mismayil/tr_wikipedia huggingface dataset:
Bayraklı Camii (Larisa)

bayraklı camii (), yunanistan'ın larisa kentinde bulunan bir camidir. cami, 15. veya 16. yüzyılda osmanlı döneminde inşa edilmiştir. şehrin merkezinde, papaflessa ve ossis caddelerinin kavşağında yer almaktadır.

tuğla örülmüş kesme taş işçiliği, onu 15-16. yüzyıllara, bedesten çarşısıyla çağdaş bir döneme tarihlemektedir. modern bir yapıyla birleştirilmiş iç salonun yalnızca iki duvarı ayakta kalmıştır.

bildirildiğine göre caminin adı, imamının diğer camilere ezan okumaya başlaması için işaret vermek amacıyla bayrak çekmesinden kaynaklanıyordu.

kaynakça 

16. yüzyılda tamamlanan camiler
yunanistan'daki eski camiler
yunanistan'daki osmanlı camileri
larisa
1960 Yaz Olimpiyatları'nda İspanya

i̇spanya, i̇talya'nın başkenti roma'da yapılan 1960 yaz olimpiyatları'na katıldı. organizasyonda 144 i̇spanyol sporcu mücadele etti. ülke, kazanılan bir bronz madalyayla sıralamanın 41. basamağında yer aldı.

madalya kazananlar

atıcılık

erkekler

atletizm

erkekler pist

erkekler saha

binicilik

atlama

üç günlük yarışma

halter 

erkekler

kano 

erkekler

kaynakça

dış bağlantılar 
i̇spanya olimpiyat komitesi 
resmî organizasyon raporları 

i̇spanya
olimpiyat oyunları'nda i̇spanya
yaz olimpiyatları
Giovanni Caprara

giovanni caprara (d. 7 kasım 1962; medicina), i̇talyan voleybol antrenörü. sultanlar ligi ekibi beşiktaş'ın antrenörüdür.

2005-2008 yılları arasında rusya kadın millî takımı baş antrenörlüğünü, nisan 2010'dan mart 2011'e kadar yunanistan kadın milli takımının baş antrenörlüğünü yaptı. 2008'de rusya'nın en değerli antrenörü seçildi. 2014-15 sezonunda eczacıbaşı takımıyla cev şampiyonlar ligi ve dünya kulüpler şampiyonası'nı kazandı. 2019'da azerbaycan kadın millî takımını ve 2020'de hollanda kadın millî takımını çalıştırdı. 2023'te türkiye'ye döndü ve beşiktaş'ın baş antrenörü oldu.

1962 doğumlular
rusya'daki i̇talyan gurbetçi sporcular
türkiye'deki i̇talyan gurbetçi sporcular
i̇talyan voleybol antrenörleri
yaşayan insanlar
İfalar, Vol. 2 (Elmira Rahimova albümü)

i̇falar, vol. 2, azeri şarkıcı elmira rahimova'nın 24 may 2023'te yayımlanan 26 şarkıdan oluşan derleme albümüdür.

şarkı listesi

dış bağlantılar 
 youtube'da i̇falar, vol. 2
 
 

2023 derleme albümleri
elmira rahimova albümleri
İfalar, Vol. 1 (Elmira Rahimova albümü)

i̇falar, vol. 1, azeri şarkıcı elmira rahimova'nın 29 mart 2023'te yayımlanan 17 şarkıdan oluşan derleme albümüdür.

şarkı listesi

dış bağlantılar 
 youtube'da i̇falar, vol. 1
 
 

2023 derleme albümleri
elmira rahimova albümleri
İfalar, Vol. 3 (Elmira Rahimova albümü)

i̇falar, vol. 3, azeri şarkıcı elmira rahimova'nın 27 haziran 2023'te yayımlanan 23 şarkıdan oluşan derleme albümüdür.

şarkı listesi

dış bağlantılar 
 youtube'da i̇falar, vol. 3
 
 

2023 derleme albümleri
elmira rahimova albümleri
İfalar, Vol. 4 (Elmira Rahimova albümü)

i̇falar, vol. 4, azeri şarkıcı elmira rahimova'nın 13 eylül 2023'te yayımlanan 20 şarkıdan oluşan derleme albümüdür.

şarkı listesi

dış bağlantılar 
 youtube'da i̇falar, vol. 4
 
 

2023 derleme albümleri
elmira rahimova albümleri
İfalar, Vol. 1

i̇falar, vol. 1, şu anlamlara gelebilir:

 i̇falar, vol. 1 (elmira rahimova albümü), azeri şarkıcı elmira rahimova'nın 2023 çıkışlı derleme albümü
 i̇falar, vol. 1 (sara kadimova albümü), azeri şarkıcı sara kadimova'nın 2022 çıkışlı derleme albümü
 i̇falar, vol. 1 (şevket alekberova albümü), azeri şarkıcı şevket alekberova'nın 2022 çıkışlı derleme albümü
 i̇falar, vol. 1 (akif i̇slamzade albümü), azeri şarkıcı akif i̇slamzade'nin 2022 çıkışlı derleme albümü

ayrıca bakınız 
 i̇falar, vol. 2
 i̇falar, vol. 3
 i̇falar, vol. 4
İfalar, Vol. 2

i̇falar, vol. 2, şu anlamlara gelebilir:

 i̇falar, vol. 2 (elmira rahimova albümü), azeri şarkıcı elmira rahimova'nın 2023 çıkışlı derleme albümü
 i̇falar, vol. 2 (şevket alekberova albümü), azeri şarkıcı şevket alekberova'nın 2022 çıkışlı derleme albümü
 i̇falar, vol. 2 (akif i̇slamzade albümü), azeri şarkıcı akif i̇slamzade'nin 2022 çıkışlı derleme albümü

ayrıca bakınız 
 i̇falar, vol. 1
 i̇falar, vol. 3
 i̇falar, vol. 4
İfalar, Vol. 3

i̇falar, vol. 3, şu anlamlara gelebilir:

 i̇falar, vol. 3 (elmira rahimova albümü), azeri şarkıcı elmira rahimova'nın 2023 çıkışlı derleme albümü
 i̇falar, vol. 3 (şevket alekberova albümü), azeri şarkıcı şevket alekberova'nın 2022 çıkışlı derleme albümü
 i̇falar, vol. 3 (akif i̇slamzade albümü), azeri şarkıcı akif i̇slamzade'nin 2022 çıkışlı derleme albümü

ayrıca bakınız 
 i̇falar, vol. 1
 i̇falar, vol. 2
 i̇falar, vol. 4
İfalar, Vol. 4

i̇falar, vol. 4, şu anlamlara gelebilir:

 i̇falar, vol. 4 (elmira rahimova albümü), azeri şarkıcı elmira rahimova'nın 2023 çıkışlı derleme albümü
 i̇falar, vol. 4 (şevket alekberova albümü), azeri şarkıcı şevket alekberova'nın 2022 çıkışlı derleme albümü
 i̇falar, vol. 4 (akif i̇slamzade albümü), azeri şarkıcı akif i̇slamzade'nin 2022 çıkışlı derleme albümü

ayrıca bakınız 
 i̇falar, vol. 1
 i̇falar, vol. 2
 i̇falar, vol. 3
ExtendSim

extendsim (eski adıyla extend), ayrık olay, sürekli, ajan tabanlı, ayrık hız ve karışık modlu süreçlerin modellenmesi için bir simülasyon programıdır. üç extendsim paketi bulunmaktadır: 
 sürekli süreçler için cp,
 simülasyonlara ayrık olay teknolojisi ekleyen de,
 simülasyonlara ayrık oran ve güvenilirlik blok diyagramı modülleri ekleyen pro.

tarihçe

model yapısı
modeller, blokların bir kütüphaneden bir model çalışma sayfasına sürüklenmesiyle oluşturulur. modelin mantıksal akışını oluşturmak için bloklar birbirine bağlanır. model için veriler blokların parametrelerinde ve özel bir veri tabanında bulunur. yeni bloklar, mevcut blokları tek bir hiyerarşik blokta birleştirerek veya extendsim'in c tabanlı dili modl'de bir blok programlayarak oluşturulabilir. extendsim'deki başlıca kütüphaneler şunlardır:

uygulama alanları

örnek uygulamalar arasında gıda lojistiği için kaynak optimizasyonu, bir hastane acil servis için altı sigma süreç iyileştirmesi, communication systems, iletişim sistemleri ve üretim tesisi tasarımı yer almaktadır.

ayrıca bakınız 
 ayrık olay simülasyonu
 bilgisayar modeli
 süreç optimizasyonu
 simülasyon yazılımı
 ayrık olay simülasyon yazılımları listesi

kaynakça

dış bağlantılar
 
 extendsim blog
 spicosa page on extendsim
 rainforest carbon cycling model

simülasyon yazılımları
Uzun kulvar sürat pateni

uzun kulvar sürat pateni; sürat pateni'nin olimpiyat disiplinidir. aynı zamanda eğlence amaçlı da yapılan bir spordur. buz pateni maratonu, kısa kulvar sürat pateni, çizgili sürat pateni ve dörtlü sürat pateni gibi sporlar da sürat pateni türüdür.

maraton türünde mesafe oval bir buz pateni pistinde 40 km, açık havada doğal buz üzerinde 200 km'ye kadar çıkabilir.

kaynakça

ayrıca bakınız 
 kış sporları
 artistik buz pateni
 senkronize buz pateni
 buz dansı

 
buz sporları
buz pateni
buz pateni sporları
kış olimpiyatları sporları
bireysel sporlar
hollandalı icatları
An-Noor Camii

an-noor camii, guam'ın mangilao şehrinde bir camidir .

tarihçe 
caminin inşaatına 1997 yılında başlandı. daha sonra 2000 yılında tamamlanarak açıldığında adanın tek camisi olmuştur.

faaliyetler 
camide düzenli olarak beş vakit namaz, cuma namazı, (jumu'aa) olarak da bilinen akşam dersleri ve topluluk toplantıları düzenlenmektedir.

ayrıca bakınız 

 guam'da i̇slam

kaynakça 

2000'de tamamlanan camiler
Arne Sucksdorff

arne edvard sucksdorff (3 şubat 1917 - 4 mayıs 2001), sinemanın en büyük belgesel film yapımcılarından biri olarak kabul edilen i̇sveçli film yönetmenidir. özellikle doğa belgeselleriyle övgü topladı. eserleri arasında pojken i trädet (ağaçtaki çocuk) ve akademi ödüllü människor i stad (bir şehrin senfonisi) yer alıyor.

sucksdorff'un uluslararası alanda en çok beğenilen eseri, det stora äventyret adlı belgeseldir. dikkat çekici fotoğrafları ve özgün doğa manzaraları ile dikkat çekerken, evcilleştirilmiş su samuru hikâyesiyle de çocukların ilgisini çekiyor. film, 1954 cannes film festivali'nde uluslararası ödül ve 4. berlin uluslararası film festivali'nde büyük gümüş madalya (belgesel ve kültür filmleri) kazandı.

1960'ların başında sucksdorff, alghero, sardunya'ya taşındı ve orada yaklaşık 2 yıl yaşadı, ardından rio de janeiro'ya taşındı, burada film okulunda sinema dersleri verdi ve film okuluna devam etti.

sucksdorff'un son filmi, başrollerini john hurt ve hayley mills'in paylaştığı, 1971 yapımı cry of the penguins filmidir.

doğduğu yer olan stockholm'de mayıs 2001'de zatürreden öldü.

filmografi

yönetmen
skuggor över snön (1945)
symphony of a city (1947)
uppbrott (1948)
indisk by (1951)
the great adventure (1953) - baba
vinden och floden (1953)
the flute and the arrow (1957)
my home is copacabana (1965)
mr. forbush and the penguins (1971) (roy boulting ve alfred viola ile)

kaynakça

dış bağlantılar 
 

i̇sveçli film yönetmenleri
stockholm doğumlu sanatçılar
en i̇yi yönetmen guldbagge ödülü sahipleri
2001 yılında ölenler
1917 doğumlular
Silia Kapsis

silia kapsis (  ; d. 6 aralık 2006), kıbrıs rumu asıllı avustralyalı şarkıcı, dansçı ve oyuncu. 2024 eurovision şarkı yarışması'nda kıbrıs cumhuriyeti'ni temsil edecek.

erken dönem 
silia kapsis, 2006 yılında kıbrıslı rum baba ve yunanlı annenin çocuğu olarak sidney'de dünyaya geldi. çocukluğunu yine sidney'de geçirdi, sanatsal bir ortamda büyüdü ve 4 yaşında dans gösterilerine katılmaya başladı. avustralya gençlik gösteri sanatları topluluğu'nun (aypac) ve dünya çapındaki birçok etkinlikte baş vokalistlik yaptı.

12 yaşındayken besteciliğini ve yazarlığını yaptığı ilk şarkısı "who am i?", 2022 yılında yayınlanmıştır. silia, "no boys allowed", ve "disco dancer" şarkılarını mart ve mayıs 2023 tarihlerinde yayınlamıştır.

kapsis, los angeles'taki immabeast dans topluluğu'na seçildi. the jennifer hudson show'da stephen "twitch" boss ile çalıştı ve rapçi taboo'nun yapımcılığını üstlendiği dans belgeselinde yer aldı.

kapsis ilk oyunculuk deneyimini pearly gates adlı kısa filmde başrol oldu ve avustralya nickelodeon için çeşitli televizyon projelerinde çalıştı ve nick news'in yerel versiyonunda düzenli olarak sunuculuk yaptı. diğer sunucularla birlikte 2023'te nickelodeon çocukların seçimi ödülleri'ne aday gösterildi.

25 eylül 2023 tarihinde silia 2024 eurovision şarkı yarışması'nda kıbrıs cumhuriyeti'ni temsil edeceğini açıklamıştır.

kaynakça 

yaşayan insanlar
2006 doğumlular
sidney doğumlu şarkıcılar
avustralyalı kadın pop şarkıcıları
avustralyalı kadın sinema oyuncuları
kıbrıs cumhuriyeti'nin eurovision şarkı yarışması yarışmacıları
2024 eurovision şarkı yarışması yarışmacıları
yunan asıllı avustralyalılar
kıbrıs rumu asıllı avustralyalılar
21. yüzyılda avustralyalı şarkıcılar
Bedesten (Larisa)

bedesten (), yunanistan'ın larisa şehrinde bulunan bir osmanlı kapalıçarşısıdır (bedesten).

bedesten, 15. yüzyılın sonlarında inşa edilmiş olup kentin antik akropolü olan frurio tepesi'nin zirvesinde yer almaktadır. varlığına ilişkin en eski yazılı belge, gazi ömer bey'in vakıfları arasında yer aldığı 1506 yılına ait bir defterde yer almaktadır.

bedesten, güney, doğu ve batı cepheleri anıtsal sivri kemerlerle süslenmiş ortogonal bir yapıdır. boyutları 27×18 metredir. giriş kuzey taraftaki alçak bir kapıdan geçiyordu ve muhtemelen hazine olarak kullanılan küçük bir odaya açılıyordu. bu odanın tepesinde iki büyük sütun tarafından desteklenen kurşun kaplı altı kubbe bulunuyordu. merkezi avlunun etrafındaki tonozlu odalarda çoğunlukla kumaş ve değerli eşya satan on dokuz dükkan bulunmaktaydı. bedesten, 1799 yılındaki yangında yok olana kadar, yanındaki açık hava pazarı ve çarşıyla birlikte şehrin ticari kalbi olarak hizmet vermiştir. 17. yüzyıl seyyahı evliya çelebi, yapıyı "gerçek bir kale" olarak tanımlayarak, bir kaleye benzeterek bahsetmektedir. nitekim, frurio ("kale") tepesi adını bedestenden almıştır. 

19. yüzyılda baruthane olarak kullanılmıştır. günümüzde yalnızca dış duvarları ayaktadır ve yalnızca güney girişi açıktır. larissa diyakronik müzesi'nin 2015 yılında açılmasından önce, yerel bizans antika koleksiyonunu barındırmak için kullanılıyordu.

kaynakça 

15. yüzyılda tamamlanan yapılar
yunanistan'da osmanlı mimarisi
kapalı çarşılar
larisa
Muharrem Paşa Camii

muharrem paşa camii veya alasonya camii (), yunanistan'ın alasonya kentinde bulunan bir camidir. cami, 17. veya 18. yüzyılda osmanlı döneminde inşa edilmiştir.

sade ve sade bir yapı olan cami, kare şeklinde tek bir ibadethaneden oluşmaktadır. pandantiflerle desteklenen sekizgen bir kubbe üzerine oturan bir kubbe ile örtülmüştür. duvarlar düzensiz tuğla şeritli kaba taşlardan yapılmıştır. i̇badethane iki sıra halinde düzenlenmiş 16 pencereyle aydınlatılmaktadır. pencereler iç kısımda alçı çerçevelerle çerçevelenmiştir. mihrap ise sade mukarnaslarla süslenmiştir. bir zamanlar caminin girişin üzerinde ahşap bir galeri ve giriş kapısının önünde ahşap bir sundurma bulunmaktaydı. girişin üzerindeki kurucunun kitabesi silinmiştir. kuzeybatı köşesinde bir minare ise 1961'de yıkıldı.

caminin yapısal stabilitesini artırmak için çalışmalar yapıldı ancak halka açık değildir. bir süre bina, alasonya arkeolojik koleksiyonunun bazı kısımlarını depolamak için kullanıldı.

kaynakça 

17. yüzyılda tamamlanan camiler
yunanistan'daki eski camiler
yunanistan'daki osmanlı camileri
Emirzade Camii

emirzade camii (), yunanistan'ın halkida kentinde bulunan bir camidir. cami, 15. yüzyılda osmanlı döneminde inşa edilmiştir. günümüzde ise bir müze olup halka açık değildir.

tarihçe 
cami, 15. yüzyılda eğriboz'un osmanlı tarafından fethedilmesinden kısa bir süre sonra inşa edilmiş olup kentte surlarla çevrili üç camiden biriydi.  17. yüzyılda halkida'yıi ziyaret eden seyyah evliya çelebi, aralarında emirzade'nin de bulunduğu 11 camiye dikkat çekmişti.

minare ve revak, andre couchaud'un 1843'te yaptığı bir suluboya resmine dayanarak 19. yüzyılın ortalarına kadar sağlam kaldı.

1821 yılındaki yunan bağımsızlık savaşı ve halkida'nin osmanlı eğemenliğinden çıkmasının ardından kışlaya dönüştürüldü. 1937'de tarihi bir anıt olarak ilan edildi ve bugün halkida'nın ortaçağ arkeolojik koleksiyonunun bir kısmını barındırsa da müze halka açık değildir. 1950'lerin sonlarından bu yana bina kademeli olarak restore edilmiş, 1970-1973 döneminde ise restorasyon çalışmaları yapılmıştır.

mimari özellikler 
osmanlı camisinin dışında camiye dönüştürülmüş eski bir hıristiyan kilisesinin kalıntıları bulunmaktadır. emirzade camii, yunanistan ve balkanların geri kalanındaki çoğu cami gibi, tek kubbeli, sade bir mimari tarza sahiptir.

kaybolan revak ve minare dışında cami neredeyse sağlam kalmıştır. dört yarım konik kubbeye oturan, içi yarım küre, dışı sekizgen kubbeyle örtülü dikdörtgen bir odadan oluşur. batı tarafında, sütunlu galerinin bulunduğu revak, yarım küre şeklinde bir kalotla örtülmüştür. silindirik minare güneybatı tarafta yer alırken, günümüze geriye sadece kare tabanı ulaşmıştır.

giriş çerçevesinin mermer levhalarında arapça "buraya huzur içinde girin ve merhametli allah'ın adıyla ölümsüz olun" yazan yazılar bulunmaktadır. caminin içi birbirine paralel iki sıra pencereyle aydınlatılmaktadır. i̇çeride mihrabın nişi doğu duvarına yerleştirilmiş olup, renk ve özgün dekor izleri hala devam etmektedir. kemeri taçlandıran, üzerinde arapça kur'an alıntıları bulunan iki mermer levha daha bulunmaktadır. ayrıca avludaki 1655 yılında inşa edilmiş, üzerinde yazıtlar bulunan ve özenli kabartmalı i̇slam sanatıyla süslenmiş çeşme de korunmuştur. caminin etrafına dağılmış çok sayıda antik sütun ve başlık parçası bulunmaktadır.

i̇nşaat mühendisi yannis karalis cami hakkında şu gözlemde bulundu: "emirzade camii, yunanistan'da korunan birçok cami gibi, açıkça etkilendiği bizans mimarisiyle olan ilişkisi ve aynı zamanda bizans mimarisiyle ortaçağ yunan yerleşimleri ile entegrasyonu nedeniyle özellikle ilgi çekicidir. ancak araştırma henüz ilerleme kaydetmedi."

galeri

kaynakça 

15. yüzyılda tamamlanan camiler
yunanistan'daki eski camiler
yunanistan'daki osmanlı camileri
Escape from New York

escape from new york, amerikalı yönetmen john carpenter in senaryosunu nick castle ile birlikte yazdığı 1981 yapımı kült filmdir. filmin yapımcıları avco embassy pictures, international film investors ve goldcrest films international şirketleridir. 

film, başrol oyuncusu kurt russell ı snake plissken rolüyle zirveye çıkarmıştır. filmde lee van cleef, ernest borgnine, donald pleasence, isaac hayes, harry dean stanton, adrienne barbeau, tom atkins gibi oyuncular da yer almıştır. escape from new york, bilimkurgu ve aksiyon filmi türündedir.

konusu 
manhattan (gotham) artan suç oranları yüzünden abd hükümeti tarafından maksimum güvenlikli bir cezaevine dönüştürülür. i̇nsanlığı tehdit eden politikaları nedeniyle çin ve rusya'ya karşı barış görüşmelerine giden amerikan başkanı'nın (donald pleasence) uçağı air force one teröristler tarafından kaçırılır (the duke - isaac hayes) ve manhattan'a indirilir. tüm abd birimleri teyakkuza geçerler. federal reserv bank'ı soyma girişimi nedeniyle meslekten ihraç edilip manhattan'a kapatılan eski özel kuvvetler askeri snake plissken (kurt russell) özgürlüğü karşılığında polis şefi bob hauk (lee van cleef) ile bir anlaşma yapar. abd başkanı'nın teröristlerin elinden kurtarılması karşılığında snake'in new york'tan "kaçmasına" izin verilecektir.

notlar 
yönetmen john carpenter, filmin senaryosunu 1976 yılında başkan richard nixon ın watergate skandalı sonrasında yazmaya başladığını ifade etmiştir. ayrıca yapımcılar başrol için öncelikle charles bronson ve tommy lee jones u düşünmüşlerdir. ancak yönetmen, kurt russell'da ısrar etmiştir. yıkıntılar içindeki new york imajı, filmin geçtiği yer olan manhattan'da çok pahalıya mal olacağı için east st. louis, illinois mekan olarak belirlenmiştir. film, liberty adası (özgürlük heykeli nin bulunduğu ada) nda gece çekimine izin verilen ilk yapımdır. bunun yanında özel efektler için, filmde görüntü yönetmenliği de yapan james cameron dan destek alınmıştır. 1996 yılında escape from los angeles (yön: john carpanter, başrol: kurt russell) adıyla bir devam filmi yayınlanmıştır. film, yayınlandığı yıl olan 1981'de 21 milyon dolar gibi o dönem için büyük bir hasılat elde etmiştir. "yılan" plissken, bir gözünün kapalı olması ve kendine özgü siyah bandajı ile bir marvel comics karakteri olan ve shield birim amiri albay nick fury den esinlenmiş gibi durmaktadır.

dış bağlantılar 
 

kült filmler
1981 çıkışlı filmler
Gazi Ömer Bey Camii

gazi ömer bey camii (), yunanistan'ın livadya kentinde bulunan bir camidir. cami, 14. yüzyılın sonunda osmanlı döneminde inşa edilmiştir. kentin ticaret merkezi ve nüfusun en yoğun olduğu semtinde inşa edilmiştir. uzun süre terk edilmiş olmasına rağmen yenilenmesi ve kültürel amaçlarla yeniden kullanılması planlanmaktadır.

tarihçe 
livadya, ii. mehmed döneminde 1460 yılında turahanoğlu ömer bey tarafından fethedilmiş ve 15. yüzyılın ikinci yarısında inşa edilen camiye onun adı verilmiştir. livadya'daki üç osmanlı camisinden kısmen ayakta kalan tek camidir. kentin en kalabalık semti ve ticaret merkezi olan ömer bey'de, kasabanın müslüman cemaatinin ikamet ettiği yerde inşa edilmiştir.

yunan bağımsızlık savaşı'nın ardından cami, yeni kurulan yunan devletinin mülkiyetine geçti. yüzyıllarca çürümeye yüz tutmuş halde bırakılan cami, 2015 yılında livadeia belediyesi binanın satın alınmasına karar verdi ve satın alma işlemi 2016 yılında tamamlandı ve binanın restore edilmesi, kültürel ve turistik amaçlarla kullanılması amacıyla toplam 200.000 euro bedelle satın alındı ve korunmuş anıt ilan edildi.

mimari özellikler 
günümüzde caminin sadece bir kısmı korunmuştur. özellikle kubbeyle örtülü kare bir salon olan ana ibadethaneden geriye kalan, orijinal binanın hacmini ve biçimini değiştiren yeni unsurların dış tarafa eklenmesidir. görüşünü engelleyen diğer yapıların arasından yalnızca kubbesi açıkça görülebilmektedir.

kaynakça 

14. yüzyılda tamamlanan camiler
yunanistan'daki eski camiler
yunanistan'daki osmanlı camileri
Samoa'da İslam

samoa, i̇slam'a inananların çok küçük bir azınlık olduğu, ezici çoğunlukla hıristiyanların yaşadığı bir ülkedir.

tarihçe 
i̇slam'ın ülkeye girişi, 1980'lerin ortalarında suudi arabistan merkezli dünya müslüman gençlik meclisi ve malezya merkezli güneydoğu asya ve pasifik bölgesel i̇slami davet konseyi'nin pasifik ülkelerinde tebliğ faaliyetlerine başlamasıyla başlamıştır.

cami 
ülkede vaiusu köyünde bulunan bir cami vardır.

demografi 
2001 nüfus sayımı sırasında müslümanlar nüfusun %0,03'ünü oluşturuyordu. ülkede 1986 yılında batı samoa müslüman birliği adında bir i̇slami örgüt kurulmuştur.

kaynakça 

ülkelere göre i̇slam
Lars Passgård

lars passgård (14 şubat 1941 – 16 mart 2003) i̇sveçli oyuncu ve tiyatro yönetmeniydi. 1961-2002 yılları arasında 30'dan fazla film ve televizyon programında rol almıştır.

biyografi

i̇lk yılları ve eğitimi 
passgård, jönköping ilçesine bağlı smålandsstenar'da büyüdü. smålandsstenar'da amatör tiyatrolarda rol aldı. günümüzde malmö tiyatro akademisi olarak adlandırılan ve lund üniversitesi'nin bir parçası olan malmö şehir tiyatrosu'nda 1959 yılında eğitim almaya başladı.

kariyeri 
eğitimini tamamladıktan sonra malmö şehir tiyatrosu ana sahnesi oldu. bununla birlikte, i̇sveç ve danimarka'daki tiyatro sahnelerinde de konuk oyuncu olarak yer aldı. 1961'de malmö'de ilk tiyatrosunu ve ingmar bergman'ın through a glass darkly filmiyle ilk filmini yaptı ve bu film ona bo widerberg'in 1963 yapımı ilk uzun metrajlı filmi barnvagnen ve 1963 yapımı hollywood filmi the prize'da rol kazandırdı. passgård daha sonra yngve gamlin'in 1965 yapımı the chasers filminde rol aldı ve bu film 1966'da 16. berlin uluslararası film festivali'nde gümüş ayı olağanüstü jüri ödülü'nü kazandı.

1961'de popülaritesi arttı ve tv eğlence dizisi bialitt'e katılımıyla bir gençlik idolü haline geldi. passgård, 1963 ve 1966 yılları arasında svt'deki tv-tiyatro topluluğunun bir parçası oldu ve 1965-1966 ve 1970-1971 yılları arasında stockholm şehir tiyatrosu ve 1971-1973 yılları arasında kraliyet dramatik tiyatrosu da dahil olmak üzere stockholm'deki çeşitli özel tiyatrolarda oynadı. ayrıca kopenhag'daki danimarka kraliyet tiyatrosu'nda da oynadı ve 1969'da william shakespeare'in aalborg'daki hamlet oyununda prens hamlet performansıyla büyük ilgi gördü. danimarka kraliyet tiyatrosu'nda geçirdiği sürenin ardından malmö'ye döndü ve 1986-1989 yılları arasında tiyatronun drama yönetmenliğini yaptı.

1962'de i̇sveç tiyatro, sanatçı ve medya birliği'nin daniel engdahl bursunu ve 1985'te kvällsposten'in thalia ödülü'nü aldı.

ölümü ve mirası 
passgård kısa bir hastalıktan sonra 16 mart 2003'te malmö'de öldü. limhamn'da limhamn kilisesi'nin mezarlığına defnedildi.

ölümünün ardından lars'ın annesi elvy passgård, lund üniversitesi malmö tiyatro akademisi'ndeki tiyatro öğrencileri arasında paylaştırılmak üzere onun anısına adanmış bir tiyatro bursu oluşturdu. toplam fonun yönetimi için 1,000,000 i̇sveç kronu ayrılmıştır. burs sahibinin "genç ve gelecek vaat eden, yetenekli ve dramatik veya komik sanatın gösterisinin doğasına odaklanmış" olması gerekmektedir.

diskografi

film

televizyon

kaynakça

dış bağlantılar 
 

i̇sveçli erkek dizi oyuncuları
i̇sveçli erkek sinema oyuncuları
20. yüzyılda i̇sveçli erkek oyuncular
2003 yılında ölenler
1941 doğumlular
Surinam'da İslam

resmi verilere göre surinam'ın müslüman nüfusu, 2012 yılı itibarıyla ülkenin toplam nüfusunun yaklaşık yüzde 13,9'unu oluşturuyor ve bu, amerika kıtasındaki en yüksek müslüman yüzdesidir. çoğunluk i̇slam'ın sünni mezhebine ait olsa da, bir miktar şii ve küçük bir ahmediyye nüfusu da vardır.

bazıları, müslümanların surinam'a önce batı afrika'dan köle olarak geldiklerini, daha sonra zamanla hıristiyanlığa geçtiklerini iddia etmektedir ancak bu iddiaları destekleyen çok az kanıt vardır. gerçek müslüman nüfusun ataları, bugün surinam'daki müslümanların çoğunun soyundan geldiği güney asya ve endonezya'dan sözleşmeli işçiler olarak ülkeye gelmiştir.

i̇slam, surinam'a endonezya'dan (java) ve güney asya'dan (bugünkü hindistan, pakistan ve bangladeş ) gelen ve kendi yerel i̇slam biçimini surinam'a getiren göçmenlerle geldiğinden, bu bölgelerden güçlü bir şekilde etkilenmiştir. soylarının yanı sıra surinamlı müslümanların çoğu da aynı kültürü paylaşır ve aynı dilleri konuşur. surinam'da az sayıda afgan müslüman ve onların yerli çocukları vardır.

demografi 

2012 nüfus sayımına göre surinam'da 75.053 müslüman yaşamaktadır. bu sayı 2004'te 66.307 olan müslüman sayısına göre daha yüksektir. ancak müslümanların nüfustaki payı son yarım yüzyılda yüzde19,6'dan yüzde 13,9'a geriledi. surinam'da müslümanların payının azalmasının temel nedeni, son yıllarda ahmedilerin kitlesel olarak hıristiyanlığa geçmesidir. 1971 ile 2012 yılları arasında etnik cava halkı arasında hıristiyanlığın payı %9'dan %21'e (+%12) yükselirken, cava müslümanlarının payı %85'ten %67'ye (-%18) düştü. hint-surinam kökenli müslümanların payı aynı dönemde %17'den %13'e (-%4) düştü. bunun başlıca nedeni hollanda'ya göç ve azalan doğurganlık oranlarıydı.

etnik gruplar 
i̇slam, cava surinam halkı arasında ana dindir (%67), hint-surinam halkı (%13) ve çok ırklı insanlar (%8) arasında ikinci en büyük dindir.

coğrafi dağılım 

commewijne bölgesi en yüksek müslüman oranına sahiptir (çoğunlukla cava surinamlı ), onu nickerie bölgesi ve wanica bölgesi (çoğunlukla hint-surinamlı ) takip etmektedir.

uluslararası 
surinam (1996'dan beri) ve guyana (1998'den beri), amerika kıtasında i̇slam i̇şbirliği teşkilatı'na üye olan tek ülkelerdir.

önemli müslümanlar 

 rashied doekhi, siyasetçi
 paul somohardjo, siyasetçi

ayrıca bakınız 

 i̇slam i̇şbirliği teşkilatı

kaynakça

daha fazla okuma 

 
güney amerika'da i̇slam
Papua Yeni Gine'de İslam

papua yeni gine'deki i̇slam, çoğunluğu hıristiyan olan ülkede bir azınlık dinidir ve 2021 itibarıyla yaklaşık 10.000 takipçisi vardır. papua müslümanları büyük ölçüde port moresby'de ve highlands'deki köylerde yoğunlaşmıştır. ülke anayasasının laik yapısı nedeniyle müslümanlar ülkede din propagandası yapma ve ibadethane inşa etme özgürlüğüne sahiptir.

müslümanların çoğunluğu sünni, az bir kısmı ise ahmediyye'dir. papua yeni gine'deki müslümanların çoğunluğu yerli papua yeni ginelidir.

günümüzde port moresby çevresinde, baimuru'da, daru'da, marshall lagünü'nde, musa vadisi'nde ve new britain ile new ireland adalarında müslüman yoğunlu vardır. i̇slam'ın en fazla büyümeyi gösterdiği bölge yaylalardır.

nüfus 
2001 yılında pyg'de 500'ün altında müslüman vardı. 2007 yılında abd dışişleri bakanlığı ülkede yaklaşık 2000 müslümanın bulunduğunu tahmin ediyordu.  avustralya yayın kurumu 2008'de ülkede 4000'den fazla müslüman olduğunu ve "tüm köylerin aynı anda din değiştirdiğine dair raporların" bulunduğunu belirtti.  scott flower, 2012'de müslümanların sayısının 5.000'den fazla olduğunu tahmin ederek 2001'den bu yana %500'lük bir artış olduğunu iddia etti.

sorunlar 
geçmişte papua hükümeti i̇slam'ın ve kurumlarının resmi olarak tanınmasına karşı çıkıyordu. bugüne kadar hükümet i̇slam'ı yasaklamakla tehdit etti. müslümanlar, hıristiyan çoğunluğun ayrımcılığına ve hatta şiddetine maruz kaldı.

kaynakça

daha fazla okuma 

 flower, scott (2016). papua yeni gine'de i̇slam ve kültürel değişim. routledge.

dış bağlantılar 

 papua yeni gine i̇slam topluluğu
ülkelere göre i̇slam
Tigist Assefa

tigist assefa tessema (d. 3 aralık 1996) etiyopyalı bir uzun mesafe koşucusu ve kadın maraton dünya rekoru sahibidir. 2:11:53'lük dünya rekoru süresi 2023 berlin maratonu'nda kırıldı. kendisi eski bir 800 metre uzmanıdır.

assefa, nisan 2022'deki ilk maratonun ardından 18 dakikadan fazla ilerleme kaydetti ve 2022 berlin maratonu'nda dünya tüm zamanlar listesinde üçüncü en hızlı süreyi belirledi ve ardından aynı anda iki dakikadan fazla bir farkla tüm zamanların kadın maraton rekorunu kırdı.

kariyeri̇ 
assefa, 2013 yılında afrika gençler şampiyonasında 800 metrede bronz madalya kazandı.

ağustos 2014'te assefa, fas'ın marakeş kentinde düzenlenen afrika atletizm şampiyonası'nda kadınlar 800 metrede dördüncü oldu aynı ay almanya'da düzenlenen istaf berlin buluşmasında yarışı kazandı eylül ayında yine marakeş'te düzenlenen iaaf kıta kupası'nda uzaktan dördüncü oldu.

assefa 800'de elendi amerika birleşik devletleri'nin portland kentinde düzenlenen 2016 dünya salon şampiyonası'nın ilk turu 800'de etiyopya'yı temsil etti 2016 rio olimpiyatları'nda sezonun en iyi derecesi olan 2 : 00.21'lik derecesiyle elemelerden geçemedi.

assefa 2018'de yol koşusuna geçti

mart 2022'de assefa, suudi arabistan'daki açılış riyad maratonu'nda maraton mesafesinden çıkış yaptı ve 2:34:01'lik derecesiyle yedinci oldu.

2023 berlin maratonu 
assefa , 2023 berlin maratonunu 2:11:53 ile kazanarak yeni bir dünya rekoru kırdı. bir kez daha negatif splitleri kullanarak yarışın ilk yarısını 66:20'de, yarısını ise 65:33'te tamamladı.

.

kaynakça 

etiyopyalı kadın uzun mesafe koşucuları
2016 yaz olimpiyatları atletleri
etiyopyalı olimpiyat atletleri
etiyopyalı kadın orta mesafe koşucuları
yaşayan insanlar
1996 doğumlular
Dobrovnik

dobrovnik (), slovenya'nın kuzeydoğu kısmındaki dobrovnik belediyesine bağlı bir köydür. prekmurje bölgesindeki bu köy önemli bir macar nüfusuna da ev sahipliği yapmaktadır.

dobrovnik köyünün ismi 1322 tarihli kaynaklarda "dobronok" olarak ( ve 1322/35 bir kaynakta "dobronuk" olarak ve 1323 tarihli başka bir kaynakta "dobronak" ve "dobronuk" şeklinde ) geçmektedir. erken slavca şeklinin "*dǫbrovъnikъ" kelimesi ki "*dǫbrova"(meşe ağacı, yaprak döken ağaç) kelimesinin türevidir.

kaynakça
Silvi Liiva

silvi liiva (kızlık soyadı: luikoja; d. 22 ocak 1941 – ö.24 eylül 2023), eston gravürcü ve ressam.

yaşamı ve kariyeri
liivia, 22 ocak 1941'de värska, estonya'da doğdu. 1958-1963 yılları arasında tartu sanat okulu'nda ve 1963-1969 yılları arasında estonya ssc devlet sanat enstitüsü (eka)'nde eğitim gördü.

liiva, eesti raamat yayınevi'nde sanat editörü, 1978-1987 yılları arasında estonya ssr devlet sanat enstitüsü'nde öğretim görevlisi ve arkasından serbest sanatçı olarak çalıştı.

aynı zamanda 1972'den itibaren estonya sanatçılar birliği'nin (eski adıyla: estonya ssr sanatçılar birliği) ve 1991'den itibaren estonya baskı yapımcıları derneği'nin üyesiydi. hizmetleriyle 1986'da  estonya ssc değerli sanatçısı ile 2013'teki beyaz yıldız nişanı dahil olmak üzere birçok ödülün sahibiydi.

ölümü
liiva, 24 eylül 2023'de tallinn, estonya'da 82 yaşında öldü.

başarıları 
1973: estonya ssr sanatçılar birliği yıllık grafik ödülü
1979: estonya ssr sanatçılar birliği yıllık grafik ödülü
1982: estonya ssr sanatçılar birliği yıllık grafik ödülü
1985: estonya ssr sanatçılar birliği yıllık grafik ödülü
1986: estonya ssc değerli sanatçısı
2003: kristjan raud sanat ödülü (g galerisi sanat salonunda sergilenen bir dizi geniş formatlı grafik çalışmalar)
2007: wiiralt ödülü
2013: beyaz yıldız nişanı

kaynakça 

gravür sanatçıları1941 doğumlular
2023 yılında ölenler
eston ressamlar
Yedi Uyuyanlar (film)

yedi uyuyanlar, yönetmenliğini zafer par , senaristliğini macit koper'in yaptığı, başrollerinde kadir i̇nanır ve şahika tekand'ın rol aldığı 1988 yapımı türk filmidir. film, yolsuzluğa karşı mücadele etmeye çalışan idealist bir banka müfettişini konu almaktadır.

oyuncular 
 kadir i̇nanır - çetin
 şahika tekand - lale
 özcan özgür - zeki
 haluk kurtoğlu - hasan eker
 erdinç akbaş - remzi
 menderes samancılar - kiralık katil
 hüseyin kutman - süleyman ertem

dış bağlantılar 
 imdb´de 
 ötekisinema´da  

1988 çıkışlı türk filmleri
1980'lerde türkçe filmler
İsthmian Kanal Komisyonu (1899)

i̇sthmian kanal komisyonu, 1899 yılında amerika birleşik devletleri kongresi tarafından orta amerika'da bir kanal inşa etmek için "en uygun ve uygulanabilir rotayı belirlemek üzere" oluşturulan bir komisyondu.  komisyonun başkanlığını john g. walker, henüz nihai raporunu yayınlamamış olan nikaragua kanal komisyonu adlı başka bir kongre komisyonuna başkanlık etmesine rağmen, 1899'un ortalarında yayınlanan ve ismiyle doğru orantılı olarak bir kanal inşaatı için nikaragua'nın yerini tavsiye etti. bu odak değişikliği, ferdinand de lesseps'in başarısız girişiminin varlıklarından kurtulmak isteyen fransız çıkarlarını ve işadamlarını savunan lobici william nelson cromwell için bir zaferdi.

komisyon raporunu 16 kasım 1901'de yayınladı ve bir kez daha nikaragua'yı tavsiye ederek panama'yı göz ardı etti çünkü la compagnie nouvelle du canal de panama - fransız varlıklarının organize edildiği atıl şirket - her şey için 109 milyon doların üzerinde bir ücret talep ediyordu ki walker bunu çok yüksek buldu. cromwell ve philippe bunau-varilla'nın daha fazla lobi yapmasının ardından, geçici şirket 4 ocak 1902'de fiyatı 40 milyon dolara indirdi. komisyon, theodore roosevelt'in çağrısı üzerine konuyu yeniden değerlendirmek üzere aceleyle yeniden toplandı ve panama'nın tercih edilen güzergah olduğu ilan edildi.

kaynakça

panama kanal bölgesi
William McKinley suikasti

amerika birleşik devletleri'nin 25. başkanı william mckinley, ikinci dönemine altı ay kala, 6 eylül 1901'de buffalo, new york'taki pan-amerikan sergisi alanı içindeki müzik konser alanı'nın (temple of music)'da tabanca ile vuruldu. anarşist leon czolgosz onu bir bez parçası içine gizlenmiş silahla karnından iki kez ateş edip kurşunlardan biri ona isabet ettiğinde halkla tokalaşıyordu. mckinley 14 eylül'de yaraların neden olduğu kangrenden öldü. 1865'te abraham lincoln ve 1881'de james a. garfield'ın ardından suikasta uğrayan üçüncü amerikan başkanıydı.

mckinley halkla buluşmaktan hoşlanıyordu ve ofisinde mevcut olan güvenliği kabul etmekte isteksizdi. başkan sekreteri george b. cortelyou, müzik salonu ziyareti sırasında bir suikast girişiminde bulunulacağından korkarak ziyareti iki kez programdan çıkarmış, ancak mckinley her seferinde ziyareti yeniden gerçekleştirmiştir.

czolgosz 1893 ekonomik buhranı sırasında işini kaybetmiş ve yakın geçmişte yabancı liderlere suikast düzenleyenlerin benimsediği bir siyasi felsefe olan anarşizme yönelmişti. mckinley'i baskının sembolü olarak görüyordu ve bir anarşist olarak onu öldürmenin görevi olduğuna inanıyordu. daha önceki bir ziyareti sırasında başkan'a yaklaşamamıştı ama mckinley sergi alanındaki kabul sırasında elini sıkmak için uzandığında ona iki el ateş etti. kurşunlardan biri mckinley'i sıyırıp geçmiş, diğeri ise karnından girmiş ve asla bulunamamıştır.

mckinley başlangıçta iyileşiyor gibi görünse de yaralarının kangren olması nedeniyle 13 eylül'de durumu daha da kötüleşti. mckinley 14 eylül sabahı saat 2:15'te öldü ve yerine başkan yardımcısı theodore roosevelt geçti. czolgosz ölüm cezasına çarptırıldı ve elektrikli sandalyede idam edildi ve kongre, başkanı koruma sorumluluğunu resmi olarak gizli servis'e veren bir yasa çıkardı.

amerika birleşik devletleri'nde siyasal şiddet
Zoleka Mandela

zoleka mandela (d. 9 nisan 1980 –ö. 25 eylül 2023), güney afrikalı aktivist ve yazar.

yaşamı ve kariyeri
mandela, 9 nisan 1980'de johannesburg, güney afrika'da güney afrikalı siyasetçi zindzi mandela ve ilk eşi zwelibanzi hlongwane'nin kızı olarak doğdu. apartheid karşıtı aktivist ve güney afrika'nın ilk siyahi başkanı nelson mandela'nın torunuydu. anne tarafından soyu thembu kabilesinden kral madiba'ya dayanmaktaydı. alkol bağımlılığı, çocukluk yıllarına uğradığı cinsel istismar, trafik kazasında ölen kızı ve göğüs kanseriyle mücadelesi üzerine kaleme aldığı yazılarıyla tanındı.
2013'te otobiyografisini yayınladı.

aynı zamanda trafik kazalarından kaynaklanan ölümlere karşı kampanyalar yürütmüş ve bu konuda sahraaltı afrikalı çocukları etkileyen tehlikelere dikkat çekmiştir. ölümüne kadar sosyal medya üzerinden yol güvenliği, kanserle olan mücadelesi ve yaşamından kesitlere yer verdiği paylaşımlarda bulundu.

özel yaşamı
sonradan ayrıldığı eşi thierry bashala dahil olmak üzere iki evliliğinden altı çocuk sahibiydi.

sağlık sorunları ve ölümü
mandela 2011'de göğüs kanserine yakalandı tedavisi gördü bir ara iyileşsede hastalık 2016'da tekrarladı. çıkarılan tümörün ve kemoterapi tedavisinin yan etkilerini anlatmak için sosyal medyayı aktfi olarak kullandı.

mandela, 25 eylül 2023'te doğum yeri johannesburg, güney afrika'da göğüs kanserine bağlı sağlık sorunları nedeniyle henüz 43 yaşındayken hayata veda etti.

başarıları
2016'da bbc'nin en başarılı "100 kadın" listesinde yer aldı. en büyük pişmanlığının dedesi hayattayken değil sadece ölümünden sonra iyi bir şeyler yaptığını hissetmesi olduğunu ifade etmiştir.

kaynakça

1980 doğumlular
2023 yılında ölenler
güney afrika'da kanserden ölenler
mandela ailesi
güney afrikalı aktivistler
güney afrikalı yazarlar
Bolivya'da İslam

bolivya ağırlıklı olarak hıristiyanların yaşadığı bir ülkedir. i̇slam taraftarları çok küçük bir azınlığı temsil etmektedir. bolivya anayasasının laik yapısı nedeniyle müslümanlar ülkede din propagandası yapma ve ibadethane inşa etme özgürlüğüne sahiptir. bolivya'daki i̇slam istatistikleri, yaklaşık iki bin müslüman nüfusun olduğunu tahmin etmektedir. bu, 11.220.000 kişilik toplam nüfusun %0,017'sini oluşturur.

2004 yılında ilk resmi sünni camisi olan yebel an nur camii, 2004 yılında la paz'da kuruldu. yebel an nur camii, santa cruz'daki sünni bolivya i̇slam merkezi ile yakın bağları sayesinde kendi kendini finanse etmeye devam ederken, es-salam camii hem sünni hem de şii takipçileri, bağlantıları ve finansmanı alıyor.

ayrıca bakınız 

 ülkelere göre i̇slam

kaynakça

dış bağlantılar 

 bolivya'da i̇slam
 bolivya'daki sünniler
güney amerika'da i̇slam
ülkelere göre i̇slam
Adenovirüs aşısı

adenovirüs aşısı, adenovirüs enfeksiyonuna karşı geliştirilen bir aşıdır.

1971'den 1999'a kadar amerika birleşik devletleri ordusu tarafından kullanılmış ancak tek üreticinin üretimi durdurması üzerine üretime son verilmiştir. bu aşı, sıklıkla akut solunum yolu hastalıklarıyla ilişkilendirilen adenovirüs serotipleri 4 ve 7'ye karşı bağışıklık sağlamıştır. 16 mart 2011'de abd gıda ve i̇laç i̇daresi, teva pharmaceuticals tarafından abd ordusu ile sözleşme kapsamında üretilen bir adenovirüs aşısını onaylamıştır. bu aşı esas olarak 1971'den 1999'a kadar kullanılanla aynı aşıdır. 24 ekim 2011'de askeri servisler, temel eğitim sırasında yeni adenovirüs aşısını acemi askerlere uygulamaya başlamıştır.

aşı ağızdan uygulanır ve canlı (zayıflatılmamış) virüsten oluşur.

kaynakça 

aşı (tıp)
adenovirüs
Ebola aşısı

ebola aşıları, ebola'yı önlemek için onaylanmış veya geliştirilmekte olan aşılardır. 2022 yılı itibarıyla yalnızca zaire ebolavirüsüne karşı aşılar bulunmaktadır. amerika birleşik devletleri'nde onaylanan ilk aşı aralık 2019'da rvsv-zebov'du. kivu ebola salgınında yaygın olarak kullanılmıştı. 21. yüzyılın başlarında birçok aşı adayı, insan olmayan primatları (genellikle makaklar) üzerinden etkinlik gösterdi.

kaynakça 

aşı (tıp)
kanamalı ateşleri
Hantavirüs aşısı

hantavirüs aşısı, insanlarda böbrek sendromlu hantavirüs hemorajik ateşe (hfrs) veya hantavirüs pulmoner sendromuna (hps) neden olan hantavirüs enfeksiyonlarına karşı koruma sağlayan bir aşıdır. akut hantavirüs enfeksiyonları dünya çapında önemli morbidite ve mortaliteden sorumlu olduğundan aşının önemli olduğu düşünülmektedir. çin'de 1950'den 2007'ye kadar yaklaşık 1,5 milyon vaka ve 46.000 ölümün meydana geldiği tahmin ediliyor. vaka sayısının 2005'ten 2010'a kadar finlandiya'da 32.000, rusya'da ise 1996'dan 2006'ya kadar 90.000 olduğu tahmin edilmektedir.

i̇lk hantavirüs aşısı, ilk olarak hfrs'nin en şiddetli formlarından birine neden olan hantaan nehri virüsüne karşı kullanılmak üzere 1990 yılında geliştirildi. çin'de her yıl yaklaşık iki milyon doz kemirgen beyni veya hücre kültürü aşısının yapıldığı tahmin edilmektedir. bu aşının yaygın kullanımı, çin'deki hfrs vakalarının sayısının 2007 yılına kadar 20.000'in altına düşmesinden kısmen sorumlu olabilir.

hantavax'a ek olarak i-ii aşama klinik çalışmalarda üç aşı adayı daha incelenmiştir. bunlar rekombinant bir aşı ve htnv ve puuv virüslerinden türetilen aşılardır. ancak beklentileri belirsizdir.

kaynakça 

aşı (tıp)
Konya'da 1968 Türkiye senato seçimleri

2 haziran 1968 senato seçimleri'nde cumhuriyet senatosu'nun a grubu üyelerinin dahil olduğu konya'daki 5 senatörlük kontenjanı için seçim yapılmıştır.

konya il genelindeki seçim sonuçları aşağıdaki gibidir:

|- style="background-color:#f2f2f2"
| align="center" colspan="3" | toplam seçmen sayısı
| align="center" colspan="7" | toplam sandık sayısı
|- align="left"
| align="center" colspan="3" | 505.219
| align="center" colspan="7" | 2.019
|-
|- style="background-color:#e9e9e9"
|-
! align="center" colspan="3" | adaylık
! align="center" colspan="6" | sonuçlar
|- style="background-color:#e9e9e9"
! align="center" colspan="2"| 
! align="center" | parti
! align="center" | oy sayısı
! align="center" | oy oranı
! align="center" | senatör
|- align="left"
|bgcolor="#ed1d24" width=1|
| ap
|style="background:#6600ff"| adalet partisi
|145.015
|
|3
|- align="left"
|bgcolor="#da251c" width=1|
| chp
| cumhuriyet halk partisi
|51.276
|
|1
|- align="left"
|bgcolor="#ff4500" width=1|
| gp
| güven partisi
|50.606
|
|1
|- align="left"
|bgcolor="#ffa500" width=1|
| mp
| millet partisi
|29.207
|
|0
|- align="left"
|bgcolor="gray" width=1|
| ti̇p
| türkiye i̇şçi partisi
|8.894
|
|0
|- align="left"
|bgcolor="#6f4e37" width=1|
| ckmp
| cumhuriyetçi köylü millet partisi
|7.286
|
|0
|- style="background-color:#e9e9e9" align="left"
! align="center" colspan="3" | toplam
| 292.284
| %100
| 5
|- style="background-color:#e9e9e9" align="left"
! align="center" colspan="3" | geçersiz ya da boş
| align="center" colspan="5" | 25.459
|}

i̇lçelerde en yüksek oyu alanlar

seçilenler

kaynakça

devlet i̇statistik enstitüsü (1969), cumhuriyet senatosu üyeleri kısmi seçim sonuçları, 2 haziran 1968 (ankara: devlet i̇statistik enstitüsü yayınları) 

i̇llere göre 1968 türkiye senato seçimleri
konya ilinde siyaset
Manisa'da 1968 Türkiye senato seçimleri

2 haziran 1968 senato seçimleri'nde cumhuriyet senatosu'nun a grubu üyelerinin dahil olduğu manisa'daki 4 senatörlük kontenjanı için seçim yapılmıştır.

manisa il genelindeki seçim sonuçları aşağıdaki gibidir:

|- style="background-color:#f2f2f2"
| align="center" colspan="3" | toplam seçmen sayısı
| align="center" colspan="7" | toplam sandık sayısı
|- align="left"
| align="center" colspan="3" | 356.075
| align="center" colspan="7" | 1.435
|-
|- style="background-color:#e9e9e9"
|-
! align="center" colspan="3" | adaylık
! align="center" colspan="6" | sonuçlar
|- style="background-color:#e9e9e9"
! align="center" colspan="2"| 
! align="center" | parti
! align="center" | oy sayısı
! align="center" | oy oranı
! align="center" | senatör
|- align="left"
|bgcolor="#ed1d24" width=1|
| ap
|style="background:#6600ff"| adalet partisi
|121.953
|
|3
|- align="left"
|bgcolor="#da251c" width=1|
| chp
| cumhuriyet halk partisi
|49.729
|
|1
|- align="left"
|bgcolor="#ff4500" width=1|
| gp
| güven partisi
|13.531
|
|0
|- align="left"
|bgcolor="gray" width=1|
| ti̇p
| türkiye i̇şçi partisi
|7.559
|
|0
|- align="left"
|bgcolor="#ffa500" width=1|
| mp
| millet partisi
|6.314
|
|0
|- align="left"
|bgcolor="#6f4e37" width=1|
| ckmp
| cumhuriyetçi köylü millet partisi
|3.427
|
|0
|- style="background-color:#e9e9e9" align="left"
! align="center" colspan="3" | toplam
| 202.513
| %100
| 4
|- style="background-color:#e9e9e9" align="left"
! align="center" colspan="3" | geçersiz ya da boş
| align="center" colspan="5" | 15.544
|}

i̇lçelerde en yüksek oyu alanlar

seçilenler

kaynakça

devlet i̇statistik enstitüsü (1969), cumhuriyet senatosu üyeleri kısmi seçim sonuçları, 2 haziran 1968 (ankara: devlet i̇statistik enstitüsü yayınları) 

i̇llere göre 1968 türkiye senato seçimleri
manisa ilinde siyaset
Hepatik ensefalopati

hepatik ensefalopati (he), karaciğer yetmezliğinin bir sonucu olarak değişen bilinç düzeyidir. başlangıcı kademeli veya ani olabilir. diğer belirtiler arasında hareket sorunları, ruh halindeki değişiklikler veya kişilikteki değişiklikler yer alabilir. i̇leri evrelerde komaya neden olabilir.

akut veya kronik karaciğer hastalığı olanlarda hepatik ensefalopati ortaya çıkabilir. epizotlar enfeksiyonlar, gastrointestinal kanama, kabızlık, elektrolit sorunları veya bazı ilaçlar tarafından tetiklenebilir. altta yatan mekanizmanın, normalde karaciğer tarafından uzaklaştırılan bir madde olan amonyağın birikmesine dayandığına inanılmaktadır. teşhis tipik olarak diğer potansiyel nedenleri dışladıktan sonra semptomlara dayanır. kandaki amonyak seviyeleri, elektroensefalogram veya beyin bt taraması ile desteklenebilir.

hepatik ensefalopati tedaviyle geri döndürülebilir. bu genellikle destekleyici bakımı ve olayın tetikleyicilerini ele alma ile olur. laktuloz sıklıkla amonyak seviyelerini azaltmak için kullanılır. bazı antibiyotikler (rifaximin gibi) ve probiyotikler diğer potansiyel seçeneklerdir. karaciğer nakli, ciddi hastalığı olanlarda sonuçları iyileştirebilir.

sirozlu kişilerin %40'ından fazlasında hepatik ensefalopati gelişir. sirozlu ve ciddi he'li hastaların yarısından fazlası bir yıldan az yaşar. karaciğer nakli yapılabilenlerde sonraki beş yıl içinde ölüm riski %30'dan azdır. hepatik ensefalopati 1860'tan beri tanımlanan bir durumdur.

kaynakça 

beyin hastalıkları
hepatoloji
karaciğer hastalıkları
Maraş'ta 1968 Türkiye senato seçimleri

2 haziran 1968 senato seçimleri'nde cumhuriyet senatosu'nun a grubu üyelerinin dahil olduğu maraş'taki 2 senatörlük kontenjanı için seçim yapılmıştır.

maraş il genelindeki seçim sonuçları aşağıdaki gibidir:

|- style="background-color:#f2f2f2"
| align="center" colspan="3" | toplam seçmen sayısı
| align="center" colspan="7" | toplam sandık sayısı
|- align="left"
| align="center" colspan="3" | 202.549
| align="center" colspan="7" | 806
|-
|- style="background-color:#e9e9e9"
|-
! align="center" colspan="3" | adaylık
! align="center" colspan="6" | sonuçlar
|- style="background-color:#e9e9e9"
! align="center" colspan="2"| 
! align="center" | parti
! align="center" | oy sayısı
! align="center" | oy oranı
! align="center" | senatör
|- align="left"
|bgcolor="#ed1d24" width=1|
| ap
|style="background:#6600ff"| adalet partisi
|59.048
|
|1
|- align="left"
|bgcolor="#da251c" width=1|
| chp
| cumhuriyet halk partisi
|32.015
|
|1
|- align="left"
|bgcolor=" " width=1|
| bğmsz
| bağımsızlar
|21.291
|
|0
|- align="left"
|bgcolor="#ffa500" width=1|
| mp
| millet partisi
|10.260
|
|0
|- align="left"
|bgcolor="gray" width=1|
| ti̇p
| türkiye i̇şçi partisi
|6.041
|
|0
|- style="background-color:#e9e9e9" align="left"
! align="center" colspan="3" | toplam
| 128.560
| %100
| 2
|- style="background-color:#e9e9e9" align="left"
! align="center" colspan="3" | geçersiz ya da boş
| align="center" colspan="5" | 9.773
|}

i̇lçelerde en yüksek oyu alanlar

seçilenler

kaynakça

devlet i̇statistik enstitüsü (1969), cumhuriyet senatosu üyeleri kısmi seçim sonuçları, 2 haziran 1968 (ankara: devlet i̇statistik enstitüsü yayınları) 

i̇llere göre 1968 türkiye senato seçimleri
kahramanmaraş ilinde siyaset
Nevşehir'de 1968 Türkiye senato seçimleri

2 haziran 1968 senato seçimleri'nde cumhuriyet senatosu'nun a grubu üyelerinin dahil olduğu nevşehir'deki 1 senatörlük kontenjanı için seçim yapılmıştır.

nevşehir il genelindeki seçim sonuçları aşağıdaki gibidir:

|- style="background-color:#f2f2f2"
| align="center" colspan="3" | toplam seçmen sayısı
| align="center" colspan="7" | toplam sandık sayısı
|- align="left"
| align="center" colspan="3" | 95.839
| align="center" colspan="7" | 361
|-
|- style="background-color:#e9e9e9"
|-
! align="center" colspan="3" | adaylık
! align="center" colspan="6" | sonuçlar
|- style="background-color:#e9e9e9"
! align="center" colspan="2"| 
! align="center" | parti
! align="center" | oy sayısı
! align="center" | oy oranı
! align="center" | senatör
|- align="left"
|bgcolor="#ed1d24" width=1|
| ap
|style="background:#6600ff"| adalet partisi
|22.792
|
|1
|- align="left"
|bgcolor="#ffa500" width=1|
| mp
| millet partisi
|15.007
|
|0
|- align="left"
|bgcolor="#da251c" width=1|
| chp
| cumhuriyet halk partisi
|9.834
|
|0
|- align="left"
|bgcolor="#ff4500" width=1|
| gp
| güven partisi
|3.596
|
|0
|- align="left"
|bgcolor="gray" width=1|
| ti̇p
| türkiye i̇şçi partisi
|1.424
|
|0
|- style="background-color:#e9e9e9" align="left"
! align="center" colspan="3" | toplam
| 52.653
| %100
| 1
|- style="background-color:#e9e9e9" align="left"
! align="center" colspan="3" | geçersiz ya da boş
| align="center" colspan="5" | 4.620
|}

i̇lçelerde en yüksek oyu alanlar

seçilenler

kaynakça

devlet i̇statistik enstitüsü (1969), cumhuriyet senatosu üyeleri kısmi seçim sonuçları, 2 haziran 1968 (ankara: devlet i̇statistik enstitüsü yayınları) 

i̇llere göre 1968 türkiye senato seçimleri
nevşehir ilinde siyaset