Alfredo Catalani

alfredo catalani (19 haziran 1854, lucca, i̇talya –  7 ağustos 1893, milano). özellikle opera eserleri ile tanınan bir i̇talyan besteci. günümüzde tanınmış eserleri loreley (1890) ve la wally (1892) operalarıdır.

yaşamı 
catalanı lucca, toskana'da doğdu. ailesi şehrin tanınmış müzisyenlerindendi ve annesi bir özel okul müdürü idi. önce lucca'da müzik dersleri aldı, sonra paris'e giderek orada müzik eğitimine devam etti ve sonunda milano konservatuvarına girerek orada profesyonel müzikçi olma eğitimini tamamladı.

milano konservatuvarını bitirir bitirmez liberettosunu arrigo boito'nun yazdığı iki ses için ve bir koro için çok kıvrak ama biraz egzotik arap usulü melodileri ihtiva eden la falce (tırpan) adlı bir opera eseri hazırladı; bu eserinin prömiyeri milano'da, 19 temmuz 1875'da yapıldı ve eser kritikler tarafından beğenildi.

bundan sonra çatalını milano'ya yerleşti ve bu şehirde müzik faaliyetlerini sürdürdü. bu şehrin artıştık ve kültürel hayatına katkıda bulunan gruplar içinde bulundu. örneğin geç romantik dönem i̇talyan ressamı "tranquillo ceremona" catalani ve lisetta cagnoli adlı bir tanıdığının atölyesinde karşılaşmalarını gösteren "l'edera (sarmaşık)" adlı bir tablo hazırladı. bu tablo ressama göre bir aşkın bitişini göstermekte idi, ama sonradan resim kritikleri tarafından, çatalını'nın veremden ölmesi gerçeği göze alınarak, bir müzisyenin beklenmedik bir şekilde ölümünü sembolize etmesi şeklinde yorumlanmıştır.

kendi mesleği olan müzikte richard wagner'in operaya yeni katkılarını ve fransa'da senfonik ve lirik opera gelişmelerini yakından takip etti. bu sırada hazırladığı eserler birçok kritik tarafından ikinci kalite olarak nitelendirilmiştir. bunlar arasında elda (1880), dejan (1883) ve edmea (1886) operaları ve 1885de ilk defa çalına leander adlı senfonik şiir bulunmaktadır. fakat bunlar zamanına göre öncü ve deneysel nitelikli bu eserlerdir ve özellikle dejan eserini genç giacomo puccini çok beğendiğini ifade etmiştir. bu arada çatalını daha çok i̇skandinav atmosfer taşıyan ve elda eserinin önemli bir revizyonundan hazırladığı loreley adlı operasını 1886/87de tamamlamıştır.

nisan 1888de, müzikte tutucu gruplarla büyük ve yorucu bir uyuşmazlıktan sonra, catalani milano konservatuvarına kompozisyon hocası olarak atanmıştır. mayıs'ta ise çatalını'nın eserlerinin geçmiş ve gelecek telif hakları lucca'da bulunan bir müzik yayımlayıcıdan milano'da bulunan ünlü i̇talyan müzik yayımlacı olan giulio riccordi'ye devredilmiştir.

1889'da annesinin bir akrabası ile nişanlanmış ama birkaç aya sonra bu nisan çok üzüntü yaratarak bozulmuştur.

1890'da "loreley" operasının torino'da sahnelenmesi büyük başarı kazandı.
 
bu sırada catalini la wally adlı eserini hazırlamaya başlamıştı; bu eseri 1891 basında bitirdi ve eser 20 ocak 1891de milano la scala tiyatrosu'nda prömiyor olarak sahnelendi. eser başarılı oldu. kritikler bu eserin yeni stilini puccini'ye büyük etkisi olduğunu ve i̇talyan operası için bir dönüm noktası olduğunu yazmışlardır. bundan hemen sonra önce "loreley" ve sonra "la wally" adlı operaları cenova'da "carlo felice tiyatrosu"nda sahnelendi ve büyük bir seyirci ilgisi ile karşılaştı.

1893 yazında catalani, bir erkek ve bir kız kardeşinin ölmesine yol açan, kronik verem hastalığından çok ızdırap çektiği için i̇sviçre'ye gitmeye karar verdi. yolda bir kriz geçirip milano'ya geri döndü. 7 ağustos 1893de daha 39 yaşındayken hayatına gözlerini yumdu. önce mezarı milano'dayken 1894de lucca'ya nakledilmiştir.

çatalını'nın i̇talyan operası için bir dönüm noktası olduğu kabul edilir. i̇talyan operasında önceki nesli sembolize eden giuseppe verdi'nin ne cenaze merasimine iştirak ettiği ne de bir başsağlığı dileme telgrafı gönderdiği i̇talyan kritikler tarafından açıklanmıştır.

modern operaevleri repertuvarlarında sadece luigi illica'''nın librettosunu hazırladığı ve ünlü arya "ebben? ne andrò lontana." yı ihtiva eden "la wally" operası kalıcı olarak görülmekte ve zaman zaman yeniden yapımlanmaktdır. diğer eserlerinin aksak librettoları dolayısı ile sahnelenmediği bildirilmektedir.

 eserleri 

 operalar 
 la falce ("tırpan"), milano, 19 temmuz 1875
 elda, turino, 31 ocak 1880 (büyük bir revizyondan sonra loreley adıyla yapımlandı)
 dejanice, milano, 17 marr 1883
 edmea, milano, 27 şubat 1886
 loreley, torino, 16 şubat 1890
 la wally, milano, 20 ocak 1892

 senfonik eserler 

 sinfonia a piena orchestra ("tüm orkestra için senfoni"), 1872
 i̇l mattino, sinfonia romantica ("sabah", romantik senfoni), 1874
 ero e leandro, pöema sinfonico ("hero ve leander", senfonik şiir), milano, 9 mayıs 1885

 koro müziği 

 messa in mi minöre per soli, coro e orchestra (solo, koro ve orkestra için mi minör mass ayını) 1872)
 exstase! - la primavera, "coşku - ilkbahar" koro için, 1886/1887

 oda müziği 

 quartetto in la maggiore per archi (yaylı sazlar için la-majör kuartet 1873
 serenatella, per quartetto d'archi yaylı sazlar için kuartet 1889
 a sera, per quartetto d'archi "akşam - yaylışazlar için kuartet 1890, (sonra la wally operası içine alındı)
 quattordici liriche per canto e pianoforte ("şarkı söyleme ve piyano için 15 şiir) 1870 - 1893

piyano müziği 

 venti brani per pianoforte "piyano için 20 parça" 1871 - 1890

ayrıca bakınız 

 opera
 opera bestecileri listesi

dış bağlantılar 
 i̇talyanca wikipedia "alfredo_catalani" maddesi  (erişim:28.7.2010)
 imslp sitesi "category:catalani,_alfredo" maddesinde parasiz partisyon notalari  (erişim:28.7.2010)

i̇talyan besteciler
i̇talyan opera bestecileri
1854 doğumlular
lucca doğumlular
1893 yılında ölenler
i̇talya'da defnedilenler
i̇talya'da veremden ölenler
19. yüzyıl klasik müzik bestecileri
cimitero monumentale di milano'ya defnedilenler
i̇talyan klasik müzik bestecileri
i̇talyan erkek klasik müzik bestecileri
erkek opera bestecileri
milano konservatuvarında öğrenim görenler