David Lynch

david keith lynch (d. 20 ocak 1946, missoula), amerikalı yönetmen ve ressam.

20 ocak 1946'da abd'de doğan lynch, aynı zamanda tanınmış bir ressamdır. kendisi pek fazla kullanmasa da mobilya tasarımı da yapar. pennsylvania güzel sanatlar akademisi ve american film institute'de eğitim aldı. 1977 yapımı siyah-beyaz filmi eraserhead ile tanındı. dune ve blue velvet ile artan başarısı 1990'lı yılların sonunda yönettiği kayıp otoban (lost highway) ile doruğa ulaşmıştır. bunu ardından mulholland çıkmazı (mulholland drive) ve deneysel kısa filmleri geldi.

filmlerinde kısık sesli gürültüler, çürümüş nesneler, bozulmuş karakterler ve polarize edilmiş karanlık dünyalar kurgulaması ile dikkatleri üzerine çekmiştir. kariyeri boyunca aykırı fikirlerini kendine özgü, nesnellikten uzak ve sembolik anlatımıyla cesurca sinema perdesine yansıtan yönetmenin özellikle 2002 sonrasındaki son dönem filmleri, fazla kişisel olmakla eleştirilmiştir.

film kurgusu ile andrei tarkovsky'nin şiirselliğinden ve michael haneke'nin gerçekliği arayışından ayrılan lynch, amerikan sinemasının en önemli yönetmenlerinden ve film noir akımının önde gelen temsilcilerinden biridir. lynch'in filmlerinde hiçbir şey göründüğü gibi değildir. i̇şlediği temalar, anlatım tekniği ve sık kullanılan rüya/kâbus sekansları "bilinçdışının yönetmeni" olarak nitelendirilmesine neden olmuş ve eserleri daha çok psikanalitik açıdan incelenmiştir.

david lynch sineması üzerine analitik bir inceleme sunan, sloven kültür eleştirmeni slavoj zizek 'in, "gülünç yücenin sanatı: david lynch'in kayıp otoban'ı üzerine" adlı i̇ngilizce yapıtı, om yayınevi tarafından savaş kılıç'ın çevirisi ile 2001 yılında türkçe olarak da yayınlanmıştır.

ödüllerinden bazıları 
 1982: cesar - en iyi yabancı film, the elephant man
 1986: los angeles film critics association - en iyi yönetmen, blue velvet
 1986: national society of film critics - en iyi yönetmen, blue velvet
 1990: cannes film festival - palme d'or, wild at heart
 1991: american film institute - franklin j. schaffner alumni medal
 1999: avrupa film ödülü, straight'in hikayesi (the straight story)

filmleri 
 lady blue shanghai (2010) 
 more things that happened (2007)
 boat (2007)
 inland empire (2006) 
 the short films of david lynch (2002)
 rabbits (2002) 
 does that hurt you? (2002) 
 darkend room (2002) 
 mulholland çıkmazı (2001) 
 straight'in hikayesi (the straight story) (1999) 
 kayıp otoban(1997) 
 lumière et compagnie (1995) 
 twin peaks: fire walk with me (1992) 
 wild at heart (1990) 
 mavi kadife (1986) 
 dune (1984) 
 elephant man, the (1980) 
 eraserhead (1977) 
 amputee, the (1974) 
 grandmother, the (1970) 
 alphabet, the (1968) 
 six figures getting sick (1966)

kaynakça
 yeres, artun (derleyen) (2004). "göstermenin sorumluluğu". i̇stanbul: donkişot yayınları. s. 293. isbn 975-6511-25-7

dış bağlantılar 

 resmi internet sayfası

 
1946 doğumlular
amerikalı film yönetmenleri
20. yüzyıl amerikalı ressamları
21. yüzyıl amerikalı ressamları
césar ödülü sahipleri
amerikalı erkek müzisyenler
20. yüzyıl amerikalı bestecileri
21. yüzyıl amerikalı bestecileri
fin asıllı amerikalılar
cannes film festivali en i̇yi yönetmen ödülü sahipleri
çevrimiçi sinema eleştirmenleri topluluğu en i̇yi yönetmen ödülü sahipleri
toronto sinema eleştirmenleri derneği en i̇yi yönetmen ödülü sahipleri
en i̇yi yönetmen los angeles sinema eleştirmenleri derneği ödülü sahipleri
yaşayan insanlar
amerikalı erkek dizi oyuncuları
akademi onur ödülü sahipleri
kaliforniya doğumlu senaristler
en i̇yi yönetmen chicago sinema eleştirmenleri derneği ödülü sahipleri
boston film eleştirmenleri derneği en i̇yi yönetmen ödülü sahipleri
boston film eleştirmenleri derneği ödülü sahipleri
yaşam boyu başarı altın aslan ödülü sahipleri