Kim Phuc

kim phuc ya da phan thị kim phúc, 1963 yılında, saygon'un kuzeyinde bir köyde doğan vietnam vatandaşı. 1972'de dünyanın gözünü vietnam savaşı'na çeviren ünlü fotoğraftaki kızdır. adı vietnamca altın mutluluk anlamına gelir.

vietnam hava kuvvetleri tarafından atılan napalm bombasıyla köyü bombalanana kadar savaşa rağmen mutlu bir çocukluğu olmuştur. bombardıman sonrası kaçarken iki kardeşi yanarak ölmüş, hayatta kalmayı başaran kim, savaşın sembolü olmuştur.

hayatı 

kim, köyü bombalandıktan sonra 14 ay hastanede kaldı. vücudunun yarısından fazlasında üçüncü derecede yanık vardı ve doktorlar yaşayacağını sanmıyordu. dayanılmaz acılar çekiyordu, çenesi ile göğsü birbirine kaynamıştı ve sol eli kemiğe kadar yanmıştı. annesi başucundaydı, san francisco'dan dr. mark gorney küçük kızı kurtarmaya çalışıyordu. doktor olmaya karar veren kim iki yıl sonra köyüne döndü.
 
1982 yılında tıp eğitimi görürken, 'fotoğraftaki kızı' bulmak isteyen hollandalı bir gazetecinin isteği üzerine vietnam yetkilileri kim'i buldu. gazetecilerin ilgi odağı oldu, kısa zamanda bundan bunaldı. vietnam hükûmetinin isteğiyle tıp öğrenimini yarıda bıraktı. 'savaşın simgesi' olarak hükûmetin daha fazla işine yarayacaktı. nihayet 1986'da, vietnam yetkililerin gözetimi altında, küba'da eğitimini sürdürmesine izin verildi. ancak sağlık sorunları nedeniyle eğitimini tamamlayamadı. küba'da tanıştığı bui huy toan ile 1992'de evlendi.

2003 yılında newfoundland, gander'de, havaalanında yakıt almakta olan moskova-küba seferini yapan uçaktan inerek kocasıyla birlikte kanada'ya sığınmak istediğini söyledi.

kanada'da yaşayan kim, özellikle savaş kurbanlarına hoşgörü, barış mesajları iletme misyonu üstlenmiştir. 1994'ten bu yana unesco iyi niyet elçisidir.

1977'de chicago'da, daha sonra kanada'da kurulan kim vakfı, çocuk savaş kurbanlarını iyileştirmek için hizmet vermektedir.

'vietnam - abd savaşındaki çıplak kız' ve fotoğrafçısı 
bombardıman sonrası sağ kalan çocuklar, elbiseleri, saçları, vücutları yanık içinde çığlıklar atarak kaçışırken, foto-muhabiri nick ut kendisine pulitzer ödülünü getirecek olan kareyi çekti.

vietnam'da üç defa yaralanan fotoğrafçı ut, daha sonra tokyo, güney kore ve hanoi'de associated press (ap) için çalışmaya devam etmiştir. halen ap'nin los angeles bürosunda çalışmaktadır ve kanada'da yaşayan kim ile bağlantısını hiç kesmemiştir.

kim çok kötü görünüyordu, öleceğini düşündüm.
o gün, pek çok fotoğraf çekmiştim ve kasabadan ayrılmak üzereydim. tam o sırada iki uçak gördüm. her iki uçak da dörder tane napalm bombası attı. beş dakika sonra yardım çığlıkları atan insanlar koşmaya, kaçmaya başladılar. kim beni gördüğü anda, vietnamca, bana su verin, yanıyorum, kavruluyorum. diye bağırmaya başladı.
ona biraz su verdim ve yardım edeceğimi söyledim. arabama alıp yaklaşık 15 kilometre ötedeki hastaneye götürdüm. hastane ölen ya da ölmek üzere olan vietnamlılarla, askerlerle doluydu. kimse çocuklarla ilgilenmiyordu.
gazeteci olduğumu söyledim. kim'in ölmesini istemediğimi haykırdım. yardım ettiler.

veteran's day (gaziler günü) 
kim phuc, 11 kasım 1996'da washington dc'de vietnam savaşından kurtulan askerlerle birlikte anma törenine katılmış ve orada bir konuşma yapmıştır:

bugün burada sizlerle olmaktan çok mutluyum. bana bu özel günde sizinle birlikte olma ve konuşma fırsatı verdiğiniz için teşekkür ederim.

bildiğiniz gibi ben napalm ateşi'nden kaçan küçük kızım. şimdi savaştan konuşacak değilim çünkü tarihi değiştiremem. sizden sadece savaşın trajedisini hatırlamanızı ve bu sayede dünya üzerindeki kavgaları ve insanların birbirini öldürmelerini durdurmak için bir şeyler yapmanızı istiyorum.
maddi ve manevi olarak birçok acı yaşadim. bazı zamanlar yaşayamayacağımı düşündüm fakat tanrı beni kurtardı, bana inanma gücü ve umut verdi. eğer bombaları atan pilotla yüz yüze konuşabilseydim, ona geçmişi değiştiremeyeceğimizi, fakat barışı yaymak için şimdi ve ileride iyi şeyler yapmamız gerektiğini söylerdim.
yanıklarım yüzünden ne evlenebileceğimi ne de çocuk sahibi olabileceğimi düşünüyordum ama şimdi harika bir eşim, çok tatlı bir oğlum ve mutlu bir ailem var.
sevgili arkadaşlar, inanıyorum ki bir gün insanlar gerçek barış içinde yaşayacaklar, kavgalar ve düşmanlıklar olmayacak. bütün milletlere barış ve mutluluk sağlamak için hep birlikte çalişmalıyız.
bu önemli günün bir parçası olmamı sağladığınız için sizlere çok teşekkürler.

kim konuşmasını yaptıktan sonra salondan sessizce ayrılıyordu ki, eline bir kâğıt sıkıştırıp göndereni işaret ettiler. dönüp adama baktı. adam orada öylece durmuş, eli ayağı titreyerek kim'e bakıyordu. elindeki notu okudu:

- kim, o adam benim!

8 haziran 1972 günü vietnam'daki o mabede napalm atan uçağın pilotuydu john plummer. savaştan sonra yıllarca kendine gelememiş, ne yapacağını bilememiş, din adamı olmuş, 'o küçük kızın' resmini gazeteden kesip her an cüzdanında taşımıştı.

kim bir an adama baktı, sonra kollarını açarak ona doğru koştu.

bu hikâye basında ve internette yayıldıktan sonra john plummer pek çok kişi tarafından hikâyeyi uydurmakla, fazla süslemekle veya bundan çıkar elde etmeye çalışmakla suçlanmıştır.

kaynakça 
 radikal gazetesi
 bbc
 kim vakfı'nın sitesi

kaynakça

1963 doğumlular
vietnamlı kadınlar
vietnamlı protestanlar
vietnam savaşı'nda vietnamlılar
savaşta çocuklar
pulitzer ödülü alan fotoğraflar
vietnam savaşı medyaları
savaş fotoğrafçıları
siyah-beyaz fotoğraflar
1972'de vietnam
yaşayan insanlar