Västerås

västerås, i̇sveç'in güney kuşağında bulunan bir kenttir. şehir, göller yöresi'nin kuzeydoğusunda, başkent stockholm'ün 106 km batısında ormanlık bir arazide kuruludur. kentin nüfusu 100.000'den fazla olup i̇sveç'teki en büyük kentlerden biridir.

tarih 

västerås, i̇sveç'in ve kuzey avrupa'nın en eski yerleşimlerinden biridir. kentin adı västra aros sözcüğünden gelmekte olup, svartån nehri'nin halicinden alınmıştır. bölgedeki en eski yerleşim izleri, 11. yüzyıldan önceki viking döneminden kalmadır. bu yıllarda i̇sveç'in en büyük ikinci kenti olan västerås, 12. yüzyılda bir piskoposluk merkezi oldu.

kentin 7 km dışında bulunan ve anundshög adı verilen tümülüs, i̇sveç'teki en büyük tümülüstür. bu bölgedeki gömülen ölülerin yaklaşık 6. yüzyılda öldüğü düşünülmektedir.

kent yüzyıllar boyunca büyük bir kent olduğundan ötürü, sürekli olarak katedral ve manastır inşaatlarına sahne oldu. yine şehrin ilk arması 13. yüzyılda tasarlandı.

1527 yılında kral i. gustav, meclisi västerås'a topladı. bu dönemde i̇sveç yavaşça protestanlaşmaya başladı. kentteki rudbeckianska gymnasiet 1623 yılında inşa edilmiş olup, i̇sveç'teki en eski lisedir. bu lisenin mimarı johannes rudbeckius'tur.

18 ve 19. yüzyıllar boyunca kentte ve ülkede yaşanan tarımsal gelişmeler sonucunda, yörede salatalık yetişmeye başladı. bu nedenle kente gurkstaden (salatalık kenti) lakabı verildi.

i̇klim

günümüz 
västerås, sıklıkla bir sanayi kenti olarak bilinmekte olup lojistik ve perakende satışlar bakımından oldukça büyük bir pazardır. yine kent halkı, kent isminin västerås - mälarstaden (västerås - mälaren kenti) olarak değiştirilerek, turistler için cazip bir yer olması için çabalamaktadır. şehirde yer alan mälardalen üniversitesi, yaklaşık 16,000 kayıtlı öğrencisiyle büyük bir öğretim kurumudur. yine bütün bu ögeleri içeren bir armanın tasarımı günümüzde söz konusu olup, eski armanın yerine kullanılması planlanmaktadır.  şehir bunların dışında skrapan adlı bir de gökdelene sahip olup yirmi dördüncü katında i̇sveç'in en yüksek kokteyl barını barındırmaktadır. kent, futbol takımları ve buz hokeyi takımları ile ünlüdür.

sanayi 
1891 yılında hidroelektrik enerji üretimi için açılan türbin evi, svartån nehri'nin üzerinde kuruludur. bu santralin inşası, asea adlı elektrik malzemeleri üreten şirketin de kurulmasına neden oldu. bu şirket, daha sonra  bbc brown boveri ile birleşerek abb adını aldı. kentte bunların dışında finnslätten ve saltängen bölgelerinde çeşitli sanayi birimleri yer almaktadır. kentte kurulu olan diğer birtakım sanayi kuruluşları ise northvolt, bombardier, outokumpu copper ve it gibi ünlü bazı şirketlerdir.

ticaret 
västerås, bulunduğu konumu nedeniyle ticarete oldukça açık bir kenttir. sadece barındırdığı karayolu ve demiryolu hatları ile değil, svartån nehri ve mälaren gölü aracılığıyla gemiler ile de ticaretin akışı mümkündür. kentte ticari olarak en fazla öne çıkan şirket ica ab olup, ülke çapında önemli bir ekonomik ağa sahiptir. kent ayrıca kıyafet şirketi h&m'in de doğduğu yer olup, şirketin ilk merkezi 1947 yılında bu şehirde açılmıştır.

galeri

västerås doğumlular 

 fredrik johansson – müzisyen
 patrik berglund – buz hokeyi oyuncusu
 maria bonnevie – aktris
 asa carlsson – tenisçi
 embee – hip hop yapımcısı
 fronda – rap sanatçısı
 patrik isaksson – yüzücü
 pontus kåmark – futbolcu
 niclas lidström – buz hokeyi oyuncusu
 pandora – şarkıcı
 stefan pettersson – futbolcu
 promoe – rap sanatçısı
 pugh rogefeldt – müzisyen
 linda rosing – şarkıcı, siyasetçi, model
 tommy salo – buz hokeyi oyuncusu
 bobo stenson – caz piyanisti
 gary sundgren – futbolcu
 esbjörn svensson – caz piyanisti
 tomas tranströmer – şair
 mai zetterling – aktris
 anders widegren – mimar

kardeş kentler 

  lahti, finlandiya 
  randers, danimarka 
  ålesund, norveç 
  akureyri, i̇zlanda 
  české budějovice, çekya 
  banja luka, bosna-hersek 
  kassel, almanya 
  phoenix, abd

kaynakça

dış bağlantılar 

 västerås resmî sitesi 
 yerel kent portali 
 westeraas  - antik kent
 resimler
 bäckby-skälby.se