Toto Karaca

i̇rma felekyan veya bilinen adıyla toto karaca (18 mart 1912, i̇stanbul - 22 temmuz 1992, i̇stanbul), ermeni asıllı türk operet, tiyatro ve sinema oyuncusu.

türk tiyatrosunun tuluat tiyatrosundan batılı anlamda tiyatroya geçiş döneminde tanınmış bir komedi ve vodvil oyuncusu; türk sinemasının önemli bir karakter oyuncusu idi. rock şarkıcısı cem karaca'nın annesi olarak da bilinir.

yaşamı 
1912 yılında i̇ran ermenisi bir ailenin kızı olarak  i̇stanbul'da dünyaya geldi. annesi tahran doğumlu  tiyatrocu marie hiranuş felegyan, babası i̇ran ermenisi harutyun marutyan'dır. doğum adı i̇rma harutyun marutyan idi.  onun doğumundan önce ölen babasını hiç tanımadı.  tiyatrocu felekyan ailesinin bir ferdi olarak büyüdü. dedesi şair, teyzesi vartiter felekyan (roza felekyan olarak tanınır)  tiyatrocu, dayısı ise tiyatro oyuncusu ve keman virtüözü idi. annesi komedi oyuncusu, teyzesi dram oyuncusu olarak tanınmıştı. "toto" lakabını annesi takmıştır.

eğitiminin temelini annesinin verdiği dersler oluşturur. eseyan kuledibi i̇ngiliz okulu'ndan mezun oldu; i̇ngilizce ve fransızca öğrendi. çocukluğunda beş yıl bale dersi aldı. i̇lk kez 12 yaşında sahneye çıktı. semiha berksoy'un aktardığına göre kel hasan'ın tiyatrosunda oyundan önce sahne alıp dans ediyordu.  direklerarası'nda farklı dillerde şarkılar söyleyip dans ederek i̇rma toto adıyla tanındı.

1929 yılında cemal sahir ve ömer aydın'ın kurduğu i̇stanbul opereti adlı topluluğun i̇zmir turnesi sırasında karantina mevkiinde bulunan şık sineması’nda sergilenen "kumrular" opereti, rol aldığı ilk müzikli oyundu. i̇stanbul opereti'nin ardından  muhlis sabahattin'in kurduğu muhlis'in çocukları adlı toplulukta müzikli oyunlarda rol aldı. bu dönemde "çarliston kraliçesi" olarak ün yaptı. sonraki yıllarda süreyya opereti, halk opereti, muammer karaca tiyatrosu'nun kadrosunda yer aldı. 1939 yılında oyuncu mehmet karaca ile evlendi. bu evlilikten sonra toto karaca olarak tanındı 1945 yılında oğlu cem dünyaya geldi.

1955 yılında yeni ses opereti'nin dağılmasından sonra bu  topluluk sanatçılarının oluşturduğu i̇stanbul opereti'nin kurucuları arasında yer aldı. topluluğun adının i̇stanbul tiyatrosu olarak değiştiği 1960 yılında da ali sururi ile birlikte  kurucu ortaklar arasında yer aldı. başta "cambazoğlu" olmak üzere çeşitli oyunlardan uyarlamalar yaptı.

1947 yılında seyfi havaeri'nin kılıbıklar filminde rol alarak sinema oyunculuğuna başlayan sanatçı birçok komedi filminde rum ve ermeni rollerini oynadı. "bizim kız", "yasemin", "bağda gül", "kadının fendi", "gülünüz gülünüz" gibi sinema filmleri ve "darısı başınıza" ile "komşumuz balta ailesi" televizyon dizilerinde rol aldı. özellikle görmüş geçirmiş, faka basmaz, hafif kabadayı tiplemeleriyle başarı kazandı.

1992'de i̇stanbul'da öldü. cenaze merasimi kumkapı patriklik kilisesi'nde gerçekleşmiş, şişli ermeni mezarlığı'ndaki aile kabrine defnedilmiştir.

tiyatro oyunları 
 1930: kumrular
 1936: beyoğlu çiçeği
 1936: bayader
 1943: leblebici horhor
 1952: şeytan arabası
 1955: trafik  yüzünden
 1960: sakallı gelin
 1961: muhalif odacı
 1962: cici bey
 1963: yedek koca

filmografisi 
 1947: kılıbıklar
 1947: bağdagül
 1948: keloğlan
 1949: yalan
 1952: i̇stanbul yıldızları
 1953: eğlence bülbülleri
 1955: izdırap şarkısı
 1962: leyla
 1977: gülünüz güldürünüz
 1977: bizim kız
 1988: yasemin

kaynakça

dış bağlantılar 
 imdb sayfası 

1912 doğumlular
i̇ran ermenileri
ermeni asıllı türk sinema oyuncuları
şişli ermeni mezarlığı'na defnedilenler
1992 yılında ölenler
türk kadın tiyatro oyuncuları