Yıldızlararası

yıldızlararası (i̇ngilizce: interstellar), christopher nolan tarafından yönetilen,  epik  bilim kurgu türündeki 2014 yapımı bir  abd filmidir. başrollerinde matthew mcconaughey, anne hathaway, jessica chastain, bill irwin, ellen burstyn, matt damon ve michael caine yer almaktadır.  i̇nsanlığın felaket boyutunda bir salgın hastalık ve kıtlıkla boğuştuğu distopik bir gelecekte geçen  film,  insanlık için yeni bir yuva arayışıyla satürn yakınlarındaki  solucan deliğinden geçen bir grup  astronotu konu ediyor.

konu 
yakın bir gelecekte, tahıl ürünlerinin ölmesine neden olan bir küf yüzünden medeniyet gerileyerek tarım toplumu seviyesine düşmüştür. dul bir mühendis ve eski bir nasa pilotu olan joseph cooper, ailesi ile birlikte bir tarla işletmektedir. o artık bir çiftçidir. 15 yaşında bir oğlu (tom cooper) ve 10 yaşında bir kızı (murphy "murph" cooper) vardır. bir toz fırtınasından sonra, murphy'nin yatak odasının zemininde açıklanamayacak şekilde garip toz desenleri belirir; anomaliyi bir hayalete bağlar. cooper sonunda desenlerin yer çekimi değişimlerinden kaynaklandığını ve bunların ikili kodda coğrafi koordinatları temsil ettiğini düşünür. cooper'ın kızı murphy; odasında bir hayaletin kendisi ile iletişim kurduğunu düşünmektedir. sonrasında murph'ün hayaletinin gönderdiği bilinmeyen istihbaratın yer çekimsel dalga kullanarak kodlandığını keşfederler. tozlar üstünde kalan ikili sistemde yazılı koordinat cooper ve kızını nasa'nın gizli bir üssündeki profesör john brand'e yönlendirir. profesör brand'in "onlar" dediği, uzaylı bir zekânın satürn yakınında bir solucan deliğini açtığını, bariz bir şekilde başka bir galaksiye geçerek yaşanabilir yeni bir gezegen bulmamız için bir umut verdiklerini söyler. nasa'nın “lazarus görevleri” dev kara delik olan gargantua yörüngesinde üç adet potansiyel yaşanabilir gezegen tanımlamıştır; miller, edmund ve mann gezegenleri, isimlerini keşif için giden astronotlardan almıştır. cooper'ın pilotluğunu yaptığı endurance uzay aracı ile beraberindeki astronotların görevi bu gezegenlerdeki uzay istasyonlarından gelen veriye dayanarak hangi gezegenin yaşanabilir olduğunu araştırmaktır. astronotlar miller, edmunds ve mann olumlu sonuçlar bildirmiştir. profesör brand, verilerine dayanarak insanlığın hayatta kalmasını sağlamak için iki plan tasarlar. aslında her şey bir döngüden ibarettir. on iki gönüllü, gezegenleri tek tek incelemek için solucan deliğinden geçmiştir. cooper, koordinatları, eski amiri profesör john brand başkanlığındaki gizli bir nasa tesisine kadar takip eder. profesör brand, yer çekimi anomalilerinin başka yerlerde olduğunu söyler. plan a, kolonileri uzaya itmek için bir yer çekimsel tahrik teorisi geliştirmeyi içerirken, plan b, yaşanabilir bir gezegeni kolonileştirmek için 5.000 donmuş insan embriyosu taşıyan endurance uzay aracının fırlatılmasını içerir.

cooper, endurance'a pilotluk etmesi için işe tain edilir. mürettebat, bilim adamları dr. amelia brand (profesör brand'in kızı), dr. romilly, dr. doyle ve robotlar tars ve case'ten oluşmaktadır. cooper, ayrılmadan önce perişan hâldeki murphy'ye, geri döndüğü zamana göre zamanlarını karşılaştırması için kol saatini verir.

solucan deliğini geçtikten sonra romilly kara deliği incelerken cooper, doyle ve brand, bir okyanus dünyası olan miller'ın gezegenini araştırmak için bir çıkarma gemisiyle inerler. miller'ın gemisinden enkaz bulduktan sonra, devasa bir gelgit dalgası doyle'u öldürür (çünkü bu gezegendeki yer çekimi kuvvetlidir) ve geminin ayrılışını geciktirir.

2067'de mahsul darbeleri ve toz fırtınaları insanlığın hayatta kalmasını tehdit etmektedir. mısır, yaşayabilen son üründür. dünya ayrıca, apollo ay görevlerinin sahteciliği de dâhil olmak üzere, genç nesillere sahte tarihin öğretildiği bir post-gerçekliğe dayalı topluma dönüşmektedir.

oyuncular 
astronot ekibi
 matthew mcconaughey - cooper
 anne hathaway - amelia brand
 david gyasi - romilly
 wes bentley - doyle
 bill irwin - tars seslendirmesi
 josh stewart - case seslendirmesi

diğer karakterler
 jessica chastain - murphy
 mackenzie foy - genç murphy
 ellen burstyn - yaşlı murphy
 michael caine - profesör brand
 casey affleck - tom
 timothée chalamet - genç tom
 john lithgow - donald
 topher grace - getty
 david oyelowo - okul müdürü
 matt damon - dr. mann
 william devane - nasa yetkilisi

yapım ekibi

ekip 

 christopher nolan - yönetmen, yapımcı, yazar               
 jonathan nolan - yazar
 emma thomas - yapımcı
 lynda obst - yapımcı
 hoyte van hoytema  – görüntü yönetmeni
 nathan crowley  – yapım tasarımcısı
 mary zophres  – kostüm tasarımcısı
 lee smith  – editör
 hans zimmer  – müzik bestecisi
 paul franklin  - görsel efekt süpervizörü
 kip thorne  – danışman, yönetici yapımcı

geliştirme ve finansman
interstellar'ın öncülü, yapımcı lynda obst ve mesaj (the contact) filminde iş birliği yapan carl sagan ile onları bir randevudan beri tanıyan teorik fizikçi kip thorne tarafından tasarlandı. i̇kili, thorne'un çalışmasına dayanan, "evrendeki en egzotik olayların aniden insanlar için erişilebilir hâle geldiği" hakkında bir senaryo tasarladı ve yönetmen steven spielberg'in ilgisini çekti. film, haziran 2006'da spielberg ve paramount pictures'ın obst ve thorne tarafından yazılan sekiz sayfalık bir incelemeye dayanan bir bilimkurgu filmi planlarını duyurmasıyla geliştirilmeye başladı. mart 2007'de jonathan nolan bir senaryo yazması için işe alındı.

spielberg, prodüksiyon stüdyosu dreamworks'ü 2009'da paramount'tan walt disney studios'a taşıdıktan sonra, paramount'un interstellar için, artık yeni bir yönetmene ihtiyacı vardı. jonathan nolan, projeye 2012'de katılan kardeşi christopher'ı tavsiye etti. christopher nolan, hikâyede uzay-zamanın kullanımını tartışmak için thorne ile bir araya geldi ve ardından başyapımcı olarak katıldı. ocak 2013'te paramount ve warner bros., christopher nolan'ın interstellar'ı yönetmek için görüşmelerde bulunduğunu duyurdu. nolan, insan uzay uçuşu hedefini teşvik etmek istediğini ve kardeşinin senaryosunu kendisininkiyle birleştirmeyi amaçladığını söyledi. takip eden mart ayında nolan'ın, syncopy ve lynda obst productions etiketiyle üretilecek olan interstellar'ı yöneteceği doğrulandı. hollywood reporter, nolan'ın toplam brüt ücretin %20'sine karşılık 20 milyon dolarlık bir ücret kazanacağını söyledi. christopher nolan, film araştırması için nasa'yı ve spacex'teki özel uzay programını ziyaret etti. warner bros., geleneksel rekabete rağmen, nolan'ın paramount'tan interstellar yapımında bir pay almak istedi ve paramount'a 13'üncü cuma korku serisinde bir sonraki filmi ortak finanse etme hakkını vermeyi kabul etti (gelecekteki bir filmde pay ile south park dizisine dayanan).

warner bros. ayrıca paramount'un belirsiz bir "liste a" mülkün ortak finansmanına izin vermeyi kabul etti. ağustos 2013'te legendary pictures, warner bros. ile film prodüksiyonunun yaklaşık %25'ini finanse etmek için bir anlaşma imzaladı. warner bros. ile sekiz yıllık prodüksiyon ortaklığını yenilemekte başarısız olmasına rağmen, legendary'nin, interstellar'daki hisse karşılığında batman v superman: dawn of justice (2016) finansmanından vazgeçmeyi kabul ettiği bildirildi.

yazımı ve oyuncu kadrosu
senarist jonathan nolan, senaryo üzerinde dört yıl çalıştı. bilimsel yönleri öğrenmek için california teknoloji enstitüsünde görelilik okudu. jonathan, uzay mekiği programının sona ermesi ve nasa'nın mars'a bir insan görevi için finansman sağlamaması konusunda kötümserdi ve wall-e (2008) ve avatar (2009) gibi kıyamet temalı bilimkurgu filmlerinden ilham aldı. entertainment weekly'den jeff jensen şu yorumu yaptı: "hikâyeyi, felaketle harap olmuş ancak umutsuzluğa boyun eğmeyi reddeden cesur halkla dolu distopik bir gelecekte kurdu." kardeşi christopher, diğer bilimkurgu senaryoları üzerinde çalışmıştı, ancak "yıldızlararası" senaryosunu almaya ve jonathan ve thorne tarafından sunulan çok çeşitli fikirler arasından seçim yapmaya karar vererek, yönetmen olarak hissettiğini seçerek "seyircilerin karşısında ve umarım onları kaybetmez." (yıllarca kendi başına üzerinde çalıştığı bir senaryo ile birleştirmeden önce)

christopher, jonathan'ın "yakın gelecekte kaynakları tükenmiş bir dünya"ya yerleştirilen bir dizi ilk saat anlayışını yerinde tuttu. ortam, 1930'larda büyük buhran sırasında amerika birleşik devletleri'nde gerçekleşen dust bowl'dan ilham aldı. yerine, bir takımın seyahat ettiği senaryonun geri kalanını uzaya revize etti. 2012 belgeseli the dust bowl'u ilham almak için izledikten sonra christopher, yönetmen ken burns ve yapımcı dayton duncan ile temasa geçti ve interstellar'da öne çıkan röportajlarından bazılarını kullanmak için izin istedi. christopher nolan, "izleyicinin hikayeyi birlikte deneyimleyebileceği" bir insan olarak ana karakter vizyonunu hayata geçirebilecek bir aktör istiyordu. yapımcılarından biri olan aaron ryder'ın, arkadaşı olarak gördüğü 2012 yapımı mud filminin erken bir bölümünde onu izledikten sonra matthew mcconaughey'e rol vermekle ilgilenmeye başladı. nolan, true detective dizisi için çekim yaparken mcconaughey'i ziyarete gitti. anne hathaway, yıldızlararası filminin senaryosunu okuduğu nolan'ın evine davet edildi. 2013 yılının başlarında, her iki oyuncu da başrollerde yer aldı. jessica chastain ile kuzey i̇rlanda'da miss julie (2014) üzerinde çalışırken iletişime geçildi ve ona bir senaryo teslim edildi. aslında, irrfan khan'a dr. mann rolü teklif edildi, ancak zamanlama çakışmaları nedeniyle reddedildi. matt damon, ağustos 2013'ün sonlarında mann rolünü üstlendi ve i̇zlanda'daki sahnelerinin çekimlerini tamamladı.

filmin çekimi 
nolan, interstelları 35 mm filmde panavision anamorfik formatında ve imax 70 mm fotoğrafçılıkta filme aldı. görüntü yönetmeni hoyte van hoytema, interstellar için işe alındı, çünkü nolan'ın tüm geçmiş filmlerinde görüntü yönetmeni olan wally pfister, transcendence (2014) üzerinde çalışarak ilk yönetmenliğini yapıyordu. interstellar için nolan'ın önceki filmlerinden daha fazla imax kamerası kullanıldı. bilgisayar tarafından oluşturulan görüntülerin kullanımını en aza indirmek için (cgi), yönetmenin bir uzay mekiğinin içi gibi inşa edilmiş pratik yerleri vardı. van hoytema, iç mekan sahnelerini çekmek için elde tutulacak bir imax kamerayı yeniden donattı. filmin bazı sekansları, bir learjet'in burun konisi içine yerleştirilmiş bir imax kamera ile çekildi.

yapımlarının detaylarını gizli tutmasıyla tanınan nolan, interstellar için gizliliği sağlamaya çalıştı. the wall street journal için yazan ben fritz, "ünlü ketum film yapımcısı, gişe rekorları kıran kara şövalye üçlemesinde yaptığı gibi... yıldızlararası filminin senaryosunu korumak için aşırı ileri gitti " dedi.  bir güvenlik önlemi olarak, interstellar flora'nın mektubu adı altında çekildi, flora, nolan'ın yapımcı emma thomas'la olan dört çocuğundan biriydi. 
i̇zlanda'daki svínafellsjökull buzulu, interstellar için çekim yeri olarak kullanıldı ve mann'ın gezegeni için iki katına çıktı.

filmin ana çekimlerinin dört ay sürmesi planlanıyordu. 6 ağustos 2013'te kanada'nın alberta eyaletinde başladı.  alberta'daki çekimlerin yapıldığı kasabalar arasında nanton, longview, lethbridge, fort macleod ve okotoks yer aldı. okotoks'ta çekimler seaman stadyumu ve olde town plaza'da gerçekleşti. bir mısır tarlası sahnesi için, yapım tasarımcısı nathan crowley kıyameti andıran bir toz fırtınası sahnesinde yok olacak 500 dönüm (200 ha) mısır dikti, 1930'larda amerika'da dust bowl sırasında yaşanan fırtınalara benzer olması amaçlanmıştır. toz fırtınası ve mcconaughey'nin karakterini içeren ek sahneler de havada selüloz bazlı sentetik tozu üflemek için büyük fanlar kullanılarak dev toz bulutlarının oluşturulduğu fort macleod'da çekildi. eyaletteki çekimler 9 eylül 2013'e kadar sürdü ve çoğu yerel olan 130 mürettebatın yanı sıra yüzlerce figüran içeriyordu.

çekimler ayrıca nolan'ın daha önce batman başlıyor (2005) için sahneler çekmiş olduğu i̇zlanda'da gerçekleşti. yer, iki dünya dışı gezegeni temsil edecek şekilde seçildi: biri buzla kaplı, diğeri suyla kaplı. mürettebat, ülkeye yaklaşık 4.500 kilogram (10.000 lb) ağırlığında sahte uzay gemileri taşıdı.  orada iki hafta boyunca çekim yaptılar, bu sırada 130'u yerli olmak üzere yaklaşık 350 kişilik bir ekip film üzerinde çalıştı. konumlar arasında svínafellsjökull buzulu ve klaustur kasabası vardı. i̇zlanda'da bir su sahnesini çekerken, hathaway giydiği kuru elbise düzgün bir şekilde sabitlenmediği için neredeyse hipotermi geçiriyordu.

i̇zlanda'daki program tamamlandıktan sonra ekip, 54 gün boyunca çekim yapmak için los angeles'a taşındı. çekim yerleri arasında westin bonaventure hotel and suites, los angeles convention center, culver city'de bir sony pictures stüdyosu ve altadena, california'da özel bir rezidans vardı. ana çekimler aralık 2013'te sona erdi. prodüksiyonun bütçesi 165 milyon dolar, paramount, warner bros. ve legendary pictures tarafından ayrılandan 10 milyon dolar daha azdı.

görsel efektler 
inception'da çalışan görsel efekt şirketi double negative, interstellar için geri getirildi. görsel efekt süpervizörü paul franklin'e göre, filmdeki efekt sayısı nolan'ın the dark knight rises (2012) veya inception filmindekinden çok daha fazla değildi. ancak interstellar için önce efektleri yarattılar ve dijital projektörlerin aktörlerin yeşil ekranların önünde oynamasını sağlamak yerine onları oyuncuların arkasında görüntülemesine izin verdiler. nihayetinde film, 5600 × 4000 satırlık bir çözünürlükte 850 görsel efekt çekimi içeriyordu: dijital projektörler kullanılarak kamerada oluşturulan 150 çekim ve post prodüksiyonda 700 çekim daha oluşturuldu. bunlardan 620'si imax'ta sunulurken, geri kalanı anamorfikti.

ranger, endurance ve lander uzay aracı, nolan, gemilere somut bir varlık vermenin en iyi yolunu sunduklarını düşündükleri için, bilgisayar tarafından oluşturulan görüntülerin aksine, efekt şirketi new deal studios ile işbirliği içinde nathan crowley tarafından minyatür efektler kullanılarak oluşturuldu. uzay, 3d baskılı ve elle yontulmuş ölçekli modeller, muazzam boyutları nedeniyle ekip tarafından "maksatures" takma adını aldı; endurance modülünün 1/15 ölçekli minyatürü 7,6 m'yi (25 ft) kapsarken, bir piroteknik zanaat parçasının maketi 1/5 ölçeğinde yapılmıştır. ranger ve lander minyatürleri sırasıyla 14 m (46 ft) ve 15 m (49 ft) üzerindeydi ve van hoytema'nın imax kameralarını doğrudan uzay aracına monte etmesi ve böylece nasa imax belgesellerinin görünümünü taklit etmesi için yeterince büyüktü. modeller daha sonra bir operatörün hareketlerini manipüle etmesine izin veren bir hareket kontrol sistemi üzerindeki altı eksenli bir yalpaya bağlandı; bu, daha küçük bir hareket kontrol teçhizatında vista vision kameraları kullanılarak uzayın arka plan plakalarına karşı filme alındı. 150 özel efekt çekiminde new deal studio'nun minyatürleri kullanıldı.

bilimsel doğruluk 
solucan delikleri ve kara delik kavramlarıyla ilgili olarak kip thorne, "ışık ışınlarının bir solucan deliğinden veya bir kara deliğin çevresinden geçerken izini sürmeyi mümkün kılacak denklemler üzerinde çalıştığını - yani gördüğünüz şey einstein'ın genel göreliliğine dayanıyor. denklemler."  sürecin başlarında, thorne iki ilke belirledi: "birincisi, hiçbir şeyin yerleşik fiziksel yasaları ihlal etmeyeceği. i̇kincisi, tüm çılgın spekülasyonların ... bir senaristin verimli zihninden değil, bilimden kaynaklanacağı." nolan, filmin yapımına engel olmadığı sürece bu şartları kabul etti. bir noktada thorne, nolan sonunda pes etmeden önce ışıktan hızlı seyahat eden bir karakter hakkında nolan'ı konuşmaya çalışarak iki hafta geçirdi. thorne'a göre sanatsal özgürlüğün en yüksek olduğu unsur, ziyaret ettikleri gezegenlerden birinin üzerindeki buz bulutlarıdır ki bu, buzun taşıyabileceği maddi gücün ötesine geçecek yapılardır.

astrobiyolog david grinspoon, ilk sahnelerde tasvir edilen dünya'daki korkunç "yanıklık" durumunu eleştirerek açgözlü bir yanık ile bile atmosferdeki oksijen içeriğini azaltmanın milyonlarca yıl alacağına işaret etti. ayrıca yerçekiminin buz bulutlarını aşağı çekmesi gerektiğini de belirtiyor. bir astrofizikçi olan neil degrasse tyson, interstellar'ın sonunun arkasındaki bilimi araştırdı ve teorik olarak geçmişle etkileşime geçmenin mümkün olduğu sonucuna vardı ve "bir kara delikte ne olduğunu gerçekten bilmiyoruz, bu yüzden onu al ve onunla koş."  teorik fizikçi michio kaku, filmi bilimsel doğruluğu nedeniyle övdü ve şunları söyledi: yıldızlararası "gelecek yıllarda bilimkurgu filmleri için altın standardı belirleyebilir." benzer şekilde, eski bir nasa yazılım mühendisi olan timothy reyes, "thorne ve nolan'ın kara delikleri ve solucan deliklerini ve yerçekimi kullanımını hesaplaması mükemmel" dedi.

tepkiler

i̇lk on listeleri 
yıldızlararası pek çok eleştirmenin ilk on listesine girdi.

 1. – james berardinelli, reelviews
 1. – bilge ebiri, new york
 2. – lou lumenick, new york post
 2. – richard roeper, chicago sun-times
 5. – lisa kennedy, denver post
 5. – jake coyle, associated press
 8. – kyle smith, new york post
 8. – total film
 8. – scott foundas, variety
 9. – sam adams, the village voice
 9. – tv guide
 9. – jesse hassenger, the a.v. club
 10. – ben kenigsberg, the a.v. club
 10. – justin chang, variety
 10. – peter travers, rolling stone
 i̇lk 10 (alfabetik olarak sıralanmış) – justin lowe, indiewire
 2014'ün en i̇yileri (alfabetik olarak listelenmiş, sıralanmamış) – kenneth turan, los angeles times
 2014'ün en i̇yileri (alfabetik olarak listelenmiş, sıralanmamış) – manohla dargis, the new york times

ayrıca bakınız 
 yazgı paradoksu
 yıldızlar arası yolculuk
 uzay istasyonu içeren filmler listesi
 yıldız gemisi

kaynakça

dış bağlantılar 
 
 
 metacritic sayfası 
 sinemalar.com sayfası 
 çağlar, b . (2015). vladimir propp'un masal anlatısı perspektifinden “interstellar” filminin i̇ncelenmesi . akdeniz üniversitesi i̇letişim fakültesi dergisi , (24) , 31-55

2014 çıkışlı dramatik filmler
2010'larda bilimkurgu macera filmleri
2010'larda dramatik bilimkurgu filmleri
2010'larda felaket filmleri
2010'larda i̇ngilizce filmler
amerika birleşik devletleri distopya filmleri
amerika birleşik devletleri dramatik bilimkurgu filmleri
amerika birleşik devletleri uzay macerası filmleri
amerika birleşik devletleri epik filmleri
amerika birleşik devletleri felaket filmleri
amerika birleşik devletleri hayatta kalma filmleri
amerika birleşik devletleri robot filmleri
amerika birleşik devletleri zamanda yolculuk filmleri
birleşik krallık epik filmleri
birleşik krallık bilimkurgu macera filmleri
birleşik krallık felaket filmleri
birleşik krallık dramatik bilimkurgu filmleri
birleşik krallık dramatik macera filmleri
apokaliptik filmler
varoluşçu filmler
sert bilimkurgu
christopher nolan'ın yönettiği filmler
christopher nolan'ın yapımcısı olduğu filmler
christopher nolan'ın senaryosunu yazdığı filmler
hans zimmer'in müziğini yaptığı filmler
emma thomas'ın yapımcısı olduğu filmler
thomas tull'un yapımcısı olduğu filmler
jonathan nolan eserleri
skydance productions filmleri
syncopy filmleri
paramount pictures filmleri
warner bros. filmleri
imax filmler
konusu colorado'da geçen filmler
konusu kurgusal bir gezegende geçen filmler
2067'de geçen filmler
alberta'da çekilmiş filmler
i̇zlanda'da çekilmiş filmler
los angeles'ta çekilmiş filmler
en i̇yi görsel efekt akademi ödülü kazanan filmler
bafta ödülü kazanan filmler
en i̇yi film empire ödülü sahipleri
kurguda kara delikler
kurguda solucan deliği
çevre filmleri
nasa ile ilgili filmler
astronotlar ile ilgili filmler
fizik ile ilgili filmler
bilim insanları hakkında filmler
uzay programları ile ilgili filmler
dulluk ile ilgili filmler
satürn ile ilgili filmler
çiftçiler ile ilgili filmler
hava tehlikeleri ile ilgili filmler
yapay zekâ ile ilgili filmler
en i̇yi bilimkurgu filmi saturn ödülü kazanan fimler