mismayil/tr_wikipedia huggingface dataset:
Sakız (anlam ayrımı)

sakız kelimesi birden fazla anlamda kullanılmaktadır: 
 sakız (şekerleme) - çiğnemek için küçük tabletler halinde hazırlanan şekerli ve şekersiz hoş kokulu ciklet
 sakız ağacı; antepfıstığıgiller familyasından pistachia lentiscus ağacı
 sakız evi - ege bölgesi sahil şeridinde veya yakınında rastlanan, özgün ve geleneksel mimari niteliklere sahip bir ev türü için kullanılan terimdir.

yerleşim yerleri 

 sakız, dursunbey - balıkesir ili dursunbey ilçesine bağlı köy
 sakız, sincik - adıyaman ili sincik ilçesine bağlı köy
 sakızgediği, osmaniye - osmaniye ili merkez ilçesine bağlı köy
 sakız adası; türkiye sahillerine yakın bir yunan adası ve idari bölgesi
 sakız (il) - yunanistan'da kuzey ege coğrafi bölgesine dahil bir il.
Bektaşî fıkraları

bektaşi fıkraları, bektaşi olarak bilinen tarikat/inanç grubu mensuplarıyla ilgili, halk arasında sıkça anlatılan fıkralar.

özellikle türk edebiyatı içinde bektaşi fıkralarının özel bir yeri vardır. bektaşiler'in dine yaklaşımı "batıni" (sadece cümlenin doğrudan verdiği mana değil, bu sözcüklerin bir simge olarak kullanılması yoluyla, simgenin içinde saklı bulunan diğer anlamların da gündeme alınması batını özelliği meydana getirir) bakış açısıyla olduğu için dinin sadece dış yönünü görenler mizahi bir dille eleştirilmektedir. bektaşi fıkraları asla kimsenin yüzünü kızartacak fıkralar değildir. i̇nce, hiciv içeren fıkralardır. bektaşi fıkraları çoğu zaman yobazlıkla, bağnazlıkla, tutuculukla ilgili hicivler içerir. fakat bunları incitmeden, kimseyi aşağılamadan, gerekirse kendisiyle dalga geçerek yapar. ayrıca, bektaşi fıkralarının temel özelliklerinden biri bektaşi kimliğinin hazır cevaplığını yansıtmasıdır.

bektaşi fıkraları, türkiye'de ve balkan ülkelerinde yaşayan alevilerce ve bektaşilerce de kabul görür.

ayrıca bakınız 
 karadeniz fıkraları
 nasreddin hoca fıkraları

kaynakça

bektaşilik
fıkra
mizah
folklor
Parga

parga (, ), yunanistan'ın epir bölgesinin, preveze idari bölgesinde (nomos) küçük bir şehirdir. 2011 nüfusu 11.866'dır. balıkçılık yaygındır. özellikle yazın turizm sektöründe rağbet görmektedir.

i. süleyman saltanatı döneminde 27 haziran 1523 - 15 mart 1536 arasında sadrazamlık yapmış, önemli siyasal ve askeri olaylarda rol oynamış osmanlı devlet adamı pargalı i̇brahim paşa'nın memleketidir.

27 haziran 1944 ile mart 1945 arasında filât'ta 1286 kişi, gümülcine ve çevresinde 192 kişi, margılıç ve parga'da ise 626 kişi öldürülmüş, meçhul kayıplar ve başka vakalarda ise yüzlerce insan daha yok olmuştu.

dış bağlantılar

 http://www.pargagreece.eu 
 https://web.archive.org/web/20070928095402/http://www.parganet.eu/

yunanistan'daki şehirler
Münşeat

münşeat', divan edebiyatında nesir yazarlarının yazdıkları yazılara ve bu yazıların toplandığı mecmualara (dergilere) denir.

divan nesri üç bölümde incelenir.

i. sade nesir 
halk için yazılan sade anlatımlı nesirlerdir. bu nesirle halka yönelik masal, efsane, öykü, destan, dini ve tasavvufi konular anlatılır. mercimek ahmet’in kabusname’si, kul mesut’un kelile ve dimne çevirisi bu nesrin önemli örnekleridir.

ii. orta nesir 
tarih ve bilim kitaplarında gördüğümüz nesirdir. ustalık göstermek amacı güdülmediği halde dili sade nesirden ağırdır. katip çelebi’nin bazı eserleri ve naima’nın kendi adıyla anılan tarihi bu nesre örnektir.

iii. süslü ve sanatlı nesir 
seciler, söz ve anlam sanatları, bağlaçlarla uzayıp giden cümleler bu nesrin ayırıcı özelliğidir. dili, yabancı söz ve tamlamalarla yüklüdür. süslü nesir, ahlak ve felsefe konularını işler ve bazı mektuplarda görülür. hoca sinan paşa’nın tazarruname’si, veysi ve nergisi’nin nesirleri bu türün örnekleridir.

nesir türleri:

 münşeat: mektuplar ve düzyazı örnekleri.
 tarih: olayların tarihini anlatan eserler.
 siyer: muhammed'in hayatı ve savaşları.
 tezkire: çeşitli sınıftan meşhur insanların biyografileri.
 surname: büyük düğün törenleri.
 gazavatname: çeşitli kahramanların savaşları.
 seyahatname: gezi yazıları
 hilye: muhammed'in iç ve dış özellikleri.

edebiyat terimleri
türlerine göre divan nazımı
Normatif iktisat

normatif iktisat, ekonominin nasıl olması gerektiğine dair değer yargıları içeren, belirgin ekonomik hedefler için yapılması gerekenleri araştıran bir iktisat dalı. özel bir şirkette karı arttırmaya çalışan veya devletin bütçe hedeflerini yerine getirmeye çalışan bir iktisatçı, normatif iktisat ile çalışır.iktisat biliminin, ekonominin ne ve nasıl olması gerektiği konusunda değer yargılarını işin içine sokan veya belirli bir hedefe ulaşmada ne tür politikaların izlenmesi gerektiğine dair öneriler sunan, bir koludur. normatif i̇ktisat ekonominin belirli yönlerinin arzu edilirliği ile ilgilenir. belirli iktisadi politikaların desteklenmesinin söylemsel temelini oluşturur. normatif i̇ktisadı (ne olmalı) pozitif iktisattan (ne) ayırmak yaygındır.

refah ekonomisi
Kaolin

kaolin ya da kaolen, granit kayaçlardan elde edilen bir kil türüdür. bazı seramiklerin ve porselenlerin yapımında kullanılır. türkiye'de arı kil olarak da bilinir. beyaz ve yumuşak bir toprak türüdür.

granit kayaçlar feldspat minerallerini içerir. sert olan granit kaçaylar, atmosfer etkileri ve yer altındaki lavların sıcaklığının etkisiyle, ufalanır ve yumuşar. bu şekilde uzun süreçler sonucu feldspat mineralleri kaoline dönüşür.

dünyaca ünlü çin porselenlerinin yapı maddesi kaolindir. 18. yüzyıla kadar, çin porselenleri dünyaca bilinmesine rağmen, yapı maddesi bilinmiyordu. bu dönemde gezginler tarafından çin'den getirilen kaolin örnekleri, avrupa'da seramik ve porselen ürünlerin üretilmesini sağladı ve hızla dünyada yaygınlaştı.

i̇lk başta çanak çömlek yapımında yaygın olarak kullanılan kaolin, günümüzde pek çok ürünün üretiminde kullanılmaktadır. yüksek kalitede, parlak kâğıtların üretiminde kaolin kullanılır. ayrıca boya, plastik eşya, yapay kauçuk, ilaç, gübre, mürekkep, kozmetik ürünlerin yapımında ve petrol sektöründe kullanılan katalizlerin yapımında da kaolinden yararlanılır. türkiye'de kütahya, balıkesir, bursa, çanakkale, eskişehir, bilecik, kayseri, konya, nevşehir ve niğde'de bulunur. 

toprak bilimi
i̇laçlara kıvam veren maddeler
silikat mineralleri
Güney yarımküre

güney yarımküre, dünya'yı ekvator hizasından bölen hayalî bir düzlemin altında (güneyde) kalan yarısıdır. 0° paraleli ile 90° güney paraleli arasında yer alır. kuzeyde kalan kısma ise kuzey yarımküre denir.

güney yarımkürenin kuzeye göre daha büyük bir oranı sular altında olup daha az kara yüzölçümüne sahiptir. güney amerika'nın yarısından fazlası, afrika kıtasının bir kısmı, avustralya ve antarktika kıtalarının tamamı, asya kıtasında endonezya'nın bir bölümü güney yarımkürededir. madagaskar adası, papua yeni gine adası, yeni zelanda, fiji ve birçok pasifik adası, bu yarımküredeki ada ülkelerindendir.

ayrıca bakınız 
 yarımküre
 batı yarımküre
 doğu yarımküre
 kuzey yarımküre

güney yarımküre
güney yarımküre
Alem FM

alem fm, türkiye'de ulusal yayın yapan bir radyo istasyonudur. i̇stanbul'da 89.2 frekansında yayın yapmaktadır.
13 ocak 1994 tarihinde tüm marmara bölgesinde (i̇stanbul ve yalova) 89.3 frekansından yayın hayatına başlayan alem fm, bugün marmara bölgesinde 89.2, çoğunluğu 89.3 frekansından olmak üzere 50 ana merkezden tüm türkiye'ye yayın yapmaktadır.

4 ekim 2013 tarihinde tmsf'nin ihaleye çıkarttığı akşam gazetesi, skyturk360, alem fm ve alem dergi'si ethem sancak’a satıldı. 21 kasım 2013 tarihinde çukurova holding yönetimi ve sancak grubu arasındaki görüşmeler anlaşmayla sonuçlanmış olup alem fm ve bağlı olduğu turkmedya, sancak grubu'na satılmıştır.

programcılar 
 serdar gökalp
 fatih yıldırım
 umut bezgin
 mustafa fidan
 i̇smail cesur

kaynakça

dış bağlantılar 
 radyo ana sayfası 

türkiye radyo kanalları
1994'te kurulan radyo kanalları
Yer değiştirme (fizik)

yer değiştirme veya yerdeğişimi, hareket eden bir parçacığın konumundaki değişmedir. parçacığın harekete başladığı konum (referans noktası) ile belirli bir zaman sonra bulunduğu konum arasında, son konum yönünde, doğrusal bir vektördür.

yer değiştirme (δx) = son konum (x2) - başlangıç konumu (x1)

alınan başlangıç noktasına göre yer değiştirme artı (+) veya eksi (-) olabilir.

yer değiştirme, alınan yol ile karıştırılmamalıdır. dünyanın etrafında bir tur attıktan sonra başlangıç konumuna geri dönen bir parçacığın aldığı yol binlerce kilometre olmasına rağmen yerdeğiştirmesi sıfırdır. düzgün doğrusal harekette hız-zaman grafiği ile zaman ekseninin sınırladığı alan ve hareketlinin yer değiştirme miktarı birbirine eşit olur.

referans noktası eksen sisteminin orijin noktasıysa yerdeğişimi vektörüne pozisyon vektörü de denir. bu durumda vektör orijinden başlayıp, pozisyonu gösteren noktada biter. yerdeğişimi ve uzaklık için kullanılan si birimi metredir.

referans noktası, parçacığın daha önce bulunduğu yer olduğunda yerdeğişimi vektörü vektör parçacığın hareketini gösterir. bu kullanım parçacığın hız ve ivme vektörlerini belirlemek için kullanışlıdır.

yerdeğişimi zaman grafiği çizildiğinde ortalama yerdeğişimi eğrinin eğimi ile, anlık yerdeğişimi eğrinin türevi ile bulunabilir

noktasal olmayan cisimlerde yerdeğişimi terimi dönmeleri de içerebilir.

fiziksel nicelikler
hareket
Abdülahad Nûrî

abdülahad nûrî (1594, sivas - ?), 17. yüzyılın önde gelen mutasavvıf şairlerindendir.

dedesi şemseddin sivâsî'nin kardeşi olan sivas müftüsü ebü'l-berekât i̇smail efendi'dir. babası ise, kadı muslihuddin mustafa safayi efendi'dir. annesi, şemseddin sivâsî'nin büyük kardeşi muharrem efendi'nin kızı safa hatun'dur.

kaynaklarda abdülahad nûrî'nin lakabları evhadüddin, künyeleri ebü'l mekârim, mahlasları nûrî olarak geçmektedir.

kaynakça 

türk şairler
1594 doğumlular
sivas doğumlu yazarlar
mutasavvıf şairler
2006 Kış Olimpiyatları

2006 kış olimpiyatları, i̇talya'nın torino şehrinde 10 şubat - 26 şubat 2006'da düzenlenmiş ve resmî adı 20. kış olimpiyat oyunları olan spor şölenidir. bu oyunlar, 1956'da cortina d'ampezzo'da düzenlenmiş olan 7. kış olimpiyat oyunları'ndan sonra, i̇talya'da düzenlenmiş olan ikinci kış olimpiyatlarıdır. i̇talya, ayrıca, 1960'ta roma'da düzenlenen 17. yaz olimpiyat oyunları'na da ev sahipliği yapmıştır. ayrıca kapanış töreninde avril lavigne 2010 kanada kış olimpiyatları adına ülkesini şarkı söyleyerek temsil etmiştir.

sonuçlar

madalya tablosu 

(ev sahibi ülke farklı renkte gösterilmiştir. sıralama altın madalya sayısının uluslararası olimpiyat komitesi sıralamasına oranı ile yapılmıştır.)

 
kış olimpiyatları
Cistaceae

cistaceae malvales takımına bağlı bir bitki familyasıdır. akdeniz çevresi memleketlerinde, maki vejetasyonunda yetişen ağaççık, yarı çalı veya otsu bitkilerinden oluşur.

taksonomi 
cistaceae familyasına bağlı cinsler:
 cistus - l. 
 crocanthemum - spach 
 halimium - (dunal) spach	 
 helianthemum - mill.  
 hudsonia - l. 
 lechea - l. 
 tuberaria - (dunal) spach

dış bağlantılar 
 page r. g. the cistus & halimium website - the bibliography contains many references to cistaceae.
 stevens p.f. (2001 onwards). angiosperm phylogeny website  (cistaceae ). version 5, may 2004.

kaynakça 

malvales
Yaratılış Destanı (Altay)

yaratılış destanı, türklerin altaylara ait kozmogenik (evrenin yaratılışı üzerine) destanıdır. ayrıca ilk türk destanlarından olma özelliğine de sahiptir. asya kıtasının çeşitli bölgelerinde yaşayan türk boyları ve altay türkleri arasında söylenmektedir. türk destanları arasında en eskisidir. radloff tarafından saptanıp yazıya geçirilmiştir. kahramanlarının olağanüstü eylemlerini coşkulu, törensel bir üslupla anlatan ve genellikle birkaç bölümden oluşan manzum yapıtlardır. bilinen en eski edebiyat türlerinden biridir. altay dağları'nda söylenen yaratılış ve türeyiş destanları, değil yalnız türklerin; bütün orta asya ile sibirya'nın bile, en gelişmiş ve üzerinde ilgi ile durulan türk mitolojisi verileridir.

yeryüzünün yaratılışı 
altay yaratılış destanında başlangıçta her yerin sularla kaplı olduğu anlatılmaktadır. tanrı ülgen, kuşa dönüşerek suların üzerinde uçar ancak konacak bir yer bulamaz. bunun üzerine gökten gelen bir ses tanrı ülgen'e denizin içinden çıkan bir taşa konmasını söyler. ülgen bu taşa konduğunda yerin ve  göğün yaratılması gerektiğini düşünür ancak bunu nasıl yapacağını bilemez. suların içinde yaşayan dişi ruh ak ana, ülgen'e yaratılışı nasıl gerçekleştireceğini anlatır. onun yardımıyla işe başlayan tanrı önce yeri, ardından göğü yaratmıştır. ardından da dünyanın dengesini sağlaması için üç balık yaratmış. balıklar dünyayı alttan destekleyerek başıboş gezmesine engel olmuşlar.

i̇nsanın yaratılışı 
altay efsanelerinde, büyük bir okyanusun ve suyun esas olmasına rağmen, onlara göre insanoğlu, sudan yaratılmamıştı: i̇nsanoğlu aslı yine topraktı tanrı ülgen deniz üstünde gezerken yüzen bir kara parçası görür. yaklaştığında toprağın üstünde balçığı fark eder. düşünür ki bu insan olsun o düşündükçe çamur insan suretine bürünür. hikâyenin devamında bu ilk insan olan erlik ülgen'e ihanet edecektir.

i̇ran mitolojisinde de ilk insan, kil dediğimiz yapışkan topraktan yapılmıştı. onun için i̇ranlılar ilk insana kil şah adını veriyorlardı. türkler ise daha çok, balçık üzerinde durmuşlardı.

i̇ç bağlantılar 
 altay yaradılış destanı

dış bağlantılar
 altay yaratılış destanı, bahaeddin ögel, türk mitolojisi (ankara: türk tarih kurumu basımevi, cilt:1 sayfa: 432-436, şiir)

kaynakça
 anohin, a. viktoroviç (2006). altay şamanlığına ait materyaller (çeviren: zekeriya karadavut, and jannet meyermanova). konya: kömen yayınları.
 çoruhlu, yaşar (2002). türk mitolojisinin ana hatları. i̇stanbul: kabalcı yayınları
 türk edebiyatının mitolojik kaynakları, prof.dr. özkul çobanoğlu, prof.dr. nimet yildirim, anadolu üniversitesi - aöf, 2013 yayın no: 2388 (sayfa: 64-84 arası) soywojak

ayrıca bakınız 
 kayra han
 altay mitolojisi

türk destanları
türk mitolojisi
Fort Worth

fort worth, abd'nin teksas eyaletinin büyük kentlerinden biridir.
fort worth nüfusa göre yapılan listelemede amerika birleşik devletleri içinde on yedinci sırada ve teksas eyaleti içinde ise on beşinci en geniş şehir olarak yer alır.  kuzey teksas içinde konumlanır ve batıya kültürel bir geçiş kapısıdır. şehir hemen hemen tarrant, parker ve denton illerinde 300 square mil (780 km²) alan kaplar. 2009 yılı tahminlerine göre şehir 720.250 kişilik bir nüfusa sahiptir. şehir dallas–fort worth–arlington'ın  ikinci en geniş kültürel ve ekonomik merkezidir. fort worth ve etrafını çeviren metroplex alan çeşitli iş olanakları ve bir dizi geniş atraksiyonlar sunar.

1849 yılında trinity nehri'nin dik yarli kıyısı üzerinde bir koruyucu askeri ileri karakol olarak kuruldu. fort worth şehri, bugün hala onun batı mirasını ve geleneksel mimari ve dizaynını kucaklar.

ekonomi 

ülkenin en büyük şirketlerinin bazılarının merkezleri fort worth'dedir. bunlara arasında 
amr alt şirketleri olan american airlines ve american eagle airlines), "john peter smith hastanesi", pier 1 imports, radioshack,  bnsf demiryolu, funimation entertainment, gallus motosikletleri, ve lockheed martin aeronotik.

şirketler 
aşağıdaki (2011 finansal raporlar itibarıyla) fort worth'de bulunan en çok işçi istihdam eden şirket ve kurumlara verilmektedir:

kardeş şehirler 

fort worth'un 7 tane kardeş şehri vardır:

resimler

ayrıca bakınız 
 fort worth'taki en yüksek binalar listesi

kaynakça

dış bağlantılar 

  fort worth, teksas şehri resmi websitesi 
 dmoz open directory projesi "fort_worth" maddesi  
  "wiki voyage" websitesi "fort_worth" maddesi  
   fort worth konferans ve ziyaretciler burosu websitesi
El Paso

el paso, abd'nin teksas eyaletinin en büyük kentlerinden biri ve el paso, texas kontluğu (county) merkezidir.

şehir sınırları içindeki nüfusu (2012 nüfus tahminlerine göre) 672.538 kişi olup, nüfus büyüklüğü sıralamasına göre abd'nin 19. kalabalık şehri ve texas eyaletinin 6. büyük şehridir. el paso ve varoşlarının el paso kontluğu ve hudspeth kontluğu'nda oluşturduğu el paso metropoliten bölgesi'nin tum nüfusu 830.735 kişidir ve bu abd metropoliten bölgeleri arasında 56. sırayı alır.  el paso metropoliten bölgesi ile las crucas adlı varoşlarla birlikte ise "el paso-la cruces i̇statistiksel bölgesi (csa)"ini oluştururlar ve bu istatistiksel bölgenin 2012 tahmini nüfusu 1.045.180 kişidir.

el paso abd-meksika uluslararası sınır olan rio grande nehri üzerindedir. rio granda nehri üzerindeki sınırda bir tarafta abd'de bulunan el paso şehir ve karşısında meksika sınırı içinde ise juarez bulunmaktadır. coğrafyacılar bu iki şehirleşmiş uluslararası bölgeye el paso-juarez multipleks veya borderlands adını vermektedirler. el paso-juárez multipleks bölgesi dünya'nın batı yarı küresinde en buyuk iki lisanlı iki uluslu nüfusu ve emekçi sayısını teşkil etmektedir.

el paso, meksikalıların en yoğun olduğu şehirlerden biridir. bu şehir, vahşi batı dönemlerinde, "gerçek vahşi batı" olarak bilinmekteydi. çünkü o dönemde, çoğu kumarbaz, silahçı, hırsız, at kaçıran, katil, rahip ve çinli ray mühendisi, az bilinen bir teksas şehri olan el paso'ya göç etmiştir.

yukarıdan çöl gibi görünen el paso, düz şehir görünümüyle dağlık bir bölgede konumlanmıştır. chihuahuan çölü tarafından sarılmış durumdaki el paso, yazın çok sıcak ve kurak, kışın ılık ve yağışlı bir iklime sahiptir. el paso ismi, i̇ngilizcede "the passage", yani geçiş anlamındadır. bu ismin konulmasının nedeni, eski zamanlarda el paso'nun amerika-meksika geçişinin en yoğun bölge olmasıydı.

kardeş şehirler

el paso'nun resmen 6 tane kardeş şehri vardır:

resimler

ayrıca bakınız 
 teksas

kaynakça

dış bağlantılar 

  el paso şehri resmi websitesi  
  dmoz open directory projesi "el paso" maddesi  
   wikivoyage "el paso" maddesi
Anlık hız

anlık hız, hareket eden bir parçacığın, herhangi bir andaki skaler hızıdır.

hız sınırlaması olan bir yolda, trafik kurallarına uymak için, aracın ani hızının bilinmesi istenir. ani hızı bulurken, ortalama hız formülü (konumun zamana oranı) kullanılır. aracın göstergesi, tekerleklerin devir sayısına dayanarak ani hızı hesaplayabilir. bir parçacığın ani hızını hesaplarken, o parçacığın belirli bir zaman aralığında, konum-zaman grafiğine ihtiyaç duyulur hız=yol/zaman .

konum-zaman grafiğinde, istenilen ana karşılık gelen konumun, grafiğe teğet olan doğrusunun, tanjantı anlık hızı verir. ani hız, konum/zaman oranının, birim zamanın 0'a yaklaşırken aldığı değerdir. başka bir deyişle konumun, zamana türevidir. hız formülü m/s'dir . anlık hız bulunurken de aynı formülden
yararlanılır yani örneğin bir aracın 0-2 saniye arasındaki anlık hızı istenildiği zaman " son hız- ilk hız / zaman (t) değişimi " formülünden yararlanılır. eğer grafiğe bakılarak bulunması isteniyor ise de aynı şekilde sonuca ulaşılabilir . lakin grafiğe bakılarak ortalama hızı bulmanız isteniyor ise konum zaman grafiğindeki eğim size hızı verir ancak" son hız- ilk hız / zaman (t)  " bu formül her şekilde işe yarayacaktır.
 

fiziksel nicelikler
Simferopol Rayonu

simferopol rayonu (kırım tatarcası: aqmescit rayonı, rusça: симферопольский район, ukraynaca: сімферопольський район), simferopol şehrini içermeyen rayon adlı idari bölgedir ve şehrin etrafındaki bölgeyi kapsar.

meskûn yerler 

köylerin resmi rus adlarını parantez içinde yazılmıştır.

 acı qal köy şurası
 acı qal (çistenkoye)
 livadki (levadki)
 molla eli (kamışinka)
 qaraç (trudolyubovo)
 seymanlarköy (novozburyevka)
 terek eli (tryohprudnoye)
 yağmurça (fontanı)
 badana köy şurası 
 badana (perovo)
 acı i̇bram (klyuçi)
 atman (vesyoloye)
 bödke (dubki)
 çeşmeci (tyoploye)
 çumaq qarı (obrıv)
 kaştanovoye
 kesek aratuq (klinovka)
 konstantinovka
 moloçnoye
 novonikolayevka
 qarağaç (kizilovka)
 qurçı (ukrainka)
 sabla (partizanskoye)
 topolnoye
 zalesye
 bulğanaq köy şurası
 bulğanaq (kolçugino)
 cav cürek (ravnopolye)
 prudovoye
 bulğanaq badraq köy şurası
 bulğanaq badraq (pojarskoye)
 ağaç eli (lekarstvennoye)
 demyanovka
 qoyaş (vodnoye)
 çelle köy şurası
 çelle (novoandreyevka)
 acı keç (haritonovka)
 cağa mamış (suhoreçye)
 çoyunçı köy şurası
 çoyunçı (urojaynoye)
 beke eli (jivopisnoye)
 eski lez köy şurası
 eski lez (skvortsovo)
 peredovoye
 üç quyu tarhan (kolodeznoye)
 yañı lez (mejgornoye)
 goropaşnik köy şurası
 goropaşnik (novosyolovka)
 kerneüç köy şurası
 kerneüç (donskoye)
 aşağı asma (nijnekurgannoye)
 dermenci (spokoynoye)
 qalmuq qara (dmitrovo)
 şeyhköy (davıdovo)
 tuatay (klyonovka)
 yuqarı asma (verhnekurgannoye)
 mamut sultan köy şurası
 mamut sultan (dobroye)
 anğara (perevalnoye)
 büyük yanköy (mramornoye)
 colman (pionerskoye)
 eski orda (lozovoye)
 petropavlovka
 şumhay (zareçnoye)
 tahta cami (andrusovo)
 tavel (krasnolesye)
 tavşan bazar (privolnoye)
 totayköy (fersmanovo)
 yañı sala (çaykovskoye)
 mazanka köy şurası
 mazanka
 atalıq eli (solovyovka)
 krasnovka
 tav dayır (lesnoselye)
 tolban (opuşki)
 miñlerçik köy şurası
 miñlerçik (juravlyovka)
 azat (storojevoye)
 kelembet (sumskoye)
 mirnoye köy şurası 
 mirnoye
 aqtaçı qıyat (beloglinka)
 gruşevoye
 molodyojnoye kasaba şurası
 molodyojnoye
 qulumbet eli (solneçnoye)
 nikolayevka kasaba şurası
 nikolayevka
 aleksandrovka
 cabaş (petrovka)
 dört kül (razdolye)
 kün tuvğan (teplovka)
 qaraçora (klyuçevoye)
 vinnitskoye
 qıtay köy şurası
 qıtay (şirokoye)
 prolyotnoye
 qazançı (divnoye)
 uzqastı (kuprino)
 qulçuq köy şurası
 qulçuq (rodnikovo)
 cabanaq (kubanskoye)
 novıy mir
 qart mışıq (şafrannoye)
 taqıl (arkadyevka)
 ulu çoqraq (kurgannoye)
 sarabuz kasaba şurası
 sarabuz (gvardeyskoye)
 kiçkine (malenkoye)
 novıy sad
 qaraç qañğıl (krasnaya zorka)
 sofiyevka
 şkolnoye köy şurası
 şkolnoye
 tegeş köy şurası
 tegeş (pervomayskoye)
 çolğarı (krasnoye)
 çüyke (çaykino)
 trudovoye köy şurası
 trudovoye
 akropolis
 ana yurt
 aykavan
 bura (lazarevka)
 cafer berdi (drujnoye)
 cañatay (i̇vanovka)
 mamaq (strogonovka)
 suin acı (denisovka)
 yañı sarabuz köy şurası
 yañı sarabuz (ukromnoye)
 temir ağa (sovhoznoye)

ukrayna'nın rayonları
Yılmaz Tatlıses

yılmaz tatlıses (d. 29 haziran 1945; malatya- ö. 2 kasım 2018; ayvalık), türk arabesk müziği sanatçısı, besteci ve söz yazarı.

yaşamı 
29 haziran 1945 yılında malatya'da doğdu. i̇lk öğrenimine malatya'da başladı, i̇skenderun'da bitirdi. yılmaz tatlıses'in müzik hayatı i̇skenderun halk evinde katıldığı kurslarla başladı i̇skenderun radyo evinde “hatay’dan sesler” grubunda sazıyla ve sesiyle çalışmalarını sürdürürken sözlerini yazıp bestelediği türkülerle müzik hayatına adımını attı 1964 yılında i̇skenderun'a konsere gelen nuri sesigüzel ile tanışıp ne kadar bestesi varsa verir 1965 yılında daha o askerdeyken nuri sesigüzel beş tane eserini 45'lik plak olarak çıkarır. askerlik sonrası 1967 yılında i̇stanbul'a gelir doğubank iş hanına adımını atar ve yılmaz tatlıses’in profesyonel müzik hayatı başlar 13 tane 45'lik plak, 3 tane lp, 5 tane kaset ile "arabesk müziğin" sayılı solistlerinden biri olur. yine aynı dönemde "acımasız dünya" adlı sinema filmi ile yeşilçam'da boy gösterir. bu onun müzik yönetmenliği ile tanışmasını da sağlar. daha sonra pek çok filmde müzik yönetmenliği yapar. plak firmalarında müzik direktörlüğü yaptığı sırada ”şahdiba“ firmasında i̇brahim tatlı adında urfa’lı bir genci dinler, sesine hayran kalır ve geleceğinin çok parlak olduğunu görür. o anda adını sorar i̇brahim tatlı olduğunu öğrenince kendi soyadını verir. i̇brahim tatlı bundan sonra i̇brahim tatlıses olarak kaset kapaklarına yazılır. bu gün bile bu karşılaşmadan gurur duyduğunu belirtmiştir. yılmaz tatlıses 1987 de "seni sevmeyen ölsün" şarkısıyla büyük çıkış yapar ve 150'den fazla sanatçı bu şarkıyı seslendirir. 1987 de magazin gazetecilerinin "yılın en iyi şarkısı müzik oskarı" nı "deli deli" şarkısıyla alır. besteci ve söz yazarlığı kimliğinin yanında prodüktörlük müzik yönetmenliği ile başarılı işlere ve eserlere imza atmıştır. 1965 yılından bu yana 100'e yakın şarkı sözü, 300'ün üstünde müzik eseri ile arabesk dünyasında yerini almış ve arabesk müziğin köşe taşlarından biri olmuştur. müzik yaşamı boyunca birçok sanatçıya eserlerini okutturan türk arabesk müzik sanatçısı, besteci ve söz yazarı yılmaz tatlıses bir süredir mücadele ettiği koah hastalığına bağlı olarak 2 kasım 2018'de tedavi gördüğü balıkesir'in ayvalık ilçesinde 73 yaşında ölmüştür. cenazesi i̇stanbul'a getirilerek feriköy mezarlığı'nda toprağa verilmiştir.

bazı eserleri

kaynakça 

türk söz yazarları
1945 doğumlular
malatya doğumlular
2018 yılında ölenler
balıkesir'de ölenler
türk arabesk şarkıcıları
20. yüzyıl türk bestecileri
21. yüzyıl türk bestecileri
feriköy mezarlığı'na defnedilenler
disko plak sanatçıları
Murat Çobanoğlu

murat çobanoğlu (1940, kars - 26 mart 2005, ankara), türk halk ozanı.

1940 yılında kars'ın arpaçay ilçesinin koçköyü beldesinde çiftçi bir ailenin çocuğu olarak dünyaya geldi. karapapak (azeri)  türklerinden ve asıl soyadı çobanlar olan çobanoğlu’nun annesi lala (la'li) hanımdır ve babası, aşık şenlik'in çıraklarından aşık gülistan'dır. babası arpaçay'ın koçköyü'nden olup 1920'de kars'a yerleşmiştir. karısının erken ölümü dolayısıyla oğlunu o büyütüp yetiştirdi. babası oğlu murat çobanoğlu ile 1970 yıllarında i̇zmir'e yerleşmiştir ve i̇zmir'de yaşamaya başlamıştır.

aşıklık ve ozanlığa geçişi

saz çalmaya ve şiir söylemeye 1951 'de gördüğü bir rüyada bade içtikten sonra başlamıştır. murat çobanoğlu 1966 yılından başlayarak sürekli olarak konya aşıklar bayramı'na katıldı. artvin, konya, erzurum ve mut'ta yapılan yarışmalarda dereceler aldı. özellikle atışma dalında başarı gösterdi. sık sık radyoda ve televizyonda -değişik konularda- söyledi. saza egemenliği, ulusal duygularının güçlülüğü ve kendine özgü sesiyle ilgi çekti. yurt içinde ve dışında düzenlenen bazı şenliklere katıldı.

aşıklık geleneğinin bir parçası olan türkülü hikâyeler anlatma konusunda da başarılı örnekler veren çobanoğlu, kendi türkülerinin yanı sıra usta malı türküleri de genç kuşaklara aktarmıştır.

türkiye’nin her yerinde bilinen, tanınan çobanoğlu yıllarca radyo programları yaptı. halk edebiyatı ve aşıklık geleneği üzerine çeşitli seminerler verdi. şiirleri çeşitli dergilerde yayımlandı. türkiye dışında, avrupa'dan i̇ran'a dek birçok ülkede konserler verdi, yarışmalara katıldı.

1971 yılında kars'ta açtığı, özellikle usta-çırak ilişkinden her alanda aşıklık geleneğinin sürdürülmesinde katkısı anlamında bir okul niteliğinde olan çobanoğlu halk ozanları kahvesi yörenin aşıklar merkezine dönüştü.

murat çobanoğlu, saz çalmaya ve şiir söylemeye başlamasını şöyle anlatıyor:

ozanlığı

1965'e kadar "devrani", 1967'ye kadar "yanani", ondan sonra da "çobanoğlu" takma adını kullandı. 1968-1987 yılları arasında çıkardığı yirmiye yakın plak ve kaseti vardır. 2 tane de altın plağı bulunmaktadır. kiziroğlu türküsüne tanınırlık sağladı. son yıllarında televizyon programlarında karapapak ağzıyla türküler söyledi. çobanoğlu'na ilişkin ali kafkasyalı'nın hazırladığı aşık murat çobanoğlu, hayatı-sanatı-eserleri (1998) adlı bir kitap bulunmaktadır. 26 mart 2005 tarihinde ankara'da öldü ve memleketi kars'ta toprağa verildi. kars belediyesi her sene 6 mayıs-7 mayıs tarihlerinde anısına "murat çobanoğlu aşıklar bayramı" düzenlemektedir.

kaynakça

dış bağlantılar 
 aşık murat çobanoğlu türküleri
 aşıklar bayramı başladı 
 bbc türkçe ile 1989'da yapılan röportaj
 

türk halk ozanları
1940 doğumlular
2005 yılında ölenler
kars doğumlular
ankara'da ölenler
azeri asıllı türkler
Abanoz

abanoz, tropikal bölgelerde yetişen bazı ağaçlardan elde edilen çok sert bir odundur. hurma ağacının da dahil olduğu diospyros cinsindeki çeşitli türlerden gelen, yoğun siyah/kahverengi renginde sert bir ağaçtır. çoğu odunun aksine abanoz suya batacak kadar yoğundur. i̇nce dokuludur ve cilalandığında ayna görünümüne sahip olduğundan süs ağacı olarak değerlidir.  parıltılar saçacak kadar iyi cila tutar. odunun en içteki öz bölgesi simsiyahtır, bu nedenle pek çok ülkede abanoz kelimesi siyah renk anlamında kullanılır.

abanoz eski çağlardan beri çok değerli bir odun sayılmıştır. pek çok kral abanozdan asalar kullanırdı, hatta zehirin etkisini giderdiğine inanarak içkilerini abanozdan kaplarda içerlerdi. çağlar boyunca abanozdan heykeller yapılmış, kral tahtları abanoz kullanılarak yapılmıştır.

tevrat'ta tarihi sur kentindeki abanoz ticaretinden söz edilmektedir. ayrıca binbir gece masalları'nda anılan değerli mallardan biri de abanozdur.

günümüzde bu değerli ağaç, mobilya ve enstrüman yapımında kullanılır. klarnet ve gitar burgusu, abanozun kullanıldığı enstrümanlara örnektir.

kaynakça

tahta
ağaçlar
Kız

kız, çocuk veya genç yaştaki dişi. kız kavramının yaş limiti kültürler arasında değişebilir.

türkçede yaş evresi daha net belirtilmek istendiğinde çocuk yaştaki kızlar genellikle "kız çocuğu", genç yaştaki kızlar ise "genç kız" şeklinde adlandırılırlar. "kız evlatları" kastederken ise sözcük genellikle tek başına kullanılır.

biyoloji 

i̇nsanda 46 adet (23 çift) gen bulunur. bunlardan cinsiyeti belirleyen iki tanesi x ve y olarak adlandırılmıştır. kızlarda, y kromozomu bulunmaz ancak iki adet x kromozomu (xx) bulunur. kromozomların biri anneden, diğeri babadan gelir. nadir olarak üç (xxx) veya tek x kromozomlu kız çocuklarına da rastlanır.

kızlar dişi üreme organlarıyla doğarlar. bununla birlikte üreme organları tam belirginleşmemiş ancak kendini dişi hisseden bireyler de kız olarak adlandırılabilir.

ergenlik esnasında kızların vücudunda önemli değişiklikler meydana gelir. beyinden gonadlara gönderilen çeşitli hormonal sinyaller sonucu çocuğun vücudu yavaş yavaş gelişmeye başlar. gonadların ürettiği hormonlar sayesinde başta cinsel organlar ve göğüsler olmak üzere tüm vücutta değişikler gerçekleşir. ergenlik, kişiden kişiye değişmekle birlikte, genellikle 10-16 yaşları arasında tamamlanır ve kişi yetişkin olur. pek çok kız ilk âdetini (menarşe) 12-13 yaşlarında görür.

kaynakça 

kadın
çocukluk
Vancouver

vancouver (), kanada'nın batısında bulunan britanya kolumbiyası eyaletinde bir liman şehirdir. batı kanada'nın en büyük, ülkenin de üçüncü büyük metropolüdür.

farklı etnik grupların bir arada yaşadığı kozmopolit bir kenttir. şehir merkezinin nüfusu 2016 sayımlarına göre 631.486, metropolitan alan nüfusu ise 2.463.431'dir. bu nüfus vancouver'ı kanada'nın 3. büyük metropolü yapmaktadır. vancouver, kilometrekare başına 5.400'den fazla kişi ile kanada'daki en yüksek nüfus yoğunluğuna sahiptir.

vancouver, büyük vancouver bölgesi'nin (greater vancouver regional district) şehirlerinden biridir. belediye başkanı ken sim’dir. vancouver limanı dünya ölçülerinde önemli büyüklüktedir. ayrıca vancouver, hollywood ve new york'tan sonra kuzey amerika'daki üçüncü film üretim merkezidir.

vancouver, 2010 kış olimpiyatları, 2006 birleşmiş milletler dünya şehircilik forumu ve 2007 fifa dünya 20 yaş altı şampiyonası'na ev sahipliği yapmıştır.

1870'lerde granville adlı bir bıçkıcılık merkezi olarak kuruldu. 1886'da kent statüsü kazandı ve i̇ngiliz kraliyet deniz kuvvetleri kaptanlarından george vancouver'ın adını aldı. 1915'te panama kanalı'nın açılmasından sonra kentten amerika kıtasının doğu kıyılarına ve avrupa'ya tahıl ve kereste ihraç edilmeye başladı. 1930'lara gelindiğinde, kanada'nın üçüncü büyük kenti ve büyük okyanus kıyısındaki en önemli liman olmuştu.
şehri, nhl'de vancouver canucks temsil eder.

2010 kış olimpiyatları ve 2010 paralimpik kış oyunları'na ev sahipliği yapmıştır.

vancouver, kanada'daki en etnik ve dilsel çeşitliliğe sahip şehirlerden biridir: sakinlerinin %52'sinin anadili i̇ngilizce değildir, %48,9'unun ana dili i̇ngilizce ne de fransızcadır ve %50,6'sı görünür şekilde azınlık gruplarına aittir.

vancouver sürekli olarak yaşanabilirlik ve yaşam kalitesi açısından dünyadaki ilk beş şehirden biri olarak adlandırılıyor, ve ekonomist i̇stihbarat birimi vancouver'ı dünyanın en iyi ilk on şehri arasında yer alan ilk şehir olarak kabul etti. şehir 2011 yılında, 2020 yılına kadar dünyanın en yeşil şehri olmayı planladı. vancouverizm, kentin kentsel planlama tasarım felsefesidir.

coğrafya

burrard yarımadasındaki vancouver, kuzeyde burrard inlet ile güneyde fraser nehri arasındadır. batıdaki georgia boğazı, vancouver adası tarafından pasifik okyanusu'ndan korunur.

şehrin, hem düz hem de engebeli zemin dahil olmak üzere  alanı vardır ve pasifik zaman dilimi (utc−8) ve pasifik deniz eko bölgesi’ndedir.

kardeş şehirler  

  (1994)
  (1965)
  (1978)
  (1985)
  (1986)
  (2007)

dış bağlantılar  
 vancouver - turistler için bir rehber

kaynakça
Abdülhay Öztoprak

abdulhayy öztoprak (1884, i̇stanbul - 1961, i̇stanbul), i̇stanbul'da beşiktaş'tan ortaköy'e giderken, çırağan sırtlarında bulunan yahyâ efendi dergâhının son şeyhlerindendir. babası fikri efendi, dedesi şerif ali efendi'dir.

abdülhay, annesinin gayretiyle küçük yaşta kur'an hıfzını (kur'ân-ı kerîm'i ezberlemeyi) tamamladı. zamanın usulüne göre medrese tahsili gördü. 18 yaşındayken babasının tamir ettirdiği ümmü gülsüm câmii'ne imam oldu.

abdülhayy efendi aslen kâdirî tarikatında, meşreben ise nakşbendî idi. son nakşbendi şeyhlerinden gümüşhânevî dergahı postnişini i̇smâil necâtî efendi'den icâzet aldı. bir ara çiçekçi câmi i̇mâm-hatipliğini yaptı. yahyâ efendi dergâhının hizmetini üstlendi. bir taraftan da baytar mektebinde ayniyat muhâsipliği yaparak emekli oldu. soyadı kânunundan sonra öztoprak soyadını aldı.

1961'de i̇stanbul'da vefât etti. kabri yahyâ efendi dergâhı kabristanı bahçesinde mescidin kıble yönündedir.

1884 doğumlular
1961 yılında ölenler
şeyhler
i̇stanbul doğumlular
yahya efendi tekkesi haziresi'ne defnedilenler
Ahde vefa

ahde vefa (latince: pacta sunt servanda), uluslararası hukuk kurallarının oluşmasında etkili olan ve devletin anayasasında var olan ve devlete antlaşma yapma yetkisi tanıyan kuraldır. antlaşmalar hukuku kuralıdır. bu kuralın bağlayıcı niteliği, iyi niyet ilkesine dayanmaktadır. ahde vefa ilkesi, devletlerin imzaladıkları antlaşmaların kurallarını kendi iradeleri ile kabul etmiş olmaları gerçeğine dayanmaktadır.

normlar hiyerarşisinde en tepede yer alır ve devletler genel hukukunda tüm devletlerin aslında onlardan daha üst bir kuvvet olmamasına karşın sırf yaptıkları anlaşmalara riayet edecekleri düşüncesi ile -daha farklı bir söylemle kendi iradelerine yine kendi iradeleri ile imzaladıkları sözleşmelerle kayıt altına alacakları düşüncesi ile- ortaya çıkmış bir kuraldır ve devletler genel hukukunda "bağlayıcılık" sorunun çözülmesine büyük katkısı olmuştur.
ahde vefa ilkesi sözleşmelerin bağlayıcılığını ve geçerliliğini temsil eder. bu ilkeye göre sözleşme tarafları sözleşmenin hükümlerine bir kanun hükmüne uyarmışçasına uyarlar.

ayrıca bakınız 
 hugo grotius
 latince deyişler listesi

latince hukuk deyişleri
uluslararası hukuk
hukuk terimleri
hukuk yasaları
arapçadan türkçeye geçen sözcükler
Hasan Sezai Gülşenî

i̇smi hasan bin ali, mahlası sezâî'dir. tasavvufta gülşenî yoluna mensûbtur. 1669 (h. 1080) yılında gördes'de doğdu. şehrin bugünkü adı korent olup, yunanistan sınırları içinde kalmıştır.
gülşeniyye tarikatının büyüklerindendir. divan-i sezai adlı bir tasavvufi şiir kitabı vardır. 1738 (h.1151) senesinde edirne'de vefât etti. kendi ismi ile anılan dergâhının bahçesinde defnedildi. türbesi edirne'nin bilinen ziyaretgâhlarındandır.

bir şiiri:

derd ile dâim yanmakta bu dil
aşkın nârına olmuşlar fitil

pervâne-sıfat olmaya vâsıl

şem'-i cemâle sûzana geldik.

cismimiz bunda, canımız anda, 

gevherimizin aslı ol kânda

sezâî, şimdi biz bu dükkânda,

biraz eylenip seyrâne geldik.

https://www.hasansezai.com

1669 doğumlular
1738 yılında ölenler
osmanlı mutasavvıfları
osmanlı şairleri
edirne'de ölenler
gördes doğumlular
Şiş kebabı

şiş kebabı, türk yemek kültürünün içinde önemli bir yeri olan et yemeği. basılı ilk yemek kitabı melceü’t-tabbâhîn'de tarifi vardır.

özellikle müslümanların dini bayramı olan kurban bayramı'nda hemen tüm evlerde şölen havasıyla hazırlanan şiş kebabı, koyunun but etinden çıkan parçalarından yapılır.
et pişirilmeden önce mümkünse 1 gün terbiye edilmelidir ki bu hücrelerin 'ölüm kasılması' sebebiyle sertliğinin giderilmesi için gereklidir.

şiş kebabı, adana kebabı ile birlikte özellikle güney illerinde gündelik hayatın gıda hızlı tüketim maddesi haline gelmiştir. bugün başta adana,hatay, mersin, gaziantep, osmaniye, kahramanmaraş,malatya illerinde bir hızlı tüketim yemeğidir.

şiş kebap'ın kültürel önemi 
şiş kebap, türk mutfağının ve kültürünün önemli bir parçasıdır. bu yemek, aile toplantılarından sokak satıcılarına kadar her yerde sıkça tüketilir ve paylaşılır. aynı zamanda özel günlerde ve bayramlarda da sıkça tercih edilir. şiş kebap, türk misafirperverliğinin bir göstergesi olarak kabul edilir ve birçok aile için geleneksel bir aile yemeği olarak önemli bir rol oynar.

ayrıca, türk mutfağının uluslararası arenada tanıtılmasına katkıda bulunan bir lezzet olarak da öne çıkar. türk restoranlarında ve dünya genelindeki et lokantalarında sıkça bulunan bu yemek, türk mutfağının zenginliğini ve çeşitliliğini yansıtır.

sonuç olarak, şiş kebap hem tarihi hem de lezzetiyle büyüleyici bir yemektir. orta doğu'dan köken alan bu lezzet, günümüzde dünya genelinde büyük bir hayran kitlesi bulmuş ve türk mutfağının en tanınmış lezzetlerinden biri olmuştur.

şiş kebap nasıl yapılır? 
şiş kebap yapmak, belirli bir beceri gerektirse de temelinde oldukça basit bir işlemdir. i̇şte temel adımları:

 malzemelerin hazırlanması: i̇yi bir şiş kebap için kaliteli et (genellikle dana veya kuzu), sebzeler (soğan, biber, domates gibi), baharatlar (kimyon, pul biber, kekik) ve zeytinyağı kullanılır.
 et ve sebzelerin kesilmesi: et ve sebzeler küçük parçalar halinde kesilir ve baharatlarla marine edilir. bu, lezzetin ete iyice işlemesi için önemlidir.
 pişirme: hazırlanan et ve sebzeler şişlere sırayla dizilir ve mangalda veya ızgarada pişirilir. etlerin sulu ve lezzetli olması için şişler sürekli olarak çevrilir.
 servis: şiş kebap, genellikle lavaş veya pilav ile servis edilir. üzerine nar ekşisi veya yoğurt gibi soslar eklenerek servis yapılır.

şaşlık 
baharatlı sirkenin içinde bekletilerek koyun etinden yapılan şiştir. eski sovyetler birliği topraklarında bulunan ülkelerin ve moğolistan'ın mutfaklarının başlıca yemeklerinden biridir.

malzemeler

yapılışı
et, 2 santimetreküp irilikte doğranır. soğan soyulur, küp şeklinde doğranarak suyu süzülür, zeytinyağı, salça, tuz ve karabiberle karıştırılır. etler bu karışımın içinde, buzdolabında 24 saat bekletilir. sebzeler yıkanıp, biberlerin sapları kesilir. biberler 2 santimetre kalınlıkta, domates 2 santimetreküp irilikte doğranır. şişlere sırasıyla 3 parça et, 1 parça kuyruk yağı dizilir. kömür ateşi üzerinde şişler çevrilerek her yüzün 3-4 dakika pişmesi sağlanır.

kaynakça 

i̇srail mutfağı
türk mutfağındaki kebaplar
güney mutfağı
ermeni mutfağı
azeri mutfağı
şişe geçirilen kebaplar
Hergé

georges prosper remi veya tanınan adıyla hergésöylenişi (22 mayıs 1907; etterbeek, brüksel bölgesi - 3 mart 1983; brüksel), belçikalı çizer. çizgi roman karakteri tenten'in yaratıcısıdır.

1920'den başlayarak desinatörlük yapan georges rémi, resimlerinde imza olarak isminin başharfleri olan g.r.'yi kullanıyordu. 1924 yılında imzasından sıkılarak harfleri tersine çevirdi, yani "r.g." yaptı. bu fransızcada "erje" diye okunuyordu, yani yazıldığı şekliyle "hergé".bundan sonra eserlerinde bu takma ismini kullanmaya başladı ve dünyada bu isimle tanındı.
 
özellikle belçika ve fransa'da büyük üne sahip olan tenten, köpeği milu (beyaz bir terrier) ve arkadaşları bütün dünyada tanınır. herge tarafından ilki 1929'da çizilen tenten'in maceraları (les aventures de tintin) şu ana dek 50 ayrı dile çevrildi ve bu maceralar dünya çapında 200 milyondan fazla baskı yaptı.

unesco'nun index translationum (eserleri başka dillere tercüme edilmiş yazarların listesi)'una göre hergé fransızcadan diğer dillere en çok eseri tercüme edilmiş yazarlar sıralamasında 9.cu sırada yer alır. ayni listede belçika'lı yazarlar arasında georges simenon'un arkasından 2. sırada, fransızca çizgi romancılar sıralamasında da asterix ve red kit (lucky luke)'in yazarı rené goscinny'nin arkasından yine 2. sırada yer alır.
 
serinin kahramanı, genç bir gazeteci ve gezgin olan tenten'dir. tenten'e, köpeği fındık, milou, kaptan haddock, profesör turnusol ve çok sayıda renkli yardımcı karakter eşlik eder.

fakat georges rémi tenten'in 24. macerasında yani 1983'te, 77 yaşında yaşamını yitirir

ayrıca bakınız 
 tenten'in i̇deolojisi

kaynakça

dış bağlantılar 
 tenten resmi sitesi

1907 doğumlular
etterbeek doğumlular
1983 yılında ölenler
belçikalı çizgi romancılar
dil yaratıcıları
Atilla Başoğlu

atilla başoğlu (d. 1954), tbmm 22. dönem chp adana milletvekilidir. 2004 yılında partisinden istifa ederek ak parti ye katıldı. lise mezunudur. sanayicidir. yüksel tekstil a.ş. yönetim kurulu üyesi üyesidir. evli ve üç çocukludur. i̇ngilizce bilir.

1954 doğumlular
adana doğumlu siyasetçiler
tbmm 22. dönem adana milletvekilleri
yaşayan insanlar
cumhuriyet halk partisi mensubu siyasetçiler
Halil Ethem Eldem

halil ethem eldem (d. 1861, i̇stanbul - ö. 17 kasım 1938), sadrazam i̇brahim ethem paşa’nın oğlu, osman hamdi bey'in küçük kardeşidir.

zürih üniversitesi'nde tabii ilimler, viyana poliklinik yüksek okulu'nda tabii ilimler ve kimya eğitimi aldı. basel üniversitesi'nde felsefe doktorası yapmıştır. seraskerlik fabrikalar nezareti'nde müşavirlik, genelkurmay dairesi tercüme şubesi'nde mütercimlik, i̇stanbul şehremini, asar-ı atika müzeleri müdürlüğü, darüşşafaka, mülkiye mektebi, darü’l-muallimin ve darülfünun tabiiyye ve jeoloji öğretmenliği, sanayi-î nefise mektebi'nde müdürlük, tarih-i osmani encümeni üyeliği, maarif vekaleti türk tarih encümeni üyeliği, türk tarihi tetkik cemiyeti kurucu üyeliği ve asbaşkanlığı, tbmm iv.ve v. dönem i̇stanbul milletvekilliği ile iv. ve v. dönem kitaplık encümeni reisliği yapmıştır. leibzig ve bal darülfünunları fahrî felsefe doktorluğu unvanı sahibidir. evli ve iki çocuk babasıdır.

hayatı

i̇lköğrenimini kaptan i̇brahim paşa rüştiyesi’nde orta öğrenimini berlin’de, yüksek tahsilini ise zürih, viyana ve basel’de tamamladı. basel üniversitesi felsefe fakültesi’nde doktora yapmış ve 1885’te i̇stanbul’a dönmüştür. sırasıyla bâb-ı seraskeri fabrikalar nezareti, erkân-ı harbiye dairesi, dârüşşafakati’l-i̇slâmiye, mekteb-i mülkiye, dârülmuallimin, dârülfünûn, âsâr-ı atîka müze-i hümâyunu, i̇stanbul şehreminliği, i̇stanbul âsâr-ı atîka muhipleri cemiyeti, âsâr-ı atîka encümeni, târîh-i osmânî encümeni, türk tarih kurumu gibi kurum ve kuruluşlarda çalışmıştır. 1 mart 1931’de emekli olan halil bey, aynı yıl içinde i̇stanbul’dan milletvekili seçilerek iki dönem bu görevi sürdürmüş ve 17 kasım 1938’de ölmüştür.

halil bey, osmanlı döneminin sonları ile cumhuriyet döneminin başlarında faaliyet göstermiş türk kültür tarihinin önemli bir şahsiyetidir. âsârı atîka müzesi’nin başında bulunmasından dolayı daha çok ilkçağ eserleriyle ilgilenmiş, fakat bunun yanında türk-i̇slam kitâbe ve sikkeleriyle de uğraşmıştır. nitekim târîh-i osmânî encümeni mecmuası ve türk tarih encümeni mecmuası’nda yayınlanan makalelerinin birkaçı hariç hepsi kitâbeler hakkındadır. türk müzeciliğinin gelişmesinde önemli katkıları olan halil bey, anadolu’daki yüzlerce kitâbenin toplanıp yayımlanması, türk mimari eserlerinin korunması ve ihyâsı konusunda gayret göstermiştir.

kaynakça 

1938 yılında ölenler
1861 doğumlular
i̇stanbul doğumlular
türk müzeciler ve koleksiyoncular
tbmm 4. dönem i̇stanbul milletvekilleri
i̇stanbul büyükşehir belediye başkanları
İsmail Galip Bey

i̇smail galib bey (1848 - 1895) ilk türk nümizmatlarından olup, sadrazam i̇brahim ethem paşa'nın oğlu, osman hamdi bey'in küçük kardeşi, halil ethem eldem'in ağabeyidir.

küçük yaştan itibaren i̇slam sikkelerine merak sa­rmış, büyük bir itina ile onları toplamaya başlamış, ve koleksiyonunu değerlendirmesini bilmiştir. bilimsel metotlarla çalışan, tahlil ve eleştiri yapan ilk türk i̇slam sikkeleri koleksiyoncusudur. eserleri, nümismatik meraklıları için bir rehber ve bir referans kaynağıdır.

i̇lk eseri, takvim-i meskükât-ı osmaniye kataloğu’dur. eser sul­tan ii. abdülhamit devrinde, i̇stanbul'da 1890'de basılmış olup 503 sayfa, 12 levha ve osmanlı sikkelerine ait birçok değerli ta­rihi kayıtları içermektedir. i̇kinci eseri, takvîm-i meskükât-ı selçukiye’dir. eser i̇stanbul’da 1892'de basılmış olup, 143 sayfa, 5 levha’dan müteşekkildir. her iki katalog muhteviyatı kendi sikkelerini tanıtmaktadır. ölümünden sonra, bu sikkeleri, oğlu mübarek galib bey, i̇stanbul darphanesine satmıştır. üçüncü eseri, meskükât-ı türkmaniye katalogu, i̇stanbul 1311 tarihli, 183 sayfa ve 8 levhadır. dördüncü eseri, yine müze-i hümâyun meskükât-ı kadime-i i̇slamiye kataloğu ii. kısmı, sasani, bizans tarzında sikkeler, emevi, abbasi, toluni, i̇hşidi, samanî, hamdani, buveyhi ve mervaniler, i̇s­tanbul 1312 tarihli, 446 sayfa ve 5 levhadır.

i̇smail galip bey 1895'te i̇stanbul’da ölmüştür.

kaynakça

türk müzeciler ve koleksiyoncular
Müteşâbih

müteşâbih (arapça: متشابه), "muhkem" (mânası açık) olmayan kur'ân âyetleri ve bazı benzer şekildeki hadisler; kur'ân-ı kerîm âyetleri ve hadislerin mecazî mânalara gelen ifadeleri "müteşabih" olarak adlandırılmaktadırlar. arapça bir sıfat olan ("müteşâbih", arapça: متشابه) kelimesi "benzeşen" demektir. çoğulu olan ("müteşâbihât", arapça: متشابهات)  ise "benzeşenler" mânâsına gelmektedir.

kur'ân'da müteşâbihât kavramı 
"müteşâbihât kavramı" kur'an’ın açıklanmasında ve anlaşılmasında anahtar bir kavramdır. en’âm suresi'nin 141. âyetinde iki defa olmak üzere, kur'ân-ı kerîm’de toplam altı kez yer alır. benzeşenler (müteşâbihat) dil biliminde (arapça: sarf ilmi) birbirine morfolojik olarak benzeyen sözcükler için kullanılır. benzeşenler (müteşabihât) eş değer olmakla birlikte eş anlamlı olmayan kelimelerdir. bu nedenle bir kavramın müterâdif (eş anlamlı) olması ile "müteşâbih" (benzeşen) olması birbirinden farklıdır. farklı işaretlerle birbiriyle benzeşen müteşâbih kelimelerin anlam farklılıkları arapça'da "meâni" (semantik) ilminin konusudur.

müteşâbih âyetlerin yani benzeşenlerin, kur'ân-ı kerîm verilerinin açıklanmasında ve anlaşılmasında önemli yeri vardır. kur'ân-ı kerîm birçok âyetinde (maide suresi’nin 15inci ve hicr suresi’nin birinci âyetlerinde olduğu gibi) açık ve anlaşılır fakat aynı zamanda kendi kendini açıklayan (mübîn) bir kitap olduğunu vurgular. bu bakımdan müteşabih âyetler mecazî mânalar ihtivâ etmekle birlikte aynı zamanda da gayet açıklayıcıdırlar.

kur'an kendi kendini açıklarken ve kendi hüküm ve kavramlarına izahât getirirken aynı kelimelerin müteşâbihlerini yani benzeşenlerini kullanır. bu bakımdan müteşâbihler yani benzeşen kelimeler veya âyetler bir araya getirilerek kur'an’da yer alan herhangi bir konu ile ilgili detaylı sonuçlara ulaşılabilir. örneğin ramazan orucu hakkında kur'ân-ı kerîm'den detaylı bilgi edinmek isteyen kimse, kur'an’ın kendi metninde yer alan oruç ve ramazan kelimelerinin yer aldığı âyetleri ve bu âyetlerin müteşâbihlerini yani benzeşenlerini bir bütün halinde inceleyerek, ramazan orucu hakkında kur'an’ın bizzat kendisinden konuyla ilgili en geniş ve detaylı bilgilere ulaşabilir.

âl-i i̇mrân sûresi’nin yedinci âyeti 
kur'ân’daki âyetlerin bir kısmı anlamı açık, hüküm ihtivâ eden muhkem âyetler olmakla beraber, müteşâbih adı verilen bazı âyetler ise yoruma açık âyetlerdir. bu durum kur'ân-ı kerîm’in âl-i i̇mrân sûresi’nin yedinci âyetinde şöyle belirtilmektedir:

ayrıca bakınız 
 mûkattâ'at

kaynakça 

ayetler
kur'an
arapçadan türkçeye geçen sözcükler
Sırât

sırât (), i̇slâm ve zerdüştlük dinlerine göre cehennem üzerine kurulmuş dar ve geçilmesi güç köprüdür.

etimoloji 
erken dönem i̇slam dil bilimcileri kelimenin sırat, sirat veya zirat şekillerinden hangisi ile okunması gerektiğinde tereddüt ettiler ve onu yabancı bir kelime olarak tanımladılar. suyuti ve bazı alimler kelimenin yunanca olduğunu söylerler. latince strata kelimesinin helenistik formu olarak tanımlanır ve buradan arami ve arap diline geçtiği ifade edilir.

mitolojik köken 
i̇ran mitolojisi zerdüştlük'te sinvat (çinvat köprüsü) cehennem üzerinde kurulu bir köprüdür ve buradan zerdüşt'e inananlar güzel bakire bir kız ve iki adet köpek eşliğinde eğlenceli ve şarkılı bir yer olan cennete gideceklerdir.

i̇slam'da 
sırat köprüsünden kur'an'da bahsedilmemekle birlikte, hadislerde söz edilmiştir.

i̇slâm inanışına göre tüm insanlar sırât'tan geçecektir. müminler, yani i̇slam dinine inananlar, dünya'daki eylemlerinin mahiyetine göre hızlı veya yavaş, rahat veya zor, bu yoldan başarıyla geçecekler, kâfirlerin, yani i̇slâm dininin esaslarından bir veya daha fazlasını inkâr edenlerin ayakları sürtecek ve cehennem'e düşeceklerdir.

gazali kimyâ-i saâdet'inde sırattan şöyle söz eder:

sırât'ın vasıfları 
i̇slâm dininin kutsal kitabı kur'an'da da sırât'ın mahiyetinden söz edilmemiş. ancak bu konuda bazı hadisler mevcuttur. bunlara göre sırât köprüsü kaygan olup üzerinde emrolunduklarını yakalamaya yarayan çengeller ve bir diken çeşidi vardır. üzerinden geçen müslümanların bir kısmı şimşek gibi, bir kısmı rüzgâr gibi, bir kısmı hızlı giden at ve develer gibi geçecekler.

kaynakça 

i̇slam'da ahiret
i̇slam mitolojisi