Carel Fabritius

carel pietersz. fabritius (), (27 şubat 1622 - 12 ekim 1654) hollandalı bir ressamdı. rembrandt'ın öğrencisiydi ve onun amsterdam'daki atölyesinde çalıştı. delft okulu'nun bir üyesi olan fabritius, kendi sanatsal tarzını geliştirdi ve perspektif ve ışıklandırma ile ilgili deneyler yaptı. eserleri arasında a view of delft (1652; national gallery, londra), saka kuşu (1654) ve the sentry (1654) bulunmaktadır.

biyografi 
carel pietersz. fabritius şubat 1622'de hollanda cumhuriyeti'nin on yaşındaki beemster polderinin bir köyü olan middenbeemster'de doğdu ve aynı yılın 27 şubat'ında vaftiz edildi. ressam ve öğretmen pieter carelsz'in oğluydu ve barent ve johannes adında iki erkek kardeşi daha vardı, onlar da ressam oldular.

başlangıçta marangoz (latince: fabritius) olarak çalıştı. 1640'ların başında kardeşi barent ile birlikte rembrandt'ın amsterdam'daki atölyesinde çalıştı. 1650'lerin başında delft'e taşındı ve 1652'de delft ressamlar loncasına katıldı.

fabritius, 12 ekim 1654'te delft barut deposunda meydana gelen ve şehrin dörtte birini, atölyesini ve resimlerinin çoğunu yok eden patlamaya yakalanarak genç yaşta öldü. günümüze sadece bir düzine resmi ulaşmıştır. houbraken'e göre, öğrencisi mattias spoors ve kilise papazı simon decker de onunla birlikte ölmüştür, çünkü o sırada birlikte bir resim üzerinde çalışıyorlardı.

arnold bon'un onun anısına yazdığı bir şiirde adı karel faber olarak geçer.

tabloları 
rembrandt'ın tüm öğrencileri arasında kendi sanatsal tarzını geliştiren tek kişi fabritius olmuştur. tipik bir rembrandt portresinde düz, koyu bir arka plan vardır ve konu spot ışığıyla tanımlanır. buna karşılık fabritius'un portrelerinde açık renkli, dokulu arka planlara karşı özenle aydınlatılmış konular yer alır. rönesans'ın ikonografiye odaklanmasından uzaklaşan fabritius, resmin teknik yönleriyle ilgilenmeye başladı. işıltılı bir resim tarzında şekil yaratmak için soğuk renk armonileri kullanmıştır.

fabritius,  a view of delft with a musical instrument seller's stall'ın (1652) abartılı perspektifte görülebileceği gibi, karmaşık mekânsal etkilerle de ilgilenmiştir. ayrıca, saka kuşu'nda (1654) olduğu gibi, ağır yüklü bir fırçayı mükemmel bir şekilde kontrol ettiğini göstermiştir. tüm bu nitelikler, her ikisi de delft'te yaşayan vermeer ve de hooch'un çalışmalarında da görülür; fabritius'un onlar üzerinde güçlü bir etkisi olması muhtemeldir.

eserlerin listesi 

 1640 vaftizci yahya'nın başının kesilmesi, tuval üzerine yağlıboya, 149 x 121 cm, rijksmuseum amsterdam
 1643 lazarus'un dirilişi, tuval üzerine yağlıboya, ulusal müze, varşova
 1643 lazarus'un dirilişi, tuval üzerine yağlıboya, puşkin müzesi, moskova
 1643/45 hacer ve melek, tuval üzerine yağlıboya, 157,5 x 136 cm, the leiden collection new york
 c. 1644 mendiliyle oturan kadın portresi, ontario sanat galerisi, toronto
 c. 1645 otoportre, panel üzerine yağlıboya, 65 x 49 cm, boijmans van beuningen müzesi, rotterdam
 1645-47 mercury ve aglauros tuval üzerine yağlıboya, 72,4 x 91,1 cm, boston güzel sanatlar müzesi
 1646-1651 süpürgeli kız, tuval üzerine yağlıboya, 107,3 x 91,4 cm, rembrandt imzalı, ulusal sanat galerisi, washington d.c.
 1649 abraham de potter'ın portresi, tuval üzerine yağlıboya, 68,5 x 57 cm, rijksmuseum, amsterdam
 1652 müzik aletleri satıcısının tezgahı ile delft'ten bir görünüm, panel üzerine tuval üzerine yağlıboya, 15,4 x 31,6 cm, londra ulusal galeri
 1654 saka kuşu, panel üzerine yağlıboya, mauritshuis lahey
 1654 nöbetçi, tuval üzerine yağlıboya, 68 x 58 cm, staatliches museum schwerin schwerin
 1654 kürk şapkalı genç adam, tuval üzerine yağlıboya, 70,5 x 61,5 cm, londra ulusal galerisi (muhtemelen otoportre)

notlar

kaynakça 

 carel fabritius 1622–1654. o tam yapıt frederik j. duparc, ariane van suchtelen, gero seelig. 
 oxford sanat sözlüğü
 residenzgalerie salzburg'da biyografi
 olga'nın galerisi 
 macera, cybersound'da sıra dışı perspektiflere ilgi duyar.

dış bağlantılar 

 artcyclopedia'da carel fabritius 
 carel fabritius ile ilgili eserler ve edebiyat 
 vermeer ve the delft school , the metropolitan museum of art'tan carel fabritius hakkında materyal içeren tam metin sergi kataloğu

hollandalı erkek ressamlar
hollandalı kalvenistler
hollanda altın çağ ressamları
1654 yılında ölenler
1622 doğumlular