Relapse

relapse, amerikalı rap müzik sanatçısı eminem'in altıncı stüdyo albümüdür. albüm interscope records ile yan kuruluşları aftermath entertainment ve shady records etiketiyle ilk kez 15 mayıs 2009'da ve ardından 19 mayıs 2009'da amerika birleşik devletleri'nde yayımlandı. relapse, eminem'in 2004 yılındaki encore albümünden bu yana piyasaya çıkarttığı ilk albümüdür. albümdeki parçaların tamamına yakınının yapımcısı, eminem'in kariyerinin başından bu yana yapımcılığını üstlenen dr. dre'dir. ayrıca albümün ilk teklisi olan "crack a bottle"da 50 cent ile birlikte konuk sanatçı olarak yer aldı. "we made you" teklisi amerikan müzik listesinde ilk ona girmeyi başardı. ardından gelen diğer tekliler "3 a.m.", "old time's sake" ve "beautiful", abd listesinde ilk kırka girdi. relapse albümü yayımlandığı ilk hafta abd çapında 608.000 ve dünya çapında bir milyonu aşkın kopya satışına ulaştı ve abd billboard 200 listesine zirveden giriş yaptı.

genel 

2005 yılından bu yana, eminem diğer rap sanatçılarının, özellikle sahibi olduğu shady records şirketine bağlı sanatçıların yapımcılığını üstlenmek üzere kariyerinde bir mola vermeyi amaçlıyordu. bu mola, eminem'in yorgunluğu ve uyku hapı bağımlılığı nedeniyle 2005 yılında anger management tour'un avrupa ayağında ortaya çıktı. sonraki yıl, eski karısı kimberly scott ile yaptığı ikinci evliliği on bir hafta sonunda noktalandı. bu sıralarda, eminem'in en yakın arkadaşı ve rapçi deshaun "proof" holton detroit'te bir gece kulübü çıkışında karıştığı bir kavgada öldürüldü. tüm bunların sonucunda, eminem reçeteli ilaçlar kullanmaya başladı ve dış dünyadan giderek uzaklaştı, zira evinden nadiren çıkıyordu ve nadiren dışarıda görülüyordu.
 
yaklaşmakta olan bir eminem albümü hakkındaki ilk spekülasyonlar, 2007 yılı ortalarında 50 cent ve stat quo'nun beyanlarıyla ortaya çıktı. ayrıca d12 üyesi olan bizarre, grubun üçüncü stüdyo albümünün askıya alındığını çünkü interscope records'un ilk önce eminem'in albümünü yayımlamak istediğini ifade etti. yıl sonunda, shady records ile ilişkili sanatçılardan bazıları –the alchemist, bishop lamont, cashis ve obie trice–, eminem'in yeni bir albüm üzerinde çalıştığını farklı zamanlarda doğruladılar. eminem, 12 eylül 2007'de wqht hot 97 adlı radyo istasyonunda bir programa katıldı ve muallakta olduğunu, yakın gelecekte yeni bir albüm yayımlamak konusunda kararsız olduğunu ifade etti. ayrıca her gün stüdyoda olduğunu, bazı kişisel şeylerle uğraştığını ve stüdyo çalışmaları sayesinde bunlardan kurtulduğunu da sözlerine ekledi. bununla birlikte, aralık 2007'de eminem, aşırı dozda uyuşturucu kullanımı nedeniyle hastaneye kaldırıldı. 2008 yılı başında eminem, geri gelen bağımlılığından kurtulmak için on iki adım programına alındı ve 20 nisan 2008 tarihinden beri ölçülü davrandığını söyledi.

kayıt ve yapım

yapım süreci 

uyku hapı bağımlılığı tedavisinden sonraki iki yıl boyunca eminem, bass brothers'tan jeff bass ile birlikte yirmi beş parça üzerinde çalıştı. proof'un ölümü eminem'in bir süre şarkı yazamamasına neden oldu ve eminem yazdıklarının kayda değer olmadığı düşüncesindeydi. bunu telafi etmek için bass, eminem'in yazdığı her bir satırdan sonra ara vererek yazmaya devam edeceği bir yönteme başvurdu. yapımcılığını eminem'in üstlendiği "beautiful", relapse albümünde yapımcısı olduğu ve bağımlılık döneminde kaydettiği tek şarkıdır.

eminem 2007'de, bass brothers'ın da bünyesinde bulunduğu 54 sound ekibinin kayıt stüdyosuyla ilişkisini sonlandırdı ve ferndale, michigan'daki effigy studio'yu satın aldı. eylül 2007'de, albüm kayıtlarına dr. dre ile devam etti. dr. dre ile çalışması, eminem'in prodüksiyondan çok şarkı sözlerinin yazımına odaklanmasını sağladı. albüm kayıtları bir yıl kadar effigy studio'da devam etti, ardından eylül 2008'de orlando, florida'ya taşındı.

şarkı yazma süreci, dr. dre'nin hazırladığı ritimlerden birini bir cd içinde eminem'e vermesiyle başladı. rapçi, stüdyoda kendine ayırdığı odada dre'nin oluşturduğu altyapıları dinledi ve en çok etkilendiklerini seçti. daha sonra, dr. dre ve ekibi yeni müzik yaparken, eminem de sözleri yazdı. yeterli miktarda söz yazdığına inanan eminem, bunları kaydetmeye başladı. ancak daha sonra sesini kaydeden rapçi, yeni şarkılar için yeniden söz yazmaya başladı. şarkı yazma süreci altı ay devam etti ve eminem'in ikinci bir albüme yetecek kadar söz yazmasını sağladı.

kayıt süreci boyunca, relapse için kaydedilen parçalardan bazıları internete sızdırıldı. bunlardan biri, "crack a bottle"ın tamamlanmamış hâliydi. şarkıya dr. dre ve 50 cent'in vokalleri de eklendi ve şarkı, ocak 2009'da tamamlandı. i̇ngiliz gazetesi the independent'e göre, albüm kayıtları şubat 2009'da gizlilik içinde tamamlandı. bu süreçte, interscope records şirketinin çok uluslu sahibi polydor records da albümle ilgili bilgi vermedi. 23 nisan'da eminem, kendisinin ve bir ihtimal dr. dre'nin, relapse albümünün son kopyasına sahip tek kişiler olacaklarını belirtti. yine menajeri olan paul rosenberg, eminem'in kayıt şirketlerinin, çeşitli kötüye kullanımlardan kaçınmak için albümün kopyasına, yayımlanma tarihinden bir ay öncesine kadar sahip olamadıklarını ekledi.

kapak tasarımı 

relapse albümünün kapağı ilk kez eminem'in twitter hesabında 21 nisan 2009'da yayımlandı. kapakta rapçinin yüzü ve binlerce hapla oluşturulmuş bir kompozisyon bulunmaktadır. kapağın sol alt köşesindeki etiket, dr. dre'nin eminem için yazdığı bir ilaç reçetesini andırmaktadır. mtv news'ten gil kaufman albüm kapağının, eminem'in uyku haplarıyla mücadelesini ve bağımlılığını ortaya koymakta olduğunu ifade etti ve onun sanatında kişisel konuları işleme alışkanlığından izler taşıdığını da ekledi. albüm kitapçığı da bir ilaç reçetesi tasarımına sahiptir. kitapçığın arka yüzünde proof'a bir ithaf bulunmaktadır. eminem, bu paragrafta iyi olduğunu, ona bir şarkı yazmayı denediğini ancak hiçbir şeyin yeterince iyi gelmediğini ve bu nedenle tüm albümü ona ithaf ettiğini anlatmaktadır. üzerinde gri zemine kırmızı harflerle "push down & turn" yazılı olan cd, bir ilaç kutusu kapağını temsil etmektedir.

yayımlanma 

2007 yılında, shady records rapçisi olan cashis, albümün adının king mathers olacağını ifade etti ve albümün o yıl sonunda yayımlanacağını da ekledi. bununla birlikte, eminem'in reklâmcısı dennis dennehy bunu yalanladı: "2007 yılı içinde yayımlanması planlanan bir albüm olmadığı"nı belirten dennehy; albümün adıyla ilgili bilgi vermedi. sonraki bir yıl içinde albümle ilgili hiçbir resmî açıklama yapılmadı. 15 eylül 2008'de, eminem'in the way i am adlı otobiyografisini kutlamak için shade 45 radyosunda düzenlenen bir etkinlikte eminem, relapse adında bir stüdyo albümü yayımlamayı planladığını ifade etti. ayrıca bu partide "i'm having a relapse" adında bir parça seslendirdi.

ekim 2008'de yayımlanan rolling stone dergisinde, albümün tesadüfi bir şekilde şükran günü olan 27 kasım 2008'de virgin megastores üzerinden yayımlanacağı bilgisi yer aldı. 27 ekim'de, bir interscope records sözcüsü albümün belli bir yayım tarihi olmadığını ve hiçbir internet sitesine gönderilmiş bir yayımlanma tarihi bulunmadığını açıkladı. total request live programının 16 kasım 2008'de yayımlanan finaline telefon bağlantısıyla katılan eminem, relapse albümünü 2009 yılının ilk çeyreğinde piyasaya süreceğini, şu anda albüme koyacağı şarkıları seçme sürecinde olduğunu açıkladı.

i̇nternete sızdırılmasına rağmen, "crack a bottle" parçası 2 şubat 2009'da dijital promosyon tekli olarak yayınlandı ve billboard hot 100 listesinde zirveye oturdu. aynı zamanda eminem'in menajeri paul rosenberg, parça için syndrome yönetmenliğinde bir video klip çekildiğini ve video klibin mayıs-haziran aylarında yayınlanacağını belirtti. parçanın internette yayınlanması, parçanın relapse albümünde yer alıp almayacağı tartışmalarını da beraberinde getirdi. universal music group düzenlediği bir basın açıklamasında, parçanın albüm içeriğinde yer alacağını açıkladı. daha sonra düzenlenen benzer basın açıklamalarıyla universal music group şirketi, albümün yayımlanma tarihlerini de kamuoyuna duyurdu. albümün ilk kez 15 mayıs'ta hollanda ve i̇talya'da, 18 mayıs'ta birçok avrupa ülkesiyle birlikte brezilya'da ve 19 mayıs'ta amerika birleşik devletleri ve avustralya'da piyasaya sunulacağı duyuruldu. buna ek olarak, eminem'in aynı yıl relapse 2 adında bir albüm daha yayımlanacağı açıklandı. eminem, dr. dre ile birlikte önemli miktarda müzik ürettiklerini ifade etti.

"crack a bottle"ın internette yayınlanmasından sonra, "we made you" parçasının video klibi 7 nisan'da joseph kahn yönetmenliğinde çekildi ve çeşitli mtv ağlarında 13 nisan'da yayınlandı. 28 nisan'da, "3 a.m." dijital ortamda tekli olarak satışa sunuldu. "3 a.m." için syndrome tarafından detroit'te çekilen video klip, ilk kez 2 mayıs'ta cinemax kanalında yayınlandı. albümün yayımlanmasından kısa bir süre önce iki tekli daha itunes üzerinden piyasaya sürüldü: 5 mayıs'ta "old time's sake" ve 12 mayıs'ta "beautiful".

relapse: refill 

relapsein relapse: refill adını taşıyan yeni sürümü 21 aralık 2009'da yayımlandı. daha önce yayımlanan ve more than a game filminin müziği olan "forever" ile dj hero adlı video oyunu için kaydedilen "taking my ball"un yanı sıra beş yeni parça daha bu sürümde yer aldı.

"elevator" ve "hell breaks loose" parçaları 15 aralık'ta itunes üzerinden satışa sunuldu. ayrıca albümdeki yedi yeni parçanın her biri billboard hot 100 listesine giriş yaptı.

tepkiler

eleştiriler 

albüm eleştirmenlerden "karışık veya ortalama" yorumlar aldı. albüm, metacritic'ten 100 üzerinden 58 puan aldı. diğer taraftan, rolling stone dergisi albüm için "daha acılı, dürüst ve hayatî bir kayıt" yorumunda bulundu ve albümü eminem'in dördüncü stüdyo kaydı the eminem show ile aynı seviyede değerlendirdi. allmusic'ten stephen thomas erlewine, albümü "müzikal olarak öfkeli, yoğun ve dramatik" olarak tanımladı ve "akışı çok iyi, kelimeleri çok keskin, uzun süren saplantı ve nefsinden başka bir şeyi hedef göstermeyi dilemesi terbiyesizce görünüyor." yorumunda bulundu. the daily telegraph dergisi, albümü eminem'in hap bağımlılığını ve aşırı kullanımını göstermedeki dürüstlüğünden dolayı övdü. entertainment weekly dergisi albüme a- verdi.

öte yandan, popmatters'tan alan ranta, "çılgın olmak, özellikle basmakalıp bir koruma altına sığınılmadığında, bunun gibi şovenist nefret içeren bir konuşmayı affettirecek kadar yeterli bir neden değil. sonuç olarak relapse, parlak cilalanmış bir eski kafalı bir gübreden fazlası değil. ayrıca çoğunluğun aklının gittiği yerle uyuşmuyor." şeklinde bir yorum yaptı.

ticarî başarılar 

albüm, piyasaya çıktığı ilk hafta 608.000 kopya sattı ve billboard 200 listesine zirveden giriş yaptı.. albüm, bu yılın en iyi açılışını yapmakla kalmadı, ekim 2008'de ac/dc'nin black ice albümünün 784.000 olan ilk hafta satışına en çok yaklaşan albüm oldu. albüm ayrıca birçok ülkenin listesine bir numaradan giriş yaptı; platin plak kazandığı avustralya, belçika, birleşik krallık, danimarka,  i̇rlanda, japonya, kanada, norveç ve altın plak kazandığı yeni zelanda. ayrıca almanya, hindistan,i̇talya, i̇spanya ve i̇sveç listelerine de ilk beşten giriş yapmayı başardı.

amerika birleşik devletleri'nde ikinci haftasında 211.000 adetlik satış yapan relapse, bir numaradaki yerini korudu ve iki haftada 819.000 kopya satışına ulaşarak yılın en çok satan beşinci albümü oldu. üçüncü haftasında 141.000 adet kopya satan albüm, iki numaraya geriledi ve üç haftada toplam 962.000 adetlik satış rakamı elde etti. relapse dördüncü haftasında 87.000 kopya satarak üç numaraya geriledi. abd'deki toplam satış rakamı 1.050.000'i bulurken; dünya çapında 1.850.000 adetlik kopya satışına ulaştı. piyasadaki beşinci haftasında 72.000 kopya sattı ve abd'deki satış rakamı 1.122.000'e ulaştı.

parça listesi 

tüm şarkıların isimleri, notlar, örneklemeler, yazarlar ve yapımcılar, albüm kitapçığından alındı.

tüm şarkı sözleri eminem'e aittir. bestecilerin isimleri aşağıda yazılıdır.

notlar
 "dr. west", dominic west ile birlikte seslendirildi. 
 "tonya" ve "mr. mathers", elizabeth keener ile birlikte seslendirildi.
 "paul", paul rosenberg tarafından seslendirildi.
 "mr. mathers", mathew st. patrick ile birlikte seslendirildi.
 "steve berman", steve berman ve angela yee ile birlikte seslendirildi.
 "my darling" ve "careful what you wish for" albümün özel (diğer adıyla premium) sürümünde bulunmaktadır. "my darling", eminem.com'dan indirilen sürümünde bulunmaktadır.

örneklemeler
 "insane", rhonda bush tarafından yazılan ve the skinny boys tarafından seslendirilen "jock box" parçasından örnekler içerir.
 "we made you", walter egan tarafından seslendirilen "hot summer nights" parçasından örnekler içerir. parçanın nakaratı charmagne tripp tarafından seslendirildi.
 "beautiful", queen + paul rodgers tarafından seslendirilen "reaching out" parçasından örnekler içerir. 
 "crack a bottle", jean renard tarafından seslendirilen "mais dans ma lumière" parçasından örnekler içerir.

relapse: refill

yayımlanma tarihleri

listeler

kaynakça 
genel

 

özel

dış bağlantılar 
 eminem resmî web sitesi
 albüm resmî web sitesi

2009 albümleri
eminem albümleri
aftermath entertainment albümleri
shady records albümleri
interscope records albümleri
en i̇yi rap albümü grammy ödülü
billboard 200'de bir numara olan albümler
yapımcısı boi-1da olan albümler
yapımcısı dr. dre olan albümler
yapımcısı eminem olan albümler