Haberleşme uydusu

haberleşme uyduları iletişim amacıyla uzayda konuşlu olan suni uydular. günümüzde haberleşme uyduları yersabit yörünge, molniya yörünge ve alçak kutupsal yörüngelerde konumludurlar.

haberleşme uyduları, sabit iletişim hizmetleri için denizaltı fiberoptik iletişim ağlarını tamamlayıcı bir teknolojiyi sağlar. karasal iletişim ağının ulaşamadığı coğrafi bölgeler ve hareketli deniz ve hava araçlarıyla iletişim amacıyla da kullanılmaktadırlar.

tarihçe

i̇lk uydu çalışmaları 
üzerinde radyo vericisi olan sputnik 1 uydusu 1957 yılında sscb tarafından fırlatılmıştır. sputnik 1 uydusu uzaya gönderilen ilk uydu olmuştur. üzerinde manyetik band kaydedici cihaz olan ve sesin iletilmesini sağlayan project score uydusu, abd tarafından 1958 yılında uzaya gönderilmiştir.

yersabit yörünge/uydu yörüngesi 
yersabit yörüngede konuşlu uydular yerden bakan gözlemciye göre sabit pozisyonda bulunurlar. yersabit yörüngede bulunan uydular dünya çevresinde dünya ile eşzamanlı olarak hareket ederler. 
bu sayede uyduya yöneltilmiş uydu yer terminali antenleri herhangi bir tarama mekanizmasına ihtiyaç duymaksızın uydular ile verimli ve ucuz bir şekilde haberleşebilir. ve her kullanıcı bundan faydalanabilir.

türkiye tarafından fırlatılan haberleşme uyduları

başarısız i̇lk uydu denemesi

türksat 1a (1994)(yörüngesine oturamadan uyduyu taşıyan ariane 4 roketinin beklenmeyen arızası nedeniyle atlantik okyanusu'nun güneydoğusuna düştü)

ömrünü tamamlamış türksat haberleşme uyduları

türksat 1b (1994) (türksat 1a nın talihsiz kazası sırasında tasarlanan 2.uydu)

türksat 1c (1996)

türksat 2a (2001)

aktif uydu filosu

türksat 3a (2008)

türksat 4a (2014)

türksat 4b (2015)

türksat 5a (2021)

türksat 5b (19 aralık 2021)

türksat 4a uydusu 14-15 şubat 2014'te türksat ve mitsubishi electric ortaklığıyla üretilerek uzaya gönderilmiştir. baykonur uzay üssünden proton m roketiyle gönderilen ve 50e boylamında test aşaması başlayan uydu, test aşamasının ardından türksat uydularının asıl yörüngesi olan 42e'ye yerleştirilmiştir. türksat-4a uydusu ile uydu filosunda c bant ilk defa kullanılmakta ve bu frekans bandında afrika kapsaması bulunmaktadır. bu sayede türksat uyduları türkiye, avrupa, orta doğu, kuzey afrika, orta asya ve çin'den sonra afrika kıtasının da tamamını kapsamaktadır.

türksat 5a uydusu 8 ocak 2021'de türkiye saatiyle 05.15'te spacex firmasına ait falcon 9 roketiyle fırlatıldı. fırlatmadan 35 dakika sonra uydudan ilk sinyal alındı. uydunun yolculuğunun yaklaşık 4 ay sürmesi ve testleri yapıldıktan sonra faaliyete geçmesi bekleniyor. uydunun yörüngedeki frekans ve yörünge haklarını 30 yıl güvence altına alması bekleniyor. uydu; türkiye, avrupa, orta doğu, kuzey afrika, orta batı afrika, güney afrika, akdeniz, ege denizi ve karadeniz'i kapsayan bir coğrafyada 1728 megahertz kapasiteyle tv yayıncılığı ve  veri haberleşmesi hizmetleri sunacak.

gelecekteki uydu projeleri: türksat 6a, türksat 6b, türksat 6c, türksat 7a, i̇mece 

yaklaşık 1 milyon liralık maliyetle türkiye'nin ve dünyanın en küçük haberleşme uydusu olan turksat-3usat’ı tasarlayan türk bilim insanları, nisan ayında uyduyu uzaya fırlattı. türkiye’nin i̇lk küp uydusu ‘i̇tüpsat1’i de yapan ekip, yeni uydularıyla türkiye'nin bu alandaki iddiasını ortaya koydular.

yere yakın bir yörüngeye yerleşerek sadece sesli haberleşme alanında kullanılacak olan uydu, 4 kilo ağırlığında ve sadece 34 santim büyüklüğünde. bu boyutuyla dünyanın en küçük uydusu olma unvanını kazanan uydunun çin'deki fırlatma üssünden fırlatıldı.

türkiye tarafından fırlatılan haberleşme uyduları-kaynakça
türksat uydu haberleşme ve kablotv i̇şletme a.ş

ayrıca bakınız 
 dijital uydu

be-x-old:спадарожнікавая сувязь