Hizbullah (Lübnan)

hizbullah (arapça: حزب الله‎, allah'ın partisi veya allah'ın hizbi), lübnan'da bulunan, hem sivil hem de askeri kanadı olan şiî inançlı siyasi ve askeri parti. 1982 yılında başta i̇srail'i, o zamanlar işgal etmekte olduğu güney lübnan'dan çıkartmak ve ardından i̇srail'i yıkmak amacıyla kurulmuştur. hizbullah'ın şu andaki genel sekreteri hasan nasrallah'dır.

hizbullah siyasi ve silahlı mücadele kanatlarının yanı sıra fakir lübnan halkına yardım amacıyla birçok kurumlar da işletmektedir. bunların arasında 8 hastane, 24 klinik, 32 okul ve 6 tane de çiftçiler için tarım yardım derneği bulunmaktadır.

ayetullah humeyni taraftarlarının i̇ran'daki devrimini orta doğu'da yayma amacı da taşıyordu.

genelde arap ve müslüman dünyasında yasal bir direniş örgütü olarak kabul edilen hizbullah abd, kanada, i̇srail, avustralya ve suudi arabistan tarafından terörist ilan edilmiştir. avrupa birliği konseyi ise bu konuda kesin bir tutum almamayı tercih etmiştir.

i̇ç savaş dönemi 
hizbullah'ın kendine has bir örgüt olarak ortaya çıktığı tarih kesin olarak bilinmemektedir. bazı araştırmacılar 1982 tarihini esas almaktayken, diğer araştırmacılar ise 1985 yılına kadar hizbullah'ın çok sayıda küçük grubun ortak adı olarak kullanıldığını kabul etmektedirler. zamanla bu küçük gruplar tek bir bayrak altında toplanarak hizbullah'ı oluşturdular.

lübnan i̇ç savaşı boyunca hizbullah abd ve avrupa askerlerinin lübnan'dan atılması amacıyla birçok eylemde bulundu. 1983 yılında abd elçiliğine yapılan bir saldırı sonucu 17'si amerikalı 63 kişi öldü. aynı yıl içinde abd kışlalarına yapılan saldırıda 241 amerikalı asker öldü. abd tamamen kanıtlanmamış olduğu halde hizbullah'a para yardımı yaptığı gerekçesiyle bu saldırılardan i̇ran'ı sorumlu tuttu. bu saldırılardan kısa bir süre sonra abd bütün askerlerini lübnan'dan geri çekti.

i̇ç savaştan sonraki dönem 
1990 yılında lübnan'da imzalanan taif antlaşması'yla iç savaş son buldu. ancak taif antlaşmasında lübnan'daki bütün silahlı grupların silahlarını bırakması öngörülmesine rağmen hizbullah silahları bırakmadı. güney lübnan ordusu ve i̇srail'e karşı gerilla savaşını sürdürdü. 15 mayıs 2000 tarihinde i̇srail lübnan'dan tamamen geri çekildi. fakat suriye ordusu lübnan'daki varlığını sürdürdü.

14 şubat 2005 tarihinde eski lübnan başbakanı refik hariri suikast sonucu öldürüldü. suikastın sorumluları kesin olarak belirlenemedi. ancak olayda suriye'nin parmağı olduğu görüşü bazı kaynaklar tarafından ileri sürüldü. halkın tepkisi ve uluslararası baskı sonucu suriye, nisan 2005'te lübnan'dan geri çekilmek zorunda kaldı.

mayıs 2005'te yapılan seçimlerde hizbullah oylarını büyük ölçüde arttırdı ve temmuz 2005 yılında kurulan ulusal birlik hükûmetinde yer aldı. ancak hizbullah ile i̇srail arasında sınır bölgelerinde çatışmalar zaman zaman devam etti.

ayrıca bakınız 
 2006 lübnan savaşı
 azerbaycan i̇slami direniş hareketi

dış bağlantılar 
 hizbullah-belge-haber-video erişim: 23 ağustos 2012
 hizbullah'ın tarihçesi ve yapısı erişim: 23 ağustos 2012

kaynakça

dış bağlantılar 

 
i̇slam ve antisemitizm
cihatçı örgütler
1982'de kurulan siyasi partiler
lübnan'daki siyasi partiler
avustralya tarafından terör örgütü olarak tanımlanmış örgütler
japonya tarafından terör örgütü olarak tanımlanmış örgütler
honduras tarafından terör örgütü olarak tanımlanmış örgütler
suriye i̇ç savaşı'ndaki irak ve şam i̇slam devleti karşıtı gruplar
kanada tarafından terör örgütü olarak tanımlanmış örgütler
batı karşıtlığı
holokost inkârı