Yurttaş Kane

yurttaş kane (citizen kane), yönetmen orson welles’in ilk uzun metrajlı filmidir ve pek çok eleştirmen tarafından sinema tarihinin en iyi eseri olarak görülmektedir.

1941 yılında gösterime giren film, sinema anlayışına, özellikle montaj, deep focus tekniği ve makyaj bakımdan birçok yenilikçi katkılarda bulunmuştur. filmin sinemaya en büyük katkısı alt açının doğru bir biçimde kullanılmaya başlanmasıdır. o zamana kadar kullanılmayan alt açılar nedeniyle, tavan hiç gözükmemekte; aydınlatma amacıyla kullanılan ışıklar da burada bulunmaktaydı. ancak bu filmin getirdiği bu yenilik sonucunda yandan aydınlatma etkili bir biçimde kullanılmaya başlanmıştır.

genç bir gazeteci, kane’in vefat ettiğinde sarf ettiği son söz olan rosebud isminin anlamını çözmek için, kane’in yakınlarıyla temas kurarak bu renkli kişiliğin geçmişine tanık olmamızı sağlamaktadır. rosebud, filmde eksik olan yapboz parçası görevini üstlenmekte, bu sayede filme dedektiflik unsurları eklenmektedir. orson welles'in yaratmış olduğu kane karakterinin, amerikalı medya patronu william randolph hearst'le ortak değerlere sahip olması dikkat çekici bir noktadır.

filmin öyküsü birçok katmandan oluşmaktadır. i̇ktidarın doğası, karakter ve kader ilişkisi gibi kavramsal temaların yanı sıra "amerikan rüyası" kamuoyu, siyaset, medya ve halkla ilişkiler gibi artık gündelik yaşamın biçimlendirici güçleri olan "modern yaşamın olguları" ve aralarındaki ilişkiler, bu olguların henüz yeni ortaya çıkmaya başladığı zamanlarda yaşamış, dönemin donald trump'ı, william randolph hearst'ın (1863-1951) yaşamı üzerinden anlatılmaktadır.

bu bireysel hikâye aynı zamanda mükemmeliyetçiliğin, otoriter yönetimin (hard pazarlamanın), hazin sonuçlarını da göstermektedir. daha sonraları, orson welles'in mükemmel bir film yapma konusundaki zorlayıcı çabalarının olumsuz sonuçlarını kendi hayatı ve sinema kariyeri üzerinde yaşadığı söylense de bu film hâlâ gelmiş geçmiş en iyi filmler listesinde yer almaya devam ediyor.

film, 1942 yılında 9 dalda akademi ödülleri'ne aday gösterilmiş; ancak sadece en iyi senaryo dalında ödül almayı başarmıştır.

"yurttaş kane", 1989 yılında kongre kütüphanesi tarafından "kültürel, tarihî ve estetik olarak önemli" filmler arasına seçilerek abd ulusal film arşivi'nde muhafaza edilmesine karar verilmiştir.

oyuncular

kaynakça

dış bağlantılar 
 yurttaş kane, imdb 

 
1941 çıkışlı dramatik filmler
amerika birleşik devletleri ulusal film arşivi filmleri
orson welles'in yönettiği filmler
gregg toland'ın görüntülediği filmler
amerika birleşik devletleri biyografik filmleri
i̇lk yönetmenlik denemesi filmler
konusu new york'ta geçen filmler
1890'larda geçen filmler
1900'lerde geçen filmler
1910'larda geçen filmler
1920'lerde geçen filmler
1930'larda geçen filmler
kaliforniya'da çekilmiş filmler
gazetecilik ile ilgili eserler
orson welles'in senaryosunu yazdığı filmler
orson welles'in yapımcısı olduğu filmler
en i̇yi film national board of review ödülü sahipleri
rko pictures filmleri
amerika birleşik devletleri işletme filmleri
amerika birleşik devletleri yapımı siyah-beyaz filmler
gerçek olaylara dayanan dramatik filmler
narsisizm ile ilgili filmler
anahtarlı filmler
en i̇yi film new york film eleştirmenleri birliği ödülü sahipleri