David Julius

david julius (d. 4 kasım 1955, new york) amerikalı fizyolog ve bilim insanı. kapsaisin, mentol ve sıcaklığı saptayan trpv1 ve trpm8 reseptörlerinin karakterizasyonu dahil, ağrı hissi ve ısının moleküler mekanizmaları üzerindeki çalışmalarıyla tanınmaktadır. san francisco'daki kaliforniya üniversitesi'nde profesör olarak ders veren julius, artem pataputyan ile birlikte "ısı ve temas reseptörlerinin keşfi" nedeniyle 2021 nobel tıp ödülü'ne layık görüldü.

i̇lk yılları ve eğitimi 
david julius, rusya kökenli aşkanazi yahudisi bir ailenin çocuğu olarak 4 kasım 1955'te new york'un brooklyn bölgesinin brighton beach mahallesinde doğdu. abraham lincoln lisesini tamamlayan julius, lisans derecesini 1977 yılında massachusetts teknoloji enstitüsü'nden aldı. doktora derecesini 1984'te jeremy thorner ve 2013 nobel tıp ödülü sahibi randy schekman'ın ortak gözetimi altında berkeley california üniversitesi'den aldı ve burada kex2'yi furin benzeri proprotein dönüştürücüsü olarak tanımladı. 1989 yılında, serotonin 1c reseptörünü klonlayıp karakterize ettiği columbia üniversitesi'nde richard axel ile doktora sonrası araştırmasını tamamladı.

julius, berkeley ve columbia üniversitesinde psilosibin mantarlarının ve liserjik asit dietilamidin nasıl çalıştığıyla ilgilenmeye başladı ve bu da onu doğadaki şeylerin insan reseptörleri ile nasıl etkileşime girdiğini daha geniş incelemeye yöneltti.

kariyeri 
kariyerine 1989 yılında san francisco california üniversitesi'nde öğretim görevlisi olarak başladı. 1997'de julius'un laboratuvarı, acı biberlerdeki kapsaisin kimyasalını algılayan reseptör olan trpv1'i klonladı ve karakterize etti. ayrıca trpv1'in zararlı ısıyı (termosepsiyon)'u da algıladığını tespit ettiler. julius'un laboratuvarı ayrıca trp süper ailesinin her iki üyesini oluşturan trpm8 (cmr1) ve trpa1'i klonlamış ve karakterize etti ve trpm8'in mentol ve daha düşük sıcaklıkları ve de trpa1'in hardal yağını (allil izotiyosiyanat) tespit ettiğini kanıtladılar. bu gözlemler, trp kanallarının bir dizi sıcaklık ve kimyasalı tespit ettiğini saptadı. david julius'un laboratuvarı, bu kanalları modüle eden toksinleri keşfederek, çeşitli türlerde kanalların benzersiz adaptasyonlarını tanımlayarak ve çok sayıda kanalın kriyojenik elektron mikroskopisi
(kriyo-em) yapılarını çözerek nosisepsiyon çalışmasına da katkıda bulunmuştur. julius, 2007-2020 yılları arasında hakemli dergi annual review of physiology'nin editörlüğünü yaptı.

ödülleri 
2000 yılında, julius, kapsaisin reseptörünün klonlanması konusundaki çalışmaları nedeniyle perl-unc sinirbilimi ödülü'ne layık görüldü. 2010 yılında, nosisepsiyonun çeşitli yönleriyle ilgili iyon kanallarını tanımlayan çalışması nedeniyle shaw ödülü'nü kazandı. 2014 yılında, ağrı ve termosensasyonun moleküler temelini keşfetmesinden ötürü johnson & johnson tarafından dr. paul janssen biyomedikal araştırma ödülü ile onurlandırıldı. 2017 yılında kanada gairdner uluslararası ödülü ve hfsp nakasone ödülüne layık görüldü. ayrıca 2010 teknik ve bilimsel araştırmalar kategorisinde asturias prensliği ödülü tevcih edildi. 2020 yaşam bilimlerinde atılım ödülü, nörobilim alanında artem pataputyan ile birlikte 2020 kavli ödülü ve 2020 bbva foundation frontiers of knowledge ödüllerinin sahibi oldu.

2021'de sıcaklık ve dokunma reseptörlerini keşfettiklerinden dolayı lübnan asıllı amerikalı bilim insanı artem pataputyan ile birlikte nobel tıp ödülü'ne layık görüldü.

kaynakça

dış bağlantılar 

ucsf'deki biyografisi 
david julius'un ucsf'deki profili 

yaşayan insanlar
1955 doğumlular
new york doğumlu bilim insanları
massachusetts teknoloji enstitüsünde öğrenim görenler
kaliforniya üniversitesi, berkeley'de öğrenim görenler
columbia üniversitesinde öğrenim görenler
amerikalı fizyologlar
amerikalı bilim insanları
amerikalı yahudi bilim insanları
kaliforniya üniversitesi, san francisco öğretim üyeleri
ulusal bilimler akademisi üyeleri
nobel fizyoloji veya tıp ödülü sahipleri
amerikalı nobel ödülü sahipleri
rusya yahudisi asıllı amerikalılar