mismayil/tr_wikipedia huggingface dataset:
Ereğli Şeker Fabrikası

ereğli şeker fabrikası, konya'nın ereğli ilçesinde bulunan, temeli 1989 yılında işletmeye açılan şeker fabrikasıdır. ereğli-adana karayolunun üzerinde bulunur.

kaynakça 

ereğli, konya
şeker fabrikaları
1989'da kurulan gıda şirketleri
1989'da türkiye'de kurulan oluşumlar
konya ilindeki yapılar
konya merkezli şirketler
Metakarpal kemikler

metakarpal kemikler veya tarak kemikleri, insan el iskeletinde parmak kemikleri ile karpal kemikler arasında yer alan kemikler. metakarpal kemikler ayaktaki metatarsal kemiklere benzerdir.

yapı 
metakarpallar, distal karpal kemiklerde başlarlar. periferik metakarpallar (başparmak ve serçe parmağınkiler) palmar oluğun kenarlarını oluşturur ve bu konkavlığı derinleştirirler. endeks metakarpal (orta parmağınki) en sıkı sabitlenmiş metkarpalken, başparmak metakarpalının trapeziumla eklemi olup, diğer metakarpallardan bağımsız olarak hareket edebilir. orta metakarplar, iç içe kilitlenen kemik elementleri ile karpal kemiklere sıkıca bağlıdır. yüzük parmağı metakarpalı biraz daha hareketlidir, beşinci metakarpal ise yarı bağımsızdır.her metakarpal kemik bir şaft ile distal/dijital uçtaki kafa (parmaklara yakın) ve proksimal/karpal uçtaki taban (bileğe yakın) olmak üzere iki ekstremiteden oluşur.

eklemler 
metakarpofalangeal eklemlerin yanı sıra, metakarpal kemikler karpometakarpal eklemler ile şu şekilde artiküledir:

 birinci metakarpal ile trapezium 
 i̇kinci metakarpal ile trapezium, trapezoideum, capitatum ve üçüncü metakarpal 
 üçüncüsü ile ikinci ve dördüncü metakarpallar 
 dördüncüsü ile hamatum, üçüncü ve beşinci metakarpallar 
 beşincisi ile hamatum ve dördüncü metakarpal

bağlanan kaslar 
extensor carpi radialis longus/brevis: her ikisi de ikinci metakarpalın tabanına bağlanır; bilekte ekstensiyon ve radyal fleksiyondan sorumludur.

extensor carpi ulnaris: beşinci metakarpalın tabanına bağlanır; bileğin parmaklar fleksiyon halindeyken sabit tutulması ve uzatılması ile ulnar fleksiyonuna yardımcı olur.

abductor pollicis longus: birinci metakarpalın tabanına ve trapeziuma bağlanır; ön düzlemde başparmağı abdükte eder; karpometakarpal eklemde ise başparmağı flekse eder.

opponens pollicis: birinci metakarpala bağlanır ve fleksiyona uğratır.

opponens digiti minimi: beşinci metakarpalın medial yüzeyine bağlanır; karpometakarpal eklemde metakarpal v'yi flekse eder ve avuç içini derinleştirir.

tıbbi önem

kısalık 
dördüncü ve beşinci metakarpal kemiklerde psödohipoparatiroidizm ve psödopsödohipoparatiroidizm durumlarında yaygın olarak kısalma meydana gelir. kişide normal bir beşinci metakarpal ile kısalmış bir dördüncü metakarpalın bulunması turner sendromuna işaret edebilir. ayrıca kısa metakarplar (özellikle dördüncü metakarpal) nevoid bazal hücreli karsinom sendromunun bir belirtisidir.

kırık 
metakarpalın boyun kısmı boksör kırıklarının görüldüğü yaygın bir konumdur.

diğer hayvanlar 

dört üyeli omurgalılarda, metakarpallar ön ayakların bir parçasını oluşturur ve ayak parmaklarına uygun olarak sayıca azalır. parmakları üzerinde yürüyen ve toynaklı hayvanlarda, metakarpallar büyük ölçüde uzun ve güçlendirilmiş bir yapıya sahip olup, hayvanların uzuvlarına ek bir segment oluşturur. bu hayvanın tipik olarak hızını artırır. hem kuşlarda hem de yarasalarda, metakarpallar kanadın bir parçasını oluşturur.

ek resimler

kaynakça 

 

uzun kemikler
i̇skelet sistemi
el
üst ekstremite kemikleri
Yuri Zisser

yuri zisser (beyaz rusça:юрый зісер, 28 haziran 1960, lviv –17 mayıs 2020, minsk), beyaz rus iş insanı, girişimci ve blog yazarı. belarus'da en çok ziyaret edilen web sitelerinden olan "tut.by" kurucusu ve sahibiydi.

yaşamı ve kariyeri
yuri zisser 28 haziran 1960'ta lviv, ukrayna'da doğdu. sankt-peterburg'daki kuzey batı politeknik enstitüsü'nden mezun oldu. 1987 yılında minsk, beyaz rusya'ya taşındı.
1992'de kendi çabalarıyla "nadezhnye programcılık" ("надьыные программы") adlı teknoloji ticaret firmasını kurdu.

i̇nternet üzerinden pazarlama ve yazılım programları üzerine birçok kitap yazıp yayınladı.

ölümü
beyaz rus iş insanı, girişimci ve blog yazarı yuri zisser 17 mayıs 2020'de minsk, beyaz rusya'da mide kanseri nedeniyle 59 yaşında vefat etti.

kaynakça

belaruslu iş insanları
blogcular
lviv doğumlular
2020 yılında ölenler
1960 doğumlular
Both of Us

"both of us", 22 mayıs 2012'de ikinci stüdyo albümü strange clouds'un (2012) üçüncü single'ı olarak amerikalı rapçi b.o.b tarafından yayınlanan bir şarkıdır. şarkıda amerikalı şarkıcı-söz yazarı taylor swift'in vokalleri yer alıyor.

jake nava'nın yönettiği müzik videosu 27 haziran 2012'de yayınlandı.

b.o.b şarkıları
taylor swift
taylor swift şarkıları
Poppy

poppy ya da gerçek adıyla moriah rose pereira (1 ocak 1995, boston, massachusetts, abd), amerikalı müzisyen ve söz yazarı. 2013'te yönetmen ve müzisyen titanic sinclair  ile çalışarak youtube'da kısa performans ve müzik videoları yayınlamaya başladı. 2015 yılında ise island records ile anlaşarak ilk albümü bubblebath'ı that poppy adıyla yayınladı. i̇lerleyen yıllarda ise sahne adını poppy olarak değiştirdi.

2017 yılında '  poppy.computer' adındaki albümünü ilk kez poppy adı ile yayınladı.

2018 yılında ise ikinci albümü olan '  am i a girl?' yayınlandı. albümde en çok dikkat çeken şey, son 3 şarkının poppy'nin alışılmış kişiliğinin dışında bir türde olmasıydı. kendince 'post-genre' olarak tanımladığı bu müzik türünde pop, punk-rock ve metal müzikleri bir müzikte topladı.

2019 yılında choke adında 5 şarkıdan oluşan bir ep yayınladı. bu ep, poppy'nin tüm kişiliklerini topladığı bir albüm gibiydi. robotik sesler, daha karanlık bir kişilik ve post-genre türünü görmek mümkün. kendisi bu albümün bir sonraki sene çıkacak albümünün bir tanıtımı olduğunu söylüyor.

2020 yılı ise poppy'nin tekrar yükselişe geçtiği bir dönemdi. ocak 2020'de   i disagree adını verdiği ve 5 single yayınladığı, 10 şarkılık bir albüm çıkardı. bu albüm tamamen poppy karakterinin dışında bir albümdü.   billboard hot 200 listesine 130. sıradan girerek poppy'nin bu listeye girdiği ilk albümü oldu. bu albümle kendisinden çoğu camiada bahsettiren poppy, single olan albümdeki bloodmoney adlı şarkısı ile 2021 grammy ödülleri'nde 'en i̇yi metal performans' adaylığı kazanarak son 20 yılda solo olarak metal adaylığı alan tek kadın sanatçı oldu. ayrıca bu albüm metacriticmetacritic'ten 72 puan alarak, bu puanı alan en yüksek albümü oldu.

2020'nin ilk çeyreğinde şirketi olan sumerian records tarafından i disagree albümünün deluxe versiyonu çıkacağı doğrulandı ve 27 temmuz 2020'de deluxe albümün ilk ve tek single'ı khaos x4 yayınlandı. 14 ağustos 2020'de ise standart versiyona eklediği 'if it bleeds', 'khaos x4', 'bleep bloop' ve 'don't ask' adlı şarkılar ile i disagree (more) adlı albümü yayınladı.

2020 yılının aralık ayında ise noel albümü olan 'a very poppy christmas'ı yayınladı.

mart 2021'de grammy'de 'eat' adlı şarkısı ile performans sergiledi. bu şarkı ise post-genre türünden bağımsız tamamen rock-metal olan ilk şarkısıydı. nisan 2021'de ise nxt / wwe'de 'say cheese' adlı şarkısı ile performans sergiledi. haziran 2021'de performans sergilediği şarkılar ve eklediği 3 şarkı ile nxt'nin soundtrack'i olarak  'eat' adlı ep'sini yayınladı.

kaynakça

dış bağlantılar 
 

1995 doğumlular
amerikalı youtube ünlüleri
amerikalı kadın şarkıcı-şarkı yazarları
yaşayan insanlar
amerika birleşik devletleri doğumlular
Birden fazla başkenti olan ülkeler listesi

bazı ülkeler birden fazla başkente sahiptir. bazı durumlarda, bir şehir belli bir amaç için, diğer şehirler ise başka bir amaç için başkent olabilir.

günümüzde birden fazla başkenti olan ülkeler

eskiden birden fazla başkenti olan ülkeler

 bonn batı almanya'nın başkentiydi. alman yeniden birleşmesi ile berlin almanya'nın başkenti oldu ve hükûmet 9 yıl sonra bonn'dan, berlin'e taşındı.

ayrıca bakınız
 başkentler listesi
 başkenti en büyük kenti olmayan ülkeler listesi

kaynakça

şehir listeleri
Ali Ferruh Bey

ali ferruh bey, osmanlı i̇mparatorluğu'nun amerika birleşik devletleri sefiriydi. sinan kuneralp, "amerika birleşik devletleri'ndeki osmanlı diplomat ve konsolosları, 1867-1917" (i̇ngilizcesi: "ottoman diplomatic and consular personnel in the united states of america, 1867–1917") adlı makalesinde onu abd'deki en tanınmış osmanlı elçisi olarak anlatmıştır.

hariciye nezareti, diplomatik görev yapan müslümanların ailelerini yanlarında getirmesini yasakladığı hâlde ali ferruh bey eşini ve ailesini abd'ye getirmiştir. kuneralp ondan "besbelli zorlukların üstesinden gelebilen bir adam" olarak bahsetmiştir.

1900'de geri çekilmiş ve yerine mustafa şekip bey görevlendirilmiştir.

kaynakça

dış bağlantılar 
 
 

19. yüzyıl diplomatları
Pomodoro Tekniği

pomodoro tekniği, 1980'lerin sonunda francesco cirillo tarafından geliştirilen bir zaman yönetimi yöntemidir. teknikte, iş geleneksel olarak 25 dakika uzunluğunda, kısa molalarla  ayrılır. bunun içinse zamanlayıcı kullanılır. her aralık, cirillo'nun üniversite öğrencisiyken kullandığı domates şeklindeki mutfak zamanlayıcısından sonra, i̇talyanca 'domates' kelimesinden bir pomodoro olarak ifade edilir.

kısaca pomodoro tekniğini uygulamanın yollarını şu şekilde sıralayabiliriz:
 bir yapılacaklar listesi yapmak ve bir alarm saatine sahip olmak
 saati 25 dakikaya ayarlamak ve alarm çalana kadar tek bir göreve odaklanmak
 seans bittiğinde, bir pomodoro’yu işaretlemek ve tamamlanan görevi kaydetmek
 5 dakikalık bir ara vermek
 dört pomodoro’dan sonra 15-30 dakikalık uzun bir ara vermek.

kaynakça

dış bağlantılar 

  
 pomodoro yöntemi
pomodoro tekniği için çevrimiçi uygulama. 
pomo time, pomodoro tekniğini online olarak kullanabileceğiniz bir websitesi.

zaman yönetimi
kişisel gelişim
Kaieteur Şelalesi

kaieteur şelalesi, üzerinden akan suyun hacmi ile dünyanın en büyük tek damla şelalesi. üzerinde bulunan potaro nehri içinde kaieteur milli parkı, bu bir bölümünde oturur amazon yağmur ormanı dahil potaro-siparuni bölgesinde guyana. kumtaşı ve konglomera üzerindeki daldırılmasından ölçüldüğünde 226 metre (741 ft) yüksekliğindedir. i̇lk mola uçurum. daha sonra, ölçümlere dahil edildiğinde toplam yüksekliği 251 metreye (822 ft) getiren bir dizi dik kaskadın üzerinden akar. birçok düşme daha yüksek olsa da, az sayıda yükseklik ve su hacmi birleşimine sahiptir. ayrıca kaieteur, saniyede 663 metreküp ortalama akış hızıyla (saniyede 23.400 feet küp) dünyanın en güçlü şelaleleri arasındadır.

ayrıca bakınız 
 türkiye'deki şelaleler listesi

kaynakça

dış bağlantılar 

şelale taslakları
şelaleler
güney amerika florası
güney amerika jeolojisi
Beyaz Muhafız (roman)

beyaz muhafız, (rusça: белая гвардия) eleştirmenlerce beğenilen eseri the master ve margarita ile ünlü olan 20. yüzyıl rus yazarı mikhail bulgakov'un, bir romanıdır.

tarih 
beyaz muhafız ilk defa, 1925 yılında sovyet dönemi içinde seri biçimde, edebi dergi olan rossiya'da  görüldü, ancak seri tamamlanmadan dergi kapatıldı. 1966 yılına kadar rusya'da yeniden basılmadı.

turbin günleri 
beyaz muhafız'''ın ilk iki bölümü rossiya'da yayınlandıktan sonra, bulgakov sahne için bir versiyon yazmaya davet edildi.  yazar oyunaturbin günleri adını verdi. bu, moskova sanat tiyatrosu'nda büyük beğeniyle ortaya kondu:

 "turbin günleri ... bir tiyatro efsanesi oldu. . . yapım 1926'dan 1941'e, 987 performansa sahipti. . . stalin ... 20 defadan az görmedi ".

aslında, oyun, herhangi durumda neredeyse hiçbir şekilde elde edilemeyecek şekilde, kitabı tamamen gölgede bıraktı.

bulgakov en önemli eserlerini yayınlama iznini reddettiği için, stalin'den ülkeyi terk etmesine izin verilmesini istedi. stalin, moskova sanat tiyatrosu'nda kendisi için bir iş ayarladı.

 roman 
onun dul eşi, beyaz muhafız'ı, kruşçev döneminin sonunda, 1966'da moskva'' edebiyat dergisinde yayınladı. bu, ilk olarak 1971'de yayınlanan michael glenny'nin i̇ngilizce çevirisinin temeliydi . bu versiyon rüya-anımsama bölümlerini içermez. 2008 yılında yale university press, tüm romanın marian schwartz çevirisi olan ödüllü bir baskısı yayınladı.

ukrayna'da geçen ve 1918 yılının sonlarında başlayan roman, ukrayna bağımsızlık savaşı süresince çelitli orduların- beyazlar, kırmızılar, i̇mparatorluk alman ordusu ve ukraynalı milliyetçiler - kiev kenti üzerindeki savaşı sürerken turbin ailesinin kaderini konu edinir. pyotr wrangel, symon petliura ve pavlo skoropadsky gibi tarihsel figürler, turbin ailesi ekim devrimi'nin çalkantılı etkilerine yakalandıkça ortaya çıkıyor.

romanın karakterleri ukraynalı ve rus entelektüelleri ve subayların çevresine ait. hetman pavlo skoropadskyi ordusunda, aralık 1918'de (petliura liderliğindeki) ukrayna milliyetçileri güçlerinde kiev'in savunulmasına katılırlar. mikhail shpolyansky karakteri viktor shklovsky üzerine kurgulanmıştır.

otobiyografik unsurlar 
roman birçok otobiyografik unsur içerir. bulgakov küçük turbin kardeşine kendi küçük kardeşinin bazı özelliklerini verdi. turbin'lerin evinin tasviri, kiev'deki bulgakov ailesinin evininkidir. (bugün korunup mikhail bulgakov müzesi olarak işletilmektedir).

kaynakça

dış bağlantılar 

  bulgakov house (moskova) 
  moskova'daki bulgakov müzesi 
   bulgakov evi (moskova) 
   moskova'da bulgakov müzesi. tek daire 
   moskova'da bulgakov müzesinin günlüğü 
   rus wikipedia'da bulgakov evi (moskova) 
   rus wikipedia'da bulgakov müzesi 
 http://www.sovlit.net/whiteguard/ - romana genel bakış, ayrıca yazarla ilgili bilgiler.

20. yüzyıl rus romanları
tefrika romanlar
sovyet romanları
rus i̇ç savaşı konulu romanlar
1966 romanları
Ligoraki Aristarki Bey

grigori "ligor" aristarhi (yunanca: γρηγόριος αριστάρχης grigorios aristarchis; i̇ngilizce: gregory aristarchis; fransızca: grégoire aristarchi, doğumu 1843, ölümü 1914), ya da aristarhi bey, osmanlı i̇mparatorluğu'nda yasamış fenerli rum sefir ve osmanlı mevzuatının bir derleyicisidir.

eğitimi ve kariyeri 
esasen sadece kadı olan aristarhi bey, 1861'de girit'in hariciye mükatebesinin başına geçmiş, 1867'dan sonra da i̇zmir'de directeur politique ("siyasi idareci") ve vali yardımcısı olmuştur.

1873'ten 1883'e kadar washington'da aleksandros mavroyeni'yle birlikte osmanlı nazırı olarak görev yapmıştır. osmanlı hükûmeti onu görevinden uzaklaştırmıştır. sinan kuneralp, "amerika birleşik devletleri'ndeki osmanlı diplomat ve konsolosları, 1867-1917" (i̇ngilizcesi: "ottoman diplomatic and consular personnel in the united states of america, 1867–1917") adlı makalesinde onun midhat paşa'yla bağlantılarının kovulmasındaki "daha olası" neden olduğunu, ancak resmi suçlamanın aristarhis bey'in bir silah anlaşmasından gelen parayı amacı dışında kullanması olduğunu savunmuştur. 1883'ten sonra paris'te yaşamış ve alfred nobel'in danışmanlığını yapmıştır. ii. abdülhamid'in hal'inden sonra hollanda'da osmanlı sefiri olarak görev yapmış veorada hayata gözlerini yummuştur.

eserleri 
aristarhi bey, ilk osmanlı mevzuat derlemelerinden biri olan 7 ciltlik législation ottomane (osmanlı mevzuatı) adıyla fransızca olarak derlemiştir. dimitris nikolaidis bu eserleri düzenlemiş, ancak 6. ve 7. ciltler hariç her ciltte arstarhis bey'e atıfta bulunulmuştur. strauss'a göre 6. ve7. ciltler "sadece dimitris nikolaidis tarafından düzenlenmiş gibi görünmektedir". derleme, yabancı dış işleri bakanlıklarının çalışanları gibi osmanlı'da yaşayan ve çalışan yabancılar için hazırlanmıştır. strauss'a göre bu osmanlı kanunu derlemelerinin "en bilinen örneğidir".

kişisel yaşamı 
strauss, aristarhis bey'den abd'de "popüler bir figür" olarak bahsetmiş, kuneralp da onun gençliğinde "çok kadının kalbini kazanmasıyla bilinen şık, genç bir bekar" olduğunu yazmıştır henry james'in bir romanında da ana karakter olarak yer almıştır.

eserleri 

 aristarchi gregoire bey (1873, 1874, 1878, 1881) legislation ottomane, ou recueil des lois, reglements, ordonnances, traités, capitulations et autres documents officiels de l'émpire ottoman. constantinople: imprimerie, frères nicolaides (fransızca)
 national library of france (bnf) gallica: ciltler 1 , 2 , 3 , 4 , 5 , 6 , and 7 
 ayrıca girit üniversitesi'nde
 ayrıca  heinonline'da

kaynakça

konuyla ilgili yayınlar 

  info page 

19. yüzyıl osmanlı yazarları
20. yüzyıl osmanlı yazarları
19. yüzyıl diplomatları
1843 doğumlular
1914 yılında ölenler
osmanlı rumları
I Did Something Bad

"i did something bad", amerikalı şarkıcı-söz yazarı taylor swift'in altıncı stüdyo albümü reputation'dan (2017) bir şarkısı. şarkı swift ve yapımcıları max martin ve shellback tarafından yazılmıştır. şarkıyı reputation stadium tour konserlerinde ve 2018 american music awards'da canlı söyledi.

taylor swift şarkıları
taylor swift tarafından yazılan şarkılar
taylor swift'in yapımcısı olduğu şarkılar
max martin tarafından yazılan şarkılar
max martin'in yapımcısı olduğu şarkılar
shellback tarafından yazılan şarkılar
shellback'in yapımcısı olduğu şarkılar
Chick-fil-A

chick-fil-a (), tavuklu sandviçler üzerine yoğunlaşmış en büyük amerikan fast food restoran zinciri. merkezi georgia, college park'ta yer alan chick-fil-a, ilk olarak 1946'da dwarf grill adı altında kuruldu ve 1967'de chick-fil-a olarak yeniden markalaşana kadar adı 'dwarf house' olarak değiştirildi. şirket, başta amerika birleşik devletleri'nde 47 eyalette yer alan 2.300'den fazla restoran işletmektedir. zincir, öğle ve akşam yemeği menüsüne geçmeden önce kahvaltı servis etmektedir. chick-fil-a, müşterilere özel etkinlikler için menülerinden yiyecek ve içecek seçenekleri de sunar.

şirketin değerlerinin çoğu, güneyli baptist kurucusu s. truett cathy'nin dini inançlarından etkilenmektedir. tüm chick-fil-a restoranları pazar günleri, şükran günü ve noel'de kapalıdır. ayrıca şirketin eşcinsel evliliğe karşı duruşu kamuoyunda tartışmalara konu olmuştur.

kaynakça

dış bağlantılar 

 resmi internet sitesi

güneydoğu amerika birleşik devletleri'nin ekonomisi
amerika birleşik devletleri merkezli fast food zincirleri
1946'da kurulan şirketler
georgia'da kurulan oluşumlar
Brianna Hildebrand

brianna caitlin hildebrand (14 ağustos 1996 doğumlu), amerikalı aktris. deadpool (2016) ve deadpool 2 (2018) filmlerindeki negasonic teenage warhead rolüyle ve netflix'teki trinkets dizisindeki elodie davis rolleriyle tanınmaktadır.

kariyeri 
hildebrand, 2014 new york tv festivali'nde en iyi web dizisi olarak adlandırılan annie undocumented adlı web dizisinde yer almıştır. dizi'nin yaratıcıları daniel hsia, elaine low ve brian yang'dır.

30 mart 2015'te de deadpool filminde süper kahraman olan negasonic teenage warhead olarak rol almıştır. film nisan 2015'te vancouver'da çekilmiş ve 12 şubat 2016'da gösterime girmiştir. 2018'deki devam filmiyle bu rolü tekrarlamıştır , ayrıca karakter x-men sinematik evrenindeki ilk eşcinsel süper kahramandır. daha sonra dylan gelula ve mateo arias'ın ile birlikte first girl i loved'de sasha olarak yer almıştır.

temmuz 2017'de  ise hildebrand, exorcist'in ikinci sezonu için oyuncu kadrosuna dahil edilmiştir.

kişisel hayatı 
hildebrand teksas'ın, college station şehrinde doğmuştur. cinsellik konusunda, "hem erkekleri hem de kızları sevdiğimi çok erken öğrendim demiştir.

filmografi

film

televizyon

web dizisi

ödüller ve adaylıklar

kaynakça

dış bağlantılar 

 

yaşayan insanlar
amerikalı kadın sinema oyuncuları
teksas doğumlu kadın oyuncular
21. yüzyılda amerikalı kadın oyuncular
1996 doğumlular
Mısır astronomisi

mısır astronomisi, tarih öncesi zamanlarda, predinastik dönem'de gelişmeye başladı. m.ö. 5. binyılda yapılan nabta playa'daki taş dairelerin tasarımında astronomik hizalamalardan esinlenilmiş olabilir. tarihi hanedan dönemi m.ö. 3. binyılda başladığında, 365 günlük periyot sistemi zaten mısır takviminde kullanılıyordu ve nil'in yıllık su baskınlarının belirlenmesinde yıldız gözlemi önemli bir yer tutuyordu.

mısır piramitleri büyük bir özenle kutup yıldızı'na doğru hizalanmıştır. ayrıca karnak'taki amon'un tapınağı da kış gündönümü vakti güneş'in doğduğu yöne doğru hizalanmıştır. astronomi, dini bayramların tarihlerinin saptanmasında ve akşam vakitlerinin belirlenmesinde önemli bir rol oynamıştır. tapınak astrologları yıldızları izlemekte ve güneş'in, ay'ın (ve evrelerinin) ve gezegenlerin kavuşumlarını ve doğumlarını gözlemekte ustaydılar. 

ptolemaios krallığı döneminde, mısır öğretileri babil ve yunan astronomileri ile kaynaştı ve aşağı mısır'daki i̇skenderiye şehri helenistik dünyadaki bilimsel faaliyetlerin merkezi haline geldi. roma idaresindeki mısır'da, döneminin en büyük astronomu batlamyus (m.s. 90-168) çıkageldi. almagest dahil astronomi üzerine çalışmaları, batı astronomisi tarihindeki en etkili kitaplar haline geldi. mısır'ın müslümanlarca fethinden sonra bölgeye arap kültürü ve i̇slami astronomi hakim oldu .

astronom i̇bn yunus (c. 950–1009), büyük bir usturlap kullanarak güneş'in konumlarını gözlemledi ve tutulmalarla ilgili gözlemleri yüzyıllar boyu kullanıldı. 1006'da ali bin ridvan, bilinen tarihin en parlak astronomik olayı olarak kabul edilen sn 1006 adlı süpernovayı gözlemledi ve gerisinde hakkında yazılmış en ayrıntılı açıklamaları bıraktı. 14. yüzyılda necmeddin-ül mısri, birçoğu kendi icadı olan 100'den fazla farklı türde bilimsel ve astronomik aletleri tanımlayan bir eser yazdı.

ayrıca bakınız 

 antik mısır 
 arkeoastronomi 
 dendera zodyak 
decans, mısır takımyıldızları.
 mısırlı astronomlar 
mısır takvimi
mısır matematiği
 astronomi tarihi 
 babil astronomisi
 antik yunan astronomisi 
 ortaçağ'da i̇slami astronomi 
 nabta playa 
 sotik döngü

notlar

kaynakça 

 king, david a. (2004), "reflections on some new studies on applied science in islamic societies (8th-19th centuries)", islam & science, june 2004.
 king, david a.; cleempoel, koenraad van; moreno, roberto (2002), "a recently discovered sixteenth-century spanish astrolabe", annals of science, 59 (4): 331–362, doi:10.1080/00033790110095813

konuyla ilgili yayınlar 

 marshall clagett, (2004), ancient egyptian science: a source book. volume two: calendars, clocks, and astronomy, american philosophical society, .
 massimiliano franci, astronomia egizia, introduzione alle conoscenze astronomiche dell'antico egitto, edarc, firenze 2010, .
 gyula priskin, the constellations of the egyptian astronomical diagrams, égypte nilotique et méditerranéenne 12, 2019, pp. 137–180.

dış bağlantılar 
 .
 symons, s.l., cockcroft, r., bettencourt, j. and koykka, c., 2013. ancient egyptian astronomy. [online database] available at: <home>.

antik mısır'da bilim
antik astronomi
Getaway Car (Taylor Swift şarkısı)

getaway car, amerikalı şarkıcı-söz yazarı taylor swift'in altıncı stüdyo albümü reputation'ın (2017) altıncı şarkısı.

taylor swift şarkıları
taylor swift tarafından yazılan şarkılar
taylor swift'in yapımcısı olduğu şarkılar
jack antonoff tarafından yazılan şarkılar
jack antonoff'un yapımcısı olduğu şarkılar
Akmazdam, Arpaçay

akmazdam, kars ilinin arpaçay ilçesine bağlı bir köydür.

tarihçe 
köyün eski adı 1928 yılı kayıtlarında "zohrabyayla" olarak geçmektedir.

coğrafya 
köy, kars il merkezine 61 km, arpaçay ilçe merkezine 19 km uzaklıktadır.

nüfus 
köyde 1886 yılında 44 karapapak ve 22 kürt yaşamaktaydı.

kaynakça

dış bağlantılar 
 

arpaçay belde ve köyleri
Popülasyona göre çift toynaklılar listesi

bu, popülasyona göre çift toynaklılar listesidir. tüm çift toynaklılar tespit edilemeyeceği için bu liste kapsamlı değildir.

ayrıca bakınız

popülasyona göre memeliler listesi
popülasyona göre organizmalar listesi

kaynakça

biyoloji listeleri
memeliler listesi
Bir insan yüzü ile sosyalizm

bir insan yüzü ile sosyalizm (çekçe: socialismus s lidskou tváří, slovakça: socializmus s ľudskou tvárou) alexander dubček ve meslektaşlarının ocak 1968'de çekoslovakya komünist partisi başkanı olduktan sonra nisan 1968'de çekoslovakya komünist partisi başkanlığında kabul ettikleri ve alexander dubček tarafından açıklanan bir siyasi programdı. radovan richta bu sloganın ilk yazarıydı. demokratik çekoslovak geleneğine değer veren gelişmiş bir sosyalist toplum kurmaya çalışan hafif bir demokratikleşme ve siyasi liberalleşme süreciydi. yine de komünist partinin gerçek gücü sürdürmesini sağlayacaktır. 20-21 ağustos 1968 gecesi, varşova paktı'nın çekoslovakya'ya müdahalesi tarafından durdurulan prag baharı'nı başlattı.

arka plan 
program, çekoslovakya halkının o zamanki siyasi ve ekonomik durumla ilgili hayal kırıklığının üstesinden gelme girişimiydi. adından da anlaşılacağı gibi, plan, son yirmi yılın hükûmet politikaları nedeniyle halk desteğini kaybetmiş sosyalizm ideallerine yeni bir soluk getirmekti. piyasa kapitalizmini asla geri getirmeyi amaçlamamış olsa da, alexander dubček hem batı hem de sovyet güçleriyle ticaret yapmayı ve çok partili demokratikleşmiş sosyalizme geçişi önermişti.

program 
program başlangıçta komünist partinin çatısı altında halkın yerel siyasete ve ülke siyasetine daha fazla katılımını, basın ve kültür özgürlüğünün artırılmasını ve ekonomide kişisel inisiyatif ihtiyacını vurguladı. önceki yönetim tarzının en nefret edilen temsilcilerinin gitmesi için çalışıldı.

program bağımsız siyasi partilerin veya şirketlerin özel mülkiyetinin varlığını önceden düşünemedi. doğu bloku ülkelerine katılım sorgulanmamıştır. prag baharı olayları, özellikle o olayların hızları ve tırmanışları, orijinal programın yazarlarını şaşırttı ve dehşete düşürdü.

prag baharı ve sovyet müdahalesi 

sonraki gelişmeler, prag baharı ve prag baharı'nın 20-21 ağustos 1968 gecesi varşova paktı'nın çekoslovakya işgali tarafından durdurulması olarak bilinir. sovyetler birliği ülke üzerindeki kontrolünü kaybetmekten korktu ve 21 ağustos'ta 200.000 asker ve 5.000 tankla çekoslovakya'yı işgal etti.

liberalleştirici reformlar adım adım ortadan kaldırıldı ve ülke sonunda politik ve ekonomik yaşamın her yönünü örgütleyen komünist parti ile merkezi modele döndü. programa katılan etkili insanların çoğu siyasi güçlerini kaybetti ve zulüm hedefi oldu.

hayatta kalan tek değişiklik ülkenin federalleşmesiydi (1969'da çek sosyalist cumhuriyeti ve slovak sosyalist cumhuriyeti'nin yaratılmasıyla). komünist parti kısa bir süre sonra "bir insan yüzü ile sosyalizm"'i, "sosyalist toplumun avantajlarını yok etme ve eski sömürme sistemini geri getirme girişimi" olarak nitelendirdi ve batı emperyalizmi ile batılı göçmenleri programı başlatmak ve beslemek için suçladı.

gorbaçov'un 1987'de prag'ı ziyareti sırasında gorbaçov'un sözcüsü gennady gerasimov'a, prag baharı ve perestroyka arasındaki farkın ne olduğu soruldu; "on dokuz yıl" diye cevap verdi.

kaynakça 

1968'de çekoslovakya
çekoslavakya'da komünizm
demokratik sosyalizm
demokratikleşme
sosyalizm tarihi
prag baharı
Küleç Camii

küleç camii (, ), kırım hanlığı sırasında inşa edilmiş bir camidir. caminin yukarı kesimlerinde, çürük nehir vadisinin üzerindeki aynı adı taşıyan köyde aziz ahmed efendi'nin mezarı bulunmaktadır. cami ile birlikte bir medrese de inşa edildi. cami kompleksinin ilk yazılı kayıtları 17. yüzyıla kadar uzanmaktadır, ancak araştırmacılar yapım zamanının daha erken bir döneme, muhtemelen 15.-16. yüzyıllara kadar tarihlenebileceğine inanmaktadır. kırım'da sovyetler birliği'nin kurulmasından sonra cami kapatıldı ve 1950'lerin başında cami kompleksi tamamen yıkıldı.

mimari bir varlık olarak, 1920'lerde mimar ve restoratör boris nikolayevich liderliğindeki bir keşif gezisi ile araştırıldı.

bina 1950'lere kadar ayakta kalmasına rağmen daha sonra yıkıldı. en değerli mimari ve tarihi parçalarının araştırılması, kaydedilmesi ve korunması yapılmamıştır.

tapınak kompleksinin araştırması, daha sonra kırım han sarayı'nın müdürü olarak görev yapan tarihçi ve etnograf wesin bodaninski yönetiminde 1920'lerin sonunda gerçekleştirildi. sanat restoratörü b. n zasypkin, kırım hanlığı'nın korunan tarihi ve kültürel anıtlarının moskova'dan uzmanlar tarafından incelenmesi gerektiğini belirtti. v. bodaninsky ve b. n. zasypkin 1937-1938'de baskıya maruz bırakıldı ve sscb'nin çöküşüne kadar kültür mirasları neredeyse hiç araştırılmadı.

mimarisi

caminin mimarisi, kırım hanlığı'nın ilk mimari örneklerine karşılık gelmektedir. ana bina plana göre kare şeklindedir. sekizgen bir yapı tarafından desteklenen bir kurşun kubbe ile taçlandırılmıştır. duvarlar, dışarıdan toplam 0,8 ila 1 metre kalınlığında yüksek kaliteli işlenmiş taştan oluşan büyük bloklardan oluşuyordu. ana salonda çift camlı pencereler vardı. giriş kapısı ana binanın yarısı yükseklikte idi ve köşelerinde küçük kuleler vardı. giriş kapısının solunda, konik bir kubbe ile süslenmiş, 25 metre yüksekliğindeki bir minare vardı. i̇çinde selçuklu motifleri ile zenginleştirilmiş oyma bir mihrap vardı.  cami, mimari olarak 14. ve 15. yüzyıl yapılarından olan eski saray camii'ne benzemektedir.

kalıntılar

caminin 650 metre güneydoğusunda, 2134 höyüğü yakınında, ahmed efendi'ye ait türbe yer almaktadır ve buradaki kalıntılar neredeyse korumasızdır. alan incelenirken bir dizi küçük taş parçasıı, karo parçası ve cam seramik bulunmuştur. bugün, bölge özel bahçeler ve tarlalarla doludur.

kaynakça

konuyla ilgili yayınlar 

 
 административно-территориальные преобразования в крыму. 1783—1998 гг. справочник / под ред. г. н. гржибовской. — симферополь: таврия-плюс, 1999. — 464 с. — isbn 966-7503-22-4.
 
 
 
 

kırım'daki camiler
Arslanoğlu, Arpaçay

arslanoğlu, kars ilinin arpaçay ilçesine bağlı bir köydür.

tarihçe 
köyün eski adı 1920 yılı kayıtlarında "kürdoi", 1928 yılı kayıtlarında ise "kürdo" ya da "kürdü" olarak geçmektedir.

coğrafya 
köy, kars il merkezine 66 km, arpaçay ilçe merkezine 21 km uzaklıktadır.

nüfus 
köyde 1886 yılında 184 türk ve 42 kürt yaşamaktaydı.

kaynakça

dış bağlantılar 
 

arpaçay belde ve köyleri
Fetiş sanatı

fetiş sanatı, sadomazoşizm, travestilik ve benzer cinsel fetişizm durumlarında, bazen kombinasyon halinde insanları tasvir eden sanattır. sadece fetiş kıyafetleri giymiş, iç çamaşırları, çoraplar, yüksek topuklu ayakkabılar, korseler veya botları içerebilen bir fetiş model tasvir edilebilir.

kaynakça

ayrıca bakınız 
 fetiş modası
 fetiş dergisi

sanat tarzları
erotik sanat
Çıplaklık tasvirleri

çıplaklık tasvirleri, sanat ve bilimler de dahil olmak üzere, tarih boyunca çıplaklığın görsel temsillerini içerir. çıplaklık çoğu toplumda sınırlıdır, ancak bazı çıplaklık tasvirleri erotik sanat ve yapısal işlevselcilike hizmet edebilir. giyim aynı zamanda kişilerarası iletişimin önemli bir parçası olarak işlev görür ve toplumda giyim eksikliğinin sosyal bir bağlamda olması beklenir. batı toplumlarında, bireylerin çoğunluğu tarafından kolayca tanınan üç bireyler sanat, pornografi, bilgi veya bilimdir. bu kategorilerden birine kolayca sığmayan herhangi bir görüntü yanlış yorumlanabilir ve bu da anlaşmazlıklara yol açabilir.

kaynakça

ayrıca bakınız 
 nü
 nudizm
 çıplaklık tarihi
 çıplak fotoğrafçılık
 çıplak fotoğrafçılık (resim)
 glamour fotoğrafçılık

çıplaklık
Çıplak fotoğrafçılık (resim)

çıplak fotoğrafçılık, bir güzel sanat fotoğrafçılığı türüdür. çıplak insan vücudunu form, kompozisyon, duygusal içerik ve diğer estetik niteliklere vurgu yaparak tasvir eder. güzel sanatlar fotoğrafçılığı ve diğer alt türler arasındaki ayrım mutlak değildir, ancak belirli tanımlayıcı özellikler vardır. erotik ilgi, sanat fotoğrafçılığını glamour fotoğrafçılıkdan ayırır. bu,  fotoğrafın konuyu en çekici şekilde göstermeye ve birincil amacı izleyiciyi cinsel uyandırmaya yönelik pornografik fotoğrafa odaklanır.

kaynakça

ayrıca bakınız 
 şehvetli fotoğrafçılık
 erotik sanat

sanat tarzları
nü fotoğrafçılık
Alexander Wang

alexander wang (d. 26 aralık 1983)  amerikalı moda tasarımcısı. wang, 2005 yılında alexander wang moda markasını kurdu ve 2008 yılında cfda / vogue moda fonu'na layık görüldükten sonra tanındı. kasım 2012'den temmuz 2015'e kadar wang, balenciaga'da yaratıcı yönetmen olarak görev yaptı. wang, kentsel esintili tasarımları ve siyah kullanımı ile tanınır.

gençliği ve eğitimi 
wang, kardeşi dennis ile birlikte büyüdüğü san francisco, kaliforniya'da tayvanlı bir ailenin çocuğu olarak dünyaya geldi. spekülasyonlara rağmen, wang mandarin çincesi konuşmadığını belirtti.

wang, san jose, kaliforniya'daki harker okulu'nda ilk ve ortaokula gitti. dokuzuncu sınıfı kaliforniya'daki pebble beach'teki stevenson okulu'nda yatılı öğrenci olarak geçirdi. daha sonra wang, san francisco'daki drew okuluna gitti ve on beş yaşında mezun oldu. wang central saint martins'de bir yaz tasarım programına katıldı.

on sekiz yaşında wang, parsons tasarım okulu'na gitmek için new york'a taşındı. profesyonel kariyerine başlamak için iki yıl sonra programdan mezun olmadan ayrıldı.

kaynakça 

amerikalı moda tasarımcıları
tayvan asıllı amerikalılar
san francisco doğumlu sanatçılar
lgbt moda tasarımcıları
yüksek moda markaları
yaşayan insanlar
1983 doğumlular
Jimmy Choo

datuk jimmy choo yeang keat pjn dimp dspn obe  (15 kasım 1948 doğumlu), i̇ngiltere merkezli bir malezyalı moda tasarımcısıdır. en iyi, el yapımı kadın ayakkabılarıyla tanınan jimmy choo ltd'nin kurucu ortağı olarak bilinir.

choo, penang, malezya'da, hakka ayakkabıcılar ailesinde doğdu. soyadı chow (chinese) ancak choo olarak doğum belgesinde yanlış yazılmıştır. penang'ın love lane'deki shih chung i̇lkokulunda okudu. choo'nun babası, tüm ayakkabılarını elle yapan bir kunduracı ona nasıl ayakkabı yapılacağını öğretti. choo ilk ayakkabılarını 11 yaşındayken bir çift terlik yaptı.

1982 ve 1984 yılları arasında choo, i̇ngiltere'de londra'daki hackney'deki cordwainers teknik koleji'nde (şimdi londra moda koleji'nin bir parçası) eğitim gördü. mezun olduktan sonra çalışmak için bir tasarım firmasına gitti ve malezya'ya dönmek yerine londra'da kalmak istiyordu.

kaynakça

britanyalı moda tasarımcıları
britanya i̇mparatorluk nişanı subayları
malezyalı iş insanları
çin asıllı malezyalılar
yaşayan insanlar
1948 doğumlular
Siren (alarm)

siren, yüksek sesli bir ses çıkartma cihazıdır. sivil savunma sirenleri sabit yerlere monte edilir ve doğal afetleri veya saldırıları uyarmak için kullanılır. sirenler ambulanslar, polis arabaları ve itfaiye araçları gibi acil durum araçlarında kullanılır. pnömatik ve elektronik olmak üzere iki türde bulunurlar.

dış bağlantılar 

 various examples 
 whistle museum - pictures of siren whistles
 the siren archive  - pictures of fire sirens

ses üretimi
alarmlar
i̇skoç icatları
18. yüzyıl tanıtımları
Egill Skallagrímsson

egill skallagrímsson i̇zlandalı bir viking savaşçısı, çiftçi ve şairdir. esas olarak egill'in sagası'nın baş kahramanı olarak bilinir. egill'in sagası'nda yaklaşık olarak m.s. 850-1000 arasında yaşananlar anlatılır ve bu saganın m.s. 1220 ve 1240 yılları arasında da yazıldığı düşünülür.

dipnotlar

kaynakça
jansson, sven b. (1980). runstenar. stf, stockholm. 
palsson, hermann and edwards, paul (translators), egil's saga 1976, penguin classics
thorsson, örnólfur, ed. (2000). the sagas of the icelanders: a selection. new york, new york: penguin putnam. 

10. yüzyılda i̇zlandalılar
910 doğumlular
990 yılında ölenler
i̇zlandalı şairler
viking savaşçılar
Kefe Ulu Camii

ulu cami (), süleyman han camii veya sultan selim camii (), kırım şehri kefe'de bulunan yıkılmış bir camidir. şehrin ana cuma camii olarak kabul edilirdi. i̇leride padişah olacak olan i. süleyman'ın fermanı ile inşa edilmiştir. o yıllarda, süleyman kefe şehrinde sancak beyi unvanına sahipti. caminin azize agnes adına inşa edilmiş olan bir katolik tapınağı üzerine inşa edildiğine inanılmaktadır. tapınağın taşları inşaat sırasında kullanılmıştır. caminin inşaatı 1520 veya 1522'de tamamlandı. caminin inşasına osmanlı mimarı memar sinan öncülük etmiştir.

kırım'ın rus i̇mparatorluğu'na ilhak edilmesinden sonra, feodosia'nın müslüman nüfusu keskin bir şekilde azalmaya başladı ve caminin bulunduğu yerde bir hristiyan kilisesi inşa etmek için planlar yapıldı. çeşitli nedenlerle, bu fikir uygulanmadı. ancak cami zaman içinde yıkılmaya başladı (1834). 1873 yılında, caminin yerine alexander nevsky kilisesi inşa edildi. bu kilise 1933'te yıkıldı.

genel bilgiler

süleyman han camii, şehzade süleyman tarafından yaptırılmıştır. 1512'de şehzade süleyman kefe'nin sancak beyi idi. cami ceneviz kalesinin dışında inşa edildi. ama şehir kalenin içinde, büyük pazara yakın bir konumda idi. cami yapımında hem eski katolik tapınağının hem de yakındaki antik bizans tapınağının sütunları  kullanılmıştır. 1667'de kefe bölgesini ziyaret eden osmanlı gezgini evliya çelebi, caminin mimarı hakkında bilgi vermedi. ancak cuma han camii'nin mimarının memar sinan olduğunu belirtti.

yıllarca camiye farklı adlarla hitap edildi. evliya çelebi, camiye ancak süleyman'ın adını vermiştir. ancak, 18. yüzyıl şehir planında, caminin i. selim'in adını taşıdığı görülür. peter simon pallas camiyi ulu cami olarak tanımladı.

kaynakça

kırım'daki camiler
Paco Rabanne

francisco rabaneda cuervo (d. 18 şubat 1934 - ö. 3 şubat 2023), daha çok paco rabanne takma adıyla bilinir, 1960'lı yılların fransız moda dünyasında enfant terible olarak tanınan bask kökenli i̇spanyol moda tasarımcısı. modacı kenzō takada'nın ürettiği kenzo parfümleriyle paco rabanne parfümleri bir dönemin en çok satanları oldu.

kaynakça

dış bağlantılar 
 paco rabanne
 
 
 paco rabanne, fashion metallurgist  - musée le secq des tournelles
 paco rabanne black pvc trouser suit  in the film two for the road (1967)

yüksek moda markaları
fransız moda tasarımcılar
parfüm evleri
fransa'daki i̇spanyol göçmenler
1934 doğumlular
2023 yılında ölenler
Dural venöz sinus

dural venöz sinusler (diğer adıyla dural sinusler, venöz sinusler, kraniyal sinusler), duranın dış (endosteyal) ve iç (meningeal) yaprakları arasında kalan beynin venöz dolaşımına ait sistemlerdir. serebral venlerden venöz kan, subaraknoid aralıktan da beyin omurilik sıvısını alır ve en son kafatasından çıkan internal juguler vene boşaltır.

venöz sinusler

yapısı
venöz sinuslerin duvarının yapısını duranın endotel tabakası oluşturur. bu endotel diğer damarlardaki endotelden farklı olarak tunika mediya tabakası bulunmaz. ayrıca diğer venlerden farklı olarak valf bulunmaz.

klinik önemi
dural venöz sinus yaralanmalarında sinus içerisinde tromboz (pıhtı) oluşabilir. bu duruma venöz sinus trombozu denir. ayrıca yüzdeki toplar damarlardan gelen enfekisyon nedeniyle kavernööz sinus trombozu da ortaya çıkabilir. travma dışında başka sebeplerden dolayı da venöz sinus trombozu olabilir. tedavi edilmediği takdirde ciddi dolaşım bozukluğuna hatta ölüme dahi sebep olabilir.

ek resimler

kaynakça

toplardamarlar
baş ve boyun toplardamarları
Aral Gölü'nün kuruması

aral gölü'nün kuruması - aral gölü'ndeki su seviyelerindeki yıllık düşüşle ilişkili ekolojik, biyolojik, sosyal sorunlar ortaya çıkaran  bir toprak ve iklim felaketi. aralkum çölü bu sürecin sonucunda meydana gelmiştir.

kurumanın sebepleri

aral gölü'nün kurumasından önce hazar denizi, superior gölü (kuzey amerika) ve victoria gölü'nden (doğu afrika) sonra dünyanın dördüncü büyük gölüydü. aral gölü'nün kuruması 1960'larda başladı. o zaman, seyhun ve ceyhun nehirlerinin sularının çoğu, türkmenistan, özbekistan ve kazakistan'ın güneyindeki ihtiyaçlar için kanallarla alındı ve sulama için kullanıldı. sonuç olarak, göl suları önemli ölçüde geriledi ve arazi tuz ve diğer kimyasallarla kaplandı. 1993 yılında uluslararası aral gölü'nü koruma fonu kuruldu. şimdiye kadar bu fon aracılığıyla 300'den fazla proje hayata geçirildi. bu fonun kurucuları, özbekistan, kazakistan, kırgızistan, tacikistan ve türkmenistan'dır.

kaynakça

dış bağlantılar 
 aral denizi'nin "sessiz ölümü". 
 aral denizi bölgesindeki çevresel felaketi ortadan kaldırmak için 3,5 milyar dolar ayrıldı.
 v.rakhmanov: dünyanın en genç çölü - aralkum .
 siegmar-w. breckle  aral denizi'nde bölgedeki tuz çöllerinin çölleşmesini ve rehabilitasyonunu birleştirmek  .
 .
 barsakelmess rezervi hakkında - "geri dönelim" , inna bekeeva, .0 430 (16817), 28.08.2009 tarihinden itibaren.
 tersane  (aral denizi'nin güney bölümünün fotoğraf albümü, nisan 2010).

çevre felaketleri
kazakistan
özbekistan
Türk bölgesel jet projesi

türk bölgesel jet projesi, türkiye'nin ilk bölgesel uçağını üreten bir projeydi. proje, dornier 328, trj-328 ve trj-628'in değiştirilmiş bir versiyonunu kullanacaktı. proje 2017 yılında iptal edildi.

trj-328
trj-328, trj-628 için bir test yatağı olarak kullanılacaktır. kapasite 32 koltukla sınırlıdır. uçak, türkiye'de şu anda daha büyük uçaklarla mümkün olmayan küçük şehirlere doğrudan ve sık seferler yapacak.

trj-628
trj-628'de 60 ila 70 koltuk yer alacak ve genel olarak daha büyük bir uçak olacak.
 http://www.globalsecurity.org/military/world/europe/trj628.htm 
 https://www.defensenews.com/air/2017/10/27/turkey-terminates-local-jet-program-worth-billions/

yolcu uçakları
FA Community Shield maçları listesi

futbol birliği tarafından düzenlenen ve günümüzdeki formatına göre, tamamlanan son sezonun premier league ile fa cup şampiyonlarının karşılaştığı fa community shield, 1908-2001 yılları arasında fa charity shield adıyla gerçekleştirilirken 2012'den itibaren günümüzdeki adıyla anılır. tek maçlık müsabakaya, hem ligi hem de turnuvayı aynı kulübün kazandığı durumlarda lig şampiyonu yerine lig ikincisi katılır.

1908'deki ilk müsabakada manchester united, queens park rangers'ı yenerek şampiyonluğa ulaştı. müsabakanın formatı, kuruluşundan itibaren birkaç kez değişikliğe uğradı. 1908-1912 yılları arasında football league ile southern football league şampiyonları karşılaşmaktaydı. 1913'teki müsabakada i̇ngiliz profesyonel ve amatör futbolcuların karmaları karşı karşıya geldi. i. dünya savaşı nedeniyle verilen aranın ardından 1920'de, football league first division ile football league second division şampiyonları arasında oynandı. ertesi yıl football league şampiyonu ile fa cup şampiyonunu karşı karşıya getirmeye başlayan müsabaka, sonuncusu 1929'da olmak üzere 5 kez daha profesyonel ve amatör karma takımlarının müsabakasına sahne olmuştu. 1930 itibarıyla, üç istisnai yıl dışında düzenli olarak football league ve fa cup şampiyonları arasında oynanmaya başlandı. 1950'deki müsabakada, 1950 fifa dünya kupası'na katılan i̇ngiltere millî takımı ile aynı yıl kanada turnesine çıkan karma takım; 1961'deki müsabakada hem lig hem kupa şampiyonu tottenham hotspur ile futbol birliği tarafından belirlenen karma bir takım; 1971'de ise yine hem lig hem kupa şampiyonu arsenal'ın, maddi açıdan daha kazançlı olması nedeniyle avrupa'da hazırlık maçları oynamayı tercih etmesi sebebiyle second division şampiyonu leicester city yer almıştı.

manchester united, toplamda elde ettiği 21 şampiyonlukla (4'ünü paylaşmıştır) şildi en çok kazanan kulüp konumundadır. bunun yanında 9 kez de ikinci olan ve toplamda 30 fa community shield maçında oynayan kulüp, her iki alanda da birinci sırada bulunur. 1984-1987 yılları arasında kazandığı üç şampiyonlukla üst üste üç kez şampiyon olarak (1986'da paylaşılmıştır) en uzun şampiyonluk serisini ise everton gerçekleştirmiştir. 2023'teki son müsabakada manchester city'i normal süresi 1-1 biten maçın penaltılarında 4-1 yenen arsenal, organizasyonun son şampiyonu konumundadır.

maçlar

kulübe göre performanslar 
kapanan kulüpler ya da yalnızca bu müsabaka için oluşturulan takımlar eğik yazılmıştır. paylaşılan şampiyonluklar için yıldız (*) işareti konulmuştur.

ayrıca bakınız 
 fa community shield şampiyonluğu kazanan teknik direktörler listesi

notlar

kaynakça 

maç
futbol maçı listeleri
i̇ngiltere'de futbol listeleri
Rozental'in bazal veni

rozental'in bazal veni diğer adıyla bazal ven beyinde bir takım venlerin bir araya gelmesi ile oluşur. bu ven beynin derin yapılarındaki venöz kanı dreni eder. bazal veni oluşturan venler:
derin sylvian venler (insula ve komşuluğundaki girusları drene eder)
fronto-bazal venler (frontal lobun bazal ve mediyal dallarını drene eder)
inferior striat venler (korpus striatumu drene eder)

bazal ven anterior perforan substans önünde yukarıda bahsedilen venlerin birleşmesiyle meydana gelir. serebral pedinküllerin önünden yana ve arkaya doğru uzanır. bu seyri esnasında lateral ventrikülün alt boynuzundan, orta beyinden, ''hipokampüsten venöz drenaj alır ve arkada galen veni ile birleşir.

kaynakça
bu madde gray's anatomy'nin (1918) kamu malı sürümünün, 20. baskısının 653. sayfası temel alınarak hazırlanmıştır.

toplardamarlar
baş ve boyun toplardamarları
Shaolin

shaolin veya şaolin, aşağıdaki şeylerle ilgili olabilir:

 şaolin manastırı; çin henan eyaleti'nde bulunan bir budist tapınak
 shaolin kung fu; çin henan eyaleti'ndeki tapınak ile bağdaşlaştırılmış bir kung fu tarzı
 shaolin (çizer) (1971-2016); brezilyalı çizer
 şaolin futbolu; stephen chow'ın başrol oynadığı 2001 hong kong filmi
Aleksandr Nevski Katedrali, Novosibirsk

aleksandr nevski katedrali (rusça: собор во имя александра невского) aleksandr nevski onuruna adlandırılan novosibirsk, rusya'daki doğu ortodoks katedralidir.

novonikolayevsk'teki (novosibirsk'in eski adı) ilk taş yapılardan biridir. kilise, 1896-1899'da neo-bizans mimari tarzında inşa edilmiştir. bina tasarımı, birkaç yıl önce inşa edilen sankt-peterburg'daki merhametli meryem ana kilisesi'nin tasarımından etkilenmiştir.

29 aralık 1899'da açıldı ve kutsandı. 1915'te bir katedral oldu.

katedral, novonikolayevsk'in (şimdiki novosibirsk) yeni bir tren istasyonu olarak kurulmasıyla sonuçlanan trans sibirya demiryolu'nun yapımını başlatan çar iii. aleksandr için özel bir anıttı.

1937'de katedral sovyet yetkilileri tarafından kapatıldı.

kiev rus'un hristiyanlığa dönmesinin 1000. yıldönümü olan 1988'de katedralin iadesi için bir hareket başladı. 1989 yılında yeniden açıldı.

ayrıca bakınız 

 rus i̇mparatorluğu'nda neo-bizans mimarisi
 aleksandr nevski katedrali - aynı adlı diğer katedraller

kaynakça

dış bağlantılar 

 resmi internet sitesi 
 людмила кузменкина. 110 лет назад в новониколаевском заложили александро-невский собор. вечерний новосибирск, 12.05.2007 

1899'da tamamlanan kiliseler
Halid bin Halife bin Abdülaziz es-Sani

halid bin halife bin abdülaziz es-sani (d. 1968, doha) katarlı siyasetçi. 28 ocak 2020 tarihinde katar başbakanı ve içişleri bakanı olarak atandı.

1968 yılında katar'ın başkenti doha'da doğdu. doha'da eğitimini tamamladıktan sonra abd'ye gitti. 1993'te işletme lisansını tamamladı. şeyh halid, 2002 yılına kadar katar sıvılaştırılmış gaz şirketinde çalıştı.

kaynakça 

1968 doğumlular
katar başbakanları
katar içişleri bakanları
Tataristan coğrafyası

tataristan coğrafyası (), rusya federasyonu'ndaki tataristan cumhuriyeti'nin coğrafi özelliklerini ifade eder.

komşuları

rusya federasyonu içinde yer alan tataristan, kuzeydeki kirov oblastı, kuzey ve kuzeydoğudaki udmurtia cumhuriyeti, doğu ve güneydoğudaki başkurdistan cumhuriyeti, güneydoğuda orenburg oblastı, güneydeki samara oblastı ve batıdaki çuvaş cumhuriyeti, batıda mari el cumhuriyeti ile sınır komşusudur. orenburg oblastı, kazakistan ile tataristan arasında, güney doğuda yer almaktadır.

topraklar
tataristan toprakları genellikle alçak rakımdadır ve engebelidir. 235 metre yüksekliğe ulaşan volga nehri'nin batısında kalan bölge, i̇dil tepelerinin en kuzey noktasıdır. bögelme-belebey yaylası, doğuda ural dağları'na yükselen bölgenin güneydoğusunda yaklaşık 338 metre yükseklikte bulunmaktadır.

i̇dil nehri, bölgenin batı ucundan kuzey-güney doğrultusunda akmaktadır.

arazinin çoğu i̇dil'in bir kolu olan kama nehri tarafından sulanmaktadır. vyatka ve beyaz i̇dil nehirleri, kama nehri'nin en önemli kollarıdır.
Aşağı Kama Millî Parkı

aşağı kama milli parkı (; , tübän kama milli parkı; her iki dilde de: "aşağı kama millî parkı") rusya'da, tataristan'ın tukayevsky ve yelabuzhsky ilçelerinde bulunan bir millî parktır. kama nehri kıyısında yer alan iğne yapraklı (çoğunlukla çam) ormanları korumak için 20 nisan 1991'de kuruldu.

konum ve coğrafya

park üç izole bölümden oluşmaktadır. bunlardan ikisi - maly bor ve tanayavskaya dacha - alabuga şehrine yakın, kama'nın sağ kıyısında yer alırken, üçüncüsü olan bolshoy bor, kama'nın sol kıyısındaki yarımadada, yarçallı şehrinde yer alır. tübenkama baraj gölü parkın sınırlarında içinde inşa edilmiştir. nehrin sağ kıyısında vadiler bulunur. toyma nehri, millî park içindeki kama'nın en büyük koludur. kama'nın sol kıyısı düzlüklerden oluşur. barajın aşağı kısımlarında bulunan kama menderesleri ve bu bölgenin sağ kıyısındaki çayırlar da parka aittir.

fauna

parkta yaygın olan büyük memelilerden sığın, karaca, yaban domuzu, vaşak, eski dünya kunduzu, porsuk ve rakun köpeği görülür. bazıları nadir olan birkaç yarasa türü de gözlemlenir. parkta 190'ın üzerinde kuş, 6 sürüngen, 10 amfibi ve 16 balık türü bulunur.

flora

tübenkama baraj gölü'nün bitişiğindeki alanlar ormanla kaplıdır. orman, kıyıdan uzak, yalıtılmış kümeler olarak da görülür. ağaçlar arasında en yaygın olanları çam (orman alanının %65.4'ü), huş ağacı (%19) ve kavaktır (%6). ormanların bir kısmı dikim sonucu oluşmuştur.

kaynakça

dış bağlantılar

 parkın resmi haritaları (rusça)

iucn kategori ii
tataristan coğrafyası
rusya'daki ulusal parklar
1991'de kurulan korumalı bölgeler