Macar Nutuk

nutuk (macarca szózat), vörösmarty mihály'in bestelenmiş şiiridir.  macarların milli marşlarının yanı sıra ikinci derecede önem taşır.

ortaya çıkışı 
mihály vörösmarty, 1837'de aurora adlı kitapta çıkan şiirini 1836'da yazmıştır. béni egressy, şiirin müziğini 1843'te milli tiyatronun yöneticisi endre bartay'ın oluşturduğu bir ödül töreninde yazdı. eserin 1843'teki ilk gösterimi 10 mayıs'ta milli tiyatro'da gerçekleşmiştir. bu şiiri, ikinci milli marş olarak da adlandırıyorlar. nutuk  ve himnuz (şu anki milli marş) arasında hangisinin milli marş olması gerektiği üzerine uzun uzadıya tartışmalar yaşanmıştır. 1843'te pesti hírlap (bir gazete) bu şiiri  "ulusun barış ve savaş şarkısı" olarak isimlendirmiştir.

vörösmarty'nin eserinin başlığı bakıldığında şiirin içeriği hakkında bilgi vermektedir. bir hatip(şair) macar halkına bir konuşma, hitabe yapar. vörösmarty'nin nutuk'u, kölcsey ferenc şiirleriyle hemen hemen aynı düşünceleri içerir, hatta onun düşüncelerini devam ettiriyor diyebiliriz, ancak tonu çok farklı: milli marş bir dua iken, nutuk daha çok bir söylev gibidir, anlatıcı kişi konuşur ve dinleyiciye hitap eder. ve milli marşta (himnusz), dua etme olayı son dizelerde neredeyse yalvarmaya dönüşür. nutuk ise daha çok ilham verici, çok daha kararlı bir tonda yazılmıştır, ayrıca okuyucuya vatanseverlik ve sadakat duyguları aşılar.   şiirde toplamda üç mısra geçmiş ile, altı mısra ise gelecekle ilgilenir.

türkçe tercümesi 
 vatanının sebatlı bir aşığı ol, ey macar;
o, seni iyileştiren beşiğindir,
ve daha sonra ise 
seni örten mezarın olacaktır.
 bu büyük dünyada vatanının ötesinde
senin için başka bir yer yok;  
kader  seni lütüflandırsa ya da cezalandırsa bile;  
burada yaşamalı, burada ölmelisin. 
bu topraklardır, pek çok kez  
atalarının kanının aktığı yer;  
yine bu topraklardır, her kutsal ismin  
ve bir milenyumun eklendiği.
vatan için burada savaştılar  
kahraman árpád'ın savaşçıları;  
burada kırdılar esaret zincirini  
hunyadi'nin kolları.
 özgürlük! burada taşıyorlar  
senin kanlı bayraklarını;  
ve en iyilerimiz öldü  
uzun savaşlar sırasında.
 ve bukadar çok talihsizlik arasında,  
bunca ihtilaftan sonra  
sayıca azalmasına rağmen yok olmadılar  
ve hala bu vatanda millet olarak yaşıyorlar. 
ve ulusların vatanı, büyük dünya!  
sana doğru cesurca bağırıyor:  
"bin yıllık acı  
yaşam ya da ölüm istiyor!"

bu kadar çok kalp,
boşuna kan akıtmış olamaz,
ve acı içinde, pek çok kahraman yürek,
vatan için parçalandı.

zeka, güç
ve bu kadar kutsal irade,
boşuna eriyip gitmiş olamaz
lanetli bir ağırlık altında.

yüzbinlerin ağzında
coşkulu bir yakarışın
hasretini çektiği daha iyi bir çağ
gelmesi lazım, gelecek.

ya da gelecektir, eğer gelmesi gerekiyorsa,
cenazelerin üstünde
bir ülkenin kan içinde olduğu
o muhteşem ölüm.

ve bir milletin battığı mezar,
etrafı halklarla çevrili,
ve milyonlarca insanın
gözleri yaslı yaşlarla dolu.

vatanının sebatlı bir aşığı ol, ey macar;
sana hayat veren budur
ve eğer yenik düşersen
mezarıyla seni bu örter.

bu büyük dünyada vatanının ötesinde
senin için başka bir yer yok;
kaderin eli seni kutsasa ya da cezalandırsa bile;
burada yaşamalı, burada ölmelisin.  (1836)

kaynakça 

macaristan'ın ulusal sembolleri
1843
1836