Pin-up kızı

pin-up kızı ya da pin-up modeli, yaygın şekilde basılmış resimleri pop kültürü olarak kabul edilmiş olan mankenlere verilen isimdir. pin-up kızları genellikle, moda modellerinden ya da kadın oyunculardan seçilirler.

"pin-up" aynı zamanda bu türden fotoğrafların benzerlerinin boya ile resmedilmiş çizimlerine de verilen bir isimdir (pinup sanatçıları listesine bakabilirsiniz). pin-up terimi ilk olarak i̇ngilizce diline 1941 yılında girmiş olmasına rağmen terimin kökeni 1890'lara kadar uzanmaktadır. "pin up" resimleri, magazinlerden ya da gazetelerden kesilmiş resimler ya da kartpostal ve benzeri biçimlerde olabilirler. ayrıca bu tür resimler çoğunlukla duvar takvimlerinde bulunmaktadırlar ve bundan dolayı da duvara raptiye ile tutturulmaktadırlar. pin up teriminin türkçedeki birebir karşılığı iğnelemek ya da raptiyelemektir. ancak daha sonraları pin-up kızlarının posterleri de yaygın olarak basılmaya başlanmıştır.

birçok pin-up resmi, kendi dönemlerinin birer seks sembolü olarak görünen şöhretler (celebrity)dir. i̇lk pin-up kızlarının en ünlülerinden biri betty grable'dır ve posterleri ii. dünya savaşında, neredeyse tüm amerikan askerlerinin soyunma dolaplarını süslemekteydi. sanatsal olarak pin-up ise, çekici ve güzel bir kadının nasıl olması gerektiğine dair görüntü veren idealize edilmiş kadın resimleridir. bu tip ideal kadınların ilk örneklerinden biri, charles dana gibson tarafından yaratılmış olan ve daha sonra gibson kızı olarak da anılacak olanıdır. bu akım daha sonra bu alanda çok meşhur olacak olan alberto vargas ve george petty gibi birçok sanatçının yetişmesine yol açmıştır.

ünlü pin-up kızları

1910'lar ve 1920'ler 
 theda bara
 vilma bánky
 belle bennett
 clara bow
 mary brian
 louise brooks
 camille clifford
 betty compson
 joan crawford
 bebe daniels
 marion davies
 billie dove
 ruth etting
 greta garbo
 barbara kent
 bessie love
 barbara la marr
 colleen moore
 mae murray
 nita naldi
 alla nazimova
 pola negri
 anita page
 mary pickford
 dolores del rio
 norma shearer
 gloria swanson
 lilyan tashman
 olive thomas
 alice white

1930'lar 
 annabella
 jean arthur
 josephine baker
 constance bennett
 joan blondell
 claudette colbert
 bette davis
 marlene dietrich
 alice faye
 janet gaynor
 jean harlow
 olivia de havilland
 sonja henie
 gypsy rose lee
 vivien leigh
 carole lombard
 myrna loy
 marilyn miller
 sally rand
 ginger rogers
 barbara stanwyck
 thelma todd
 helen twelvetrees
 lupe velez
 mae west
 toby wing
 fay wray
 loretta young

1940'lar 

 lauren bacall
 diana barrymore
 ingrid bergman
 vivian blaine
 cyd charisse
 jeanne crain
 linda darnell
 yvonne de carlo
 vera-ellen
 lisa fonssagrives
 joan fontaine
 ava gardner
 judy garland
 greer garson
 paulette goddard
 betty grable

 kathryn grayson
 jane greer
 anne gwynne
 susan hayward
 rita hayworth
 june haver
 lena horne
 candy jones
 jennifer jones
 olga san juan
 veronica lake
 carole landis
 hedy lamarr
 dorothy lamour
 joan leslie
 viveca lindfors

 marie mcdonald
 ann miller
 carmen miranda
 maria montez
 maureen o'hara
 frances rafferty
 ella raines
 donna reed
 jane russell
 ann sheridan
 alexis smith
 gene tierney
 lana turner
 jean wallace
 esther williams
 shelley winters

1950'ler 

 pier angeli
 carroll baker
 brigitte bardot
 candy barr
 mara corday
 hazel court
 dagmar
 dorothy dandridge
 doris day
 sandra dee
 faith domergue
 diana dors
 anita ekberg

 gloria grahame
 allison hayes
 audrey hepburn
 grace kelly
 gina lollobrigida
 sophia loren
 jayne mansfield
 irish mccalla
 marilyn monroe
 cleo moore
 kim novak
 maila nurmi
 bettie page

 suzy parker
 barbara payton
 debbie reynolds
 barbara rush
 lili st. cyr
 eva marie saint
 gia scala
 tempest storm
 elizabeth taylor
 märta torén
 mamie van doren
 june wilkinson

1960'lar 

 claudine auger
 anouk aimée
 ann-margret
 ursula andress
 jane birkin
 honor blackman
 claudia cardinale
 yvonne craig
 catherine deneuve
 angie dickinson
 donna douglas
 faye dunaway
 barbara eden
 shelley fabares

 barbara feldon
 jane fonda
 talitha getty
 linda harrison
 tina louise
 marisa mell
 soledad miranda
 mary tyler moore
 julie newmar
 nico
 vanessa redgrave
 katharine ross
 tura satana
 romy schneider

 jean seberg
 edie sedgwick
 jean shrimpton
 elke sommer
 sharon tate
 leigh taylor-young
 penelope tree
 twiggy
 lesley ann warren
 raquel welch
 dawn wells
 tuesday weld
 natalie wood

pin-upların diğer kullanımları 

poster olarak basmaktansa, çizgi romanlarda, herhangi bir konuşma balonuna yer vermeksizin, karakterleri ya da belli bir olayı betimlemek için tek bir sayıda ya da yıllık içinde ayrılmış olan tam sayfa çizime de pin-up denmektedir.

genellikle özel uçakların gövde boyalarının süslenmesinde uçakların burun kısımlarında kullanılan resimlerdir.

i̇ç bağlantılar 
 good girl art
 bad girl art
 pin-up sanatçıları listesi
 page three girl
 nose art

kaynakça 
 i̇ngilizce wikipedia'daki 18 şubat 2008 tarihli pin-up girl maddesi