Yıldız Ecevit (sosyolog)

yıldız ecevit, türk sosyolog, akademisyen, feminist aktivist.

türkiye'deki kadın hareketinin ilk kuşak feminist aktivistlerindendir. kadın emeği, feminist sosyoloji, feminist kuram, feminist metodoloji, feminist epistemoloji, kadın örgütlenmesi, toplumsal cinsiyet ve kadın çalışmaları alanlarındaki çalışmaları ile bilinmektedir.

yaşamı 
lisans ve yüksek lisans eğitimini hacettepe üniversitesi'nde tamamladı ve birleşik krallık'ta kent university at canterbury'de doktora eğitimi gördü. bu üniversitenin  sosyoloji ve sosyal antropoloji bölümünde ücretli kadın emeği üzerine yazdığı  doktora tezi,  türkiye’de feminist bakış açısının kullanıldığı ilk çalışmalardan biridir., 

önce hacettepe üniversitesi 'nde, 1988'ten itibaren orta doğu teknik üniversitesi sosyoloji bölümü’nde öğretim üyesi olarak çalıştı.bu  iki üniversitede lisans ve yüksek lisans düzeylerinde endüstriyel sosyoloji,  çalışma ve organizasyon; toplum ve ekonomide kadın, çağdaş feminist teori; türkiye'de sosyal politika ve refah sorunları gibi  dersler verdi. odtü’de 1996 yılında kurulan toplumsal cinsiyet ve kadın çalışmaları yüksek lisans programı kurucuları arasında yer aldı

2007-2009 ve 2011 yıllarında odtü fen-edebiyat fakültesi akademik performans ödüllerine değer görüldü; 2008 yılında prof. dr. mustafa parlar eğitim ve araştırma vakfı odtü yılın eğitimcisi ödülünü aldı.

2017 yılında emekli olan ecevit,  aynı üniversitede kısmi zamanlı öğretim üyesi olarak dersler vermeyi sürdürmüştür.

akademik çalışmaları 
yıldız ecevit çalışmalarında sosyolojinin temel alanları, toplumsal cinsiyet ve kadın çalışmalarının disiplinlerarası özelliği, sosyal politika alanının politikliği ve sivil toplumun aktivizmden etkilendi. kadın konusunda yapılan çok sayıda yurt içi ve yurt dışı toplantıya katılıp bildiriler sundu ve kamuoyu yaratıcı konuşmalar yaptı. türkiye’deki üniversitelerde kurulan kadın araştırma merkezlerinin danışma kurullarında ve toplumsal cinsiyet ve kadın konulu akademik dergilerin yayın kurullarında yer aldı. 

ecevit'in akademik çalışmaları arasında kadın emeği konulu olan kitap ve makaleler önemli bir yer kaplar. ayrıca çok sayıda yüksek lisans ve doktora öğrencisini bu alanda bitirme tez hazırlamaya teşvik etmiş; kadın emeği konulu araştırma ve yayınların yaygınlaşmasında öncü rol üstlenmiştir. 2007'de kefa (kadın emeği çalışan feminist araştırmacılar) platformunun kurucuları arasında da yer aldı. 

1990’ların başından itibaren kadınlar ve girişimcilik ilişkisi ile ilgilendi. kadın girişimciliği konusunda kamu, özel sektör ve sivil toplum kuruluşlarının yürüttüğü projelerin değerlendirme ve eleştirisini yapan bir çalışması ilo tarafından yayımlandı. 2015 yılında  banka kredileri kullanarak kendi işlerini kuran ve geliştiren kadın girişimcilerle yaptığı çalışmada iş ve aile yaşamının uzlaştırılması ve bu bağlamda bakım emeği  ilgilendiği diğer çalışma alanlarından biridir.

örnek çalışmaları 
ecevit,  akademik yaşamında sanayi sosyolojisi ; aile sosyolojisi; toplumsal cinsiyet sosyolojisi, feminist teori ve metodoloji ;  kentsel ve kırsal kadın emeği;  kadın, kalkınma ve yoksulluk ; küreselleşmenin ve yeni teknolojilerin kadın emeğine etkileri, ; kadın girişimciliği;   kadına yönelik şiddet ;  kadın hareketi ve kadın örgütlenmeleri ; kadın istihdamı ve işsizlik  ;  sosyal politika ve bakım emeği  ; sivil toplum gibi pek çok alanda bilimsel araştırmalar yürütüp, ulusal ve uluslararası yayınlar yaptı.  kadın konusunda yapılan çok sayıda yurt içi ve yurt dışı toplantıya katılıp bildiriler sundu ve kamuoyu yaratıcı konuşmalar yaptı. türkiye’deki üniversitelerde kurulan kadın araştırma merkezlerinin danışma kurullarında ve toplumsal cinsiyet ve kadın konulu akademik dergilerin yayın kurullarında yer aldı.

aktivizm 
ecevit, kadın hareketinin ilk kuşak feminist aktivistlerindendir. gönüllü kadın kuruluşlarının feminist perspektifle güçlenmeleri ve sivil toplum içinde daha etkin olabilmeleri için çalışmalar yapmıştır.  kamu ve özel kuruluşlara, baro ve sanayi odaları gibi örgütlenmelere, sivil toplum kuruluşlarına, yerel yönetimlere ve uluslararası kuruluşlara toplumsal cinsiyet eşitliği için farkındalık eğitimleri vermekte, bu konuda eğitim materyalleri hazırlamaktadır

uçan süpürge 
1996'da ankara'da kurulan uçan süpürge’nin kurucularından ve gönüllü destekçilerindendir. uçan süpürge ile kadın örgütlerini buluşturan ilk bölge toplantılarını yapmış; yürüttüğü araştırmalarla bu örgütleri görünür kılacak bir veri tabanının temellerini atmıştır.yıldız ecevit, uçan süpürge'de türkiye'deki erken ve zorla evlilikler konusuna  çalışmalarda yer aldı. ‘kadının insan hakları’ konusu ile ilgili çalıştı.

ka-der 
ecevit, 1997'de karar alma mekanizmalarında eşit temsili sağlamak, bunun için de kadınları siyasete teşvik etmek amacıyla kurulan kadın adayları destekleme derneği (ka-der)’in kurucularından birisidir.

kefa 
kadın emeği konusunda uzmanlaşmış araştırmacılardan oluşan bir sivil toplum inisiyatifi olan kefa’nın oluşumunda yer almıştır.

tocikad 
türkiye’de toplumsal cinsiyet ve kadın çalışmaları alanının genişlemesi ve bu alanda çalışan bilim insanları arasındaki dayanışmanın ve etkileşim ve iletişimin artması için 2017’de kurulmuş olan toplumsal cinsiyet ve kadın çalışmaları derneği ’nin kurucu başkanıdır.

üniversitelerde toplumsal cinsiyet eşitliği 
2015 senesinde toplumsal cinsiyet eşitliği konusunda yök tutum belgesinin hazırlanmasında ve üniversitelerin bu belgeye dayanarak cinsel taciz ve saldırı birimleri kurma çalışmaları başlatmasında emeği geçmiştr.  odtu’de kurulan  cinsel taciz ve  saldırı birimin in başkanlığını yapmıştır.

ödülleri 
sivil toplumda kadın örgütlenmesine yaptığı katkılardan dolayı 2017 yılında  türk üniversiteli kadınlar derneği  tarafından önder bilim kadını ödülü’ne layık görülmüştür.

kaynakça 

türk sosyologlar
feminist akademisyenler
türk feministler