Bartholomeus Anglicus

bartholomeus anglicus (1203 öncesi – 1272) erken 13. yüzyılda pariste  fransisken düzeni üyesi skolastik bilim insanı. 1240 tarihli orta  çağda en popüler kitaplardan biri ve ansiklopedinin atası kabul edilen de proprietatibus rerum  ("eşyaların özellikleri üzerine") incelemesinin yazarıdır. bartholomeo ayrıca łuków kilisesine psikopos olarak atanmış ve bu pozisyonda takdis edilmemesine rağmen üst düzey görevlerde bulunmuştur.

gençlik zamanları 
bartholomeo'in gençlik yılları iyi bilinmemektedir. 13. yüzyılın başlarında doğmuştur ve ebeveynleri bilinmemektedir. i̇lk kayıt pariste 1224 yılında bir öğretmen olduğunu gösterir, ancak oxford üniversitesinde öğrencilik yaptığı düşünülmektedir.

ansiklopedi 
de proprietatibus rerum çalışması saksonya magdeburg okulda yazıldı. öğrencilerin ve genel halkın kullanması düşünüldü. notları, orta çağ çalışmaları ve eğitimi hakkında geniç bilgiler vermektedir.

orijinal latin çalışması 1372 yılında fransızcaya çevrilmiş ve latin ve fransız sürümlerinin el yazması bir dizisi mevcuttur. sonraları bu çalışmalar çoğaltıldı. john trevisa 1397'de i̇ngilizce tercümesini yaptı. 1893'te robert steele tarafından özetlenerek medieval lore: an epitome adı altında topladı. 1988'de trevisa'nın tercümesinin kritik bir baskısı ortaya çıktı.

çalışma 19 kitapta düzenlenmiştir. kitapların konusu, sırasıyla aşağıdadır:
 kitap 1 de deo tanrı ve tanrının adları
 kitap 2 de proprietatibus angelorum melekler, iyi ve kötü melekler
 kitap 3 de anima ruh ve akıl üzerine
 kitap 4 de humani corporis bedensel anlayış üzerine
 kitap 5 de hominis corpore vücut kısımları üzerine
 kitap 6 de state hominis günlük yaşam ve fizyoloji üzerine
 kitap 7 de infirmitatibus tıp, hastalıklar ve zehirler üzerine
 kitap 8 de mundo yer ve gök cisimleri üzerinde
 kitap 9 de temporibus zaman ve hareket üzerine
 kitap 10 de materia et forma madde, maddenin halleri ve ateş üzerine
 kitap 11 de aere hava ve su üzerine
 kitap 12 de avibus kuşlar üzerine
 kitap 13 de aqua su ve balıklar üzerine
 kitap 14 de terra coğrafya, yeryüzü ve yer yüzeyi üzerine
 kitap 15 de regionibus et provinciis bölgeler ve yerler üzerine
 kitap 16 de lapidibus et metallis kayalar, taşlar ve mineraller üzerine
 kitap 17 de herbis et arboribus bitkiler ve ağaçlar üzeine
 kitap 18 de animalibus kara hayvanları üzerinde
 kitap 19 de accidentibus renkler, kokular, tatlar, maddeler, ölçüler, sayılar ve müzik üzerine.

kaynakça 
william morris'in verdiği kaynaklar
 adamantius origen
 gilles de corbeil
 alain de lille
 albertus magnus
 ebu ma'şer el-belhi
 alcuin 
 alexander neckam
 fergânî
 alfred of sareshel
gazzâlî
 ambrose
 anselmus
 archelaus(geographer)[kaynak belirt]
 aristotles
 augustinus aziz agustin
 aurora: petrus riga ile i̇ncil'in bir metrik versiyonu
 i̇bn rüşd
 solomon ibn gabirol
 i̇bn-i sina
 haymo of faversham (ölüm 1244).
 basileios
 bede (673-735)
 jean beleth
 clairvauxlu bernard
 bestriarium: hayvanlar üzerine erken mitler bir koleksiyonu; doğu kaynaklı. bu çalışmanın birçok farklı formları vardır. hepsi de physiologus'un üzerine kurulmuştur.
 boethius, aritmetik tezi
 callisthenes pseudo: alexander romance
 cassiodorus  de septem disciplinis
 marcus porcius cato: tarım
 calcidius: platonun timaeus (dialogue) eserinin tefsiri.
 marcus tullius cicero (107-44 mö)
 constantinus african viaticum ve pantegnayı yazdı, salerno okulunda avrupaya i̇slam tıbbını tanıttı.
 cyprian (ölüm 285). süryani astrolog, sonradan antakya psikoposu. diocletian zulmünde martyr'da öldü .
 damascene (11. yüzyıl). constantinus afer tarafından aktarıldı. bir hekim.
 damascene, john (12. yüzyılın sonu). bir arap hekim.
 damascius (c. 533). aristo üzerine suriyeli bir yorumcu, perslere sığındı. i. fotios tarafından aktarılan harikalar üzerine çalışıp yazdı.
 dioscorides pedanius
 sahte dionisos:  de coelesti hierarchia, ve de divinis nominibus
 aelius donatus gramerci.
 euficius (c. 600). gregory öğrencisiydi.
 fabius planciades fulgentius ya da fulgentius of ruspe, gramerci.
 galen (131-210).
 gilbertus anglicus fransada bir i̇ngilir hekim; compendium medicinae eserini yazmıştır.
 pope gregory i commentary on job.
 haly constantius afercanus'un tercümesi ilk tıbbi çalışma. 
 hermes. in alchemia (şimdilerde kaybolmuştur).
 hippocrates (460-351 bc).
 huguccio (ölüm 1210). dilbilgisi yazarı ve bir hukuk danışmanı.
 hyginus, pseudo- (6. yüzyıl). astronomi yazarı.  ?
 pope innocent iii. (ölüm 1216). "de contemptu mundi" vb. eserler yazdı.
 isaac israeli ben solomon (c. 660). arap hekim, birçok yunanca yazıyı arapçaya tercüme etmiştir.
 isidore of seville (ölüm 636). sevilla psikoposu. etimoloji üzerine 20 kitap yazdı, orta çağın en popüler eserlerinden biridir.
 jacques de vitry (ölüm 1240). haçlı piskopos, sonradan kardinal sözcüsü. exemplar'ı (örnekler) ve doğu ve batı tarihi üzerine 3 kitap yazdı.
 jerome (340-420).
 joseph ben gorion (900). birçok efsane içeren yahudi tarihinin kısaltması. josippon
 josephus (37-95). yahudi tarihçi.
 jorath. de animalibus. süryani yazar (?).
 lapidarium. see marbodius de gemmis. bu isim altında birçok eserler yapılmıştır.
 pope leo ix. (1054). jacques paul migne, patrologia'ya bakın.
 lucan (ölüm 65). orta çağın en popüler latin şairlerinden biri.
 aemilius macer (6. yüzyıl). the virtues of herbs (otların hikmetleri) altı dizelik kaybolmamış floridus or de viribus (aut virtutibus) herbarum olarak bilinen şiir, macarlara atfedilmiştir, aslında odo magdunensis isimli fransız hekim tarafından orta çağda üretilmiştir.
 macrobius (c. 409). ortaçağlarda rüya tabiri gözde işlerdendi.
 martianus capella (c. 400). şiir yazarı, the marriage of mercury and philologia, the seven liberal arts, 5. yüzyılda kitapları okullarda standart hale geldi.
 mashallah ibn athari (c. 1100).
 methodius, pseudo- (8. yüzyıl). de agarini.
 michael scot (c. 1235). astronomi ile ilgili bazı arapça kelimeleri ve aristotales'in de coelo, de mundo de anima ve historia naturalis eserlerini yorumları ile beraber tercüme etti, .
 misalath astrologus (?).
 papias (sözlük yazarı) (c. 1053). gramerci. [milan, 1467]
 perspectiva sciencia.
 petrus comestor (ölüm1198) zamanın ustası lakabı takıldı. dünyanın yaratılışı ile ilgili bir kitap yazdı
 philaretus (1100). tıp yazarı.
 physiologus. hayvan mitleri törelerinin bir süryanice derlemesi. i̇lk olarak batı avrupada theobaldus de naturis xii olarak görülmüştür. animalium. i̇skenderiye kökenli, 4. yüzyıldan önce yaşamıştır.
 platearius salernitanus (c. 1100) salernonun hekim ailelerinden biri. yaptığı iş practica olarak anılır. otların hikmetleri adlı kitabı vardır. [lugd., 1525, etc.]
 platon (430-348 ms). timaeus (dialogue).
 pliny (ölüm79). doğal tarih. kendi ve isidore'nin çalışması orta çağ doğasının iki baş kaynağıdır.
 priscian (c. 525). gramerci ve fizikçi.
 ptolemaios (c. 130). i̇skenderiyeli astronom, o zamanlar arapça tercümeleri ile tanınırdı. [ven., 1509]
 rabanus maurus (776-856) alcuin'in öğrencisi. benediktin, afterwards mayence ve başpiskoposu, de universo mundo'yu yazdı. [1468; col., 1627]
 muhammad ibn zakariya al-razi (ölüm 935). arap hekim. [ven., 1548]
 remigius of auxerre (ölüm 908). paris okulunda gramer öğretmeni. gramer dört yüz yıl kullanımda kaldı. marcianus capella'yı yorumladı.
 richard of saint victor (ölün 1173). i̇skoçyalı teolog. [ven., 1506]
 richard rufus of cornwall (c. 1225). çok ünlü bir doktor, both at oxford and paris. sonradan fransiskenlere katılmıştır.
 robert grosseteste (ölüm 1253), ünlü psikopos.
 salustius (ölüm 363?). de diis et mundo. coğrafyacı.
 schola medica salernitana (c. 1100). 
 secundus. tıp yazarı. 4. yüzyılda kullanılan pliny
 gaius julius solinus (c. 100). genel olarak düşünceler üzerine hesap yazdı—polyhistoria
 stephanus (c. 600). galen üzerine yorumcu.
 walafrid strabo (ölüm 847). a benedictine, abbot of reichenau, constance. yorum yazarlarından biri.
 symon cornubiensis (?).
 marcus terentius varro, m. t. (116-26 bc). ünlü gramerci.
 virgil (70-19 bc).
 william of conches (ölüm 1150). 1139'da gramer üzerine pariste konferans verdi,  de natura'nın yazarı.
 zeno of cyprus (c. 400), tıp yazarı ve i̇skenderiyede öğretmen.

kilise pozisyonları 
bartholomeo 1247 yılında avusuryada bakan olarak seçildikten sonra 1255 yılında bohemyada bakan olarak seçilmiştir. bu atama dük boleslaw ve  krakówdaki katedral bölümü arasındaki ihtilafı çözümlemiştir. papa iv alexander 1256 yılında karpatların kuzeyine papalık elçisi ve luków piskoposu  olarak atamıştır. muhtemelen 1259 yılında moğolların ikinci polonya istilası nedeniyle görevinde kutsanamamıştır. bartholomeo 1262 yılında saksonyaya bakan olarak atanmıştır ve 1272'de ölümüne kadar bu görevde kalmıştır in 1262 and served in that position until his death in 1272.

bartholomeo bir yüzyıl sonra yaşamış başka fransisken keşiş olan bartholomeus de glanvilla ile karıştırılmamalıdır.

kaynakça 

 bibliyoğrafya

dış bağlantılar 
 
 de proprietatibus rerum, 20 june 1492 edition published by a. koberger in nuremberg, held by the corning museum of glass. (accessed 17 april 2014)
 french translation by jean corbechon, le propriétaire des choses, (lyon 1495) , scanned by la bibliothèque d'agglomération de saint-omer.
 french translation by jean corbechon, le propriétaire des choses, (c. 1500), scanned by la bibliothèque municipale de nîmes.
 complete text of the english translation by john de trevisa revised by stephen batman, batman uppon bartholome his booke de proprietatibus rerum, (london 1582) , early english books online / university of michigan

1272 yılında ölenler
fransız entomologlar