Wilhelm Keitel

wilhelm bodewin johann gustav keitel (22 eylül 1882; helmscherode, almanya - 16 ekim 1946; nürnberg, almanya), alman subay. 1938'den 1945'e kadar alman ordusunun genelkurmay başkanlığını yaptı. 1940'tan itibaren (generalfeldmareşal) rütbesi ile alman ordusunun en yüksek rütbeli subayı olarak adolf hitler'in en yakın çalışma arkadaşlarından biri oldu. ii. dünya savaşı sonunda nürnberg mahkemeleri'nde "baş savaş suçlusu" olarak yargılanan 24 kişi ile birlikte hakkındaki 4 iddianın hepsinden "suçlu" bulundu ve "idam cezası"na mahkûm edildi. 16 ekim 1946 tarihinde, 9 mahkûm ile birlikte nürnberg'te asılarak idam edildi.

en büyük oğlu karl-heinz keitel'de waffen-ss'de bir tümen komutanı olarak görev aldı. nazilerin sovyet savaş esirlerine karşı işledikleri suçlar kapsamında çok sayıda kişinin yargısız infaz yoluyla öldürülmesini emreden barbarossa kararnamesi, wilhelm keitel tarafından imzalanmıştı.

çocukluk ve gençlik yılları 
wilhelm keitel, orta sınıf bir toprak sahibi carl keitel ile hanımı apollonia vissering'in oğlu olarak brunswick dükalığı'nda bad gandersheim'de doğdu. göttingen'de eğitimini tamamladıktan sonra 6. aşağı-sakson topçu alayına katılarak ve askerî öğrenci olarak 1901 yılında orduya girdi. 1909 yılında zengin bir toprak sahibinin kızı olan lisa fontaine ile evlendi. çiftin altı çocukları oldu, birisi bebek iken öldü.

i. dünya savaşı'nda
wilhelm keitel, i. dünya savaşı sırasında 46. topçu alayı'nda batı cephesi'nde görev yaptı ve savaşa kurmay subay olarak katıldı. yüzbaşılığa terfi etti ve daha sonra deniz kuvvetleri'nde karargâh subayı oldu. eylül 1914 yılında, flanders savaşı'nda bir şarapnel ile sağ kolundan yaralandı. keitel yaralarının iyileşmesinden sonra 1915 başlarında alman genelkurmaylığına tayin oldu.

savaşlar arası dönem
i. dünya savaşı bittikten sonra yeni oluşturulan reichswehr'e katıldı ve polonya sınırında organize olan freikorps sınır koruma birimlerinde görev yaptı. keitel ayrıca bir tümende kurmay subay olarak görev aldı ve daha sonra iki yıl boyunca hanover süvari okulu'nda öğretmenlik yaptı. 1923'te binbaşı oldu. 1924 yılında genelkurmaya hizmet veren savunma bakanlığına transfer oldu. yakın zamanda örgütsel bölüm başkanlığına terfi etti. 1929'da reich savunma bakanlığı'nda yarbay, 1930'da ordu örgütlenme dairesi şefi, 1931'de albay oldu. 1932 yılının sonbaharında bir kalp krizi geçirdi. 1933 yılında nasyonal sosyalistler'in iktidara gelmesinden sonra bu görevini korudu. weimar cumhuriyeti döneminde (1919-1933) çeşitli yönetim görevlerinde bulundu. 1934'te tümgeneral ve bremen vi. piyade komutanı oldu.

1935'te werner von fritsch'in önerisi ile korgeneralliğe terfi etti ve savaş bakanlığı düzeyinde bir görev olan silahlı kuvvetler dairesi kurmay başkanlığına getirildi. 1937'de topçu generali oldu. 1938'de ise orgeneralliğe yükseltilerek, hitler'in askeri işleri tek elden yönetmek için oluşturduğu silahlı kuvvetler yüksek komutanlığı başkanlığı'na yükseltildi. bu etkin görev keitel'i almanya'nın savaş bakanı yaptı ve buna göre hitler'in kabinesine atandı. yakında zamanda okw görevinden sonra yakın arkadaşı walter von brauchitsch, onu başkomutan olarak atanması için hitler'i ikna etti.

ekim 1938 yılında kısa bir dönem için sudetenland'ın askeri valisi oldu. şubat 1939 yılında keitel yine genelkurmay başkanı oldu ve ii. dünya savaşı'nın sonuna kadar bu görevi sürdürdü.

ii. dünya savaşı 
30 ağustos 1939'da, ii. dünya savaşı'nın patlak vermesinden hemen önce, keitel, hitler tarafından bir "savaş kabinesi" olarak faaliyet göstermek üzere kurulan altı kişilik reich savunma bakanlar kurulu'na atandı.

keitel ii. dünya savaşı sırasında, batı ve doğu cephelerinde alman ordusunun komutanlarından biriydi. her ikisinde de hitler'in karşısında geri adım attı ve hitler'e istifasını sundu fakat hitler reddetti.

1940 yılında fransa seferi'nden sonra, almanya'nın fransa'yı altı hafta içinde mağlup etmesinin ardından keitel, hitler'i “tüm zamanların en büyük savaş lordu” olarak nitelendirdi. diğer bazı generaller ile birlikte mareşalliğe terfi etti. keitel, fransa ile yapılan ateşkesin ardından, fransızlara önerilen teslim koşullarını hazırladı. şövalyelik nişânı ile ödüllendirildi ve 19 temmuz 1940'ta generalfeldmareşal'e (mareşal) terfi etti.

1941'de sovyetler birliği'nin işgali olan barbarossa harekatı'nın planlanması, 18. ordu'nun sovyetler birliği'ne karşı bir saldırı pozisyonuna yeniden yerleştirilmesiyle franz halder tarafından geçici olarak başlatıldı. 31 temmuz 1940'ta hitler, keitel, halder, alfred jodl, erich raeder, brauchitsch ve hans jeschonnek'i içeren büyük bir konferans düzenledi. bu konferansta işgali tartıştılar. katılımcılar işgale itiraz etmediler. hitler savaş çalışmalarının tamamlanmasını istedi ve georg thomas'a ekonomik konularda iki çalışma tamamlama görevi verildi. thomas tarafından yapılan ilk çalışma, yakıt ikmali ve kauçuk malzemeleriyle ilgili ciddi sorunları detaylandırdı. keitel, thomas'a hitler'in bunu görmek istemeyeceğini söyleyerek sorunları açıkça reddetti. bu, thomas'ın uydurma ekonomik faydalara dayanan istila için parlak bir öneri sunan ikinci çalışmasını etkiledi.

ocak 1943'te, stalingrad'daki nihai teslimiyetten hemen önce, hitler, savaş ekonomisinin kontrolünü merkezileştirmek amacıyla devlet, silahlı kuvvetler yüksek komutanlığı ve parti temsilcilerinden oluşan üç kişilik bir komite kurulmasını kabul etti. komite üyeleri keitel, (okw başkanı) hans lammers (reich şansölyesi başkanı) ve martin bormann (parti şansölyesi başkanı) idi. yakın zamanda dreierausschuß (üçlü komite) olarak bilinen komite, ocak ve ağustos 1943 arasında on bir kez toplandı. bununla birlikte, hitler'in çoğu nihai kararı yine kendisinin vermesi yüzünden çok az özerkliğe sahipti. buna ek olarak, derinden yerleşik etki alanlarına yönelen ve bunu kendi güçlerine yönelik bir tehdit olarak görerek onu baltalamak için birlikte çalışan kabine bakanlarının direnişiyle karşılaştı. sonuç olarak hiçbir şey değişmedi ve komite konu dışı kaldı.

keitel, 20 temmuz 1944'teki hitler'e yapılan başarısız suikast girişiminden sonra önemli bir rol oynadı. mareşal erwin von witzleben de dahil olmak üzere, katılan birçok subayı roland freisler'in kötü şöhretli halk mahkemesine teslim eden ordu "onur mahkemesinde" oturdu. çoğu gestapo tarafından işkence gören yaklaşık 7.000 kişi tutuklandı ve yaklaşık 5.000 kişi idam edildi.

nisan ve mayıs 1945'te, berlin savaşı sırasında keitel, sovyet güçlerini geri püskürtmek ve berlin'i rahatlatmak için karşı saldırı çağrısında bulundu. ancak, bu tür karşı saldırıları gerçekleştirmek için yeterli alman kuvvetleri yoktu. 30 nisan 1945'te hitler'in intiharından sonra keitel, büyük amiral karl dönitz'in başkanlığında kısa ömürlü flensburg hükûmeti'nin bir üyesi olarak kaldı. flensburg'a gelen silahlanma ve savaş üretimi bakanı albert speer, keitel'in hitler'e yaptığı gibi dönitz'e de dalkavukluk yaptığını söyledi. almanya 7 mayıs 1945'te kayıtsız şartsız teslim olduğunda, almanya adına teslim antlaşmasına kendi eliyle imza attı. joseph stalin bunu bir hakaret olarak değerlendirdi, bu nedenle berlin'in karlshorst banliyösünde 8 mayıs'ta ikinci bir imza düzenlendi. orada keitel, almanların sovyetler birliği'ne teslim olmasını imzaladı. beş gün sonra 13 mayıs'ta abd'nin isteği üzerine tutuklandı ve mondorf-les-bains'deki camp ashcan'da gözaltında kaldı. general jodl, 23 mayıs'ta flensburg hükûmetinin nihai olarak dağılmasına kadar okw'nin şefi olarak onun yerine geçti.

mahkemesi ve idamı 

wilhelm keitel'in teslim anlaşmasından dört gün sonra flensburg hükûmetinin geri kalanı ile birlikte tutuklandı. uluslararası askeri mahkeme'de yargılandı. barışa karşı suç işlemek için komplo kurmak; saldırı savaşları başlatmak ve yürütmek, savaş planlaması; savaş suçları ve insanlığa karşı suçlardan yargılandı.

aleyhindeki davaların çoğu, askerlerin ve siyasi mahkumların öldürülmesi veya 'ortadan kaybolması' yönünde çağrıda bulunan düzinelerce emirde imzasının bulunmasına dayanıyordu. mahkemede keitel, hitler'in emirlerinin çoğunun yasa dışı olduğunu bildiğini itiraf etti. savunması neredeyse tamamen, "lider ilkesine" (führerprinzip) uygun olarak emirleri yerine getirdiği argümanına ve hitler'e kişisel sadakat yeminine dayanıyordu.

imt bu savunmayı reddetti ve onu tüm suçlamalardan mahkum etti. mahkemenin tüzüğü, "üstün emirlerin" hafifletici bir faktör olarak görülmesine izin vermesine rağmen, keitel'in suçlarını o kadar korkunç buldu ki "hafifletmede hiçbir şey yok" denildi.
imt, aleyhindeki kararında, "bir askere bile üst düzey emirler, şok edici ve kapsamlı suçların bilinçli, acımasızca ve askeri bir mazereti veya gerekçesi olmaksızın işlendiği durumlarda hafifletme olarak kabul edilemez" diye yazdı. ayrıca müttefik komandoların yargılanmadan vurulmasını emreden komando emri'nin yasadışı olduğunu iddia ederken, onu tekrar tasdik ettiği ve uygulamasını genişlettiğine dikkat çekildi. ayrıca, kendi yetkisiyle yasa dışı emirler verdiği birkaç vakayı da kaydetti.

keitel, mahkeme huzurundaki ifadesinde şunları söyledi: "bu vahşetler birbiri ardına, adım adım geliştikçe ve sonuçlarını önceden bilinmededen, vahim sonuçlarıyla birlikte trajik seyrini aldı." müttefikler, keitel'in eylemlerinin askeri olmaktan çok suçlu olduğunu vurgulamak için, idam mangası tarafından kurşuna dizilme talebini reddettiler. bunun yerine nürnberg hapishanesi'nde asılarak idamına karar verildi.

ayrıca savaş tutsaklarını kurşuna dizme emri vermekten ve uluslararası hukuk kurallarını çiğneyen başka eylemlerden dolayı da suçlu bulundu ve ölüm cezasına çarptırıldı.

i̇nfaz günü keitel, hapishane papazı henry f. gerecke'ye "bana bildiğinden daha fazla yardım ettin. kurtarıcım i̇sa, her zaman yanımda dursun. ona çok ihtiyacım olacak" dedi.
16 ekim 1946 tarihinde asılarak idam edilen keitel'in idamı amerikan ordusu çavuşu cellat john c. woods tarafından gerçekleştirildi. son sözleri şuydu: "yüce tanrı'yı alman halkına merhamet etmeye çağırıyorum. 2 milyondan fazla alman askeri benden önce anavatan için ölüme gitti. oğullarımı  takip ediyorum – her şey almanya için.” tuzak kapısı küçüktü ve düşerken keitel ve diğer bazı mahkumların kafa yaralanmalarına neden oldu. i̇nfaz edilen nazilerin çoğu, boyunlarını kırmak için yetersiz güçle darağacından düştü ve keitel'in idamı 24 dakika süren kasılmalara neden oldu. vücudu, ostfriedhof (münih) de yakıldı ve külleri i̇sar nehrine döküldü.

özel hayatı
keitel'in en küçük oğlu hans-georg keitel, 1940'taki fransa seferi sırasında kalçasından kötü bir şekilde yaralandı. 1941'te sovyet uçak saldırısıyla önceki gün yaralandıktan sonra bir sahra hastanesinde 18 temmuz 1941 tarihinde öldü. hans, bad gandersheim'de aile mezarına gömüldü. babasının külleri amerikalılar tarafından satın alındı ve amcası bodewin keitel ile yan yana gömüldü.

diğer oğlu binbaşı ernst-wilhelm keitel, i̇kinci dünya savaşı'nın sonunda sovyetler tarafından ele geçirildi. ocak 1956 tarihinde serbest bırakıldı ve almanya'ya evine döndü.

keitel, aralık 1941 yılında moskova yakınlarındaki yenilgiden sonra, diğer pek çok generaller gibi, bir günah keçisi olarak hareket etmek zorunda kaldı. i̇lerleyen günlerde intihar etmeyi düşünürken, yakın arkadaşı orgeneral alfred jodl'un ikna etmesi ile bu düşüncesinden vazgeçti.

miras 
keitel idamından önce anılarını i̇ngilizce olarak in the service of the reich adıyla yayınladı. daha sonra walter görlitz tarafından the memoirs of field-marshal keitel olarak yeniden düzenlenmiştir (). keitel'in daha sonra i̇ngilizce olarak yayınlanan bir başka çalışması da questionnaire on the ardennes offensive adını taşımaktadır.

popüler kültürde 
2004 tarihli alman yapımı çöküş (der untergang) filminde dieter mann tarafından canlandırıldı.

kaynakça

 wilhelm keitel i̇ngilizce wikipedia maddesi
 hitler kitabı sh:409, yazarlar: henrik eberle / matthias uhl (ed.)

nazilerin sovyet savaş esirlerine karşı suç işlenmesinden sorumlu kişiler
1882 doğumlular
1946 yılında ölenler
heer generalleri
ii. dünya savaşı'nda nazi almanyası'nın askerleri
i. dünya savaşı'nda alman askerler
19. yüzyılda almanlar
20. yüzyılda freikorps personeli
20. yüzyıl alman yazarları
alman hristiyanlar
alman anı yazarları
i̇dam edilmiş askerler
nürnberg uluslararası askerî ceza mahkemesi'nce idam edilenler
generalfeldmarschall
cenazesi yakılarak icra olunan kişiler
asılarak idam edilmiş kişiler