Vientiane Özel Yönetim Bölgesi

vientiane özel yönetim bölgesi (laoca: ນະຄອນຫຼວງວຽງຈັນ, nakhônlouang viangchan; i̇ngilizce: vientiane prefecture veya vientiane municipality; kısaca: vientiane) laos'un kuzeybatısında bulunan özel bir bölgedir. ülkenin başkenti olan vientiane'nin yer aldığı bu özel bölge, 1989 yılında vientiane bölgesi'nden ayrılarak kurulmuştur. mekong nehri'nin kıvrımında yer alan bu bölge tayland ile sınır komşusudur. yüzölçümü 3,920 km2'dir. vientiane şehri 16. yüzyılda kral saysettatirat tarafından kurulmuştur. şehrin eski binaları antik dönemlerden kalan tapınaklar, müzeler, anıtlar ve parklardır.

phou khao khouay ulusal koruma bölgesi, phou phanang ulusal koruma bölgesi ve houay ngang orman rezervi gibi koruma alanları yine bu bölgede bulunmaktadır.

i̇dari bölümler 
bölge aşağıdaki ilçelerden oluşmaktadır:

kalın harflerle yazılmış bölgeler, vientiane kentsel bölgesinin bir parçasıdır.

demografik bilgiler 
bölgenin 2015 yılı itibarıyla nüfusu 820.942'dir. bölgenin 1995-2005 döneminde ortalama yıllık nüfus artışı %2,79'du. bölgedeki etnik çoğunluk laolara aittir.

sembol yapılar 
pha that luang, laos ulusal müzesi, hor pha keo, vat si saket ve patuxai (patusay) anıtı vientiane şehrindeki önemli yapılardandır.

ta lat sao sabah pazarı lanesang bulvarı'nda yer almaktadır. her biri iki katlı olan üç ana binalı bu yer vientiane'nin ticari merkezidir. pazarda lao antikalarının, tekstil ürünlerinin, hediyelik eşyaların, el sanatlarının, mücevherlerin ve diğer ithal ürünlerin satıldığı dükkanlar bulunmaktadır.

anıtlar

patuxai 

patuxai, 1958'de lanesang bulvarı'nda inşa edilen vientiane'nin sembol yapıtlarından biridir. mimarisi zafer takı'dan esinlenerek tasarlanmıştır. anıtın beş kulesi beş budist ilkesini temsil etmektedir. dört ana yöne doğru geçitleri vardır. doğu-batı geçidi, ulusal geçit gibi törenlerde kullanılan long xang (longsang) bulvarı'na açılır. öğleden sonra anıtları ziyaret eden ziyaretçiler ve yerel halk arasında popüler bir yerdir.

pha that luang 
resmî adı pha chedi lokojumani ("dünya kadar değerli kutsal stupa" anlamına gelir) olan pha that luang, 1566 yılında kral saysetathirath döneminde inşa edilmiştir. 1953'te luang stupa adıyla yeniden inşa edildi ve şimdi ulusal bir anıt niteliği taşımaktadır. altın kaplı stupa 45 metre yüksekliğindedir ve içindeki altın renkli merkezî görüntü, uzatılmış bir lotus tomurcuğunun eğrisi şeklindedir. her yıl düzenlenen that luang festivali burada yapılmaktadır. 1945-1975 arasındaki çatışmalarda öldürülenlerin anısına yıldızlarla donatılmış devrim anıtı da bu stupanın yakınlarında yer almaktadır.

müzeler

laos ulusal müzesi 
laos ulusal müzesi, kültür merkezi'nin karşısındaki samsenthai yolu üzerindedir. fransa'nın sömürge devrinden kalma bir binada 1970'lerdeki devrimini vurgulayan ulusal bir müze olarak kuruldu. aslen 1925 yılında fransız valisinin ikametgâhı olarak inşa edilen bu müze, laos halklarının ülkeyi "yabancı işgalcilerden ve emperyalist güçlerden" kurtarma mücadelesinin altını çizerek laos'un tarihini sunuyor. müzede, kmer döneminden kalma hindu heykelleri ve küpler vadisi'ndeki ban pako'da ortaya çıkarılan eşyalar da dahil olmak üzere bir dizi tarihî eser bulunmaktadır.

ho prakeo müzesi 

ho prakeo müzesi, 1565 yılında kral saysettatirat tarafından yaptırılan bir tapınaktı. 1828'de siam'a götürülen zümrüt buda buradaydı ve bina 1970'lerde müzeye dönüştürüldü. müze önemli budist heykellerine ev sahipliği yapmaktadır. cumhurbaşkanlığı sarayı (eski kraliyet sarayı) ve çeşitli bahçeler müzenin terasından görülebilir.

parklar

vat siengkhuan (xieng khouan) buda parkı 

1958'de inşa edilen xieng khouan buda parkı'nda bahçeler ve ağaçlar arasına yerleştirilmiş budist ve hindu heykelleri bulunmaktadır. vientiane'nin yaklaşık 28 km güneyindedir. mekong ve tayland'daki nong khai'ye yakın bir konumda bulunmaktadır. bu dinî parkın yaratıcısı 1950'lerde ruhani bir lider olan bunleua sulilat'tır. 1958'de vientiane'nin eteklerindeki bu parkta dinî heykeller dikilmeye başladı.

suan wattanatham bandapao 
suan wattanatham bandapao (ulusal etnik kültür parkı), vientiane şehrinin 20 km güneyinde, khau midthaphab'a (mekong'un üzerindeki tayland-laos dostluk köprüsü) yakındır. burada bulunan cadde boyunca geleneksel lao evleri, laos'un ünlü sanatçılarının heykelleri ve küçük bir hayvanat bahçesi bulunmaktadır.

tapınaklar

vat si saket 
1818-1824 yılları arasında siam sarayında eğitim görmüş laos reisi kral anouvong tarafından siam tarzında inşa edilen vat si saket tapınağı şehrin eski bölgesindedir ve siam ile savaş sırasında ayakta kalan yapılardan bir tanesidir. tapınağın ana salonunda ve bahçe duvarlarında çok sayıda küçük niş içinde 6.840 adet buda heykeli bulunmaktadır. ayrıca tapınakta tahta, taş, gümüş ve bronzdan yapılmış 300 adet buda heykeli de bulunmaktadır. ho trai olarak bilinen salonda 18. yüzyıla ait budist el yazmaları bulunuyor. salon, fransız sömürge rejimi döneminde 1924'te ve 1930'da olmak üzere iki defa restore edildi. japonya'da düzenlenen expo 1970 osaka'da tapınak lao ulusal amblemi olarak gösterildi.

vat si muang 

settatirat yolu üzerindeki ban simuang köyünde yer alan vat si muang tapınağı, vientiane'nin temel yapılarından biridir. 1956'da inşa edilen tapınağın, yerel bir efsaneye göre, temel atılma sürecinde hamile iken kendini adak olarak kurban eden "si"nin ruhu tarafından korunduğu söyleniyor. her yılın kasım ayında düzenlenen phasat pheung festivali that luang festivali'nden iki gün önce gerçekleşir. şehir sütunu, şehrin koruyucusu bir semboldür. 1818'de yıkılmış ve 1915'te yeniden inşa edilmiştir. bu sütunun karşısında, kabartmalı bir buda görüntüsü ve oyulmuş ahşap stel görülmektedir. şehir sütununun arkasında adanmışların kötü şanstan kurtulmak için kırık resimler ve saksılar yerleştirdiği bir yer bulunur. sütunun karşısındaki halka açık parkta kral sisavang vong'un heykeli vardır.

vat ong teu mahawihan 

"ağır buda'nın tapınağı" olarak da adlandırılan vat ongtue, on ton (10.160 kg) ağırlığında bir 16. yüzyıl buda heykeline sahiptir. kral saysettatirat tarafından yaptırılmıştır ve tapınak vaat ongtue-settatirat yolu üzerindedir. tapınaktaki ağır buda heykeli 5,8 metre yüksekliğindedir ve simin arka tarafında konumlandırılmıştır. heykel iki tane daha ayakta buda heykeliyle çevrelenmiştir.

vat inpeng 

inpeng pagoda'daki vaat inpeng tapınağı, mon ve kmer kültürlerine aittir. laos'un "sanat ve kültürün tarihî simgesi" olarak da bilinir. efsanelere göre tanrı, yaşlı bir bilge adam ve yaşlı bir beyaz keşiş kılığına girerek bu pagodanın yapımında yardımcı olmuştur. vaat ongtue tapınağı'nın kuzeyinde yer almaktadır. buda heykelleri ve kaya sütunlardan oluşan birçok sanatsal ve kültürel yapıya sahiptir.

kaynakça

kaynakça

dış bağlantılar  

laos
laos'un bölgeleri
vientiane bölgesi
prefektörlükler