Roma'da monarşinin devrilmesi

roma'da monarşinin devrilmesi, antik roma'da mö 509'da gerçekleşen politik bir devrimdir. devrim sonucunda son roma kralı lucius tarquinius superbus devrilmiş ve roma cumhuriyeti kurulmuştur.

yarı efsanevi roma tarihleri kral seferdeyken oğlu sextus tarquinius'un lucretia adında soylu bir kadına tecavüz ettiğini bildiriyor. o, bu olayı çeşitli romalı soylulara anlattıktan sonra intihar etti. lucius junius brutus önderliğindeki romalı soylular, kralı ve ailesini defetmek ve bir cumhuriyet kurmak için roma aristokrasisinin ve halkının desteğini elde etti. roma ordusu da brutus'u destekledi ve kral sürgüne yollandı. lucius tarquinius superbus'ın monarşiyi yeniden kurma girişimlerine rağmen, vatandaşlar cumhuriyeti ilan edip şehri yönetmek için yılda iki konsül seçti.

arka plan: krallık 
roma tarihi, kentin romulus tarafından mö 753'te kuruluşundan tarquinius'un taç giymesine kadar yedi kralın tahta geçtiğini yazar. bunun doğruluğu modern tarihçiler tarafından kuşkulu görülmektedir. fakat tarquinius krallıktan ihraç edilene kadar roma'nın bir monarşi olduğu konusu tartışmaya açık değildir.

tarquinius, beşinci kral lucius tarquinius priscus'un oğludur. mö 535 civarı  tarquinius karısı tullia minor ile birlikte servius tillius'a suikast düzenledi ve onun yerine tahta geçti.

tarquinius, birkaç askeri başarısının dışında pek tanınmayan bir kral oldu. kendinden önceki kral servius'u gömmeyi reddetti ve ona sadık kaldığından şüphelendiği bazı önde gelen senatörleri öldürdü. bunlardan biri de kardeşi lucius junius brutus'tu. öldürülen senatörlerin yerine yenisini atamayarak ve hükûmetin hiçbir meselesinde senato'ya danışmayarak, senato'nun hem büyüklüğünü hem de yetkisini azalttı. onun çiğnediği başka bir devlet geleneği de danışmanların tavsiyesini almadan büyük davaları yargılamasıydı. aynı zamanda latin müttefiklerine ihanet etti.

lucretia'ya tecavüz 

mö 510 civarında tarquinius, rutuli ile savaşa gitti. livius'a göre, rutuli o zamanlar çok zengin bir halktı ve tarquinius, kısmen tebasının öfkesini yatıştırmak için rutuli'ye karşı zaferle gelecek ganimetleri elde etmeye hevesliydi.

ayaklanma 

ertesi gün lucretia siyahlar giyinerek babasının evine gitti ve dizleri üzerine çöküp ağladı. kendisine ne olduğunu açıklaması istendiğinde, önce tanıkları çağırmak konusunda ısrar etti ve tecavüzü ifşa ettikten sonra onları intikam almaya çağırdı. roma baş yargıcıyla konuşurken görmezden gelinemeyecek bir savunma. tartışırken gizli bir hançer çekti ve kendini kalbinden bıçakladı.

cumhuriyetin ilanı 
ayaklanma tarquinius ve ailesinin sürgün edilmesiyle ve roma cumhuriyeti'nin ilanıyla sonuçlandı.

monarşinin yeniden tesisi denemeleri 
tarquinius sürgüne gönderildikten sonra tahtı geri almak için bir dizi girişimde bulundu. i̇lk başta, ailesinin darbede el konulan kişisel eşyalarının iadesini talep etmek için senato'ya büyükelçiler gönderdi. senato onun talebini gizlice tartışırken, büyükelçiler, tarquinian komplosunda roma'nın önde gelen bazı adamlarıyla bir araya gelerek kraliyet davasına girdiler. komplocular arasında brutus'un iki kayınbiraderi ve iki oğlu titus ve tiberius vardı. komplo keşfedildi ve komplocular idam edildi.

kaynakça 

devrimler
askerî darbeler
demokratikleşme
mö 6. yüzyılda roma krallığı
mö 6. yüzyılda çatışmalar
mö 509
roma cumhuriyeti'nin muharebeleri