Holokost inkârına karşı yasalar

holokost inkârı, 1930 ila 1940 yılları arasında nazi almanyası'nın avrupa'da milyonlarca etnik azınlığı sistematik olarak soykırım kastı ile öldürdüğünü inkâr etmek, 14 avrupa ülkesinde yasa dışıdır. avusturya, almanya, macaristan ve romanya gibi holokostun yaşandığı ülkeler holokost inkârını ve nazi sembolleri gibi nazizm ile ilgili unsurları suç kabul eden daha kapsamlı kanunlara sahiptir.

birleşik krallık ve abd gibi ülkelerde holokost inkârına karşı kanunlar konusunda hukuki tartışmalar yaşanmış ve bu yönde teklif yapılmıştır ancak kabul görmemiştir.

ana fikir ve düşünceler 
araştırmacılar holokost inkârını açıkça suç kabul eden ülkelerin hukuk sistemlerinin genellikle, nefret söyleminin yasaklanması gibi, ifade özgürlüğünü sınırlayan unsurlarının bulunduğunu ileri sürmektedir. d. d. guttenplan'a göre bu durum abd, i̇rlanda ve pek çok i̇ngiliz milletler topluluğu ülkeleri gibi "ortak hukuk ülkeleri ile kıta avrupası ve i̇skoçya gibi kara avrupası hukuk düzeni ülkeleri arasında farklılaşmaktadır. kara avrupası hukuk düzeni ülkelerinde hukuk genellikle daha katıdır. ayrıca yine bu ülkelerde hakim daha çok araştırmacı gibi davranmakta ve delilleri yorumlarken aynı zamanda delil toplamaktadır. michael whine'a göre i̇kinci dünya savaşı sonrası dönemde yahudilerin hakları ırk ve din nefretine karşı mücadele eden açık ve toleranslı demokrasilerde daha iyi korunmuştur ve holokost inkârı yahudilere karşı şiddeti körükleyebilir.

jános kis ve özellikle andrás schiffer holokost inkârının evrensel bir hak olan ifade özgürlüğü kapsamında korunması gerektiğini ileri sürmektedir. aynı görüş 1992 yılında lászló sólyom başkanlığındaki macaristan anayasa mahkemesi (alkotmánybíróság) tarafından holokost inkârına karşı olan bir kanunu iptal ederken dile getirilmiştir.

holokost inkârını suç kabul eden kanunların avrupa i̇nsan hakları sözleşmesi ve i̇nsan hakları evrensel bildirisi'ne aykırı olduğu görüşü avrupa konseyi (avrupa i̇nsan hakları komisyonu, avrupa i̇nsan hakları mahkemesi) ve birleşmiş milletler i̇nsan hakları komitesi tarafından kabul edilmemiştir.

raul hilberg, richard j. evans ve pierre vidal-naquet da dahil olmak üzere bazı tarihçiler bu tür yasalara karşı çıkmaktadır. bu konuda göze çarpan diğer kişiler timothy garton ash christopher hitchens, peter singer, ve noam chomsky'dir. serge thion'un chomsky'nin bir çalışmasını, holokost inkârına ilişkin bir kitabın önsözünde açıkça izin almadan kullanması tartışmalara yol açmıştır. (faurisson olayı)

holokost inkârına ilişkin kanunları eleştiren bir başka görüş bu konuda eğitimin daha önemli olduğunu, bu kanunların inkâr nedeniyle ceza alan kişilerden mağdurlar yaratacağını ileri sürmektedir.

ülkelere göre mevzuat

almanya

§ 130 halkı kin ve düşmanlığa tahrik etme 
almanya'da, alman ceza kanunu'nda yer alan volksverhetzung ("halkı kin ve düşmanlığa tahrik etme") kavramı toplumun bir bölümüne karşı insanları kin ve düşmanlığa sevketmeyi yasaklamaktadır. holokost inkârı davalarında çoğunlukla bu kavrama dayanılmaktadır. buna ek olarak anayasaya aykırı organizasyonların tanıtım işaretlerinin kullanılması başlıklı strafgesetzbuch § 86a anayasaya aykırı organizasyonların swastika ve ss işareti gibi sembollerini yasaklamaktadır.

yukarıda adı geçen uluslararası hukuka karşı suçlar kanunu'nun 6. maddesi şu şekildedir:

diğer düzenlemeler 
alman ceza kanunu'nun şu bölümleri de konu ile ilgilidir:

avustralya 
avustralya'da holokost inkârına ilişkin bir kanun bulunmamaktadır. ancak "nefret söylemi" ve "ırkçı aşağılama" gibi kavramlar çerçevesinde suç kabul edilmektedir. gerald fredrick töben ve adelaide institute davası avustralya'da holokost inkârı nedeniyle yapılan yargılamalardan en bilinenidir.

avusturya 
avusturya'nın nazilerden arındırılması ve nazizm'in yeniden canlanmasını önlemek için gerekli hukuki altyapıyı verbotsgesetz 1947 sağlamıştır.

belçika 
belçika'da holokost inkârı 1995 yılında suç kapsamına alınmıştır.

bosna-hersek 
2007 yılının mayıs ayında bosnalı milletvekili ekrem ajanovic; holokost, soykırım ve insanlığa karşı suçların inkârını suç kapsamına alan bir kanun teklif etmiştir. bosna-hersek parlamentosu'nda ilk defa verilen bu teklife bosnalı sırp milletvekilleri karşı çıkmıştır ve konunun ceza kanunu içerisinde çözülmesi gerektiğini belirtmiştir. bunun üzerine 6 mayıs 2009'da boşnak milletvekilleri adem huskic, ekrem ajanovic ve remzija kadric; holokost, soykırım ve insanlığa karşı suçların inkârını suç kapsamına alan ceza kanunu değişikliği teklif etmiştir. bosnalı sırp milletvekilleri snsd üyesi lazar prodanovic'a göre bosnalı sırp milletvekilleri böyle bir kanunun anlaşmazlık ve husumet çıkarağı gerekçesiyle tekrar tekrar teklife karşı çıkmışlardır.

çek cumhuriyeti 
çekya'da holokost ve komünist mezalimini inkâr etmek yasa dışıdır.

fransa 
fransa'da 13 temmuz 1990'da oylanan gayssot yasası, nazi liderlerinin 1945 ila 1946 yılları arasında nürnberg'de uluslararası askeri ceza mahkemesi'nde yargılanmasının temelini oluşturan 1945 tarihli londra antlaşması'nda tanımlanan insanlığa karşı suçları fransa'da sorgulamayı suç haline getirmiştir. robert faurisson'nun karşı çıktığı yasayı i̇nsan hakları komitesi muhtemel antisemitizm hareketinin önüne geçmek için alınması gereken bir önlem olduğu gerekçesiyle onaylamıştır. 2012 yılında fransız anayasa konseyi, gayssot yasası'nın ermeni soykırımı inkârını da kapsayacak şekilde genişletilmesini ifade özgürlüğüne aykırı bularak iptal etmiştir.

hollanda 
hollanda yasalarında holokost inkârı açıkça suç olarak yer almasa da mahkemeler bu durumu nefret yayma olarak değerlendirmektedir. hollanda cumhuriyet savcılığına göre saldırgan açıklamalar belirli bir gruba karşı ayrımcılık niteliği taşıyorsa hollanda hukukuna göre suç sayılabilir.

i̇spanya 
i̇spanya'da i̇spanya anayasa mahkemesi'nin 7 kasım 2007 tarihli iptal kararına kadar soykırım inkârı suç olarak kabul edilmekteydi. bu nedenle söz konusu tarihten itibaren i̇spanya'da holokost inkârı yasak değildir. ancak holokost'u haklı göstermeye çalışmak hapis cezası öngörülen bir suçtur.

i̇srail 
i̇srail'de 8 temmuz 1986 yılında knesset'de kabul edilen kanun ile holokost inkârı suç olarak kabul edilmiştir.

i̇sviçre 
holokost inkârı i̇sviçre'de açıkça yasak olmasa da soykırım ya da insanlığa karşı suçların inkârı hapis cezası öngörülen bir suçtur.

i̇talya 
2007 yılının ocak ayında i̇talya'da holokost inkârına 4 yıl hapis cezasını mümkün hale getiren kanun oybirliği ile kabul edilmiştir.

lihtenştayn 
açıkça nasyonal sosyalizmden bahsedilmese de lihtenştayn ceza kanunu'nun 283. maddesi holokost inkârını yasaklamaktadır.

litvanya 
litvanya'da nazi ya da sovyet suçlarını tasvip veya inkâr etmek yasaktır.

{{quotation|'170(2) uluslararası suçları, sscb ve nazi almanyası'nın litvanya cumhuriyeti ve halkına karşı işlediği suçları alenen tasvip etmek veya söz konusu suçları inkâr etmek ya da küçümsemek}}

 lüksemburg 
lüksemburg'un 19 temmuz 1997 tarihli ceza kanunu'nun 457-3 maddesi holokost ve diğer soykırımların inkârını yasaklamaktadır. söz konusu suçun cezası 8 günden 6 aya kadar hapis veya para cezasıdır.

 macaristan 
macaristan parlamentosu 23 şubat 2010'da aldığı karar ile holokost inkârını veya önemsizleştirilmesini 3 yıla kadar hapis cezası öngörülen bir suç haline getirdi. kanun, başkan tarafından 2010 yılının mart ayında onaylandı. aynı yıl 8 haziran'da yeni seçilen fidesz ağırlıklı parlamento kanunun formülasyonunu "nasyonal sosyalist ya da komünist sistemlerin gerçekleştirdiği soykırımları ya da insanlığa karşı diğer eylemleri inkâr edenler cezalandırılır" şeklinde değiştirdi. böylece holokost kelimesi kanundan çıkarılmış oldu.

2011 yılında budapeşte'de holokost inkârı suçundan bir kişi hüküm giydi. mahkeme sanığı 18 ay hapis cezasına çarptırdı, cezayı 3 yıl erteledi ve denetimli serbestliğe karar verdi. ayrıca sanığın budapeşte anıt müzesi, auschwitz ya da kudüs'teki yad vashem'den birini ziyaret etmesine hükmetti. hükümlü yaşadığı yerde bulunan holokost anma merkezi'ni tercih etmiş ve üç kere merkezi ziyaret ederek gözlemlerini kaydetmiştir.

2015 yılının ocak ayında mahkeme, aşırı sağcı çevrimiçi gazete kuruc.info''nun 2013 yılının temmuz ayında yayımladığı holokost inkârına ilişkin makalesini yayından kaldırmasına karar verdi. söz konusu karar macaristan için bu alanda bir ilk niteliğindedir. sivil özgürlükler birliği (tasz) ifade özgürlüğüne getirilen sınırlamayı protesto etmek amacıyla siteye ücretsiz hukuki yardım önerdi. ancak site, birliğin liberal fikirlerini gerekçe göstererek yardım teklifini reddetti ve yazıyı siteden kaldırmayı reddetti.

polonya 
polonya'da holokost ve komünist suçlarını inkâr suç niteliği taşımaktadır.

portekiz 
portekiz yasalarında holokost inkârı açıkça suç olarak yer almasa da portekiz hukuku ayrımcılığa teşvik eden savaş suçlarının inkârını yasaklamaktadır.

romanya 
romanya'da 13 mart 2012 tarihli 31 numaralı olağanüstü hal kararnamesi ile holokost inkârı yasaklanmış ve 6 mayıs 2006'da onaylanmıştır. düzenleme ayrıca ırkçı, faşist veya yabancı düşmanı sembol, üniforma ve işaretleri de 6 aydan 5 yıla kadar hapis cezası ile cezalandırmaktadır.

rusya 
2014 yılının mayıs ayında rusya başkanı vladimir putin, nazi'lerin suçlarının inkârını ve sscb'nin i̇kinci dünya savaşı'ndaki icraatları hakkında bilerek yanlış bilgi yaymayı ya da nazi'leri kahraman gibi göstermeyi suç haline getiren kanunu onaylamıştır.

yunanistan 
2014 yılının eylül ayında 54'e karşı 99 oyla yunanistan'da holokost inkârı suç kapsamına alındı.

kovuşturmalar ve hüküm giymeler

ayrıca bakınız 
 anti-faşizm

kaynakça

holokost inkârı