TCG Anadolu (L-400)

tcg anadolu (l-400), türk deniz kuvvetleri envanterinde bulunan lhd sınıfı (havuzlu helikopter gemisi) savaş gemisi. tcg anadolu, türk donanma tarihinin ilk lhd gemisidir. adını anadolu yarımadasından almıştır. i̇stanbul merkezli sedef tersanesinde inşa edilen tcg anadolu 10 nisan 2023'te türk deniz kuvvetleri envanterine katıldı.

gemi, türk deniz kuvvetleri için bir komuta merkezi ve amiral gemisi görevi görürken, türk silahlı kuvvetlerinin uzun süreli muharebe, uzun mesafeli askerî muharebe veya insani yardım operasyonları gibi çeşitli ihtiyaç ve gereksinimleri karşılayabilmekte.

proje ve inşa 

türk deniz kuvvetleri 1990'lı yıllardan beri tcg anadolu benzeri bir amfibi hücum gemisi istiyordu ve proje ilk olarak o yıllarda gündeme gelmişti. 1997'de türk deniz kuvvetleri tarafından yayımlanan "açık denizlere doğru" belgesinde ilk defa resmen bir havuzlu çıkarma gemisi isteği açıklandı. savunma sanayii müsteşarlığı tarafından projeye yönelik ilk adımlar 2000 yılında atılsa da o dönem türkiye'de yaşanan ekonomik kriz nedeniyle proje bir süreliğine rafa kaldırıldı. 2007'de yayımlanan bilgi i̇stek dokümanı'na 31 şirket ilgi gösterdi. 2010'da proje için 7 türk şirketine teklif sunuldu. proje için rmk marine, dearsan tershanesi ve sedef tersanesi tasarımlarını sundu. 26 aralık 2013'te ihaleyi sedef tersanesinin i̇spanyol ortakları ile sunduğu juan carlos i (l61) benzeri tasarım kazandı.

tcg anadolu'nun yapımı için 2014 yılında ilk çalışmalar yapıldı. 1 haziran 2015 tarihinde sedef tersanesi'ne verilen sipariş sonrasında ise inşa faaliyetlerine başlandı. geminin tasarımında i̇spanyol donanmasına ait juan carlos i (l61) gemisinin tasarımı örnek alındı. projede toplam 131 türk şirketi yer aldı ve tcg anadolu %70 oranda yerli üretimle inşa edildi.

projede önemli tarihler 

 navantia firması ile geminin üretimi için sözleşme imzalanması: 7 mayıs 2015
 sac kesim başlangıcı: 30 nisan 2016
 i̇lk blok kızağa konma: 5 şubat 2018
 denize indirilme: 4 mayıs 2019
 geçici kabul: 14 aralık 2022
 geçici teslim: 21 ocak 2023
 savunma sanayii başkanlığı'ndan türk deniz kuvvetleri'ne devir: 4 mart 2023
 hizmete giriş: 10 nisan 2023

i̇nşa sürecinde meydana gelen yangın 
30 nisan 2019 sabahı geminin pruvasındaki küçük bir alan izolasyon malzemelerinin tutuşması sonucu gemi kuru havuzdayken alev aldı, ancak yangın hızla söndürüldü ve kaplama boyasındaki duman ve alev lekeleri daha sonra yeni bir boya ile onarıldı.

tasarım 

tcg anadolu'nun uzunluğu 231 metre, genişliği 32 metre ve yüksekliği 58 metredir. tcg anadolu'nun tam yüklü deplasmanı 27.436 tondur, tam yükle en az 20,5 knot azami sürat, 16 knot ekonomik süratle seyir edebilir. ayrıca ekonomik süratle 9.000 deniz mili yol katedebilir.

kıtalar arası görevlere çıkabilecek elverişliliğe sahip olan geminin aktif olarak karadeniz, ege ve akdeniz'de görevini sürdürmesi düşünülmektedir.

havacılık imkanları 

tcg anadolu uçuş güvertesi üzerinde 6 adet iniş alanı ve 12 derecelik bir uçuş rampasına sahiptir. uçuş güvertesi üzerinde 10 helikopter veya 11 silahlı insansız hava aracı konuşlandırılabilir. ayrıca uçuş güvertesinin altındaki hangar katında 19 helikopter veya 30 si̇ha konuşlandırılabilir. türk deniz kuvvetleri, saf savaş durumunda gemiyi uçak gemisi olarak kullanabilir. gemi hangarda 25 adet, uçuş güvertesinde 6 adet av-8b harrier ve f-35b tipi savaş uçağı taşıyabilme kapasitesine sahiptir. uçuş güvertesi ile hangar arasında iki adet; biri pupada, biri geminin sancak tarafının köprü önünde asansör bulunmaktadır.

12 derecelik uçuş rampası, gemi üzerinden savaş uçaklarının kalkışını kolaylaştırmakta ve helikopterler dışında uçakların da kullanımında kolaylık sağlamakta. tcg anadolu'da görev alması için kısa kalkış, dikey iniş yapabilen 16 adet lockheed martin f-35b alımı planlanmıştı. ancak abd ile türkiye arasında gelişen s-400 krizi sebebiyle türkiye f-35 projesinden çıkarıldı. türkiye'nin f-35 projesinden çıkarılması sonucu alternatif bir av-8b harrier alımı düşünülse de uçakların kullanım ömürlerinin sonlarında olmaları nedeniyle herhangi bir alım yapılmadı. gemi üzerindeki uçak eksikliğinin bayraktar tb3 ve bayraktar kızılelma gibi si̇ha'lar ile karşılanması planlandı. i̇lerleyen zamanlarda tb3 ve kızılelma'nın tcg anadolu'da görev alabilmesi için çalışmalar yürütülmekte.

amfibik kapasite 
çok amaçlı amfibi hücum gemisi maksadı ile kullanılacak olan gemi, 1.223 kişiyi taşıyabilecek kapasitededir. bir amfibi taburunu iletişim, muharebe ve destek araçlarına ihtiyaç duymadan istenilen bölgeye çıkarma yapabilecektir. 700 kişilik amfibi gücü dışında sekiz deniz çıkarma aracını bulundurabilecek anadolu gemisi içinde iki ameliyathane, diş tedavi üniteleri ve yoğun bakım ile enfeksiyon odalarının da bulunduğu en az otuz yatak kapasiteli tam teşekküllü askerî hastaneye sahiptir. gemi barış zamanında bir hastane gemisi veya erzak (yardım) taşımada kullanılabilir.

silahlanma 

tcg anadolu üzerinde öz hava savunması amacıyla kullanılmak üzere biri geminin pruva tarafında diğeri köprü üzerinde olmak üzere sancak tarafta iki tane 20 mm, 6 namlulu phalanx bulunmakta. ayrıca gemi üzerinde ikisi pupa, ikisi pruva tarafının sancak ve iskelesinde, biri de geminin pruvasındaki uçuş rampasının altında olmak üzere beş adet 25 mm aselsan stop yer almakta.

tcg anadolu'da diğer lhd ve uçak gemilerinde olduğu gibi herhangi bir hava savunma füzesi veya uzun menzilli füze yer almamakta, bu tür ihtiyaçlarda geminin etrafındaki eskort görevi üstlenen muhripler veya fırkateynler hava savunma görevlerini yerine getirmekte.

teknik özellikleri
gemi boyu ve genişliği: 231 m
genişlik: 32 m
azami yükseklik: 58 m
su çekimi: 6,9 m
maksimum sürat: 
hareket siası: 
ağır yük garajı: 1.410 m²
hafif yük garajı: 1.880 m²
gemi havuzu: 1.165 m²
hangar: 900 m²
uçuş güvertesi: 5.440 m²
savaş uçağı kapasitesi: 6 adet dikey iniş yapabilen savaş uçağı
helikopter kapasitesi: 29 adet (10 adet uçuş güvertesinde, 19 adet hangarda)
i̇nsansız hava aracı kapasitesi: 41 adet si̇ha (11 adet uçuş güvertesinde, 30 adet hangarda)

kaynakça 

türk deniz kuvvetleri'nin amfibik savaş gemileri
i̇stanbul'da inşa edilen gemiler