Köprülülü Hamdi

köprülülü hamdi bey, (1888 - 18 şubat 1920), türk asker ve bürokrat.

1888'de vardar'a bağlı köprülü kasabasında doğdu. babası kolağası i̇brahim bey'di. küçük yaşta yetim kaldığından, dayısı celalettin bey tarafından yetiştirildi. i̇lk öğrenimini köprülülü kasabasında, orta öğrenimini üsküp i̇dadisi'nde yaptı. ardından i̇stanbul'a gelerek mülkiye'yi bitirdi.

memurluk yaşamına kosova'da maiyyet memuru olarak başladı. 1912 yılında patlak veren balkan savaşına kadar bu görevde kaldı. balkan savaşı sırasında yedek subay olarak orduya katılıp, kumanova cephesi'nde sırplara karşı savaştı. vardar ordusunun ric'atı ile bu cephe çöktü ve osmanlı birlikleri dağıldı. hamdi bey 200 kişilik bir kuvvetle, çarpışa çarpışa çete savaşı yaparak edirne'ye, mehmed şükrü paşa kuvvetlerine ulaştı. 10 temmuz 1913 tarihinde osmanlı kuvvetlerinin edirne'yi bulgar kuvvetlerinden geri almasından sonra, edirne polis müdürlüğü i̇dâri bölüm başkanlığına, birkaç ay sonra da edirne'ye bağlı demirköy kazası kaymakamlığına tayin oldu. burada bulgar sınırından sızan çetelerle mücadeleleri bizzat yönetti. 1915'te malkara kaymakamı oldu. 1916'da keşan kaymakamlığına nakledildi. keşan'dan balıkesir'in sındırgı kazası kaymakamlığına tayin oldu. 26 temmuz 1917 tarihinde edremit kaymakamlığına atandı.

edremit kaymakamı iken 6 nisan 1919'da damat ferit paşa hükûmeti tarafından ittihatçı olduğu için görevden alındı ve hakkında tutuklama kararı çıktı. bu durumdan o tarihte balıkesir mutasarrıfı ve yakın arkadaşı olan tunalı hilmi sayesinde kurtularak yunan işgali altındaki burhaniye'ye gitti ve bölgedeki dağınık kuvâ-yi milliye'yi örgütledi.

önce ayvalık'taki ali çetinkaya ile sonra bandırma'daki 61. tümen komutanı kâzım özalp ile güçbirliği yaptı. balıkesir kongresi'ne katıldı. 26/27 ocak 1920'de eceabat yakınlarında fransız kuvvetleri denetimindeki cephaneliğe tarihe akbaş baskını olarak geçecek baskını 40 atlı arkadaşı ile birlikte düzenledi. çok sayıda silah ve mühimmat ele geçirdi.

yunan birliklerince ayvalık'ın işgali üzerine bölgedeki 172. alay komutanı kaymakam ali bey ile birlikte, bu bölgede bir cephe oluşturdu. 172. alay'ın birlikleri ve yöre halkından gönüllülerin oluşturduğu milis kuvvetler, bölgedeki yunan ilerlemesini durdurdu.

1919 yılının ağustos ayında balıkesir heyet-i merkeziye üyeliğine seçildi. asker ve silah tedariki, anzavur ayaklanması, yunan birliklerinin soma - salihli hattında gelişen taarruzlarında etkin rol aldı.

yönettiği akbaş cephaneliği baskını'ndan sonra biga'da görevliyken anzavur ahmet kuvvetlerinin 16 şubat 1920 tarihinde başlayan saldırıları sırasında, 17 şubat 1920 günü anzavur kuvvetlerine esir düştü. ertesi gün biga'ya getirilirken öldürüldü. cenazesi isyancılar tarafından biga hükûmet meydanına atıldı. yaklaşık bir hafta bu şekilde kaldıktan sonra yusuf i̇zzet paşa'nın emriyle tören yapılmadan küllük mezarlığına defnedildi. cumhuriyet'in ilanından sonra cenazesi bulunduğu yerden alınıp başka bir yere nakledildi. 1941 yılında ise törenle biga şehitliğine defnedildi.

kaynakça

dipnotlar 
 29 mayıs 1919 - ayvalık ve turgutlu, 4 haziran 1919 - nazilli, 5 haziran 1919 - akhisar, 12 haziran 1919 - bergama

dış bağlantılar 
 yard. doç. dr. zeki çevi̇k, köprülü hamdi bey ve akbaş cephaneliği baskını
 nutuk'ta köprülü hamdi bey ve akbaş cephaneliği baskını

1888 doğumlular
1920 yılında ölenler
kurtuluş savaşı'nda milisler
köprülü doğumlular
20. yüzyılda osmanlılar
türk cinayet kurbanları
kuvâ-yi milliye