TAKM

avrasya askeri statülü kolluk kuvvetleri teşkilatı (;  : türkçe avrasya askeri statülü kolluk koruma teşkilatı),

25 ocak 2013 tarihinde  azerbaycan'ın başkenti bakü'de kurulmuş uluslararası resmi bir örgüttür. türkiye, azerbaycan, kırgızistan ve moğolistan kurucu üyeleridir. kısaltma adı takm olarak dört ülkenin baş harflerinden oluşur. teşkilatın temelleri 2011 yılında ankara'da atılmıştır. teşkilatın ana karargâhı ankara’dadır. kuruluş amacı, "askeri statülü kolluk kuvvetleri arasındaki iş birliği ve dayanışmayı geliştirmek" olarak açıklanmıştır.

mart 2014 ayı içinde moğolistan’ın askerî statülerini kaybetmelerini gerekçe göstererek mutabakat muhtırasını imzalamaması nedeniyle imzalanan anlaşma geçersiz olmuş, kuruluş süreci yeniden başlatılmıştır.

daha önceki çalışmaların tamamında yer alan ancak teşkilatındaki yapısal değişiklik ve iç prosedürlerini yetiştiremedikleri için mutabakat muhtırasını imzalayamayan kazakistan’ın yeniden müracaatı sonucu, takm teşkilatının türkiye, azerbaycan, kırgızistan ve kazakistan arasında yeniden oluşturulması planlanmıştır. bu kapsamda yürütülen çalışmalar devam etmektedir.

takm teşkilâtına, avrasya bölgesinde, karşılıklı iş birliğini geliştirmek isteyen diğer tüm ülkelerin askeri statülü kolluk kuvvetleri ve jandarmaları üye olmak için başvurabilirler. takm teşkilâtı, hiçbir ülke ve kuruluşa karşı oluşturulmamış olup sadece barışa hizmet etmeyi ve vatandaşlarına insan odaklı çağdaş kolluk hizmeti vermeyi hedeflemiştir.

amacı ve kuruluşu 
avrasya askerî statülü kolluk kuvvetleri teşkilâtı (takm), jandarma genel komutanlığının öncülüğünde kafkaslar ve orta asya’da bulunan askerî statülü kolluk kuvvetleri arasında bilgi ve tecrübe değişimini sağlamak maksadıyla kurulmak istenen uluslararası bir organizasyondur.

türkiye’de, 07-10 haziran 2011 tarihleri arasında, azerbaycan dâhilî koşunlar komutanlığı, kırgızistan ve moğolistan i̇ç kuvvetler komutanlıklarının katılımıyla düzenlenen komutanlar toplantısında, avrasya askerî statülü kolluk kuvvetleri teşkilâtının kurulmasına yönelik iradeyi ortaya koyan “niyet beyanı” nın imzalanmasıyla başlayan kuruluş süreci, gelinen aşamada türkiye, azerbaycan ve kazakistan arasında sürdürülen mutabakat muhtırası hazırlanması çalışmaları ile devam etmektedir.

takm’ın organları 
-       dönem başkanlığı,

-       sekreterya,

-       genel komutan/direktörler konseyi,

-       komisyonlar;

          *        harekât ve teşkilâtlanma,

          *        suçla mücadele,

          *        personel ve eğitim i̇şbirliği,

          *        lojistik, teknoloji ve araştırma geliştirme.

takm’ın çalışma esasları 
takm’da daimi bir sekreterya ve başkanlık sistemi mevcut değildir. bu görevler üye ülkeler arasında dönüşümlü olarak yürütülmektedir. dönem başkanlığı ve sekreterya görevleri her yıl mayıs ayında yapılan genel komutanların katıldığı konsey toplantısı ile başlamaktadır. bu görevleri yürüten teşkilât, başkanlık ve sekreterya görevlerini ülkesinde düzenlediği konsey toplantısı ile kendinden sonraki teşkilâta devretmektedir.

teşkilâtın dönem başkanlığı, 1 yıl süre ile üye ülkeler arasında sıra ile yapılmaktadır.

dönem başkanlığı görevini yürüten ülke, her yıl mayıs ayında düzenlenen konsey toplantılarının yanı sıra, hazırlık faaliyetlerini düzenlemekten ve toplantılara ev sahipliği yapmaktan sorumludur.

dönem başkanı; takm’ı temsil etmekte, konseyin belirlediği programları koordine ve kontrol etmektedir.

başkanlık sırası gelen teşkilat, bir yıllık dönem için, kendi karargâhında konuşlu bir başkanlık sekretaryası kurar. bu sekretarya:

*  mutabakat muhtırasının öngördüğü faaliyetleri yürütür,

*  komisyonlar arasındaki iletişimi sağlar,

*  her teşkilât bünyesindeki dış ilişkilerden sorumlu birimlerde görev yapan i̇rtibat subayları arasında bağlantı vazifesi görür,

*  gerekli dokümanları hazırlar,

*  konsey hazırlık ve komisyon toplantıları gibi müşterek faaliyetleri koordine ve organize eder,

*  raporların ve bilgilerin toplanması ve dağıtılması amacıyla bir irtibat noktası görevi yapar,

*  konsey kararlarını, ortak açıklamasını ve toplantı tutanaklarını hazırlar,

*  komisyonlarda alınan kararları, toplantılara her yıl ev sahipliği eden üyelerden alacağı raporlar vasıtasıyla takip eder,

*  tarafların sunduğu genel veya özel teklifleri ve istekleri inceler,

*  üçüncü ülke teşkilâtlarından yapılan başvuruları kabul eder.

yukarıda belirtilen faaliyetlerin zamanında yapılması için, birliğe üye askerî statülü kolluk kuvvetlerinin irtibat subayları arasında internet ve telefon bağlantıları sağlanır.

takm komisyonları 
faaliyet alanlarında iş birliğini başlatmak, tecrübe değişimi ile ortak mirası geliştirmek, yapılacak girişimlerin planlanmasını sağlamak ve müşterek faaliyetleri geliştirmek amacıyla, dört komisyon oluşturulmuştur;

*  harekât ve teşkilâtlanma,

*  suçla mücadele,

*  personel ve eğitim i̇şbirliği,

*  lojistik, teknoloji ve araştırma geliştirme.

başkanlığı yürüten ülke bir toplantı başkanı belirler. komisyonlara toplantı başkanı başkanlık eder.

her üye ülke, önceden belirlenmiş takvime göre dönüşümlü olarak komisyon toplantısına ev sahipliği yapar. gelecek dönemde yapılacak komisyon toplantılarının tarihleri, yerleri ve konuları, her yıl düzenlenen konseyde belirlenir.

başkanlık sekretaryası tarafından, komisyon toplantı sonuçları her yılın sonunda konseye onay için sunulur.

komisyon toplantılarının devamlılığını ve düzenini arttırmak maksadıyla bir çalışma protokolü hazırlanır.

*  harekât ve teşkilatlanma konuları komisyonunun çalışma usulleri 
harekât ve teşkilatlanma konuları komisyonu bilgi ve tecrübe değişimi vasıtasıyla aşağıdaki alanlarda iş birliğinin geliştirilmesini sağlar:

*  kanun, tüzük, yönetmelik, yönerge ve uygulamalar,

*  görev alanları ile ilgili teşkilât ile taktik ve teknikler,

*  terörle mücadele harekâtı,

*  toplumsal olaylara müdahale,

*  sınır koruma,

*  barışı destekleme ve koruma harekâtı,

*  halkla ilişkiler ve bu kapsamdaki diğer alanlar.

*  suçla mücadele komisyonunun çalışma usulleri 
suçla mücadele komisyonu bilgi ve tecrübe değişimi vasıtasıyla aşağıdaki alanlarda iş birliğinin geliştirilmesini sağlar:

*  kamu düzeninin korunması çalışmalarını yönetme ve organize etmede kullanılan yöntemleri standart hale getirmek amacıyla, bu konuda yaşanan sorunların incelenmesi ve değerlendirilmesi,

*  terörle mücadele ile narkotik ve psikotrop madde kaçakçılığı, organize suç örgütleri, yasadışı göç ile mücadele alanlarında periyodik ziyaretler yapılması ile kurs ve seminerler organize etme,

*  bilimsel soruşturma,

*  patlayıcı maddelerin etkisiz hale getirilmesi ve sabotaja karşı mücadele edilmesi,

*  çevre ve kültürel varlıkların korunması ve bu kapsamdaki diğer alanlar.

*  personel ve eğitim i̇şbirliği konuları komisyonunun çalışma usulleri 
personel ve eğitim i̇şbirliği konuları komisyonu, bilgi ve tecrübe değişimi vasıtasıyla aşağıdaki alanlarda iş birliğinin geliştirilmesini sağlar:

*  personel temin ve yönetim esasları,

*  tek er, birlik ve lider eğitimi,

*  özel birlik ve birimlerin eğitimi,

*  eğitim kurumlarının incelenmesi ve bu kapsamdaki diğer alanlar.

*  lojistik, teknoloji ve araştırma-geliştirme konuları komisyonunun çalışma usulleri 
lojistik, teknoloji ve araştırma-geliştirme konuları komisyonu bilgi ve tecrübe değişimi aracılığıyla aşağıdaki alanlarda iş birliğinin geliştirilmesini sağlar:

*  görevde kullanılan silâh, teçhizat, araç ve malzemenin incelenmesi,

*  keşif ve yer tespit amaçları için kullanılan teknik ve yöntemler,

*  olay yeri inceleme teknikleri,

*  muhabere elektronik bilgi sistemleri,

*  yeni teknolojiler ve bu kapsamdaki diğer alanlar.

üye ülkeler 
2014 yılında moğolistan ayrılmış, kazakistan ise katılmak için başvuruda bulunmuştur.

kaynakça

dış bağlantılar 
 takm siber savunma timi

uluslararası kuruluşlar
asya uluslararası kuruluşları
2013'te türkiye'de kurulan oluşumlar
2013'te kurulan kuruluşlar
21. yüzyılda askerî ittifaklar
türkiye'nin antlaşmaları