BioShock

bioshock, 2k boston/2k australia tarafından geliştirilen ve 2k games tarafından yayımlanan bir video oyunudur. oyun, xbox 360 ve pc için 21 ağustos 2007 tarihinde çıkmıştır. 2k games tarafından yapılan bir açıklamada oyunun playstation 3 için 2k marin tarafından hazırlandığı ve 17 ekim 2008 (pal) ve 21 ekim 2008 (ntsc-us) tarihlerinde piyasaya sürülmüştür. seri olarak devam etmiş, şubat 2010'da bioshock 2, mart 2013'te bioshock infinite yayımlanmıştır. oyun 1960'larda geçer. ana karakter olan jack, uçağının okyanusta kaza yapmasından sonra rapture adlı yer altı şehrini keşfeder. andrew ryan adlı iş insanınca yapılan şehir bir ütopya olarak planlanmıştır. adem adlı süper insan güçleri veren bir plazmidin keşfi şehrin sonunu hazırlar. jack ise buradan bir kaçış arar. hikâye ayn rand'ın objektivizm düşüncesi üzerine kuruludur. george orwell gibi yazarlardan etkiler de barındırır. system shock adlı oyunun fikren devamı olarak bilinir. aynı ekip üyeleri iki oyun üzerinde de çalışmıştır.

oyunun remastered sürümü, serinin diğer oyunlarıyla beraber bioshock: the collection isimli paketin adı altında 13 eylül 2016'da playstation 4 ve xbox one platformları için, 16 eylül 2016'da ise microsoft windows platformu için çıkışını gerçekleştirmiştir. oyunun orijinal halini daha önceden satın almış kullanıcılar, sadece pc platformuna özel olarak, oyunun remastered sürümünü ücretsiz elde etmişlerdir.

hikâye
oyun 1960'larda rapture adlı su altında kurulu bir şehirde geçer. bir objektivist ve iş insanı olan andrew ryan, hükûmetten bağımsız bir ütopya kurmak ister. bu ütopya ise rapture olacaktır. rapture, 1940 yıllarında planlanır ve inşa edilir. bunun yanında bilimsel araştırmalar genişletilir ve suyun zeminindeki canlılar incelenir. i̇nceleme sonucunda bu canlılardan "adem" adlı bir plazmid keşfedilir. canlılardan çıkarılan bu madde insan dna'sı ile uçbirleştirilince, "adem" kullanıcıları süper güçler elde ederler.

plazmidler, rapture sakinlerinde genetik modifikasyonlar yaparak onlara çeşitli güçler veren maddelerdir. örneğin; parmak şıklatıldığında çakmak benzeri alev oluşturulabilir ya da yine eller kullanılarak elektrik şoku uygulanabilir. plazmidler adem ile etkinleştirilirken havva kullanılarak uygulanılır. havva şırıngaları rapture içerisindeki satış otomatlarından satın alınabilir veya çeşitli konumlarda bulunabilir. her ne kadar plazmidler insanların hayatını kolaylaştırılması için keşfedilmiş olsa da, kullanım bağımlılık yaptığından kötüye kullanılmışlardır ve artık en güçlü biyolojik silah olmuşlardır.

sınıfsal ayrımlar artınca eski bir gangster ve iş insanı olan frank fontaine alt sınıfı kullanarak, rapture'da bir darbe planı yapar. fontaine dış dünya ile bir kara borsa yolu açıp dr. brigid tenenbaum ile birlikte geniş kitlede ucuz plazmid üretimi için bir işletme kurar. bunun için yetim kızlar kullanılır. bu kızların midelerine plazmid çıkarılan canlılar nakledilir ve bu kızlara little sisters (küçük kız kardeşler) denilir.

fontaine böylelikle plazmid kullanıcılarından bir ordu kurar ve ryan'a saldırtır. ancak bir söylentiye göre fontaine çatışmada ölür. ryan bu fırsatı kullanır ve plazmid işletmelerinin kontrolünü ele geçirir. aylar sonra alt sınıftan atlas adlı yeni bir tehdit ortaya çıkar. atlas, küçük kız kardeşler'in bulunduğu işletmelere saldırır. böylelikle ryan, koca babalar (big daddies) adında plazmidle güçlendirilmiş ve dalış giysileri giydirilmiş cüsseli insanları oluşturur. bu cüsseli adamlar her ne pahasına olursa olsun küçük kız kardeşler'i korumaya psikolojik olarak programlanmıştır. ryan ayrıca mutantlar (splicers) ile bir ordu da oluşturur.

1959 yılı arifesinde atlas, ryan'a saldırı emri verir. çok fazla can kaybı olur ve sağ kalanlar ise başka yerlerde yaşamaya başlar. rapture böylelikle bir distopyaya dönüşür.

1960 yılında jack wynand'ın yolculuk yaptığı uçak atlantik okyanusu'na düşer. bu olaydan sadece jack kurtulur ve yakınlardaki bir deniz fenerine gider. deniz fenerine girdiğinde orada denizin dibine inebilen batisfer adlı bir araca biner ve rapture'a ulaşır.  
jack, rapture'a ulaştığında atlas ona telsizden bağlantı kurar. andrew'in ailesini bir batisferde esir tuttuğunu ve onu durdurması konusunda yardımını ister. jack ilerlerken bir küçük kız kardeş ve muhtemelen bir çatışmada yenik düşmüş bir koca baba ile karşılaşır. atlas, jack'e karşılaştığı küçük kız kardeş'i öldürüp içindeki "adem" maddesini almasını söyler, ancak bunu bir şekilde duyan dr.  tenenbaum ise onu ve karşılaşacağı çocukların canını bağışlaması karşılığında ona plazmid vereceğini söyler.

jack batisfere yaklaşır, ancak o ulaşamadan andrew batisferi yok eder. atlas bu duruma çok öfkelenir ve jack'i andrew'in mekanına yönlendirir. jack yolda eski bir müzisyen olan sander cohen gibi andrew'in müttefiklerinin kontrolündeki bölgelerden geçmek zorunda kalır. eninde sonunda jack, ryan'ın ofisine ulaşır. ryan, jack'in kendisinin gayrimeşru oğlu olduğunu, fontaine'in jack'i annesinden kaçırıp ryan'ın ulaşamayacağı yüzeye gönderdiğini ve jack'in hızlı yaşlanması için genetiğinin değiştirildiğini söyler. fontaine, jack'i bir koz olarak ryan'a karşı kullanmak için planlamıştır. doğru zaman geldiğinde jack gelecek ve onun genetikleri ryan'ın kilit altına aldığı birçok sistemi açacaktır. ryan özgür iradesiyle ölümü kabul eder ve jack'ten kendisini öldürmesini rica eder. bu rica cümlesi (rica etsem - would you kindly) bir tür hipnotik tetikleyicidir. jack bunun farkına varınca aslında kendisini götüren uçağı bu sözü içeren bir mektubu okuduktan sonra düşürdüğünü anlar.

ryan ölünce atlas kendisinin fontaine olduğunu açıklar ve sistemlerin kontrölünü ele geçirip jack'i ölüme terk eder. jack'i, dr. tenenbaum ve küçük kız kardeşler kurtarır. küçük kız kardeşler'in yardımıyla jack, fontaine ile yüzleşir. köşeye sıkışan fontaine kendisine çok fazla "adem" enjekte eder ve bir yaratığa dönüşür. küçük kız kardeşler, jack'e yardım ederler ve onun vücudundaki maddeleri ellerindeki enjektörlerle çıkarırlar. böylelikle fontaine ölür.

oyunun sonu oyuncunun küçük kız kardeşler ile nasıl bir etkileşim içinde olduğuyla alakalıdır. oyunda üç farklı son bulunmaktadır:
 
oyuncu karşılaştığı bütün kızların canını bağışlamış ise;

-  beş kız ve jack birlikte yüzeye çıkarlar ve jack bu kızları kendi himayesine alarak yaşamlarını sürdürürler. sonunda jack ölüm döşeğindeyken kızlar onun yanında olur.

eğer oyuncu en az bir tane kızı öldürür ise;

- jack kızları öldürüp "adem" maddelerini alır. bir denizaltı ile yüzeye çıkar. etrafına içinde mutantların da olduğu batisferler de gelir ve arama-kurtarma ekibini öldürürler. denizaltında bir nükleer füze bulunmaktadır. dr. tenenbaum'un ifadesiyle jack, "dünya'nın kötü sırlarını çalmıştır."

- oyuncu bütün kızları öldürmüş ise yine ikinci sonla karşılaşılır ancak dr. tenenbaum'un anlatımı daha sert ve öfkeli bir şekilde olmaktadır.

bölümler 

 rapture'a hoş geldiniz
 tıbbi bölüm
 neptün'ün hazinesi
 kaçakçılar sığınağı
 botanik bahçesi
 çiftçi pazarı
 eğlence kalesi
 hephaistos
 rapture merkezi kontrol
 olimpos tepeleri
 apollo meydanı
 prometheus noktası
 tecrübe sahası
 son bölüm

silahlar 

 i̇ngiliz anahtarı 
 tabanca
 pompalı tüfek
 arbalet
 bomba atar
 makineli tüfek
 kimyasal atar

düşmanlar 

 mutantlar
 koca babalar (koruyucular)
 küçük kız kardeşler (toplayıcılar)
 güvenlik aygıtları

ana karakterler 

 jack wynand
 andrew ryan
 atlas
 bridgette tenenbaum
 frank fontaine

müzikler 

bioshock'un oyun müzikleri, garry schyman ve moby tarafından yapılmıştır. bunun dışında çeşitli sanatçıların seslendirdiği, nostaljik parçalar da oyun içerisinde kullanılmıştır.

demo 

i̇lk bioshock demosu, 12 ağustos 2007 tarihinde xbox live marketplace'de, ilk pc demosu ise 20 ağustos 2007 tarihinde yayınlanmıştır. playstation 3 için hazırlanan sürümün demosu ise 2 ekim 2008 tarihinde playstation store'da oyunculara sunulmuştur.

kaynakça

dış bağlantılar 
 
 
 

amerika birleşik devletleri'nde geliştirilen video oyunları
avustralya'da geliştirilen video oyunları
ödüllü bilgisayar oyunları
konusu 1960'larda geçen video oyunları
kurguda zihin kontrolü
2007 video oyunları
2016 video oyunları
microsoft windows oyunları
playstation 4 oyunları
playstation 3 oyunları
kapitalizm eleştirisi
games for windows onaylı video oyunları
spike video oyunu ödülleri yılın oyunu kazananları
kanada'da geliştirilen video oyunları