42. Cadde (Manhattan)

42. cadde (i̇ngilizce: 42nd street) new york şehrinin manhattan bölgesinde yer alan bir ana cadde olup, özellikle broadway ile times square bölgeleri arasında yer alan tiyatro ve müzikalleri ile tanınmıştır. aynı zamanda tiyatroların bulunduğu bölgenin de ismidir (eskiden bu bölgeye kırmızı ışık bölgesi de denilirdi). 20. yüzyılın başından beri new yorklular için özel bir öneme sahip olan bu bölge şehrin en önemli binalarının birçoğuna da ev sahipliği yapmaktadır. bunların başında chrysler binası, grand central terminali, times square ve de port authority otobüs terminali gelmektedir.

42. cadde ile broadway’in kesiştiği noktada ve aynı zamanda times square’in güneydoğu kısmında lincoln otoyolu’nun doğu ucu yer almaktadır. abd’de ülkeyi bir baştan diğerine kateden inşa edilmiş ilk otoyolu olup 1913'te tamamlanmıştır. i̇nşa edildiği yıllarda lincoln otoyolu 42. cadde’den batı yönünde weehawken terminali’ne, oradan hudson nehri’nin geçerek weehawken, new jersey’e ulaşıyor, daha sonra 3.389 mil katederek san fransisco’ya ulaşıyordu.

tarihçe 
eski ismi longacre meydanı olan bu bölgede ofislerini ve basımevlerini kuran the new york times gazetesini onurlandırmak için times square olarak değiştirilmiştir. 42. cadde’nin de içinde yer aldığı times square bölgesi uzun bir süre seks gösterilerinin yapıldığı peep show ve benzeri aktivitelerin gerçekleştiği bir bölge olmuştur. bir komedyen bu durumu şu şekilde parodi etmişti: bu bölgeye 42. cadde diyorlar çünkü eğer 40 saniyeden daha fazla durursanız güvende değilsinizdir.

1933 yılında büyük buhran sırasında çekilmiş bir film olan 42. cadde adlı film 20. yüzyılın başında bu bölgeyi müzikallerle fahişelik endüstrilerinin bir arada olduğu oldukça renkli bir yer olarak tasvir eder. 1980 yılında başarılı bir müzikali de yapılan 42. cadde filmi, her iki dönemdeki başarıları yüzünden 2001 yılından itibaren tekrar müzikal olarak gösterime girmiştir.

42. cadde bölgesi 1960’lı yıllardan 1980'li yılların sonuna kadar cinsellik temalı birçok altkültürün merkezi olmuştur. bu bölgeyi tanıtan bir seyahat kitabı olan “sleazoid express” bölgenin oldukça farklı altkültürlere ev sahipliği yaptığını anlatır. bunların arasında müzikallere ve tiyatrolara gidenler de yer alsa da esas bu bölgenin döneminde ünlü olmasının sebebi mafyanın kontrolünde olması, travesti ve transseksüellerin oldukça yaygın bulunması, latin çeteleri, seks kulüpleri, peep show ve porno film gösteren sinemalar ve fahişeliğin rahatlıkla yapılabilmesi gösterilmiştir.

1980’lerin sonunda, dönemin belediye başkanı rudy giuliani’nin öncülüğünde, new york city polisi şehrin zararlı unsurlardan temizlenmesi iddiasıyla bu oluşumların çoğunluğunu kapatmıştır.

son dönem değişiklikleri 
1990’lı yılların sonunda, başta 42. cadde olmak üzere, times square bölgesinin temizlenmesi amacıyla 42. cadde’nin yedinci cadde ve sekizinci cadde arasındaki bölgenin müzikallerin gerçekleşeceği tiyatrolar için cazibe merkezi haline getirilmesi hedeflenmiştir. bu şekilde birçok mağaza ve restoranlar da açılmış bölgeye “yeni 42. cadde” ismi verilmiştir.

toplu ulaşım 
şehirdeki her metro hattının 42. cadde’de bir durağı vardır. bu metro durakları şunlardır:
 42. cadde – port authority otobüs terminali (i̇ngilizce: 42nd street – port authority bus terminal) (a, c, e trenleri)
 times square, 42. cadde (i̇ngilizce: times square, 42nd street) (1, 2, 3, 7, n, q, r, s, w trenleri)
 42. cadde/beşinci cadde, bryant parkı (i̇ngilizce: 42nd street/fifth avenue, bryant park (7, b, d, f, v trenleri)
 grand central, 42. cadde (i̇ngilizce: grand central, 42nd street) (4, 5, 6, 7, s trenleri)

ayrıca m42 adlı otobüs 42. cadde ekseni boyunca gidip gelmektedir.

42. cadde’de yer alan önemli mekanlar 
 birleşmiş milletler, birinci cadde
 tudor city apartmanları, birinci cadde
 ford vakfı, birinci ve i̇kinci caddeler arası
 news building (eski new york daily news binası), i̇kinci cadde
 chrysler binası, lexington caddesi
 chanin binası, lexington caddesi
 pershing meydan parkı, park caddesi
 grand central terminali, park caddesi
 new york halk kütüphanesi genel merkezi, beşinci cadde
 bryant parkı, altıncı cadde
 one bryant park, altıncı cadde
 bush kulesi, altı ile yedinci caddeler arasıs
 times square, broadway ve yedinci cadde
 port authority otobüs terminali, sekizinci cadde

kaynakça

dış bağlantılar 
 42nd street: a new york songline  – sanal bir yürüme turu
 bianco, anthony (2004). ghosts of 42nd street: a history of america's most infamous block. new york: harpercollins books, isbn 0-688-17089-7.