ISU Puanlama Sistemi

isu puanlama sistemi (ayrıca code of points (cop) veya new judging system (njs) olarak da bilinir), 2004'ten bu yana artistik buz pateni yarışmalarında (kadınlar, erkekler, çiftler, buz dansı ve senkronize buz pateni) kullanılan puanlama sistemidir. uluslararası paten birliği (isu) tarafından tasarlanmıştır.

2004'ten önce bu sporda 6.0 sistemi kullanılıyordu.

teknik detaylar

teknik panel 
yeni sistemde teknik puanlar her teknik eleman için ayrı ayrı puanlanır. her eleman öncelikle technical specialist (teknik hakem) tarafından incelenir ve bu hakem elemanın temel değerini belirler. diğer 12 hakem (bu hakemlerin sayısı daha sonra 9'a indirilmiştir.) ise hareketin temel değerine eklenmek üzere goe (grade of execution) olarak bilinen uygulama puanını verir. bu teknik hakem tarafından belirlenen hareketin ne derece iyi gösterildiğini belirler. bu hakemler -3 ve +3 arasında hareketi puanlar. bu hakemler arasından rastgele 3 tanesi çıkarılır. ardından en yüksek ve en düşük puanlar çıkarılır. geri kalan 7 hakemin puanı goe'yi belirler. hareketin temel değeri ve verilen goe hareketten alınan puanı oluşturur. düşme, kaldırışların belirlenen kurallara uymaması, çok uzun süre yapılması vb. durumlarda ceza puanları (deductions) uygulanır.

elemanlar 
programlarda hangi elemanların olacağı ve kaç elemanın yapılacağı yarışmaya ve yarışmanın yapılacağı seviyeye (büyükler, gençler) göre değişir. büyükler düzeyinde uluslararası yarışmalarda çiftler ve teklerde 8 değişik teknik eleman vardır. bu sekiz eleman tekler düzeyinde yarışan patenciler için isu 310 numaralı kuralında belirtilir. bütün patenciler kısa programda bir kombinasyon atlayışı, iki solo atlayış, üç dönüş ve iki adım dizisi göstermelidir. çiftlerde kısa programda ise iki kaldırış, bir yan yana atlayış, bir fırlatmalı atlayış, bir yan yana dönüş, bir birlikte dönüş, bir adım dizisi ve bir ölüm spirali olmalıdır. (isu rule 313).

büyükler düzeyinde serbest programda çiftlerde 14 teknik eleman, erkeklerde 13 eleman, ve kadınlarda 12 eleman vardır. bu elemanların detayları isu rules 520 ve 521 (2008 version) verilir. bunlar çiftler kategorisinde 4 kaldırış, 4 atlayış, (fırlatmalı ve yan yana) 3 dönüş (1 ölüm spirali), 1 adım dizisi ve 1 spiral dizisidir. erkekler 8 atlayış, 3 dönüş, ve 2 adım dizisi yapar. kadınlar ise 7 atlayış, 3 dönüş, 1 adım dizisi ve 1 spiral dizisi gösterir.

protokol detayları 

her yarışmanın ardından protocol adı altında isu hakemlerin puanlamalarını yayınlar.

eğer patenci göstermesi gereken teknik elemanı yapılması gereken sayıdan daha fazla sayıda yapmışsa bu eleman protokolde belirtilir. ancak hakemlerin puanlaması ne olursa olsun teknik hakem hareketin temel değeri ve kaliteyi belirleyen goe (grade of execution) 0 olarak gösterir, patenci bu elemandan puan alamaz. atlayışlar eğer programın ikinci yarısında uygulanmışsa x işareti ile gösterilir. (bu atlayışlar 0.1 daha fazla puan getirir.) eğer bir atlayış yanlış kenardan yapılmışsa (örneğin lutz atlayışına iç kenardan çıkılması), protokolde bu atlayışın yanına e işareti konur ve bu atlayışın gösteriminden, kalitesinden alınan puan negatif olur. eğer atlayışın çıkışı tam olarak yanlış kenardan değilse ! işareti ile gösterilir ve alınacak goe'yi değerlendirmek hakemlere bırakılır.

atlayış kombinasyonları tek elemanmış gibi puanlanır ve temel değer yapılan iki atlayışın temel değerleri toplamıdır. (3f+3t atlayışı 3f=5.5 ve 3t=4.00 toplamı olan 9.5 puana eşittir.) bunun yanında bazı kombinasyonlarda araya adım konulduğunda "sequence" olarak isimlendirilir ve bu durumda kombine atlayışın temel değeri için her atlayıştan 0.8 puan indirilir. (2009 dünya şampiyonasında serbest programı 1. bitiren çift aliona savchenko / robin szolkowy'nin ilk atlayışı 3t+3t+seq şeklinde yapılmış ve sporcular temel değer üzerinden 6.00 puan almıştır.) atlayışların temel değerleri;  dörtlü toe loop (9), üçlü axel (7.5), üçlü lutz (6), üçlü flip (5.5), üçlü loop (5), üçlü salchow (4.5), üçlü toe loop (4) ve ikili axel (3.5).

kısaltmalar 
tüm elemanlar protokollerde kısaltmalar ile gösterilir.

hareketin zorluk derecesi kısaltmanın ardından gösterilen bir sayı ile belirtilir. (zorluk derecesi 1 ve 4 arasında değişir) örneğin slst4 kısaltmasının anlamı 4. zorluk seviyesinde yapılmış bir düz çizgide adım dizisi olmasıdır. atlayışlarda temel olan havada yapılan dönüş sayısıdır. örneğin  3a (üçlü axel)  havada 3 tur dönüldüğü anlamına gelir.

program puanları 
daha önce kullanılan program puanları bu sistemde 5 ayrı ana kategoriye ayrılır. bunlar (1) skating skills (ss), (2) transitions (tr), (3) performance/execution (pe), (4) choreography (ch) ve (5) interpretation (in) olarak sıralanır. 
 skating skills, patencinin kayma tekniğini ve yeteneğini gösterdiği bir alandır. 
 transitions programın içindeki teknik elemanları birbirine bağlayan geçiş elemanlarının değerlendirildiği bir kategoridir. 
 performance/execution sporcunun gösterdiği performansı ve sunumu belirler. 
 choreography programın koreografisinin değerlendirildiği alandır. 
 i̇nterpretation performans ve sunumdan farklı olan paatencinin programı ne derece anlattığını gösteren puandır. 
her kategori için hakemlerin neleri göz önüne alarak değerlendirme yaptığı isu'nun 322.2 kuralında açıklanmaktadır. bu her kategori 0'dan 10'a kadar 0.25'lik aralıklarla değerlendirilmektedir. bu puanlar programa (kısa-serbest) ve düzeyine göre değişik bir sayı ile çarpılarak program puanını oluşturmaktadır.

büyüklerde kadınlar ve çiftler için bu sayı kısa programda 0.8, serbest programda ise 1.6'dır. for senior men, the factor is 1 for the short program and 2 for the long program. the factors are set so that the total score from the artistic marks will be about equal to the total score from technical marks. senior men tend to have higher element scores than ladies because they have more jumping passes and attempt higher valued jumps, so their program components are factored higher to reflect the difference.

dünya rekorları

erkekler

kadınlar

çiftler

buz dansı

synchronized

kaynakça

dış bağlantılar 
 isu judging system summary
 isu judging systems
 how the isu judging system works