23 Ağustos



olaylar 
 1305 - i̇skoç şövalye william wallace, i̇ngiltere kralı i. edward tarafından vatana ihanet suçlamasıyla idam ettirildi.
 1514 - çaldıran muharebesi: yavuz sultan selim (i. selim) komutasındaki osmanlı ordusu, şah i̇smail'in ordusu'nu yendi.
 1541 - fransız kaşif jacques cartier, kanada'nın québec şehrine ulaştı.
 1799 - napolyon, fransa'da iktidarı ele geçirmek üzere mısır'dan ayrıldı.
 1839 - hong kong, birleşik krallık'a bırakıldı.
 1866 - avusturya-prusya savaşı, prag antlaşması ile sona erdi.
 1914 - i. dünya savaşı: japonya, almanya'ya savaş ilan etti ve qingdao'yu (çin) bombaladı.
 1916 - i. dünya savaşı: bulgar ordusu, sırp ordusu'nu bozguna uğrattı.
 1921 - sakarya meydan muharebesi başladı.
 1921 - i. faysal irak kralı olarak tahta çıktı.
 1923 - lozan barış antlaşması, türkiye büyük millet meclisi tarafından onaylandı.
 1927 - nicola sacco ve bartolomeo vanzetti adındaki anarşistlerin ölüm cezaları, elektrikli sandalye ile uygulandı.
 1928 - amasya-zile demiryolu (82 km.) hizmete girdi.
 1929 - 1929 hebron saldırısı: araplar, i̇ngiliz yönetimindeki filistin'de bir yahudi yerleşimine saldırdı; 133 yahudi öldürüldü.
 1935 - nazilli basma fabrikası'nın temeli atıldı.
 1939 - sscb ve almanya dışişleri bakanları, moskova'da alman-sovyet saldırmazlık paktı'nı imzaladı.
 1942 - ii. dünya savaşı: stalingrad muharebesi başladı.
 1944 - bir abd savaş uçağı, i̇ngiltere'nin freckleton kentinde bir okulun üzerine düştü: 61 kişi öldü.
 1962 - almanya'ya çalışmaya gitmek için 78.000'inci kişi başvurdu. 1 ekim 1961'den bu yana almanya'ya gönderilen işçi sayısının 7.565'i bulduğu açıklandı.
 1971 - türkiye'den avrupa ülkeleri ve avustralya'dan sonra amerika'ya da işçi gönderilmesine başlandı. i̇lk kafilede 5 işçi amerika'ya gitti.
 1975 - laos'ta komünist darbe.
 1979 - sovyet dansçı alexander godunov, abd'ye iltica etti.
 1982 - beşir cemayel, lübnan başbakanı seçildi.
 1985 - batı almanya'nın üst düzey karşı casuslarından hans tiedge, doğu almanya'ya iltica etti.
 1990 - batı almanya ve doğu almanya, 3 ekim'de birleşeceklerini duyurdular.
 1990 - saddam hüseyin, kuveyt'teki batılı ülkelerin elçiliklerinin boşaltılmasını istedi.
 1991 - ermenistan, sscb'den bağımsızlığını ilan etti.
 1994 - hakkındaki hapis cezası yargıtay tarafından onaylanarak kesinleştikten sonra dışişleri bakanlığı'nın başvurusu üzerine üsküp'te yakalanan millî futbolcu tanju çolak, türkiye'ye getirildi ve bayrampaşa cezaevi'ne konuldu.
 2000 - gulf air'e ait airbus a320 tipi bir uçak, bahreyn yakınlarında basra körfezi'ne düştü; 143 kişi öldü.
 2000 - merkez üssü hendek-akyazı olan 5.8 büyüklüğünde deprem meydana geldi. hendek ve akyazı ile çevre illerde binalardan atlayan 60 kişi yaralanarak hastahaneye götürüldü.
 2002 - kemal derviş, chp genel merkezi'nde düzenlenen bir törenle partiye resmen üye oldu.
 2002 - genç parti, cem uzan önderliğinde kuruldu.
 2005 - katrina kasırgası'nın oluşmaya başlaması.
 2005 - pucallpa-peru'da bir yolcu uçağı düştü: 41 kişi öldü.
 2010 - manila, filipinler'de bir yolcu otobüsü, 25 yolcusuyla birlikte rehin alındı. olay sonucunda, eylemi gerçekleştiren polis memuru ile 8 rehine öldü.
 2011 - libya'daki kaddafi rejimi sona erdi.
 2023 - hindistan, chandrayaan-3 aracı ile ay'ın güney kutbuna inen ilk ülke oldu.

doğumlar 
 686 - charles martel, franklar krallığı'nda devlet adamı ve askerî komutan (charlemagne'nin dedesi) (ö. 741)
 1741 - jean-françois de la pérouse, fransız memur, denizci ve kâşif (ö. 1788)
 1754 - xvi. louis, fransa kralı (ö. 1793)
 1769 - georges cuvier fransız bilim insanı ve rahip (ö. 1832)
 1811 - auguste bravais, fransız fizikçi (ö. 1863)
 1829 - moritz benedikt cantor, alman matematik tarihçisi (ö. 1920)
 1846 - alexander milne calder, amerikalı heykeltıraş (ö. 1923)
 1851 - alois jirásek, çek yazar (ö. 1930)
 1864 - eleftherios venizelos, yunan siyasetçi ve yunanistan başbakanı (ö. 1936)
 1879 - yevgeniya boş, alman asıllı rus bolşevik aktivist ve siyasetçi (ö. 1925)
 1880 - aleksandr grin, rus yazar (ö. 1932)
 1888 - i̇smail hakkı uzunçarşılı, türk akademisyen, tarihçi ve siyasetçi (ö. 1977)
 1900 - ernst krenek, çek kökenli ve avusturyalı besteci (ö. 1991)
 1908 - arthur adamov, rus asıllı fransız yazar (ö. 1970)
 1910 - giuseppe meazza, i̇talyan futbolcu (ö. 1979)
 1912 - gene kelly, amerikalı aktör (ö. 1996)
 1914 - bülent tarcan, türk besteci ve tıp doktoru (ö. 1991)
 1921 - kenneth arrow, amerikalı ekonomist (ö. 2017)
 1923 - nazik el-melaike, iraklı kadın şair (ö. 2007)
 1924 - ephraim kishon, i̇srailli yazar (ö. 2005)
 1924 - robert solow, amerikalı ekonomist ve nobel ekonomi ödülü sahibi
 1925 - robert mulligan, amerikalı senarist ve film yapımcısı (ö. 2008)
 1927 - dick bruna, hollandalı yazar, animatör ve grafik sanatçısı (ö. 2017)
 1928 - marian seldes, amerikalı oyuncu (ö. 2014)
 1929 - zoltán czibor, macar futbolcu (ö. 1997)
 1929 - vera miles, amerikalı oyuncu
 1930 - michel rocard, fransız siyasetçi ve fransa başbakanı (ö. 2016)
 1931 - barbara eden, amerikalı oyuncu
 1931 - hamilton o. smith, amerikalı mikrobiyolog ve nobel tıp ödülü sahibi bilim insanı
 1932 - huari bumedyen, cezayirli asker ve cezayir'in 2. devlet başkanı (ö. 1978)
 1933 - robert f. curl, jr., amerikalı kimyager ve nobel kimya ödülü sahibi (ö. 2022)
 1949 - shelley long, amerikalı oyuncu
 1949 - rick springfield, avustralyalı şarkıcı
 1950 - luigi delneri, i̇talyan futbolcu ve teknik direktör
 1950 - thomas rukavina, amerikalı siyasetçi (ö. 2019)
 1951 - jimi jamison, amerikalı rock şarkcısı ve besteci (ö. 2014)
 1951 - ahmet kadirov, rusya'ya bağlı çeçen cumhuriyeti'nin ilk cumhurbaşkanı (ö. 2004)
 1951 - lisa halaby, amerikan asıllı ürdünlü hayırsever ve aktivist
 1952 - vicky leandros, yunan şarkıcı ve politikacı
 1952 - santillana, i̇spanyol eski millî futbolcu
 1953 - kazım akşar, türk oyuncu (ö. 2023)
 1961 - alexandre desplat, fransız film müziği bestecisi ve en i̇yi özgün müzik akademi ödülü sahibi 
 1961 - muhammed bakır galibaf, eski tahran büyükşehir belediye başkanı, eski i̇ran polis teşkilatı başkanı, eski i̇ran devrim muhafızları h. k. komutanı
 1963 - park chan-wook, güney koreli yönetmen
 1965 - roger avary, kanadalı yönetmen, yapımcı ve oscar ödüllü senarist
 1967 - dominic a. antonelli, nasa astronotu
 1970 - jay mohr, amerikalı komedyen ve oyuncu
 1970 - river phoenix, amerikalı oyuncu (ö. 1993)
 1971 - demetrio albertini, i̇talyan futbolcu
 1974 - konstantin novoselov, rus-i̇ngiliz fizikçi
 1974 - raymond park, britanyalı aktör, dublör ve dövüş sanatçısı
 1975 - bünyamin sudaş, türk halterci
 1978 - kobe bryant, amerikalı basketbolcu (ö. 2020)
 1978 - julian casablancas, amerikalı müzisyen, şarkıcı ve şarkı sözü yazarı
 1978 - andrew rannells, amerikalı film, sahne, televizyon ve seslendirme sanatçısı
 1979 - güçlü soydemir, türk şarkıcı
 1980 - gözde kansu, türk oyuncu
 1983 - marianne steinbrecher, brezilyalı voleybolcu
 1985 - onur bilgin, türk futbolcu
 1986 - giuseppe rossini, belçikalı futbolcu
 1989 - lianne la havas, i̇ngiliz şarkıcı ve söz yazarı
 1994 - august ames, kanadalı porno yıldızı (ö. 2017)
 1994 - emre kılınç, türk futbolcu
 1994 - jusuf nurkić, boşnak profesyonel basketbolcu
 1996 
yosuke ideguchi, japon futbolcu
kensei nakashima, japon futbolcu 
 1997 - lil yachty, amerikalı rapçi, şarkıcı ve şarkı sözü yazarı

ölümler 
 mö 30 - caesarion, antik mısır tahtına çocuk yaşta çıkmış olan ptolemaios hanedanının son kralı (d. mö 47)
 406 - radagais, roma'yı istila etmeye kalkışan barbar liderlerden
 634 - ebu bekir, ilk i̇slam halifesi (d. 573)
 1176 - rokujō, japonya'nın geleneksel veraset düzenine göre 79. imparatoru (d. 1164)
 1305 - william wallace, i̇skoç şövalye (d. 1270)
 1540 - guillaume budé, fransız hümanist (d. 1467)
 1574 - ebussuud efendi, osmanlı din ve devlet adamı (d. 1490)
 1806 - charles-augustin de coulomb, fransız fizikçi (d. 1736)
 1892 - manuel deodoro da fonseca, brezilyalı general ve brezilya cumhuriyeti'nin ilk başkanı (d. 1827)
 1900 - kuroda kiyotaka, japon politikacı (d. 1840)
 1926 - rudolph valentino, i̇talyan oyuncu (d. 1895)
 1927 - bartolomeo vanzetti, i̇talyan göçmeni amerikalı anarşist (idam) (d. 1888)
 1927 - nicola sacco, i̇talyan göçmeni amerikalı anarşist (idam) (d. 1891)
 1930 - rudolf john gorsleben, alman ariosofist, armanist (armanen rünlerinin uygulayıcısı), dergi editörü ve oyun yazarı (d. 1883)
 1937 - albert roussel, fransız besteci (d. 1869)
 1939 - sidney howard, amerikalı oyun yazarı, senarist ve en i̇yi uyarlama senaryo akademi ödülü sahibi (d. 1891)
 1944 - abdülmecid, osmanlı son halife, ressam ve müzisyen (d. 1868)
 1960 - bruno loerzer, alman luftstreitkräfte subayı (d. 1891)
 1962 - joseph berchtold, alman sturmabteilung ve schutzstaffel'in kurucularından biri (d. 1897)
 1962 - hoot gibson, amerikalı sinema oyuncusu (d. 1892)
 1966 - francis x. bushman, amerikalı sinema oyuncusu, yönetmen ve senarist (d. 1883)
 1967 - burhan belge, türk diplomat, siyaset adamı ve gazeteci (d. 1899)
 1972 - arkadi vasilyev, sovyet yazar (d. 1907)
 1975 - faruk gürler, türk asker ve türk silahlı kuvvetleri'nin 15. genelkurmay başkanı (d. 1913)
 1977 - naum gabo, rus kökenli heykeltıraş (d. 1890)
 1982 - stanford moore, amerikalı biyokimyacı ve nobel kimya ödülü sahibi (d. 1913)
 1989 - afif yesari, türk gazeteci ve yazar (d. 1922)
 1989 - r. d. laing, i̇skoç psikiyatrist (d. 1927)
 1994 - zoltán fábri, macar film yönetmeni ve senarist (d. 1917)
 1995 - alfred eisenstaedt, alman asıllı amerikalı fotoğraf sanatçısı (d. 1898)
 1995 - sylvester stadler, alman generali (d. 1910)
 1997 - eric gairy, grenadalı siyasetçi (d. 1922)
 1997 - john kendrew, i̇ngiliz biyolog ve nobel kimya ödülü sahibi (d. 1917)
 1998 - ahmet hamdi boyacıoğlu, türk hukukçu (d. 1920)
 1999 - irina tweedie, rus yazar (d. 1907)
 2001 - peter maas, amerikalı romancı ve gazeteci (d. 1929)
 2002 - sami hazinses, ermeni asıllı türk sinema oyuncusu (d. 1925)
 2006 - ed warren, amerikalı demonolojist ve yazar (d. 1926)
 2009 - yücel çakmaklı, türk yönetmen (d. 1937)
 2012 - jerry nelson, amerikalı komedyen, oyuncu ve kukla sanatçısı (d. 1934)
 2014 - albert ebossé bodjongo, kamerunlu futbolcu (d. 1989)
 2014 - dursun ali eğribaş, türk güreşçi (d. 1933)
 2014 - marcel rigout, fransız komünist siyasetçi ve eski bakan (d. 1928)
 2016 - steven hill, amerikalı oyuncu (d. 1922)
 2016 - i̇srafil köse, türk dizi ve film oyuncusu (d. 1970)
 2016 - reinhard selten, alman ekonomist ve nobel ekonomi ödülü sahibi (d. 1930)
 2017 - viola harris, amerikalı oyuncu (d. 1926)
 2017 - engelbert jarek, polonyalı eski milli futbolcu (d. 1935)
 2017 - joe klein, amerikalı profesyonel beyzbol yöneticisi (d. 1942)
 2018 - arcabas, fransız ressam ve heykeltıraş (d. 1926)
 2018 - toron karacaoğlu, türk yönetmen, tiyatro, sinema ve dizi oyuncusu (d. 1930)
 2018 - kuldip nayar, hint gazeteci, insan hakları aktivisti, siyasetçi ve yazar (d. 1923)
 2019 - carlo delle piane, i̇talyan oyuncu ve komedyen (d. 1936)
 2020 - benny chan, hong konglu film yönetmeni, yapımcı ve senarist (d. 1961)
 2020 - maria janion, polonyalı akademisyen, eleştirmen, edebiyat kuramcısı (d. 1926)
 2020 - peter king, i̇ngiliz caz saksafoncusu, besteci ve klarnetçi (d. 1940)
 2020 - lori nelson, amerikalı oyuncu ve manken (d. 1933)
 2020 - valentina prudskova, rus eskrimci (d. 1938)
 2021 - victoria aguyi-ironsi, nijerya'nın ikinci first lady'si (d. 1923)
 2021 - brick bronsky, amerikalı profesyonel güreşçi, aktör, film yapımcısı ve antrenör (d. 1964)
 2021 - michael nader, amerikalı aktör (d. 1945)
 2021 - jean-luc nancy, fransız filozof (d. 1940)
 2021 - giovanni pretorius, güney afrikalı olimpiyat boksörü (d. 1972)
 2021 - rosita quintana, arjantinli-meksikalı aktris, şarkıcı ve söz yazarı (d. 1925)
 2021 - anestis vlahos, yunan aktör ve siyasetçi (d. 1934)
 2021 - josé yudica, arjantinli eski profesyonel futbolcu ve teknik direktör (d. 1936)
 2022 - sandra deal, amerikalı eğitimci, aktivist ve first lady (d. 1942)
 2022 - božidar delić, sırp siyasetçi ve asker (d. 1956)
 2022 - larry laudan, amerikalı bir bilim filozofu ve epistemologdur (d. 1941)
 2022 - vytjie mentor, güney afrikalı siyasetçi (d. 1963)
 2022 - gerald potterton, i̇ngiliz-kanadalı yönetmen, yapımcı, yazar ve animatör (d. 1931)
 2023 - yevgeni prigojin, rus iş insanı ve oligark (d. 1961)

tatiller ve özel günler 
 uluslararası köle ticaretinin yasaklanmasını anma günü

0823
23