Fabianus

fabianus (200 - 20 ocak 250 roma), 236 yılından, öldüğü 250 yılına kadar roma piskoposluğu yapmış din adamı ve papadır.

papa anterus'un ölümüyle papalık'a seçilmiştir. seçimindeki mucizevi olayla ünlüdür. papalık seçimleri esnasında bir güvercin gelerek papa fabianus'ın başına konmuş, bu güvercinin kutsal ruh tarafından yeni papayı seçmek maksadıyla gönderildiği düşünülmüştür. ölümüyle yerine papa cornelius geçmiştir.

papalığı boyunca roma i̇mparatorluğu yönetimi ile dostane ilişkiler geliştirmiş ve bunun sonucunda tutuklanarak sardinya'da madene gömülmüş papa pontian ve antipapa hippolytus'un naaşlarını sardinya'dan getirtmiş, roma'ya defnettirmiştir. fabianus'un papalığı döneminde, sardinya'dan getirterek defnettirdiği iki dini liderin cemaatleri arasındaki ayrılığın bittiği düşünülmektedir. kartaca piskoposu cyprian tarafından desteklendi ve beğenildi.

dördüncü yüzyıla ait bir belge olan liber pontificalis'te papa fabianus'un roma'yı bölgelere ayırdığını ve her bölgeye şehit kayıtlarını tespit etmek ve araştırmak için sekreterler atadığı belirtilmektedir. liberian katalogu'nda ise galyalılara misyoner olarak yedi elçi gönderdiği yazılmıştır.

i̇lk yılları ve seçilmesi

"liber pontificalis"'e göre fabianus doğuştan asil bir romalıydı. babasının adı fabius'tu. baba adı haricinde hayatı hakkında herhangi bir kayıt bulunmayan fabianus'un seçimi hakkındaki efsane caesarea eusebius'in kilise tarihi kitabından tarafından aktarılmaktadır.

papa anterus'un kısa süreli papalığından sonra seçimler için fabian kırsal kesimden gelmiş ve seçimlere katılmıştır. eusebius fabian hakkında, "varolmasına rağmen" fabianus, "hiçbirinin aklında değildi" demiştir. 13 gün boyunca seçimlerde hep ünlü ve asil kişilerin isimleri düşünülürken bir güvercin gelerek fabianus'un başına konmuş, bu olay orada bulunanlara vaftizci yahya ile i̇sa arasında geçen efsanevi olan hatırlatmış ve bu olay mucizevi kabul edilerek komisyon fabianus'u oy birliğiyle papa ilan etmiştir.

papalığı

fabianus’un 14 yıllık papalığı esnasında papa pontianus, papa anterus ve antipapa (sonradan aziz) hippolytus dönemindeki hristiyanlara karşı uygulanan imparatorluk zulmü durgunluk dönemine girmiştir. fabianus, papalığın roma i̇mparatorluğu ve i̇mparator arap philip üzerindeki etkisini arttırmış ve ancak imparator onayı ile yapılabilecek bir naaş naklini gerçekleştirmiştir: sardinya madenlerinde aşırı çalışmak ve işkenceden ölen papa pontianus ile hippolytus’un naaşlarını aldırtarak roma’ya defnettirmiştir.

6. yüzyılda yaşamış olan tarihçi tourlu gregory’e göre fabianus, m.s. 245 yılında din adamlarını galyalılara göndererek bu devleti de hristiyanlaştırmıştır. fabianus roma’dan galyalılara 7 piskopos göndermiştir: tour’a "gaitanus", arles’e "trophimus", narbonne’ye "paul", toulouse’ya "saturnin", paris’e "denis", clermont’a "austromonie" ve limoges’e "aziz martial". fabianus ayrıca afrika’da aykırı bir düşünceye öncülük eden "privatus"’u da kınamıştır.

liber potificialis, dönemde fabianus’un talimatıyla roma’nın yedi ayrı komüne bölündüğünü bu komünlerin her birinin bir divan tarafından yönetildiğini belitmektedir. eusebius’ta bu yedi komüne görevliler atandığını, bu görevlilerin şehitlerle ilgili bilgi ve belge toplamakla görevlendirildiğini yazmıştır. 
fabianus’un papalığı boyunca yaptıkları liber potificialis’te şu şekilde geçmektedir;
hic regiones dividit diaconibus et fecit vii subdiacones, qui vii notariis imminerent, ut gestas martyrum integro fideliter colligerent, et multas fabricas per cymiteria fieri praecepit. bölgeyi alt bölgelere ayırdı ve her birine ayrı bir alt-sekreter görevlendirerek 7 farklı görev belirledi. böylece şehitlerin bilgilerini bir araya getirdi ve mezarlıklardaki pek çok eseri ortaya çıkardı. 

liberian kataloğuna göre fabian, azizlerin, papaların (papa pontian dahil) ve diğer kutsal şahısların gömüldüğü aziz callixtus mezarlığında da çalışmalar yaptırmıştır.

bu dönemde roma i̇mparatorluğunun hristiyanlara karşı hoşgörü politikası, i̇mparator decius’un tahta geçmesiyle kısa bir süre duraklamıştır. decius, dönemin önde gelen hristiyanlarına, roma devletini temsil eden tanrıların putlarına sadakat göstermelerini emretmiştir. ölümcül ciddiyetle verilen bu emir pek çok hristiyan açısından kabul edilmezdi, öyle ki pek çok hristiyan artık eski ahit’in yasalarını dahi uygulamamaktaydı. bu emrin ilk kurbanlarından birisi tutuklanan ve zulüm gören papa fabianus olmuş, 20 ocak 250 tarihinde işkence sonucu ölmüştür.

fabianus roma’daki callixtus mezarlığına gömülmüştür. mezarının üstünde şunlar yazılıdır;
"fabian, biskop, martyr." ("fabianus, piskopos, şehit")
papa fabianus’un kemikleri vb. kalıntıları papa xi. clemens tarafından san sebastiano fuori le mura’da bulunan albani şapeline yeniden defnedildi.

ayrıca bakınız
 papalar listesi

kaynakça

dış bağlantılar

 "wikisource" websitesinde "p. gabriel meier, (1913) "pope st. fabian" catholic encyclopedia (1913) cilt 5" maddesi  wikisource, the free online library    
 "wikisource" websitesinde "fabian, saint" 1911 encyclopædia britannica, volume 10   1911 encyclopædia britannica/fabian, saint wikisource, the free online library  
 colonnade anıtı (st.peter's meydanı)  

200 doğumlular
250 yılında ölenler
3. yüzyıl dini liderleri
3. yüzyıl papaları
katolik azizler
3. yüzyılda hristiyanlık
roma'da ölenler
papalar
katolik aziz ve azizeleri