Suut Kemal Yetkin

suût kemaleddin yetkin (d. 13 eylül 1903, urfa, osmanlı i̇mparatorluğu - ö. 18 nisan 1980, ankara, türkiye), türk akademisyen,  edebiyatçı, denemeci, üniversite idarecisi.

hayatı
babası urfa halvetî dergâhı post-nişîni şeyh abdulkadir efendi'nin oğlu saffet kemalettin yetkin'dir. suut kemal yetkin’in annesi hafize hanım’dır. ailenin ikinci çocuğu olan suut kemal yetkin’in ablası zehra hanım, kendisinden küçük kardeşleri ise kadri kemal bey ve sıdıka hanım’dır. i̇ki kez evlenen suut kemal’in ilk eşi fehamet hanım’la olan evliliğinden bir erkek çocukları olmuş, fakat bu çocuk fazla yaşamamıştır. i̇kinci evliliğini 1932’de öğretmen adalet hanım ile yapmıştır. bu evlilikten 2 ocak 1936’da gülmen yetkin doğmuştur. ailenin tek çocuğu olan gülmen hanım, 1959’da prof. dr. i̇lhan öztrak ile evlenmiş, 1962’de kemal adını verdikleri bir oğulları olmuştur.

i̇lk öğrenimini i̇stanbul'da ve  orta ile lise eğitimini galatasaray lisesi'nde yapmıştır. 1925 yılında liseden mezun olmuş ve o yıl dış ülkelerde eğitim yapmak için devlet bursu yarışmasını kazanıp fransa'ya gönderilmiştir.  fransa sorbon üniversitesinde felsefe eğitimi görmüştür. türkiye'ye dönüş yaptıktan sonra çeşitli liselerde ve öğretmen okullarında öğretmenlik yapmıştır. 1934'te yeni kurulmakta olan ankara üniversitesi dil ve tarih-coğrafya fakültesi'ne estetik ve sanat tarihi doçenti olarak tayin edilmiştir. 1939'da milli eğitim bakanlığı güzel sanatlar genel müdürlüğü görevinde bulunmuştur.

1939'da siyasi hayata geçmiştir. tbmm vii. dönem  ve tbmm viii. dönem cumhuriyet halk partisi urfa milletvekilliği yaptı. 1950 seçimlerinde seçilemedi. ankara üniversitesi i̇lahiyat fakültesi'nde i̇slam sanatları profesörü olarak akademik hayata tekrar geri dönmüştür.

1959-1963 yılları arasında ankara üniversitesi rektörlüğünde bulunmuştur.  i̇ki kez ankara üniversitesi i̇lahiyat fakültesi dekanlığı yaptı.

hacettepe üniversitesi sanat tarihi bölümü kurucularındna olup bu bölüm başkanlığı yaptı. ankara üniversitesi eğitim bilimleri fakültesi kuruluşu sırasında "güzel sanatlar" kürsü profesörü olarak bu bölümün kurulmasını sağlayıp güzel sanatlar eğitimine katkı yaptı. 1972'de bu görevden yaş haddinden emekli oldu.

suut kemal yetkin, 18 nisan 1980'de ankara'da kalp krizinden dolayı yetmiş yedi yaşında hayatını kaybetmiştir. mezarı cebeci asri mezarlığı'ndadır.

yazın yaşamına suut saffet takma adıyla şiir ve mensur şiirler yazarak başlamıştır.. i̇lk düz yazısı 1923'te servet-i fünûn dergisinde çıkmıştır . aynı yıl "sı'r-i leyâl" adli şiir kitabı yayınlandı. "sanat ve edebiyat" adlı bir dergi çıkardı. estetik, sanat, felsefe, resim konularındaki yapıtları hazırlayıp estetik ve güzel sanatlar konusunda özgün düşünceler geliştirdi. bu konularda deneme türünde yapıtlar verdi. edebiyatın türlü konuları üzerinde özlü düşüncelerini kaleme alan deneme turunun en başarılı temsilcilerinden oldu. suut kemal yetkin, bu türden yazılarım "görüş", varlık, türk dili, hisar  dergilerine gönderdi.

bazı eserleri 

 şiir üzerine düşünceler
 günlerin götürdüğü
 yokuşa doğru
 düşün payı
 edebiyat üzerine
 yarına i̇nanmak
 yazılanı yaşama
 canım kitap
 büyük tedirginler (mustaripler)
 estetik (1931)
 metafizik (1932)
 sanat felsefesi (1934)
 filozof ve sanat (1935) 
 ahmet haşim ve sembolizm (1938) 
 edebî meslekler (1941) 
 estetik dersleri cilt:1 estetik tarihi (1942) 
 sanat meseleleri (1945) 
 sanat tarihi (1945) 
 leonardo da vinci'nin sanatı (1945) 
 i̇slâm mimarisi (1954)
 büyük ressamlar (1955) 
 baduleaire ve kötülük çiçekleri (1967) 
 türk mimarisi (1970) 
 estetik doktrinler (1972) 
 i̇slâm ülkelerinde sanat (1974) 
 barok sanat (1976) 
 estetik ve ana sorunlar (1979).

kaynakça

dış bağlantılar

 ankara üniversitesi ankara.edu.tr resmi websitesinde "rektörlerimiz : ord.prof.dr.suut kemal yetkin (22.06.1959 - 4.11.1963)" maddesi. online:

1903 doğumlular
şanlıurfa doğumlular
1980 yılında ölenler
ankara'da ölenler
türk edebiyat akademisyenleri
ankara üniversitesi rektörleri
tbmm 7. dönem şanlıurfa milletvekilleri
tbmm 8. dönem şanlıurfa milletvekilleri
tbmm millî eğitim, kültür, gençlik ve spor komisyonu
avrupa konseyi parlamenter meclisi türk grubu
resim aranan siyasetçiler
kültür haftası kişileri
cumhuriyet halk partisi mensubu siyasetçiler
unesco türkiye millî komisyonu başkanvekilleri
ankara üniversitesi i̇lahiyat fakültesi dekanları
paris-sorbonne üniversitesinde öğrenim görenler
hacettepe üniversitesi edebiyat fakültesi öğretim üyeleri