Reichswehr

reichswehr (türkçe anlamı: i̇mparatorluk ordusu), almanya'nın 1919 yılından 1935 yılına kadar varlığını sürdürmüş, versay antlaşması'nın izin verdiği kadar haklara sahip silahlı kuvvetleriydi.

versay antlaşması uyarınca artık alman ordusu 100.000 kişi ve 15.000 bahriyeli ile sınırlandırıldı ve ağır silahlardan (tank, bombardıman uçağı, ağır topçu vs.) yoksun bırakıldı. çünkü i. dünya savaşı'ndan yenik çıkan almanya'nın imzaladığı versay antlaşması hükümlerine göre düzenlendi ve bu yüzden zamanın sade halkı ile aşırı milliyetçileri tarafından, özellikle adolf hitler tarafından, bir utanç sembolü olarak görüldü.

1935 yılında adolf hitler'in emriyle reichswehr gizli bir genişleme ve gelişme projesine başladı ve i. dünya savaşı sonunda imzalanan versay antlaşması'nı geçersiz sayarak tüm dünyaya yeni alman silahlı kuvvetlerinin adını wehrmacht olarak duyurdu.

reichswehr iki kola ayrılmaktaydı:

reichsheer (kara kuvvetleri) 

reichsheer; alman ordusu'nda kara kuvvetleri anlamına gelmekteydi.
 7 piyade tümeni
 3 süvari tümeni
(tank ve hava araçları yasak + sadece ülke sınırları içindeki güvenliği sağlayabilecek kadar güç)

reichsmarine (deniz kuvvetleri) 

reichsmarine; alman ordusunda deniz kuvvetleri anlamına gelmekteydi.
 sadece sınırlı sayıda deniz aracı. (hiçbir denizaltıya izin verilmedi)

kuruluş 
i. dünya savaşı'nın sonunda, alman i̇mparatorluğu'nun güçleri dağıldı, erkekler tek tek veya küçük gruplar halinde eve döndüler. birçoğu, alman devrimi ve 1918-1923 arasındaki sınır çatışmalarının bastırılmasında yer alan gönüllü paramiliter birliklerden oluşan freikorps topluluğuna katıldı. reichswehr 100.000 kişilik bir daimi orduyla sınırlıydı, versailles (versay) antlaşması sonrası 100.000 kişilik alman ordusu olan reichswehr, kukla tanklar ve 15.000 donanma ile eğitim almak zorunda kaldı.  genelkurmay kurulması yasaklandı. 105 mm'nin üzerindeki toplar (deniz silahları için, 205 mm'nin üzerindeki), zırhlı araçlar, denizaltılar ve sermaye gemileri gibi ağır silahlar ve her türlü hava taşıtı yasaktı.  bu kısıtlamalara uygunluk, 1927 yılına kadar müttefikler arası askeri kontrol komisyonu tarafından izlendi. yeni kurulan weimar cumhuriyeti'nin bir orduya ihtiyacı olduğu kabul edildi, bu nedenle 6 mart 1919'da vorläufiges reichsheer ve vorläufige reichsmarine'den oluşan vorläufige reichswehr kuruldu. vorläufige reichswehr 43 tugaydan oluşuyordu. 30 eylül 1919'da ordu übergangsheer (transl. geçiş ordusu) olarak yeniden düzenlendi ve kuvvet büyüklüğü 20 tugaya düşürüldü. silahlı kuvvetlerde yaklaşık 400.000 adam kaldı ve mayıs 1920'de 200.000 askere düşürüldü ve tekrar yapılandırıldı ve üç süvari tümeni ve yedi piyade tümeni kuruldu. 1 ekim 1920'de tugayların yerini alaylar aldı ve insan gücü versay antlaşması'nın öngördüğü şekilde sadece 100.000 kişiydi. bu, reichswehr'in versay antlaşması'nın getirdiği sınırlamalara göre resmen kurulduğu 1 ocak 1921'e kadar sürdü (madde 159 ila 213).

reichswehr aşağıdakilerden oluşan birleşik bir kuruluştu (versay antlaşması'nın izin verdiği gibi):
reichsheer, bir ordu şunlardan oluşuyordu:
 yedi piyade tümeni ve
 üç süvari tümeni.
berlin'deki genel komutanlık 1, 1.tümen (königsberg), 2.tümen (stettin), 3.tümen (berlin) ve 4.tümen (dresden) ve 1.ve 2.süvari tümeni (frankfurt an der oder ve breslau).
kassel'deki genel komutanlık 2, 5, 6, 7 ve 3'üncü süvari tümenlerini (stuttgart, münster, münih ve weimar) denetledi.
 reichsmarine, sınırlı sayıda belirli gemi ve tekne türüne sahip bir donanma. denizaltılara izin verilmedi.

devlet içinde devlet 
1918'de alman ordusu genelkurmay başkanı wilhelm groener, hükûmete ordunun sadakatini garanti etmişti. ancak askeri liderlerin çoğu demokratik weimar cumhuriyeti'ni meşru kabul etmeyi reddetti ve bunun yerine reichswehr hans von seeckt liderliğinde büyük ölçüde politikacıların kontrolü dışında çalışan bir [devlet içinde devlet] oldu. bu konumu "eyalet içinde bir durum" olarak yansıtan  1928'de kurt von schleicher altında politikacılara lobi yapmak için ministeramt veya bakanlık i̇şleri ofisi'ni kurdu. alman tarihçi eberhard kolb şöyle yazmıştı:

... 1920'lerin ortalarından itibaren ordu liderleri, askeri ve sivil sektörlerin ve nihayetinde totaliter bir askeri devletin kaynaşması eğiliminde olan militarist türden yeni sosyal anlayışlar geliştirmiş ve yaymışlardı.

reichswehr'in gelişimi üzerindeki en büyük etki, 1920'den 1926'ya kadar walther reinhardt'ın yerini alan chef der heeresleitung kapp darbesinden sonra bu görevi hans von seeckt devraldı. seeckt 1926'da istifaya zorlandıktan sonra, görevi wilhelm heye devraldı. heye'nin yerine 1930'da 27 aralık 1933'te istifasını sunan kurt freiherr von hammerstein-equord geçti. versailles antlaşması'ndan sonra alman ordusunun gücünün 1918'de 4.500.000'den 100.000'e zorla düşürülmesi, reichsheer'in kalitesini artırdı çünkü orduya yalnızca en iyilerin katılmasına izin verildi. bununla birlikte, savaşın değişen yüzü, piyade taktiklerini modernize etmek için ne kadar çaba sarf edilirse edilsin, daha küçük ordunun mekanizasyon ve hava desteği olmadan aciz kalması anlamına geliyordu. alman ordusunun büyüklüğündeki azalmanın yanı sıra hizmet süresi (geleneksel zorunlu askerlik askerleri 1-3 yıl boyunca eğitti, onları terhis edildi, düşük toplam maliyetle geniş bir eğitimli erkek havuzuna izin verirken, reichswehr 20 yıl ya da daha fazla hizmetle sınırlıydı) versailles tarafından i̇kinci dünya savaşı'nın sonucunu önemli ölçüde etkileyen, eğitimli yedek askerlerin birikmesini önlediği için başka bir etkiye sahipti. sscb'nin ilk alman işgali sırasında yaklaşık 5 milyon askeri olmasına rağmen, 14 milyondan fazla rezervi mevcutken, almanya'nın eğitimli insan gücü rezervleri barbarossa'nın ilk aylarından sonra esasen tükendi. 1933 ve 1934 yıllarında adolf hitler almanya şansölyesi oldu. reichswehr gizli bir genişleme programına başladı. aralık 1933'te, ordu kurmayları aktif gücü 21 tümende 300.000 erkeğe çıkarmaya karar verdi. 1 nisan 1934'te, 50.000 ila 60.000 arasında yeni asker girdi ve özel eğitim taburlarına atandı. reichswehr'in orijinal yedi piyade tümeni 21 piyade tümenine genişletildi ve wehrkreis karargahı 1 ekim 1934'te bir kolordu karargâhı boyutuna yükseltildi.bu bölümler, tümen boyutlarını gizlemek için örtülü adlar kullandı, ancak ekim 1935'te bunlar kaldırıldı. ayrıca, ekim 1934'te, 1919'da emekli olmaya zorlanan subaylar geri çağrıldı; artık muharebe için uygun olmayanlar idari pozisyonlara atandılar - ön cephe görevleri için uygun memurları serbest bıraktılar.

ayrıca bakınız 

 günümüzde almanya federal cumhuriyeti silahlı kuvvetleri (bundeswehr)
 alman i̇mparatorluğu dönemi alman ordusu
 hitler dönemi schutzstaffel (ss) timi

dış bağlantılar 
 mihver tarihi — reichswehr
 feldgrau'nun reichswehr hakkındaki görüşleri
 reichswehr teknik kılavuzları ve 1900-1945 arşivleri

kaynakça 

 
weimar cumhuriyeti
nazi almanyası
almanya askerî tarihi