moaminsharifi/fa-wiki-spell-checker huggingface dataset:
در مسیر پارک جنگلی دالخانی پیچی به نام پیچ هفت شهدا وجود دارد. در ۱۵ خرداد ۱۳۶۱ منافقین با تیراندازی به هفت نفر از سرنشینان خودرویی را به شهادت رساندند و امروزه این پیچ که در آن بنای یادبودی ساخته شده، به محلی برای ادای احترام تبدیل شده‌است.
در طول مسیر خوراکی‌های خوشمزه زیادی مثل عسل طبیعی، ذرت و میوه‌های محلی (مانند ازگیل) به فروش می‌رسد. دکه‌های فروش آش و چای محلی نیز کم‌وبیش در اطراف جاده به چشم می‌خورند. رستوران‌های زیادی نیز در این جاده جنگلی وجود دارد. رستوران دامان با دکوراسیون منحصربه‌فرد و سازه‌ها، کلبه‌ها و آلاچیق‌های چوبی یکی از محبوب‌ترین و معروف‌ترین رستوران‌های این جاده است که در آن با غذاهای محلی مثل ماهی کبابی و چای از مهمان‌ها در فضای باز با منظره‌ای بی‌نظیر پذیرایی می‌شود.
در جنگل دالخانی حیوان‌های وحشی مانند شغال (خرس هم در این حوالی دیده شده‌است) و حشرات خطرناک وجود دارند؛ بنابراین در صورت تمایل برای کمپ زدن باید به این موضوع توجه کنیم. از میان گونه‌های متنوع گیاهی این منطقه می‌توان به گونه‌های گوناگون شاه‌بلوط، شمشادهای متنوع، راش، ملچ، اقاقیا، ارس، مندی، گوجه جنگلی، ازگیل، زرشک، فندق، کوله‌خاس و سرخ ولیک یا زالزالک وحشی اشاره کرد.
این پارک جنگلی که رودخانه صفا رود و یک چشمه آب گازدار را در خود جای داده‌است در ۹ کیلومتری جاده جواهرده رامسر قرار دارد و فاصله آن با دالان بهشت رامسر تقریباً ۲۹ کیلومتر (۵۰ دقیقه) است.
برج چشم‌انداز رامسر یکی از لوکس‌ترین برجهای شمال کشور می‌باشد. که با ویو ابدی بدون هیچگونه مشرفی و ویو بصورت 3D به همه جهت می‌باشد. مهندسی و طراحی و نظارت آن از کشور آلمان بوده و یکی از برجهای ویژه در ایران است.
رامسر با برخورداری از جاذبه‌های منحصربه‌فرد طبیعی و تاریخی یکی از مناطق برتر کشور به لحاظ طبیعت گردی محسوب می‌شوند که سالانه پذیرای بیش از ۱۰میلیون مسافر و گردشگر از داخل و خارج کشور است. وجود آبشارها، آب‌های سرد و گرم معدنی، بوستان‌های جنگلی، غارها، چشمه‌ها، دریاچه، یادمان‌های تاریخی، صدها مراکز اقامتی و پذیرایی و تفریحی و به ویژه نزدیکی کوه، دریا و جنگل این منطقه را به عنوان قطب مهم گردشگری در کشور و حتی جهان مطرح کرده‌است. آب و هوای این منطقهٔ جلگه‌ای معتدل، مرطوب و کوهستانی سرد و نیمه مرطوب است و اقتصاد آن برپایه کشاورزی، دامداری و صنعت گردشگری استوار می‌باشد. وجود فرودگاه در شهر رامسر، و جنگل در شهرستان رامسر در غرب مازندران از دیگر ویژگی‌های این منطقه محسوب می‌شود.
هتل قدیم رامسر با معماری بسیار زیبا در مرکز شهر در دامنه کوه‌های جنگلی و فضای سبز با محوطه‌سازی چشم‌نواز جای گرفته و در سال ۱۳۱۷ خورشیدی در دوره رضاشاه پهلوی مورد بهره‌برداری قرار گرفته‌است. در ۳۰ تیر ۱۳۵۲ این بنا ثبت آثار ملی شد. زیربنای این هتل حدود پنج هزار متر مربع در سه طبقه به لحاظ نوع معماری، زیبایی، موقعیت مکانی و تجهیزات یکی از مشهورترین هتل‌های خاورمیانه به‌شمار می‌رود.
بلوار کازینو مربوط به دوره پهلوی است و در شهر رامسر واقع شده‌است. بلوار، در تاریخ ۵ دی ۱۳۵۲ با شمارهٔ ثبت ۱۵۲۱ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است. نام این بلوار تا پیش از انقلاب ۱۳۵۷ ایران، بلوار کازینو بود و پس از انقلاب، نامش به بلوار معلم تغییر داده شد. این بلوار از درب ورودی هتل قدیم رامسر شروع می‌شود و تا ساحل امتداد میابد و در دو طرف این بلوار درختان سر به فلک کشیده نخل بادبزنی مکزیکی و سرو زربین دیده می‌شود.
بخش‌های گسترده‌ای از مرکز شهر رامسر از آب‌های گرم معدنی با خاصیت‌های طبی و درمانی برخوردار بوده که گردشگران زیادی از این آب‌ها بهره‌مند می‌شوند. چشمه‌های آب گرم چندین رشته را تشکیل می‌دهند و به چشمه‌های گوگردی گازدار معروف هستند و در نقاطی مانند جواهرده، کتالم، سادات محله و خود شهر رامسر واقع شده‌اند که چشمه‌ها توسط اهالی محلی و توریست‌ها مورد استفاده قرار می‌گیرند و علاوه بر خاصیت درمانی این چشمه‌ها، طبیعت زیبا و محیطی دیدنی را برای گردشگران فراهم کرده‌اند و مجموعهٔ هتل‌های رامسر، شهرداری‌های محلی و بخش خصوصی از طریق ایجاد استخر شنا، دوش و وان‌های متعدد، محل‌های مناسبی را برای استفاده و استحمام مسافران و مردم محلی ایجاد کرده‌اند. وجود این آب گرم‌ها در نزدیکی ساحل دریا ویژگی منحصربه‌فردی را به رامسر بخشیده‌است. البته در فاصله پنج کیلومتری جنوب شرقی رامسر در شهرهای کتالم و سادات شهر نیز چند وان و استخر آب گرم معدنی وجوددارد که برای درمان بیماری‌های پوستی، رماتیسم و دردهای عصبی و عضلانی سودمند است. مانند ابگرم رضا شاه و آبگرم جدید رضا شاه. میزان دمای بزرگ‌ترین آب‌گرم معدنی رامسر که به شماره یک معروف است ۴۲ درجه سانتیگراد است که بهترین حد تحمل بدن می‌باشد.
کاخ سلطنتی رامسر یا کاخ مرمر یکی از نفیس‌ترین آثار دوران پهلوی در ایران است. این کاخ به دستور رضا شاه پهلوی در سال ۱۳۱۶ به بهره‌برداری رسید و تا انقلاب سال ۱۳۵۷ به عنوان اقامتگاه خانواده پادشاهی استفاده می‌شد. محمدرضا پهلوی شاه وقت ایران و همسر دومش ثریا اسفندیاری ملکه وقت ایران ماه عسل خود را در این کاخ گذراندند. ساختمان کاخ در میان باغی به مساحت ۶۰۰۰۰ متر قرار دارد که اولین نهال‌های مرکبات اصلاح شده و گیاهان تزیینی نایاب در این باغ کاشته شده‌است و یکی از جالب‌ترین و متنوع‌ترین باغ‌های ایران است.
معماری این کاخ با زیر بنای حدود ششصد متر و اثر هنرمندان ایرانی است. بنای کاخ از سنگ مرمر سفید رگه در با ایوانی دارای ۴ ستون حجاری شده از سنگ مرمر یکپارچه‌است و در دو سوی پلکان پشت کاخ، دو مجسمه مرمرین ببر قرار گرفته‌است. در ابتدای بنا یک تالار مرکزی قرار دارد که دربهای اتاق‌های جانبی به آن باز می‌شود. تالار مرکزیِ کاخ به دو اتاق بزرگ راه دارد. سالن پذیرایی و کنفرانس با فرشی پشمی به مساحت ۸۲ متر و نیم، اثر دست هنرمندان کرمانی در این بخش پهن شده که بزرگ‌ترین فرش مجموعه است. زمینه فرش، سورمه ای رنگ است و با طرح‌هایی از ترنج و گل و بوته تزئین شده‌است. مبلمانی فرانسوی از ۲۰۰ سال قبل در این سالن قرار گرفته و گنجه‌ها و دکوری‌ها، آن را به فضایی مجلل تبدیل کرده‌اند.
پس از انقلاب ۱۳۵۷، این کاخ تحت مالکیت بنیاد مستضعفان قرار گرفته و با عنوان تماشاگه خزر به صورت موزه برای عموم قابل بازدید است. آثار به نمایش درآمده در این موزه شامل مبلمان، شمعدان‌ها و بوفه‌های آنتیک، مجسمه‌های برنزی و مرمرین نفیس و تابلوهایی از هنرمندان مشهور جهان است. در محوطه جلوی کاخ درخت کاجی به بلندای ۲۳ متر وجود دارد که در سال ۱۳۹۲ خورشیدی کاشته شده‌است. این کاج به نام کاج کاشفی معروف است. ضخامت این درخت بیش نیم متراست. در حوض جلوی کاخ نیز حوض آبی رنگی وجود دارد که در آن تعدادی ماهی خاویار جهت تزیین نگهداری می‌شوند.
موزه عاج رامسر از این حیث یک موزه بی نظیر است که اولین و تنها موزه رسمی عاج در ایران و خاورمیانه به حساب می‌آید. در این موزه بازدید کنندگان شاهد آثار حاصل از هنرنمایی هنرمندان بر روی عاج فیل از سراسر ایران و حتی دنیا خواهند بود. این موزه که در مجموعه فرهنگی و تاریخی شهدای رامسر قرار دارد.
موزه عاج رامسر در کاخ موزه شهر رامسر قرار دارد. بر اساس شواهد و اسناد قدمت بنای موزه عاج رامسر نزدیک به ۹۰ سال است. این کاخ و باغ در شهر رامسر چندین جاذبه زیبای گردشگری شامل کاخ مرمر، موزه عاج و حمام قدیم را در خود جای داده‌است. این کاخ موزه در زمان سلطنت رضا شاه پهلوی احداث شده‌است. ساخت این کاخ از سال ۱۳۱۲ شروع و در سال ۱۳۱۶ به اتمام رسیده‌است. این کاخ در زمان محمدرضا شاه پهلوی صرفاً جنبه تفریحی داشته‌است و همان‌طور که اسناد تاریخی نشان می‌دهد در گذشته در این بنا چندین تصمیم مهم کشوری گرفته شده‌است. بعد از انقلاب تا سال ۱۳۷۹ که کاربری این کاخ تغییر پیدا کرد و به کاخ موزه تبدیل گشت، بسته بود و در سال ۱۳۹۵ کاخ تاج الملوک در مجموعه کاخ و باغ رامسر به موزه عاج اختصاص یافت.
موزه عاج رامسر که موزه تخصصی عاج فیل در ایران و غرب آسیا به حساب می‌آید در مجموعه کاخ موزه شهدای رامسر واقع شده‌است. این کاخ با شکوه که معماری بی نظیری نیز دارد به نام کاخ تاج الملوک یا بعبارتی به نام مادر محمد رضا شاه پهلوی نیز معروف بوده‌است. از حیث معماری این کاخ بنایی دو طبقه است و زیربنای آن ۵۷۸ متر است. در مجموعه کاخ و باغ رامسر چندین کاخ قرار دارد و بنای کاخ موزه عاج در جوار کاخ مرمر واقع شده‌است. معماری این بنا بسیار با شکوه است و سبک معماری آن نشان از معماری کاخ‌های دوره پهلوی دارد. در واقع معماری این بنا به سبک و سیاقی است که رضا شاه به آن علاقه داشته‌است، یعنی کاخی بزرگ و با شکوه که سقفی بلند و پنجره‌های متعدد دارد. در این کاخ چندین تالار نیز وجود دارد که هر کدام از آن‌ها ویژگی‌های مربوط به خود را دارند. سقف این کاخ نیز از حیث گچ بری، زیبایی و ظرافت در معماری بسیار زیبا و با شکوه است.
در موزه عاج رامسر همان‌طور که از نام آن پیداست هنرهای مربوط به عاج فیل به نمایش درآمده است. در این موزه عاج‌هایی به چشم می‌خورد که با هنرنمایی هنرمندان سراسر ایران و حتی جهان به شکل‌های مختلف مانند صفحه شطرنج، کشتی و مجسمه‌های بسیار زیبا تبدیل شده‌اند. قریب به ۳۰۰ اثر هنری زیبا که بر روی عاج فیل انجام شده‌است، در موزه عاج رامسر نگهداری می‌گردد و به نظر می‌رسد ارزش این آثار هنری گرانبها حدود ۳۰۰ میلیارد تومان است. در این موزه علاوه بر هنرهایی در رابطه با عاج، هنرهایی که روی سایر اجزای حیوانات انجام شده نیز به چشم می‌خورد که از آن جمله می‌توان به لوسترهایی که از شاخ گوزن ساخته شده‌است، اشاره کرد.
بنای موزه به دوره پهلوی اول برمی‌گردد. قدمت آثار موجود در موزه تاریخی از ۳هزار سال پیش از میلاد تا دوره معاصر بوده و اشیایی چون ظروف سفالی، سنگی، چینی، سرامیک، شیشه، بلور و ظروف فلزی همچون برنز، نقره، برنج، مس و ظروف میناکاری را شامل می‌شود.
ظروف مایعات تمدن املش و مارلیک از جمله آثار شاخص این موزه به‌شمار می‌آید. چینی فرمایشی دوره قاجار، ظروف زیبای میناکاری شده و ظروف بلور اروپایی نیز از آثار منحصربه‌فردی است که در این موزه به نمایش درآمده است.
موزه آوند تاریخی مجتمع فرهنگی موزه شهدای رامسر در سال گذشته بعد از یک دوره مرمت و بازسازی در بنای آشپزخانه قدیم که در ضلع جنوبی موزه عمارت مرمر واقع شده، راه‌اندازی شده‌است.
واژه «ظرف» عربی است و به همین دلیل برای پاسداشت زبان فارسی، نام آوندهای تاریخی انتخاب شد.
موزه مردم‌شناسی رامسر یکی از سه موزه خصوصی در مازندران است که مجوز رسمی ۱۰ ساله از سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری دارد. در این موزه غرفه‌هایی برای ابزار و ادوات و وسایل مردم‌شناسی که مورد استفاده مردم منطقه بوده، اختصاص یافته‌است. به جهت شباهت‌های فرهنگی که بین سه استان شمالی کشور (مازندران، گیلان، گلستان) وجود دارد، وسایل و ابزار مربوط به زندگی مردم بسیار مشابه بوده و می‌توان گفت اگرچه موزه مردم‌شناسی رامسر در نگاه اول یک موزه محلی به نظر می‌رسد اما آنچه که در آن به نمایش درآمده در حد یک موزه منطقه ای است. موزه مردم‌شناسی، محلی برای آشنایی با زندگی اقوام دیگر، مکانی برای اندیشه و تفکر و فرصتی برای آموزش و یادگیری است. موزه مردم‌شناسی رامسر تنها مکانی است که می‌تواند قسمتی از فرهنگ و تمدن گذشته مردم این منطقه را بازگو کند. موزه مردم‌شناسی رامسر به دلیل قرار گرفتن در کنار موزه‌های شناخته شده این شهر همچون کاخ مرمر و موزه عاج، یکی از پربازدیدترین موزه‌های مردم‌شناسی است.
موزه مردم‌شناسی شمال رامسر یکی از موزه‌های غیردولتی استان مازندران است که با مجوز سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری کشور، در اسفند سال ۱۳۸۹ با کمک بخش خصوصی افتتاح گردید که به معرفی آداب و رسوم مردم رامسر و حفظ صنایع دستی و آثار گذشتگان می‌پرداخت. این موزه به معرفی نوع زندگی مردم رامسر در ۲۰۰ سال گذشته می‌پردازد. موزه مردم‌شناسی رامسر به همت جناب آقای عیسی خاتمی استاد بازنشسته جامعه‌شناسی راه اندازی شد و اموال فرهنگی آن در طی یک دوره زمانی ۳۰ ساله از (۱۳۶۰ تا ۱۳۹۰) به تدریج گرد آوری و خریداری شده‌است. این موزه شامل آثار مربوط به مردم شهرستان رامسر و نیز دیگر مناطق استان‌های مازندران و گیلان در دوره‌های قاجار و معاصر است که بعد از گذشت مدت زمان کوتاهی، به دلیل مسائل مالی و هزینه‌های مربوط به نگهداری اشیا تعطیل شد. فرماندار و شهردار وقت رامسر در سال ۱۳۹۵ به حمایت از این مجموعه پرداخت و دهکده تخصصی صنایع دستی و موزه مردم‌شناسی رامسر در پلاژ شهرداری بازگشایی شد. شعبه دوم موزه مردم‌شناسی در مکان مجتمع شهدای رامسر در فروردین ۱۳۹۶ بازگشایی شد.
در این موزه غرفه‌هایی برای بیش از ۷۰۰ قطعه انواع ابزار، اشیاء و اموال فرهنگی و وسایل مردم‌شناسی که مورد استفاده مردم منطقه و استان‌های شمالی ایران بوده، اختصاص یافته‌است. علاوه بر غرفه‌های ذکر شده، فضای داخلی، یک خانه سنتی شمالی با چیدمان کاملاً قدیمی است و وسایلی نظیر قابلمه گلی، کف گیر، ماهی شور و همچنین کوره آهنگری با دم چرمی قدیمی و دستگاه چادر شب بافی (پاچال) را در معرض دید بازدیدکنندگان قرار می‌دهد.
شعبه دوم موزه مردم‌شناسی رامسر، در بنایی ۲ طبقه با وسعت ۳۰۰ متر مربع دایر است. زمین این شعبه از سوی شهردار به مؤسس موزه اهدا شده‌است. معماری این بنا همچون خانه‌های سنتی شمال است و چیدمان آن نیز زندگی مردم بومی منطقه را یا دآوری می‌کند.
موزه تاریخ طبیعی رامسر یکی دیگر از موزه‌های غیردولتی رامسر است به همت آقای اسماعیل پوررسمتی در سال ۱۳۹۶ تأسیس شد. در این موزه گونه‌های زیستی مختلف مانند صدف‌ها، سنگ‌ها، سنگواره‌ها، حشرات، پرندگان، جانوران، و گیاهان نگهداری می‌شود که برای آشنایی علاقه‌مندان به‌ویژه کودکان و نوجوانان با محیط زیست و طبیعت مکان مناسبی است.
رامسر دارای چندین دانشگاه و مراکز آموزش عالی می‌باشد و به تدریج تبدیل به شهری دانشجویی شده‌است:
رامسر به همراه ساری و چالوس جزء شهرستان‌هایی محسوب می‌شوند که بالاترین سطح توسعه‌یافتگی را در بین شهرستان‌های استان و به خصوص شهرستان‌های نیمه شرقی استان دارند.
فرودگاه رامسر (یاتا: RZR، ایکائو: OINR) رامسر یکی از شهرستان‌های محبوب در مازندران در دوران پهلوی بود و فرودگاه برای خدمت به جهانگردان در رامسر ساخته شد.
در مسیر هوایی دارای ۶ پرواز در طول هفته به تهران، مشهد، کیش و اصفهان می‌باشد.
در حال حاضر فرودگاه برای پروازهای خصوصی و ورزش در کنار سواحل دریای خزر کایت موتوردار و .. استفاده می‌شود. روزانه دو یا سه پرواز مسافربری با ظرفیت حدود ۶۰–۷۰ نفر به صورت رفت برگشت از رامسر به تهران انجام می‌شود. در روزهای دوشنبه و جمعه پرواز رامسر- مشهد - رامسر برقرار است.
در سال ۱۳۰۹ محل فعلی فرودگاه با ورودی به بلوار معلم (کازینو) توسط آلمانی‌ها شناسایی و موردمطالعه قرار گرفت و در سال ۱۳۳۱ مورد بهره‌برداری قرار گرفت. در ابتدا از فرودگاه رامسر بعنوان یک فرودگاه تشریفاتی استفاده شد و پذیرای هواپیماهای ویژه خاندان سلطنتی، مهمانان ویژه وسپس مسافرین خارجی بود اما پس از انقلاب مورد استفاده عمومی مردم قرار گرفت و با روند افزایشی پروازی هم‌اکنون روزانه چندین پرواز مسافربری دارد. در ماه‌های مختلف سال تعداد پرواز متفاوت بوده و در ایام خاص (برای مثال تعطیلات نوروز و …) تعداد پروازها با صورت فوق‌العاده افزایش یافته و حتی ۱۶ پرواز رفت و برگشت روزانه نیز انجام شده‌است. باند جدید این فرودگاه در خرداد ۹۹ افتتاح شد، هم‌اکنون امکان نشست و برخاست هواپیماهای بویینگ، فوکر، ام دی و ایرباس وجود دارد.
تیم فوتبال شهروند رامسر در لیگ دسته سوم ایران بازی می‌کند.
باشگاه والیبال هورسان رامسر یک باشگاه والیبال ایرانی است که در سال ۱۳۸۶ تأسیس شده‌است.
هورسان توانست در فصل ۹۸–۹۹ به لیگ برتر والیبال ایران صعود کند. سالن ورزشی شهید صدر سالن اختصاصی این تیم می‌باشد که با گنجایش ۸۰۰ نفر در ساداتشهر رامسر واقع شده‌است. بهرام گلعلی مدیر عامل باشگاه هورسان رامسر می‌باشد.
باشگاه والیبال ساحلی هورسان رامسر در لیگ برتر والیبال ساحلی ایران بازی می‌کند.
شرکت تعاونی باغداران مرکبات رامسر در سال ۱۳۴۶ توسط سهام مردمی و کشاورزان منطقه که هدفش تأمین مایحتاج خدماتی کشاورزان از قبیل کود، سم، کاغذ شیمیائی بسته‌بندی پرتقال و … ودر زمینی به مساحت شش هکتار با همت و تلاش خستگی ناپذیر مؤسسان آن (مرحوم حاج سید ابوالحسن میرابوطالبی و مرحوم مهندس محمد علی احمدنژاد) بنا نهاده شد و پس از آن با خریداری و نصب دستگاه سورتینگ و بسته‌بندی پرتقال با تعداد اعضاء ۹۵۰۰ نفر تأسیس گردیدکه باعث ایجاد شغل در منطقه و برآوردن نیازها و انتظارات مردم بومی و پویائی کشاورزی و رونق اقتصادی محصولات باغی گردید. وجود درختان پرتقال سنتی و محلی و گاهی عدم باردهی یکسان و یکدست محصولات، در فواصل سالها مخصوصاً در سالهای پربار (آور پرتقال) باعث کاهش کیفیت تازه خوری این محصول باغی گشته که کشاورزان منطقه در سالهای آور پرتقال متحمل خسارات مالی زیادی می‌شدند، مؤسسان این تعاونی را ملزم به ایجاد کارخانه صنایع تبدیلی مرکبات نمود که بالاخره در سال ۱۳۷۰ جهت حل این مشکل کشاورزان منطقه شمال و نیز جهت افزایش رونق اقتصادی کشاورزی ماشین آلات صنایع تبدیلی پرتقال خریداری گردیده که با تولید کنسانتره پرتقال، کنسانتره نارنگی، کنسانتره نارنج، روغن پوست پرتقال، اسانس پرتقال و خوراک دام باعث جلوگیری از ضایعات بی‌رویه پرتقال و کمک به اقتصاد کشاورزی مرکبات شمال کشور و نیز اشتغال زایی تعدادی ازجوانان را فراهم نمود. با تولید فرآورده اصلی این صنعت یعنی کنسانتره پرتقال نیاز به وجود سردخانه نگهداری محصول ایجاب شد هیئت مدیره و مدیر عامل وقت برآن شدند تا سردخانه با ظرفیت اسمی ۲۰۰۰ تنی آمونیاکی را نیز بنا نهند. در سال ۱۳۸۲ با خریداری و نصابی دو خط بازسازی و بسته‌بندی آبمیوه (۹طعم) و شربت (۵طعم) باعث رونق هرچه بیشتر اقتصاد کشاورزی و نیز ایجاد فرصت‌های شغلی بیشتر برای جوانان منطقه از حالت فصلی به تمام سال درآمده است.
این مسجد در آخوند محله رامسر قرار گرفته‌است و متجاوز از یکصد و هفتاد سال از بنای اولیه آن می‌گذرد، گرچه مسجد یاد شده از اواخر قرن سیزدهم به مسجد میر عبدالباقی شهرت یافته‌است، اما بنای اولیه آن بدست پدرش مرحوم آقا سید محمد هادی بن آقا میر محمد رضا انجام گرفت.
این مسجدی کوچک و قدیمی در رامسر و در غرب مسجد میر عبدالباقی درآخوند محله قرار دارد. این مسجد در کنار نهر فتوک است و دیوار غربی آن متصل به محوطه آقای حاج محمد شیخ الاسلامی و دیوار جنوبی خانه مرحوم سید احمد شیخ الاسلامی می‌باشد.
این مسجد که امروزه به مسجد صاحب الزمان شهرت دارد، قدمت نخستین بنای آن حدوداً به صد و پنجاه سال قبل می‌رسد و بنیانگذار آن مرحوم حاج رجبعلی نارنج بنی بود.
این مسجد در جنوب شرقی بقعه آقا پلاسید، در فاصله چند متری قرار گرفته و مسجدی است قدیمی که تجدید بنای آن به دست آقا میر ابوطالب بن سید رضا و با مساعدت مردم، حدوداً در سال ۱۳۰۰ انجام گرفت.
این مسجد از مسجدهای معروف و بسیار مردمی رامسر است که در جواهرده قرار دارد که مردم از نقاط دور و نزدیک برای نذری و کارهای دیگر پای به آین مکان مذهبی می‌گذارند و بسیاری معتقدند و دیده‌اند که هر پنجشنبه و جمعه نوری از شرق به صورت شهاب به این مکان فرود می‌آید و در آن آرام می‌گیرد که یکی از عجایب یا شاید یکی از الطاف خداوند باشد. (البته هم‌اکنون بنای قدیمی مسجد به دلیل عوامل طبیعی و عوامل دیگر از بین رفته‌است و با همت مردم شریف رامسر دوباره بنا گردیده‌است)
مسجدی است با شکوه و بزرگ که در ضلع غربی میدان جواهرده می‌باشد و بنای آن از سنگ و گل و چوب است و قبلاً لت پوش بود اما بعدها مبدل به شیروانی حلبی گردید. تاریخ بنای این مسجد به حساب جمل در مصراع زیبای زیر که با خطی زیبا در سرکش شرقی روبروی پنجره بزرگ نوشته شده بود آمده‌است: تاریخ این بنا در سال ۱۲۹۷ است.
مسجدی است در غرب جواهرده رامسر و کمی بالاتر از اوشیانسر که در دامنه کوه و در کنار راه، در زمینی شیب دار قرار گرفته‌است. پیش از آن که در این موضع مسجد بنا شود، تخته سنگی نسبتاً بزرگ در آنجا بود که شبها چراغی روشن روی آن می‌نهادند و یقیناً این عمل به خاطر اعتقاد مردم به این مکان بود و نظایر آن در گوشه و کنار سواحل جنوبی دریای خزر فراوان به چشم می‌خورد.
اسامی تعدادی از بقاع‌های متبرکه
سال ۱۳۸۴ هجری خورشیدی، سالی است که از روز جمعه آغاز شد.
عملیات مرصاد نام عملیات پاتکی است که نیروهای جمهوری اسلامی ایران به عملیات فروغ جاویدان زد. عملیات فروغ جاویدان توسط سازمان مجاهدین خلق برنامه‌ریزی شد و میان جمهوری اسلامی ایران و سازمان مجاهدین خلق پس از پذیرش قطعنامه ۵۹۸ توسط ایران و پایان جنگ ایران و عراق، در سال ۱۳۶۷ درگرفت. فرماندهی نیروهای جمهوری اسلامی ایران در این عملیات بر عهده علی صیاد شیرازی و فرماندهی مجاهدین خلق برعهدهٔ مسعود رجوی بود. پس از چند روز درگیری در پایان نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران بر سازمان مجاهدین خلق پیروز شدند. تعداد زیادی در این نبرد کشته شدند. این نبرد آخرین نبرد در جنگ ایران و عراق به‌شمار می‌رود.
در تیر ماه ۶۷ صدام حسین طی یک سخنرانی تلویزیونی اعلام کرد: «... بعد از مدتی خواهید دید که چگونه مجاهدین خلق به اعماق خاک خودشان نفوذ خواهند کرد و همین‌طور پیوستن مردم ایران به صفوف آن‌ها را خواهید دید.»http://www.bbc.co.uk/persian/iran/2011/06/110629_l13_hashemi_memoirs_ganji.shtml به این ترتیب شش روز پس از قبول قطعنامه ۵۹۸ شورای امنیت توسط ایران، نیروهای عراقی توافقات این قطعنامه را زیر پا گذاشته، دوباره در جنوب و حوالی خرمشهر حمله کردند تا راه نفوذ برای نیروهای مجاهدین خلق باز شود و حتی توانستند تا آستانهٔ تصرف آن پیش روند. به این ترتیب نیروهای دفاعی ایران در جبهه‌های جنوبی مستقر شدند. در این زمان سازمان مجاهدین عملیاتی با نام فروغ جاویدان را از مرزهای غرب ایران آغاز کرد. اهداف مختلفی از جانب صدام حسین برای این تهاجم گفته می‌شود از جمله تغییر بندهای قطعنامه، تغییر سرنوشت جنگ و رقم زدن پیروزی و براندازی نظام جمهوری اسلامی ایران.
مسعود رجوی در شب آغاز عملیات گفت: «بر اساس تقسیمات انجام شده، ۴۸ ساعته به تهران خواهیم رسید… کاری که ما می‌خواهیم انجام دهیم در حد توان و اشل یک ابرقدرت است؛ چون فقط یک ابرقدرت می‌تواند کشوری را ظرف این مدت تسخیر کند… از پایگاه نوژه هم ترسی نداشته باشید؛ هر سه ساعت به سه ساعت دستور می‌دهم هواپیماهای عراقی بیایند و آنجا را بمباران کنند. پایگاه هوایی تبریز را هم با هواپیما هر سه ساعت به سه ساعت مورد هدف قرار خواهیم داد… گذشته از آن، ضدهوایی و موشک سام ۷ هم که داریم… هوانیروز عراق تا سرپل ذهاب به‌همراه ستون‌ها خواهد بود. از نظر هوایی ناراحت نباشید چون هواپیماهای عراقی پشتیبان ما هستند و تمام ماشین‌ها به صورت ستون حرکت می‌کنند.»A Gulf Truce Leaves Rebels In a Quandary New York Times (August 28, 1988)بی‌بی‌سی
عملیات فروغ جاویدان در ساعت ۱۵:۳۰ روز ۳ مرداد ماه سال ۶۷ آغاز شد. با حمایت کامل ارتش عراق در روز حمله و آغاز عملیات نیروهای نظامی وابسته به سازمان مجاهدین خلق که با نام ارتش آزادیبخش نامگذاری شده بودند، فاصلهٔ مرز قصر شیرین تا منطقهٔ تنگه چهارزبر در ۳۴ کیلومتری غرب کرمانشاه را با سرعت خیلی زیاد طی کردند. شعار آنها «امروز مهران، فردا تهران» بود. آنها در نظر داشتند ۳۳ ساعته خود را به تهران برسانند.
به دلیل هجوم ایذایی هم‌زمان ارتش عراق به جبهه جنوب بخش عمده‌ای از توان نظامی ایران در جبهه‌های جنوب غربی مشغول دفع تهاجم عراق بودند. به همین دلیل در برابر حرکت ستون‌های مجاهدین مقاومت کلاسیکی از سمت نیروهای جمهوری اسلامی وجود نداشت و با پشتیبانی نیروهای عراقی، مجاهدین با سرعت زیاد در این جبهه پیشروی کردند. غیر از مقاومت محدودی که توسط ساکنان کرد منطقه وجود داشت، نیروهای مجاهدین بدون مانعی جدی تا عمق ۱۴۵ کیلومتری خاک ایران پیش رفتند. آن‌ها با ۷۵۰۰ نفر متشکل از نیروهای مجاهدین خلق و عراقی و ۱۳۰۰ دستگاه تانک و خودرو نفربر وارد اسلام‌آباد شدند. مجاهدین پیش‌بینی نموده بودند با اشغال منطقه مردم به حمایت از آن‌ها خواهند پرداخت ولی برخلاف انتظار، کردهای منطقه به مقاومت پرداختند که همین مقاومت محدود محلی سرعت پیشرفت ستون نظامی مجاهدین را محدود نمود. آن‌ها توانستند شهرهای قصر شیرین، سرپل ذهاب، کرند غرب و اسلام‌آباد غرب را اشغال و تخریب کرده و به سرعت از طریق جاده به سمت کرمانشاه پیش‌روی کنند.
نیروهای مجاهدین خلق، پس از درهم شکستن مقاومت مردم در شهرهای مذکور، در یک اقدام عجولانه راهی باختران شده و قصد حرکت به سمت تهران نمودند. رادیو مجاهدین خلق «با ارسال پیام به مردم باختران از آن‌ها خواست که زمینه را برای ورود ارتش آزادی‌بخش مهیا سازند و آماده جذب در گردان‌ها و لشکرها باشند».
چهار روز قبل از عملیات فروغ جاویدان از سوی سازمان مجاهدین خلق، ارتش عراق نیز در روز ۳۱ تیر ماه ۱۳۶۷ چندین روستای ایران در غرب استان کرمانشاه شامل روستاهای زرده، روستاهای نساردیره، نساردیره سفلی و شاه مار دیره از توابع شهرستان گیلانغرب، شیخ صله از توابع شهرستان ثلاث باباجانی، دودان از توابع شهرستان پاوه و روستای باباجانی از توابع شهرستان دالاهو را با بمب‌های گاز خردل و گاز اعصاب بمباران کرد. این بمباران‌ها به مرگ صدها غیرنظامی و مجروحیت چندین هزار نفر از افراد غیرنظامی انجامید. دام‌ها و زمین‌های کشاورزی که محل معیشت مردم بود، نابود شده و تا مدت‌ها آلوده شد. بسیاری از مجروحان این روستا به دلیل آثار بمب‌های شیمیایی به بیماری‌های اعصاب، سرطان و… مبتلا شده و کودکانی با انواعی از مشکلات و بیماری‌های مادرزادی در این روستاها به دنیا آمدند. چند روز پس از این بمباران عملیات فروغ جاویدان اتفاق افتاد و جادهٔ مواصلاتی مناطق غرب استان به مرکز استان کرمانشاه مسدود شد. به همین دلیل امکان اعزام مجروحان به بیمارستان بسیار محدود شد. برخی منابع این امر را در بالا رفتن تلفات حملات شیمیایی مؤثر می‌دانند؛ این در حالی است که درگیری میان سازمان مجاهدین خلق با نیروهای جمهوری اسلامی پس از ۴ روز خاتمه یافت، اما بسیاری از مجروحان شیمیایی این حملات تا سال‌ها شناسایی نشده و به دلیل نداشتن سابقهٔ پزشکی تحت خدمات درمانی قرار نگرفتند.http://www.fardanews.com/fa/news/275936http://www.asriran.com/fa/news/173851/سالی-۱۰-نفر-در-نساردیره-شهید-می‌شوند
عملیات مرصاد، پاتک نیروهای نظامی جمهوری اسلامی در پاسخ به عملیات فروغ جاویدان است که سرانجام در پنجم مرداد ماه ۱۳۶۷، با رمز «یا علی» و در منطقه اسلام‌آباد غرب و کرند غرب در استان کرمانشاه، با فرماندهی علی صیاد شیرازی آغاز شد.
نیروهای نظامی جمهوری اسلامی ایران ابتدا مسیر ستون‌های زرهی مجاهدین خلق را سد کردند. سپس نیروها را پشت سر مجاهدین یورش هوایی کردند. آنگاه بالگردهای هوانیروز ارتش با سلاح‌های ضد تانک به ستون زرهی مجاهدین یورش بردند و هواپیماهای اف-۵ پایگاه ۴ شکاری نیروی هوایی پایگاه دزفول به فرماندهی خلبانان عبدالحمید نجفی و علیرضا آیینی هم ستون زرهی مجاهدین را بمباران کردند. در انتها نیروهای زمینی سپاه به باقی‌مانده نیروهای مجاهدین حمله کردند.
برخی کارشناسان جنگ و فرماندهان نظامی در ایران، ترور علی صیاد شیرازی فرمانده سابق نیروی زمینی ارتش را به دلیل تدابیر وی در عملیات مرصاد و شکست سنگین مجاهدین خلق در این عملیات تفسیر می‌کنند.شکست در مرصاد دلیل ترور شهید صیاد شیرازی بود . [خبرگزاری جمهوری اسلامی(ایرنا) http://www.irna.ir]
وقتی که ستون‌کشی مجاهدین خلق با سرعت زیاد به پیش می‌رفت به طوری که آن‌ها در جادهٔ آسفالته با خودروهای چرخ‌دار از مرز قصرشیرین به طرف کرمانشاه، همدان، قزوین، کرج و نهایتاً تهران در حرکت بودند. بعد از اسلام‌آباد غرب در منطقه‌ای در ۳۵ کیلومتری کرمانشاه که به دلیل جغرافیای خاص یک رشته‌کوه ایجاد یک تنگه بر جاده و دشت کرده‌بود، تنگه چهارزبر، یک نیروی معدود از سپاه و بسیج، گردان قمربنی هاشم از تیپ ۱۲ قائم سمنان، به‌طور اتفاقی حضور داشت که بعد از اطلاع در نیمه‌شب با احداث تعدادی خاکریز بر روی جاده در انتظار ستون مجاهدین راه را سد کردند و تا طلوع خورشید مقاومت سختی انجام دادند که ستون مجاهدین متوقف شده زمین‌گیر شد.
فرماندهی این عملیات بر عهده سرتیپ علی صیاد شیرازی بود. وی در سال ۱۳۷۸ توسط سازمان مجاهدین خلق ایران ترور شد.کتابشناسی شهید علی صیاد شیرازی (خبرگزاری hawzah.ne) واژه عربی «مرصاد» به معنی "کمین" است. به خاطر کمین برنامه‌ریزی شده‌ای است که ارتش جمهوری اسلامی ایران انجام داده بود این نام برای این عملیات در نظر گرفته شد.
هاشمی رفسنجانی در این مورد گفت «جنگ و صحنه به گونه‌ای درست شده بود که اینها توی کیسه آمدند و ما در کیسه را بستیم. تدارک منافقین خیلی وسیع بود و ضربه وارده بر آن‌ها خیلی عمیق است. ۱۲۰ تانک زرهی دجله، ۶۰ نفربر و ۶۰۰ خودرو دیگر، حدود ۵۰۰۰ پیکارجو و همین تعداد پشتیبانی و تدارکاتچی و طرح رسیدن به تهران، خیلی احمقانه و ساده‌لوحانه و هفتاد درصد انهدام»
نیروهای سپاه بدر که سازمانی با ایدئولوژی شیعه و متشکل از اتباع شیعهٔ عراق است نیز در عملیات مرصاد شرکت کردند. این نیروها توسط سیدمحمدباقر صدر رهبری می‌شدند و به وی و سید محمدباقر حکیم وفادار بودند. ۱۰۸ نفر از اعضای سپاه بدر عراق در این عملیات کشته شدند که از این تعداد ۱۰۵ نفر تبعهٔ کشور عراق، ۲ تن تبعهٔ بحرین و یک نفر تبعهٔ فرانسه بودند. از این تعداد ۴۵ نفر در «گردان شهید صدر» عضویت داشتند. همچنین ۷۰ نفر از نیروهای این گردان نیز در عملیات مرصاد زخمی شدند.خبرگزاری رسمی حوزه: "اسامی ۱۰۸ شهید غیر ایرانی عملیات مرصاد"، نوشته‌شده در ۱۲ مرداد ۱۳۹۸؛ بازدید در ۱۴ شهریور ۱۴۰۰.
در عملیات مرصاد بیش از ۴۳۸ دستگاه نفربر و تانک و خودرو و بیش از ۱۲۰۰ قبضه تجهیزات نظامی از جبهه مجاهدین خلق از بین رفت و ۵۳۱ دستگاه تانک، نفربر و خودرو و مقادیر زیادی تجهیزات و سلاح‌های انفرادی به غنیمت نیروهای جمهوری اسلامی درآمد. همچنین بیش از ۲۵۰۶ نفر از اعضای مجاهدین خلق کشته و ۵۳۱ تن به اسارت درآمدند. در میان کشته‌شدگان و اسرا تعداد زیادی از کادرهای ارشد سازمان و فرمانده‌هان تیپ‌ها نیز وجود داشتند. پس از پایان عملیات، تنگه چهارزبر، تنگه مرصاد یا کمینگاه نام گرفت.کمینگاهی جهنمی به نام مرصاد پایگاه خبری افکارنیوز
این رخداد در ۴ مرداد ۱۳۶۷ و پس از پذیرش قطعنامه ۵۹۸ توسط جمهوری اسلامی و حمله سازمان مجاهدین خلق به خاک ایران و پس از اشغال شهر توسط سازمان مجاهدین خلق روی داد. نیروی‌های این سازمان، مجروحان (و کارکنان بیمارستان) مستقر در بیمارستان را قتل‌عام کرده و اجساد آنان را در محوطه بیمارستان به آتش کشیدند. پیش از آن، کشتارهایی در جریان تصرف شهر نیز روی داده بود.http://www.irna.ir/fa/News/81252965/سایر_حوزه_ها/مرصاد__عملیات_شکست_منافقین_در_اسلام_آّباد_و_کرندغربhttp://www.hawzah.net/fa/Magazine/View/5737/7101/86240/http://www.khabaronline.ir/detail/438618http://www.farsnews.ir/newstext.php?nn=13920516001221http://www.jamejamonline.ir/NewsPreview/1152931506539564861http://snn.ir/textversion/detail/news/335909/114http://www.asriran.com/fa/print/161912http://www.tasnimnews.com/Home/Single/444363 یکی از فرماندهان جمهوری اسلامی نیز معتقد است که مریم رجوی با خودروی ضد گلوله و هلیکوپتر در منطقه حضور داشته و دستور حمله و کشتار بیمارستان توسط شخص وی صادر شده‌است.
با تصرف بیمارستان و شهر اسلام‌آباد غرب مدارک پزشکی برخی مجروحان شیمیایی روستاهای اطراف از جمله روستای زرده نیز نابود شد که روند درمان آنان را سال‌ها مختل کرد.http://www.magiran.com/npview.asp?ID=2872963
به دنبال حمله نیروهای سازمان مجاهدین با حمایت ارتش عراق در غرب ایران در تاریخ۴ مرداد ماه ۱۳۶۷ و به فاصله شش روز بعد از قطعنامه ۵۹۸ شورای امنیت که به نام عملیات عملیات مرصاد نام‌گذاری شد، روح‌الله خمینی رهبر انقلاب طی حکمی افرادی را مأمور کرد تا با بررسی مجدد پرونده زندانیان سیاسی، برای افرادی که همچنان بر سر موضع خود مبنی بر حمایت از سازمان مجاهدین خلق باقی مانده بودند، حکم اعدام صادر کنند.رضایی و سلیمی نمین، پاسداشت حقیقت:۱۴۲
نیروی بالابریhttp://www.asemankafinet.ir/15--%D9%86%DB%8C%D8%B1%D9%88%DB%8C-%D8%A8%D8%A7%D9%84%D8%A7%D8%A8%D8%B1%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D9%87%D9%88%D8%A7%D9%BE%DB%8C%D9%85%D8%A7-%DA%86%DB%8C%D8%B3%D8%AA-/، نیروی بالابرندهhttps://ghasedak24.com/article/521/بال-هواپیما یا نیروی بَرآرواژه‌های مصوّب فرهنگستان تا پایان دفتر دوازدهم فرهنگ واژه‌های مصوّب https://wiki.apll.ir/word/index.php/Lift (در برخی متون: بَرا) ، مولفه‌ای از نیروی وارد شده بر یک جسم توسط سیال است که در راستای عمود بر راستای حرکت سیال وارد می‌شود. تفاوت آن با نیروی پسار (به انگلیسی: Drag) در این است که نیروی پسار در جهت موازی و موافق با حرکت یا فشار جسم وارد می‌شود. معمولا نیروی برآر در جهت بالا و برای مقابله با نیروی گرانش عمل می‌کند اما می‌تواند در هر جهتی عمود به جهت حرکت سیال نیز عمل کند. بزرگی این نیرو بستگی به چگالی جسم، سرعت نسبی بین سیال و جسم، شکل خارجی جسم، نحوه قرارگیری آن در مقابل جریان سیال (زاویه حمله) و میزان زبری سطح جسم دارد.
هر سیالی که از سطح جسمی عبور کند بر آن نیرو وارد می‌کند. اگر سیالی که جسم را احاطه کرده هوا باشد، به نیروی اعمال شده یک نیروی آیرودینامیکی می‌گویند. در آب یا سایر مایعات به این نیرو یک نیروی هیدرودینامیکی می‌گویند.
نیرویی که بر اثر برخورد هوا با سطوح فوقانی و تحتانی بال ایجاد و موجب بالا رفتن هواپیما یا ادامهٔ پرواز آن می‌شود همان نیروی برآر است.
برآر نیرویی است که در اثر حرکت ماهی‌واره (ایرفویل) در شاره (سیال) ایجاد می‌شود. پرواز هواپیما در اثر نیروی بَراری است که حاصل از شکل مقطع آیرودینامیکی بال آن است، که اصطلاحاً مقطع ایرفویل دارند، نیروی برآر بال هواپیما به عواملی مانند سرعت هواپیما، مساحت بال، چگالی هوا، شکل ماهی‌وارهٔ بال و زاویه حمله بستگی دارد و مطابق با فرمول زیر محاسبه می‌شود:
که در این فرمول
مؤلفهٔ برآیند نیروها در راستای محور برآر را برآر کل می‌گویند. نسبت برآر کل به پَسار کل که معیار اصلی بازده هواگَرد است، نسبت برآر به پَسار [نسبت لیفت به درگ] (L/D) یا بازده آئرودینامیکی نامیده می‌شود. در حمل‌ونقل هوایی به هواگَردی با بال کوچک که بدنهٔ آن همه یا بخش اعظم نیروی بَرار را تولید می‌کند، پیکرهٔ بَرآرزا (lifting body) گفته می‌شود.
برآرافزا ـ پایاسیری (lift-lift/cruise) ویژگی هواپیمایی است که هم‌زمان مجهز به موتور جت برآری و موتوری با امکان تغییر جهت رانش است. موتور برآری ـ پایاسیری (lift/cruise engine) موتور توربین پروانه‌ای یا توربین‌جت است با امکان تغییر جهت رانش برای ایجاد نیروی برآر یا نیروی رانش.
سطح متحرک یا لولاشده به بخش بالایی عقب بال که وقتی باز می‌شود بَرآر را کاهش و معمولاً پَسار را افزایش می‌دهد، بَرارگیر (spoiler) نام دارد.
ایروفیل یا ماهی‌واره یا هَوابُرد یا اِیرفُویل نام شکل ویژه‌ای است که مقطع بال هواپیما یا برخی از تیغه‌های صنعتی مثل ملخ‌ها و پروانه‌ها دارند.
جسمی که این شکل را داشته باشد با حرکت در شاره‌ای مانند هوا یا آب (برپایه اصل برنولی) نیروی برآر ایجاد می‌کند. عامل اصلی پرواز هواپیما همین شکل ماهیواره مقطع بال آن است که با حرکت در هوا و ایجاد نیروی برآری که بیشتر از نیروی وزن هواپیما (و در جهت مخالف نیروی وزن) است باعث پرواز هواپیما می‌شود.
قسمت جلویی ایرفویل لبه حمله نامیده می‌شود و اولین محل تماس با هوا می‌باشد و از نظر طراحی ظرافت و حساسیت بالایی دارد. قسمت انتهایی، لبهٔ فرار نامیده می‌شود و مانند یک لبهٔ تیز است و در انتهای این محل هوای قسمت بالایی و قسمت پایینی به یکدیگر می‌رسند. روی آن «سطح روئین» یا «انحنای رویی» نامیده می‌شود و زیر آن «سطح زیرین» یا «انحنای زیرین» نامیده می‌شود.
در مهندسی هوافضا ایرفویل جایگاه ویژه‌ای دارد. به طوری که پایه اساس پرواز و بهینه‌سازی آن از مطالعه روی ایرفویل‌ها آغاز شد. برادران رایت هم قبل از اولین پرواز مطالعات و آزمایشاتی روی ایرفویل‌های مختلف داشتند و توسط تونل بادی که خودشان ساخته بودند دست به آزمایش می‌زدند.
بال‌ها، تثبیت کننده‌های افقی و عمودی یک هواپیما با بال ثابت با مقاطع عرضی ایرفویل ساخته می‌شوند، و همچنین پره‌های روتور هلی کوپتر. ایرفویل در پروانه‌ها، فن‌ها، کمپرسورها و توربین‌ها نیز یافت می‌شود. بادبان‌ها نیز ایرفویل هستند و سطح زیر آب قایق‌های بادبانی مانند تخته میانی و فلکه از نظر سطح مقطع شبیه به هم هستند و با همان اصول ایرفویل کار می‌کنند. موجودات شنا و پرنده و حتی بسیاری از گیاهان و ارگانیسم‌های ساکن از هواپیماهای هوایی استفاده می‌کنند: نمونه‌های متداول آن بال پرندگان، بدن ماهی‌ها است. بال هواپیما به شکل فویل می‌تواند نیروی رانشی را بر روی اتومبیل یا وسیله نقلیه موتوری دیگر ایجاد کند و باعث بهبود کشش شود.
هنگامی که باد توسط جسمی مانند صفحه صاف، ساختمان یا عرشه پل انسداد یابد، جسم کشش و همچنین یک نیروی آیرودینامیکی عمود بر باد را تجربه خواهد کرد. این بدان معنا نیست که جسم به عنوان ایرفویل واجد شرایط باشد. ایرفویل‌ها اشکال بالابرنده بسیار کارآمدی هستند، که می‌توانند نسبت به صفحات مسطح با همان اندازه از همان ناحیه، بالابر تولید کنند و با کشیدن قابل توجهی کمتر قادر به تولید بالابر هستند. ایرفویل‌ها برای استفاده در طراحی هواپیماها، ملخ‌ها، پره‌های روتور، توربین‌های بادی و سایر کاربردهای مهندسی هوانوردی قابل استفاده هستند.
منحنی لیفت و درگ به دست آمده در آزمایش تونل باد در سمت راست نشان داده شده‌است. منحنی نشان دهنده یک ایرفویل با یک کمربند مثبت است بنابراین برخی از لیفت‌ها با زاویه صفر حمله تولید می‌شوند. با افزایش زاویه حمله، بالابر در یک رابطه تقریباً خطی افزایش می‌یابد که شیب منحنی بالابر نامیده می‌شود. در حدود ۱۸ درجه این ایرفویل متوقف می‌شود و بالابر به سرعت فراتر از آن می‌افتد. افت بالابر را می‌توان با عملکرد لایه مرزی سطح فوقانی توضیح داد، که از سطح فوقانی در زاویه اصطبل و پشت آن جدا شده و به شدت ضخیم می‌شود. ضخامت جابجایی لایه مرزی ضخیم شده، شکل ایرفویل را تغییر می‌دهد، بویژه میزان کمتری را که باعث کاهش جریان و بالابر می‌شود، کاهش می‌دهد. لایه مرزی ضخیم‌تر نیز باعث افزایش زیادی در کشش فشار می‌شود، به طوری که کشش کلی به شدت در نزدیکی و عبور از نقطه اصطکاک افزایش می‌یابد.
طراحی ایرفویل یکی از جنبه‌های اصلی آیرودینامیک است. ایرفویل‌های مختلف رژیم‌های مختلف پرواز را ارائه می‌دهند. ایرفویل‌های نامتقارن می‌توانند با زاویه صفر حمله باعث ایجاد لیفت شوند، در حالی که یک ایرفویل متقارن ممکن است برای پروازهای معکوس مکرر مانند هواپیماهای ایروباتیک مناسب باشد. در منطقه آیلرون‌ها و نزدیک نوک بال می‌توان از ایرفویل متقارن برای افزایش دامنه زاویه‌های حمله برای جلوگیری از چرخش-چرخاندن استفاده کرد؛ بنابراین می‌توان از طیف وسیعی از زاویه‌ها بدون جداسازی لایه مرزی استفاده کرد. ایرفویل‌های زیرصنعتی دارای یک لبه گرد هستند که به‌طور طبیعی نسبت به زاویه حمله حساس نیستند. سطح مقطع دقیقاً دایره ای نیست: شعاع انحنا قبل از رسیدن بال به حداکثر ضخامت افزایش می‌یابد تا احتمال جدایی لایه مرزی به حداقل برسد. این باعث کشیده شدن بال می‌شود و نقطه حداکثر ضخامت را از لبه جلو به عقب منتقل می‌کند.
ایرفویل‌های مافوق صوت از نظر زاویه ای بسیار بیشتر هستند و می‌توانند دارای یک لبه جلوی بسیار تیز باشند که به زاویه حمله بسیار حساس است. یک ایرفویل فوق بحرانی حداکثر ضخامت خود را نزدیک به لبه جلو دارد تا طول زیادی داشته باشد تا جریان مافوق صوت را به آرامی به سرعت زیر صوت شوک دهد. عموماً چنین ایرفویل‌های ترانسونیک و همچنین ایرفویل‌های مافوق صوت دارای کامبر کم برای کاهش واگرایی کشش هستند. بالهای هواپیمای مدرن ممکن است دارای بخشهای مختلف ایرفویل در امتداد دهانه بال باشند، هر یک برای شرایط هر بخش از بال بهینه شده‌است.
دستگاه‌های بالابر متحرک، فلپ‌ها و گاهی اوقات اسلت‌ها، تقریباً در هر هواپیما روی ورقه‌های هوا نصب می‌شوند. فلپ لبه عقب مانند aileron عمل می‌کند. با این حال، اگر از آن استفاده نشود، می‌توان آن را تا حدی به بال جمع کرد.
بال جریان جریان دارای حداکثر ضخامت در خط کمبر میانی است. تجزیه و تحلیل معادلات Navier-Stokes در رژیم خطی نشان می‌دهد که یک گرادیان فشار منفی در طول جریان همان اثر کاهش سرعت را دارد؛ بنابراین با داشتن حداکثر کمبر در وسط، حفظ جریان آرام روی درصد بیشتری از بال با سرعت کروز بالاتر امکان‌پذیر است. با این حال، برخی از آلودگی‌های سطح جریان آرام را مختل کرده و آن را متلاطم می‌کند. به عنوان مثال، با باران روی بال، جریان متلاطم خواهد بود. تحت شرایط خاص، بقایای حشرات روی بال باعث از بین رفتن مناطق کوچک جریان آرام نیز می‌شود. قبل از تحقیقات ناسا در دهه‌های ۱۹۷۰ و ۱۹۸۰، جامعه طراحی هواپیما از تلاش‌های کاربردی در دوران جنگ جهانی دوم فهمید که طراحی بال‌های جریان جریان با استفاده از تلورانس‌های ساخت معمول و نقص سطح عملی نیست. این باور پس از توسعه روشهای جدید تولید با مواد کامپوزیت (به عنوان مثال ایرفویلهای جریان جریان آرام توسط F. X. Wortmann برای استفاده با بالهای ساخته شده از پلاستیک تقویت شده با الیاف) تغییر یافت. روشهای فلزی ماشینکاری شده نیز معرفی شدند. تحقیقات ناسا در دهه ۱۹۸۰، کاربردی بودن و سودمند بودن طرح‌های بال جریان جریان را نشان داد و راه را برای کاربردهای جریان آرام روی سطوح عملیاتی مدرن هواپیما، از هواپیماهای عمومی زیر صوتی هواپیمای عمومی گرفته تا هواپیماهای حمل و نقل بزرگ ترانسونیک، تا طرح‌های مافوق صوت باز کرد.
برای تعریف ایرفویل‌ها طرح‌هایی طراحی شده‌است - نمونه آن سیستم NACA است. از سیستم‌های مختلف تولید ایرفویل نیز استفاده می‌شود. نمونه ای از ایرفویل هدف کلی که کاربرد گسترده‌ای پیدا می‌کند و سیستم NACA را از قبل قدمت می‌بخشد، Clark-Y است. امروزه با استفاده از برنامه‌های رایانه ای می‌توان ایرفویل‌ها را برای عملکردهای خاص طراحی کرد.
اصطلاحات مختلف مربوط به ایرفویل در زیر تعریف شده‌است:
هندسه ایرفویل با اصطلاحات مختلفی شرح داده شده‌است:
شکل ایرفویل با استفاده از پارامترهای هندسی زیر تعریف شده‌است:
برخی از پارامترهای مهم برای توصیف شکل ایرفویل، پارچه و ضخامت آن است. به عنوان مثال، یک ایرفویل از سری ۴ رقمی NACA مانند NACA 2415 (که به صورت ۲ - ۴ - ۱۵ خوانده می‌شود) یک ایرفویل با کمبر ۰۲/۰ وتر واقع در وتر ۰٫۴۰، با وتر حداکثر ۰٫۱۵ را توصیف می‌کند.
سرانجام، مفاهیم مهمی که برای توصیف رفتار ایرفویل هنگام حرکت در مایع استفاده می‌شود عبارتند از:
بر اساس مطالعات یک یخبندان‌شناس به نام لونی تامپسون (پروفسور دانشگاه اوهایو و محقق مرکز تحقیق روی قطب بیرد) شاخص‌های زیادی وجود دارند که نشان‌دهندهٔ تغییر جهانی آب و هوا در ۵۲۰۰ سال پیش هستند:
<!- == پیوند به بیرون == ->
شهرستان لِنجان یکی از شهرستان‌های استان اصفهان است. مرکز این شهرستان، زرین شهر می‌باشد. همچنین این شهرستان دارای آثار باستانی ازجمله مسجد رحیم خان زرین شهر، برج کبوتر در زرین شهر و مسجد صباحی از دورهٔ ایلخانیان در زرین شهر و حمام عمومی ساحل در زرین شهر است.
بنابر سرشماری مرکز آمار ایران، جمعیت شهرستان لنجان در سال ۱۳۹۵ برابر با ۲۶۲٬۹۱۲ نفر بوده‌است.
این شهرستان از شرق به شهرستان فلاورجان از شمال شرق به شهرستان نجف‌آباد از شمال به شهرستان تیران و کرون از غرب به شهرستان شهرکرد و شهرستان بروجن در استان چهارمحال و بختیاری و از جنوب به شهرستان مبارکه محدود می‌شود.
تا قبل از سال ۱۳۱۶ شمسی که قانون جدید تقسیمات کشوری تصویب گردد، لنجانات ناحیه ای از شهرستان اصفهان بشمار می‌آمد که محدوده وسیعی از حواشی زاینده رود را درمحدوده جنوب غربی این شهرستان در بر می‌گرفته‌است. در سال ۱۳۵۲ شمسی، شهرستان لنجانات از شهرستان اصفهان منتزع و به دو بخش مجزای لنجان علیا به مرکزیت لنجان و فلاورجان تقسیم گردید. بر اساس این تقسیم‌بندی، فلاورجان با نام لنجان سفلی و مناطق لنجان کنونی و مبارکه با عنوان لنجان علیا قلمداد می‌شدند. در سال ۱۳۶۱ منطقه لنجان علیا با انتزاع از فلاورجان به شهرستان مستقلی به نام شهرستان لنجان تبدیل گردید. این روند تا سال ۱۳۶۸ و جدایی مبارکه از شهرستان لنجان و تبدیل آن به شهرستان مستقل ادامه یافت. در پی این تحول، شهرستان لنجان به محدوده جغرافیایی کنونی محدود گردید. در حال حاضر شهرستان لنجان شامل سه بخش (فولادشهر) مرکزی (زرین شهر) و باغ بهادران و هشت شهر و بیش از ۳۰ روستا می‌باشد.
شهرستان لنجان دارای ۳ بخش، ۷ دهستان و ۹ شهر به شرح زیر است:
شهرستان لنجان با وسعت ۱۱۷۰ کیلومترمربع در فاصله ۳۵ کیلومتری جنوب غربی اصفهان قرار گرفته‌است. ارتفاع نسبی ان از سطح دریا ۲۲۷۰ متر است و دارای آب و هوایی متغیر که همواره تحت تأثیر ناحیه نیمه خشک مرکزی و نیمه مرطوب چهارمحال و بختیاری قرار می‌گیرد. ارتفاعات آن شامل کوه‌های پنجئ از رشته کوه‌های مرکزی که در شمال شهرستان واقع شده‌اند و کوه‌های بیدکان در غرب آن می‌باشند. لازم است ذکر شود که خط مرزی این شهرستان با استان چهارمحال و بختیاری از میان گردنه «رخ» عبور می‌کند.
در دهه‌های اخیر با تأسیس کارخانه‌های متعدد در این منطقه، هم‌اکنون جمعیت کثیری از مردم سراسر کشور در این منطقه سکونت دارند. اما مردم های بومی این منطقه اغلب فارس ها و ترک‌های قشقایی هستند همچنین مهاجرت لرهای بختیاری به دلیل اشتغال در کارخانجات وجود دارد.
این شهرستان دارای ۹ دانشگاه است:
صنایع دستی که شرح آن ذیلاً آمده‌است از جمله رشته‌هایی است که در این شهرستان به علاقه‌مندان آموزش داده می‌شود:
تاریخ لنجان قدمتی دیرینه دارد و به دلیل مجاورت با زاینده رود و خاک مساعد و هوای معتدل همواره مهم‌ترین قطب کشاورزی، باغداری و کشت غلات و همچنین به دلیل وجود دشت‌های سر سبز
مکان مناسبی برای دامپروری و تولید محصولات لبنی در اصفهان به‌شمار می‌رفته‌است. البته در بعضی از دوران به‌خصوص در دوران قاجار به دلیل خشکسالی‌ها و همچنین سرمای بی‌سابقه، رونق این منطقه در فراز و نشیب بوده‌است.
مهم‌ترین روستاهای این بلوک شامل: آشیان، لنجان، اشترجان، آی دغمش، گرکن و النجان می‌باشد.
آشیان: بمعنی آشیان و دهکده است.
لنجان: محل بیرون کشیده‌است، گویند اینجا جنگل بوده‌است، پس از قطع درختان آن، بیرون افتاده‌است.
اشترجان: بمعنی تالاب است.
آیدغمش :آی بترکی ماه و دغمش زائیدن، در تاریخ ابن اثیر و طبری اینجا را ماه دینار نوشته‌اند و
گویند جنگل بوده‌است، و ماه از زیر درخت‌ها خورده خورده دیده می‌شده‌است مانند دینار.
گرکن: نوشته‌اند فرکن بوده‌است باسم مادی آنجا و بمعنای شهر جدید است.
النجان: نوشته‌اند ارم گان بوده‌است.الاصفهان، سید علی جناب، به اهتمام عباس نصر، ص ۱۸۲
پژوهش‌های پیشین در منطقه لنجان به صورت موردی و اغلب در زمینه آثار معماری شاخص آن انجام شده‌است که از آن جمله می‌توان به حفاری هرتسفلد در قبرستان استراخاتون پیربکران در سال ۱۹۲۳ میلادی، مطالعات مایرون اسمیت در مسجد جامع اشترجان در سال ۱۹۳۶ میلادی، آندره گدار در مقبره پیربکران در سال ۱۹۳۷ میلادی و مطالعات کارو میناسیان و محمد مهریار در مورد استحکامات خان لنجان (قلعه‌بزی) و بررسی باستان‌شناسی این قلاع توسط استرن و بیزلی در سال ۱۹۶۵ میلادی اشاره نمود. از جدیدترین پژوهشها در این منطقه، حفاری در محوطه قلعه‌بزی است که تاریخ قطعی حضور انسان در این ناحیه را تا دوره پارینه سنگی میانی به عقب بازمی‌گرداند. این در حالی است در چنین مناطق باستانی با مقیاس کلان می‌توان با بهره‌گیری از رویکردها و روشهای مناسب، مانند استفاده از تصاویر ماهواره‌ای، عکس‌های هوایی و روش‌های سنجش از دور در کنار منابع مکتوب و داده‌های قوم‌نگاری، تصویری روشن از تغییر و تحولات جوامع انسانی در گذشته ارائه نمود. از دیگر منابع اصلی و دست اول در شناخت روستاهای لنجان، رساله‌ای مالیاتی مربوط روستاهای پیرامون اصفهان است که توسط یکی از مستوفیان دستگاه قاجار تنظیم شده و به اوضاع اقتصادی و زراعی و میزان مالیات ۲۰۰ روستای اصفهان، به ویژه روستاهای حاشیهٔ رودخانه زاینده‌رود اختصاص دارد. از منابع ثانویه در مکانیابی و شناخت روستاها و واحدهای کوچک و بزرگ جغرافیایی لنجان، اسناد تاریخی دوره قاجار و پهلوی است که با موضوعات مختلف مانند مکاتبات رسمی، فرامین حکومتی و اداری، گزارش‌های مالی و مالیات اراضی، وقف‌نامه‌ها یا حتی اختلافات و دعاوی میان مالکان و رعایای روستاها وجود داشته و دارای اطلاعات مفیدی در مورد شرایط اجتماعی واقتصادی این دوره هستند.
در سال ۱۰۰۰ ه‍. ق، شاه عباس اصفهان را به عنوان مرکز سیاسی ایران برگزید و پایتخت را از قزوین به اصفهان منتقل کرد. این زمان آغاز رونق و شکوفایی اصفهان بود و لنجان نیز از این رونق و شکوه بهره فراوانی برد، زیرا که این منطقه سرسبز و حاصلخیز با اصفهان فاصله چندانی نداشت و بسیار زود بیشه زارها، تفرج گاه‌ها و شکارگاه‌های سرسبز آن مورد توجه شاه قرار گرفت.
در دوره شاه سلطان حسین لنجان به تبع اصفهان روزگاری سخت را سپری کرد. در عهد افشاریان و زمانه زندیان، لنجان معبر آمد و شد دسته‌ها و طایفه‌هایی بود که یا به اصفهان می‌آمدند یا از آن می‌گریختند. در عهد قاجار، لنجان یا در تملک شاهزادگان قاجار قرار داشت یا تیولی بود که به وابستگان دربار مسعود میرزا بخشیده می‌شد. در دوره پر آشوب انقلاب مشروطه و استبداد صغیر، لنجان گذرگاه خان و قشون
در پنج کیلومتری شهر چرمهین، دردامنه کوه‌های زاگرس، آبشار شاه لولاک از ارتفاع کوه بر دامنه آن فرو می‌ریزد و در بهار و تابستان پذیرای صدها نفر از مردم زنده دلی است که به طبیعت گردی می‌روند. راه دسترسی این آبشار منحصراً از شهر چرمهین می‌گذرد. آبشار در زمستان کاملاً یخ می‌زند و قندیلهای زیبا و قطور یخ به ارتفاع هفتاد متر تشکیل می‌دهد. آب آبشار در قسمتی که نزد مردم محلی به حوض معروف است روی زمین آرام می‌گیرد. از رویدادهای تاریخی و مهمی که از گذشته‌های دور تا الان هرساله در مجموعه تفریحی آبشار شاه‌لولاک اتفاق می‌افتد مراسم آئینی شالورا است.
از معدود بناهایی تاریخی شهرستان لنجان است که با شماره ۱۵۱۹۰ در فهرست آثار ملی به ثبت رسیده‌است. قدمت آن مربوط به اوایل دوران قاجار است. این مسجد به وسیلهٔ محمد رحیم خان ریزی ساخته شده و دارای یک شبستان اصلی و تعدادی طاقنما در محوطه حیاط با تزئنیات آجرکاری خفته –راسته و آجرکاری معقلی و کاشیکاری است. شبستان جبههٔ شمالی آن الحاقی است که در دهه‌های اخیر ساخته شده‌است که پیش از این کاریز بزرگی از حیاط آن می‌گذشت و دارای سنگ آب ارزشمند تاریخی بود که هم‌اکنون نیز موجود است. در این مسجد علما و خوانین و کدخدایان زرین شهر در اطاقهای مخصوصی دفن می‌باشند.
این گرمابه از نوع دوقلو (زنانه و مردانه) با دیرینگی قاجاریه می‌باشد که به تازگی با شماره ۳۱۱۹۹/۱۳۹۴ در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است.
این کبوترخانه از نوع دو استوانه‌ای و با دیرینگی صفویه می‌باشد که با شماره ۱۹۲۱۷/۱۳۸۶ در فهرست آثار ملی ایران ثبت شده‌است اما در سال ۱۳۹۰ به دلیل بی‌توجهی مسولین بخشی از آن به وسیلهٔ مالکین زمین‌های کناری ویران و تاکنون هم بازسازی نشده‌است.
قدمت پل مربوط به اواخر دوران صفوی است که در حال حاضر به علت عدم توجه به فرسودگی‌های نما و اجرای ساخت و سازهای غیراصولی در معرض خطر است.
بنای زیبایی است که بر بلندترین نقطه ارتفاعی غرب شهر باغ‌بهادران از شهرستان لنجان واقع شده‌است. قدمت آن اواخر صفوی و اوایل قاجار است. دارای چهار برج دیده‌بانی است
کبوترخانه‌های زیبایی در اقصی نقاط شهرستان لنجان با زیبایی‌های خاص خود وجود دارند که دیدن آن‌ها خارج از لطف نیست. در کرچگان برج کبوتر ۲۰۰ ساله موجوداست که گذشته ازآن به عنوان مکانی برای دیده‌بانی استفاده می‌شده‌است.
با توجه به وجود شالیزارهای برنج، این شهرستان یکی از بهترین محصولات برنج ایران را تولید می‌کند.
برنج لنجان، مهم‌ترین محصول کشاورزی در استان به‌شمار می‌آید. برنج این منطقه از نوع چمپا اما بسیار خوش‌بو و خوش طعم است؛ در سالهای اخیر به دلیل خشکسالی‌های پی در پی متأسفانه هنوز هم کشت غلط برنج ادامه دارد که باید هر چه سریع تر الگوی کشت مناسب جایگزین شود.
این منطقه یکی از مراکز مهم ییلاقی اصفهان محسوب می‌شود. رودخانه زاینده رود، با جلوه‌ای رؤیا گون از میان بیشه‌ها و باغ‌ها می‌گذرد و قل قل آب و آواز پرندگان در لابلای شاخسار بیشه‌ها و وزش باد درشاخ و برگ درختان آن، از زیباترین موسیقی‌هایی است که می‌توان شنید. دو سوی رودخانه پوشیده از درخت و سبزه زار است و با آب و هوایی دلپذیر و خنک روح را تسکین می‌دهد. هر نقطه این ناحیه تفرجگاهی زیباست، کوه، آب زلال رودخانه و بیشه و درخت و باغ و سبزه زار، به باغ‌بادران و روستاها و چم‌های اطراف آن زیبایی خیره‌کننده‌ای بخشیده‌است.
علوم طبیعی ، شاخه‌ای از علوم است که با توصیف، پیش‌بینی و درک پدیده‌های طبیعیِ مبتنی بر شواهد تجربی ناشی از مشاهده و آزمایش، سر و کار دارد و در آن، سازوکارهایی مانند داوری همتا و تکرارپذیری یافته‌ها برای اطمینان از اعتبار اکتشافات‌ علمی استفاده می‌شوند.
این علوم، دربردارنده علوم فیزیکی (فیزیک (فیزیک نظری و فیزیک تجربی)، شیمی، اخترشناسی (نظری و رصدی)، زمین‌شناسی به همراه علوم زیستی (پزشکی و زیست‌شناسی) هستند.
در دانش فیزیک، فیزیک آزمایشگاهی (یا فیزیک تجربی)، مجموعه‌ای از رشته‌ها و زمینه‌هاست که موضوع آن‌ها مشاهده پدیده‌های فیزیکی برای جمع‌آوری داده در مورد جهان است. روش‌ها از زمینه‌ای به زمینهٔ دیگر، متفاوت هستند و شامل مشاهده‌های ساده‌ای مانند آزمایش کاوندیش تا آزمایش‌های پیچیده‌تر و بزرگ‌تری مانند برخورددهنده‌های هادرونی بزرگ می‌شوند.
اَختَرشناسی یا ستاره‌شناسی یا نجوم به دانش بررسی موقعیت، تغییرات، حرکت و ویژگی‌های فیزیکی و شیمیایی «اشیاء آسمانی» ازجمله ستاره‌ها، سیاره‌ها، دنباله‌دارها، کهکشان‌ها و رویدادهای آسمانی مانند شفق قطبی و تابش زمینهٔ کیهانی گفته می‌شود که منشأ آن‌ها در بیرون از جوّ زمین است. اخترشناسی با رشته‌هایی همچون کیهان‌شناسی، فیزیک، شیمی و فیزیکِ حرکت ارتباط تنگاتنگ دارد. (اگر تنها ستاره‌ها مطالعه شوند به آن "اخترشناسیِ ستاره‌ای" گفته می‌شود)
زیست‌شناسی یا بیولوژی (به انگلیسی: Biology) از علوم طبیعی و دانش مربوط به کاوش دربارهٔ جانداران است. این دانش به بررسی ویژگی‌ها و رفتار جانداران، چگونگی پیدایش گونه‌ها و افراد (کاهش گرایی)، و نیز به بررسی تعامل جانداران با یکدیگر و محیط پیرامونشان می‌پردازد. (زیست‌شناسی دستگاه‌ها) زیست‌شناسی شامل موضوعات گسترده‌ای است که دارای تقسیم‌بندی بسیاری از مباحث و رشته‌های مختلف می‌باشد. از جمله مهمترین موضوعات آن عبارت از پنج اصل به هم وابسته است.
زمین‌شناسی یا ژئولوژی (به فرانسوی: géologie، ژئولوژی)(به انگلیسی: Geology، جیالوجی)، علم مطالعه زمین، مواد سازنده آن، ساختار مواد آن و فرایندهایی را که بر روی آن عمل می‌کنند است. بخش مهمی از زمین‌شناسی مطالعه چگونگی تغییر مواد، ساختارها، فرایندها و ارگانیسم‌های زمین با گذشت زمان است.
افسانه‌زدایی (demystification یا demythologizing) زمانی رخ می‌دهد که شخصی یا گروهی مدت‌ها نسبت به یک موضوع ناروشن افسانه‌پردازی نموده و به آن افسانه‌ها باور پیدا کرده‌اند ولی یافته یا دانشی جدید رشته‌های ایشان را پنبه نموده و بی‌پایگی افسانه‌هایشان را به ایشان می‌نمایاند.
برای نمونه تقریباً همه اقوام جهان برای موضوع پیدایش جهان و انسان داستان‌ها و افسانه‌های فراوانی سروده و ساخته‌اند و به مرور به آن افسانه‌ها ایمان قلبی پیدا کرده‌اند ولی دانش جدید با پیش کشیدن نظریهٔ تکامل و مهبانگ و غیره، پایه‌های این افسانه‌ها را زیر سؤال برده است. گرچه ممکن است روزی مشخص شود که فرضیه تکامل نیز خود نوعی اسطوره (افسانه) بوده است.
از فن افسانه‌زدایی در ادبیات و بویژه رمان‌نویسی استفاده زیادی می‌شود زیرا حالت شوکی که این فن به خواننده می‌دهد برای جلب او به داستان مؤثر است.
ایشتوویگو یا آستیاگ (به بابلی :Iš-tu-me-gu، در تاریخ هرودوت: آستیاگ (به یونانی: Ἀστυάγης، لاتین‌نویسی: Astuágēs)، در گزارش کتزیاس: Astuigâs، در گزارش دیودور: Aspadas) چهارمین و آخرین پادشاه ماد بود. بر اساس تواریخ هرودوت ایشتوویگو حدوداً از سال ۵۸۵ تا ۵۵۰ پیش از میلاد به مدت ۳۵ سال حکومت کرد.
ایشتوویگو پس از مرگ پدرش هووخشتره به حکومت ماد رسید. از اقدام‌های ایشتوویگو، جنگ با لیدیه بود که در نهایت، موجب پیمان صلح او با پادشاه لیدیه و ازدواج او با آرینیس، خواهر کرزوس شد. از دیگر اقدام‌های منتسب شده به ایشتوویگو لشکرکشی به قفقاز و ایلام است.
ایشتوویگو پدر ماندانا و آمیتیس بود. ماندانا با کمبوجیه یکم ازدواج کرد که حاصل این ازدواج تولد کوروش دوم یا کوروش بزرگ بود. کوروش در ۵۵۰ پیش از میلاد علیه سلطنت پدربزرگش شورش کرد و او را از سلطنت خلع کرد. با خلع ایشتوویگو از سلطنت حکومت ۱۲۸ ساله مادها پایان یافت و شاهنشاهی هخامنشی بنیان نهاده شد.
اطلاعات زیادی در مورد دوران حکومت ایشتوویگو در دسترس نیست و قضاوت در مورد شخصیت و دوران حکومت او به دلیل کمبود منابع و گزارش‌های متناقض ممکن نیست.
ایشتوویگو در یونانی Astuágēs (در تاریخ هرودوت) و Astuígas و Astuigâs (در فوتیوس به نقل از کتزیاس) و در متون بابلی به صورت Iš-tu-me-gu ضبط شده‌است. این واژه‌ها به صورت مشترک بازتابی از کلمه ایرانی باستان *Ṛšti-vaiga- به معنی «نیزه‌انداز» هستند. صورت ایلامی این کلمه، Iš-ti-/Ir-iš-ti-man-ka، چندین بار در لوح‌های استحکامات پرسپولیس دیده می‌شود که وابسته بودن آن‌ها به نام ایشتوویگو، مورد مناقشه است.