Georgios Trapezuntios

trabzonlu georgios ( georgios trapezuntios; 1395-1486) yunan filozof, alim ve hümanist.

hayatı 
yunanistan'ın girit adasında (daha sonra kandiye krallığı olarak bilinen bir venedik kolonisi) doğdu ve trapezuntios soyadını atalarının trabzon i̇mparatorluğu'ndan olmasından almıştır.

i̇talya'ya ne zaman gittiği belli değil; bazı rivayetlere göre, 1430'da, francesco barbaro'ya amanuensis olarak hareket etmesi için venedik'e çağrıldı; diğerlerine göre floransa konsili (1438-1439) zamanına kadar i̇talya'yı ziyaret etmedi.

latince'yi vittorino da feltre'den öğrendi ve o kadar hızlı bir ilerleme kaydetti ki, üç yıl içinde latin edebiyatı ve retorik öğretmeye başladı. öğretmen ve aristoteles tercümanı olarak ünü çok büyüktü ve ateşli bir aristotelesçi olan papa v. nicolaus tarafından sekreter olarak seçildi. platon'a yönelik saldırılarının acısı (1458 tarihli comparatio aristotelis et platonis'te, tarihçi james hankins tarafından "şimdiye kadar yazılmış en dikkat çekici öğrenme ve delilik karışımlarından biri" olarak tanımlanmıştır), bessarion'dan (in calumniatorem platonis, 1469'da basılmıştır) ve platon, aristoteles ve diğer klasik yazarların çevirilerinin açıkça telaşlı ve yanlış karakteri, bir bilim adamı olarak ününü mahvetmek ve bir felsefe öğretmeni olarak konumunu tehlikeye atmak için birleşmiştir. (papa ii. pius, georgios'un çevirilerini eleştirenler arasındaydı.) i̇lk adı verilen çalışması nedeniyle georgios'a karşı duyulan öfke o kadar büyüktü ki, napoli'de sarayında aragonlu v. alfonso onu korumasaydı, muhtemelen i̇talya'dan ayrılmak zorunda kalacaktı.

daha sonra roma'ya döndü ve burada 1471'de başka bir yunan dilbilgisi uzmanı olan priscian'ın çalışmasına dayanan çok başarılı bir latince dilbilgisi yayınladı. ek olarak, yunan retorik ilkeleri üzerine daha önceki bir çalışma, parlaklığını ve bilgeliğini kabul eden eski eleştirmenlerinden bile geniş bir kabul gördü. roma'da 1486'da büyük bir yoksulluk içinde öldü.

çalışmaları 

yunancadan latince'ye çeviriler (platon, aristoteles ve kilise babaları) ve yunanca (esas olarak teolojik) ve latince (gramer ve retorik) orijinal denemelerden oluşan sayısız eserinin tam listesi için bkz.f fabricius, bibliotheca graeca (ed. harles), xii.

kaynakça

konuyla ilgili yayınlar 
  christos ch. kypraios,the ideology of hellenoturkism: from george of trebizond to dimitri kitsikis -istanbul, i̇stanbul bilgi üniversitesi, 2015 (ma thesis, 107 pages, with maps and charts).
 g. voigt, die wiederbelebung des klassischen altertums (1893);
 article by c. f. behr in ersch and gruber's allgemeine enzyklopadie.
 harris, jonathan, 'byzantines in renaissance italy', in online reference book for medieval studies – http://the-orb.net/encyclop/late/laterbyz/harris-ren.html 
 monfasani, john (1976) george of trebizond : a biography and a study of his rhetoric and logic brill, leiden, 
 reject aeneas, accept pius: selected letters of aeneas sylvius piccolomini (pope pius ii), ed. and tr. t. m. izbicki, g. christianson and p. krey (washington, dc, 2006), letter no. 61.
 encyclopædia britannica, 2007 ed.
 
 c. j. classen, 'the rhetorical works of george of trebizond and their debt to cicero', journal of the warburg and courtauld institutes 56 (1993), 75–84
 matthew decoursey, 'continental european rhetoricians, 1400–1600, and their influence in renaissance england', british rhetoricians and logicians, 1500–1660, first series, dlb 236, detroit: gale, 2001, pp. 309–43.
 jonathan harris, greek émigrés in the west, 1400–1520 (camberley uk: porphyrogenitus, 1995). 
 john monfasani, george of trebizond. a biography and a study of his rhetoric and logic, leiden, brill, 1976.
 john monfasani, ed., collectanea trapezuntiana. texts, documents, and bibliographies of george of trebizond, binghamton, ny: rsa, 1984.
 lucia calboli montefusco, "ciceronian and hermogenean influences on george of trebizond's rhetoricorum libri v," rhetorica 26.2 (2008): 139–164.
 n.g. wilson, from byzantium to italy. greek studies in the italian renaissance, london, 1992. 

1395 doğumlular
1486 yılında ölenler
14. yüzyılda bizanslılar
15. yüzyılda bizanslılar
15. yüzyılda yunanlar

15. yüzyıl filozofları
giritliler
bizanslı filozoflar
girit doğumlular