İsmet Özel

i̇smet özel (19 eylül 1944, kayseri), türk şair ve yazar.

yaşamı 
bir süre siyasal bilgiler fakültesi'nde öğrenim gördükten sonra, hacettepe üniversitesi edebiyat fakültesi fransız dili ve edebiyatı’ndan mezun oldu. 18 yıl devlet konservatuvarı’nda fransızca okutmanlığı yaptı. ataol behramoğlu ve murat belge ile birlikte halkın dostları dergisini kurdu ve yönetti. 1963’ten itibaren şiirleri yayımlanmaya başladı. 1974’te sezai karakoç’un çıkarttığı diriliş dergisi'nde “amentü“ şiirini yayınladı ve kendi iç dünyasında ruhsal bir değişim yaşayarak yazı hayatına i̇slamî düşünce çerçevesinde devam etti.

uzun yıllar çeşitli gazetelerde köşe yazarlığı yaparak 2005’te "türkiye yazarlar birliği" deneme ve üstün hizmet ödülünü kazandı. 9 şiir, 22 deneme, söyleşi, mektup ve 5 çeviri kitabına imza attı.

"benim masalımda üç önemli kelime var: şair, komünist ve müslüman" ifadesiyle,  düşünce serencamının farklı dönemlerinde, farklı dünya görüşlerini benimsediğini ifade etmiştir. özel bu düşünsel değişimleri birbirinin devamı 
niteliğinde görmekte, otobiyografisi başta olmak üzere birçok eserinde bu olguya 
değinen değerlendirmelerde bulunmaktadır. ona göre yaşadığı kırılma noktaları, içinde bulunduğu dönemin parametrelerinin doğal bir sonucu olması hasebiyle zaruri 
bir fikirsel zırhtır. kendisinin marksist olduğu dönemde benimsenmesi gereken ideolojinin marksizm olduğunu, o dönemde sosyalist bir alt yapıyla temellendirilmeyen müslümanlığın, bugün için tahkiki bir müslümanlık olmadığına yönelik bir duruş sergilemektedir.

1980 yılında şair, poetik görüşlerini barındıran, tarihsel süreçte şiire yüklediği 
anlama dair görüşlerini dile getirdiği şiir okuma kılavuzunu kaleme almıştır. 1987 yılında yayımladığı erbain isimli şiir kitabı edebiyat dünyasında epeyce bilinir. diğer şiir kitapları ise 2000 yılında müsvedde halinde yayımladığı bir yusuf masalı, 2005 yılında yayımladığı son şiir kitabı olan of not being a jew'''dir. temmuz 2013 yılında yayımladığı yazıda şiiri bıraktığını bildiren özel, şiire dair kalan tüm uğraşısını "bir yusuf masalı" kitabına haşredeceğini bildirmiştir. 

1978 yılında yazarın teknik, medeniyet ve yabancılaşma kavramlarına yüklenilen anlamın 
netliğini sorguladığı ve kaleme aldığı ilk nesiri olan üç mesele (teknik, medeniyet, yabancılaşma) ve 1984 yılında kaleme aldığı ve 1985 yılında türkiye yazarlar birliği tarafından “yılın deneme yazarı” ödülüne layık görüldüğü taşları yemek yasak ve kendi hayat hikâyesini kaleme aldığı waldo sen neden burada değilsin en önemli düşünce kitaplarından bazılarıdır.

2000'li yıllar, artık i̇smet özel'in türklük kavramsallaştırmasının netlik kazandığı yıllar olmuştur. 2006 yılında bu düşüncesinin manifestosu niteliğinde kaleme aldığı eseri kalın türk adlı kitabı, birçok eserinde değindiği düşüncesini tek kitapta açıkladığı bir eser olmuştur. 

2007 yılında i̇stiklâl marşı derneği'ni kurmuştur. 2007-2016 yılları arasında derneğin genel başkanlığını yapmıştır. halen i̇stiklâl marşı derneği fahri genel başkanıdır. ayrıca i̇stiklal marşı derneği'nin internet sitesi üzerinden haftalık yazıları yayımlanmaktadır.

 görüşleri 
i̇smet özel'in bir konferansta söylediklerine göre, "namaz kılmak, oruç tutmak dünyada müslümanların hiç kimsenin boyunduruğu altında yaşamayacak insanlar olduğunu, sadece allah'a kulluk etmekle vazifeli olduklarını gösteren işaretlerdir. bunu göstermediği zaman kılınan namaz namaz değildir, tutulan oruç oruç değildir. biz hakkın divanına dururuz. i̇ki ayağımız arasında bir ayaklık mesafe vardır. bunu dini terbiye almış herkes öğrenir. yani kıyamda hazır olda durulmaz; kıyamda kafirin karşısında sağlam durmak üzere durulur. yani hakkın divanına durursun ama küfrün karşısına durursun. ve tafsilatını benim "namaz insanı kılar" kitabımda bulursunuz; abdestten başlayan bir şeydir o. yani namaz kılmak demek küfre meydan okumak demektir. küfre meydan okumadan kılınan namaz namaz değildir. tutulan oruç, hristiyanların, yahudilerin tuttuğu oruç değildir. yani biz böyle nefsimizi terbiye etmek için falan filan oruç tutmuyoruz. biz bizi yaşatanın sadece allah olduğunu bütün küfür alemine, kafasına çakmak üzere oruç tutuyoruz. bir ümmet bir ay boyunca oruç tutuyor. yani biz içtiklerimiz, yediklerimiz sebebiyle canlı olmadığımızı, cinsi münasebet yoluyla üremediğimizi, sadece bizi allah'ın yarattığını ve allah'ın bize can verdiğini ve allah'ın verdiğini canı allah'ın alabileceğini kafalarına çakmak için kafirlerin, bir ümmet olarak oruç tutuyoruz. dediğim gibi öyle bir dini fantezi değil bu; bir savaş. bütün insanlar, müslüman olmayan herkes bu insanlardan korksun diye. yani müslüman teröristtir. müslüman'ın ilk vazifesi terörist olmaktır. kâfirler müslümanlardan korkacaktır. korkmadıkları zaman müslüman, müslüman değildir."

bir televizyon röportajında şu düşüncelerini dile getirmiştir: "ben müslüman olmakla bütün gayrimüslim dünyanın benim altımda olduğunu kabul ediyorum. yani ben bir müslüman'ım ve müslüman olmayan herkes benden daha düşük bir insandır. bütün diğer dinler olduğu gibi insan olarak da, yani müslüman değilse sadece hoşgörülebilir." kitapları 
 şiir 
 1966: geceleyin bir koşu 1969: evet i̇syan 1975: cinayetler kitabı 1980: şiirler 1962-74 1982: şiir kitabı 1984: celladıma gülümserken 1987: erbain 2000: bir yusuf masalı 2005: of not being a jew 2008: of not being a jew -i̇laveler ve vaat edilmiş bir şiir 2011: of not being a jew 2021: bir yusuf masalı deneme, söyleşi, mektup 

 üç mesele (1978)
 şiir okuma kılavuzu (1980)
 zor zamanda konuşmak (1984)
 taşları yemek yasak (1985)
 bakanlar ve görenler (1985)
 faydasız yazılar (1986)
 i̇rtica elden gidiyor (1986)
 surat asmak hakkımız (1987)
 tehdit değil teklif (1987)
 waldo sen neden burada değilsin? (1988)
 sorulunca söylenen (2000)
 cuma mektupları (1-10) (1995-2004)
 tahrir vazifeleri neyi kaybettiğini hatırla (1994)
 ve'l-asr bilinç bile i̇lginç genç bir şairden genç bir şaire mektuplar (1995)
 tavşanın randevusu (1996)
 kırk hadis (2004)
 henry sen neden buradasın? 1-2 (2004)
 kalın türk (2006)
 çenebazlık (2006)
 şairin devriye nöbeti 1 - tok kurda puslu hava şairin devriye nöbeti 2 - bileşenleriyle basit şairin devriye nöbeti 3 - neredeyizim şairin devriye nöbeti 4 - ebruli külah şairin devriye nöbeti 5 - evet mi hayır mı? sınıf savaşı evet, milli mücadele hayır şairin devriye nöbeti 6 - allah'ın emri zaid/plus peygamberin kavli şairin devriye nöbeti 7 - evlenseydik boşanacaktık şairin devriye nöbeti 8 - hayatın manası versus manalı bir hayat şairin devriye nöbeti 9 - karz-ı hasen şairin devriye nöbeti 10 - siper beden şairin devriye nöbeti 11 - muvazzaf şairin devriye nöbeti 12 - başbaş başbaşa başabaş desem öldürürler demesem öldüm bir akşam gezintisi değil, bir i̇stiklâl yürüyüşü - 1 bir akşam gezintisi değil, bir i̇stiklâl yürüyüşü - 2 pergelin yazmaz sivri ucu (2021)
 i̇slamla dalgalanmış varoluş (2021)

 çeviri 
 siyasi felsefenin büyük düşünürleri - william ebenstein gariplerin kitabı - ian dallas osmanlı i̇mparatorluğu ve i̇slami gelenek - norman itzkowitz bilim kutsal bir i̇nektir - anthony standen cihad - bir temel tasarım - abdülkadir es-sufi hakkında yazılanlar 
 hakkında yazılmış kitaplar 
 fatih öztürk - sokrates ve i̇smet özel - hece yayınları
 hasan aktaş - celladına gülümseyen şair i̇smet özel (metindilbilimsel bir çözümleme) - yort savul yayınları, rize (2011)
 hasan aktaş - i̇smet özel'in amentüsü (metindilbilimsel bir çözümleme) - birey yayınları, i̇stanbul (2000)
 hüseyin etil - i̇smet özel ve partizan aynı adamın öyküsü - küre yayinlari
 reşit güngör kalkan - ben i̇smet özel şair... - okur kitaplığı yay. i̇stanbul, 430 s. (2010)
 selahattin yusuf - bir masal i̇smet özel'i - profil yayıncılık (2014)
 i̇brahim tüzer - şiire damıtılmış hayat - dergâh yay., i̇stanbul, 608 s. (2008)

 hakkında yazılmış makale ve yazılar 
 2010: secaattin tural - i̇smet özel şiirinde şehir algısı - turkish studies, sayı 5/1, sy. 1346-1360
 2013: mehmet yılmaz - i̇smet özel'in 'sevgilim hayat' şiirinin marksist estetik açısından tahlili'' - ankara üniversitesi türkiyât araştırmaları enstitüsü dergisi, 49. sayı, sy. 221-222

ayrıca bakınız 
 çağdaş türk şairler listesi
 osmanlı şairleri listesi

kaynakça

dış bağlantılar 
 antoloji' de i̇smet özel 
 vikisöz' de i̇smet özel 
 i̇smet özel'in şiir ve metinlerinden alıntılar 
 i̇stiklal marşı derneği resmî sitesi 
 28 şubat takvimlerden bir gündür sadece! 

1944 doğumlular
türk i̇slamcılar
türk edebiyatında toplumcu gerçekçi kişiler
yaşayan insanlar
resim aranan yazarlar
hacettepe üniversitesi edebiyat fakültesinde öğrenim görenler
20. yüzyıl türk şairleri
21. yüzyıl türk şairleri
gazi lisesinde öğrenim görenler
i̇ngilizceden türkçeye çeviri yapanlar