Sustuysam

sustuysam, türk şarkıcı ayşe hatun önal'ın ilk stüdyo albümü. 17 nisan 2008'de sony bmg türkiye ve epic records tarafından yayımlandı. mankenliği bırakarak 2003 sonunda çıkardığı sonunda adlı ep ile müzik kariyerine adım atan önal, bu çalışmasının ardından birkaç yılını yeni albümünü hazırlamak için harcadı. tamamladığı ilk albümü beğenmeyip yayımlamaktan vazgeçince çalışmalara yeniden başladı, daha önceden albüm anlaşması yaptığı universal müzik'in iflas etmesi yüzünden bir dönemini de yeni bir plak şirketi aramakla geçirdi. ayrıca depresyona girdi ve bir mali kriz atlattı. bu sebeplerden dolayı ilk stüdyo albümünün çıkış süresi uzadıkça uzadı.

bir elektro house albümü olan sustuysamdaki tüm şarkıların sözlerini ayşe hatun önal yazdı ve yarısını tek başına, yarısını erdem kınay ile birlikte besteledi. bazı şarkı sözlerinde toplumsal eleştirilere yer verirken bazılarında kendisiyle dalga geçti. ege çubukçu ve fresh b. sırasıyla "bomba" ve "aç kapıyı" şarkılarında konuk vokal olarak yer aldılar. albümün adı, önal'ın şahsına yöneltilen eleştirilere cevap vermeyip susmayı tercih etmesinden dolayı sustuysam konuldu.

birçok müzik eleştirmeninden olumlu eleştiriler alan albüm, d&r'ın en çok dinlenen albümler listesinde dokuz numaraya kadar ilerledi ve radyo boğaziçi müzik ödülleri'nden en i̇yi elektronik müzik albümü ödülünü aldı. çıkış şarkısı "kalbe ben", billboard türkiyenin hazırladığı türkçe top 20'de dokuz numaraya kadar ilerledi ve video klibinde önal'a kafası disko topundan oluşan bir uzaylı eşlik etti. albüme ikinci klibin çekilmesi konusunda sony ve önal fikir ayrılığı yaşandı. şirket ikinci bir video klibin çekilmesini istese de şarkıcı "içinden hiçbir şey yapmak gelmediğini" söyleyip ortadan kayboldu ve 2014'teki "çak bir selam" single'ına kadar herhangi bir şarkı yayımlamadı.

arka plan ve yayımlanma 

ayşe hatun önal, mankenlik kariyerinin ardından aralık 2003'te yayımladığı sonunda ep'sinde yer alan "çeksene elini" şarkısıyla müzik kariyerine adım atmıştı. ep'den sonra ilk stüdyo albümü için hazırlıklara girişen önal, hazırladığı ilk albümü beğenmeyerek rafa kaldırdı ve yeniden çalışmalara başladı. ağustos 2005'te çıkan ege çubukçu albümü 1 gündeki "hey dj" şarkısında çubukçu'ya eşlik etti; aynı ay hazırlıkları süren yeni albümündeki şarkı sözlerini yazdığını duyurdu ve tüm şarkıların elektronik altyapıları olduğunu söyledi. kasım'da hürriyetten onur baştürk, yeni albümü dinleyerek "dinlediğim dokuz şarkı tek kelimeyle uçurucu. [...] ayşe hatun bu kez tam bir albümle, tastamam dans ettirmek için geliyor." diye yazdı ve "bomba" şarkısının sözlerini paylaştı. şubat 2006'da şarkıcı, albümünü nisan'da yayımlayacağından bahsetti. bu tarihten sonra albümün çıkışı hakkında çeşitli açıklamalar yapılsa da şarkılar bir türlü yayımlanamadı. mayıs'ta, albümün yaklaşık beş ay önce bittiği ancak iflas eden önceki plak şirketi universal müzik yerine yeni bir şirket arandığı ve i̇stanbul plak ile görüşmeler yapıldığı öğrenildi. aralık'ta katıldığı bir tören sonrasında önal, "hayal adını verdiğim albümümde sekiz şarkı olacak. tüm besteler de bana ait. 2007'de herkes benim şarkılarımı dinleyecek." diye bir açıklama yaptı. ocak 2007'de sabah, albümün mart'ta çıkacağını yazsa da albüm bu tarihte de çıkmadı ve kasım'da önal, albümle ilgili yeni bir açıklama yaptı: "aslında bütün şarkılar hazır. stüdyoda son hazırlıklarımızı yapıyoruz. aksilik olmazsa yeni yılın ilk aylarında piyasada olacak. bir önceki albümde olduğu gibi 'çeksene elini kırıcan mı belimi?' tarzında şarkılarım olacak." sonraki ay yeni albüm için sony bmg ile anlaşıldığı duyuruldu.

şubat 2008'de, albümde on yeni şarkının olacağı açıklandı. mart'ın sonunda çıkış şarkısı "kalbe ben" radyolarda çalmaya başladı ve ayşe hatun önal'ın ilk stüdyo albümü sustuysam, sony bmg music entertainment türkiye ve epic records tarafından 17 nisan 2008'de satışa sunuldu. önal, albümün adını sustuysam koymasını şöyle anlattı: "albüm geciktiği için çok ağır eleştiriler yapıldı. firma bulamadığımı söylediler, sponsor aradığımı yazdılar, sesim olmadığı için albüm yapamadığımı, şarkı sözlerini ezberleyemediğimi, kimsenin bana beste vermediğini konuştular falan... ben bütün bu iddialar karşısında hep sustum. sonunda ortaya güzel bir iş çıkardım. o yüzden albümün adı sustuysam. şimdi şarkılarımın konuşma zamanıdır." şarkıcı, albümün gelişim sürecinde çeşitli haksızlıklar yaşadığı için depresyona girdiğini belirtti ve bir mali kriz atlattı. bunun üzerine kendini geliştirmeye odaklandı ve eksiklerini tamamlayarak albümü çıkardı. sustuysam, d&r'ın en çok dinlenen albümler listesinde dokuz numaraya kadar yükseldi. radyo boğaziçi müzik ödülleri'nde en i̇yi elektronik müzik albümü kategorisinde ödül kazandı. albümün tanıtımı için ayşe hatun önal, 25 nisan 2008'de çıktığı beyaz showda "kalbe ben" ve "bomba" şarkılarını söyledi, "bomba"yı söylerken ege çubukçu da sahneye çıktı.

söz ve beste 

sustuysam, bir elektro house albümüdür. tarzı, önal tarafından "i̇lk albümde progressive-trance yapmıştık. şimdi daha minimal house altyapılar, klasik müzikten bir enstrüman, çello... bir harmanlama oldu." şeklinde anlatılmıştır. on şarkı ve bir remiksten oluşur, tüm sözler ayşe hatun önal tarafından yazılmıştır ve yarısının bestesi önal tarafından, yarısının bestesi önal ve erdem kınay tarafından yapılmıştır. bestesinde keman sesleri içeren açılış şarkısı "kalbe ben", kişinin kalbi ile beyni arasındaki sıkışmaları anlatır. ardından albümün son sırasında bir de remiksi bulunan "yok yok" gelir, üçüncü şarkı "aç kapıyı"da yer alan rap bölümünü fresh b. seslendirir. şarkıda geçen "i̇ki parmaklı koca ayaklı bir kızım ben." sözlerinde önal, kırk numara olan ayaklarıyla dalga geçer. dördüncü sıradaki önal ve kınay ortak bestesi "bırakma beni"den sonra, gerçek pop editörü fatih melek'in "herhangi bir pop/elektronik şarkısı değil. ülkede [türkiye'de] eşi bulunmayacak kadar güzel bir yerli şarkı." diye tanımladığı "hayalimdeki" gelir. "kimde gerçek hizmet, kimde yalan söz belli değil / baktırırlar gördüğüne, inanırsan bu doğru değil / bağlanırsın kesik kesik, içinden bir anda esip / doğru yerden aramazsan, doğru yerden bakamazsın." sözlerini içeren altıncı şarkı "doğru kanaldan bağlan" bir dans şarkısıdır. "bomba"da yer alan rap kısmını ege çubukçu söyler ve radyocu michael kuyucu'ya göre şarkıdaki sözler "çeksene elini"yi andırır. sırasıyla sekizinci ve dokuzuncu sırada yer alan "i̇nat" ve "marslı"da toplumsal eleştiriler vardır. albümün tek yavaş şarkısı olma özelliği taşıyan onuncu şarkı "aslında", ayşe hatun önal'a bir övgü niteliğindedir. sözlerinde, önal'a bar köşesinde rastlayan bir erkeğin şarkıcıya söyledikleri anlatılır.

eleştiriler 
sustuysam, müzik eleştirmenlerinden çoğunlukla olumlu geri dönüşler aldı. bazı eleştirmenler albümün kalitesine dikkat çekerek şarkıcının söz yazımını övdü. billboard türkiyeden atilla aydoğdu, önal'ın söz yazımıyla ilgili olarak "kendisinin de farkına varmamış olduğu doğuştan bir ifade kabiliyeti mevcut." dedi ve albümü hande yener'in aynı yıl çıkan elektronik albümü hipnoz ile kıyaslayarak "yener'in albümü dinleyenin nefesini tüketirken önal kendini nefes nefese dinletiyor." yorumunu yaptı. naim dilmener de aynı kıyaslamayı yaparak "sıkıcı ama hande yener'inkine göre daha çağdaş bir elektronik sound var." dedi. dj suat ateşdağlı ise "dans ve elektronik müziğinin güzel birleştirildiğine" dikkat çekti. hürriyet için yazan savaş özbey, "tam bir araba sürme albümü. 'bırakma beni' diye bir şarkısı var. anadolu rock'tan sonra, bu türe anadolu elektro mu demek lazım bilmiyorum ama ensemden yakalıyor beni." şeklinde bir değerlendirme yaptı. aynı gazeteden hikmet demirkol, albümün türkiye piyasası için "oldukça cesur bir adım" olduğunu söyledi.

milliyet yazarı murat beşer, şarkı sözlerini "çeksene elini"nin sözlerine kıyasla daha sevecen bularak "sustuysam, 'çeksene elini'ye göre kaliteli bir prodüksiyon. kimileri komik olsa da şarkılar genel olarak dinlenebilir seviyede." dedi. gerçek pop editörü fatih melek, başarılı olarak nitelendirdiği albüme 5 üzerinden 3.5 notunu vererek "albüm, yerli müziğin elektronikle gitgide daha içli dışlı olduğu son günlerde dinlenilmesi gereken bir çalışma." diye yazdı. radyocu michael kuyucu, albümün kaliteli olduğunu ancak ticari olmadığını belirterek "şarkılar için söyleyecek fazla şey yok, çünkü bu müzik türü bir loop üzerine yapılan serbest vokaller gibi tınlıyor ve maalesef tıpkı hande yener'de olduğu gibi şarkıların çoğu ruhsuz ve duygu yönü zayıf. bu yönü ile bu müzik türüne biraz da neoliberal müzikler de diyebiliriz." yorumunu yaptı. her yerde müzik sitesi ise şu şekilde bir eleştiri paylaştı: "albüm vasatın oldukça üzerinde özenilmiş bir iş gerçekten. ancak yer yer ayşe hatun önal'ın yorumunda şımarıklığın biraz dozunu kaçırdığı kısımlar da rahatsız etmedi değil. ayşe hatun önal iyi bir yorumcu değil belki ama bence verdiği emekle açığını kapatmış ve bütünlük arz eden, güzel bir çalışma ortaya koymuş."

tanıtım 
sustuysamın tanıtımı kapsamında ilk ve tek video klibi "kalbe ben" şarkısına çekildi. yönetmenliğini murad küçük, görüntü yönetmenliğini danny miague üstlendi. klipte tiyatrocu umut keskin, kafası disko topundan oluşan bir uzaylı olarak göründü ve bu görünüm insanın kalbini temsil etti. çekimler sırasında önal, dünyaya düşen disko topu kafalı uzaylıyla iletişime geçen gelgitli bir kadını canlandırdı ve 12 saat boyunca balçıkta yürüyüp dans etti. ayrıca şarkı, billboard türkiyenin hazırladığı türkçe top 20 listesindeki ilk haftalarında 404. sıradan birden 33. sıraya sıçradı ve ilerleyen haftalarda dokuz numaraya kadar yükseldi.

sony bmg, albüme ikinci video klibin çekilmesini istese de ayşe hatun önal bunu reddederek ikinci klibi çektirmedi. 2008'den sonra, 2014'te "çak bir selam" single'ına kadar, altı yıl boyunca kendisine ait bir şarkı çıkarmadı. bunun sebebini, 2014'teki bir röportajında "albüm beni çok yormuştu. o an bir şey yapmak istemedim. şarkılar yolunu nasıl olsa bulur diyerek ortadan kayboldum." sözleriyle anlattı.

şarkı listesi 
aksi belirtilmeyen tüm şarkılar ayşe hatun önal tarafından yazılıp bestelendi.

yapım görevlileri 
 ayşe hatun önal – ana vokal (tüm şarkılar); söz yazarı (tüm şarkılar); besteci (tüm şarkılar)
 erdem kınay – besteci (1, 4, 6, 7, 10); aranjör (1, 4, 6, 7, 10); kayıt (1, 4, 6, 7, 10); miks (1, 4, 6, 7, 10)
 mehmet can erdoğan – aranjör (2, 3, 5, 8, 9, 11); bas gitar (3, 8); kayıt (2, 3, 5, 8, 9, 11); miks (2, 3, 5, 8, 9, 11)
 ege çubukçu – rap vokal (7)
 fresh b. – rap vokal (3)
 dj led – aranjör (11)
 yakup trana – gitar (2, 3, 8, 9)
 barış büyük (metropolis london) – mastering (tüm şarkılar)
 beth trollan – vokal (2, 3, 8)
 cennet erdoğan – vokal (2, 3)
 bahadır tanrıöver – fotoğrafçı
 serdar beyaz – grafik tasarım
 yasemin kağa – menajerlik

yapım görevlileri, sustuysam albüm kitapçığından alınmıştır.

listeler

yayımlanma tarihleri

kaynakça

dış bağlantılar 
 sustuysam  – discogs

2008 albümleri
ayşe hatun önal albümleri
epic records albümleri
sony music entertainment albümleri