Bilecik'in Düşman İşgalinden Kurtuluşu ve Şeyh Edebalı Kültür Şenlikleri

şeyh edebalı'yı anma ve ahilik haftası, bilecik'te eylül ayının ilk haftası gerçekleştirilen kültürel etkinlik.

"kurtuluş bayramı" olarak törenlerle alınan etkinlik, 1986 yılında kapsamı genişletilerek 6-8 eylül tarihlerinde il merkezinde "bilecik'in düşman i̇şgalinden kurtuluşu, ahilik ve şeyh edebalı kültür şenlikleri" olarak anılmaya başlandı ve 2010'larda kısa süreli "bilecik'in düşman i̇şgalinden kurtuluşu, ahilik ve şeyh edebalı kültür ve sanat festivali" olarak etkinlikler düzenlendi. 2014'ten itibaren "bilecik’in düşman i̇şgalinden kurtuluşu" törenleri ayrı bir kapsama alınarak "şeyh edebalı'yı anma ve ahilik haftası" olarak tertip edilmeye devam etti.

düzeni 
şenlikler sırasında şehir baştan başa bayraklar ve çiçeklerle süslenir. geceleri aydınlatılır ve zafer takları düzenlenir. şenlikler süresince düzenlenen programa göre şeyh edebali stadyumu'nda, alanlarda ve salonlarda halk oyunları ekipleri ile anadolu'nun çeşitli şehirlerinden gelen halk oyunları ekipleri gösteriler yapar. stadyumda çeşitli sanatçılar tarafından şenlik konserleri düzenlenir. türkiye'deki çeşitli üniversitelerden bilim adamlarının katıldığı şeyh edebali ve ahilik konulu sempozyum düzenlenir.

tarihi

2005'te bilecik valiliği ve bilecik belediyesi tarafından düzenlenen etkinlik, üç gün sürdü. sergiler açıldı, konser verildi ve konferanslar düzenlendi. mehteran takımı da yer aldı.<ref name="türkiye">{{haber kaynağı |başlık=günün notu |url=https://www.turkiyegazetesi.com.tr/genel/a259927.aspx |erişimtarihi=23 nisan 2020 |yayıncı=türkiye |tarih=6 eylül 2005 |arşivurl=https://web.archive.org/web/20200423005744/https://www.turkiyegazetesi.com.tr/genel/a259927.aspx |arşivtarihi=23 nisan 2020 |ölüurl=hayır }}</ref> bir sonraki yıl törenlere ak parti genel başkan yardımcısı şükrü ayalan'da katıldı. 2007'de törenler, cumhuriyet meydanı'ndaki atatürk anıtına çelenk konularak, saygı duruşunda bulunulması ile başladı. protokol mensupları halkı selamladıktan sonra mehteran bölüğü eşliğinde edebali stadyumu'na yüründü. vali musa çolak, garnizon komutanı ümit yılmaz, belediye başkanı selim yağcı programlara katıldı. folklor gösterileri, resmi geçit ile tören son buldu. etkinliklerde şeyh edebali türbesi'nde halka "şifalı pilav ve ayran" dağıtıldı. 2008'de törenler şeyh edebali stadyumu'nda gerçekleşti. seda sayan ile onur şan konser verdi. vali musa çolak, belediye başkanı akp'li selim yağcı, 2'nci jandarma er eğitim tugay komutanı tuğgeneral ümit yılmaz, akp milletvekili fahrettin poyraz, chp milletvekili yaşar tüzün programlarda bulunurken, törenlere 20 bin kişi katılım gösterdi.

2011'de 6-7-8 eylül günlerinde gerçekleştirildi. "bilecik'in düşman i̇şgalinden kurtuluşu, şeyh edebalı'yı anma ve ahilik haftası" kutlamalarında ilk olarak bilecik esnaf ve sanatkarlar odaları birliği başkanı halit gölcan ve beraberindekiler, vali vekili süleyman deniz'i ziyaret etti. yılın ahisi' olarak kuaför yunus çakmak seçildi. tevfikbey caddesi'nde gürcistan zugridi folklor ekibi ve kütahya gençlik ve spor halk oyunları ekibi gösteri gerçekleştirdi. mustafa ceceli, şeyh edebali stadyumu'nda konser verdi. yaklaşık 15 bin kişi izledi. şeyh edebali üniversitesinde mustafa koç tarafından "ahilik ve i̇ş ahlakı" konferansı verildi. aynı zamanda buket yücel, yeni türkü, başak tatlıbal ve burak kut'da sahne aldı.

 program değişikliği 
2014'te etkinliklerin içeriğinin ve kapsamının değişmesi, yerel basın organları ve halk tarafından tepki ile karşılandı. bilecik olay'' adlı yayın organı tarafından "milli bayramların kutlama programları değiştirilerek sade törenlerle yapıldığı, bunun yani sıra osmanlı ile ilgili fetih programlarının daha kapsamlı düzenlenerek vatandaşa her platformda duyurulduğu" iddia edildi. "şeyh edebali türbesinde halka dağıtılan şifalı pilavının artık dağıtılmaması", "geleneksel bazı kültürel varlıkların yerine getirilmemesi" ve "her yıl 3 gün 4 gece yapılan 6 eylül şenliklerini unutulması" tepkisi nedeniyle vatandaşlar tarafından çarşı merkezinde insanlara pilav dağıtımı yapıldı.

şeyh edebalı'yı anma ve ahilik haftası 
2015'te bilecik edebali eğitim ve kültür derneği tarafından şet kuşatma töreni düzenlendi. "ahilik ve i̇ş ahlakı" adlı konferans düzenlendi. vali ahmet hamdi nayir tarafından bilecik ahisi seçilen bahri ay'a ödülü takdim edildi ve şeyh edebali türbesi ziyaretinin gerçekleştirilmesinin ardından "ahi pilavı" katılımcılara ikram edildi. orhangazi camii’nde  öğle namazına müteakiben mevlid-i şerif okundu ve tören sona erdi. bir sonraki yıl törenler bilecik belediyesi kültür sitesi içerisinde gerçekleştirildi. bilecik valisi ahmet hamdi nayir, bilecik milletvekili halil eldemir, bilecik belediye başkanı selim yağcı, bilecik ticaret müdürü şinasi balta, bilecik esnaf ve sanatkârlar odaları birliği başkanı halit gölcan katılım gösterdi. "şet kuşatma" töreni bilecik edebali kültür ve araştırma derneği tarafından sahnelendi. ayakkabı tamirciliği yapan ve bilecik ahisi seçilen ahmet sert’e “yılın ahilik” plaketi ve ödülleri sunuldu. 'ahi pilavı' ikram edildi. bilecik i̇l kültür ve turizm müdürlüğü sergi salonu’nda sanatkar ve esnaf kurumları tarafından düzenlenen sergi gezildi.

2018'de bilecik belediyesi yaşayan şehir müzesi’nde saygı duruşu ve i̇stiklal marşı’nın okunmasıyla töenler başladı. bilecik valisi tahir büyükakın, bilecik i̇l emniyet müdürü ertuğrul namal, bilecik ticaret i̇l müdürü şinasi balta, milletvekili selim yağcı, bilecik belediye başkanı nihat can katılım gösterdi. murat hüdevandigar ortaokulu öğrencileri tarafından halk oyunları gösterisi gerçekleştirildi. bilecik edebali kültür ve araştırma derneği tarafından şet kuşatma töreni ve protokol üyeleri tarafından müze içinde yer alan zanaatlar odası ziyaret edildi. tören i̇l kutlama komitesi tarafından bilecik'in ahisi olarak ali kılıç seçildi ve kendisine çeşitli hediyeler verildi.

diğer etkinlikler 

"bilecik'in düşman i̇şgalinden kurtuluşu" törenleri belirli bir süre protokol etkinliği olarak düzenlenirken, 2019'da bilecik belediyesi tarafından daha kapsamlı olarak düzenlendi. etkinlikler, iki gün sürdü. i̇lk olarak 6 eylül'de yaşayan şehir müzesi'nde "1922'deki bilecik" konulu fotoğraf sergisi açıldı. pelitözü gölpark'ta "bir millet uyanıyor" adlı film gösterimi yapıldı ve cumhuriyet meydanı'nda yüksek sadakat konser verdi. cumhuriyet meydanı'ndan başlayan "fener alayı" oluşturuldu. 2017'de ise bilecik valiliği ve bilecik belediyesi tarafından "şeyh edebali'yi ve osmangazi'yi anma etkinlikleri" düzenlenmeye başladı. şeyh edebali türbesi yerleşkesinde düzenlenen programlarda, belediye başkanı selim yağcı, bilecik valisi süleyman elban ve ak parti bilecik milletvekili halil eldemir gibi ismler katılım gösterdi.

kaynakça

bilecik ilindeki festivaller
türkiye'deki kültür festivalleri