Karadede Panayırı

karadede panayırı; samsun ilinin bafra ilçesine bağlı gökçeağaç mahalleninde osmanlıdan 1965 yılına kadar aralıksız her yıl 6 mayıs da düzenlenen panayırdır. esas başlangıç tarihi kesin olarak bilinmemekle birlikte sözel tarihe göre en az 300 yıldır kurulduğu anlaşılmaktadır.

panayırın adı köy mezarlığına da adını veren ve aynı mezarlıkta kabri bulunan ve halk arasında kara dede denen zattan gelmektedir. panayırda bu zaata atfen kurulmaktadır.

düzenlendiği yıllarda güreş gibi panayır etkinlikleri yapılmıştır. bugün söz konusu kara dede denen zaata ait kabir halk tarafından ziyaret edilerek kabrinde bulunan ağacın dallarına bezler bağlanarak ya da ahşap mezarına taşlar yapıştırılarak dilekler tutulmaktadır.

1969 yılından itibaren düzenlenmeyen panayır 2011 yılında eğitimci turgut demi̇r'in öncülüğünde kurulan gökder tarafından tekrar düzenlenmeye başlanmıştır. panayırın kurulma tarihi sabit olup her yıl ağustos ayının son pazar günü düzenlenmektedir.

46 yıl aranın ardından yeniden  3 eylül 2011 tarihinde yapılan panayıra yaklaşık beş bin kişi katılmıştır. 2012 yılındaki panayır ise  26 ağustos 2012 tarihinde düzenlenmiş ve on beş bine yakın kişi katılmıştır. 25 ağustos 2013 tarihinde düzenlenen panayır da ise katılımcı sayısı yirmi bin kişiye ulaşmıştır. en son 31 ağustos 2014 pazar günü düzenlenen tarihi karadede panayırında katılımcı sayısı yirmi beş binin üzerine çıkmıştır.  2013 yılından itibaren panayır ağustos ayının son cumartesi ve pazar günleri olmak üzere 2 gün yapılmaya başlanmıştır. esas yoğun katılım ise pazar günü olan kısımda yaşanmaktadır. cumartesi sabah saatlerinde satıcıların standlarını kurmaları ile başlayan panayır cumartesi gecesi düzenlenen konserlerle gece de devam etmektedir. pazar günü ise en kalabalık anını yaşayan panayıra yüzlerce satıcı ile on binlerce vatandaş katılmaktadır. pazar günü yapılan etkinliklerin başında ulusal çapta ünlü sanatçıların verdiği konserler gelmektedir. halk oyunları gösterileri, illüzyon gösterileri, yöresel yemek yarışmaları ve ağalık ihalesi gibi etkinlikler ise pazar günkü kısmın diğer aktiviteleri arasındadır.

karadede panayırında ayakkabıdan, traktöre, banka tanıtım standlarından kasaplara kadar geniş bir yelpazede alış veriş olanağı bulunmaktadır. sadece 2014 yılındaki panayırın şehir ekonomisi üzerinde  yarattığı cironun 1 milyon tl olduğu varsayılmaktadır. pek çok büyük ve ulusal  firmanın da teşhir ve satış stantları ile katıldığı panayırda bu firmalar tarafından panayıra özel kampanyalar düzenlenmektedir.

karadede panayırı 2014 yılında çanakkale onsekiz mart üniversitesi ve tübi̇tak işbirliği ile yürütülen türkiye de panayırlar isimli proje kapsamında akademik bir ekip tarafından incelenmiş dünya kültürel mirası olmaya aday olmuştur.

panayır da açık ihale yöntemi ile panayır ağası seçilmekte ve elde edilen gelir panayırın finansmanında kullanılmaktadır.

karadede panayırı 2014 yılından itibaren t.c. kültür ve turizm bakanlığı'nca da maddi olarak desteklenmeye başlanmıştır.

2017 karadede panayırı  02-03 eylül tarihindedir.

yıllara göre karadede panayır ağaları

1965 - öncesi ağalar listelenmemiştir.

1965 - 2010 arasında panayır kurulmamıştır.

2011 - ali kocabaş (gökçeağaçlı - i̇stanbul)

2012 - fehmi kiliç (gökçeağaçlı - i̇stanbul)

2013 - seher doğanay (gökçeağaçlı - bafra)

2014 - dursun ali yücel (gökçeağaçlı - bafra)

2015 - ülkede yaşanan terör olayları nedeni ile panayır kurulamamıştır.

2016 - ali rıza varol (emenlili - bafra)

daha ayrıntılı bilgi için gokceagac.com web sitesini ziyaret ediniz.

bafra