1995

1995 (mcmxcv) pazar günü başlayan yıl. 20. yüzyılın ve 2. milenyumun 95. yılı.

olaylar 
 1 ocak
 diyarbakır'ın kulp ilçesine bağlı hamzalı köyüne saldıran pkk mensupları, yedisi çocuk on dokuz kişiyi öldürdü. bir pkk'lı öldürüldü.
 dünya ticaret örgütü kuruldu.
 i̇sveç, avusturya ve finlandiya; avrupa birliği üyeliğine kabul edildi.
 17 ocak - japonya'nın kobe şehrinde meydana gelen 7.3 şiddetindeki deprem sonucu 6.433 kişi öldü.
 6 şubat - türkiye ile avrupa birliği arasında gümrük birliği antlaşması imzalandı.
 18 şubat - cumhuriyet halk partisi ile sosyaldemokrat halkçı parti, chp çatısı altında birleşti. hikmet çetin genel başkanlığa getirildi.
 20 mart - türk silahlı kuvvetleri, kıbrıs harekâtı'ndan (1974) sonraki en kapsamlı harekâtı başlatarak 35.000 askerle irak'a girdi. genelkurmay başkanlığı'ndan yapılan açıklamaya göre irak'ta 2245 pkk'lı öldürülürdü.
 tokyo metrosu'nda aum shinrikyo tarikatı üyeleri tarafından sarin gazı kullanılarak gerçekleştirilen terör saldırısında 12 kişi hayatını kaybetti, 4000'den fazla kişi yaralandı.
 11 nisan - güneydoğu anadolu projesinin bir parçası olan şanlıurfa - harran su kanallarına, ilk su verildi.
 1 mayıs - hırvatistan ordusu, batı slavonya'yı geri almak için bljesak operasyonu başlattı.
 17 mayıs - nasuh mahruki everest'in zirvesine ulaşarak dünyanın en yüksek zirvesine ulaşan ilk türk oldu.
 25 mayıs - batman'da bir ilkokul yakınındaki durağa bırakılan bombanın patlaması sonucu 4 öğrenci, 1 öğretmen toplam 11 kişi öldü, 18 kişi de yaralandı.
 6 haziran - yalova, karabük ve kilis il oldu.
 16 haziran
 michael jackson çift diskten oluşan albümünü history'u çıkardı. ayrıca bu albüm dünyanın en çok satan çift diskli albümüdür.
 pkk tunceli'de bir karakolu bastı, 20 asker öldü.
 11 temmuz - bosna soykırımı: ratko mladiç komutasındaki bosna sırp ordusu, bosna-hersek'teki srebrenitza bölgesi'nde, toplamda yaklaşık 8.000 bosnalı'ın öldürüldüğü srebrenitza katliamı'na başladı.
 13 temmuz - isparta'nın senirkent ilçesinde meydana gelen sel felaketinde 74 kişi öldü.
 25 temmuz - i̇stanbul altın borsası açıldı.
 4 ağustos-7 ağustos - hırvatlar, bosna-hersek ordusunun 5. kolordusu ve nato’yla işbirliği içinde krayina sırp cumhuriyeti ve batı bosna cumhuriyeti'ne karşı fırtına harekâtı olarak adlandırılan geniş çaplı bir operasyon düzenleyerek 250.00 sırp ve müslüman özerkçiye evlerini terk ettirdiler.
 24 ağustos - microsoft, yeni windows sürümü windows 95'i satışa sundu.
 30 ağustos - nato, markale katliamı üzerine, bosnalı sırplara karşı hava harekatı başlattı.
 11 eylül - sümerbank, 103 milyon dolara hayyam garipoğlu grubuna satılarak özelleştirildi.
 1 ekim - 1995 dinar depremi: afyonkarahisar ilinin dinar ilçesinde meydana gelen 6.0 şiddetindeki depremde 90 kişi öldü, 212 kişi yaralandı.
 2 ekim - heavy metal albümü iron maiden onuncu albümü the x factor'ı yayınladı.
 13 kasım - suudi arabistan'ın başkenti riyad'da bomba yüklü araçlarla gerçekleştirilen saldırıda 7 kişi öldü.
 8 aralık
 eralp akkoyunlu (d 1933), 1987 yılında çıktığı dünya seyahatini tamamlayarak bunu gerçekleştiren 5. türk oldu. 6 yıl 7 ay süren bu yolculukta akkoyunlu, 302 gün seyir yaparak dünyayı dolaşmıştır.
 kesk, memur sendikaları konfederasyonu kuruldu.
 13 aralık - avrupa parlamentosu, 149 ret oyuna karşılık 343 oyla türkiye ile yapılan gümrük birliği anlaşmasını onayladı.
 14 aralık - paris'te sırp, bosnalı ve hırvatlar arasında imzalanan dayton barış antlaşması'yla 3.5 yıldır devam eden bosna savaşı sona erdi.

tarihi bilinmeyenler 
 nba basketbol liginde toronto raptors takımı kuruldu.

dünya nüfusu

doğumlar

ocak 
 1 ocak
 rachel amanda, endonezyalı oyuncu ve şarkıcı
 beykan şimşek, türk futbolcu.
 gökhan akkan, türk kaleci.
 nuri fatih aydın, türk futbolcu.
 recep niyaz, türk futbolcu.
 turhan alper turgut, türk futbolcu.
 2 ocak - antonio josé, i̇spanyol şarkıcı.
 3 ocak
 muhammed demirci, türk futbolcu.
 kim seolhyun, güney koreli şarkıcı ve oyuncu.
jisoo (şarkıcı),güney koreli şarkıcı ve oyuncu
 30 ocak
 eldar seferov, azeri artistik jimnastikçi
 viktoriya komova, rus artistik jimnastik sporcusu

şubat 
 8 şubat - jordan todosey, sinema oyuncusu
 8 şubat - mijat gaćinović, sırp futbolcu
 11 şubat - milan škriniar, slovak futbolcu

mart 
 4 mart - chlöe howl, i̇ngiliz şarkıcı ve şarkı yazarı
 6 mart - annelies törös, belçikalı manken
 8 mart - marko gudurić sırp basketbolcu
 15 mart - guillermo martínez ayala, meksikalı futbolcu
 17 mart - anastasia martiusheva, buz patenci
 22 mart - hasan ayaroğlu, türk futbolcu

nisan 
 1 nisan - maxence perrin, fransız oyuncu
 2 nisan - sergey revyakin, rus futbolcu
 6 nisan - metecan birsen, basketbolcu
 7 nisan - valeria zenkova, buz patenci
 8 nisan - anne murielle ravina, mauritiuslu manken
 14 nisan - yukiko fujisawa, buz patenci
 22 nisan - mustafa etoğlu, türk futbolcu
 26 nisan - tilbe şenyürek, türk basketbolcu

mayıs 
 2 mayıs - hazal subaşı, türk oyuncu ve manken
 3 mayıs - celeste buckingham, slovak şarkıcı
 6 mayıs - adi osmanović, boşnak voleybolcu
 12 mayıs 
 luke benward, amerikalı oyuncu ve şarkıcı
 sawyer sweeten, amerikalı çocuk oyuncu (ö. 2015)
 15 mayıs - ksenia sitnik, şarkıcı
 22 mayıs - nazlıcan ölçek, türk basketbolcu
 26 mayıs - kenan sipahi, türk basketbolcu

haziran 
 4 haziran - maría isabel, i̇spanyol şarkıcı
 6 haziran - daria varlamova, avustralyalı-rus manken
 12 haziran - ezgi dilik, türk voleybolcu
 19 haziran - deniz aygül, türk basketbolcu

temmuz 
 5 temmuz - akira hamashita, japon futbolcu
 7 temmuz - nika turković, hırvat şarkıcı.
 9 temmuz - georgie henley, şarkıcı.
 10 temmuz - nicolas ganopoulos, yunan şarkıcı.
 12 temmuz - yohio, i̇sveçli şarkıcı ve söz yazarı.
 12 temmuz - luke shaw, i̇ngiliz futbolcu
 17 temmuz - jessy gálvez lópez, belçikalı futbolcu
 18 temmuz - sui wenjing, buz patenci.
 28 temmuz - polina shelepen, buz patenci.

ağustos 
 8 ağustos - malin reitan, norveçli şarkıcı.
 15 ağustos - ümit karaal, türk futbolcu.
 17 ağustos - gracie gold, amerikalı buz patenci.
 20 ağustos - mehmet yılmaz, türk futbolcu.
 29 ağustos - kartal özmızrak, türk basketbolcu.
 29 ağustos - oğuz berkay fidan, türk şarkıcı.

eylül 
 7 eylül
luisa niemesch, alman güreşçi
 george williams, galli futbolcu
 yota shimokawa, japon futbolcu
 jailson, brezilyalı futbolcu
 8 eylül
 ellie black, kanadalı artistik jimnastikçi
nicolai hvilshøj reedtz, danimarkalı counter-strike: global offensive profesyonel oyuncu
 hayao kawabe, japon hentbolcu
 julian weigl, alman millî futbolcu
 10 eylül 
samed kaya, türk oyuncu
jack grealish, i̇ngiliz milli futbolcu
 15 eylül - sam gallagher, i̇ngiliz futbolcu
 22 eylül-nayeon,güney koreli şarkıcı

ekim 
 1 ekim - zhaneta byberi, arnavut model
 4 ekim - ralf mackenbach, hollandalı müzisyen.
 7 ekim - carlos ibargüen, kolombiyalı futbolcu
 9 ekim - mariam kakhelishvili, gürcü sanatçı ve söz yazarı.
13 ekim-jimin (1995 doğumlu şarkıcı) güney koreli şarkıcı

 15 ekim - billy unger, amerikalı aktör.

kasım 
 2 kasım - brandon soo hoo, sinema ve dizi oyuncusu.
 6 kasım - doğukan tezel, türk basketbolcu
 9 kasım - daniel naroditsky, amerikalı satranç büyükustası
 11 kasım - noah gray-cabey, amerikalı aktör
 16 kasım 
dilara uralp, türk rüzgâr sörfçüsü
aslı bekiroğlu, türk oyuncu 
 23 kasım - brittany broben, avustralyalı atlama sporcusu
 27 kasım - iris, belçikalı şarkıcı

aralık 
 1 aralık - eva boto, sloven şarkıcı.
 20 aralık - feliks zemdegs, avustralyalı rubik küpü şampiyonu.
 29 aralık - ross lynch, amerikalı aktör, şarkıcı, çalgıcı ve dansçı
30 aralık- v (şarkıcı) güney koreli şarkıcı

ölümler

ocak 
 1 ocak
 eugene wigner, macar amerikan fizikçi ve matematikçi.
 mehmet muhtar, türk sinema yönetmeni ve senaristi.
 2 ocak - siad barre
 6 ocak - muharrem ergin, türk yazar ve türkolog.
 9 ocak
 alaettin eriş, türk siyasetçi.
 souphanouvong
 11 ocak
 onat kutlar, türk şair, yazar, düşünce adamı.
 theodor wisch
 17 ocak - miguel torga, portekizli şair ve yazar.
 18 ocak - adolf butenandt, alman biyokimyacı (d. 1903)
 20 ocak - mehdi bazergan, i̇ranlı eğitimci, akademisyen, aktivist ve siyasetçi.
 25 ocak - william sylvester, amerikalı film ve dizi oyuncusu.

şubat 
 2 şubat
 donald pleasence, i̇ngiliz aktör.
 fred perry, i̇ngiliz tenisçi.
 4 şubat - patricia highsmith, amerikalı polisiye yazarı.
 6 şubat - mehmet nebil oktay, türk siyasetçi.
 21 şubat - istván bárány, macar yüzücü.

mart 
 1 mart
 césar rodríguez álvarez, i̇spanyol eski millî futbolcu.
 georges j. f. köhler, alman biyolog.
 vladislav listyev, rus televizyon habercisi.
 3 mart - mustafa irgat, türk şair ve sinema yazarı.
 4 mart - eden ahbez
 6 mart - nehar tüblek, karikatürcü ve mizahçı.
 14 mart - william alfred fowler, amerikalı astrofizikçi.
 15 mart - mustafa necati karaer
 17 mart - ruşen cevadov, azerbaycanlı siyasetçi, asker.
 18 mart - sadri alışık, oyuncu (d. 1925).
 19 mart - max braithwaite, kanadalı yazar.
 20 mart - james "bud" walton
 26 mart
 belgin doruk, oyuncu (d. 1936).
 eazy-e, amerikalı rapçi ve prodüktör.
 ko takamoro, eski japon futbol oyuncusu.
 27 mart - seyfi kurtbek, türk siyasetçi, askerci.
 29 mart - baltimora, kuzey i̇rlandalı şarkıcı.
 31 mart - selena, amerikalı şarkıcı ve söz yazarı öldürüldü (d. 1971)

nisan 
 6 nisan - yannis alevras, yunan siyasetçi ve yunanistan cumhuriyeti'nin eski meclis başkanı ve cumhurbaşkanı vekili.
 10 nisan - morarji desai, hindistan'ın 6. başbakanı.
 13 nisan - josef hügi, i̇sviçreli futbolcu.
 14 nisan - brian coffey, i̇rlandalı şair ve yayıncı.
 18 nisan - max wünsche
 20 nisan - milovan đilas
 25 nisan - ginger rogers, amerikalı tiyatro ve sinema oyuncusu, şarkıcı ve dansçı.
 27 nisan - kemal sarıibrahimoğlu, türk siyasetçi.

mayıs 
 2 mayıs - osman kavrakoğlu, türk siyasetçi ve futbol adamı.
 5 mayıs
 mihail botvinnik, altıncı dünya satranç şampiyonu.
 ömer lütfi erzurumluoğlu, türk siyasetçi.
 10 mayıs - belkıs dilligil tiyatro ve sinema oyuncusu
 11 mayıs - mia martini, i̇talyan şarkıcı.
 12 mayıs
 giorgio belladonna
 ştefan kovács
 14 mayıs
 christian anfinsen, amerikalı biyokimyacı.
 rauf mutluay, türk deneme yazarı, eleştirmen ve edebiyat araştırmacısı.
 16 mayıs - lütfi suyolcu, kuşadası belediyesi eski başkanı.
 18 mayıs - elizabeth montgomery, amerikalı film ve televizyon oyuncusu.
 24 mayıs - harold wilson, i̇ngiliz siyasetçi, başbakan.
 25 mayıs - dany robin, fransız oyuncu.
 26 mayıs - doğan kasaroğlu, türk gazeteci ve siyasetçi.
 29 mayıs - glen selbo, amerikalı basketbolcu.
 30 mayıs - ted drake, i̇ngiliz futbol adamı.

haziran 
 9 haziran - sibel yalçın, dhkp-c militanı.
 14 haziran - roger zelazny, polonyalı-amerikalı yazar.
 20 haziran - emil cioran, rumen yazar.
22 haziran - yves congar - dominikan, kardinal, 20. yüzyılın en önemli roma katolik ilahiyatçılarından biridir (d. 1904)
 23 haziran - jonas salk
 29 haziran - lana turner, amerikalı oyuncu, akrist. (d. 1921)

temmuz 
 4 temmuz- bob ross ressam (d.1942).
 5 temmuz - aziz nesin, mizah yazarı (d. 1915).
 10 temmuz - mehmet ali aybar, türkiye i̇şçi partisi'nin (ti̇p) eski lideri ve sosyalist devrim partisi'nin (sdp) kurucu genel başkanı. (ö.1995)
 13 temmuz - bilge karasu, türk yazar.
 15 temmuz - haluk çulha, türk bürokrat.
 17 temmuz
 efraim evron, i̇srailli diplomat.
 juan manuel fangio
 20 temmuz - ernest mandel
 24 temmuz
 halid bekdaş, suriyeli siyaset adamı.
 sadık ahmet
 27 temmuz - melih esenbel, türk diplomat.

ağustos 
 3 ağustos - ida lupino, amerikalı sinema oyuncusu, yönetmen ve senarist.
 7 ağustos - muharrem gülergin
 5 ağustos - i̇zet naniç, yugoslav savaşı sırasında tugay komutanı (d. 1965)
 9 ağustos - jerry garcia
 10 ağustos - özdemir yiğit, türk büyükelçi.
 12 ağustos - vasfi gerger, türk siyasetçi.
 21 ağustos - guri richter, danimarkalı oyuncu (d. 1917)
 23 ağustos - sylvester stadler
 24 ağustos - alfred eisenstaedt, amerikalı fotoğrafçı.
 29 ağustos - frank perry, amerikan oyun ve film yönetmeni.
 30 ağustos
 adam wiśniewski-snerg, polonyalı bilimkurgu yazarı.
 fischer black, amerikalı ekonomist.

eylül 
 9 eylül - keith wayne, amerikalı oyuncu.
 10 eylül - oral sander, türk akademisyen.
 11 eylül - jimmy ryce, amerikalı erkek çocuğu.
 12 eylül - jeremy brett, i̇ngiliz aktör.
 15 eylül - gunnar nordahl, i̇sveçli golcü futbolcu.
 27 eylül - baha akşit, türk siyasetçi, doktor, eski milletvekili ve senatör.

ekim 
 4 ekim - gilles deleuze
 5 ekim - abdurehim ötkür, yazar ve şair.
 9 ekim - alec douglas-home, i̇ngiliz siyasetçi.
 10 ekim - kadir savun, oyuncu (d. 1926).
 11 ekim - şemsi belli, türk şair, yazar, gazeteci, siyasetçi.
 13 ekim - tevfik koraltan, türk siyasetçi.
 18 ekim - claudio brook, meksikalı sinema oyuncusu.

kasım 
 3 kasım - jean droze
 4 kasım - i̇zak rabin
 8 kasım - mükerrem sarol, türk siyasetçi.
 9 kasım - yılmaz zafer, oyuncu (d. 1956).
 10 kasım
 ken saro-wiwa, nijeryalı yazar, televizyon yapımcısı ve çevreci.
 rené wellek
 20 kasım - sergey grinkov, rus buz patenci.
 21 kasım - victoria hazan, yahudi asıllı türk şarkıcı, udi ve besteci.
 23 kasım - louis malle, fransız film yönetmeni, senarist ve yapımcısı.
 25 kasım - nesim malki, türkiye yahudisi iş insanı ve tefeci.
 27 kasım - abdullah yüce, türk müziği sanatçısı, şair, oyuncu.
 28 kasım - rakım çalapala, türk yazar.

aralık 
 2 aralık
 kemal sülker, türk sendikacı, gazeteci, araştırmacı yazar.
 robertson davies, kanadalı oyun yazarı ve romancı.
 7 aralık - masashi watanabe, japon futbol oyuncusu.
 17 aralık - i̇sa yusuf alptekin, uygur siyasetçisi ve doğu türkistan cumhuriyetinin genel sekreteri.
 18 aralık - konrad zuse
 19 aralık - kamil tuğrul coşkunoğlu, türk siyasetçi.
 23 aralık - james meade, i̇ngiliz iktisatçısı.
 25 aralık - dean martin, amerikalı oyuncu ve şarkıcı.
 26 aralık - hüsamettin böke, türk futbolcu.
 30 aralık
 doris grau, amerikalı senaryo danışmanı, oyuncu ve ses sanatçısı.
 orhan öztrak, türk siyasetçi.

ayı ve günü bilinmeyenler,
 arif nusret say (d. 1933, gaziantep), uluslararası halter federasyonu denetleme kurulu üyesi.
 ali el-verdi, iraklı sosyal bilimci (d. 1913)