Time Crash

"time crash", britanya bilimkurgu dizisi doctor whonun kısa bölümü. 16 kasım 2007 tarihinde bbc one kanalında, çocuklara yardım amacıyla düzenlenen children in need programında yayınlanmıştır. steven moffat tarafından yazılan bölümün başrollerinde doktor rolleriyle david tennant ve peter davison yer almıştır.

bir önceki bölüm olan "last of the time lords" bölümünün son sahneleri sırasında, doktor'un beşinci yüzünü oynayan davison ve onuncu yüzünü oynayan tennant arasında geçen mizahi bir sahne çekilmiştir. birleşik krallık'ta 11 milyon kişinin izlediği bölüm, eleştirmenler tarafından olumlu karşılanmış ve 2005 yılından beri en çok izlenen doctor who bölümü olmuştur.

konu 
"last of the time lords" adlı bölümün devamı olan bu kısa bölümde martha (freema agyeman), tardis'ten ayrılır. onuncu doktor (david tennant) tardis'i havalandırmaya çalışırken, tardis çılgınca dönmeye başlar ve bir alarm sesi gelir. doktor sistemleri kontrol etmeye çalışırken bir anda ortaya çıkan ve aynı işi yapmaya çalışan beşinci doktor (peter davison) ile çarpışır. onuncu doktor, geçmiş rejenerasyonunu tanır ve onu gördüğüne memnun olur. beşinci doktor; onuncu doktor'un, giydiği kıyafetler, ceketinin üzerindeki kereviz dalı ve bazen taktığı gözlükle alay etmesine sinirlenir. sonrasında tardis'le ilgilenmeye başlar. doktor olduğunu söylemeye çalışan onuncu doktor'u kendisinin bir hayranı sanır.

beşinci doktor, büyük bir kara deliğin bir paradoks oluşturarak iki tardis'in birleşmesine yol açtığını anlar. onuncu doktor kara deliğe, tardis'i havaya uçurarak bir süpernova ile karşı koyar. onuncu doktor, beşinci doktor iken geçmişte onuncu doktor'dan gördüğü için çözümün bu olduğunu hatırlamıştır (yazgı paradoksu). beşinci doktor, onuncu doktor'un gerçekten kendisinin geleceği olduğuna inanır. beşinci doktor kendi zaman döngüsüne girmeye başladığı için silikleşmeye başlarken onuncu doktor onu bu sözlerle anar:

i̇ki doktor vedalaşırken beşinci doktor şapkasını çıkarıp "gelecek günlere" diyerek selam verir. onuncu doktor "geçmişe tüm sevgilerimle" diyerek eğilir. kendi zaman döngüleri ayrılırken beşinci doktor onuncu doktor'a kalkanları kaldırmasını unutmamasını söyler. ama çok geçtir ve titanic, tardis ile çarpışır. bu son sahne "voyage of the damned" adlı bölümün başlangıcı niteliğindedir.

yapım 
2007'de yayınlanan children in needde gösterilmesi için özel bölüm oluşturma fikri julie gardner ve russell t davies'ten çıktı. gardner, steven moffat'tan bölümün senaryosunu yazmasını, senaryonun bir sahnede geçmesini, en fazla bir günde çekilecek bir biçimde oluşturulması ve cgi efektinin olmamasını istedi. temmuz 2007'de beşinci doktor rolünü oynaması teklif edilen peter davison, "çocuklarını etkilemek" için teklifi kabul etti. bölüm, 21 ekim'de bbc tarafından resmî olarak açıklandı.

moffat, senaryosuna martha'nın ayrılışını tekrar ederek başladı. senaryo, doktor'un yalnız kalması ve bir an durup sonra tardis'i çalıştırmaya başlamasıyla devam etti. moffat, daha sonra ortaya çıkan beşinci doktor'un görünümünü "ceket, kriket forması ve yakasındaki bir kereviz" ile tasvir etti. senaryoda beşinci doktor'un kıyafetlerine ve onun sonik tornavida kullanmamasına gönderme yapılmıştı. peter davison bu rolü en son yirmi yıl önce oynadığı için daha yaşlı görünüyordu. moffat bunun nedeninin tardis'in kaza yapmasıyla oluşan paradoksun etkisiyle zamanın değerlerinin dışına çıkmak olduğunu açıkladı. ayrıca klasik seride beşinci doktor'un earthshock hikâyesindeki ve "the five doctors" bölümündeki yol arkadaşları tegan jovanka ve nyssa'ya, kinda ve snakedance hikâyelerindeki mara'ya, arc of infinity hikâyesindeki zaman lordlarının şapkasına ve beşinci doktor döneminde çeşitli bölümlerde usta rolleriyle görünen ainley'ye göndermelerde bulunuldu.

"time crash", 7 ekim 2007'de cardiff'teki upper boat studios'ta dördüncü sezonun dördüncü blogunun parçası olarak ("partners in crime" bölümüyle beraber) çekildi. davison'ın oynadığı son bölüm olan "the caves of androzani" hikâyesini yöneten graeme harper bu bölümü yönetti. beşinci doktor'un kıyafetlerinin klasik seridekiyle aynı olması için prodüksiyon ekibi blackpool'daki doctor who sergisinden gerekli kıyafetleri ödünç aldı ve castrovalva hikâyesinden warriors of the deep hikâyesine kadar giydiği tarzı yansıtacak yeni bir kriket kazağı örüldü. "time crash"ta davison, colin baker'ın the caves of androzani hikâyesinde rejenerasyon sonrası giydiği pantolonu giymişti.

yayınlanma ve tepkiler 
önceki yıllarda da "dimensions in time", "doctor who and the curse of fatal death" ve adı olmayan 2005 bölümü olmak üzere yardım amacıyla doctor who özel bölümleri yapılmıştır. 20. yıl dönümü için yayınlanan "the five doctors" adlı bölüm children in need gecesinde yayınlanmıştı.

children in need, "time crash" bölümünün yayınlandığı gece 9,4 milyon izleyiciyle gecenin en çok izlenen programı oldu. "time crash" bölümü gösterildikten sonra programın izlenmesi 11 milyona ulaştı. böylece 2005 yılında yeniden yayınlanmaya başlayan doctor whonun ilk bölümü olan ve 10,8 milyon seyirci tarafından izlenen "rose" bölümünü geçmişti. bölüm yayınlandığı sırada bağışlar artış gösterdi. dört saat sonra yeniden yayınlanan bölüm 2,5 milyon izleyici tarafından izlendi. en çok izlenen doctor who bölümü rekoru daha sonra 13,3 milyon kişinin izlediği "voyage of the damned" bölümüne geçti.

bölüm, eleştirmenlerden olumlu eleştiriler aldı. tv squad'dan martin conaghan bölüm için "akşamın en parlak olayı" derken, moffat'ın yazdığı bölümlerle ilgili olarak paradoks tarzı senaryolarını ustalıkla yazdığını belirtti. özellikle bölümdeki veda sahnesini övgüyle karşıladı. digital spy'dan dek hogan, moffat'ın senaryosu için "esprili" tanımlamasında bulundu ve davison'ın uzun bir bölümde dönmesini umduğunu söyledi.

kaynakça

dış bağlantılar 
bbc resmi web sitesi'nde "time crash" 

shannonsullivan.com sitesinde "time crash" 
drwhoguide.com sitesinde "time crash" 

onuncu doktor bölümleri
beşinci doktor bölümleri
2007 televizyon bölümleri
doctor who kısa bölümleri
kurguda kara delikler
kurguda süpernovalar