Windows Arama

windows arama (ingilizce:windows search) windows xp ve windows server 2003'te daha önce windows masaüstü araması (wds) olarak bilinirdi, microsoft tarafından oluşturulan dizine eklenmiş bir masaüstü arama platformudur. i̇lk kez 2006-da windows vista-da bulundu.

genel bakış 
windows arama, toplu olarak, windows vista ve sonraki windows sürümlerinde (anında arama olarak da bilinir) dizine eklenen arama yanı sıra, windows 2000, windows xp ve windows server 2003'ün bağımsız bir eklentisi olan windows masaüstü araması'nı ücretsiz olarak sunmaktadır. windows arama'nın tüm enkarnasyonları, ortak bir mimari ve dizin oluşturma teknolojisi paylaşır ve uyumlu bir uygulama programlama arabirimi (api) kullanır. windows arama, cairo projesinin nesne dosyası sistemi özelliğinin kalıcı bir parçası olan i̇ndeksleme hizmetinin devamı niteliğindedir. windows arama'da farklı bir mimari kullanılır.

windows arama, bir bilgisayarda tam metin dosyası dizini oluşturur. 32-bit windows xp, windows server 2003 ve windows vista için bir eklenti ağ paylaşımlarının dizine eklenmesini sağlar. bu dizinin ilk oluşturulması için gerekli süre, dizine eklenecek veri miktarına ve türüne bağlıdır ve birkaç saate kadar sürebilir, ancak bu bir defalık bir etkinliktir. bir dosyanın içeriği bu dizine eklendikten sonra, windows arama, bilgisayardaki tüm dosyalarda arama yapmaktan daha hızlı sonuç araştırmak için dizini kullanabilir. aramalar yalnızca dosya adları üzerinde değil, windows arama'nın tanıdığı anahtar kelimeler, yorumlar ve diğer tüm meta veriler formları yanı sıra, dosyanın içeriğinde de (dosya türü için uygun bir işleyici yüklendiğinde) gerçekleştirilir.

windows arama, artımlı arama aramasına sahiptir. karakterler arama kutusuna girer girmez aramaya başlar, daha fazla karakter girildiğinde arama sonuçlarını arıtmaya ve filtrelemeye devam eder. bu, tam arama metni girilmeden önce gereken dosyaların bulunmasına neden olur. windows arama, arama programlarının dosyaları içeriği ve meta verileri için taramasını sağlayan ifilters bileşenlerini destekler. belli bir dosya biçimi için uygun bir ifilter yüklendikten sonra, ifilter bu forma kaydedilen dosyalardan metin ayıklamak için kullanılır.

windows arama varsayılan olarak, microsoft word belgeleri, microsoft excel elektronik tabloları, microsoft powerpoint sunuları, html dosyaları, metin dosyaları, mp3 ve windows media audio müzik dosyaları, windows media video, advanced streaming format ve audio video interleave video dosyaları ile jpeg, bmp ve portable network graphics resimleri için ifilter içerir. windows search, dosya biçimlerindeki meta verileri işlemek için özellik işleyicilerini kullanır. bir özellik işleyici, meta verileri dizinlemek için windows arama özelliği için bir mülk tanımına ve bir şemaya ihtiyaç duyar. protokol işleyicileri, belirli veri depolarını endekslemek için kullanılır. örneğin, dosyalara dosya sistemi protokolü i̇şleyici, outlook protokol i̇şleyici'yi kullanan microsoft outlook veri depoları ve ie geçmişi / önbellek protokol i̇şleyici'yi kullanarak internet explorer önbelleği kullanılarak erişilir.

mimari
windows arama, bir windows hizmeti olarak uygulanmaktadır. arama hizmeti, windows arama yapılandırmasını ve sorgu api'larını uygular, ayrıca tüm dizin oluşturma ve sorgu bileşenleri gibi kontrol eder. windows arama'nın en önemli bileşeni dizin oluşturma aracısıdır. bu, ilk kurulumda dosya sistemini tarayan ve daha sonra, verilerin dizinini oluşturmak ve korumak için değiştirilen dosyaları almak için dosya sistemi bildirimlerini dinleyen işlevdir. bunu üç süreç kullanarak başarıyor:
 searchindexer.exe, dizinleri ve dizin oluşturmayı gerektiren uri'lerin listesini barındırmanın yanı sıra, diğer uygulamaların windows arama özelliklerinden yararlanmak için kullandığı dış yapılandırma ve sorgu api'larını da ortaya koyar.
 protokol işleyicileri barındıran searchprotocolhost.exe. protokol işleyici için gereken en az izinle çalışır. örneğin, dosya sistemine erişirken, sistem hesabının kimlik bilgileri ile çalışır, ancak ağ paylaşımlarına erişirken, kullanıcının kimlik bilgileri ile çalışır.
 meta veri ve metin içeriği ayıklamak için ifilter'leri ve özellik işleyicilerini barındıran searchfilterhost.exe. düşük bütünlüklü bir işlemdir, bu da sistem ayarlarını değiştirme iznine sahip olmadığı anlamına gelir, dolayısıyla kötü niyetli içeriğe sahip dosyalarla karşılaşırsa dahi ve bu işlemi üstlenmeyi başarabilirlerse, herhangi bir sistem ayarlarını değiştirmek için mümkün olmayacaktır.

arama servisi, koleksiyoncu (gatherer), merger (birleşme), yedeklenme kontrolörü (backoff controller) ve soru i̇şlemcisi (query processor) gibi çeşitli bileşenlerden oluşur. koleksiyoncu, taranması gereken uri'lerin listesini alır ve uri'yi barındıran mağazaya erişmek için uygun protokol işleyicisini ve sonra da (meta verileri ayıklamak için) uygun özellik işleyicisini ve belge metnini ayıklamak için ifilter'ı çağırır. farklı indeksler farklı koşular sırasında oluşturulur; endeksleri periyodik olarak birleştirmek birleşmenin işidir. endeksleme sırasında endeksler genelde bellekte tutulur ve sonra birleştirme işleminden sonra diske boşaltılır. meta veriler ese veritabanı alt yapısı tarafından korunan bir veritabanı olan property store'da saklanır. metin görüntülenir ve simgeler ters çevrilmiş endeksler kullanılarak oluşturulmuş özel bir veritabanında saklanır. endeksler ve emlak deposunun yanı sıra, başka bir kalıcı veri yapısı da muhafaza edilir. toplama sırası, dizine eklenmesi gereken uri'lerin öncelik sırasını korur. yedeklenme kontrolörü (backoff controller), kullanılabilir sistem kaynaklarını izler ve dizin programının çalıştığı hızı kontrol eder. üç hali vardır:
 çalıştırma: bu durumda, dizin oluşturucu hiçbir kısıtlama olmaksızın çalışır. dizin oluşturucu, yalnızca kaynaklar için herhangi bir çekişme olmadığında bu durumda çalışır.
 azaltma: bu durumda, uri'lerin taranması ve metin ve meta verilerin çıkarılması bilinçli olarak engellendiğinden, dakika başına işlem sayısı sıkı kontrol altında tutulur. dizin oluşturucu, kaynaklar için çekişme olduğu zaman, örneğin diğer uygulamalar çalışırken bu durumdadır. i̇şlemleri azaltarak, diğer operasyonların ihtiyaç duyacakları kaynakları boşa çıkarmamaları sağlanır.
 yedeklenme: bu durumda hiçbir indeksleme yapılmaz. yalnızca toplama sıraları etkin durumda kalır, böylece öğeler renklendirilmemiş halde kalmaz. bu durum, aşırı kaynak kesintisinde (5 mb'den az ram veya 200 mb'lik disk alanı) etkinleştirilmişse, bilgisayar pil gücüyle çalışırken dizin oluşturma devre dışı bırakılmışsa veya dizin oluşturucu kullanıcı tarafından el ile duraklatılmışsa aktiftir.

windows arama sorguları, basit metin aramalarını desteklemekle kalmaz, aynı zamanda gelişmiş özellik tabanlı sorgu işlemleri de sağlayan gelişmiş sorgu sözdiziminde (aqs) belirtir. aqs, arama sorgusunu düzeltmek için kullanılabilecek, aranan terimlerde (ve, veya, yok) işlemleri belirterek dosya meta verilerine veya dosya türüne dayalı başka filtreler belirlemek için kullanılabilecek belirli anahtar kelimeleri tanımlar. ayrıca, normal dosyalar, çevrimdışı dosyalar önbelleği veya e-posta mağazaları gibi belirli bilgi mağazalarındaki sonuçları sınırlamak için de kullanılabilir. dosya türüne özgü operatörler de mevcuttur. wds, joker önek eşleşen aramaları da destekler. ayrıca group by gibi birkaç sql benzeri operatör içerir. aqs, yerel ayarlara bağımlıdır ve windows 7'nin uluslararası sürümlerinde farklı anahtar kelimeler kullanır.

windows masaüstü araması 

windows masaüstü araması (ingilizce:windows desktop search) windows xp ve windows server 2003 için windows aramasının uygulanmasıdır. aramalar gelişmiş sorgu sözdizimi kullanılarak belirtilir ve kullanıcı türleri (artımlı bulma) yaparken yürütülür. varsayılan olarak, en yaygın dosya türleri (belgeler, ses, video ve microsoft outlook e-postaları için protokol işleyicileri) için bir dizi ifilter bulunur. diğer protokol işleyicileri ve ifilter'ler gerektiği gibi kurulabilir.

serbest bırakma
windows masaüstü araması başlangıçta msn araç çubuğu paketinin bir parçası olarak msn masaüstü arama olarak yayımlandı.

windows 2000, windows xp ve windows server 2003'te, biri ev kullanıcısı için diğeri kurumsal kullanım için olmak üzere iki özellik geldi. i̇ki özellik arasındaki tek fark, grup ilkesi aracılığıyla yapılandırılabilmesiydi. ev sürümü msn araç çubuğu ile birlikte sunulurken diğeri bağımsız bir uygulama olarak sunuldu. daha sonra, msn araç çubuğu windows live araç çubuğu lehine durdurulduğunda, windows masaüstü araması'nın ev baskısı da durduruldu. windows 2000 için son sürüm, windows desktop search 2.66'dır.

windows xp ve windows server 2003 için, windows masaüstü araması sürüm 3.0, windows live araç çubuğu'ndan ayrı olarak tek başına bir sürüm olarak sağlanmıştır. önemli yeni özelliklerden biri, windows desktop search 3.0'ın, windows vista'da tanıtılan "windows xp nitelik sistemi"'ni de kurmasıdır. windows masaüstü araması 3.0, windows vista öncesi kullanıcılara yöneliktir, dolayısıyla dizin oluşturucu, kullanıcı başına bir uygulama yerine bir windows hizmeti olarak uygulanmıştır; böylece, aynı dizin ve hizmetin tek bir örneği arasında paylaşılabilir. windows masaüstü arama, 25 ekim 2007'de windows masaüstü arama 3.01'in windows server update services (wsus) aracılığıyla güncellendiğinde windows'ta otomatik olarak itilerek çıkarıldığı bir tartışmanın ortasında bulundu. microsoft, wsus ürün ekibi blogunda iki yazı ile yanıt verdi.

windows arama, windows vista, windows 7 ve windows server 2008'de dizine eklenen arama platformudur ve api ile uyumlu olmakla birlikte windows masaüstü araması tarafından sağlanan özelliklerin bir süper seti sunar. wds'nin tersine, dizin oluşturulmuş yerlerin yanı sıra dizinlenmiş ve dizin içermeyen konumlarda da sorunsuz bir şekilde arama yapabilir; dizin kullanılan dizinlenmiş konumlar ve dizin içermeyen konumlar için, özellik işleyicileri ve ifiltörler, arama gerçekleştirilirken anında çağrılır. bu, dizin altındaki konumlar üzerinde arama hızı pahasına olsa da daha tutarlı sonuçlar sağlar. windows arama, merkezi yönetim için grup i̇lkesi kullanır.

windows arama, yerel dosya sistemlerine, microsoft outlook e-posta depolarına ve wds tarafından dizine eklenmiş microsoft onenote depolarına ek olarak, ağ paylaşımlarının çevrimdışı önbelleklerini indekslemektedir. windows arama, uzak dizine karşı sorguları da desteklemektedir. bir ağ dosya paylaşımının barındırıldığı dosya sunucusu windows xp veya windows vista'nın sonraki bir sürümü veya windows xp üzerinde çalışıyorsa, paylaşıma karşı yapılan herhangi bir arama sunucunun dizinine karşı sorgulanır. sonuçların istemci sistemine gönderilmesi, kullanıcının erişemediği dosyaların filtrelenmesi prosedürü kullanıcıya saydamdır.

windows xp'deki windows masaüstü aramasından farklı olarak, windows arama dizineri, g / ç işlemlerini düşük öncelikli olarak gerçekleştirir; işlem aynı zamanda düşük cpu önceliğiyle çalışır.

kullanıcı arayüzü

windows masaüstü arama işlevselliği, bir windows görev çubuğu takılı masa çubuğu aracılığıyla görüntülenir. sorguyu yazmak için bir metin alanı sağlar ve sonuçlar açılan bölmede gösterilir. ayrıca bir windows gezgini penceresi olarak da entegre olur. explorer penceresinde bir dosya seçerken, dosyanın önizlemesi, dosyayı oluşturan uygulamayı açmadan pencerenin sağ tarafında gösterilir. web aramaları her iki arabirimden başlatılabilir, ancak tarayıcıyı varsayılan arama motorunu kullanarak terimleri aramak üzere açacaktır.

masaüstü çubuğu ayrıca, farklı uygulamalar açmak üzere ayarlanabilen kısa dizeler olan uygulama takma adları oluşturma olanağına da sahiptir. bu işlevsellik, "!" karakterini önceden tanımlanmış dizedir. örneğin, "! calc", windows hesap makinesi'ni açar. yardım dokümantasyonu, önekten bağımsız olarak herhangi bir metin dizesinden uygulama takma adları oluşturmak için sözdizimini içerir. bu özellik, url'ler için kısayol oluşturmak için kullanılabilir ve url'ler girildiğinde belirtilen url'yi tarayıcıda açar. arama takma adları oluşturmak için kullanılan url üzerinden parametreleştirilmiş bilgi göndermek için de kullanılabilir. örneğin, "w text", wikipedia'da "metin" aramak üzere konfigüre edilebilir.

arama işlevi, başlangıç menüsündeki arama çubuklarını ve windows gezgini pencerelerinin sağ üst köşesinde olduğu gibi aç / kaydet iletişim kutularını kullanarak da görüntülenir. başlat menüsünden arama yaparken, sonuçlar başlangıç menüsünde gösterilir ve son kullanılan programları örtüşür. başlat menüsünden, yürütülebilir resim adını veya görünen adını arayarak bir uygulamayı başlatmak da mümkündür. explorer pencerelerindeki arama çubuklarından arama, geçerli klasörün içeriğini arama sonuçları ile değiştirir. belirli bir dosya türü için küçük resim i̇şleyicisi kayıtlıysa, gezgin pencereleri aynı zamanda küçük resim dosyalarını arama sonuçlarında da oluşturabilir. uygulama, bir önizleme i̇şleyicisi kaydettiyse, varsayılan uygulamayı başlatmadan bir önizleme bölmesindeki öğelerin gelişmiş önizlemelerini de oluşturabilir. bu, dosya türüne özgü gezinme (sonraki / önceki denetimleri kullanan sunuyu tarama veya bir medya dosyası içinde arama yapma gibi) gibi işlevsellik sağlayabilir. önizleme işleyicileri, önizleme bölmesinin kendisinden gerçekleştirilecek belirli türden seçime (örneğin bir metin parçasının vurgulanması gibi) izin verebilir. kontrol paneli'nda, penceredeki arama çubuğu denetim masası seçeneklerini de arayabilir. bununla birlikte, wds'in aksine, windows arama takma adlar oluşturulmasını desteklemez.

aramalar için kullanılan entegre bir windows gezgini penceresi olan bir arama gezgini de vardır. aqs sorgularını el ile hazırlamadan, aranacak yerler ve dosya türleri ile bazı operatörleri de içeren arama parametrelerini belirtmek için kullanıcı arabirimini sunar. windows vista sp1 ile, üçüncü taraf uygulamaları, arama gezgini'ni varsayılan arama arayüzü olarak geçersiz kılabilir, böylece herhangi bir yöntemle çağrıldığında, arama gezgini'ni başlatmak yerine kayıtlı üçüncü taraf uygulamasının başlatılması sağlanır. windows vista'nın bir parçası olan windows arama'da, bir arama sorgusunu, kaydedilen sorgu ile aramayı çalıştıran ve erişilen dosyalara bir sanal klasör (kaydedilmiş arama veya arama klasörü olarak adlandırılır) olarak kaydetmek de mümkündür. fiziksel olarak bir arama klasörü, arama operatörleri de dahil olmak üzere, arama sorgusunu (aqs veya nqs'de) depolayan yalnızca bir xml dosyasıdır (.search-ms uzantılıdır). windows vista ayrıca, kaydedilmiş bir aramanın (kapsam olarak adlandırılır) başka bir aramanın sorgu dizesinde iç içe yerleştirilebileceği sorgu bileşimini de destekler. arama klasörleri rss yoluyla da dağıtılabilir. varsayılan olarak, windows, başlangıçta arama klasörü'nü sorgunun kapsamının parçası olarak oluşturan kullanıcının profiline başvurur. bu tasarım seçimi, kayıtlı aramaların diğer kullanıcılarla paylaşılmasını engellemez, ancak farklı kullanıcı profillerinde çalışmasını önler. kullanıcılar, kaydedilen bir aramanın içeriğini manuel olarak değiştirebilir, böylece kapsam orijinal yazardan bağımsız olarak diğer makinelerde veya profillerde çalışmasını sağlayacak olan% userprofile% ortam değişkenini referanslar; microsoft, bunu otomatikleştiren bir searchmelt creator yardımcı programı yayınladı.

windows search 4.0

windows search 4.0 (windows live search, kod adı "casino" veya "oneview" olarak da adlandırılır) hem windows xp'de hem windows masaüstü arama 3.0 hem de windows vista'da anında arama için windows arama platformunun ardılıdır. öncelikle dizin oluşturma bileşenleri için bir güncelleme, xp kullanıcı arabiriminde birkaç değişiklik ve vista'da hiçbiridir. ayrıca, yalnızca vista'ya özgü bir özellik olarak xp ve windows server 2003 tabanlı sistemlerde uzaktan sorgu desteği de sağlıyor. bu, desteklenen bir işletim sistemini (windows 8, 7, vista, windows server 2008 veya xp / 2003) çalıştıran ağa bağlı makinelerin dizinini aramak için bir vista istemcisine (veya windows search 4.0 ile bir xp istemcisine) olanak tanır.

windows search 4.0 başlangıçta microsoft'un windows live bölümü tarafından yerel ve uzak dizine eklenen aramayı yeni bir arabirimde birleştiren bir uygulama olarak önerildi. programın erken ekran görüntüleri, windows live messenger ve windows live mail gibi diğer windows live istemci uygulamalarında görülen yeni "yetenek" arayüz tasarımını içeriyordu. windows live arama merkezi, arama sonuçlarını web beslemeleri olarak kullanıma sunmak için opensearch teknik özelliklerini kullanan web servislerini arayabilir. windows masaüstü arama dizini, windows rss platform ortak yayın deposu, microsoft exchange server ve microsoft sharepoint dizinleri gibi çeşitli dizinlerden gelen aramaları topluca toplayabilir. windows search 4.0'ın ilk beta sürümü 27 mart 2008'de piyasaya sürüldü. dizinleyiciye sayısız performans iyileştirmesi eklendi ve xp'ye önceden vista'ya özgü olanlar da dahil olmak üzere yeni özellikler getirdi: grup i̇lkesi entegrasyonu, aramaların uzak dizinlere yönlendirilmesi, efs şifreli dosyalar için destek ve önizleme bölmesinde belgelere belge taramasına izin veren vista tarzlı önizleme işleyicileri. windows search 4.0, 3 haziran 2008'de piyasaya sürüldü ve xp, windows server 2003, vista, windows server 2008 ve windows home server'de desteklendi.

kaynakça

dış bağlantılar 
 windows arama 
 ifilter

ayrıca bakınız 

microsoft yazılımları
masaüstü arama motorları
windows live
msn
windows bileşenleri