Tom Clancy

thomas "tom" leo clancy jr. (12 nisan 1947, baltimore, maryland –  1 ekim 2013, baltimore, maryland), soğuk savaş dönemi ve sonrasında yazdığı askerî, siyâsî ve polisiye macera romanları ile ünlenen amerikalı yazar.

amerika ulusal beyzbol ligi'nde mücadele eden baltimore orioles kulübünün hissedârı olan clancy, takımın halkla ilişkiler yöneticiliğini de yürütmekteydi.

hayatı 

tom clancy, abd'nin maryland eyaletinin baltimore kentinde doğdu. loyola blakefield katolik lisesinden 1965 yılında mezun olan clancy, loyola college üniversitesinde i̇ngiliz dili ve edebiyatı öğrenimi gördü. buradan da 1969 yılında mezun olan clancy, amerika birleşik devletleri ordusu'nda hizmet etmek için başvuruda bulunmuş, ancak görme bozukluğu sebebiyle orduya alınmamış. yazarlığa adım atmadan evvel kısa bir süre sigortacılık ile uğraşan clancy, 1993 yılında bir grup yatırımcı ile ortaklık kurarak baltimore orioles beyzbol takımını satın aldı.

tom clancy, 26 haziran 1999 tarihinde 32 yaşındaki (kendisinden 21 yaş küçük) alexandra marie llewellyn ile evlendi. llewellyn, daha sonra abd dışişleri bakanlığı yapacak colin powell'ın kuzeniydi ve çifti powell'ın tanıştırdığı bilinmektedir.

daha önce de askerî ve teknolojik konularla ilgili bir dizi belgesel, film ve bilgisayar oyunu için danışmanlık yapan tom clancy'nin isim hakları, 2008 yılında fransız bilgisayar oyun yapımcısı ubisoft tarafından açıklanmayan bir meblağ karşılığı satın alındı.

tom clancy, 1 ekim 2013 tarihinde baltimore, maryland'da öldü.

siyasî görüşü 

tom clancy genel olarak muhafazakâr siyasi görüşe yakın görülmekteydi. kendisi de bu öngörüyü destekler şekilde cumhuriyetçi parti'ye bugüne dek toplam 256.000 amerikan doları bağışta bulunmuştu.

11 eylül 2001 saldırıları sonrasında başta nbc olmak üzere pek çok televizyon kanalında görüşlerine başvurulan clancy, pek çok insan için şaşırtıcı bir şekilde saldırıların i̇slam dini ile bağdaştırılmaması gerektiğini savunmuş ve olaylardan başta cia olmak üzere istihbarat örgütlerinin yetki ve kaynaklarını sınırlayan abd politikalarını sorumlu tutmuştur. daha sonraki dönemde de sık sık george w. bush ve özellikle de eski abd savunma bakanı donald rumsfeld'e yönelik eleştirilerde bulunmuştur.

yapıtlarında abd'ye düşman ülkeler olarak genellikle sovyetler birliği (rusya), çin, hindistan, japonya ve i̇ran'a yer veren clancy, buna karşılık i̇ngiltere, pakistan ve suudi arabistan'ı abd'nin yakın ve sadık müttefikleri olarak betimlemiştir.

eserleri 

 kızıl ekim (the hunt for red october) (1984)clancy'nin ilk romanıdır. yazarın ünlü baş kahramanı jack ryan'ın ilk macerasıdır. bir sovyet nükleer denizaltısının abd'ye iltica etmesini konu alan roman, 1990 yılında aynı isimle sinemaya uyarlanmış, filmde ryan'ı alec baldwin, sovyet denizaltısının kaptanı marko ramius'u ise sean connery canlandırmıştır. roman, türkçeye de tercüme edildi. 
 kızıl fırtına (red storm rising) (1986) nato ile varşova paktı ülkeleri arasında yaşanan konvansiyonel bir savaşın anlatıldığı hikâye, jack ryan dizisinden bağımsızdır. türkçeye de tercüme edildi.
 tehlikeli oyunlar (patriot games) (1987)clancy'nin üçüncü, jack ryan serisinin ikinci kitabıdır. i̇ngiliz kraliyet ailesi'ne yönelik bir saldırıyı önleyen jack ryan'ın, intikam için ailesini hedef alan örgütle olan mücadelesini konu alır. 1992 yılında aynı isimle sinemaya uyarlanmış, filmde ryan'ı harrison ford canlandırmıştır. türkçeye tercüme  edilmedi.
 kremlin'in şeytanı (cardinal of the kremlin) (1988)jack ryan dizisinin önemli yan karakterlerinden cia ajanı john clark'ı okuyucuyla tanıştıran bu hikâye, füze savunma sistemleri ve bilgisayar korsanlarını konu almaktadır. türkçeye tercüme edildi.
 beyaz tehlike (clear and present danger) (1989)jack ryan serisinin bir başka yapıtı olup abd'nin, kolombiya'da konuşlu uyuşturucu kartellerine karşı mücadelesini konu almaktadır. türkçeye çevrilmiştir. 1994 yılında "açık tehlike" başlığıyla sinemaya uyarlandı. türkiye'de de gösterilen filmde ryan'ı harrison ford canlandırmıştı.
 savaşın bedeli (the sum of all fears) (1991) i̇srail'e ait kayıp bir nükleer bombanın radikal i̇slamcı militanlar tarafından ele geçirilip abd'nin denver kentinde patlatılması sonucu yaşanan krizi konu almaktadır. türkçeye tercüme edildi. 2002 yılında bazı değişikliklerle sinemaya uyarlandı, türkiye'de "en büyük korku" başlığıyla gösterilen filmde jack ryan'ı ben affleck canlandırmıştı.
 pişmanlık olmadan (without remorse) (1993)jack ryan dizisinin önemli yan karakterlerinden john clark üzerine yoğunlaşan bu yapıt, clark'ın vietnam savaşı'ndaki deneyimlerini ve cia'ye katılışını konu almaktadır. türkçeye tercüme edilmeyen hikâyenin, an itibarıyla sinemaya uyarlanması planlanmakta ve clark'ı joaquin phoenix'in canlandırması tasarlanmaktadır.
 onur borcu (debt of honor) (1994) jack ryan'ı abd ulusal güvenlik danışmanı olarak gördüğümüz roman, abd ile japonya arasında yaşanan bir savaşı konu almaktadır. 11 eylül 2001 saldırılarına oldukça benzeyen finaliyle dikkat çeken roman, söz konusu saldırıları takiben clancy'nin ufak çapta bir soruşturma geçirmesine sebep olmuştur. türkçeye çevrilmemiştir. 
 kesin emirler (executive orders) (1996) yazarın bir önceki eseri onur borcu'nu takip eden romanda jack ryan, abd başkanlığı görevini yürütmektedir. bir yandan bir önceki romanın finalinde yaşanan saldırı sebebiyle ağır yara alan abd parlamenter ve bürokratik sistemini ayağa kaldırmaya çalışan ryan, bir yandan da orta doğu barışını korumaya çalışmaktadır. başkan'ın emirleri adıyla 2 cilt hâlinde amerika krizde ve amerika savaşta altbaşlıklarıyla türkçeye çevrilen roman, 1450 sayfa ile clancy'nin en uzun yapıtıdır. 
 nükleer denizaltı: denizaltı savaşı taktikleri (ssn: strategies of submarine warfare) (1996) abd ile çin arasında yaşanan bir savaş boyunca los angeles sınıfı bir nükleer denizaltının görevlerini konu alan bu roman, aynı isimli bir bilgisayar oyununa da ilham kaynağı olmuştur. türkçeye çevrilmemiştir.
 gökkuşağı altı (rainbow six) (1998) john clark önderliğinde kurulan uluslararası bir anti-terör timinin maceralarını konu alan roman, aynı isimli bir bilgisayar oyununa da ilham kaynağı olmuştur. türkçeye çevrilmiştir.
 ayı ve ejderha (the bear and the dragon) (2000) rusya ve çin arasında sibirya'daki doğal kaynakların paylaşımı sebebiyle yaşanan bir savaşı konu alan roman, jack ryan serisinin son kitabıdır. türkçeye çevrilmemiştir. 
 kızıl tavşan (red rabbit) (2002) jack ryan'ın cia'deki ilk yıllarını konu alan romanda ryan, papa suikasti'ni önceden haber alan bir sovyet ajanının abd'ye iltica etmesine yardımcı olmaktadır. türkçeye çevrilmiştir.
 kaplanın dişleri (the teeth of the tiger) (2003) jack ryan'ın oğlu jack ryan jr.'ı okuyucuyla buluşturan romanda ryan jr., babasının başkanığı döneminde kurulan kampüs isimli bir istihbarat örgütü adına çalışmaktadır. türkçeye çevrilmiştir.

roman (isim hakkı ile yazılan) 

tom clancy, kendi yazdığı romanlar haricinde benzer konulu bir dizi romana danışmanlık yapmış ve bu romanların kendi ismi altında yayımlanmasına onay vermiştir.

 op-center serisi: çeşitli cia operasyonlarını konu alan bu seri, jeff rovin tarafından yazılmıştır. 12 kitaptan oluşmaktadır.
 netforce serisi: steve perry ve larry segriff tarafından yazılan bu seri, 10 kitaptan oluşmaktadır. bilgisayar korsanları, elektronik savaş ve istihbarat konularına ağırlık vermektedir.
 powerplays serisi: jerome preisler tarafından yazılan sekiz kitaptan oluşan bu seri, endüstriyel casusluk ve çokuluslu firmalar üzerine odaklıdır.
 splinter cell serisi: raymond benson tarafından david michaels müstear ismiyle yazılan dört kitaptan oluşan bu seri, abd ulusal güvenlik teşkilatı'na (nsa) bağlı gizli bir karşı-istihbarat örgütü olan third echelon bünyesinde görev yapan deneyimli ajan sam fisher'ın maceralarını konu almaktadır. aynı adlı bir bilgisayar oyunu serisine de ilham kaynağı olan seri, gizli operasyonlar, teknolojik savaş ve kitle imha silahları konularına ağırlık vermektedir.

belgesel 

amerika birleşik devletleri ordusu'na bağlı çeşitli savaşçı birlikler ve savaş gemilerini detaylı şekilde tanıtan bu yapıtlar türkçeye henüz çevrilmemiştir.

 submarine: a guided tour inside a nuclear warship (denizatlı: bir nükleer savaş gemisi rehberi) (1993)
 armored cav: a guided tour of an armored cavalry regiment (zırhlı birlik: bir zırhlı birlik rehberi) (1994)
 fighter wing: a guided tour of an air force combat wing (filo: bir savaş uçağı filosu rehberi) (1995)
 marine: a guided tour of a marine expeditionary unit (deniz piyade: bir deniz piyade birliği rehberi) (1996)
 airborne: a guided tour of an airborne task force (hava i̇ndirme: bir hava i̇ndirme birliği rehberi) (1997)
 carrier: a guided tour of an aircraft carrier (uçak gemisi: bir uçak gemisi rehberi) (1999)
 special forces: a guided tour of u.s. army special forces (özel kuvvetler: bir abd özel kuvvetleri rehberi) (2001)

bilgisayar oyunları 

1996 yılında bilgisayar oyunları yapımcısı red storm entertainment'ı kuran tom clancy, bu firma bünyesinde konusu ve karakterleri kendisi tarafından geliştirilen çok sayıda başarılı oyuna imza atmıştır. daha sonra ubisoft tarafından satın alınan firmanın geliştirdiği oyunların bir kısmı aşağıda listelenmiştir:

 red storm rising: 1990 yılında microprose tarafından aynı adlı romandan uyarlanan bir denizaltı savaşı oyunudur.
 tom clancy's the division: 2016 yılı mart ayında piyasaya sürülecek olan aksiyon oyunudur.
 ssn: aynı adlı romandan uyarlanan bir denizaltı savaşı oyunudur.
 shadow watch: powerplays serisinin ilk kitabından uyarlanan bir strateji oyunudur.
 rainbow six serisi: aynı adlı romandan uyarlanan takım-temelli taktik saldırı oyunları.
 tom clancy's rainbow six (1998)
 tom clancy's rainbow six: eagle watch (1999)
 tom clancy's rainbow six: rogue spear (1999)
 tom clancy's rainbow six: rogue spear: urban operations (2000)
 tom clancy's rainbow six: covert operations essentials (2000)
 tom clancy's rainbow six: rogue spear: black thorn (2001)
 tom clancy's rainbow six: take-down – missions in korea (2001)
 tom clancy's rainbow six: lone wolf (2002)
 tom clancy's rainbow six 3 (2003)
 tom clancy's rainbow six 3: raven shield (2003)
 tom clancy's rainbow six: broken wing (2003)
 tom clancy's rainbow six: urban crisis (2003)
 tom clancy's rainbow six 3: black arrow (2004)
 tom clancy's rainbow six 3: athena sword (2004)
 tom clancy's rainbow six 3: iron wrath (2005)
 tom clancy's rainbow six: lockdown (2005)
 tom clancy's rainbow six: critical hour (2006)
 tom clancy's rainbow six: vegas (2006)
 tom clancy's rainbow six: vegas 2 (2008)
 tom clancy's rainbow six: siege (2015)
 ghost recon serisi: takım-temelli taktik saldırı oyunları. rainbow six serisinden farklı olarak bu oyunlar daha çok dış mekanlarda geçmektedir.
 tom clancy's ghost recon (2001)
 tom clancy's ghost recon: desert siege (2003)
 tom clancy's ghost recon: island thunder (2003)
 tom clancy's ghost recon: jungle storm (2004)
 tom clancy's ghost recon 2 (2004)
 tom clancy's ghost recon 2: summit strike (2005)
 tom clancy's ghost recon: advanced warfighter (2006)
 tom clancy's ghost recon: advanced warfighter 2 (2007)
 tom clancy's ghost recon: future soldier (2012)
 tom clancy's ghost recon: phantoms (2012)
tom clancy's ghost recon: wildlands (2017)
tom clancy's ghost recon: breakpoint (2019)
 splinter cell serisi: gizlilik temasını ön plana çıkaran taktik saldırı oyunları. 
 tom clancy's splinter cell (2002)
 tom clancy's splinter cell: pandora tomorrow (2004)
 tom clancy's splinter cell: chaos theory (2005)
 tom clancy's splinter cell: essentials (2006)
 tom clancy's splinter cell: double agent (2006)
 tom clancy's splinter cell: conviction (2010)
 tom clancy's splinter cell: blacklist (2013)
 endwar serisi: 2020'lerde yaşandığı varsayılan bir üçüncü dünya savaşı'nı konu alan strateji oyunları.
 tom clancy's endwar (2008)
 h.a.w.x. serisi:
 tom clancy's h.a.w.x. (2009)
 tom clancy's h.a.w.x.2 (2010)

kaynakça

irak savaşı ile ilgili bir röportajı (i̇ngilizce)
yapıtları hakkında eleştiriler (i̇ngilizce)
sık sorulan sorular (i̇ngilizce)
internet book database of fiction (i̇ngilizce)
1984 ve 1986 yılında yapılan röportajları (i̇ngilizce)
penguin group, tom clancy'nin ana yayımcısı (i̇ngilizce)

1947 doğumlular
maryland doğumlular
2013 yılında ölenler
 
20. yüzyıl amerikalı yazarları
21. yüzyıl amerikalı yazarları