Ayrılan Yollar (film, 1979)

ayrılan yollar, 1979 abd yapımı psikolojik dramatik filmdir. özgün adı hardcore olan film türkiye'de aralık 1983'te sinemalarda gösterime girmiş, video furyası yıllarına denk gelen 1984'ten itibaren de kaset kiralama şirketleri tarafında vhs ve betamax formatlarında izlenime sunulmuştur. filmin özgün adı, sansüre ve başka kısıtlamalara hiç yer verilmeyen cinsel içerikli filmlere verilen ad olan hardcore pornografi (sertçil pornografi)'den gelmektedir.

amerikan sinemasında "yeni sağ ekolü"nün önde gelen temsilcilerinden biri olan ve yönettiği filmlerden çok başkalarının çektiği önemli filmlere yazdığı senaryolarla (örneğin martin scorsese'nin çektiği taxi driver gibi) tanınan paul schrader'in hem yönettiği hem de senaryosunu yazdığı bu filmin başrollerinde george c. scott ve peter boyle oynamışlardır. zaten bu film de tıpkı taxi driver gibi bir alt kültürün herkesçe bilinmeyen gizli 
yüzünü gözler önüne sermektedir. filmin özgün müziği jack nitzsche'ye aittir.

amerika'nın, orta sınıftan tutucu ve dindar insanların yoğun olarak yaşadığı bir orta batı kentinde, kilisenin öğrenciler için düzenlediği kaliforniya gezisi sırasında kızının ortadan kaybolduğunu öğrenen baba jake van dorn (george c. scott) önce bir özel dedektif kiralar. araştırmalar sonucunda kızının izine bir porno filmde rastlayan baba bundan sonra kızını aramak için san fransisko'ya gelir. porno endüstrisinin kalbinin attığı bu devasa kentte genelevlerden sex shoplara, motel odalarından porno film setlerine kadar bakmadığı yer kalmaz. emniyetten de beklediği yardımı göremeyen babanın işi çok zordur.

kendisi de din eğitimi almış olan ve tutucu bir çevreden gelen schrader, yönettiği filmlerinde (ve başkalarına yazdığı senaryolarında) bazı değerlere sarsılmaz bir inançla bağlanmış olan ve bunlar uğruna toplumla çatışmayı göze alan, çatışırken de çoğunlukla şiddete başvurmaktan kaçınmayan insanların öykülerini anlatır. schrader bu filminde de modern amerikan toplumundaki yozlaşmayı eleştirir. emniyet ve adalet sisteminin yetersizliğinin, kaçınılmaz olarak kişilerin kendi haklarını kendilerinin araması sonucunu doğurduğunu vurgular.

ayrılan yollar, şubat 1979'da ilk gösteriminin yapıldığı berlin uluslararası film festivali'nde altın ayı ödülüne aday gösterilmişti.

konusu 
film abd'nin ortabatı eyaletlerinden michigan'ın sanayi kenti grand rapids'de bir noel gününde açılır (burası aynı zamanda yönetmen paul schrader'in de memleketidir). dürüstlük ve çalışkanlık temelinde kurulmuş bir hristiyanlık mezhebi olan kalvenizm'e bağlı hollanda kökenli amerikalıların yoğun olarak toplandıkları bu kentte yaşayan dindar ve tutucu iş adamı jake vandorn (george c. scott), evinde tüm akraba ve dostlarıyla noel'u kutlamaktadır. koyu sohbetler ve tartışmalar hep din ve felsefe üzerinedir, ahlâklarını bozacağı kaygısıyla çocukların televizyondaki eğlence programını bile izlemelerine izin verilmez. evdeki klasik mobilyalar, topluluğun ne kadar eskiye bağlı olduğunu gösterir. örneğin 1940'lı yıllardan kalma yuvarlak ekranlı eski tv seti atılmamış, yeni model televizyon seti onun üzerine yerleştirilmiştir.

ertesi gün jake vandorn'un kızı kristen (ilah davis), yaşıtları diğer öğrencilerle birlikte kilisenin düzenlediği bir kaliforniya gezisine katılmak üzere otobüsle kentten ayrılır. birkaç gün sonra da jake, eve gelen bir telefonla kristen'in gezi sırasında ortadan kaybolduğunu öğrenir. derhal uçakla los angeles'a giden jake polisten yeterince yardım göremez ve onların önerisiyle bu tür işlerde deneyimli andy mast (peter boyle) adındaki özel dedektifi kiralar ve grand rapids'e geri döner. güven vermeyen bir görünümü olan saygısız tavırlı bu dedektif bir süre sonra bir delil bulduğunu söyleyerek grand rapids'e gelir. bulduğu delil 8 mm'lik bir porno filmdir. jake'e artık bunların tüm ülkede yasal hale geldiğini (yıl 1970'lerdir), hattâ bu kentte bile bu tür filmler gösteren bir sinemanın mevcut olduğunu söyler. birlikte gittikleri bu boş sinemada, daha önce hayatında bir kez bile bu tür filmlerden izlememiş olan jake vandorn'a filmi izletir. film başlayınca jake dehşet içinde ağlamaya başlar, bu rezil porno filmde oynayan oyuncu kendi kızı kristen'den başkası değildir.

andy'den beklediği yardımı göremeyince onu azledip kızını kendi aramaya karar veren jake, los angeles'e gelir ve bu devasa kentte masaj salonlarından genelevlere, seks shoplardan motel odalarına kadar bakmadığı yer kalmaz ama bir ipucu bulamaz. son çare olarak kendisini porno filmlere yatırım yapmaya hazır bir iş adamı olarak tanıtarak bir porno film yapımcısı olan ramada (leonard gaines)'ya yanaşır. artık kaliforniya porno film endüstrisinin büyüleyici ama bir o kadar da sefil, ürkütücü ve hastalıklı dünyasına girmiştir. dış görünüşünde de köklü değişiklikler yapan jake, yeni bir film çekmeye hazırlanan bir porno film yapımcısı gibi davranarak gazetelere ilân verir ve kaldığı pejmürde otelde ilân için gelen oyuncuları kaydetmeye başlar. amacı oyuncu seçimi için gelenler arasından kızıyla aynı filmde oynamış olan erkek oyuncuyu teşhis edebilmektir. umduğu olur ve ayağına gelen bu oyuncudan niki (season hubley) adlı bir peep show fahişesinin adresini alır.

niki para karşılığında jake'e yardım etmeyi kabul eder. niki'nin rehberliğinde birlikte önce san diego'ya oradan da san fransisko'ya giderler. jake burada porno endüstrisinin yeraltında faaliyet gösteren daha da karanlık bir yüzüyle tanışır. "snuff" adı verilen ve perdede oyuncuların seks eylemi sırasında gerçekten öldürüldüğü yasa dışı filmlerin çekildiği ortamlardan birinde kızına rastlar. ancak çetenin lideri ratan (marc alaimo) kızı vermek istemeyince çatışma çıkar, jake yaralanır. bu arada jake'in kayınbiraderi wes dejong (dick sargent) jake'den endişelenerek dedektif andy'i tekrar tutmuştur. orada bulunan andy çete lideri ratan'ı vurarak öldürür. kristen babasıyla eve döner.

oyuncu kadrosu

kaynakça

dış bağlantılar 
 
 allmovie.com'da "hardcore" 

psikolojik filmler
modern kara filmler
film yapımı hakkında filmler
yol filmleri
konusu los angeles'ta geçen filmler
konusu san francisco'da geçen filmler
columbia pictures filmleri
paul schrader'in yönettiği filmler
paul schrader'ın senaryosunu yazdığı filmler
michael chapman'ın görüntülediği filmler
jack nitzsche'nin müziğini yaptığı filmler
amerika birleşik devletleri polisiye dram filmleri
amerika birleşik devletleri aile filmleri
konusu san diego'da geçen filmler
amerika birleşik devletleri neo-noir filmleri
1970'lerde i̇ngilizce filmler
1979 çıkışlı dramatik filmler