Chikungunya

chikungunya, chikungunya virüsünün (chikv) neden olduğu bir enfeksiyondur.  semptomlar ateş ve eklem ağrılarını içerir . bunlar tipik olarak maruziyetten iki ila on iki gün sonra ortaya çıkar.  diğer semptomlar arasında baş ağrısı, kas ağrısı, eklem şişmesi ve kızarıklık sayılabilir.  semptomlar genellikle bir hafta içinde düzelir; ancak bazen eklem ağrısı aylarca veya yıllarca sürebilir. ölüm riski 1000'de 1 civarındadır. çok genç, yaşlı ve diğer sağlık sorunları olanlar daha ciddi hastalık riski altındadır.

virüs insanlar arasında iki tür sivrisinek tarafından yayılır: aedes albopictus ve aedes aegypti. bu sivrisinekler genelde gündüzleri ısırırlar. virüs, kuşlar ve kemirgenler de dahil olmak üzere birçok hayvanda bulunabilir.  teşhis, virüs rna'sının veya virüse karşı gelişen antikorların kanda test edilmesiyle yapılır.  belirtiler dang humması ve zika ateşi ile karıştırılabilir.  çoğu insanın tek bir enfeksiyondan sonra bağışıklık kazandığına inanılmaktadır. 

hastalığı önlemenin en iyi yolu genel sivrisinek kontrolü ve hastalığın yaygın olduğu bölgelerde ısırıklardan kaçınmaktır. bu kısmen sivrisineklerin suya erişimini azaltarak ve böcek kovucu ve sineklik kullanımıyla sağlanabilir. 2016 itibarıyla aşısı ve spesifik bir tedavisi yoktur.  öneriler, ateş ve eklem ağrısına yardımcı olacak dinlenme, sıvılar ve destekleyici ilaçları içerir.

hastalık tipik olarak afrika ve asya'da görülmekte iken, 2000'li yıllardan beri avrupa ve amerika'da salgınlar rapor edilmiştir. 2014 yılında bir milyondan fazla şüpheli vaka meydana geldi.  2014 yılında amerika birleşik devletleri  florida'da görüldü ancak 2016 itibarıyla başka bir vaka görülmedi. hastalık ilk olarak 1952 yılında tanzanya'da tanımlanmıştır.  hastalık ismi kimakonde dilinden gelir ve "çarpık olmak" anlamına gelir.

belirti ve bulgular 
kuluçka süresi bir ila on iki gün arasında değişir ve tipik olarak üç ila yedi gün arasındadır. enfekte olanların %72 ila %97'si semptomlar geliştirecektir.  karakteristik semptomlar arasında ani başlangıçlı yüksek ateş, eklem ağrısı ve döküntü bulunur. baş ağrısı, yorgunluk, sindirim şikayetleri ve konjonktivit gibi başka semptomlar da ortaya çıkabilir. son salgınlar sırasında edinilen bilgiler, chikungunya ateşinin akut hastalık evresinin yanı sıra kronik bir evreyle de sonuçlanabileceğini düşündürmektedir.

etken

viroloji 

chikungunya virüsü (chikv),  alfavirüs cinsi ve togavırıdae ailesinin bir üyesidir. i̇lk olarak 1953'te tanzanya'da izole edildi ve yaklaşık 11.6 kb'lik pozitif polariteli tek sarmallı bir genoma sahip bir rna virüsüdür.  semliki forest virüs kompleksinin bir üyesidir ve ross river virüsü, o'nyong'nyong virüsü ve semliki forest virüsü ile yakından ilişkilidir. eklem bacaklılar, yani sivrisinekler tarafından bulaştığından, aynı zamanda arbovirus (ar thropod- bo rne virüsü) şekilde de ifade edilebilir. amerika birleşik devletleri'nde, kategori b öncelikli patojendir  ve çalışılması biyogüvenlik düzeyi iii önlemleri gerektirir.

tedavi 
şu anda chikungunya için özel bir tedavi mevcut değildir. destekleyici bakım önerilir ve ateş ve eklem şişliğinin semptomatik tedavisi, naproksen gibi nonsteroid antiinflamatuar ilaçların, parasetamol (asetaminofen) gibi aspirin olmayan analjeziklerin ve sıvıların kullanımını içerir.  kanama riskinin artması nedeniyle aspirin önerilmez.  anti-inflamatuar etkilere rağmen, kortikosteroidler  immünosupresyona neden olabileceği ve enfeksiyonu kötüleştirebileceği için hastalığın akut fazında önerilmemektedir.

kaynakça

dış bağlantılar 

 chikungunya bilgi formu  —dünya sağlık örgütü'nden (who)
 chikungunya salgınları  —dünya sağlık örgütü'nden (who)
 togaviridae  — virüs patojen veritabanı ve analiz kaynağından (vipr)
 
 küba'da chikungunya 
 chikungunya: "doğuştan gelen bağışıklığın" kilit rolü

tropikal hastalıklar
hindistan'daki sağlık afetleri
biyolojik silahlar