mismayil/tr_wikipedia huggingface dataset:
Sırataşlar, Aydıntepe

sırataşlar, bayburt ilinin aydıntepe ilçesine bağlı bir köydür.

tarihçe 
köyün eski adı aşağı çençül'dür. yerleşim 1530 yılı osmanlı tahririnde çancül-i süflā adıyla bayburd kazasına bağlı bir köy olarak görülmektedir. 1591 yılı tahririnde çancül-i süfla adıyla yer alan köyde sadece erkek nüfus kaydedilmiş olup yerleşimde 41 hristiyan nefer (erkek) yaşamaktadır. 1642 yılı avarız defterinde çençol-i süfla adıyla yer alan yerleşimde, 4 müslüman hane ile 1 dini görevli bulunmaktadır. 

1835 yılı osmanlı kayıtlarında sadece erkek nüfus yer almakta olup "çençûl-i süfla" adıyla görülen yerleşimde sadece müslümanlardan oluşan 6 hane yaşamaktadır.

türkiye cumhuriyetinin kurulmasıyla aşağı çençül  olarak görülen köyün adı 1959 yılında, "yabancı kökten geldiği ve iltibasa yol açtığı" gerekçesiyle 7267 sayılı kanunla sırataşlar olarak değiştirilmiş ve 1960 yılı nüfus sayımından itibaren yeni adıyla kayıtlarda yer almaya başlamıştır.

coğrafya 
köy, bayburt il merkezine 26 km, aydıntepe ilçe merkezine 18 km uzaklıktadır.

nüfus

kaynakça

dış bağlantılar 
yerelnet
 

aydıntepe belde ve köyleri
Sorkunlu, Aydıntepe

sorkunlu, bayburt ilinin aydıntepe ilçesine bağlı bir köydür.

tarihçe 
köyün eski adı toransos'dur. yerleşim 1530 yılı osmanlı tahririnde torunsos adıyla bayburd kazasına bağlı bir köy olarak görülmektedir. 1642 yılı avarız defterinde de torunsos adıyla yer alan yerleşimde, 11 müslüman hane bulunmaktadır. 

1835 yılı osmanlı kayıtlarında sadece erkek nüfus yer almakta olup toronsos adıyla görülen yerleşimde sadece müslümanlardan oluşan 11 hanede 33 erkeğin yaşadığı görülmektedir. 1845 yılına geldiğinde köydeki hane sayısı 10'dur. 

türkiye cumhuriyeti kayıtlarında taransos, toronsos ve toransos olarak görülen köyün adı 1959 yılında, "yabancı kökten geldiği ve iltibasa yol açtığı" gerekçesiyle 7267 sayılı kanunla sorkunlu olarak değiştirilmiş ve 1960 yılı nüfus sayımından itibaren yeni adıyla kayıtlarda yer almaya başlamıştır.

coğrafya 
köy, bayburt il merkezine 30 km, aydıntepe ilçe merkezine 15 km uzaklıktadır.

nüfus

kaynakça

dış bağlantılar 
yerelnet
 

aydıntepe belde ve köyleri
Suludere, Aydıntepe

suludere, bayburt ilinin aydıntepe ilçesine bağlı bir köydür.

tarihçe 
köyün eski adı erginis'dir. 1642 yılı avarız defterinde erkinis adıyla yer alan yerleşimde 4 müslüman hane bulunmaktadır. 1835 yılı osmanlı kayıtlarında yerleşimden bahsedilmezken, 1845 yılında yerleşimde sadece müslümanlardan oluşan 2 hanenin yaşadığı görülmektedir. 

türkiye cumhuriyetinin kurulmasıyla da erginis olarak görülen köyün adı 1959 yılında, "yabancı kökten geldiği ve iltibasa yol açtığı" gerekçesiyle 7267 sayılı kanunla suludere olarak değiştirilmiş ve 1960 yılı nüfus sayımından itibaren yeni adıyla kayıtlarda yer almaya başlamıştır.

coğrafya 
köy, bayburt il merkezine 29 km, aydıntepe ilçe merkezine 14 km uzaklıktadır.

nüfus

kaynakça

dış bağlantılar 
yerelnet
 

aydıntepe belde ve köyleri
Yanoba, Aydıntepe

yanoba, bayburt ilinin aydıntepe ilçesine bağlı bir köydür.

tarihçe 
köyün eski adı aşuri'dir. yerleşim 1530 yılı osmanlı tahririnde, aşuri adıyla bayburd kazasına bağlı bir köy olarak görülmektedir. 1591 yılı tahririnde aşuri viran adıyla yer alan köyde sadece erkek nüfus kaydedilmiş olup yerleşimde 24 müslüman nefer (erkek) yaşamaktadır.

türkiye cumhuriyetinin kurulmasıyla da aşuri olarak görülen köyün adı 1959 yılında, "yabancı kökten geldiği ve iltibasa yol açtığı" gerekçesiyle 7267 sayılı kanunla yanoba olarak değiştirilmiş ve 1960 yılı nüfus sayımından itibaren yeni adıyla kayıtlarda yer almaya başlamıştır.

coğrafya 
köy, bayburt il merkezine 29 km, aydıntepe ilçe merkezine 5 km uzaklıktadır.

nüfus

kaynakça

dış bağlantılar 
yerelnet
 

aydıntepe belde ve köyleri
Yapracık, Aydıntepe

yapracık, bayburt ilinin aydıntepe ilçesine bağlı bir köydür.

tarihçe 
köyün eski adı sindeli'dir. 1935 yılı sayımında sindeli olarak görülen köyün adı 1959 yılında, "yabancı kökten geldiği ve iltibasa yol açtığı" gerekçesiyle 7267 sayılı kanunla yapracık olarak değiştirilmiş ve 1960 yılı nüfus sayımından itibaren yeni adıyla kayıtlarda yer almaya başlamıştır.

coğrafya 
köy, bayburt il merkezine 31 km, aydıntepe ilçe merkezine 7 km uzaklıktadır.

nüfus

kaynakça

dış bağlantılar 
yerelnet
 

aydıntepe belde ve köyleri
Yazlık, Aydıntepe

yazlık, bayburt ilinin aydıntepe ilçesine bağlı bir köydür.

tarihçe 
köyün eski adı diğerdanzut'dur. 1591 yılı tahririne göre köyde sadece erkek nüfus kaydedilmiş olup yerleşimde 3 hristiyan (ermeni) ve 3 müslüman olmak üzere toplam 6 nefer (erkek) yaşamaktadır.

türkiye cumhuriyetinin kurulmasıyla diğerdanzut olarak görülen köyün adı 1959 yılında, "yabancı kökten geldiği ve iltibasa yol açtığı" gerekçesiyle 7267 sayılı kanunla yazlık olarak değiştirilmiş ve 1960 yılı nüfus sayımından itibaren yeni adıyla kayıtlarda yer almaya başlamıştır.

coğrafya 
köy, bayburt il merkezine 29 km, aydıntepe ilçe merkezine 14 km uzaklıktadır.

nüfus

kaynakça

dış bağlantılar 
yerelnet
 

aydıntepe belde ve köyleri
İncili, Aydıntepe

i̇ncili, bayburt ilinin aydıntepe ilçesine bağlı bir köydür.

tarihçe 
köyün eski adı ardusta'dır. yerleşim 1530 yılı osmanlı tahririnde "ardusta" adıyla bayburd kazasına bağlı bir köy olarak görülmektedir. 1591 yılında sadece erkek nüfus kaydedilmiş olup köyde 48 hristiyan (ermeni) nefer (erkek) yaşamaktadır. 1642 yılı avarız defterine göre yerleşimde, 23 müslüman hane, 3 hristiyan hane ile 2 askeri görevli bulunmaktadır.

1835 yılı osmanlı kayıtlarında sadece erkek nüfus yer almakta olup ardusta adıyla görülen yerleşimde sadece müslümanlardan oluşan 19 hanede 46 erkek yaşamaktadır. bu tarihte köyde bir de medrese bulunmaktadır.

türkiye cumhuriyetinin kurulmasıyla da ardusta olarak görülen köyün adı 1959 yılında, "yabancı kökten geldiği ve iltibasa yol açtığı" gerekçesiyle 7267 sayılı kanunla i̇ncili olarak değiştirilmiş ve 1960 yılı nüfus sayımından itibaren yeni adıyla kayıtlarda yer almaya başlamıştır.

coğrafya 
köy, bayburt il merkezine 16 km, aydıntepe ilçe merkezine 5 km uzaklıktadır.

nüfus

kaynakça

dış bağlantılar 
yerelnet
 

aydıntepe belde ve köyleri
Yukarıkırzı, Aydıntepe

yukarıkırzı, bayburt ilinin aydıntepe ilçesine bağlı bir köydür.

tarihçe 
yerleşim 1530 yılı osmanlı tahririnde, kirzu-yi ulyā adıyla bayburd kazasına bağlı bir köy olarak görülmektedir. 1591 yılı tahririnde kirz-yı ulya (vanik dahil) adıyla yer alan köyde sadece erkek nüfus kaydedilmiş olup yerleşimde 89 hristiyan ve 10 müslüman olmak üzere toplam 99 nefer (erkek) yaşamaktadır. 1642 yılı avarız defterinde kırzı-i ulyâ adıyla yer alan yerleşimde, 7 müslüman, 11 hristiyan olmak üzere toplam 18 hane ile 3 askeri görevli bulunmaktadır. 

yerleşim, 19. yüzyıl kayıtlarında da hristiyan (ermeni) ve müslümanlar'ın bir arada yaşadığı bir köy olarak görülmektedir. 1835 yılı osmanlı kayıtlarında sadece erkek nüfus yer almakta olup kırzı-i ulyâ (yukarı kırzı) adıyla görülen yerleşimde 56'sı müslümanlardan (14 hane) ve 57'si hristiyan (14 hane) olmak üzere 28 hanede 113 erkeğin yaşadığı görülmektedir. müslüman nüfustan bazıları bu tarihte köy dışında görülmektedir. 1845 yılına geldiğinde köyde, 19'u hristiyan ve 17'si müslüman olmak üzere toplam 36 hane yaşamaktadır. bu tarihte köyde 1 imam ve 1 keşiş olmak üzere 2 din görevlisinden bahsedilmiştir. yine aynı tarihli kayda göre köyde 1 değirmen ile sahibi başka yerde olduğu için faal olmayan bezirhane bulunmaktadır. türkiye cumhuriyeti'nin kurulmasıyla birlikte yukarıkırzı adıyla kayıtlarda yer almaya başlamıştır.

coğrafya 
köy, bayburt il merkezine 20 km, aydıntepe ilçe merkezine 5 km uzaklıktadır.

nüfus

kaynakça

dış bağlantılar 
yerelnet
 

aydıntepe belde ve köyleri
Akyaka, Demirözü

akyaka, bayburt ilinin demirözü ilçesine bağlı bir köydür.

tarihçe 
akyaka köyünün eski adı, püşke veya püşge'dir. yerleşim 1530 yılı osmanlı tahririnde püşke adıyla bayburd kazasına bağlı bir köy olarak görülmektedir. 1591 yılında köyde tamamı müslüman 18 erkek yaşamaktadır. osmanlı idaresinin askere alma ve vergi tahsil etme amacıyla 1835 yılındaki nüfus tespiti sırasında sadece erkek nüfus sayılmış olup bu tarihte püşge (پوشگه) adıyla görülen köyde, 37'si (13 hane) hristiyan  ve 4'ü (3 hane) müslüman olmak üzere toplam 41 erkek yaşamaktadır. 

püşge veya püşke olarak adlandırılan yerleşim, 1928 tarihli köy listesinde, gümüşhane vilayetinde bayburt kazasına bağlı pulur nahiyesinin köylerinden biriydi. 1935 genel nüfus sayımında aynı idari konuma sahipti ve nüfusu 192 kişiden oluşuyordu.

püşke veya püşge "yabancı kökten geldiği" için köyün adı 1959 yılında 7267 sayılı kanunla akyaka olarak değiştirilmiştir. 1960 genel nüfus sayımı sonuçlarında "akyaka (püşke)" olarak geçer. bu sırada akyaka köyü, gümüşhane ilinin bayburt ilçesinin pulur bucağına bağlıydı. nüfusu 323 kişiden oluşuyordu.

akyaka köyünde, hristiyan nüfusun kullandığı eski kilise camiye çevrilmiş ve bugün de cami olarak kullanılmaktadır. bu yapı (14 x 8,8 m), üç nefli bir bazilika olarak inşa edilmiştir. yeniden yapılan doğu duvarı ile güney ve kuzey duvarlarında üçer pencere yer alır. kilisenin içi camiye çevrilirken beyaza boyanmıştır. köyde ayrıca eski bir yerleşmenin izleri ve eski bir çeşme bulunmaktadır.

coğrafya 

akyaka köyü, bayburt il merkezine 43 km, demirözü ilçe merkezine 15 km uzaklıktadır.

nüfus

kaynakça

dış bağlantılar 
yerelnet
 

demirözü belde ve köyleri
Bayrampaşa, Demirözü

bayrampaşa, bayburt ilinin demirözü ilçesine bağlı bir köydür.

tarihçe 
köyün eski adı hıgnı'dır. köyün ne zaman kurulduğu bilinmemekle birlikte, köyün yaklaşık 2 km kuzeybatısındaki tepede orta çağ'da inşa edildiği düşünülen ancak günümüze kalıntıları ulaşabilen kale bulunmaktadır. osmanlı kayıtlarında yerleşim 19. yüzyıl sonuna kadar kelkit kazasına bağlı görülmektedir. yerleşim bölgede yaşanan savaşların etkisiyle harap olduğundan, 1516 yılı osmanlı tahririnde günümüzdeki adıyla virane (boş) köylerden biri olarak kaydedilmiştir. osmanlı yönetiminin iskan politikası sonucu 1530 yılı tahririnde sadece müslümanlar'dan oluşan 15 neferin yaşadığı bir köy olarak görülürken, 1591 yılı tahririnde yeniden virane köy olarak kaydedilmiştir. 1642 yılı avarız defterine heğni adıyla kaydedilen köyde, avarız vergisine konu 17 hane, vergiden muaf 5 hane ile 7'si erbab-ı timar ve 1 sipahi olmak üzere 8'de askeri hane bulunmaktadır. 1835 yılı sayımına göre (sadece erkek nüfus sayılmış) köyde, 35 hanede 114 erkek nüfus yaşamaktadır. ayrıca köyde konar-göçer olmak üzere de 14 erkek bulunmaktadır. 1845 yılında da köydeki hane ve erkek nüfus sayısı aynı görülmektedir. 1876 yılında kelkit'e uzak ve ulaşımı zor olması nedeniyle 1876 yılında bayburt'a bağlanmıştır.

türkiye cumhuriyeti kayıtlarında higni, hığnı, hiğni ve hıgnı olarak görülen köyün adı 1959 yılında, "yabancı kökten geldiği ve iltibasa yol açtığı" gerekçesiyle 7267 sayılı kanunla bayrampaşa olarak değiştirilmiş ve 1960 yılı nüfus sayımından itibaren yeni adıyla kayıtlarda yer almaya başlamıştır.

coğrafya 
köy, bayburt il merkezine 35 km, demirözü ilçe merkezine 7 km uzaklıktadır.

nüfus

kaynakça

dış bağlantılar 
yerelnet
bayrampaşa kalesinin konumu
 

demirözü belde ve köyleri
Çağıllı, Demirözü

çağıllı, bayburt ilinin demirözü ilçesine bağlı bir köydür.

tarihçe 
köyün eski adı hanzar'dır. yerleşim 1530 yılı osmanlı tahririnde hanzar adıyla bayburd kazasına bağlı bir köy olarak görülmektedir. 1591 yılı tahririnde köyde tamamı müslüman 33 nefer yaşamaktadır. 1642 yılı avarız defterine köyde avarız vergisine konu sadece müslümanlardan oluşan 7 hane görülmektedir. 1835 yılı osmanlı kayıtlarında sadece erkek nüfus yer almakta olup yerleşimde sadece müslümanlardan oluşan 7 hanede 22 erkek yaşamaktadır. ayrıca köyde 1530 yılı kayıtlarında da yer alan zaviyenin varlığını sürdürdüğü görülmektedir.

türkiye cumhuriyetinin kuruluşuyla da hanzar olarak görülen köyün adı 1959 yılında, "yabancı kökten geldiği ve iltibasa yol açtığı" gerekçesiyle 7267 sayılı kanunla çağıllı olarak değiştirilmiş ve 1960 yılı nüfus sayımından itibaren yeni adıyla kayıtlarda yer almaya başlamıştır.

coğrafya 
köy, bayburt il merkezine 42 km, demirözü ilçe merkezine 14 km uzaklıktadır.

nüfus

kaynakça

dış bağlantılar 
yerelnet
 

demirözü belde ve köyleri
Çakıröz, Demirözü

çakıröz, bayburt ilinin demirözü ilçesine bağlı bir köydür.

tarihçe 
köyün eski adı cebre'dir. yerleşim 1530 yılı osmanlı tahririnde cebre adıyla bayburd kazasına bağlı bir köy olarak görülmektedir. 1591 yılı tahririnde köyde tamamı müslüman 18 nefer yaşamaktadır. bu tarihte köyde faal durumda değirmen bulunmaktadır. 1642 yılı avarız defterine köyde avarız vergisine konu sadece müslümanlardan oluşan 4 hane ile 1 askeri ve 1'de dini görevli yaşamaktadır. 1835 yılı osmanlı kayıtlarında sadece erkek nüfus yer almakta olup yerleşimde sadece müslümanlardan oluşan 14 hanede 45 erkek yaşamaktadır. yerleşimde ayrıca bir değirmen bulunmaktadır. 1845 yılında köydeki hane sayısı 19'dur. 

türkiye cumhuriyetinin kuruluşuyla da cebre olarak görülen köyün adı 1959 yılında, "yabancı kökten geldiği ve iltibasa yol açtığı" gerekçesiyle 7267 sayılı kanunla çakıröz olarak değiştirilmiş ve 1960 yılı nüfus sayımından itibaren yeni adıyla kayıtlarda yer almaya başlamıştır.

coğrafya 
köy, bayburt il merkezine 33 km, demirözü ilçe merkezine 5 km uzaklıktadır.

nüfus

kaynakça

dış bağlantılar 
yerelnet
 

demirözü belde ve köyleri
Çatalçeşme, Demirözü

çatalçeşme, bayburt ilinin demirözü ilçesine bağlı bir köydür.

tarihçe 
köyün eski adı yukarı hınzaverek'dir. 1530 yılı osmanlı tahririnde hınzeverk (hıncaverek) adıyla kelkit kazasına bağlı bir köy görülmektedir. osmanlı kayıtlarında yerleşim 19. yüzyıl sonuna kadar kelkit kazasına bağlı görülmektedir. yerleşim bölgede yaşanan savaşların etkisiyle harap olduğundan, 1516 yılı osmanlı tahririnde günümüzdeki adıyla virane (boş) köylerden biri olarak kaydedilmiştir. osmanlı yönetiminin iskan politikası sonucu 1530 yılı tahririnde sadece müslümanlar'dan oluşan 50 neferin yaşadığı bir köy olarak görülürken, 1591 yılı tahririnde yeniden virane köy olarak kaydedilmiştir. 1642 yılı avarız kaydına göre köyde sadece müslümanlardan oluşan 9 avarız hanesi bulunmaktadır. 1835/1837 yılı osmanlı kayıtlarında sadece erkek nüfus yer almakta olup hınzeverek adıyla görülen yerleşimde sadece müslümanlardan oluşan 16 hanede 34 erkeğin yaşadığı görülmektedir. 19. yüzyıl kayıtlarında bahsi geçen ve günümüzde de kullanılan caminin, geçmiş yıllarda akkoyunlu eseri olduğu yönünde görüşler bulunmakla birlikte yakın zamanda çözümlenen 1707 tarihli bir vakıf kaydına göre sadrazamlık yapmış ve bu köyde doğmuş bayburtlu kara i̇brahim paşa tarafından yaptırıldığı anlaşılmıştır. yerleşim 1876 yılında bayburd'a bağlanmıştır. 

türkiye cumhuriyetinin kuruluşuyla kayıtlarda yukarıhınzeverek olarak görülen köyün adı 1959 yılında, "yabancı kökten geldiği ve iltibasa yol açtığı" gerekçesiyle 7267 sayılı kanunla çatalçeşme olarak değiştirilmiş ve 1960 yılı nüfus sayımından itibaren yeni adıyla kayıtlarda yer almaya başlamıştır.

coğrafya 
köy, bayburt il merkezine 34 km, demirözü ilçe merkezine 6 km uzaklıktadır.

nüfus

kaynakça

dış bağlantılar 
yerelnet
 

demirözü belde ve köyleri
Çimentepe, Demirözü

çimentepe, bayburt ilinin demirözü ilçesine bağlı bir köydür.

tarihçe 
köyün eski adı kütüdü'dür. 1530 yılı osmanlı tahririnde kütüdi adıyla bayburd kazasına bağlı bir köy görülmektedir. 1591 yılı tahririnde köyde tamamı müslüman 15 nefer kaydedilmiştir. bu tarihte köyde faal durumda değirmen bulunmaktadır. ayrıca köye bağlı bük adıyla bir mezraa yer almaktadır.

türkiye cumhuriyetinin kuruluşuyla da kayıtlarda kütüdü olarak görülen köyün adı 1959 yılında, "yabancı kökten geldiği ve iltibasa yol açtığı" gerekçesiyle 7267 sayılı kanunla çimentepe olarak değiştirilmiş ve 1960 yılı nüfus sayımından itibaren yeni adıyla kayıtlarda yer almaya başlamıştır.

coğrafya 
köy, bayburt il merkezine 50 km, demirözü ilçe merkezine 22 km uzaklıktadır.

nüfus

kaynakça

dış bağlantılar 
yerelnet
 

demirözü belde ve köyleri
Damlıca, Demirözü

damlıca, bayburt ilinin demirözü ilçesine bağlı bir köydür.

tarihçe 
köyün eski adı gülelihayık'dır. 1835 yılı osmanlı kayıtlarında sadece erkek nüfus yer almakta olup gülelihayik adıyla görülen yerleşimde sadece müslümanlardan oluşan 15 hanede 39 erkek yaşamaktadır. 

türkiye cumhuriyetinin kuruluşuyla kayıtlarda gülelihayık, gülelihayik, gülelikayık olarak görülen köyün adı 1959 yılında, "yabancı kökten geldiği ve iltibasa yol açtığı" gerekçesiyle 7267 sayılı kanunla damlıca olarak değiştirilmiş ve 1960 yılı nüfus sayımından itibaren yeni adıyla kayıtlarda yer almaya başlamıştır.

coğrafya 
köy, bayburt il merkezine 55 km, demirözü ilçe merkezine 27 km uzaklıktadır.

nüfus

kaynakça

dış bağlantılar 
yerelnet
 

demirözü belde ve köyleri
Devetaşı, Demirözü

devetaşı, bayburt ilinin demirözü ilçesine bağlı bir köydür.

tarihçe 
köyün eski adı i̇şhınsor'dur. gürcüce bir kaynakta köyün eski adı i̇şhanitsor (იშხანითსორი) olarak verilmiştir. yerleşim 1530 yılı osmanlı tahririnde i̇şhansor adıyla bayburd kazasına bağlı bir köy olarak görülmektedir. yerleşim, osmanlı idaresinin askere alma ve vergi tahsil etme amacıyla 1835 yılındaki nüfus tespiti sırasında bayburt'un köylerinden biridir. çoruh havzası'nın yukarı kısmında yer alan bayburt, 19. yüzyılda erzurum vilayetinin erzurum sancağına bağlı bir kazadır. bu tarihte i̇şhınsır/işhınsor (خنصور) adıyla kaydedilen yerleşimde; 13 hanede 41 müslüman erkek, 3 hanede 5 hristiyan (rum) erkek tespit edilmiştir. bu tespite göre köyde 16 hanede 46 erkek yaşamaktadır. 

1928 tarihli köy listesinde gümüşhane vilayetinde bayburt kazasına bağlı pulur nahiyesinin köylerinden biri olan yerleşim, 1935 genel nüfus sayımında aynı idari konuma sahipti ve nüfusu 198 kişiden oluşuyordu. i̇şhınsor ismi "yabancı kökten geldiği" için köyün adı 1959 yılında 7267 sayılı kanunla devetaşı olarak değiştirilmiştir. nitekim köyün adı 1960 genel nüfus sayımı sonuçlarında "devetaşı (i̇şhinsor)" olarak geçer. bu sırada devetaşı köyü, gümüşhane ilinin bayburt ilçesinin pulur bucağına bağlıydı. nüfusu 371 kişiden oluşuyordu.

devetaşı köyünde eskiden bir kilisenin bulunduğu bilinmektedir. bu yapı tamamen yıkılmış ve yerinde bir ev inşa edilmiştir. köyün sakinleri devetaşı'nda ikinci bir kilisenin de bulunduğunu teyit etmektedir.

coğrafya 

devetaşı köyü, bayburt il merkezine 38 km, demirözü ilçe merkezine 10 km uzaklıktadır.

nüfus

kaynakça

dış bağlantılar 
yerelnet
 

demirözü belde ve köyleri
Elmalı, Demirözü

elmalı, bayburt ilinin demirözü ilçesine bağlı bir köydür.

tarihçe 
1845 yılı osmanlı kayıtlarında sadece erkek nüfus yer almakta olup elmalu adıyla görülen yerleşimde sadece müslümanlardan oluşan 5 hane yaşamaktadır. türkiye cumhuriyetinin kurulmasıyla da bayburt'a bağlı köy konumunu sürdürmektedir.

coğrafya 
köy, bayburt il merkezine 57 km, demirözü ilçe merkezine 29 km uzaklıktadır.

nüfus

kaynakça

dış bağlantılar 
yerelnet
 

demirözü belde ve köyleri
Eymür, Demirözü

eymür, bayburt ilinin demirözü ilçesine bağlı bir köydür.

tarihçe 
yerleşim 1530 yılı osmanlı tahririnde günümüzdeki adıyla bayburd kazasına bağlı bir köy olarak görülmektedir. 1642 yılı avarız defterinde eymur adıyla yer alan köyde bu tarihte 8 müslüman hane, 7 hristiyan hane ile 5 askeri görevli bulunmaktadır. 1835 yılı osmanlı kayıtlarında erkek nüfus yer almakta olup yerleşimde sadece müslümanlardan oluşan 21 hanede 62 erkeğin yaşadığı görülmektedir. türkiye cumhuriyetinin kuruluşuyla da bayburt'a bağlı köy konumunu sürdürmektedir.

coğrafya 
köy, bayburt il merkezine 34 km, demirözü ilçe merkezine 6 km uzaklıktadır.

nüfus

kaynakça

dış bağlantılar 
yerelnet
 

demirözü belde ve köyleri
Güçlü, Demirözü

güçlü, bayburt ilinin demirözü ilçesine bağlı bir köydür.

tarihçe 
yerleşim 1530 yılı osmanlı tahririnde zarani adıyla bayburd kazasına bağlı bir köy olarak görülmektedir. 1591 yılı tahririnde köyde tamamı müslüman 35 nefer kaydedilmiştir. bu tarihte köyde faal durumda değirmen görülmektedir. köyde 3 adette sipahi çiftliği bulunmaktadır. 1642 yılı avarız defterine göre köyde avarız vergisine konu 7 müslüman hane, 5 askeri görevli ile 1 muaf görülmektedir. 1835 yılı osmanlı kayıtlarında sadece erkek nüfus yer almakta olup icmal (özet) defterine göre yerleşimde sadece müslümanlardan oluşan 5 hanede 21 erkek yaşamaktadır. mufassal (ayrıntılı) defterde ise erkek sayısı 22 olarak belirtilmiştir. 

türkiye cumhuriyetinin kuruluşuyla da kayıtlarda zarani olarak görülen köyün adı 1959 yılında, "yabancı kökten geldiği ve iltibasa yol açtığı" gerekçesiyle 7267 sayılı kanunla güçlü olarak değiştirilmiş ve 1960 yılı nüfus sayımından itibaren yeni adıyla kayıtlarda yer almaya başlamıştır.

coğrafya 
köy, bayburt il merkezine 36 km, demirözü ilçe merkezine 8 km uzaklıktadır.

nüfus

kaynakça

dış bağlantılar 
yerelnet
 

demirözü belde ve köyleri
Güvercindere, Demirözü

güvercindere, bayburt ilinin demirözü ilçesine bağlı bir köydür.

tarihçe 
köyün eski adı aşutka'dır. 1530 yılı osmanlı tahririnde aşudke-viran adıyla bayburd kazasına bağlı bir köy görülmektedir.  1591 yılı tahririnde aşud/aşudki viran adıyla yer alan köyde tamamı müslüman 6 nefer kaydedilmiştir. bu tarihte köyde faal durumda değirmen bulunmaktadır. 19. yüzyıl kayıtlarında yerleşimden aşutga ve aşutge olarak bahsedilmektedir. 1835 yılı osmanlı kayıtlarında sadece erkek nüfus yer almakta olup icmal (özet) defterine göre yerleşimde 37'si müslümanlardan ve 6'sı (2 hane) hristiyan (rum) olmak üzere toplam 43 erkek yaşamaktadır. mufassal (ayrıntılı) defterde ise müslüman erkek sayısı 38 olarak belirtilmiştir. toplam hane sayısı da 13'dür. 

türkiye cumhuriyetinin kuruluşuyla kayıtlarda aşukka ve aşutka olarak görülen köyün adı 1959 yılında, "yabancı kökten geldiği ve iltibasa yol açtığı" gerekçesiyle 7267 sayılı kanunla güvercindere olarak değiştirilmiş ve 1960 yılı nüfus sayımından itibaren yeni adıyla kayıtlarda yer almaya başlamıştır.

coğrafya 
köy, bayburt il merkezine 33 km, demirözü ilçe merkezine 5 km uzaklıktadır.

nüfus

kaynakça

dış bağlantılar 
yerelnet
 

demirözü belde ve köyleri
Işıkova, Demirözü

işıkova, bayburt ilinin demirözü ilçesine bağlı bir köydür.

tarihçe 
köyün eski adı cenci'dir. 1642 yılı avarız defterinin incelenmesinde köyün osmanlı hükûmetince canlandırılmaya çalışıldığı ve bir sipahiye çiftlikler verildiği anlaşılmaktadır. bu tarihte köyde 8 müslüman hane, 1 askeri görevli ve 1 imam bulunmaktadır. 1835 yılı osmanlı kayıtlarında sadece erkek nüfus yer almakta olup mufassal (ayrıntılı) defterine göre yerleşimde 55'i (8 hane) müslümanlardan  ve 2'si (1 hane) hristiyan (ermeni) olmak üzere toplam 57 erkek yaşamaktadır. bu tarihte köyde faal olan bir adet bezirhane ile değirmen bulunmaktadır.

türkiye cumhuriyetinin kuruluşuyla da kayıtlarda cenci olarak görülen köyün adı 1959 yılında, "yabancı kökten geldiği ve iltibasa yol açtığı" gerekçesiyle 7267 sayılı kanunla işıkova olarak değiştirilmiş ve 1960 yılı nüfus sayımından itibaren yeni adıyla kayıtlarda yer almaya başlamıştır.

coğrafya 
köy, bayburt il merkezine 36 km, demirözü ilçe merkezine 8 km uzaklıktadır.

nüfus

kaynakça

dış bağlantılar 
yerelnet
 

demirözü belde ve köyleri
Kalecik, Demirözü

kalecik, bayburt ilinin demirözü ilçesine bağlı bir köydür.

tarihçe 
köyün eski adı yukarı hayik'dir. yerleşim 1530 yılı osmanlı tahririnde hayik-i ulyā adıyla bayburd kazasına bağlı bir köy olarak görülmektedir. 1835 yılı osmanlı kayıtlarında sadece erkek nüfus yer almakta olup icmal (özet) defterine göre yerleşimde 119'u (40 hane) müslümanlardan  ve 12'si (3 hane) hristiyan olmak üzere toplam 131 erkek yaşamaktadır. mufassal (ayrıntılı) defterde müslüman erkek sayısı 120, köydeki toplam erkekte 132 kişidir.

türkiye cumhuriyetinin kuruluşuyla kayıtlarda yukarıhayık ve yukarı hayik olarak görülen köyün adı 1959 yılında, "yabancı kökten geldiği ve iltibasa yol açtığı" gerekçesiyle 7267 sayılı kanunla kalecik olarak değiştirilmiş ve 1960 yılı nüfus sayımından itibaren yeni adıyla kayıtlarda yer almaya başlamıştır.

coğrafya 
köy, bayburt il merkezine 52 km, demirözü ilçe merkezine 24 km uzaklıktadır.

nüfus

kaynakça

dış bağlantılar 
yerelnet
 

demirözü belde ve köyleri
Karayaşmak, Demirözü

karayaşmak, bayburt ilinin demirözü ilçesine bağlı bir köydür.

tarihçe 
yerleşim 1530 yılı osmanlı tahririnde günümüzdeki kara-yaşmak adıyla bayburd kazasına bağlı bir köy olarak görülmektedir. 1591 yılı tahririnde köyde tamamı müslüman 30 nefer kaydedilmiştir. bu tarihte köyde faal durumda değirmen bulunmaktadır. 1642 yılı avarız defterine köyde 4 müslüman hane ile 2 askeri görevli bulunmaktadır. 19. yüzyılda yerleşim, müslümanlar ve hristiyanlar bir arada yaşadığı bir köy olarak görülmektedir. 1835 yılı osmanlı kayıtlarında sadece erkek nüfus yer almakta olup yerleşimde 16'sı (4 hane) müslümanlardan  ve 9'u (2 hane) hristiyan olmak üzere toplam 25 erkek yaşamaktadır. 1845 yılına gelindiğinde köye gümüşhane'den göç eden 2 hristiyan hanenin daha yerleştiği görülmektedir. yerleşim, türkiye cumhuriyeti'nin kuruluşuyla da bayburt'a bağlı köy statüsünü sürdürmektedir.

coğrafya 
köy, bayburt il merkezine 32 km, demirözü ilçe merkezine 4 km uzaklıktadır.

nüfus

kaynakça

dış bağlantılar 
yerelnet
 

demirözü belde ve köyleri
Kavaklı, Demirözü

kavaklı, bayburt ilinin demirözü ilçesine bağlı bir köydür.

tarihçe 
köyün eski adı poyik'dir. yerleşim 1530 yılı osmanlı tahririnde poğik adıyla bayburd kazasına bağlı bir köy olarak görülmektedir. 1845 yılı kayıtlarına göre köyde sadece müslümanların yaşadığı 10 hane bulunmaktadır.

türkiye cumhuriyetinin kurulmasından sonra 1935 yılı nüfus sayımında pogik olarak kaydedilen köyün adı diğer nüfus nüfus sayımlarında poyik olarak görülmeye başlanmıştır. köyün poyik olan adı 1959 yılında, "yabancı kökten geldiği ve iltibasa yol açtığı" gerekçesiyle 7267 sayılı kanunla kavaklı olarak değiştirilmiş ve 1960 yılı nüfus sayımından itibaren yeni adıyla kayıtlarda yer almaya başlamıştır.

coğrafya 
köy, bayburt il merkezine 54 km, demirözü ilçe merkezine 26 km uzaklıktadır.

nüfus

kaynakça

dış bağlantılar 
yerelnet
 

demirözü belde ve köyleri
Otlukbeli, Demirözü

otlukbeli, bayburt ilinin demirözü ilçesine bağlı bir köydür.

tarihçe 
yerleşimden 1928 yılı kayıtlarından itibaren bahsedilmektedir. daha önceleri yukarı lori köyüne bağlı bir mahalle iken, 13 ocak 1956'da köy statüsü kazandı.

coğrafya 
köy, bayburt il merkezine 48 km, demirözü ilçe merkezine 20 km uzaklıktadır.

nüfus

kaynakça

dış bağlantılar 
 

demirözü belde ve köyleri
Petekli, Demirözü

petekli, bayburt ilinin demirözü ilçesine bağlı bir köydür.

tarihçe 
yerleşim 1530 yılı osmanlı tahririnde çurazma adıyla bayburd kazasına bağlı bir köy olarak görülmektedir. 1591 yılı tahririnde çürüzme adıyla yer alan köyde 32'si müslüman ve 3'ü hristiyan olmak üzere toplam 35 nefer kaydedilmiştir. bu tarihte köye bağlı bayarlu büzürg ve boyara-i küçük adıyla iki mezraa yer almaktadır. 1642 yılı avarız defterinde çoruzma adıyla yer alan köyde bu tarihte 3 müslüman hane ile 2 askeri görevli bulunmaktadır. 1835 yılı osmanlı kayıtlarında çorozma adıyla yer alan köyde sadece erkek nüfus kaydedilmiş olup buna göre yerleşimde tamamı müslüman olan 11 hanede 25 erkek yaşamaktadır.

türkiye cumhuriyetinin kurulmasından sonra 1935 yılı nüfus sayımında çoruzma, 1940 yılı sayımında çorlizma, 1945 yılı sayımında çorazma, 1950 ve 1955 yılı nüfus sayımlarında çorozma olarak görülen adı 1959 yılında, "yabancı kökten geldiği ve iltibasa yol açtığı" gerekçesiyle 7267 sayılı kanunla petekli olarak değiştirilmiş ve 1960 yılı nüfus sayımından itibaren yeni adıyla kayıtlarda yer almaya başlamıştır.

coğrafya 
köy, bayburt il merkezine 52 km, demirözü ilçe merkezine 24 km uzaklıktadır.

nüfus

kaynakça

dış bağlantılar 
yerelnet
 

demirözü belde ve köyleri
Pınarcık, Demirözü

pınarcık, bayburt ilinin demirözü ilçesine bağlı bir köydür.

tarihçe 
köyün eski adı öksürüç'dür. yerleşim 1530 yılı osmanlı tahririnde öksürüç adıyla bayburd kazasına bağlı bir köy olarak görülmektedir. 1642 yılı avarız defterinde oksuruc adıyla yer alan köyde 10 müslüman hane ile 5 askeri görevli ve 1 muaf bulunmaktadır. 1835 yılı osmanlı kayıtlarında öskürüç olarak da kaydedilen yerleşimde bu tarihte sadece erkek nüfus kaydedilmiş olup sadece müslümanların yaşadığı köyde 17 hanede 39 erkek yaşamaktadır. 

türkiye cumhuriyetinin kuruluşuyla da kayıtlarda öksürüç olarak görülen köyün adı 1959 yılında, "yabancı kökten geldiği ve iltibasa yol açtığı" gerekçesiyle 7267 sayılı kanunla pınarcık olarak değiştirilmiş ve 1960 yılı nüfus sayımından itibaren yeni adıyla kayıtlarda yer almaya başlamıştır.

coğrafya 
köy, bayburt il merkezine 39 km, demirözü ilçe merkezine 11 km uzaklıktadır.

nüfus

kaynakça

dış bağlantılar 
yerelnet
 

demirözü belde ve köyleri
Serenli, Demirözü

serenli, bayburt ilinin demirözü ilçesine bağlı bir köydür.

tarihçe 
köyün eski adı pekesi'dir. yerleşim 1530 yılı osmanlı tahririnde pekesi/pekeşi adıyla bayburd kazasına bağlı bir mezraa olarak görülmektedir. 1642 yılı avarız defterinde pekesi adıyla köy statüsünde görülen yerleşimde, avarız vergisine konu 5 müslüman hane ile 1 muaf görülmektedir. 1835 yılı osmanlı kayıtlarında sadece erkek nüfus yer almakta olup bu tarihte tamamı müslümanlardan oluşan yerleşimde 33 hanede 113 erkek yaşamaktadır. 

türkiye cumhuriyetinin kuruluşuyla da kayıtlarda pekesi olarak görülen köyün adı 1959 yılında, "yabancı kökten geldiği ve iltibasa yol açtığı" gerekçesiyle 7267 sayılı kanunla serenli olarak değiştirilmiş ve 1960 yılı nüfus sayımından itibaren yeni adıyla kayıtlarda yer almaya başlamıştır.

coğrafya 
köy, bayburt il merkezine 57 km, demirözü ilçe merkezine 29 km uzaklıktadır.

nüfus

kaynakça

dış bağlantılar 
yerelnet
 

demirözü belde ve köyleri
Yakupabdal, Demirözü

yakupabdal, bayburt ilinin demirözü ilçesine bağlı bir köydür.

tarihçe 
yerleşim 1530 yılı osmanlı tahririnde ya'kūb-abdāl adıyla bayburd kazasına bağlı bir köy olarak görülürken, köyde aynı adla zaviyeden bahsedilmektedir. 1591 yılı tahririnde köyde 13'ü müslüman ve 6'sı hristiyan olmak üzere toplam 19 nefer kaydedilmiştir. bu tarihte köyde, köyün adıyla bilinen zaviye bulunmaktadır. 1642 yılı avarız defterinde köyde sadece müslümanlardan oluşan 7 hane görülürken, köyün ulaşım güzergahı olması nedeniyle gelene geçene hizmet etmeleri şartıyla her türlü vergiden muaf tutuldukları belirtilmiştir. osmanlıca köy listesinde yakub abdal (یعقوب ابدال) olarak geçen yerleşim, osmanlı idaresinin askere alma ve vergi tahsil etme amacıyla 1835 yılındaki nüfus tespiti sırasında bayburt'un köylerinden biriydi. çoruh havzası’nın yukarı kısmında yer alan bayburt ise, erzurum vilayetinin erzurum sancağına bağlı bir kazaydı. bu tarihte yakubabdal'da 15 hanede 59 erkek yaşıyordu.

yakupabdal, 1928 tarihli osmanlıca köy listesinde gümüşhane vilayetinde, bayburt kazasının pulur nahiyesine bağlıydı. 1935 genel nüfus sayımında aynı idari konuma sahip olan yakupabdal'da 234 kişi yaşıyordu.

yakupabdal köyünün yaklaşık 1 km kuzeybatısında bir türbe vardır. yüksekçe bir tepenin zirvesinde yer alan yakupabdal türbesi'nin içinde duvar yazıları bulunmaktadır. giriş kapısının üzerinde ise, bir kitabe yer almaktadır. köyün 700 metre kuzeydoğusunda bulunan tepeciğin eski bir yerleşmeye ait olduğu tahmin edilmektedir. köyün sakinleri de buranın eski bir yerleşme olduğunu teyit etmektedir.

coğrafya 
yakupabdal köyü, bayburt il merkezine 48 km, demirözü ilçe merkezine 20 km uzaklıktadır. yakupabdal köyünde bulunan yakupabdal tabiat parkı, 208 hektarlık bir alanı kaplamaktadır. yabani hayvan ve bitki örtüsüne sahip bir alan olan tabiat parkı, orman ve su i̇şleri bakanlığı tarafından 2014 yılında tescil edilmiştir.

nüfus

kaynakça

dış bağlantılar 
yerelnet
 

demirözü belde ve köyleri
Yazıbaşı, Demirözü

yazıbaşı, bayburt ilinin demirözü ilçesine bağlı bir köydür.

tarihçe 
köyün eski adı aşağı lori'dir. yerleşim 1530 yılı osmanlı tahririnde lori-yi süflā adıyla bayburd kazasına bağlı bir köy olarak görülmektedir. 1591 yılı tahririnde köyde tamamı müslüman 72 nefer kaydedilmiştir. 1642 yılı avarız defterinde luri-yi süflâ adıyla köy statüsünde görülen yerleşimde, 14 müslüman hane ile 2 askeri ve 4 dini görevli bulunmaktadır. defterde, köyün ulaşım güzergahı olması nedeniyle gelene geçene hizmet etmeleri şartıyla her türlü vergiden muaf tutuldukları belirtilmiştir. 1835 yılı osmanlı kayıtlarında sadece erkek nüfus yer almakta olup icmal (özet) defterine göre lori-i süflâ adıyla tamamı müslümanlardan oluşan yerleşimde 17 hanede 68 erkek yaşamaktadır. mufassal (ayrıntılı) defterde müslüman erkek sayısı 71 kişidir. köyde 16. yüzyılda da varlığından bahsedilen zaviye bulunmaktadır. 

türkiye cumhuriyetinin kuruluşundan aşağıloru ve aşağılori olarak görülen köyün adı 1959 yılında, "yabancı kökten geldiği ve iltibasa yol açtığı" gerekçesiyle 7267 sayılı kanunla yazıbaşı olarak değiştirilmiş ve 1960 yılı nüfus sayımından itibaren yeni adıyla kayıtlarda yer almaya başlamıştır.

coğrafya 
köy, bayburt il merkezine 39 km, demirözü ilçe merkezine 11 km uzaklıktadır.

nüfus

kaynakça

dış bağlantılar 
yerelnet
 

demirözü belde ve köyleri
Yelpınar, Demirözü

yelpınar, bayburt ilinin demirözü ilçesine bağlı bir köydür.

tarihçe 
köyün eski adı pülürek'tir. yerleşim 1530 yılı osmanlı tahririnde pülürek adıyla bayburd kazasına bağlı bir köy olarak görülmektedir. 1591 yılında köyde 109 hristiyan (ermeni) erkek yaşamaktadır. 1642 yılı avarız defterinde pulurek adıyla görülen yerleşimde, 24 hristiyan ve 2 müslüman olmak üzere 26 hane yaşamaktadır. 

1835 yılı osmanlı kayıtlarında sadece erkek nüfus yer almakta olup bu tarihte 60'ı (15 hane) hristiyan  ve 18'i (8 hane) müslüman olmak üzere toplam 78 erkek yaşamaktadır. mufassal deftere göre müslüman erkek sayısı 19, köydeki toplam erkek sayısı da 79'dur. yerleşim, 1881 yılından 1898'e kadar 8 (7?) köyün bağlı olduğu nahiye merkezi olup nahiye müdürü de kiypotk ağa isimli bir ermeni'dir. 1895 yılında bölgenin genelinde yaşanan ermeni olayları sırasında ermeni çetelerce, köyde yaşayan ermenilerinde desteğiyle müslümanlara saldırılmıştır. 1902 yılına ait ermenice bir kaynakta pılrag adıyla yerleşimden bahsedilmiştir.

türkiye cumhuriyetinin kuruluşuyla da kayıtlarda pülürek olarak görülen köyün adı 1959 yılında, "yabancı kökten geldiği ve iltibasa yol açtığı" gerekçesiyle 7267 sayılı kanunla yelpınar olarak değiştirilmiş ve 1960 yılı nüfus sayımından itibaren yeni adıyla kayıtlarda yer almaya başlamıştır.

coğrafya 
köy, bayburt il merkezine 21 km, demirözü ilçe merkezine 10 km uzaklıktadır.

nüfus

kaynakça

dış bağlantılar 
yerelnet
 

demirözü belde ve köyleri
Yukarıpınarlı, Demirözü

yukarıpınarlı, bayburt ilinin demirözü ilçesine bağlı bir köydür.

tarihçe 
yerleşim 1530 yılı osmanlı tahririnde sisne-i ulyā  adıyla bayburd kazasına bağlı bir köy olarak görülmektedir. 1591 yılında sadece çalışan erkek nüfus kaydedilmiş olup buna göre köyde 20 müslüman erkek yaşamaktadır. bu tarihte köye bağlı kozviran, kızıltaş ve yurd mezraları bulunmaktadır. 1642 yılı avarız defterine göre yerleşimde, 4 müslüman hane 3 askeri görevli bulunmaktadır. 

1835 yılı osmanlı kayıtlarında sadece erkek nüfus yer almakta olup bu tarihte tamamı müslüman 5 hanede 25 erkek yaşamaktadır. bu tarihteki kayıtlarda aşağı sisne köyünden bahsedilmeyip, yerleşimde sisne/sisneli adıyla yer almaktadır.

türkiye cumhuriyetinin kuruluşuyla da kayıtlarda yukarısisne olarak görülen köyün adı 1959 yılında, "yabancı kökten geldiği ve iltibasa yol açtığı" gerekçesiyle 7267 sayılı kanunla yukarıpınarlı olarak değiştirilmiş ve 1960 yılı nüfus sayımından itibaren yeni adıyla kayıtlarda yer almaya başlamıştır.

coğrafya 
köy, bayburt il merkezine 24 km, demirözü ilçe merkezine 8 km uzaklıktadır.

nüfus

kaynakça

dış bağlantılar 
yerelnet
 

demirözü belde ve köyleri
Akarsu, Ardanuç

akarsu, artvin ilinin ardanuç ilçesine bağlı bir köydür.

tarihçe 

eski adı aharşia'dır. bu yer adı, gürcüce yazılışa (ახარშია) uygun biçiminde aharşiya (آخارشیا) olarak türkçeye girmiştir.

aharşia'nın yer aldığı klarceti bölgesi, orta çağda gürcistan'ın güneybatı topraklarını oluşturuyordu. osmanlılar bölgeyi ve aharşia köyünü 16. yüzyılın ortasında ele geçirdi. 1574 tarihli defter-i mufassal-i vilayet-i gürcistan adlı osmanlı tahrir defterine göre köyün nüfusu 27 haneden oluşuyordu. nüfusun tamamı hristiyan olarak kaydedilmişti. her hanede ortalama 5 kişinin yaşadığı kabul edilirse, köyün nüfusunun 135 kişiden oluştuğu söylenebilir. sonraki yirmi yıl içinde köyün nüfusu azalmış ve 1595 tarihli defter-i mufassal-i liva-i ardanuç adlı osmanlı tahrir defterinde 23 hane kaydedilmiştir. bu tarihte de köyde henüz müslüman olmuş hane mevcut değildi. köyün daha sonra müslümanlaştığı anlaşılmaktadır.

osmanlı idaresinin askere ve vergi alma amacıyla 1835 yılında gerçekleştirdiği nüfus tespitinde aharşia'da 22 hanede 63 erkek yaşıyordu. erkek sayısı kadar kadın sayısı eklenince, köyün toplam nüfusunun 126 kişiden oluştuğu ortaya çıkar. köyün nüfusunun 1595 yılından itibaren artmamış, aksine azalmış olması dikkat çekicidir.

aharşia, uzun süre osmanlı idaresinde kaldıktan sonra, 93 harbi'nde rusların eline geçti. rus idaresinin aharşia (ахаршиа / ахаричиа) olarak kaydettiği köy, artvin sancağının (okrug) ardanuç kazasına (uçastok) bağlıydı. diagarmiçi nahiyesinin altı köyünden biriydi. nüfusu 128 kişiden oluşuyordu. nüfusun tamamının "türk" olarak kaydedilmiş olması, aharşia'nın hristiyan nüfusunun müslüman olduktan sonra asimile olduğunu göstermektedir.

aharşia, birinci dünya savaşı'nın sonuna doğru rusların bölgeden çekilmesinden sonra bir süre bağımsız gürcistan'ın sınırları içinde kaldı. sovyet rusya'nın gürcistan'ı işgali sürerken, köyün de yer aldığı artvin-ardahan bölgesi fiilen türkiye'ye katıldı. 16 mart 1921'de, moskova antlaşması'yla da köy yeniden türkiye'ye bırakıldı. aharşia, 1922 nüfus cetveline göre artvin livasının (sonra vilayet) ardanuç nahiyesine bağlıydı ve köyde 30 hanede 104 kişi yaşıyordu. aharşia'nın adı 1925 yılında akarsu olarak değiştirildi. bununla birlikte köyün eski adı yeni adıyla birlikte "akarsu (aharşiya)" biçiminde geç döneme kadar resmi yayınlarda kullanılmıştır.

coğrafya 
akarsu köyü, artvin il merkezine 45 km, ardanuç ilçe merkezine 12 km uzaklıktadır.

nüfus

kaynakça

dış bağlantılar 
 

ardanuç belde ve köyleri
tao-klarceti
Anaçlı, Ardanuç

anaçlı, artvin ilinin ardanuç ilçesine bağlı bir köydür.

tarihçe

anaçlı köyünün eski adı ançkora veya ançgora'dır. 1574 ve 1595 tarihli osmanlı tahrir defterlerinde ançgora olarak geçer. ançgora (ანჩგორა) adı ançisgora'dan (ანჩისგორა) değişime uğramış olabilir. bu durumda ançgora "ança tepesi" anlamına gelir. köyde muhlaneti (მუხლანეთი), didkana (დიდყანა), kodishevi (კოდიხევი), naplati (ნაფლატი), ahalta (ახალთა), ortabaği (ორთაბაღი), dumaskedi (დუმასქედი) ve zakareti (ზაქარეთი) gibi gürcüce yer adları, köyün eski bir gürcü yerleşmesi olduğuna işaret etmektedir. muvahhid zeki 1927'de yayımlanan kitabında anaçlı köyünün eski adını ançkora (آنچقورا) olarak yazmıştır. ançgora zaman içinde türkçe kaynaklarda anaçkara'ya dönüşmüştür.

ançgora'nın yer aldığı klarceti, orta çağda gürcistan'ın güneybatı topraklarını oluşturan bölgelerden biriydi. osmanlılar bu bölgeyi ve köyü 16. yüzyılın ortasında gürcülerden ele geçirdi. ardanuç livasına bağlı ardanuç nahiyesinin köylerinden biri olan ançgora'da 1574 tarihli defter-i mufassal-i vilayet-i gürcistan adlı osmanlı tahrir defterine göre 27 hane yaşıyordu. nüfusun tamamı hristiyan olarak kaydedilmişti. her hanede ortalama 5 kişinin yaşadığı kabul edilirse, köyün nüfusunun 135 kişiden oluştuğu ortaya çıkar. sonraki yirmi yıl içinde köyün nüfusu iyice azalmış ve 1595 tarihli defter-i mufassal-i liva-i ardanuç adlı osmanlı tahrir defterine göre 14 haneye düşmüştür. bu tarihte de köyde henüz müslüman olmuş hane mevcut değildi. köyün daha sonra müslümanlaştığı anlaşılmaktadır.

ançgora, uzun süre osmanlı egemenliğinde kaldıktan sona, 93 harbi’nde rusların eline geçti. rus idaresinde artvin sancağının (okrug) ardanuç kazasına (uçastok) bağlıydı. türkçede aldığı biçime uygun halde ançkora (анчкора) olarak kaydedilmiş olan köy, bu kazanın ança nahiyesindeki dört köyden biriydi. 1886 tarihli tespite göre köyün 298 kişilik nüfusunun tamamı gürcülerden oluşuyordu.

ançgora, rus egemenliğinin ardından, 1918-1921 arasıda bağımsız olan gürcistan'ın sınırları içinde yer aldı. gürcistan'ı işgal eden sovyet rusya ile ankara hükümeti arasında 16 mart 1921'de imzalanan moskova antlaşması'yla türkiye'ye bırakıldı. 1922 yılında artvin livasında yapılan nüfus tespitinde ançgora, ardanuç nahiyesinin köylerinden biriydi. köyün nüfusu 39 hanede yaşayan 380 kişiden oluşuyordu. 1886 tarihinde gürcü olarak kaydedilmiş olan nüfusu bu sayımda "türk" olarak yazılmıştır. köyün adı 1925 yılında anaçlı olarak değiştirilmiştir. bununla birlikte köyün eski adı yeni adıyla birlikte "anaçlı (ançkora) biçiminde uzun süre resmi kayıtlarda kullanılmıştır.

coğrafya 
anaçlı köyü, artvin il merkezine 53 km, ardanuç ilçe merkezine 18 km uzaklıktadır.

nüfus

kaynakça

dış bağlantılar 
 
 köy tanıtım sitesi

ardanuç belde ve köyleri
tao-klarceti
Aşıklar, Ardanuç

aşıklar, artvin ilinin ardanuç ilçesine bağlı bir köydür.

tarihçe
eski adı gürcüce kaynaklarda şavgulari (შავგულარი) veya şavgulavri (შავგულავრი), türkçe kaynaklarda şavgulavur (شاوكولاوور) veya şavgülar gibi farklı biçimlerde geçer. 93 harbi'nde artvin bölgesini ele geçiren ruslar ise köyü şavgular (шавгуляр) adıyla kaydetmiştir.

şavgulari, orta çağda gürcistan'ın güneybatı topraklarını oluşturan bölgelerden biri olan klarceti'de yer alır. osmanlılar bu bölgeyi ve köyü 16. yüzyılın ortasında gürcülerden ele geçirdi. ardanuç livasına bağlı ardanuç nahiyesinin köylerinden biri olan şavgulari'de 1574 tarihli defter-i mufassal-i vilayet-i gürcistan adlı osmanlı tahrir defterine göre 20 hane yaşıyordu. her hanede ortalama 5 kişinin yaşadığı kabul edilirse, köyün nüfusunun 100 kişiden oluştuğu ortaya çıkar. bu tarihte köyde 18 hane hristiyan, 2 hane müslüman olarak kaydedilmiştir. yaklaşık yirmi yıl sonra, 1595 tarihli defter-i mufassal-i liva-i ardanuç adlı osmanlı tahrir defterine göre, 4'ü hristiyan ve 3'ü müslüman olmak üzere köydeki hane sayısı 7'ye düşmüştü. müslümanlaştırma sürecinde hristiyan nüfusunu büyük çoğunluğunun gürcistan'ın iç kesimlerine göç ettiği anlaşılmaktadır.

osmanlı devleti'nin vergi tahsil etme ve askere alma amacıyla 1835 yılında gerçekleştirdiği nüfus tahririne göre, şavgulari köyünde 19 hanede 49 erkek tespit edilmiştir. bu tarihte osmanlı idaresi sadece erkek nüfus tespit ettiğinden köyün toplam nüfusunu bulmak için erkek sayısı kadar kadın eklemek gerekir. bunun sonucunda şavgulauri'nin bu tarihteki nüfusunun yaklaşık 98 kişiden oluştuğu ortaya çıkar.

şavgulari, uzun süre osmanlı egemenliğinde kaldıktan sona, 93 harbi’nde rusların eline geçti. rus idaresinde artvin sancağının (okrug) ardanuç kazasına (uçastok) bağlıydı. bu kazanın diagarmuçi nahiyesinin nüfus açısından ikinci büyük köyüydü. 1886 tarihli tespite göre köyün nüfusu 165 kişiden oluşuyordu ve nüfusun tamamı "türk" olarak kaydedilmişti. şavgulari, rus egemenliğinin ardından, 1918-1921 arasıda bağımsız olan gürcistan'ın sınırları içinde yer aldı. gürcistan'ı işgal eden sovyet rusya ile ankara hükümeti arasında 16 mart 1921'de imzalanan moskova antlaşması'yla türkiye'ye bırakıldı. 1922 yılında artvin livasında yapılan nüfus tespitinde "şavgulavur" olarak kaydedilmiş olan şavgulari, ardanuç nahiyesinin köylerinden biriydi. köyün nüfusu 20 hanede yaşayan 78 kişiden oluşuyordu. bu tarihte de köyün nüfusu "türk" olarak kaydedilmiştir. köyün adı 1925 yılında aşıklar olarak değiştirilmiştir. bununla birlikte köyün eski adı yeni adıyla birlikte uzun süre resmi kayıtlarda kullanılmıştır.

bugünkü aşıklar köyünün 1 km güneyinde, şuati mahallesinde, "sarıkaya" olarak adlandırılan kayalık bir tepenin kenarında silindir formunda bir yapının kalıntıları bulunmaktadır. çapı 1,4 metre olan bu yapının bir gözetleme kulesi olduğu bilinmektedir. kule, defineciler tarafından kazıldığı için iyice harap olmuştur.

coğrafya
aşıklar köyü, artvin il merkezine 60 km, ardanuç ilçe merkezine 18 km uzaklıktadır.

nüfus

kaynakça

dış bağlantılar 
 

ardanuç belde ve köyleri
tao-klarceti
Avcılar, Ardanuç

avcılar, artvin ilinin ardanuç ilçesine bağlı bir köydür.

tarihçe
eski adı arkim'dir. gürcüce kaynaklarda arkimi (არქიმი) olarak geçer. köyde madigora (მადიგორა), kirkiti (კირკიტი) gibi gürcüce mevki adları bugün de kullanılmaktadır.

arkimi'deki kilise kalıntısı buranın eski bir yerleşme olduğunu göstermektedir. 16. yüzyılın ortasında osmanlıların gürcülerden ele geçirdiği köyde, halkı müslümanlaştırıldığı için yeni kilise yapılmamıştır. bu yapının osmanlı dönemi öncesinden kaldığı anlaşılmaktadır.

avcılar veya arkim, 1955 genel nüfus sayımından önce resmi kayıtlarda ayrı bir köy olarak geçmemektedir. bu sayımda avcılar, çoruh (artvin) vilayetinin ardanuç kazasının merkez nahiyesine bağlıydı ve nüfusu 264 kişiden oluşuyordu. 1960 genel nüfus sayımında köyün "avcılar (gümüşhane)" biçiminde kaydedilmiş olması, avcılar'ın (arkim) daha önce gümüşhane köyünün bir mahallesi olduğuna işaret etmektedir. nitekim avcılar'ın gümüşhane köyünün yakınında bulunması, gümüşhane köyünün 1950 yılında 586 kişiden oluşan nüfusunun 1955 yılında 344 kişiye düşmesi bunu göstermektedir.

arkimi kilisesi, köyün kuzeybatında, yerleşmenin hemen dışındaki bir çayırlıkta yer alır. bir köy kilisesi olan yapı, tamamen yıkılmış, geriye duvar parçaları kalmıştır. bu kalıntılardan kilisenin kireç harcı kullanılarak inşa edildiği anlaşılmaktadır.

coğrafya 
avcılar köyü, artvin il merkezine 32 km, ardanuç ilçe merkezine 3 km uzaklıktadır.

nüfus

kaynakça

dış bağlantılar 
 

ardanuç belde ve köyleri
tao-klarceti
Ballı, Ardanuç

ballı, artvin ilinin ardanuç ilçesine bağlı bir köydür.

tarihçe
ballı köyünün eski adı, gulice'dir. artvin vilayeti üzerine 1927 tarihli osmanlıca kaynakta da gulica / gulice (كولیجە) olarak geçer. köyün adı gürcüce kaynaklarda da gulica (გულიჯა) biçiminde yazılmıştır. bu adın anlamı konusunda kaynaklarda bilgi bulunmamakta, ancak tbeti kilisesi bağışçıları kitabı olan elyazması tbetis sulta matiane'''de geçen "glirca" adından geldiği ve zaman içinde değişime uğradığı tahmin edilmektedir. köyde  "pantaluği" (პანტალუღი) biçimindeki gürcüce-türkçe yer adı dikkat çekicidir. gürcüce "panta" (პანტა) ile türkçe yapım eki "-lık" bir araya getirilip melez bir kelime türetilmiştir.

gulica, orta çağda gürcistan'ın güneybatı kesimini oluşturan tarihsel bölgelerden biri olan klarceti'deki yerleşim yerlerinden biridir. osmanlı devleti bu bölgeyi, gürcistan seferinin ardından gürcülerden ele geçirdi. komşusu zekeriyaköy (zağaria) 1574 tarihli defter-i mufassal-i vilayet-i gürcistan ve 1595 tarihli defter-i mufassal-i liva-i ardanuç adlı osmanlı tahrir defterinde yer almasına karşın, gulica'nın adı bu kayıtlarda geçmemektedir. bununla birlikte 93 harbi'nin ardından ruslar artvin bölgesini ele geçirdiğinde gulica'nın bir yerleşme olarak var olduğu görülmektedir. rus idaresinin de gulica (гюлиджа) olarak kaydettiği köy, 1886 yılındaki nüfus tespitinde artvin sancağının (okrug) ardanuç kazasına (uçastok) bağlıydı. longothevi nahiyesinin (сельское общество: kırsal topluluk) yedi köyünden biriydi. gulica'nın nüfusu, tamamı "türk" olarak kaydedilmiş olan 297 kişiden oluşuyordu.

gulica, rus hakimiyetinin sona ermesinden sonra, bir süre bağımsız gürcistan'ın sınırları içinde kaldı. 1921 yılında, sovyet rusya'nın gürcistan'ı işgali sırasında, ankara hükümeti'nin verdiği ültimatom üzerine gürcüler artvin ve ardahan bölgelerinden çekildi. 16 mart 1921'de, sovyet rusya ile ankara hükümeti arasında imzalanan moskova antlaşması'yla da heva köyü türkiye'ye bırakıldı.

gulica, 1922 nüfus cetveline göre artvin livasının (sonra vilayet) ardanuç nahiyesine bağlıydı ve köyde 10 hanede 39 kişi yaşıyordu. bu tarihte de köyün nüfusu "türk" olarak kaydedilmiştir. gulica'nın adı 1925 yılında ballı olarak değiştirildi. 1935 genel nüfus sayımında, rize ve artvin vilayetlerinin yerine kurulmuş olan çoruh vilayetinin artvin kazasının ardanuç nahiyesine bağlıydı ve köyün nüfusu 307 kişiye çıkmıştı. adının değişmesine rağmen köyün eski adı yeni adıyla birlikte "ballı (gülice)" veya "ballı (güllice'')" biçiminde geç döneme kadar resmi yayınlarda kullanılmıştır.

ballı köyünün 2 km kuzeyinde, ardanuç çayı'nın sağ kıyısındaki dik bir kayada, önüne duvar örülmüş doğal bir mağara ile bu mağaranın tam karşısında, ardanuç çayı'nın sol kıyısındaki dik kayanın tepesinde, muhtemelen bir kaleye ait su sarnıcı kalıntısı bulunmaktadır.

coğrafya 
ballı köyü, artvin il merkezine 65 km, ardanuç ilçe merkezine 30 km uzaklıktadır.

nüfus

kaynakça

dış bağlantılar 
 

ardanuç belde ve köyleri
tao-klarceti