Topaz (film)

topaz,  yönetmenliğini alfred hitchcock'un yaptığı 1969 yapımı bir filmdir. leon uris'in aynı adlı kitabından sinemaya aktarılan ve soğuk savaş esnasındaki casus hikâyelerine dayanan filmde, pek çok karakterin hikâyesi aynı anda işlenir.

film 14 şubat 1972'de türkiye'de sinemalarda gösterilmiştir.

konu 

kıdemli bir sovyet kgb (per axel arosenius) yöneticisi danimarka'da uluslararası görevdeyken abd'ye iltica eder. ailesiyle beraber abd'de güvenli bir yere yerleştirilir. kendisi gizli servis üyesi olduğu için amerikalılarca sorguya çekilir. abd'nin gündemindeki en önemli konu ise fidel castro yönetimindeki küba'dır. ancak sovyetler birliği'nin küba'da yaptıklarını öğrenmek cia ajanı nordstrom (john forsythe)'un fransız ajan andré devereaux (frederick stafford)'nun yardımına ihtiyacı vardır. andré şu anda eşi nicole (dany robin) ile new york'ta. balayında kızları michèle (claude jade) ve damadı françois picard'a (michel subor) eşlik ederler. damat aynı zamanda birleşmiş milletler toplantısında gazeteci olarak da çalışıyor.

abd'nin küba'ya domuzlar körfezi çıkartmasıyla saldırmasının ardından küba'da abd'nin hiçbir gizli örgütlenmesi kalmamıştır. sovyetler birliği ile küba arasında imzalanmış olan bir yazılı anlaşmanın varlığının öğrenilmesi üzerine o sırada new york'a birleşmiş milletler toplantısına katılmak için gelen küba delegasyonundan bu evrakın çalınması ihtimali belirir. küba delegasyonundan bir görevliyi para karşılığı ikna ederek bu evraka ulaşan devereaux olayları yerinde görmek için küba'ya ticari ataşe kisvesiyle girer.

orada küba devriminin önde gelen üyelerinden birisinin dul eşi olan ve devrime karşı yeraltı örgütünün yöneticisi olan juanita de cordoba (karin dor) ile temas kurar. bu örgüt sayesinde bazı gizli belge ve fotoğrafları elde eder ancak örgüt üyeleri yakalanır. devereaux'nun cia ile yakın ilişkileri ülkesinde sorgulanır ve görevden alınan ajan fransa'ya çağrılır.

ancak deveraux fransa hükûmetinde bulunan bir sovyet yanlısı çevrenin varlığından haberdar olduğu için küba'da elde ettiği bilgileri kendi hükûmetine vermek istemez.

michèle ve françois, andré'yi havaalanında karşılar. michèle, annesi andrés'in juanita ile ilişkisini öğrendiği için ailesiyle barışmak istiyor. michèle ve andré, andré'nin arkadaşı jacques granville (michel piccoli) ile bir partiye katılırlar, ancak nicole bir uzlaşma istemez.

andré, damadını bir röportajda ifşa edebileceği nato üyesi henri jarré'nin (philippe noiret) üzerine koyar. andré ve michèle daha sonra jarré'nin dairesine koştuklarında ölü birini bulurlar: bu jarré'dir. françois biraz sonra evde görünür. françois şimdi jarré cinayeti hakkında andré, michèle ve nicole'a rapor verir ve bir telefon numarası verir. nicole, "topaz"ın patronunun kim olduğunu biliyor: sevgilisi jacques granville.

fransa'nın 2.dünya savaşı yılları sırasında nazi işgaline karşı direnişine katılmış olan jacques granville 'in topaz olduğu ortaya çıkar. bu gizli çevrenin ortaya çıkmasını sağladıktan sonra ise küba füze krizi çözülmüştür.

oyuncular 
 frederick stafford - andré devereaux 
 dany robin - nicole devereaux 
 karin dor - juanita de cordoba 
 john vernon - rico parra 
 claude jade - michèle picard 
 michel subor - françois picard 
 michel piccoli - jacques granville 
 philippe noiret - henri jarre 
 per-axel arosenius - boris kusenov 
 roscoe lee browne - philippe dubois 
 john forsythe - michael nordstrom 
 edmon ryan - mckittreck 
 sonja kolthoff - mrs. kusenov 
 tina hedström - tamara kusenov 
 john van dreelen - claude martin

filmin aldığı eleştiriler 
hitchcock'un topaz adlı eseri beklediği ilgiyle karşılaşmamıştır. hitchcock torn curtain filminde birlikte çalıştığı ünlü oyuncu paul newman ile yaşadığı sıkıntılar yüzünden çok ünlü aktörlerle çalışmama kararı almıştır. filmde tanınan bir amerikalı başrol oyuncusu olmamasından dolayı amerikan izleyicisinin dikkati çekilememiştir. filmin fransa'da geçtiği göz önüne alınırsa ağırlıklı olarak avrupalı ve fransız bir kadro ile filmin çekilmesi anlaşılabilir bir karar olarak değerlendirilebilir. filmde ayrıca küba'da bulunan deveraux düzenlenen bir mitinge katılmaktadır. bu miting sahnelerinin gerçekçi olması için hitchcock fidel castro, ché, raul castro gibi küba devriminin lider kadrosunun katıldığı bir mitingin görüntülerini filmde - muhtemelen fidel castro'nun onayı olmadan -  kullanır.

kaynakça

dış bağlantılar 
  topaz, imdb

1969 çıkışlı filmler
alfred hitchcock'un yönettiği filmler
komplo teorileri filmleri
maurice jarre'ın müziğini yaptığı filmler
universal pictures filmleri
samuel a. taylor'ın senaryosunu yazdığı filmler
amerika birleşik devletleri casus filmleri
1960'larda casus filmleri
1960'larda i̇ngilizce filmler