Sadist (roman)

sadist (1987), stephen king'in korku ve psikolojik gerilim türünde yazdığı bir romandır. roman, 1988 yılında dünya fantezi ödülleri'nde en iyi roman dalında aday gösterilmiştir ve daha sonra aynı isimle filmi çekilmiştir. aslında, stephen king 1985 yılında kitabını richard bachman mahlası ile çıkartmak istemiştir ancak kitap yayınlanmadan önce mahlası ifşa olmuştur.  

roman, ünlü yazar paul sheldon'un yazmış olduğu misery chastain kitabıyla ilgilidir. paul, bir gün trafik kazası geçirir ve çok büyük bir hayranı olan annie wilkes tarafından kurtarılır, ardından hayranının evine götürülür. annie önce, misery'in son kitabında ne olduğunu öğrenmeye çalışır, ardında da paul'u kendi istekleri doğrultusunda hikâyeyi değiştirerek yeni bir kitap yazmaya zorlar.

roman özeti  
paul sheldon, en çok satan eserler listesinde yer alan misery chastain romanlarının yazarıydı. kaldığı hotel boulderado'da, fast cars kitabının taslağını henüz bitirmişti. paul, 1974'ten beri tüm romanlarının ilk taslağını aynı odada tamamlardı. kitabın taslağını tamamladıktan sonra, alkol kullanmış olmasına rağmen new york'taki evine uçakla dönmek yerine arabayla dönmeyi tercih etmiştir. ancak dağ yoluna geldiği zaman kar fırtınasıyla karşı karşıya kalır. sheldon'ın arabası uçurumdan baş aşağı şekilde kar yığınlarının üzerine düşer.  

paul, kazadan sonra, daha önce hemşirelik yapan ve sidewinder'ın yakınlarında yaşayan annie wiles tarafından kurtarılır. annie, paul'u hastaneye götürmek yerine evine götürür. ardından, eski bir hemşire olmasının yardımıyla yasadışı bir şekilde stokladığı ve kodein içeren ağrı kesicileri kullanır. paul'u bu şekilde yavaşça eski sağlığına döndürmeye başlar. annie kendisini paul'un yazdığı misery chastain'ın bir numaralı hayranı olarak görür. ancak annie, fast cars kitabının taslağını okuduktan sonra paul ile tartışır, hiddetle paul'un çorbasına tükürür. kitaptaki kazanın paul'un suçu olduğunu söyler ve onu ilaçlarından mahrum bırakarak cezalandırır. daha önce akli denge bozuklukları üzerine araştırmalar yapan paul, annie'nin ciddi derecede tehlikeli olduğunu düşünür.  

sheldon son kitabı olan misery's child'ı çıkarttığı zaman annie bu kitabı satın alır. ancak henüz paul'un misery chastain'in sonunda kendini öldüreceğini ve seriyi sona erdireceğini bilmiyordu. annie ana karakterin ölümünü öğrendikten sonra paul'a sinirlenir ve yanlış bir şey yapmamak için evi iki gün terkeder. paul'un, bu süre boyunca ağrı kesicisi olmadığı için inanılmaz ağrıları olur ve annie eve döndüğünde paul'u neredeyse ölmeye yüz tutmuş bir şekilde bulur. annie, daha sonra paul'u fast cars kitabını yakmaya zorlar ve paul'a öldürdüğü ana karakteri tekrar canlandıracağı bir misery chastain kitabı yazması için antik bir royal tarzı daktilo hediye eder.  

paul, uygun zamanı bekler ve kitabı annie'nin istediği şekilde yazmaya başlar çünkü kadının, onu öldürebileceğini düşünür. bu sırada, paul, annie dışarıda işlerini hallederken odadan kaçmayı başarır ve ağrı kesici bulabilmek için evi arar. paul, odaları ararken annie eve geri gelir, paul son anda odasına dönerek yakalanmaktan kurtulur. daha sonra, annie evden ayrıldığında paul tekrar odasından kaçar ve annie'yi öldürmek için mutfaktan bir bıçak çalar. odasına dönerken, annie'nin gazete köşeleriyle doldurulmuş günlüğünü görür ve defterde gördüklerine annie, babası, üniversitedeki oda arkadaşı ve hastalarıyla birlikle 39 kişiyi öldüren bir seri katil katildi. ayrıca annie, daha önce boulder hastanesi'nde bazı bebeklerin ölümüne sebep olduğu gerekçesiyle tutuklanmış, ancak beraat etmişti. paul, bunun yanında kendisi hakkında gazetelerde çıkan kayıp ilanlarını da görmüştü.  

annie, en sonunda paul'un odasından kaçtığını öğrenir ve paul'u ayağını baltayla keserek cezalandırır. daha sonra paul, daktilosunda bir harfin eksik olmasından şikayet eder ve annie buna karşılık paul'un başparmağını elektrikli bıçak ile keser. bir süre sonra colorado eyalet ordusu, paul'u aramak için annie'nin evine gelir. kaçma şansı yakaladığını düşünen paul, yetkillerin dikkatini çekmek için cama bir küllük atar.   ancak annie, askerin beklemediği bir anda arkasından defalarca odunla vurur ve daha sonra üzerinden çim biçme makinası ile geçer. ardından, askerin cesedini yok ederken paul'u da bodruma saklar.  

en sonunda paul, misery's return kitabının yazımını tamamlar ve annie'yi odasına çağırır. bir yandan da annie kitabı okumayı bitirdiğinde, hem onu hem de kendini öldüreceğini biliyordu, çünkü polislerin annie'nin eyalet askerini öldürdüğünü öğrenmesi an meselesiydi. paul, bir anda annie'nin ona verdiği sigarayla, kitabın taslağını yakar. (paul, annie'yi romanını yazdıktan sonra sigara içmesine izin vermesi için ikna etmişti).  annie, delirmiş bir şekilde ateşi söndürmeye çalışırken ateş üzerine sıçrar. annie üzerindeki ateşi söndürmeye çalışırken, paul daktiloyu alır ve annie'nin sırtına fırlatır. birbirlerine şiddetle karşı koymaya çalışırken, paul, annie'nin ağzını yanan kağıt parçalarıyla doldurur. annie, ayaklarının üzerine kalkar ve paul'a saldırmak için hamle yapar ancak ayağı yerdeki daktiloya takılır ve yere düşerken kafasını şömineye çarpar.  paul, annie'nin öldüğünü düşünürken, annie uyanır ve emekleyerek kendinden uzaklaşmaya çalışan paul'u yakalamaya çalışır. tam paul odanın kapısının eşiğine gelmişken, annie onu yakalar ve paul'u boğmaya çalışır ancak annie bir süre sonra yarasının üzerine kapaklanır. ardından paul, sürüklenerek odadan dışarı çıkar, annie içerideyken kapıyı kapar ve kilitler. paul, kapının önünde yere yattığında, annie'nin ellerini vücudunda hisseder. annie'nin hayatta olduğunu düşünmek bile korkutucuydu. paul, biraz daha novril içmek için zorlanarak tuvalete gitti, birkaç tane içti ve kapının karşısında uyudu.  

paul, uyandığı zaman cesaretini toplar ve annie'nin canlı ya da ölü olduğunu umursamadan tuvaletten kaçmayı dener.  oturma odasına doğru yavaşça sürüklenirken, iki tane polisin eve doğru yaklaştığını görür. dikkat çekmek için annie'nin süs eşyalarından birini alır ve cama doğru fırlatır. paul, polisler tarafından bulunduktan sonra, polisleri annie'nin misafir yatak odasında kilitli olduğu ve hala yaşıyor olabileceği hakkında uyarır. polisler, paul'un yanından odayı kontrol etmek için ayrılır. döndükleri zaman ise, paul'a odada kimsenin olmadığını, sadece parçalanmış bir şişe şampanyanın olduğunu ve odanın yandığını söyler. bu durum karşısında, paul bayılana kadar çığlık atar. daha sonra, annie'nin camdan kaçarak kurtulduğu ve paul'u öldürmek için ahıra testere almaya gittiği ortaya çıkar. ancak, boğuşma esnasında düştüğünde kafasını şömineye çarpmasıyla kafatasında meydana gelen kırıklar yüzünden ahırda ölür ve elinde bir testere ile bulunur.  

paul, new york'taki evine döndüğü zaman misery's return'ü yayıncısına verir. daha önce yaktığı sadece kitabın taslağıydı, aslı değil. paul'un yayıncısı, bu kitabın şu ana kadar en çok satılan kitap olacağını söyler. ancak paul, ağrı kesicileri bıraktığından dolayı kabuslarında annie'yi görmeye devam eder. ayrıca zamanla alkolik olur ve yazmayı bırakır. en sonunda, paul, içerisindeki kafeste kokarca olan alışveriş arabasını iten bir çocuk görür ve bir anda fast cars kitabını yazmasına sebep olan ilhamı tekrar hisseder. ardından, çocuğun ve kokarcasının hikâyesini kendi tarzında yazmaya başlar. hem sefil ve paramparça olmuş hayatından kurtulur hem de tekrar yazabildiği günlere geri döner.

etkilendikleri  
stephen king'in etkilendiği şeylerden birisi de hayranlarının the eyes of the dragon kitabına gösterdikleri tepkilerdi. king'in hayranları the eyes of the dragon kitabını kabullenmediler çünkü kitapta yeterince korku unsuru olmadığını düşünüyorlardı. paul sheldon, king'in gerçek hayatta korku üzerine yazmaya zorlanmasının metaforuydu. diğer bir kaynağa göre; kitap onun alkol ve uyuşturucuyla mücadelesini ve bırakmakta yaşadığı zorlukları anlatıyor. ''uyuşturucuyla kafam güzelken yazdığım misery kitabındaki psikopat hemşireyi ele alalım. ne hakkında yazdığımı biliyordum. hiç şüphem olmadı. annie, benim uyuşturucu problemimdi ve benim bir numaralı hayranımdı. tanrım, o beni hiç yalnız bırakmak istemedi.''

uyarlamalar  
roman, 1990 yılında bir filme uyarlandı.  filmin başrollerinde james caan (paul) ve kathy bates (annie)'e, lauren bacall, richard farnsworth ve frances sternhagen eşlik etti. kathy bates, filmdeki performansı ile 1990 yılının en iyi kadın oyuncusu dalında oscar kazandı.  

ayrıca roman, broadway dışında da uyarlandı. 2005 yılında, londra'da the head tiyatrosu'nda oyunculuklarını michael praed ve susan penhaligon'un yaptığı bir gösterim sahnelendi. oyun ayrıca, atina'da 2007 yılında nikos psarras tarafından sergilendi. 2012 yılında ise oyun, darren day ve yvonne o'grady tarafında tekrar sahnelendi.  

2014 yılında, hollandalı tiyatro yapımcısı florus van rooijen tarafından ''feel bad'' isimli müzikal oyuna uyarlandı. müzikalin ilk gösterimi ise 7 ağustos tarihinde yapıldı.

kaynakça 
 "1988 award winners & nominees" . worlds without end. retrieved 2009-07-24.
 delmendo, sharon (1992). slusser, george edgar; rabkin, eric s., eds. styles of creation: aesthetic thechnique and the creation of fictional worlds. university of georgia press. p. 177. isbn 9780820314914.
 beahm, george (1992). the stephen king story (2nd ed.). andrews and mcmeel. pp. 137–138. isbn 1-8362-8004-0 check |isbn= value (help).
 "stephen king, the art of fiction no. 189", the paris review, fall 2006
 misery - een 'feel bad' musical

1987 romanları
i̇ngilizce romanlar
korku romanları
gerilim romanları
psikolojik romanlar
sinemaya uyarlanmış amerikan romanları
stephen king romanları
konusu amerika birleşik devletleri'nde geçen romanlar