Bernhard Operasyonu

bernhard operasyonu (almanca: aktion bernhard) nazi almanyası döneminde sicherheitsdienst (sd) tarafından  reichssicherheitshauptamt'a (rsha) yaptırılan bir kalpazanlık eylemiydi. tarihte bugüne kadar bilinen en büyük kalpazanlık operasyonudur.  amaç, 1a kalitesinde i̇ngiliz sterlini banknotların toplu kalpazanlığıydı. bu sayede i̇kinci dünya savaşı sırasında i̇ngiliz ekonomisinin çökmesine neden olacaktı. i̇lk aşama, 1940 başlarından itibaren sicherheitsdienst (sd) tarafından unternehmen andreas (andreas operasyonu) adı altında yürütüldü. birim, başkanı alfred naujocks'un amiri reinhard heydrich'in gözünden düşmesinin ardından 1942'nin başlarında kapandı.

operasyon yıl içinde yeniden canlandırıldı; amacı, alman istihbarat operasyonlarını finanse etmek için para basmak olarak değiştirildi. sd içindeki uzman bir birim yerine, nazi toplama kamplarından mahkumlar seçildi ve bunlar ss binbaşı bernhard krüger altında çalışmak üzere sachsenhausen toplama kampına gönderildiler. birim, 1945'in ortalarına kadar i̇ngiliz banknotları üretti; yapılan tahminler, basılan banknotların sayısı ve değerine göre 132,6 milyon sterlin ile 300 milyon sterlin arasında değişmektedir. birim üretimi durdurunca, kağıt ve seri numaraları hâlâ analiz ediliyor olsa da, sanat eserini abd doları için mükemmelleştirmişlerdi. sahte para, para ve diğer varlıklar karşılığında aklandı. operasyondan elde edilen sahte banknotlar, türk ajanı elyesa bazna'ya (kod adı cicero) i̇ngiliz sırlarını ankara'daki i̇ngiliz büyükelçisinden elde etmedeki emeği karşılığında kullanıldı. bunun yanı sıra bernhard operasyonundan 100.000 £, eylül 1943'teki gran sasso baskınında i̇talyan lider benito mussolini'nin serbest kalmasına yardımcı olan bilgileri elde etmek için kullanıldı.

1945'in başlarında birim, avusturya'daki mauthausen-gusen toplama kampına, ardından redl-zipf v-2 roket motoru tesisi tünellerine ve son olarak da ebensee toplama kampına taşındı. bir alman emrinin aşırı derecede kesin bir şekilde yorumlanması nedeniyle, mahkumlar vardıklarında idam edilmedi; kısa bir süre sonra amerikan ordusu tarafından kurtarıldılar. birimin ürettikleri sahte banknotların çoğu, savaşın sonunda toplitz gölü ve grundlsee gölüne boşaltıldı ancak, i̇ngiltere bankası savaştan sonra yeni banknotlar çıkarmayı bıraktı ve yeni bir banknot tasarım çıkararak dolaşıma soktu. operasyon, bbc tarafından bir komedi-drama mini dizisi olan private schulz'da ve 2007 yapımı the counterfeiters (die fälscher) adlı bir filmde dramatize edildi.

savaş sonrası
krüger, kendisini i̇ngiliz makamlarına teslim ettiği kasım 1946'ya kadar evinde saklandı. bir düşmanın para birimini taklit etmek bir savaş suçu değildi; hiçbir suçlamayla karşılaşmadı. fransızlara teslim edildiği 1947'nin başlarına kadar tutuklu kaldı. kendileri için sahte pasaport yapması için onu ikna etmeye çalıştılar ama o reddetti; kasım 1948'de serbest bırakıldı. bir nazilerden arındırma sürecinden geçti ve bu süreçte, hayatlarını kurtarmakla yükümlü olduğu sahtekar mahkumların ifadeleri alındı. daha sonra hahnemühle kağıt şirketi için çalıştı. 1965'te doğu alman yazar julius mader, krüger'e yataklık ettiği için batı alman hükûmetine yönelik bir saldırı makalesi olan der banditenschatz'ı yayımladı.

kaynakça

ii. dünya savaşı'nda muharebeler ve harekâtlar
nazi toplama kampları
sachsenhausen toplama kampı
ii. dünya savaşı'nda birleşik krallık
1940'larda birleşik krallık
para politikası