I. Christian (Anhalt-Bernburg Prensi)

anhaltlı christian olarak da bilinen anhalt-bernburg prensi i. christian (11 mayıs 1568 – 17 nisan 1630), askanya hanedanından bir alman prensti. anhalt’ın hüküm süren prensiydi ve 1603’te yeniden kurulan anhalt-bernburg prensliği’nin de hükümdar prensi oldu. 1595’ten itibaren yukarı pfalz’ın valiliğini yaptı ve kısa süre sonra pfalz elektörü iv. frederick’in baş danışmanı oldu.

yaşamı 
christian, anhalt prensi joachim ernest’in ve barby-mühlingen kontu i. wolfgang’ın kızı ve prensin ilk karısı olan agnes’ten doğan ikinci oğluydu. bernburg’da doğan christian, 1570’te dessau’da caspar gottschalk tarafından latince, i̇talyanca ve fransızca eğitimi aldı. çocuk yaşına rağmen konstantinopolis’e diplomatik misyonlar amacıyla gitti, burada hazırlanmış, hırslı ve şehirli bir diplomat haline geldi.

1586’nın ilk aylarında dresden’e gitti ve orada birkaç yıl kalvinist sempatisini paylaştığı adaşı saksonya elektörü i. christian’ın en yakın arkadaşı olarak kaldı. elektörün sarayında kaldığı süre boyunca alkolik aşırılıklardan muzdarip olduğu biliniyor.

1586’nın aralık ayında aile topraklarına sahip olan christian, sadık bir kalvinist olarak kaldı ve daha sonra pfalz elektörü iv. frederick’in danışmanı olarak hizmet etti. 1591’de fransız kralı iv. henri’nin de yardımıyla pfalz ordusunu yönetti. 1592’de strazburg piskoposluğu’nun (piskoposlar savaşı) sahipliği üzerine bir anlaşmazlık ortaya çıktığında lorraine’ye karşı brandenburg’u destekledi. 1595’te iv. frederick tarafından yukarı pfalz valisi olarak atandı ve bavyera’nın amberg kasabasına yerleşti.

1603’te anhalt prensliği, christian ve hayatta kalan kardeşleri arasında resmen bölündü. christian bernburg’u aldı ve bu yerleşimle 1468’de soyu tükenmiş olan eski bir prensliği yeniden canlandırdı.

christian, 1608’de protestan birliği’nin oluşumunda bir diplomat olarak önemli bir rol oynadı. elektör iv. frederick’in ölümüyle christian, elektörün oğlu v. frederick’e hizmet etti. aynı yıl fruchtbringende topluluğu’na kabul edildi. i̇mparator ii. ferdinand ve müttefikleri, bohemyalı soylular 1619’da frederick’i kral olarak seçtiklerinde bohemya’yı kutsal roma i̇mparatorluğu’na karşı savunmak için protestan kuvvetlerine komuta etmek için atandı. bohemya kuvvetleri 1620’de beyaz dağ muharebesi’nde yenildiğinde christian, frederick’e prag’da kalmamasını tavsiye etti. 1621’de pfalz ile olan bağlantısına karşılık christian bir i̇mparatorluk yasağı aldı, bu onu topraklarını elinden alan ve kanun kaçağı yapan bir yasaktı.

christian önce i̇sveç’e kaçtı ve ardından danimarka-norveç’te kral iv. christian’ın sarayında kralın konuğu oldu. 1624’te i̇mparator ferdinand’dan af diledi ve altı yıl sonra öldüğü prensliğine dönmesine izin verildi.

evliliği ve çocukları 
2 temmuz 1595'te lorbach'ta, bentheim-steinfurd-tecklenburg-limburg kontu iii. arnold'un kızı bentheim-tecklenburglu anna (bentheim, 4 ocak 1579 - bernburg, 9 aralık 1624) ile evlendi. i̇kisinin on altı çocuğu oldu:

 frederick christian (d.ve ö. amberg, 2 mayıs 1596)
 amalie juliane (amberg, 10 eylül 1597 - neinburg, hannover, 11 ağustos 1605)
 ii. christian (anhalt-bernburg prensi) (amberg, 11 ağustos 1599 - bernburg, 22 eylül 1656)
 eleonore marie (amberg, 7 ağustos 1600 - strelitz, 17 temmuz 1657), 7 mayıs 1626'da ii. john albert (mecklenburg-güstrow dükü) ile evlendi.
 bir kızı (d. ve m. amberg, mayıs? 1601)
 sibylle elisabeth (amberg, 10 şubat 1602 - strelitz, 15 ağustos 1648)
 anna magdalena (amberg, 8 mart 1603 - 30 ekim 1611)
 anna sophie (amberg, 10 haziran1604 - bernburg, 1 eylül 1640)
 louise amalie (amberg, 10 ocak1606 - bernburg, 17 ekim 1635)
 ernest (amberg, 19 mayıs 1608 - naumburg, 3 aralık 1632), saksonya hizmetinde çalışan bir süvari albayıydı, lützen muharebesi'nde ölümcül şekilde yaralandı.
 amöena juliane (amberg, 13 kasım 1609 - bernburg, 31 temmuz 1628)
 agnes magdalena (amberg, 8 ekim 1612 - wildungen, 17 temmuz 1629)
 frederick (anhalt-harzgerode prensi) (ensdorf, 16 kasım 1613- plötzkau, 30 temmuz 1670)
 sophie margarate (amberg, 16 eylül 1615 - dessau, 27 aralık 1673), 14 temmuz 1651'de anhalt-dessau prensi john casimir ile evlendi.
 dorothea matilde (amberg, 11 ağustos 1617 - bernburg, 7 mayıs 1656),
 frederick louis (amberg, 17 ağustos 1619 - harzgerode, 29 ocak 1621)

kaynakça 

 parker, geoffrey (ed.) (1997): the thirty years' war: second edition. routledge.
 pursell, brennan c. the winter king. aldershot: ashgate, 2003.
 yates, frances. the rosicrucian enlightenment. london; new york: routledge, 1972. 

1568 doğumlular
1630 yılında ölenler