Mahathir Muhammed

mahathir bin muhammed (cavi: محضير بن محمد; d. 10 temmuz 1925, alor star), malezyalı doktor ve siyasetçi. 1981-2003  ve 2018- 2020 yılları arasında malezya'nın başbakanı olarak görev yapmıştır. mahathir, malezya tarihinde önemli bir figür olarak kabul edilmektedir.

mahathir döneminde malezya hammadde ihraç eden bir ülkeden yüksek teknolojiye sahip üretici bir ülke haline geldi.

hayatı 

mahathir bin muhammed, 10 temmuz 1925'te şimdiki malezya sınırlarında yer alan kedah'da, bir öğretmen ailesinde doğmuştur.
1953 yılında singapur ulusal üniversitesi'nin tıp fakültesi'nden mezun oldu.

1976 yılından 1981'e kadar malezya'nın başbakan yardımcısı olmuştur. 1981 ile 2003 seneleri arasında ise malezya'nın başbakanlığını yapmıştır. o dönemde, ülkenin ekonomik kalkınması ve modernizasyonu için çeşitli politikalar uyguladı. aynı zamanda, "wawasan 2020" adlı bir vizyon planını ortaya koyarak malezya'yı 2020 yılına kadar gelişmiş ülkeler seviyesine çıkarmayı hedefledi.

20 şubat 2003'ten 31 ekim 2003'e kadar bağlantısızlar hareketi genel sekreterliğini yapmıştır. 2003 yılında politikadan ayrıldı ve kendi isteği ile emekli olarak, görevini yardımcısı abdullah ahmad badawi'ye devretti. politikadan ayrılırken şöyle söylemiştir:

2018 yılında mahathir, 92 yaşında olmasına rağmen malezya başbakanlığına yeniden seçildi. bu seçimlerde, malezya tarihindeki en yaşlı başbakan olarak göreve gelmiştir. 2020 yılında ise görev süresi sona ermiştir.

mahathir, malezya siyasetinde önemli bir figür olarak kabul edilmekte ve malezya'nın modernleşme sürecinde etkili bir rol oynamıştır.

ailesi 
siti hasmah ile kurduğu evliliğinden yedi çocuğu vardır:
 marina mahathir
 mirzan mahathir
 melinda mahathir
 mokhzani mahathir
 mukhriz mahathir
 maizura mahathir
 mazhar mahathir

sağlık 

mahathir muhammed'in kalple ilgili hastalıklara dair bir geçmişi bulunmaktadır. i̇lk kalp krizini 1989 yılında, 64 yaşındayken geçirmiştir. ardından, 2006 yılında bir kez daha iki kalp krizi yaşamış ve bir yıl sonra dörtlü bypass ameliyatı geçirmiştir. 2007 operasyonunun ardından bir göğüs enfeksiyonu geçirdi. ayrıca, 2010 yılında başka bir göğüs enfeksiyonu tedavisi için yeniden hastaneye yatırıldı.

i̇lk malezya otomobili 

başbakan olduğu dönemde, 1983 yılında malezya'yı ilk yerli otomobiline kavuşturmuştur. kurduğu ilk malezya otomobilinin markası proton (perusahaan otomobil nasional berhad) idi. bununla ilgili olarak 23 mayıs 1983'te mitsubishi motors ile teknik işbirliği, lisans ve komponent üretimi konularında anlaşma imzalanmıştır. 1 temmuz 1985'te proton markalı ilk otomobil olan "saga" modelinin üretime başlandı. 2003 yılında başbakanlık görevinden ayrıldıktan sonra kurduğu proton'un danışmanlığını üstlenmiştir.

1997 doğu asya mali krizi'ndeki tavrı 
24 temmuz 1997'de malezya'da kullanılan resmî para birimi ringgit amerikan doları karşısında yaklaşık 38 aydan beri 2.6530 ile en düşük seviyesine gerilemiştir. durumun kötüye gitmesinin farkına varan o zaman malezya başbakanı olan mahathir, suni spekülasyona karşı etkin bir mücadele başlatır. 2 gün sonra, 26 temmuz 1997'de mahathir muhammed, ünlü spekülatör, amerikalı finansçı george soros'u ringgit'e yapılan spekülatif saldırıdan sorumlu tutar ve malezya ekonomisini spekülasyonlarla krize sokmakla suçlar. 23 ağustos 1997'de malezya başbakanı amerikalı finansçı george soros'u diğer güney asya para birimlerine yöneltilen saldırıdan ötürü de suçlamıştır.

mahathir, uluslararası para fonu'na meydan okumuş ve bir anda dünyanın gündemine oturmuştu. uluslararası para fonu'nun işbirliğini reddeden mahathir, ülkesini krizden çıkartmak için bir dizi hamle başlatmış, petronas i̇kiz kuleleri, putrajaya ve cyberjaya şehirleri, proton arabaları gibi projeler üretmiştir.

dış siyaset
mahathir'ın dış politikası malezya'nın dış ilişkilerine önemli bir etki ve katkı sağlamıştır.

bölgesel işbirliği ve asean
mahathir, çevre ülkeler ve bölgelerle işbirliğine önem vermiş ve özellikle asean'ın (güneydoğu asya uluslar birliği) gelişimini teşvik etmiştir. 1990'ların başında "asean topluluğu" kavramını ortaya atmış ve asean üye ülkeleri arasındaki ekonomik, siyasi ve güvenlik işbirliğini güçlendirmeyi amaçlamıştır.

i̇slam dünyası meseleleri
müslümanların çoğunlukta olduğu bir ülkenin lideri olarak, mahathir i̇slam dünyası meselelerinde önemli bir rol oynamıştır. i̇slam i̇şbirliği teşkilatı gibi i̇slam ülkeleri örgütlerinin faaliyetlerine aktif olarak katılmış ve i̇slam ülkeleri arasındaki işbirliğini ve dayanışmayı teşvik etmiştir.

güney-güney işbirliği
mahathir, gelişmekte olan ülkeler arasında güney-güney işbirliğini desteklemiş, ortak kalkınmayı sağlamak için işbirliği ve yardımlaşma gerektiğini savunmuştur.

olumlu yönleri 

mahathir bin muhammed, malezya siyasetinde önemli bir figürdür. uzun bir süre boyunca başbakanlık görevini üstlenmiş ve ülkenin ekonomik kalkınması ve modernizasyonu için çeşitli politikalar uygulamıştır. ayrıca, malezya'nın uluslararası arenadaki etkisini artırmaya çalışmış ve ülkenin hedeflerini gerçekleştirmek için vizyon projeleri ortaya koymuştur.

mahathir, cesur ve kararlı liderlik tarzıyla bilinir ve malezya'nın güçlü bir şekilde temsil edilmesine önem verir. ekonomik reformlar, eğitim, altyapı geliştirme ve ulusal birlik gibi alanlarda önemli adımlar atmıştır.

mahathir, genel olarak dış politikada bağımsız ve aktif bir tutum benimsedi. malezya'nın ticari ve diplomatik ilişkilerini güçlendirmek için farklı ülkelerle temaslar kurdu ve anlaşmalar imzaladı.

tartışma

antisemit yorumları 
yahudi karşıtı bir kişiliğe sahip olan mahathir bin muhammed, çeşitli kerelerde yahudilerle ilgili görüşlerini dile getirmiştir.

1970'te tartışma yaratan the malay dilemma () kitabında şunları aktarmıştır:

müslüman ülkelerin terörizme karşı uluslararası toplantısından önce terörizm ile ilgili olarak bu görüşleri dile getirmiştir:

tokyo'nun bm üniversitesinde düzenlenen birleşmiş milletler'in i̇slam sempozyumunda mahathir şöyle seslenmiştir:

16 ekim 2003'te, başbakanlık görevinden ayrılmadan kısa bir süre önce mahathir muhammed, putrajaya'daki i̇slam konferansı örgütü zirvesinde şunları aktarmıştır:

kitapları 
 the malay dilemma (), (1970) isbn 981-204-355-1
 the challenge (), (1986) isbn 967-978-091-0
 regionalism, globalism, and spheres of influence: asean and the challenge of change into the 21st century (), (1989) isbn 981-3035-49-8
 the pacific rim in the 21st century (), (1995)
 the challenges of turmoil (), (1998) isbn 967-978-652-8
 the way forward (), (1998) isbn 0-297-84229-3
 a new deal for asia (), (1999)
 islam & the muslim ummah (), (2001) isbn 967-978-738-9
 globalisation and the new realities (), (2002)
 reflections on asia (), (2002) isbn 967-978-813-x
 the malaysian currency crisis: how and why it happened (), (2003) isbn 967-978-756-7
 achieving true globalization (), (2004) isbn 967-978-904-7
 islam, knowledge, and other affairs (), (2006) isbn 983-3698-03-4
 principles of public administration: an introduction (), (2007) isbn 978-983-195-253-5
 chedet.com blog merentasi halangan (bilingual) (), (2008) isbn 967-969-589-1
 a doctor in the house: the memoirs of tun dr mahathir mohamad (), 8 mart 2011 isbn :9789675997228.
 doktor umum: memoir tun dr mahathir mohamad (), 30 nisan 2012 isbn :9789674150259 bu kitap onun en çok satan "evde bulunan doktor" kitabının bm versiyonu idi.

kaynakça 
morais, j. victor (1982). mahathir: a profile in courage. eastern universities press. oclc 8687329.
sankaran, ramanathan; mohd hamdan adnan (1988). malaysia's 1986 general election: the urban-rural dichotomy. institute of southeast asian studies. isbn 981-3035-12-9.
milne, r. s.; mauzy, diane k. (1999). malaysian politics under mahathir. routledge. isbn 0-415-17143-1.
stewart, ian (2003). the mahathir legacy: a nation divided, a region at risk. allen & unwin. isbn 1-86508-977-x.
dhillon, karminder singh (2009). malaysian foreign policy in the mahathir era 1981–2003: dilemmas of development. nus press. isbn 9971-69-399-2.
wain, barry (2010). malaysian maverick: mahathir mohamad in turbulent times. palgrave macmillan. isbn 0-230-23873-4.

kaynakça

dış bağlantılar 

literatur von und über mahathir bin mohamad im katalog der deutschen nationalbibliothek.
dr mahathir mohamad's blog (launched may 2008)
bbc profile: mahathir mohamad
mahathir hospitalised after heart attack
turkish daily news, from mahathir's final days in office
islam the misunderstood religion by dr. mahathir mohamad
perdana leadership foundation website on malaysia’s past prime ministers.
bbc news: mahathir in his own words
bbc news: in pictures: mahathir steps down
bbc news: malaysia defends speech on jews
asiaweek: al gore's rebuke of apec host mahathir
text of dr mahathir's speech to the oic on 16 october 2003
dr m slams pak lah but bn leaders rally behind the pm

|-

|-

|-

1925 doğumlular
malezya başbakanları
yaşayan insanlar
bağlantısızlar hareketi genel sekreterleri
görev başındaki ulusal liderler
türkiye cumhuriyeti cumhuriyet nişanı sahipleri