16 Nisan



olaylar 
 1071 - güney i̇talya'da bizans kontrolünde olan son şehir olan bari, norman, robert guiscard tarafından ele geçirildi.
 1912 - amerikalı havacı harriet quimby, manş denizi'ni uçarak aşan ilk kadın oldu. quimby, 3 ay sonra yaptığı gösteri sırasında uçağın yere çakılmasıyla öldü.
 1917 - bolşevik lider lenin, sürgünde bulunduğu i̇sviçre'den rusya'ya döndü ve sosyalist devrim'in başlatılması çağrısında bulundu.
 1920 - i̇kinci anzavur isyanı bastırıldı.
 1925 - tanin gazetesi süresiz kapatıldı.
 1928 - yüce divan cumhuriyet döneminin ilk mahkûmiyet kararını, yavuz zırhlısı'nın tamiratında yolsuzluk yaptığı gerekçesiyle i̇hsan eryavuz'a verdi.
 1939 - saldıray denizaltısı kiel'den i̇stanbul'a geldi.
 1939 - i̇ran veliahtı rıza pehlevi'nin düğün töreni için i̇ran'a giden türk heyeti tahran'a vardı.
 1941 - ii. dünya savaşı: 500 alman uçağı londra'yı bütün gece bombaladı.
 1943 - dr. albert hofmann, lsd'nin psychedelic (sanrı yaratan, hayal gördüren) etkilerini keşfetti.
 1945 - kızıl ordu berlin'e girdi ve berlin muharebesi başladı.
 1947 - bir yük gemisinde meydana gelen patlama sonucu texas city'de başlayan yangın neredeyse 600 kişinin ölümüne sebep oldu. 
 1948 - avrupa ekonomik i̇şbirliği örgütü kuruldu.
 1959 - ankara üniversitesi'nde okuyan bir grup genç, said-i nursi'ye "ankara üniversitesi nur talebeleri" imzasıyla şeker bayramı tebriği gönderdiler.
 1968 - türkiye i̇şçi partisi (ti̇p) yöneticileri rıza kuas ve prof. sadun aren hakkında, "akdeniz ülkeleri i̇lerici ve anti emperyalist partiler konferansı"na katıldıkları için soruşturma açıldı.
 1971 - türkiye i̇şçi partisi yönetimine "kürtçülük" iddiasıyla dava açıldı.
 1972 - i̇nsanoğlunun 5. ay yolculuğu 'apollo 16' uzay aracı ile başladı.
 1973 - türkiye halk kurtuluş partisi-cephesi (thkp-c) davası başladı. 256 sanıktan 10'u için idam istendi.
 1974 - eski demokrat partililere siyasal hakları geri verildi.
 1975 - başkent phnom penh'in düşüşüyle, kamboçya kızıl kmerler'in kontrolüne girdi.
 1980 - türkiye'de 12 eylül 1980 darbesi'ne giden süreç (1979- 12 eylül 1980): i̇stanbul'da amerikalı bir astsubay ile bir türk arkadaşı, ahmet saner ve kadir tandoğan adlı sol görüşlü militanlar tarafından öldürüldü. gaziantep'te bir polis, mardin'de 2 öğrenci, aydın'da bir öğretmen, ankara ve i̇stanbul'da 2 işçi öldürüldü.
 1982 - eski chp genel başkanı bülent ecevit, sıkıyönetim askeri mahkemesince tutuklandı.
 1984 - kültür ve turizm bakanı mükerrem taşçıoğlu, "çıplak denize girmek isteyen turist türkiye'ye gelmesin" dedi.
 1984 - orhan pamuk, "sessiz ev" adlı eseriyle madaralı roman ödülü'nü aldı.
 1988 - fkö i̇kinci komutanı ebu-cihad, i̇srail askerleri tarafından öldürüldü.
 1995 - güney afrika cumhuriyeti ağır insan hakları ihlalleri olduğu gerekçesiyle türkiye'ye silah ambargosu koydu. ambargo, 16 nisan 1997'de kaldırıldı.
 1996 - emir hattab komutasındaki 50 kişilik çeçen grubu 223 rus askerini öldürdü ve 50 araçlık konvoyu imha etti. bu olay tarihte şatoy pususu olarak bilinir.
 1999 - harvard üniversitesi, tansu çiller'e fahri doktorluk verilmediğini açıkladı.
 2001 - eski diyarbakır emniyet müdürü gaffar okkan suikastı zanlılarından olduğu belirtilen mehmet fidancı, i̇stanbul'da yakalandı.
 2007 - amerika birleşik devletleri'nin virginia teknik üniversitesi'nde cho seung-hui adlı öğrencinin gerçekleştirdiği silahlı saldırıda, kendisi de dahil 33 kişi öldü, 29 kişi de yaralandı.
 2017 - türkiye'de yönetim biçimini, "cumhurbaşkanlığı hükümet sistemi" olarak değiştirmek için halk oylaması yapıldı.

doğumlar 
 1619 - jan van riebeeck, hollandalı doktor, tüccarı ve cape kolonisi'nin kurucusu ve ilk yöneticisi (ö. 1677)
 1646 - jules hardouin-mansart, fransız barok mimarı (ö. 1708)
 1728 - joseph black, i̇skoç fizikçi ve kimyacı (ö. 1799)
 1755 - élisabeth vigée le brun, fransız portre ressamı (ö. 1842)
 1786 - john franklin, britanyalı gezgin, kâşif (ö. 1847)
 1821 - ford madox brown, i̇ngiliz ressam (ö. 1893)
 1825 - jacob brønnum scavenius estrup, danimarkalı politikacı (ö. 1913)
 1844 - anatole france, fransız yazar ve nobel edebiyat ödülü sahibi (ö. 1924)
 1861 - fridtjof nansen, norveçli gezgin, bilim insanı, diplomat ve nobel barış ödülü sahibi (ö. 1930)
 1865 - harry chauvel, avustralyalı general (ö. 1945)
 1865 - mehmet esat işık, türk askeri hekim (ö. 1936)
 1867 - wilbur wright, ilk motorlu uçağı yapan amerikalı ünlü wright kardeşler'den (ö. 1912)
 1871 - john millington synge, i̇rlandalı oyun yazarı, şair ve folklor kolleksiyoncusu (ö. 1909)
 1885 - arnold petersen, amerika sosyalist i̇şçi partisi ulusal sekreteri (ö. 1976)
 1886 - ernst thaelmann, alman siyasetçi ve almanya komünist partisi önderi (ö. 1944)
 1889 - charlie chaplin, i̇ngiliz sinema yönetmeni, oyuncu ve yazar (ö. 1977)
 1896 - tristan tzara, rumen asıllı fransız şair ve yazar (ö. 1963)
 1916 - behçet necatigil, türk şair ve yazar (ö. 1979)
 1918 - spike milligan, i̇rlanda asıllı i̇ngiliz aktör ve komedyen (ö.2002)
 1919 - merce cunningham, amerikalı koreograf ve dansçı (ö. 2009)
 1919 - nilla pizzi, i̇talyan şarkıcı (ö. 2011)
 1921 - peter ustinov, i̇ngiliz oyuncu, yönetmen, yazar ve en i̇yi yardımcı erkek oyuncu akademi ödülü sahibi (ö. 2004)
 1922 - afif yesari, türk yazar (ö. 1989)
 1922 - kingsley amis, i̇ngiliz yazar (ö. 1995)
 1922 - leo tindemans, belçika başbakanı (ö. 2014)
 1924 - henry mancini, amerikalı besteci, aranjör ve en i̇yi özgün müzik akademi ödülü sahibi (ö. 1994)
 1925 - sabri altınel, türk şair (ö. 1985)
 1927 - xvi. benedictus, katolik kilisesinin 265. papa (ö. 2022)
 1933 - erol günaydın, türk sinema ve tiyatro sanatçısı (ö. 2012)
 1934 - robert stigwood, avustralyalı film yapımcısı (ö. 2016)
 1936 - ayla arslancan, türk oyuncu (ö. 2015)
 1936 - şaban bayramoviç, sırp müzisyen (ö. 2008)
 1937 - george steele, amerikalı güreşçi (ö. 2017)
 1939 - dusty springfield, i̇ngiliz pop müzik şarkıcısı (ö. 1999)
 1940 - ii. margrethe, danimarka kraliçesi
 1942 - frank williams, i̇ngiliz formula 1 yarış takımının kurucusu ve patronu (ö. 2021)
 1946 - margot adler, amerikalı yazar, gazeteci, radyocu ve yayıncı (ö. 2014)
 1947 - kerim abdülcabbar, amerikalı basketbolcu
 1947 - erol evgin, türk şarkıcı, besteci ve oyuncu
 1947 - gerry rafferty, i̇skoç besteci ve şarkıcı (ö. 2011)
 1949 - şükrü karatepe, türk hukukçu ve akademisyen
 1950 - david graf, amerikalı oyuncudur (ö. 2001)
 1952 - yve-alain bois, cezayirli tarihçi, modern sanat eleştirmeni ve akademisyen
 1954 - ellen barkin, emmy ödüllü, altın küre'ye aday gösterilmiş amerikalı oyuncu
 1955 - henri, 7 ekim 2000'den beri hüküm süren lüksemburg büyük dükü
 1956 -  aleksey pajitnov, rus bilgisayar mühendisi,tetris oyununun geliştiricisi
 1956 - necla nazır, türk sinema oyuncusu ve şarkıcı
 1960 - rafael benítez, i̇spanyol teknik direktör
 1960 - pierre littbarski, alman eski millî futbolcu ve teknik direktör
 1964 - david kohan, amerikalı televizyon yapımcısı ve yazarı
 1965 - jon cryer, amerikalı oyuncu, yönetmen, senarist ve yapımcı
 1965 - martin lawrence, amerikalı aktör, yönetmen ve yapımcı
 1966 - jasna đuričić, sırp oyuncu
 1968 - vickie guerrero, amerikalı eski profesyonel güreş menajeri ve nadir güreşen eski profesyonel güreşçi
 1968 - barbara sarafian, belçikalı oyuncu
 1971 - emre tilev, türk spor spikeri
 1971 - selena, amerikalı şarkıcı ve söz yazarı (ö 1995)
 1972 - conchita martínez, i̇spanyol profesyonel tenis oyuncusu
 1973 - akon, senegal asıllı amerikalı hip-hop, r&b ve soul müzik sanatçısı
 1974 - toygar işıklı, türk müzisyen ve besteci
 1976 - lukas haas, amerikalı aktör
 1977 - ceyda düvenci, türk oyuncu
 1977 - fredrik ljungberg, i̇sveçli futbolcu
 1979 - christijan albers, hollandalı formula 1 pilotu
 1982 - gina carano, amerikalı oyuncu ve televizyon sunucusu
 1982 - boris diaw, fransız basketbol oyuncusu
 1982 - robert popov, makedon futbolcu
 1983 - marié digby, amerikalı pop müzik şarkıcısı
 1984 - claire foy, i̇ngiliz aktris
 1984 - pawel kieszek, polonyalı futbolcu
 1984 - mourad meghni, cezayirli futbolcu
 1984 - kerron stewart, jamaikalı atlet
 1985 - luol deng, güney sudan asıllı britanyalı profesyonel basketbolcu
 1985 - benjamín rojas, arjantinli oyuncu
 1985 - taye taïwo, nijeryalı futbolcu
 1985 - sam hyde, amerikalı komedyen, yazar ve aktör
 1986 - shinji okazaki, japon millî futbolcu
 1986 - epke zonderland, hollandalı jimnastikçi
 1987 - cenk akyol, türk basketbolcu
 1987 - aaron lennon, i̇ngiliz futbolcu
 1990 - reggie jackson, amerikalı profesyonel basketbolcu
 1990 - vangelis mantzaris, yunan basketbolcu
 1991 - kim kyung-jung, güney koreli futbolcu 
 1992 - hiroki higuchi, japon futbolcu 
 1993 - mirai nagasu, amerikalı buz patenci
 1993 - chance the rapper, amerikalı hip hop sanatçısı
 1994 - onur bulut, türk-alman futbolcu
 1996 - anya taylor-joy, abd doğumlu arjantinli-i̇ngiliz sinema ve dizi oyuncusu
 2002 - sadie sink, amerikalı aktris

ölümler 
 69 - otho, roma i̇mparatoru (d. 32)
 1090 - sikelgaita, lombard prenses (d. 1040)
 1686 - jean de coligny-saligny, fransız soylu ve ordu komutanı (d. 1617)
 1788 - georges-louis leclerc, fransız natüralist, matematikçi, kozmolog ve ansiklopedi yazarı (d. 1707)
 1828 - francisco goya, i̇spanyol ressam (d. 1746)
 1846 - domenico dragonetti, i̇talyan besteci (d. 1763)
 1850 - marie tussaud, madame tussauds balmumu heykel müzesinin kurucusu (d. 1761)
 1879 - bernadette soubirous, roma katolik kilisesi azizi (d. 1844)
 1888 - zygmunt florenty wróblewski, polonyalı kimyager ve fizikçi (d. 1845)
 1838 - george william hill, amerikalı astronom ve matematikçi (d. 1838)
 1930 - josé carlos mariátegui, perulu siyasal önder ve yazar (marksist tarihsel maddeciliği peru'nun toplumsal çözümlemesine uygulayan ilk aydın) (d. 1895)
 1935 - panait istrati, rumen yazar (d. 1884)
 1938 - steve bloomer, i̇ngiliz millî futbolcu (d. 1874)
 1947 - rudolf höß, nazi almanyası'nda asker ve auschwitz toplama kampı'nın komutanı (d. 1900)
 1958 - rosalind franklin, i̇ngiliz biyofizikçi ve kristallografçısı (d. 1920)
 1958 - archibald cochrane, i̇skoç siyasetçi ve deniz subayı (d. 1885)
 1968 - edna ferber, amerikalı yazar (d. 1885)
 1972 - yasunari kavabata, japon romancı ve nobel edebiyat ödülü sahibi (d. 1888)
 1989 - hakkı yeten, türk futbolcu, teknik direktör ve beşiktaş jimnastik kulübü'nün 18. başkanı (d. 1910)
 1991 - david lean, i̇ngiliz yönetmen (d. 1908)
 1992 - sinan kukul, türk devrimci (d. 1956)
 1994 - ralph ellison, afrikalı-amerikalı yazar (d. 1913)
 1995 - i̇kbal mesih, pakistanlı çocuk işçi (gelişmekte olan ülkelerde çocuk emeği istismarı sembolü olan) (d. 1982)
 1997 - roland topor, fransız oyun yazarı (d. 1938)
 2002 - robert urich, amerikalı aktör (d. 1946)
 2005 - kay walsh, i̇ngiliz oyuncu ve dansçı (d. 1911)
 2008 - edward lorenz, amerikalı matematikçi ve meteorolog (d. 1917)
 2010 - rasim deliç, boşnak asker (d. 1949)
 2010 - carlos franqui, kübalı yazar, şair, gazeteci, devrimci ve siyasetçi (d. 1921)
 2015 - i̇dris bamus, faslı futbolcu (d. 1942)
 2016 - jeanette bonnier, i̇sveçli gazeteci, yazar ve medya yöneticisi (d. 1934)
 2016 - louis pilot, lüksemburglu millî futbolcu ve teknik direktör (d. 1940)
 2017 - giandomenico boncompagni, i̇talyan radyo ve tv sunucusu, yönetmen, senarist ve söz yazarı (d. 1932)
 2018 - harry laverne anderson, amerikalı oyuncu ve sihibaz (d. 1952)
 2018 - choi eun-hee, koreli oyuncu (d. 1926)
 2018 - pamela catherine gidley, amerikalı oyuncu (d. 1965)
 2018 - harold everett greer, amerikalı eski profesyonel basketbol oyuncusu (d. 1936)
 2018 - ivan mauger, yeni zelandalı motosiklet yarışçısı (d. 1939)
 2018 - katharina reiss, alman çevirmen ve çeviribilimci (d. 1923)
 2019 - hansjörg auer, avusturyalı dağcı ve kaya tırmanıcısı (d. 1984)
 2019 - jörg demus, avusturyalı besteci ve piyanist (d. 1928)
 2019 - ahmed i̇ktidari, i̇ranlı eğitimci, hukukçu, yazar, tarihçi ve coğrafyacı (d. 1925)
 2019 - david lama, avusturyalı dağcı ve serbest kaya tırmanıcısı (d. 1990)
 2019 - fay mckenzie, amerikalı oyuncu ve şarkıcı (d. 1918)
 2019 - yaşar özel, türk ses sanatçısı (d. 1934)
 2019 - jess roskelley, amerikalı dağcı (d. 1982)
 2020 - daniel bevilacqua, sahne adıyla christophe, fransız şarkıcı, söz yazarı, klavyeci ve müzik yapımcısı (d. 1945)
 2020 - gene deitch, amerikalı ressam, animatör ve film yönetmeni (d. 1924)
 2020 - francesco di carlo, i̇talyan mafya üyesi (d. 1941)
 2020 - howard finkel, amerikalı profesyonel güreş ring spikeri (d. 1950)
 2020 - santiago lanzuela marina, i̇spanyol siyasetçi (d. 1948)
 2020 - henry miller, amerikalı avukat ve hukukçu (d. 1931)
 2020 - danièle hoffman-rispal, fransız siyasetçi (d. 1951)
 2020 - luis sepulveda, şilili yazar (d. 1949)
 2021 - heinze bakker, hollandalı spor gazetecisi ve muhabiri (d. 1942)
 2021 - nader dastneshan, i̇ranlı profesyonel futbolcu ve teknik direktör (d. 1960)
 2021 - ludmila guzun, moldovalı kadın siyasetçi (d. 1961)
 2021 - helen mccrory, i̇ngiliz oyuncu (d. 1968)
 2021 - éric raoult, fransız siyasetçi ve eski bakan (d. 1955)
 2021 - yessengaly abdijapbarovich raushanov, kazak şairi (d. 1957)
 2021 - felix silla, i̇talya doğumlu amerikalı eski aktör ve dublör (d. 1937)
 2021 - mari törőcsik, macar oyuncu (d. 1935)
 2022 - rhoda kadalie, güney afrikalı akademisyen (d. 1953)
 2022 - gloria sevilla, filipinli aktris (d. 1932)
 2022 - joachim streich, doğu almanya uyruklu eski futbolcudur (d. 1951)

tatiller ve özel günler 
 dünya ses günü
 biyologlar günü
 fırtına : kuğu fırtınası (3 gün)
 ağrı'nın eleşkirt ilçesinden rus ve ermeni birliklerinin geri çekilişi (1918)

0416
16