1993'te Türkiye

1993'teki türkiye olayları.

siyaset

kuvvet komutanları

olaylar

ocak
 7 ocak - lucky-s olayı:  panama bandıralı lucky-s isimli bir gemiye deniz kuvvetleri tarafından düzenlenen operasyonda 11 ton uyuşturucu ele geçirildi.
 15 ocak - türk hava kuvvetleri, diyarbakır ile bingöl arasındaki bölgeye hava harekâtı düzenledi. operasyon sonunda 150 pkk militanının öldüğü açıklandı. 
 24 ocak - cumhuriyet gazetesi yazarı uğur mumcu, ankara'daki evinin önünde arabasına konulan bombasının patlaması sonucu öldürüldü.
 28 ocak - musevi asıllı iş adamı jak kamhi'ye i̇stanbul'daki evinin önünde silahlı saldırı düzenlendi. kamhi, saldırıdan sağ kurtuldu.

şubat
 5 şubat - maliye bakanı adnan kahveci, bolu'da yeni açılan otoyolda ters şeritte ilerlerken geçirdiği trafik kazası sonucu eşi ve kızıyla birlikte hayatını kaybetti.
 17 şubat - jandarma genel komutanı eşref bitlis'in uçağı ankara'da düştü. orgeneral bitlis ile 5 subay öldü.

mart
 30 mart - özel radyolar kapatıldı. bu olay daha sonra protestolara neden olacaktır.

nisan
 3 nisan - türkiye ile ermenistan'ı birbirine bağlayan akyaka sınır kapısı ile alican sınır kapısı, ermenistan ve azerbaycan arasında yaşanan dağlık karabağ savaşı'na tepki olarak türkiye tarafından kapatıldı.
 17 nisan - cumhurbaşkanı turgut özal kalp krizi sonucu hayatını kaybettti.
 28 nisan -ümraniye çöp patlaması: i̇stanbul'un ümraniye ilçesinde bulunan bir çöplükte metan gazı sıkışması nedeniyle meydana gelen patlamada 39 kişi öldü.

mayıs
 16 mayıs - tbmm'de yapılan üçüncü tur seçimlerde süleyman demirel cumhurbaşkanı seçildi.
 24 mayıs - 1993 bingöl saldırısı: malatya'dan usta birliklerine gitmek için yola çıkan silahsız askerlerin bindiği otobüs pkk militanları tarafından bingöl'ün bilaloğlu köyü yakınlarında durduruldu. otobüste bulunan 33 er ile 3'ü öğretmen 6 sivil kurşuna dizilerek öldürüldü.

haziran
 25 haziran - 50. hükûmet, dyp genel başkanı tansu çiller tarafından kuruldu.
 30 haziran - van'da bir otelin pkk'lılar tarafından ateşe verilmesi sonucu 11 sivil hayatını kaybetti.

temmuz
 2 temmuz
sivas katliamı: sivas'ta pir sultan abdal şenlikleri'ne katılmak için şehre gelenlerin kaldığı otel, cuma namazından çıkan bir gurup tarafından kundaklandı. olayda içinde tanınmış aydınların da bulunduğu 35 kişi hayatını kaybetti.
şırnak'ta bulunan bir jandarma karakoluna pkk militanları tarafından yapılan saldırılarıda 16 asker hayatını kaybetti.
 5 temmuz - başbağlar katliamı: erzincan'ın kemaliye ilçesine bağlı başbağlar köyüne pkk militanları tarafından yapılan saldırıda 33 sivil öldürüldü ve köy ateşe verildi. pkk bu saldırının sivas katliamı'nin misillemesi olduğunu açıkladı.
 12 temmuz - emniyet genel müdürlüğüne, mehmet ağar atandı.
 14 temmuz - iğdır'ın aralık ilçesinde bir jandarma karakoluna saldıran pkk teröristleri ile jandarma arasında çıkan çatışmada 8 asker öldü.
 18 temmuz - van'ın bahçesaray ilçesinde bulunan sündüzlü yaylasına silahlı saldırı düzenleyen pkk militanları 24 köylüyü öldürdü, 1 köylü saldırıdan yaralı olarak kurtuldu.

ağustos
 4 ağustos - bitlis’in mutki ilçesinde iki köy minibüsünü durduran pkk militanları 15 kişiyi kurşuna dizerek öldürdüler. saldırıda 13 kişi yaralandı.
 10 ağustos - pkk militanları bingöl’ün genç ilçesi yakınlarında bir yolcu minibüsünü pusuya düşürdü. saldırıda 8 yolcu öldürüldü, 10 yolcu yaralandı.

eylül
 4 eylül - hep kurucusu milletvekili mehmet sincar uğradığı suikast sonucu öldürüldü.
 25 eylül- antalya'da bir askerî uçak yerleşim yerine düştü. pilot ve halktan 7 kişi öldü.

ekim
 4 ekim
koç üniversitesi eğitime başladı
pkk militanlarının mardin’in midyat ilçesindeki köy yoluna döşedikleri mayına bir yolcu minibüsünün çarpması sonucunda 26 kişi öldü, 4 kişi yaralandı.
siirt'in şirvan ilçesine bağlı deltepe köyüne pkk'lılar tarafından düzenlenen silahlı saldırıda 33 kişi öldürüldü 10 kişi yaralandı.
 5 ekim - hakkâri, siirt ve batman’daki çeşitli köy ve mezralara pkk'lılar tarafından silahlı saldırılar düzenlendi. aralarında kadın ve çocukların da bulunduğu 35 kişi öldürüldü, 10 kişi yaralandı, 22 ev yakıldı.
 22 ekim
siirt'in baykan ilçesinde bir köyü basan pkk militanları 22 köylüyü öldürdü.
diyarbakır jandarma bölge komutanı bahtiyar aydın , lice ilçesinde askerî birlik içinde vurularak öldürüldü. ardından ilçede yaşanan çatışmalarda 30 kişi öldü, 200'e yakın bina hasar gördü.
 25 ekim - yavi katliamı: erzurum'un çat ilçesine bağlı yavi beldesine pkk tarafından yapılan saldırıda 38 kişi öldürüldü.
 i̇stanbul su ve kanalizasyon i̇daresi'nde yolsuzluk yapıldığı ortaya çıktı: i̇ski̇ skandalı.

kültür

sanat 
 1993 eurovision şarkı yarışması türkiye finali, 1993 eurovision şarkı yarışması'na burak aydos'un esmer yarim adlı parçasıyla katılan türkiye, sıralamada 10 puanla 21. oldu.
 1993 sedat simavi ödülleri
 12. uluslararası i̇stanbul film festivali

spor 
 1992-93 süper lig, galatasaray şampiyon oldu.

doğumlar

ölümler

ocak
 24 ocak - uğur mumcu, cumhuriyet gazetesi yazarı.

şubat
 5 şubat - adnan kahveci, maliye bakanı (d. 1949)
 15 şubat - adnan şinasi şenyurt, siyasetçi (d. 1927)
 17 şubat - eşref bitlis, jandarma genel komutanı (d. 1933)

mart
 7 mart - bedri yağan, dev-sol militanı

nisan
 9 nisan - kemal ilıcak, gazeteci 
 17 nisan - turgut özal, 8. türkiye cumhurbaşkanı 
 19 nisan - sabahattin kudret aksal, şair ve yazar

mayıs

haziran

temmuz
 2 temmuz
ali yalaz, sinema oyuncusu
asaf koçak, karikatürist
asım bezirci, şair ve yazar
behçet aysan, şair ve yazar
 7 temmuz - rıfat ilgaz, şair ve yazar 
 8 temmuz - ali şelhum devrim, siyasetçi 
 28 temmuz - cemal madanoğlu, asker

ağustos
 12 ağustos - tekin arıburun, asker ve siyasetçi
 15 ağustos - macit gökberk, felsefeci 
 25 ağustos - ali avni çelebi, ressam

eylül
 2 eylül - agah erozan, siyasetçi 
 25 eylül - ahmet kangal, siyasetçi

ekim
 6 ekim - nejat eczacıbaşı, iş insanı
 15 ekim - aydın sayılı, bilim insanı
 22 ekim - bahtiyar aydın, diyarbakır jandarma bölge komutanı

kasım
 4 kasım - cem ersever, asker
 20 kasım - aykut o. antmen, şair ve yazar

aralık
 7 aralık - abidin dino, ressam
 10 aralık - ertuğrul bilda, sinema oyuncusu
 30 aralık - i̇hsan sabri çağlayangil, siyasetçi