Lucius Verus

lucius ceionius commodus verus armeniacus (d. 15 aralık 130 - ö. 169), lucius verus olarak bilinen, 161 yılından ölümüne kadar marcus aurelius'la birlikte (161-180) müşterek imparatorluk yapan roma i̇mparatoru.

hayatı

hadrianus'un evlatlığı 
verus, avidia plautia ve lucius aelius caesar'ın gerçek oğlu ve  i̇mparator hadrianus'un (117-138) evlatlığı ve yerine düşündüğü halefidir.

aelius caesar 138 yılında ölünce, hadrianus antoninus pius'u (138-161) halefi olarak seçti, bu durumda antoninus, verus (henüz yedi yaşında olan) ve hadrianus'un yeğeni marcus aurelius'u evlatlık edindi. bir imparatorluk prensi olarak, verus en ünlü grammaticus marcus cornelius fronto'dan çok dikkatli bir eğitim aldı. söylendiğine göre verus şiir yazma ve hitabete düşkün harika bir öğrenciydi.

verus'un iki kız kardeşi vardır. kardeşlerinden ceionia fabia, 136 yılında  marcus aurelius'la nişanlanmıştı. her nedense marcus aurelius 138 yılında bu nişanı bozdu. aurelius, antoninus pius tarafından evlat edinildi ve pius'un kızı genç faustina ile nişanlandı ve ardından da evlendi. lucius'un ceionia plautia adındaki diğer kız kardeşi hakkında pek az şey bilinir.

i̇mparatorluğa yükşelişi 
verus'un  politik kariyeri 153 yılında quaestor olarak başladı ve 154 yılında konsül oldu. 161'de marcus aurelius'la birlikte kıdemli ortak olarak bir kez daha konsül seçildi. antoninus 7 mart 161'de öldü ve marcus aurelius imparator oldu. verus, bununla birlikte roma i̇mparatorluğu'da eşi görülmedik biçimde yardımcı imparator olarak seçildi. resmi olarak her ikisi de gücü eşit olarak paylaşıyordu ancak pratikte lider marcus aurelius'tu. verus'a iki kardeş arasındaki güvenin ispatı için orduların komutası verilmişti. bu ittifakı güçlendirmek için, marcus aurelius kızı lucilla'yı evlenmesi için verus'a verdi. lucius ve lucilla'nın iki kızları ve bir oğlu oldu. büyük kızı ve oğlu genç yaşta öldü ancak her halukarda küçük kızı  182 yılında dayısı commodus'a karşı düzenlenen bir isyanına karışacak kadar uzun yaşadı ve sonunda annesiyle birlikte öldürüldü.

doğu seferleri 
162 - 166 yılları arasında verus perslere karşı ermeni krallığı'nın kontrolü için yapılan seferin komutasında doğudaydı. bu savaşta dicle üzerindeki seleucia kenti yıkıldı ve tizpon sarayı avidius cassius tarafından 164 yılında yakıldı. roma lejyonları medya'ya kadar ilerlediler. pers kralı vologases iv (147-191) barış yaptı ancak doğu mezopotamya'yı romalılara vermek zorunda kaldı. verus, askeri görevleri korkusuzca yerine getirme konusunda yetenekli generallerden çok daha iyi bir komutan olduğu anlatılır.
o dönemin şartlarına göre verus sefer sırasında per zorluk çekmedi. her zaman etrafında aktör ve müzisyenler, bol miktarda ziyafet ve hayatın diğer zevkleri vardı. görünüşe göre neşeli tavır moralin yükselmesinden beri rütbeli askerlerin yeri değiştirilmişti. bu durum, yine de akılcı eylemlerini durduramamıştı: verus gayretli bir lider olarak kaldı ve görevlerini ustalıkla yerine getirdi. seferden dönüşte verus, roma zafer alayı ile ödüllendirildi ve kendisine armeniacus unvanı verildi. geçit töreni alışılmamıştı çünkü verus, marcus aurelius, oğulları ve evlenmemiş kızlarıyla büyük bir aile kutlaması gibiydi.

roma yılları 
takip eden iki yılı (166-168) roma'da geçirdi. verus çekici hayat tarzına devam etti ve aktörleri ve favorilerini yanında tutmaya devam etti. evinde şafak sökene kadar arkadaşlarıyla partiler verdiği bir taverna inşa ettirdi. aynı zamanda şehirde halkın arasında kimliğini açıklamadan dolaşmaktan hoşlanırdı. sirk oyunları özellikle de araba yarışları hayatının diğer zevklerinden biriydi. marcus aurelius davranışlarını eleştirmişti ancak verus'un resmi görevlerini etkinlikle yerine getirmesi karşısında yapabileceği çok az şey vardı.

tuna savaşları ve ölümü 
168 baharında, alamanlar ve markomanlar'ın roma topraklarını işgal etmeleri üzerine tuna sınırında savaş patlak verdi. bu savaş 180 yılında sona erdi ancak verus sonunu göremedi. 168'de, verus ve marcus aurelius savaş alanından roma'ya dönerken verus gıda zehirlenmesi belirtileri ile hastalandı ve birkaç gün sonra öldü (169). her halûkarda, tarihçiler o öldüğünde yaygın bir salgın olan ve antoninus vebası olarak bilinen hastalıktan dolayı verus'un çiçek hastalığı kurbanı olabileceğini düşünürler. aralarında küçük farklılıklar olmasına rağmen marcus aurelius üvey kardeşinin ölümüne çok üzüldü. onun hatırasına oyunlar düzenleyeceği roma şehrine kadar cenazesine eşlik etti. cenaze töreninden sonra senato, verus'u divus verus olarak tapınılmak üzere kutsal ilan etti.

kaynakça

dış bağlatılar 

 http://penelope.uchicago.edu/thayer/e/roman/texts/historia_augusta/home.html, historia augusta 

130 doğumlular
169 yılında ölenler
aelii
aurelii
ceionii
nervan-antoninler hanedanı
2. yüzyıl roma imparatorları
part-roma savaşlarında kişiler