Orhan Kural

prof. dr. orhan kural (d. 1950, i̇stanbul -ö. 23 aralık 2020, i̇stanbul) türk gezi kitabı yazarı, yüksek mühendis, gezgin ve aktivisttir.

orta öğrenimini kadıköy maarif koleji'nde tamamladıktan sonra, 1968-1969 yılında girdiği i̇tü maden fakültesinden 1972 haziran döneminde "maden mühendisi" olarak mezun oldu. aynı yıl eylül ayında lisansüstü öğrenimine henry krumb bursu kazanarak new york columbia üniversitesi'nde başladı. 1973 mayıs'ında maden yüksek mühendisi unvanını alarak i̇tü maden fakültesi'ne asistan olarak girdi. 1981 yılında federal almanya hükûmeti'nin daad bursunu kazanarak 14 ay süre ile aachen teknik üniversitesi'nde briketleme konusunda araştırmalar yaptı. 1982 kasım ayında venezuela hükûmeti'nin davetlisi olarak maracaibo kentinde kömür teknolojisi seminerine katıldı. kömürün teknolojisi, hava kirliliği ve briketleme üzerine değişik dillerde 50 civarında makalesi bulunuyor. kömürün briketlemesinde ekonomik olup ve sağlığa zararlı olmayan bazı katkı maddelerini geliştirdi. bu katkı maddeleri türkiye ve türkiye dışında geniş bir uygulama alanı buldu. yüze yakın ülkede ve türkiye'de çok sayıda konferans ve seminer verdi. konuşmacı ve yönetici olarak birçok eğitim programlarına ve panellere katıldı. kömür konulu, 3 adet türkçe ve bir adet i̇ngilizce kitabın editörlüğünü yaptı. i̇ngilizce hazırlanan coal (kömür) adlı kitaba 22 devlet başkanı önsöz yazdı. bu özelliği ile guiness rekorlar kitabına girdi. ayrıca, biri tübi̇tak tarafından desteklenmiş dört adet araştırma projesi yürütücülüğü ve değişik danışmanlık görevleri bulunmaktadır. yeditepe üniversitesi'nde bir sömestr i̇ngilizce olarak “i̇statistik” dersini verdi. en son i̇stanbul teknik üniversitesi maden mühendisliği bölümünde bölüm başkanı olarak görev yaptı.

120 farklı havayolu ile 1003 uçuş yaparak ziyaret ettiği 234 ülkenin bazılarını anlattığı 15 adet gezi kitabı bulunmaktadır. orhan kural bu gezileri sırasında altmışa yakın ülkenin televizyon ve yazılı basınına konu olmuştur. ayrıca kendi yaşam öyküsünü anlattığı "bu kitap başka" adlı bir anı kitabının sahibidir. kendi dallarında isim yapmış 50 günümüz yazarının anılarının yer aldığı "sefername i ve sefername ii ve seferi" adlı eserlerin editörlüğünü yaptı. bazı film ve dizilerde rol aldı. "akla ziyan i̇şler" adlı tiyatroda oynadı. serap yenici ile "dünya i̇çin bir şey yap" adlı müzikli gösteride oynadı. yaşamı "don kişot - orhan kişot" müzikali olarak sahnelendi. ayrıca bir "matematik" kitabının yazarıdır. çevre duyarlı şiirleri bir antoloji kitabında topladı. çok sayıda kanalda televizyon ve radyo programı hazırlayıp sunmuştur. türkiye gezginler derneği'nin ve "bağımlılığa ve sigaraya hayır derneği" kurucu başkanıdır. benin cumhuriyeti'nin 12 yıldır fahri konsolosu ve vanuatu'nun fahri konsolos yardımcısı'dır. bir dünya rekoru olan 81 ilimizde 205 ilçemizde ve 64 ülkede 5000'e yakın "yaşanabilir bir çevre i̇çin el ele" başlıklı konferans veren orhan kural 23 aralık 2020'de i̇stanbul'da covid-19 tedavisi gördüğü bir hastanede 70 yaşında ölmüştür. cenazesi zincirlikuyu mezarlığı'ndaki aile kabristanında defnedildi.

kitapları

gezi kitapları 
yol türküleri, bay gezen 14, dünya döndükçe i̇nsan gezdikçe, bir gezginin dünyası, bir tutam dünya, ve sekiz oldu, ufukların ötesinde, sibirya'dan şiliye, gezginin gölgesi, göçmen kuşun kanadında, köşe bucak dünya, yol çağrısı, gizemli coğrafyalar, dünya kalemimin ucunda

öteki kitapları 
seyahatname, gezi rehberi, anılarım, coal, kömür, çevre şiirleri antolojisi, matematik

televizyon tecrübesi 
orhan kural uzun yıllar boyunca “çevre bilincini” yaymak amacıyla farklı kanallarda televizyon programları hazırlayıp sunmuş ve ayrıca danışmanlık yapmıştır. bu programlar çok sayıda “ödül” almıştır. ayrıca tüm kanallardaki programlar sona erene kadar daima karşılıklı sevgi ve saygıya dayalı bir anlayışla devam etmiştir.

 kmp (1995-1996) (kartal, maltepe pendik televizyonu), bu çevre programı canlı yayın olarak (7) ay devam etti.
 kanal 9 (1996-1999), önce canlı ve sonra paket program olarak 3 sene devam etti.
 hbb (1999), yelda kılçuval’ın sunuculuğunda “canlı yayınlanan” bu program “çevre aktüel” başlığı ile 7 ay kadar devam etti.
 e tv (eyilik tv) (1999-2004), “yeşil bir dünya” programı, önce stüdyo ve sonra dış çekim olarak 5 yıl kadar devam etti.
 i̇stanbul televizyonu (2004), “çevre platformu” olarak isimlendirilen bu çevre programı her salı akşamı bir saat canlı yayın olarak sunuldu. bu program 7 ay devam etti.
 kanal 6 (2005) “orhan kural ile yeşil bir dünya programı” kanal 6’da şubat'tan eylül’e dek her cumartesi akşamı ortalama iki konuğun katılımı ile saat 19.00-20.00 arası canlı yayınlandı.
 kanaltürk (mayıs-haziran 2005) “türkiye rekora koşuyor” başlıklı interaktif, seyircili, bol konuklu ve guinness rekorlarını esas alan bu programlar bu kanalda defalarca yayınlandı.
 star tv “olmaz böyle bir şey”, bir armağan çağlayan yapımı idi. yeteneklerin sergilendiği bu program. cuma akşamları 4 saat boyunca canlı yayın olarak çekildi.
 expochannel (eylül 2006-ocak 2009), “orhan kural ile yeşil bir dünya” bir dış çekim idi. her pazar günü saat 17’de yayınlandı ve bu kanalda bu yapım iki yıl sürdü.
 ulusal kanal (2009) nilgün serimoğlu’nun sunduğu, canlı yayınlanan “nilgünce programına” sürekli konuk olarak orhan kural katıldı. farklı sanat ile çevre sorunları ve faaliyetleri konuklarla ele alınıyordu.
 kanal t (2010 yılı) “kuralsız”, orhan kural’ın canlı olarak hazırlayıp sunduğu bu tartışma programında pazartesi akşamları saat 21.00-23.00 arası canlı olarak yayınlandı. yayının koordinatörü sisi idi.
 bugün kanalı (haziran 2009), “lütfen +1” başlığı ile dış çekim prodüksiyon olarak, çevre sorunlarını ele alan bu program hâlen devam etmektedir.
 trt çocuk televizyonu (başlangıcı nisan 2010) “dünya çocuk rekorları” başlıklı bu programın yapımcısı aydın türkgücü. çocukları yarıştırmadan doğru davranış biçimlerine yönlendiren bu program zaman zaman canlı olarak da yayınlandı.
 kanal 34 yarın geç olabilir. pazartesi günleri 22.00-23.00 arasında canlı olarak iki ay eylül 2011-ekim 2011 arasında pazar geceleri 21.00-23.00 arasında canlı yayınlandı.
 bugün tv  “lütfen +1″ dört yıl boyunca pazar günleri yayınlandı. i̇ki konukla birlikte farklı mekanlarda çekilen ve değişik çevre konularını işleyen ilgi çekici bir program oldu. orhan kural, 2011 kültür sanat etik ödülü’ne layık görüldü.
 bloomberg lütfen +1 programı 15 günde 1 cumartesi günleri saat 15’te yayınlanmaktadır. beğeni ile izlenen program, i̇nci demirhan yönetiminde, ilginç mekanlarda 2 kamera ile çekilmektedir. her bölümde, 2 konuk ağırlanmaktadır.
 kanal 360 sibel çakı ile birlikte sunduğu ve her hafta madencilik sektöründen bir konunun ele alındığı “cevher” programı mayıs 2014’te son buldu.

ayrıca, orhan kural show tv’de coşkun aral’ın hazırladığı “haberci” ve tv 5’teki “yol cağrısı” adlı gezi programlarına danışmanlık yaptı.

kaynakça

dış bağlantılar 

 hakkında çıkan haberlerden biri
 http://orhankural.net/

1950 doğumlular
i̇stanbul doğumlu yazarlar
türk maden mühendisleri
türk mühendislik akademisyenleri
türk profesörler
türk gezi yazarları
türk aktivistler
20. yüzyıl türk yazarları
21. yüzyıl türk yazarları
kadıköy anadolu lisesinde öğrenim görenler
i̇stanbul teknik üniversitesi maden fakültesinde öğrenim görenler
i̇stanbul teknik üniversitesi öğretim üyeleri
2020 yılında ölenler
i̇stanbul'da covid-19 pandemisinden ölenler
zincirlikuyu mezarlığı'na defnedilenler