10 Haziran



olaylar 
 1190 - friedrich barbarossa, üçüncü haçlı seferi sırasında saleph nehri'nde (şu anki göksu nehri) boğularak öldü.
 1692 - i̇ngiltere'nin amerikan kolonilerindeki salem cadı mahkemeleri'nde suçlu bulunan bridget bishop asıldı.
 1909 - telsizle ilk "s.o.s." sinyali, slavonia adlı i̇ngiliz gemisinden verildi.
 1916 - osmanlı yönetimindeki mekke, arap isyanı sırasında arapların eline geçti.
 1927 - gazi koşusu at yarışı ilk kez yapıldı. ankara hipodromu'ndaki yarışı mustafa kemal paşa da izledi.
 1931 - faşistlerle işbirliğini red eden orkestra şefi arturo toscanini, eşiyle birlikte i̇talya'yı terk etti.
 1934 - i̇ran şahı rıza şah pehlevi, türkiye'yi ziyaret amacıyla gürbulak'ta türk sınırına geldi ve törenle karşılandı.
 1935 - mülkiye mektebi'nin adının siyasal bilgiler okulu olarak değiştirilmesine karar verildi.
 1940 - ii. dünya savaşı: i̇talya, fransa ve birleşik krallık'a savaş ilan etti.
 1940 - ii. dünya savaşı: general erwin rommel'in komutasındaki alman birlikleri manş denizi'ne ulaştı.
 1940 - ii. dünya savaşı: kanada, i̇talya'ya savaş ilan etti.
 1940 - ii. dünya savaşı: norveç, alman kuvvetlerine teslim oldu.
 1942 - naziler çekoslovakya'da lidice kasabasını yerle bir ederek, reinhard heydrich'in öldürülmesine misilleme olarak 1300 kişiyi katletti.
 1946 - i̇talya krallığı sona erdi ve i̇talyan cumhuriyeti ilan edildi.
 1946 - türkiye gazeteciler cemiyeti kuruldu.
 1947 - saab, ilk otomobilini üretti.
 1949 - devlet tiyatro ve operası, tbmm'de kabul edilen yasayla türkiye cumhuriyeti millî eğitim bakanlığı'na bağlı olarak kuruldu. i̇lk genel müdür muhsin ertuğrul oldu.
 1955 - yapımı 2,5 yılda tamamlanan 300 odalı, 500 yataklı i̇stanbul hilton oteli açıldı.
 1960 - turan emeksiz, nedim özpolat, ersan özey, ali i̇hsan kalmaz ve sökmen gültekin, ankara'da anıtkabir yamacında toprağa verildi.
 1960 - celâl bayar ve adnan menderes, yargılanmak üzere yassıada'ya götürüldü.
 1967 - altı gün savaşı sona erdi: i̇srail ve suriye ateşkes imzaladı. i̇srail; gazze şeridi, golan tepeleri, doğu kudüs, batı şeria ve sina yarımadası'nı işgal etti.
 1981 - 12 eylül darbesi'nin 6. idamı: 28 aralık 1980'de üsteğmen şahin akkaya'yı başından vurarak öldüren sol görüşlü militan veysel güney, idam edildi.
 1987 - eskişehir f-16 uçak motor fabrikası, cumhurbaşkanı kenan evren tarafından açıldı.
 1990 - şırnak'ın çevrimli köyüne saldıran pkk militanları, 26 sivili öldürdü.
 1993 - dünya sinemalar günü, türkiye'de ilk kez kutlandı.
 2000 - suriye devlet başkanı hafız esad öldü. yerine 17 temmuz'da oğlu beşar esad getirildi.
 2001 - kuzey i̇rlanda'nın başkenti belfast'ta düzenlenen 11. dünya büyükler boks şampiyonası'nda, 57 kiloda ramazan paliani, dünya şampiyonu olarak altın madalya kazandı.
 2002 - ontario'da (kanada) eşcinsel (eşdeğer) evlilik yasalaştı.
 2005 - orhan boran'ın 60. sanat yılı ve profesyonel hayatını sona erdirdiği jübile gecesi, harbiye açıkhava tiyatrosu'nda yapıldı.
 2006 - hatay'da yabancılara gayrimenkul satışı durduruldu. tapu ve kadastro genel müdürlüğü, ilin yüz ölçümünün binde 5'inden fazlasının yabancılara satılmış olması nedeniyle ikinci emre kadar satışları yasakladı.
 2023 - ankara'ya bağlı elmadağ ilçesinde bulunan makine ve kimya endüstrisi'ne ait roket ve patlayıcı madde fabrikasında meydana gelen patlamada 5 işçi öldü.
 2023 - i̇stanbul, atatürk olimpiyat stadyumu'nda oynanan 2023 uefa şampiyonlar ligi finali'ni, inter'i 1-0'lık skor ile mağlup eden manchester city kazandı.

doğumlar 
 867 - uda, japonya'nın geleneksel veraset düzenine göre 59. imparatorudur (ö. 931)
 940 - ebu'l-vefâ el-bûzcânî, i̇ranlı matematikçi ve astronom (ö. 998)
 1713 - caroline, büyük britanya kralı ii. george ile eşi ansbachlı caroline'in dördüncü çocuğu ve üçüncü kızıydı (ö. 1757)
 1803 - henry darcy, fransız bilim insanı (ö. 1858)
 1804 - hermann schlegel, alman ornitolog ve herpetolojist (ö. 1884)
 1819 - gustave courbet, fransız ressam (ö. 1877)
 1832 - edwin arnold, i̇ngiliz şair ve gazetecidir (ö. 1904)
 1832 - nikolaus otto, alman makine mühendisidir (ö. 1891)
 1839 - ludvig holstein-ledreborg, danimarkalı siyasetçi (ö. 1912)
 1840 - theodor philipsen, danimarkalı ressamdı (ö. 1920)
 1866 - arthur castrén, fin siyasetçi (ö. 1946)
 1880 - andré derain, fransız ressam ve heykeltıraş (ö. 1954)
 1889 - sessue hayakawa, japon oyuncu (ö. 1973)
 1895 - cemal gürsel, türk asker ve türkiye'nin 4. cumhurbaşkanı (ö. 1966)
 1895 - hattie mcdaniel, amerikalı akademi ödülü kazanan ilk siyahi oyuncu (ö. 1952)
 1897 - tatyana nikolayevna romanova, çar ii. nikolay'ın ve onun eşi aleksandra fyodorovna'nın ikinci kızıdır (ö. 1918)
 1901 - frederick loewe, avusturya asıllı amerikan besteci (ö. 1988)
 1913 - elisabeth gordon chandler, amerikalı heykeltıraş ve eğitimci (ö. 2006)
 1914 - oktay rifat, türk şair (ö. 1988)
 1915 - saul bellow, amerikalı yazar ve nobel edebiyat ödülü sahibi (ö. 2005)
 1916 - peride celal, türk yazar (ö. 2013)
 1918 - patachou, fransız şarkıcı ve oyuncu (ö. 2015)
 1921 - philip mountbatten, edinburgh dükü ve birleşik krallık kraliçesi ii. elizabeth'in eşi (ö. 2021)
 1922 - judy garland, amerikalı aktris (ö. 1969)
 1922 - bill kerr, avustralyalı sinema ve dizi oyuncusudur (ö. 2014)
 1925 - don costa, amerikalı orkestra şefi ve plak yapımcısıydı (ö. 1983)
 1925 - nat hentoff, amerikalı romancı, tarihçi ve müzik eleştirmeni (ö. 2017)
 1927 - lászló kubala, macar eski futbolcudur (ö. 2002)
 1928 - maurice sendak, amerikalı çocuk edebiyatı yazarı ve desinatör (ö. 2012)
 1929 - james mcdivitt, amerikalı eski bir test pilotu, havacılık mühendisi ve gemini ve apollo programlarında uçan nasa astronotuydu (ö. 2022)
 1929 - e. o. wilson, amerikalı bir biyolog, doğa bilimci ve yazardı (ö. 2021)
 1931 - joão gilberto, brezilyalı şarkıcı, gitarist ve besteci (ö. 2019)
 1931 - lee yong-hui, güney koreli asker ve siyasetçi (ö. 2022)
 1932 - haluk kurdoğlu, türk sinema ve tiyatro sanatçısı (ö. 2004)
 1935 - vic elford, i̇ngiliz spor otomobil, ralli ve formula bir pilotu (ö. 2022)
 1936 - eugenio bersellini, i̇talyan futbolcu ve teknik direktör
 1939 - alexandra stewart, kanadalı oyuncu
 1941 - mickey jones, amerikalı baterist ve aktör (ö. 2018)
 1941 - jürgen prochnow, bir alman oyuncudur
 1949 - ozan ârif, türk öğretmen, halk ozanı ve şair (ö. 2019)
 1950 - rasim kara, türk kaleci ve teknik direktör
 1953 - john edwards, kuzey karolina eski senatörü
 1956 - annamária kinde, macar asıllı romanyalı gazeteci, yazar ve editör (ö. 2014)
 1956 - mickey curry, amerikalı müzisyen
 1958 - yū suzuki, japon video oyunu tasarımcısı, yapımcısı ve programcısı
 1959 - carlo ancelotti, i̇talyan futbolcu ve teknik direktör
 1960 - maxi priest, jamaika asıllı i̇ngiliz reggae sanatçısı
 1962 - gina gershon, amerikalı sinema ve dizi oyuncusu
 1962 - kemal kuruçay, türk oyuncu
 1963 - nadia hasnaoui, norveçli sunucu
 1963 - jeanne tripplehorn, amerikalı oyuncu
 1964 - i̇smet berkan, türk gazeteci
 1965 - veronica ferres, alman oyuncu
 1965 - elizabeth hurley, i̇ngiliz aktris ve model
 1965 - andrea kiewel, alman kadın televizyon sunucusu ve eski yüzme sporcusu
 1966 - david platt, i̇ngiliz futbolcu ve teknik direktör
 1967 - katja weitzenböck, avusturyalı-alman oyuncu
 1968 - ömer danış, türk şarkıcı
 1971 - janset paçal, türk oyuncu ve sunucu
 1973 - faith evans, amerikalı şarkıcı, söz yazarı, yapımcı, oyuncu ve yazar
 1974 - muhammed i̇mare, mısırlı millî futbolcu
 1976 - friedrich, alman i̇mparatorluğu ve prusya krallığı'nı yöneten hanedan olan hohenzollern hanedanı'nın prusya kolunun mevcut başkanı olan alman iş insanı
 1976 - zekiye keskin şatır, türk okçu
 1978 - dj qualls, amerikalı oyuncu,yapımcı ve model
 1981 - alejandro domínguez, arjantinli millî futbolcu
 1982 - artur tlisov, rus futbolcu
 1982 - tara lipinski, amerikalı buz patenci
 1982 - madeleine, kral xvi. carl gustaf ve kraliçe silvia'nın ikinci kızı ve en küçük çocuğu
 1983 - leelee sobieski, amerikalı sinema ve dizi oyuncusu
 1985 - andy schleck, lüksemburglu yol bisikleti yarışçısı
 1985 - vasilis torosidis, yunan futbolcu
 1986 - marco andreolli, i̇talyan futbolcu
 1987 - martin harnik, almanya doğumlu avusturyalı futbolcu
 1988 - jagoš vuković, sırp millî futbolcu
 1989 - alexandra stan, rumen şarkıcı
 1992 - kate upton, amerikalı model
 1994 - cantuğ temel, türk futbolcu

ölümler 
 mö 323 - büyük i̇skender, makedonya kralı (d. mö 356)
 223 - liu bei, çin'in üç i̇mparatorluk döneminde shu han'ın kurucusu ve ilk imparatorudur (d. 161)
 754 - seffah, 750-754 döneminde ilk abbâsî hâlifesi olarak hüküm sürmüştür (d. 721)
 779 - daizong, çin'de tang hanedanı'nın dokuzuncu imparatorudur (d. 711)
 1190 - friedrich barbarossa, alman kralı ve kutsal roma cermen i̇mparatoru (d. 1122)
 1437 - joanna, dük iv. john ile evlenerek brittany düşesi ve daha sonra kral iv. henry ile evlenerek i̇ngiltere kraliçesi olmuştur (d. 1368)
 1580 - luís de camões, portekizli şair (d. 1524)
 1604 - isabella andreini, i̇talyan commedia dell'arte aktrisi ve yazar (d. 1562)
 1654 - alessandro algardi, i̇talyan heykeltıraş (d. 1598)
 1836 - andré-marie ampère, fransız fizikçi (d. 1775)
 1849 - thomas robert bugeaud, fransa mareşali ve cezayir genel valisi idi (d. 1784)
 1858 - robert brown, i̇skoç botanist (d. 1773)
 1882 - vasili perov, rus ressam (d. 1834)
 1902 - jacint verdaguer, katalan rahibi, katalanca edebiyatının en büyük şairlerinden biri (d. 1845)
 1918 - arrigo boito, i̇talyan şair, roman yazarı, gazeteci, opera bestecisi ve libretto yazarı (d. 1842)
 1923 - pierre loti, fransız romancı (d. 1850)
 1924 - giacomo matteotti, i̇talyan sosyalist lider (roma'da faşistlerce kaçırılarak öldürüldü) (d. 1885)
 1925 - leonid bolhovitinov, rus asker ve doğubilimci (d. 1871)
 1926 - antoni gaudí, katalan mimar (i̇spanya’da art nouveau akımının öncüsü) (d. 1852)
 1930 - adolf von harnack, alman protestan teolog ve kilise tarihçisi (d. 1851)
 1934 - frederick delius, i̇ngiliz post-romantik besteci (d. 1862)
 1940 - marcus garvey, abd'de ilk önemli siyah hareketini (1919-1926) örgütleyen jamaikalı siyah önder (d. 1887)
 1946 - jack johnson, abd'li bir boksördür (d. 1878)
 1949 - sigrid undset, norveçli romancı (1928'de nobel edebiyat ödülü sahibi) (d. 1882)
 1949 - carl vaugoin, avusturyalı siyasetçi (d. 1873)
 1965 - vahap özaltay, türk futbolcu (d. 1907)
 1966 - hamdullah suphi tanrıöver, türk edebiyatçı, yazar, öğretmen ve milletvekili (d. 1885)
 1967 - spencer tracy, amerikalı sinema oyuncusu (d. 1900)
 1973 - erich von manstein, alman general (d. 1887)
 1973 - william inge, amerikalı oyun yazarı (d. 1913)
 1981 - veysel güney, türk devrimci ve devrimci yol'un i̇skenderun sorumlusu (idam) (d. 1957)
 1982 - rainer werner fassbinder, alman film yönetmeni (d. 1945)
 1984 - halide nusret zorlutuna, türk şair ve yazar (d. 1901)
 1988 - louis l'amour, amerikalı yazar (d. 1908)
 1992 - glyn smallwood jones, britanyalı siyasetçi (d. 1908)
 1996 - jo van fleet, amerikalı aktris (d. 1914)
 2000 - hafız esad, suriye devlet başkanı (d. 1930)
 2002 - john gotti, amerikalı gangster (d. 1940)
 2004 - ray charles, amerikalı müzisyen (d. 1930)
 2007 - ufuk güldemir, türk gazeteci (d. 1956)
 2008 - cengiz aytmatov, kırgız edebiyatçı, çevirmen ve gazeteci (d. 1928)
 2009 - faruk bayülkem, türk psikiyatr ve nörolog hekim (d. 1912)
 2010 - sigmar polke, alman ressam ve fotoğrafçı (d. 1941)
 2016 - christina grimmie, amerikalı müzisyen, söz yazarı (d. 1994)
 2016 - gordie howe, kanadalı emekli profesyonel buz hokeyi oyuncusu (d. 1928)
 2017 - julia perez, endonezyalı model, oyuncu, sunucu ve şarkıcı (d. 1980)
 2019 - crazy mohan, hint aktör, komedyen, senarist ve oyun yazarı (d. 1952)
 2020 - jayaraman anbazhagan, hint politikacı (d. 1958)
 2020 - duilio arigoni, i̇sviçreli kimyager ve akademisyen (d. 1928)
 2020 - araceli herrero figueroa, i̇spanyol yazar (d. 1948)
 2020 - mr. wrestling ii, amerikalı profesyonel güreşçi (d. 1934)
 2020 - talat özkarslı, türk millî futbolcu ve teknik direktör (d. 1938)
 2021 - ray macdonnell, amerikalı aktör (d. 1928)
 2021 - neno, portekizli millî futbolcu (d. 1962)
 2021 - duncan pegg, avustralyalı siyasetçi ve hukukçu (d. 1980)
 2021 - haico scharn, hollandalı orta mesafe koşucusu ve antrenör (d. 1945)
 2021 - dingko singh, hint boksör (d. 1979)
 2021 - larisa şoygu, sovyet-rus siyasetçi (d. 1953)
 2022 - vladimir kuzyutkin, sovyet-rus eski voleybol oyuncusu ve antrenörü (d. 1947)
 2022 - antonio la forgia, i̇talyan siyasetçi (d. 1944)
 2023 - theodore kaczynski, amerikalı matematikçi, anarşist teorisyen ve eylemci  (d. 1942)

tatiller ve özel günler 
 fırtına : ülker doğumu fırtınası

kaynakça 

0610
10