Ariodante

ariodante della guerra amoroso hmw33, george frideric handel'in 1735 yılında hazırladığı opera seria janrındaki 3 perdelik operasıdır. libretto yazarı bilinmemektedir ama eser ludvico ariosto'nun orlando furioso eserindeki kanto v ve kanto vi'dan "antonio salvi"'nin uyarlandığı eserden uyarlama olduğu bilinmektedir. her perdede bir dans gösterisi verilmek için kısımlar bulunmaktadır ve orijinal sahnelenmede bu danslar balerin marie salle ve trubu tarafından icra edilmiştir.

hazırlanış 

i̇lk kez londra'daki covent garden tiyatrosu'nda 8 ocak 1735 tarihinde temsili yapılmıştır. sezon boyunca 11 defa daha temsili yapılmıştır. bu opera da handel'in tıpkı diğer operaları gibi 19. yüzyıl ve 20.yüzyıl başlarında unutulmuş, 1970'li yıllarda tekrar sahnelenmiştir.

roller

konu özeti 

i̇skoçya kralı'nın kızı olan ginevra ariodante ile evlenmek üzere nişanlıdır. ariodante'nin kıskanç rakibi olan albany duku polinesso ginevra'nın arkadaşı olan dalinda adlı bir kızı kandırır. pek düşüncesiz olan dalinda'nın bilmeden sağladığı destekle polinesso, ginevra'yı iğfal edip sevgilisi olmayı başardığını ariodente'ye inandırır.

i̇skoçya kralı, kızı ginevra'nın nişanlısına sadakatsizliğini öğrenince kızını evlatlıktan reddeder. ariodente'nin ise buna dayanamayıp intihar ettiği haberi ortalığa yayılır. fakat ariodente'nin intihar etmekten vazgeçirilmiştir ve o da yalnız başına yakın bir ormanda yaşamaya koyulmuştur.

polinesso yaptığı kötülüğün ortaya çıkmasını önlemek için yaptığına yakından şahit olan dalida'yi öldürtmeye karar verir ve bunun için adamlarını onu yakalamaya gönderir.

dalinda bir orman gezisine çıkmıştır. orada polinesso'nin katilleri onu öldürmek için ona hücum ederler. fakat yakında bulunan ariodante bunları görür ve onların dalinda'yı öldürmelerine mani olur.

polinesso bu sefer kral'ın beğenisini kazanmak için kızı ginevra'nın güya şerefini korumak için bir atlı çarpışma turnuvasına katılmaya karar verdiğini açıklar. bu atlı turnuva çarpışmasında polinesso ariodante'nin intikamını almaya karar veren kardeşi lurcanio tarafından ölümcül olarak yaralanır. ariodante ölümden kurtardığı dalinda'dan polinesso'nun kendine kurduğu tuzağı öğrenmiştir. sığındığı ormandan çıkarak ginevra'nın şerefini koruyacak şampiyon olarak kendini ortaya atar. ölümcül yaradan ölmekte olan polinesso da yaptıklarını itiraf eder. ginevra babası i̇skoçya kralı tarafından af edilir.

müziksel parçalar 

 uvertür

i. perde 

 aryoso (ginevra) - vezzi, lusinghe e brio
 arya (ginevra) - orrida a l'occhi miei
 arya (dalinda) - apri le luci, e mira gli ascosi
 arya (polinesso) - coperta la frode di lana servile
 aryoso (ariodante) - qui d'amor nel suo linguaggio
 duet (ginevra, ariodante) - prendi da questa mano il pegno
 arya (ginevra) - volate, amori, di due bei cori
 arya (il re) - voli colla sua tromba la fama
 arya (ariodante) - con l'ali di costanza
 arya (polinesso) - spero per voi, sì, begli occhi
 arya (lurcanio) - del mio sol vezzosi rai
 arya (dalinda) - il primo ardor è così caro
 sinfonia
 duet (ginevra, ariodante) - se rinasce nel mio cor
 koro - sì, godete al vostro amor
 ballo

ii. perde 
 sinfonia
 arya (ariodante) - tu preparati a morire
 arya (lurcanio) - tu vivi, e punito rimanga l'eccesso
 ara (ariodante) - scherza infida, in grembo al drudo
 aryoso (dalinda) - se tanto piace al cor il volto tuo
 arya (polinesso) - se l'inganno sortisce felice
 arya (il re) - invida sorte avara
 arya (il re) - più contento e più felice
 arya (ginevra) - mi palpita il core
 arya (lurcanio) - il tuo sangue, ed il tuo zelo
 recitatif ve arya (ginevra) - a me impudica? - il mio crudel martoro
 ballo

iii. perde 
 arioso (ariodante) - numi! lasciarmi vivere
 arya (ariodante) - cieca notte, infidi sguardi
 arya (dalinda) - neghittosi or voi che fate?
 arya (polinesso) - dover, giustizia, amor
 arya (ginevra) - io ti bacio, o mano augusta
 arya (il re) - al sen ti stringo e parto
 arya (ginevra) - sì, morrò, ma l'onor mio
 sinfonia
 arya (ariodante) - dopo notte, atra e funesta
 duet (dalinda, lurcanio) - spera, spera, io già mi pento / dite spera, e son contento
 arioso (ginevra) - manca, oh dei!, la mia costanza
 sinfonia
 duetto (ginevra, ariodante) - bramo haver mille cori
 koro - ognuno acclami bella virtute
 ballo
 koro - sa trionfar ognor virtute in ogni cor

seçilmiş ses ve video kayıtları

ayrıca bakınız 

 opera
 george frideric handel
 georg friedrich handel operaları listesi

kaynakça 
 i̇ngilizce wikipedia ""ariodante" maddesi tarih:08.02.2014

dış bağlantılar 

 handel'in "ariodente" operası partitür notaları  digitale bibliothek - münchener digitalisierungszentrum
 imslp websitesi "ariodante, hwv 33_(handel, george_frideric)" maddesi  ariodante, hwv 33 (handel, george frideric) - imslp/petrucci music library: free public domain sheet music
 "ariodente" oparası libretto metni ariodante (1735)  

1735 operaları
i̇talyanca operalar
george frideric handel operaları