William Prager

william prager, (1940 öncesi) willy prager, (23 mayıs 1903, karlsruhe – 17 mart 1980, zürih) almanya doğumlu amerikalı uygulamalı matematikçi. mekanik alanında drucker-prager akma kriteri ile tanınır.

willy prager, darmstadt teknik üniversitesi'nde inşaat mühendisliği okudu ve diplomasını 1925'te aldı. 1926'da doktorasını aldı ve 1925'ten 1929'a kadar mekanik alanında araştırma görevlisi olarak çalıştı. 1927'den 1929'a kadar habilite etti. göttingen üniversitesi'nde müdür yardımcısı, karlsruhe, i̇stanbul üniversitesi, kaliforniya, san diego üniversitesi ve brown üniversitesi'nde profesör olarak görev yaptı ve bernard budiansky'ye danışmanlık yaptı. prager, ibm'in zürih'teki araştırma laboratuvarı için izinliydi.

society of engineering science, 1983'ten beri onun onuruna katı mekanik dalında william prager madalyası vermektedir. 1957'de guggenheim bursu almıştır.

yaşamı
willy prager, darmstadt teknik üniversitesi'nde inşaat mühendisliği okudu ve diplomasını 1925'te aldı. aynı yıl karısı gertrude "ann" heyer ile evlendi ve 1926'da darmstadt'ta uzay çerçevesinin kinematiği konulu teziyle doktorasını aldı. darmstadt'ta iki yıl öğretim görevlisi olarak çalıştıktan sonra 1929'da göttingen'deki georg-august üniversitesi'nde öğretim görevlisi oldu ve burada ludwig prandtl ile temasa geçti. 1932'de prager, mühendislik mekaniği profesörü ve karlsruhe'deki mekanik enstitüsü'nün atanmış direktörü oldu. o zamanlar almanya'nın en genç profesörüydü. erken atanmasının nedeni, çok sayıda yayınına ve uygulamalı matematik üzerine ilk kitabına dayanan yüksek uluslararası itibarıydı. ancak hitler iktidara geldiğinde, yahudi asıllı praglı bir adam olarak görevden alınmak zorunda kaldı. prager, nasyonal sosyalistlerin muamelesine katlanmadı, görevden alınmasına karşı mahkemeye başvurdu ve kazandı. eğer görevi sürdürebilseydi alacağı ücretlerin karşılığını tazminat olarak geri aldı. ayrıca almanya'da profesörlüğüne devam etmesine izin verildi, ancak kendisi bunu reddetti. 1933'te prager almanya'dan türkiye'ye gitti. i̇stanbul üniversitesi'nde teorik mekanik profesörü oldu.

türkiye'de araştırmalarına en üst düzeyde devam etti, almanca, türkçe, fransızca ve i̇ngilizce yayınlar yaptı. türkçeyi iki yılda öğrendi ve öğrencileri için betimsel geometri ve temel mekanik konularında türkçe ders kitapları yazdı.

ayrıca türkiye'ye sığınan alfred kantorowicz'in isteği üzerine diş hekimliği öğrencilerine protez konusu kapsamında statik ve trigonometri dersleri de vermiştir.

ii. dünya savaşı'nın patlak vermesi ve 1940'ta alman ilerlemesi ile prager, brown üniversitesi'nden bir teklif aldığı amerika birleşik devletleri'ne taşınmaya karar verdi. ancak, yolculuk bu dönemde zor oldu. göttingen'den tanıdığı otto neugebauer ile temasa geçtiği brown üniversitesi'ne gitmek için uzun bir yoldan gitmesi gerekti. prager, abd'deki brown üniversitesi'nde bir plastisite teorisi merkezi kuruldu. oradaki önemli çalışanlar arasında daniel c. drucker (1918-2001) ve philip g. hodge de vardı. drucker ile birlikte plastisite teorisini zemin mekaniği üzerine de uyguladı.

nisan 1943'te prager, quarterly of applied mathematics adlı dergiyi kurdu ve 1965'e kadar editörlüğünü yaptı.

1963'te brown üniversitesi'nden ayrıldı (daha sonra fahri profesör oldu) ve ibm'in zürih araştırma laboratuvarında araştırmacı (yerleşik danışman) oldu. 1965'ten itibaren san diego'daki kaliforniya üniversitesi'nde uygulamalı mekanik profesörü oldu. 1973'ten itibaren emekli oldu ve savognin'e yerleşti.

başarıları
1951'de prager, amerikan sanat ve bilim akademisi'ne seçildi ve 1968'de ulusal bilimler akademisi'ne üye oldu. aynı zamanda ulusal mühendislik akademisi, polonya bilimler akademisi ve fransız bilimler akademisi üyesiydi. amerikan makine mühendisleri derneği'nden timoshenko madalyası ve amerikan i̇nşaat mühendisleri derneği'nden kármán madalyası aldı. birçok fahri doktora aldı (liège, poitiers, milano, waterloo/ontario, hanover, brown üniversitesi (providence, ri), manchester, brüksel ve stuttgart).

william prager madalyası 
1983'ten beri, "mühendislik bilimi topluluğu", william prager'ın anısına, teorik veya deneysel katı mekaniğinde olağanüstü başarılar için bir bilim ödülü olan william prager madalyası'nı vermektedir.

çalışmaları

makaleleri
 kurt hohenemser ile birlikte: dynamik der tragwerke. eine schwingungslehre für bauingenieure, springer 1933
 mechanique des solides isotropes au dela du domaine elastique. memorial de sciences math, vol lxxxvii
 the extremum principles in the mathematical theory of elasticity and their use in stress analysis, bulletin university of washington  engineering experiment station, seattle, 1950 (hypercircle method)
 
 probleme der plastizitätstheorie, birkhäuser 1954
 theorie ideal plastischer körper, springer 1954
 an introduction to plasticity, addison-wesley 1959
 einführung in die kontinuumsmechanik, birkhäuser 1961 (eth zürih'teki dersler)
 introduction to basic fortran programming and numerical methods, blaisdell 1965
 introduction to structural optimization, 1974 (udine'deki konferanslar)

yayınları 
 "dynamik der stabwerke" (k. hohenemser ile birlikte), 1933
 prager, william (1961). introduction to mechanics of continua. ginn and company.
hakkında yapılmış yayınlar
 
 george rozvany: structural design via optimality criteria: the prager approach to structural optimization, springer 1989
 karl-eugen kurrer: the history of the theory of structures. searching for equilibrium, berlin: ernst & sohn 2018, s. 1048 (biografie), isbn 978-3-433-03229-9.
 r. t. shield: william prager, j. optimization theory applic., cilt 15, 1975, s. 5-7
 p. g. hodge: william prager (1903-1980), transactions asme, ser. e, cilt 47, 1980, s. 225-226
 h. g. hopkins: william prager, int. j. of mechanical sciences, cilt 22, 1980, s. 393-394
 achim hettler & karl-eugen kurrer: erddruck. ernst & sohn, berlin 2019, isbn 978-3-433-03274-9, s. 334-335

dış bağlantılar

kaynakça 

1903 doğumlular
1980 yılında ölenler
20. yüzyıl alman matematikçileri
amerika birleşik devletleri'ndeki alman göçmenler
i̇stanbul üniversitesi öğretim üyeleri
ulusal bilimler akademisi üyeleri
darmstadt teknik üniversitesi öğretim üyeleri
darmstadt teknik üniversitesinde öğrenim görenler