Elena Çavuşesku

elena çavuşesku (evlilik öncesi soyadı: petrescu) (d. 7 ocak 1916 – ö. 25 aralık 1989), romanya sosyalist cumhuriyeti'nin komünist lideri nikolay çavuşesku'nun eşi ve romanya sc'nin başbakan yardımcısıdır.

gençliği 
1916'da ilfov'da bir köyde bir sabancılık yapan bir ailenin kızı olarak doğdu. sadece ilkokul düzeyinde bir eğitim aldı. i̇lkokuldan sonra erkek kardeşiyle birlikte bükreş'e taşındı ve burada tekstil fabrikasında iş bulmadan önce laboratuvar asistanı olarak çalıştı. 1939'da romanya komünist partisi'nin bükreş şubesine katıldı ve orada 21 yaşındaki nikolay çavuşesku ile tanıştı. i̇lişkileri nikolay çavuşesku'nun cezaevindeki sık sık görülen rahatsızlıklarıyla kesintiye uğradı, ancak sonunda 23 aralık 1947'de evlendiler.

devletteki kariyeri

komünistler iktidara geldikten sonra, elena çavuşesku dışişleri bakanlığı'nda sekreter olarak çalıştı ve kocası komünist parti genel sekreteri oluncaya kadar bu önemsiz bir işti. temmuz 1972’den itibaren elena çavuşesku’ya, romanya komünist partisi’nde kıdemli seviyelerde çeşitli görevler verildi. 1973 yılının haziran ayında romanya komünist partisi'nin politbüro üyesi oldu ve nikolay çavuşesku'nun kendisinden sonra en önemli ve etkili ikinci kişi oldu. kocasının yanında parti yönetimine derinden karışmıştı ve komünist parti liderinin kendi başına yüksek bir siyasi profili olan az sayıdaki eşinden biriydi.

çavuşesku, sık sık kocasına yurtdışındaki resmi ziyaretlerde eşlik etti. haziran 1971’de çin'e yaptığı devlet ziyareti sırasında, başkan mao zedong’un karısı jiang qing’in gerçek bir güçte nasıl bulunduğunu not etti. bundan büyük olasılıkla ondan ilham alarak romanya'daki kendi siyasi yükselişini geliştirmeye başladı. temmuz 1971'de, kocası tarafından başlatılan mini-kültürel bir devrimin ardından, sosyo-ekonomik tahmini merkez komisyonu üyeliğine seçildi ve temmuz 1972'de romanya komünist partisi merkez komitesinin tam üyesi oldu. 1973 yılının haziran ayında, emil bodnăraş tarafından aday gösterildikten sonra partinin yürütme komitesine seçildi. kasım 1974'te, 11. parti kongresi'nde, siyasi yönetim kurulunun bir üyesi oldu ve ocak 1977'de, en yüksek parti organı olan siyasi yürütme komitesi daimi bürosu'na da üye oldu. mart 1975’te, 1989’daki ölümüne kadar ülkenin en önemli sanayi bölgesi olan argeș iline bağlı pitești’den ülkenin büyük millet meclisi’ne seçildi. mart 1980’de, romanya devrimi’nde idam edilinceye kadar elinde tuttuğu bir devlet unvanı olan birinci başbakan yardımcılığı yaptı.

1980'lerin başından itibaren elena, kocasınınki gibi yoğun bir kişilik kültünün nesnesiydi. bu da onu “ulusun annesi” olarak yüceltmiştir. tüm hesaplara göre, onun kibri ve onur arzusu kocasınınkinden daha fazlaydı. kocası gibi, romanya televizyonu da onu ekranda canlandırmaya büyük özen göstermekteydi. örneğin, büyük burnu ve genel olarak sade görünümü nedeniyle hiçbir zaman profilde gösterilmemesi gerekiyordu.

güçten düşüşü
çavuşesku, temeşvar'daki olayların 1989 romanya devrimi'ne yol açmasının ardından kocasıyla 22 aralık 1989'da kaçtı, ama o ve kocası târgoviște kasabasında yakalandı. gerçekleşen mahkemede eşi koruyucu bir rol üstlendiğinden sadece birkaç soruyu cevapladı, kocasını sakinleşmesini istedi.

i̇nfazı
25 aralık 1989’da öğleden sonra, târgoviște’de (noel günü) bir idam mangasına teslim edildi ve idam edildi. kolları ve kocasının kolları sırtlarının arkasına bağlandı. popüler tarih yazarı  simon sebag montefiore, idam uygulanmadan önce elena'nın kocasından çok daha şiddetli tepki verdiğini iddia ederek onun duvara dayanırken "sizi lanet olası pislikler!" diye çığlıklar attığını söyledi; aynı zamanda nicolae çavuşesku "the internationale" şarkısını söylüyordu. asıl infazları zaman içinde kayda çekilemedi, idam mangası işlemi gerçekleştirmek için acele ediyordu. kayıtta ateş seslerinden sonra oluşan dumanlar ve hemen ardından cesetleri kamera gösteriyordu. 73 yaşındaydı. modern romanya devleti tarafından idam edilen tek kadın oydu.

kaynakça

bibliyografi 
 john sweeney. the life and evil times of nicolae ceauşescu. 1991
 edward behr. kiss the hand you cannot bite, 1991. isbn 0-679-40128-8

dış bağlantılar 
 ceausescu web sitesi 
 romania background reports 1963-1989, radio free europe/radio liberty - central european üniversitesi - halka açık arşiv 

1919 doğumlular
1989 yılında ölenler
rumen komünistler
siyasetçi eşleri
orden del libertador san martín
romanya devrimi
kurşuna dizilerek idam edilmiş kişiler
soykırım failleri