیان به ایران، جریانی از سره‌نویسی و عربی‌زدایی از زبان پارسی در میان روشنفکران ایرانی به‌وجود آمد. این جریان چنان اشتیاقی در میان روشنفکران عصر ناصری برانگیخت که نویسندگان و شاعران بسیاری،محمد توکلی طرقی، افرادی که در ادامه آمده‌اند را از پیروان جنبش سره‌نویسی‌ای دانسته که جلال‌الدین میرزا نیز بدان تعلق داشته‌است: یغمای جندقی، میرزا حبیب‌الله قاآنی، میرزا رضا تبریزی، فرهاد میرزا قاجار، احمد دیوان‌بیگی شیرازی، اسمعیل تویسرکانی، ابوالفضل گلپایگانی گوهر یزدی، نصرالله خان دایی، میرزا رضا بگشلو قزوینی، مانکجی پارسی، میرزا آقا احمدخان کرمانی، کیسخرو شاهرخ کرمانی و میرزا آقاخان کرمانی. از جمله جلال‌الدین میرزا، سره‌گرایی پیشه کردند و بر طریق قلم زدند و متن نگاشتند. در میان نویسندگان و شاعران معاصر با جلال‌الدین میرزا، برخی اهل قلم تااندازه‌ای بر وی تأثیر گذارده‌بودند. از آن جمله می‌توان از یغمای جندقی نام برد که نامه‌های خود را به فارسی سره می‌نگاشت. اما برخلاف یغما، جلال‌الدین میرزا به قصد سادگی و آسان‌فهمی برای عرصهٔ همگانی بود که فارسی را سره می‌نوشت. از این منظر، می‌بایست جلال‌الدین میرزا را از پیشروان جنبش ساده‌نویسی فارسی در قرن بیستم به‌شمار آورد؛ با این حال، وی برخلاف چهره‌های متاخرتر، همچون احمد کسروی، دست به واژه‌سازی نزد. بااین‌همه، او در به‌کارگیری اصطلاحات تازه مهارت داشت؛ برای نمونه، «داستان» را به‌جای تاریخ، «داستان‌سرا» به‌جای تاریخ‌نگار و «پیغمبر» به‌جای رسول به‌کار می‌برد. سبک نگارش جلال‌الدین میرزا مورد پسند میرزا فتحعلی آخوندزاده و میرزا اسکندر کاظم بیگ واقع شد و هر دو نامبرده طی نامه‌هایی وی را ستودند. آخوندزاده، به ویژه، جلال‌الدین میرزا را برای رهانیدن فارسی از یوغ واژگان عربی می‌ستود. بااین‌همه، جلال‌الدین میرزا از آخوندزاده به‌دلیل معرب‌ساختن واژگان فرانسوی انتقاد می‌کرد.جلال‌الدین میرزا به آخوندزاده: چگونه شده‌است که برخی از سخنان فرانسه را به زبان تازی درآورده‌اید؟ مانند تلگراف (تلغرافیا)، ژاگرافی (جغرافیا)، پلتیک (پلتیقیا)، کلنل (قولنل) و گرامر (قرامر) شده‌است؟... کریسفت کلمب را خریستفور قولومب، کریتیک را قریتیقیا و متماتیک را ماتیماتیقا و کورسپنداس را قوریپسوندیس و دیگر نام‌ها نوشته بودید. با این که این‌ها نام‌اند و در ایران زبان فرانسه چنان پسندیده و فراوان است که بسیاری از مردم پاک‌گهر فرزندان خود را به آموزش این زبان گذارده [کذا] و نام‌های فرانسه به گوش آن‌ها از زبان تازی آشناتر است و زبان آن‌ها را به خوبی می‌دانند، خواهش دارم که هر چند از پیش می‌رود نام‌ه‌های فرانسه و روس به همان جور زبان ایشان گفته شود. بیزاری او از زبان عربی سبب شده‌بود که به آینده‌ای امید ببندد که در آن کودکان به جای زبان عربی زبان فرانسه بیاموزند. گرچه ظاهراً سره‌نویسی جلال‌الدین میرزا در همان اوان پیروان اندکی پیدا کرده‌بود، خبر از آغاز اقداماتی مشابه در آینده می‌داد که نهایتاً در قالب ایجاد فرهنگستان در عصر پهلوی ظهور کرد.
برخلاف تاریخ‌نگاران درباری، که عموماً آثار خویش را برای دربار و حلقهٔ کوچک نخبگان می‌نوشتند، جلال‌الدین میرزا "نامهٔ خسروان" را «برای مردم، به‌ویژه برای کودکان»، نگاشت. وی از جایگاه یک درباری و به‌منظور ارتباط با مردم دست به نگارش تاریخ نزد؛ تاریخ نزد جلال‌الدین میرزا ابزار تعلیمی مفیدی برای عموم مردم بود. شگفت آن‌که اثر تاریخی جلال‌الدین میرزا نتوانست به‌عنوان بخشی از برنامهٔ درسی دارالفنون مقرر و تدریس شود؛ احتمالاً این امر به‌سبب اتهام ارتدادی بود که پیشترها به وی نسبت داده شده‌بود. بااین‌حال، از "نامهٔ خسروان"، در منابع اروپایی به‌عنوان اثر درخورِ توجهی به‌منظور به‌دست‌دادن روایتی ملی‌گرایانه از تاریخ ایران یاد شد که نویسندهٔ آن فاقد وابستگی به دربار قاجار بوده‌است.
دربارهٔ تبار فکری جلال‌الدین میرزا، دو خوانش وجود دارد. خوانش نخست، نظام اندیشگی جلال‌الدین میرزا را ملهم از الهیات آذرکیوانی می‌داند. آذرکیوانیان جنبشی نوزرتشتی بودند که در عصر صفوی از ایران برخاستند، به دربار اکبرشاه در هندوستان رفتند و در آنجا بالیدند. این جنبش بر برتری میراث فرهنگی ایرانی-زرتشتی در برابر مؤلفه‌های هویت عربی-اسلامی تأکید می‌داشت. آثار آذرکیوانیان در عصر ناصری اثرات مهمی در گسترش گرایش‌های باستان‌گرایانه از خود بر جای گذاشت که در آثار برخی نویسندگان آن عصر قابل مشاهده است. از میان این نویسندگان می‌توان به جلال‌الدین میرزا اشاره کرد که برای بازیابی هویت و میراث ملی ایرانیان بسیار کوشید. گرچه امروزه درستی محتوای تاریخی متون آذرکیوانی به‌وسیلهٔ تاریخ‌پژوهشان رد شده‌است، بررسی ابعاد اندیشگی این جنبش دینی همچنان برای نوری که بر تحول اندیشگی نویسندگان آن دوران می‌افکند، مهم و در خور توجه است. در نبود منابعی جدی دربارهٔ تاریخ ایران باستان، جلال‌الدین میرزا برای نگارش اثر خود از کتاب "دبستان مذاهب" که از آثار پایه‌ایِ آذرکیوانیان است و محتوایی تاریخی، اما ساختگی، دربارهٔ ایران باستان دارد، به‌عنوان منبعی جدی دربارهٔ تاریخ ایران باستان متقدم بهره برد؛ بااین‌همه، عمدهٔ مطالبی که جلال‌الدین میرزا از کتاب "دبستان مذاهب" اخذ کرد، بیش از این‌که تاریخی باشد، اسطوره و افسانه بود. محمد توکلی طرقی برآن‌است که آذرکیوانیان و آثار آنان —همچون "دستاتیر آسمانی" و "دبستان مذاهب"— زمینهٔ گسست ایران از اسلام و فراپردازی هویت نوین ایرانی را فراهم آوردند. این گسست، زمینه‌ساز آغاز جنبشی برای کوشش در یافتن مبدأ خویشتن در ایران عصر قاجار شد. تاریخ‌نگاری برآمده از این جنبش که اثر تاریخی جلال‌الدین میرزا، یعنی "نامهٔ خسروان" بخشی از برون‌داد فرهنگی آن بود، اغلب نظام گزارش تاریخ پیشینیان را کنار هم گذاشته و روایتی پیوسته از گذشته و اکنون ایران به‌دست دادند.
در کنار خوانشی که جلال‌الدین میرزا را متأثر از الهیات آذرکیوانی می‌داند، خوانش دیگری دربارهٔ تبار فکری وی وجود دارد؛ این خوانش برآن‌است که روشنفکران این دوره —از جمله جلال‌الدین میرزا— نه تحت تأثیر جریانِ بومیِ برآمده از ترجمه و چاپ آثار دساتیری، که متأثر از نمونه‌های دولت‌های ملی اروپایی و ایدئولوژی سیاسی ناسیونالیسم، به‌عنوان گفتمان مسلط دولت-ملت‌سازی مدرن، دست تولید چنین آثاری زدند. این خوانش بر این باور است که گرچه جلال‌الدین میرزا شاید مستقیماً از رمانتیسم اروپایی اثر نپذیرفته باشد، در اثر او قطعاً گذشته‌ای آرمانی بازآفریده می‌شود که ضرورت بازآفرینی آن بر دقت تاریخی ارجح است. این امر را از رویکرد ستایشگرانه و غیرانتقادی وی به شاهان پیش از اسلام ایران، و در برابر، انتقاد ضمنی و تلویحی از ناصرالدین‌شاه و دستگاه قاجار می‌توان دریافت.
"نامهٔ خسروان" نه تنها در تعارض آشکار با تاریخ‌نگاری‌های درباری بود، بلکه با ادبیات علم رجال و مقتل‌نویسی در تشیع و تذکره‌نویسی در تصوف نیز تفاوتی روشن داشت. بدین ترتیب، اثر جلال‌الدین میرزا را باید یکی از نخستین آثاری در نظر گرفت که میان خاطرهٔ تاریخ اساطیری ایران که نمایندهٔ آن را شاهنامه می‌توان دانست، از یک سو، و نخستین مطالعات غربیان در تاریخ ایران باستان، که وارد فضای فکری عامهٔ مردم شده‌بود، از سوی دیگر پل زده‌است. گرچه این اثر به اندازهٔ روضه‌الصفای ناصری، نوشتهٔ هدایت، و ناسخ‌التواریخ اثر محمدتقی سپهر محبوب نشد، اما به نظر می‌رسد به منبع الهام سبک نقاشی سقاخانه‌ای در اواخر دوران قاجار و اوائل دوران پهلوی بدل شد.
به‌رغم بی‌توجهی آشکاری که به "نامهٔ خسروان" شد، نفوذ آن را در نوشته‌های عصر مشروطه و پس از آن می‌توان پی گرفت. گرچه انتشار این کتاب در ایران متوقف شد، "نامهٔ خسروان" به الگوی کتب درسی مدرن فارسی بدل شد. تکیهٔ "نامهٔ خسروان" بر تاریخ سلسله‌ای نیز در تاریخ‌نگاری عصر پهلوی استمرار یافت. همچون روایت "نامهٔ خسروان"، تاریخ‌نگاران عصر پهلوی به ستودن عصر پیشااسلامی و کوچک‌شمردن دوران اسلامی، به ویژهٔ دوره‌های متأخرتر آن، گرایش داشتند. بدین ترتیب تسخیر ایران به‌دست عرب‌های مسلمان و حملات ترکان و مغولان به آن مقصر اصلی زوال و ویرانی ایران شناخته و غرب، الگوی احیای ایران در نظر گرفته شد. نیز در پروژهٔ زبانی عصر پهلوی، گرایش به پالودن زبان فارسی از واژگان عربی و ترکی وجود داشت؛ چنان‌که در "نامهٔ خسروان" این چنین رویکردی به چشم می‌خورد.
جلال‌الدین میرزا در میانهٔ جنبش منورالفکری عصر ناصری قرار داشت و از میان این منورالفکران با میرزا فتحعلی آخوندزاده دوستی می‌داشت. آخوندزاده جلال‌الدین میرزا را در زمرهٔ دوستان نزدیک خود که بدان‌ها «همرازان» می‌گفت، آورده‌است.همرازان دیگر آخوندزاده عبارت اند از: میرزا یوسف خان مستشارالدوله (دوست دیرین آخوندزاده)، میرزا ملکم خان، شیخ محسن خان معین‌الملک (مشیرالدولهٔ بعدی)، مانکجی (از پارسیان هند)، آقا علی‌اکبر تبریزی (بابایوف). این دوستی سبب شده بود که جلال‌الدین میرزا هم بر وی تأثیر بگذارد و هم تأثیر بپذیرد. آخوندزاده زبان فارسی را از روی "شاهنامه" و "نامهٔ خسروان" جلال‌الدین میرزا به پسرش، رشید، آموخت. جلال‌الدین میرزا نیز نامه‌ای از آخوندزاده را در مقدمهٔ جلد دوم "نامهٔ خسروان" منتشر کرده‌است. همو بود که، وقتی آخوندزاده در پی مترجمی خبره برای ترجمهٔ نمایشنامه‌هایش به زبان فارسی می‌گشت، محمدجعفر قراچه‌داغی را به وی معرفی کرد.
ایریسبِرتو اِرِرا (؛ زادهٔ )، استادبزرگ شطرنج کوبایی-اسپانیایی است. در ژانویه ۲۰۰۸ ریتینگ الو او در فیده ۲۴۵۸ بود. او در ۱۹۸۹ به عنوان استاد بین‌المللی و در ۱۹۹۹ به استادبزرگی دست پیدا کرد.
در ۱۹۸۶ میلادی او موفق به کسب مقام اول مسابقات قهرمانی جوانان کوبا و در ۱۹۹۶ میلادی مشترکاً با خولیو بسرا ریورو، عنوان نخست مسابقات قهرمانی شطرنج کوبا را بدست آورد.
اررا به‌همراه تیم کوبا در المپیاد شطرنج ۱۹۹۶ در ایروان شرکت کرد.Olimpíadas de ajedrez
وورتون پریرا دا سیلوا (؛ زادهٔ ) بازیکن فوتبال اهل برزیل است که هم‌اکنون در پست دروازه‌بان در باشگاه پالمیراس بازی می‌کند. این بازیکن در المپیک ۲۰۱۶ همراه تیم ملی المپیک برزیل به قهرمانی این مسابقات دست یافت.
یونیِسکی کِسادا پـِرِس (؛ زادهٔ در ویا کلارا)، استادبزرگ شطرنج اهل کوبا است.
او چهارمین شطرنج‌باز کوبایی است که بنابر فهرست ژوئیه ۲۰۱۰ فیده، از ریتینگ الو ۲۶۰۰ پیشی گرفته است.
کسادا مقام نخست مسابقات قهرمانی شطرنج کوبا را در ۲۰۰۸ و ۲۰۱۱ میلادی به‌دست‌آورد.
معضل گفتمان (به انگلیسی: Discursive dilemma) یک تناقض در نظریهٔ انتخاب اجتماعی است. بدین صورت که درنظرگرفتن رأی عموم از طریق قاعدهٔ رأی اکثریت به تناقض می‌انجامد.
یک جامعهٔ رأی‌دهنده برای تعمیرات جاده‌ای را در نظر بگیرید. افراد ممکن است در نتیجهٔ مطرح شدن سه سؤال رأی مثبت بدهند، اما در نتیجهٔ مطرح شدن یک سؤال دیگر جواب منفی. این تناقض به این دلیل رخ می‌دهد که جامعه ممکن است بگوید «بله، جاده‌ها مهم هستند.» یا «بله، آب‌وهوا برای تعمیرات جاده‌ای مناسب است.» یا «بله، بودجهٔ موردنیاز برای تعمیرات جاده‌ای موجود است.» با این وجود، با توجه به پیچیدگی‌های موجود در نظرات فردی و اختلاف‌نظرها، قاعدهٔ رأی اکثریت ممکن است حکم کند «نه، هیچ‌کدام از الزامات تعمیرات جاده‌ای فراهم نیست.» بنابراین گروه تعمیرات جاده‌ای، بسته به نحوهٔ رأی‌گیری از جامعه، بازخورد متفاوتی دریافت می‌کند.
درحقیقت، مدل‌سازی «نظر جمعی» از طریق پرسیدن نظر اکثریت کار دشواری است. نظرات متناقض گروه می‌تواند بسته به نوع سؤالی که پرسیده می‌شود، متفاوت ظاهر شود."Philip Pettit on Group Agency". philosophybites.com.
برای درک بهتر، تصور کنید یک دادگاه سه نفره باید تصمیم بگیرد که آیا متهم، مجرم است یا خیر. برای مثال، یک باغبان به تخلف از قرارداد «نچیدن گل‌های رز صاحب باغ» متهم است. قضات باید تصمیم بگیرند کدامیک از گزاره‌های زیر درست است:
P: متهم یک اقدام خاص را انجام‌داده‌است. (یعنی، باغبان گل‌های رز را چیده‌است؟)
Q: متهم تعهد قراردادی مبنی بر انجام ندادن این کار داشته‌است. (یعنی، قراردادی مبنی برنچیدن گل‌های رز وجود داشته‌است؟)
C: متهم مجرم است.
علاوه‌براین، تمام قضات گزارهٔ C≡P∧Q را قبول دارند. به عبارت دیگر، قضات موافقند که متهم مجرم است اگروتنهااگر هر دو گزارهٔ P و Q درست باشند.
ممکن است هر قاضی قضاوت سازگاری (نامتناقض) داشته‌باشد ولی هم‌چنان تناقض ایجاد شود. برای مثال، فرض کنید اکثر قضات معتقدند که P درست است و هم‌چنین اکثر قضات معتقدند که Q درست است، این بدین معنی است که آن‌ها رأی می‌دهند که احتمالاً باغبان گل‌های رز را چیده‌است و قرارداد واقعاً این اقدام را ممنوع کرده‌است؛ و این نتیجه می‌دهد که باغبان مجرم است.
در عین حال، اکثر قضات معتقدند که P و Q هر دو درست نیستند؛ و این بدین معنی است که اکثر قضات نتیجه می‌گیرند که باغبان مجرم نیست.
جدول روبه‌رو این تناقض را به‌خوبی نشان می‌دهد. (زیرا قضات به نفع فرضیه رأی می‌دهند و نتیجه را رد می‌کنند)
این معضل ناشی از آن است که یک روش تصمیم‌گیری می‌تواند مبتنی بر فرضیه یا نتیجه باشد. در یک روش فرضیه‌محور، قضات براساس برآورده شدن شرایط مجرم بودن، تصمیم می‌گیرند. اما در یک روش نتیجه‌محور، قضات مستقیماً تصمیم می‌گیرند که متهم مجرم است. براین‌اساس، تناقض این است که این دو روش لزوماً منجر به نتیجهٔ یکسانی نشده و حتی ممکن است به نتایج متضاد منجر شوند.
فیلسوف Philip Pettit معتقد است درس این تناقض آن است که روش ساده‌ای برای تجمیع نظرات انفرادی وجود ندارد. این ایده‌ها به حوزهٔ جامعه‌شناسی مربوط است که در آن تلاش می‌شود رفتار گروهی درک و پیش‌بینی شود. Pettit هشدار می‌دهد که ما باید گروه‌ها را درک کنیم، زیرا آن‌ها می‌توانند بسیار قدرتمند بوده و تغییرات بزرگی را عملی کنند. او می‌گوید ما بعضی اوقات به‌دلیل مشکلاتی که در بالا توضیح داده‌شد، گروه‌ها (برای مثال شرکت‌ها) را نادیده می‌گیریم.
معضل گفتمان می‌تواند تعمیم پارادوکس کوندورسی باشد. به‌علاوه پارادوکس کوندورسی می‌تواند به قضیهٔ ارو تعمیم داده‌شود. تئوری List-Pettit بیان می‌کند که این ناسازگاری‌ها برای هر روش تجمیعی که چند شرط طبیعی را داشته‌باشد اتفاق می‌افتد.
Judgment aggregation at PhilPapers
Judgment aggregation: an introduction and bibliography of the discursive dilemma by Christian List
List, C. and Pettit, P. : Aggregating Sets of Judgments: Two Impossibility Results Compared
دانکن بلک (; – ) اقتصاددان اهل اسکاتلند بود.
زردآلو روستایی در دهستان بالغلو در بخش مرکزی شهرستان اردبیل ایران است. جمعیت این روستا در سرشماری ۱۳۸۵، ۱۴۱ تن (۳۱ خانوار) بوده است.
کاتوه (به لاتین: Katwe) منطقه ای در شهر کامپالا، پایتخت اوگاندا است. کاتوه ۱٬۱۹۰ متر بالاتر از سطح دریا واقع شده‌است.
سلوته توپو سوم (; – ) اهل اولین ملکه سلطنتی و سومین پادشاه تونگا بود.
وی پس از مرگ پدرش جورج توپو دوم در سال ۱۹۱۸ به علت نبود فرزند پسر به پادشاهی رسید و خود تا زمان درگذشتش در سال ۱۹۶۵ میلادی به عنوان پادشاه کشور تونگا حکومت کرد. پس از وی فرزندش توفا آهو توپو چهارم به سلطنت رسید.
صندلی ایمنی کودک (صندلی ایمنی نوزاد، سیستم نگهداری کودک، صندلی کودک، صندلی اتومبیل، صندلی اتومبیل، و غیره) یک صندلی است که به طور خاص برای محافظت از کودکان از آسیب یا مرگ در هنگام برخورد استفاده می‌شود. اغلب این صندلی‌ها توسط مصرف‌کنندگان خریداری شده و نصب می‌شوند، اما تولیدکنندگان خودرو می‌توانند آنها را مستقیماً به طراحی خودروشان متصل کنند
جورج توپو دوم (; – ) دومین پادشاه تونگا بود.
وی پس از درگذشت پدربزرگ مادرش جورج توپو یکم در سال ۱۸۹۳ و به علت درگذشت دو پسر پادشاه، در سن ۱۹ سالگی به سلطنت رسید و تا زمان درگذشتش در سال ۱۹۱۸ میلادی حکومت کرد. پس از وی بزرگترین دخترش سلوته توپو سوم به عنوان ملکه سلطنتی به قدرت رسید.
در طراحی سازوکار، مکانیزم VCG یک مکانیزم کلی است که در آن افراد راست می‌گویند و نتیجه آن بهینه اجتماعی است. این مکانیزم تعمیمی از است که در آن کالاها به طریقی بین افراد تقسیم می‌شود. اما مکانیزم VCG برای انتخاب هر خروجی دلخواه از بین حالات ممکن قابل استفاده است و جامعیت بیشتری دارد. در این مکانیزم افراد بایستی به اندازه اثر خارجی که بر روی دیگران می‌گذارند، پرداخت یا دریافت کنند.
مجموعه X شامل تمام خروجی‌های ممکن مسئله است. همچنین n تعداد نفر با ارزش‌های مختلف نسبت به هر خروجی داریم. ارزش فرد i تابعی به صورت زیر است که ارزش را به واحد پول بیان می‌کند:
با فرض بودن تابع مطلوبیت و دریافت pi واحد پول توسط فرد i داریم:
هدف در این مسئله بیشینه‌سازی مطلوبیت اجتماعی (مجموع مطلوبیت‌های فردی) است.
به‌طور عمده افراد تمایل به دروغ گفتن دارند. برای مثال بانکی که برای دریافت کمک مالی از دولت وضعیت خود را ورشکسته و بد نشان دهد یا خریداری که ارزش کالا را کمتر از ارزش واقعی بیان کند تا بتواند کالا را با قیمتی ارزان‌تر خریداری کند. هر مکانیزمی از خانواده VCG یک مکانیزم حقیقت گرا هست یعنی راست گفتن افراد در ارتباط با ارزش کالا یک استراتژی غالب محسوب می‌شود. چون در مرحله سوم به هر فرد مجموع ارزش‌های سایرین را می‌دهند، بنابراین رفاه کل هر فرد با رفاه کل جامعه هم جهت می‌شود؛ بنابراین انگیزه هر فرد در جهت جامعه و راست گفتن وی خواهد بود.
مطابق با نظریه رابرت، در صورتی که توابع ارزش افراد نامحدود و حداقل سه نوع خروجی برای مسئله وجود داشته باشد، تنها مکانیزم VCG است که می‌تواند خروجی راست گویی را اجرا کند؛ بنابراین این مکانیزم تنها مکانیزم حقیقت گرایی است که خروجی آن بهینه اجتماعی خواهد بود.
با تعاریف مختلف برای تابع hi می‌توان مکانیزم‌های مختلفی را به دست آورد. برای مثال
formula_5 یعنی بایستی به افراد برای شرکت در حراج پول پرداخته شود. تعریف دیگری از این تابع که به نام قاعده clarke pivot است به صورت زیر می‌باشد.
مطابق با این قاعده میزان پرداختی هر نفر برابر با رفاه اجتماعی زمانی که فرد غائب باشد، منهای رفاه اجتماعی سایرین در هنگام حضور فرد که در واقع به معنای اثر خارجی ناشی از حضور هر فرد است. در صورتی که ارزش اعلامی افراد منفی نباشد، دو خاصیت عقلانی و مثبت نبودن پرداختی برای این قاعده وجود خواهد داشت. اولین خاصیت به معنای این است که هر بازیکن با شرکت در حراج ضرر نخواهد کرد(formula_7). خاصیت دوم بدین معناست که در این مکانیزم نیازی نیست به افراد پول پرداخته شود بلکهformula_8 است؛ بنابراین مکانیزم VCG یک قاعده بردبرد است. یعنی افراد خروجی دلخواه خود را دریافت کرده و به میزان کمتری از ارزش خروجی پرداخت خواهند کرد. در نتیجه سود هر فرد مثبت و سود اجتماعی نیز مثبت خواهد شد.
می‌توان به جای ماکسیمم کردن مجموع ارزش‌های افراد، مجموع وزنی ارزش‌ها را بیشینه کرد یعنی :
همچنین میزان پرداختی به هر فرد به صورت زیر خواهد شد.
مکانیزم VCG را می‌توان برای مینیمم‌سازی هزینه‌ها نیز استفاده نمود. زمانی که pi برای هر فرد منفی باشد، یعنی برابر با مجموع هزینه تحمیل شده به بقیه افراد هنگام حضور وی است. برای اینکه شرط عقلانی بودن هر فرد برقرار باشد، بایستی به هر فرد مبلغی معادل مجموع هزینه ناشی از بقیه افراد بدون حضور فرد مذکور پرداخت شود. در نتیجه پرداختی خالص به هر فرد برابر با سهم وی در کاهش هزینه‌های کل است.
تعریف شود، مقدار pi همواره منفی خواهد بود زیرا قسمت دوم معادله همواره بیشتر از قسمت اول آن می‌شود (چون بخش دوم ماکسیمم عبارت است). بنابراین همواره افراد بایستی پرداخت کننند و هیچ دریافت مثبتی نخواهند داشت.
formula_12 . در نتیجه انگیزه افراد برای شرکت در مکانیزم عقلانی خواهد بود.
در این نوع حراج‌ها یک کالا وجود دارد و افراد متناسب با تمایلات خود برای آن ارزش قائل می‌شوند. وضعیت هر کالا در هر لحظه n+1 حالت دارد که به n طریق کالا فروخته شده و به یک طریق فروش نخواهد رفت. در این نوع حراج‌ها، برنده در مرحله سوم هیچ پولی دریافت نخواهد کرد و سایرین به اندازه ارزش اظهار شده توسط برنده پول دریافت خواهند کرد. در مرحله چهارم، برنده دومین بیشترین قیمت را پرداخت می‌کند و سایرین ارزش اظهار شده توسط فرد برنده را خواهند پرداخت (حراج نوع دوم).
عموماً شهروندان بایستی در ساخت و ایجاد یک پروژه عمومی همکاری داشته باشند و پروژه زمانی اجرا خواهد شد که ارزش ایجاد شده برای افراد بیشتر از هزینه تأسیس آن باشد. مطابق با مکانیزم مطرح شده، هر فرد در صورت pivotal بودنش بایستی مالیاتی به اندازه اختلاف دو حالت مشارکت و عدم مشارکتش پرداخت کند. Pivotal یعنی با حذف فرد، پروژه اجرایی نخواهد شد. با وجود عقلایی بودن، در این روش تراز تجاری برقرار نیست یعنی مخارج بیشتر از هزینه‌ها خواهد بود.
این مسئله یک مسئله کمینه‌سازی هزینه است که هدف در آن انتقال پیغام از نقطه‌ای به دیگری در یک شبکه ارتباطی است. هزینه در این انتقال به معنای مدت زمانی است که طول می‌کشد این پیغام انتقال داده شود؛ بنابراین یافتن سریعترین مسیر به معنای یافتن مسیر با کمترین هزینه است. در صورتی که زمان انتقال هر کامپیوتر در شبکه را بدانیم، می‌توان از طریق الگوریتم کوتاه‌ترین مسیر، جواب دلخواه را پیدا کرد. اما مشکل اینجاست که این اطلاعات در دسترس نیست و کامپیوترها برای انگیزه‌های شخصی ممکن است این اطلاعات را اشتباه گزارش کنند.
برای حل این مسئله می‌توان از مکانیزم VCGاستفاده کرد که در آن X مجموعه‌ای شامل تمام مسیرهای ممکن رسیدن به هدف است. ارزش هر فرد(کامپیوتر) در این مسئله منفی مقدار زمان انتقال پیغام توسط فرد استformula_13. میزان دریافتی هر فرد در مرحله سوم مقداری منفی است. یعنی هر فرد بایستی به اندازه مجموع زمان انتقال سایر افراد در مسیر انتخابی پول پرداخت کند؛ بنابراین با در نظر گرفتن زمان انتقال خود فرد و با فرض قابل تبدیل بودن زمان به پول، هر فرد به اندازه ارزش کل زمان انقال پیغام در مسیر، هزینه از دست می‌دهد که به معنای یکسو شدن انگیزه‌های فرد و مکانیزم است.
قاعده clarke pivot برای عقلایی کردن مکانیزم به کار می‌رود. به گونه‌ای که هر فرد به اندازه کل زمان انتقال پیام هنگامی که فرد در شبکه حضور نداشت، پول دریافت می‌کند که این مقدار بزرگتر مساوی زمان کل هنگام حضور فرد است؛ بنابراین مطلوبیت هر فرد حداقل به خوبی شرکت نکردن در مکانیزم خواهد بود.
زمانی که یک خریدار و یک فروشنده داشته باشیم و ارزش کالا برای فروشنده و خریدار متفاوت باشد، نیز می‌توان از طریق مکانیزم VCG تجارت یا عدم تجارت را شکل داد و میزان پرداختی توسط هر کدام از طرفین را محاسبه نمود. البته ممکن است تراز بودجه حاصل نشود و جهت پیاده‌سازی مکانیزم مجبور به دادن یارانه شویم.
مسائل دیگری مربوط به گراف، برای مثال درخت فراگیر مینیمم یا جورسازی ماکسیمم نیز به طریقی مشابه حل می‌شوند. برنامه‌ریزی شغل نیز مثالی دیگر از کاربرد تقریبی این مکانیزم است.
دو هم‌خانه‌ای می‌خواهند یک دستگاه پلی استیشن برای خود خریداری کنند. ارزش این دستگاه برای هر کدام به اندازه ۳۰۰ دلار است اما قیمت دستگاه ۴۰۰ دلار می‌باشد. یعنی formula_14. اگر x را متغیری صفر و یک به صورت زیر نمایش دهیم.
خواهیم داشت:formula_16
با توجه به مکانیزم VCGدستگاه خریداری شده و میزان پرداختی توسط هر یک از فرد ۱ و ۲ به اندازه ۱۰۰ واحد می‌باشد. (با توجه به راست‌گویی افراد در این مکانیزم)
جورج توپو یکم (؛ – ) اولین پادشاه تونگا بود.
وی در سال ۱۸۴۵ پادشاهی کشور تونگا را بنیان‌نهاد و تا زمان مرگش در سال ۱۸۹۳ میلادی حکومت کرد، پس از وی به علت مرگ پسرانش جورج توپو دوم که نوه تویتا اونگا (پسر بزرگ پادشاه) به سلطنت رسید.
ونسا بل (نام خانوادگی استیون ۳۰ مه ۱۸۷۹–۷ آوریل ۱۹۶۱) نقاش، طراح داخلی زن اهل کشور انگلستان بود. او یکی از اعضای حلقهٔ بلومزبری و خواهر ویرجینیا وولف بود.
ونسا استیون دختر ارشد سِر لسلی استیون و جولیا پرینسپ داکورث بود.https://www.jstor.org/stable/41211148?seq=1#page_scan_tab_contents خانواده او که شامل خواهرش ویرجینیا ;برادرش توبی (۱۸۸۰–۱۹۰۶) و آدریان (۱۸۸۳–۱۹۴۸) و برادران ناتنی خود جرج هربرت داکورث و جرالد داکورث می‌شدند در خانه‌ای در خیابان ۲۲ هاید پارک، وست‌مینستر لندن زندگی می‌کردند. او تحصیلات خود را با موضوعات زبان، ریاضیات، تاریخ در خانه انجام داد. وی پیش از رفتن به کلاسهای سِر آرتور کوپ در سال ۱۹۸۶ نقاشی در خانه را نزد ابنیزر ویک کوک آموزش دید و پس از آن در سال ۱۹۰۱ به آکادمی سلطنتی هنر رفت و به تحصیل نقاشی ادامه داد.
بعدها وی مدعی شد که توسط برادران ناتنی خود جرج و جرالد داکورث مورد تعرض جنسی قرار گرفته‌است.Dunn, Jane. (1990) "A Very Close Conspiracy: Vanessa Bell and Virginia Woolf". London: Jonathan Cape, pp. 20-21.
توفا آهو توپو چهارم (; – ) چهارمین پادشاه تونگا بود.
وی پس از مرگ مادرش سلوته توپو سوم در سال ۱۹۶۵ به سلطنت رسید و تا زمان مرگش در سال ۲۰۰۶ میلادی حکومت کرد، پس از وی فرزندش جورج توپو پنجم به قدرت رسید.
آریان‌اسپیس ، یک شرکت چندملیتی است که در سال ۱۹۸۰ به عنوان نخستین سرویس ارائه‌دهندهٔ خدمات راه‌اندازی جهانی تأسیس شد. این شرکت، تولید، اجرا و بازاریابی برنامهٔ پروژهٔ آریان را به عهده دارد. این شرکت مجموعهٔ متنوعی از راه‌اندازی‌ها را با استفاده از پرتاب‌گرهای بار سنگین و وسیله‌های پرتاب مانند: راکت آریان ۵ برای بارهای دو مرحله‌ای به مدار انتقال، سایوز-۲ به عنوان پرتاب‌گر بار متوسط و طولانی، و موشک سوخت جامد وگا برای بارهای سبک‌تر ارائه می‌دهد.
تا ماه مهٔ ۲۰۱۷، "آریان‌اسپیس" راه‌اندازی بیش از ۵۵۰ ماهواره در ۲۵۴ مورد راه‌اندازی در طول ۳۳ سال انجام داده‌است: (۲۳۶ مأموریت آریانی، منهای ۸ پرواز نخست که توسط مرکز ملی مطالعات فضایی فرانسه انجام شد، ۱۷ مأموریت سایوز -۲، و ۹ مأموریت وگا). اولین پرواز تجاری که توسط نهادهای جدید اداره می‌شد اسپیس‌نت اف۱ در ۲۳ ماه مهٔ ۱۹۸۴ راه‌اندازی شد. "آریان‌اسپیس" از مرکز فضایی گویان در گویان فرانسه به عنوان سایت راه‌اندازی اصلی خود استفاده می‌کند. از طریق سهام خود در استارسم، "آریان‌اسپیس" می‌تواند از پایگاه فضایی بایکونور در قزاقستان نیز برای ارائهٔ خدمات راه‌اندازی تجاری سایوز استفاده کند."Russians, French sign space contract.(UPI Science Report)." "United Press International". 12 April 2005. Retrieved on 24 September 2009. ادارهٔ مرکزی این شرکت در کورکورن، اسون، فرانسه در نزدیکی اوری قرار دارد.
فراموشی یک مجموعه تلویزیونی محصول سال ۱۳۹۰–۱۳۹۱ به کارگردانی سعید سلطانی، نویسندگی امیرمهدی ژوله و الهه زارع نژاد و تهیه‌کنندگی حمید رضا مهدوی کوچکسرایی است که در نوروز ۱۳۹۱ از شبکه پنج پخش شد. این مجموعه در ۱۴ قسمت ۴۵ دقیقه ای تهیه شد.
این مجموعه تلویزیونی روایتگر زندگی مردی بازاری و ثروتمند به نام حاج نقی است که به تنهایی در شهرستان روزگار می‌گذراند. او در آستانه عید نوروز در انتظار فرزندانش است. اما…
هم‌پیمان () یک مجوعه تلویزیونی درام تاریخی آمریکایی است که در یک دوره زمانی قرار دارد، حوادثی را روایت می‌کند که به سومین جنگ داخلی آمریکا منتهی شد.
فیلمبرداری این مجموعه پس از پایان مجموعه تلویزیونی "بازی تاج‌وتخت" شروع می‌شود بدلیل اینکه دیوید بنیاف و دی. بی. وایس در حال ساخت مجموعه تلویزیونی "بازی تاج‌وتخت" برای شبکه اچ‌بی‌او هستند.
نون و ریحون یک مجموعه تلویزیونی به کارگردانی فرزاد مؤتمن، نویسندگی عباس نعمتی و تهیه‌کنندگی محمود رضوی می‌باشد که در ماه رمضان ۱۳۸۹ از شبکه تهران پخش شد. این مجموعه داستان پنج دوست است که با همکاری یکدیگر یک حمام قدیمی را به سفره خانه سنتی تبدیل می‌کنند اما در ادامه اتفاقاتی رخ می‌دهد که تصمیم می‌گیرند دیگر ازدواج نکنند. طراحی گریم این مجموعه بر عهده سعید مؤذنی بود.
داستان چند جوان که با کمک هم رستورانی را راه اندازی میکنند و تحت تاثیر خان عمو مصمم به مجرد بودن هستند اما هر کدام جداگانه در مسیر عشق قرار میگیرند.
عبدالحی آخندزاده (زاده ۱۳۶۳ ولسوالی کجکی - ولایت هلمند) سیاستمدار افغانستانی و نماینده مردم ولایت هلمند در دوره شانزدهم مجلس نمایندگان است. وی در مجلس شانزدهم نمایندگان افغانستان عضو کمیسیون امور داخلی می‌باشد.
عبدالحی آخندزاده زاده ۱۳۶۳ از ولسوالی کجکی ولایت هلمند است. وی تحصیلات متوسطه خود را در سال ۱۳۸۲ در لیسه لشکرگاه به اتمام برد و در رشته علوم سیاسی مدرک لیسانس را کسب کند.
عبدالجبار قهرمان نورزی (زاده ۱۳۳۷ در ولسوالی سپین‌بولدک ولایت قندهار - درگذشتهٔ ۲۵ میزان (مهر) ۱۳۹۷) سیاستمدار افغانستانی و نماینده مردم ولایت هلمند در دوره شانزدهم مجلس نمایندگان و عضو کمیسیون عرایض و سمع شکایات بود. وی در اثر انفجار در کمپین انتخاباتی‌اش به تاریخ ۲۵ میزان/مهر ۱۳۹۷ کشته شد.
عبدالجبار قهرمان زاده ۱۳۳۷ از ولسوالی سپین‌بولدک ولایت قندهار است. وی تحصیلات متوسطه خود را در لیسه/دبیرستان حربی کابل در سال ۱۳۶۲ و سند لیسانس خود را در رشته ساینس از دانشگاه حربی کابل در سال ۱۳۶۳ کسب کرد. وی در زمان حضور نیروهای شوروی در افغانستان مسئولیت تأمین امنیت شهر ولسوالی لشکرگاه، مرکز ولایت هلمند را بر عهده داشت.
عبدالجبار قهرمان در تاریخ ۲۵ میزان (مهر) ۱۳۹۷ در کمپین انتخاباتی‌اش در اثر انفجار بمب کارگذار شده در زیر یک کاناپه که دفتر وی جاسازی شده بود کشته شد. طالبان در پیامی توئیتری، مسئولیت این انفجار را بر عهده گرفت.
راه‌آهن رت یک شرکت ترابری سوئیسی است که دارای بزرگ‌ترین شبکهٔ اپراتورهای راه‌آهن خصوصی در کشور سوئیس است. راه‌آهن رت تقریباً به طور کامل در داخل کانتون گراوبوندن واقع شده‌است.
راه‌آهن رت از طریق خط راه‌آهن برنینا، شهر شور سوئیس را به شهر تیرانو در ایتالیا وصل می‌کند. راه‌آهن رت همچنین شهرهای داووس و سنت موریتز را به هم متصل می‌کند.
July 22, 2017).
حبیبه سادات (زاده ۱۳۴۵ ولسوالی لشکرگاه - ولایت هلمند) سیاستمدار افغانستانی و نماینده مردم ولایت هلمند در دوره شانزدهم مجلس نمایندگان است. وی در مجلس شانزدهم نمایندگان افغانستان عضو کمیسیون مواصلات، مخابرات، امور انکشاف شهری، تهیه مسکن، تهیه آب و برق و امور شاروالی‌ها می‌باشد.
حبیبه سادات زاده ۱۳۴۵ از ولسوالی لشکرگاه ولایت هلمند است. وی تحصیلات متوسطه خود را در لیسه/دبیرستان عالی لشکرگاه در سال ۱۳۶۱ به اتمام رسانید و توانست از انستیتیوت تربیت معلم هند و دانشگاه اقتصاد در کویته پاکستان مدرک فارغ‌التحصیل خود را کسب کند.
میرولی بارکزایی (زاده ۱۳۳۳ گرشک، ولایت هلمند) سیاستمدار افغانستانی و نماینده مردم ولایت هلمند در دوره‌های پانزدهم و شانزدهم مجلس نمایندگان است. وی در مجلس شانزدهم نمایندگان افغانستان عضو کمیسیون عرایض و سمع شکایات می‌باشد.
میرولی بارکزایی زاده ۱۳۳۳ از گرشک، ولایت هلمند است. وی تحصیلات متوسطه خود را تا صنف ۱۴ ادامه داد و توانست سند فارغ‌التحصیلی از انستیتوت تربیت معلم گرشک را کسب کند. وی پس از آن وارد جبهه جنگ شد و از اعضای حزب اسلامی گلبدین حکمتیار بوده‌است.
محمد ولی علیزی (زاده ۱۳۴۸ ولسوالی کجکی - ولایت هلمند) سیاستمدار افغانستانی و نماینده مردم ولایت هلمند در دوره شانزدهم مجلس نمایندگان است. وی در مجلس شانزدهم نمایندگان افغانستان عضو کمیسیون مبارزه با مواد مخدر، مسکرات و فساد اخلاقی می‌باشد.
محمد ولی علیزی زاده ۱۳۴۸ از ولسوالی کجکی ولایت هلمند است. وی تحصیلات متوسطه خود را در لیسه/دبیرستان عالی هلمند در سال ۱۳۸۲ به اتمام رسانید
عبدالودود پوپل (زاده ۱۳۵۳ ولسوالی ناوه - ولایت هلمند) سیاستمدار افغانستانی و نماینده مردم ولایت هلمند در دوره شانزدهم مجلس نمایندگان است. وی در مجلس شانزدهم نمایندگان افغانستان عضو کمیسیون مبارزه با مواد مخدر، مسکرات و فساد اخلاقی می‌باشد.
عبدالودود پوپل زاده ۱۳۵۳ از ولسوالی ناوه ولایت هلمند است. وی تحصیلات خود را تا صنف ۱۲ ادامه داد.
نعمت‌الله غفاری (زاده ۱۳۴۱ شهر لشکرگاه - ولایت هلمند) سیاستمدار افغانستانی و نماینده مردم ولایت هلمند در دوره‌های پانزدهم و شانزدهم شورای ملی و نایب‌رئیس مجلس نمایندگان طی سال‌های ۱۳۹۱ و ۱۳۹۵ بوده‌است.
نعمت‌الله غفاری زاده ۱۳۴۱ از شهر لشکرگاه ولایت هلمند است. وی تحصیلات متوسطه خود را در لیسه/دبیرستان لشکرگاه در سال ۱۳۵۹ به اتمام رساند و سند فارغ‌التحصیلی خود را از جامعه المصطفی در سال ۱۳۷۲ در قم ایران کسب کرد.
نسیمه نیازی (زاده ۱۳۵۰ ولسوالی لشکرگاه - ولایت هلمند) سیاستمدار افغانستانی و نماینده مردم ولایت هلمند در دوره‌های پانزدهم و شانزدهم مجلس نمایندگان است. وی در مجلس شانزدهم نمایندگان افغانستان عضو کمیسیون مواصلات، مخابرات، امور انکشاف شهری، تهیه مسکن، تهیه آب و برق و امور شاروالی‌ها می‌باشد.
نسیمه نیازی زاده ۱۳۵۰ از ولسوالی لشکرگاه ولایت هلمند است. وی تحصیلات متوسطه خود را در لیسه/دبیرستان لشکرگاه در سال ۱۳۸۳ به اتمام رساند و سند فارغ‌التحصیلی خود را از انستیتوت تربیت معلم هلمند کسب کرد.
عبدالاحمد درانی (زاده ۱۳۳۸ ولسوالی جلریز - ولایت میدان وردک) سیاستمدار افغانستانی و نماینده مردم ولایت میدان وردک در دوره شانزدهم مجلس نمایندگان است. وی در مجلس شانزدهم نمایندگان افغانستان عضو کمیسیون امور داخلی می‌باشد.
عبدالاحمد درانی زاده ۱۳۳۸ از ولسوالی جلریز ولایت میدان وردک است. وی تحصیلات متوسطه خود را تا صنف دهم ادامه داد و از اعضای حزب اتحاد اسلامی که اکنون به حزب دعوت اسلامی تغییر نام داده بوده‌است.
صدیقه مبارز (زاده ۱۳۴۹ کابل) سیاستمدار افغانستانی و نماینده مردم ولایت میدان وردک در دوره‌های پانزدهم و شانزدهم مجلس نمایندگان است. وی در مجلس شانزدهم نمایندگان افغانستان عضو کمیسیون تفتیش مرکزی و نظارت بر اجرای قانون می‌باشد.
صدیقه مبارز زاده ۱۳۴۹ از کابل، اما اصالتاً از ولسوالی بهسود - ولایت میدان وردک است. وی تحصیلات متوسطه خود را در لیسه/دبیرستان نرگس در ایران به پایان برد و سند لیسانس خود را در رشته اداره و مدیریت از دانشگاه پیام نور ایران کسب کرد و تحصیلات خود را در رشته روابط بین‌الملل در دانشگاه کاتب در کابل ادامه داد.
حمیده اکبری (زاده ۱۳۵۴ کابل) سیاستمدار افغانستانی و نماینده مردم ولایت میدان وردک در دوره شانزدهم مجلس نمایندگان است. وی در مجلس شانزدهم نمایندگان افغانستان عضو کمیسیون مالی، بودجه، محاسبات عمومی و امور بانک‌ها می‌باشد.