Chomutov

chomutov (almanca: komotau), çekya'nın kuzeybatısında ústí nad labem ili'nde bulunan bir küçük şehirdir. chomutov hukuken şehir olma statüsünü 1 temmuz 2006'da kazanmıştır. bu kentin alanı 29.25 km² olup 48.349 nüfusu bulunmaktadır. böylece, nüfus itibarıyla, içinde bulunduğu  "ústí nad labem ili" (kraj) içinde 4. büyük ve çek cumhuriyeti içinde 20. büyük kentsel yerleşke olmaktadır. kentin sınırları dışında ve etrafında bulunan varoşları ile metropoliten şehirleşmiş nüfus yaklaşık 80.000 kişi kadardır.

coğrafi konum

chomutov tarihsel saksonya ile bohemya'yı birbirinden ayıran "erzgebirge dağları"'nın bohemya tarafındaki yamaçlarının alt kısımlarında, chomutovsko-tepliçe havzasından geçen "chomutovka" çayı'nın sol yakasında 254m rakımlı bir mevkide kurulmuştur. kentin mevki genellikle düzlüktür; ancak kentin bazı kuzey ve güneydoğu kısımları biraz daha yüksekçe arazilerdedir.

tarihçe

chomutov aslında slav çeklerin kurup yaşadıkları bir yerleşke idi. 1252'de töton şövalyeleri eline geçti ve bunların gayretiyle yerleşke tümüyle almanlaştırıldı. bu dönemde yapılan st catharine kilisesi günümüzde kentte halen bulunmaktadır,

1396'da imparatorluktan kasaba olma beratı alındı.

1416'da töton şövalyeleri hem kentin üzerinde kurulmuş olduğu arazileri, hem de kentin hukuki hakları ve varlığını kral iv. wenceslas'a devrettiler.

18 mart 1421'de şehir imparatora ve katolik kilisesine  karşı isyan eden taborit orduları tarafından bir baskınla ele geçirildi; yağma edildi ve büyük bir kısmı yakılıp yıkıldı.
 
daha birçok kentin gelişip büyümesini engelleyen aksi olaylardan ve kentin sahipliliğinin birkaç kez daha el değiştirmesinden sonra, 1588'de chomutov'un sahipliliği lobkovic'li  popel eline geçti. bu kişi cizvitlerden oluşan bir kent idaresi kurdu. kentin idaresini böylece ele alan koyu katolik cizvitler ile çoğunluğu protestan olan kentin fakir ve zengin ahalisi arasında büyük bir sürtüşme başladı. 1594'te kentin sahipliliği ve idaresi çek krallığı kurumu eline geçti. 1605'te kent sakinleri şehrin sahipliğini ellerine geçirdiler ve kent bir krallık şehri statüsü kazandı.

1618-1648 döneminde almanya'da dinsel nedenlerle çıkan "otuz yıl savaşları" sonunda kent bir değişmezlik içine girip 19. yüzyıla kadar pek bir değişme göstermeyen bir küçük taşra çek/alman kasabası olma sıfatını korudu.

19.yy. in ikinci yarısından itibaren şehir madencilik işletmesi ve hırdavat edevat ve eşya üretimine dayanarak büyük bir sınai değişme baş gösterdi. kentin nüfusu buna dayanarak büyümeye başladı. i. dünya savaşı'ndan sonra çekoslovakya devleti kurulduğu zaman şehrin 20 bin nüfusunun yaklaşık %8'u çek asıllı idi ve bu şehir ve bölgesinde çoğunluğu almanca konuşan nüfus bulunmaktaydı. 1938'de kent bir küçük orta avrupa sanayi merkezi hüviyetini alıp nüfus 30 bin kişiyi geçmişti. ii. dünya savaşı sonrasında bu kent ve bölgesi almanca konuşan halkını kaybetti ve yeni gelip yerleşen çek asıllı halk için sosyalist çekoslovakya devleti içinde bir sanayi merkezi olma niteliğini korudu. 1970'li yıllarda chomutov ve yakında olan jirov semti birleşip 20. yy sosyalist ülke şehirlerinin simgesi olan çok sayıda yüksek katlı apartmanlardan oluşan semtlerin kurulması ile şehirleşmeye sahne oldu.

1989'deki "kadife devrim" kentin sanayi niteliğine aksi tesir gösterdi ve şehrin madencilik ve hırdavat eşya sanayi büyük bir çöküşe ve buhrana uğradı. buna karşılık kentin çevresi geliştirildi. kentin civarındaki eski madencilik alanlarında ve kent içinde turistik gelişmelere çok önem verildi. eski bir maden artiği olan alum gölü, yakınındaki chomutoz hayvanat bahçesi ve bezruç vadisi turizm bölgesine nispeten büyük yatırımlar yapıldı.

resimler

dış bağlantılar 

  chomutov tanıtım resmi websitesi  (çekçe)
 chomutov'da kultur, spor ve diğer eğlenceler (çekçe)

kaynakça

çekya'daki şehirler