mismayil/tr_wikipedia huggingface dataset:
Vücut geliştirme

vücut geliştirme, ağırlık kaldırma, kalori alımı ve diğer uygulamaların bir araya getirilmesiyle kas telciklerinin (fibers) geliştirilmesi işlemidir. bu aktivite ile uğraşan kişiye vücut geliştirici (bodybuilder) denir.

rekabete dayalı bir spor olarak vücut geliştirmede, vücut geliştiriciler, jüri önünde fiziksel görünüşlerini çeşitli hareket serileriyle sergilerler. ünlü vücut geliştiricilerden bazıları şunlardır: larry scott, arnold schwarzenegger, frank zane, lou ferrigno, flex wheeler steve reeves, serge nubret ve yenilerden, ronnie coleman ile jay cutler, phil heath.

tarihi 
vücut geliştirmenin tarihi, taş ve ağaçtan yapılan ve farhanlar (nallar) denilen el ağırlıklarını (dumbbell veya dambıl olarak da kullanılır) kullanan atletlerin bulunduğu 11. yüzyıl hindistan'ına kadar gitmektedir. bu dönemde hintlerin ilk jimnastik salonlarının bir biçimini de inşa ettiklerine dair kanıtlar bulunmaktadır. ancak bu dönemdeki vücut geliştirme daha çok, kasların görünümünü iyileştirmek yerine güç arttırımını sağlamak ve iş yapmayı kolaylaştırmak için uygulanmaktaydı.

yakınçağ, günümüz ve eugen sandow 
günümüzdeki hâliyle yani modern anlamda vücut geliştirmenin ortaya çıktığı dönem ise 1880 ile 1930 yılları arasıdır. 19. yüzyıldan önce kadar kasların bu şekilde sergilenmesi gibi bir sanat bulunmazken bu yıllarda "modern vücut geliştirmenin babası" olarak anılan eugen sandow, kas gösterisi performanslarıyla genel izleyici kitlesine vücut geliştirmeyi tanıtmıştır. menajeri kanalıyla sahnede gerçekleştirdiği gösteriler sandow'un ününü arttırmış ve kendi adıyla tanınan ürünler bu daha sonra hızla gelişecek olan vücut geliştirme sanayinin de ilk ürünleri olmuştur.

sandow, antik yunan heykellerindeki ideal beden ölçülerini savunmaktaydı, görünüşü bir rastlantı eseri değildi. çünkü kendisi eski yunan heykellerindeki vücutları ölçmüş ve vücudunu bu ölçülere denk gelecek şekilde geliştirmiştir. bunu yaparak da daha önceden belirlenmiş bir ölçüye göre kas geliştiren ilk kişi olmuştur. aslında sadece bu dâhi onun vücut geliştirme sporunun babası sayılması için yeterli kabul edilmektedir. ayrıca kendisi bu konu hakkında çeşitli kitaplar yazmıştır.

türkiye'de vücut geliştirme 
1950'li yıllarda halter federasyonu çatısı altında vücut bulan vücut geliştirme sporu ancak 15 yıl sonra gerçek kimliğini buldu. şampiyonlar şampiyonu ahmet enünlü'nün uluslararası alanda elde ettiği başarılar bu spor dalına yeni isimlerin gelmesini sağladı.

1970 yılında belgrad'da yapılan dünya şampiyonasında ilk altın madalyasını kazanan enünlü, 1974'te verona'da, 1977'de paris'te, 1978'de madrid'te, 1979'da londra'da, 1982'de brugge'de, 1992'de ankara'da, 1994'te i̇zmir'de tam 8 kez dünyanın zirvesine çıkarken, 1978 yılında madrid'te dünya şampiyonlar şampiyonu unvanına layık görüldü.

vücut geliştirme sporu türkiye'de son yıllarda kadınlar arasında da ilgi görmeye başladı.

ayrıca bakınız 

 kadın vücut geliştirme
 ağırlık antrenmanı
 fitness
 pilates

kaynakça 

 
ağırlık antrenmanı
Kadın vücut geliştirme

kadın vücut geliştirme, 1970'lerde kadınların da vücut geliştirme karşılaşmalarına katılmasıyla başlamıştır.

tarihi 
kadınlar arasındaki fizik karşılaşmalar 1960'lı yıllardaki miss physique ve miss americana'ya götürülebilir. yine de bu ilk dönem vücut geliştirme müsabakaları bikini müsabakalarından daha öteye geçememiştir.

i̇lk birleşik devletler kadınlar ulusal beden şampiyonluğu (women's national physique championship) 1978'de canton, ohio'da yapılmıştır ve genellikle kadınlar arası vücut geliştirme müsabakalarının ilki olarak kabul edilmektedir.

dış bağlantılar 
 a turkish sports page
 türk vücut geliştirme sitesi 

!kadın
vücut geliştirme
Bayağı tarla sıçanı

bayağı tarla sıçanı (microtus arvalis), tarla sıçanları cinsleri ile birlikte arvicolinae alt familyasından bir kemirici türü. en yaygın memeli hayvan türlerinden biridir.

özellikleri 

tarla sıçanları 9–12 cm uzunluğunda olur, bunun haricinde bir de fareler için kısa sayılan, yaklaşık 4 cm uzunluğunda bir kuyruğu vardır. 20-50 gram ağırlığında olurlar. vücutları yuvarlağımsıdır ve burunları diğer farelerdeki gibi sivri değildir. renk varyasyonları koyu kahverengi, kızıl kahverengi, açık kahverengi ve gri kahverengi arası değişir. yanları göbeğinden daha açık bir renkte olur. gözleri küçük ve siyahtır, kulakları ve arka bacaklarıda vücuduna nazaran küçüktür.

davranışları 

tarla sıçanları ot, tohum, kök ve ağaç kabuklarıyla beslenir. büyük bir sülale içerisinde sürü halinde, yerin altına kazdıkları karışık tünel sistemlerinde yaşarlar. yer yüzündeki çıkışları yaptıkları yollarla birbirleri ile bağlarlar ve bu yolları kışın bile kullanılır halde tutarlar. dişileri üç hafta süren bir gebelikten sonra 3 ila 15 yavru dünyaya getirir. bu yavrular 11 veya 13 gün sonra erginlik çağına gelerek, kendileri yavru yapabilirler.

yaşadığı bölgeler 

tarlalarda, kırlarda, orman kenarlarında görünürler ve dünyanın tüm kuzey kısmında bulunur. orta avrupa'daki bütün memeli hayvanlarla karşılaştırıldığında en yüksek nüfusa sahip olduğu görülür. ama bu sayı her birkaç yılda aniden yükselir ve yine aniden azalır. bu normal bir olaydır.
türkiye'de ege denizi ve akdeniz kıyıları dışında her yerde görülür.

dış bağlantılar 

cricetidae
azerbaycan'daki memeliler
türkiye'deki memeliler
Gram negatif bakteri

gram-negatif bakteriler gram boyama prosedürü sırasında kristal viyole boyasını tutmayan bakterilerdir. gram-pozitif bakteriler, alkolle yıkandıktan sonra mavi rengi tutmaya devam ederlerken, gram-negatif bakteriler mavi rengi kaybederler. gram boyama testinde kristal viyoleden sonra bir karşı boya eklenir. bu boya gram-negatif bakterileri kırmızı-pembe renge boyar. bu test, hücre duvarlarının türüne göre çok farklı olan iki bakteri tipini ayırmakta son derece faydalıdır.

gram-negatif bakterilerin pek çoğu patojendir. yani, insanlarda hastalık yapma yetisine sahiplerdir. bu hastalık yapma yetisi, gram-negatif hücre duvarının bazı özelliklerinden, isim vermek gerekirse lps (lipopolisakkarit) içeriğinden kaynaklanmaktadır. lps'ler endotoksinlerdir.

özellikleri 
1. hücre duvarlarında gram-pozitiflere oranla daha ince peptidoglikan vardır.
2. peptidoglikan tabakasının dışında başka bir lipopolisakkarit zar vardır. (lipopolisakkarit tabaka; lipid a, polisakkarit çekirdekler ve o antijeni içerir. ayrıca, bu lipopolisakkarit tabaka mikroorganizmaya toksik etki kazandırır.)
3. dış zarda, belli molekülleri geçiren ¨porin¨ler vardır.
4. peptidoglikan tabakası ve dış zar arasında periplazmik boşluk denen bir boşluk vardır.
5. s-katmanı peptidoglikana değil, dış zara bağlıdır.
6. flagella (eğer varsa) iki değil dört halkalıdır.
7. teikoik asit veya lipoteikoik asit yoktur.
8. sitoplazmik zar

bazı gram-negatif bakteri türleri 
proteobacteria türleri arasında önemli olanlar: escherichia coli, salmonella, v.b.enterobacteriaceae, pseudomonas, moraxella, helicobacter, stenotrophomonas, legionella .

tıbbi açıdan anlamlı kok (bakteri) türleri arasında bel soğukluğu etmeni neisseria gonorrhoeae, menenjit etmeni neisseria meningitidis ve solunum sisteminde enfeksiyon yapan moraxella catarrhalis sayılabilir.

tıbbi açıdan anlamlı basil türleri birkaç gruba ayrılırlar. solunum sistemini etkileyenler: hemophilus influenzae, klebsiella pneumoniae, legionella pneumophila, pseudomonas aeruginosa. i̇drar yollarını etkileyenler: escherichia coli, proteus mirabilis, enterobacter cloacae, serratia marcescens. sindirim sistemini etkileyenler: helicobacter pylori, salmonella enteritidis, ''salmonella typhi'.

ayrıca bakınız 
 gram boyama
 gram-pozitif

kaynakça 

negatif
Suş

suş, biyolojide 3 farklı manada kullanılabilir.

mikrobiyoloji/viroloji 
bir bakteri veya virüsun farklı alttürlerinin, aralarında genetik farklılıklar bulunan gruplarına ¨suş¨ denebilir. farklı suşlar arasında, ilaçlara, dış etkilere dayanıklılık vs. özellik değişiklikleri olabilir.

bitkilerde 
benzer özellik ve şekil gösteren bitkilere, bir suşun üyeleri denebilir. bu kullanım resmi değildir.

kemirgenlerde 
bir fare ya da sıçan suşu, genetik olarak tıpatıp aynı canlılardan oluşur. bu suşlar laboratuvar deneylerinde kullanılırlar. fare suşları, inbred, mutant ya da gen mühendisliği prosedürleriyle üretilmiş olabilir. sıçan suşları genellikle ¨inbred¨dir.

notlar

dış bağlantılar 
 uluslararası fare suş kaynağı (imsr) 
 sıçan suş indeksi 

mikrobiyoloji
viroloji
bilimsel sınıflandırma
Özgü Namal

melahat özgü namal (d. 28 aralık 1978, i̇stanbul), türk sinema, dizi ve tiyatro oyuncusudur.

yaşamı ve kariyeri 
28 aralık 1978'de üsküdar'da doğdu. selanik kökenli olan annesi akile namal emekli bir devlet memuru, makedonya kökenli babası kubilay namal ise emekli bir tüccardır.

1997 yılında profesyonel olarak masal gerçek tiyatrosu'nda çocuk oyunlarıyla tiyatro oyunculuğuna başlamıştır. üsküdar cumhuriyet lisesi ve i̇stanbul üniversitesi devlet konservatuvarı tiyatro bölümü'nden mezun olan namal, daha önce kadıköy halk eğitim merkezi ve müjdat gezen tiyatrosu'nda da oyunculuk eğitimi almıştır. sinema ve tiyatro en büyük tutkusuyken, fotoğrafçılık da hobileri arasında yer almaktadır.

kurtlar vadisi dizisinde canlandırdığı elif eylül karakteriyle geniş kitlelerce tanınmıştır.

2005'te rol aldığı kiralık oyun adlı tiyatro oyunundaki performansıyla afife tiyatro ödülleri'nde yardımcı rolde yılın en başarılı müzikal-komedi kadın oyuncusu ödülünü elde etti. 2009 yılında yayın hayatına başlayan ve 2011 yılında final yapan hanımın çiftliği dizisinde mehmet aslantuğ ile başrolü paylaştı. ek olarak 2006-2010 yılları arasında 4 yıl boyunca axess reklamlarında yer almıştır.

2015 yılından beri ekranlardan uzak olan özgü namal, son olarak 2014-2015 sezonunda yetenek sizsiniz türkiye programında jüri üyeliği yapmıştır.

özel yaşamı 
2002-2008 yılları arasında kendisi gibi oyuncu oktay kaynarca ile evlilik sürdü. 2014 yılında ahmet serdar oral ile evlendi ve 2 çocuğu oldu. 6 ekim 2020'de eşi kalp krizi geçirerek hayatını kaybetti.

filmografisi

diziler

filmler

sunduğu programlar

konuk olduğu programlar

oynadığı reklam filmleri

tiyatro oyunları 
 kuçu kuçu : fabrice roger-lacan - aysa prodüksiyon tiyatrosu - 2012
 kiralık oyun : ferhan şensoy - ortaoyuncular - 2006
 taraf tutmak : ronald harwood - devlet tiyatroları genel müdürlüğü - 2004
 tekrar çal samy (apaçık)  : woody allen - tiyatro fora - 2001
 yan etkili konuşmalar  : craig wright - tiyatro fora - 2000

kaynakça

dış bağlantılar 
özgü namal sinematürk sayfası 
özgü namal imdb sayfası  
 

|-
! colspan="3" style="background: #daa520;" | i̇stanbul film festivali
|-

|-
! colspan="3" style="background: #daa520;" | antalya altın portakal film festivali
|-

|-
! colspan="3" style="background: #daa520;" | i̇smail cem televizyon ödülleri
|-

1978 doğumlular
üsküdar doğumlular
altın portakal ödülü sahibi oyuncular
türk kadın tiyatro oyuncuları
türk kadın sinema oyuncuları
türk kadın dizi oyuncuları
yaşayan insanlar
i̇stanbul üniversitesi devlet konservatuvarında öğrenim görenler
türk kadın seslendirme sanatçıları
i̇stanbul doğumlu kadın oyuncular
makedonya türkleri
Nasuh Mahruki

ali nasuh mahruki (d. 21 mayıs 1968; i̇stanbul), türk dağcı, yazar ve fotoğrafçı. everest dağı'na tırmanmayı başaran ilk türk olması ve arama kurtarma derneği'nin (akut) kuruluşunda yer almasıyla tanınmaktadır.

i̇ki yüz yıldan beri i̇stanbul’da yaşayan mahruki ailesinden gelmektedir. osmanlı döneminde sultan ii. mahmud’a hizmet etmiş nasuhzade şehit kaptan-ı derya ali paşa’nın 5. kuşak torunudur. babası cem mahruki, türkiye’nin önemli koleksiyoncularından biri olup türk nümismatik derneği başkanlığı yapmıştır.

şişli terakki lisesi'nin ardından 1992'de bilkent üniversitesi i̇şletme fakültesi'nden mezun oldu. dağcılık sporuyla 1988 yılında bilkent üniversitesi doğa sporları topluluğu'nda tanıştı. üç yıl boyunca topluluğun başkanlığını yaptı. dağcılık dışında mağaracılık, aletli dalış, yamaç paraşütü, motor sporları, bisiklet ve yelken sporlarıyla da ilgilenmektedir.

1992-1994 yılları arasında eskiden sovyetler birliği'nin sınırları içinde kalan 7000 metreden yüksek beş dağa tırmanarak kar leoparı unvanını aldı. 1995 yılında everest dağı'na tırmanan ilk türk dağcı oldu. 1996 yılında yedi kıtanın en yüksek dağına tırmanarak yedi zirveler projesini tamamlayan 45. ve en genç sporcu oldu. sonraki yıllarda da birçok zorlu tırmanış gerçekleştirdi. en önemlileri, oksijen desteksiz olarak gerçekleştirdiği cho oyu, lhotse ve k2 dağlarıdır. 2010 yılında bir kez daha everest dağı'na tırmandı.

bahçeşehir üniversitesi'nde "takım çalışması ve liderlik" dersleri vermiş olup ayrıca liderlik, takım çalışması, kişisel gelişim, kendini tanıma, hedef odaklılık, kararlılık, disiplin, risk yönetimi gibi konularda motivasyon konuşmaları ve seminerler düzenlemektedir. çeşitli gazete ve dergilerde köşe yazarlığı yapmış ve televizyon kanallarında belgesel programları hazırlamıştır.

akut'un kurucu üyesidir. akut yönetim kurulu başkanlığı görevini yürütmekte iken 28 kasım 2016'da yönetim kurulu başkanlığı ve yönetim kurulu üyeliğinden istifa eden mahruki, 2019'da aldığı bir kararla da akut onursal başkanlık görevinden de istifa etmiştir.

himalayalar'da bhutan krallığı'na yaptıkları bir motosiklet yolculuğu sırasında geleneksel bir düğün töreniyle mine mahruki ile evlenen nasuh mahruki, barlas ve bilge adında iki çocuk babasıdır.

eserleri 
 1995 - bir dağcının güncesi
 1995 - everest'te i̇lk türk
 1996 - bir hayalin peşinde
 1999 - asya yolları, himalayalar ve ötesi
 2002 - yeryüzü güncesi
 2007 - vatan lafla değil eylemle sevilir
 2010 - kendi everest'inize tırmanın

kaynakça

dış bağlantılar 

 nasuh mahruki'nin 1996 yılındaki "yedi zirveler" fotoğrafları  

1968 doğumlular
i̇stanbul doğumlular
yaşayan insanlar
türk dağcılar
sözcü (gazete) kişileri
şişli terakki lisesinde öğrenim görenler
bilkent üniversitesi i̇şletme fakültesinde öğrenim görenler
ermeni soykırımı'nı reddedenler
bilkent üniversitesinde öğrenim görenler
ağrı dağı
i̇stanbul doğumlu sporcular
kurgusal olmayan eserler veren türk yazarlar
türk fotoğrafçılar
Elvir Bolić

elvir bolić (d. 10 ekim 1971, zenica, bosna-hersek), bosna-hersekli eski futbolcudur.

yugoslavya'nın crvena zvezda (kızılyıldız) takımında parladı. 1991-92 sezonunda şampiyonlar ligi maçlarında forma giydi.

1992 yılının haziran ayında, 21 yaşındaki bolić, yugoslavya millî futbol takımının fransa'daki eğitim kampında bulunurken, ailesinden bosna'daki kötüleşen durum ve askeri çatışmaların başlamasıyla ilgili kötü haberler aldı. kulüp yöneticilerine belgrad'a geri dönmeyeceğini bildirdi ve temsilcisi ile görüşmek için türkiye'ye gitti; crvena zvezda isteğine saygı duydu ve ardından galatasaray sk ile sözleşme imzaladı.

türkiye'de ilk olarak 1992'de galatasaray'a geldi, fakat fazla forma şansı bulamayarak altı ay sonra gaziantepspor'a gitti. gaziantep'te attığı gollerle dikkat çeken boliç 1994-95 sezonunda 26 golle gol krallığında aykut kocaman'ın ardından ikinci sırayı aldı.

boliç, 1995-96 sezonu başında fenerbahçe'ye geçti ve o yıl kazanılan şampiyonlukta büyük pay sahibi oldu. ayrıca 40 yıl boyunca kendi sahasında avrupa maçlarında yenilmeyen manchester united'a gol atarak fenerbahçe'nin kazanmasını sağlamış ve tarihe geçmiştir. 2000 yılında takımdan ayrılan boşnak oyuncu i̇stanbulspor'a transfer oldu ve ardından i̇spanya'nın rayo vallecano takımında forma giydi. ülkesi bosna-hersek millî futbol takımı formasını da başarıyla giyen boliç, 2005-2006 sezonunda tekrar i̇stanbulspor takımına dönmüştür.
bu takımda da çeşitli sakatlıklarından ötürü fazla forma şansı bulamadı.

elvir bolić gençlerbirliği sk ve malatyaspor'da oynadıktan sonra 2005-2006 sezonunda hırvatistan'ın hnk rijeka takımına transfer oldu ama kısa bir süre sonra, 35 yaşındayken futbolu bıraktığını açıklayarak 2006 yılının eylül ayında kulüpten ayrılmıştır.

2008 yılında bosna-hersek millî takımının yardımcı antrenörü olmuştur.

elvir bolić günümüzde ülkesi bosna hersek'te inşaat ve restoran işleri yapmaktadır.

kaynakça

dış bağlantılar

yaşayan insanlar
1971 doğumlular
bosna-hersek asıllı türkler
boşnak asıllı türkler
çift pasaportlu futbolcular
bosnalı futbolcular
türk erkek futbolcular
resim aranan futbolcular
gençlerbirliği sk yabancı futbolcuları
fenerbahçe sk yabancı futbolcuları
malatyaspor yabancı futbolcuları
gaziantepspor yabancı futbolcuları
i̇stanbulspor yabancı futbolcuları
süper lig 100'ler kulübü futbolcuları
galatasaray sk yabancı futbolcuları
rayo vallecano futbolcuları
süper lig futbolcuları
la liga futbolcuları
bosna-hersek millî futbol takımı futbolcuları
türkiye'deki bosnalı göçmenler
türkiye vatandaşlığına kabul edilenler
forvet futbolcular
yugoslav futbolcular
yugoslavya doğumlular
i̇spanya'daki gurbetçi futbolcular
bosnalı gurbetçi futbolcular
prva hnl futbolcuları
türkiye'deki gurbetçi futbolcular
nk čelik zenica futbolcuları
fk crvena zvezda futbolcuları
Esas hat

esas hat, uluslararası deniz hukukunda kara ülkesi ile kara suyunun sınırını belirtmektedir. buna göre uluslararası hukukta kabul edilen 6 deniz mili veya 12 deniz milinin uygulanması için esas alınacak çizgidir. 

birleşmiş milletler deniz hukuku sözleşmesinde esas hat;
sahildar devlet tarafından resmen kabul edilmiş büyük ölçekli deniz haritalarında belirtildiği şekliyle, sahil boyunca uzayan en düşük cezir hattı olarak tanımlanmıştır.

uluslararası hukuk
Yaşlılık hekimliği

yaşlılık hekimliği ya da geriatri, yaşlılık dönemindeki sağlık sorunları ve bu sorunların tedavileriyle ilgilenen tıp dalıdır.

yaşlanma, canlı molekül, hücre, doku, organ ve sistemlerinde zamanın ilerlemesinde ortaya çıkan, geriye dönüşü olmayan yapısal ve işlevsel değişikliklerin tümüdür. yaşlılık hekimliği, yaşlılığa bağlı olarak oluşan sağlık sorunlarını ve bunların tedavilerini inceler.

kronik hastalıkların tedavisindeki gelişmeler ve buna paralel ortalama yaşam beklentisinin uzaması ile, iç hastalıkları disiplininin bu dalı gelişmekte olan ülkelerde önem kazanmaktadır. vücutta yaşlılıkla birlikte meydana gelen değişiklikler nedeniyle (metabolizmanın yavaşlaması, strese karşı direncin azalması gibi) hastalıkların tedavileri ve hastaya yaklaşımda da nüanslar ortaya çıkmaktadır.

geriatri, genel iç hastalıkları konularının yanı sıra alzaymır başta olmak üzere sık görülen kognitif problemler ve bunların tıbbi ve davranışsal tedavileri ile de ilgilenmektedir.

yaşamın bu döneminde hastalıkların yoğunlaşmasıyla birlikte koruyucu hekimlik de ön plana çıkar. bu hasta popülasyonunda strese karşı rezerv düşük olduğu için koruyucu hekimlik uygulamalarında gereksiz tahlil ve tetkiklerden kaçınarak mümkün olan en iyi koruyucu hekimlik hizmetini sunmak da geriatri uzmanlarının sorumlulukarındandır.

ayrıca bakınız 
 yaşlanma
 yaşlılıkta egzersiz
 gerontoloji
 gerontokrasi

dış bağlantılar 
 türk geriatri vakfı 
 geriatri dergisi 
 hacettepe üniversitesi geriatrik bilimler uygulama ve araştırma merkezi 
 american geriatrics society 
 british geriatrics society 
 canadian geriatrics society
 irish gerontological society
 merck manual of geriatrics 
 minimum geriatric competencies - portal of geriatric online education 
 health-eu portal
Cermen dilleri

cermen dilleri, hint-avrupa dil ailesine bağlı bir alt ailedir. batı, doğu ve kuzey olmak üzere üç alt kola sahiptir; almanca, felemenkçe, i̇ngilizce gibi diller batı koluna, i̇skandinav dilleri kuzey koluna, gotça gibi diller ise günümüzde ölü olan doğu koluna aittir. tüm cermen dilleri proto cermence adlı proto dilden türemiştir.

aile, coğrafi açıdan batı ve kuzey avrupa'daki ülkelerde konuşulan dillerin birçoğunu kapsar. cermen dilleri, avrupa dışında; abd, kanada, güney afrika, karayipler, surinam, avustralya, yeni zelanda'da da ana dil olarak konuşulmaktadır ve yaklaşık 550 milyon ana dil konuşura sahiptir. i̇kinci dil olarak lingua franca statüsündeki i̇ngilizce vasıtasıyla asya, afrika ve diğer bölgelerde de konuşulmaktadır.

çağdaş cermen dilleri
ethnologue'a göre yaşayan 48 cermen dili vardır, bunlardan 41'i batı, 6'sı kuzey koluna aittir (hunsrik dili sınıflandırılmamıştır.). çağdaş cermen dillerinin büyük bir kısmı kuzey ve batı avrupa'da konuşulmaktadır. aşağıda bu dillerden bazıları listelenmiştir.

 afrikaans
 almanca
 danca
 faroece
 felemenkçe
 frizce
 i̇ngilizce
 i̇sveççe
 i̇zlandaca
 limburgca
 lüksemburgca
 norveççe
 pensilvanya almancası
 scots
 yidiş

dil bilgisi 
bu diller genellikle bükümlüdür. yani kendi içinde sözcük değişime uğrayarak çekilir. mesela i̇ngilizce "drink-drank-drunk" (almanca "trinken-trank-getrunken")'ta olduğu gibi. genellikle cümle yapısı özne + yüklem + tümleç şeklindedir.

cermen dilleri aile tablosu

dil karşılaştırması

kaynakça
Ahmed Doğan

ahmed demir doğan (bulgarca: ахмед демир доган, d. 29 mart 1954, dobriç), bulgar siyasetçidir. bulgaristan türklerinin haklarını savunan hak ve özgürlükler hareketi'nin kurucusu ve eski genel başkanı.

yaşamı 
29 mart 1954 tarihinde bulgaristan'nın dobriç ilçesine bağlı bakalovo köyünde doğdu. i̇lk ve orta okul öğrenimini yüksek notlarla bitirdi. lise hayatı da aynı başarıyla devam etti. sofya üniversitesi'nin felsefe bölümü'nü kazanarak çok iyi bir dereceyle bitirdi. marksist felsefe ve diyalektik materyalizm teorisi alanında büyük özveriyle çalıştı ve mastır yaptı.

marksizmin temel ilkelerine ters düştüğünü açıklayan ve rejime karşı tavır alan felsefecilerden biri olması sebebiyle 1984-1985 yıllarında komünist rejimin ağır soykırımını fiilen yaşayanlardan oldu.

1985 yılında todor jivkov rejimini protesto amacıyla doğan ve arkadaşları(bulgaristan türk kurtuluş birliği teşkilatı)adını verdikleri gizli teşkilat kurdular. yalnız çok geçmeden tutuklanarak cezaevine kondular. bulgaristan'da mayıs 1989 olaylarının teşkilatcısı olarak da yargılandı. 12.12.1989 tarihinde cezaevinden çıktı.

1990 yılında hak ve özgürlükler hareketi'ni (höh) 8.cumhurbaşkanı turgut özal'ında desteğiyle kurdu ve genel başkan oldu. bulgaristan'daki türklerin dil, din, sosyal, kültürel ve ekonomik haklarını savunan ilk parti kuruldu.ayrıca bulgaristan'daki ilk türk siyasetçi olma vasfını da kazanmış oldu.

suikast girişimi 
19 ocak 2013 tarihinde ahmed doğan kürsüde konuşma yaptığı sırada silahlı bir kişinin saldırısına uğradı. saldırgan, boş fişekleri olan bir gaz tabancası kullandı ancak ateş edemedi, tabancası tutukluk yapınca eyleminde başarısız olan saldırganın 25 yaşındaki türk asıllı oktay hasanov yenimehmedov olduğu ve uyuşturucu, hırsızlık suçlarından sabıkasının bulunduğu belirlendi. birçok uzmana göre, silah ateş etse bile yalnızca ölümcül olmayan yaralanmalara neden olacaktı. bu noktada doğan, saldırganın koluna vurdu, ve yere düşmeden önce birkaç saniye onunla boğuştu. saldırgan daha sonra güvenlik görevlileri ve delegeler tarafından tutuklanmadan önce birkaç dakika dövüldü ve tekmelendi. bu bölümün tamamı videoya çekildi. şubat 2014'te enimehmedov üç yıl altı ay hapis cezasına çarptırıldı. mart ayında sofya temyiz mahkemesi, türk asıllı siyasetçi ahmet doğan'a kurusıkı tabanca doğrultan oktay enimehmedov'un cezasını ev hapsine çevirdi.

kaynakça 

yaşayan insanlar
1954 doğumlular
dobriç doğumlular
bulgaristan türkleri
bulgar siyasetçiler
sofya üniversitesinde öğrenim görenler
Carter Vaughn Findley

carter vaughn findley, amerikalı bir türk tarihçisidir.

kitapları 
 osmanlı devletinde bürokratik reform bâbıâli 1789-1922; çevirenler: latif boyacı, i̇zzet akyol (i̇z yay., 1994)
 kalemiyeden mülkiyeye osmanlı memurlarının toplumsal tarihi; çeviren: gül çağlalı güven (tarih vakfı yurt yay., 1996)
 ahmet mithat efendi avrupa'da; çeviren: ayşen anadol (tarih vakfı yurt yay, 1999) carter'ın dilimize çevrilmeyen bir kitabı da, john rothney'le ortaklaşa yazdığı, twentieth century world (boston: houghton mifflin, 2006).

makaleleri 
an ottoman occidentalist in europe: ahmed midhat meets madame gülnar, 1889. kaynak için: the american historical review, vol. 103, no. 1 (feb., 1998), pp. 15–49.

amerikalı tarihçiler
amerikalı türkologlar
harvard üniversitesinde öğrenim görenler
yale üniversitesinde öğrenim görenler
ohio eyalet üniversitesi kişileri
guggenheim fellows
gayrimüslim i̇slam araştırmacıları
yaşayan insanlar
Bodhidharma

bodhidharma (sanskritçe: बोधिधर्म, çince: damo 達摩, japonca: daruma だるま) yaklaşık 440-528 yılları arasında yaşadığı tahmin edilen zen okulunun çin'deki kurucusu. zen budizmin ilk piri olarak kabul edilir; bu nedenle geleneksel olarak zen'in tarihi bodhidharma'nın çin'e geldiği 520 yılından başlatılır.

6. yüzyıl filozofları
hint filozoflar
budist misyonerler
zen
Ankiloz

ankiloz, açısı ne olursa olsun sonunda herhangi bir durumda kıpırdamaz hale gelebilen eklem oynaklığının azalma sürecidir.

ankiloz iyi ya da kötü bir konumda oluşabilir. buna göre çeşitli derecelerde ve bir kol ya da bacak bölümünü ilgilendiren sakatlıklar ortaya çıkar. sonuç ankilozun oluştuğu açıyla<> da ilgilidir. 180 derecelik durumda ankiloz olmuş bir dirsek eklemi 90 derecelik olandan daha çok can sıkıcıdır.

ankilozan eklem travmasından ileri gelebileceği gibi, süreğen bir eklem hastalığı sonucunda da ortaya çıkabilir.

tedavisi 

ankiloza karşı fizik tedavi, bilinçlendirme ve ilaç tedavisi uygulanır. bazı durumlarda, kalça protezi, diz protezi gibi cerrahi girişimler uygulanır.

romatoloji
kas iskelet hastalıkları
Monolit

monolit, yekpare taş veya kayadan meydana gelen, görünüşte dağ benzeri bir jeolojik veya teknolojik, büyük boyutlu bir kitledir. sıklıkla çok sert ve katı metamorfik kayadan olan bu kitleleri, genellikle erozyon açığa çıkarmıştır.

i̇sim latince monolithus sözcüğünden gelir ki bu da yunanca μονόλιϑος (monolithos) sözcüğünden gelmektedir. μονόλιϑος sözcüğü ise μόνος yani "tek" ve λίϑος yani "taş"tan türemiştir. i̇ngilizce ve türkçeye ise fransızca monolithe sözcüğünden geçmiştir.

jeolojik monolitler 
bugün yeryüzündeki en büyük üç monolit şunlardır:
 mount augustus (augustus dağı), avustralya
 la peña de bernal, meksika
 stone mountain (taş dağı), atlanta, georgia, abd

diğer monolitlerden bazıları:

kuzey amerika 
 bottleneck peak and moon, utah, abd
 devils tower national monument, wyoming, abd
 el capitan, kaliforniya, abd
 enchanted rock, teksas, abd
 haystack rock, britanya kolumbiyası, kanada

avrupa 
 frau holle stone, almanya
 humber stone, i̇ngiltere
 king arthur's stone, i̇ngiltere
 logan stone, i̇ngiltere
 odin stone, orkney, birleşik krallık - 1814 yılında yok edilmiştir.
 cebelitarık kayası (rock of gibraltar)

afrika 
 ben amera, moritanya
 brandberg mountain, namibya

asya 
 savandurga, hindistan

avustralya 
 mount coolum, queensland
 mount wudinna, güney avustralya

güney amerika 
 paine kuleleri, şili

antarktika 
 scullin monoliti

uluru 
yıllar boyunca uluru/ayers kayası'nın dünyanın en büyük monoliti olduğu yazılmış ve söylenmiştir. aslında bu iki açıdan da yanlıştır. zira uluru bir monolit değildir ve bir monolit olsa bile mount augustus ondan yaklaşık 2,5 kat daha büyüktür.

yapay monolitler 

yekpare taştan meydana gelen abidelere tarihte sıklıkla rastlanır. bunlar diğer özelliklerine göre farklı isimlerle anılır. bunun dışında insan eliyle, farklı amaçlar için yapılmış monolitler bulunur. bazı insan eliyle yapılmış monolitler ve tipler:

 theoderik mozolesi, ravenna
 aztek takvimi "güneş taşı"
 run taşları
 steller
 dikilitaşlar
 ogham taşı (ogham stone), i̇rlanda
 adem ve havva taşları (adam and eve stones), i̇ngiltere
 merlin taşı (merlin stone), i̇ngiltere

ayrıca bakınız 
 megalit
 monolitik
 monolit sütun
 monolitik kilise
Manuel de Falla

manuel de falla y matheu, (d. 23 kasım 1876, cádiz – ö. 14 kasım 1946,  alta gracia) i̇spanyol besteci ve piyanist.

i̇spanya’nın en tanınmış ve sevilen bestecilerindendir. kendi vatanının geleneksel müziğinden etkilenmiş, onu diğer avrupa stilleri ile birleştirerek kendine özgü bir müzik dili yaratmıştır. baleler, şarkılar, piyano ve orkestra eserleri bestelemiştir.

1876’da i̇spanya’nın güneyindeki cádiz şehrinde doğdu. cádiz’de başladığı öğrenimini önce madrid’de, sonra paris’te sürdürdü. paris’te bulunduğu 1907-1914 yılları arasında maurice ravel, claude debussy gibi bestecilerle tanıştı ve onlardan etkilendi. ancak 1914’te başlayan i. dünya savaşı nedeniyle madrid’e geri döndü. 1920’de, arkadaşı şair federico garcia lorca’nın da bulunduğu granada’ya yerleşti; 1921-1939 yılları arasında granada’da yaşadı 1936’da sevgili arkadaşı lorca’nın öldürülmesine engel olmaya çalıştıysa da başarılı olamadı. i̇spanya i̇ç savaşı’ndan sonra general franco’nun zaferi üzerine arjantin’in başkenti buenos aires’e taşındı. granada’da başladığı, i̇spanyol şair jacinto verdaguer’in bir metnine dayanan atlantida adlı koral eseri üzerinde çalştıysa da eser 1946’da yaşamını yitiridiğinde de henüz tamamlanmamıştı. bu eser daha sonra ernesto haffler tarafından tamamlanmıştır.

hiç evlenmeyen ve ömrü boyunca kız kardeşi ile yaşayan falla, servetini yitiren madrid’deki ailesinin geçimini tipik i̇spanyol müzikal komediler besteleyerek sağladı. 1905’te yazdığı ve ilk defa 1913’te fransa’nın nice kentinde sahnelenen la vida breve, ilk önemli sahne eseri idi. çingene kıskançlığının anlatan el amor brujo balesi ise 2 yıl sonra madrid’de sahnelenmişti. el sombrero de tres picos balesine son halini baleyi 1919’da sahneleyen sergei dyagilev verdi. cervantes’in klasik romanı don kişot’a dayanan kukla operası el retablo de maese pedro 1922’de tamamlandı. bu dört eserin ilk üçünün orkestra suitleri popular olmuştur.

besteci, el amor brujo ve el sombrero de tres picos’dan iki suitin konser versiyonlarını yazdığı gibi solo piyano ve orekstra için noches en los jardines de españa (i̇spanya bahçeleri’nde geceler) isimli çok güzel bir orkestra eseri daha bestelemiştir.

falla, vocal müzik alanında 7 i̇spanyol halk şarkısını düzenledi. bazı oda müziği ve piyano müziği eserleri de yazdı.

1876 doğumlular
cádiz doğumlular
1946 yılında ölenler
20. yüzyıl klasik müzik bestecileri
i̇spanyol besteciler
flamenko müzisyenleri
Alphonse Daudet

alphonse daudet (13 mayıs 1840 - 16 aralık 1897), fransız yazar.

naturalizm akımının temsilcisidir. sapho, değirmenimden mektuplar eserleriyle ünlüdür. ayrıca jack diye ünlü bir dünya klasiği vardır. i̇yi bir eğitim aldıktan sonra alais koleji'nde "etüt denetleyicisi" olarak görev yaptı. edebiyat alanında çalışmalar yapmak üzere paris'e gitti. i̇lk defa "les amoureuses (aşık kadınlar)" (1858) adlı şiir kitabıyla tanındı. değirmenimden mektuplar kitabıyla adını dünyaya duyurmayı başardı.

alphonse daudet, nimes'de bir tüccar ailenin çocuğuydu. oldukça avare bir gençlik döneminden sonra ailenin iflâsı üzerine on beş yaşında öğrenimini yarıda bırakmak zorunda kaldı. paris'te kendi halinde bir gazeteci olan ağabeyi ernest'in yanına gitti. ertesi yıl (1858), yayımladığı bir şiir derlemesinde aşık kadınlar, onu edebiyat çevrelerine tanıttı. asıl başarıya, güneydeki gençliğinin ve başkente gelişinin hikâyesi olan küçük şey (1868) ve özellikle provence yöresini sade bir dille canlandıran eğlendirici masallar derlemesi olan değirmenimden mektuplar (1869) ile kavuştu.
taraskon'lu tartarin, tartarin alpler'de, taraskon savunması ve taraskon limanı ile, daudet muziplik ve canlılık dolu bir küçük taşra dünyası yaratmıştır. böylelikle, karikatüre yakın gülünç bir güney folklorunun doğmasına katkıda bulunmuş oldu.
alfonse daudet daha sonra 1897 senesinde öldü.

1840 doğumlular
1897 yılında ölenler
fransız yazarlar
fransız hikâye yazarları
Burak Güven

burak güven (19 ekim 1975, i̇stanbul) türk bas gitarist, şarkı sözü yazarı, geri vokal/vokal, ve mor ve ötesi grubu üyesi.

burak güven 14 yaşında ilk gitarını aldı. 15 yaşında dört arkadaşıyla "virüs" adlı topluluğu kurdu. grupta şarkı söyledi. bu gruptan, arkadaşı olan gitarist erke erokay ile çalışmalarına aralıklarla devam etmektedir.

1993 yılında bas gitar çalmaya başladı. 1993 - 2000 tarihleri arasında i̇stanbul üniversitesi devlet konservatuvarı şan bölümünde eğitim gördü ve mezun oldu.

i̇stanbul blues kumpanyası'nın ilk kadrosunda yer aldı, "kökler" albümünde 4 şarkıda bas gitar çaldı, birçok konsere katıldı.

1996 - 1998 yıllarında crr konser salonu bünyesinde sergilenen "aşk i̇ksiri" operası, "anlat şehrazat" müzikali, ve "fahir atakoğlu"nun "senfonik konser" albümünde korist olarak yer aldı. "nekropsi" grubu ile fransa'da "mimi" müzik festivaline katıldı, sampler'ı kumanda etti, bu gruptan tolga yenilmez ile müzikal çalışmaları aralıklarla devam etmektedir.

2009 ocak ayında yayınlanan ayça şen "astronot" albümünün prodüktörlüğünü yaptı ve albümde bulunan birçok bestede imzası bulunmaktadır.

kaynakça 

yaşayan insanlar
1975 doğumlular
i̇stanbul doğumlu erkek şarkıcılar
türk rock gitaristleri
türk bas gitaristler
mor ve ötesi üyeleri
resim aranan müzisyenler
türk söz yazarları
Ercüment Şahin

ercüment şahin, (d. 1 ekim 1968, i̇sviçre), forvet mevkiinde oynamış türk eski millî futbolcudur. 2007 yılından itibaren antrenörlük yapmaktadır.

futbol kariyeri

kulüp takımlarındaki kariyeri 

futbol hayatına i̇sviçre'de başlayan şahin, sırası ile fc bülach, fc zürich ve fc chiasso formaları giymiştir. 1 kez fc zürich'de 31 golle, 1 kez fc chiasso'da 27 golle gol kralı oldu. türkiye'ye dönemin bursaspor teknik direktörü nejat biyediç aracılığı ile 27 yaşında gelen şahin, bursaspor'da oynamaya başlamıştır.

bursaspor ile uefa intertoto kupası'nda büyük başarılar imza atan ercüment şahin(6 gol), daha sonra altay, vanspor, konyaspor ve sarıyer takımlarında forma giymiştir. futbol hayatını yetiştiği takımı olan fc bülach'da noktalamıştır.

ercüment şahin, hâlen bursaspor taraftarı tarafından, uefa intertoto kupası'nda takıma yaşattığı başarılar, özellikle de karlsruhe maçında attığı, fileleri yırtan gol nedeniyle bir kahraman olarak görülmektedir.

millî takım kariyeri 

1 kez a milli takımda forma giymiştir.

teknik direktörlük kariyeri

kulüp takımlarındaki kariyeri 

2005 yılında anadolu üniversitesi amatör futbol takımını çalıştırdıktan sonra, sırasıyla dardanelspor, i̇zmirspor, i̇negölspor ve eskişehirspor'da antrenörlük yapmıştır.
ocak 2010-mart 2011 kayseri erciyesspor'da antrenör olarak görev aldı

futbolcu başarıları

bireysel 
 attığı 7 golle bursaspor'un auvrupa kupalarında en golcü futbolcusu unvanına sahiptir.

kaynakça

dış bağlantılar 
 
 
 

1968 doğumlular
türk erkek futbolcular
resim aranan futbolcular
türk gurbetçi futbolcular
altay sk futbolcuları
bursaspor futbolcuları
türkiye millî futbol takımı futbolcuları
süper lig futbolcuları
yaşayan insanlar
forvet futbolcular
Millî Birlik Komitesi

millî birlik komitesi, 27 mayıs 1960 tarihinde demokrat parti hükûmetini darbeyle devirerek siyasi iktidarı ele alan ve sonradan başına kara kuvvetleri komutanı orgeneral cemal gürsel'in getirildiği türk silahlı kuvvetlerine mensup otuz sekiz kişilik bir askerî cuntadır.

tarihçe 
otuz sekiz kişilik komitenin üye sayısı, 12 eylül 1960 tarihinde üyelerinden i̇rfan baştuğ'un ankara-i̇stanbul kara yolunda trafik kazasında ölmesi sonrasında otuz yedi kişiye düştü. orgeneral cemal gürsel'in onayıyla korgeneral cemal madanoğlu'nun yürüttüğü bir tasfiye sonucu, demokratik yaşama geçişe karşı çıkarak ordunun yönetimde kalmasını savunan alparslan türkeş liderliğindeki on dört üyenin yurt dışına "görevli" olarak gönderilmesi ile üye sayısı yirmi üçe düştü. tasfiye edilen bu gruba "ondörtler" denmektedir. bu işlem için komite 13 kasım 1960 tarihinde kendini feshetti ve on dört üyesini görevden alarak yeni bir komite halinde tekrar kuruldu. görevden alınan üyeler, dünyanın değişik yerlerinde iki yıllık mecburi hizmetle görevlendirilerek sürgüne gönderildiler. 6 haziran 1961 tarihinde cemal madanoğlu'nun silahlı kuvvetler birliğinin yönetime ağırlığını koyması üzerine istifa ederek emekliye ayrılmasıyla üye sayısı yirmi ikiye düştü.

komite, çıkardığı ilk kanunla birlikte 1924 anayasası'nın birçok hükmünü değiştiren geçici bir anayasal süreç başlattı. bu süreçle beraber yeni bir anayasa düzenlenmesine dair çalışmalar da başlamış oldu. hazırlanan yeni anayasanın 9 temmuz 1961 tarihinde kabulü ile, 15 ekim 1961 tarihinde yapılan genel seçimlerden sonra seçilen milletvekilleri ile kurulan 12. tbmm dönemi, 25 ekim 1961 tarihinde toplanarak askerî rejime ve dolayısıyla millî birlik komitesine son verdi. komite üyeleri, yeni anayasa gereği kurulan cumhuriyet senatosunun kaydıhayat (yaşam boyu) şartıyla tabii üyeleri oldular.

millî birlik komitesi, görevine şu yemini ederek başlamıştır:

"bir karşılık beklemeden; ahlak, adalet, hukuk ve insan hakları prensiplerinden ve vicdani kanaatlerimden başka bir sınırla bağlı olmaksızın kendimi türk milletine adadım. vatanın ve milletin mutluluğuna ve milletin egemenliğine aykırı bir ülkü gütmeyeceğim. demokratik cumhuriyeti, yeni anayasaya göre düzenlemek ve iktidarı yeni meclis'e devretmek ülküsüne bağlılıktan ayrılmayacağım. bunun için şerefim, namusum ve bütün mukaddesatım üzerine ant içerim."

millî birlik komitesi üyeleri 
komite üyelerinin yaş ortalaması 41,1 olup, en yaşlı üye 65 yaşında olan cemal gürsel, en genç üye ise henüz 27 yaşında olan muzaffer özdağ olmuştur.

ayrıca bakınız 
 ondörtler

dipnotlar 

27 mayıs darbesi
tbmm 1960-1961 mbk üyesi
Kontrol

kontrol şu anlamlara gelebilir:

teknoloji 
 kontrol mühendisliği
 kontrol sistemi - elektriksel, kimyasal, mekanik, biyolojik, çevresel vb. sistemleri istenilen çalışma şartlarında çalışmalarını sağlama özelliği.
 kontrol teorisi, dinamik sistemleri zaman veya frekans özelliklerini göz önünde bulundurarak matematiksel olarak kontrol etme teorisi.
 bilgisayar klavyesindeki kontrol tuşu

yönetim 
 kontrol etme
Poliüri

poliüri belli bir zaman aralığında yüksek miktarda idrarın üretilip atılmasıdır. 
 kahve, alkol ve kola gibi diüretik maddeler içeren içeceklerin tüketilmesi idrar miktarının artışına sebep olur. 
 antidiüretik bir madde ise idrar miktarını azaltır. (bak vasopressin)

i̇lgili hastalıklar 

 diyabet
 interstisyel sistis
 lupus ya da sistitle ilgili diğer bağ doku hastalıkları 
 fanconi sendromu/renal glikozüri
 hiperkalkemi (most commonly from cancer)
 hipertiroidizm
 hipopitüitarizm
 hamilelik
 reaktif artrit/reiter sendromu
 glomerülonefrit
 skuamoz hücre karsinomu of lung (a paraneoplastik consequence)
 hiperaldosteronizm/conn sendromu
 hipokalemi
 konjestif kalp yetmezliği
 diabetes insipidus
 enlarged prostate from disease or benign prostatik hiperplazi
 i̇drar yolu enfeksiyonları
 cushing sendromu
 addison hastalığı
 intestinal obstrüksiyon (occurs after toxins begin to be absorbed from the damaged intestine)
 akromegali
 polisitemi 
 psikolojik ya da alışkanlık sebebiyle fazla su tüketimi 
 idrar yollarında bölgesel tıkanıklık 
 feokromositom
 karaciğer yetmezliği/ siroz 
 bazı hayvanlarda pyometra ya da insanda apandisit
 sinir zedelenmesi
 idrar yolları enfeksiyonu -her ne kadar bu enfeksiyon genellikle sık ve az miktarda idrar atımına sebep olsa da, kimi zaman idrar miktarında artışa da sebep olur.
 amfizematöz sistis

semptomlar
belirti ve bulgular: üriner sistem
Jerry Yang

jerry yang (yáng zhìyuǎn, 楊致遠), yahoo'nun kurucularındandır. 1968 tayvan doğumlu olan yang, stanford üniversitesi'ndeki arkadaşı david filo ile birlikte yahoo'yu kurmuştur.

dış bağlantılar 
 jerry yang'in politik bağışları
 yang ve yamazaki
 1999 "time digital 50"
 stanford jerry yang ve david filo biyografisi
 mark & marc röpotajı
 jerry yang, yahoo ve shi tao davası
 yang'in dava üzerine yorumu
 forbes - en zengin insanlar

1968 doğumlular
amerikalı bilişimciler
amerikalı şirket kurucuları
yahoo! çalışanları
yaşayan insanlar
20. yüzyıl amerikalı iş insanları
21. yüzyıl amerikalı iş insanları
amerikalı dolar milyarderleri
amerikalı bilgisayar programcıları
stanford üniversitesinde öğrenim görenler
amerika birleşik devletleri'ndeki tayvanlı göçmenler
David Filo

david filo, yahoo'nun kurucularındandır. david filo 1966'da wisconsin'de doğdu ama louisiana'da büyüdü. küçük yaşlardan itibaren bilgisayar ve elektroniğe ilgi duydu ve programlamayı kendi kendine öğrendi. bilgisayar mühendisliği okuduğu tulane üniversitesi'ne girdi. 1988'de mezun oldu ve stanford üniversitesi'nde elektrik mühendisliği alanında doktora yapmak için kaliforniya'ya taşındı.

stanford'da, internete tutkun olan jerry yang adlı başka bir lisansüstü öğrencisiyle tanıştı. i̇kili arkadaş oldular ve birlikte internet üzerinde çeşitli deneyler yaptılar. bu deneylerden biri, favori web sitelerini listeleyip başkalarıyla paylaştıkları bir web dizini olan “jerry ve david'in world wide web rehberi” idi. bu, boş zamanlarında yaptıkları bir hobi projesiydi.

1994 yılında web dizinleri o kadar ilgi gördü ki her ay milyonlarca insan tarafından ziyaret edildi. filo ve yang, internette değerli bir kaynak yarattıklarını fark ettiler ve bunu ticari bir girişime dönüştürmeye karar verdiler. web dizinlerinin adını "yet another hiyerarchical officious oracle"ın baş harflerinden oluşan "yahoo" olarak değiştirdiler . ayrıca e-posta, haberler, arama ve sohbet gibi hizmetler de sundular.

daha sonra stanford üniversitesi'nde tanıştığı jerry yang ile birlikte yahoo'yu kurmuştur.

1995 yılında yahoo'yu resmi bir şirket haline getirdiler ve yatırımcılardan destek aldılar. personel istihdam ettiler, ofis kiraladılar ve web sitelerini genel erişime açtılar. yahoo çok kısa sürede internette en popüler web sitelerinden biri oldu ve reklam gelirleri elde etmek için büyük bir potansiyel sundu.

yahoo, 1990'ların sonlarından 2000'lerin başlarına kadar hızla büyümeye devam etti. geocities, broadcast.com, hotjobs, flickr ve tumblr gibi pek çok internet şirketi satın aldı. ayrıca servis yelpazesini e-ticaret, sosyal medya, eğlence, spor ve finans gibi alanlara genişletti. ayrıca web sitesinin farklı dillerde ve bölgelerdeki sürümlerini de yayınladı.

kaynakça 

1966 doğumlular
amerikalı bilişimciler
yaşayan insanlar
wisconsin doğumlular
yahoo! çalışanları
20. yüzyıl amerikalı iş insanları
21. yüzyıl amerikalı iş insanları
amerikalı dolar milyarderleri
stanford üniversitesinde öğrenim görenler
tulane üniversitesinde öğrenim görenler
amerikalı şirket kurucuları
Mehmet Tarhan

mehmet tarhan (d. 1978), kürt vicdani retçi ve spod sosyal politikalar cinsiyet kimliği ve cinsel yönelim çalışmaları derneği gönüllüsü eşcinsel aktivist. barış yanlısı bildirgesini ve zorunlu askerlik hizmetini reddettiğini ilk kez 27 ekim 2001, tarihinde ankara'da bir basın açıklaması yaparak kamuoyuna ilan etmiştir. türk ceza kanununa göre suç sayılan bu açıklamasından sonra da savaş karşıtı etkinliklerine devam eden tarhan, 5 eylül 2004 tarihinde yine ankara'da düzenlenen bir etkinlikte okuduğu basın açıklamasından dolayı, soruşturmaya tabi tutulmuş, ancak vicdani reddin temel bir insan hakkı olduğunu savunarak ifade vermeyi ve savcılığa gitmeyi reddetmiştir.

i̇zmir'de, 8 nisan 2005'te gözaltına alınmış, gözaltında bulunduğu süre boyunca kendisine sunulan belgeleri imzalamayı kabul etmemiştir. 10 nisan günü tokat'taki askeri birliğe gönderilmiş, ancak burada da savaş karşıtı düşünceleri doğrultusunda askeri giysi giymeyi ve kendisine verilen emirlere uymayı reddetmiş, bunun sonucunda da "hizmetten tamamen sıyrılmak veya toplu erat önünde emre i̇taatsizlikte israr" (tack 88. madde) suçlamasıyla sivas askeri cezaevine gönderilmiştir. 9 haziran 2005 tarihinde tahliye edilen tarhan, tutuklu olarak tokat'taki birliğe götürülmüştür. burada reddini tekrarlayan tarhan tekrar tutuklanmış ve sivas askeri cezaevi'ne gönderilmiştir. hakkında aynı maddeden açılan iki dava dosyaları birleştirilmiş ve 10 ağustos 2005'te iki kez 2 yıl (toplam 4 yıl) hapis cezasına çarptırılmıştır. kasım ayında kararı bozan askeri olan tarhan'a zorla fiziksel muayene yapılmamış olmasını gerekçe göstermiştir. 15 aralık 2005 tarihinde yerel mahkeme kararında direnmiş, gerekçeli kararında zorla muayenenin insan hakları ihlali olacağı, kişinin salt eşcinsel olmasının da ordudan atılması için yeterli olmayacağı yönünde görüş bildirmiştir.

cezaevinde kaldığı süre içerisinde fiziksel ve psikolojik şiddete maruz kalan tarhan, gerek türkiye içinden, gerekse uluslararası savaş karşıtları ve insan hakları örgütlerinden gelen kamuoyu desteğinin de etkisiyle 9 mart 2006 tarihinde askeri yargıtay daireler genel kurulu kararı uyarınca tahliye edilmiştir. mehmet tarhan halen askerlik hizmetini reddetmeye, yetkililer ise bu hakkı tanımamaya devam etmektedir. bu hak tanınıcaya dek tarhan "kaçak", "firari" olarak nitelenecektir. tarhan antimilitarist hareket ve lgbtt (lezbiyen, gey, biseksüel, travesti, transseksüel) hareketi'nde aktif olarak çalışmaya devam etmektedir.radikal gazetesinde köşe yazıları yazmaya başlamıştır.

kaynakça 

türk insan hakları aktivistleri
türk lgbt hakları aktivistleri
türkiye'de lgbt kişiler
türk vicdani retçiler
yaşayan insanlar
1978 doğumlular
Pembe Panter (film, 1963)

pembe panter (), blake edwards'ın 1963 yapımı filmi. bu filmi, bir sıra diğer pembe panter filmleri takip etmiştir. filmden doğan pembe panter çizgi film kahramanı da kendi özel çizgi film serisine sahip olmuştur.

konusu
sir charles lytton (david niven) aslında phantom lakaplı usta bir mücevher hırsızıdır ve şimdi de dünyanın en büyük elması olan pembe panter'in peşindedir. müfettiş closeau (peter sellers) phantom'u yakalamakla görevlidir. i̇puçları onu i̇talya'da bir kayak merkezi olan cortina d'ampezzo'ya götürür. çünkü pembe panter'in sahibesi prenses dahla orada olacaktır. closeau tüm sakarlıklarına rağmen phanttom'u yakalamakta kararlıdır.

diğer devam filmleri 
filmde usta hırsız phantom tarafından çalınan pembe panter isminde değerli bir elmas söz konusudur. baş rollerde david niven ve claudia cardinale oynarken sakar müfettiş  clouseau yan rolünde oynayan peter sellers halkın sevgilisi haline gelmiştir. bu filmi, 1978 yılına kadar sadece baş rolünü müfettiş clouseau olarak peter sellers'in oynadığı beş yeni film takip etmiştir. daha sonra steve martin 2005'teki en son filmde jean reno ile oynamıştır.

 the pink panther (1963)
 a shot in the dark (1964)
 inspector clouseau (1968; clouseau rolünde alan arkin ve yönetmen edwards değil)
 the return of the pink panther (1975; tekrar sellers ve edwards çalışması, diğer oyuncu christopher plummer)
 the pink panther strikes again (1976)
 revenge of the pink panther (1978)
 trail of the pink panther (1982) 
 curse of the pink panther (1983)  
 son of the pink panther (1993; roberto benigni müfettiş clouseau jr. rolünde)
 the pink panther (2006; steve martin müfettiş clouseau rolünde).

1980 yılında serinin yeni bölüm (the romance of the pink panther) çalışmaları esnasında, çekimlere başlamadan önce peter sellers sürpriz bir şekilde kalp krizinden ölür. i̇ki yıl sonra blake edwards, eski ve kullanılmamış olan sahneleri kullanarak bir pembe panter filmini kurgular. bu film trail of the pink panther (1982) dır.

film ayrıca henry mancini'nin bestelediği "the pink panther" melodisiyle de meşhurdur.

2005 yılında the pink panther ismiyle yeni bir film çevrilmiştir. müfettiş clouseau rolü steve martin tarafından canlandırılırken diğer roller kevin kline, jean reno ve beyoncé tarafından oynanır.

ayrıca bakınız 
 meglio stasera (şarkı) filmin müziği ile ilgili detaylı bilgi.

kaynakça 
 pembe panter çizgi filmi

1960'larda komedi-macera filmleri
blake edwards'ın yönettiği filmler
henry mancini'nin müziğini yaptığı filmler
pembe panter filmleri
amerika birleşik devletleri komedi filmleri
united artists filmleri
amerika birleşik devletleri soygun filmleri
amerika birleşik devletleri ulusal film arşivi filmleri
1960'larda soygun filmleri
1963 çıkışlı komedi filmleri
İncirli, Keçiören (mahalle)

i̇ncirli, ankara'nın keçiören ilçesine bağlı bir mahalledir. adrese dayalı nüfus kayıt sistemine göre nüfusu, 33.484 kişidir.en büyük ve işlek caddeleri yunus emre caddesi, barışyolu caddesi ve refik saydam caddesi'dir.

keçiören'in mahalleleri