Vigevano

vigevano (batı lombardiya lehçesi ile: avgevan), kuzeydoğu i̇talya'da lombardiya bölgesi'nde, pavia ili'ne bağlı ve bulunan bir kent ve bir komün. vigevano'ya şehir (citta d'italia) olma şerefi 2 şubat 1532'de milano dükü ii. francesco tarafından verilmiştir.

şehir civarı büyük çeltik ekimi alanlarıdır ve şehirde büyük sanayiler de bulunur. şehirde birçok değerli tarihi ve artistik güzellikler bulunur. bunların başında şehrin merkezi olan rönesans çağlarından kalma güzel bir "piazza duçale (düklük meydanı)" ve "castello sforzesco" şatosu gelir.

tarihçe 

şehrin aslı hakkında yararlı bilgiler bulunmamaktadır. ama "ticino nehri" vadisinde çok uygun bir sığ nehir geçişi sağladığı için çok stratejik bir mevkide bulunması şehrin aslının antik olduğuna işaret etmektedir. şehrin lombardca "vicogeboin" veya " vicus gebuin" olarak ismi geçen ilk yazılı belge 963 tarihlidir. bu şehrin civarında çok iyi avlanma şartları bulunduğu için lombardlar kralı ivrea'lı ardui'in uzun dönemler kaldığı bir ikametgâh olduğu da belgelenmiştir.

12. yüzyılda şehir vigevano şehri i̇mparator taraftarı ghibellinolari tutan bağımsız bir şehir idaresine sahipti. şehri hücumlardan korumak için şehrin ovaya bakan tarafına çok korunaklı şehir surları yapıldı. fakat bu dönemde birbirine rakip olan pavia ve milano arasındaki yolun ortasında olduğu ve etrafında bulunan büyük tarım ovası olan lomellina'in her iki tarafında göz diktiği bir bölge olduğu için vigevano 150 yıl kadar uzun bir dönemde devamlı savaş, kuşatma ve talana hedef oldu. milano dükleri 1201'de ve 1275'te şehri kuşatıp ele geçirip talan ettiler. 1328'de en son olarak milano dükü azzone visconti tarafından ele geçirilip ve bundan sonra vigevano şehri siyaseti tümüyle milano'ya bağlandı.

milano'ya bağlı olup visconti-sforza hanedanları tarafından idare yıllarda vigevano en şaşaalı dönemlerini yaşadı. şehir büyük bir ticaret merkezi oldu. yünlü ve kumaş üreten tekstil atölyeleri çok gelişti. vigevano milano dükleri için ikametgâh da bu dönemde oldu. vigevano'da milano dükü filippo maria visconti tarafından 1445'te bir dominikan manastırı ve buna bağlı ve günümüze kadar kalan "s. pietro martire kilisesi" yapılmıştır. milano dükleri olan visconti hanedanının son günlerinde düklüğü eline geçirmek için uğraşan francesco sforza tarafından şehir 20 gün süren uzun bir kuşatmaya uğradı. sforzalar lombardiya'yı eline geçirip milano dükü olduktan sonra vigevano'ya çok emeği dokundular. şehir bir piskoposluk merkezi olup bu piskoposluğun halktan gelirlerinin hazinesinin bulunduğu merkez oldu. francesco sforza şehir kalesini düklük yazlık ikametgâhı olarak ve avcılık merkezi olarak seçti. galeazzo maria sforza vigevano'da kaleleri geliştirmekle ve bir avcılık köşkü kurmakla hatırlanır.
un
ludovico il moro vigevano'da doğdu ve u kardeşinden düklüğü 1494'te eline geçirdikten sonra vigevano ve civarında büyük imar hareketleri gösterdi. şehrin etrafındaki tarım arazilerini geliştirmek için sulama sistemlerini yeniletti ve şehrin güneyinde büyük bir model çiftlik kurdu. sonra şehrin kalesini bugünkü muhteşem şekline koymak için kaleyi yeni eklerle büyüttü. kalenin günümüzde bile çok misafir çeken "hanımlar için loggia" ve "falconiera la torre (doğancılık kulesi)"'ni ünlü rönesans mimarı donato bramante'ye yaptırdı. şehrin emsalsiz rönesans meydanı olan "piazza duçale" yapımına da onun son günlerinde başlanmıştır.

1500'de moro yenildikten sonra şehri fransızlar eline geçti ve eski gelişme günleri son buldu. bundan sonra şehir savaşlar ve yabacıların idaresi altında yıllar geçirmeye başladı. en son sfrazo milano dükü ii. francesco tarafında vigevano şehir olma ile şereflendirildi. 17. yüzyılda şehir uzun ve zor bor dönemde i̇spanyol idaresi altında kalıp bu dönem açlık, veba salgını, savaşlar ve kuşatmalarla çok acı günlerdi. sonra bir dönem için avusturya hakimiyeti altına girdi. 1745'te sardinya krallığı idaresine geçti ve bu devlet idarecisi savoya hanedanı altında şehir sanayi ve ticareti gelişti ve 1789'da bu devlette yerel idare reformu ile "vigevanasca ili" merkezi oldu. napolyon bonapart ve fransız istilası döneminden sonra 1814 viyana kongresi ile şehir yine savoya hanedanı idaresi altına geçti.

coğrafi konumu 

vigevano lombardiya'da "lomellina" adı verilen büyük çeltik tarım merkezi olan bir bölgenin kuzeybatısında yer alır. şehir komünü milano ilinden ayıran "ticino nehri" sol kıyısında konumlanmıştır. karayolu ile il merkezi pavia'ya 36 km ve bölge merkezi olan milano merkezine 27 km uzaklıktadır. şehirde iklim bir ılımlı kara iklimi olup kışlar soğukça ve yağışlı (ocak işi ortalaması +2 °c) ve yazlar sıcak ve nemli (temmuz işi ortalaması +24 °c) geçer.

nüfus gelişimi 

vigevano'nin belediye sınırları içinde nüfusu (31.10.2010 itibarıyla) 63.587 kişidir.
19. yüzyıl ve 20. yüzyılda vigevano'nin nüfusunun gelişmesi şu gösterimde görülebilir:

kişi

ekonomi 

vigevano şehrinin civarı "lomellina" adı verilen i̇talya'nın çok önemli bir tarım alanıdır. bu alanda yetiştirilen çeltik ve üretilen pirinç i̇talya'da başta gelmektedir.

vigevano şehrinde 19. yüzyıl sonlarında önemli sanayiler yerleşmişlerdir. bunların başında ayakkabıcılık, ipekli ve pamuklu tekstil gelmekteydi. bu sanayiler 1950'li ve 1960'li yıllarda büyük gelişmeler göstermiştir. vigevano ayakkabıcılık, deri aksesuar ve ayakkabı üretimi için gerekli aletler ve makineler üretiminde çok büyük ün kazanmış ve dünyanın "ayakkabı üretim" merkezi olarak kabul edilmiştir. buna karşılık 20. yüzyıl sonlarında özellikle bu endüstri ve vigevano'nun diğer önemli sanayi olan tekstil endüstrisi üretimi gelişmekte olan ülkelere doğru çekilmiş ve vigevano büyük bir çöküş göstermiştir. vigevano şehri üretimi ve istihdamı çok fena bir kriz geçirmeye başlamıştır. buna bir çare olarak şehirde metal, makine ve mühendislik sanayileri geliştirilmeye gayret edilmiştir. bunların başında ayakkabı üretimi için gereken makinelerin yapılması gelmektedir.

komşu komünler 

vigevano komünü şu komünlerle sınır komşusudur:
abbiategrasso (mi), bereguardo, besate (mi), borgo san siro, cassolnovo, cilavegna, gambolò, gravellona lomellina, morimondo (mi), mortara, motta visconti (mi), parona

kardeş şehirler 

vigevano'nin şu kentlerle kardeş şehir bağlantıları bulunmaktadır:

resimler 

vigevano</div></div>

ayrıca bakınız 

pavia ili
lombardiya

kaynakça 

 i̇talyanca wikipedia "vigevano" maddesi

dış bağlantılar 

  vigevano belediyesi resmi websitesi 
   
 invigevano - vigevano portali  

 
i̇talya'daki şehirler
lombardiya'daki şehirler ve kasabalar
pavia ili belediyeleri