mismayil/tr_wikipedia huggingface dataset:
Özgürlüğün Elli Tonu (film)

özgürlüğün elli tonu, james foley tarafından yönetilen ve senaryosu niall leonard tarafından e. l. james'in aynı adlı çoksatan kitabından uyarlanarak yazılmış 2018 yılında gösterime giren abd yapımı erotik romantik-dram filmi. elli ton serisinin üçüncü ve son, aynı zamanda 2017 yılında gösterime giren karanlığın elli tonu filminin devam filmidir. başrollerinde dakota johnson ve jamie dornan yer almaktadır.

filmin temel çekimleri 2017 yılında gösterime giren karanlığın elli tonu filmiyle beraber 9 şubat 2016 tarihinde paris ve vancouver'da başladı. 9 şubat 2018'de vizyona girdi.

konu
christian ve ana artık evlidir. buna karşın ana'nın patronu jack hyde artık onlardan intikam almaya yemin etmiştir ve ana'nın hayatını tehdit eder.

kadro
 dakota johnson - anastasia grey 
 jamie dornan - christian grey
 kim basinger - elena lincoln
 eric johnson - jack hyde
 max martini - jason taylor
 brant daugherty - luke sawyer
 arielle kebbel - gia matteo
 fay masterson - gail jones
 luke grimes - elliot grey
 rita ora - mia grey
 marcia gay harden - grace trevelyan grey
 amy price-francis - elizabeth morgan

prodüksiyon
üçlemenin ilk romanının yayımlanmasının iki yıl ardından warner bros, sony, paramount ve  mark wahlberg'in yapım şirketi universal gibi şirketleri film haklarını satın almak için teklifler götürdü. 5 milyon dolar teklifle kazanan universal studios ve focus features oldu. james'in filmin oluşum sürecinde kontrolü ele alması üzerine dana brunetti ve michael de luca'yı yapımcı olarak seçti. i̇lk film grinin elli tonu'ndan sonra 6 şubat'ta karanlığın elli tonu ve özgürlüğün elli tonu'nun da beyaz perdeye aktarılacağı açıklandı. dakota johnson ve jamie dornan'ın baş rollerle döneceği açıklandı.

film çekimleri
kasım 2015'te universal studios'un yaptığı açıklamada iki filmin de arka arkaya çekimlere başlaması için 2016'nın başını bekledikleri duyuruldu. çekimler paris ve vancouver'da, 9 şubat 2016'dan 12 temmuz 2016'ya kadar, "further adventures of max and banks 2 & 3" çalışma adı altında gerçekleşti.

yayımlanma
özgürlüğün elli tonu vizyon tarihi 9 şubat 2018'de olacağı universal pictures tarafından belirlendi. teaser fragmanı 10 eylül 2017 tarihinde yayınlandı.

kaynakça

2010'larda erotik filmler
2018 çıkışlı romantik dram filmleri
amerika birleşik devletleri erotik dram filmleri
amerika birleşik devletleri romantik dram filmleri
amerika birleşik devletleri devam filmleri
britanyalı romanlarından uyarlanan filmler
james foley'in yönettiği filmler
vancouver'da çekilmiş filmler
paris'te çekilmiş filmler
focus features filmleri
universal pictures filmleri
elli ton
2010'larda devam filmleri
danny elfman'ın müziğini yaptığı filmler
2010'larda i̇ngilizce filmler
gebelik ile ilgili amerika birleşik devletleri filmleri
Britanya Akademisi Sinema Ödülleri

britanya akademisi sinema ödülleri, i̇ngiliz sinema ve televizyon sanatları akademisi'nin (bafta) i̇ngiliz ve uluslararası filmlere her yıl verdiği ödüllerdir. 2008 ve 2016 yılları arasında londra'nın merkezinde royal opera house'da düzenlenen törenler, 12 şubat 2017'de londra'daki royal albert hall'da yapıldı. 19 şubat 2023 tarihinde londra'daki southbank'da yapıldı.

dağıtılan ödüller 
 bafta en i̇yi film ödülü
 bafta en i̇yi i̇ngiliz filmi ödülü
 bafta en i̇yi yönetmen ödülü
 bafta en i̇yi görüntü yönetmeni ödülü
 bafta en i̇yi erkek oyuncu ödülü
 bafta en i̇yi kadın oyuncu ödülü
 bafta en i̇yi yardımcı erkek oyuncu ödülü
 bafta en i̇yi yardımcı kadın oyuncu ödülü
 bafta en i̇yi özgün senaryo ödülü
 bafta en i̇yi uyarlama senaryo ödülü
 yükselen yıldız ödülü, bafta
 bafta akademi bağlılık ödülü

yükselen yıldız ödülü 

genç oyunculara verilen bafta jürisinin adayları açıkladığı kazananı ise halkın seçtiği bir ödüldür.

dış bağlantılar

 
 bafta ödülleri 
 imdb: bafta 

britanya akademisi sinema ödülleri
Kırgız Özerk Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti (1926–36)

kırgız özerk sovyet sosyalist cumhuriyeti, 1926'dan 1936'ya kadar var olan rus sosyalist federatif sovyet cumhuriyeti içerisinde sovyetler birliği'nin özerk bir cumhuriyeti idi. kırgız assr, 11 şubat 1926'da sovyet orta asya'nın eski bölgesinde, kara-kırgız özerk oblastı'nın assr olarak yeniden düzenlendiği rus sfsr'de kuruldu. 5 aralık 1936'da sovyetler birliği'nin kurucu cumhuriyetlerinden biri olan kırgız ssr oldu.

notlar

kaynakça 

rus i̇mparatorluğu sonrası devletler
1926'da kurulan bölgeler ve ülkeler
orta asya tarihi
sovyetler birliği'nin özerk cumhuriyetleri
kırgızistan
Elli Ton (roman serisi)

elli ton üçlemesi, e. l. james tarafından kaleme alınan erotik aşk romanlarıdır. grinin elli tonu (2011), karanlığın elli tonu ve özgürlüğün elli tonu (2012) adlı üç kitaptan oluşur. üçlemenin konusu yeni mezun anastasia steele ve genç yönetici christian grey arasındaki ilişkiyi konu alır.

grinin, karanlığın ve özgürlüğün elli tonu, ana ve christian grey arasındaki ilişki üzerine ilerler. grey, ana'ya bdsm dünyasını açar. james serinin başarısı için "bir anda patlaması ve ilgi çekmesi benim için tamamen sürpriz oldu," dedi. james elli ton üçlemesini "orta yaş krizim. tüm fantezilerim içinde," diye tanımladı. seriyi yazmaya başladığını şöyle açıkladı: "ocak 2009'da alacakaranlık efsanesi'ni bitirdiğimde yazmaya başladım ve hiç durmadım. sonra ağustos 2009'da bir fan fiction'ı keşfettim. ardından iki romanımı ona göre planladım. ardından... kim bilir?" ağustos 2013'te satışların zirve yapınca forbesun en çok kazanan yazarlar listesinde 95 milyon dolarla birinci oldu. grinin elli tonu film haklarını ise 5 milyon dolara devretti. ancak, serideki kitaplar eleştirmenlerden oldukça olumsuz tepkiler aldı; özellikle serinin ilk kitabı "onu okuyan neredeyse her eleştirmen tarafından alay konusu oldu".

seriye grey adıyla eklenen dördüncü kitap ise 18 haziran 2015'te yayımlandı. kitap, grinin elli tonu adlı ilk romanın christian grey bakış açısıyla yazıldı.

genel bakış

elli ton üçlemesi

grinin elli tonu

karanlığın  elli tonu

özgürlüğün elli tonu

grey

ana karakterler

film uyarlamaları 
film uyarlaması için focus features, michael de luca productions, trigger street productions, ile universal pictures ve focus features, grinin elli tonu film haklarını mart 2012'de satın aldı. christian grey için ilk seçilen oyuncu charlie hunnam, anastasia steele için de  dakota johnson oldu, ama hunnam ekim 2013'te vazgeçti, ardından rol 23 ekim'de jamie dornan'a verildi. film, 13 şubat 2015'te vizyona girdi, 571 milyon dolarla hasılat yaptı. ancak eleştirel tepkiler genelde olumsuz oldu. 6 şubat 2015'te yönetmen sam taylor-johnson, ilk filmin başarısından sonra ikinci ve üçüncü romanları karanlığın elli tonu ve özgürlüğün elli tonu adıyla uyarlayacaklarını söyledi. devam filmleri james foley tarafından yönetildi. karanlığın elli tonu 10 şubat 2017'de vizyona girdi, özgürlüğün elli tonu ise 9 şubat 2018 tarihinde yayınlandı.

kaynakça 

elli ton
Özgürlüğün Elli Tonu

özgürlüğün elli tonu (), i̇ngiliz yazar e. l. james tarafından yazılan erotik aşk romanıdır. üçlemenin üçüncü ve son kitabı olan özgürlüğün elli tonu, anastasia steele ve genç iş insanı christian grey evliliğinden sonrasını anlatıyor. serinin ilk romanı grinin elli tonu 2011 yılında, ikinci romanı karanlığın elli tonu ise 2012 yılında yayınlanmıştır.

roman, vintage books tarafından yayınlanmıştır ve usa todayin en çok satanlar listesinde 1 numara olmuştur.

karakterler 
 anastasia 'ana' rose steele: üniversite mezunu. jack hyde'ın asistanı. 
 christian grey: 28 yaşında, zengin girişimci ve gray enterprises holdings, inc'in ceo'su  
 jason taylor: christian'ın koruması
  luke sawyer: ana'yı korumakla görevli koruma
 elena lincoln: christian'ın uzun zamandır arkadaşı ve iş ortağı. uzun boylu, şık, seksi, platin sarışın olarak tanımlanmıştır ve 30 - 40 yaşları civarındadır.
 elliot grey: carrick gray ve grace trevelyan-grey'in oğlu. christian grey ve mia gray'in abisidir.  
 mia grey: carrick grey ve dr grace trevelyan grey'in evlatlık kızı. christian grey ve elliot grey'in ablasıdır.
 katherine 'kate' kavanagh: ana'nın en iyi arkadaşı ve oda arkadaşı. elliot grey ile ilişki yaşamaktadır. 
 jack hyde: seattle independent publishing'de (sip) satış editörü ve christian grey'in rakibi.
 leila williams: christian grey'in eski itaatkârı.
 ray steele: ana'nın üvey babası.
 dr. grace trevelyan-grey:  christian'ın üvey annesi.
  carrick grey: christian'ın üvey babası.
 carla may wilks: ana'nın annesi.
 ethan kavanagh: ana'nın arakadaşı.
 josé rodriguez: ana'nın yakın arkadaşı.

dış bağlantılar 
 resmi site

2012 romanları
i̇ngiliz romanları
erotik romanlar
i̇ngilizce romanlar
romantik romanlar
sinemaya uyarlanmış i̇ngiliz romanları
konusu amerika birleşik devletleri'nde geçen romanlar
aşk romanları
elli ton
Kabardey-Balkarya Özerk Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti

kabardey-balkarya özerk sovyet sosyalist cumhuriyeti (rusça: кабардино-балкарская асср) eski sovyetler birliği'nde rus sovyet federatif sosyalist cumhuriyetinin özerk bir cumhuriyeti idi ve başlangıçta dağ özerk sovyet sosyalist cumhuriyeti'nin bir parçası idi. 16 ocak 1922'de bölge, 1 eylül 1921'de dağ assr'sinden ve kabardey balkar özerk bölgesi'nden ayrıldı. 5 aralık 1936'da özerk bir cumhuriyet haline geldi. kabardey-balkar assr, 30 ocak 1991'de devlet egemenliğini ilan etti. şu anda kabardey-balkar cumhuriyeti, rusya federasyonu'nun federal bir konudur. kabardey-balkar assr, sovyetler birliği'nin varlığı sırasında başka egemen devletlerle sınırlanmamıştır. çeçen-i̇nguşya özerk sovyet sosyalist cumhuriyeti gibi kabardey-balkar assr iki ulus arasında paylaşıldı. her iki özerk cumhuriyet, rus sovyet federatif sosyalist cumhuriyeti'nin bir parçası olarak ikamet etmiş ve rusları etnik çoğunluk olarak nitelendirmiştir.

tarih
hem rus hem de osmanlı i̇mparatorluğu bölgenin rus kontrolü altında olduğu 17. ve 19. yüzyıllar arasında savaşıyordu. ekim devriminden sonra bölge, 1927'de rus i̇ç savaşı sırasında dağ özerk sovyet sosyalist cumhuriyeti'ne katıldı. topraklar dağ assr'sinden 1922'de kabardey-balkarya özerk oblastı'na ayrılmış ve 5 aralık 1936'da kabardey-balkar özerk sovyet sosyalist cumhuriyeti olarak yeniden adlandırılmıştır. 1944 yılında yüksek sovyet joseph stalin, balkarları nazi almanyası ile işbirliği yapmakla suçladı ve tüm nüfusu orta asya'ya sürdü. stalin baksan vadisini gürcistan ssr'sine bıraktı. "balkar", devletin adı olan kabardiya özerk sovyet sosyalist cumhuriyeti'ne bırakıldı. "balkar", devletin adı olan kabardey assr'ye bırakıldı. balkar nüfusunun yalnızca krushchev'in liderliği sırasında 1957'de geri gelmesine izin verildi, bu noktada savaş öncesi adı yeniden kazandı.

coğrafya
kabardey-balkar özerk sovyet sosyalist cumhuriyeti kuzey kafkas dağlarında bulunuyordu. 12.500 km²'lik (4800 sq mi) bir alanı kapladı. ana nehirler arasında terek irmağı (623 km), malka nehri (216 km), baksan nehri (173 km), urukh nehri (104 km) ve çerek nehri (76 km) bulunmaktadır. 18.740 km² (7,240 sq mi) 'lik bir alan sadece nehir havzaları tarafından kapsanmaktadır. sınırlarda 100'den fazla göl bulunur; ancak hiçbirinin yüzey alanı çok büyük değildir. göllerin çoğu buzul süreçleri ile oluşan dağlarda bulunur. bir ovada bulunan göllerde tambukan gölü bulunur.

elbruz dağı (5,642 m) volkanik ve kafkasya'nın en yüksek zirvesidir. diğer büyük dağlar dykhtau dağı (5,402 m), koshkata tepesi (5,151 m) ve şhara dağı (5,068 m) içerir. kereste ile birlikte, demir, molibden, altın, kömür, tungsten ve kurşun gibi minerallerin madenciliği, kabardey-balkar assr'deki ana endüstriydi. bölge ayrıca bol miktarda maden suyu da barındırıyor.

kaynakça

avrupa tarihindeki devletler
asya tarihindeki devletler
1936'da kurulan bölgeler ve ülkeler
1991'de varlığı sona eren bölgeler ve ülkeler
sovyetler birliği'nin özerk cumhuriyetleri
kabardino-balkarya
Clément Turpin

clément turpin (d. 16 mayıs 1982), fransız futbol hakemidir.

kariyer 
turpin ilk kez fifa hakemliğine 2010'da başlamıştır. 2014 fifa dünya kupası elemelerinde ve 2018 fifa dünya kupası'nda hakemlik yapmıştır. 2022 uefa şampiyonlar ligi finali'ne hakemlik yapmıştır.

kaynakça 

1982 doğumlular
fransız futbol hakemleri
yaşayan insanlar
2018 fifa dünya kupası hakemleri
2016 avrupa futbol şampiyonası hakemleri
Sovyetler Birliği'nin oblastları

sovyetler birliği'nin oblastları sovyetler birliği cumhuriyetleri'nden sonra ikinci düzey idari birimlerdir.

terminoloji
oblast, (область) rusça'da var olan bir slav terimidir, eyalet anlamına gelir. tüm cumhuriyetlerde rusça resmiydi, bu yüzden çoğu sovyet cumhuriyetinde oblast kelimesi geçerliydi ancak slav ve türki dillerde kullanılan "rayon, region - район, регион" sözcükleri de kullanılırdı.

konumu

baltık bölgesi

1950'lerde üç baltık cumhuriyetinde 10 oblast vardı.

 1953-04-28 pärnu, tallinn ve tartu oblastlarının kaldırılmasına ilişkin yasa (estonya) 
 1953-04-25 riga, daugavpils ve liepāja oblastlarının kaldırılmasına ilişkin yasa (letonya) 
 1953-05-28 vilnius, kaunas, klaipėda ve šiauliai oblastlarının kaldırılmasına ilişkin yasa (litvanya)

transkafkasya bölgesi 

1950'lerde iki transkafkasya cumhuriyetinde 4 oblast vardı (sadece azerbaycan ve gürcistan'da).
1953-04-23 bakü ve gence oblastlarının kaldırılmasına ilişkin yasa (azerbaycan) 
1953-04-23 kutaisi ve tiflis oblastlarının kaldırılmasına ilişkin yasa (gürcistan)

listesi

ayrıca bakınız 

 rusya'nın oblastları

kaynakça
1988-89 Türkiye Erkekler Voleybol Ligi

türkiye deplasmanlı erkekler voleybol ligi 1988-89 sezonu, efeler ligi'nin 19. sezonudur. beş şehirden (i̇stanbul, ankara, i̇zmir, bursa ve tekirdağ) 12 takımın katıldığı lig, deplasmanlı lig usulü + grup sistemine göre oynandı.

ligi final grubunda 9 puan toplayan galatasaray şampiyon tamamlarken, ligi 22 puanla 12. sırada tamamlayan genel sigorta altınyurt, 26 puanla 11. sırada tamamlayan petrolofisi ligden düşerken türkiye deplasmanlı erkekler voleybol ligi'ne terfi maçları sonucunda büyük salat ve tuborg takımları ligde kalmıştır.

lige katılan takımlar 
arçelik - i̇stanbul 
eczacıbaşı - i̇stanbul 
fenerbahçe - i̇stanbul 
galatasaray - i̇stanbul 
genel sigorta altınyurt - i̇stanbul 
emlak kredi bankası - ankara 
petrolofisi - ankara 
ziraat bankası - ankara 
karşıyaka - i̇zmir 
tuborg - i̇zmir 
sönmez filament - bursa 
büyük salat - tekirdağ

statü 
12 takım normal sezonda çift devreli lig usulü karşılaşmışlardır. bu müsabakalar sonucunda grubunda 1., 3., 5. ve 7. sırayı alan takımlar yarı final a grubunu, 2., 4., 6. ve 8. sırada yer alan takımlar ise yarı final b grubunu oluşturmuşlardır. gruplarında ilk iki sırada yer alan takımlar final grubunu, 3. ve 4. sırada yer alan takımlar ise klasman grubunu oluşturmuşlardır. klasman grubu maçları tek maç eleminasyon sisteminde yapılmıştır.

ligde son iki sırada yer alan takımlar ligden düşerken, 10. ve 11. sırada yer alan takımlar, voleybol 2. ligi'nin 3. ve 4. takımlarıyla türkiye deplasmanlı erkekler voleybol ligi'ne terfi maçları grubunu oluşturmuşlardır.

normal sezon

yarı final grubu 
a grubu= arçelik, eczacıbaşı, galatasaray ve karşıyaka

b grubu= emlak kredi bankası, fenerbahçe, sönmez filament ve ziraat bankası

a grubu maçları 1. devre : 23-25 şubat'ta i̇zmir'de
a grubu maçları 2. devre : 3-5 mart'ta i̇stanbul'da oynanmıştır.

b grubu maçları 1. devre : 23-25 şubat'ta bursa'da
b grubu maçları 2. devre : 3-5 mart'ta ankara'da oynanmıştır.

klasman grubu 
11 mart 1989 
arçelik 3 - ziraat bankası 0 
fenerbahçe 3 - karşıyaka 1 

12 mart 1989 
5.-6.lık maçı 
arçelik 3 - fenerbahçe 0

7.-8.'lik maçı 
karşıyaka 3 - ziraat bankası 0

final grubu 

final grubu maçları 23-25 mart tarihleri arasında ankara'da yapıldı.

kaynakça 
 milliyet gazetesi
 cumhuriyet gazetesi

efeler ligi
1988'de voleybol
1989'da voleybol
Tom Henning Øvrebø

tom henning øvrebø (d. 26 haziran 1966), norveçli futbol hakemi, uefa kupası ve uefa şampiyonlar liginde futbol hakemliği yapmıştır.

kariyeri 
ovrebo, 200'den fazla norveç'in en üst düzey liginde futbol hakemliği yapmaya 20 eylül 1992'de başlamıştır. 1994'te yönettiği ilk takım nordstrand olmuştur. daha sonrasında 1994'te fifa hakemliğine başlamıştır.

kaynakça 

1966 doğumlular
norveçli futbol hakemleri
avrupa futbol şampiyonası hakemleri
kniksen ödülü sahipleri
yaşayan insanlar
Gölsel ortam

gölsel ortam, türkçede lakustrin ortam (i̇ngilizce lacustrine environment ) olarak da bilinir. biyoloji, balıkçılık ve ziraat alanlarında da kullanılan 'gölsel ortam' belki de en belirgin ve ayırt edici olarak jeolojide kullanılmaktadır. jeolojide gölsel ortam denilince akla hemen gölde çökelen sedimenter kayaçlar ve yapılar akla gelir. gölsel ortamda çökelen en önemli sedimanter kayaçlar çakıltaşları ve kumtaşlarıdır. varvlar (mevsime bağlı ritmik çökeller), çapraz tabakalanma, kaval yapıları, sürüklenme izleri, yük kalıpları ve kuruma çatlakları da önemli sedimanter yapılardır.

varvlar göllerde gözlenen koyu ve açık renkli sedimentlerin ardışık olarak gelmesiyle oluşan çok önemli gölsel, sedimanter bir yapıdır. varvlar (varve olarak da bilinir), göle gelen sedimanter malzemelerin mevsimsel özelliğini de bir koyu ve bir açık lamina olarak yansıtırlar ve her bir varv bir senelik çökelmeyi temsil eder. bu nedenle gölsel sedimentlerde varv sayımı ve varvların özellikleri göllerin yaşları ve çökelme ortamı karekteristiklerinin belirlenmesinde çok hayati öneme sahiptirler. van gölü'nün en az 14.750 yıldır var olduğu bu varvların sayımıyla ortaya konulmuştur (landmann ve diğ., 1996).

göllerde çökelen sedimentlerin tane boyları kıyıdan göl içlerine doğru gidildikçe enerjinin azalmasına bağlı olarak genellikle küçülür. göller kapalı ortamlar olduklarından dolayı gölsel ortamları karakterize eden jeolojik haritalarda da iç içe kapalı formasyonlar oldukça tipiktir. yani jeolojik devirlerde oluşmuş gölsel ortamların jeolojik haritaları yapıldığında iç içe kapalı, dairesel-elipsoidal kayaç sınırları gözlenir. gölsel sedimentlerin içinde göl suyunun özelliklerine (tatlı, tuzlu, sodalı) bağlı olarak çeşitli fosiller bulunabilir.

kaynakça 

 landmann, g., reimer, a., lemcke, g. and kempe, s., 1996, dating late glacial abrupt climate changes in the 14,570 yr long continuous varve record of lake van, turkey: palaeogeography, palaeoclimatology, palaeoecology volume 122, issues 1–4, june 1996, pages 107–118.

jeoloji
Phang Nga (il)

phang nga (), tayland'ın illerinden biridir. i̇l, malay yarımadası'nın kuzeybatısında andaman denizi ile phang nga körfezi'nin kıyısında yer almaktadır ve güneyinde yer alan phuket iline bir köprü ile bağlanmaktadır. yüzölçümü 4,170 km² olan ilin nüfusu 2014 yılı itibarı ile 261,370'tir. i̇lin merkezi phang nga'dır.

i̇dari bölümler 
phang nga, altı ilçe ("amphoe"), 48 bucak ("tambon") ve 314 köye ayrılmaktadır.

kaynakça

dış bağlantılar 

 
 

tayland'ın illeri
Cemal Zidan

cemal zidan (d. 28 nisan 1955), forvet pozisyonunda görev yapmış cezayirli millî futbolcudur. 1982 ve 1986'da olmak üzere iki dünya kupasında cezayir millî takımında oynamış, kuzey i̇rlanda'ya karşı 1 gol atmıştır. zinedine zidane ile herhangi bir bağlantısı bulunmamaktadır.

kaynakça

dış bağlantılar 

1955 doğumlular
cezayirli futbolcular
forvet futbolcular
cezayir millî futbol takımı futbolcuları
1982 fifa dünya kupası futbolcuları
1986 fifa dünya kupası futbolcuları
ksc lokeren oost-vlaanderen futbolcuları
kv kortrijk futbolcuları
1982 afrika uluslar kupası futbolcuları
cezayirli gurbetçi futbolcular
usm alger futbolcuları
pro league futbolcuları
yaşayan insanlar
belçika'daki gurbetçi futbolcular
Bill Roycroft

bill roycroft (17 mart 1915 -  29 mayıs 2011), avustralyalı olimpik binici şampiyonu. çocukluğunda çiftlikte ata binmiştir. daha sonrasında ii. dünya savaşı sırasında ordunun bölgeye gelmesi sonucunda ailesi, batı victoria yakınlarındaki camperdown'a yerleşmiştir. orada olimpiyatlarda oynamıştır. i̇lk olimpiyatlarda ise 1960 yaz olimpiyatları'na katılmış ve oynamıştır. 1968 mexico city ve 1976 münih olimpiyatlarında da oynamış, takımına bronz madalya kazandırmıştır.

bill roycroft, 29 mayıs 2011'de camperdown'da tedavi gördüğü hastanede 96 yaşında ölmüştür.

kaynakça 

1915 doğumlular
2011 yılında ölenler
1960 yaz olimpiyatları binicileri
bronz olimpiyat madalyalı avustralyalı sporcular
altın olimpiyat madalyalı avustralyalı sporcular
victoria doğumlu sporcular
1960 yaz olimpiyatları'nda madalya kazananlar
Phatthalung (il)

phatthalung (), tayland'ın illerinden biridir. i̇l, malay yarımadası'nda songkhla gölü'nün kıyısında yer almaktadır. yüzölçümü 3,424.5 km² olan ilin nüfusu 2014 yılı itibarı ile 520,419'dur. i̇lin merkezi phatthalung'dur.

i̇dari bölümler 
phatthalung, 11 ilçe ("amphoe"), 65 bucak ("tambon") ve 626 köye ayrılmaktadır.

kaynakça

dış bağlantılar 

 
 

tayland'ın illeri
Altuncan Hatun

altuncan hatun (d. (?), harezm - ö. 1060, zencan), büyük selçuklu i̇mparatorluğu sultanı tuğrul bey'in eşi. daha önce yengi-kent ve cend oğuzları'nın yabgusu; harezm'in valisi (1038-1041) ve daha sonra da harezm-şah (1041-1042) olan şah melik'in ilk eşi idi. kocasının 1042'de çağrı bey tarafından öldürülmesinden sonra 1043'te tuğrul bey ile evlendi.

hayatı 
hayatının ilk dönemleri hakkında detaylı bilgi yoktur. i̇lk eşi selçuklu hanedanı ile müttefik olan 1035 yılında ölen harezm bölgesi hakimi şah melik olduğu tahmin edilir. tuğrul bey altuncan hatun ile evlenmek için kündürî'yi görevlendirmiştir. tuğrul bey ile altuncan hatun'un ne zaman evlendikleri kesin olarak bilinmemesine rağmen 1040'lı yıllar olduğu ileri sürülür. tuğrul bey eşi altuncan hatun'a saygı duyar, bir mesele hakkında görüşlerini sorar, sözünü dinlerdi. altuncan hatun selçuklu siyasetinde söz sahibi olmuş ve önemli kararlar almıştır.

tuğrul bey'in üvey kardeşi i̇brahim yınal isyan başlatıp devletin merkezi hemedan'a doğru yönelmesi üzerine nusaybin'de bulunan tuğrul bey kardeşinden önce hemedan'a ulaşarak silahları ve hazineyi güvenceye aldı. hemedan önünde iki kardeş savaştı. tuğrul bey kuvveti az olduğu için mağlup olarak hemedan kalesine sığındı. tuğrul, eşi altuncan hatun'dan ve veziri kündürî'den yardım istedi. selçuklu ordusunun bağdat'tan ayrılmamasını isteyen abbasi halifesi altuncan hatun'a izin vermedi ve vezir kündürî hemedan'a gitmemesi için altuncan hatun'u ikna etti. vezir kündürî, altuncan hatun'un oğlu enuşirvan'ı tuğrul bey yerine tahta çıkarmaya niyetlendi. bu durumu anlayan altuncan hatun oğlunu ve veziri yakalatıp tutuklatmak üzere harekete geçince ikisi de kaçarak hille'ye gittiler.

altuncan hatun, bağdat'taki selçuklu askerlerini toplayarak hemedan'a doğru yola çıktı. tuğrul bey, eşinin ve diğer yardıma gelenlerin sayesinde kardeşi i̇brahim yınal'ı mağlup ederek tehlikeyi atlattı. altuncan hatun cesur karar alarak oğlunun tahta çıkmasına karşı çıkarak tuğrul bey'e yardıma gitmesi selçuklu devleti'nin kaderini değiştirmiştir.

devlet idaresi 
ölmeden önce eşi tuğrul bey'e “dünya ve ahiret şerefine nail olman için halifenin kızıyla evlenme konusunda çaba göster” dediği ve bütün mal varlığının halifenin kızına verilmesini vasiyet ettiği söylenir. i̇bnü'l cevzî, altuncan hatun hakkında; "tuğrul bey, birçok iş ve sorunlarda onun fikrini alır ve bunların çözümlerini kendisine bırakırdı" demiş ve hayır işleri yapan çok dindar kadın olduğunu söylemiştir. süryani tarihçi i̇bnü'l i̇brî de "kendisi kocası tarafından son derece sevilirdi ve saltanatın bütün işlerini bu kadın idare ederdi," demiştir.

ölümü 
altuncan hatun aralık 1060'ta zencan'da vefat etti ve ardından rey'e defnedildi.

popüler kültürde yeri 
2021'de trt 1 de yayınlanmaya başlayan alparslan: büyük selçuklu dizisinde esra kızıldoğan tarafından canlandırılmaktadır.

kaynakça 

1060 yılında ölenler
zencan'da ölenler
büyük selçuklu i̇mparatorluğu'nda kişiler
11. yüzyılda türkler
Ranong (il)

ranong (), tayland'ın illerinden biridir. i̇l, malay yarımadası'nın kuzeyinde andaman denizi'nin kıyısında yer almakta olup kuzeybatıda myanmar ile komşudur. yüzölçümü 3,298.0 km² olan ilin nüfusu 2014 yılı itibarı ile 177,089'dur. i̇lin merkezi ranong'dur.

i̇dari bölümler 
ranong, beş ilçe ("amphoe"), 30 bucak ("tambon") ve 167 köye ayrılmaktadır.

kaynakça

dış bağlantılar 

 
 

tayland'ın illeri
Satun (il)

satun (), tayland'ın illerinden biridir. i̇l, malay yarımadası'nda andaman denizi'nin kıyısında yer almakta olup güneydoğuda malezya ile komşudur. yüzölçümü 2,479 km² olan ilin nüfusu 2014 yılı itibarı ile 312,673'tür. i̇lin merkezi satun'dur.

i̇dari bölümler 
satun, yedi ilçe ("amphoe"), 36 bucak ("tambon") ve 277 köye ayrılmaktadır.

kaynakça

dış bağlantılar 

 
 

tayland'ın illeri
Trang (il)

trang (), tayland'ın illerinden biridir. i̇l, malay yarımadası'nda malakka boğazı'nın kıyısında yer almaktadır. yüzölçümü 4,917.5 km² olan ilin nüfusu 2014 yılı itibarıyla 638,746'dır. i̇lin merkezi trang'dır.

i̇dari bölümler 
trang, 10 ilçe ("amphoe"), 87 bucak ("tambon") ve 697 köye ayrılmaktadır.

kaynakça

dış bağlantılar 

 
 

tayland'ın illeri
Yala (il)

yala (), tayland'ın illerinden biridir. i̇l, malay yarımadası'nda yer almakta olup güneyde malezya ile komşudur. aynı zamanda tayland'ın müslüman çoğunluklu dört ilinden biridir. yüzölçümü 4,521.1 km² olan ilin nüfusu 2014 yılı itibarı ile 511,911'dir. i̇lin merkezi yala'dır.

i̇dari bölümler 
yala, sekiz ilçe ("amphoe"), 56 bucak ("tambon") ve 341 köye ayrılmaktadır.

kaynakça

dış bağlantılar 

 
 

tayland'ın illeri
Ariccia

ariccia, (latince: aricia), i̇talya'nn lazio bölgesinde yer alan ve roma ilçesinde yer alan bir şehirdir. şehrin nüfusu 26 kasım 2009 tarihinde toplam nüfusu 19.949'dur. bu şehir latium bölgesinin yakınlarında, roma'nın ise 16 mil (25 km) güneydoğusunda bulunmaktadır.

kardeş şehirler 
 cournon-d'auvergne, fransa
 lichtenfels, almanya
 prestwick, birleşik krallık

kaynakça

dış bağlantılar 

resmi web sitesi

roma ili belediyeleri
Rudolf Weiss

rudolf weiß (27 eylül 1910 – 19 eylül 1958), bir alman subayı, ii. dünya savaşı'nın sonuna kadar, ordu'nun personel dairesi şefi'nin özel avukatıydı. nisan 1945'te führerbunker'de konuşlandırıldı.

askeri kariyeri
weiß 1931'de reichswehr'e katıldı ve 1934'te teğmen olarak görevlendirildi. kasım 1938'de ordu yüksek komutanlığı personel departmanına atandıktan sonra 1940 yılında yüzbaşılığa terfi etti. 1941'de bir yardımcı olarak 1. panzer birimine transfer edildi. nisan 1942'den itibaren general army office (allgemeines heeresamt) 'da bir motorlu araç görevlisi olarak görev yapmış ve haziran ayına kadar binbaşı rütbesine terfi ettirilmiştir. 2 ekim'de i̇kinci dünya savaşı sonuna kadar tuttuğu bir görev olan ordu'nun personel dairesi şefinin kişisel yardımcı seçildi. bu nedenle, general rudolf schmundt başkanlığında görev yaptı. 1 nisan 1944'te weiß, yarbay'a terfi etti. 20 temmuz 1944'te schmundt, adolf hitler'e suikast girişimi sırasında ağır yaralandı ve yerine onun vekili wilhelm burgdorf aldı. burgdorf, 1 ekim'de öncülünün ölümünden sonra resmi olarak daire başkanı oldu.

berlin
berlin savaşı sırasında weiß, führerbunker'de bulundu. 29 nisan 1945'te binbaşı bernd freytag, von loringhoven ve rittmeister gerhard boldt, general hans krebs'in savaşa dışarıdan katılma iznini istedi. krebs burgdorf'la istişarede bulundu ve onlarla weiß'i almaları gerektiğini söyledi. hitler, 1330 saat civarında eylemi onayladı ve adamları general wenck'in 12. ordu'suna bırakmasını emretti. hitler ayrıca onlara şunları söyledi: "walther wenck'e saygılarımla, çok geç olmadan acele etmeli."

weiß diğer ikisinden ayrılarak kızıl ordu tarafından ele geçirildi. daha sonra polonya'da tutsak savaş kampında beş yıl geçirdi. 1958'de öldü.

kaynakça

1910 doğumlular
1958 yılında ölenler
ii. dünya savaşı'nda nazi almanyası'nın askerleri
Else Krüger

else krüger (d. 9 şubat 1915 – ö. 24 ocak 2005), ii. dünya savaşı sırasında martin bormann'ın 1942 sonundan itibaren sekreteriydi. hamburg-altona'da doğdu.

berlin savaşı sırasında führerbunker'deydi. alman diktatörü adolf hitler, berghof'a diğerleri gibi ayrılmaya hazırlanmaları gerektiğini söylediğinde krüger, eva braun, gerda christian, traudl junge ve constanze manziarly ile birlikte idi. bununla birlikte, berlin führerbunker'da hitler'le kalmaya gönüllü oldu. braun, hitler'in yanından asla ayrılmayacağını söylediğinde oradaydı. hitler, bir iyilik jestiyle, kadınların her birine siyanür kapsülü verdi. daha sonra 30 nisan 1945 öğleden sonra hitler ve braun intihar etti.

bundan sonra krüger 1 mayıs 1945'te führerbunker'tan ayrılıp waffen-ss brigadeführer wilhelm mohnke liderliğindeki bir gruptan ayrıldı. 2 mayıs sabahı grup, prinzenallee'deki schultheiss-patzenhofer bira fabrikası'nda bir mahzene saklanırken sovyet kızıl ordu askerleri tarafından yakalandı.

savaştan sonra krüger i̇ngilizler tarafından sorguya çekildi. daha sonra i̇ngiliz röportajcısı leslie james (1915-1995) ile 23 aralık 1947'de wallisey, cheshire i̇ngiltere'de evlendi.  wallasey'de else james adıyla yaşadı ve ölümüne kadar leslie ile evli kaldı. 24 ocak 2005 tarihinde 89 yaşında almanya'da öldü.

kaynakça

1915 doğumlular
2005 yılında ölenler
ii. dünya savaşı'nda almanlar
Yaşama Tutkusu

yaşama tutkusu, irving stone'un yazdığı, ressam vincent van gogh'un hayatına ve yaşadığı güçlüklere dayanan biyografik romandır.

roman aynı adla sinemaya uyarlandı. filmde van gogh'u kirk douglas oynadı.

stone'nun ilk önemli eseridir ve büyük oranda vincent van gogh ile kardeşi sanat simsarı theo van gogh arasındaki mektuplara dayanır. söz konusu mektuplar, sanatçının düşünceleri ve inançları hakkında bilinenlerin çoğunun kaynağını oluşturur.

kaynakça 

1934 romanları
amerika birleşik devletleri tarihî romanları
biyografik romanlar
irving stone romanları
sinemaya uyarlanmış amerikan romanları
sanatçılar ile ilgili romanlar
Beta Pictoris

beta pictoris (β pic, β pictoris) ressam takımyıldızının en parlak ikinci yıldızıdır. güneş sistemi'nden 63,4 ışık yılı uzaklıkta yer alan beta pictoris, güneş'ten 1,75 kat daha büyük ve 8,7 kat daha aydınlıktır. beta pictoris sistemi, evriminin anakol aşamasında olmasına rağmen sadece 20 ile 26 milyon yaş aralığında olduğu tahmin edilen çok genç bir sistemdir. beta pictoris, uzayda aynı hareketi paylaşan ve aynı yaşta olan genç yıldızların oluşturduğu yıldız birliği beta pictoris hareketli grubunun üyesidir.

beta pictoris, yıldızın yakınındaki büyük miktarlarda toz ve gazdan (karbonmonoksit dahil) kaynaklanan, türünün normal yıldızlarına kıyasla çok fazla kızılötesi emisyonu gösterir. ayrıntılı gözlemler başka bir yıldızın çevresinde görüntülenen ilk enkaz diski olan, yıldızın etrafında dönen büyük bir toz ve gaz diskini ortaya çıkardı. birkaç gezegenimsi kuşağın ve kuyruklu yıldız etkinliğinin varlığına ek olarak, bu disk içinde gezegenlerin oluştuğunu ve bu süreçlerin hala devam ettiğini gösteren işaretler bulunur. beta pictoris enkaz diskinden gelen malzemenin güneş sistemi'ndeki yıldızlararası meteoroidlerin başat kaynağı olduğu düşünülmektedir.

avrupa güney gözlemevi (eso) doğrudan görüntüleme ve önceki tahminlerin eşleştirilmesi sonucunda, yıldızı çevreleyen enkaz diskinin düzleminde dolanan beta pictoris b gezegeninin varlığını doğruladı. bu gezegen şu ana kadar fotoğraflanan yıldızına en yakın güneş dışı gezegendir: gözlemlenen ayrım kabaca satürn ve güneş arasındaki mesafeyle aynıdır. 2019 yılı ağustos ayında beta pictoris c gezegeni keşfedildi.

konum ve görünürlük 
beta pictoris, güney takımyıldızı ressam içerisinde parlak yıldız canopus'un batısında yer alır. yıldızın görünür büyüklüğü 3,861 kadirdir, bu nedenle ışık kirliliği olmayan yerlerde ve iyi koşullar altında çıplak gözle gözlenebilir. görünür büyüklüğü 3,30 kadir olan alfa pictoris'ten sonra takımyıldızının en parlak ikinci yıldızıdır.

diğer pek çok yıldızda olduğu gibi beta pictoris'in uzaklığı hipparcos uydusuyla ölçüldü. beta pictoris'in 51,87 yay-saniyelik bir paralaks sergilediği bulundu. ancak veriler sistematik hatalar göz önünde bulundurularak yeniden analiz edildiğinde bu değer 51,44 yay-saniye olarak revize edildi. dolayısıyla beta pictoris'in uzaklığı 63,4 ışık yılı ve değişkenliği de 0,1 ışık yılıdır.

hipparcos uydusu beta pictoris'in özdevinimini de ölçtü. buna göre beta pictoris, yılda 4,65 miliyaysaniye oranında doğuya ve 83,10 miliyaysaniye oranında kuzeye doğru hareket ediyor. yıldızın tayfındaki doppler etkisi ölçümleri, onun 20 km/sn'lik bir hızla dünya'dan uzaklaştığını ortaya koyuyor. muhtemelen aynı gaz bulutundan ve hemen hemen aynı anda oluşan diğer birkaç yıldız da beta pictoris ile aynı hareketi paylaşıyor ve beta pictoris hareketli grubu'nu oluşturuyorlar.

ayrıca bakınız 
 51 ophiuchi

kaynakça

dış bağlantılar 
 the circumstellar disk learning site
 beta pictoris
 beta pictoris - solstation.
 notes for star beta pictoris

ressam takımyıldızı
a-tipi ana kol yıldızları
pictoris, beta
pictoris, beta
delta scuti değişenleri

cd-51 01620
0219
2020
039060
027321
Fazıla Şevket Giz

fazıla şevket giz (1903 - 4 ağustos 1981) , türk zoolog.

türkiye'de profesör ünvanı alan ilk kadın akademisyenlerdendir. omurgalıların karşılaştırmalı anatomisi (1944) adlı bir kitabı vardır.

yaşamı 
1903 yılında i̇stanbul'da doğdu. i̇lköğrenimi özel bir okulda tamamladı ve amerikan kız koleji'ne geçti. bu okuldan 1922 yılında mezun oldu. yükseköğrenimi 1927'de abd'de mount holyobe üniversitesi'nde tamamladı. aynı üniversitenin biyoloji laboratuvarında üç ay gibi bir süre incelemelerde bulundu.

türkiye'ye döndükten sonra 1927-1933 yılları arasında arnavutköy kız koleji'nde biyoloji öğretmenliği yaptı. 1929 yılında yayımladığı bir yazısıyla temel bilimler alanında bir araştırma yazısı yayımlayan ilk türk kadın bilimci oldu. 

1933 yılında gerçekleşen üniversite reformu sonrasında i̇stanbul üniversitesi fen fakültesi'ne hayvan doçenti olarak atandı. 25 nisan 1944 tarihli karar ile hayvanat enstitüsü profesörlüğüne yükseldi. 

1949 yılında türk üniversiteli kadınlar derneği'nin kurucuları arasından yer aldı.

"ganglionlen fositlerin yapılan kültürlerde alyuvarların lenfosit dahilinde meydana gelmesi" başlıklı araştırmasıyla 1950'de i̇nönü armağanı'na  layık görüldü. curt kosswig'in enstitüdeki görevinden ayrılması sonrasında 4 ocak 1955 sonrasında genel zooloji enstitüsü'ne direktör olarak tayin edildi. sağlık sorunları nedeniyle 1958'de görevinden istifa etti. 19 haziran 1961'de ise hidrobiyoloji araştırma enstitüsü direktörlüğüne getirildi. bu görevinden de aynı gerekçe ile 1964'te ayrıldı. 1 mart 1972'de emekli oldu. 

giz, 1981 yılında hayatını kaybetti ve şişli camii'nde kılınan öğle namazı sonrasında zincirlikuyu mezarlığı'nda aile kabristanına defnedildi.

kaynakça 

1903 doğumlular
i̇stanbul doğumlular
amerika birleşik devletleri'ndeki türk gurbetçiler
türk profesörler
türk zoologlar
i̇stanbul üniversitesi öğretim üyeleri
20. yüzyıl türk yazarları
kurgusal olmayan eserler veren türk yazarlar
1981 yılında ölenler
zincirlikuyu mezarlığı'na defnedilenler
Baas döneminde Irak

baas döneminde irak ya da resmî adıyla irak cumhuriyeti, irak tarihinde ülkenin arap sosyalist baas partisi tarafından yönetildiği 1968 ila 2003 arasındaki dönemdir.

bu dönem, baas partisi'nden ahmed hasan el bekir'in liderliğindeki 17 temmuz 1968 darbesiyle irak cumhurbaşkanı abdürrahman arif ile irak başbakanı tahir yahya görevden uzaklaştırılması ve yüksek bir ekonomik büyümeyle başladı. arap dünyası içinde de önemli bir konuma yükselirken ve refah artarken irak; kendi şii nüfusuyla yaşanan sorunlar ve daha sonra i̇ran-irak savaşı'na neden olacak olan i̇ran'la yaşanan sınır çatışmalarıyla karşı karşıya kaldı.

bibliyografya

orta doğu tarihindeki devletler
1968'de kurulan bölgeler ve ülkeler
2003'te varlığı sona eren bölgeler ve ülkeler
20. yüzyılda irak
baas partisi tarihi
totaliter devletler
Werner Naumann

werner naumann (d. 16 haziran 1909 – ö. 25 ekim 1982), üçüncü reich sırasında joseph goebbels'in başkanlığını yürüttüğü kamu aydınlanma ve propaganda bakanlığı'nda devlet sekreteri idi. goebbels reichskanzler'e (başbakan) terfi ettikten sonra, adolf hitler tarafından propaganda bakanlığı'nın başına getirilmiştir. naumann nisan 1945'ün sonlarında berlin'de führerbunker'de bulundu.

gençliği ve siyasi kariyeri
naumann guhrau'da silezya, prusya, almanya'da doğdu. okulu bitirdikten sonra siyasi iktisat okudu. 1928'de nsdap'a katıldı. sa'ya üye oldu ve 1933'te brigadeführer rütbesine yükseldi. daha sonra naumann ss'e katıldı. 1937'de breslau'daki propaganda ofisi şefi oldu.

bir yıl sonra joseph goebbels'in özel yardımcısı oldu ve 1942'de yardımcı sekreteri oldu. resmi görevi ismi "müsteşar ve propaganda bakanlığında büro amiri" idi. nisan 1944'te naumann, propaganda bakanlığı'ndaki devlet sekreteri seçildi. heinrich himmler çevresindeki freundeskreis reichsführer ss üyesiydi ve 2. dünya savaşı sırasında waffen-ss'de görev yapıyordu.

karl dönitz'teki flensburg hükümetinde 29 nisan 1945 hitler'in vasiyeti ile propaganda bakanı olarak atandı. 1 mayıs 1945'te führerbunker'den ayrılan 3 numaralı grubun lideriydi. grup, martin bormann, hans baur, ludwig stumpfegger ve artur axmann'dı. axmann'a göre, grup köprüden fırlayan ilk girişimin öncülüğünü yapan panzer tankını izledi, ancak tank tahrip edildi. bormann, stumpfegger ve kendisi tank vurulduğunda "devirildi". axmann, naumann, bormann, baur ve stumpfegger ile tekrar bir araya geldiği bir dere içine sürünerek; hepsi köprüden geçti. bu gruptan sadece naumann ve axmann, sovyet ordusu'nun berlin kuşatmasını geçti ve batı almanya'ya geçtiler.

daha sonraki yaşamı
almanya'nın yenilgisinden sonra naumann beş yıldır üstlenmiş bir isim altında yaşadı. 1950 yılındaki afdan sonra yeniden bir araya geldi ve hans-ulrich rudel, ernst achenbach, arthur axmann, otto skorzeny ve diğerleri de dahil olmak üzere en sağdaki temaslarına yeniden başladı.

naumann, 16 ocak 1953'te i̇ngiliz ordusu tarafından tutuklanmış ve batı alman siyasi partilerine sızmaya teşebbüs eden bir neo-nazi grubunun lideri olmakla suçlanmış; yedi ay gözaltında serbest bırakılmıştır. daha sonra, goebbels'ın üvey oğlu harald quandt'a ait lüdenscheid'teki bir metal firmasında yönetici oldu. 1982'de batı almanya'nın kuzey ren-vestfalya kentinde (lüdenscheid) 73 yaşında öldü. naumann'ın kendi kitabı nau nau gefährdet das empire, 1953'te dürer haus tarafından yayınlandı.

kaynakça

1910 doğumlular
1958 yılında ölenler
ii. dünya savaşı'nda nazi almanyası'nın askerleri
Natalia Madaj

natalia madaj, (lehçe: naˈtalja ˈmadaj) (d. 25 ocak 1988) polonyalı kürekçi. 2012 yaz olimpiyatları'nda, kadınlar dört çifte yarışmasını 8. sırada tamamladı. 2016 yaz olimpiyatları'nda madaj, kadınlar iki çiftede magdalena fularczyk ile ortak olarak yarışıp ilk altın madalyasını kazandı.

ayrıca bakınız
 2016 yaz olimpiyatlarında polonya

kaynakça 

1988 doğumlular
büyük polonya voyvodalığı doğumlu sporcular
yaşayan insanlar
polonyalı kadın kürekçiler
polonyalı olimpiyat kürekçileri
altın olimpiyat madalyalı polonyalı sporcular
olimpiyat madalyalı kürekçiler
2012 yaz olimpiyatları kürekçileri
2016 yaz olimpiyatları kürekçileri
2016 yaz olimpiyatları'nda madalya kazananlar
1989-90 Türkiye Erkekler Voleybol Ligi

türkiye deplasmanlı erkekler voleybol ligi 1989-90 sezonu, efeler ligi'nin 20. sezonudur. dört şehirden (i̇stanbul, ankara, i̇zmir ve bursa) 11 takımın katıldığı lig, deplasmanlı lig usulü + grup sistemine göre oynandı.

ligi final grubunda 9 puan toplayan eczacıbaşı şampiyon tamamlarken, ligi 20 puanla 11. sırada tamamlayan karşıyaka ligden düşmüş, türkiye deplasmanlı erkekler voleybol ligi'ne terfi maçlarında başarılı olan halkbank ve paşabahçe ligde kalmıştır.

lige katılan takımlar 
arçelik - i̇stanbul 
eczacıbaşı - i̇stanbul 
fenerbahçe - i̇stanbul 
galatasaray - i̇stanbul 
paşabahçe - i̇stanbul 
emlak kredi bankası - ankara 
halkbank - ankara 
ziraat bankası - ankara 
karşıyaka - i̇zmir 
tuborg - i̇zmir 
sönmez filament - bursa

statü 
11 takım normal sezonda çift devreli lig usulü karşılaşmışlardır. bu müsabakalar sonucunda grubunda 1., 3., 5. ve 7. sırayı alan takımlar yarı final a grubunu, 2., 4., 6. ve 8. sırada yer alan takımlar ise yarı final b grubunu oluşturmuşlardır. gruplarında ilk iki sırada yer alan takımlar final grubunu, 3. ve 4. sırada yer alan takımlar ise klasman grubunu oluşturmuşlardır. klasman grubu maçları tek maç eleminasyon sisteminde yapılmıştır.

ligde son iki sırada yer alan takımlar ligden düşerken, 9. ve 10. sırada yer alan takımlar, voleybol 2. ligi'nin 3. ve 4. takımlarıyla türkiye deplasmanlı erkekler voleybol ligi'ne terfi maçları grubunu oluşturmuşlardır.

normal sezon

yarı final grubu 
a grubu= arçelik, eczacıbaşı, emlak kredi bankası ve fenerbahçe

b grubu= galatasaray, sönmez filament, tuborg ve ziraat bankası

a grubu maçları 1. devre : 23-25 şubat'ta i̇zmir'de
a grubu maçları 2. devre : 3-5 mart'ta i̇stanbul'da oynanmıştır.

b grubu maçları 1. devre : 2-4 mart'ta mersin'de
b grubu maçları 2. devre : 9-11 mart'ta konya'da oynanmıştır.

klasman grubu 
17 mart 1990 bursa 
sönmez filament 3 - fenerbahçe 1 
emlak kredi bankası 3 - tuborg 0 

18 mart 1990 bursa 
5.-6.lık maçı 
sönmez filament 3 - emlak kredi bankası 1

7.-8.'lik maçı 
fenerbahçe 3 - tuborg 0

final grubu 

final grubu maçları 16-18 mart tarihleri arasında bursa'da yapıldı.

kaynakça 
 milliyet gazetesi
 cumhuriyet gazetesi

efeler ligi
1989'da voleybol
1990'da voleybol
Savaşçı

savaşçı, çatışma ve savaş konusunda uzmanlık sahibi kişilere verilen genel addır. boy ve aşiret gibi yapılar ile kast sistemlerinde kültürel bir öge olarak yer almaktadır. feodal sistemlerde öne çıkan ve kendine özgü bir "savaşçı sınıf" oluşturan vasallar bu duruma örnek gösterilebilir.

 
sosyal sınıflar
erkekler için kullanılan toplumsal unvanlar
Purdue Üniversitesi

purdue üniversitesi, araştırma üniversitesi olarak west lafayette, indiana'da 6 mayıs 1869 tarihinde kurulan devlet üniversitesidir.

üniversitesinin ana kampüsü west lafayette kampüsüdür. ana kampüs olan west lafayette kampüsünde 200 lisans, 70'in üzerinde de yüksek lisans ve doktora programı bulunmaktadır. kampüste ayrıca veterinerlik ve eczacılık bölümleri de bulunmaktadır. 2017 yılında dünya üniversitelerinin akademik sıralamasında üniversite dünyada 70. sırada yer almıştır

kaynakça 

indiana'daki üniversiteler
1869'da kurulan üniversiteler
Destek vektör makinesi

destek vektör makinesi (kısaca dvm), eğitim verilerindeki herhangi bir noktadan en uzak olan iki sınıf arasında bir karar sınırı bulan vektör uzayı tabanlı makine öğrenme yöntemi olarak tanımlanabilir.

==

 ile temsil edilen her girdi, d özelliğine sahip olsun ve sadece  = -1 ya da +1 sınıflarından birine ait olsun, bu durumda tüm girdileri şöyle gösterebiliriz:

doğrusal olmayan veri kümesinin dvm ile sınıflandırılması 
veri kümeleri

kernel yöntemleri 
veri kümesinin doğrusal olarak sınıflandırılması mümkün olmayan durumlarda, her bir verinin üst özellik uzayıyla eşlenmesi ve yine bu yeni uzayda bir hiper düzlem yardımıyla sınıflandırılması yöntemine verilen isimdir.

radial basis function (rbf) kernel

çok terimli (polinomial) kernel

çok sınıflı verinin dvm ile sınıflandırılması 
destek vektör makineleri daha çok iki sınıftan olusan (binary classification) veriyi ayırmada kullanılmaktadır, örneğin bir veri kümesindeki her bir veriyi kadın veya erkek olarak ayırmak. buna karşın veriler bazen ikiden fazla sınıfa ait olabilirler bu gibi durumlarda temel dvm algoritması işlevsiz bir hale gelir. örneğin farklı cinsten olan köpeklerin belli başlı özelliklerinin tutulduğu bir veri kümesinin bu özellikleri baz alarak sınıflandırılması gibi golden retriever, siberian husky, german shepherd, pug vb.

bire çok yaklaşım 
genel anlamda sınıf sayısı kadar dvm'nin birbirine füzyonuyla elde edilir. her dvm çıkan her bir sınıfı diğer sınıflarla karşılaştırarak bir sonuca ulaşır. eğer  kadar sınıf varsa  sayıda dvm eğitilerek bu dvm'lerin birbiriyle kıyaslanarak hangi sınıf için en güvenilir sonucun çıktığına bakılarak sınıflandırma yapılır. girdi vektörü olmakla beraber  sınıfı temsil etmektedir.

bire bir yaklaşım 
bire bir yönteminde her bir sınıf ikilisi için farklı bir dvm eğitilir ve eğitilen dvm'lerden hangi sınıfın en çok "+1" olarak sınıflandırıldığına bakılır ve böylece sınıflandırma işlemi gerçekleştirilir. bu yöntem bire çok yöntemine göre hesaplama gücü yönünden oldukça "pahalı" bir yöntemdir. bunun sebebi, eğer  kadar sınıf varsa bu durumda  sayıda dvm eğitilmesi gerekmesidir.

 girdi vektörü olmakla beraber  ve  sınıfları temsil etmektedirler.

kaynakça 

veri madenciliği
makine öğrenimi
gözetimli öğrenme
Ibolya Csák

ibolya csák (d. 6 ocak 1915 - ö. 10 şubat 2006), macar atlet.

csák 1936 berlin olimpiyatları'nda ülkesini temsil etti. yüksek atlama mücadelesinde üç isim 1,60'ı geçmişti. bunun üzerine sporculara dördüncü bir atlayış hakkı verildi. bu kez 1,62'yi geçen tek isim olan csák şampiyon oldu. macar sporcu 1938 avrupa şampiyonası'nı daha da ilginç biçimde kazandı. normalde mücadeleyi ikinci bitiren sporcu, daha sonraları alman dora ratjen'in erkek olduğu anlaşılarak diskalifiye edilmesi sonucu altın madalyaya kavuştu.

kaynakça 

1915 doğumlular
budapeşte doğumlu sporcular
2006 yılında ölenler
budapeşte'de ölenler
macar yüksek atlayıcılar
1936 yaz olimpiyatları atletleri
macar olimpiyat atletleri
altın olimpiyat madalyalı macar sporcular
1936 yaz olimpiyatları'nda madalya kazananlar
Çavdar birası

çavdar birası, arpa maltının yanı sıra kayda değer oranda çavdar maltı ya da sek çavdar kullanılarak üretilen özel tahıl biralarını tanımlamak için kullanılan bir terimdir. çavdar biralarında şerbetçi otundan gelen acılık, çavdarın kendisinden gelen acılığı ve ekşimsiliği daha da artırmamak amacıyla genelde orta düzeyde tutulur.

tarihçe 
çavdar; soğuğa karşı dayanıklı, verimsiz topraklarda bile yetiştirebilinen, üretimi oldukça kolay olan bir tahıldır. bu nedenle kuzey ülkelerinde kullanımı yaygındır.

antik çağlardan beri almanya başta olmak üzere pek çok avrupa ülkesinde bira yapımında zaman zaman çavdar kullanılmıştır. ancak orta çağ'da kötü geçen bir dizi hasat sonrası elde kalan çavdar, yalnızca ekmek yapımında kullanılmış; bira üretiminde ise yalnızca arpa kullanılmasını düzenleyen saflık yasaları çıkarılarak uzunca bir süre bira üretiminde çavdara rastlanmamıştır.

alt türler 
çavdar kullanılarak üretilen bira ve bira benzeri içecekler arasında en çok bilinenlerden biri rusya kökenli kvastır. geleneksel olarak çavdar ekmeğinin suda bekletilmesiyle üretilen kvas, yaklaşık olarak %0,50 ile %1,50 arasında alkol içerir. alkol oranının düşüklüğü nedeniyle pek çok kez alkolsüz bira ya da alkolsüz içecek olarak kategorize edilir.

finlandiya'da üretilen sahti adlı içecek de bir çavdar birası türüdür. sahtide, çavdarın yanı sıra ardıç meyveleri de kullanılır ve yabani maya ile fermante edilir.

çavdar birasının bir başka türü ise, abd'de ev biracıları ve mikro biracılar tarafından geliştirilmiştir. bazı örneklerde, şerbetçi otu varlığı, neredeyse amerikan ipa biralarına yaklaşmıştır. bu tür, amerika'da çavdar ve ipa sözcüklerinin birleştirilmesiyle oluşturulan "rye-pa" terimiyle anılır.

rauchroggen (almanca: isli çavdar birası) ise, çavdar maltının fırın yerine açık alevde kurutulmasıyla yapılır. rauchroggen günümüzde yalnızca güney kaliforniya'da birkaç mikro biracıda ve fransa'da tek bir yerde üretilmektedir.

roggenbier 
roggenbier, çavdar maltı kullanılarak üretilen bavyera kökenli bir çavdar biradır. alman buğday biralarından hefeweizen ile aynı maya kullanılarak üretilir. sonuç olarak görünüm ve baharatlılık açısından hefeweizen benzeri bir bira oluşur.

15. yüzyıla dek bavyera başta olmak üzere almanya'da, bira üretiminde çavdar kullanılması oldukça sık rastlanan bir durumdu. bununla birlikte, kötü hasat dönemlerinden sonra çavdarın sadece ekmek pişirmek için kullanılacağı kararlaştırılmasıyla roggenbier yaklaşık beş yüzyıl boyunca ortalıkta gözükmedi. ancak 1988'de bavyera'da yeniden ortaya çıktı. modern roggenbier aşağı yukarı %5,00 alkollü ve oldukça koyu renklidir. tadı oldukça doyurucu olup pumpernickel ekmeğine benzetilir. roggenbier yapımında genellikle toplam maltın yarısı kadar çavdar maltı kullanılır.

üretim ve servis 
çavdar biraları, karakter olarak buğday biralarına benzemektedir. alt ya da üst fermantasyon yöntemiyle üretilebilirler. sıcaklık olarak 7-13 °c derece arasında, buğday birası bardağıyla servis edilirler.

ayrıca bakınız 
 kvas
 sahti

kaynakça

dış bağlantılar 
 çavdar biraları (beeradvocate)

__i̇çi̇ndeki̇lerzorunlu__

__di̇zi̇n__

çavdar
bira
bira türleri