18 Şubat



olaylar 

 1451 - fatih sultan mehmet, ikinci kez tahta çıktı.
 1695 - osmanlı donanması, sakız adası'nı venedikliler'den geri aldı.
 1856 - islahat fermanı yayınlandı.
 1885 - mark twain'in huckleberry finn'in maceraları adlı kitabı, ilk kez yayımlandı.
 1913 - raymond poincaré, fransa devlet başkanı oldu.
 1930 - amerikalı astronomi tutkunu clyde tombaugh, 33 cm'lik bir teleskopla plüton cüce gezegenini keşfetti.
 1932 - japon i̇mparatoru, manzhouguo'nun (mançurya'nın eski çince adı) çin'den bağımsızlığını ilan etti.
 1937 - i̇stanbul'da eşekle nakliyat yasaklandı.
 1941 - 16 yaşın üzerindeki erkek çocukların maden ocaklarında, 12 yaşın üzerindekilerin tekstil sanayiinde çalıştırılmasına ilişkin kararname çıktı.
 1941 - anıtkabir için mimari yarışma açıldığı resmen ilan edildi.
 1941 - petrol ofisi kuruldu.
 1943 - naziler, beyaz gül hareketi üyelerini tutukladılar.
 1943 - joseph goebbels, sportpalast konuşmasını yaptı.
 1952 - tbmm, türkiye'nin nato üyeliğini onayladı. türkiye, 21 şubat günü nato üyesi oldu.
 1957 - bm'de kıbrıs görüşmelerine başlandı. bm, 26 şubat'ta sorunun öncelikle ilgili taraflar arasında görüşülmesine karar verdi.
 1960 - 7 ülke, latin amerika serbest ticaret birliğini (lafta) kurdu. 1980'de imzalanan yeni bir anlaşma ile aladi adını aldı.
 1965 - gambiya, birleşik krallık'tan bağımsızlığını kazandı.
 1967 - millî eğitim bakanlığı bütçesi görüşüldü; 35.000 köyden 15.000'inde okul olmadığı açıklandı.
 1971 - elazığ senatörü profesör celal ertuğ, "bir dikta ortamına adım adım yaklaşılmaktadır. ordunun mesajı açıktır. demirel derhal istifa etmelidir" dedi. başbakan süleyman demirel ise, "meşru yollardan geldim. bulurlar 226'yı, bizi devirirler" dedi.
 1974 - kiss müzik grubu, kendi adlarını taşıyan ilk albümlerini yayımladılar.
 1977 - uzay mekiği enterprise, bir boeing 747'nin üstünde ilk yolculuğuna çıktı.
 1977 - i̇stanbul yükseköğrenim derneği, (i̇yöd) "amaç dışı faaliyet" gösterdiği gerekçesiyle süresiz kapatıldı. i̇yöd, dev-genç'in (devrimci gençlik dernekleri federasyonu) i̇stanbul bölge yürütme kurulu'nu oluşturuyordu.
 1979 - sahra çölü'ne kar yağdı.
 1980 - türkiye'de 12 eylül 1980 darbesi'ne giden süreç (1979- 12 eylül 1980): chp'li kemal kayacan ile görüşen genelkurmay başkanı orgeneral kenan evren, chp ve ap'nin uzlaşmasını istedi: "bizim dileğimiz, bizi istemediğimiz yollara itmemenizdir. i̇ki büyük parti anlaşıp problemleri hâlle başlarsa büyük bir ferahlık duyacağız. onlardan bu fedakârlığı bekliyoruz ve bunu beklemek de hakkımızdır."
 1985 - bakanlar kurulu ilk defa bir grev kararını erteledi. tarım koruma i̇laçları a.ş'nin i̇stanbul kartal ve i̇zmit derince'deki iş yerlerinde alınan grev kararının, 60 gün ertelenmesi kararlaştırıldı.
 1985 - başbakanlık yüksek denetleme kurulu, ziraat bankasının hamamcılara tarım kredisi verdiğini saptadı.
 1987 - türkiye'de 12 eylül sonrası yaşanan en büyük grev olan netaş grevi, bugün anlaşmayla sonuçlandı.
 1988 - i̇stanbul'daki spor ve sergi sarayı'nın adı, "lütfi kırdar" olarak değiştirildi.
 1993 - gazeteci kemal kılıç öldürüldü. kılıç, i̇nsan hakları derneği'nin urfa şubesi yönetim kurulu üyesiydi.
 1994 - demokrasi partisinin (dep) genel merkezi bombalandı, bir kişi öldü, 2'si ağır 16 kişi yaralandı. demokrasi partisi (dep) yılbaşından beri 4 kez saldırıya uğramıştı. olayı i̇slami cihat örgütü üstlendi.
 1995 - sosyaldemokrat halkçı parti ve cumhuriyet halk partisi, chp çatısı altında birleşti. shp’li hikmet çetin oy birliğiyle genel başkan seçildi.
 1997 - tansu çiller, tedaş ve tofaş soruşturmalarından aklandı. refah partisi milletvekilleri tansu çiller'in aklanmasından yana oy kullandılar.
 2003 - güney kore'nin daegu metrosunda çıkan yangında, yaklaşık 200 kişi öldü.
 2004 - i̇ran'ın nişabur kenti yakınlarda kontrolden çıkan bir yük treninde meydana gelen patlama ve yangında, 200'ü kurtarma personeli olmak üzere 295 kişi öldü. tren; kükürt, petrol ve gübre taşıyordu.
 2005 - seka i̇zmit fabrikası çalışanlarının, iş yerine kapanma eyleminin 30. gününde polis panzerlerle fabrika bahçesine girdi. i̇şçiler bu gelişme üzerine kendilerini mekanik atölyesine kilitledi.
 2007 - nba'de oynayan en iyi oyunculardan oluşan iki takımın karşılaşması şeklinde, her yıl gösteri amaçlı yapılan 2007 nba all-star maçı, las vegas'ta yapıldı.
 2008 - amerika birleşik devletleri, afganistan ve türkiye; kosova'nın tek taraflı bağımsızlığını tanıdığını açıkladı.
 2021 - nasa'nın keşif aracı perseverance mars'a indi.

doğumlar 
 1201 - nasîrüddin tûsî, fars bilim insanı ve i̇slam filozofu (ö. 1274)
 1372 - i̇bn hacer el-askalanî, arap hadis, fıkıh ve tefsir bilgini (ö. 1449)
 1374 - polonyalı jadwiga, polonya krallığı'nın ilk kadın hükümdarı (ö. 1399)
 1404 - leon battista alberti, ressam, şair, dilbilimci, filozof, kriptograf, müzisyen, mimar, katolik azizlerin biyografi yazarı ve i̇talyan matematikçi (ö. 1472)
 1515 - valerius cordus, alman botanikçi ve kimyager (ö. 1544)
 1516 - i. mary, i̇ngiltere ve i̇rlanda kraliçesi (ö. 1558)
 1609 - edward hyde, i̇ngiliz devlet adamı ve tarihçi (ö. 1674)
 1626 - francesco redi, i̇talyan doktor (ö. 1697)
 1677 - jacques cassini, fransız astronom (ö. 1756)
 1745 - alessandro volta, i̇talyan fizikçi (ö. 1827)
 1807 - kostaki musurus paşa, rum asıllı osmanlı paşası (ö. 1891)
 1826 - julius thomsen, danimarkalı kimyager (ö. 1909)
 1836 - sri ramakrishna, hindu aziz (ö. 1886)
 1838 - ernst mach, avusturya-çek kökenli fizikçi ve felsefeci (ö. 1916)
 1848 - louis comfort tiffany, amerikalı sanatçı ve tasarımcı (ö. 1933)
 1849 - alexander kielland, norveçli yazar (ö. 1906)
 1854 - jan jakob maria de groot, hollandalı dilbilimci, türkolog, sinolog ve din tarihçisi (ö. 1921)
 1855 - jean jules jusserand, fransız diplomat, tarihçi ve yazar (ö. 1932)
 1857 - max klinger, alman sembolist ressam ve heykeltıraş (ö. 1920)
 1860 - anders zorn, i̇sveçli ressam, oymacı, heykeltıraş ve fotoğrafçı (ö. 1920)
 1871 - harry brearley, i̇ngiliz metalürji uzmanı (ö. 1948)
 1878 - mariya ulyanova, rus kadın devrimci (ö. 1937)
 1880 - ernst von aster, alman filozof (ö. 1948)
 1881 - ferenc keresztes-fischer, macar avukat ve siyasetçi (ö. 1948)
 1882 - petre dumitrescu, rumen üst-orgeneral (ö. 1950)
 1883 - nikos kazancakis, yunan yazar (ö. 1957)
 1895 - semyon timoşenko, sovyet komutan (ö. 1970)
 1898 - enzo ferrari, i̇talyan yarış arabaları sürücüsü ve üreticisi (ö. 1988)
 1903 - nikolay podgorni, sscb devlet başkanlarından (ö. 1983)
 1906 - hans asperger avusturyalı çocuk doktoru, asperger sendromunu keşfetti (ö. 1980)
 1919 - jack palance, amerikalı sinema oyuncusu (ö. 2006)
 1920 - eddie slovik, amerikalı er rütbesinde asker (2. dünya savaşı sırasında firardan dolayı idam edilen tek abd askeri) (ö. 1945)
 1925 - halit kıvanç, türk sunucu (ö. 2022)
 1925 - marcel barbeau, kanadalı sanatçı (ö. 2016)
 1926 - rita gorr, belçikalı mezzosoprano (ö. 2012)
 1929 - ertem eğilmez, türk sinema yönetmeni (ö. 1989)
 1929 - kamran i̇nan, türk diplomat, hukukçu ve siyasetçi (ö. 2015)
 1929 - roland minson, amerikalı basketbol oyuncusu (ö. 2020)
 1931 - toni morrison, amerikalı yazar ve nobel edebiyat ödülü sahibi (ö. 2019)
 1932 - milos forman, çekoslovak göçmeni amerikalı film yönetmeni ve en i̇yi yönetmen akademi ödülü sahibi (ö. 2018)
 1933 - bobby robson, i̇ngiliz teknik direktör (ö. 2009)
 1933 - yoko ono, japon müzisyen
 1936 - jean marie auel, amerikalı yazar
 1936 - jozef vengloš, çekoslovak futbolcu ve teknik direktör (ö. 2021)
 1942 - tolga aşkıner, türk oyuncu (ö. 1996)
 1950 - john hughes, amerikalı film yönetmeni, film yapımcısı ve senarist (ö. 2009)
 1950 - cybill shepherd, amerikalı sinema oyuncusu
 1954 - john travolta, amerikalı sinema oyuncusu
 1964 - matt dillon, amerikalı sinema oyuncusu
 1967 - abbas lisani, güney azerbaycanlı gazeteci
 1967 - roberto baggio, i̇talyan futbolcu
 1968 - molly ringwald, amerikalı oyuncu
 1976 - chanda rubin, amerikalı profesyonel tenis oyuncusu
 1983 - roberta vinci, i̇talyan tenisçi
 1985 - anton ferdinand, i̇ngiliz futbolcu
 1985 - song jae-in, koreli aktör
 1985 - park sung hoon, koreli aktör
 1988 - bibras natho, i̇srailli futbolcu
 1988 - şükrü özyıldız, türk oyuncu
 1989 - aleksey i̇onov, rus millî futbolcu
 1990 - park shin hye, koreli oyuncu
 1990 - kang sora, koreli oyuncu
 1991 - jeremy allen white, amerikalı oyuncu
 1994 - j-hope, güney koreli şarkıcı, dansçı ve söz yazarı

ölümler 

 901 - sabit bin kurre, arap matematikçi, astronomi, mekanik ve tıp bilgini (d. 821)
 999 - v. gregorius, 996'dan 999 yılındaki ölümüne kadar papa olarak görev yapmıştır (d. 972)
 1139 - ii. yaropolk, kiev büyük prensi (d. 1082)
 1294 - kubilay han, moğol i̇mparatoru (d. 1215)
 1405 - timur, timur i̇mparatorluğu'nun kurucusu ve ilk hükümdarı (d. 1336)
 1455 - fra angelico, i̇talyan dominikan rahibi ve ressam (d. 1395)
 1535 - heinrich cornelius agrippa, alman astrolog ve simyacı (d. 1486)
 1546 - martin luther, alman dini reformist (d. 1483)
 1564 - michelangelo, i̇talyan sanatçı (d. 1475)
 1585 - takiyüddin, türk hezârfen, gök bilimci, mühendis ve matematikçi (d. 1521)
 1799 - johann hedwig, alman botanikçi (d. 1730)
 1851 - carl gustav jacob jacobi, alman matematikçi (d. 1804)
 1899 - sophus lie, norveçli matematikçi (d. 1842)
 1902 - albert bierstadt, amerikalı ressam (d. 1830)
 1920 - köprülü hamdi bey, türk asker, kuvâ-yi milliye komutanlarından ve kaymakam (d. 1888)
 1925 - abdurrahman şeref bey, osmanlı devleti'nin son vakanüvisi ve tarihçi (d. 1853)
 1937 - grigol orconikidze, sscb politbüro üyesi ve "koba" lakaplı komünist lider (d. 1886)
 1956 - gustave charpentier, fransız besteci (d. 1860)
 1957 - şükrü onan, türk asker ("atatürk'ün amirali")
 1957 - ‎henry norris russell‎‎, amerikalı astronom, astrofizikçi ve akademisyen ‎(d. 1877)
 1960 - bedri ruhselman, türk hekim, keman virtüözü ve deneysel neo-spiritüalizm'in kurucusu (d. 1898)
 1963 - fernando tambroni, i̇talyan politikacı (d. 1882)
 1966 - robert rossen, amerikalı yönetmen, senarist ve yapımcı (d. 1908)
 1967 - j. robert oppenheimer, amerikalı fizikçi (d. 1904)
 1981 - şerif yüzbaşıoğlu, türk besteci ve orkestra şefi (d. 1932)
 1986 - tezer özlü, türk yazar (d. 1943)
 1998 - melahat togar, türk çevirmen (d. 1909)
 2001 - dale earnhardt, amerikalı otomobil yarışçısı ve takım sahibi (d. 1951)
 2005 - mustafa güzelgöz, türk kütüphaneci (eşekli kütüphaneci) (d. 1921)
 2007 - barbara gittings, amerikalı gey eşitlik eylemcisi (d. 1932)
 2008 - alain robbe-grillet, fransız yazar, yönetmen ve senarist (d. 1922)
 2009 - miika tenkula, fin müzisyen gitarist (d. 1974)
 2015 - asuman baytop türk botanikçi ve eczacı (d. 1920)
 2015 - jerome kersey, amerikalı profesyonel basketbolcu (d. 1962)
 2016 - pandelis pandelidis, yunan şarkıcı-şarkı yazarı (d. 1983)
 2016 - angela raiola, amerikalı televizyon kişiliği ve aktris (d. 1960)
 2017 - ömer abdurrahman, mısırlı i̇slami önder (d. 1938)
 2017 - ivan koloff, kanadalı profesyonel güreşçi (d. 1942)
 2017 - michael ogio, papua yeni gine'nin dokuzuncu genel valisi (d. 1942)
 2017 - nadejda olizarenko, sovyet eski atlet (d. 1953)
 2017 - richard schickel, amerikalı yazar, gazeteci ve belgesel film yapımcısı (d. 1933)
 2017 - pasquale squitieri, i̇talyan film yönetmeni ve senarist (d. 1938)
 2017 - clyde stubblefield, amerikalı davulcu (d. 1943)
 2017 - daniel vickerman, avustralyalı profesyonel rugby oyuncusu (d. 1979)
 2018 - günter blobel, alman-amerikalı biyolog (d. 1936)
 2018 - didier lockwood, fransız caz kemancısı (d. 1956)
 2018 - georgi markov, bulgar futbolcu (d. 1972)
 2018 - idrissa ouédraogo, burkina fasolu film yönetmeni, yapımcısı ve senarist (d. 1954)
 2019 - o'neal compton, amerikalı oyuncu, yönetmen, iş insanı ve seslendirme sanatçısı (d. 1951)
 2019 - toni myers, kanadalı belgesel film yapımcısı, yönetmeni, kurgucu ve senarist (d. 1943)
 2020 - kishori ballal, hint aktris (d. 1938)
 2020 - seda vermişeva, ermeni-rus şair, yazar, ekonomist ve insan hakları aktivisti (d. 1932)
 2021 - emir aslan afşar, i̇ranlı siyasetçi ve diplomat (d. 1919)
 2021 - sergo karapetyan, ermeni siyasetçi (d. 1948)
 2021 - andrey myagkov, sovyet-rus aktör ve tiyatro yönetmeni (d. 1938)
 2022 - boris nevzorov, sovyet-rus aktör ve film yönetmeni (d. 1950)
 2022 - lindsey pearlman, amerikalı oyuncu (d. 1978)
 2022 - gennadi yukhtin, sovyet-rus aktör (d. 1932)
 2023 - clemens arvay, avusturyalı biyolog ve yazar (d. 1980)
 2023 - christian atsu, ganalı futbolcu (d. 1992)
 2023 - jim broyhill, amerikalı iş adamı ve siyasetçi (d. 1927)
 2023 - huang da, çinli ekonomist ve akademisyen (d. 1925)
 2023 - petar jekov, bulgar millî futbolcu ve teknik direktör (d. 1944)
 2023 - david g. o'connell, i̇rlandalı başpiskopos (d. 1953)
 2023 - ahmet suat özyazıcı, türk eski futbolcu ve teknik direktör (d. 1936)

tatiller ve özel günler 
dünya asperger sendromu farkındalık günü
leh günü (amami adaları, japonya)
bağımsızlık günü, gambiya'nın 1965'te birleşik krallık'tan bağımsızlığını kutlar.
kürt öğrenciler birliği günü (irak kürdistanı)
ulusal demokrasi günü, rana hanedanının (nepal) 1951'de devrilmesini kutluyor.
eşler günü (konudagur) (i̇zlanda)

kaynakça 

0218
18