Edinburgh Üniversitesi

edinburgh üniversitesi, i̇skoçya'nın başkenti, edinburgh'da bulunan bir üniversitedir. 14 nisan 1582 tarihinde kral vi. james tarafından yasalaştırılan edinburgh üniversitesi 1583 yılında kurulmuştur. edinburgh üniversitesi dünyanın en saygın üniversiteleri arasında yer almaktadır. 2010 yılında uluslararası üniversiteler arasında dünyanın en iyi 9. üniversitesi seçilmiştir. 20 nobel ödülü,  1 fields madalyası, 1 abel ödülü ve olimpiyatlarda birçok altın madalya çıkaran edinburgh üniversitesi, harvard, oxford ve cambridge gibi dünyaca ünlü ve prestijli üniversiteler arasında yer almaktadır. 2013-2014 eğitim yılında araştırma ve diğer faaliyetlerden elde ettiği £780.6 milyonluk gelir ve £1.717 milyarlık aktifleri ile birleşik krallık'ın ve dünyanın en varlıklı üniversiteleri arasındadır.

üniversitenin kurulduğu zamanda (1583) avrupa'daki bütün üniversiteler papalık makamı'nın emriyle kurulur ve desteklenirken, edinburgh üniversitesinin kral vi. james'in emriyle kurulması ve yerel belediye tarafından finanse edilmesi, onu dünyanın ilk sivil üniversitesi yapar. diğer "eskiden kalma" (ancient) i̇skoç üniversiteleri (st. andrews, aberdeen ve glasgow) ile beraber ayrı yasal statüye ve haklara sahiptir. örneğin üniversite 3 başlı bir yönetime sahiptir. rektörü öğrenciler seçer, britanya kraliyet ailesi şansölyeyi belirler, akademik senato ise başkanı ve şansölye yardımcısını atar. edinburgh üniversitesinin günümüzdeki şansölyesi prenses anne, görevini 2011'de babası edinburgh dükü prens philip'in 47 yıl süren şansölyeliğinden ayrılmasından sonra almıştır.

edinburgh üniversitesi geleneklerine bağlı olmasının yanında, günümüzde yapay zekâ, nörobilim ve bilişsel bilimler gibi birçok alanda da ilklere imza atmaktadır. üniversitenin tıp fakültesi 18. yüzyıldan 20. yüzyılın başlarına kadar, i̇ngilizce konuşulan ülkelerdeki en iyi tıp fakültesi kabul edilir. 1887 yılında üniversitenin o zamanki öğrencilerinden arthur conan doyle, the student gazetesini çıkarmaya başlar ve bu gazete i̇ngiltere'nin ilk öğrenci gazetesi olur. aynı zamanda okulun öğrenci birliğine (eusa) ait, 1889 yılında inşa edilen teviot row house binası, dünyanın bu amaçla kurulan ilk binası olma özelliğini taşır. avrupa'daki ilk yapay zekâ araştırma merkezi edinburgh üniversitesinde kurulmuştur. dünyanın ilk klonlanmış memeli hayvanı koyun dolly de edinburgh üniversitesine bağlı roslin enstitüsü'nde klonlanmıştır.

mezunları arasında charles darwin, david hume, alexander graham bell gibi isimler bulunan edinburgh üniversitesinde, adam smith, max born, peter higgs de ders vermiştir.

öğrenci hayatı 
edinburgh üniversitesi öğrenci derneği (eusa) sendikalar ve öğrenci temsilcileri konseyi'nden oluşur. birlik binaları arasında teviot row house, potterrow, kings buildings house, pleasance ve çeşitli kampüslerdeki mağazalar, kafeler ve yemekhaneler bulunmaktadır. teviot row house'un dünyadaki en eski amaca yönelik yapılmış öğrenci birliği binası olduğu iddia ediliyor. eusa öğrencileri üniversiteye ve dış dünyaya temsil eder. ayrıca, üniversite'nin 250'den fazla öğrenci toplumundan sorumludur. derneğin beş sabtikal ofis taşıyıcısı vardır - bir başkan ve dört başkan yardımcısı. dernek, ulusal öğrenciler birliği'ne bağlıdır.

performans sanatları 
edinburgh şehri, birleşik krallık genelinde komedi, amatör ve saçak tiyatrosu için önemli bir kültürel merkezdir. üniversitedeki amatör dramatik toplumlar bundan ve özellikle edinburgh fringe festivali'nin evinde olmaktan faydalanırlar.

edinburgh üniversite drama topluluğu olarak 1896 yılında kurulan edinburgh üniversitesi tiyatro şirketi (eutc), i̇ngiltere'nin en eski öğrenci tarafından yönetilen tiyatrosu olan bedlam tiyatrosu'nu yönetmesiyle tanınır. bedlam tiyatrosu, ödüllü bir edinburgh fringe mekanıdır. eutc ayrıca övgüyle karşılanan  öğrenci doğaçlama komedi topluluğu i̇yileştirmeler dönem ve saçak boyunca finanse eder ve yürütür.

ayrıca bakınız

kaynakça 

 
i̇skoçya'daki üniversiteler
üniversite
coimbra grubu
russel grubu
1583'te kurulan oluşumlar
1580'lerde kurulan üniversiteler