28 Eylül



olaylar 
 1538 - osmanlı donanması ile haçlı donanması arasındaki preveze deniz muharebesi, osmanlı galibiyetiyle sonuçlandı.
 1730 - lâle devri'ni sona erdiren patrona halil i̇syanı başladı.
 1864 - uluslararası emekçiler birliği (birinci enternasyonal) londra'da kuruldu.
 1889 - metrik sistemin temel birimleri olan kilogram ve metre, fransa'da düzenlenen i. ağırlıklar ve ölçümler genel konferansı'nda tanımlandı.
 1920 - kâzım karabekir komutasındaki türk ordusu (15. kolordu), doğu harekatı'nı başlatarak taarruza geçti.
 1928 - alexander fleming, penicillium notatum isimli bir küfün antibiyotik özellikler taşıdığını keşfetti ve penisilini buldu.
 1937 - anayasanın değiştirileceğini iddia eden tan gazetesi bakanlar kurulu tarafından 10 günlüğüne kapatıldı.
 1937 - mussolini ve hitler, berlin olimpiyat stadyumu'nda bir milyonu aşkın insanın katıldığı bir gösteride, birlikte konuşarak gövde gösterisi yaptı.
 1939 - nazi almanyası ve sscb, işgal ettikleri polonya'yı paylaştıklarını içeren bir protokol imzaladı.
 1954 - türk migros i̇stanbul'da hizmete başladı.
 1961 - cemal abdünnasır önderliğinde mısır ile suriye'nin birleşmesiyle oluşan birleşik arap cumhuriyeti, suriye'deki askeri darbenin ardından sona erdi.
 1965 - i̇stanbul kız kulesi, türkiye cumhuriyeti millî savunma bakanlığı'na devredildi.
 1978 - sosyalist enternasyonal, chp'nin üyelik başvurusunu kabul etti.
 1978 - sovyetler birliği, kuzey kutbu'nda nükleer denemeler yaptığını ilk kez açıkladı.
 1982 - halk arasında "banker kastelli" olarak anılan abidin cevher özden, tunus'ta yakalandıktan sonra türkiye'ye getirilerek tutuklandı.
 1986 - boşalan 11 milletvekilliği için ara seçim yapıldı.
 1992 - avrupa birliği kuruldu.
 1994 - modern deniz tarihinin en büyük kazası yaşandı. m/s estonia feribotu baltık denizi'nde battı; 852 kişi öldü.
 1995 - filistin kurtuluş örgütü (fkö) lideri yaser arafat ile i̇srail başbakanı i̇zak rabin, batı şeria'nın filistin yönetimi'ne devri konusunda anlaştılar.
 2003 - türkiye kadın millî voleybol takımı, tarihinde ilk kez avrupa ikincisi oldu.
 2018 - endonezya'nın sulawesi adası'ndaki palu körfezi'nde, 7,5 mw şiddetinde deprem meydana geldi: 4.340 kişi öldü.

doğumlar 
 mö 551 - konfüçyüs, çinli filozof (ö. mö 479)
 616 - cavanşir, varaz grigor'un ikinci oğlu olan ve 638-681 yılları arasında hüküm süren kafkas albanyası hükümdar (ö. 681)
 1681 - johann mattheson, alman besteci (ö. 1764)
 1803 - prosper merimee, fransız romancı (ö. 1870)
 1819 - aimé millet, fransız heykeltıraş (ö. 1891)
 1823 - alexandre cabanel, fransız ressam (ö. 1889)
 1841 - georges clemenceau, fransız gazeteci, doktor, siyasetçi ve fransa başbakanı (ö. 1929)
 1852 - henri moissan, fransız kimyacı ve nobel kimya ödülü sahibi (ö. 1907)
 1867 - hiranuma kiichirō, japon millî sağ siyasetçi (ö. 1952)
 1887 - avery brundage, amerikalı atlet (ö. 1975)
 1898 - carl clauberg, nazi almanyası'nda tıp doktoru (toplama kamplarında insanları kobay olarak kullanan) (ö. 1957)
 1905 - max schmeling, alman boksör ve dünya ağır sıklet şampiyonu (ö. 2005)
 1919 - i̇smail erez, türk diplomat ve türkiye'nin paris büyükelçisi (ö. 1975)
 1924 
giuseppe chiappella, i̇talyan futbolcu (ö. 2009)
lale oraloğlu, türk tiyatro sanatçısı (ö. 2007)
marcello mastroianni, i̇talyan oyuncu (ö. 1996)
 1930 - immanuel wallerstein, amerikalı sosyolog (ö. 2019)
 1932 - víctor jara, şilili sanatçı (ö. 1973)
 1933 - miguel berrocal, i̇spanyol ressam ve heykeltıraş (ö. 2006)
 1934 - brigitte bardot, fransız oyuncu
 1935 - heather sears, i̇ngiliz tiyatro ve sinema oyuncusu
 1936 - martin bernheimer, alman-amerikalı gazeteci ve müzik eleştirmeni 
 1937 - rod roddy, amerikalı televizyon ve radyo sunucusu 
 1939 - sven hirdman, i̇sveçli diplomat
 1947 - şeyh hasina vecid, bangladeşli siyasetçi
 1950 
levent kırca, türk komedyen (ö. 2015)
christina hoff sommers, amerikalı araştırmacı-yazar
 1952 
seyyal taner, türk şarkıcı ve oyuncu
sylvie kristel, hollandalı sinema sanatçısı ve model (ö. 2012)
 1953 - i̇brahim hasgür, türk avukat, akademisyen, siyasetçi
 1954 
george lynch, amerikalı müzisyen
margot wallström, i̇sveçli siyasetçi ve bakan
 1955 - stéphane dion, kanadalı siyasetçi ve bakan
 1956 
ceyhun güray, türk eski millî futbolcu ve teknik direktör
manfred curbach, alman i̇nşaat mühendisi ve öğretim üyesi
 1957 - ayşegül aldinç, türk şarkıcı ve oyuncu
 1960 
jennifer rush, amerikalı şarkıcı
stéphane romatet, fransız büyükelçi
 1961 - lenita toivakka, finlandiyalı bir politikacı ve ulusal koalisyon partisi üyesi
 1962 - harm van veldhoven, hollandalı eski futbolcu 
 1963 - érik comas, eski fransız formula 1, formula 3000, formula rippon ve super gt yarışçısı
 1964 
claudio borghi, arjantinli millî futbolcu ve teknik direktör
paul jewell, i̇ngiliz futbolcu, antrenör ve teknik direktör
 1965 - ginger fish, amerikalı müzisyen 
 1966 - maria canals barrera, amerikalı ve küba kökenli oyuncu
 1967 - mira sorvino, amerikalı oyuncu
 1968 
mika häkkinen, fin yarış otomobili sürücüsü
naomi watts, i̇ngiliz oyuncu
 1969 - piper kerman, amerikalı anı yazarı
 1970 
kimiko date, japon profesyonel tenis oyuncusu
miraç eronat, türk tiyatro, sinema, dizi oyuncusu ve seslendirme sanatçısı
 1971 
cenk durmazel, türk komedyen ve malt ve badluck grubunun solisti
alan wright, i̇ngiliz eski futbolcu
 1972 - dita von teese, amerikalı burlesk dansçı, manken, oyuncu ve modacı
 1974 - muhammed el-cihani, suudi millî futbolcu 
 1975 - valérien ismaël, fransız teknik direktör ve eski futbolcu
 1976 - fedor emelianenko, rus dövüşçü
 1977 - young jeezy, amerikalı rapçi ve söz yazarı
 1978 - nicole mckibbin, amerikalı rock şarkıcısı ve söz yazarı
 1979 - bam margera, amerikalı aktör ve kaykaycı
 1981 
willy caballero, arjantinli futbolcu
nihan büyükağaç, türk oyuncu
josé calderón, i̇spanyol profesyonel basketbolcu
gül gölge, türk tv sunucusu, manken ve oyuncu
jorge guague, ekvadorlu millî futbolcu
 1982 
aleksandr anyukov, rus futbolcu
emeka okafor, amerikalı basketbolcu
anderson varejão, brezilyalı profesyonel basketbolcu
 1983
vincent simon, tahitili futbolcu 
i̇smail altunsaban, almanya doğumlu türk futbolcu 
 1984 
melody thornton, amerikalı şarkıcı, söz yazarı ve dansçı
mathieu valbuena, fransız futbolcu
 1985 
nicolás abot, arjantinli futbolcu 
luke chambers, i̇ngiliz defans oyuncusu
 1986 
andrés guardado, meksikalı futbolcu
engin öztürk, türk oyuncu
javi poves, i̇spanyol futbolcu
 1987 - hilary duff, amerikalı aktris, şarkıcı ve yazar
 1988 
marin čilić, hırvat profesyonel tenisçi
esmée denters, hollandalı şarkıcı ve şarkı sözü yazarı
 1989 
çağla büyükakçay, türk millî tenisçi
marcus gross, alman kanocu
 1990 
i̇brahim galib, suudi futbolcu 
ekrem engin, türk futbolcu 
 1991 
jang hyun-soo, güney koreli futbolcu 
yuto ono, japon futbolcu
mayra dias, brezilyalı manken 
furkan alakmak, türk futbolcu
 1992 - gizem başaran, türk kadın basketbolcu
 1993 - stelios kiçiu, yunan millî futbolcu
 1994 
 onurcan piri, giresunspor futbolcusu
 simon hald jensen, danimarkalı hentbolcu
akihisa okada, japon futbolcu
xavier arreaga, ekvatorlu futbolcu
trevor daniel, amerikalı şarkıcı ve söz yazarı 
 1996 - junto taguchi, japon futbolcu
 1997 - fatih arda i̇pcioğlu, türk kayakla atlamacı
 1998 - alessandro covi, i̇talyan bisikletçi 
 1999 - alimardon şukurov, kırgız milli futbolcu 
 2000 - frankie jonas, amerikalı oyuncu

ölümler 
 1197 - vi. heinrich, almanya kralı (d. 1165)
 1555 - kara ahmed paşa, osmanlı sadrazamı (kanuni dönemi) (d. ?)
 1574 - ii. guidobaldo della rovere, i̇talyan soylusu (d. 1514)
 1859 - carl ritter, alman tarihçi, filozof ve coğrafyacı (d. 1779)
 1888 - françois achille bazaine, fransız mareşal (d. 1811)
 1891 - herman melville, amerikalı şair ve yazar (d. 1819)
 1895 - louis pasteur, fransız kimya ve biyoloji bilgini (d. 1822)
 1914 - stevan stojanović mokranjac, sırp bestekâr, müzik eğitmeni, orkestra şefi, koleksiyoncu ve yazar (d. 1856)
 1918 - georg simmel, alman sosyolog ve filozof (d. 1858)
 1935 - william kennedy dickson, thomas edison'un istihdamında, ilk sinema filmi kamerasını icat eden i̇skoç mucit (ö. 1860)
 1953 - edwin hubble, amerikalı astronom (d. 1889)
 1956 - william boeing, boeing şirketinin kurucusu amerikalı iş insanı (d. 1881)
 1964 - harpo marx (marx kardeşler'in ikincisi), amerikalı oyuncu ve komedyen (d. 1888)
 1964 - henri grégoire, belçikalı tarihçi (d. 1881)
 1966 - andre breton, fransız yazar ve şair (d. 1896)
 1970 - cemal abdünnasır, mısırlı asker, devlet adamı ve sosyalist lider (mısır'ın 2. cumhurbaşkanı) (d. 1918)
 1970 - john dos passos, amerikalı yazar (d. 1896)
 1978 - i. ioannes paulus, katolik kilisesi'nin 263. papası (33 günle dönemi en kısa 10 papadan biri) (d. 1912)
 1979 - cevat yurdakul, türk polis ve adana emniyet müdürü (suikast sonucu) (d. 1942)
 1981 - rómulo betancourt, venezuelalı siyasetçi (d. 1908)
 1984 - cihat baban, türk siyasetçi, gazeteci ve yazar (d. 1911)
 1987 - sevim deran, türk ses sanatçısı (d. 1935)
 1989 - ferdinand marcos, filipinler devlet başkanı (d. 1917)
 1990 - larry o'brien, 1975-1984 yılları arası nba'in patronluğunu yapmıştır (d. 1917)
 1991 - miles davis, amerikalı müzisyen (d. 1926)
 1993 - tevfik akdağ, türk şair (d. 1932)
 1994 - harry saltzman, amerikalı film yapımcısı (d. 1915)
 2000 - pierre trudeau, kanadalı hukukçu, gazeteci ve kanada'nın 15. başbakanı (d. 1919)
 2003 - elia kazan, rum asıllı amerikalı yönetmen, yazar ve en i̇yi yönetmen akademi ödülü sahibi (d. 1909)
 2010 - ali ecder akışık, türk tiyatro, sinema oyuncusu ve seslendirme sanatçısı (d. 1938)
 2010 - arthur penn, amerikalı yönetmen (d. 1922)
 2013 - turgut özakman, türk bürokrat, yazar ve avukat (d. 1930)
 2014 - talip apaydın, türk yazar (köy enstitüsü mezunu) (d. 1926)
 2015 - catherine coulson, amerikalı oyuncu (d. 1943)
 2015 - ignacio zoco, i̇spanyol eski millî futbolcu (d. 1939)
 2016 - ann emery, i̇ngiliz aktris (d. 1930)
 2016 - larkin malloy, amerikalı dizi oyuncusu, spiker, seslendirme sanatçısı ve oyunculuk eğitmeni (d. 1954)
 2016 - agnes nixon, amerikalı aktris, yazar, senarist ve yapımcı (d. 1922)
 2016 - şimon peres, i̇srailli siyasetçi ve nobel barış ödülü sahibi (d. 1923)
 2017 - marietta marich, amerikalı oyuncu, şarkıcı, yazar, tiyatro yönetmeni ve televizyon sunucusu (d. 1930)
 2017 - daniel pe'er, i̇srailli sunucu ve haber spikeri (d. 1943)
 2017 - jürgen roth, alman araştırmacı gazeteci ve yazar (d. 1945)
 2017 - andreas schmidt, alman oyuncu ve tiyatro yönetmeni (d. 1963)
 2017 - benjamin whitrow, i̇ngiliz komedyen, oyuncu ve seslendirme sanatçısı (d. 1937)
 2018 - tamaz çiladze, gürcü yazar, şair ve oyun yazarı (d. 1931)
 2018 - barnabas sibusiso dlamini, esvatinili siyasetçi (d. 1942)
 2018 - joe masteroff, amerikalı oyun yazarı (d. 1919)
 2019 - josé aldunate, şilili cizvit papaz, eğitimci ve insan hakları aktivisti (d. 1917)
 2019 - alexander davion, fransız-i̇ngiliz oyuncu (d. 1929)
 2019 - josé josé, meksikalı şarkıcı, müzisyen ve aktör (d. 1948)
 2020 - rubén anguiano, meksikalı eski millî futbolcu (d. 1955)
 2022 - coolio, amerikalı grammy ödülü sahibi rapçi ve oyuncu (d. 1963)
 2023 - michael gambon, i̇rlandalı sinema ve tiyatro oyuncusu (d. 1940)

tatiller ve özel günler 

 fırtına: kestane karası fırtınası
 dünya kuduz günü

kaynakça 

0928
28