Jacques Ozanam

jacques ozanam (16 haziran 1640, sainte-olive, ain – 3 nisan 1718, paris) bir fransız matematikçiydi.

biyografisi
jacques ozanam'ın ailesi aslen yahudiydi, ancak birkaç nesil önce hıristiyanlığa döndü ve roma katolik kilisesi'ne katıldı. zengin bir aileydi, üyeleri sık sık fransız eyalet parlementolarında görev yapıyordu ve jacques'ın babasının önemli miktarda toprakları vardı. jacques ozanam sainte-olive, ain, fransa'da doğdu. jacques anne ve babasının iki oğlundan en küçüğüydü, bu yüzden aile mülklerini miras almayacaktı, bunlar ağabeyine kalacaktı. toprak sahibi soyluların küçük oğlu için beklentilerden biri kilise'ye katılması olacaktır ve aslında jacques'ın babasının ondan beklediği de tam olarak buydu.

eğitimi teoloji çalışmasına yönelik olmasına rağmen, jacques diğer konulardan, özellikle fen ve matematikten hoşlanmaya başladı. ancak matematikte dair çok az eğitimi vardı, bu yüzden kendi kendine öğretmek için çok çaba sarf etti. bir dönem bir öğretmenden matematikle ilgili biraz yardım alma şansı oldu, ancak temel olarak matematikte kendi kendini eğitti. yaklaşık on beş yaşında, yazdığı ilk önemli matematik makalesini yazdı. bu aşamada ilgisini çeken diğer konular kimya ve mekanikti, ancak babasının maddi desteğini almaya devam etmek için babasının isteklerini yerine getirmek ve ilahiyat okumaya başlamaktan başka seçeneği yoktu.

ozanam dört yıl ilahiyat okuduktan sonra babası öldü ve aniden üzerinden rahipliğe katılma baskısı kalktı. artık istediği yolu izleyebiliyordu, bu yüzden teolojiyi bıraktı ve kendini matematik ve bilim çalışmalarına adadı. varlıklı bir aileden olduğu için üslubuyla yaşayabilmiş ve matematiği bu konuya duyduğu aşktan okumuştu ve onu asla bir geçim aracı olarak görmemişti. hatta, konularını gerçekten seven birinin, bu bilgiyi başkalarına satmakla kendini alçaltacağını hissetmiş gibi görünüyor, bu yüzden lyon'da matematik öğretmeye başladığında hizmetleri için hiçbir ücret talep etmedi.

ozanam'ın geçimini sağlayacak çok parası varken matematik öğretmenliği için ücret almama ilkelerine sahip olmak bir şeydi, ancak babası öldükten ve ağabeyine aile mülklerini miras bıraktıktan sonra ailesinden elde ettiği gelir durdu. ayrıca hala abartılı bir yaşam tarzı vardı, kumara çok para harcıyordu, bu yüzden verdiği matematik dersi için ücret almaya başladı.

1670'de, ulacq, pitiscus ve briggs'in mevcut tablolarından daha doğru trigonometrik ve logaritmik tablolar yayınladı. i̇ki yabancıya borç para verirken gösterdiği nezaket, şansölyenin babası m. d'aguesseau'nun dikkatini çekti ve paris'e yerleşmek için bir davet aldı. orada uzun yıllar refah ve mutluluk içinde yaşadı. evlendi, geniş bir ailesi vardı ve başta yabancılar olmak üzere özel öğrencilere matematik öğretmekten bol miktarda gelir elde etti.

matematiksel yayınları çok sayıdaydı ve topluluk tarafından kabul görmüştü. récréations (1694'te yayınlandı) daha sonra i̇ngilizceye çevrildi ve bugün de iyi bilinmektedir. 1701'de académie des sciences üyeliğine seçildi. karısının ölümü onu derin bir üzüntüye boğdu ve i̇spanyol veraset savaşı yüzünden yabancı öğrencilerini kaybetmesi onu maddi olarak yoksul düşürdü. 3 nisan 1718'de paris'te öldü ("éloge de fontenelle"deki bir hata nedeniyle sıklıkla 1717 olarak anılır).

ozanam yurt dışından daha çok onurlandırıldı. o dindar, hayırsever, cesur ve basit bir inanandı. genç bir adam olarak kumar tutkusunun üstesinden gelmişti. sorbonne doktorlarının tartışacağını, papanın karar vereceğini ve bir matematikçinin cennete dik bir çizgide gideceğini söylemek istiyordu.

ayrıca abraham de moivre'in öğretmeniydi.

ozanam kudaratiği, ozanam tarafından incelenen daireyi kareyle çevreleme probleminin çözümü için incelenmiş olan ve  formülü ile verilen bir eğridir.

seçilmiş çalışmaları

 1670: table des sinus, tangentes, et sécantes
 1673: methode générale pour tracer des cadrans
 1684: la géométrie pratique du sr boulenger
 1687: traité des lignes du premier genre 
 1687: 
 1687: traité de la construction des équations pour la solution des problèmes indéterminez
 1688: de l'usage du compas de proportion ()
 1691: dictionnaire mathématique
 1693: cours de mathématiques, paris, 5 cilt (i̇ngilizce çev., londra, 1712)
 1693: nouvelle geometrie pratique, contenant la trigonometrie theorique & pratique, la longimetrie, la planimetrie, & la stereometrie
 1694: traité de la fortification, paris
 1694: récréations mathématiques et physiques, 2 cilt:cilt 1 (1778'de montucla tarafından tekrar düzenlendi, 4 cilt) (i̇ngilizce çevirisi)
 1698: nouvelle trigonométrie
 1699: méthode facile pour arpenter
 1702: nouveaux  éléments d'algèbre
 1711: la géographie et cosmographie
 1711: la perspective
 1725: methode facile pour arpenter ou mesurer toutes sortes de superficies.

ayrıca bakınız

kaynakça
 bernard le bovier de fontenelle (1790) eloge de ozanam, oeuvres de fontenelle, tome 6, p 506, link from internet archive.
 ozanam, jacques, (1844). science and natural philosophy: dr. hutton’s translation of montucla’s edition of ozanam, revised by edward riddle, thomas tegg, london.  read online- cornell university

dış bağlantılar 

 
 
 

1640 doğumlular
1718 yılında ölenler
17. yüzyıl fransız matematikçileri
18. yüzyıl fransız matematikçileri
fransız bilimler akademisi üyeleri