Maximianus

marcus aurelius valerius maximianus herculius (d. 250 - ö. temmuz 310),  maximian olarak da bilinen, 1 mart  286'dan 305 yılına kadar i̇mparator diokletian'la müşterek imparator olarak görev yapmış roma i̇mparatoru.

hayatı

yükselişi 
sirmium'da (pannonia eyaletinde bir şehir) doğan maximian, kariyerini aurelian ve probus dönemlerinde orduda yapmıştır. maximian'ın 283 deki mezopotamya seferinde carus'a eşlik etmiş olma olasılığı yüksektir çünkü arkadaşı diokletian 284'te nicomedia'da imparator seçildiğinde onun yanındaydı.

saltanatı 
285 yılında diokletian, tek bir imparatorun yönetmesi için çok büyük olduğu gerekçesi ile bölmeye karar verdi. diocletian imparatorluğun doğusunda, maximian ise batısında hüküm sürecekti.
diokletian, maximian'ı augustus olarak atadı.  her ne kadar müşterek imparator olsalar da işin aslında diocletian daha üstteydi. 293 yılında diocletian tetrarşi'ye geçtiğinde, constantius chlorus maximian'ın sezar'ı oldu ve ardından maximian'ın üvey kızı flavia maximiana theodora ile evlendi.

saltanatı sırasında maximian, kuzey germanya'da alemanni ve burgundianler'e karşı, tuna cephesinde carpi'ye karşı ve britanya'da isyan ederek imparatorluğunu ilan eden carausius'a karşı britanya'da çeşitle askeri başarılar elde etti. aynı zamanda afrika sınırlarındaki savunmayı güçlendirdi.

maximian germen kabilelerle uğraştığı sırada, carausius'a, korsanları ortadan kaldırtmak maksadıyla kuzey donanmasını emanet etti. bilindiği kadarıyla carausius'un yönetiminde bir takım mali düzensizlikler olmuştu, bu yüzden cezalandırılma korkusuyla britanya ve galya'da etkin olmak üzere kendini imparator ilan etmiştir. hala germen tehdidi ile uğraşmakta olan maximian, yeni atanmış sezar'ı ve damadı constantius'u carausius tehlikesi ile ilgilenmeye gönderdi. constantius, ilk olarak carausius'u yenerek galya'yı geri aldı, ardından da 296 yılında carausi'un halefi allectus'u britanya'da yenerek isyanı kesin olarak sona erdirdi.

297-299 yılları arasında, maximinian önce hispania'daki moor'lara saldırdı, ardından da kuzey afrika'daki yerel kabilelere karşı sefere düzenledi. bu seferden sonra maximian, sezarı constantius'u germen kabilelerle uğraşmak için görevlendirerek milano ve aquileia'da emekliye ayrıldı.

politika hususunda, maximian senato ile olan ilişkilerinde constantius'tan daha saldırgandı çünkü hristiyanların cezalandırılması konusunda doğudaki diğer imparatorlar diokletian ve galerius'un yürüttüğü kampanyada aktif olarak iş birliği yapmıyordu.

emekliliği 
1 mayıs 305'te diocletian ve maximian birlikte emekli oldular. maximian çok gönüllü değildi; diokletian emekli olmaya zorlamıştı çünkü maximian jupiter capitoline tapınağında arkadaşının emekliliğini takip edeceğine dair yemin etmişti. galerius (doğuda) ve constantius chlorus (batıda) yeni imparatorlar oldular. sezarlar olarak, augustus konumu için uygun adaylardılar. ardından augustus unvanını aldılar ve kendi sezarları  flavius valerius severus ve maximinus daia'yı atadılar.  maximian, emekliliğini kendi toprakları lucania ya da campania'da geçirdi.

i̇kinci ve üçüncü kez augustus olması 
ertesi yıl constantius'un ölmesi üzerine maximian'ın oğlu maxentius batı imparatorluğunun yönetimini üstlendi (28 ekim 306). resmi olarak yetkili olabilmek için maximian augustus adını aldı. maximian, severus ve galerius'u savaşta yendi ve constantius'un oğlu konstantin'i kızı fausta ile evlendirerek kendi tarafına çekti.

ancak, maximian'ın rolü maxentius'un gerçek gücü için bir engeldi ve  308 yılında yaşlı augustus kendi oğluna karşı ayaklanarak roma üzerine yürüdü ancak mağlup oldu. carnuntum'daki buluşmanın ardından diokletian'ın imparatorluğa geri dönmeyi reddetmesi üzerine maximian, konstantin ile birlikte galya'ya sığınmak zorunda kaldı.

i̇mparatorluğu geri alabilmek için bir dahaki deneme 310 yılındaydı ve konstantin, franklar'ı bir isyana kışkırtmak için ordusunu bir kısmıyla ayrılmıştı. maximian, donativum verdiği birliklerin sadakatine güvenerek üçüncü kez kendini imparator ilan etti ancak kendini hızlı bir şekilde arelate'ye hareket ederek kuşatan konstantin'e karşı savunacak durumda değildi. maximian, massilia 'ya kaçmaya çalıştı ancak yeniden yakalandı, esir edildi ve görevden alındı.

ölümü 
her ne kadar imparatorluk haklarından mahrum bırakılmış olsa da, maximian, konstantin'e karşı isyanı için bir özür aldı ve kendi sarayında oturma izni verildi. maximian, konstantin'e karşı düzenlenen bir komplo sonucu öldü. kızı fausta'yı komplonun içine sokmaya çalıştıysa da, fausta kocasına karşı planlananları açığa çıkarmaya karar verdi ve böylece komplo ortaya çıkarıldı. maximian suikastla suçlanınca aynı yılın temmuz ayında kendini asarak intihar etti.

şeref payeleri 
hem kendisinin hem de diğer imparatorların kazandığı zaferler nedeniyle  maximian,germanicus maximus v (287 ve 288, 293 ve 301 olmak üzere iki kez), sarmaticus maximus iii (289, 294 ve 300), armeniacus maximus (298), medicus maximus (298), adiabenicus maximus (298), persicus maximus ii (295 and 298), carpicus maximus (297), britannicus maximus (297), unvanlarını aldı.

maximian, aynı zamanda  287, 288, 290, 293, 297, 299, 303, 304 ve 307 yıllarında olmak üzere dokuz kez konsül seçilmiştir.

soyu 
maximian, eutropia ile evlendi ve birlikteliklerinden maxentius (batı sezar'ı ve sonradan isyancı) ve fausta (i. konstantin'in karısı) doğdular. maximian'ın aynı zamanda theodora adında (constantius chlorus'un karısı) bir üvey kızı vardı.

dış bağlantılar 
 dimaio, michael, "maximianus herculius (286-305 a.d)" de imperatoribus romanis, 
 

250 yılında ölenler
310 yılında ölenler
3. yüzyıl roma imparatorları
4. yüzyıl roma imparatorları
i̇liryalılar
i̇ntihar eden hükümdarlar
damnatio memoriae