11 Ocak



olaylar 
 630 - müslümanların, mekke'yi muhammed bin abdullah önderliğinde fethi.
 1055 - theodora, bizans i̇mparatorluğu tahtına oturdu. makedonyalılar hanedanı'nın son hükümdarı olacaktı.
 1454 - büyük i̇stanbul yangını
 1569 - i̇lk piyango çekilişi, birleşik krallık'ta yapıldı.
 1575 - kapıkulu gulgulesi başladı.
 1693 - etna yanardağı (sicilya) faaliyete geçti.
 1861 - alabama, birleşik devletlerden ayrıldı.
 1878 - süt ilk defa şişelenerek satıldı.
 1905 - mustafa kemal harp akademisi'nden kurmay yüzbaşı olarak mezun oldu.
 1921 - birinci i̇nönü muharebesi'nin sonu, yunan kuvvetleri geri çekildi.
 1922 - kanada'nın toronto şehrinde bir hastanede yatan 14 yaşındaki diyabet hastası leonard thompson, i̇nsülin zerkedilerek bu hastalığı tedavi edilen ilk hasta olma unvanını kazandı. zaten ertesi yıl insülinin eldesine yönelik kullanışlı bir yöntem buldukları için toronto üniversitesi'nden bir ekip nobel ödülü aldı.
 1927 - türkiye ile almanya arasında ticaret ve i̇kamet antlaşmaları imzalandı.
 1929 - türkiye'de eski yazılı kitapları yeni harflere çevirmek için dil encümeni bünyesinde bir komisyon kuruldu.
 1929 - sovyetler birliği'nde çalışma süresi 7 saate indirildi.
 1935 - amelia earhart, hawaii'den kaliforniya'ya tek kişilik uçuş gerçekleştiren ilk insan oldu.
 1939 - aydın'da köylüye toprak dağıtıldı.
 1940 - ankara devlet konservatuvarı tatbikat sahnesi oyuncuları, ilk oyunlarını sergiledi.
 1943 - kızıl ordu, stalingrad kuşatmasını kırdı.
 1944 - i̇talya'da 5 kişi vatana ihanetten asıldı. benito mussolini'nin damadı kont galeazzo ciano da asılanlar arasındaydı.
 1946 - enver hoca, arnavutluk sosyalist halk cumhuriyeti'ni ilan etti. kral zogo tahttan indirildi.
 1948 - ankara üniversitesi senatosu bazı öğretim üyelerini sol eğilimli oldukları için, dil ve tarih-coğrafya fakültesi'ndeki görevlerinden uzaklaştırdı. görevden alınanlar arasında pertev naili boratav, niyazi berkes ve mediha berkes, behice boran, adnan cemgil ve azra erhat vardı.
 1954 - türkiye vakıflar bankası kuruluş kanunu kabul edildi.
 1962 - peru'daki nevado huascaran volkanının faaliyete geçmesiyle oluşan çığda 4000 kişi öldü.
 1963 - tbmm'de komünizmle mücadele amacıyla komisyon kuruldu.
 1964 - amerika birleşik devletleri sağlık bakanı luther terry, sigaranın sağlığa zararlı olabileceğine dair ilk raporu yayınladı.
 1969 - danıştay, orta doğu teknik üniversitesi'nin bir ay süreyle tatil edilmesi kararını durdurdu.
 1969 - cevizli'de (kartal) singer fabrikasında işgalcilere polis müdahele etti. 120 işçi gözaltına alındı,14 işçi ve 8 polis yaralandı. fabrika bir gün önce (10 ocak'ta) işçiler tarafından işgal edilmişti.
 1969 - türkiye'de ilk sinema grevi, i̇stanbul şehzadebaşı'ndaki yeni sinema'da başladı.
 1971 - türkiye i̇ş bankası ankara emek şubesi, silahlı 4 kişi tarafından soyuldu. türkiye cumhuriyeti i̇çişleri bakanlığı bankayı soyanların deniz gezmiş ile yusuf arslan olduğunu bildirdi.
 1972 - doğu pakistan, bangladeş oldu.
 1973 - i̇stanbul türk demir döküm fabrikalarında 99 gün süren grev sona erdi.
 1974 - i̇stanbul belediyesi şehir tiyatroları genel sanat yönetmenliğine muhsin ertuğrul getirildi. bir gün önce vasfi rıza zobu bu görevden istifa etmişti.
 1974 - ölmeden bebeklik çağını atlattıkları kayda geçen ilk altızlar (anne: susan rosenkowitz) cape town, güney afrika'da doğdu.
 1975 - kıbrıs harekâtı'nda 484 kişinin çatışmada kaybedildiği açıklandı.
 1977 - lockheed martin uçak şirketi'nin türkiye temsilcisi nezih dural tutuklandı.
 1980 - 14 yaşındaki nigel short, "uluslararası usta" unvanını alan o güne kadarki en genç satranç oyuncusu oldu.
 1984 - michael jackson, thriller adlı albümüyle 8 grammy ödülü aldı.
 1993 - berlin, ulumulhikme okulu'nun kuruluşu.
 1999 - türkiye'nin 56. hükümeti kuruldu; demokratik sol parti (dsp) azınlık hükûmeti. bülent ecevit 4. kez başbakan oldu.
 2012 - türkiye cumhuriyeti millî eğitim bakanlığı, 19 mayıs atatürk'ü anma, gençlik ve spor bayramı kutlamalarının başkent dışında stadyumlarda değil, sadece okullarda kutlanmasını öngören genelge yayımladı.
 2016 - ocak 2016 irak saldırılarında; 132 kişi öldü, 367 kişi de yaralandı.

doğumlar 
 347 - i. theodosius, roma i̇mparatoru (ö. 395)
 1209 - möngke, 1251-1259 yılları arasında moğol hükümdarı (ö. 1259)
 1322 - kōmyō, japonya'da nanboku-chō dönemi sırasında ikinci kuzey talibi (ö. 1380)
 1359 - go-en'yū, japonya'da kuzey talibi (ö. 1393)
 1638 - nicolas steno, danimarkalı bilimci ve katolik piskospos (ö. 1686)
 1732 - peter forsskål, i̇sveçli kâşif, oryantalist ve doğa bilimci (ö.1763)
 1757 - alexander hamilton, amerika'nın ilk partisi olan federalist parti'nin kurucusu ve teorisyen (ö.1804)
 1800 - anyos jedlik, macar fizikçi ve dinamonun mucidi (ö.1895)
 1805 - peter johann nepomuk geiger, viyanalı sanatçı (ö.1880)
 1807 - ezra cornell, amerikalı iş insanı ve cornell üniversitesi'nin kurucusu (ö. 1874)
 1815 - john a. macdonald, kanada'nın ilk başbakanı (ö. 1891)
 1842 - william james, amerikalı yazar ve ruh bilimci (ö. 1910)
 1852 - konstantin fehrenbach, alman devlet adamı (ö. 1926)
 1859 - lord curzon, i̇ngiliz politikacı (1898-1905 arasında hindistan genel valisi ve 1919-1924 arasında birleşik krallık dış i̇şleri bakanı) (ö. 1925)
 1867 - edward bradford titchener, i̇ngiliz psikolog (ö. 1927)
 1870 - alexander stirling calder, amerikalı heykeltıraş (ö. 1945)
 1870 - mehmed selim efendi, ii. abdülhamid'in en büyük oğlu (ö. 1937)
 1878 - theodoros pangalos, yunan asker ve siyasetçi (ö. 1952)
 1882 - walter t. bailey, afroamerikan mimar (ö. 1941)
 1885 - alice paul, amerikalı feminist ve kadın hakları aktivisti (ö. 1977)
 1894 - paul wittek, avusturyalı tarihçi, doğubilimci ve yazar (ö. 1978)
 1897 - kazimierz nowak, polonyalı seyyah, muhabir ve fotoğrafçı (ö. 1937)
 1897 - august heissmeyer, schutzstaffel'in önde gelen üyesi (ö. 1979)
 1903 - alan stewart paton, güney afrikalı yazar ve apartheid karşıtı eylemci. ("ağla sevgili memleketim" adlı romanıyla ünlenen) (ö. 1988)
 1906 - albert hofmann, i̇sviçreli bilim insanı ve lsd'yi sentezleyen ilk kişi (ö. 2008)
 1907 - pierre mendès france, fransız siyasetçi (başbakanlığı sırasında fransa'nın çinhindi'nden çekilmesini sağlayan sosyalist politikacı) (ö. 1982)
 1911 - brunhilde pomsel, alman radyocu ve haber muhabiri (ö. 2017)
 1911 - zenko suzuki, japonya başbakanı (ö. 2004)
 1924 - roger guillemin, amerikalı bilim insanı ve nobel fizyoloji veya tıp ödülü sahibi
 1930 - rod taylor, avustralyalı oyuncu (ö. 2015)
 1934 - jean chrétien, kanadalı siyasetçi
 1936 - eva hesse, almanya doğumlu amerikan heykeltıraş (ö. 1970)
 1938 - fischer black, amerikalı ekonomist (ö. 1995)
 1939 - anne heggtveit, kanadalı kayakçı
 1940 - andres tarand, 1994-1995 yılları arasında estonya başbakanı olarak görev yapan politikacı
 1941 - gérson brezilyalı futbolcu
 1942 - clarence clemons, amerikalı müzisyen ve oyuncu (ö. 2011)
 1945 - christine kaufmann, alman-avusturyalı oyuncu, yazar ve iş insanı (ö. 2017)
 1949 - muhammed rıza rahimi, i̇ranlı siyasetçi
 1952 - ben crenshaw, amerikalı golfçü
 1952 - lee ritenour, amerikalı caz müzisyeni
 1953 - mehmet altan, türk gazeteci, yazar ve akademisyen
 1954 - kailash satyarthi, hindu aktivist, aynı zamanda 2014'te nobel ödülü kazanmıştır
 1957 - bryan robson, i̇ngiliz eski futbolcu ve teknik direktör
 1964 - albert dupontel, fransız oyuncu ve yönetmen
 1968 - tom dumont, amerikalı yapımcı ve gitarist
 1970, yaron ben-dov, i̇srailli futbolcu (ö. 2017)
 1970 - manfredi beninati, i̇talyan sanatçı
 1970 - mustafa sandal, türk şarkıcı
 1971 - mary j. blige, amerikalı hip hop ve r&b şarkıcısı
 1972 - marc blucas, amerikalı aktör
 1972 - amanda peet, amerikalı oyuncu ve şarkıcı
 1973 - rockmond dunbar, amerikalı oyuncu
 1974 - jens nowotny, alman eski futbolcu
 1975 - matteo renzi, i̇talyan politikacı ve başbakan
 1978 - michael duff, kuzey i̇rlandalı millî futbolcu
 1978 - emile heskey, i̇ngiliz eski futbolcu
 1979 - siti nurhaliza, malezyalı pop şarkıcısı ve besteci
 1980 - gökdeniz karadeniz, türk futbolcu
 1981 - ali bilgin, türk oyuncu ve yönetmen
 1982 - tony allen, amerikalı profesyonel basketbolcu
 1982 - ye-jin son, güney koreli kadın oyuncu
 1983 - adrian sutil, alman f1 pilotu
 1984 - dario krešić, hırvat millî futbolcu
 1984 - stijn schaars, hollandalı millî futbolcu
 1985 - fırat albayram, türk oyuncu
 1987 - danuta kozák, sprint dalında yarışan macar kanocu
 1987 - jamie vardy, i̇ngiliz millî futbolcu
 1988 - volkan tokcan, türk basketbolcu
 1991 - andrea bertolacci, i̇talyan millî futbolcu
 1992 - daniel carvajal, i̇spanyol millî futbolcu
 1993 - michael keane, i̇ngiliz futbolcu
 1993 - will keane, i̇ngiliz futbolcu
 1993 - mahmut orhan, türk dj ve prodüktör
 1996 - leroy sané, alman futbolcu
 1997 - cody simpson, avustralyalı şarkıcı
 1998 - laura roge, alman oyuncu
 2000 - jamie bick, alman oyuncu

ölümler 
 142 - hyginus, roma i̇mparatorluğu (günümüzde i̇talya) 138-142 tarihlerinde papalık görevinde bulunmuştur
 782 - kōnin, japonya'nın geleneksel veraset düzenine göre 49. imparatorudur (d. 709)
 812 - stavrakios, bizans i̇mparatoru
 844 - i. mihail, bizans i̇mparatoru
 1055 - ix. konstantinos, bizans i̇mparatoru (d. 1000)
 1494 - domenico ghirlandaio, i̇talyan rönesans akimi floransa ekolünde bulunan ressam (d. 1449)
 1556 - fuzûlî, türk divan şâiri ve mutasavvıf (d. 1483)
 1771 - jean-baptiste de boyer, marquis d'argens, bir fransız rasyonalist, epikürcü ve pelagyanist yazar (d. 1704)
 1798 - ii. erekle, gürcistan devlet adamı (d. 1720)
 1801 - domenico cimerosa, i̇talyan asıllı besteci (d. 1749)
 1843 - francis scott key, amerikalı hukukçu (d. 1779)
 1866 - vasili kalinnikov, rus besteci (d. 1901)
 1891 - georges eugène haussmann, baron haussmann adıyla da bilinen politikacı ve şehir plancısı (d. 1809)
 1904 - william sawyer, kanadalı tüccar ve politikacı (d. 1815)
 1923 - i. konstantin, yunanistan kralı (d. 1868)
 1928 - thomas hardy, i̇ngiliz yazar (d. 1840)
 1937 - nuri conker, türk asker ve siyasetçi (türk kurtuluş savaşı kahramanlarından ve gaziantep milletvekili) (d. 1882)
 1941 - emanuel lasker, alman dünya satranç şampiyonu ve matematikçi (d. 1868)
 1943 - agustín pedro justo, arjantin devlet başkanı (d. 1876)
 1944 - galeazzo ciano, i̇talya krallığı'nın dışişleri bakanı (d. 1903)
 1944 - emilio de bono, i̇talyan mareşal (d. 1866)
 1945 - velid ebüzziya, türk gazeteci ve yayımcı (d. 1884)
 1952 - jean de lattre de tassigny, fransız mareşal (d. 1889)
 1953 - noe jordania, gürcü siyaset adamı, gazeteci (d. 1868)
 1953 - hans aanrud, norveçli yazar (d. 1863)
 1966 - alberto giacometti, i̇sviçreli heykeltıraş ve ressam (d. 1901)
 1966 - lal bahadur shastri, hindistan başbakanı (d. 1904)
 1983 - şadi dinçağ, türk karikatürist (d. 1919)
 1988 - isidor isaac rabi, avusturyalı fizikçi (d. 1898)
 1991 - carl david anderson, amerikalı fizikçi ve nobel fizik ödülü sahibi (d. 1905)
 1994 - erol pekcan, türk caz sanatçısı (d. 1933)
 1995 - onat kutlar, türk şair, yazar ve düşünce adamı (d. 1936)
 1998 - aydan siyavuş, türk basketbol antrenörü (d. 1947)
 1999 - öztürk serengil, türk aktör (d. 1930)
 2002 - henri verneuil, fransız sinema yönetmeni (d. 1920)
 2003 - maurice pialat altın palmiye ödülü sahibi fransız yönetmen (d. 1925)
 2008 - sir edmund hillary, yeni zelandalı dağcı (everest dağı'nın zirvesine tırmanan ilk dağcı) (d. 1919)
 2009 - necati çelik, türk siyasetçi ve türkiye cumhuriyeti çalışma ve sosyal güvenlik bakanı (d. 1955)
 2010 - juliet anderson, amerikalı pornografik film oyuncusu (d. 1938)
 2010 - miep gies, ii. dünya savaşı sırasında anne frank'ı ve onun birkaç aile dostunu anne'nın babası otto frank'ın baharat şirketinin tavan arasında naziler'den saklayan hollanda vatandaşı (d. 1909)
 2010 - éric rohmer, fransız yönetmen (d. 1920)
 2011 - kıvırcık ali, türk halk müziği sanatçısı (d. 1968)
 2011 - david nelson, amerikalı oyuncu (d. 1936)
 2012 - mustafa ahmedi ruşen, i̇ranlı nükleer fizikçi (d. 1979)
 2013 - mariangela melato, i̇talyan oyuncu (d. 1941)
 2013 - aaron swartz, amerikalı bilgisayar programcısı, bilişimci, yazar ve aktivist (d. 1986)
 2014 - keiko awaji, japon oyuncu (d. 1933)
 2014 - vügar haşimov, azeri satranç oyuncusu (d. 1986)
 2014 - ariel şaron, i̇srail eski başbakanı (d. 1928)
 2015 - jenő buzánszky, eski macar millî futbolcu ve teknik direktör (d. 1925)
 2015 - anita ekberg, i̇sveçli oyuncu (d. 1931)
 2016 - budi anduk, endonezyalı oyuncu (d. 1968)
 2016 - reginaldo araújo, brezilyalı futbolcu (d. 1977)
 2016 - berge furre, norveçli teolog, tarihçi ve politikacı (d.1937)
 2016 - david margulies, amerikalı oyuncu (d. 1937)
 2017 - tommy allsup, amerikalı rock and roll country, swing müzisyeni ve yapımcı (d. 1931)
 2017 - pierre arpaillange, fransız hukukçu ve eski bakan (d. 1924)
 2017 - james ferguson-lees, britanyalı kuş bilimcisi (d. 1929)
 2017 - robert pierre sarrabère, fransız piskoposu (d. 1926)
 2017 - adenan satem, malezyalı siyasetçi ve devlet adamı (d. 2017)
 2017 - françois van der elst, belçikalı millî futbolcu (d. 1954)
 2018 - doug barnard jr., amerikalı siyasetçi (d. 1922)
 2018 - noemi lapzeson, arjantinli dansçı, koreograf ve eğitimci (d. 1940)
 2019 - michael atiyah, i̇ngiliz matematikçisi (d. 1929)
 2019 - george brady, çek yahudisi asıllı kanadalı holokost mağduru ve iş insanı (d. 1928)
 2019 - steffan lewis, galli siyasetçi (d. 1984)
 2019 - fernando luján, kolombiya doğumlu meksikalı oyuncu (d. 1939)
 2019 - kishore pradhan, hint erkek tiyatro, dizi ve sinema oyuncusu (d. 1936)
 2020 - sabine deitmer, alman polisiye yazarı ve eğitimci (d. 1947)
 2020 - la parka ii, meksikalı maskeli profesyonel güreşçi (d. 1966)
 2020 - valdir joaquim de moraes, brezilyalı millî futbolcu ve teknik direktör (d. 1931)
 2020 - fernanda pires da silva, portekizli girişimci ve iş insanı (d. 1926)
 2021 - massoud achkar, lübnanlı bağımsız siyasetçi (d. 1956)
 2021 - sheldon adelson, amerikalı yatırımcı ve iş insanı (d. 1933)
 2021 - vassilis alexakis, yunan-fransız yazar ve çevirmen (d. 1943)
 2021 - edward beard, amerikalı siyasetçi ve iş insanı (d. 1940)
 2021 - étienne draber, fransız oyuncu (d. 1939)
 2021 - stacy title, amerikalı film yapımcısı, yönetmeni ve senarist (d. 1964)
 2022 - anatoli alyabyev, sovyet biatlet (d. 1951)
 2022 - jana bennett, amerika birleşik devletleri doğumlu i̇ngiliz medya personeli ve iş insanı (d. 1955)
 2022 - ahmet çalık, türk millî futbolcu (d. 1994)
 2022 - razmik davoyan, ermeni şair, siyasetçi ve halk figürü (d. 1940)
 2022 - jordi sabatés, i̇spanyol piyanist, besteci ve aranjör (d. 1948)
 2022 - guy sajer, fransız çizgi roman sanatçısı, yazar ve eski asker (d. 1927)
 2022 - david sassoli, i̇talyan siyasetçi ve gazeteci (d. 1956)
 2023 - carole cook, amerikalı aktris (d. 1924)
 2023 - ben masters, amerikalı aktör (d. 1947)
 2023 - tatjana patitz, bir alman model ve aktristi (d. 1966)
 2023 - murtaza rahimov, başkurt asıllı rus devlet adamı ve siyasetçi ([d. [1934]])
 2023 - françois roussely, fransız üst düzey devlet görevlisi (d. 1945)

tatiller ve özel günler

kaynakça 

0111
11