McDonnell Douglas AV-8B Harrier II

av-8b harrier ii gerçek anlamda v/stol uçaklarının içinden en çok tanınanıdır. bir adet rolls royce pegasus ii motoruna sahiptir. motor uçağın tam ortasındadır ve uçağın iki yanında görünen hava girişleri ortadaki rolls royce pegasus ii motorunu beslemektedir. i̇lk harrier ii uçuşu 1981 sonbaharında gerçekleştiğinde asıl hawker p.1127’nin ilk uçuşundan beri 21 yıl geçmişti. p.1127, 1957 tasarımı bir fransız motor konsepti üzerine yapılandırılmış ve geliştirilmişti. proje finansmanı britanyalı bristol engine co. ve abd hükûmeti tarafından “müşterek silah geliştirme programı” (mwdp) dahilinde karşılanmıştı.

motor yapılandırması belirlendikten ve geliştirme çalışmaları yoluna girdikten sonra hawket aircraft ltd. mühendisleri dikkatlerini bu motoru kullanacak bir v/stol uçağı yapımına çevirdiler. hükûmet ve askeriye desteği olmaksızın tek motorlu bir saldırı-keşif uçağı ürettiler. motorun döner egzozlarından başka tepki kontrol sistemi v/stol yeteneği için gerekli tek komplikasyon olmuştur.  i̇lk p.1127 1960 yazında fabrikadan çıktı. bu arada raf’ın alakası arttığından britanya hükûmeti iki prototip sipariş etti. i̇lk uçuşu sonbaharda yapıldıktan sonra potansiyel nato ülkelerinin ve diğer ulusların artan ilgileri karşısında geliştirmenin devamı için dört prototip daha ısmarlandı.

60’lı yılların ortalarında artan ilgi, batı almanya, birleşik krallık ve abd’den oluşan bir trioya dönüştü. dokuz adet sipariş raf notasyonları ile teslim edildi.  temelde aynı kalınmakla birlikte birçok geliştirmeler yapıldı. abd içinde de üçlü bir grup oluşmuştu (abd kara kuvvetleri, abd hava kuvvetleri, abd deniz kuvvetleri).

i̇ngiliz kraliyet hava kuvvetleri’nde hizmete girmeden önce abd deniz piyadeleri uçağa saldırı yeteneğinden dolayı ilgi duyup av-8a rumuzu ile siparişi başlattılar. “harrier”, raf ve usmc’de 70'li yılların başlarında kullanıma girdi. bunu abd deniz piyadeleri için az sayıda, tav-8a diye kodlandırılan iki kişilik eğitim tipi izledi.

av-8a’ların iyileştirilmesi ve av-8b’lerde sistem geliştirmeleri yapılması sonucu av-8c modeli ortaya çıktı. i̇ki deney uçağı yapıldı ve sınırlı sayıda değiştirme programa alındı.

harrier için öngörülen iyileştirme programı; yeni motor, radar, flir (i̇leri bakan kızılötesi), hareketli harita ve gece görme ekipmanı içermektedir.

başlıca kullanıcıları birleşik devletler donanması, i̇spanyol deniz kuvvetleri, i̇talyan deniz kuvvetleri'dir (sadece giuseppe garibaldi gemisinde bulunmakta). şu ana kadar üretilen ve en yaygın olarak kullanılmış olan v/stol platformu olan av-8b harrier ii, günümüzde f-35b'lerle değiştirilmeye başlanmıştır. bu bağlamda i̇ngiliz kraliyet donanması ve birleşik devletler deniz piyadeleri f-35b platformunu hem uçak gemilerinde hem de amfibi hücum gemilerinde (lhd) kullanmaya başlamıştır.

kullanıcısı olan ülkeler 

 birleşik krallık
 kraliyet donanması
 kraliyet hava kuvvetleri

 i̇talya deniz kuvvetleri
 gruppo aerei imbarcati "the wolves"

 i̇spanya deniz kuvvetleri 

 abd deniz piyadeleri
 vma-211
 vma-214 
 vma-223 
 vma-231
 vma-311 
 vma-513 
 vma-542
 vmat-203

teknik özellikleri

genel özellikler 
 mürettebat: 1
 uzunluk: 14.12 m
 yükseklik: 3.55 m
 kanat açıklığı: 9.25 m
 kanat alanı: 22.61 m²
 boş ağırlığı: 6,745 kg
 yüklü ağırlığı: 10,410 kg
 azami kalkış ağırlığı: 
 geleneksel kalkma: 14,000 kg
 dikey kalkma: 9,415 kg
 motor: 1× rolls-royce f402-rr-408 (mk 107) yönlendirilmiş jet itkili turbofan motor (96.75 kn)

performans 
 azami hız: 0.89 mach (1,085 km/sa.) deniz seviyesinde
 menzil: 2,200 km
 tırmanış değeri: 4,485 m/dak.
 kanat yüklemesi: 460.4 kg/m²

kaynakça

dış bağlantılar
 av-8b mcdonnell douglas av-8 “harrier”

amerika birleşik devletleri savaş uçakları
av-8b harrier ii