Esma Ertel

esma ertel, türk kadın şarkıcı, söz yazarı, yazar ve küratör.

yaşamı 

çocukluğundan başlayarak alevi bektaşi kültürünün içinde semah ile cem tören ve kavramları ile büyüyen ertel performanslarında bambaşka dans türlerini de bir araya getirerek baba zula ile sahne almaya başladı. (2009) tarzını ‘tribal fusion dance’ olarak adlandıran ertel, baba zula’nın yanı sıra mavi güneş 69, otoji ray, eat static, compro oro, red axes ve dirtmusic gibi gruplarla sahne alarak brezilya’dan japonya’ya dünyanın birçok ülkesinde ve uluslararası festivallerde dans etti. yine baba zula’da, compro oro’da ve dirtmusic’te vokal yapmaya da başladı. (2018) dirtmusic’in ‘bu bir rüya’ ve ‘bi de sen söyle’ isimli şarkılarının iki videosu’nun yönetmenliğini yaparken grubun ​sınırlı sayıda basılan ‘live’ (​2018) albümünün kapağını da tasarladı. ​eşi murat ertel ile tekrar başlattıkları mavi güneş 69 grubunda ise dansı ve vokalinin yanı sıra şarkı yazarlığını da ortaya çıkardı. mavi güneş 69’un ilk 45’liğindeki “3 çember” ve “yafta” şarkılarının hem sözlerini yazdı hem de bestelerini yaptı. i̇ki sanatçı bu şarkıları çocukları ile birlikte yorumlayıp kaydettiler.  (2019) baba zula’nın ​derin derin (2019) albümünde yer alan “haller yollar” şarkısının söz ve bestesinin altına da murat ertel ile birlikte imza attı. ayrıca bendir ve theremin çalan esma ertel’in mesam üyeliği de bulunuyor. farklı sanat disiplinlerinde üretip yaratan ertel, sanat yönetmeni, tasarımcı ve küratör olarak da çeşitli çalışmalarda yer aldı. ​derin derin ​albüm kapağında mengü ertel’in eseri üzerine çizimler yaptı ve albümün sanat yönetmenliğini üstlendi. uzelli elektro saz​ (1974-1986) albümünün küratörlüğünü ve sanat yönetmenliğini murat ertel ile birlikte yaptı. ​dostun çekmecesinden - mengü ertel koleksiyonundan cihat burak eserleri​ (2019) kitabının da sanat yönetmenliğini üstlendi ve oğuz erten ile beraber ​dostun çekmecesinden​ sergisinin küratörlüğünü yaptı. 2020 yılında ressam mehmet güleryüz’ün çizdiği desenler üzerine “dünya çocuklarına günaydın” isimli ilk çocuk kitabını yazdı. kitap doğan kitap’tan normal ve özel baskı olarak yayınlandı. belçikalı asit caz grubu compro oro ve murat ertel ile  “simurg” isimli bir konsept albüm yayınladı, albüm bandcamp tarafından 2020 yılının en iyi caz albümlerinden biri seçildi.çocuk hakları üzerine avrupa birliğinden aldığı destekler ile stop motion animasyonlar ve kısa filmler yaptı ve yayınladı. baba zula’nın hayvan gibi isimli 2020 albümünün ve moğollar grubunun anatolian sun isimli son albümlerinin kapak tasarımlarını murat ertel ile birlikte üstlendi. dirtmusic grubunun hum hum ve western lands isimli şarkılarına söz yazdı ve vokal yaptı (2022) populist’te sinem beşer ile djlik yaptı. (2022) baba zula ile birlikte sessiz filmlere theremin çalarak müzik yaptı (2022) air anatolia projesinde yer alarak iki şarkıda londra caz festivalinde ve i̇stanbul’da dans ederek vokal yaptı. (2022) avrupa birliği ile yaptığı işbirlikleri ile 7 fark 7 tad 7 türkü isimli bir belgeseli tasarlayıp yönetti. 2023'te genjah ve murat ertel ile birlikte ‘asya velvele dub’ isimli bir şarkıyı tekli olarak yayınladı. i̇ngilizce bilen esma ertel, evli ve iki çocuk annesidir. hâlâ farklı sanat disiplinlerinde çalışmalarını sürdürmektedir.

dış bağlantılar 
instagram'da esma ertel

kaynakça 
yaşayan insanlar
türk yazarlar
türk söz yazarları
türk kadın şarkıcı-şarkı yazarları
türk kadın şarkıcılar
türk tasarımcılar
türk küratörler