Uno (kart oyunu)

uno, abd'de ortaya çıkan bir masa oyunudur. en az 2 kişi ile oynanır. oyunun amacı eldeki kartları herkesten önce bitirmektir.

temel özellikler 
uno kart oyununda dört farklı renkte (sarı, mavi, yeşil, kırmızı) toplam 108 kart bulunmaktadır. her renk kartta 0'dan 9'a kadar rakamlar bulunur. ayrıca, bu kartların yanında herhangi bir sayıya sahip olmayan 5 kart türü mevcuttur. bunlar; 2 kart çek (dört farklı renkte ikişer adet), yön değiştir (dört farklı renkte ikişer adet), pas geç (dört farklı renkte ikişer adet), joker (4 adet), 4 kart çek & joker (4 adet).

oynanışı 
her oyuncu bir kart çeker; en yüksek sayıyı çeken kâğıtları dağıtır. dağıtacak kişi kartları karıştırır ve her oyuncuya yedişer adet kâğıt dağıtır.  kalan kâğıtları çekme destesi oluşturmak için masaya yüzleri aşağıya gelecek şekilde koyar. çekme destesinin en üstündeki kâğıt açılır ve ortaya atılarak ıskarta destesi oluşturulur. 
kağıt dağıtanın solundaki kişi oyuna başlar. her oyuncu elindeki kartı ıskarta destesinin en üstündeki kart ile eşleştirmek zorundadır. bu eşleştirme sayıya, renge veya sembole dayalı olabilir. eğer elde ıskarta destesindeki kartla eşleşen bir kart yoksa, çekme destesinden bir kart çekilmesi gerekmektedir. çekilen kartla oynanabiliyorsa, aynı turda ortaya atılabilir. aksi takdirde sıra bir sonraki oyuncuya geçer. oyuncular kendi arasında uno diyen oyuncunun elini tahmin edebiliyor ise oyunu bitirmemesi için yönlendirmede bulunabilirler. örneğin bir el önce elinde kırmızı 7'li olan oyuncu elindeki kâğıtlarını başka bir oyunucu ile değiştirmek zorunda kalırsa, rakibinin elindekinin kırmızı 7'li olduğu şeklinde dahi yönlendirmede bulunabilir. ayrıca istenirse aynı renkten iki kart atılabilir. her oyuncu desteden istediği kadar kart çekebilir.

kartların özellikleri 

2 kart çek: bu kart ile oynandığında bir sonraki oyuncu 2 kart çeker ve o el oynayamaz. bu kart, sadece aynı renk veya başka bir "2 kart çek" kartı ile eşleşmesi olursa oynanabilir. eğer bu kart oyunun başında açılırsa, aynı kurallar uygulanır.

yön değiştir: bu kart ile oynandığında oyunun yönü değişir (oyunun yönü soldan sağa ise, sağdan sola olarak değişir – ya da tersi). bu kart, sadece aynı renk veya başka bir "yön değiştir" kartı eşleşmesi olursa oynanabilir. bu kartın oyunun başında açılması durumunda, önce kağıdı dağıtan oynar, ardından oyun sol yerine sağdan devam eder.

pas geçer: bu kart ile oynandığında bir sonraki oyuncu "atlanır" (yani o el oynayamaz). bu kart, sadece aynı renk veya başka bir "pas geçer" kartı eşleşmesi olursa oynanabilir. oyunun başında bir "pas geçer" kartı açılırsa, dağıtıcının solundaki oyuncu "atlanır" ve atlanan oyuncunun solundaki oyuna başlar.

renk değiştir: bu kart ile oynandığında, kartın sahibi oyunda devam edilecek rengi belirleyebilir. ("renk değiştir" kartı atılmadan önce oynanmakta olan renk dahil). elinizde oynayabileceğiniz başka bir kart olsa bile "renk değiştir" kartı oynayabilirsiniz. oyunun başında bir "renk değiştir" kart açılırsa, dağıtıcının solundaki oyuncu oyunun rengini belirler.

4 kart çek & renk değiştir: bu kart ile oynandığında, kartın sahibi oyunda devam edilecek rengi belirleyebilir. ayrıca kartın sahibinden sonraki oyuncu çekme destesinden 4 tane kart çeker ve o el oynama hakkını kaybeder. ancak bu kart yalnızca elde ıskarta destesindeki renge uygun bir kâğıt yoksa oynanabilir. eğer oyunun başında açılırsa, kart ortaya atılır ve yeni kart seçilir.

el değiştir: bu kart kullanıldığında kullanan kişi kendi destesini istediği desteyle değiştirebilir. ayrıca oyunu i̇stediği renkte devam ettirebilir.

i̇çi boş kağıt: destede üç tane bulunan bu kartlara istediğiniz kuralları yazarak oynayabilirsiniz.

oyunu bitirme 
sondan bir önceki kartı oynandığında, elde tek kart kaldığının belirtilmesi için oyuncu "uno" diye bağırması gerekir. bir oyuncunun elinde kart kalmadığında tur biter. puanlar yazılır ve 500 puana ulaşan oyuncu olana dek oyun tekrar eder.

not: çekme destesinde kâğıt kalmadığında ve oyun hala devam ediyorsa, ıskarta destesi karıştırılıp konur ve oyun devam eder. joker kart ile oyun bitirilebilir.

oyunu kazanma 
kartlarını bitiren oyuncu kazanır.

puanlama 
üzerinde sayı olan tüm kartlar: kendi değerleri (0-9 puan)
2 kart çek: 20 puan
yön değiştir: 20 puan
el geçer: 20 puan
renk değiştir: 50 puan
4 kart al & renk değiştir: 50 puan

kaynakça 

1971 tanıtımları
amerika birleşik devletleri icatları
amerika birleşik devletleri oyunları