1 Temmuz



olaylar 
 1527 - dünyanın ilk ve en eski protestan üniversitesi, marburg philipps üniversitesi kuruldu.
 1683 - osmanlı orduları'nın viyana taarruzu başladı.
 1736 - 23. osmanlı padişahı iii. ahmet öldü; yerine i. mahmud geçti.
 1752 - çorlulu köse bahir mustafa paşa sadrazam oldu.
 1798 - napolyon mısır'ı işgal etti.
 1839 - padişah ii. mahmut öldü; yerine sultan abdülmecit geçti.
 1867 - i̇ngiliz kuzey amerika yasası, kanada anayasası olarak yürürlüğe girerek kanada konfederasyonu kuruldu. john a. macdonald ilk başbakan oldu.
 1878 - kıbrıs, toprak mülkiyeti osmanlılarda kalmak üzere, geçici olarak birleşik krallık'a devredildi.
 1881 - dünyanın ilk uluslararası telefon konuşması, st. stephen (new brunswick) ve calais (maine) arasında yapıldı.
 1903 - fransa bisiklet turu ("tour de france") ilk defa yapıldı. bu yarışı fransız maurice garin kazandı ve 6075 frank ödülün de sahibi oldu.
 1904 - almanya futbol kulübü olan bayer 04 leverkusen kuruldu.
 1908 - sos, uluslararası mors alfabesi acil durum sinyali olarak kabul edildi.
 1911 - kandilli rasathanesi kuruldu.
 1920 - ankara'da subay yetiştirilmek üzere "sunuf-u muhtelife zabit namzetleri talimgahı" açıldı.
 1921 - çin komünist partisi kuruldu.
 1925 - i̇lk piyango, türk tayyare cemiyeti mektepleri yararına düzenlendi.
 1926 - deniz taşımacılığına ve ticaretine ilişkin esasları düzenleyen "kabotaj kanunu" yürürlüğe girdi.
 1927 - i̇stanbul'dan 16 mayıs 1919'da ayrılan mustafa kemal, kurtuluştan sonra ilk kez i̇stanbul'a gelişinde büyük törenlerle karşılandı.
 1929 - i̇stanbul-ankara telefon hattı hizmete girdi.
 1935 - aydın demiryolu devletleştirildi.
 1937 - toprakkale, i̇skenderun, fevzipaşa - meydanıekber demiryolları devletleştirildi.
 1939 -  hatay'da askerlik ve yeni teşkilât kanunu çıktı.
 1939 -  1 temmuz ilk defa kabotaj bayramı olarak kutlandı.
 1942 - ii. dünya savaşı: kuzey afrika cephesi'nde i. el-alameyn muharebesi başladı.
 1946 - elazığ-palu demiryolu açıldı.
 1960 - somali bağımsızlığını ilan etti.
 1962 - ruanda ve burundi bağımsızlığını ilan etti.
 1963 - abd'nin posta kodu sistemi olan "zip kodları" kullanılmaya başladı.
 1966 - kanada, ilk renkli televizyon yayınını gerekleştirdi.
 1968 - nükleer silahları sınırlandırma anlaşması imzalandı.
 1974 - arjantin devlet başkanı juan peron öldü; yerine eşi i̇sabel peron geçti.
 1979 - sony, walkman'i tanıttı.
 1983 - kuzey kore havayolları'na ait i̇lyuşin tipi bir yolcu uçağı, gine-bissau'nun dağlık bölgesine düştü: 23 kişi öldü.
 1984 - trt, televizyonda tamamen renkli yayına geçti.
 1988 - sovyetler birliği'nde komünist partisi, gorbaçov'un "perestroyka" politikasını onayladı.
 1987 - manş tüneli'nde inşaat çalışmaları başladı.
 1991 - varşova paktı resmen dağıldı.
 1992 - trt-int/avrasya yayınları başladı.
 1994 - 27 yıllık sürgünü sona eren fkö lideri yaser arafat, filistin'e geri döndü.
 1996 - azerbaycan, i̇rlanda ve tunus ile diplomatik ilişki kurdu.
 1996 - türkiye'nin ilk nükleer reaktörü, çekmece nükleer araştırma ve eğitim merkezi'nde yapılmaya başladı.
 1996 - png görüntü formatının 1.0 versiyonu tamamlandı.
 1997 - çin, şehir-devlet hong kong'un egemenliğini 156 yıl aradan sonra birleşik krallık'tan geri aldı.
 2002 - uluslararası ceza mahkemesi kuruldu.
 2002 - bir rus yolcu uçağı ile alman kargo uçağı, güney almanya'da überlingen şehri üzerinde havada çarpıştı: 71 kişi öldü.
 2003 - türkiye, avrupa i̇nsan hakları sözleşmesi'nin barış zamanı idam cezasının kaldırılmasını öngören 6. protokolünü onayladı.
 2004 - horst köhler, almanya cumhurbaşkanı oldu.
 2006 - çin, tibet'i çin'e bağlayan 5 bin 72 kilometrelik dünyanın en uzun demir yolunu hizmete açtı.
 2012 - i̇spanya, 2012 avrupa futbol şampiyonası finalinde i̇talya'yı 4-0 yenerek üst üste ikinci kez şampiyon oldu.
 2013 - hırvatistan, ab üyesi oldu.

doğumlar 
 1481 - ii. christian, danimarka kralı (ö. 1559)
 1506 - ii. lajos, macaristan ve bohemya kralı (ö. 1526)
 1532 - marino grimani, venedik cumhuriyetinin 89'uncu dükası (ö. 1605)
 1646 - gottfried wilhelm leibniz, alman matematikçi (ö. 1716)
 1725 - jean-baptiste donatien de vimeur, fransız asilzade ve ordu komutanı (ö. 1807)
 1742 - georg christoph lichtenberg, alman doğa bilimleri, astronomi ve matematik profesörü, yazar, eleştirmen (ö. 1799)
 1804 - george sand, fransız yazar (ö. 1876)
 1818 - ignaz semmelweis, macar bilim insanı ve hekim (ö. 1865)
 1829 - abraham behor kamondo, fransız bankacı, koleksiyoncu ve hayırsever (ö. 1889)
 1835 - alfred von gutschmid, alman tarihçi ve oryantalist (ö. 1887)
 1844 - verney lovett cameron, i̇ngiliz kâşif (ö. 1894)
 1847 - heinrich gelzer, alman klasik filolog, eski çağ tarihçisi ve bizantolog (ö. 1906)
 1858 - willard metcalf, amerikalı sanatçı (ö. 1925)
 1862 - besim ömer akalın, türk tıp profesörü, bilim insanı, sivil toplum örgütçüsü ve milletvekili (ö. 1940)
 1872 - louis blériot, fransız pilot, mucit ve mühendis (ö. 1936)
 1873 - alice guy-blaché, fransız film yönetmeni ve yapımcısı (ö. 1968)
 1877 - alf spouncer, i̇ngiliz futbolcu ve teknik direktör (ö. 1962)
 1879 - léon jouhaux, fransız sosyalist sendika önderi ve nobel barış ödülü sahibi (ö. 1954)
 1883 - istván friedrich, macaristan başbakanı ve futbolcu (ö. 1951)
 1884 - halim solmaz, beklenen yaşam süresinden çok fazla yaşamış türk (ö. 2012)
 1899 - charles laughton, i̇ngiliz oyuncu ve en i̇yi erkek oyuncu akademi ödülü sahibi (ö. 1962)
 1902 - william wyler, alman asıllı amerikalı film yönetmeni (ö. 1981)
 1916 - abdülhakim i̇smailov, sovyetler birliği (sscb) kızıl ordu'sunun hitler faşizmini yenilgiye uğratmasının simgesi olarak berlin parlamento binası'na (reichstag) kızıl bayrağı diken 3 askerden biri (ö. 2010) (bknz. berlin muharebesi)
 1916 - olivia de havilland, i̇ngiliz aktris ve oscar ödülü sahibi (ö. 2020)
 1923 - nejat devrim, türk ressam (ö. 1995)
 1926 - françois-régis bastide, fransız siyasetçi, edebiyatçı ve diplomat (ö. 1996)
 1926 - hans werner henze, alman besteci (ö. 2012)
 1929 - gerald edelman, amerikalı biyolog (ö. 2014)
 1929 - kamil yazıcı, türk sanayici ve iş insanı
 1930 - emin cankurtaran, türk iş insanı ve fenerbahçe'nin eski başkanlarından (ö. 2009)
 1930 - mustafa akkad, suriye asıllı amerikalı film yönetmeni ve yapımcısı (ö. 2005)
 1930 - osman numan baranus, türk şair ve yazar (ö. 2005)
 1931 - leslie caron, fransız aktris
 1934 - claude berri, fransa doğumlu yönetmen, aktör ve yapımcı (ö. 2009)
 1934 - sydney pollack, amerikalı yönetmen, yapımcı ve oyuncu (ö. 2008)
 1935 - david prowse, i̇ngiliz vücut geliştirici (ö. 2020)
 1936 - bekir sıdkı sezgin, türk ses sanatkarı ve bestekâr (ö. 1996)
 1938 - abdurrahman kızılay, türkmen müzisyen (ö. 2010)
 1938 - yalçın küçük, türk araştırmacı yazar, ekonomist ve siyaset bilimci
 1939 - karen black, amerikalı aktris (ö. 2013)
 1939 - muhammed bakır el-hekim, iraklı taklit mercii
 1939 - suna selen, türk tiyatro, sinema ve dizi oyuncusu
 1940 - cahit zarifoğlu, türk şair (ö. 1987)
 1941 - myron scholes, amerikalı-kanadalı ekonomist
 1941 - twyla tharp, amerikalı dansçı, koreograf ve yazar
 1942 - geneviève bujold, kanadalı aktris
 1942 - andraé crouch, amerikalı gospel şarkıcısı, besteci ve söz yazarı (ö. 2015)
 1942 - i̇zzet i̇brahim ed-duri, iraklı eski politikacı ve askeri komutan (ö. 2020)
 1944 - wahit hamed, mısırlı senarist (ö. 2021)
 1945 - debbie harry, blondie'nin solisti olarak tanınan amerikalı şarkıcı, şarkı sözü yazarı ve oyuncu
 1946 - mireya moscoso, panamalı siyasetçi
 1947 - sami hoştan, türk susurluk davası hükümlüsü ve ergenekon davası sanığı (ö. 2015)
 1952 - dan aykroyd, amerikalı sinema oyuncusu
 1952 - brian george, büyük britanyalı-i̇srailli komedyen, oyuncu ve seslendirme sanatçısı
 1953 - jadranka kosor, hırvat politikacı ve eski gazeteci
 1953 - lawrence gonzi, malta başbakanı
 1954 - ebu mehdi el-mühendis, iraklı-i̇ranlı asker (ö. 2020)
 1955 - christian estrosi, fransız sağ siyasetçi
 1955 - li keçiang, çin premier'i (başbakan) ve çin devlet konseyi parti sekreteri
 1958 - banu alkan, türk oyuncu ve şarkıcı
 1961 - carl lewis, amerikalı atlet
 1961 - diana frances spencer, galler prensesi (ö. 1997)
 1962 - kalpana chawla, hint asıllı amerikan astronot (ö. 2003)
 1966 - aydın uğurlular, türk şarkıcı
 1966 - mahir ünal, türk akademisyen ve siyasetçi
 1967 - pamela anderson, kanadalı aktris ve manken
 1970 - deniz seki, türk şarkıcı
 1971 - missy elliott, amerikalı rapçi, şarkıcı ve yapımcı
 1971 - julianne nicholson, amerikalı aktris
 1975 - tatyana tomaşova, rus atlet
 1976 - ruud van nistelrooy, hollandalı futbolcu
 1976 - patrick kluivert, hollandalı eski millî futbolcu
 1976 - plies, amerikalı rap şarkıcısı
 1976 - szymon ziółkowski, polonyalı çekiç atıcı
 1977 - liv tyler, amerikalı sinema oyuncusu
 1982 - anelia, bulgar şarkıcı
 1982 - hilarie burton, amerikalı oyuncu
 1983 - halil akkaş, türk atlet
 1983 - sheilla tavares de castro, brezilyalı voleybolcu
 1984 - donald thomas, bahamalı atlet
 1986 - şifa gerdi, kürt asıllı iraklı gazeteci ve muhabir (ö. 2017)
 1986 - agnes monica, endonez şarkıcı
 1990 - ezhel, türk şarkıcı ve söz yazarı
 1991 - lucas vázquez, i̇spanyol millî futbolcu
 1992 - serenay sarıkaya, türk sinema ve dizi oyuncusu
 1994 
tich, i̇ngiliz şarkıcı
jüri pootsmann, eston şarkıcı 
miha zajc, sloven futbolcu

ölümler 
 868 - ali el-hadî, on i̇ki i̇mam'ın onuncusu, 9. i̇mam muhammed el-cevâd'ın oğlu (d. 829)
 998 - ebu'l-vefâ el-bûzcânî, i̇ranlı matematikçi ve astronom (d. 940)
 1109 - vi. alfonso, 1065-1109 tarihleri arasında león kralı ve 1072'den itibaren aynı zamanda kastilya ve galiçya kralı (d. 1037)
 1277 - baybars, mısır ve suriye'de hüküm sürmüş memluk sultanı (d. 1223)
 1736 - iii. ahmet, osmanlı'nın 23. padişahı (d. 1673)
 1839 - ii. mahmut, osmanlı'nın 30. padişahı (d. 1785)
 1860 - charles goodyear, amerikalı mucit (d. 1800)
 1876 - mikhail bakunin, rus anarşist (d. 1814)
 1884 - allan pinkerton, amerikalı özel dedektif (d. 1819)
 1896 - harriet beecher stowe, amerikalı yazar (d. 1811)
 1904 - şemseddin sami, arnavut asıllı osmanlı dil bilimci ve roman yazarı (d. 1850)
 1904 - george frederick watts, i̇ngiliz ressam ve heykeltıraş (d. 1817)
 1925 - erik satie, fransız besteci (d. 1866)
 1929 - jodok fink, avusturyalı siyasetçi (d. 1853)
 1950 - eliel saarinen, finlandiya kökenli amerikalı mimar (d. 1873)
 1951 - tadeusz borowski, polonyalı yazar (d. 1922)
 1955 - adnan adıvar, türk bilim ve siyaset adamı (d. 1881)
 1963 - fuat umay, türk siyasetçi (d. 1885)
 1963 - camille chautemps, fransız siyasetçi (d. 1885)
 1974 - juan perón, arjantin devlet başkanı (d. 1895)
 1981 - marcel breuer, amerikalı mimar ve tasarımcı (d. 1902)
 1983 - buckminster fuller, amerikalı felsefeci, mühendis, mimar, şair, yazar ve mucit (d. 1895)
 1983 - erich juskowiak, almanya millî eski futbolcu (d. 1926)
 1983 - sabri ülgener, türk iktisat profesörü ve toplum bilimci (d. 1911)
 1991 - michael landon, amerikalı yönetmen, yapımcı ve oyuncu (d. 1936)
 1992 - franco cristaldi, i̇talyan film yapımcısı (d. 1924)
 1996 - margaux hemingway, amerikalı aktris (d. 1954)
 1997 - robert mitchum, amerikalı oyuncu ve şarkıcı (d. 1917)
 1999 - edward dmytryk, amerikalı yönetmen (d. 1908)
 1999 - sylvia sidney, amerikalı aktris (d. 1910)
 2000 - walter matthau, amerikalı oyuncu (d. 1920)
 2000 - zeyyat selimoğlu, türk yazar ve çevirmen (d. 1922)
 2001 - nikolay basov, sovyet fizikçi ve eğitmen (d. 1922)
 2003 - herbie mann, amerikalı caz flütçüsü (d. 1930)
 2004 - marlon brando, amerikalı oyuncu ve en i̇yi erkek oyuncu akademi ödülü sahibi (d. 1924)
 2005 - luther vandross, amerikalı şarkıcı, şarkı sözü yazarı ve prodüktör (d. 1951)
 2006 - ryūtarō haşimoto, japon siyasetçi (d. 1937)
 2009 - karl malden, sırp asıllı amerikalı sinema oyuncusu (d. 1912)
 2012 - alan g. poindexter, amerikalı astronot (d. 1961)
 2015 - nicholas winton, i̇ngiliz hayırsever (d. 1909)
 2016 - yves bonnefoy, fransız şair ve deneme yazarı (d. 1923)
 2016 - robin hardy, i̇ngiliz film yönetmeni ve senarist (d. 1929)
 2017 - stevie ryan, amerikalı youtube ünlüsü, komedyen ve aktris (d. 1984)
 2017 - ayan sadakov, bulgar millî futbolcu (d. 1961)
 2018 - françois corbier, fransız televizyon sunucusu, müzisyen ve söz yazarı (d. 1944)
 2018 - bojidar dimitrov, bulgar siyasetçi ve tarihçi (d. 1945)
 2018 - gillian lynne, i̇ngiliz balerin, koreograf, tiyatro oyuncusu ve televizyon sunucusu (d. 1926)
 2019 - i̇zzet ebu auf, mısırlı oyuncu ve besteci (d. 1948)
 2019 - bob collymore, guyana doğumlu guyanalı-britanyalı bilişimci ve iş insanı (d. 1958)
 2019 - sid ramin, amerikalı orkestra şefi, aranjör ve besteci (d. 1919)
 2019 - jacques rougeau sr., kanadalı profesyonel güreşçi (d. 1930)
 2019 - bogusław schaeffer, polonyalı besteci, eğitimci, müzikolog ve grafik sanatçısı (d. 1929)
 2020 - kwadwo owusu afriyie, ganalı avukat ve politikacı (d. 1957)
 2020 - jean cabannes, fransız yargıç (d. 1925)
 2020 - max crook, amerikalı müzisyen (d. 1936)
 2020 - beate grimsrud, norveçli romancı, senarist ve oyun yazarı (d. 1963)
 2020 - ida haendel, polonyalı-i̇ngiliz kemancı (d. 1928)
 2020 - santiago manuin valera, perulu insan hakları aktivisti ve yerli lideri (d. 1957)
 2020 - euridice moreira, brezilyalı siyasetçi ve profesör (d. 1939)
 2021 - louis andriessen, hollandalı besteci, piyanist ve akademisyen (d. 1939)
 2021 - christian bottollier, fransız profesyonel futbolcu (d. 1928)
 2021 - yuri dohoyan, rus satranç büyükustasıdır (d. 1964)
 2021 - feride mansurova, tacikistanlı gastroenterolog (d. 1952)
 2021 - kartal tibet, türk sinema oyuncusu ve yönetmen (d. 1939)
 2022 - irene fargo, i̇talyan şarkıcı, tiyatro oyuncusu ve televizyon sunucusu (d. 1962)
 2022 - richard taruskin, amerikalı müzikolog ve müzik eleştirmeni (d. 1945)
 2022 - technoblade, amerikalı youtube ünlüsü (d.1999)
 2023 - lawrence turman, amerikalı film yapımcısı (d. 1926)
 2023 - meg johnson, i̇ngiliz sinema ve dizi oyuncusu (d. 1936)
 2023 - vincenzo d'amico, i̇talyan profesyonel futbolcu (d. 1954)
 2023 - klaus täuber, alman profesyonel futbolcu (d. 1958)
 2023 - christian dalger, fransız eski millî futbolcu ve teknik direktör (d. 1949)
 2023 - victoria amelina, ukraynalı yazar ve şair (d. 1986)

tatiller ve özel günler 
 hong kong - özel yönetim bölgesi kuruluş günü
 kanada - kanada günü
 türkiye - denizcilik ve kabotaj bayramı
 bağımsızlık günü (somali)
 bağımsızlık günü (ruanda, burundi)

0701
01