1985 Türkiye'nin Ottawa Büyükelçiliği saldırısı

1985 türkiye ottawa büyükelçiliği saldırısı, 12 mart 1985 tarihinde türkiye'nin kanada'nın ottawa şehrindeki büyükelçiliğine yapılan baskın.

saldırı 
ermeni devrimci ordusu mensubu kevork maraşlıyan (d. 1949), rafi panos titizyan (d. 1957) ve ohannes nubaryan (d. 1955) adlarındaki üç ermeni saldırgan, 12 mart 1985 tarihinde yerel saatle 07.00'de, ottawa'nın parlamento tepesi'nin yaklaşık 2 kilometre (1,2 mil) doğusundaki büyükelçilik bölgesindeki wurtemberg caddesi'ndeki türkiye'nin ottawa büyükelçiliği binasına baskın yaptılar. güvenlik kapısını tırmandılar ve kurşun geçirmez güvenlik kulübesine ateş etmeye başladılar. ottawa üniversitesi'nde 31 yaşındaki bir öğrenci olan ve bina girişindeki kanadalı koruma görevlisi claude brunelle görevdeydi. brunelle, saldırı başlar başlamaz acil durum kodunu aradı ve silahlı teröristlerle yüzleşmek için kulübeyi terk etti. silahlı kişilere dört el ateş etti fakat saldırganlarla girdiği çatışmada göğsüne saplanan iki mermiyle yaşamını yitirdi.

saldırganlar konutun kapısını bombayla patlatıp içeri girdiler ve doğrudan büyükelçinin odasına yöneldiler. türk büyükelçisinin eşi bige kırca, genç kızı gülcan kırca ve büyükelçilik personeli de dahil olmak üzere en az 12 kişi olmak üzere rehineleri toplamaya başladılar. kanada'da iki yıldan daha az bir süre bulunan ve birleşmiş milletler deneyimine sahip kıdemli bir kariyer diplomatı olan büyükelçi coşkun kırca, balkondan atladı ve saldırganların görüş alanı dışına çıktı. kanada kraliyet atlı jandarma kuvvetleri'nden 100 kadar polis 10 dakika içinde binanın etrafını sardı.

dört saat sonra, silahlı teröristler tüm rehineleri serbest bıraktılar ve teslim oldular, silahlarını attılar ve binadan elleri havada çıkarak, polis tarafından vurulmamalarını istediler. daha önce gazetecilerle yaptıkları telefon görüşmelerinde rehinelerini serbest bırakmaları karşılığında türkiye'nin 1915 ermeni kırımı'nı tanımasını ve türkiye'nin el koyduğu ermeni topraklarını iade etmesini talep ettiler. ermeni devrimci ordusu mensubu olduklarını söyleyen silahlı kişiler, ottawa polisine, 1915'teki "ermeni kırımını türkiye'ye ödetmek" için türk büyükelçiliğine girdiklerini söyledi.

sonrası 
düşmenin etkisiyle yaralanan ve sağ kalça kemiği, sağ topuk, sağ kol dirseği ve leğen kemiği kırılan büyükelçi kırca hastaneye kaldırıldı ve burada kaldığı 1,5 ay boyunca tedavi edildi.

türk hükûmeti claude brunelle anısına memleketinde oluşturulan öğrenim bursuna katkı yaptı ve ailesine şilt tevdi etti.

ön duruşmaları 7-10 mayıs 1985 tarihlerinde yapılan ve 14-31 ekim 1986 tarihlerinde ontario eyalet yüksek mahkemesi'nde yargılanan maraşlıyan, titizyan ve nubaryan, 31 ekim 1986 günü açıklanan kararla, "birinci derece cinayet" suçundan ömür boyu hapis cezasına çarptırıldılar. katillerin avukatlarının yaptıkları itiraz reddedildi. ayrıca bir diplomatın binasına saldırmak, büyükelçi coşkun kırca'nın hayatını ve özgürlüğünü tehlikeye atmak, elçiliğe girmek için patlama yapmak ve el bombası, tabanca ve pompalı tüfek bulundurmakla suçlandılar.

sanıklardan ikisinin avukatı chahe philippe arslanyan, müvekkillerinin suçsuz olduğunu belirterek, "bunun kesinlikle bir suç değil, siyasi bir eylem olduğu açık" dedi. ontario yüksek mahkemesinin bir jürisi, nubaryan, maraşlıyan ve titizyan'ı birinci derece cinayetten suçlu bulmadan önce 8,5 saat tartıştı. yargıç david watt, 25 yıl boyunca şartlı tahliye imkanı olmaksızın zorunlu müebbet hapis cezası verdi.

jüri kararını verdikten sonra, nubaryan mahkemeye üçünün yaptıklarının "paylaştığımız ulusal ideallerden kaynaklandığını" söyleyerek konuşmasına şöyle devam etti: ancak, istenmeyen ve üzücü bir şey oldu ve bay brunelle öldü, bu da amaçlarımızın ve hedeflerimizin bulanıklaşmasına ve ayrıca basit suçlular olarak zulme ve yargılanmamıza neden oldu. ancak kişileri hapsetmek ermeni davasına zarar vermez. bireyler ölümlüdür ama ermeni milleti yaşar ve yaşadığı sürece her zaman hakkını arayacaktır dedi.

2005 yılının şubat ayında, kanada ulusal şartlı tahliye kurulu, adamlardan biri olan maraşlıyan'ın 20 yıl sonra ilk kez ailesini ziyaret etmesine izin vermeye karar verdi. kurul, takip eden altı ay içinde kendisine bir infaz memurunun eşlik etmesi gereken iki ziyaret hakkı verdi.

maraşlıyan ve nubaryan 19 şubat 2010 tarihinde serbest bırakıldılar. titizyan ise iki ay sonra serbest bırakıldı ve ermenistan'daki ailesinin yanına gönderildi.

sonuçları
türk büyükelçiliğine yapılan saldırı kanada için büyük bir uluslararası utanç kaynağı oldu. ottawa'daki yabancı diplomatlar yıllarca kanada hükûmetinden daha iyi güvenlik talebinde bulundular. türkiye, ottawa'yı türk diplomatlar için dünyanın en tehlikeli yerlerinden biri olarak ilan etti. kanada, kararlı ve iyi silahlanmış bir militan grubunu yenebilecek bir birime ihtiyaç duyuyordu. bu ihtiyaç, 12 mart 1985'te büyükelçiliğe yapılan saldırıya kadar göz ardı edildi: olay, kanada hükûmetinin militanlara karşı tutumunu değiştirdi ve rcmp özel acil müdahale ekibinin kurulmasına yol açtı.

claude brunelle, saldırganları türk büyükelçisinin kaçmasına izin verecek kadar geciktirdiği için cesaret yıldızı ile ödüllendirildi.

kaynakça

ayrıca bakınız 
 türk diplomatlara düzenlenen suikastlar listesi
 türkiye cumhuriyeti dışişleri bakanlığı

türkiye'nin dış temsilciliklerine yapılan saldırılar
ermeni soykırımı adalet komandoları
ottawa
türkiye ottawa büyükelçiliği saldırısı
türkiye ottawa büyükelçiliği saldırısı
kanada'daki dış temsilciliklere yapılan saldırılar