Napoli hükümdarları listesi

bu napoli krallığı krallarının bir listesidir:

anjou hanedanı, 1266–1382 

durazzo dükü carlo yaşayan çocuğu bulunmayan kuzeni napoli kraliçesi i. giovanna tarafından varis ve veliaht olarak kabul edilmiştir.  fakat katolik-ortodoks kiliseleri çatışmasiından ("schism") sonra i. giovanna, kuzeni olan durazzo dükü carlo tarafından tahtından indirilmiş ve sonra öldürülmüştür. durazzo dükü carlo  iii. carlo, napoli kralı unvanı ile napoli kralliyeti kralı olmuştur.

anjou-durazzo hanedanı, 1381–1435 

durazzo dükü dalından nesli gelen anju hanedanı üyelerinin napoli'de hükümdarlık etmeleri anju'ların valois dalından gelen valois-anju dük'leri tarafından kabul edilmedi. bunlar kendi hakları olduğunu iddia ettikleri krallığı ele geçirmek hedefiyle napoli üzerine birkaç askeri sefer yaptılar. en sonunda napoli kraliçesi ii. giovanna çocuksuz ve vârissiz olduğu için, 1426'da dük ii. luigi'yi "kalabria dükü" olarak ve krallığa vâris olarak kabul etti. ama luigi, vârisi olduğu giovanna'dan daha önce öldü ve onun tahta geçme hakkı kardeşi renato'ye geçti. ii. giovanna da ölmeden önce renato'yu kendine vâris olarak kabul etti.

valois-anju hanedanı, 1382–1426 ve 1435–1442 

anjou dükü i. luigi, i. giovanna tarafından evlatlık ve vâris olarak kabul edilmişti. 1382'de i. giovanna'nin ölümü ile hukukî bakımdan ("de jure") onu takip etmesi gerekmekteydi. bu nedenle anju dükü i. luigi'in soyundan doğrudan gelenler  kendilerinin napoli kralı olma hakkı olduğunu devamlı ilan edip isimsel olarak kendilerini napoli kralı ilan edip, napoli krallık tahtina göz dikmişlerdir. bunlardan çoğu hiç başarı kazanamamakla beraber ancak biri napoli tahtını eline geçirebilmiştir. ii. giovanna ve iii. luigi arasında yapılan bir anlaşma ile ii. giovanna luigi'nin krallığa hukukî hakkını tanıdı ve onu ve onun hanedan dalını vârisi olarak ilan etti. fakat luigi, gereçekten kral olmadan, giovanno daha hüküm sürmmekte iken ondan daha önce öldü.  anlaşmaya uyularak luigi'nin kardeşi i. renato  1435'te giovanna ölünce onun yerine gerçekten krallığa geçti.

fakat bu sefer i. renato'nun krallığını aragon kralı, v. alfonse kabul etmedi. ii. giovanna daha önce v. alfonso'yu vâris olarak kabul etmiş; ama sonra bu kararından cayarak renato'nun kardeşi luigi'yi vâris seçmişti. v. alfonso bu caymanın geçersiz olduğunu iddia etti. v. alfonso bu iddiaya dayanarak napoli krallığı'nı askerî güc kullanarak eline geçirdi ve renato napoli'den kralığından kaçmak zorunda kaldı. renato'nun hukukî vârisleri onun napoli krallık hakkının miras olarak kendilerine kaldığını devamlı olarak iddia ettiler. böylece renato fransa'da sürgünde 1481de ölünce onun napoli krallığı üzerindeki hukuki hak ya anju'lu iv. carlo'ya ve ondan da fransa kralı xi. louis'e veya onun torunu olan lorraine'li ii. renato'ya geçti. 1529'da kadar devamlı olarak anju'lu iv. carlo'nun vârisleri ve fransa kralları napoli krallık haklarını istediler ve 1529'dan 1559'a kadar da bu istekler aralıklı olmaya başladı.

trastamara hanedanı, 1442–1501 

v. alfonso, aragon kralı i. giovanna tarafından iii. luigi, napoli kralı ile yaptığı taht kavgaları sonlarına doğru napolı krallığı veliahtı seçilmişti. fakat 1423'te i. giovanna ile ihtilafa düştü ama bu ihtilafa rağmen napoli krallığı üzerinde meşru hakkı olduğu iddiasını devamlı savundu. 1436'da bir ordu ile napoli krallığı'nı istilaya girişti. 1442'de krallığın tümünü ele geçirip tahtta bulunan renato'nun kaçmasına neden oldu. bu tarihten sonra i. alfonso, napoli kralı ismini de alarak napoli krallığı yaptı.

i. fernandino, napoli kralı aragon kralı v. alfanso'nun evlilik dışı oğlu idi 1458'de babası ölünce onun vesiyetine dayanarak napoli krallığı tahtına geçti. fakat evlilik dışı çocuk olduğu için meşru kral olduğu, renato'nun oğlu olan lorraine dükü ii. giovanni tarafından 1460-1464 döneminde ve  valois-anju hanedanı'na göre meşru hak iddia eden fransa kralı viii. charles tarafından 1493'ten itibaren kabul edilmedi.

1494'te i̇talya'yı işgale başlayan fransa kralı viii. charles 1495 başlarında napoli donanmasını mağlup ederek napoli krallığı üzerinde krallık iddiası gerçekleştirmek için napoli krallığı'na saldırdı. napoli kralı olan ii. alfonso], napoli kralı tahtından oğlu ii. ferdinando, napoli kralı lehinde feragat etti. fakat istilacı ve bu krallığa meşru hakkı olduğunu iddia eden fransa kralı viii. charles bunu kabul etmedi. i̇spanyollar desteği ile fransa istilası durduruldu.

ama 1496'da napoli kralı ii. ferdinando çocuksuz olarak öldü. yerine amcası olan iv. frederico, napoli kralı tahta geçti ise de, 1501'de napoli krallığı, viii. charles'in meşru kral olma iddialarına dayanan, fransa kralı xii. louis tarafından ele geçirildi. napoli kralı olan frederico tahttan indirildi; tutuklu olarak fransa'ya götürüldü ve orada tours şehrinde sürgünde iken öldü.

doğrudan doğruya fransa idaresi, 1500–1504 

1503'te garigliano muharebesi sonucunda yenilgiye uğrayan napoli krallığı 1504de i̇spanya tarafından istila edildi.

doğrudan doğruya i̇spanya idaresi, 1504–1707 

"i̇spanyol veraset savaşı"'nda i̇spanya yenilgiye uğrayıp, napoli krallığı i̇spanyol krallığı bourbon hanedanından avusturya habsburg hanedanı'na devredilmiştir.

doğrudan doğruya avusturya habsburg hanedanı idaresi, 1714–1734 

"lehistan hanedanlık savaşı" sırasında 1734'te napoli krallığı, i. carlo, parma dükü komutası altında bir i̇spanyol ordusu tarafından istila edildi. 1738'de yapılan "viyana antlaşması" ile napoli krallığı (sicilya krallığı ile birlikte) i̇spanyol bourbon hanedanının dalından olan parma dükü i. carlo'ya,  vi. carlo, napoli kralı adı ile, kalıtımsal olarak devredildi.

bourbon-napoli hanedanı 1735–1806

fransız bonapart hanedanı, 1806–1815

bourbon-napoli hanedanı 1815–1816 

1816'ye kadar  napoli krallığı ve sicilya krallığı hukuken ve idari bakımdan iki ayrı devlet idi. tek bir şahıs bu iki devletin kralı bulunmakta idi; ve bu kişi iv. ferdinando ismi napoli kralı ve iii. fernandino ismi ile sicilya kralı idi. 
1816'de bu hukuken ayrı ama aynı kişinin kralı olduğu iki devlet, yani  napoli krallığı ve sicilya krallığı, hukuki ve idari olarak birleştirildi. sicilyateyn krallığı devleti ortaya çıkartıldı. daha önce iki ayrı devlet kralı olan kişi, kurulan tek devlet "sicilyateyn kraliyeti" kralı i. ferdinando olarak anılmaya başlandı.

kaynakça

ayrıca bakınız 
 napoli krallığı

liste
hükümdar listeleri
avrupa hükümdarlarının listeleri