Karaağaç Tren İstasyonu

karaağaç tren i̇stasyonu, 1971'e kadar edirne garı, edirne'nin il merkezine bağlı karaağaç kasabası'nde yer alan tcdd'ye ait eski ana tren istasyonudur.

i̇stanbul-sirkeci - pythion demiryolu üzerinde yer alan ilk istasyon, chemins de fer orientaux / rumeli demiryolu (co) şirketi tarafından rumeli demiryolu hattı için inşa edilmiş ve 4 nisan 1873'te hizmete girmiştir. i̇kinci istasyon ise 1914 yılında tamamlanmış, ancak 1930 yılında hizmete girebilmiştir.

23 mayıs 1971'de pehlivanköy - svilengrad demiryolu üzerinde inşa edilen yeni edirne garı'nın hizmete girmesi üzerine, istasyon, 4 ekim 1971'de kapatılmıştır.

1998-2017 yılları arasında trakya üniversitesi rektörlük binası olarak hizmet veren bina, 2017'den bu yana aynı üniversitenin güzel sanatlar fakültesi olarak kullanılmaktadır.

tarihçe 

4 nisan 1873'te hizmete giren ilk istasyondan sonra daha büyük bir istasyon inşa edilmesi kararlaştırılmıştır. yeni istasyon binası yine mimar kemaleddin tarafından neoklasik üslupta inşa edilmiştir. i̇stanbul'u avrupa'ya bağlayan demiryolunun en önemli istasyonlarından birisi olan istasyon binası, sirkeci garı örnek alınarak yapılan üç katlı, dikdörtgen planlı ve 80 m uzunluğunda bir yapıdır.

i̇stasyon binasının inşaatı 1914 yılında genel olarak bitirilmiş ancak o yıl başlayan i. dünya savaşı nedeniyle demiryolu güzergâhı değiştiği için istasyon hizmete girememiştir. i̇stasyon, savaş sonunda osmanlı devleti sınırları dışında kalmıştır. kurtuluş savaşı'ndan sonra, 24 temmuz 1923'te imzalanan lozan antlaşması gereğince, yunanistan'ın batı anadolu'da yaptığı tahribatlar karşılığında savaş tazminatı olarak, karaağaç kasabası ve bosna köyü türkiye'ye geri verilmiş ve istasyon da 14 eylül 1923 'te tekrar türkiye'nin kontrolüne girmiştir.

1930'da yeniden işletmeye açılan istasyon, eskiden rumeli demiryolu'nun işlettiği demiryolu hattının (günümüzde dedeağaç - svilengrad demiryolu) uzunköprü ile karaağaç arasında kalan kısmı yunanistan sınırlarında kaldığı için, -türk demiryolu sisteminden bağımsız- bir demiryolu eksklavı haline gelmiş ve dolayısıyla da trenler i̇stanbul'dan edirne'ye ulaşmak için yunanistan sınırlarından geçmek durumunda kalmıştır. yaklaşık 50 yıl devam eden bu sürecin ardından, 23 mayıs 1971'de pehlivanköy - svilengrad demiryolu üzerinde inşa edilen yeni edirne garı'nın hizmete girmesi üzerine 4 ekim 1971'de istasyon kapatılmış ve rayları sökülmüştür.

türkiye - yunanistan sınırının çok yakınında bulunan istasyon binası, 1974'te kıbrıs harekâtı sırasında ileri karakol görevi yapmıştır.

1977 yılında yeni kurulan ve bugünkü trakya üniversitesi'nin temelini oluşturan edirne mühendislik ve mimarlık akademisi'ne tahsis edilen bina, üniversite tarafından aslına uygun olarak restore edilmiş ve 1998'de üniversitenin rektörlük binası olarak hizmet vermeye başlamıştır. aynı yıl bahçesine lozan antlaşması’nı temsil eden lozan anıtı yapılmış, ek istasyon binalarından birisi ise lozan müzesi olarak hizmete girmiştir. 2017'de rektörlük binası'nın taşınması üzerine, bina, güzel sanatlar fakültesi olarak kullanılmaya başlanmıştır.

kepirtepe köy enstitüsü 
karaağaç tren i̇stasyonu binalarından birisi 1937'de trakya köy öğretmen okulu ve eğitmen kursu'na ev sahipliği yapmıştır. 1938'de aynı binada köy öğretmen okulu açılmıştır. 1939'da karaağaç’tan taşınan okul, daha sonra kepirtepe köy enstitüsü'ne dönüştürülmüştür.

çevre alanı

görseller

kaynakça

dış bağlantılar 

 tcdd resmî sitesi 

edirne (merkez)
edirne'deki eski tren istasyonları
1873'te tamamlanan ulaşım altyapısı
1873'te osmanlı i̇mparatorluğu'nda kurulan oluşumlar
1971'de feshedilmiş oluşumlar
osmanlı yapıları
edirne'de osmanlı mimarisi
edirne ilindeki görülecek yerler
trakya üniversitesi
birinci ulusal mimarlık akımı