NASCAR

national association for stock car auto racing (nascar), daha çok stok araba yarışlarıyla tanınan bir amerikan otomobil yarışları yaptırım ve işletim şirketidir. özel şirket bill france sr. tarafından 1948'de kuruldu ve oğlu jim france, ağustos 2018'den beri ceo olarak görev yapıyor. şirketin genel merkezi daytona beach, florida'dadır. nascar her yıl 48 abd eyaletinin yanı sıra kanada, meksika, brezilya ve avrupa'da 100'den fazla pistte 1.500'den fazla yarışa sahne olur.

tarihi

i̇lk stok araba yarışları

daytona beach, 1920 ve 1930'lu yıllarda dünyada kara hız rekorları için tercih edilen yer olarak fransa ve belçika'nın yerini aldı.

1903'te ransom olds ve alexander winton arasındaki tarihi yarıştan sonra, 1905 ile 1935 arasında "daytona beach yol pisti" haline gelen yerde 15 rekor kırıldı. 1936'da daytona beach, hızlı arabalarla eş anlamlı hale gelmişti. sürücüler, biri hemen hemen  2.5-3 kilometrelik bir sahil şeridinde ve dar bir asfalt sahil otoyolu devlet yolu a1a'dan(6.5 km) oluşan bir etapta yarıştı. bu iki düzlük, her iki ucunda da sıkı, derin lastik izlerine sahipti ve kum virajlarla birbirine bağlanıyordu.

amerika birleşik devletleri'ndeki stok araba yarışının kökenleri, esas olarak appalachian bölgesinde yapılan kaçak viskilere dayanır. kaçakçıların yasa dışı ürünlerini dağıtmaları gerekiyordu ve polisten daha iyi kaçmak için genellikle küçük, hızlı araçlar kullanıyorlardı. sürücülerin çoğu, arabalarını hız ve yol tutuşu ve ayrıca artan kargo kapasitesi için değiştirirdi.

1933'te yasağın yürürlükten kaldırılması işlerinin bir kısmını bitirdi, ancak o zaman da güney amerikalılar kaçak içki için yeni bir tarif geliştirdi. bazı sürücüler bu kez "komisyonculardan" kaçarken "yarışmaya" devam etti.(sattıklarını vergilendirmeye çalışıyorlardı.) arabalar gelişmeye devam etti ve 1940'ların sonlarında bu arabaların kullanıldığı yarışlar artık saygı ve kâr için yapılıyordu. bu yarışlar, amerika birleşik devletleri'nin güneyinde kırsal kesimlerinde popüler eğlencelerdi ve kuzey carolina'nın wilkes county bölgesi ile ilişkilendirilirler. o günlerdeki yarışların çoğu modifiye edilmiş arabalarla yapılıyordu. sokak araçları hafifletilip ve güçlendirilirdi.

önemli kişiler

william france sr.

mekaniker william france sr. (bill france sr.), büyük buhran'dan kaçmak için 1935'te washington, d.c.'den daytona beach, florida'ya taşındı. kara hız rekoru denemelerinden bölgenin tarihine aşinaydı. france, 1936 daytona etkinliğine girerek beşinci oldu. 1938'de etkinliği yönetme görevini devraldı. 2. dünya savaşı'ndan önce birkaç yarış yönetti.

france, insanların stok araba yarışlarını izlemekten zevk alacağı fikrindeydi. sürücüler, ödeme yapılmadan önce tüm parayla etkinlikleri terk eden organizatörler tarafından sık sık mağdur ediliyordu. 14 aralık 1947'de france, daytona beach'te streamline hotel'deki ebony bar'da diğer etkili yarışçılar ve organizatörlerle görüşmelere başladı ve bu görüşme 21 şubat 1948'de nascar'ın kurulmasıyla sona erdi.

erwin "cannonball" baker

nascar'ın ilk komiseri, indianapolis 500'de yarışan ve yüzden fazla kara hız rekoru kıran eski bir stok araba, motosiklet ve açık tekerlek yarışçısı olan erwin baker'dı. baker, ününün çoğunu kıtalararası hız yarışlarından kazandı ve bir arabanın değerini new york'tan los angeles'a sürerek ölçerdi. ölümünden sonra, ünlü kıtalararası yarışa ve ondan alan bir filme "cannonball run" ismi verilerek onurlandırıldı. ayrıca baker, automotive hall of fame, motorcycle hall of fame ve indianapolis motor speedway hall of fame'de onurlandırılmıştır. her bir farklı yarış derneğindeki bu onur ve başarı düzeyleri, baker'a "asfaltın kralı" unvanını kazandırdı.

bob "barky" barkhimer

1950'lerin başlarında abd donanması, bill france jr.'ı kuzey kaliforniya'daki moffett federal havaalanına yerleştirdi. babası ondan san jose, kaliforniya'daki bob barkhimer'i aramasını istedi. barkhimer, 2. dünya savaşı döneminden bir cüce araba yarışı yıldızıydı ve daha sonra kaliforniya stok araba yarış birliği'nin başkanı olarak yaklaşık 22 farklı pistte yarıştı. genç bill, bob barkhimer ve ortağı margo burke ile iyi bir ilişki geliştirdi. onlarla etkinliklere gitti, hafta sonlarında onlarla kaldı ve genel olarak batı kıyısındaki yarışları çok iyi tanıdı. arkadaşları tarafından "barky" olarak anılmaya başladı. daytona beach'e gitti ve bill france sr. ile bir araya geldi.

wendell scott

wendell scott, nascar'ın en yüksek seviyesi olan grand national series'de bir yarış kazanan ilk afroamerikan oldu. ölümünden sonra 30 ocak 2015'te charlotte, kuzey karolina'daki nascar hall of fame'e dahil edildi.

kuruluş

8 mart 1936'da daytona beach'te bir grup sürücü toplandı. sürücüler, en hızlı arabaları ve en iyi sürücüleri belirlemek için düzenlenen bir etkinlikte yarışmak üzere coupelar, hardtoplar, üstü açık arabalar ve spor arabaları getirdiler. yarış boyunca, daha ağır arabalar kuma saplanırken, hafif ford'lar parkurun tekerlek izlerinde gezinerek sonunda ilk 6 sırayı kapadı. etkinliği başlatan 27 arabadan yalnızca 10'u, yetkililer etkinliği planlanan 250 mil (400 km) mesafenin 10 mil (16 km) altında durdurduğu için çetin sınavdan sağ çıkmayı başardı. sürücü milt marion kazanan ilan edildi ve genç bill france günün sonunda 5. oldu.

1947'nin başlarında bill france, birleşik bir yarış serisi potansiyelini gördü. france, national championship stock car circuit'in (ulusal şampiyona stok araba pisti) kurulduğunu duyurdu. france, girişim için mali destek alma umuduyla amerikan otomobil derneği(aaa) ile görüştü. aaa girişimin desteğini reddettiğinde france, ncscc için bir dizi kural ve ödül duyurmaya başladı. fransa, 1947 ncscc sezonunun galibinin 1000 $ ve bir kupa alacağını açıkladı. sezon, ocak 1947'de daytona beach pistinde başlayacak ve sonraki aralık ayında jacksonville'de sona erecekti. sezon boyunca yaklaşık 40 etkinlik yapıldı ve katılım genellikle pistin kapasitesini aştı. yarışmacılara söz verildiği gibi ödeme yapıldı ve sezon sonunda fonty flock girdiği 24 etkinliğin 7'sini kazanarak sezon şampiyonu ilan edildi. bill france sezon sonunda flock'a 1000$ ve yaklaşık 120 cm yüksekliğindeki kupayı ve sezon boyunca yarışan diğer sürücülere toplam 3000$'lık para ödülünü teslim etti.

1947 sezonunun sonunda bill france, 14 aralık 1947 saat 13'te başlamak üzere florida'daki streamline hotel'de bir dizi toplantı yapılacağını duyurdu. france, ncscc'yi temsil eden 35 kişiyi otelin en üst katındaki toplantıya çağırdı. toplantı, france'in "organize yarış arabası sürücüleri topluluğu" vizyonunun ana hatlarını çizeceği dört seminerden ilkiydi. seri için ilk başta seçilen isim national stock car racing association(ulusal stok araba yarış birliği) idi; bu ismin zaten rakip bir kuruluş tarafından kullanıldığına işaret edildiğinde, organizasyonun adı olarak mekaniker red vogt tarafından önerilen national association for stock car auto racing (ulusal stok araba yarış birliği) seçildi.

nascar, 21 şubat 1948'de william france sr. tarafından zamanın diğer birçok sürücüsünün de yardımıyla kuruldu. nascar için en başta planlar üç farklı bölüm içeriyordu: modifiye, roadster ve tamamiyle stok. modifiye ve roadster sınıfları, hayranlar için daha ilgi çekici görüldü. sonrasında nascar hayranlarının, bir kuzeydoğu veya ortabatı serisi olarak algıladıkları roadster'larla hiçbir şey yapmak istemedikleri ortaya çıktı. roadster bölümünden hızlıca vazgeçilirken, modifiye sınıfı şuanda "nascar whelen modified tour" olarak faaliyet gösteriyor. stok araba sınıfı, amerikan otomobil üreticilerinin 2. dünya savaşı sonrası talebi karşılayacak kadar hızlı bir şekilde aile sedanları üretememesi nedeniyle askıya alındı. 1948 takviminde modifiye araçlarla yapılacak olan 52  toprak pist yarışı yer aldı. organizasyon ilk etkinliğine 15 şubat 1948'de daytona beach'te ev sahipliği yaptı. red byron, yarışta marshall teague'i mağlup etti. byron, 1948 ulusal şampiyonluğunu kazandı. 1949'da işler önemli ölçüde değişti ve stok araba sınıfıyla ilk etkinlik şubat ayında miami yakınlarında 20 millik (32 km) bir gösteriyle yapıldı. 

şimdiye kadarki ilk nascar stok araba yarışı, charlotte speedway'de yapıldı, (ancak bu, mevcut nascar takvimindeki charlotte motor speedway ile aynı pist değil.) yarış 19 haziran 1949'da yapıldı ve sürücü jim roper, glenn dunaway'in modifiyeli arka yaylarının tespit edilmesinin ardından diskalifiye edildiğinde yarışın galibi ilan edildi. başlangıçta, arabalar tamamiyle stok olarak biliniyordu ve fabrika modellerinde neredeyse hiçbir değişiklik yapılmadan yarışıyordu. bu sınıf, 1950 sezonundan itibaren "grand national" bölümü olarak yeniden adlandırıldı. on yılı aşkın bir süre boyunca, hem güvenlik hem de performans için modifikasyonlara izin verildi ve 1960'ların ortalarında araçlar, stok görünümlü bir gövdeye sahip olarak üretilmeye başlandı.

nascar tarihinin başlarında, yabancı üreticiler seriye girmeye ilgi göstermişlerdi; i̇ngiliz otomobil üreticisi mg araçlarından birkaç tanesi seriye katıldı. örneğin, 16 ağustos 1963'te international 200'de smokey cook, mg marka bir araba ile yarışı 17. sırada bitirdi.

abd dışında yapılan ilk nascar yarışı, 1 temmuz 1952'de buddy shuman'ın niagara şelaleleri yakınlarındaki ontario, stamford park'ta yarım millik (800 m) toprak pistte 200 turluk bir yarışı kazandığı kanada'da yapıldı.

onaylı seriler

ulusal seriler

cup series

nascar cup series (ncs), sporun en yüksek profesyonel rekabet seviyesidir. en popüler ve en kârlı nascar serisidir. 2001'den bu yana, cup series sezonu 10 aya dağıtılmış 36 yarıştan oluşuyor. yazarlar ve hayranlar, ncs'ye atıfta bulunmak için genellikle "kupa" adını kullanırlar ve serinin eşanlamlısı olarak "nascar" kullanımı epey yaygındır. 2022 ncs şampiyonu joey logano'dur. şampiyonluk rekoru 7'dir ve üç sürücü tarafından tutulur: richard petty, dale earnhardt ve jimmie johnson. johnson, 2006'dan 2010'a kadar arka arkaya beş cup series sürücü şampiyonluğu ile üst üste en çok şampiyonluk rekorunu elinde tutuyor. daha önce, en çok arka arkaya şampiyonluk, 1970'lerin sonunda cale yarborough tarafından arka arkaya üç şampiyonluk olmuştu.

cup series'ın ilk isim sponsorluğu 1972'de oldu. televizyon reklamcılığı yapması yasaklanan r.j. reynolds tobacco company, nascar hayranları arasında popüler ve demografik olarak uygun bir tüketici tabanı buldu ve nascar'ı bir reklam aracı olarak kullandı. bu sponsorluğun bir sonucu olarak, grand national series, 1971'den itibaren, yeni bir puan sistemi ve şampiyona puanları için bazı önemli nakit avantajlarıyla beraber winston cup series olarak tanındı. 1972'de sezon 48 yarıştan (ikisi toprak pistte olmak üzere) 31 yarışa indirildi. 1972, genellikle nascar'ın "modern çağının" başlangıcı olarak kabul edilir. late model sportsman adı verilen bir sonraki rekabetçi seviye, en üst ligden aktarılan "grand national" unvanını kazandı ve kısa süre sonra busch beer'dan da sponsorluk aldı.

2004 yılında nextel communications, serinin sponsorluğunu devraldı ve resmi olarak adı "nextel cup series" oldu. yeni bir şampiyona puan sistemi olan "chase for the nextel cup" (2008'de "chase for the sprint cup" olarak yeniden adlandırıldı) da geliştirildi. sezonun bitmesine 10 yarış kala puanları sıfırlayarak ilk 10'daki veya liderin 400 puan içerisindeki sürücüler şampiyonluk için kendi aralarında yarışacaktı.  
2007'de nascar, "the chase"i ondan on iki sürücüye çıkardığını, 400 puanlık sınırı ortadan kaldırdığını ve ilk on iki sürücüye ilk 26 yarıştan kazandıkları her yarış için on puanlık bir bonus verileceğini duyurdu. sezon boyunca galibiyetlere de önceki sezonlara göre beş puan daha verilecekti. 2008'de, nextel ve sprint firması arasındaki birleşmenin bir parçası olarak, serinin adı "sprint cup series" oldu.

2011'de nascar, önceliği puan sistemini bırakmak olan bir dizi önemli kural değişikliğini duyurdu. bir yarışın galibi artık 43 puan alıyor ve sonraki her sıra için birer puan azalarak ilerliyordu (ikinci için 42, üçüncü için 41 vb.). kazanan ayrıca 3 bonus puan alır ve bir tura liderlik eden tüm sürücülere ve en çok tura liderlik eden sürücüye yalnızca birer bonus puan verilir. bir diğer önemli değişiklik, chase için eleme sürecini içerir. katılacak sürücü sayısı 12'de kalacak, sezon içinde en çok puan alan 10 sürücü katılmaya direkt olarak hak kazanacak, kalan 2 chase sürücüsü, 11. ve 20. sıralar arasında en çok yarış kazanmış olan iki sürücü olacak.

2014 yılında nascar, chase formatında başka bir yenilik duyurdu, katılımcı sayısını 16 sürücüye çıkarttı ve her üç yarıştan sonra dörder sürücü elenecek ve homestead'deki sezon finalinde şampiyonluk için rekabet edecek dört sürücü kalacaktı. ek olarak, en fazla galibiyete sahip 16 sürücünün (puan lideri galibiyet alamazsa 15; lider otomatik olarak hak elde edecek.) chase'e katılmaya hak kazanmasıyla galibiyetlere daha fazla önem verilir hale geldi. 16'dan az yarış galibi varsa, kalan katılım hakları puan sistemindeki sıralamaya göre doldurulacaktı.

monster energy, 2017 yılında seriye isim sponsoru oldu ve serinin adı "monster energy nascar cup series" olarak değiştirildi. monster energy'nin isim sponsorluğuyla nascar, "the chase" adını da kaldırdı ve artık diğer birçok spor dalında olduğu gibi son 10 yarışı basitçe "playofflar" olarak adlandırıyor.

2019 sezonunun ardından nascar, monster energy'nin serinin isim sponsoru olarak kalma teklifini reddetti. 5 aralık'ta nascar, yeni sponsorluk modelini açıkladı. tekil bir isim sponsoru yerine, dört ana iş ortağı (coca-cola, xfinity, busch beer ve geico), nascar cup series olarak yeniden adlandırılan serinin sponsorları oldu.

xfinity series

nascar xfinity serisi, nascar'daki en yüksek ikinci profesyonel rekabet seviyesidir. en son şampiyon 2022 sezonu şampiyonu ty gibbs'tir.

bu serinin modern versiyonu, 1982'de budweiser markasının sponsorluğunda başladı. 1984'te adı busch grand national series(sonrasında sadece busch series) olarak değiştirildi. budweiser sponsorluğu 2007'nin sonunda sona erdi ve yerini 2008'den 2014'e kadar nationwide insurance aldı ve seri artık xfinity markası aracılığıyla comcast tarafından destekleniyor.

sezonda genellikle cup series'tan daha az yarış vardır ve para ödülü önemli ölçüde daha düşüktür. bununla birlikte, son birkaç yılda, bazı cup series sürücüleri her hafta sonu ayni pistteki cup series etkinliğine hazırlanma olarak xfinity yarışlarına katıldılar. ayrıca, birkaç sürücü aynı hafta sonu hem cup hem de xfinity etkinliklerine katılmakla kalmadı, aynı zamanda her iki seride de tam zamanlı olarak yarışmaya başladı. kevin harvick, busch series'ta tam zamanlı olarak yarışan ve bir şampiyonluk kazanan ilk cup series sürücüsüydü, aslında bunu iki kez yaptı; 2001'de bunu richard childress racing ile yaptı, ancak bunu zorunluluktan yaptı çünkü dale earnhardt'ın ölümü onu rcr'nin kendisi için planladığı programdan önce cup series'a girmek zorunda bıraktı. rcr ve kendi yarış takımı için üç ayrı otomobille yarıştığı 2006'daki şampiyonluğu, nbs/nns'de cup series yarışçıları tarafından kazanılan arka arkaya beş şampiyonluğun ilkiydi.

uygulama, cup series takımlarına haksız bir avantaj sağladığı ve cup series sürücülerinin varlığının, şampiyon olabilecek nationwide series sürücülerinin işini zorlaştırdığı için eleştirildi. aynı anda iki seride yarışan bu sürücüler, "buschwhackers" olarak etiketlendi. mayıs 2007'de nns direktörü joe balash, nascar'ın buschwhacker tartışmasıyla başa çıkmak için seçenekleri araştırdığını doğruladı. en çok konuşulan önerilerden biri, nationwide series'e katılan cup series sürücülerinin nationwide series'e katılımlarından dolayı puan almamasıydı. 2007'de nascar başkanı brian france, kupa yarışmacılarının tamamen yasaklanması dışında tüm seçeneklerin hala değerlendirilmekte olduğunu belirtti. bu değişiklik, iki haftadan kısa bir süre sonra france tarafından bir basın toplantısında resmen onaylandı ve o zamandan beri nascar kurallarında kaldı. artık "buschwacker" olan sürücüler nns'de puan klasmanına dahil olamıyor.

2010'dan başlayarak, nationwide arabaları, cup series arabalarından farklı gövdelere sahip olmak üzere cup arabaları tarafından kullanılan mevcut "car of tomorrow" (veya cot) tasarımına bir şekilde uyarlandı.

2016'da chase formatı hem xfinity hem de truck series'ı kapsayacak şekilde genişletildi. cup series'ta kullanılan dört etaplı, 10 yarışlık format yerine, iki serinin her birindeki chase, her biri üç yarıştan oluşan ön eleme turu olmak üzere üç etap ve toplamda yedi yarıştan oluşur. xfinity series chase, cup series chase'tekinden farklı olarak 16 yerine 12 sürücüyü içerir. cup series chase'i de yansıtan xfinity series'de chase'in her ön eleme turunun sonunda dört sürücü elenir. bu, cup series'ta olduğu gibi, son yarışa giren dört sürücünün seri şampiyonluğu için yarışacağı anlamına gelir. cup'a benzer şekilde, 2017'den itibaren "the chase" lakabı kaldırıldı ve son yedi yarış artık xfinity playoffs olarak anılıyor.

puan klasmanı katılımını bir ulusal seriyle sınırlayan kısıtlamalara rağmen, cup sürücüleri 2015 yılına kadar xfinity series yarışlarının büyük çoğunluğunda yarışmaya ve kazanmaya devam ediyorlardı. 2015 sezon finalinden başlayarak nascar, xfinity yarışlarına çıkan cup sürücüleri ile ilgili ek kısıtlamalar eklemeye başladı. 2020 sezonundan itibaren, en yüksek seviye serilerde üç yıldan fazla deneyime sahip cup sürücüleri, sezon başına beş yarışla sınırlandı. ayrıca, aynı sürücüler normal sezon finali, nxs eleme yarışları veya dash 4 cash yarışlarına katılamazlar.

craftsman truck series

nascar craftsman truck series, modifiye edilmiş kamyonetlerle yapılan bir yarış serisidir. xfinity ve cup series ile birlikte nascar'ın üç ulusal serisinden biridir. en son şampiyonu 2022'de zane smith'tir.

1994 yılında nascar, craftsman tarafından sunulan nascar supertruck serisinin oluşumunu duyurdu. i̇lk seri yarışı 1995'te yapıldı. 1996'da seri, craftsman'ın katılımını vurgulamak için nascar craftsman truck series olarak yeniden adlandırıldı. seri, ilk başta nascar sürücüleri için bir tuhaflık veya "yaşlı serisi" olarak kabul edildi, ancak sonunda popülaritesi arttı ve sürücülerin nascar xfinity serisi'nde bir tam sezon geçirmeden doğrudan cup series'a yükseldiği görüldü. bunlar arasında kurt busch ve carl edwards (her ikisi de roush racing için yarıştı) bulunmaktadır. buna ek olarak, ron hornaday jr., todd bodine, mike skinner ve johnny benson gibi diğer iki seride orta düzeyde başarı elde eden deneyimli sürücüler, kamyon serisinde kariyerlerini tekrardan canlandırdılar.

2009'da seri, camping world truck series oldu. 2019'da seri, nascar gander outdoors truck series olarak yeniden adlandırıldı.

chase formatı 2016'da truck series'i kapsayacak şekilde genişletildi. format, xfinity series'de kullanılanla aynıdır, ancak chase için xfinity series'tan farklı olarak 12 yerine 8 sürücü seçilir. her ön elemenin sonunda 4 yerine 2 sürücü elenir. hem cup serisinde hem de xfinity serisinde olduğu gibi, son yarışa giren dört sürücü seri şampiyonluğu için yarışır. cup'a benzer şekilde, 2017'den itibaren "the chase" lakabı kaldırıldı ve artık sadece "truck series playoffs" olarak anılıyor.

8 mayıs 2018'de nascar ve camping world, truck series isim sponsorluğunun 2019'dan itibaren camping world yan kuruluşu gander outdoors'a taşınacağını duyurdu. 2022 yılına kadar olan sözleşmenin planlandığı gibi devam etmesi planlanıyor. seri, 2021'de camping world truck series adına dönmeden önce 2020'de nascar gander rv & outdoors truck series olarak yeniden adlandırıldı.

26 ağustos 2022'de orijinal serinin sponsoru craftsman'ın 2023 sezonundan itibaren isim sponsoru olarak geri döneceği açıklandı.

arca menards series

arca menards serisi, büyük turing serisi pistlerinde ve yerel yarış serisi pistlerinde yarışan bir yarış serisidir. öncelikle bir ortabatı amerika birleşik devletleri serisidir. nascar, seriyi 60 yıl özel sektöre ait olduktan sonra 27 nisan 2018'de satın aldı.

uluslararası seriler

pinty's series

nascar pinty's series, eski cascar(kanada stok araba yarışları birliği) super series'den (1981'de kurulan ve 2006'da nascar tarafından satın alınan) türetilen kanada'daki bir nascar yarış serisidir. yeni seri, kanada'nın altı eyaletinde toplam 13 etkinlikte yarışılıyor. pek çok sürücü kanada'da devam ederken, diğerleri -j. r. fitzpatrick ve d. j. kennington dahil olmak üzere- daha büyük nascar serilerine geçiyor. arabalar, amerika'da görülen arabalardan biraz farklı, ancak v8 motorlarla çalışan çelik boru çerçeveli gövdeler hala var.

peak mexico series

aralık 2006'da nascar, meksika'da 2007'den itibaren desafío corona serisinin yerini alacak olan nascar corona serisinin (şimdi peak mexico serisi) yaratılacağını duyurdu.

2004 yılında nascar, meksika'da meksika t4 serisi olarak bilinen bir mini stok yarış serisini de organize etmeye başladı.

 
otomobil yarışları