İncirlik Hava Üssü

i̇ncirlik hava üssü (iata: uab, icao: ltag), adana ilinin i̇ncirlik beldesinde bulunan bir hava üssüdür. adana şehir merkezinin 8 km doğusunda ve akdeniz'e 56 km mesafededir. birincil olarak amerika birleşik devletleri hava kuvvetleri ve türk hava kuvvetleri tarafından kullanılan üs, kraliyet hava kuvvetleri tarafından da kullanılmaktadır. i̇ncirlik üssü, türk silahlı kuvvetlerine ait hava kuvvetleri üslerinden biridir, üzerindeki tüm tesislerle birlikte mülkiyeti türkiye cumhuriyeti devletine aittir. avrupa'da taktik nükleer silahlar bulunduran altı nato üssünden biridir.

1951 yılında inşaatına başlanan i̇ncirlik üssü, aralık 1951'de türk silahlı kuvvetleri (tsk) ve amerikan hava kuvvetleri'nin hizmetinde ortak kullanıma açıldı.

i̇ncirlik hava üssü'nde konuşlu birincil birim abd hava kuvvetleri 39. hava üssü kanat, (39 abw) 'dir. i̇ncirlik hava üssü ile ilgili 57 sertleştirilmiş uçak barınakları arasında bulunan bir 3.048 m (10.000 ft) -uzun pisti vardır.

tarihi
i̇ncirlik hava üssü'nün kurulması kararı aralık 1943 i̇kinci kahire konferansı sırasında alınsa da inşaatı ii. dünya savaşı'nın, sona ermesinden sonra başladı. amerikan ordusu mühendisler kolordusu 1951 baharında i̇ncirlik hava üssü inşaatına başladı. abd hava kuvvetleri, başlangıçta orta ve ağır bombardıman uçakları için acil evreleme, kurtarma yeri olarak kullanmayı planladı. türk genelkurmay ve abd hava kuvvetleri aralık 1954 yılında yeni hava üssü için ortak kullanım anlaşmasını imzaladı. 21 şubat 1955 tarihinde, hava üssü'nün resmi adı olarak "adana hava üssü" seçildi. hava üssü'nün konuk birimi olarak 7216. hava üssü filosuydu. bu hava üssü 28 şubat 1958 tarihinde "i̇ncirlik hava üssü" adını almıştır. 15 eylül 1997'de kuzey irak'a düzenlenen operasyon kuzey i̇zleme'de 39. hava kanat komutanlığındaki mülkleri desteklemek ve komuta etmek için kullanılır hale getirildiği belirtildi.

15 temmuz 2016 tarihindeki darbe girişiminde 3 adet tanker uçağı darbeye katılan uçaklara yakıt ikmali için i̇ncirlik hava üssü'nden havalanmıştır.

i̇ncirlik'ten keşif görevleri 
varlığının ilk yıllarında bile, türkiye'de i̇ncirlik hava üssü varlığının değeri sadece soğuk savaş sırasında komünist sovyetler birliği tehdidine karşı değil, aynı zamanda ortadoğu'daki lübnan ve i̇srail krizlerine bir cevap olduğunu kanıtladı.

1958 lübnan krizi

eğitim üssü olarak kullanımı 
lübnan krizinden sonra taktiksel hava komutanlığı, birleşik devletler'den i̇ncirliğe 100 günlük vardiyalarla f-100 filoları gönderdi. i̇ncirlikteki uçuş görevleri 1970 yılında türk hava kuvvetleri'nin amerika birleşik devletleri avrupa komutanlığı'na havadan karaya füzelerini kullanmaya izin vermesiyle genişletildi.

ambargo 
1975'in ortasında türk hükûmeti türkiyedeki birleşik devletlere ait askeri üslerinin kapatılacağını ve türk hava kuvvetlerini transfer edileceğini duyurdu. bu hamle 1974'te kıbrıs harekâtı sırasında amerika birleşik devletleri kongresi'nin türkiyeye ambargo uygulamasına karşılık olarak verilmişti. sadece i̇ncirlik hava üssü ve çiğli hava üssü nato misyonlarından dolayı aktif kaldı ancak bu bölgedeki diğer tüm üsler askıya alındı.

kongre, 1978 yılında ambargoyu kaldırdıktan ve türkiyeye askeri desteği yeniden sağladıktan sonra, birleşik devletler ve türkiye arasında 29 mart 1980'de savunma ve ekonomik i̇şbirliği antlaşması (sei̇a) imzalandı.

birinci körfez savaşı, i̇nsani yardım ve northern watch operasyonu

11 eylül 2001 saldırıları 
11 eylül 2001 saldırılarına  yanıt olarak, kalıcı özgürlük operasyonu (oef) ekim 2001'de başladı. i̇ncirlik, insani hava ikmal operasyonları, mc-130 özel operasyon görevleri, kc-135 yakıt ikmali görevi, guantanamo körfezi'ne mahkum nakliyesi (c-17'den c-141'lere geçiş) ve konuşlandırılmış kuvvetler için idame operasyonları dahil olmak üzere afganistan'daki savaşa destek görevleri için ana merkez olarak hizmet etti. hava limanı, oef yüksekliği sırasında hava akışında 6 kat artış sağladı. afganistan'daki ana üsler (bagram havaalanı) ve özbekistan hava üssü (karshi-khanabad hava üssü) kullanımdayken, i̇ncirlik'in oef'yi destekleyen hava akımı, temel bir idame seviyesine düştü.

irak savaşı

2005 keşmir depreminde insani yardım 
i̇ncirlik, 8 ekim 2005'te gerçekleşen 2005 keşmir depreminde insani yardım sağlayarak köprü görevi gördü. amerikan ve türk havacıların yardımıyla, i̇talya, britanya, yunanistan ve fransa'daki beş c-130 hercules kargo uçağı 10,000 çadır dahil olmak üzere acil yardım malzemelerini i̇skenderun, türkiye'deki bmmyk merkezinden afganistan'a 19 ekim'de taşıdı.

2006 hizbullah-i̇srail savaşı 
2006 lübnan savaşı'ndan önce eylül 2006'da, i̇ncirlik hava üssü beyrut, lübnan'dan mersin, türkiye'ye tahliye edilen amerikalılara moral verilmesi için kullanıldı.

2010 toprak davaları

2015'te suriye operasyonları

ayrıca bakınız 
 abd-türkiye ilişkileri

dış bağlantılar 
 i̇ncirlik hava üssü resmi sitesi

kaynakça 

adana ilinde ulaşım
türkiye'deki havalimanları
sarıçam
nato
türk hava kuvvetleri üsleri
15 temmuz darbe girişimi