Tekin Akmansoy

alptekin akmansoy (20 ocak 1924, denizli - 12 şubat 2013, i̇stanbul), türk tiyatro ve sinema sanatçısıdır.

sarayköy'de 20 ocak 1924'te doğan alptekin akmansoy, meddah geleneğinin sürdürücülerinden biri oldu. 
babasının yüksek devlet memuru olması nedeniyle 1939 yılında ankara'ya taşındılar. uzun yıllar çeşitli tiyatrolarda görev alan akmansoy, 17 yaşında iken ankara halkevi'nde tiyatro kurslarına katıldığı yıllarda necip fazıl kısakürek'in yazdığı "para" isimli oyunda oynadı. akmansoy, para kazandığı için bu oyunu ilk profesyonel oyunu saydı.

ankara atatürk lisesi'nden 1942 yılında mezun olan akmansoy, 1947'de ankara devlet konservatuvarı'nı bitirerek, aynı yıl ankara devlet tiyatrosu sanatçısı olarak göreve başladı. 
bakanlar kurulu'nun 1969 yılında kıbrıs'a bir türk tiyatrosu kurmakla görevlendirdiği tekin akmansoy, kıbrıs türk tiyatrosu olan "i̇lk sahne"yi kurdu.

1974 yılında başlayan ve uzun yıllar trt'de yayınlanan  kaynanalar dizisinde kayserili uyanık iş insanı nuri kantar tiplemesiyle ön plana çıkmıştır. bu karakteri, yıllarca süren dizinin yanı sıra kaynanalar ve nöri gantar ailesi adlı sinema filmlerinde de canlandırmıştır.

1990'lı yıllarda kızı arzu akmansoy'un yönetmenliğini yaptığı kaynanalar'ın yeni bölümlerinin yanı sıra sonradan görmeler gibi dizilerle uzun süre sonra televizyona geri döndü.

1998'de devlet sanatçısı unvanı aldı. son olarak da i̇ki aile dizisinde tahir pamukçuoğlu karakterini canlandırmıştır.

zatürre teşhisiyle tedavi gördüğü hastanede 12 şubat 2013 günü yaşamını yitirmiş; 14 şubat 2013 perşembe günü teşvikiye camii'nden kaldırılan cenazesi zincirlikuyu mezarlığı'nda 2002'de ölen eşi meral akmansoy'un yanına defnedilmiştir.

tekin akmansoy aynı zamanda şarkıcı ozan orhon'un dedesidir.

tiyatro oyunları

yönettiği oyunları 
 nalınlar : necati cumalı - ankara devlet tiyatrosu - 1974
 dirlik düzenlik : oktay rifat - ankara devlet tiyatrosu - 1974
 nalınlar : necati cumalı - ankara devlet tiyatrosu - 1973
 sersem kocanın kurnaz karısı : haldun taner - ankara devlet tiyatrosu - 1972
 sacide (oyun) : ülker köksal - ankara devlet tiyatrosu - 1972
 sarı naciye : recep bilginer - ankara devlet tiyatrosu - 1971
 zoraki tabip : moliere - ankara devlet tiyatrosu - 1968

rol aldığı oyunları 
 becket yahut tanrılarının şerefi : jean anouilh - ankara devlet tiyatrosu - 1971
 iv. murat : turan oflazoğlu - ankara devlet tiyatrosu - 1970
 yaz : romain weingarten - ankara devlet tiyatrosu - 1968
 iv. hanry : luigi pirandello - ankara devlet tiyatrosu - 1967
 ayak bağı : georges feydeau - ankara devlet tiyatrosu - 1967
 my fair lady : gabriel pascal / george bernard shaw / alan jay lerner - ankara devlet tiyatrosu - 1966
 gök taşı : friedrich dürrenmatt - ankara devlet tiyatrosu - 1966
 bal sineği : aydın arıt - ankara devlet tiyatrosu - 1965
 çocuğum : margaret mayo - ankara devlet tiyatrosu - 1965
 hülleci : musahipzade celal - ankara devlet tiyatrosu - 1964
 yabanlar : carlo goldoni - ankara devlet tiyatrosu - 1964
 merdiven : nazım kurşunlu - ankara devlet tiyatrosu - 1963
 cengizhan'ın bisikleti : refik erduran - ankara devlet tiyatrosu - 1961 - 1970
 köroğlu : ahmet kutsi tecer - ankara devlet tiyatrosu - 1960
 kırık oyuncaklar : lillian hellman - ankara devlet tiyatrosu - 1960
 kral oidipus : sofokles - ankara devlet tiyatrosu - 1959
 dört albayın aşkı : peter ustinov - ankara devlet tiyatrosu - 1959
 duvarların ötesi : turgut özakman - ankara devlet tiyatrosu - 1958
 dışardakiler : haldun taner - ankara devlet tiyatrosu - 1957
 fareler ve i̇nsanlar : john steinbeck - ankara devlet tiyatrosu - 1957
 yaz bekarı : moliere - ankara devlet tiyatrosu - 1956
 tufan : turgut özakman - ankara devlet tiyatrosu - 1956
 oğuz ata : selahattin batu - ankara devlet tiyatrosu - 1955
 haydutlar : friedrich schiller - ankara devlet tiyatrosu - 1955
 harput'ta bir amerikalı : cevat fehmi başkut - ankara devlet tiyatrosu - 1955
 genç osman : turan oflazoğlu - ankara devlet tiyatrosu - 1955
 yaslı aile : branislav nušić - ankara devlet tiyatrosu - 1954
 othello : william shakespeare - ankara devlet tiyatrosu - 1954
 tanrı dağı ziyareti : reşat nuri güntekin - ankara devlet tiyatrosu - 1954
 çayhane : john patrick - ankara devlet tiyatrosu - 1954
 maria stuart : friedrich schiller - ankara devlet tiyatrosu - 1954
 güzel helena : selahattin batu - ankara devlet tiyatrosu - 1953
 avanak : georges feydeau - ankara devlet tiyatrosu - 1953
 yanlış yanlış üstüne : oliver goldsmith - ankara devlet tiyatrosu - 1952
 vatan i̇sterse : karel čapek - ankara devlet tiyatrosu - 1952
 ölü kraliçe : henry de montherlant - ankara devlet tiyatrosu - 1952
 fatih : nazım kurşunlu - ankara devlet tiyatrosu - 1952
 gölgeler : ahmet muhip dranas - ankara devlet tiyatrosu - 1952
 tersyüz : galip gürhan - ankara devlet tiyatrosu - 1952
 perili değirmen : ziya demirel - ankara devlet tiyatrosu - 1952
 öteye doğru : sutton vane - ankara devlet tiyatrosu - 1951
 kadının fendi : w. somerset maugham - ankara devlet tiyatrosu - 1951
 köşebaşı : ahmet kutsi tecer - ankara devlet tiyatrosu - 1951
 alınyazısı : nahid sırrı örik - ankara devlet tiyatrosu - 1951
 bir yaz gecesi dönümü rüyası : william shakespeare - ankara devlet tiyatrosu - 1951
 cyrano de bergerac : turan oflazoğlu - ankara devlet tiyatrosu - 1951
 perr gynt : henrik ibsen - ankara devlet tiyatrosu - 1949
 scapin'in dolapları : moliere - ankara devlet tiyatrosu - 1949
 küçük şehir : cevat fehmi başkut - ankara devlet tiyatrosu - 1949 - 1971
 para : necip fazıl kısakürek - ankara devlet tiyatrosu - 1941
 ayyar hamza : direktör ali bey - ankara devlet tiyatrosu - 1939

filmografisi

filmler 
 1951 mezarımı taştan oyun
 1951 kanlı feryat 
 1953 kaderin mahkûmları
 1967 501 numaralı hücre
 1974 köyden i̇ndim şehire
 1974 kanlı deniz
 1975 nöri gantar ailesi 
 1975 kaynanalar

diziler 
 2006-2008: i̇ki aile - tahir ağa
 1974-2004: kaynanalar  
 emret bakanım
 2005: emret muhtarım 
 1994: sonradan görmeler
 1989: beybaba

ödülleri 

 (2008) 35. altın kelebek ödülleri - onur ödülü
 (1967) sanat sevenler derneği ödülleri - övgüye değer görülenler (göktaşı)

kaynakça 

1924 doğumlular
sarayköy doğumlular
2013 yılında ölenler
türk erkek sinema oyuncuları
türk erkek tiyatro oyuncuları
devlet sanatçıları
kalp yetmezliğinden ölenler
solunum yetmezliğinden ölenler
zincirlikuyu mezarlığı'na defnedilenler
devlet tiyatroları sanatçıları