moaminsharifi/fa-wiki-spell-checker huggingface dataset:
وضیعت سپورت الی سال‌های ۲۰۰۲ به نسبت عدم هم آهنگی با کشور بیرون فدراسیون‌های بین‌المللی ورزش و ضعف اقتصادی ضعیف ارزیابی شده‌است با وجودی که دولتهای وقت تلاش‌های نهائی خود را غرض بهبود ورزش نموده‌اند ولی با آن هم کمبودی و کاستی دارد. پس از سال ۲۰۰۲ ورزش‌های نیمه جان دوباره زنده شده و خیلی‌ها بسرعت راه خود را می‌پیماید. در شهرها به صدها تیم‌های ورزشی مختلفه ایجاد گردید. این تیم‌ها از پشتیبانی دولت وجامعه جهانی بر خود دارد گردید. تیم‌های کرکت فوتبال، بسکتبال، کونگ‌فو، بوکسینگ، کاراته تکواندو، وزنه‌برداری، اسنوکر، زیبائی اندام توانست درمیان سایر اسپورتها مدال‌ها، بردها و قهرمانی‌ها به‌دست آرد. هکذا زنان که نصف از جامعه افغان را تشکیل می‌دهد نیز بر اثر تشویق کشورهای خارج توانست تیم‌های بسکتبال، فوتبال، و غیره باشگاه هارا ایجاد نمایند. مشهورترین ورزکاران که شهرت جهانی کسب نموده‌اند عبارتند از مسعود عزیزی و تهمینه در اتلانتیک، نصیر احمد بهاوی تکواندو باز در وزن ۸۰ کلیو، اجمل فی سال بوکسر در وزن ۵۲کیلو، اجمل فیاض زاده جودو باز در وزن ۶۶ کیلو، روح‌اله نیکپا تکواندو باز در وزن ۶۸ کیلو، حمید رحیمی تکواندو باز می‌باشد. فعلاً در کشور بیشتر از ده هزار باشگاه ورزش وجود دارد؛ که در حال رشداند.قهرمانان ورزشی سال ۲۰۱۲
یکی از علل عمده رشد ورزش در افغانستان همکاری کلب‌ها و باشگاه‌های ورزشی افغان‌های مقیم اروپا و آمریکا می‌باشد. الی سال ۲۰۰۸ ورزشکاران داخل خاک از تجارب زیاد بر خوردار نبودند. پس از ۲۰۰۸–۲۰۱۰ سپورت در داخل افغانستان سرعت دو چند را می‌پیماید. ولایت هرات پس از کابل دومین ولایت است که بیشتریت ورزکاران را تربیه نموده‌است.
عبارت از ورزش‌های است که از خاک افغانستان یا از اقوام ساکن آریانا، باختر، خراسان و افغانستان برخاسته درهمین کشور رشد نموده باشد. ورزش‌های ملی یکی از سنن افغانی نیز می‌باشد. مهم‌ترین ورزش‌های ملی افغانستان عبارتند از بزکشی، اسپ دوانی، خر دوانی، کشتی‌گیری، شمشیر جنگی، بیل بازی، چوب جنگی
شناوری، دویدن، درخت بازی، ناتک، نیزه بازی، سنگ دورکان، دست بردکان، شرط زنی، یخ مالک زنی، نفس بردکان، توپ دنده و دنده کلک می‌باشد.
بزکشی از مهم‌ترین بازی ملی افغانستان می‌باشد. درین بازی مردان خیلی قوی شرکت ورزیده یکی از پرهیجانترین ورزش افغانستان به‌شمار می‌آید. بزکشی از خیل‌ها قدیم در بلخ باستان مروج بوده‌است. گویند آریایی‌ها در شبانگاه بالای یونانیان حمله نموده هر اسپ سوار یک نفر از دشمن را می‌ربود. پس از سال‌ها این حرکات به ورزش بزکشی تبدیل شده به عوض آدم بز را کش می‌نمودند. بازی بزکشی در افغانستان به‌شکل رسمی وغیر رسمی وجود دارد. بازی رسمی دارای مصونیت بوده ولی بازی غیررسمی خیلی سخت و خطرناک می‌باشد؛ که فعلاً بازی غیررسمی زیاده در قریه جات و ولسوالی‌ها حتی به سطح شهر وجود دارد. هر ولایت از ۵۰۰–۲۰۰۰ چاپ انداز دارد که از میان آن‌ها ده نفر به صفت تیم ولایت انتخاب می‌شود. همه ساله در جشن نوروز و جشن استقلال مسابقات بین ولایات صورت می‌گیرد. در ولایات ولسوالی‌ها و قریه جات در هر جمعه مسابقات بزکشی صورت می‌گیرد.
نوع ابتدائی از بیس‌بال است که از کشور هند به افغانستان ترویج شده‌است. این بازی ۴۰ سال قبل در افغانستان خیلی مروج بود با به میان آمدن بازی فوتبال علاقمندان آن کم شده‌است.
بازی دنده کلک از خیلی قدیم در افغانستان وجود داشته . بازی کنان این ورزش نوجوانان و جوانان هستند. این بازی نزدیک با بیس بال و کریکیت است. چوب طویل به اندازه ۸۰ سانتی‌متر که به آن چوب خورد زده می‌شود به نام دنده یاد می‌شود و چوب خرد به طول ۲۰ سانتی‌متر که دو طرف آن تیز است به نام کلک یاد می‌شود. درین بازی به عوض توپ از چوب کوچکی که دو نوک آن مانند مداد باریک تراش شده باشد استفاده می‌شود. مسابقات این ورزش توسط دو گروه کوچک یا بزرگ می‌تواند صورت گیرد. روش این بازی طوریست که بچه‌ها در وسط یک توته زمینی که سطح هموار داشته باشد، خوچک را آماده می‌سازند «خوچ عبارت از حفری است که به قطر۸۰ سانتی و به عمق ۱۵ سانتی‌متر که توسط بازی کنان این بازی حفر می‌شود تا درهنگام بازی، کلیک در آن ایستاده شود.
در اثنای اصابت دنده کلک از زمین برخواسته و آن را همراه با دنده ضربه وارد نمایند و به دور اندازند. بعد از به دست آوردن نوبت ازسوی یک جناح، به بازی آغاز می‌نمایند. ابتدا کلیک توسط یک فرد از گروپ جانب مقابل بطرف هوا بلند می‌شود. حین نزول از هوا اگر لیک بداخل «غوچک» افتد نوبت به شخص دیگری واگذار می‌گردد. اگر کلک به غوچک اصابت نکند، بازیگر همرای چوب دست داشته اش سه مرتبه در قسمت لبه کلک ضربه وارد می‌نماید، درصورتی‌که از زمین برخیزد درهوا ضربه دومی را برایش حواله نموده و آن را بدور می‌اندازد که در نزد بازی کنان یک بر محسوب می‌شود. زمانی که چهاربر شد آن را یک نو می‌گویند. بازیکن هر باری که که کلکرا بلند کند و با ضربه دومی دور رود نمی‌سوزد اگر یک بار ضربه وارد کند و دنده به زمین بخورد می‌سوزد وعددش صفر می‌شود اگر طرف مقابل کلک را از هوا قپ کند بازی تبدیل می‌شود. به همین شیوه این بازی ساعت‌ها ادامه می‌یابد.
آنچه که قابل ذکراست: قبل از آغاز بازی دو گروپ بازیکن یک سرحد به فاصلهٔ ۵۰ الا ۸۰ متری تعین نموده و حین بازی اگر لیک از اثر ضربهٔ دنده چوب از سرحد تعین شده به پیش پرتاب گردد، هر دو گروپ به دویدن آغاز می‌نمایند تا هر یک گروپ از دیگری سبقت جسته و لیک را لمس نمایند بازیکن را از نوبت بازمی‌دارند و اگر شخص بازیکن آن را قبل از همه به‌دست خود یا توسط گروپ خود به‌دست آرد، بازی کما فی سابق ادامه دارد. بدین منوال جوانان سرگرمی فرهنگی خویش را که از نیاکان به ارث برده‌اند، در زمان خویش به بازی می‌گیرند و از آن لذت می‌برند.
اگر یکی از گروپ به اندازه ۳۰۰ طول دنده را پوره کند برنده است. اگر یک بار در کنار کلک ضربه وارد شود و کلک بلند نشود بازی کن می‌سوزد و باید خود را زنده کند.
افغانستان یک کشور کوهی بوده از زمان پیدایش انسان درین سرزمین کوهنوردی در زندگی روز مره شان وجود داشته‌است. تعدادی از مردمان افغانستان در کوها زندگی دارند. ۲۰ درصد مردم کابل درکوها الی ارتفاع یک کیلومتر زندگی می‌نمایند.
به‌طور رسمی تیم‌های کوهنوردی از سال ۱۳۴۵ در کشور آغاز به فعالیت نمودند. پس از سال ۲۰۰۱ این ورزش دوباره طور رسمی آغاز و تاکنون ادامه دارد. فعلاً صدیقه میار نورستانی به حیث رئیس فدراسیون کوه نوردی ایفای وظیفه می‌نماید. صدیقه میار نورستانی اولین کوهنورد و مربی اناث در افغانستان است که قله کوه آلپ ایتالیا را فتح نموده و آرزوی رسیدن به بلندترین کوه جهان، یعنی قله ایوریست را دارد. در عین حال او یگانه کوهنورد افغان است که توانسته قله‌های پنجشیر و بدخشان را بپیماید. فعلاً سازمان ایتالیایی موسوم به «پهنه کوه» به تعداد ۲۲ افغان را در بخش کوهنوردی تعلمات می‌دهد. بلندترین قلل افغانستان را به نام نوشاخ به ارتفاع ۷۴۹۲ متر می‌گویند که در سال ۱۳۸۸ توسط یک گروه ۴ نفری افغان تسخیر گردید. دونفری که در آن نقطه خود را رسانیده‌اند به نام ملنگ جان دریا و عمروالدین سنجار می‌باشد. فعلاً کمیته المپیک گروه ۱۰۰ نفری را تحت آموزش کوه‌نوردی قرار داده‌است. در هر پانزده روز آن‌ها را در قرغه و پغمان تعلیمات می‌دهد.
سرجه بازی زمستانی و لغزیدن از نشیب‌ها بالای برف می‌باشد. پسران و جوانان که در دهات زیست می‌نمایند چند تخته چوپ را باهم میخ نموده در روی برف سرجه بازی می‌نمایند. این بازی در حال نشسته و یا خواب شده اجرا می‌شود. مردم چوب تخته‌ها را قبل از بازی سرجه چرب می‌نمایند تا لشم و فرسوده نشود.
کشتی‌گیری یکی از ورزش‌ها و سنن ملی افغانستان می‌باشد. مردم افغانستان کشتی‌گیری را طور عموم پهلوانی می‌گویند. کشتی‌گیری درین کشور تاریخ طولانی دارد. زیرا زیاده شاعران افغان در اشعار خود از کلمه پهلوان یاد نموده‌است. قصه رستم و سهراب تورانی یکی از رویداد واقعی این کشور است که در عصر اوستا می‌زیستند. بر مبنای روایت‌ها گویند در زمانه‌های قدیم پهلوانان ما پیش از مسابقه بدن شان را با تیل‌های سیاه یا زیتون چرب می‌نمودند و در آفتاب می نشستند، بعد به کشتی می‌پرداختند و چهار طرف محل برگزاری بازی شان را به فاصله ۱۰ متر بر ۱۰ متر ریسمان می‌بستند. در حین رقابت‌ها وقت تعیین نبود، داور در میدان موجود نبود، وزن کشتی گیران معلوم نبود، هیچ گونه قوانین برای بازی وجود نداشت، مسابقه میان یک جوره به ساعت‌ها دوام می‌نمود و مسابقه تا زمانی ادامه می‌داشت تا پشت یک پهلوان به زمین اصابت می‌کرد یا یکی از حریف‌ها به دیگرش تسلیم می‌شد. در ختم رقابت‌ها برای ورزشکار برنده معمولاً یک چپن سبز با یک دستار و پول نقد به گونه تحفه داده می‌شد. تماشاچیان با پرداخت پول از همچو رقابت‌ها دیدن می‌نمودند و بالای هر یک از پهلوانان جایزه می‌گذشتند. پهلوانان دران زمان با پای برهنه، و با یک نیکر تا سر زانوهای شان دراز می‌بود به رقابت می‌پرداختند؛ و این رقابت‌ها بیشتر در باغ عمومی شهر کابل برگزار می‌شد. پهلوانان نامدار در زمان سلطنت امیر عبدالرحمن خان که در رقابت‌های حایز مقام بودند عبارتند از بابه قادر و بهرام واته بود. این‌ها روزانه سه هزار بیتک و سنیه کشی می‌نمودند.
در زمان سلطنت امیر امان‌الله خان پهلوانان نامور و استادان این رشته روی کار شدند که عبارت بودند از: خلیفه امیر جان؛ خلیفه نظام؛ خلیفه رحیم بودند. در سال‌های ۱۳۳۵ تا ۱۳۳۸ هجری خورشیدی در افغانستان برای نخستین بار دوشک پهلوانی روی کار شد؛ و در همین وقت مربی جاپانی به نام مستر ناگا برای تمرینات بهتر پهلوانی وارد افغانستان شد و تمریناتش را با ورزشکاران افغان در کلپ معارف آغاز نمود. پهلوانان افغان برای نخستین بار پس از کسب عضویت در خانواده المپیک بین‌المللی در سال ۱۹۳۴ میلادی روانه بازی‌های المپیک شدند که نتایج ورزشکاران افغان قناعت بخش خوانده شد. کشتی‌گیری در افغانستان نظر به ولایات فرق دارد. در ولایات شمال از پا گرفتن فول می‌باشد. با خواباندن حریف کامیاب است.
افغانستان که یکی از پایه‌گذاران بازی‌های آسیایی به‌شمار می‌رود، پهلوانان افغان در بیشتر بازی‌های آسیایی شرکت ورزیده و نتایج قناعت بخشی را به دست آورده‌اند. به همین ترتیب پس از مدتی شاگردان این سه استاد در رقابت‌های داخلی و خارجی هم نتایج مطلوب را به دست آوردند. مشهورترین کشتی گیران آن وقت عبارت بودند از: پهلوان محمد براهیم مشهور به ابراهیم شش کبابی؛ پهلوان احمد جان؛ پهلوان آصف کوهکن؛ پهلوان جان آقا پهلوان محمد صدیق زرگر؛ پهلوان داوود؛ پهلوان نادر علی؛ پهلوان رزاق بلال، پهلوان محمد اسلم کابلی عبدالحق و… بود. پس از سال ۲۰۰۲ ورزش پهلوانی دوباره راه صعودی خود را آغاز نمود. فعلاً در شهر کابل بیشتر از ۲۲ کلپ پهلوانی وجود دارد. پرویز سلطانی، محمد آزاد برنده مدال طلا، مصطفی نظری برنده مدال طلا دروزن ۶۸ کیلو، امید حسینی قهرمان در وزن ۶۳–۶۵ کیلو، و غیره از پهلوانان مشهور وقت هستند.
این ورزش از هندوستان داخل خاک افغانستان گردیده و به سرعت تمام رشد نمود. علت رشد آن این بود که اکثر رستوران‌ها و چای خانه‌ها غرض جلب مشتری یک یا چند تخته کروم بورد را غرض جلب بزرگان گذاشته بودند. جوانان بیکار وقت فراغت خود را به این بازی مصروف می‌ساختند. این ورزش آهسته آهسته در فامیل‌ها مروج گردید. بازی کروم بورد خیلی‌ها نزدیک به بازی بیلیارد است.
ورزش شطرنج را به نام ورزش مغزی یاد می‌نمایند. این ورزش درتاریخ افغانستان از زمانه‌های خیلی قدیم مروج بوده‌است. بازی شطرنج (چتورنگ) از شمال هند یعنی کشمیر چترال منشأ گرفته‌است. این بازی در زمان شاه موری چاندرا گوپتا پیشرفته تر شده در گنداره رشد نمود. کوشانیان افغانستان اولین قوم است که شطرنج بازی می‌کردند. سپس ساسانیان اعراب و اروپایان به این بازی آشنا شدند. در افغانستان تعداد بی‌شماری از مردم در خانه‌ها رستوران‌ها، باشگاه‌ها، دوایر دولتی و غیره ورزش شطرنج را اجرا می‌نمایند. درسال‌های ۱۳۵۴ فدراسیون شطرنج افغانستان تأسیس گردید. درسال۱۳۶۲ کلوپ شطرنج بازان تأسیس شد. پس از سال ۲۰۰۲ ورزش شطرنج دوباره راه صعودی خود را به پیش گرفت. ورزشکاران شطرنج افغانستان در سال ۲۰۰۴ توانست موفقیت‌های حاصل نمایند. محبوب اله کوشانی در دوره ششم این مسابقه شامل شده توانست۷ امتیاز از ۹ بازی کسب کرده هم ریتینگ و هم عنوان بگیرد. وی همچنین توانست در رده‌بندی رده پنجم میز ۵ را به خود اختصاص دهد. شطرنج بازان مشهور این کشور در مسابقات ۲۰۰۴ قرار ذیل اند
[ورزش شطرنج در افغانستان |http://en.chessbase.com/home/TabId/211/PostId/4002899]
شطرنج بازان افغانستان عبارتنداز: خیبر فرازی، ذبیح‌الله احمدی، لیدا همراه. سومینا حسینی، مرسل فیضی، اسما اسلمی، زهرا رحیمی، حبیب‌الله امینی. سید وهاب الدین، استاد فیده ظهیرالدین آصفی، محمود حنیف، امین‌الله خیر اندیش، عزیزاحمد شریفی، طاها انیب، حمیدالله حیدری، احمدسمیع حسن‌زاده، حبیب‌الله قادری، همایون محتاط، جارالله بادغیسی، سمیر سعیدی، … می‌باشد.
یکی از خصوصیات مسابقات شطرنج امروزی بازی به سیستم رتبه‌بندی است.
رتبه‌بندی چیست:رتبه‌بندی مجموعه از معیار طرز دید و قدرت پیش‌بینی و سنجش مغز شطرنج باز است که ابتدای آن از ۱۲۵۰ شروع و رکورد جهانی آن توسط گاری کاسپاروف قهرمان چندین مرتبه‌ای شطرنج جهان قائم گردید که تاکنون به ۲۸۴۸ رسیده‌ است. (البته این رکورد اکنون در اختیار کارلسن نروژی است) ورزش کاران چون خیبر فرازی، ذبیح‌الله احمدی، سید وهاب، حبیب‌الله، احمدسمیع حسن‌زاده، حمیدالله حیدری در ورزش شطرنج شهرت خوبی دارند.
شناوری یکی ورزش‌هایی است که بروی آب اجرا می‌شود. قبلاً در افغانستان مسابقات شناوری به‌شکل تیم نبوده بلکه به‌شکل انفرادی پیش برده می‌شد. مسابقات آنزمان غوطه زدن در زیرآب برای مدت چند دقیقه، رساندن از یک کنار دریا به آنطرف دریا در مدت کم، پیدا نمودن یک شی از قعر آب بود. چنانچه بابر شاه مغول در ۱۵۲۴ در شهر کابل حوض آب بازی را اعمار نمود و در آنجا خودش و سایر آراکین سلطنتی به مسابقه می‌پرداختند.
با ساختن حوض‌های آب بازی در شهر کابل و بعض ولایات ورزش آب بازی آهسته آهسته به شکل فنی شکل گرفت. در شهر کابل گاه گاهی مسابقات دیف بسر و ملاق زدن در حوض آبی پلچرخی و پلی‌تکنیک اجرا می‌گردید. این سلسله از سال ۱۹۴۵ شروع گردیده الی سال ۱۹۹۲ دوام داشت. از شناوران معروف آنزمان صوفی محمدعلی شناور بود. بتاریخ ۱۶ سنبله ۱۳۹۱ه‍.ش (هجری شمسی) برای اولین بار در افغانستان فدراسیون آب بازی و تیم ملی آب بازی دایر گردید. درین تاریخ ۱۵۰ آب باز از ۱۳ حوض شهر کابل و دو تن آب باز از ولایات هرات و غزنی غرض اشتراک در تیم ملی مسابقه دادند. در این پیکار ورزشکاران در ۴ کلاس: کرال سینه، قورباغه (بقه)، پروانه و کرال پشت با هم به رقابت پرداختند. از جمله ۳۰ نفر در تیم ملی شناوری انتخاب گردیدند. فعلاً رئیس فدراسیون ملی شنای افغانستان آقای می‌باشد که پس از انتخابات کنگره شنای افغانستان، برای چهار سال انتخاب شد.رئیس فدراسیون ملی شنا (آب‌بازی) افغانستان انتخاب شد (آوا پرس) فدراسیون ملی شنای افغانستان پس از حل مشکلات که داشت توانست عضویت فدراسیون‌های جهانی شنا و آسیایی شنا را کسب نماید.
ریسمان کشی یکی از بازی‌های ملی افغانستان‌اند. قدامت این بازی از تاریخ ایجاد جشن نوروز آغاز گردیده‌است که تا امروز درجشن نوروز ادامه دارد. در قدیم مسابقات ریسمان کشی در شهر کابل در روز نوروز عیدها، روزهای شادی، و عروسی‌ها صورت می‌گرفت. بعضاً این مسابقات به شرط پول، مهمانی، و غیره مسایل صورت می‌گرفت. پس از اینکه در کشور مکاتب مدارس و دانشگاه‌ها تأسیس شد. هر مکتب، هر فاکولته از خود تیم ریسمان کشان داشت. درسال‌های ۱۳۵۶ تیم دانشکده زراعت قهرمان کشوربود. از قهرمانان ریسمان کش آنوقت عادل شاه ریسمان کش، وجنت میر بادی بلدر بود. دومین تیم ریسمان کش تیم فاکولته ساینس به رهبری نجیب اله مرحوم بود. پس از سال ۲۰۰۱ متأسفانه این ورزش مانند آب بازی به یاد فراموشی قرار گرفته‌است.
در سال ۱۳۳۸ هجری خورشیدی بنیاد پرورش اندام و وزنبرداری توسط یک نفر آمریکایی و گروهی از جوانان مانند استاد عبدالشکور ولی از ورزشکاران وزنبرداری، کپتان بابا پیلوت، عبدالاحمد، محمدعلی شناور، بریالی ناصری، روح‌الله و وسایر جوانان گذاشته شد. سپس این جوانان با باز نمودن کلب‌های ورزشی توانستند تعداد دیگر از افغان‌ها را تربیت این ورزش نمایند. نا صر هوتکی پرورش اندام افغانستان را در شش دوره تقدیم نموده‌است که چنین نگاشته می‌شود.
دوره اول:
جوانانی چون محمد منیر، حیدر کاکو، سلطان شور نول، اکرم بازو، وحید نواسه جعفر خان و عبدالله یعقوبی به صفت پیشگامان این رشته بوده که بعداً به ایجاد کلب‌ها آموزشی این رشته پرداختند.
دوره دوم:
در اطراف سال‌های ۱۳۵۲ هجری شمسی. فدراسیون پرورش اندام با کوشش‌های گسترده وحید اعتمادی و جوانانی چون کپتان بابا، شمس‌الله رحیم، نادر فرخ و عده یی دیگر رسماً ایجاد شد. کپتان بابا به حیث نخستین رئیس فدراسیون پرورش اندام انتخاب گردید. نادر فرخ دومین، شمس‌الله رحیم سومین، عبدالقدیر رسولی چهارمین، عبدالرشید ابراهیم‌زاده چهارمین، محمد رحیم بره کی پنجمین، فخر الدین شیخانی ششمین و عبدالله یعقوبی هفتمین رئیس فدراسیون پرورش اندام افغانستان بوده‌اند.
دوره سوم:
در دوره سوم پرورش اندام بر اثر زحمات و تلاش‌های استادانی چون رحیم بره کی، هدایت الله حبیب، حیات الله، عزیز آرزو، تاج محمد آریا فیضی، وحید غفوری، حبیب غفوری، نیک محمد شیرزی، کبیر بهادریان، رحمت‌الله کارمند، عبدالجلیل سلطانی، حفیظ توده یی، پرکاش سینگ، حیات مزاری، نسیم پروانی، غوث کلنگاری و عبدالرب، رونق تازه یی یافت.
دوره چهارم:
در این دوره استادانی چون محمد قدوس، غلام گنگ، اسد بازو، خواجه سلام، خلیل آرش، محمود شاه، محمد زمان، صوفی غنی و عده یی دیگر استند که کاروان پرورش اندام را پویا نگهداشتند. در همین مرحله است که کتگوری قد در مسابقات از میان برداشته شد. (قبلا مسابقات در سه کتگوری قد، برگزار می‌گردید، اما از سال ۱۳۶۵ رقابت‌های پرورش اندام بدینسو به پنج کتگوری وزنی برگزار گردید)
دوره پنجم:
در این دوره جوانانی چون، حفیظ الله، حمیدالله، عبدالرؤوف مشهور به خوشحال، شفیع، بشیر احمد، محمد اسحاق پاکزاد، صوفی نصیر، امیر محمد، عبدالحمید پنجشیری، ضیا الله خواجه، محمدعلی سلطانی، فرهاد شبل توانستند در زمینه گسترش پرورش اندام سهم ارزنده داشته باشند این‌ها توانستند پرورش اندام را زنده نگهدارند، رشد دهند و به بالنده گی برسانند.
دوره ششم:
در این دوره ورزشکارانی چون شیر محمد، فرید احمد، محمد قادر، محمد ظاهر، فضل احمد فضلیار، وحید، شاه نصیر، محمد عمر زلمی، زیرک، احمد جان و نورالله عیدی و عده یی دیگر با ایجاد کلب‌ها به آموزش ورزشکاران پرداختند.
نخستین مسابقات پرورش اندام با معیارهای پذیرفته شده بین‌المللی در سال۱۳۵۵ خورشیدی در کابل ننداری در سه کتگوری قد بلند، قد متوسط و قد کوتاه برگزار شد که در کتگوری قد بلندها استاد شمس‌الله رحیم پایه‌گذار پرورش اندام در افغانستان مقام اول، استاد حبیب غفوری مقام دوم و استاد عزیز مقام سوم، در کتگوری قد متوسط استاد رحیم بره کی مقام اول، استاد حیات الله مقام دوم و استاد تاج محمد مقام سوم و در کتگوری قد کوتاه استاد هدایت الله حبیب مقام اول، استاد وحید الله مقام دوم و استاد صادق مقام سوم را به دست آوردند.
فدراسیون پرورش اندام با معیارهای پذیرفته شده جهانی در سال ۱۳۸۲ خورشیدی عضویت فدراسیون‌های آسیایی و جهانی پرورش اندام را کسب کرد و ورزشکاران برتر پرورش اندام توانستند که در نخستین رقابت بین‌المللی در بحرین شرکت کنند و از خود شایسته گی نشان بدهند.
سرپرستی فدراسیون پرورش اندام را بعد از وفات استاد عبدالله یعقوبی، تاج محمد آریا فیضی که از ورزشکاران سابقه دار این رشته‌است تا انتخابات سراسری به عهده داشت و از چند سال بدینسو ریاست فدراسیون پرورش اندام را آقای باور هوتک به عهده دارد.
در سال ۱۹۹۳ عده یی از بهترین ورزشکاران پرورش اندام کابل که عازم شهر مزار شریف بودند در اثر سقوط هواپیما جان‌های شیرین خود را باختند که ضایعه جبران‌ناپذیر به ورزش کاران پرورش اندام کشور افغانستان می‌باشد. طبق معلومات ریاست فدراسیون پرورش اندام حدود ۱۱۵۰کلپ پرورش اندام در سطح کشور وجود دارد که ۲۰۰کلپ آن در کابل فعالیت می‌کند.جوانان افغانستان در مسابقات ورزش زیبائی اندام اول شد پس از سال ۲۰۰۳ مسابقات ورزش زیبائی اندام تحت نام مستر افغانستان بر پا گردیده که تا اکنون جریان دارد. برنده گان این مسابقات قرار ذیل اند:
فوتبال یکی از مهم‌ترین ورزش مردانه در افغانستان می‌باشد. این ورزش در افغانستان در زمان امیر حبیب‌اله خان آغاز گردیده‌است. این ورزش در مراحل اول توسط یک تعداد از مربیان خارجی در معارف افغانستان راه یافت. بر اثر تشویق شاهان و زمام داران کشور به سرعت رشد این ورزش افزوده شد.
در سال ۱۳۱۳ (هجری) کلپ فوتبال محمودیه از طرف فارغ التحصیلان مکاتب تأسیس شد. در سال ۱۳۲۰ هجری خورشیدی کلپ آریانا به وجود آمد در همان سال جشن استقلال در چمن حضوری کابل برگزار گردید؛ و یک تیم فوتبال از هندوستان به کابل دعوت گردید. از این‌که بازیکنان فوتبال افغانستان نخستین بازی شان در برابر تیم خارجی بود. این مسابقه با حضور زیاد تماشاچیان همراه بود؛ که در نتیجه بازی ۳ بر ۱ به نفع تیم هندوستان خاتمه یافت؛ که از جانب افغانستان همان یک گول را عبدالغفور ساجر به ثمر رساند.
ورزشکاران شرکت‌کننده در سفر هندوستان در سال ۱۳۲۴ دکتر فتاح نجم، دکتر عبدالستار، عبدالغنی اثر، عبدالغفور اثر، سرور ایوبی، وحید اعتمادی، عزیز احمد اعتمادی، فاروق سراج، محمد شعیب، غفور و عبدالاحد بودند؛ و در سفر به ایران در سال ۱۳۲۸ سرور ایوبی، حیدر اعتمادی، دکتر غلام محمد نژن، حمید مبارز، دکتر فتاح نجم، انور قندهاری و… بودند.
افغانستان در سال۱۳۱۵ میلادی عضویت جهانی فوتبال را به دست آورد و در سال۱۳۲۴ میلادی افغانستان به عضویت کنفدراسیون آسیایی پذیرفته شد. افغانستان در سال۱۳۲۷ میلادی در مسابقات جهانی فوتبال که در شهر لندن انگلستان برگزار گردیده بود شرکت کرد و با تیم‌های مصر و لوگزا به رقابت پرداخت. به همین گونه تیم فوتبال افغانستان در نخستین بازی‌های آسیایی که در شهر دهلی هندوستان برگزار شد شرکت کرد و با تیم‌های جاپان و اندونزی به میدان رفت که در بازی نخست مغلوب و در بازی دوم بر اندونزی غالب گردید. علاوه برای مسابقات نظر به قرار دادهای کلتوری همه ساله یک تعداد از تیم‌های ممالک دوست و همجوار به افغانستان سفر می‌نمودند و یک سلسله مسابقات را با تیم‌های افغانی انجام می‌دادند و ضمناً تیم‌های منتخب جوانان افغانی نیز به ممالک دوست سفر می‌نمودند که بعد از مسابقات دوستانه و رسمی دوباره به وطن عودت می‌کردند. تیم‌های ممالک که با تیم‌های افغانی در داخل و خارج کشور مسابقه نموده‌اند قرار ذیل است. شوروی، هندوستان، ایران، پاکستان، سنگاپور، بنگله دیش، عراق، چین ترکیه کوریا قبرس. نپال برما آلمان شرق پولند تایلند ایتالیا فرانسه فنلند سوئد و غیره بود.
لست تیم ملی افغانستان در سال ۲۰۱۳ که از طرف فدراسیون فوتبال افغانستان تعین گردیده‌است.
در جدیدترین رده‌بندی فیفا، تیم ملی فوتبال افغانستان دو پله صعود کرد. در رده‌بندی ماه جون سال ۲۰۱۲ افغانستان با کسب ۱۱۴ امتیاز در رده ۱۶۸ جهان قرار گرفت. افغانستان در آسیا در رتبه ۳۴ قرار داشته و در جنوب آسیا نیز از میان هشت کشور در مقام پنجم ایستاده‌است. مربیان خوب تیم‌های افغانستان همایون کارگر یوسف کارگر و علی عسکر لعلی می‌باشد.
ورزش والیبال تا اکنون معلوم نیست که چگونه به افغانستان وارد گردیده‌است. امکان آن می‌رود که این بازی از چین و یا هند داخل خاک افغانستان شده باشد. زیرا بنیادگر ورزش والیبال نژاد زرد می‌باشد. در افغانستان در دهه نخست سال ۱۳۰۰ هجری شمسی با این ورزش تعدادی اندک از مردم آشنایی داشتند و بدون در نظر داشت قوانین و مقررات آن بدان می‌پرداختند. در سال ۱۳۲۳هجری شمسی با ایجاد مکتب تربیت بدنی (سپورت) ورزش والیبال شکل رسمی را بخود گرفت. مکتب تربیت بدنی در مراحل اول از طرف متخصصین داخلی و خارجی ایجاد گردیده و در همان‌جا تدریس والیبال نیز صورت می‌گرفت و در سال ۱۳۳۵ هجری شمسی برخی متخصصین کشورهای مختلف همچو ترکیه، جاپان، آلمان، آمریکا و اتحاد شوروی سابق به مکتب سپورت جهت آموزش بیشتر امور تدریسی رسماً استخدام گردیدند. زمانی‌که فارغان انستیتیوت تربیت بدنی و سپورت در معارف و کلب‌های ورزشی ایفای وظیفه نمودند تیم‌های متعددی را ایجاد کردند که اینکار باعث رشد هرچه بیشتر والیبال در کشور گردید.
افغانستان در سال ۱۳۵۹شمسی مطابق به ۱۹۸۰ م عضویت فدراسیون جهانی را کسب کرد. استاد محمدعلی میوند در سال ۱۳۲۹ دست به ایجاد نخستین تیم والیبال در لیسه حبیبیه زد؛ و از آن به بعد تیم‌های زیادی در گوشه و کنار کشور به‌خصوص در مکاتب ایجاد گردید؛ اولین بار فدراسیون ملی والیبال توسط محترم مرحوم استاد عبدالقیوم علمزوی در ماه سرطان سال ۱۳۵۴ شمسی درافغانستان تأسیس شد. ازجمله قویترین تیم‌های آن وقت می‌توان از اردو نام برد. نخستین مسابقات انتخاباتی والیبال در سال ۱۳۴۹ هجری شمسی بین تیم‌های مختلف در مرکز برای انتخاب تیم الف کابل و تیم ب کابل دایر گردید. اولین سفر خارجی تیم ملی والیبال کشور افغانستان در سال ۱۳۵۳ هجری شمسی به تاشکند (اتحاد شوروی سابق) بود که اعضای ان تیم عبارت بودند از عبدالقدیر چپ، آدم خان قوای هوای، تجلی نفت وگاز، صوفی عبدالحمید، عطا الله، عبدالله نوابی، حمید منگل، محمد ایوب خشک، بازمحمد، طاهر سبز، عبدالعلی پنجه و جان علم خان بودند.
بازی والیبال به نسبت کوچک بودن میدانش در معارف بسرعت رشد نموده سپس به بیرون از مکاتب کشانیده شد. یکی از علت‌های که این ورزش رشد نمود بازی به شرط بود که به نام والیبال تجارتی مشهورشد. از تجارتی بازان والیبال که بعداً در تیم ملی افغانستان قبول شدند عبارتند از صوفی غلام علی مکرویان، انجنیر صدیق، قدیر، شادکام، احدشاه کل، عرفان، انور نل دوان بود. در آن سال‌ها مشهورترین تیم‌های والیبال افغانستان عبارت بودند از:تیم انستیتوت تربیت بدنی، تیم منتخب کابل، تیم کابورا، تیم افغانستان بانک، تیم دانشگاه کابل، تیم وزارت امور داخله، تیم وزارت معارف و تیم منتخب کلوپ ورزشی بود. بازیکنان نام دار آن دوره عبارت بودند از: تاج محمد؛ محمد نادر نورزاده؛ عبدالحمید صوفی؛ ولایت خان، عبدالله نوابی؛ عطاالله؛ محمد نعیم دنگ؛ آدم خان؛ تجلی نفت و گاز؛ سید منورشاه و غیره می‌باشد. فعلاً تیم‌های والیبال در تمامی مکاتب، مدارس، دانشگاه‌ها، جز و تام‌های قوای مسلح وجود دارد. محمد یونس پوپلزی رئیس فدراسیون والیبال افغانستان می‌باشد.
درین اواخر تیم ملی والیبال کشور به کمک فدراسیون و کمیته ملی المپیک به سفرهای متعدد اعضام گردیده و نتایج نسبتاً خوبی را کسب نمودند که یکی ازمهمترین آن‌ها در مسابقات جام ملت‌های آسیا درایران در سال ۲۰۱۱ م رقم خورد. تیم ملی والیبال افغانستان تیم والیبال قدرتمند ازبکستان را با نتیجه سه در مقابل یک شکست داد و پیروزی را نصیب خود ساختند.
بسکتبال یک بازی گروهی، اجتماعی و خیلی‌ها دلچسب می‌باشد. بدین منظور در افغانستان در طول ۹۰ سال علاقمندان این بازی از سن ۱۰–۶۰ ساله بوده و عملاً این ورزش را اجرا می‌نمایند. ورزش بسکتبال در افغانستان از سال ۱۳۱۷ هجری شمسی در منطقهٔ بالای حصار کابل توسط یک مربی خارجی از کشور هندوستان به نام شاجی اساس گذاشته شد. این ورزش در مراحل اول در قوای مسلح افغانستان ترویج گردید.
در سال ۱۳۲۴ ورزش بسکتبال توسط یک معلم آمریکایی به نام فلوگر طور اساسی در لیسه حبیبیه تربیه و ترویج گردید. به همین ترتیب فعالیت‌های این رشته ورزشی در لیسه عایشه درانی هم آغاز گردید. در سال ۱۳۳۶ برای اولین بار یک تیم منتخب در این رشته ورزشی تشکیل شد. این تیم غرض انجام یک سلسله مسابقات به شوروی عازم شد. بازیکنانی که در اولین تیم منتخب حضور داشتند هر یک دکتر عرفان رفعت، کریم پوپل، شکور حمید و مجید فتاح بودند.
فدراسیون بسکتبال در میان سال‌های ۱۳۶۰ و ۱۳۶۹ بهترین تیم ملی بسکتبال را داشته‌است. اما با آمدن جنگ و نا امنی این تیم از فعالیت بازماند و تضعیف شد. درین دوره افغانستان بهترین بازی کنان را داشت. بازی کنان مشهور آن دوره ذبیح‌الله، داود تیم حریت، نعیم تیم حریت، نعمیم چوچه تیم حریت، شا محمود تیم پامیر، ادهم ادبیات، نعیم ولف، طاوس، افضل، انجنیر محاظ اله، نعیم سیاه، ضیا رحیل، جان اله، عبداله از کابورا، دکتور عرفان، مجید فتاح، دکتر صبور و از طبقه اناث شهلا خواهر استاد ذبیح، مکی جان و آدینه بود که تا سال ۱۳۶۲ شهرت داشتند. با شروع نا آرامی‌ها یک تعداد از بازیکنان در ولایت قندوز مورد اذیت مجاهدین قرار گرفتند؛ که همه آن‌ها وطن را ترک نمودند. سپس آرام آرام در اداره و امور ورزش ضعف به وجود آمد. بعد از سال ۱۳۸۰ و امنیت نسبی فدراسیون‌ها دوباره جان گرفت و آغاز به فعالیت کردند.
در افغانستان از قدیم ورزش به نام سرجه مشابه به اسکی وجود داشت. فرق بین سرجه و اسکی اینست که سکی در حالت ایستاده و سرجه در حالت نشسته و یا خواب انجام می‌گردد. برای اولین بار ورزش سکی در سال‌های ۱۳۵۰ از طرف ریاست گرزندوی در چوک ارغندی کابل به بنیاد گذاشته شد. این ورزش الی سال‌های ۱۳۵۷ علاقمندان زیادی در کابل داشت. از سال ۱۳۵۷–۱۳۸۹ از ورزش اسکی دیگر خبری نبود. تا آنکه در سال ۱۳۸۹ مسابقه ورزش سکی در نزدیکی شهر بامیان از طرف اداره فوند آغاخان برگزار شد. سپس در سال ۱۳۹۰ مسابقات اسکی دوباره درین محل صورت گرفت. در مسابقات ۲۰ ورزشکار از انگلستان، آمریکا، سوئد، هند و ۱۰ ورزشکار از افغانستان شرکت ورزیده بودند. امید است این سپورت زمستانی درین کشور رونق خوبی دریابد.
ورزش کریکت در افغانستان برای نخستین بار در ۱۸۳۹ (۱۱۱۸ ه‍. خ) توسط سربازان کمپانی هند شرقی بریتانیا که بر قندهار، جلال‌آباد و کابل فرمانروای می‌نمودند، بازی می‌شد. اما در میان سال‌های ۱۳۷۳–۱۳۸۰ هجری شمسی مهاجرین افغان در پاکستان با بازی کریکت آشنا شدند؛ و در سال‌های اخیر و با بازگشت تعداد زیادی از مهاجران افغان از پاکستان در افغانستان رواج پیدا کرده‌است.* تارنمای فارسی بی‌بی‌سی، افغانستان قهرمان جام شورای کریکت آسیا شد
در سال ۲۰۰۳ (۱۳۸۲ ه‍. خ) تیم ملی کریکت افغانستان در دو تورنمنت در پاکستان شرکت کرد و توانست نخستین پیروزی خود را برابر پاکستان به دست آورد. این تیم در سال ۲۰۰۴ در بازی‌های جنوب آسیا در میان ده کشور شرکت‌کننده ششم شد. در ۲۰۰۶ کریکت‌بازان افغان با دست یافتن به مقام نایب قهرمانی در بازی‌های خاورمیانه و شکست دادن مایک گتینگ کاپیتان اسبق انگلیسی در بمبئی به موفقیت‌های چشمگیری دست یافتند.
تیم ملی در بازی‌های تابستان ۲۰۰۶ انگلستان شرکت کرد و توانست ۶ بازی از ۷ بازی را با پیروزی خاتمه بخشد. در همان سال با غلبه بر نپال در مسابقات حذفی مسابقات آسیایی کریکت در مالزی سوم شد. کریکت‌بازان افغان نخستین قهرمانی در یک تورنمنت بین‌المللی را در نوامبر سال ۲۰۰۷ در جام ۲۰ آوره آسیا در کویت به‌دست آوردند.
تیم ملی در سال ۲۰۰۸ برای شرکت در دور پنجم (Division Five) مسابقات انتخابی جام جهانی ۲۰۱۱، رهسپار جزیره جرزی بریتانیا شد و در سه مسابقه پیاپی در برابر تیم‌های کریکت باهاما، جاپان (ژاپن) و بوتسوانا با نتایج خوبی به پیروزی رسید، اما در برابر تیم سنگاپور متوقف شد. این تیم موفق شد جزیرهٔ جرزی، میزبان مسابقات را نیز شکست دهد. با این پیروزی، تیم ملی کریکت افغانستان، به همراه جرزی به دور چهارم (Division Four) مسابقات انتخابی جام جهانی کریکت سال ۲۰۱۱ راه یافتند.
دور چهارم مسابقات، ماه اکتبر ۲۰۰۸ در کشور تانزانیا برگزار شد و تیم کریکت افغانستان با هشتاد امتیاز تیم فیجی را از سر راهش برداشت. در دومین روز آن، افغانستان با ۱۲۴ امتیاز جرزی را مغلوب کرد. تیم کریکت افغانستان با بازی خوب کریم و نوروز مَنگَل کاپیتان این تیم، در بازی ۵ اکتبر، مقابل جرزی توانست ۲۰۳ امتیاز را از آن خود کند. در هر دو بازی اول و دوم، مقابل فیجی و جرزی، عنوان بهترین بازیکن را نیز تیم افغانستان از آن خود کرد. در بازی مقابل فیجی حمید حسن، سریع‌ترین بازیکن تیم افغانستان بهترین بازیکن مسابقه شناخته شد و در بازی مقابل جرزی، نوروز منگل کاپیتان تیم کریکت افغانستان این عنوان را به خود اختصاص داد. تیم کریکت افغانستان با شکست تیم‌های فیجی، جرزی، هنگ کنگ و ایتالیا به قهرمانی این مسابقات رسید و فرصت راه یافتن به دور سوم (Division Three) رقابت‌های مقدماتی جام جهانی ۲۰۱۱ آرژانتین را به دست آورد.
در دور سوم بازی‌های مقدماتی جام جهانی ۲۰۱۱ آرژانتین، افغانستان به علاوه تیم میزبان، تیم‌های پاپوا گینه نو و هنگ کنگ را هم مغلوب کرد. اما در بازی با تیم اوگاندا، پیروزی را به تیم حریف واگذار کرد. به این ترتیب تیم ملی کریکت افغانستان با یک باخت و چهار برد، به مقام نخست این بازی‌های دست یافت. با این پیروزی، تیم ملی کریکت افغانستان، به همراه اوگاندا به مسابقات انتخابی جام جهانی کریکت اپریل ۲۰۰۹ در آفریقای جنوبی راه یافتند. در مسابقات انتخابی جام جهانی آوریل ۲۰۰۹ آفریقای جنوبی، تیم ملی کریکت افغانستان با غلبه بر تیم‌های دانمارک، برمودا و هلند (در برابر تیم‌های کنیا و امارات متحده عربی مغلوب شد) به مرحلهٔ هشت ممتاز (Super Eights) راه یافت. این بار افغانستان در برابر تیم‌های ایرلند، اسکاتلند و نامیبیا به پیروزی رسید، اما در برابر تیم کانادا مغلوب شد و نتوانست به جام جهانی ۲۰۱۱ راه یابد، اما مقام "ODI Status" را از آن خود کرد.
تیم ملی کریکت افغانستان در ۱۳ فوریه ۲۰۱۰ (۲۴ دلو (بهمن) ۱۳۸۸) با پیروزی بر تیم ملی کریکت امارات متحده عربی و با کسب ۱۰۱ امتیاز، برای نخستین بار به یک جام جهانی ۲۰ آوره راه یافت، اما در جام جهانی، که از ۳۰ اپریل تا ۱۶ می ۲۰۱۰ در سنت لوسیا از جزایر کارائیب برگزار شد، در دو بازی نخست خود در مقابل هند و آفریقای جنوبی مغلوب شد و نتوانست به مراحل بعدی جام جهانی صعود کند.
این ورزش در سال ۱۹۰۰ م در زمان زمام داری امیر حبیب‌اله به کشور داخل شد. فعلاً بازی گلف صرف یک میدان دارد که در نزدیکی بند قرغه موقعیت دارد. بند ابی قرغه در زمان ظاهر شاه توسط آمریکایی‌ها به منظور آبیاری فارم بادام باغ اعمار گردید. این بازی به نسبت عدم میدان تا اکنون در افغانستان چندان انکشاف ننموده است.
در سال ۲۰۱۱ حشمت الله سروری قهرمان بازی گلف در افغانستان، برای مسابقه دوستانه با تایگروودس قهرمان ۹ دوره‌ای جهان عازم دوبی شد. درین ورزش تایگروودس بازی را برد. در حال حاضر حدود ۸۰ ورزشکار به این ورزش می‌پردازند که در میانشان چهار خانم نیز در این رشته فعالیت می‌کنند. دکتر مصطفی مستور، رئیس فدراسیون و محمد افضل، مربی تیم گلف افغانستان می‌باشد.
هندبال نوع ورزش است شبه فوتبال اما به عوض پا با دست توپ بازی می‌نمایند. در هند بال بازی با پا فول است. این ورزش برای نخستین بار در افغانستان، پس از سال ۱۳۲۴ خورشیدی شامل برنامه تدریسی مکتب سپورت مربوط وزارت معارف گردید؛ که توسط آقای مستر (تش) آلمانی به شاگردان تدریس می‌گردید. شاگردان در آن زمان به هندبال ۱۱ نفری می‌پرداختند. این ورزش آرام آرام میان شاگردان دیگر مکاتب نیز عمومیت پیدا نمود؛ و مسابقات آن در لیسه‌های حبیبیه، استقلال، غازی، نجات، رحمان بابا، خوشحال خان و نادریه کابل از سوی مدیریت عمومی تربیت بدنی وزارت معارف راه‌اندازی می‌گردید که زیاده مقام قهرمانی را شاگردان لیسه تربیت بدنی ازآن خویش می‌نمودند. برای ترویج این ورزش در مکاتب استاد سید محمد ابراهیم شمیم، آقا محمد بهر، و سمیع خان که هر کدام به نوبه مدیر و معاون مکتب سپورت بودند تلاش زیادی به خرج دادند.
در سال ۱۳۴۹ خورشیدی نخستین دوره از فارغان مسلکی تربیت بدنی که از خارج به وطن بازگشت نمودند، هندبال هفت نفری را میان شاگردان لیسه تربیت بدنی مروج ساختند. پس از سال ۱۳۵۱ خورشیدی دوره دوم از فارغان مسلکی تربیت بدنی افغانستان از خارج به وطن شان برگشتند، استاد غلام سخی محمدی در راستای ترویج قوانین و مقررات بازی هفت نفری هندبال خدمات شایانی را انجام داد و ده‌ها مربی و بازیکن این رشته را از طریق انستیتیوت تربیت بدنی و کلب‌های آزاد تقدیم جامعه نمود. در سال ۱۳۵۹ خورشیدی تیم‌های کلوپ ورزشی اردو، کابورا، شاهین، امنیت ملی، و وزارت داخله تشکیل گردید و رقابت‌ها میان آن‌ها همه ساله برگزار می‌شد. از میان این ورزشکاران همین تیم‌ها ماهرین آن برای انجام رقابت‌ها عازم کشورهای بلغاریا، چکسلواکی، مجارستان، تاجکستان و ازبکستان گردیدند. تا آنکه فدراسیون هندبال در سال ۱۳۵۹ خورشیدی در چهارچوب کمیته ملی المپیک به وجود آمد.
بید منتون بازی ملی شهر پونه شمال هندوستان بوده که پس از قرن ۱۸ توسط انگلیس‌ها رشد نموده و در قرن ۱۹ به افغانستان وارد گردیده‌است. این ورزش طور رسمی از سال ۱۳۵۲ به بعد در افغانستان شروع به فعالیت نموده تا سال ۱۳۶۵ ادامه داشت سپس به دلیل آغاز جنگ سرعت رشد این ورزش به مدت ۱۴ سال به کندی پیش می‌رفت. قبل از سال ۲۰۰۱ این ورزش طور انفرادی وجود داشت. در سال ۱۳۸۱ طور رسمی فعالیت خود را از سر گرفت. در سال ۱۳۸۲ عضویت کنفدراسیون جهانی بدمینتون را کسب نموده‌است. این ورزش هم‌اکنون در ۱۷ ولایت کشور به صورت رسمی فعالیت دارد. در حال حاضر تیم ملی بدمینتون کشور ۲۶ عضو دارد که در بین آن ۱۲ خانم نیز فعالیت دارند و در مجموع تیم جوانان و نوجوانان بدمینتون کشور به ۶۲ تن می‌رسد و مربی تیم بدمینتون استاد مرتضی رضایی است که در جمنازیوم کمیته ملی المپیک تیم‌های ملی را تمرین می‌دهد. فعلاً این ورزش به نسبت عدم جمنازیوم ومیدان‌های به‌خصوص با مشکلات زیاد مواجه است. بدین منظور نمی‌تواند که در سطح جهانی موفقیت حاصل نماید.
ورزش هاکی در افغانستان از سال ۱۹۳۴ در چارچوب کمیته ملی المپیک ایجاد شد. در سال ۱۹۳۶ تیم ملی هاکی در المپیک برلین شرکت نمود و زمانی از شمار ورزش‌های افتخارآفرین بود. این ورزش زیاده از طرف گلوپ ورزشی اردو تعقیب و پشتیبانی می‌شد. پس از سال‌های ۱۳۶۷ به‌تدریج علاقمندان کمی را در خود داشت تا آنکه پس از سال۱۳۷۳ ناپدید گردید. بعد از ۲۰۰۲ دوباره در چوکات اردو افغانستان راه پیدا نمود. اکنون بازی کنان ورزش هاکی در داخل کشور و خارج کشور وجود دارد. علاوه بر تیم‌های معارف و اردو چهار تیم هاکی دیگر وجود دارند. ولایت هرات که در روند توسعه ورزش فعالیت‌های شایان را انجام داده‌است یک تیم ورزش هاکی نیز دارد.
انگلیس‌ها این بازی را برای اولین بار در خانواده سلطنتی مروج ساخت. این بازی در زمان سلطنت شاه امان‌اله روی چند تخته بازی می‌شد. سپس در زمان ظاهر شاه چند تخته ازین ورزش در خانواده سلطنتی وارد گردید. برای اولین بار در سال ۱۳۴۰ کلب بیلیارد در اردو و شهرنو کابل ایجاد گردید. الی سال ۱۳۵۷ صرف دولتمندان وخانواده سلطنتی در کلپ شهر نو این ورزش را تعقیب می‌نمودند. پس از سال ۱۳۵۷ در هر گوشه و کنار شهر کابل کلب‌های بیلیارد آغاز به فعالیت نمود. الی سال ۱۳۶۲ در تمامی نقاط شهر کابل کلب‌های بیلیارد تأسیس گردید. بازیکنان این ورزش معمولاً افراد بیکار، خوشگذران و غیره بود. تا آنکه در کنار میزهای بیلیارد جای خطرناکترین افراد ولگرد شد. فعلاً در کابل و در ولایات به صداها کلپ ورزشی بیلیارد وجود دارد؛ و بازیکنان خیلی ماهر نیز دارد که تعداد آن بیشمار است.
ورزش اسنوکر نوع متحوله از بیلیارد می‌باشد. و در بالای تخته بلیار انجام می‌پذیرد. در بازی سنو کر توپ‌ها از کدام طرفی نبوده هر توپ از خود نمره داشته شامل ۲۱ توپ است. ۱۵ توپ قرمز رنگ، یک توپ مشکی، یک توپ صورتی، یک توپ آبی، یک توپ قهوه‌ای، یک توپ سبز و یک توپ زرد. هر توپ قرمز یک امتیاز دارد. سایر توپ‌ها بترتیب: توپ مشکی = ۷، توپ صورتی = ۶، توپ آبی = ۵، توپ قهوه‌ای = ۴، توپ سبز = ۳ و توپ زرد = ۲ امتیاز است. در قوانین نسخهٔ انگلیسی این بازی هر بازیکن بس از زدن هر توپ قرمز مجاز به زدن یک رنگی خواهد بود و حداکثر امتیازی که یک بازیکن قادر به گرفتن آن است ۱۴۷ امتیاز است.
خطاها برای توپ‌های زرد، سبز و قهوه‌ای چهار واحد، آبی ۵، صورتی ۶ و مشکی ۷ واحد است. این خطاها در صورتی که بازیکن به اشتباه به آن‌ها ضربه بزند (توسط توپ سفید، دست، چوب، رست) و همچنین بروز خطاهای دیگر در هنگام و در طول ضربه زدن به توپ‌های اعلام شده‌است. اگر توپ سفید هنگام وارد شدن ضربه به هیچ‌یک از توپ‌ها برخورد نکند فول محسوب شده و ۴ امتیاز برای حریف محسوب خواهد شد.
ورزش اسنوکر در افغانستان سابقه طولانی نداشته درین چند سال آخیر مروج گردیده‌است. اولین اسنوکر باز افغانستان صالح محمد محمدی است. بازی کنان مشهور اسنوکر صالح محمد رئیس خان و زمری حساس است. افغانستان در سطح جهانی جای پنجم و در آسیا پس از چین جای دوم قرار دارد
فدراسیون دوچرخه رانی در سال ۱۳۶۳ در چهار چوب ریاست کمیته ملی المپیک آغاز به فعالیت نموده‌است و هم‌اکنون ۱۵۰ ورزشکار در ۱۴ ولایت در این رشته فعالیت می‌کنند. این فدراسیون ۶ سال پیش عضویت فدراسیون جهانی دوچرخه رانان را نیز به‌دست آورده‌است. مشهورترین بازی سال ۱۳۶۴ احسان بود. اکنون سید علی اصغر جعفری یکی از قهرمانان دوچرخه رانی افغانستان شمرده می‌شود.
طور انفرادی تعداد از جوانان کابل پس از معرفی بوکس از طرف محمدعلی کلی به مشت زنی آغاز نمودند. بنیاد مشت زنی فنی را در افغانستان استاد عبدالرشید بیغم پایه‌گذاری نمود. او در سال ۱۳۲۳ هجری خورشیدی که تازه از انستیتیوت تربیت بدنی آلمان به وطن برگشته بود کلپ مشت زنی را در کلپ ثقیله معارف ایجاد نمود. استاد حسن بیک ترکی نیز در همین زمان به عنوان مهمان و استاد به وزارت معارف از خارج دعوت شده بود؛ و این دو ورزشکار غرض غنا و تکامل مشت زنی در افغانستان دو شادوش هم در حرکت بودند. پس از وفات استاد بیغم یکی از شاگردانش به نام عبدالقیوم نیرو لطیف مسؤولیت پیشبرد تمرینات مشت زنی را درین کلپ بر عهده گرفت؛ و نقش خود را درین بازی خوب اجرا کرد. بعداً وی هم جهان فانی را وداع گفت. این سه تن شاگردان زیادی را تربیت نمودند، کلب‌های زیاد در نقاط مختلف کابل ایجاد گردید و تعداد ورزشکاران مشت زنی همه روزه بیشتر می‌گردید.
نخستین سفر تیم ملی مشت زنی افغانستان به شهر دوشنبه تاجکستان بود که ورزشکاران افغان ازان رقابت‌ها تجارب زیادی کسب نمودند. ورزشکاران مشهور آن دوره عبارت بودند از:
ورزش تنیس برای بار اول در زمان حبیب‌اله خان وارد افغانستان گردید. این ورزش دارای جال ومیدان مخصوص می‌باشد. بدین لحاظ در افغانستان صرف چند میدان وجود داشت. این ورزش در سال۱۳۵۲ شامل کمیته ملی المپیک افغانستان گردید الی سال ۱۹۹۰ مسابقات این ورزش صرف در داخل کشور صورت می‌پذیرفت. در۳ عقرب سال ۱۳۹۰از میان ۶۰ بازی کن ۳۲ بازی کن در تیم ملی افغانستان قبول شدند. ۱۲ تن این ورزشکاران عضویت تیم بزرگسالان، ۱۰ تن از تیم جوانان و۱۰ تن دیگر از تیم نوجوانان انتخاب گردیدند. طبق گزارش کمیته ملی المپیک حدود ۲۰۰ تن در کابل، هرات، غزنی، پروان و ننگرهار، به این رشته می‌پردازند
ورزش کاراته در سال ۱۳۵۴ در افغانستان رایج گردیده و از ۱۳۶۸ به بعد به صورت رسمی فعالیت خود را آغاز کرده‌است. و به هزاران جوان علاقمند این ورزش گردیدند. الی سال‌های ۱۳۷۲ کلب‌های ورزشی کاراته در هر گوشه و کنار کابل و بعضی شهرهای بزرگ دیده می‌شد. پس از۱۳۷۳ در بعضی شهرها به حالت ضعیف باقی‌مانده بود. از سال ۲۰۰۲ به بعد این ورزش دوباره فعال گردیده و تعداد از کلب‌های ورزشی در شهرها باز شده‌است. کنون در ۲۶ ولایت فعالیت داشته و بیش از ده هزار ورزشکار در ۲۵۰ باشگاه مصروف این ورزش‌اند. از جمله ۲۵۰ تن خانم‌ها می‌باشند. رئیس کنفدراسیون کاراته افغانستان غلام جیلانی غروب بوده به تعداد ۹۶ تن عضو تیم ملی افغانستان می‌باشد. از بازی کنان خوب این ورزش نعمت‌الله مؤدب، محمدباقر محقق، باشگاه حفیظ اله قهرمان، ذبیح‌الله ایوبی، کلپ ذکریا قاضی زاده و غیره می‌باشد. تیم ملی کاراته افغانستان در مسابقات ورزشی هاشی آرا کاراته که در ماه ثور سال ۱۳۹۰ در کشور دانمارک به راه انداخته شده بود وحید احمد جویا با کسب یک مدال طلا، فرید دوراندیش، فریداحمد جویا، اسدالله مبارز، ذبیح‌الله و یحیی، با کسب پنج مدال برنز توانستند مقام چهارم مسابقات جهانی دانمارک را از آن خود کند. درین اواخر تیم فراه خوب درخشیده‌است.فراه با کسب ۱۲مدال طلا ۱۰مدال نقره ۶ مدال برنز در سال۱۳۹۱ مقام اول در کشور شد تا اکنون فدراسیون کاراته افغانستان ۱۹ دور مسابقات این ورزش را براه انداخته‌است.
ورزش تی کوان دو یعنی پا مشت و مبارز یکی از ورزش‌های است که در افغانستان علاقمندان خیلی دارد. علت آن اینست که جوانان کوشش می‌نمایند درین کشور پر جنجال استعداد دفاع از خود را داشته باشند. ورزش تکواندو برای اولین بار در سال «۱۳۵۲ هجری شمسی، مطابق ۱۹۷۳میلادی» توسط یکنفر آمریکایی سیاه پوست به نام آقای «فل کنگهم» که در آن وقت به صفت استاد تربیت بدنی و سپورت در دانشگاه کابل ایفای وظیفه می‌کرد، در بین محصلین دانشگاه کابل به سیستم و یاسبک «یانگس» رونق داده شد و از جمع در حدود ۶۰تن از شاگردانش هریک:
«استاد اسد «اوریاخیل»، استاد همایون، استاد عتیق، استاد حبیب، استاد مصطفی، استاد خلیل، استاد واحد، استاد معراج «اریوبی»، استاد اکبر «حیدری» و دیگران» توانستند تا در کمترین فرصت این ورزش را آموخته، به درجه استادی ارتقاء نمودند و به مرور زمان کلب‌های مستقل را به نام خویش ایجاد کنند که ضمناً ایشان به نام «اولین شاگردان یا استادان» مکتب ورزش رزمی تکواندو در افغانستان شهرت دارند. فل کنگهم خواست این ورزش را برای معارف افغانستان نیز تدریس نماید. او فقد دو روز در لیسه حبیبیه توانست شاگردان را تدریس نماید بیاد دارم حدود ۷۰۰ نفر شاگرد حاضر بودند تا این فن را بیاموزند. پس از دو تمرین دولت وقت تدریس این ورزش را در معارف ممنوع قرار داده صرف در دانشگاه کابل اختصاص داد. اولین «بنیان‌گذار و شاگردان» ورزش رزمی تکواندو در افغانستان اسدالله «اوریا خیل» می‌باشد. اوریاخیل شخصاً اولین شاگرد ماهر، اولین بنیادگذار کلب ورزش تکواندو در شهر کابل و استاد ماهر تکواندو بود.
در سال ۱۹۸۰ میلادی سبک دومی ورزش رزمی تکواندو به نام «پومسه» توسط استاد عبدالناصر «هوتکی» نیز رایج شد، که فعلاً هردو سبک یا سیستم که تفاوت نسبی در چگونگی اجرای «فارم و مبارزه» می‌باشد، مورد تدریس قرار دارد. بدین ترتیب دوره دوم سوم و… شاگردان را تربیه نمودند. استادان مشهور تکواندو پس از دوره اول افغانستان عبارتند از استاد محسن «وفا» استاد خواجه حمیدالله «صدیقی» استاد امیر «سلطانی» استاد هارون شاه «صمد» استاد عتیق استاد معراج «اریوبی» حسین آقا «جوادی» استاد یاسین و استاد نجف حسین آقا «جوادی» استاد خلیل می‌باشد. استاد امیر «سلطانی» که دارنده کمربند درجه چهارم به رنگ سیاه «دان ۴» است، تصدیق نامه مربی کلاس نهایی «آ» سازمان تکواندو اروپا را به‌دست دارد او در سبک «یانگس» و «پومسه» ورزش رزمی تکواندو مهارت خاص دارد.
استادان ورزش تکواندو، در سال «۱۹۹۲ میلادی مطابق ۱۳۷۱ هجری شمسی» توانستند تا فدراسیون را ایجاد نموده و از طریق کمیته ملی المپیک افغانستان، عضویت فدراسیون تکواندوی جهانی را کسب نمایند. توسط استاد عبدالناصر «هوتکی» نیز بنیاد گذاشته شد. فعلاً استاد شیرزوی رئیس فدراسیون آ تی ایف تکواندو می‌باشد.
به اساس نوشته‌های استاد امیر ورزش رزمی تکواند به تعداد «ده» درجه (کوپ)، «شش» رنگ اصلی و «نه» رنگ کمربند استادی «دان» وجود دارد که به اساس چهارپایه مهم تکواندو توأم با امتحانات «نظری و عملی» استوار می‌باشد، و هر کدام از کمربند و رنگ‌ها در اساس مکتب ورزش تکواندو، مفاهیم جداگانه خود را دارد:
از اینکه فضای آزاد افغانستان مساعد به این ورزش است کنون به هزاران علاقمندان این ورزش به پیش می‌برند. در مسابقات المپیک ۲۰۰۸ و۲۰۱۲ روح‌الله «نیکپا» در بخش ورزش رزمی «تکواندو» مقام سوم
و مدال برنز را کسب کرد. نثار احمد بهاوی در بخش تکواندو نیز شرکت نموده بود.رزمی تکواندو نوشته برهان‌الدین سعیدی عضو شورای علمی مرکز مطالعات استراتژیک افغانستان مورخ ۳۱ می ۲۰۱۱ میلادی
ورزشکاران تکواندو افغانستان در سال ۱۳۸۹ در مسابقات تکواندو که در شهر لکنهوی هند برگزار گردید توانست قهرمانی این رقابت‌ها را به نام خود کند.
این مسابقات بین ۲۰ تیم از ۸ کشور آسیایی برگزار شده بود که تیم تکواندوی افغانستان توانست حریفانش را شکست دهد و با ۱۵ مدال طلا، ۷ نقره و ۶ برنز مقام قهرمانی این مسابقات را کسب کرده و به خانه برگردد. درین مسابقات تیم افغانستان مقام اول هند مقام دوم و تیم چین مقام سوم را کسب کردند.
ورزش کونگ‌فو در افغانستان سابقه طولانی نداشته در سال‌های حدود ۱۳۶۲ داخل اردو افغانستان گردیده‌است. در سال ۱۳۶۸ فدراسیون کونگ‌فو تشکیل گردید. فعلاً رئیس این فدراسیون عبدالرحیم یوسفی می‌باشد. موصوف نیز بنیان‌گذار فدراسیون کونگ‌فو می‌باشد.
پس از سال ۲۰۰۲ این ورزش بسرعت رشد نموده و تعداد زیادی از افغان‌ها علاقمند گردیدند. کنون تعدادی زیادی افغان‌ها در داخل و خاک به این ورزش مشغول‌اند. تیم ملی کونگ‌فو افغانستان تا اکنون چندین مسابقه را در خارج کشور اجرا نموده و موفقیت‌های را نصیب کشور کرده‌است. ورزش کاران مشهور این رشته احسان شفیق خان آقای محمدی راز محمد سمنگانی محمد امین محمدی حسین صادقی قهرمان آدم خان رحمت‌الله محمود و غیره می‌باشد. چنانچه در سال ۱۳۹۰ تیم ملی کونگ فو توآ افغانستان مقام سوم رقابت‌های بین‌المللی کونگ فو را به دست آوردند. در این رقابت‌ها افغانستان با به دست آوردن ۲ مدال طلا و ۴ برنز سوم شد. در این رقابت‌ها خان آقای محمدی و راز محمد سمنگانی مدال‌های نقره به دست آوردند. این رقابت‌ها با حضور بیش از ۲۰ کشور در شیراز ایران برگزار شده بود و یک هفته ادامه داشت. در این رقابت‌ها به نمایندگی از افغانستان ۸ مبارز، یک مربی، یک داور و ۲ ناظر حضور یافته بودند.
به گزارش شبکه اطلاع‌رسانی افغانستان، عاطفه محمدی، مهاجر افغانی در ایران مدال طلای مسابقات کشوری نیو کونگ فو را از آن خود کرد. حسین صادقی قهرمان کونگ فو و ووشو افغان و اولین ستاره افغان در سینمای هالیوود گردید.
کونگ‌فوکاران افغانستان در سبک جدید (هونگار) در یک مسابقه دوستانه در کشور پاکستان توانستند مقام نخست این مسابقات را از آن خود کنند. به گفته‌استاد صابر معاون فدراسیون ورزش کونگ‌فو (هونگار)، کونگ‌فو کاران افغانستان با کسب ۹ مدال طلا، ۳ نقره و ۴ برنز مقام اول این مسابقات را کسب کردند. درین مسابقه آدم خان در رده سنی بزرگسالان، رحمت در رده سنی جوانان، محمود در رده سنی نوجوانان در این مسابقات به عنوان بهترین مبارزین شناخته شده‌اند. همچنان قادر ورزشکار خردسالان کشور به عنوان خوش تکنیک‌ترین ورزشکار شناخته شد.
این مسابقات با اشتراک ۶ تیم در کشور پاکستان برگزار شد. در پایان این مسابقات تیم افغانستان توانست مقام نخست را از آن خود کند و تیم‌های، بلوچستان، پنجاب و مهاجرین افغانستان مقیم پاکستان به ترتیب دوم، سوم و چهارم شدند.
کونگ فو ووشو نوع ورزش چینی است. واژه "Kung fu wushu" به معنای مردی است که در هنر رزمی کامل می‌شود. در واقع کلمه wushu که به معنای «مطالعه جنگ» است. بروسلی شخص بود که این ورزش را جاودانه کرد. این ورزش توسط یکنفر افغان مهاجر به نام محمدحسین از ایران به افغانستان انتقال گردید. در ابتدا ورزش ووشو را استاد محمد حسینی زیر نظر استاد علی رضا سهراب زاده بنیان‌گذار ووشو ایران تعلیم دید استاد حسینی شاگرد ارشد استاد سهراب زاده بود. محمد حسینی دومین نفر ووشو ایران و اولین نفر است که ورزش کونگ‌فو ووشو را در افغانستان مروج ساخته‌است. در سال ۲۳/۳/ ۱۳۶۳ موصوف تمرینات را درین رشته آغاز نموده و در سال ۱۳۶۵ تعلیم دهی را با برادرش عباس حسینی در بین مهاجرین افغان و ایرانیان شروع نمود. استاد حسینی باشگاه‌های را در تهران قم و مشهد تأسیس نموده شاگردان و مربیان زیادی را تحویل جامعه دادند. از جمله می‌توان از استاد حامد شفائی سرمربی تیم ملی و رئیس انجمن کنگ فو ووشو فنلاند و استاد حسین صادقی یکی از ووشو کاران معروف استرالیا و رمضان شاهد نام برد. در سال ۱۳۷۱ انجمن ووشو افغانستان به ریاست استاد محمد حسینی در تشکیلات تربیت بدنی ح. و. ا. ا تأسیس شد و نمایندگی‌های قم و مشهد را فعال کرد. در سال ۱۳۸۳ فدراسیون ووشو افغانستان با حضور استاد محمد حسینی استاد سید رحمن یورش و… تأسیس شد.
کیک بوکس از ورزش‌های رزمی است که در افغانستان سابقه دور ندارد. پس از سال ۲۰۰۲ در کشور توسط افغان‌های مهاجر در کشور راه یافته‌است. در حال حاضر ده‌ها باشگاه آن در شهر کابل فعالیت می‌کنند و صدها تن از جوانان مصروف ورزش در این باشگاه و در این رشته ورزشی هستند. کنون در اکثر شهرها کلب‌های این رشته باز شده‌است. ورزش کاران این رشته با شجاعت توانستند نام نیک به کشور خود به ارمغان بیاورند. چنانچه روح‌الله محمدی، دستگیر پنجشیری و اجمل فرازی، ملی پوشان کیک بوکسینگ افغانستان که در ۹مه سال۲۰۱۱ دو مدال طلا و دو مدال نقره را از رقابت‌های جهانی کیک بوکسینگ که در یونان برگزار شده بودن به نام افغانستان رقم زدند. رضا حیدری یکی از جوانان ورزشکار ولایت بامیان در مسابقات بین‌المللی کیک بوکسینگ جنوب آسیا در هندوستان موفق به کسب مقام نایب قهرمانی این دوره مسابقات شده‌است، روح‌الله محمدی، در بخش مبارزه آزاد و دستگیر پنجشیری، در بخش دفاع شخصی مدال‌های طلا را به نام افغانستان ثبت کردند. مدال‌های نقره را، اجمل فراجی و دستگیر پنجشیری در بخش مبارزه به دست آوردند.
احمد سیر بهادر زاده قهرمان کیک بوکس در وزن ۸۳ کیلوگرام در اروپا می‌باشد. او در کشور هالند حیات بسر می‌برد. یکی از ورزکاران قهرمان افغانی می‌باشد.
جودو یکی از ورزش‌های رسمی افغانستان بوده، پیشینه تاریخی دارد. ورزش جودو برای اولین بار در سال ۱۳۵۷ توسط استاد نیکزاد یک تن از استادان آکادمی پولیس از کشور آلمان به افغانستان آورده شد. این رشته ورزشی تا سال ۱۳۶۲ برای اشخاص نظامی کاربرد زیادی داشت. در سال ۱۳۶۲ فدراسیون ورزشی جودو در کمیته ملی المپیک افغانستان ثبت گردید. با به وجود آمدن انواع کاراته تکواندو ورزش جودو راه خود را به کندی می‌پیمود. فعلاً این ورزش دارای میدان ورزشی مخصوص می‌باشد. رئیس فدراسیون جودو ذکریا اسدی می‌باشد. با وجود مشکلات میدان، افغانستان توانست موفقیت‌های مزیدی را به‌دست آرد. بتاریخ ششم دسامبر ۲۰۱۲ م، مسابقات قهرمانی جدو در کشورهای جنوب آسیا در شهر داکه بنگله دیش تدویر شده که در جمع شش کشور اشتراک‌کننده، تیم ملی جودو افغانستان باکسب «شش مدال طلا و یک مدال نقره» مقام قهرمانی را به‌دست آورد. این رقابت هادر دو رده سنی نو نهالان و نوجوانان براه انداخته شده بود. این ورزش کاران از تیم ورزشی آشیانه بود. هم‌اکنون ۵۰۰ ورزشکار در مؤسسه آشیانه مشغول به ورزش هستند. جودو بازان مشهور افغانستان عبارتند از رحمت شاه مشکل، اجمل فیض زاده، محمد رضا عبداللهی، عبدالهادی حسینی، بازمحمد علیمی می‌باشد. گروه از افغان‌ها مهاجر در ایران نیز تیم قوی جودو دارند ورزشکاران مشهور این باشگاه عبدالعظیم جعفری در وزن ۶۰ کیلو، علی‌رضا جعفری در ۶۶ کیلو، رحمان مرادی ۷۳ کیلو، مصطفی حسینی ۸۱ کیلو و اسدالله تاجیک در ۹۰ کیلو می‌باشد. غرض مطالعه بیشتر شخصی به نام مرحوم محمد شفیق اقرار کتابی تحت عنوان آموزش جودو قدم به قدم و وحیدالله حریفی کتابی را در مورد جودو در افغانستان به نشر رسانیده‌است.
دوش یک پدیده طبیعی بوده یکجا با پیدایش جانداران وجود داشته‌است. مسابقات ورزش دوش از زمان سلطنت امان‌اله خان آغاز گردیده تا امروز ادامه دارد. به اساس گزارش کمیته المپیک افغانستان ورزش اتلانتیک در افغانستان قدامت ۶۰ ساله دارد. فعلاً در حدود ۳۰۰۰ ورزشکار (۲۵۰ تن آن طبقه اناث) در ۲۶ ولایت به این رشته می‌پردازند. ورزش دوش چندان میدان خاص کار ندارد، می‌توان در هرجا تمرین نمود. بدین لحاظ تیم‌های ورزشی دوش در شهر و ولایات وجود دارد. همه ساله مسابقات دوش ۱۰۰ متر ۲۰۰ متر ۵۰۰ متر۱۰۰۰ متر و ۲۰۰۰ متر بمناسبتهای مختلف در شهر کابل و ولایات براه انداخته می‌شود. در ۴ حمل سال ۱۳۹۱ مسابقات دوش ۲۰۰۰ متر به منظور جلوگیری از فساد اداری براه انداخته شد. اجمدشریف قهرمان و ایام الدین به مقام دوم این دوش گردیدند.
محمد کریم عزیزی معاون فدراسیون ورزش دوش می‌باشد. مسعود عزیزی، تهمینه کوهستانی و… از بازیکنان خوب این کشور می‌باشند.ورزش دوش در شهر کابل به منظور جلوگیری از فساد اداری
یکی از پرهیجانترین ورزش در جهان می‌باشد. مردان آهنین در مسابقات خود یک جسم را که که از ۱۰۰۰–۱۰۰۰۰۰کیلوباشد توسط دهن یا دست به محل دیگر انتقال می‌دهند. برای اولین بار از تاریخ ۲۱ الی ۲۵ حمل سال ۱۳۸۹ مسابقات انتخابی مردان آهنین یا قویترین مردان در کمیته ملی المپیک افغانستان با اشتراک ۵۰۰ ورزشکار از ۱۵ ولایت برگزار گردید. ورزش کاران قبل از ایجاد فدراسیون مردان آهنین به کشورهای خارج عزام می‌شدند. اکنون در داخل خاک تربیه می‌شوند.
یکی از ورزش در افغانستان مروج شده‌است بوکس تایلندی یا موتای می‌باشد. این ورزش درین اواخر درشهر کابل مروج شده‌است. موی تای در زبان تایلندی معنای مشت‌زنی تایلندی می‌باشد؛ و به همین جهت تای بوکس نیز خوانده می‌شود. این رشتهٔ ورزشی دارای قدمتی بیش از ۲۰۰۰ سال در کشورهای تایلند، برمه، کامبوج و مالزی می‌باشد. موای تای ورزش ملی تایلند و یکی از مهم‌ترین سمبل‌های فرهنگی این کشور است. روز ۱۷ مارس در این کشور روز موای تای نامیده شده‌است. این ورزش نزدیک به بوکس و کیک بوکسینگ می‌باشد.
پیشینه موتای در افغانستان
در افغانستان در سال ۱۳۸۴ سبک ورزشی موای تای توسط یکنفر افغان به نام استاد امیر حسین حسینی بنیان‌گذاری گردید. موصوف یکی از مربیان مجرب ورزش‌های رزمی کشور بود. استاد حسینی در هجده مارس سال ۲۰۰۶ به همراه دو تن از دوستانش آقایان استاد قاسم حمیدی و سید هادی احمدی عازم تایلند شدند و نام افغانستان را در دفتر سازمان جهانی موای تای به ثبت رسانیدند و استاد سید روح‌الله حسینی از طرف سازمان جهانی موای تای به عنوان تنها نماینده تام‌الاختیار در افغانستان معرفی گردید.