Çırak petrol sahası

çırak (), hazar denizi'nde, bakü, azerbaycan'ın 120 km (75 mil) doğusunda bulunan ve daha büyük azer-çırak-güneşli petrol sahası (açg) projesinin bir parçası olan bir açık deniz petrol sahasıdır. üretim, sondaj ve merkez (pdq) platformu çırak 1 (eop) 1997'den beri faaliyettedir. çırak 1, açg sahasından ham petrol üretmektedir. batı çırak, açg projesinin bir uzantısı olarak planlanmaktadır.

çırak-1 ve ham petrol projesi 
ham petrol projesi (hpp), üretimin başlamasından bu yana günde 100.000 ila 150.000 varil (16.000 ila 24.000 m³/gün) arasında ortalama petrol elde etti. hazar denizi bölgesindeki ilk büyük ölçekli petrol projesi olarak kabul edildi. proje, dünya bankası'nın ifc ve ebrd gibi büyük finans kuruluşlarından alınan 200 milyon dolarlık yatırım, çırak petrol sahasının bir kısmının geliştirilmesini, mevcut çırak 1 platformunun yenilenmesini, yeni denizaltı boru hatlarının inşasını, geliştirme ve su enjeksiyon kuyularının açılmasını; sangaçal terminali'nin inşasını; gürcistan'daki supsa'daki bir petrol ihracat terminali inşaatını ve azerbaycan ve gürcistan'daki boru hatları ve tesislerinin tamamlanmasını amaçlamıştır.

mülkiyet 
amoco-amoco caspian sea petroleum ltd'nin yan kuruluşu eop'ni̇n operatörüydü. ortaklıkta ayrıca amerika birleşik devletleri, rusya, türkiye, i̇ngiltere, norveç, japonya ve azerbaycan'dan şirketler yer aldı.

sponsorların proje maliyetlerindeki payının 800 milyon dolar olduğu tahmin ediliyor. ifc kredileri, toplamda 100 milyon dolara eşit olan beş a kredisini (borçluların her birine bir tane) ve yine toplamda 100 milyon dolara eşit olan beş b kredisini içermektedir.

teknik özellikler 
çırak 1 tesisleri şunları içerir:

 su enjeksiyon ekipmanına sahip 24 yuvalı pdq platformu
  uzunluğunda 'lik bakü'nün hemen güneyindeki sangaçal terminali'ne uzanan petrol boru hattı
  uzun 'lik petrol taşları açık deniz kasabasına uzanan gaz boru hattı
  uzun 'lik orta azeri'ye uzanan gaz boru hattı
 sıkıştırma ve su enjeksiyon platformu. sahanın bu kısmının 2024 yılına kadar üretim yapması öngörülüyor. başlangıçta, çırak'taki üretim bakü-novorossiysk boru hattıyla ihraç edildi. bakü-supsa boru hattı 1999'da faaliyete geçtiğinde, üretim de gürcistan üzerinden yönlendirildi.

batı çırak 
mart 2009'da kbr, çırak sondaj platformu için ön uç mühendislik ve tasarım (feed) ve tedarik hizmetleri sağlamak için bp tarafından azerbaycan uluslararası i̇şletme şirketi adına bir sözleşme imzaladı. bu, acg saha gelişiminin bir uzantısı olarak kabul edilir ve çırak petrol projesi olarak da bilinir. eylül 2010'da batı çırak platformu için çelik giydirme yapımına başlandı. i̇nşaat haydar aliyev adlı bakü derin su giydirmesi fabrikası tarafından yürütüldü. proje yönetimi, batı çırak üretiminin 2014'ün ikinci çeyreğinde başlamasını planlıyordu. ön tahminlere göre, platform günde 183.000 varil (29.100 m³/gün) ve 209 milyon cm³/gün  ve 6 milyar dolarlık bir yatırım maliyetiyle toplam 360 milyon varil (57×106 m³) petrol üretecekti. çırak'tan üretilen gazın 2016 yılında avrupa'ya ihraç edilmesi planlanmaktaydı.

ayrıca bakınız 

 azeri-çıralı-güneşli
 bakü-tiflis-ceyhan boru hattı
 sangaçal terminali
 güney kafkasya boru hattı
 bakü-supsa boru hattı
 bakü-novorossiysk boru hattı
 nabucco boru hattı

kaynakça

dış bağlantılar 

 acg alanlarında chirag'ı gösteren resim 

hazar denizi