Vichy Fransası Hava Kuvvetleri

vichy hava kuvvetleri, fransa'nın yenilgisi ardından kurulan vichy fransası'nın hava kuvvetleridir. almanlar ilk olarak buna karşı çıksa da i̇ngilizlerin fransız donanmasına saldırması üzerine hava kuvvetlerinin kurulmasına izin verdi.

oluşumu
fransa'nın yenilgisinden sonra mareşal henri-philippe pétain, 22 haziran 1940 yılında almanlar ile barış yapmak zorunda kaldı. bazı uçaklar barış antlaşması imzalandıktan sonra fransa'dan kaçtı. daha sonra bu uçaklar, i̇ngiltere'ye giden fransız ordusu ile birlikte çalışacaktı. adları da özgür fransız kuvvetleri oldu. bu açıdan fransa hava kuvvetleri'de fransız ordusu gibi ikiye bölünmüştü. başlangıçta almanlar hava kuvvetlerini dağıtacaktı. yapılan anlaşmada hava kuvvetleri eylül ayı ortasına terhis edecekti. ancak, 3 temmuz 1940 tarihinde i̇ngiliz kraliyet donanması cezayir'in vahran ve mers-el-kebir kentlerinde limanlarında demirlemiş fransız filosuna saldırdı. öfkelenen vichy hükümeti i̇ngilizlerle olan tüm bağlantıları kesti. daha sonra almanlarla vichy fransası hava kuvvetlerinin oluşturulması için anlaştılar.

anglo-irak savaşı
anglo-irak savaşı sırasında i̇talya'nın hava kuvveti regia aeronautica ve almanya'nın hava kuvveti luftwaffe, vichy hava kuvvetleri'nin lübnan'da ve suriye'de bulunan hava üslerinden yararlandı. vichy hava kuvvetleri bazen de bu iki hava kuvvetleriyle birlikte savaşa destek verdi. bunun üzerine müttefik devletler, anglo-irak savaşı daha bitmeden vichy hava kuvvetleri üslerine saldırılar düzenledi. vichy hava kuvvetleri kuzey afrika'dan gelen 289 tane uçakla desteklendi. bunların 35 tanesi dewoitine d.520 savaş uçağıydı. bazıları ise yeni üretilen amerikan uçağı glenn martin 167 uçaklarıydı. bu takviyeler vichy hava kuvvetleri'ni i̇ngilizler karşısında sayısal avantaj sağladı.

8 haziran 1941 yılında ise kraliyet hava kuvvetleri ve avustralya kraliyet hava kuvvetleri ani bir saldırıyla yerde birçok fransız uçağını vurdu. saldırılar ardı ardına devam etti. bu baskın sonuçta vichy hava kuvvetleri toplam 179 uçak kaybetti. bu uçakların çoğu yerde yok edilmiştir. temmuz 1941 yılında vichy fransası bu kayıplar sonucunda suriye'de ve lübnan'da i̇ngilizlere teslim oldu.

meşale harekatı
vichy hava kuvvetleri'nin katıldığı son savaş ise müttefik devletler'in cezayir ve fas'a çıkarma yaptığı meşale harekatı oldu.

marakeş, meknès, agadir, kazablanka ve rabat'ta vichy hava kuvvetleri'ne bağlı 86 pilot vardı. buna karşın 78 tane bombardıman uçağı vardı.

amerikan f4f'ler 8 kasım'da rabat'taki havaalanına saldırdı. saldırı sonucunda orada bulunan taşıma üniteleri yok etti. ayrıca bazı gb i / 22 uçaklarını ve dokuz tane leo 451 uçağını yok etti. birkaç f4f uçakları düşürüldü. ve sağ kurtulan pilotlar da esir alındı.

10 kasım 1942 yılında, fas'taki vichy hava kuvvetleri'nde sadece 37 pilot hazır durumdaydı. ve sadece 40 tane uçakları vardı. bu kuvvetlerin amerika hava kuvvetleri karşısında pek şansı yoktu. vichy hava kuvvetleri, mediouna tekrar saldırıya maruz kaldı.

en nihayetinde, almanların müttefiki olan vichy fransası'nı temsilen charles nogues, 11 kasım 1942 yılında barış istedi. her ne kadar barış istendiyse de amerika hava kuvvetleri, vichy hava kuvvetleri'ne karşı harekâtını devam ettirdi. amerika marakeş havaalanı'na saldırdı. daha sonra vichy fransası'nın ateşkes talebi kabul edildi. sonuç olarak, vichy hava kuvvetleri'ne ait 12 uçak düşürüldü, 11 pilot ise öldürüldü.

hava kuvvetleri'nin dağıtılması
meşale harekatı'nı, müttefik devletler başarıya ulaştırınca vichy hava kuvvetleri'nin sonu da az çok belli oldu. harekât başarıya ulaştıktan iki hafta sonra sadece amerika, vichy hava kuvvetleri değil aynı zamanda vichy silahlı kuvvetleri'nin de lağvedilmesini emretti.

komutanlar
general jean romatet: 23 eylül 1940 - 21 aralık 1942

uçaklar
amiot 143 (bombardıman)
amiot 351 (bombardıman)
bloch mb.131 (bombardıman)
bloch mb.151, 152 ve 155 (savaşçı)
bloch mb.174 (bombardıman)
bloch mb.200 (bombardıman)
breguet bre.270 a.2 (keşif)
breguet bre.521 bizerte (keşif uçan bot)
breguet bre.693 & 695 (bombardıman)
cams 37 e (keşif tekne uçan)
caudron c.445 goéland (nakliye)
caudron-renault cr.714 cyclone (savaşçı)
curtiss hawk 75 (savaşçı)
dewoitine d.520 (savaşçı)
de havilland dh.82 tiger moth (eğitmen)
douglas db-7 b.3 (bombardıman)
farman f.222 (gece bombardıman)
farman nc.223 (bombardıman / nakliye)
latecoere 298 (bombardıman)
latecoere 611 (devriye uçan bot)
lioré et olivier leo h-257bis & 258 (devriye bombardıman)
lioré-et-olivier leo 45 (bombardıman)
lioré et olivier leo h-47 (uçan tekne bombardıman)
loire 130 (keşif uçan bot)
loire-nieuport ln.411 (dalış bombardıman)
martin 167f (bombardıman)
morane-saulnier ms.230 (eğitmen)
morane-saulnier ms.406 (savaşçı)
kuzey amerika na-57 (eğitimci)
kuzey amerika na-64 (eğitmen / keşif)
potez 25 a-2 / tep (keşif)
potez 452 (keşif uçan bot)
potez 631 (savaşçı)
potez 63.11 (keşif)
potez 650 (nakliye)
potez-cams 141 (keşif uçan bot)
romano r.82 (eğitmen)

ayrıca bakınız
 fransa-tayland savaşı
 suriye-lübnan savaşı

kaynakça
brown, russell. desert warriors: australian p-40 pilots at war in the middle east and north africa, 1941-1943. maryborough, australia: *banner books, 1983, p. 17. isbn 1-875593-22-5.
mollo, andrew. 1981. the armed forces of world war ii, crown, isbn 0-517-54478-4, p. 146
  claude d'abzac-epezy. l'armée de l'air des années noires - vichy 1940-1944 économica isbn 2-7178-3689-6

fransa hava kuvvetleri