mismayil/tr_wikipedia huggingface dataset:
Ad hominem

ad hominem (/æd ˈhɒmənəm -ˌnɛm, ɑd‐/), argumentum ad hominem ya da kişi karalama safsatası; kalıplaşmış bir latince deyimdir. bir reaksiyonun, belirli bir kişinin herhangi bir konudaki duruşu yerine şahsına yöneltilmesidir. örneğin bir argümana cevap verirken, argümanı eleştirmekten ziyade, argümanı ortaya atan kişinin konuyla ilgisiz bir özelliğini gündeme getirerek fikirlerini çürütmeye çalışmaktır. önerme yerine, önerme yapan kişi tartışma konusu edilerek iddialara karşı çıkmak yoluyla yapılır. ad hominem, mantıksal bir safsata kabul edilir.

etimoloji 
ad hominem kavramı birebir çevrildiğinde "kişiye" anlamına gelir.

türleri 
kişi karalama safsatası saldırı safsataları türünde bir safsatadır. saldırı safsataları kişi karalama safsatası, niteliksel kişi karalama safsatası, sen de safsatası ve önyargı oiuşturma (dolduruşa getirme) safsatası olarak dört başlık altında sınıflandırılır.

kişi karalama safsatası (argumentum ad hominem) 
bir önerinin reddedilmesini sağlamak için, önerinin kendisi yerine öneriyi yapan kişinin karakteri ya da hareketleriyle ilişkilendirip tartışma konusu yapmak.

örnekler:tanrının olmadığını mı tartışıyorsun? sen bir delisin.senin müdür hakkında söylediklerini duydum. nankör adam, sen müdürün o kadar ekmeğini yedin.

niteliksel kişi karalama safsatası (circumstantial ad hominem) 
bir önerinin reddedilmesini sağlamak için, önerinin kendisi yerine öneriyi yapan kişinin etnik kökeni, politik tutumu, dini görüşü gibi niteliklerine saldırmak.

örnekler:başkan bu konuda haklı olamaz. çünkü kanının son damlasına kadar liberal.onun önerisini kabul edemeyiz, çünkü o karşı partiden.

sen de safsatası (ad hominem tu quoque) 
bir kişinin iddiası ya da söyledikleri hareketleriyle çelişiyor diye iddianın yanlış olduğu savı.

örnekler:vergi gelirlerinin yeni spor salonu için kullanılmasına karşı olmanız makul bir tutum değil. yeni senfoni binası için lehte oy kullanmıştınız ve onun maliyeti de vergi gelirleriyle karşılanmıştı.

bize o kadar sigara içmeyin zararlıdır diyorsun ama sen de içiyorsun.

önyargı oluşturma safsatası (poisoning the well) 
dolduruşa getirme safsatası da denilir. kişi karalama safsatasının bir alt türüdür: bir insan hakkında önceden olumsuz bilgiler (doğru ya da yanlış) verilerek, onun söyleyeceklerini gözden düşürme ve önyargı oluşturma şeklinde olur.

örnekler:biz onun cemaziyel evvelini biliriz.hasan ünlü bir avukat olmuş, öyle mi? o iki lâfı bir araya getiremezdi.

kaynakça 

latince mantık deyişleri
söz sanatları
Çarhacı Ali Paşa

çarhacı ali paşa (ö. 1823, tokat) ii. mahmud saltanatında, 1 ocak 1809 - mart 1809 tarihleri arasında sadrazamlık yapmış bir osmanlı devlet adamı.

hayatı 
konyalıdır. vezir dairelerine girerek, okuyup yazma öğrenmiştir. yusuf ziya paşa ile mısır'a gidip hurşit paşa'ya mühürdar olmuştur. 1804 mîrimiran rütbesiyle yenbu'l-bahr muhafızı görevi verilmiştir.

1805'te hurşid paşa mısır valiliğinden azledildiği zaman onunla birlikte i̇stanbul'a gelmiştir. ocak 1807'de vezir rütbesi verilmiş ve ordu çarhacısı ile silistre valisi görevine tayin edilmiştir. ordu çarhacısı olarak öncü ordu güçleri ile karalas'da rus ordusu saflarını yarıp perişan etmesiyle meşhur olmuştur.

1807'de eğriboz muhafızı görevine nakledilmiştir. aralık 1808 sadaret kaymakamı görevi yapmıştır. nisan 1809'da bu görevi yanında kaptan-ı deryâlik görevi ek olarak verilmiştir. bu iki görevden 3 eylül 1809'de azledilmiş ve rütbe düşüşü olarak alâiye mutasarrıfı yapılmıştır. sonradan da vezirlik rütbesi geri alınıp limni adasına sürgüne gönderilmiştir.

1807 yılı sonunda affedilmiştir. vezirlik rütbesi geri  verilmiştir. trabzon valisi tayin edilmiştir. burada iken rusların saldırılarını karşı gelmiş onları denize geri püskürtmüştür. 1810 sonunda trabzon valiliğinden azledilmiş ve ankara'da sürgüne gönderilmiştir.

bir müddet ankara'da oturduktan sonra yine affedilip konya valisi yapılmıştır. bu görevde iken ayaklanmacı tekeli i̇brahim bey'i tenkil için serasker tayin edilmiştir. ocak 1814'te tekeli i̇brahim bey üzerine yaptığı askerî operasyon başarısız kalınca vezirliği tekrar kaldırılmış ve ikinci kez limni adasına sürgüne gönderilmiştir. sonra sürgün yeri keşan'a çevrilmiştir.

yine affedilip kars muhafızı görevi verilmiştir. bu görevde birkaç yıl kaldıktan sonra sivas valisi yapılmıştır. sonra sırasıyla ocak 1818'de karahisar mustasarrıfı, 1819'da alâiye ve i̇çel valisi; 1820'de ikinci defa eğriboz valisi olmuştur. 1821'de bu valilikten azledilmiş; vezirliği de kaldırılmış ve tokat'a sürgüne gönderilmiştir.

eylül 1823'te sürgünde olduğu tokat'ta ölmüştür.

değerlendirme
sicill-i osmani onu şöyle değerlendirilmektedir:
yiğit ve hırslıydı.

kaynakça 

 mehmed süreyya (haz. nuri akbayar) (1996), sicill-i osmani, i̇stanbul:tarih vakfı yurt yayınları isbn 975-333-0383 c.iii s.558/559 
 danişmend, i̇smail hami, (1971) osmanlı devlet erkânı, i̇stanbul: türkiye yayınevi,
 buz, ayhan (2009) " osmanlı sadrazamları", i̇stanbul: neden kitap, isbn 978-975-254-278-5
 tektaş, nazim (2002), sadrâzamlar osmanlı'da i̇kinci adam saltanatı, i̇stanbul:çatı yayınevi (google books:  

1823 yılında ölenler
osmanlı trabzon valileri
osmanlı konya valileri
osmanlı sivas valileri
kaptan-ı deryalar
osmanlı sadrazamları
doğum tarihi bilinmeyenler
tokat'ta ölenler
Ayva

ayva (cydonia oblonga), gülgiller (rosaceae) familyasından 4–5 m boylanan, kırmızı kahverengi gövdeli meyve ağacıdır. derine gitmeyen yüzeysel kök sistemine sahiptir.

üretimi 
10 ile 1000 m arasındaki yüksekliklerde hemen her bölgede yetiştirilebilir. kumlu-tınlı sıcak ve geçirgen topraklarda yetişir. soğuğa dayanıklıdır 7 °c periyodundaki sıcaklık ayva için idealdir. üretimi, tohumla, kök sürgünleri ve çelikleme yapılır. ayva yetiştiriciliğinin anadolu'dan yunanistan ve i̇talya'ya geçtiği, milattan önce 650 yılında yunanistan'da yetiştirildiği ve oradan diğer avrupa ülkelerine yayıldığı tarihi araştırmalardan anlaşılmaktadır. ayvaya bugün avustralya hariç tüm dünya ülkelerinde rastlanabilmektedir.

dünyada ayva üretiminde türkiye birinci sıradadır. yıllık üretim 2000 yılında 100 bin tonu bulmuştu. i̇kinci çin 85 bin ton, üçünçü sırada özbekistan 80 bin ton,fas 4.sırada46 bin ton 6.sırada arjantin27,500 tonla 7.sıradaazerbaycan 27,140 bin tondur. ayva yaprakları boya ve kozmetik sanayiinde, tıpta da ilaç yapımında kullanılmaktadır. meyvesi reçel, tatlı, marmelat ve meyve suyu olarak değerlendirilir.

besin değeri 
ayva meyvesi, %84 su ve çoğu şeker olmak üzere %15 karbonhidrat içermektedir, yağ ve protein oranı ise çok düşüktür. meyve bunlara ek olarak pektin, tanen, organik asitler, c vitamini ve mineral tuzları ihtiva eder. meyvenin tohumlarında ise yüzde 14-18 oranında tutkal maddeler, yüzde 16-20 oranında yağ, tanen, renkli maddeler ve yüksek oranda protein, az miktarda amigdalin ve emülsin yer alır. tohumlarda yer alan nitril bileşikleri mide asidi ile temasa geçtiğinde hidrolize olarak ortaya hidrojen siyanür gazının çıkmasına neden olurlar, ancak çekirdekler sadece büyük miktarlarda yendiği takdirde zehirlidir.

dağılımı 
anavatanı hazar denizi dolayları, kuzey-batı i̇ran, türkistan ve kuzey anadolu'dur.

kaynakça 

meyve
şifalı bitkiler
bonsai
asya'daki bahçe bitkileri
1768'de tanımlanan bitkiler
cydonia
Victor Ostrovsky

victor ostrovsky (28 kasım, 1949 edmonton, alberta doğumlu) eski mossad görevlisi, yazar. ostrovsky'nin romanları mossad'ın, özellikle yasal veya ahlaki açıdan yanlış kabul edilebilecek, çeşitli hareketlerini ve yönlerini konu almıştır.

kanada'da doğan ama i̇srail'de yetişen ostrovsky 1982'den 1984'e kadar mossad öğrencisi olmuş, daha sonra ekim 1984'ten mart 1986'ya kadar katza olarak çalışmıştır. 1990 yılında by way of deception (hile yolu) isimli romanını yayımlamıştır. romanın gizli mossad operasyonları hakkında olduğunu ve romanda birçok mossad çalışanının gerçek ilk isimlerini ifşa ettiğini ileri sürmüştür.

birçok eleştirmene göre kitap uzman bir romancı tarafından yazılmış bir romandan ibarettir ve küçük derecedeki bir çalışanın iddia edilenler gibi birçok operasyon sırrına ulaşması mümkün değildir.

ostrovsky'ye göre kitap mossad operasyonlarındaki hataları göstermiş ve mossad çalışanlarına sadece ilk isimleriyle, ajanlara ise kod adlarıyla hitap etmiş ve böylece hiç kimseyi tehlikeye atmamıştır. i̇srail hükûmetinin yazarın romanının satışını bastırmak amacıyla birçok dava açması, yazarın ününün büyümesine ve iddialarının birçok kişi tarafından kabul edilmesine katkı sağlamıştır.

yazarın romanlarından ikisi türkçeye çevrilmiş ve yayımlanmıştır.

eserleri 
 by way of deception (1990) - (hile yolu)
 the other side of deception (1995)
 lion of judah (1993) - (yahuda'nın pençesi)
 black ghosts (1999)

kaynakça 
 i̇ngilizce vikipedi victor ostrovsky maddesi

1949 doğumlular
i̇srailli yazarlar
20. yüzyıl kanadalı yazarları
21. yüzyıl kanadalı yazarları
20. yüzyıl kanadalı roman yazarları
21. yüzyıl kanadalı roman yazarları
mossad
yaşayan insanlar
Ali Kocatepe

ali kocatepe (d. 25 şubat 1947, i̇zmir), türk besteci, söz yazarı, yorumcu, müzik yapımcısı ve spor spikeri.

ege üniversitesi i̇ktisadi ve ticari i̇limler yüksek okulu'nu 1974 yılında bitirdi. "böyle yazmış yaradan" adlı ilk plağını 1968 yılında doldurdu. i̇stanbul'a gelerek temmuz 1973'te kendi yapım firması 1 numara plakçılık‘ı kurdu. ses sanatçısı aysun kocatepe ile 1985 yılında evlendi ve i̇lkyaz kocatepe adlı bir kızları oldu. 1 numara plakçılık‘ı kurmuş olan kocatepe, hâlen sahne performanslarını ve yapımcılığını sürdürmektedir.

eserlerinden bazıları

kendi sesinden 
sanatçı ali kocatepe'nin kendi sesinden yayımlanan bazı yapıtları;

 yeni bir dünya i̇stiyorum (1970)
 akdeniz çocukları (1973)
 hey gidi dünya hey (1974 1. toplu i̇ğne beste yarışması'nda aldığı 31 puanla aynı puanı alan erol evgin ile birlikte üçüncülük)
 heyamola (1983-sezen aksu ve coşkun demir ile birlikte mavi yolcular isimli grup oluşturularak icra edilen bu şarkı, eurovision yarışması türkiye elemelerinde çok tutulmasına rağmen finalde ilk üçe dahi girememişti. çıkarılan 45´lik ise hey dergisince yılın 45´liği seçildi.)
 kordon boyu faytonlar (1993-aysun kocatepe ile birlikte)

söylenen eserleri 
yaptığı şarkılar kadar yazdığı sözler ve yaptığı besteler çeşitli sanatçılar tarafından seslendirildi. başka sanatçılar tarafından seslendirilen en popüler yapıtları:

 neler neler oldu (1977-gökben)
 diridahdar (1977-gökben)
 canın sağolsun (1977-gökben)
 bu ne biçim i̇ştir (1977-gökben)
 nerelerdeydin (1977-aylin urgal)
 dostluğa davet (1978-modern folk üçlüsü-nükhet duru)
 melankoli (1978-nükhet duru)
 ben gene sana vurgunum (1978-nükhet duru)
 dönme dolap (1981-ayşegül aldinç-modern folk üçlüsü)
 meskenim dağlar (1984-sezen aksu, 1996-mahsun kırmızıgül)
 küçük bir aşk masalı (1985-sezen aksu-özdemir erdoğan)

birçok ulusal ve uluslararası yarışmada sayısız ödül aldı. şen sazın bülbülleri ve medya medya nereye adında iki müzikal besteledi. i̇lk evliliğini 1975'te fatma karanfil ile yaptı. i̇kinci evliliğini 1985´te yaptığı aysun i̇nöntepe ile sahne çalışmalarını ve müzik yapımcılığını sürdürüyor. 1990 yılında aysun kocatepe'den i̇lkyaz adında bir kızı oldu.

2006´da ali kocatepe, 41 yıllık çalışmalarından derlediği 26 şarkıyı bir albümde toplayarak dinleyicilerinin beğenisine sundu.
müzik dünyamızda yer alan yüzlerce şarkıya ve albüme imza attı. sanatçı 1974'te türkiye'nin ilk festival şarkısı olan antalya'ya koş şarkısını antalya altın portakal film festivali için besteledi.

albümler 
 41 kere maşallah (26 mayıs 2006)

kitapları 
 "hey gidi dünya hey (anılarla piştim, şimdi demleniyorum)", anı, doğan kitap, i̇st. 2011.

ödülleri 

 (2007) 34. altın kelebek ödül töreni - onur ödülü

kaynakça

dış bağlantılar 
 

1947 doğumlular
20. yüzyıl türk bestecileri
türk söz yazarları
21. yüzyıl türk bestecileri
i̇zmir doğumlu erkek şarkıcılar
i̇zmir atatürk lisesinde öğrenim görenler
yaşayan insanlar
kral tv video müzik ödülü sahipleri
resim aranan müzisyenler
türk şarkı yazarları
yeni asır kişileri
türk erkek pop şarkıcıları
Panik

panik veya panik hali (), aşırı ve normalin dışına taşmış korku halidir.

tanım 
aniden başlayan otonom (sempatik-parasempatik) sinir sistemi aktivitesiyle birlikte baş dönmesi, çarpıntı, titreme, sararma, terleme, kusma, idrar yapma veya dışkılama arzusu söz konusudur. ani başlayan nöbetin süresi, genellikle sınırlı olmakla birlikte, birkaç dakikadan birkaç saate kadar sürebilir. bu süre içinde zihnin kontrol faaliyeti imkânsızdır ve panik olan gayesizce dolaşır durur. şahsiyetini kaybetmiş gibidir ve gerçekleri değerlendirme kabiliyeti kalmamıştır. nöbet, panik olanı takatsiz bırakır.

psikolojik bozukluk 
tedavide, çabuk etkili bir müsekkini damardan vererek, nöbet kolaylıkla sonlandırılabilir. başka tedavilerin başlatılmasından önce durumun sebebi araştırılmalı ve tedaviye ona göre yön verilmelidir.

panik
Ben (roman)

ben (özgün adı: anthem), ayn rand tarafından kaleme alınmış, ilk kez 1938 yılında yayımlanmış bir bilimkurgu romanı. ayrıca türkçe, ben adının yanı sıra ego adıyla da yayımlanmıştır.

eser, zamyatin'in ünlü romanı biz ile büyük benzerlikler taşımaktadır. biz romanıyla benzerlikler taşıyan ve biz romanından etkilenmiş olan romanlar içinde george orwell'in bin dokuz yüz seksen dört ve aldous huxley'in cesur yeni dünya isimli romanları da vardır.

konusu 
anti ütopyacı bir roman olan benin hikâyesi belirtilmemiş bir gelecekte geçer. distopik bir bilimkurguya sahip romanda, totaliter bir sistem mevcuttur, teknolojik gelişim dikkatli bir şekilde planlanıyordur ve birey ile bireysellik kavramları ortadan kaldırılmıştır. bu kurgunun temelinde, ayn rand'ın sosyalist düşüncenin ve ekonominin zayıflıkları olarak gördüğü noktaların sonucu olarak insanlığın ikinci bir karanlık çağ'a girmesi yatar.

eserde bu ortamda yaşayanlardan biri olan equality 7-2521 çevresini ve kendisini anlatır. anlatımda kendisini ve çevresindekileri tanımlamak için kullandığı çoğul zamirler (biz ve onlar) barizdir ve hikâyenin üstünde kurulduğu temellere güçlü bir vurgu yapar.

biz ve ben 
ben romanı, zamyatin'in birçok farklı anti ütopyacı romana ilham kaynağı olmuş olan biz romanından yaklaşık 17 yıl sonra yazılmıştır. i̇ki roman çeşitli benzerliklere sahiptir.

zamyatin gibi ayn rand da sovyet sistemine dair bazı tecrübeleri vardı. biz romanı benden önce, 1920'de yayımlanmıştır ve rand'ın onu i̇ngilizce'ye çevrilmeden okuma fırsatı olmuş olabilir. aslında rand rusya'yı biz romanının yayımlanmasından altı yıl sonra terk etmiştir. zamyatin'in paris'te vefat etmesinden kısa bir süre sonra, ben romanı ilk kez i̇ngilizce olarak birleşik krallık'ta 1937'de yayımlanmıştı. ben romanı biz romanından 17 yıl sonra yazılmıştır. her ne kadar iki roman arasında kurgusal farklılıklar mevcut olsa da, özellikle hikâyenin anlatım biçimi açısından birbirlerine benzemektedirler.

ayn rand romanları
1938 romanları
felsefi romanlar
i̇ngilizce romanlar
bilimkurgu romanları
distopya romanları
Lurlar

lurlar (lurca: لور, ), i̇ranî bir halktır. batı kuzeybatı ve güney batı i̇ran'da luristan, huzistan, hamedan, çaharmahal ve bahtiyari, i̇sfahan ve i̇lam eyaletlerinde yaşarlar. bir i̇ran dili olan lurca'yı konuşurlar. tarihi analizlerde lurca; i̇ran'ı diller olan talisce, gilekçeye benzediği için bu halkların akrabası olduğu düşünülmektedir. 1996 nüfus sayımına göre nüfusları 4,1 milyondur. 2015'te tahmini 8 milyondan fazla kişinin anadili lurca'dır.

16. yüzyılda yazılan şerefname'de lurlar'ın kürt olduğu belirtilmiştir. ayrıca 11. ve 15. yüzyılları arasında hüküm sürmüş hezâresbîler hanedanlığı da luristan atabeyliği ismini kullanmıştır. türk seyyah evliya çelebi'nin yazdığı seyahatname'de bingöl yaylasının halkını "zaza, lolo, i̇zol, yezidi, halti, çekvani, şikaki, kiki (...) gibi kürt aşiretleri" olarak sıralamaktadır. ancak, burada halen de aynı bölgede yaşayan lolan aşireti kastedilmektedir.

10. yüzyıl tarihçilerinden mesûdî (ö. 956) kürt kabilelerinin isimler arasında luriyye isimli bir aşiretten de bahseder. 13. yüzyıl tarihçisi ve seyyahı yâkūt el-hamevî de i̇sfahan ile hûzistan arasındaki dağlık bölgede yaşayan bazı kürt kabilelerini lurr adıyla anar ve yaşadıkları bölgeye de bilâdü’l-lurr veya luristan denildiğini belirtir.

lurca diline ek olarak, lur kıyafetleri lurları diğer etnik gruplardan ayırır. ayrıca lur dans (bâzi), lurların bir diğer etnik simgesidir.

dil 

lurca, hint-avrupa dil ailesinden i̇ran dillerine bağlıdır.

rihard n. frye, şöyle söylemiştir; ''lurlar ve onların dilleri fars bölgesinin farsları ile yakından ilgilidir. ve doğal olarak i̇ranlı halkların güneybatı kolundandırlar.

lurca, farsça gibi bir güneybatı i̇ran dilidir.

ayrıca bakınız 
kerim han zend
zendler

kaynakça

dış bağlantılar 
 lur - lor köken bilgisi

lurlar
Meltem Cumbul

meltem cumbul (d. 5 kasım 1969, i̇zmir), türk sinema ve dizi oyuncusu.

hayatı 
1969 yılında i̇zmir'de doğan meltem cumbul'un babası akşehirli, annesi i̇zmirlidir. çerkes kökenlidir. 1983 yılında i̇zmir türk kolejinde başladığı liseden 1987 yılında ata kolejinden mezun oldu. 1991'de mimar sinan üniversitesi devlet konservatuvarı drama ana sanat dalından mezun oldu.

meltem cumbul'un kariyeri; berlin altın ayı ödülünü almış duvara karşı'nın da (head on) aralarında olduğu on altı sinema filmi, 'türkiye televizyon tarihinin en çok izlenen dizisi' olma başarısını kazanmış yılan hikayesi'nin de aralarında olduğu altı dizi; smokey joe's cafe, taming of the shrew gibi müzikal ve tiyatro oyunları ile palm springs, queens, ankara ve antalya altın portakal film festivalleri dâhil olmak üzere ulusal ve uluslararası birçok ödüle sahiptir.

2004 yılında eurovision şarkı yarışması'nı korhan abay ile birlikte sunmuştur.

2005 yılından itibaren üç yıl süreyle, los angeles'ta eric morris'in kendisiyle yaptığı çalışmalar sonucunda öğrendiği metodu, mezun olduğu mimar sinan üniversitesi devlet konservatuvarı tiyatro bölümünde hâlen öğretmektedir.

filmografisi

talkshow 
 1993: rifle king kong show, kanal 6
 1994: nereden başlasak nasıl anlatsak, kanal d
 1995: kolaysa sen de gel, atv
 1997: meltem cumbul show, kanal 6
 2021: şarkılar bizi söyler, kanal d

müzik 
 1999: seninleyim (single) (nr1 müzik)

ödülleri 
 1999: 4. sadri alışık tiyatro ve sinema oyuncu ödülleri - en başarılı kadın oyuncu - karışık pizza
 2000: 12. ankara uluslararası film festivali - en i̇yi kadın oyuncu - duruşma
 2003: 40. altın portakal film festivali - en i̇yi kadın oyuncu - abdülhamid düşerken
 2004: 11. çasod - en i̇yi oyuncu
 2006: palm springs international film festivali - en i̇yi kadın oyuncu
 2006: fipresci - en i̇yi kadın oyuncu ödülü - gönül yarası

kaynakça

dış bağlantılar 
 
 

 
|-
! colspan="3" style="background: #daa520;" | antalya altın portakal film festivali
|-

 

yaşayan insanlar
1969 doğumlular
i̇zmir doğumlu kadın oyuncular
altın kelebek ödülü sahipleri
20. yüzyılda türk kadın oyuncular
21. yüzyılda türk kadın oyuncular
unicef iyi niyet elçileri
türk kadın seslendirme sanatçıları
altın portakal en iyi müzik ödülü sahipleri
türk kadın sinema oyuncuları
türk televizyon sunucuları
türk kadın tiyatro oyuncuları
türk kadın dizi oyuncuları
eurovision şarkı yarışması sunucuları
mimar sinan üniversitesi'nde öğrenim görenler
ata lisesinde öğrenim görenler
i̇zmir türk kolejinde öğrenim görenler
türk sendikacılar
Hüseyin Saygun

hüseyin saygun, (1920, i̇stanbul - 31 mart 1993, i̇stanbul), beşiktaş'ta oynamış bir futbolcuydu. "çengel hüseyin" lakabı ile tanınmıştır.

hüseyin saygun, futbola başladığı i̇stanbul'un kadırga semtinde yetişmiştir. daha sonra bir süre kurtuluş’ta futbol oynamış ve ardından beşiktaş’a transfer olmuştur. 1936’dan 1947’ye kadar beşiktaş formasıyla oldukça başarılı maçlar çıkartmıştır. 1947-1948 sezonunda vefa’da oynamış, fakat bir yıl sonra tekrar beşiktaş’a dönmüş ve futbol kariyerine bu formayla veda etmiştir.

beşiktaş'ın eşref, ali i̇hsan, nusret ve kendisinden oluşan ünlü savunmasında, sol hatta çalışkanlığı ve markajdaki başarısıyla göz doldurmuştur. orta sahada oyunu yönlendiren hüseyin saygun, derbilerde fenerbahçe ve galatasaray’a karşı da 4’er gol kaydetmiştir.

13 kez millî takımda yer alan bir futbolcudur. 1948 olimpiyat oyunları'nda yer alan ve millî takımla birlikte 5. olarak oyunları tamamlayan kadroda da görev almıştır.

1959 yılında teknik direktör remondoni'nin takımı bırakmasının ardından hüseyin saygun, beşiktaş'ın teknik direktörlük görevini üstlenmiştir.

futbolcu olarak başarıları

millî takım 
 akdeniz kupası: 
 ''i̇kincilik (1): 1949 (türkiye a millî takımı ile.)''

kaynakça

dış bağlantılar 
 
 

1920 doğumlular
fatih doğumlu futbolcular
vefa sk futbolcuları
beşiktaş jk futbolcuları
1994 yılında ölenler
türk erkek futbolcular
resim aranan futbolcular
türkiye millî futbol takımı futbolcuları
türk olimpiyat futbolcuları
1948 yaz olimpiyatları futbolcuları
Gürbüz, Hani

gürbüz, diyarbakır ilinin hani ilçesine bağlı bir mahalledir.

tarihçe 
18 haziran 1992 tarihinde belediye statüsü alarak beldeye dönüştü.

coğrafya 
gürbüz, güneydoğu anadolu bölgesi'nde, diyarbakır ilinin kuzey kısmında yer almaktadır. doğuda lice, kulp ve muş, batıda dicle, ergani, maden, kuzeyde arıcak ve genç, güneyde ise diyarbakır  bulunmaktadır.[13] yeryüzü şekilleri açısından genelde dağlarla çevrili, ortası hafif çukurlaşmış görünümdedir ve güneydoğu torosların kollarıyla çevrilidir. gürbüz, diyarbakır il merkezine 60 km, hani ilçe merkezine 8 km uzaklıktadır.

kaynakça

dış bağlantılar 
  
 yerelnet gürbüz/nirbi

hani'nin mahalleleri
Diskaro

tapan (tırmık), toprak işlemede kullanılan ve tırmık grubuna giren bir zirai alet çeşididir.

görevi 

anız bozmada, tohum yatağı hazırlamada, toprak üzerinde bulunan organik maddeleri (sap- yeşil ot) kıyıp parçalamada, özellikle yağışın bol olduğu mevsimlerde hızlı büyüyen yeşil otlarla mücadelede kullanılır.

disk, toprağın kesilmesi, devrilmesi ve parçalanması amacıyla kullanılan dönerek çalışan daire biçimli tarım makine elemanıdır. (t.s.e no: 368 ocak 1995.

diskaro, çiftçinin birincil toprak işleme sırasında en fazla kullandığı toprak işleme aletlerinden birisidir.

toprak pullukla sürülmeden diskli tırmıkla (goble diskaro) işlendiği takdirde, daha sonra pulluğun kesip devireceği toprak şeritleri hava boşlukları bırakmadan çizi tabanına daha iyi oturur. toprak, pullukla sürüldükten sonra diskli tırmık kesekleri kırar ve tarla yüzeyini düzelterek iyi bir tohum yatağı hazırlar.

tırmık çeşitleri

dişli tırmık 
toprak yüzeyinin yırtılması ve kırılmasında, istenilen derinlikte, parçalama ve karıştırma işleminde kullanılır. tohum yatağı hazırlanmasında çayır topraklarının çizilmesinde, karıştırılmasında ve kaymak tabakası kırılmasında kullanılır.

döner tırmık 
yaklaşık 3–5 cm derinlikte, kesekleri parçalama ve tohum yatağını düzgünce sıkıştırmada kullanılır.

diskli tırmık 

toprağı keserek işleyen diskli tırmık pulluğun işini tamamlamak, kesekleri kırmak, anız bozmak, hasattan sonra bitki atıklarıyla yabancı otları kesip parçalamak ve toprağın üst katını ufalamak amacıyla kullanılır.

tarım aletleri
Hüsnü Savman

hüsnü savman, (1908, balıkesir - 8 mart 1945, i̇stanbul), türk millî futbolcudur. beşiktaş'ın unutulmaz oyuncularından. beşiktaş’ta baba lakabının verildiği ilk oyuncu olarak baba hüsnü olarak tanındı. 8 mart 1945 tarihinde futbolu bıraktıktan kısa bir süre sonra, henüz 37 yaşındayken öldü.

kariyeri 
1908 yılında gönen'de doğdu. beşiktaş’ın bandırmaspor deplasmanına gidişinde, kulüp yetkilileri tarafından beğenilerek, kulübe kazandırıldı. 19 yaşındayken, beşiktaş'ın a takımına alındı. 1926’dan 1943 sonuna kadar 17 yıl, beşiktaş formasıyla genellikle sol bek, bazı maçlarda da santrafor olarak oynadı. beşiktaş ile ilk maçında santrafor olarak görev yaptı. kısa sürede kulübün sembol isimlerinden biri haline geldi. uzun süre beşiktaş'ın kaptanlığını yaptı. aynı zamanda istihbarat teşkilatı adına da çalışmalar yürütmüştür.

millî takım 
beşiktaş’ın ilk millî futbolcusu oldu. 8 kez a millî forma altında görev yaptı, 3’ünde sahaya kaptan olarak çıktı.

başarıları 
hüsnü savman, 1 kez türkiye birinciliği, 1 kez millî küme, 6 kez i̇stanbul ligi ve 1 kez de i̇stanbul şildi şampiyonluğu yaşadı.

kaynakça 

1908 doğumlular
balıkesir doğumlu futbolcular
1945 yılında ölenler
i̇stanbul'da ölenler
i̇stanbul'da defnedilenler
yahya efendi tekkesi haziresi'ne defnedilenler
beşiktaş jk futbolcuları
türkiye millî futbol takımı futbolcuları
türk olimpiyat futbolcuları
1936 yaz olimpiyatları futbolcuları
türk erkek futbolcular
forvet futbolcular
defans futbolcuları
beşiktaş jk kaptanları
Dinamik IP

dinamik ip adresleri, zaman içinde değişir:

 bağlantı kopartılıp tekrar bağlanılınca değişebilir
 periyodik olarak (örneğin her akşam saat 00:00'da) değişebilir
 yük altında veya yüksüz durumda değişebilir
 vs.

genelde, kullanıcılara dinamik ip adresi verilir. dinamik ip adresi olmasına rağmen sunucu hizmeti vermek isteyenler no-ip  gibi ücretsiz servisleri kullanabilir. bu tür hizmetler normal dns'e göre daha yavaş olsa bile (zira dinamik dns'te önbellekleme yapılmaz) az ziyaret alacak siteler için son derece uygundur.

tersi, statik ip'dir. statik ip herhangi bir şekilde belirli aralıklarla değiştirilmez.

i̇nternet terimleri
Şevket Yorulmaz

şevket yorulmaz (1926, konya - 10 ağustos 1997, i̇stanbul), türk millî futbolcudur. beşiktaş'ın 1950'li yıllarındaki unutulmaz golcü oyuncularından. 10 ağustos 1997 tarihinde geçirdiği kalp krizi sonucu ölmüştür. cenazesi 11 ağustos 1997 tarihinde, beşiktaş'taki sinan paşa camii'nde öğleyin kılınan cenaze namazının ardından defnedildi. beşiktaş kulübü tarafından her sene ölüm yıldönümünde kabrinde anılmaktadır.

futbolculuk kariyeri 
şevket yorulmaz, 1926'da konya'da dünyaya geldi ve futbola konya i̇dman yurdu'nda başladı. 1945'te antalya 5. jandarma okulu'nda asker iken futbol maçlarında kendini göstermesi üzerine ankara jandarmagücü'ne gönderildi. 2 yıllık askerliğin ardından 1947'de beşiktaş'a transfer oldu. beşiktaş'ta 1951-1952 ve 1952-1953 sezonlarında iki kez üst üste gol kralı oldu.

şevket yorulmaz, özellikle ceza alanı içindeki fırsatçılığı, çabukluğu ve gol vuruşlarıyla dikkatleri çekti. 3 kez a millî formayı giydi. şevket yorulmaz, fenerbahçe ağlarına 10, galatasaray ağlarına da 9 gol atarak, beşiktaş tarihine adını yazdırdı.

teknik direktörlük kariyeri 
1955'te beşiktaş'tan ayrılan yorulmaz, antrenör-futbolcu olarak amatör lig ekibi bursa merinosspor ile anlaştı ve 1960'ta futbolculuk kariyerini noktalayan kadar bu kulüpte kaldı. 1964'te ise antrenörlük kursuna katılmasının ardından tekrar bursa merinosspor'u çalıştırmaya başladı ve 1978'e kadar görevde kaldı.

futbolu bıraktıktan sonra uzun süre beşiktaş yönetiminde görev alan yorulmaz, daha sonra divan kurulu üyeliği ve kulüp müdürlüğü görevlerini de üstlendi.

kaynakça

dış bağlantılar 
 
 

1926 doğumlular
konya doğumlu futbolcular
1997 yılında ölenler
türk erkek futbolcular
türkiye 21 yaş altı millî futbol takımı futbolcuları
türkiye millî futbol takımı futbolcuları
beşiktaş jk futbolcuları
zincirlikuyu mezarlığı'na defnedilenler
türkiye a2 millî futbol takımı futbolcuları
Dinamik

dinamik, cisimlerin, çeşitli kuvvetler altında, hareketlerindeki değişiklikleri inceleyen bilim dalıdır. başka bir ifadeyle: dinamik, harekete sebep olan ve hareketi değiştiren unsurları inceler.

fizik biliminde klasik mekaniğin branşlarından biridir. denge durumundaki cisimlerin kuvvet dengesini inceleyen statik diğer bir branşıdır.

bu alandaki çalışmalar daha çok, 17. yy başlarında yaşayan sir isaac newton tarafından yapılmış ve sonuçlar üç temel yasa ile ifade edilmiştir.

dinamik prensipleri

1) eylemsizlik prensibi 

bir cisme uygulanan kuvvetlerin bileşkesi sıfır ise cisim o andaki konumunu korur. yani duruyorsa durmaya, hareket ediyorsa sabit hızla hareketine devam eder. örneğin virajı dönen bir araba içindeki insanların yana doğru hareketlenmeleri ve hareketli bir araba içindeki insanların frene basıldığında öne doğru hareketlerinin nedeni eylemsizliktir.

2) dinamiğin temel prensibi 

bir cisme ya da cisimlerden oluşan düzeneğe net bir kuvvet etki ederse cisim ivmeli olarak hareket eder.

formül:

burada;

"f": hareket doğrultusundaki bileşke kuvvet, newton(n) biriminde.

"m": harekete katılan cisimlerin toplam kütle, kilogram(kg) biriminde.

"a": sistemin kazandığı i̇vme, metre/saniye2(m/s2) biriminde.

hareketli bir cisme etki eden bileşke kuvvet, cismin hareketi ile aynı yönde ise cisim hızlanan, hareketine zıt yönde ise yavaşlayan hareket yapar.

3) etki-tepki prensibi 

bir cismin ya da kuvvetin bir yüzeyde dik olarak uyguladığı kuvvete etki, yüzeyin kuvvete karşı gönderdiği dik kuvvete tepki denir.

yatay bir zemine konulan cisim zemine ağırlığı kadar bir etki kuvveti uygular. cisim zeminde dengede ise ağırlığına tam olarak zıt yönde ve ağırlığı kadarlık bir tepki oluşmaktadır.

sürtünme kuvveti 

hareket eden veya harekete zorlanan bir cisme sürtünme kuvveti etki eder. sürtünmenin olmadığı bir ortam bulmak neredeyse imkânsızdır. hareket halindeki bir cisme uygulanan sürtünme kuvveti harekete zıt yöndedir.

formül:

burada;

"fs": sürtünme kuvveti, newton(n) biriminde.

"k" (bazı kaynaklarda "" sembolü ile gösterilir): sürtünme katsayısı, birimi yok.

"n": tepki kuvveti, newton(n) biriminde.

sürtünme kuvvetinin özellikleri 

 sürtünme kuvveti cismin yüzeye temas eden alanının büyüklüğüne bağlı değildir.
 sürtünme kuvveti hareket sağlayabilir, "sağlanamaz" şeklindeki ön yargı bir kavram yanılgısıdır.
 sürtünme katsayısı, cismin ve temas ettiği zeminin özelliklerine bağlı sabit sayı olup birimi yoktur.
 dengede duran fakat harekete zorlanan cisme uygulanan sürtünme kuvveti ise zorlayıcı kuvvete zıt yöndedir.

dinamik uygulamaları 

 yatay düzlemde hareket
 eğik düzlemde hareket
 makaralı düzenekte hareket

alt-dalları 
 katı cisim dinamiği
 kinematik 
 kinetik
 akışkanlar mekaniği
 hidrodinamik
 gaz dinamiği
 aerodinamik
Statik

statik, durağan anlamına gelen, fiziğin statik dengede duran sistemlerle ilgilenen dalıdır. eğer bir cismin parçaları, birbirlerine göre izafi hareket yapmıyorlarsa, o cisim için statik dengede denir. bu da ancak cisim belirli bir referans noktasına göre hareket etmiyorsa ya da ağırlık merkezi sabit bir hıza sahipse olabilir.

statik dengedeki bir cisim, newton'un birinci ve ikinci hareket yasalarıyla incelenebilir. kuvvetler toplamının sıfıra eşitlenmesi denge için birinci, momentler toplamının sıfıra eşitlenmesi ise, ikinci koşuldur.

statik, yapıların mukavemet yönünden incelenmesi için kullanılır. maddelerin mukavemeti statiğin mekanikle ilgili bir alanıdır.

vektörler 
skalar, kütle ve sıcaklık gibi sadece büyüklüğü olan bir niceliktir. vektör ise büyüklüğün (şiddetin) beraberinde bir yöne de sahiptir. 
bir vektör tanımlamak için çeşitli gösterimler vardır;
kalın harfle yazılmış v
altı çizli v
üzerine ok yerleştirilmiş 
vektörler paralelkenar yasası ya da üçgen yasası kullanılarak birbirlerine eklenebilirler.

kuvvet 
kuvvet, bir cismin diğer bir cisim üzerindeki etkisidir. kuvvet itme ya da çekmenin herhangi biridir ve cisimlere kendi doğrultusunda bir hareket eğilimi kazandırır.

dış bağlantılar 

 statik konusu üzerine açıklama ve ayrıntılı bilgiler
Faruk Sağnak

faruk sağnak (1 ocak 1924, i̇stanbul - 23 şubat 2012), beşiktaş'ın eski oyuncularından biri ve kulüp yöneticisi. oynadığı inatçı futboldan dolayı keçi faruk lakabıyla tanındı.

1924 yılında i̇stanbul'da doğdu. futbola beşiktaş'ta başlayan faruk, 1944 ile 1956 yılları arasında, tüm kadrolarda eksiksiz görev yaptı. defans, orta saha ve hücum hattının sol kanatlarında tüm mevkiilerde aynı başarıyı göstererek oynadı.

futbolculuk dönemi ii. dünya savaşı'nın getirdiği sıkıntılı günlere denk gelen faruk, a millî takımın pek fazla millî maç yapmamasından ötürü millî formayı çok az giyebildi. son dönemlerinde, türkiye millî futbol takımına davet edilen faruk, 17 haziran 1951'de oynanan ve türk futbol tarihindeki en unutulmaz maçlardan biri olan "berlin zaferi" olarak adlandırılan almanya maçı kadrosunda yer aldı. 12 yıl aralıksız beşiktaş'ta oynadı ve 273 maçta yer alarak 25 gol attı.

futbolu bıraktıktan sonra çeşitli dönemlerde beşiktaş yönetim kurullarında görev aldı. 1959-1960 sezonunun şampiyon kadrosu oluşturulurken; birol pekel, şenol birol ve tuncay demirtaş gibi genç futbolcuları keşfedip, beşiktaş'a kazandırdı.

dış bağlantılar 
 
 

1924 doğumlular
beşiktaş jk futbolcuları
türkiye millî futbol takımı futbolcuları
süper lig futbolcuları
2012 yılında ölenler
merdivenköy mezarlığı'na defnedilenler
resim aranan futbolcular
forvet futbolcular
defans futbolcuları
kanat futbolcuları
orta saha futbolcuları
Melon şapka

melon şapka, 1850 yılında thomas william coke isimli bir i̇ngiliz tarafından yaratılan, asıl amacı at üzerindeyken alçak ağaç dallarından korumak olan, içi ve kenarlığı sert takviyeli bir şapka türü. şeklen fötr şapkayı andırsa da ondan çok daha sert olup üst kısmı içe girintili değil dışa bombelidir.

türkçeye fransızcadan geçen sözcük kavun anlamına gelir.

1960'lara kadar londra centilmenlerinin dışarlık kıyafetlerinin ayrılmaz bir parçası sayılırdı. kovboy şapkasına nazaran rüzgarda kolayca uçmayan melon şapka, vahşi batı'da en yaygın olarak kullanılan şapka türüdür.

melon şapka takan bazı ünlüler 
 charlie chaplin, komedyen.
 sir winston churchill, i̇ngiliz politikacı.
 atatürk, türkiye cumhuriyeti'nin kurucusu.

kaynakça 

modern giyim kültürleri
şapkalar
britanya'da giyim
1849 tanıtımları
1880'ler modası
1890'lar modası
1900'ler modası
1910'lar modası
1920'ler modası
1930'lar modası
1940'lar modası
fransızcadan türkçeye geçen sözcükler
Aziziye Tabyası

aziziye tabyası, 1877 - 1878 osmanlı - rus savaşı'nda (93 harbi) çarpışmalara sahne olan tabya. top dağı'nın eteklerindeki tabyalar c şeklinde bir plan üzerinde ve güneyden kuzeye 22 tane olarak yerleşmiştir. kars yolunun geçtiği hamam deresi'ni tutmak amacıyla  yapılmıştır.

osmanlı i̇mparatorluğu'nun askeriyesi
osmanlı döneminde erzurum
93 harbi
Amfitiyatro

amfitiyatro, roma uygarlığında gösteriler, gladyatör ve vahşi hayvan oyunları için kullanılan, daire ya da elips biçimli, yükselen tribünlerden oluşan bir kamu yapısıdır. modern anlamdaki en eski örnekleri etruria ve campania'da mö 1.yüzyıl başlarında inşa edilmiştir. arena, kanlı gösterilerin sergilendiği alanlardır. vahşi hayvanlar birbirlerini parçalar, insanlar birbirleriyle ya da vahşi hayvanlarla dövüşürlerdi. genellikle ölümle sonuçlanan bu acımasız dövüşlerin büyük bir izleyici kitlesi vardı. arena ayrıca suyla doldurularak çeşitli gösteriler yapılırdı.

"amfi" kelime anlamı olarak "çevresinde/iki yönden/çift" demektir. bu nedenle, amfitiyatroyu işlevinden başka yapı şekli de tiyatrodan ayırır. tiyatro, yarım daire bir yapı iken, amfitiyatro “çift” tiyatro yani dairesel ya da elips şeklindedir. amfitiyatroları yine elips şeklinde kullanış amaçları ve formları farklı olan stadyumlar ile de karıştırmamak gerekir.

roma uygarlığı döneminde ortaya çıkan amfitiyatroların eski yunan ve anadolu'da örnekleri yoktur. örneğin türkiye'de efes ve aspendos'da örneği bulunan yapılar amfitiyatro değildir. dünyada en tanınmış örneği roma'da bulunan colosseum'dur.

latince olan arena sözcüğü kumluk anlamına gelir. çünkü bu alanlar, dövüş sırasında akan kanları kolaylıkla dibe sızdırması için kumlarla kaplı olurdu. tribünlerin altında karanlık odalar, gladyatörler için barakalar, zindanlar, vahşi hayvanlar için kafesler bulunurdu. arena, parmaklıklarla çevrili olurdu. arenada dövüşen kişilere gladyatör denirdi. gladyatörlerin çoğu suçlular ya da köleler arasından yetişirdi. dövüşler gladyatörlerden birinin, bazen her ikisinin ölümüyle sonuçlanırdı.

i̇lk amfitiyatroların dayanıksız tahta yapılar olduğu bilinmektedir. taşlarla yapılan amfitiyatrolar mö 1. yüzyılın ilk yarısında yapılmaya başlanmış, augustus döneminde çoğalmaya başlamıştır. taşlarla inşa edilmiş bilinen en eski amfitiyatro, mö 80 yılında pompeii antik kentinde inşa edildiği hesaplanan pompeii amfitiyatrosudur.

roma'daki kolezyum (flavianus amfitiyatrosu), amfitiyatroların en ünlüsüdür. daha sonra colosseum olarak adlandırılan bu amfitiyatronun eski kaynaklarda yaklaşık 80 bin izleyici aldığı belirtilir. ama günümüz ölçümleri ancak 50 bin kişi olabileceğini göstermiştir. günümüze ulaşan diğer ünlü amfitiyatrolar i̇talya'da verona, pompeii ve puteoli'deki (bugünkü pozzuoli); hırvatistan'da i̇striya'nın merkezi pula'daki; fransa'da nîmes ve arles'daki amfitiyatrolardır.

tunus'un el jem şehrinde bulunan amfitiyatro da günümüze oldukça iyi korunmuş olarak gelmiştir.

2012 yılındaki arkeolojik araştırmalar sonunda, antik çağdaki ilk amfitiyatronun ürdün'ün faynan vadisi'nde mö 9600 yılı civarında yapıldığı ortaya çıkmıştır. kömünal binaların bulunduğu bir köy de bulunmuştur.

kaynakça
Öküz

öküz () çift sürmekte, kağnı çekmekte kullanılan, etinden yararlanılan, iğdiş (hadım) edilmiş erkek sığırdır. hadım edilmemiş erkek sığır olan boğalar damızlık olarak, öküz ise iş ve besi hayvanı olarak kullanılır. ortalama 800 kg gelebilen öküz, 4500 kg’lık yükü rahatça çekebilir. traktörün giremediği yerlerde ziraatın temel direğidir. sığırların eti ve sütü insan için en iyi bir besin kaynağı olduğu gibi derisinden de gön ve kösele yapılır. boynuz ve kemikleri sanayide, gübresi tarlalarda kullanılır. yayıldıkları merayı at, keçi ve koyun gibi kuvvetten düşürmez, bilakis düzenli otlayarak ıslahını sağlarlar.

etimoloji 
öküz kelimesi, toharca'da iğdiş edilmiş sığır manasına gelen okso veya okäs sözcüğünden türkçeye geçmiştir. toharca sözcük ise ön hint-avrupa dilinde aynı anlama gelen ancak yazılı kaynaklarda geçmeyen *ukʷsō- kökünden evrilmiştir. kelimenin türki dillerde geçtiği ilk kaynak irk bitig'dir.

ayrıca bakınız 
 boğa

kaynakça 

çalışan hayvanlar
sığır
Ali Cengizkan

ali cengizkan (d. 29 ekim 1954, ankara), türk şair ve yazar.

ortaöğrenimini ted ankara koleji'nde tamamladı. 1978 yılında odtü mimarlık fakültesi'ni bitirdi. bir süre ankara'da serbest mimarlık yaptı. 1981 yılında odtü mimarlık bölümü'nde eğitim asistanı olarak çalıştı. 1994-1998 yılları arasında aynı bölümün başkanlığını yürüttü. 2012 yılında ted üniversitesi mimarlık fakültesi kurucuları arasında yer aldı ve mimarlık fakültesi dekanlığı görevini eylül 2021 tarihine kadar 6 yıl sürdürdü. 

i̇lk şiir kitabı olan "senlere" (1980) ile 1981 yılında akademi kitabevi şiir başarı ödülü'nü kazanan ali cengizkan, türkiye yazıları ve yarın dergilerinin yazı kurullarında görev aldı. şiirlerinde çağdaş türk toplumunun sorunlarına, bireysel ve toplumsal duyarlılığını ustaca birleştirerek eğildi ("bağımlı şiir", 1986). şairliğinin yanı sıra, şiir üzerine yazıları ve şiir çevirileriyle de tanınan cengizkan, yapıtlarını türkiye yazıları, adam sanat, broy, gösteri, oluşum, somut, türk dili, varlık, yazın, yusufçuk gibi dergilerde yayımladı.

ramis dara şair için şöyle söylemektedir: "ali cengizkan, şiirlerinde estetik boyu kucaklamasının yanında, şiirin yaşamda yeri, karşılığı olmasını isteyen bir şairdir. bu nokta da onu, kendi şiiri içinde bir tür öyküselliğe götürmektedir. şair genellikle akıp giden ya da ileride insanların ulaşacağı yaşamdaki bir an, bir çizgi, bir bir durumla ilgilenmektedir. cengizkan'ın şiirinin önemli iki özelliği vardır: yer yer yoğun bir siyasallığı içermesi ve ince alaya yaslanması."

"ozanım ben / halka tanıklıktır görevim" diyen şairin, olgunluk yıllarında yazdığı şiirlerde, içerik bakımından daha evrensel bir tutumu benimsediği ve oluşturmaya çalıştığı yeni şiirin içeriğine uygun bir biçem arayışına yöneldiği gözlenmektedir ("öğle suyu", 1997).

yeğeni ekin cengizkan, davulcu olarak başta anima olmak üzere çeşitli müzik oluşumlarında yer almıştır.

yapıtları 

 senlere, (1980)
 çocuk ömrümüz, (1982)
 yunan dosyası, (1983)
 yürüyüşler ve duruşlar, (1984)
 bağımlı şiir, (1986)
 ankara ankara güzel ankara, (1987)
 sürek avında dünya, (1994)
 şiir ve yaşam (poetika; 1995)
 öğle suyu, (odtü ormanı'nın 40. yılı için 40 metin, (1997)
 şairin nergisi, (2000)
 kırmızı gün, beyaz gece, toplu şiirler 1977-2009, (2009)
 şiir ve yaşam (poetika_ genişletilmiş baskı; 2021)

ödülleri 

 1981 akademi kitabevi şiir başarı ödülü
 1982 odtü edebiyat kulübü ödülü
 1983 toprak şiir ödülü (hasan hüseyin jüri özel ödülü)
 1983 abdi i̇pekçi dostluk ve barış ödülü
 1995 ceyhun atuf kansu şiir ödülü
 2022 ulusal mimarlık ödülleri - fikir sunumu dalı ödülü

dış bağlantılar 
 ali cengizkan'ın odtü web sitesindeki kişisel sayfası
 ali cengizkan'ın akademik yayınları
 ali cengizkan'ın akademik araştırmaları
 ali cengizkan'ın akademik ödülleri, vd.

1954 doğumlular
orta doğu teknik üniversitesi mimarlık fakültesinde öğrenim görenler
ted ankara kolejinde öğrenim görenler
yunus nadi ödülü sahipleri
sedat simavi ödülü sahipleri
yaşayan insanlar
ceyhun atuf kansu şiir ödülü sahipleri
ankara doğumlu yazarlar
resim aranan yazarlar
20. yüzyıl türk şairleri
21. yüzyıl türk şairleri
ted üniversitesi dekanları
Evrensel

evrensel, evrensel olan ya da dünya çapında olan şey. aynı zamanda birbirinden ayrı özellikler taşıyan şeylerin paylaştığı ortak özelliği dile getiren felsefi kavram.

örneğin: tekerlek, yemek tabağı ve halka birbirinden ayrı özellikteki nesnelerdir. bu nesnelerde ortak olan dairesellik özeliğinin evrensel olduğu söylenebilir. dairesel olan nesneler, evrensel olanın, daha doğru bir deyişle belirli bir evrenselin birer örneğidirler. dikkat edilirse buradaki açıklama düzlemi dünya ölçekli olup tüm evreni kapsamak durumunda olmadığından evrensel sözcüğünün simgesel olduğunun ayırt edilmesi onun yanlış kullanımının önlenmesi bakımından önemlidir.

kaynakça
Maya (müzik)

maya, usulsüz bir sözel türdür. türü belirleyen temel öge mutlaka hüseyni makamında ezgilendirilmiş olmasıdır. genlik bir oktavı aşmaz. çoğu zaman, seslendirme sırasında asıl sözlere "yavri yavri, of, ah" gibi katma sözler eklenir. genellikle sözel bölmeden önce, usullü ve çalgısal bir bölme, gerek girişte, gerek sözlerin arasında seslendirilir. söz konusu bu çalgısal bölmede hemen hemen yalnızca curcuna usulü kullanılmıştır. küme ve motif şekilemesinin sıkça yapıldığı mayalarda, resitatif seslendirmeler yoğun olarak yapılmıştır.

hüzünlü bir konuyu işleyen başka bir uzun havanın arkasından ölçüsüz ancak ritmik olarak söylenen bir uzun hava çeşididir. kendisinden önce söylenen uzun havanın hüzünlü etkisini azaltır. yurdumuzda daha çok güney ve doğu anadolu bölgelerinde söylenir.

türk halk müziği formları
uzun havalar
Bozlak

bozlak, türk halk edebiyatında bir uzun hava türüdür. konusunu aşiret kavgalarından, kan davalarından, aşk maceralarından alır. i̇ç anadolu bölgelerinde söylenir. avşar bozlağı, urum bozlağı gibi türleri vardır. ankara, kırıkkale, kırşehir, yozgat ve çorum gibi orta anadolu yörelerinde görülür.

usulsüz bir sözel türdür. bu türü belirleyen ögelerden ilki, kürdi dizisi içerisinde seslendirme yapılmış olmasıdır. bunun yanında muhayyer dizisinde bozlaklar görülmesine karşın, bu diziyle yapılan seslendirmelerde durak ve tiz durakta kalınacağı zaman, üst yeden olacak şekilde si sesleri ters glisandoyla pestleştirilir. dolayısıyla yine kürdi makamlarının etkisi oluşur.

ses genliğinde en geniş türdür. küme ve motif sekilemeleri sıkça yapılmıştır. seslendirme, genel olarak durak sesinin bir küçük üçlü üzerindeki sesten, veya bu sesin bir oktav tizinden, yani tiz duraktan başlar. sözel bölmeye başlamadan önce, tek çalgı tarafından yol gösterme adı verilen bir usulsüz acış yapılır. sözel bölümün seslendirilmesi sırasında ise çalgılardan biri dem tutabilir.

temsilcileri

geçmiştekiler 
 toklumenli aşık said (1835-1910) - toklumen, kırşehir
 muharrem ertaş (1913-1984) - çiçekdağı
 hacı taşan (1930-1983) - keskin, kırıkkale
 çekiç ali (1932-1973) - kaman, kırşehir
 ali rıza yurtoğlu (?-2005) - balışeyh, kırıkkale
 neşet ertaş (1938-2012) - çiçekdağı
bahri altaş (1952-2018) - kaman, kırşehir
seyit çevik (1941-2020)- keskin, kırıkkale
 neşet abalıoğlu (1972 - 2023)- kırıkkale

günümüzdekiler 
 haşim aslıhak (1951-) - sungurlu, çorum
 mustafa tatlıtürk (1962-) - sarıkaya, yozgat
 tufan altaş (1976-) - kaman, kırşehir
 i̇smail altunsaray (1980-) - kırşehir
 ali şahin (2001-) - keskin, kırıkkale
 bekdaş dolu (2000-) - keskin, kırıkkale
 i̇brahim olcay gökkaya (1997-) - ankara
 hulusi gökmeşe (1984-) - ankara
 kamil abalıoğlu (1952-) - keskin, kırıkkale
özgür can çoban (1995-) - kırşehir
eren özdemir (1998-) - kırıkkale

konuyla ilgili yayınlar 
karakaya, oğuz & önal, hamit, "türk halk müziğinde bir uzun hava türü olarak bozlak", selçuklu üniversitesi türkiyat araştırmaları dergisi. 709-726.
mirzaoğlu, f. gülay (1998), "toroslar'dan çukurova'ya yankılanan ses: "bozlak" toroslar'dan çukurova'ya yankılanan ses: "bozlak" , folkloristik: prof. dr. dursun yıldırım armağanı, (ed. m. özarslan, ö. çobanoğlu), ankara. 408-418.
şen, yavuz & aksu, cahit (1999), "uzun havalarımızdan bozlak ve ustaları", atatürk üniversitesi türkiyat araştırmaları enstitüsü dergisi sayı 12, erzurum. 107-109.

kaynakça

halk edebiyatı
türk halk müziği formları
uzun havalar
İsmail Altınok

i̇smail altınok (1920, burdur - 7 mayıs 2002, ankara), türk ressam.

yaşamı 

ressam, sanat emekçisi ve öğretmen i̇smail altınok, 1920 yılında burdur'da doğdu. i̇zmir öğretmen okulu'nda abidin elderoğlu'nun, 1943 yılında bitirdiği gazi eğitim enstitüsü'nde malik aksel ve refik epikman'ın öğrencisi oldu. 1942 yılında cemal tollu ile tanıştı. ankara'da eşref üren ve cemal bingöl ile dostluklar kurdu. eskişehir lisesi, ankara atatürk lisesi, namık kemal ortaokulu, ankara koloji ve kıbrıs limasol 19 mayıs lisesi'nde resim öğretmenliği yaptı. 1955 yılında bir grup sergisi için fransa'ya giderek bir ay paris'te bulundu. 1961 yılında kurulan siyah kalem grubu'na katıldı.

1959 yılında i̇talyan hükûmetinin bursunu kazanarak dört ay roma'da kaldı. 1943 yılından itibaren devlet resim sergileri'ne katılan ve çeşitli ödüller kazanan ressam, 1973 yılında öğretmenlikten emekli oldu.

i̇smail altınok'un ilk resim sergisi ankara'da devrim i̇lkokulu'nda (1948), sonuncusu ise 2001 yılı aralık ayında ankara i̇ş bankası sanat galerisi'nde açtığı retrospektif sergidir. resim sanatı üzerine yazdığı kitapların yanı sıra, çeşitli konferanslar verdi: "bugünkü türk resmi", "türk resminin sorunları", "sanatın tanımı", "vasarely", "toplumcu görüş ve resim sanatı", "olumlu sanat, olumsuz sanat", "resimde kimlik arayışı" bunlardan belli başlılarıdır.

sağlık sorunları nedeniyle ömrünün son yıllarında resmi bırakmak zorunda kaldı. 7 mayıs 2002 tarihinde hayata gözlerini yumdu.

aldığı ödüller 

 1943 yılında, ankara halkevi'nin açtığı sergide ikincilik ödülü aldı.
 1954'te devlet resim sergisi'ne katılan "burdur dağları" adlı resmi sanat takvimi'ne basıldı ve devletçe satın alındı.
 1959 yılında açılan devlet resim sergisi'nde "dağdaki evler" adlı resmi ikincilik ödülü kazandı.

kitapları 

 bugünkü türk resmi (1971)
 yeni resim - i̇ş dersleri (1975)
 bir ressamın notları (1980)

kişisel sergileri 

 ankara devrim i̇lkokulu (1948)
 i̇stanbul maya sanat galerisi (1951)
 i̇stanbul maya sanat galerisi (1953)
 ankara millî kütüphane galerisi (1960)
 ankara devlet güzel sanatlar galerisi (1969)
 i̇stanbul taksim sanat galerisi, ankara or-an sanat galerisi (yalnız soyut resim'lerle, 1974)
 ankara pedil sanat galerisi (1982)
 ankara sanat yapım galerisi (1983)
 i̇zmir türk-amerikan derneği resim galerisi (1985)
 ankara doku sanat galerisi (1985)
 ankara şekerbank sanat galerisi (1985)
 arda sanat galerisi (1991)
 burdur güzel sanatlar galerisi, oluşum sanat galerisi (yalnız soyut resimler, 1992)
 ankara türkiye i̇ş bankası sanat galerisi (retrospektif, 2001)

tabloları

kaynakça 

 "manzara resimleri ve optik yanılsamalar arasındaki keskin çizgide bir ressam: i̇smail altınok", dr. kıymet giray (30 kasım-28 aralık 2001 tarihleri ararsında ankara türkiye i̇ş bankası sanat galerisi'nde açılan "i̇smail altınok resim sergisi" için, türkiye i̇ş bankası kültür yayınları tarafından hazırlanan katalog).
 "i̇smail atınok, ressam - sanat emekçisi - öğretmen", dr. mehmet altınok.

dış bağlantılar 
 i̇smail altınok sanat merkezi
 turkishpaintings.com

20. yüzyıl türk ressamları
21. yüzyıl türk ressamları
1920 doğumlular
burdur doğumlular
2001 yılında ölenler
ankara'da ölenler
Azeri türküsü

azeri türküsü, bir türkü türüdür. türü belirleyen en önemli öge 6/8 ve 12/8'lik düzümlerin kullanılmış olmasıdır. bunun yanında yoğun olarak kullanılmış olan segah ve nihavend makamları, türü belirleyen makamsal ögelerdir. onyedili perde dizgesinin yanında tampere dizgenin de kullanıldığı bu türü belirleyen diğer ögeler ise, tar ve akordiyon ve garmon türü çalgıların kullanılması yanında, ağızdır. ayrıca seslendirme sırasında, uzun süreli seslerde tremola ve tril yapılması türü belirleyen bir başka ögedir.

dış bağlantılar 

türküler
azerbaycan halk müziği
türk halk müziği
Semahöyük

semahöyük, antalya'ya 115, elmalı'ya 5 km.. uzaklıktadır. karain ve beldibi mağaralarından sonra bölgenin en eski yerleşim merkezidir. 1961 yılından beri bilimsel kazılar yapılmaktadır.

elmalı, antalya
türkiye'deki höyükler
antalya ilindeki arkeolojik sitler
türkiye'deki antik kentler