"Een lange, lange tijd geleden..." Die vijf woorden, wanneer uitgesproken of gezongen, doen babyboomers onmiddellijk denken aan Don McLean's pop meesterwerk "American Pie." Het is moeilijk te geloven dat zijn fenomenale 81⁄2 minuut allegorie, die miljoenen Amerikanen uit het hoofd kennen, 44 jaar oud is. Allerlei historische cross-currents spelen elkaar af in dit tijdloze nummer, briljant verguld met het onvergetelijke refrein, dat begint als "Bye, Bye, Miss American Pie." Er is geen echte manier om McLean's "American Pie" te categoriseren voor zijn hybride van moderne poëzie en folk ballad, bier-hall chant en high-art rock. Op dinsdag, Christie's verkocht het 16 pagina's handgeschreven manuscript van de teksten van het lied voor $ 1,2 miljoen aan een onbekende koper. McLean was een krantenjongen toen hij op 3 februari 1959 zag dat Buddy Holly, Ritchie Valens en J.P. "The Big Bopper" Richardson op tragische wijze was omgekomen bij een vliegtuigcrash in Clear Lake, Iowa. "De volgende dag ging ik in shock naar school en raad eens?" McLean herinnerde zich. "Niemand gaf erom. Rock 'n' roll in die dagen was een soort van hoela hoepels en Buddy had geen grote hit op de kaarten sinds '57." Door cathartisch schrijven "American Pie," McLean heeft gegarandeerd dat de herinnering van die grote muzikanten leeft voor altijd. Na opgenomen zijn eerste album, "Tapestry," in 1969, in Berkeley, Californië, tijdens de studentenrellen, McLean, een inheemse New Yorker, werd een soort weersvaan voor wat hij noemde de "generatie verloren in de ruimte." Toen zijn culturele volkslied "American Pie" in november 1971 werd uitgebracht, verving het Bob Dylan's "The Times They Are A Changin" als de Peoples Almanac van het nieuwe decennium. Het is belangrijk om "American Pie" te zien als een van Henry Longfellow's "Evangeline" of Johnny Mercer's "Moon River" - een essentieel Americana gedicht dat weelderige herinneringen uitstraalt, blues valentine, en jeugdig protest rolde in één. Er zit magie in de muziek en woorden van "American Pie," voor McLean's teksten en melodie frame een kosmische droom, zoals die Jack Kerouac probeerde te toveren in zijn poëzie-infused roman "On the Road." Don McLean: Buddy Holly, rust in vrede. Onder invloed van Pete Seeger en de Weavers droeg McLean trots de mantel van troubadour in het begin van de jaren zeventig, toen "American Pie" de Billboard charts sloeg, en nooit de cape heeft afgeschud. Wandelend ver en breed, zingend "American Pie" op windblown danszalen in Wyoming en kloosterscholen in New England, op enorme amfitheaters in Californië en kleine koffiehuizen in de Hudson River Valley, heeft McLean zijn wereldwijde volkslied duizenden keren uitgevoerd. Toch verliest het toegiftnummer nooit zijn transfixatie allure. Wanneer McLean publiek door rhapsodizing "en ze waren aan het zingen" komt iedereen spontaan in contact met het "Bye, Bye" refrein. McLean zijn meest opmerkelijke liedje in concert zien leveren is deelnemen aan een collectief Happening. Wat "American Pie" zo ongebruikelijk maakt is dat het geen relikwie is van de tegencultuur maar een talisman, die, als een heilige rivier, overal vreugde brengt aan luisteraars. Wanneer "American Pie" plotseling op een jukebox of radio wordt gespeeld is het bijna onmogelijk om niet mee te zingen. Zoals "Danny Boy" of "Streets of Laredo" of "Shenandoah," is het eeuwig. Met illusies naar voetbalvelden en rock 'n' roll, rivier dijken en kinderrijmpjes, het liedje cascades langs als een boot die Niagara Falls of een achtbaan die springt tracks maar drijft in plaats van crashes. Na al die jaren, "American Pie" geeft me nog steeds gevoel van kracht en toch gevuld met een gevoel van verlies. Het lied is levend en vreugdevol, maar toch frustrerend over een verkeerde wereld. Het is een lied dat nooit zal sterven. Een reverie voor de eeuwen. Er is een sprong naar het refrein, die de geest dwingt om de jaren '50, '60 en '70 opnieuw te beleven, om door de achterpagina's van ons leven te trollen terwijl het ons, als een traditionele Ierse volkslied, doet denken aan het lot. Terwijl McLean, de muze, terecht niet heeft geprobeerd om "American Pie" te interpreteren, is het eerlijk om te vermoeden dat "de koning" Elvis Presley is, "Helter Skelter" verwijst naar de Charles Manson moorden, de "jester aan de zijlijn in een cast" is Bob Dylan, en "Jack Flash" de Rolling Stones. Maar wie weet? De tekst blijft een puzzel open voor duizenden pittige interpretaties. Als literair artefact uit het begin van de jaren zeventig is er niets te vergelijken met "American Pie." Normaal gesproken hou ik niet van ranglijsten van literatuur, liedjes of zelfs presidenten. Maar het feit dat de Recording Industry of America en de National Endowment of the Arts "American Pie" kozen als het vijfde grootste lied van de 20ste eeuw spreekt over het belang van de compositie als een langdurig stuk pop art. De andere vier waren "Over the Rainbow" (door Harold Arlen en E.Y "Yip" Harburg), "White Christmas"(door Irving Berlin), "This Land is Your Land" (door Woody Guthrie) en "Respect" (door Otis Redding). Dat is prima gezelschap. Simpelweg is "American Pie" een van de beste nummers ooit geschreven. En dinsdag vonden de originele teksten een nieuw thuis.
Manuscript van "American Pie" teksten wordt verkocht aan koper zonder naam voor $1,2 miljoen . Douglas Brinkley: Het lied, een talisman voor zijn leeftijd, brengt vreugde aan mensen 44 jaar later .