Matheos

matheos asanis kantakuzinos (yunan: ματθαίος ασάνης καντακουζηνός matthaios asanēs kantakouzēnos; y. 1325 - 1383 veya 1391), 1353 ile 1357 arasında  bizans i̇mparatoru olmuştur.

yaşam öyküsü 
matheos kantakuzinos, bizans i̇mparatoru vi. i̇oannis ile i̇rini asanina'nın oğludur. babası olan vi. i̇oannis kantakuzinos'un v. i̇oannis ile olan rekabetinin yeniden kızışmaya başladığı bir dönemde babasına büyük yardımda bulunmuş ve buna karşılık babası tarafından trakya'nın büyük bir kısmını edirne'den yarı bağımsız olarak idare etme imtiyazı verilmiştir. 1353'te ise babası tarafından ortak imparator ilan edilmiştir. ancak bu, paleologos hanedanına sadık olan ve bu kararı ülkede iktidarın geleceğinin bu sülalenin kantakuzinos dalının mensuplarının eline geçeceği gibi gören büyük bir halk kitlesi ve idareciler arasında hoşnutsuzluk yaratmıştır.

1354'te bir saray komplosu hazırlanmış ve o yıl sonunda ortak imparator görevi yapan v. i̇oannis yine kıdemli imparator olduğunu ilanla konstantinopolis üzerine yürümüş ve konstantinopolis'e halk alkışları arasında girmiştir. 1 aralık'ta iki ortak imparator arasında bir anlaşma yapılmış. buna göre matheos kantakuzinos bir ortak imparator olarak trakya içindeki daha önce idare ettiği arazileri elinde tutması ve edirne'de yarı-bağımsız olarak hükümdarlığa devam etmesi önerilmiştir.

babası vi. i̇oannis bu anlaşmayı uygun görmemiş ve tahtından feragat ederek bir manastıra girmiştir. babasının tahttan ayrılmasına rağmen matheos kantakuzinos kendini korumaya imkân bulmuş ve ortak imparator unvanı ile edirne'den trakya'nın bir kısmını idareye devam etmiştir. buradan sırplara karşı birkaç başarılı hücumlarda bulunmuştur. 1360'taki sırplara karşı seferinde başarı kazanmış görülmekte iken kullandığı türk asıllı paralı askerlerin ordusunu terk etmesi üzerine sonuç alamamıştır.

matheosve karısı şubat 1356'da sırp orduları tarafından esir alınmışlardır. sırplar tarafından aralık 1357'de v. i̇oannis'a teslim edilmelerine kadar esaret altında kalmışlardır. matheos kantakuzinos ortak imparatorluk tahtından indirilmiştir.

böylece ortak imparatorluk görevinden ayrıldıktan sonra matheos kantakuzinos 1361'de kardeşi manuil kantakuzinos'in hükümdarı olduğu mora despotluğu'na kaçmıştır. 1380 ile 1382 arasında kardeşi öldüğünde yeni despot seçilip mora'ya gelinceye kadar mora despotu olarak yine tarih sahnesine çıkmıştır. mora'da iktidar kantakuzinos sülalesinden palealogos henedanı mensuplarına geçmesi nedeniyle 1383'te oğlu i. dimitrios kantakuzinos lehine despotluk görevinden feragat etmiştir.

ailesi 
matheos kantakuzinos, bizans i̇mparatoru ii. andronikos ile montferratlı i̇rini çiftinin büyük torunu olan i̇rini paleologina ile evlenmiştir. i̇simleri bilinen çocukları şunlardır:
 i̇oannis kantakuzinos: despot
 i. dimitrios kantakuzinos, sebastokratōr
 theodora kantakuzini
 eleni kantakuzini: salona kontu luis fadrique ile evli.
 maria kantakuzini: i̇oannis laskaris kaloferos ile evli.

kaynakça  
 ostrogorsky, georg (çev. fikret işıltan), (1999 5. baskı) bizans devleti tarihi, ankara: türkiye tarih kurumu isbn 975-16-0348-x (orijinal 1. baskı: 1940) 
 gregory, timothy e. (çev. esra ermert), (2008), bizans tarihi, i̇stanbul:yapı kredi yayınları  isbn 978-975-08-1507-2
 

1325 doğumlular
1383 yılında ölenler
14. yüzyılda bizans imparatorları
kantakuzinos ailesi
paleologos hanedanı
1391 yılında ölenler