Yaralanma

yaralanma, zararlı bir fiziksel etki sonucu biyolojik bir organizmanın hasar görmesidir. travma ise, tehlikeli sonuçlar ortaya çıkarabilecek daha ağır bir yaralanma türüdür.

sınıflandırma
birleşik devletler bureau of labor statistics, mesleki yaralanmalar ve hastalıklar sınıflandırma sistemi'ni (i̇ngilizce: occupational injury and illness classification system (oiics)) geliştirmiştir. bu sistemde yaralanmalar şu şekilde sınıflandırılmıştır:
doğa,
vücudun bir kısmı etkilenmiş,
kaynak ve ikincil kaynak,
olay veya maruziyet.
bu sistem ilk defa 1992'de yayımlanmıştır ve o zamandan beri birkaç kez güncellenmiştir.

türk ceza kanunu'nda tanımlanan yaralanma suçlarının adli tıp açısında değerlendirilmesi ve adli rapor tanzim i̇çin rehber'''de ise yaralanmalar, şu başlıklar halinde incelenmiştir:
yaralanmaların tanımlanması
yaralanma ağırlığının belirlenmesi
vücutta kemik kırılmasının değerlendirmesi
zehirlenmelerde yaralanma ağırlığının değerlendirilmesi
duyu veya organların işlevinin sürekli zayıflaması ya da yitirilmesi açısından değerlendirme
dişler
travma sonrası gelişen ruhsal bozuklukların değerlendirilmesi

dünya sağlık örgütü, uluslararası haricî yaralanma nedenleri sınıflandırması'nı (i̇ngilizce: international classification of external causes of injury (iceci)) üretmiştir. bu sistemde yaralanmalar şu şekilde sınıflandırılmıştır:

yaralanma mekanizması,
yaralanmayı ortaya çıkaran nesneler/maddeler,
meydana gelme yeri,
yaralanma sırasındaki etkinlik,
insan kastının oynadığı rol,
ek kısımlar.
bu sınıflama, araştırıcıların, yaralanma nedenlerini ve yaralanma önlenmesini incelemesine izin vermek için tasarlanmıştır.

orchard spor yaralanmaları sınıflandırma sistemi (i̇ngilizce: orchard sports injury classification system (osics)), belli başlı spor yaralanmalarının incelenmesine olanak sağlamak için kullanılmaktadır.

nihai nedene göre
 kasten yaralama
 i̇ntihar ve kendini yaralama
 şiddet ve savaş
 kazalar

yöntemine göre
travmatik yaralanma, ani fiziksel çarpışma veya hareket sonucu ortaya çıkan vücut yarası veya şok
kopma yaralanması
patlama yaralanması
i̇ç kanama
ezilme yaralanması
i̇ğne batma yaralanması
katastrofik yaralanma
yinelemeli zorlanma yaralanması veya öteki zorlanma yaralanmaları
radyasyon zehirlenmesi, yanık veya soğuk ısırması gibi harici fiziksel neden kaynaklı öteki yaralanmalar
radyasyon kaynaklı akciğer yaralanması
mikrodalga yanığı
toksin veya ilacın yan etkisi (örneğin, aşı yaralanması) kaynaklı yaralanma
toksinsel yaralanma
reperfüzyon yaralanması gibi dahili nedenlerden kaynaklı yaralanma

yerine göre
yara; derinin yırtıldığı, kesildiği veya delindiği bir yaralanma (açık yara) veya sıyrık veya bere ile sonuçlanan künt yaralanmalar (kapalı'' yara). patolojide özellikle, derinin dermis katmanına hasar veren keskin yaralanmayı işaret eder.
beyin yaralanması
edinilmiş beyin yaralanması
coup contrecoup yaralanması
difüz akson yaralanması
ön lop yaralanması
sinir yaralanması
omurilik yaralanması
plexus brachialis yaralanması
çevresel sinir yaralanması
nervus ischiadicus yaralanması
nervus axillaris yaralanması
yumuşak doku yaralanması
hücre hasarı, doğrudan dna hasarı da dahil olmak üzere
lisfranc yaralanması
trakeobronşiyal yaralanma
göz yaralanması
kimyasal göz yaralanması
genel anestezi sırasındaki göz yaralanmaları
akut böbrek yaralanması
diz yaralanması
ligamentum cruciatum anterius yaralanması
medial diz yaralanmaları
sırt yaralanması
el yaralanması
karaciğer yaralanması
baş yaralanması
delici baş yaralanması
kapalı baş yaralanması
kas iskelet yaralanması
eklem kıkırdağı yaralanması
akut akciğer yaralanması
pankreas yaralanması
aorta thoracica yaralanması
safra kanalı yaralanması
göğüs yaralanması

etkinliğe göre
spor yaralanması
mesleksel yaralanma
vantilasyonla ilişkili akciğer yaralanması
kan nakli nedenli akut akciğer yaralanması
uzay yolculuğu sırasındaki hastalıklar ve yaralanmalar

ayrıca bakınız
oranlarına göre ölüm nedenleri listesi

kaynakça

 
akut ağrı