Türk Kara Kuvvetleri

türk kara kuvvetleri, türkiye'yi karadan gelebilecek her türlü saldırıya karşı korumakla görevlidir. türk silahlı kuvvetleri komutası altındaki en büyük kuvvettir. ayrıca asker sayısı bakımından nato'nun ikinci ve dünyanın yedinci büyük kara kuvveti ordusudur.

tarihi 
büyük hun devleti'ne ait ilk organize ordunun kuruluş tarihi olan mö 209 yılı, kara kuvvetleri komutanlığı'nın da kuruluş yılı olarak kabul edilir.

9 kasım 2016 tarihinde değiştirilerek kabul edilen olağanüstü hal kanun hükmünde kararnamesi ile bu tarihe dek genelkurmay başkanlığı kuruluş ve kadrolarında bulunan komutanlık, millî savunma bakanlığı kadro ve kuruluşuna geçirilmiştir. ayrıca aynı kararname, cumhurbaşkanı ve başbakanın kuvvet komutanı ve astlarına emir verebilmesini ve bu emirlerin hiçbir kurum, kuruluş veya kişinin onayı olmaksızın yerine getirilmesini de hükme bağlamaktadır.

28 haziran 1963'te türk ordusu 600. kuruluş yıl dönümünü kutladı. o tarihlerde, türk kara kuvvetleri'nin kuruluş tarihi, yeniçeri ordusunun kurulduğu 1363 yılı olarak kabul ediliyordu. aynı yıl, turancılık fikrini savunan nihal atsız, bunu eleştirerek hiung-nu hükümdarı mete'nin onluk sisteme dayalı bir ordu kurduğu düşünülen tarih olan mö 209 yılının "türk ordusu"nun da gerçek kuruluş tarihi olduğunu iddia etti. 1968'te yılmaz öztuna ise, genelkurmay başkanı cemal tural'a bu öneriyi sundu. 1973'te ordunun kuruluşunun 610. yıldönümü kutlanırken atsız bu iddiayı yeniden öne sürdü. 12 eylül darbesi'nden sonra bu iddia benimsendi. hâlen, mö 209, kara kuvvetleri komutanlığının kuruluş yılı olarak kabul edilmektedir.

mütareke dönemi 
i. dünya savaşı'nda osmanlı devleti 7 cephede savaşa 2.850.000 kişiyi silah altına alarak girdi. bu ordu 70 piyade, 2 süvari tümeninden oluşan 24 kolordulu 9 ordu birliğiydi. mondros mütarekesi'nden sonra zorunlu terhislerle 50.000 kişiye inmişti. osmanlı ordusu'nun kalan iki kolordusundan biri suriye-filistin cephesi'nden ankara'ya nakledilen ali fuat (cebesoy) komutasındaki 20. kolordu, diğeri ise kafkasya cephesi'nde erzurum'da konuşlandırılmış kâzım karabekir komutasındaki 15. kolordu'ydu.

kurtuluş savaşı 

kurtuluş savaşı milis ve gönüllülerinden oluşan kuva-yi milliye, türk ordusu'nun temelidir. düzenli ordu birliklerinin yunanlarla yapılan ilk savaşta -i. i̇nönü muharebesi'nde- mevcudu 6.000 kişiydi. bu savaşta türk ordusu kendisinden 3 kat üstün olan yunan ordusu'nu geri çekilmeye mecbur etti. çerkez ethem i̇syanı'nın bastırılmasından sonra çerkez ethem birliklerinin bir kısmının düzenli orduya katılması ile birlikte mevcudu 10.000 kişiye yükseldi. i. i̇nönü muharebesi'nin zaferle sonuçlanması düzenli türk ordusu'na katılımı hızlandırdı. 2 ay sonra ii. i̇nönü muharebesi'nde ordunun mevcudu 15.000 kişiye yükseldi. bu savaşın da zaferle sonuçlanması sonucu ordunun mevcudu hızla artmaya devam etti. 3 ay sonra yapılan kütahya-eskişehir muharebeleri'nde ordunun mevcudu 55.000 kişiye ulaştı. bu muharebelerin kaybedilmesi sonucu kaçak sayısı 30.000'e ulaştı, ordu mevcudu 25.000 kişiye düştü. tbmm, asker kaçaklarının "vatan haini" sayılarak i̇stiklal mahkemeleri'nde yargılanması kararı aldı. ayrıca kütahya-eskişehir muharebeleri'ndeki başarısızlıktan sonra tbmm başkanı mustafa kemal paşa'yı türk ordusu başkomutanlığına getirdi. mustafa kemal paşa ilk iş olarak tekalif-i milliye emirleri'ni yayınlayarak halka, savaşa katılma çağrısı yaptı. bir dizi emirler yayınladı ve emirlerin uygulanması için tekalif-i milliye komisyonları kuruldu. mustafa kemal paşa'nın çağrısı sonuç verdi ve türk ordusu'nun mevcudu, sakarya meydan muharebesi öncesi 101.727 kişiye ulaştı. sakarya meydan muharebesi'nin kazanılmasıyla birlikte yunanların kesin olarak mağlup edilebilmesi için genel seferberlik ilan edildi. 1901 ve 1902 doğumlular asker altına alındı. ordunun mevcudu büyük taarruz öncesi 186.000 kişiye ulaştı. büyük taarruz sırasında yapılan dumlupınar meydan muharebesi'nde yunan ordusu'nun büyük bir bölümünün imha edilmesi ile birlikte ordu, i̇zmir'e doğru ilerlemeye başladı. i̇zmir'in kurtarılması ve batı anadolu'nun tamamen yunanlardan temizlenmesi sonucu kurtuluş savaşı'nda çatışma dönemi fiili olarak sona erdi.

kara kuvvetleri komutanlığının kuruluşu 

kurtuluş savaşı sonrasında 9 kolordu ve 3 süvari tümeninden oluşan 1., 2. ve 3. ordu müfettişliği kuruldu. ordu komutanlıkları 1 temmuz 1949'da kurulan kara kuvvetleri komutanlığına bağlandılar.

kore savaşı 

1950'de türkiye'nin kore savaşı'na katılmasıyla kara kuvvetlerinden 5090 kişilik bir tugay kore türk tugayı adıyla kore'ye gitti. türk tugayı 8 nci abd ordusu'na bağlandı. tugaya "north star- kutup yıldızı" kod adı verildi. tuğgeneral tahsin yazıcı komutasındaki 259 subay, 18 askerî memur, 4 sivil memur, 395 astsubay, 4414 erbaş ve er olmak üzere 5090 kişilik 1. türk tugayı, 17 eylül 1950'de i̇skenderun limanından hareket ederek 12 ekim 1950'de öncü takım pusan limanına ulaştı ve 17 ekim'de ana birliği de pusan'dan karaya çıktı. aynı gün pusan'dan hareket ederek 20 ekim'de taeg'a varıp, süratle kuzeye doğru ilerleyen birleşmiş milletler ordularına iştirak etti. 10 kasım'da taeg'dan hareket ederek 21 kasım'da kunuri'ye vararak amerikan 9. kolordusu'nun sağ kanadında konuşlandırıldı.

24 kasım 1950 sabahı kuzeye çin sınırına doğru ilerleme emrini alan tugay kunuri'den hareket ederek kaechon, sinnimni, wawon boyunca tokchon'a doğru yola çıktı. ancak çin halk gönüllü birlikleri cephenin arkasına sızmaya başladı. durumu fark eden amerika ve güney kore birlikleri ricat etmeye başladılar. ancak türk tugayına ricat emri geç ulaştı. 1. taburun etrafı kuşatılıp süngülü çatışmaya girmek zorunda kaldı. "ricat harekâtı"nı sağlamak için sonuna kadar direnen 3. tabur 9. bölük imha edildi. geri kalan türk birlikleri ise chongchon nehri boyunca geri çekildi. savaş 3 yıl sürdü, savaşın başından itibaren stratejik noktalarda görev alan türk tugayları kendisine verilen görevleri mümkün olan en iyi şekilde yerine getirmiş ve katıldığı muharebelerde; 37 subay, 26 astsubay, 658 er olmak üzere toplam 721 şehit,. 2147 yaralı, 346 hasta, 234 esir ve 175 kayıp vermiştir. 462 türk şehidi güney kore'de seul-pusan kasabası yakınlarındaki tanggok mezarlığı içerisinde bulunan pusan şehitliği'nde bulunmaktadır. türkiye cumhuriyeti'nin bu savaştaki personel kaybı bölgeye giden abd ve birleşik krallık'tan sonra 3. sıradadır.

nato ile türk kara kuvvetleri 
1952'de nato'ya giren türkiye, ordusunu modern silahlarla donattı. kara kuvvetleri son olarak 20 temmuz 1974'te kıbrıs harekâtı'nı yaptı.

türk kara kuvvetleri tarihi 
türkiye'de "türk kara ordusu"nun kuruluş tarihi, yeniçeri ocağının kurulduğu 1363 yılı olarak kabul edilmekteydi. hüseyin nihal atsız 1963 ve 1973'te kara ordusunun kuruluş tarihinin mete han'ın tahta geçtiği mö 209 olması gerektiğini yazmıştır.

atsız, mö 200 yıllarından beri tarihi belgelerde bahsi geçen bir milletin, 16 yüzyıl süresince ordusu olmadan yaşadığını söylemenin, doğu roma i̇mparatorluğu'na karşı galibiyet kazanılan malazgirt savaşı gibi ve benzeri büyük savaşları düzenli türk ordularının değil gayri muntazam çetelerin yapmış olacağını kabul etmenin hatalı olduğunu yazdı. atsız ayrıca, mö 209 yılında mete tarafından orduların 10, 100, 1000 kişilk birimlere ayrıldığını bu birliklerin komutanlarının buyruklarının kayıtsız şartsız uygulandığını yazdı.

atsız'ın görüşlerini benimseyen yılmaz öztuna da 1968'de dönemin genelkurmay başkanı orgeneral cemal tural'a türk kara kuvvetlerinin kuruluş tarihinin mö 209 olması teklifini yaptı. sonraları, k.k.k kuruluş tarihini mö 209 olarak değiştirdi.

birimler 

 kara kuvvetleri komutanlığı (kkk) - ankara

 1. ordu (i̇stanbul)
 2. kolordu (gelibolu, çanakkale)
 4. mekanize piyade tugayı (keşan)
 8. mekanize piyade tugayı (tekirdağ)
 18. mekanize piyade tugayı (ortaköy, gelibolu)
 41. komando tugayı (vize)
 95. zırhlı tugay (malkara)
 5. komando alayı (gökçeada)
 102. topçu alayı (uzunköprü)
 kolordu i̇stihkam savaş alayı (gelibolu)
 3. kolordu (şişli, i̇stanbul)
 23. motorlu piyade taktik tümeni (hasdal, i̇stanbul)
 52. zırhlı taktik tümeni (hadımköy, i̇stanbul)
 66. mekanize piyade tugayı (bağcılar)
 5. kolordu (çorlu, tekirdağ)
 13. mekanize piyade tümeni (edirne)
 1. zırhlı tugay (babaeski)
 54. mekanize piyade tugayı (edirne)
 55. mekanize piyade tugayı (kırklareli)
 3. zırhlı tugay (çerkezköy)
 33. mekanize piyade tugayı (kırklareli)
 61. mekanize piyade tugayı (lüleburgaz)
 65. mekanize piyade tugayı (lüleburgaz)
 105. topçu alayı (çorlu)
 kolordu i̇stihkam savaş alayı (pınarhisar)
 2. ordu (malatya)
 4. kolordu (mamak)
 1. komando tugayı (talas)
 2. komando tugayı (bolu)
 28. mekanize piyade tugayı (bm barış gücü) (mamak)
 56. motorize piyade tugayı (samsun)
 58. topçu tugayı (polatlı)
 6. kolordu (yüreğir, adana)
 6. mekanize piyade tümeni (kahramanmaraş)
 2. zırhlı tugay (kahramanmaraş)
 77. mekanize piyade tugayı (kahramanmaraş)
 125. mekanize piyade tugayı (kahramanmaraş)
 5. zırhlı tugay (gaziantep)
 20. zırhlı tugay (şanlıurfa)
 39. mekanize piyade tugayı (i̇skenderun)
 106. topçu tugayı (islahiye)
 7. kolordu (yenişehir)
 3. taktik piyade tümeni (yüksekova)
 2. hudut tugayı (çukurca)
 6. hudut tugayı (van)
 3. komando tugayı (siirt)
 2. motorize piyade tugayı (lice)
 6. motorize piyade tugayı (akçay)
 16. mekanize piyade tugayı (diyarbakır)  
 34. hudut tugayı (şemdinli)
 48. hudut tugayı (şenoba, uludere)
 70. mekanize piyade tugayı (mardin)
 172. zırhlı tugay (silopi)
 hakkâri dağ ve komando tugayı
 107. topçu alayı (siverek)
 3. ordu (erzincan)
 8. kolordu (elazığ)
 1. mekanize piyade tugayı (doğubayazıt)
 4. komando tugayı (tunceli)
 10. komando tugayı (tatvan)
 12. mekanize piyade tugayı (ağrı)
 34. motorize piyade tugayı (patnos)
 51. motorize piyade tugayı (hozat)
 49. komando tugayı (bingöl)
 108. topçu alayı (erciş)
 17. motorize piyade alayı (kiğı)
 9. kolordu (yakutiye, erzurum)
 9. taktik piyade tümeni (kars)
 4. zırhlı tugay (palandöken)
 9. komando tugayı (sarıkamış)
 14. mekanize piyade tugayı (kars)
 25. hudut piyade tugayı (ardahan)
 48. motorize piyade tugayı (trabzon)
 109. topçu alayı (erzurum)
 ege ordusu (i̇zmir)
 kıbrıs türk barış kuvvetleri
 28. mekanize piyade tümeni (paşaköy, gazimağusa)
 39. mekanize piyade tümeni (çamlıbel, güzelyurt)
 14. zırhlı tugayı (değirmenlik, lefkoşa)
 1. motorlu piyade tugayı (sakarya)
 7. komando tugayı (sakarya)
 11. komando tugayı (denizli)
 19. motorize piyade tugayı (edremit)
 57. topçu tugayı (i̇zmir)
 eğitim ve doktrin komutanlığı (ankara)
 zırhlı birlikler okulu ve eğitim tümen komutanlığı (etimesgut)
 topçu ve füze okulu komutanlığı (polatlı)
 sahra sıhhiye okulu ve eğitim merkezi komutanlığı (samsun)
 bakım mühimmat okulu ve eğitim merkezi komutanlığı (balıkesir)
 hava savunma okulu ve eğitim merkezi komutanlığı (konya)
 i̇kmal maliye okulu ve eğitim merkezi komutanlığı (küçükyalı)
 ulaştırma personel okulu ve eğitim merkezi komutanlığı (gaziemir)
 muhabere elektronik bilgi sistemler okulu ve eğitim merkez komutanlığı (mamak)
 piyade okulu komutanlığı (tuzla)
 dağ komando okulu ve eğitim merkezi komutanlığı – (eğirdir)
 i̇stihkam okulu ve eğitim merkezi komutanlığı (narlıdere)
 kbrn okulu ve eğitim merkezi komutanlığı (konya)
 eğitim yöneticisi ve öğretmen yetiştirme okul komutanlığı
 kara lisan okulu
 askerî veteriner okulu ve eğitim merkezi komutanlığı (gemlik)
 kara havacılık okulu (isparta)
 1. piyade eğitim tugayı (manisa)
 3. piyade eğitim tugayı (antalya)
 5. piyade eğitim tugayı (sivas)
 15. piyade eğitim tugayı (amasya)
 59. havan ve topçu eğitim tugayı (erzincan)
 kara lojistik komutanlığı (ankara)
 doğal afetler arama kurtarma tabur komutanlığı
 1. anabakım merkezi komutanlığı (sakarya)
 2. anabakım merkezi komutanlığı(kayseri)
 5. anabakım merkezi komutanlığı (güvercinlik havalimanı)
 6. anabakım merkezi komutanlığı (balıkesir)
 8. anabakım merkezi komutanlığı (afyonkarahisar)
 45. bakım merkez komutanlığı (etimesgut)
 53. bakım merkezi komutanlığı(erzincan)
 mühimmat ana depo komutanlığı (kırıkkale)
 14. i̇kmal merkezi komutanlığı (adapazarı)
 31. i̇kmal merkezi komutanlığı (konya)
 kara havacılık komutanlığı
 1. kara havacılık alayı (güvercinlik havalimanı)
 2. kara havacılık alayı (erhaç havalimanı, malatya)
 3. kara havacılık alayı (gaziemir hava üssü, i̇zmir)
 4. kara havacılık alayı (samandıra hava üssü, i̇stanbul)
 7. kara hava grup komutanlığı (diyarbakır hava üssü)
 kıbrıs türk barış kuvvetleri havacılık birimi komutanlığı (i̇lker karter hava üssü, pınarbaşı, kuzey kıbrıs)

envanter

rütbeler

ayrıca bakınız 
bağlı olduğu birim
 (sonra) millî savunma bakanlığı
 (önce) türk silahlı kuvvetleri
diğer kuvvetler
 türk deniz kuvvetleri
 türk hava kuvvetleri
daha fazlası
 türk kara kuvvetleri komutanları listesi
 türk silahlı kuvvetlerinde zırhlı birlikler
 türk kara kuvvetlerindeki askeri birliklerin listesi

kaynakça

dış bağlantılar 
 

türk kara kuvvetleri