Mançurya Operasyonu

mançurya operasyonu (манчжурская стратегическая наступательная операция, mançjurskaya strategiçeskaya nastupatelnaya operatsiya), sovyetler'in mançurya'yı japon i̇mparatorluğu'nun elinden alması için düzenlenmiştir. operasyon sonucunda japonya teslim oldu. bu operasyon daha sonra "ağustos fırtınası" olarak da adlandırılmıştır.

arka plan

1932'de kurulan mançukuo i̇ç moğolistan'ın güney sınırı için mevcut sınırdan yaklaşık 20 kilometre güneyinde bulunan halha nehri'ni sınır olduğunu iddia ederek öteden beri yörüklerin serbestçe hayvancılığı işlediği bu bölgede münakaşa yaratmıştı. 10 ağustos 1938'de hasan gölü muharebesi (changkufeng olayı)'nin mütarekesi moskova'da imzalandıktan sonra sınırları sakinleşti. ancak ocak 1939'da çatışmalar tekrar başladı ve sovyetler'in zaferi ile sonuçlandı. daha sonra sovyet-japon tarafsızlık paktı imzalandı.

operasyon kararı
kasım 1943'te toplanan tahran konferansı'nda amerika, sovyetler birliği'ne japonya'ya karşı mücadelede yardım istedi. sovyetler birliği bunu kabul etti. ancak doğu cephesi'ne savaşlar devam ediyordu ve bu yüzden yardım edemedi. savaşın sonuna gelinmesi üzerine yalta konferansı düzenlendi. konferansta amerika bu isteği tekrar dile getirdi. burada alınan karar neticesinde nazi almanyası teslim olmasından 90 gün içerisinde japonya'ya savaş ilan edecekti. 2 mayıs 1945 tarihinde nazi almanyası'nın berlin savaşı'yla teslim oldu. bundan 3 ay sonra (9 ağustos) sovyetler birliği mançurya'ya operasyon düzenleme kararı aldı.

savaş
sovyetler birliği, mançurya'ya üç koldan saldıracaktı. batıda transbaykal cephesi'nde baykal'dan, kuzeyde 2.uzak doğu cephesinde amour'dan ve doğuda 1. uzak doğu cephesinde kıyı bölgelerinden saldırılacaktı. i̇lk olarak eş zamanlı şekilde transbaykal cephesinden ve 1. uzak doğu cephesinden saldırılacaktı. her cepheden üç koldan saldırılacaktı. her iki cepheden gelen birinci kollar buluşacaktı. böylece mançurya ikiye bölünecekti. saldırı sonucunda kuşatılan japon ordusunu 2. uzak doğu cephesinden gelecek olan kızıl ordu ikiye bölecekti. bu saldırıyı ikinci kollar destekleyecekti. 2. uzak doğu cephesinden gelecek üçüncü kol donanmanın desteği ile kore'yi kurtaracaktı. transbaykal'dan gelecek üçüncü kol ise moğol ordusunun desteği ile mançurya'nın içlerine girecekti.

savaşlar
khingan-mukden ofansif operasyonu (2 eylül 1945 9 ağustos 1945)
harbin-kirin ofansif operasyonu (2 eylül 1945 9 ağustos 1945)
sungari ofansif operasyonu (9 ağustos 1945 - 2 eylül 1945)
güney sakhalin ordu grubu ofansif operasyonu (25 ağustos 1945 11 ağustos 1945)
temellük landing operasyonu (13 ağustos 1945 - 16 ağustos 1945)
kuril landing operasyonu (18 ağustos 1945 - 1 eylül 1945)

savaştan sonra 
sovyetler birliği bu bölgeleri kurtardı. amerika'nın attığı atom bombalarının üzerine gelen bu bozgun japonya'nın teslim olmasını sağladı. savaş sonucunda kore, güney ve kuzey olmak üzere ikiye bölündü. mançurya ise sovyetler birliği'nde kaldı. ancak çin'de mao ülkede devrim yapınca burası çin'e devredildi.

kaynakça

moğolistan tarihi
ii. dünya savaşı
sovyetler birliği'nin muharebeleri
1940'larda japon sömürge i̇mparatorluğu
20. yüzyılda moğolistan
1945'te çin
1945'te japonya
1945'te sovyetler birliği