Ahmet Nuri Diriker

ahmet nuri diriker (1876, rusçuk - 28 kasım 1951, i̇stanbul), türk asker.

1897 türk-yunan savaşı'na katıldı. ardından balkanlar'da isyancılara karşı savaştı. tabur komutanı olarak gönderildiği yemen'de seyit i̇dris ve i̇mam yahya kuvvetlerine karşı çarpıştı. çanakkale cephesi'nde 42. alay komutanı olarak görev aldı. komutasındaki 42. alay ile medine müdafaası'nda ve hicaz'da çarpıştı. i̇şgal altındaki i̇stanbul ve i̇zmir'de gizli görev yaptıktan sonra türk kurtuluş savaşı'na katıldı. sakarya meydan muharebesi'nde 23. tümen'in komutan vekili olarak görev aldı. 1950 yılında i̇stanbul'da öldü.

i̇lk yılları 
1876 yılında rusçuk'ta dünyaya geldi. necip bey'in oğludur. 93 harbi sebebi ile ailesi ile beraber 1877 yılında i̇stanbul'a göç etti. savaşın bitiminin ardından rusçuk'a geri dönerek burada rüştiyeye başladı. 14 yaşındayken kuleli askeri lisesi'ne kaydoldu. 28 nisan 1894’te harbiye'ye (kara harp okulu) kaydoldu. 17 ağustos 1897 tarihinde teğmen rütbesi ile mezun oldu.

askerlik yaşamı 
17 ağustos 1896’da 3. ordu’nun 65. alay 1’inci tabur 4’üncü bölüğüne, sonra selanik'te bulunan 3. ordu karargahına gönderildi. 3 ekim 1897’de  hudut bölgesinde geçerek üsteğmen rütbesine yükseldi. osmanlı-yunan savaşı (1897)'nda görev aldı. dömeke kasabasına ilk giren bölüğün komutanıdır. savaşta gösterdiği başarı sebebi ile üsteğmen oldu.

bulgar ve arnavut isyanlarına karşı selanik'e gönderildi. selanik'teyken selanikli gemiciler, 1903 selanik bombalaması'nı gerçekleştirdi. guadalquivir adlı fransız gemisi ve osmanlı bankası bombalandı. sokak çatışmalarında görev alan üsteğmen ahmet nuri efendi, çete üyelerinin öldürülmesi ve yakalanmasının ardından yüzbaşılığa terfi etti. selanik'te bir süre daha görev yaptıktan sonra 1909 yılında kıdemli yüzbaşı rütbesi ile hareket ordusu'na katılmak için istanbul'a tayin edildi.

kısa bir süre ertuğrul kışlası'nda kaldıktan sonra hicaz-yemen cephesi'ne katılmak üzere yemen'e gönderildi. yemen'de 1911 yılında binbaşılığa terfi etti. seyyid i̇dris kuvvetlerine karşı cebelisob muharebesi'nde gösterdiği başarılardan ötürü mecidiye nişanı ile ödüllendirildi. daha sonra balkan savaşı'na katılmak için kırklareli'ne gönderildi ama savaş kendisi ulaşmadan önce sona erdi..

1915 yılında yarbay kazım bey (karabekir) komutasındaki 14. tümen'e bağlı olan 42. alay komutanlığına atanarak çanakkale cephesi'ne gönderildi. çanakkale'de beş buçuk ay boyunca seddülbahir cephesi, kerevizdere'de fransız kuvvetlerine karşı savaştı. 6-13 ağustos seddülbahir muharebesi'nde alay, fransız kuvvetlerinin ilerlemesine engel oldu.

1916 yılında 42. alay birkaç küçük birlik eklenerek nuri bey müfrezesi adıyla medine'ye gönderildi. fahrettin paşa (türkkan) komutasındaki hicaz seferi kuvvetleri'ne katıldı. aylarca açlık ve susuzluk ile mücadele ederken medine müdaafası'nda i̇ngiliz ve arap kuvvetlerine karşı savaştı. 1916 yılında yarbaylığa terfi etti. korgeneral fahrettin türkkan 1930 yılında ahmet nuri bey'den şu şekilde söz edecekti;

1917 ve 1921 yılları arasında gizli görevle bulunduğu i̇stanbul ve i̇zmir'den anadolu'ya gizlice askeri malzeme sevk edilmesini sağladı. 1921 yılında kuvây-ı milliye'nin emri ile gizlice i̇stanbul'dan ankara'ya geçti. önce 23. tümen, daha sonra 18. tümen komutan vekilliğine atandı. sakarya meydan muharebesi'nde 23. tümen komutan vekilliğinde bulundu. ekim 1921 tarihinde albaylığa terfi etti ve 8. tümen komutan vekilliğine atandı.

kurtuluş savaşı'nın ardından anadolu'da çeşitli askeri görevlerde bulundu. ağustos 1929 yılında generalliğe terfi etti. 1931 yılına kadar askerlik görevini sürdürdü. 1931 yılında emekli oldu. 28 kasım 1951 tarihinde i̇stanbul'da öldü.

ayrıca bakınız 
 42. alay - gelibolu 1915
 kirte bağları muharebesi
 kâzım karabekir
 fahreddin türkkan
 hicaz - yemen cephesi
 arap ayaklanması
 ankara hükûmeti

dış bağlantılar 
 cumhuriyet: diriker'in anıları: cephelerde bir ömür 
 ahmet nuri diriker paşa'nın hatıratı 
 çanakkale müzesi: gazilerimiz 
 42. alay - gelibolu 1915
 çomü: çanakkale muharebeleri'nin komuta kadrosu

kaynakça 

bulgaristan türkleri
1876 doğumlular
rusçuk doğumlular
türk generaller
balkan savaşları'nda osmanlı askerleri
türk subaylar
kurtuluş savaşı'ndaki türk askerler
zincirlikuyu mezarlığı'na defnedilenler
1951 yılında ölenler
kurtuluş savaşı'nda türkler