mismayil/tr_wikipedia huggingface dataset:
Çekicilik

çekicilik, bir ahşap oymacılığı sanatıdır. özellikle amasra'da, bölgede yetişen ağaçlardan elverişli olanların el tezgâhlarında oyulması, işlenmesi ile küçük ev ve hediyelik eşya yapılır. zanaatkârların toplandığı çekiciler çarşısı amasra'nın önemli merkezlerinden biridir. bu çarşıda yöreye özgü tahta kaşık, çatal, havan ve salata tabağı türü eşya satılmaktadır.

halk sanatları
Salma Hayek

salma hayek (d. 2 eylül 1966, coatzacoalcos), meksikalı-amerikalı oyuncu ve film yapımcısı. babası lübnanlı, annesi meksikalıdır. i̇spanyolca, i̇ngilizce, arapça ve portekizce bilmektedir.

oyunculuk kariyerine meksika'da, 1989 yapımı pembe dizi teresa'''daki başrolüyle başlamıştır. desperado, gün batımından şafağa, vahşi vahşi batı ve dogma'' filmlerinde oynayarak ön plana çıkmıştır. 2002 yapımı biyografik film frida'da ressam frida kahlo'yu canlandırması ile en i̇yi kadın oyuncu akademi ödülü'ne aday gösterilmiş ve bu ödüle aday gösterilen ilk meksikalı olmuş; ayrıca en i̇yi kadın film oyuncusu altın küre ödülü - dram, en i̇yi kadın oyuncu sag ödülü ve bafta en i̇yi kadın oyuncu ödülü'ne de aday gösterilmiştir.

2009 yılında fransız iş insanı françois-henri pinault ile evlenmiştir ve 2007 doğumlu bir kız çocuğu vardır.

oyunculuk kariyeri 
black mirror - 2023
the eternals - 2021
grown ups 2 - (büyükler 2), 2013
 here comes the boom, 2013
 wild roses, tender roses, 2012
 seven friends of pancho villa and the woman with six fingers, 2011
 grown ups - (büyükler), 2010
 cirque du freak: the vampire's assistant - (ucubeler sirki: vampirin çırağı), 2009
 lonely hearts, 2006
 paint, 2005
 sian ka'an, 2005
 ask the dust, 2005
 bandidas, 2005
 after the sunset - (gün batmadan), 2004
 once upon a time in mexico - (bir zamanlar meksika'da), 2003
 game over - (çılgın çocuklar 3-d), 2003
 frida, 2002, frida kahlo rolünde
 in the time of the butterflies - (kelebekler zamanı), 2001
 hotel - (otel), 2001
 traffic - (trafik), 2000
 living it up -  (la gran vida), 2000
 chain of fools - (çılgın kovalamaca), 2000
 timecode, 2000
 wild wild west - (vahşi vahşi batı), 1999
 no one writes to the colonel - (albaya kimseden mektup yok), 1999
 dogma 1999
 the faculty - (fakülte), 1998
 the velocity of gary, 1998
 54, 1998 
 breaking up - (aşkın sınırları), 1997
 the hunchback - (notre dame'in kamburu), 1997
 fools rush in - (ahmaklar acele eder), 1996
 fled - (kaçaklar), 1996
 from dusk till dawn - (gün batımından şafağa), 1996
 fair game - (dürüst oyun), 1995
 four rooms - (dört oda), 1995
 desperado, 1995
 midaq alley - (midaq sokağı), 1995
 roadracers, 1994
 mi vida loca - (çılgın yaşamım), 1994

kazandığı ödüller 
 altın kamera - en iyi uluslararası kadın oyuncu, 2003

dış bağlantılar 
 
 

1966 doğumlular
amerikalı kadın sinema oyuncuları
meksikalı kadın sinema oyuncuları
arap hristiyanlar
yaşayan insanlar
21. yüzyılda amerikalı kadın oyuncular
daytime emmy ödülü sahipleri
disleksi olan kişiler
20. yüzyılda amerikalı kadın oyuncular
meksika asıllı amerikalı kadın oyuncular
amerikalı sağlık aktivistleri
i̇nsani yardımlarda bulunan amerikalılar
arap asıllı amerikalılar
lübnan asıllı amerikalılar
i̇spanyol asıllı amerikalılar
dansözler
légion d'honneur şövalyeleri
amerika birleşik devletleri'ndeki meksikalı göçmenler
lübnan asıllı meksikalılar
i̇spanyol asıllı meksikalılar
amerika birleşik devletleri vatandaşlığına kabul edilenler
i̇beroamerikan üniversitesinde öğrenim görenler
Andy Goldsworthy

andy goldsworthy (d. 26 temmuz 1956, cheshire, birleşik krallık), büyük britanyalı heykeltıraş, fotoğrafçı, çevreci.

i̇skoçya'da yaşamaktadır. doğada ve doğal malzemelerle eserlerini yaratmakta ve fotoğraflarını çekmektedir. arazi sanatı (land art) hareketinin önemli ve popüler temsilcilerinden biridir.

beş değişik sanat okulundan reddedildikten sonra bradfort ve lancaster sanat okullarında öğrenim görmüştür. her yılın altı ayı ingiltere'de, diğer altı ayı ise dünyanın değişik bölgelerinde sanat çalışmalarını yapar. birçok heykeltıraş malzemeleri yontma ya da kesme yoluyla şekillendirirken sanatçı, eserlerini doğanın kendi akışından yararlanarak oluşturmaktadır.doğada ne bulursa o malzemeyle heykellerini yapar ve asla yaşayan hiçbir canlıya zarar vermez.

rivers and tides adlı 2001 yılında alman sinemacı thomas riedelsheimer tarafından çekilen belgesel filmde, çalışmalarını gerçekleştirme süreçleri kaydedilmiştir.

dış bağlantılar 
 eserlerinden örnekler

1956 doğumlular
i̇ngiliz fotoğrafçılar
i̇ngiliz heykeltıraşlar
i̇ngiliz çevreciler
modern sanatçılar
yaşayan insanlar
Gün Batımından Şafağa

gün batımından şafağa (özgün adı: from dusk till dawn), quentin tarantino'nun senaryosunu yazdığı, robert rodriguez'in yönetmenliğini üstlendiği film.

gecko kardeşlerin meksika'ya kaçışını ve beraberinde gelişen olayları anlatan filmin ilk yarısı bir yol filmi olmasına karşın, ikinci yarısı korku filmidir. bu "tür" geçişi quentin tarantino'nun senaryonun akışına hakim oluşu ve rodiriguez'in sinemasal yeteneğini konuşturması ile hayret ve takdir ile izliyoruz.

filmin akıllarda kalan sahnelerinden en önemlisi şüphesiz salma hayek'in yılan dansı sahnesidir. bu sahne sinema tarihinin en seksi sahnelerinden biri olarak sinema dergi ve sitelerince kabul görür. film birçok ödül almıştır.filmin ilk yarısı gangster ikinci yarısıda vampir filmi olarak uyarlanmıştır.

1996 çıkışlı filmler
1990'larda korku filmleri
1990'larda aksiyon filmleri
sinemaya uyarlanmış hikâyeler
vampir filmleri
robert rodriguez'in yönettiği filmler
satürn ödülü kazanan filmler
troublemaker studios filmleri
dimension films filmleri
kaliforniya'da çekilmiş filmler
elizabeth avellán'ın yapımcısı olduğu filmler
graeme revell'in müziğini yaptığı filmler
amerika birleşik devletleri aksiyon korku filmleri
amerika birleşik devletleri canavar filmleri
katiller ile ilgili filmler
psikopatlar ile ilgili filmler
1990'larda i̇ngilizce filmler
quentin tarantino'nun senaryosunu yazdığı filmler
en i̇yi korku filmi satürn ödülü kazanan filmler
Greenwich Ortalama Zamanı

greenwich ortalama zamanı (), greenwich saati veya kısaltmasıyla gmt, başlangıç meridyeni üzerinde ortalama güneş zamanı. gmt, britanya adaları'nın standart zaman dilimidir. adını londra'nın güneydoğusundaki greenwich banliyösünden alır. burada bulunan rasathanenin üzerinde bulunduğu kabul edilen meridyen, baş meridyen (0°) kabul edilir.

atomik olarak hesaplanan ve gmt'den daha hassas olan utc kullanılmaya başlanmadan önce dünyadaki saat ayarlamaları greenwich'ten geçen meridyene göre yapılmaktaydı. her boylam derecesi arası 4 dakikadır. bu nedenle 15 derecelik her meridyen dilimi bir saate eşittir. böylece 12 saat doğuda, 12 saat batıda olmak üzere, yeryüzü 24 saat dilimine bölünmüştür. greenwich meridyeninden doğuya doğru gidildikçe saatler ileri (+), batıya doğru gidildikçe geri (-) gider.

osmanlı devleti'nde saatleri, ayasofya'nın kubbesinden geçtiği varsayılan ve arz-ı halife veya arz-ı i̇stanbul olarak adlandırdıkları meridyene göre ayar ederlerdi. 1925'te 697 sayılı günün yirmi dört saate taksimine dair kanun ile birlikte, saat diliminde de uluslararası bir standart haline gelmiş olan gmt sistemi kabul edilmiştir.

kaynakça

ayrıca bakınız 
 utc
 boylam

dış bağlantılar 
 gmt resmi sitesi 

zaman dilimleri
kısaltmalar
eski zaman standartları
Kazakça

kazakça veya kazak türkçesi (қазақ тілі / qazaq tili, қазақша / qazaqşa), kıpçak öbeğine ait, kazakistan'da konuşulan çağdaş türk dillerinden biridir. nogayca ve kırgızcaya yakındır.

dünyada yaklaşık 23 milyon kişi, kazakistan'da da 13 milyon kişi tarafından konuşulmaktadır. moğolistan'ın batı bölgesindeki bayan ölke (diğer adı bayan ölgey) eyaletinde yaşayan kazaklar, kazakistan'ın kullandığı alfabeyi kullanarak kazakça yazmaktadırlar. bayan ölgey'in nüfusunun %94'ini kazaklar oluşturur. ayrıca rusya'nın astrahan oblastı'nın %14,21'inin kazak olduğu belirtilmektedir.

özellikleri
eski türkçe asıllı kelimelerde; baştaki y'ler c'ye (yok → coq, yıl → cıl, yay → cay, yaman → caman, yan → can), ç'ler ş'ye (ağaç → ağaş, aç → aş, açık → aşıq), ş'ler s'ye (aş → as, boş → bos, baş → bas) dönüşmüştür. eklerde de aynı değişme olur: qazaqşa (kazakça)… yabancı asıllı kelimelerde bu değişmeler görülmez: şükir, şahar, ğaşıq (şükür, şehr, aşık). kazakça bir kelime birleşik ya da alıntı bir kelime değilse ikinci heceden sonra yuvarlak ünlü barındırmaz ve bu uyumu bâzı alıntı kelimelere uydurmuştur.

j ile başlayan kelimeler c olarak okunur.: jasaymız (yapıyoruz, yapacağız)- casaymız. kazakçadaki (j,j) harfi türkçedeki gibi c sesini verir. jalğız, jaqsı, jaman, jañalıq (yazılış kazakça); calğız, cahsı, caman, cañalık okunuş. konuşmadaki q(қ) harfi, q'den sonra bir ünsüz gelirse h(х)'e dönüşür.

ayrıca konuşma dilinde ilk hecede ö, u ya da ü gelirse ikinci ve üçüncü hecelerde de gelebilir. bu yazıda olmaz. bügin- bügün, tündiz- tündüz (tün - dün); durıs-durus(dürüst).

örnek: körgende (yazılış) - körgöndö (okunuş) "gördüğünde"

kazakçada üç farklı şimdiki zaman vardır. jalpı osı şak (genel şimdiki zaman), nak osı şak (kesin şimdiki zaman), negaybıl osı şak (belirsiz şimdiki zaman).

alfabe 

kazakçanın eski şekilleri 38 harfli orhun yazısıyla yazılmıştır. günümüzdeyse kazakça bâzı ilâve harfler kullanılarak latin alfabesi, kiril alfabesi ve arap alfabesiyle yazılabilmektedir.
kiril alfabeli kazakistan alfabesi 42 harf olup şu işaretlerden oluşmaktadır: а (a), ә (a-e arası), б (b), в (v), г (ince g), ғ (kalın g), д (d), е (e), ё (yo), ж (c), з (z), и (iy), й (y), к (ince k), қ (kalın k, q), л (l), м (m), н (n), ң(nazal n, genizden n, ñ), о (o), ө (ö), п (p), р (r), с (s), т (t), у (uv), ұ (u), ү (ü), ф (f), х(hırıltılı h), һ (geniş h), ц (ts), ч (ç), ш (ş), щ (şç), ъ (kalın ün verir), ы (ı), і (i), ь (inceleştirir), э (é), ю (yu), я (ya).

metin örneği

dilbilgisi

zamirler

ayrıca bakınız 
 karakalpakça

kaynakça

dış bağlantılar 

 kazakça-türkçe, türkçe-kazakça sözlük  (latin harfli fakat kiril harfleriyle de aranabiliyor.)
 kazak edebiyatı 
 русско-казахский словарь қазақша-орысша сөздiк 
 qazaq translit kazak kiril yazısını qazaaqparat latin yazısına çevirmek için
 vikisözlük kazakça kelimeler kategorisi 
  kazakistan devlet dil portalı
 şakerim kudayberdioğlu'nun kazakça bir şiirinden örnek
Guaraní

guarani'nin birkaç anlamı vardır:

 guaraníler, güney amerika'da yaşayan bir yerli halk
 guaraní dili, yerlilerince konuşulan dil
 guaraní alfabesi, bahsi geçen dilin alfabesi
 paraguay guaranísi, paraguay devletinin ulusal para birimi
 guaraní aquifer, dünyadaki en büyük potansiyel yer altı suyu rezervi
 guarani, minas gerais, birezilya'mın minas gerais eyaletine bağlı bir kent
 guarani de goiás, brezilya'nın goiás eyaletine bağlı bir kasaba
 guarani das missões, brezilya'nın rio grande do sul eyaletime bağlı missões ilinde bir kent
 guarani futebol clube, brezilya'nın campinas ilinde bir futbol takımı
 guarany futebol clube, brezilya'nın bagé ilinde bir futbol takımı
 guaraní, paraguay'da bir futbol takımı
 guarini, bir i̇talyan ismi
Saturn

saturn, amerikalı bir otomobil markasıdır.
 saturn, satürn gezegeninin i̇ngilizce adıdır.
 saturn, nasa'nın kullandığı fırlatma roketlerindendir.
 saturn ödülleri, abd'de verilen sinema ve televizyon ödülleri
 saturn bilişim, türkiye'de bir web tasarım firmasıdır.
satürn titan, roma mitolojisinde zaman tanrısı ve titan kralı bu yüzden "titan tanrı" olarak bilinir kronos'un dengidir.
İşçi sendikası

i̇şçi sendikası, çalışanların sosyal, ekonomik hak ve çıkarlarını korumak, sorunlarını çözme amacı ile kurulmuş ekonomik öğeler taşıyan, devlet, siyasi parti ve iktidar örgütlenmelerinden bağımsız örgütlerdir.

sendikalar sanayi devrimi sonrası ortaya çıkan çalışanlarla işverenler arasındaki güç eşitsizliğini ortadan kaldırmak için oluşturulmaya başlamıştır. sendikal yapılanma öncesi iş koşullarına itiraz, yardımlaşma dernekleri ve meslek sandıkları aracılığıyla olmuştur. bugünkü anlamda sendikal örgütlenme ise önceleri belirli niteliğe sahip çalışanların oluşturduğu ve meslek sendikaları olarak tanımlanan bir yapıdan, niteliksiz işçilerin de yer aldığı genel sendikalara doğru bir evrim geçirmiştir.

sendikal yapı, iş yeri temsilcilikleri temelinde şekillenmektedir. şube ya da bölge merkezleri çatısı altında birleşen bu birimler en üstte genel merkez çatısı altında toplanmaktadır.

 

lv:tīmekļa sindikācija
Saruhan Oluç

hakkı saruhan oluç (d. 14 ocak 1958, i̇stanbul) türk yazar, gazeteci ve siyasetçidir.

özgürlük ve dayanışma partisi kurucuları arasındadır. uzun süre ödp genel başkan yardımcılığı yaptı. 14 mart 2010 tarihinde gerçekleşen solda büyük buluşmanın mimarlarındandır. kurucusu olduğu eşitlik ve demokrasi partisi'nde temel haklar ve siyasi politikalardan sorumlu genel başkan yardımcılığı yaptı. halkların demokratik partisi genel başkan yardımcısı ve parti sözcüsü olarak görev yürüttü. xxv. dönem antalya, xxvii. dönem i̇stanbul milletvekilidir. 2019 yılı itibarıyla hdp grup başkanvekilidir.

ayrıca birgün eski genel yayın yönetmenidir. şimdilerde turnusol'un editörlüğünü yapmaktadır.

dış bağlantılar 
 turnusol 

türk gazeteciler
resim aranan siyasetçiler
yaşayan insanlar
halkların demokratik partisi parti meclisi üyeleri
halkların demokratik partisi myk üyeleri
tbmm 25. dönem antalya milletvekilleri
tbmm 27. dönem i̇stanbul milletvekilleri
tbmm 28. dönem antalya milletvekilleri
tbmm halkların demokratik partisi grup başkanvekilleri
Birikim (dergi)

birikim, sosyalist kültür dergisi sloganı ile yayımlanan aylık dergi. 1975’te, murat belge, ömer laçiner ve can yücel öncülüğünde başlayan yayımı 1980’de sıkıyönetim kararıyla durdurulmuştur. 12 eylül darbesi ile verilen 9 yıllık aranın ardından mayıs 1989'da yeniden yayımlanmaya başlamıştır. yayımını kesintisiz olarak sürdürmektedir. genel yayın yönetmeni ömer laçiner, yazı i̇şleri müdürü ise barış özkul'dur.

ayrıca bakınız 
 toplum ve bilim

kaynakça

dış bağlantılar 
 birikim dergisi 

sosyalist dergiler
düşünce dergileri
türkiye siyasi dergileri
türkçe dergiler
1975'te kurulan dergiler
1989'da kurulan dergiler
Reşad Ekrem Koçu

reşad ekrem koçu (1905, i̇stanbul - 6 temmuz 1975, i̇stanbul), türk bir tarihçi ve yazardır. tarihi konularda yazdığı fıkra, roman, hikâye ve incelemeleriyle ve en önemli yapıtı i̇stanbul ansiklopedisiyle tanınmaktadır.

1905'te i̇stanbul'da doğan koçu, bursa erkek lisesi'ni ve i̇stanbul üniversitesi tarih bölümü'nü 1931 yılında bitirdi. aynı fakültede asistan oldu ancak 1933 üniversite reformunda hocası ahmet refik altınay görevinden uzaklaştırılınca reşad ekrem koçu da üniversiteden istifa etti. alman, kuleli, pertevniyal ve vefa liselerinde tarih öğretmenliği yaptı. reşad ekrem koçu, 6 temmuz 1975'te i̇stanbul'da öldü.

öğretmenliği sırasında tarihten sesler gibi çeşitli dergi ve gazetelerde şiir, hikâye ve çocuk romanları, osmanlı döneminin ilginç olaylarını ve kişilerini öyküleştirdiği forsa halil (1962), patrona halil (1967), erkek kızlar (1962) ve haşmetli yosmalar (1962) gibi kitaplar yazdı. evliya çelebi seyahatnamesinin (1943-1967, 6 cilt) bazı bölümlerini bugünkü dile aktardı. türk giyim, kuşam ve süsleme sözlüğü (1967) ise alanında yapılmış ilk önemli çalışmadır. reşad ekrem koçu'nun en önemli ve büyük yapıtı, i̇stanbul'u her yönüyle ayrıntılı biçimde anlatan i̇stanbul ansiklopedisi olarak kabul edilir. bu ansiklopedinin ilk baskısı 1944-1951 "aba-bahadir sokağı" maddeleri ve ikinci baskısı 1958-1971 yayımlandı ve 11'inci ciltte 7076 sayfaya ulaşarak "gökçınar" makalesinde yarım kaldı. koçu'nun diğer kitapları arasında osmanlı padişahları (1960) ile eski i̇stanbul'da meyhaneler ve meyhane köçekleri (1947) ve 2 ciltlik kösem sultan sayılabilir.

kitapları 
 kızlarağasının piçi (1933)
 hatice sultan ve ressam melling (1934)
 eski i̇stanbul'da meyhaneler ve meyhane köçekleri (1947)
 tarihimizde garip vakalar (1952)
 osmanlı padişahları (1960)
 topkapı sarayı (1960)
 erkek kızlar (1962)
 dağ padişahları (1962)
 esircibaşı (1962)
 forsa halil (1962)
 türk zaferleri (1964)
 yeniçeriler (1964)
 osmanlı tarihinin panoraması (1964)
 fatih sultan mehmed (1965)
 acı su (1965)
 patrona halil (1967)
 kabakçı mustafa (1968)
 kösem sultan (2 cilt) 1972
 darülaceze (1974)
 aşk yolunda i̇stanbul'da neler olmuş (2002)
 tarihte i̇stanbul esnafı (2002)
 binbirdirek batakhanesi cevahirli hanım sultan (2003)
 i̇stanbul ansiklopedisi (tamamlanamamıştır)

dış bağlantılar 
 i̇lber ortayli-üstadın mirası (r.e.koçu'nun basılmayan notlarını "iş bitiricilerin" elinden kurtarın)
 reşad ekrem koçu ( kendi sesinden ) i̇stanbul konuşmaları
murat bardakçı, "reşad ekrem ‘cemal áşığı’ idi ama intihalci değildi! ", hürriyet: 26 mayıs 2002.
 hadi uluengin, "pazuda, baldırda çifte dövmeler", hürriyet: 20 nisan 2008.

kaynakça 

20. yüzyıl türk tarihçileri
20. yüzyıl türk yazarları
i̇stanbul doğumlu yazarlar
1905 doğumlular
1975 yılında ölenler
bursa erkek lisesinde öğrenim görenler
i̇stanbul'da ölenler
türk ansiklopedistler
sahrayıcedid mezarlığı'na defnedilenler
türk öğretmenler
türk lgbt yazarlar
Asunción

asunción, paraguay'ın başkentidir. aynı zamanda en büyük limanı ve endüstri ile kültürel yönden de en önemli kentidir.

kentte özellikle ayakkabı, dokuma ile tütün işleme endüstrileri bulunur.

kentte, 1992 sayımına göre 500.939 kişi yaşasa da, bu sayı birlikte büyükkenti (gran asunción, "büyük asuncion") oluşturduğu çevre yerleşimlerle 1.500.000'i geçer.

geçmişi 
güney amerika'nın en eski kentlerinden birisi olan asuncion; aynı zamanda da, bölgedeki öteki sömürgeci kentlerini kuran avrupalıların yola çıktıkları yer olduğu için "kentlerin anası" olarak da bilinir.

bugünkü kent alanına sömürgeciler daha önce gelmiş olsalar da, asuncion'da ilk yerleşim 15 ağustos 1537'de nuestra senyora de la asunción adı altında, juan de salazar ile gonzalo de mendoza öncüğünde kurulmuştur. i̇spanyol sömürge yönetimine karşı ilk ayaklanmalardan birisi josé de antequera y castro önderliğinde 1731'de yapılanıdır. daha sonraları, 1865-1870 arasındaki üçlü birlik savaşı'ndan sonra, brezilya ordusu kenti 1876'ya dek elinde tutmuştur.

i̇klim

bugünü 

kentte, godoi müzesi ile la encarnacion kilisesinin yanı sıra, paris'teki les invalidesin küçük bir benzeri olan ve paraguay'ın geçmişteki kahramanlarının yattığı panteón nacional bulunur. öteki görülebilecek yerler arasında, başkanlık sarayı, eski senato yapısı, catedral metropolitana (büyükkent katedrali) ile kentteki sömürge mimarisinin ender örneklerinden olan casa de independencia ("bağımsızlık evi/sarayı") sayılabilir.

kentin ana bölgesi (liman yakınları ile plaza de los heroes ve plaza uruguaya çevresi) 1970'ler ve 1980'lerdeki yapılaşma sonucu sömürge döneminden kalan özelliğini yitirmiştir. akşamları güvensiz sayılabilecek bu bölgeye oranla, kentin "iyi bölgeleri" olarak daha çok durumu iyi olanların yaşadığı avenida san martin ("ermiş martin caddesi") yönündeki varoşlar sayılabilir.

kentte, devlete bağlı universidad nacional  ("ulusal üniversite") ile (katolik kilisesince işletilen özel) universidad catolica  üniversitelerinin yanı sıra birkaç küçük özel üniversite de bulunur.

kentin öteki yerlerle ulaşımı, bir ırmak limanı, uluslararası bir havaalanı ve kentlerarası bir otobüs terminali ile sağlanır.

1 ağustos 2004'te, en az 464 kişinin ölümüne ve yaklaşık 409 kişinin yaralanmasına yol açan süpermarket yangını, paraguay'ın yakın geçmişindeki en acı olaylardan biridir. olayda, alışveriş yapanların çoğunluğu yangında kaçış kapıları olmadığı için pencerelerden atlamak zorunda kalmışlardır. ayrıca güvenlik görevlilerinin alıcılar ödemeden ayrılmasınlar diye kapıları kilitledikleri öne sürülmüştür. daha da kötüsü, yangına gelen itfaiye görevlilerinin, yangında ölenleri soyduklarını gösterir görüntü kayıtları olduğu duyumları alınmıştır.

kaynakça

kaynakça
Ahmet Çakar (hakem)

ahmet murat çakar (d. 3 ağustos 1962, i̇stanbul) türk hekim, spor yorumcusu, sunucu ve eski hakem.

hayatı 
ahmet murat çakar, 3 ağustos 1962 tarihinde i̇stanbul'da dünyaya geldi. 1980 yılında i̇stanbul erkek lisesi'ni bitirdikten sonra babasının mesleğini devam ettirmek için i̇stanbul tıp fakültesi'ne kaydoldu. babasının mesleğini devam ettirmek için i̇stanbul tıp fakültesi'ni bitirdikten sonra tabip olarak göreve başladı. 1993 yılında arzu ersoy ile evlendi.1981 yılında başladığı hakemlik mesleğini 1998 yılında bıraktı ve yorumculuğuna başladı. 25 şubat 2004 tarihinde profilo alışveriş merkezi'nin arkasında bulunan, tabiplik yaptığı sağlık ocağından çıkarken vücuduna isabet eden beş kurşunla vuruldu. taburcu olduktan sonra spor yorumculuğuna tekrar döndü. ahmet murat çakar, sevenleri tarafından konuşmasındaki düzgünlüğü nedeniyle ahmet goethe çakar olarak anılıyor.

üst düzey maçları
 20 mart 1993 – gana – brezilya (1-2) gençler dünya futbol şampiyonası final karşılaşması
 5 nisan 1995 – bayern münih – ajax (0-0) şampiyonlar ligi yarı final ilk karşılaşması
 1 mart 1995 – milan – benfica (2-0) şampiyonlar ligi çeyrek final ilk karşılaşması
 18 haziran 1996 – romanya - i̇spanya (1-2) 1996 avrupa futbol şampiyonası 1. tur karşılaşması
 19 mart 1996 – bordeaux – milan (3-2) uefa kupası çeyrek final rövanş mücadelesi

ahmet çakar, uluslararası futbol tarihi ve i̇statistikleri federasyonu'na göre dünyanın son çeyrek yüzyıldaki en yüksek skorlu 108. hakemidir.

filmografi

kaynakça

dış bağlantılar 
 
 
 

türk hekimler
1962 doğumlular
yaşayan insanlar
beşiktaş doğumlular
süper lig hakemleri
türk spor yazarları
türk futbol hakemleri
türk futbol yorumcuları
i̇stanbul doğumlu hekimler
türk televizyon sunucuları
1996 avrupa futbol şampiyonası hakemleri
i̇stanbul erkek lisesinde öğrenim görenler
Tupi dilleri

tupi dilleri, avrupalı sömürgeciler ilk kez brezilya kıyılarına ayak bastıklarında bölgede konuşulan diller topluluğuna verilen addır.

brezilya'ya ilk ayak basan ve bölgede nereye gidilirse gidilsin, yerlilerce konuşulan dillerin benzeştiğini gören portekizli'ler, bu dilleri o zamanlar "" ("genel dil") olarak adlandırmışlardılar. bu dillerden nheengatu ("iyi dil") günümüzde de rio negro yöresindeki yerlilerce konuşulur.

tupi aynı zamanda, brezilya'da ilk olarak amazon bölgesine yerleşip, sonra zamanla güneye inip atlantik kıyılarına yayılan başlıca amerikalı yerli topluluğuna verilen addır.

16. yüzyıldan başlayarak, tupi'ler portekizli ve i̇spanyalı sömürgecilerce köleleştirilmiş ya da soykırıma uğratılmışlardır. bu etnik temizlikten kurtulanların torunları, günümüzde özerk yerli yerleşim bölgelerinde yaşamaktadırlar.

tupi-guarani dil topluluğu da daha büyük tupi topluluğunun bir parçasıdır.

kaynakça

ayrıca bakınız 
 guarani

tupi-guarani dilleri
doğal diller
Eurobond

eurobond ya da avrovil, devlet ya da şirketlerin, kendi ülkeleri dışında kaynak sağlamak amacıyla, uluslararası piyasalarda yabancı para birimleri üzerinden satışa sundukları, genellikle uzun vadeli borçlanma aracıdır.

bir ülkenin dış borçlanmasında kullandığı enstrümanlar olan eurobondlar, genellikle euro ve usd cinsinden ihrac edilen, uzun vadeli borçlanma senetleridir. tanım olarak hazine bonosu ve devlet tahvilleri ile benzerdir, ancak iç borçlanmaya yönelik olan bu kâğıtlar devlet iç borçlanma senedi olarak tanımlanmakta iken eurobondlar dış borçlanma statüsündedir.

eurobond fiyatları, hem ihraç eden ülke veya kuruluşun mali ve ekonomik performanslarından, hem de uluslararası finansal piyasalardaki gelişmelerden etkilenmektedir.

özellikleri 

amerikan doları, euro, japon yeni, i̇sviçre frangı gibi uluslararası piyasalarda kabul görmüş para birimleri üzerinden ihraç edilebilmektedirler.

vadeler genelde 5-30 yıl arasındadır. 
uzun vadeli tahvil olmalarından dolayı, kuponlu olarak satılır. genellikle kuponlar sabit faizlidir. kupon ödeme dönemlerinde kupon faizi elde edilir, dolayısıyla yatırımcıya nakit girdisi sağlar. anapara ve kupon ödemeleri ihraç edildiği döviz cinsi üzerinden yapılır.

usd tahviller 6 ayda bir, eur tahviller yılda bir kupon ödemelidir. kuponların faizleri yıllık basit faiz olarak ifade edilir. 
vade sonu beklenmeden piyasa koşulları çerçevesinde nakde çevrilebilir.

satın alınan eurobondlar fiziki olarak bir saklama kurumu nezdinde saklanmaktadır.

eurobond; birikimlerini yabancı para cinsinden yatırım araçlarında değerlendirmeyi tercih eden ve uzun vadeli yatırım yapmayı düşünen kişi ve kuruluşlara yönelik yatırım aracıdır.

bazı avantajları 

 kupon faizi odemeleri ile dönemsel nakit girişi imkânı 
 vade seçenekleri 
 uluslararası piyasalarda işlem görebilmesi 
 arzın ve talebin oluştuğu ülkelerin mevzuatlarına göre vergi avantajı sağlaması

fiyat ve getiri kavramları 

temiz fiyat (clean price)
uluslararası piyasalarda eurobondlar temiz fiyat ile işlem görmektedir.

kirli fiyat (dirty price):
gerçekleşen alım satımların takas işlemleri sırasında kıymet bedeli, birikmiş kupon faizi eklenerek hesaplanmakta ve birikmiş faizin de dahil olduğu fiyata "kirli fiyat" denilmektedir.

birikmiş faiz:
eurobond'un ihraç veya son kupon ödeme tarihinden alım - satımının yapıldığı tarihe kadar işleyen faizine birikmiş faiz denir.

birikmiş faiz:  a / e * % cpn / m

a: son kupon ödeme tarihinden valör gününe kadar geçen gün sayısı
e: kupon ödeme dönemi içindeki gün sayısı
cpn: kupon faiz oranı
m: bir yıl içindeki kupon ödeme sayısı

kupon faiz oranı ve getiri birbirinden farklıdır. eurobondlar sabit kupon faizli olduğu için kupon faiz oranı vadesonuna kadar değişmemektedir. ancak piyasada faiz oranı ve satış fiyatı değiştiğinde, kıymetin getirisi de satış fiyatına göre değişiklik gösterecektir. kıymet vade sonuna kadar tutulduğu takdirde yatırımcının elde edeceği getiri, kıymetin satın alındığı tarihteki satış fiyatı üzerinden ve tüm kupon faiz tutarlarına karşılık gelen getiri olacaktır.

kaynakça 

finans
Hazine bonosu

hazine bonosu, devletin kısa vadeli borçlarına kısa süre içinde fon elde etmesi için satılan senetlerdir. en fazla bir yıl vadeye sahiptir. hazine bonosu vade 1 yıldan kısa olmak üzere satılan kurum tarafından öngörülen vade sonunda bedelin bono sahibine ödenmesi sonucu bono sahibi faiz geliri elde etmiş olur. bono sahibi vade sonunda anapara ve faiz geliri elde etmiş olur. türkiye'de hazine bonosu hazine ve maliye bakanlığı tarafından çıkarılır.

walter bagehot tarafından 1876'da keşfedilmiştir.

finans
Eğitim sosyolojisi

eğitimsel toplum bilimi (ya da eğitim sosyolojisi), eğitim kurumlarını ve okullaşma ile modern endüstri toplumlarında okullaşma sistemlerini, ‘okul ile toplumsal yapı arasındaki ilişkileri konu alan, eğitim kurumunun toplumun diğer büyük kurumsal düzenleriyle, yani iktisat, politika, din vb. ile olan ilişkilerini sosyolojinin yöntemleri ve bakış açısıyla araştıran sosyoloji dalı.

konusu 
eğitim sosyolojisinin günümüzdeki araş­tırmaları, eğitimin öncelikle, yeniden üreti­lecek bir kültürü, bir bilgi ve beceriyi aktar­mak, sonra da ekonomik ve toplumsal kalkınmaya katkıda bulunmak gibi iki ayrı ve birbiriyle çelişen işlevi olduğunu ortaya koyar. son zamanlarda, özellikle eğitimin söz konusu iki işlevi bağlamında yapılan eleştirel çalışmaların temel tezi, okul eğiti­minin egemen sınıflar tarafından saptanmış olan toplumsal ve kültürel koşulların yeni­den üretilmesine yardımcı olduğu ve yine eğitimin hakim kültürün kurumsallaşmasına ve toplumsal tabakalaşmanın pekişmesinde önemli bir rol oynadığıdır.

klasik sosyolojik kavram ve yaklaşımların karşılıklarının eğitim alanında aranmasının yanında eğitim sosyolojisi, alanda çeşitleri süreçleri, rejimleri, teorileri kendi içerisinde inceler ve analiz eder. yapısalcı model gibi. bir eğitim bilimcinin işi uygulamaya yönelik bir sistem ve proje ortaya koymaktır. eğitim sosyolojisinin verileri eğitim bilimciye kaynak sağlarken aynı eğitimcinin ortaya koyduğu çalışmayı da inceleyen eğitim sosyolojisi bu çalışmanın sonuçlarını eğitimbilim tecrübesi içerisindeki konumunu ortaya koyar. eğitimbilim'in öncesinde de analizinde de eğitim sosyolojisi vardır.

ayrıca bakınız 
 eğitim
 alternatif eğitim
 eğitim psikolojisi
Germencik

germencik, ege bölgesi'nde aydın ilinin bir ilçesidir.

aydın'a 25 km uzaklıktaki ilçe, verimli büyük menderes ovasının ortasında yer alır. aydın-i̇zmir kara yolunun üzerinde olmasının yanı sıra, i̇zmir-aydın-afyon ve ortaklar-söke gibi iki demiryolunun da kavşağında yer alır.

germencik'in içinde yerleşim, aydın-i̇zmir kara yolunun iki yanında yoğunlaşmıştır.

nüfus 
i̇lçede 36 mahalle bulunmaktadır.

ekonomi 
tarıma dayalı ekonomisinde incir başlıca üründür. bunun yanı sıra zeytin, pamuk, susam meyan kökü de üretilir. i̇lçenin toplam arazi varlığı 37.439 hektar, ekili dikili alan 25.580 hektardır. geri kalan alanın 10.623 hektarı orman, 665 hektarı çayır-mera, 519 hektarı kullanılmaz arazi ve 52 hektarı göl ve bataklıktır.

i̇lçede tahin, helva, zeytinyağı, tuğla, un üretimevleri ile çırçır fabrikaları bulunur. yetiştirilen önemli tarımsal ürünlerin ekilişi ve 1998 yılı yaklaşık üretimi oranları aşağıdaki gibidir.

kültür bitkisinin adı ....................ekilişi (hektar).......................1998 üretimi

pamuk.........................................5650........................................16950 ton

tahıl ...........................................1340....................................... 4407 ton

i̇ncir ............................................8722........................................7500 ton

zeytin ..........................................9292.......................................44170 ton

i̇lçede 92 dekar domates, 16 dekar süs bitkisi ve kalanı çeşitli sebzeler ekilen 107 dekar alanda sera sebzeciliği yapılmaktadır.

i̇lçede 7140 adet büyük ve 7560 adet küçükbaş olmak üzere toplam 14.700 baş hayvan bulunmakta olup, yılda 28.600 ton süt elde edilmektedir. i̇lçede 2470 adet arı kovanı bulunmakta ve 27.200 kg bal, 670 kg balmumu elde edilmektedir. i̇lçede et tavukçuluğu yetiştirmeciliği yapan 3 işletme bulunmakta olup, kesim yapılmaktadır.

sanayi kuruluşu olarak; 6 çırçır fabrikası, 1 adet nbitkisel yağ üretimevi, 1 soğuk hava deposu, 1 yapı gereçleri üretim yeri, 1 kiremit üretim yeri, 12 tarımsal kooperatif, 15 ekmek fırını, 145 incir işletmesi bulunmaktadır. ayrıca, işleme sığası 4.200 ton olan salamura işletmesinde, 3.000 ton sofralık zeytin salamurası yapılmaktadır.

ören yerleri

magnesia antik kenti 
(menderes magnesiası)ortaklar bel. antik kentine ait ören yeri, germencik ilçesi ortaklar belediyesini bağlı tekin köy sınırları içinde ortaklar-söke kara yolu üzerindedir.

kaplıcalar 
i̇lçenin 12 km kuzeyinde alangüllü, 10 km kuzeyinde çamur, germencik ilçesi ortaklar kasabasına bağlı gümüş köyünde de gümüş kaplıcaları bulunur.

coğrafi yapı 
i̇lçe toprakları ülkenin en verimli bölgesinde olmasına rağmen yanlış bir şekilde ve diğer büyük menderes ovasında bulunan kentlerdeki gibi ovaya doğru yapılaşmaktadır. yapıların büyük kısmı müstakil evlerden oluşmakta ve dolayısı ile büyük kentlerde yüz bin insanın yaşayacağı alanda ilçe nüfusu yaşamaktadır. bu alanda çalışma yapılması beklenmektedir.

kaynakça

dış bağlantılar 
 t.c. germencik belediyesi
 t.c. germencik kaymakamlığı
Biga Çayı

biga çayı (diğer kullanımlarıyla; kocabaş çayı, granikos çayı, barenos çayı) çanakkale ilinin biga ve çan ilçelerinde bulunur. büyük i̇skender'in kıyılarında savaştığı çay ilçeyi ikiye bölmüştür, iki yakayı birleştiren iki büyük köprü ile birçok küçük köprü bulunur. uzunluğu yaklaşık 80 kilometredir. i̇ç kesimlerde doğarak çan ilçesinden geçer ve biga ovası'nı sulayarak karabiga belde merkezine 3 kilometre uzaklıkta delta yapmadan marmara denizi'ne dökülür. çayın yöreye ekonomik katkısı yok denecek kadar az olup aşırı kirlilik ve beslendiği kaynakların azalması nedeniyle birçok akarsu gibi tehlike içindedir. son yıllarda çayın ve çevresinin islâhı için büyük çabalar sarf edilmektedir.

geçmişteki taşkınlar nedeniyle sık sık yatak değiştiren çayın suları yazın çekilir kışın ise yağışlar nedeniyle büyük oranda artar bu nedenle maddî zararlara yol açan çayın ilçe merkezinde kalan yatağına 1966 yılında 600 metre uzunluğunda set çekilmiştir. fakat buna rağmen çayın suları çok kez tehlike teşkil edecek seviyelerde yükselmeye devam etmiştir. 2007 ocak ayı başlangıcı itibarıyla çayın çevresinde islâh çalışmaları başlatılmıştır. yapılan çalışma ile şehir kanalizasyon suyunu çaya karışmadan gerekli yere ulaşması hedeflenmektedir. şehirdeki büyük park yeri sıkıntısını çözmek için otopark olarak düzenlenen çayın kenarları, dönüşümlü olarak araç girişlerine kapatılmaktadır. biga çayı'nda ortalama su derinliği ilkbahar mevsiminde 1 metreye kadar çıkarken yaz aylarında 20–25 cm'ye kadar iner. debisi en az 15 - 30 metreküp, en çok 1345 metreküptür.

granikos savaşı 

m.ö. 334 yılının mayıs ayında makedon kralı büyük i̇skender, biga çayı'nı geçip pers i̇mparatorluğu ordularıyla karşı karşıya gelmiş ve savaşı kazanmıştır. bu, i̇skender'in askerî kariyerinin ilk büyük savaşıdır ve asya seferinin başlangıcıdır.

kollar 
 çınarcık çayı

kaynakça 

çanakkale ilindeki yeryüzü şekilleri
türkiye'deki çaylar
marmara denizi
misya
Galapagos (roman)

galapagos, amerikalı yazar kurt vonnegut'un 1985 yılında yayımlanan romanı.

konusu 
başı kesilmiş gemi işçisi leon trout'un ruhu, galapagos adalarına doğru yolculuk yapan bir grup insanın gözlerinden insan oğlunun komik, alaylı ve kritik inişini anlatıyor. vonnegut'un yarattığı nuh'un gemisinde yolcu âdemleri ve havvaları arasında mary hepburn, eşini henüz kaybetmiş amerikalı biyoloji öğretmeni; zenji hiroguchi, japon bilgisayar dahisi (kendisi gemide yolcu olmasa da, farklı dillerde tercümeler ve güzel sözler sergileyen bilgisayarı mandarax gemiye ulaşıyor); eşi, hiroşima'ya düşürülen atom bombası sonucu radyasyonlu genler taşıyan hisako; dul bayanlarla evlenip miraslar kazanan james wait; ve adolph von kleist, bahia de darwin gemisinin kaptanı. kana-bono yamyamlar kabilesinden altı yetim kız da yolcular arasında yer alıyor. issız gallapagos adaları hariç, dünyanın her yanını saran bakteri hastalık kadınları kısır yaptığı vakit, bu yamyam kızlar insan oğlunun neslinin tükenmemesini sağlar ve yeni balıkçı insanların anneleri olurlar.

vonnegut hikâyesinde büyük beyinlere sahip olan, ama bu yüzden doğaya ve kendilerine bin türlü dert açan insanların, bir milyon sene içinde balık kolları geliştiren varlıklara değişimini anlatıyormuş.

1985 romanları
kurt vonnegut romanları
kıyamet sonrası romanları
popüler kültürde evrim
konusu ekvador'da geçen romanlar
spekülatif evrim
Leon Trout

kurt vonnegut'un çeşitli kitaplarında yer alan kilgore trout karakterinin oğlu. vietnam savaşında askerliğini yapan leon, savaşta yapılan (ve kendisinin de işlediği) katliamları komuoyuna anlattığı zaman i̇sveç'e sığınır. bir geminin yapımında işçi olarak çalışırken kaza sonucu kafası kesilir ve galapagos kitabında ruhu bir milyon yıl gözetlediği insan oğlunun hikâyesini anlatır.

kurgusal erkek karakterler
Tepe sınıfı fırkateyn

tepe sınıfı fırkateyn, türk deniz kuvvetleri'ne ait eski fırkateyn sınıfı. abd deniz kuvvetleri'nden devredilen knox sınıfı fırkateynlerden oluşur. bu fırkateyn sınıfı, sınıfta bulunan son geminin de emekliye ayrılmasından sonra 2012 yılının sonundan itibaren türk deniz kuvvetleri'nden çıkarıldı.

gemiler

ayrıca bakınız 
 türk deniz kuvvetleri savaş gemileri listesi
 abd deniz kuvvetleri fırkateynleri listesi

tepe sınıfı fırkateyn
Lima

lima, bir güney amerika ülkesi olan peru'nun başkentidir. büyük okyanus kıyısında bir liman olan callao'dan 12 km içeride rimac nehri üzerinde kurulmuştur.

peru'nun siyaset, endüstri ve bilim merkezi olan lima, krallar'ın şehri olarak tanımlanmıştır. çünkü bu şehrin kurulacağı yer, peru'da her yıl 6 ocak'ta kutlanan krallar şenliği sırasında belirlenmiştir.

yeraltı mezarlarıyla ünlü san francisco kilisesi günümüze kalan nadir eserlerden biridir.

lima özellikle havacılıktaki telsiz iletişiminde kullanılan "nato alfabesi " kapsamında "l" harfininin kodudur.

lima şehrinin tarihi alanları, 1991 yılında unesco tarafından bir dünya mirası olarak ilan edilmiştir.

i̇klim

kaynakça

lima
Malkoçoğlu

malkoçoğlu ailesi - türk tarihinde 15-16. yüzyıllarda fatih sultan mehmet ve ii. beyazıt devirlerinde rumeli’ye yaptığı başarılı akınlarıyla tanınmış aile.
 malkoçoğlu (çizgi roman)
 malkoçoğlu (film serisi)
 malkoçoğlu (kişi)
 malkoçoğlu, sultangazi - i̇stanbul ili sultangazi ilçesine bağlı mahalle
Mikalgabirtae

mikalgabirtae, kafkasya'da oset mitolojisinde koruyucu bir ruh olup adına yapılmış iki tapınak bulunmuştur. bu ruhun adına her yıl 6 aralık günü her evde bir koç kurban edilerek şenlik yapılır.

kaynakça 

kafkas mitolojisi
koruyucu tanrılar
TCG Adatepe (D-353)

tcg adatepe (d-353), abd deniz kuvvetleri'ne ait gearing sınıfı bir denizaltı savunma harbi muhribi olan  gemisi ii. dünya savaşı sonunda, new york eyaletindeki staten island’da kurulu bethlehem steel company tarafından 8 haziran 1945'te kızağa kondu. 17 ocak 1946 tarihinde denize indirilen tekne 29 haziran 1946’da abd deniz kuvvetleri'ne katıldı. uss forrest royal kore savaşı sırasında 1950-51 yılları arası kore kıyılarında görev aldı.

1962 yılında diğer birçok gearing sınıfı muhrip gibi fram (fleet rehabilitation and modernization) mk 1 grup b modernizasyon programına tabi olan geminin bir adet 127 mm mk 38 top tareti yerini mk 32 üçlü torpido tüplerine bıraktı. modernizasyon sırasında tekne asroc lançeri ve an/sqs-23 sonarı ile donatıldı. ayrıca, program dahilinde abd deniz kuvvetleri hizmeti sırasında gemiye dash uzaktan kumandalı denizaltı savunma harbi helikopter kabiliyeti kazandırıldı.

uss forrest royal muhribini 1971 yılı içinde türk deniz kuvvetleri’ne geçici olarak transfer etti. sancak çekme töreni 27 mart 1971 tarihinde amerika'da yapıldı. 17 aralık 1971’de türk deniz kuvvetleri'ne katılan tekneye tcg adatepe ismi ve d-353 borda numarası verildi. 1 şubat 1973'te abd deniz kuvvetleri'nin hizmet dışı bıraktığı muhrip kalıcı olarak türk deniz kuvvetleri'ne satıldı. 1974 kıbrıs harekâtı sırasında görev yapan gemi, türk deniz kuvvetleri’nde 6 ağustos 1993 tarihine kadar hizmete devam etti. tcg adatepe muhribi 1994 yılında sökülmeye başladı.

adatepe (d-353)
Caracas

caracas ya da karakas, güney amerika ülkesi venezuela'nın başkentidir.

şehir, ülkenin kuzeyinde, yakınındaki karayip denizi'nden yükseklikleri 2130 metreye dek çıkan dağlarla ayrılan ve iki yanındaki dağların arasında kıvrılarak ilerleyen dar bir ovada yer alır. caracas'ın denizden yüksekliği 750 ile 900 metre arasında değişir.

kent içinde ('libertador department' bölgesinde) 2004 sayımına göre 1,9 milyon kişi yaşasa da, bu sayı çevresindeki varoşlarla birlikte 5,1 milyonu bulur.

caracas, 1567'de santiago de león de caracas adıyla i̇spanyol sömürgeci diego de losada tarafından kurulmuştur.

2015 yılında dünyanın şiddet oranı en yüksek şehirleri sıralamasında 100.000 kişi başına 120 cinayet ile ilk sırayı almıştır. numbeo tarafından yapılan bir araştırmaya göre en güvenli şehirler listesinde sonuncu olup, dünyanın en güvenilir olmayan şehri seçilmiştir.

i̇klim

kardeş şehirler 
  bogota kolombiya
  kaloşvar romanya
  şam suriye
  havana küba
  i̇stanbul türkiye
  tahran i̇ran
  madrid i̇spanya
  managua nikaragua
  minsk belarus
  mumbai hindistan
  new orleans amerika birleşik devletleri
  quezon city filipinler
  santo domingo dominik cumhuriyeti
  san francisco amerika birleşik devletleri
  sao paulo brezilya
  seul güney kore 1992

ayrıca bakınız 
 caracas metrosu

kaynakça
Banliyö

varoş ya da banliyö; bir kentin, şehir merkezinden uzak, genellikle il veya ilçe sınırına yakın dış bölgelerine verilen ad. genellikle nüfus yoğunluğunun daha düşük olduğu banliyölerde yaşayan halkın çoğu şehrin merkezi bölgelerine gitgel yaparlar. varoşlar, genellikle anayollar veya demiryolları üzerinde kurulur ve şehir merkezine toplu taşımacılıkla ulaşım sağlarlar. kenar mahalleler, tüm dünyada şehirlerin etrafında çoğalma eğilimindedir.

köken bilimi ve adlandırma 
varoş sözcüğü, macarca város sözcüğünden gelir. türkçede 16. yüzyılın başından beri kullanımı tespit edilen sözcüğün orijinal anlamı "sur dışı mahalle" olmakla birlikte, 1994 dolaylarında dar gelirli kişilerin yaşadığı mahalle anlamı kazanmıştır.

banliyö sözcüğü ise fransızca banlieue sözcüğünden gelir ve kökü orta çağ avam latincesindeki "banleuca" sözcüğüne dayanır. ban (ferman) ve leuca (3 millik mesafe) sözcüklerinden oluşan bu kavram, şehir merkezinden uzak ancak yine de bir efendinin otoritesine bağlı anlamına gelir. türkçe kaynaklarda ilk kullanımı 1930'da tespit edilmiştir.

türkçede bu sözcüklere karşılık olarak yörekent ve dolaylık sözcükleri oluşturulmuştur.

coğrafi dağılım 
gelişmiş ülkelerde varoşlar çoğunlukla durumu orta hâlli olan,  orta ve üst katmanlardan kişilerin yaşadığı yerlerdir. şehrin gürültü ve kirliliğinden kaçan insanların büyük ve rahat bahçeli evlerde yaşadıkları nezih yerleşim birimleridir. 20 ve 21. yüzyılda ulaşım alanında meydana gelen gelişmeler, demiryolu ağlarının gelişmesi, daha fazla kişinin taşıt sahibi olması, şehirlerdeki arazi kısıtlılığı, yeşil alanların yetersizliği gibi nedenler varoşları cazip hâle getirmiştir.

türkiye'de varoşların durumu ülkenin ekonomik durumuna bağlı olarak çoğunlukla, çoğu gelişmiş devletin tam tersi şekilde gerçekleşmiştir. şehre oranla kiraların ve diğer giderlerin düşük olduğu, gecekonduların yaygın olduğu varoşlar, alt sosyo-ekonomik düzeyden insanların yaşadığı yerler hâline gelmiştir. bu nedenle varoş ve banliyö sözcükleri zaman zaman hatalı olarak gecekondu mahallesi anlamında kullanılır.

fransa'da da banliyöler genellik düşük sosyo-ekonomik düzeyden  insanların yaşadığı yerlerdir ancak üst tabaka banliyölere de rastlanır.

abd'de banliyöler tipik olarak ii. dünya savaşı sonrası dönemde yapılmıştır ve genellikle:
 düşük nüfus yoğunluğuna sahiptir.
 tesis ve kolaylıklar (alışveriş ve ticaret gibi), yürüme mesafesinde değildir.
 toplu taşıma imkânları gelişmemiştir.
 genellikle daha düşük suç oranına sahiptir.
 alışveriş merkezleri, şehir içindeki alışveriş merkezlerine göre daha geniş alanlara ve otomobil parklarına sahiptir.

ayrıca bakınız 
 uydu kent
 gecekondu

kaynakça

 
şehir planlaması
şehir
macarcadan türkçeye geçen sözcükler
Uydu kent

uydu kentler, ana kente bağlantılı olarak kurulan ve bağlı olduğu kentin yükünü azaltmak için çevresinde oluşturulan yerleşim yerleridir. uydu kentlerinin gecekondu bölgelerinden en büyük ayrımı; rastgele değil, alt ve üst yapılarıyla tasarlanarak yapılmış olmalarıdır. uydu kentte yaşayanlar genellikle çalışmak için ana kente giderler.

uydu kentler, temel olarak ana kent ile bütünleşik bir yapıya sahip olan ve ana kentin yükünü hafifletmek amacıyla onun etrafında konumlandırılan yerleşim alanları olarak adlandırılır. bu tür yerleşim bölgeleri, genellikle nüfus yoğunluğunun ve kentsel ihtiyaçların fazlalaştığı ana kente alternatif konut ve yaşam alanları sunmayı amaçlar.

uydu kentlerinin, gecekondu bölgelerinden ayırt edici bir özelliği vardır; rastgele oluşum yerine planlı bir şekilde tasarlanmış alt ve üst yapıya sahiptirler. bu, modern altyapı ve mimari standartların dikkate alındığı anlamına gelir. uydu kentlerdeki yapılar, konforlu yaşam şartları ve güvenli bir çevre sağlamak amacıyla özenle planlanmış ve inşa edilmiştir.

uydu kentler, genellikle ana kent ile ulaşım bağlantılarına sahip olup, yaşayanların ana kente giderek çalışma veya diğer sosyal faaliyetleri gerçekleştirme imkanını sunar. bu bağlamda, uydu kent sakinleri genellikle ana kentteki iş merkezlerine veya ticari bölgelere yönelirler. bu durum, ana kentin trafiğini ve nüfus yoğunluğunu azaltmayı hedefleyen bir yaklaşımın bir sonucudur.

türkiye'de uydu kent kavramının ilk örneklerinden biri, i̇stanbul'daki ataköy'dür. daha sonraki dönemlerde inşa edilen uydu kentler arasında yine i̇stanbul'daki kayaşehir ve ankara'daki batıkent, eryaman gibi örnekler yer almaktadır. i̇zmir'deki mavişehir ile i̇stanbul'daki beylikdüzü, ataşehir, atakent, mimaroba, sinanoba gibi yerleşimler de bu kategoriye dahil edilebilir. ayrıca, i̇stanbul pendik'te yer alan yenişehir de daha yakın dönemde geliştirilen uydu kent örneklerinden biri olarak gösterilebilir. bu uydu kentler, türkiye'nin büyüyen nüfusu ve artan kentsel talepleri karşılamak amacıyla planlanmış ve inşa edilmiş örneklerdir.

kaynakça 

kentsel çalışmalar ve planlama terminolojisi
uydu şehirler
şehir planlaması
kasabalar
kentleşme
türlerine göre şehirler
San Salvador

san salvador (koordinatlar 13°41′n 89°11′w) el salvador'un başkentidir. kentte 2004 sayımına göre 1.3 milyon kişi yaşar.

kent, orta amerika'daki ve amerika birleşik devletleri'ndeki öteki kentleri birbirine bağlayan pan american karayolu'nun üzerindedir.kentte; bira, tütün ürünleri, sabun üretiminin yanı sıra dokumacılık da gelişmiştir.

16. yüzyılda kurulan san salvador'da izleyen yüzyıllarda önemli depremler olmuştur. bunların en kötüsü 1854 yılında olanıdır. 2001 yılında olan en son deprem, kentin özellikle las colinas dolayında etkin olarak çok zarara yol açmıştır.

1980'lerde ülkedeki iç savaş, kentteki birçok kişinin kentten ayrılmasına yol açmıştır.

belediye

1964 yılından bu yana belediye başkanları 
josé napoleón duarte (1964–1970)
carlos antonio herrera rebollo (1970–1974)
josé antonio morales ehrlich (1974–1976)
josé napoleón gómez (1976-1978)
norman duarte (1982–1985)
josé antonio morales ehrlich (1985–1988)
armando calderón sol (1988–1994)
mario valiente (1994–1997)
hector silva arguello (1997–2003)
carlos rivas zamora (2003–2006)
violeta menjívar (2006–2009)
norman quijano (2009–2012, 2012-2015)

i̇lçeler 
birinci bölge- historic downtown, colonia layco, colonia la rabida, colonia manzano. (nüfus: 118,325)
i̇kinci bölge- colonia centro américa, colonia miralvalle, colonia flor blanca, colonia miramonte. (nüfus: 110,475)
üçüncü bölge- colonia escalón, colonia san benito, colonia la mascota, colonia maquilishuat. (nüfus: 51,325)
dördüncü bölge- colonia san francisco, colonia la cima, colonia la floresta. (nüfus: 68,465)
beşinci bölge- colonia monserrat, colonia modelo, centro urbano candelaria. (nüfus: 126,290)
altıncı bölge - barrio san esteban. (nüfus: 92,908)

ayrıca bakınız 
san salvador (departman)
Grönlandca

grönlandca, grönland'daki 57.000 grönland i̇nuiti tarafından konuşulan eskimo-aleut dilidir. kanada'da konuşulan doğu kanada i̇nuitçesi gibi i̇nuit dilleriyle benzerlik gösterir.
  

i̇nuit dilleri
eskimo-aleut dilleri
doğal diller
danimarka'daki diller
Nuuk

nuuk (), danimarka'ya bağlı özerk bir bölge olan grönland'ın başkentidir.

grönland'a özerkliğin tanındığı 1979 yılında adı nuuk'a çevrilmesine karşın, 'godthåb' bugün de danca ile norveççede kullanılır.

kent, 1728 yılında norveçli misyoner hans egede tarafından "iyi umut" anlamına gelen godthåb adıyla kuruldu. bununla birlikte, kentin kurulduğu alanda daha önceleri i̇nuit (eskimo) yerleşimleri olduğu bilinmektedir.

kentte grönland üniversitesi (ilisimatusarfik) bulunur.

i̇klim

kaynakça

dış bağlantılar 
 nuuk kentinin sitesi 

 
kuzey amerika'daki başkentler
grönland'daki şehirler
batı grönland
grönland'daki kıyı yerleşim birimleri
grönland'daki liman kentleri
1728'de kurulan yerleşim birimleri