Kliment Timiryazev

kliment arkadyeviç timiryazev (rusça: климент аркадьевич тимирязев, soyadı bazen timiriazev olarak çevrilir;  - 28 nisan 1920), rus i̇mparatorluk botanikçisi ve fizyologu ve rusya'da charles darwin'in evrim teorisi'nin önemli bir savunucusuydu. petrovskoye akademisi'nde bir bitki fizyolojisi fakültesi ve bir laboratuvar kurdu.

biyografi 
timiryazev, rus devlet adamı arkadi semyonoviç timiryazev ile daha sonra rus vatandaşlığı alan fransız asıllı i̇ngiliz adelaida bode'nin çocuğu olarak dünyaya geldi. en az üç erkek kardeşi vardı: askeri subay nikolay (1835-1906), istatistik uzmanı dmitri (1837-1903) ve yazar vasiliy (c. 1840-1912). timiryazev ilk önce evde özel öğretmenler tarafından eğitildi. 1861'de saint petersburg üniversitesi'ne girdi ve 1866'da fizik ve matematik fakültesinden onur derecesiyle mezun oldu. i̇ki yıl sonra, karbondioksitin parçalanmasını incelemek için bir cihazla ilgili ilk makalesini yayınladı ve wilhelm hofmeister, robert bunsen, gustav kirchhoff, marcellin berthelot, hermann von helmholtz, jean-baptiste boussingault ve claude bernard gözetiminde çalıştığı yurt dışına gönderildi. 1871'de rusya'ya döndükten sonra klorofilin spektral analizi üzerine doktorasını savundu ve 1892'de kapanana kadar petrov'un ziraat akademisi'ne profesör olarak atandı. 1877'den beri moskova devlet üniversitesi'nde de ders verdi. araştırma çalışmaları fotosentezle ilgili fenomenlere ayrılmıştı. 1870'lerin başında başlattığı rusya'da seraların tarımsal araştırmalar için kullanılmasına da öncülük etti. rus bilimler akademisi (1890'dan beri), royal society (1911) ve botanical society of scotland (1911) üyesi ve saint petersburg üniversitesi, harkov üniversitesi, glasgow üniversitesi (1901) ve cambridge üniversitesi (1909) ve cenevre üniversitesi (1909) fahri profesörüydü.

darwinizm 
timiryazev, rusya'da charles darwin'in evrim teorisinin önemli bir savunucusuydu. 1877'de down house'da darwin'i ziyaret etti ve tanıştı.

timiryazev, eserlerinde darwinizm'i öne çıkarmış ve türlerin kökeni üzerine'''nin rusça çevirisini hazırlamıştır. ancak, reddettiği " varolma mücadelesi " terimini çokça eleştirdi. bunun olumsuz toplumsal sonuçları olan talihsiz bir metafor olduğuna inandı ve darwinizm'in "mücadele" kelimesi kullanılmadan da öğretilebileceğini belirtti.

alexander oparin, moskova üniversitesi'nde timiryazev'in özel derslerine katıldı. evrim üzerine bu dersler oparin için pek etkiliydi. ayrıca moskova'daki dairesinde darwinizm dersleri verdi.

 kalıt 
timiryazev ziraat akademisi, moskova metrosu'nun timiryazevskaya istasyonu, ay krateri timiryazev'' ve asteroit 6082 timiryazev onun adını almıştır. vinnytsya'da kliment timiryazev'in adını taşıyan bölgesel evrensel bilimsel kütüphane var. timiryazev devlet biyoloji müzesi'ne de moskova'da onun adı verilmiştir.

moskova'daki tverskoy bulvarı'nın başlangıcında, 4 kasım 1923'te açılışı yapılan, sergey merkurov'un yaptığı ve mimar osipov'un tasarladığı timiryazev'in bir heykeli var. timiryazev, kendisine fahri doktora unvanı verilen cambridge üniversitesi'nin cübbesiyle betimlenmiştir. granit kaide, timiryazev'in aydınlattığı 'bitki fizyolojisinin eğrisi' yazıtını taşıyor. ekim 1941'de heykel bir faşist bombayla devrildi, ancak birkaç saat sonra yerine geri döndü. alt yarısı hala bomba kıymıklarının neden olduğu izleri taşıyor.

seçilmiş yayınlar 

 the life of the plant (1958 i̇ngilizce baskısı)

kaynakça

dış bağlantılar 

 darwin ile down'da 

rus mucitler
royal society'nin yabancı üyeleri
st petersburg bilimler akademisi'nin muhabir üyeleri
1920 yılında ölenler
1843 doğumlular