mismayil/tr_wikipedia huggingface dataset:
Hoşköy, Şenkaya

hoşköy, erzurum ilinin şenkaya ilçesine bağlı bir mahalledir.

tarihçe

hoş, bu yerleşimin bilinen en eski adıdır. nitekim 1595 tarihli osmanlı mufassal defterinde hoş (خوش) olarak geçer. bu tarihte köy boş olarak kaydedilmiştir. boşalmış olan köy güzel bir yerleşim olduğu için deftere bu adla kaydedilmiş olabilir.

hoş köyün yer aldığı tao, orta çağda gürcistan'ı oluşturan bölgelerden biriydi. nitekim osmanlılar bu bölgeyi ve köyü, 16. yüzyılın ortalarında gürcülerden ele geçirmiştir. köyün bugünkü sınırları içinde bulunan megalit yapı ve kilise kalıntısı, buranın eski ve hristiyan yerleşimi olduğunu göstermektedir.

hoş köyü, 1595 tarihli ve defter-i mufassal-i vilayet-i gürcistan osmanlı tahrir defterine göre gürcistan vilayeti sınırları içinde penek livasının penek nahiyesine bağlı bir köydü. osmanlı yönetimine sırasında köyün boşaldığı bu kayıttan anlaşılmaktadır. 93 harbi ardından 1878 yılında imzalanan berlin antlaşması osmanlı devleti tao bölgesinin büyük bir bölümünü rusya'ya bırakmıştır. rus idaresinin 1886 yılında hoş (хошъ) olarak kaydettiği köyün yeniden meskun hale gelmiş olduğu görülmektedir. ancak bu nüfus sayımında 6 hanede, 15'i erkek ve 12'si kadın olmak üzere sadece 27 kişinin yaşıyor olması, köyün yakın tarihlerde iskan edildiğini düşündürmektedir. oltu sancağının oltu kazasına bağlı olan köyün bu nüfusu, kaskanlı aşiretine bağlı kürtlerden oluşuyordu. hoş köyünün nüfusu 1896 yılında 50 kişi, 1906 yılında ise 69 kişi olarak tespit edilmiştir.

hoş köyü 1928 tarihli osmanlıca köy listesine göre erzurum vilayetinin oltu kazasının kosor nahiyesine bağlıydı. hoş köy, 1940 genel nüfus sayımında aynı idari konuma sahip olan köyün nüfusu 110 kişiden oluşuyordu. 1946 yılında şenkaya kazası kurulunca, kosor nahiyesi ve hoş köyü bu ilçeye bağlandı. hoşköy'de 1965 yılında 218 kişi yaşıyor ve bu nüfus içinde sadece 9 kişi okuma yazma biliyordu.

coğrafya 
erzurum il merkezine 168 km, şenkaya ilçe merkezine 19 km uzaklıktadır.

nüfus

kaynaça

dış bağlantılar 

şenkaya'nın mahalleleri
İçmesu, Şenkaya

i̇çmesu, erzurum ilinin şenkaya ilçesine bağlı bir mahalledir.

tarihçe 

i̇çmesu ile gözebaşı köylerinin eski adı hamas'tır. bu yer adı gürcüce kaynaklarda hamasi (ჰამასი) biçiminde geçer. 1574 tarihli ve defter-i mufassal-i vilayet-i gürcistan adlı osmanlı mufassal defterinde i̇çmesu köyü hamas-i süfla (هاماس سفلا / aşağı hamas), gözebaşı köyü ise hamas-i ulya (هاماس علیا / yukarı hamas) olarak kaydedilmiştir.

aşağı hamas, orta çağda gürcistan'ın bir parçası olan tao bölgesinin köylerinden biriydi. nitekim osmanlılar bu yerleşmeyi 16. yüzyılda gürcülerden ele geçirdi. 1574 tarihli ve defter-i mufassal-i vilayet-i gürcistan adlı osmanlı mufassal defterine göre aşağı hamas, "hamas-i süfla" adıyla oltu sancağının bardız (bardusi) nahiyesine bağlıydı. bu tarihte köyde 24 hristiyan hane yaşıyordu; yukarı hamas köyü ise boşalmış, insansız hale gelmişti.

aşağı hamas ve yukarı hamas köyleri, 1928 tarihli osmanlıca köy listesinde "hamaslar" (هاماسلر) adıyla tek köy olarak kaydedilmiştir. bu sırada bu iki yerleşim kars vilayetinin sarıkamış kazasının bardız nahiyesine bağlıydı. 1940 genel nüfus sayımında aşağıhamas adıyla ayrı bir köy olarak aynı idari konuma sahipti ve nüfusu 334 kişiden oluşuyordu. 1946 yılında şenkaya ilçe olunca, aşağı hamas köyü sarıkamışt'an alınıp şenkaya ilçesine bağlandı. hamas veya hamasi  "yabancı kökten geldiği" için köyün adı 1959 yılında 7267 sayılı kanunla i̇çmesu olarak değiştirilmiştir. i̇çmesu köyünün nüfusu 1965 yılında 384 kişiden oluşuyor ve bu nüfus içinde 189 kişi okuma yazma biliyordu.

coğrafya 
bardız çayı vadisi'de kurulmuş küçük bir köydür. erzurum iline 153 km, şenkaya ilçesine 32 km uzaklıktadır.

nüfus

kaynakça

dış bağlantılar 

şenkaya'nın mahalleleri
İğdeli, Şenkaya

i̇ğdeli, erzurum ilinin şenkaya ilçesine bağlı bir mahalledir.

tarihçe 

bu yerleşimin eski adı bilinmemektedir. bununla birlikte 1886 tarihli rus nüfus tespitinde i̇gdali (игдали) ve 1928 tarihli osmanlıca köy listesinde ise i̇gdeli (ایكدەلی) olarak geçer.

i̇ğdeli köyü, orta çağda gürcistan'ı oluşturan bölgelerden biri olan tao'da yer alır. nitekim osmanlılar bu bölgeyi 16. yüzyılın ortalarında gürcülerden ele geçirmiştir.

i̇ğdeli köyü, 93 harbi'nin ardından 1878 yılında imzalanan berlin antlaşması’yla osmanlı devleti tarafından rusya'ya bırakıldı. rus idaresinin oltu sancağının oltu kazasına bağlıydı. 1886 yılındaki nüfus tespitinde köydeki 6 hanede, 22'si erkek ve 13'ü kadın olmak üzere 35 kişi yaşıyordu. nüfusun tamamını kaskanlı aşiretinden kürtler oluşturuyordu. i̇ğdeli köyünün nüfusu 1896 yılında 55 kişiye, 1906 yılında ise 105 kişiye yükselmiştir.

i̇ğdeli köyü, 1928 tarihli osmanlıca köy listesinde erzurum vilayetinde oltu kazasının kosor nahiyesine bağlıydı. bu sırada oltu kazasının merkez nahiyesine bağlı ve i̇ğdeli adını taşıyan başka bir köy daha vardı. 1940 genel nüfus sayımında "i̇ğdeli" adıyla aynı idari konuma sahipti ve nüfusu 176 kişiden oluşuyordu. 1946 yılında şenkaya kazası kurulunca, kosor nahiyesi ve i̇ğdeli köyü bu kazaya bağlandı. i̇ğdeli köyünün 1965 yılındaki nüfusu 321 kişiden oluşuyor ve bu nüfus içinde 51 kişi okuma yazma biliyordu.

coğrafya 

i̇ğdeli köyü erzurum il merkezine 175 km, şenkaya ilçe merkezine 21 km uzaklıktadır

nüfus

kaynakça

dış bağlantılar 

şenkaya'nın mahalleleri
İnceçay, Şenkaya

i̇nceçay, erzurum ilinin şenkaya ilçesine bağlı bir mahalledir.

tarihçe 

i̇nceçay'ın eski adı pancuret'tir. gürcüce pancureti'den (პანჯურეთი) gelen bu yer adı, 1595 tarihli osmanlı mufassal defterinde sehven pancirot (پنجروت) biçiminde kaydedilmiştir. bu yer adı, "köpük / su köpüğü" anlamına gelen lazca "panci" (პანჯი) kelimesinden türemiş olabilir. borçka ilçesine bağlı demirciler (eski mamanati) köyünün bir mahallesinin eski adı da pançureti'dir.

pancureti'nin yer aldığı tao, orta çağda gürcistan'ı oluşturan bölgelerden biriydi. osmanlı devleti bu bölgeyi ve yerleşimi 16. yüzyılın ortasında gürcülerden ele geçirmiştir. pancureti'nin bugünkü sınırları içinde kalıntıları tespit edilen iki kilise gürcü idaresi sırasında inşa edilmiş olabilir.

pancureti, 1595 tarihli ve defter-i mufassal-i vilayet-i gürcistan adlı osmanlı tahrir defterine göre gürcistan vilayeti sınırları içinde penek livasının kamhis nahiyesine bağlı bir köydü. nüfusu 26 hristiyan haneden oluşuyordu. köyde buğday ve arpa tarımı ile arıcılık yapılıyor, domuz ve koyun besleniyordu.

pancureti köyü, 93 harbi'nin ardından 1878 yılında imzalanan berlin antlaşması'yla osmanlı devleti tarafından çarlık rusya'sına bırakıldı. rus idaresinde pancuret (панджуретъ) biçiminde kaydedilmiş olan köy oltu sancağının oltu kazasına bağlıydı. 1886 nüfus sayımında köydeki 43 hanede, 141'i erkek ve 129'u kadın olmak üzere 270 kişi yaşıyordu. nüfusun tamamı rum olarak kaydedilmiştir. pancuret köyünün nüfusu 1896 yılında 343 kişi, 1906 yılında ise 448 kişi olarak tespit edilmiştir. 1907 yılında tao bölgesini gezen gürcü tarihçi ve arkeolog ekvtime takaişvili, pancureti'nin (პანჯურეთი) oltu sancağından kola bölgesine geçişte iyi bir geçite sahip olduğunu yazmıştır.

pancureti köyü, 1928 tarihli osmanlıca köy listesinde pancirot (پنجروت) adıyla erzurum vilayetinin oltu kazasının kosor nahiyesine bağlıydı. 1940 genel nüfus sayımında kömürlü nahiyesinin köylerinden biriydi ve nüfusu 281 kişiden oluşuyordu. 1946 yılında şenkaya kazası kurulunca, kömürlü nahiyesi ve pancirot köyü bu ilçeye bağlandı. pancureti veya pancirot türkçe olmadığı için köyün adı 1959 yılında 7267 sayılı kanunla i̇nceçay olarak değiştirilmiştir. i̇nceçay köyünde 1965 yılında 552 kişi yaşıyor ve bu nüfus içinde 281 kişi okuma yazma biliyordu.

i̇nceçay, daha önceleri bir köy iken, 2014'te yürürlüğe giren 6360 sayılı kanun ile idarî açıdan mahalle statüsü aldı.

coğrafya

i̇nceçay, erzurum il merkezine 141 km, şenkaya ilçe merkezine 46 km uzaklıktadır.

nüfus

kaynakça

dış bağlantılar 

şenkaya'nın mahalleleri
Kayalısu, Şenkaya

kayalısu, erzurum ilinin şenkaya ilçesine bağlı bir mahalledir.

tarihçe 

kayalısu köyünün eski adı çahsor veya çağsor'dur. bu yer adı 1595 tarihli osmanlı mufassal defterinde "çarsor" (چارصور)  ve 1928 tarihli osmanlıca köy listesinde "çaksor"  (چاقصور) olarak geçer.

çahsor köyü, orta çağda gürcistan'ı oluşturan bölgelerden biri olan tao'da yer alır. nitekim osmanlılar bu bölgeyi 16. yüzyılın ortalarında gürcülerden ele geçirmiştir. bu tarihten yaklaşık 45 yıl sonra gerçekleştirilen, 1595 tarihli ve defter-i mufassal-i vilayet-i gürcistan adlı osmanlı tahrir defterine göre bu yerleşim, gürcistan vilayeti içinde penek livasının penek nahiyesine bağlıydı. çahsor'un nüfusu 37 hristiyan haneden oluşuyordu. köyde buğday, arpa ve yonca tarımı yapılıyor, domuz ve koyun besleniyordu.

çahsor, osmanlı idaresinin askere alma ve vergi belirleme amacıyla 1835 yılında yaptığı nüfus tespitinde "çağsor" adıyla çıldır eyaleti'nin penek sancağına bağlıydı ve müslim nüfus defterine göre bu tarihte köyü oluşturan 11 hanede 35 erkek yaşıyordu. erkek sayısı kadar kadın eklenince, çağsor köyünün müslüman nüfusunun yaklaşık 70 kişiden oluştuğu ortaya çıkar.

çahsor köyü, 93 harbi'nin ardından 1878 yılında berlin antlaşması’yla osmanlı devleti tarafından rusya'ya bırakıldı. rus idaresinin de "çahsor" (чахсоръ) adıyla kaydettiği köy, oltu sancağının oltu kazasına bağlıydı. 1886 tarihli tespite göre köydeki 13 hanede, 39'u erkek ve 33'ü kadın olmak üzere 72 kişi yaşıyordu. nüfusun tamamı türkmenlerden oluşuyordu. çahsor köyünün nüfusu 1896 yılında 98 kişiye, 1906 yılında ise 129 kişiye yükselmiştir.

çağsor köyü, 1928 tarihli osmanlıca köy listesine göre erzurum vilayetinin oltu kazasına bağlı kosor nahiyesinin köylerinden biriydi. 1940 genel nüfus sayımında "çaksor" adıyla yer alan köy, aynı idari konuma sahipti ve nüfusu 129 kişiden oluşuyordu. 1946 yılında şenkaya kazası kurulunca, kosor nahiyesi ve çaksor köyü bu kazaya bağlandı. çahsor veya çaksor türkçe olmadığı için köyün adı 1959 yılında 7267 sayılı kanunla kayalısu olarak değiştirilmiştir. 1965 yılında kayalısu köyünde 174 kişi yaşıyor ve bu nüfus içinde sadece 5 kişi okuma yazma biliyordu.

coğrafya 
erzurum il merkezine 151 km, şenkaya ilçe merkezine 36 km uzaklıktadır.

nüfus

kaynakça

şenkaya'nın mahalleleri
Kaynak, Şenkaya

kaynak, erzurum ilinin şenkaya ilçesine bağlı bir mahalledir.

tarihçe 

kaynak köyünün eski adı çermik veya çermük'tür. nitekim 1595 tarihli osmanlıca tahrir defterinde çermük/çermik (چرمك) olarak geçer. bu yer adı kaplıca anlamına gelen türkçe "çermik" veya "kara dam" anlamına gelen gürcüce "çermuki"den (ჭერმუქი) geliyor olabilir. 

çermik köyü, orta çağda gürcistan'ı oluşturan bölgelerden biri olan tao'da yer alır. köyün sınırları içindeki megalit yapı kalıntıları çermik'in eski bir yerleşim olduğunu göstermektedir. osmanlılar bu bölgeyi ve köyü 16. yüzyılın ortalarında gürcülerden ele geçirmiştir. kaynak köyünün yaylasında tespit edilmiş olan yıkık kilise bu dönemden kalmış olabilir.

çermük veya çermik köyü, 1595 tarihli ve defter-i mufassal-i vilayet-i gürcistan adlı osmanlı tahrir defterine göre osmanlı idaresinde çermik köyü, gürcistan vilayeti olarak adlandırılan idari birimde, oltu livasının bardız nahiyesine bağlıydı. bu deftere sonradan eklenmiş olan köyün hane sayısından söz edilmemiştir. ancak 1574 tarihli ve defter-i mufassal-i vilayet-i gürcistan adlı osmanlı tahrir defterinde çermük'te 11 hristiyan hane kaydedilmiştir.

çermik köyü, osmanlı idaresinin askere alma ve vergi belirleme amacıyla sadece erkek nüfusunu tespit ettiği 1835 yılında da oltu sancağının bardız nahiyesine bağlıydı ve nüfusu 13 haneden oluşuyordu. bu sırada köyde 35 erkek yaşıyordu. erkek sayısı kadar kadın eklenince, çermik köyünün toplam nüfusunun yaklaşık 70 kişiden oluştuğu ortaya çıkar.

çermik köyü, 93 harbi'nin ardından 1878 yılında imzalanan berlin antlaşması'yla osmanlı devleti tarafından çarlık rusya'sına bırakıldı. rus idaresinde çermük (чермукъ) biçiminde kaydedilmiş olan köy oltu sancağının oltu kazasına bağlıydı. 1886 nüfus sayımında köydeki 50 hanede, 161'i erkek ve 144'ü kadın olmak üzere 305 kişi yaşıyordu. nüfusun tamamı rumlardan oluşuyordu. çermik köyünün nüfusu 1896 yılında 462 kişi, 1906 yılında ise 667 kişi olarak tespit edilmiştir. kısa sürede nüfusun iki katından fazla artmış olması, rus idaresinin köye yeni nüfus yerleştirdiğini göstermektedir. günümüzde camiye çevrilmiş olan çermik rum ortodoks kilisesi'nin de 19. yüzyılın son çeyreğinde veya 20. yüzyılın başlarında inşa edildiği tahmin edilmektedir. köyün yaylasında ayrıca rumlardan kalma harabe evler ile rumca yazıları olan mezar taşları bulunmaktadır.

çermik 1928 tarihli osmanlıca köy listesinde de çermik (چرمیك) adıyla  kars vilayetinin sarıkamış kazasının bardız nahiyesine bağlıydı. 1940 genel nüfus sayımında aynı idari konuma sahip olan köyün nüfusu 306 kişiden oluşuyordu. ancak bu tarihten çok önce köydeki rum nüfus göç etmiş bulunuyordu. 1946 yılında şenkaya kazası kurulunca, bardız nahiyesi ve çermik köyü bu ilçeye bağlandı. çermük veya çermik köyünün adı 1959 yılında 7267 sayılı kanunla kaynak olarak değiştirilmiştir. kaynak köyünde 1965 yılında 572 kişi yaşıyor ve bu nüfus içinde 329 kişi okuma yazma biliyordu.

coğrafya 
erzurum il merkezine 139 km, şenkaya ilçe merkezine 48 km uzaklıktadır.

nüfus

kaynakça

dış bağlantılar 
 mahallenin web sitesi 

şenkaya'nın mahalleleri
Kireçli, Şenkaya

kireçli, erzurum ilinin şenkaya ilçesine bağlı bir mahalledir.

tarihçe

kireçli köyünün bilinen eski adı ak kilisa'dır. nitekim erkan-ı harbiye-i umumiye'nin 1914 (rumi 1330) tarihli "oltu" haritasında ve 1928 tarihli osmanlıca köy listesinde de ak kilisa (آق كلیسا) olarak geçer.

ak kilisa köyü, orta çağda gürcistan'ı oluşturan bölgelerden biri olan tao'da yer alır. nitekim osmanlılar bu bölgeyi 16. yüzyılın ortalarında gürcülerden ele geçirmiştir. köyün bugünkü sınırları içinde tespit edilmiş kilse ile kale kalıntıları, buranın eski bir yerleşim olduğunu göstermektedir. asıl adı bilinmeyen köyün ak kilisa olarak adlandırılmış olması, muhtemelen bu kilisenin beyaz taşlarla inşa edilmiş olmasıyla ilişkilidir.

ak kilisa, 1928 tarihli osmanlıca köy listesine göre kars vilayetinin sarıkamış kazasına bağlı bardız nahiyesinin köylerinden biriydi. 1940 genel nüfus sayımında "akkilise" olarak kaydedilmiş olan köy, aynı idari konuma sahipti ve nüfusu 68 kişiden oluşuyordu. 1946 yılında şenkaya kazası kurulunca, bardız nahiyesi ve akkilise köyü bu kazaya bağlandı. akkilise'nin adı 1950'lerde kireçli olarak değiştirilmiştir. ancak 1955 genel nüfus sayımında köy "akkilise (kireçli)" biçiminde kaydedilmiştir. 1960 genel nüfus sayımında ise, yeni adı yazılmış, eski adı da parantez içinde verilmiştir. 1965 yılında kireçli köyünde 263 kişi yaşıyor ve bu nüfus içinde sadece 6 kişi okuma yazma biliyordu.

coğrafya 
erzurum il merkezine 162 km, şenkaya ilçe merkezine 25 km uzaklıktadır.

nüfus

kaynakça

dış bağlantılar 

şenkaya'nın mahalleleri
Köşkköy, Şenkaya

köşkköy, erzurum ilinin şenkaya ilçesine bağlı bir mahalledir. erzurum ili büyükşehir belediyesi olmadan önce köy statüsü taşıyordu.

tarihçe 

köşk, köyün bilinen en eski adıdır. nitekim 1928 tarihli osmanlıca köy listesinde "köşk / koşk" (كوشك) olarak geçer.

köşk köyü, orta çağda gürcistan'ı oluşturan bölgelerden biri olan tao'da yer alır. nitekim osmanlılar bu bölgeyi 16. yüzyılın ortalarında gürcülerden ele geçirmiştir. köyün bugünkü sınırları içinde bulunan iki megalit yapı kalıntısı, buranın çok eski bir yerleşim alanı olduğunu göstermektedir. bununla birlikte eski yerleşimin adı bilinmemektedir. bu megalit yapılardan biri bir kuledir. gürcüce "koşki" (კოშკი) kule demek olup köyün adı da gürcüce "koşki" kelimesinden geliyor olabilir. 

köşk köyü, 1928 tarihli osmanlıca köy listesine göre erzurum vilayetinin oltu kazasına bağlı kosor nahiyesine bağlıydı. koşk, 1935 genel nüfus sayımında da aynı idari konuma sahipti ve nüfusu 858 kişiden oluşuyordu. 1945 genel nüfus sayımında köyün nüfusu azalmış ve 445 kişiye düşmüştü. 1946 yılında şenkaya kazası kurulunca, köşk köyü de bu kazaya bağlandı. köşkköyü'nde 1965 yılında 755 kişi yaşıyor ve bu nüfus içinde 217 kişi okuma yazma biliyordu.

coğrafya 
köşkköy, erzurum kentine 192 km, şenkaya kasabasına 45 km uzaklıktadır.

nüfus

kaynakça

dış bağlantılar 

şenkaya'nın mahalleleri
Kürkçü, Şenkaya

kürkçü, erzurum ilinin şenkaya ilçesine bağlı bir mahalledir.

tarihçe

kürkçü bu yerleşimin bilinen en eski adıdır. nitekim 1574 tarihli osmanlı tahrir defterinde ve 1928 tarihli osmanlıca köy listesinde "kürkci" (كوركجی) olarak geçer.

kürkçü köyü, orta çağda gürcistan'ı oluşturan bölgelerden biri olan tao'da yer alır. nitekim osmanlılar bu bölgeyi 16. yüzyılın ortalarında gürcülerden ele geçirmiştir. öte yandan köyün bugünkü sınırları içinde tespit edilmiş olan megalit yapı buranın çok eski bir yerleşim olduğunu göstermesi açısından önemlidir.

kürkçü köyü, 1574 tarihli ve defter-i mufassal-i vilayet-i gürcistan osmanlı tahrir defterine göre oltu sancağının bardız nahiyesine bağlıydı ve bu nahiye içinde boşalmış 16 köyden biriydi. osmanlı idaresinin askere alma ve vergi belirleme amacıyla 1835 yılında sadece erkek nüfusunu tespit ettiği sırada da çıldır eyaleti'nin oltu sancağına bağlıydı ve 12 hanede 47 erkek yaşıyordu. erkek sayısı kadar kadın eklenince, kürkçü köyünün toplam nüfusunun yaklaşık 94 kişiden oluştuğu ortaya çıkar.

kürkçü köyü, 93 harbi'nin ardından 1878 yılında berlin antlaşması’yla osmanlı devleti tarafından rusya'ya bırakıldı. rus idaresinin "kürkçi" (кюркчи) adıyla kaydettiği köy oltu sancağının oltu kazasına bağlıydı.  1886 tarihli tespite göre köydeki 21 hanede 84'ü kadın ve 74'ü erkek olmak üzere 158 kişi yaşıyordu. bu nüfusun tamamı türkmenlerden oluşuyordu. kürkçü köyünün nüfusu 1896 yılında 184 kişiye, 1906 yılında ise 265 kişiye yükselmiştir.

kürkçü köyü, 1928 tarihli osmanlıca köy listesinde "kürkci" (كوركجی) adıyla  kars vilayetinin sarıkamış kazasının bardız nahiyesine bağlıydı. 1940 genel nüfus sayımında aynı idari konuma sahip olan köyün nüfusu 435 kişiden oluşuyordu. 1946 yılında şenkaya kazası kurulunca, bardız nahiyesi ve kürkçü köyü bu kazaya bağlandı. kürkçü köyünde 1965 yılında 526 kişi yaşıyor ve bu nüfus içinde 178 kişi okuma yazma biliyordu.

kürkçü köyündeki megalit yapı kalıntısı, bugünü yerleşimin 2 kilometre kuzeyinde yer alır. günümüze ulaşan duvarların bir kısmı kaba yonu taşlarla, bir kısmı da kireç harcı kullanılarak inşa edilmiştir. bu duvarların yüksekliği 1 metre kadardır. bu yapı köylüler tarafından "kızıl kale" olarak adlandırılmaktadır.

coğrafya 

kürkçü köyü erzurum il merkezine 241 km, şenkaya ilçe merkezine 55 km uzaklıktadır.

nüfus

kaynakça

dış bağlantılar 

şenkaya'nın mahalleleri
Nişantaşı, Şenkaya

nişantaşı, erzurum ilinin şenkaya ilçesine bağlı mahalledir.

tarihçe

nişantaşı köyünün eski adı yaygın olarak kevank olarak bilinir. oysa 1595 tarihli osmanlı mufassal defterinde keyğvank (كیغوانك) olarak geçer. 1886 nüfus sayımında ise keyvank (кейванкъ) ve erkan-i harbiye-i umumiye'nin 1914 tarihli haritasında da keyvank (كیوانق) olarak geçer. bu yerleşimin adı halk arasında "kevenk" olarak bilinir.

keyğvank köyü, orta çağda gürcistan'ı oluşturan bölgelerden biri olan tao'da yer alır. nitekim osmanlılar bu bölgeyi ve köyü 16. yüzyılın ortalarında gürcülerden ele geçirmiştir. bugünkü köyün sınırları içinde bulunan megalit yapı ve kilise kalıntısı da buranın çok eski bir yerleşim olduğunu göstermektedir.

keyğvank köyü, 1595 tarihli ve defter-i mufassal-i vilayet-i gürcistan adlı osmanlı tahrir defterine göre, gürcistan vilayeti içinde penek livasının penek nahiyesine bağlıydı. bu defterde köy boşalmış olarak kaydedilmiştir. oysa keyğvank'ta 1574 tarihli ve defter-i mufassal-i vilayet-i gürcistan adlı osmanlı tahrir defterine 67 hristiyan hane yaşıyordu. köyün bu iki tarih arasında bir nedenle boşalmış olduğu anlaşılmaktadır.

keyğvank köyünün yeniden meskun hale geldiği 1835 tarihli nüfus defteriden anlaşılmaktadır. osmanlı idaresinin askere alma ve vergi belirleme amacıyla bu tarihte yaptığı nüfus tespitinde bu yerleşim çıldır eyaleti'nin penek sancağına bağlıydı ve bu tarihte köyü oluşturan 25 hanede 87 erkek kaydedilmişti. erkek sayısı kadar kadın eklenince, keyğvank köyünün nüfusunun yaklaşık 202 kişiden oluştuğu ortaya çıkar.

keyğvank köyü, 93 harbi'nin ardından 1878 yılında imzalanan berlin antlaşması'yla osmanlı devleti tarafından çarlık rusya'sına bırakıldı. rus idaresince  keyvank (кейванкъ) adıyla kaydedilmiş olan köy oltu sancağının oltu kazasına bağlıydı. 1886 nüfus sayımında köydeki 45 hanede, 203'ü erkek ve 149'u kadın olmak üzere 352 kişi yaşıyordu. nüfusun tamamı türkmenlerden oluşuyordu. keyvank köyünün nüfusu 1896 yılında 470 kişiye, 1906 yılında ise 548 kişiye yükselmiştir.

keyvank köyü, 1928 tarihli osmanlıca köy listesinde de "keyvank" (كیوانك) olarak kaydedilmiştir. bu tarihte köy erzurum vilayetinde oltu kazasının kosor nahiyesine bağlıydı. 1940 genel nüfus sayımında "kevank" adıyla aynı idari konuma sahipti ve nüfusu 914 kişiden oluşuyordu. 1946 yılında şenkaya kazası kurulunca, kosor nahiyesi ve kevank köyü bu kazaya bağlandı. keyğvank veya kevank türkçe olmadığı için köyün adı 1959 yılında 7267 sayılı kanunla nişantaşı olarak değiştirilmiştir. nişantaşı köyünün 1965 yılındaki nüfusu 1.237 kişiden oluşuyor ve bu nüfus içinde 211 kişi okuma yazma biliyordu.

nişantaşı sınırları içinde bulunan megalit yapı tamamen yıkılmış ve günümüzde taş yığınına dönüşmüştür. köyün hristiyan nüfusundan kalan kevank kilisesi, bugünkü yerleşimin 2 kilometre güneybatısında bulunmaktadır. bugüne ulaşan duvarların yüksekliği 1 metreyi bulur. kilisenin duvarlarının kırmızı taşlarla kaplı olduğu bugüne kalan kalıntılardan anlaşılmaktadır.

coğrafya 

nişantaşı köyü erzurum il merkezine 165 km, şenkaya ilçe merkezine 30 km uzaklıktadır.

nüfus

kaynakça

dış bağlantılar 
 yerelnet

şenkaya'nın mahalleleri
Oyuktaş, Şenkaya

oyuktaş, erzurum ilinin şenkaya ilçesine bağlı bir mahalledir.

tarihçe 

oyuktaş köyünün eski adı uskuhat'tır. nitekim 1835 osmanlı nüfus defterinde ve 1928 tarihli osmanlıca köy listesinde "uskuhat / üskühat" (أوسكوهات) olarak geçer. bir görüşe göre bu ad uskureti'den (უსკურეთი) değişime uğramış olabilir.

uskuhat köyü, orta çağda gürcistan'ı oluşturan bölgelerden biri olan tao'da yer alır. nitekim osmanlılar bu bölgeyi 16. yüzyılın ortalarında gürcülerden ele geçirmiştir. uskuhat, osmanlı idaresinin askere alma ve vergi belirleme amacıyla 1835 yılında sadece erkek nüfusunu tespit ettiği sırada da çıldır eyaleti'nin oltu sancağına bağlıydı ve 3 hanede 9 erkek yaşıyordu. erkek sayısı kadar kadın eklenince, uskuhat köyünün toplam nüfusunun yaklaşık 18 kişiden oluştuğu ortaya çıkar.

uskuhat köyü, 1928 tarihli osmanlıca köy listesine göre kars vilayetinin sarıkamış kazasına bağlı bardız nahiyesinin köylerinden biriydi. 1940 genel nüfus sayımında "üskühat" olarak kaydedilmiş olan köy, aynı idari konuma sahipti ve nüfusu 227 kişiden oluşuyordu. 1946 yılında şenkaya kazası kurulunca, bardız nahiyesi ve üskühat köyü bu kazaya bağlandı. akkilise'nin adı 1950'lerde kireçli olarak değiştirilmiştir. ancak 1955 genel nüfus sayımında köy "üskühat (deliktaş)" biçiminde kaydedilmiştir. bu kayıt, bu tarihten bir süre önce köyün adının "deliktaş" olarak değiştirildiğini göstermektedir. 1959 yılında bu ad da değiştirilmiş ve köye oyuktaş adı verilmiştir. 1965 yılında oyuktaş köyünde 321 kişi yaşıyor ve bu nüfus içinde sadece 19 kişi okuma yazma biliyordu.

coğrafya 

oyuktaş köyü erzurum il merkeziine 163 km, şenkaya ilçe merkezine 36 km uzaklıktadır.

nüfus

kaynakça

dış bağlantılar 

şenkaya'nın mahalleleri
Özyurt, Şenkaya

özyurt, erzurum ilinin şenkaya ilçesine bağlı bir mahalledir.

tarihçe

özyurt köyünün eski adı barik veya baruk'tur. nitekim 1595 tarihli osmanlı mufassal defterinde barik (بریك) olarak geçer. gürcüce kaynaklarda köyün adı gücüce bariki (ბარიკი) biçiminde yazılmıştır.

barik köyünün bulunduğu tao, orta çağda gürcistan'ı oluşturan bölgelerden biriydi. osmanlılar bu bölgeyi ve köyü, 16. yüzyılın ortalarında gürcülerden ele geçirmiştir. köyde günümüzde ortadan kalkmış olan kilise o dönemden kalmış olmalıdır.

barik, 1595 tarihli ve defter-i mufassal-i vilayet-i gürcistan adlı osmanlı tahrir defterine göre gürcistan vilayeti içinde penek livasının penek nahiyesine bağlıydı. bu sırada büyük bir köy olan barik, 42 hristiyan haneden oluşuyordu. hane resilerinin adlarına ve baba adlarına bakınca, köyde gürcü ve ermeni nüfusun yaşadığı anlaşılmaktadır. barik köyünde buğday, arpa, darı tarımı ve arıcılık yapılıyor, koyun ve domuz besleniyordu. bu tarihte köyde üç adet değirmen bulunuyordu.

barik köyü, 93 harbi'nin ardından 1878 yılında imzalanan berlin antlaşması'yla osmanlı devleti tarafından çarlık rusya'sına bırakıldı. rus idaresinde barik / barık (барыкъ) biçiminde kaydedilmiş olan köy oltu sancağının oltu kazasına bağlıydı. 1886 nüfus sayımında köyde 20 hanede, 104'ü erkek ve 99'u kadın olmak üzere 203 kişi yaşıyordu. nüfusun tamamı türk olarak kaydedilmiştir. barik köyünün nüfusu 1896 yılında 337 kişi, 1906 yılında ise 464 kişi olarak tespit edilmiştir.

barik 1928 tarihli osmanlıca köy listesinde bârik (باریك) olarak kaydedilmiştir. bu sırada köy erzurum vilayetinin oltu kazasının kosor nahiyesine bağlıydı. barik, 1940 genel nüfus sayımında kömürlü nahiyesinin köylerinden biriydi ve nüfusu 583 kişiden oluşuyordu. 1946 yılında şenkaya kazası kurulunca, kömürlü nahiyesi ve barik köyü bu ilçeye bağlandı. barik veya barık türkçe olmadığı için köyün adı 1959 yılında 7267 sayılı kanunla özyurt olarak değiştirilmiştir. özyurt köyünde 1965 yılında 1.079 kişi yaşıyor ve bu nüfus içinde sadece 174 kişi okuma yazma biliyordu.

coğrafya 

erzurum il merkezine 154 km, şenkaya ilçe merkezine 33 km uzaklıktadır.

nüfus

kaynakça

dış bağlantılar 

şenkaya'nın mahalleleri
Sarıkayalar, Şenkaya

sarıkayalar, erzurum iline bağlı şenkaya ilçesinin bir mahallesidir.

tarihçe 

sarıkayalar köyünün eski adı muşih kışla'dır. nitekim 1928 tarihli osmanlıca köy listesinde adı muşih kışla (موشیخ قشلە) olarak geçer. bu yerleşim daha önce muşih köyünün kışlasıyken, sonradan ayrı köy sayılmıştır. muşih ise, gürcüce mşehi (მშეხი) adından gelir. 

muşih kışla, orta çağda gürcistan'ı oluşturan bölgelerden biri olan tao'da yer alır. nitekim osmanlılar bu bölgeyi 16. yüzyılın ortalarında gürcülerden ele geçirmiştir. muşih kışla, 1595 tarihli mufassal defteri ile 1835 osmanlı nüfus deflerlerinde büyük bir olasılıkla mşehi köyünün bir parçasıydı.

muşih kışla köyü, 93 harbi'nin ardından 1878 yılında imzalanan berlin antlaşması'yla osmanlı devleti tarafından çarlık rusya'sına bırakıldı. rus idaresince "mşeh" (мшехъ) adıyla kaydedilmiş olan köy oltu sancağının oltu kazasına bağlıydı. 1886 nüfus sayımında köydeki 2 hanede, 10'u erkek ve 10'nu kadın olmak üzere 20 kişi yaşıyordu. nüfusun tamamı kaskanlı aşiretine bağlı kürtlerden oluşuyordu. mşeh köyünün nüfusu 1896 yılında 22 kişiye, 1906 yılında ise 36 kişiye yükselmiştir. bugün aydoğdu adını taşıyan yerleşim de rus nüfus tespitlerinde "mşeh"(мшехъ) adıyla kaydedilmiştir. bu köy 1886 tarihinde zedgerek nahiyesine bağlıydı ve nüfusu türkmenlerden oluşuyordu. 

mşeh veya muşih kışla köyü, 1928 tarihli osmanlıca köy listesinde  hanım kom (خانم كوم) adıyla erzurum vilayetinin oltu kazasının kosor nahiyesine bağlıydı. 1935 yılında "müşihkışla" olarak kaydedilmiş olan köy aynı idari konuma sahipti ve nüfusu 92 kişiden oluşuyordu. 1946 yılında şenkaya ilçesi kurulunca, müşihkışla da bu ilçeye bağlandı. muşih veya mşeh türkçe olmadığı için köyün adı 1959 yılında sarıkayalar olarak değiştirildi. sarıkayalar köyünün nüfusu 1965 yılında 182 kişiden oluşuyordu ve bu nüfus içinde 51 kişi okuma yazma biliyordu.

coğrafya 
sarıkayalar köyü, erzurum il merkezine 154 km, şenkaya ilçe merkezine 33 km uzaklıktadır.

nüfus

kaynakça

dış bağlantılar 

şenkaya'nın mahalleleri
Sarıyar, Şenkaya

sarıyar, erzurum ilinin şenkaya ilçesine bağlı bir mahalledir.

tarihçe 

sarıyar köyünün eski adı eski kayıtlarda cakos olarak bilinir. 1835 tarihli osmanlı nüfus defterinde "cağkos", 1902 tarihli kars haritasında "jakos" (cakos) biçiminde yazılmıştır.. erkan-ı harbiye-i umumiye'nin 1914 tarihli haritasında "cahkoz" (جاهقوز) ve 1928 tarihli osmanlıca köy listesinde de "cakos" (جاقوص) biçiminde geçer. 

cakos köyü, orta çağlarda gürcistan'ı oluşturan bölgelerden biri olan tao'da yer alır. nitekim osmanlılar bu bölgeyi 16. yüzyılın ortalarında gürcülerden ele geçirmiştir. osmanlı idaresinin askere alma ve vergi belirleme amacıyla sadece erkek nüfusunu tespiti ettiği 1835 yılında köyde 8 hane ve 24 erkek belirlenmiştir. erkek sayısı kadar kadın eklenince, cakos'un bu tarihteki nüfusunun yaklaşık 48 kişiden oluştuğu söylenebilir. bı sırada köy, çıldır eyaleti'nin penek sancağına bağlıydı.

cakos köyü, 93 harbi'nin ardından 1878 yılında imzalanan berlin antlaşması'yla osmanlı devleti tarafından çarlık rusya'sına bırakıldı. rus idaresince "cahkos" (джахкосъ) olarak kaydedilmiş olan köy oltu sancağının oltu kazasına bağlıydı. 1886 nüfus sayımında köydeki 2 hanede, 22'i erkek ve 22'i kadın olmak üzere 44 kişi yaşıyordu. nüfusun tamamını kaskanlı aşiretine bağlı kürtler oluşturuyordu. cakos köyünün nüfusu 1896 yılında 52 kişiye, 1906 yılında ise 69 kişiye yükselmiştir. erkan-ı harbiye-i umumiye'nin 1914 tarihli haritasında bu yerleşim alanı "cahkoz harabesi" biçiminde yazılmıştır. burada o tarihte var olan bir harabe haritada işaretlenmiş olabilir.

cakos köyü, 1928 tarihli osmanlıca köy listesinde erzurum vilayetinde oltu kazasının kosor nahiyesine bağlıydı. 1940 genel nüfus sayımında köy aynı idari konuma sahipti ve nüfusu 118 kişiden oluşuyordu. 1946 yılında şenkaya kazası kurulunca, kosor nahiyesi ve cakos köyü bu kazaya bağlandı. cakos veya cahkoz türkçe olmadığı için köyün adı 1959 yılında 7267 sayılı kanunla sarıyar olarak değiştirilmiştir. sarıyar köyünün nüfusu 1965 yılında 198 kişiden oluşuyor ve bu nüfus içinde sadece 5 kişi okuma yazma biliyordu.

coğrafya 

sarıyar köyü erzurum il merkezine 155 km, şenkaya ilçe merkezine 32 km uzaklıktadır.

nüfus

kaynakça

dış bağlantılar 

şenkaya'nın mahalleleri
Söğütler, Şenkaya

söğütler, erzurum ilinin şenkaya ilçesine bağlı bir mahalledir.

tarihçe

söğütler köyünün eski adı libi'dir. gürcüce bir yer adı olan libi (ლიბი), kazık, sırık, mil gibi anlamlara gelir. bu yerleşim 1886 tarihli rus nüfus tespitinde de libi (либи) olarak geçer.

libi köyünün yer aldığı tao, orta çağda gürcistan'ı oluşturan bölgelerden biriydi. nitekim osmanlılar bu bölgeyi 16. yüzyılın ortalarında gürcülerden ele geçirmiştir. köyde varlığı bilinen kilise buranın eski bir yerleşim olduğuna işaret etmektedir.

libi köyü, 93 harbi'nin ardından 1878 yılında berlin antlaşması’yla osmanlı devleti tarafından rusya'ya bırakıldı. rus idaresinin de "libi" (либи) adıyla kaydettiği köy, oltu sancağının oltu kazasına bağlıydı. 1886 tarihli tespite göre köydeki 19 hanede, 70'i erkek ve 47'si kadın olmak üzere 117 kişi yaşıyordu. nüfusun tamamı, beritanlı aşiretine bağlı kürtlerden oluşuyordu. susuz köyünün nüfusu 1896 yılında 161 kişiye, 1906 yılında ise 244 kişiye yükselmiştir.

libi köyü, 1928 tarihli osmanlıca köy listesine sehven "leblebi" (لبلبی) adıyla kaydedilmiştir. bu sırada köy erzurum vilayetinin oltu kazasına bağlı kosor nahiyesinin köylerinden biriydi. 1940 genel nüfus sayımında "libi" adıyla yer alan köy, aynı idari konuma sahipti ve nüfusu, 462'si erkek ve 141'i kadın olmak üzere 603 kişiden oluşuyordu. 1946 yılında şenkaya kazası kurulunca, kosor nahiyesi ve libi köyü bu kazaya bağlandı. 1950 yılında libi'nin nüfusu 382 kişiye düşmüştü. libi türkçe olmadığı için köyün adı 1959 yılında 7267 sayılı kanunla söğütler olarak değiştirilmiştir. 1965 yılında söğütler köyünde 582 kişi yaşıyor ve bu nüfus içinde 166 kişi okuma yazma biliyordu.

coğrafya 

söğütler köyü erzurum il merkezine 155 km., şenkaya ilçe merkezine 32 km. uzaklıktadır.

nüfus

kaynakça

dış bağlantılar 

şenkaya'nın mahalleleri
Susuz, Şenkaya

susuz, erzurum ilinin şenkaya ilçesine bağlı bir mahalledir.

tarihçe

bu yerleşimin eski adı bilinmemektedir. 1886 tarihli rus nüfus tespitinde susuz-kışlag (сусуз-кишлаг), 1928 tarihli osmanlıca köy listesinde de susuz (صوسز) olarak geçer.

susuz köyünün yer aldığı tao, orta çağda gürcistan'ı oluşturan bölgelerden biriydi. nitekim osmanlılar bu bölgeyi 16. yüzyılın ortalarında gürcülerden ele geçirmiştir. köyün bugünkü sınırları içinde bulunan megalit yapı ile eski kilise kalıntıları, buranın hayli eski bir yerleşim alanı olduğunu göstermesi açısından önemlidir.

bugünkü adıyla eski kayıtlarda yer almayan susuz köyü, 93 harbi'nin ardından 1878 yılında berlin antlaşması’yla osmanlı devleti tarafından rusya'ya bırakıldı. rus idaresinin susuz-kışlag (сусуз-кишлаг) adıyla kaydettiği köy, oltu sancağının oltu kazasına bağlıydı. 1886 tarihli tespite göre köydeki 14 hanede, 46'sı erkek ve 40'ı kadın olmak üzere 86 kişi yaşıyordu. nüfusun tamamı, beritanlı aşiretine bağlı kürtlerden oluşuyordu. susuz köyünün nüfusu 1896 yılında 121 kişiye, 1906 yılında ise 155 kişiye yükselmiştir.

susuz köyü, 1928 tarihli osmanlıca köy listesine göre erzurum vilayetinin oltu kazasına bağlı kosor nahiyesinin köylerinden biriydi. 1940 genel nüfus sayımında aynı kazanın kömürlü nahiyesine bağlıydı ve nüfusu 323 kişiden oluşuyordu. 1946 yılında şenkaya kazası kurulunca, kömürlü nahiyesi ve susuz köyü bu kazaya bağlandı.  1965 yılında susuz köyünde 440 kişi yaşıyor ve bu nüfus içinde sadece 95 kişi okuma yazma biliyordu.

susuz köyünde bir kale ile bir kilisenin kalıntıları bulunmaktadır. kale, köyün 4 kilometre kuzeybatısında bir kayanın üzerinde inşa edilmiş olup günümüze ulaşan duvarların yüksekliği 2 metreyi bulur. kilise ise köyün 1,5 kilometre güneydoğusunda bulunmaktadır. yapı insan eliyle yıkılmış ve taşları köydeki evlerde kullanılmıştır. nitekim bu kiliseye ait sütun ve kesme taşlar, köydeki bir evin duvarlarında tespit edilmiştir.

coğrafya 

erzurum il merkezine 154 km, şenkaya ilçe merkezine 33 km uzaklıktadır.

nüfus

kaynakça

dış bağlantılar 

şenkaya'nın mahalleleri
Şenpınar, Şenkaya

şenpınar, erzurum ilinin şenkaya ilçesine bağlı bir mahalledir.

tarihçe 

şenpınar köyünün adı zakim'dir. nitekim 1886 rus nüfus tespitinde zakim (закимъ) olarak geçer. erkan-i harbiye-i umumiye'nin 1914 tarihli haritasında da zakim (زاكم) biçiminde yazılmıştır. ancak haritada köyün değil yaylanın adı geçer.

zakim köyü, orta çağda gürcistan'ı oluşturan bölgelerden biri olan tao'da yer alır. nitekim osmanlılar bu bölgeyi 16. yüzyılın ortalarında gürcülerden ele geçirmiştir. bugünkü köyün sınırları içinde tespit edilmiş olan iki megalit yapı kalıntısı da buranın çok eski zamanlardan bu yana yerleşim alanı olduğunu göstermektedir.

zakim köyü, 93 harbi'nin ardından 1878 yılında imzalanan berlin antlaşması'yla osmanlı devleti tarafından çarlık rusya'sına bırakıldı. rus idaresince zakim (закимъ) olarak kaydedilmiş olan köy oltu sancağının oltu kazasına bağlıydı. 1886 nüfus sayımında köydeki 28 hanede, 88'i erkek ve 75'i kadın olmak üzere 163 kişi yaşıyordu. nüfusun tamamı türkm olarak kaydedilmiştir. zakim köyünün nüfusu 1896 yılında 229 kişiye, 1906 yılında ise 395 kişiye yükselmiştir.

zakim köyü, 1928 tarihli osmanlıca köy listesinde zakim (زاكیم) adıyla kars vilayetinin sarıkamış ilçesinin bardiz nahiyesine bağlıydı. 1940 genel nüfus sayımında aynı idari konuma sahip olan köyde 355 kişi yaşıyordu. 1946 yılında şenkaya ilçesi kurulunca, bardiz nahiyesi ve zakim köyü bu ilçeye bağlandı. zalim köyü, 1950 nüfus sayımında "zakim", 1955 nüfus sayımında ise "zakim (şenpınar)" adıyla kaydedilmiştir. bu iki tarih arasında köyünün adının değiştirilmiş olduğu anlaşılmaktadır. şenpınar köyünde 1965 yılında 459 kişi yaşıyor ve bu nüfus içinde 170 kişi okuma yazma biliyordu.

coğrafya 

şenpınar köyü erzurum il merkezine 164 km, şenkaya ilçe merkezine 45 km uzaklıktadır.

nüfus

kaynakça

dış bağlantılar 
yerelnet

şenkaya'nın mahalleleri
Tahtköy, Şenkaya

tahtköy, erzurum ilinin şenkaya ilçesine bağlı bir mahalledir.

tarihçe

taht, bu yerleşimin bilinen en eski adıdır. nitekim 1595 tarihli osmanlı mufassal defterinde de "taht" (تخت) olarak geçer. göle ilçesindeki tahtakran köyüyle adının benzerliği dikkat çekicidir.

that köyü, orta çağda gürcistan'ı oluşturan bölgelerden biri olan tao'da yer alır. nitekim osmanlılar bu bölgeyi ve köyü 16. yüzyılın ortalarında gürcülerden ele geçirmiştir. 1595 tarihli ve defter-i mufassal-i vilayet-i gürcistan adlı osmanlı tahrir defterine göre, osmanlı idaresinde taht köyü, gürcistan vilayeti olarak adlandırılan idari birimde, penek livasının penek nahiyesine bağlıydı. bu sırada köyün nüfusu, 7'si hristiyan ve 1'i müslüman 8 haneden oluşuyordu. hane reislerinin adları ve baba adları buranın bir gürcü köyü olduğunu göstermektedir. ali adını taşıyan müslüman kişinin baba adının "abdullah" olarak yazılması onun yeni müslüman olduğunu göstermektedir. osmanlı idaresi yeni müslüman olmuş kişinin babasının hristiyan adını yazmıyor, onun yerine "allah'ın kulu" anlamına gelen abdullah olarak kaydediyordu.

taht köyü, 93 harbi'nin ardından 1878 yılında imzalanan berlin antlaşması'yla osmanlı devleti tarafından çarlık rusya'sına bırakıldı. rus idaresinde taht (тахтъ) biçiminde kaydedilmiş olan köy oltu sancağının oltu kazasına bağlıydı. 1886 nüfus sayımında köydeki 9 hanede, 17'si erkek ve 29'u kadın olmak üzere 46 kişi yaşıyordu. nüfusun tamamı kaskanlı aşiretine bağlı kürtlerden oluşuyordu. taht köyünün nüfusu 1896 yılında 56 kişi, 1906 yılında ise 80 kişi olarak tespit edilmiştir.

taht köyü, 1928 tarihli osmanlıca köy listesine göre erzurum vilayetinin oltu kazasının kosor nahiyesine bağlıydı. ancak köyün adı bir harf hatasıyla taht (تخت) yerine sahs (ثخث) yazılmıştır. taht, 1940 genel nüfus sayımında aynı idari konuma sahipti ve nüfusu 169 kişiden oluşuyordu. 1946 yılında şenkaya kazası kurulunca, kosor nahiyesi ve taht köyü bu ilçeye bağlandı. 1965 genel nüfus sayımında da "taht" biçiminde kaydedilmiş olan köyde 251 kişi yaşıyor ve bu nüfus içinde 66 kişi okuma yazma biliyordu.

coğrafya 

erzurum il merkezine 168 km, şenkaya ilçe merkezine 13 km uzaklıktadır.

nüfus

kaynakça

dış bağlantılar 

şenkaya'nın mahalleleri
Tazeköy, Şenkaya

tazeköy, erzurum ilinin şenkaya ilçesine bağlı bir mahalledir.

tarihçe

tazeköy'ün eski adı bilinmemektedir. bu yerleşim 1928 tarihli osmanlıca köy listesinde "taze köy" (تازە كوی) olarak geçer. 

tazeköy'ün bulunduğu tao, orta çağda gürcistan'ı oluşturan bölgelerden biriydi. nitekim osmanlılar bu bölgeyi 16. yüzyılın ortalarında gürcülerden ele geçirmiştir. ancak erken dönem kayıtlarında tazeköy adına rastlanmamaktadır. bu yerleşim geç dönemde ortaya çıktığı için "taze köy" olarak adlandırılmış olabilir.

taze köy, 1928 tarihli osmanlıca köy listesine göre kars vilayetinin sarıkamış kazasına bağlı bardız nahiyesinin köylerinden biriydi. 1940 genel nüfus sayımında "tazeköy" olarak kaydedilmiş olan yerleşim, aynı idari konuma sahipti ve nüfusu 86 kişiden oluşuyordu. 1946 yılında şenkaya kazası kurulunca, bardız nahiyesi ve tazeköy bu kazaya bağlandı. tazeköy, 1955 genel nüfus sayımında tazeköy (gelgeç), 1960 genel nüfus sayımında ise yeniden tazeköy olarak kaydedilmiştir. bu durum köyün adının 1950'den sonra "gelgeç" olarak değiştirildiğini, sonra eski adına dönüldüğünü göstermektedir. 1965 yılında tazeköy'de 152 kişi yaşıyor ve bu nüfus içinde sadece 2 kişi okuma yazma biliyordu.

coğrafya 
erzurum il merkezine 155, şenkaya ilçe merkezine 32 km. uzaklıktadır.

nüfus 
 2000 yılında 50
 2010 yılında 6

kaynakça

dış bağlantılar 
 yerelnet 

şenkaya'nın mahalleleri
Teketaş, Şenkaya

teketaş, erzurum ilinin şenkaya ilçesine bağlı bir mahalledir.

tarihçe

teketaş köyünün eski adı türkçe kaynaklarda katris veya katiris, gürcüce kaynaklarda kotisi olarak geçer. kotisi (კოტისი), manda anlamındaki "koti" (კოტი) kelimesinden türemiş ve "manda yeri" anlamına geliyor olabilir.

kotisi veya katris köyü, orta çağda gürcistan'ı oluşturan bölgelerden biri olan tao'da yer alır. nitekim osmanlılar bu bölgeyi ve köyü 16. yüzyılın ortalarında gürcülerden ele geçirmiştir. köyde yıkılmış olan kilise bu dönemden kalmış olabilir. öte yandan megalit yapı kalıntıları, buranın çok eski bir yerleşim alanı olduğunu göstermesi açısından önemlidir.

kotis köyü, 93 harbi'nin ardından 1878 yılında berlin antlaşması’yla osmanlı devleti tarafından rusya'ya bırakıldı. rus idaresinin kotris-kışlag (котрис-кншлагъ.) adıyla kaydettiği köy, oltu sancağının oltu kazasına bağlıydı. 1886 tarihli tespite göre köydeki 21 hanede, 52'si erkek ve 52'si kadın olmak üzere 104 kişi yaşıyordu. nüfusun tamamı, beritanlı aşiretine bağlı kürtlerden oluşuyordu. gürcü tarihçi ve arkeolog ekvtime takaişvili de 1907 yılında köyde kürtlerin yaşadığını belirtmiş ve buradaki kiliseyi kısaca betimlemiştir. söz konusu kilise, kürtlerden önce köyde hristiyan bir nüfusun yaşadığını göstermektedir.

kotisi köyü, 1928 tarihli osmanlıca köy listesinde katris (قاطریس) adıyla erzurum vilayetinin oltu kazasının kosor nahiyesine bağlıydı. ancak köyün adı bu listede yanlış yazılmıştır. 1940 genel nüfus sayımında aynı idari konuma sahipti ve nüfusu 222 kişiden oluşuyordu. 1946 yılında şenkaya ilçesi kurulunca, kosor nahiyesi ve katris köyü bu ilçeye bağlandı. kotisi veya katris türkçe olmadığı için köyün adı 1959 yılında 7267 sayılı kanunla teketaş olarak değiştirilmiştir. 1965 genel nüfus sayımında teketaş köyünde 470 kişi yaşıyordu ve bu nüfus içinde 122 kişi okuma yazma biliyordu.

coğrafya 

teketaş köyü erzurum il merkezine 171 km, şenkaya ilçe merkezine 16 km uzaklıktadır.

nüfus

kaynakça

dış bağlantılar 

şenkaya'nın mahalleleri
Timurkışla, Şenkaya

timurkışla, erzurum ilinin şenkaya ilçesine bağlı mahalledir.

tarihçe 

timurkışla köyünün eski adı bilinmektedir. köyün adı 1886 tarihli rus nüfus sayımında teymur-kışla (теймур-кишлы), 1902 tarihli kars haritasında da "teimur" olarak geçer.

tarihsel tao bölgesindeki köyün bugünkü sınırları içinde kalan kvabi köyünde (bugün kop mahallesi) cakeli hanedanından mzeçabaki'nin (1445-1516) sarayı bulunuyordu.  nitekim tao bölgesi erken ve geç orta çağda gürcü krallığı ve prenslikleri sınırları içinde yer alıyordu. timurkışla köyünü de kapsayan bu bölgeyi osmanlılar 16. yüzyılın ortalarında gürcülerden ele geçirmiştir.

eski osmanlı kayıtlarında timurkışla adında bir köy geçmemektedir. timurkışla köyünün bulunduğu bölge 1878'de berlin antlaşması'yla rusların egemenliğine girdi. rus idaresi sırasında, 1886 yılında teymur-kışla (теймур-кишлы) olarak kaydedilmiş olan köyden, 6 hanede 17'si erkek ve 13'ü kadın olan 30 kişi yaşıyordu. bu tarihte oltu okrugu’nun oltu kazasına (uçastok) bağlı olan köyün nüfusu kürtlerden oluşuyordu.

1928 tarihli osmanlıca köy listesine göre temurkışla / timurkışla (تمورقشلە), erzurum vilayetinin oltu kazasının kosor nahiyesine bağlı bir köy olarak geçer. 1935 yılında temurkışla olarak kaydedilmiş olan köyün nüfusu 168 kişiden oluşuyordu. 1946 yılında şenkaya kazası kurulunca kosor nahiyesi ile temurkışla köyü bu kazaya bağlandı. 1965 yılında köyün nüfusu 397 kişiye yükselmişti ve bu nüfus içinde sadece 131 kişi okuma yazma biliyordu.

timurkışla köyüne bağlı venk mahallesi eskiden küçük vank adıyla ayrı bir yerleşmeydi. küçük vank köyünde küçük vank manastırı'na ait gürcüce yazıtları olan küçük vank kilisesi'nin kalıntıları günümüze ulaşmıştır.

coğrafya 

timurkışla köyü, erzurum il merkezine 180 km, şenkaya ilçe merkezine 7 km uzaklıktadır.

nüfus

kaynakça 

şenkaya'nın mahalleleri
Turnalı, Şenkaya

turnalı, erzurum ilinin şenkaya ilçesine bağlı kıpçak türk mahallesir.

tarihçe

turnalı köyünün eski adı kotik'tir. nitekim 1595 tarihli osmanlı mufassal defterinde kotik (كوتیك) olarak geçer. bu yerleşimin adı 1914 tarihli erkan-i umumiye-i harbiye haritasında da "kotik" (قوتیك) biçiminde yazılmıştır.

kotik köyü, orta çağda gürcistan'ı oluşturan bölgelerden biri olan tao'da yer alır. nitekim osmanlılar bu bölgeyi ve köyü 16. yüzyılın ortalarında gürcülerden ele geçirmiştir. köydeki kilise ve kale kalıntıları da buranın eski bir yerleşim olduğunu göstermektedir.

kotik, 1595 tarihli ve defter-i mufassal-i vilayet-i gürcistan adlı osmanlı tahrir defterine göre gürcistan vilayeti içinde penek livasının penek nahiyesine bağlıydı. bu tarihte büyük bir köy olan kotik, 54 hristiyan haneden oluşuyordu. köyde buğday, arpa, darı tarımı ve arıcılık yapılıyor, koyun ve domuz besleniyordu. bu tarihte köyde yedi adet değirmen bulunuyordu.

kotik köyü, osmanlı idaresinin askere alma ve vergi belirleme amacıyla 1835 yılında yaptığı nüfus tespitinde çıldır eyaleti'nin penek sancağına bağlıydı ve bu tarihte köydeki 39 hanede 139 erkek kaydedilmişti. erkek sayısı kadar kadın eklenince, kotik köyünün nüfusunun yaklaşık 278 kişiden oluştuğu ortaya çıkar.

kotik köyü, 93 harbi'nin ardından 1878 yılında imzalanan berlin antlaşması'yla osmanlı devleti tarafından çarlık rusya'sına bırakıldı. rus idaresince kotik (котикъ) biçiminde kaydedilmiş olan köy oltu sancağının oltu kazasına bağlıydı. 1886 nüfus sayımında köydeki 35 hanede, 96'sı erkek ve 76'sı kadın olmak üzere 172 kişi yaşıyordu. nüfusun tamamı türk olarak kaydedilmiştir.

kotik köyü, 1928 tarihli osmanlıca köy listesinde "kotik" (كوتك) adıyla erzurum vilayetinin oltu kazasının kosor nahiyesine bağlıydı. 1940 genel nüfus sayımında köy aynı kazanın kömürlü nahiyesine bağlanmıştı ve nüfusu 589 kişiden oluşuyordu. 1946 yılında şenkaya ilçesi kurulunca, kömürlü nahiyesi ie kotik köyü bu ilçeye bağlandı. kotik köyü, 1955 genel nüfus sayımında "kızılkotik" olarak kaydedilmiştir. kotik türkçe olmadığı için köyün adı 1959 yılında 7267 sayılı kanunla turnalı olarak değiştirilmiştir. 1965 genel nüfus sayımında turnalı köyünde 909 kişi yaşıyordu ve bu nüfus içinde 327 kişi okuma yazma biliyordu.

coğrafya 
turnalı köyü erzurum il merkezine 149 km, şenkaya ilçe merkezine 38 km uzaklıktadır.

nüfus

kaynakça

dış bağlantılar 

şenkaya'nın mahalleleri
Uğurlu, Şenkaya

uğurlu, erzurum ilinin şenkaya ilçesine bağlı bir mahalledir.

tarihçe 

uğurlu köyünün eski adı hanımkom'dur. bu yer adı 1886 rus nüfus sayımında hanım-kom (ханым-комъ) ve erkan-i harbiye-i umumiye'nin 1914 tarihli haritasında ise han (خان) olarak geçer. "kom" kelimesi gürcüce "gomi"den (გომი) değişime uğramıştır ve "gomi" "ağıl", "ahır" anlamına gelir.

hanımkom, orta çağda gürcistan'ı oluşturan bölgelerden biri olan tao'da yer alır. nitekim bu bölgeyi osmanlılar 16. yüzyılın ortalarında gürcülerden ele geçirmiştir. bugünkü köyün sınırları içinde bulunan eski kale, buranın eski bir yerleşim alanı olduğunu göstermektedir.

osmanlı idaresinin askere alma ve vergi belirleme amacıyla 1835 yılında yaptığı nüfus tespitinde hanımkom,çıldır eyaleti'nin penek sancağına bağlıydı ve bu tarihte köyü oluşturan 6 hanede 15 erkek kaydedilmişti. erkek sayısı kadar kadın eklenince, hanımkom köyünün nüfusunun yaklaşık 30 kişiden oluştuğu ortaya çıkar.
 
hanımkom köyü, 93 harbi'nin ardından 1878 yılında imzalanan berlin antlaşması'yla osmanlı devleti tarafından çarlık rusya'sına bırakıldı. rus idaresince hanım-kom (ханым-комъ) olarak kaydedilmiş olan köy oltu sancağının oltu kazasına bağlıydı. 1886 nüfus sayımında köydeki 9 hanede, 32'si erkek ve 28'i kadın olmak üzere 60 kişi yaşıyordu. nüfusun tamamı türkmen olarak kaydedilmiştir. hanımkom köyünün nüfusu 1896 yılında 78 kişiye, 1906 yılında ise 96 kişiye yükselmiştir.

hanımkom köyü, 1928 tarihli osmanlıca köy listesinde  hanım kom (خانم كوم) adıyla erzurum vilayetinin oltu kazasının kosor nahiyesine bağlıydı. 1940 genel nüfus sayımında "hanım köm" olarak kaydedilmiş olan köy aynı idari konuma sahipti ve nüfusu 170 kişiden oluşuyordu. 1946 yılında şenkaya kazası kurulunca, kosor nahiyesi ve hanımkom köyü bu kazaya bağlandı. hanımkom türkçe olmadığı için köyün adı 1959 yılında 7267 sayılı kanunla uğurlu olarak değiştirilmiştir. 1965 genel nüfus sayımında uğurlu köyünde 285 kişi tespit edilmişti ve bu nüfus içinde sadece 36 kişi okuma yazma biliyordu.

hanımkom kalesi, köyün 1,5 kilometre batısında yer alır ve günümüze ulaşan duvarlarının yüksekliği 3 metreyi bulur. kalenin dibinde bir su sarnıcı ve muhtemelen kalenin merkezine ulaşan bir tünelin kalıntıları bulunmaktadır.

coğrafya 

uğurlu köyü erzurum il merkezine 185 km, şenkaya ilçe merkezine 40 km uzaklıktadır.

nüfus

kaynakça

dış bağlantılar 

şenkaya'nın mahalleleri