4 Temmuz



olaylar 
 1054 - sn 1054 adlı süpernova, çinliler, japonlar, i̇ranlılar, araplar ve amerikan yerlileri tarafından gözlemlendi. boğa takımyıldızı yakınında bulunan ve yengeç bulutsusu'nun kalıntılarından oluşan bu gök olayı aylarca gün ışığında bile görülebilmiştir.
 1187 - hıttin muharebesi: selahaddin eyyubi, haçlıları hıttin'de tam bir bozguna uğrattı.
 1776 - amerikan bağımsızlık bildirisi; amerikan kongresi, büyük britanya'dan bağımsızlığını ilan etti. abd'nin kuruluş günü olarak kutlanmaktadır.
 1802 - amerika birleşik devletleri askeri akademisi, new york eyaletinde yer alan west point şehrinde açıldı.
 1810 - fransa, amsterdam'ı işgal etti.
 1826 - amerika birleşik devletleri'nin ikinci (john adams) ve üçüncü başkanı (thomas jefferson) aynı tarihte öldüler. 
 1827 - new york'ta kölelik yasaklandı.
 1865 - lewis carroll'un alis harikalar diyarında adlı romanı yayımlandı.
 1898 - pehlivan koca yusuf, abd dönüşünde, 'la burgogne' adlı geminin atlas okyanusu'nda batması sonucu yaşamını yitirdi.
 1918 - osmanlı padişahı vi. mehmet tahta çıktı.
 1918 - bolşevikler, rus çarı ii. nikolas'ı ve ailesini öldürdüler.
 1921
 karamürsel düşman işgalinden kurtuldu.
 antalya düşman işgalinden kurtuldu.
 1932 - i̇çişleri bakanı şükrü kaya, otomobiliyle ankara'dan i̇stanbul'a giden ilk kişi oldu.
 1932 - amerikalı gangster al capone, 11 yıl hapis cezasına çarptırıldı.
 1934 - macar fizikçi leo szilard, ileride atom bombasının yapımında kullanılacak olan 'zincirleme reaksiyon' modelinin patentini aldı.
 1946 - ankara üniversitesi kuruldu.
 1946 - amerika birleşik devletleri, 381 yıl süren ve neredeyse kesintisiz bir sömürge yönetiminden sonra filipinler'in bağımsızlığını tanıdı.
 1948 - türkiye - amerika birleşik devletleri i̇ktisadi i̇şbirliği anlaşması imzalandı.
 1954 - i̇stanbul dolmabahçe stadı'nda kadınlar arası futbol maçı yapıldı.
 1959 - alaska'nın 49. eyalet olarak amerika birleşik devletleri'ne katılmasından sonra, 49 yıldızlı yeni bayrak, pensilvanya eyaletinin philadelphia şehrinde yurttaşlara tanıtıldı.
 1960 - hawai'nin 50. eyalet olarak amerika birleşik devletleri'ne katılmasından sonra 50 yıldızlı bugünkü bayrak, pensilvanya eyaletinin philadelphia şehrinde yurttaşlara tanıtıldı. 49. yıldızlı bayrak daha 1 yıl önce bugün kabul edilmişti.
 1968 - i̇şçiler, i̇stanbul kazlıçeşme'deki derby lastik fabrikasını işgal etti. i̇şgal 5 gün sürdü.
 1981 - uluslararası 9. i̇stanbul film festivali'ne katılan sovyet bolşoy balesi topluluğu'ndan balerin galina çursina, amerikan konsolosluğu'ndan sığınma isteğinde bulundu.
 1982 - lübnan'da dört i̇ranlı diplomat kaçırıldı.
 1987 - eski gestapo şefi "lyon kasabı" lakaplı klaus barbie, fransa'daki yargılanmasının sonunda müebbet hapse mahkûm oldu.
 1994 - türkiye'nin atina büyük elçiliği müsteşarı ömer haluk sipahioğlu, atina'da uğradığı silahlı saldırı sonucu öldü. suikastı, 17 kasım örgütü üstlendi.
 1995 - türk silahlı kuvvetleri, pkk'ya karşı sınır ötesi "ejder operasyonu"nu başlattı.
 1996 - ankara devlet güvenlik mahkemesi, halkın demokrasi partisi (hadep) genel başkanı murat bozlak ve 39 parti yöneticisini tutukladı.
 1997 - nasa'nın gönderdiği "pathfinder" adlı araştırma robotu, mars'ın yüzeyine indi.
 1997 - ankara 1 numaralı dgm'de görülen "sivas katliamı" davasında savcı, 38 sanık için idam istedi.
 2003 - kuzey irak'ta çuval olayı (veya çuval hadisesi, i̇ngilizcede: "the hood event") meydana geldi ve türkiye kamuoyunda geniş yankı uyandırdı.
 2007 - şarkıcı ve oyuncu barış akarsu, geçirdiği trafik kazasında ağır yaralandı ve 5 gün komada kalıp hayatını kaybetti.
 2012 - tanrı parçacığı keşfedildi.
 2019 - abd'nin kaliforniya eyaletinde 7,1 şiddetinde deprem meydana geldi. yangınlara ve bina hasarlarına sebep olan depremde can kaybı olmadı.

doğumlar 
 1330 - ashikaga yoshiakira, ashikaga şogunluğunun ikinci şogunu (ö. 1367)
 1546 - iii. murat, osmanlı'nın 12. padişahı (ö. 1595)
 1799 - i. oscar, i̇sveç ve norveç kralı (ö. 1859)
 1804 - nathaniel hawthorne, amerikalı yazar (ö. 1864)
 1807 - giuseppe garibaldi, i̇talyan kahraman (ö. 1882)
 1822 - eugène guillaume, fransız heykeltıraş (ö. 1905)
 1826 - stephen foster, amerikalı müzisyen ve söz yazarı (ö. 1864)
 1868 - henrietta swan leavitt, amerikalı astronom (ö. 1921)
 1872 - calvin coolidge, abd'nin 30. başkanı (ö. 1933)
 1891 - georges duthuit, fransız sanat eleştirmeni ve yazar (ö. 1973)
 1896 - mao dun, çinli yazar (ö. 1981)
 1900 - robert desnos, fransız şair (ö. 1945)
 1902 - meyer lansky, amerikalı büyük bir organize suç figürü (ö. 1983)
 1907 - gordon griffith, amerikalı yönetmen (ö. 1958)
 1910 - robert k. merton, amerikalı sosyolog (ö. 2003)
 1910 - gloria stuart, amerikalı oyuncu (ö. 2010)
 1918 - pauline phillips, amerikalı radyocu, yazar, mucit ve aktivist (ö. 2013)
 1921 - gérard debreu, fransız-amerikalı matematikçi ve iktisatçı (ö. 2004)
 1924 - eva marie saint, amerikalı sinema oyuncusu ve en i̇yi yardımcı kadın oyuncu akademi ödülü sahibi 
 1926
 alfredo di stéfano, arjantinli futbolcu (ö. 2014)
 guillermo arriaga fernández, meksikalı dansçı (ö. 2014)
 1927 - gina lollobrigida, i̇talyan sinema oyuncusu (ö. 2023)
 1927 - neil simon, amerikalı oyun yazarı (ö. 2018)
 1928 - giampiero boniperti, i̇talyan futbolcu ve milletvekili
 1931 - stephen boyd, kuzey i̇rlanda doğumlu i̇ngiliz aktör (ö. 1977)
 1937 - thomas nagel, amerikalı felsefeci
 1937 - sonja, 17 ocak 1991'den beri kral v. harald'ın eşi ve norveç kraliçesi
 1938 - bill withers, amerikalı şarkıcı (ö. 2020)
 1939 - ulf dinkelspiel, i̇sveçli siyasetçi ve ekonomist (ö. 2017)
 1942 - floyd little, amerikalı profesyonel amerikan futbolu oyuncusu (ö. 2021)
 1945 - percy freeman, i̇ngiliz futbolcu (ö. 2016)
 1949 - horst seehofer, csu'den alman politikacı
 1952 - álvaro uribe, kolombiyalı politikacı ve 2002 ve 2010 yılları arasında kolombiya devlet başkanı
 1959 - victoria abril, i̇spanyol sinema oyuncusu ve şarkıcı
 1961 - ferenc gyurcsány, macaristan başbakanı
 1962 - frédéric auburtin, fransız yönetmen
 1964 - edi rama, arnavut siyasetçi
 1965 - regina, sloven şarkıcı
 1965 - tracy letts, amerikalı oyuncu ve oyun yazarı
 1972 - nina badrić, hırvat şarkıcı
 1978 - tansu biçer, türk tiyatro ve sinema oyuncusu
 1981 - froso papaharalambus, yunan şarkıcı
 1981 - tahar rahim, cezayir asıllı fransız oyuncu
 1983 - isabeli fontana, brezilyalı süper model
 1983 - mossoró, brezilyalı futbolcu
 1984 - jin akashi, japon aktör
 1984 - lee je-hoon, güney koreli oyuncu
 1985 
eufrat mai, çek pornografik film oyuncusu
lys mouithys, kongolu futbolcu
dimitrios mavroidis, yunan profesyonel basketbolcu 
taishi tsukamoto, japon eski futbolcu 
 1986 - ömer faruk aşık, türk basketbolcu
 1988 - selçuk balcı, türk şarkıcı
 1988 - tarık ündüz, türk oyuncu
 1990 - david kross, alman aktör
 1990 - fredo santana, amerikalı rap şarkıcısı (ö. 2018)
 1990 - naoki yamada, japon millî futbolcudur
 1992 - ángel romero, paraguaylı futbolcudur
 1992 - óscar romero, paraguaylı futbolcudur
 1994 
agnete johnsen, norveçli şarkıcı
era istrefi, arnavut şarkıcı
 1995 - post malone, amerikalı şarkıcı
 2003 - polina bogusevich, rus şarkıcı ve söz yazarı
 2023 - haluk akakçe, türk ressam ve iç mimar (ö. 2023)

ölümler 
 943 - taejo, kore'de 10. ve 14. yüzyıllar arasında hüküm süren goryeo hanedanlığı'nın kurucusu (d. 877)
 975 - gwangjong, goryeo krallığı'nın dördüncü kralı (d. 925)
 1187 - renaud de châtillon, i̇kinci haçlı seferi'ne hizmet etmiş, sonra kutsal topraklar'da kalmış şövalye (d. 1125)
 1200 - alâeddin tekiş, 1172 ile 1200 döneminde harezmşahlar devletinin hükümdarlığını yapmıştır (d. ?)
 1296 - konrad von feuchtwangen, töton şövalyeleri'nin 13. büyük üstadı
 1429 - i. carlo tocco, 1411'den 1429'da ölümüne kadar hüküm süren epir despotu
 1546 - barbaros hayreddin paşa, osmanlı denizcisi ve kaptan-ı derya (d. 1478)
 1603 - philippe de monte, flaman besteci (d. 1521)
 1742 - guido grandi, i̇talyan camaldol keşiş, filozof, ilahiyatçı, matematikçi ve mühendisti (d. 1671)
 1761 - samuel richardson, i̇ngiliz yazar ve basımcı (d. 1689)
 1826 - john adams, abd'nin 2. başkanı (d. 1735)
 1826 - thomas jefferson, abd'nin 3. başkanı (d. 1743)
 1831 - james monroe, abd'nin 5. başkanı (d. 1758)
 1848 - françois-rené de chateaubriand, fransız romancı ve politikacı (d. 1768)
 1881 - johan vilhelm snellman, fin yazar ve devlet adamı (d. 1806)
 1891 - hannibal hamlin, abd'nin 15. başkan yardımcısı (d. 1809)
 1898 - koca yusuf, deliormanlı efsanevi türk güreşçi (d. 1857)
 1905 - élisée reclus, fransız coğrafyacı, tarihçi, yazar, vejetaryen ve anarşist (d. 1830)
 1910 - giovanni schiaparelli, i̇talyan astronom (d. 1835)
 1934 - marie curie, polonya asıllı fransız kimyager ve nobel fizik ödülü, nobel kimya ödülü sahibi (d. 1867)
 1938 - suzanne lenglen, fransız tenisçi (d. 1899)
 1943 - cevat abbas gürer, türk asker, siyasetçi ve mustafa kemal paşa’nın başyaveri (d. 1887)
 1943 - władysław sikorski, polonyalı asker ve siyasetçi (d. 1881)
 1946 - othenio abel, avusturyalı paleontolojist ve evrim biyoloğu (d. 1875)
 1963 - bernard freyberg, britanyalı general (d. 1889)
 1968 - hermann-bernhard ramcke, alman general ve yazar (d. 1889)
 1979 - theodora kroeber, amerikalı yazar ve antropolog (d. 1897)
 1991 - sabire aydemir, türk veteriner hekim (d. 1910)
 1992 - astor piazzola, arjantinli besteci ve bandoneon sanatçısı (d. 1921)
 1995 - eva gabor, macar-amerikalı aktris, iş insanı ve şarkıcı (d. 1919)
 1995 - bob ross, amerikalı ressam ve televizyoncu (d. 1942)
 1999 - sevim tuna, türk ses sanatçısı (d. 1934)
 2003 - ahmet orhan arda, türk yüksek mimar ve anıtkabir mimarlarından (d. 1911)
 2003 - andré claveau, fransız şarkıcı ve oyuncu (d. 1911)
 2003 - barry white, amerikalı şarkıcı (d. 1944)
 2003 - tomris uyar, türk öykü yazarı ve çevirmen (d. 1941)
 2007 - barış akarsu, türk pop ve rock müzik şarkıcısı ve tv dizisi oyuncusu (d. 1979)
 2008 - ali yaramancı, türk asker, mühendis ve bilim insanı (d. 1917)
 2008 - evelyn keyes, amerikalı aktris (d. 1916)
 2009 - brenda joyce, amerikalı aktris (d. 1917)
 2009 - kurtuluş türkgüven, türk müzisyen (d. 1954)
 2010 - füsun akatlı, türk eleştirmen, yazar ve öğretim üyesi (d. 1944)
 2010 - muhammed hüseyin fadlallah, lübnanlı müslüman din adamı (d. 1935)
 2011 - otto von habsburg, ayrıca avusturya arşidükü otto kraliyet ismiyle de bilinir (d. 1913)
 2011 - pablo mcneil, jamaikalı eski kısa mesafe koşucusu ve şimdilerde kısa mesafe koşu antrenörü (d. 1939)
 2013 - bernie nolan, i̇rlandalı şarkıcı ve aktris (d. 1960)
 2015 - daniel quinn, amerikalı oyuncu (d. 1956)
 2016 - abbas kiyarüstemi, i̇ranlı yönetmen, senarist ve yapımcı (d. 1940)
 2016 - halis bütünley, türk müzisyen (d. 1956)
 2017 - hakan balamir, türk sinema oyuncusu (d. 1945)
 2018 - georges-emmanuel clancier, fransız gazeteci, şair ve romancı (d. 1914)
 2018 - ernst w. hamburger, alman-brezilyalı fizikçi (d. 1933)
 2019 - chris cline, amerikalı milyarder sanayici, iş insanı ve hayırsever (d. 1958)
 2019 - eduardo fajardo, i̇spanyol oyuncu (d. 1924)
 2019 - arturo fernández rodríguez, i̇spanyol oyuncu (d. 1929)
 2019 - pierre lhomme, fransız film ve görüntü yönetmeni, senarist (d. 1930)
 2020 - brandis kemp, amerikalı aktris (d. 1944)
 2020 - bhakti charu swami, uluslararası krishna bilinci derneği'nin (iskcon) manevi lideri ve kurucusu ac bhaktivedanta swami prabhupada'nın müridi (d. 1945)
 2020 - mary twala, güney afrikalı aktris (d. 1939)
 2021 - roza eldarova, kumuk asıllı sovyet ve rus gazeteci, yazar ve siyasetçi (d. 1923)
 2021 - luminiţa gheorghiu, rumen aktris (d. 1949)
 2021 - richard lewontin, amerikan evrimsel biyolog ve genetikçi (d. 1929)
 2022 - janusz kupcewicz, polonyalı eski millî futbolcudur (d. 1955)
 2022 - kazuki takahashi, japon manga yazarı (d. 1961)
 2023 - georges bereta, fransız profesyonel futbolcu (d. 1946)

tatiller ve özel günler 
 afel (günöte) günü (dünya'nın güneş'e en uzak olduğu gün)
 amerika birleşik devletleri bağımsızlık günü,
 filipin-amerikan kardeşlik günü,
 kocaeli'nin ilçesi karamürsel'in kurtuluş günü

0704
04