Kim Novak

kim novak (d. 13 şubat 1933), amerikalı oyuncu ve eski modeldir. en önemli rollerinden birini alfred hitchcock'un vertigo (1958) filminde oynayan novak, 1950'lerin en ünlü oyuncularından biriydi.

yaşamı

i̇lk yıllar 
marilyn pauline novak adıyla çek asıllı bir ailenin iki kızından biri olarak chicago, illinois'ta dünyaya geldi. annesi öğretmen, babası ise zamanında öğretmenlik de yapmış demiryollarında görevli bir memurdu. novak, öğrencilik yıllarında kazandığı bir burs ile ünlü chicago art institute'e girmeyi başardı.

lisenin ardından mankenlik yapmaya başladığı sıralarda kazandığı bir başka burs sayesinde, model okuluna girdi. part-time mankenlik yaptığı bu dönemlerde tezgâhgtarlık, dişçi asistanlığı, asansör operatörlüğü gibi çeşitli işlerde çalıştı. bir buzdolabı firması için bayan derin dondurucu ("miss deepfreeze") adıyla mankenlik yaparken los angeles, kaliforniya'ya taşındı ve modelliği orada sürdürmeye başladı.

sinema yaşamı 
1954 yılında the french line filmi ile 21 yaşındayken sinemaya ilk adımı atmış oldu. bu filmde pek fazla dikkat çekmeyen novak, columbia pictures'ta çektiği bir deneme filminin ardından, -asi ve birlikte çalışılması bir hayli güç olan- rita hayworth' un yerine yeni bir yüz arayan stüdyo şefi harry cohn tarafından altı aylık bir kontrat ile işe alındı.

columbia pictures'ın isteği ile sarışın olan novak'ın ayrıca kilo vermesi ve parasını kendisinin ödemek zorunda kalacağı oyunculuk dersleri alması gerekti. o dönemde marilyn monroe' nun çok ünlü olması nedeniyle de marilyn pauline novak olan adını değiştirmek zorunda kaldı. 
novak, kit marlowe adında çok ısrar ettiyse de son olarak kim novak adında karar kılındı.

sinemada gerçek anlamdaki ilk rolü pushover (1954) filmi ile oldu. burada çok başarılı bir oyunculuk çıkaramamasına rağmen güzelliği derhal dikkat çekerek kısa zamanda bir hayran kitlesi edindi. ardından judy holliday, jack lemmon ve jack carson ile birlikte rol aldığı ve bir femme fataleyi canlandırdığı phffft! (1954) filminde oynadı ve eleştirmenlerden iyi yorumlar aldı. i̇zleyiciler yeni bir yıldız görmekten bir hayli memnundu ve kim novak sayısız hayran mektubu alıyordu.

başrolü william holden ile paylaştığı picnic (1955) filmi ile umut vadeden genç oyuncu olarak altın küre ödülü' nü kazandı. bu ödül aynı zamanda shirley maclaine'e de trouble with harry filmi ile kazandığı başarıdan dolayı verilmişti. kim novak bu ödülün ardından en i̇yi yabancı oyuncu dalında bafta ödülleri ödülü'ne de aday gösterildi. frank sinatra ile rol aldığı united artists yapımı the man with the golden arm (1955) filmi gişede büyük başarı kazandı. bu filmin başarısının ardından yine sinatra ile rita hayworth'ın da rol aldığı pal joey (1957) filminde oynadı. kim novak' ın popülaritesi bu dönemde o kadar artmıştı ki 29 temmuz 1957 tarihli time dergisi' ne kapak oldu. aynı yıl haftalık $1,250 olan maaşını protesto edecekti.

1958 yılında, bir alfred hitchcock klasiği ve novak' ın bugün en çok hatırlanacağı film olan vertigo'da james stewart' ın gizemli sevgilisi sarışın madeleine elster ve onun gerçek kimliği olan esmer tezgâhtar judy barton rollerini oynadı. hitchcock aslında bu filmde vera miles' ı oynatmayı planlamış; ancak onun hamileliği ve yapımdaki çeşitli aksaklıkların yol açtığı gecikmeler nedeniyle buna fırsat bulamamıştı. vertigo bugün kendi türünün en başarılı filmlerden biri olarak görülmekte ve alfred hitchcock' un başyapıtlarından biri olarak kabul edilmektedir. buna rağmen, zor beğenir bir yönetmen olan hitchcok, kim novak'ın performansından tam olarak memnun kalmamıştır.

vertigo' nun ardından yine james stewart ve jack lemmon'la birlikte romantik bir komedi olan ancak gişede başarılı olamayan bell, book and candle (1958) filminde oynadı. 1960'ta kirk douglas'la rol aldığı strangers when we meet''' ile büyük övgü aldı.

1960'larda kariyerinde bir düşüş meydana geldiği düşünülmesine rağmen, bu yıllar boyunca onun popülaritesini arttırabilecek olan seks bombası rolüne uygun düşen film tekliflerini sürekli olarak geri çevirdi. bunların dışında aralarında breakfast at tiffany's, the hustler, days of wine and roses, and the sandpiper gibi filmlerin de olduğu pek çok teklifi geri çeviren kim novak, 1962'de jack lemmon'la üçüncü ve son kez the notorious landlady filminde birlikte çalıştı. bir somerset maugham draması olan of human bondage (1964) filminde laurence harvey ile rol aldıktan sonra aynı yıl, billy wilder' ın yönetmenliğini yaptığı kült film kiss me, stupid 'ta ray walston ve dean martin ile oynadı. 1965'te richard johnson ve angela lansbury ile birlikte çevirdiği the amorous adventures of moll flanders filminin ardından bir süre için hollywood'daki film çalışmalarına ara verdi.

beyaz perdeye geri dönüşü 1968'de the legend of lylah clare filmi ile oldu. oscarlı oyuncular 
peter finch ve ernest borgnine ile çalıştığı bu filmde, genç oyuncu elsa brinkmann ve bir cinayete kurban giden eski film yıldızı lylah clare olmak üzere iki rolü birden canlandırıyordu. 
kim novak, the great bank robbery (1969) filminin ardından dört yıl kadar sahnelerden uzak kaldı. 1973'te bir korku filmi olan tales that witness madness filminde önemli karakterlerden biri olan auriol pageant' i oynadı. 1979'da bir agatha christie uyarlaması olan the mirror crack'd 'te angela lansbury, tony curtis, rock hudson ve elizabeth taylor ile birlikte rol aldı. beyaz perdede son görünüşü 1991 yılında lillian anderson munnsen rolü ile bir mgm yapımı olan liebestraum filminde gerçekleşmişse de yönetmenle çıkan bazı anlaşmazlıklar sonucu filmdeki sahneleri çıkarılmıştır. novak o tarihten sonra gelen sinema ve televizyon projesi tekliflerini reddetti.

 televizyon 
kim novak zaman zaman televizyon filmlerinde de yer almıştır. bunlardan biri gloria joyce ile birlikte rol aldığı 1973 yapımı the third girl from the left 'tir. ayrıca satan's triangle' 'da eve (1975), malibu 'da (1983) billie farnsworth, alfred hitchcock presents 'ta rosa(1985) gibi karakterleri canalandırmıştır. 1986-87 sezonu boyunca da televizyon dizisi falcon crest 'te bir zamanlar almak istediği sahne adı olan kit marlowe adıyla rol almıştır.

 özel yaşamı 
kim novak, 1965 ve 1966 yılları arasında i̇ngiliz aktör richard johnson 'la evli kalmış, 1976'da ise bir veteriner olan dr. robert malloy ile evlenmiştir. yönetmen richard quine ile de birlikte olmuştur. eagle point, oregon' daki evini 24 temmuz 2000'de bir yangın sonucu kaybetmiş ve eviyle birlikte pek çok hatıra eşyasını, vertigo ve picnic gibi rol aldığı önemli filmlerin senaryolarını ve yazdığı otobiyografisinin mevcut tek taslağını da bu yangında yitirmiştir.

novak sinemanın haricinde yağlı boya ve suluboya resim, fotoğrafçılık, heykeltıraşlık gibi sanat dalları ile uğraşmakta ve şiir yazmaktadır.

kasım 2007'de adı kill.kim.novak (kim novak'ı öldür) olan bir alman müzik grubuna ismi nedeniyle dava açmış ve kazanmıştır. grubun yeni adı andorra~atkins'tir.

 filmleri 

 the french line (1954)(adı geçmiyor)
 pushover (1954)
 phffft! (1954)
 son of sinbad (1955) (adı geçmiyor)
 5 against the house (1955)
 picnic (1955)
 the man with the golden arm (1955)
 the eddy duchin story (1956)
 jeanne eagels (1957)
 pal joey (1957)
 vertigo (1958)
 bell, book and candle (1958)
 middle of the night (1959)
 strangers when we meet (1960)
 pepe (1960) (cameo)

 the notorious landlady (1962)
 boys' night out (1962)
 showman (1963) (belgesel)
 of human bondage (1964)
 kiss me, stupid (1964)
 the amorous adventures of moll flanders (1965)
 the legend of lylah clare (1968)
 the great bank robbery (1969)
 satan's triangle (1975)
 the white buffalo (1977)
 schöner gigolo, armer gigolo (1979)
 the mirror crack'd (1980)
 i have been very pleased (1987) 
 the children (1990)
 liebestraum'' (1991)

notlar

dış bağlantılar 
 kim novak, imdb 
 kim novak, tcm (i̇ngilizce)
 kim novak photo gallery

kaynakça 
wikipedia.en 

1933 doğumlular
chicago doğumlu kadın oyuncular
20. yüzyılda amerikalı kadın oyuncular
amerikalı kadın sinema oyuncuları
amerikalı kadın dizi oyuncuları
amerikalı ressamlar
amerikalı kadın modeller
amerikalı roma katolikleri
çek asıllı amerikalılar
yılın yeni kadın yıldızı altın küre ödülü sahipleri
hollywood şöhret yolu
bipolar bozukluğu olan kişiler
yaşayan insanlar
altın küre ödülü sahipleri
onursal altın ayı sahipleri
chicago sanat enstitüsü okulunda öğrenim görenler