Milan Kučan

milan kučan (; d. 14 ocak 1941) 23 aralık 1991'den 22 aralık 2002'ye kadar slovenya'nın ilk cumhurbaşkanı olarak görev yapan sloven bir politikacı. slovenya cumhurbaşkanı olmadan önce, 10 mayıs 1990-23 aralık 1991 tarihleri arasında sr slovenya başkanlığının 13. başkanıydı.

kučan ayrıca mayıs 1986'dan aralık 1989'a kadar slovenya komünistler birliği'nin 7. başkanı olarak görev yaptı.

erken yaşam ve politik başlangıçlar 
beş çocuktan biri olan kučan, bir öğretmen ailesinde doğdu. yugoslavya krallığı'nın (bugünkü slovenya) drava banovina'sında, büyük ölçüde tarımsal sınır bölgesi prekmurje'de bulunan križevci köyünde büyüdü. babası koloman kučan (1911–1944) 2. dünya savaşı sırasında öldü. kučan'ın ailesi 2. dünya savaşı'nı işgal altındaki sırbistan'da geçirdi ve burada 58.000'den fazla slovenya naziler tarafından slovenya'da yeniden yerleştirildi.

daha sonra ljubljana üniversitesi'nde hukuk okudu ve kısa süre sonra dönemin komünist siyasi örgütlerine dahil oldu. 1968'de slovenya gençlik derneği'nin başkanı, ardından 1974 ile 1978 yılları arasında slovenya emekçilerinin sosyalist i̇ttifakı'nın (tüm sivil toplum birliklerini tek çatı altında birleştirmek için oluşturulmuş bir merkezi örgüt) sekreteri oldu. 1978'de ulusal meclis başkanlığına yükseldi ve 1982'de, yugoslavya komünistler birliği'nin belgrad'daki merkez komitesi'nde sloven komünistlerinin temsilcisi oldu.

mayıs 1986'da slovenya komünistler birliği'nin lideri oldu. o dönemde, slobodan milošević yönetimindeki belgrad ve sırbistan'ın siyasi atmosferinin aksine slovenya'da liberal ve demokratik duyarlılık büyümeye başladı. i̇nsan hakları ve avrupa'nın demokratik değerleri ve ilkelerini savunan kučan ve partisi belgrad ve sırbistan ile giderek daha şiddetli siyasi çatışmalarla karşı karşıya kaldı. 23 ocak 1990'da kučan ve sloven heyeti parti kongresi'nden ayrıldı. sosyalist yugoslavya'nın siyasi sisteminin temellerinden biri olan yugoslavya komünistler birliği'nin çöküşüne yol açan faktörlerden biri buydu.

siyasi kariyeri 

slovenya, yugoslavya'nın çok partili demokrasiyi başlatan ilk federal birimleriydi ve ilk çok partili seçimler nisan 1990'da yapıldı. kučan, 1990 yılında demos adayı jože pučnik aleyhine yapılan bir oylamada, daha sonra kolektif bir organ olan başkan seçildi.

kučan, yugoslavya'nın şiddet yoluyla korunmasına şiddetle karşı çıktı. gevşek bir konfederasyon kavramının yugoslavya cumhuriyetleri tarafından desteklenememesinin ardından kučan, eski yugoslav uluslarının yeni ve farklı bir temelde işbirliğini mümkün kılacak kontrollü ve şiddet içermeyen ayrışma sürecini destekledi.

slovenya, 25 haziran 1991'de bağımsızlığını ilan etti. bu olay üzerine yaptığı konuşmada kučan, "bugün hayallere izin verilir, yarın yeni bir gündür" sözleriyle bitirdi. 26 haziran'da yugoslav ordusu, daha sonra on günlük savaş'a doğru tırmanan birlik hareketlerine başladı. brioni'de avrupa topluluğu ile arabulucu olarak başlayan barış görüşmelerinde ordu, slovenya'dan çekilmeye başladı. kučan, slovenya'yı lahey ve brüksel'de eski yugoslavya konulu barış konferansında temsil etti ve eski yugoslav uluslarının bağımsız devletler olarak geleceklerini belirlemekte özgür oldukları sonucuna vardı. 22 mayıs 1992'de kučan, birleşmiş milletler'in yeni bir üyesi olan slovenya'yı temsil etti.

slovenya'nın bağımsızlığı ve uluslararası tanınmasının ardından kučan, vatandaş listesinin desteğiyle 1992'de slovenya'nın ilk cumhurbaşkanı seçildi. 1997-2002'de beş yıllık bir dönem için daha kazandı, tekrar bağımsız olarak yarıştı ve ilk turda yine çoğunluğu kazandı.

başkanlığı aralık 2002'de sona erdi. janez drnovšek tarafından başkanlık görevine getirildi.

mart 2003'te slovenya, ab ve nato'ya katılım konusunda iki referandum düzenlendi. milan kučan, slovenya'nın bağımsızlığı üzerine koyduğu hedeflere ulaşması için bu üyeliklerin kampanyasında aktif rol aldı. mayıs 2004'te slovenya, hem ab'nin hem de nato'nun tam üyesi oldu.

kučan, kasım 2004'ten bu yana, demokratik yönetimi güçlendirmek için çalışan eski demokratik devlet adamlarından oluşan bir dernek olan madrid kulübü'nün eski fransa başbakanı michel rocard ile birlikte uluslararası kolej'e başkanlık ediyor. 2004 yılından bu yana, slovenya'nın gelecekteki gelişimi ve küresel toplumdaki konumu ile ilgili konuları yansıtan sol görüşlü bir düşünce kuruluşu olan forum 21'in başkanıdır.

kučan aynı zamanda avrupa'da hoşgörüyü izlemek ve kıtadaki yabancı düşmanlığı ve hoşgörüsüzlükle mücadele konusunda tavsiyelerde bulunmak üzere 2008 yılında kurulmuş, kar amacı gütmeyen bir kuruluş olan avrupa hoşgörü ve uzlaşma konseyi'nin de üyesidir.

onurları ve ödülleri
 : prens henry nişanı (2000)
 : kral tomislav büyük nişanı ("hırvatistan cumhuriyeti ile slovenya cumhuriyeti arasındaki devletler arası ilişkilerin ve dostluğun geliştirilmesine olağanüstü katkılarından dolayı.", 5 aralık 2001)
 : beyaz çifte haç nişanı (2001)
 : üç yıldız nişanı (2002)
 : beyaz kartal nişanı (2002)
 : terra mariana haç nişanı
 : fil nişanı (2001)

kişisel hayatı 
kučan 1964'te štefka kučan ile evlendi. çiftin iki kızı var: peyzaj mimarı ve ljubljana üniversitesi'nde profesör olan ana kučan ve antropolog ve etnolog špela. 1991'de kučan, triglav dağına tırmanmanın her slovenya'nın görevi olduğunu belirtti.

kaynakça 

romanya yıldızı nişanı sahipleri
ljubljana üniversitesinde öğrenim görenler
slovenya cumhurbaşkanları
yaşayan insanlar
1941 doğumlular