Adolf Hitler'in ölümüyle ilgili çelişkili açıklamalar

adolf hitler'in 30 nisan 1945'teki ölümünün ardından, görgü tanıklarının yanı sıra ilk soruşturmaları yürüten ve bilgilerin açıklanmasını kısıtlayan sovyetler birliği'nden gelenler de dahil olmak üzere çeşitli çelişkili raporlar geldi. hem hitler hem de eva braun'un ölümleriyle ilgili nesnel gerçekler, cesetlerinin yakılmasıyla (nazi görgü tanıklarına göre neredeyse kül olacak şekilde) büyük ölçüde gizlendi ve kimlik tespiti için yalnızca diş kalıntıları kaldı.

haziran 1945'te sovyetler, hitler'in siyanürle öldüğüne ve berlin'den kaçtığına dair bir sürü rivayet ortaya atmış, joseph stalin de temmuz 1945'te yaptığı konuşmada hitler'in berlin'den kaçtığını iddia etmiştir. 1968 tarihli sovyet propaganda kitabı the death of adolf hitler (adolf hitler'in ölümü), hitler'in zehirlenerek ve/veya bir darbe sonucu öldüğünü iddia etmektedir, ancak bu iddialar -yazar da dahil olmak üzere- sovyet propagandası olduğu için büyük ölçüde gözden düşmüştür. hitler'in cesedinin neredeyse tamamen yakılarak kül haline getirildiği söylenmektedir, bu da incelenecek bir ceset olmayacağı anlamına gelmektedir. sovyetler birliği tarafından sadece hitler'in diş kalıntıları bulunmuştur.

nazi görgü tanıkları, hitler'in çalışma odasında kendisini başından vurduğu konusunda hemfikirdir, ancak abd tarafından sorgulanan ilk kişi, hitler gençliği lideri artur axmann, şüpheli bir şekilde bunun ağızdan bir atış olduğunu iddia etmiştir. batılı tarihçiler, başta hitler'in uşağı heinz linge ve ss-sturmbannführer otto günsche olmak üzere diğer görgü tanıklarının ifadelerine dayanarak hitler'in kendisini şakağından vurduğu sonucuna varmışlardır. bunlar ve diğer görgü tanıkları, cesetlerin konumu ve nasıl ortadan kaldırıldıkları da dahil olmak üzere çeşitli ayrıntılar konusunda birbirleriyle ve nadiren de olsa yıllar içinde yaptıkları açıklamalarda kendileriyle çelişirler. batılı tarihçiler bu tutarsızlıkların hafıza hatalarından kaynaklanabileceğini düşünürken, bazı kişilerin (örneğin hitler'in şoförü erich kempka ve ss-rottenführer harry mengershausen) gerçek dışı veya son derece ihtimal dışı iddialarda bulunduğunu kabul etmektedir.

adolf hitler'in ölümü

22 nisan 1945'te kızıl ordu, berlin muharebesi sırasında führerbunkere yaklaşırken, hitler sonuna kadar şehirde kalacağını ve sonra kendini vuracağını ilan etti. aynı gün schutzstaffel (ss) doktoru werner haase'ye en güvenilir intihar yöntemleri hakkında sorular sordu; haase, bir doz siyanür ile kafaya bir kurşun sıkılmasını önerdi. ss doktoru ludwig stumpfegger hitler'e birkaç kapsül prusik asit (hidrojen siyanür) verdi, hitler başlangıçta bu kapsülleri kullanmayı planladı ancak daha sonra bu kapsüllerin içindeki zehirin etkinliğinden şüphe duydu. kapsüllerin içindeki zehirin etkinliğini doğrulamak için, zaten köpeği blondi'yi sovyetlerin eline geçmesin diye öldürmek niyetinde olan hitler, dr. werner haase'den bir tanesini blondi üzerinde test etmesini emretti ve köpek anında öldü. hitler tamamen teselli edilemez hale geldi. 30 nisan öğleden sonra hitler, sığınaktaki çalışma odasında eva braun ile birlikte intihar etti (tarihçiler tarafından walther pp veya ppk silahından çıkan bir kurşunla olduğu tespit edilmiştir). eski reich propaganda bakanı ve hitler'in almanya şansölyesi olarak halefi olan joseph goebbels, reichssender hamburg radyo istasyonunu bilgilendirerek hitler'in 1 mayıs gecesi öldüğüne dair ilk haberi verdi; öğleden sonra bir spiker hitler'in bolşevizm'e karşı savaşan bir kahraman olarak öldüğünü iddia etti.

i̇lk sovyet araştırmaları

9 mayıs 1945'te the new york times, sovyetler tarafından bir cesedin hitler'e ait olduğunun iddia edildiğini, ancak isimsiz bir hizmetlinin buna itiraz ettiğini ve cesedin (kaçtığı iddia edilen) hitler'e benzerliği nedeniyle öldürülen bir aşçıya ait olduğunu iddia ettiğini bildirdi. 11 mayıs'ta hitler'in diş hekimi hugo blaschke'nin iki meslektaşı, hitler ve eva braun'un diş kalıntılarını doğruladı; her ikisi de daha sonra sovyet hapishanelerinde yıllarını geçirdi.

5 haziran'da sovyet mareşal georgi jukov'un kurmay subayları hitler'in cesedinin incelendiğini ve siyanür zehirlenmesinden öldüğünü iddia ettiler. 6 haziran'da united press, berlin'de kızıl ordu'nun alev püskürtücüleri tarafından yakıldığı iddia edilen dört cesedin hitler'e benzediğini bildirdi; zehirle öldürüldüğü söylenen birinin hitler olabileceği düşünülüyordu. 9 haziran'daki bir basın toplantısında, sovyet lider joseph stalin'in emriyle zhukov, hitler'in intihar etmediği, berlin'den kaçtığı yönündeki resmi söylemi sunarak, stalin'in arzularına uygun, hedefleri belirsiz bir sovyet dezenformasyon kampanyasını başlattı. ertesi gün gazeteler zhukov'un "hitler'e ait olabilecek bir ceset bulamadık" ve sovyet albay general nikolai berzarin'in "belki de i̇spanya'da franco ile birliktedir" dediğini aktardı. temmuz ayı başlarında time dergisi, devam eden sovyet soruşturmasının kesin bir kanıt sunmadığını ve hitler'in adamlarına ölüm haberini yayma emri verdiğini iddia etti; time dergisi supreme headquarters allied expeditionary force'un şu sözlerini aktarmıştır: "[hitler'in] öldüğüne inanmak için her türlü nedenimiz var, ancak hala hayatta olmadığına dair hiçbir kanıtımız yok."

temmuz 1945'te potsdam konferansı'nda hitler'in nasıl öldüğü sorulduğunda stalin "i̇spanya'da ya da arjantin'de" yaşadığını söyledi. aynı ay i̇ngiliz gazeteleri bir sovyet subayının buldukları kömürleşmiş bir cesedin "çok kötü bir duble" olduğunu söylediğini aktardı. amerika birleşik devletleri gazeteleri, berlin'deki rus garnizon komutanının, hitler'in muhtemelen frankocu i̇spanya'nın yardımıyla "avrupa'da bir yerde saklandığını" iddia ettiğini aktardı. 1945 yılının ortalarında sovyet binbaşı feodorovitch platonov amerikan kaynaklarına hitler'in hayatta kaldığını söylemiş ve cesedinin yakıldığı söylenen reich şansölyeliği bahçesindeki yer için "hitler'in orada bulunduğu doğru değil! uzmanlarımız burada bulunan adamın hitler'e hiç benzemediğini tespit etti. eva braun'u da bulamadık!" dedi.

mayıs 1945'in başlarında sovyetler tarafından yakalanan ss uşağı heinz linge'ye göre, sorgucuları hitler'in ölüp ölmediğini ya da kaçıp kaçmadığını ve belki de yerine bir dublör bırakıp bırakmadığını defalarca sorgulamışlardır; sovyetler ona bir dizi ceset bulduklarını ancak hitler'in kalıntılarından emin olmadıklarını söylemişlerdir. linge anılarında 1950'de rusların "hitler'in öldüğünden hala şüpheli olduklarını" yazmıştır. 1956 yılında alman tabloid gazetesi das bild sovyet i̇çişleri halk komiserliği (nkvd) yüzbaşısı fjedor pavlovich vassilki'nin "hitler'in kafatası, kafatası kemiği, üst ve alt çeneleri gibi neredeyse hiç bozulmamış halde [bulundu]." iddiasını aktardı.

notlar

kaynakça

bibliyografya 

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

adolf hitler
almanya-sovyetler birliği ilişkileri
sovyetler birliği'nde propaganda