Panzer 38(t)

panzerkampfwagen 38(t) (zırhlı muharebe aracı 38(t)), çekoslovakya tarafından lt-38 adıyla imal edilen ve almanların çekoslovakya'yı ele geçirmesinden sonra alman ordusu tarafından ii. dünya savaşı sırasında kullanılan tanktır. üreticilerin tnh serileri , tnhps, ltp ve lth adlandırmaları vardır. alman ordusu içerisinde mühimmat envanter tanımı sdkfz.140 (özel amaçlı taşıt 140)'tır.

tanımı 

panzer 38(t) ii. dünya savaşı'nda kullanılan geleneksel perçinli zırh ve arkadan motorlu bir tanktı.

perçinli zırhı eğimli değildi ve birçok modelinde ince 10 ila 25 mm'lik zırh bulunuyordu. son modellerinde (örneğin ausf e) zırh kalınlığı 50 mm'ye çıkartıldı.

tankı iki kişiden oluşan mürettebatı ve  37 mm skoda a7 topu ve 90 mermilik mühimmatı vardı. ayrıca bir adet 7.92 mm makineli tüfek taşıyordu. ana topu ateşlemeden önce makineli tüfek ile mesafe atışı yapılıyor daha sonra hedefin menzili ölçülüp ana top ateşleniyordu. tankın ön sağ kısmında sürücü, onun sol tarafında radyo operatörü olan ayrıca 7.92 mm makineli tüfeği de kullanan kişi oturmaktaydı. bu silahın 1.800 mermilik mühimmatı vardı.

aracın arkasına monte edilen motoru 5 ileri ve bir geri den oluşan vites kutusu tamamlıyordu.

üretimi 

1935, çek tank üreticisi čkd lt-35 tankının yerine škoda works firması ile üretmeye başladı. lt-35 çok karmaşık ve kusurları olan bir tanktı. bunun yerine firma hem çekoslovak ordusu için hem de ihraç etmek amacıyla yeni bir tank üzerinde çalışmaya başladı.

čkd seçimini 4 geniş çarkı da süspansiyonlu bir model üzerine kurdu. kullanılacak süspansiyon görünüşte christie süspansiyonu na benzeyecekti. ancak geleneksel yaylı barları olacaktı. üretilen tank güvenilirdi ve bu satışlara da yansıdı: 50 tanesi i̇ran, 24'er adet peru ve i̇sviçre tarafından alındı. litvanya ufak bir sipariş verdi. i̇ngiltere bir tankı denedi fakat memnun kalmayarak iade etti.

1 haziran 1938'de çekoslovakya ordusu 150 tane tnhps modelinden sipariş etti. ancak alman işgalinden ötürü bu tanklar servise giremedi. alman işgalinin ardından, alman ordusu bu tankın imalatının devam etmesini istedi. bunun en önemli sebebi alman panzer i ve panzer ii tankları ile kıyaslandığında bu tankında çok başarılı görülmesiydi. i̇lk tanklar ltm 38 adıyla wehrmacht servisine girdi. 16 haziran 1940 tarihinde ise adları panzerkampfwagen 38 (t)  olarak değiştirildi. "t" harfi almanca tschechoslowakisch kelimesinin kısaltmasıydı ve aracın çekoslovakya'dan ganimet alındığı anlamına geliyordu. 1942 yılana kadar toplamda 1,400 adet tank alman ordusu için üretildi. bu tanklar ayrıca diğer miğfer devletleri'ne de üretildi: macaristan (102), slovakya (69), romanya (50), bulgaristan (10). alman ordusu'nda 38(t) modeli panzer iii tanklarının yedeği olarak kullanıldı.

panzer 38(t) şasesi ayrıca alman ordusuna ait en başarılı tank imha edicilerden birisi olan jagdpanzer 38 hetzer de bazı kundağı motorlu toplarda kullanıldı.

panzer 38(t) modeli ii. dünya savaşı'nın ortalarına kadar üretildi. üretimin durmasındaki en önemli sebep taretin yeni nesil tankları yok etmeye yetecek topları taşımak için çok küçük olmasıydı. ancak aracın şasesi mekanik olarak güvenilirdi. bu sebepten  üzerlerine başka silahlar yerleştirmek için elverişliydi. taarruz, tanksavar ve uçaksavar topları bu şaseye monte edildi. i̇sveç yapımı sav m/43 1970'li yıllara kadar gelebilen en bilinen ii. dünya savaşı tanklarından biri oldu.

modelleri 

 tnhp başlangıç ihraç modeli (50 adet 1935) (i̇ran ilk müşterisi oldu)
 ltp peru
 lth i̇sviçre
 lt vz. 38 çekoslovakya ordusu için  (servise girmedi)
 strv m/41 i̇sveç tarafından lisansla üretilen
 sav m/43 taarruz topu tnh kasalı, i̇sveç üretimi
 pzkpfw 38(t) a-d tnh alman üretimi
 pzkpfw 38(t) e-g pz 38(t) ön zırhı 50 mm ye çıkartılmış modeli
 pzkpfw 38(t) ausf s i̇sveç adına üretilen ancak alman ordusunu el koyduğu 
 sdkfz 138 marder iii alman 75 mm top monteli üstü açık
 sdkfz 139 marder iii üstü açık sovyet 76.2 mm top monteli
 sdkfz 138/1 grille alman 150 mm piyade topu monteli,ayrııca mühimmat taşımak içinde kullanıldı
 sdkfz 140 flakpanzer 38(t)  20 mm uçaksavar silahı monteli
 sdkfz 140/1 keşif tankı
 sdkfz 141/1 20 mm zırhlı keşif aracı leichter panzerspähwagen 
 jagdpanzer 38(t) hetzer tank imha edici 75 mm l/48 tanksavar top monteli
 g-13 çekoslovakya üretimi i̇sveç tasarımı hetzers modeli savaştan sonra i̇sviçre ye satıldı

genel özellikleri

tnh p-s 

 genel
 rolü:  hafif/orta tank
 üretici:  čkd
 mürettebatı:  komutan, topçu, şoför, makaralı makineli tüfek
 silahları ve zırhı
 ana silahı:  37.2 mm skoda a7
 eksendeş silahı:  7.92 mm makineli tüfek
 baş silahı:  7.92 mm makineli tüfek
 mühimmat:  90 top mermisi 37.2 mm ve 2,550 tüfek mermisi 7.92 mm
 zırh:  10 mm den 25 mm
 güç ve ağırlık
 motor:  praga epa altı silindirli sıralı su soğutmalı benzin
 vites:  5 ileri, 1 geri
 motor gücü:  112 kw (150 hp)
 ağırlık:  9.700 kg (21.400 lb)
 motor/ağırlık:  11,5 kw/metric ton (14.0 hp/short ton)
 performans
 en yüksek hızı:  42 km/h
 en uzun menzili:  200 km
 geçebildiği su derinliği:  0,9 m
 çıkabildiği eğim:  %60
 dikey engel:  0,8 m
 siper genişliği:  1,9 m
 ölçüleri
 uzunluk:  4,55 m
 genişlik:  2,13 m
 yükseklik  2,31 m

panzer 38(t) aus. a-c 

 genel
 rolü:  orta sınıf tank
 mürettebatı: 4
 silahları ve zırhı
 ana silahı:  90 mermili 37.2 mm skoda a7 (l/47.8) tüfeği
 diğer silahları: 2.550 mermili 2 x 7.92 mm mg 37(t) (model 37) makineli tüfeği
 zırhı: önden 25 mm, yandan 15 mm
 güç ve ağırlık
 motor: prage epa model i 6 silindirli benzinli su soğutmalı
 vites:  5 ileri, 1 geri
 motor gücü:  95 kw (126 hp)
 ağırlık:  görev: 9,5 ton, boş: 8,5 ton
 motor gücü/ağırlık:  13.0 hp/kısa ton
 performans
 hız: 56 km/h 
 menzil: 200 km 
 ölçüleri
 uzunluk: 4,61 m
 genişlik: 2,14 m
 yükseklik: 2,40 m
renkli çizimi

görev geçmişi 
panzer 38(t)  tankı polonya seferi (1939), fransa seferi (1940) ve barbarossa harekatı (1941) sırasında başarıyla kullanıldı. ancak 1941 senesinde kızıl ordu'nun ilerleyişi sırasında sovyet t-34'leri karşısında başarısız oldu. 1941 den sonra bu araçlar keşif ve partizanlara karşı kullanıldı.

flakpanzer 38(t) modeli pek de başarılı olamadı. bunun en önemli sebebi düşman uçakları tarafından açılan ateş sonucunda zırhın yeterince koruma sağlamamasıydı.

hetzer ve marder model  tank imha ediciler ise çok başarılı oldu (özellikle hetzer modeli). 2.584 adet hetzer modeli savaş sırasında üretildi. savaştan sonra da ise çekoslovak ordusu için üretimi devam etti. 158 adet araç 1960'lı yıllara kadar i̇sviçre ordusu'na hizmet etti.

görevleri 

 polonya seferi'nde (1939)  alman 3. hafif tümeni tarafından 
 weserübung operasyonu (norveç)  alman 31. ordu kolordusu
 fransa seferi'nde  7. ve 8. panzer tümeni
 barbarossa harekatı'nda alman 6., 7., 8., 12., 19., 20. ve 22. panzer tümeni 
 ön doğu romanya kuvvetleri ile

ayrıca bakınız 
 ii. dünya savaşı zırhlı araç listesi
 ii. dünya savaşı'nda almanya tank üretimi#toplam üretim

dış bağlantılar 

 information about the pz.kpfw.38(t) at panzerworld 
 wwii vehicles 
 photo galleries at tanxheaven:  , .
 panzerkampfwagen 38(t)  at achtung panzer!
 captured german vehicles  - a pdf file presenting the german vehicles based on captured and modified foreign equipment (pzkpfw. 35(t), pzkpfw 38(t), 10.5 cm lefh 18(sf) auf geschützwagen, marder i, panzerjäger i, marder iii, grille, munitionspanzer 38(t)) still existing in the world

ii. dünya savaşı'nda almanya'nın tankları
çekoslovakya tankları