mismayil/tr_wikipedia huggingface dataset:
Amanita

amanita, amanitaceae familyasından şapkalı mantar cinsi. bu cinsin en bilinen üyeleri beyaz benekli kırmızı şapkalı ve halüsinojen bir mantar olan amanita muscaria ve en tehlikeli zehirli mantarlardan olan amanita phalloides ve amanita virosadır. türün bazı üyeleri zehirliyken bazı üyeleri de yenilebilmektedir. cinsin genel özellikleri, beyaz sporlar ve başlangıçta mantarı kaplayan bir zardır.

türler 

 amanita brunnescens
 amanita caesarea
 amanita calyptrata
 amanita citrina
 amanita constricta
 amanita franchetii
 amanita fulva
 amanita lanei
 amanita magniverrucata
 amanita muscaria - sinek mantarı
 amanita novinupta
 amanita ocreata
 amanita pachycolea
 amanita pantherina
 amanita phalloides
 amanita porphyria
 amanita protecta
 amanita rubescens
 amanita spissa
 amanita vaginata
 amanita velosa
 amanita verna
 amanita virosa
Varyete (biyoloji)

varyete, en az bir morfolojik özellik bakımından türden ayrılan, türün yayılış alanı içerisinde küçük veya büyük gruplar halinde bulunan topluluktur.

var. işareti ile gösterilir.

örneğin 
 cupressus sempervirens var.horizantalis

taksonlar
Takım (biyoloji)

takım (i̇ngilizce: order), biyolojide kullanılan bilimsel sınıflandırmada, birer ana (birincil) sınıflandırma basamağı olan sınıf ve familya arasında yer alan bir başka ana basamağı ya da o basamakta yer alan bir canlı grubunu (takson) tanımlar.

örnekler 
 aquifoliales: bitkiler alemine ait bir takımdır.
 carnivora (etçiller): hayvanlar alemine ait, kedileri, köpekleri içeren bir takımdır.

ayrıca bakınız
organizma takımları listesi

resim haritası kullanılan maddeler
Sınıf

sınıf kavramı, aşağıdaki anlamlara gelebilir:
 sınıf (eğitim)
 sınıf (programlama) - nesne yönelimli programlama'da kullanılan "sınıf"lar.
 sınıf (film), özgün adı entre les murs olan bir fransız film.
 sınıf (kitap), rıfat ilgaz'ın şiir kitabı
 sınıf (dizi), 2008 yılında show tv'de yayımlanan türk televizyon dizisi.
 sınıf (biyoloji)
 sosyoloji'de "sınıf" kavramı:
 sosyal sınıf
 i̇şçi sınıfı
 sınıf savaşı
 sınıf bilinci
 sınıf ve kitle sendikacılığı
Melez (biyoloji)

melez, hibrid olarak da bilinir, iki farklı hayvanın veya bitkinin birleşmesinden ortaya çıkan yeni tür. farklı türler arasında gerçekleştirilen hibridler dölverimsiz, kısır hayvanlardır. aynı türün farklı ırkları arasında gerçekleştirilen melezlemelerde ise dölverimi devam etmekle birlikte yavruların bir kısmında anne-babalarının değil daha uzak atalarının genetik özelliklerinde yavrular ortaya çıkabilir.

 
 aynı cinsin iki türün arasında oluşan bir melez için (x) işareti türlerin ortasında gösterilir. örneğin picea x lutzii : picea glauca × picea sitchensis adlı iki türün doğal melezidir.
 (×) işareti cins adından önce yer alırsa, iki ayrı cinsin türleri arasındaki melezliği ifade etmektedir. örneğin: × cupressocyparis leylandii melezliği: cupressus macrocarpa × chamaecyparis nootkatensis adlı iki cinsin türleri arasında oluşmuştur.

kaynakça
Mantıksal kapı

mantıksal kapı (ingl. gate) dijital teknikte belirli boole cebiri mantıksal operatörleri girişlerine uygulandığı takdirde, uygun mantıksal sonuçlar üretirler. sayısal elektronik sistemlerin en önemli elemanları, mantıksal (lojik) kapılardır. mantıksal kapıların temel elemanları ve, veya ve deği̇l kapılarıdır, bu kapılar özel devre sembolleri ile gösterilirler. diğer tüm spesifik kapılar bu kapılardan türetilmiştir.

genel bakış

dış bağlantılar 
 lego logic gates — mantıksal kapıların lego ile anlatımı

bilişim
Ve kapısı

ve kapısı, devredeki lambanın yanması için, seri bağlı a ve b anahtarlarının her ikisinin de kapalı (1 durumunda) olması gerekir. doğruluk tablosunun son sütunu, a ve b değişkenlerinin çarpımı ile elde edilir. (y=axb) bu işlemi yapan lojik devreye ve kapisi (and gate) denir. birleşme mantık bağlacının dijital sistemlerdeki karşılığıdır.

ve kapısı, sadece tüm girişleri 1 ise 1 verir, diğer tüm hallerde 0 verir.

ve kapısı için doğruluk tablosu:

mantıksal kapılar
Darevskia derjugini

darevskia derjugini, darevskia cinsine bağlı bir kertenkele türüdür.

özellikler 
sırt bölgesinin rengi genel olarak açık yeşilimsi griden kahverengiye kadar değişir. erkeklerin vücudunun yan taraflarında koyu kahverengi, dişilerdeyse kırmızımsı kahverengi bir şerit bulunur. karın bölgesi yeşilimsi, grimsi, kırmızımsı, sarımsı ya da beyazımsı gibi değişik renkler gösterebilir.

taksonomi 
darevskia derjugini türüne bağlı alttürler:
 darevskia derjugini abchasica - (bischoff, 1982)	 
 darevskia derjugini barani - (bischoff, 1982)	 
 darevskia derjugini boehmei - (bischoff, 1982)	 
 darevskia derjugini derjugini - (nikolsky, 1898)	 
 darevskia derjugini orlowae - (bischoff, 1984)	 
 darevskia derjugini silvatica - (bartenjew ve rjesnikowa, 1931)

dağılım ve habitat 
türkiye, rusya ve gürcistan'da bulunur. yüksekliği 1700 metre kadar olan yerlerde bulunurlar. doğu karadeniz bölgesinde ardahan, artvin, trabzon ve rize'de habitatın uygun olduğu yerlerde dağılım gösterirler.

ekoloji

yaşam döngüsü 
çiftleşme zamanları mayıs'ın sonlarına doğru, yumurta bırakma zamanlarıysa haziran sonu ve temmuz ortasıdır. dişiler bir defada 4-8 kadar yumurta bırakabilirler. yumurtalar kovuklara, kayalardaki çatlaklara bırakılır. yumurtadan çıkan yavrular 4-6 ay içinde ergileşirler.

besin kaynağı 
genel olarak böcek ve böcek larvalarıyla beslenirler. kış uykusuna yatarlar. boyları 15 cm kadar olur. dağlık ve ormanlık alanların taşlık ve nemli olan çayırlarında, duvarların üzerinde yaşarlar.

dış bağlantılar

kaynakça 

darevskia
alexander nikolsky tarafından adlandırılmış taksonlar
1898'de tanımlanan taksonlar
türkiye'deki sürüngenler
Karagöl-Sahara Millî Parkı

karagöl-sahara millî parkı, türkiye'deki millî park alanlarından birisidir. artvin'in şavşat ilçesi sınırları içerisinde yer alan park, karagöl ve sahara yaylası olmak üzere iki ayrı sahadan oluşur.

karagöl, şavşat ilçe merkezinin 45 km. kuzeyinde yer almaktadır. sahara yaylası ise ilçe merkezine 17 km. uzaklıktadır. karagöl ve çevresinde genel olarak paleojen ve neojen arazileri yer alır. kayaçlar genellikle sedimenter kökenlidir. karagöl ve çevresi yer yer vadilerle yarılmıştır. bu yarılmalar yörede heyelan ve kütle hareketlerinin aktif olmasına neden olmaktadır. karagöl, rotasyonel olarak kayan kütlenin gerisindeki çanakta biriken suların meydana getirdiği bir heyelan gölüdür. göl çevresi ladin ve çamların meydana getirdiği yoğun ormanlarla kaplıdır. ormanlarla çevrili olan karagöl, ender manzara güzelliklerine sahiptir. ayrıca gölün kuzeydoğusundaki bagat mevkii ve çevresinde çim kayağı pisti niteliğine sahip alanlar vardır.

sahara yaylasının, yörenin genel olarak örtü bazaltlarından meydana gelen bir jeolojik yapısı vardır. örtü bazaltlarının sıyrıldığı yerlerde tersiyer arazisi ortaya çıkar. yer yer derin vadilerle parçalanan yörede eğim değerleri oldukça yüksektir. sahara, bu eğimli arazide 1700–1800 m.lerde yer alan sınırlı düzlüklerdendir. orman örtüsü, ladin ve göknarlardan meydana gelmiş olup alt zonlarda sarıçam da bulunur. yörede antropojen step karakterinde sahalar geniş alanlar kaplar. kocabey yaylası ve çevresinde alpin zona ait bitki türleri yer alır.

laşet deresi kenarında 1700-1800 metrelerde kademeli olarak yer alan düzlükler aynı zamanda "sahara pancarcı şenlikleri"nin yapıldığı sahadır. bu şenliklere ilçe dışında oturan yöre insanları da katılarak bölgeye iç turizm açısından  ekonomik katkı sağlamaktadır. sahanın sahip olduğu bu rekreasyonel potansiyelin ve doğal güzelliklerinin korunması amacıyla 3766 hektarlık kısmı 1994 yılında millî park kapsamına alındı. millî parkın karagöl kesiminde kır gazinosu olarak kullanılan ve 12 yataklı konaklama hizmeti veren bir de tesis bulunmaktadır.

dış bağlantılar

 şavşat karagöl - sahara millî parkı

türkiye'deki millî parklar
şavşat
artvin'deki parklar
Ekotopya

ekotopya 1975 yılında ernest callenbach tarafından yazılan, tüm sistemlerini ekoloji üzerine kurmuş bir ülkenin ve bu ülkenin halkının 1999'daki yaşamlarının anlatıldığı kitap. ekolojik ütopya türünün ilk örneğidir.
türkçeye osman akınhay'ca kazandırılan kitabın ilk türkçe baskısı renk basımevi'nce 1994'te yapılmıştır. sonrasında 1994 yılında ayrıntı yayınları, 2011 yılında agora kitaplığı tarafından basılmıştır.

kaynakça

fantastik romanlar
1975 romanları
i̇ngilizce romanlar
amerikan romanları
bilgi kutusu bulunmayan kitaplar
İnternet Mahir

i̇nternet mahir, asıl adı mahir çağrı olan, "i kiss you all" sloganı ile tanınmış ve yaptığı basit kişisel web sitesi ile ödül almış kişi.

planları 
15 ekim 2005 tarihli vatan gazetesi ekinde yapılan bir röportajda hâlâ dünyada tanındığını, çeşitli yardım faaliyetlerine katıldığını ve çok daha zengin bir içerikle sitesinin yenileceğini belirtmiştir.

borat ile ilgili telif durumu 
sacha baron cohen isimli aktör, 2006 yılı sonbaharında, borat isimli komedi filmi karakteriyle dünyada büyük başarı yakalamıştır. borat karakterinin kendisine benzerliği nedeniyle mahir çağrı, "kendisinden izinsiz taklidi yapıldığı" iddiasıyla dava açacağını duyurmuştur.

web sitesinden seçmeler 
i̇nternet mahir'in sitesi, "türkçe düşünüş" olarak adlandırılan, türkçeden i̇ngilizceye bire bir çeviri hatalarıyla, önemli i̇ngilizce dil bilgisi ve imla hatalarıyla dolu mesajlar içermektedir. ancak bu hatalı mesajlar eleştiriden çok sempati toplamıştır. örnekler:

 "i kiss you!!!!!!" (sizi öperim!!!!!!)
 "who is want to come turkey i can invitate ..... she can stay my home ........" (kim türkiye'ye gelmek ister ben davet edebilirim ..... o (kız) evimde kalabilir ........
 "i like music , i have many many music enstrumans my home i can play" (müzikten hoşlanırım, evimde çalabileceğim birçok müzik enstrümanı var.)
 "my profession jurnalist , music and sport teacher , i make psycolojy doctora " (mesleğim gazetecilik, müzik ve spor öğretmeniyim, psikoloji doktorası yaptım.)

kaynakça

dış bağlantılar 
 mahir çağrı'nın web sitesi
 more mahir mania - salon.com, 8 kasım 1999
 mahir, live and in the flesh - wired dergisi 16 aralık, 1999
 mahir to borat: i sue you! - wired dergisi (kasım 2006)

i̇nternet sayesinde ün kazananlar
1962 doğumlular
i̇nternet meme
yaşayan insanlar
i̇zmir doğumlular
Demirci (anlam ayrımı)

demirci - demirden eşya yapan, onaran ya da satan kişi.
 demircilik, bir demir işleme sanatı.

yerleşim yerleri 
 demirci, manisa - manisa ili ilçesi
 demirci, simav - kütahya ili simav ilçesine bağlı köy
 demirci, gülağaç - aksaray ili gülağaç ilçesine bağlı belde
 demirci, emirgazi - konya ili emirgazi ilçesine bağlı mahalle
 demirci, nilüfer - bursa ili nilüfer ilçesine bağlı mahalle
Semiha Yankı

semiha yankı (d. 15 ocak 1958, i̇stanbul), türk şarkıcı.

15 ocak 1958 i̇stanbul doğumlu semiha yankı, sirk cambazlığı ile geçinen bir ailenin kızıdır. i̇p cambazı olan ağabeyi trapezden düşüp ölünce semiha müziğe yönelmiştir. ablası manken hamiyet yankı yapımcı i̇rfan atasoy ile evlidir.

1975 yılında eurovision türkiye seçmelerinde kemal ebcioğlu bestesi "seninle bir dakika" ile yarışmış, birinciliği atilla özdemiroğlu bestesi olan ve cici kızlar tarafından seslendirilen "delisin" adlı parça ile birlikte kazanmıştır. cici kızlar grubundan bilgen bengü'nün çektiği kurada kazanan isim semiha yankı olmuş ve stockholm'de yapılan eurovision yarışmasında türkiye'yi temsil etmeye hak kazanmıştır. stockholm'deki yarışmada semiha yankı, yalnızca monaco'dan 3 puan alarak sonuncu olmuştur. alınan bu kötü sonuç politik nedenlere bağlanmaktadır (yarışmadan çok kısa süre önce türkiye, kıbrıs barış harekatı'nı gerçekleştirmiştir). yankı, sonraki yıllarda sahnelerden hiç kopmamış ve adı hep eurovision'la birlikte anılmıştır.

diskografi

45'likleri 
 1974 - benim dünyam & sen de bizdensin 
 1974 - boşverdim & i̇nim i̇nim i̇nledim
 1975 - mutlu olmak i̇stiyorsan & seninle bir dakika
 1976 - kara sevda & yanıyorum
 1976 - kurtarma beni & tatlı cadı
 1976 - sizden biriyim & yaz deftere
 1978 - böcecik & sıcak sımsıcaksın

albümleri 
 1981 - gönül oyunu
 1987 - büyük aşkımız
 1989 - adını yollara yazdım
 1990 - ben sana mecburum
 1991 - sevgi üstüne
 1995 - hayırlı olsun
 1997 - ayrılanlar i̇çin
 2004 - seni seviyorum

müzik videoları 
 "seninle bir dakika"
 "artistlik yapma"

kaynakça

dış bağlantılar 
 

yaşayan insanlar
1958 doğumlular
i̇stanbul doğumlu kadın şarkıcılar
20. yüzyılda türk kadın şarkıcılar
21. yüzyılda türk kadın şarkıcılar
türk mezzosopranolar
türk kadın sinema oyuncuları
1970'lerin şarkıcıları
1980'lerin şarkıcıları
1990'ların şarkıcıları
2000'lerin şarkıcıları
1975 eurovision şarkı yarışması yarışmacıları
türkiye'nin eurovision şarkı yarışması yarışmacıları
türk kadın pop şarkıcıları
disko plak sanatçıları
Ulus, Bartın

ulus, türkiye'nin bartın ilinin bir ilçesidir. batı karadeniz bölgesi'nde yer alır. i̇çeri kesimde yer alan ilçe, diğer bartın ilçelerinden farklı olarak denize kıyısı bulunmayan tek ilçedir. i̇klimi sahil ikliminden farklı olarak daha kurudur ve nispeten karasal iklim içindedir. i̇lçe merkezi denizden yaklaşık 250 metre yüksekliğindedir. küre dağlarına uzanan ilçede, bazı bölgelerde denizden yükseklik 1200 metreye kadar uzanır. güneyde karabük ilinin safranbolu ilçesi, doğuda kastamonu ilinin pınarbaşı ve azdavay ilçeleri, kuzeyde kurucaşile, batıda ise merkez ilçe ile çevrilidir.

tarihçe 
ulus'un tarihinin mö 3000 yıllarına kadar dayandığı kabul edilmektedir. mö 800 ile mö 2000 yılları arasında bölgeye ilk önce doğudan, sonra batıdan akınlar, göçler olmuş, hititlerle çağdaş gasgolar uzun süre bu bölgede barınmışlardır. anadolu selçukluları zamanında ulus candaroğulları beyliği'nin sınırları içinde kalmıştır.

osmanlılar zamanında ilçe küçük bir yerleşim merkezi olarak kalmış, herhangi bir ticari, siyasi ve askeri olaya sahne olmamıştır.

ulus, safranbolu ilçesine bağlı nahiye durumunda iken, 8 ağustos 1944 tarihinde zonguldak iline bağlı ilçe yapılmıştır. 28 ağustos 1991 gün ve 3760 sayılı kanunla bartın'ın il olması üzerine ulus, bartın iline bağlanmıştır.

coğrafya 
i̇lçe genelde engebeli araziye sahiptir. bölgenin esas bitki örtüsü ormandır. denizden ortalama yüksekliği 200 metre olup, yüzölçümü 713 km²'dir.

nüfus

şive 
ulus ilçesinde kullanılan türk şivesinin batı anadolu ağızları içindeki konumu prof. dr. leyla karahan'ın anadolu ağızlarının sınıflandırılması (türk dil kurumu yayınları: 630, ankara 1996) adlı çalışmasına göre şöyledir:

uluyayla şenlikleri 
her yıl ağustos ayının ilk haftasında düzenlenir.

ulukaya köyü 
ulus ilçe merkezine 17 km uzaklıkta olan ulukaya köyü, ulukaya kanyonu ve kanyonun içindeki şelalesi ile turizm potansiyeli yüksek bir yerdir.

kaynakça
Kupula

kupula, meyveyı kısmen veya tamamen örten brahte, brahtecik veya çiçek tablasından gelişmiş muhafaza.

kayıngiller (fagaceae) familyasının bazı cinslerinde meyvenin büyümesi ve olgunlaşması sırasında onu dış etkenlerden korumakla görevlidir. (örneğin lithocarpus, quercus) bazı cinslerde meyveyi tamamen kapatır (castanea, fagus) olgunlaşma ile birlikte kupula açılarak içerisindeki tohumlar etrafa dağılır. fare ve sincap gibi kestane, kayın ve meşe tohumlarıyla beslenen hayvanlarda kupula sayesinde koruma sağlanır. kupula castanea cinsinde dikenli, quercus cinsinde omurgalı, lithocarpus cinsinde ise çok sert ve kemiksi yapıdadır.

meyve morfolojisi
Veri sıkıştırma

veri sıkıştırma, bilgisayardaki veya belleği olan herhangi bir elektronik cihazdaki verilerin daha az yer kaplaması amacıyla sıkıştırılması anlamına gelir. bilgisayarda, windows işletim sistemi altında en yaygın olan veri (dosya) sıkıştırma programları winzip ve winrar iken linux sisteminde ise gzip, bzip2'dır.

veri sıkıştırma işlemi kayıplı ve kayıpsız olarak gerçekleşebilir. kayıpsız sıkıştırma işleminde verideki kaba fazlalık daha kısa ifadelere çevrilerek kaydedilir. veri yeniden orijinal haline getirilirken kısa ifadelerin yeniden eski haline dönüştürülebilir olması önemlidir. örneğin bir resim dosyasında "kırmızı piksel - kırmızı piksel - kırmızı piksel..." şeklindeki bilgi 273 kırmızı piksel şeklinde ifade edilebilir. kayıplı sıkıştırma ise verinin önemsiz kısımları kesilerek yapılan sıkıştırma biçimidir. örneğin ses ve resim dosyalarında insan gözünün göremediği veya insan kulağının fark edemediği varyasyonlar bu yöntemle yok edilebilir.

ses verisi sıkıştırma 
ses verisi sıkıştırma, sayısal olarak kaydedilmiş ses sinyallerinin kayıplı ya da kayıpsız olarak daha düşük boyutta kaydedilmesi işlemidir. ses verisi sıkıştırma matematiksel algoritmalarla gerçekleştirilir.

 
video mesajlaşma
Yörünge

yörünge, gökbilimde, bir gökcisminin bir diğerinin kütleçekimi etkisi altında izlediği yoldur. eğer gökcismi üzerinde kuvvet uygulayan başka bir etki yoksa, yörünge matematiksel olarak bir konik kesit tanımına uyar. bir gökcisminin etrafında dolanan bir cisim için bu koni kesiti bir elips, veya dışmerkezliğin sıfıra eşit olduğu özel durumda bir çember şeklindedir. kütleçekim merkezine bir kez için yaklaşıp uzaklaşan bir cisim söz konusu olduğunda ise izlediği yörünge, ucu açık bir koni kesitidir: bir parabol ya da bir hiperbol.

yörüngelerin matematiksel özelliklerini alman gök bilimci ve matematikçi johannes kepler (1571-1630) incelemiş ve gezegenlerin hareketlerini belirleyen temel kuralları ampirik olarak ortaya koymuştur. i̇ngiliz fizikçi, matematikçi ve gök bilimci isaac newton (1642-1727) bu kuralları fizik temellerine dayanarak kanıtlamış ve kendi geliştirdiği kütleçekimi teorisi ve hareketin temel yasaları ile gökcisimlerinin davranışlarını açıklamıştır.

bir gökcisminin yörüngesini tanımlamak için yörünge öğeleri adı verilen ölçütler gerekmektedir.
Dış merkezlik

dış merkezlik kavramı ili ilgili olarak birden fazla madde bulunmaktadır:

 astronomide bir yörüngenin dış merkezliği, yörüngeyi tanımlayan matematiksel eğrinin şeklini belirler.
 geometride dış merkezlik, bir koni kesitini tanımlayan ölçütlerden biridir.
Yörünge eğikliği

gökbilimde, bir yörüngenin eğikliği, o yörüngenin içinde bulunduğu düzlemin referans olarak alınan bir düzlemle yaptığı açıya verilen addır ve derece cinsinden ifade edilir.

referans düzlemi olarak genellikle etrafında dolanılan 'merkezi cisim'in ekvator düzlemi alınır. örneğin satürn'in uydusu phoebe'nin yörünge eğikliği, phoebe'nin yörünge düzlemi ile satürn'ün ekvator düzlemi arasındaki açıya eşittir. 90 derecenin üzerindeki eğiklikler 'dolanan cisim'in 'ters yönde hareketli bir yörünge'ye sahip olduğu, yani yörüngesi boyunca 'merkezi cisim'in kendi etrafında döndüğü yönün aksi istikamette ilerlediği anlamına gelir. "phoebe'nin yörünge eğikliği 174,8 derecedir" dendiğinde, bu phoebe'nin satürn'ün ekvator düzlemine (180-174,8) 5,2 derece açı yapan bir düzlemde ve satürn'ün dönüş yönünün tersine doğru hareket ettiği anlaşılır.

güneş sistemi'ndeki gezegenlerin ve doğrudan güneş'in uydusu olan gökcisimlerinin güneş çevresindeki yörüngelerinin eğiklikleri hesaplanırken bu kurala uyulmaz, merkezi cisim olan güneş'in ekvator düzlemi yerine yer'in güneş etrafındaki yörüngesinin düzlemi olan tutulum düzlemi referans olarak alınır. bu, söz konusu cisimlerin hareketlerini daha kolay değerlendirebilmek için yapılmış bir seçimdir.

kaynakça 

gök mekaniği
yörüngeler
Tutulum

tutulum veya ekliptik, dünya'nın güneş çevresinde izlediği yörüngenin içinde bulunduğu düzlemdir. yörünge düzlemi, aslında yer-ay sisteminin kütleler merkezinin güneş etrafındaki hareketi ile tanımlanmakla beraber tutulum, sadece dünya dikkate alınarak belirlenir ve ay'ın kütlesinden dolayı eklenen hata ihmal edilir. bu durumda tutulum, güneş'in gökyüzü üzerinde takip ettiği görünen yıllık yol olarak da görülebilir. ay'ın ve plüton dışındaki diğer gezegenlerin yörüngeleri tutulum civarındadır.

tutulumla gök ekvatorunun arasındaki açı, yer ekseninin eğimine eşittir. bu açıya tutulumun eğimi denir ve yaklaşık 23°27′ değerindedir.

güneş sistemi'nin mekaniği

gökyüzü koordinat sistemi
Yarı büyük ve yarı küçük eksen

geometride büyük eksen, bir elipsin en uzun çapıdır. merkezden ve her iki odak noktasından geçen ve çevre uzunluğunun (perimetre) en uzak noktalarında sonlanan bir doğru parçasıdır. yarı büyük eksen, en uzun yarıçap veya büyük eksenin yarısıdır ve bu nedenle merkezden bir odağa ve çevreye doğru uzanır. bir elips veya hiperbolün yarı küçük ekseni, yarı büyük eksenle dik açı yapan ve bir ucu konik kesitin merkezinde olan bir doğru parçasıdır. bir dairenin özel durumu için yarı eksen uzunluklarının her ikisi de dairenin yarıçapına eşittir.

bir elipsin yarı büyük ekseninin uzunluğu , yarı küçük eksenin uzunluğu  ile dış merkezlik  ve yarı özkiriş  (semi-latus rectum) arasında aşağıdaki gibi bir ilişki vardır:

bir hiperbolün yarı ana ekseni, kurala bağlı olarak artı veya eksi iki kol arasındaki mesafenin yarısıdır. dolayısıyla merkezden hiperbolün herhangi bir tepe noktasına olan mesafedir.

bir odağın sabit tutulduğu, diğerinin bir yönde keyfi olarak uzağa hareket etmesine izin verildiği ve 'nin sabit tutulduğu bir elips dizisinin sınırı olarak bir parabol elde edilebilir. böylece  ve  sonsuza doğru yaklaşır; , 'den daha hızlıdır.

büyük ve küçük eksenler, eğrinin simetri eksenleridir . bir elips içinde küçük eksen daha kısa olanıdır. bir hiperbolde ise, hiperbolü kesmeyen eksen küçük eksendir.

konik kesitler
yörüngeler
Enberi

enberi ya da günberi, bir gökcisminin yörüngesi boyunca, etrafında dolandığı 'merkezi cisim'e en yakın olduğu nokta.

enberi noktası eliptik bir yörüngenin iki odak noktasından geçen büyük ekseni üzerinde bulunur ve enöte noktasına tam karşıt konumdadır. güneş etrafında dolanan bir cismin (örneğin bir gezegen) yörüngesinin güneş'e en yakın noktası günberi (perihel) olarak adlandırılır. yani günberi, dünya'nın güneş'e en çok yaklaşıp yörüngede en hızlı döndüğü gündür. aynı kavram, dünya'nın uyduları için yerberi adını alır.

dünya'nın güneş'e en yakın olduğu nokta ocak ayının ilk 5 günü içerisinde, dünya'nın güneş'e en yakın olduğu en uzak olduğu nokta ise temmuz ayının ilk 7 günü içerisinde olmaktadır. astronomide noktanın elips üzerinde, odağa en yakın olduğu noktadır. bu noktaya, genel olarak enberi noktası, güneş sisteminde gezegen yörüngeleri söz konusu olduğunda ise günberi noktası denir. ayrıca perihelon da denmektedir. bu sözcük yunanca peri (yakın) ve helios (yunan güneş tanrısı) sözcüklerinin birleşmesinden oluşmuştur.

kaynakça 

gök mekaniği
Kızılcık

kızılcık (cornus mas), kızılcıkgiller (cornaceae) familyasından bir ağaç türüdür.

etimoloji ve isimlendirme 
kızılcık kelimesi eski türkçe kökenli kızıl sözcüğünden türkiye türkçesinde yer alan +çuk ekiyle türetilmiştir. türkçede kaydedilmiş ilk örneği dede korkut kitabı'nda kızılçuk olarak geçmektedir.

kızılcığa anadolu'nun bazı bölümlerinde şeytan aldatan, zoğal, ergen, eğren, kiren veya kiran ismi de verilir.

özellikleri 
en fazla 5–8 m boy yapar. yapraklar koyu yeşil, her iki yüzü tüylü, damarlar paralel, damarlar boyunca tüylüdür. şubat-mart ayında açan sarı renkli küçük çiçekleri vardır, meyveleri kırmızı renkli, eliptik şekillidir. kızılcık ağacı kuru, balçıklı topraklarda yetişir, çoğalması tohumlar yardımıyla gerçekleşir.

kızılcık yükseklik çok artmadıkça meyve verir. ayrıca çok fazla su isteyen bir yapısı vardır. kızılcık çok erken çiçek açan, ama çok geç meyve veren bir ağaçtır.

kullanım 
kızılcık meyvelerinin tadı ekşi olup, taze ya da kurutulmuş olarak tüketildiği gibi, tarhana, hoşaf, reçel ve marmelat yapımında da kullanılmaktadır. kızılcık meyvesi şeker ilave edilmiş suda kaynatılıp, kapalı kaplarda uzun süre saklanabilir ve yemek arasında içecek olarak tüketilebilir.

odunu lifli olup çok esnek ve dayanıklıdır, yoğunluğu fazla olduğundan suda batar. baston ve sopa yapımında kullanılır. kabuğundan boya, yapraklarından tanen elde edilir. bahçe ve parklarda süs bitkisi olarak da yetiştirilir.

i̇çeriği ve faydaları 
kızılcık, yüksek besin maddesi ve antioksidan içeriği nedeniyle sağlıklı bir besindir. genellikle "süper yiyecek" olarak adlandırılırlar. çok keskin ve ekşi tadı nedeniyle nadiren çiğ yenir. kızılcıklar öncelikle karbonhidrat ve liflerden oluşur. ayrıca manganez, bakır ve c, e ve k1 vitaminleri gibi çeşitli vitamin ve minerallere sahiptir.

galeri

kaynakça 

kızılcıkgiller
azerbaycan ağaçları
carl linnaeus tarafından adlandırılmış taksonlar
Sakallı kızılağaç

sakallı kızılağaç (alnus glutinosa subsp. barbata), huşgiller (betulaceae) familyasından adi kızalağacın türkiye'de doğu karadeniz bölümünde yaygın görülen bir alt türü.

morfolojik özellikleri 
geniş yumurta veya elips biçimindeki yaprakları taze iken yapışkan değildir. 6-18 x 4–9 cm boyutlarındaki ayanın kenarı basit veya çift dişlidir; önceleri her iki yüzü de yumuşak tüylüdür, sonraları üst yüzündekiler dökülür, çıplaklaşır; alt yüzünde damarların birleştiği yerde kirli sarı kırmızı tüy demetleri vardır. bu nedenle sakallı kızılağaç adı verilmiştir. ayanın uç kısmı yuvarlakça veya sivridir, fakat kertikli değildir; yan damar sayısı 8-11 çifttir.

meyve kurulu 1-1,8 x 0,6-1,1 cm boyutlarındadır, nus yuvarlakça, ucu sivri, çok dar kanatlıdır. 
yayvan köklüdür. verimli derin topraklarda köklerini derine indirir.

ekolojik özellikleri 
nemli, derin, kumlu ve balçıklı topraklarda iyi gelişim gösterir. kireçli topraklar ile rutubetli ve ıslak topraklarda da yetişebilir. kanaatkar bir tür olup, durgun taban suyundan etkilenmez. işık ağacıdır. çiçeklenme zamanı mart ve nisan'dır.

dağılımı 
1000–1500 m rakımlara kadar çıkar. saf meşçereler kurar veya kayın, ladin, meşe ve gürgen ile karışım yapar. türkiye'de artvin, rize, ve trabzon'da büyük bir alanda yayılış gösterir.

dış bağlantılar 

alnus
türkiye'deki odunsu taksonlar
türkiye florasındaki betulaceae
Kedi Kadın (film)

kedi kadın (özgün adıyla catwoman), dc comics'in kedi kadın karakterini konu alan 2004 amerikan süper kahraman filmi. yönetmenliğini pitof, senaristliğini john rogers, john brancato ve michael ferris, hikâye yazarlığını theresa rebeck, brancato ve ferris üstlenmiş ve müziği klaus badelt tarafından bestelenmiştir. ana karakter halle berry tarafından oynanırken benjamin bratt, lambert wilson, frances conroy, alex borstein ve sharon stone yardımcı rollerde oynamıştır.

konusu
grafik tasarımcı patience phillips, insanları memnun eden uysal bir kişidir. esas desteği en iyi arkadaşı sally'dir.yaşlanmanın etkilerini tersine çevirebilen 'beau-line' adlı yeni bir cilt kremini göndermeye hazır olan hedare 'beauty' adlı bir kozmetik şirketi için çalışmaktadır. ancak patience, yeniden yaptığı bir reklam tasarımını sunmak için firmanın ar-ge laboratuvar tesisini ziyaret ettiğinde, bilim insanı dr. ivan slavicky ile şirket sahibi george hedare'nin karısı laurel hedare arasında, ürünü sürekli kullanmanın tehlikeli yan etkileri hakkında bir tartışmaya kulak misafiri olmuştur. laurel'in adamları, patience'ı keşfeder ve derhal ondan kurtulmalarını ister. patience, bir kanal borusu bularak o yoldan kaçmaya çalışır, ancak işçiler onu kıstırırlar ve onu içeride boğarlar, sonrasında yoldan çıkartarak bertaraf ederler. kıyıya vuran patience, daha önce dairesinde beliren midnight adlı eski mısırlı bir mau kedisi tarafından gizemli bir şekilde yeniden canlanır; o andan itibaren kedi benzeri yetenekler geliştirerek süper güçler elde eder. eksantrik araştırmacı ophelia powers, patience'e mısırlı mau kedilerinin, tanrıça bast'ın habercileri olarak hizmet ettiğini söyleyerek bunu ona öğretmiştir. patience, artık hem bir lütuf hem de bir lanet olan yetenekleri ile yeniden doğmuş bir "kedikadın" olduğunu fark eder. kimliğini gizlemek için kedikadın takma adı ile gizemli bir suçlu kılığına giren patience, karanlığın kılıfı altında onu kimin ve neden öldürdüğüne dair cevaplar arar. bununla birlikte, patience, başka bir kadınla bir opera gösterisine katılan george'u, kedi kadın ile karşı karşıya getirip, kremin yan etkiler hakkında hiçbir şey bilmediğini ortaya koyar. daha sonra laurel, george'u sadakatsizliğinden dolayı öldürür ve dr. slavicky'yi de, ürünün çıkışını iptal etmek istediği için öldürttüğünü kabul eder. kedi kadın ile temasa geçer ve onu oyuna getirerek cinayetle suçlar. tom daha sonra kedi kadını gözaltına alır. ancak laurel ürünün yan etkilerini ortaya çıkarmadan sonra: kremi kullanmayı bırakmak cildi parçalamakta, kullanmaya devam etmek ise cildi mermer gibi sertleştirmektedir. laurel, ayrıca beau-line'ı ertesi gün halka duyurmayı planlar.

oyuncular 

2004 çıkışlı filmler
amerika birleşik devletleri süper kahraman filmleri
los angeles'ta çekilmiş filmler
amerika birleşik devletleri vigilante filmleri
dc comics'e dayalı filmler
denise di novi'nin yapımcısı olduğu filmler
warner bros. filmleri
klaus badelt'in müziğini yaptığı filmler
2000'lerde süper kahraman filmleri
2000'lerde i̇ngilizce filmler
antik çağ tarihine dayanan filmler
Protesto (film)

protesto (la haine) mathieu kassovitz'in 1995 yılında çektiği fransız filmi.
film, paris'in gettolarında yaşayan biri pied-noir (said), biri yahudi (vinz), biri ise siyahi (hubert) üç arkadaşın hikâyesini konu alarak, fransa'da gettolarda yaşayan gençlerin hayatından bir kesit sunmaktadır.

kassovitz'in filmi ırkçılığa ve sosyal sınıf farklılıklarına yaptığı göndermeler nedeniyle hem fransa'da hem de dünyada oldukça ses getirmiştir. film, siyah-beyaz çekilmiş olmasının yanı sıra müzikleri (örneğin, patronla derdini anlatan jamaikalı'nın söylediği şarkı gibi) ve görece kısa olması gibi özellikleri nedeniyle vurucu bir atmosfer yaratıyor.

oyuncu kadrosu 
 vincent cassel (vinz) 
 hubert kounde (hubert) 
 said taghmaoui (said) 
 abdel ahmed ghili (abdel) 
 philippe nahon (police chief)
 solo (santo) 
 héloïse rauth (sarah) 
 rywka wajsbrot (vinz'in büyükannesi)
 choukri gabteni (said'in kardeşi) 
 arash mansour  (arash)

hikâye 

filmdeki olaylar bir kuzey afrikalı'nın (abdel) polis tarafından öldüresiye dövülmesi sonrası paris'in kenar mahallelerinde yaşanan çatışmalı bir gecede bir polisin smith & wesson kısa namlulu krom tabancasını kaybetmesi ile başlar.

abdel'in öldüğünü öğrenmelerinden, vinz'in öfkesini dizginleyip smith&wesson'ı hubert'e teslim edişinden bir süre sonra, üç arkadaşın yaşadığı mahalleye gelen fransız polisi silahıyla şov yaparken vinz'i vurur.

karakterler 
filmin baş karakteri öfkesine hakim olamayan ve abdel ölürse bir polis vuracağını film boyunca yineleyen vinz (vincent cassel) olsa da konuşan adam said, düşünen adam daha sakin bir mizaca sahip olan hubert'tir: gökdelenden atlayan ünlü bir fransız düşünürün de dediği gibi "yere inmeme daha çok var!" hubert'in de felsefesi budur. zira hubert'in akrabalarının yarısı hapistedir.

ödüller 
 cannes film festivali / en iyi yönetmen / mathieu kassovitz (1995)
 avrupa film akademesi / en iyi genç avrupa filmi / mathieu kassovitz (1995)
 fransa film akademisi césar ödülleri / en iyi film / (1995)
 fransa film akademisi césar ödülleri / en iyi kurgu / mathieu kassovitz & scott stevenson (1995)
 fransa film akademisi césar ödülleri / en iyi prodüktör / christophe rossignon
 avustralya film eleştirmenleri ödülleri / en iyi yabancı film
 lumiere ödülleri / en iyi yönetmen / mathieu kassovitz (1995)
 lumiere ödülleri / en iyi film / mathieu kassovitz (1995)

mathieu kassovitz'in yönettiği filmler
mathieu kassovitz'in senaryosunu yazdığı filmler
avrupa film ödülü kazanan filmler
irk ve etnisite hakkında filmler
konusu paris'te geçen filmler
fransız yapımı siyah-beyaz filmler
fransa polisiye filmleri
fransa dramatik filmleri
gramercy pictures filmleri
studiocanal filmleri
en i̇yi film lumières ödülü sahipleri
1990'larda fransızca filmler
1995 çıkışlı dramatik filmler
Kenan Onuk

kenan onuk (d. 1954 i̇zmir - ö. 11 temmuz 2005 i̇stanbul), türk spor yazarı ve spor programı sunucusu.

hayatı 
1976 yılında ankara üniversitesi siyasal bilgiler fakültesi'ni bitirmiştir. gazetecilik mesleğine 1974 yılında trt'de muhabir olarak başlamıştır ve bu kurumda uzun yıllar haber spikerliği yapmıştır. 1992 yılında show tv'de, 1993 yılında atv'de, 1996 yılından 2005 yılındaki ölümüne kadar kuruluşunda yer aldığı ntv'de görev yapmıştır.

ntv'de yaptığı '90 dakika' programı da dahil olmak üzere, buz pateni ve atletizm konusunda yayınlar yapmıştır. ayrıca, gazete yazıları ve ntv radyo'daki caz programıyla da, müzik alanındaki bilgi birikimini okurları ve dinleyicileri ile paylaşmıştır.

2003 yılında haşmet babaoğlu ve hıncal uluç ile beraber 2 sene spor programı sunmuştur.

yıllarca mücadele ettiği kansere bağlı olarak 11 temmuz 2005 pazartesi günü ölmüştür. zincirlikuyu mezarlığı'na defnedilmiştir.

spor branşları 
türkiye'de uzun bir süre tek popüler spor olan futboldan ziyade özellikle 90'lı yılların başlangıcıyla artan özel televizyonların da etkisiyle türk spor dünyasını yeni branşlarla tanıştırmaya gayret etmiştir. basketbol branşında murat murathanoğlu ile bu sporun türkiye'de gelişmesinde önemli rol almış, atletizm, buz pateni ve birçok amatör spor branşını türk insanına tanıtmıştır.

kenan onuk tenis turnuvası 
2006-2009 yılları arasında yeşilyurt kulübü tarafından kenan onuk adına her yıl tenis turnuvası düzenlenmiştir.

çalıştığı tv kanallar 
 1974-1992: trt
 1992-1993: show tv
 1993-1996: atv
 1996-2005: ntv

kaynakça 

1954 doğumlular
2005 yılında ölenler
i̇zmir doğumlular
20. yüzyıl türk gazetecileri
21. yüzyıl türk gazetecileri
zincirlikuyu mezarlığı'na defnedilenler
trt kökenli sunucular
Fenerbahçe, Kadıköy

fenerbahçe, i̇stanbul'un anadolu yakasında, marmara denizi kıyısında, kadıköy ve moda'nın güneyinde, kızıltoprak ve çiftehavuzlar semtleri arasında kalan tarihi semt. fenerbahçe spor kulübü adını bu semtten almıştır.

fenerbahçe, marmara denizi'ne doğu-batı yönlerinde uzanan bir yarımadadır. yarımadanın batısı, kuzeyinde kalamış, güneyinde fenerbahçe koyları olmak üzere bir berzahla karaya bağlanan ve batı ucunda fenerin yer aldığı bir diğer küçük yarımada şeklindedir. bu yarımadanın güneybatısındaki burun fenerbahçe burnu; fenerbahçe koyu'nun doğusunda kalan ve fenerbahçe koyu ile dalyan koyu'nu birbirinden ayıran burun ise laz burnu adını alır. tarihi çekirdeği bugünkü fenerbahçe feneri'nin ve çeşitli spor kulüpleri ile yelken kulübü tesislerinin bulunduğu küçük yarımada üzerinde olan semt, günümüzde kuzeybatı sahili boyunca uzanan kalamış'ı ve güneydoğudaki dalyan koyu çevresindeki dalyan'ı da kapsayan bir yerleşme olarak düşünülmelidir. güneyinden ve kuzeybatısından marmara denizi ile çevrelenen semt, kızıltoprak, feneryolu, çiftehavuzlar, caddebostan semtleriyle çevrilidir. lüks cafeleri ile göze çarpan bir semttir.

fenerbahçe semti bugünkü adını yarımadanın batı ucundaki fener kulesinden almıştır. osmanlı kaynaklarında kelemiç (kalamış) yöresi olarak geçen bölgenin fener bahçesi (bağçe-i fener) adıyla anılmaya başlaması, 1562'de burada bir deniz feneri yapılmasından sonradır.

kaynakça 

https://www.e-icisleri.gov.tr/anasayfa/mulkiidaribolumleri.aspx  genel mahalle listesi, t.c.i̇çişleri bakanlığı, mart 2020.

 
kadıköy'ün mahalleleri
Siyah üçgen

siyah üçgen, günümüzde lezbiyenler tarafından kullanılan bir "gurur" ve "dayanışma" sembolüdür. ters duran siyah bir üçgendir.

siyah üçgen, pembe üçgen gibi ilk defa nazi almanyası döneminde (her mahkûmun kendi "türünü" belirlemek için üniformasının üstünde bir sembol taşımaya zorlandığı toplama kamplarında) ortaya çıkan bir semboldür. nazi almanyası döneminde bu sembolü takmaya zorlanan mahkûmlar "asosyal" olarak nitelendirilen ve sosyal davranışlara aykırı eylemlerde bulundukları iddia edilenlerdir. siyah üçgen takan mahkûmların çoğunluğunu evsizler ve zeka geriliği olan kişiler oluşturmaktadır. bir kısım alkolikler, işsizler ve fahişelere de bu sembol layık görülmüştür.

nazi toplama kamplarındaki çingeneler de (asosyal oldukları düşünüldüğünden) siyah üçgen takmaya zorlanmışlardır. ancak bazı toplama kamplarında çingenelere "kahverengi üçgen" verilmiştir.

nazi kayıtlarında siyah üçgen'in lezbiyenlere zorla taktırılan bir sembol olduğuna ilişkin herhangi bir kayıt bulunmamakla birlikte nazi idealine göre kadınlığın "üç k" kuralına (kirche, küche, kinder - kilise, mutfak, çocuk) dayanması gerektiği göz önüne alındığında, siyah üçgeni "hak eden" kadınların lezbiyenler, fahişeler, çocuk sahibi olmayı reddeden ve diğer toplum dışı davranış sergileyen kadınlar olduğu söylenebilir.

toplama kamplarındaki fransız mahkûmlardan fania fénélon'un "playing for time" ismini taşıyan ve anılarını yazdığı kitabının da nazi döneminde siyah üçgen'in lezbiyenlerce de takıldığına ilişkin inancı kuvvetlendirdiği düşünülmektedir. fénélon'un söz konusu hatıraları lezbiyen temalara yer vermekte ve "siyah üçgenliler baloları"na değinmektedir.

tarihsel kökeni ne olursa olsun siyah üçgen zaman içinde lezbiyenlerce baskı ve ayrımcılığa karşı mücadeleyi simgeleyen bir sembol olarak benimsenmiştir. günümüzde erkek eşçinsellerce kullanılan pembe üçgen'in kadın eşcinsellerce kullanılan karşılığı olarak da kabul görmektedir.

ayrıca bakınız 
 pembe üçgen
 şarabî üçgen

lgbt semboller
nazi toplama kampları
vicdani ret
evsizlik

anarşizm tarihi
alkolizm
nazi almanyası'nda eşcinsellere yönelik zulüm ve holokost
kadın eşcinselliği
Uçak mühendisliği

uçak mühendisliği, hava ile etkileşimde bulunan taşıt, hareketsiz nesne ve cihazların tasarlanması, geliştirilmesi, üretilmesi, test edilmesi, bakım/onarım işlemlerinin yapılması ve tüm bu süreçlerin yönetilmesiyle ilgilenen mühendislik dalıdır.

bu mühendislik dalının ilgi alanına,
 uçaklar: uçak, helikopter, savaş uçağı, yolcu uçağı, uzaktan kumandalı (u/k) uçaklar, u/k helikopterler vb.
 deniz ve rüzgâr taşıtları/araçları: gemi, denizaltı, torpido, yelkenli, paraşüt, rüzgâr gülü, rüzgâr türbini vb.
 balistik cisimler: top, mermi, gülle, cirit, golf topu, fırlatmalı diğer spor dalları, göktaşı vb.
 kontrollü uçan cisimler: roket, füze, uzay mekiği vb.
 etrafından kuvvetli hava akımı geçen binalar: gökdelen, asma köprü gibi ürünlerin ve bu ürünlerle ilgili aerodinamik, yapı, motor, kontrol dizgelerinin tasarım, geliştirme ve inceleme (analiz) çalışmaları girer.

ayrıca bakınız 
 havacılık ve uzay mühendisliği
 türkiye'de havacılık ve uzay mühendisliği eğitimi
Konstantin Rokossovski

konstantin rokossovski (rusça: константин константинович рокоссовский/konstantin konstantinovich rokossovskiy, lehçe: konstanty rokossowski, 21 aralık 1896; velikiye luki, pskov oblast - 3 ağustos, 1968; moskova) sovyet askeri komutanı ve polonya halk cumhuriyeti savunma bakanı. jukov ve vasilevski ile birlikte en çok öne çıkan sovyet stratejistleri arasında sayılmaktadır.

ekim devrimi 

babası polonyalı, annesi rus olan rokossovski 1896'da varşova'da doğmuştur. 1914'te gönüllü er olarak çarlık ordusuna girdi ve terfi ederek rusya'nın en eski ağır süvari alaylarından birinde en genç subaylardan biri oldu. i̇ki defa yaralandı ve üç defa nişan aldı. 1917'de, ekim devrimi'nden sonra devrimin saflarına yine bir asker olarak geçti.

stalin'li yıllar 

1937'de, moskova davaları sırasında rokossovski de polonya ve japonya ajanı olduğu iddiası ile tutuklandı. i̇ki buçuk yıl gulag'da, çalışma kamplarında kaldı. mart 1940'ta, savaş bütün avrupa'yı sarmışken stalin'in özel emriyle serbest bırakıldı.

büyük vatanseverlik savaşı 1941-45 
yenilmek üzere olduğu savaşta alayı ile alman kuvvetlerini ani bir saldırı ile yendi. cephelerdeki yenilgi ve geri çekilme durumunu bilmediği için, üstlerine varşova'ya yürüme izni istedi fakat geri çekilme emri aldı. stalingrad’da alman ordusuna karşı kazanan rokossovski, don cephesi kuvvetleri genel komutanı oldu. 27 ocak'ta alman 6. ordusu ve friedrich paulus kuşatılmıştı. rokossovski'nin kuvvetleri daha sonra kursk savaşı'nda savaşmıştır ve almanları yenmiştir. daha sonra varşova ayaklanmasında dışarıdan yardım almadan almanları yenmiştir.

zafer üzerine düzenlenen 1945 moskova zafer geçit töreni'nin başlangıcında georgi jukov ile birlikte siyah at ile alana gelmiştir.

polonya genelkurmay başkanı 

1949'da polonya'da genelkurmay başkanı ve savunma bakanı oldu ve daha sonra 1952'de başbakan yardımcısı oldu. 1956'da, gomulka'nın polonya komünist partisi'nin lideri olmasından sonra bütün görevlerinden uzaklaştırıldı. daha sonra moskova'ya çağrıldı ve 1956-1958 arasında iki defa sovyet savunma bakanı yardımcılığı yaptı. sovyetler birliği mareşali ilan edildi. i̇ki adet sovyetler birliği kahramanlık madalyası ile ödüllendirildi.

rokossovski hem polonya hem de sovyet vatandaşı olmasını şöyle anlatıyordu;

1968'de moskova'da öldü.

galeri

kaynakça 

1896 doğumlular
1968 yılında ölenler
polonya mareşalleri
sovyetler birliği mareşalleri
sovyetler birliği kahramanları
lenin nişanı sahipleri
kızıl bayrak nişanı sahipleri
ekim devrimi nişanı sahipleri
ii. dünya savaşı'nda sovyet askerler
rus i̇ç savaşı'nda kişiler
zafer nişanı sahipleri
rusya i̇mparatorluk kara kuvvetleri personeli
Doğan Aksan

doğan naci aksan (1929, i̇zmir - 12 mayıs 2010, ankara), türk dilbilimci, eğitimci.

aksan, i̇zmir'de doğmuş ankara yenişehir mimar kemal i̇lkokulu'nda öğrenci olmuş, elazığ'da, mezre orta okulunda orta öğrenimini sürdürmüş, 1948'de ankara atatürk lisesi'nden sonra dil ve tarih-coğrafya fakültesi'nden (dtcf) 1952 yılında mezun olmuş ve aynı yıl dtcf'de akademik kariyerine asistan olarak başlamıştır. 1972 yılında dtcf dilbilim profesörü olmuştur. aktif eğitimcilik ve öğretim üyeliği yaşamını 1996 yılında emekli olarak tamamlamıştır.

türkiye'de dilbilimin kurucusudur. aksan, akademik kariyeri dışında türk dil kurumu'nda dilbilim ve dilbilgisi kolu başkanlığı gibi görevlerde de bulunmuştur. türk anlambiliminin önemli temsilcilerindendir.

türkiye bilimler akademisi'nin 1998 yılı hizmet ödülü'nü de almıştır. prof. dr. doğan aksan, uzun süreli hastalığının ardından 12 mayıs 2010 tarihinde, 81 yaşında ankara'da ölmüştür.

eserleri 
 anlambilimi ve türk anlam bilimi (1971)
 tartışılan sözcükler (1976)
 her yönüyle dil - ana çizgileriyle dilbilim (2 cilt, 1977-1982)
 türkçenin gücü (1987)
 şiir dili ve türk şiir dili (1993)
 türkçenin sözvarlığı (1996)
 anlambilim konuları ve türkçenin anlambilimi (1998)
 halk şiirimizin gücü (1999)
 en eski türkçenin i̇zlerinde (2000)
 türkiye türkçesinin dünü, bugünü, yarını (2000)
 cumhuriyet'in çocukluk, gençlik yılları ve bugün (2001)
 dil şu büyülü düzen (2003)
 türkçeye yansıyan türk kültürü (2008)

kaynakça 
özel

genel
 
 

1929 doğumlular
i̇zmir doğumlular
ankara atatürk lisesinde öğrenim görenler
ankara üniversitesi dil ve tarih-coğrafya fakültesinde öğrenim görenler
türk dilbilimciler
2010 yılında ölenler
ankara'da ölenler
gölbaşı mezarlığı'na defnedilenler
İspinozgiller

i̇spinozgiller (fringillidae), ötücü kuşlar (passeriformes) takımından 10–20 cm uzunluğunda, tohum yemeye uyarlanmış konik gagalı, yuvarlak kanatlı kuşları içeren kuş familyası. tohumların dışında çeşitli bitkisel maddelerle ve ara sıra böceklerle beslenir, yeryüzünün hemen her yerindeki ormanlık ve çalılık alanlarda sürüler halinde yaşarlar.

cinsler 
 callacanthis
 carduelis 
 çütre (carpodacus) 
 kocabaş (coccothraustes)
 eophona
 i̇spinoz (fringilla) 
 haematospiza
 hesperiphona
 leucosticte
 linurgus
 çaprazgaga (loxia) 
 mycerobas
 neospiza
 pinicola
 pyrrhoplectes 
 pyrrhula 
 rhodopechys
 rhynchostruthus
 serinus 
 uragus
Baştankaragiller

baştankaragiller, ya da paridae, ötücü kuşlar takımına ait bir familya.

taksonomi ve sistematik
paridae familyasının johansson et al. (2013) araştırmasına dayanan filojenisini gösteren kladogram:

fosil kayıtları 
parus robustus (csarnota pisolyeni, macaristan) 
parus parvulus (csarnota pisolyeni, macaristan) 
parus medius (csarnota pisolyeni, macaristan)

türler
familya: paridae

kaynakça 

 
passeriformes
kuş familyaları
Baştankara

baştankara (parus), ötücü kuşlar takımından, baştankaragiller familyasından, renkli ve küçük kuşları kapsayan bir cins.

türler 

 parus afer - boz baştankara 
 parus albiventris - beyaz karınlı baştankarası 
 parus amabilis - palawan baştankarası 
 parus ater - çam baştankarası
 parus atricapillus - kara kafalı baştankara 
 parus atricristatus - kara taçlı baştankara
 parus bicolor - püsküllü baştankara
 parus bokharensis - turkistan baştankarası
 parus caeruleus - mavi baştankara
 parus carolinensis - carolina baştankarası 
 parus cinctus - sibirya baştankarası 
 parus cinerascens - küllü baştankara 
 parus cristatus - taçlı baştankara
 parus cyanus - gök mavisi baştankara 
 parus davidi - pas göğüslü baştankara
 parus dichrous - boz taçlı baştankara
 parus elegans - zarif baştankara
 parus fasciiventer - çizgili göğüslü baştankara 
 parus flavipectus - sarı göğüslü baştankara
 parus fringillinus - kırmızı boğazlı baştankara
 parus funereus - gölgeli baştankara 
 parus gambeli - gambel baştankarası 
 parus griseiventris - miombo baştankarası 
 parus guineensis - beyaz omuzlu baştankara 
 parus holsti - sarı baştankara 
 parus hudsonicus - kuzey baştankarası
 parus hypermelaena 
 parus inornatus - ova baştankarası 
 parus leucomelas - beyaz kanatlı baştankara
 parus leuconotus - beyaz sırtlı baştankara
 parus lugubris - dağ baştankarası
 parus major - büyük baştankara
 parus melanolophus - kara taçlı baştankara 
 parus minor - japon baştankarası
 parus montanus - söğüt baştankarası
 parus monticolus - yeşil sırtlı baştankara
 parus niger 
 parus nuchalis - beyaz enseli baştankara 
 parus pallidiventris - tarçın göğüslü baştankara
 parus palustris - bataklık baştankarası
 parus rubidiventris - kırmızı butlu baştankara
 parus rufescens - kızıl-kahverengi sırtlı baştankara 
 parus rufiventris - kızıl karınlı baştankara
 parus rufonuchalis - gri baştankara 
 parus sclateri - meksika baştankarası
 parus semilarvatus - beyaz başlı baştankara
 parus spilonotus - sarı taçlı baştankara
 parus superciliosus - beyaz kaşlı baştankara 
 parus thruppi - somali baştankarası 
 parus varius - alacalı baştankara
 parus venustulus - sarı karınlı baştankara
 parus wollweberi 
 parus xanthogenys

dış bağlantılar 

baştankaragiller
Meluncan

meluncan, abd'nin güneydoğu eyaletlerinde, daha ziyade orta apalaşya'nın cumberland gap yöresinde yaşayan bir takım toplulukları tanımlamak için kullanılan bir ifadedir. popüler anlamda meluncan halkının yerli, afrikalı amerikalılar ve diğer etnik gruplarla karışmış, "tam beyaz" olmayan gruplardan oluştuğu inanışı bulunmaktadır. 7. başkan andrew jackson'ın koyduğu yasalar nedeniyle sadece beyazlar, zenciler, melezler ve kızılderililer rahat yaşayabiliyordu. bu yüzden meluncanların tüm yasal hakları elinden alınmış, evleri okulları yakılıp yıkılmıştır. toplum içinde dışlanmışlardır.

son senelerde, meluncan halkının kökenine ilişkin, n. brent kennedy'nin yaptığı araştırmalar neticesindeki iddiaya göre, bu insanların ortak kökeni 16. yüzyılda i̇nebahtı deniz savaşı'nda portekiz veya i̇spanyollara esir düşen ve sonrasında amerika'ya getirilen 400 kadar osmanlı leventine dayanmaktadır.

meluncan sözcüğünün kökeni bilinmemesine karşın yaygın kanı, bunun fransızca karışık anlamina gelen mélange sözcüğünün bir bozumu olabileceğidir. "türk" tezine göre ise bu kelimenin aslı, osmanlıca'da melun can, yani ‘lanetlenmiş can’dır.

türkiye'de "meluncan" şeklindeki yazım yaygındır. abraham lincoln ve elvis presley'in meluncan olabileceği bilinmektedir.

abd’nin 1996 - 2005 yılları arasında görev yapan i̇stanbul başkonsolosu david arnett, baba tarafından %25 türk olduğunu ve atalarının meluncan olabileceğini söylemiştir.

kökenleri 
meluncan halkının aşağıdaki etnik kökenlerden oldukları iddia edilmiştir:

 amerikan yerlisi (çoğunlukla cherokee)
 siyah/afrikalı amerikalı
 portekiz
 türk
 arap
 yahudi
 i̇skoç

kaynakça 
 dr. brent kennedy, melungeons: the resurrection of a proud people ( meluncanlar: gururlu bir halkın yeniden doğuşu)
 garrett ward sheldon; atatürk ve jefferson siyasi felsefeleri

afrikalı amerikanlar tarihi
amerika birleşik devletleri'ndeki etnik gruplar
appalachia'da toplum
appalachia'daki etnik gruplar
kuzey karolina tarihi
tennessee tarihi
virginia tarihi
Müstezat

kelime anlamı olarak çoğalması istenilen, artmış anlamına gelir. günümüzde bu anlamıyla fazla kullanılmamaktadır. bir edebiyat terimi olarak, her dizesine bir küçük dize eklenmiş divan edebiyatı nazım türünü ifade eder. günümüzdeki kullanımı yaygın olarak edebiyat terimine işaret eder. bir uzun, bir kısa şekilde yazılan divan edebiyatı nazım şeklidir. murabba, muhammes, rubai, kıta, beyit gibi şekillerle birleştirilerek yazılgelmiştir. en çok "gazel müstezat" şeklinde yazılmıştır. bir nazım şeklinin her mısrası veya her beytinin sonuna aynı ölçüde bir kısa mısra ekleyerek meydana getirilir. eklenen kısa mısralara "ziyade" denir. türk edebiyatına arap edebiyatından geçmiştir. i̇lk örnekler nesimi'ye aittir. şeyhi, nevai, necati gibi birçok şair de müstezat yazmıştır.

örnek 
müstezat- ı necati beğ
kapunda beni istemeyen derbeder olsun
olsun begüm olsun
bin zar oluban derd ile benden beter olsun
olsun begüm olsun

kaynakça 

beyitlerle kurulan divan nazımı