Dijital sanat

dijital sanat veya sayısal sanat, genel anlamda üretilişinde bilgisayarın rol aldığı, fiziksel olmayan nesnelerin üretilmesiyle gerçekleşen sanat biçimine denir. bu süreçte bilgisayar geleneksel anlamda bir yardımcı araçtan, vazgeçilmez bir ortak yaratıcı konumuna kadar uzanan tayfın herhangi bir yerinde bulunabillir. sürecinde bilgisayarın sadece alışılageldik kullanımının rol aldığı işler genelde bu sınıflandırmaya alınmazlar. 1990'lardaki dijital devrim sonrası sayıları artan dijital ressamlar ve baskıcılar sanat çevreleri ve müzeleri tarafından fazla kabul görmeseler de internet sanatı ve yazılım sanatı gibi dallar sanat müzelerine girmiştir. yeni medya sanatı da denmektedir.

dijital tekniklerin sağladığı imkânların çeşitliliği, sanatçılara bunları araç, ortam veya konu olarak kullanabilme seçimi yaratmıştır. dijital sanata temelde bu seçimler doğrultusunda bakabiliriz:

dijital teknolojilerin araç olarak kullanılması 
üretimin bütünü veya bir kademesinde dijital teknolojiler kullanımı.

 fotoğraf manipülasyonu, photoshop ile rötuşlamak,
 video montaj, post-prodüksiyon, video efekt yapmak,
 ses manipülasyonu, dj dijital miksaj teknikleri,
 dijital baskı, yazıcı, plotter, vb ile yapılan üretimler,
 web tasarımı için üretim teknikleri,
 programlama, programlama dilleri.

dijital teknolojilerin ortam olarak kullanılması 
üretilmesinden sunumuna kadar dijital teknolojileri kullanıp olanaklarının irdelenmesi:

 yerleştirme (enstalasyon)
 dijital performans
 film, video ve animasyon
 internet ve ağ sanatı
 yazılım sanatı ('software art')
 sanal gerçeklik (vr), artırılmış gerçeklik (ar) ve genişletilmiş gerçeklik (xr)

dijital teknolojilerle bağlantılı konuların kullanılması 

en etkili şekilde dijital teknolojiler tarafından ifade edilebileceği düşünülen konuların kullanılması:

 yapay yaşam
 sanal gerçeklik
 veritabanları ve veri görsellemesi
 metin ve anlatı ortamları
 oyunlar
 aktivizm ve hacktivism
 elektronik müzik

dijital sanat eseri 

dijital sanat eseri, dijital olarak kaydedilmiş bir resim verisi, bir hiper-metin (hypertext), bir veritabanı veya bir program olabilir. geleneksel sanat eserinin aksine, insan tarafından algılanan biçimiyle sanat objesi aynı şey değildir. temel biçim, teknik bir ortam yoluyla insan tarafından görülür/duyulur/hissedilir hale getirilir. bu "yeniden sunum"un biçimi sanat eseriyle değil, onu insana ileten teknik ortamla bağlantılıdır. bu bakımdan dijital sanat ile gösteri sanatları arasında bir benzerlik vardır; bir tiyatro oyunu için yazılan senaryo ile salonda oynanan oyun arasındaki farklılığa benzer bir durum örnek olarak gösterilebilir.

alt türler
 ascii sanatı
 bilgisayar sanatı
 bilgisayar müziği
 çip sanat
 dijital illüstrasyon
 dijital görüntüleme
 dijital edebiyat
 dijital boyama
 dijital fotoğrafçılık
 dijital şiir
 dijital heykel
 dijital mimari
 dinamik boyama
 elektronik müzik
 evrimsel sanat
 fraktal sanat
 gif sanatı
 interaktif sanat
 internet sanatı
 hareket grafikleri
 kripto sanat (nft)
 müzik görselleştirme
 fotomanipülasyon
 piksel sanatı
 render
 siber sanatlar
 sistem sanatı
 tradijital sanat
 üretken sanat
 üretken müzik
 yazılım sanatı

kaynakça 

 paul, christiane (2003): digital art: thames & hudson ltd, london
 manovich, lev. (2001): the language of new media. cambridge: the mit press.

 
çağdaş sanat