Kuzey Sentinel Adası

kuzey sentinel adası, bengal körfezi'ndeki andaman adaları'ndan biri olan ve hindistan devletinin andaman ve nikobar adaları yönetim biriminde yer alan adadır. ada halkını oluşturan sentinel kabilesinin yaklaşık 60.000 sene önce afrika'dan asya'ya göçen insan dalgasıyla birlikte geldikleri ve o zamandan beri bu adada izole kaldıkları düşünülmektedir.

tarihçe
1771 yılında doğu hindistan şirketi adına keşiflerde bulunan britanyalı araştırmacı john ritchie geçerken adadan ışıklar gördüğünü not etti. ocak 1880'de adaya giden maurice vidal portman, araştırma amaçlı 6 tane sentinel yerlisini alıp port blair'e götürdü. ancak bu insanlardan yaşlı adam ve kadın hızlıca ölünce 4 çocuğu hediyelerle adaya geri yollandı.

2004 hint okyanusu depremi ve tsunamisinden üç gün sonra adaya yardım getirmeye çalışan ve yiyecek taşıyan hindistan donanmasına ait helikopterlere ada halkı ok ve mızraklarla saldırdı.

2005 yılında ada halkının tüm yabancıları düşman olarak görüp saldırması nedeniyle adanın doğasını bozmak istemeyen hindistan hükümeti adayı girişi yasak bölge ilan etmiştir.

26 ocak 2006 tarihinde adaya kanunsuz bir biçimde avlanmaya gelen iki balıkçı, botlarının adaya yanaşması üzerine sentineller tarafından öldürüldü. balıkçıların cesedini kumsalda çukurlara atan sentineller, onları almak için gelen helikoptere de saldırdı.

coğrafya 
kuzey sentinel, güney andaman adası'ndaki wandoor kasabasının 36 km batısında, port blair'in 50 km batısında ve muadili güney sentinel adası'nın 59,6 km kuzeyinde yer alır. yaklaşık 59.67 km2 alana sahiptir.

kuzey sentinel mercan resifleriyle çevrilidir ve doğal limanları yoktur. kıyı dışında adanın tamamı ormanlıktır. adayı çevreleyen dar, beyaz kumlu bir plaj vardır, arkasında zemin 20 metre yükselir ve ardından kademeli olarak 46 ila 122 metre arasında yükselir. resifler, adanın etrafında kıyıdan 0,9 ila 1,5 km (0,5–0,8 nm) arasında uzanır. ormanlık bir adacık olan constance adası, resifin kenarında, güneydoğu kıyı şeridinin yaklaşık 600 metre (2.000 ft) açığında yer almaktadır.

2004 hint okyanusu depremi, adanın altındaki tektonik plakayı bir ila iki metre kaldırarak eğdi. çevredeki mercan resiflerinin geniş yolları açığa çıktı ve kalıcı olarak kuru kara veya sığ lagünler haline geldi, adanın tüm sınırlarını batı ve güney taraflarında bir kilometreye kadar genişletti ve constance adacığı'nı ana ada ile birleştirdi.

flora ve fauna 
ada büyük ölçüde tropikal ve subtropikal nemli geniş yapraklı ormanlarla kaplıdır. araştırma eksikliği nedeniyle, karasal flora ve faunanın tam bileşimi bilinmemektedir. maurice vidal portman 1880'de adaya yaptığı keşif gezisinde, çok sayıda mermi ağacı (manilkara littoralis) ağaçlarının yanı sıra malabar ipek-pamuk ağacının (bombax ceiba) devasa, payandalı örneklerinin bulunduğu açık, "park benzeri" bir orman bildirdi. hint domuzu (sus scrofa cristatus) görünüşe göre adada bulunuyor ve sentinelese için önemli bir besin kaynağı, portman'ın raporları bir sentinelese köyünün yakınında "devasa bir domuz kafatasları yığınına" atıfta bulunuyor. iucn kırmızı listesi, kuzey sentinel'i, güney sentinel ve küçük andaman hariç, diğer andaman adalarının çoğundan başka türlü yok edilmiş olan hindistancevizi yengeçleri (birgus latro) için önemli bir yaşam alanı olarak listeliyor. kuzey sentinel adası, güney sentinel ile birlikte birdlife international tarafından küresel olarak önemli kuş alanı (iba) olarak kabul edilmektedir., araştırma eksikliğine rağmen, bozulmamış yaşam alanı muhtemelen çeşitli kuş yaşamını destekliyor.

adayı çevreleyen deniz yaşamı da iyi araştırılmamıştır. büyük bir mercan resifinin adayı çevrelediği ve mangrovların da kıyılarını çevrelediği bilinmektedir. ada yakınlarındaki dalgıçlardan gelen 1999 raporu, adanın etrafındaki resiflerin 1998 el niño'da ağartıldığını, ancak o zamandan beri yeni mercan büyümesi gördüğünü gösteriyor. i̇ddiaya göre adanın açıklarındaki sularda köpekbalıkları da görüldü. portman, bunların aynı zamanda sentinelese için önemli bir besin kaynağı olduğundan bahsettiği ve 1999'da çevredeki sularda yapılan bir araştırmada görüldüğü için, deniz kaplumbağaları da muhtemelen adanın yakınında bulunuyor. aynı araştırmada yunuslar da görüldü.

demografi 
kuzey sentinel adası, izolasyonlarını zorla savunan gönüllü tecrit edilmiş yerli halk olan sentinelese'nin yaşadığı bir yerdir. 2012 raporunda nüfuslarının 50 ila 400 kişi olduğu tahmin ediliyor. hindistan'ın 2011 nüfus sayımı, 10 hanede 15 sakinin olduğunu gösteriyor, ancak bu da yalnızca bir tahmindi ve times of india tarafından "çılgınca bir tahmin" olarak tanımlandı.

sayıları azalan jarawalar gibi, sentinelese nüfusu da bağışıklıklarının olmadığı potansiyel bulaşıcı hastalık tehditlerinin yanı sıra davetsiz misafirlerin şiddetiyle karşı karşıya kalacak. hindistan hükümeti, adanın tamamını ve adadan 5 deniz mili (9,3 km) uzanan çevresindeki suları, onları dış müdahaleden korumak için bir dışlama bölgesi ilan etti.

siyasi durum 
andaman ve nicobar (aborijin kabilelerinin korunması) yönetmeliği, 1956, sentinelese ve bölgedeki diğer yerli kabilelere koruma sağlar. andaman ve nikobar i̇daresi 2005 yılında, sentinellerin yaşam tarzına veya yaşam alanlarına müdahale etme niyetleri olmadığını ve onlarla daha fazla temas kurmakla veya adayı yönetmekle ilgilenmediklerini belirttiler. kuzey sentinel adası, yasal olarak hindistan'ın özerk bir idari bölümü olmasa da, akademisyenler burayı ve halkını fiilen özerk veya bağımsız olarak adlandırdılar.

kaynakça 

hindistan'ın adaları
andaman denizi