Grand Prix Pilotları Birliği

grand prix drivers' association (gpda) (türkçe: grand prix sürücüler birliği) formula 1 sürücülerinin oluşturduğu sendika.

tarihçe
gpda ilk olarak 1961 yılında kuruldu ve 1960'lar-1970'ler boyunca aktif kaldı. birliğin öncelikli amacı yarışlardaki güvenlik standartlarının artırılmasıydı. bu amaç doğrultusunda 1969'da spa pisti ve 1970 ile 1976'da nürburgring'te yapılan yarışlarda boykotlar yaşandı.

gpda'nın 1961 mayıs'ındaki kuruluşunda stirling moss başkan seçildi. i̇lk olarak fia uluslararası spor komisyonu'nda (csi) temsil edilebilmek için çalışmalar yapıldı; komisyon o dönemde motor sporlarının yönetim teşkilatı olarak sürücü ve izleyenlerin güvenlik şartları hakkında karar organıydı. 1963'te moss kariyerini noktalayınca yerine jo bonnier geçti. 1982 formula 1 sezonuna gelindiğinde, foca ve fia arasındaki anlaşmazlıklar ve f1'in ticari sisteminde meydana gelen değişimler ile birlikte gpda dağıldı.

gpda, 1994 monako grand prix'in hemen ardından niki lauda ve gerhard berger'in öncülüğünde yeniden ortaya çıktı. bunu tetikleyen şey ise, monako'dan iki hafta önce yapılan san marino grand prix'te yaşanan kazalarda, ayrton senna ile roland ratzenberger'in hayatını kaybetmesi ve de rubens barrichello'nun ciddi şekilde yaralanmış olmasıydı. san marino'da yarış öncesi pilotlar yeniden birlik oluşturmak için toplanmış; senna ölümünden birkaç saat önceki bu görüşmede, oluşacak yapının direktörlerinden biri olarak seçilmişti. i̇kinci kuruluşta michael schumacher başkan seçildi ve 2005'e kadar bu görevde kaldı.

birlik 1996'da birleşik krallık'ta grand prix drivers association ltd. adıyla şirketleşti. i̇lk resmî yapılanmasını ve merkez ofislerini ise monako'da oluşturdu.

üyelik ve başkanlık
gpda'da üyeler arasında yönetici olacaklar için oylama yapılır. şu anki yapıda biri başkan olmak üzere toplam üç direktör vardır.

gpda üyeliği zorunlu olmasa da, 2010 sezonunda tüm pilotlar üyeliği kabul etmişti. gpda üyeliğinin bedeli 2.000 £'tu.

2010'da michael schumacher'in pistlere dönüşü ve pedro de la rosa'nın sauber'le yeniden yarışlara katılacağı için başkanlığı bırakması ile gpda içinde önemli değişimler yaşandı. nick heidfeld de la rosa'ın yerine başkanlığa seçilen isim oldu. i̇lk etapta bu kez birliğe katılmayı düşünmediğini açıklayan michael schumacher ise daha sonra bu kararını değiştirdi. alman pilotun gpda direktörlerinden olan felipe massa ile görüşmelerinden sonra bu yolu seçtiği belirtilmişti.

gpda'nın başında halihazırda rubens barrichello bulunurken, felipe massa ve sebastian vettel diğer iki direktördür.

son tartışmalar
2005 sezonu boyunca gpda formula 1'de yaşanan bir takım görüş ayrılıklarının içinde yer aldı.
birleşik devletler grand prix'i sonrası gpda, fia dünya motor sporları konseyi'nin gündemindeki michelin kullanan takımlara destek veren bir bildiri hazırladı. pilotların büyük bir bölümü hazırlanan metni imzalarken, michael schumacher imza atmadı. alman pilot kendisinden imza atması için bir istekte bulunulmadığını belirtmişti. bildiride fia'nın önerilerinin michelin takımlarının yaşadığı problemleri gidermekten uzak olduğu söylenmekteydi. schumacher ise indianapolis'teki olayın güvenlik sorunundan çok teknik bir problem olduğu fikrindeydi.

daha sonra gpda ve fia başkanı max mosley arasında, i̇ngiltere grand prix'te yapılması planlanan görüşme, mosley tarafından david coulthard'ın açıklamaları sebebiyle iptal edildi. mosley coulthard'ın basına yansıyan sözlerinin görüşmeyi amacından saptırdığını ve sadece kendisini suçladığını belirtti. gpda ise bunu üzerine yolladığı mektupla, mosley'i gpda'nın gelişmiş güvenlik çabalarını sonuçsuz bırakmakla itham etti:
''“coulthard'la yaptığınız bir telefon görüşmesinde fia'nın, gpda güvenlik çalışmalarına verdiği desteği çekebileceğini söylemenizden de endişeliyiz... gpda güvenlik konularının en önemli sorun olduğunu düşünmekte ve fia başkanının buna tam destek vermemesinden üzüntü duymaktadır."

ayrıca bakınız
jackie stewart
sid watkins

kaynakça

formula 1
1961'de kurulan kuruluşlar
1982'de feshedilmiş oluşumlar
1994'te kurulan spor kuruluşları