Pepe the Frog

pepe the frog (türkçe: kurbağa pepe, okunuşu: /p ɛ p eɪ / ) bir internet memi. i̇nsansı bir vücuda sahip yeşil bir kurbağa biçiminde resmedilen pepe, matt furie tarafından boy's club adlı bir çizgi romandan esinlenilerek yaratıldı. ünü, 2008'de 4chan, gaia online ve myspace gibi çevrimiçi ortamlarda yayılarak başladı, 2015'te 4chan ve tumblr sitelerinde kullanılan en popüler memlerden birisi oldu. ünü arttıkça da  "üzgün kurbağa", "kendini beğenmiş kurbağa", "kızgın kurbağa" şeklinde yeni memleri çıktı.

2010'larda karakterin resmi, sağ seçenek hareketle özdeşleşti. 2016'da i̇ftira ve i̇nkârla mücadele birliği  pepe'yi nefret sembolü ilan etse de karakterin kullanıldığı çoğu örneğin, nefretle ilgili bir bağlamda kullanılmadığını da söyledi.   o zamandan bu yana pepe'nin yaratıcısı, pepe'nin nefretle ilişkili kullanımına dair düştüğü dehşeti dile getirdi ve bu tür kullanımlara karşı dava açmaya başladı.

pepe, 2019'da hong kong geri iade yasağı protestolarında protestocular tarafından özgürlüğün ve direnişin sembolü olarak kullanıldı, özellikle çocuklar ve gençler tarafından “komik görünen ve pek çok gencin kalbini çalan bir karakter; gençlerin bu harekete katılımının bir sembolü” olarak tanımlandı.

kökeni: boy's club dergisi 
kurbağa pepe, 2005 yılında amerikalı sanatçı ve karikatürist matt furie tarafından yaratıldı. bir internet memi olarak kullanımı, sanatçının boy's club isimli çizgi romanın ilk sayısına uzanıyor. boy's club'ın atası da microsoft paint kullanılarak hazırlanmış, bir karakter olarak pepe'nin yer aldığı playtime adında bir fanzindi.  boy's club, 2005'te furie'nin myspace sayfasında bir dizi blog yazısı olarak yayınlandı.

çizgi romanda pepe, pantolonunu ayak bileklerine kadar indirmiş halde işerken, bir konuşma balonunda sonradan karakterinin parçası olacak "i̇yi hissettiriyor dostum" anlamında "feels good man" yazısıyla çizildi. furie, 2006'da çizgi romanı matbu biçimde basılınca myspace sayfasından bu diziyi kaldırdı.

bir internet şakası 
pepe, myspace'teki blog yayınlarında ve diğer internet forumlarında bir şaka ifadesi olarak kullanıldı ancak 2008'de pepe'nin, konuşma balonuyla birlikte yer aldığı taranmış bir sayfa  4chan'in /b/ board olarak bilinen alt sayfasında paylaşıldı. böylece pepe, sonradan evi olarak anılacağı 4chan'de göründü. peşi sıra 4chan kullanıcıları, pepe'nin yüzünü ve baloncuğunu  çeşitli olaylara ve duygulara uyarladı; üzgün, kızgın ve şaşırmış pepe ifadeleri yaratıldı. özgün hali siyah-beyaz bir çizim olan pepe renklendirildi: bazen yeşil derili kahverengi dudaklı oldu bazen de mavi gömlek giydirildi.

2014'te katy perry ve nicki minaj gibi ünlüler sosyal medya hesaplarında pepe'nin görüntülerini paylaştılar. pepe'nin ünü yayıldıkça 4chan kullanıcıları memin özellikle yaratıcı ve eşsiz örneklerinden "nadir pepeler" olarak bahsetmeye başladılar. bu görüntüler, bazen fiziksel tablolar olarak, ebay'de satıldı bazen de craigslist'te paylaşıldı.  4chan kullanıcıları kendi ağ sayfaları dışındaki memleri kullananlara "sıradanlar" veya "sıradan insanlar" biçiminde hitap etmeye başladılar.

2015'te pepe, daily news ve analysisin twitter'daki en çok paylaşılan ve en önemli memler listesinde altıncı oldu.

sağ seçenek tarafından benimsenmesi 
mem, 2016 abd başkanlık seçimlerinde donald trump'ın seçim kampanyasıyla ilişkilendirildi. trump, ekim 2015'te "sen trump'ı ezemezsin (4. video)" başlıklı, kendisinin pepe şeklinde betimlendiği bir video gösterimini retweetledi. seçim sürecinde, donal trump jr, twitter ve instagram hesaplarından cehennem melekleri filmine ait afişin the deplorables başlıklı, pepe'nin yüzünü trump'ın familyasıyla ve sağ seçenek'in diğer bilindik simalarıyla birlikte betimleyen bir parodisini paylaştı. poster, hillary clinton'ın seçim kampanyasında trump'a  ve destekçilerine karşı kullandığı "acınasılar sepeti" anlamındaki "basket of deplorables" sloganına atıf yapıyordu.

seçim süresince çeşitli medya organları, pepe'nin beyaz ırkın üstünlüğünü savunanlar ve sağ seçenek ile bağlantılı türlerini raporladı. mayıs 2016'da the daily beast'''ten olivia nuzzi, "sıradan insanların pepesini geri getirmek için gerçek bir kampanya" diye yazdı ve aynı yazısında sağ seçenek kullanıcılarının kimilerinin bariz bir amacının pepe'nin beyaz ırk milliyetçilerinin bir simgesine dönüştürmek olduğunu ifade etti.

kasım 2016'da hillary clinton'un kampanya sitesinde pepe,"beyaz ırkın üstünlüğü ile bağlantılı simge" şeklinde tanımlanarak trump'ın kampanyası için memin sözümona tanıtımı kınandı [26]

yahudi düşmanlığının karşısında duran bir kuruluş olan i̇ftira ve i̇nkârla mücadele birliği, kurbağa'yı, neftret sembolleri veri tabanına ekledi fakat memin çoğu örneğinin nefretle ilişkili kullanılmadığını da ifade etti. ocak 2017'de uzmanların theresa may'e trump'ın rusya'yla ilişkisini bozmak adına çağrıda bulunması üzerine i̇ngiltere'deki rusya büyükelçiliği, resmî twitter hesabı üzerinden pepe'nin fotoğrafını paylaşarak cevap verdi.[29] beyaz ırkın üstünlüğü savunucusu richard b. spencer, trump'ın göreve başlamasından sonra sokakta verdiği bir röportaj sırasında, yakasına iliştirdiği pepe rozetinin anlamını açıklamaya hazırlanırken yüzüne yumruk atıldı ve bu olay sonrasında başkaca memlere uyarlandı.

furie, esquire ile yaptığı bir röportajda pepe'nin bir nefret sembolü olarak kullanımını "berbat fakat internetteki herhangi birinin kurbağa'yı kontrol edebildiğinden daha fazla kontrol edemiyorum" şeklinde yorumladı. 6 mayıs 2017'de özgür çizgi kitap günü'nde de pepe'nin nefet sembolü olarak kullanımına tepki olarak kurbağa'yı öldürdüğünü duyurdu

furie'nin yayımcısı fantagraphics books, "karakterin yasadışı ve itici kullanımını" kınadığı bir  bildiri yayınladı. ekim 2017'de furie, çevrimiçi bir dergi olan the nibde  eleştirel bir pepe karikatürü yayımladı. bu çizim, furie'nin 2012'de boy's club dergisini bıraktığından beri ilk çizimi oldu.

ancak carol off'un sunduğu as it happens isimli bir televizyon programında, sunucuyla yaptığı bir röportajda söz konusu ölüm haberlerine rağmen pepe'nin geri döneceğini söyledi: "bir bitiş, yeni bir başlangıç şansıdır... pepe için bazı tasarılarım var, şimdi burada anlatamama ama o, tıpkı bir zümrüdüanka kuşu gibi küllerinden tekrar dirilecek... esrar dumanlarının arasından..." bu konuşmadan kısa bir süre sonra da  pepe'yi diriltme amacını açıkladı: başrolünde kurbağa'nın olduğu bir kitlesel fonlama kampanyası üzerinde çalışıyordu.

haziran 2017'de flappy bird'in kopyası, pepe çığlığı isimli bir uygulama tasarlandı. apple, uygulamayı kurbağa pepe'yi betimlediği için app store'a koymayı reddetti. uygulamanın mrsnrhms isimli geliştiricisi bu red mektubunun ekran görüntüsünü reddit'in alt sayfalarından r/the_donald bölümünde paylaştı.

1 ağustos 2017'de pepe ve pedenin maceraları isimli, pepe'nin kahraman olarak uyarlandığı  bir çocuk kitabı yayımlandı. pede, kırkayak şeklinde çizilmiş bir kahraman olup ismi de reddit'te trump destekçilerininin alt sayfasındaki insanların birbirlerine hitap ettikleri pede sözcüğüne oldukça yakın bir benzerlik taşıyordu. çocuk kitabının yazarı, abd'de ortaöğretim ve lise düzeyinde eğitim veren kurumları barındıran bir eğitim yerleşkesinde, denton independent school district'te, müdür yardımcısı (assistant principal) olan eric hauser idi. i̇lk başta kendi basımı olan bu eser, sonradan post hill press isimli muhafazakâr yayımlar yapan bir yayınevince basılmıştı. öykü, sekiz yıllık kötü liderliğinden sonra, sorumlu olduğu wishington çiftliğini terk eden çiftçinin, pepe ve arkadaşına bıraktığı sevinçle başlıyor. ancak bu mutlulukları çok uzun sürmüyor çünkü ana kahramanlarımınız en sevdikleri gölet, kitabın kötü kahramanı olan alkah ve onun kölelerince ele geçirilmiştir. alkah'ın elinde bataklığa dönmüş bu göleti olay örgüsünün sonuna doğru iki kafadar kurtarır ve kölelerini de serbest bırakırlar. böylece kitap, iki muzaffer arkadaşın, "zaferlerinin ışığı altında güneşlenmesiyle" biten bir anlatı olur.

furie, esere karşı telif hakkı ihlali davası açtı ve bu davada kitap,"ileri derecede ırkçı, islamafobik ve izlekleri nefret dolu" şeklinde tanımlandı. dava, ağustos 2017'de tarafların uzlaşmasıyla sonuçlandı. uzlaşmaya göre kitabın yayımı durdurulacak ve kitaptan kazanılan bütün kazanç da kâr amacı gütmeyen bir kuruluş olan amerikan i̇slam i̇lişkileri konseyi'ne bağışlanacaktı.

2018 yılında, furie, daily stormer isimli ağ sayfasından pepe'nin resimlerini kaldırttı.

ocak 2019'da, jesus strikes back: judgment day isimli bir video oyunu çıktı. oyunda diğer kahramanlarla birlikte pepe'yi yönetiyordunuz ve feministler, azınlıklar ve liberaller gibi çeşitli hedefleri öldürüyordunuz.

haziran 2019'da furie, infowars ve alex jones'tan pepe'nin resimlerini aşırı sağ içerikli posterlerde izinsiz kullandıkları için duruşmaya çıkmadan vardıkları bir uzlaşma ile 15 bin dolar kazandı. furie, bu kazanım sonrasında telif hakkı yaptırımını sonuna dek kullanacağını ve pepe'nin nefret dolu içeriklerde doğrudan ya da dolaylı kullanımıyla kazanç sağlayamayacağına emin olacağını ifade etti.

 kek 
""ezoterik kekizm" de denilen "kek tarikatı" parodi bir dindir ve pepe'ye tapar. i̇smi, argo biçimde gülmeyi ifade eden bir sözcük olan kek'ten türemiştir. forum sitelerinde zaman zaman pepe yerine de kullanılan, antik mısır'da kurbağa kafalı olarak da çizilen karanlık tanrısı kek'e de atıf yapar. bu mem, 4chan'den özelikle de /pol/ isimli alt sayfasında üretilmiş, trump ve sağ seçenek ile beraber yakında ilişkili olarak anılmıştır.

kek'in kökeni "lol" sözcüğünün  türevi "lel" sözcüğüne dayanır ve world of warcraft isimli video oyunundan ya da korece kahkaha ifadesi olan "kekeke" sözcüğünden türediği düşürülmektedir. bu tabir, sonradan aynı isimdeki antik mısır tanrısı ile ilgili sayılmaya başlamıştır. ""ezoterik kekizm",  yazar savitri devi kaynaklı "ezoterik hitlerizm" terimine gönderme yapmaktadır. 

4chan gibi çevrimiçi forum siteleri, keke ve pepe arasındaki benzerliğin ilk söyleyen yerlerden oldular. böylece tabirin kullanım alanı genişledi ve kek, "memlerin tanrısı" olarak anılmaya başlandı.

2016 abd başkanlık seçimleri esnasında kek, sağ seçeneğin siyasi görüşleri ile bağdaştırıldı. sanki memlerin gerçekliğe etkisi varmış gibi çiftler, 4chan'de paylaşılan her gönderi için oluşturulan 9 haneli bir kodun son iki rakamının aynı olması durumunda gönderiye verilen isim,bu durumla ilişkili sayıldı.

 kekistan 
kekistan, 4chan üyeleri tarafından yaratılan kurgusal bir yerdir. i̇smi, kek sözcüğü ile farsça yer bildiren, -istan son ekinin birleşmesiyle oluşturulmuştur.  kamerun'da doğmuş ve günümüzde birleşik krallık'ta yaşayan bir youtube ünlüsü gordon hurd'u devlet başkanları saymışlardır. bu hayalî ülkenin sakinleri, 1986'da p.e.p.e. isimli i̇talyan bir grubun kaydettiği shadilay isminde şarkıyı, 2016'da keşfedip ulusal marşları kabul etmişlerdir. nazi sancağındaki kırmızı zemin renginin yeşil; demir haç'ın, 4chan'ın logosundaki yonca yapraklarıyla, gamalı haçın da k, e, k harfleriyle değiştirilmesiyle yaratılmış bayrakları vardır.

2016'nın sonundan bu yana hicivsel etnik kimlik olarak kekistan, abd temelli sağ seçenek eylemlecilerince politik doğruculuk karşısında kullanılageliyor. kendilerini bu hayalî ülkenin vatandaşı sayanlar, politik doğrucuların zulmüne uğramış "zırvalayıcılar" (shitposters) olarak tanımlıyorlar ve mem etrafında kurguladıkları bir de kurgusal tarihleri var. bu tarihe göre "normistan" ve "cuckistan''" gibi hayalî diğer ülkelere akın düzenlemişler ve devletlerini devirmişlerdir.  kekistanlılar, diğer insanların ve kendilerine karşı duran trollerin "baskısını," ülkelerinin "ulusal bayrakları"nı dalgalandırarak kınıyorlar. özellikle 2017'nin nisan ortasındaki berkeley'deki sağ görüşlülerin gösterisinde ve ağustos 2017'deki sağ görüşlülerin mitinginde bayraklarını taşımışlardır.

hong kong protestolarında kullanımı 

ağustos 2019'da 2019 hong kong protestoları sırasında protestocuların pepe'yi bir "direniş sembolü" olarak kullandıkları bildirildi.

hong kong protestocuları, 2019'daki hong kong iade karşıtı protesto gösterilerinde kurban pepe'nin tasvirlerini iade yasalarına ve polis vahşetine karşı bir direniş sembolü olarak kullanmaya başladılar. pepe the frog'un yeni görüntüleri, genç bir kadın ilkyardımcının polis tarafından atılan bir mermi sebebiyle gözünü kaybetmesinin ardından başlatılan "göze göz" adlı yeni bir protesto kampanyasında pepe'yi yaralı bir gözle göstererek ortaya çıktı. pepe ve  bir gözü kapalı olan genç bir hemşirenin bulunduğu bir pankart, uluslararası medyada dikkat çekti. furie protestoculara "bu harika bir haber! halk için pepe!" yazan bir e-posta ile cevap verdi. hong kong bağlamında pepe the frog, aşırı sağ ideoloji ile bağlantılı olarak algılanmamaktadır. hong kong'lular genel olarak pepe'nin abd'deki çağrışımlarından habersizdirler.

belgesel 
2020 yapımı feels good man belgeseli, pepe'nin ortaya çıkışını ve sağ seçenek tarafından benimsenmesini ve furie'nin kendi yarattığı kahraman üzerindeki denetimini tekrar sağlayabilmesini anlatır.

kaynakça 

i̇nternet meme
2005'te tanıtılan çizgi karakterler
karikatür sebepli krizler
2010'larda geçici akımlar
kb1 fransızca kaynakları (fr)
karikatür