Ongal Muharebesi

ongal muharebesi 680 yazında, romanya'nın tulça ili, peuce adası yakınlarındaki tuna deltası ve çevresinde belirtilmemiş bir yer olan ongal bölgesinde gerçekleşmiş muharebedir. kısa bir süre önce balkanlar'ı işgal eden ön bulgarlar ile sonunda savaşı kaybeden bizans i̇mparatorluğu arasında gerçekleşen bu muharebe, birinci bulgar i̇mparatorluğu'nun kurulması için çok önemlidir.

çatışmanın kökenleri 
632'de kubrat han, ön bulgarları karadeniz ve hazar denizi kıyıları boyunca büyük bulgar hanlığı'nda birleştirdi. 660'larda ölümünden sonra oğulları hanlığı kendi aralarında paylaştı. en büyük oğul batbayan, poltava'daki tahtı miras aldı, ancak i̇dil bulgarlarının nihayetinde yerleşeceği kuzeye genişleme seferleri ile imparatorluğunu genişleten, don-volga hazarlarını (kutrigler) yöneterek devletin birliğini baltalayan hırslı akrabası cozarig (kotrak) tarafından mağlup edildi ve yönetimine boyun eğdi. kubrat'ın üçüncü oğlu asparuh batıya doğru yürüdü ve tuna'nın doğu kıyısındaki ongal bölgesine yerleşti. sonunda avarlar karşı koydular ve asparuh yönetimini pekiştirdikten sonra güneydeki bizans topraklarına saldırdılar.

bu süre zarfında bizans i̇mparatorluğu, yakın zamanda başkent konstantinopolis'i kuşatan araplar ile savaş halindeydi. ancak 680 yılında bizanslılar arapları yendiler ve bir barış anlaşması imzaladılar. bu başarıdan sonra imparator iv. konstantinos bulgarlara karşı hareket etmekte özgürdü ve asparuh karşısında bir orduya komuta etti. bu arada bulgar lider, bizanslılara karşı karşılıklı koruma için yedi slav kabilesiyle ittifak yaptı ve bir federasyon kurdu.

muharebe 
konstantinopolis patriği ve vakainüvis i. nikiforos'a göre:

bulgarlar, peuce adası yakınlarındaki bataklık bölgesine ahşap surlar inşa etmişlerdi. bataklıklar, bizanslıları zayıf bir konumdan ve daha küçük gruplar halinde saldırmaya zorladı, bu da saldırılarının gücünü azalttı. surlardan devam eden saldırılarla, bulgar savunması sonunda bizanslıları bir bozguna sürükledi ve ardından bulgar süvarileri geldi. bizans askerlerinin çoğu öldü. yaygın inanışa göre imparator bacak ağrısı çekerek tedavi görmek için nesebar'a gitti. birlikler onun savaş alanından kaçtığını ve bunun karşılığında kaçmaya başladığını düşündüler. bulgarlar ne olduğunu anlayınca, cesareti kırılmış düşmanlarına saldırdılar ve onları yendiler.

neticesi 
zaferin ardından bulgarlar güneye ilerledi ve koca balkan dağları'nın kuzeyindeki toprakları ele geçirdiler. 681'de bizanslıları yeniden yenerek trakya'yı işgal ettiler. iv. konstantinos kendini bir çıkmazda buldu ve barış istedi. 681 yılında imzalanan antlaşması ile bizanslılar yeni bulgar devletinin kurulmasını kabul ettiler ve imparatorluk için büyük bir aşağılama olan bulgar yöneticilerine yıllık haraç ödemek zorunda kaldılar.

önemi 
bu muharebe, bizans ve frank krallığı ile birlikte 9. ve 10. yüzyılda avrupalı bir süper güç haline gelecek olan güçlü bir devletin yaratılmasına yol açtığı için avrupa tarihinde önemli bir andır. orta çağ'ın çoğu boyunca güney slav avrupa'nın kültürel ve manevi merkezi haline geldi.

kalıtı 
güney shetland adaları, antarktika'daki livingston adası'nda tangra dağları'nda yer alan ongal tepeciği, tarihi ongal bölgesinin adıyla anılmaktadır.

kaynakça

konuyla ilgili yayınlar 
атанас пейчев и колектив, 1300 години на стража, военно издателство, софия 1984.
йордан андреев, милчо лалков, българските ханове и царе, велико търново, 1996.
пламен павлов, историята - далечна и близка, велико търново, 2010.

dış bağlantılar 
 bizans muharebeleri

680'lerde çatışmalar
680
7. yüzyılda bulgaristan
birinci bulgar i̇mparatorluğu'nun muharebeleri
bizans-bulgar savaşlarında muharebeler
680'lerde bizans

romanya askerî tarihi