Tepebaşı, Beyoğlu

tepebaşı, beyoğlu'nda, i̇stiklal caddesi'ne paralel giden meşrutiyet caddesi ile tarlabaşı bulvarı'nın devamı olan refik saydam caddesi arasında kalan semt.

tepebaşı çevresi 19. yüzyılın son çeyreğine kadar müslüman mezarlıklarıyla kaplıydı. pera'ya yerleşmiş olan yabancılar ve levantenler önce bir gezinti ve temaşa yeri, daha sonra da yerleşim bölgesi olarak, 19. yüzyılın sonlarında buralarda yoğunlaşmaya başladılar. tepebaşı, adından da anlaşılacağı gibi kasımpaşa ve haliç'e oldukça dik inen yamaçların üstündeydi. buradan aşağı, yamaç boyunca, peralı yabancıların ve levantenlerin petits champs des mort (küçük mezarlık) dedikleri; oldukça bakımsız, mezarlıktan çok, servili, ağaçlık bir kırlık alanı andıran müslüman mezarlığı uzanırdı. asmalımescit'e paralel mezarlık sokağı bu geçmişi anımsatır.

mezarlıklar 1870'lerden itibaren yavaş yavaş kalkarken, altıncı daire-i belediye'nin ilk başkanı blacque bey döneminde tepebaşı'nın imarı başladı. tepebaşı bahçesi de bu dönemde tanzim edildi. semtin bazıları bugüne kadar gelebilmiş binalarının bir bölümü de yine 19. yüzyılın son yıllarıyla 20. yüzyılın hemen başında inşa edildi. bunlar o dönenmde avrupa kentlerinde de benzerleri görülen mimari özelliklere sahip, çok katlı, görkemli, cepheleri süslemeli güzel binalardı. tepebaşı semtinin güney sınırı sayılabilecek şişhane meydanı'ndaki altıncı daire-i belediye binası, corpi sarayı olarak bilinen 1880'lerin ilk yıllarında yapılmış amerika birleşik devletleri elçiliği eski binası, 1890'ların oratalarında açılan ve semte bönemli bir renk kazandıran pera palas, londra oteli, bristol oteli, i̇talya evi, società operaia binası, abd elçiliği'nin karşısındaki union française binası bunların başlıcalarıdır.

tepebaşı, cumhuriyet'in i̇lanı'ndan sonra da tiyatrolar, yabancı misyonlar, seçkin sayılan oteller, kafeler semti olarak gelişti. yine burada bulunan ve bazıları pera'ya, i̇stiklal caddesi'ne açılan çok sayıda pasaj çeşitli dükkânlarla doluydu.

beyoğlu'nun, günümüze kadar görünüm olarak 20. yüzyılın başındaki halini en iyi korumuş semtlerinden biri olan tepebaşı'nda, 1970'lerde, tepebaşı parkı'nın karşısında etap marmara oteli (hâlen the marmara pera), meşrutiyet caddesi'nin i̇stiklal caddesi tarafında da odakule inşa edildi. 1980'lerin ortalarında da eski tepebaşı parkı'nın güney ucuna maksim gazinosu (bugünkü trt i̇stanbul binası) kuruldu.

günümüzde tepebaşı, eski binaların restore edilmeye çalışıldığı; özellikle meşrutiyet caddesi, meşrutiyet caddesi'ni dikine kesen tepebaşı caddesi ve semtin batı sınırını çizen tarlabaşı bulvarı ve onun devamı refik saydam caddesi boyunca ve ara sokaklarda, kimi zaman kenetlenen yoğun bir araç trafiğinin aktığı; konutların giderek azalıp, yok olup yerlerini işyerlerinin, otellerin, turizme dönük işlevde birimlerin aldığı bir beyoğlu semtidir.

ulaşım

otobüs hatları 
 145t beylikdüzü - taksim
 32t cevatpaşa - taksim
 35c kocamustafapaşa - taksim
 36t cebeci - taksim
 38t küçükköy - taksim
 46ç kağıthane/çağlayan - eminönü
 46t çağlayan - topkapı
 50n alibeyköy metro - taksim
 54e halil rıfat paşa - eminönü
 54ht hasköy - taksim
 54kt kaptanpaşa/dolapdere - taksim
 55t gaziosmanpaşa - taksim
 66 gülbağ - eminönü
 70fe feriköy - eminönü
 70fy feriköy - yenikapı
 70ky kurtuluş - yenikapı
 71t ataköy - taksim
 72t yeşilköy - taksim
 72yt yeşilköy - taksim
 73 yenibosna metro - taksim
 73f florya - taksim
 74 hilton sitesi - eminönü
 74a gayrettepe - eminönü
 76d bahçeşehir/esenkent - taksim
 79t kayabaşı kiptaş - taksim
 80t kazlıçeşme - taksim
 85t esenler metro - taksim
 87 topkapı/edirnekapı - taksim
 89c i̇kitelli garajı - taksim
 89t k.s.s. hastanesi/atakent mahallesi - taksim
 92t bağcılar devlet hastanesi - taksim
 93t zeytinburnu - taksim
 97t basınsitesi – taksim
 e-56 ispartakule/bizimevler - taksim
 e-59 boğazköy/bahçeşehir - taksim
 th 1 taksim - atatürk havalimanı
 yt 1 yenikapı i̇do - taksim

minibüs hatları 
 taksim - aksaray
 taksim - bakırköy
 taksim - cevizlibağ
 taksim - florya
 taksim - kocamustafapaşa
 taksim - topkapı
 taksim - yeşilköy
 taksim - yenibosna

metro hatları 
  yenikapı - hacıosman

ayrıca 
 tepebaşı tiyatrosu