Judgment of the Court (First Chamber) of 28 November 2019
Criminal proceedings against Spetsializirana prokuratura
Request for a preliminary ruling from the Spetsializiran nakazatelen sad
Reference for a preliminary ruling — Urgent preliminary ruling procedure — Judicial cooperation in criminal matters — Directive (EU) 2016/343 — Strengthening of certain aspects of the presumption of innocence and of the right to be present at the trial in criminal proceedings — Article 6 — Burden of proof — Continuation of the detention on remand pending trial of an accused person
Case C-653/19 PPU (2019)
Language: Greek

Κατά την ακροαματική διαδικασία που διεξήχθη ενώπιον του Spetsializiran nakazatelen sad (ποινικού δικαστηρίου ειδικών αρμοδιοτήτων) στις 4 Σεπτεμβρίου 2019, ο DK υπέβαλε νέα αίτηση για την απόλυσή του.
Το αιτούν δικαστήριο επισημαίνει ότι, από τη βουλγαρική νομοθεσία προκύπτει ότι, κατόπιν παραπομπής ενώπιον δικαστηρίου ενός προσώπου το οποίο τελεί υπό προσωρινή κράτηση, το δικαστήριο αυτό οφείλει να ελέγξει προηγουμένως το σύννομο της κρατήσεως. Αν το εν λόγω δικαστήριο κρίνει ότι η εν λόγω κράτηση είναι νόμιμη, η εν λόγω κράτηση συνεχίζεται χωρίς χρονικό περιορισμό και δεν επανεξετάζεται αυτεπαγγέλτως στη συνέχεια. Η απόλυση του προσωρινώς κρατουμένου μπορεί να διαταχθεί μόνον εφόσον αυτός το ζητήσει και αποδείξει την ύπαρξη νέων περιστάσεων που δικαιολογούν την αποφυλάκισή του.
Το Spetsializiran nakazatelen sad (ποινικό δικαστήριο ειδικών αρμοδιοτήτων) εκτιμά ότι, υπό το πρίσμα των απαιτήσεων της βουλγαρικής νομοθεσίας, όπως ερμηνεύεται από την εθνική νομολογία, είναι απίθανο ο DK να κατορθώσει να παράσχει τέτοια στοιχεία και να αποδείξει με τον τρόπο αυτό μεταβολή των περιστάσεων ικανή να δικαιολογήσει την απόλυσή του.
Εντούτοις, το δικαστήριο αυτό διατηρεί αμφιβολίες ως προς τη συμβατότητα της βουλγαρικής νομοθεσίας με το άρθρο 6 και την αιτιολογική σκέψη 22 της οδηγίας 2016/343, καθόσον οι διατάξεις αυτές θα μπορούσαν να ερμηνευθούν υπό την έννοια ότι προβλέπουν ότι η εισαγγελική αρχή φέρει το βάρος αποδείξεως του συννόμου της συνεχίσεως της προσωρινής κράτησης του ενδιαφερομένου, καθώς και υπό την έννοια ότι επιτρέπουν να γίνονται δεκτά τεκμήρια υπέρ της νομιμότητας αυτής μόνον εφόσον τα εν λόγω τεκμήρια είναι ευλόγως ανάλογα προς τον επιδιωκόμενο σκοπό και λαμβάνουν υπόψη τα δικαιώματα άμυνας.
Εξάλλου, πρέπει να ληφθούν υπόψη τα δικαιώματα που κατοχυρώνονται στα άρθρα 6 και 47 του Χάρτη. Όσον αφορά, ειδικότερα, το εν λόγω άρθρο 6, το οποίο αντιστοιχεί στο άρθρο 5 της Ευρωπαϊκής Συμβάσεως για την Προάσπιση των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου και των Θεμελιωδών Ελευθεριών, που υπογράφηκε στη Ρώμη στις 4 Νοεμβρίου 1950, από την απόφαση του ΕΔΔΑ της 27ης Αυγούστου 2019, Magnitskiy κ.λπ. κατά Ρωσίας (CE:ECHR:2019:0827JUD003263109), προκύπτει, μεταξύ άλλων, ότι η θέσπιση τεκμηρίου υπέρ της νομιμότητας της συνεχίσεως της κρατήσεως του κατηγορουμένου αντιβαίνει στο άρθρο 5, παράγραφος 3, της Συμβάσεως αυτής.
Υπό τις συνθήκες αυτές, το Spetsializiran nakazatelen sad (ειδικό δικαστήριο ποινικών υποθέσεων) αποφάσισε να αναστείλει την ενώπιόν του διαδικασία και να υποβάλει στο Δικαστήριο το εξής προδικαστικό ερώτημα:
«Συνάδει προς το άρθρο 6 και την αιτιολογική σκέψη 22 της οδηγίας 2016/343, καθώς και προς τα άρθρα 6 και 47 του Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης, εθνική νομοθεσία η οποία, κατά το επ’ ακροατηρίου στάδιο της ποινικής διαδικασίας, θέτει ως προϋπόθεση για να γίνει δεκτή η αίτηση της υπεράσπισης περί άρσης του μέτρου προσωρινής κρατήσεως του κατηγορουμένου την ύπαρξη μεταβολής των περιστάσεων;»

Legal relationship diagram (Graphviz):
digraph {
    rankdir=LR;
    node [shape=box];
    
  "DK"[shape=doubleoctagon];
  "Spetsializiran nakazatelen sad (ποινικού δικαστηρίου ειδικών αρμοδιοτήτων)"[shape=doubleoctagon];
  "Δικαστήριο"[shape=doubleoctagon];
    
  "DK"->"Spetsializiran nakazatelen sad (ποινικού δικαστηρίου ειδικών αρμοδιοτήτων)"[label="νέα αίτηση για την απόλυσή του 04/09/2019"];
  "Spetsializiran nakazatelen sad (ποινικού δικαστηρίου ειδικών αρμοδιοτήτων)"->"«Συνάδει προς το άρθρο 6 και την αιτιολογική σκέψη 22 της οδηγίας 2016/343, καθώς και προς τα άρθρα 6 και 47 του Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης, εθνική νομοθεσία η οποία, κατά το επ’ ακροατηρίου στάδιο της ποινικής διαδικασίας, θέτει ως προϋπόθεση για να γίνει δεκτή η αίτηση της υπεράσπισης περί άρσης του μέτρου προσωρι";
  "«Συνάδει προς το άρθρο 6 και την αιτιολογική σκέψη 22 της οδηγίας 2016/343, καθώς και προς τα άρθρα 6 και 47 του Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης, εθνική νομοθεσία η οποία, κατά το επ’ ακροατηρίου στάδιο της ποινικής διαδικασίας, θέτει ως προϋπόθεση για να γίνει δεκτή η αίτηση της υπεράσπισης περί άρσης του μέτρου προσωρι"->"Δικαστήριο";
  "«Συνάδει προς το άρθρο 6 και την αιτιολογική σκέψη 22 της οδηγίας 2016/343, καθώς και προς τα άρθρα 6 και 47 του Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης, εθνική νομοθεσία η οποία, κατά το επ’ ακροατηρίου στάδιο της ποινικής διαδικασίας, θέτει ως προϋπόθεση για να γίνει δεκτή η αίτηση της υπεράσπισης περί άρσης του μέτρου προσωρι"->"ποινικού δικαστηρίου ειδικών αρμοδιοτήτων) στις 4 Σεπτεμβρίου 2019, ο DK υπέβαλε νέα αίτηση για την απόλυσή του 11/06/2016"[dir=none];
}