Sovyetler Birliği Devlet Ödülü

sscb devlet ödülü (), sovyetler birliği'nin devlet nişanıydı. 9 eylül 1966'da merkez komitesi ve sscb bakanlar kurulu tarafından yürürlüğe sokuldu. 1967 ile 1991 arasında ekim devriminin yıldönümünde, bilim ve teknoloji ve edebiyat ve sanat alanlarında olağanüstü başarıları ödüllendirmek için verilirdi. 1960 ile 1980'ler arasında ödül, "stalin ödülü" olarak bilinir oldu. sovyetler birliği'nin dağılmasından sonra bu ödülün yerine rus federasyonu'nun devlet ödülü getirildi.

geçmiş dönemde stalin ödülü ismiyle 1935-1956 yılları arasındaki arasında lenin ödülü yerine büyük oranda verilmiştir, bu ödül ile birbirine karıştırılmamalıdır. lenin ödülü, 15 ağustos 1956'da yeniden dizayn edildi ve 1990 yılına kadar her iki yılda bir verilmeye devam edildi. sscb devlet ödülü, önem ve parasal değer bakımından lenin ödülü'nden sonra ikinci sırada gelirdi. devlet ödülü yürürlüğe girdiği zaman ödül tutarı (lenin ödülününkinin yarısı olan) 5000 ruble idi. devlet ödülü'nü almak için belirtilmiş şart "sovyet bilimine önemli katkı yapan bilimsel araştırmalar için" iken, lenin ödülünü almak için belritlen şart "bilim ve teknolojide yeni yollar açan ve bu sahada dünyadaki başarıları aşan değerli çalışmalar" idi.

genelde stalin ödülü olarak bilinen devlet stalin ödülü, 1941 ile 1954 arasında vardı. bazı kaynaklar hatalı olarak bitiş tarihi olarak 1952'yı belirtir. sscb devlet ödülü ile esas olarak aynı rolü oynamış olduğu için, sscb devlet ödülü'nün oluşturulmasından sonra stalin ödülü'nü kazananların diploma ve madalyaları sscb devlet ödülü ile değiştirilmiştir.

i̇kinci dünya savaşı'nın son iki yılı olan 1944 ve 1945'te stalin ödülü törenleri yapılmamıştır. bunlar yerine 1946'da tören iki kere yapılmıştır: ocaktaki törende 1943-1944'te yapılan çalışmalar ödüllendirilmiş, haziranda ise 1945'teki çalışmalar.

1., 2. ve 3. dereceden sscb devlet ödülü, sovyetler birliği'ni veya sosyalizmin amaçlarına ileriye götüren en belirgin başarıları onurlandırmak için, bilim, matematik, edebiyat, sanat ve mimari dallarındaki kişilere verilirdi. çoğu zaman ödül kişilere değil, belli çalışmalara verilirdi.

her sovyet cumhuriyeti (ssc) ve otonom cumhuriyet (ossc) ayrıca kendi devlet ödülü'ne sahipti.

stalin ödülü, stalin barış ödülü'nden farklıydı. stalin barış ödülü, 21 aralık 1949'da oluşturulmuştu ve genelde sovyet vatandaşlarına değil, yabancılara verilmişti.

yıllara göre bilim ve mühendislikte devlet stalin ödülü'nü kazanlar

1941 
abraham alikhanov: fizik
alexander evseevich braunstein: biyokimya
nikolai burdenko: nörocerrahi
mikhail gurevich: havacılık mühendisliği
sergey i̇lyuşin: havacılık mühendisliği
aleksandr khinchin: matematik
andrey kolmogorov: matematik
semyon lavochkin: havacılık mühendisliği
mikhail loginov: top tasarımı 
trofim lysenko: biyoloji
dmitri maksutov: astronomi optiği
vladimir obruchev: jeoloji
nikolai polikarpov: havacılık mühendisliği
nikolay semyonov: kimyasal fizik
sergei sobolev: matematik
alexey shchusev: mimarlık
alexander sergeyevich yakovlev: havacılık mühendisliği
ivan matveyevich vinogradov: matematik
semyon volfkovich: kimya
vera muhina: heykelcilik

1942 

aleksandr danilovich aleksandrov: matematik
nicholas astrov: tank mühendisi
ivan grave: topçuluk, yarı kapalı uzayda balistik çalışması için
sergey i̇lyuşin: havacılık mühendisliği
mstislav keldysh: matematik
isaak kikoin: fizik
mikhail koshkin: tank mühendisi
leonid isaakovich mandelstam: fizik
sergei rubinstein: psikoloji
aleksandr aleksandrovich shmuk: biyokimya
alexander vasilyevich vishnevsky: cerrah
alexander sergeyevich yakovlev: havacılık mühendisliği
nikolay zelinsky organik kimya üzerindeki çalışmaları
bardin ivan parlovich

1943 
nicholas astrov: tank mühendisi
sergey i̇lyuşin: havacılık mühendisliği
ivan knunyants: kimya
feodosy krasovsky: astronomi
semyon lavochkin: havacılık mühendisliği
nikolai nikolaevich polikarpov: havacılık mühendisliği
sergey ivanovich vavilov: fizik
vladimir vernadsky: mineraloji and jeokimya
yakov borisovich zel'dovich: 2. derece, fizik –  yanma ve patlama üzerine çalışmaları için
mustafa topchubashov: cerrah
zinaida vissarionovna ermol'eva: biokimya

1944 
bu yılın ödülleri 1946'da verildi

1945 
bu yılın ödülleri 1946'da verildi

1946 
pavel alekseyevich cherenkov: fizik
viktor hambardzumyan: astrofizik
sergey i̇lyuşin: havacılık mühendisliği
eugen kapp: müzik bestesi
mstislav keldysh: matematik
lev landau: fizik
semyon lavochkin: havacılık mühendisliği
lazar lyusternik: matematik
dmitri maksutov: 1. derece, astronomi optiği
anatoly ivanovich malcev: 2. derece, lie grupları üzerindeki çalışmaları için
vasily sergeevich nemchinov: matematik
pelageya polubarinova-kochina: matematik
alexander sergeyevich yakovlev: havacılık mühendisliği
sergey ivanovich vavilov: fizik
leo silber: imünoloji
yevgeny tarle: tarihçi
boris zbarsky, biyokimya
nikolay zelinsky protein kimyası üzerine çalışmaları

1947 
manfred von ardenne: masaüstü elektron mikroskopu için
georgy beriev: havacılık mühendisliği
nikolay bogolyubov: matematik
grigory eisenberg
mikhail gurevich: havacılık mühendisliği
sergey i̇lyuşin: havacılık mühendisliği
artem mikoyan: havacılık mühendisliği
alexander sergeyevich yakovlev: havacılık mühendisliği

1948 
nikolai bernstein: neurofizyoloji
alexander gapeev: jeoloji
mikhail gurevich: havacılık mühendisliği
artem mikoyan: havacılık mühendisliği
semyon lavochkin: havacılık mühendisliği
alexander sergeyevich yakovlev: havacılık mühendisliği

1949 
mikhail gurevich: havacılık mühendisliği
mikhail kalashnikov: mühendislik 
leonid kantorovich: matematik
boris kurchatov: radyokimya
artem mikoyan: uçak tasarımı için
nikolaus riehl: 1. derece, sovyet atom bombası projesine katkıları için
yakov borisovich zel'dovich (яков борисович зельдович): 1. derece, fizik – özel çalışmaları için (aslında, nükleer teknoloji için)

1950 
viktor hambardzumyan: astrofizik
sergey i̇lyuşin: havacılık mühendisliği
eugen kapp: müzik bestesi
vladimir obruchev: jeoloji
aleksei pogorelov: matematik
dmitri skobeltsyn: fizik
ilia vekua: matematik
mstislav rostropoviç: müzisyen

1951 
edouard grikurov: yönetmen (müzik)
peter adolf thiessen: 1. derece, uranyum zenginleştirme çalışmaları için
sergey ivanovich vavilov: fizik
boris vannikov: sovyet nükleer programının idaresi için
viktor vinogradov: filoloji
suleiman yudakov: besteci, müzisyen (tacik milli marşını bestelemiştir)
yakov borisovich zel'dovich: 1. derece, fizik – özel çalışmaları için

1952 
ashot satian: "songs of ağrı vadisi şarkıları" vokal-senfonik şiiri (1950)
viktor arkadyevich bely: müzik bestesi
pavel alekseyevich cherenkov: fizik
sergey i̇lyuşin: havacılık mühendisliği
eugen kapp: müzik bestesi
feodosy krasovsky astronom
marie podvalová: müzik icraası
leon theremin: casusluk araçlaırnın icadı için bilim
sergey ivanovich vavilov: fizik
ivan efremov, tafonomi and geolojik kronoloji için
yury nikolaevich savin: 2. derece, "çukulara etrafında stres yoğunluğu" çalışması için

1953 
manfred von ardenne: 1. derece, sovyet atom bombası proejsine katkıları için
nikolay bogolyubov: fizik
vitaly ginzburg: 1. derece, fizik
eduard haken: müzik
bruno pontecorvo: fizik
vasily vladimirov: matematik
yakov borisovich zel'dovich: 1. derece, fizik – özel çalışmaları için

1954 
andrei sakharov: 1. derece, fizik 
strela computer: 1. derece (v. alexandrov, yu. bazilevsky, d. zhuchkov, i. lygin, g. markov, b. melnikov, g. prokudayev, b. rameyev, n. trubnikov, a. tsygankin, yu. shcherbakov, l. larionova (александров в. в., базилевский ю. я., жучков д. а., лыгин и. ф., марков г. я., мельников б. ф., прокудаев г. м., рамеев б. и., трубников н. б., цыганкин а. п., щербаков ю. ф., ларионова л.а.))
igor tamm: fizik
igor kurchatov: fizik

yıllara göre sanatta devlet stalin ödülü'nü kazananlar

1941 
grigori aleksandrov, isaak dunayevsky ve lyubov orlova: sirk (1936) filmi 
grigori aleksandrov, nikolai erdman, isaak dunayevsky, lyubov orlova ve igor ilyinsky: volga-volga (1938) filmi
hamo beknazarian, avet avetisyan ve hrachia nersisyan: zangezur (1938) filmi 
mikheil chiaureli ve spartak bagashvili: arsena (1937) filmi 
mikheil chiaureli ve mikheil gelovani: great glow (1938) filmi 
mark donskoy ve varvara massalitinova: maxim gorky'nin çocukluğu (1938) ve tek başına (1939) filmleri
alexander dovzhenko, yevgeny samoylov ve ivan skuratov: shchors (1939) filmi 
efim dzigan: kronstadt'tan bizler (1936) filmi
efim dzigan ve vsevolod vishnevsky: eğer yarın savaş gelirse (1938) filmi
sergei eisenstein, pyotr pavlenko, nikolay cherkasov ve andrei abrikosov:alexander nevsky (1938) filmi 
fridrikh ermler, nikolay bogolyubov ve aleksandr zrazhevsky:  büyük vatandaş (1938-1939) filmi 
sergei gerasimov ve tamara makarova: yeni öğretmen (1939) filmi
yevgeni ivanov-barkov, alty karliyev ve nina alisova: film dursun (1941)
iosif kheifits ve aleksandr zarkhi: baltık yardımcısı (1937) filmi 
grigori kozintsev, leonid trauberg ve boris chirkov: filmler maxim'in gençliği (1935), the return of maxim (1937) ve vyborg tarafı (1939) filmleri 
leonid lukov ve pavel nilin: film muhteşem bir hayat (bölüm i) (1934)
vladimir petrov, nikolai simonov ve mikhail zharov:  birince petro (1937-1938) filmi
vsevolod pudovkin, mikhail doller, boris livanov ve aleksandr khanov: minin ve pozharsky (1939) filmi 
vsevolod pudovkin, mikhail doller, nikolai cherkasov-sergeyev ve aleksandr khanov: suvorov (1941) filmi 
ivan pyryev, nikolai kryuchkov ve marina ladynina: traktör sürücüleri (1939) filmi 
yuli raizman, ivan peltser, ve nikolai dorokhin: dün gece (1937) filmi 
gerbert rappaport, aleksandr ivanovsky, sergei lemeshev ve erast garin:  müzikli hikaye (1940) filmi 
mikhail romm, aleksei kapler, boris shchukin ve nikolai okhlopkov: ekim ayında lenin (1937) ve 1918'de lenin (1939) filmleri 
nikoloz shengelaya: film eliso (1928)
nikoloz shengelaya ve nato vachnadze: turuncu vadi (1937) filmi 
georgi vasilyev, sergei vasilyev ve boris babochkin: chapaev filmi  (1939)
sergei yutkevich ve leonid lyubashevsky:  yakov sverdlov (1940) filmi
aleksandr zguridi, gleb troyanski ve boris dolin: dokümanter film denizin derinliklerinde (1938)
aleksandr zguridi ve gleb troyanski: dokümanter film hayatın gücü (1940)
ilya kopalin: dokümanter film tuna üzerinde (1940)
uzeyir hajibeyov: köroğlu operası
aram khachaturian: keman konçertosu
nikolai myaskovsky: senfoni no. 21mark reizen: opera şarkıcısı, bas
sergei sergeyev-tsensky: edebiyat
yuri shaporin: kulikovo tarlasında, kantata 
dmitri shostakovich: piano beşlisi 
aleksey shchusev, mimarlık
mikhail aleksandrovich sholokhov: edebiyat
aleksei nikolaevich tolstoi: edebiyat, i. petro için
aleksandr tvardovsky:edebiyat
olga lepeshinskaya: bale
vera mukhina: heykelcilik

 1942 
tikhon khrennikov: domuz sürüsü ve çoban filmi için müzik
dmitri shostakovich: senfoni no. 7 
ilya ehrenburg: edebiyat
david fyodorovich oistrakh soviet kemancısı

 1943 
wanda wasilewska, gökkuşağı adlı romanı için
mukhtar ashrafi: senfoni no. 1 heroik 
aram khachaturian: gayane balesi 
sergei prokofiev: piano sonata no. 7 
vissarion shebalin: yaylı çalgılar dörtlüsü no. 5aleksei nikolaevich tolstoi: edebiyat, eza yolu için

 1944 
bu yılın ödülleri 1946'da verildi

 1945 

bu yılın ödülleri 1946'da verildi

 1946 
sergei aslamazyan: çellocu
mikola bazhan: edebiyat, savaş yıllarında (1945?) için
sergei eisenstein: sinema, korkunç i̇van, i. bölüm için
aleksander fadeyev: edebiyat, genç muhafızlar (1. baskı, 1945) için
samuil feinberg: piano konçertosu no. 2 
emil gilels: pianist
reinhold glière: solist ve orkestra için konçerto 
dmitri kabalevsky: yaylı çalgılar için dörtlü no. 2 
gara garayev: anavatan, opera
jovdat hajiyev: anavatan, opera
veniamin kaverin: edebiyat, i̇ki kaptan için
aram khachaturian: senfoni no. 2tikhon khrennikov: savaştan sonra saat 18:00'der, filminden müzik 
boris liatoshinsky: ukrayna beşlisi 
samuil marshak: edebiyat, oniki ay oynu için 
peretz markish: edebiyat
vera inber: şiir
sulamith messerer: bale koreografisi
nikolai miaskovsky: yaylı çalgılar dörtlüsü no. 9 - çello konçertosu 
vano muradeli: senfoni no. 2vera panova: edebiyat, sputniki için 
gavriil nikolayevich popov: senfoni no. 2 
sergei prokofiev: senfoni no. 5 - piano sonata no. 8 - sinderella balesi 
alexander prokofyev: şiir, 1944 şiiri "rossiya" için
yuri shaporin: rusya toprağı savaşı için hikayeandrei shtogarenko: ukraynam, senfoni 
georgi sviridov: piano üçlüsü
aleksey shchusev, mimarlık
yevgeny vuchetich, heykelcilik
stepan malkhasyants, filolog, açıklamalı ermenice sözlük için

 1947 
salomėja nėris: şiir (ölümünden sonra)
sergei prokofiev: keman ve piano için sonata no. 1 
vissarion shebalin: "moskova", kantata 
sergey nikiforovich vasilenko: mirandolin süiti 
vera panova: edebiyat, krujilikha için
aleksandr tvardovsky: edebiyat
yevgeny vuchetich, heykelcilik
andrey vyshinsky: hukukî kanıtlar kuramı 1948 
boris asafiev: glinka üzerine monograf 
reinhold glière: yaylı çalgılar dörtlüsü no. 4 
gara garayev: leyla ve mecnun, senfonik şiir  
ilya ehrenburg: edebiyat
anatoly rybakov: edebiyat, kama için
aleksey shchusev, mimarlık
volodymyr sosyura: şiir
nikolai virta
yevgeny vuchetich: heykelcilik
gizli ajan filminin yapım ekibi

 1949 
fikret amirov: sehfonik mughamlar 
alexander arutiunian: anavatan, kantata 
vasiliy nikolaevich azhaev: edebiyat, moskova'dan uzakta (1949) için
dmitri kabalevsky: keman konçertosu 
feodor vasilyevich gladkov: edebiyat, çocukluğumun hikayesi (1949?)
sergei gerasimov, vladimir rapoport, vladimir ivanov, inna makarova, nonna mordyukova, sergei gurzo, lyudmila shagalova ve viktor khokhryakov for the film genç muaffız (1948)
vera panova: edebiyat, parlak kıyı için 
faina ranevskaya: tiyatro sahnesi için olağanüstü yaratıcı başarılar için
fyodor pavlovich reshetnikov: sanat
yevgeny vuchetich, heyeklcilik
ivan vasilenko: edebiyat, küçük yıldız için
fyodor fedorovsky: sahne tasarımı için
sandro shanshiashvili: şiirleri ve oyunları için

 1950 
leonid baratov: opera yönetmeni 
reinhold glière: bronz atlı 
nikolai myaskovsky: çello ve piano için sonata no. 2 
dmitri shostakovich: koro için ormanların şarkısı - berlin'in düşüşü 
mstislav rostropovich, çellocu
yevgeny vuchetich, heykelcilik
dimitri arakishvili, besteci
vadim sobko, barış garantisi romanı için
vasily yefanov: ressam
mehdi hüseyin, yazar

 1951 
arno babadzhanian: kahraman balladvladimir belyayev: edebiyat, eski kale: bir üçleme için
sergei bondarchuk: taras shevchenko 
nikolai cherkasov: alexander popov filmi için (alexander popov rolü için).
isaak dunaevsky: kuban kazakları filmi için müzik
gevorg emin: yeni yol şiir kitabı
german galynin: epik şiiraleksandras gudaitis-guzevičius, kitap kalvio ignoto teisybė (demirci ignotas'ın gerçeği)
bruno freindlich: alexander popov filmi (guglielmo marconi rolü için).
dmitri kabalevsky: taras'ın ailesi, opera 
nikolai myaskovsky: senfoni no. 27 - yaylı çalgılar dörtlüsü no. 13 
sergei prokofiev: barış i̇çin nöbet, oratoryo
vsevolod pudovkin, anatoli golovnya, vissarion shebalin ve vladimir belokurov: film zhukovsky (1950)
faina ranevskaya: for the film u nih est' rodina (onların anavatanı var)
fyodor pavlovich reshetnikov: sanat (ikinci kere)
anatoly rybakov: edebiyat 
otar taktakishvili: senfoni no. 1 
teofilis tilvytis, şiirusnynėyuri trifonov, edebiyat, öğrenciler için

 1952 
ashot satian: vokal-senfonik şiir "ağrı vadisi için şarkı"(1950)
jovdat hajiyev: barış için, symphonik şiir
mukhtar ashrafi
pavel necheporenko: balalaika ile mümtaz icraat
,*yuri shaporin: vokal ve piano için romanslar 
dmitri shostakovich: koro i̇çin on şiir opus 88 
andrei shtogarenko: lesya ukrainka anısına, senfonik süit  
juhan smuul: edebiyat
otar taktakishvili: piano konçertosu no 1aleksey shchusev, mimarlık
antanas venclova: edebiyat, rinktinė (seçme çalışmalar)

 yıllara göre bilim ve mühendislikte sscb devlet ödülü'nü kazanlar 

 1963 
vladimir veksler: fizik

 1964 
hanon izakson
 1967 
vladimir chelomei: füze tasarımı için

 1968 
pavel soloviev: motor tasarımı için
 birutė kasperavičienė, bronislovas krūminis, vaclovas zubras: žirmūnai i̇skan mikromahallesinin tasarımı için

 1969 
lev korolyov, bilgisayar bilimleri
evgeny abramyan, nükleer fizik

 1970 
dmitrii evgenievich okhotsimsky: uzay bilim insanı
alexander yakovlevich bereznyak: roket tasarımı (ksr-5 ve kh-28 için)

 1971 
alexander yakovlevich bereznyak: roket tasarımı (kh-22m)
sergey i̇lyuşin: havacılık mühendisliği

 1974 
boris babaian
vladimir chelomei: roket tasarımı

 1975 
igor sergeevich seleznev: roket tasarımı (kh-22ma)
sergei vonsovsky: fizik

 1977 
pavel alekseyevich cherenkov: fizik
yuri valentinovich knorozov: dilbilim araştırması
igor sergeevich seleznev: roket tasarımı (ksr-5p)
alexander sergeyevich yakovlev: havacılık mühendisliği

 1980 
grigory eisenberg
 viktor kremenuk - abd ve kanada çalışmaları enstitüsü (iskran)

 1981 
 valentin panteleimonovich smirnov

 1982 
alexei abrikosov: fizik
vladimir chelomei: roket tasarımı
sergei vonsovsky: fizik

 1983 
igor spassky

 1984 
zhores alferov: fizik
nikolay bogolyubov: fizik
igor sergeevich seleznev: roket tasarımı (kh-59)
ilia vekua
 yuri yu. gleba: biyoloji
 ??? (proje 877, varshavyanka denizaltısı için)
 algis petras piskarskas: nonlineer optik

 1987 
 nail h. ibragimov: matematik

 1989 
nikolay basov: fizik
alexei fridman,nikolai gor'kavyi: bilim ve teknoloji, planet halkalarında toplu ve çarpışmalı süreçler kuramını geliştirerek uranus için bir uydular sistemini öngördüğü için.

yıllara göre edebiyat ve sanatta sscb devlet ödülü'nü kazanlar

 1946 
vera inber: şiir

 1948 
arkady filippenko: müzik; "i̇kinci yaylı çalgılar dörtlüsü" için

 1961 
ladislav mráz: opera şarkıcısı

 1966 
gustáv papp: opera şarkıcısı

 1967 
anatoly polyansky, d. s.vitukhin, yu.v. ratskevich, vd.: mimarlık, artek'in "pribrezhny" kompleksi için
sergei yutkevich ve yevgeni gabrilovich: lenin polonya'da filmi için
vytautas žalakevičius, donatas banionis ve jonas gritsius: kimse ölmek i̇stemedi filmi için

 1968 
 mark donskoy bir annenin kalbi filmi için

 1970 
stanislav rostotsky, boris dulenkov, vyacheslav shumsky, nina menshikova, georgi polonsky ve vyacheslav tikhonov pazartesi'ye kadar yaşayacağız filmi için

 1986 
aleksei losev  klasik estetik tarihi için
 1971 
aleksandr tvardovsky: edebiyat
 sergei gerasimov, vladimir rapoport, pyotr galadzhev, oleg zhakov, vasily shukshin ve natalya belokhvostikova, göl kenarında filmi için

 1974  
qaysin quli: edebiyat

 1976 
gevorg emin: edebiyat
 1977 
mikael tariverdiev
 1978 
andrey voznenesensky
evgeny belyaev: müzik, tenor soloist

 1979 
yuri norstein: sanat
 1981 
vladimir shainsky
boris shtokolov

 1983 
yevgeni gabrilovich, sergei yutkevich, nikolai nemolyayev ve lyudmila kusakova, lenin paris'te filmi için
valery gavrilin  koral senfoni'' için

1986 
levonid yakovlev

1987 
vladimir kobekin

1988 
vladimir dudintsev
dmitri pokrovsky

1991 
bulat okudzhava

kaynakça 

sovyetler birliği'nde verilen ödüller
sovyetler birliği listeleri