Ilgın kaplıcası

ilgın kaplıcası (sahip ata kaplıcası), konya'nın  ilgın ilçesinin iki kilometre kadar batısında, konya - akşehir yolu üzerinde bulunmaktadır.

tarihi

romalılar zamanı 

romalılar zamanında "tyriacum" adıyla bilinen ilgın, i. justinianus (greek: φλάβιος πέτρος σαββάτιος ιουστινιανός) devrinde, ülkenin ünlü kaplıcaları arasındadır. ilgın'ın eski tiberiopolis olduğu, yakınında balığı bol bir göl bulunduğu ve sıcak su kaynaklarının çok şifali tesirlerinin görüldüğü bilinmektedir.

bu dönemde kaplıca, benzerlerini yurdumuzun diğer yörelerinde de gördüğümüz roma devri sıcak su hamamları gibi, kaynağının etrafı mermerlerle düzenlenmiş, üzeri örtülü banyo ve dinlenme yerleri bulunan bir mimari yapıya sahipti. bu gün kaplıca'nın yakın çevresinde gördüğümüz mimari parçalar, o devrin izlerini taşımaktadırlar.

selçuklu zamanı 

(farsça: ابآ گَرم, āb-e garm) "âb-ı germ: ilık su, ilgın" adıyla bilinen kaplıca'ya, selçuklu sultanı i. alaeddin keykubad'ın, aslan başlı iki mermer lüleden su akıtılan bir havuzun bulunduğu üzeri kubbeli sıcaklık ile camegah yaptırdığını biliyoruz. bu yapıya ait, daha sonra kaybolan kitabe metni, kaynaklarda<ref>veli sabri duyar, konya defteri, y: 144</ref> şöyle verilmektedir.
  
deprem ve savaş gibi sebeplerle yıkılan hamam, 1267 yılında sultan iii. gıyaseddin keyhüsrev zamanında, sahip ata fahrettin ali tarafından mimar kaluyan el-konevi'ye inşâ ettirilmiştir. kadınlar bölümünün giriş kapısı üzerindeki dilimli iki kemer içindeki kitabe, celi sülüs hatlı ve 666/1267 tarihlidir. evliyâ çelebi, nikris hastalığına tutulan sultan i. alaeddin keykubad’ın ilgın kaplıcasında şifâ bulduğunu ve bu yapıyı yaptırdığını anlatmaktadır.

sultan i. alaeddin keykubad zamanında soyunma ve sıcaklık kısımları bulunan yapının, daha sonra yıkılması sonucunda 1267 yılında sahip ata'nın, han, zaviye ve kaplıcadan oluşan bir külliye yaptığı anlaşılmaktadır.

ünlü fars mütefekkir (düşünür) ve mutasavvıf mevlana celaleddin, hem sağlık imkânlarından faydalanmak ve hem de ılıca ve pazarları sebebiyle buraya gelen çeşitli insanlarla sohbet ederek, fikirlerini onlara açıklamak üzere, hemen her yıl yaz mevsiminde, aile ve dostlarıyla birlikte buraya gelerek bir süre istirahat ederdi.

 osmanlılar zamanı 
osmanlı döneminde sultan abdülmecid zamanında kaplıca'nın dahilinde mevcut kitabesinden anlaşıldığına göre yapı, hicri 1256 (miladi 1840'') yılında, ilgın eşraf ından ve türkmen beylerinden hacı numan efendi tarafından da tekrar tamir edilmiştir. günümüze gelinceye kadar birçok defa tamirat görmüştür.

kaplıcanın özellikleri 
suyun sıcaklığı : 42 °c'dir, ph değeri : 7,15 ve suyun içeriğinde potasyum , sodyum, amonyum, kalsiyum, magnezyum, demir, alüminyum, klorür, nitrat, sülfat ve hidrokarbonat bulunmaktadır. toplam mineralizasyonu : 943.13 mg/l. ortopedik ve nörolojik hastalıklarla romatizmal hastalıkların kronik tedavilerinde rehabilitasyon amacı ile kullanılması uygundur. sağlık bakanlığınca tespit edilmiş tedavi özellikleri tesis bazında ayrıca verilmiştir. anadolu hamamları içerisinde ilgın kaplıcası'nın, gerek tarihi, mimari ve gerekse tıp tarihi, toplum sağlığı açısından büyük önemi vardır.

notlar

kaynakça 
 sahip-ata'nın: ilgın kaplıcası yazar yrd. doç. dr. hasan özönder dergi i̇lahiyat dergisi, yıl: 1994, sayı: 5 sayfa 183

dış bağlantılar 
 ilgın kaplıcaları  
 ilgın kaplıcası faydaları 
 ilgın kaplıcaları hakkında  

türkiye'deki kaplıcalar
konya coğrafyası
kaplıca