Archibald Berkeley Milne

amiral sör archibald berkeley milne, 2. baronet, gcvo, kcb (2 haziran 1855 - 4 temmuz 1938), birinci dünya savaşı başladığında birleşik krallık'ın akdeniz filosuna komuta eden kıdemli bir kraliyet donanması subayıydı.

denizcilik kariyeri 
milne, amiral sör alexander milne'nin oğlu, 1. baronet ve koramiral sör david milne'nin torunuydu. 1879'da zulu savaşları sırasında lord chelmsford'un yardımcısıydı. i̇ngiliz kuvvetlerinin katliama uğradığı 22 ocak 1879'da isandlwana muharebesi'nde sırasında ana ordudan ayrılmıştı.

1891'de kaptan rütbesiyle, böyle bir gemiden sorumlu subay için normal rütbenin sadece 'komutan' olmasına rağmen, hmy osborne'un komutanlığını kabul etti. bazı subaylar kariyerlerine olası kötü etkileri sebebiyle kraliyet yatlarında yalnızca kısa görevleri kabul ederken, milne bunu amiral rütbesine giden bir yol olarak gördü. britanya akdeniz filosu'nda görev yapan venus kruvazörünün düzenli komutasından sonra, aralık 1900'de manş denizi filosu'nun ön dretnot zırhlısı hms jüpiter komutasına atandı. ekim 1902'de, kralın donanma yardımcısı görevine atandı. 1904'te tuğamiralliğe terfi etti. nisan 1903'ten 1905'e kadar h. m. yachts'a komuta ederek kraliyet hizmetine geri döndü. bu süre zarfında, kral vii. edward ve ona "arky-barky" adını veren kraliçe alexandra'nın arkadaşı oldu. hobileri, nadir orkideleri toplamak ve kraliyet hanımlarını eğlendirmek olarak tanımlandı. milne, törenlere ve şekil disiplinine verdiği önemle kraliyet filosundaki resmi hizmet atmosferinin tadını çıkardı.

bir sonraki görevi, 1906 yılına kadar atlantik filosu'nun ikinci komutanıydı. 1908'den 1910'a kadar milne, anavatan filosu'nun 2. tümenine komuta etti. milne 1911'de oramiral, kasım 1912'de akdeniz filosu başkomutanı oldu. atama, kral george v'in görüşleri de dikkate alınarak amirallik birinci lordu winston churchill tarafından yapıldı. eski amirallik birinci lordu amiral fisher ise churchill'i donanmaya ihanet etmekle suçlayarak milne'in böylesine önemli bir göreve atanmasından şikayet etti. birinci dünya savaşı'nın başlangıcında, akdeniz filosu üç dretnot muharebe kruvazörü, dört büyük zırhlı kruvazör, dört hafif kruvazör ve 16 muhripten oluşuyordu.

goeben ve breslau'nun takibi 
4 ağustos 1914 tarihinde almanya; büyük britanya, rusya ve fransa'ya savaş ilan etmiş ancak henüz almanya'ya savaş ilan edilmemişti. milne aldığı emir doğrultusunda almanya'nın amiral wilhelm souchon komutasında akdeniz'deki iki gemisi sms goeben ve breslau'yu aramak üzere iki güçlü savaş gemisi  ve 'ı aramaya gönderdi. almanlar, cezayir'deki philippeville ve bône'nin fransız sömürge limanlarını bombaladıktan sonra yakıt ikmali yapmak için i̇talya'nın messina kentine geri dönerken milne'in gemileriyle karşılaştı.

birleşik krallık'ın resmi olarak almanya ile savaşa girmesinin ardından alman gemileri 5 ağustos gece yarısı messina limanından çıktı. gerekirse zorla almanya'nın yanında savaşa girmeye ikna etmek için osmanlı i̇mparatorluğu'na yönelmişlerdi. rotaları, almanların batıdaki cebelitarık boğazı'na ilerlemelerini bekleyen amiral milne'i şaşırttı. almanları takip edecek konumda olan tek gemisi hafif kruvazör 'dı. ertesi sabah (7 ağustos), gloucester yaklaşarak breslau'ya ateş açtı. breslau çatışma sırasında su hattında bir isabet aldı. yunanistan'ın batı kıyılarının yakınında, goeben ve breslau'nun takibine milne'nin ikinci komutanı tuğamiral sir ernest charles thomas troubridge tarafından yönetilen dört i̇ngiliz gemisi tarafından daha katıldı. troubridge'in gemileri (kruvazör , ,  ve ) goeben'den daha küçük ve daha yavaştı; aynı zamanda silahları daha zayıftı ve çok daha az zırhlıydılar. troubridge ve topçu subayı, alman gemilerini gün ışığından önce engelleyemeyeceklerine karar verdi. düşman muharebe kruvazörünün üstün hızı ve silah menzili sayesinde troubridge'in gemilerini etkin çarpışma mesafesine yaklaşamadan avlayabileceğini düşünüyorlardı.

souchon'un gemileri konstantinopolis'e ulaştı ve osmanlılar tarafından limana kabul edildi. osmanlı diplomatları almanlara, büyük britanya'nın yakın zamanda türk hükümetine iki yeni savaş gemisi tedarik etmek için bir sözleşmeyi imzaladığını ancak birleşik krallık donanmasının savaş başladığında bu gemilere el koyduğunu hatırlatarak, goeben ve breslau'yu satın almayı teklif etti. 16 ağustos'ta anlaşmaya varıldı gemiler kağıt üzerinde satın alındı, souchon, türk donanması'nın başkomutanı olmuştu, gemi mürettebatları hala almanlardan oluşuyordu. yavuz sultan selim ve midilli olarak yeniden adlandırılan gemiler 29 ekim 1914'te karadeniz baskını'nı düzenleyerek osmanlıların almanya'nın yanına savaşla katılmasına sebep oldular.

daha sonra milne, savaşın geri kalanında yarı maaşla hizmet etti. 1916'da chatham ve sheerness limanlarını kapsayan nore'da üç yıllık komuta teklif edildi ancak görev "diğer zorunluluklar" nedeniyle başka bir subaya verildi. amirallik, milne'nin olaydaki tüm suçlardan beraat ettirildiğini, en önemlisi de milne'nin 1919'da diğer subayların terfisini ilerletmek için kendi isteği üzerine emekli olacağını duyurduğunda defalarca vurguladı. 1920'de sir julian corbett'in savaşın resmi denizcilik tarihi, milne'nin olayı ele alış biçimini eleştiriyordu; milne, "kitabın ciddi yanlışlıklar içerdiğini" iddia etti.<ref>{{kaynak|url=https://books.google.com/books?id=odpwcwaaqbaj|başlık=the flight of the goeben and the breslau|yazarlar=milne|tarih=january 1921|sayfa=v|isbn=9781786255518|erişim-tarihi=13 ekim 2020|arşivurl=https://web.archive.org/web/20231001022019/https://books.google.com/books?id=odpwcwaaqbaj|arşivtarihi=1 ekim 2023|ölüurl=hayır}}</ref> milne, amirallik'ten harekete geçmesini istedi, bunu yapmayı reddettikleri için 1921'de milne, adını temize çıkarmak için "resmi tasdiki haklı çıkaran" the flight of the goeben ve breslau'yu yazdı.

 kaynakça 
özel

genel
 
 geoffrey miller, [http://www.manorhouse.clara.net/book1/index.htm superior force: the conspiracy behind the escape of goeben and breslau] , pub hull, 1996, 
 
 admiral sir a. berkeley milne, bt., the flight of goeben and breslau: an episode in naval history, london, eveleigh nash company, 1921.
 

i. dünya savaşı'nda kraliyet donanması amiralleri
1938 yılında ölenler
1855 doğumlular