Grenada

grenada, karayip denizi'nde, doğusunda atlas okyanusu yer alan ada ülkelerinden biridir. grenada adası ile grenadinler ada grubundan oluşur. trinidad ve tobago'nun kuzeyindedir. grenada adasının uzunluğu 20 km'den biraz fazladır. 
ülke, i̇ngiliz milletler topluluğu üyesidir. grenada kralı iii. charles’tır

tropikal iklim hakim olup, atlas okyanusu'nun bu bölgesinde yaşanan tayfunlardan çokça etkilenmektedir. baharatlar yönünden zengin bir adadır. bu yüzden de baharat adası olarak da bilinir (island of spice). nüfusun büyük bölümü, afrika kökenlilerden oluşur. geri kalanı ise, kızılderili karışımı ve avrupalıdır.

tarih 

adanın bilinen en eski yerlileri aravaklardır. daha sonra, güney amerika'dan gelen savaşçı karipler adada egemenlik kurdular. adayı gören ilk avrupalı ise 1498'de bölgeye gelen kristof kolomb oldu. kolomb, buraya concepcion adını vermiştir.

1609'da i̇ngilizlerce bir yerleşim kurulmaya çalışıldıysa da yerli halkın direnişi yüzünden başarılı olamadılar. 1650'de fransızlar st. george kentini kurdular. grenada 1763'teki paris antlaşması'yla resmen i̇ngiltere'ye bırakıldı. 
18. yy'ın sonlarında i̇ngilizler adaya şeker plantasyonlarında çalıştırmak üzere afrika'dan çok sayıda köle getirdiler. fransızların da desteklediği köle ayaklanmaları sonucunda 1833'te kölelik kaldırıldı. 1885'te i̇ngiliz rüzgarüstü adaları'nın yönetim merkezi olan grenada, 1958'de, aynı yıl kurulan batı hint adaları federasyonu'na katıldı. ama 1967'de federasyon dağılınca birleşik krallık'a bağlı özerk bir devlet oldu.

şubat 1974'te bağımsızlığını ilân etti. 1979'da başbakan eric m. gairy yurt dışındayken koalisyon ortaği njm'nin düzenlediği kansız bir hükûmet darbesiyle devrildi. maurice bishop, yeni kurulan devrimci halk hükûmeti'nin (prg) başına geçti. sosyalist eğilimli olduğu için batılı devletlerin karşı çıktığı yeni hükûmet, gairy'nin ardından ekonomiyi büyük ölçüde düzeltti. ama bishop ekim 1983'te marksist askerlerce devrildi ve öldürüldü. darbeden hemen sonra abd birliklerinin ülkeyi işgal etmesiyle darbe liderleri iktidardan uzaklaştırıldı. 1985 ortalarına kadar abd birlikleri adada kaldı.

ekonomi 
grenada, turizimin başlıca döviz kazancı olduğu küçük bir ekonomiye sahiptir. grenada, ortak bir merkez bankasını ve doğu karayip devletleri örgütü'nün (oecs) diğer yedi üyesi ile ortak bir para birimini (doğu karayip doları)  paylaşmaktadır.

grenada ağır bir dış borç sorunuyla karşı karşıya kaldı ve devlet borç servisi ödemeleri 2017'de toplam gelirlerin yaklaşık % 25'ini oluşturdu; 126 gelişmekte olan ülkede yapılan bir çalışmada grenada en altta dokuzuncu olarak sıralanmıştır.

2013 yılında grenada’nın yatırımla vatandaşlık programı başlatılmış ve ulusal dönüşüm fonu kurulmuştur. fon, grenada'nın ekonomisini desteklemeyi ve dayanıklılığını artırmayı hedeflemektedir.

tarım ve i̇hracat 
grenada, en çok hindistan cevizi, en çok ihracatı yapılan ve ulusal bayrağa ve topuzlara gösterilen çeşitli baharatların ihracatçısıdır. diğer önemli ihracatlar arasında muz, kakao, meyve ve sebze, giyim, çikolata ve balık bulunmaktadır.

turizm 
turizm, grenada ekonomisinin temel dayanağıdır. geleneksel plaj ve su sporları turizmi büyük ölçüde st george, havaalanı ve sahil şeridi çevresindeki güneybatı bölgesinde yoğunlaşmaktadır. ekoturizm önem kazanıyor. çoğu küçük çevre dostu konukevi, saint david ve saint john bölgelerinde yer almaktadır. turizm endüstrisi, büyük bir yolcu gemisi iskelesi ve meydanı inşaatı ile önemli ölçüde artmaktadır.

turizm adanın güneybatısında, st. george's, grand anse, lance aux epines ve point salines civarında yoğunlaşmıştır. grenada'nın sahil şeridinde, st george'daki 3 km uzunluğundaki grand anse plajı da dahil olmak üzere, çoğu zaman dünyanın en iyi plajlarından biri olarak görülen birçok plajı vardır.

festivaller 
nisan ayında yapılan carriacou maroon ve string band müzik festivali, yıllık bütçe marine spice island bill balık turnuvası ve island water world yelken haftası gibi çeşitli festivaller turist çekiyor.

eğitim 
grenada'da eğitim anaokulu, okul öncesi eğitim, ilköğretim ve yükseköğretimden oluşmaktadır. hükûmet, dünyanın en yüksek üçüncü oranı olan 2016 yılında bütçesinin % 10,3'ünü sektöre harcayarak eğitime öncelik vermiştir. okuryazarlık oranları çok yüksektir, nüfusun % 98,6'sı okuma yazma yeteneğine sahiptir.

yükseköğretim kurumları:

   st. george üniversitesi, amerikan devletleri örgütü (oas)

   t.a. marryshow community college

   grenada'da uwi açık kampüsü

   yeni yaşam organizasyonu (newlo)

ulaşım 
maurice bishop uluslararası havalimanı, grenada'nın ana havalimanıdır ve ülkeyi diğer karayip adaları, abd, kanada ve avrupa'ya bağlar. ayrıca carriacou'da bir havaalanı var. george's ve hillsborough arasında günlük hızlı feribot seferleri vardır.

kaynakça

dış bağlantılar 
 grenada hükûmeti websitesi

parlamenter monarşiler
eski britanya kolonileri
eski fransız koloniler
küçük antiller
liberal demokrasiler
1974'te kurulan bölgeler ve ülkeler
 
i̇ngiliz milletler topluluğu üyesi ülkeler
birleşmiş milletler üyesi ülkeler
1649'da kuzey amerika'da kurulan oluşumlar