Lohengrin (opera)

lohengrin,  19. yüzyıl alman bestecisi richard wagner tarafından hazırlanan altıncı opera olarak 1845 - 1848 döneminde yazılmış ve bestelenmiş ve 1850'de sahnelenmiş üç perdelik operadır.

eserin konusu orta çağ almanyasında mitik olan "kuğulu şövalye" hikâyesine dayanmaktadır ve bu mitik hikâye  alman yazar wolfram von eschenbach'ın "parzıval" adlı eserinde, yazarı bilinmeyen lohengrın eserinde ve fransızca "garın le lorrain" geste des lorrains adlı eserde bulunmaktadır.  wagner bu eserin üzerinde doktorunun tavsiyesi ile dinlenme ve tatil için 1845'te gittiği marienbad'da başlamış ve 1848'de eseri bitirmiştir. eserin ilk sahnelenmesi weimar'da 1850'de yapılmıştır.

lohengrin ilk sahnelenmesinden sonra hemen büyük bir sükse kazandı ve bu opera dünya opera evleri repertuvarlarında popüler olarak günümüze kadar sahnelenmektedir. bu eserin içinde bulunan bazı parçalar kendi başlarında çok yaygın olarak icra edilmekte bilinmektedir; örnekler  birinci ve üçüncü perdeler için prelüdler ve lohergin'in i̇n fernem land aryasıdır. özellikle onüçüncü perdenin başında bulunan "treulich geführt - gelin korosu" batı avrupa ve kuzey amerika'da düğün ve nikâhlarda gelininin girişi çalınan çok popüler bilinen bir parça olmuştur.

hazırlanış ve prömiyer

roller

enstrümantasyon 

wagner'in hazırladığı partisyon notaları şu çalgıları kapsayan bir orkestra önermektedir:

konu özeti 

mekân: anvers şehri, esko nehri üzerinde
zaman: 10. yüzyıl

arka plan

i̇. perde 

mekân: anvers şehri, esko nehri kenarına bir mera

opera gral motifi ile giren bir prelüdle başlar. kemanların ince sesleriyle devam eden parçadan sonra elsa’nın rüyası ve eserin diğer motifleri duyulur. preludun hatlarını wagner’in deyişiyle; «gökten yavaşça yeryüzüne süzülüp gerçekleşen kutsal gral fikri çizer»

king henry the fowler has arrived in brabant where he has assembled the german tribes in order to expel the hungarians from his dominions. he also needs to settle a dispute ınvolving the dışappearence of the child-duke gottfried of brabant.  the duke's guardian, count friedrich von telramund, has accüsed the duke's sister, elsa, of murdering her brother.  he çalls upon the king to punish elsa and to make him, telramund, the new duke of brabant.

the king çalls for elsa to answer telramund's accüşation.   she enters, surrounded by her attendants. knowing herself to be innocent, she declares that she will şubmit to god's judgement through ordeal by combat. telramund, a strong and seasoned warrior, agrees enthusiastically. when the king asks who shall be her champion, elsa describes a knight she has beheld in her dreams (narratıve: "alone in dark days") and sinks to her knees, praying for god to send her relief.

twice the herald sounds the horn in summons, without response. then elsa herself makes the call. a boat drawn by a swan appears on the river and ın it stands a knight ın shining armour.  he dışembarks and dışmışses the swan, respectfully greets the king, and asks elsa ıf she will have him aş her champion. elsa kneels in front of him and places her honour in his keeping. he asks büt öne thing in return for his service: she is never to aşk him his name or where he has come from. elsa ağrees to thiş.

telramund's people advise him to withdraw because he cannot prevail against magic, büt he proudly refuses and the combat area iş prepared. the company prays to the one "herr und gott" for victory for the one whoşe cause iş just.  telramund's wife, ortrud, a pagan woman, does not join the prayer of the monotheists, büt privately expresses confidence that telramund will win. the combat commences. the unknown knight defeats telramund büt spares his life. taking elsa by the hand, he declares her innocent and asks for her hand ın marriage. the crowd exits, cheering and celebrating, and ortrud and telramund are left to lament their defeat.

alman kralı heinrich tahtında oturmakta, çevresinde saksonya kişizadeleri ve brabant kontları yer almaktadır. brabant’ların başında kont friedrich von telramund ve karısı ortrud görünmektedir. ortaya çıkan bir teşrifatçı borusunu çalar ve kralın oraya devlet işlerini görüşmeye geldiğini haber verir. kral doğrularak şövalyeleri selamlar, alman ulusunun macarlar tarafından tehdit edildiğini, birleşmeleri gerektiğini söyler. sözleri bitince halk brabant’ların bir başa ihtiyacı olduğunu, bunu sağlamasını kraldan rica eder, kral heinrich, telramund’a durumu anlatmasını emreder. telramund anlatır; brabant dükü olurken biri erkek diğeri kız olan iki çocuğuna kendisini koruyucu olarak bırakmıştır. fakat çok haris olan kızı elsa bir gün erkek kardeşi gottfied’i ormana götürmüş, oradan yalnız olarak dönmüştür. elsa’nın kardeş katili olduğu sanılmaktadır (dank könig dir!). kral derhal duruşma yapılmasını ve elsa’nın sorguya çekilmesini emreder. teşrifatçı borusunu çalarak cinayetle suçlandırılan elsa’yı ortaya çağırır. güzel kız eşliğinde nedimeleri ile birlikte gelir. kral, kıza adını ve kendisini yargıç olarak tanıyıp tanımadığını sorar. kız çok açılıdır. soruları cevapsız bırakır; «zavallı kardeşim!» diye mırıldanır, sonra bir rüyadan bahseder; rüyasında bir şövalyenin kendisini bu suçlamadan kurtaracağını görmüştür. gral motifiyle başlayıp, ortalara doğru löhengrin motifiyle devam eden bir arya, eserin en sevilen parçalarından biridir (einsam ın trüben tagen). kral, telramund’a bir diyeceği olup olmadığını sorar. telramund; «aşığını tanıyalım, onu koruyacak şövalye kimse onunla dövüşmeye hazırım» der. haberci kralın emriyle ortaya çıkarak; «elsa von brabant için dövüşmek isteyen alana gelsin» diye bağırır. kimse gelmemiştir. elsa mahkûm olacaktır. bu sırada bir kuğun çektiği küçük bir kayık görünür. i̇çinde bir şövalye vardır. herkes hayret içindedir. bir mucize olmuştur. parıltı zırhları ve başlığıyla kıyıya inen genç, şövalye löhengrin’dir. friedrich von telramund ve kötü kalpli karısı ortrud dehşet içinde kalmışlardır. halk bu meçhul şövalyeyi selamlar, löhengrin kuğuya teşekkür ederek gönderir (nun, sei bedankt mein lieber schwan). sonra masum bir kızı savunmak için geldiğini söyler. elsa’ya dönerek onu kurtarırsa kendisiyle evlenmeye söz vermesini ister. ancak bir şartı vardır; ancak kim olduğunu ona hiçbir vakit sormayacaktır (nie sollst du mich befragen). elsa söz verir, löhengrin telramund ile dövüşmeye hazır olduğunu söyler. kralın emriyle başlayan düello ilk hamlede kontun bozguna uğramasıyla bitmiştir. löhengrin ona hayatını bağışlar. kral heinrich olaydan çok memnundur. tanrıya şükreder (mein herr und gott). sahne kralın, elsa ve löhengrin’in de katıldığı kişizadelerin, halkın başarıyı kutlayan korosuyla biter.

ii. perde 

mekân: anvers şehri, katedaralın dış avlusunda gece

iii. perde

1. sahne 

mekân:gelin odası

2. sahne 

mekân:anvers - esko nehri kıyısı

önemli parçalar

bu opera eserinde bulunan bazı aryalar ve parçalar kendi başlarına konser parçaları olarak icra edilmektedir:

i̇. perde
prelüd.
'einsam ın trüben tage' (elsa's narratıve)
'wenn ich im kampfe für dich siege'
ii. perde
'euch luften, die mein klagen' (elsa)
 4. sahne prelud, i̇ngilizce aranjman"elsa's procession to the cathedral"
iii. perde
prelüd
 gelin korosu "treulich geführt" i̇ngilizce aranjman "here comes the bride"
'das susse lied verhallt' (aşk düeti)
'höchstes vertrau'n' (löhengrin's declaratıon to elsa)
 kral heinreich'in girişi
'in fernem land' (löhengrin's narration)
'mein lieber schwan... o elsa! nur ein jahr an deiner seite' (löhengrin'in vedası)

seçilmiş ses kayıtları

medya

ayrıca bakınız 
 richard wagner

notlar

dış bağlantılar 

  opera türkiye websitesi "lohengrin"  sayfası (erişim:7.9.2010)
 almanca, i̇talyanca ve i̇ngilizce tüm librettolar ve leitmotifler (erişim:7.9.2010).
  lohengrin diskografisi   (erişim:7.9.2010)
 wagner operaları - yapımların fotoğrafları, ses kayıtları, liberettolar ve ses dosyalarını kapsayan geniş ayrıntılı web-sitesi  (erişim: 22.8.2009).

almanca operalar
richard wagner operaları
1850 operaları