mismayil/tr_wikipedia huggingface dataset:
Antisthenes

antisthenes (mö 446 - mö 366), kinik okulu kurmuş olan yunan düşünür.

önce sofist filozof gorgias'ın ve ardından da sokrates'in öğrencisi olmuştur. sokrates'ten sonra okulunu kurmuş ve felsefesinin örnek kişisi olarak sokrates'i referans almıştır. köpeksi anlamında olduğu belirtilen kyon sözünden türetilmiş kinik okulunun kurucusudur ve bu akımın önemli açılımlarını yapmıştır.

antisthenes'e göre önemli olan erdemdir ve erdem de bilgelikle elde edilebilen kendine yeterlilik durumudur. i̇nsan her tür gereksinimden kendini kurtararak, yalnızca kendi kendine dayanarak var olabilmelidir. özgürlük bu anlamda gereksinimlerden kurtulmak, toplumsal bağları aşabilmektir. antistenes'in felsefi düşünceleri bu anlamda uygarlık değerlerinin eleştirisini ve yadsınmasını içerir.

gorgias'tan da önemli ölçüde etkilenmiş olan antisthenes, felsefesinde sofiszmin etkilerini taşır. varlığın birliği ve tanımlarımızın yetersizliği konularında önemli ölçüde gorgias'ın yaklaşımına yakındır. bilgi, nesnelerin adlandırılması için ortaya konulan sözlerdir ve yargılarımız da bu sözlerin bir araya getirilmesinden başka bir şey değildir. platon'un kavramları gerçek sayan yaklaşımından farklı olarak, bir tür nominalist düşüncesi söz konusudur burada.

yaşamın amacı mutluluktur (endaimonia) ve buna ancak erdemle ulaşılabilir. erdem ise bilgeliktir, yani kişinin kendine yeterliliğidir. bu anlamda erdem ruhun özgürlüğüdür ya da ruhsal özgürlüktür. sağlık, güzellik, şan, ün, şeref, namus, vb. şeyler şüpheyle karşılanması gereken, kuruntu ve yapmacık şeylerdir; kinik düşüncede olsa olsa bunların karşıtları bir değer ifade eder. i̇htiyaçsızlık, adsızlık, mülksüzlük, bilinen toplumsal ahlaki kodlardan yoksunluk, gerçek anlamda insanın kendine yeterliliği ve özgürlüğünü sağlar.

bu değer eleştirisinde antisthenes hazcı bir eğilime sahip değildir, aksine hazcılığa sert bir tepki gösterir. haz, insanın köleleşmesinin sebebidir çünkü. mutluluk amacı için, erdemin kendi başına fazlasıyla yeterli olduğunu ve başka hiçbir şeye gerek bulunmadığını savunan antisthenes'e göre erdem; arzunun yokluğu, isteklerden bağımsızlıktır. doğrudan doğruya yaşamın korunmasına ve sürdürülmesine yaramayan her şeyi kinik filozoflar reddederler, daha doğrusu bunlara karşı aldırışsızlık gösterirler. bu tutum onları uygarlık karşıtlığına götürmüştür. bilinen ahlaka, toplumsal değerlere, dine, aileye ve devlete karşı kayıtsız kalırlar ya da bunları yadsırlar. antisthenes, devletin kendisiyle hiçbir ilişkisi olsun istemez.

kaynakça

ayrıca bakınız 
 sofistler
 etik
 kirene okulu

mö 446 doğumlular
mö 366 yılında ölenler

antik yunan filozoflar

sokrates'in öğrencileri
Atinalı Aristides

atinalı aristides ya da marcianus aristeides, kilise babası - 2. yüzyılda yaşamış ilk hristiyan apolojistlerindendir. aristides patristik felsefenin de ilk temsilcilerinden biridir. 

2. yüzyılın diğer hristiyan imanı savunucuları şunlardı: iustinus, atinalı quadratus, pellalı aristo, tatianus, hierapolisli apollinaris, atinalı athenagoras, hermias, antakyalı teofilos ve sardisli melito.

eseri 
"hristiyan i̇manı için savunma" çağdaş çağ'a kadar korunan en eski hristiyan iman savunması çalışmasıdır. bu eser roma i̇mparatoru hadrianus'a ithaf etmiştir. bu eserinde, yunan ve mısırlıların tanrılarını, yunan ahlak anlayışını eleştirmiştir. sadece hristiyanların doğru tanrı inancına sahip olduğunu iddia eden aristides, hristiyanların tek tanrı inancını temellendirmeye çalışmıştır.

aristides'in teolojisi ve felsefesi temelleri
aristides'e göre tanrı, evreni yaratıp kontrolü altında tutmaya devam eder. 

aristides'e göre, tanrı sonsuz, yetkin, ölümsüz, bilge, iyi, kendine yeten, fakat akıl yoluyla kavranamayan bir varlıktır. i̇manın akıl yoluyla güçlendirilebileceğine ve onun entelektüel bir kavrayışta temellendirilebileceğine ve hatta akıl yürütme yoluyla inançsızın dahi imana davet edilebileceğine inanan aristides, bir de tanrının varoluşu için birtakım argümanlar geliştirmiş, düzen ve amaç kanıtından başka kozmolojik delilin belli bir versiyonunu öne sürmüştür. buna göre, dünyadaki düzene bakan, dünyadaki düzen ve amaçlılığın gücü her şeye yeten bir düzen vericiyi gerektirdiğini ancak "hareket ettirenin hareket ettirilenden daha kudretli olduğu" inancıyla dünyanın hareket ettiricisi ve düzen vericisinin, her şeyi insan için yaratmış olan tanrı olduğu sonucuna varmıştır.

kaynakça

doğum tarihi bilinmeyenler
ölüm tarihi bilinmeyenler
antik atinalılar
2. yüzyıl filozofları
yunan ilahiyatçılar
hristiyan ilahiyatı
roma döneminde aziz ve azizeleri
2. yüzyıl hristiyan aziz ve azizeleri
hristiyan aziz ve azizeleri
katolik aziz ve azizeleri
doğu ortodoks aziz ve azizeler
hristiyan apolojistler
kilise babaları
Aristippos

aristippos, mö 435-356 yılları arasında yaşamış olan yunan düşünür. sokrates'in öğrencisi olan aristippos, kirene okulunun kurucusu olarak bilinir. eserlerinden hiçbiri günümüze ulaşmamış olan filozof, acıdan kaçınan ve akla ya da ölçülülüğe dayalı doğrudan hazzı temele alan bir ahlak öğretisi geliştirmiştir. kynikler'in 'dünyaya sırtını dönen bilgin'ine karşı aristippos, 'dünyadan akıllıca tat almayı bilen bilgin' görüşünü temsil eder.

o’na göre haz veren şey “iyi”, haz vermeyen “kötü”dür. i̇nsan sadece kendi yaşadığı hazzı bilebilir. başkalarının hazzını bilemez. bu nedenle evrensel ahlak yasası yoktur.

kaynakça 

mö 435 doğumlular
mö 386 yılında ölenler 

mö 4. yüzyılda yunanlar
antik yunan filozoflar

sirenayka

sokrates'in öğrencileri
Arkesilaos

arkesilaos, mö 315-241 yılları arasında yaşamış bir yunan düşünür ve şair.

yaşamı 
aiolis'de pitane'de doğdu. pitane, anadolu'nun kuzey ege'de kıyılarında, bergama ve dikili yakınlarında bulunan günümüzün çandarlı kasabasındaydı. i̇lk eğitimini matematikçi autolykos'tan aldı ve onunla birlikte sardis'e taşındı. daha sonra atina'da retorik öğrenimi gördü. ardından felsefeyle ilgilendi ve önce theophrastos'nu sonra krantor'un düşünce disiplinine bağlandı. polemo ve krates'in yakın dostu oldu ve felsefe okulu akademi'nin başına geçti. yaşadığı sürece atinalılardan büyük saygı gördü.

felsefe 
arkesilaos'dan günümüze yazılı bir yapıtı kalmamış, düşünceleri çağdaşı olan karşıtlarının bıraktığı eserlerden anlaşılmaktadır. arkisilaos, hem stoacılığa hem de epikürosçuluğa karşı çıkmış, pyrrhon'unki kadar radikal olmayan bir kuşkuculuğu benimsemiştir.

dipnotlar 

mö 315 doğumlular
mö 241 yılında ölenler
mö 3. yüzyılda yunanlar
antik yunan filozoflar
platonizm
septisizm
Raymond Aron

raymond aron, 1905-1983 yılları arasında yaşamış olan ünlü yahudi kökenli fransız sosyolog ve filozof. temel eserleri arasında aydınların afyonu, endüstri toplumu, topyekün savaş, demokrasi ve totalitarizm, büyük tartışma, özgürlük üzerine bir deneme, şiddetin tarihi ve diyalektiği, tarih felsefesine giriş gibi kitaplar bulunan aron, kariyerinin başlarında ünlü varoluşçu filozof jean-paul sartre'ın yakın çalışma arkadaşı olmuştur. ancak, aron daha sonra sartre'la marksistleri şiddetle eleştirmiştir. kendisinin siyasal düşüncenin evreleri adlı bir çalışması daha bulunmaktadır. aron burada marx'la ilgili bir makale de yazmıştır. raymond aron, insanın kendi düşünme gücüne egemen olabileceğine, zorbalığın insanlık tarihinin geçmişinde kaldığına inanmış, bu görüşünü kanıtlamaya çalışmıştır. pek çok kitabı, pek çok yazısı vardır. 78 yaşında hayata gözlerini yummuştur.

kaynakça 

1905 doğumlular
6. arrondissement (paris) doğumlular
1983 yılında ölenler
20. yüzyıl fransız filozofları
fransız sosyologlar
fransız filozoflar
fransız köşe yazarları
fransız liberaller
fransız antikomünistler
fransa yahudileri
fransız agnostikler
condorcet lisesinde öğrenim görenler
école des hautes études en sciences sociales
ulusal i̇dare okulu öğretim üyeleri
paris üniversitesi öğretim üyeleri
erasmus ödülü sahipleri
pour le mérite
fransa ahlaki ve siyasi bilimler akademisi üyeleri
hudson enstitüsü
özgür fransa kişileri
yahudi filozoflar
yahudi bilim insanları
yahudi sosyologlar
montparnasse mezarlığı'na defnedilenler‎
institut d'études politiques de paris öğretim üyeleri
Richard Avenarius

richard avenarius (19 kasım 1843 - 18 ağustos 1896) alman filozofudur. empiriyokritisizm olarak bilinen bilgi kuramını geliştirmiş olan avenarius, aşırı bir pozitivist anlayışla her tür metafiziğe karşı çıkmış ve bilgi olarak, yalnızca saf deneyde verilmiş olanı kabul etmiştir.

alman filozoflar
1843 doğumlular
1896 yılında ölenler
Gaston Bachelard

gaston bachelard, (27 haziran 1884, bar-sur-aube - 16 ekim 1962, paris) fransız filozof, yazar.

hayatı 

27 temmuz 1884’te bar-sur-aube’da doğdu. ortaöğrenimini bar-sur-aube’da tamamladı. önce 1903-1905 yılları arasında remiremont’ta posta ve telgraf i̇daresi’nde, ardından 1907-1913 yılları arasında paris’te posta ve telgraf i̇daresi’nde çalıştı. 1912 yılında matematik bilimleri’nde yükseköğrenim diplomasını aldı. ekim 1919’da ortaöğretim kadrosunda yer aldı, 1922 yılında felsefe, 1927 yılında da sorbonne’da edebiyat doktoru unvanını aldı. 1930 yılında dijon edebiyat fakültesi’nde felsefe profesörlüğüne başladı. 1940 yılında ise on dört yıl boyunca profesör olarak yer alacağı sorbonne bilim felsefesi ve tarihi kürsüsü’ne girdi. bilim tarihi enstitüsü yöneticiliği yapması da aynı yıllara rastlar. 1951 yılında légion d’honneur nişanı ile ödüllendirildi.

gaston bachelard, 16 ekim 1962’de pariste öldü.

eserleri 

 1934: le nouvel esprit scientifique
 1936: la dialectique de la durée
 1937: l’expérience de l’espace dans la physique contemporaine
 1938: la formation de l’esprit scientifique
 1938: contribution à une psychanalyse de la connaissance objective
 1938: la psychanalyse du feu (ateşin psikanalizi, bağlam yay., 2000)
 1940: lautréamont
 1940: la philosophie du non (yok felsefesi, yky, 1995)
 1942: l’eau et les rêves. essai sur l’imagination de la matière
 1943: l’air et les songes. essai sur l’imagination du mouvement
 1948: la terre et les rêveries du repos. essai sur les images de l’intimité
 1951: l’activité rationaliste de la physique contemporaine
 1953: le matérialisme rationnel
 1957: la poétique de l’espace (mekânın poetikası, kesit, 1996)
 1960: la poétique de la rêverie
 1961: la flamme d’une chandelle
 1970: le droit de rêver, ölümünden sonra yayımlanmış bir derleme.

konuyla ilgili yayınlar 

 dominique lecourt, l’épistémologie historique de gaston bachelard (1969). vrin, paris, 11e édition augmentée, 2002.
 dominique lecourt, pour une critique de l’épistémologie : bachelard, canguilhem, foucault (1972, réed. maspero, paris, 5e éd. 1980).
 dominique lecourt, bachelard, epistémologie, textes choisis (1971). puf, paris, 6e édition, 1996.
 dominique lecourt, bachelard, le jour et la nuit, grasset, paris, 1974. 
 cristina chimisso. (2001). gaston bachelard: critic of science and the imagination, routledge.

dış bağlantılar 
 

fransız filozoflar
1884 doğumlular
1962 yılında ölenler
fransa ahlaki ve siyasi bilimler akademisi üyeleri
epistemologlar
kıta filozofları
Roger Bacon

roger bacon (1219/1220 - 1292), i̇ngiliz bilim insanı, filozof ve fransisken rahibi.

"deneysel bilim" yolunda çaba harcamış olan bacon, çağdaş bilimin deneysel yaklaşımının tarihsel bakımdan erken olgunlaşmış bir temsilcisi olarak kabul edilir. i̇nsanın bilgisizliğinin nedenleri üzerinde duran bacon, otoriteye dayanmanın, geleneğin etkisinin, önyargıların ve kişinin cehaletini saklayan sözde bilgeliğin, insanı hakikate ulaşmaktan alıkoyduğunu söylemiştir.

özgür fikirleri yüzünden otorite ve din adamlarıyla sürekli tartışmalar yaşadığı için 14 yıl hapis yattı. hristiyan olmayanlardan (özellikle araplardan) birçok şey öğrenilebileceğini söyledi. ona göre i̇bn-i sina aristoteles'den sonraki en büyük filozoftu.

empirik fikrinin ilk savunucusu olduğu kabul edilir.

felsefenin görevinin insanı tanrı'nın bilgisine götürmek ve o'nun hizmetine koşmak olduğunu dile getiren bacon, matematiğe özel bir önem vermiş ve matematiği tüm bilimlerin anahtarı olarak kabul etmiştir. zamanının bilimiyle ahlakına yoğun eleştiriler yöneltmiş olan bacon, tümevarım ve tümdengelimden meydana geldiğini söylediği bilimsel yöntem konusunda önemli katkılar yapmıştır.

roger bacon'un anlayışına göre gerçeğin önünde engeller bulunmaktadır. bu engellerin cehaletin nedenleri olduğunu savundu. opus majus adlı eserinde bunu dile getirdi. bu engeller aşağıdaki şekilde sıralanabilir:

 otoriteye bağlılık
 skolastik gelenek
 eğitim yetersizliği
 i̇nsanların cahilliklerini gizleme tutumları.

bacon, aynı zamanda otoriteye bağlılık ve aşırı güvenin bilimsel bilgi için büyük tehlike olduğunu savunur.

kaynakça

dış bağlantılar 
 

1220 doğumlular
1292 yılında ölenler
13. yüzyıl filozofları
13. yüzyıl bilim insanları
13. yüzyıl matematikçileri
oxford üniversitesinde öğrenim görenler
deneyciler
i̇ngiliz simyacılar
i̇ngiliz filozoflar
i̇ngiliz bilim insanları
orta çağ'da yazarlar
bilim felsefecileri
roma katolik filozoflar
bilimsel alet yapımcıları
i̇ngiliz mucitler
roma katolik bilim adamlar
fransiskenler
i̇ngiliz fransiskenler
Karl Barth

karl barth (10 mayıs 1886, basel – 10 aralık 1968, basel), çağdaş i̇sviçreli protestan teolog. tanrı'nın insandan tümüyle farklı olduğunu, insanın çabasıyla ya da akıl yoluyla bilinemeyeceğini, insanın tanrı'nın kurtuluş planına güvenmesi gerektiğini belirten barth, gizemciliğiyle ün kazanmıştır.

ödülleri 
1963 sonning ödülü
1968 sputnik özel ödülü
1972 alman filozoflar jüri ödülü
1973 simpson's ödülü

1886 doğumlular
basel doğumlular
1968 yılında ölenler
basel'de ölenler
i̇sviçreli hristiyanlar
hristiyan ilahiyatçılar
20. yüzyılda hristiyan ilahiyatçılar‎
protestan ilahiyatçılar
i̇sviçreli protestanlar
i̇sviçreli protestan ilahiyatçılar
kalvenist ilahiyatçılar
varoluşçu ilahiyatçılar
anglikan azizler
i̇sviçreli filozoflar
varoluşçular
din filozofları
duke üniversitesi öğretim üyeleri
bonn üniversitesi öğretim üyeleri
göttingen üniversitesi öğretim üyeleri
amerikan bilim ve sanat akademisi üyeleri
Pierre Bayle

pierre bayle, 1647-1706 yılları arasında yaşamış olan fransız filozofu. temel eseri "tarihsel ve eleştirel sözlük" olan bayle, felsefi akılyürütmenin evrensel bir kuşkuculuğa yol açtığını, doğanın ise insanı körü körüne inanca zorladığını savunmuştur. rasyonel çaba ve çalışmanın değersiz olduğunu öne süren bayle, yine de insanın dış dünyada varlıkların, nesnelerin varolduğu ve tanrı'nın aldatan bir varlık olmadığı görüşünü temellendirmek için, saf insanca dayanılması gerektiğini belirtmiştir.

bayle, 17. yüzyıl felsefesinin şüpheci düşünürlerindendir. akla yönelik şüpheyi derinleştirmiş ve sistematik bir septisizme varmıştır. din ile bilimin uzlaştırılamazlığı fikrinden hareket etmiştir, dinsel dogmalarla aklın bilgileri arasında bir uzlaşma sağlanamayacağını öne sürmüştür. dolayısıyla pascal ile aynı şekilde her şeyin akıl ile aydınlatılabileceğine inanmamaktadır.

bayle, çifte doğruluk önermesini ileri sürer, bunlar; aklın doğruları ve inancın doğrularıdır. bayle'nin şüphesi kartezyen felsefenin ilkelerini de kapsar. o hem "düşünüyorum"dan, hem de matematik aksiyomların kesinliğinden şüphe eder. ona göre bilginin hiçbir yerinde şüpheyi sona erdirecek bir kesinlik söz konusu olamaz.
 

bayle, pierre
bayle, pierre
bayle, pierre
veremden ölenler
George Berkeley

george berkeley, (12 mart 1685 - 14 ocak 1753) dünyada yalnızca ruhların ve bu ruhların idelerinin varolduğunu, buna karşılık maddenin varolmadığını öne süren i̇ngiliz düşünür.

dublin’deki trinity college’de eğitim görmüş i̇rlandalı bir protestandı. bugün yakından bilinen bütün felsefi çalışmalarını (1709’da yeni bir görme kuramı yönünde deneme, 1710’da beşeri bilginin prensipleri hakkında bir eser ve 1713’te hylas ile philonous arasında üç konuşma) henüz yirmili yaşlardayken yayımladı.

yeni dünya’da yüksek eğitimi geliştirmek için çok uğraştı; bu amaçla üç yılını amerikan kolonilerinde geçirdi. rhode island’daki çiftliğini ve kütüphanesini, 1701’de kurulan yale üniversitesi’ne bıraktı. yale’in fakültelerinden birine onun adı verildi. california’daki berkeley kenti de onun adını taşımaktadır. berkeley 67 yaşında oxford’da öldü.

berkeley'in felsefesi

berkeley, locke’dan büyük miktarda etkilenmiştir. i̇kisi de insanın doğrudan algıladığı şeylerin sadece zihindeki ideler olduğu konusunda hemfikirlerdi. örneğin locke nesnelerde birincil ve ikincil niteliklerin var olduğundan söz ederken berkeley bunu reddeder ve ikisinin ayrılamaz olduğunu ve ikincil niteliklerin sadece zihinde var olduğunu savunur. çünkü ona göre ancak duyumsanabilir niteliklere sahip varlıkları kavrayabiliriz. yani varlık algıladığımız niteliklerden oluşur ve algılarımız da zihnimizde gerçekleşir. bu yüzden berkeley, felsefesinde materyalist tutum sergilemekten kaçınarak onun ortaya koyduğu varlıkların zihinde var olduğu görüşü yani immateryalizm görüşünü ortaya koydu. aslında immateryalizm denen kavram berkeley’in idealizmine verilen isimdir. berkeley bu görüşünde maddi dünyanın varlığını reddeder ve görülen, duyulan ya da temel olarak algılanan tüm şeylerin algıladığı için var olduklarını söyler. “varlık, algılanmaktır” der. yani berkeley’e göre varlıkların var olma sebebi öznelerin onları algılamasıdır, yani bir şeyin var olma koşulu algılanmış olmaktır. ona göre “masayı algılıyorum” önermesiyle “masa vardır” önermesi birbirinden farklı değildir. burada masanın varlığını renk, şekil, dokunma vb. olarak algılamaktadır. ancak bu demek değil ki gözlerimizi kapattığımızda veya algılamayı bıraktığımızda her şey yok olur; burada berkeley’in dini kişiliği devreye giriyor ve o, algılamayı kestiğimiz zaman insan algılamasa bile sonsuz güçte bir tanrı olduğunu ve tanrının hiç ara vermeden sürekli olarak algıladığından bahsediyor, böylelikle varlıkların sürekliliğini, yok olma problemine de bu şekilde çözüm öneriyor.

bibliyografya 
 berkeley'in dil ve anlam teorisi konulu bir türkçe makale  

1685 doğumlular
1753 yılında ölenler
i̇ngiliz filozoflar
aydınlanma filozofları
i̇dealizm
trinity college'da öğrenim görenler
i̇ngiltere'de defnedilenler
protestan piskoposlar
hristiyan filozoflar
Isaiah Berlin

sir isaiah berlin, çağdaş i̇ngiliz ahlak ve siyaset filozofudur.

berlin, değerlerin yer, zaman ve toplumsal koşullar tarafından belirlendiğini savunan marksist görüşe karşı çıkarak, determinist öğretilere karşı tavır almış ve ahlaki değerlerin ve insanın sorumluluğuyla özgürlüğünü korumanın önemini vurgulamıştır. muhafazakâr ve i̇skoç liberal ekolünün en büyük 20.yy temsilcisi olarak bilinir. toplumların akıl yolu ile tek doğruya yönlendirilmesine karşı çıkmış, her toplumun kendi değerli tarihi tecrübesine dayanan farklı yaşam tercih ve normları geliştireceğini, topluma ve kişilere göre bu değerlerin farklılaşabildiği gibi birbirleri ile de çelişebileceğini, bunun normal olduğu gibi iyi de olduğunu savunmuştur.

20. yüzyıl filozofları
i̇ngiliz filozoflar
erasmus ödülü sahipleri
1909 doğumlular
1997 yılında ölenler
birleşik krallık vatandaşlığına kabul edilenler
yahudi asıllı britanyalılar
britanyalı agnostikler
yahudi agnostikler
sosyal liberaller
Maurice Blondel

maurice blondel (2 kasım 1861, dijon - 4 haziran 1949, aix-en-provence), fransız katolik düşünür. kendisine çıkış noktası olarak özneyi almış ve düşünceyle varlık arasındaki boşluğu, varlığı düşünceye indirgemeyecek bir içkinlik veya eylem felsefesiyle kapatmanın ve insan yazgısının ne olduğu problemini çözmenin mücadelesini vermiştir.

kaynakça 

1861 doğumlular
1949 yılında ölenler
19. yüzyıl fransız filozofları
20. yüzyıl fransız filozofları
fransız filozoflar
école normale supérieur'de öğrenim görenler
fransız deneme yazarları
paris üniversitesinde öğrenim görenler
roma katolik filozoflar
Émile Boutroux

emile boutroux (1845-1921), fransız düşünür.

emile boutroux 28 temmuz 1845'te montrouge'da doğdu. on yaşında iv. henri lisesi'ne girdi. klasik öğrenimini burada yaptı. yirmi yaşında école normal'e girdi; orada jules lachelire'nin talebesi oldu. bergson ve blondel'in hocası olan boutroux'nun temel eseri tabiat kanunlarının zorunsuzluğu hakkında (de la contingence des lois de la nature)'dır. filozof, metafizik alanında radikal bir olumsallık ve belirsizlik anlayışı geliştirmiş ve doğada zorunluluğun yalnızca görünüşte varolduğunu öne sürmüştür. nitelik görüşünün niceliği temele alan görüşe baskın çıkması gerektiğini, amaçlılığın mekanik hareketin üstünde olduğunu, neden-sonuç bağlantılarının ötesinde ise olumsallık ve ilerlemenin bulunduğunu öne süren boutroux, maine de biran'ın da etkisiyle dini tecrübenin psikolojik ve sosyolojik bir yaklaşımla ele alınmasına şiddetle karşı çıkmıştır.

kaynakça 

1845 doğumlular
1921 yılında ölenler
école normale supérieur'de öğrenim görenler
fransız filozoflar
fransız akademisi üyeleri
fransa ahlaki ve siyasi bilimler akademisi üyeleri
Francis Bradley

francis herbert bradley, 1846-1924 yılları arasında yaşamış olan i̇ngiliz idealist filozofu.
en önemli eseri 1893'te yayımlanıp, büyük başarı kazanmış appearance and reality görünüm ve gerçeklik'tir.

19. yüzyıl filozofları
20. yüzyıl filozofları
1846 doğumlular
1924 yılında ölenler
britanyalı filozoflar
Brahman

brahman, hint felsefesi geleneğinde, hem içkin hem de aşkın olan ve hem evrende hem de kendisinde var olan en yüksek varlığa kendinden kendine birleşmenin nihai ve en yüksek hedef olarak addedildiği dünya ruhudur. hint felsefesi coğrafi yakınlık nedeniyle çin felsefesi ile ortak nüanslar taşıdığından geçmişi ve geleceği değil yalnızca “şu an” ı esas alır ve brahman’ın her zerrede var olmasından dolayı insan ruhunda da o “öz”ün (tanrının) var olduğunu ve tüm varlıklarda ondan bir parçanın bulunduğunu öne sürer. i̇nsanın içinde bulunduğu evrenden soyutlanmadan onun bir parçası olduğu düşüncesini içselleştirdiğinde “brahman”la bir olacağını savunur.

hindu felsefi kavramları
tanrı kavramları
hinduizm'de tanrı
Franz Brentano

franz brentano, (16 ocak 1838 - 17 mart 1917), alman psikolog ve filozof.

1853 doğumlular
avusturyalı filozoflar
19. yüzyıl filozofları
20. yüzyıl filozofları
münih ludwig maximilian üniversitesinde öğrenim görenler
berlin humboldt üniversitesinde öğrenim görenler
vestfalya wilhelm üniversitesinde öğrenim görenler
alman filozoflar
alman psikologlar
1838 doğumlular
1917 yılında ölenler
Ludwig Büchner

friedrich karl christian ludwig louis büchner (d. 29 mart 1824, darmstadt - ö. 1 mayıs 1899), maddeci alman düşünürü ve yazar. georg büchner'in kardeşi.

diyalektik olmayan bir maddeciliğin yılmaz savunuculuğunu yapmış olan büchner, evrene ilişkin açıklamanın temel ilkeleri olarak yalnızca güç ve maddeyi almış, tinsel bir ruhun varoluşundan hiçbir şekilde söz edilemeyeceğini dile getirmiştir.

bu diyalektik olmayan sistem mekanizm adı ile de açıklanabilir. haeckelci sistemle benzerlik göstermektedir. d'holbach'ın da ardılı olarak görülebilen bu düşünür, tam bir hegel karşıtı olarak düşünülebilir.

eserleri 
 madde ve kuvvet / ludwig büchner / çevirenler: baha tevfik, ahmet nebil / sadeleştiren ve yayına hazırlayanlar: kemal kahramanoğlu, ali utku / çizgi kitabevi yayınları /  konya / 2012  isbn 978-605-4639-03-8
 goril / ludwig bühner / çeviren: abdullah cevdet

1824 doğumlular
1899 yılında ölenler
alman filozoflar
alman ateistler
alman yazarlar
ateist yazarlar
darmstadt doğumlular
ECos

ecos (embedded configurable operating system) gömülü sistemler ve uygulamalar için geliştirilmiş açık kaynak, ücretsiz ve gerçek zamanlı bir işletim sistemidir. ecos' un kolaylıkla yapılandırılabilir olması istenilen uygulamaya yönelik kararlı bir işletim sistemi oluşturmaya, çalışma zamanında en iyi performans elde etmeye ve donanım kaynaklarının optimum kullanımına olanak tanır.

ecos birkaç yüz kilobyte' lar civarında düşük bellek kapasitesine sahip ya da gerçek zamanlı gereksinimleri olan sistemlere için tasarlanmıştı. gömülü linux' u destekleyecek kadar ram' e sahip olmayan sistemlerde kullanılır. şu an için, uygulama ve servis gereksinimleri hariç minimum 2 mb ram civarında kullanılabilmektedir. ecos arm, calmrisc, fr-v, hitachi h8, ia-32, motorola 68000, matsushita am3x, mips, nec v8xx, powerpc, sparc, superh ve nios ii gibi farklı donanım platformları üzerinde çalışabilmektedir.

dış bağlantılar 
 ecos anasayfası

gömülü işletim sistemleri
arm işletim sistemleri
Narda

narda veya arta ( árta), yunanistan'ın epir bölgesinde yer alan bir ilde olan kenttir. adriyatik'e sahili olan o narda ilinin merkez şehridir. 1,662 km² yüzölçümüne sahip ilçenin nüfusu 77,680'dir.

tarih 
narda orta çağ'da epir despotluğu'nun başkentliğini yapmıştır. 1881 yılında osmanlı i̇mparatorluğu'ndan arta olarak yunanistan'a devredildi.

arta
Amasya Macit Zeren Fen Lisesi

arsası macit zeren'in eşi vedia zeren tarafından isminin aynı kalması şartıyla milli eğitim bakanlığı'na bağışlanmıştır. amasya'nın tokat tarafına doğru çıkışında bulunan okulun çevresinde ilk yıllarda fazla insan olmasa da zamanla yerleşim artmıştır. yurdu bulunan okul 2004 yılında ilk mezunlarını vermiştir.

2001 yılında 48 öğrenciyle eğitim hayatına başlamıştır.

kaynakça 

amasya ilinde bulunan liseler
fen liseleri
Amerika Ermeni Ulusal Komitesi

amerika ermeni ulusal komitesi (anca), dünyanın pek çok ülkesinde bulunan milliyetçi ermeni ulusal komitesi</u>'nin abd birimi. ermeni devrimci federasyonu'nun amerikan koludur. başkanı aram hamparyan olan komitenin eski başkanı terörist faaliyet suçlamasıyla abd federal mahkemesi'nce yargılanarak mahkûm olan murad topalyan'dır. komite, ermeni lobisinin faaliyetlerinde yer almıştır.

kaynakça

dış bağlantılar 
 anca resmî web sitesi 
 'anc of central california' resmî web sitesi

amerika birleşik devletleri merkezli kuruluşlar
ermeni devrimci federasyonu
Ernst Cassirer

ernst cassirer (28 temmuz 1874 - 13 nisan 1945) alman filozof. 

1936 yılında i̇stanbul üniversitesi'nde çalışmak için davet edilmesi düşünülmüş ancak i̇sveç'de çalışmaya başlaması üzerine yerine  ernst von aster davet edilmiştir. kant felsefesinden hareket eden ve kant'ın insan zihnindeki a priori kavramların doğal dünyaya şekil verme yollarıyla ilgili temel ilkelerini genişleten cassirer, bir kavramın çok sayıda tekil örnekten, bireysel varlıktan soyutlama yoluyla elde edildiği görüşüne şiddetle karşı çıkmış ve tıpkı platon gibi, kavramın, bilgiyi düzenleyen bir araç olarak, tikellerin, bireysel nesnelerin sınıflandırılabilmesi için daha önceden var olduğunu belirtmiştir.

"sembolik formlar felsefesi" olarak tanımladığı felsefesinde insanı, hem öznel olarak dünyayı anlamlandırmada sembolik düşünceyi kullandığından, hem de nesnel üretimlerini semboller üzerinden yaptığından ve insanı aristoteles'çi sadece akıllı bir canlı (animal rational) olarak tanımlamak insanın diğer alanlarındaki üretimini görmezden gelmek olacağından, insanı sembol yaratan canlı (animal symbolicum) olarak tanımlar . ona göre dil, tarihte üç ifade aşamasından geçerek oluşmuştur.  "mimik" aşamasında çıkarılan sesler, duyguları yansıtmakta­dır. “analojik ifade" evresinde, önceki evrede ortaya çıkmış seslere benzetilerek yeni göstergeler üretilir. kavramsal düşüncenin geliştiği "sembolik ifade” evresindeyse artık kavram­lar, semboller aracılığıyla ifade edilmektedir. cassirer dilin bu aşamada eriştiği soyutluk ve simgesellik sayesinde mitos, bilim, felsefe gibi sembolik formların, insan başarıları olarak ta­rih sahnesine çıktığını kaydetmektedir. semboller olmaksızın ne kendi kendimizi, ne de çevremizi saran dünyayı anlayabileceğimizi ya da tanımlayabileceğimizi ileri süren cassirer’in kuramı modern kültür felsefesinin en önemli temel taşlarından birini oluşturmuştur.

eserleri 
 philosophie der symbolischen formen
 hacim 1: die sprache, 1923
 hacim 2: das mythische denken, 1925
 hacim 3: phänomenologie der erkenntnis, 1929

türkçeye çevrilen eserleri 
 felsefe - felsefe tarihi üzerine
 kant'ın yaşamı ve öğretisi 
 rönesans felsefesinde birey 
 jean-jacques rousseau meselesi

 felsefi antropoloji üstüne;
 i̇nsan üstüne bir deneme
 devlet efsanesi

 sembolik formlar üstüne;
 sembolik formlar felsefesi i - dil
 sembolik formlar felsefesi ii- mitik düşünme
 sembolik formlar felsefesi iii - bilginin fenomenolojisi
 dil ve mit
 kültür bilimlerinin mantığı üzerine
 sembol kavramının doğası

 bilim felsefesi üstüne;
 rölativite teorisi üzerine

kaynakça

dış bağlantılar 

  bibliographie der werke cassirers auf uni-hamburg.de
  patrick conley: die vergessene tradition. eine erinnerung an den philosophen ernst cassirer. hessischer rundfunk (abendstudio), 9 nisan, 1995.

alman filozoflar
din filozofları
20. yüzyıl alman filozofları
1874 doğumlular
1945 yılında ölenler
Samuel Clarke

samuel clarke (d. 11 ekim 1675 - ö. 17 mayıs 1729), newton'un önce öğrencisi, sonra dostu ve savunucusu olmuş olan i̇ngiliz filozof ve ilahiyatçı. tanrı'nın varlığını, "matematiksel yönteme yakın" bir yöntemle kanıtlamaya çalışmış olan clarke, ahlak ilkelerinin matematiksel önermeler kadar kesin olduğunu; bundan dolayı inancın yardımı olmadan, yalnızca akıl aracılığıyla bilinebileceklerini öne sürmüştür.

1675 doğumlular
1729 yılında ölenler
i̇ngiliz filozoflar
Étienne Bonnot de Condillac

étienne bonnot de condillac (1715-1780), fransız düşünür.

john locke'un empirizminden etkilenerek duyumculuk (sensualizm) adlı bir bilgi kuramı geliştirmiştir. duyu algılarından kaynaklanan gözlemlerin bilginin kaynağı olduğu ilkesine dayalı bir duyumculuğu benimseyen condillac, tüm bilgilerin şekil değiştirmiş birer duyum olduğunu savunmuştur. o, bilginin de ötesinde, insanda manevi olan her şeyi, insanın tüm zihinsel faaliyetlerini dış dünyaya ilişkin duyuma indirgemiş ve bu tezini kanıtlamanın yollarını aramıştır.

empristlerin çoğu bilginin değilse de aklın doğuştanlığını kabul eder. condillac ise duyumlardan ayrı bir aklın ya da zihnin varlığını da reddeder.

condillac'ın traité des animaux adlı 1755 tarihli bir eseri bulunmaktadır.

kaynakça 

1715 doğumlular
grenoble doğumlular
1780 yılında ölenler
aydınlanma filozofları
fransız akademisi üyeleri
fransız ekonomistler
fransız ansiklopedistler
18. yüzyıl fransız yazarları
18. yüzyıl fransız filozofları
Benedetto Croce

benedetto croce (25 şubat 1866, pescasseroli, i̇talya krallığı - 20 kasım 1952, napoli, i̇talya), 20. yüzyılın ilk yarısının en önemli i̇talyan filozoflarından, estetik tarihinin en önemli düşünürlerinden birisi.

klasik romantik felsefenin rasyonalizmini örnek alan bir tin felsefesi geliştirmiş ve tinin tek gerçek olduğunu savunmuş olan croce'ye göre, ten kendisini diyalektik bir biçimde, düşünce ve eylem olarak iki basamakta gerçekleştirir. bunlardan düşünce ve eylem basamakları da, kendi içlerinde ikiye ayrılır. buna göre, birinci basamak sezgi, sezgisel bilgi ya da sanat, ikincisi mantıksal bilgi ya da mantıktır.

yaşamı 
25 şubat 1866 tarihinde pescasseroli’de doğdu. 17 yaşındayken depremde ailesini kaybetti, ardından roma'ya amcasının yanına gitti. roma ve napoli üniversitelerinde önce edebiyat ve tarih, daha sonra felsefe eğitimi gördü. 1900 yılından sonra napoli'ye yerleşti, napoli üniversitesi'nde profesörlük yaptı. 1910 senesinde i̇talyan parlamentosunda senatör oldu. 1944'te devlet bakanı oldu, i̇talya liberal partisi şefliğini yaptı. 1947 yılında kendi evinin, piano nobile’nin geniş salonlarında i̇talyan tarih araştırmaları enstitüsünü (istituto italiano per gli studi storici) kurdu, 50.000 ciltlik bir kitaplığı içine aldı. yaşamının son günlerine kadar bu kitaplıkta çalıştı, 1952 senesinde ise napoli'de öldü.

kaynakça 

1866 doğumlular
1952 yılında ölenler
napoli'de ölenler
i̇talyan filozoflar
marksist teorisyenler
i̇talyan ateistler
John Dewey

john dewey (20 ekim 1859 - 1 haziran 1952), aletçilik olarak bilinen felsefe akımının kurucusu amerikalı filozof ve eğitim kuramcısı. charles sanders peirce ve william james'ın görüşlerinin bir sentezini yapmış olan dewey, pragmatizmi, mantıksal ve ahlaki bir analiz kuramı olarak geliştirmiştir.

hayatı boyunca felsefe üzerine çalışmış olsa da yazdıkları psikolojide, pedagojide ve sosyolojide önemli yer tutmaktadır. türk eğitim sistemi hakkında rapor yazmıştır, rapor 1939 yılında yayınlanmıştır. türk eğitim sistemi üzerinde önemli etkileri olmuştur.

dış bağlantılar

kaynakça 

1859 doğumlular
burlington, vermont doğumlular
1952 yılında ölenler
19. yüzyıl amerikalı yazarları
20. yüzyıl amerikalı yazarları
20. yüzyıl amerikalı filozofları
amerikalı siyaset teorisyenleri
amerikalı psikologlar
amerikalı eğitim teorisyenleri
amerikalı hümanistler
amerikalı sosyalistler
amerikalı ateistler
johns hopkins üniversitesinde öğrenim görenler
vermont üniversitesinde öğrenim görenler
columbia üniversitesi öğretim üyeleri
chicago üniversitesi öğretim üyeleri
michigan üniversitesi öğretim üyeleri
amerikan psikiyatri birliği başkanları
demokratik sosyalistler
sosyal liberaller
eğitim psikologları
sanat felsefecileri
eğitim filozofları
bilim felsefecileri
eleştirel pedagoji
pragmatistler
alternatif eğitim
demokratik eğitim
new york'ta ölenler
19. yüzyıl amerikalı filozofları
19. yüzyıl psikologları
20. yüzyıl psikologları
amerikalı mantıkçılar
amerikalı filozoflar
amerikalı siyaset felsefecileri
analitik filozoflar
ateist filozoflar
eğitim reformu
eğitim teorisi
eğitim psikolojisi
epistemologlar
ulusal bilimler akademisi üyeleri
metafizikçiler
ontologlar
zihin felsefecileri
teknoloji felsefecileri
eğitim felsefesi
toplum eleştirmenleri
vermont'ta kültür
Wilhelm Dilthey

wilhelm dilthey, 1833-1911 yılları arasında yaşamış ve insanî bilimlerinin metodolojisine önemli katkılar yapmış olan alman filozofu.

doğa biliminin başarıları karşısında, insanî bilimlerdeki gelişmeyi açıklayabilmek için tarihselcilikle yaşam felsefesinden kimi öğeleri bir araya getirmiş olan dilthey, tarihin insan yaşamını anlamada anahtar olduğu inancıyla, insan bireylerinin ve toplumların ancak tarihsel bir çerçeve içinde anlaşılabileceğini öne sürmüş ve dolayısıyla, temelde tarihe ilişkin araştırmayla bu araştırmanın uygun yöntemleri üzerinde durmuştur.

dilthey kendi ve kendinden önceki dönemlerin tarih anlayışlarını tarihi yalnızca yaşadıkları dönem açısından ele aldığından eksik bulmuştur. alman tarih okulu da dahil dönemin tarih anlayışları yaşanılan çağın değerlerine göre tarihi temellendirmiştir. bu anlayış insan yaşamını göz ardı eder.  dilthey'e göre tarih bir bütün olarak ele alınmalıdır. o doğa bilimleriyle tarihsel bilginin farkını açıklamayı amaçlar ve tarihsel bilginin eleştirisini yapmaya çalışır.

1833 doğumlular
wiesbaden doğumlular
1911 yılında ölenler
19. yüzyıl filozofları
alman filozoflar
alman edebiyat eleştirmenleri
Diogenes Laertios

diogenes laertios (yunanca: διογένης λαέρτιος, diogenēs laertios, ms 3. yüzyıl) eski yunan felsefesinin tarihini aktaran kitabıyla ün kazanmış olan yunan felsefe tarihçisi ve biyografi yazarı. ms 3. yüzyılda yaşadığı tahmin edilen ve hakkında çok az şey bilinen laertios'un önemi "ünlü filozofların yaşamları, öğretileri ve deyişleri" adlı eserinin, antik yunan felsefesiyle ilgili ikinci elden bilgi kaynaklarının birincisi ve en önemlisi olmasından kaynaklanmaktadır. 10 kitaptan oluşan bu yapıtında 84 düşünürün yaşamı, yapıtları, doktrinleri ve felsefe okullarıyla ilgili bilgiler verir; yapıtları günümüze ulaşamamış kimi filozofların düşüncelerinden, şiirlerinden, sözlerinden ve mektuplarından alıntılar yapar.

antik yunan filozoflar
Pierre Duhem

pierre maurice marie duhem (1861-1916) fransız matematikçi, fizikçi ve felsefeci. formel bir bilimsel kuram anlayışı geliştirmiş olan duhem, bilimsel bir kuramın, bize deneyin gelecekteki seyrini önceden kestirme olanağı veren yararlı bir kalkül olduğunu, fakat öğelerinin dış dünyada hiçbir şeye karşılık gelmediğini ya da hiçbir şeye referansta bulunmadığını iddia etmiştir.

kaynakça

1861 doğumlular
1916 yılında ölenler
école normale supérieur'de öğrenim görenler
fransız filozoflar
fransız matematikçiler
fransız fizikçiler
bilim tarihçileri
fransız roma katolikleri
görelilik eleştirmenleri
Johannes Scottus Erigena

johannes scottus erigena (ms 815-877), düşünce ve eserleriyle antik yunan felsefesini ve yeni platoncu felsefeyi hristiyan inancıyla bağdaştırmaya çalışmış olan i̇rlandalı orta çağ düşünürüdür. ona göre doğanın, ayrı ayrı dört alanı vardır: 
yaratan ve yaratılmayan (ki bu tanrıdır)
yaratan ve yaratılan (tanrının içinde var olan -platon ca- idealardır)
yaratılan ve yaratmayan (uzay ve zamandaki şeyler, madde)
ne yaratan ne de yaratılmayan (yine tanrıdır, yaratan olarak değil, bütün şeylerdeki son ve amaç olarak)

eriugena'nın düşüncesine göre, tanrı doğanın yalnız başında değil, sonunda da vardır. yani evren, tanrıdan başlayıp yine tanrıya ulaşan bir devir hareketidir. doğanın tüm amacı, tanrıya ulaşmaktır.

kaynakça

815 doğumlular
877 yılında ölenler
9. yüzyıl filozofları
i̇rlandalı filozoflar
neoplatonizm
MINI (BMW)

mini, 1959'da üretilmeye başlanan, 1960'ların sembolü olarak görülen kült bir otomobil markasıdır. 1950'li yıllardan 1999 yılına kadar yaklaşık 40 yıl ufak tefek değişikliklerle aynı model olarak üretimde kalmıştır. geniş çaplı bir ankete göre ford model-t'den sonra en etkileyici otomobil modelidir. ayrica pickup, arazi aracı ve kombi wagoner olarak da üretilen modelleri bulunmaktadır. fabrika i̇ngiltere'nin oxford şehrindedir. tasarımı alec issigonis tarafından yapılmıştır.
 
mini markası, bmw grubuna ait bir markadır. 2001 yılında, bmw bünyesinde geliştirilmiş tamamen yeni 2. jenerasyonu piyasaya sunulmuştur ve bu model, retro tasarımı alanında günümüzdeki en başarılı uygulamalardan biri olmuştur.

markanın en yeni 3. jenerasyon modelleri ise 2006 yılının sonlarında dünya basınına tanıtılmıştır.

mini (bmw group) 2016 

bmw
Meteor yağmuru

meteor yağmuru, bir miktar meteorun gece gökyüzündeki bir noktadan ortaya çıkarak ışık yaydığı gözlemlenen göksel bir olaydır.

meteorların çoğu bir kum tanesinden daha küçüktür, bu nedenle neredeyse tamamı parçalanır ve dünya'nın yüzeyine asla çarpmaz. buna karşılık, ağırlığı tonları bulan bazı meteorlar da vardır. meteorların çoğu dünyanın atmosferinden geçerken ısının etkisiyle tamamen yok olur. sadece büyük meteor parçaları dünyaya ulaşabilir. çok yoğun veya olağandışı meteor yağmurları, özellikle leonidler olmak üzere saatte en az 1.000 göktaşı üreten meteor patlamaları ve meteor fırtınaları olarak bilinir.

bilim insanları her gün ve gece binlerce meteorun düştüğüne inanmaktadırlar. ancak dünya yüzeyinin büyük bir bölümü suyla kaplı olduğundan dünyaya kadar ulaşabilen meteorların çoğu okyanuslara ve göllere düşerler.

meteorlar gökyüzünde tek ve belirli bir yönde hareket halinde görülebilir. fakat genellikle binlerce meteor bir aradadır. dünya, güneşin çevresinde turunu yaparken bu meteor gruplarına yaklaşabilir. atmosferin üst tabakalarına temasla çok kızışan meteorlar da bize bir "meteor yağmuru" görünümü verir.

kaynakça

dış bağlantılar  

 basics of meteor observing, by sky and telescope
 infography about meteor showers 
 north american meteor network
 meteor shower photos and info  (aol research & learn)
 meteor showers, by sky and telescope
 meteor showers  astronomy cast episode #8, includes full transcript in pdf-format.
 meteor showers online , by gary w. kronk
 meteor streams
 national geographic news - sky-watcher alert: meteor show peaks this week 
 six not-so-famous summer meteor showers  joe rao (space.com) 
 the american meteor society
 the international meteor organisation
 imo 2008 meteor shower calendar
 the space book by eonitus
 upcoming meteor showers, by sky and telescope

 
meteoroitler
Armavir (il)

armavir (ermenice արմավիրի մարզ, armavir marz), ermenistan'ın orta bölgesinde bulunan bir ermeni vilayetidir. armavir şehri vilayet merkezidir. aras nehri vadisinde, aragats ve türkiye sınırı arasında bulunur. vilayetin türkiye'yle batı ve doğuda yaklaşık 50 km uzunluğunda sınırı vardır. vilayette bulunan sardarapat şehri tarihi merkezlerdendir.

dış bağlantılar 
   armavir turist rehberi
Üç Renk: Mavi (film)

üç renk: mavi (özgün adı: trois couleurs: bleu), yönetmenliğini krzysztof kieślowski'nin yaptığı 1993 tarihli filmdir. üç renk üçlemesinin ilk filmiyken müziklerini zbigniew preisner'in yaptı. fransız devriminin dayandığı temellerden özgürlük temasını ele almaktadır.

konusu 
filmde, bir kaza sonucu kızını ve besteci olan kocası patrice de courcy'yi yitiren julie'nin yaşama tutunma çabası anlatılmaktadır. i̇lkin ailesinin yokluğuna dayanamayan julie intihara yeltense de, daha sonra bakış açısını değiştirip, kocasının ölümü nedeniyle yarım kalan bir bestesi üzerinde çalışmaya ve onu tamamlamaya karar verir. avrupa birliği'nin kuruluşunu kutlama amacını taşıyan bu bestenin tamamlanmaya çalışılması sürecinde, eski çevresinden ve arkadaşlarından kopar ve besteci kocasının sağlığında yardımcısı olan olivier benoit ile yakınlaşır.

filmin çözümlemesi 
film daha çok psikolojik bir çözümleme filmi gibi görünmektedir. julie'nin yaşadığı bunalımlar, yalnızlık duygusu, yaşam ile ölüm arasında gidip gelmesi, gidenin ve geri gelmeyecek olanın ardından yaşananlar, hem kieślowski'ye özgü başarılı kamera kullanımıyla hem de presnier'in etkileyici müziğiyle izleyicisi saran bir anlatımla perdeye yansıtılmaktadır.

görsel olarak, yönetmen, julie'nin yaşadığı iç çelişkileri perdeye yansıtmak amacıyla çok sayıda teknik kullanmaktadır. julie'nin film boyunca genellikle yalnız oluşu, küçük nesneler üzerinde gezinen kamera, sürekli bir karanlık ve çaresizlik duygusunu veren mavinin ve özellikle de koyu tonlarının film boyunca bolca kullanılışı buna örnek olarak verilebilir. kieślowski, kendisiyle yapılan bir görüşmede de belirttiği gibi, özgürlüğü toplumsal ya da siyasal anlamda ele almamakta, filmde günlük yaşamın içindeki özgürlüğü konu etmektedir.

bazı yönetmenler, bu filmi tüm zamanların en iyi filmi olarak tanımlamaktadır. the austin chronicle yazarlarından marjorie baumgarten şöyle diyor: "mavi insanın zihnini meşgul eden, duygularıyla hesaplaşmasını sağlayan, çözümler arayan, estetik bir kurguyla ve seçkin bir tavırla iyi bir öyküyü anlatan bir film ve bir siyasal hicivdir." boulder daily camera yazarlarından michael hoshall ise, "juliette binoche müzisyen ve insan olarak kendi değerinin ayırdında olan bir kadın olarak parlak bir performans sergiliyor," yorumunu yapmıştır.

filmin belli başlı oyuncuları 

 juliette binoche: "julie vignon-de courcy"
 benoît régent: "olivier benoit"
 charlotte very: "lucille"
 emmanuelle riva: "madame vignon" (julie'nin annesi)
 florence pernel: "sandrine"

filmin kazandığı ödüller 
 venedik film festivali, 1993: en i̇yi film ödülü, en i̇yi kadın oyuncu ödülü (juliette binoche'a), en i̇yi sinematografi ödülü (sławomir idziak'a)
 sezar ödülleri, 1993: en i̇yi kadın oyuncu ödülü (juliette binoche'a), en i̇yi seslendirme goya ödülleri (i̇spanya akademi ödülleri): en i̇yi avrupa filmi ödülü''

1993 çıkışlı filmler
fransa filmleri
altın aslan ödülü kazanan filmler
krzysztof kieslowski'nin yönettiği filmler
fransa'da çekilmiş filmler
zbigniew preisner'in müziğini yaptığı filmler
marin karmitz'in yapımcısı olduğu filmler
1990'larda fransızca filmler
Meydan Camii

kütahya meydan camii - (arslan bey camii olarak da bilinir.)
 sivas meydan camii
 bağdat meydan camii - (ahmediye camii olarak da bilinir.)
 harput meydan camii
 tokat meydan camii
 üsküdar meydan camii
 ermenek meydan camii (rüstem paşa camii-emir camii olarak da bilinir.)
 gaziosmanpaşa meydan camii
 antakya meydan camii
Yer Demir Gök Bakır (film)

yer demir gök bakır, yaşar kemal'in aynı adlı romanından yaşar kemal ve zülfü livaneli tarafından senaryosu yazılan, zülfü livaneli'nin çektiği filmdir.  filmde ayrıca, zülfü livaneli'nin bu film için bestelediği müzikler kullanılmıştır.

filmin kazandığı ödüller 

 1987 ocic ödülü
 1988 alman kamera ödülü

filmin konusu ve çözümlemesi 
anadolu'da bir köyde kendi halinde yaşamakta olan taşbaş'ın köylüler arasında yayılan söylencelerle nasıl "ermiş" düzeyine çıkarıldığı konu edilmektedir.  taşbaş'ın kendisi de bu söylencelere engel olmaya, kendisinin ermiş olmadığını anlatmaya çalışsa da, söylencelerin önünü alamaz ve olaylar birbirini izler.  filmde, yaşar kemal'in romanda kullandığı dille ve anlatımla, halkın yoksulluğu, eğitimsizliği ve hurafelerin peşinden sürüklenişi perdeye yansıtılmaktadır.

sinemalarda gösterildiği dönemde eleştirmenler filmden övgüyle söz ederek, hem müziği hem de kamera kullanımını övüp, filmi "bir kar senfonisi" olarak nitelemişlerdir. yaşar kemal, filmin romanı başarıyla perdeye yansıttığını söylemiştir.

1987 çıkışlı türk filmleri
türk dramatik filmleri
zülfü livaneli'nin yönettiği filmler
1980'lerde türkçe filmler
Dağlarda Kar Olsaydım

"dağlarda kar olsaydım", şair yusuf hayaloğlu'nun yazıp bestelediği i̇stanbul'da olan yusuf hayaloğluna çok sonradan babasının vefatı bildirilir, bunj üzerine dersim'e gelen hayaloğlu direk mezarlığa gidip bir mezarın başına oturup ağlar. gelenler yusuf'a mezarın babasına ait olduğunu söyler ve bu olaydan sonra yusuf hayaloğlu bu duygu yoğunluğunu dile bu şiir ile getirir.

i̇lk defa ahmet kaya okumuş, daha sonra müslüm gürses, i̇brahim tatlıses gibi sanatçılar da albümlerinde yer vermiştir. ahmet kaya sadece saz eşliğinde konserde söylemiş, mayıs 1990'da çıkan resitaller-2 albümünde yer almıştır. müslüm gürses'in de aynı isimli albümünün açılış parçasıdır. daha sonra birçok sanatçı çeşitli zamanlarda okumuştur.

tatar ramazan sürgünde filminde de hapishanede tatar ramazan sazla söylemektedir, seslendiren ahmet kaya'dır.

arabesk şarkılar
türkçe şarkılar
Adı Bahtiyar

"adı bahtiyar", ahmet kaya'nın seslendirdiği sözleri yusuf hayaloğlu'na müziği ahmet kaya'ya ait şarkı. 1989 yılında barış müzik'ten çıkan "adı: bahtiyar - i̇yimser bir gül" albümünde gökyüzü ismiyle yer almaktadır. mayıs 1990'da çıkan resitaller 2 albümünde de vardır. şiir, yusuf hayaloğlu tarafından kod adı bahtiyar olarak yazılmıştır, fakat ahmet kaya parçayı çoğunlukla "adı bahtiyar" biçiminde seslendirdiğinden parçanın adı da böyle kalmıştır. daha sonra naşide göktürk de ahmet kaya'nın anısına çıkarılan dinle sevgili ülkem albümünde seslendirmiştir.

şarkı, "suçu saz çalmak" olan birinin hapishaneye atılması, daha sonra yozgat'a sürülmesi ve nihayetinde hapishanede şüpheli biçimde ölmesini anlatır.

dış bağlantılar 
 ahmet kaya resmi sitesi, şarkı sözleri 

arabesk şarkılar
1989 şarkıları
1980'lerde türkçe şarkılar
Hani Benim Gençliğim

ahmet kaya'nın seslendirdiği, sözleri yusuf hayaloğlu'na müziği ahmet kaya'ya ait şarkı. kasım 1987'de çıkan yorgun demokrat albümünün açılış parçasıdır, nisan 1989 yapımı resitaller 1 albümünde yer almaktadır. daha sonra sümer ezgü de ahmet kaya'nın anısına çıkarılan dinle sevgili ülkem albümünde bu parçayı seslendirmiştir.

ferzende kaya'nın yazığı ahmet kaya'nın hayatını anlatan başım belada isimli kitapta bir konserinde ahmet kaya'nın sürekli annesini sahneye çıkarıp bu şarkıyı okuduğunu söyler.

"bu ne yaman çelişki anne" dizesi de zaman içerisinde yaygınlaşarak çelişkili durumları anlatmak için sık kullanılan bir söz halini almıştır.

dış bağlantılar 
 ahmet kaya resmi sitesi, şarkı sözleri

arabesk şarkılar
1987 şarkıları
ahmet kaya şarkıları
bilgi kutusu bulunmayan şarkılar
1980'lerde türkçe şarkılar
Armavir, Ermenistan

armavir (ermenice: արմավիր, sovyetler birliği yönetimi esnasında hoktemberyan, 1935'ten önce serdarabad), ermenistan'ın orta bölgesinde yer alan, 28.100 nüfuslu bir şehri, armavir i̇dari bölgesi'nin merkezi.

eski armavir 
armavir'deki tarihi kalıntılardan ilk yerleşimin milattan önce 5.-6. bin yıla dayandığı anlaşılmıştır. urartu kralı 1.argiştis buraya bir kale yaptırmış ve argiştihinili adını vermiştir. mö 331'de orontid hanedanı yönetiminde ermeniler ahameniş i̇mparatorluğu'ndan bağımsızlığını kazandıktan sonra, armavir şehri, yeni kurulan bu krallığa başkentlik yapmıştır. armavir ismine, ahamenişliler zamanında elamca yazılmış gılgamış destanı'nda, hellenistik çağ'dan kalma yunan metinlerinde, hesiod'un şiirlerinde ve euripides'in metinlerinde rastlanır. ayrıca antik makedonya'lılarda bir ayın adı, bir orontid kralının ismidir.

armavir
ermenistan'daki şehirler
İakhos

eleusis mysteria'larının tanrısı. bazıları onun demeter'in oğlu olduğuna inansalarda, asıl inanış zeus ile persephone'nin oğlu olduğu yolundadır. asıl adı zagreus olan bu çocuğu zeus kıskanç karısının zulmünden kurtarmak için şekilden şekle soktu. onu bir boğa şekline soktuğu gün hera'nın takipçileri onu yakaladılar ve kestiler. zeus oğlunun yardımına yetişemedi. apollon'a cesedinden arta kalanları parnassos dağına getirmesini söyledi. apollon çocuğun halen çarpmakta olan kalbini getirdi. zeus kalbi emdi ve zagres'i tekrar yarattı. bu defa ona i̇akkhos adını koydu.

yunan tanrıları
İfis

kıbrıslı güzel anaksareta'nın sevgilisi, aphrodite onu kayaya çevirdi. 
 girit'li ligdos ile telethausa'nın kızı. babası bir erkek evlet istediğinden, annesi herkese i̇phis'in bir erkek olduğunu söyleyerek kandırdı. bir erkek gibi giydirilip erkek gibi yetiştirildi.yaşı ilerleyipte evlenme çağına gelince kendisine aşık olan i̇anthe adında bir kızla nişanlandı. annesi bu durum karşısında telaşa kapılıp bereket tanrıçası i̇sis'e yalvardı. tanrıça ona acıyıp i̇phis'i güzel bir kızken yakışıklı bir delikanlıya dönüştürdü.

yunan mitolojisinde kişiler