Fanatik (film, 1996)

the fan, 1996 yapımlı bir psikolojik gerilim filmi. yönetmenliğini tony scott'ın üstlendiği filmin başrolünde akademi ödüllü oyuncu robert de niro ve  aktör/dövüş sanatçısı wesley snipes rol almaktadır. peter abrahams'ın aynı isimli kitabından uyarlanarak yola çıkılmış ve çekilmiştir. gil renard (de niro) başına gelenleri konu alan beyzbol içerikli film 1996'da iyi bir çıkış yapmıştır.

konusu 
gil renard (robert de niro) için hayat kötüye gitmektedir, sorunlu davranışları yüzünden eski karısı oğlunu ondan uzaklaştırmaya başlar. gergin bir bıçak satıcısı olan gil ayrıca bir fanatiktir. ama her kesin sadece bir takımı tuttuğu için gittiği bir maçtan daha büyük bir fanatik. beyzbolu çok sevmekte olan gil'in açılış günü yaklaşmaktadır. sabırsızlıkla beklemektedir bugünü, çünkü san francisco giants takımını tutsa da kendisi büyük bir bobby rayburn (wesley snipes) hayranıdır ve bobby giantslara 40 milyon dolarla transfer olmuştur. bobby veya kısaca bob'un geldiğindeyse bir sorunla karşılaşır, hep 11 numara olan bobbye bu sefer 33 numara verirler çünkü 11 numara artık giyinilmektedir. bobby bu olaya çok sinirlenir, bu arada bobby'nin bir oğlu vardır: sean. oğlunu çok sevmekte olan bobby yeni oyunda başarısızlığa uğrayınca bunun numaradan olduğunu düşünür. gil ise olayları anlamamıştır ama hala bobby'yi bir kahraman olarak görmektedir. bobby ve diğer giantsların takıldığı restorana gelir, tesadüfen olayları dinler. bobby ve juan primonun (benicio del toro; 11 numara giyen) kavgasının neden çıktığı anlar, sebep 11 numarayı geri almak isteyen bobby'dir. bunun bir saçmalık olduğunu düşünse de, gil, yine de 11 numara alması için bobby'ye yardım etmeye karar verir. bob'un sahilin yanındaki evini de sürekli gözetler.

gil artık işten atılmak üzeredir, oğlunu da görmemeye başlayan gil gittikçe depresyon kaynaklı çılgınlığa başlar. artık odaklandığı tek şey fanatiği olduğu bobby bob rayburnun beyzbolda bir numara yapmaktır. i̇şten de atılır. gidip juan ile konuşan ve kavga çıkartan gil tesadüfen onu öldürür. ertesi gün bobby kendisini kötü hissetse de bir süre sonra mükemmel oynamaya başlar. buna çok sevinen gil ise bir gün sean'ın boğulduğunu görür ve onu kurtarır. bobby ile kısa bir zaman geçiren gil, ona juan primo'nun ölümünden sevinip sevinmediğini sorar. bobby ise, "hayatım boyunca hep birinci olmak istedim ama artık bu konuda düşüncelerimi bıraktım, bu yüzden başarılıyım ve juan'ın ölümüne de üzüldüm," der. bu sözler gili çılgına çevirir ve hem köpeği bradley'yi hem de sean'ı kaçırır. karşılık olarak bobby'ye oldukça garip bir istek söyler.

yaş sınırı 
yetişkin gözetimi altında 13 yaşından küçükler izleyebilirler. film şiddet, aşırı küfürler ve çok kısa cinsellik içermektedir. fakat aşırı küfürler tv versiyonunda sansürlendiğinden dolayı yetişkinlerle birlikte film izlenebilir.

kadro

karakterler 
 gil renard
 oynayan: robert de niro
 hakkında: gilbert "gil" renard çocukluğunda takımını yenilgiden kurtarmış, uzun süredir beyzbol oynamayan bir fakir bıçak satıcısıdır. bazı şiddetli tavırları yüzünden oğlu richie'den karısı tarafından uzaklaştırılır. bazı hareketleri yüzünden işinden de atılınca tek hayatta ilgilendiği insan, fanatiği olduğu bobby rayburn kalır. hatta, onun için üzerine gelen hayattan dolayı cinayet işlemeye bile hazırdır ve böyle de yapacaktır.
 bobby rayburn
 oynayan: wesley snipes
 hakkında: bobby "bob" rayburn gençliğinde beyzbol oynamaya başlamış. ve çok başarılı oyunlarından dolayı san francisco giants takımı ona 40 milyon dolar alarak transfer olur. fakat kendisine 11 numara verilmez, kendisi hayatı boyunca bu numara ile oynamıştır. ve bu yüzden bu takıntı haline getirir ve sırf dert ettiği için kötü oynamaya başlar. her ne kadar başarılı oyuncu juan primo'dan numarasını almak istese de kaderi bu konuda iyi değildir.
 jewel stern
 oynayan: ellen barkin
 hakkında:jewel beyzbol ile ilgili bir radyo programı sunan sigara içip, bol bol küfür eden bir sunucudur. beyzbolcuları yakından tanır ve ilgilenir. oldukça sivri dillidir.
 manny
 oynayan:john leguizamo
 hakkında: manny tipik bir menajerdir. tek isteği starına laf atılmaması, bobby'nin boşanma iddialarını yalanlamak ve para kazanmaktır. stern bobby ile bir röportaj yapmak ister fakat manny asla izin vermemektedir.
 juan primo
 oynayan:benicio del toro
 hakkında: juan primo i̇spanya ve meksika kökenli 1968 yılında doğmuş, 11 numara giydiğinden dolayı bobby ile kavga eden, beyzbol oyuncusudur. 11 numara olayından dolayı bobby ile kavga da etmiştir. bunu duyan gil renard karizmatik ve çok sevilen başarılı oyuncuyu 1996 yılında saunada kavga etmiş ve bir anda öldürmüştür. 1996 yılında hayatını kaybetmiştir ve bu sebepten bazı insanlar bobby'den şüphelenmişlerdir.
 ellen renard
 oynayan:patti d'arbanville
 hakkında: ellen, gil renardın eski eşidir. gili sevmez ve oğluna yaptığı bazı kötü davranışlardan dolayı onu gilden uzaklaştırır. kendisi tim ile evlidir.
 tim
 oynayan:chris mulkey
 hakkında: ellenin yeni eşi.
 richie renard
 oynayan:andrew j. ferchland
 hakkında: richie 9 yaşındaki gilin oğludur. babasını sevse de çoğu zaman babası onun kalbini kırıyor.
 sean rayburn
 oynayan:brendon hammond
 hakkında: sean rayburn bobby raybur'ün oğludur. babasını ve babasının kendisini aldığı köpek bradley'yi çok sever.

şiddet ve öldürme içeren sahneler 
 0.46.25- robert de niro bıçak ile sineği öldürür.
 0.59.38- wesley snipes ve benicio del toro kavga ederler.
 1.04.43- robert de niro ve benicio del toro kavga ederler.
 1.05.49- robert de niro benicio del toroyu öldürür.
 1.35.46- gil renard, coop'u öldürür.
 1.46.44- de niro, snipes'la kavga edip onu bıçaklar.
 1.49.09- gil renard (de niro) öldürülür.

eleştirmenler ve yorumlar 
eleştirmenlerden bazıları filmde tony scott'ın kötü bir yönetmenlik yaptığını ve de niro üzerinde yoğunlaştığı söylemiştir. fakat usa today'den sean patrick filmi "unutulmaz" olarak değerlendirmişti. prisma-online filmdeki müziklerin başarılı olduğunu söyledi ve wbai radio'dan paul wunder filmi "birinci sınıf gerilim" diye tanımladı. film rotten tomatoes'de 38% almıştır.

ödüller

türkiye'de fanatik 
fanatik filmi türkiye'de vcd formatında piyasaya sürülmüştür. filmin dvd versiyonu türkiye'de bulunmamaktadır, vcd versiyonunda ise bazı ses kaymaları mevcuttur. bunun haricinde cnbc-e kanalında film orijinal dil ve türkçe altyazılı olarak yayınlanmıştır. bunun dışında bazı tv kanallarında türkçe dublajlı olarak yayınlanmıştır. sinemalarda ise film 20 aralık 1996 yılında türkiye'de gösterime girmiştir.

soundtrack

bilgi 
 çıkış tarihi: 1996, 16 ağustos
 toplam: 12 parça
 disk sayısı: 1
 asin: b000000gtk

liste 
 1. did you mean what you said - sovory
 2. letting go - terence trent d'arby
 3. unstoppable - mic geronimo
 4. hymn of the big wheel - massive attack
 5. (let me up) i've had enough - kenny wayne shepherd
 6. little bob - black grape
 7. the border song (holy moses) - raymond myles
 8. what's goin' down - honky
 9. deliver me - foreskin 500
 10. forever ballin' - johnny 'j' and big syke
 11. i'm da man - jeune
 12. sacrifice - hans zimmer

gişe 
film 55 milyon dolarlık bütçeye sahipti, abd'de girdiği ilk 2,016 sinemalarda $6,271,406 kadar bir parayı ilk haftasında getirdi. abd'de toplam $18,573,791, japonya'da ¥136,152,700, i̇spanyada esp 227,186,594 kadar para getirmiştir.

çekim

tarihleri 
film 24 ekim 1995'te çekimleri başlamıştır, filmin stüdyoya gönderilip tamamlanması 23 şubat 1996 yılında olmuştur.

yerleri 
anaheim, kaliforniya, abd

anaheim angel stadyumu - 2000 gene autry way, anaheim, kalifornia, abd

candlestick park - 602 jamestown ave., san francisco, kalifornia, abd

coors field - 2001 blake street, denver, colorado, abd

denver, colorado, abd

dodger stadium - 1000 elysian park avenue, chavez ravine, elysian parkı, los angeles, kalifornia, abd

san francisco, kalifornia, abd

i̇lginç bilgiler 
 san francisco giants numarası 11 carl hubbel'di.
 cal ripken, jr wesley snipes'le ilgilendi.
 san francisco giant mike sadek robert de nironun beyzbol düblorlüğünü yaptı.
 2004 yapımı tony scott filmi man on fire filminde de ruyburn ismi vardı.
 wesley snipes major league filminde de bir merkez oyuncuydu (beyzbolcu olarak).
 robert de niro, benicio del toro'nun favori aktörlerinden biridir.
 film daha önce çekilmiş robert de niro filmi dokunulmazlara gönderme yapmaktadır. 1997 yapımlı jackie brown filmi (robert de niro yine var) de bu filme gönderme yapmaktadır.
 filmin kitabı ile filmin arasında farklar var.

hatalar 
 karakter hatası: juan primo (benicio del toro) sol kanat beyzbol oyuncusudur, fakat maria şarkısıyla olan beyzbol sahnesinde sıradaki vuruşu 11 numaralı sağ kanat oyuncusu juan primo yapacak diyorlardı.
 devam hatası: i̇lk beyzbol sahnesinde bobby rayburn ve juan primo topu yakalamak için geliyorlardır. bobby sağda ve juan soldaydı ancak çarpıştıklarında farklı taraflardaydılar.
 gerçeklik hatası: beyzbolda yapılan hareketin görülmesine izin verilmez.

bağlantılı filmler 
 the babe ruth story (1948)
 doctor dolittle (1967)
 the fan (1981)
 the king of comedy (1983)
 the untouchables (1987)
 cape fear (1991)
 schindler's list (1993)
 jackie brown (1997)
 major league: back to the minors (1998)

ayrıca bakınız 
the fan, kitap.

kaynakça

dış bağlantılar 
 
 the fan yahoo! moviesde.

amerika birleşik devletleri romanlarından uyarlanan filmler
tristar pictures filmleri
1990'larda gerilim filmleri
spor temalı filmler
amerika birleşik devletleri dramatik filmleri
tony scott'ın yönettiği filmler
hans zimmer'in müziğini yaptığı filmler
konusu san francisco'da geçen filmler
san francisco'da çekilmiş filmler
amerika birleşik devletleri psikolojik gerilim filmleri
1990'larda i̇ngilizce filmler
1996 çıkışlı dramatik filmler
amerika birleşik devletleri beyzbol filmleri