Speechless (Lady Gaga şarkısı)

"speechless", amerikalı şarkıcı lady gaga'nın üçüncü ep'si the fame monsterdan bir şarkı. gaga şarkıyı babası joseph germanotta'yı aort kapağının tedavisi için açık kalp ameliyatı olmaya ikna etmek ve genç hayranlarına ailelerinin değerini bilmelerini anımsatmak amacıyla yazdı. "speechless", gaga'nın "ölüm canavarı korkusu" hakkındadır.

1970'ler'in rock müziği esintili balad, eleştirmenlerden karışık geri dönüşler aldı. queen'den izler taşımasından ve içtenliğinden dolayı övülürken "sahte göründüğü" için eleştirildi. "speechless", billboard hot 100 listesine 12 aralık 2009 tarihinde doksan dördüncü sıradan giriş yaptı. gaga, şarkıyı canlı olarak 2010 grammy ödülleri, 2009 amerikan müzik ödülleri, 2009 royal variety performance ve the monster ball tour'da söyledi.

arka planı 
gaga, kasım 2009 tarihli bir röportajında babası joseph germanotta'nın yaklaşık on beş yıldır kalp rahatsızlığı olduğunu belirtti. "babamın aort kapağı sorunluydu ve uzun zamandır bedeni her kalp çarpışında pompalanması gereken kanın sadece üçte birini pompalıyordu." dedi ve sözlerine devam etti:
"annem beni aradı ve çok bunalımdaydım. turnede olduğum için ayrılamıyordum, ben de stüdyoya girdim ve yaptığımız telefon görüşmeleri hakkında olan 'speechless'ı yazdım. babam birkaç içki içtikten sonra beni arardı ve ben ne diyeceğimi bilemezdim. suskundum, onu kaybetmekten ve orada olamamaktan korkuyordum."
şarkının yazılış amacı germanotta'yı sağlığı için gerekli olan açık kalp ameliyatını olmaya ikna etmekti. ekim 2009'da gaga, germanotta'nın ameliyat olduğunu doğruladı. resmî twitter hesabından "babacığım bugün açık kalp ameliyatı oldu. uzun saatlerden ve dökülen gözyaşlarından sonra onun ve benim kırık kalplerimizi iyileştirdiler." açıklamasını yaptı. şarkının genç hayranlarına ailelerinin değerini bilmeleri için ilham vermesini umduğunu belirtti. "çok sayıda güzel, genç, sıkıntılı hayranım var; fakat onlara sadece bir çift ebeveynleri olduğunu hatırlarmak istiyorum." dedi.

komposizyon 

müzikal olarak "speechless" 1970'lerin rock, blues rock, glam rock etkilerini ve biraz da country unsurları barındıran bir baladdır. şarkının müzikal tarzı david bowie'nin ziggy stardust dönemi, queen ve pink ile karşılaştırılmıştır. "speechless" vokal armoniler ve popmatters'a göre freddie mercury ve queen izleri taşıyan gitar pasajlarından oluşmaktadır.

şarkı hepsi canlı olmak üzere bateri, gitar, bas ve gaga'nın çaldığı piyano eşliğinde kaydedildi. yapımcılığını gaga üstlenirken mühendisliğini ron fair yaptı. üç dörtlük ölçü işaretiyle yazılan şarkıda dakikada 76 tempo bulunmaktadır. "speechless" do majör ile bestelenmiştir ve gaga'nın sesi tonal olarak do5 ile sol3 aralığındadır. şarkı do majör–sol majör/si majör–la minör–sol majör–fa majör akor dizisini takip etmektedir.

karşılama

eleştiriler 
"speechless", eleştirmenlerden farklı geri dönüşler aldı. the observerdan kitty empire şarkı için olumsuz yorumda bulunurken baladların gaga'nın "zayıf noktası" olduğunu belirtti. popmatters'tan evan sawdey şarkı ile queen'in müziği arasındaki benzerliklere dikkat çekti ve "ortaya çıkan melodi queen'in popüler olduğu dönemdeki çekiciliğe sahip olmamasına rağmen şarkı aldatılmış hissetmeden böyle kutsal bir arkadaşlığı işlediği için takdire değer." dedi. slant magazine yazarı sal cinquemani şarkıyı the fame monsterdaki tek "başarısızlık" olarak niteledi ve "sadece kötü bir şarkı olduğu ya da kötü söylendiği için değil, ayrıca the famede de olduğu gibi, gaga ne zaman yumuşak tarafını göstermeye çalışsa sahte oluyor -en azından diğer çalışmalarının yanında." dedi. allmusic'ten stephen thomas erlewine şarkının "şaşırtıcı bir eurotrash bitişi"ne sahip olduğunu belirtirken gitar bölümlerini oasis'in baş gitaristi noel gallagher'ın çalışmalarıyla karşılaştırdı.

liste başarıları 
single olarak yayımlanmamasına rağmen "speechless" 12 aralık 2009 tarihinde billboard hot 100 listesine doksan dördüncü sıradan girdi. 2010 grammy ödülleri'nde üç şarkılık bir performansın ikinci şarkısı olarak söylenen "speechless" hot singles sales listesinde nielsen soundscan'e göre 7.000 kopya satışla zirveye yerleşti ve gaga'nın bu listedeki üçüncü bir numaralı single'ı oldu. ayrıca ilk haftasında hot digital songs listesinde 13.000 dijital indirmeye ulaştı. 22 ağustos 2010 itibarıyla şarkı nielsen soundscan'e göre 197.000 kez indirildi. "speechless" 12 aralık 2009'da ayrıca billboard canadian hot 100 listesine altmış yedinci sıradan giriş yaptı. şarkı uk singles chart listesine the fame monsterdaki indirmelerden dolayı yüz altıncı sıradan girdi. bir sonraki hafta listeden ayrıldı; ancak 27 aralık 2009'da seksen sekizinci sıradan tekrar girdi.

canlı performanslar 

gaga "speechless"ı ilk kez 30. geleneksel los angeles museum of contemporary art kutlamaları kapsamında 14 kasım 2009'da üzerine kelebekler çizilmiş pembe steinway & sons marka bir piyano başında söyledi. gaga'ya performansı sırasında bolşoy tiyatrosu'ndan bale dansçıları eşlik etti. gaga şarkıyı 2009 amerikan müzik ödülleri'nde the fame monsterdan "bad romance" ile birlikte söyledi. gaga üzerinde kaburgaları ve omurgayı temsil eden ışıklı borular olan ten rengi tek parça dar bir kıyafet giymişti. performans "bad romance" ile başladı; daha sonra gaga mikrofon ayağıyla içinde piyano olan camla çevrili kutunun camını kırarak "speechless"a geçti. piyanonun başına geçip şarkıyı söylemeye başlayınca piyanosu alev aldı. şarkı boyunca gaga likör şişelerini piyanoya vurarak kırdı. "bad romance" ve "speechless" daha sonra 25 kasım 2009'da the ellen degeneres showda seslendirildi. gaga "speechless"ı kraliçe ii. elizabeth'in de katıldığı royal variety performance'ta söyledi. gaga elizabeth devrinden esinlenilen kırmızı pvc bir elbise giydi ve 10 metre yükseklikte asılı duran bir piyano çaldı. piyano için salvador dalí'nin 1946 yapımı the temptation of st. anthony adlı resmindeki dev fillerden esinlenildi.

gaga daha sonra şarkıyı the monster ball tour sırasında da seslendirdi. montreal, québec, kanada'daki turnenin ilk gösterisinde gaga'nın babası da dinleyenler arasındaydı ve şarkı "poker face" ile kid cudi tarafından sergilenen freestyle rap kabare performansından sonra geldi. gaga siyah apoletli bir elbise ve siyah bir maske giydi. the gazetteden t'cha dunlevy performansın eksik olduğuna dikkat çekti ve "pek çok unsur vardı ama bir araya getirilmediler." dedi. gaga en sonda "poker face" ve "bad romance"in "gerçek yorumunu" sahneleyene kadar gösterinin zirveye çıkmadığını belirttikten sonra "geç olsun güç olmasın." yorumunda bulundu. toronto stardan jane stevenson ise performansı gösterinin duygusallıkta üst noktası olarak değerlendirdi. 8 aralık 2009'da gaga, şarkıyı new york'ta vevo'nun açılış partisinde canlı olarak seslendirdi. müzikal olarak şarkıya sadece gaga'nın çaldığı piyano eşlik etti. gaga 2010 grammy ödülleri'ni "poker face", elton john ile piyano düeti yaptığı "speechless" ve "your song" performansları ile açtı. mayıs 2011'de gaga "speechless"ın caz versiyonunu radio 1's big weekend kapsamında carlisle, cumbria'da seslendirdi.

yapım görevlileri 
lady gaga – vokal, şarkı yazarı, yardımcı yapımcı, piyano
ron fair – yapımcı, düzenleme
tal herzberg – bas gitar, yardımcı yapımcı, ses mühendisi
abraham laboriel jr. – bateri
john goux – gitar
frank wolff – ses mühendisi
jack joseph puig – mixing
gene grimaldi – mastering
ryan kennedy – yardımcı
tal oz – yardımcı
joe cory – yardımcı

yapım görevlileri the fame monster albüm kitapçığından alınmıştır.

listeler

kaynakça

dış bağlantılar 
 metrolyrics'te şarkının tüm sözleri 

2009 şarkıları
lady gaga şarkıları
pop baladları
lady gaga tarafından yazılan şarkılar
lady gaga'nın yapımcısı olduğu şarkılar
2000'ler baladları
rock baladları