mismayil/tr_wikipedia huggingface dataset:
Olimpos, Kumluca

olimpos antik kenti, antalya'nın batısında kumluca i̇lçesi tahtalı dağının 10 km kuzeyinde kalan likya yerleşimidir. antalya'ya 85,7 km. uzaklıkta, caretta caretta kaplumbağalarının yavrulama alanı olduğundan sit alanı olarak korunan, genellikle üniversite öğrencileri ve sırt çantalı turistlerin tercih ettiği bir tatil mahallesidir. ağaç evleri, çadır mekanı olarak kullanılabilecek açık alanları, likya yolu üzerinde bulunması önemli özellikleridir. olimpos beydağları millî parkı sınırları içinde yer almaktadır.

tarihçe 

olympos'un ilk kuruluş tarihi hakkında yeterli bilgi olmamakla birlikte kent tarihi hakkında en geniş bilgi arkeolojik yüzeysel araştırmalarda günyüzüne çıkmış veriler ışığında ve antik kenti ziyaret eden belgesel yönetmeni tekin gün antik kentin ilk yerleşim temel kalıntılarının m.ö.300' helenistik dönem izleri taşıdığı sanılmaktadır. helenistik duvar kalıntıları halen görülebildiği antik kent. m.ö.2.yüzyıldan itibaren roma ile anadolu'daki kentler arasında çatışmalar yaşadığını göstermekte. strabon'un artemidoros'tan aktararak anlattığı yazılı bilgilere göre, olympos likya birliği'nde üç oy hakkına sahip altı şehirden biridir ve likya'nın doğusunu temsil etmiştir. tarihi birçok olaya tanıklık eden antik kent  büyük i̇skender’in fetihlerine ilk başladığı yıllarda kış aylarını, olympos’a komşu bir liman şehri olan phaselis’te geçirdiğini ve bazı tarihçilere göre olympos şehrini ziyaret ettiğine düşünülmektedir. antik kaynaklar, olympus‘un tarihi kayıtlarda izine ilk defa m.ö. 78 yılında, sicilya’daki roma valisi servilius vatia’nın zamanın en büyük korsanı zenicetes’i deniz savaşında yendiği sene rastlanır. gemilerini porto ceneviz ve sazak’ın gizli limanlarında saklayarak civardaki tüm kıyı şeridini hakimiyeti altına alan zenicetes, olympos’u da kendisine kale yaptığı gözükmektedir. olimpos çayı'nın kuzey ve güney yakasında kurulmuş antik kent her iki taraftan da limana uzanan taş döşemeler görülmektedir. yapılan arkeolojik araştırmalar neticesinde kentin kuzeyinde olimpos çayının denizle birleştiği harabelerin olduğu iki mezar odası tespit edilmiştir. m.s. 2.yüzyıl sonlarında yapılmış lahit mezarların zosimos ve dayısı eudemos'a ait olduğu lahitin ön yüzünde (tabula ansata) yazılmış yazıtlardan anlaşılmaktadır. ayrıca antik kentin güney kısmında limana yakın konumu ile dikkat çeken roma dönemi inşa edilmiş hamam kalıntıları olimpos liman kentinde yaşanan deniz trafiği ve çevre limanlara hakim olduğunu anlatır niteliktedir. antik kent güneyi yamaçlarında bizans dönemine ait kilise kompleksi ve sarnıç içinde kök boyası ile gemi grafitisi betimlemesi bizans dönemi limanda yaşananları tasvir etmektedir.

konaklama 
portakal ağaçları, nar ağaçları ve armut ağaçları ile çevrelenmiş bungalov evlerinde konaklama yapılabildiği gibi son zamanlarda değişik tarzlarda birçok işletme açılmıştır. sahile yakın yerlerde kamp şeklinde çadırla konaklama imkanı sunan işletmeler de mevcuttur.

resimler

kaynakça

dış bağlantılar 

antalya ilindeki arkeolojik sitler
türk rivierası
likya antik kentleri
arkeoloji taslakları
Gümrük

gümrük, eşya ve malların ülke sınırlarından giriş ve çıkışlarında denetimlerinin yapıldığı ve vergilerin ödendiği kamu kurumudur. gümrük vergisi'nin toplanması, bir ülkeye giren ve çıkan kişiler ve hayvanlar, nakliye araçları, kişisel eşyalar ve tehlikeli maddeler dahil olmak üzere malların akışını kontrol eder. gümrük kuru sınırlarında, deniz limanları ve hava alanlarında bulunur. geleneksel olarak gümrük, ithalat ve ihracatta gümrük vergilerini ve diğer vergileri alan mali konu olarak kabul edilmiştir. gümrük şimdi üç temel konuyu kapsıyor: vergilendirme, güvenlik ve ticaretin kolaylaştırılması.

köken bilimi 
"lehçe-i osmaniye" adlı kitapta gümrük kelimesi, rumca'dan alınmış ve "emtiaya ilişkin rüsumun idare mahallinin ismidir" diye tanımlanmış ise de "gümrük" kelimesinin rumca'dan alınma olmayıp, latincede ticaret manasına gelen "commercium" kelimesinden alınmış olduğu anlaşılmaktadır. zira, gümrük resminin ticaret eşyasından alınan bir vergi olduğu göz önüne alındığında, kelimenin manaya uygunluğu ortaya çıktığından, bu adlandırmanın esasen daha uygun bulunduğu açıktır. fransızlar "gümrük"e "douane" derler. i̇talyanca "dogana" kelimesinden alınmıştır ki, venedik ve cenova cumhuriyetinin birinci hakimi'nin unvanı olan "doge" adına, hazineye gelir temin etmek için, venedik'te uygulamaya konulan verginin ismi olmuştur.

tarihçe 
gümrük ve gümrük vergisi, muhtemelen tarihte birbirinden ayrı yaşayan toplumlar, şehir devletleri, devletler, imparatorluklar var olduğu sürece var idi. gümrük, devletlerin egemenlik alanlarının bir ifade biçimi ve hazinelerinin önemli bir gelir kaynağı olmuştur. ülkeler, topraklarına giren kişiler, ticari mallar ve her tür maddeleri ülkenin güvenliği, ekonomisi, hükümranlık, halkın sağlığı gibi faktörleri korumak ve vergi sağlamak amaçlarıyla sınırlarda denetlemeye tabi tutmuşlardır. bugün de gümrük vergileri, devletin maliye kapsamında topladığı vergilerden sonra en büyük gelir kaynağı olabilmektedir.

ülkelerine göre gümrük hizmetleri

ayrıca bakınız

kaynakça

dış bağlantılar 

 dünya gümrük örgütü 
 t.c ticaret bakanlığı 
 gümrük i̇rtibat numaraları
 online i̇hbar formu
 gümrük i̇şlemleri hakkında temel bilgiler
 gümrük mevzuatı

uluslararası hukuk
gümrük kurumları
 
i̇hracat ve ithalat kontrolü
devlet kurumları
uluslararası ticaret
III. Mustafa

iii. mustafa osmanlı türkçesi: مصطفى ثالث mustafa-i sālis), divan edebiyatındaki mahlasıyla cihangir; (28 ocak 1717 edirne – 21 ocak 1774 i̇stanbul), 26. osmanlı padişahı ve 105. i̇slam halifesi.

babası sultan iii. ahmed, annesi emine mihrişah kadın'dır. babasının 1730'da padişahlıktan çekilmesinden sonra yirmi yedi yıl kafes hayatı yaşamıştır. amcasının oğlu iii. osman'ın ölümü üzerine 1757'de tahta geçmiştir.

saltanatı 

başa geçtikten sonra sadrazam koca mehmed ragıp paşa'yı görevde bıraktı. malî durumu düzeltmek için sarayın giderlerini azalttı ve yolsuzlukların üzerine gitti ancak başarılı olamadı. orduda topçu sınıfını düzeltmek için baron de tott'a "sürat topçuları" adında askerî bir birlik kurdurdu. rusların 1770'te çeşme'de osmanlı donanmasını yakmaları üzerine yeni bir donanma hazırlanmasına çalıştı. bu donanmanın subaylarını yetiştirmek üzere 1773 yılında mühendishane-i bahr-i hümayun'u kurdurdu. laleli camii'ni yaptırdı. ayrıca depremde yıkılan fatih camii'ni yeniden yaptırdı.

saltanatının son dönemine 1768-1774 osmanlı-rus savaşı hâkim oldu. iii. mustafa ordusunun zayıflığını bilmekle beraber ii. katerina döneminde rusya'nın  lehistan'a yaptığı müdahaleler yüzünden rusya'ya karşı savaş ilan etti. savaş sırasında baltık denizi'nden yola çıkan rus donanması çeşme'de osmanlı donanmasını yaktı. iii. mustafa savaşı bitirmek için girişimlerde bulundu ancak başarılı olamadı. savaş sürerken hayatını kaybetti. laleli'de kendi yaptırdığı laleli külliyesi içindeki iii. mustafa türbesi'nde yatmaktadır.

ailesi

eşleri 
 mihrişah valide sultan  (başkadınefendi)
 mihrişah kadın (ii. kadınefendi)
 adilşah kadın
 rif'at kadın
 aynülhayati kadın 
 fehime hanım

erkek çocukları 
 iii. selim
 şehzade mehmed

kız çocukları 
 hatice sultan
 şah sultan
 fatma sultan
 beyhan sultan
 fatma sultan
 hibetullah sultan

kaynakça

dış bağlantılar 

 
  say.357-373
 
  say.246-250 

|}

1717 doğumlular
i̇stanbul doğumlular
1774 yılında ölenler
18. yüzyılda osmanlı padişahları
18. yüzyıl dini liderleri
osmanlı i̇mparatorluğu gerileme dönemi
i̇stanbul'da ölenler
i̇stanbul'da defnedilenler
Zhang Yimou

zhang yimou (; d. 14 kasım 1951, şensi), çinli film yönetmenidir.

kültür devrimi sırasında çiftçi, çoban ve dokuma işçisi olarak çalıştı. ödüller kazandığı fotografçılık uğraşısının ardından 1978 yılında yeniden açılan pekin film akademisine başladı. 1978 - 1982 yılları arasında sinema eğitimi gördükten sonra zhang junzhau tarafından yönetilen the one and the eight, chen kaige tarafından yönetilen yellow earth ve the pig parade, wu tianming tarafından yönetilen the old well filmlerinin görüntü yönetmeni olarak çalıştı.

i̇lk yönetmenlik çalışması 1988 yapımı red sorghum / kızıl mısır tarlalarıdır. bütün filmleriyle uluslararası film festivallerinde ödüller kazanmıştır. zaman zaman çin resmi kaynaklarında yer almayan ticari ve düşük kaliteli filmler de çevirmiş olduğu bilinmektedir.

beşinci kuşak olarak adlandırılan bir grubun temsilcisi olan yönetmen, ayrıca pekin 2008 olimpiyatları'nın açılış ve kapanış törenlerinin de tasarımcısıdır.

ödülleri 
 yellow earth - montreal film festivali / en i̇yi görüntü ödülü
 yellow earth - hawai film festivali / en i̇yi görüntü ödülü
 the old well - 2. tokyo festivali / en i̇yi aktör ödülü
 qui ju da guansi - 1992 venedik film festivali / altın aslan ödülü
 vivre - 1994 cannes film festivali / jüri özel ödülü

filmografi 
 kızıl darı tarlaları (red sorghum) (1987) hong gao liang (紅高梁)
 puma action (1989) daihao meizhoubao (代號“美洲豹”)
 ju dou (1990) (菊豆)
 kırmızı fenerler (raise the red lantern) (1991) da hong deng long gao gao gua (大紅燈籠高高掛)
 qiu ju’nun öyküsü (the story of qiu ju) (1992) qiu ju da guan si (秋菊打官司)
 yaşamak (huozhe - 活着) (1994)
 şangay üçlüsü (shanghai triad) (1995) yao a yao yao dao waipo qiao (搖呀搖﹐搖到外婆橋)
 lumiere ve ortakları (lumière and company) (1996) lumière et compagnie sakin ol (keep cool) (1997) you hua hao hao shuo (有話好好說)
 eve dönüş yolu (the road home) (1999) wo de fu qin mu qin (我的父亲母亲)
 bir daha asla (not one less) (1999) yi ge dou bu neng shao (一个都不能少)
 mutlu zamanlar (happy time) (2001) xingfu shiguang (幸福时光)
 kahraman (hero) (2002) ying xiong (英雄)
 parlayan hançerler (house of flying daggers) (2004) shi mian mai fu'' (十面埋伏)
 çin seddi (2017) yönetmen

dış bağlantılar 
 imdb sayfası 
 kameraarkasi.org

kaynakça 
özel

genel
 

 
1951 doğumlular
xi'an doğumlular
çinli film yönetmenleri
çinli görüntü yönetmenleri
bafta ödülü sahipleri
ordre des arts et des lettres şövalyeleri
yaşayan insanlar
bilgi kutusu bulunmayan kişiler
boston film eleştirmenleri derneği en i̇yi yönetmen ödülü sahipleri
boston film eleştirmenleri derneği ödülü sahipleri
Ju Dou

ju dou, yönetmenliğini yimou zhang'ın yaptığı, çin yapımı bir filmdir.

varlığını bırakabileceği bir oğul sahibi olmak isteyen zengin ve yaşlı bir adam tarafından satın alınan genç bir kadının, ju dou’nun öyküsü. i̇ktidarsızlığı nedeniyle genç kadını hamile bırakamayan yaşlı adam, hırsını genç kadını önceleri aşağılayarak, daha sonraları da döverek çıkarmaya kalkınca, genç kadın yaşlı adamın yeğeninin ilgisine ve ardından da aşkına sığınır.

filmde gong li ve li baotian’ın canlandırdığı karakterler arasındaki ilk dostluk bağı, baotian’ın li’yi gizlice gözetlediğini sandığı sahnede, li’nin üstünü çıkartarak hem gözetleyeni hem de seyirciyi bir seks gösterisi yapacağı yanılgısına sürüklediği, ancak bu arzulanan süssüz striptizin yerine vücudundaki ezik ve çürükleri gösterdiği sahnede kurulur. yaşlı adamın evde olmadığı ve yemek yedikleri bir sırada, li arzusunu açık açık belli eder ve baotian’a bir erkek olduğunu hatırlatarak, “bu vücut senin” der, sevişirler. bu, etik yargılamanın da başladığı sahne olması açısından anahtar özelliği taşır.

ju dou’nun hamile kalmasıyla sorunların sonunun bir türlü gelmeyeceği günler başlar. bebeğin doğumu ölümcül çatışmaların başlamasına neden olur ve bir süre sonra yaşlı adam gizemli bir biçimde ölür. her şey düzene girmiş gibi gözükürken, beklenenin aksine film mutlu sonla bitmez. çin kültürünün dul bir kadının yeniden evlenmesine izin vermeyen tutucu gelenekleri pusuda bekler. aradan yıllar geçecek, ju dou’nun oğlu, annesinin sadakatsizliğine ilişkin dedikoduların etkisinde kalarak, annesinin sevgilisini, yani gerçek babasını öldürecektir.

çin sinemasına erotizm ve cinsel duyarlılığı taşıyan çağdaş filmlerin başında ju dou gelir.

dış bağlantılar 
 imdb - ju dou 

1990 çıkışlı filmler
çin filmleri
zhang yimou'nun yönettiği filmler
Kırmızı Fenerler

kırmızı fenerler (özgün adı: raise the red lantern), yönetmenliğini yimou zhang'ın yaptığı bir filmdir.

zhang yimou, chen kaige ile birlikte yeni çin sinemasının son dönemdeki en büyük çıkışı sağlayan iki yönetmeninden biridir.

film, 1991 yılında vallodolid ff’nde en iyi görüntü ve venedik film festivali’nde gümüş aslan ödüllerini kazanmıştır. aynı zamanda da oscar'a aday gösterilmiş ancak kazanamamıştır.

konusu 

kapı aralıklarının giriş ve iç içe geçen avluların da yön bulma alanı olarak değerlendirildiği, insan ilişkilerinin de bu son derece kontrollü trafiğe uygun olarak gelişmek zorunda bırakıldığı simetrik bir labirent alır ve karakterlerin bakış açıları bu labirent içinde birbirine karışır.

kırmızı fenerler’de, gong li’yi önceki filmlerine kıyasla çok daha merkeze kaydırır. yimou ve seyircisini li’nin dünyasından uzak duramaz hale getirir. onun filmin dramatik atmosferinin gelgitlerini belirleyen yüz ifadesinden kaçamazsınız. kaprisli bir soylunun dördüncü eşi olmak zorunda kalan genç bir kadının öyküsü üstüne kurulu olan film, li’nin yakın plan yüzüyle açılır ve öykünün genç kadını kendisini ve içinde bulunduğu durumu ağlamaklı ve acıklı bir görünümle kameraya anlatır.

filmin isminde belirtilen kırmızı renginin sosyalizmi, içeriğinin ise çin toplumsal eleştirisi olarak algılanması sebebi ile ülkesinde gösterime girmesi yasaklanmıştır.

kaynakça

dış bağlantılar 
 imdb - kırmızı fenerler 

1991 çıkışlı filmler
çince filmler
konusu çin'de geçen filmler
zhang yimou'nun yönettiği filmler
1990'larda feminist filmler
yabancı dilde en i̇yi film bafta ödülü sahipleri
new york film eleştirmenleri birliği yabancı dilde en i̇yi film ödülü sahipleri
david di donatello yabancı dilde en i̇yi film ödülü sahipleri
Qiu Ju’nun Öyküsü

qiu ju’nun öyküsü (), 1992 yapımı çinli komedi-drama filmidir. film zhang yimou tarafından yönetildi ve filmlerinin çoğunda olduğu gibi gong li başroldedir. senaryo, chen yuanbin'in novellası wan ailesinin davası</u>'nın bir uyarlamasıdır.

hikâyesi
eşi ile köyün reisi arasında geçimsizlik nedeniyle doğan kavga sonrasında, kırılan gururunu onarmak için mahkemeye başvurarak eşinin haklılığını kanıtlamayı kendine uğraş edinen bir kadının öyküsü aracılığıyla çin insanının sadeliği ve direngenliği bir arada bulunduran karakteri yansıtılmaya çalışılır.

qiu ju’nun öyküsü, bölge insanının yaşamından kesitlere yer vermesi, yerel dialekt, vücut dili ve giysilerin kullanımı ve kameranın günlük gerçeğin doğal akışını yakalamasıyla realist estetiğin en iyi örneklerinden biridir. zamanın başıboş anları, kendi halindeki kalabalığın gürültüsü ve ağaçların, sokakların ve evlerin varlığı yimou sinemasında kimlik kazanır ve bir başkalaşımın altını çizer. gizlenmiş bir kameranın işin içine girmesiyle serbest bir bakış açısı yakalanır. gong li’yi sürekli göz önünde bulundurmasıyla tanınan yimou’nun kamerası bu kez onu tanımaya, bilinmedik yönlerini keşfetmeye çalışan soğuk, uzak bir kameradır. yönetmen elden geldiğince kurgudan uzak durmak için uzun kaydırmalara yönelir. dili ve stili açısından önceki yimou filmlerinden farklıdır. ancak yine de yönetmenin genel yaratı konsepti içinde yer alır. önceki filmlerinde daha soyut ve daha sembolik bir anlatı dili vardır ve dramatik tansiyon daha güçlüdür. dönemleri günümüzden oldukça uzaktır. film öyküsüyle günümüz yaşamını birbirine bağlayacak ortak noktalar açısından zayıftırlar.

“qiu ju’nun öyküsü temel olarak sade, anlaşılır ve dürüst. batılılar bunu çok basitçe anlayıp, filme genel olarak bir insan ilişkileri ve toplumsal olaylar öyküsü olarak baktılar. çinliler ise filmi çağdaş çin sineması içinde değerlendirdiler.” yimou’nun batı’nın filmine olan bakışına yönelttiği bu eleştiri, 1992 venedik film festivali'nde altın aslan ödülünü kazanmasını engellemedi. 
“çağdaş çin sinemasının iki problemi vardır: gerçeklikten uzaktırlar, yaşamın içinden kopup gelmezler, gündelik ve törel gerçeklikten uzaktırlar. i̇kinci problem, akılcılıktan uzaklaşma durumunu doğuran gösterişe yenik düşülmesidir. qiu ju’nun öyküsü ile bir filmin nasıl olması gerektiği konusunda tutarlı bir uzlaşma yaratmaya çalıştık.”

artık dünyanın hangi noktasında olursanız olun, uzakdoğu’ya baktığınızda başını yimou’nun çektiği gözlenen bir patlamaya tanık olduğunuz yeni bir dönem başlamıştır.

ödüller 
 1992- venedik film festivali altın aslan ödülü

kaynakça 
 dergi.org / sinema
 imdb sayfası 

çin filmleri
çin romanlarından uyarlanan filmler
1992 çıkışlı filmler
çince filmler
altın aslan ödülü kazanan filmler
zhang yimou'nun yönettiği filmler
Yaşamak (film, 1994)

yaşamak, 1994 cannes film festivali'nde jüri büyük ödülü'nü kazanırken, filmin oyuncusu you ge da en iyi aktör ödülüyle onurlandırılır. yimou filmini yaşamın gerçek problemleri üstüne kurar. yaşamak, kültür devrimi sırasındaki köklü değişimlere sıradan birey ve ailelerin nasıl tepki verdiğini gösterir. 1940’lı yıllarda geçen öykü bir çiftin yaşamından bir kesit sunar. zengin bir ailenin büyük oğlu, saplanıp kaldığı kumar tutkusunun bir sonucu olarak evlerini kaptırır. yaşanılan büyük iç savaşta oradan oraya sürüklenir. savaşın bitiminde evlerini kaptırdığı toprak ağasının asılışına tanık olur. bir burjuva eğlencesi olarak gösterilip yasaklanıncaya kadar, yaşamını kukla oynatıcısı olarak kazanır.

yönetmen bireysel bir trajediyi sosyal bir dramın parçası olarak verir ancak trajik olanı değil dramatik olanı vermeyi amaçlar. yaşamanın güçlükler karşısında umut beslemek olduğu mesajı belirgindir. “amacım sıradan bir çin ailesinin yaşamını yansıtmaktı. bu insanların yaşamlarında çok boyutlu planları yok, elinde olanlarla yetinmeyi biliyorlar. birçok insan filmdeki karakterlerle kendi yaşamları arasında paralellikler kurdu.”

kaynakça 

1994 çıkışlı filmler
çin filmleri
çince filmler
hong kong filmleri
kumar filmleri
cannes film festivali büyük ödülü alan filmler
zhang yimou'nun yönettiği filmler
yabancı dilde en i̇yi film bafta ödülü sahipleri
Şangay Üçlüsü

şangay üçlüsü (), zhang yimou'nun yönettiği ve gong li'nin başrol oynadığı 1995 çin filmi. film, 1930'lar şangay'ının suç dünyasında, yedi gün içinde geçmektedir.

konusu 
1930’lu yılların şangay kentini kontrolünde tutan, komünist karşıtı eylemlere destek veren, parayı afyon ve kadın ticaretinden sağlayan bir mafya babası, tang. elindeki en değerli parça, meraklısının gong li tarafından oynandığını hemen anlayacağı ve kentin en güzel şarkıcı fahişesi olan jewels’dır. japonların çin yönetimi üzerindeki etkisi ve yeraltı piyasasındaki gelişmeler sonucunda, tüm dengeler i̇ki numara adıyla bilinen mafya babasının istediği biçimde değişir. jewels gizlice i̇ki numara’nın metresi olur ve birlikte tang’a ölümcül bir tuzak kurmaya karar verirler. ancak başaramazlar ve jewels tang tarafından sürgüne gönderilir. öldürüleceğini düşünen jewels kurtuluşun yolunun çekici kadınlığından geçtiğini düşünür. haklı çıkar ve finali kendi kurallarıyla oynamaya karara verir.

öyküden de anlaşılacağı gibi sertlik ve şiddet üzerine kurulu bir mafya filmi değildir şangay üçlüsü. yasadışı güçlerin kontrol ettiği bir toplumda kendine yaşam alanı bulmaya çalışan ve gösterişli yaşamını kısıtlanan özgürlüğüne borçlu bir kadının yaşamından bir kesittir sunulan. yimou ilk kez karaktere öznel bir bakış açısı kullanmakta ve öyküsünü zamanın yontusunda netliğini ve doğaldır ki saf gerçekliğini yitiren bir belleğin bakış açısından aktarmaktadır.

yimou’nun çin’in egzotik dünyasını yansıtma konusunda duyarlı biri olduğu bilinir. bu, orada yaşamak, orada üretmek ve orada varolmak isteğinin somut bir kanıtıdır. belki de çok da bilinçli ve kontrol altında gerçekleştirilen bir eylem değildir bu ve öykülerin içine denetimsizce sızıverir. ancak dengede durması gereken bu duyarlılık shanghai üçlüsü’nde olduğu gibi fazlaca ön plana çıktığı için rahatsızlık uyandırabilir.

kaynakça 
 imdb sayfası 
 dergi.org

mafya filmleri
zhang yimou'nun yönettiği filmler
konusu şanghay'da geçen filmler
1930'larda geçen filmler
romanlardan uyarlanan filmler
çin filmleri
1995 çıkışlı dramatik filmler
Lumiere ve Ortakları

lumière ve ortakları (lumière et compagnie), aralarında yimou zhang, theo angelopoulos, abbas kiarostami, david lynch, michael haneke, arthur penn, constantin costa-gavras, peter greenaway ve merchant-ivory'nin de bulunduğu 40 çağdaş yönetmenin çektiği bir kısa film derlemesidir.

bu sinemacıların hepsi, lumière kardeşlerin elden geçirilmiş bir kamerasını kullanarak kendi "lumière" filmlerini çektiler. bu kısa filmler her ne kadar tamamen farklı mekanlar, yaklaşımlar ve üsluplar sunsa da, hepsi de bir lumière filminden bir noktaya değiniyor. bu "lumière" tarzı sekansların aralarında ise yönetmen sarah moon'un çektiği, sinemanın ataları ile bugünkü kâşiflerini etkili bir şekilde bir araya getiren parçalar bulunuyor.

dış bağlantılar 
 sinema.com - lumière ve ortakları
 imdb - lumière ve ortakları

1995 çıkışlı filmler
1996 çıkışlı filmler
auguste ve louis lumière
teodoros angelopulos'un yönettiği filmler
john boorman'ın yönettiği filmler
yusuf şahin'in yönettiği filmler
kısa filmler
bilgi kutusu bulunmayan filmler
abbas kiyarüstemi'nin yönettiği filmler
andrey konçalovski'nin yönettiği filmler
arthur penn'in yönettiği filmler
claude lelouch'un yönettiği filmler
costa-gavras'ın yönettiği filmler
david lynch'in yönettiği filmler
idrissa ouedraogo'nun yönettiği filmler
jacques rivette'in yönettiği filmler
james ivory'nin yönettiği filmler
jerry schatzberg'in yönettiği filmler
lasse hallström'ün yönettiği filmler
michael haneke'nin yönettiği filmler
spike lee'nin yönettiği filmler
wim wenders'in yönettiği filmler
zhang yimou'nun yönettiği filmler
david lynch'in senaryosunu yazdığı filmler
Tavşanımsılar

tavşanımsılar (), memeliler (mammalia) sınıfından pika ve tavşanları kapsayan takım.

büyük gözleri ve çok büyük kulakları ile hayvanlar aleminde beslenme piramidinin altında yer alan tipik bir av hayvanı özelliği taşırlar.

genel özellikleri

sınıflandırma 

dünyada 2 familya bağlı, 67 tür tavşanımısı memeli vardır. türkiye’de tek bir familyaya bağlı, 2 tür tavşanımsı yaşar. 
 tavşangiller (leporidae)
 pikalar (ochotonidae)

tavşanımsılar hakkında bilgiler 

bir yaban tavşanı, yaklaşan bir tehlike gördüğü zaman yere yapışık ve kulakları tamamen inik durumda farkedilmemeye çalışarak bekler. kamufle özelliği de bu sırada çok işine yarar. tehlike devam eder ve düşman 3 metreye kadar yaklaşırsa tavşan birden ani bir biçimde zıplayarak bütün hızıyla koşmaya başlar. koşarken hızı kısa mesafelerde saatte 65-85 km.’ye ulaşır ve düşmanını şaşırtmak için sürekli zikzaklar çizer. bir sıçrayışta 3 metre atlayabilir.

bir ada tavşanı kolonisi içinde hiyerarşiyi belirlemek üzere yapılan kavgalar çok ciddi hasarlar oluşturmaz. ancak bir koloninin yaşam alanını savunmak için diğer bir koloni ile yaptığı kavgalar ciddi yaralanmalarla sonuçlanabilir. erkek tavşanlar, ayaklarını yere vurarak, gözdağı verirler. koloninin sınırları, dallara, taşlara vb. sürtünerek, yanaklarındaki bezlerden salgılanan koku ile işaretlenir.

ayrıca yumuşak tüyleri, şirin ve sakin mizacı ile çok sevilen bir hayvandır. hatta dışkıları çok temiz olduğundan "tavşan boku" deyimi ne yararı ne zararı olan şeylere söylenir.

kaynakça

dış bağlantılar
Böcekçiller

böcekçiller (; eskimiş adı: ), böcekler ve diğer küçük hayvanlarla beslenen memeli takımı. bazıları toprak altında eşerek, bazıları sularda yüzerek, bazıları da ağaçlara tırmanarak yaşar. başlarının ön kısımları sivridir. tabanlarına basarak yürürler. çoğu gececidir. koklama ve işitme duyuları oldukça iyi gelişmiştir. gözler ise küçülmüş ve önemli ölçüde körelmiştir. burun, ağız ve göz çevresinde, hareketli dokunma kılları bulunur.

çok kısa kıllı olan köstebekler de dikenli olan kirpiler ve sivri burunlu fareler de bu takıma girerler. dünyada 7-8 aileye bağlı, 373-390 tür böcekçil vardır. (sayı sınıflandırma sistemlerine göre değişiklik gösterir. bilim insanları arasında da görüş birliği yoktur.) türkiye'de 3 familyaya bağlı, 17 tür böcekçil bulunmaktadır.

kaynakça 

 
ernst haeckel tarafından adlandırılmış taksonlar
Uzun kulaklı çöl kirpisi

uzun kulaklı çöl kirpisi (hemiechinus auritus), uzun kulaklı kirpi olarak da bilinir, kirpigiller (erinaceidae) familyasından böcekçil bir memeli türü.

özellikleri 
kulakları diğer kirpilere göre daha uzundur. boyu 15–30 cm, ağırlığı 280 gr.a kadar çıkar, dikenleri 2 cm kadardır. dikenleri kahverengi ve beyaz bantlı, sırtı kızılımsı, karına doğru, beyaz bir benek bulunur.

yaşam alanı 

çölümsü, kuru steplerde yaşarlar. açlığa ve susuzluğa 10 haftaya kadar dayanırlar. kulakları, büyük olasılıkla sıcak step ortamına uyum sağlamak üzere büyümüştür. uzun kulaklarının ısı yitirilmesini sağladığı ve çölümsü ortamlarda hayvana avantaj sağladığı sanılmaktadır.

dağılımı 

ukrayna’dan, moğolistan, pakistan ve libya’ya kadar rastlanır. türkiye’de suriye sınırına yakın bölgelerde ve iğdır’da bulunur.
150cm. derinliğinde yuvalar açarlar. gececildirler. bazı yörelerde yaz ve kış uykusuna yatar. 6 yıl kadar yaşarlar . böcek ve diğer omurgasız hayvanlar, meyve ve tohum yerler.

türkiye’de avlanmaları yasaktır. kırmızı listede "r" kategorisinde yer alırlar. yani nâdir bulunan, küçük popülasyonlar halinde yaşarlar. türleri tehlikeye girme riski altında sayılır. uzunkulaklı kirpi, diğer böcekçiller gibi tarımsal zararlıları yiyerek yaşadığı için insanlara yararlı sayılan bir canlıdır. ancak endüstriyel tarım ilaçları nedeniyle çok sayıda kirpi zehirlenmektedir. ayrıca sıcağı seven kirpilerin pek çoğu her yıl asfaltın sıcağından yayılan çekime kapılarak otoyollara çıkar ve kazalarda hayatlarını kaybederler. sayılarının azalmasının önemli nedenlerinden biri de budur.

üreme 

senede 2-3 kez yavrular ve her defasında 5-6 yavru doğururlar.

kirpigiller
azerbaycan'daki memeliler
türkiye'deki memeliler
Avrasya sivri faresi

avrasya sivri faresi (sorex minutus), soricidae familyasından burnu kirpi gibi uzun bir böcekçil memeli türü.

türkçede "fare" olarak adlandırılmalarına ve genel görünüm olarak benzemelerine karşın, farelerden ayrı bir takımda yer alırlar.

özellikleri 
boyları 4–7 cm, vücut ağırlığı 3- 7 gr. kadardır. üst tarafı açık gri-kahverengiden (yazın), siyah kahverengine kadar değişir, karın kısımları açık renktedir. tüm sivriburunlu fareler gibi dişlerinin ucu koyu kırmızıdır.

yaşam alanı 
çoğunlukla ot ve çalılıklar arasında yaşar. tüm avrupa’dan, sibirya ve orta asya’ya kadar yayılırlar. türkiye’nin kuzey kesimlerinde; marmara ve karadeniz bölgelerinde bulunur.

beslenme 
gece ve gündüz aktiftirler. sürekli yemek aramak zorunda olduklarından kısa uyku araları dışında dolaşırlar. i̇ki saatte bir avlanmaya ya da yemek arayışına çıkarlar. yalnız yaşar. 
böcekler, örümcekler ve salyangozlarla beslenirler. kış uykusuna yatmadıkları için, kışın da kar altında bile yemek aramaya devam ederler.

üreme 

yılda 1-2 defa yavrular ve 4-7 yavru doğururlar. ortalama ömürleri 1-2 yıldır.

dış bağlantılar 
 arkive.org

sivri faregiller
azerbaycan'daki memeliler
türkiye'deki memeliler
birleşik krallık'taki memeliler
carl linnaeus tarafından adlandırılmış taksonlar
Nesli Tehlike Altındaki Türlerin Ticaretine İlişkin Sözleşme

convention on the international trade in endangered species of wild flora and fauna (cites), "nesli tehlike altında olan yabani hayvan ve bitki türlerinin uluslararası ticaretine i̇lişkin sözleşme" (i̇ngilizce cites), türkiye'de 20 haziran 1996 tarihli resmi gazetede yayımlanarak 22 aralık 1996’da yürürlüğe girdi.

cites, nesli tehlike altında olan yaban hayatının uluslararası ticaretini kontrol edebilmek için, bu tür alışverişlerde hükûmetlerin iznini şart koşan, dünya çapında bir sistem geliştirmiştir. sözleşme i, ii ve iii ek listelere sahip olup bu ek listelerde yer alan türlerin ticaretini belirli esaslara bağlar. buna göre, 
 ek-i listesinde bulunan türlerin ticaretleri yasaktır.
 ek-ii listesinde bulunan türlerin nesilleri mutlak olarak tükenme tehlikesiyle karşı karşıya olmamakla birlikte, nesillerinin devamıyla bağdaşmayan kullanımlarını önlemek amacıyla ticaretleri belirli esaslara bağlanmıştır.
 ek-iii listesinde ise taraflardan herhangi birinin aşırı kullanımını önlemek veya kısıtlamak amacıyla kendi yetki alanında düzenlemeye tabi tutulan ve ticaretinin denetime alınmasında diğer taraflar ile işbirliğine ihtiyaç duyduğu belirtilen bütün türleri kapsar.

çevre antlaşmaları
korunma durumu
uluslararası ticaret
1996'da antlaşmalar
1973'te antlaşmalar
Mısır meyve yarasası

mısır meyve yarasası ya da afrika meyve yarasası (rousettus aegyptiacus), afrika, asya ve türkiye’nin güneyinde akdeniz bölgesinde yaşayan, iri bir yarasa türü.

morfoloji 
boyu 15 cm'yi, kanat açıklığı 60 cm'yi bulur. ağırlığı 45-75 g arasındadır. yüzü bir köpeğinkini andırır. türkiye’deki diğer yarasalardan farklı olarak; kanatta 2. parmak da başparmak gibi tırnaklıdır.

biyolojisi 
büyük koloniler halinde (bazen 2000 üyeli) mağaralarda yerleşirler. kullanılmayan binaları da yuva olarak kullanabilirler. çok karanlıkta görev yapmayan gözlerin yerini, yankı ile yön bulma (ekolokasyon) yöntemi alır. dilleriyle oluşturdukları ultrasonik seslerle çevreye uyum sağlarlar. gebelikleri 4 ay sürer. yavrular 6 ay kadar annelerince bakılır. çoğunlukla her doğumda tek yavru, nadiren de ikiz doğururlar. 20 yıl kadar yaşayabilirler.

besini 
trabzon hurması, elma, erik, üzüm, kayısı, muz, mandalina, portakal hünnapgibi olgunlaşmış sulu meyveler ve nektarla beslenirler. polen ve diğer bitkisel materyalle de beslendikleri görülmüştür. bitki üremesine böylece katkı sağlarlar.

yayılımı 
kıbrıs ve türkiye’den, arabistan yarımadası ve doğuda pakistan’a; güneyde ise kuzeybatı afrika ve sahra çölü gibi kurak bölgeleri dışında güney afrika’ya kadar kıtanın büyük kısmında yayılırlar. türkiye’de ise akdeniz bölgesi’nin (adana, antalya, hatay, mersin ve osmaniye) sahil ve alçak rakımlı kesimlerinde görülür.

soy tehlikesi 
afrika meyve yarasası, kırmızı listede ‘’lc’’ (düşük önemde) kategorisindedir. türkiye'de ‘’en’’ (tehlike altında) kategorisine alınması düşünülüyor. tarım ilaçları, bu yarasa türünün maruz kaldığı en büyük potansiyel tehlikedir.

kaynakça 

asgari endişe altındaki hayvanlar
pteropodidae
hindistan'daki memeliler
pakistan'daki memeliler
türkiye'deki memeliler
Büyük nalburunlu yarasa

büyük nalburunlu yarasa (rhinolophus ferrumequinum), burnu atnalı şeklinde olan, türkiye’de de yaşayan böcek yiyen bir yarasa türü.

boyu 6 cm, kanat açıklığı 35 cm'yi bulur. ağırlığı 16-28 g arasındadır. sırt kısımları gri-kırmızımsı kahverengi, karın kısımları krem-sarı olur. ormanlarda, ağaçlık ve çalılık yerlerde yaşarlar. mağara, tünel ya da bodrum gibi yerlerde kış uykusuna yatarlar. bunun dışında gündüzleri ağaç kovuklarında asılarak dinlenirler.

orta ve güney avrupa, kuzey afrika, asya’da (japonya’ya kadar) görülürler. türkiye’nin her yerinde; trakya, akdeniz kıyı şeridi ve kars’ta daha sık olarak bulunur.

alçaktan (0.5–5 m) ve kelebek gibi uçarlar. bu uçuşlarına akşamın geç saatlarinde başlar ve bütün gece uçarak avlanırlar. sesten hoşlanırlar. çıkardıkları çok alçak frekanslı seslerle, avlarının uzaklığını ve büyüklüğünü saptayabilirler. bu sesler insanlar tarafından ancak özel dedektörlerce algılanabilir. yazın çok gürültücü olurlar. kısa mesafelerde göç ederler. 20 yıl kadar yaşarlar.

daha çok büyük uçan böcekleri, özellikle de pervane böceklerini yerler. kırmızı listede yakın tehdit altında (nt) kategorisindedir.

ayrıca hindistan'da yaşayan türlerine hindistan nalburunlu yarasa denir.

dış bağlantılar 
 arkive büyük nalburunlu yarasa (rhinolophus ferrumequinum) fotografları

asgari endişe altındaki türler
rhinolophidae
azerbaycan'daki memeliler
türkiye'deki memeliler
birleşik krallık'taki memeliler
bhutan'daki memeliler
nepal'deki memeliler
pakistan'daki memeliler
britanya adaları faunası
Küçük nalburunlu yarasa

küçük nalburunlu yarasa (rhinolophus hipposideros), türkiye’de de sıkça rastlanan bir böcek yarasası türü.

nal şeklinde burnu vardır. boyu ortalama 4 cm, kanat açıklığı 20 cm. ağırlık 3-10 gr. arasındadır. sırt kısımları gri-kahverengi, karın kısımları daha açık.

orta ve güney avrupa, doğu afrika, güneydoğu asya ve türkiye’nin her yerinde görülürler.

ağaç bulunan açık alanlar, parklarda yaşarlar. şehir içinde de dolaşır.
kış barınakları mağara ve kovukların yanı sıra bodrumlar, harabeler, yaz barınakları ise daha çok büyük kır evlerinin çatı altlarıdır. kış için 11 °c’ye kadar olan ve nemli yerleri tercih ederler. yaz barınaklarında çok sayıda birey birbirlerine belirli bir uzaklıkta dururlar. kış barınaklarında ise (kış uykusu sırasında) az sayıda birey bir arada bulunur.

alçaktan (2–5 m) ve yavaş, kelebekler gibi uçarlar. hava iyice karardıktan sonra ortaya çıkarlar, şafağa kadar aktiftirler. genelde bir alan belirleyip, o alan içinde aynı rotayı izleyerek defalarca dolaşırlar ve avlarını (küçük böcekler) toplarlar.  ortalama ömrü 4-5 yılı aşmaz. yavrularını 6-8 hafta emzirirler.

dış bağlantılar 

rhinolophidae
azerbaycan'daki memeliler
türkiye'deki memeliler
birleşik krallık'taki memeliler
Hava

hava (eski türklerde kal/kalığ); dünya'yı çevreleyen, çoğunluğu azot ve oksijenden oluşmuş, renksiz ve kokusuz gaz kütlesi. hava tüm canlılar için hayati öneme sahiptir. hayvanlar, bitkiler ve insanlar havasız bir ortamda yaşayamazlar. yerküreyi saran gaz kütlesine atmosfer adı verilmektedir. atmosferdeki hava tabakasının kalınlığı 150 km'dir. atmosferin diğer adı da hava küredir.
bunun sadece 12 km'si canlıların yaşamasına elverişlidir. yeryüzünden uzaklaştıkça hava tabakasının yoğunluğu azalır.
atmosfer, yerkürenin etrafında adeta düzenleyici ve koruyucu bir örtü şeklindedir.

havada bulunan gazlar üç grupta toplanır:

 havada devamlı bulunan ve çoğunlukla miktarları değişmeyen gazlar (azot, oksijen ve diğer asal gazlar)
 havada devamlı bulunan ve miktarları azalıp çoğalan gazlar (karbondioksit, su buharı, ozon)
 havada her zaman bulunmayan gazlar (kirleticiler)

bileşimi 
kuru havayı oluşturan temel gazlar şunlardır:

ayrıca bakınız 
 hava durumu
 hava ayırma
havacılık ve uzay mühendisliği

meteoroloji
Kemiriciler

kemiriciler (), yaşadıkları çevreye uyum bakımından çok başarılı olan bir memeli takımıdır.

alt ve üst çenelerinde ikişer tane sürekli büyüme eğiliminde olan kesici dişler bulunur ve köpek dişleri yoktur. gözler başın her iki yanında toplandığından hem önlerini hem arkalarını aynı derecede görebilirler. çok iyi koşar, tırmanır, sıçrar ve yüzerler. yılda birkaç kere ve her batında 1-18 yavru doğurabilirler.

çoğu kemirici, sağlam gövdeli, kısa uzuvları ve uzun kuyrukları olan küçük hayvanlardır. keskin kesici dişlerini yiyecekleri kemirmek, yuvaları kazmak ve kendilerini savunmak için kullanırlar. genellikle tohum veya diğer bitki materyallerini yerler. sosyal hayvanlardır ve birçok tür, birbirleriyle karmaşık iletişim yolları olan toplumlarda yaşar.

türkiye'nin kemiricileri 
türkiye’de 11 familyaya bağlı, 75 tür kemirici bulunur.

 familya: : kuyruk uzun ve kıllıdır. gündüzleri aktiftirler.
 familya: : kuyrukları geniş ve üstten basıktır. gözler ve kulaklar küçük, bacaklar kısadır. uzun süre su altında kalabilirler.
 familya: : tahılları yuvalarına taşıyarak biriktirirler.
 familya: : fare-sıçan benzeri türlerce zengin bir gruptur. orta asya’nın ve afrika’nın steplerinde ve çöllerinde yaşarlar.
 familya: : gözler, körelerek deri altına çekilmiştir. toprak altında yaşarlar, geceleri aktiftirler.
 familya: : kuyruk oldukça uzun, kulaklar büyüktür. i̇şitme duyuları çok iyi gelişmiştir.
 familya: : kuyruk gövdeden uzundur ve üzeri kıllarla ya da halka şeklindeki pullarla kaplıdır.
 familya: : bir kısmı sıçrayıcı türdendir. i̇yi koşar, iyi tırmanırlar. kış uykusuna yatarlar.
 familya: : vücutları kanguruya benzer. sıçrayarak hareket ederler. görme ve işitme duyuları iyi gelişmiştir. kuyruk uzundur.
 familya: : karayipler'e özgü, hutia adıyla da bilinen kemiriciler
 familya:  + myocastoridae: toprak üzerinde veya ağaçlarda yaşarlar, nutrialar iyi yüzerler.
 familya: : sırtları diken şeklini almış uzun kıllarla kaplıdır. tehlike anında yumak şeklini alır ve dikenlerini oynatarak ses çıkarır. gececildir.

sınıflandırma 
 alt takım 
 familya 
 familya 
 alt takım 
 üst familya 
 familya 
 üst familya 
 familya 
 familya 
 alt takım 
 familya 
 i̇nfra takım 
 familya 
 i̇nfra takım 
 familya 
 familya 
 familya 
 familya 
 parv takım 
 familya †
 familya 
 familya 
 familya 
 familya 
 familya 
 familya 
 familya 
 familya 
 familya 
 familya 
 familya 
 alt takım 
 üst familya 
 family 
 alt familya 
 familya 
 familya 
 familya 
 familya 
 familya 
 familya 
 alt takım 
 familya 
 familya 
 familya

filogeni 
yaşayan kemirici familyaları arası akrabalık ilişkilerini gösteren aşağıdaki kladogram, fabre vd.'nin 2012'deki çalışmasından alınmıştır.

kaynakça
Kunduzgiller

kunduzgiller (),  takımına bağlı bir familya. kuyrukları geniş ve üstten basıktır. gözler ve kulaklar küçük, bacaklar kısadır. uzun süre su altında kalabilirler. familyanın mevcut tek cinsi, yalnızca iki türü içeren castor'dur.

açıklama 

i̇lk olarak eosen'de ortaya çıktılar. bazı üyeleri pleyistosen'de (castoroides ve trogontherium) oldukça büyük boyutlara ulaşmıştı.

morfoloji 
kunduzlar, kuzey yarımküre'deki en büyük kemiricileridir. erkekler ve dişiler boyut olarak benzerdir ve dişilerin dört belirgin göğüs memesine sahip olduğu doğuma yakın dönem ve emzirme dönemi dışında dış görünümleri ile ayırt edilemezler. kunduzların sarımsı kahverengi ila siyah kürkleri vardır ve uzun koruyucu kılları ve su dökülmesine ve yalıtımına yardımcı olan kısa alt kürkleri vardır. düz kuyrukları yağ depolama alanı görevi görür. ayakları beş parmaklıdır. arka ayaklar, tımar için kullanılan her arka ayağın ikinci parmağında çift pençe ile perdelidir.

familyanın diş formülü 1.0.1-2.3 (üst)/1.0.1.3 (alt).

evrim 

dna kanıtları kunduzların yaşayan en yakın akrabalarının cep sincapları (geomyidae) olduğunu gösterir. birlikte castoriomorpha alt takımını oluştururlar. castor cinsinin üyelerinin geç miyosen – pliyosen sınırında dev kunduzlardan ayrıldığı (castoroides ve  trogontherium) düşünülüyor. eski dünya kunduzu 48 kromozoma sahipken yeni dünya kunduzu 40 kromozoma sahiptir.

kaynakça

dış bağlantılar
Etçiller

etçiller ya da yırtıcı memeliler (), memeliler sınıfına ait bir takımdır.

latince "carnivora": caro, carnis (et) ve vorare (yutmak); yani "et yutanlar" anlamına gelir. ama aslında etçil beslenme takımın bütün üyeleri için en önemli beslenme değildir. etçiller takımı iki alt takıma ayrılır: köpeğimsiler ve kedimsiler. eski sınıflandırmalara göre karasal- ve sucul yırtıcılar iki ayrı takıma konulurdu. günümüzün biliminde bu iki takım birleştirilmiş ve sucul yırtıcılar etçillerin köpeğimsi alt takımı içerisinde yer almıştır.

etçil ve etobur kavramları 
bu takımın bilimsel adı "carnivora" diğer bir bilimsel terim olan "karnivor" (etobur)'a benzemektedir. bu iki ayrı adın anlamları karıştırılmaması gerekir. etobur (karnivor) bütün canlıların et ile beslenenleri için kullanılır, ama carnivora sadece memeliler sınıfının belli bir takımıdır.

genel bilgiler 
etçiller takımının üyeleri çok çeşitlidir ve örneğin kuyruksüren ile mors gibi birbirlerine hiç benzemeyen türleri kapsar. suda yaşayan fokgiller ve diğer sucul memeliler, karada yaşayan bütün büyük etçil memeliler ve çeşitli orta ve küçük boyda yırtıcı memeliler bu takıma aittir. takımdaki çeşitlilik kaba ve çevik yapılı ayılardan, zarif yapılı kedilere kadar uzanır. ölçülerin arasındaki en büyük fark, takımın en küçük üyesi olan ve sadece 35-70 gram ağırlığa varan fare gelinciği'nden ağırlığı 4 tona kadar varabilen ve en büyük memelilerden birisi olan deniz fili'nin arasındadır.

sınıflandırma 

en modern sınıflandırmalarda etçiller ilk başta kedimsiler ve köpeğimsiler olarak iki alt takıma ayrılarak şu şekilde sınıflandırılırlar:

etçiller (carnivora)
    ├─   ?miacidae †
    ├─ köpeğimsiler (caniformia) 
    │ ├─ amphicyonidae †
    │ ├─  köpekgiller (canidae)    
    │ └─  arctoidea
    │    ├─ ayıgiller (ursidae)
    │    └─ n. n.
    │       ├─ yüzgeçayaklılar (pinnipedia) 
    │       │  ├─ fokgiller (phocidae)    
    │       │  └─ n. n.
    │       │      ├─ denizaslanıgiller (otariidae)           
    │       │      └─ morslar (odobenidae) 
    │       │ 
    │       └─ musteloidea
    │              ├─ küçük pandalar        
    │              └─ n. n.
    │                 ├─ kokarcagiller (mephitidae)         
    │                 └─ n. n.
    │                     ├─ rakungiller (procyonidae)          
    │                     └─ sansargiller (mustelidae) 
    │
    └─ kedimsiler (feliformia) 
         ├─ nimravidae †
         ├─ afrika palmiye misk kedisi (nandiniidae)
         └─ n. n.
             ├─ misk kedisigiller (viverridae)
             ├─ kedigiller (felidae) 
             └─ n. n.
                 ├─ sırtlangiller (hyaenidae) 
                 └─ n. n.
                      ├─ kuyruksürengiller (herpestidae)
                      └─ madagaskar etçilleri (eupleridae)

ayrıca bakınız 
 popülasyona göre etçiller listesi
 canlılarda beslenme
 etoburlar
 otoburlar

kaynakça
Ormancılık

ormancılık, ormanların ve ormanla ilişkili doğal kaynakların idaresi ağaçlandırma faaliyetleri ve bu faaliyetlerin yapılabilmesi için gerekli olan altyapı hizmetlerinin gerçekleştirildiği bir bilim dalı ve yönetim sanatıdır. ormancılığın ana hedefi doğal kaynaklar ve hizmetlerin sürdürülebilirliğini sağlayacak sistemlerin oluşturulması ve geliştirilmesidir. ormancılığın ana sorunsalı, toplumun ormanlardan karşılanan ihtiyaçlarının teminini sağlarken aynı zamanda orman kaynağının ve ormandan etkilenen diğer doğal kaynakların sağlıklı bir şekilde devamının sağlanabilmesidir.

ormancılığın en fazla etkileşim içinde olduğu bilim dalı, yeni orman tesis etme, mevcut ormanların bakımı ve toplum ihtiyaçlarına göre şekillendirilmesi bilim ve yönetim sanatı olan silvikültür bilimidir.
modern ormancılığın ilgi alanı olarak; ahşap sanayi için odun hammaddesi üretimi, kimya,gıda ve ilaç sanayi için sığla yağı, defne yaprağı, ıhlamur, keçiboynuzu, mantar vb. tali ürünler üretimi, yaban hayatı, kaliteli içme suyu temini, doğal peyzajın korunması, rekreasyon, biyolojik çeşitlilik yönetimi, havza amenajmanı, erozyon kontrolü ve atmosferik karbondioksitin depolanması gibi konular sayılabilir.
Zilkale

zilkale ya da asıl adıyla zirkale, rize'nin çamlıhemşin ilçesi sınırlarında, fırtına deresi vadisi’nde yer alan, ilk inşa tarihi kesin olarak bilinmeyen bir kaledir.

14. veya 15. yüzyılda inşa edilen kale, 1800'lü yılların sonuna kadar kullanılmıştır. sekiz burç ve bir gözetleme kulesinden oluşur. savunma hendeği durumundaki zil deresine merdivenle inilir. kale, 1. derece arkeolojik sit alanı içerisindedir.

konumu 
çamlıhemşin ilçesinin 12km güneyinde, avup dağı'nın üzerinde  konumlanmıştır. kalenin, üzerinde inşa edildiği sarp kaya kütlesi, denizden 750, dere yatağından ise yaklaşık 100 m. yüksektedir.

tarihçe 
yapım tarihi kesin olarak bilinmeyen kale, britanyalı tarihçi anthony bryer'ın tahminine göre trabzon i̇mparatorluğu döneminde bizzat merkezi yönetimce ya da i̇mparatorluğa bağlı yerli derebeyleri (mesela zil kale için hemşin derebeyi arhakel) tarafından yapılmış olmalıdır.  karadeniz kıyıları tarih ve coğrafyası adlı eseriyle tanına bıjışkyan  “kayalığın üzerinde bulunan ve zilkale denilen eski bir kalenin içinde insana şaşkınlık veren kemerli binalar ve büyük bir kule vardır. kalenin alt ucu, tepelerin üzerinde başka kalelere ve eski bir kilise kalıntıları bulunan fırtına deresi’ne kadar uzanır” diyerek gözlemlerini anlatmış; ancak, kale tarihi hakkında bilgi vermemiştir.

asıl adı "aşağı kale" anlamına "zir kale" iken halkın ağzında "zil kale"  halini almıştır.  kale, aynı yörede bulunan varoş kale ve pazar kalesi ile ilk bakışta aynı elden çıkmış ve aynı amaçla yapılmış izlenimi verir.

bayburt’a ulaşan önemli bir orta çağ kervan yolu üzerinde güvenliği sağlayan kale, cenevizliler başta olmak üzere rumlar ve osmanlılar tarafından 1800'lü yılların sonuna kadar kullanıldı. 1871 tarihli trabzon vilayeti salnamesinde  yörede "kale-i bala" ve zir namlarında iki harap kale bulunduğu belirtilmiştir. 1979 yılında kalede bulunan 26 cm uzunluk ve 4-4 ½ cm çapında pirinç döküm iki el topu trabzon müzesi’ne getirilerek 440 (79-1-1) ve 441 (79-1-2) no.lar ile envantere kayıt edilmiştir.

kale, 2008-2010 arasında restorasyon gördü. restorasyondan sonra turistik bir cazibe kazanmıştır. 2013 yılında piyanist tuluyhan uğurlu'nun verdiği konser, yapının bilinirliğini artırmıştır.

yapısı 
kale, dış surlar, orta surlar ve iç kaleden meydana gelir. kuzey batı yönündeki patika ile dış suların kapısına ulaşılır. orta kale içerisinde üç önemli yapı vardır: muhafız binası, şapel ve baş kule.  dört katlı olduğu anlaşılan kulenin ahşap olan iç konstrüksiyonun çürüyüp yok  olduğu düşünülür. bryer’a göre kuzey duvarına bitişik dörtgen apsidli oda bir şapeldir. kulenin üstü teras şeklindedir.

galeri

kaynakça 
özhan öztürk. karadeniz: ansiklopedik sözlük. 2 cilt. heyamola yayıncılık. i̇stanbul. 2005 isbn 975-6121-00-9.

dış bağlantılar 

zilkale fotoğrafları
hq zilkale fotoğrafları
rize valiliği

rize'deki kaleler
rize ilindeki arkeolojik sitler
rize ilindeki görülecek yerler
çamlıhemşin
trabzon i̇mparatorluğu
Vartavar

vartavar (, hemşince: vartevor veya behur) ermenistan ile türkiye'nin doğu karadeniz bölgesinde kutlanan bir festivaldir. türkiye'de rize'nin çamlıhemşin ve hemşin ilçelerinin yüksek kesimlerinde yaşayan bir halk olan hemşinliler tarafından temmuz ve ağustos ayları içerisinde köyden köye değişen tarihlerde, dinlenmek ve eğlenmek amacıyla yapılan ve trabzon'da yayılan derneklerden farklı olarak, herkesin değil de daha çok genç kız ve erkeklerin horon edip diğerlerinin seyretmesi ile kutlanan bir yayla şenliğidir.

etimoloji 
vartavar isminin kökeni ermenice varth "gül" ile var “ışık saçan" kelimelerine dayanmaktadır.

tarihçe 
anadolu'nun hristiyanlaşmasından önceki pagan inançlarından birisi olan, hasat zamanı kutlamalarının dini motiflerle zenginleştirilmiş bir versiyonu olarak varlığını yakın zamanlara kadar sürdürmüş ve i̇slamlaşmadan sonra da bir eğlence ve genç kız ve erkeklerin, gelecekteki eşlerini bulmaları ve tanımaları amacına hizmet eden şarkılı, horonlu bir şenlik olarak günümüze dek gelmiş olmalıdır.

ermeni inancında nuh tufanı'ndan sonra, nuh gemiden inerken son bir kez yağmur yağar ve hayat yeniden başlar. hristiyanlıkla birlikte bu şenlik i̇sa'nın suret değişmesi (ermenice baydzara-gerbutyun diarn, 22 temmuz) yortusuyla birleştirilmiştir. kitâb-ı mukaddes'e göre i̇sa'nın üç havarisiyle çıktığı dağda, yüzü güneş gibi parlar, etrafında musa ve i̇lyas belirir ve tanrı "sevgili oğlum budur," der.

ermeniler vartavar'ı etrafı güllerle süsleyerek ve birbirlerini su ile ıslatarak kutlarlar. hemşinliler dışında bazı müslüman kürt topluluklar da kuzuların sütten kesilme zamanını (7 ağustos) vartivor adı altında kutlamaktadırlar.

galeri

kaynakça 
 özhan öztürk, karadeniz: ansiklopedik sözlük. 2 cilt. heyamola yayıncılık. i̇stanbul.2005 isbn 975-6121-00-9

dış bağlantılar 
 karadeniz tarihi ve hemşinliler
 vartavar nedir

hemşin kültürü
çamlıhemşin
ermenistan'daki festivaller
rize ilinde kültür
rize ilinin yaylaları
ermenistan'da kültür
türkiye'deki kültür festivalleri
türk mitolojisi
haziran'da belirli gün ve haftalar
temmuz'da belirli gün ve haftalar
Sakin Ol (film)

sakin ol, zhang yimou’nun 1997 yapımı filmi. yimou'nun gong li’siz ilk filmi olan sakin ol'un orijinal adının tam çevirisi: “söyleyecek bir şeyin varsa güzelce söyle.” âşık olduğu kadının iş arkadaşları tarafından hırpalanmasına tanık olan bir adamın yaşamı üstüne kurulu çağdaş bir komedi olan film, pekin’i yaşamak ve yaşatmak için kentin o eşine az rastlanır çekicilikteki atmosferine gerçekçi ve zevk aşılayan bir şekilde yaklaşmaktadır.

öykü, anlaşılmak konusunda zorluk çıkarmamasının yanında, büyüleyici atmosferi, karmaşık duruşu ile izleyicinin bilincini açık tutmaya zorlar. evler, dekorlar, lokantalar ve duvar resimleri yöresel ve otantik olanın çekiciliğini yansıtır. konuşmalar ve değişen durumlarla yeni boyutlara uzanan öykü, bu akış süreci içinde ilginçliğini yitirmez. filmin önceki yimou filmleriyle olan en önemli farkları sınır tanımayan kamera devinimleri ve serbest bırakılmış, doğaçlama izlenimi uyandıran oyuncu yönetimidir. ve yimou’nun sıradan karakterleri sıra dışı durumlarla sosyal ve karakteristik değişimlere uğratma anlayışı, özellikle entelektüel izleyiciyi büyüleyen bir başkalaştırma eylemi olarak sakin ol’da da güçlü bir biçimde kullanılır.

kaynakça 
 imdb sayfası
 dergi.org

çin filmleri
zhang yimou'nun yönettiği filmler
konusu pekin'de geçen filmler
1997 çıkışlı komedi filmleri
Anadolu gelengisi

spermophilus xanthophrymnus veya anadolu gelengisi, anadolu yer sincabı, anadolu tarla sincabı spermophilus cinsine bağlı bir hayvan türüdür.

dış bağlantılar

kaynakça 

spermophilus
1835'te tanımlanan taksonlar
türkiye faunası