1950 FIFA Dünya Kupası

1950 fifa dünya kupası, ii. dünya savaşı nedeniyle ertelenen fakat 12 yıl aradan sonra tekrar faaliyete geçen dünya kupalarının dördüncüsü olan bu turnuva, brezilya'da, 24 haziran - 16 temmuz 1950 tarihlerinde düzenlenmiştir. brezilya, temmuz 1946'da fifa tarafından ev sahibi ülke olarak seçilmiştir. i̇lk defa jules rimet kupası olarak adlandırılan kupayı, son maçta şampiyonluk için beraberliğin bile yettiği ev sahibi brezilya'yı 2-1 ile yenen uruguay tarihinde ikinci defa kazanmıştır. turnuva grup usulü yapılmış ve kupayı kazanan takım final grubunda en çok puan kazanan takım olmuştur. final maçı ayrıca, 174.000 civarı seyirciyle dünya kupası tarihinin en çok seyirci çeken maçı olarak rekor kırmıştır. i̇sveç turnuvayı 3. tamamlarken, i̇spanya da 4. oldu.

turnuvaya 13 takım katıldı ve maçlar 6 farklı şehirde oynandı. turnuvaya katılma hakkı kazanan türkiye ve i̇skoçya kura çekiminden önce turnuvadan çekildi. turnuvaya katılma hakkı olan hindistan ve davet usulü katılan fransa ise kura çekiminden sonra turnuvadan çekildi.

stadyumlar

turnuva öncesi 
ii. dünya savaşı'nın çalkantıları, uluslararası tüm spor faaliyetlerini durdurarak kötü etkilemişti. ancak futbol, ayaklarının üzerinde durmayı başardı ve fifa, temmuz 1946'da lüksemburg'da bir kongre düzenleyerek dünya kupasının yeniden devam etmesi konusunda fikir birliğine vararak 1950'deki turnuvaya brezilya'nın ev sahipliği yapması kararını aldı.

elemeler 

iv. dünya kupası'na sadece 13 takım katıldı. arjantin ve fransa gibi büyük futbol ülkeleri bu turnuvaya turnuvaya katılmazken, futbolun beşiği olarak görülen i̇ngiltere ilk kez bu kupada yerini aldı. elemelerde başarılı olan türkiye ise mesafe uzaklığı ve maddi imkânların yetersizliğinden dolayı turnuvaya katılamazken, elemelerden başarıyla çıkan ekiplerden hindistan ise maçları çıplak ayakla oynama isteğinin fifa tarafından kabul edilmemesi üzerine kupaya katılmadı. 1930 şampiyonu uruguay, katılmadığı 1934 ve 1938 kupalarından sonra ikinci kez bu organizasyona katıldı.

özet 
kupanın fikstürü 13 takım olmasına rağmen oldukça garip bir şekilde belirlendi. 13 takım 4 farklı gruba ayrıldı. ancak, ilk iki grupta dörder takım, üçüncü grupta 3 takım, ve son grup sadece 2 takımdan oluştu. öyle ki, uruguay bolivya'yı 8-0 yenerek tek maçla kolayca yarı finalist oldu. 1. grupta brezilya, yugoslavya'nın önünde rahatça yarı finale yükselirken, 2. grupta i̇spanya, i̇ngiltere'nin de yer aldığı grubu 3'te 3 yaparak kolayca geçti. bu grupta abd, i̇ngiltere'yi joe gaetjens'in golü ile 1-0 yenmişti. ancak i̇ngiliz gazeteleri bu skoru haberleşme hatası olarak yorumlayarak i̇ngiltere'nin abd'yi 10-1 yendiğini yazmışlardı. 3 takımın olduğu 3. grupta ise i̇sveç, son iki dünya kupası şampiyonu i̇talya'yı 3-2 yenerek eledi ve turnuvanın önemli sürprizlerinden birine imza attı. ancak i̇talya millî futbol takımının iskeletini oluşturan torino'nun uçak kazasında 19 futbolcunun ölümü i̇talya'yı olumsuz yönde çok etkilemişti.

gruplarını 1. bitiren brezilya, i̇spanya, i̇sveç ve uruguay yine değişik bir fikstür düzenlemesi yapılarak final turu adı altında grup maçları oynadılar. i̇lk gün maçlarında brezilyalı ademir'in 4 gol attığı maçta i̇sveç'i 7-1 geçti. uruguay ile i̇spanya 2-2 berabere kaldı. 2. gün maçlarında brezilya, i̇spanya'yı da 6-1 gibi farklı bir skorla geçince şampiyonluğun en büyük adayı konumuna yükseldi. uruguay, i̇sveç'i son dakikalarda bulduğu 2 golle 3-2 yenerek şampiyonluk iddiasını son maç olan brezilya maçına taşıdı. brezilya 4, uruguay 3 puandaydı ve uruguay'ın şampiyon olması için brezilya'yı yenmesi gerekmekteydi. beraberlik hâlinde ise şampiyon brezilya olacaktı. maracanã stadyumu'nda oynanan maçın ilk yarısı 0-0 bitti ve 47. dakikada friaca'nın golü ile brezilya 1-0 öne geçince brezilya'nın şampiyonluğuna kesin gözle bakılmaya başlandı. uruguay bir mucize gerçekleştirerek son 25 dakikada bulduğu 2 golle 200.000'e yakın brezilyalı önünde dünya kupasına 2. kez uzandı. üçüncüyü belirleyecek maçta ise i̇sveç, i̇spanya'yı 3-1 yendi. turnuvanın gol kralı 9 golle brezilyalı ademir de menezes oldu.

torbalar

hakemler 

avrupa
  alois beranek
  arthur edward ellis
  george reader
  reginald leafe
  charles de la salle
  generoso dattillo
  giovanni galeati
  karel van der meer
  josé da costa
  george mitchell
  josé garcía carrión
  ramón roma azon
  gunnar dahlner
  ivan eklind

  jean lutz
  benjamin griffiths
  leo lemešić

amerika
  alfredo álvarez
  alberto da gama malcher
  mario gardelli
  mario gonçalves viana
  sergio bustamante
  estevez texada
  cayetano de nicola
  mario ruben heyen
  prudencio garcia
  esteban marino
|}

sonuçlar

birinci tur

1. grup

2. grup

3. grup

4. grup

final turu

kazanan

gol krallığı 
9 gol
  ademir

5 gol
  estanislao basora
  óscar míguez

4 gol
  chico
  telmo zarra
  alcides ghiggia

3 gol
  karl-erik palmér
  stig sundqvist
  juan alberto schiaffino

2 gol

  baltazar
  jair
  zizinho
  atilio cremaschi

  riccardo carapellese
  sune andersson
  hasse jeppson

  jacques fatton
  željko čajkovski
  kosta tomašević

1 gol

  alfredo
  friaça
  maneca
  andrés prieto
  george robledo
  fernando riera
  wilf mannion
  stan mortensen
  ermes muccinelli

  egisto pandolfini
  horacio casarín
  héctor ortiz
  atilio lópez
  césar lópez fretes
  silvestre igoa
  bror mellberg
  rené bader
  jean tamini

  joe gaetjens
  joe maca
  gino pariani
  frank wallace
  julio pérez
  obdulio varela
  ernesto vidal
  stjepan bobek
  tihomir ognjanov

turnuva sıralaması

kaynakça 

 
fifa dünya kupası turnuvaları