moaminsharifi/fa-wiki-spell-checker huggingface dataset:
ماشین کاری پرتو لیزر (LBM) یک فرآیند تولید غیرمعمول ماشین کاری است. نوعی ماشین کاری که در آن لیزر برای ماشین کاری به سمت قطعه کار هدایت می شود. در این فرآیند از انرژی حرارتی برای حذف مواد از سطوح فلزی یا غیر فلزی استفاده می شود. فرکانس بالای نور تک رنگ بر روی سطح زمین می افتد و سپس گرم شدن ، ذوب شدن و بخار شدن مواد به دلیل برخورد با فوتون ها اتفاق می افتد. ماشینکاری پرتو لیزر برای مواد شکننده با هدایت کم مناسب است ، اما می تواند در بیشتر مواد استفاده شود.
مکانیزم سیستم تمرکز لیزر مشابه مکانیزم سیستم جوشکاری لیزری است. ماشینکاری لیزری به سه دسته اصلی ماشین کاری لیزری یک بعدی، ماشینکاری لیزری دو بعدی و ماشینکاری لیزری سه بعدی تقسیم می‌شود.
ماشین کاری لیزری یک بعدی در واقع همان سوراخکاری لیزری است، که فقط در امتداد پرتو لیزر، ماشین کاری انجام می‌شود. ماشین کاری دو بعدی شامل برشکاری لیزری، شیار زنی لیزری و علامت زنی لیزری می‌باشد که برشکاری لیزری بیشترین کاربرد را در این بخش دارد. در این روش امکان ایجاد شکل دو بعدی با برش قطعات تخت و مسطح در ضخامت‌های کم وجود دارد.
ماشین کاری سه بعدی شامل تراشکاری لیزری، فرزکاری لیزری و حکاکی لیزری است که در این روش معمولاً از دو پرتو متمرکز شده‌استفاده شده و از قطعات براده برداری می‌کنند.
پروسه ماشینکاری لیزری با ماشین کاری‌ های سنتی بسیار متفاوت است. در ماشینکاری سنتی، اساس براده برداری بر ایجاد تنش‌های مکانیکی از طرف اجزاء برنده بر قطعات است، ولی در ماشینکاری لیزری اساس براده برداری بر تمرکز انرژی حرارتی بر روی قطعه کار است.
ماشین کاری با پرتو لیزر به صورت گسترده برای سوراخ کاری و برشکاری فلزات، سرامیک ها و مواد کامپوزیتی به کار می رود. با استفاده از این روش می توان سوراخ هایی با قطر کمتر از 0.05mm با نسبت نسبت عمق به قطر 50 به 1 ایجاد کرد. همچنین، برش صفحات فولادی به ضخامت کمتر از 40mm به این روش امکان پذیر و مقرون به صرفه است .
نوعی ماشین کاری پرتو لیزر را می توان بدون ذوب شدن سطح روی شیشه انجام داد. با شیشه حساس به نور ، لیزر ساختار شیمیایی شیشه را تغییر می دهد و اجازه می دهد تا به صورت انتخابی اچ شود. مزیت این شیشه این است که می تواند دقیقاً دیواره های عمودی تولید کند .
امروزه پرتو لیزری راه حل مناسبی برای ماشین کاریهای سخت و پیچیده همانند آلیاژ های مقاوم در برابر دمای بالا ، انواع کاربیدها ، مواد کامپوزیتی تقویت شده با الیاف و سرامیک ها به شمار می رود . این روش با خواص مواد همانند هدایت گرمایی، ظرفیت گرمایی و دمای ذوب و جوش سر و کار دارد .
در این روش، پرتوهای لیزری که پس از برخورد با سطح قطعه کار منعکس نشده بلکه جذب آن می شوند باعث تولید گرما می شوند. در نتیجه دمای سطح قطعه کار افزایش می یابد. این فرایند منجر به ذوب شدن و تبخیر ماده در ناحیه برخورد پرتو ها می شود .
استفاده از پرتو لیزری با شدتی بیش از حد مورد نیاز باعث می شود ناحیه پلاسما مانندی در سطح موردنظر از قطعه کار ایجاد شود که خود باعث جذب یا پراکندگی پرتوهای لیزر بعدی شده و در نتیجه بازده را کاهش می دهد .
بسته به جنس قطعه کار با یک طول موج مشخص، هرچه انعکاس پرتو بیشتر باشد، نرخ برداشت جرم کمتر است و برعکس. با اصلاحاتی که می توان بر روی سطح مورد نظر ماشین کاری انجام داد، می توان میزان انعکاس پرتو لیزر را کاهش و در نتیجه بازده ماشین کاری را افزایش داد.
به دلیل اینکه فلزات ضریب انعکاس و هدایت گرمایی بالایی دارند، بخشی از انرژی لیزری از سطح منعکس و بخشی نیز با مکانیزم انتقال حرارت هدایتی ار محل برخورد لیزر با قطعه کار دور می شود. به همین دلیل، ماشین کاری نافلزات با سرعت بیشتری انجام می گیرد.
لیزرهای حالت جامد با تغلیظ یک عنصر نادر در مواد میزبان مختلف طراحی می شوند. برخلاف لیزرهای گازی ، لیزرهای حالت جامد توسط لامپ های چشمک زن یا لامپ های قوسی به صورت نوری پمپ می شوند. یاقوت قرمز یکی از مواد میزبان است که اغلب در این نوع لیزر استفاده می شود. لیزر یاقوتی نوعی لیزر حالت جامد است که محیط لیزر آن یک کریستال یاقوتی مصنوعی است. میله یاقوت مصنوعی قبل از اینکه به عنوان یک محیط فعال لیزر استفاده شود ، با استفاده از فلش تیوب زنون به صورت نوری پمپ می شود.
YAG (Yttrium Aluminum Garnet) بلورهایی است که برای لیزرهای حالت جامد مورد استفاده قرار می گیرد. لیزرهای YAG دارای طول موج امواج نوری با انرژی زیاد هستند.
در لیزرهای گازی(Gas Assisted Laser) از یک گاز برای گرمایش اولیه و اکسید کردن استفاده می شود .از خود جریان گاز برای جدا کردن اکسید تشکیل شده روی سطح قطعه کار کمک می گیرند. هرچه قطر نازل خروجی گاز کوچک تر باشد و فاصله آن تا قطعه کار کمتر باشد، کیفیت برش بهتر خواهد بود. برای انجام بهتر فرایند اکسیداسیون، از اکسیژن به عنوان گاز استفاده می شود اما در مواردی از هوا یا گازهای بی اثر نیز استفاده می شود. برخی از گازهای متداول مورد استفاده در لیزر های گازی ، آرگون، نئون، هلیوم و دی اکسید کربن هستند.
انواع گوناگونی از مایعات به عنوان محیط لیزر ساخته شده ولی مفید ترین آنها رنگهای آلی هستند که در حلال مناسبی حل شده باشند، چنین محلهایی شدیدا فلورسنس هستند. به این صورت که مایع جریان پیدا کرده و لوله فلاش مولکولهای مایع رنگی را به انرژی بالاتر انتقال می دهد و فوتونها تولید می شوند فرایند به‌صورت قابل تعدیل ادامه می یابد و آینه های خارجی فوتونها را منعکس می کنند و اتمها داخل لوله نوسان پیدا کرده تا اینکه مدار نور از آینه کم بازتاب عبور کرده و تشکیل تفنگ لیزر را میدهد.
از کاربرد آن می توان به تحقیق طیف نور اشاره کرد. ویژگی همگنی آنها نسبت به جامدات بیشتر است و مشکل ساخت و سیرکولاسیون برای خنک سازی را ندارند و همچنین نسبت به گازها چگالی بیشتری دارند.
هر چه این کمیت ها کوچکتر باشند ، فرایند کارآمدتر است ، سطح حاصل از LBM معمولا خشن است و منطقه گرما دیده دارد. که کاربردهای بحرانی ، باید با این سطح برداشته شود و یا اینکه عملیات حرارتی شود .
عرض راه برش در این فرآیند نیز مانند سایر فرآیند های برشکاری همچون اره کاری ، EDM سیمی و ماشینکاری پرتو الکترونی مهم است.
جیمز مارتین پاسلی مک‌گینس (; ۲۳ مه ۱۹۵۰ – ۲۱ مارس ۲۰۱۷) سیاستمدار نامدار و فرمانده ارتش جمهوری‌خواه ایرلند که برای مدتی جنبش زیر زمینی شبه‌نظامی خود برای آشتی با بریتانیا را رهبری می‌کرد.
او برای مدتی، سمت معاون وزیر اول دولت محلی ایرلند شمالی را عهده‌دار شد. مک‌گینس در ۹ ژانویه ۲۰۱۷ پس از اختلاف با آرلین فاستر از این مقام کناره‌گیری کرد. با کناره‌گیری او، دولت محلی ایرلند شمالی سقوط کرد. این دولت، اولین دولتی بود که پس از متوقف شدن کمپین مسلحانه آی.آر.ای (IRA) تشکیل شده‌بود. او در پی ابتلا به یک بیماری قلبی نادر در سن ۶۶ سالگی چشم از جهان فروبست.
مارتین مک‌گینس در بیست و سوم ماه مه ۱۹۵۰ در منطقه لندن دری LONDONDERY در فقر به دنیا آمد.
وی یک جمهوری‌خواه ایرلندی، عضو شین فین و یک سیاستمدار بود که از ماه مه سال ۲۰۰۷ تا ژانویه ۲۰۱۷ معاون وزیر اول دولت محلی ایرلند شمالی بود. او در نهم ژانویه سال ۲۰۱۷ در اعتراض به رسوایی مشوق حرارتی تجدیدپذیر، کناره‌گیری کرد. در پی این استعفا دولت منطقه‌ای ایرلند شمالی ساقط شد و در ایرلند شمالی انتخابات جدید برگزار شد. در این انتخابات برای نخستین بار احزاب طرفدار اتحاد با انگلیس به اکثریت کرسی‌های مجلس محلی ایرلند شمالی دست نیافتند.https://en.wikipedia.org/wiki/Martin_McGuinness
مارتین مک‌گینس در نوزدهم ژانویه ۲۰۱۷ اعلام کرد به دلیل بیماری در انتخابات مجدد در ایرلند شمالی شرکت نخواهد کرد و زودتر از موعدی که وعده داده بود بازنشسته خواهد شد. وی پیشتر گفته بود در تابستان ۲۰۱۷ بازنشسته خواهد شد. او از بیماری آمیلوئیدوز، رنج می‌برد و بر اثر این بیماری در سن ۶۶ سالگی درگذشت.مارتین مک‌گینس کیست؟مرگ مک‌گینس فرمانده سابق ارتش جمهوری‌خواه ایرلند
در اواخر ۱۹۶۰ کاتولیکهای لندن دری به خیابان‌ها آمده و خواستار حقوق مدنی شدند تا که به سلطه پروتستانها در جزیره ایرلند پایان دهند. مگ گینس در دهه ۷۰ میلادی برای دفاع از حقوق اقلیت کاتولیک در ایرلند شمالی، به ارتش جمهوری‌خواه ایرلند (بازوی نظامی شین فین) پیوست و طی مدت کوتاهی، مراحل ترقی را در این جریان طی کرد و به فرماندهی ارشد آن رسید.
در اوایل ۱۹۸۰ مک گینس یک سیاستمدار منتخب برای شین فین بال سیاسی آی.آر.ای IRA شد. وی پس از سال‌ها مبارزه مسلحانه برای استقلال ایرلند شمالی، در سال ۱۹۹۸ میلادی با دولت کارگری تونی بلر نخست‌وزیر انگلیس وارد مذاکره شد و با امضا توافق صلح موسوم به «پیمان جمعه نیک» به بیش از ۳۰ سال خشونت در ایرلند شمالی پایان داد.
مک‌گینس در ماه مه سال ۲۰۰۷ معاون وزیر اول ایرلند شمالی شد و تا ژانویه ۲۰۱۷ به عنوان معاون وزیر اول دولت محلی ایرلند شمالی در این سمت مشغول فعالیت بود. وی در ژوئن سال ۲۰۱۲ در یک حرکت نمادین با ملکه بریتانیا دیدار کرد.
مک‌گینس پس از استعفا از معاونت وزیر اولی دولت محلی ایرلند شمالی و کناره‌گیری از فعالیت در حزب شین فین ایرلند شمالی، اعلام کرد: به علت بیماری برای همیشه از دنیای سیاست کناره‌گیری می‌کند.
مک‌گینس: «من یک جمهوری‌خواه ایرلندی هستم، یک جمهوری‌خواه ایرلندی کسی است که معتقد است دولت انگلستان نباید هیچ نقشی در زندگی این جزیره داشته باشد، ما معتقدیم این جزیره باید آزاد باشد.»
مک‌گینس: «ما با آدم‌های خطرناکی مواجه بودیم که توانایی از بین بردن من بعنوان یک جمهوری‌خواه را داشتند.»
مک گینس: «من همیشه به خودم باور داشتم، از روزی که در کنار جوانان و سالمندان دری (لندن دری) ایستادم. و … من همیشه معتقد بودم ما می‌توانیم به چیزهای مهمی برسیم.»
ایرلند شمالی واقع در شمال جزیره ایرلند در حال حاضر به همراه انگلیس، اسکاتلند و ولز، کشور بریتانیا را تشکیل می‌دهد. بحران ایرلند شمالی از سال ۱۹۶۸ آغاز شد و تا امضا توافق صلح موسوم به «پیمان جمعه نیک» در سال ۱۹۹۸ میلادی، ادامه داشت. طی سه دهه خشونت بیش از ۳۶۰۰ نفر کشته و حدود ۵۰۰۰۰ نفر زخمی شدند.
ماشین‌کاری قوس پلاسما به صورت مخفف (PAM) فرایندی است که در آن هوای فشرده به عنوان گاز پلاسما بکار می‌رود. وقتی که هوا تحت دمای بالای قوس الکتریکی قرار می‌گیرد به گازهای تشکیل دهنده خود تجزیه می‌شود به علت اینکه اکسیژن در پلاسمای حاصل بسیار فعال است سرعت برش تا حدود ۲۵٪ زیاد می‌شود. یک اشکال این روش این است که معمولاً یک سطح به شدت اکسید شده، به ویژه با فولاد زنگ نزن وآلومینیم بدست می‌آید همچنین هوا باید بدون ناخالصی وبا فشار مناسب حفظ شود برای این کار از کمپرسور استفاده می‌شود در این روش به جای تنگستن از الکترودهای هافینم مس استفاده می‌شود زیا تنگستن یا اکسیژن واکنش نشان می‌دهند عمر الکتودها بدون توجه به مواد بکار رفته کوتاه است برای افزایش عمر الکترود از جریان رو به پایین اکسیژن د سوراخ نازلی که نیتروژن به عنوان گاز برشی اصلی از میان آن عبور می‌کند استفاده شده‌است با استفاده از مخلوط گازی ۸۰٪ نیتروژن و ۲۰٪ اکسیژن سرعت برش فولاد نرم تا حدود۲۵٪ زیاد می‌شود.
فقط مواد رسانای الکتریکی مثل فولاد زنگ نزن، کرم نیکل، آلومینیم ومس را می‌توان با روش پلاسما هوا ماشینکاری کرد. ماشینکاری با پلاسما هوا برای برش صفحه‌ای از جنس فولاد به ضخامت6.25 mm نصف روش‌های گازدوگانه و تزریق آب هزینه دارد زیرا در این روش هوا به عنوان حامل پلاسما وگاز محافظ استفاده می‌شود. ماشین‌های صنعتی دارای تجهیزات راه اندازی قوس اتوماتیک هستند که سرعت برشی اولیه بالا و قابل اطمینانی را تضمین می‌کند. این سرعت برشی سه تا پنج برابر بیش از سرعت بذش با گاز مرسوم است.
۱. برش پروفیل از صفحه تخت
برش پروفیل از فلزاتی مانند فولاد زنگ نزن، آلومینیم وآلیاژهای مس که ماشینکاری آن‌ها با روش‌های سوخت واکسی مشکل است، به ویژه همراه با کنترل عددی کامپیوتر (CNC) یک کاربرد صنعتی گسترده ماشینکری با پلاسما است برای برش صفحاتی به ضخامت 6-25mm سرعت‌هایی تا چهار برابر سرعت روش گاز سوخت واکسی گزارش شده‌است یک دسگاه اقتصادی تا حدود 250kw توان مصرف می‌کند.
۲. شیارها
ابعاد شیار آشکار به توان قوس، سرعت جابه جایی وزاویه وارتفاع مشعل پلاسما بستگی دارد. به وسیلهٔ PAM با توان دستگاه 50kw و سرعت براده برداری mm/min80 شیارهایی با عمق 1.5mm وپهنای12.5mm در فولادزنگ نزن تولید شده‌است این سرعت در حدود ده تا سی برابر بزرگتر از سرعت براده برداری وسنگ زنی بزرگتر است روش‌های جت پلاسما را می‌توان برای ایجاد شیارهای مشابه در مواد غیر رسانا بکار برد اگرچه در این حالت سرعت براده برداری در حدود 30mm/min کاهش می‌یابد.
ماشینکاری با پلاسما را می‌توان برای تولید شیارها برای تولید آتی بکار برد. هنگامی که جوش لب به لب با کیفیت بالا در نظر باشدمی توان یک سمت اتصال را جوش دادوسپس در سمت مقابل اتصال ایجاد کرد (مثلاً با براده برداری یا سنگ زنی) تا فلز جوش سالم بدست آید.
۳. روتراشی
بعلت اینکه در ماشینکاری پلاسما قطعه کار و ابزار بهم برخورد نمی‌کنند این روش در روتراشی به ویژه در مواردی که ماشینکاری آن‌ها با روش‌های مرسوم مشکل است مورد توجه می‌باشد.
مشعل پلاسما مشابه یک ابزار معمولی در ماشین استاندارد بسته می‌شود. مشعل باید مماس بر قطعه کار وبا زاویه ۳۰ درجه نصب شود. سرعت سطح اغلب حدود 2m/min باسرعت پیشروی در حدود 5mm/min است. در روتراشی فولادآلیاژیسرعت براده برداری با توان مصرفی زیاد می‌شود.
۴. ماشینکاری با پلاسما در زیرآب
اخیراً گزارش شده (گراهام، ۱۹۸۰) که با فروبردن نازل پلاسما وقطعه کار به عمق 10mm آب صدا، نورخیرهکننده ودود کم می‌شود همچنین می‌توان گاز نیتروژن به راحتی به عنوان گاز پلاسما بکار برد ویک دستگاه تخلیه گران‌قیمت حذف می‌شود بعلت اینکه نیتروژن سطح ایجادشده را اکسید اکسید نکرده وبنابراین محصولات ماشینکاری در آب محلول هستند در ماشینکاری با پلاسما صفحات فولاد نرم این گاز به آرگون ویا ترکیبات آرگون / هیدروژن ترجیح داده می‌شود افزایش جزیی قدرت اسیدی با جایگزین کردن آب تازه به مقدار مناسب کم می‌شود.
البته ماشینکاری پلاسما در زیر آب با سرعت برش کم بدست آمده وبا مشکلات عملیاتی با الکترودهای سوزنی بکار رفته کاهش می‌یابد در هرحال دقت 0.2mm در 9mm برای ماشینکاری با پلاسما در زیر آب با کنترل عددی مطرح شده‌است کاربرد این روش در زیر آب مدتی مورد بررسی قرار گرفته ولی هنوز اطلاعات کمی در این مورد وجود دارد
مشکل اصلی پیشرفت ماشینکاری پلاسما مقدار توان الکتریکی زیاد برای این فرایند است برای برش ورق 12mm فولاد نرم با سرعت 2.5m/min توان220kw لازم است از طرف دیگر این فرایند با روش کنترل عددی کامپیوتر تطبیق پیدا می‌کند.
ییچین (به لاتین: Jičín) یک شهر در جمهوری چک است که در شهرستان ییچین واقع شده‌است. ییچین ۱۶٬۴۲۶ نفر جمعیت دارد.
شهرهای کینگز لین، Wijk bij Duurstede، ارباخ در اودنوالد و کونیگزی خواهرخوانده‌های ییچین هستند.
شهرستان ییچین (به لاتین: Jičín District) یک ناحیه در جمهوری چک است که در منطقه هرادتس کرالووه واقع شده‌است. شهرستان ییچین ۸۸۶٫۶۳ کیلومتر مربع مساحت و ۷۷٬۳۰۶ نفر جمعیت دارد.
اسکای‌لینک عربیا یک شرکت هواپیمایی است. دفتر مرکزی اسکای‌لینک عربیا در دبی، امارات متحده عربی واقع شده‌است و قطب این شرکت هواپیمایی در فرودگاه بین‌المللی دبی قرار دارد و به ۲ مقصد، پرواز انجام می‌دهد.
ایسترن اسکایجتز یک شرکت هواپیمایی با کد یاتا EE است که در تاریخ ۲۰۰۴ میلادی تأسیس شده است. دفتر مرکزی ایسترن اسکایجتز در دبی، امارات متحده عربی واقع شده‌است و قطب این شرکت هواپیمایی در فرودگاه بین‌المللی دبی و فرودگاه رأس‌الخیمه قرار دارد و به خاورمیانه، آسیا، آفریقا و اروپا، پرواز انجام می‌دهد.
شانگ آن ایرلاینز یک شرکت هواپیمایی با کد یاتا 2Z است که در تاریخ ۱۹۹۲ میلادی تأسیس شده‌است. دفتر مرکزی شانگ آن ایرلاینز در شی‌آن، جمهوری خلق چین واقع شده‌است و قطب این شرکت هواپیمایی در فرودگاه بین‌المللی شی‌آن شیان‌یانگ قرار دارد.
هبئی ایرلاینز یک شرکت هواپیمایی با کد یاتا NS است که در تاریخ ۲۰۱۰ میلادی تأسیس شده و در تاریخ فعالیتش را آغاز کرده‌است. دفتر مرکزی هبئی ایرلاینز در شیجیاژوانگ، هبئی، جمهوری خلق چین واقع شده‌است و قطب این شرکت هواپیمایی در فرودگاه بین‌المللی شیاژونگ ژنگدینگ قرار دارد و به ۱۷ مقصد، پرواز انجام می‌دهد.
یونایتد پی.اس. یک شرکت هواپیمایی با کد یاتا UA است که در تاریخ ۲۰۰۴ میلادی تأسیس شده است. دفتر مرکزی یونایتد پی.اس. در شیکاگو، ایلینوی واقع شده‌است.
فلیکس ایرویز یک شرکت هواپیمایی با کد یاتا FO است که در تاریخ میلادی تأسیس شده است. دفتر مرکزی فلیکس ایرویز در صنعا، یمن واقع شده‌است و قطب این شرکت هواپیمایی در فرودگاه بین‌المللی صنعا قرار دارد و به ۱۴ مقصد، پرواز انجام می‌دهد.
هلی ایر سرویسز یک شرکت هواپیمایی است که در تاریخ ۱۹۹۰ میلادی تأسیس شده است. دفتر مرکزی هلی ایر سرویسز در صوفیه، بلغارستان واقع شده‌است و قطب این شرکت هواپیمایی در فرودگاه صوفیه قرار دارد.
بی‌اچ ایر یک شرکت هواپیمایی با کد یاتا 8H است که در تاریخ ۲۰۰۱ میلادی تأسیس شده و در تاریخ فعالیتش را آغاز کرده‌است. دفتر مرکزی بی‌اچ ایر در صوفیه، بلغارستان واقع شده‌است و قطب این شرکت هواپیمایی در فرودگاه صوفیه قرار دارد و به اروپا، پرواز انجام می‌دهد.
کارگوایر یک شرکت هواپیمایی است که در تاریخ میلادی تأسیس شده است. دفتر مرکزی کارگوایر در صوفیه، بلغارستان واقع شده‌است و قطب این شرکت هواپیمایی در فرودگاه لایپزیگ/هال قرار دارد.
مدینه ایر یک شرکت هواپیمایی است که در تاریخ ۲۰۰۹ میلادی تأسیس شده‌است. دفتر مرکزی مدینه ایر در طرابلس، لیبی واقع شده‌است و قطب این شرکت هواپیمایی در فرودگاه بین‌المللی طرابلس قرار دارد.
لیبین عرب ایر کارگو یک شرکت هواپیمایی است که در تاریخ ۱۹۷۹ میلادی تأسیس شده است. دفتر مرکزی لیبین عرب ایر کارگو در طرابلس، لیبی واقع شده‌است و قطب این شرکت هواپیمایی در فرودگاه بین‌المللی طرابلس قرار دارد.
ایر وان ناین کمپانی یک شرکت هواپیمایی با کد یاتا N6 است که در تاریخ ۲۰۰۴ میلادی تأسیس شده‌است. دفتر مرکزی ایر وان ناین کمپانی در طرابلس، لیبی واقع شده‌است و قطب این شرکت هواپیمایی در فرودگاه بین‌المللی طرابلس قرار دارد.
ماشینکاری التراسونیک به صورت مخفف (USM) یکی از فرایندهای غیر سنتی ماشینکاری مکانیکی می‌باشد این فرایند به منظور ماشینکاری مواد سخت و یا شکننده (رسانا و غیر رسانا) که سختی آن‌ها معمولاًبیش از RC 40 است بکار گرفته می‌شود. این روش ماشینکاری از یک ابزار به شکل معین و حرکت مکانیکی با بسامد بالا و یک دوغاب ساینده استفاده می‌کند. در USM برداشت مواد توسط دانه‌های سایندهای صورت می‌گیرد که به وسیله یک ابزار در حال ارتعاش (به صورت عمود بر سطح قطعه کار) به حرکت واداشته شده‌اند. در USM از اصل تغییر طول مغناطیسی استفاده می‌شود. هنگامی که یک جسم فرومغناطیس در یک میدان مغناطیسی متغیر پیوسته قرار داده شد طول آن تغییر می‌کند.
وسیله‌ای که صورت‌های دیگر انرژی را به امواج مافوق صوت تبدیل می‌کند مبدل فراصوتی می‌نامند. مبدل در USM سیگنال الکتریکی با بسامد بالا را به حرکت مکانیکی خطی (یا ارتعاش) با بسامد بالا تبدیل می‌کند این ارتعاشات با بسامد بالا از طریق ابزارگیر به ابزار منتقل می‌شود. برای دستیابی به نرخ برداشت ماده(MRR) بهینه ابزار و ابزار گیربه گونه‌ای طراحی می‌شوند تا بتوان به حالت تشدید دست یافت. تشدید (یا بیشترین دامنه ارتعاش) زمانی صورت می‌گیرد که بسامد ارتعاش با بسامد طبیعی ابزار و ابزارگیر یکی شود.
شکل ابزار به صورت معکوس حفره مورد نظر ساخته می‌شود. ابزار در موقعیتی بسیار نزدیک به قطعه قرار گرفته و فاصله میان ابزار مرتعش و سطح قطعه کار توسط دوغاب متشکل از ذرات ساینده بسیار ریز معلق در یک ماده واسطه (معمولاً آب) تشکیل می‌شود. وقتی ابزار در حرکت رو به پایین خود مرتعش می‌شود به ذرات ساینده ضربه وارد می‌کند. این ضربه دانه‌ها را در فاصله میان ابزار و قطعه کار به پیش می‌برد. این ذرات مقداری انرژی جنبشی به دست آورده و با نیرویی بیشتر از نیروی وزن خود بر سطح قطعه کار ضربه می‌زند. این نیرو برای برداشت ماده از سطح قطعه کاری ترد کافی است و باعث ایجاد یک حفره بر روی آن می‌شود. هر حرکت رو به پایین ابزار ذرات زیادی را شتاب می‌دهد و باعث تشکیل هزاران براده کوچک در هر ثانیه می‌شود. به نظرمی‌رسد درصد بسایر کمی (در حدود ۵٪) از ماده نیز توسط پدیده‌ای به نام فرسایش حفره‌ای برداشته می‌شود. برای ثابت باقی ماندن فاصله بسیار کم بین ابزار و قطعه کار معمولاًابزار به سمت قطعه کار پیشروی می‌کند.
اگرچه مقدار MRR به دست آمده در USM کم است اما این فرایند قادر به ماشینکاری حفره‌های پیچیده در مواد ترد یا سخت در یک مرحله است. به دلیل عدم وجود تماس مستقیم میان ابزار و قطعه کار USM فرایند مناسبی برای م مواد نازک و شکننده است. همچنین با این روش ماده ترد را بسیار راحت‌تر از مواد نرم می‌توان ماشینکاری نمود. به دلیل عدم وجود ولتاژ بالا مواد شیمیایی و نیروهای مکانیکی و حرارت در این فرایند آن را به عنوان روشی بسیار ایمن و بی‌خطر در نظر می‌گیرند.
دستگاه‌هایUSM موجودتوانیبین 40W تا 2/4Kw دارند و از قسمت‌هایی مانند سیستم تغذیه مبدل انرژی ابزار گیر ابزار و ساینده‌ها تشکیل شده‌اند.
یک ژنراتور موج سینوسی با توان یالا توان الکتریکی با بسامد پایین (60 Hz) را به توان الکتریکی با بسامد بالا (~20KHz)تبدیل می‌کند. این سیگنال الکتریکی با بسامد بالا به یک مولد انرژی فرستاده می‌شود که این مبدل سیگنال را به ارتعاشی با دامنه کم و بسامد بالا تبدیل می‌کند. به‌طور کلی مبدل انرژی الکتریکی را به ارتعاش مکانیکی تبدیل می‌کند. دو نوع مبدل در USM مورد استفاده قرار می‌گیرد:نوع پیزوالکتریک ویا نوع تغییر طول در اثر میدان مغناطیسی. بلورها ی پیزو الکتریک (مانند کوارتز) به هنگام فشرده شدن جریان الکتریکی کمی تولید می‌کنند. همچنین زمانی که از یک بلور جریان الکتریکی گذرانده شود بلور منبسط شده و با برداشتن جریان بلور به اندازه اصلی خود بازمی‌گردد. این اثر باعنوان اثر پیزوالکتریک شناخته می‌شود این مبدل‌ها دارای توانی با ظرفیت 900W می‌باشد.
طول مبدل تغییر طول در اثر میدان مغناطیسی نیز به هنگام قرار گرفتن در معرض یک میدان مغناطیسی قوی تغییر می‌کند. این مبدل‌ها از ورقه‌های نیکل یا آلیاژهای آن ساخته شده‌اند. راندمان تبدیل این مبدل ها(۳۵٪-۲۰٪) بسیار کمتر از راندمان تبدیل مبدل‌های پیزو الکتریک تا (۹۵٪) است؛ بنابراین خنک کردن آن‌ها برای از بین بردن حرارت تلف شده ضروری است. این نوع مبدل‌ها توانی با ظرفیت تا2/4KW دارند. بیشترین تغییر طول (یا دامنه ارتعاش) قابل حصول با این مبدل‌ها نیز۲۵µm می‌باشد.
ابزارگیر ابزار را نگه می‌دارد و به مبدل متصل می‌کند. ابزار گیر در واقع انرژی را منتقل کرده و در بعضی موارد دامنه ارتعاش را نیز تقویت می‌کند؛ بنابراین جنس ابزار باید خواص صوتی خوب و مقاومت به ترک خستگی بالایی داشته باشد. برای جلوگیری از جوشکاری فراصوتی بین مبدل و ابزارگیر باید اقدامات لازم انجام گیرد به عنوان مثال می‌توان آنها را توسط پیچها با انطباق آزاد به یکدیگر متصل نمود.
مواد استفاده شده برای ابزارگیر معمولاًاز جنس مونل تیتانیوم و فولادهای زنگ نزن می‌باشد. از مونل به دلیل دارا بودن خواص لحیم کاری و صوتی خوب معمولاًبرای کاربردهای با دامنه کم استفاده می‌شود در کاربردهای با دامنه زیاد جنس ابزارگیر باید استحکام خستگی خوبی داشته باشد. علاوه بر این ابزارگیر ممکن است به صورت تقویت‌کننده یا غیر تقویت‌کننده باشد. ابزارگیرهای غیر تقویت‌کننده دارای سطح مقطع گرد هستند و دامنه یکسانی را در دو انتهای ورودی و خروجی می‌دهند. ابزار گیرهای تقویت‌کننده حرکت ابزار راتا حدود۶ برابر افزایش داده که این مقدار افزایش با اعمال کشش و رها کردن ابزارگیر به دست می‌آید. این نوع ابزارگیرنرخ برداشت مادهای (MRR)در حدود۱۰ برابر بیشتر از ابزارگیر غیر تقویت‌کننده ایجاد می‌کند. ابزارگیرهای تقویت‌کننده گرانتر بوده نیاز به هزینه عملیاتی بیشتری داشته و نیز کیفیت سطح نامطلوب تری را ایجاد می‌کند
ابزارها معمولاًاز مواد نسبتاًشکل پذیر (مانند برنج- فولاد زنگ نزن- فولاد نرم و…) ساخته می‌شود. به‌طوری‌که نرخ سایش ابزار(TWR)را بتوان به حداقل رساند. نسبت TWR بهMRR بستگی به نوع ساینده جنس قطعه کار و جنس ابزار دارد. پرداخت سطح ابزار نیز مهم است. چون پرداخت سطح ابزار دست آمده روی قطعه کار اثر می‌گذارد. ابزار و ابزارگیر نباید دارای زدگی‌ها ی ماشینکاری و خراشیدگی باشند. تا در برابر شکست زود هنگام در اثر خستگی مصون بمانند. به منظور احتساب اضافه برش ابزارها باید متناسب طراحی شوند. لحیم نقرهٔ ابزار به ابزارگیر مشکل خستگی که در اتصال پیچی وجود دارد را کاهش می‌دهد.
معیارهای انتخاب دانه‌ها ی ساینده در USM باید سختی – اندازهٔ ذرات- عمر مفید و هزینه باشند. ذرات متداول مورد استفاده به ترتیب افزایش سختی عبارتند از :اکسید آلومینیوم– کاربید سیلیسیم – کاربیدبر- برای داشتن عمر مفید زیاد سختی ذرات باید بیشتر از سختی قطعه کار باشد. MRR و پرداخت سطح به دست آمده در USM نیز تابع اندازه ذرات هستند. دانه‌های درشت تر باعث MRR بالاتر و پرداخت سطح نامطلوب تر می‌شود. در حالیکه عکس آن با دانه‌های ریزتر صادق است. اندازهٔ سرند یاالک برای دانه‌هایی که معمولاًبکارمیروند از ۲۴۰ تا ۸۰۰ است. دو غاب ساینده شامل آب و ساینده‌ها به نسبت وزنی یک به یک است. با این وجود این نسبت می‌تواند بر حسب نوع عملیات تغییرکند به عنوان مثال مخلوط‌های رقیق‌تر (یا با غلظت کمتر) برای مته کاری سوراخ‌های عمیق یا ماشینکاری حفره‌های پیچیده به کار می‌روند تا جریان دو غاب ذخیره شده در مخزن به فاصله تشکیل شده توسط ابزار و قطعه کار پمپاژ می‌شود. در صورت بکارگیری دستگاه‌های پر قدرت ممکن است یک سیستم خنک‌کننده برای از بین بردن حرارت دو غاب ساینده لازم باشد.
USM زمانی به‌طور رضایت بخش کار می‌کند که سختی قطعه کار بیشتر از HRC 40 (سختی در مقیاس راکول C)باشد. در صورتی‌که سختی قطعه کار بیش از HRC 60 باشد این فرایند بسیار خوب کار می‌کند. این روش موادی (کاربیدها - سرامیک‌ها – تنگستن – شیشه) را که با روش‌های سنتی نمی‌توان ماشینکاری کرد به راحتی ماشینکاری می‌نماید.
تلرانس‌های به دست آمده با این فرایند در گستره ۷ µm و ۲۵ µm می‌باشند. با این روش حتی سوراخ‌هایی به کوچکی ۷۶ µm هم مته کاری شده‌اند. سوراخ‌هایی با عمق تا 51mm به سهولت ایجاد شداند. در حالیکه سوراخ‌هایی با عمق 152mm نیز با بکار بردن روش شستشوی مخصوص مته کاری شده‌اند. نسبت ابعاد به دست آمده ۴۰:۱ می‌باشد.
در فرایند USM نرخ خطی برداشت ماده MRR 1 (که با عنوان نرخ نفوذ نیز شناخته می‌شوند) از 0/025mm/min تا 25mm/min است و به پارامترهای مختلف بستگی دارد. پرداخت سطح در این فرایند از ۰/۲۵ µm تا۰/۷۵ µm تغییر می‌کند و بیشتر تحت تأثیر اندازهٔ ذرات ساینده قرار می‌گیرد.USM باعث پدید آمدن بافت سطحی بدون جهت در مقایسه با فرایند سنگ زنی سنتی می‌شود.
دقت سطح ماشینکاری شده توسط اندازه ذرات ساینده – سایش ابزار - ارتعاش عرضی و عمق ماشینکاری شده تعیین می‌شود. اضافه برش (لقی بین ابزار و قطعه کار) معمولاًبه عنوان معیاری از دقت بکار می‌رود. اضافه برش شعاعی ممکن است بسیار کم و در حدود ۱/۵ تا ۴ برابر اندازهٔ متوسط ذره ساینده باشد. اضافه برش همچنین به پارامترهای دیگری نظیر جنس قطعه کار و روش تغذیه ابزار بستگی دارد. اضافه برش در طول عمق ماشینکاری شده یکسان نیست و باعث مخروطی شدن حفرهٔ ماشینکاری شده می‌گردد. راه‌های مختلفی به منظور کاهش میزان مخروطی شدن پیشنهاد شده‌است که از آن جمله به کار بردن بار استاتیکی بیشتر تزریق مستقیم دو غاب به درون منطقه ماشینکاری و استفاده از یک ابزار با زاویهٔ مخروطی منفی را می‌توان نام برد.
عدم گردی ملاک دیگری است که برای سنجش دقت در مته کاری سوراخ‌های استوانه‌ای بکار می‌رود. تنظیم غیر دقیق ابزار در فرایند USM دلیل اصلی ارتعاش جانبی است که منجر به عدم گردی در حفره می‌شود عدم گردی به جنس قطعه کار نیز بستگی دارد.
زمانی که دو جسم روی سطح مشترکی لغزش می‌کنند بین آن‌ها اصطکاک ایجاد خواهد شد. با اعمال ارتعاشات التراسونیک به یکی از این دو جسم نیروی اصطکاک بین دو جسم کاهش می‌یابد. این خاصیت دارای کاربردهای فراوانی در فرایندهای شکل‌دهی و ماشین کاری است. برای تولید و انتقال ارتعاشات التراسونیک به ناحیه هدف نیاز به استفاده از اجزاء سیستم التراسونیک، شامل ژنراتور، ترانسدیوسر و متمرکز کننده وجود دارد. بخش مهمی از یک سیستم التراسونیک را متمرکزکننده تشکیل داده‌است که مهم‌ترین وظیفه ان انتقال ارتعاشات فراصوتی و تقویت دامنه آن‌ها در خروجی است.
ماشینکاری ارتعاشی فراصوتی به صورت فیزیکی با مکانیسم microchipping یا سایش تدریجی در سطح قطعه کار انجام می‌شود. از آنجا که دوغاب ساینده توسط ارتعاشاتی با فرکانس بالا و دامنه کم در سطح قطعه کار نگه داشته می‌شود نیروهای ضربه‌ای ذرات دوغاب تنش‌های تماسی بالا در سطح قطعه ایجاد می‌کند. این تنش‌های تماسی بالا به علت سطح تماس کم ذرات ساینده و قطعه کار به وجود می‌آیند. مواد ترد به ترک حساس بوده و این تنش‌ها برای از بین بردن ترک‌های در مقیاس میکرو از سطح قطعه کار کافی هستند و در کل قطعه به علت تنش‌های شدید متمرکز در یک ناحیه از آن به شکست نخواهد رسید.
نیروی متوسط وارد شده به قطعه کار توسط ضربه یک ذره از دوغاب ساینده توسط روابط زیر محاسبه می‌شود:
که در رابطه بالا m جرم ذره ساینده، v سرعت ذره به هنگام برخورد با سطح قطعه وt_0 مدت زمان برخورد می‌باشد که ای زمان را می‌توان با استفاده از رابطه زیر تقریب زد:
که در آن r شعاع ذره، c_0 سرعت موج الاستیک، E مدول یانگ قطعه کار و p چگالی ماده می‌باشد.
۱. ماشینکاری ارتعاشی فراصوتی دوار(RUM):
در این روش ماشین کاری ابزار نوسان‌کننده (سونوترود) قادر به دوران حول محور قائم ابزار است و به جای استفاده از دوغاب ساینده برای براده برداری، سطح ابزار برش به وسیله الماس پوشانده شده‌است. ماشین‌های فراصوتی دوار به صورت ویژه در ماشین کاری سرامیک‌های پیشرفته، شیشه‌ها، کوارتز، سرامیک‌های ساختمانی، آلومینیوم، سیلیکون کارباید و آلیاژهای تیتانیوم به کار می‌روند. این روش ماشین کاری فراصوتی یک فرایند تولیدی نسبتاً جدید و در حال تحقیق و توسعه است. در حال حاضر محققان در تلاش برای کاربرد این شیوه ماشین کاری در مقیاس میکرونی و شبیه کردن عملکرد دستگاه فعلی به یک دستگاه فرز می‌باشند.
۲. ماشین کاری ارتعاشی فراصوتی به کمک مواد شیمیایی (CUSM):
در این شیوه ماشین کاری یک سیال ساینده و از لحاظ شیمیایی واکنش پذیر برای ماشین کاری بهتر و باکیفیت تر مواد شیشه‌ای و سرامیکی استفاده می‌شود. با استفاده از یک محلول اسیدی مانند هیدرفلوریک اسید، ویژگی‌های ماشین کاری مانند نرخ براده برداری و کیفیت پرداخت سطح به صورت قابل ملاحظه‌ای نسبت به روش ماشین کاری فراصوتی سنتی بهبود پیدا کرده‌است. در حالیکه زمان ماشین کاری و زبری سطح در روش CUSM کاهش می‌یابد، به علت واکنش شیمیایی، قطر پروفیل ورودی نسبت به روش ماشین کاری فراصوتی با دوغاب ساینده باید اندکی بزرگتر باشد. به منظور محدود کردن این افزایش در ابعاد پروفیل ورودی، ایمنی اپراتور و اطمینان از کیفیت محصول باید محتوای اسید به دقت انتخاب شود.
استفاده از ارتعاشات در فرایندهای گوناگون ماشینکاری مورد توجه محققین قرار گرفته‌است از امواج التراسونیک در فرایندهای ماشین کاری نظیر تراشکاری، سوراخکاری، فرزکاری، برقوکاری و سنگ زنی استفاده شده و اثرات مثبت این روش مورد تأیید قرار گرفته‌است. استفاده از ارتعاشات در ماشین کاری ازجمله فناوری‌های جدیدی است که در ان ارتعاشات طولی با بسامد بالا و دامنه کوچک به ابزار اعمال می‌گردد به‌طوری‌که درگیری ابزار با قطعه کار قطع و وصل می‌شود. محققین مزایای بسیاری ازجمله بهتر شدن صافی سطح، کاهش یا حذف پلیسه و بهبود در عدم تشکیل لبه انباشته را ذکر کرده‌اند. شاموتو و موریواکی فرایند برش ارتعاشی را در دو جهت تحت عنوان ماشین کاری بیضوی انجام دادند که از نتایج کار آن‌ها کاهش ضخامت براده و کاهش نیروی برشی بود. ایچیدا و همکارانش با ساخت مکانیزم ماشین کاری التراسونیک قطعات تخت، نحوه باربرداری قطعات را مورد بررسی قرار داده‌اند که نتیجه آن معرفی کاویتاسیون به عنوان عامل اصلی براده برداری بود. وی همچنین تأثیر عواملی مانند گپ هوایی و زمان ماشین کاری بر براده برداری مطالعه کرده‌است. طبق گزارش‌های ایچیدا با افزایش گپ هوایی و کاهش زمان ماشینکاری میزان براده برداری کاهش خواهد یافت. ماشین کاری ارتعاشی فراصوتی یک روش غیر سنتی منحصر به فرد ساخت و تولیدی است که می‌تواند قطعاتی با دقت بالا و از جنس مواد سخت و شکننده که به سختی به‌طور عادی ماشین کاری می‌شوند را ایجاد کرد. به علاوه ماشین کاری فراصوتی قادر به تولید مواد شکننده مانند شیشه‌ها و فلزات نارسانایی که نمی‌توان با روش‌های جایگزین مانند ماشین کاری تخلیه الکتریکی و ماشین کاری الکتروشیمیایی تولید کرد، می‌باشد. این روش ماشین کاری می‌تواند قطعاتی با تحمل بالا تولید کند زیرا قطعه تولید شده در این روش هیچ گونه اعوجاجی نخواهد داشت. عدم اعوجاج به دلیل تولید نشدن حرارت در اثر تماس سونوترود (ابزار مرتعش) و قطعه کار می‌باشد و این یک اثر مفید می‌باشد زیرا خواص فیزیکی در سراسر قطعه یکنواخت باقی می‌ماند. علاوه بر این هیچ گونه پلیسه‌ای در این فرایند ایجاد نمی‌شود بنابراین برای ایجاد قطعه نهایی مورد نظر به نیروی انسانی کمتری نیاز است.
از آنجا که ماشینکاری ارتعاشی فراصوتی بر پایه مکانیزم‌های microchipping یا سایش تدریجی استوار است نرخ براده برداری می‌تواند بسیار آهسته باشد و نوک سونوترود می‌تواند به سرعت پوشیده از ذرات ساینده و براده‌های حاصله از اثر آن‌ها بر قطعه کار شود. مدت زمان ماشین کاری به استحکام، سختی، تخلخل و چقرمگی شکست قطعه کار و همچنین جنس ماده و اندازه ذرات ساینده و دامنه ارتعاشات سونوترود که بین ۰٫۰۵ تا ۰٫۱۲۵ میلی‌متر می‌باشد بستگی دارد. کیفیت پرداخت سطح نهایی قطعه کار نیز ارتباط تنگاتنگی با سختی و استحکام ماده دارد به‌طوری‌که با قطعاتی از جنس مواد نرم‌تر شاهد سطوحی با کیفیت پرداخت بالاتر خواهیم بود. علاوه بر این حفاری سوراخ عمیق در قطعات با این روش می‌تواند دشوار باشد زیرا دوغاب ساینده نمی‌تواند به انتهای سوراخ برسد. البته باید توجه داشت که ماشین کاری فراصوتی دوار برای حفاری سوراخ عمیق در سرامیک‌ها بسیار مناسب است زیرا در این روش از دوغاب ساینده استفاده نمی‌شود و سطح ابزار توسط ذرات سخت و ساینده الماس پوشانده شده‌است. همچنین ماشین کاری ارتعاشی را تنها می‌توان بر روی موادی با حداقل سختی 45 HRC استفاده کرد.
مهمترین کاربرد موفقیت‌آمیز USM در ماشینکاری حفره‌ها درسرامیک‌ها ی غیر هادی الکتریسیته می‌باشد. این فرایند در مورد اجزا ترد و شکننده که میزان دور ریز نسبتاًبالایی (با روش‌های دیگر دارند) کاملاًموفق است. جهت افزایش بهره‌وری از این فرایندبرای مته کاری چند سوراخ به‌طور هم‌زمان استفاده می‌شود. به عنوان مثال ۹۳۰ سوراخ که شعاع هر یک 0/32mm است. برای این منظور از سوزن‌های تزرق زیر پوستی به عنوان ابزار استفاده شده‌است. USM همچنین برای ساخت چند مرحله‌ای پرده‌های توربین از جنس نیترید سیلیس به خدمت گرفته شده‌است.
1. Kalpakjian, Serope (2008). Manufacturing Processes for Engineering Materials. Upper Saddle River, NJ 07458: Pearson Education,
2. Sundaram, M (2009). Micro rotary ultrasonic machining. 37. Dearborn, MI: Society
of Manufacturing Engineers.
3. Choi, J. P. ; Jeon, B. H. ; Kim, B. H. (۶ مارس ۲۰۰۷). "Chemical-assisted ultrasonic machining of glass". Journal of Materials Processing Technology. Advances in
Materials and Processing Technologies, July 30th – August 3rd 2006, Las Vegas, Nevada
4. Jagadeesha, T (2014). "Ultrasonic Machining" (PDF). Non Tradition Machining – National Institute of Technology Calicut
5.D.
Shahgholian
Ghahfarokhi,
Salimi,
Farzin,
Cylindrical-conical-cylindrical
cross-
section:Application
process,
Modares
31–38,
(In
الاجنحه ایرویز یک شرکت هواپیمایی با کد یاتا 2T است. دفتر مرکزی الاجنحه ایرویز در طرابلس، لیبی واقع شده‌است و قطب این شرکت هواپیمایی در فرودگاه بین‌المللی طرابلس قرار دارد.
پترو ایر یک شرکت هواپیمایی است. دفتر مرکزی پترو ایر در طرابلس، لیبی واقع شده‌است و قطب این شرکت هواپیمایی در فرودگاه بین‌المللی طرابلس قرار دارد.
نیزک ایر ترنسپورت یک شرکت هواپیمایی با کد یاتا M4 است. دفتر مرکزی نیزک ایر ترنسپورت در طرابلس، لیبی واقع شده‌است و قطب این شرکت هواپیمایی در فرودگاه بین‌المللی طرابلس قرار دارد.
فلسطینیه ایرلاینز یک شرکت هواپیمایی با کد یاتا PF است که در تاریخ ۱۹۹۵ میلادی تأسیس شده است. دفتر مرکزی فلسطینیه ایرلاینز در عریش، مصر واقع شده‌است و قطب این شرکت هواپیمایی در فرودگاه بین‌المللی العریش قرار دارد و به ۹ مقصد، پرواز انجام می‌دهد.
بوکاجت یک شرکت هواپیمایی است که در تاریخ ۱۹۹۱ میلادی تأسیس شده است. دفتر مرکزی بوکاجت در فارن‌بورو، همپشر، بریتانیا واقع شده‌است و قطب این شرکت هواپیمایی در فرودگاه فارنبورو، فرودگاه استکهلم-آرلاندا، فرودگاه استکهلم-بروما، فرودگاه گاتنبرگ ستی، فرودگاه پراگ رازیون قرار دارد.
کانگ پسیفیک ایرلاینز یک شرکت هواپیمایی با کد یاتا T7 است که در تاریخ ۲۰۰۶ میلادی تأسیس شده است. دفتر مرکزی کانگ پسیفیک ایرلاینز در فجیره، امارات متحده عربی واقع شده است و قطب این شرکت هواپیمایی در فرودگاه بین‌المللی فجیره قرار دارد و به ۳ مقصد، پرواز انجام می‌دهد.
ایرلاین‌ایر یک شرکت هواپیمایی با کد یاتا AN است که در تاریخ ۱۹۹۸ میلادی تأسیس شده و در تاریخ ۱۹۹۹ فعالیتش را آغاز کرده‌است. دفتر مرکزی ایرلاین‌ایر در پاریس، فرانسه واقع شده‌است و قطب این شرکت هواپیمایی در فرودگاه اورلی قرار دارد و به ۲۶ مقصد، پرواز انجام می‌دهد.
کورس‌ایر اینترنشنال یک شرکت هواپیمایی با کد یاتا SS است که در تاریخ میلادی تأسیس شده است. دفتر مرکزی کورس‌ایر اینترنشنال در پاریس، فرانسه واقع شده‌است و قطب این شرکت هواپیمایی در فرودگاه اورلی قرار دارد و به ۹ مقصد، پرواز انجام می‌دهد.
فرانتیر فلایینگ سرویس یک شرکت هواپیمایی با کد یاتا 2F است که در تاریخ ۱۹۵۰ میلادی تأسیس شده است. دفتر مرکزی فرانتیر فلایینگ سرویس در فربنکس، ایالات متحده آمریکا واقع شده‌است و قطب این شرکت هواپیمایی در فرودگاه بین‌المللی فیربنکس قرار دارد.
واربلوز ایر ونتورس یک شرکت هواپیمایی با کد یاتا 4W است که در تاریخ ۱۹۵۸ میلادی تأسیس شده است. دفتر مرکزی واربلوز ایر ونتورس در فربنکس، ایالات متحده آمریکا واقع شده‌است و قطب این شرکت هواپیمایی در فرودگاه بین‌المللی فیربنکس قرار دارد و به ۱۲ مقصد، پرواز انجام می‌دهد.
اورتس ایر یک شرکت هواپیمایی با کد یاتا 5V است که در تاریخ ۱۹۷۸ میلادی تأسیس شده است. دفتر مرکزی اورتس ایر در فربنکس، ایالات متحده آمریکا واقع شده‌است و قطب این شرکت هواپیمایی در فرودگاه بین‌المللی فیربنکس قرار دارد.
اورتس ایر کارگو یک شرکت هواپیمایی با کد یاتا 5V است که در تاریخ ۱۹۹۳ میلادی تأسیس شده است. دفتر مرکزی اورتس ایر کارگو در فربنکس، ایالات متحده آمریکا واقع شده‌است و قطب این شرکت هواپیمایی در فرودگاه بین‌المللی فیربنکس قرار دارد.
جت ایرویز اویو تاکسی یک شرکت هواپیمایی با کد یاتا JU است که در تاریخ ۲۰۰۲ میلادی تأسیس شده است. دفتر مرکزی جت ایرویز اویو تاکسی در فرشاس، صربستان واقع شده‌است و قطب این شرکت هواپیمایی در فرودگاه بلگراد نیکولا تسلا قرار دارد.
لجستیک ایر یک شرکت هواپیمایی است. دفتر مرکزی لجستیک ایر در فرنلی، نوادا واقع شده‌است.
گلوبال سوپلای سیستمز یک شرکت هواپیمایی با کد یاتا XH است که در تاریخ ۲۰۰۱ میلادی تأسیس شده است. دفتر مرکزی گلوبال سوپلای سیستمز در لندن واقع شده‌است و قطب این شرکت هواپیمایی در فرودگاه استانستد لندن قرار دارد.
تایتان ایرویز یک شرکت هواپیمایی با کد یاتا ZT است که در تاریخ ۱۹۸۸ میلادی تأسیس شده است. دفتر مرکزی تایتان ایرویز در لندن واقع شده‌است و قطب این شرکت هواپیمایی در فرودگاه استانستد لندن قرار دارد.
گراف‌ایر یک شرکت هواپیمایی است که در تاریخ ۱۹۶۹ میلادی تأسیس شده است. دفتر مرکزی گراف‌ایر در استکهلم، سوئد واقع شده‌است و قطب این شرکت هواپیمایی در فرودگاه استکهلم-بروما قرار دارد.
آئروکون یک شرکت هواپیمایی با کد یاتا A4 است که در تاریخ ۲۰۰۵ میلادی تأسیس شده است. دفتر مرکزی آئروکون در سانتا کروس د لا سیرا (بولیوی) ، بولیوی واقع شده‌است و قطب این شرکت هواپیمایی در فرودگاه ال ترومپیلو قرار دارد و به ۱۴ مقصد، پرواز انجام می‌دهد.
ایر کاسای یک شرکت هواپیمایی است که در تاریخ ۱۹۸۳ میلادی تأسیس شده است. دفتر مرکزی ایر کاسای در کینشاسا، جمهوری دموکراتیک کنگو واقع شده‌است و قطب این شرکت هواپیمایی در فرودگاه ان دولو قرار دارد و به ۲۱ مقصد، پرواز انجام می‌دهد.
آئرولینئا د آنتیکوا یک شرکت هواپیمایی با کد یاتا 1DA است که در تاریخ ۱۹۸۷ میلادی تأسیس شده است. دفتر مرکزی آئرولینئا د آنتیکوا در مدلین، کلمبیا واقع شده‌است و قطب این شرکت هواپیمایی در فرودگاه انریکه اولایا هررا قرار دارد و به ۲۱ مقصد، پرواز انجام می‌دهد.
هوکایدو ایر سیستم یک شرکت هواپیمایی با کد یاتا 6L,JD است که در تاریخ میلادی تأسیس شده است. دفتر مرکزی هوکایدو ایر سیستم در ساپورو، ژاپن واقع شده‌است و قطب این شرکت هواپیمایی در فرودگاه اوکاداما قرار دارد و به ۶ مقصد، پرواز انجام می‌دهد.
آروی‌ال اوییشن یک شرکت هواپیمایی است که در تاریخ ۱۹۸۵ میلادی تأسیس شده است. دفتر مرکزی آروی‌ال اوییشن در بریتانیا واقع شده‌است و قطب این شرکت هواپیمایی در فرودگاه ایست میدلند قرار دارد.
کنمور ایر یک شرکت هواپیمایی با کد یاتا M5 است که در تاریخ ۱۹۴۶ میلادی تأسیس شده‌است. دفتر مرکزی کنمور ایر در کنمور، واشینگتن واقع شده‌است و قطب این شرکت هواپیمایی در فرودگاه آبی کنمور قرار دارد.
مارتین‌ایر یک شرکت هواپیمایی است که در تاریخ ۱۹۷۸ میلادی تأسیس شده‌است. دفتر مرکزی مارتین‌ایر در فرودگاه آدیسون واقع شده‌است و قطب این شرکت هواپیمایی در فرودگاه آدیسون قرار دارد.
فلایرجت یک شرکت هواپیمایی است که در تاریخ ۲۰۰۹ میلادی تأسیس شده است. دفتر مرکزی فلایرجت در فرودگاه بیرمنگام واقع شده‌است.
اوئه‌مورا شوئن (؛ به ژاپنی: 上村 松園؛ ۲۳ آوریل ۱۸۷۵ – ) نام هنری یک نقاش اهل ژاپن بود. نام واقعی او اوئه‌مورا تسونه (به ) بود.
او یکی از هنرمندان نقاش مهم زن در دوره میجی، تایشو و اوایل دوره شووا بشمار می‌رود. شؤون در درجه اول برای نقاشی‌های بیجینای زیبا از زنان در سبک نیهونگا شناخته شده است. اگر چه او آثار متعددی در تم‌های تاریخی و سنتی نیز تولید کرده است.
ریشتسبرگ یک منطقهٔ مسکونی در آلمان است که در ماربورگ واقع شده‌است. ریشتسبرگ ۹٬۱۲۹ نفر جمعیت دارد.
گومون بریتیش () یک شرکت تولید و پخش فیلم سینمایی در کشور بریتانیا است.
این شرکت که زیرمجموعه شرکت گومون فرانسه محسوب می‌شده در سال ۱۸۹۸ میلادی تأسیس شده اما در سال ۱۹۲۲ به صورت مستقل به فعالیت ادامه داده و سپس در سال ۱۹۲۷ با شرکت فیلم‌سازی آیدیال ادغام شده است.
اسکناس ۲٬۰۰۰ ریالی اسکناس‌هایی است باارزش ۲۰۰۰ ریال در آخرین سری آن
در جلو منقش به تصویر سید روح‌الله خمینی و در پشت منقش به تصویر کعبه است.
جنس کاغذ: ۱۰۰٪ پنبه
واترمارک: در سری اول تصویر حسین فهمیده و در حال حاضر پرتره سید روح‌الله خمینی که در سمت چپ اسکناس قابل مشاهده است.
نخ امنیتی: از نوع پلی‌استر با عرض یک میلیمتر با نوشته بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران که در مقابل تابش اشعه ماوراء بنفش به رنگ آبی، زرد و قرمز نمایان خواهد شد.
الیاف نامرئی فلورسنت: استفاده از الیاف نامرئی فلورسنت در خمیره کاغذ به رنگ‌های سبز، آبی، قرمز و زرد در رو و پشت اسکناس که مقابل تابش اشعه ماوراء بنفش قابل رؤیت است.
نشانه برجسته برای تشخیص نابینایان :در سمت چپ گوشه پایین دو نقطه به صورت برجسته برای سهولت شناسایی این اسکناس توسط نابینایان در نظر گرفته شده است.
روی اسکناس تصویری از پرتره سید روح‌الله خمینی در سمت چپ قابل مشاهده است و پشت آن تصویری از کعبه.
سینما گومون استیت () یک سالن سینما و تئاتر سابق در لندن، انگلستان است.
این سالن که در سال ۱۹۳۷ تأسیس شده با ۴۰۰۴ نفر ظرفیت از بزرگترین سالن‌های بصری در اروپا بوده، نام و طرح "سینما گومون استیت" با برجی به طول ۳۷ متر برگرفته از ساختمان امپایر استیت در نیویورک است.
استوارت کوچولو ۲ () یک پویانمایی به کارگردانی راب مینکاف است که در سال ۲۰۰۲ منتشر شد.
"کال" دروگو یک شخصیت داستانی در رمان "ترانه‌ای از یخ و آتش" از سری رمان‌های فانتزی نوشته شده توسط نویسنده آمریکایی جرج آر. آر مارتین است که سریال تلویزیونی "بازی تاج‌وتخت" اقتباسی از آن است. کال صفتی برای رهبران و پیشوایان قبیله دوتراکی می‌باشند.
کال دروگو رهبر یک قبیله دوتراکی خانه بدوش است که در قاره اسوس مداوم در حال مهاجرت برای غارت و گرفتن غنائم جنگی است. شخصیت کال دروگو توسط جیسون موموآ در سریال بازی تاج و تخت به تصویر کشیده شده‌است.
کال دروگو فردی نیرومند و قدرتمند از قبیله دوتراکی است که رهبری قبیله را برعهده دارد. مردم قبیله دوتراکی ملتی هستند از اسب سواران که در دشت قاره اسوس به غارت مشغول هستند. وی هیچ‌گاه در هیچ جنگی شکست نخورده‌است.
همسر او دنریس تارگرین است که توسط برادر او را برای بدست آوردن اعتماد و ارتش او برای حمله به وستروس به همسری او درآورد. دنریس به همسر خود وفادار است و او را دوست می‌دارد.
کال دروگو که پس از حمله به روستایی زخمی می‌شود و زخم او عفونت می‌کند، دنریس جادوگری را به خدمت می‌گیرد تا او را که در حال مرگ است نجات دهد اما ناخواسته جادوگر فرزند دنریس که در آن موقع او را حامله بود، قربانی می‌کند تا کال دروگو را نجات دهد اما کال دروگو موفق به بازگشت به زندگی نمی‌شود.
دنریس تصمیم می‌گیرد که جنازه او را همراه با تخم‌های اژدهایی که به او هدیه داده بود بسوزاند و خود را نیز به همراه آن جادوگر قربانی کند اما پس سوخته شدن جنازه دروگو و جادو گر دنریس نمی‌سوزد و از آن تخم‌ها سه بچه اژدها بیرون می‌آید. اژدهای موردعلاقه دنریس و بزرگترین آن‌ها دراگون نام دارد.
کال دروگو در سریال بازی تاج‌وتخت توسط بازیگر آمریکایی جیسون موموآ بازی می‌کند.
ماریا ایزکیردو (؛ ۳۰ اکتبر ۱۹۰۲ – دسامبر ۱۹۵۵ (۵۳ ساله)) یک نقاش زن اهل مکزیک بود.
آرتیوم گریگوری فالیان ( ؛ در باکو – در سنت پترزبورگ) یک بازیکن فوتبال و مربی فوتبال اهل ارمنستان-اتحاد شوروی بود.
از باشگاه‌هایی که در آن بازی کرده‌است می‌توان به آرارات ایروان و باشگاه فوتبال نفتچی باکو اشاره کرد.
از باشگاه‌هایی که در آن مربیگری کرده‌است می‌توان به باشگاه فوتبال ایروان، باشگاه فوتبال نفتچی باکو، باشگاه فوتبال زنیت سن پترزبورگ و باشگاه فوتبال شاختار دونتسک اشاره کرد.
معاهده لندن یا معاهده نخست لندن که در سال ۱۸۳۸ بین بریتانیا، کنسرت اروپا و هلند منعقد شد جدایی بلژیک از هلند و استقلال و بی‌طرفی این کشور را تضمین می‌کرد.
در ابتدای جنگ جهانی اول، امپراتوری آلمان برای وسیع کردن گستره مانور در حمله به فرانسه از خاک بلژیک استفاده نمود. (طرح اشلیفن) در اثر این امر بریتانیا با استناد به معاهده لندن در چهارم اوت ۱۹۱۴ به آلمان اعلان جنگ داد.
آرتاک قولیان (؛ زادهٔ ) یک معمار و طراح اهل ارمنستان است. بیشتر شهرت وی برای طراحی کلیساهای جدید ارمنی است.
هنریتا مویر ادواردس (; – ) یک فعال حقوق زنان و اصلاح طلب اهل کانادا است.
هنریتا ادواردس همراه با امیلی مورفی، نلی مک‌کلانگ با لوئیس مک‌کنی و ایرنه پارلبای، یکی از «پنج نامدار» است که برای به رسمیت شناخته شدن زنان به عنوان «افراد» تحت حمایت قانون و برای حق رای زنان در انتخابات مبارزه کرد.
او با نام هنریتا لوئیس مویر در مونترال در یک خانواده متوسط با ارزش‌های فرهنگ و مذهبی به دنیا آمد. ادواردس در بسیاری از سازمان‌های مذهبی فعال کرد که در آن‌ها سنت‌های قدیمی محرومیت زنان قابل قبول بود.
آلکسی یکیمیان (؛ – ) یک موسیقی‌دان و آهنگساز اهل ارمنستان-روسیه بود.
وی همچنین برندهٔ جوایزی همچون مدال «برای دفاع از قفقاز» شده‌است.
ترانه‌های وی توسط خوانندگان برجسته شوروی چون مسلم ماقمایف، سوفیا روتارو، لوسینه زاکاریان، لیودمیلا ژیکینا و واختانگ کیکابیدزه اجرا شده‌است.
وی همچنین ارتشبد پلیس سری شوروی بود.
یکیمیان در ۲۴ آوریل ۱۹۸۲ در مسکو بر اثر سکته قلبی درگذشت و در آرامستان مرکزی ایروان (توخماخ) به خاک سپرده شد.
خانه کابوس یک فیلم ترسناک ترکی است که در سال ۲۰۰۶ فیلم برداری شده است. گارگردان و تهیه کننده این فیلم جاغان ارمارک است.
این فیلم شامل ۱۳ قسمت است که در خانه و کاخ بزرگی در ترکیه فیلم برداری شده است.
این فیلم در دسامبر سال ۲۰۰۸ در شبکه‌ام بی اس ۱ به نمایش درآمد.
ایوان ایوانی آقایانتس (; – ) یک افسر اطلاعاتی کمیساریای خلق در امور داخلی/کاگ‌ب ارمنی‌تبار اهل شوروی بود.
وی همچنین برندهٔ جوایزی همچون درجه پرچم سرخ و نشان لنین شده‌است.
آقایانتس در گورستان نووودویچی به خاک سپرده شده‌است.
ایگور مورادیان (؛ زادهٔ - درگذشته ) یک کنشگر سیاسی و کارشناس علوم سیاسی اهل ارمنستان و از اعضای و رهبران کمیته قره‌باغ بود.
وی در اودسا به دنیا آمد و در باکو بزرگ شد. وی از دانشگاه اقتصاد پلخانف مسکو فارغ‌التحصیل گشت.
آشوت نادانیان (؛ زادهٔ ) یک استاد بین‌المللی شطرنج، نظریه‌پرداز شطرنج و مربی شطرنج اهل ارمنستان است.
هرانوش خاراتیان (؛ زادهٔ ) یک مردم‌شناس اهل ارمنستان است.
وی در سال ۱۹۷۵ در رشته تاریخ از دانشگاه دولتی ایروان فارغ‌التحصیل شده است. بین سال‌های ۱۹۷۹ تا ۱۹۸۹ به عنوان پژوهشگر در انستیتو تحققات شرقی فرهنگستان ملی علوم ارمنستان فعالیت نموده است.
بوریس کوورکوف (؛ ۱۹۳۲ – ۱۹۹۸) یک سیاست‌مدار ارمنی‌تبار اهل شوروی-جمهوری آذربایجان بود. وی از سال ۱۹۷۳ تا فوریه ۱۹۸۸ دبیر استان خودمختار قره‌باغ کوهستانی بود.
یرواند زاخاریان (؛ زادهٔ ) سیاست‌مدار اهل ارمنستان است که از سال ۱۹۹۸ تا ۲۰۰۰ در سه دولت آرمن داربینیان، دولت وازگن سارگسیان و دولت آرام سارگسیان سمت وزیر ترابری ارمنستان، از تاریخ ۸ ژانویه ۲۰۰۱ تا ۶ ژوئیه ۲۰۰۱ در دولت آندرانیک مارگاریان سمت وزیر ترابری و ارتباطات ارمنستان و از تاریخ ۳۰ آوریل ۲۰۱۴ تا تاریخ ۲۹ فوریه ۲۰۱۶ در دولت هوویک آبراهامیان سمت وزیر انرژی و منابع طبیعی جمهوری ارمنستان را برعهده داشت. زاخاریان همچنین ۸مین شهردار ایروان از زمان استقلال این کشور بوده‌است.
در ۱۴ مهٔ ۱۹۴۶ در شهرستان شمکیر به دنیا آمد . وی همچنین برنده نشان آنانیا شیراکاتسی شده‌است
معادله‌های حرکت اینشتین–اینفلد–هافمن ، چندین معادلهٔ دیفرانسیل حرکت هستند که به طور مشترک توسط ریاضی‌دانان آلبرت اینشتین، لئوپولد اینفلد و بانش هافمن رانده و مشتق گردیده‌اند. آنها معادلاتِ دیفرانسیلِ در حرکتی‌ای هستند که پویایی تقریبی یک سیستم «جرم‌های نقطه‌ای» را در رابطه با کنش و واکنش‌های گرانشی متقابل بین آنها؛ از جمله اثرات نسبیتی عمومی را، توصیف می‌کنند. در گشودن این معادله‌ها از (سری‌های) درجه اول بسط پسانیوتنی استفاده شده، و در نتیجه؛ آنها تنها در حد جِرم‌هایی که سرعت‌هایی به نسبت کم؛ نسبت به سرعت نور، دارند و مواردی که میدان‌های گرانشی مؤثر بر آنها؛ در نیجه به نسبت ضعیف است، معتبر هستند.
با تصور تعداد سیستم‌های جرمی N، برچسب‌های هر شاخص: A = ۱، … تا، N، بردار شتاب مرکز سنگینی سراسری جرم A برابر است با:
انتقام‌جویان: پایان بازی () یک فیلم ابرقهرمانی آمریکایی است که بر پایهٔ تیم ابرقهرمان انتقام‌جویان از مارول کامیکس ساخته شده و در ۲۰۱۹ به نمایش درآمد. ساخت این فیلم بر عهدهٔ مارول استودیوز بوده و به‌وسیلهٔ استودیو سینمایی والت دیزنی توزیع شده‌است. این فیلم دنبالهٔ "" (۲۰۱۸) است و بیست و دومین فیلم در دنیای سینمایی مارول محسوب می‌شود. کارگردانی آن بر عهدهٔ آنتونی و جو روسو بوده و فیلم‌نامهٔ آن را کریستوفر مارکوس و استیون مک‌فیلی به نگارش درآورده‌اند. در "پایان بازی" گروه بازیگران آن یعنی رابرت داونی جونیور، کریس ایوانز، مارک رافلو، کریس همسورث، اسکارلت جوهانسون، جرمی رنر، دان چیدل، پل راد، بری لارسون، کارن گیلان، دانای گوریرا، بندیکت وانگ، جان فاورو، بردلی کوپر، گوئینت پالترو و جاش برولین حضور دارند. در این فیلم، اعضای بازماندهٔ تیم انتقام‌جویان و متحدان آن‌ها سعی دارند که تخریب ناشی‌شده از تانوس در فیلم "جنگ ابدیت" را معکوس کنند.
خبر ساخت این فیلم در آوریل ۲۰۱۴ با عنوان "انتقام‌جویان: جنگ ابدیت – قسمت ۲" اعلام شد اما مارول این عنوان را حذف کرد. برادران روسو در آوریل ۲۰۱۵ برای کارگردانی به این پروژه ملحق شدند و یک ماه بعد مارکوس و مک‌فیلی نوشتن فیلم‌نامه را بر عهده گرفتند. این فیلم خاتمهٔ داستان دنیای سینمایی مارول تا آن زمان است و به قوس داستانی چندین شخصیت اصلی فیلم پایان می‌دهد. طرح داستانی این فیلم لحظاتی از فیلم‌های پیشین را مرور می‌کند و بازیگران و محیط کلی فرنچایز و همچنین موسیقی فیلم‌های پیشین را به یاد می‌آورد. فیلم‌برداری در اوت ۲۰۱۷ در استودیوهای پاین‌وود آتلانتا در شهرستان فایت، جورجیا آغاز شد و در ژانویه ۲۰۱۸ به پایان رسید. این فیلم با "جنگ ابدیت" به صورت پشت به پشت فیلم‌برداری شد. مراحل تصویربرداری افزودهٔ این فیلم در مناطق مترو و مرکز شهری آتلانتا، ایالت نیویورک، اسکاتلند و انگلیس انجام شد. عنوان رسمی فیلم در دسامبر ۲۰۱۸ اعلام شد. این فیلم با بودجهٔ تخمینی ۳۵۶–۴۰۰ میلیون دلاری، یکی از پرهزینه‌ترین فیلم‌های تاریخ است.
"انتقام‌جویان: پایان بازی" نخستین بار در ۲۲ آوریل ۲۰۱۹ در لس آنجلس به روی پرده رفت. این فیلم اکران رسمی خود را به صورت گسترده از ۲۶ آوریل ۲۰۱۹ به صورت آی‌مکس و سه‌بعدی آغاز کرد. فیلم با واکنش مثبت منتقدان همراه بود و در زمینه کارگردانی، بازیگری، موسیقی متن، سکانس‌های اکشن، جلوه‌های بصری و وزن احساسی موجود در آن مورد ستایش قرار گرفت. منتقدان نقطهٔ اوج و سرانجام داستانی ۲۲ فیلم را تحسین کردند. این فیلم رکوردهای مختلفی را در گیشه شکست؛ از جمله تبدیل شدن به پرفروش‌ترین فیلم تاریخ، که از ژوئیه ۲۰۱۹ تا مارس ۲۰۲۱ این رکورد را در اختیار داشت. "پایان بازی" با فروش ۲٫۷۹۸ میلیارد دلار در سراسر جهان به پرفروش‌ترین فیلم ۲۰۱۹، پرفروش‌ترین فیلم ابرقهرمانی تاریخ و بعد از "آواتار" (۲۰۰۹) دومین فیلم پرفروش تاریخ است. "انتقام‌جویان: پایان بازی" جایزه‌ها و نامزدی‌های بی‌شماری کسب کرد؛ از جمله نامزد دریافت بهترین جلوه‌های تصویری در نود و دومین دوره جوایز اسکار، سه نامزدی در بیست و پنجمین جوایز فیلم به انتخاب منتقدان (که برندهٔ دو جایزه شد) و نامزد دریافت بهترین جلوه‌های ویژه بصری در هفتاد و سومین دوره جوایز بفتا.
سه هفته بعد از آن که در ""، نیمی از جمعیت دنیا به دست تانوس محو شدند، کارول دنورز/کاپیتان مارول، تونی استارک و نبیولا را که در فضا سرگردان شده‌اند نجات می‌دهد و آن‌ها را به زمین برمی‌گرداند. آن‌ها با انتقام‌جویان بازمانده دیدار می‌کنند. بروس بنر، استیو راجرز، راکت، ثور، ناتاشا رومانوف، جیمز رودز، کارول دنورز و نبیولا به فضا می‌روند و تانوس را در یک سیاره غیر مسکونی پیدا می‌کنند. آن‌ها قصد دارند تا دوباره از سنگ‌های ابدیت استفاده کنند تا ویرانی‌هایی را که تانوس به بار آورده را جبران کنند؛ ولی تانوس به آنها نشان می‌دهد که قبلاً سنگ‌ها را نابود کرده‌است تا از استفاده بیشتر آن‌ها جلوگیری کند. ثور سر تانوس را از بدنش جدا می‌کند و انتقام‌جویان به مقر خودشان بر می‌گردند.
پنج سال بعد، اسکات لنگ از قلمرو کوانتومی بیرون می‌آید. او به مقر انتقام جویان می‌رود و به رومانوف و استیو راجرز توضیح می‌دهد که درحالی که او پنج سال ناپدید شده بود اما تنها پنج ساعت را در قلمرو کوانتومی تجربه کرده‌است؛ نظریهٔ این که با استفاده از قلمرو کوانتومی می‌توانند در زمان سفر کنند. این سه نفر پیش استارک می‌روند و از او می‌خواهند تا در بازیابی سنگ‌ها و معکوس کردن اعمال تانوس به آن‌ها کمک کند. اما استارک از ترس از دست دادن دخترش مورگان، از این کار امتناع می‌کند. اما پس از صحبت کردن با همسرش، پپر پاتس، به انتقام جویان می‌پیوندد و همراه بنر که به پروفسور هالک تبدیل شده، در ساخت ماشین سفر در زمان کمک می‌کند؛ آن دو با موفقیت ماشین سفر در زمان را می‌سازند. بنر هشدار می‌دهد که تغییر در گذشته چیزی را در زمان حال تغییر نمی‌دهد.
بنر و راکت به پناهگاه جدید آزگاردی‌ها در نروژ می‌روند تا ثور را که دائم‌الخمر شده‌است پیدا کنند. رومانوف نیز در توکیو، کلینت بارتون را که پس از محو شدن خانواده‌اش به رونین تبدیل شده‌است به گروه برمی‌گرداند. بنر، اسکات، راجرز و استارک به نیویورک در سال ۲۰۱۲ می‌روند. بنر به سنکتوم سنکتوروم می‌رود و انشنت وان را متقاعد می‌کند تا سنگ زمان را به او بدهد. راجرز با موفقیت سنگ ذهن را بدست می‌آورد. اما دخالت استارک و اسکات به‌طور تصادفی باعث می‌شود تا لوکیِ ۲۰۱۲ با سنگ مکان فرار کند. راجرز و استارک به سال ۱۹۷۰ در مقر شیلد سفر می‌کنند. استارک نسخه قدیمی تر سنگ مکان را برمی‌دارد. در همین لحظه با پدرش هاوارد استارک روبرو می‌شود. راجرز چندین ذره پیم از آزمایشگاه دکتر هنک پیم می‌دزدد تا بتوانند به زمان حال برگردند که استیو راجرز در راه متوجه پگی کارتر می‌شود.