mismayil/tr_wikipedia huggingface dataset:
Minestra di ceci

minestra di ceci (nohut çorbası), i̇talyan mutfağında başlıca malzeme olarak nohutla yapılan bir çorbadır. islatılmış kuru nohut veya konserve nohut kullanılabilir. ek malzemeleri değişebilir ve diğerlerinin yanı sıra tuzlu morina, kestaneler, enginar, patates, domates, makarna ve lahana gibi sebzeleri içerebilir. çorba temel malzemeleri, diğerlerinin yanı sıra zeytinyağı, sarımsak, soğan, havuç ve kereviz içerebilir.

tarihçe
minestra di ceci, i̇talya'nın abruzzo bölgesi'nin çorbasıdır ve kış çorbası denir.

kaynakça

ek okuma

dış bağlantılar
 minestra di ceci . le journal de montréal.

nohut yemekleri
Mehmet Aldan

mehmet aldan (1923, isparta - 24 ocak 2012, ankara), türk bürokrattır.

kabataş erkek lisesi'ni bitirmiştir. ankara siyasal bilgiler fakültesi'nden mezun olmuştur. 1946 yılında isparta maiyet memurluğu ile devlet hizmetine girmiştir. solhan, palu, ayaş, yalova ve lalapaşa kaymakamlıkları, 1966 ile 1968 yılları arasında siirt, 1968’de kırklareli, eylül 1970’te nevşehir, temmuz 1972’de giresun, eylül 1977’de uşak ve ocak 1981’de sakarya valiliği yapmıştır. 24 ocak 2012'de ankara'da ölmüş, isparta asli mezarlık'ta defnedilmiştir.

kaynakça 

1923 doğumlular
isparta doğumlu devlet görevlileri
2012 yılında ölenler
ankara'da ölenler
isparta'da defnedilenler
kabataş erkek lisesinde öğrenim görenler
ankara üniversitesi siyasal bilgiler fakültesinde öğrenim görenler
Sofra takımı

bulaşık, sofra kurmak, yemek servisi yapmak ve yemek yemek için kullanılan gereçlerdir. çatal-bıçak takımı, kap kacak, cam eşyalar, servis tabakları, içecek gerekleri ve dekoratif amaçlı diğer öğeleri içerir. bulaşıklar porselen, seramik, cam, dökme demir, ahşap, taş, plastik gibi malzemelerden yapılabilir

bulaşık örnekleri 
 tek kullanımlık sofra takımı
 çömlek
 albarello
 fincan tabağı
 fincan
 kadeh
 sürahi
 vazo
 kulplu bardak
 kase
 çanak
 tabak (eşya)
 bardak
 tepsi
 çay gereçleri
 i̇çecek altlığı

kaynakça

ayrıca bakınız 
 yemek masası düzeni
 akuamanil
 mutfak ürünleri
 bulaşık makinesi
 bulaşık temizleyicisi
 bulaşık deterjanı

bulaşıklar
mutfak eşyaları
çay gereçleri
sunum ve yemek
çömlek
porselen
ev aletleri
çanak çömlek
Piper PA-28 Cherokee

piper pa-28 cherokee, uçuş eğitimi, hava taksisi ve kişisel kullanım için tasarlanmış iki veya dört koltuklu hafif bir uçaktır. piper aircraft tarafından yapılmış tek motorlu, alçak kanatlı hafif bir uçaktır.

kaynakça 

i̇lk uçuşunu 1960'ta yapan hava araçları
alçak kanatlı uçaklar
tek motorlu pervaneli uçaklar
So Close

so close, başrollerinde shu qi ve wei zhao' nun yer aldığı 2002 yılı çin yapımı aksiyon filmi.

dünya çapında $810,243 hasılat yapmıştır. suikatsçı 2 kız kardeşi konu almıştır.

kaynakça 

2002 çıkışlı filmler
2000'lerde i̇ngilizce filmler
columbia pictures filmleri
sony pictures classics filmleri
girls with guns filmleri
Denizanası ağacı

denizanası ağacı, nesli tükendiği düşünülen ancak 1970'lerde yeniden bulunan ağaç.

kabuklu meyvesi kırıldığında ortaya çıkan görüntü denizanasına benzediği için bu adı aldığı sanılıyor.şeyşeller'e bağlı mahe adasında bulunan bitkiden bugün sadece 86 tane kaldığı biliniyor.

meyve ağaçları
AK-630

ak-630 (), sovyet yapımı bir ciws sistemidir. sistem, 1960'larda tskib soo ve kbp tula tarafından tasarlanmış olup tulamaşzavod tarafından üretilmektedir. "630" tanımı, silahın altı top namlusunu ve bunların 30 mm kalibresini ifade etmektedir.

sistem, kapalı bir otomatik kuleye monte edilir ve mr-123 radarı ve televizyon algılama ve izleme ile yönetilir. silahın birincil amacı, uçak ve helikopterlere karşı savunmadır. gemisavar füzelerine ve diğer hassas güdümlü silahlara karşı etkinlik, radar ve nişan alma sisteminin sınırlamaları ve kısa namlulu topun dağılması nedeniyle sınırlıdır.

ak-630 gemilere ve diğer küçük gemilere, kıyı hedeflerine ve yüzen mayınlara karşı da kullanılabilir. sistem çalışır durumdayken hızla benimsendi ve daha büyük gemilerde sekiz adede kadar birim bulunan her yeni sovyet savaş gemisine kurularak toplamda yüzlerce üretildi.

modelleri 
 ak-630: standart model.
 ak-630m: geliştirilmiş ve modernize edilmiş model.
 ak-306: ak-630m'in hafif gemiler için geliştirilmiş modeli.
 ak-630m1-2: ak-630 sistemi, birincisinin üzerine monte edilmiş ikinci bir silah içeren prototipi.
 ak-630m2: ak-630m1-2'nin modernize edilmiş modeli.
 h/pj-13: ak-630m'in çin tarafından geliştirilmiş modeli.

kullanıcılar 

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

eski kullanıcılar

kaynakça

dış bağlantılar 

 ak-630m – tulamashzavod website
 30×165mm  – russian ammunition page

30 mm toplar
makineli toplar
ciws
deniz uçaksavar silahları
sovyetler birliği yapımı silahlar
Ludwig von Erlichshausen

ludwig von erlichshausen ( 1410, ellrichshausen – ö. 1467, königsberg), 1449/1450'den 1467'ye kadar hüküm süren töton tarikatı'nın 31. büyük üstadıydı.

yaşamı 
amcası ve selefi konrad von erlichshausen gibi, ludwig de şimdi baden-württemberg'deki satteldorf'un bir parçası olan svabya'daki ellrichshausen'den geliyordu.

ludwig, büyük üstat paul von rusdorf'un (1436-40) özel danışmanı idi. schönsee'nin (wąbrzeźno), thorn'un (toruń) (1442-47) ve mewe'nin (gniew) (1446-50) komtur'uydu. daha uzlaşmacı olan amcasının 1449'da ölümünden sonra, ludwig, sınırlı yeteneği ve huysuz olmasına rağmen, 1450'de büyük üstat seçildi.

ludwig'in prusya konfederasyonu'na karşı tavizsiz duruşu, prusya şehirlerinin polonya kralından destek istemesine neden oldu ve bu, 1454'te prusya konfederasyonu tarafından desteklenen polonya ve tarikat arasında on üç yıl savaşları'nın patlak vermesine yol açtı.

tarikata pahalıya patlayan birinci thorn barışı'ndan (1411) bu yana tarikat'ın ekonomik sıkıntılar çektiği için ludwig, savaş sırasında tarikat'ın malbork'taki karargahı marienburg kalesi'ni paralı askerlerine devretmek zorunda kaldı. buna karşılık askerler kaleyi haziran 1457'de kaleye giren polonya kralına sattılar. tarikat, başkentini königsberg'e taşımak zorunda kaldı. 1454/1455'te neumark önce rehine verildi, ardından cölln ve mewe antlaşmaları ile brandenburg markgraflığı'na satıldı.

bununla birlikte, tarikat 1466'daki i̇kinci thorn barışı'nda pomerelya, kulmerland, varmiya ve pomesanya'nın marienwerder (kwidzyn) dahil bir kısmı gibi diğer bölgeleride polonya'ya devretmek zorunda kaldığından, tek kayıpları eski başkentleri marienburg değildi.

ludwig, 4 nisan'da königsberg'de öldü. naaşı königsberg katedrali'ne gömüldü.

kaynakça 

 friedrich borchert: "die hochmeister des deutschen ordens in preußen." i̇çinde: preußische allgemeine zeitung, 6 ekim 2001.
 ludwig von erlichshausen'in görevdeki ilk yılı, töton tarikatı'nın almanya sitesinde 1449, avusturya sitesinde ise 1450 olarak verilmektedir.

kısa açıklamalı maddeler
landkreis schwäbisch hall doğumlular
1467 yılında ölenler
1410 doğumlular
i̇ncelenmemiş çeviri içeren sayfalar
töton şövalyeleri
15. yüzyılda almanlar
Nayif el-Hadrami

nayif abdürrahim el-hadrami (; d. 18 temmuz 2001), orta saha pozisyonunda görev yapan katarlı profesyonel futbolcudur.

kaynakça

dış bağlantılar 

2001 doğumlular
yaşayan insanlar
katarlı futbolcular
orta saha futbolcuları
er-reyyan (spor kulübü) futbolcuları
dûrî nücûm katar futbolcuları
katar millî futbol takımı futbolcuları
2022 fifa dünya kupası futbolcuları
Chapman

chapman, bir i̇ngiliz soyadı, şu anlamlara gelebilir:
anna chapman (d. 1982), rus istihbarat ajanı
colin chapman (1928–1982), i̇ngiliz tasarımcı
connor chapman (d. 1994), avustralyalı futbolcu
emmett chapman (1936–2021), amerikalı caz müzisyeni, söz yazarı, mucit ve luthier
frederick chapman robbins (1916–2003), amerikalı mikrobiyolog ve doktor
graham chapman (1941–1989), i̇ngiliz komedyen, aktör ve yazar
herbert chapman (1878–1934), i̇ngiliz futbolcu ve teknik direktör
kevin chapman (d. 1962), amerikalı oyuncu
mark david chapman (d. 1955), amerikalı suikastçı
mark lindsay chapman (d. 1954), i̇ngiliz oyuncu
michael chapman (1941–2021), i̇ngiliz şarkıcı, söz yazarı ve gitarist
nathan chapman, amerikalı müzik yapımcısı
tracy chapman (d. 1964), amerikalı şarkıcı ve şarkı sözü yazarı
william chapman ralston (1826–1875), amerikalı iş adamı ve finansör

i̇ngilizce soyadları
Wilhelm von Urenbach

wilhelm von urenbach, şövalyelerin çoğunluğu tarafından seçilen büyük üstat poppo von osterna'ya karşı 1253'te töton tarikatı'nın büyük üstadı seçildi. papalık yanlısı guelfo azınlık partisi tarafından seçildiği için, üstat unvanının taliplerinden biri olarak görülür.

tarikatın i̇mparator ii. frederick ve onun hohenstaufen evi'nden halefleri ile yakın işbirliği  papa iv. innocent ile bir çatışmaya neden oldu. önceki büyük üstatlar heinrich von hohenlohe ve günther von wüllersleben, imparatorluk yanlısı ghibellino partisinin keskin müttefikleriydi. gergin durum, tarikatın papa tarafından feshedilmesi ve aforoz edilmesi tehdidinde bulunmasına yol açtı ve çok sayıda töton şövalyesinin aforoz edilen imparator ii. frederick'e karşı düşman olmasına neden oldu.

papalık yanlısı ittifak, livonya tarikatı'nın üstadı dietrich von grüningen tarafından yönetiliyordu. i̇ç çatışma, tarikat'ın 1252'de yeni bir büyük üstat seçmek için kapitulum toplantıları sırasında açıkça görüldü. çoğunluk poppo von osterna'yı destekledi, ancak hohenstaufen hanedanının muhalifleri olan azınlık, wilhelm von urenbach'ı kendi büyük üstatları olarak seçti.

urenbach, venedik'te ikamet ediyordu. 1253'te töton tarikatı ile courland piskoposu heinrich von luxemburg arasında yapılan bir sınır anlaşması'nın yazılı olduğu bir belge dışında onun hakkında çok az şey bilinir. 1256'da urenbach iddiasından vazgeçti ve poppo von osterna'nın halefi büyük üstat anno von sangershausen'e teslim oldu.

kaynakça 

taht talipleri
unvansız alman soyluları
i̇ncelenmemiş çeviri içeren sayfalar
Safakes Ulu Camii

safakes ulu camii (), tunus'un safakes kentinde bulunan bir camidir. cami, ms 849 yılında ağlebî döneminde inşa edilmiş olup tarihi kent merkezinde yer almaktadır.

cami, kentin kentsel ve dini kalbiydi ve sonraki dönemlerde birkaç büyük değişiklik geçirdi. mimari olarak minaresi ve alışılmadık şekilde dekore edilmiş doğu cephesi ile dikkat çekmektedir.

cami, mekanın çoğunu kaplayan hipostilli büyük bir sahın ile caminin kuzeydoğusundaki çok daha küçük dikdörtgen bir avludan oluşmaktadır.

kaynakça 

9. yüzyılda tamamlanan camiler
tunus'taki camiler
ulu camii
ulucamiler
Kadir Aydoğan

kadir aydoğan (1930, amasya - 31 mart 2018, amasya), türk bürokrat.

ankara üniversitesi siyasal bilgiler fakültesi'nin i̇dari şubesinden 1954’te mezun olmuştur. şebinkarahisar, meriç kaymakamlıklarıı, 1978-1979 yılları arasında giresun ve 15 ağustos 1983 ile 8 şubat 1984 tarihleri arası diyarbakır valiliği yapmıştır. 1995 yılında emekli olmuştur.

kaynakça

1930 doğumlular
amasya doğumlu devlet görevlileri
2018 yılında ölenler
amasya'da ölenler
ankara üniversitesi siyasal bilgiler fakültesinde öğrenim görenler
Bülent Kent

bülent kent, (d. 08 şubat 1972 afyonkarahisar), türk hukukçu, adnan menderes üniversitesi rektörüdür.

hayatı ve eğitimi 
1972 tarihinde afyonkarahisar’ın dinar ilçesinde doğan prof. dr. bülent kent, ilk ve orta öğretimi aydın'ın sultanhisar ilçesinde tamamladı.

1996’da i̇stanbul üniversitesi hukuk fakültesi'nden mezun oldu. almanya’da potsdam üniversitesi hukuk fakültesi'nde 2001 yılında yüksek lisans aldıktan sonra, berlin'de freie universität'te 2005 yılında hukuk doktoru oldu.

2005 ile 2011 yılları arasında başkent üniversitesi hukuk fakültesi'nin idare ve idarî yargılama hukuku anabilim dalında çalıştı. 2011-2013 yılları arasında yıldırım beyazıt üniversitesi hukuk fakültesi'nde yine idare ve idarî yargılama hukuku dalında çalıştıktan sonra 2015 yılında sebahattin zaim üniversitesi'ne geçti ve 2018 yılına kadar orada çalıştı. 

2018 yılından itibaren ankara sosyal bilimler üniversitesi'nin hukuk fakültesi'nde idare ve idarî yargılama hukuku alanında profesör oldu.

bülent kent, 2023 yılında türkiye bilimsel ve teknolojik araştırma kurumu tarafından eğitim burs ve etkinlik destekleme yürütme kuruluna üye olarak seçildi.

araştırmaları 

 türk ve alman hukukunda elektrik piyasasının düzenlenmesi ve düzenleyici kurumları, adalet yayınları, 2012, isbn 9786055336929

kaynakça 

yaşayan insanlar
1972 doğumlular
afyonkarahisar doğumlu akademisyenler
türk akademisyenler
i̇stanbul üniversitesi hukuk fakültesinde öğrenim görenler
almanya potsdam üniversitesinde öğrenim görenler
ankara sosyal bilimler üniversitesi öğretim üyeleri
aydın adnan menderes üniversitesi öğretim üyeleri
adnan menderes üniversitesi rektörleri
Heinrich von Hohenlohe

heinrich von hohenlohe (ö. 15 temmuz 1249), 1244 ile 1249 yılları arasında hüküm süren töton tarikatı'nın yedinci büyük üstadıydı. württemberg'deki en zengin ve en güçlü feodal lordlardan birinin oğluydu ve dört erkek ve bir kız kardeşi vardı.

hohenlohe, 1218'den 1219'a kadar würzburg piskoposluğunun kanonuydu. 1220'de o ve iki erkek kardeşi töton tarikatı'na katıldı ve aynı zamanda babasının mirasının bir kısmını tarikata bağışladı. bu miras, alman topraklarındaki en güçlü komturluklardan biri olan tauber nehri üzerindeki mergentheim olduğu ortaya çıktı. 1221'de hohenlohe kutsal topraklara hacca gitti ve döndükten sonra mergentheim komtur'u oldu.

1225'te büyük üstat hermann von salza'nın emriyle hohenlohe, i̇mparator ii. frederick'in ikinci eşi kudüslü i̇sabella'ya i̇talya krallığı'na kadar eşlik etti. bu noktadan sonra hohenlohe, almanya'da önemli pozisyonlarda bulunarak ve mergentheim'da ikamet ederek büyük üstadın yanında çok zaman geçirecekti.

tarikat'ın chapteri gerhard von malberg'i büyük üstadlık ofisinden attığında, onun halefi olarak hohenlohe seçildi. i̇mparatoru desteklediği düşünülüyordu ve ii. frederick ile papa iv. i̇nnocent arasındaki çatışmada hohenlohe, imparatorun çıkarlarını temsil etti ve livonya tarikatının üstadı dietrich von grüningen liderliğindeki birçok tarikat kardeşinin arasında kargaşaya neden oldu.

1246'da hohenlohe, bir haçlı seferi başlatmak için hızlıca prusya'ya gitti ve sonuç olarak christburg'u ele geçirdi. eski prusyalılar ve pomeranya dükü ii. świętopełk ile olumlu bir anlaşma imzaladı.

hohenlohe, prusya'dan döndükten kısa bir süre sonra temmuz 1249'da öldü. mergentheim'daki kiliseye gömüldü.

doğum tarihi bilinmeyenler
hohenlohe hanedanı
unvansız alman soyluları
1249 yılında ölenler
i̇ncelenmemiş çeviri içeren sayfalar
töton şövalyeleri
Susa Ulu Camii

susa ulu camii (), tunus'un susa kentinde bulunan bir camidir. cami, ms 851 yılında i. muhammed bin el-ağleb tarafından ağlebî döneminde inşa edilmiş olup tarihi kent merkezinde yer almaktadır. erken i̇slam döneminde ağlebîler mimarisinin önemli bir anıtıdır. cami yenilenmiş ve ibadethanesi sonraki yüzyıllarda birçok kez genişletilmiştir.

susa ulu camii, 1988 yılından bu yana unesco dünya miras listesi'nde bulunan susa medinesi'nin bir parçasıdır.

kaynakça 

9. yüzyılda tamamlanan camiler
tunus'taki camiler
ulu camii
ulucamiler
Hayri Güler

mehmet hayri güler, türk bürokrat.

delice, 1964-1965 yılları arasında çal, 1969-1971 yılları arasında genç kaymakamlıkları, 24 temmuz 1975 ile 3 eylül 1977 tarihleri arasında denizli, 15 aralık 1979 ile 24 haziran 1980 tarihleri arasında giresun valilikleri yapmıştır.

kaynakça

doğum tarihi bilinmeyenler
Susa Medinesi

susa medinesi (), tunus'un susa kentinde bulunan bir medine mahallesidir. mahalle, mağrip'te i̇slam'ın ilk yüzyıllarının mimarisinin tipik bir örneğidir. bir kasbah, surlar ve susa ulu camii'ni kapsamakta olup ayrıca susa arkeoloji müzesi'ne ev sahipliği yapmaktadır. 19. ve 20. yüzyıllarda medine'de, ribat ile ulu cami arasında bir dizi pön stelleri keşfedildi.

susa medinesi, unesco tarafından 1988 yılında dünya mirası alanı olarak belirlendi.

kaynakça 

tunus'taki arkeolojik sitler
tunus'taki dünya mirasları
medinesi
Susa Arkeoloji Müzesi

susa arkeoloji müzesi (), tunus'un susa kentinde bulunan bir arkeoloji müzesidir. müze, 1951 yılında kurulmuş olup susa medinesi'nde yer almaktadır.

susa arkeoloji müzesi, başkent tunus'taki bardo ulusal müzesi'nden sonra dünyanın en büyük ikinci mozaik koleksiyonunu içermektedir.

galeri

kaynakça 

1951'de kurulan oluşumlar
tunus'taki arkeoloji müzeleri
arkeoloji müzesi
Kazdağı Göknarı Tabiat Koruma Alanı

kazdağı göknarı, türkiye’de bulunan tabiat koruma alanlarından biridir. kazdağı göknarı tabiat koruma alanı, balıkesir ilinin edremit ilçesinde bulunur.

coğrafya 
kazdağı göknarı bölgesi, 15 haziran 1988 yılında tabiat koruma alanı olarak ilan edilmiştir. kazdağı göknarı tabiat koruma alanı yaklaşık olarak 254 hektar büyüklüğünde bir araziyi kapsamaktadır.

biyolojik çeşitlilik 
kazdağı göknarı tabiat koruma alanında, başta kazdağı göknarı ağacı olmak üzere ayrıca doğu kayını gibi ağaç çeşitleri de bulunmaktadır. bölgede çoğunlukla bulunan hayvanlar ise ayı, kurt, çakal ve geyik gibi yabani hayvanlardır.

kaynakça 

türkiye'deki korumalı bölgeler
Kale Bolu Fındığı

kale bolu fındığı bölgesi, türkiye’de bulunan tabiat koruma alanlarından biridir. kale bolu fındığı tabiat koruma alanı, bolu’ya 35 kilometre uzaklıkta yer alır.

kale bolu fındığı, 5 ekim 1988 yılında tabiat koruma alanı olarak ilan edilmiştir. kale bolu fındığı tabiat koruma alanı, yaklaşık olarak 470 hektar büyüklüğünde bir bölgeyi kapsamaktadır.

bölgede yer alan ve varlığı giderek azalan başlıca ağaç türü bolu fındığıdır. bu ağaç türü ile beraber ıhlamur, karaçam, sarıçam ve kayın gibi de birçok ağaç çeşidi yer alır. kale bolu fındığı bölgesinde yer alan hayvanlar ise karaca, domuz, tilki ve geyik gibi yabani hayvanlardır.

kaynakça 

türkiye'deki korumalı bölgeler
Sırtlandağı Halep Çamı

sırtlandağı halep çamı, türkiye’de bulunan tabiat koruma alanlarından biridir. sırtlandağı halep çamı, muğla ilinin milas ilçesinde yer alır.

sırtlandağı halep çamı, 17 ağustos 1988 yılında tabiat koruma alanı olarak ilan edilmiştir. sırtlandağı halep çamı yaklaşık olarak 745 hektar büyüklüğünde bir alanı kapsamaktadır.

bu tabiat koruma alanında, türkiye’de çok fazla rastlanılman bir ağaç çeşidi olan halep çamı bulunmaktadır. halep çamının dışında ise defne, ardıç, sakız ağacı ve kızılçam gibi birçok ağaç türü yer alır. sırtlandağı halep çamı bölgesinde bulunan hayvanları ise tavşan, çakal, keklik ve tilki gibi canlılar oluşturmaktadır.

kaynakça 

türkiye'deki korumalı bölgeler
muğla coğrafyası
1936 Yaz Olimpiyatları'nda modern pentatlon

modern pentatlon, 1936 yaz olimpiyatları'nda yer alan sporlardan biriydi. sadece erkeklerde madalya mücadelesi yaşandı.

katılımcılar 
oyunlara 16 ülkeden 42 sporcu katıldı.

sonuçlar

kaynakça 
 

modern pentatlon
olimpiyatlarda modern pentatlon
Penama ili (Vanuatu)

penama, vanuatu'nun altı eyaletinden biridir. ülkenin kuzeydoğusunda yer alır ve üç büyük adadan oluşur:
 ambae (veya aoba)
 maewo
 pentekost

penama adı pentekost, ambae ve maewo adalarının isimlerinin baş harflerinden türetilmiştir.

nüfus 

30819 kişilik bir nüfusa (2009 nüfus sayımına göre) ve 1198 km2'lik bir alana sahiptir. başkenti ambae'deki saratamata'dır, ancak volkanik bir patlama nedeniyle başkenti farklı bir adaya taşıma planları vardır.

adalar

kaynakça
Adana Akyatan Gölü YHGS

akyatan gölü 1998 yılında sulak alanları koruma sözleşmesi (ramsar) dahil edilmiş, 2005 yılında yaban hayatı geliştirme sahası ilan edilmiştir. 15034 hektarlık alana sahip olup 22 km’lik kumsala sahiptir ve akdeniz’in en önemli yumurtlama bölgelerinden biridir. türkiye’nin en büyük kuş cennetidir. nesli tükenme riski altındaki bitkileri, memeli hayvanları ve kuşları barındırmaktadır. nesli tükenme tehlikesi altında olan türlerden bazıları saz kedisi, turna, chelonia mydas (yeşil kaplumbağa), caretta caretta ve bitki türlerinden kum zambakları gibi birçok canlı türü bu alanda bulunmaktadır.

kumullara ilerlendikçe zakkum ve kirpi dikenine rastlanmaktadır. daha ileri kısımlarda ise canavar otu, fiğ, yonca ve fare kulağı hakim türdür. çalılık bölgelerde mersin, smilax türler ve böğürtlen bulunmaktadır. tatlı suyun etkisi altında olan bölgelerde kamış, nilüfer, sarısüsen ve saz bulunmaktadır. kumul stabilizasyonu amacıyla 1955’te ağaçlandırma çalışmaları başlatılmış ve bugüne dek 3697 hektar kumul alan ağaçlandırılmıştır. bu işlemde kıbrıs akasyası, okaliptüs, yalancı akasya, fıstık çamı, selvi ve kızılçam kullanılmıştır. bölgede görülen türler: çakal, yaban kedisi, tilki, tavşan, kirpi, kuyruk süren, su samuru, ağaç kurbağası, ova kurbağası, gece kurbağası, yeşil kaplumbağa, adi deniz kaplumbağası, çizgili kaplumbağa, bataklık kaplumbağası, kara kaplumbağası, çukurbaşlı yılan, ok yılanı, yılangöz kertenkele, tıknaz kertenkele, bukalemun, crytodactylus kotschyii, agama stellio ve mavi yengeçtir.bölgedeki en önemli fauna su kuşlarıdır. akyatan gölü, ülkemizdeki uluslararası derecede önem arz eden sulak alanlardandır. göç rotasında bulunması, farklı habitatları barındırması ve uygun iklim koşulları bu alanı kuş varlığı açısından önemli bir yer haline getirmektedir.1990 yılı mart, nisan ve mayıs aylarında yapılan bir araştırmada, bölgede 250 kuş türü tespit edilmiştir. göç esnasında kalabalık gruplar oluşturan kıyı kuşları; kılıçgaga, küçük cılıbıt, küçük kumkuşu, döğüşken kuş ve batak  çulluğudur. akyatan gölü kışlama alanı olarak oldukça önem arz etmektedir. özellikle şiddetli soğukların anadolu’ya hakim olduğu dönemlerde, anadolu yaylasındaki göllerin donması ile birlikte alandaki kuş varlığı büyük sayılara ulaşmaktadır. her yıl 70.000 ile 80.000 arasında su kuşu kışı bu bölgede geçirmektedir. bölgede nesli tehlikede olan dikkuyruk ördeğin haricinde elmabaş patka, suna, fiyu ve sakarmeke büyük gruplar oluşturmaktadır. kışı bölgede geçiren türlerden biri de flamingo olup her yıl önemli bir kısmı i̇ran’daki urumiye gölü’ne gelen 10.000’i aşkın flamingo bu bölgede kışı atlatmaktadır.

kaynakça 

yaban hayatı koruma
türkiye'deki doğa koruma alanları
Wings Over the World

wings over the world, rock grubu wings'in yer aldığı 1979 yapımı bir televizyon belgesel filmidir. film, grubun ünlü 1975-76 dünya turlarındaki konser performanslarından ve kamera arkası görüntülerinden oluşur. ayrıca wings'in londra çağdaş sanatlar enstitüsü'nde 1972 birleşik krallık üniversite turlarından önce prova yaptığı kısa bir bölüm de bulunmaktadır. 1976 canlı performanslarının sesindeki sorunlar nedeniyle, filmin yayınlanması jimmy mcculloch ve joe english'in gruptan ayrılmaları ve yerlerine başkalarının gelmesine kadar gecikti. film, abd'de 16 mart 1979'da (cbs'de) ve i̇ngiltere'de 8 nisan 1979'da (bbc2'de) yayınlandı.

2013 yılında, film wings over america canlı albümünün deluxe sürümünün bir parçası olarak dvd olarak yayınlandı.

program içeriği 
dvd'ye göre bölümler

 "jet" (canlı)"bip bop" / "hey diddle" (i̇skoçya, 6 haziran 1971)"lucille" (ilk wings provaları)
 "maybe i'm amazed" (canlı)[wings elstree'de, temmuz 1975]"live and let die" (canlı)
 [glasgow, i̇skoçya][perth, avustralya]"band on the run""letting go" (canlı)
 "you gave me the answer"[sidney]"honey don't" / "yesterday" (soundcheck)"yesterday" (canlı)
 "the long and winding road""silly love songs" (soundcheck)"magneto and titanium man" (canlı)
 "silly love songs" (canlı)"the long and winding road"
 "go now" (canlı)
 "beware my love" (canlı)"the long and winding road"let 'em in (canlı)
 "band on the run" (canlı)[seattle]
 "venus and mars/rock show" (canlı)[los angeles]
 "hi, hi, hi" (canlı)
 "soily" (canlı)"listen to what the man said" (kapanış jeneriği)

alıntılar

kaynaklar

dış bağlantılar

paul mccartney and wings
konser filmleri
1979 çıkışlı filmler
1979 çıkışlı televizyon filmleri
Beatlemania Hamburg

beatlemania hamburg, almanya'nın hamburg şehrinde the beatles'a adanmış bir müzeydi.

mayıs 2009'da açılan müze, bir "beatles deneyimi" olarak tasarlandı. beatles-platz ve große freiheit yakınlarındaki st. pauli bölgesinde yer alıyordu ve beatles'ın 1960'ların başındaki daha yeni oluşum hamburg döneminde çaldıkları kulüplerin bulunduğu yerlere komşuydu.

girişin üzerinde büyük bir sarı denizaltı (beatles şarkısı yellow submarine göndermesi) maketi asılıydı. müze, beş katı kaplayan ve her biri farklı bir tema içeren 11 odaya sahipti. the beatles'ın hamburg döneminden dağılmasına kadar olan tarihi, orijinal sergiler, etkileşimli özellikler ve hayran hatıralarının yanı sıra 1960'lar tarzında große freiheit caddesinin yeniden inşası yoluyla sergilendi.

kapanış 
müze, 30 haziran 2012'de "ilgisizlik nedeniyle" kapılarını kapattı.

ayrıca bakınız 

 müzik müzelerinin listesi

dış bağlantılar 

 beatlemania hamburg

kaynakça 

2009'da almanya'da kurulan oluşumlar
2009'da kurulan müzeler
vikiveri'de osm ilişki kimliği olmayan bilgi kutusu için harita işaretleyici
müzik müzeleri
hamburg'daki müzeler
Beatles Günü

beatles günü, the beatles'ın a hard day's night filmlerinin galası zamanında, abd turlarından 10 temmuz 1964'te liverpool'a dönüşünü kutluyor. bu gün, şöhretlerinin yükselişindeki dönüm noktalarından biri olarak kabul ediliyor ve 2008'den beri yıldönümü, hem liverpool hem de hamburg'da beatles günü olarak kutlanıyor.

kaynakça

kaynaklar

dış bağlantılar 

 i̇ngiliz beatles fanclub web sitesinde beatles günü

2008'de kurulan yinelenen olaylar
temmuz'da belirli gün ve haftalar
the beatles için anıtlar
Beatles for Sale No. 2

beatles for sale no. 2, the beatles tarafından 4 haziran 1965'te yayınlanan bir ep'dir . ep yalnızca mono olarak yayınlanmıştır. katalog numarası parlophone gep 8938'dir. ep, avustralya'da da yayınlandı.

şarkı listesi 
buddy holly'nin yazıp bestelediği "words of love" şarkısı hariç tüm şarkılar lennon-mccartney tarafından yazılmış ve bestelenmiştir.

 a yüzü

 "i'll follow the sun" - 1:46
 "baby's in black" - 2:05

 b yüzü

 "words of love" - 2:04
 "i don't want to spoil the party" - 2:34

personel 

 george harrison - ana gitar, 'i don't want to spoil the party'de arka vokal
 john lennon - vokal, ritim gitar
 paul mccartney - vokal, bas gitar
 ringo starr - davul, perküsyon

kaynakça 

kısa açıklamalı maddeler
parlophone ep'leri
the beatles ep'leri
yapımcısı george martin olan albümler
1965 ep'leri
i̇ncelenmemiş çeviri içeren sayfalar
Amerikan boğakurbağası

amerikan boğakurbağası (lithobates catesbeianus), kanada ve amerika birleşik devletleri'nde boğakurbağası olarak bilinen, doğu kuzey amerika'ya özgü büyük, gerçek bir kurbağadır. tipik olarak bataklıklar, göletler ve göller gibi büyük su kütlelerinde yaşarlar. boğa kurbağaları havuzlar, koi göletleri, kanallar, hendekler ve menfezler gibi insan yapımı habitatlarda da bulunabilir. kurbağa, adını üreme mevsiminde erkeğin boğa böğürmesine benzeyen çıkardığı sesten alır.

bir besin kaynağı olarak kullanılmaları, boğa kurbağalarının kendi doğal alanlarının dışında da dünyaya dağılmasına yol açmıştır. kurbağalar batı amerika birleşik devletleri, güney amerika, batı avrupa, çin, japonya ve güneydoğu asya'ya yayıldı. bu yerlerde doymak bilmez iştahları ve ürettikleri çok sayıda yumurta nedeniyle istilacı türlerdendir ve yerli amfibiler ve diğer fauna üzerinde olumsuz bir etkiye sahiptir. kurbağalar çok ürkektir ve bu da yakalanmayı zorlaştırır.

boğakurbağaları, yemek dışında fen derslerinde teşrih için de kullanılır. albino kurbağa yavruları bazen evcil hayvan olarak tutulur ve kurbağa yavruları genellikle gölet veya balık dükkanlarında satılır.

taksonomi 
bazı yetkililer bilimsel adı lithobates catesbeiana  kullanırken diğerleri rana catesbeiana'yı tercih eder.

genetik şifre 
kuzey amerika boğakurbağasının (rana [lithobates] catesbeiana) nükleer genomu  (~5.8gbp) 2017'de yayınlandı  ve gelecekteki ranidae araştırmaları için bir kaynak sağlamaktadır.

etimoloji 
özel ad, catesbeiana (dişi) veya catesbeianus (eril), i̇ngiliz doğa bilimci mark catesby'nin onuruna verilmiştir.

kaynakça

dış bağlantılar 

 
 
 british columbia frog watch program: bull frog fact sheet 
 bullfrog at the global invasive species database 
 species profile - bullfrog (lithobates catesbeianus) , national invasive species information center, united states national agricultural library.

george shaw tarafından adlandırılmış taksonlar
doğu amerika birleşik devletleri faunası
Çığlıkçıl

çığlıkçıl veya boynuzlu çığlıkçıl (anhima cornuta), tropikal güney amerika'nın sulak alanlarında yaşayan anhimidae adlı küçük bir kuş ailesinin üyesidir. chauna cinsinde diğer ikisi güneyli ve kuzeyli olmak üzere üç çığlık atan tür vardır. anatidae familyasında yer alan ördekler, kazlar ve kuğularla akrabadırlar ancak gagaları av kuşlarınınkine daha çok benzer.

taksonomi 
17. yüzyılda bilinen boynuzlu çığlık atan , 1766'da i̇sveçli doğa bilimci carl linnaeus tarafından systema naturae'nin on ikinci baskısında tanımlanmıştır. palamedea cornuta iki terimli adını tanıtmıştır. boynuzlu çığlık atan, 1760 yılında fransız zoolog mathurin jacques brisson tarafından tanıtılan anhima cinsine yerleştirilen tek türdür. spesifik sıfat cornuta, "boynuzlu" için kullanılan latince kelimedir. alman doğa bilimci georg marcgrave, 1648'de historia naturalis brasiliae adlı eserinde boynuzlu çığlık atan hayvan için latince anhima adını kullanmıştı. i̇sim güney amerika'nın tupi dilindeki kuş kelimesinden gelir.

dağılım ve yaşam alanı 
boynuzlu çığlıkçıl kolombiya, venezuela, brezilya, bolivya, peru, ekvador, fransız guyanası, surinam ve guyana'daki ovalarda bulunur. muhtemelen trinidad'dan çıkarılmıştır. yerel olarak azalmasına rağmen yaygın olmaya devam etmektedir. brezilya'daki menzili son yıllarda genişlemiş görünüyor.

dipnotlar

kaynakça 

 clements, james, (2007) dünya kuşlarının clements kontrol listesi , cornell university press, ithaca
 hilty, steven, l. (2003) venezuela kuşları,

dış bağlantılar 

 boynuzlu çığlıkçıl,  i̇nternet kuş koleksiyonu'nda.

carl linnaeus tarafından adlandırılmış taksonlar
1766'da tanımlanan kuşlar
ekvador'daki kuşlar
brezilya'daki kuşlar
amazon havzası'ndaki kuşlar
venezuela'daki kuşlar
kolombiya'daki kuşlar
asgari endişe altındaki türler
Hoatzin

hoatzin (  ) veya hoactzin ( ) (opisthocomus hoazin)  güney amerika'daki amazon ve orinoco havzalarının bataklıklarında, nehir kıyısındaki ormanlarında ve mangrovlarında bulunan tropikal bir kuş türüdür. opisthocomiformes takımı altında opisthocomidae familyasındaki tek mevcut cins olan opisthocomus  cinsindeki tek mevcut türdür. bu ailenin taksonomik konumu uzmanlar tarafından büyük ölçüde tartışılmıştır ve hala net olmaktan oldukça uzaktır.

civcivlerinin iki kanat parmaklarında pençe olması dikkat çekici bir özelliktir.

kaynakça

dış bağlantılar 

 cornell ornitoloji laboratuvarı : gizemli kuşlar: hoatzin yetişkinler ve gençler  . erişim tarihi: 2008-jun-16.
 hoatzin videoları, fotoğrafları ve sesleri  i̇nternet kuş koleksiyonu'nda.

philipp ludwig statius müller tarafından adlandırılmış taksonlar
brezilya'daki kuşlar
otobur omurgalılar
amazon havzası'ndaki kuşlar
asgari endişe altındaki türler
Tunus Medinesi

tunus medinesi (), tunus'un başkenti tunus'ta bulunan bir medine mahallesidir. mahalle, muvahhidler ve hafsîler dönemlerinden kalma saraylar, camiler, türbeler, medreseler ve çeşmeler dahil olmak üzere yaklaşık 700 anıt içermektedir.

ms 698 yılında zeytune camii'nin orijinal merkezi etrafında kurulan tunus medinesi, orta çağ boyunca gelişti. ana aks, cami ile batıdaki hükûmet merkezi arasındaki kasbahtaydı. doğuda aynı ana yol babü'l-bahr'a kadar uzanıyordu. kuzey ve güneydeki genişlemeler, ana medine'yi kuzey ve güney olmak üzere iki banliyöye ayırdı. hafsîler döneminde ise günümüz halini aldı.

tunus medinesi, unesco tarafından 1979 yılında dünya mirası alanı olarak belirlendi.

kaynakça

dış bağlantılar 

 association pour la sauvegarde de la medina de tunis  
 unesco site on the tunis medina 
 the hafsia quarter of the medina of tunis 
 the former jewish quarter (hara) of the medina
Alaycı kuşugiller

alaycı kuşugiller (mimidae), thrasherler, alaycı kuşlar, titreyenler ve yeni dünya kedi kuşlarını içeren yeni dünya ötücü kuş familyasıdır. adlarından da anlaşılacağı gibi (latince "mimik") bu kuşlar seslendirmeleriyle, özellikle bu familyadaki bazı türlerin çok çeşitli kuşları ve açık havada duyulan diğer sesleri taklit etme konusundaki olağanüstü yetenekleriyle bilinirler.

kaynakça

dış bağlantılar 

 mimid videoları    archived i̇nternette kuş koleksiyonu

charles lucien bonaparte tarafından adlandırılmış taksonlar
amerika kuşları
alaycı kuşugiller
Zeytune Camii

zeytune camii (; "zeytin camii"), tunus'un başkenti tunus'ta bulunan bir camidir. cami, ms 864 yılında ağlebî döneminde inşa edilmiş olup tunus medinesi'nde yer almaktadır.

cami, kentteki en eski cami olup dokuz girişi ile 5.000 metrekarelik bir alanı kaplamaktadır. 7. yüzyılın sonunda veya 8. yüzyılın başlarında kuruldu, ancak mevcut mimari formu, kartaca'dan yeniden kullanılan birçok antik sütun da dahil olmak üzere 9. yüzyıldaki bir yeniden yapılanma ve yüzyıllar boyunca daha sonraki eklemeler ve restorasyonlardan kalmadır. cami, i̇slam tarihinin ilk ve en büyük üniversitelerinden birine ev sahipliği yaptığı bilinmektedir. pek çok i̇slam alimi, bin yılı aşkın bir süredir zeytune'den mezun oldu. i̇slam'ın en büyük alimlerinden biri olan i̇bn arafe, büyük gelenekçi ve hukukçu i̇mam mazari ve ünlü tunuslu şair abdülkasım eş-şebbi burada ders vermiştir.

kaynakça 

9. yüzyılda tamamlanan camiler
tunus'taki (şehir) camiler
Babü'l-Bahr

babü'l-bahr () veya porte de france ("fransa kapısı"), tunus'un başkenti tunus'ta bulunan bir şehir kapısıdır. tunus medinesi ile modern kent arasındaki ayrımı işaret ediyor. kapı alçaltılmış bir kemerden oluşur ve mazgallı bir korkulukla örtülüdür.

kaynakça 

bahr
Plecoptera

plecoptera, genellikle taş sinekleri olarak bilinen bir böcek takımıdır. dünya çapında yaklaşık 3.500 tür tanımlanmıştır ve halen yeni türler keşfedilmektedir.  taş sinekleri, antarktika hariç dünyanın her yerinde bulunurlar. plecoptera, karbonifer ve alt permiyen jeolojik dönemlerinden tanımlanan yakın akrabalarıyla neoptera'nın en ilkel gruplarından biri olduğuna inanılırken, gerçek taş sinekleri sadece biraz daha genç fosillerden bilinmektedirler. bununla birlikte modern çeşitlilikleri görünüşe göre mezozoik kökenlidirler.

plecoptera hem güney hem de kuzey yarımküre'de bulunur ve nüfusları oldukça farklıdır, ancak evrimsel kanıtlar türlerin bir kez daha coğrafi olarak izole hale gelmeden önce ekvatoru birkaç kez geçmiş olabileceğini düşündürmektedir.

tüm plecoptera türleri su kirliliğine karşı dayanaksızdır. bir akarsuda veya durgun suda bulunmaları genellikle iyi su kalitesinin bir göstergesidir.

açıklama ve ekoloji 

taş sinekleri diğer böceklere kıyasla birkaç özel özellik barındıran bir anatomiye sahiptir. çiğneyen çeneleri, uzun, çok bölümlü antenleri, büyük bileşik gözleri ve iki veya üç ocelli ile basit ağız parçalarına sahiptirlerler. bacakları sağlamdır ve her biri iki pençeyle biterler. karınları nispeten yumuşaktır. hem nimfalar hem de yetişkinler, karınlarının ucundan çıkıntı yapan uzun ve eşleştirilmiş cerci'ye sahiptirler.

"plecoptera" adı, antik yunanca plekein (πλέκειν, "örgü ") ve pteryx'ten (πτέρυξ, "kanat")  "örgülü kanatlar" anlamına gelir. bu, zarsı olan ve sırtları üzerinde düz olarak katlanan iki çift kanatlarının karmaşık yerleşimini ifade etmek için kullanılır. taş sinekleri genellikle güçlü uçucular değildirler ve bazı türler tamamen kanatsız olabilir.

bazal soylar ("antarctoperlaria")

 üst aile eusthenioidea
 aile diamphipnoidae
 aile eustheniidae
 süper aile leptoperloidea
 aile austroperlidae
 aile gripopterygidae

alttakım arctoperlaria

 bazal aile scopuridae
 infraorder euholognatha
 aile capniidae (yaklaşık 300 tür) - küçük kış taş sinekleri
 aile leuctridae (390'dan fazla tür) - kanatlı taş sinekleri
 aile nemouridae (700'den fazla tür) - bahar taş sinekleri
 aile notonemouridae
 aile taeniopterygidae (yaklaşık 110 tür) - kış taş sinekleri
 infraorder systellognatha
 chloroperlidae ailesi (180'den fazla tür) - yeşil taş sinekleri
 perlidae ailesi (yaklaşık 400 tür) - bayağı taş sinekleri
 aile perlodidae (350'den fazla tür)
 aile peltoperlidae (yaklaşık 68 tür) 
 aile styloperlidae (yaklaşık 10 tür)
 aile pteronarcyidae (yaklaşık 12 tür) - somon sinekleri, dev taş sinekleri

kaynakça

dış bağlantılar 

 
 
 order plecoptera (version 5.0/5.0) 

hermann burmeister tarafından adlandırılmış taksonlar
böcek takımları
Babü'l-Cezire

babü'l-cezire (; "ada kapısı"), tunus'un başkenti tunus'ta bulunan bir şehir kapısıdır. kapı, tunus kentinin güney banliyösüne erişim sağlarken, kuzey banliyösü bab sevke, aynı adı taşıyan kapıdan açılmaktadır.

fransız himayesi altında yıkılan bu kapı, adını cerbe'den almaktadır. yine cerbe'den gelen tüccarlar bu kapıdan içeri girdiler.

kaynakça 

cezire
Tunus'taki Dünya Mirasları

tunus'ta 2017 yılı itibarı ile sekiz adet dünya mirası bulunmaktadır. i̇lk olarak 1979'da kartaca, son olarak 1997'de thugga listeye dâhil edildi listedeki varlıklardan beşi kültürel, biri doğal alandır.

1945'te kurulan birleşmiş milletler eğitim, bilim ve kültür örgütü'nün (unesco) yasaları, bir yıl sonra 26 ülke tarafından kabul edildi. tunus, 1972'de imzalanan dünya kültürel ve doğal mirasının korunmasına dair sözleşme'ye 10 mart 1975'te taraf oldu.

dünya mirasları

geçici liste 
2017 yılı itibarı ile tunus'un dünya mirası geçici listesi'nde 13 adet varlığı bulunmaktadır:

kaynakça

dış bağlantılar 
 unesco world heritage sites - tunisia 

 
dünya mirasları
Raphidioptera

raphidioptera veya yılan sinekleri, iki aileye sahip yırtıcı böcek takımınıdır. kabaca 260 türden oluşan raphidiidae ve inocelliidae familyalarını içerir. geçmişte şimdi olduğundan çok daha geniş bir dağılıma sahiplerdi. yılan sinekleri ılıman bölgelerde bulunur, ancak tropik bölgelerde ve güney yarımküre'de bulunmaz. takımın tanınabilir temsilcileri ilk olarak erken jura döneminde ortaya çıktı. bunlar önemli bir düşüş yaşamadan önce kretase sırasında çeşitliliğin zirvesine ulaşan bir kalıntı grubudur.

yetişkin bir raphidioptera, görünüşte bir dantel kanadı andırır ancak hareketli kafasıyla birlikte gruba ortak adını veren ve belirgin şekilde yılan gibi uzun bir göğüs kafesine sahiptirler. vücutları uzun ve incedir ve iki çift uzun, zarımsı kanat belirgin şekilde damarlı görünümdedir. dişiler, yumurtaları gizli yerlere bırakmak için kullanılan büyük bir yumurtlayıcıya sahiptir. yumurta, larva, pupa ve yetişkinlerden oluşan dört aşamalı bir yaşam döngüsüne sahip böceklerdirler. pupasyon gerçekleşmeden önce soğuma süresi gerektiren metamorfoza girmeleri birkaç yıl sürebilir. hem yetişkinler hem de larvalar, yumuşak gövdeli eklembacaklıların avcılarıdırlar.

fosil tarihi 
birkaç soyu tükenmiş familya, yalnızca alt jura'dan miyosen'e uzanan fosillerden anlaşılmaktadır. bunların büyük çoğunluğu raphidiomorpha alt takımına aittir. geçiş orta jura juroraphidiidae, raphidiomorpha ile bir sınıf oluşturur.

soyoluş 
mitokondrial rna ve mitogenom kullanılarak yapılan moleküler analizler, cladogram'da gösterildiği gibi, grubun neuropterida içindeki soyoluşunu açıklığa kavuşturmuştur.

raphidioptera adı, iğne anlamına gelen yunanca ῥαφίς (raphis) ve kanat anlamına gelen πτερόν (pteron) kelimelerinden oluşmaktadır.

kaynakça

ek okuma 

 aspöck, h. (2002) raphidioptera'nın biyolojisi: mevcut bilginin gözden geçirilmesi  . acta zoologica academiae scientiarum hungaricae 48 (ek 2): 35–50.
 carpenter, fm (1936) nearktik raphidiodea'nın (son ve fosil) revizyonu. amerikan sanat ve bilim akademisi tutanakları 71 (2): 89–157.
 grimaldi, david ; engel, michael s. (2005) böceklerin evrimi . cambridge üniversitesi yayınları .isbn 0-521-82149-5
 maddison, david r. (1995) hayat ağacı web projesi – raphidioptera.  yılan sinekleri 

böcek takımları
Strepsiptera

strepsiptera (yelpaze kanatlılar), tanımlanmış yaklaşık 600 tür içeren on bir familyaya sahip bir böcek takımıdır. arılar, yaban arıları, yaprak pireleri, gümüş balıkları ve hamamböcekleri gibi diğer böceklerde endoparazitlerdir. çoğu türün dişileri, konakçının vücuduna girdikten sonra asla dışarı çıkmaz ve sonunda da konakçının içinde ölür. erken evre larvaları, boş bir canlı konak bulmaları gerektiği için ortaya çıkarlar. kısa ömürlü erkekler konakçıda alıcı bir dişi aramak için ortaya çıkmalıdır. 300-350 milyon yıl önce ayrıldıkları kın kanatlılarla en yakın akraba olduklarına inanılıyor ancak fosil kayıtlarında yaklaşık 100 milyon yıl önce orta kretase'ye kadar görünmüyorlar.

takım, uzman olmayanlar tarafından pek iyi bilinmez ve ortak bir isme en yakın olanı stylops'tur. takımın adı "bükülmüş kanat" anlamına gelir ve takım için kullanılan diğer isimlere, bükülmüş kanatlı böceklere ve bükülmüş kanatlı parazitlere ilham kaynağı olur.

yetişkin erkekler nadiren gözlemlenir ancak bakire dişiler içeren kafesler kullanılarak erkekler cezbedilebilir. işık tuzaklarında gece örnekleri de toplanabilir.

taksonomi 

1813'te william kirby tarafından isimlendirilen takım, adını dururken bükülmüş bir açıyla tutulan arka kanatlardan almıştır ( . (strephein), bükmek; ve  (pteron), kanat). ön kanatlar boyuna indirgenmiştir.

kladogram 
after:

i̇nsanlarla ilişki 
zararlı olarak kabul edilen bazı böceklerde strepsipteran endoparazitleri olabilir. bir haşere popülasyonunun karşılık gelen parazitoit ile aşılanması, bazen bu tür haşerelerin etkisinin azaltılmasına yardımcı olabilir. ancak ticari veya deneysel olarak bu tür amaçlar için mevcut olmaları şöyle dursun, hiçbir strepsipteran bu amaçla kullanım için test edilmemiştir.

kaynakça

ek okuma

dış bağlantılar 

 baltık kehribarında strepsiptera (www.amber-inclusions.dk) - strepsiptera, mengeidae, mengea tertiaria
 http://tolweb.org/tree?group=strepsiptera 
 schizochroal trilobite eyes'ın modern muadillerinin araştırması: yapısal ve i̇şlevsel benzerlikler ve farklılıklar    archived
 aile ana hatları: strepsiptera 
 tuhaf strepsiptera yaşam döngüsü 
 strepsiptera, 30 ağustos 2022'de  rnz haftanın yaratığı'nda tartışıldı

böcek takımları
holometabola
Beyaz Melek (Sırbistan)

beyaz melek (sırpça: бели анђео / beli anđeo), sırbistan kralı i. stephen vladislav'ın hükümdarlığı sırasında sırbistan'da yaklaşık 1235 yılına tarihlenen mileševa manastırındaki mironosice na hristovom grobu (i̇sa'nın mezarı başındaki mürverler) adlı sırp kültürünün en iyi bilinen fresklerinden birinin detayıdır. yüksek orta çağ sırp ve avrupa sanatının en güzel eserlerinden biri olarak kabul edilen bu fresk, avrupa resminin en büyük başarılarından biri olarak kabul edilmektedir. çarmıha gerilme olayından sonra pazar sabahı i̇sa'nın mezarı başına gelen mürhitlerin gelişini tasvir etmektedir. taşın üzerinde oturan beyaz bir chiton giymiş rab'bin meleği, koluyla i̇sa'nın diriliş yerini ve boş mezarını göstermektedir.

konum ve tarihçesi 
fresk, prijepolje yakınlarındaki mileševa manastırı'nda, kilisenin güney duvarında yer almaktadır ve yazarının kimliği bilinmemektedir. 16. yüzyılda beyaz melek'in üzeri başka bir freskle boyanmış ve bu nedenle freskin restore edildiği 20. yüzyıla kadar gizlenmiştir.

önemsiz bilgiler 
mileševa'nın beyaz meleği'nin bir resmi, küba füze krizi'nden sonra avrupa'dan amerika'ya ilk uydu yayın sinyalinde bir mesaj olarak, barış ve medeniyetin bir sembolü olarak gönderildi. daha sonra, beyaz melek'i içeren aynı sinyal, dünya dışı yaşam formlarıyla iletişim kurmak amacıyla uzaya iletildi. ancak, bu iddiayı doğrulayacak resmi bir nasa veya diğer uzay ajansı kaynakları bulunamadığı için bu tartışmalı bir konudur.

ayrıca bakınız 

 sırp manastırları
 olağanüstü öneme sahip kültür anıtı

kaynakça

dış bağlantılar 

 

yazarı belirsiz eserler
fresk tabloları
sanatta melekler
1230'larda eserler
Zygentoma

zygentoma (kıl kuyruklular), böcek sınıfında yer alan bir takımdır ve bilinen yaklaşık 550 türden oluşur. zygentoma, gümüşçün veya balık güvelerini içerir. takımın göze çarpan bir özelliği üç uzun kuyruk filamanıdır. i̇ki yanal filaman cerci'dir ve ortada olan bir epiprokt veya apendiks dorsalis'tir. bu açıdan archaeognatha'ya benzerler ancak zygentoma'nın cerci'si, sonraki takımın aksine neredeyse epiprokt kadar uzundur.

yirminci yüzyılın sonlarına kadar zygentoma, thysanura takımının bir alt takımı olarak kabul edildi, ta ki thysanura takımının parafiletik olduğu kabul edilene kadar. böylece iki alt takımı bağımsız monofiletik takımlar statüsüne yükseltti.

etimoloji 
"zygentoma" adı   'dan türetilmiştir.  bağlamda "boyunduruk" veya "köprü" anlamına gelir ve  (), "böcekler" anlamına gelir. i̇smin arkasındaki fikir, taksonun pterygota ve apterygota arasında kavramsal bir bağlantı oluşturmasıydı. bu görüş artık tamamen geçerliliğini yitirmiştir ancak böceklerin filogenisi 19. yüzyılın sonları ve 20. yüzyılın başlarında emekleme dönemindeydi ve daha sofistike görüşler geliştirildiğinde isim artık sağlam bir şekilde yerleşmişti.

taksonomi 

 takım zygentoma börner 1904 
 alttakım archizygentoma engel 2006
 aile tricholepidiidae engel 2006
 alt takım neozygentoma engel 2006
 infraorder † parazygentoma engel 2006
 aile † lepidotrichidae silvestri 1913
 infraorder  euzygentoma grimaldi & engel 2005
 aile maindroniidae escherich 1905
 aile lepismatidae latreille 1802
 aile protrinemuridae mendes 1988
 aile nicoletiidae escherich 1905

tricholepidiidae, kuzey kaliforniya ormanlarından tricholepidion gertschi tarafından temsil edilmektedir.

lepidotrichidae, baltık kehribarından bilinen soyu tükenmiş lepidotrix pilifera ile temsil edilir.

lepismatidae en büyük ailedir ve fiziksel olarak en büyük canlıları içerir. aile, 200'den fazla türle kozmopolittir. birçoğu antropofiliktir, insan yerleşimlerinde yaşar. bazı türler karınca kolonilerinde inquilinlerdir.

kaynakça

dış bağlantılar 

 thysanura  – hayat ağacı web projesi
 virginia uzatma hizmeti makalesi 

böcek takımları
kb1 bakım: birden fazla ad: yazar listesi
Siemowit

siemowit (lehçe telaffuz: [ɕɛˈmɔvit], ayrıca ziemowit [ʑɛˈmɔvit]) tekerlekçi piast ve rzepicha'nın oğluydu. piast hanedanının ilk hükümdarı kabul edilir.

chościsko'nun oğlu olan babası tekerlekçi piast'ın efsanevi dük popiel'in yerini almayı reddetmesinin ardından 9. yüzyılda polanların dükü oldu. siemowit, wiec tarafından yeni dük seçildi. popüler bir efsaneye göre, popiel daha sonra gopło gölündeki kulesinde fareler tarafından yenildi.

siemowit'in oğlu lestek ve torunu siemomysł ile birlikte adlarının geçtiği tek kaynak, gallus anonymus'un orta çağ kroniğinden gelir.

siemowit'in torunu i. mieszko, polonya'nın ilk hristiyan hükümdarıydı.

kaynakça

ayrıca bakınız 

 erken orta çağ'da polonya
 ziemowit (verilen isim)

9. yüzyılda slavlar
ölüm tarihi bilinmeyenler
doğum tarihi bilinmeyenler
9. yüzyılda doğanlar
polonyalı dükler
piast hanedanı
i̇ncelenmemiş çeviri içeren sayfalar
Lestek

lestek (ayrıca leszek, lestko) polanların ikinci dükü ve siemowit'in oğlu y. 870–880'de doğdu. lestek'den gallus anonimus'un yazdığı en eski polonya kroniği olan gesta principum polonorum'da bahsedilmiştir. polan dükleri, polonya'nın ilk tarihi yönetici hanedanı olan piast hanedanının temeliydi.

başlangıçta hiç kimse lestek'in tarihsel gerçekliğinden şüphe duymuyordu, ancak 19. yüzyılın ikinci yarısında varlığı sorgulanmaya başlandı. sorun, henryk łowmiański tarafından yazılan ve gallus anonymus'un kroniğinin güvenilirliğinden ve dolayısıyla mieszko'nun doğrudan üç selefinin tarihselliğinden yana olduğu bir makale  sayesinde çözüldü. polonya tarihçiliğinde bu görüş hakimdir.

i̇sminin kökeni bilinmemekle birlikte, "kurnaz" anlamına gelen eski lehçe lście kelimesinden türetilmiş olma ihtimali vardır. bunun slav adı lścimir veya lścisław'ın küçültülmüş hali olduğuna inanılır. lestek'in eşlerinin veya eşlerinin sayısı ve varlığı bilinmiyor. stanisław zakrzewski'nin bir teorisi, lestek'in (veya lestko'nun) bir moravyalı prensesle evli olabileceğini iddia eder. bir başka teori (14. yüzyıldan belçikalı bir tarihçinin açıklamalarından çıkarılmıştır), bir sakson prensesinin lestek'in karısı olabileceği ve daha sonra liège piskoposu olan ewraker adında bir oğulları olabileceği yönündedir. lestko'nun oğlu siemomysł, polonya devletinin lestek'den sonraki hükümdarıydı.

kaynakça

kaynakça 

 
 
 
 
 

9. yüzyılda slavlar
polonyalı dükler
10. yüzyılda ölenler
870'lerde doğanlar
piast hanedanı
i̇ncelenmemiş çeviri içeren sayfalar