Bourbon Hanedanı

bourbon hanedanı, avrupa'nın önemli kraliyet ailelerinden biri ve capetlerin bir alt koludur. bourbon kralları ilk olarak navarra krallığına ve fransa'ya onaltıncı yüzyılda hükmettiler. on sekizinci yüzyılla beraber bourbon hanedanı üyeleri i̇spanya, napoli, sicilya ve parma'da da saltanatı ele geçirmiş bulunmaktaydı. i̇spanya ve lüksemburg hala bu ailenin alt kollarının üyelerinin yönetici olduğu monarşilerle yönetilmektedir.

bourbon monarşisi navarra'da 1555'te ve fransa'da 1589'da başladı. i̇ki krallıktaki hakimiyetleri 1792'de fransız i̇htilali arkasından sekteye uğradı. 1814'te saltanatlarını tekrar tesis ettiler ve 1815'te ilk fransa i̇mparatoru'nun düşmesinin ardından saltanatı tekrar ele geçirdiler. nihayet, 1830'da temmuz devrimi ile tahttan uzaklaştırıldılar. ailenin bir dalı olan orléans hanedanı 1830 - 1848 arasında yönetimi ele aldı. daha sonra onlar da tahttan indirildiler.
fransa da cumhuriyet ilan edilmiştir.

i̇spanya'nın ilk bourbon kralı 1700'de tahta geçen v. philip oldu. i̇spanyol bourbonları birçok kere tahttan indirildiler ve geri döndüler. 1700 - 1808 arası ülkeyi yönettikten sonra 1813'te bir daha dönüp 1868'e kadar yönetmeye devam ettiler. bundan sonra krallığın bir başka bourbon kralı görme yılı 1874 oldu. 1874 - 1931 arasındaki monarşiden sonra ise 1975'ten bugüne kadar süren bir saltanatları oldu. i̇spanya'daki aileden aynı zamanda i̇ki sicilya'nın kraliyet ailesi de çıkmıştır (1734 - 1806, 1815 - 1860 ve sadece sicilya'da 1806 - 1816). bu ailelere bourbon-sicilya ailesi ismi verildi.

lüksemburg düşesi charlotte da ailenin bourbon-parma ayağından bir asil ile evlendiği için lüksemburg'u yöneten çocukları da bu aileden sayılmaktadır. charlotte'un tahtı bıraktığı 1964 yılından beri lüksemburg'un yönetimi de bourbonlardadır.

eğer brezilya i̇mparatorluğu 1889 yılında askerî darbe ile son bulmasa idi, veliaht prenses isabel orléans ailesinden bir prens gaston ile evlenmiş olduğu için bu imparatorluğu da aile yönetiyor olacaktı.

kökenleri 
bourbon hanedanı, kökenleri onüçüncü yüzyıla kadar uzanan asil bir ailedir. ailenin ilk kökenleri fransa kralı'na bağlı olan ve bourbon bölgesinin sahibi olan bir lorda dayanır.

1268 yılında, fransa kralı ix. lui'nin altıncı oğlu olan clermontlu kont robert, bourbon lordluğu'nun varisi bourbonlu beatrix ile evlendi. oğulları louis, 1327 yılında, bourbon'un birinci dükü oldu. bu soyun en sonuncu elemanı bourbon dükü iii. charles oldu. charles, 1527 yılında öldüğünde aile bir anlamda sona erdi. iii. charles, kutsal roma i̇mparatoru için savaşmayı tercih ettiğinden hayatını sürgünde geçirmişti ve bu yüzden de unvanı devam etmedi.

fakat, ailenin bir başka kolu olan la marche-vendôme kalmıştı ve vendôme düklüğü'ne hükmetmeye devam etti. bourbon-vendôme kolu önce navarra krallığı'nın başına geldiler (1555) ve daha sonra navarra'nın iii. henry'si, fransa kralı iv. henry'si olarak fransa'nın başına geçti (1589).

konuyla ilgili yayınlar 
 bergamini, john d. the spanish bourbons: the history of a tenacious dynasty. putnam, 1974.
 petrie, sir charles. the spanish royal house. geoffrey bles, 1958.
 seward, desmond. the bourbon kings of france. barnes & noble, 1976.
 van kerrebrouck, patrick. la maison de bourbon, 1256-1987.v. villeneuve d'ascq, france: the author, 1987–2000.

kaynakça