3d lenticular

lenticular baskı işlemi birden çok basamağı olan merceksi lensler yardımı ile en az iki veya daha fazla imajın kombine edilmesi ile oluşturulan baskı teknolojisidir. birden fazla frame kullanılarak kısa ve değişken animasyonlar, yaşam evresini gösteren kısıtlı sayıda görsel geçişler ile farklı efektler de oluşturulabilir. birden fazla imaj toplanarak, dijital alanda tek düz bir imaj haline getirilmektedir. bu işleme imaj birleştirme işlemi denilmektedir.

lenticular baskı 

lenticular baskı teknolojisi, lenticular lensler yardımı ile baskılı imajların derinlik illüzyon etkisi veya farklı açılardan imajların değişebilme etkisini yaratmakta kullanılan bir baskı tekniğidir.lenticular baskı da animasyon ve değişim efektlerine; göz kırpan bir portre veya bakış açısına göre farklı mesajlar içeren bir reklam posteri örnek verilebilir.

lenticular baskı film poster üretimlerinde de kullanılmaktadır. en etkili 3d film posteri olan hobbit filminde karakterlerin üç boyutlu modellemeleri gerçekleştirilerek baskısı gerçekleştirilmiştir.

birleştirilmiş imaj baskı işleminde uv baskı teknolojisi ile lenticular materyalinin arkasına (düz yüzey) veya sentetik kağıda basılarak lenticular materyaline laminesi yapılabilir. lenticular materyalin arka yüzeyine direkt baskı yaparken dikkat edilmesi gereken kritik nokta birleştirilmiş imaj üzerindeki çizgilerin lens çizgileri ile denk gelmesidir. bu hizalama işlemi baskı kalitesini belirleyen en önemli unsurdur. özellikle değişim efektinde imajların birbirine karşımasına neden olabilir.

lenticular baskı doğru şekilde kombine edilmiş 2 resmi, açılar değiştikçe resmi değiştirebilme özelliğine sahiptir. hatta 10’dan fazla imaj kullanılarak 1 saniyelik kısa videolar bile baskıya uygun hale gelebilmektedir.

lenticular materyaller genellikle plakalar halinde üretilmektedir. ancak rulo formlarında da üretim yapılabilmektedir. alternatif olarak birbirinden hafifçe farklı birden çok imaj kullanılarak stereoskopik 3d efekt etkisi de yaratılabilmektedir.

3d efekt sadece soldan sağa veya sağdan sola hareketlerde algılanabilmektedir. sebebi ise sol gözün sağ göze göre hafif farklı açıdan farklı imajları gözlemleyerek stereoskopik 3d etkisini gözlemleyebilmesidir. morph, animasyon ve yakınlaştırma efektleri yukarıdan aşağıya daha iyi çalışmakla birlikte soldan sağa da gözlemlenebilmektedir.

son kullanıcılar için üretilmiş birçok lenticular materyal bulunmaktadır. bunlar pvc, apet, akrilik ve petg kullanılarak üretilmektedir. genellikle piyasada en çok kullanılan ham madde petg ve apet’dir. diğer materyaller hediyelik eşya ve promosyon ürün alanlarında kullanılmaktadır.
promosyon ürünlerinde ofset baskı ile lenticular malzemenin direkt düz yüzeyine baskı gerçekleştirerek üretim sağlanabilmektedir. ayrıca yüksek çözünürlüklü fotoğraf baskı makineleri ile kağıda baskı alınarak, lenticular lense lamine edilmektedir.

geniş format lenticular baskılar ise otobüs durakları, billboardlar, raket panolar gibi açık hava reklamcılığının birçok alanında kullanılmaktadır. genellikle plaka ölçüleri 120x240 cm. olmakla birlikte birden çok plaka bir araya gelerek daha büyük ölçülerde üretim gerçekleşebilmektedir.
son zamanlarda gelişen teknoloji ile birlikte uv ink-jet baskı makinaları ile yüksek hacimli, düşük üretim maliyetleri ile 3d lenticular ürünleri üretilebilmektedir.

temel yapısı 

lenticular baskıda kullanılacak her imaj ince çizgiler halinde lenticular lenslerin altına yerleştirilmektedir.. bu ince çizgiler merceklerin bulunmadığı düz yüzeye basılmaktadır. alternatif olarak imajlar kağıda basıldıktan sonra baskı işleminde yapıldığı gibi materyalin düz yüzeyine lamine edilebilir.
mercekler ince çizgiler halinde bulunan imajlarla en ince hassasiyet ayarında hizalanmalıdır. bu sayede merceklerin ön yüzeyinden bakıldığında iki göz farklı imajları görmekte ve stereoskopik 3d efekt etkisi oluşmaktadır.

lenticular etki türleri 
lenticular malzemenin özelliği kullanılarak aşağıdaki etki türleri elde edilebilir

derinlik etkisi 
3d etki türü olarak da bilinen bu etki türü, en yaygın kullanılan etki türüdür. i̇zleyende sanal bir derinlik yanılsaması oluşmasına neden olur.

flip etkisi 
2 görsel kullanılarak, birinden diğerine geçiş yapması sağlanır. genellikle değişen fotoğraflar bir mesaj taşır, ya da ilişkili bir durumu ifade ederler.

animasyon etkisi 
animasyon etkisi birden fazla kare içeren bir görsel serisinin birleştirilerek hareket yanılsaması sağlanması esasına dayanır. örneğin koşan at ya da uçan kuş buna örnek gösterilebilir. flip etkisinin gelişmiş hali olarak düşünülebilir.

morph etkisi 
benzer iki obje arasındaki dönüşüme verilen addır. genellik 6-7 kare kullanılarak bu değişim gerçekleştirilebilir.

kaynakça 

üç boyutlu görüntü işleme
matbaacılık