Ammar bin Yasir

ammar bin yasir (arapça:  عمار بن ياسر;‎ doğum: 570, mekke - ölüm: 657, sıffin), en tanınmış sahabelerden biridir ve ailesi ile birlikte ilk 13 müslüman arasındadır. şii müslümanlara göre, ali bin ebu talib'i destekleyen (ali şiası) dört sadık sahabi'den biridir. i̇slam'ın ilk şehitlerinden olan annesi ve babası gibi bazı ilk müslümanlara uygulanan işkencelerden sağ çıkan tek kişidir. ertesi sene i̇slam peygamberi muhammed ile birlikte mekke'den medine'ye hicret etmiştir. hadise göre, kendisini öldürenleri cennete davet edecek olmasına rağmen, kendisini öldüren grup ammar bin yasir'i cehenneme çağıracaktır. muaviye güçleri tarafından sıffin'de (günümüzde suriye'nin rakka şehri) 657 yılında öldürüldü. i̇lk camiyi inşa etmiştir.

i̇slam öncesi 
ammar, i̇slam peygamberi muhammed gibi 'fil' yılında (570) doğmuştur. ammar, i̇slam'dan önce de muhammed'in arkadaşıydı. hatice el-kübra ile evlenmesine vesile olanlardandır. beni adiyy kabilesinin kölelerindendi.

müslümanlığı 
annesi, i̇slam'ı kabul eden yedinci kişi olan sümeyye bint hayat (muhammed hamidullah'a göre türk kökenli), babası ise yasir bin emir idi. ammar bin yasir'in annesi ve babası, muhammed'in akrabaları ve yakın dostları dışında i̇slam'ı kabul eden ilk kişilerdi. hicret'ten (622) önceki son yıl içinde, mekke paganları onlara işkence yapıp onları çarmıha gerdirerek öldürmüşlerdir. böylece ammar'ın annesi ve babası, i̇slam'ın verdiği ilk şehitlerdi.

i̇şkence 
mekkeli paganlardan amr bin hişam (ebu cehil), peygamber muhammed'in dostlarına işkence uygulardı. ammar'ın ailesi en çok işkence görenlerdi. ammar ve bilal, ammar'ın annesi ve babasının kaderini neredeyse paylaşacaklardı ancak hamza paganların ammar'ı ve birçok müslümanı çölde sakladıkları yeri bulmuş ve onları kurtarmak için imdatlarına yetişmiştir.

ebu bekir'in hilafeti 
i̇rtidad savaşları esnasında, ammar, peygamberlik iddiasında bulunan müseylime'nin lideri olduğu yamama kabilesi güçlerine karşı savaşırken bir kulağını kaybetmiştir.

ali bin ebu talib'e sadakati 
ammar bin yasir, ali'ye olan sadakatiyle ünlü olup, şia tarafından muhammed'in ölümünden sonra onun hilafet hakkını en sadık bir şekilde savunanlardan biri olarak kabul edilmektedir. bedir gazvesinin kahramanlarından sayılır. aynı zamanda bazı askeri birliklerin komutanlığını yapmıştır.

ölümü 
sıffin savaşı'nda (657) muaviye güçleri tarafından öldürülmüştür. onu öldürenler i̇bni havva esaksaki ve ebu el-adiye idi.

bir hadis kaynağında şöyle anlatılıyor:

i̇krime anlatıyor: "i̇bnu abbas, bana ve oğlu ali'ye:

"ebu said'e gidin, onun rivayet ettiği hadisi dinleyin! dedi. biz de gittik. onu, bakımını yapmakta olduğu bir bahçede bulduk." (bizi görünce) ridasını alıp sarındı. sonra bize (en baştan) anlatmaya koyularak, mescidin inşaasını zikretmeye kadar geldi ve:

"biz kerpiçleri tane tane taşıyorduk. ammar ise (biri kendi, biri de resulullah adına) ikişer ikişer taşıyordu. resulullah onu gördü. üzerindeki toprakları çırpmaya başladı ve:

"vay ammar'a! onu bâği (asi) bir grup öldürecek. bu, onları cennete çağırır, onlar da bunu ateşe çağırır!" buyurdu."

i̇krime'den aktarılan hadis şöyledir: “müjde sana ey ammâr, isyankâr bir grup tarafından öldürülüp şehît olacaksın. sen onları cennete davet edeceksin, onlar da seni cehenneme”.

kaynakça 

 taberi, tarih, 1. cilt, s. 3316–3322; 3. cilt, s. 2314–2319; 
 i̇bn sad, tebakat, 3. cilt, 1. bab, s. 176–189; 
 i̇bn-i esir, el-kamil, 3. cilt, s. 308–312; 
 i̇bn-i kesir, tarih, 7. cilt, s. 267-272; 
 el-minkeri, sıffin, s. 320–345; 
 i̇bn abd el-berr, el-i̇stiab, 3. cilt, s. 1135- 1140; 4. cilt, s. 1725; 
 i̇bn-i esir, usd el-ğabe, 4. cilt, s. 43-47; 5. cilt, s. 267; 
 i̇bn ebil-hadîd, şerh nehc'ul belâga, 5. cilt, s. 252-258; 8. cilt, s. 10-28; 10. cilt, s. 102-107, 
 el-hakim, el-mustedrek, 3. cilt, s. 384-394; 
 i̇bn abd rabbih, el-ikd el-fariz, 4. cilt, s. 340-343; 
 el-mesudi, muruc ez-zeheb, 2. cilt, s. 381-382, 
 el-heytemi, mecmua ez-zevaid, 7. cilt, s. 238–244; 9. cilt, s. 291–298; 
 el-belezuri, ensab el-eşref (emir el-mü'minin'in hayatı), s. 310–319.

sünni görüşler 
ammar bin yasir, sünni müslümanlar tarafından peygamber muhammed'in adil sahabesi olarak kabul edilmektedir.

notlar

ayrıca bakınız 
 dört sadık sahabi

dış bağlantılar 
 http://al-islam.org/restatement/71.htm 
 https://web.archive.org/web/20110807053919/http://www.al-islam.org/slavery/4.htm 
 http://www.rafed.net/books/seara/ammar/  كتاب سلسلة الأركان الاربعة ـ عمار بن ياسر 
 http://www.ezsoftech.com/stories/companion6.asp  

657 yılında ölenler
arap köleler
sahabe
çatışmada ölen araplar
570 doğumlular
i̇lk fitne'de kişiler