moaminsharifi/fa-wiki-spell-checker huggingface dataset:
نقش این شخصیت خیالی را در مجموعهٔ تلویزیونی "بازی تاج‌وتخت" که محصول اچ‌بی‌او است، بازیگر گوئندولین کریستی ایفا می‌کند که از فصل دوم سریال به صحنه آمد و پس از چندین نقش دوره‌ای و گاه‌به‌گاه، سرانجام از فصل چهارم، یکی از شخصیت‌های اصلی سریال شد. وی بابت ایفای این نقش در فصل سوم سریال، نامزد دریافت جایزه ساترن بهترین بازیگر نقش مکمل زن و ۲ جایزه انجمن بازیگران فیلم شد.
اسلحه طارق یک اسلحه کمری نیمه خودکار با ساختار برتا است. Tariq در سال ۱۹۸۱ کشور عراق موفق به دریافت مجوز ساخت این سلاح که نسخه ای از برتا ام۱۹۵۱ می باشد شد. Military Pistols of Iraq اگر چه برخی معتقدند که صدام حسین این اسلحه را به احترام نخست وزیرش طارق عزیز نامگذاری کرده، اما نقش طارق بن زیاد یکی از سرداران خلافت اموی در جریان حمله سپاهیان اسلام به اندلس و فتح آن سرزمین به صورت یک لوگو طلایی رنگ بر روی دسته مشکی این سلاح نشان میدهد که صدام حسین در تمجید از این سردار اموی این نام را برای این اسلحه کمری انتخاب کرده است.
دیوید کریستوفر کلی CMG (۱۴ مهٔ ۱۹۴۴ – ۱۷ ژوئیهٔ ۲۰۰۳) دانشمند ولزی در زمینهٔ سلاح‌های بیولوژیک در استخدام وزارت دفاع بریتانیا بود. او پیشتر نیز به عنوان بازرس سلاح سابقهٔ همکاری با کمیتهٔ ویژهٔ سازمان ملل در عراق را داشت. کلی با خبرنگار بی‌بی‌سی اندرو گیلیگان راجع به پروندهٔ دولت بریتانیا دربارهٔ سلاح‌های کشتار دسته‌جمعی در عراق به صورت ضبط‌نشده و غیرمجاز گفتگو کرد و گیلیگان به این گفتگو به عنوان منبعی در گزارش‌های خبری‌اش استناد کرد. کلی در ژوئیهٔ ۲۰۰۳ در کانون توجه‌ها قرار گرفت و جنجالی عظیم راه افتاد. نام او در رسانه‌ها مترادف منبع گیلیگان شده بود، و او را در ۱۵ ژوئیه به کمیتهٔ انتخابی امور خارجهٔ پارلمان که مسئولیت تحقیق راجع به گزارش گیلیگان را بر عهده داشت احضار کردند. در این کمیته با بی‌پروایی از کلی سؤال پرسیدند. دو روز بعد جسد او پیدا شد."Timeline: Dr David Kelly", "The Guardian", 18 July 2003.
بهترین بوکر یک جایزه ویژه است که به مناسبت یادبود چهلمین سالگرد جایزهٔ بوکر در سال ۲۰۰۸ به رمان بچه‌های نیمه‌شب نوشته سلمان رشدی نویسنده بریتانیایی-هندی اهدا شد. کتاب‌های مجاز شامل ۴۱ برنده جایزه بوکر از زمان آغاز آن در سال ۱۹۶۹ بود.
نامزدهای نهایی عبارت بودند از:
نگوین دان کی (؛ زادهٔ ) متخصص غدد درون‌ریز و متابولیسم اهل ویتنام است. حامی دموکراسی و کنشگری در هوشی‌مین (شهر). او از سال ۱۹۷۸–۱۹۸۸ و از ۱۹۹۰–۱۹۹۸ و ۲۰۰۳–۲۰۰۵ و مدت کوتاهی در سال ۲۰۱۱ به دلیل اتهام امنیت دولتی در ارتباط با فعالیت‌هایش زندان بوده‌است. نیویورک تایمز در سال ۲۰۰۳ وی را به عنوان معروف‌ترین مخالف ویتنام معرفی کرد.
یونایتد لعنت شده () فیلمی در ژانر کمدی-درام و درام به کارگردانی تام هوپر است که در سال ۲۰۰۹ منتشر شد.
گیلی () یک شخصیت خیالی در مجموعه داستان‌های خیالی-حماسی "ترانه یخ و آتش" اثر نویسندهٔ آمریکایی جرج آر. آر. مارتین و اقتباس تلویزیونی آن "بازی تاج‌وتخت" است.
او یک بربر است که در آنسوی دیوار در سرزمین‌های لم‌یزرع و سرد زندگی می‌کند و نخستین بار در رمان "نبرد پادشاهان" (۱۹۹۸) معرفی می‌شود و بعد در "طوفان شمشیرها" (۲۰۰۰)، "ضیافتی برای کلاغ‌ها" (۲۰۰۵) و "رقصی با اژدهایان" (۲۰۱۱) نیز ظاهر شد. او در کتاب منتشرنشدهٔ "بادهای زمستان" نیز حضور خواهد شد.
نقش این شخصیت خیالی را در مجموعهٔ تلویزیونی "بازی تاج‌وتخت" که محصول اچ‌بی‌او است، هانا موری ایفا می‌کند.
گیلی دختری بربر است. او دختر و همسر کراستر است و در اواخر سنین نوجوانی‌اش به سر می‌برد. چشمانی قهوه‌ای و هنگامی که نخستین بار در رمان معرفی می‌شود، حدود ۱۶–۱۵ سال سن دارد. شخصیت گیلی و کارهایی که انجام می‌دهد، بیشتر از نگاهِ دیگران و به‌ویژه سمول تارلی و جان اسنو مشاهده یا توصیف می‌شود.
رنلی براتیون () یک شخصیت خیالی در مجموعه داستان‌های خیالی-حماسی "ترانه یخ و آتش" اثر نویسندهٔ آمریکایی جرج آر. آر. مارتین و اقتباس تلویزیونی آن "بازی تاج‌وتخت" است.
او که نخستین بار در رمان "بازی تاج‌وتخت" (۱۹۹۶) معرفی می‌شود، کوچکترین پسرِ «لُرد استفان براتیون» و «کاسانا استرمونت» و برادر کوچکتر رابرت براتیون و استنیس براتیون است.
نقش این شخصیت خیالی را در مجموعهٔ تلویزیونی "بازی تاج‌وتخت" که محصول اچ‌بی‌او است، گثین آنتونی ایفا می‌کند.
رنلی براتیون را خوش‌سیما و پُرجذبه توصیف کرده‌اند که به راحتی دوست پیدا می‌کند. به همین سبب، او هواداران زیادی در میان مردم عادی و کوچه‌وبازار دارد. علی‌رغم زنان زیادی که مجذوب او شده‌اند، او همجنسگرا است. وی به کمک جادو و توسط سایه‌ای از برادرش کشته می‌شود.
میرسلا براتیون () یک شخصیت خیالی در مجموعه داستان‌های خیالی-حماسی "ترانه یخ و آتش" اثر نویسندهٔ آمریکایی جرج آر. آر. مارتین و اقتباس تلویزیونی آن "بازی تاج‌وتخت" است.
او که نخستین بار در رمان "بازی تاج‌وتخت" (۱۹۹۶) معرفی می‌شود، تنها دختر سرسی لنیستر است و بعدها در "نبرد پادشاهان" (۱۹۹۸) و "طوفان شمشیرها" (۲۰۰۰) هم حضور می‌یابد.
نقش این شخصیت خیالی را در مجموعهٔ تلویزیونی "بازی تاج‌وتخت" که محصول اچ‌بی‌او است، ایمی ریچاردسن در فصل‌های ۱ و ۲ و نل تایگر فری در فصل‌های ۵ و ۶ ایفا می‌کند.
شاهدخت میرسلا براتیون دومین فرزند ملکه سرسی لنیستر است. پدر واقعی‌اش همچون برادرانش، کسی نیست جز دایی‌اش جیمی لنیستر، اما خودش به‌ظاهر از این موضوع بی‌خبر است. او دختری است ظریف، زیبا، مؤدب و گفته می‌شود که تمامی زیبایی مادرش را داراست اما طبیعت ستمگرانهٔ او را ندارد. در یک اقدام سیاسی و برای آنکه مطمئن شوند خاندان مارتل از پادشاهی برادرش جافری براتیون حمایت خواند کرد، او را به نامزدی شاهزاده تریستان مارتل درمی‌آورند و در رمان نبرد پادشاهان به سرزمین «دورن» فرستاده می‌شود. پس از مرگ برادرش در رمان طوفان شمشیرها، شاهدخت آریان مارتل تلاش می‌کند تا او را بدزدد و خودش را ملکه وستروس کند، اما دسیسه‌اش خوب پیش نمی‌رود و در جریان این واقعه، میرسلا بشدت زخمی می‌شود.
شخصیت میرسلا براتیون و کارهایی که انجام می‌دهد، بیشتر از نگاهِ دیگران و از جمله تیریون لنیستر مشاهده یا توصیف می‌شود و در رمان اصلی، یک شخصیتِ فرعی و پشت‌صحنه است.
ایمی ریچاردسن (؛ زادهٔ ) هنرپیشه اهل ایرلند شمالی است. وی از سال ۲۰۰۸ میلادی تاکنون مشغول فعالیت بوده‌است.
از فیلم‌ها یا برنامه‌های تلویزیونی که وی در آن نقش داشته‌است، می‌توان به "بازی تاج‌وتخت" اشاره کرد.
کورتنی الیزابت ویتمور که تحت نام استارگرل شناخته می‌شود، یک شخصیت خیالی ابرقهرمان در کتاب‌های کامیک آمریکایی منتشر شده توسط دی‌سی کامیکس است. این شخصیت توسط نویسنده جف جانز و طراح لی مودر خلق شده‌است که برای نخستین بار در شمارهٔ ۰ از مجموعه "استارز و استرایپ" (ژوئیه ۱۹۹۹) حضور پیدا کرد. نام و صفات شخصیتی این شخصیت بر پایه خواهر جف جانز، کورتنی الگوبرداری شده‌است، که در سانحه انفجار پرواز تی‌دبلیوای ۸۰۰ در سال ۱۹۹۶ درگذشت.
کوریای رم گروهی از نهادهای اداری سریر مقدس و بدنه مرکزی ارتباط میان پاپ و امور جهان کلیسای کاتولیک است. این گروه در جهت منافع کلیساهای ویژه و خدمت‌رسانی به آن‌ها فعالیت می‌کند و سازمان مرکزی مورد نیاز برای عملکرد مناسب کلیسا و دستیابی به اهداف آن را فراهم می‌کند.Paul VI, Apostolic Constitution "Regimini Ecclesiae universae", 15 August 1967, publ. in "Acta Apostolicae Sedis" 59 (1967), pp.885-928.Code of Canon Law, can. 360
اکنون ساختار و سازمان مسئولیت‌های درون کوریا توسط یکی از قانون‌های پاپی که در ۲۸ ژوئن ۱۹۸۸ توسط پاپ ژان پل دوم صادر شدThe approved English translation of the text is available as a pdf download و پاپ فرانسیس تصمیم به بازبینی آن گرفت، تنظیم می‌شود.
گاهی سایر بدنه‌های اجرایی یا مشورتی در امور کلیسا نیز اشتباهاً کوریا خوانده می‌شوند؛ ولی در واقع جزء آن نیستند.
"کوریا" در لاتین میانه و پس از آن به معنی دیوان به کار می‌رفت. این نهاد دیوان پاپی است و در انجام فعالیت‌های پاپ به او کمک می‌کند. می‌توان کوریا را تا حدودی شبیه هیئت دولت در حکومت‌های کشوری دانست. البته تنها بخشی از نهادهای کوریا با وزارت‌های دولتی قابل مقایسه هستند.
هر اسقف‌نشین کاتولیک لاتین می‌تواند کوریای خود را برای امور اجرایی داشته باشد. در اسقف‌نشین رم این امور در اختیار کوریای رم نیست. رئیس اداره امور کلیسای شهر رم که معمولاً یک کاردینال است و جانشینش که عنوان شخصی اسقف اعظم دارد، بر حکومت اسقف‌نشین نظارت دارند؛ ولی وابستگی آن به کوریای رم بیشتر از سایر اسقف‌نشین‌های کاتولیک سراسر جهان نیست.
تا مدتی پیش هنوز ادارات ارثی در کوریای رم وجود داشت و عنوان‌های آن‌ها مربوط به فعالیت‌هایی بود که پس از از دست رفتن ایالات پاپی موضوعیت خود را از دست داده بودند. پاپ پیوس دهم در سال ۱۹۱۷ فرمان سازماندهی مجدد را صادر کرد. در دوران پاپ پل ششم در دهه ۱۹۶۰ میلادی گام‌های بعدی در مسیر اصلاحات برداشته شد. از اهداف این اصلاحات کوریا نوین‌سازی روندها و بین‌المللی کردن کارکنان کوریا بود. این اصلاحات در دستور العمل صادره در سال ۱۹۸۳ منعکس شده‌است. ادارات دولت‌شهر واتیکان جزء کوریای رم نیستند. همه اعضای کوریا به استثنای دو نفر پس از مرگ یا کناره‌گیری پاپ فوراً از مقام خود کناره‌گیری می‌کنند.
دبیرخانه دولت قدیمی‌ترین دپارتمان کوریای رم است. رئیس این نهاد، دبیر دولت است که مسئول همه فعالیت‌های سیاسی و دیپلماتیک سریر مقدس است. دبیرخانه دولت شامل دو بخش امور عمومی و روابط با دولت‌ها است که با نام بخش اول و بخش دوم خوانده می‌شوند. این دبیرخانه در سده پانزدهم ایجاد شده‌است.
دبیرخانه دارایی در سال ۲۰۱۴ توسط پاپ فرانسیس تأسیس شد.
پاپ فرانسیس در ۲۷ ژوئن ۲۰۱۵ دبیرخانه ارتباطات را تأسیس کرد. این دبیرخانه بدنه حاکمیتی است که چند زیرمجموعه دارد؛ از جمله خبرگزاری سریر مقدس، خدمات اینترنت واتیکان، رادیو واتیکان، مرکز تلویزیون واتیکان و روزنامه لوسرواتوره رومانو.
جماعت‌های رمی گونه‌ای از دپارتمان‌های کوریای رم هستند. رئیس هر جماعت یک کاردینال است.
جماعت مکتب ایمان که در گذشته به نام جماعت مقدس عالی تفتیش عقاید رم و جهان نامیده می‌شد، قدیمی‌ترین جماعت کوریای رم است. این جماعت در میان فعال‌ترین دپارتمان‌های اصلی کوریا است و بر دکترین کاتولیک نظارت می‌کند. آشناترین نام آن در طول تاریخ خود، اداره مقدس تفتیش عقاید بود.
جماعت کلیساهای مشرقی در سال ۱۹۱۷ توسط پاپ بندیکت پانزدهم تأسیس شد و مسئول ارتباط با کلیسای کاتولیک شرقی برای توسعه و حفظ حقوق آن‌ها است. این نهاد در مناطق شمال آفریقا، جنوب شرقی اروپا و غرب آسیا از جمله ایران نفوذ اختصاصی دارد و شامل همه پاتریارک‌ها و اسقف‌های اعظم عمده کلیسای مشرقی است.
جماعت عبادت الهی و رسوم دینی به بیشتر امور مربوط به اعمال عبادی کلیسای کاتولیک لاتین (مجزا از کلیسای کاتولیک شرقی) و برخی موارد فنی مربوط به رسوم دینی رسیدگی می‌کند.
جماعت اثبات قدیسان بر فرایندی که منجر به قدیس شدن قدیسان می‌شود، نظارت می‌کند. این فرایند شامل اعلام «فضایل قهرمانانه» و بئاتیفیه است. پس از آماده‌سازی هر مورد، شامل تأیید معجزات، مورد به پاپ ارائه می‌شود و او تصمیم می‌گیرد که بئاتیفیه و قدیس‌سازی ادامه یابد یا خیر.
جماعت تبشیر خلق وظیفه امور میسیونری و فعالیت‌های مربوطه را به عهده دارد. شاید با نام قدیمی آن که جماعت نشر ایمان بود، شناخته‌شده‌تر باشد. پاپ ژان پل دوم در سال ۱۹۸۲ نام آن را تغییر داد، ولی فعالیت آن را دگرگون نکرد.
جماعت روحانیت یکی از دپارتمان‌های کوریای رم است که وظیفه آن نظارت بر امور مربوط به روحانیون و شماس‌های خارج از انجمن‌های زندگی وقف شده و جامعه‌های زندگی رسالتی و نیز حوزه‌های علمیه (جز آن‌هایی که مقرراتشان توسط جماعت تبشیر خلق و جماعت کلیسای شرقی تنظیم می‌شود) و اماکن تشکیل نهادهای مذهبی و سکولار است. جماعت روحانیت به درخواست‌های وضع احکام رسیدگی می‌کند. این جماعت به بررسی موارد رسوایی جنسی کشیشان نمی‌پردازد و این موارد مستقیماً توسط جماعت مکتب ایمان رسیدگی می‌شود.
جماعت آموزش کاتولیک مسئول امور زیر است:
جماعت اسقفان بر انتخاب اسقف‌های جدید که در مناطق تبشیری یا مناطق قلمرو جماعت کلیسای مشرقی قرار ندارند نظارت می‌کند. در نتیجه از نوسان قابل توجه در تکامل کلیسا جلوگیری می‌کند. همچنین سخنرانی‌های پاپ برای اسقفان را که هر پنج سال یک بار برگزار می‌شود، برنامه‌ریزی می‌کند و ایجاد اسقف نشین‌های جدید را ترتیب می‌دهد.
ندامتگاه پاپی که نام رسمی‌تر آن دادگاه عالی ندامتگاه پاپی است، یکی از سه دادگاه کوریای رم است. ندامتگاه پاپی مسئول موارد مربوط به بخشش گناهان در کلیسای کاتولیک رومی است.
دادگاه روتا رومانا عالی‌ترین دادگاه استیناف است. این دادگاه وحدت رویه در حقوق الهی را تقویت می‌کند و به دادگاه‌های پایین‌تر کمک می‌دهد.
بخش بزرگی از تصمیمات آن مربوط به فسخ نکاح است. در چنین مواردی در ازدواج میان دو کاتولیک، یک کاتولیک و یک غیر کاتولیک و دو غیر کاتولیک که یکی یا هردو عضو مسیحیت لاتین یا شرقی باشند، دارای صلاحیت است.
دادگاه عالی امضای پاپی بالاترین قدرت قضایی کلیسای کاتولیک است که در کنار خود پاپ (که قاضی عالی کلیسا است) قرار دارد. افزون بر این، دفتر اداری برای موضوعات مربوط به فعالیت قضایی کل کلیسا است.
استیناف‌های مربوط به فرایندهای قضایی معمول که به مقر پاپ تقدیم می‌شوند، معمولاً به جای بررسی توسط پاپ، به روتا رومانا فرستاده می‌شوند.
از سال ۱۵۰۶ نیروی مسلح کوچکی به نام «سپاه گارد سوئیسی مقدس» یا «گارد سوئیسی» مسئولیت حفظ ایمنی پاپ را به عهده دارد. این مسئولیت شامل حفظ امنیت قصر پاپ و دسترسی به شهر واتیکان است. در ابتدا واحد نظامی جنگی بود و به سرعت به نیروی پلیس با مسئولیت کنترل مرزها تغییر یافت. زبان رسمی آن آلمانی سوئیسی است و در سال ۲۰۰۳ میلادی شامل ۱۳۴ سرباز حرفه‌ای بوده‌است.
تلما یک فیلم فراطبیعی فانتزی درام نروژی به کارگردانی یواخیم تری‌یر و محصول سال ۲۰۱۷ است. فیلم‌نامه فیلم با همکاری تری‌یر و اسکیل ووگت به رشته تحریر درآمده است. از بازیگران آن می‌توان به آیلی هاربو، کایا ویلکینز، هنریک رافائلسون و الن دوریت پیترسن اشاره کرد. داستان فیلم دربارهٔ یک دختر جوان مذهبی است و زمانی که حس می‌کند دارای میل جنسی نسبت به یک دانشجوی دختر در دانشگاه است، متوجه می‌شود دارای نیروهای غیرقابل توضیحی می‌باشد.
نخستین نمایش فیلم در تاریخ ۲۰ اوت ۲۰۱۷، و در طی جشنواره بین‌المللی فیلم نروژ بود. "تلما" سپس در ۹ سپتامبر ۲۰۱۷، در بخش نمایش ویژه جشنواره بین‌المللی فیلم تورنتو به نمایش درآمد، و در ایالات متحده نیز در ۱۰ نوامبر ۲۰۱۷ اکران شد.
تولد فیلمی محصول سال ۱۹۸۹ و به کارگردانی شاجی. ان کارون است. در این فیلم بازیگرانی همچون پرمجی، آرچانا، لاکشمی کریشنمورتی، مولنزهی ایفای نقش کرده‌اند.
کیر رویال نوعی کوکتل فرانسوی است. کیر رویال برخلاف کیر سنتی از کرم دو کاسیس و شامپاین تهیه می‌شود.The Classic Champagne Cocktail - Kir Royale Fits Everyone "Glass: Flute (champagne), Wine glass … fill it with your champagne or sparkling wine"KIR from IBA, "KIR Before Dinner Cocktail 9 cl Dry White Wine 1 cl Créme de Cassis Pour Créme de Cassis into glass, top up with white wine. For Kir Royal: Use champagne instead of white wine." این نوشیدنی معمولاً در سرو می‌شود.
بیمار عشق فیلمی محصول سال ۱۹۸۲ و به کارگردانی راج کاپور است. در این فیلم بازیگرانی همچون شامی کاپور، ریشی کاپور، پادمینی کولاپوری، تانوجا، ناندا، راضا مراد، اوم پراکاش، سوشما ست، کولبوشان کارباندا، بیندو ایفای نقش کرده‌اند.
رضیه سلطان فیلمی محصول سال ۱۹۸۳ و به کارگردانی کمال امروهی است. در این فیلم بازیگرانی همچون هما مالینی، درمندرا، پروین بابی ایفای نقش کرده‌اند.
این فیلم داستان زندگی رضیه سلطان است.
سیر سیاه فراورده ای است که از تخمیر سیر معمولی در حرارت و رطوبت کنترل شده تهیه می‌شود. طی این روند سیر را بین ۵۰ تا ۹۰ روز در دمای تقریبی ۶۰ تا ۷۷ درجه سانتی گراد نگهداری می‌کنند. پس از آن سیر حالت ژله ای پیدا می‌کند، مزه آن شیرین شده و رنگ آن سیاه می‌شود. این فراورده خاصیت انرژی زایی دارد و معمولاً از آن به عنوان چاشنی و طعم دهنده در غذاها استفاده می‌شود.
این فراورده برای اولین بار توسط کره ای‌ها برای مصارف دارویی تولید گردید. گاهی از آن در تهیه نوشابه‌های انرژی زا یا شکلات سیر سیاه نیز استفاده می‌شود.
در بین محصولات فرآوری سیر، سیر سیاه به عنوان یکی از شناخته شده‌ترین غذاهای کاربردی موجود در بازار جهانی می‌باشد. در مقایسه با سیر خام، سیر سیاه دارای رنگ معمولی سیاه، طعم شیرین و بافت جویدنی و بدون بو است.
مردم کشورهای آسیایی مانند تایلند، کره جنوبی و ژاپن سیرهای سیاه را به عنوان یک غذای سنتی قرن‌ها تولید و استفاده کرده‌اند، اما در دهه‌های اخیر وارد بازار جهانی شده‌است. به‌طور خلاصه، سیر سیاه با تخمیر کل پیاز سیر تازه در رطوبت بالا و درجه حرارت تولید می‌شود که به نوبه خود باعث می‌شود سیر به واسطه مجموعه ای از واکنش‌های غیر آنزیمی از جمله واکنش میرلارد، اکسیداسیون فنل‌ها و کارامل شدن سیاه شود. هنگامی که سیر تحت تخمیر قرار می‌گیرد، نه تنها خصوصیات فیزیولوژیکی سیر تغییر می‌یابد، بلکه غلظت ترکیبات فعال زیستی نیز بهبود می‌یابد در نتیجه، سیر سیاه از بافت الاستیک و جویدنی و همچنین طعم شیرین و بدون عطر و طعم اهمی سیر برخوردار است.
سیر سیاه به دلیل خوش طعم بودن و فراوان بودن ترکیبات فعال زیستی، با رشد چشمگیر تقاضای مصرف در طی سالهای اخیر به یکی از معروف‌ترین و برجسته‌ترین محصولات موجود در مواد مغذی و عملکردی مواد غذایی تبدیل شده‌است. علاوه بر این، سیر سیاه در بهبود روند تولید و همچنین نوآوری محصولات جدید پردازش سیر سیاه توجه مصرف‌کننده را به خود جلب کرده‌است. اخیراً برخی از محصولات فرآوری شده سیر سیاه مانند ملاس سیر سیاه، پوره، خمیر، عصاره و قرص‌های مکمل در ویتنام و بازار جهانی معرفی شده‌اند.
رابطه فیلمی محصول سال ۲۰۰۲ و به کارگردانی ایندرا کومار است. در این فیلم بازیگرانی همچون آنیل کاپور، کاریسما کاپور، شیلپا شتی، آمریش پوری، شارات ساکسنا، آلوک نات ایفای نقش کرده‌اند.
جپَن یا ژاپن () گروه موسیقی راک انگلستانی بود که سال ۱۹۷۴ در کاتفورد شکل گرفت. اعضای تشکیل‌دهندهٔ گروه عبارت بودند از دیوید سیلوین (خوانندگی، گیتار، کیبورد)، استیو جانسن (درامز)، ریچارد باربیری (کیبورد) و میک کارن (گیتاربیس).
گروه ژاپن تحت‌تأثیر گلم راک آغاز به فعالیت کرد و در نهایت با بهره‌گیری از سبک متمایزش در موسیقی الکترونیک و تیپ ظاهری آندروجینی، از گروه‌های مؤثر در ظهور جریان نورمانتیک بود.
آندونیس میکائیلیدیس مشهور به میک کارْن (; – ) موسیقی‌دان اهل قبرس بود که بین سال‌های ۱۹۷۷ تا ۲۰۱۰ میلادی فعالیت می‌کرد. او بیشتر به عنوان بیس‌نواز گروه موسیقی ژاپن بین سالهای ۱۹۷۴ تا ۱۹۸۲ شناخته می‌شود.
فلیکس کیر (۲۲ ژانویه ۱۸۷۶–۲۶ آوریل ۱۹۶۸)، کشیش کاتولیک، رزمنده مقاومت فرانسه و سیاستمدار فرانسوی بود.
او در الیس-ساینت-رین در شهرستان کوت دور فرانسه به دنیا آمد. او تحصیلات دینی خود را در سال ۱۸۹۱ در یک مدرسه علوم دینی کوچک شروع کرد و در سال ۱۹۰۱ فارغ‌التحصیل شد و به عنوان یک کشیش شروع به فعالیت کرد.
او طی اشغال فرانسه در جنگ جهانی دوم نقش فعالی در مقاومت فرانسه داشت. او پس از کمک به فرار ۵۰۰۰ زندانی از یک کمپ در لنویک، دستگیر و به مرگ محکوم شد. اما به خاطر کشیش بودن آزاد شد. او پس از آزادی به سازماندهی عملیات‌هایی علیه نازی‌ها ادامه داد.
در سال ۱۹۴۵ میلادی او نشان لژیون دونور را دریافت کرد و به عنوان شهردار دیژون انتخاب شد و تا زمان مرگ در سال ۱۹۶۸ در این سمت قرار داشت.
یک نوشیدنی الکلی محلی به نام کیر از روی نام فلیکس کیر نامگذاری شده. گفته می‌شود که کیر این نوشیدنی محلی را برای هیئت نمایندگان سرو می‌کرده.Dale DeGroff, "The Essential Cocktail: The Art of Mixing Perfect Drinks" (Random House Digital, Inc. , 2008)."Sherry-Lehmann Reports on the Apéritif Hour," "New York Magazine", Oct 23, 1972.A. J. Rathbun, "Wine Cocktails: 50 Stylish Sippers That Show Off Your Reds, Whites, and Roses" (Houghton Mifflin Harcourt, 2009). همچنین گفته می‌شود که زمان اشغال فرانسه سربازان آلمانی شراب قرمز این منطقه را مصادره کردند بنابراین کیر نوشیدنی محلی این منطقه که آن زمان با شراب قرمز و کرم دو کاسیس تهیه می‌شده را به ترکیب شراب سفید و کرم دو کاسیس تغییر داده و اینگونه این نوشیدنی را به وجود آورده.Kir cocktail
یک دریاچه مصنوعی در غرب دیژون ساخته شد و به احترام فلیکس کیر، دریاچه کیر نامگذاری شد.
حقیقت فیلمی محصول سال ۱۹۹۸ و به کارگردانی رام گوپال وارما است. در این فیلم بازیگرانی همچون جی.دی چاکراوارتی، اورمیلا ماتوندکار، مانوج باجپایی، سراب شوکلا، شفالی شاه، پارش راوال، آدیتا سیرواستاو، سوشانت سینگ ایفای نقش کرده‌اند.
دنباله این فیلم حقیقت ۲ نام دارد.
زرمهرشاهیان یک فرمانروایی محلی در طبرستان بودند که بر بخشهای کوهستانی منطقه، از زمان پادشاهی خسرو انوشیروان تا سال ۷۸۵ حکومت کردند.
زرمهرشاهیان تبار خود را به یک اشراف زادهٔ نیرومند کارنی به نام سوخرا (از نسل کاوه آهنگر از اشراف پیشتاز امپراتوری در دوره بلاش و قباد یکم) می‌رسانند. بر پایهٔ یک داستان سنتی سوخرا دو فرزند به نام کارن و زرمهر کارن از خود به جا گذاشت که هنگام تاخت و تاز قبایل ترک کمک زیادی به انوشیروان در پاسداری از مرزهای شرقی ساسانیان کردند. بدین ترتیب سرزمین جنوب آمل و همچنین عنوان اسپهبد به کارن پاداش داده شد و اینگونه فرمان راندن خاندان قارن در تبرستان آغاز شد. زرمهر نیز بخشهایی از تبرستان و عنوان مرزبان و مصمغان را پاداش گرفت. مشرق تبرستان عمدتاً میان خاندان کارن، زرمهرشاهیان و مرزبان تمیشه تقسیم می‌شد.
در سال ۷۸۳ خاندان قارن در کنار باوندیان و زرمهرشاهیان علیه عباسیان شوریدند. این اتحاد سال ۷۸۵ با شکست رویارو شد و پس از این تازیخ نام زرمهرشاهیان در صفحه تاریخ ناپدید گشت.
گستره قلمرو ابتدایی زرمهرشاهان در حدود تمیشه بوده‌است در حالی که حاکمان واپسین این دودمان در نقاط مختلفی از طبرستان سربراوردند. به طور مثال مسمغان ولاش در میاندورود و ولاش دوم در ساری حکومت داشتند و شاخه‌ای از این خاندان با نام مسمغان دماوند در ناحیه دماوند مستقر بودند.Rabino de Borgomale, Les dynasties du Mazanderan, Londres, 1928
یاسنت لویی رابینو در کتاب «مازندران و استراباد» نام حاکمان این خاندان را چنان می‌شمارد:یاسنت لویی رابینو. «مازندران و استراباد»، ترجمه وحید مازندرانی. ص ۲۰۳.
بحران قانون اساسی سریلانکا () هنگامی آغاز شد که رئیس‌جمهور مایتریپالا سیریسنا رئیس‌جمهور سابق و عضو پارلمان ماهیندا راجاپاکسا را در ۲۶ اکتبر ۲۰۱۸ به عنوان نخست‌وزیر سری‌لانکا قبل از این که رانیل ویکرماسینگه نخست‌وزیر کنونی را رسماً برکنار کند منصوب کرد؛ این انتصاب سریلانکا را در یک تنش سیاسی فرو برد. ویکرماسینگه و حزب اتحاد ملی (UNP) این انتصاب را غیرقانونی خواندند و از استعفا از دولت امتناع ورزیدند.
رانیل ویکرماسینگه به عنوان نخست‌وزیر دوباره در سمت خود ابقا شد. وی در ۱۶ دسامبر بدنبال یک تنش دوماهه که از کار برکنار شده بود، دوباره به‌عنوان نخست‌وزیر سوگند یاد کرد.Ranil Wickremesinghe: Sri Lanka reinstates ousted prime minister
تصمیم ناگهانی سیریسنا باعث «آشفتگی سیاسی در کشور» شد. رانیل ویکرماسینگه، اکثریت پارلمان و احزاب مخالف از قبول برکناری و انتصاب ماهیندا راجاپاکسا خودداری کرده‌اند و اعلام کرده‌اند که حرکت سیریسنا غیرقانونی است. رانیل ویکرماسینگه ادعا کرد که او هنوز از اکثریت مجلس فرمان می‌برد و کارا جایاسوریا سخنگوی پارلمان سریلانکا خواستار آن شد تا پارلمان فوراً تشکیل جلسه دهد. سیریسنا تمامی درخواست‌های مجلس را نادیده گرفت و در ۲۷ اکتبر پارلمان را مجبور کرد تا جلسه خود را تا ماه نوامبر به تعویق بیندازد. سیریسنا پس از تلاشی برای تشکیل کابینه جدید وزیران با نخست‌وزیر جدید راجاپاکسا ناکام ماند، سیریسنا تلاش کرد تا مجلس را در ۹ نوامبر مجبور به این کار کند. اما مجلس نمایندگان اعلام کرد که این حرکت غیرقانونی است و پس از آن، دادگاه عالی سریلانکا پس از استماع اعلام کرد که حکم ریاست جمهوری مایتریپالا سیریسنا در انحلال پارلمان و برگزاری انتخابات جدید به حالت تعلیق درآمده است و نخست‌وزیر برکنار شده ماهیندا ویکرماسینگه تا هفتم دسامبر در سمتش باقی خواهد ماند.
راجاپاکسا از زمان جنگ داخلی سریلانکا در کانون جدالها در سری لانکا بوده‌است. راجاپاکسا و خانواده‌اش متهم به فساد هستند و اکنون فساد وی و اعضای خانواده‌اش هدف تحقیقات است، همچنین تحقیقات دربارهٔ قتل روزنامه نگاران و دیگران در دوران ریاست جمهوری راجاپاکسا (۲۰۰۵–۲۰۱۵) به دلیل بحران کنونی افشاء نشده‌است.
کمپین بین‌المللی سازمان ملل متحد در ۳۱ اکتبر در نزدیکی درختان معبد برگزار شد. در یک تظاهرات اعتراضی هزاران نفر از مردم سری لانکا به خیابان‌ها سرازیر شده و از رئیس‌جمهور مایتریپالا سیریسنا خواستند تا از دموکراسی حمایت کند.
JVP در روز ۱ نوامبر یک تظاهرات اعتراضی در نگگودا برگزار کرد و خواستار برگزاری انتخابات ریاست جمهوری شد تا بلافاصله مجلس تشکیل جلسه دهد و دموکراسی را در کشور برقرار کند.
ده‌ها هزار نفر از مردم سریلانکا روز دوشنبه ۵ نوامبر در حمایت از یک دولت جدید از ماهیندا راجاپاکسا و مایتریپالا سیریسنا حمایت کردند. بنابه گفته پلیس سریلانکا ۱۲۰٬۰۰۰ نفر در این تظاهرات شرکت کردند.
گروه‌های رقیب که از ماهیندا راجاپاکسا و رانیل ویکرماسینگه پشتیبانی می‌کردند در نقاط مختلف کلمبو گردآمدند. صدها نفر از حامیان ویکرماسینگه در اطراف معبد درختان جمع شده و می‌گفتند که آنها برای محافظت از نخست‌وزیر کنونی در آنجا خواهند ماند. تا پیش از این تظاهرات عمدتاً صلح آمیز بود، اما سخنگوی جیاسوریا و دیگران در مورد «حمام خون» هشدار دادند که اگر پارلمان اقدام به برگزاری جلساتی برای حل مسئله دموکراسی انجام ندهد.
با ادای سوگند فوری راجاپاکسا و وفاداران راجاپاکسا، به دو شبکه تلویزیونی دولتی هجوم آورده و کتک زدن و شلیک گلوله مبادرت کردند؛ و با فشار به وفاداران دولت پخش زنده تلویزیونی را قطع کردند. اتحادیه‌های کارگری مرتبط با حزب راجاپاکسا مانع از دستیابی به وزرای حزب ملی متحد شدند.
در روز یکشنبه ۲۸ اکتبر، محافظان یک وزیر دولت بازداشت شده، تعداد زیادی از معترضین با به آتش کشیدن اماکن باعث مرگ یک نر شد. اولین رخداد خشونت‌آمیز در شرکت نفت سیلان (CPC) گزارش شد که دفتر مرکزی شرکت ملی نفت و گاز در آنجا قرار دارد، در این رخداد که منجر به تیراندازی میان اعضای اتحادیه تجارت در شرکت نفت سیلان و حزب آزادی سریلانکاشد. افرادی که به رئیس‌جمهور وفادار بودند تلاش کردند تا از ورود ژنرال راناتونگا به داخل ساختمان دولتی در کلمبو جلوگیری کند، زیرا او در تلاش بود تا اموال را از ادارات CPC تفکیک کند. در این درگیری یکی از اعضای اتحادیه کشته شد و دو یا سه نفر زخمی شدند.
کلمبوس فیلمی به کارگردانی، نویسندگی و تهیه‌کنندگی هاتف علیمردانی محصول سال ۱۳۹۷ است. این فیلم در تاریخ ۱۴ آذر ۱۳۹۷ در سینماهای ایران اکران شده‌است.
خانواده‌ای که قصد مهاجرت به آمریکا را دارند و چندین سال در انتظار اقامت بوسیله کارت سبز در این کشور هستند که یکی از اعضای فامیل قرار است برایشان این کار را انجام دهد با تغییر رئیس جمهور و تصویب قانون جدید منع مهاجرت مردمان ایرانی‌تبار درگیر مشکلاتی می‌شوند…
خلاصه و توضیحات این سریالقلبم تو دیار غربت گیر کرده (به انگلیسی: My Heart Lives In A Foreign Land) یک سریال روزانه هندی است که توسط شبکه استار پلاس در ۷ نوامبر ۲۰۱۶ به نمایش درآمد. تولید شده توسط اکتا کاپور و شبها کاپور آرجون بیلانی، درشتی دهامی و وینیت رینا از ستاره‌های این فیلم هستند. این سریال از فیلم سرزمین بیگانه با بازی شاهرخ خان الهام گرفته‌است و همچنین از رمان مهجر مانجو کاپور نیز الهام گرفته‌است. سری شات در هندو همچنین در منظره شهرهای وین و اینسبروک از اتریش. نشان می‌دهد دوبله شد در مالایایی به عنوان "Akkareyanente Manasam" و پخش در Asianet Plus.
"Pardes Mein Hai Mera Dil" ...داستان راگاو و نِنا است . که سرنوشت انها را به هم وصل میکند و از سر بی پولی نِنا مجبور می شود فرزند خانمی را که نازا است را از راه لقح مصنوعی بچه انها را به دنیا بیاورد و همین مسئله باعث میشود که راگاو فکر کند ننا ازدواج کرده و طلاقش میدهد اما باز انها به خاطر سرنوشتشان به هم برخورد میکنند و...
کیر فارد نجیب‌زاده‌ای ارمنی بود که حکومت آلانیا را تا سال ۱۲۲۱ میلادی در دست داشت. او پس از محاصره قلعه‌اش توسط علاءالدین کیقباد، سلطان سلجوقی، در عوض دریافت حکومت آق‌شهر، تسلیم شد. و دخترش هونات خاتون را به همسری کیقباد در آورد.
نیلز آردن اوپلو (؛ زادهٔ ) کارگردان فیلم، و فیلم‌نامه‌نویس اهل دانمارک است.
ایمی شرمن پالادینو (؛ زادهٔ ) فیلم‌نامه‌نویس، کارگردان، تهیه‌کننده اجرایی اهل ایالات متحده آمریکا است.
از فیلم‌ها یا مجموعه‌های تلویزیونی که وی در آن‌ها نقش داشته است، می‌توان به "خانم میزل شگفت‌انگیز"، و "دختران گیلمور" اشاره نمود.
رزا برنایل نینو یک دختر آلمانی متولد دورتموند بود که در سنین کودکی موفق به دیدار هیتلر شد و مدتی با وی نامه نگاری داشت. در سال ۱۹۳۳ هنگامی که رزا با مادرش در بیرون اقامتگاه برگهوف محل آقامت هیتلر در دامنه آلپ بود هیتلر متوجه می‌شود روز تولدش ۲۰ آوریل با رزا یکی است و از وی و مادرش کارولین دعوت می‌کند تا به اقامتگاه او بروند و در آنجا با هم عکس گرفتند.
هیتلر سپس آن عکس را امضا و با پیامی که روی عکس نوشت برای دخترک فرستاد. مدتی پس از این دوستی وی را "کودک پیشوا" لقب دادند.
دوستی هیتلر با رزا پس از پنج سال با دخالت افسران نازی به دلیل اینکه دخترک یهودی تبار بود به پایان رسید اما هیتلر از این قضیه راضی نبود.
در سال ۱۹۴۳ رزا در هفده سالگی به دلیل ابتلا به فلج اطفال در مونیخ درگذشت.
عکس را هاینریش هافمن گرفته و در سال ۲۰۱۸ در آمریکا برای فروش به حراج گذشته شد و ۱۱۰۰۰ دلار به فروش رفت.
مسابقات هاکی روی یخ قهرمانی جهان ۲۰۱۹ به انگلیسی : 2019 IIHF ice hockey world championship مسابقاتی است که ۲۰ اردیبهشت تا ۵ خرداد ۱۳۹۸ در اسلواکی برگزار شد. سوئد مدافع عنوان قهرمانی این رقابت هاست.
شانزده تیم در سطح اول این رقابت ها در دو گروه هشت تیمی با هم رقابت می کنند و از هر گروه چهار تیم به دور حذفی می رسند تیم هشتم هر گروه نیز سال آینده به دیویژن b سقوط می کنند.
گروه A: کانادا، آمریکا، فنلاند، آلمان، اسلواکی، دانمارک، فرانسه، انگلستان
گروه B: روسیه، سوئد، چک، سوئیس، نروژ، لیتوانی، اتریش، ایتالیا
یک چهارم نهایی:
تیم اول گروه A - تیم چهارم گروه B
تیم دوم گروه B - تیم سوم گروه A
تیم دوم گروه A - تیم سوم گروه B
تیم اول گروه B - تیم چهارم گروه A
نیمه نهایی:
برنده بازی اول - برنده بازی دوم
برنده بازی سوم - برنده بازی چهارم
رده بندی:
بازنده بازی اول - بازنده بازی دوم
فینال:
لاما که در زبان فارسی و زبانهای محلی ایران لامه نیز تلفظ می‌شود، یکی از سلاح‌های کمری نیمه خودکار است که محصول یکی از شرکتهای اسلحه سازی کشور اسپانیاست. کارکرد این سلاح کاملاً شبیه کلت ۴۵ یا ۱۹۱۱ می‌باشد. می‌توان گفت لاما مدل ۳۸۰ از نمونه‌های کوچک سلاح کمری کلت ۴۵ است.Spanish Blue Steel
لاما یک اسلحه نیمه خودکار است که با کشیدن گلنگدن مسلح و با شلیک هر گلوله با گاز باروت مجدداً به صورت خودکار مسلح می‌شود و با شلیک آخرین فشنگ گلنگدن با خشاب قفل می‌شود. چکش آن در خارج از فضای داخلی سلاح قرار دارد. خشاب این سلاح ۷ فشنگ هفت میلیمتری را در خود جای می‌دهد.
این سلاح در گذشته بیشتر مورد استفاده نیروهای پلیس مخفی و مأموران سرویس‌های امنیتی قرار می‌گرفت و هنوز هم برخی از واحدهای اطلاعاتی برای انجام ماموریت‌های مخفی از این سلاح بهره می‌جویند.
این اسلحه علاوه بر ضامن قبضه ای و ضامن قفل گلنگدن، از مکانیزم ضامن سوزن نیز بهره‌مند است. این ضامن اجازه حرکت را تا زمانی که ماشه سلاح به عقب کشیده نشود را نمی‌دهد و در صورت رها شدن و برخورد ناخواسته چکش با اجسام خارجی، این ضامن نقش مهمی را در پیشگیری از شلیک ناخواسته ایفاء می‌کند.
در حدود ۳٬۴۰۰–۳٬۳۰۰ سال پیش از میلاد (در عصر برنز)، در سرزمینی که امروزه ایران نامیده می شود، شهرهایی بازرگانی برآمدند که احتمالاً در شبکهٔ فرهنگی مشترکی (موسوم به حوزهٔ فرهنگ آغازایلامی) با هم پیوند داشته‌اند و در مسیر تجاری میان تمدن‌های بین النهرین باستان، تمدن دره رود سند و آسیای مرکزی نقش‌آفرینی کرده اند.
بزرگترین این شهرها ملیان (انشان) بوده‌است که در اواسط عصر برنز دور آن دیوار دفاعی عظیمی کشیده بودند.
شوشِ آغازایلامی نیز از شهرهای مهم این حوزهٔ فرهنگی در جنوب غربی ایران بود که امروزه اثری از معماری آن نمانده‌است. با آغاز دوران ایلام کهن در جنوب غربی ایران، شوش به شهری در قامت شهرهای میانرودان تبدیل شد.
فرمانروایی ایلامی نیز کاخ و آرامگاهی در هفت‌تپه ساخت و در گودین‌تپه در زاگرس مرکزی معابر شهری کوچکی ساخته شد که برخی ارابه‌رو بودند و در دو طرف آن‌ها مغازه یا کارگاه‌هایی قرار داشت.
گودین‌تپه در این زمان حصاری بیضوی شکل داشت و الگوهای معماری آن در این دوره مشابه الگوهای معماری شهرهای جنوب غربی ایران بود.
در این دوران در تپه یحیی در جنوب شرقی ایران ساختمانی بزرگ برای بازرگانان غیربومی ساخته شد.
در همین منطقه شهر سوخته شهری عظیم با بافتی پیچیده بود که به حوزه‌های کارکردی مختلف تقسیم می‌شد.
در فلات شمالی ایران هم در تورنگ تپه سازهٔ خشتی بزرگی ساخته شده بوده که با زیگورات بزرگ اور-نامو هماوردی می‌کرده‌است.
همزمان با گسترش حوزهٔ فرهنگی آغازایلامی، شمال غربی ایران حوزه‌ای فرهنگی تشکیل می‌داد که از بقیهٔ ایران متمایز بود و به فرهنگ یانیق‌تپه (کورا-ارس ۱) موسوم است. در شمال دریاچهٔ ارومیه سکونت‌گاه‌ها به الگوی تثبیت‌شده آناتولی و قفقاز جنوبی (خانه‌های گرد از جنس خشت خام) نزدیکند. از سکونت‌گاه‌های جنوب دریاچهٔ ارومیه به علت کاوش‌های محدود الگویی در دست نیست.
همزمان با زوال و فروپاشی تمدن عصر برنز، شهرهای واقع در مسیر تجاری عصر برنز به‌تدریج دچار زوال شدند.
در ادبیات باستان‌شناختی ایران، عبارت عصر برنز به دوره‌ای گفته می‌شود که با برآمدن شهرهای بازرگانی در حدود ۳٬۴۰۰–۳٬۳۰۰ سال پیش از میلاد آغاز شد و تا ابتدای عصر آهن در ۱٬۴۰۰–۱٬۳۰۰ سال پیش از میلاد ادامه یافت و دوران گذار از فرهنگ‌های عصر حجر (یا به عبارت دقیق‌تر دوران مس‌سنگی) به تمدن‌های عصر آهن بود.
مناطق پیرامون دشت‌های فلات ایران از میانهٔ هزارهٔ چهارم پیش از میلاد تا اوایل هزارهٔ سوم پیش از میلاد شاهد پیدایش مراکزی شهری بود که نتیجهٔ توسعهٔ بازرگانی و روابط تجاری به‌ویژه در زمینهٔ فلزها بودند. این فرایند غالباً شاخه‌ای از پیدایش تمدن در دوران اوروک میانرودان دانسته می‌شود.
در مطالعهٔ معماری و سکونت‌گاه‌های ایران در اوایل قرن برنز، دو حوزهٔ فرهنگی شاخص در ایران پدیدار می‌شود:
در اواسط عصر برنز، فلات ایران صحنهٔ شکوفایی گسترده ولی کوتاه‌مدت شهرنشینی بود.
مراکز شهری‌ای چون شهر سوخته، تپه حصار، تپه یحیی، شهداد، و جیرفت بخشی از شبکهٔ بازرگانی‌ای بودند که آسیای مرکزی را به سواحل جنوبی خلیج فارس و دریای عمان، ایلام، و میانرودان وصل می‌کرد.
مهمترین کالاهای تجارتی در این شبکه مس (از مرکز و جنوب‌شرقی ایران و عمان) و لاجورد (از بدخشان در افغانستان و کویته در پاکستان) بود که بخش عمدهٔ آن به سرزمین‌های غربی (به‌ویژه میانرودان) صادر می‌شد و در تزئینات ابنیهٔ اداری و آیینی طبقهٔ حاکم به کار می‌رفت.
تولید همراه با تقسیم کار، که عموماً در همهٔ جوامع کشاورزی اولیه در پی انقلاب نوسنگی روی داد، سبب شد الگوهای اجتماعی و اقتصادی غامض‌تر شوند، و ثبات در تولید غذا افزایش جمعیت را در پی داشت. با تبدیل شدن گروه‌های اجتماعی به طبقه‌ها، سلسله‌مراتبی در این جوامع شکل گرفت که می‌توان از نظر سیاسی ساختار آن‌ها را طایفه‌ای یا پیشاطایفه‌ای دانست. نتیجهٔ همهٔ این فرایندها ظهور سکونت‌گاه‌های بزرگ شهری یا نیاشهری بود، که از اواخر دوران مس‌سنگی آغاز شد و شاخصهٔ مهم عصر برنز است.
با آغاز عصر برنز، دولت‌شهر‌هایی در خاور نزدیک پدید آمدند و سبب آغاز دوران اوروک در میانرودان شدند.
در این دوران گسترهٔ منابع طبیعی موجود، از جمله خاکی که دو یا سه بار در سال قابل کشت بود، مراتع گسترده و همچنین منابع دریایی (مثل ماهی‌گیری) بنیان اقتصادی را ریختند که به گفتهٔ گیرمو آلگز منجر به انقلابی در ساختار اجتماعی شد. علاوه بر این، امکان حمل‌ونقل عمده از طریق مسیرهای آبی به همراه نظامی مدیریتی که «اهلی‌سازی منابع انسانی» (یعنی استثمار نیروی کار) را تأمین می‌کرد از دیگر عوامل تشکیل‌دهندهٔ امری بودند که گیرمو آلگز آن را «مزیت میانرودانی» نامیده‌است.
در نهایت مجموع این عوامل بود که موجب «تیک‌آف سومری» شد، عبارتی که آلگز برای توصیف سازوکارهای اجتماعی و اقتصادی‌ای به کار می‌برد که در این فرایند خودپایدار به سوی پیچیدگی هرچه بیشتر نقش داشتند.
پیدایش طبقه‌ای حاکم از نخبگان از پیامدهای طبیعی این رویداد است، و این عاملی دیگر در تسریع توسعهٔ شهرنشینی بود؛ چراکه افزایش تقاضا برای شاخصه‌های موقعیت اجتماعی و پرستیژ (از جمله اشیاء نادر، فلزات، و سنگ‌های گرانبها، که معادن آن‌ها غالباً نه در دشت‌های آبرفتی میانرودان که در فلات ایران، پاکستان، و آسیای مرکزی بود) منجر به ایجاد روابط و تشکیل شبکه‌ای بازرگانی بین فرهنگ‌ها و تمدن‌های عصر برنز اولیه شد.
از آنجا که تا پیش از فتوحات سارگن بزرگ اکد در مسیرهای طولانی از راه‌های دریایی چندان استفاده‌ای نمی‌شد، راه‌های زمینی بین بازار بزرگ مصرفی اشیاء تزئینی و معادن مواد خام آن (که از فلات ایران می‌گذشت) اهمیتی مضاعف داشتند.
امری که با عنوان «گسترش اوروک» از آن یاد می‌شود، شکل مادی منطقهٔ نفوذ تمدن میانرودان در دوران اوروک در ارتباط با افزایش این رابطه‌ها است.
با این حال، شواهد تأثیر اوروک بر فرهنگ‌های بومی مناطق کوهستانی اطراف به معنای سلطهٔ سیاسی ایشان بر این مناطق نیست.
پژوهشگران پیدایش متالورژی با کشف سازوکار ذوب مس (که به‌شکل مستقل در چند منطقه روی داد) را آغاز دوران گذار مس‌سنگی می‌دانند که آخرین مرحلهٔ عصر سنگ است.
با کشف برنز، بشر توان ساخت ابزارهایی را پیدا کرد که نسبت به ابزارهای عصر سنگ مزیتی مطلق دارند و این امر آغاز عصر برنز دانسته می‌شود.
در نیمهٔ اول قرن بیستم باور بر این بود که پیشرفت متالورژی امر اساسی در ظهور تمدن و آغاز عصر برنز بوده‌است، به‌این مفهوم که با ایجاد ابزارها و فناوری‌های فلزی، تولیدات کشاورزی توسعه یافت و افرادی که استخراج و تجارت این فلزها را کنترل می‌کردند به طبقهٔ نخبگان در ساختار تازه‌ساز اجتماع بدل شدند. باستان‌شناسان در نیمهٔ دوم قرن بیستم تلاش کردند تا این نظریه را کنار بگذارند. بااین‌حال در قرن بیست و یکم توجه به نظریات متالورژی محور به عنوان یکی از (و نه تنها) دلایل ایجاد تمدن افزایش یافت.
یکی از مهم‌ترین مسائل باستان‌شناسی خاور نزدیک «مسئلهٔ قلع» است و به منبع و مسیر دادوستد فلز قلع به میانرودان می‌پردازد.
برنز آلیاژی است که از ترکیب مس و قلع ساخته می‌شود. قلع فلزی نسبتاً نادر است و به‌دست‌آوردن آن نقشی مهم در تولید ابزار و فناوری‌های عصر برنز داشت.
بنابر شواهد باستان‌شناختی، مسیر حرکت قلع مسیری شرق‌به‌غرب بوده‌است. باستان‌شناسان سه مسیر احتمالی برای انتقال قلع را معین کرده‌اند:
در هزارهٔ سوم پیش از میلاد، فناوری‌های متالورژی به تدریج از غرب به شرق فلات ایران گسترش یافتند. این امر متناظر با گسترش نفوذ افق آغازایلامی است که تا اواخر این هزاره در سراسر ایران نفوذ یافت. متالورژی از این طریق به افغانستان امروزی و مناطق شمالی تمدن دره سند صادر شد.
در دو قرن اول هزارهٔ سوم پیش از میلاد، افزایشی قابل توجه در اندازهٔ هر مرکز منطقه‌ای روی داد. به این پدیده نیاشهرنشینی گفته می‌شود.
توسعهٔ سریع سازوکارهای تولید، تجارت، و مال‌اندوزی در این زمانه به‌قدری بود که می‌توان گفت ساختار جوامع به‌کلی دگرگون شد.
تا حدود سال ۳٬۲۰۰ پیش از میلاد اهمیت، تراکم جمعیت، و گسترش سازه‌های معماری یادمانی در میانرودان و اطراف آن به حدی رسید که می‌توان این مناطق را «شهر» نامید.
این دوران گذار طولانی با تغییرات عمیقی به پایان رسید که مشخصهٔ دوران اوروک است.
این فرایند بین ۲٬۶۰۰ تا ۲٬۵۰۰ پ.م. در درهٔ هلمند هم کامل شده بود و شواهد آن را می‌توان در مجموعه‌های معماری یادمانی در مندیگک (در افغانستان امروزی) و شهر سوخته، توسعهٔ محلی روستاهای معمارانه، و طرح محله‌های صنعتکاران در محیط حومهٔ شهری جست.
با پدید آمدن شهرنشینی در این مناطق، حوزه‌هایی مختص صنعت‌گران پدیدار شد که فعالیت‌های تخصصی در آنان از حوزه‌های اقامتی جدا می‌شده‌است.
به نظر می‌رسد فرایند گسترش شهری در دو مرحله روی داده باشد. در مرحلهٔ اول روند سازماندهی فرایندهای تولیدی (که از عصر مس‌سنگی آغاز شده بود) باعث شد فضاهای تولیدی و تخصصی از مرزهای خانه خارج شود و کارگاه‌های مختص صنعت‌گران شکل بگیرد. به گفتهٔ طوسی و دیگران، دلیل این رویداد این بود که در سکونت‌گاه‌های متمرکز مس‌سنگی گسترش جمعیت بدون ادغام کامل در یک سیستم بزرگتر ممکن نبود.
مرحلهٔ دوم فرایند گسترش شهری علاوه بر گسترش مساحت مراکز جمعیتی و ادامهٔ روند سازماندهی نیروهای تولیدی، طبقهٔ نخبهٔ جدیدی در این جوامع پدید آمد که باعث پیدایش آثار معماری یادمانی شد. این آثار معماری معمولاً بیش از ۱٬۰۰۰ مترمربع مساحت داشتند (مساحت خانه‌ها بین ۸۰ و ۱۵۰ مترمربع بود) و بر روی زمین‌های مرتفع‌تر سکونت‌گاه ساخته می‌شدند که غالباً تپه‌هایی بودند که از سازه‌ها و ویرانه‌های دوران پیشین به‌جای مانده بود. برای ایجاد این آثار ساختمان‌های خشت‌خام منفرد در قالب مجموعه‌ای ساخته می‌شدند که شیب تپه را به صورت پله‌پله بازتعریف می‌کردند. بزرگترین نمونهٔ این آثار در ایران احتمالاً در تورنگ‌تپه بوده که حدود ۸۰ متر طول داشته‌است.
زمان ساخت این آثار بین ۲٬۵۰۰ و ۲٬۳۰۰ پیش از میلاد تخمین زده می‌شود که همزمان است با توسعهٔ سریع قلمرو مراکز شهری در اواخر عصر برنز اولیه.
ساختمان‌های عمومی‌ای (معابد و کاخ‌ها) که در این دوران در مراکز بزرگتر ساخته شدند احتمالاً در نتیجهٔ طرح‌های سیاسی گروه‌هایی از نخبگان حاکم بوده‌اند. نیاز به سازمان آیینی فاخر حاکی از این است که کنترل ایشان بر منابع تولیدی و روستایی افزایش یافته بوده‌است، که این امر را می‌توان در بنیان بخش صنعتکاران در این منطقه دید.
ساخت این مجموعه‌های یادمانی ممکن است همزمان با مرحلهٔ جدیدی در توسعهٔ اجتماعی-سیاسی بوده باشد.
بخش داخلی سکوها شامل شبکه‌ای منسجم از واحدهای بزرگ بنایی بود که با رفع کردن رانش به سازه اجازه می‌داد تا بر زمین‌های ناهموار جای گیرد. بنایی شالوده سازه‌های جدید به داخل ساختمان‌های موجود نفوذ می‌کرد و سازهٔ جدید به میانهٔ دیوارهای مدفون زیر خاک پیوند می‌خورد. همین سیستم قفل کردن در نیمهٔ دوم هزارهٔ سوم پیش از میلاد در شهر سوخته دیده می‌شود، هم در «خانهٔ شالوده‌ها»ی فاز پنجم در منطقه شرقی (مسکونی) و هم در ساختمان‌های بزرگ محصور فازهای ۳ و ۴ در بخش‌های مرکزی.
شواهدی هست مبنی بر اینکه در اواخر هزارهٔ چهارم پیش از میلاد، سکونت‌گاه‌ها در سراسر ایران در شبکهٔ فرهنگی مشترکی با هم پیوند داشته‌اند. باستان‌شناسان بر این شبکهٔ فرهنگی مشترک نام «حوزهٔ فرهنگ آغازایلامی» را گذاشته‌اند.
شواهد باستان‌شناسی نشان از حضور و تأثیر آغازایلامی‌ها در فلات مرکزی و جنوب شرق ایران دارند. دلیل این امر به‌نظر مربوط به شرایط پیچیدهٔ منطقه‌ای باشد و برخی پژوهشگران بر این باورند که گونه‌ای از استعمارگری (یا نیاجهانی‌شدن) در این دوران روی داده‌است.
کامل‌ترین یافته‌های قطعات آغازایلامی مربوط به سیلک ۴ و تپه یحیی ۴-سی هستند.
در فاز ۱۰ شهر سوخته و تپه حصار ۲ هم کتیبه‌هایی آغازایلامی یافت شده‌است.
بااین‌وجود برخی محققان، از جمله هالی پیتمن، بر این باورند که فرهنگ آغازایلامی در این زمان جزئی از فرهنگ گسترده‌تر اوروک بوده‌است و حضور آن در مناطق مختلف فلات ایران را باید در امتداد گسترش اوروک دانست.
جلگهٔ خوزستان و دشت فارس، به ویژه شوش، سنتاً دروازهٔ بین میانرودان و ایران بوده‌است.
بااین‌حال جوامع این خطه در عصر برنز هویت و شخصیت قومی یا سیاسی معینی نداشتند و عناوینی چون آوان و ایلام نام‌هایی‌اند که دبیران و حکاکان میانرودان بر ایشان گذارده‌اند.
باستان‌شناسان از عبارت «آغازایلامی» برای اشاره به پیشنیان بلاواسطهٔ زبانی مردمانی استفاده می‌کنند که میانرودانی‌ها آنان را ایلامی خوانده بودند.
به‌هرشکل، فرهنگ آغازایلامی در حدود ۳٬۳۰۰ سال پ.م. در حوزهٔ رود کر در دشت داخلی فارس پدید آمد.
تا ۳٬۲۰۰ پ.م. در محوطهٔ شوش، که پس از رها شدن شوش ۲ متروک مانده بود، شهری بر پا شد که با عنوان «شوش ۳» یا «شوش آغازایلامی» شناخته می‌شود. تا ۳٬۰۰۰ پ.م. الواح و مهرهای مدیریتی آغازایلامی به تپه سیلک، تپه یحیی، و شهر سوخته و شاید حتی تپه حصار رسیده بود. شواهدی نیز از ارتباطات بین فرهنگ آغازایلامی و فرهنگ‌های آسیای میانه، جنوب شرقی آناتولی، و حتی مصر هست.
در موطن فرهنگ آغازایلامی، ۲۶ محوطه متعلق به عصر برنز کاوش شده‌است.
در غرب دشت شوش و در حوضهٔ رود کُر شهر ملیان (انشان) ۵۰ هکتار وسعت داشته‌است که این مساحت در اواخر دوران آغازایلامی (موسوم به دوران بانش) به ۱۵۰ هکتار می‌رسد و دور شهر آن را حصاری می‌سازند.
ملیان بزرگ‌ترین محوطهٔ آغازایلامی کاوش شده تا کنون است.
باستان‌شناسان حدس می‌زنند که ملیان آغازایلامی در آغاز شهری کوچک بوده که ساکنان آن شامل مقامات اداری و همچنین صنعتگران نیمه‌وقتی بوده‌است که بسیاری از ایشان کشاورز یا دامدار نیز بوده‌اند.
به باور باستان‌شناسان، نظر به ماهیت دوگانهٔ جامعهٔ آغازایلامی (ترکیبی از کشاورزان یکجانشین و دامداران عشایری)، ملیان ابتدا به عنوان مکان گردهمایی و تراکنش بین یکجانشینان و عشایر تشکیل شده‌است.
تا اواخر دوران آغازایلامی، تهدیدهای خارجی چنان بودند که ساکنان ملیان مجبور شدند فعالیت‌های شاق ساخت دیواری عظیم را به دست بگیرند.
دیوار حصار پنج کیلومتر طول و احتمالاً ۲٫۵ متر ارتفاع داشته‌است و ۲۰۰ هکتار زمین را در خود جای داده‌است. کاوشگران حدس می‌زند برای ساخت این دیوار در یک دورهٔ ۱۴۰ روزه (فصل مناسب برای تهیهٔ خشت خام در سال) حدود ۱٬۰۰۰ کارگر لازم بوده‌است، لذا با توجه به جمعیت حدوداً ۴٬۰۰۰ نفری ملیان در این دوره، احتمالاً افرادی غیر از ساکنان ملیان هم در ساخت آن نقش داشته‌اند. قطع خشت دیوار ۴۴۲۲۸ سانتی‌متر است و با گل اندود شده‌است.
در عملیات کاوش ABC در شمال غربی ملیان مجموعه‌ای از چهار بنا در مقیاس یادمانی یافت شده‌است. از بالاترین ساختمان (سطح ۲) با وصف انبار بزرگ یاد می‌شود و ساختمان سطح ۳ سازه‌ای بزرگ و خوش‌ساخت است که در آن اتاق‌ها و درها به شکلی رسمی جای گرفته‌اند و با نقش‌های هندسی و الگوهای گلدار تزئین شده‌اند.
در ساختمان سطح ۴ نیز که مربوط به اواخر دوران آغازایلامی است شواهدی از فعالیت‌های خانگی و صنعت‌گری یافت شده‌است.
بر اساس شواهد جدید، احتمالاً در اواخر دوران آغازایلامی سکوی عظیمی از خشت خام نیز در ملیان برپا شده بود.
از «گودین‌تپهٔ ۵»، که از ۳٬۵۰۰ پ.م. تا ۲٬۹۰۰ پ.م. مسکون بوده‌است، مجموعه‌ای از اتاق‌ها، حیاط‌ها، و انبارهای مربع یا مستطیلی منظم بازمانده که با خشت خام در ابعاد مختلف ساخته و با آهک سفید اندود شده بوده‌اند. در عریض‌ترین قسمتش، حصار گرد محوطه ۱٫۵ متر پهنا داشته‌است.
به‌نظر می‌رسد حصار بیضی‌شکل تنها یک ورودی (از اتاق ۴) داشته‌است و این ورودی به حیاط مرکزی می‌رسیده. احتمالاً روی اتاق ۴ برج مراقبتی ساخته بودند.
درون حیاط سه اتاق شبیه به هم (۶، ۱۸، و ۲۲) قرار داشته است و داخل اتاق‌های ۶ و ۱۸ اجاق‌های مستطیلی وسط دو در ایجاد کرده بودند. داخل این اتاق‌ها با تاقچه‌های متعدد تزئین شده بوده است.
از تیرهای چوبی سوخته کاوش‌شده در گودین‌تپه چنین برمی‌آید که سقف اتاق‌ها مسطح و از جنس چوب و خاک کوبیده بوده‌است.
برخی دیوارها در گودین‌تپه چنان بزرگند که ممکن است برای تحمل بار تراس یا طبقه‌ای دیگر بر پا شده باشند.
گودین در این دوره با اروک و شوش در ارتباط بوده‌است.
پیشتر باور بر این بود که محوطهٔ بیضی‌شکل «جزیره»ای از تاجران شوشی یا جامعه‌ٔ دور از وطن اوروکی بوده باشد، ولی شواهد جدیدتر بر بومی بودن ساکنان آن تأکید دارد.
به‌نظر می‌رسد این ساکنان محوطهٔ بیضوی‌شکل را در حدود ۲٬۹۰۰ پ.م. با عجله رها کرده باشند.
تاریخ شوش در عصر برنز شامل دوران ۲ (اوروکی)، ۳ (آغازایلامی)، و ۴ (ایلامی) آن است، کاوش‌ها اطلاعات چندانی دربارهٔ ساختار معماری دوران ۲ و ۳ شوش به دست نمی‌دهد.
شوش اوروکی احتمالاً در اوایل ۵ هکتار وسعت داشت و به باور برخی باستان‌شناسان وسعتش در اوج به ۲۵ هکتار می‌رسید. به‌نظر می‌رسد بخشی از شهر به خانه‌های مسکونی اختصاص داشته‌است و در آن بخش اثری از کارگاه‌های تولیدی نیست.
شوش آغازایلامی حدود ۱۰ هکتار وسعت داشته‌است.
پیر آمیه شوش آغازایلامی را «شوش تقلیل‌یافته» توصیف می‌کند.
در آکروپل ۱، لایهٔ ۱۶ متعلق به شوش آغازایلامی است و به نظر می‌رسد مجموعه‌ای از خانه‌ها بوده باشد.
در یکی از اتاق‌های مستطیل‌شکل این مجموعه اجاقی چهارگوش در وسط دو در قرار گرفته‌است و مشابه اتاق‌های ۶ و ۱۸ در گودین‌تپهٔ ۵ است.
در دیگر جاهای دشت شوش تنها روستاهای کوچک و پراکنده‌ای وجود داشته‌است.
در عصر برنز سکونت‌گاه‌هایی قابل‌توجه در جنوب شرقی ایران تشکیل شدند که از مهمترین‌هایشان می‌توان به تپه یحیی، شهداد، کُنار صندل، و شهر سوخته اشاره کرد.
درحالی‌که ساختارهای سیاسی بین ۳۲۰۰ و ۲۸۰۰ پ.م. ظهور یافتند و در آن‌ها نظام تخصیص وظیفه دیده می‌شود، در مرحلهٔ بعدی (بین ۲۸۰۰ و ۲۴۰۰ پ. م) ساختارهای شهری به وجود آمد که تنها اندکی از سکونت‌گاه‌های نیاشهری بزرگتر بودند.
انزوای جغرافیایی سکونت‌گاه‌های منفرد شرق ایران و دور بودن آن‌ها از منابع آب جلوی توسعهٔ اجتماعی و اقتصادی این جوامع را نگرفت و در حدود ۳٬۰۰۰ پ.م. در این منطقه سکونت‌گاه‌هایی شهری و نیاشهری شکل گرفتند که به پیچیدگی نمونه‌های مشابه در نوارهای آبرفتی میانرودان و نیل بودند و همزمان با آن‌ها توسعه یافتند.
در دوران آغازین عصر برنز، ساختار قلمرویی جوامع نیاشهری در شرق ایران رو به سوی ایجاد تمرکز شدید جمعیتی بود که در دیگر نقاط آسیای غربی نمونه‌ای نداشت.
عدم تعادل بین سکونت‌گاه‌های روستایی و تک‌سکونت‌گاه‌های شهری در نیمهٔ اول هزارهٔ سوم پیش از میلاد افزایش یافت. در این دوران اندازهٔ متوسط سکونت‌گاه‌های روستایی در همان مقدار دوران مس‌سنگی (بین ۰٫۸ و ۱٫۲ هکتار) باقی ماند، ولی مراکز هژمونیک شهری به‌شکلی پرسرعت گسترش یافتند. نمونهٔ معمول این مناطق شهر سوخته است که از ۱۵ تا ۱۷ هکتار در شهر سوختهٔ ۱ (۳۲۰۰–۲۸۰۰ پ. م) به ۱۵۰ هکتار در شهر سوختهٔ ۳ (حدود ۲۴۰۰ پ. م) رسید. رشد مندیگک (در افغانستان امروزی) و شهداد هم به همین اندازه شدید است.
مراکز تمدنی جنوب شرقی ایران و به‌ویژه شهر سوخته را می‌توان دروازهٔ بین فلات ایران در دوران آغازایلامی و تمدن درهٔ سند قلمداد کرد.
برخی از لایه‌های به دست آمده از کاوش در تپه یحیی، واقع در دشت صوغان در ۲۲۵ کیلومتری جنوب کرمان، از اواخر هزارهٔ چهارم پیش از میلاد مسکون بوده‌اند.
تپه یحیی در دوران آغازایلامی (موسوم به «تپهٔ یحیی ۴»)
روستایی بزرگ یا شهری کوچک (حدود سه هکتار) در منطقه‌ای با جمعیت کم بوده‌است. از کاوش‌ها بقایای بنایی بزرگ (با زیربنای ۵۰۰ مترمربع) حاصل شده‌است که پنج اتاق داشته و در آن‌ها آثار مرتبط با امور بازرگانی از جمله لوح‌های گلی پیدا شده‌است.
دیوارهای این سازه از خشت‌های قالبی به ابعاد مختلف ساخته شده‌اند و داخل دیوارها برای جابجایی آب تنبوشه ساخته شده‌است.
باستان‌شناسان این سازه را فضایی محصور برای بازرگانان خارجی دانسته‌اند، چرا که بناهای مسکونی معاصری هم در این تپه یحیی وجود دارد که فرهنگ مادی آن‌ها نشانگر وجود جامعه‌ای خاص، بومی و متمایز از آثار فرهنگ‌های دیگر است.
تعداد ۲۵ لوح آغازایلامی هم در تپه یحیی کشف شده‌است.
در شمال تپه یحیی و در لبهٔ غربی دشت لوت، شهداد قرار دارد که در نیمهٔ پایانی هزارهٔ سوم پیش از میلاد مرکز فعال ساخت آثار مسی و سنگ‌های گرانبها بوده‌است.
گورستانی بزرگ نیز در شهداد بوده‌است که در آن به همراه مردگان ابزار فلزی، کوزه، و تزئینات دفن می‌شد.
تفکیک کاربری فضاها در شهداد هم مشاهده می‌شود. حدود یک چهارم مساحت سکونت‌گاه به کارگاه‌های ذوب مس و ساخت خرمهره اختصاص داشته‌است.
بزرگترین محوطهٔ عصر برنز در جنوب شرقی ایران شهر سوخته بود.
در شهر سوخته فرایند توسعهٔ شهرنشینی کل نیمهٔ اول هزارهٔ سوم پیش از میلاد طول کشید.
شهر سوخته ۱ در حدود ۳٬۲۰۰ سال پیش بنیان گذاشته شد.
تا اواسط هزارهٔ سوم پیش از میلاد (دوران ۳ و ۲) شهر سوخته به مرکز شهری بزرگی تبدیل شده بود که ۸۰ هکتار مساحت داشت، جمعیت آن افزون بر ۲۰٬۰۰۰ نفر بود، و در اطراف آن روستاهایی، هر یک به مساحت ۰٫۵ تا دو هکتار تشکیل شده بودند.
ارتفاع دیوار پیرامون شهر هم به ۳٫۳ متر می‌رسید.
شهر سوخته در زمان اوجش به حوزه‌های کاربردی مختلف تقسیم شده بود که شامل بخش ساختمان‌های عمومی و مدیریتی، بخش مسکونی، و گورستانی به مساحت ۲۱ هکتار می‌شد. فعالیت‌های تولیدی در سطح شهر پراکنده بودند ولی بعدهای در جایی که ممکن است بخش صنعتی بوده باشد تمرکز یافتند.
بافت شهری شهر سوخته شامل سه خیابان اصلی به عرض ۳٫۵ متر بود که خانه‌ها به صورت نامنظم در دو سوی آن واقع شده بوده‌اند. این محوطه شامل چهار منطقه بود که عبارت بودند از:
مراکز مختص فعالیت‌های تولیدی و صنعتگران بین مناطق مسکونی و کشاورزی پراکنده شده بود. مناطق کشاورزی حدود ۳۰–۳۹ هکتار از سطح شهر را اشغال می‌کردند و گورستان، که به شکل معین از مناطق مسکونی جدا شده بود، تا حدود ۲۱ هکتار گسترش یافت.
در شهر سوخته تفکیک کاربردها در بافتار تدفینی هم مشاهده می‌شود، و در قبر سنگ‌برها ابزار ایشان و نمونهٔ مصنوعاتشان قرار داده شده بوده‌است.
در مورد ساختار کارگاه‌های صنعتی، بیشترشان یک یا دو اتاق بوده‌اند و زیرساخت‌های و ابزارهای داخل آن‌ها چندان از ابزارهای سنتی عصر نوسنگی متفاوت نبوده‌است،و به‌نظر می‌رسد نوآوری‌های عصر برنز در شهر سوخته بیشتر در سازماندهی نیروهای تولیدی و تفکیک فعالیت‌های تخصصی از حوزهٔ اقامتی بوده‌است تا پیشرفت فناوری.
خانه‌ها در شهر سوخته ۲ شامل «خانه‌پلکان» هستند که نشان‌دهندهٔ ارزش ارتباط سریع و آسان با بام خانه در کنار رعایت مسائل حفاظتی و امنیتی است.
در حدود ۲٬۰۰۰ پ.م. خانهٔ مسکونی مجللی در شهر سوخته ساخته شد که به «شهر سوخته ۴» یا «کاخ سوخته» موسوم است. این بنا شالوده‌ای به عمق ۶۰ تا ۸۰ سانتی‌متر و دیواری از خشت خام به ارتفاع ۳ متر داشته‌است. شهر سوخته ۴ در حریقی ویران شد.
پس از زوال آغازایلامی‌ها و همزمان با آشوب‌ها و جنگ‌های متوالی در میانرودان و غرب ایران در اواخر عصر برنز میانی، شهر سوخته به رشد خود ادامه داد و احتمالاً پایتخت حکومتی در حوزهٔ هلمند شد که امروزه ناشناخته است.
به نظر می‌رسد رسیدن الواح اداری آغازایلامی به محوطه‌های مرکزی زاگرس دیرتر از دیگر محوطه‌ها صورت گرفته باشد.
در حدود ۳٬۰۰۰ سال پ.م در تپهٔ حصار در ۳ کیلومتری دامغان شهری تشکیل شد که به «تپهٔ حصار ۳» موسوم است.
تپه حصار احتمالاً توسط آغازایلامی‌ها تأسیس شده بود، ولی پس از زوال آغازایلامی‌ها در غرب ایران در عصر برنز میانی (انتهای دوران بانش) به رشد خود ادامه داد.
باستان‌شناسان تپه حصار را دروازهٔ بین حوزهٔ فرهنگی آغازایلامی و فرهنگ‌های آسیای مرکزی قلمداد می‌کنند.
این شهر مشتمل بر بناهای کوچک خشتی بود که با معابر خاکی و فضاهای باز از هم جدا می‌شدند. تقریباً یک سوم فضای شهر به فعالیت‌های تولیدی به‌ویژه ذوب مس و ساخت اشیاء مسی اختصاص داشت.
تعدد مدفن‌ها در حصار از میانهٔ هزارهٔ سوم پیش از میلاد شاهدی بر ثروت قابل توجه در این جامعه است. گرچه شهر در این زمان کمی کوچکتر شد، ولی سازه‌ای بزرگ و خوش‌ساخت داشت که پر از فلزات و اشیاء گرانبها بوده‌است.
این ساختمان حدود ۳۰۱۵ مساحت داشته‌است و در آن نشان از صنایع ساخته شده در آسیای مرکزی هست.
این بنای بزرگ شامل هشت اتاق بوده و در آتش سوخته و منهدم شده‌است. بنا از اتاق‌های مستطیلی تشکیل شده بوده که از داخل با گچ یا آهک اندود شده بوده‌اند. دور بنا را یک حصار دفاعی کشیده بودند که تنها یک ورودی دارد و احتمالاً یک برج دیده‌بانی از آن ورودی محافظت می‌کرده‌است. این بنا یا معبد بوده یا به خانوادهٔ بزرگی تعلق داشته‌است.
این بنا در حدود ۲٬۰۰۰ پ.م. در آتش سوخته‌است که به‌وضوح نتیجه‌ای حمله‌ای خشونت‌بار بوده.
این آتش‌سوزی و همچنین کشف پیکان‌های سنگی و بدن سوختهٔ مردان و زنان و کودکان نشان از آن دارد که دشمنی به تپه حصار حمله کرده و آن را به آتش کشیده‌است.
تپه حصار نمونه‌ای شاخص در مورد تفکیک کاربری فضاها در اوایل هزارهٔ سوم پیش از میلاد است. در تپه حصار نزدیک یک‌سوم همهٔ مساحت سکونت‌گاه به فعالیت‌های تولیدی و صنعتی، به ویژه ذوب مس از سنگ‌های استخراج شده از معادن دامغان اختصاص داشت.
وسعت تپه حصار در اوج خود به ۱۲ هکتار می‌رسید. اشیای قیمتی در گورستان‌های تپه حصار نشان از جامعه‌ای ثروتمند دارد.
در فلات شمالی ایران هم تورنگ تپه در عصر برنز مسکون بود و حدود ۲٬۰۰۰ پ.م. در آن سازهٔ بزرگ خشتی و پله‌پله‌ای ساخته بوده‌اند. این بنا ۸۰ متر طول و ۱۳٫۵ متر ارتفاع (در دو طبقه) داشته‌است. به‌این‌ترتیب مقیاس این سازه با سازهٔ معاصر زیگورات بزرگ اور-نامو در شهر اور مشابه بوده‌است.
تزئینات نمای بنای تورنگ تپه نوارهای ستون‌نمای مربعی بوده‌است.
وسعت تورنگ تپه در عصر برنز حدود ۵ هکتار بود.