1848 Amerika Birleşik Devletleri başkanlık seçimleri

1848 amerika birleşik devletleri başkanlık seçimleri, 7 kasım 1848 salı günü dört yılda bir yapılan 16. başkanlık seçimleriydi. meksika-amerika savaşı'nın ardından yapılan seçimde whig partisi'nden general zachary taylor, demokrat parti'den senatör lewis cass'i mağlup ederek 12. amerika birleşik devletleri başkanı seçilmiştir.

taylor'ın belirsiz siyasi eğilimlerine, inançlarına ve whiglerin meksika-amerika savaşı'na muhalefetine rağmen, 1848 whig ulusal kongresi, henry clay ve daniel webster gibi parti'nin önde gelen isimleri yerine popüler generali aday göstermiştir. whigler, başkan yardımcılığı için ise kölelik konusundaki ılımlı görüşleriyle tanınan new york whiglerinden millard fillmore'u aday gösterdi. görevdeki demokrat başkan james k. polk, ise yeniden seçime girmeyeceğine dair verdiği sözü tutarak aday olmadı. 1848 demokrat parti ulusal kongresi, eski başkan martin van buren'in bir anlaşmazlık nedeniyle ikinci dönem için adaylığını geri çekmesinin ardından michigan senatörü lewis cass'i aday gösterdi. van buren, köleliğin bölgelere yayılmasına karşı çıkan özgür toprak partisi'ne liderlik etmek için demokrat partiden ayrıldı.

whiglerin zachary taylor seçimi neredeyse çaresizlikten yapılmıştı; whig ilkelerine açıkça bağlı değildi ama savaş çabalarına liderlik ettiği için popülerdi. demokratlar refah içinde bir sicile sahipti ve meksika ile oregon'un bir bölümünü ele geçirmişlerdi. eğer whigler taylor'ı seçmeseydi kazanacakları neredeyse kesin görünüyordu. taylor halk oylarının ve seçiciler kurulu oylarının çoğunluğunu kazanırken, van buren halk oylarının %10.1'ini kazanarak üçüncü bir parti adayı için güçlü bir sonuç elde etti.

taylor'ın zaferi onu, william henry harrison'ın 1840 başkanlık seçimlerindeki zaferinin ardından, başkanlık seçimini kazanan iki whig'den biri yaptı. harrison gibi taylor da bu görevdeyken öldü ve yerine başkan yardımcısı fillmore geçti.

adaylıklar

whig parti adayları

whig parti ulusal kongresini philadelphia, pennsylvania'da düzenledi ve teksas whigleri louisiana delegelerini kendi vekilleri olarak seçmiş olmalarına rağmen teksas hariç her eyaletten delegeler katıldı. henry clay, winfield scott, zachary taylor ve daniel webster başkanlık adaylığı için yarıştı ve taylor her oylamada önde giderek dördüncü tur oylamasında kazandı. webster'ın başkan yardımcılığı adaylığını reddetmesinin ardından millard fillmore, köleliğe karşı ılımlı muhalefeti nedeniyle "cotton whig" olarak anılan massachusetts'li politikacı abbott lawrence'ı ikinci tur oylamasında yenerek partinin başkan yardımcılığı adaylığını kazandı.

demokrat parti adayları

demokrat parti ulusal kongresini baltimore, maryland'de gerçekleştirdi. barnburners ve hunkers grupları arasında new york delegasyonu konusunda bir kimlik anlaşmazlığı vardı ve barnburners kölelik karşıtıydı. delegeler 126'ya karşı 125 oyla her iki delegasyonun da new york'un oylarını kontrol etmesine karar verdi, ancak barnburners uzlaşmaya karşı çıkarak kurultayı terk ederken hunkers grubu oy kullanmayı reddetti.

van buren'in çekilmesinin bir sonucu olarak, abd senatörü lewis cass ve dışişleri bakanı james buchanan başkanlık adaylığı için tek ciddi rakipler olarak görülürken, yüksek mahkeme yargıç yardımcısı levi woodbury'ye odaklanan bir taslak çalışması da yapıldı. bir önceki seçimde oldukça çekişmeli ve uzun süren kongrenin tam aksine, cass dört oylamada da açık ara öndeydi, sadece üçte iki çoğunluk gerektiren kongre kuralları nedeniyle üçüncü oylamada zafer kazanamadı, ardından buchanan ve woodbury kampanyaları cass'in dördüncü oylamada zafer kazanmasına yetecek kadar delege çıkardı. william orlando butler ise ikinci oylamada john a. quitman'a karşı başkan yardımcılığı adaylığını kazandı.

özgür toprak partisi adayları

whig partisi'nin köleliğe karşı çıkan üyeleri, new york barnburners ve özgürlük partisinin üyeleri yeni bir siyasi parti kurmak üzere ağustos 1848'de buffalo, new york'ta bir araya geldi. barnburner'lar haziran ayındaki toplantılarında ve salmon p. chase tarafından columbus, ohio'da düzenlenen halk kongresi'nde kölelik karşıtı bir partinin kurulması için çağrıda bulundular. kurultaya sekiz eyaletten 165 delege katılarak özgür toprak partisi'ni kurdu.

van buren, john p. hale'e karşı partinin başkanlık adaylığını ilk oylamada hale'in 181 oyuna karşılık 244 oyla kazandı. hale, ekim 1847'de özgürlük partisi tarafından aday gösterilmiş, ancak özgür toprak partisi'nin başkan adaylığını van buren'e vermesinin ardından seçimden çekilmişti. charles f. adams ise partinin başkan yardımcılığı adaylığını kazandı.

van buren, özgür toprakçılar'ın en ufak bir kazanma şansı olmadığını, aksine adaylığının demokrat oyları böleceğini ve seçimi whig'lere kaptıracağını biliyordu. acı çeken ve yaşlanan van buren, hayatı parti dayanışması ve parti düzenliliği kayası üzerine inşa edilmiş olmasına rağmen bunu umursamadı. lewis cass'ten ve halk egemenliği ilkesinden de aynı yoğunlukta nefret ediyordu.

özgürlük partisi adayları 

bir önceki başkanlık seçimlerindeki önemli başarılarına rağmen, bazı olaylar özgürlük partisi'ni siyasi öneminden uzaklaştıracaktı.

başlangıçta partinin başkan adaylığı 1847 sonbaharında buffalo, new york'ta yapılacak bir kongrede belirlenecekti. orada senatör john p. hale, partinin bir önceki başkan adayı james g. birney'in kayınbiraderi gerrit smith'e karşı başkanlığa aday gösterildi. ohio'da eski bir yargıç ve eyalet senatörü olan leicester king başkan yardımcılığına aday gösterildi. kendi adaylarından hayal kırıklığına uğrayan kölelik karşıtı demokratlar ve whigler, john hale ve salmon chase gibi özgürlük partisi üyeleriyle birlikte o yaz özgür toprak partisi'ni kurmak üzere yeni bir hareket oluşturacaktı. bu noktada hem hale hem de king, eski başkan martin van buren liderliğindeki özgür toprak partisi adayı lehine çekildi ve özgürlük partisi üyelerinin büyük çoğunluğu onları takip ederek yeni siyasi partiye katıldı. ancak küçük bir grup başkanlık için van buren'i desteklemeyi reddetti. haziran 1848'de "ulusal özgürlük partisi" olarak başka bir kongre düzenlediler. gerrit smith neredeyse oybirliğiyle başkanlığa aday gösterildi ve michigan'dan bir din adamı olan charles foote başkan yardımcısı adayı oldu.

diğer adaylıklar 

1845'te whig partisinden ayrılan know nothing'lerin öncüsü olan amerikan yerlileri partisi, eylül 1847'de philadelphia'da toplanarak zachary taylor'ı başkanlığa ve massachusetts'ten henry a. s. dearborn'u başkan yardımcılığına aday gösterdi.  ancak whig partisi ertesi yıl taylor'ı millard fillmore ile birlikte başkanlığa aday gösterince, bu durum taylor'ın önceki adaylığını tartışmalı hale getirdi ve amerikan yerlileri partisi alternatif bir aday gösteremedi.

philadelphia'da 13 haziran 1848'de toplanan sanayi kongresi, özgürlük partisi'nin adayı gerrit smith'i başkan adayı, illinois'li william s. wait'i de başkan yardımcısı adayı olarak gösterdi. ulusal reform derneği'nden (1844) esinlenen bu toplantı öncelikle işçi haklarına odaklanmıştı. toprak sınırlaması, kamu görevlilerinin maaşlarının azaltılması, daimi ordunun kaldırılması, gümrük tarifelerinin düşürülmesi ve çalışma haftasının azaltılması gibi konuları içeren bir platform oluşturdu.

genel seçim

kampanya 
kampanya fazla bir coşku olmadan ve pratikte bir sorun olmadan yürütüldü. i̇ki büyük partiden hiçbiri halkı herhangi bir önemli ilkenin savunulması için bir araya getirme çabası göstermedi.

aralarında abraham lincoln ve rutherford b. hayes'in de bulunduğu whig kampanyacıları, taylor'ın jacksonian'a ganimet sistemi ve sarı köpek partizanlığına olan bağlılığına karşı "parti karşıtı" muhalefetinden bahsettiler. güney'de onun louisiana'lı bir köle sahibi olduğunu vurgularken, kuzey'de önemli konularda kongre'ye boyun eğme konusundaki whiggvari istekliliğinin altını çizdiler (ki bunu daha sonra yapmadı).

whig'ler taylor'ın askeri başarılarını öne çıkarma avantajına sahipti. taylor'ın konular hakkında muğlak kalmasıyla, kampanyaya kişilikler ve kişisel saldırılar hakim oldu; demokratlar taylor'ı kaba, eğitimsiz, zalim ve açgözlü olarak nitelendirirken, whigler cass'i yolsuzluk ve sahtekarlıkla suçladı. demokratların kölelik konusundaki bölünmüşlüğü taylor'ın kuzeydoğu'ya hakim olmasını sağladı.

özgür topraklar, 29 eyaletin sadece 17'sinde oy pusulalarında yer alarak van buren'in başkanlığı kazanmasını matematiksel olarak mümkün kılıyordu, ancak gerçek bir şansı yoktu. yine de parti, özellikle kuzeydoğudaki geleneksel demokrat kalelerinde güçlü bir kampanya yürüttü.

bazı özgür toprakçılar seçimleri temsilciler meclisi'ne taşıyacak kadar eyalet almayı umarken, van buren'in kendisi bunun uzak bir ihtimal olduğunu ve partisinin yapabileceği en iyi şeyin 1852'de daha iyi bir sonuç elde etmek için zemin hazırlamak olduğunu biliyordu.

geçmiş kayıtlar
bu, önde gelen iki adayın her birinin eyaletlerin yarısını taşıdığı ilk seçimdi. 2022 itibarıyla, daha sonra 1880 ve yine 2020 olmak üzere iki kez gerçekleşmiştir.

bu, connecticut, delaware, florida, georgia, louisiana, maryland, new jersey, new york, kuzey carolina, pennsylvania ve rhode island'ın whig'lere oy verdiği son seçim oldu. bu aynı zamanda georgia'nın 1964'e kadar, delaware ve louisiana'nın 1872'ye kadar ve florida ve kuzey carolina'nın 1868'e kadar demokratlara karşı oy kullandığı son seçimdi.

bu seçim, her eyalette aynı gün yapılan ilk başkanlık seçimiydi ve seçim günü ilk kez yasal olarak salı gününe denk geliyordu. bu seçim aynı zamanda seçimlerde oy alan iki adayın aynı sayıda eyaleti taşıdığı ilk seçimdir, demokrat ve whig adaylar arasında gerçekleşen tek seçimdir.

sonuçlar 

adayları taylor olan whigler, başkanlık seçimlerindeki ikinci ve son zaferlerini kazandılar. taylor 290 seçici oylu seçiciler kurulu'nun 163'ünü alarak seçiciler kurulunu kazandı. taylor halk oylamasında ise cass'e 138.000 oy fark atarak halk oylamasının %47'sini kazandı ve başkan seçildi.

eyalet seçim sonuçları incelendiğinde, özgür toprakların büyük partiler karşısında elde ettiği gücün bölgelere göre farklılık gösterdiği ortaya çıkmaktadır. doğu kuzey merkez eyaletlerinde, özgür toprak gücünün en azından çoğunluğunun whig partisinden geldiği görülmektedir.

new england'da demokratların oyları 1844'teki seviyesine göre 33.000 azalırken, whiglerin oyları da aynı şekilde 15.000 azaldı. üçüncü parti oyları üç katına çıkarken toplam oylar neredeyse sabit kaldı: bu da belki de bu bölgedeki özgür toprak gücünün nereden kaynaklandığının kısmi bir göstergesidir. whig partisi'nin varlığından bu yana ilk kez whigler massachusetts ve vermont'ta oyların mutlak çoğunluğunu elde edemedi. buna ek olarak, demokratlar maine'de her zamanki çoğunluklarını koruyamadılar; böylece bu bölümdeki eyaletlerden sadece new hampshire (demokrat) ve rhode island (whig) kendi galip partilerine net çoğunluklar verdi.

her iki büyük aday da bölücü konulardan uzak durmaya çalıştığı için seçim bazen "meselesi olmayan bir yarışma" olarak tanımlanmıştır. tarihçi george pierce garrison, "pratikte karar verilen tek şeyin, demokrat bir savaşı sürdürmede etkili işler yaptığı için bir whig generalinin başkan yapılması gerektiği" şeklinde ünlü bir espri yapmıştır.

sonuçların coğrafyası

kartografik galeri

bibliyografya 
 blue, frederick j. the free soilers: third party politics, 1848–54 (1973).
 boritt, g. s. "lincoln's opposition to the mexican war," journal of the illinois state historical society vol. 67, no. 1, abraham lincoln issue (feb. 1974), pp. 79–100 online 
 campbell, randolph. "the whig party of texas in the elections of 1848 and 1852." southwestern historical quarterly 73.1 (1969): 17-34. online 
 earle, jonathan h. jacksonian antislavery and the politics of free soil, 1828–1854 (2004).
 eyal, yonatan. "the 'party period' framework and the election of 1848", reviews in american history volume 38, number 1, march 2010,  in project muse
 graebner, norman a. "thomas corwin and the election of 1848: a study in conservative politics." journal of southern history, 17 (1951), 162–79. in jstor 
 hamilton, holman. zachary taylor: soldier in the white house (1951)
 holt; michael f. the rise and fall of the american whig party: jacksonian politics and the onset of the civil war. (1999). online edition
 mieczkowski, yanek. "the election of 1848." in the routledge historical atlas of presidential elections (routledge, 2013) pp. 45–46.
 morrison, michael a. "new territory versus no territory": the whig party and the politics of western expansion, 1846–1848," western historical quarterly, vol. 23, no. 1 (feb. 1992), pp. 25–51 in jstor 
 nevins, allan. ordeal of the union: volume i. fruits of manifest destiny, 1847–1852 (1947).
 quist, john w. "the election of 1848." in american presidential campaigns and elections (routledge, 2020) pp. 328–348.
 rayback, joseph g. free soil: the election of 1848. (1970).
 silbey, joel h. party over section: the rough and ready presidential election of 1848 (2009). 205 pp.

birincil kaynaklar
 chester, edward w  a guide to political platforms (1977) online
 porter, kirk h. and donald bruce johnson, eds. national party platforms, 1840-1964 (1965) online 1840-1956
  serio, anne marie. political cartoons in the 1848 election campaign (1972) online

dış bağlantılar 

 presidential election of 1848: a resource guide  from the library of congress
 1848 popular vote by counties 
 1848 election state-by-state popular results 
 the election of 1848 
 election of 1848 in counting the votes

kaynakça

amerika birleşik devletleri başkanlık seçimleri