Şakir Selim (şair)

şakir selim (d. 10 nisan 1942-18 kasım 2008), kırım tatarı şair, yayımcı, çevirmen.

kırım tatar edebiyatının sürgünde yetişen neslinin en tanınmış simalarındandır.

yaşamı 
1942 yılında kırım'ın akşeyh rayonu'nun büyük as köyünde doğdu. sekiz çocuklı  bir ailenin en küçüğü idi. i̇ki yaşındayken ailesi özbekistan'ın cambay kasabasına sürgün edildi. önce cambay’da, ardından taşkent'te yaşadı.

küçük yaşta annesini kaybetti. altı yaşında köydeki ilkokula başladı. 1958'de ortaokulu bitirdi; öğrenimine semerkant'ta öğretmen okulunda devam etti. 16-17 yaşından itibaren şiir yazmaya başladı.

i̇ki yıl öğretmenlik yaptıktan sonra askere çağrıldı. üç yıl sibirya'da ordu hizmetinde bulundu. i̇lk defa 1963 yılında "lenin bayrağı" gazetesinde şiiri yayımlandı. 1965 yılında semerkant devlet üniversitesi filoloji fakültesi'nin rus dili ve edebiyatı bölümüne girdi. 1971'de üniversiteden mezun oldu.

1971'den itibaren lenin bayrağı gazetesinin semerkant muhabiri olarak görev yaptı. 1972'de "aqbardaq" isimli şiir kitabı yayımlandı.

1989 yılında kırım'a döndü ve dostluk gazetesinde çalışmaya başladı. aynı zamanda edebiyat ve sanat isimli edebiyat dergisinde yazarlık yaptı. 1997'de yıldız dergisinde başyazar oldu. 2007'ye kadar yıldız gazetesinde baş yazarlığı sürdürdü.

"duygularım", "sevgi alevi", "uyanuv", "yellerim dinle" ve tüşünce" isimli şiir kitapları basılan şakir selim, 1996 yılında ankara'da kutlu doğum haftası nedeniyle düzenlenen şiir yarışmasında birinci oldu. yine aynı yıl kıbrıs'ta ve ankara'da düzenlenen türk dünyası şairleri şöleni'nde arif nihat asya ödülü'nü kazandı.

şakir selim, kırım tatarcası'na birçok eser tercüme etmiştir. 1997’de adam mitskeviç’in kırım sonetleriisimli eserini kırım türkçesine çevirdiği için polkul fondunun polonya ödülünü kazandı.

1988’de de şaire kırım tatar tiyatrosu grubundakilerle birlikte yüksek devlet mükâfatı verildi. 2006’da da bekir çobanzade edebiyat mükafatı'na layık görüldü.

bir kez kırım tatar millî meclisi'ne seçilerek, milletvekilliği yaptı.  bir süre  kırım tatar yazarlar birliği başkanlığının sürdürdü. önemli sağlık problemleri nedeniyle 2008'de görevinden ayrıldı. ağır bir hastalığın ardından 18 kasım 2008 günü öldü.

eserleri

şiir kitapları 
aqbardaq, şiirler kitabı, taşkent, 1971
duyğularım, şiirler kitabı, taşkent, 1975
sevgi alevi, şiirler kitabı, taşkent, 1982
uyanuv, şiirler kitabı, taşkent, 1982
yellerni diŋle, şiirler kitabı, taşkent, 1986
tüşünce, şiirler kitabı, akmescit, 1997
qırımname, şiirler kitabı, akmescit, 2006
qırımname ii, şiirler kitabı, akmescit, 2008

tercümeleri 
hamit gulam, ‚ebedîlik‛ (roman), taşkent, 1981, (özbekçeden çevirenler:çerkes-ali, ş. selim)
kavkas esiri‛ (a. s. puşkin ‚kavkazskiy plennik‛ poema, rusçadan), yıldız, 1999, no: 3, s.11-32
küçük tragediyalar‛(a. s. puşkin, rusçadan)
quşçıq‛ 1823, ‚sağır qadığa…‛ 1830 (a. s. puşkin şiirleri, rusçadan)
motsart ve saleri‛ (a. s: puşkin ‚motsart i saleri‛, rusçadan)
m. yu. lermontov (şiirler, rusçadan)
n. v. gogol ‚evlenüv‛ (‚jenitba‛ pesası, rusçadan)
t. şevçenko ‚katerina‛. poyema (ukrain tilinden). yıldız, 1998. no: 9-10, s.16-34
a. mitskeviç ‚qırım sonetleri‛ (leh tilinden)
u. şekspir ‚makbet‛ (rusçadan)
u. şekspir ‚romeo ve culyetta‛ (parça, rusçadan)
p. merime ‚karmen‛ (rusçadan)
mustay karim ‚ay tutulğan gece‛ (‚v lunnuyu noç‛ pesa)
yedi kocalı hürmüz‛ (sadık şendil, türkçeden, pesa)
danilo kononenko (şiirler, ukrain tilinden)
rauf parfi. eŋ uzun tercimei alım. asret anamnıŋ aynenisi. brend i̇yentsşke vatan aqqında mektübim. şiirler. yıldız, 1987, no: 3. s.120-124
aleksandr tvardovskiy. hatıra uquqınen. poema. (rusçadan) yıldız, 1998, no: 6, s.11-23

kaynakça

dış bağlantılar 
 alem-i medeniye kitaphanesinde şakir selimniñ şiirleri 

1942 doğumlular
ukrayna doğumlular
2008 yılında ölenler
kırım tatarı şairler
ukrayna'da ölenler