1922'de Türkiye

bu sayfada, 1922 yılında türkiye'de görevdeki siyasi kurumlar ve kişiler, yaşanan olaylar, doğan ve ölen kişiler yer alır. bu yılın 1 kasımında saltanatın kaldırılmasıyla osmanlı i̇mparatorluğu resmen sona ermiştir.

meclis
tbmm 1. dönem (23 nisan 1920-15 nisan 1923)

görevdekiler
türkiye büyük millet meclisi başkanı ve başkumandan – mustafa kemal paşa
iii. i̇cra vekilleri heyeti reisi - fevzi paşa (19 mayıs 1921-9 temmuz 1922)
iv. i̇cra vekilleri heyeti reisi - hüseyin rauf bey (12 temmuz 1922 - 4 ağustos 1923)

kabine
ankara hükûmeti
iii. i̇cra vekilleri heyeti (19 mayıs 1921-9 temmuz 1922)
iv. i̇cra vekilleri heyeti (12 temmuz 1922 - 4 ağustos 1923)

olaylar

ocak
 2 ocak - ankara hükûmeti ile ukrayna hükûmeti arasında dostluk antlaşması imzalandı.
 3 ocak - mersin fransız işgalinden kurtarıldı.
 5 ocak - adana fransız işgalinden kurtarıldı.
 6 ocak - ceyhan fransız işgalinden kurtarıldı.
 7 ocak - osmaniye fransız işgalinden kurtarıldı.
 9 ocak - dörtyol fransız işgalinden kurtarıldı.

şubat
 18 şubat - karatepe katliamı: yunan ordusu aydın'ın karatepe köyünde 200-400 sivili öldürdü.

mart
 22 mart - i̇tilaf devletleri 22 mart 1922'de, türk ve yunan kuvvetlerine yeni bir barış önerisi sundu. ancak bu öneride yer alan askeri denetim hükmü, tam bağımsızlık ilkesiyle çeliştiği için, tbmm tarafından reddedildi.

nisan

mayıs

haziran

temmuz
 31 temmuz - türkiye i̇dman cemiyetleri i̇ttifakı kuruldu.

ağustos
 14 ağustos - türk kurtuluş savaşı: türk ordusunun yunan kuvvetlerine karşı başlattığı büyük taarruz başladı. 
 30 ağustos
 kütahya'nın kurtuluşu.
 türk kurtuluş savaşı: mustafa kemal'in komutanlığını yaptığı türk ordusu, yunan ordusunu kütahya'da yapılan başkomutanlık meydan muharebesi'nde yenerek savaşın kesin bir türk zaferiyle sonuçlandırdı.

eylül

 2 eylül - yunan ordusu başkumandanı nikolaos trikupis esir alındı.
 3 eylül
emet'in kurtuluşu.
geri çekilen yunan ordusu alaşehir'i yaktı.
 4 eylül - simav'ın kurtuluşu.
 5 eylül - manisa yangını: geri çekilen yunan ordusu manisa'yı ateşe verdi.
 6 eylül - balıkesir'in kurtuluşu: balıkesir yunan işgalinden kurtarıldı. 
 9 eylül - i̇zmir'in kurtuluşu: yunanlar i̇zmir'i boşalttılar. aynı gün general fahrettin (altay) paşa komutasındaki türk birlikleri i̇zmir'e geldiler ve burada denetimi sağladılar. hükûmet konağı'na ve diğer resmî dairelere türk bayrakları çekildi.
 11 eylül - bursa ilinin kurtuluşu.
 13 eylül - büyük i̇zmir yangını başladı.

ekim
 3 ekim - mudanya mütarekesi başladı. türkiye'yi i̇smet paşa temsil ediyor.
 11 ekim - mudanya mütarekesi imzalandı. türk-yunan çatışmasının sona erdirildi ve trakya'nın savaşsız kurtarıldı. i̇tilaf devletleri yeni türk devletini resmen tanımış oldu.
 26 ekim - dışişleri bakanlığından ayrılan yusuf kemal tengirşenk’in yerine i̇smet i̇nönü lozan konferansı'nın hemen öncesinde dışişleri bakanlığı görevine getirildi.

kasım
 1 kasım - saltanatın kaldırılması: saltanatın, i̇stanbul'un işgal tarihinden (16 mart 1920) başlayarak kalkmış olduğu tbmm'de oy birliği ile kabul edildi. osmanlı i̇mparatorluğu resmen sonra ermiştir. 
 2 kasım - tbmm’nin gizli oturumunda lozan konferansı’na katılacak heyetin hükûmet tarafından belirlenmesi kararı alındı.
 8 kasım - lüleburgaz'ın kurtuluşu.
 17 kasım - halife vahdettin, sığınma talep ettiği i̇ngilizler tarafından gizlice malaya zırhlısı'na bindirilerek malta'ya götürüldü.
 18 kasım - uzunköprü'nün kurtuluşu.
 18 kasım - tbmm, abdülmecid efendi'yi halife olarak seçti.
 25 kasım - edirne'nin kurtuluşu.

aralık
 13 aralık - ali fuat paşa, tbmm i̇kinci başkanı seçildi.

tarihi bilinmeyenler 
 ankara i̇lköğretim okulu (i̇zmir) açıldı.

doğumlar

ocak
 7 ocak - orhan asena, oyun yazarı, şair ve çocuk hastalıkları hekimi (ö. 2001)
 22 ocak - faruk ilgaz, mühendis, politikacı ve spor adamı (ö. 2014)

nisan
 4 nisan - hayrettin karaca, tema kurucularından ve ilk genel başkanı (ö. 2020)

mayıs
 10 mayıs - vüs'at o. bener,  yazar ve şair (ö. 2005)
 15 mayıs - recep bilginer,  gazeteci ve oyun yazarı (ö. 2005)

haziran
 20 haziran - cevat kurtuluş,  tiyatro ve sinema oyuncusu (ö. 1992)

temmuz
 24 temmuz - namık kemal şentürk, i̇zmir valisi (ö. 2020)
 30 temmuz - turhan selçuk, karikatürist (ö. 2010)

ölümler
 21 temmuz - ahmet cemal paşa, osmanlı generiali ve siyaset adamı
 4 ağustos - enver paşa, osmanlı generali
 7 ağustos - ürgüplü mustafa hayri efendi, din alimi ve siyasetçi 
 25 kasım - sütçü i̇mam, türk kurtuluş savaşı'na katılmış sivil

ayrıca bakınız

kaynaklar

 
20. yüzyılda türkiye
türkiye
türkiye