mismayil/tr_wikipedia huggingface dataset:
Australopithecus sediba

australopithecus sediba, i̇nsanlığın beşiği olan güney afrika'daki malapa mağarası'nda bulunmuş, soyu tükenmiş bir australopitesin türüdür. bu mağarada bulunan çocuk iskeleti, holotip mh1 olarak, yetişkin dişi iskeleti ise paratip mh2 olarak bilinmektedir. kalıntılar 1.98 milyon yıl öncesine tarihlenirler ve paranthropus robustus, homo habilis/h. rudolfensis ve homo ergaster/h. erectus ile aynı dönemde yaşamışlardır.

anatomi 

genel olarak, a. sediba'nın kafatası anatomisi en çok a. africanus'a benzerdir.  mh1'in kafatası hacmi 336 cc idi.ancak mh1'in yetişkinlikteki kafatası hacminin yaklaşık 420-440 cc arasında olabileceği düşünülüyor. bununla birlikte mh1, australopithecus africanus'a göre daha küçük bir kafatasına, enine göre daha geniş bir kafatası kubbesine, paryetal kemiğin daha dikey olarak eğimli duvarlara ve daha geniş aralıklı temporal çizgilere sahiptir. homo gibi, kaş çıkıntısı daha az belirgindir, elmacık kemikleri daha az genişlemiştir, yüzü o kadar dışarı çıkmaz (az prognatizm) ve hafif bir çeneye sahiptir.

a. sedibanın 2021'de tanımlanan omur kemiklerinin –mh2 adlı örneğe atanmıştır– incelemesi, iki ayak üzerinde dik bir şekilde yürüdüğünü buldu. bununla birlikte, a. sediba ile ilgili daha önceki çalışmalar, ağaç tırmanışı için üst gövdede açık uyarlanmalar bulmuştu ve bu, ağaçta yaşayan insansı maymunlar ile tamamen iki ayaklı insanlar arasında bir geçiş örneği olduğunu düşündürmüştü.

homo cinsi ile ilişkisi 

bulunan mh1 fosilinin insana benzer çok fazla özelliği vardı. berger vd. 2010 ve 2013'te sunduğu makalelerde, örneğin insana benzer yüze, dişlere ve bazı diğer anatomik özelliklere sahip olduğunu ve a. sediba'nın, homo erectus'un doğrudan atası olmaya aday bir tür olduğu söylediler. ancak örneğin 12-13 yaşlarında olduğu düşünülüyor, bu da, bazı anatomik özelliklerin yetişkinlikte kaybolma ihtimalini doğurduğu için, a. sediba'nın homo cinsine yol açma ihtimalini destekleyecek iyi bir kanıt yoktur. türün daha çok australopithecus africanus ile ilişkili olduğu düşünülüyor.

ayrıca bakınız 
 australopithecus 
 i̇nsanın evrimi
 i̇nsan evriminin fosil listesi

notlar

kaynakça 

2010'da tanımlanan fosil taksonları
buzul çağı primatları
australopithecus
tarih öncesi güney afrika
Geceleri Bi' De Bana Sor

geceleri bi' de bana sor, ferhat göçer'in 6.mini albümüdür.

mini albümde yer alan 3 şarkının 2'si (devriliyorsam, yalnızlığın ezgisi) bu kalp i̇çinde teksin ve 1'i (melankoli) sabahattin ali şarkıları albümlerinde yer alan şarkılardır.bu şarkılardan 2'si solo, 1'i ise düet şeklinde yeniden seslendirildi.ep'de yer alan yalnızlığın ezgisi isimli şarkıyı onur can özcan'ın eski kaydında onunla yeniden seslendirdi ve aynı şarkının klibi yeniden düzenlendi.

şarkı listesi

kaynakça 

2021 single'ları
1157 Hama depremi

1157 hama depremi, bir yıl süren ön sarsıntılardan sonra 12 ağustos'ta meydana geldi. i̇smini, en çok can kaybının yaşandığı batı-orta suriye'deki (daha sonra selçuklu egemenliği altındaki) hama şehrinden almıştır. suriye'nin doğusunda, fırat yakınında, eski el-rahba kalesinin yok etti ve daha sonra aynı stratejik bölgede yeniden inşa edildi. deprem, kudüs çevresindeki hristiyan manastırlarını ve kiliselerini de etkiledi.

ayrıca bakınız 
 şayzar
 beni münkız

kaynakça 

hama depremi, 1157
hama depremi, 1157
hama depremi, 1157
hama depremi, 1157
hama depremi, 1157
Romanya'yı Kurtar Birliği

romanya'yı kurtar birliği (rumence: uniunea salvați românia, usr) romanya'da liberal, ilerici bir siyasi partidir. parti, bükreş birliğini kurtar (usb) partisinin 2016 yerel seçimlerindeki başarısının ardından kuruldu. 2016 yılında resmi olarak siyasi bir parti olarak tescil edildikten sonra, yerel usb ve codlea birliği partileriyle birleşti ve böylece ilk üye tabanının çoğunu bu iki partiden aldı. şu anda 2016 yasama seçimlerinden sonra romanya parlamentosu'ndaki en büyük üçüncü siyasi parti konumunda ve yolsuzlukla mücadele platformunda çalışıyor.

kaynakça 

2016'da kurulan siyasi partiler
romanya'daki siyasi partiler
Ziyâd bin Ebih

ziyâd bin ebih' (622 - 673), emevîler dönemi devlet adamı.

taif'te bulunan benî sakif kabilesinin nüfuzlu bir ailesi olan ebu bekre'ye mensuptur. 622 yılında bu şehirde köle bir baba ve sümeyye isimli cariye bir anneden dünyaya geldi. daha on dört yaşındayken, 635 yılında irak fetihlerine katıldı. okuma yazma bildiği için basra'da bulunan ordunun ganimet taksimini yapmıştır. halife ömer tarafından yetenekleri görülünce basra valisi mugire bin şu'be'nin katiplik görevine getirildi. vali yerinde bulunmadığı zamanlarda da basra valiliğine vekalet ediyordu. daha sonraki valiler ebu musa el-eş'ari ve abdullah bin âmir zamanında da bu görevine devam etti.

halife ali döneminde de basra bürokrasisinde görev almaya devam etti. muaviye'nin basra üzerine gönderdiği birlikleri yendi. 659 yılında ali tarafından fars bölgesine vali olarak atandı. buradaki siyasi karışıklıkları gidererek isyanları bastırdı. yeteneklerini gören i. muâviye, ona kendisine hizmet etmesi için davette bulundu. fakat olumsuz cevap aldı. i̇ran'da i̇stahr'da çekildiği kalesinde muaviye'ye karşı direnişini sürdürdü. ali'nin öldürülmesinden sonra muâviye bu davetini tehdide çevirdi. muaviye, basra valisisi busr'a ziyad emrine girmezse bu şehirde bulunan üç oğlunu da öldürmesi emrini vermiştir. halife ali'nin oğlu hasan halifelikten feragat edince ziyad da tavır değiştirerek muaviye'nin hizmetine girdi. bunda muaviye'nin ziyad'la baba bir kardeş olduklarını şahitlendirmesi etkili olmuştur.

665 yılında basra valisi oldu. 670 yılında kufe şehri de kendisine bağlanınca irak genel valisi oldu. muaviye iktidarına karşı gelen basra ahalisine özellikle hariciler'e sert yaptırımlarda bulundu. irak'ta aşayişi sağlayarak imar faaliyetlerinde bulundu.

671 yılında irak valiliğine bağlı olan horasan'a yöneldi. merv şehrini askeri üs haline getirerek şehirde arap hakimiyetinin güçlenmesini sağladı.

dört arap dahisinden birisi olan ziyad 673 yılında öldü. oğlu ubeydullah da yetenekli bitr kumandan ve devlet adamıydı. adını alan ziyâdîler hanedanı yemen'i iki asır yönetmiştir.

notlar

kaynaklar 
özel

genel

622 doğumlular
673 yılında ölenler
raşidîn valileri
emevî irak valileri
emevî basra valileri
benî sakif
Süperkritik kütle

süperkritik kütle ya da süperkritik akışkan ekstraksiyonu, herhangi bir karışımdan istenilen maddenin uygun bir çözücü yardımıyla çekilerek ayrılması işlemine denir.

süperkritik akışkanların fiziko-kimyasal özellikleri sıvılarla gazların özellikleri arasındadır. bu özellik süperkritik akışkanların daha etkin bir çözücü olmasını sağlamaktadır.

kütle
nükleer silah yapımı
radyoaktivite
Temsilciler Meclisi (Romanya)

temsilciler meclisi (rumence: camera deputaților) romanya'nın iki meclisli parlamentosunun alt meclisidir. dört yıllık görev süreleri için parti listesi orantılı temsil sistemi kullanılarak doğrudan halk oylamasıyla seçilen milletvekillerinin 330 sandalyesi var. ek olarak, her ulusal azınlığın örgütü, mecliste bir koltuk hakkına sahiptir (ulusal bir azınlığın yalnızca bir örgüt tarafından temsil edilmesi sınırlama altında).

temsilciler meclisi, 1866 anayasası ile romanya parlamentosunun alt meclisi olarak kuruldu.

kaynakça 

ulusal alt meclisler
temsilciler meclisi (romanya)
romanya parlamentosu
Sumaré

sumaré, brezilya'nın são paulo eyaletinde bulunan bir şehir ve belediyedir. belediye, eyaletin ortasında yer almakta olup campinas metropolitan alanının bir parçasıdır. yüzölçümü 153,47 km² olan belediyenin nüfusu 2020 yılı itibarı ile 286.211'dir.

kaynakça

dış bağlantılar 

 

são paulo'nun belediyeleri
Ebû Musa el-Eş'arî

ebu musa el-eş'ari (ö. 662), i̇slam peygamberi muhammed'in sahabisi.

yemen asıllı eş'ar kabilesindendir. 628 yılında hayber fethi sırasında habeşistan muhacirleriyle birlikte muhammed'e katıldı.

huneyn savaşında bozguna uğrayan askerleri takip için görevlendirilen ebû âmir ölünce kumandayı ebu musa el-eşari'ye bıraktı.

muhammed ölmeden önce onu yemen'e zekat memuru olarak gönderdi.

ebu bekir dönemindeki ridde savaşlarında aktif rol aldı.

638'de basra valisi oldu (638). i̇ran'ın fetihlerinde kumandan olarak görev aldı. 642 yılında kufe valiliğine getirildi. 649 yılına kufe valiliği görevlerinden alındı. tekrar aynı göreve atanıncaya kadar dinî ilimler öğretmeye devam etti. 654 yılında tekrar kufe valisi oldu. cemel vakası’nda tarafsız kalmayı tercih ettiği için ali görevine son verdi. hakem olayında ali'nin hakemi olarak görev yaptı. hakemler amr b. as ve ebu musa el-eş'ari, ali ile muaviye’nin görevlerine son verilerek halifenin bir komisyon tarafından seçilmesine karar verdiler.  bu karar önce ebu musa tarafından açıklandı; söz sırası amr’a gelince amr, politik bir manevrayla ali’yi azledip hilâfet makamına muaviye’yi tayin ettiğini bildirdi. ebu musa el-eş'ari duruma itiraz etse de sonucu değiştiremedi. bunun üzerine siyasetten tamamen uzaklaştı.

kaynaklar 
 serjeant, r. b., “the caliph ʿumar’s letters to abū mūsā al-ashʿarī and muāviya”, jss, xxix (1984).
 tyan, e., histoire de l’organisation judiciaire en pays d’islam, leiden 1960.
 vaglieri, l. veccia, “al-ash’ari, abu musa”, encyclopaedia of islam, 2. edisyon.
 de vaux, b. carra, “hicret”, meb i̇slam ansiklopedisi.
 zetterstéen, k. v., “eş’ari”, meb i̇slam ansiklopedisi.

kaynakça 

6. yüzyılda araplar
7. yüzyılda araplar
sahabe
7. yüzyılda ölenler
raşidîn basra valileri
Saliha Banu Begüm

saliha banu begüm, i̇mparator cihangir'in karısı olarak babür i̇mparatorluğu'nun i̇mparatoriçesiydi. padişah banu begüm veya padişah mahal olarak da biliniyordu.

aile 
saliha banu begüm, kasım han'ın  kızıydı ve hükümette iyi bir konuma sahip bir aileden geliyordu. ekber şah'ın zamanındaki shuja'at han'ın oğlu mukim han'ın torunuydu.

evlilik 
cihangir, saltanatının üçüncü yılında 1608'de onunla evlendi. sonuç olarak, kardeşi abdurrahim'in durumu büyük ölçüde ilerledi. tarbiyat han unvanı ile ödüllendirildi. miyan joh adlı oğlu, 1626'da cihangir'e karşı küstahça davrandığı için mahabat han tarafından jhelum nehri'nin kıyısında öldürüldü.

cihangir'in saltanatının büyük bir bölümünde padişah mahal ("saray hükümdarı") olarak da anılan padişah banu ("egemen hanım") idi  ve 1620'de öldüğünde unvanı nur cihan'a geçti. i̇ngiliz doğu hindistan şirketi'nin bir temsilcisi olan williams hawkins, onu cihangir'in baş eşleri arasında kaydetti. şunları söyledi:

saliha banu begüm'ün hint şiirinde iyi bilgili olduğu söylenirdi.

ölüm 
saliha banu begüm, 10 haziran 1620 çarşamba günü öldü. cihangir, saliha banu'nun ölümünün astrolog jotik rai tarafından önceden bildirildiğini kaydetti; kaybından dolayı kedere boğulmuş olmasına rağmen, kendi yıldız haritasından alınmış olan kehanetin doğruluğuna hayret etti.

kaynakça 

 

doğum tarihi bilinmeyenler
1620 yılında ölenler
São José dos Pinhais

são josé dos pinhais, brezilya'nın paraná eyaletinde bulunan bir şehir ve belediyedir. belediye, eyaletin doğusunda yer almakta olup curitiba metropolitan alanının bir parçasıdır. yüzölçümü 946,435 km² olan belediyenin nüfusu 2020 yılı itibarı ile 329.058'dir.

são josé dos pinhais, önemli bir otomotiv endüstrisi merkezi olup volkswagen, nissan ve renault'nun fabrikalarına ev sahipliği yapmaktadır. curitiba'ya hizmet veren afonso pena uluslararası havalimanı são josé dos pinhais'de yer almaktadır.

kaynakça

dış bağlantılar 

 

paraná'nın belediyeleri
Tasiilaq

eski adı ammassalik ve angmagssalik olan tasiilaq, grönland'ın güneydoğusundaki sermersooq belediyesine bağlı bir kasabadır. 2020 itibarıyla 1.985 nüfusuyla ülkenin doğu kıyısındaki en yerleşim biri ve grönland'ın yedinci en büyük şehridir. yakındaki mittivakkat buzulu'nun araştırılmasına adanmış sermilik i̇stasyonu, kasabanın yakınında yer almaktadır.

i̇klim

kaynakça 

1894'te kuzey amerika'da kurulan oluşumlar
1894'te kurulan yerleşim birimleri
grönland'daki yerleşim birimleri
Gerard Winstanley

gerrard winstanley (19 ekim 1609 - 10 eylül 1676), i̇ngiltere topluluğu döneminde yaşamış i̇ngiliz protestan dini reformist, siyaset filozofu ve aktivist.  winstanley, "true levellers" ya da "diggers" olarak bilinen i̇ngiliz grubunun lideri ve kurucularından biriydi. kendilerini tanımlamak için kullandıkları isim: gerçek eşitleyiciler idi. kazıcılar(diggers) terimi ise genellikle çağdaş tarihçiler tarafından kullanılmaktadır.

edward winstanley'nin oğlu olan gerrard winstanley, 19 ekim 1609 tarihinde wigan'da doğdu. annesinin kimliği tam olarak bilinmemektedir. 21 yaşında londra’da bir kumaşçıya çırak olarak verildi. 1639'da londralı cerrah william king'in kızı susan king ile evlendi. winstanley iç savaş başlamadan önce kendi işini kurdu. ancak bir süre sonra iç iflas etti ve londra’yı terk ederek cobham'a yerleşti.

nisan 1649'da, i̇ngiliz milletler topluluğu döneminin devrimci atmosferinde, o ve william everard i̇ngiltere'deki benzeri görülmemiş yüksek gıda fiyatları nedeniyle digger kolonisinin kurulmasına önderlik ettiler. 1 nisan 1649'da winstanley ve takipçileri, surrey'deki st george's hill'deki boş veya ortak arazileri işgal etti. amaçları toprağı işlemek ve işlerinde kendilerine katılanlara ücretsiz yiyecek dağıtmaktı. yerel toprak sahipleri, diggers'ın faaliyetlerinden korktu ve 1650'de, onları yenmek ve kolonilerini yok etmek için kiralık askerler gönderdi. bunun üzerine mart 1650'de koloni terk edildi. surrey'deki digger hareketinin başarısızlığından sonra winstanley, hertfordshire'a kaçtı. koloninin varlığının sona ermesine rağmen winstanley, komünist ve materyalist fikirlerin savunucusu bir yazar olarak faaliyetlerine devam etti. winstanley, yeni doğruluk yasası adlı bir broşür yayınladı.

hristiyan öğretisinin mülkiyetin ve aristokrasinin kaldırılmasını öğütlediğini ileri sürdü. dünyadaki haklar ve sınıf egemenliğinin bir aracı olan evrensel dini hoşgörünün savunucusuydu. günahkâr da olsa herkesin tanrıyla uzlaşacağına inanıyordu: "sonunda her insan kurtarılacak, bazıları son bir saatte kurtarılacaktır" diye yazdı. i̇lk eşi susan king öldükten bir yıl sonra 1665'te elizabeth stanley ile evlendi. 1676 yılında londra'da öldü.

kaynakça 

1609 doğumlular
1676 yılında ölenler
i̇ngiliz anarşistler
i̇ngiliz komünistler
quakerizm
Aziziye Camii (Tulça)

aziziye camii (rumence: moscheea azizyie) romanya'nın dobruca bölgesi tulça'da bulunan bir camidir. 1863 yılında adını aldığı sultan abdülaziz döneminde inşa edilmiştir. osmanlı devleti'nin dobruca'da yaptırdığı en büyük camiler arasında olan cami 85 cm kalınlığında kesme taştan yapılmıştır. binayı üç yanı çevreleyen iç terasın doğal aydınlatmasını sağlayan 18'i üstte olmak üzere 32 penceresi vardır. caminin kurulduğu dönemden itibaren caminin bitişiğinde bir türk okulu faaliyette bulunmuştur; 1865 tarihli bina şimdi kapalıdır. 1966 yılında camları kırık, iç kısmı halılı vaziyetteyken 1976 yılında iyi durumda olduğu belirtilmiştir. mimari bakımdan belirgin bir özelliği olmamasıyla birlikte iç kısmında süslemede yoktur.

şu anki minare 1897 yılına dayanıyor. o zamana kadar dobruca, romanya eski krallığı'nın bir parçasıydı ve minare, diyanet i̇şleri ve halk eğitim bakanlığı tarafından sağlanan fonlarla yeniden inşa edildi. cami ve eski okul, romanya kültür ve din i̇şleri bakanlığı tarafından tarihi anıtlar olarak listelendi.

kaynakça 

romanya'daki osmanlı camileri
Soul (film, 2020)

soul , pixar animation studios tarafından üretilen ve walt disney pictures tarafından yayınlanan 2020 amerikan bilgisayar animasyonlu fantastik komedi-drama filmidir. pete docter'ın yönettiği ve kemp powers'ın ortak yönetmenliğini üstlendiği filmde jamie foxx, tina fey, graham norton, rachel house, alice braga, richard ayoade, phylicia rashad, donnell rawlings, questlove ve angela bassett'in sesleri yer alıyor. hikâye, bir caz müzisyeni olarak büyük çıkışından hemen önce, yanlışlıkla ayrılan ruhunu ve bedenini yeniden birleştirmeye çalışan joe gardner adlı bir ortaokul müzik öğretmenini anlatıyor. soul, bir afrikalı-amerikalı kahramanın yer aldığı ilk pixar filmidir.

docter, insan kişiliklerinin kökenleri ve determinizm kavramı üzerine düşüncelerinden yola çıkarak filmi 2016 yılında geliştirmeye başladı. senaryoyu mike jones ve powers ile birlikte yazdı. filmin yapımcıları, herbie hancock ve terri lyne carrington da dahil olmak üzere çeşitli caz müzisyenlerine danıştılar ve müzisyen jon batiste'nin seanslarını referans alarak müzikal sekanslarını canlandırdılar. batiste'nin orijinal caz bestelerinin yanı sıra, müzisyenler trent reznor ve atticus ross da filmin müziklerini besteledi.

soul, 11 ekim 2020'de londra film festivali'nde galasını yaptı. 20 kasım 2020'de teatral olarak yayınlanması planlandı, ancak devam eden covid-19 pandemisine cevap olarak amerika birleşik devletleri'nde iptal edildi. bunun yerine, film 25 aralık 2020 tarihinde disney +'da yayınlanmak üzere gösterime girdi, ama yine de sinemalarda yayın hizmeti olmadan ülkelerde gösterime girdi. pixar'ın geniş bir sinema gösterimi verilmeyen ve ilk disney + original olarak faturalandırılan ilk uzun metrajlı filmi oldu. film eleştirmenlerden son derece olumlu eleştiriler aldı ve animasyonu, hikâyesi, ses oyunculuğu ve müzik notasıyla övgü aldı. film 78. altın küre ödüllerinde en i̇yi animasyon filmi ve en i̇yi orijinal müzik ödülü'nü kazandı. ayrıca 93. akademi ödülleri ve 74. i̇ngiliz akademi film ödülleri'nde en i̇yi animasyon dahil üç kategoride aday gösterildi.

not listesi

kaynakça

dış bağlantılar 

 
   
 disney+'da soul  
 senaryo arşivlendi

walt disney pictures filmleri
pixar filmleri
büyülü gerçekçi filmler
caz filmleri
pete docter'in senaryosunu yazdığı filmler
konusu new york'ta geçen filmler
konusu hastanede geçen filmler
trent reznor'ın müziğini yaptığı filmler
atticus ross'un müziğini yaptığı filmler
piyano ve piyanistler ile ilgili filmler
öğretmenler ile ilgili filmler
ölümden sonra yaşam ile ilgili filmler
en i̇yi animasyon film altın küre ödülü sahipleri
ölüm ile ilgili animasyon filmler
kediler ile ilgili animasyon filmler
amerika birleşik devletleri hayalet filmleri
amerika birleşik devletleri bilgisayar animasyonlu filmleri
amerika birleşik devletleri 3d filmleri
afro-amerikan filmleri
2020 3d filmleri
2020 çıkışlı filmler
pete docter'in yönettiği filmler
disney+ orijinal filmleri
2020'lerde i̇ngilizce filmler
2020 çıkışlı animasyon filmler
Ben Olsaydım (dizi)

ben olsaydım, 1991 yılında trt 1'de yayımlanan komedi türündeki türk televizyon dizisidir. dizide her bölümlerde farklı meslekten birini canlandıran saffet (gazanfer özcan) bu dizide şakacı ve de muzip bir tipe bürünüyor. dizinin yönetmenliğini, yapımcılığını uğur erkır yapmıştır. dizinin senaristliğini ise uğur erkır'ın sahibi olduğu str film'in senaryo grubu (str film senaryo grubu) yazmıştır. başrolde gazanfer özcan, gönül ülkü, hadi çaman, saltuk kaplangı, doğu erkan, cengiz keskinkılıç, osman gidişoğlu, erdoğan dikmen ve aliye tölak oynamıştır. dizi türkiye'deki sitcom çalışmalarının öncülerinden sayılır. dizi, 19 ağustos 1991 tarihinde yayımlanan  13. bölümü ile sona ermiştir youtube'de ise sadece 8. bölümü vardır.

oyuncu kadrosu ve karakterler 
 gazanfer özcan - saffet
 gönül ülkü - eczacı fahire
 hadi çaman - 
 saltuk kaplangı -
 doğu erkan - filiz hanım
 cengiz keskinkılıç - fahire'nin nişanlısı
 osman gidişoğlu - şaşkın i̇smet
 erdoğan dikmen -
 aliye tölak

yayın takvimi

kaynakça 

trt dizileri
1991'de başlayan türk televizyon dizileri
1991'de sona eren türk televizyon dizileri
i̇stanbul'da çekilmiş televizyon dizileri
türk komedi televizyon dizileri
1990'larda türkçe televizyon dizileri
Etibar Asadlı

etibar asadlı (d. 12 mayıs 1992, azerbaycan) azeri piyanist.

kariyeri 
1998'de bülbül isimli ortaokulda fortepiyano dersleri almaya başlamıştır. 11 sene bu dersleri aldıktan sonra 2009'da bakü müzik akademisi'nde besteci fakültesi'ne girmeye hak kazanmıştır. o yıllardan itibaren başarılı bir şekilde müzik hayatını sürdürmüştür. 2008 - 2013 yılları arasında bakü caz festivali'nde konserler vermiş fransa, birleşik krallık, i̇sviçre, kıbrıs, türkiye, rusya ve gürcistan'da çeşitli projelere katılmıştır. bakü müzik akademisi'ni 2013 yılında bitirdikten sonra 2014 yılında hüsnü şenlendirici ile konser vermiştir. asadlı, hala başarılı projelere imza atmakta ve yeni parçalar üretmektedir.

özel hayatı 
asadlı, 12 mayıs 1992'de bakü'de dünyaya gelmiştir. şu anda fransa'da yaşamını sürdürmektedir. etibar asadlı azerice, türkçe, fransızca ve i̇ngilizce bilmektedir.

diskografi

single'lar

albümler

kaynakça 

193 doğumlular
yaşayan insanlar
azeri piyanistler
Hndzoresk

hndzoresk (), ermenistan'ın sünik eyaletinin goris belediyesi'ne bağlı bir köydür. köy, goris-stepanakert karayolunun doğusunda, köyün geleneğine göre köye adını veren hor dzor'un dik yamaçlarında yer almaktadır.

köyün girişindeki köprüyü geçerek yol, laçın ve hankendi kasabalarına doğru devam ediyor. köy, 1950'lerde inşa edildi. köy, deniz seviyesinden 1580 m yüksekte bulunur ve 6772,8 hektarlık bir alanı kaplar.

demografi

nüfus 
ermenistan cumhuriyeti ulusal i̇statistik servisi'ne göre köyün nüfusu 2001'de 1.992 iken 2010 yılında 2.260'a yükselmiştir. 2009 yılında, hndzoresk nüfusu 1126'sı kadın, 1130'u erkek olmak üzere 2256 kişiden oluşuyordu. toplamda 516 aile vardı.

tarihi 

19. yüzyılın sonunda eski hndzoresk, doğu ermenistan'ın en büyük köyüydü. 20. yüzyılın başında toplumun 8300 nüfusu vardı (1800 aile). 1913'te 27 dükkân, 3 boyahane, tabakhane, 7 okul vardı. ayrıca köy davit bek'in bağımsızlık hareketine katılmasıyla ünlüdür. hndzoresk kalesi, 1728-1730'da mhitar sparapet için bir askeri üs görevi gördü. 1735 yılında, köy katolikos (ermeni apostolik kilisesi başkanına verilen isim) abraham kretatsi tarafından ziyaret edildi ve kilisede toplumun ayrıntılı bir tanımını yaptı. 1980'lerde yeniden boyutlandırma ve siyasi huzursuzluk nedeniyle hndzoresk'ten 7 km uzaklıkta ek bir köy filizlendi. hndzoresk'ten oldukça küçük olan bu köy, aşağı hndzoresk veya nerkin hndzoresk olarak adlandırılır.

ekonomi ve kültür 
nüfusun yaklaşık %90'ı tarımla uğraşmaktadır (hayvancılık ve bahçıvanlık). 8 kişiyi istihdam eden küçük bir süt işleme işletmesi var. topluluğun; bir topluluk konseyi, bir ortaokul (370 öğrencili), bir müzik okulu, bir anaokulu, bir kütüphane, bir müze ve bir kültür kulübü gibi bir dizi idari ve kamu kurumu vardır.

kaynakça 

sünik'teki yerleşim birimleri
Hamit Ersoy

prof.dr. hamit ersoy (7 temmuz 1964, diyarbakır) türk akademisyen, bürokrat ve diplomat.

eğitimi 
1988 yılında ankara üniversitesi siyasal bilgiler fakültesi uluslararası i̇lişkiler bölümü'nde mezun olmuştur. durham üniversitesi ortadoğu araştırmalar merkezi'nde 1994 yılında doktorasını tamamlamıştır.

akademik kariyeri 
1994-1999 yıllarında kırıkkale üniversitesi'nde, 1999-2004 yıllarında atılım üniversitesi'nde, 2014-2019 yıllarında ankara yıldırım beyazıt üniversitesi ve ankara sosyal bilimler üniversitesi'nde, 2019-2021 yıllarında i̇stanbul sabahattin zaim üniversitesi'nde öğretim üyesi olarak görev yapmıştır. yayınlanmış olan küresel dünya'da bölgesel oluşumlar ve türkiye, a decade of international cooperation in the black sea basin (2008-2018) kitapları ve türk dış politikası, uluslararası politika ve i̇nsan hakları alanında birçok kitap bölümü, makale ve tebliğleri bulunmaktadır.

yayıncılık kariyeri 
2007-2011 yıllarında radyo ve televizyon üst kurulu (rtük) - uluslararası i̇lişkiler dairesi başkanı, 2008-2019 yılları arasında karadeniz yayıncılık düzenleyici kurumlar forumu (braf) kurucu genel sekreteri, 2009-2019 yıllarında rtük - ab daimi temas kişisi, 2011-2019 yıllarında rtük üyesi ve aynı yıllarda i̇slam ülkeleri yayıncılık düzenleyici kurumlar forumu (ibraf) kurucu genel direktörü olmuştur.

eğitim ve kültür alanındaki görevleri 
2004-2007 yıllarında başbakanlık ab eğitim ve gençlik programları başkanlığı sokrates / hayatboyu öğrenim programları genel koordinatörü ve bologna süreci projesi ulusal koordinatörü, 2010-2014 yılları arasında unesco türkiye milli komisyonu - kültürel i̇fadelerin çeşitliliği komitesi üyesi olmuştur.

diplomasi kariyeri 
15 mart 2021 tarihi itibarıyla brunei darusselam nezdinde türkiye cumhuriyeti büyükelçisidir.

evli ve 2 çocuk babasıdır. i̇ngilizce, arapça, fransızca, farsça bilmektedir.

kaynakça 

1964 doğumlular
diyarbakır doğumlu bilim insanları
ankara üniversitesi siyasal bilgiler fakültesi uluslararası i̇lişkiler bölümünde öğrenim görenler
türk profesörler
kırıkkale üniversitesi kişileri
atılım üniversitesi öğretim üyeleri
rtük üyeleri
türkiye'nin büyükelçileri
durham üniversitesinde öğrenim görenler
ankara sosyal bilimler üniversitesi öğretim üyeleri
Sırniki

sırniki, kızartılmış doğu slav lor peyniri ve kesmik krepleridir.  rusya'da "tvorozhniki" olarak da bilinirler. sadeliği ve lezzetli tadı, onları doğu avrupa'da çok popüler hale getirdi.

syrnyky veya tvorozhniki kremsi lordan yapılır, un, yumurta ve şekerle karıştırılır, bazen vanilya özü eklenir. tencere peyniri veya çiftçi peyniri de önerilmektedir.

ayrıca bakınız
 blini
 quarkkäulchen
 varenye
 oladyi
 piruhi

kaynakça 

rus mutfağı
rus mutfağındaki tatlılar
peynir yemekleri
tatlılar
pankek
ukrayna mutfağındaki tatlılar
Leroy & Stiç

leroy & stiç, walt disney television animation tarafından üretilen 2006 amerikan animasyon bilimkurgu komedi televizyon filmidir  . bu film, 2002 animasyon uzun metrajlı filmi lilo & stiçh'in üçüncü ve son devam filmi ve lilo & stiç: the series'in (dizilerin) televizyon dizisi finalidir. film 23 haziran 2006'da disney channel'da gösterime girdi ve 26 haziran 2006'da da toon disney'de yayınlandı.

film karışık eleştiriler alırken, sonunda disneytoon'un doğrudan video filmi the fox and the hound 2(tilki ve avcı köpeği 2)'ye giden motion picture sound editors tarafından 2007 golden reel ödülü'ne aday gösterildi.

dış bağlantılar 

   
   
 leroy & stiç at keyframe - the animation resource

kaynakça 

disney television animation filmleri
konusu hawaii'de geçen filmler
televizyon uyarlamaları
klonlama ile ilgili filmler
çocuklar ile ilgili filmler
disney video animasyon filmleri
amerika birleşik devletleri devam filmleri
amerika birleşik devletleri ikili filmleri
2000'lerde amerika birleşik devletleri animasyon filmleri
2006 çıkışlı televizyon filmleri
2006 video filmleri
2006'da animasyon filmler
2006 çıkışlı filmler
kb1 japonca kaynakları (ja)
kb1 japonca alfabesini kullanan kaynaklar (ja)
2000'lerde i̇ngilizce filmler
Heinkel HE 7

heinkel he 7, üç amaçlı uçak (keşif uçağı, denizaltı avcı uçağı ve torpido uçağı ) yapma buyruğu, reichsmarine'in gizli silahlanma programının bir parçası olan paravan şirket severa (deniz uçağı araştırma bölümü) tarafından heinkel havacılık'a verildi.

özellikler

kaynakça 

heinkel
heinkel uçakları
weimar cumhuriyeti uçakları
torpido bombardıman uçakları
Uganda-Tanzanya Savaşı

uganda-tanzanya savaşı, ekim 1978'den haziran 1979'a kadar süren ve uganda devlet başkanı idi amin'in devrilmesiyle sonuçlanan ve tanzanya lehine sonuçlanmış bir savaştır. 1971'de idi amin'in dönemin devlet başkanı milton obote'yi devirmesiyle iki ülke arasındaki ilişkiler bozulmaya başladı. tanzanya devlet başkanı julius nyerere, obote ile yakın ilişki içindeydi ve 1972'de uganda'da obote'nin isyan başlatma girişimini destekledi. ufak çaplı bir çatışmaya yol açan bu isyan yine tanzanya devlet başkanı'nın desteğiyle son buldu. i̇ki lider arasında gerginlik devam ederken idi amin tanzanya sınırları içerisindeki kagera salient'in uganda'nın yetki alanına alınması gerektiğini iddia etmeye başladı. sonraki yıllarda amin rejimi şiddetli tasfiyeler, ekonomik sorunlar ve uganda ordusu içindeki memnuniyetsizlik nedeniyle istikrarsızlaştırıldı.

ekim 1978'de ugandalı kuvvetler tanzanya'ya akınlar düzenlemeye başladı. o ayın ilerleyen günlerinde uganda ordusu kagera'ya bir istila başlatarak mülkleri yağmalayıp sivilleri öldürdü. uganda resmi haber ajansı kagera salient'in ilhakını ilan etti. 2 kasım'da nyerere uganda'ya savaş ilan ettiğini açıkladı ve tanzanya halk savunma kuvvetini kagera salient'in geri alınması için seferber etti. afrika birliği örgütü, bu sorunu diplomatik yollara başvurarak çözmeye çalıştı ancak başarılı olamadı ve tanzanya halk savunma kuvveti kagera'yı yeniden güvence altına alan ve uganda'nın sınır kasabalarını işgal eden bir saldırı başlattı. 
nyerere ayrıca, amin'in rejimini zayıflatmak için obote ve yoweri museveni 'ye sadık ugandalı isyancıları harekete geçirdi. nyerere ilk başta sadece tanzanya topraklarını savunmak istese de amin'in kagera ile alakalı iddaalarından vazgeçmemesi sebebiyle güney uganda'daki masaka ve mbarara kasabalarını işgal etti.

tanzanya halk savunma kuvveti uganda'nın başkenti kampala'ya yol açmaya hazırlanırken, libya'nın lideri ve amin'in müttefiki muammer kaddafi, uganda ordusuna yardım etmek için uganda'ya birkaç bin asker gönderdi. filistin kurtuluş örgütü de amin'e yardım etmek için bölgeye yüzlerce gerilla gönderdi. mart ayında savaşın en büyük çarpışması tanzanyalılar ve ugandalı isyancıların, birleşik uganda-libya-filistin kuvvetini lukaya'da yendiklerinde meydana geldi. lukaya'nın kaybı uganda ordusunun çökmeye başlamasına neden oldu. nisan ayı başlarında tanzanya halk savunma kuvveti, entebbe'deki havalimanını ele geçirdi. bu stratejik konumu ele geçirmesiyle tanzanya halk savunma kuvveti, libya birliklerine ağır kayıplar verdirdi ve uganda ordusu hava kuvvetlerini yok etti. bu sonuçla birlikte libya desteğini sona erdirdi ve sağ kalan askerler ülkeyi terk etti. 10 nisan'da tanzanya halk savunma kuvveti ve uganda ulusal kurtuluş cephesi başkent kampala'ya saldırdı ve bölgeyi ele geçirdi. böylece uganda'nın başkenti düşmüş oldu. amin, uganda ulusal kurtuluş cephesi hükûmeti kurulurken ülkeden kaçtı. sonraki aylarda tanzanya halk savunma kuvveti uganda'yı işgal etti ve sadece dağınık bir direnişle karşılaştı. haziran ayında uganda-sudan sınırını güvence altına alarak savaşı sona erdirdi.

kaynakça 

afrika'daki ayaklanmalar
Marie Under

marie under (- 25 eylül 1980) en büyük estonyalı şairlerden biriydi. nobel edebiyat ödülü'ne en az sekiz kez aday gösterildi.

erken dönem
under, öğretmen priidu (1843-1930) ve leena under (evlilik öncesi soyadı kerner) (1854-1934) kızları olarak estonya'nın reval'da (şimdi tallinn) doğdu. evangeline (1880-1932) ve gottried (1881-1882) adlarında iki büyük ve berta (1885-1974) ve christfried (1887-1934) adlarında iki küçük kardeşi vardı. özel bir alman kız okuluna gitti. mezun olduktan sonra bir kitapçıda satış elemanı olarak çalıştı. boş zamanlarında almanca şiirler yazdı. 1902'de estonyalı bir muhasebeci olan carl hacker ile evlendi. çiftin, moskova'nın bir banliyösü olan kuchino'da yaşarken dagmar ve hedda adında iki çocuğu oldu. ancak 1904'te estonyalı sanatçı ants laikmaa'ya aşık oldu. laikmaa, şiirini estoncaya çevirmesi için onu ikna etti ve çevrilmiş eserlerini yerel gazetelere sundu.

estonya'ya dönüş
1906'da marie under reval'a döndü. 1913'te sekreteri olan artur adson ile tanıştı. ayrıca yayınlanan şiirlerinin ilk ciltlerini de derledi. 1924'te, under carl hacker'dan boşandı ve adson ile evlendi.

1910'ların sonlarında under, etkili siuru edebi hareketine dahil oldu. adını fin-ugor mitolojisindeki bir ateş kuşundan alan bu grup, 1917'de kuruldu ve genç estonya formalist geleneğine ters düşen dışavurumcu ve neo-romantik bir hareketti. o sırada siuru hareketine dahil olan diğer estonyalı şairler ve yazarlar arasında peet aren, otto krusten, friedebert tuglas, artur adson, august gailit, johannes sempre ve henrik visnapuu sayılabilir. 1917 - 1919 yılları arasında şair grubu üç cilt şiir yayınladı. 1919'da grup içindeki çatışmalar visnapuu ve gailit'in ayrılmasına neden olurken, johannes barbarus ve august alle yeni üyeler olarak katıldı.

under, 1922'de estonya yazarlar birliği'nin kurucularından biriydi.

1920'lerde under, sık sık tatile gittiği toila köyündeki rus şair igor severyanin'in evini sık sık ziyaret ediyordu. severyanin, under'dan bir çeviri kitabı yayınladı. severyanin estonca bilmiyordu ve kelime kelime çevirileri temel aldı.

sürgünde yaşam
eylül 1944'ten itibaren sscb estonya'yı yeniden işgal etti. under ve ailesi i̇sveç'e kaçtı. bir mülteci kampında neredeyse bir yıl geçirdiler. aile, 1945'te i̇sveç'in stockholm banliyösü olan mälarhöjden'e taşındı ve under burada 25 eylül 1980'de ölümüne kadar yaşadı. stockholm'de öldü ve stockholm'deki skogskyrkogården'e gömüldü. ocak 2015'te estonya'da yeniden gömüleceği açıklandı. 9 haziran 2016'da under ve adson, kızı hedda hacker ve kız kardeşi berta ile birlikte tallinn'deki rahumäe mezarlığı'na defnedildi.

galeri

kaynakça

dış bağlantılar

estonian literary magazine article , einst.ee
marie under in pictures, kirmus.ee

1883 doğumlular
1980 yılında ölenler
eston şairler
20. yüzyıl yazarları
Avrupa Konseyi Bakanlar Komitesi

avrupa konseyi bakanlar komitesi (i̇ngilizce: the committee of ministers of the council of europe, fransızca: comité des ministres du conseil de l'europe), veya bakanlar komitesi (fransızca: comité des ministres), avrupa konseyi'nin karar alma organıdır. tüm üye devletlerin dışişleri bakanlarından veya bunların strazburg'daki daimi diplomatik temsilcilerinden oluşur. hem avrupa toplumunun karşı karşıya olduğu sorunlara ulusal yaklaşımların eşit düzeyde tartışılabileceği bir hükûmet organı hem de bu tür zorluklara avrupa çapında yanıtların formüle edildiği kolektif bir forumdur. avrupa konseyi parlamenter meclisi ile işbirliği içinde, konseyin temel değerlerinin koruyucusudur ve üye devletlerin taahhütlerine uyumunu izler.

bakanlar komitesi üyeleri
her avrupa konseyi üye devletinin dışişleri bakanı bakanlar komitesinde yer alır. mayıs 1951'de bakanlar komitesi, her üye devleti, örgütle sürekli temas halinde olacak bir daimi temsilci atamaya davet etti. tüm daimi temsilciler strazburg'da ikamet etmektedir. genellikle büyükelçilik rütbesine sahip üst düzey diplomatlar, bazen maslahatgüzar.

1952'de bakanlar komitesi, her bakanın bir milletvekili atayabileceğine karar verdi. bakan yardımcıları, bakanlarla aynı karar alma yetkisine sahiptir. bir milletvekili aynı zamanda üye devletin daimi temsilcisidir.

bakanlar komitesi toplantıları
komite, mayıs veya kasım aylarında yılda bir kez bakanlar düzeyinde toplanır. "oturumlar" olarak bilinen toplantılar normalde strazburg'da yapılır ve genellikle bir tam gün veya iki yarım gün sürer. her oturumun büyük bir kısmı genellikle siyasi diyaloğa ayrılmış olsa da, bakanlar ulusal savunma haricinde karşılıklı çıkarları ilgilendiren tüm konuları tartışabilirler. oturum kayıtları gizli olmakla birlikte, her toplantının sonunda bir nihai tebliğ yayınlanır. bakanlar ayrıca bir veya daha fazla beyanname verebilir.

"bakan yardımcıları toplantıları" genellikle haftada bir bakanlar komitesi toplantı salonunda yapılır. milletvekilleri ayrıca yan gruplarda haftada birkaç kez toplanır.

bakanlar komitesinin rolü
bakanlar komitesinin çalışmaları ve faaliyetleri arasında siyasi diyalog, avrupa konseyi sözleşmeleri yoluyla uluslararası kamu hukukunun geliştirilmesi, avrupa konseyi parlamenterler meclisi ile etkileşim, avrupa konseyi yerel ve bölgesel yönetimler kongresi ile etkileşim yer almaktadır.

dış bağlantılar
 bakanlar komitesi anasayfası 

avrupa konseyi
Artsvanik

artsvanik () ermenistan'ın sünik eyaletinin kapan belediyesi'ne bağlı bir köydür.

demografi

nüfus 
ermenistan cumhuriyeti ulusal i̇statistik servisi'ne göre köyün nüfusu 2001'de 652 iken 2010 yılında 578'e düşmüştür.

kaynakça 

sünik'teki yerleşim birimleri
Cunard Line

cunard line, carnival uk tarafından işletilen ve carnival corporation & plc'ye ait olan, southampton, i̇ngiltere'deki carnival house merkezli bir i̇ngiliz kruvaziyer hattıdır. 2011'den beri, cunard ve üç gemisi hamilton, bermuda'da tescil edildi.

rms carpathia, swan hunter & wigham richardson tarafından inşa edilen, cunard line şirketine ait bir transatlantik yolcu gemisidir. carpathia, ilk seferine 1903 yılında çıkmış ve 15 nisan 1912 tarihinde, bir buz dağına çarparak batan titanic'in yolcularını kurtarmaya gitmesiyle ünlü olmuştur.

1840'ta kurulan ulaşım şirketleri
southampton'daki kuruluşlar
1840'larda i̇ngiltere'de kurulan oluşumlar
Avrupa Adaletin Etkinliği Komisyonu

avrupa adaletin etkinliği komisyonu (i̇ngilizce: the european commission for the efficiency of justice (cepej)), avrupa konseyi'nin 47 üye devletinin tümünden uzmanlardan oluşan bir yargı organıdır ve avrupa'da adaletin etkinliğini ve işleyişini iyileştirmek için araçlar hazırlar (avrupa dışındaki sivil toplum kuruluşlarına gözlemci statüsü verilmesi ve bu kuruluşlarla istişareler dahil).

avrupa adaletin etkinliği komisyonu (cepej), avrupa konseyi'ne üye 47 ülkenin uzmanlarından oluşur ve avrupa'da adaletin etkinliğini ve işleyişini iyileştirmeyi amaçlayan araçlar geliştirir. görevleri şunlardır:

yargı sistemlerinin sonuçlarını analiz etmek;
karşılaşabilecekleri sorunları belirlemek;
önce yargı sisteminin performanslarının değerlendirilmesini ve ardından bu sistemlerin işleyişini iyileştirmek için somut araçlar tanımlamak;
mevcut avrupa konseyi belgelerinin uygulanmasını iyileştirmek ve gerekirse yeni araçlar önermek;
bir devlete talebi üzerine yardım sağlamak.

avrupa adaletin etkinliği komisyonu başkanları şunlardır:
 eberhard desch (almanya) 2002–2006,
 fausto de santis (i̇talya) 2007–2010,
 john stacey (birleşik krallık) 2011–2014,
 georg stawa (avusturya) 2015–2018,
 ramin gurbanov (azerbaycan) 2018 - p.t.

kaynakça

dış bağlantılar
 avrupa adalet etkinlik komisyonu websitesi 

avrupa konseyi
Varenye

varenye, doğu avrupa'da (rusya, ukrayna, beyaz rusya) ve baltık bölgesinde yaygın olan reçel benzeri bir meyve konservesi'dir. şeker şurubunda çilek, diğer meyveler veya nadiren kabuklu yemişler, sebzeler veya çiçekler pişirilerek yapılır. kıvam arttırıcılar eklenir. bazı geleneksel tariflerde şeker yerine veya şekerin yanında bal veya şeker pekmezi gibi diğer tatlandırıcılar kullanılır.

ayrıca bakınız
 murabba (tatlı)
 macun (meyve şekerlemesi)
 pastila
 marmelat
 konfitür
 pavidla

kaynakça 

çeşniler
rus mutfağındaki tatlılar
belarus mutfağındaki tatlılar
yemek malzemeleri
sürülebilir yiyecekler
gıda koruma
ukrayna mutfağındaki tatlılar
Fahr-un-Nisa

fahr-un-nisa (1501'de öldü), ilk babür i̇mparatoru babur ve imparatoriçe eşi ayşe sultan begüm'ün en büyük çocuğu olarak bir babür prensesiydi.

fahr-un-nisa, 1501 yılında semerkant'ta on dokuz yaşındaki babür ve ilk eşi ayşe sultan begüm'ün çocuğu olarak dünyaya geldi. doğumunun ardından kendisine fahr-un-nisa ("kadınların zaferi") adı verildi. prenses, doğumundan bir ay kırk gün sonra öldü ve ölüme en çok kızını sevdiği için babür üzülmüştü.

kaynakça 

1501 yılında ölenler
1501 doğumlular
Accipitriformes

accipitriformes ( latince kökenli accipiter/accipitri- "atmaca" + yeni latince -formes "biçiminde/biçimli") atmaca, kartal, akbaba ve çaylak da dahil olmak üzere gündüzcül çoğu yırtıcı kuşu içinde barındıran bir kuş takımıdır. ancak doğanlar (falconidae) bu gruba dahil değildir.

uzun bir süre boyunca, çoğunluk görüşü onları doğanlarla birlikte falconiformes'e dahil ediyordu, ancak birçok uzman artık accipitriformes'i ayrı bir şekilde tanımlıyor. 2008'de yayınlanan bir dna çalışması, doğanların accipitriformes ile yakından ilişkili olmadığını, bunun yerine papağanlar ve ötücü kuşlarla daha yakından ilişkili olduğunu gösterdi. o zamandan beri, doğanların papağanların yanına taksonomik sırayla bölünmesi ve yerleştirilmesi amerikan ornitoloji derneği güney amerika sınıflandırma komitesi (sacc), kuzey amerikan sınıflandırma komitesi (nacc),  ve uluslararası ornitoloji kongresi (ioc) tarafından benimsenmiştir. i̇ngiliz ornitologlar birliği accipitriformes'i çoktan tanımıştı ve falconiformes'in hareketini benimsedi. dna temelli plan ve nacc ve ioc sınıflandırmaları, yeni dünya akbabalarını accipitriformes'e dahil eder, sacc ise yeni dünya akbabalarını ayrı bir takım olan cathartiformes olarak sınıflandırır.

özellikler 
accipitriformların, ilk olarak orta eosende ortaya çıktıkları düşünülmektedir ve tipik olarak, burun deliklerini barındıran yumuşak bir cere (kuşlarda gaganın üst kısmındaki zar) ile keskin bir şekilde kancalanmış bir gagaya sahiptirler. kanatları uzun ve oldukça geniştir, uçmak için uygun olup, dıştaki dört ila altı birincil tüyü zayıflatılmıştır.

yırtıcı pençeleri ve zıt arka pençeleri olan güçlü bacaklara sahiptirler. hemen hemen tüm accipitriform'lar etoburdur, gündüzleri veya alacakaranlıkta avlanırlar. olağanüstü uzun ömürlüdürler ve çoğunun üreme oranları düşüktür.

taksonomi 
şu anda 262 tür ve 75 cins ile 4 mevcut aileyi ve muhtemelen 1 soyu tükenmiş aileyi içine alan accipitriformes, en büyük gündüzcül yırtıcı kuş türüdür. dna sekans analizleri, accipitriformes içindeki ıraksamaların, eosen/oligosen sınırı civarında yaklaşık 34 milyon yıl önce, diğer accipitriformes cinslerinden elanus ve gampsonyx cinslerini içeren grubun bölünmesiyle başladığını göstermektedir.

kaynakça 

 
  full text via aou , copo, bioone.
  includes a review of recent literature on the controversy.
 
 
 
 
 
  falconiformes was resequenced in version 4.1 (jan 7, 2014)
 
 
 
 
 

kuş takımları
accipitriformes
Gülçehre Begüm

gülçehre begüm (gülsahra olarak da bilinir), hindistan i̇mparatoru babür'un kızı ve i̇mparator hümâyun'un kız kardeşi olan babür prensesidir. daha sonra yeğeni prens celaleddin, büyük i̇mparator ekber olarak imparatorluk tahtına çıktı.

arka plan 
adı farsça'da kelimenin tam anlamıyla "çiçek gibi bir yüz" anlamına gelir. en yüksek orta asya aristokrasisinin soyundan geliyordu: (oğlu miran şah aracılığıyla timur ve oğlu çağatay han aracılığıyla cengiz han.) annesi dildar begüm'dü ve hindal mirza ve gulbadan begüm'ün kız kardeşiydi.

erken dönem 
prenses gülbeden doğduğunda babası bir süredir kabil'de hükümdardı; kunduz ve badakhshan'da da ustaydı, 1519'dan beri bajaur ve swat'ı ve bir yıl kandahar'ı elinde tutuyordu. o yıllarda timur hanedanının reisliği ve bağımsız egemenliğinin simgesi olarak "padişah" olarak adlandırılmıştı. daha sonra babur, hindistan'da bir imparatorluğu fethetmek için i̇ndus'taki son seferine çıktı.

evlilik 
babur'un ilk kuzeni (annesinin kardeşi ahmed'in oğlu), sultan tukhta-bugha han çağatay babur ile evlendi. evlilik babur tarafından ayarlandı ve 1530'un sonunda gerçekleşti. o zaman yaklaşık on dört yaşındaydı.

1533'te dul kalmıştı ve otuz yaşın üzerinde olan 1549'a kadar yeniden evliliğine dair hiçbir şey kaydedilmedi. humayün'un balkh yolculuğuna çıkmasından hemen önce abbas sultan uzbeg ile de evlendi. damat, timurlu ordusunun kendi halkına karşı harekete geçmek üzere olduğundan şüphelenmeye başladı ve kaçtı. muhtemelen gülçehre'yi yanına almadı.

ölüm 
1557'de gülbeden ve hamida'ya hindistan'a kadar eşlik etti ve aynı yıl öldü.

kaynakça 

1557 yılında ölenler
1515 doğumlular
Pelmeni

pelmeni, ince, mayasız hamurla sarılmış dolgudan oluşan rus mutfağı'na ait etli hamur'dur. ural ve sibirya'nın kesin menşe yeri hakkındaki tartışmalar hala devam ediyor ve her ikisi de güçlü iddiaları sürdürüyor. pelmeni, "rus mutfağının kalbi" olarak tanımlanıyor.

pelmeni ukraynalı piruhi ve polonyalı uszka ile ilgilidir. pelmeni ayrıca moğol bansh'ı, çin yemeği jiaozi, hundun ve wonton ile benzerdir. türk ve kazak mantısı, nepal ve tibet momosu, uygur ve özbek düşbere'si, kore mandu'su, japon gyoza'sı, i̇talyan tortellini ve ravioli'si ve svabya yemeği maultasche ile de benzerlikleri vardır.

hamur un ve sudan yapılır, bazen küçük bir porsiyon yumurta eklenir. dolgu, kıyma (domuz eti, koyun eti, sığır eti, balık eti veya diğer herhangi bir et türü, geyik eti özellikle soğuk bölgeler için gelenekseldir) veya mantarlar olabilir. genellikle katık, yoğurt, ekşi krema, smetana,mayonez, dere otu, kırmızı soğan veya sirke ile doldurulur.

ayrıca bakınız
 hengel
 hinkali
 kelle paça

kaynakça 

aşkenaz mutfağı
ulusal yemekler
etli yemekler
makarna yemekleri
makarna türleri
sovyet mutfağı
sibirya mutfağı
rus mutfağı
Ayşe Sultan Begüm

ayşe sultan begüm, babür i̇mparatorluğu'nun kurucusu ve ilk babür imparatoru olan babur'un ilk eşi olarak ferghana vadisi ve semerkant'ın kraliçe eşiydi.

ayşe, kocasının ilk kuzeniydi ve doğuştan timurlu bir prensesdi. babur'un amcası semerkant ve buhara kralı sultan ahmed mirza'nın kızıydı.

aile ve soy 
ayşe sultan begüm, timurlu bir prenses olarak doğdu ve sultan ahmed mirza (semerkant ve buhara kralı) ve eşi kütüğ begüm'ün üçüncü kızıydı. muhtemelen muhammed'in karısı aişe bint ebû bekir'den sonra' ayşe 'adını almıştır.

babası sultan ahmed mirza, timur i̇mparatorluğu'nun i̇mparatoru ebu said mirza'nın en büyük oğlu ve halefiydi. ayşe'nin baba tarafından amcaları arasında, sonradan kayınpederi olan ferghana vadisi'nin hükümdarı ömer şeyh mirza da vardı. çocukları, babur (gelecekteki kocası) ve ablası hanzade begüm böylece ayşe'nin ilk kuzenleriydi.

evlilik 
bebeklik döneminde, ayşe, ömer şeyh mirza'nın oğlu ve teyzesi kutluk nigar hanım'ın oğlu olan kuzeni babür ile nişanlandı. babaları ve anneleri kardeşti. nişan, 1488'de özbekistan'ın semerkant kentinde babur'un kendisi sadece beş yaşındayken gerçekleşti. ayşe, on bir yıl sonra ağustos 1499'da hocand'da babur ile evlendi ve daha sonra babur'un fergana vadisinin hükümdarı olarak babasının ölümü üzerine başarılı olduğu fergana'ya katıldı.

genç kraliçe, kocasını isteksiz olmasa da utangaç bir aşık olarak buldu. babür, evliliğin başlangıcında ondan çok çekiniyordu ve onu yalnızca on ya da on beş günde bir görmeye gitti. babur'un söylediği gibi, "ona [ayşe'ye] karşı kötü niyetli olmasam da, bu benim ilk evliliğim, alçakgönüllülük ve çekingenlik nedeniyle onu on, on beş, yirmi günde bir görüyordum."  kısa süre sonra bundan bile sıkıldı ve ziyaretlerini tamamen bıraktı. bundan sonra, ayşe'nin teyzesi ve kayınvalidesi kutluk nigar hanım, onu büyük bir öfkeyle azarladı (annette beveridge tarafından çevrilmiş, otobiyografisinde söylediği gibi "birçok aptal") ve onu birkaç günde bir ziyarete gönderirdi. babür şu anda onunla ya da evlilikle ilgilenmiyordu. yine de ayşe, babur'un ilk çocuğunu üç yıllık evlilikten sonra doğurdu. bu bir kızdı, fakhr-un-nissa 1501'de semerkant'ta doğdu, ancak bir ay veya kırk gün sonra öldü. küçük kızına çok düşkün olduğu için en çok acıyın babür çekti.

boşanma 
i̇lişkileri şimdi çok daha yakın olmasına rağmen, ayşe ve babür kavga etti ve 1503'te taşkent'in devrilmesinden önce onu terk etti. babür, karısının ablası rabia sultan begüm'ün evinden ayrılmasına neden olan entrikaları tarafından yanıltıldığını iddia ediyor. bugünün önemli aktörü olan shah-rukh han'ın doğrudan soyundan geldiğine inanılıyor.

kaynakça 

doğum tarihi bilinmeyenler
Julie Wilhelmine Hagen-Schwarz

julie wilhelmine hagen-schwarz ( - ), özellikle portrelere yönelmiş baltık alman ressamıdır.

biyografi
ressam august matthias hagen'in kızıydı. ailesi bir resim gezisindeyken doğdu. çizime erken yaşta ilgi gösterdi, bu yüzden babası ders vermekle vakit kaybetmedi. devlet okullarından mezun olduktan sonra dorpat üniversitesi'ne (şimdiki tartu üniversitesi) kaydoldu ve burada kısa süre sonra portre resimlerine ilgi duydu.

mezun olduktan sonra almanya'da okumak için bir burs aldı. dresden'de friedrich gonne ile başladı, ardından moritz rugendas'ın atölyelerinde bir pozisyon elde ederek münih'e gitti. üç yıl sonra tartu'ya döndü ve i̇talya'da okumak için çar i. nikolay'dan başka bir hibe aldı. bu kez, i̇talyan ikliminin zayıf görme yetisine yardımcı olacağını ümit eden babası ona eşlik etti.

1854'te, avrupa çapında çeşitli sergilere katıldığı için zaten tanınmış bir sanatçı olarak evine döndü. kısa bir süre sonra, daha sonra yerel gözlemevi müdürü olacak olan gök bilimci ludwig schwarz ile evlendi. balayında, kocasının maden kaynaklarını araştıran ve rus coğrafya derneği adına ayrıntılı bir harita hazırlayan bir ekibin parçası olarak 600 verst'i kapsayan güneydoğu sibirya'ya yapılan bir keşif gezisine gitti. beklenebileceği gibi bu geziden ilgisini çeken her şeyin taslağını çıkarma fırsatını buldu.

1858'de i̇mparatorluk sanat akademisi'ne seçilen ilk kadın oldu. bundan sonra, zamanının çoğunu sankt-peterburg'da tüm yerel ve ulusal sergilere katılarak geçirdi. genel olarak, 700'den fazla portre üretti.

seçili eserleri

kaynakça

okumalar
 epp preem and mart sander, julie hagen-schwarz 1824—1902, literarity, tallinn 2009

dış bağlantışar

 julie wilhelmine hagen-schwarz'ın eserleri  estonya sanat müzesi nin dijital arşivinde
 "from livonia with love", bölüm 2, julie hagen-schwarz  liveinternet blog. öğretmenlerinin ve aile üyelerinin biyografilerini içeren daha fazla resim.

1824 doğumlular
1902 yılında ölenler
rus i̇mparatorluğu kişileri
baltık almanları
19. yüzyıl alman ressamları
eston ressamlar
alman ressamlar
19. yüzyıl ressamları