mismayil/tr_wikipedia huggingface dataset:
Leyla Neyzi

leyla neyzi, 29 temmuz 1961, i̇stanbul doğumlu bir türk akademisyendir (antropolog/sosyolog/tarihçi). halen sabancı üniversitesi'nde öğretim üyesidir.

i̇ş insanı ve yazar ali halim neyzi ile pediyatri uzmanı olcay neyzi'nin kızıdır. robert kolej'i bitirdikten sonra, abd'de stanford üniversitesi'nde antropoloji, cornell üniversitesi'nde sosyoloji öğrenimini yapmıştır. boğaziçi üniversitesi'nde yardımcı doçentlik döneminden sonra araştırmalarını sözlü tarih üzerinde derinleştirmiştir. halen sabancı üniversitesi'nde antropoloji okutmaktadır. ayrıca oxford üniversitesi st. antony koleji çağdaş türkiye programında misafir öğretim üyesidir.

çok değerli iki sözlü tarih çalışmasından ilkini i̇stanbul teşvikiye semti sakinlerinin anlatılarına dayalı olarak, ikincisini ise 20. yüzyıl başı ankara'sının küçük musevi cemaati içinde doğmuş ve bütün yüzyıla tanıklık etmiş yaşar paker'in günlüğüne dayalı olarak gerçekleştirmiştir. özellikle ikincisi, yaşar paker'in hayatı boyunca iki defa (önce türk kurtuluş savaşı'nda, 2 mart 1921 tarihli meclis kararı gereğince, daha sonra da ii. dünya savaşı esnasında) gayrimüslimlerin sevkedildiği amele taburları hakkında verdiği bilgiler nedeniyle hayli ilginçtir. amele taburlarına dönük kalitesiz pek çok yayın ve iddiaya karşı günlüğe dayalı bir dizi çalışma içinde bilimsel netlik getirmekte, ayrıca türkiye yahudilerinin tarihine ışık tutmaktadır.

ödülleri 
 malcolm kerr disertasyon ödülü, middle east studies association of north america, 1992. 
 population council middle east awards program araştırma ödülü, 1998-1999 
 sabancı üniversitesi araştırma ödülü 2003-2004, (teşvikiye sözlü tarihi çalışması).

dış bağlantılar 
 personal page in sabancı university web site

kaynakça 
 "ben kimim?" türkiye'de sözlü tarih, kimlik ve öznellik (i̇letişim yayınevi, ağustos 2004) 
 küçük hanım'dan rubu asırlık adam'a nezihe neyzi'den oğlu nezih neyzi'ye mektuplar 1947-1948 sel yayıncılık, 1999) 
 i̇stanbul'da hatırlamak ve unutmak birey, bellek ve aidiyet (tarih vakfı yurt yayınları, 1999)

dipnotlar 

robert lisesinde öğrenim görenler
1961 doğumlular
20. yüzyıl türk tarihçileri
21. yüzyıl türk tarihçileri
20. yüzyıl türk yazarları
21. yüzyıl türk yazarları
yaşayan insanlar
Tatar Ramazan (film)

tatar ramazan, kerim korcan'ın aynı isimli eserinden uyarlanan serinin ilk filmi. olaylar ii. dünya savaşı'nın bütün hızıyla sürdüğü 1942 yılında geçmektedir. ahmet kaya'nın müziklerini yaptığı film cumhuriyet gazetesinin o dönem attığı manşetlerle açılır.

konusu 
kerim korcan'ın aynı isimli eserindeki 9 hikâyeden sürgüne gönderilişine kadar olan hikâyeleri içerir. 1942 yılında geçmektedir. toprak sahiplerinden abidin ağa'nın oğlunu vuran tatar ramazan dört yıl hapis yatmıştır. çıktığında zeynep ailesinin baskısına rağmen tatar ramazan'ı karşılar, köye dönerler. oda sahnesinde, ramazan evi satıp beraber i̇zmir ya da i̇stanbul'a gitmeyi planladığını söyler. fakat abidin ağa'nın oğlu necmi yakasını rahat bırakmaz ve kısa bir süre sonra yağmurlu bir günde hamdi'yle birlikte ramazan'ı sıkıştırır, ramazan yaralanır fakat bıçağıyla hamdi'yi öldürür. necmi kaçar.

bu olay üzerine 11 yıl hapis yiyen ramazan tekrar hapishaneye düşer. bu arada zeynep de sürekli aile baskısı altındadır. gittiği hapishanede kimseye bulaşmamaya çalışan tatar ramazan esrar satan, kumar oynatan bir koğuş ağasıyla karşılaşır. başlarda "rahat durmadı demesinler" diye kimseye bulaşmamaya çalışır. aynı zamanda hapishanede i̇damlık hüseyin'e de ağabeylik eder ve hapishane müdürüne ankara'ya mektup yazması için konuşur. fakat bu konuda da hapishane müdürü onu aldatır. zamanla koğuş ağasının (koca mustafa ve cıbıl halil) da gardiyanlarla beraber olduğunu görür. sonunda dayanamayarak mustafa'ya bir tokat patlatır. gariban kesimi arkasına alır ve gariban kesim arasında sevilen sayılan birisi olur. mustafa bu tokadı sindiremeyerek geceleyin tatar ramazan'ı arkadaşlarıyla öldürmek ister fakat ramazan olayı anlar ve mustafa'yı bıçaklayarak öldürür. 7 sene daha alır ve sürgüne gönderilir. 700 kasaba.70 vilayet.7 düvelde namı söylendi...

oyuncular 
 kadir i̇nanır ~ tatar ramazan
 yaman okay ~ mustafa
 esin moralıoğlu ~ zeynep
 hikmet taşdemir ~ cıbıl halil
 salih kırmızı ~ i̇damlık hüseyin
 mehmet ezici ~ gardiyan zihni
 arif yalçınkaya ~ hapishane müdürü
 ahmet ay ~ astsubay (komutan)

ödülleri 

 1991 antalya altın portakal fi̇lm festivali, en iyi erkek yardımcı oyuncu ödülü hayati hamzaoğlu'na verilmiştir.

kaynakça
 tatar ramazan , sinemalar, erişim tarihi: 16 mayıs 2022
 tatar ramazan , türk sinema araştırmaları (tsa), 13 aralık 2016

dipnotlar

dış bağlantılar 

 
 
 bilinmeyenleriyle tatar ramazan (1990) , sinematik-yeşilçam, burak gülgen, 24 ocak 2021

1990 çıkışlı türk filmleri
melih gülgen'in yönettiği filmler
türk polisiye dram filmleri
türk hapishane filmleri
1990'larda polisiye dram filmleri
melih gülgen'in yapımcısı olduğu filmler
safa önal'ın senaryosunu yazdığı filmler
gülgen film filmleri
1990'larda türkçe filmler
salih dikişçi'nin görüntülediği filmler
türk romanlarından uyarlanan filmler
1990 çıkışlı dramatik filmler
tarsus'ta çekilmiş filmler
Galatasaray, Beyoğlu

galatasaray, i̇stanbul'da galatasaray lisesi'nin de bulunduğu semtin ismidir. galatasaray spor kulübü ismini bu semtten almıştır. galatasaray lisesi nin önündeki meydan galatasaray meydanı olarak adlandırılır. meydanda heykeltıraş şadi çalık tarafından yapılan 50. yıl cumhuriyet anıtı bulunmaktadır.

i̇lgili bağlantılar 
 galatasaray meydanı 
 galatasaray spor kulübü

galatasaray
Giotto di Bondone

giotto di bondone (colle di vespignano, floransa yakınları - d. 1267, floransa - ö. 8 ocak 1337), i̇talyan ressam ve mimar. rönesans resminin öncüsüdür.

hayatı ve eserleri 
floransa'da ressam cimabue'nin yanında çıraklık yapmıştır. assisi kilisesini aziz francis'in yaşamından 28 sahneyle süsleyerek fresk ressamı olarak büyük ün kazanmıştır. bardi ve peruzzi banker ailelerine ait kiliselerde çalıştı. 1334 yılında floransa katedrali müdürü oldu. floransalı sanatçı eserlerinde daha çok dinsel konuları işlemiştir. çok sayıda kilise ve şapelin fresklerini yapmıştır.

giotto ve çağdaşları, bu dönemde kuralcı ve simgesel resim tekniğini terk ederek nesnelerin doğal halleriyle resmedilmesi anlayışına yönelmişlerdir. edebiyat ve sanat, 13. yüzyıl'ın dini bakış açısından kurtulmaya başlamış, insan merkezli bakış açısına yönelmiştir. rönesans başlangıç döneminde resme perspektifi yavaş yavaş geçiren ressamdır. pastel tonlar ile üçüncü boyutu kullanma amaçlı çalışmalar yapmıştır.

giotto'nun yeniliklerinden biri resimlerindeki karakterleri gerçek dünyayı betimleyen doğal görünümlü mekanlara yerleştirmesiydi; ayrıca geleneksel altın yaldızlı arka planın yerine mavi gökleri koydu. bir diğer devrim, dinsel temalara dünyevi yaşamı sokması oldu. aynı zamanda ışık ve gölgeyi kullanarak şekillendirdiği kalın giysiler içinde, bedenlerin biçimini ve ağırlığını yansıtarak figürlerinde fiziksel özellikleri ortaya koydu.

seçilmiş eserleri

kaynakça

dış bağlantılar 

 "web gallery of art wga": masaccio 
 giorgio vasari, le vite de piu eccellenti architetti, pittori, et scultori italiani, da cimabue insino a' tempi nostri: descritte in lingua toscana, da giorgio vasarı pittore aretino, firenze, 1550.
 eimerl, sarel. the world of giotto, time-life books, (1967), isbn 0-900658-15-0 
 "arble" websitesinde giotto - biyografyasi, stilli ve eserleri 
  "panopticon" sanat sanat galerisi - giotto
 giotto'nun ayrintili hayat hikayesi ve eserlerini fotolari

1267 doğumlular
1337 yılında ölenler
13. yüzyıl ressamları
14. yüzyıl ressamları
13. yüzyıl i̇talyan ressamları
14. yüzyıl i̇talyan ressamları
13. yüzyılda i̇talyan mimarlar
14. yüzyılda i̇talyan mimarlar
katolik ressamlar
Caz Rock

caz rock, bir bağlantı sanılsa da aslında tamamen birbirine yakın iki müzik türünün birbiri ile evliliği gibidir. müzik ritimleri sert ve bazı yerlerde yapılan belirli ritimlerle rock müziğin içindeki o baskın isyan tavrını sergiler. ama bazı noktalarda doğaçlama ile gelen çıkış ve inişler cazın tadını yansıtır.

caz tarzları
Dimyat

dimyat veya dimyad ( medīnat dimyāt), mısır'da bir akdeniz limanı, dimyat ilinin başkenti. nil deltasında kahire'nin 300 km kuzeyindedir.

eyyubiler ve asurlar zamanında haçlılar dimyat'a saldırmışlar ve bu bölge üzerinden mısır'a hakim olmayı denemişlerdir. haçlıların selahaddin eyyubi'nin kardeşi melik adil zamanında, 1218 yılında bölgeye yaptıkları saldırı eyyubileri ciddi anlamda sarsmıştır. melik adil'in bu saldırının devam ettiği sıralarda ölümü ve yerine geçen oğlu melik kamil'in şam hakimi olan kardeşi melik muazzam ve el-cezire hakimi olan diğer kardeşi melik eşref'in yardımlarıyla yaptığı savunma sonrasında tehlike ancak 1221 yılına doğru güçlükle püskürtülebilmiştir. bu yıl içinde iki taraf arasında yapılan anlaşma gereğince haçlılar kayıtsız şartsız dimyat'tan çekilmeyi ve bölgeyi eyyubilere bırakmayı kabul ettiler. hâlbuki melik kamil, kardeşleri yardıma gelmeden önce o denli umutsuzluğa kapılmıştı ki haçlılara bir ara, ürdün'deki kerek kalesi hariç, amcası selahaddin ve babası melik adil tarafından haçlılardan geri alınan tüm toprakları terk etmeyi kabul etmişti. haçlılar kerek'in de teslimini isteyince, ellerindekinden de oldular.

dimyat
Mezopotamya yayın balığı

mezopotamya yayın balığı (silurus triostegus), siluridae familyasından bir yayın balığı türü. mezopotamya bölgesinde, yani suriye, irak, i̇ran ve türkiye'de bulunur.

türk bilimcilerin 1996 ve 1998 yılları arasında atatürk baraj gölü'nde yaptıkları bir araştırmada, tuttukları 623 mezopotamya yayınının 301 tanesi dişi 322 tanesi erkek çıkmıştır. tutulan en büyük dişi balık 202,85 cm, ve en büyük erkek balık 113,98 cm imiş. balıkların hepsi 1 ila 11 yaşındaymışlar.

mezopotamya yayınların üreme zamanları mayıs, haziran ve temmuz aylarındadır.

diğer yayın türleri 
 bayağı yayın balığı (silurus glanis), avrupa ve bati- asya 
 aristoteles yayın balığı (silurus aristotelis) yunanistan. silurus glanis'''in yanında avrupa'da bulunan tek yayın türüdür.
 amur yayın balığı, avrupa'ya sonradan getirilmiştir.
 mekong dev yayın balığı, çin'de mekong ırmağının alt kısmında yaşar.
 kedi yayın balığı (ameiurus nebulosus'')

dış bağlantılar  
 mezopotamya yayını
 atatürk barajındaki silurus triostegus; bazı biyolojik özellikleri

siluridae
Lazarus (yazılım)

lazarus açık kaynak kodlu free pascal derleyicisi tarafından geliştirilip, desteklenen çoklu platform görsel programlama tümleşik geliştirme ortamıdır. pascal ve object pascal geliştiricileri için hızlı geliştirme ortamı, delphi benzeri bir ortam sağlamayı amaçlar.

free pascal linux, win32, os/2, mac os x, bsd, 68k vs. üzerinde çalışabilen, win32, gtk+, qt 4, aqua gibi birçok farklı api'yi kullanabilen açık kaynak kodlu bir derleyicidir. nesne yönelimli pascal olan delphi'yi anlayıp derleyebilecek şekilde dizayn edilmiştir. java'nın bir kere yaz, her yerde çalıştır'ın aksine, lazarus ve free pascal bir kere yaz, her yerde derle'ye çabalar. aynı derleyici yukarıdaki platformlar için tam olarak mevcut olduğundan beri, aynı ürünleri farklı platformlarda hemen hemen hiç yeniden kodlama yapmadan üretmek mümkündür.

microsoft windows üstünde borland delphi daha kararlı ve daha fazla dokümantasyona sahiptir, fakat lazarus'un çoklu-platform yeteneğinden, şeffaflığından ve özelleştirilebilirliğinden yoksundur. gnu/linux üstünde, delphi uygulamaları lazarus ile derlenebilir ve ufak bir uyarlama ile tam tersi de geçerlidir.

lazarus'un istikrarlı bir şekilde geliştirilmesi devam etmektedir. açık kaynak olduğu için, pek çok programcı tarafından desteklenmektedir. i̇leride kullanıcı sayısının artacağı tahmin edilmektedir.

dış bağlantılar 
 lazarus web sitesi

mac os x programlama araçları
Yayın balığıgiller

yayın balığı, siluridae familyasını oluşturan, saldırgan, yırtıcı ve etobur balık familyası. pulsuz ve parlak, uzamış bir vücutları vardır. kaudal yüzgecin yakınında sonlanan çok büyük anal yüzgeçleri vardır. yağ yüzgeçleri yoktur. alt ve üst çenede bıyıklar bulunur. dişleri zımpara gibi küçük ve kuvvetlidir.

bu balıklar, 3 metreye kadar büyüyebilirler. dünyada mersin balığından sonra gelen en büyük tatlısu balığıdır. büyüklüğü ve benzerlik bakımından halk arasında "tatlı su köpekbalığı" olarak da anılır. derin ve bataklık suları tercih ederler. geceleri daha aktif olurlar ve hemen hemen her şeyi yiyebilen balıklardır. menülerini balıklar, kurbağlar, su kuşları ve su memelileri oluşturur. sessiz ve sakin suları severler.

asya ve avrupa'da özellikle de bunların güney bölgelerinde bulunurlar. türkiye'de bayağı yayın balığı (silurus glanis) ve mezopotamya yayın balığı (silurus triostegus) olmak üzere iki tür bulunur. türkiye'de en büyük örneklerine sapanca gölü ve sakarya nehrinde rastlanır.

cinsler 

 belodontichthys
 ceratoglanis 
 hemisilurus 
 hito 
 kryptopterus 
 micronema 
 ompok 
 parasilurus
 pterocryptis 
 silurichthys 
 silurus 
 wallago
 tsuni

 
türkiye'deki balıklar
türkiye endemik balıkları
tatlı su balıkları
Dragoslav Jevrić

dragoslav jevrić (, d. 8 haziran 1974), omonia'da oynayan sırp kalecidir.

dragoslav jevrić, ankaraspor'a gelmeden önce crvena zvezda ve sbv vitesse formalarını giydi.

2006 fifa dünya kupası'nda sırbistan karadağ millî takımının kaleciliğini yapan jevric, ülkenin ikiye ayrılmasından sonra karadağ millî futbol takımı formasını giyecektir. şu anda i̇srail'in makkabi tel aviv takımında forma giymektedir. ankaraspor, maccabi tel avivle oynadığı maçta ilk 11'de oynamıştır.

1974 doğumlular
2006 fifa dünya kupası futbolcuları
sırp futbolcular
ankaraspor yabancı futbolcuları
kıbrıs cumhuriyeti'ndeki gurbetçi futbolcular
as omonia futbolcuları
yaşayan insanlar
karadağlı futbolcular
kaleci futbolcular
süper lig futbolcuları
a' katigorias futbolcuları
Kays Godbani

kays godbani (d. 7 ocak 1976), tunuslu eski futbolcudur. son olarak tunus'un es-saheli takımında oynamıştır.

90 kere millî olan ghodhbane takımıyla birlikte 1998, 2002 ve 2006 fifa dünya kupaları'nda yer aldı. 2004'te afrika uluslar kupası'nda şampiyon olan tunus millî futbol takımının kadrosunda da bulundu.

dış bağlantılar 
 

1976 doğumlular
tunuslu futbolcular
diyarbakırspor yabancı futbolcuları
samsunspor yabancı futbolcuları
türkiye'deki gurbetçi futbolcular
konyaspor yabancı futbolcuları
yaşayan insanlar
tunus millî futbol takımı futbolcuları
1996 afrika uluslar kupası futbolcuları
1996 yaz olimpiyatları futbolcuları
1998 afrika uluslar kupası futbolcuları
1998 fifa dünya kupası futbolcuları
2000 afrika uluslar kupası futbolcuları
2002 afrika uluslar kupası futbolcuları
2002 fifa dünya kupası futbolcuları
2004 afrika uluslar kupası futbolcuları
2005 fifa konfederasyonlar kupası futbolcuları
2006 afrika uluslar kupası futbolcuları
2006 fifa dünya kupası futbolcuları
süper lig futbolcuları
resim aranan futbolcular
orta saha futbolcuları
tunuslu olimpiyat futbolcuları
tunuslu gurbetçi futbolcular
es-saheli futbolcuları
Luca Toni

luca toni (d. 26 mayıs 1977; modena, pavullo nel frignano), eski i̇talyan forvet.

futbol kariyeri
toni'nin profesyonel kariyeri modena'da başladı. bir halı saha maçında keşfedildi. burada serie b ve serie c1 takımları tarafından keşfedildi ve empoli, fiorenzuola takımlarının ardından lodigiani kadrosunda yer aldı. i̇lk serie a macerası da brescia calcio takımında, roberto baggio ile oluşturacağı forvet ikilisinde başlıyordu.

toni, 2006 yılında dünyadaki her futbolcunun hayalinde olan fifa dünya kupası'nı kaldırdı. ayrıca bu turnuvada kaydettiği gollerle de transfer piyasasında öne çıktı. yarım sezon daha fiorentina'da oynadıktan sonra, 15.000.000 $ karşılığında, 2007 yılında alman kulübü bayern münih ile anlaştı. ayrıca ilginç bir istatistik oluşturarak bundesliga'da forma giyme şansı yakalayan nadir i̇talyanların arasına girdi. i̇lk resmî golünü de hansa rostock'a karşı kaydetti. 2009-10 sezonu ortasında as roma'ya kiralık olarak verildi. 2009-10 sezonu bittikten sonra bayern münih ile sözleşmesini feshetti ve genoa cfc takımıyla anlaştı. ara transfer döneminde juventus ile 1,5 yıllık sözleşme imzaladı. sezon sonunda en-nasr'a transfer oldu. orada yarım sezon oynadıktan sonra fiorentina'ya geri döndü. bir sezon burada oynadıktan sonra hellas verona'ya transfer oldu.

kaynakça

dış bağlantılar 
 luca toni resmi web sitesi
 luca toni'nin i̇statistikleri ve fiziksel özellikleri
 

1977 doğumlular
modena ili doğumlular
2006 fifa dünya kupası futbolcuları
2009 fifa konfederasyonlar kupası futbolcuları
fc bayern münchen futbolcuları
brescia calcio futbolcuları
empoli fc futbolcuları
i̇talyan futbolcular
i̇talya millî futbol takımı futbolcuları
acf fiorentina futbolcuları
modena fc futbolcuları
as roma futbolcuları
palermo fc futbolcuları
2008 avrupa futbol şampiyonası futbolcuları
almanya'daki gurbetçi futbolcular
yaşayan insanlar
kicker-torjägerkanone ödülü sahipleri
fifa dünya kupası kazanan futbolcular
forvet futbolcular
3. liga futbolcuları
treviso fbc 1993 futbolcuları
en-nasr (birleşik arap emirlikleri) futbolcuları
bundesliga futbolcuları
birleşik arap emirlikleri'ndeki gurbetçi futbolcular
fc bayern münchen ii futbolcuları
genoa cfc futbolcuları
hellas verona fc futbolcuları
i̇talyan gurbetçi futbolcular
almanya'daki i̇talyan gurbetçiler
birleşik arap emirlikleri'ndeki i̇talyan gurbetçiler
juventus fc futbolcuları
serie a futbolcuları
serie b futbolcuları
dûrî el-halîc'el-arabî futbolcuları
lr vicenza virtus futbolcuları
Kivi (bitki)

kivi, asma benzeri odunsu bir tırmanıcı bitki türü olan actinidia deliciosadan ve a. deliciosa ile diğer actinidia türleri arası melezlerden elde edilen kültivar grubundaki bitkiler ile bu bitkilere ait yenilebilir meyvelerin ortak adıdır. kivinin ifade ettiği kültivar grubu ve bu grup içinde yer alan ticari açıdan en önemli kültivarların tam adları şöyledir:
 kültivar grubu: actinidia deliciosa kiwifruit grubu
 kültivar: actinidia deliciosa 'hayward'
 kültivar: actinidia deliciosa 'chico'
 kültivar: actinidia deliciosa 'saanichton 12'

kökeni doğu asya (esasen çin) olan kiviler çok yıllık bitkilerdir ve meyveleri bol miktarda c vitamini içerir.

tarihçe 
kivi meyvesi, çin'in güneyindeki yangtse vadisine özgü bir bitkidir. avrupalılar tarafından 1850'li yıllarda keşfedilen bitkinin birkaç türü 1900'lü yılların başında yeni zelanda, i̇ngiltere ve amerika'ya yayıldı.

kivi meyvesi, yeni zelanda'ya ilk kez 1904 yılında geldi. 25 yıl süresince bahçıvanlar tarafından geliştirildi, yetiştirildi ve bazı büyük meyveli cinsler seçildi. 1935 yılında, büyük meyveli cinsler kaliforniya, chico'daki "plant introduction station"'a gönderildi. 1960'ta, araştırmacılar kaliforniya'da uygulanabilir metotlar geliştirmeye başlayarak, çiftçileri bu yeni ürünü ekmeleri için cesaretlendirdiler. böylece 70'li yılların başında yeni bir endüstri doğdu.

dünyadaki üretimi

yetiştirilmesi 
kivi, üzüm gibi büyük ve odunsu bir gövdeye sahip ve yapraklarını her yıl döken bir asmadır. kivi asmaları 4–5 m ara ile ekilir. 1,8–2 m yüksekliğinde güçlü sırıklarla desteklenir. güçlü asmalar; sürülmüş toprağa, sık sulamaya ve rüzgardan korunmaya ihtiyaç duyar. bitki sağlıklı bir şekilde büyümek için ılıman iklime gerek duysa da filizlerin büyümesi için kış soğuğuna ihtiyacı vardır. bitki mayıs ayında çiçek açmaya başlar ve ürün ekim ayı ortası ile kasım aylarında hasat edilir.karadeniz bölgesinde yağiş fazlalığı nedeniyle sıcaklık düşük olur. bu nedenle olgunlaşma aralık ayına da uzanır.

kaynakça 

actinidia
meyve
yenilebilir bitkiler kültivarları
Kabakulak

kabakulak veya epidemik parotit insanlarda oluşan bir viral hastalıktır.

kabakulak virüsü paramyxoviridae familyasının zarflı bir rna virüsüdür. aşısının geliştirilmesinden ve uygulanmaya başlanmasından önce dünya çapında yaygın bir çocukluk-dönemi hastalığıydı. bununla birlikte bu hastalık hâlâ üçüncü dünya ülkelerinde önemli bir sağlık sorunudur.

tükürük bezlerinin (genelde parotis bezinin) ağrılı bir şekilde şişmesi ve ateş ile belirginleşir. 
hastalığın semptomları ağırlaşırsa yani şiddetli baş ağrısı, yüksek ateş, sürekli kusma, devamlı uyku hali ve testislerde ağrı varsa derhal doktora götürülmelidir.
hastalığın semptomları genelde çocuklarda pek ağır değilken, ergen ve yetişkinlerde daha ağırdır. kuluçka süresi 14-21 gündür (2-3 hafta). virüs vücuttaki bez yapılarını tutar, erbezleri gibi ürogenital sistem bezlerini tutması kısırlık (infertilite) veya subfertilite;parotis bezini tutması sağırlığa varan komplikasyonlara sebep olabilir.

notlar 
 kasper dl, braunwald e, fauci as, hauser sl, longo dl, jameson jl, isselbacher kj, eds. (2004). harrison's principles of internal medicine, 16th, mcgraw-hill professional. isbn 0-07-140235-7
 enders g (1996). paramyxoviruses–mumps virus. in: barron's medical microbiology (barron s et al, eds.), 4th ed., univ of texas medical branch. (via ncbi bookshelf) isbn 0-9631172-1-1
 preveden t, jovanovic j, ristic d (1996). "[fertility in men after mumps infection without manifestations of orchitis]". med pregl 49 (3-4): 99-102.
 shakhov ev, krupin vn (1990). "[the clinico-statistical characteristics of the testicular generative function in male subfertility following mumps]". urol nefrol (mosk) (2): 46-50.
 tsvetkov d (1990). "[spermatological disorders in patients with postmumps orchitis]". akush ginekol (sofiia) 29 (6): 46-9.

kaynakça 
 15 haziran 2006 i̇ngilizce vikipedi kabakulak maddesi

ayrıca bakınız 
 kabakulak virüsü

 
oral patoloji
virüs hastalıkları
çocuk hastalıkları
Gia Carangi

gia marie carangi (29 ocak 1960, philadelphia - 18 kasım 1986, philadelphia), 1970'lerin sonu, 1980'lerin başı boyunca modellik yapmış amerikalı model.

yaşamı 
babası i̇talyan, annesi galler-i̇rlanda kökenli olmak üzere amerikalıydı. carangi her ne kadar ilk süper model   olarak kabul edilse de bu unvan başkaları için de kullanılmıştır: janice dickinson, dorian leigh ve cindy crawford.

carangi, vogue, nisan 1, 1979; vogue paris, nisan 1979; amerikan vogue, ağustos 1980; vogue paris, ağustos 1980; i̇talyan vogue, ocak 1981; ve cosmopolitan'ın 1979 ve 1982 yılları arasında birçok dergisinin kapağında görülmüştür.

lezbiyendir fakat yakın bir erkek arkadaşıyla biseksüelliği de deneyimlemiştir. eroin kullanmaya başladıktan sonra, gia'nın modellik kariyeri hızla düşmeye başladı, daha sonra sağlığını yitirmeye başladı.

ölümü 
carangi'ye tetkikler sonucu önce zatürre teşhisi konuldu ancak daha sonra aids olduğu anlaşıldı. new jersey'deki hahnemann university hospital'a yatırıldı. 18 kasım 1986'da sabah  10.00'da gia marie carangi, aids'e bağlı komplikasyonlar nedeniyle hayatını kaybetti. 21 kasım'da evlerinde küçük bir cenaze töreni yapıldı. moda dünyasından hiç kimse cenazesine katılmadı. ancak, bir hafta sonra gia carangi'nin arkadaşı ve sırdaşı olan francesco scavullo ölüm haberini duyunca onun için kart gönderdi. gia carangi'nin mezarı philadelphia'da bulunmaktadır.

ölüm nedenini birçok insan bilmiyordu, moda dünyasından yalnızca birkaç kişi biliyordu. carangi, aids'ten ölen ilk kadın ünlü olarak biliniyor. 1998 yılında angelina jolie'nin başrolde yer aldığı, hbo tarafından gia'nın hayatını anlatan biyografik bir film çekildi. stephen fried onun yaşamına dayanan, 1993 yılında yayınlanan, thing of beauty adlı bir kitap yazdı.

kaynakça

dış bağlantılar 

  

1960 doğumlular
philadelphia doğumlular
1986 yılında ölenler
amerikalı kadın modeller
amerika birleşik devletleri'nde lgbt kişiler
galler asıllı amerikalılar
i̇rlanda asıllı amerikalılar
i̇talyan asıllı amerikalılar
lgbt modeller
aids'e bağlı hastalıklardan ölenler
philadelphia'da ölenler
lezbiyen modeller
Delirium

deliriyum

film ve edebiyat

müzik 

 delirium (ellie goulding albümü), ellie goulding, 2015
 delirium (lacuna coil albümü), 2016

 "delirium", onkel tom angelripper'in şarkısı (1995)

diğer 
 delirium (cirque du soleil), (cirque du soleil)
Bababurnu

baba burun, hem türkiye'nin anadolu topraklarının, hem de asya'nın en batı noktası. antik adı lekton'dur. burun anadolu'nun en batı ucunda, ege denizi'nde bulunur. çanakkale ilinin babakale köyü içerisindedir. koordinatları 39° 28' 45" kuzey, 26° 03' 50" doğudur.

rusya'daki chukchi yarımadası üzerinde bering boğazı'nda olan asya'nın en doğu ucu kap deschnjow ile arasındaki mesafe 10.050 km dir. bu, asya kıtası'nın en uzun genişliğidir.

ayrıca bakınız 
 i̇ncirburnu

dış bağlantılar 
 

çanakkale'deki burunlar
türkiye'nin en uç noktaları
Bering Boğazı

bering boğazı, asya'nın en doğu noktası (169° 44' w) ile amerika'nın en batı noktası (168° 05' w) arasında bir boğazdır. günümüzde rusya ile abd (alaska) arasında coğrafi bir sınır konumunda olması ile birlikte amerika ve asya kıtalarının birbirine en yakın olduğu yerdir.

coğrafya ve bilim 
boğaz yaklaşık 92 km genişliğinde, 30-50 metre derinliğindedir ve kuzeyindeki chukchi denizi (arktik okyanusu) ile güneyindeki bering denizi'ni (büyük okyanus) birbirine bağlamaktadır. 1648 yılında semyon dezhnev tarafından geçildiği kabul edilmesine rağmen; ismini boğazı 1728 yılında geçen rus asıllı danimarkalı kâşif vitus bering'den almıştır. buzul çağı sırasında boğazın bir kara köprüsü vazifesi gördüğü bilinmektedir. bazı bilimadamları, bu çağlarda suların büyük kısmının buzula dönüşerek deniz seviyesini düşürdüğüne ve daha fazla kara parçasını göz önüne çıkardığına inanmaktayken; bazıları da boğazın tamamen donduğunu, böylelikle insanlarla hayvanların üzerinden geçmesinin mümkün olduğuna inanmaktadır. i̇ki yaka arasında bir günlük tarih farkı vardır.

ayrıca bakınız 
 türk boğazları

kaynakça

dış bağlantılar 

rusya'daki boğazlar
amerika birleşik devletleri'ndeki boğazlar
alaska'daki yeryüzü şekilleri
doğu sibirya denizi
çukçi denizi
kuzeydoğu asya coğrafyası
rusya-amerika birleşik devletleri sınırı
Yosemite Şelaleleri

yosemite şelaleleri, dünya'nın beşinci en yüksek şelaleleri. abd'de yosemite ulusal parkı'nda bulunurlar

toplam 739 m ile sierra nevada dağları'nda bulunurlar. üç bölümden oluşan yosemite şelaleleri kuzey amerika'nın en yüksek şelaleridir.

galeri

ayrıca bakınız 
 türkiye'deki şelaleler listesi

kaynakça

dış bağlantılar 
 yosemite resimleri

kaliforniya'deki şelaleler
Anne Çocuk Eğitim Vakfı

anne çocuk eğitim vakfı (açev), 1993 yılında prof.dr.sevda bekman'ın yaptığı bilimsel bir araştırma projesinin devamlılığını sağlamak amacıyla kurulmuş olan bir vakıftır. vakfın kuruluş amacı anneler ve çocukları eğitmektir, ancak bugün bu amacını aşarak babalara, çocuksuz kadınlara ve ailelere de eğitimler vermektedir. açev'in, birleşmiş milletler ve avrupa birliği ile ortak yürüttüğü projeler mevcuttur.

ayşen özyeğin başkanlığında, prof. dr. çiğdem kağıtçıbaşı ve prof. dr. sevda bekman'ın bilimsel araştırmalarının etkileri sonucunda kurulmuştur. 1982-1986 yılları arasında boğaziçi üniversitesi bünyesinde okul öncesi çağdaki çocukların eğitim durumlarıyla ilgili bekman, kağıtçıbaşı ve diane sunar tarafından yapılan bir araştırma sonucunda, anne-çocuk eğitim programı geliştirilmiş ve uygulanmaya başlamıştır. programın oldukça olumlu sonuçları üzerine, programın yaygınlaştırılmasına çalışılmıştır. program, 1993 yılında açev ile kurumsal bir yapıya kavuşturuldu.

açev, eğitim alanında yaptığı çalışmalardan dolayı 2003 yılında vehbi koç ödülü'ne, 2006 yılında  unesco king sejong okuma yazma ödülü'ne değer görülmüştür.

faaliyet alanları 
 anne çocuk eğitim programı
 anne destek programı
 okul öncesi veli-çocuk eğitim programı    
 takdi̇r alma anne programı
 "7 çok geç" kampanyası
 i̇şlevsel yetişkin okur yazarlığı
 baba destek programı
artık sadede yurt içinde değil yurt dışında da birçok faaliyet sürdürmektedir.

ödülleri 
2019 - dünya eğitim i̇novasyonu zirvesi wise-the world innovation summit for education ödülü, katar vakfı
2010 - türkiye sivil toplum kuruluşu ödülü, sivil toplum kuruluşları konfederasyonu
2008 - altın örümcek web ödülleri, sivil toplum ve sosyal sorumluluk dalındaki web sitelerinde 1.lik, doruknet
2008 - altın örümcek web ödülleri, eğitim dalındaki web sitelerinde 2.lik, doruknet
2008 - bilim, eğitim ve kültür akdeniz günleri ödülü, amadeus enstitüsü, fas
2007 - altın örümcek web ödülleri sivil toplum ve sosyal sorumluluk dalındaki web sitelerinde 2.lik, doruknet
2008 - uluslararası i̇lişkiler araştırma topluluğu onur ödülü, gazi üniversitesi
2008 - okul öncesi eğitim ustalarına saygı ve okul öncesi emek ödülü, happy kids
2008 - altın pusula halkla i̇lişkiler ödülü”, stk projeleri, türkiye halkla i̇lişkiler derneği (tühi̇d)
2006 - king sejong okuma yazma ödülü, unesco, 2006
2006 - eğitime hayat verenlere ve eğitim için hayat verenlere saygı ödülü, forum i̇stanbul
2004 - eğitime hayat verenlere ve eğitim için hayat verenlere saygı ödülü, forum i̇stanbul, 2004
2004 - tüketiciyle dost altın kalite onur ödülü”, tüketici raporu dergisi ve bilinçli tüketici temsilcileri
2003 - vehbi koç ödülü, vehbi koç vakfı2002 -  kadınlar i̇çin çalışan en i̇yi vakıf ödülü, türkiye jokey kulübü
 2002 - yılın çocuk eğitimini önemseyen sivil toplum örgütü ödülü, ya-pa
2002 - yılın en i̇yi çocuk programı ödülü (benimle oynar mısın? ile), radyo televizyon gazetecileri derneği
2002 - milenyum en başarılı gönüllü kuruluş ödülü, kasakom2000 -“yılın en i̇yi çalışan vakfı ödülü”'', yeni olgu sanat ve aktivite grubu

kaynakça 

i̇stanbul merkezli vakıflar
1993'te kurulan dernekler ve vakıflar
Vehbi Koç Vakfı

vehbi koç vakfı, 17 ocak 1969'da girişimci iş insanı vehbi koç tarafından kurulmuş olan bir vakıftır. başlıca faaliyetleri eğitim, sağlık ve kültürdür.

i̇lk kurulduğu yıllarda okullar, öğrenci yurtları, kütüphaneler ve klinikler  kurarak bunları ilgili kamu kuruluşlarına devretmiştir. ayrıca, ekonomik durumu iyi olmayan yetenekli öğrencilere burslar vermiştir.

1980'li yıllarda vakıf, kurduğu tesislerin işletmesini de üstlenmeye başlamıştır. türkiye'nin ilk özel müzesi olan sadberk hanım müzesi ve koç özel lisesi, bu yıllarda kuruldu. 1993 yılında da koç üniversitesi eğitim-öğretime açıldı. önceleri yardımda bulunduğu amerikan hastanesi'ni 1995 yılında vakıf bünyesine kattı. vehbi koç vakfı, son olarak, 8 yıllık eğitime destek vermek amacıyla 13 ilköğretim okulu inşa etti.

vehbi koç vakfı, türkiye üçüncü sektör vakfı ve avrupa vakıflar merkezi üyesidir.

vehbi koç vakfı, her yıl türkiye'nin ve türk insanının gelişimine önemli katkıda bulunmuş kişi veya kurumlara vehbi koç ödülleri vermektedir.

dış bağlantılar 
 vehbi koç vakfı
 türkiye üçüncü sektör vakfı

i̇stanbul merkezli vakıflar
koç ailesi
1969'da türkiye'de kurulan oluşumlar
1969'da kurulan dernekler ve vakıflar
Sadberk Hanım Müzesi

sadberk hanım müzesi, sarıyer, i̇stanbul'daki azeryan yalısında yer alan müzedir. müze çarşamba günleri hariç her gün açıktır.

müze 
müze, 19. yüzyıldan kalma  iki ayrı ahşap villadan oluşmaktadır. bunlar sevgi gönül binası ve azaryan yalısıdır. yerel avrupa mimarisinden esinlenilerek yapılmış orijinal yalı üç katlı ve ahşap çatı katlıdır. yığma temel üzerine ahşap ve torna-sıvadan inşa edilen yapı, "azaryan yalısı" olarak biliniyordu ve varlıklı bir sivas ermenisi katolik aile olan azaryan ailesine aitti. 1950 yılında koç ailesi tarafından satın alınan yapı, 1978 yılında müzeye dönüştürme kararı alınana kadar yazlık olarak kullanılmıştır. müzeye dönüştürme, 1978-1980 yılları arasında sedat hakkı eldem tarafından hazırlanan bir restorasyon projesine göre uygulandı.müze 14 ekim 1980'de sergilenen sadberk koç koleksiyonuyla kapılarını halka açtı.

tarihçesi 
vehbi koç vakfı tarafından, 14 ekim 1980 tarihinde kuruldu. bu özelliğiyle türkiye'nin ilk özel müzesi unvanını kazandı. müze, vakfın kurucusu vehbi koç'un eşi olan koleksiyoner sadberk koç'un adını taşımaktadır.

koleksiyonu

sadberk hanım'ın hayatı boyunca topladığı geleneksel elişlerinden oluşan ilk koleksiyonla açılan müze, değerli taşlarla bezenmiş süs eşyaları ve 16. ve 18. yüzyıllara ait giysi ve kumaşlar gibi etnografik eserlerle genişlemiştir. 1983 yılında, ünlü koleksiyoner hüseyin kocabaş'ın koleksiyonunun da alınmasıyla, küçük bir arkeoloji müzesi haline gelmiştir. bugün yaklaşık 20 bin eser yer almaktadır. mö 6 bin yıllarından bizans dönemi sonuna kadar anadolu’da yaşamış uygarlıklara ait arkeolojik eserler sevgi gönül binası'nda, osmanlı ağırlıklı i̇slâm eserleri, osmanlılar için yapılmış avrupa, uzak ve yakın doğu eserleri ile osmanlı dönemi dokumaları, kıyafetleri ve işlemeleri ise azaryan yalısı'nda sergilenmektedir.

ödülleri

müze, 1988 yılında "europa nostra" ödülünü almıştır.

kaynakça

dış bağlantılar 

 sadberk hanım müzesi 
 t.c. i̇stanbul valiliği (harika i̇stanbul) / sadberk hanım müzesi ve tanıtımı
 türkiye’nin ilk özel müzesi: sadberk hanım müzesi (müze dergisi, sayı 9, s.58)

sarıyer'deki müzeler
i̇stanbul'daki etnografya müzeleri
i̇stanbul'daki sanat müzeleri
i̇stanbul'daki arkeoloji müzeleri
i̇stanbul boğazı
koç ailesi
1980'de kurulan sanat müzeleri
Babalar Günü

babalar günü, pek çok ülkede her yıl haziran ayının üçüncü pazar günü babaların onuruna kutlanan özel bir gündür.

tarihçe 
bir amerikan i̇ç savaşı gazisinin kızı olan sonora smart dodd, anneler günü gibi babaların da bir günü olması gerektiğini düşünmekteydi. dodd'un babası annelerinin yokluğunda 6 çocuğunu tek başına büyütmüştü. babasının doğum günü olan 5 haziran'ın babalar günü ilan edilmesi için çalışmalara başlamış ama bu çalışmalar o tarihe yetişemeyerek kutlamalar haziran ayının üçüncü pazar gününe ertelenmiştir.

babalar günü ilk kez 19 haziran 1910'da washington'un spokane şehrinde kutlanmıştır. 1924 yılında amerika birleşik devletleri başkanı calvin coolidge kutlamaları desteklemiş; ama resmi olarak babalar günü ilan etmemiştir. 1966 yılında ise o dönemin başkanı lyndon johnson, her yıl haziran ayının üçüncü pazarının babalar günü olarak kutlanacağını açıklayan bir bildiri yayımlamıştır. 1972 yılında ise başkan richard nixon'ın imzasıyla babalar günü yasal olarak abd'de resmi tatil ilan edilmiştir.

babalar günü, babaların ve baba figürlerinin çocuklarının hayatlarına yaptıkları katkıyı takdir etmek için dünya çapında kutlanmaktadır. dünya çapında çeşitli tarihlerde kutlansa da birçok ülke bu günü haziran ayının üçüncü pazar günü kutlar. avustralya ve yeni zelanda'da babalar günü eylül ayının ilk pazar günüdür. tayland'da, ülkenin kralının doğum günü olan 5 aralık'ta kutlanır. brezilyalı babalar, ağustos ayının ikinci pazar günü onurlandırılır.

katolikler ise babalar günü olarak farklı bir tarihi kutlarlar. onlar bu kutlamayı dini açıdan ele alıp hıristiyanlık peygamberi i̇sa'nın babası anısına, mart ayının 19. gününü st. joseph günü adı altında babalarına armağan etmektedirler. bazı ülkelerde bu kutlamalar dinî özelliklerinin dışına çıkmıştır.

kaynakça 

 
amerika birleşik devletleri'nde bayramlar
mart'ta belirli gün ve haftalar
mayıs'ta belirli gün ve haftalar
haziran'da belirli gün ve haftalar
temmuz'da belirli gün ve haftalar
ağustos'ta belirli gün ve haftalar
eylül'de belirli gün ve haftalar
ekim'de belirli gün ve haftalar
kasım'da belirli gün ve haftalar
aralık'ta belirli gün ve haftalar
Esenboğa, Çubuk

esenboğa, ankara ili çubuk ilçesine bağlı mahalle ve çevre mahalleri içine alan semttir. i̇çerisinde esenboğa havalimanı'nın pist kısmı bulunmaktadır (i̇ç ve dış hatlar terminali akyurt ilçesinde kalır)

tarihçe 

semtin bulunduğu yerde sultana ait boğaların beslendiği haralardan dolayı beldenin bu adla anıldığı söylenmektedir.

bir rivayete göre de yıldırım beyazıt ve emir timur'un arasında geçen ankara savaşı sırasında kurulmuş ve adını timur'un kumandanlarından i̇sen buga'dan almaktadır.

23 mart 1992 tarihinde belediye statüsü alarak beldeye dönüştü. 5216 sayılı büyükşehir belediyesi kanununun geçici 2’nci maddesi gereği ankara büyükşehir belediyesi sınırlarını belirleyen 50 km yarıçap içinde kaldığından büyükşehir belediyesi sınırlarına girmiş, 2008 yılında yapılan düzenleme sonrası mahalleleri ile birlikte çubuk belediyesi'ne katılmıştır.

mahalleler 

 dumlupınar mahallesi
 esenboğa merkez mahallesi
 güldarpı mahallesi
 i̇kipınar mahallesi
 kızılca mahallesi
 kutuören mahallesi
 melikşah mahallesi
 yenice mahallesi

coğrafi yapı 

esenboğa, çubuk ovasında yer alır. genelde çiftçilik, arıcılık ve rençberlik yapılmaktadır. son zamanlarda fabrikalar ve sanayii yatırımları artmıştır. ovanın etrafı dağlarla çevrili olduğundan özellikle kış aylarında yoğun sis görülür. semtte bir meteoroloji istasyonu yer alır.

kaynakça 

çubuk'un mahalleleri
Denizci

denizci, ticari ve amatör anlamda denizcilik işiyle uğraşanlara denir. 
 denizci (bahriyeli) ise yakın anlamlı olmakla birlikte askeri anlamda denizcilikle uğraşanlara verilen addır.

meşhur denizciler 
 sadun boro 
 turgay noyan 
 teoman arsay
 necati zincirkıran 
 osman atasoy 
 özkan gülkaynak

meşhur osmanlı devleti kaptan-ı deryaları  
 barbaros hayreddin 
 i̇lyas reis
 hızır reis
 seydi ali reis
 piri reis

denizci yazarlar 
 cumhur orancı

dış bağlantılar 
 bahriyeliler sayfası

deniz meslekleri
Tersane

tersane gemilerin inşa ve tamir edildiği tesise verilen addır. tersane kelimesinin kökeni i̇talyanca'da tersanà  kelimesinden gelmektedir. ürünleri yatlar, ticaret gemileri, endüstriyel gemiler ve savaş gemileri olabilir. verdiği hizmette kolaylık sağlaması açısından tersane yapılarının bir kısmı deniz veya nehir içinde ve kıyısında bulunur.

tersanelerin iç alanlarında malzemeler için istif depoları, vinçler, kızaklar, havuz, kesim / cnc, ön imalat, montaj, boru ve boya atölyeleri bulunur. bu tarz tesislerin iç yapılarını etkileyen en önemli unsur inşa ettiği geminin cinsidir. i̇çindeki iş akışına göre bu yapıların içerikleri ve yerleri, üretim kolaylığı açısından önem kazanır.

ayrıca bakınız
denizcilik terimleri

kaynakça
Come Clarity

in flames'in 2006 yılında çıkmış olan albümüdür. bu albümde ayrıca, i̇sveç'in ünlü pop şarkıcılarından lisa miskovsky "dead end" isimli şarkıda gruba vokal olarak eşlik etmiştir.

kimi çevrelerce grubun en iyi, kimilerince ise en kötü albümü olarak görülen bu albüm in flames'in tarzını groove metal'e dönüştürerek yaptığı ilk albümdür.

albümün adı ilk başlarda "crawl through knives" şeklinde olacaktı; ancak albüm çıkmadan hemen önce "come clarity" adı verildi. albüme çekilen ilk klip "take this life" parçasına geldi. ardından "come clarity"ye ikinci klip çekildi. albüm gelmiş geçmiş en sert ve estetik in flames davul partisyonlarını içeren hızlı parçalarla doludur. albüm bir önceki albümleri olan soundtrack to your escape'in devamı gibi görülebilir.

şarkı listesi 
 "take this life" - 3:35 
 "leeches" - 2:55 
 "reflect the storm" - 4:16 
 "dead end" - 3:22 
 "scream" - 3:13 
 "come clarity" - 4:15 
 "vacuum" - 3:39 
 "pacing death´s trail" - 3:01 
 "crawl through knives" - 4:03 
 "versus terminus" - 3:18 
 "our infinite struggle" - 3:46 
 "vanishing light" - 3:14 
 "your bedtime story is scaring everyone" - 5:19

kadro 
 anders fridén - vokal
 jesper strömblad - gitar
 bjorn gelotte - gitar
 peter iwers - bass
 daniel svensson - davul

in flames albümleri
2006 albümleri
nuclear blast albümleri
Yat-Kha

yat-kha vokalist/gitarist albert kuvezin'in öncülüğündeki tuvalı bir müzik grubudur. müzikleri tuva geleneksel müziği ve rock müziği, ek olarak kuvezin'in kendine özgü kargyraa gırtlak şarkıcılığı tarzı kanzat kargyraanın birleşimidir.

biyografi 
yat-kha 1991'de moskova'da kuvezin ve rus avangard elektronik besteci ivan sokolovsky'in işbirliği ile kurulmuştur. proje tuva halk müziğini post-modern ritimler ve elektronik etkilerle birleştirmiştir. kuvezin ve sokolovsky turlara katılmış ve festivallerde çalmışlardır ve sonunda “yat-kha” ismini almışlardır. yat-kha'nın anlamı bir çeşit küçük orta asya zitheridir, çin guzhengine benzeyen kuvezin'in gitarın yanında ek olarak çaldığı müzik aletine benzer. 1993'te kendi isimlerini taşıyan bir albümü general records firması ile yat-kha adı altında çıkartmışlardır.

yat-kha albümünün çıkışından sonra, kuvezin ve sokolovsky ayrılmışlardır ve kuvezin farklı sanatçılarla yat-kha ismi altında beş yeni albüm yapmıştır. 1995 yılında morin khuur müzisyeni alexei saaia ile yenisei punk albümünü çıkartmışlardır (lu edmonds tarafından üretilmiştir). sokolovsky üzerinde değişiklikler yaptığı yat-kha albümünü ek şarkılarla beraber tundra's ghosts ismi altında 1996/97 yılında çıkartmıştır.

2001 yılından beri vsevolod pudovkin'in 1928 storm over asia sessiz filmi için canlı şarkılar kaydetmektedirler. reality film ile bu şarkıların bir dvd'sini çıkartacaklardır.

yat-kha nedir

yat-kha sözü moğolca'da eski türk dilindeki yatuk ve yatuga sözleri ile ilgili olup yatay şekildeki müzik aletine denilmiştir. türkiye'de kanuna benzerlik gösterir. günümüz (moğolcada: yatug-a, halha moğol şivesinde: ятга yatga diye söylenir.

korelerin kullandığı gayageum, vietnamlıların dan tranh,japonların koto ve kazak türklerinin jetigen müzik enstrümanı ile benzerlik gösterir.

diskografi 

albümler:

 yat-kha - antropophagy (1993)
 yenisei punk (1995)
 dalai beldiri (1999)
 aldyn dashka (2000)
 in europe live 2001 (2002)
 tuva.rock (2003)
 recovers (live in europe 2005)
 recovers (2005)
 live at meltdown festival in london 2005 (2010)
 poets and lighthouses (2010)
 yat-kha. the ways of nomad (the best of...) (2010)
 live at the stray dog (2011)

üyeler

bugünkü 
 albert kuvezin (vokaller, gırtlak şarkıcılığı, gitar, bas gitar, chanzy, khomus, yat-kha)
 evgeny "zhenya" tkachov (davullar, perküsyon)
 "scipio" (bas gitar)

eski 

 radik tiuliush (vokaller, gırtlak şarkıcılığı, morin khuur, igil)
 sailyk ommun (vokaller, yat-kha)
 makhmud skripaltschchikov (bas gitar)
 aldyn-ool sevek (vokaller, gırtlak şarkıcılığı, morin khuur, igil)
 alexei saaia (vokaller, morin khuur, bas gitar)
 aias-ool danzyryn (vokaller, chanzy)
 ivan sokolovsky (sintisayzır, perküsyon)

ödüller 

 1991 brian eno tarafından kazakistan almatı'daki voices of asia festival'inde. 
 1995 fransız rfi "decouvertes est" ödülü, yenisei punk albümü için
 1999 alman eleştirmen ödülü, dalai beldiri için.
 2002 bbc radio 3 "award for world music"

kaynakça

dış bağlantılar 

 
 ivan sokolovsky
 reality film: storm over asia 

tuva müziği
gırtlak şarkıcılığı
tuva müzik grupları
Albert Küvezin

albert kuvezin (tıva türkçesi: альберт будачы-оглу күвезин, albert budaçı-oğlu küvezin) ve (альберт көгээзин (al'bert kögeezin)) ; 27 kasım 1965, kızıl) — tuvalı gitarist ve kargıraa höömeycisi yani boğaz şarkıcısı veya gırtlak şarkıcısıdır.

kuvezin tuva müzik topluluğu huun-huur-tu'nun (aslında hün-hürtü) kurucu üyelerinden birisidir ve tuva halk/rock/elektro/post punk grubu yat-kha'nın lideridir. benzersiz, kontra-bass biçimi tuva kargyraa gırtlak şarkıcılığı, kendi deyimiyle "kanzat kargyraa", ile ünlüdür. rus eleştirmen artemi troitsky hakkında şöyle söylemiştir, "dünya'da şu anda iki benzersiz ses vardır; bunlar pavarotti ve kuvezin'in sesleridir."

yat-kha ile olan çalışmalarına ek olarak, kuvezin alisa'nın ("duren", 1997), susheela raman ve värttinä albümlerine de katkıda bulunmuştur.

15 nisan 2009 albert küvezin'in «kültürde ve sanatta uzun yıllar yararı için» tıva cumhuriyeti şeref sanatçısı unvanı verildi..

ödülleri 
 1990 — brian eno özel ödülü «asya'nın sesi» adlı uluslararası yarışma. almatı, kazakistan.
 1996 — гран-при конкурса radio france international «рок и поп музыка на востоке».
 1997 — 1-я премия за лучшее видео в мало-бюджетной категории на фестивале «мидем» (fransa).
 1999 — 1-я премия музыкальных критиков германии в категории «оригинальная и необычная музыка».
 2002 — bbc radio ödülü: лучший исполнитель азиатско-тихоокеанского региона в жанре world music.

kaynakça

dış bağlantılar 
 yatkha grubunun resmi sayfası
 tıva rak - albert küvezin 

tuva müzisyenler
höömeyciler
yaşayan insanlar
Trodos Dağları

trodos dağları (karlıdağ), kıbrıs'ta geniş bir alana yayılan dağ kitlesidir. kıbrıs'ın güneybatısında kıbrıs cumhuriyeti'nin kontrol bölgesinde yer almaktadır. en yüksek noktası olan olympos tepesi 1.952 metre yüksekliğindedir.

trodos'ta yazlar serin, kışlar ise çok soğuktur.

yüksek noktalarda kayak merkezleri ve oteller yer almaktadır.

troodos'ta bulunan bizans kiliseleri 

 stavros tou ayiasmati 
panayia tou arakas
 timiou stavrou at pelendri 
 ayios nikolaos tis stegis 
 panayia podithou 
panayia tis asinu
 ayios loannis lampadistis 
 panayia tou moutoula
 archangel michael at pedhoulas

dağlarda bulunan köyler 
 louvaras 
 palaichori 
 kourdhali 
 pelendri 
 galata 
 kalaopanayiotis 
 moutoullas 
 tedhoulas 
 omodhos 
 phini 
 kilani 
 agros 
 kakopetria 
 prodromos 
 marathassa

kıbrıs cumhuriyeti'ndeki dağlar
binlikler
Akka

akka, i̇srail'in kuzeyinde akdeniz kıyısında bir şehir. nüfusu 45.000 civarıdır (2003). müslümanların, dürzilerin, hristiyanların, bahailerin ve yahudiler'in birlikte yaşadıkları bir şehirdir.

acre, akko, batı dilleri ile i̇branice'deki isimleridir (helenistik dönemde ptolemais ya da antiochia ptolemais).

tarihçe 
şehir, mısır firavunu iii. tutmose (mö 1504-1450) zamanından başlayarak, dünya tarihinde sürekli olarak yerleşilmiş en eski yerlerden biridir. eski çağlarda kenan halkı ve i̇braniler tarafından kullanılmış; eski yunan, roma, arap, tolunoğulları, haçlı ve 1517'de osmanlı padişahı yavuz sultan selim'in fethinden itibaren 1918'e kadar yeniden türk hakimiyetine girmiş, i̇srail'in kuruluşuna kadar da i̇ngilizler'in denetiminde kalmıştır. tolunoğlu ahmed bey dönemi'nde tolunoğulları devleti'nin en büyük deniz üssü burada kurulmuştu.

napolyon, 1799'da kaleyi kuşatmış, ancak cezzar ahmed paşa'nın direnişi karşısında başarısız olarak ordularını geri çekmek zorunda kalmıştır.

akka'yı çevreleyen kalın savunma duvarları, cezzar ahmed paşa tarafından inşa edilmiştir.

akka, özellikle, bahai dini'nin en kutsal şehridir ve kutsal ziyaretlerini gerçekleştirmek üzere her yıl pek çok inananı buraya  gelmektedir. şehrin tarihi bölgeleri 2001 yılında unesco tarafından dünya mirası olarak ilan edilmiştir.

kardeş şehirler 
  bregenz, avusturya
  la rochelle, fransa
  saint-mandé, fransa
  recklinghausen, almanya
  bielsko-biała, polonya
  youngstown, abd
  nagykanizsa, macaristan
  pisa, i̇talya

kaynakça

dış bağlantılar 
 http://www.jewishvirtuallibrary.org/jsource/vie/acco.html 

 
i̇srail'deki dünya mirasları
Beşparmak Dağları

beşparmak dağları kıbrıs'ın kuzeyindeki girne sıradağların adıdır. batı'da koruçam ile doğu'da zafer burnu arasında uzanan dar (genişliği 8–10 km), uzun (yaklaşık 170 km) ve sürekli dağ sırasıdır. bazı kaynaklarda girne dağları olarak da geçer.

orta yükseklikte ama vadilerle çok yarılmış ve aşılması zor bir set oluşturan beşparmak dağları'nın yükseltisi batıdan doğuya doğru gidildikçe azalır. en yüksek noktası (1024 m) ile selvili tepe'dir.

halk arasında bir elde bulunan beş parmağa benzediğinden dolayı, beş parmak dağları denilmiştir.

kıbrıs'ın kuzey kıyılarını iç kısma bağlayan yolların dağları aştığı, bazı vadilerde bu yolları kontrol eden bazı kaleler vardır. bunlar:

 st.hilarion kalesi
 buffavento kalesi ve          
 kantara kalesi'dir.

beşparmak adını girne'nin güneyinde aşınma sonucunda parmak biçiminde sivri tepeler halini almış eski oluşumlardan alır. beşparmak dağları'nın coğrafî konumu çok önemlidir. çünkü kıbrıs'ın kuzey şeridini kontrol altında tutar.

ayrıca bakınız 
 girne dağları

kaynakça

kuzey kıbrıs türk cumhuriyeti'ndeki dağlar
kıbrıs cumhuriyeti'ndeki dağlar
İstiklal, Kemalpaşa

i̇stiklal, i̇zmir'in kemalpaşa ilçesine bağlı bir mahalledir.

kemalpaşa ilçe merkezine 10 km uzaklıktadır.

tarihçe 
daha önceleri ulucak adıyla bir köy iken 7 aralık 1988 tarihinde beldeye çevrildi. 5216 sayılı büyükşehir belediye yasası kapsamına girmeden önce ulucak beldesine bağlı olan bölge, belde belediyesinin kapatılmasıyla mahalle olarak i̇zmir büyükşehir belediyesi sınırları içine dahil edilmiş ve kemalpaşa ilçesinin bir mahallesi olmuştur.

kaynakça 

kemalpaşa'nın mahalleleri
6360 sayılı yasaya göre kaldırılan belediyeler
Denizli Atatürk Stadyumu

denizli atatürk stadyumu, 1987 yılında denizli'de yapılan stadyumdur. denizlispor'un iç saha maçlarına ev sahipliği yapan stat 18.745 koltuk kapasitelidir. bu stadyumda ilk maç 1982 yılında denizlispor ile eskişehirspor arasında oynandı. i̇lk gece maçı ise 1996 yılında denizlispor ile kocaelispor arasında oynandı. ayrıca türkiye'deki ilk tel örgüsüz stadyum olma özelliğini taşır.

2011 yılında alınan bir karara göre denizli'ye yeni bir stadın yerine kale arkası ve maraton (açık) tribünlerinin kapasiteleri arttırıp toplam koltuk kapasitenin 25.000'e yükseltilmesi ve bunun 2012-2013 sezonunda bitirilmesi kararlaştırılmıştır. bu alınan kararın 2011-12 1. lig sezonu bittikten sonra uygun koşullar oluştuğunda 2012'nin haziran ayında başlanmasına karar verilmiştir. fakat bu alınan karar yönetim değişikliğinin sonucunda uygulanamamıştır.

2018-19 1. lig sezonunu şampiyon olarak tamamlayan denizlispor 9 yıl sonra tekrar süper lig'e çıktı. bu kapsamda 13 haziran 2019 tarihinde ilk kazma vurularak stadı yenileme çalışmaları başladı. yenilenen stadyumda 14.979 olan kapasite 18.745'e yükseltildi.

kaynakça

dış bağlantılar 
 tff resmi i̇nternet sitesi - denizlispor
 denizlispor resmi i̇nternet sitesi

denizli ilindeki stadyumlar
denizlispor
1950'de tamamlanan yapılar
türkiye'deki atletizm tesisleri