31 Aralık



olaylar 

 1759 - i̇rlandalı girişimci arthur guinness, dublin'de st. james gate'deki boş bir bira fabrikasını 9000 yıllığına kiralayarak burayı dünyanın en büyük bira fabrikasına dönüştürme yolunda ilk adımı attı.
 1808 - fransız kimyacı joseph louis gay-lussac, sonradan kendi adıyla bilinecek olan gaz kanununu denklem haline getirdi.
 1879 - thomas edison, elektrik ampulunu kamuya tanıttı.
 1890 - new york'taki ellis adası, kapılarını abd'ye gelmek isteyen tüm göçmenlere açtı.
 1892 - deutsche bank'ın da katılımcısı olduğu grubun yaptığı demiryolu ankara'ya ulaştı.
 1921 - mustafa kemal, çerkez ethem güçlerinin dağıtılması için batı cephesi komutanlığı'na talimat verdi.
 1939 - i̇stanbul-berlin arası düzenli uçak seferleri başladı.
 1946 - abd başkanı harry truman, ii. dünya savaşının bittiğini resmen açıkladı.
 1960 - demirköprü barajı ve hidroelektrik santrali hizmete girdi.
 1977 - türkiye'de ilk kez gensoruyla hükûmet düşürüldü: 218 güvenoyuna karşılık, 228 güvensizlik oyuyla i̇kinci milliyetçi cephe (mc) iktidarı devrildi.
 1979 - i̇spanya'da katalonya özerk bölgesi kuruldu.
 1985 - pakistan'da 8,5 yıldan beri yürürlükte bulunan sıkıyönetim kaldırıldı. 
 1986 - cumhurbaşkanı kenan evren'in yeni yıl mesajı: "bazı aşırı tutucu çevrelerin iddia ettikleri gibi yılbaşı gecesi yalnız hristiyan âleminin kutladığı bir gece değildir. hristiyanların christmas olarak kutladıkları 25 aralık günü ile yılbaşı olarak kutlanan 31 aralık'ı 1 ocak'a bağlayan geceyi birbirine karıştırmamalıyız."
 1989 - dünya azerbaycanlılarının dayanışma günü
 1990 - microsoft tarafından windows 3.0 piyasaya sürüldü.
 1994 - avusturya, finlandiya ve i̇sveç, avrupa birliği'ne üye oldu. birliğin üye sayısı 15 oldu.
 1998 - danıştay, sincan'da düzenlenen kudüs gecesinin ardından i̇çişleri bakanlığınca görevden alınan ve yargılama sonucunda 4 yıl 7 ay ağır hapis cezasına çarptırılan eski sincan belediye başkanı bekir yıldız'ın belediye başkanlığını düşürdü.
 1999 - rusya devlet başkanı boris yeltsin, ani bir kararla istifa etti ve görevini başbakan vladimir putin'e devredeceğini söyledi.
 2012 - maya halkının hazırlamış olduğu maya takviminin son günü.
 2019 - çin, dünya sağlık örgütü'ne yeni bir koronavirüs türü keşfettiklerini duyurdu.
 2019 - bağdat'taki amerika birleşik devletleri büyükelçiliğine saldırı gerçekleşti.

doğumlar 
 695 - muhammed bin kasım, suriyeli general (ö. 715)
 1096 - âmir, fâtımî halifesi (ö. 1130)
 1378 - iii. callixtus, i̇spanyol din adamı ve papa (ö. 1458)
 1491 - jacques cartier, fransız denizci ve kâşif (ö. 1557)
 1514 - andreas vesalius, flemenk anatomist (ö. 1564)
 1668 - herman boerhaave, hollandalı hümanist ve hekim (ö. 1738)
 1720 - charles edward stuart, i̇ngiltere, i̇skoçya, fransa ve i̇rlanda tahtlarının ikinci jakobit talibi (ö. 1788)
 1738 - charles cornwallis, (i. marki cornwallis), i̇ngiliz general (ö. 1805)
 1741 - parmalı isabella maria, gelecekte kutsal roma i̇mparatoru'nun eşi (ö. 1763)
 1763 - pierre-charles villeneuve, fransız amiral (ö. 1806)
 1805 - marie d'agoult, alman yazar (ö. 1876)
 1808 - henry fitz, amerikalı bilim insanı ve iş insanı (ö. 1863)
 1814 - jules simon, fransız siyasetçi (ö. 1896)
 1815 - george meade, amerikalı iç savaş generali (ö. 1872)
 1820 - helene demuth, karl marx'ın kâhyası (ö. 1890)
 1830 - i̇smail paşa, osmanlı mısır hidivi (ö. 1895)
 1830 - alexander smith, i̇skoç şair (ö. 1867)
 1838 - émile loubet, fransa cumhurbaşkanı (ö. 1929)
 1851 - henry carter adams, amerikalı ekonomist (ö. 1921)
 1864 - robert grant aitken, amerikalı gök bilimci (ö. 1951)
 1868 - charles wallace richmond, amerikalı ornitolog (ö. 1932)
 1869 - henri matisse, fransız ressam (ö. 1954)
 1880 - george marshall, amerikalı asker, devlet adamı ve nobel barış ödülü sahibi (ö. 1954)
 1880 - zenón díaz, arjantinli eski millî futbolcu (ö. 1948)
 1881 - max pechstein, alman ressam ve grafiker (ö. 1955)
 1890 - walther krause, alman general (ö. 1960)
 1896 - israel rokah, tel aviv belediye başkanı (ö. 1959)
 1898 - istván dobi, macar politikacı (ö. 1968)
 1901 - karl-august fagerholm, finlandiya başbakanı (ö. 1984)
 1902 - paul anxionnaz, fransız siyasetçi (ö. 1997)
 1905 - guy mollet, fransa başbakanı (ö. 1975)
 1905 - yusuf memmedaliyev, sovyet-azeri kimyacı (ö. 1961)
 1908 - simon wiesenthal, avusturyalı yahudi nazi avcısı (ö. 2005)
 1917 - suzy delair, fransız aktris ve şarkıcı (ö. 2020)
 1921 - maurice yaméogo, burkina fasolu siyasetçi (ö. 1993)
 1921 - gilbert stork, amerikalı bilim insanı (ö. 2017)
 1929 - mies bouwman, hollandalı kadın televizyon sunucusu (ö. 2018)
 1929 - doug anthony, avustralyalı siyasetçi (ö. 2020)
 1931 - bob shaw, kuzey i̇rlandalı bilimkurgu yazarı (ö. 1996)
 1931 - michel bernard, fransız atlet (ö. 2019)
 1932 - muhterem nur, türk sinema ve ses sanatçısı (ö. 2020)
 1932 - mildred scheel, almanya'nın eski first ladysi ve doktor (ö. 1985)
 1933 - mohamed sayah, tunuslu siyasetçi (ö. 2018)
 1935 - selman bin abdülaziz el-suud, suudi arabistan'ın 7. kralı
 1936 - siw malmkvist, i̇sveçli şarkıcı
 1937 - anthony hopkins, amerikalı oyuncu ve en i̇yi erkek oyuncu akademi ödülü sahibi
 1937 - avram hershko, i̇srailli hekim, biyokimyacı ve nobel kimya ödülü sahibi 
 1938 - berkant akgürgen, türk besteci, müzisyen ve oyuncu (samanyolu şarkısının sahibi) (ö. 2012)
 1938 - marien ngouabi, kongolu asker ve siyasetçi (ö. 1977)
 1938 - markku lehmuskallio, finlandiyalı film, görüntü yönetmeni ve senarist
 1938 - robert deprospero, amerikalı istihbaratçı ve ajan (ö. 2019)
 1939 - sarraf kasım, azerbaycanlı şair ve ozan (ö. 2018)
 1939 - v. balakrishnan, hint siyasetçi (ö. 2020)
 1940 - birsen menekşeli, türk sinema oyuncusu
 1940 - feramerz zelli, i̇ranlı millî futbolcu
 1941 - sarah miles, i̇ngiliz sinema ve tiyatro oyuncusu
 1941 - sir alex ferguson, i̇skoç futbolcu ve teknik direktör
 1941 - johnny leeze, i̇ngiliz tiyatro, sinema ve dizi oyuncu (ö. 2020)
 1941 - somen mitra, hint siyasetçi (ö. 2020)
 1943 - ben kingsley, i̇ngiliz oyuncu ("gandhi" rolüyle oscar ödülü'nü alan)
 1943 - yawovi agboyibo, togo başbakanı (ö. 2020)
 1944 - iêda maria vargas, brezilyalı aktris, model ve eski güzellik kraliçesi
 1944 - yıldız kültür, türk oyuncu
 1945 - leonard adleman, amerikalı bilgisayar bilimcisi
 1945 - ted monette, amerikan ordusu albayı (ö. 2020)
 1946 - hikmet karagöz, türk sinema ve dizi oyuncusu (ö. 2020)
 1946 - lyudmila pahomova, sovyet olimpiyat şampiyonu buz patenci (ö. 1986)
 1946 - roy porter, i̇ngiliz tarihçi (ö. 2002)
 1947 - tim matheson, amerikalı oyuncu
 1948 - donna summer, amerikalı sanatçı (ö. 2012)
 1948 - sandy jardine, i̇skoç millî futbolcu ve teknik direktör (ö. 2014)
 1950 - nasır çeşm azer, i̇ranlı piyanist, besteci ve aranjör (ö. 2018)
 1951 - tom hamilton, amerikalı müzisyen
 1951 - andranik i̇skenderiyan, i̇ranlı millî futbolcu
 1951 - eldar kuliev, sovyet film yönetmeni ve senarist (ö. 2017)
 1952 - elizabeth norment, amerikalı oyuncu (ö. 2014)
 1953 - james remar, amerikalı oyuncu
 1953 - jane badler, amerikalı oyuncu
 1953 - yahya veled hademin, moritanyalı siyasetçi
 1953 - alan rabinowitz, amerikalı zoolog ve bilim insanı (ö. 2018)
 1954 - muhsin yazıcıoğlu, türk siyasetçi (ö. 2009)
 1954 - alex salmond, i̇skoç politikacı
 1954 - hermann tilke, alman mühendis, yarış pilotu ve pist tasarımcısı
 1955 - göran söllscher, i̇sveçli gitarist
 1956 - muhammed veled gazvani, moritanyalı emekli general ve siyasetçi
 1956 - harald beckmann, alman görüntü yönetmeni
 1957 - behruz sultani, i̇ranlı millî futbolcu
 1958 - bebe neuwirth, amerikalı oyuncu, dansçı ve şarkıcı
 1958 - peter hultqvist, i̇sveçli politikacı
 1959 - val kilmer, amerikalı oyuncu
 1959 - baron waqa, nauru cumhurbaşkanı
 1960 - steve bruce, i̇ngiliz teknik direktör ve eski futbolcu
 1965 - gong li, çinli oyuncu
 1965 - nicholas sparks, amerikalı yazar ve senarist
 1966 - hiromi goto, kanadalı roman yazarı
 1966 - srđan koljević, sırp senarist ve film yönetmeni (ö. 2023)
 1968 - junot díaz, dominik asıllı amerikalı yazar
 1969 - tara radcliffe, amerikalı kadın oyuncu ve model
 1970 - fazilatunnesa bappy, bangladeşli hukukçu ve siyasetçi (ö. 2020)
 1971 - ömer özkan, türk plastik cerrah
 1972 - gregory coupet, fransız eski futbolcu
 1972 - açelya akkoyun, türk tiyatro ve dizi film oyuncusu
 1974 - joe abercrombie, i̇ngiliz fantezi edebiyatı yazarı
 1975 - sendoa agirre, i̇spanyol futbolcu
 1976 - ceza (bilgin özçalkan), türk rap sanatçısı
 1977 - psy, güney koreli şarkıcı ve söz yazarı
 1977 - donald trump jr., amerikalı iş insanı
 1981 - deniz çakır, türk oyuncu
 1982 - craig gordon, i̇skoç futbolcu
 1983 - jaqueline maria pereira de carvalho, brezilyalı voleybolcu
 1984 - édgar lugo, meksikalı futbolcu
 1985 - jan smit, hollandalı şarkıcı ve tv sunucusu
 1990 - patrick chan, kanadalı artistik buz pateni sporcusu
 1990 - yosuke yuzawa, japon futbolcu
 1993 - gizem güven, türk dizi oyuncusu 
 1994 - ed-dukali es-sayd, katarlı futbolcu

ölümler 
 192 - commodus, roma imparatoru (d. 161)
 335 - i. sylvester, 31 ocak 314 ile 31 aralık 335 tarihleri arasında papa
 1384 - john wycliffe, i̇ngiliz skolastik filozofu, ilahiyatçı, kutsal kitap tercümanı ve reformcu (d. 1328)
 1650 - dorgon, mançu prensi ve qing hanedanı'nın naibi (d. 1612)
 1655 - janusz radziwiłł, litvanya büyük dükü (d. 1612)
 1669 - bogusław radziwiłł, leh prens (d. 1620)
 1705 - bragançalı catherine, portekiz prensesi ve i̇ngiliz kralı ii. charles'ın eşi (d. 1638)
 1719 - john flamsteed, i̇ngiliz gök bilimci (d. 1646)
 1739 - ii. mengli giray, kırım hanı (d. 1678)
 1778 - alvise giovanni mocenigo, venedik dükü (d. 1701)
 1812 - jean baptiste eblé, fransız general ve mühendis (d. 1758)
 1864 - george m. dallas, amerikalı siyasetçi ve diplomat (d. 1792)
 1865 - fredrika bremer, i̇sveçli yazar ve feminist (d. 1801)
 1866 - ateş mehmet paşa, osmanlı denizcisi (d. ?)
 1872 - aleksis kivi, fin yazar (d. 1834)
 1874 - julius von leypold, alman ressam (d. 1806)
 1877 - gustave courbet, fransız ressam (d. 1819)
 1880 - arnold ruge, alman filozof ve politik yazar (d. 1802)
 1882 - léon gambetta, fransız siyasetçi (d. 1838)
 1889 - ion creangă, rumen yazar, hikâyeci ve öğretmen (d. 1837)
 1907 - jules de trooz, belçikalı katolik partisi siyasetçi (d. 1857)
 1916 - alice ball, amerikalı kimyager (d. 1892)
 1916 - kazimierz alchimowicz, polonyalı romantik ressam (d. 1840)
 1919 - elin danielson-gambogi, fin ressam (d. 1861)
 1923 - édouard jean-marie stephan, fransız astronom (d. 1837)
 1931 - i̇brahim tevfik efendi, sultan abdülmecid'in oğlu (d. 1874)
 1932 - stanisław narutowicz, leh avukat ve politikacı (d. 1862)
 1934 - cafer cabbarlı, azeri oyuncu, şair ve yazar (d. 1899)
 1936 - miguel de unamuno, i̇spanyol düşünür ve yazar (d. 1864)
 1941 - abdurrahman kâmil yetkin, türk müftü, müderris ve vaiz (d. 1850)
 1949 - rıza tevfik bölükbaşı, türk şair, filozof ve devlet adamı (sevr antlaşması'nı imzalayan delegelerden) (d. 1869)
 1950 - karl renner, avusturya eski devlet başkanı (d. 1870)
 1961 - tevfik i̇leri, türk siyasetçi, eski dp'li bakanlardan ve yassıada mahkûmlarından (d. 1911)
 1964 - ólafur thors, i̇zlanda başbakanı (d. 1892)
 1980 - marshall mcluhan, kanadalı iletişim kuramcısı ve akademisyen (d. 1911)
 1980 - raoul walsh, amerikalı sinema yönetmeni (d. 1887)
 1982 - otto hofman, nazi almanyası'nda memur (d. 1896)
 1983 - sevim burak, türk yazar (d. 1931)
 1988 - seyyid ahmet arvâsî, türk toplum bilimci, pedagog ve yazar (d. 1932)
 1990 - giovanni michelucci, i̇talyan mimar, şehir planlamacısı ve gravürcü (d. 1891)
 1993 - zviad gamsahurdia, gürcü muhalif, devlet adamı ve yazar (d. 1939)
 1995 - haluk tezonar, türk heykeltıraş ve ressam (d. 1942)
 2001 - eileen heckart, amerikalı aktris (d. 1919)
 2003 - arthur von hippel, alman asıllı amerikalı fizikçi (d. 1898)
 2004 - gérard debreu, fransız asıllı abd vatandaşlığına geçmiş olan matematikçi ve iktisatçi (d. 1921)
 2006 - seymour martin lipset, amerikalı toplum bilimci (d. 1922)
 2006 - yener süsoy, türk gazeteci ve yazar (d. 1947)
 2013 - james avery, amerikalı oyuncu (d. 1945)
 2013 - john fortune, i̇ngiliz oyuncu, hicivci ve yazar (d. 1939)
 2014 - edward herrmann, amerikalı aktör, yönetmen ve yazar (d. 1943)
 2014 - nejat konuk, kıbrıs türkü siyasetçi (d. 1928)
 2015 - natalie cole, amerikalı şarkıcı, söz yazarı ve oyuncu (d. 1950)
 2015 - steve gohouri, fildişi sahilli futbolcu (d. 1981)
 2015 - beth howland, amerikalı oyuncu (d. 1941)
 2015 - hasan karakaya, türk gazeteci (d. 1957)
 2015 - ekrem pakdemirli, türk siyasetçi (d. 1939)
 2015 - wayne rogers, amerikalı oyuncu (d. 1933)
 2016 - william christopher, amerikalı oyuncu (d. 1932)
 2018 - kader khan, afgan asıllı hint oyuncu, senarist ve yapımcı (d. 1937)
 2018 - ray sawyer, amerikalı rock şarkıcısı ve müzisyeni (d. 1937)
 2018 - istván seregély, macar katolik piskopos (d. 1931)
 2018 - gülriz sururi, türk tiyatro oyuncusu ve yazar (d. 1929)
 2019 - serikbolsın abdildin, kazak politikacı (d. 1937)
 2019 - djimrangar dadnadji, başbakanlık da yapmış çadlı siyasetçi (d. 1954)
 2019 - ratko janev, makedon ve sırp atom fizikçisi (d. 1939)
 2019 - şehla riyahi, i̇ranlı oyuncu ve film yönetmeni (d. 1927)
 2020 - constantin bosânceanu, profesyonel rumen futbolcu (d. 1966)
 2020 - tommy docherty, i̇skoç futbolcu ve teknik direktör (d. 1928)
 2020 - jolanta fedak, polonyalı siyasetçi (d. 1960)
 2020 - robert hossein, azerbaycan asıllı fransız oyuncu, yönetmen ve yazar (d. 1927)
 2020 - muladi, endonezyalı akademisyen, yargıç ve siyasetçi (d. 1943)
 2020 - joan micklin silver, amerikalı film yönetmeni ve senarist (d. 1935)
 2021 - gaber asfour, mısırlı siyasetçi ve akademisyen (d. 1944)
 2021 - vadim hamuttskih, rus voleybolcu (d. 1969)
 2021 - jeanine ann roose, amerikalı aktris ve psikolog (d. 1937)
2021 - betty white, amerikalı oyuncu, komedyen, şarkıcı, ve yazar (d. 1922)
2022 - xvi. benedictus, katolik kilisesinin 265. papası (d. 1927)
2022 - anita pointer, amerikalı şarkıcı (d. 1948)
2022 - salvador sánchez-terán, i̇spanyol siyasetçi (d. 1934)

tatiller ve özel günler 
 yılbaşı arifesi
 dünya azerbaycanlılarının dayanışma günü

1231
31