2016 Avrupa Futbol Şampiyonası

2016 avrupa futbol şampiyonası ya da i̇ngilizce kısaltması olarak euro 2016, uefa tarafından düzenlenen 15. avrupa futbol şampiyonası'dır. fransa'nın ev sahipliği yaptığı turnuva 10 haziran - 10 temmuz 2016 tarihleri arasında gerçekleşmiştir.  avrupa futbol şampiyonası'nı portekiz kazanmıştır.

1996'dan bu yana 16 takımla oynanan avrupa futbol şampiyonası, bu turnuvada ilk kez 24 takımla oynanacaktır. bu yeni düzende, finallere kalan takımlar dörderli altı gruba dağılacak, grup aşamasından sonra üç turda final aşamasına gelinecektir. turnuvaya katılan 24 takım, 19'unun eleme gruplarında gerekli sırayı elde etmesiyle - elemlerde gruplarını ilk iki sırada bitiren takımlar ve en iyi üçüncü takım dördü eleme gruplarının ardından oynadığı baraj maçlarında rakiplerine üstünlük sağlamasıyla ve fransa'nın da ev sahibi olarak doğrudan katılmasıyla oluşmuştur.

turnuvaya ev sahipliği yapacak olan ülke 28 mayıs 2010'da i̇talya, türkiye ve fransa arasından seçilmiş ve fransa finalde türkiye'yi bir oy farkla geçerek turnuvayı düzenleme hakkını elde etmiştir. turnuvada maçlar 10 şehirdeki 10 farklı stadyumda oynanacaktır. bunlar: bordeaux, lens, lille, lyon, marsilya, nice, paris, saint-denis, saint-étienne ve toulouse'tur. fransa bu turnuvaya 1960'taki açılış turnuvası ve 1984 finallerinden sonra ikinci kez ev sahipliği yapacaktır. ev sahibi fransa 1984'te ve 2000'de bu turnuvayı kazanmayı başarmıştır.

şampiyonayı kazanan takım olan portekiz, 2017 yılında rusya'da düzenlenecek olan fifa konfederasyonlar kupası'nda avrupa'yı temsil etti.

teklif süreci 

2016 avrupa futbol şampiyonası'na ev sahipliği yapacak ülke, 28 mayıs 2010 günü i̇sviçre'nin cenevre kentinde yapılan 2 aşamalı oylama sonucunda belirlendi.

adaylar 

1.tur

  fransa (43 oy)
  türkiye (38 oy)
  i̇talya (25 oy, elendi)

2.tur

  fransa (7 oy, kazandı)
  türkiye (6 oy)

adaylıktan çekilen ülkeler 
  norveç ve  i̇sveç
  i̇skoçya ve  galler
  i̇rlanda
  rusya

elemeler 

takımların eşleşmelerinin belirlendiği kura çekimleri, 23 şubat 2014 tarihinde ev sahibi fransa'nın nice şehrinde yapılmıştır.

ev sahibi fransa turnuvaya direkt katılım hakkına sahip olduğu için elemelerde yer almamış, 53 takım elemelerde turnuvaya katılma hakkı aramıştır. kura çekimlerinde takımlar, 2013 uefa millî takımlar sıralaması'na göre 9 gruba ayrılmıştır.

eleme süreci 7 eylül 2014 tarihinde başlamış ve 17 kasım 2015'te tamamlanmıştır. elemeler 6 takımlı 8 grup ve 5 takımlı 1 grup olmak üzere 9 grupta yapılmıştır. gruplarında ilk 2 sırayı alan 18 millî takım ile üçüncüler arasında en iyi performansı gösteren bir millî takım grup maçları sonunda 2016 avrupa futbol şampiyonası'na direkt katılmaya hak kazanmıştır. sekiz grup üçüncüsünün çift maçlı eleme usulü ile yaptığı play-off maçları ile de turnuvaya katılan son dört millî takım daha belirlenmiştir.

katılan takımlar

kura çekimi 

2016 avrupa futbol şampiyonası finalleri kura çekimi, 12 aralık 2015 tarihinde paris'teki palais des congrès de la porte maillot kongre merkezinde yapılmıştır. finallere katılmaya hak kazanan 24 takım, 2015 uefa millî takımlar sıralamasına göre 4 torbaya ayrıldı ve 6 gruba yerleştirildi.

takımların sınıflandırma torbaları 14 ekim 2015 tarihinde uefa tarafından açıklanmıştır.

1 ev sahibi fransa otomatik olarak a1 pozisyonuna yerleşecektir.
2 son şampiyon i̇spanya otomatik olarak 1. torbada yer alacaktır.

stadyumlar 
şampiyona finallerinin yapılacağı stadyumlar:

not: stadyum kapasiteleri, 2016 avrupa futbol şampiyonası için belirlenen rakamlar olup toplam kapasitesini göstermez.

 - 1938 fifa dünya kupası'nda ev sahibi kent
 - 1998 fifa dünya kupası'nda ev sahibi kent
 - 1960 avrupa uluslar kupası'nda ev sahibi kent
 - 1984 avrupa futbol şampiyonası'nda ev sahibi kent
 - 2003 konfederasyonlar kupası'nda ev sahibi kent
 - tüm kapasiteler yaklaşık değerlerdir

turnuva düzeni 
şampiyona ilk kez 24 takımın katılımı ile gerçekleştirilecektir. grup aşamasında takımlar dörderli 6 grupta mücadele edecektir. gruplarını ilk 2 sırada tamamlayan 12 takım ve 3. sırada tamamlayan takımların arasından en iyi 4 takım eleme aşamasına (son 16) katılacaktır.

grup aşaması sıralama kuralları 
gruplarda iki veya daha fazla takımın puan eşitliği durumunda sırasıyla aşağıdaki kriterler uygulanır.
 takımların kendi arasındaki maçlarda aldıkları puan
 takımların kendi arasındaki maçlarda gol farkı
 takımların kendi arasındaki maçlarda atılan gol sayısı
 1-3 kriterler uygulanmasına rağmen iki takım arasında hala eşitlik varsa, 1-3 kriterler iki takım arasında yeniden uygulanır. hala eşitlik varsa, 5-9 kriterler uygulanır.
 gruptaki gol farkı
 gruptaki atılan gol sayısı
 eğer sadece iki takım arasında eşitlik varsa ve bu takımlar grupta son maçta karşılaşmışsa bu takımlar arasında penaltı atışları yapılır.
 fair-play puanı (sarı kart 1 puan, kırmızı kart 3 puan, sarı + kırmızı kart 4 puan)
 2015 uefa millî takımlar sıralaması

en iyi dört grup üçüncüsünün belirlenmesinde sırasıyla aşağıdaki kriterler uygulanır.
 puan
 gol averajı
 atılan gol sayısı
 fair-play puanı
 2015 uefa millî takımlar sıralaması

kadrolar 

2016 avrupa futbol şampiyonası’na katılacak 24 takımın kadrolarında üçü kaleci olmak şartıyla 23 oyuncu olması gerekir.

takımların kadrolarını duyurmak için turnuvanın ilk maçından 10 gün öncesi olan 31 mayıs 2016’a kadar süreleri vardır. takımlar kadrolarını açıkladıktan sonra sakatlık, hastalık gibi nedenlerle kadrolarında değişiklik yapmak isterlerse, turnuvada yapacakları ilk maçtan önce takım doktoru ve uefa medikal komitesi’nden bir doktorun oyuncunun yaşadığı sorunun değişiklik gerektirdiğine ve kadroya dâhil edilecek oyuncunun turnuvada oynayabilecek düzeyde sağlıklı olduğuna dair raporu doğrultusunda yapabilirler.

pazarlama

sponsorlar

hakemler 
15 aralık 2015 tarihinde uefa, euro 2016 için görev yapacak on sekiz hakemi duyurmuştur. yardımcı hakemler, dördüncü hakem, ilave yardımcı hakemler ve yedek hakem de dahil olmak üzere görev yapacak hakemlerin tam listesi 1 mart 2016 tarihinde açıklandı.

macar hakem viktor kassai, fransa ve romanya arasındaki açılış maçında görev yapmak üzere seçilmiştir.

grup aşaması 
turnuva takvmi uefa tarafından 25 nisan 2014 tarihinde açıklanmıştır. tüm saatler yerel oays (utc+2) şeklindedir. (türkiye için +1 saat)

a grubu

b grubu

c grubu

d grubu

e grubu

f grubu

grup üçüncüleri sıralaması

eleme aşaması 

16 takımın katıldığı ve maçların tek maçlı eleme sistemi ile oynandığı bölümdür. gerektiğinde uzatma süresi ve penaltı vuruşlarıyla galip gelen takım belirlenir. maçlar, 25 haziran - 10 temmuz 2016 tarihleri arasında oynanacaktır.

not: 1984'ten beri 3.lük maçı yapılmamaktadır.

tur atlayan takımlar

eşleşmeler

son 16 turu

çeyrek finaller

yarı finaller

final

i̇statistikler

gol krallığı 
6 gol

  antoine griezmann

3 gol

  olivier giroud
  dimitri payet
  álvaro morata
  cristiano ronaldo
  nani
  gareth bale

2 gol

  romelu lukaku
  radja nainggolan
  ivan perišić
  mario gómez
  balázs dzsudzsák
  birkir bjarnason
  kolbeinn sigþórsson
  graziano pellè
  jakub błaszczykowski
  robbie brady
  bogdan stancu
  hal robson-kanu

1 gol

  armando sadiku
  alessandro schöpf
  toby alderweireld
  michy batshuayi
  yannick ferreira carrasco
  eden hazard
  axel witsel
  nikola kalinić
  luka modrić
  ivan rakitić
  tomáš necid
  milan škoda
  eric dier
  wayne rooney
  daniel sturridge
  jamie vardy
  paul pogba
  jérôme boateng
  julian draxler
  shkodran mustafi
  mesut özil
  bastian schweinsteiger
  zoltán gera
  zoltán stieber
  ádám szalai
  jón daði böðvarsson
  gylfi sigurðsson
  ragnar sigurðsson
  arnór ingvi traustason
  leonardo bonucci
  giorgio chiellini
  éder
  emanuele giaccherini
  gareth mcauley
  niall mcginn
  robert lewandowski
  arkadiusz milik
  éder
  ricardo quaresma
  renato sanches
  wes hoolahan
  vasili berezutski
  denis glushakov
  ondrej duda
  marek hamšík
  vladimír weiss
  nolito
  gerard piqué
  admir mehmedi
  fabian schär
  xherdan shaqiri
  ozan tufan
  burak yılmaz
  aaron ramsey
  neil taylor
  sam vokes
  ashley williams

1 kendi kalesine

  birkir már sævarsson (macaristan maçında)
  gareth mcauley (galler maçında)
  ciaran clark (i̇sveç maçında)

ödüller

cezalılar

turnuva sıralaması

kaynakça

dış bağlantılar 
  fransa futbol federasyonu euro 2016 resmi sayfası
  uefa euro 2016 resmi sayfası

 
avrupa futbol şampiyonası turnuvaları
2016'da fransa'da futbol