Zhiar Ali

zhiar ali (2 eylül 1999 doğumlu) irak'ın süleymaniye kentinde yaşayan ve lgbt'ye katkılarıyla tanınan kürt şarkıcı-söz yazarı, insan hakları aktivisti, hayvan hakları aktivisti ve gazetecidir. irak kürdistanı'ndaki haklar, bölgede lgbt haklarını savunan önde gelen bir açık gey aktivistidir. rasan'da eski medya ve i̇letişim sorumlusu ve yerel düzeyde lgbt haklarını savunmaya odaklanan yeni bir girişim olan yeksani'nin kurucusudur. daha önce bağımsız olarak haber kuruluşları için yazmıştı ve ağırlıklı olarak müzik gazeteciliğinin yanı sıra siyasi ve sosyal konulara odaklandı.

ali, 2020'de lgbt+ topluluğuna yönelik, cinayet tehdidi ve kendisine zarar verme gibi nefret suçlarını teşvik eden bir dizi medya propagandası saldırısının görünür bir hedefiydi. kafa kesme, kurban etme ve intihar saldırıları da dahil olmak üzere aldığı tehditler hakkında düzenli olarak tweet attı. ali'nin 27 haziran 2020'de interpride tarafından düzenlenen global pride'da bir konuşma yaparken görüntülenmesinden sonra bu saldırılar büyük ölçüde arttı.

ali, süleymaniye'de lgbt+ kişileri gözaltına almak için gerçekleştirilen operasyon nedeniyle asayiş ve kürdistan bölgesel yönetimi'ni eleştiren en görünür kişilerden biriydi. kampanya, asayiş’in yanlışlıkla tüm geylerin fahişe olduğunu düşünmesinin ardından gerçekleşti ve ali, middle east eye ile yaptığı bir röportajda bu karışıklığı gidermeye çalıştı;  ali, kürdistan bölgesindeki lgbtq+ topluluğunun üyelerinin "seks işçisi" olmadığını ve bazıları bu mesleği seçmiş olsa bile, "fuhuş geçimini sağlamak için son seçenek" olduğu için bunun kby'nin hatası olduğunu söyledi.

kişisel hayati
2 eylül 1999 doğumlu olan ali, ailenin en küçük üyesidir. dört kardeşi daha var. ali, makanati'ye verdiği röportajda, lgbt konularında farkındalık yaratmaya çalışan kayıt dışı bir kuruluş olan lava vakfı’nın kurduğu zamana paralel olarak 2017'de ilk olarak annesine ve ablasına açıldı.

"toplumun büyük çoğunluğu gibi benim ailem de [cinsellik konularına] hiçbir bilgisi olmadan ihtiyatla yaklaşır, [eşcinsel olanlara] hakaret ederdi.  onlarla oturduğumda bazen annem ve erkek kardeşim agresif sohbetlere girer ve lgbt'lere hakaretler yağdırırdı.[...]  odayı sessizce terk ederdim çünkü o hakaretlerin bana yapıldığını hissederdim.  bir gün anneme saygısızlık ettiği insanlardan biri olduğumu açıkladım.[...] tekrar tekrar değişmeye ve 'tedavi' olmaya çalıştım ama sonuç alamadım.  bunun ben olduğum sonucuna vardım, kendimi kabul ettim ve devam ettim." – ali ailesi ve cinselliği ile ilgili deneyimi hakkında.

ali bitki temelli bir yaşam tarzına sahip ve irak'ta kürdistan veganları adlı ilk vegan yanlısı örgütün kurucu ortağıydı. beş yıldır vegan. irak'taki yaşam tarzının getirdiği zorlukları tartıştı, vegan ürünlerin kıt ve bulmanın zor olduğunu ve çoğu zaman nasıl pahalı olduklarını söyledi. ali, yolsuzluk nedeniyle okulu bırakmadan önce cihan üniversitesi'nde i̇şletme okudu.

kariyer

aktivizm 

ali, aktivizmine 2017 yılında, 2019'un sonlarında rasan tarafından işe alındıktan sonra feshedilen lava vakfı aracılığıyla başladı. o andan itibaren, lava vakfı'nın faaliyetleri rasan'da yürütüldü. rasan'la bir yıldan fazla bir süre çalıştıktan sonra, ali örgütten ayrıldı ve yeksani adlı kendi girişimini başlattı. ali'nin aktivizmi, lgbt topluluğunun bölgede karşılaştığı sorunlar hakkında farkındalık yaratmaya ve toplumun kürt toplumunda normalleştirmenin yanı sıra eylemi teşvik etmek için kamuoyuna ve uluslararası aktörlere yönelik endişelerini ele almaya odaklanıyor gibi görünüyor.

’eşcinseller yasalarla korunmalı ve ayrımcılığa maruz kalmamalıdır, [eşcinsellik] bir hastalık değil, doğal bir insan arzusudur.  her yer yasal olarak lgbt kişileri iş olanaklarından dışlamamaya zorlanmalıdır ve yerel güvenlik güçlerinin bile onlara daha iyi davranması gerekir." – ali'nin röportajından  bir paragraf.

onun çalışma aktivizmi, büyük ölçüde sosyal medya aracılığıyla kullanıyor. ali, bbc farsça'ya verdiği bir röportajda, lgbt kişileri gözaltına almak için kullanılan yasal boşluklar hakkında düzenli olarak farkındalık yaratıyor ve 393, 394, 400 ve 401 gibi sözleşmelerin lgbt kişileri haksız yere gözaltına almak için kullanıldığını vurguluyor. ali aynı zamanda bir hayvan hakları aktivisti ve kürdistan veganları'nın eski proje yöneticisiydi ve burada ayrılmadan iki yıl önce dünya vegan günü etkinliğini düzenleyip koordine etti ve örgüt kısa süre sonra feshedildi.

asaiş operasyonu 
1 nisan 2021'de asayiş'in (kürt güvenlik güçleri) kontrol noktaları kurmaya başladığı ve lgbt topluluğunun bir parçası olarak algılanan birkaç kişiyi gözaltına aldığı haberi çıktı. çok sayıda insan bu karara öfkelerini sosyal medyadan ifade ederken, süleymani il meclisinin on yedi üyesi tutuklamaları destekleyen bir dilekçeye imza attı. ali, yeksani aracılığıyla, dünya çapında yaygın destek alan ve konuyu uluslararası af örgütü, erbil'deki abd konsolosluğu, i̇nsan hakları i̇zleme örgütü'ne ulaştırmaya yardımcı olan “take action” (harekete geç) adlı çevrimiçi bir kampanya yürüttü. ilga, asya ve diğer uluslararası, ulusal ve yerel aktörler. böyle bir operasyonu yürütme kararı bölgedeki muhafazakar grupların etkisinde kaldı.

ali'ye göre, operasyon sonucunda aralarında genç ve reşit olmayan 15 kişinin de bulunduğu 15 kişi yakalandı ve lgbt'ler arasında popüler olduğu düşünülen yerlerde güvenlik güçleri tarafından kontrol noktaları oluşturuldu. ali, ya asayiş’in lgbt seks işçileri ile topluluğun bir parçası olan ancak meslekleri olmayan diğerleri arasında ayrım yapmadığını ya da daha sonra uluslararası tepkiyi önlemek için operasyonun amacını fuhuşa yönlendirdiğini iddia etti. ayrıca, güvenlik güçlerinin, tutuklanmadan önce cinsel temasta bulunup bulunmadıklarını belirlemek için suç olarak nitelendirdiği ve onur kırıcı olduğu şüphelenilen kişiler üzerinde nasıl "testler" yapacağını vurguladı. ali, middle east eye'a verdiği bir röportajda, "i̇nsanlar seks işçiliğine başvurmuş olsalar bile, son geçim seçenekleri bu olduğu için hükümetin suçudur" dedi.

ali, bu süre içinde medyaya defalarca, topluluğun hayatının tehlikede olduğunu ve açıkça eşcinsel olduğu için kontrol noktalarından birine yakalanma korkusuyla dışarı çıkmaya korktuğunu söyledi. sivil haklar örgütleri ve aktivistlerin yerel ve uluslararası baskıları üzerine kısa sürede operasyonu durdurmak zorunda kalan asayiş, tüm tutukluları serbest bıraktı ve ayrıca bölgedeki sadece fuhuş nedeniyle oluşan kargaşa haberlerini araştırdıklarını ve kendilerinin de olay çıkardığını, toplumun belirli bir grubunu hedeflenmediği belirtildi.

ali, operasyonun ardından gelen yüksek düzeyde ayrımcılık nedeniyle, kendisi de dahil olmak üzere birçok lgbt kişinin kürt toplumundan dışlanmış hissettiğini bildirdi. diğerleri ayağa kalktı ve operasyonu insanlıktan çıkaran bir suç olarak nitelendirdi. many others stood up and called the operation dehumanizing and criminal.

rasan’i savunmak 

22 şubat 2021'de komal adlı i̇slamcı bir siyasi fraksiyonun yerelde bir milletvekili tarafından, örgütün yerelde lgbt+ haklarını savunduğu gerekçesiyle rasan'a dava açıldığı ve ona göre bunun "kürt kültürüne aykırı" olduğu açıklandı. "i̇ddialarına yanıt olarak rasan, mahkemede davaya karşı kendilerini savunacaklarını ve tüm insanlık için çalıştıklarını söyledi. rudaw ile yaptığı canlı röportajda milletvekili aleyhine konuşan ali, lgbt+ topluluğunu savunarak, milletvekilinin yorumlarının "temelsiz ve hiçbir bilimsel kanıta dayanmadığını" söyledi. örgütün yapacağı tehditlere yanıt olarak. ali, ulusal ve yerel aktivistler de dahil olmak üzere 1000'den fazla kişi tarafından imzalanan yeksani girişimiyle bir change.org imza kampanyası başlattı.

"irak kürdistanı'ndaki süleymaniye merkezli küçük bir yerel stk olan rasan örgütü, 22 şubat 2021'de homofobik bir milletvekili tarafından lgbt+ haklarını alenen savunduğu için dava edildi. illetvekili, davanın yanı sıra yerel ve ulusal televizyonlarda nefret suçları vaaz etmeye ve lgbt+ topluluğu hakkında yanlış bilgiler yaymaya başladı.  bu yanlış bilgiler öfkeye neden oldu ve queer aktivistlerin aşırılık yanlılarının hedefi haline gelmesine neden oldu.  milletvekili, rasan'ın ofisinin kapatılmasını ve ruhsatlarının iptal edilmesini talep eden davasıyla birlikte sunduğu imzaları da toplamıştı" dedi.

diǧer 
ali müzikal olarak evanescence'den etkilenir. reverbnation'da, cover'lar (kapaklar) ve orijinal şarkılar da dahil olmak üzere kendi müziklerini yayınladı. bir plak şirketiyle anlaşmalı değil ve kendi müziğini üretiyor. ali, müzikal çabalarının yanı sıra profesyonel olarak spee media'da gazeteci olarak çalıştı ve medium gibi bloglar için yazılar yazdı. özellikle müzik gazeteciliğine odaklanıyordu ve çalışmalarının çoğu “wild fire”ı içeriyordu. ali ayrıca orta doğu'daki siyasi çatışmalar, irak'taki lgbt+ hakları ve sosyal ve sivil meseleler hakkında da yazdı. diğer projelere odaklanmak için 2020 yılında gazetecilik kariyerine ara verdi.

kaynakça 

hayvan hakları savunucuları
kürt besteciler
kürt müzisyenler
lgbt hakları aktivistleri