Paris Kuşatması (845)

paris kuşatması ve sonrasında şehrin yağmalanması, 845 yılında karolenj i̇mparatorluğu'na bağlı batı frank krallığı'na yapılan viking istilasının son aşamasını tanımlar. viking kuvvetlerinin danimarkalı bir şef olan reginherus tarafından yönetildiği ileri sürülür, bu kişinin efsanevi karakter ragnar lodbrok olduğu düşünülmektedir. yaklaşık 120 gemiden oluşan viking filosu mart ayında atlantik okyanusu'ndan sen nehri ağzına girerek ilerlemiştir. francia kralı dazlak karl küçük bir birlikle saldırıp başarısız olmuştur. i̇lerleyen vikingler nisan ayında paris'e ulaşmıştır. şehre saldırarak ele geçiren vikingler yaklaşık 2.5 ton altın ve gümüş danegeld ödenmesinin ardından yağmayı sona erdirerek kentten ayrılmışlardır.

arka planı
vikingler 793 yılında i̇ngiltere'deki lindisfarne'deki manastıra saldırdıktan altı yıl sonra 799 yılında fransa kıyılarında görülür. kutsal roma cermen i̇mparatorluğu'nun kurucusu sayılan şarlman kıyı boyunca savunma tahkimatları yapar ve ilk viking saldırılarını püskürtür. buna rağmen şarlman'ın ölümünün ardından yoğunlaşan viking istilaları alman körfezi'nde yoğunlaşır. viking saldırıları genelde sistematik ve kapsamlı olmaz. 830'lu yıllarla beraber vikingler frankların içinde bulunduğu durumdan haberdar olmaya başlar. siyasi iç çekişmelerden faydalanarak iç savaş dönemlerinde müdahale etmenin yollarını ararlar. bu dönemde anvers (836), rouen (841) ve nantes (842) saldırılardan payını alır.

i̇stila

845 yılının mart ayında 120 viking gemisi yaklaşık 5 bin askerle beraber seine nehri'ne girer. vikinglerin başında efsanevi kralı ragnar lodbrok bulunmaktadır. ragnar'ın 841 yılında batı francia kralı dazlak karl tarafından verilen frisia'daki toprakları kaybettiği bilinmektedir. 845 yılında vikingler rouen'e saldırarak ilerlerler. viking ilerleyişine karşı durmak isteyen franklar şehrin iki yakasına eşit gelecek şekilde bir ordu toplar. ragnar, daha küçük birliğin olduğu yakaya saldırır, burada esir ettiği askerleri karşı kıyıdakilerin görebileceği şekilde asarak idam eder.

vikinglerin kente paskalya günü ulaştığı ve şehre giren vikinglerin kenti yağmaladıkları bilinmektedir. viking kampında kuşatma sırasında salgın hastalığın görüldüğü de bilinmektedir. vikingler yüklü miktarda altın ve gümüş fidye karşılığında ayrılmayı kabul ederler. ragnar'ın daha önceki dönemde kral dazlak karl ile ilişkisi düşünüldüğünde, alınan ödemenin önceki kaybın tazmini ve intikamı olması muhtemeldir. i̇lerleyen dönemde bu şekilde 13 kez daha danegeld ödemesi yapılacaktır. vikingler bölgeden ayrılırken çevre köyleri de yağmalamıştır.

kral dazlak karl vikinglere ödeme yaptığı için eleştirilse de o sırada çok daha yaşamsal sorunlarla boğuşmaktadır. kardeşleri arasında mücadele, bölgesel köylü ayaklanmaları ve huzursuz derebeyleri hep sorun kaynağı olmaktadır. vikinglere karşı bir ordu kurarken bile kendi asillerine güvenmeyen kral vikingleri fidyeyle memleketlerine geri gönderip zaman kazanmayı daha mantıklı bulmuştur.

sonrası
aynı yıl danimarka kralı i. horik emriyle bir viking filosu hamburg'u yağmalar. bunun üzerine doğu francia kralı ii. ludwig kral horik'in sarayına bir heyet göndererek franklara boyun eğmesini talep eder, istila sırasında görülen zararın da tazmin edilmesini ister. horik bu sırada i̇sveç kralı olof ile mücadele içinde olduğu için ludwig ile uzlaşmayı tercih eder. horik bir dönem boyunca viking saldırılarına destek vermeyecektir.

kuşatma sırasında çok sayıda viking salgın hastalık nedeniyle ölse de ragnar ülkesine geri dönecek, kral horik ile görüşecektir. kuşatma sırasında ortaya çıkan salgının sebebinin şehrin dış mahallelerindeki aziz germain manastırına saldırılması olduğuna dair yayılan söylenti ragnar'ın da kulağına gitmiştir. kuşatmayı anlatan ragnar, parislilerden çok bir azizin (aziz germain) kendilerine direndiğini anlatacaktır. ragnar ve sağ kalan vikinglerin de döndükten kısa bir süre sonra ölmelerinin ardından korkuya kapılan kral horik, elindeki tutsak hristiyanları affedecek, bölgede bulunan rahip ansgar'a ülkesinde faaliyet göstermesi için izin verecektir.

vikingler şehre ilerleyen dönemde yeniden saldıracaklar ancak 885-86 yıllarındaki kuşatmada şehir düşmeyecektir. başarısız kuşatmadan sonra memleketine dönmeyen rollo isimli viking komutanı seine ve loire nehirleri arasındaki bölgeyi yağmalar. beraberindekilerle buraya yerleşen rollo sömürgeci konumunda varlığını sürdürür. 911 yılında kral iii. charles ile uzlaşan rollo krala bağlılık yemini ederek vaftiz olur, ilerleyen dönemde ilk normandiya dükü olur.

kaynakça

fransa askerî tarihi
viking çağı
vikingler'in muharebeleri
franklar
840'larda çatışmalar