mismayil/tr_wikipedia huggingface dataset:
Snails (Video Oyunu)

snails, pdamill tarafından geliştirilen bir atış oyunudur. windows mobile öncelikli olmak üzere, palm os, symbian ve windows sürümleri vardı. oyunda, görevler veya ölüm maçı modlarında dünyayı (schnoogie gezegeninin) fethini planlayan bir salyangoz takımı (moogums, lupeez veya nooginz) olarak oynuyorsunuz.

oynanış 
görevler modunda, oyuncular yeni silahların ve son görevin kilidini açmak için seviyeleri tamamlar. deathmatch modunda, oyuncular sadece düşman salyangozlarla savaşır ve öldürür. dört ölüm maçı modu vardır: i̇nsana karşı cpu, cpu'ya karşı cpu, i̇nsana karşı i̇nsan ve i̇nsana karşı i̇nsan (ağda oynama). oyun, bir salyangozun gözyaşlarındaki tuzun vücudunu kuruttuğu için ölümcül olan göz yaşartıcı gaz da dahil olmak üzere birçok yıkıcı silaha sahiptir.

bu oyun, atış oyunları için 2004 pocket pc magazine ödülünü kazandı.

bazıları oyunun worms serisinden esinlendiğini veya buna benzer olduğunu gözlemledi.

kaynakça 

windows mobile professional oyunları
microsoft windows oyunları
palm os oyunları
symbian oyunları
Seongjong (Koryo)

seongjong (; 15 ocak ms 961-9 kasım ms 997), kore'de koryo hanedanı'nın altıncı kralıdır. saltanatı ms 981'den ms 997 yılında ölümüne kadar sürmüştür.

seongjong, tahta çıktıktan sonra, ilk başta yerel lordlara müdahale etmemekle ve silla aristokrasisini yatıştırmakla yetindi. seongjong, silla kraliyet boyundan bir kadınla evlendi.

982'de seongjong, konfüçyüsçü bilgin choe seung-ro tarafından yazılan bir anıtta önerileri kabul etti ve konfüçyüs tarzı bir hükûmet kurmaya başladı. choe seung-ro, seongjong'un koryo'nun taejo'dan miras kalan dördüncü kral gwangjong'un reformlarını tamamlayabileceğini önerdi. taejo, ideal i̇mparatorun çiftçilerin acılarını anlaması ve onların zahmetlerini doğrudan yaşaması gerektiğini belirten konfüçyüsçü tarih klasiği'ni vurgulamıştı. seongjong bu ilkeyi takip etti ve bölge yetkililerinin merkezi hükûmet tarafından atandığı ve özel mülkiyete ait tüm silahların toplanarak tarım aletlerine dönüştürüldüğü bir politika oluşturdu.

seongjong, koryo devletini merkezi bir konfüçyüs monarşisi olarak kurmaya başladı. 983'te, koryo döneminin geri kalanının çoğunda geçerli olan idari bölümler olan 12 mok'luk sistemi kurdu ve taşra aristokrasisini ulusa entegre etmenin bir aracı olarak yerel eğitimi denetlemek için her mok'a bilgili adamlar gönderdi. ülke aristokratlarının yetenekli oğulları, memuriyet sınavlarını geçebilmeleri ve başkentteki resmi hükûmet görevlerine atanabilmeleri için eğitildi.

birinci koryo-hıtay savaşı, ms 993 tarihinde seongjong'un hükümdarlığı döneminde gerçekleşti.

ms 995 eylül'ünde ülke ilk kez on vilayete ayrıldı.

ms 997 tarihinde seongjong bir hastalıktan dolayı öldü.

kaynakça 
 lee, k.-b. (1984). a new history of korea. tr. by e.w. wagner & e.j. schulz, based on the korean rev. ed. of 1979.  seoul: ilchogak. .

961 doğumlular
997 yılında ölenler
10. yüzyıl hükümdarları
koryo hükümdarları
hastalıktan ölenler
Mokjong

mokjong (; 5 temmuz ms 980-2 mart ms 1009), kore'de koryo hanedanı'nın yedinci kralıdır. saltanatı ms 997'den 1009 yılında ölümüne kadar sürmüştür.

mokjong, jeonsigwa (arazi tahsis sistemi) reformu ve annesi kraliçe honae ve kim chi-yang'ın kendisini devirmek için bir komplo kurmasıyla tanınır. komployu çevreleyen çalkantılı olaylar sırasında, mokjong general gang jo tarafından tahttan indirildi ve chungju'ya sürgüne gönderildi. ancak oraya varmadan önce öldürüldü.

kaynakça 
 

980 doğumlular
1009 yılında ölenler
10. yüzyıl hükümdarları
11. yüzyıl hükümdarları
koryo hükümdarları
lgbt kraliyet ailesi bireyleri
biseksüel siyasetçiler
darbe ile devrilen hükümdarlar
suikast sonucu ölen koreliler
Rick ve Morty (sezon 6)

rick ve morty (sezon 6), amerikan yetişkin animasyon televizyon dizisi rick and morty'nin altıncı sezonu, 4 eylül 2022'de gösterime girdi. bu sezonun gösterime girmesine, şovun dördüncü sezonunun mayıs 2020'de yayınlanmasından önce karar verildi. 17 ekim itibarıyla, bu sezonun altıncı bölümünün yayınlanmasının ardından ara verilerek 20 kasım 2022'de yeni bölümleriyle devam edecektir.

kaynakça 

rick and morty sezonları
2022 televizyon sezonları
Hafif Süvari Birliğinin Taarruzu

hafif süvari birliğinin taarruzu, lord cardigan liderliğindeki i̇ngiliz hafif süvarilerinin, kırım savaşı'nda 25 ekim 1854'te balaclava savaşı sırasında rus kuvvetlerine karşı giriştiği başarısız bir askerî harekâttı. lord raglan, hafif süvarilerin çok uygun olduğu bir görev olan rusların ele geçirilen silahları türk mevzilerinden çekmesini önlemek için hafif tugay'ı göndermeyi amaçlamıştı. bununla birlikte, komuta zincirinde yanlış iletişim vardı ve hafif tugay, bunun yerine, mükemmel savunma ateşi alanlarına sahip, iyi hazırlanmış farklı bir topçu bataryasına karşı önden bir saldırıya gönderildi. hafif tugay, doğrudan ateş altında bataryaya ulaştı ve bazı topçuları dağıttı, ancak hemen geri çekilmek zorunda kaldılar ve saldırı çok yüksek i̇ngiliz zayiatı ve belirleyici kazanımlar olmadan sona erdi.

olaylar , lord tennyson'ın olaydan sadece altı hafta sonra yayınlanan " the charge of the light brigade " (1854) adlı anlatı şiiri alfred'in konusuydu. mısraları, neredeyse kaçınılmaz olan sonuç ne olursa olsun, süvarilerin emirlerini yiğitçe yerine getirmedeki cesaretini vurgular. emirlerin belirsiz olması ve kaptan louis nolan'ın yazılı emirlerini, bazı sözlü yorumlar ekleyerek iletmesi ve ardından saldırının ilk dakikasında ölmesi nedeniyle ortaya çıkan iletişim sorunun sorumluluğu tartışmalı kalmaya devam etti.

kırım savaşı
Anti-Hero (şarkı)

" anti-hero ", amerikalı şarkıcı-söz yazarı taylor swift'in onuncu stüdyo albümü midnights'ın (2022) çıkış şarkısıdır. republic records, şarkıyı 24 ekim 2022'de abd hot adult contemporary radyosu'nda yayınladı. swift ve jack antonoff tarafından yazılan ve üretilen "anti-hero", döngülü davullar ve retro synthesizer ile çalınan bir pop rock ve synth-pop şarkısıdır. şarkının sözleri kendinden nefret etmeyi, depresyonu ve kaygıyı anlatır.

swift bu şarkıda kabuslarından, benlik yitiminden ve kendinden nefret etme sorunlarından ilham almıştır ve kendi eksikliklerini eleştirmiştir. müzik eleştirmenleri şarkıyı, doğrudan lirizmi ve synth tabanlı enstrümantasyonu nedeniyle övdü ve billboard onu midnights albümü'nün en iyi şarkısı olarak seçmiştir. swift tarafından yazılan ve yönetilen şarkının klibi de 21 ekim'de yayınlandı. swift'in korkularını, güvensizliklerini ve vücut dismorfisini, onun üç farklı enkarnasyonunu kullanarak tasvir ediyor. klip ayrıca, mike birbiglia, john early ve mary elizabeth ellis'in swift'in gelecekteki ailesi olarak rol aldığı, mirası ve son vasiyetiyle ilgili kabuslarından birini yeniden canlandırıyor. "anti-hero", spotify tarihindeki en büyük çıkış yayınıyla küresel ve abd rekorlarını kırdı.

taylor swift şarkıları
2022 şarkıları
Hal Cooper

harold "hal" cooper (23 şubat 1923 – 11 nisan 2014), öncelikli olarak sitcom'larda çalışan amerikalı bir televizyon yönetmeni ve baş yapımcıydı. kendisini televizyonun altın çağı'nın öncüsü olarak kabul ettirdikten sonra  cooper, 1960'ların, 1970'lerin ve 1980'lerin popüler ve kalıcı programlarının çoğunda düzenli yönetmen oldu. 

cooper, 1966 ve 1969 yılları arasında i dream of jeannie'nin 54 bölümünü ve maude'un 141 bölümünün 126'sını yönetti ve burada 1975'ten 1978'e kadar baş yapımcı olarak görev yaptı. sonraki dizilerdeki çalışmaları ona iki emmy ödülü adaylığı ve aynı zamanda  amerika yönetmenler birliği ödülleri'nden üç adaylık kazandırdı.

1923 doğumlular
2014 yılında ölenler
amerikalı yönetmenler
Mariya Prusakova (siyasetçi)

mariya nikolayevna prusakova (d. 4 eylül 1983) rus komünist siyasetçidir. kendisi 2021 yılında rubtsovsk seçim bölgesinde devlet dumasına seçilmiştir.

kaynakça 

20. yüzyıl rus kadınları
rusya federasyonu komünist partisi mensubu siyasetçiler
yaşayan insanlar
1983 doğumlular
Amy Hennig

amy hennig (19 ağustos 1964 doğumlu)   daha önce video oyun şirketi naughty dog için çalışan amerikalı bir video oyunu yönetmeni ve senaryo yazarıdır. video oyun sektöründeki çalışmalarına ilk olarak super nintendo entertainment system oyunu michael jordan: chaos in the windy city ile başladı. daha sonra crystal dynamics stüdyosunda işe başladı ve özellikle legacy of kain serisi(hennig, bu serinin en büyük başarısı olduğunu düşünüyor) üzerinde çalıştı. naughty dog stüdyosu'nda iken de özellikle jak ve daxter ve uncharted serilerinde çalıştı.

hennig, bir video oyununun senaryosunun yaratıcı yönünün video oyunun grafiklerinden daha önemli olduğuna inanıyor. edge dergisi tarafından video oyun endüstrisindeki en etkili kadınlardan biri olarak gösterildi.

kaynakça 

1964 doğumlular
yaşayan insanlar
bafta ödülü sahipleri
atari kişileri
amerikalı video oyunu tasarımcıları
amerikalı video oyunu yönetmenleri
san francisco eyalet üniversitesinde öğrenim görenler
kaliforniya üniversitesi, berkeley'de öğrenim görenler
video oyunu sanatçıları
video oyunu senaristleri
Sophia Grace & Rosie

sophia grace brownlee (18 nisan 2003  doğumlu) ve kuzeni rosie mcclelland (7 eylül 2006  doğumlu), her ikisi de harlow, essex, i̇ngiltere'den olan, şarkıcılık, çocuk aktristlik yapan ve i̇nternet kişilikleri olan bir ikili. adları  nicki minaj'ın youtube'da popüler hale gelen " super bass şarkısının cover versiyonunu yayınladıktan sonra the ellen degeneres show'a katıldılar ve hızla popülerlik kazandılar. video ilk olarak eylül 2011'de youtube'a yüklendi ve mayıs 2022 itibarıyla 55 milyondan fazla görüntülendi. 22 ekim 2022'de sophia grace, youtube kanalına hamile olduğunu açıklayan bir video yükledi.

sophia grace, 2013'te solo single'ı "girls just gotta have fun" ile çıkış yaptı, ardından 2014'ün sonlarında billboard hot 100'de yer alan " best friends" single'ı izledi. single'larına çektiği müzik videoları resmi hesabında bulunabilir.  mayıs 2022 itibarıyla "girls just gotta have fun" 239 milyondan fazla izlendi. capitol records france ile bir kayıt anlaşması imzaladıktan sonra, 2016 yılında rapçi silentó'nun eşlik ettiği müzik videosuyla birlikte üçüncü single'ı "girl in the mirror"ı itunes'da yayınladı. rosie, hayatını merkeze alan bir youtube kanalı kurdu ve vlog'lar ve şarkı cover'ları yüklemeye başladı. mayıs 2018'de rosie, ilk solo single'ı "handstand"ı yayınladı.

kaynakça 

2003 doğumlular
yaşayan insanlar
i̇ngiliz youtube ünlüleri
essex doğumlu kadın oyuncular
i̇ngiliz kadın sinema oyuncuları
i̇ngiliz çocuk şarkıcılar
i̇ngiliz kadın pop şarkıcıları
Mariya Drobot

mariya drobot (rusça: мария владимировна дробот; d. 21 mart 1982, rostov-on-don) rus siyasetçi ve 8. devlet duması milletvekilidir.

maria drobot 2008 yılında rusya federasyonu komünist partisi'ne katıldı. 5'inci ve 6'ncı devlet duması milletvekilinin danışmanı olarak çalıştı. 2008'den 2018'e kadar lenin komsomol rostov bölge komitesi'nin birinci sekreterliğini yaptı. drobot, 2015-2017 yılları arasında rusya federasyonu komünist partisi merkez komitesi'nin örgütsel, parti ve personel çalışmalarından sorumlu bölümüne başkanlık etmiştir. eylül 2021'den bu yana 8. devlet duması milletvekili olarak görev yapmaktadır.

çocukluk ve gençlik yılları 
21 mart 1982 tarihinde rostov-on-don'da doğdu. gymnasium'dan 1999 yılında mezun oldu. okul yıllarında balo salonu danslarına katıldı ve müzik okulunda piyano eğitimi aldı.

kaynakça 

21. yüzyıl rus siyasetçileri
rusya federasyonu komünist partisi mensubu siyasetçiler
yaşayan insanlar
1982 doğumlular
Hyeonjong (Koryo)

hyeonjong (; 1 ağustos ms 992-17 haziran 1031), kore'de koryo hanedanı'nın sekizinci kralıdır. saltanatı 1009'dan 1031 yılında ölümüne kadar sürmüştür.

hyeongjong, önceki kral mokjong'un kim chi-yang'ın bir planını yok etmeye çağırdığı askeri lider gang jo tarafından tahta çıkarıldı.

1010'da liao hanedanı, koryo'nun iç güç mücadelesi sırasında tekrar saldırdı. hyeonjong geçici olarak başkentten kaçmak zorunda kaldı, hyeonjong saraya başkentin çok güneydeki liman kenti naju'ya taşınması talimatını verdi. ancak koryo, hıtay saldırısını püskürterek geri çekilmeye zorladı.

1019'da koryo kuzey topraklarını teslim etmeyi veya geri vermeyi reddetmeye devam ettiğinde, liao hanedanı bir kez daha saldırdı. gang gam-chan da dahil olmak üzere koryo generalleri, kwiju muharebesi'nda hıtay ordusuna ağır kayıplar vermeyi başardılar. liao taleplerini yerine getirmeden çekildi. savaştan sonra liao hanedanı hem de koryo bir barış dönemi yaşadılar ve kültürleri zirvedeydi.

bu arada, hyeonjong 6.000 ciltlik tripitaka koreana'nın derlenmesini emretti.

kaynakça 
 

992 doğumlular
1031 yılında ölenler
11. yüzyıl hükümdarları
koryo hükümdarları
koreli budistler
Yağız Aksu

yağız aksu (d. 31 ocak 2006), türk profesyonel basketbolcu. 1.92 metre boyundadır ve oyun kurucu pozisyonunda görev almaktadır. basketbol süper ligi ekiplerinden beşiktaş forması giymektedir.

2020-21 sezonunda, beşiktaş'ın romen ekibi bc csu sibiu’yu 90-81 mağlup ettiği maçta 1 dakika 43 saniye süre aldı ve fiba avrupa kupası tarihinde süre alan en genç basketbolcu unvanını elde etti. aksu, 14 yaşında beşiktaş a takımı forması giyerek önemli bir başarıya da imza atmış oldu.

2006 doğumlular
yaşayan insanlar
türk erkek basketbolcular
oyun kurucu basketbolcular
bandırma bk basketbolcuları
beşiktaş jk basketbolcuları
Rauch

rauch, bir yer ismi ve almanca soyadı, şu anlamlara gelebilir:

yerleşim birimi
rauch, buenos aires – buenos aires eyaletinin rauch partidosunun başkenti

soyadı rauch olanlar
melissa rauch (d. 1980), amerikalı aktris ve komedyen
siegfried rauch (1932–2018), alman sinema ve dizi oyuncusu

ayrıca bakınız 
partido de rauch

mesleki soyadlar
almanca soyadları
Deokjong

deokjong (; 9 haziran 1016-31 ekim 1034), kore'de koryo hanedanı'nın dokuzuncu kralıdır. saltanatı 1031'den 1034 yılında ölümüne kadar sürmüştür.

deokjong, saltanatı sırasında, babasının altında başlayan ulusal tarihler tamamlandı ve uzun cheolli jangseong duvarının inşaatı başladı.

1031'de tahta çıktıktan sonra deokjong, hıtaylar'dan koryo mahkumlarını geri vermelerini ve yalu nehri'nden geri çekilmelerini istedi. bu isteği reddedilince kuzey sınırını tahkim etmeye yöneldi.

kaynakça 
 

1016 doğumlular
1034 yılında ölenler
11. yüzyıl hükümdarları
koryo hükümdarları
Jeongjong (Koryo, 1034-1046)

jeongjong (; 31 ağustos 1018-24 haziran 1046), kore'de koryo hanedanı'nın 10. kralıdır. saltanatı 1034'ten 1046 yılında ölümüne kadar sürmüştür.

jeongjong, ulusal savunma ile büyük ölçüde ilgilendi ve saltanatının ilk yılında kuzey sınırı boyunca kaleler inşa etmeye başladı. 1037'de ülke, kuzey hıtay kabilelerinin istilasına uğradı. 1044'te cheolli jangseong, kore'nin kuzeyinde muazzam bir duvar olan tamamlandı. jeongjong, 1036'da devlet topraklarını yoksul askerlere dağıtarak ordunun maddi desteğiyle de ilgilendi.

1046'daki ölümünden hemen önce, jeongjong, ulusal yasa olarak primogenitürü kurdu.

kaynakça 
 

1018 doğumlular
1046 yılında ölenler
11. yüzyıl hükümdarları
koryo hükümdarları
Claude Guillaumin

claude guillaumin  (11 ağustos 1842 - 9 mart 1927) ya da takma adıyla édouard pépin fransız ressam ve karikatüristtir.

hayatı ve kariyeri 

11 ağustos 1842 tarihinde moulins'te bir marangozun oğlu olarak doğdu. 2 aralık 1851 darbesi'ne karşı ayaklanmaların bastırılması sırasında cezayir'e sürgün edilen cumhuriyetçilerden biriydi.  bu olay, bonapartizme ve her türlü despotizme karşı çıkan genç claude guillaumin'i etkiledi.

pépin takma adını kullanarak karikatürist olarak ilk çıkışını i̇kinci i̇mparatorluğun sonunda la lune'de (1866'dan itibaren), la rue de jules vallès'de (1867-1868) ardından l'éclipse'de yaptı. pek çok kez, pepin'in karikatürleri, l'éclipse'in kapağında yer aldı.

üçüncü cumhuriyet'in başlangıç dönemlerinde pépin, 1876 ve 1879 yılları arasında kapaklarının çoğunu çizmiş olduğu le grelot için 1875 yılında çizim yapmaya başladı ve böylece alfred le petit'in yerine geçti. daha sonra muhtelif dergilerde çizimler yaptı. le lampion de berluron'da da çalıştı. kasım 1881'de guillaumin, din karşıtlığını özgürce aktardığı bu hiciv dergisinin imtiyaz sahibi oldu. aynı yıllarda, çizimleri le troupier'de de yayımlandı.

1880'lerin ortalarında pépin, le grelot'a geri döndü. radikal bir cumhuriyetçi olarak orada monarşistlere, katoliklere, boulangistlere (özellikle henri rochefort) ve sosyalistlere karşı suçlamalarda bulundu. pépin, daha sonra dreyfusard kampına katıldı. 1897 sonbaharının sonundan itibaren düşüncelerini ifade ettiği, general mercier'in bir karikatürü yüzünden le grelot'un yönetmeni ile ihtilaf yaşadı. pépin daha sonra kendi haftalık hiciv dergisi le fouet'i kurmaya karar verdi. ayrıca 1901 ve 1902 yılları arasında petit rouennais'e çizimlerini gönderdi. 

henri harpignies'in öğrencisi olan pépin, aynı zamanda bir ressamdı. ustası gibi manzara konulu eserler üretti. 1890'da paris salonu'nda le chantier du père gazut'u sergiledi. 1917'de puisaye ve montrichard çevresindeki cher kıyılarını çizdi. 

9 mart 1927'de paris'in 9. bölgesindeki evinde hayatını kaybetti.

galeri

kaynakça

bibliyografya 

 “ressam cl.-edouard guillaumin üzerine not”, bourbonnais öykünme derneği bülteni, t. 34, kasım- aralık 1931, s. 271-272 .

fransız manzara ressamları
20. yüzyıl fransız ressamları
19. yüzyıl fransız ressamları
fransız karikatüristler
ulan tanımlayıcısı olan sayfalar
1842 doğumlular
Ağa Büzürg Camii

ağa büzürg camii, (farsça: مسجد آقا بزرگ masjed-e āghā bozorg) i̇ran'ın kaşan şehrinde bulunan tarihi bir camidir. cami, 18. yüzyılın sonlarında usta-mi'mar ustad haj sa'ban-ali tarafından yaptırılmıştır. cami ve ilahiyat okulu (medrese) şehrin merkezinde yer almaktadır.

i̇ran'daki camiler
kaşan
2020 Avrupa Erkekler Artistik Jimnastik Şampiyonası

35. avrupa erkekler artistik jimnastik şampiyonası, 9-13 aralık 2022 tarihleri arasında türkiye'de mersin kentinde bulunan mersin jimnastik salonu'da düzenlenmiştir. turnuva başlangıçta 27-31 mayıs 2020 tarihleri arasında azerbaycan'ın bakü kentinde yapılması planlanmıştı, ancak covid-19 salgını nedeniyle yeniden planlandı. bakü'deki etkinlik mersin'e taşınmadan önce 9-13 aralık tarihleri arasında yeniden planlandı.

olimpiyat elemesi olarak planlanan şampiyona, devam eden pandemi nedeniyle federasyonların üzerindeki olimpiyat baskısını kaldırmak için eleme etkinliği olmaktan çıkartıldı.

turnuvaya 15 ülke katılırken bazı ülkeler pandemi nedeniyle şampiyonadan çekildiğini açıkladı. polonya jimnastik federasyonu 2019 şampiyonası'na yaptığı ev sahipliği sırasında oluşan mali yükümlülüklerini yerine getirmediği gerekçesiyle turnuvadan men edildi.

yarışma programı

madalya özeti

madalya sıralamaları

genel

büyükler

gençler

kaynakça

dış bağlantılar 
 2020 avrupa erkekler artistik jimnastik şampiyonası 

avrupa erkekler artistik jimnastik şampiyonası
avrupa artistik jimnastik şampiyonası
2020'de türkiye'de spor
türkiye'de düzenlenen uluslararası jimnastik müsabakaları
mersin'de spor
covid-19 pandemisi nedeniyle ertelenen spor etkinlikleri
2020'de avrupa'da spor
Avrupa Erkekler Artistik Jimnastik Şampiyonası

avrupa erkekler artistik jimnastik şampiyonası, avrupa kıtasında kadın sporcular arasında düzenlenen artistik jimnastik yarışmasıdır. avrupa jimnastik birliği tarafından organize edilir.

büyükler ve gençler erkekler artistik jimnastik şampiyonaları (ayrı düzenlendi) 

{|
|

birleştirlmiş büyükler ve gençler erkekler artistik jimnastik şampiyonaları

madalya tablosu

büyükler 
2022 itibarıyla:

ayrıca bakınız
 avrupa kadınlar artistik jimnastik şampiyonası

sonuçlar

kaynakça
Macaristan Devlet Opera Binası

macaristan devlet opera binası, budapeşte'nin merkezindeki andrássy út üzerinde bulunan, neo-rönesans mimariye sahip bir opera binasıdır. eski adı macar kraliyet opera binası olan bina, 19. yüzyıl macar mimarisinin önemli isimlerinden miklós ybl tarafından tasarlandı. budapeşte şehir i̇daresi ve avusturya-macaristan i̇mparatoru i. franz joseph tarafından finanse edilen inşaat 1875'te başladı ve bina 27 eylül 1884'te hizmete açıldı. budapeşte'deki "népszínház" kapanmadan önce şehrin üçüncü büyük opera binasıydı. günümüzde budapeşte'nin ve macaristan'ın en büyük ikinci opera binasıdır.

gezici gruplar 19. yüzyılın başlarından itibaren budapeşte'de operalar sergiliyordu ama müzik tarihçisi legány'ye göre "1835'te kasa ulusal opera ve tiyatro topluluğunun bir kısmı buda'ya geldiğinde yeni bir dönem başladı". bu grup kale tiyatrosu'nu devraldı ve 1835'te topluluğun bir kısmı daha gruba katıldı. topluluğun bu yeni haliyle ferenc erkel'in orkestra şefliğinde opera performansları sergilediler. 1837'de magyar színház'ı (macar tiyatrosu) kurdular ve 1840'ta nemzeti színház (ulusal tiyatro) adını aldılar. macar kraliyet opera binası tamamlanınca topluluğun opera bölümü buraya taşındı. topluluğun 45 ila 50 operadan oluşan repertuarı hızla ün kazandı ve yılda yaklaşık 130 performans sergilemeye başladılar.

günümüzde opera binası, temelleri 1886 yılına dayanan budapeşte opera balosu etkinliğine de ev sahipliği yapmaktadır.

kaynakça 
notlar

kaynaklar
 rehberli opera binası turları hakkında bilgi
 legány, dezsó (1998), "budapest", in stanley sadie, (ed.), the new grove dictionary of opera, vol. one, pp. 630–632. london: macmillan publishers, inc. 1998    
 olszanska, barbara; tadeusz olszanski, dk eyewitness travel guide: budapest, dorling kindersley publishers ltd, 2007.  isbn 075669471x

dış bağlantılar 

 macaristan devlet operası web sitesi (i̇ngilizce) 
 macaristan devlet operası failoni oda orkestrası 
 google cultural institute macaristan devlet operası 

macaristan'daki merkezî yerler
budapeşte'de kültür
budapeşte'deki yapılar
vikiveri'de osm ilişki kimliği olmayan bilgi kutusu için harita işaretleyici
24. Afife Tiyatro Ödülleri

24. afife tiyatro ödülleri, afife tiyatro ödülleri kapsamında 2022 yılında 16 ayrı dalda verilen tiyatro ödülleridir. 

ödüller 19 ekim 2022'de i̇stanbul haliç kongre merkezi’nde nezaket erden ve ali yoğurtçuoğlu'nun sunuculuğunda düzenlenen törende sahiplerine teslim edildi.

adaylar ve kazananlar

özel ödüller 
muhsin ertuğrul özel ödülü: engin uludağ
cevat fehmi başkut özel ödülü: ahmet sami özbudak - gomidas
yapı kredi özel ödülü: zihni göktay
haldun dormen özel ödülü: amadeus

afife tiyatro ödülleri 
yılın en başarılı oyunu

 aşınma, studio oyuncuları
 gomidas, yolcu tiyatro
 i̇ki efendinin uşağı, i̇stanbul büyükşehir belediyesi şehir tiyatroları
 nora 2, bahçe galata
 vişne bahçesi, kocaeli büyükşehir belediyesi şehir tiyatroları 🏆

yılın en başarılı yönetmeni

 aslı öngören - i̇ki efendinin uşağı 🏆
 güray dinçol - kalabalık duası
 mehmet birkiye - vişne bahçesi
 saim güveloğlu - nora 2
 şahika tekand - aşınma

yılın en başarılı kadın oyuncusu

 ece dizdar - evlilikten sahneler
 melek ceylan - on i̇kinci ev
 pınar güntürkün - herkes kocama benziyor 🏆
 sezen keser - dansöz
 zerrin tekindor - toz

yılın en başarılı erkek oyuncusu

 fehmi karaarslan - gomidas
 onur özaydın - sıfır telaş
 tansu biçer - nora 2
 tolga i̇skit - kalabalık duası
 yiğit özşener - aşınma 🏆

yılın en başarılı yardımcı kadın oyuncusu

 aybanu aykut - feramuz pis!
 çiçek dilligil - gabriel'in düşü
 nihal geyran koldaş - nora 2 🏆
 özlem zeynep dinsel - baba
 pınar çağlar gençtürk - daha i̇yi günlerimiz olmuştu

yılın en başarılı yardımcı erkek oyuncusu

 berk yaygın - büyük i̇skender'in atı
 eraslan sağlam - i̇ki efendinin uşağı
 fatih sönmez - acting 🏆
 mert asutay - taxim
 tolga i̇skit - daha i̇yi günlerimiz olmuştu

yılın en başarılı sahne tasarımı

 cihan aşar - gomidas
 efter tunç - vişne bahçesi 🏆
 eylül gürcan - i̇ki efendinin uşağı
 kerem çetinel - kum zambakları
 kerem çetinel - taxim

yılın en başarılı giysi tasarımı

 ayşegül alev - vişne bahçesi
 eylül gürcan - i̇ki efendinin uşağı 🏆
 nalan alaylı - amadeus
 sadık kızılağaç - kazanova
 zeynep koloğlu - ebedi barış

yılın en başarılı sahne müziği

 burçak çöllü - cyrano de bergerac
 burhan şeşen & gökhan şeşen - i̇ki efendinin uşağı 🏆
 fırat akarcalı - vişne bahçesi
 tolga çebi - daha i̇yi günlerimiz olmuştu
 zümrüt şahin - portakallı kek

yılın en başarılı işık tasarımı

 cem yılmazer - vişne bahçesi
 kerem çetinel - taxim
 utku kara - kalabalık duası
 yakup çartık - toz 🏆
 yasin gültepe - gomidas

yılın en başarılı hareket düzeni (koreografisi)

 elif aydın - dansöz
 hamit erentürk & aslı öngören - i̇ki efendinin uşağı
 korhan başaran - misket
 orçun okurgan - uçmak
 tuğçe ulugün tuna - vişne bahçesi 🏆

yılın en başarılı genç kuşak sanatçısı

 ahmet i̇lker ergin - pasaport or passport oder reisepass
 burak dakak - aydınlıkevler
 fatma zehra durgut - yok olma çağı
 sena başdoğan - daha i̇yi günlerimiz olmuştu 🏆
 yunus eski - anne yoksa evde kimse yoktur

kaynakça 

afife tiyatro ödülleri listeleri
afife tiyatro ödülleri
afife tiyatro ödülleri
afife tiyatro ödülleri
Moğol dilleri listesi

moğol dilleri, doğu ve orta asya'da, çoğunlukla moğolistan, i̇ç moğolistan, çin'in sincan-uygur özerk bölgesi, çin'in bir başka özerk bölgesi olan qinghai bölgesi ve ayrıca bir rusya'nın güneyinde cumhuriyet olan kalmukya'da konuşulan bir dillerin ailesidir.

moğol dilleri, ortak ataları olan proto-moğolca'nın ms 2. bin yılın başında konuşulduğu küçük, nispeten homojen ve yeni bir dil ailesidir.

moğol dil ailesinin yaklaşık 6 milyon konuşuru bulunmaktadır. bu dil ailesinin en bilinen üyesi olan moğolca, tahminen 5,2 milyon konuşmacıyla moğolistan sakinlerinin ve i̇ç moğolistan'da yaşayan moğol sakinlerinin çoğunun ana dilidir.

varsayımsal atalar 
diğer dil aileleri ve onların proto-dilleri ile varsayımsal ilişki

 para-moğol (?) (hepsi soyu tükenmiş mi?)
 tunguz (?)
 hitay (?)
 tuyuhun (?)
 vuhu (?)
 siyenpi (?)
 ön-proto-moğolca
 erken ön-proto-moğolca
 geç ön proto-moğolca

atası 

 proto-moğol dili

tarihi moğol dilleri 

 orta moğolca
 daur / dagur
 nonni daur
 hailar daur
 amur daur
 orta moğol
 merkezi yer
 yaklaşık 1700'den 1900'e kadar klasik moğolca
 halha
 halha
 kuzey khalkha
 darkhad
 güney khalkha
 şilingol / xilingol
 sönid
 ulançab
 alaşa
 baarin
 çahar
 ordos
 hamnigan
 batı
 oyrat - kalmık
 dörbet
 bayat
 torgut
 altay uriankhai
 ööld
 zakhchin
 khoton
 kalmık
 doğu
 harçin / horçin
 kuzey
 buryat
 khori grubu
 alar-tunka grubu
 ekhirit-bulagat grubu
 bargut grubu
 aşağı uda
 güney moğolca (gansu-qinghai dil birliğinin bir parçası)
 şira yugur / doğu yugur
 
 mongur
 moğol
 moğol
 manghuer
 bonan (manegacha)
 tongren
 ñantoq baoan
 geçiş bonan-kangjia
 kangjia
 santa / sarta (donşianca)
 suonanba
 wangjiaji
 sijiaji
 moğul / moğoli (neredeyse soyu tükenmiş veya soyu tükenmiş)

olası moğol dilleri (tümü tükenmiş) 
moğolca veya diğer dil ailelerinin üyeleri olabilecek sınıflandırılmamış diller şunları içerir:

 tabgaçça (moğol veya türk dili)
 hiung-nu (hun dili ile aynı olabilir)

ayrıca bakınız 

 moğol dilleri

kaynakça

kaynaklar 
 
 
 
 
 janhunen, juha. 2012. khitan – understanding the language behind the scripts. scripta, vol. 4: 107–132.
 
 
 
 
 
 [sechenbaatar] sečenbaγatur, qasgerel, tuyaγ-a, b. ǰirannige, u ying ǰe. (2005). mongγul kelen-ü nutuγ-un ayalγun-u sinǰilel-ün uduridqal. kökeqota: ömakq.
 
 

 
 vovin, alexander. 2007. once again on the tabgač language. mongolian studies xxix: 191–206.

dil listeleri
moğolistan'daki diller
moğol dilleri
Askerî kimlik kartı

askerî kimlik kartı çeşitli ülkelerin silahlı kuvvetler'inin askerlerine ve subaylarına verilen bir kimlik belgesidir. askeri kimlik kartı askeri hizmet, askeri rütbe, uzmanlık sınıfı, hükûmet ödülleri ve nişanları, yaralanmalar ve kontüzyonlar, kişiye tahsis edilen silah ve teknik teçhizat listesi, rezerv durum, askeri eğitim, antropometrik ölçümler gibi özel bilgileri içerebilir.

kaynakça

ayrıca bakınız 
 anayasal bildirge
 askerlik şubesi 
 askerî gönüllü
 askerî işe alma
 askerî psikoloji

kimlikler
askerî personel
Kafkas Cephesi (Çeçen Savaşı)

kafkas cephesi (rusça: кавказский фронт), kafkasya cephesi veya kafkas mücahitleri, mayıs 2005'te çeçen i̇çkerya cumhuriyeti silahlı kuvvetlerine bağlı olan bir birim olarak kuruldu. 2007'ye kadar rus ordusuna karşı kafkasya genelinde mücadele etti.

tarih 
grup, kuzey kafkasya'da i̇nguş cemaati, şeriat cemaati, yermuk cemaati ve kataib el-khoul dahil olmak üzere çeşitli isyancı grupları yalnızca çeçenya'da değil, kafkasya'nın geri kalanında da ruslara karşı savaşmak için birleştirdi. temmuz 2006'daki ölümüne kadar çeçen komutan şamil basayev ve o zamandan sonra ali taziev tarafından yönetildi. ekim 2007'de kafkasya emirliği'ne biat ederek yeniden organize oldu.

savaşlar

ayrıca bakınız 
i̇kinci çeçen savaşı
Cheng Han

cheng han (), 304-347 yılları arasında çin'de beş hu on altı krallık döneminde var olan bir devletti. di halkı tarafından yönetilen toprakları, günümüz çin'in siçuan eyaletine dayanıyordu.

huan wen, çengdu'ya saldırdığında cheng han sonunda jin tarafından fethedildi.

kaynakça 
 kleeman, terry f., great perfection: religion and ethnicity in a chinese millennial kingdom, .

4. yüzyılda kurulan bölgeler ve ülkeler
4. yüzyılda varlığı sona eren bölgeler ve ülkeler
çin hanedanlıkları
çin tarihindeki devletler
16 krallık
Dellak Mustafa Paşa

dellak mustafa paşa, osmanlı devlet adamı (ö. 1662)

muhtelif eyaletlerde beylerbeyilik yaptı. kara murad paşa'nın sadrazamlık görevine terfi ettirilmesiyle (11 mayıs 1655) ondan boşalan kaptan-ı deryalığa getirildiyse de osmanlı donanmasının kötü durumunu mazeret göstererek görevi kabul etmek istemedi (21 mayıs 1655). 10 gün bu unvanı taşıdıktan sonra görevi midilli muhafızı zurnazen mustafa paşa'ya devretti.

1662 yılında görev yerindeki adaletsizlikleri gerekçe gösterilerek idam edildi.

kaynakça 

kaptan-ı deryalar
osmanlı amiralleri
i̇dam edilmiş osmanlılar
Firari Kara Mustafa Paşa

firari kara mustafa paşa ya da halıcı damadı mustafa paşa (ö. 1671), osmanlı devlet adamı .

halıcızade mehmed paşa'nın damadı olup, küçük yaşlarda osmanlı sarayına girdi ve hozla yükselerek silahdar oldu. zurnazen mustafa paşa'nın 5 mart 1656'da (dört saatliğine) sadrazam görevine terfi ettirilmesiyle kaptan-ı deryalığa getirildi. bununla birlikte, osmanlı donanmasındaki sıkıntıları çözemediği için çok sayıda ayrılanlar oldu. bu nedenle 3 mayıs 1656'da azledildi ve mısır beylerbeyliği'ne getirildi. kaptan-ı deryalığa ise sarı kenan paşa getirildi.

köprülü mehmed paşa'nın emriyle bu görevinden de azledilerek idama mahkum edildi ve halep'teyken şam beylerbeyi tayyarzade ahmed paşa üzerine gönderildi. bununla birlikte halep muhafızı abaza mehmed paşa kendisine saklanmasını tavsiye etti ve kara mustafa paşa da gizlice i̇stanbul'a kaçtı (uzun süre saklandığı için "firari" lakabını aldı). 1661 uılında köprülü mehmed paşa ölüp sadrazamlığa fazıl ahmed paşa geçince affedildi ve 1661 yılında van, 1664-1671 arasında ise üç kez bağdat beylerbeyliğine getirildi. bağdat'ta görevi başında öldü.

kaynakça 

kaptan-ı deryalar
osmanlı amiralleri
osmanlı mısır valileri
Robin van Persie'nin attığı millî takım golleri listesi

robin van persie, hollanda millî futbol takımında santrfor pozisyonunda oynamış hollandalı eski futbolcudur. millî takım formasını ilk kez haziran 2005'te romanya ile oynanan ve 2-0 galip gelinen maçta giymiştir. oyuna ruud van nistelrooy'un yedeği olarak dahil olmuştur. oynadığı bir sonraki maç olan ve 4-0 galibiyetle sonuçlanan 2006 fifa dünya kupası eleme maçında finlandiya'ya karşı takımının son golünü kaydederek millî formayla ilk golünü atmıştır. haziran 2018 itibarıyla van persie, 102 maçta attığı 50 golle birlikte klaas-jan huntelaar (76 maçta 42 gol) ve patrick kluivert'ın (79 maçta 40 gol) önünde ülkesinin en golcü oyuncusu konumundadır. van persie hollanda formasını son kez ağustos 2017'de fransa'ya karşı oynadıkları ve 4-0 mağlubiyetle biten dünya kupası eleme maçında giymiştir.

van persie, millî takım kariyeri boyunca iki kez hat trick yapmıştır. eylül 2011'de oynanan 2012 avrupa futbol şampiyonası eleme maçında 11-0 yendikleri san marino'ya karşı dört gol birden atmıştır. diğer hat trick'ini ekim 2013'te macaristan ile oynanan ve 8-1 galibiyetle sonuçlanan 2014 fifa dünya kupası eleme maçında yapmıştır. aynı zamanda yedi farklı maçta iki gol birden atma başarısını göstermiştir. van persie kariyeri boyunca en çok golü macaristan'a (altı gol) atmıştır. attığı gollerden yirmi tanesini eskiden amsterdam arena olarak bilinen johan cruyff arena'da atmıştır.

van persie'nin en çok gol attığı maç türü, 15 gol ile hazırlık maçlarıdır. fifa dünya kupası ve avrupa futbol şampiyonası elemelerinde on üçer gol atarken dünya kupalarında altı, avrupa futbol şampiyonalarında üç gol kaydetmiştir.

millî takım golleri
ev sahibi ülke olarak hollanda baz alınmıştır.

i̇statistikler

kaynakça

hollanda millî futbol takımı
futbolcu listeleri
Flori Mumajesi

florjan mumajesi (d. 23 ağustos 1982), arnavut şarkıcı, besteci ve yapımcıdır. flori olarak da bilinen şarkıcı, arnavutluk'un başkenti tiran'da doğup büyümüştür. küçük yaşlarında müzik  yaşamına başlayan flori, 2018 yılında kënga magjike festivalini kazanmasının ardından geniş çevrelerce tanınmaya başlamıştır.

şarkıcılık kariyerinin yanı sıra flori, threedots adında bir müzik şirketi kurmuştur ve bu şirket ile gerek kendi albümlerini, gerekse de balkan ülkelerindeki çok sayıda sanatçının albümünü yayınlamaktadır. flori; balkan müzik ödülleri ve kënga magjike gibi çeşitli organizasyonlarda çok sayıda ödül kazanmıştır.

hayatı ve kariyeri 
florjan mumajesi, 23 ağustos 1982 tarihinde arnavutluk'un başkenti tiran arnavut bir ailenin çocuğu olarak dünyaya gelmiştir. flori, henüz küçük yaşlardayken müziğe ilgi duymaya başlamıştır. 1998 yılında "the dreamers" adında bir müzik grubu ile profesyonel kariyerine başlayan flori, bu grup ile 2000 yılındaki festivali i këngës'e ve 2001 yılındaki kënga magjike'ye katılmıştır. i̇lelreyen yıllarda kariyerine bağımsız olarak devam eden flori, 2002 yılındaki kënga magjike'ye de katılmıştır. yine bu dönemde kendi müzik şirketini kuran flori, çeşitli sanatçılarla çalışmaya başlamıştır. threedots adındaki şirketi ile flori, arnavutluk'taki birçok ünlü sanatçıların albümünü yayınlamaya başlamıştır. flori, gerek kendi parçalarıyla gerekse de başka sanatçılar için bestelediği parçalarla kënga magjike'de ödül kazanmıştır. bunun yanında flori, bir sürelliğine soni malaj'ın meanjerliğini de yapmıştır.

kariyerinin ilk yıllarından beri arnavutluk'ta oldukça başarılı olan flori; "tallava", "playback" ve "me zemer" gibi parçalarıyla gerek müzik piyasasındaki başarısını artırmış gerekse de ülke genelinde üne kavuşmuştur. balkanika tv'nin sanatçıyı fark etmesi üzerine flori, arnavutluk dışında da tanınmaya başlamıştır. özellikle balkan ülkelerinde tanınmaya ve dinlenmeye başlayan flori, 2009 yılındaki balkan müzik ödülleri'ne aday gösterilmiştir. 2010 yılında flori'nin aurela gaçe için yapmış olduğu "origjinale" isimli parça, ayını yıl düzenlenen balkan müzik ödülleri yarışmasında ödül kazanmıştır. flori, 2011 yılında detaj isimli albümünü çıkarmıştır.

kaynakça 

1982 doğumlular
arnavut müzisyenler
Kılavuz Ali Paşa

kılavuz ali paşa, osmanlı devlet adamı.

devletin çeşitli kademelerinde ve enderun'da görev alan kılavuz ali paşa sırasıyla başdefterdar, valide sultan kethüdası ve rikâb-ı hümayun kaymakamı görevlerinde bulundu.

deli hüseyin paşa'nın 3 aralık 1658'de kaptan-ı deryalık görevinden (3.kez) azledilmesinden sonra bu göreve getirildi. 16 nisan 1660'ta karadeniz'e sefer düzenledi.

1660'ta belgrad muhafızlığına getirildi ve kaptan-ı deryalık görevini hüsambeyzade ali paşa'ya devretti.

kılavuz ali paşa erdel'le devam eden savaşta 1661 yılında varad kalesini fethetti.

kaynakça 

kaptan-ı deryalar
osmanlı amiralleri
Libya lirası

libya lirası ( arapça جنيه, junieh ; işaret : £l), 1951 ve 1971 yılları arasında libya'nın para birimiydi. 1 lira 100 kuruşa ve 1000 miliemes'e bölünmüştü.

tarihçe 
libya, osmanlı i̇mparatorluğu'nun bir parçası olduğunda, ülke osmanlı kuruşunu kullandı ve 1844'e kadar yerel olarak bazı madeni paralar çıkardı. i̇talya 1911'de ülkeyi ele geçirdiğinde, i̇talyan lirası tanıtıldı. 1943'te libya, fransız ve i̇ngiliz manda bölgelerine ayrıldı. fransız mandasında cezayir frangı kullanılırken, i̇ngiliz mandasında ise trablus lirası kullanıldı.

1971'de dinar ile değiştirildi.

1971'de feshedilmiş oluşumlar
Abdülkadir Paşa

abdülkadir paşa, osmanlı donanmasında 1661-1662 arasında kaptan-ı deryalık yapmış osmanlı devlet adamı.

hayatı 
aynı şekilde kaptan-ı derya olan babası hüsambeyzade ali paşa'nın oğlu olup, babasının 16 mayıs 1661'de vebadan vefatının ardından aynı göreve atandı.

1645-1669 osmanlı-venedik savaşı sırasında 1662 yılında i̇stanköy civarında uğradığı yenilginin ardından azledildi ve yerine diyarbakır beylerbeyi merzifonlu kara mustafa paşa kaptan-ı derya oldu.

rodos muhafızlığı görevini sürdüren abdülkadir paşa, 1679'da osmanlı donanması ruslarla devam eden savaş çerçevesinde karadeniz'deyken, 10 kadırgayla akdeniz'de devriye görevini icra etti. müteakip yıl ise osmanlı donanması'nın akdeniz'e açılması üzerine karadeniz'de devriye görevini ifa etti.

kaynakça 

kaptan-ı deryalar
osmanlı amiralleri
Susanne Albers

susanne albers, bir alman teorik bilgisayar bilimcisi ve münih teknik üniversitesi enformatik bölümü'nde bilgisayar bilimi profesörüdür. otto hahn madalyası ve leibniz ödülü sahibidir.

eğitimi ve kariyeri 
albers, osnabrück'te matematik, bilgisayar bilimi ve işletme okudu ve doktora derecesini aldı.(dr. rer. nat.) 1993 yılında saarland üniversitesi'nde kurt mehlhorn'un gözetiminde idi. 1999 yılına kadar max planck bilgisayar bilimleri enstitüsü ile ilişkiliydi ve berkeley'deki uluslararası bilgisayar bilimleri enstitüsü, berlin free üniversitesi ve paderborn üniversitesi'nde ziyaret ve doktora sonrası görevlerde bulundu. 1999 yılında habilitasyonunu aldı ve bir pozisyonu kabul etti. dortmund üniversitesi.  2001'den 2009'a kadar freiburg üniversitesi'nde bilgisayar bilimi profesörüydü. 2009'dan 2013'e kadar berlin humboldt üniversitesi'nde bulundu.

albers, 2013'ten beri münih teknik üniversitesi enformatik bölümü'nde verimli algoritmalar başkanlığını yürütmektedir.

araştırma alanı
albers'in araştırması, algoritmaların, özellikle çevrimiçi algoritmaların, yaklaşım algoritmalarının, algoritmik oyun teorisinin ve algoritma mühendisliğinin tasarımı ve analizindedir.

ödüller ve onurlandırmalar 
1993'te max planck topluluğu'ndan otto hahn madalyası'nı ve 2008'de alman araştırma vakfı'ndan leibniz ödülü'nü aldı. 2011 yılında alman bilişim derneği üyeliğine seçildi. 2014 yılında avrupa teorik bilgisayar bilimi derneği'nin on açılış üyesinden biri oldu.

kaynakça

dış bağlantılar 
 ana sayfa 

alman bilgisayar bilimcileri
teorik bilgisayar bilimcileri
leibniz ödülü sahipleri
1965 doğumlular
yaşayan insanlar
alman kadın bilgisayar bilimcileri
alman kadın akademisyenler
oyun teorisyenleri
21. yüzyıl kadın bilgisayar bilimcileri
Bjorn Poonen

bjorn mikhail poonen (d. 27 temmuz 1968, boston), amerikalı matematikçi ve massachusetts teknoloji enstitüsü matematik bölümü'nde seçkin bilim profesörüdür. dört kez putnam yarışması kazananı olmuştur. araştırma alanı aritmetik geometri olmakla birlikte ara sıra olasılık ve bilgisayar bilimi gibi diğer konularda da yayınlar yapmıştır. i̇ki kitap düzenledi ve araştırma makalelerine yaklaşık 1.000 farklı yazar tarafından atıfta bulunuldu. algebra &amp; number theory dergisinin kurucu, yönetici editörüdür. ayrıca involve  ve ak peters research notes in mathematics kitap serisinin yayın kurullarında görev yapmaktadır.

eğitim 
poonen, winchester, massachusetts'teki winchester lisesinden 1985 yılında mezun oldu. 1989'da harvard üniversitesinden matematik ve fizik alanında yüksek derece ile mezun oldu. daha sonra berkeley'deki california üniversitesinde kenneth alan ribet ile çalıştı ve 1994 yılında doktorasını tamamladı.

akademik kariyer 
poonen, matematik bilimleri araştırma enstitüsü ve princeton üniversitesinde doktora sonrası pozisyonlarda bulundu ve mit'ye geçmeden önce 1997'den 2008'e kadar berkeley'deki california üniversitesinde görev yaptı. ayrıca isaac newton enstitüsünde (1998 ve 2005), université paris-sud (2001), harvard (2007) ve mit'de (2007) ziyaretçi pozisyonlarında bulundu.

başlıca onur ve ödüller 

 amerikan matematik derneği üyesi, 2012.
 amerikan sanat ve bilim akademisi : 2012'de seçildi 
 chauvenet ödülü, "sayı teorisinde karar verilemezlik" başlıklı makalesiyle, 2011 
 miller araştırma profesörlüğü - california berkeley üniversitesi.
 david ve lucile packard bursu 
 sloan araştırma bursu 
 william lowell putnam matematik yarışması : 1985, 1986, 1987 ve 1988 kazananı (1938'den bu yana dört kez kazanan diğer matematikçiler: don coppersmith, arthur rubin, ravi d. vakil, gabriel carroll, reid w. barton, daniel kane ve brian r.lawrence ).
 uluslararası matematik olimpiyatı : 1985'te gümüş madalya.
 amerikan lise matematik sınavı : 1985'te tam puan alan tek katılımcı.

kaynakça

dış bağlantılar 
 kişisel internet sayfası 

sayı teorisyenleri
amerikan bilim ve sanat akademisi üyeleri
kaliforniya üniversitesi, berkeley'de öğrenim görenler
harvard üniversitesinde öğrenim görenler
21. yüzyıl amerikalı matematikçileri
20. yüzyıl amerikalı matematikçileri
yaşayan insanlar
1968 doğumlular
aritmetik geometriciler
amerikan matematik topluluğu üyeleri
Astana Ulu Camii

astana ulu camii (; ), kazakistan'ın başkenti astana'da bulunan bir camidir. yapı, orta asya'daki en büyük cami ve dünyanın en büyük camilerinden biridir. caminin inşaatına 2019 yılında başlanmış olup 2022 yılında tamamlandı.

kubbenin yüksekliği yaklaşık 83,2 metre, çapı ise 62 metredir. çevredeki dört minare 130 metre uzunluğunda ve i̇slam'ın beş şartı olan iman, namaz, oruç, zekat ve hacı simgeleyen beş bölümden oluşuyor. sol kanattaki kulelerden biri ziyarete açıldı. konuklar asansöre binebilir ve şehir manzarasının keyfini çıkarabilirler.

caminin giriş kapısı 12,4 metre yüksekliği ve bir buçuk ton ağırlığıyla dünyanın en uzun ahşap kapılarından biri olarak kabul ediliyor. malzeme, tropikal afrika'da yetişen sert iroko ağacından yapılmıştır. kapılar kazak motifleriyle, dış duvarlar ise mavi zemin üzerine beyaz arap yazısıyla süslenmiştir.

caminin iç kapıları 12 metre yüksekliğinde olup, pencereleri rengarenk süslemeli el yapımı vitraydan yapılmıştır.

caminin duvarları ve kubbenin içi rengarenk desenler, kuran ayetleri ve dualarla süslenmiştir. arapça hat, kazak usta asılbek bayzakulı tarafından resimlendi. caminin ana kubbesi, dünyadaki türünün en büyüğüdür.

kıbleye bakan taraftaki duvarda içeriden altın ışıkla aydınlanan allah'ın 99 ismi yazılıdır. mozaik duvar 100 metre uzunluğunda ve 22,4 metre yüksekliğinde ve 25 milyon farklı renkte camdan oluşuyor.

büyük salon ve kadınlar ibadet alanı tamamen kazak süs halılarıyla kaplıdır. halının toplam alanı 15.525 metrekaredir ve bu da onu dünyanın en büyük el yapımı halısı yapmaktadır.

kaynakça 

2022'de tamamlanan yapılar
astana'daki camiler
Riabininohadros

riabininohadros (anlamı: "riabinin'in hadrosauru"), kırım'ın maastrichtian'ından soyu tükenmiş bir ankylopollexian dinozor cinsidir. türü, riabininohadros weberae olarak değiştirilmiş riabininohadros weberi'dir. başta, 2015 yılına kadar bir orthomerus türü olarak sınıflandırılmıştır.

keşif ve tarih 

i̇lk olarak 1945'te anatoly nikolaevich riabinin tarafından, şimdi ukrayna olan kırım'da (o zamanlar sovyetler birliği'nin bir parçası) maastrihtiyen çağındaki adsız bir oluşumdan arka uzuvları için tanımlandığında orthomerus weberi olarak adlandırıldı. bunlar, tür adı ile onurlandırılan g. f. weber tarafından bahçesaray yakınlarında bulundu. buluntu, 1937'de bilimsel literatürde rapor edildi. weber dişi olduğu için, lev nesov 1995 yılında adını orthomerus weberae olarak değiştirdi, böylece tür adının sonu da dişil oldu. hadrosauridae'nin son incelemelerinde bir nomen dubium olarak atılmasına rağmen, gayri resmi olarak rus amatör paleontolog roman ulansky tarafından kendi cinsi "riabininohadros"'a verildi. bu yayın, uluslararası zoolojik adlandırma kodunun gerekliliklerini karşılamadığından, "riabininohadros", 2020 yılında lopatin ve averianov tarafından resmi şekilde yeni olarak yayınlanana kadar takson için geçerli bir ad değildi.

holotipi, numune zgtm 5751, kırım'da besh-kosh dağı'nda bir belemnella casimirovensis ammonoid bölgesinde geç kretase ( maastrihtiyen ) yaşlı adsız bir deniz çökelinde tanımlanmamış bir styracosterna üyesinin kalıntılarının yanında bulundu. büyük ölçüde, uyluk kemiği, kaval kemiği, baldır kemiği, aşık kemiği, topuk kemiği, ikinci ve üçüncü metatarsal ve ikinci parmağın birinci falanksı içeren bir sol arka bacaktan oluşur. 2018'de riabinin'in birkaç öğeyi yanlış tanımladığı ortaya çıktı. ayrıca sağ baldır kemiğinin bir kısmının var olduğu kanıtlandı. 1965 yılında aleshino'da çıkarılan bir postkraniyal genç iskeletinin farklı bir türü, bir hadrosaurid'i temsil ettiği düşünülüyordu.

sınıflandırma 
orthomerus tipik olarak hadrosauridae içinde veya çok yakınında sınıflandırıldığından, riabininohadros weberae, aile incelemelerine göre benzer şekilde yerleştirilmiştir. bununla birlikte, 2020'de lopatin ve averianov tarafından tartışıldığı gibi, riabininohadros'un uyluk kemiği çok farklıdır ve hadrosaurları ve akrabalarını içeren iguanodontia'da hiçbir morfolojik eşdeğeri yoktur. bunun yerine, lopatin ve averianov, bazal aşık kemiği göz önüne alındığında, riabininohadros'u ankylopollexia'nın ilkin bir üyesi, daha özel olarak styracosterna, hadrosauroidea'nın oldukça dışında ve kladdaki diğer taksonlarla belirsiz ilişkilerle sınıflandırdı.

kaynakça 

2020'de tanımlanan fosil taksonları
hadrosaurlar
Lesley Cheam

lesley cheam wei yeng (d. 17 mart 1995, selangor, malezya), malezyalı manken. 2022 yılında 'miss universe malaysia' tacını takmıştır. 2022 yılında miss universe yarışmasında malezya'yı temsil edecektir.

1995 doğumlular
malezyalı kadın modeller
yaşayan insanlar
malezyalı güzellik yarışması birincileri
2022 miss universe katılımcıları
Bayram Uysal

bayram uysal (1934-2005  denizli, çameli) millî güreşçi.

i̇lköğretim eğitimini denizli'nin çameli ilçesinde tamamladı. güreş yapmaya köy düğünlerinde  başladı. askerliğini denizli’de yaptıktan sonra hasan periz tarafından keşfedildi. birçok karakucak ve yağlı güreş şampiyonalarına katıldı.bu güreşlerde dereceler elde etti. beyrut akdeniz olimpiyatları şampiyonu oldu. minder güreşinde millî hakemlik ve yağlı güreş hakemliği yaptı.

dört çocuğu olan bayram uysal 2005 yılının ağustos ayında hayatını kaybetmiştir.

kaynakça

kaynakça 

türk erkek güreşçiler
1934 doğumlular
Husnija Arapović

husnija arapović (7 ağustos 1944 - 25 ekim 2022), bosnalı profesyonel futbolcu ve teknik direktör.

yaşamı ve kariyeri
arapović, 7 ağustos 1944'te zenica, hırvatistan bağımsız devleti'nde doğdu. orta saha mevkiinde sürdürdüğü aktif futbol kariyerinde bosna hersek futbol kulübü čelik zenica'nın formasını giymiş aynı zamanda sportif direktörlüğü ile yöneticiliğini yapmıştır.

ölümü
arapović, 25 ekim 2022'de doğum yeri zenica, bosna hersek'te 78 yaşında öldü.

başarıları

futbolcu
čelik zenica
yugoslav i̇kinci ligi: 1965–66 (batı)

st. gallen
ulusal lig b: 1970–71

kaynakça

dış bağlantılar
 husnija arapović  at soccerway

1944 doğumlular
2022 yılında ölenler
orta saha futbolcuları
bosnalı futbolcu taslakları
bosnalı teknik direktörler
i̇sviçre'deki gurbetçi teknik direktörler
i̇sviçre'deki gurbetçi futbolcular
fc st. gallen futbolcuları
fc winterthur futbolcuları
fk borac banja luka futbolcuları
fk sarajevo teknik direktörleri
nk čelik zenica futbolcuları
challenge league futbolcuları
super league futbolcuları
prva liga (yugoslavya) futbolcuları
yugoslav gurbetçi teknik direktörler
yugoslav gurbetçi futbolcular
yugoslav teknik direktörler
yugoslav futbolcular
Franco Stradella

francesco pietro stradella (d. 12 mayıs 1941 – ö. 25 ekim 2022), i̇talyan siyasetçi ve iş adamı.

yaşamı ve kariyeri
stradella, 12 mayıs 1941'de  
felizzano, i̇talya'da doğdu. özgürlük halkı ve forza i̇talya partilerinde yürüttüğü siyasi kariyerinde 1996 ile 2013 yılları arasında piyemonte 2. bölge'den i̇talya temsilciler meclisi'ne delege olarak girdi.

ölümü
stradella, 25 ekim 2022'de quargnento, i̇talya'da 81 yaşında öldü.

kaynakça

i̇talyan siyasetçiler
20. yüzyılda i̇talyan siyasetçiler
1941 doğumlular
2022 yılında ölenler
forza i̇talya üyesi siyasetçiler
i̇talya yasama meclisi vekilleri
i̇talyan xvi. meclis milletvekilleri
21. yüzyılda i̇talyan siyasetçiler
i̇talyan iş insanları