17 Haziran



olaylar 
 334 - i̇mparator konstantin, dul ve yetimler için himaye yasası çıkardı.
 1462 - kont drakula ya da kazıklı voyvoda veya vlad ţepeş adlarıyla da tanınan eflak prensi iii. vlad, gece karanlığından yararlanarak fatih sultan mehmed'e (ii. mehmed) başarısız bir suikast teşebbüsünde bulunduktan sonra kaçtı.
 1631 - mümtaz mahal doğum yaparken öldü. eşi hint-türk-moğol babür i̇mparatoru şah-ı cihan, ertesi yıl başlattığı anıt mezar tac mahal'i 20 yıl içinde tamamlattı.
 1641 - emirgüneoğlu yusuf paşa, i̇ran lehine bölücü ve yıkıcı propaganda yaptığı iddiasıyla sultan i̇brahim'in emriyle idam edildi.
 1885 - özgürlük heykeli, new york limanı'na ulaştı.
 1921 - sivas, erzincan ve tunceli yöresinde 3,5 ay süren koçgiri i̇syanı, türk ordusu tarafından bastırıldı.
 1926 - kadıköy su şirketi devletleştirildi.
 1932 - türkiye turing ve otomobil kurumu ile milliyet gazetesince ilk kez düzenlenen otomobil yarışı, i̇stinye-zincirlikuyu arasında yapıldı.
 1939 - fransa'da giyotin'le "halka açık" son infaz, versay şehrinde saint-pierre hapishanesi'nin (şimdiki adalet sarayı) dışında gerçekleştirildi. giyotinle son idam ise, 10 eylül 1977'de yapıldı.
 1944 - i̇zlanda, danimarka'dan ayrıldı ve cumhuriyet ilan etti.
 1946 - türkiye i̇şçi ve çiftçi partisi, i̇stanbul’da kuruldu. etem ruhi balkan, selahattin yorulmazoğlu, mehmet şükrü sekban, necmeddin deliorman, i̇rfan recep nayal, ali esenkova ve i̇brahim tokay kurucular arasında yer alan isimlerdi.
 1951 - türkiye millî futbol takımı, batı almanya'yı berlin olimpiyat stadyumu'nda 2-1 yendi. başarılı kurtarışlar yapan kaleci turgay şeren'e, "berlin panteri" denilmeye başlandı.
 1967 - çin, ilk hidrojen bombasını test etti.
 1972 - watergate skandalı: abd başkanı richard nixon'un partisi olan cumhuriyetçi parti ile bağlantılı 5 hırsız, watergate i̇ş merkezi'ndeki bir büroya gizli mikrofon yerleştirirken polis tarafından yakalanarak tutuklandı. bu büronun, abd'nin o zamanki ana muhalefet partisi olan demokrat parti'nin merkezi olduğu ortaya çıktı.
 1980 - cumhuriyet halk partisi nevşehir i̇l başkanı ve eski milletvekili mehmet zeki tekiner öldürüldü. cenaze töreninde, aralarında bülent ecevit'in de bulunduğu cumhuriyet halk partisi heyetine, ülkü ocaklılar tarafından taşlı ve sopalı saldırıda bulunuldu.
 1987 - son ferdi de ölen esmer kıyı çintesi ("ammodramus maritimus nigrescens") denen serçe türünün soyu tükenmiş oldu.
 1991 - anap genel başkanı mesut yılmaz, cumhurbaşkanı turgut özal tarafından yeni hükûmeti kurmakla görevlendirildi.
 1992 - yeni galata köprüsü törenle hizmete açıldı.
 1994 - dünya futbol şampiyonası amerika'da başladı. finalde 17 temmuz günü brezilya ve i̇talya karşılaştı. şampiyon penaltılarla belirlendi; kupa brezilya'nın oldu.
 2010 - sıklıkla blog sayfalar hazırlamak amacıyla kullanılan açık kaynak içerik yönetim sistemi wordpress'in 3.0 versiyonu yayınlandı.
 2016 - türkiye maarif vakfı kuruldu.
 2018 - japonya'nın hirakata şehrinde 5,5 şiddetinde deprem meydana geldi. 4 kişi öldü, 400'den fazla kişi yaralandı.

doğumlar 
 1239 - i. edward, i̇ngiltere kralı (ö. 1307)
 1571 - thomas mun, i̇ngiliz yazar, ekonomist (ö. 1641)
 1631 - gauhara begum, bir babür prensesi ve babür imparatoru şah cihan ile eşi mumtaz mahal'ın on dördüncü ve en küçük çocuğudur (ö. 1706)
 1682 - xii. karl, 5 nisan 1697 – 30 kasım 1718 tarihleri arasında i̇sveç kralı (ö. 1718)
 1691 - giovanni paolo pannini, i̇talyan ressam ve mimar (ö. 1765)
 1810 - ferdinand freiligrath, alman çevirmen ve şair (ö. 1876)
 1818 - charles gounod, fransız opera bestecisi (ö. 1893)
 1832 - william crookes, i̇ngiliz kimyacı ve fizikçi (ö. 1919)
 1880 - carl van vechten, amerikalı yazar ve fotoğrafçı (ö. 1964)
 1882 - i̇gor stravinski, rus besteci (ö. 1971)
 1888 - heinz guderian, ii. dünya savaşı'nda görev almış bir alman generaldir (ö. 1954)
 1898 - latife hanım (uşaklıgil), atatürk'ün eşi (ö. 1975)
 1898 - maurits cornelis escher, hollandalı ressam ve grafik sanatçısı (ö. 1972)
 1898 - carl hermann, alman kristalografi profesorü (ö. 1961)
 1900 - martin bormann, alman siyasetçi, nazi partisi sözcüsü ve hitler'in özel sekreteri (ö. 1945)
 1904 - ralph bellamy, amerikalı aktör (ö. 1991)
 1920 - setsuko hara, japon oyuncu (ö. 2015)
 1920 - françois jacob, fransız biyolog (ö. 2013)
 1921 - aydın boysan, türk mimar ve gazeteci (ö. 2018)
 1921 - i̇lhan koman, türk heykeltıraş (ö. 1986)
 1925 - alexander shulgin, amerikalı kimyager ve yazar (ö. 2014)
 1927 - martin böttcher, alman film müziği bestecisi, aranjör, söz yazarı ve orkestra şefi (ö. 2019)
 1929 - bud collins, amerikalı gazeteci ve spor yorumcusu ve sunucusu (ö. 2016)
 1929 - tigran petrosian, sovyet ermeni satranç oyuncusu ve dünya satranç şampiyonu (ö. 1984)
 1930 - adile naşit, türk sinema oyuncusu (ö. 1987)
 1931 - john baldessari, amerikalı sanatçı (ö. 2020)
 1936 - ken loach, i̇ngiliz yönetmen (ülke ve özgürlük filmiyle tanınan)
 1938 - grethe ingmann, danimarkalı şarkıcı (ö. 1990)
 1940 - george akerlof, amerikalı ekonomist ve  nobel ekonomi ödülü sahibi
 1940 - özdemir erdoğan, türk müzisyen, söz yazarı ve besteci
 1942 - doğu perinçek, türk politikacı
 1942 - muhammed el-baradey, mısırlı hukukçu ve nobel barış ödülü sahibi
 1943 - newt gingrich, amerikalı siyasetçi
 1943 - barry manilow, amerikalı söz yazarı, müzisyen, aranjör ve şarkıcı
 1945 - ken livingstone, 2000-2008 yılları arasında londra'nın ilk belediye başkanı olarak görev yapmış britanyalı solcu siyasetçi
 1945 - eddy merckx, belçikalı eski profesyonel yol bisikletçisi
 1948 - joaquín almunia, i̇spanyol sosyalist siyasetçi
 1952 - sergio marchionne, i̇talyan-kanadalı iş insanı (ö. 2018)
 1955 - cem hakko, türk modacı ve iş insanı
 1957 - joachim król, alman oyuncu
 1958 - abdullah oğuz, türk yönetmen, yapımcı ve senaryo yazarı
 1959 - baltazar, brezilyalı millî futbolcu
 1960 - thomas haden church, amerikalı oyuncu
 1962 - bap kennedy, kuzey i̇rlandalı müzisyen (ö. 2016)
 1964 - gürsel tekin, türk siyasetçi
 1966 - jason patric, amerikalı sinema oyuncusu
 1968 - derya arbaş, türk oyuncu (ö. 2003)
 1969 - i̇lya tsımbalar, ukrayna asıllı eski bir rus orta saha futbolcusu ve teknik direktör (ö. 2013)
 1970 - will forte, amerikalı oyuncu, yazar, komedyen ve yapımcı
 1970 - michael showalter, amerikalı komedyen, oyuncu, yönetmen, yazar ve yapımcıdır
 1971 - josé emilio amavisca, i̇spanyol millî futbolcu
 1972 - kıraç, türk bestekâr ve müzisyen
 1975 - joshua leonard, amerikalı bir oyuncu, yazar ve yönetmen
 1975 - juan carlos valeron, i̇spanyol emekli futbolcudur
 1976 - scott adkins, i̇ngiliz aktör ve dövüş sanatçısı
 1976 - bülent bölükbaşı, türk futbolcu
 1976 - peter svidler, rus satranç ustası
 1977 - ahmed azimov, rusya müftüler konseyi bilirkişi komitesi koordinatörü
 1978 - isabelle delobel, fransız buz patenci
 1979 - young maylay, amerikalı rapçi
 1979 - nick rimando, amerikalı millî futbolcudur
 1980 - sıla gençoğlu, türk pop şarkıcısı ve söz yazarı
 1980 - elisa rigaudo, i̇talyan yürüyüşçü
 1980 - venus williams, amerikalı tenisçi
 1982 - alex, brezilyalı futbolcudur
 1982 - arthur darvill, i̇ngiliz bir aktördür
 1982 - jodie whittaker, i̇ngiliz oyuncu
 1983 - lee ryan, i̇ngiliz şarkıcı
 1985 - özge gürler, türk kısa mesafe koşucusu
 1985 - markos pagdatis, kıbrıs rumu tenisçi
 1985 - rafael sóbis, brezilyalı futbolcudur
 1987 - kendrick lamar, amerikalı hip hop sanatçısı
 1987 - charm osathanond, taylandlı manken ve oyuncu
 1988 - andrew ogilvy, avustralya'lı basketbolcu 
 1988 - stephanie rice, avustralyalı yüzücü
 1989 - simone battle, amerikalı şarkıcı ve oyuncu (ö. 2014)
 1990 - alan dzagoyev, oset asıllı rus millî futbolcu
 1990 - jordan brian henderson, i̇ngiliz millî futbolcudur
 1991 - grégoire defrel, fransız futbolcu
 1992
ecem uzun, türk oyuncu 
maxime lestienne, belçikalı futbolcu
 1994
i̇rina kuraçkina, belaruslu güreşçi
didier ndong, gabonlu futbolcu
kubilay sönmez, türk futbolcu
hidemasa kobayashi, japon futbolcu
 1995 - clément lenglet, fransız futbolcu
 1997 - k. j. apa, yeni zelandalı oyuncu ve şarkıcı

ölümler 
 656 - osman bin affan, iii. halife (d. 576?)
 811 - sakanoue no tamuramaro, bir japon siyasetçi, general ve şogun (d. 758)
 1025 - i. bolesław chrobry, 992'den 1025'e kadar polonya dükü ve 1025'teki ilk polonya dükü (d. 967)
 1501 - i. john albert, polonya kralı (d. 1459)
 1565 - aşikaga yoşiteru, japon hükümdar (d. 1536)
 1631 - mümtaz mahal, babür i̇mparatorluğu'nun 5. hükümdarı şah cihan'ın en gözde eşi (d. 1593)
 1696 - iii. jan sobieski, lehistan (polonya) kralı (d. 1629)
 1719 - joseph addison, i̇ngiliz deneme yazarı, şair ve siyasetçi (d. 1672)
 1734 - claude louis hector de villars, fransız asker (xiv. louis döneminin son generali ve fransa'nın 6 mareşalinden biri) (d. 1653)
 1797 - ağa muhammed han kaçar, i̇ran şahı ve kaçar hanedanı'nın kurucusu (d. 1742)
 1866 - joseph mery, fransız yazar, gazeteci, romancı, oyun yazarı, şair (d. 1797)
 1901 - dilpesend kadınefendi, ii. abdülhamid beşinci eşi (d. 1861)
 1922 - otto lehmann, alman fizikçi (d. 1855)
 1936 - henry b. walthall, amerikalı sanatçı ve film oyuncusu (d. 1878)
 1940 - arthur harden, i̇ngiliz kimyacı (d. 1865)
 1944 - dénes berinkey, macar siyasetçi ve hukukçu (d. 1871)
 1968 - josé nasazzi, uruguaylı eski futbolcudur (d. 1901)
 1973 - theodor krancke, nazi almanyası kriegsmarine amirali (d. 1893)
 1974 - refik koraltan, türk siyasetçi ve tbmm başkanlarından (d. 1889)
 1974 - ferdi ştatzer, avusturya asıllı türk piyanist ve akademisyen (d. 1906)
 1982 - roberto calvi, i̇talyan bankacı (d. 1920)
 1991 - mehmet aziz, kıbrıs türkü hekim ve akademisyen (d. 1893)
 1996 - thomas kuhn, amerikalı filozof ve bilim tarihçisi (d. 1922)
 2000 - ekrem alican, türk maliyeci ve siyasetçi (d. 1916)
 2001 - donald cram, amerikalı kimyacı ve nobel kimya ödülü sahibi (d. 1919)
 2002 - fritz walter, alman futbolcu (d. 1920)
 2005 - cemal gencer, türk sinema ve dizi oyuncusu (d. 1952)
 2005 - recep bilginer, türk gazeteci ve yazar (d. 1922)
 2008 - cyd charisse, amerikalı dansçı ve aktris (d. 1922)
 2009 - ralf dahrendorf, alman-i̇ngiliz sosyolog, filozof, siyaset bilimci ve liberal politikacı (d. 1929)
 2012 - rodney king, los angeles polis departmanı (lapd) polisleri tarafından dövülerek linç edilmiştir (d. 1965)
 2012 - susan tyrrell, amerikalı oyuncu, ressam ve yazar (d. 1945)
 2013 - michael baigent, yeni zelandalı psikolog, fotoğrafçı, tarihçi ve yazar (d. 1948)
 2015 - süleyman demirel, türk siyasetçi ve türkiye cumhuriyeti'nin 9. cumhurbaşkanı (d. 1924)
 2015 - başar sabuncu, türk oyuncu, senaryo yazarı ve yönetmen (d. 1943)
 2016 - rubén aguirre, meksikalı aktör (d. 1934)
 2016 - ron lester, amerikalı oyuncu (d. 1970)
 2017 - iván fandiño, i̇spanyol matador (d. 1980)
 2017 - józef grudzień, polonyalı boksör (d. 1939)
 2017 - venus ramey, amerikan güzellik kraliçesi olan eski model ve aktivist (d. 1924)
 2019 - knut andersen, norveçli film yönetmeni ve aktör (d. 1931)
 2019 - muhammed mursi, mısır eski cumhurbaşkanı (d. 1951)
 2019 - gloria vanderbilt, amerikalı sanatçı, iş insanı, oyuncu, moda tasarımcısı, yazar ve sosyoelit (d. 1924)
 2020 - marlene ahrens, şilili eski kadın atlet (d. 1933)
 2020 - dan foster (dj), nijerya'da yaşayan amerikalı dj ve radyo yapımcısı (d. 1958)
 2020 - tran ngoc chu, vietnamlı asker (yarbay), sivil yönetici (şehir belediye başkanı, il başkanı) ve siyasetçi (d. 1924)
 2021 - kenneth kaunda, zambiyalı öğretim görevlisi ve siyasetçi (d. 1924)
 2021 - tubilandu ndimbi, demokratik kongolu millî futbolcudur (d. 1948)
 2022 - jean-louis trintignant, fransız sinema oyuncusu (d. 1930)

tatiller ve özel günler 
 i̇zlanda bağımsızlık günü

0617
17