Kuzey Ren-Vestfalya

kuzey ren-vestfalya (krv, almanca: nordrhein-westfalen, aşağı almanca: noordrhien-westfalen), almanya'nın alana göre dördüncü, nüfusa göre birinci eyaletidir. başkenti düsseldorf, en büyük kenti ise köln’dür. kuzeyde aşağı saksonya, doğuda hessen, güneyde renanya-palatina eyaletleriyle, batıda ise hollanda ve belçika ile komşudur.

tarihçe 
kuzey ren-vestfalya eyaleti'nin oluşumu, ii. dünya savaşından sonra avrupa'nın yeniden düzenlenmesinin bir bölümüdür. savaşın hemen sonrasındaki siyasi ve ekonomik koşullar, i̇ngiliz işgal gücünün 1946 yazında kendi işgal bölgesinde eyaletler kurmasına yol açtı.

operation marriage (evlenme operasyonu) kavramı altında kuzey ren-vestfalya eyaleti'nin kuruluşu gerçekleştirildi. i̇ngiliz çöpçatan, bir zamanların prusya ren bölgesinin kuzey kısmıyla önceki prusya bölgesi vestfalya'yı birleştirerek sağlam bir yönetim bölgesi yaratmayı başardı. bu bölgenin ortasında, konumu galip birleşik güçler tarafından farklı farklı değerlendirilmiş olan ruhr bölgesi bulunur. ama yeni bağlantının, hem bu sanayi potansiyelinin tekrar kalkınma için en iyi kullanımını sağladığı, hem de güvenlik çıkarlarına en iyi hizmet ettiği anlaşılıyordu; böylece orta avrupa'ya sovyet etkisi en iyi şekilde geri çevriliyordu. ocak 1947'de daha önceki lippe-detmold dükalığı yeni eyalete katıldı. böylece kuzey ren-vestfalya dış çehresini buldu.

i̇ktisadi, toplumsal, siyasi yaşamı ve devlet yaşamını temelden başlayarak yeniden düzenlemek ve desteklemek savaştan sonraki ilk yıllarda en önemli ödevdi. halkın durumunu maddesel olarak iyileştirmenin ve mümkün olan en iyi devletsel yapıyı kurmaktaki mücadele projelerinin yanı sıra, özellikle eğitim politikasıyla ve iktisadi demokrasiyle ilgili taslaklar etrafındaki çatışmalar siyasi gündemi belirliyordu. 1933'ten sonra ilk kez yeniden vatandaşlar 1947'de demokratik temel yasalara göre bir meclis seçtiler; eyalet meclisini. 1949'da krv yeni kurulan almanya federal cumhuriyeti'nin bir eyaleti oldu. 1950'de kuzey ren-vestfalya eyalet anayasası bir halk oylamasıyla kabul edildi.

i̇ktisadi siyaset açısından ruhr bölgesi çeyizi ağır bir ipotek olarak duruyordu. kömür bölgesinin kara altını, almanya federal cumhuriyeti'nin yeniden inşasını harekete geçirme kısa sürede önemli rol oynamıştı. ama, ruhr'daki artık zamanını doldurmuş kömür ve çelik sanayinin genişletilmesi 50'li yılların sonunda kömür krizine ve yetmişli yıllardan beri çelik krizine neden olmasından ötürü uzun vadede eyaleti ekonomik dar boğaza sürükledi. eyaletteki yapısal kriz geleneksel tekstil sanayisinin batmasıyla da kuvvetlendi. bu nedenle 60'lı yıllardan beri iktisadi düzendeki sosyal olarak kaldırılabilir dönüşüm kuzey ren-vestfalya eyalet politikasının merkezi uğraşıdır.

60'lı yıllarda kuzey ren-vestfalya üniversite iklimindeki önemle uygulanan iyileştirmeler de kuvvetli modernleşme baskısının ifadesiydi. özellikle ruhr bölgesinde pek çok yeni üniversite ile birleşik yüksek okulu ve meslek yüksek okulu adı altında yeni bir yüksek okul tipi madenci anton'un oğullarını ve kızlarını bekliyorlardı.

ama 60'lı yıllardan beri yüksek sanayileşme oranının çevre bilimsel sonuçları, yüksek bir nüfus yoğunluğuyla bağlantılı olarak, artan bir şekilde dikkatleri çekmeye başladı. ren ve ruhr sanayi bölgelerinde solunabilecek sağlıklı hava uzun zamandır çok azalmıştı; suyun ve toprağın da durum daha iyi değildi. 10 milyon insanın içme suyu ren nehri suyu değerlendirilerek karşılanıyor. yetmişli yılların sonundan beri eyalet, su kaynaklarının kalitesinin iyileştirilmesi için çabalarını artırdı. bugün yalnızca ren'de yeniden 43 farklı balık türü yaşıyor. bir yandan yüzey kaplanmaları, diğer yandan sanayi ve tarım toprağa olumsuz etkileri çevre politikalarıyla ilgili tedbirlerin diğer konuları oldular. zehirli atıkların konulduğu yerlerin kaydedildiği bir defter çerçevesinde 1997'ye kadar 32.000 sadece bu tür atıklarla dolu yer belirlendi; o zamana kadar bunlardan 1400'ü modernleştirilmişti. bugün kuzey ren-vestfalya'daki her evin birçok farklı renklerde çöp kutusunun olması, ileri sanayileşmiş bir refah toplumundaki çöp sorunlarının çözümü doğrultusunda eyaletin yoğun çabalarının günlük yaşamdaki delilidir. olabildiğince az çöp üretmek ve yeniden değerlendirme günümüzde öncelik arz etmektedirler. krv'de çevre korumaya verilen önem, eyaletin ve eğitimin hedefi olarak köklerini 1985 eyalet anayasasına salmıştır.

eyalet politikacıları 70'li yıllarda idari reformla bir yüzyıl şaheseri oluşturmak için yola çıkmışlardı: kuzey ren-vestfalya'nın siyasi haritasını yeniden çizmek geçerliydi. bölge reformundan sonra harita, kazaya bağlı 2292 belediye yerine sadece 369 belediye, 57 yerine sadece 31 kaza ve önceki 37 yerine yalnızca 23 kazası olmayan şehir gösteriyordu. bu yeni düzenleme işlevsel reformlarla desteklendi; yani, daha çok etkili ve iktisadi olmak, şeffaflık ve halka yakınlık hedefiyle yönetim yetkilerinin yeniden düzenlenmesi.

coğrafya

kuzey ren-vestfalya, aşağı ren bölgesinin ovaları ve port westfalica vadisine kadar orta yaylalar'ın bazı kısımlarını kapsar. eyalet  alanı kaplar. kuzey ren-vestfalya eyaleti, güneybatıda belçika (valon bölgesi) ve batı ve kuzeybatıda hollanda (limburg, gelderland ve overijssel) ile sınırları paylaşır. kuzeyde ve kuzeydoğuda aşağı saksonya, güneyde rheinland-pfalz ve güneydoğuda hessen alman eyaletleriyle sınırı vardır.

eyaletin yaklaşık yarısı, her ikisi de kuzey almanya ovası'na uzanan vestfalya ovası ve renanya'nın aşağı arazisindedir. bu ovalarda aralarında hohe mark, beckum tepeleri, baumberge ve stemmer berge olan birkaç izole tepe sırası vardır. arazi güneye ve eyaletin doğusunda almanya'nın merkez yaylalar bölümlerine doğru yükselir. bu tepe sıraları doğuda egge tepeleri, wiehen tepeleri, wesergebirge ve teutoburg ormanı, güneyde sauerland, bergisches land, siegerland ve siebengebirge ve ayrıca eyaletin güneybatısında sol ren eifel dahil olan weser yaylaları'dır. hessen ile sınır bölgesindeki rothaargebirge, deniz seviyesinden yaklaşık 800 m yüksekliğe kadar çıkar. bu dağların en yüksekleri deniz seviyesinden 843,2 m yükseklikteki langenberg, kahler asten (840,7 m) ve clemensberg'dir (839,2 m).

kuzey ren-vestfalya'nın planimetrik olarak belirlenmiş merkezi dortmund-aplerbeck'in güneyinde, aplerbecker i̇şareti'ndedir (51° 28' k, 7° 33' d). en batı noktası hollanda sınırına yakın selfkant yakınında, en doğu noktası weser'deki höxter yakınındadır. en güneydeki nokta, eifel bölgesindeki hellenthal yakınındadır. eyaletin en kuzey noktası, eyaletin kuzeydoğusundaki rahden yakınlarındaki nrw-nordpunkt'tur. nordpunkt, kuzey denizi kıyısının yalnızca 100  km güneyindedir. en derin doğal eğim, eyaletin kuzeybatısındaki deniz seviyesinden 9,2 m yükseklikteki kranenburg küçük kasabasının zyfflich ilçesindedir. yine de kuzey ren-vestfalya eyaletinin yer üstündeki en derin noktası madencilikten kaynaklanmıştır. hambach açık ocağı, niederzier'de deniz seviyesinden 293 m derinliğe ulaşır. bu çukur almanya'daki en derin insan yapımı çukurdur.

kısmen kuzey ren-vestfalya'dan akan en önemli nehirler şunlardır: ren, ruhr, ems, lippe ve weser.

ren, kuzey ren-vestfalya'daki en önemli nehirdir: eyalete bad honnef yakınlarında orta ren olarak girer ve burada orta ren şarap bölgesinin parçasıdır. bad godesberg yakınlarında aşağı ren'e dönüşür ve 730 metre genişliğinde emmerich yakınlarında kuzey ren-vestfalya'dan ayrılır. ren, hollanda'ya girdikten hemen sonra birçok kola ayrılır.

tamamen paderborn şehrinin içinde akan pader nehri almanya'nın en kısa nehridir.

birçokları için kuzey ren-vestfalya, sanayi bölgeleri ve kentsel yığınlarla eş anlamlıdır. ancak, eyaletin en büyük bölümü tarım (neredeyse %52) ve ormanlar (%25) için kullanılır.

i̇dari bölümler 
kuzey ren-vestfalya 31 ilçeye (landkreise) ve 22 bağımsız şehre (kreisfreie städte), ayrıca her biri arnsberg, detmold, düsseldorf, köln ve münster olmak üzere 5 yönetimsel bölgede (regierungsbezirk) gruplanır.

şehirler 

 aachen 
 ahaus
 ahlen
 alsdorf
 altena
 arnsberg
 attendorn
 bad berleburg
 bad driburg
 bad honnef
 bad laasphe
 bad lippspringe
 bad münstereifel
 bad oeynhausen
 bad salzuflen
 bad wünnenberg
 baesweiler
 balve
 barntrup
 beckum
 bedburg
 bergheim
 bergisch gladbach
 bergkamen
 bergneustadt
 beverungen
 bielefeld
 billerbeck
 blomberg
 bocholt
 bochum
 bonn
 borgentreich
 borgholzhausen
 borken
 bottrop 
 brakel 
 breckerfeld
 brilon
 brühl
 bünde
 büren
 burscheid
 castrop-rauxel
 coesfeld
 datteln 
 delbrück 
 detmold 
 dinslaken 
 dormagen 
 dorsten
 dortmund
 drensteinfurt
 drolshagen 
 duisburg
 dülmen 
 düren 
 düsseldorf (eyalet başkenti)
 emmerich am rhein 
 emsdetten 
 enger 
 ennepetal 
 ennigerloh 
 erftstadt 
 erkelenz 
 erkrath 
 erwitte
 eschweiler 
 espelkamp
 essen
 frechen
 freudenberge
 fröndenberg
 geilenkirchen
 geldern
 gelsenkirchen
 gescher
 geseke
 gevelsberg
 gladbeck
 goch
 greven
 grevenbroich
 gronau (westf.)
 gummersbach
 gütersloh
 haan
 hagen
 halle (westf.)
 hallenberg 
 haltern am see
 halver
 hamm
 hamminkeln 
 harsewinkel 
 hattingen 
 heiligenhaus
 heimbach
 heinsberg
 hemer 
 hennef (sieg) 
 herdecke 
 herford 
 herne
 herten 
 herzogenrath
 hilchenbach 
 hilden 
 horn-bad meinberg 
 hörstel 
 horstmar 
 höxter 
 hückelhoven 
 hückeswagen 
 hürth
 ibbenbüren
 iserlohn
 isselburg
 jülich
 kaarst 
 kalkar 
 kamen 
 kamp-lintfort
 kempen 
 kerpen
 kevelaer
 kierspe
 kleve
 köln 
 königswinter
 korschenbroich 
 krefeld
 kreuztal
 lage
 langenfeld
 leichlingen
 lemgo
 lengerich
 lennestadt
 leverkusen
 lichtenau (westf.)
 linnich
 lippstadt
 lohmar
 löhne
 lübbecke
 lüdenscheid
 lüdinghausen
 lügde
 lünen
 marienmünster
 marl
 marsberg
 meckenheim
 medebach 
 meerbusch 
 meinerzhagen
 menden
 meschede 
 mettmann
 minden
 moers 
 mönchengladbach 
 monheim am rhein 
 monschau 
 mülheim an der ruhr
 münster (westf.)
 netphen
 nettetal
 neuenrade
 neukirchen-vluyn
 neuss
 nideggen
 niederkassel
 nieheim
 oberhausen
 ochtrup
 oelde
 oer-erkenschwick
 oerlinghausen
 olfen
 olpe
 olsberg
 overath
 paderborn
 petershagen
 plettenberg
 porta westfalica
 preußisch oldendorf
 pullheim
 radevormwald
 rahden 
 ratingen 
 recklinghausen 
 rees
 remscheid 
 rheda-wiedenbrück 
 rhede 
 rheinbach 
 rheinberg
 rheine 
 rietberg 
 rösrath
 rüthen
 salzkotten
 sankt augustin 
 sassenberg
 schieder-schwalenberg
 schleiden 
 schloß holte-stukenbrock
 schmallenberg 
 schwelm 
 schwerte 
 selm 
 sendenhorst 
 siegburg 
 siegen 
 soest 
 solingen 
 spenge 
 sprockhövel 
 stadtlohn 
 steinfurt 
 steinheim (westf.
 stolberg (rhld.)
 straelen 
 sundern
 tecklenburg
 telgte
 tönisvorst
 troisdorf
 unna
 velbert
 verl
 versmold
 viersen
 vlotho
 voerde
 vreden
 waldbröl
 waltrop
 warburg
 warendorf
 warstein
 wassenberg
 wegberg
 werdohl
 werl
 wermelskirchen
 werne
 werther (westf.)
 wesel
 wesseling
 wetter (ruhr)
 wiehl
 willebadessen
 willich
 winterberg
 wipperfürth
 witten
 wülfrath
 würselen
 wuppertal
 xanten
 zülpich

kaynakça

dış bağlantılar 

 resmi web sitesi 
 krv eyalet parlamentosu