Ulusal Jeouzamsal İstihbarat Ajansı

ulusal jeouzamsal i̇stihbarat ajansı (i̇ngilizce: national geospatial-intelligence agency, kısaca nga), hem amerika birleşik devletleri savunma bakanlığı'na bağlı bir harekât destek ajansı, hem de  amerika birleşik devletleri i̇stihbarat topluluğunun altında bir istihbarat ajansıdır. görevi jeo-uzamsal (geoint) haberlerin ulusal güvenliğini destekleyecek biçimde çözümleme, veri toplama, analiz ve dağıtımını yapmaktır. nga 2003 yılına kadar ulusal görüntü ve haritalama ajansı (nima) olarak adlandırılmaktaydı.

nga merkezi, springfield, virginia fort belvoir'de yer almaktadır, louis, missouri bölgesinde tesisleri bulunan nga merkezinin  (pentagon ve ronald reagan binası arkasında yer alır), destek ve irtibat ofisleri etkinlik göstermektedir. 2,3 milyon metrekare nga kampüsü, (214.000 m²), washington metropol bölgesinde üçüncü büyük hükûmet binası olmaktadır.

abd askeri ve istihbarat çalışmaları için geoint kullanmanın yanı sıra, nga olimpiyat oyunları gibi önemli olaylar için doğal ve insan yapımı felaketler sırasında yardım ve güvenlik planlaması sağlar. nga 2 mayıs 2011 tarihinde usame bin ladin'in öldürülmesiyle sonuçlanan abbottabad, pakistan'da gizli neptün mızrağı harekâtı'nda destekleriyle değerli bilgiler vererek beyaz saray ve askeri yetkililer tarafından takdir edilmişti.

tarihçe 
hava fotoğrafçılığının savaş istihbaratına büyük bir katkısı olunca abd haritalama ve grafik çalışmaları i. dünya savaşına kadar nispeten değişmeden kalmıştır. stereo izleyicileri kullanılarak, fotoğraf ve tercümanlardan oluşan binlerce görüntü değerlendirilmiştir. bunların çoğu, modern görüntü analizi ve harita yapımı için, farklı açılardan ve her zaman aynı hedefte olmuştur.

mühendis çoğaltılması tesisi (erp) 
mühendis çoğaltılması tesisi (erp - engineer reproduction plant) haritalama üretimi, baskı, dağıtım ve merkezileştirmede kolordu mühendislerinin ilk girişimi idi. bu washington, dc kara harp koleji'nde gerekçesiyle bulunmaktadır. bir süre öncesinde, topoğrafik haritalama tekniklerine dayalı büyük ölçüde ölçme veya mevcut ya da yakalanan ürünlerin kopyalama alanını kullanarak bireysel saha mühendisi birimlerinin bir fonksiyonu olması sağlanmıştır. buna ek olarak, erp "denetim ve bakımı" 1 nisan 1939'da etkin savaş dairesi haritası toplamasını üstlendi.

ordu harita servisi (ams) / abd ordusu topografik komutanlığı (usatc) 
i̇kinci dünya savaşı havacılığın gelişiyle birlikte, saha araştırmaları fotogrametri, fotoğraf yorumlama ve jeodeziye yol vererek başladı. savaş sırasında, minimal saha çalışmaları ile haritalar derlemek giderek mümkün oldu. üzerinden mayıs 1942'de mevcut erp (ams - army map service) ortaya çıktı. bu (şimdi john c. fremont ve charles h. ruth adındaki binalar dahil) dalecarlia sitesi'nde macarthur bulvarı, washington dc dışında ve dalecarlia deposu bitişiğinde bulunmaktadır. ams genel siparişi 22, oce, 19 haziran 1942'de, bir mühendis alan faaliyeti olarak 1 temmuz 1942'de etkili olarak tayin edildi. ordu harita servisince kalan coğrafi istihbarat örgütleri ve mühendis teknik i̇stihbarat bölümünün birçoğu birleştirildi. ams, 1 eylül 1968 tarihinde abd ordusu topoğrafik komutanlığı (usatc) olarak yeniden ve 1972 yılına kadar bağımsız bir kuruluş olarak devam etti, yeni savunma haritalama ajansı (dma) birleştirilerek ve dma topoğrafik merkezi (dmatc) olarak yeniden düzenlenmiştir.

1944 yılında tüm ardışık eski kuruluşlarının çalışanları ve onların ailelerine hizmet vermeye devam etmiş, ordu harita servisi döneminde kiralamıştır.

havacılık çizge tesisi (acp) 
savaştan sonra, uçak kapasitesi ve geliştirilmiş menzil gibi, çizgelere olan ihtiyaç büyüdü. ordu hava birlikleri 1943 yılında acp'de (acp - aeronautical chart plant) değiştirildi ve st. louis, missouri'de bulunan kendi harita birimini kurdu. acp'de abd hava kuvvetleri havacılık planı ve 1952-1972 arası bilgi merkezi (acic) olarak belirlenmiştir (aşağıda dmaac'ye bakınız).

havacılık çizge kredi birliği olarak adlandırılan bir kredi birliği, 1948 yılında acp için kiralamış oldu. bu 1952 yılında arsenal kredi birliği adını almıştır, bir cephanelik olarak louis sitesinin i̇ç savaş döneminden kalma kullanımına sunulmuştur.

savunma haritalama ajansı (dma) 
savunma haritalama ajansı (dma - defense mapping agency), tüm amerika birleşik devletleri askeri haritalama faaliyetlerini birleştirmek için 1 ocak 1972 tarihinde oluşturuldu. dma "doğum belgesi", dod yönergesi 5105,40 ile, eskiden sınıflandırılmış cumhurbaşkanlığı yönergesi sonucu, "örgütü ve abd dış i̇stihbarat topluluğu yönetimi" haritalama fonksiyonlarının toplulaştırması önce askeri hizmetler arasında dağıtılmıştır (5 kasım 1971). dma genel emir 3, dma uyarınca 1 temmuz 1972'de, (16 haziran 1972) faaliyete geçmiştir.

dma ilk önce falls church, virginia washington, dc amerika birleşik devletleri donanma gözlemevi merkezi oldu. onun çoğunlukla sivil işgücü bethesda, maryland, kuzey virginia ve st. louis, missouri üretim sahalarında yoğunlaşmıştır. dma haritalama hizmeti oluşturulmuş ve, grafik ve jeodezi bölümü, savunma i̇stihbarat ajansı (dia), ve askeri hizmetlerin çeşitli haritalama ile ilgili kuruluşlarıdır.

dma hidrografi merkezi (dmahc) 
deniz kuvvetleri hidrografi bürosu iki bileşeni bölünmüş olduğundan dmahc (dmahc - dma hydrographic center) 1972 yılında kuruldu: grafik bileşeni dmahc'ye bağlı ve anket bileşeni şimdi nasa stennis uzay merkezi'nde olduğu gerekçesiyle, deniz oşinografi ofisi, st. louis körfezi, mississippi'ye taşındı. dmahc dod için dünya çapında kıyı alanlarının karasal haritaları ve hidrografi çizgelerini oluşturmak için sorumlu oldu.

dma topografi merkezi (dmatc) 
dmatc (dmatc - dma topographic center) brookmont (bethesda), maryland'de yer alır. bu savunma bakanlığı için dünya çapında topoğrafik haritalar oluşturmaktan sorumludur. bethesda dmatc konumu, maryland ile ilgili nga merkezinin eski sitedir.

dma hidrografi / topografi merkezi (dmahtc) 
dmahc ve dmatc sonunda brookmont (bethesda), maryland ofisleri ile, dmahtc'yi (dmahtc - dma hydrographic/topographic center) oluşturmak için birleşti.

dma havacılık ve uzay merkezi (dmaac) 
dmaac (dmaac - dma aerospace center) abd hava kuvvetleri havacılık çizge ve bilgi merkezi (acic) st. louis, missouri'de yer almaktadır.

ulusal fotoğraf yorumlama merkezi (npic) 
kısa bir süre ocak 1961 yılında görevi çıkmadan önce, başkan dwight d. eisenhower, ulusal fotoğraf yorumlama merkezi oluşturulması için, merkezi haberalma örgütü (cia) ile birleştirerek, arthur c. lundahl başkanlığında, ordu, donanma ve hava kuvvetleri varlıkları ulusal istihbarat sorunlarını çözmek için yetkilendirmiştir. npic (npic - national photographic interpretation center) bilim ve teknoloji (dds & t) ve birincil işlevi cia müdürlüğü'nün bir bileşeni olarak görüntü analizi yapmıştır.

küba füze krizi 

ulusal fotoğraf yorumlama merkezi ilk kez 1962 yılında küba'da sovyetler birliği'nin füzelerini görüntülemeye dayandırarak tanımlamıştır. yörüngede corona uyduları tarafından çıkarılan kanisterlerin u-2 uçuşları yapılarak ve film görüntülerinden yararlanılarak, npic analistleri küba füze krizi sırasında abd politika yapıcılarına nüfuz işlemlerinde bilgilendirmek için gerekli bilgileri geliştirdi. kennedy yönetimi gizliliği ile küba topraklarında sovyet füzelerinin resmeden görüntülerin bir kısmını kamuoyuna sunulduğunda onların analizleri dünya çapında ilgi topladı; adlai stevenson 25 ekim 1962 tarihinde birleşmiş milletler güvenlik konseyi'ne görüntüleri sundu.

ulusal görüntü ve haritalama ajansı (nima) 

ulusal görüntü ve haritalama ajansı (nima) (nima - national imagery and mapping agency) 1997 mali yılı milli savunma yetki yasası ile 1 ekim 1996 tarihinde kurulmuştur. nima'nın oluşturulması savunma, istihbarat, ve politika yapıcı toplulukların (yanı sıra kongre'nin) ve müşteri kuruluşları ile devamlı istişare çalışmasında, tartışma ve planlama ile bir yıldan fazla süre izlendi. nima'nın oluşturulması görüntüler ve haritalama sorumluluğunda merkezileştirilmiştir.

nima, merkezi görüntü ofisi (cio) dma ile birleştirildi ve kendi bütünlüğü içinde savunma yaygınlaştırma programı ofisi (ddpo), görevi ve npic işlevleri ve ayrıca, nima görüntülerinin kullanılmasında, savunma i̇stihbarat ajansı, ulusal keşif ofisi ve savunma havadan keşif ofisi'nin yayılma ve işleme öğeleri vardı.

nima yaratışı birleştirmek için kültürlerin doğal isteksizlik ve kendi görevleri korkusuyla gölgelendi. esas ulusal olarak desteklenen istihbarat üretimi karşı savunma faaliyetleri, desteklenen haritalama politikalarına özellikle boyun eğmiş durumdaydı.

nga 
2004 mali yılı ulusal savunma yetki yasası'nın yürürlüğe girmesiyle birlikte, 24 kasım 2003 tarihinde nima daha çok geoint alanında birincil görevini yansıtmak için nga ile değiştirildi. 2005 tabanda yeniden hizalanma ve kapanış (brac) sürecinin bir parçası olarak, tüm washington, bethesda, md olanları dahil dc alanlarında nga tesisleri; reston, va; washington, dc fort belvoir'de yeni bir tesiste ikamet etmiştir. bu yeni tesis, nga kampüsü doğu evi olarak birkaç bin kişiyi istihdam etmektedir.

mart 2009 itibarıyla yeni merkezinin maliyetinin, 2.4 milyar $ olması bekleniyor. merkezin kampüsü yaklaşık 2,400,000 metre karedir (220,000 m²) ve eylül 2011 yılında tamamlanmıştır.

örgütlenmesi

çalışanlar 
nga havacılık çözümleme, haritacılık, coğrafi çözümleme, görüntü çözümleme, deniz çözümleme, fiziksel bilimler, jeodezi, bilgisayar ve telekomünikasyon mühendisliği, ve fotogrametri, ulusal güvenlik ve kolluk gücü alanlarında deneyimli çalışanları istihdam etmektedir.

nima / nga yönetmenleri 
tablo tüm nima ve nga müdürlerini ve görev sürelerini göstermektedir:

sivil etkinlikleri 
 11 eylül sonrasında: 11 eylül 2001 saldırılarından sonra, nima dünya ticaret merkezi sitesinin araştırılması ve yıkım derecesinin belirlenmesi için abd jeoloji araştırmaları kurumu ile ortaklıkta bulunmuştur.
 olimpiyat desteği: 2002 yılında, nima utah 2002 kış olimpiyatlarında coğrafi yardım sağlamadı ve federal kuruluşlar ile iş ortaklığında bulundu. nga, i̇talya'nın torino kentinde düzenlenen 2006 kış olimpiyatları ve 2004 yunanistan atina'da düzenlenen yaz olimpiyatlarında destek sağladı.
 columbia uzay mekiği kazası: columbia uzay mekiği sts-107 görevi boyunca yörüngede iken, nima görüntü servisi kalkış sırasında düşen enkaz için ileri sürülen şüpheli hasar raporunu sundu.
 keyhole yatırımı: nga, dünya görüntüleme yazılımı olan ve keyhole inc. yazılımı google earth'ün, in-q-tel fonunun yaklaşık %25'ine katkıda bulunmuştur.
 katrina kasırgası: nga federal acil durum yönetim ajansı (fema - federal emergency management agency) ve diğer devlet kurumlarının ticari ve abd hükûmetinin uydularla havadaki platformlardan görüntülere göre etkilenen alanlarla ilgili coğrafi bilgiler vererek katrina kasırgası yardım çabalarını destekledi. nga earth internet sitesi bu çabaların merkezi bir kaynağıdır.
 microsoft ortaklığı: microsoft corp. ve nga müşterilerine ilerlemek için coğrafi bilgi uygulamaları tasarım ve teslimi anlamında bir iyi niyet mektubu imzalamıştır. nga (katrina kasırgası'nda yardım için yaptığı gibi), insani, barışı koruma ve ulusal güvenlik çabalarına coğrafi destek sağlamakta, microsoft virtual earth platformunu kullanmaya devam edecektir. virtual earth, bir api aracılığıyla görüntü tesliminde çevrimiçi haritalama ve  bir dizi arama hizmetidir.
 sosyal yazılım eğitimi: i̇stihbarat, toplumda çeşitli kurumlar, en önemlileri cia ve nga, analistlerin günlük çalışma alışkanlıkları içinde sosyal yazılım araçlarını bütünleştirmek ve zaman sağlamak için eğitim programları geliştirmiştir. bu sınıflar genellikle yakalama ve bilgiyi yönetmek ve intellipedia kullanımına odaklanmaktadır, ama onlar da bloglar, rss ve sosyal imleme gibi diğer sosyal yazılım araçları kullanır. dersler, bu araçların bir gerilme daldırmada ve eğitmenleri belirli bir proje üzerinde çalışmak için katılımcıları teşvik etmekte ve intellipedia sosyal medya katılımcılarını ortaya çıkarmaktadır.
 google ve geoeye: 2008 yılında nga google ve geoeye ile ortaklık kurdu. google, google earth için azaltılmış çözünürlükte geoeye casus uydu görüntülerini kullanma izni verilebileceğini söyledi.
 github üzerinde açık kaynak yazılımlı ilk i̇stihbarat teşkilatı: nisan 2014'te nga github üzerinde açık kaynak yazılımda ilk istihbarat teşkilatı oldu. nga direktörü letitia long, github girişimi ve geoint sempozyumu'nda geoq hakkında bir ilk sunuş konuşması yapmıştır. nga açık kaynaklardan yazılım paketleri onların github organizasyonu hesabı  altındadır.

tartışmalar 
nima/nga çeşitli tartışmalara konu olmuştur.
 hindistan'ın 1998 nükleer silah denemesi bildirildiğine göre abd'yi şaşırttı. soğuk savaş'ın (barış temettüsüne bakınız) sona ermesinin ardından savunma harcamalarının bütçe kesintileri, i̇stihbarat topluluğu onu sınırlı kaynakların dağılımını yeniden değerlendirmek zorunda bıraktı.
 1999 yılında, nima'nın sözde nato savaş planlamacılarının, bazı savunulan, belgrad'daki çin büyükelçiliği'nin yanlışlıkla nato'ca bombardımanında vurduğu yerlerin, yanlış haritalarla yansıtıldığı yönünde hareket ettiği söylendi. merkezi i̇stihbarat teşkilâtı bu analitik süreçte haritanın öneminin abartma olduğunu söyleyerek bu eleştiriye karşılık verdi. kentsel alanların haritaları yayınlanmadan bir gün sonra güncel dışı olabilir, ama önemli olan doğru veritabanlarına sahip olması olacaktır.
 2013 yılında, nga tarafından sağlanan bir sayısal haritada uss guardian'ın karaya oturması sırasında tubbataha resifi'nden sekiz mil sapmayla yerinin yanlış verildiği bildirildi.

görseller

kaynakça 

amerika birleşik devletleri savunma bakanlığı
amerika birleşik devletleri istihbarat teşkilatları
askerî haritacılık
gözetim
jeouzamsal istihbarat
1996'da kurulan kuruluşlar