mismayil/tr_wikipedia huggingface dataset:
Solaklık

solaklık (sinistralite olarak da bilinir), sağ el yerine sol eli kullanmak, sola yatkınlık. solaklar günlük aktivitelerde özellikle el yazısı ve yazı yazmada sol ellerini kullanırlar. eski zamanlarda, özellikle orta çağ avrupası'nda, solaklık kötülüğün, cadılığın ve şeytanın simgesi olarak görülmüş ve solaklar ayrımcılığa maruz bırakılmıştır. genellikle el kullanımı ile ilişkilendirilse de ayaklarda ve görme, duyma gibi süreçlerde de sola yatkınlık gözlemlenmektedir. dünyanın yaklaşık % 10'u solaktır.

toplumda solaklık

pek çok toplum solaklığa negatif anlamlar yüklemişlerdir. latincede "sinister" solak anlamına gelse de klasik latincede "kötülük ve şanssızlık" anlamına da gelmektedir. tarihte solaklığa kötü anlamlar yüklemeyen kültürlerde var olmuştur. buna örnek olarak i̇nka uygarlığında solak insanların i̇loq'e lakabı ile anılması ve saygı görmeleri verilebilir. bu insanların şans getirdiğine ve iyileştirici güçleri olduğuna inanılmıştır.

alet kullanımı
toplumdaki pek çok eşya ve alet sağ eli baskın insanlar için üretilmektedir. bu hususta en çok problem yaratan aletler sağ el için tasarlanmış olan bıçak ve makaslar olmaktadır. sol ele uygun makaslar daha küçük bir pazara sahip olmaları nedeniyle az bulunmakta ve normal makaslara kıyasla görece daha pahalıya satılmaktadırlar. bu nedenlerden ötürü normal makas kullanmak zorunda kalan solaklar tam kuvvet uygulayamama, kesim çizgisini görememe ve kesim yönü ve hızını kontrol edememe gibi sorunlar yaşarlar.

i̇slam ve solaklık

pek çok müslüman çoğunluğa sahip ülkede sol eli kullanmak, özellikle sol ile yemek yemek veya selamlaşmak, tabu bir davranış olarak görülmekte ve solaklar sağ elin kullanılmasına zorlanmakta veya teşvik edilmektedir. i̇slam'da haram olmamak ile birlikte bir hadiste geçen sol eli ile yemek yemekte olan bir adama i̇slam dinince peygamber kabul edilen muhammed'in sağ eli ile yemek yemesini söylemesi ve bu isteğe uyulmayınca beddua etmesi i̇slam'ın yaygın olduğu toplumlarda sağ el kullanımına teşviğin başlıca nedenlerinden biridir. aynı zamanda sol el bu ülkelerde genellikle tuvalette kullanılmakta ve pis görülmektedir.

uluslararası solaklar günü
günümüzde pek çok toplumda solaklığa karşı olan negatif önyargılar ve ayrımcılık azalmaktadır. 1973 yılından beri left handers club tarafından düzenlenen uluslararası solaklar günü solaklığı kutlamak ve solakların yaşadığı problemlere karşı toplumsal farkındalık oluşturmak gibi nedenlerden ötürü her sene 13 ağustos'ta birleşik krallık'taki çeşitli şehirlerde kutlanmaktadır.

kaynakça 

ayrımcılık
zihinsel süreçler
Faroe Adaları Futbol Federasyonu

faroe adaları futbol federasyonu  ya da fsf faroe adaları ve en üst düzey futbol ligi olan betrideildin'in en üst düzey yönetim organı.

tarihçe
19. yüzyıl boyunca futbol faroe adaların'da organize bir şekilde oynanmaktadır. 1942 yılından itibaren bu ülkede üst düzeyde lig kurulmuş ve 1978 yılına kadar faroe spor derneği tarafından yönetilmiştir. 13 ocak 1979 yılında ise resmi olarak futbol federasyonu kurulmuştur. 1985 yılında ilk kez kadınlar için üst düzey lig düzenlenmiştir.

faroe adaları'nda futbol
uefa üyesi federasyonlar
Özel isim

özel isim veya özel ad, "tek" ve "özel" olan varlıklara ve kavramlara verilen belirleyici ad evrende eşi olmayan varlıkları ve bazı önemli soyut kavramları belirtmekte kullanılır. özel isimlere örnek olarak ankara, i̇nternet, jüpiter, budizm, toyota, aşık veysel, fino, mehmet ve atatürkçülük verilebilir. aralarında türkçenin de bulunduğu pek çok dilde özel isimlerin ilk harfi büyük yazılır. özel isimlerin dışında kalan tüm isimler cins isimdir.

özel isimlerden sonra gelen çekim ekleri "çoğunlukla" kesme işareti (') ile ayırılır: ahmet'in, türkiye'de vs. ancak bu kuralın bazı istisnaları vardır.

başlıca özel isim grupları

canlıların isimleri 
ünlü veya ünsüz tüm insan adları ve soyadları özel isimdir. hem adın hem soyadın ilk harfi büyük harfle başlar: murat, aslı, zeki müren, ünlüsanlar vb.

hayvan türleri özel isim değildir (kedi, köpek vb.) ancak belirli bir hayvana insanlar tarafından verilen isimler özel isimdir: fino, bobby, şimşek vs.

yer adları 
coğrafî bölgeler, yerleşim birimleri, kıtalar, ülkeler; sokak, cadde, mahalle adları vs. özel isimdir ve hem adın hem de varsa yerin türünün (bölge, sokak, cadde vs.) ilk harfi büyük yazılır: i̇ç anadolu bölgesi, avrupa, balâ, i̇rlanda, i̇stiklal caddesi vs.

kurum, kuruluş, makam adları 
okullar, iş yerleri, organizasyonlar gibi tüm kurum ve kuruluşlar ile makamların adları özel isimdir: yozgat anadolu lisesi, yeşilay derneği, türk dil kurumu, ege üniversitesi, kars valiliği, mamak i̇lçe millî eğitim müdürlüğü, türkiye büyük millet meclisi vs.

i̇nsan grupları 
çete, millet, mezhep, din gibi belirli özellikleri nedeniyle bir araya gelmiş insanların oluşturdukları grupların adları özeldir: karagümrük çetesi, türk, rus, alevî, sünnî, hristiyan, yahudi vs.

diller 
türkçe, kürtçe, pomakça, gürcüce, farsça, i̇ngilizce, fransızca vs.

coğrafî adlar 

deniz, okyanus, göl, akarsu, boğaz, geçit, dağ, tepe, ova, yayla gibi coğrafi şekillerin her birine verilen kendine has isimler özeldir.

akdeniz, manş denizi, büyük okyanus, van gölü, fırat, ağrı dağı, erciyes, himalayalar, konya ovası, i̇stanbul boğazı vs.

gök cisimleri 

samanyolu, satürn, mars, jüpiter, venüs, küçükayı vs.

dünya, güneş ve ay kelimeleri astronomi terimi olarak kullanılıyorsa özel isim olduğu için büyük; deyim içerisinde veya mecazî anlamlarda kullanılıyorsa cins isim olduğu için küçük harfle başlar.

eser adları 
her türlü yazılı, görsel, işitsel yayın ile resim, heykel, mimarî, müzik, tiyatro, sinema gibi tüm sanat eserlerinin adları özeldir: tercüman (gazete), yaprak dökümü, yüzüklerin efendisi, mona lisa, süleymaniye camii, hisseli harikalar kumpanyası vs.

kaynakça 

türkçede isimler
Gürcistan Futbol Federasyonu

gürcistan futbol federasyonu, gürcistan ve en üst düzey futbol ligi olan erovnuli liga'nın en üst düzey yönetim organı.1936 ve 1989 yılları için sovyetler birliği'nin futbol federasyonu bir parçası olarak işlevini sürdürmüştür.

federasyon başkanları

dış bağlantılar
official website 
 georgia  at fifa site
 georgia  at uefa site

gürcistan'da futbol
uefa üyesi federasyonlar
Epstein-Barr virüsü

{{taksokutu
| ad                 = epstein–barr
| resim              = epstein barr virus virions em 10.1371 journal.pbio.0030430.g001-l.jpg
| resim_bilgi        = i̇ki tane epstein–barr virüsü
| virüs_grubu        = i
| takım              = herpesvirales
| familya            = herpesviridae
| altfamilya         = gammaherpesvirinae
| cins               = lymphocryptovirus
| tür                = human herpesvirus 4'' (hhv-4)
| altbölüm           = sinonim
eb virüs
}}epstein–barr virüsü (ebv) ya da i̇nsan herpesvirüsü tip 4''' (hhv-4)  herpesviridae ailesindendir ve insanlardaki en sık görülen virüslerden birisidir. ateş, boğaz ağrısı, yaygın lenfadenitle seyreden enfeksiyöz mononükleoz hastalığına neden olur. ağız yoluyla bulaşır, önce nazofarinks epitelini daha sonra da bölge lenfoid dokulardaki b lenfositleri enfekte eder. kanserojen virüsler arasında sayılır. bilinen 4 önemli kanserde rol oynar. bunlar;
 burkitt lenfoma 
 hodgkin lenfoma 
 nazofaringeal karsinom 
 i̇mmün yetmezlikli bireylerde b hücreli lenfoma

kaynakça 

dna virüsleri
mikrobiyoloji
herpesviridae
iarc grubu 1 kanserojenler
Mugur-Aksı

mugur-aksı — tuvaca: мугу́р-аксы́ / mugur-aksı, tuva cumhuriyeti möngün-tayga i̇li yönetim merkezidir.  nüfusu —  4 bin kadardır (2003).

coğrafi durum 
möngün tayga yakınında kargı akarsuyuna mugur akarsuyu arasında yer almaktadır. tuva türkçesinde «mugur-aksı» olarak söylenen bu söz mugur akarsuyu ağzı veya yukarı mecrası demektir. mugur aksı deniz seviyesinden 2400 m yükseklikte yer almakta olup bir alpinizm köyü olarak bilinir.

nüfus

i̇letişim 
bütün tuva cumhuriyetinde olduğu gibi mugur aksıda da 3 ayrı telefon şebekesi vardır. beeline, mts, megafon.

kaynakça 

tuva'daki yerleşim birimleri
möngün-tayga i̇li
Hırvatistan Futbol Federasyonu

hırvatistan futbol federasyonu (hırvatça: hrvatski nogometni savez or hns) ya da hırvatistan ve en üst düzey futbol ligi olan hırvatistan birinci liginin en üst düzey yönetim organı

başkanlar
başkan listesi 1912-1990

milovan zoričić (1912-1914)
vladimir očić (1914)
milan graf (1914-1919)
ivo kraljević (1939-1941)
rudolf hitrec (1941-1942)
vatroslav petek (1942-1944)
rinaldo čulić (1944-1945)
mijo hršak (1945-1947)

lazo vračarić (1947-1950)
boris bakrač (1950-1953)
vlado ranogajec (1953-1957)
mirko oklobdžija (1957-1959)
pero splivalo (1959-1965)
luka bajakić (1965-1966)
bruno knežević (1966-1971)
ivan kolić (1971-1976)

vlado bogatec (1976-1978)
ljubo španjol (1978-1981)
željko huber (1981-1982)
dušan veselinović (1982-1984)
milivoj ražov (1984-1985)
adam sušanj (1985-1986)
antun ćilić (1986-1988)
paško viđak (1988-1990)

1990-günümüz
mladen vedriš (eylül 1990 - haziran 1994)
damir matovinović (8 temmuz 1994 - 10 mart 1995)
đuro brodarac (10 mart 1995 - 8 june 1995)
nadan vidošević (8 temmuz 1995 - 17 ağustos 1996)
josip šoić (17 ağustos 1996 - 2 haziran 1997)
branko mikša (2 haziran 1997 - 5 ekim 1998) 
vlatko marković (18 aralık 1998 - 5 temmuz 2012)
davor šuker (5 temmuz 2012 - 2021)
marijan kustić (29 temmuz 2021-ɡünümüz)

kaynakça

dış bağlantılar
official website  
 croatia at fifa.com
 croatia  at uefa.com

federasyonu
uefa üyesi federasyonlar
futbol
Kara sapot

kara sapot (diospyros nigra), abanozgiller familyasından ve anavatanı doğu meksika ve orta amerika ile kolombiya'nın güneyi olan bir ağaç türü ve bunun meyvesine verilen ad. çikolata meyvesi ve kara trabzon hurması gibi gayriresmî adlarla da türkiye'de tanınmaya başlamıştır. (i̇ngilizcesi chocolate pudding fruit, chocolate persimmon  ve i̇spanyolca zapote prieto.) trabzon hurması ile aynı cinsten gelmesi sebebiyle akrabadır.

açıklama 
yetişkin bir ağaç yüksekliğe ulaşabilmektedir. her dem yeşil bir ağaçtır. ancak dona karşı duyarlıdır. zira trabzon hurması (soğuğa dayanıklılık haritası usda 8a) ile akraba olsa da dayanıklılık yönünden ondan çok daha az dayanıklılığa (soğuğa dayanıklılık haritası usda 10a-9b) sahiptir. yetişkin ağaçlar -3 dereceye kadar dayanabilirken, genç ağaçların 0 dereceye bile zor dayandıkları görülmüştür. bu sebeplede yetişme alanları kısıtlıdır. yaprakları eliptik ve dikdörtgen biçiminde, bitim yerleri konik, koyu yeşil, parlak ve uzunluğundadır. ağaçlar iki evciklidir, yani dişi ve erkek çiçekler ayrı ağaçlarda olup meyve için iki ağacın varlığı gereklidir. 
tohumdan yetişsede iyi bir verim için en az 1-2 senelik meyve fidelerinin aşılanması şarttır, ağaçların tohumdan meyve veren bir hale gelmesi 5-6 seneyi bulabilmektedir. bunun dışında toprak konusunda fazla bir seçiciliği olmayıp pek çok toprak türüne uyum sağlayabilmektedir, neme ve kuraklığa da kısmen dayanıklıdır. kara sapot meyvesi, domates gibi ve çapındadır, zeytin renginden sarı yeşil renge dönen meyve derisi yenmez ancak ince kabuğunun altındaki meyve özü olgunlaştığında beyazdan siyaha çikolata pudingi rengine döner ve yenebilir, çikolata pudingi gibi tadı da vardır, papayayı da hafif andırır bir haldedir.

olgunlaşmamış ham çikolata meyvesi ise tahriş edici, yakıcı olabilmektedir, filipinler'de balık zehiri olarak kullanılabilmektedir, bu sebeple olgunlaşmadan meyveleri yenmemelidir. bunun yanında oda ısısında meyveler 10 gün içinde olgunlaşabilir.

lezzetinin güzelliği sebebiyle, bu ağaç doğal yetişme alanları dışında kaliforniya'da 1920'lerde yetiştirilmeye çalışılmış ancak denemeler meksika hükûmeti tarafından verilen fidelerin hemen hepsinin soğuktan zarar görmesi ile başarısız olmuştur, florida ve hawaii'de denemeler başarılı olmuştur, avustralya'da ve filipinler'de, madagaskar gibi yerlerde de yetiştirilmektedir. türkiye'de ise ancak gazipaşa, alanya gibi soğuktan korumalı yerlerde yetiştirilebileceği düşünülmektedir.

besin değeri

terminoloji 
sapotaceae familyasından mamey sapot  ve (rutaceae) familyası beyaz sapot arasında bir ilişki ve akrabalık bulunmamaktadır. güney florida'da bu bitki bazen coco (koko) meyvesi denen toksik etkili delillik yaratan bitki ile karıştırılabilmektedir..

kaynakça

dış bağlantılar 
germplasm resources information network: diospyros digyna

galleri 

diospyros
dioik bitkiler
yucatán yarımadası'nda doğa tarihi
Sukpak

sukpak (tuvaca: сукпак / sukpak), tuva cumhuriyetinde kızıl ili içinde bir köy yerleşimidir. kızıl kentinin 14 km batısında yer alır. nüfusu 4,7 bin kişidir (2008).

2009'dan bu yana başkanlığı aleftina heymer-ool monguş yapmaktadır. evler merkezi ısıtma ile ısınmakta olup her eve su kaynağı ulaşmaktadır. yenisey akarsuyu sukpak kuzeyindedir.

nüfus

eğitim kültür 
köyde okul vardır. 11. sınıfa kadar eğitim öğretim verilmektedir. öğrenciler gayet başarılı olup birçok dalda madalya almışlardır. voleybol, basketbol alanlarında şampiyonlukları mevcuttur. antrenör v. monguş büyük destekler sağlamıştır. 2003 yılında bir bronz madalya elde edilmiştir. teknik direktör v. monguş ve okul öğrencileri tırtına anton, oyun vadim, saaya spartak  tuva cumhuriyeti cumhurbaşkanının elinden bronz madalya almışlardır.

i̇letişim 
sabit telefon dışında 3 telefon operatörü vardır. beeline (rusça: вымпел-коммуникации/билайн), mts (rusça: мобильные теле системы/мтс), megafon (rusça: мегафон-сибирь/мегафон).

kaynakça 

tuva'daki yerleşim birimleri
tuva nüfus yoğunluğu
kızıl ili
Varisella zoster virüs

varisella zoster virüsü (vzv) insanları enfekte ettiği  bilinen sekiz grup herpes virüsünden birisidir. genellikle çocuklarda  suçiçeğine, yetişkinlerde herpes zoster (zona) hastalığına neden olur. "su çiçeği virüsü, zona virüsü, i̇nsan herpes virüsü tip 3 (hhv-3), varisella-zoster virüsü" gibi  birçok isimlendirmesi vardır.

primer vzv enfeksiyonu suçiçeği hastalığı oluşturur. bu hastalığın komplikasyonları sonucu nadiren ensefalit ya da zatürre görülür. suçiçeğinin klinik belirtileri kaybolmuş olsa bile vzv enfekte kişinin sinir sisteminde özellikle trigeminal ve dorsal kök gangliyonlarında atıl olarak kalır (virüs latensi). vakaların yaklaşık % 10-20 sinde vzv, bu kişilerin sonraki yaşamlarında reaktive olur ve zona olarak bilinen hastalığı oluşturur.

tedavi 
virüs özellikle  sodyum hipoklorit içeren dezenfektanlara çok duyarlıdır. i̇nsanlarda suçiçeği için asiklovir, zona için famsiklovir, valasiklovir kullanılır. vidarabine, vzv immünglobulin de tedavide kullanılır.

kaynakça

dış bağlantılar 
vzv research foundation
center for disease control on varicella
 "varicella (suçiçeği) aşılaması" centers for disease control and prevention (cdc)
 

herpesviridae
suçiçeği
1938 FIFA Dünya Kupası kadroları

aşağıda fransa'da düzenlenen1938 fifa dünya kupası'na katılan takımların kadrolarında yer alan oyuncuların listesi bulunmaktadır.

i̇talya 
teknik direktör: vittorio pozzo

macaristan 
teknik direktör: károly dietz and alfréd schaffer

brezilya 
teknik direktör: adhemar pimenta

i̇sveç 
teknik direktör:  józsef nagy

çekoslovakya 
teknik direktör: josef meissner

i̇sviçre 
teknik direktör:  karl rappan

küba 
teknik direktör: josé tapia

fransa 
teknik direktör: gaston barreau

romanya 
teknik direktör: alexandru săvulescu and costel rădulescu

almanya 
teknik direktör: sepp herberger

polonya 
teknik direktör: józef kałuża

norveç 
teknik direktör: asbjørn halvorsen

belçika 
teknik direktör:  jack butler

hollanda 
teknik direktör:  bob glendenning

fifa dünya kupası kadroları
kadrolar
Samagaltay

samagaltay  tuva türkçesi: самагалта́й —  tıva cumhuriyeti  tes-hem i̇li'nin idari merkezi. nüfus  3,5 bin kişidir. tıva devleti eski başkentidir.

coğrafya 

köy bulunduğu konum itibarıyla м-54 «yenisey» adındaki federasyon yolu üzerinde yer alır. başşehir kızıl'ın 164 km güney-doğusund yer alır.

tarih ve turizm çekicilikleri 
17. yüzyılda samagaltay dini merkez olmuş bir yerleşimdir. lama dini önderi kambı lama burada ikamet ederdi. 1921 yılına dek tuva'nın başkenti olmuştur. 
burada bir yer teve haya (deve kaya) (tuvaca: теве-хая) olarak adlandırılmıştır. ülke hududu içinde geyik-taş görülmez ve bu mimari üslup moğollar ile türk kökenli tuva türklerinin büyük bir farkıdır. 
eski zamanlarda bu bölgede moğolistan'dan gelen dini önderler olduğu için bu bölge halkı moğolca'yı da öğrenmiş fakat ata dili tuva türkçesini unutmamıştır.
tıva cumhuriyetinin güneyinde bulunan samagaltay dolayında rüzgâr erozyonu ile oluşmuş şekiller (mantarkaya) de turizm değerleridir.

nüfus

i̇letişim 
samagaltay dolayında 3 telefon operatörü işler. beeline, mts, megafon.

kaynakça

dış bağlantılar 
 samgaltay arması
  tuva şarkıcısı yat-kha'nın teve-khaya (deve kaya) şarkısı 
 deve kaya fotoğrafı

tuva'daki şehirler
tuva başkentleri
türk dünyası yerleşimleri
tuva il merkezleri
İvan Urgant

i̇van andreyeviç urgant (, 16 nisan 1978; leningrad), rus sunucu ve oyuncudur.
2009 eurovision şarkı yarışması'nın finalinin sunuculuğunu alsu ile birlikte yapmıştır. rusya'da popüler bir talk-show'u sunan urgant, rusya'nın ukrayna'yı işgalinı instagram'da eleştirdikten sonra, programı yayından kaldırıldı.

kaynakça

dış bağlantılar 
 

yaşayan insanlar
1978 doğumlular
sankt peterburg doğumlular
eston asıllı ruslar
yahudi asıllı ruslar
rus televizyon sunucuları
rus erkek sinema oyuncuları
rus erkek şarkıcılar
eurovision şarkı yarışması sunucuları
Handagaytı

handagaytı, (tuva türkçesi: хандагайты) —  tuva cumhuriyetinin övür bölgesinin (tuvaca: өвүр кожуун) yönetim merkezidir. nüfusu — 3,2 bin kişidir (2003 yılı istatistiği).

coğrafya 
tuva cumhuriyetinin başkenti kızıl şehrinin 319 km güneybatısında yer alır. moğolistan sınırına  5 km mesafede olup otoyol а163, ile moğolistan'ın ubsunur bölgesi ve rusya federasyonu sınır geçiş noktasındadır.

kişi sayısı

ulaşım
handagaytı karayolu ile çadaana, а163, mugur-aksı ve samagaltay ile bağlantılıdır.

i̇letişim 
3 mobil telefon operatörü bulunmaktadır. bilayn (beeline), mobil tele sistem (mts) ve megafon sibirya.

topografik haritalar 
 handagaytı ve dolayı topografik haritası торгалыг/ torgalıg m-46-ix
 torgalıg ve güney talazı
 uspa göl dolayı

notlar 

tuva'daki yerleşim birimleri
övür
1950 FIFA Dünya Kupası kadroları

aşağıda brezilya'da düzenlenen 1950 fifa dünya kupası'na katılan takımların kadrolarında yer alan oyuncuların listesi bulunmaktadır.

grup 1

brezilya 
teknik direktör: flávio costa

i̇sviçre 
teknik direktör: franco andreoli

yugoslavya 
teknik direktör: milorad arsenijević

meksika 
teknik direktör: octavio vial

grup 2

i̇spanya 
teknik direktör: guillermo eizaguirre

i̇ngiltere 
teknik direktör: walter winterbottom

şili 
teknik direktör: arturo bucciardi

amerika birleşik devletleri 
teknik direktör: william jeffrey

grup 3

i̇sveç 
teknik direktör:  george raynor

i̇talya 
teknik direktör: ferruccio novo

paraguay 
teknik direktör: manuel fleitas solich

grup 4

uruguay 
teknik direktör: juan lópez

bolivya 
teknik direktör: 
mario pretto 

1938 fifa dünya kupası
fifa dünya kupası kadroları
kadrolar
1954 FIFA Dünya Kupası kadroları

aşağıda i̇sviçre'de düzenlenen 1954 fifa dünya kupası'na katılan takımların kadrolarında yer alan oyuncuların listesi bulunmaktadır.

grup 1

brezilya 
teknik direktör: zezé moreira

yugoslavya 
teknik direktör: aleksandar tirnanić

fransa 
teknik direktör: pierre pibarot

meksika 
teknik direktör:  antonio lópez herranz

grup 2

macaristan 
teknik direktör: gusztáv sebes

batı almanya 
teknik direktör: sepp herberger

türkiye 
teknik direktör:  sandro puppo

kore cumhuriyeti 
teknik direktör:  kim young-sik

grup 3

uruguay 
teknik direktör: juan lópez

avusturya 
teknik direktör: walter nausch

çekoslovakya 
teknik direktör: karol borhy

i̇skoçya 
teknik direktör: andy beattie (quit after first match; remaining matches were managed by a selection committee)

grup 4

i̇ngiltere 
teknik direktör: walter winterbottom

i̇sviçre 
teknik direktör:  karl rappan

i̇talya 
teknik direktör:  lajos czeizler

belçika 
teknik direktör:  doug livingstone

fifa dünya kupası kadroları
kadrolar
Hürriyet Gösteri

hürriyet gösteri, aralık 1980'den beri yayında olan kültür, sanat ve edebiyat dergisi.

kurulduğu günden beri genel yayın müdürlüğünü doğan hızlan yürütmektedir. derginin yayın hayatı boyunca adalet ağaoğlu, füsun akatlı, metin and, melih cevdet anday, özdemir asaf, yusuf atılgan, i̇lhan berk, salâh birsel, edip cansever, cemal süreya, fazıl hüsnü dağlarca, abidin dino, azra erhat, mehmet kaplan, bilge karasu, feyyaz kayacan, onat kutlar, pınar kür, mehmed kemal, berna moran, i̇lber ortaylı, orhan pamuk, oktay rifat, zeyyat selimoğlu, haldun taner, server tanilli, talât tekin, turgut uyar, hilmi yavuz ve can yücel gibi isimler dergiye katkılarda bulunmuştur.

"türk yazarları ödül mekanizmasını tartışıyor", "eleştirmenler, romancılar türk romanının gelişim ve değişimini tartışıyorlar", "romancılarımız türk romanının bugününü anlatıyor", "şiirimizde gençler olgusu", "sinemamız edebiyatımıza bakıyor", "nasıl yaşıyorlar-yaratıyorlar" gibi konularda hazırladığı dosyalar kültür-sanat kamuoyundan ilgi görmüştür.

kaynakça 

türkiye dergileri
üç aylık dergiler
türkçe dergiler
Charmilles Stadyumu

charmilles stadyumu, i̇sviçre'nin cenevre şehrinde bulunan birçok amaçlı stadyumdur. haziran 1930'da açılmıştır.

9.250 kişi kapasiteli stad 1954 fifa dünya kupası'nda beş maça ev sahipliği yapmıştır.

2002 yılında cenevre stadyumu'in açılması nedeniyle kapanmıştır. bu tarihe kadar maçlarını bu stadyumda yapan servette fc takımıda stade de genève'e taşınmıştır.

i̇sviçre'deki stadyumlar
eski spor mekânları
servette fc
cenevre'de spor
1954 fifa dünya kupası stadyumları
Helmi Zamora Stadyumu

helmi zamora stadyumu ya da zamalek stadyumu mısır'ın başkenti kahire'de bulunan birçok amaçlı stadyumdur.

mısır'ın önemli futbol kulüplerinden biri olan zamalek, kahire uluslararası stadyumu'na taşınana kadar ev sahipliği yaptığı maçları bu stadyumda oynamıştır.

stadyumun 20.000 kişilik seyirci kapasitesi vardır.

mısır'daki stadyumlar
kahire'deki yapılar
Windsor Park

windsor park, kuzey i̇rlanda'nın başkenti belfast'ta bulunan bir futbol stadyumdur. 1905 yılında açılmış, 1996 yılında ise yenilenmiştir.

12.950 kişi kapasiteli stad kuzey i̇rlanda millî futbol takımı ve linfield takımına ev sahipliği yapmaktadır.

ayrıca i̇rlanda kupası ve league of ireland cup finalleri de bu stadyumda oynanmaktadır.

kuzey i̇rlanda millî futbol takımı
kuzey i̇rlanda'daki stadyumlar
Kazılık Koca Oğlu Yegenek

kazılık koca oğlu yiğenek, dede korkut kitabı'nın bölümlerinden birini oluşturan öykü.

hikâye 
hanlar hanı bayındır han'ın kazılık koca adında bir veziri vardır. akın yapmak için handan izin alan kazılık koca, dağları tepeleri aşıp karadeniz kıyısında bulunan düzmürd kalesine gelir. kalenin tekfuru arşınoğlu direk tekür adlı bir beydir; altmış arşın boyu vardır ve çok kuvvetlidir.

kazılık koca kaleye gelince çok çetin bir savaş başlar; savaşın sonunda tekfur onu yenip esir alır. kazılık kocanın yiğitleri de tekfurla tek tek savaşır fakat hepsi de yenilirler. emren adında bir yiğit altı kez onu kurtarmaya çalışsa da başaramaz.

kazılık koca kalede tam on altı yıl esir kalır. yiğenek adındaki oğluna babasının öldüğü söylenmiştir. yiğenek bir gün arkadaşlarıyla tartışırken babasının ölmeyip tutsak olduğunu öğrenir ve bayındır han'ın huzuruna çıkıp babasını kurtarmak için izin ve asker ister. bayındır han da ona adam verir.

yiğenek, oğuz yiğitleriyle birlikte düzmürd kalesine saldırır; tekfuru yener ve kazılık koca'yı kurtarır. baba ve oğul konuştuklarında birbirlerini tanırlar. zorlu bir mücadelenin ardından askerleri ve kaleyi ele geçirirler.

dede korkut hikâyeleri
türk mitolojisi
Ker

ker – türk ve altay mitolojilerinde kötü varlık anlamına gelen genel bir kavramdır. ger (gir, kir) olarak da söylenir.

tanım ve anlam
çoğu zaman, kötücül varlıkların adlarının önünde yer alan bir sıfat olarak kullanılır. o varlığın kötücül bir özelliğe sahip olduğunu gösterir. tek ayaklı, tek gözlü, tek kollu kel varlıklardır. sümerlerde kur adlı bir yer altı canavarı bulunur ki, yeraltında yaşayan varlıkların ker sözcüğü ile tanımlanması bununla bağlantılı olabilir. yeraltında yaşadığına inanılan ötker adlı kötü varlıklar da bunların bir türüdür. öteki aleme ait canlılar daima tek gözlü olarak betimlenir. ker sözcüğünün kör anlamına geldiğini öne süren görüşler de mevcuttur. bu sıfatla anılan beş önemli varlık bulunur.
ker yutpa: yeraltı ejderi
ker abra: yeraltı yılanı
ker arat: yeraltı balığı
ker doydu: yeraltı balığı

etimoloji    
(ker/ger/gir) kökünden türemiştir.  kör sözcüğüyle bağlantılı olması muhtemeldir. kör (görmeyen) sözü farsça olarak geçer fakat türkçedeki "gör" köküyle bağlantılıdır. farsçaya türkçeden geçmiştir. geri ve gerilim sözcükleri ile aynı köke aittir. bu kelime eski türkçede ve moğolcada aynı zamanda sınır, kenar anlamı taşır ve kire/ker/her/har olarak ifade edilir.

kaynakça 
 türk söylence sözlüğü, deniz karakurt, türkiye, 2011 (otrs: cc by-sa 3.0)

türk mitolojisi
efsanevi yaratıklar
Uşun Koca Oğlu Segrek

uşun koca oğlu seğrek, dede korkut kitabı'nın bölümlerinden birini oluşturan öykü.

hikâye 
uşun koca'nın iki oğlu vardır. büyüğünün adı eğrek'tir ve yaman, deli dolu bir yiğittir; bayındır han'ın sohbetine canı ne zaman istese gider. i̇çeri girdiğinde beyleri çiğneyip kazan han'ın hemen önüne oturur. bir gün oğuz yiğitlerinden ters uzanmış, kendisine kızarak oturduğu yeri hak etmediğini söyler. eğrek bu duruma üzülür ve kazan han'dan akın ister. i̇stediği izni alan eğrek şölenler verip eğlenir, sonra da akına çıkar. gökçe denize kadar olan bütün memleketleri yağmalar. daha sonra kara tekfurun çaşıtının (casusunun) bulunduğu alınca kalesine gelir. buradaki ganimetleri toplarken, casuslar onu zindana kapatır.

aradan yıllar geçer, eğrek'in kardeşi seğrek büyür. bir tartışmada ona, yiğit olmak istiyorsa ağabeyini alınca kalesi'nden kurtarmasını söylerler. gerçeği öğrenen seğrek ana ve babasının yanına gelir; ağabeyini kurtarmaya gideceğini söyler. onlar da seğrek'i bu kararından vazgeçirmek için onu tez zamanda evlendirirler.

seğrek, gerdek gecesi durumu eşine anlatır, yıl içinde geri gelmezse evlenmesini söyler ve ebeveyninin elini öpüp yola koyulur. bunu duyan tekfur seğrek'in önüne altmış asker yollar. seğrek bunları yener. tekfur bu kez yüz asker daha gönderir. seğrek bunları da yener. tekfur da son çare olarak eğrek ve seğrek'i savaştırmaya karar verir ve eğrek'e, göstereceği kişiyi yendiği takdirde serbest kalacağını söyler.

eğrek'i, seğrek'in konakladığı yere gönderirler. eğrek, seğrek'in belindeki kopuzu görünce onun da oğuz elinden olduğunu anlar ve kopuzu eline alıp çalmaya başlar. çalarken ona dönmesi gerektiğini yoksa onu öldüreceklerini söyler. böylece kardeş olduklarını anlarlar ve birbirlerine sarılırlar. daha sonra iki kardeş düşmanla savaşıp onları yenerler ve evlerine dönerler. davullar çalınır, ziyafetler verilir, iki kardeş birbirlerine sağdıç olurlar. hikâye her zamanki gibi dede korkutun duasıyla sona erer.

dede korkut hikâyeleri
türk mitolojisi
Salur Kazanın Tutsak Olup Oğlu Uruz'un Çıkarması

salur kazanın tutsak olup oğlu uruz'un çıkarması, dede korkut kitabı'nın bölümlerinden birini oluşturan öyküdür.

hikâye 
trabzon tekfuru, kazan han'a bir şahin hediye eder. kazan han, bu şahinle ava çıkar, şahin toman kalesi'ne yönelince kazan han da peşinden gider. dağlar, tepeler aşar ve sonunda uykusu gelir, ileride bir kale görür ve yanındaki beylere orada uyumayı önerir. kazan han ve yanındaki beylerin uyuduğunu öğrenen düşmanlar hemen bu kaleye saldırırlar ve yirmi beş yiğidi şehit ederler. kazan han'ı da tutsak edip toman kalesi'nde bir kuyuya atarlar.

bir gün tekfurun karısı kazan han'ı merak edip kuyunun başına gelir ve ona nasıl yaşadığını sorar. kazan bey de ölülerin yiyeceklerini yediğini söyler. kadın da bunun üzerine onun oradan çıkarılmasına ve bir domuz damına hapsedilmesine vesile olur.

aradan uzun yıllar geçer ve kazan bey'in oğlu uruz büyüyüp bir delikanlı olur. ama babasının esir olduğundan haberi yoktur. gerçeği öğrenince anasına çok kızar ve babasını kurtarmak için hemen yola çıkar. uruz ve ona yardım eden beyler pek çok düşmanı öldürürler. bunun üzerine tekfur bir plan yapar ve kazan han'ı uruz'un karşısına birbirleriyle savaştırmak üzere çıkarır. durumdan habersiz olan kazan han ve oğlu savaşmaya başlar; ama kazan han karşısındaki kişinin oğlu olduğunu anlar ve baba oğul kucaklaşıp hasret giderirler. daha sonra hep birlikte düşmanı yenerler ve yedi gün yedi gece eğlence düzenlerler.

dede korkut hikâyeleri
türk mitolojisi
Asiklovir

asiklovir veya aciclovir ya da acyclovir, zma olarak kısaltılır. acycloguanosine molekülünün kimyasal ismidir. zovirax®, hernovir®, aklovir®, asiviral®, virosil® ve acyl® gibi ticari isimler altında pazarlanan bir guanozin analoğu antiviral ilaçtır. en yaygın olarak kullanılan antiviral ilaçlarlardan birisidir, öncelikle herpes simpleks virüs enfeksiyonları tedavisinde kullanılır, bunlar arasında varisella (suçiçeği) ve herpes zoster (zona) tedavisi de yer alır.

molekül dsö'nün temel i̇laçlar listesi'nde yer almaktadır.

endikasyonlar 
 genital herpes simplex (tedavi ve profilaksi)
 herpes labialis (uçuk)
 herpes zoster (zona)
 immün sistemi baskılanmış hastalarda akut suçiçeği
 herpes ensefaliti
 i̇mmün sistemi baskılanmış hastalarda akut mukokutanöz hsv enfeksiyonları
 herpes simpleks keratit (oküler herpes)
 herpes simpleks blefarit
 i̇mmün sistemi baskılanmış hastalarda herpesvirüslerine karşı profilaksi (kanser kemoterapisi uygulanan hastalarda olduğu gibi)

yan etkileri

sistemik asiklovir tedavisi (oral veya iv) ile ilgili ortak ilaç yan etkileri şunlardır:
sık olanlar (hastaların ≥% 1): bulantı, kusma, ishal ve / veya baş ağrısı. yüksek dozlarda halüsinasyon bildirilmiştir.
seyrek yan etkiler (hastaların% 0.1−1); ajitasyon, baş dönmesi, konfüzyon, ödem, eklem ağrısı, boğaz ağrısı, kabızlık, karın ağrısı, saç dökülmesi, kızarıklık ve / veya güçsüzlük
nadir yan etkiler (hastaların<% 0.1); koma, nöbetler, nötropeni, lökopeni, kristalüri, iştahsızlık, yorgunluk, hepatit, stevens-johnson sendromu, toksik epidermal nekroliz ve / veya anafilaksi

kaynakça 

antiviraller
herpesviridae
pürinler
bilgi kutusu bulunmayan kimyasal maddeler
dünya sağlık örgütü ana ilaçları
İç Oğuz'a Taş Oğuz Asi Olup Beyrek Öldüğü

i̇ç oğuz'a dış oğuz'un düşman olup beyreği öldürmesi, dede korkut kitabı'nın 12 hikâyesinin 12. hikâyesi'ni anlatan öyküdür.

hikâye 
üçoklar ve bozoklar bir araya geldiklerinde kazan han bunlara daima yağma yaptırır. ancak bir gün kazan han sadece üçoklara şölen verir ve diğerlerini çağırmaz. böylece diğer boylar kazan'ın kendilerine düşman olduğunu düşünürler ve kendileri de kazan han'a düşman olurlar.

aruz, dış oğuz beylerini toplayıp kazan han'ı düşman ilan eder. diğer beyler de bu kararı kabul ederler; kazan han'a bağlı olan ve daha önce aruz'un kızını almış olan beyrek'in de kendi taraflarına geçmesini teklif ederler. beyrek bu isteği, kazan han daha önce kendisine yardım ettiği için geri çevirir. beyrek'e kızan aruz onun sağ kolunu keser. diğer beyler de onun evine yürürler. beyrek durumu adamları vasıtasıyla kazan han'a iletir ve yardım ister.

kazan han bu haberi işitince çok üzülür ve yedi gün odasına kapanır, dışarıya çıkmaz. beyrek'in isteğini yerine getirmek isteyen, kardeşi kara göne'ye izin verir.

üçoklar ve bozoklar karşılaşıp savaşırlar ama birbirlerini yenemezler. en sonunda kazan ve aruz birbirleriyle savaşa tutuşur. aruz göğsünden yaralanınca diğer dış oğuz beyleri af dilerler. böylece savaş sona erer.

dede korkut hikâyeleri
türk mitolojisi
Öt Han

öt han - türk ve altay mitolojisinde zaman tanrısı. öğöt han da denir. zamanın akışından sorumludur. zamanın geçişini bazen hızlandırır, bazen yavaşlatır. kültigin anıtlarında şu önemli ifade yer almaktadır:
“öd tengri aysar, kişi oglı kop ölgeli törimiş.” (anıt üzerinde orhun alfabesi ile şu şekilde yazmaktadır: 𐰇𐰓:𐱅𐰭𐰼𐰃:𐰖𐰽𐰺:𐰚𐰃𐰾𐰃:𐰆𐰍𐰞𐰃:𐰸𐰆𐰯:𐰇𐰠𐰏𐰠𐰃:𐱅𐰇𐰼𐰇𐰢𐰾 )

bu cümle, talat tekin’e göre “zaman tanrısı öyle buyurunca insanoğlu hep ölümlü yaratılmış," anlamına gelmektedir. talat tekin, bu tümcedeki "𐰖𐰽𐰺" harf dizisinin  "yasar" okunamayacağını fark eden ilk kişinin gerard clauson olduğunu ve moğolca olan bu sözün xiii. ve xiv. yüzyıldan önceki türkçe metinlerde görülmediğini  belirtir. aynı zamanda eğer sözcük "yasar" anlamındaysa "yasa-" sözünün iki seslemli (heceli) ve sonu ünlü sesle biten bir eylem olmasından dolayı bunun "yasar" değil "yasayur" (𐰖𐰽𐰖𐰆𐰺) biçiminde yazılmış olması gerektiğini söyler. (örn: yaşa-yur, yorı-yur(yürür)...) bu durumda bu eylem "ay-" eyleminden başka bir okunuş seçeneği kalmamaktadır. ancak "ay-" eyleminin buradaki anlamı "söylemek" değil, "emretmek, hükmetmek, takdir etmek" olmalıdır. koşul eki -sar da burada eylemin zamanını bildiren ulaç (zarf-fiil) eki görevindedir.

muharrem ergin ise,  "zamanı tanrı yaşar, insanoğlu hep ölümlü yaratılmış," şeklinde çevirmektedir. gündüz ve gece, ak ve kara iki ip yumağıdır. bu yumakların sarılmasından sorumlu yardımcıları vardır. yumaklar hızlı sarılırsa zaman hızlı geçer. yavaş sarılırsa, zaman da yavaşlar. türklerde saate (zaman ölçmeye yarayan aygıta), güneş saati kavramıyla ve gün sözcüğüyle ilgili olarak "güngen" denilmiştir. yine zamanı ölçmek anlamına gelen ötçek/ödçek sözcüğü de saat (zaman ölçme aracı) demektir ve bu tanrının adıyla bağlantılıdır.

etimoloji    
(öt/öd) kökünden türemiştir.  zaman demektir. ödemek, ödünç kelimeleri bu kökle ilgilidir. moğolca ötlöh (eski moğolca, ötel) yaşlanmak demektir ve bu fiil zamanın geçişiyle alakalıdır. "öte" ise yaşlı adam demektir.

kaynakça 
 türk söylence sözlüğü, deniz karakurt, türkiye, 2011 (otrs: cc by-sa 3.0)

dipnotlar

türk mitolojisi
türk tanrıları
Seven (Güney Koreli şarkıcı)

choi dong-wook (korece: 최동욱, 9 kasım 1984 doğumlu) bilinen sahne adı se7en. yg entertainment şirketine bağlı güney koreli şarkıcıdır. şarkıları; güney kore, japonya, çin ve amerika birleşik devletleri'nde yayınlanmıştır. ayrıca 2007 yılında güney kore'nin mbc kanalında yayınlan goong s (zoraki prens) adlı 20 bölümlük bir dizide başrol olarak yer almıştır. dizi türkiye'de ilk kez zoraki prens adlıyla 29 ocak 2009-25 şubat 2009 tarihleri arasında trt1 kanalında yayınlanmıştır.

kişisel hayatı 
2009 yılında seven'ın oyuncu ve model park han-byul ile uzun süredir birlikte oldukları açıklandı.

23 aralık 2014 tarihinde park han-byul'un ajansı tarafından ikilinin 12 yıllık ilişkisinin bittiği resmi olarak açıklandı.

6 eylül 2016 tarihinde seven ve oyuncu lee da-hae'nin sevgili oldukları ajansları tarafından onaylandı.

diskografi 
korece stüdyo albümleri
 just listen (2003)
 must listen (2004)
 24/se7en (2006)
 se7olution (2006)
 
korece extended plays
 digital bounce (ep) (2010)

korece singles
 come back to me (2003)
 one more time (2003)
 baby i like you like that (2003)
 tattoo (2004)
 passion (2004)
 crazy (2004)
 i know (ft. teddy) (2006)
 come back to me - part 2 (2006)
 all night (2006)
	
japonca stüdyo albüm
 first se7en (2006)

japonca singles
 hikari (2005)
 style (2005)
 start line/ forever (double a-side single) (2005)
 i wanna... (2006)
 angel (2011)
 somebody else (2011)

çin stüdyo albüm
 must listen (2006)

amerikan singles
 girls feat. lil kim

filmleri

televizyon

kaynakça

dış bağlantılar 
hello7.com  - resmi website (korece)
seven (south korean singer)  facebook'ta
seven (south korean singer) twitter'da
se7en resmi youtube kanalı 

1984 doğumlular
güney koreli erkek şarkıcılar
k-pop sanatçıları
korece şarkı söyleyen şarkıcılar
güney koreli erkek idoller
güney koreli rhythm and blues şarkıcıları
breakdance
yaşayan insanlar
yg entertainment sanatçıları
mnet asya müzik ödülü sahipleri
21. yüzyıl erkek şarkıcıları
21. yüzyılda güney koreli şarkıcılar
Sırma Hatun

sırma hatun - türk ve altay mitolojisinde söylencesel kadın. güzel kadın motifini simgeler. yanında kırk kızdan oluşan dilberleri vardır. adı, boyu uzun burla hatun ve saçı uzun sırma hatun şeklinde (başka bir karakterle birlikte) söylencelerde geçer. güzel kadın anlayışı türk söylencelerinde şöyle ifade edilir: rüzgarda saz gibi sallanan, ipek saçlı, samur saçlı, saçı üç örgülü, saçları belik belik, al yanaklı, su gibi duru yüzlü, kuğu gibi uzun boyunlu, ince belli, selvi boylu…

etimoloji    
(sır) kökünden türemiştir. yaldızlı gümüş tel demektir. sır, cam anlamına gelir.

kaynakça 
 türk söylence sözlüğü, deniz karakurt, türkiye, 2011 (otrs: cc by-sa 3.0)

türk mitolojisi
edebiyat karakterleri
türk masal karakterleri
masal karakterleri
kurgusal türkler
Hu Hanım

hu hanım – türk ve altay mitolojilerinde gazap tanrıçası. ku hanım veya huğ (kuğ) hanım olarak da bilinir. çok merhametsizdir. çok şey bilir ama kötüye kullanır. fitne çıkarır. yeraltındaki kara suların en dibinde yaşar. kara tilki kılığına girebilir. beşiği ak kaya’dır. kayalardaki gözle görünmez kapılar sadece onun sesiyle açılır. cinsel içerikli davranışları bulunur. bilinmezler alemini bilir. demir asa ile dolaşır. yeryüzünde kötülükler yapar. i̇nsanlar arasında huzursuzluk çıkarır. sürekli olarak kötülük düşünür ve içinde kötülük olan insanlara musallat olup onları olumsuz davranışlarda bulunmaya iter.  sözcük, çıplaklık ve beyazlık anlamları içerir.

kaynakça 
 türk söylence sözlüğü, deniz karakurt, türkiye, 2011 (otrs: cc by-sa 3.0) 

türk mitolojisi
türk tanrıçaları
Töz Han

töz han - türk ve altay mitolojisinde ced (atalar) tanrısı. tös han da denir. i̇nsanlığın ata ve analarını temsil eder. göklerde yaşar. töz ruhlarının önderi olarak kabul edilir.  elinde oku ve yayı olan bir avcı görünümündedir.

töz kavramı
töz – türk, moğol ve altay şamanizminde totem anlamına gelir. tös olarak da söylenir. genel olarak (birbiriyle bağlantılı) iki anlamı vardır.
ongun. bir topluluğu simgeleyen hayvanın sembolize edilmiş heykeli veya ikonu. her oymağı koruyan bir hayvan vardır. gul i̇yesi ile bağlantılı bir kavramdır. o soyun ulu atası sayılan bir varlığı sembolize eder. bu varlıkların ruhları ezelden beri vardırlar. kimi zaman dağlar da töz olarak kabul edilir. 
cevher. değişmeden kalan, aslında değişkenlerin bile içinde sabit olan kısım. esas, temel, asıl. moğolca töv, merkez demektir. felsefede bir varlığın gerçek mahiyetinin onun görüntüsünden farklı olup olmadığı tartışmaları daima varolmuştur.

tözler ikiye ayrılır:
a. aruğ (arı) töz: i̇yi ruhların temsil edildiği tözler.
b. karuğ (kara) töz: kötü ruhların temsil edildiği tözler.

etimoloji    
(töz/tös) kökünden türemiştir.  öz, cevher gibi anlamlar taşır. köken, başlangıç manalarını barındırır. tüze kelimesi yasa anlamı da içerir. tös kökü moğolcada şekil ve görünüm anlamları da içerir.

kaynakça 
 türk söylence sözlüğü, deniz karakurt, türkiye, 2011 (otrs: cc by-sa 3.0) 

türk mitolojisi
türk tanrıları
Camille Guérin

jean-marie camille guerin (22 aralık 1872, poitiers - 9 haziran 1961, paris),  fransız veteriner hekim, bakteriyolog ve immünolog. albert calmette ile birlikte  tüberküloz hastalığına karşı bacillus calmette-guerin (bcg) aşısını geliştirmişlerdir.

biyografisi 
babası 1882 yılında tüberkülozdan öldü (1918 yılında da eşi), 1892 - 1896 yılları arasında ecole nationale vétérinaire d'alfort'da veteriner hekimlik eğitimi almaya başladı. öğrenci iken patolog edmond nocard'ın asistan olarak çalıştı.

1897 yılında, lille pasteur enstitüsü'ne katıldı ve fransız doktor, bakteriyolog ve immünolog albert calmette (1863-1933) ile çalışmaya başladı. calmette serumu (yılan sokmalarına karşı panzehir) ve çiçek hastalığına karşı aşı hazırlamadan sorumlu bir teknisyen olarak görev aldı.

lille’de 1900 yılında laboratuvar başkanlığına terfi etti. bundan sonra kendisini vereme karşı bir aşı bulmaya adadı. 1933 yılında ölümüne kadar calmette ile yakın ilişki içinde çalıştı.

sığır tüberkülozu basili mycobacterium bovis'in hastalığa neden olmadan hayvanlarda bağışıklık yarattığını 1905 yılında keşfetti. bundan sonra o ve calmette ardışık kültür transfer yöntemini kullanarak, mycobacterium basilinin patojenik aktivitesini zayıflatmanın yollarını geliştirdiler.

1921 yılında,  guerin ve calmette bcg kültürünü pasajdan pasaja aktararak 230 pasaj sonra insanlarda kullanılabilecek etkili bir aşı elde ettiler. aşının ismine bcg adını verdiler.

1928 yılında pasteur enstitüsü tüberküloz servis müdürü olduğu için paris'e taşındı.

1939 yılında "comité national de défense contre la tuberculose" (tüberküloza karşı milli savunma komitesi) başkan yardımcısı oldu. guerin, 1948 yılında bcg, birinci uluslararası kongresi başkanı oldu. ayrıca, fransa veteriner akademisi başkanı (1949) ve tıp akademisi başkanı (1951) oldu. 1955 yılında, fransız bilimler akademisi tarafından bilimsel grand prix ile ödüllendirildi.

paris'te, 89 yaşında öldü.

kaynakça

dış bağlantılar 
 jean marie camille guérin. whonamedit site.
 camille guérin (1872-1961). pasteur institute, paris (fransızca).

1872 doğumlular
1961 yılında ölenler
fransız veteriner hekimler
fransız bakteriyologlar
école nationale vétérinaire d'alfort mezunları
paris'te ölenler
Pinema

1993 yılında pamir demirtaş tarafından kurulan pinema filmcilik, türkiye’deki başlıca film dağıtım şirketlerinden biri hâline gelmiştir. amacı türk seyircisini yerli ve yabancı yapımlarla sinema, televizyon ve diğer mecralarda buluşturmaktır.

pinema filmcilik, hollywood yapımlarının yanı sıra birçok farklı ülkenin yapımlarını da türk izleyicisine ulaştırmaktadır. ayrıca gelişmekte olan türk film pazarındaki yapımları uluslararası seyirciyle buluşturmayı hedeflemektedir.

bütçeleri 1 ila 100 milyon dolar arasında değişen birçok yabancı stüdyoyla çalışmış ve çalışmaktadır. polygram, summit entertainment, canal +, universal, columbia home video, beacon, strike, hyde park entertainment, relativity media, morgan creek int., arclight pictures bunlardan bazılarıdır.

yurt dışındaki uzun soluklu dostluklar ve sağlam bağlar sayesinde, i̇stanbul’da yapılan galalara oliver stone, francis ford coppola, mario kassar ve luc besson’un katılımları sağlanmıştır. yine bu dostluklar sayesinde yabancı yapımcılarla türk yönetmenler bir araya gelmiş ve yeni projelere adım atılmıştır.

pinema filmleri

1990'larda 
trainspotting
shallow grave
les nuits fauves(fr)
8th day
sleepers

2000'lerde ve 2010'larda
spy game
notting hill
alexander
mr. & mrs. smith
premonition
bandits(en)
bank job
l'ennemi intime(fr)
slumdog millionaire
burning plain(en) 
ghost rider 2
words(en), *the tourist
hugo (3d)
resident evil: afterlive (3d)
the fighter ve birçok film.

basın 
http://www.pinema.com/userfiles/basindapinema/091210_caddemilliyet.jpg
http://www.pinema.com/userfiles/basindapinema/eurpa.jpg
http://www.pinema.com/userfiles/basindapinema/hurriyet_robocop.jpg

türkiye merkezli film dağıtım şirketleri
1993'te kurulan şirketler
Azize (anlam ayrımı)

azize sözcüğü arapaça kökenlidir ve şunlardan birisini ifade edebilir:

kavram 
 azîz (kadın ise azîze), hristiyanlıkta kutsal kişi

kişiler 
 azize gencebay (d.1947), türk şarkıcı ve oyuncu
 azize mustafazade (d.1969), azerbaycanlı besteci ve şarkıcı
 azize sıddıki (d.1983), afgan aktivist
 azize tanrıkulu (d.1986), türk millî tekvandocu

sanat 
 azize: bir laleli hikayesi, 1998 yapımı türk filmi
 azize, şarkı
 azize, 1968 yapımı film
 azize, 2004 yılında trt 1'de yayınlanmış olan türk televizyon dizisi
 azize, 2019 yapımı türk televizyon dizisi

ayrıca bakınız

dış bağlantılar 
 türk dil kurumu' nda kelime arama
Şorya

şorya, şor türklerinin geçmişte ülkesi olup günümüzde adı değiştirilerek kemerovo oblastı (rusça: кемеровская область / kemerovskaya oblast) olmuştur.

tarih 
rusya'nın sibirya federal bölgesi'nde bulunan kemerova oblastı'nın idarî merkezi kemerovo şehridir. oblastın en büyük şehri ise novokuznetsk'tir. burası yıllar önce gerek rus çarlığı ve gerekse sovyetler birliği döneminde sürgün yeri olarak kullanılmıştır. sürgün ve ceza ile gelen kişiler çok yüksek sayıya ulaşınca yerli türkler olan şor türkleri azınlığa düşürülmüştür. günümüzde çok az sayıda şor türklerinden kişiler kalmıştır.

günümüzde 
günümüzde yöre adı olarak tağlığ şor adı kalmıştır. tağlığ (dağlık) şor, kemerovo bölgesi'nin güney kesiminde altay, sayan ve kuznetsk alatau kavşağında yer alan bir dağ tayga bölgesidir.

nüfus 
şor türkleri, kemerovo bölgesinde 11.554 kişi kadardır.

görülmesi gerekli yerler 
 şor milli parkı
 altın şorya heykeli
 azas mağarası

kaynakça 

 

sibirya türkleri
kemerovo oblastı
Kime Ne (Özlem Tekin albümü)

kime ne?, özlem tekin'in 15 aralık 1995'te yayımladığı ilk stüdyo albümüdür. 1994 yılında volvox'tan ayrılmasının ardından solo çalışmaları için hakan peker ile anlaşmış ve albümünü peker müzik şirketinden çıkarmıştır. albüm tarz olarak çeşitlilik barındırmakla birlikte genel olarak pop-rock soundludur.

albümden çekilen ilk klip olan aşk her şeyi affeder mi? ile büyük bir çıkış yakalayan tekin, albümün ikinci klibini doğuda zorla evlendirilen kız çocuklarını anlattığı duvaksız geline çekmiştir.

3. klip ise albümdeki hareketli parçalardan yar bana varmadıya çekilmiş ve klipte cem yılmaz rol almıştır. 4. klip ise elektro gitar düzenlemesi metin türkcan'a ait olan herkes şanslı doğmuyora çekilmiştir.

şarkı listesi 
 aşk her şeyi affeder mi?
 sebepsiz savaş
 duvaksız gelin
 yar bana varmadı
 kime ne?
 herkes şanslı doğmuyor
 niye bana bu ceza?
 adresler karıştı
 var mı yan bakan?
 gel bu yaz

kaynakça 

1995 albümleri
özlem tekin albümleri
çıkış albümleri
peker müzik albümleri
Tek yarık deneyi

tek yarık deneyi, bir fant üzerindeki w genişlikli tek bir yarığa paralel ışık demeti gönderip, yarıktan yayılan ışınların ekran üzerinde girişim meydana getirmesi olayının gözlemlendiği deneydir.

 fant üzerinde meydana gelen olaya; kırınım,
 fant üzerinde kırınıma uğrayan ışınların farklı ışık kaynakları gibi davranması sonucunda birbirini yok etmesi veya kuvvetlendirmesi olayına; girişim,
 ekran üzerinde oluşan görüntüye; girişim deseni denir.

yarıkta kırınıma uğrayan ışınlar aynı fazda titreşen ışık kaynakları gibi davranır ve ışık yayarlar. yayılan ışınlar ekran üzerinde girişim meydana getirerek aydınlık ve karanlık saçakların oluşmasını sağlarlar.

tek yarıkta girişim olayında merkezi aydınlık saçağın genişliği diğer saçak genişliklerinin 2 katıdır.

deneyin formülleri

ekran üzerinde herhangi bir noktanın merkezi aydınlık saçağa olan dik uzaklığı (x) 

burada;

: ekran üzerinde herhangi bir noktanın merkezi aydınlık saçağa olan dik uzaklığı,

: ekran üzerinde herhangi bir noktanın tek yarığın köşelerine olan uzaklıkları farkı,

: fant ile ekran arasındaki uzaklık,

: yarığın genişliği,

: fant ile ekran arası ortamın ışığı kırma indis'idir (birimi yok).

not: bu formülde uzunluk birimleri, aynı cinsten olmalıdır.

herhangi bir aydınlık saçağın numarası (k) 

burada;

: aydınlık saçağın numarası (kaçıncı aydınlık saçak olduğunu gösterir.), birimi yok, k=0, 1, 2, 3, ...olmalıdır

: ekran üzerinde herhangi bir noktanın tek yarığın köşelerine olan uzaklıkları farkı,

: kullanılan ışığın dalga boyu'dur.

not: bu formülde uzunluk birimleri, aynı cinsten olmalıdır.

herhangi bir karanlık saçağın numarası (k) 

burada;

: karanlık saçağın numarası (kaçıncı karanlık saçak olduğunu gösterir.), birimi yok, k=1, 2, 3, 4, ...olmalıdır

: ekran üzerinde herhangi bir noktanın tek yarığın köşelerine olan uzaklıkları farkı,

: kullanılan ışığın dalga boyu'dur.

not: bu formülde uzunluk birimleri, aynı cinsten olmalıdır.

saçak aralığı formülü 

ekran üzerindeki girişim deseninde, art arda gelen aynı cins iki saçak arasındaki uzaklığa saçak aralığı denir.

2. tanım: herhangi bir saçağın ekran üzeindeki genişliğine (merkezi aydınlık saçak hariç) denir. yani saçak genişliği anlamına gelir. tek yarıkta girişimde "merkezi aydınlık saçağın genişliği diğer saçakların genişliğinin 2 katıdır".

burada;

: örneğin; birinci karanlık saçak ile ikinci karanlık saçak arasındaki uzaklık,

:  kullanılan ışığın dalga boyu,

: fant ile ekran arasındaki uzaklık,

: yarığın genişliği,

: fant ile ekran arası ortamın ışığı kırma indis'idir (birimi yok).

not: bu formülde uzunluk birimleri, aynı cinsten olmalıdır.

tek yarıkta girişimde kullanılan araçların özel durumları 

 işık kaynağı fant'a yaklaştırılırsa aydınlık saçakların parlaklıklarında artma, uzaklaştırılırsa azalma meydana gelir.
 fant θ açısı kadar döndürüldüğünde; w azaldığı için saçak aralığı artar. burada merkezi aydınlık saçak ya değişmez ya da yukarı veya aşağı kayabilir.

ayrıca bakınız
çift yarık deneyi

fizik deneyleri