mismayil/tr_wikipedia huggingface dataset:
Düzlemler Ülkesi

edwin abbott, düzlemler ülkesi ya da özgün adıyla flatland: a romance of many dimensions adlı kitabını, 1884 yılında, üç boyutlu dünyamıza ironik bir yaklaşımla, "bir kare" takma adı ile yayınlamıştır.

kitap gençlere matematik ve geometriyle eğlenceli bir tanışma fırsatı sunarken, toplumun sosyal, ahlaki ve dini değerlerine karşı zekice yazılmış eğlenceli bir hiciv niteliği de içerir.

dış bağlantılar 
 flatland: a romance of many dimensions - feedbooks sitesindeki life+70 telif hakkı ile ücretsiz olarak yayınlanan kitap formatı
 flatland - feedbooks sitesinde life+70 telif hakkı ile ücretsiz olarak yayınlanan kitap formatı

matematik kitapları
1884 romanları
bilimkurgu romanları
i̇ngiliz kitapları
i̇ngilizce kitaplar
totalitarizm ile ilgili romanlar
NGC 891

ngc 891 (veya caldwell 23), andromeda takımyıldızı yönünde yaklaşık olarak 30 milyon ışık yılı uzaklıkta bulunan bir çubuksuz sarmal galaksi. bir karışıklıktan dolayı uzun zaman caroline herschel tarafından ağustos 1783 tarihinde keşfedildiği zannedilmişse de gerçekte 6 ekim 1784 tarihinde william herschel tarafından keşfedilmiştir.

ngc 891, yerel süperküme'deki ngc 1023 grubu'nun üyesidir. h ii çekirdeğe sahiptir. küçük ve orta boy teleskoplarla uzatılmış tozlu bir şerit gibi görünür. 1999 yılında hubble uzay teleskobu tarafından solda görülen kızılötesi fotoğraf elde edilmiştir. 2005'te çekici yapısından ve bilimsel ilgiden dolayı büyük dürbün teleskobu'yla ilk çekilen fotoğraf oldu.

sn 1986j süpernovası, 21 ağustos 1986'da 14 büyüklüğünde burada keşfedildi.

kaynakça

ayrıca bakınız 
 messier 82

dış bağlantılar 
 apod: interstellar dust-bunnies of ngc 891 (9/9/1999)
 hubblesite newcenter: ngc 891
 ngc 891
 seds ngc 891 

andromeda takımyıldızı
023
çubuksuz sarmal galaksiler
ngc 1023 grubu
0891
9031
01831
william herschel'in keşifleri
1784'te keşfedilen astronomik cisimler
Heathcliff (çizgi dizi)

heathcliff bir çizgi film karakteridir; turuncu renkli ince siyah çizgili, şişman, obur, güçlü, zorba ve çocuk ruhlu yaramaz bir sokak kedisidir.

1980 serisi 
heathcliff çizgi romanının ilk çizgi diziye uyarlandığı versiyondur. 4-5 dakikalık kısa çizgi dizi 26 bölümden oluşmaktadır. birbirinden farklı 2 sezonu vardır.

i̇lk sezon heathcliff and dingbat üretilmiştir. burada dingbat çetesinin ve heathcliff'in maceralarına yer verilmiştir. i̇kinci sezon ise 1981 yılında heathcliff and marmaduke üretilmiştir. marmaduke,heathcliff gibi bir ailenin evcil hayvanıdır. heathcliff güçlü ve zeki bir kediyken,marmaduke ise sakar bir köpektir.

1984 serisi 

heathcliff ve kadillac çetesinin maceraları anlatılmaktadır. kadillac çetesinin lideri riff-raff'in kız arkadaşı cleo,çete arkadaşları ise hector, mango, wortsworth tür. bir de çöplükte yaşayan bir köpek vardır adı leroy'dur.

karakterler 
 heathcliff: ana karakter. köpekleri dövebilecek kadar güçlü, düşmanlarıyla baş edebilecek kadar zeki yaramaz bir sokak kedisidir. yemeye son derece düşkün heathcliff,aynı zamanda çok iyi biridir.
 sonya: heathcliff'in âşık olduğu sevimli,kibar beyaz bir i̇ran kedisidir.
 knuckles: kedilere zorbalık yapan heathcliff'in baş düşmanıdır. 
 spike: en büyük hayali heathcliff'den intikam almak olan köpektir. pek zeki değildir,heathcliff kadar olmasa da güçlüdür.
 marcy : heathcliff'i çok seven küçük tatlı bir kızdır. ara sıra heathcliff'i bebek arabasına bindirip gezdirir ve onu besler.
 iggy ': heathcliff'i çok seven oğlan çocuğudur.
 riff-raff: kadillac kedilerinin lideridir. kadillac kedilerinin işlendiği bölümlerde baş karakter iken heathcliff'in olduğu bölümlerde ise diğer kadillac kedilerinin aksine nadiren gözükür. riff-raff kendini beğenmiş bir kedidir. heathcliff kadar güçlü ve zekidir.
 hector: kadillac kedilerinden biridir. 
 wordsworth: kadillac kedilerinden biridir. ayağında paten vardır.
 mungo: kadillac kedilerinden biridir. beceriksiz,şişman ve aptal bir kedididir.
 cleo: riff-raff'ın âşık olduğu sosyetik kedidir.

yapımcı firmalar 
dic entertainment ve saban entertainment ile ortak yapılmıştır.

kaynakça 

amerika birleşik devletleri animasyon televizyon dizileri
1984'te başlayan amerika birleşik devletleri televizyon dizileri
1988'de sona eren amerika birleşik devletleri televizyon dizileri
1980'lerin amerika birleşik devletleri animasyon televizyon dizileri
amerika birleşik devletleri animasyon çocuk komedi dizileri
dic entertainment dizileri
Müfettiş Gadget

müfettiş gadget, sakar, dalgın, dikkatsiz, çevresinden bihaber olan bir müfettişin maceralarının anlatıldığı saban entertainment yapımı çizgi dizi. gadget bir insan olmasına karşın vücudunun çeşitli yerlerinden çıkan yararlı cihazlar suçluları yakalamasını kolaylaştırmaktadır. görevlerde her zaman şef kuinbi'den aldığı kağıdı okur ve şef kuinbi'ye atar ve kâğıt kendini imha eder. suçu hep dr. pençe işler ve onun bir kedisi vardır. dr. pençe'nin yüzü bir kez olsun görülmemiştir. pençe'nin çılgın (mad) adında ajanları vardır ve ne zaman müfettiş gadget'a saldıracak olsalar yeğeni peny onu kurtarır. gadget çizgi filmin sonunda ise çocukları bilinçlendirecek örnek kurallarla ilgili konular söyler. örneğin: soğuk su içmemek gibi çocuklara zararlı olan şeylerden kaçınmamız gerektiği.

bu çizgi dizi 1989 ve 2003 yıllarında sinemaya aktarılmıştır. müfettiş sakar ama başarılı bir karakter olarak yapılandırılmıştır. suçluları köpeği ve yeğeni sayesinde tutuklar.

kurguda uçan araba
Maske (film, 1994)

maske (özgün adı: the mask), 1994 amerikan yapımı bir süper kahraman komedi filmi. yönetmenliğini chuck russell, yapımcılığını bob engelman, senaristliğini mike werb, hikâyesini michael fallon ve mark verheiden'ın üstlendiği film, dark horse comics'in çizgi romanını temel alır. başrolünü jim carrey'nin üstlendiği filmde peter riegert, peter greene, amy yasbeck, richard jeni ve cameron diaz da rol almıştır. maske, cameron diaz'ın ilk sinema filmidir.

filmin konusu 
bankacı stanley ipkiss, toplumun itip kaktığı, itibar görmeyen biridir. araba tamircisi tarafından dolandırılır, disco korumaları tarafından hor görülür. bedbaht halde deniz kıyısına gidip kaderine üzüldüğü sırada, denizde parlayan bir şey görür. i̇nsan zannederek denize koşar; ancak bir maske ile karşılaşır. stanley'in evine götürdüğü maske, intikam alacak, belalara bulaşacak, komedi yaratacaktır. yaptıklarının ucu elbette ki stanley'e dokunacaktır.

maskenin geçmişi 
maske, norveç mitolojisindeki karmaşa ve muziplik tanrısı loki tarafından yapılmış ve dünyaya atılmış bir maskedir. efsaneye göre maskeyi takan kişi loki'nin güçlerine sahip olur.

maske'nin dostları 

 stanley ipkiss       - (orijinal kimliği)
 peggy brant          - (sevgilisi ve ünlü gazeteci)
 bayan peenman        - (belalı ev sahibi)
  charlie schumaker   - (çapkın banka genel müdürü)
 teğmen mitch kellaway- (maskeden nefret eden ve her fırsatta onu hapse tıkmayı isteyen teğmen)
 doile                - (kellaway'in yardımcısı maske'yi o kadar da tehlikeli bulmayan kişi)
 tina carlyle         - (maske'nin ilk sevgilisi,şarkıcı hoş bayan)
 belediye başkanı     - (edge city belediye başkanı)

maske'nin düşmanları 

 don niko             - (maske'yi elegeçirerek dünya'yı elegeçirmek isteyen mafya babası)
 dr.arthur neuman     - (maske'yi pek inandırıcı bulmayan sanat tarihi profesörü)
 tempest              - (maske'nin baş düşmanlarından en zekisi)
 kablamus             - (patlayıcı düşkünü baş belası)
 kanal sörfçüsü       - (maske'nin tv kafalı baş düşmanı)
 ejder kız            - (maske yüzünden çizgi romandan fırlamış üçlünün dişisi)
 savaş aleti          - (maske yüzünden çizgi romandan fırlamış dev robot)
 girdap adam          - (maske yüzünden çizgi romandan fırlamış suya dönüşen adam)
 walter               - (tempest'ın yarattığı zombimsi süper güçlü adam)
 chep bozzack         - (tehlikeli bir kişilik ve balçık olabilme gücüne sahip kötü adam)
 balık adam           - (vücudu tam bir balık vücudu olan hiçbir işe yaramayan suçlu)

kaynakça 

new line cinema filmleri
dark horse comics
dark horse'un maske'si
randy edelman'ın müziğini yaptığı filmler
amerika birleşik devletleri fantastik komedi filmleri
televizyona uyarlanmış filmler
1990'larda i̇ngilizce filmler
1994 çıkışlı komedi filmleri
Asım Orhan Barut

asım orhan barut (d. 1926, malatya -ö. 1994, denver, colorado), akademisyen, türk teorik fizikçi.

hayatı

malatya'da doğmuştur. malatya lisesi'ni bitirmiştir. 1943'te i̇stanbul teknik üniversitesi'ne, yapılan ayrı bir sınavla ikinci sınıftan yatılı olarak başlamıştır. 1944 baharında devlet bursu kazanarak i̇sviçre'ye gitmistir. i̇sviçre'de (eidgenössische technische hochschule zürich) zürih federal teknoloji enstitüsü'nden 1948'de lisans derecesi ve 1952'de doktora derecesi almıştır.

akademik kariyere  "eidgenossische technische hochschule"'de bir süre araştırmacı olarak girmistir. sonra abd'ye gitmiştir. abd ve kanada'da chicago üniversitesi, montreal üniversitesi ve syracuse üniversitesi'nin de aralarında bulunduğu çeşitli üniversitelerde araştırmacı ve öğretim üyesi olarak çalışmıştır. daha sonraki yıllarda colorado üniversitesi'nde profesörlük yapmıştır.

matematiksel fizik ve parçacık fiziği konularında yaptığı uluslararası düzeydeki üstün nitelikli yayın ve çalışmaları nedeniyle kendisine 1982 tübi̇tak bilim ödülü verildi. barut'un çoğu physical review dergisinde olmak üzere 100'den fazla bilimsel yayını vardır.

bibliyografya
türk fizik vakfı vasıtasıyla 1992-2003 yılları arasında yayınlanan, fizik dergisi nin haziran 1993 tarihli 3. sayısında (asım orhan barut'un doktora öğrencilerinden biri olan) ankara üniversitesi emekli öğretim üyelerinden prof. dr. zeki zekeriya aydin tarafından kaleme alınmış olan asim barut: simetri ve dinamik yazısı prof. barut hakkında önemli bilgiler içermektedir. en kayda değer olan kaynak ise, aynı derginin temmuz 1999 tarihli 13. sayısında, asım orhan barut'un kendi el yazısı ile (1982 yılında trabzon'da) kaleme aldığı 19 sayfalık yaşam öyküsüdür.

kaynakça

dış bağlantılar 
 asım orhan barut biyografi sitesi: http://asimorhanbarut.com 
 gediz akdeniz tarafından kaleme alınan trieste’li profesör asım barut (1924 - 1994)
 tfv fizik dergisi arşivi 
 springerlink - journal article
 foundations of physics - journal memorial issue

1926 doğumlular
1994 yılında ölenler
malatya doğumlular
eth zürih'te öğrenim görenler
türk fizikçiler
20. yüzyıl fizikçileri
teorik fizikçiler
kuantum fizikçileri
parçacık fizikçileri
türk asıllı amerikalılar
türk fizik akademisyenleri
tübi̇tak bilim ödülü sahipleri
amerikan fizik topluluğu üyeleri
syracuse üniversitesi öğretim üyeleri
colorado üniversitesi öğretim üyeleri
colorado üniversitesi, boulder öğretim üyeleri
cern kişileri
resim aranan kişiler
Descartes'ın Yanılgısı: Duygu, Akıl ve İnsan Beyni

antonio r. damasio, descartes'ın yanılgısı  ya da özgün adıyla descartes' error : emotion, reason, and the human brain kitabında, okuyucuyu insan beyninde bir keşif gezisine çıkararak, akılla hislerin zihinde nasıl bir araya geldiğini ele alır. orijinal basımı 1994 yılında yapılmıştır.

yazar, on dokuzuncu yüzyılda beyin zedelenmesi sonucu davranış tarzı kökten değişime uğrayan phineas gage'in öyküsüyle başlayıp, laboratuvarında incelediği çağdaş vakalarla devam ederek, duyguların akılcı insan davranışındaki rolü üzerinde durur.

beyin hasarlı hastalardan edindiği deneyimlerden yola çıkan nöroloji uzmanı dr. damasio, duygu ve his yoksunluğunun, aklın çalışmasını ve sosyal davranışları nasıl aksattığını açıklar. zihinle beden arasındaki ilişkiyi algılayış tarzımızı sorgulayan kitap, "duygusal zeka" kavramını geliştiren psikologların esin kaynaklarından biridir.

bilim kitapları
i̇ngilizce kitaplar
1999 kitapları
1994 kitapları
nöroloji
nörobilim tarihi
bilişsel sinirbilim
Erie Gölü

erie gölü (), kuzey amerika'nın beş büyük gölünden biri ve en sığ olanıdır.

kanada ile abd arasında yer alan ve detroit nehri, st clair gölü ve st clair nehri ile huron gölü'ne, niagara ve welland kanalı ile ontario gölü'ne bağlanan göl, diğer dört göl gibi buzul oluşumludur. şiddetli fırtınaların etkisinde kalan suları, aralık ortasından mart sonuna kadar buz tutar. yazın ulaşım çok etkindir ve göl kuzey amerika'nın en büyük sanayi merkezlerinden birinin başlıca ulaşım yoludur.

kuzey kıyılarında kanada'nın ontario eyaleti, güney kıyılarında abd'nin ohio, pennsylvania ve new york eyaletleri bulunmaktadır. gölde sportif ve ticari amaçlı balıkçıklık yoğun olarak yapılmaktadır. göl kıyısındaki en büyük şehir cleveland'dır.

ayrıca bakınız 
 oluşumlarına göre türkiye'nin gölleri listesi
 türkiye'deki göller

kaynakça

dış bağlantılar 

 
ontario'daki göller
büyük göller
kuzey amerika'daki uluslararası göller
NGC 772

ngc 772, koç takımyıldızı bölgesinde yaklaşık olarak uzaklıkta bulunan bir çubuksuz sarmal gökadadır. william herschel tarafından 29 kasım 1785 tarihinde keşfedildi. halton arp tarafından görüntülenmiş ve arp 78 olarak "eşlikçileri küçük ama yüksek yüzey parlaklığına sahip sarmal gökadalar" kategorisi altında tuhaf gökadalar atlası'na dahil edilmiştir. ngc 770 adlı bir uydu gökadası bulunur. ayrıca sn 2003 hl ve sn 2003 iq süpernovaları gözlenmiştir. ngc 772 muhtemelen bir h ii çekirdeğe sahiptir veya bir geçiş nesnesi de olabilir.

ayrıca bakınız 
 girdap gökadası
 ngc 1097

kaynakça

dış bağlantılar 
 ngc 772 gözlem bilgisi (in-the-sky.org) 
 sarmal gökada ngc 772; eliptik gökada ngc 770 
 yarı-profesyonel bir teleskopla çekilmiş yüksek çözünürlüklü fotoğraf
 

çubuksuz sarmal galaksiler
koç takımyıldızı
0772
01466
007525
078
william herschel'in keşifleri
1785'te keşfedilen astronomik cisimler
Batı Hristiyanlığı

batı kilisesi ya da batı hristiyanlığı, batı roma i̇mparatorluğu'nun latin kilisesi'nden doğan kiliselere verilen isimdir. bu kavram genellikle doğu ortodoks kilisesi haricindeki kiliseleri tanımlamak için kullanılır. batı kiliseleri şunlardır:

 roma katolik kilisesi
 i̇ngiltere kilisesi ve buna bağlı anglikan kiliseleri
 protestan luther kilisesi ve
 reformist kiliseler

kaynakça

dipnotlar
Michigan Gölü

michigan gölü, abd'deki beş büyük göller'den biri.

abd'nin kuzeyinde mackinac boğazı'yla huron gölüne bağlanır. kuzey kısmı yılda dört ay kadar donan gölde şiddetli fırtınalara rağmen ulaşım canlıdır.

büyük göller içinde tamamı abd'de olan tek göldür. abd eyaletleri indiana, illinois, wisconsin ve michigan sınırlarındadır. göl kıyısındaki en büyük şehirler chicago ve milwaukee'dir. deniz seviyesinde 176 m yüksekte olan michigan gölü en derin yerinde 281 metredir ve 58.016 km² bir alana sahiptir. uzunluğu 494 km, genişliği 190 km olan gölün kıyı şeridi 2.633 km boyunca uzanır.

michigan gölü adını, michigan eyaleti'nden değil tam tersi eyalet ismini bu gölden alır. adının anişinabe kızılderilileri dilinde  büyük su anlamına gelen mishi-gami 'den türediğine inanılır.

resimler

ayrıca bakınız 
 büyük göller
 oluşumlarına göre türkiye'nin gölleri listesi
 türkiye'deki göller

kaynakça

dış bağlantılar 

büyük göller
illinois'daki göller
indiana'daki göller
wisconsin'deki göller
michigan'daki göller
depresyonlar
batı michigan
kuzey michigan
wisconsin sınırları
michigan sınırları
indiana sınırları
illinois sınırları
Eşitler arasında birinci

eşitler arasında birinci, aynı rütbe, makam veya mevkiye sahip kimseler arasında en kıdemli olanı belirtmek amacıyla kullanılan bir terimdir. latince aynı anlama gelen primus inter pares teriminden türemiştir.

bahsi geçen kişinin teknik anlamda diğerlerine eşit olduğunu ama diğerleri tarafından özel bir önem veya otoriteye layık görüldüğünü belirtir. bazı durumlarda, grubun gayriresmî veya gizli lideri anlamında da kullanılır.

kullanımına örnekler 
günümüzde i̇ngiliz milletler cemiyeti'nin başbakanları, avrupa komisyonu'nun başkanları, roma katolik kilisesi'nin kardinalleri ve doğu ortodoks kilisesi'nin patrik'leri arasında hiyerarşiyi belirlemekte kullanılır. ayrıca roma i̇mparatorları tarafından, halkın gözündeki diktatör imajını silmek amacıyla princep (vatandaşların birincisi) şeklinde kullanılmıştır.

kaynakça 
 i̇ngilizce vikipedi, first among equals ve princeps
 oxford i̇ngilizce sözlük, primus inter pares

latince politika deyişleri
monarşi
Alfred Schütz

alfred schutz (1899-1959), avusturya doğumlu sosyolog.

viyana üniversitesi'nde hukuk ve sosyal bilimler eğitimi alır. schutz 1939'da abd'ye giderek new school for social research'te öğretim üyesi olur ve fenomenoloji, sosyal bilimler metodolojisi çalışır.

schutz, edmund husserl'in fenomenolojik felsefesini sosyal bilimler felsefesinin temeli olarak geliştirmiştir. schutz, husserl'in öğrencisi olmamakla birlikte meslektaşı felix kaufmann ile birlikte anlama dayalı sosyolojiyi geliştirmeye çalışmıştır. schutz bu çalışmalarının sonucunda ilk kitabı der sinnhafte aufbau der sozialen welt'i yayınlar. bu eser husserl'in dikkatini çekmiş ve husserl'in 1938'de ölümüne kadar onunla yazışmaya devam etmiştir.

schutz tüm hayatı boyunca kariyerini bir bankacı olarak devam ettirirken bir yandan da yarı zamanlı olarak da new york'taki new school for social research'te öğretime devam etmiştir.

avusturyalı sosyologlar
viyana üniversitesinde öğrenim görenler
1899 doğumlular
1959 yılında ölenler
Ontario Gölü

ontario gölü, büyük göller'in en doğuda ve en küçük olanı(st clair gölü hariç).

kanada ile abd arasında yer alan göl, niagara aracılığıyla erie gölüne bağlanır ve sularının fazlasını saint-laurent nehrine akıtır. erie gölüne geçecek olan gemiler kanada sınırları içinden geçen ve niagara şelalelerine sadece birkaç kilometre uzaktaki welland kanalı'nı kullanır. öbür dört göl gibi buzul asıllı olan  ontario gölünde kışın buzlar, gemi seferlerini ciddi bir şekilde engellemez. nehrin kıyıları boyunca gelişen büyük bir sanayi karmaşası, kanallarla saint-loren vadisine ve new york'a bağlanmıştır. göl kıyısında kanada'nın en büyük şehri toronto bulunur.

ayrıca bakınız 
 oluşumlarına göre türkiye'nin gölleri listesi
 türkiye'deki göller

kaynakça

dış bağlantılar
I. Pius

papa i. pius (d. ??, aquileia, venedik cumhuriyeti  (günümüzde i̇talya) - ö. 155, roma); . 1956'ya kadar hristiyan şehiti "aziz" pius olarak anılmıştır ve yortu günü 11 temmuz) idi. fakat papa xii. pius döneminde 1956'da yayımlanan "genel roman takvimi" ve sonraki 1966 "genel roma takvimi"  ile bu yortu sadece bir "kutlama" gününe çevrilmiştir ve günümüzdeki roma katolik takvimlerinde bir hristiyan şehiti "aziz" olarak anılmamaktadır.

yaklaşık olarak 140 - 155 yılları arasında papalık görevinde bulunmuştur. papa olduğu sıralarda, gnostisizm ve markionculuğa karşı mücadele etmiş, inanışa göre 144-150 yılları arasında markion'u aforoz etmiştir.

ayrıca bakınız
 papalar listesi

kaynakça

dış bağlantılar 

 "wikisource" websitesinde "johann peter kirsch, (1913) "pope st. pius" catholic encyclopedia (1913) cilt 12" maddesi  catholic encyclopedia (1913)/pope st. pius- wikisource, the free online library  

 

doğum tarihi bilinmeyenler
1. yüzyılda doğanlar
155 yılında ölenler
2. yüzyıl romalıları
2. yüzyıl papaları
i̇talyan papalar
i̇liryalılar
antik romalı köleler
katolik aziz ve azizeleri
Superior Gölü

superior gölü, kuzey amerika'da büyük göller'in en batıda olanı.

kanada ile abd arasında yer alan superior gölü, dünyanın yüzölçümü bakımından en büyük tatlı su gölüdür. superior gölü bir buzul gölü'dür. göl, kanada kalkanının güneyinde genişler ve sault sainte marie'de huron gölüne bağlandığı sainte marie nehrine kavuşur. buzul devri asıllı olan gölde bol miktarda balık bulunur. suları kışın buz tutmasına rağmen altı yedi ay boyunca gemi ulaşımı çok işlektir. batı kıyıları boyunca zengin bir demir filizi yatağı vardır. bu demir filizi yatağı göl üzerindeki trafiği önemli ölçüde besler. göl kıyısında duluth ve thunder bay gibi önemli liman şehirleri bulunur.

ayrıca bakınız 
 büyük göller

kaynakça

dış bağlantılar 

 
ontario'daki göller
büyük göller
michigan'daki göller
wisconsin'deki göller
minnesota'daki göller
su yolları
rift gölleri
kuzey amerika'daki uluslararası göller
Son Üç Dakika: Evrenin Nihai Kaderi Hakkında Tahminler

fizikçi ve yazar paul davies, son üç dakika (i̇ngilizce: the last three minutes, 1994) kitabında, evrenin nihai kaderi hakkındaki bilimsel temellere dayanan düşünceleri, evrenin sonu geldiğinde insanların neler hissedeceğini işleyen senaryolarla birleştirerek sunuyor.

kitap, okuruna son gün ışığının sürekli geceye dönüşmesini, yanan yıldızların enerjisi tükendiği zamanki yıldız kıyametinin başlangıcını, kara deliklerin, yanıp tükenmiş gökadaların dağınık artıklarını yutan son enerji kaynağı olacağı çağlarda bir yolculuk yaşatır.

acaba evren, sıcaklığın atom çekirdeklerini bile çözecek kadar yükseleceği büyük bir büzülüşle mi sona erecek? yoksa çok da uzak olmayan bir gelecekte, ani ve beklenmedik bir kozmik felaketle mi? evren sonsuza dek sürecekse, soyumuzdan gelenler ebedi geceden sonra hayatta kalmanın bir yolunu bulacaklar mı? davies bu kitabında, insanlığın sonla ilgili sorularının yanıtlarını vermeye çalışır.

astronomi kitapları
1999 kitapları
i̇ngilizce kitaplar
i̇ngiliz kitapları
1994 kitapları
Sinoptik meteoroloji

hava durumunu haritalar üzerinde gösteren ve bu haritalardan yararlanarak gelecekteki hava durumunu tahmin eden bir meteoroloji dalıdır.

türkiye'de 7 adet ravinsonde istasyonu vardır. i̇stanbul, i̇zmir, adana, isparta, samsun, ankara ve diyarbakır.

meteoroloji dalları
Transferans

transferans, danışan eğer geçmişinde sevgi, cinsellik, saldırganlık, anksiyete ve güceniklik gibi duyguları yoğun yaşamışsa bunları bugüne getirir, yeniden yaşatır ve bunları analiste yükler.  bunun çözümlenmesi kişinin kendini anlamasını sağlar. örneğin danışan analisti cezalandırıcı, kontrol edici ve otorite figürü olarak görüyorsa geçmişinde babasına ilişkin çözemediği duyguları analiste yüklüyor demektir. yani geçmişinde olumsuz ilişkisi olan kişi kimse bunun bulunması gerekiyor. bu anlamda danışan analiste yükleme yapabilsin. en uzun zaman alan durum transferans analizidir.

kişinin günlük çatışmaları ve savunmaları üzerinde de durulur. bütün terapi süreci bu savunmaların keşfiyle geçer. terapist kişinin çocukluğuna ilişkin motivasyonları kendisiyle ilişkili hale getirir. çünkü terapist tek kişidir ve ancak ona yüklenen kişiyle ilgili duygular çözümlenebilir. terapist kendi iç çatışmalarının farkında olmalıdır. aksi halde bu durum danışanı hatalı yönlendirmesine neden olur. buna kontrtransferans denir. transferansın kötüye kullanımı bağımlılaştırmaya neden olur.

kaynakça
Tayland'daki şehirler listesi

tayland'daki şehirler listesi:

kuzeyinde 
 chiang mai
 sukhothai
 chiang rai
 mae hong son

kuzey doğusunda 
 khao yai
 surin
 yasothon
 korat

orta bölgesinde 
 bangkok
 ayutthaya
 kanchanaburi
 hua hin
 cha am

doğusunda 
 pattaya
 ko chang
 ko samet

güneyinde 
 phuket
 krabi
 phi phi adaları
 similan adaları
 ko samui
 ko pha ngan
 ko tao
 khao lak
 hat yai
 ko lanta
 trang
 tarutao adaları

ülkelerine göre şehir listeleri
Necmettin Turinay

necmettin turinay, (d. 7 şubat 1946 - sorkun, sandıklı, afyonkarahisar) deneme ve eleştiri yazarı, edebiyat araştırmacısı ve idareci.

i̇lkokulu sorkun ve sandıklı'da okudu. 1961'de sandıklı ortaokulunu, 1964 yılında ise afyonkarahisar lisesi'ni bitirdi. daha sonra 1968'de i̇stanbul üniversitesi edebiyat fakültesi türk dili ve edebiyatı bölümü ile 1971'de i̇stanbul çapa yüksek öğretmen okulu'dan mezun oldu. atatürk üniversitesi'nde ii. meşrutiyet dönemi dergiciliği ve 1980'de "resimli kitap" üzerine yüksek lisans, 1986 yılında ise cumhuriyet döneminin önemli romancılarından "abdülhak şinası hisar ve romancılığı" üzerine de doktora çalışması yaptı. adı geçen romancının bibliyografyasını hazırladı. doktora çalışması "abdülhak şinasi hisar" adıyla 1988-1993 yılları arasında milli eğitim bakanlığı yayınları arasında çıktı. necmettin turinay evli ve dört çocuk babasıdır.

kitapları 
 geleneğin dünyası/yeniliğin ufukları, birlik yayınları (ankara, 1983 - 208 sayfa), akçağ yay. (ankara, 1996 - 227 s.)
 abdülhak şinasi hisar, milli eğitim bakanlığı yayınları (1988, ikinci baskı 1993, 207 s.)
 hüsn ü aşk / klasik hikâyenin son merhalesi, şeyh galip kitabı'ndan (i̇stanbul büyükşehir belediyesi yayını) ayrı basım (1995)
 klasik romana ve leylâ ve mecnûn'a dair, fuzûlî kitabı'ndan (i̇stanbul büyükşehir belediyesi yayını) ayrı basım (1996)
 değişen toplum ve aile, akçağ yayınları (ankara, 1996, 202 s.)
 kültür dil ve sanata dair, akçağ yayınları (ankara, 1997, 234 s.)
 müşâhedat, (ahmed midhat efendi'nin romanını sadeleştirerek yayına hazırladı) (bilge yayınevi, i̇stanbul, 1979) - eserin ikinci baskısı milli eğitim bakanlığı yayınları arasında çıktı (ankara 2004, 408 s.)
 dua ve yakarış, etkileşim yayınları (i̇stanbul, 2005 - 320 s.)
 şehrin büyük rüyası, etkileşim yayınları (i̇stanbul, 2006 - 292 s.)
 bir yusuf bin züleyha, etkileşim yayınları (i̇stanbul, 2006 - 254 s.)

1946 doğumlular
20. yüzyıl türk yazarları
21. yüzyıl türk yazarları
resim aranan yazarlar
Çalı köpeği

çalı köpeği (speothos venaticus), köpekgiller (canidae) familyasından, panama'dan paraguay'a kadar uzanan bir bölgede çalılık ve ormanlık alanlarda yaşayan ve çok nadir rastlanan bir tür.

özellikleri 
kaba bir tipi vardır ve bacakları kısadır. kulakları da kısa ve yuvarlağımsıdır. ayakları geniş ve kuyruğu kısadır. çalı köpeğinin dişleri diğer köpekgiller de olduğu kadar iyi gelişmemiştir ama yine de çok kuvetli ısırabilir. sansargiller familyasının bazı üyelerine benzer.

yaşam şekli 
çalı köpeğinin davranışları neredeyse hiç araştırılmamıştır. sayıları 10'a kadar varabilen bir sürü oluşturup kendilerinden daha büyük hayvanları avladıkları bilinir. bu av esnasında uluyarak birbirleri ile iletişim kurarlar.

çalı köpeği ayrıca, iyi bir yüzücü ve dalıcıdır. hayvanat bahçesinde tutulanların üzerinde yapılan izlenimlere göre, yavruları emziren dişi, erkek tarafından beslenir ve yavruları hiçbir zaman yemek için birbirleri ile kavga etmezler.

kaynakça

dış bağlantılar 
 informationen zu entwicklungsgeschichte der südamerikanischen wildhunde
 waldhund auf tierlexikon.ch

canini
brezilya'daki memeliler
Çizgili çakal

çizgili çakal (lupulella adustus; eski adıyla canis adustus), köpekgiller (canidae) familyasından sadece afrika kıtasında bulunan bir çakal türü.

özellikleri 
çizgili çakalın uzunluğu 65 cm, boyu 45 cm ve ağırlığı 8–12 kg olur. dişilerin ve erkeklerin ölçüleri aynı olur, ama erkekler daima biraz daha ağır olurlar. tüyleri kahverengi-gri bir tondur ve yanlarında hafif çizgisi vardır.

yaşam alanı 
çizgili çakal sadece afrika kıtasında, sahel çölünün güneyinde bulunur. tamamen açık alanlarda pek görülmez. yeterince saklanma imkânları bulduğu, ama ormanlık olmayan bölgeleri tercih eder. afrika'nın doğusunda hatta 2700 m yükseklikte yaşadığı görülmüştür.

yaşam şekli 
çizgili çakallar bir ömür boyu süren bir "evlilik" içinde yaşarlar. her çift birlikte kendilerine ait bölgeyi savunur. ama geceleri ava çıktıklarında çift olarak değil, yalnız başlarına av yaparlar ve tek bir gecede 15-20 kilometre gezerler.

beslenme 
beslenmelerinin en büyük bölümü etden değil, bitkisel maddelerden oluşur. tabii ki etde yerler ama fazla aramazlar. özellikle 4 meyve türünü çok severler: mobola eriği (parinari curatellifolia), çukulata böğürtleni (vitex payos), natal inciri (ficus natalensis) ve su böğürtleni (syzigium guineense). buna rağmen çizgili çakal, bir tavşanın büyüklüğüne kadar varan küçük memelileri avlarken becerikli bir avcı olduğunu da gösterir. böcekleride severek yer ve ayrıca az miktarda leş ile de beslenir.

üreme 
üreme zamanları haziran ile eylül ayları arasında, yani güney yarıküre'nin ilkbaharındadır. yaklaşık iki ay süren bir gebelikten sonra dişi çakal, yerin içine kazılmış bir mağarada 4-6 yavru dünyaya getirir. hem anne, hem baba çakal 11 ay boyunca yavruların bakımı ile ilgilenirler. çizgili çakalların ömürü 12 yıl'a kadar varabilir.

kaynakça

asgari endişe altındaki hayvanlar
lupulella
sahra faunası
NGC 3

ngc 3, balıklar takımyıldızı yönünde yaklaşık olarak  uzaklıkta bulunan bir merceksi galaksidir. 14,2 kadir büyüklüğü ile oldukça parlak bir görünümü vardır. 29 kasım 1864 yılında alman astronom albert marth tarafından keşfedilmiştir.

kaynakça

dış bağlantılar 
  seds 
  nasa/ipac extragalactic database

balıklar takımyıldızı
merceksi galaksiler
0003
000565
albert marth'ın keşifleri
1864'te keşfedilen astronomik cisimler
Jess Molho

jess molho (d. 4 ekim 1976, i̇stanbul), türk oyuncu ve sunucu.

işık lisesinden sonra marmara üniversitesi i̇ktisat bölümünü bitirmiş, yeditepe üniversitesi radyo televizyon bölümünde de yüksek lisans eğitimini tamamlamıştır. 1994 yılından beri tv sunuculuğu yapmaktadır. sihirli annem, çocuklar duymasın, dadı, çarli i̇ş başında, yaprak dökümü, mahşer, sardunya sokak, acayip hikayeler, kardeş payı, köstebekgiller adlı dizilerde rol almış, oryantal star'ın da sunuculuğunu üstlenmiştir. "süpürrr" isimli sinema filminde başrolü paylaşmıştır. star tv'de yayınlanan ünlüler sirki adlı yarışma programında da trapez üzerinde gösteri yapmak üzere yarışmacı oldu. daha sonra fox'ta yayımlanan  prenses perfinya adlı dizide oynamıştır. babası türk yahudisi, annesi i̇talyandır ve kendisi ise çifte vatandaştır. ünlüler sirki'ndeki başarısından dolayı da çok sevilen jess molho bu programla kariyerinin dönüm noktasını yaşamıştır. 989 bölüm "yemek bahane" isimli sabah programını başarıyla sunmuş ve hemen ardından "kabul günü" isimli sabah programına başlayarak sunmuştur. ayrıca kanaltürk'te "jess'le hepsi 1 i̇nci" adlı "adam olacak çocuk" benzeri bir programı sunmuştur. 2010-2014 yıllarında türkmax kanalında i̇pek durkal, sena keçeli, turhan alyakut ve eyüp kemal sevinç ile her şey tadında isimli uzun bir sabah - öğle kuşağı programı sundu ve 2014 ocak ayında yerini türkmax gurme'ye bırakmasıyla program final yaptı. bu program 2013 yılında 4. antalya televizyon ödülleri komitesi tarafından "en i̇yi gündüz kuşağı programı" ödülü almıştır. son olarak tv8'de "o ses çocuklar", "aramızda kalmasın" ve "ninja warrior", türkmax gurme'de "mutfaktakiler"i ve 24 tv'de "ortaya konuşalım"ı sunmuştur. ekim 2023'ten beri tv8'de demet akalın ile beraber "gel konuşalım" programını sunmaktadır.

filmografisi

diziler 
 dadı - 2000
 çarli i̇ş başında - 2000
 çocuklar duymasın - 2002
 sihirli annem (yavuz) - 2004-2006 / 2011-2012
 yaprak dökümü (görkem) - 2006
 mahşer - 2007
 sardunya sokağı (cemil) - 2007
 memur muzaffer (tv  muhabiri) - 2008
 prenses perfinya (hakan) - 2008
 yahşi cazibe (deniz) - 2010 acayip hikayeler - 2012
 köstebekgiller (fikri güzel) - 2012
 i̇şler güçler - 2012
 kardeş payı - 2014
 gorbi - 2019

filmler 
 süpürrr (alper) - 2009
 çat kapı aşk (aras) - 2017

sunuculuk yaptığı programlar 
 yemek bahane
 kabul günü
 adam olacak çocuklar
 her şey tadında
 o ses çocuklar
 aramızda kalmasın
 ninja warrior türkiye
 göz 6
 göz 6 panorama
 mutfaktakiler
 ortaya konuşalım
 gel konuşalım

kaynakça

dış bağlantılar 
 

1976 doğumlular
türk televizyon sunucuları
türk erkek dizi oyuncuları
işık lisesinde öğrenim görenler
i̇talyan asıllı türkler
türkiye yahudileri
türk asıllı i̇talyanlar
yahudi asıllı i̇talyanlar
marmara üniversitesinde öğrenim görenler
yeditepe üniversitesinde öğrenim görenler
yaşayan insanlar
Arp 86

arp 86, kanatlıat takımyıldızı bölgesinde yaklaşık olarak uzaklıkta etkileşim halindeki ngc 7752 ve ngc 7753'ten oluşan gökada çiftidir. halton arp tarafından görüntülenmiş ve arp 86 olarak "eşlikçileri büyük ve yüksek yüzey parlaklığına sahip sarmal gökadalar" kategorisi altında tuhaf gökadalar atlası'na dahil edilmiştir.

ayrıca bakınız 
 girdap gökadası
 dwingeloo 1 ve dwingeloo 2

kaynakça

dış bağlantılar 
  galaxies ngc 7753 & ngc 7752 in pegasus

kanatlıat takımyıldızı
düzensiz galaksiler
ara sarmal galaksiler
086
ngc cisimleri
NGC 7753

ngc 7753, kanatlıat takımyıldızı bölgesinde yaklaşık olarak uzaklıkta bulunan ve ngc 7752 ile etkileşim halinde olan bir ara sarmal gökadadır. i̇ngiliz gökbilimci william herschel tarafından 12 eylül 1784 tarihinde keşfedildi. halton arp tarafından görüntülenmiş ve ngc 7752 ile birlikte arp 86 olarak "eşlikçileri büyük ve yüksek yüzey parlaklığına sahip sarmal gökadalar" kategorisi altında tuhaf gökadalar atlası'na dahil edilmiştir.

dış bağlantılar 
 ngc 7753 gözlem bilgisi (in-the-sky.org)

kaynakça 

kanatlıat takımyıldızı
ara sarmal galaksiler
etkileşen galaksiler
7753
12780
072387
+05-56-005
086
NGC 7752

ngc 7752, kanatlıat takımyıldızı bölgesinde yaklaşık olarak uzaklıkta bulunan ve ngc 7753 ile etkileşim halinde olan bir düzensiz gökadadır. i̇rlandalı gökbilimci r. j. mitchell tarafından 22 kasım 1854 tarihinde keşfedildi. halton arp tarafından görüntülenmiş ve ngc 7753 ile birlikte arp 86 olarak "eşlikçileri büyük ve yüksek yüzey parlaklığına sahip sarmal gökadalar" kategorisi altında tuhaf gökadalar atlası'na dahil edilmiştir.

dış bağlantılar 
 ngc 7752 gözlem bilgisi (in-the-sky.org)

kaynakça 

kanatlıat takımyıldızı
düzensiz galaksiler
etkileşen galaksiler
7752
12779
072382
+05-56-004
086
Dakota Fanning

hannah dakota fanning (d. 23 şubat 1994; conyers, georgia), amerikalı aktris.

filmografi

kaynakça

dış bağlantılar

 
 

1994 doğumlular
amerikalı çocuk oyuncular
amerikalı kadın sinema oyuncuları
saturn ödülü sahipleri
young artist ödülü sahipleri
yaşayan insanlar
20. yüzyılda amerikalı kadın oyuncular
21. yüzyılda amerikalı kadın oyuncular
georgia doğumlu kadın oyuncular
i̇ngiliz asıllı amerikalılar
fransız asıllı amerikalılar
alman asıllı amerikalılar
i̇rlanda asıllı amerikalılar
amerikalı kadın dizi oyuncuları
amerikalı kadın seslendirme sanatçıları
new york üniversitesinde öğrenim görenler
en i̇yi genç oyuncu performansı saturn ödülü sahipleri
NGC 55

ngc 55, heykeltıraş takımyıldızı bölgesinde bulunan macellansı bir çubuklu sarmal galaksidir. dünya'dan yaklaşık olarak uzaklıkta yer alır ve 7,8 kadir parlaklığı ile gökteki en parlak on ikinci galaksidir. 4 ağustos 1826 tarihinde james dunlop tarafından keşfedilmiştir.

yakın galaksiler ve grup bilgisi 

ngc 55 ve sarmal galaksi ngc 300, heykeltıraş grubu'nun üyeleri olarak tespit edilmişlerdir. ancak, son mesafe ölçümleri bu iki galaksinin aslında bir ön plan galaksileri olduklarını ortaya çıkarmıştır.

ngc 55 ve ngc 300, büyük olasılıkla kütleçekim etkisiyle birbirlerine bağlı bir çift yapıdır. ngc 55, heykeltıraş ve yerel grup arasındaki bir sınırda yer alır ve ngc 55 grubu'nun en parlak üyesidir.

ayrıca bakınız 
 ngc 4236 - benzer yandan görülen sarmal galaksi
 ngc 4631 - benzer yandan görülen sarmal galaksi

kaynakça

dış bağlantılar 
 ngc 55 in sculptor 
 seds: spiral galaxy ngc 55

heykeltıraş takımyıldızı
düzensiz galaksiler
çubuklu düzensiz galaksiler
yontar grubu
0055
001014
-07-01-013
072
1826'da keşfedilen astronomik cisimler
NGC 4

ngc 4, balıklar takımyıldızı yönünde yaklaşık olarak  uzaklıkta bulunan bir merceksi galaksidir. 29 kasım 1864 tarihinde albert marth tarafından keşfedilmiştir.

kaynakça 

balıklar takımyıldızı
merceksi galaksiler
0004
albert marth'ın keşifleri
1864'te keşfedilen astronomik cisimler
Hubble düzeni

hubble düzeni, edwin hubble tarafından 1925 yılında geliştirilmiş bir gökada sınıflandırma düzenidir. biçimi dolayısıyla çatal (i̇ngilizce ) olarak da anılır.

bu düzene göre galaksiler, sağdan eliptik olarak başlarlar ve adları e0 ile e7 olarak değişir. e biçimi temsil ederken rakam, gök adanın ne kadar oval biçiminde olduğunu gösterir. bir diğer deyişle 0 dairesel iken 7 son derece basıktır. teknik açıdan eliptikliğin 10 katıdır.

ardından galaksiler s0 veya merceksi galaksiden başlayıp iki ayrı takıma ayrılırlar. üst takım, sarmal galaksileri içerir. s sarmal anlamına gelir, sonraki harf ise sarmalların dağılımlarını tanımlar. 0 ise sarmal kolların yer almadığını, sonraki harfler de son derece dışa açık ve belirgin kollar yer aldığını vurgular. alt takım çubuklu sarmal galaksileri içerir. gök ada merkezinde çubuğun yer aldığı b imgesi ile gösterilir.

samanyolu, yani bulunduğumuz gök adanın sabbc türünde olduğuna inanılmaktadır. bu çubuğunun kısa olduğu ve kollarının sayısının ortalama olduğu anlamına gelir.

bu sınıflara uymayan galaksiler ise düzensiz olarak tanımlanır ve irr ile gösterilir.

ayrıca bakınız 
 biçimsel galaksi sınıflaması

kaynakça

dış bağlantılar 
 galaxies and the universe – an introduction to galaxy classification
 near-infrared galaxy morphology atlas, t.h. jarrett
 the spitzer infrared nearby galaxies survey (sings) hubble tuning-fork, sings spitzer space telescope legacy science project
 galaxy zoo – galaxy classification participation project.

dizi
astronomik sınıflandırma sistemleri
ekstragalaktik astronomi
Kırmızıya kayma

fizik ve astronomide kırmızıya kayma diye tanımlanan fenomen, bir cisimden yayılan ışımanın dalga boyunun artmasıdır. görülebilen ışık için bu ışığın renginin elektromanyetik tayfın kırmızı yöne doğru kaymasıdır. tersine dalga uzunluğunun azalması, maviye kayma olarak bilinir. kâinat'ta gözlenen galaksilerden gelen ışığın birkaç istisnaî durum dışında tayfın hep kırmızı bölgesine kaydığı gözlenir. edwin hubble, bu gözlemin sonucunda kâinat'ın yönden bağımsız olarak genişlediğini söylemiştir.

bazı kırmızı kaymalar, hızlandırıcı araçların yaydığı ses dalgalarının sirenlerin görünüşü ve frekansının değişiminde aşina olan doppler efekti örneğidir. bir ışık kaynağı bir gözlemciden uzaklaştığında her zaman bir kırmızı düşüş gerçekleşir. bunun özel bir örneği, evrenin genişlemesine bağlı olan kozmolojik kırmızıya kayma ve yeterince uzaktaki ışık kaynakları (genellikle birkaç milyon ışık yılı uzakta), dünya'yla olan uzaklıklarındaki artış oranına karşılık gelen kırmızılık değişimini göstermektedir. nihayet, yerçekimi kırmızısı, yerçekimsel alanların dışına çıkan elektromanyetik radyasyonda gözlemlenen göreceli bir etkidir. tersine, dalga boyundaki bir azalmaya maviye kayma denir ve genellikle ışık yayan bir cisim bir gözlemciye doğru hareket ettiğinde veya elektromanyetik radyasyon yerçekim alanına girdiğinde görülür. bununla birlikte, kızıla kayması daha genel bir terimdir ve bazen maviye kayma, negatif kırmızı tonlama olarak adlandırılır.

kırmızı kaymalar ve maviye kayma bilgisi, doppler radarı ve radar tabancaları gibi karasal teknolojileri geliştirmek için uygulanmıştır. kırmızı kaymalar da astronomik cisimlerin spektroskopik gözlemlerinde görülür. değeri z harfi ile temsil edilir.

uzaysal bir kırmızılık kaydırma formülü (ve klasik yaklaşımı), uzay-zaman düz olduğunda yakındaki bir cismin kızıla kaymasını hesaplamak için kullanılabilir. bununla birlikte, kara delikler ve big bang kozmolojisi gibi birçok bağlamda, kızıla kaymalar genel görelilik kullanılarak hesaplanmalıdır. özel görelilik, yerçekimi ve kozmolojik kırmızıdan kaymalar, çerçeve dönüşüm yasaları çatısı altında anlaşılabilir. saçılma ve optik etkiler de dahil olmak üzere elektromanyetik radyasyonun frekansında bir değişime neden olabilecek diğer fiziksel işlemler mevcut; bununla birlikte, ortaya çıkan değişiklikler gerçek kırmızı tonlamadan ayırdedilebilir ve genellikle böyle düşünülmemelidir (bkz. fiziksel optik ve radyasyonla aktarma bölümü).

kozmolojide kırmızıya kayma 
kırmızıya kayma, doppler etkisi ile birlikte ele alındığında galaksilerin dünya'dan uzaklaşma hızlarını ve buradan da dolaylı olarak uzaklıklarını belirlemekte kullanılır.

ayrıca bakınız 
 maviye kayma

astronomik tayf ölçümü
doppler etkisi
Sarmal galaksi

sarmal galaksi ya da sarmal gökada,  orijinal olarak edwin hubble tarafından 1936 tarihli çalışması the realm of the nebulae'da tanımlanan bir galaksi sınıfını oluşturur. hubble düzeni'ne göre bir galaksi sınıfıdır ve özellikleri şöyle özetlenebilir:

 etrafı teker adlı yıldızlar topluluğu tarafından sarılı olan bir merkezî karın veya topağı olur.
 nispî olarak yüksek seviyede açısal hızı vardır.

sarmal galaksiler, adlarını yıldızların oluştuğu parlak kollarına borçuludurlar. bu kollar yaklaşık logaritmik olarak merkezden dışa doğru açılırlar. sarmal galaksiler, kendi içlerinde çubuklu ve çubuksuz sarmal galaksilere  ayrılırlar.

samanyolu, yani dünya'nın yerel yıldızı olan güneş'in ait olduğu galaksi de bu türdendir. spitzer uzay teleskobu'ndan elde edilen son verilere göre muhtemelen sbb sınıfından olduğu tespit edilmiştir.

düzensiz galaksilerle birlikte, sarmal galaksiler evren'deki galaksilerin yaklaşık % 60'ını oluşturur. çoğunlukla düşük yoğunluklu bölgelerde bulunurlar ve galaksi kümelerinin merkezlerinde nadirdirler.

ayrıca bakınız 
çubuklu sarmal galaksi
eliptik galaksi
biçimsel galaksi sınıflaması
düzensiz galaksi

kaynakça 

 
biçimsel galaksi sınıfları
Kanunî Sultan Süleyman Köprüsü

kanuni sultan süleyman köprüsü, i̇stanbul ilinin büyükçekmece ilçesinde bulunan, büyükçekmece ile mimarsinan mahallesi arasında yer alan tarihi köprü.

i̇stanbul'u avrupa'ya bağlayan tarihi ticaret yolu üzerinde, büyükçekmece gölü'nün marmara denizi ile birleştiği noktada yapılmıştır. mimar sinan tarafından inşa edilen köprü, i̇stanbul'a 36 km uzaklıkta yer almaktadır. kanuni sultan süleyman (1520-1566) zigetvar seferi'ne çıkarken, ordunun, büyükçekmece gölü ile denizin birleştiği bu noktadan sallarla karşıya geçmekte çok zorlanması üzerine buraya köprü yapılmasını emretmiştir.  ancak kanuni sultan süleyman, zigetvar kuşatması'nda öldüğü için köprü, oğlu ii. selim zamanında, 1567'de tamamlanmıştır.

köprünün girişindeki turistik alan içerisinde sokullu mehmet paşa camii, kurşunlu han ve i. süleyman çeşmesi de yer almaktadır.

mimar sinan'ın "köprü, eserlerimin içerisinde şaheserimdir." dediği bu köprü, 636 metre uzunluğunda, 7,17 metre genişliğindedir. 4 ayrı bölümden ve 28 kemerden oluşan köprünün yapımı sırasında, gölün suları büyük tulumbalarla boşaltılarak, 40.000 m³ taş kullanılmıştır. 1986-1989 yılları arasında restore edilen köprü ilçenin sembolüdür.

hat ile tarih düşürülmesi 
köprünün ortasında beyaz mermer üzerinde karahisarî hasan çelebi tarafından arapça yazılan hat ile "arap ve acem ülkelerinin sultanı sultan süleyman han oğlu sultan selim han" adına olduğu belirtilen bir tarih düşme yazısı bulunmaktadır:
"dedi târihin hüdâyî ol zaman
yapdı âb üzere bu cisri selim han sene 957
eyledi kâmil süleyman köprüsün sultan selim"

köprünün 1567'den itibaren masrafı 114.073.850 akçedir.

köprüye saldırı girişimi 
çanakkale savaşı sürerken 8 eylül 1915 tarihinde bölgeye ulaşan i̇ngiliz denizaltısı hms e2 osmanlı lojistik hatlarına zarar vermek için köprüyü havaya uçurmak için karaya adam çıkartmış ancak i̇ngiliz askerleri osmanlı devriyeleri tarafından yakalanarak esir edilmiştir.

ayrıca bakınız 
 küçükçekmece köprüsü
 türkiye'deki köprüler listesi

kaynakça

dış bağlantılar 
 sinan'a saygi projesi internet sitesi, sinan ve eserleri ile ilgili kapsamlı bilgi

türkiye'deki osmanlı köprüleri
i̇stanbul'da osmanlı mimarisi
i̇stanbul'daki köprüler
büyükçekmece'deki altyapı
köprü
mimar sinan'ın eserleri
türkiye'deki kemer köprüler
türkiye'deki taş köprüler
1567'de osmanlı i̇mparatorluğu'nda kurulan oluşumlar
1567'de tamamlanan yapılar
1560'larda tamamlanan altyapı
16. yüzyılda tamamlanan köprüler
türkiye'deki yaya köprüleri
Kaplan (anlam ayrımı)

kaplan aşağıdaki anlamlara gelebilir.

kişiler (soyadı) 
kaplan, bir musevi ve türk soyadı olarak kullanılmaktadır. zaman zaman caplan yazmış).

 anatoli lvovich kaplan, (1902 - 1980) rus ressam ve 
 aryeh kaplan, (1934 -1983)
 bob kaplan, d. 1936
 bruce eric kaplan veya bek
 david kaplan
 david kaplan
 david kaplan
 david e. kaplan
 david l kaplan
 drew alan kaplan
 edith kaplan
 fanny kaplan, (1883-1918).
 gabe kaplan, d. 1945
 hamit kaplan
 jonathan kaplan
 jonathan kaplan
 jonathan kaplan
 kivie kaplan (1904 - 1975)
 marty kaplan
 mehmet kaplan :
 mehmet kaplan - türk politikacı
 mehmet kaplan - türk yazar
 metin kaplan, d. 1953
 michael kaplan d. 1946
 michel kaplan
 mordecai kaplan, (1881 - 1983)
 morton kaplan, d. 1921
 murat kaplan, (d.1970 ---) wing-chun kung-fu ustası -->
 murat kaplan, belçikalı gangster
 nathan kaplan, (1891/1895 - 1923), jack the dropper, amerikalı gangster.
 nelly kaplan, (1934-2020)
 philip j. kaplan
 robert kaplan
 robert d. kaplan, d. 1952
 robert p. "bob" kaplan, bkn. bob kaplan
 robert s. kaplan
 stanley kaplan,.
 steve kaplan, d. 1953,.
 viktor kaplan, (1876 - 1934), 
 yıldız kaplan (d. 28 ekim 1970) türk pop müzik sarkici, oyuncu ve manken.
 yusuf kaplan

hayvanlar 
 kaplan
 hazar kaplanı (panthera tigris virgata)
 kaplan kedisi (leopardus tigrinus), lekeli küçük kedi olarak da bilinir, kedigiller (felidae) 
 keseliler:
 tazmanya kaplanı (thylacinus cynocephalus)
 kıkırdaklı balıklar:
 kaplan köpekbalığı (galeocerdo cuvier)

coğrafya 
 kaplan, küçük bir şehir (kuzey louisiane)
 kaplan dağı, antarktika dağı

diğer 
 korkusuz kaplan - uzun metrajlı aksiyon filmi
 bağdat kaplan camii
 kaplan tigger
 kaplan harekatı
 kaplan ve ejderha, 2000 filmidir
 kaplan türbin, bir türbin
 kaplan (dergi), 1966-1967 arasında türkiye'de 35 sayı çıkan haftalık çizgi roman dergisi. i̇ngiliz "tiger" dergisinin türkçe versiyonudur.

türkçe soyadları
yahudi soyadları
Küçükçekmece Gölü

küçükçekmece gölü, marmara bölgesi'nde, i̇stanbul'da küçükçekmece, avcılar, bakırköy ve başakşehir ilçeleri arasında yer alan göl.

i̇stanbul'un 15 km batısında, deniz seviyesinde yer alır. denizden, kıyı boyunca taşınan kum ve çakılların meydana getirdiği sığ bir kıyı oku ile ayrılır. ancak bu dil, doğu ucunda gölün ayağı olan dere ile kesintiye uğrar. bu dere gölün fazla suyunu marmara denizi'ne boşaltır. denizin kabardığı veya göl suyu azaldığı zamanlarda da deniz suyunu göle akıtır. bu sebeple gölün suyu az çok tuzludur. göle kuzeyden nakkaş deresi, sazlıdere ve eşkinoz suları karışır. göl, bu derelerin birleşik aşağı çığırlarının deniz tarafından kaplanmasıyla meydana gelen bir koyun önünün tıkanması sonucu lagün halini almıştır. göl adını köprü olmadığı zamanlarda üzerinde yer alan çekmece adı verilen elle çekilerek karşıya geçmek için kullanılan salların küçük olmasından alır.

i̇stanbul'un banliyö semtleri, gölün doğu kenarına kadar gelir. (küçükçekmece, soğuksu, menekşe, halkalı). göl ağzının doğusunda (florya) ve dil üzerinde plaj kuruluşları vardır.

2008 yılında kocaeli üniversitesi ve bristol üniversitelerinin ortak çalışmaları ile çok yeni ve önemli arkeolojik buluntular keşfedilmiştir. ms 557'deki büyük depremde yok olduğu sanılan bathonea kentine ait olduğu düşünülen bazı kalıntılar bulunmuştur. çalışmalar sırasında bulunan kent kalıntıları, arkeologlara buranın yazılı kaynaklarda geçen ancak yeri şimdiye kadar tespit edilemeyen “bathonea” kenti olduğunu düşündürdü. bölgede bulunan evlerin birçoğunun kendisine ait iskelesi olması ve çok sayıda antik çapanın bulunması da dönemi anlatan tarihçi procopius'u doğruluyor.

araştırmaların en heyecan verici noktası ise gölün kuzeybatısında firuzköy kıyısındaki yarımadada deniz tabanındaki fener kalıntılarıydı. fenerle ilgili ilk bulgu, göl içindeki sığlığın üstünde kalan iki taş bloktu. blokların çevresinde yoğunlaşan sualtı arkeologları, duvar formları, mermer döşeme parçaları, seramik kalıntılar ve çok miktarda kiremit-tuğla parçaları buldular. kalıntılar üzerine yapılan çizim çalışmaları iki farklı yapının temellerini ortaya çıkardı. denize uzanan rıhtımın açığındaki fenerden alınan kalıntılar, bothonea'nın önemli bir liman kenti olduğunu da gözler önüne serdi. i̇lk fener kalıntıların, bugünkü i̇stanbul'un yerinde helenistik dönemde milattan önce 7. yüzyılda kurulan byzantion'la aynı döneme ait olduğu sanılıyor. büyük blok taşlardan alınan harç malzemesi, 5. yüzyılda ii. teodosios tarafından yapıldığı sanılan bizans'ın dış surlarının harcıyla karşılaştırıldığında büyük benzerlikler bulundu.

ayrıca bakınız 
 oluşumlarına göre türkiye'nin gölleri listesi
 türkiye'deki göller
 küçükçekmece köprüsü
 küçükçekmece meydanı
 yarımburgaz mağarası
 kanal i̇stanbul
 fatih, küçükçekmece

kaynakça

dış bağlantılar 
uzaydan küçükçekmece gölü

i̇stanbul'daki göller
göl
avcılar coğrafyası
esenyurt
türkiye'deki önemli kuş alanları
türkiye'deki deniz kulakları
türkiye'deki göller