Derviş İbrahim Paşa

derviş i̇brahim paşa ya da lofçalı i̇brahim derviş paşa, (1817, lofça - 21 haziran 1896, i̇stanbul) osmanlı asker ve devlet adamı.

lofça ayanından genç i̇brahim ağa'nın oğluydu. 1830 yılında i̇stanbul'a gelerek osmanlı ordusu'na katıldı. 18 nisan 1836 tarihinde binbaşı rütbesine terfi eden i̇brahim derviş paşa, sonrasında ömer lütfi paşa'nın yaverliğine getirildi. 1852/53 karadağ seferi'nde de serdar-ı ekrem müşir ömer lütfi paşa'nın yaveri olarak görev yaptı. bu seferde komuta ettiği kuvvetlerle grahova'ya girerek isyancı reislerini denetim altına aldı..

çeşitli askeri görevlerde bulunduktan sonra 28 nisan 1862 tarihinde müşir rütbesine terfi etti. ömer lütfi paşa'nın önerisi üzerine ikinci rütbeden osmaniye nişanı ile taltif edildi. 1 mayıs 1862 tarihinde osmanlı bosna tümeni komutanlığı'na atandı. karadağ i̇syanı'nı bastırarak emrindeki kuvvetlerle birlikte i̇şkodra'ya girdi. başarılarından ötürü birinci rütbeden osmaniye nişanı ile taltif edildi. 4 nisan 1863 tarihinde yanya valisi olarak atandı. şubat 1864'te 4. ordu komutanı olarak görevlendirildi. bu görevi sırasında 1865 yılında ahmed cevdet paşa'nın, komiser olarak katıldığı anadolu ıslâhat heyetine komutan olarak dahil oldu. kozan ve çevresinde fırka-i islahiye kuvvetlerini komuta etti. ocak 1866'da 5. ordu komutanı olarak atandı. ekim 1867'de diyarbekir valisi olarak atandı. nisan 1868'de tekrar 4. ordu komutanı olarak görevlendirildi. ocak 1869 - ocak 1872 tarihleri arasında halep valisi, ocak 1872 - haziran 1873 tarihleri arasında 3. ordu komutanı ve şubat 1874 - ağustos 1875 tarihleri arasında bosna valisi olarak görev yaptı. bosna valisi olarak görev yaparken hersek sancağı'nda başlayan isyana engel olamadığı için görevinden alınarak 3. ordu komutanı ve manastır valisi olarak görevlendirildi. eylül 1875'te sultan abdülaziz'in sadrazam olarak görevlendirdiği mahmud nedim paşa tarafından başkent i̇stanbul'a çağrılarak hassa ordusu komutanı olarak atandı. aralık 1875'te serasker olarak atandı. ocak 1876'da bahriye nazırı olarak görevlendirildi. nisan 1876'da yeniden serasker oldu. mayıs 1876'da mütercim mehmed rüşdi paşa'nın sadarete getirilmesi üzerine sultan abdülaziz yanlısı olarak bilindiği için başkentten uzaklaştırılarak tekrar 3. ordu komutanı ve manastır valisi olarak atandı. göreve atandıktan birkaç gün sonra sultan abdülaziz, serasker hüseyin avni paşa'nın tertiplediği bir askerî darbe sonucu tahttan indirildi. bu görevini aralık 1876'ya kadar sürdürdü.

93 harbi'nde batum ordusu komutanı olarak görev yaptı ve batum limanı'nı ateşkese kadar başarıyla savundu. 1878 yılında tekrar 4. ordu komutanı olarak atandı. 1880 yılında i̇stanbul'a çağrılarak erkân-ı harbiye-i umumiye riyaseti'ne atandı. bir süre sonra da hassa ordusu komutanı olarak atandı. aynı yıl karadağ ile arnavutluk arasındaki sınır çatışmasının barışçıl yollardan çözülmesini sağladı. ağustos 1880 - ocak 1882 tarihleri arasında selanik valisi olarak görev yaptı. özel bir görevle gönderildiği mısır'da arabi paşa i̇syanı ile uğraştı. 7 haziran 1882 tarihinde mısır'a geldi. ancak, uzlaşmacı politikası başarısız oldu; arabi paşa uzlaşmaz tutumunu korudu ve nihayet i̇ngiltere mısır'a askerî müdahale kararı verdi. ii. abdülhamid tarafından yaver-i ekrem ve sultan'ın kıdemli müşaviri olarak görevlendirildi.

rumeli-yi şahane fevkalade kumandanı olarak görev yaparken 22 haziran 1896 tarihinde tüberkülozdan öldü. sultan ii. mahmud türbesi hazîresine defnedildi.

kaynakça 

1812 doğumlular
osmanlı mareşalleri
kırım savaşı'nda osmanlı askerleri
93 harbi'nde osmanlı askerleri
i̇stanbul doğumlu askerler
1896 yılında ölenler
mekteb-i harbiye'de öğrenim görenler
ii. mahmud türbesi haziresine defnedilenler