moaminsharifi/fa-wiki-spell-checker huggingface dataset:
قدیمی‌ترین نقش موجود در نقش رستم مربوط به دورهٔ عیلام است که نقش دو ایزد و ایزدبانو و شاه و ملکه را به تصویر کشیده بود ولی بعدها در دورهٔ ساسانی، بهرام دوم بخش‌هایی از آن را پاک کرد و نقش خود و درباریانش را به جای آن تراشید. کعبه زرتشت بنای سنگی و برج مانند موجود در این محوطه‌است که به احتمال زیاد در دورهٔ هخامنشی ساخته شده بود و کاربرد آن تاکنون مشخص نشده‌است؛ بر سه گوشهٔ این بنا دو کتیبه از شاپور اول و کرتیر نوشته شده‌است که از نظر تاریخی ارزش زیادی دارند. چهار آرامگاه دخمه‌ای در سینهٔ 'جانپناهسین کنده شده‌اند که متعلق به داریوش بزرگ، خشایارشا، اردشیر یکم (هخامنشی) و داریوش دوم هستند که همهٔ آن‌ها از ویژگی‌های یکسانی برخوردارند.
اردشیر بابکان نخستین کسی است که در این محوطه، سنگ نگاره‌ای تراشید و صحنهٔ تاج‌گیری‌اش از دست اهورامزدا را ثبت کرد. پس از وی نیز شاهان ساسانی صحنه‌های تاجگذاری‌شان یا شرح نبردها و افتخاراتشان را بر سینهٔ کوه نقش کردند. اینکه اردشیر و پسرش شاپور دوم نقش‌برجسته‌هایی را در کنار نقش‌برجسته‌های همتایان هخامنشی خود در نقش رستم تراشیدند، احتمالاً نشان از راهبردی فرهنگی و سیاسی در تقلید از گذشته داشته‌است.
نقش رجب محلی است در ۳ کیلومتری شمال تخت جمشید مرودشت که در آن شماری نقش‌برجسته از زمان ساسانیان برجای مانده‌است. مشهورترین این کنده‌کاری‌ها کتیبه شاپور یکم در نقش رجب و کتیبه کرتیر در نقش رجب هستند. آرایش و لباس آن دوره به وضوح مشخص است، اما نقش اهورامزدا و صورت شاهان ساسانی در حمله اعراب تخریب شده‌اند.
استخر از بزرگ‌ترین شهرهای دوران خود بوده و به گفته تاریخ نویسان چهار دروازه داشته که امروزه یکی از آن‌ها در سر پیچ دوراهی مرودشت-ارسنجان قرار دارد و دیگری در جنوب مرودشت کنونی قرار داشته‌است.
در هفت کیلومتری تخت جمشید، ویرانه‌های شهر استخر قرار دارد. آثار به جامانده از این شهر شامل دروازه سنگی، ستون‌ها و دیواره‌های سنگی است که به روزگار هخامنشی و پیش از آن تعلق دارد. در این شهر، بازمانده سازه‌های اسلامی، ساسانی و اشکانی و ظروف و آثار سده‌های آغازین هجری در آن کشف شده‌است. آب شهر استخر از رود سیوند تأمین می‌شده‌است. شهر استخر ۵ سال پیش از میلاد و ۱۰ سال پس از آن قدمت دارد و شاهد تاجگذاری‌ها و جشن‌ها و شکوه بسیاری بوده و صدها هزار نفر ساکن داشته‌است.
این شهر تا پایان پادشاهی ساسانیان از آبادترین و با شکوه‌ترین شهرهای ایران باستان بود، اما توسط اسکندر ویران گشت و بعد از آن توسط اعراب تسخیر گردید و به دلیل خیزش‌های پیاپی مردم (از سال ۲۳ تا سال ۲۹ هجری) بارها فتح شد و مردم آن قتل‌عام شدند و پس از آن تنها ویرانه‌ای از آن برجای ماند.
پل خان مربوط به دوره صفوی است و در مرودشت، که توسط امام قلی خان بر روی رود کر بنا شده‌است. این اثر در تاریخ ۲ آبان ۱۳۵۱ با شمارهٔ ثبت ۹۲۹ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است.
یکی از معروفیت‌های پل خان برای منظره آن بر روی رود کر می‌باشد، اما امروزه به دلیل نبود یا کمبود آب درون رود کر در آن قسمت، چهره زیبای خود را از دست داده‌است.
سه گنبدان نام سه کوه راست قامت در جلگه مرودشت می‌باشد که در دوره‌های تاریخی مختلف از اهمیت فراوانی برخوردار بوده. نام این سه کوه به ترتیب از شمال به جنوب اشکنون(اشکنوان)،استخر و شکسته نام دارند. کوه یا قلعه استخر از مهم‌ترین این کوه هاست که قدمت دقیق آن هنوز در ابهام می‌باشد.
بعضی از مترجمان اوستا گویند کوهی که هوشنگ پادشاه ایران هرساله هزاران اسب و گاو و گوسفند برفراز آن قربانی می‌کرد همین کوه استخر بوده‌است.
عضدوله دیلمی خرابه‌های دژ را بازسازی می‌کند ولی متأسفانه جز کتیبه دوره ساسانی و استخر بزرگ که برای انبار آب استفاده می‌شده چیزی از آن دژ باقی نمانده‌است.
پل بند امیر پلی تاریخی در جنوب شرقی مرودشت است که بر روی رود کر احداث شده‌است. این پل در زمان آل بویه در قرن چهارم هجری ساخته شده‌است. عده‌ای از محققان عقیده دارند که این پل بر روی شالودهٔ پلی از زمان ساسانیان بنا شده‌است.
کوه مهر یا رحمت یا چمگان در بخش شمال شرقی شهرستان مرودشت واقع شده و به صورت منفصل جهت شمالی و جنوبی دارد. وسعت این کوه ۵۰ کیلومتر است و عرض آن حدود ۱۵ کیلومتر است. نام باستانی این کوه مهر یا میترا بوده. این کوه دشت ارسنجان را از مرودشت جدا می‌کند و تاکنون در دامنه‌های آن محوطه‌های دوران تاریخی و عشایری کشف شده‌است.
نقش رجب و شهر استخر و قدمگاه و استودان‌ها و آثار مختلف باستانی از دوران پارینه سنگی تا دوران معاصر در دل کوه مهربه یادگار مانده‌است که اهمیت زیادی دارند و در منظر فرهنگی تخت جمشید واقع شده‌اند.
طبیعت جذاب و غنی شهرستان مرودشت به یاری منحصر به فردترین آثار تاریخی و باستانی این منطقه آمده و جلوه‌های اعجاب‌انگیزی از زیبایی‌های طبیعی را به نمایش گذاشته و این شهرستان را به لحاظ طبیعی نیز در ردیف مناطق دیدنی ایران قرار داده‌است. موقعیت طبیعی و چشم‌اندازهای درختان جنگلی و توپوگرافی ناحیه کوهستانی و رودخانه‌ای، نمایش گر طبیعت غنی و زیبای شهرستان مرودشت هستند.
مناطق تفریحی و تفرجگاه‌های منحصر به فرد، جذابیت‌های این شهر را صد چندان کرده که از جمله مناطق دیدنی آن، می‌توان به شکارگاه‌های طبیعی و متنوع، بهشت گمشده، آبشار دشتک، تیر باغ، و تنگ خشک اشاره نمود. رود کُر پرآب‌ترین رودخانه زیرحوضه دریاچه بختگان از جنوب مرودشت می‌گذرد. دریاچه بسیار زیبای سد درودزن نیز استراحتگاهی ویژه و تحسین‌برانگیز برای مشتاقانی است که از سرتاسر ایران، آسایش را در کنارش یافته‌اند. به راستی شهری با این ویژگی بی‌نظیر است.
بهشت گمشده نام منطقه‌ای خوش آب و هوا و سرسبز در شهرستان مرودشت و کامفیروز است. نام اصلی این مکان تنگ بستانک بوده‌است که اکنون به بهشت گمشده مشهور شده‌است. منطقه حفاظت شده تنگ بستانک با مساحت ۱۵۳۲۴ هکتار در شمال غربی استان فارس و در فاصله ۱۲۰ کیلومتری شهر شیراز در بخش کامفیروز از توابع شهرستان مرودشت واقع گردیده‌است. میانگین ارتفاعی ان بین ۱۷۰۰_۳۷۰۰ متر می‌باشد تنگ بستانک درگذشته بیشتر شهرت محلی داشت و منطقه ییلاقی بخش‌های کامفیروز و بیضا محسوب می‌گردد. در گذشته مهم‌ترین سودمندی آن برای روستاه‌های پایین دست استفاده از منابع آب برای مصرف شرب، کشاورزی و گردشگری موردی جوامع محلی بوده‌است وتا اواخر دهه ۵۰ برای شهرنشینان نامی ناآشنا بوده و کمتر مورد استفاده گردشگری فشرده قرار گرفت، اما از اوائل دهه ۶۰ این منطقه به تدریج توسط گروه‌های کوهنوردی و گردشگران طبیعت معرفی گردید و به لحاظ زیبایی‌های خیره‌کننده و چشم‌انداز طبیعی منحصر به فرد، توسط بازدیدکنندگان علاقه‌مند بهشت گمشده نام‌گذاری گردید.
همچنین همجواری تنگ بستانک با دریاچه سد درودزن و نزدیک بودن آن به مناطق سردسیر و زیبای (تنگ گنبیل) (آبشار مارگون) (تنگ براق) (چشمه شش پیر) و (قله رنج) و برم فیروز و دیگر مناطق ییلاقی این منطقه را به یک مجموعهٔ گردشگری تبدیل کرده‌است.
آبشار دشتک ابرج در ناحیهٔ دشتک ابرج در شهرستان مرودشت واقع شده‌است. این مکان دارای پتانسیل جذب گردشگر است و دارای دو آبشار زیبا هست به علت نبود راه مناسب در حال حاضر کمتر گردشگری به آن منطقه می‌رود.
سد مخزنی درودزن (نام پیشین: سد داریوش) در شهر مرودشت و بر روی رود کر ساخته شده‌است. ساخت این سد در سال ۱۳۵۱ هجری خورشیدی به پایان رسید و آب نوشیدنی شهرهای شیراز و مرودشت را پشتیبانی می‌کند.
در حدود ۲۴۰۰ سال پیش نیاز به آب در این منطقه برای آبیاری مزارع هخامنشیان را وادار به ساخت سدی در حوالی روستای درودزن کرد. نگرش وسیع داریوش هخامنشی و به خدمت گرفتن مهندسی و همت ایرانیان باعث ساخت یکی از بدیع‌ترین سازه‌های آبی در این محل شد. این سد که با توجه به زمان ساخت یکی از شاهکارهای مهندسی جهان به‌شمار می‌رود در بهترین نقطه از مسیر رود کر ساخته شده‌است.
تنها همین شاخصه کافی بود که در دوره‌های بعدی این سد مورد بازسازی قرار بگیرد و نهایتاً در دوران پهلوی با توجه به نیاز ساخت سدی بزرگ، بهترین محل ساخت در همین نقطه استراتژیک تشخیص داده شد و همین امر باعث شد که بقایای سد داریوش از این محل به محلی در ۳ کیلومتری آن انتقال داده بشود.
سد جدید در سال ۱۳۵۱ به منظور تأمین آب آشامیدنی و کشاورزی منطقه مرودشت و کامفیروز ساخته شد و جالب است بدانید که این سد نیز عنوان قدیمی‌ترین سد خاکی ساخته شده در خاورمیانه رو یدک می‌کشد. این سد در ابتدا با نام «سد داریوش» شناخته می‌شده که بعدها به نام «درودزن» که نام روستایی در نزدیکی آن است نام گرفته‌است.
ساخت این سد در سال ۱۳۵۱ شمسی به پایان رسیده و آب کشاورزی مناطق رامجرد، کربال و کناره مرودشت به مساحت ۱۱۲ هزار هکتار رو تأمین می‌کند. همچنین آب آشامیدنی مرودشت و بخشی از شیراز از این سد تأمین می‌شود.
طبق سرشماری عمومی نفوس و مسکن سال ۱۳۹۵ برآورد جمعیت مرودشت در نقاط شهری، برابر ۲۲۱٬۱۶۳ نفر شامل ۱۱۳٬۳۹۴ مرد و ۱۰۷٬۷۶۹ زن بوده‌است.
جمعیت شهرستان مرودشت نیز مجموعاً برابر با ۳۲۳٬۴۳۴ نفر شامل ۱۶۶٬۰۵۵ مرد و ۱۵۵٬۳۷۹ زن بوده‌است.
زبان مردم مرودشت پارسی با لهجه مرودشتی می‌باشد که به لهجه شیرازی شباهت بسیار زیادی دارد.
مرودشت دارای یک سینما بنام ابوذر در خیابان امام خمینی است؛ که در گذشته محل برگزاری بسیاری از اجتماعات بوده اما سال‌هاست فعالیت این سینما به حالت تعلیق درآمده‌است.
صنایع دستی این شهرستان شامل قالی، گبه، گلیم، جاجیم، حصیربافی، گیوه دوزی و غیره می‌باشد.
شهرستان مرودشت در منطقه مناسبی واقع شده که از نظر کشت محصولات کشاورزی اعم از شتوی و سیفی از اهمیت خوبی برخوردار است. این منطقه که یک منطقه صنعتی کشاورزی است، در زمینه تولیدات گندم، ذرت، برنج، گوجه فرنگی و سایر محصولات دیگر نظیر خیارسبز، کلم، بادمجان، هویج و زیتون برای واحدهای تولیدی بسیار حائز اهمیت است. واحدها و شرکت‌های زیادی در منطقه مرودشت وجود دارد که در زمینه تهیه و بسته‌بندی این محصولات فعالیت دارند که کارخانه تولید رب گوجه فرنگی یک و یک در دشت مرغاب از این جمله است.
برنج مرغوب کامفیروز، انار سیدان، گردوی دشتک و چغندر از جمله تولیدات دیگر محصولات کشاورزی این شهرستان است. مرودشت بیش از یک دهه مقام اول تولید گندم ایران را به خود اختصاص داده‌است. همچنین مرودشت یکی از پایگاه‌های اساسی تولید ذرت علوفه‌ای در جنوب ایران به حساب می‌آید. وجود سد مخزنی درودزن با گنجایش یک میلیارد متر مکعب، بستر مناسبی را برای توسعه کشاورزی در این شهرستان فراهم کرده‌است.
شهرستان مرودشت دارای شرایط مساعد جغرافیایی یعنی آب فراوان و زمین حاصل خیز بوده و به همین جهت از اوضاع اقتصادی خوبی برخودار است. کشاورزی در این بخش به صورت صنعتی و دستی و روش آبیاری به شکل دیمی و آبی انجام می‌گیرد. اراضی وسیع کشاورزی این شهرستان به ۷ ناحیه همگن و دارای خصوصیات مشابه که تحت پوشش ۷ مرکز خدمات کشاورزی دهستانی و ۱۳ تعاونی تولید روستایی قرار دارند، تقسیم می‌شوند. در سال ۱۳۷۴ در این شهرستان ۲۱۵ هزار تن گندم تولید و به مراکز خرید تحویل گردیده‌است و تولید این محصول در سال ۸۱–۱۳۸۰ به میزان ۳۰۴ هزار تن رسیده‌است و به همین دلیل مقام اول تولید و تحویل گندم در کشور به این شهرستان اختصاص دارد. مرودشت دارای ۱۷۰ هزار هکتار اراضی مزروعی شامل ۱۴۸ هزار هکتار اراضی آبی و ۲۲ هزار هکتار اراضی دیم است. عمده‌ترین محصولات زراعی منطقه را گندم آبی، جو آبی، شلتوک، چغندر قند، ذرت دانه‌ای و علوفه‌ای تشکیل می‌دهند و انواع جالیز بالاترین سطح زیر کشت را به خود اختصاص داده‌است. چاه‌ها و کاریزهای متعدد آب کشاورزی منطقه را تأمین می‌کنند. شهرستان مرودشت با توجه به وجود آب کافی از لحاظ باغ داری نیز در موقعیت مناسبی قرار دارد. انگور، سیب، بادام، گردو، هلو، زردآلو، انار و.. در باغ‌های این شهرستان تولید می‌شوند و مازاد آن به دیگر استان‌ها و شهرستان‌ها و بعضی کشورهای حوزه خلیج فارس صادر می‌شود.
شهرستان مرودشت با توجه به وجود مراتع و چراگاه‌های غنی از علوفه، استعداد فراوانی در زمینه پرورش دام و طیور دارد که این امر موجب شده تعدادی از مردم به خصوص روستاییان به کار پرورش دام و طیور مبادرت ورزند. تعداد واحدهای دام پروری این شهرستان بخش قابل توجهی از نیروی انسانی را به خود اختصاص داده‌است.
شهر مرودشت ازلحاظ پراگندگی صنایع کارخانه‌ای، از اهمیت بسیار بالایی برخوردار است. از جمله کارخانه‌های مهم شهر مرودشت می‌توان به مجتمع پتروشیمی شهدای مرودشت، کارخانه صنعتی آزمایش، مجتمع آرد شیراز، کارخانه دادلی (تینا)، کارخانه قند، شرکت پارس سرنگ و حدود ۳۰ شرکت تولید صنایع غذایی و تبدیلی و همچنین تأسیسات سد عظیم درودزن اشاره کرد.
از جمله کارخانه‌های مهم شهر مرودشت می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:
انشاء ابوالفضل یا مکتوبات علّامی نام مجموعه‌ای به زبان فارسی از مکاتبات سیاسی، نامه‌ها، پیشگفتارها و نوشتارهای اداری تاریخ‌نگار و صاحب‌منصب هندی ابوالفضل علّامی (زاده ۱۵۵۱ میلادی) است که توسط خواهرزاده او عبدالصمد افضل محمد گردآوری شده‌ است.
ابوالفضل علامی منشی اول و معتمد اکبر شاه، پادشاه مغول یا گورکانی هند و یکی از نه وزیر بزرگ دربار او معروف به «نه جواهر» یا ناواراتان بود. ابوالفضل به اصل جدایی دین از سیاست باور داشت و آثار و اندیشه‌های او در برپایی نظام سکولار و مردم‌سالار در هند معاصر بی‌تأثیر نبوده‌است.
نثر انشاء ابوالفضل پُرآرایه‌است و در آن عبارات و ترکیبات پارسی به زیبایی بکار رفته‌اند.
انشاء ابوالفضل در سال ۱۲۸۰ هجری قمری برابر با ۱۸۶۳ میلادی در سه دفتر در نوالکیشور هند به صورت چاپ سنگی در ۳۶۰ صفحه منتشر شد. چاپخانه آن «مطبع خاص منشی نوال‌کیشور» نام داشت و خوشنویسی آن را کالکا پرَشاد انجام داده‌است.
سوهانَک، روستایی از روستاهای شمیران در شمال شرقی تهران است که حدود ۱۵٫۵ کیلومتر از مرکز این شهر فاصله دارد. موقعیت جغرافیایی سوهانک، ۳۵ درجه شمالی و ۵۱ درجه شرقی است.علی اکبر محمودیان، تهران از آغاز تا کنون، گیتاشناسی، 168. [=صفحات کتاب] این محله از جنوب به بلوار ارتش یا همان جاده مینی‌سیتی-لشکرگ، از شمال به دامنه جنوبی البرز، و از سوی شرق به گردنه قوچک منتهی می‌شود. محله سوهانک ۱۸۰۰ متر از سطح دریا ارتفاع دارد و با گسترش شهر تهران اکنون جزئی از این شهر و محله‌ای از بخش شمیران تهران به‌شمار می‌آید.منوچهر ستوده، جغرافیای تاریخی شمیران، 529-532. [=صفحات کتاب]
با وجود اینکه در سوهانک، نمونه‌هایی از آثار باستانی یافت شده‌است، اطلاعات زیادی از قدمت ساکنان آنجا در دسترس نیست. برخی از طایفه‌های بومی سوهانک مانند طایفه میرزاخانی که بیشتر آنها در زمان رضا شاه نام خانوادگی خود را به سوهانی تغییر داده‌اند، قدمتی چند صد ساله و شاید بالای هزار سال دارند و برخی دیگر از طایفه‌های قدیمی، در اواخر دوران زندیه یا اوایل قاجار، از قسمت‌های مختلف مازندران به این منطقه مهاجرت کرده‌اند. محصولات سوهانک، غلات و میوه، به ویژه زردآلو است.محله سوهانک، منطقه 1 شهرداری تهران، 4 و 5. [=مجله]
کشتزارها و باغ‌هایی قدیمی که جزء سوهانک بودند عبارت‌اند از: دره پولاد وحش، باغ حدیقه، جهان‌بخش، بند تله‌هرز، بیدستان، باغ سردار، باغ فولادی (نازآباد)، تنگ آخوره، تنگ فاطمی، باغ حمزه (منور)، چال استلک، سوت‌بیشه، شاه‌پسند (دره جوزدار)، شنکزار، و یوردکریم.محله سوهانک، منطقه 1 شهرداری تهران، 5 و 6. [=صفحات کتاب]
شمار ساکنان سوهانک در سال ۱۳۴۲ خورشیدی ۴۰۸ تن مرد و ۲۹۳ تن زن بوده‌است. در همان سال سوهانک دارای مسجد و تکیه و گرمابه بوده و دبستانی به نام ارمغان سوهانک (دبستان فولادی) با ۱۳۹ دانش‌آموز داشته‌است.محله سوهانک، منطقه 1 شهرداری تهران، 5.
آب آشامیدنی سوهانک از چهار رشته قنات تأمین می‌شد.
دو اصله چنار کهنسال در حیاط مسجد سوهانک وجود داردداریوش شهبازی، تهران و چنارهایش، www.darioush-shahbazi.com [=سایت اینترنتی] که قدمت یکی از این دو اصله از چنار امامزاده صالح تجریش نیز بیشتر است. عمر هر دو اصله را در حدود نهصد سال تخمین زده‌اند.
قبرستان سوهانک، از جمله مکانهای قدیمی این روستا است که در خیابان شهید احمد ازگلی قرار دارد. برطبق باور مردم آن منطقه و شجره نامهٔ آستان قدس رضوی، پیکر امامزاده‌ای در قسمت جنوبی آن دفن شده‌است. با وجود آنکه هیچ مقبره و یادبودی برای امامزادهٔ مذکور، ساخته نشده‌است، بر اساس حدسیات و باورهای اهالی آن محل می‌توان گفت که محل دفن امامزاده، در قسمت جنوب غربی و در زیر درختان سرو کهنسال قبرستان است.محله سوهانک، منطقه 1 شهرداری تهران، 6.
حمام قدیمی و تکیه قدیم سوهانک نیز از اماکن قدیمی سوهانک محسوب می‌شدند که در دو دهه ۳۰ و ۴۰ خورشیدی، مورد تخریب وغارت قرار گرفتند. در زمان تخریب حمام بسیار قدیمی که احتمالاً زمان احداث اولیهٔ آن به دوران قبل از اسلام بر می‌گردد، سنگ نوشته‌ای از میان یکی از پی‌های بنای حمام استخراج گردید که سرنوشت آن، نامعلوم مانده‌است.
بنای تکیه قدیمی سوهانک هم از خشت خام و کاهگل بود. برخی از اهالی قدیمی این روستا عقیده دارند که زمان تأسیس این تکیه به اوایل دوران قاجار بازمی‌گردد. از میان بنای تکیه قدیمی، نهری می‌گذشت که از باغ اندرون یا باغ سردار سر چشمه می‌گرفت. یک سکو هم برا نمایش تعزیه در مرکز تکیه بنا کرده بودند که در ماه‌های عزاداری، خود اهالی، بر روی آن سکو، مراسم تعزیه برپا می‌کردند. این تکیه تا کنون چند مرتبه بازسازی، و اکنون به یک حسینیه، تبدیل شده‌است.
یکی از قدیمی‌ترین بناهای سوهانک، آسیاب قدیمی این روستا بود که در شمال سوهانک وابتدای خیابان تنگه قرار داشت. زمان ساخت این آسیاب که از ملات ساروج وسنگ خشک ساخته شده‌بود، مانند حمام، به زعم پیران محل، مشخص نیست.
سوهانک در گذشته مناطق وسیع تری را شامل می‌شد؛ چنان‌که مرز آن از شرق دارآباد آغاز می‌شد و تا ابتدای جاده لواسان-فشم ادامه می‌یافت. برخی از بخشهایی که غالباً با عنوان شهرک از سوهانک جدا شده‌اند عبارتند از: شهرک ابوذر، شهرک قائم، مینی‌سیتی، شهرک شهید محلاتی، پارک جنگلی سوهانک، شهرک کوثر، شهرک یاس و شهرک لاله.
رضاقلی‌خان هدایت در کتاب روضةالصفای ناصری ج ۹ ص ۲۹۱ از عیش و شکار فتحعلی‌شاه قاجار در سوهانک می‌نویسد. محل اقامت خازن‌الدوله یکی از زنان فتحعلی‌شاه نیز در دهکده سوهانک بوده‌است.
از رویدادهای تاریخی سوهانک اینست که ناصرالدین‌شاه دستخط برکناری میرزا آقاخان نوری، صدراعظم وقت را هنگام اقامت خود در سوهانک صادر کرد. درخت چناری در این روستا قرار دارد که گفته می‌شود ۹۰۰ سال عمر دارد. مساحت این درخت بیش از ۱۰ مترمربع بوده و در سال ۱۳۹۹ در فهرست آثار ملی ثبت گردید. این چنار در خیابان شهید علیرضا سوهانی، کوچه مسجد جامع واقع شده‌است.
با توجه به اینکه اکثر باغهای بزرگ سوهانک تخریب شده‌اند، و در بیشتر بخش‌های این روستا عملیات ساختمان‌سازی انجام گرفته، طبیعت بکر و زیبای سوهانک خدشه دار گشته‌است.
در قسمت شرقی سوهانک باغ بزرگی بود که بنانیه نام داشت. این باغ متعلق به خانواده‌ای زرتشتی بود که آثار قبر بزرگ خاندان آن خانواده تا قبل از قطع درختان در میان باغ باقی بود. استخر بزرگ و زیبای ۴۰۰۰ متر مکعبی با دیوارهٔ سی متری سنگ چین شده در این باغ، از میانه پاییز تا پایان بهار، آب تابستان این باغ را فراهم می‌کرد. متأسفانه این استخر در عملیات ساخت و ساز کاملاً پر شد.محله سوهانک، منطقه 1 شهرداری تهران،7.
دو باغ قدیمی کوروس و سردار هم متأسفانه تخریب شده و جای خود را به ساختمانهای چند طبقه داده‌اند. باغ بسیار وسیع کوروس بیش از پنجاه هکتار وسعت داشت و مملو از درختان میوه و گندم بود. همچنین باغ سردار هم در قدیم، درختان متعددی داشت که اکثراً ریشه کن شده‌اند.محله سوهانک، منطقه 1 شهرداری تهران، 7.
سوهانک در حال حاضر سه مدرسه، یک کتابخانه عمومی، دو مسجد، یک حسینیه یک شعبه بانک و یک روزنامه فروشی دارد. علاوه بر موارد ذکر شده، در این روستا چند مرکز درمانی، تفریحی و ورزشی هم تأسیس گردیده‌است.محله سوهانک، منطقه 1 شهرداری تهران، 10 و 11.
سوهانک یکی از بزرگ‌ترین پارک‌های جنگلی تهران با مساحت تقریبی ۴۰۰ هکتار را دارد. این پارک جنگلی در سال ۱۳۶۱ به صورت رسمی مورد استفاده قرار گرفت.
اولین خط اتوبوسرانی در این محله در اوایل دهه ۶۰ از سوهانک به میدان اختیاریه دایر و با توجه به فقدان محلات و شهرک‌های مسکونی فعلی در اطراف بلوار ارتش و مینی سیتی به همراه خط ازگل به تجریش تنها خطوط این حوالی بود و در اوایل اردیبهشت سال ۹۷ مقصد این خط پس از سالها از میدان اختیاریه به سه راه ضرابخانه منتقل شد. تنها خط این محل بشرح ذیل مسئولیت جابجایی مسافران را بر عهده دارد:
از خطوط اتوبوسرانی عبوری از مجاور این محله و ضلع جنوبی آن خطوط ذیل می‌باشد:
بوستان جمشیدیه یا پارک سنگی جمشیدیه یکی از بوستان‌های تهران است که در ناحیه ۴ و منطقه ۱ شهرداری تهران و در بخشی از اراضی باغ‌های دولو قرار دارد. این پارک روزگاری متعلق به خاندان دولو بود که در دوره قاجار می‌زیستند. بوستانی که امروزه به آن «پارک جمشیدیه» می‌گویند، در واقع متعلق به فردی به نام جمشید دولو قاجار بوده‌است. املاک زیادی در تهران به نام طایفه دولو از مشهورترین خانواده‌های وابسته به قاجار، سند خورده بود، در شناسنامه تاریخی پارک جمشیدیه هم نام جمشید دولو قاجار به عنوان مالک زمین این بوستان ثبت شده‌است، مالکی که ملک ۶۹ هزار مترمربعی خود را به فرح پهلوی بخشید.
در ابتدا قرار بود که بنای یک سرای سالمندان در آن طرح‌ریزی شود اما این تصمیم هرگز به اجرا در نیامد و به سود احداث پارک عمومی و استفاده همگانی از صحنه کنار رفت و سال ۱۳۵۶ این منطقه شمایل یک پارک عمومی را پیدا کرد و به یکی از جاذبه‌های گردشگری و جاهای دیدنی تهران تبدیل شد. مراسم افتتاح بوستان جمشیدیه عصر روز سه شنبه ۵ اردیبهشت ۱۳۵۷ با حضور شاه و فرح و همچنین رپیس جمهور سنگال و همسرش برگزار شد.
بوستان جمشیدیه از بدو تأسیس، ۲ بار بازسازی شده‌است اما طراحی اصلی آن را کامران دیبا انجام داده‌است. وی در ۱۴ اسفند ۱۳۱۵ در تهران متولد شد و در سال ۱۳۳۵، تحصیل در رشته معماری در دانشگاه هاروارد را در شهر واشینگتن دی.سی. آغاز کر. او نقاش، شهرساز و معمار نوگرا و صاحب سبک ایرانی است که بناهای زیبا و ماندگاری همچون موزه هنرهای معاصر تهران، فرهنگسرای نیاوران، فرهنگسرای دانشجو، پارک شفق و غیره را در کارنامه خود دارد.
در سال ۱۳۷۴، ۱۶ هکتار به وسعت پارک جمشیدیه افزوده شد که قسمت الحاقی به پاس ۳۰ سال رنج شاعر نامدار در سرایش شاهنامه، به نام «فردوسی» مزین شد؛ بوستان سنگی فردوسی با ابتکاراتی که برای احداث آن به کار رفته، از نظر جذب توریست با پارک اصلی در رقابت است.
این پارک با مساحتی حدود ۱۰ هکتار در محله جمشیدیه و در شمال خیابان نیاوران قرار دارد. پارک جمشیدیه از شمال به کوه کلک‌چال، از جنوب به باغ دولو، از شرق به خیابان جمشیدیه و از غرب به جاده کلک‌چال محدود است.
از ویژگی‌های این پارک، دریاچه، آبشار مجاور و نیز آب‌نماهای سنگی است که جلوه‌ای خاص دارند.
این پارک در ابتدای مسیر اصلی صعود به پناهگاه کُلَک‌چال قرار دارد و کوهنوردان بسیاری از این مسیر برای صعود به آن استفاده کنند.
پارک جمشیدیه دارای چهار در ورودی است که ارتفاع در ورودی اول از سطح دریا ۱۸۲۰ متر و بالاتر از آن ۲۱۰۰ متر می‌باشد.
بر طبق نظرسنجی انجام شده مرکز تحقیقات و مطالعات رسانه‌ای همشهری، بوستان جمشیدیه پس از بوستان ملت دومین پارکی است که یک شهروند تهرانی به یک میهمان غیر تهرانی معرفی می‌کند.نظرسنجی تلفنی از مردم تهران درباره نمادهای هویتی شهر تهران - مرکز تحقیقات و مطالعات رسانه‌ای همشهری
از طراحان دیگر بوستان جمشیدیه از غلامرضا پاسبان حضرت، روح‌الله نیک خصال و محمد برقعی می‌توان نام برد.کتاب طراحی در طبیعت (در مورد باغ فردوسی، باغ جمشیدیه، طراحی محیطی دره‌های کلکچال - تهران)، تألیف غلامرضا پاسبان حضرت، چاپ 1388، انتشارات گنج هنر. صفحه 222
برخی از مجسمه‌های سنگی موجود در این پارک توسط ناصر هوشمند وزیری مجسمه‌ساز بزرگ ایرانی ساخته شده‌است.
ساخت باغ فردوسی در سال ۱۳۷۵، انجام گرفت. این بوستان در راستای گسترش بوستان جمشیدیه است. مساحت پارک نزدیک به ۱۳۲٬۷۰۰ متر مربع است. آمیزش دو عنصر سنگ و گیاه در این پارک کوهستانی زیبایی خاصی را نمایان می‌سازد. مساحت گلکاری در این پارک ۶٬۳۱۷ متر مربع می‌باشد. در این پارک رستوران‌های گوناگونی وجود دارد که هر یک از آن‌ها نمادی از زیبایی و آداب و رسوم قوم‌های ایرانی را به نمایش می‌گذارند.پارک ابوالقاسم فردوسی- کتاب اول
در سال ۲۰۰۱ جایزه بنیاد آقاخان به این باغ تعلق گرفت. طراح این باغ، غلامرضا پاسبان حضرت و فرهاد ابوضیا می‌باشند.کتاب طراحی در طبیعت (در مورد باغ فردوسی، باغ جمشیدیه، طراحی محیطی دره‌های کلکچال - تهران)، تألیف غلامرضا پاسبان حضرت، چاپ 1388، انتشارات گنج هنر. صفحه 147
از امکانات این بوستان می‌توان به آمفی تئاتر، رستوران، آب‌نما، مبلمان پارک (نیمک، سطل زباله، آبخوری، پایه چراغ)؛ فضای سبز (گیاهان پوششی، جنگلکاری، رز و درختچه، گل و گل‌کاری) نام برد. از دیگر امکانات رفاهی این پارک سرویس‌های بهداشتی و روشنایی در شب با به‌کارگیری از ۱۷۵ تیر روشنایی است.
مجتمع شیرپَلا مجتمعی کوهستانی در کوه‌های البرز در شمال تهران است.
این مجتمع در ارتفاع ۲۷۵۰ متری از سطح دریا قرار دارد و مسیر آن از سربند، پس‌قلعه و آبشار دوقلو می‌گذرد. از شیرپلا تا قلهٔ توچال معمولاً سه تا چهار ساعت راه است. این مجتمع در دو طبقه بنا شده و دارای امکاناتی چون خوابگاه با ظرفیت ۱۵۰ نفر، ناهارخوری، بوفه، نمازخانه و سرویس کامل بهداشتی و لوله‌کشی آب و برق است.وبگاه کتاب‌اول
نام شیرپلا یا شیرپِلا در گویش مازندرانی به معنی شیر برنج است که هنوز هم خوراک گاوداران مازندران در بلندی‌های البرز است.شیر پلا با کسره پ معنی شیر برنج می‌دهد و با فتحه پ معنی‌اش پهلوی شیر است. شیر یا شر(با کسره ش) به معنی صدای ریزش آب است که در حقیقت شرشر با کسره ش همان شرشر با ضمه ش در فارسی است که منظور از شر همان ابشار است لذا معنی شیرپلا پهلوی ابشار یا لفظ درست فارسی کنار ابشار است.
کیقباد، پادشاه اساطیری، پیش از رسیدن به سلطنت به کمک جهان پهلوان رستم، در دژ کیقباد که در شیرپلای امروزی قرارداشته، زندگی می‌کرده‌است.شیرپلا (دژ کیقباد) جعفر سپهری، فصلنامه کوه، سال ۱۳۸۷، شماره ۵۱، صفحهٔ ۴۸
البته در مورد نام شیرپلا برخی از کوهنوردان نیز معتقدند نام شیرپلا از واژه شیب پناه گرفته شده و به مرور زمان به شیرپلا تبدیل شده که این عقیده نیز با توجه به موقعیت این پناهگاه دور از ذهن نمی‌باشد.دوماهنامه شکار و طبیعت، شماره ۱۰۴، خرداد و تیر ۱۳۸۷
کلنگ تأسیس پناهگاه شیر پلا به شکل مدرن امروزی در سال ۱۳۴۱ در زمان حسین رفعتی افشار، نهمین رئیس فدراسیون کوهنوردی کشور بر زمین‌خورد.کتاب تاریخ کوهنوردی ایران، گردآوری و تدوین: داوود محمدی و محمد ابراهیمی، انتشارات سبزان، چاپ اول-1382,صفحه96 و 100 و102
راه اصلی ورود به این پناهگاه از سمت دربند می‌باشد و پس از رسیدن به دو راهی اوسون باید به سمت راست (با توجه به علائم راهنما) حرکت کرد. در سمت چپ این پناهگاه مسیر قله توچال و همچنین ایستگاه پنجم توچال موجود است.
توچال نام قلّه‌ای در شمال استان تهران است که بلندای آن ۳٬۹۶۳ متر از سطح دریاست و بخشی از دامنهٔ رشته‌کوه البرز می‌باشد. دامنهٔ جنوبی توچال در مجاورت شهر تهران و قلّهٔ آن نیز مشرف به این شهر است. این قلّه در جنوب منطقهٔ کوهستانی البرز مرکزی و بر روی خط‌الرأس شرقی - غربی واقع شده‌است، از سمت شرق به قلّه‌های لزون غربی، لزون شرقی (پیازچال)، بند لارکرور، سیاهبند، شهربانو کُشَک، چنبره‌بند و دارآباد، و از جانب غرب نیز به قلّه‌های هومند توچال، هومند شاه‌نشین، شاه‌نشین، سی و سه چم، بازارک، نودشتک، لوارک، سه‌سنگ، منار و روستای مورود واقع در ۳۵ کیلومتری جادهٔ چالوس در منطقهٔ پل‌خواب منتهی می‌شود.
مشهورترین پناهگاه‌های توچال از شرق به غرب، به‌ترتیب عبارتند از: قله دارآباد، کلک‌چال، شروین، شیرپلا، جان‌پناه قلهٔ توچال (اردلان)، امیری، هتل اوسون، ایستگاه پنجم تله کابین، جان‌پناه اسپیدکمر و پلنگ‌چال که همگی آن‌ها مشرف به تهران هستند.
رشته‌کوه توچال در شمال کلانشهر تهران و در شهرستان شمیرانات واقع شده‌است. این رشته‌کوه از جنوب به شهر تهران و از شمال به روستاهای آهار، شکراب و شهرستانک مشرف است.
تله‌کابین توچال دارای سه خط اصلی و سه خط تله‌سی‌یژ و یک خط تله‌اسکی می‌باشد. درازای سه خط اصلی این تله‌کابین، روی‌هم‌رفته نزدیک به ۷٬۵۰۰ متر است که یکی از طولانی‌ترین خطوط تله‌کابین پیوسته در میان تله‌کابین‌های نصب‌شده در جهان به‌شمار می‌رود.
ایستگاه اول این تله‌کابین در ارتفاع ۲٬۰۰۰ متری از سطح دریا، ایستگاه دوم در ارتفاع ۲٬۳۰۰ متری از سطح دریا، ایستگاه پنجم در ارتفاع ۳٬۰۰۰ متری از سطح دریا و ایستگاه هفتم نیز در ارتفاع ۳٬۷۰۰ متری از سطح دریا است.
کار ساخت تله‌کابین توچال، در سال ۱۳۵۳ به دست بهمن باتمانقلیچ و با همکاری شرکت فرانسوی «پوما» و شرکت اتریشی «دوپل مایر» آغاز شد و در سال ۱۳۵۷ پایان یافت.
از سال ۱۳۸۲ (۲۰۰۳ میلادی) مهمان‌پذیری به‌نام «هتل توچال» در ایستگاه هفتم تله‌کابین توچال تکمیل و راه‌اندازی شده‌است. نمای این هتل از چوب است و به دامنهٔ شمالی توچال و دامنهٔ جنوبی البرز مرکزی و قلل کلون بسته و خلنو اشراف دارد. قدیمی‌ترین پناهگاه کوهنوردی ایران با نام «جان‌پناه اسپیدکمر» نیز در جنوب قلّهٔ توچال و شرق ایستگاه پنجم واقع شده‌است.
قلّهٔ توچال به‌دلیل نزدیک بودن به تهران، همواره شاهد شمار زیادی صعودکننده است. صعود به توچال از مسیرهای مختلفی امکان‌پذیر است و مهم‌ترین این مسیرها عبارتند از:
با اینکه از دامنهٔ شمالی و از شکراب و شهرستانک هم امکان صعود به توچال وجود دارد، ولی این مسیر کمتر مورد استفاده قرار می‌گیرد.
وبگاه تهران پورتال
صفحه قله توچال در سایت جلودار
قانون اساسی مشروطهدر هشتم دی ماه ۱۲۸۵ خورشیدی (۱۴ ذیقعده ۱۳۲۴ قمری) به امضای مظفرالدین‌شاه رسید و تا سال ۱۳۵۷ اجرا می‌شد، قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران جایگزین شد. این قانون ۵۱ اصل داشت که بیشتر به طرز کار مجلس شورای ملی و مجلس سنا مربوط می‌شد، به همین دلیل در آغاز به «نظامنامه» نیز مشهور بود.
پس از پدیداری جنبش مشروطه ایران بود که در پی آن، قانون اساسی مشروطه (در ۱۹۰۶ م) بر ایران، حاکم شد. با همین جریان، جایگاه مشروطه استوار شد و اثر آن، ایران را فرا گرفت. این قانون اساسی، چارچوبی برای قانون‌گذاری سکولار، دستورالعمل تازهٔ قضایی و مطبوعات آزاد فراهم ساخت. با اینها، قدرت دربار و مراجع دینی ایران کاهش یافت و اختیارات بیشتری را به مجلس داد که موضعی محکم در برابر دست‌درازی‌های اروپایی به ایران گرفت.
چون این قانون بعد از موفقیت مشروطه‌خواهان درگرفتن فرمان مشروطه و با عجله تهیه شده بود و در آن ذکری از حقوق ملت و سایر ترتیبات مربوط به رابطه اختیارات حکومت و حقوق ملت نبود، «متمم قانون اساسی»تهیه شد و به تصویب مجلس رسید و محمدعلی‌شاه نیز آن را در ۱۴ مهر ۱۲۸۶ خورشیدی (۲۹ شعبان ۱۳۲۵ قمری) امضا کرد و به رسمیت رسید، پس از آن نیز در چند نوبت با تشکیل مجلس مؤسسان برخی از مواد این قانون تغییر کرد.
پس از درگذشت ناصرالدین شاه و در پی انقلاب مشروطه در ۱۲۸۵ ه‍.خ (۱۳۲۴ ه‍.ق)، قانون اساسی مشروطه به امضای مظفرالدین شاه قاجار رسید.
اعضای این کمیسیون جواد سعدالدوله، سید حسن تقی‌زاده، محمود مشاورالملک، محمدحسین امین‌الضرب، سید نصرالله تقوی و صادق مستشارالدوله بودند. در این کمیسیون که عمر آن ۲ ماه به طول انجامید متمم قانون اساسی بر مبنای قانون‌اساسی بلژیک و فرانسه تهیه شد.نجفی م، فقیه حقانی م. "تاریخ تحولات سیاسی ایران". تهران؛ مؤسسه مطالعات تاریخ معاصر ایران، ۱۳۸۱. ص۲۷۳–۲۷۴
بحث تطبیق قانون اساسی با شرع از همان ابتدا مطرح شد و به خصوص در چند ماده از قانون این مسئله صورت جدی‌تری به خود گرفت و لذا یک جلسهٔ فوق‌العاده تشکیل شد که در آن عده‌ای از علما هم شرکت کردند. فضل‌الله نوری از علمای مدعو به این جلسه‌است.
در تاریخ هشتم دی ماه ۱۲۸۵ خورشیدی به امضای مظفرالدین شاه رسید. پس از مرگ مظفرالدین شاه پسرش محمدعلی شاه تاجگذاری کرد و علیه مجلس و مشروطه خواهان فعالیت‌هایش را آغاز کرد. محمدعلی شاه می‌خواست که مجلس، تنها قانونگذار باشد و نمود دیگری از مشروطه در جامعه نباشد، در صورتیکه مردم و مشروطه خواهان، خواهان مشروطه پارلمانی مانند اروپا بودند.احمد کسروی: تاریخ مشروطیت ایران، ص. ۲۱۷ مجلس به واژه مشروطه تأکید داشت، ولی محمدعلی شاه می‌گفت ما دولت اسلامی هستیم و سلطنت مشروعه باشد، ولی مشروطه خواهان می‌گفتند ما مشروطه پارلمانی سکولار هستیم مانند اروپا. کشاکش مشروطه خواهان و مشروعه طلبان اوج گرفت. تا این که با پافشاری فضل‌الله نوری و همدستانش اصل دوم که همان اصل نوری نامیده می‌شود به متمم قانون اساسی افزودند. نوری آنقدر در برانداختن مشروطه و اسلامی‌کردن قوانینی که مردم در انقلاب مشروطه بدست آورده بودند پا فشاری کرد تا این که پس از براندازی محمد علی شاه توسط مشروطه خواهان، سردار اسعد بختیاری فضل‌الله نوری را با آن که نماینده مجلس بود به دلیل اخلال در مصلحت کشور و به وجود آوردن بلوا و هرج ومرج به دار آویخت.عبدالعلی معصومی: تاریخ ایران زمین _ انقلاب مشروطه، فرانسه، ۱۳۸۵، ص. ۶۸–۷۴
اصل دوم متمم قانون اساسی معروف به اصل طراز در دوره دوم مجلس شورای ملی اجرا شد. در این دوره آخوند خراسانی و ملا عبدالله مازندرانی ۲۰ نفر از مجتهدین به مجلس معرفی می‌شوند و در نهایت حاجی میرزا زین العابدین قمی، به اتفاق آراء و آقا سید ابوالحسن اصفهانی و حاجی میر سید علی حائری و آقا سید حسن مدرس قمشه ای و حاجی امام جمعه خوئی، به حکم قرعه، به عنوان مجتهدین ناظر بر مجلس انتخاب شدند.تاریخ معاصر ایران، محمد ترکمان، کتاب دوم، بهار 1369. مقاله» نظارت هیئت مجتهدین بر قوه قانون گذاری «در سه شماره اول تا سوم، تهران 1370.
در جریان بحران ۱۳۴۲ یکی از درخواست‌های خمینی و اطرافیانش این بود که اصل دوم متمم قانون اساسی اجرا شود.
اصل دوم متمم قانون اساسی می‌گوید :
قله پلنگ‌چال یکی از قله‌های شمال شهر تهران در محله درکه و رشته کوه البرز است و پناهگاه پلنگ‌چال در مسیر صعود به این قله قرار دارد.
ساخت پناهگاه پلنگ چال در سال ۱۳۴۹ توسط پیگیری‌های فردی به نام مهندس نوروزی که از پیشکسوتان عرصه کوهنوردی ایران بود، و با تأیید رئیس تربیت بدنی وقت شروع گردید. سپس، در سال ۱۳۵۴ با هزینه ای بالغ بر ۳۹۵ هزار تومان به اتمام رسید.
طراحی این پناهگاه توسط مهندس فریبرز امیرسلیمانی صورت گرفت، و در ساخت این پناهگاه فردی بنام محمدعلی زین‌العابدینی زحمات زیادی را متحمل شد.
این پناهگاه در ارتفاع ۲۴۵۰ متری از سطح دریا قرار دارد و مسیر آن از محله درکه می‌باشد. مدت زمان حرکت از میدان درکه تا رسیدن به پناهگاه پلنگ‌چال در تابستان دو تا دو ساعت و نیم است. از میدان درکه تا پناهگاه حدود هشت کیلومتر فاصله است.
مجتمع کوهستانی پلنگ چال با دارا بودن دو واحد رستوران، هشت اتاق جهت اسکان شبانه، و سرویس بهداشتی همه روزه از ساعت پنج بامداد تا ساعت بیست و یک پذیرای ورود کوهنوردان است.
سرتاسر مسیر تا پناهگاه از داخل درهٔ زیبای پلنگ‌چال و از کنار رودخانه می‌گذرد و یکی از زیباترین مسیرهای صعود به ارتفاعات شمال تهران است. در طول مسیر تعدادی استراحتگاه وجود دارد، که یکی از قدیمی‌ترین آن‌ها به نام استراحتگاه اُذغال‌چال، دارای قدمتی از سال ۱۳۵۴ می‌باشد.
از پناهگاه پلنگ‌چال مسیری در جهت شمال‌شرقی با ۳ تا ۴ ساعت کوهپیمایی به قله توچال می‌رسد. از پلنگ‌چال علاوه بر توچال، مسیرهایی به امامزاده داوود، قله شاه‌نشین و ایستگاه پنجم تله‌کابین توچال وجود دارند؛ بنابراین برای رسیدن به قله توچال، مسیر دیگری نیز وجود دارد که از پلنگ چال به ایستگاه ۵ توچال و سپس به قله توچال منتهی می‌شود. مسیر پناهگاه پلنگ چال به ایستگاه ۵ نیز راهی پر سنگلاخ می‌باشد.
محلی که در حال حاضر پناهگاه پلنگ‌چال قرار دارد و پیرامون آن را کوه‌ها دربرگرفته‌اند و حالت چاله مانندی به آن داده‌اند که در زمان‌های نه‌چندان دور کنام پلنگان بوده‌است.
در زمان قاجار به این مکان جفنگ چال یا شیلنگ چال نیز گفته می‌شد.
آبشار دوقلو، آبشاری است در شمال تهران و در مسیر کوهنوردی دربند به توچال. دلیل نام‌گذاری آن، دوشاخه‌شدن آب هنگام ریزش از ارتفاع است. این آبشار همچون سایر آبشارهای فصلی استان تهران مانند آبشار فصلی پیچ آدران در کیلومتر ۱۵ جادّه کرج - چالوس، آبشار سنگان در مسیر امامزاده داوود وآبشار منظریه در ناحیه شمیرانات از ذوب برف‌ها در بهار و تابستان پدید می‌آید.
این آبشار در ارتفاع ۲۷۰۰ متری از سطح دریا، نزدیک به پناهگاه شیرپلا و در مسیر اصلی صعود به توچال قرار دارد. ارتفاع تقریبی این آبشار، ۲۰ متر است.
کمال‌الملک، در یکی از آثار خود در سال ۱۲۶۳، این آبشار را به تصویر کشیده‌است.
نقاشی کمال‌الملک از آبشار دوقلو
توجه: این فهرست کامل نیست، برای تکمیل فهرست فارسی یا اطلاعات بیشتر به :فهرست داروها مراجعه کنید.
1. آ.اس.آ
2. آپروتینین
3. آتراکوریوم
4. آتروپین
5. آتورواستاتین
6. آتنولول
7. آزاتیوپرین
8. آزیترومایسین
9. آسیکلوویر
10. آستمیزول
11. آکاربوز
12. آکسار
12. آلبندازول
13. آلبومین (سرم)
14. آلپرازولام
15. آلتادین
16. آلفنتانیل
17. آلندرونیت
18. آلوپورینول
19. هیدروکسید آلومینیوم
20. آلیوم اس
21. آلیکوم سی
22. آمانتادین
23. آمپی سیلین
24. آمفوتریسین بی
25. آملودیپین
26. آمودیاکین
27. آموکسی سیلین
28. آمی تریپتیلین
29. آمیل نیتریت
30. آمیلوراید
31. آمینوگلوتتیمید
32. آمینوفیلین
33. آمیودارون
34. آمیکاسین
35. آنتوسیانوزید آ
36. آنتوم
37. آنتی هیستامین دکونژستانت
38.استیل سیستیینن
ویتامین سی
سفوروکسیم
رده درمانی: سفالوسپورین‌ها
اشکال دارویی: قرص و شربت
سفوروکسیم یک پادزیست (آنتی‌بیوتیک) سفالوسپورینی است. این دارو در درمان تعداد زیادی از بیماری‌ها، مثل عفونت‌های تنفسی، عفونت گوش میانی، عفونت پوست و بافت نرم، سینوزیت، و عفونت‌های ادراری تناسلی مؤثر است. سفوروکسیم همچنین برای جلوگیری از عفونت در بیمارانی که تحت عمل جراحی قرار گرفته‌اند و در افرادی که به هر علت مستعد عفونت هستند استفاده می‌شود.
قرص‌های سفوروکسیم را می‌توان با شکم خالی مصرف کرد، یا می‌توان برای جلوگیری از دل بهم خوردگی آن را با غذا خورد. البته، سوسپانسیون خوراکی را بهتر است با شکم خالی حداقل ۲ ساعت پیش از غذا یا ۱ ساعت پس از غذا مصرف کرد. بهتر است دارو در نوبت‌هایی با فواصل یکسان در طی شبانه‌روز مصرف شود تا سطح دارو در خون ثابت باقی بماند. مثلاً اگر قرار است دو بار در روز مصرف شود، هر ۱۲ ساعت (مثلاً ۸ صبح و ۸ شب). اگر این برنامه با فعالیت‌های کاری و خواب شما تداخل دارد، در تعیین یک برنامه زمانی مناسب‌تر از پزشکتان کمک بگیرید. مهم است که دارو سر وقت و به‌طور کامل استفاده شود، حتی اگر احساس بهبودی می‌کنید. اگر پیش از اتمام دارویتان آن را قطع کنید ممکن است علایم‌تان مجدداً عود کند. اگر یک نوبت را فراموش کردید، به مجردی که به یاد آوردید مصرف کنید. البته اگر تقریباً موقع نوبت بعدی رسیده‌است، نوبت فراموش شده را رها کنید .
در صورت بروز علایم زیر بلافاصله با پزشکتان تماس بگیرید: کبودی یا خونریزی غیرعادی، درد مفاصل،منگی، اسهال، درد شکمی، تهوع و استفراغ، زخم‌های دهانی یا زبانی، خارش یا ترشح واژن، پلاک‌های سفید در دهان یا روی زبان. یک واکنش حساسیتی نادر به سفوروکسیم آنافیلاکسی است که به مراقبت پزشکی فوری نیاز دارد، از آنجا که آنافیلاکسی به سرعت پیشرفت می‌کند، در صورت بروز تورم لب‌ها و دور چشم‌ها، بثورات جلدی، کهیر، تورم پوستی، تب، غش ناگهانی، ضربان قلب تند، یا خس‌خس سینه، یا مشکل تنفسی، بلافاصله مصرف آنتی‌بیوتیک را قطع کرده و با یک مرکز فوریت‌های پزشکی تماس بگیرید.
در صورت وجود هریک از موارد زیر پیش از مصرف سفوروکسیم، پزشکتان را مطلع سازید:
سفالوسپورین‌ها
جام جهانی فوتبال (یا جام جهانی فوتبال مردان و به‌طور کوتاه: جام جهانی)، یک رقابت بین‌المللی فوتبال است که تیم‌های ملی بزرگسال مردان که از اعضای فدراسیون بین‌المللی فوتبال (فیفا) هستند در آن به رقابت می‌پردازند. این مسابقات از زمان برگزاری نخستین دوره در سال ۱۹۳۰ هر چهار سال یکبار برگزار شده‌است، به جز در سال‌های ۱۹۴۲ و ۱۹۴۶ که به دلیل وقوع جنگ جهانی دوم برگزار نشد. قهرمان فعلی این رقابت‌ها آرژانتین است که سومین قهرمانی خود را در جام جهانی فوتبال ۲۰۲۲ به دست آورد.
چگونگی برگزاری فعلی مسابقات به این ترتیب است که مرحلهٔ مقدماتی، طی ۳ سال پیش از آغاز مسابقات اصلی برگزار می‌شود تا مشخص شود کدام تیم‌ها واجد شرایط حضور در مرحلهٔ گروهی مسابقات هستند. در مرحلهٔ گروهی، ۳۲ تیم با هم به رقابت می‌پردازند.
تا جام جهانی ۲۰۲۲، ۲۲ فینال برگزار شده و در مجموع ۸۰ تیم ملی با هم به رقابت پرداخته‌اند که فقط ۸ کشور موفق به کسب قهرمانی در این مسابقات شده‌اند. برزیل پنج بار قهرمان شده و تنها تیمی است که در همهٔ ادوار جام‌های جهانی حضور داشته‌است. سایر برندگان جام جهانی عبارتند از آلمان و ایتالیا هر کدام با چهار قهرمانی، آرژانتین با سه قهرمانی، فرانسه و اروگوئه هر کدام با دو قهرمانی؛ و انگلیس و اسپانیا هر کدام با یک قهرمانی.
جام جهانی معتبرترین رقابت فوتبال در جهان و همچنین پربازدیدترین و پرطرفدارترین رویداد ورزشی در جهان است، مانند بازی فینال جام جهانی ۲۰۰۶ که حدود ۷۱۵٫۱ میلیون بیننده داشت؛ عددی معادل یک نُهم کل جمعیت کرهٔ زمین.Tom Dunmore, Historical Dictionary of Soccer, page 235, quote "The World Cup is now the most-watched sporting event in the world on television, above even the Olympic Games."Stephen Dobson and John Goddard, The Economics of Football, page 407, quote "The World Cup is the most widely viewed sporting event in the world: the estimated cumulative television audience for the 2006 World Cup in Germany was 26.2 billion, an average of 409 million viewers per match."Glenn M. Wong, The Comprehensive Guide to Careers in Sports, page 144, quote "The World Cup is the most-watched sporting event in the world. In 2006, more than 30 billion viewers in 214 countries watched the World Cup on television, and more than 3.3 million spectators attended the 64 matches of the tournament."
تاکنون ۱۷ کشور میزبان جام جهانی بوده‌اند. قطر میزبان مسابقات ۲۰۲۲ بود. جام جهانی ۲۰۲۶ به‌طور مشترک به میزبانی کانادا، ایالات متحدهٔ آمریکا و مکزیک برگزار خواهد شد که باعث می‌شود مکزیک به اولین کشور با سه بار میزبانی جام جهانی تبدیل شود.
اولین مسابقهٔ بین‌المللی فوتبال جهان یک مسابقهٔ دوستانه بود که در سال ۱۸۷۲ در گلاسگو میان تیم‌های ملی اسکاتلند و انگلستان برگزار شد و با تساوی ۰–۰ به پایان رسید. اولین تورنمنت بین‌المللی، مسابقات قهرمانی بریتانیا در سال ۱۸۸۴ بود. با افزایش محبوبیت فوتبال در سایر نقاط جهان در آغاز سدهٔ بیستم، فوتبال به عنوان یک ورزش نمایشی و بدون مدال در المپیک ۱۹۰۰ و المپیک ۱۹۰۴ حضور داشت.
پس از تأسیس فیفا در سال ۱۹۰۴، این نهاد تلاش کرد تا در سال ۱۹۰۶ یک تورنمنت بین‌المللی فوتبال بین کشورهای خارج از چارچوب المپیک در سوئیس ترتیب دهد اما چون سال‌های آغازین این رشتهٔ ورزشی بود، توفیقی کسب نکرد و شکست خورد.
در المپیک ۱۹۰۸ در لندن، فوتبال به یک رقابت رسمی تبدیل شد که توسط اتحادیهٔ فوتبال انگلستان برنامه‌ریزی شد. این رویداد فقط برای بازیکنان آماتور برگزار شد. بریتانیا (به نمایندگی از تیم ملی فوتبال آماتور انگلیس) مدال طلا را کسب کرد. آنها این کار را در بازی‌های المپیک ۱۹۱۲ در استکهلم نیز تکرار کردند.
با ادامهٔ مسابقات المپیک فقط میان تیم‌های آماتور، توماس لیپتون مسابقات قهرمانی سِر توماس لیپتون را در سال ۱۹۰۹ در تورین برگزار کرد. در این رقابت‌ها، تیم‌های ملی شرکت نداشتند بلکه از هر کشور، یک تیم باشگاهی و به عنوان نمایندهٔ آن کشور در این مسابقات حضور پیدا می‌کرد. این رقابت گاهی به عنوان اولین جام جهانی توصیف می‌شود. معتبرترین تیم‌های باشگاهی حرفه‌ای از ایتالیا، آلمان و سوئیس را در آن حضور داشتند اما اتحادیهٔ فوتبال انگلیس از همراهی با این رقابت‌ها خودداری کرد و پیشنهاد اعزام تیم حرفه‌ای را رد کرد. لیپتون از وست اوکلند، یک تیم آماتور از کانتی دورام دعوت کرد تا انگلستان را در این رقابت‌ها نمایندگی کند. وست اوکلند برندهٔ مسابقات شد.
در سال ۱۹۱۴، فیفا موافقت کرد که مسابقات فوتبال المپیک را به عنوان «قهرمانی جهانی فوتبال آماتورها» به رسمیت بشناسد و مسئولیت مدیریت این رویداد را بر عهده گرفت. این امر، راه را برای اولین رقابت بین قاره‌ای فوتبال جهان هموار کرد. در بازی‌های المپیک ۱۹۲۰، مصر و ۱۳ تیم اروپایی به رقابت پرداختند که در نهایت بلژیک قهرمان شد. اروگوئه در دو تورنمنت فوتبال المپیک بعدی، یعنی سال ۱۹۲۴ و ۱۹۲۸ قهرمان شد. این مسابقات همچنین اولین دور مسابقات آزاد جهانی بودند، زیرا سال ۱۹۲۴ شروع دورهٔ حرفه‌ای فیفا بود که فوتبال برای نخستین بار، به عنوان ورزشی رسمی در المپیک مورد استفاده قرار گرفت و فیفا مسئولیت برگزاری آن را به عهده داشت. البته در آن زمان تنها تیم ملی انگلیس یک تیم حرفه‌ای بود و سایر تیم‌ها دارای بازیکنان آماتور بودند و به همین دلیل در دو دوره بعدی المپیک، مدال طلا را انگلیس کسب کرد.
با توجه به موفقیت مسابقات فوتبال المپیک، فیفا با تلاش رئیسش ژول ریمه، دوباره شروع به برگزاری مسابقات بین‌المللی خود در خارج از المپیک کرد. در ۲۸ مه ۱۹۲۸، کنگرهٔ فیفا در آمستردام تصمیم گرفت که خودش مسابقات قهرمانی جهان را برگزار کند. با توجه به اینکه اروگوئه تا آن زمان دو بار قهرمان رسمی فوتبال جهان شده‌بود و به در آستانهٔ جشن صدمین سالگرد استقلال خود نیز بود، فیفا اروگوئه را به نام کشور میزبان اولین دورهٔ مسابقات جام جهانی در سال ۱۹۳۰ معرفی کرد.
فدراسیون‌های ملی کشورهای منتخب برای اعزام تیم دعوت شدند، اما انتخاب اروگوئه به عنوان محل برگزاری مسابقات به معنای سفری طولانی و پرهزینه از اقیانوس اطلس برای طرف‌های اروپایی بود. در واقع هیچ کشور اروپایی تا دو ماه قبل از شروع مسابقات متعهد به اعزام تیم نشد. ریمه در نهایت تیم‌های بلژیک، فرانسه، رومانی و یوگسلاوی را متقاعد کرد که این سفر را انجام دهند. در مجموع، ۱۳ کشور شرکت کردند: هفت تیم از آمریکای جنوبی، چهار تیم از اروپا و دو تیم از آمریکای شمالی.
دو بازی اول جام جهانی به‌طور همزمان در ۱۳ ژوئیه ۱۹۳۰ برگزار شد که در طی آن‌ها فرانسه با نتیجهٔ ۴–۱ مکزیک را شکست داد و ایالات متحدهٔ آمریکا ۳–۰ بلژیک را مغلوب کرد. اولین گل در تاریخ جام جهانی توسط لوسین لوران از فرانسه به ثمر رسید. در فینال، اروگوئه توانست آرژانتین را ۴–۲ و در حضور ۹۳ هزار نفر در مونته‌ویدئو شکست دهد و اولین کشوری شد که توانسته بود برندهٔ جام جهانی فوتبال شود. پس از ایجاد جام جهانی، فیفا و کمیتهٔ بین‌المللی المپیک در مورد وضعیت بازیکنان آماتور اختلاف نظر داشتند و بنابراین فوتبال از المپیک ۱۹۳۲ حذف شد. پس از اینکه فیفا و کمیتهٔ ملی المپیک اختلافات خود را حل کردند، فوتبال در المپیک ۱۹۳۶ بازگشت، اما تحت‌الشعاع جام جهانی قرار گرفت که تورنمنت معتبرتری بود.
از جمله مسائلی که در مسابقات اولیهٔ جام جهانی با آن مواجه بودند، مشکلات سفر بین قاره‌ای و جنگ بود. تعداد کمی از تیم‌های آمریکای جنوبی حاضر به سفر به اروپا برای جام جهانی ۱۹۳۴ بودند و همهٔ کشورهای آمریکای شمالی و جنوبی به جز برزیل و کوبا، جام جهانی ۱۹۳۸ را تحریم کردند. برزیل تنها تیم آمریکای جنوبی بود که در هر دو جام جهانی شرکت کرد. مسابقات ۱۹۴۲ و ۱۹۴۶، که آلمان و برزیل به دنبال میزبانی آن بودند، به دلیل وقوع جنگ جهانی دوم و پیامدهای آن لغو شدند.
جام جهانی ۱۹۵۰ که در برزیل برگزار شد، اولین دوره با حضور شرکت‌کنندگان بریتانیایی بود. تیم‌های بریتانیایی در سال ۱۹۲۰ از فیفا خارج شدند چون از یک سو تمایل نداشتند با کشورهایی که با آن‌ها در حال جنگ بودند، بازی کنند و از سوی دیگر فوتبال را ورزشی بریتانیایی می‌دانستند و مایل بودند تا آن را همچنان ورزشی بریتانیایی نگه دارند. اما پس از دعوت فیفا در سال ۱۹۴۶ دوباره به آن پیوستند.Glanville این مسابقات همچنین شاهد بازگشت قهرمان ۱۹۳۰ یعنی اروگوئه بود که دو جام جهانی قبلی را تحریم کرده بود. اروگوئه پس از شکست دادن برزیل میزبان، در مسابقه‌ای معروف به «ماراکانا» دوباره قهرمان مسابقات شد.
در بازی‌های بین سال‌های ۱۹۳۴ و ۱۹۷۸، ۱۶ تیم در هر تورنمنت به رقابت می‌پرداختند، به جز جام جهانی ۱۹۳۸، که اتریش و آلمان پس از پیوستن اتریش به آلمان نازی تحت یک تیم شرکت کردند و با ۱۵ تیم مسابقات به اتمام رسید و در سال ۱۹۵۰ که تیم‌های هند، اسکاتلند، و ترکیه کنار رفتند و مسابقات با ۱۳ تیم برگزار شد.Glanville, p45 اکثر کشورهای شرکت‌کننده از اروپا و آمریکای جنوبی و تعداد بسیار اندکی از آمریکای شمالی، آفریقا، آسیا و اقیانوسیه بودند. این تیم‌ها معمولاً به راحتی از تیم‌های اروپایی و آمریکای جنوبی شکست می‌خوردند. تا سال ۱۹۸۲، تنها تیم‌های خارج از اروپا و آمریکای جنوبی که از دور اول صعود کردند عبارت بودند از: ایالات متحدهٔ آمریکا، نیمه‌نهایی در سال جام جهانی ۱۹۳۰؛ کوبا، یک چهارم نهایی در سال جام جهانی ۱۹۳۸؛ کرهٔ شمالی، یک چهارم نهایی در جام جهانی ۱۹۶۶؛ و مکزیک، یک چهارم نهایی در جام جهانی ۱۹۷۰.
در بازی‌های سال ۱۹۸۲ تعداد تیم‌های حاضر به ۲۴ تیم،Glanville, p238 و سپس در سال ۱۹۹۸ به ۳۲ تیم افزایش یافتGlanville, p359 این امر به تیم‌های بیشتری از آفریقا، آسیا و آمریکای شمالی اجازه می‌دهد تا در جام جهانی شرکت کنند. از آن زمان، تیم‌های این مناطق موفقیت بیشتری کسب کرده‌اند و چندین تیم به مرحلهٔ یک چهارم نهایی رسیده‌اند: مکزیک، یک چهارم نهایی در ۱۹۸۶؛ کامرون، یک چهارم نهایی در ۱۹۹۰؛ کرهٔ جنوبی، ردهٔ چهارم در ۲۰۰۲؛ سنگال، به همراه ایالات متحدهٔ آمریکا، صعود به دور حذفی در ۲۰۰۲؛ غنا، یک چهارم نهایی ۲۰۱۰؛ و کاستاریکا، یک چهارم نهایی در سال ۲۰۱۴. فینالیست‌های یک چهارم نهایی در سال‌های ۱۹۹۴، ۱۹۹۸، ۲۰۰۶ و ۲۰۱۸ همگی از اروپا یا آمریکای جنوبی بودند و فینالیست‌های تمام تورنمنت‌ها تا کنون نیز فقط از اروپا یا آمریکای جنوبی بودند.
دویست تیم به دور مقدماتی جام جهانی ۲۰۰۲ راه یافتند. ۱۹۸ کشور تلاش کردند تا برای جام جهانی فوتبال ۲۰۱۰ واجد شرایط شوند، در حالی که رکورددار حضور در مرحلهٔ مقدماتی جام جهانی با ۲۰۴ کشور به جام جهانی فوتبال ۲۰۱۰ تعلق دارد.
در اکتبر ۲۰۱۳، سپ بلاتر، رئیس وقت فیفا، از تضمین داشتن سهمیه برای اتحادیهٔ فوتبال کارائیب در جام جهانی صحبت کرد. بلاتر در شمارهٔ ۲۵ اکتبر ۲۰۱۳ "هفته‌نامهٔ فیفا" نوشت: «از منظر صرفاً ورزشی، من مایلم جهانی‌شدن را در نهایت جدی بگیرم و کنفدراسیون‌های آفریقا و آسیا در این رقابت‌ها جایگاهی را کسب کنند که شایستهٔ آن هستند. جام جهانی فوتبال نمی‌تواند اینطور باشد که کنفدراسیون‌های اروپا و آمریکای جنوبی ادعای اکثر سهمیه‌های جام جهانی را داشته باشند.»
پس از انتشار مجله، رقیب احتمالی بلاتر برای ریاست فیفا، میشل پلاتینی رئیس یوفا، پاسخ داد که او قصد دارد جام جهانی را به ۴۰ تیم افزایش دهد و ۸ تیم به تعداد شرکت‌کنندگان اضافه کند. پلاتینی گفت که یک سهمیهٔ اضافی به یوفا، چهار سهمیه به کنفدراسیون فوتبال آسیا و کنفدراسیون فوتبال آفریقا، دو سهمیهٔ مشترک بین کونکاکاف و کونمبول اختصاص خواهد داد و یک سهمیهٔ مستقیم برای کنفدراسیون فوتبال اقیانوسیه. واضح بود که چرا پلاتینی می‌خواهد جام جهانی را گسترش دهد. او گفت: «[جام جهانی] بر اساس کیفیت تیم‌ها نیست، زیرا شما ۳۲ تیم برتر جام جهانی را ندارید… اما این یک سازش خوب است… این یک موضوع سیاسی است، پس چرا آفریقایی‌های بیشتری نداشته باشید؟ رقابت برای آوردن همهٔ مردم دنیاست، اگر امکان شرکت را ندهید، پیشرفت نمی‌کنند.»
در اکتبر ۲۰۱۶، رئیس فیفا جانی اینفانتینو حمایت خود را از برگزاری جام جهانی ۴۸ تیمی در سال ۲۰۲۶ اعلام کرد.World Cup could expand to 48 teams, Fifa’s Gianni Infantino suggests - The Guardian, 3 October 2016 در ۱۰ ژانویه ۲۰۱۷، فیفا تأیید کرد که جام جهانی ۲۰۲۶ دارای ۴۸ تیم خواهد بود.
از سال ۱۹۳۰ تا ۱۹۷۰، "جام تیم قهرمان جام جهانی فوتبال" به تیم برندهٔ جام جهانی اهدا شد. نام اصلی این جام «"پیروزی"» است و با نام «"کوپ د موند"» به‌معنای «"جام جهانی"» شناخته می‌شود و در سال ۱۹۴۶، به‌افتخار ژول ریمه، رئیس فیفا که برگزاری مسابقات جام جهانی را سازمان‌دهی کرد و در سال ۱۹۵۶ درگذشت، تغییر نام یافت.
این جام پیش از برگزاری فینال جام جهانی ۱۹۶۶ ربوده‌شد اما توسط سگی پیدا شد و سارق نیز به مدت دو سال به زندان افتاد. سرانجام، پس از سومین قهرمانی تیم ملی فوتبال برزیل در جام جهانی ۱۹۷۰، جام ژول ریمه به عنوان پاداش برای همیشه به کنفدراسیون فوتبال برزیل تعلق گرفت. این جام باری دیگر در ۱۹ دسامبر ۱۹۸۳، هنگامی که در مقر کنفدراسیون فوتبال برزیل در ریو د ژانیرو قرارداشت، ربوده‌شد و ظاهراً دزدان آن را ذوب کرده‌اند. پس از سرقت، ماکت این جام به دستور کنفدراسیون فوتبال برزیل ساخته و نگهداری شد.
پس از سال ۱۹۷۰، جام جدیدی به نام جامِ جام جهانی طراحی شد. کارشناسان فیفا از هفت کشور، ۵۳ مدل ارائه‌شده را ارزیابی کردند و در نهایت کار طراح ایتالیایی سیلویو گاتزانیگا را انتخاب کردند. این جام قد دارد و وزن آن است و از طلای ۱۸ عیار (۷۵٪) ساخته شده‌است. پایه شامل دو لایهٔ نیمه‌قیمتی مرمر سبز است، در حالی که قسمت پایین جام سال و نام هر یک از برندگان جام جهانی فوتبال از زمان جام جهانی ۱۹۷۴ حک شده‌است.
این جام جدید به‌طور دائم به کشور برنده تعلق نمی‌گیرد. برندگان جام جهانی فقط تا پایان جشن پس از بازی جام را حفظ می‌کنند. بلافاصله پس از آن به جای جام تماماً طلا، یک ماکت با روکش طلا به آنها اعطا می‌شود.
در حال حاضر، تمامی اعضای (بازیکنان، مربیان و مدیران) سه تیم برتر مدال‌هایی با نشان جام جهانی دریافت می‌کنند. قهرمان (طلا)، نایب قهرمان (نقره) و مقام سوم (برنز). در جام جهانی ۲۰۰۲، مدالهایی به مقام چهارم، کرهٔ جنوبی که یکی از میزبانان بود اهدا شد. قبل از مسابقات ۱۹۷۸، مدال‌ها فقط به یازده بازیکن حاضر در زمین در پایان فینال و مسابقه رده‌بندی اهدا می‌شد. در نوامبر ۲۰۰۷، فیفا اعلام کرد که به تمام اعضای تیم‌های قهرمان جام جهانی بین سال‌های ۱۹۳۰ تا ۱۹۷۴ باید مدال‌های برنده اعطا شود.
از زمان برگزاری دومین جام جهانی در ۱۹۳۴، مسابقات مقدماتی برای تعیین تیم‌های شرکت‌کننده در بازی‌های جام جهانی برگزار می‌شود. مسابقات مقدماتی در شش منطقهٔ قاره‌ای فیفا (آفریقا، آسیا، آمریکای شمالی و مرکزی و کارائیب، آمریکای جنوبی، اقیانوسیه، و اروپا) تحت نظارت کنفدراسیون‌های مربوطه برگزار می‌شوند. برای هر تورنمنت، فیفا از قبل تعداد سهمیه‌هایی را که به هر یک از مناطق قاره‌ای تعلق می‌گیرد، معمولاً بر اساس قدرت نسبی تیم‌های کنفدراسیون‌ها تعیین می‌کند.
روند احراز صلاحیت می‌تواند تقریباً سه سال قبل از مسابقات نهایی شروع شود و در یک دورهٔ دو ساله ادامه یابد. فرمت مسابقات مقدماتی بین کنفدراسیون‌ها متفاوت است. معمولاً یک یا دو سهمیه به برندگان بازی‌های حذفی بین قاره‌ای تعلق می‌گیرد. به عنوان مثال، برندهٔ منطقهٔ اقیانوسیه و تیم پنجم منطقهٔ آسیا برای حضور در جام جهانی ۲۰۱۰ به مرحلهٔ پلی‌آف راه یافتند. از جام جهانی ۱۹۳۸ به بعد، کشورهای میزبان به‌طور خودکار جواز حضور در مسابقات نهایی را دریافت می‌کنند. این حق بین سال‌های ۱۹۳۸ تا ۲۰۰۲ نیز به مدافعان قهرمانی اعطا شد، اما از جام جهانی ۲۰۰۶ به بعد لغو شد و قهرمانان باید در مرحلهٔ مقدماتی حاضر شوند. برزیل، قهرمان جام جهانی ۲۰۰۲، اولین مدافع عنوان قهرمانی بود که مسابقات مقدماتی را انجام داد.
مسابقات پایانی با شکل کنونی از سال ۱۹۹۸ اجرایی شد و در طی آن ۳۲ تیم ملی در طول یک ماه در کشورهای میزبان رقابت می‌کنند. دو مرحله وجود دارد: مرحلهٔ گروهی و سپس مرحلهٔ حذفی.
در مرحلهٔ گروهی، تیم‌ها در هشت گروه چهار تیمی به رقابت می‌پردازند. هشت تیم، از جمله میزبان، با سایر تیم‌ها با استفاده از فرمولی بر اساس رده‌بندی جهانی فیفا یا عملکرد در جام‌های جهانی اخیر انتخاب می‌شوند و در گروه‌های جداگانه قرار می‌گیرند. تیم‌های دیگر معمولاً بر اساس معیارهای جغرافیایی به «گلدان‌های» متفاوتی تقسیم می‌شوند و تیم‌های هر گلدان به‌طور تصادفی در هشت گروه قرار می‌گیرند. از جام جهانی ۱۹۹۸، محدودیت‌هایی برای قرعه‌کشی اعمال شده‌است تا اطمینان حاصل شود که هیچ گروهی شامل بیش از دو تیم اروپایی یا بیش از یک تیم از هر کنفدراسیون دیگری نباشد.
هر گروه یک بازی به‌صورت نوبت‌گردشی را انجام می‌دهد که در آن هر تیم در سه بازی با دیگر تیم‌های هم‌گروه دیدار می‌کند. این بدان معناست که در مجموع شش بازی در یک گروه انجام می‌شود. آخرین دور مسابقات هر گروه به‌طور همزمان برنامه‌ریزی‌شده‌است تا عدالت بین هر چهار تیم حفظ شود. دو تیم برتر هر گروه به مرحلهٔ حذفی راه می‌یابند. برای رتبه‌بندی تیم‌ها در یک گروه از امتیاز استفاده می‌شود. از جام جهانی ۱۹۹۴، ۳ امتیاز برای برد، ۱ امتیاز برای تساوی و صفر امتیاز برای باخت در نظر گرفته شده‌است؛ تا پیش از این، هر برد ۲ امتیاز و تساوی ۱ امتیاز داشت.
اگر تمام نتایج ممکن (برد، تساوی، باخت) را برای هر شش مسابقه در یک گروه در نظر بگیریم، ۷۲۹ (= ۳۶) ترکیب نتیجه ممکن است. با این حال، ۲۰۷ مورد از این ترکیب‌ها منجر به تساوی بین مقام‌های دوم و سوم می‌شود. در این صورت رده‌بندی بین این تیم‌ها به شرح زیر تعیین می‌شود:
مرحلهٔ حذفی یک رقابت تک‌حذفی است که در آن تیم‌ها در یک مسابقه با یکدیگر بازی می‌کنند و در صورت لزوم از وقت اضافه و ضربات پنالتی برای تعیین برنده استفاده می‌شود. این مرحله با مرحلهٔ یک شانزدهم پایانی (یا دور دوم) آغاز می‌شود که در آن تیم اول هر گروه با تیم دوم یک گروه دیگر بازی می‌کند. پس از آن مرحلهٔ یک چهارم پایانی، نیمه‌پایانی، رده‌بندی (مقابلهٔ تیم‌های سوم و چهارم) و بازی‌پایانی دنبال می‌شود.