(CNN) De betrekkingen tussen Iran en Saoedi-Arabië waren altijd al een doorn in het oog, maar zelden is de situatie zo giftig geweest als vandaag. Teheran en Riyad wijzen elkaar aan als de belangrijkste reden voor een groot deel van de onrust in het Midden-Oosten. In zijn meest recente incarnatie heeft het Iraans-Saudi conflict bij volmacht Jemen bereikt in een spiraal die beide zijden afschilderen als klimaat. Voor Riyad en zijn regionale bondgenoten, de Saoedische militaire interventie in Jemen -- "Operation Decision Decision Storm" -- is het moment dat de soennitische Arabische natie eindelijk wakker werd om de expansie van de invloed van Shia-Iran af te weren. Voor Teheran en zijn regionale bondgenoten -- waaronder de Houthi-beweging in Jemen -- Saudi-Arabië's acties zijn ter verdediging van een regressieve status quoorde die niet langer houdbaar is. En toch hebben beide partijen goede redenen om te willen voorkomen dat de Jemenitische crisis uit de hand loopt en zich ontwikkelt tot een niet te winnen oorlog. Toen de Iraanse president Hassan Rouhani in juni 2013 werd verkozen, beloofde hij Riyadh te bereiken. Hij stond vooraan en noemde Teheran de steile verslechtering van de betrekkingen met de Saoedi's in het afgelopen decennium als een van de belangrijkste lasten voor het Iraanse buitenlandse beleid. Van Libanon en Afghanistan tot Pakistan en de Gazastrook, de Iraans-Saudi rivaliteit en conflict door proxy was diep en duur. En toch, ondanks Rouhani's open belofte, hebben diepgaande meningsverschillen over Syrië en Irak in het bijzonder Riyadh en Teheran gescheiden gehouden. Maar als de vragen van Syrië en Irak een pauze in de vijandelijkheden voorkomen, heeft de Saoedische militaire interventie in Jemen sinds eind maart alles behalve de inzet verhoogd tot ongekend gevaarlijke niveaus. In tegenstelling tot in Syrië en Irak, is het Saoedische leger nu direct strijden met Iraans-gesteunde rebellen in Jemen. Hoewel Riyadh ongetwijfeld overdrijft de rol van Teheran in de Jemencrisis, zijn zijn zijn vingerafdrukken niettemin duidelijk. "Iran biedt financiële steun, wapens, training en intelligentie aan Houthis," vertelde Gerald Feierstein, een Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken en voormalig Jemense ambassadeur, vorige week aan een Congresgesprek. "Wij geloven dat Iran kansen ziet met de Houthi's om zijn invloed in Jemen uit te breiden en Saoedische en Golf Arabische belangen te bedreigen." De Iraniërs vinden de aanklachten bevooroordeeld en wijzen op de Saudische luchtaanvallen in Jemen als een veel groter geval van bemoeienis in de zaken van een buurman. In Iran kwam de aanwijzing van de hoogste autoriteit van het land, Opperste Leider Ayatollah Ali Khamenei, die ongewoon bot is geweest. Hij twitterde: "Ondanks geschillen, de Saudiërs gebruikten om kalmte te tonen [met] ons maar nu onervaren jongeren zijn aan de macht gekomen & vervangen kalmte [met] barbarisme." Drie dagen na Khamenei's toespraak, Iran opgeschort religieuze bedevaarten naar Mekka. Dit kwam toen het nieuws brak over twee Iraanse tienerjongens die naar verluidt seksueel waren mishandeld door de politie tijdens een bezoek aan Saoedi-Arabië. Ondertussen werden anti-Saudi-protesten opgevoerd in een aantal Iraanse steden. Khamenei's toespraak opende de sluis van anti-Saudi-verklaringen. De stemmen van harde figuren in Teheran waren het meest geagiteerd. Generaal Ahmad Purdastan, de commandant van de Iraanse grondtroepen, treiterde de Saudiërs. "Pas op voor de dag dat vuurkrakers ontploffen in Riyadh," zei Purdastan, in een niet zo subtiele waarschuwing. Maar het waren niet alleen de haviken die uitkwamen zwaaiend tegen de Saoedi's. Ayatollah Ali-Akbar Hashemi Rafsanjani, een voormalige president en misschien wel Iran's meest vocale voorstander van betere Iraans-Saudi relaties. noemde Riyadh's militaire interventie een "strategische fout" en drong aan op een politieke oplossing. Op zoek naar een politieke oplossing is Iran's verklaarde doel voor de Jemenitische crisis, maar de vooruitzichten van een dergelijke poging slagen zijn slank. Iraanse minister van Buitenlandse Zaken Javad Zarif heeft een vierpuntsplan: een staakt-het-vuren te krijgen, de levering van humanitaire hulp aan te moedigen, de politieke dialoog tussen strijdende Jemenitische partijen te bevorderen, en de vorming van een inclusieve regering te bereiken. Maar het Iraanse voorstel vraagt ook om een einde te maken aan Saudische luchtaanvallen. Zoals Zarif zei: "Iran en Saudi-Arabië moeten praten, maar we kunnen niet praten om de toekomst van Jemen te bepalen." De Saoedi's hebben tot nu toe het Iraanse voorstel genegeerd. Ondertussen heeft de leiding van Houthi het plan verwelkomd. Zoals een van haar leiders zei: "In het plan van Iran bestaan er geen onaanvaardbare oplossingen." Niet alleen hebben de Saoedi's geen vertrouwen in een door Iran opgesteld politiek pakket dat door de Houthi's wordt verwelkomd, maar Riyadh gelooft dat de internationale opstelling het gunstig vindt. Saudi-Arabië werd opgetogen door de VN-Veiligheidsraad op 14 april die de Houthi-beweging veroordeelde. Alleen Rusland onthield zich van stemming. Maar een oplossing voor de Jemenitische crisis zal niet van de VN komen. De VN kan een dekmantel bieden voor Riyadh's militaire interventie, maar het kan niet zorgen voor een militaire overwinning. Dit laat Riyadh met een fundamentele vraag over hoe ver het bereid is om zijn strijd in Jemen te nemen. Saudische luchtaanvallen alleen zal niet de Houthi-beweging afmaken en het bondgenoten in de Jemenitische strijdkrachten. Het vereist grondtroepen op een enorme schaal. Riyad heeft hard geprobeerd om een militaire coalitie te verzamelen die bereid is grondtroepen te sturen, maar zijn inspanningen zijn tot nu toe niets minder dan een fiasco geweest. De Pakistani's hebben het Saoedische verzoek het beroemdste afgewezen en laten weten dat Jemen een quagmire is waar ze zonder kunnen. In plaats daarvan heeft Islamabad Iran gevraagd om de Houthi's te duwen voor een politiek compromis waar Riyadh mee kan leven. De Turken waren in eerste instantie enthousiast over het stoppen van de Houthi's -- maar tijdens zijn bezoek aan Teheran vorige week heeft de Turkse president Recep Tayyip Erdogan duidelijk gemaakt dat hij de Iraans-Turkse handelsbetrekkingen boven rivaliteit in Jemen heeft geprioriteerd en een politieke oplossing voor het Jemenitische conflict benadrukt. De Egyptenaren en de Jordaniërs steunen nog steeds Saoedische inspanningen en beweren publiekelijk open te staan voor het idee om militaire troepen in te zetten om Riyadh in Jemen te helpen. Maar of ze ermee doorgaan is een andere zaak. Egypte heeft een lange lijst van problemen van zijn eigen, waaronder een bloedige anti-terrorisme campagne in Sinaï die het zich niet kan veroorloven om te verliezen, maar ook een oostelijke grens met wetteloze Libië dat is steeds meer een nieuw front in de strijd van Caïro tegen jihadisten. Het is moeilijk te zien hoe Egyptische generaal Abdel Fattah el-Sisi kan troepen te binden aan een Jemenitische campagne die niet een directe bedreiging voor de veiligheid van Egypte is. Dezelfde soort binnenlandse realiteit, waaronder de dreiging van ISIS, zal ook voorkomen dat Jordanië van een belangrijke bijdrage aan Saoedische militaire inspanningen in Jemen. Deze harde realiteiten verlaten Riyadh met twee opties. Het kan zoeken naar of zelfs bemiddelen een politieke oplossing die steevast dezelfde Houthis zal omvatten die Riyad vandaag aanvalt. Als alternatief, gezien de afwezigheid van bereidwillige staten om grondtroepen bij te dragen, zal Riyadh een grootschalige invasie van Jemen moeten overwegen. Dat is een scenario dat erg moeilijk te overwegen is. Ook de Iraniërs worden geconfronteerd met grimmige keuzes. Het is verder dan het vermogen van Teheran om de Jemenitische crisis te temmen. Hoe verleidelijk het ook moge zijn voor Teheran om de Saudiërs in Jemen te zien bloeden, het gevaar van dit conflict dat de sektarische spanningen in het Midden-Oosten nog verder aanwakkert, zal bredere regionale Iraanse belangen ondermijnen. Een politiek compromis waar zowel Riyad als Teheran en hun respectieve Jemenitische bondgenoten mee kunnen leven lijkt de enige optie te zijn die niet cataclysmisch is.
Vatanka: De spanningen tussen Iran en Saoedi-Arabië bevinden zich op een ongekend niveau . Iran heeft een vierpuntenplan voor Jemen voorgesteld, maar Saudiërs hebben het genegeerd . Vatanka: Saudiërs hebben geprobeerd een grond invasie coalitie bijeen te roepen maar hebben gefaald .