Klinefelter sendromu

klinefelter sendromu ya da 47, xxy sendromu; hücre bölünmesi sırasında, eşeysel kromozom düzensizliklerinden kaynaklanan semptomların  kişide görülmesi durumudur.

1942'de dr. harry klinefelter ilk olarak tanımlamıştır, doktorun adıyla anılan doğuştan gelen bir özelliktir.

nedenleri 
hücre bölünmesi sırasında eşey kromozomlarından x'in ayrılmaması durumundan kaynaklanan bir sendromdur. i̇ki tane x kromozomu taşıyan bir yumurta hücresinin normal bir sperm ile döllenmesiyle meydana gelir. normal karyotipte 46, xy olması gereken bireyin, klinefelter sendromunda 47, xxy şeklinde karyotipi vardır.

görünümleri 
bu durumdaki kişiler genellikle erkek birey olarak görülür. puberteyle ortaya çıkar (puberte gecikir). uzun kol ve bacakları, kadınımsı kalça çıkıntıları ilk olarak göze çarpan özellikleridir. testisleri küçük, kadınımsı göğüs (jinekomasti) ve kas gelişimleri vardır. sesleri erkeklere nazaran daha incedir. hipogonadizm görülebilir. sakal ve bıyık gelişimleri çok az, vücut kıllanmaları kadınımsı görünümdedir. spermatogenez görülmez ve kısır bireylerdir. 
 
canlı erkek doğan bireylerin 500 ya da 1000'inde 1 oranla görülür.

klinik ve laboratuvar bulgularıharitha a, jayakumar a. syndromes as they relate to periodontal disease. periodontology 2000, 56:65–86, 2011 

 mikrosefali
 silindirik yüz
 prognatizm (alt çene/üst çene)
 yarık damak
 maloklüzyon
 periodontal patolojiler
 taurodontism
 prostat küçük
 penis normal/hafif küçük
 varisler
 ekstragonadal germ hücreli tümör riski (pineal doku, presakral bölge, mesane, prostat, karaciğer)
 meme kanseri riski
 psikomotor gelişme geriliği
 testosteron düzeyi düşük

türleri 

48, xxyy sendromu; yaklaşık 17,000 canlı doğumda bir karşılaşılan klinefelter sendromunun özelliklerini taşıyan bir hastalıktır. bu hastalarda semptomlar daha ağır görülür.

mozaik 47,xxy/46,xy klinefelter sendromu; şeklinde mozaik olarak da görülebilir. bu hastalarda semptomlar 47,xxy karyotipli hücrelerin yoğunluğuna bağlı olarak değişir.

doğum öncesi tanı 
klinefelter sendromu gebelikte tanınabilen bir hastalıktır. nadir olarak, ultrason bulguları ile fetüs anormal olarak tanımlanabilir. amniyosentez ve diğer bazı tanı yöntemleri ile klinefelter sendromununa gebeliklerde kesin tanı konur.

tedavi 
son yıllarda testis dokusundan sperm elde etme ve mikroenjeksiyon (icsi) yöntemleri ile klinefelter sendromlu erkeklerin çocuk sahibi olmaları sağlandı. klinefelter sendromu erkeklerde yapılan geniş serilerde testisten sperm elde etme oranı mikro-tese yöntemi ile yaklaşık %50 oranında olduğu gösterilmiştir. testisten sperm elde olasılığının 35 yaşının altında olan klinefelter sendromlu erkeklerde daha ileri yaştaki erkeklere oranla daha yüksek olduğu saptandı. testisten elde edilen spermlerin ile eşlerinin yumurtalarına mikroenjeksiyon yöntemi ile aktarılması yoluyla bu erkeklerin çocuk sahibi olma olasılığının testisten sperm elde edilen ve genetik bozukluğu olmayan erkeklerden farklı olmadığı gösterilmiştir.  klinefelter sendromlu erkeklerden alınan spermlerle yapılan mikroenjeksiyon tedavileri sonrasında doğan çocuklarda genetik anomali görülmemiştir.

kılavuz 
eylül 2020, avrupa androloji akademisi ilk kez klinefelter sendromu için kılavuzlar yayınladı.

ayrıca bakınız 
 turner sendromu
 xyy sendromu
 triple x sendromu
 48,xxyy sendromu

dış bağlantılar 
 ulusal çocuk sağlığı enstitüsü
 xxytalk klinefelter sendromlular topluluğu
 klinefelter sendromu ve dernekleri
 amerikan klinefelter sendromlular derneği, bilgi ve destek
 47xxy.org
 kkinefeltersyndrome.org
 xxyy sendromu ve xxyy projesi

kaynakça 

kromozom anomalileri
i̇nsan kromozom x
i̇nsan kromozom y
sendromlar
i̇nterseks ve tıp