moaminsharifi/fa-wiki-spell-checker huggingface dataset:
قانون تنظیم امور څارنوالی در تاریخ 26 عقرب 1343خورشیدی در 24 ماده نافذ و در شماره 17 جریده رسمی نشر گردید. این قانون څارنوالی را بحیث اداره عالی څارنوالی اداره مدعی العمومیت و لوی څارنوال را بح یث م دعی العم وم افغانستان معرفی کرده است.
تشکیلات اداره مدعی العمومیت افغانستان درسال ۱۳۴۳ شمسی:
اداره ی مرکزی مدعی العموم برای کشف جرایم و مجادله با آن بر بنیاد ماده ۱۰۳ قانون اساسی درسال  ۱۳۴۳خورشیدی تأسیس شد. اکنون در هر ولایت دفاتر مدعی العموم موجود است. تشکیل و وظایف اداره عالی مدعی العموم به شرح زیر است:
ریاست عالی څارنوالی
مدیریت کشف جرایم:
وظایف مدیریت کشف جرایم عبارت بود از بررسی جراید و تحقیقات راجع به فقره های مطبوعاتی سری و جزایی، تدقیق پرونده های جزایی و دریافت گزارش واقعه های روزانه از وزارت داخله و مراقبت آن گزارش ها. همچنان گزارش های اجراآت دوسیه های جزایی که از څارنوالی های ولایات بدست می آمد، ترتیب٬ تنظیم و توحید عمومی گزارش های رسیده٬ بررسی وضع محابس و توقیف خانه های محبوسان و اصلاحاتیکه در مورد بعمل آمده است.
مدیریت عمومی تدقیق:
مدیریت عمومی تدقیق در برج جدی ۱۳۴۵ خورشیدی ایجاد شد. تشکیل آن مشمول مأموران وبرخی از اعضای مسلکی که به دسته های معین اجرای وظیفه می کردند.
مدیرت ارتباط مدعی العمومیت:
این اداره وظایف آتی رابعهده داشت:
1.     دریافت پرونده (دوسیه) های جزایی از اداره های دولتی که در اثر تفتیش جرم مورد بحث در آن ثابت شده باشد.
2.      مطالعه دوسیه های وارده و تقدیم پیشنهاد لازم به ریاست عالی څارنوالی، و ابلاغ هدایات به مرجع مربوط.
3.     پیشنهاد به مقام ریاست در مورد دوسیه هایکه طبق ماده ۳۴۹ قانون اجراآت جزایی که راجع به تصمیم نهایی به لویه څارنوالی ارجاع میگردد وابلاغ تصمیم لویه څارنوال به مرجع مربوط.
4.     تقدیم گزارش های مرتب به مقام مافوق.
5.     تأمین ارتباط وهمکاری باشعبات مربوطه څارنوالی های مرکز، ولایات و وزارت ها.
6.     سایر اوامر ریاست څارنوالی.
اداره څارنوالی ابتداییه مرکز:
این اداره وظایف آتی را به عهده دارد:
1.     تسلیم پرونده(دوسیه) های جزایی بمنظور اقامه دعوی.
2.     استرداد پرونده های ناقص برای اکمال آن.
3.     جلب متهمان توسط شعبه مربوط برای اعزام به محکمه.
4.     ترتیب صورت دعوی بروی دوسیه طبق مواد قانون.
5.     اقامه دعوی علیه متهمان بر اساس مواد قانون در مرحله ابتداییه در جرایم مأموران و جرایم علیه منفعت و امنیت عامه.
6.     تقدیم استدعای مرافعه طلبی در صورت عدم قناعت به احکام صادره محکمه ابتداییه در دوسیه های جزایی.
7.     در صورت عدم لزوم مرافعه خواهی تقدیم پیشنهاد لویه څارنوالی راجع به اتخاذ تصمیم در مورد دوسیه منسوب، طبق ماده ۳۴۹ قانون اجراآت جزایی.
8.     انفاذ احکام قطعی محاکم ابتداییه .
9.     دریافت امر توقیف متهمان از محکمه بربنیاد قانون اجراآت جزایی.
10.  تقدیم گزارش اجراآت وتصنیف دوسیه های اجراآت و پروندهه های زیر کار به ریاست څارنوالی.
څارنوالی مرافعه مأموران و امنیت عامه:
وظیفه این څارنوالی رسیدگی به پرونده های جرایم مأموران و امنیت عامه است که از ولایات بعد از فیصله دیوان امنیت عامه ریاست محاکم ولایات که بحیث محکمه ابتداییه فیصله میدهند، برای فیصله استیناف بخاطر استیناف خواهی اداره عالی څارنوالی یامقام ولایت مربوط یا خود محکومان یامتهمان به این اداره میرسد.
دوسیه بعد از ترتیب صورت دعوی به محکمه استیناف مرکزی گسیل و پس از دفع و جراحین تشکیل جلسه محکمه استیناف مرکزی که بشمول نماینده این څارنوالی برگزارشده، موضوع فیصله میگردد.
حینیکه فیصله محکمه استیناف مرکزی رسید، بخاطر تمیزخواهی اداره عالی څارنوالی یا خود محکوم بریاست عالی تمیز ستره محکمه از طریق څارنوالی گسیل میشود.
اگر تمیز طلبی جانبین صورت گرفت، فیصله استیناف قطقیت حاصل میکند. دوسیه به خاطر تطبیق جزاء بمرجع اولی آن فرستاده میشود.
پرونده های که به این څارنوالی میرسید، میتوان اینطور خلاصه نمود:
الف: جزایی ۱- قاچاق ۲- جعل و تزویر مشمول دوسیه های نوتهای جعلی ۳- رشوت ۴- جزایم مأموران و مستخدمان حین اجرای وظیفه ۵- اختلاس ۶- اخلال امنیت عامه ۷- فرار از حبس.
ب: حقوق عامه.
قضایایی که بین دولت و مردم واقع میشود.
ج: پرونده های عدلی مربوط به استیناف موقت .
دوسیه هایی که از تاریخ اول جدی ۱۳۴۵ تا اخیر حوت ۱۳۴۶خورشیدی از ولایات و څارنوالی ابتداییه برای غور به استیناف رسیده بود، 502 مورد بوده است.
اداره څارنوالی محاکم تمیز مأموران امنیت عامه:
این اداره وظایف آتی رابعهده دارد:
۱- تسلیم دوسیه های تمیزطلبی وترتیب اقامه دعوی علیه حکم محکمه مرافعه درقضایای جزایی.
1.     انفاذ احکام قطعی محکمه تمیز.
2.     دریافت امر توقیف متهمان از محکمه موصوف.
3.     تقدیم گزارش اجراآت و تفتیش دوسیه های اجرا شده و تحت اجراء و فرستادن آن به ریاست عالی څارنوالی .
پس از آن در تاریخ 25 حمل سال 1359 خورشیدی، اصول اساسی که حکم قانون اساسی موقت را داشت، از سوی شورای انقلابی وقت تصویب شد. در تاریخ 7 ثور 1359 خورشیدی نافذ گردید. در ماده 58 این قانون، اداره لویه څارنوالی برای اولین بار از وزارت عدلیه افغانستان مجزا شد، و به عنوان یک ارگان مستقل در تشکیلات دولت محسوب گردید . این ماده، اداره لویه څارنوالی را به حیث سیستم واحد و متکی بر اصل مرکزیت و رهبری ارگانهای څارنوالی به عهده لویه څارنوالی گذاشت.
در سال 1365شمسی، تغییراتی در رهبری دولت رو نما شد. قانون اساس از سوی لویه جرگه تصویب، و در تاریخ 9 حمل سال 1366 خورشیدی از سوی رییس جمهوری توشیح شد. در فصل نهم این قانون بگونه ویژه در مورد لویه څارنوالی بحث شده است.
لویه څارنوالی اما در دوران رژیم طالبان، بر بنیاد فرمان شماره "12" در تاریخ 16 حوت سال 1375 شمسی، دوباره به لحاظ تشکیلاتی افت کرد، و زیر مجموعه وزارت عدلیه قرار گرفت. بر بنیاد فرمان شماره "109" در تاریخ 23/5/1419 هجری قمری، صلاحیت څارنوالی نیز به قضات واگذار شد. در ماده دوازدهم  این فرمان آمده است:" کار تحقیق څارنوالی به قضا سپرده شده است. قضات مکلف اند دوسیه را در ظرف یک هفته تکمیل و غرض فیصله به محکمه بسپارند."
پس از سقوط رژیم طالبان، در ماه جدی سال 1380 خورشیدی، اداره لویه څارنوالی دو باره دارای تشکیل و صلاحیت شد. قانون اساسی افغانستان از سوی لویه جرگه تصویب ، و در تاریخ 6 دلو سال 1382 از سوی رییس جمهوری توشیح و نافذ گردید. اداره لویه څارنوالی نیز اعتبارش را دوباره بدست آورد. در ماده 134 این قانون،  چنین آمده است:" کشف جرم توسط پولیس، و تحقیق جرایم و اقامه دعوی علیه متهم در محکمه، از طرف څارنوالی مطابق به احکام قانون صورت میگیرد. "څارنوالی جز قوه ی اجراییه و در اجراآت خود مستقل می باشد".
پس ازشکل گیری دولت انتخابی در افغانستان، ساختار تشکیلاتی ادارۀ لویه څارنوالی نیز انکشاف یافت. این اداره پیش از این زیر مجموعۀ وزارت عدلیه بود، به ادارۀ مستقل تغییر شکل داد. اداره عالی لویه څارنوالی دارای چهار معاونت بوده که هر معاونیت چندین زیر مجموعه (ریاست) را در تشکیل خودش دارد. این اداره در حال حاضر در حدود 5 هزار کار کن در مرکز و لایات دارد. این کار کنان مشمول بخش های مسلکی، اداری و اجیر می شوند.
نگاهی به قوانین اساسی افغانستان در ادوار مختلف و جایگاه څارنوالی در آن:
اولین قانون اساسی در افغانستان پس از استقلال کشور در زمان امیر امان الله خان در سال 1301 خورشیدی بنام نظام نامه اساسی دولت افغانستان، تدوین و در لویه جرگه که در شهر جلال آباد برگزار گردید، تصویب شد. چون نمایندگان تمام ولایت کشور در آن حضور نداشتند، تصویب نظام نامه به جرگه دیگری به تعویق افتاد. در سال 1303 شمسی لویه جرگه دیگر درمنطقه پغمان ولایت کابل برگزارشد. در این جرگه، 1 هزار و5 صد و4 تن از نمایندهای مردم اشتراک کرده بودند. قانون اساسی را که در 73 ماده تدوین شده بود از سوی لویه جرگه به تصویب رسید. در این نظام نامه تشکیلات اساسی ، در فصل اول آن از  "اداره مستقله طبیه" نام برده شده بود که به شرح زیر است:
1-    وزارت حربیه.
2-    وزارت خارجه.
3-    وزارت داخله.
4-    وزارت عدلیه.
5-    وزارت معارف.
6-    وزارت مالیه.
7-    وزارت تجارت.
در احکام مندرج در بخش وزارت عدلیه، در نظام نامه تشکیلات اساسی، چنین بنظر میرسد که بخش کلی و اساسی فعالیت وزارت عدلیه را وظایف مربوط به قوه قضاییه و تشکیلات قوه قضاییه تشکیل داده است. در افغانستان برای منظم کردن امورعدلیه و قوه انظباطیه وزارت عدلیه مأمور است. قوه عدلیه افغانستان را هیأت عمومیه محکمه های عدلیه افغانستان بوجود می آورد. محکمه های افغانستان بنام محکمه ابتدائیه و مرافعه بدو قسم تقسیم میشود. علاوه بر آن محکمه اصلاحیه نیز موجود بوده است.
هیأت عدلیه تمیز؛ از یک تن رییس و چهار تن عضو تشکیل شده بود. فیصله های دعاوی حقوقی ، تجاری و جزایی که از محکمه های مرافعه وارد میشد؛ هیأت عدلیه تمیز در مورد آن تصمیم می گرفتند. اینجا ایجاب میکرد تا مدعی در زمینه حقوق الله وجود داشته باشد. به همین دلیل، ضمایمی را در نظامنامه تشکیلات اساسی افغانستان مساعد ساخت، و در این ضمایم برای بار اول از وکیل اثبات جرم نام برده شد.
تحقیقات ابتدایی مجرمان منسوب به وزارت و اداره مستقله که به اداره مربوطه اش می رسد، وزیر و مدیر همان وزارت به گرفتن یک وکیل مجبور بود. وکیل مذکور در مقابل مأمور مجرم، در محکمه مأموران مدعی، اثبات جرم گردد. در ولایات نیز سوی اداره منسوب همان مأمور، وکیل اثبات جرم تعیین می شد.
اگر بر علیه شخصی دعوی مشترک حقوق العباد و حقوق الله در محاکم افغانستان ادعا میشد، وهر گاه مدعی قبل از صدور فیصله غایب می گردید، حقوق الله آن بر اساس ضمیه شماره "24" ماه اسد سال"1305" شمسی، مدعی عمومی یا یک وکیل ازسوی حکام محلی بگونه موقت برای حل این پرونده مأمور بود. حقوق العبد آن را تا زمان حاضر شدن مدعی به تعویق می انداختند.
این نحوه اجراآت تا سال 1308 خورشیدی ادامه داشت. سپس برای مدت کوتاهی با تغییرات در نظام سیاسی کشور، این نحوه ی اجراآت متوقف شد. در سال 1325 اصولنامه محاکمه مأموران ملکیه نشر و نافذ گردید. پس از انفاذ در مرکز یک ریاست عمومی محاکمات مأموران ملکیه تشکیل شد. محکمه ابتدائیه به دعاوی محاکماتی مأموران رسیدگی مینمود. این اجراآت با تشکیلات خاص دیگر تا سال 1343 شمسی ادامه داشت.
دومین قانون اساسی:
دومین قانون اساسی افغانستان در زمان نادر خان تدوین شد. لویه جرگه درسال 1309 خورشیدی برگزار شد، و5 صد و 25 تن به عنوان نماینده مردم در این جرگه اشتراک داشتند.این جرگه 110 اصل را بنام اصول نامه اساسی افغانستان، به تصویب رساندند.
سومین قانونی اساسی:
سومین قانون اساسی افغانستان در دوره زمامداری محمد ظاهر شاه تدوین گردید. ابتدا کار تسوید قانون توسط کمیته تسوید آغازشد. این کمیته، مسوده قانون اساسی را در حمل سال1343خورشیدی تکمیل کرد. سپس کمیسیون مشورتی تعیین شد تا مشوره های لازم را در مورد مسوده قانون ارایه کنند. تمام فعالیت ها از سوی وزارت اطلاعات و فرهنگ به نشر می رسید تا مردم از موضوع آگاه و نظریات خود را ابرازکنند. در نتیجه برخی از نویسندگان در این مورد نظریات خود را به نشر رسانیدند.
لویه جرگه  که شاه رییس آن بود، در سال 1343خورشیدی درعمارت سلام خانه، افتتاح شد. مذاکرات در میان نمایند گان مردم در حدود ده روز ادامه یافت. بالاخره مفکوره تازه استقلال قضایی و متن جدید قانون اساسی توسط 454 تن نماینده به امضا رسید. با توشیخ ظاهر شاه، مرحله تطبیق آن آغاز شد. درقانون یاد شده اداره مدعی العمومیت به عنوان یک اداره رسمی دولتی، پایه گذاری شد. در ماده 105 آن چنین آمده است:" تحقیق جرایم از طرف مدعی العموم که جز قوه اجراییه دولت است، مطابق به احکام این قانون صورت میگرد."
قانون اساسی فوق یازده فصل داشت.در فصل قضا، اداره مدعی العمومیت نیز آمده است. بگونه ی در این فصل از اداره څارنوالی یاد شده است.
بر اساس این قانون، وزارت عدلیه متصدی وظایف قضایی است. در واقع با وضع قانون اساسی ترویج سیستم عالی دولتی، بمنظور ایجاد سیستم تشکیل قوای سه گانه و توجه به سیستم مستقل قضایی بوده است. با وضع قانون اساسی، سیستم مستقل قضایی به حیث رکن دولت معرفی شد. ایجاد اداره مدعی العمومیت، از یک سو قوه قضاییه از قوه اجرائیه وزارت عدلیه مجزا و به فعالیت آغاز کرد. همینطور قانون تنظیم امور څارنوالی درتاریخ 26 عقرب سال 1343 در 24 ماده در شماره 17 جریده رسمی نشر و نافذ گردید. این قانون څارنوالی را بحیث اداره عالی څارنوالی( اداره مدعی العمومیت) و لوی څارنوال را بحیث مدعی العموم افغانستان معرفی کرد.
در ماده دوم این قانون چنین آمده است: اداره عالی څارنوالی در وزارت عدلیه تحت ریاست لوی څارنوالی افغانستان تنظیم میشود. این اداره مرکب است از یکتن معاون لوی څارنوالی و یکتعداد نائبان و مساعدین لوی څارنوالی و یک عده از مأموران اداری در هر یک از محاکم ابتدائیه ، محاکم ولایات ، محاکم استیناف و ستره محکمه یک یا چند عضو څارنوالی مؤظف میباشد.
در تاریخ 15 حوت 1345 شمسی قانون څارنوالی نافذ و قانون تنظیم امور څارنوالی ملغی شد. این قانون، وزیر عدلیه را بحیث لوی څارنوال معرفی کرد.
چهارمین قانون اساسی:
چهارمین قانون اساسی افغعانستان در زمان جمهوری محمد داود خان تدوین شد. داود خان در سال 1976 م هیأتی را برای تهیه مسوده قانون اساسی مؤظف ساخت ، و در سال 1977 م مسوده قانون اساسی در جراید انتشار یافت . در دهم دلو 1355 خورشیدی، لویه جرگه  به اشتراک 325 تن نماینده، آغاز به کار کرد. پس از 10 روز مباحثه در 25 دلو 1355 شمسی این قانون از سوی داود خان به توشیخ رسید و انفاذ آن اعلام گردید.
در ماده 106 قانون اساسی 1355  خورشیدی، چنین تسجیل گردیده بود:"کشف جرایم از طرف پولیس تحقیق، تعقیب و اقامه دعوی از طرف څارنوال که جزء قوه اجرائیه دولت هستند، مطابق به احکام قانون صورت میگیرد."
بر این اساس، تحقیق کاملاً و عملاً به څارنوالی مربوط می شد. څارنوالی در این مدت با در نظر داشت اهداف ذکر شده،  در جذب فارغان دانشکده های حقوق، شرعیات و حتی از پوهنځی های دیگر نشان میداد که څارنوالی در تطبیق قانونیت و تأمین عدالت اجتماعی که موجبات رضایت اتباع را ببار آورده بود، گام های مؤثر برداشته شده بود.
پنجمین قانون اساسی:
پنجمین قانون اساسی افغانستان به نام اصول اساسی جمهوری دموکراتیک افغانستان، در سال 1359 خورشیدی توسط شورای انقلابی جمهوری دموکراتیک افغانستان ترتیب شد. این اصولنامه در 10 فصل و 68 ماده به طور موقت تصویب و به اجرا گذاشته شد.
فصل هشتم این قانون به څارنوالی اختصاص داده شده بود. څارنوالی را سیستم واحد معرفی کرد. پس از شکل گیری جمهوری دموکراتیک، ادارات حراست از حقوق و قانون وابسته به پالیسی حزب بر سر اقتدار گردید. این موضوع خود سبب تضعیف قانونیت گردید. برخی از منسوبان عالیرتبه حزب که مورد اتهام قرار میگرفت، تحقیق شان مربوط به اجازه هیأت رییس شورای انقلابی بود. پس ازدریافت اجازه به تحقیق اتهام نسبتی پرداخته میشد. آنانیکه اجازه تحقیق شان داده نمی شد، تحقیق شان در حالت التوای قرار میگرفت.
ششمین قانونی اساسی:
ششمین قانون اساسی افغانستان در زمان ریاست داکتر نجیب الله وضع شد.این قانون در لویه جرگه سال  1366 خورشیدی در 13 فصل و 149 ماده تصویب و به توشیخ رسید. فصل نهم این قانون به څارنوالی اختصاص یافته است. ماده 117 این قانون آمده  است؛ څارنوالی جمهوری افغانستان سیستم واحد مبتنی بر اصل مرکزیت بوده متشکل است از:" لویه څارنوالی، څارنوالی های ولایات، لوی ولسوالی ها، ولسوالی ها، علاقه داری ها، شهرها، نواحی و څارنوالی قوای مسلح." همچنان در این قانون آمده است که دولت میتواند در سیستم واحد څارنوالی، څارنوالی اختصاصی ایجاد نماید.
همینطور در ماده 118 آن آمده است:"لوی څارنوالی رهبری فعالیت ارگانهای څارنوالی، در اجراآت خویش مستقل بوده ، صرف تابع قانون و لوی څارنوال میباشد."
لوی څارنوال و معاونان او توسط رییس جمهور برای مدتی شش سال، بر اساس ماده 119 قانون اساسی تعیین می شد.
هفتمین قانون اساسی:
هفتمین قانون اساسی افغانستان، در114 ماده توسط کمیسیون متشکل از 50 تن، در زمان ریاست جمهوری برهان الدین ربانی تدوین گردید. این قانون اما به دلیل مشکلات و جنگ های که در کشور در گرفت، هیچگاه تصویب و توشیح نشد.
در تاریخ 5 میزان سال 1375 خورشیدی، نظام سیاسی کشور تغییر کرد. دولت جمهوری اسلامی افغانستان توسط گروه  طالبان سقوط داده شد. این گروه، دولت جمهوری اسلامی افغانستان را به امارت اسلامی افغانستان تغییر نام داد.
رهبری این گروه، در مورد تطبیق قوانین دستور داد تا بمنظور تحکیم نظام شرعی در کشور، تمام قوانین و مقررات کشور را از نظر هیأت از علما تحت سرپرستی ستره محکمه بگذراند. مواد غیر شرعی و غیر مذهبی را از آن حذف نماید، و بعد از منظوری امارت در جریده رسمی نشر کند.
این زمان مسأله الحاق څارنوالی با وزارت عدلیه مطرح گردید. بر اساس فرمان شماره 12 در تاریخ 16/12/1375 خورشیدی در رابطه تشکیلات اساسی دولت، این چنین در مورد وزارت ها تجدید نظر صورت گرفت.  اداره های که در زمان داود خان وزارت بود، وزارت شود. ریاست ها و مدیریت ها و هم مربوطات  دیگر آن به بخش های  اصلی اداره پیوست شوند. در این میان اداره لویه څارنوالی و وزارت عدلیه یک اداره واحد شدند. در مرحله بعدی مسأله  انتقال صلاحیت و وظایف څارنوالی به قضا مطرح شد. در فرمان شماره 109 در تاریخ 23/5/1419 در پاراگراف دوم ماده دوم چنین آمده است:
کار تحقیق څارنوالی به قضا سپرده شده است. قضات مکلف اند که تحقیق دوسیه را در یک فته تکمیل، و بخاطر فیصله به محکمه بسپارند. این در حالیست که در اصل فرمان تمام صلاحیت و وظایف څارنوالی مانند عبارت از تحقیق، تعقیب اقامه دعوی و صلاحیت بعدی در رابطه به قناعت و یا هم طلب استیناف ، فرجام خواهی به قضات تعلق می گرفت . کارکنان مسلکی که در این بخش ها مصروف کار بودند، سبکدوش شدند. در نهایت از 16 ریاست تنها دو ریاست زیر نام ریاست نظارت بر تطبیق قانونیت ، نظارت بر محلات سلب آزادی باقی ماند. ریاست های مسلکی و اداری یکی پی دیگری از بدنه  تشکیلات حذف شدند.
همینطور در مورد نظارت څارنوالی،  فرمان شماره 215 در تاریخ 16/11/1429 قمری، صارد شد. در این فرمان چنین آمده بود:
"به وزارت عدلیه بدینوسیله هدایت داده میشود با مسئولین نظارت بخش څارنوالی وزارت عدلیه در مرکز و ولایات از جمع وزارت خانه ها و ریاست های عمومی و از نماینده گی های آن در ولایات از تطبیق دقیق و لا انحراف قوانین ، فرامین ، و احکام امارت اسلامی افغانستان طبق فقره 3 ماده 4 قانون څارنوالی نظارت نماید."
هدف از صدور چنین فرمان روشن بود. آنان می خواستند بدانند که قوانین، فرامین و احکام امارت پیاده و تطبیق شده یا نه؟ در غیر آن باور بر آن است که به ریاست نظارت نیز ضرورت محسوس نبود.  باقی گذاشتن ریاست نظارت در تشکیلات، به همین منظور بود است. ریاست نظارت بر محلات سلب آزادی فقط یک امر نمایشی بود، و ماهیت حقوقی نداشت. چون در آن زمان افراد بدون مجوز قانونی و وکیل خاص، تحت نظارت و توقیف قرار می گرفت. در رژیم طالبان، هیچگونه قانون یا معیاری برای بازداشت یا رهایی افراد وجود نداشت.  یک یاد داشت کوتاه طالبانی برای آن کافی بود. این وضعیت تا سقوط  رژیم طالبان ادامه داشت.
هشتمین قانون اساسی:
هشتمین قانونی اساسی افغانستان، پس از سقوط رژیم طالبان در سال 1382 خورشیدی بوجود آمد. لویه جرگه در 23 قوس سال 1382 شمسی بر گزار شد.پس از 23 روز بحث و مذاکره در این جرگه، در چهاردهم جدی سال 1382 مسوه قانون اساسی، در 12 فصل و 162 ماده به تصویب نمایندگان رسید، و ازسوی رییس جمهوری توشیخ و نافذ گردید.
در ماده 134 این قانون در مورد تشکیل و صلاحیت څارنوالی چنین آمده است:"کشف جرایم، توسط پولیس، تحقیق جرایم و اقامه دعوا علیه متهم در محکمه از طرف څارنوالی مطابق به احکام قانون صورت میگیرد. څارنوالی جز قوه اجراییه و در اجراآت خود مستقل می باشد."
تشکیل، صلاحیت و طرز فعالیت څارنوالی توسط قانون تنظیم میگردد. کشف و تحقیق جرایم وظیفوی منسوبین قوای مسلح پولیس و مؤظفین امنیت ملی ، توسط قانون خاص تنظیم می گردد.
بدین ترتیب څارنوالی با تشکیل و صلاحیت بیشتر از گذشته دوباره  فعالیت اش را آغاز کرد. امروز به عنوان یک ارگان مهم در  راستای تأمین عدالت و تطبیق قانون برای خدمتگزاری مردم تلاش می کند.
با این حال اداره ی څارنوالی در قوانین اساسی افغانستان به نحوی حضور داشته است. اینکه صلاحیت های این اداره در طول تاریخ اش تا چه اندازه بوده است، به دوران ها، نظام ها و قوانین بر میگردد.
میتیکا، زنگ‌ها برای چه به صدا درآمده‌اند؟ () با نامِ بین‌المللی صحنه‌های کارناوال یک فیلم درام رومانیایی به کارگردانی لوچیان پینتیلیه است که در سال ۱۹۸۱ به نمایش درآمد.
دیدینا مازو، زن نشانده پامپتون، عاشق آرایشگر نای گیریمه، دون ژوان منطقه است. اما نای خود عاشق میتا باستون است که معشوقه کراکانل است. نامه ای را که میتا باستون برای نای فرستاده، (که نای آن را گم کرده) و پامپتون در خانه دیدینا پیدا می‌کند، سبب فرستادن او به یک پیگیری دروغین، و بالا آوردن یک رسوایی می‌شود. همه چیز در برابر پس زمینه روزهای کارناوال که یک رویداد بزرگ در حومه شهر است، شکل می‌گیرد. این دنیایی است که بقا در آن بی وقفه به مردمانی بستگی دارد که خود را، یا دیگران را گول‌می‌زنند.
ایستگاه بعدی بهشت (؛ ) فیلمی رومانیایی به کارگردانی لوچیان پینتیلیه است که در سال ۱۹۹۸ منتشر شد.
دورو آنا (؛ زادهٔ - ۱۱ اکتبر ۲۰۲۲) بازیگر اهل رومانی بود. وی از سال ۱۹۸۰ تا کنون در بیش از ۴۰ فیلم بازی کرده‌بود.
از فیلم‌هایی که وی در آن نقش داشته‌است، می‌توان به "مرگ آقای لازارسکو"، "عروسی بی سروصدا" و "ایستگاه بعدی بهشت" اشاره کرد.
عبدالجبار ثابت (زاده ۱۹۴۵ – درگذشته ۲۶ ژانویه ۲۰۲۳)https://www.khaama.com/persian/archives/109694 سیاستمدار اهل افغانستان بود. در مه ۲۰۰۶ توسط حامد کرزی به حیث سرپرست دادستانی کل افغانستان گماشته شد.
دوستت دارم… من هم نه () فیلمی فرانسوی به کارگردانی سرژ گنزبور است که در سال ۱۹۷۶ منتشر شد.
سندروم (نشانگان) سرخجه مادرزادی (CRS) به انگلیسی: Congenital rubella syndrome می‌تواند در جنین در حال رشد یک زن باردار مبتلا به سرخجه، معمولاً در سه‌ماهه اول رخ دهد. اگر ابتلا به بیماری اولین تا ۲۸ روز قبل از لقاح رخ دهد، ۴۳ درصد خطر ابتلای نوزاد وجود دارد. اگر ابتلای مادر صفر تا ۱۲ هفته پس از لقاح رخ دهد، خطر ابتلای نوزاد به ۸۱ درصد افزایش می‌یابد. اگر ابتلای مادر ۲۶–۱۳ هفته پس از لقاح رخ دهد، ۵۴ درصد از نوزادان به این بیماری مبتلا میِشوند. اگر ابتلا به سرخجه در سه‌ماهه سوم یا ۲۶ تا ۴۰ هفته پس از لقاح رخ دهد، به‌طور کلی نوزادان را تحت تأثیر قرار نمی‌دهد. اگر مادر بعد از بیستمین هفته بارداری به سرخجه مبتلا شود و بیماری تا بعد از زایمان ادامه یابد، به ندرت مشکلی در جنین ایجاد می‌شود.
سه‌گانه کلاسیک برای سندرم سرخجه مادرزادی به شرح زیر است:
سایر تظاهرات CRS ممکن است شامل موارد زیر باشد:
در کودکانی که در رحم مادر در معرض سرخجه قرار گرفته‌اند نیز باید در سن بالاتر مراقب هرگونه از علائم زیر بود:
واکسیناسیون اکثریت مردم در پیشگیری از سندرم سرخجه مادرزادی مؤثر است. برای زنانی که قصد باردار شدن دارند، زدن واکسن MMR (اوریون، سرخک، سرخجه) حداقل ۲۸ روز قبل از لقاح بسیار توصیه می‌شود. واکسن نباید به زنانی که باردار هستند داده شود زیرا حاوی ذرات زندهٔ ویروسی است.
سایر اقدامات پیشگیرانه می‌تواند شامل غربالگری و واکسیناسیون پرسنل پرخطر مانند حرفه‌های مربوط به پزشکی و مشاغل مراقبت از کودکان باشد.
پتره گئورگیو (؛ ۲۰ ژوئن ۱۹۲۹–۶ اوت ۲۰۰۰) بازیگر تئاتر، سینما و تلویزیون اهل رومانی و یکی از مشهورترین مدرسان تئاتر و نمایش این کشور بود.
امشب در خانه خواهیم رقصید () یک فیلم کمدی رومانیایی به کارگردانی جئو سائیزسکو است که در سال ۱۹۷۲ منتشر شد.
کاتالیزور آلی یا ارگانوکاتالیست () در شیمی آلی نوعی از کاتالیستهاست که در آن سرعت واکنش شیمیایی توسط کاتالیست آلی افزایش می یابد. این مواد از کربن، هیدروژن، گوگرد و دیگر عناصر غیرفلزی موجود در ترکیبات آلی ایجاد شده اند. به علت شباهت آنها در ترکیب و توضیح، معمولا به اشتباه آنزیم ها نامیده می شوند زیرا که آثار مشابهی بر سرعت واکنش و اشکال مشارکت کاتالیست دارند.
ارگانوکاتالیست هایی که عملکرد آمین ثانویه را انجام می دهند می توانند به عنوان کاتالیست انامین یا کاتالیست ایمین توصیف شوند. ارگانوکاتالیست ها چندین مزیت ایجاد می کنند از جمله آنکه که نیازی برای کاتالیست مبتنی بر فلز نخواهد بود، لذا در شیمی سبز مشارکت دارند. در سال ۲۰۲۱ ، بنجامین لیست و دیوید مک‌میلان بابت پژوهش در زمینه ارگانوکاتالیست ها برنده جایزه نوبل شیمی شدند.
خانواده مورومته () یک فیلم درام رومانیایی به کارگردانی استره گولئا است که در سال ۱۹۸۷ منتشر شد.
اِستره گولئا (؛ زادهٔ ) کارگردان فیلم و فیلم‌نامه‌نویس اهل رومانی است.
از فیلم‌هایی که وی در آن‌ها نقش داشته‌است، می‌توان به "خانواده مورومته" اشاره نمود.
تلر (؛ زادهٔ ) شعبده‌باز اهل ایالات متحده آمریکا است. وی از سال ۱۹۷۴ میلادی تاکنون مشغول فعالیت بوده‌است. او به همراه پن جیلت گروه دو نفره کمدی-شعبده پن و تلر را تشکیل داده‌اند. تلر معمولاً در بر روی صحنه یا اجرا هیچ حرفی نمی‌زند.
وی همچنین برندهٔ جوایزی همچون جایزه ریچارد داوکینز شده‌است.
پن و تلر: گولمون بزن! () مسابقهٔ شعبده‌بازی تلویزیونی است که در آن شرکت‌کنندگان در مقابل پن و تلر، زوج شعبده‌باز-کمدین سرشناس اجرا می‌کنند. اگر پن و تلر نتوانند حدس بزنند که شرکت‌کننده چگونه شعبده‌اش را اجرا کند و «گول بخورند»، شرکت‌کننده برنده شده و یک جام دریافت می‌گیرد، علاوه‌بر آن در برنامهٔ خود پن و تلر در هتل ریو در لاس وگاس اجرا می‌کند.
فصل نخست این مسابقه در بریتانیا و از شبکه آی‌تی‌وی با مجری‌گری جاناتان راس در سال ۲۰۱۱ پخش شد. پس از آن به ایالات متحده آمریکا و شبکه سی‌دابلیو منتقل شد. از فصل سوم، الیسون هانیگان مجری برنامه شد.
ماهیچه در اصطلاح قصابی و برش گوشت به گوشت ساعد و ساق گاو و گوسفند گفته می‌شود و نباید با اصطلاح ماهیچه در کالبدشناسی که به معنای مطلق عضله می‌باشد اشتباه گرفته شود. ماهیچه به دلیل بافت عضلانی ویژه‌اش، لطافت و نرمی بیشتری نسبت به دیگر برش‌های گوشت دارد.
ماهیچه در زبان انگلیسی Shank نامیده می‌شود.دستورالعمل نظارت بر کشتار دام و بسته‌بندی گوشت گوساله، ویرایش اسفند ۱۳۹۹، وزارت جهاد کشاورزی، شرکت سهامی پشتیبانی امور دام کشور، شمارهٔ ۳۶٫۵۱٫۲۳۵۴۵۹، تاریخ: ۱۳۹۹/۱۲/۱۷
برخی از غذاهایی که با ماهیچه تهیه می‌شوند عبارت اند از:
با وجود مطالعات مداوم باستان‌شناسان، هنوز خصوصیات مذهبی ایرانیان عهد اشکانی (بنیان‌گذاری ۲۴۷ پیش از میلاد – فروپاشی ۲۲۴ پس از میلاد) مانند بسیاری دیگر از مسائل اجتماعی و اقتصادی آن عهد، روشن نگردیده‌است. ظاهراً پارت‌ها در آغاز امر، مانند کلیه اقوام بدوی، عناصر طبیعی مانند آفتاب و ماه و ستارگان را مورد ستایش قرار می‌دادند. قوم پارت پس از ورود به ایران به مذهبی خاص نگرویدند. تحقیقات جدید تقریباً ثابت کرده‌است که این پارتیان، مانند هخامنشیان، زردشتی نبوده به احتمال قوی: تثلیث اهورمزدا، مهر و ناهید که در زمان هخامنشیان پرستش می‌شد، در زمان پارتیان مورد توجه عمومی بوده‌است. بطور کلی حکومت اشکانی به کلیه ادیان و مذاهب خارجی به دیده اغماض می‌نگریست؛ حتی ادیان خارجی را با تعدیل و تغییری می‌پذیرفت.
مقصود از پارت یا «پارتیا» قسمت شرقی گرگان و خراسان کنونی است که داریوش در کتیبه‌های بیستون و نقش رستم آن را «پرثو» خوانده‌است. این قوم که مجموعه‌ای از قبایل سکایی بود، در دشتهای بین بحر خزر و دریای ارال به صورت چادرنشین زندگی می‌کردند. هنگامیکه حکومت سلوکی بر اثر ادامه سیاست تجاوزکارانه روم سخت ضعیف شده بود، تنها پارتیان دعوی استقلال نکردند بلکه ماد (آذربایجان)، بابل، پارس، اصفهان، خرسن (خوزستان) و سایر متصرفات شرقی سلوکیان خواهان آزادی بودند، ولی مهرداد با تدبیر و جنگ کلیه ایالات شرقی و غربی را بین سنوات ۱۶۰ و ۱۴۰ ق.م. به تصرف خود درآورد و شاهنشاهی هخامنشی را تحت عنوان اشکانیان تجدید کرد. دولت اشکانی چهارصد و هفتاد و پنجسال حکومت کرد.
پارت‌ها یا از نژاد خالص ایرانی یا قومی‌ایرانی مآب با زبان و آداب ایرانی بوده و از آیین مزدایی پیروی می‌کرده‌اند. آنها به عنوان اخلاف و کین خواهان پارس‌ها قدم به میدان نهادند و ایرانیانی را که پایبند آداب و رسوم ملی بودند به سوی خویش جلب نمودند. به علت نفوذ قشری و محدود آداب یونانی در ایران، اکثریت توده مردم که دوستدار سنن ملی خویش بود، به سوی پارت‌ها گرایش یافت.
در مورد علل فقدان اسناد و مدارک تاریخی مربوط به حکومت پانصد ساله اشکانیان، باید گفت که نه تنها سلاطین ساسانی بلکه شاهنامه نویس‌ها، مغ‌ها و پیشوایان مذهب زردشت که طبقه روشنفکر و دبیر و دانشمند کشور را تشکیل می‌دادند، جملگی به جهات زیر، با اشکانیان سر مخالفت و دشمنی داشتند:
از طرف دیگر یهودیان، اشکانیان را مانند هخامنشیان مدافع حقیقی دین خود می‌دانستند، درحالیکه به سلوکیان و رومیان که به آنها ظلم و ستم رواداشته بودند، به دیده نفرت می‌نگریستند.
در دوره پارتیان که خود را دوست یونانیان می‌شمردند، زبان و خط یونانی قرنها ارزش و موقعیت سیاسی خود را حفظ کرد، ولی هیچگاه در قلب مردم نفوذ نکرد. از اواخر دوره اشکانیان در نتیجه توسعه نفوذ پارس‌ها و رشد آیین زردشت، زبان پهلوی و خط آرامی به تدریج جای زبان و خط یونانی را می‌گرفت.
در دوره اشکانیان، کیش رسمی واحد دولتی وجود نداشت، سلاطین پارت و توده مردم زرتشتی نبودند و پرستش اهورامزدا و وجود کاهنان مغ را نمی‌توان دلیل زرتشتیگری به صورت کیش دولتی دانست. زروانیسم در ایران و بعضی نقاط رایج بود. پیروان کیش زروان معتقد بودند که اورمزد و اهریمن، منشأ خیر و شر، دو برادر متساوی القوه و فرزندان پدر و خدای اولین یا زروان (زمان بیکران) می‌باشند.
در مورد اخلاق پارتی آمده‌است که اگر کسی مرتکب عمل شنیعی بر ضدِ طبیعت می‌شد، بایستی خودکشی کند، و در این باب پارتی‌ها به اندازه‌ای سخت بودند که هیچ استثنایی را روا نمی‌داشتند.
مشیرالدوله در تاریخ خود به روش انزواطلبی مغ‌ها در عصر اشکانیان اشاره می‌کند و از جمله می‌نویسد: مغ‌ها لباس سفید دربر می‌کردند و به سه درجه تقسیم می‌شدند. آنها که در درجه اول قرار داشتند، هیچ جانداری را نمی‌کشتند و غذای حیوانی نمی‌خوردند. کلمان اسکندرانی (شاگرد پانتن از پیشوایان دین مسیح، حدود سال ۲۴۰–۳۰۶ م) می‌گوید: «درمیان مغ‌ها فرقه‌ای بود که ازدواج را ممنوع می‌دانست.» از این اطلاعات، اگر صحیح باشد، برمیآید که مذاهب هندی در دوره اشکانیان به ایران سرایت کرده بود، زیرا احتراز کردن از کشتن جانداران مخالف دین زرتشت است، و موافق تعلیمات آن باید جانوران موذی یا مخلوقات اهریمن را نیست و نابود کرد. دیگر آنکه در مذهب زرتشت ترک دنیا و احتراز از زناشویی کاری است نکوهیده و کسی که این کار کند دوست هرمز نیست؛ پیرو هرمز کسی است که خانواده تأسیس کند، زمین را شخم بزند، دام و رمه تربیت کند، کاریز (قنات) بکند و زمین موات را آباد کند.
گئو ویدن گرن شواهدی ارائه می‌کند که نشان می‌دهند، باورها و سنن مهرپرستی، که در بین جامعهٔ درنگیانا (سیستان کنونی) شکل گرفت، به سرعت و همپای رشد مبارزات استقلال طلبانهٔ جوامع شرق فلات ایران علیه سلطهٔ دربار سلوکی در سراسر این منطقه رواج یافته و شاه ـ فئودال‌های حاکم، حتی از نوع محلی آن (عمدتاً بانیان سلسله‌های شاهی) در بین جوامع برده وار وابسته به آنها به عنوان شاه ناجی و تجسم مهر (ایزد ایرانی) (میترا)، مورد پرستش قرار گرفته بودند. ایمان عمیق و انضباط آهنین حاکم بر آیین مهرپرستی و تطابق ویژگی‌های سلحشورانهٔ آن با شرایط سیاسی، اجتماعی و نظامی حاکم بر منطقه، گسترش چشمگیر و شتابان مبانی آیین مذکور را در بین جوامع مذکور به دنبال آورند. این جوامع و شاه - فئودال‌های حاکم بر آنان با اتکاء به باورهای حاکم بر آیین مهری، قیام‌های استقلال طلبانه‌ای را علیه حاکمیت سلوکیان بر منطقه تدارک دیده و سرانجام به عصر تسلط دربار مذکور و یونانی‌تباران تحت حمایت آن بر منابع ثروت خویش پایان داده و وحدت و یکپارچگی سیاسی و نظامی تحت محوریت قبیلهٔ قدرتمند «پارت‌ها» (پارتیان) تحقق یافت.‏
براساس گزارش‌هایی که از «شاه بزرگ» یا «مهر» مذکور برجای مانده‌است، «در سال ۵۱ اشکانی، مادر مهر بشارت می‌یابد، پس از آنکه ۲۷۵ روز از بشارت گذشت، شب ۲۵ دسامبر مهر زاییده می‌شود (روز ۲۶ دسامبر که در اوائل زمستان قرار دارد، روز مهرگان و آغاز سال نو مهری دانسته شده)، مهر در ۲۵ سالگی مبعوث می‌گردد و دعوت می‌کند و چهل سال در میان مردم به دعوت می‌پردازد. (سالی که مهر مبعوث شد، سال ۲۴۱ پیش از میلاد و وفات مهر در چهارم شهریورماه، در روز عید شهریورگان ۲۰۱ پیش از میلاد) دانسته‌اند.»ذبیح بهروز؛ تقویم و تاریخ ایران، انتشارات ایران ویج، سال 1331، صفحه 104
دامنهٔ رواج اصول اعتقادی میترایی در ایران عهد اشکانی، سراسر فلات ایران را در بر نمی‌گرفت، بلکه جوامع ساکن در ایالات آتورپاتکان (آذربایجان کنونی)، پارس و به احتمالاَ ساتراپی بابل همچنان به اصول اعتقادی مزدیسنا وابسته بوده و آتشکده‌های زرتشتیان به عنوان رقیبی قدرتمند برای معابد میترایی، در این ایالات رونق خویش را حفظ نموده بودند. آیین مذکور اگر چه در طول سه سدهٔ نخست حاکمیت پارتیان، به سبب کامیابی‌های گستردهٔ نظامی و سیاسی دولت مذکور بر علیه امپراتوری روم فرصت چندانی برای ابراز وجود و قد علم کردن در برابر آیین پر نفوذ میترایی پیدا نکرده بود، لیکن تحولات سیاسی در داخل کشور و اوج‌گیری رقابت‌ها و تفرقه بین خاندان‌های حاکم بر دولت پارت که در نیمهٔ اول سدهٔ اول میلادی به اوج خود رسیده و به تقسیم دولت پارت به دو بخش مستقل غربی و شرقی انجامیده بود، شرایط مساعدی را برای آیین مزدیسنا فراهم آورد تا بتواند به گسترش دامنهٔ نفوذ خود و پیگیری رقابت خود با میترائیسم بپردازد. این امر با ظهور بلاش یکم (۷۷–۵۱ میلادی) تحقق پذیرفت.
هرتسفلد نوشته‌است، آغاز سلطنت بلاش یکم مقارن بود با دو دستگی بین خاندان‌های حاکم بر دولت پارت و همین امر موجب شکل‌گیری دو دولت مستقل در نیمه‌های شرقی و غربی فلات ایران گردید که در طی آن خاندان‌های حاکم در شرق فلات که تحت مدیریت خاندان گیو (خاندان حاکم بر گرگان و شمال خراسان) قرار داشتند، با رد سلطنت بلاش اول، شخصی به نام «گودرز» را به سلطنت برگزیده و دولت مستقل خود را در شرق فلات ایران برپا کردند. همین امر بلاش یکم را که از حمایت خاندان‌های غربی کشور برخوردار بود، بر آن داشت تا در تأکید بر استقلال خود از خاندان‌های شرقی که به آیین میترایی دلبسته بودند، راهی متفاوت را در پیش گیرد و با گرایش به آیین مزدیسنای رایج در غرب کشور و برگزیدن پایتخت تازه در «بلاش گرد» (در محل تیسفون، در بین‌النهرین) هویت مستقلی را با تکیه بر آیین مزدیسنا برای دولت و جامعهٔ تحت حاکمیت خود طراحی نماید. از همین دوران است که آیین مزدیسنا دور تازه ای از حیات ملی خود را آغاز می‌کند و اصول اعتقادی آن که تا آن تاریخ به صورت شفاهی و انتقال سینه به سینه در اختیار انحصاری تعدادی از خاندان‌های مغ قرار داشت، در مجموعه ای مکتوب که اوستا خوانده شد گردآوری گردید.ن. ک: هرتسفلد؛ تاریخ باستانی ایران بر بنیاد باستان‌شناسی، ترجمه علی اصغر حکمت، انتشارات انجمن آثار ملی، 1354، ص98
قدیمترین نشانه‌ها از چگونگی آشنایی ایرانیان با مسیحیت را در دو شهر ادسا ناحیهٔ آدیابنه می‌توان جستجو کرد. این دو شهر از اولین مراکز فعالیت تبلیغی مبلغان مسیحی بودند و مسیحیت در دورهٔ اشکانی از طریق این دو شهر به ایران معرفی شد. اوزیبیوس مورخ و اسقف مسیحی قرن چهارم میلادی، چنین می‌نویسد که توماس از حواریون مسیح به درخواست آبگار حاکم ادسا، تادئوس معروف به آددای را به ادسا اعزام کرد تا به تبلیغ و ترویج مسیحیت در آن ناحیه بپردازد. «آددای» نیز در سال ۱۰۰ میلادی، مارپقیدا را به سمت اسقف «آربل» (اربیل امروزی) انتخاب کرد. برخی محققان تاریخ مسیحیت بر این عقیده‌اند که مارپقیدا یا ماری احتمالاً حدود سال‌های ۷۹ تا ۱۱۶ میلادی به سلوکیه – تیسفون نیز سفر کرده‌است. به نظر می‌رسد که به سبب تفاوت بین زبان‌ها، گسترش مسیحیت در قلمروی اشکانیان به تدریج صورت گرفته باشد. به رغم مخالفت برخی موبدان، تسامح دینی در دورهٔ اشکانی موجب شد تا مبلغان مسیحی با آزادی عمل به تبلیغ این دین بپردازند و مسیحیان همانند دیگر اقلیت‌های غیرزردشتی در آرامش باشند، در حالی که جوامع مسیحی در امپراتوری روم، مورد تعقیب و آزار قرار می‌گرفتند. آیین مسیحیت از حدود سال ۱۵۰ میلادی، توسط بازرگانان و مبلغان وابسته به کلیساهای ادسا و آربل، در گیالن، گرگان و بین‌النهرین، رواج یافت. هم چنین، در سال ۲۲۵ میلادی و مصادف با آخرین روزهای حکومت اشکانیان، ۲۰ اسقف‌نشین در محدودهٔ بین‌النهرین و ایران برقرار بوده‌است.‏
اُلویه بال ، زادهٔ ۱۶ ژانویه ۱۹۷۹ در پاریس، نویسنده فرانسوی است.
اُلویه بال دارای مدرک فوق‌لیسانس هنرهای نمایشی و سینما از در ۲۰۰۴ است. او پس از پانزده سال اشتغال به کار روزنامه‌نگاری، سردبیر "نشریه بازی‌های کامپیوتری" ("Jeux vidéo Magazine") نیز بوده‌است. الویه بال از ۲۰۱۶ به نگارش رمان‌های پلیسی نیز روی آورده و موفق به کسب جوایز متعدد ازجمله جایزه مدیترانه (Le prix Méditerranée) در ۲۰۱۸ شده‌است.
"Le Parisien" (28 juin 2016) : Son premier roman fait un carton sur Amazon
کلاوس فردیناند هاسلمان (زاده ۲۵ اکتبر ۱۹۳۱) اقیانوس‌شناس و مدل‌ساز آب و هوا برجسته آلمانی است. او استاد بازنشسته در دانشگاه هامبورگ و مدیر سابق مؤسسه هواشناسی مکس پلانک است. وی به همراه سیوکورو مانابه و جورجو پاریسی جایزه نوبل فیزیک ۲۰۲۱ را دریافت کردند.
هسلمان در شهر وولین گاردن سیتی انگلستان بزرگ شد و در سال ۱۹۴۹ برای تحصیل در دانشگاه به هامبورگ بازگشت. او در طول دوران حرفه ای خود عمدتاً به دانشگاه هامبورگ و مؤسسه هواشناسی مکس پلانک، که او تأسیس کرده بود، وابسته بوده‌است. وی همچنین پنج سال را در ایالات متحده به عنوان استاد در مؤسسه اقیانوس‌شناسی اسکریپس و مؤسسه اقیانوس‌شناسی وودز هول و یک سال به عنوان استاد مدعو در دانشگاه کمبریج در آمریکا به سر برد.
کلاوس هسلمان از سال ۱۹۵۷ با ریاضیدان سوزان هسلمان (نی نی بارت) ازدواج کرده‌است و آنها همچنین به‌طور حرفه ای همکاری کرده‌اند. همسرش دانشمند ارشد مؤسسه هواشناسی ماکس پلانک بود. آنها سه فرزند دارند.
او بیشتر برای توسعه "مدل هسلمان" برای تغییرپذیری و تغییر اقلیم شناخته شده‌است، جایی که یک سیستم با حافظه طولانی (اقیانوس) اجبار تصادفی را ادغام می‌کند، در نتیجه سیگنال نویز سفید را به یک نویز قرمز تبدیل می‌کند، بنابراین توضیح می‌دهد (بدون مفروضات خاص) سیگنال‌های نویز قرمز در همه جا که در آب و هوا مشاهده می‌شود.
هسلمان در سال ۱۹۵۵ با پایان‌نامه ای در مورد تلاطم همسانگرد در رشته فیزیک و ریاضیات در دانشگاه هامبورگ فارغ‌التحصیل شد. وی از سال ۱۹۵۵ تا ۱۹۵۷ دکترای فیزیک خود را در دانشگاه گوتینگن و مؤسسه دینامیک سیالات ماکس پلانک دریافت کرد. موضوع پایان‌نامه دکتری وی روشی برای تعیین بازتاب و شکست جبهه‌های شوک و امواج دلخواه با طول موج کوچک در سطح مشترک دو رسانه بود. او در سال ۱۹۶۳ درجه شایستگی در فیزیک را به دست آورد.
مانابه متولد ۱۹۳۱ در ، منطقه اوما، استان اهیمه، ژاپن است. پدربزرگ و پدرش پزشک بودند و تنها کلینیک روستا را اداره می‌کردند. Easier to access at [Yahoo mirror site https://news.yahoo.co.jp/articles/04e7a8f6d96a5694121d438ec1d19c86a3ec6eeb ]. منابه تحصیلاتش را در دبیرستان میشمه استان اهیمه گذراند. هنگامی که او در دانشگاه توکیو پذیرفته شد، خانواده او انتظار داشتند که او پزشکی بخواند. اما او به تیم تحقیقاتی شیگکتا شونو (۱۹۱۱-۱۹۶۹) پیوست و در رشته هواشناسی تحصیل کرد.
سیوکورو مانابه استاد هواشناسی و اقلیم‌شناسی در دانشگاه پرینستون آمریکاست.
مانابه عضو آکادمی ملی علوم ایالات متحده و عضو خارجی آکادمی ژاپن، آکادمی اروپا و انجمن سلطنتی کانادا است.
در سال ۲۰۱۸، مانابه جایزه کرافورد در علوم زمین را به همراه سوزان سلیمان «به دلیل مشارکت اساسی در درک نقش گازهای ردیابی جوی در سیستم آب و هوایی زمین» دریافت کرد.
در سال ۲۰۲۱، مانابه جایزه نوبل فیزیک را «برای مدل‌سازی فیزیکی آب و هوای زمین، اندازه‌گیری تغییرات و پیش‌بینی قابل اطمینان گرمایش زمین» دریافت کرد. شوجی ناکامورا، برنده جایزه نوبل فیزیک ۲۰۱۴ که همچنین از استان اهیمه است و به ایالات متحده مهاجرت کرده بود، ۶ اکتبر به وی تبریک گفت.https://www.youtube.com/watch?v=qrFg02lQpnQ
آکادمی علوم سوئد در بیانیه‌ای گفت: «سیوکورو مانابه و کلاوس هاسلمان زیربنای شناخت ما از وضعیت اقلیمی کره زمین و تأثیر فعالیت‌های بشر بر آن را بنا کردند و جورجیو پاریزی در تبیین فرضیه‌های مربوط به تلاطم ظاهراً نامنظم در سامانه‌های فیزیکی نقش تعیین‌کننده‌ای ایفا کرده‌است.»
گریت لوکاس ون شاگن یا شاگن (گراردوس شاگن) (حدود 1642 - ، حکاک و نقشه‌نگار اهل آمستردام بود که به دلیل بازتولیدهای نفیس نقشه‌ها، به ویژه نقشه‌های نیکولاس ویشر اول و فردریک دی ویت معروف بود.Catalog of van Schagen's maps at the University of AmsterdamBiographical sketch او در آمستردام زندگی می‌کرد و در هارلمردکی در نزدیکی نیو هارلم در خانه با نشان "In de Stuurman" کار می‌کرد.He signed his maps in the lower right corner with variations of "t'Amsterdam Gedruckt by G. van Schagen, by de Nieuwe Haerlemmer Sluys."
عرضه اولیه صرافی (IEO) یا به‌صورت کامل (به "انگلیسی": Initial Exchange Offering) نوعی از عرضه اولیه سکه (ارز) است که مستقیماً توسط صرافی‌های رمز ارز می‌باشد.
یک مثال قابل توجه از این مورد صرافی بیت فینیکس بود که IEO را صادر کرد تا ظاهراً ذخیره خود را برای توکن‌های تتر (رمزارز) افزایش دهد.
هم‌اکنون کمیسیون بورس و اوراق بهادار ایالات متحده در حال بررسی IEOها به منظور اقدام علیه نقض قوانین اوراق بهادار است.https://www.law360.com/articles/1162809/the-sec-s-looming-initial-exchange-offering-sweep-part-1
مسابقات کشتی ۶۰ کیلوگرم فرنگی مردان که بخشی از قهرمانی کشتی جهان ۲۰۲۱ بود، در ۱۶ و ۱۷ مهر (۸ و ۹ اکتبر) در اسلو نروژ برگزار شد.
واقعیت اجتماعی در جامعه‌شناسی، ارزشها، هنجارهای فرهنگی و ساختارهای اجتماعی هستند که از فرد فراتر رفته و می‌توانند اعمال او را کنترل اجتماعی کنند. جامعه‌شناس فرانسوی امیل دورکیم این اصطلاح را تعریف کرد و باورمند بود رشته جامعه‌شناسی باید به عنوان مطالعه تجربی واقعیت‌های اجتماعی درک شود. از نظر دورکیم، واقعیت‌های اجتماعی «شامل شیوه‌های عمل، تفکر و احساس خارج از فرد است که با استفاده از قدرت اجبار او را کنترل می‌کنند.»
در "قواعد روش جامعه‌شناسی" دورکیم نظریه‌های جامعه‌شناسی را به عنوان «علم واقعیت‌های اجتماعی» مطرح کرد. او واقعیت‌های اجتماعی را «متشکل از بازنمایی‌ها و کنش‌ها» دانست که به این معناست که «نمی توان آنها را با پدیده‌های ارگانیک یا پدیده‌های فیزیکی اشتباه گرفت که جز در آگاهی فردی و از طریق آنها وجود ندارند.»" دورکیم می‌گوید واقعیت اجتماعی چیزی است که بسیاری از مردم به‌طور مشابه انجام می‌دهند زیرا جامعه اجتماعی‌شده‌ای که به آن تعلق دارند آنها را در انجام این کارها تحت تأثیر قرار داده‌است.
دورکیم واقعیت اجتماعی را این گونه تعریف کرد:
او آن را به عنوان یک ایده ملموس در نظر گرفت که بر زندگی روزمره افراد تأثیر می‌گذارد.امیل دورکیم، (۱۹۸۲): واقعیت اجتماعی چیست؟، مجله قواعد روش جامعه‌شناسی، صفحهٔ ۷۴.
نمونه‌های دورکیم از واقعیت‌های اجتماعی شامل نهادهای اجتماعی مانند خویشاوندی و ازدواج، ارز، زبان، دین، سازمان سیاسی و همه نهادهای اجتماعی است که باید در تعاملات روزمره با سایر اعضای جوامع خود در نظر بگیریم. انحراف از هنجارهای چنین نهادهایی سبب می‌شود فرد در گروه غیرقابل قبول یا نامناسب باشد.
یکی از برجسته‌ترین آثار دورکیم، کشف «واقعیت اجتماعی» نرخ خودکشی بود. دورکیم با بررسی دقیق آمار پلیس از خودکشی در مناطق مختلف، نشان داد میزان خودکشی اجتماعات کاتولیک کمتر از اجتماعات پروتستان است. او این امر را به علت «اجتماعی» (برخلاف فرد) نسبت داد.امیل دورکیم: "خودکشی (کتاب دورکیم)"، ۱۸۹۷. این امر پیشگامانه تلقی شد و همچنان تأثیرگذار است.
کشف دورکیم در مورد واقعیت‌های اجتماعی بسیار مهم بود زیرا نوید داد که مطالعه رفتار کل جوامع را ممکن می‌سازد نه فقط افراد خاص را. دورکیم به اقدامات فردی به عنوان نمونه یا بازنمایی انواع مختلف اقدامات در جامعه اشاره می‌کند. برخی از جامعه شناسان معاصر، مفسر، جامعه‌شناسانی مانند ماکس اتکینسون و جک داگلاس به دو منظور متفاوت از مطالعات دورکیم اشاره می‌کنند، با این حال:
مسابقات کشتی ۶۳ کیلوگرم فرنگی مردان که بخشی از قهرمانی کشتی جهان ۲۰۲۱ بود، در ۱۷ و ۱۸ مهر (۹ و ۱۰ اکتبر) در اسلو نروژ برگزار شد.
آدریان لاسترا (زاده ۲۶ فوریه ۱۹۸۴) بازیگر اسپانیایی است.
از کارهای معروف او می‌توان به بازی در فیلم "پسرعموها" و "جگوار" اشاره کرد.
خوزه موتا (؛ زاده ۳۰ ژوئن ۱۹۶۵) بازیگر و کمدین اسپانیایی است.
از کارهای معروف او می‌توان به بازی در فیلم "ابراکادابرا" و "به‌طور کاملاً اتفاقی" اشاره کرد.
سرخیو مور (؛ زاده ۲۳ مه ۱۹۷۷) بازیگر اسپانیایی است.
از کارهای معروف او می‌توان به بازی در "۱۴ آوریل، جمهوری"، "دختران تلفنچی"، "اخطار" و "" اشاره کرد.
لوئیس کایخو (؛ زاده ۱ اوت ۱۹۷۰) بازیگر اسپانیایی است.
از کارهای معروف او می‌توان به بازی در فیلم "شب بزرگ من"، "قاطر"، "اخطار" و "این به نفع خود شماست" اشاره کرد.
این شورا از ضعف پاسخگویی دموکراتیک، عدم استقلال اداری و مالی و محدودیت اختیارات رنج می‌برد. آخرین انتخابات شورا در سال ۱۹۷۶ انجام گرفت و با رخداد انقلاب اسلامی در سال ۱۹۷۹، این شورا منحل شد.
مسابقات کشتی ۶۷ کیلوگرم فرنگی مردان که بخشی از قهرمانی کشتی جهان ۲۰۲۱ بود، در ۱۷ و ۱۸ مهر (۹ و ۱۰ اکتبر) در اسلو نروژ برگزار شد.
موتیو استودیوز (همچنین شناخته شده با عنوان ئی‌ای موتیور و موتیو) توسعه‌دهنده بازی ویدئویی کانادایی است که یکی از زیر مجموعه‌های شرکت الکترونیک آرتس محسوب می‌شود و در مونترآل مستقر است.
سمی کوچولو عطسه‌ای یک داستان مصور (کمیک استریپ) است که توسط کاریکاتوریست آمریکایی وینسور مک‌کی نوشته شده‌است. این داستان مصور از ۲۴ ژوئیه ۱۹۰۴ تا ۹ دسامبر ۱۹۰۶ در روزنامه "نیویورک هرالد" که مک کی هم در آن کار می‌کرد، منتشر شد. این اولین کمیک استریپ موفق مک کی بود؛ او بعداً در سال ۱۹۰۴ با انتشار کمیک "رؤیای ربت فیند" و معروف‌ترین کمیک خود، "نمو کوچولو" در سال ۱۹۰۵ موفقیت‌های دیگری نیز کسب کرد.
در هر قسمت، سمی بعد از عطسه کردن دچار یک وضعیت سخت و فاجعه بار می‌شد. برخلاف طرح بندی‌های تخیلی کمیک "نمو کوچولو"، "سمی عطسه‌ای" چهارچوب ثابتی داشت و و از یک فرمول سفت و سخت پیروی می‌کرد: "سمی عطسه‌ای" فریم به فریم جلو می‌رود و چهره قهرمان داستان را مخدوش می‌کند تا اینکه پنل یکی مانده به آخر او یک عطسه بزرگی می‌کند. در پنل پایانی او عواقب کارهای خود را می‌بیند که اغلب دریافت یک ضربه به عقب است.
اثر هنری مک کی در این کمیک، پر جزئیات و بسیار دقیق بود. او اِلِمان‌های مختلفی را امتحان و آزمایش کرد و دیوار چهارم و حتی مرزهای کمیک را خرد کرد. طراحی پنل به پنل نشان از نگرانی مک کی برای به تصویر کشیدن حرکت‌ها بود، دغدغه ای که بعدها در فیلم‌های متحرک پیشگام خودش در دهه ۱۹۱۰ مانند "گرتی دایناسور" به اوج رسید.
این کمیک استریپ از داستان ساده ای پیروی می‌کند: در هر قسمت که هفتگی منتشر می‌شد، سمی با چنان قدرتی عطسه می‌کند که باعث خراب شدن محیط اطرافش می‌شود. او در پنل یکی مانده به آخر عطسه می‌کند. در آخرین پنل او عواقب کارهای خود را می‌بیند که توسط یکی از اطراف بیرون انداخته می‌شود، یا اغلب ضربه ای به عقب دریافت می‌کند.
وینسور مک‌کی از سال ۱۸۹۱ در موزه سکه در سینسیناتی، اوهایو کار می‌کرد و در آنجا پوسترهای تبلیغاتی می‌کشید. وقتی او نقاشی‌های تبلیغاتی را در عموم نقاشی می‌کرد، به علت مهارت درکشیدن سریع و با دقت زیاد، باعث جلب توجه مردم شد. وی در سال ۱۸۹۸ به صورت تمام وقت به عنوان کاریکاتوریست روزنامه شروع به کار کرد و همچنین به صورت مستقل، برای مجله طنز نیر کار کرد. مک کی در سال ۱۹۰۳ به نیویورک نقل مکان کرد تا در روزنامه "نیویورک هرالد" کار کند ، در آنجا اولین کمیک استریپ خود به نام "A Tale of the Jungle Imps by Felix Fiddle" را منتشر کرد. قبل از آنکه کمیک "سمی کوچولو عطسه‌ای" در ژوئیه ۱۹۰۴ به موفقیت برسد، او از ژانویه ۱۹۰۴ تعدادی کمیک استریپ کوتاه مدت دیگری نیز خلق کرد. او علاوه بر کاریکاتورهای تحریریه اش، در سال ۱۹۰۵ پنج کمیک استریپ دیگر هم منتشر کرد: "سمی کوچولو عطسه‌ای"، "رؤیای ربت فیند"، "نمو کوچولو"، "Hungry Henrietta"، و "A Pilgrim's Progress". "سمی کوچولو عطسه‌ای" یکی از سه کمیک (به همراه "نمو کوچولو" و "هنریتا گرسنه") بود که یک کودک قهرمان داستان را بازی می‌کرد؛ ممکن است مک کی تحت تأثیر کمیک استریپ "Buster Brown" و "بچه زرد" قهرمان را کودک قرار داده باشد.
این کمیک همیشه در یک چارچوب ثابت قرار داشت: در چهار پنل اول داستان روایت می‌شود و در پنل پنجم سمی عطسه می‌کند و در پنل ششم او عواقب آن می‌بیند.
سمی لال بود و صدایی از دهانش نمی‌داد. بزرگسالان اطراف او صحبت می‌کردند اما به شیوه ای یکنواخت و خسته کننده که مخاطب را ترغیب به خواندن دقیق آن نمی‌کرد. سمی نه از اشتباهات خود درس گرفت و نه به عنوان یک شخصیت رشد کرد. سمی با دیگر قهرمانان کودک مک کی تفاوت داشت. سمی از مشکلی که ایجاد می‌کرد لذت نمی‌برد. بلکه همان‌طور که در سربرگ کمیک نوشته می‌شد: «او به سادگی نمی‌تواند جلوی عطسه‌اش را بگیرد.» گاهی عطسه‌های او عواقب مثبتی در پی داشت، مانند زمانی که او قاطری سرسخت را می‌ترساند تا از مسیر قطار مقابل خارج شود. یا گروهی از آدم ربایان را فراری می‌دهد.
پس زمینه‌های مک کی بسیار دقیق بود و او تصاویر یکنواخت و تکراری را با دقت زیاد ترسیم می‌کرد ولی در حد جزئیات کمیک "نمو کوچولو" نبود. مک کی بعدها این مهارت را در کار انیمیشن خود به کار گرفت. پس زمینه‌ها در پنل‌ها یکسان باقی می‌ماندند، در حالی که رهگذران ناخواسته از کنار سمی عبور می‌کردند.
مک کی ایده‌های بصری که در "سمی کوچولو عطسه‌ای" و "رؤیای ربت فیند" تجربه کرده بود، در نظر گرفت. و هنگامی که در سال بعد انتشار "نمو کوچولو" را آغاز کرد، آنان را به‌طور کامل بررسی کرد. در حالی که مهارت فنی در اثر "نمو کوچولو" بیشترین توجه را در میان آثار مک کی جلب می‌کند، کاترین رودر می‌گوید که مک کی در کمیک "سمی عطسه‌ای" «محدودیت‌های نمای بصری را آزمایش و امتحان کرد و پتانسیل کمیک استریپ را به عنوان وسیله ای برای آزمودن هنر مدرنیستی نشان داد». مک کی عاشق شکستن دیوار چهارم بود ، نمونه مشهور آن قسمت ۲۴ سپتامبر ۱۹۰۵ است. ممکن است این کمیک به فیلم "عطسه فرد اوت" ادای احترام کرده باشد. عکس عطسه فرد اوت در "مجله هارپر" در سال ۱۸۸۴ ظاهر شد و شناخته شده بود. در قسمت ۲۴ سپتامبر یک نمای نزدیک از عطسه در پس زمینه‌ای خالی نشان داده می‌شود که حرکات سمی منعکس کننده عطسه فرد اوت است.
مک کی پس از دو سال و نیم، این کمیک را کنار گذاشت، در حالی که بر روی کار بر کمیک "رؤیای ربت فیند،" "Pilgrim's Progress" و معروف‌ترین اثر او، "نمو کوچولو" را ادامه داد. "سمی کوچولو عطسه‌ای" بیشتر به عنوان پیش نیاز موفقیت دیگر عنوان‌های مک کی شناخته می‌شود.
ایرینا اسلوتسکایا (؛ زادهٔ ) اسکیت‌باز نمایشی اهل روسیه است.
ایرینا لاباچوا (؛ زادهٔ ) اسکیت‌باز نمایشی، و رقصنده روی یخ اهل روسیه است.
ایرینا نیکولوچینا (؛ زادهٔ ) ورزشکار دوگانه، و اسکی‌باز صحرانوردی اهل بلغارستان است.
ایگناز برندانر (؛ زادهٔ ) ورزشکار هاکی روی یخ اهل آلمان است.
ایلیا اوربوخ (؛ زادهٔ ) اسکیت‌باز نمایشی، و رقصنده روی یخ اهل روسیه است.
ایلیا بریزگالف (؛ زادهٔ ) بازیکن هاکی روی یخ اهل روسیه است.
از باشگاه‌هایی که در آن بازی کرده‌است می‌توان به فیلادلفیا فلایرز، فینیکس کایوتیس، و آناهایم داکس اشاره کرد.
انری ویلمز (; – ) از برندگان مدال‌های بازی‌های المپیک زمستانی اهل بلژیک بود.
ایرینا خازوا (؛ – ) از برندگان مدال‌های بازی‌های المپیک زمستانی اسکی‌باز صحرانوردی اهل روسیه بود.
ایرینا مویساوا (؛ زادهٔ ) از برندگان مدال‌های بازی‌های المپیک زمستانی رقصنده روی یخ اهل اتحاد جماهیر شوروی سوسیالیستی است.
ایرینا یگرووا (؛ زادهٔ ) از برندگان مدال‌های بازی‌های المپیک زمستانی اسکیت‌باز سرعت اهل اتحاد جماهیر شوروی سوسیالیستی است.
ایزابل براسور (؛ زادهٔ ) از برندگان مدال‌های بازی‌های المپیک زمستانی اسکیت‌باز نمایشی اهل کانادا است.
ایزولد کوستنر (؛ زادهٔ ) از برندگان مدال‌های بازی‌های المپیک زمستانی اسکی‌باز آلپاین اهل ایتالیا است.
ایگور ژلزوفسکی (؛ – ) از برندگان مدال‌های بازی‌های المپیک زمستانی اسکیت‌باز سرعت اهل اتحاد جماهیر شوروی سوسیالیستی بود.
اینگرید وندل (؛ زادهٔ ) مجری تلویزیون، روزنامه‌نگار، سیاستمدار، اسکیت‌باز نمایشی، نویسنده، و مفسر ورزشی اهل اتریش است.
ایوان لبانوف (؛ زادهٔ ) ورزشکار اسکی صحرانوردی اهل بلغارستان است.
جرمن تیتوف (؛ زادهٔ ) بازیکن هاکی روی یخ اهل روسیه است.
از باشگاه‌هایی که در آن بازی کرده‌است می‌توان به کلگری فلیمس، ادمونتون اویلرز، و آناهایم داکس اشاره کرد.
جیمز گروگن (؛ – ) اسکیت‌باز نمایشی اهل ایالات متحده آمریکا بود.
جیمز میلنس (؛ زادهٔ ) اسکیت‌باز نمایشی، و رقصنده روی یخ اهل ایالات متحده آمریکا است.
جیمی سال (؛ زادهٔ ) اسکیت‌باز نمایشی اهل کانادا است.
جیمی کوراب (؛ زادهٔ ) ورزشکار کرلینگ اهل کانادا است.
گانتیس اوسیس (؛ زادهٔ ) ورزشکار رشته بابسلد اهل لتونی و از برندگان مدال‌های بازی‌های المپیک زمستانی است.
حنو ویرتا (؛ زادهٔ ) بازیکن هاکی روی یخ اهل فنلاند است.
ژاک لوتی (؛ زادهٔ ) اسکی‌باز آلپاین اهل سوئیس است.
ژاک مووت (؛ زادهٔ ۱۶ دسامبر ۱۹۱۲) ورزشکار بابسلد اهل بلژیک است.
ژرژ گائوتشچی (؛ – ) اسکیت‌باز نمایشی اهل سوئیس بود.
عیسی راهونن (؛ زادهٔ ) بازیکن هاکی روی یخ اهل فنلاند است.
گئورگ استروبل (; – ) بازیکن هاکی روی یخ اهل آلمان بود.
گای دوگدیل (; – ) از برندگان مدال‌های بازی‌های المپیک زمستانی اهل بریتانیا بود.
گای رول (؛ – ) اسکیت‌باز نمایشی اهل کانادا بود.
گای کلارکسون (; – ) بازیکن هاکی روی یخ اهل کانادا بود.
گرت بلوم (؛ – ) ورزشکار هاکی روی یخ اهل سوئد بود.
گرتا اسمیت (؛ زادهٔ ) اسکیت‌باز سرعت اهل پادشاهی هلند است.
گرگ دراموند (؛ زادهٔ ) ورزشکار کرلینگ اهل بریتانیا است.
گرگور ستلی (؛ زادهٔ ) ورزشکار اسکلتون اهل سوئیس است.
گرهارد پلانکنشتاینر (؛ زادهٔ ) لژسوار اهل ایتالیا است.
گرهارد وینکلر (؛ زادهٔ ) ورزشکار دوگانه اهل آلمان است.
گریسی گلد (؛ زادهٔ ) اسکیت‌باز نمایشی اهل ایالات متحده آمریکا است.
گلن بکر (؛ زادهٔ ) ورزشکار کرلینگ اهل کانادا است.
گو شین‌شین (؛ زادهٔ ) از برندگان مدال‌های بازی‌های المپیک زمستانی اهل چین است.
گوتلیب تاسلر (؛ زادهٔ ) ورزشکار دوگانه اهل ایتالیا است.
گوتورم برگ (; – ) از برندگان مدال‌های بازی‌های المپیک زمستانی اسکی‌باز آلپاین اهل نروژ بود.
عبدالرزاق قورنه (زاده ۲۰ دسامبر ۱۹۴۸Profile of Abdulrazak Gurnah)، نویسندهٔ تانزانیایی برندهٔ جایزهٔ نوبل ادبیات در سال ۲۰۲۱ است. بنا بر اعلام آکادمی نوبل او به دلیل «نوشته‌های رسوخگر و دلسوزانه در زمینهٔ تأثیرات استعمار و سرنوشت پناهجویان در شکاف میان فرهنگ‌ها و قاره‌ها» شایستهٔ دریافت این جایزه تشخیص داده شده‌است. نام او در زبان مادریش سواحلی Gurnah است.
عبدالرزاق گورنه (یا گورناه) در ۲۰ دسامبر ۱۹۴۸ در سلطان نشین زنگبار (که امروزه بخشی از تانزانیا است) متولد شد. وی در سال ۱۹۶۸ به عنوان دانشجو به بریتانیا سفر کرد. او در جریان آزار و اذیت شهروندان عرب در ۱۸ سالگی در جریان انقلاب زنگبار از زنگبار گریخت. ابتدا در کالج کریستی چرچ، کانتربری، تحصیل کرد، جایی که مدرک خود را در آن زمان از دانشگاه لندن گرفت.
سپس به دانشگاه کنت رفت، جایی که در سال ۱۹۸۲ از پایان‌نامه دکتری خود دفاع کرد.King, Bruce (2004). Bate, Jonathan; Burrow, Colin (eds.). "". 13. Oxford: Oxford University Press. p. 336. ISBN . OCLC 49564874. از ۱۹۸۰ تا ۱۹۸۳، گورنه در دانشگاه بایرو کانو در نیجریه تدریس می‌کرد. او تا زمان بازنشستگی استاد زبان انگلیسی در دانشگاه کنت بود.Flood, Alison (7 October 2021). "Abdulrazak Gurnah wins the 2021 Nobel prize in literature". "The Guardian". Archived from the original on 7 October 2021. Retrieved 7 October 2021.
گورنه در دو جلد مقالاتی دربارهٔ یک نامه دربارهٔ آفریقا ویرایش کرده‌است و مقالاتی را در مورد تعدادی از نویسندگان معاصر پس از استعمار منتشر کرده‌است که مشهورترین آنها VS Naipaul، سلمان رشدی و Zoe Wicomb هستند. وی ویراستار کتاب A Companion to Salman است که در سال «۲۰۰۷» توسط دانشگاه کمبریج منتشر شده‌است. گورنه داور چند جایزهٔ ادبی بوده‌است، از جمله جایزهٔ کین برای نویسندگی آفریقایی و جایزهٔ بوکر.
گورنه در انگلستان زندگی می‌کند.
گورنه در سال ۲۰۰۶ به عضویت انجمن سلطنتی ادبیات پذیرفته شد. در ۷ اکتبر ۲۰۲۱، "به دلیل ریزبینی آشتی ناپذیر و دلسوزانه‌اش دربارهٔ تأثیر استعمار و سرنوشت پناهجویان در خلیج میان فرهنگ‌ها و قاره‌ها جایزهٔ نوبل ادبیات را دریافت کرد. "
بیشتر کارهای گورنه در مورد سواحل شرق آفریقا یا زنگبار است. بروس کینگ منتقد ادبی استدلال می‌کند که رمان‌های گورنه قهرمانان شرق آفریقا را در زمینه وسیع بین‌المللی خود قرار داده‌است و این نشان می‌دهد که در جهان بینی گورنه "آفریقایی‌ها همیشه بخشی از یک جهان بزرگتر و در حال تغییر بوده‌اند." به گفتهٔ کینگ، قهرمانان داستان‌های گورنه اغلب می‌کوشند عادت‌های بد بیگانگان را ریشه کن کرده و از این طریق قربانی شوند. "
گوته المکویست (; – ) بازیکن هاکی روی یخ اهل سوئد بود.