C++

c++ (türkçe telaffuz: ce artı artı, i̇ngilizce telaffuz: si plas plas), bell laboratuvarlarından bjarne stroustrup tarafından 1979 yılından itibaren geliştirilmeye başlanmış, c'yi kapsayan ve çok paradigmalı, yaygın olarak kullanılan, genel amaçlı bir programlama dilidir. i̇lk olarak c with classes (sınıflarla c) olarak adlandırılmış, 1983 yılında ismi c++ olarak değiştirilmiştir. günüzümüzde en çok kullanılan programlama dillerinden biri olmuştur.

genel olarak her c programı aynı zamanda bir c++ programıdır, ancak her c++ programı bir c programı değildir. bu durumun bazı istisnaları mevcuttur. c++'ı c'den ayıran özellikler c++'ın nesne paradigması kullanılarak programlamaya olanak tanıyan özelliklerdir. sınıflar sayesinde yeni veri türleri yaratılabilir veya var olan türlerden yenileri türetilebilir. ayrıca çok biçimlilik sayesinde bir sınıf tanımıyla yazılmış kod, o sınıf türünden türetilmiş yeni sınıflarla da çalışabilir.

yordamsal altyapı

i̇şleçler 
c++'ın c'den devraldığı ve onu geliştirdiği yapılardan biridir. kısaca, özel olarak anlamlandırılmış işlevler (fonksiyon) kümesidir. ancak bu işlevler, alışılageldik şekilde çağırılmaz, dilin semantik yapısı içerisinde özel olarak değerlendirilir. operatörler çoğunlukla iki nesnenin arasına özel bir işaret konulmasıyla çağrılır. örneğin, iki nesnenin toplanması için iki nesnenin arasına '+' işareti konulması yeterlidir. bu işaret, derleyiciye '+' operatör fonksiyonunun çağırılacağını ifade eder. c'den farklı olarak, c++'ta operatörlerin çoğu aşırı yükleme yoluyla özelleştirilebilir.

önişlemci 
c++ program kaynak kodlarının derlenmesi üç aşamadan oluşur: önişlemci, kodun dönüştürülmesi ve bağlama. i̇lk aşama olan önişlemciyi basit bir yorumlayıcı olarak görülebilir. bu aşamada, birtakım direktifler yardımıyla derlenecek kodlarda basit sözcüksel değişiklikler yapılabilir.

önişlemci direktifleri "#" karakteriyle başlar, bu karakterden sonrası önişlemci tarafından yorumlanır ve bu özel karakterden önce beyaz boşluk (tab ve boşluk) dışında bir şey olmaması gerekir. bu direktifler yardımıyla derlenecek kodlar üzerinde birtakım kurallar belirlenebilir. ayrıca dosyaya bir başka dosyayı dahil etmek veya işlemciye özel direktifler vermek gibi işlemler içinde kullanılabilir.

nesne paradigması

sınıflar ve nesneler

kalıtlama 
kalıtlama diğer veri türlerinin özelliklerinden bir veri türü elde etmeyi sağlar. temel sınıftan kalıtım, "public", "protected" ve "private" olarak ilan edilebilir. bu erişim belirteci ilgili olmayan ve türetilmiş sınıfların kalıtımını "public" ve "protected" üyelerine aktarabilir. kalıtım ifadesi tek başına kullanılırsa "public" kalıtımı ifade eder. diğer iki kalıtım türü "public" kalıtımdan daha az kullanılır. geçiş belirteci ihmal edilirse "class" "private" olarak, "struct" "public" olarak kalıtılır. temel sınıflar sanal olarak ilan edilebilir, bu sanal kalıtım olarak adlandırılır. sanal kalıtım çoklu kalıtımın problemlerinden sıyrılarak temel yalnızca bir örneğinin kalıtım grafiğinde olmasını sağlar.

örnekler

yorum satırları 
yorum satırları bilgisayar tarafından çalıştırılmaz. bunlar kodu okuyanın anlamasını kolaylaştırmak için eklenir.
// tek satirdan olusan bir yorum
/*
  birden 
  fazla 
  satirdan olusan yorumlar
*/

merhaba dünya 

bu program uçbirim ekranına "merhaba, dunya!" yazacaktır. 
#include <iostream>

int main() {
  std::cout << "merhaba, dunya!\n";
}

i̇şleçleri aşırı yükleme (dos ya da process prompta) 
#include <iostream>

namespace matematik {

class karmasik {
public:
  karmasik() = default;

  karmasik(const double reel, const double sanal)
      : reel_(reel), sanal_(sanal) {}

  karmasik &operator+=(const karmasik &diger);

  double real() const { return reel_; }
  void real(const double t) { reel_ = t; }

  double sanal() const { return sanal_; }
  void sanal(const double t) { sanal_ = t; }

  friend std::ostream &operator<<(std::ostream &os, const karmasik &k);

private:
  double reel_ = 0;
  double sanal_ = 0;
};

karmasik &karmasik::operator+=(const karmasik &diger) {
  reel_ += diger.reel_;
  sanal_ += diger.sanal_;

  return *this;
}

std::ostream &operator<<(std::ostream &os, const karmasik &k) {
  return os << k.reel_ << '+' << k.sanal_ << 'i' << '\n';
}

karmasik operator+(const karmasik &sol, const karmasik &sag) {
  return karmasik(sag.real() + sol.real(), sag.sanal() + sol.sanal());
}

}

int main() {
  using namespace matematik;

  karmasik c;
  std::cout << c; // 0 + 0i

  karmasik ilk(1, 0), ikinci(0, 1);
  karmasik sonuc = ilk + ikinci;
  std::cout << sonuc; // 1 + 1i

  ilk += ikinci;
  std::cout << ilk; // 1 + 1i

  return 0;
}

ayrıca bakınız 
c tabanlı programlama dilleri listesi

kaynakça

dış bağlantılar 

 standart c++'ı yeni bir dil olarak öğrenmek—bjarne stroustrup'un yazısının çevirisi
 cppreference.com  
 cplusplus.com 
 parashift.com 
 c++ language reference  

 
nesne yönelimli programlama dilleri