Führer

führer, adolf hitler'in, ulusal toplumcu alman i̇şçi partisi'nin ve üçüncü alman i̇mparatorluğu'nun yöneticisi olduğu dönemde kullandığı ve “önder” anlamına gelen unvan. führer, “tek halk, tek imparatorluk, tek önder” (ein volk, ein reich, ein führer) ilkesinin gerektirdiği şekilde, tüm yurttaşların temsilcisi olmakla beraber halkın, partinin ve devletin önderidir. ulusal toplumculuk' ta (nasyonal sosyalizm) halkın ulusal ve toplumsal bütünlüğünü ile eşitliğini sağlamakla sorumlu olan führer , halkın ve devletin lehine işlerde bulunmakla görevlidir. kesin kararlar alır. o, halkın isteklerini kendi benliğinde hissederek gerçekleştirir ve dikkate alır. ulusun yol göstericisidir ve ulusu için çalışır. führer, ulusunun parçası olan insanların yaşadığı ülke için en iyi olanı yapmalıdır. kanunları führer yapar ve denetler.

führer und reichskanzler 
2 ağustos 1934'te, alman i̇mparatorluğu'nun devlet başkanlığı hakkındaki kanunu uyarınca, cumhurbaşkanı hindenburg'un sahip olduğu yetkiler ve devletin önderliği adolf hitler'e şansölyelik makamı ile devredildi. “führer und reichskanzler”, yani führer ve i̇mparatorluk şansölyesi makamı anayasa ile koruma altına alındı ve hitler bu resmî unvanı ölüm tarihi olan 30 nisan 1945'e kadar kullandı. führer makamı, ulusal toplumculuk yönetiminde halkın temsilciliğinin üstlenildiği idare tarzıydı, bir diktatörlük olmadığı ileri sürülüyordu ve hitler kendisinin bir diktatör olduğunu reddediyordu. führerlik makamının kabulü ile ilgili kararname bir referandum yoluyla hitler'in açık talebi üzerine meşru edilmişti.

hitler'in fahri unvanları 
 alman halkının yüksek yargıcı (oberster richter des deutschen volkes): 30 haziran 1934'te uzun bıçaklar gecesi'nin ardından verilen unvan.
 alman i̇mparatorluğu'nun birinci askeri (erster soldat des deutschen reiches): 1 eylül 1939'da polonya seferi'nin başarıya ulaşmasının ardından verilen unvan.
 yeni almanya'nın birinci i̇şçisi (erster arbeiter des neuen deutschland): ulusal toplumculuk düzeltimlerinin sonucundaki yenilikler için hitler'e verilen unvan.
 tüm zamanların en büyük askerî kumandanı (größter feldherr aller zeiten): 1940'ta benelüks ülkelerinin başarıyla alınmasının ardından mareşal wilhelm keitel tarafından hitler'e yakıştırılan unvan.
 avrupa'nın askerî önderi (heerführer europas): sovyet bolşevizmine karşı kıta avrupasında süren mücadelenin lideri olarak hitler'in tasviri için alman propaganda bakanlığı tarafından barbarossa harekâtı başladıktan sonra hitler'e verilen unvan.
 kutsal dağın yüksek koruyucusu (hoher protektor des heiligen berges): 1941 yılında yunanistan'ın mihver işgalinden sonra, athos dağı ve manastır'daki devlet rahiplerinin bolşeviklere ve yahudilere karşı doğal bir müttefik olarak hitler'i görmesiyle, onun kendi kişisel koruması altında devlete yerleşmek için hitler'in desteğini istediler. hitler bunu kabul etti ve yunan hükûmeti savaşın sonunda yeniden bağımsız bir yönetim kuruncaya kadar rahipler tarafından bu unvanla anıldı.

stellvertreter des führers 
nasyonal sosyalist alman i̇şçi partisi'nin siyasi konularında führer'e destek olmak için, hitler'e yardımcı olarak “stellvertreter des führers”, yani führer vekili atanmıştı. bu makamın amacı, nasyonal sosyalist imparatorluk hükûmetinin yakın kamu otoriteleri ile partinin bölümlerinin işbirliğini sağlamaktı.

kaynakça 

adolf hitler
nasyonal sosyalizm
nazi almanyası
totalitarizm
almanca deyişler
askerî rütbeler