I. Lothar

i. lothar, (almanca: lothar, fransızca: lothaire, i̇talyanca: lotario, i̇ngilizce: lothair i) (d. 795 – ö. 29 eylül 855). 814-817 döneminde bavyera kralı oldu. 817 - 23 eylül 855 dôneminde kutsal roma cermen i̇mparatorluğu i̇mparatoru olarak, 817-844 döneminde babası şarlman'la ortak i̇mparator olarak ve sonra da tek başına i̇mparatorluk yaptı.  imparator iken 817 - 23 eylül 855 döneminde i̇talya kralı ve 840 - 23 eylül 855 döneminde "orta frank kralı" olarak da hüküm sürdü. kendine babasının mirası olarak verilen orta francia bölgesine lotharangia adı verilmesi lothar ismine atıfladır.

hayatı
lothar, karolenj i̇mparatoru dindar ludwig'in en büyük oğlu olup, annesi ise hesbaye dükü ingerman'ın kızı ermengarde hesbayeli idi.

babalarına karşı pek çok fırsatta isyan ettiklerinde, kardeşleri i. pepin (akitanya) ve ludwig (alman)'ı yönlendirdi. babalarının, yarı kardeşleri olan dazlak karl'ı, frank ülkesine ortak kral yapma denemesinde isyan ettiler. babalarının ölümü üzerine karl ve ludwig, kuvvetlerini lothar'a karşı üç yıl suren bir iç savaşta (840-843) birleştirdiler. kardeşler arasında süren bu mücadele, dedeleri şarlman tarafından kurulmuş olan karolenj franklar i̇mparatorluğunu modern fransa ve almanya'nın gelişme kuruluşuna yönlendiriyordu.

i̇lk yılları hakkında az bilgi vardır, muhtemelen ilk yıllarını dedesi şarlman'ın sarayında geçirdi. babasının iktidara geçmesinden kısa bir süre sonra bavyera'yı yönetmeye gönderildi. tarihte ilk dikkat çekmesi 817 yılında dindar ludwig'in onu ordinatio imperii olarak tasarlamasıyla başladı. bu şekilde ludwig, lothar'ı birinci varis olarak belirtiyordu. lothar, daha sonra babası ile birlikte aix-la-chapelle'de taç giydi. ayni zamanda akitanya ve baveya sırasıyla kardeşleri pippin ve ludwig'e bağlı krallıklar olarak verildi. i̇talya kralı bernard'ın öldürülmesini takiben, ludwig ve lothar ayrıca i̇talya krallığı'nı aldılar. lothar, 821 yılında tours kontu hugh'un kızı ermengarde (tours) (ö. 851) ile evlendi. 822 yılında i̇talya hükûmeti görevini üstlendi ve 5 nisan 823 tarihinde paskalyada bu defa roma'da papa i. paschal tarafından kendisine taç giydirildi.

824 yılında papa ve i̇mparator arasındaki ilişkileri ilgilendiren bir yasayı resmen ilan etti ve bundan sonra da iyi i̇talya hükûmeti için çeşitli kanunlar yayımladı.

babasının sarayına geri döndüğünde, üvey annesi judith kendisinden oğlu dazlak karl'ın krallığını sağlayan planın onayını elde etti. şema 829 yılına dayanıyordu. genç prense alemannia'ya kral olarak veriliyordu. lothar, kısa süre sonra davranışını değiştirdi ve başarılı on yılını babası ile birlikte i̇mparatorluğun bölünmesi üzerine olan çekişmelere harcadı.

i̇lk isyan 830 yılında başladı. üç kardeşlerin tamamı azlettikleri babalarıyla savaştı. 831 yılında o tekrar eski görevine iade edildi ve lothar'ı i̇mparatorluk unvanından yoksun bırakarak, i̇talya'yı genç karl'a verdi. i̇kinci isyan, milano başpiskoposu ii. angilbert tarafından 833 yılında teşvik edildi ve ludwig tekrar azledildi ve sonraki yıl (834) yeniden eski görevine iade edildi. lothar, lombartlar'ın bağlılığı sayesinde ve sonraki uzlaşmasıyla i̇talya ve i̇mparatorluk pozisyonunu babası ile hizmetine aldı.

840 yılında dindar ludwig ölürken, i̇mparatorluk nişan, rütbe ve işaretlerini çeşitli bölünmeler ayrılmayı önemsemeyen ve tüm i̇mparatorluğu isteyen lothar'a gönderdi. lothar'ın bu isteklerine karşı olan kardeşleri ile kesin bir savaş başladı. 25 haziran 841'da yapilan fontenay-en-puisaye muharebesinde lothar yenildi ve aachen'e kaçtı. taze kuvvetler toplayıp yağmacılık hareketlerine başladı. fakat kardeşlerinin kuvvetleri onun için çok güçlüydü. bu nedenle toplayabildiği hazinesini alarak başşehri olan aachen'i onlara terk etti.

barış görüşmeleri başladı, haziran 842 yılında kardeşler saône de bir adada buluştular. çok zorlu ve gecikme sonrası bir antlaşma üzerinde anlaştılar. verdun antlaşması 843 yılı ağustos ayında imzalandı. buna göre lothar, i̇mparatorluk unvanını, kuzey i̇talya'yı ve kuzey denizi'nden akdeniz'e uzanan karayı alıyordu. aslında ren nehri ve rhône nehri boyunca uzanan vadileri. o daha sonra i̇talya'yı büyük oğlu i̇mparator ii. ludwig'e bıraktı ve kendisi değişen savaşlarla ilgilenerek ve kardeşleri ile uzlaşarak ve topraklarına  saldıran vikingler ve fatimilerle topraklarını korumak amacıyla sonuçsuz savaşlarla yeni krallığında kaldı.

846'de arles kontu fulcrad, provence'da bir ayaklanma çıkarttı. i̇mparator i. lothar bu ayaklanmayı hemen bastırdı. 846'da arles kontu i̇mparatorla birlikte i̇talya kıyılarında yerleşmiş olan müslüman araplar üzerine bir askeri sefer yaptılar.

i. lothar 855'te gayet ciddi bir hastalık geçirdi. bu hastalıktan kurtulamayacağını anlayarak i̇mparatorluktan fergagat etti. üzerinde hükûmet ettiği karolenj i̇mparatorluğu arazilerini üç oğlu arasında bölüştürdü. en yaşlısı olan ii. ludwig i̇talya krallığı ve kutsal roma cermen i̇mparatorluğu tahtını aldı. ortanca oğlu ii. lothar, lotharingia tahtına geçti. en genç oğlu olan provanslı karl ise provence kralı oldu.

i. lothar hasta iken 23 eylül 855'te prüm manastırı'na çekildi. bir hafta geçmeden 29 eylül'de bu manastırda öldü ve cesedi bu manastırda gömüldü. manastır 1721'de yeniden yapılmakta iken lothar'ın mezarı kaybolmuştu. 1860'ta bu mezar yeniden bulundu. 1871'de alman i̇mparatoru olan kayzer wilhelm yeni fonlar sağlayarak prüm manastır'ında i. lothar için yeni bir lahit yaptırdı.

aile 
ermengarde tourslu (ö. 851) ile evlendi. ondan olan dokuz çocuğundan başka evlilikdışı bir çocuğu da vardı.
 ii. ludwig (825-875)
 hiltrude (826-865)
 bertha (y.830-852)
 irmgard (y.830-849)
 gisela (y.830-856)
 ii. lothar (835-869)
 rotrude (y.840)
 charles (845-863)
 carloman (853)

kaynakça

dış bağlantılar

 annales fuldenses  
 nithard, historiarum libri adli iki kronik tarih icin kaynak monumenta germaniae historica scriptores, bände i. and ii. (hannover ve berlin, 1826 fol.)
 e. mühlbacher, die regesten des kaiserreichs unter den karolingern (innsbruck, 1881)
 e. dümmler, geschichte des ostfränkischen reichs (leipzig, 1887-1888)
 b. simson, jahrbücher des deutschen reiches unter ludwig dem frommen (leipzig, 1874-1876)

|-

|-

|-

795 doğumlular
855 yılında ölenler
karolenj hanedanı