M3 Kundağı Motorlu Obüs

m3 75 mm kmo abd tarafından üretilen ve ii. dünya savaşı sırasında hem tank imha edici hem de kundağı motorlu obüs olarak kullanılan bir savaş aracıydı.

üretimi 

nazi almanyası ordusu wehrmacht ın  fransa seferi sırasında kullandığı zırhlı savaş araçları abd ordusunun ilgisini çekmişti. tanklara karşı savunma yapmak için tank imha edicilerin gerekliliğinin farkına varan  ordu bu işe önem vermeye karar verdi. haziran 1941 tarihinde m3 yarı paletli araç üzerine fransız lisanslı amerikan yapımı m1897a4 75 mmlik top takıldı. üretimi sırasında öncelikle çok hızlı olması istenilen bu deneme modeline t12 adı verildi. ekim 1941 tarihinde yapımı tamamlanan m3 75 mm kmo den nisan 1943 tarihine kadar 2.200 adet üretildi. piyade birliklerinden geri çekilerek üretilen 841 adet araçta cephede kullanıldı. m3a1 kmo ise bu aracın üzerinde farklı bir top bulunan modeliydi. 1944 yılında  m3 75 mm kmo tamamiyle modası geçmiş bir hal aldı ve ordu servisinden çıkartıldı.

amerikan kullanımı 

japonya ile savaşa girşen abd ordusu ilk olarak 50 adet m3 75 mm kmo ve t12 yi  uzakdoğu savaş alanı sırasında kullanmak üzere filipinlere gönderdi. bu araçlar japonların filipileri işgali sırasında japon ordusuna karşı kullanıldı. bazı araçlara daha sonra japonlar tarafından ganimet alınarak 1944 yılında amerikan ordusuna karşı kullanıldı. amerikan tank imha birlikleri içerisinde m3 lerin en çok kullanıldığı yer 1942 ve 1943 yıllarındaki  tunus harekâtıydı.  buradaki sidi bou zid, kasserine geçidi operasyonu, ve el guettar çatışmasına katıldılar. ancak buralardaki çatışmalarda amerikanın kaybı çok oldu. ayrıca temmuz 1943 tarihinde sicilya i̇şgali sırasında bu araçlarda kullanıldı. daha sonra bu araçlar yerlerini m10 wolverine tank imha edicilere bıraktı. alman tank teknolojisinin gelişmesinden ötürü bu araçlar avrupa cephesi yerine, çok daha hafif zırhlı japon tanklarına karşı kullanılmak üzere pasifik cephesinde kullanılmaya  devam edildi. en çok amerikan deniz kuvvetleri kolordusu tarafından saipan çatışması, peleliu çatışması, ve okinawa çatışması sıralarında kullanıldı. çünkü japonlar tankları çok fazla kullanmıyor bunu sonucunda onlara karşı kundağı motorlu toplar ile dolaylı veya doğrudan ateş desteği için bu araçlar kullanılıyordu. 1945 yılında abd deniz k.k. tarafından kullanılan m3 modeli yerini  m7 priest modeline bıraktı.

müttfeki kullanımı 

aşağı yukarı 170 adet  m3 1943 yılında i̇ngiliz ordusu tarafından kullanıldı. i̇ngilizler bu araçlara 75 mm km araba  adını vermişti. i̇ngiliz ordusu tarafından tunus ve i̇talya harekâtları sırasında kullanıldı.  m3 75 mm kmo ayrıca fransız ordusu tarafından sınırlı olarak 1944-1945 yıllarında avrupa cephesinde kullanıldı.

tanımı 
bu kundağı motorlu obüs m3 yarı paletli araç ile onun arka kısmına takılan fransız lisanslı amerikan yapımı m1897a4 75 mmlik toptan oluşuyordu. topun dolaylı atış menzili 8,400 metre idi., mühimmat olarak kullanılan ap m72 (armor piercing türkçe zırh delici) mermi 450 metreden 8.12 mmlik zırhı geçebiliyordu. diğer bir mermisi  apc m61 (armor piercing capped) 450 metreden 7.10 mmlik zırhı geçiyordu. yüksek patlayıcı mermisi he m48  ise zırhlı olmayan ve piyade birliklerine karşı kullanıldı. araç 59 adet mermilik cephaneyi taşıyabiliyordu.

mürettebat savunma için şahsi silahlarını kullanmaktaydı.

kaynakça

ayrıca bakınız 
 ii. dünya savaşı zırhlı araç listesi

ii. dünya savaşı'nda amerika birleşik devletleri'nin zırhlı savaş araçları
ii. dünya savaşı kundağı motorlu obüsleri