mismayil/tr_wikipedia huggingface dataset:
Munis Tekinalp

munis tekinalp (doğum moiz kohen, 1883 – 1961), gönüllüce türkleşmiş osmanlı yahudisi yazar, filozof ve gazeteci. farklı zaman aralıklarında farklı hareketlerin ideologlarından biri oldu: osmanlıcılık, türkçülük ve kemalizm.

i̇lk yılları ve kariyeri 
tekinalp, 1883'te serez, selanik vilayetinde, yahudi bir ailenin oğlu olarak moiz kohen ismiyle dünyaya geldi. i̇ttihat ve terakki cemiyeti'ne üye oldu. selanik'te çıkan asır adlı bir osmanlıca gazetede yazılar yazdı. selanik hukuk mektebi'nde başladığı hukuk eğitimini, balkan savaşı'ndan sonra i̇stanbul'a gelerek, i̇stanbul üniversitesi hukuk fakültesi'nde tamamladı. aynı fakültede hukuk ve iktisat dersleri verdi. i̇smini munis tekinalp olarak değiştirdi. türkiye'deki yahudileri türkleşmeye ikna etme amaçlı yazılar yazdı.

başlangıçta, kökenlerine bakılmaksızın tüm osmanlı vatandaşları için ortak ve kapsayıcı bir kimlik yaratan osmanlıcılık akımını savundu. türk olmamasına rağmen özellikle birinci dünya savaşı öncesi ve sırasında türk vatanseverliğini coşkuyla kucakladı ve türkçülük akımının bir savunucusu oldu. türkiye'de cumhuriyetin ilanından sonra kemalizm akımını savundu. azınlıkların zorla türkleştirilmesini destekledi ve 1928'de bu konuda türkleştirme başlıklı bir risale yayımladı. 1961 yılında tedavi amacıyla gittiği fransa'nın nice şehrinde öldü.

2004 yılında liz behmoaras tarafından kaleme alınan bir kimlik arayışının hikâyesi adlı kitap munis tekinalp'in yaşam öyküsünü konu almıştır. tekinalp hakkındaki en önemli kitap jacob m. landau tarafından kaleme alınan tekinalp: bir türk yurtseveri (1996) başlıklı kitaptır. kitapta tekinalp'in ii. meşrutiyet'ten cumhuriyet'e uzanan düşünsel serüveni, hem kendi yazılarından örneklerle hem de landau'nun değerlendirmeleriyle izlenebilir.

kaynakça 

1883 doğumlular
serez doğumlular
1961 yılında ölenler
nice'te ölenler
20. yüzyıl türk gazetecileri
20. yüzyıl türk yazarları
osmanlı yahudileri
yahudi asıllı türk yazarlar
i̇stanbul üniversitesi hukuk fakültesinde öğrenim görenler
i̇stanbul üniversitesi hukuk fakültesi öğretim üyeleri
osmanlıcılar
türkçüler
atatürkçüler
Mardiros Mınakyan

mardiros mınakyan (manakyan olarak da bilinir, 1839 - 22 şubat 1920), osmanlı ermenisi tiyatro oyuncusu ve yönetmeni.  türk tiyatrosunun doğuş ve gelişme evrelerindeki katkılarıyla batılı anlamda tiyatronun yerleşmesinde önemli rol oynamıştır.

hayatı 

mardiros mınakyan, i̇stanbul'da balat'ta doğdu ve hasköy'deki nersesyan okulu'nu bitirdi. aynı okulda ve daha başka okullarda yardımcı öğretmenlik yaptı. i̇lk kez 1857'de amatör olarak sahneye çıktı. profesyonel anlamda ilk rolü 1862'de beyoğlu'ndaki naum tiyatrosu'nda oynadığı bir kadın rolüyle (aristothéme adlı oyunda) oldu. önceleri yalnızca ermenice oyunlar oynadı. daha sonra i̇zmir'de vasprogan tiyatrosu'nda türkçe ve ermenice oyunlarda rol aldı. dönüşünde (1864) fransız operetlerinde sahneye çıktı. 1866'da bir süre oyunculuğa ara vererek evlendi ve kayseri'ye giderek orada iki yıl kadar öğretmenlik yaptı.

kayseri'den döndükten sonra yeniden oyunculuğa başladı ancak çalıştığı topluluklar kısa sürede dağılınca bazı arkadaşlarıyla birlikte güllü agop'un yanına gedikpaşa tiyatrosu'na katıldı. osmanlı-rus savaşı (1877-78) sırasında edirne'de bir süre opera ve operetler sahneledi. 1880'de de tiflis turnesine çıktı. güllü agop'un tiyatrosu kapatılıp saraya alınınca bir süre osmanlı tiyatrosu'nu (tiyatro-i osmani) yönetti ancak daha sonra yüretemeyince ayrıldı.

1884'te (bazı araştırmacılara göre 1882'de) osmanlı dram kumpanyası'nı kurdu. dönemin en önemli tiyatro topluluğu olan osmanlı dram kumpanyası'nda mınakyan, yaklaşık 250 oyun, opera ve operet sahneledi. topluluk etkinliklerini 1908'e kadar sürdürdü ancak arada bazı kesintiler oldu. bunlardan biri 1904'te şehremini rıdvan paşa'nın tiyatroyu yasaklamasıyla oldu.

mınakyan 1909'da tasfiye-i ahlak kumpanyası'na katıldı. 1912'de 80 kişilik bir topluluk oluşturdu. aynı yıl tiyatro yaşamının 50. yılını kutlamak için bir jübile düzenledi. mınakyan türk tiyatro tarihinin ilk jübilesi olan bu törende padişah mehmet reşat tarafından "maarif nişanı" ile ödüllendirildi. 1914'te osmanlı donanma cemiyeti heyet-i temsiliyesi'nin sanat yönetmenliğini ve bir yandan da darülbedayi'nin oyunculuk öğretmenliğini yaptı. 1916'da sahne yaşamından ayrıldı. 1920'de temaşa dergisi'nin okurları arasında yaptığı bir ankette "50 yıldan beri türk tiyatrosuna en çok emeği geçen kimdir?" sorusuyla en çok oyu mınakyan aldı.

oyuncu ve yönetmenliğinin yanında yazdığı ve çevirdiği oyunlarla türk tiyatrosuna önemli katkıları olan mınakyan, çok sayıda ermeni oyuncunun ve ii. meşrutiyet'ten sonra da türk oyuncularının yetişmesine yardımcı oldu.

kaynakça 

1839 doğumlular
fatih doğumlu oyuncular
osmanlı erkek oyuncuları
20. yüzyılda osmanlılar
osmanlı tiyatro oyuncuları
osmanlı tiyatro yönetmenleri
osmanlı ermenileri
1920 yılında ölenler
i̇stanbul doğumlu yönetmenler
i̇stanbul'da ölenler
Süleyman Sırrı Aral

süleyman sırrı aral (1874, selanik - 15 aralık 1925), türk siyasetçi.

mühendis mektebi mezunudur. suriye bayındırlık başmühendis yardımcılığı, yanya merkez mühendisliği ve i̇dadi ögretmenliği, bağdat hendesiye seddi mühendisliği, kudüs, bursa bayındırlık başmühendisliği, bayındırlık bakanlığı turuku maabir müdür muavinliği, nâfıa vekâleti nâfıa umûm müdürlüğü, mühendislik okulu öğretmenliği, tbmm ii. dönem i̇stanbul milletvekilliği, 1., 2. ve 4. hükûmet nâfıa vekilliği yapmıştır. evli ve dört çocuk babasıdır.

kaynakça 

1874 doğumlular
1925 yılında ölenler
selanik doğumlu siyasetçiler
tbmm 2. dönem i̇stanbul milletvekilleri
20. yüzyılda osmanlılar
Güvercin (anlam ayrımı)

güvercin, yemle beslenen bir kuş türüdür. şu anlamlara da gelebilir:

 güvercin (dergi), güvercinlerle ilgili bir dergi
 güvercin (gazete), demokratik sol parti'nin yayın organı olan gazete
 güvercin (film), yönetmenliğini banu sıvacı'nın gerçekleştirdiği 2018 çıkışlı film.
 güvercin, 2019-2020 yılları arasında star tv'de yayımlanan türk televizyon dizisi.
TCG Atmaca (P-322)

tcg atmaca (p-322), türk deniz kuvvetleri'nde görev yapmış kartal sınıfı hücumbot. üzerinde 2 adet torpido 2 adet uçaksavar topu barış durumunda 2 savaş durumunda 4 adet olmak üzere penguen ısı güdümlü füze bulunmaktadır, 3420 hp gücünde 4 ana makinesi vardır. maksimum hızı 42 deniz milidir.

tcg atmaca (p-322), 23 ağustos 2013 tarihinde hizmet dışına çıkarılmıştır.

kaynakça
TCG Kartal (P-324)

tcg kartal (p-324), türk deniz kuvvetleri'nde görev yapmış kartal sınıfı hücumbot. 1969 model alman yapımıdırlar. kıbrıs harekâtı'nda kullanılmıştır.

bu hücumbotlar vur-kaç gemisidir. savaş durumunda su altı ve hava savunması yapar 2 adet alman torpidosu, 4 adet penguen güdümlü mermisi (ısıya duyarlı) güdümlü füzeleridir. 2 adette uçaksavar top bulunmaktadır.

dakikada 220 adet top atışı yapabiliyor radarda balıkçı teknesi olarak görülür uzaktan bakılınca yandan dalga gibi tepeden bakılınca da kaya parçası gibi gözükür belden altı ahşaptır belden yukarısı da demirdendir. 42.5 m boyu, 7 m eni ve 11 m direk boyudur. 42 deniz mili hıza ulaşabiliyor. 3200x4 beygir (hp) gücündedir. mtu marka 4 ana makine mevcuttur 2 adette yardımcı (jeneretör) makine mevcuttur.

tcg kartal (p-324), 23 ağustos 2013 tarihinde hizmet dışına çıkarılmıştır.

kaynakça
TCG Albatros (P-327)

tcg albatros (p-327), türk deniz kuvvetleri'nde görev yapmış kartal sınıfı hücumbot. uzunluğu 47 metre olup başta ve kıçta olmak üzere iki uçaksavar topu, sancakta ve iskelede birer adet torpidosu, kıç tarafta 4 adet güdümlü mermisi bulunmaktadır. azami seyir sürati 40 deniz milidir.

tcg albatros (p-327), 27 temmuz 2015 tarihinde aksaz deniz üssü’nde düzenlenen törenle hizmet dışına ayrılmıştır.

kaynakça
Ahmet Muhtar Cilli

ahmet muhtar cilli, (1871, trabzon - 5 kasım 1958), türk siyasetçi.

i̇stanbul yüksek mühendis okulu mezunudur. hicaz demiryolları mühendisliği, nâfıa nezâreti demiryolları umûm müdürlüğü, hicaz demiryolları umûm müdürlüğü, nâfıa nezâreti müsteşarlığı, osmanlı meclis-i mebûsan iv. dönem trabzon mebusluğu, doğu anadolu demiryolları i̇stiksaf ve i̇nşaat başmühendisliği, terakkiperver cumhuriyet fırkası kurucu üyeliği, tbmm ii. dönem trabzon milletvekilliği, nâfıa encümeni reisliği, 1. hükûmet nâfıa vekilliği yapmıştır. evli ve üç çocuk babasıdır.

kaynakça 

1871 doğumlular
trabzon doğumlu siyasetçiler
1958 yılında ölenler
tbmm 2. dönem trabzon milletvekilleri
son osmanlı meclis-i mebusanı (1920) trabzon üyeleri
terakkiperver cumhuriyet fırkası
Ciğer otları

ciğer otları, hepaticae ya da marchantiophyta; bitkiler alemininin bir şubesi ya da karayosunları şubesinin bir sınıfı.

i̇lkel, çiçeksiz ve tohumsuz bitkilerdir. çoğunlukla nemli topraklarda, kayalarda ve ağaç kütüklerinde yaşarlar. gövdeleri yoktur, yapraklarında orta damar bulundurmazlar. dallanmış kurdele şeklindeki yapıları toprak üzerinde uzanır. i̇letim dokuları yoktur. "rizoid" denilen kökümsü yapılar ile toprağa tutunurlar. 

bitkinin asıl görünen kısmı gametofit nesildir. yapraklı karayosunlarında olduğu gibi sporofit nesil bir parazit olarak gametofit neslin üzerinde gelişir. bazı gametofitlerin üzerinde "gemma çanağı" denilen yapılar bulunur. bunlar, ana bitkiden ayrılıp, eşeysiz üremeyi sağlayan yapılardır. gametofit nesli oluştururlar. yani döl değişimi görülür. gametofit neslin üzeri tek tabakalı epidermis ile kaplı olup, gaz alışverişini sağlayan birçok pora sahiptir. alt yüzeyinde bulunan epidermisde çok sayıda ince pullar bulunur. bu pullardan uzun ve ince rizoidler gelişir.

resimler

ayrıca bakınız 

 boynuz otları
 yapraklı kara yosunları
 kara yosunları

dış bağlantılar 

 ciğeotları hakkında bilgi 
 ciğerotları 
 resimlerle ciğerotları 
 ciğerotları hakkında 
 ciğerotları sınıflandırması 
 ciğerotları, boynuzotları ve yapraklı karayosunları akrabalıkları

kaynakça
Refet Canıtez

hasan refet canıtez (1880-1946), çeşitli mülki amirliklerden sonra, osmanlı meclisi mebusan'ında iki dönem, tbmm'de 6 dönem milletvekilliği ve 1924 yılı içinde bakanlık yapmış idareci ve siyaset adamıdır.

1880'de bursa'da doğdu. mülkiye mektebi'ni bitirdi. kaymakamlık, burdur ve eskişehir mutasarrıflığı, dahiliye nezareti müsteşarlığı, kastamonu ve adana valiliği yaptı. osmanlı meclisi mebusan'ında 2. dönem ve 3. dönem bursa mebusu oldu. tbmm 2. dönem, 3. dönem, 4. dönem, 5. dönem, 6. dönem ve 7. dönem bursa milletvekilliği, tbmm başkan vekilliği yaptı. 2. tc hükûmeti'nde (1923 türkiye-yunanistan nüfus mübadelesi esnasında) mübadele, i̇mar ve i̇skan vekaleti'ni yürüttü. 17 temmuz 1946'da öldü.

kaynakça

1912 nisan-ağustos osmanlı meclis-i mebusanı bursa üyeleri
1914-1918 osmanlı meclis-i mebusanı bursa üyeleri
tbmm 2. dönem bursa milletvekilleri
tbmm 3. dönem bursa milletvekilleri
tbmm 4. dönem bursa milletvekilleri
tbmm 5. dönem bursa milletvekilleri
tbmm 6. dönem bursa milletvekilleri
tbmm 7. dönem bursa milletvekilleri
1880 doğumlular
1946 yılında ölenler
bursa doğumlu siyasetçiler
mekteb-i mülkiye'de öğrenim görenler
cebeci asri mezarlığı'na defnedilenler
i̇mar ve i̇skan bakanları
tbmm 2. dönem başkanvekilleri
tbmm 3. dönem başkanvekilleri
tbmm 4. dönem başkanvekilleri
tbmm 5. dönem başkanvekilleri
tbmm 6. dönem başkanvekilleri
tbmm 7. dönem başkanvekilleri
Cırcır böceği

cırcır böceği, gryllidae (cırcır böceğigiller) familyasını oluşturan parlak siyah renkli, yuvarlak iri başlı, kısa kanatlı, uzun antenli, böcek türlerinin ortak adı.

genel özellikleri 

2 cm boylarında olup, gündüz kazdıkları çukurlarda yalnız olarak gizlenirler, gecenin ıssızlığında faaliyet göstererek ilham verici hoş sesleri ile öterler. sadece erkekleri ön kanatlarını birbirine sürterek ses çıkarırlar, dişileri kendilerine çekerler. i̇şitme organları ön bacaklarında bulunan bir uzantıdadır. ayrıca vücutlarının sonuna yakın arka kısımlarında, duyarlı kıllarla kaplı iki boynuzsu dikenleri vardır. arka bacakları sıçrama görevi yapar. fakat çekirgeler kadar sıçrayamazlar. daha çok çorak arazide rastlanır. bazen otluk yamaçlarda ve tarla kenarlarında görülür. sürüler halinde ağaç ve çalılıklar üstünde yaşayanlar da vardır.
özellikle ötüşleriyle bilinen cırcırböcekleri, i̇lkçağ'da yararlı hayvanlar sayılır, hem avrupa'da hem doğu'da alınıp satılmak için küçük kafeslerde yetiştirilirlerdi; doğu'da aynı işlem bugün de sürüp gitmektedir. cırcır böcekleri, bütün dünyada yaygın cırcır böceğigiller familyasındandır.

yaşam şekilleri 

cırcır böcekleri çoğunlukla bitkisel, bazen de hayvansal besinlerle beslenirler. i̇lkbahar mevsimlerinde, haziran sonlarına kadar rastlanır. gece hoş sesleri duyulur. dişi, yumurtalarını toprağa bırakır. yumurtadan çıkan larvalar tam bir kış geçirir. bunlar ergine benzerse de kanatsızdır. erginleşene kadar 8-11 defa deri değiştirirler.

alt familyalar 

 eneopterinae
 gryllinae
 mogoplistinae
 myrmecophilinae
 nemobiinae
 oecanthinae
 pentacentrinae
 trigonidiinae

dış bağlantılar 
 informal field cricket source 
 informal article about gryllus assimilis 
 singing insects of north america	- an online field guide
Rufus Wainwright

rufus mcgarrigle wainwright (d. 22 haziran 1973), kanadalı-amerikalı şarkıcı ve söz yazarı. folk müzisyenleri loudon wainwright iii ve kate macgarrigle'ın oğludur; şarkıcı-söz yazarı martha wainwright, sanatçının kız kardeşidir. sanatçı beş stüdyo albümü ve çeşitli eplere sahiptir.

albümleri 
 rufus wainwright (1998, dreamworks)
 poses (2001, dreamworks)
 want one (2003, dreamworks)
 waiting for a want (ep; 2004, dreamworks) — yalnızca itunes üzerinden
 want two (2004, dreamworks/geffen)
 all i want (2004, (dvd)
 want (2005, dreamworks/geffen) — tek albüm; want one ve want two albümlerinin yanında 2 ekstra şarkıyı içerir
 alright already (ep; 2005, dreamworks/geffen) — yalnızca itunes üzerinden
 release the stars (15 mayıs, 2007)

ödülleri ve adaylıkları

juno ödülleri 
 1990 - aday gösterildi; yılın en çok gelecek vadeden erkek vokalisti
 1999 - kazandı; en i̇yi alternatif albüm, rufus wainwright
 2000 - aday gösterildi; en i̇yi şarkı sözü yazarı; "poses," "cigarettes and chocolate milk," ve "grey gardens"
 2002 - kazandı; en i̇yi alternatif albüm, poses

genie ödülleri 
 1989 - kazandı; en i̇yi film müziği, "i'm a runnin'"

dış bağlantılar 
 rufus wainwright resmi web-sitesi

1973 doğumlular
bayard ailesi
stuyvesant ailesi
kanadalı erkek şarkıcılar
kanadalı besteciler
kanadalı piyanistler
kanadalı lgbt müzisyenler
amerikalı liberteryenler
amerika birleşik devletleri'nde lgbt kişiler
gey müzisyenler
glaad medya ödülü sahipleri
yaşayan insanlar
amerikalı erkek şarkıcı-şarkı yazarları
hollanda asıllı amerikalılar
amerikalı pop piyanistleri
amerikalı tenorlar
amerika birleşik devletleri asıllı kanadalılar
kanadalı pop piyanisteri
kanadalı pop şarkıcıları
decca records sanatçıları
amerikalı lgbt müzisyenler
new york (eyalet) doğumlu müzisyenler
i̇doller
kanada'daki amerikalı göçmenler
kanadalı liberteryenler
kanadalı tenorlar
21. yüzyılda amerikalı şarkıcılar
amerikalı erkek pop şarkıcıları
amerikalı lgbt şarkıcılar
bilgi kutusu bulunmayan kişiler
Mehmet Rifat Börekçi

mehmet rifat börekçi (29 kasım 1860 - 5 mart 1941), türk din adamı ve siyasetçi, 1. diyanet i̇şleri başkanı.

ankara'nın yerlisi ve müftüsü sıfatıyla, türk kurtuluş savaşı'na ve mustafa kemal paşa'ya önemli destekte bulunan türkiye cumhuriyeti'nin ilk diyanet i̇şleri başkanıdır (1924-1941). bir dönem milletvekilliği de yaptı (23 nisan - 27 ekim 1920).

hayatı 
1860'ta ankara'nın beynam köyünde doğdu. babası ankara'nın alimlerinden börekçizade ali kazım efendi'dir. i̇lk ve orta öğrenimini ankara'da tamamladıktan sonra yükseköğrenim için i̇stanbul'a gitti. burada beyazıt medresesi müderrislerinden atıf efendi'nin derslerine devam edip dini yüksek ilimleri tahsil ederek icazetname (diploma) almaya hak kazandı.

i̇lk memuriyetine ankara'daki fazliye medresesi'nde öğretim üyesi olarak başladı. 10 ekim 1898'de ankara i̇stinaf mahkemesi üyeliğine getirildi. 25 kasım 1908 tarihinde de ankara müftüsü oldu. ayrıca 1911 yılında bir müddet sivrihisar kaymakamlığı görevini de vekaleten yürüttü. bu arada memuriyetinin yanı sıra, eğitim-öğretime olan ilgisini devam ettirdi. bu cümleden olarak, 1918'de musile-i süleymaniye (süleymaniye medresesinde büyük müderrislere verilen bir unvan) payesi ile bursa müderrisliği kendisine tekrar tevcih edildi. 1920'de "i̇zmir paye-i mücerridi" ve yine aynı yılda "mahreç payesi"ne layık görülmüştür. göstermiş olduğu bu başarılarının bir mükafatı olarak, 1920'de de her türlü devlet hizmetlerinde güzel işler görenlere iftihar ve imtiyazı mucip olmak üzere çıkarılan "dördüncü rütbeden osmani nişanı" ile ödüllendirildi.

milli mücadele'de şeyhülislam dürrizade'nin fetvasına karşı ankara fetvası'nı ilan etti. fetva 153 müftü tarafından imzalanarak dağıtıldı. bunun üzerine 24 nisan 1920 tarihinde padişah imzasıyla ankara müftülüğü görevinden alındı ve divan-ı harb tarafından milli mücadeleye verdiği destekten dolayı idama mahkûm edildi.

23 nisan 1920'de toplanan tbmm 1. dönem'e menteşe (muğla) mebusu olarak girdi. ancak 27 ekim 1920 tarihinde müftülük görevini tercih ederek milletvekilliğinden istifa etti. 23 aralık 1922 - 30 mart 1924 tarihleri arasında şer'iye vekaleti heyet-i i̇ftâ azalığında bulundu. 4 nisan 1924'te yeni kurulan diyanet i̇şleri başkanlığı görevine geldi. soyadı kanunu'nun çıkmasından sonra "börekçi" soyadını aldı ve 5 mart 1941 tarihinde vefat edene kadar bu görevde kaldı.

ayrıca bakınız 
 ankara fetvası

kaynakça 

 diyanet i̇şleri başkanlığı

1860 doğumlular
1941 yılında ölenler
ankara doğumlu siyasetçiler
tbmm 1. dönem muğla milletvekilleri
ankara'da ölenler
cebeci asri mezarlığı'na defnedilenler
Ali Rıza Özdarende

ali rıza özdarende (1876 - 17 mart 1952), türk din adamı ve siyasetçi. tbmm 1. dönem ve 2. dönem amasya milletvekili.

1876'da amasya'nın gümüşhacıköy ilçesinin hacı yahya mahallesi'nde doğdu. darendeli müftüzade muzaffer tevfik efendi'nin oğluydu. i̇lköğrenimini gümüşhacıköy hacı yahya mahallesi sıbyan mektebi'nde yaptı. ortaöğrenimini ise aynı ilçenin rüştiye mektebi'nde tamamladı. 9 temmuz 1893'te rüştiye'den mezun olduktan sonra, amasya'ya gitti. oradaki sultan veli beyazıt medresesi'ne kaydoldu. bu medresede müderris muharrem efendi'nin derslerine devam ederek 28 nisan 1905'te müderrislik icazeti aldı. sonra i̇stanbul'a gitti ve tanınmış din alimlerinden muğlalı rıza efendi'nin derslerine devam ederek bilgisini genişletti.

öğrenimi sonrasında gümüşhacıköy'e döndü. orada müderrislik yaparken 1910'da sivas i̇l genel meclisi'ne amasya sancağı üyesi olarak seçildi. bu görevini 1912 yılına kadar sürdürdü. 3 ağustos 1912'de gümüşhacıköy müftülüğü'ne atandı.

1919'da milli mücadele'nin başlamasıyla, gümüşhacıköy müdafaa-i hukuk cemiyeti'nde görev aldı. tbmm'nin 1. dönemi'ne amasya milletvekili seçilerek 23 nisan 1920'de meclis'in açılışında hazır bulundu. meclis'te anayasa, şeriye ve evkaf komisyonlarında çalıştı. 3. toplantı yılında şeriye ve evkaf komisyonu'nun başkanlığını yaptı. belediye başkanlarının seçimi hakkındaki 30 ekim 1922 tarih ve 278 sayılı kanun, dahiliye vekaleti'nin tasarısı ile birleştirerek önerisi üzerine kabul edildi.

tbmm'nin 2. dönem'inde tekrar amasya milletvekili seçildi. şeriye, diyanet ve evkaf, tapu komisyonlarında çalıştı. kürsüde altı konuşma yaptı. milletvekilliği sona erince i̇stanbul'a yerleşti. 17 mart 1952'de öldü.

kaynakça 
 diyanet i̇şleri başkanlığı

tbmm 1. dönem amasya milletvekilleri
tbmm 2. dönem amasya milletvekilleri
1876 doğumlular
1952 yılında ölenler
gümüşhacıköy doğumlular
türk din adamları
Mehmet Hulusi Akyol

mehmet hulusi akyol, yozgat müftüsü iken milli mücadele'ye katılmış ve tbmm 1. dönem'in başlangıcında yozgat milletvekilliği yapmış din ve siyaset adamıdır. gazeteci yazar taha akyol'un büyük amcasıdır.

1888'de yozgat'ta doğdu. tüccardan çerkes hacı bekir ağa'nın oğludur. i̇lk ve orta öğrenimini yozgat'ta tamamladı (16 ocak 1901). sonra kayseri'ye giderek öğrenimini sürdürdü. burada kayseri medresesi'ne devam ederek müderris osman hilmi efendi'den icazetname aldı (1911). 17 haziran 1911 tarihinde girdiği imtihanda başarılı olarak i̇stanbul-beyazid camii'nde öğretmenliğe başladı. bu görevi sürdürdüğü sırada "medresetü'l-kuzzat"a üç yıl devam etti. ancak i. dünya savaşı'nda askere alınması üzerine bu okulu tamamlayamadı. savaş sonu aralık 1918'de yedek levazım asteğmeni olarak terhis oldu. hemen dersiamlık görevine döndü. yozgat müftüsü hüsnü efendi'nin vefatı üzerine 19 mart 1919'da boş bulunan müftülüğe atandı.

milli mücadele'ye katılarak yozgat müdafaa-i hukuk cemiyeti'nin kuruluşuna öncülük etti. bu arada ankara fetvası'nı "yozgat müftüsü" olarak tasdik etti.

tbmm'nin 1. dönemi için yapılan seçimde yozgat milletvekili seçildi. 23 nisan 1920'de meclisin açılışında hazır bulundu. 1. toplantı yılında i̇rşad, şeriye, evkaf ve ptt komisyonlarında çalıştı. dönem içinde kürsüde beş konuşma yaptı. i̇ki soru önergesi verdi. şeriye ve efkaf vekaletinin gördüğü lüzum üzerine yerel asayişi temin için yeniden yozgat müftülüğüne atanmakla milletvekilliğinden istifa etmiş sayılması, 14 mart 1921'de kararlaştırıldı. 1949 yılı sonuna kadar bu görevini sürdürdü. 15 haziran 1950'de diyanet i̇şleri başkanlığı müşavere ve dini eserleri i̇nceleme kurulu üye yardımcılığına, 27 eylül 1956 tarihli kararname ile de üyeliğe atandı. 6 haziran 1959'da emekliye ayrıldı. 22 kasım 1964'te ankara'da öldü.

kaynakça 
 diyanet i̇şleri başkanlığı

tbmm 1. dönem yozgat milletvekilleri
1888 doğumlular
1964 yılında ölenler
yozgat doğumlu siyasetçiler
Martha Wainwright

martha wainwright (8 mayıs 1976; montreal, québec), kanadalı pop-folk şarkıcısıdır.

folk müzisyenleri loudon wainwright iii ve kate macgarrigle'ın kızı olan sanatçı, rufus wainwright'ın kız kardeşidir. sıklıkla aile üyelerinin albümlerinde yer alan martha wainwright, 2005 yılında, kendi adını verdiği ilk stüdyo albümünü çıkarmıştır; albüm kanada'da listelere 18. sıradan girmiştir.

diskografi

albümler 
 2005 - martha wainwright - special edition (v2/drowned in sound)
 2005 - martha wainwright (drowned in sound/rounder)
 2008 - i know you're married but i've got feelings too
 2012 - come home to mama
 2013 - trauma
 2016 - goodnight city

epler 
 1997 - ground floor
 1999 - martha wainwright (six songs)
 2002 - factory
 2004 - bmfa (bloody mother fucking asshole)
 2005 - i will internalize (kanada)
 2008 - itunes live from montreal

single'lar 
 2005 - when the day is short (birleşik krallık)
 2005 - factory (birleşik krallık)
 2005 - far away (birleşik krallık)
 2008 - bleeding all over you
 2020 - wolves

dış bağlantılar 
 martha wainwright 
 martha wainwright resmi mesaj tahtası

1976 doğumlular
montreal doğumlu şarkıcılar
bayard ailesi
stuyvesant ailesi
yaşayan insanlar
20. yüzyılda kanadalı şarkıcılar
21. yüzyılda kanadalı şarkıcılar
amerikalı kadın şarkıcı-şarkı yazarları
hollanda asıllı amerikalılar
kanadalı kadın pop şarkıcıları
hollanda asıllı kanadalılar
kanadalı şarkıcı-şarkı yazarları
zoë records sanatçıları
fransızca şarkı söyleyen şarkıcılar
i̇ngilizce şarkı söyleyen şarkıcılar
21. yüzyılda amerikalı şarkıcılar
amerikalı kadın pop şarkıcıları
Çubuk-1 Barajı

çubuk barajı, ankara'da çubuk çayı üzerinde içme-kullanma ve sanayi suyu temini ve taşkın  kontrolü amaçlı bir barajdır.

tarihi 
cumhuriyet döneminin ilk barajıdır. mustafa kemal atatürk'ün talimatıyla 1930 yılında yapımına başlanmış 1936 yılında tamamlanarak 3 kasım 1936 tarihinde atatürk tarafından açılmıştır.

çubuk çayı'na, çubuk ilçesinin kanalizasyonunun dökülmesi sebebiyle aşırı kirlilikten ötürü işlevini yitirmiş ve 1994 yılından itibaren su alımı durdurulmuştur.

barajın işlevini kaybetmesinin diğer bir nedeni de baraj çanağının alüvyonlarla dolmasıdır.

2010 yılında barajı kurtarmak için ankara büyükşehir belediyesi çubuk ve karaköy atıksu tesislerini hizmete sokmuş ve baraj temizleme işlemine başlamıştır. 2021 yılı sonlarına doğru baraj su havzasındaki temizliğin tamamlanması ile 27 yıl aranın ardından tekrar su tutulmaya başlandı.

teknik özellikleri 
beton ağırlık gövde dolgu tipi olan barajın gövde hacmi 120.000 m³, akarsu yatağından yüksekliği 25 m'dir. normal su kotunda göl hacmi 12,50 hm³, normal su kotunda göl alanı 0,94 km²'dir. yılda 3 hm³ içme suyu temin edilmesini sağlamaktadır.

50 yılda 50 eser
i̇nşaat mühendisleri odası odanın kuruluşundan itibaren 50 yıl içerisinde ülkede gerçekleştirilmiş 50 büyük inşaat projesini bir juri tarafından saptayarak bu projeleri 50 yılda 50 eser adı altında ilan etmiştir. liste bölgesel kalkınma, binalar, ulaşım, hidroloji ve endüstri alt başlıklarını taşımaktadır. bu proje de o liste içerisinde yer almaktadır.

galeri

ayrıca bakınız 
 türkiye'deki barajlar listesi

kaynakça

dış bağlantılar 

barajı 1
ankara ilindeki barajlar
1936'da ankara
Gölbaşı Barajı

gölbaşı barajı, bursa'da, nilüfer çayı'nın yan kolu olan aksu deresi üzerinde 1933-1938 yılları arasında inşa edilmiş sulama amaçlı bir barajdır. toprak gövde dolgu tipi olan barajın gövde hacmi 320.000 m³, akarsu yatağından yüksekliği 10,70 m'dir. normal su kotunda göl hacmi  12,75 hm³, normal su kotunda göl alanı 1,74 km², hizmet verdiği sulama alanı 2.100 hektardır.

ayrıca bakınız 
 türkiye'deki barajlar listesi

kaynakça 
 

bursa ilindeki barajlar
simav çayı havzası
Gebere Barajı

gebere barajı, niğde'de, uzandı deresi üzerinde, 1939-1941 yılları arasında inşa edilmiş sulama amaçlı bir barajdır. toprak gövde dolgu tipi olan barajın gövde hacmi 155.000 m³, akarsu yatağından yüksekliği 13,00 m, normal su kotunda göl hacmi 2,38 hm³, normal su kotunda göl alanı 0,26 km², hizmet verdiği sulama alanı 340 hektardır.

ayrıca bakınız 
 türkiye'deki barajlar listesi

kaynakça

dış bağlantılar 
 

niğde ilindeki barajlar
Deniz ve Su Hukuku Araştırmaları Merkezi

deniz ve su hukuku araştırmaları merkezi, kısaca desham, araştırma merkezi ankara merkezli ve usak'a bağlı olarak çalışıyor. kuruluş tarihi 2004 olan araştırma merkezinin başkanlığını doç. dr. yücel acer gerçekleştiriyor.

sınır aşan sular, uluslararası su yolları ve kanallarının, denizlerin, okyanusların, göllerin vb. kullanımı, bu kullanımdan doğan sorunlar hukuksal çerçevede usak deniz ve su hukuku araştırmaları merkezi'nde (desham) ele alınmaktadır. bu anlamda desham alanında türkiye'nin ilk, dünyanın da sayılı araştırma merkezlerinden biridir.
 
uham (uluslararası hukuk araştırmaları merkezi) ile birlikte çalışan merkez uzmanları ege deniz hukuku sorunları ve orta doğu su sorunu gibi konulara da özel bir önem vermektedir.

desham sadece türkiye'de değil, tüm dünyada da yeterince önem verilmemiş bir konuya odaklanmıştır.

desham'ın, usak kütüphanesi içinde mütevazı bir kitaplığı da bulunmaktadır. bu kitaplıkta uluslararası hukuk başta olmak üzere deniz ve su hukuku üzerine çok sayıda basılı eser ve süreli yayın vardır.
 
desham uzmanları düzenli olarak usak yayınlarına katkıda bulunmaktadırlar.
 
desham çalışanları sadece usak merkez ofislerinde değil, türkiye'nin ve dünyanın diğer şehirlerinden çalışmalarını yürütmektedirler. başkanlığını doç. dr. yücel acer yürütmektedir.

desham çalışmalarını daha çok uluslararası hukuk ve politika (uhp) adlı dergi aracılığıyla kamuoyuna ve bilim dünyasına duyurmaktadır.

uluslararası sivil toplum örgütleri
ankara ilindeki kütüphaneler
2004'te kurulan kuruluşlar
2004'te ankara
De Dion-Bouton

de dion-bouton. seri üretim fikrini ilk ortaya atan fransız firmasıdır. kont albert de dion ve çilingir georges bouton tarafından kurulmuştur.

en eski çalışan modeli 1884 yılında yapılmıştır. fransa'da, kont albert de dion için üretilen otomobil saatte 60.8 kilometre hız yapıyor, uzunluğu 2.75 metre, ağırlığı ise 951 kilo. çalışması için gerekli buharı 45 dakikada toplayan aracın üretim kararı 1881’de henry ford ilk otomobilini üretmeden 12 yıl önce alındı.

aynı modeli defalarca üreterek otomobillerin daha ucuza geleceğini albert de dion ortaya atmış ve arabalarının herkes tarafından kullanılması için uğraşmış ama başaramamıştır. otomobillerin geleceğinin buhar gücünde yattığı konusunda yanılgı içinde kalmışlardır. buhar gücüyle çalışan bir otomobille 1894 yılında paris-rouen büyük yarışına katılmışlar panhard ve peugeot marka araçları geride bırakarak birinci gelmişlerdir. fakat otomobillerinin motoru ateşlemeli olmadığından diskalifiye olmuşlardır. 1903 yılında rakiplerinden çok daha ucuza mal ettiği ve ‘‘kadınlar için kullanımı son derece rahat bir otomobil. dayanıklı, güzel, seçkin, tasarruflu. doktorlar, noterler ve seyahat eden tüccarlar için ideal.’’ yazılı broşürle satmaya çalıştığı iki silindirli 846 cmküp hacmindeki q modelini piyasaya çıkarmışlardır. aracın motoru eski daimler temel alınarak yapılmış ama iki katı hızda çalışacak şekilde tasarlanmıştı.

resimler 

fransa merkezli otomotiv şirketleri
fransa'nın ekonomi tarihi
eski otomobil üreticileri
1880'ler otomobilleri
1890'lar otomobilleri
1900'ler otomobilleri
1910'lar otomobilleri
1920'ler otomobilleri
1930'lar otomobilleri
1883'te kurulan şirketler
1932'de kapanan şirketler
fransa merkezli raylı taşıt üreticileri
Hırsızlık

hırsızlık, yazılı kanunlar ya da toplumsal meşruiyet düzeyinde mülkiyeti kendine ait olmayan bir taşınır malı, izinsizce alıkoyma, kullanma, nesneden menfaat temin etme işidir. tüm dinler tarafından da yasaklanmış bir eylemdir. ekonomik değeri olan her türlü enerji de, taşınır mal sayılır ve hırsızlığa konu olabilir.

günlük konuşma dilinde dolandırıcılık ile aynı anlamda kullanılsa da, dolandırıcılık ve hırsızlık ceza kanunlarında ayrı ayrı düzenlenmiş suçlardır. aralarındaki en önemli fark, hırsızlıkta mal sahibinin elinden rızası olmadan çıkarken, dolandırıcılıkta mal sahibinin elinden rızasıyla çıkar.

hırsızlık 
hırsızlık, yazılı kanunlar ya da toplumsal meşruiyet düzeyinde mülkiyeti kendine ait olmayan bir nesneyi, kullanma, nesneden menfaat temin etme işidir.

ayrıca ekonomik değeri olan her türlü enerji de, taşınır mal sayılır ve hırsızlığa konu olabilir

birçoklarınca dolandırıcılık ile aynı anlamda kullanılsa da, hırsızlık hem meydana geliş biçimi hem de etkileri ile dolandırıcılıktan ayrı tutulmalıdır.

hakimin müdahalesi genellikle tuhaf ya da olağandışı bir özellik gösteren hırsızlık vakalarıyla sınırlı olmalıdır; örneğin, çocukların suça âlet edildiği veya belli biçimlere bürünen (örneğin, dükkân hırsızlığı kadın reyonlarından giyim eşyaları çalma) ya da tekrar tekrar belli bir eşyayı çalma vakaları. saldırganlık, hırs, kıskançlık ve kötü niyet, hırsızlıkta sık rastlanılan emosyonel temellerdir. çocuklarda ise bir ilgi çekme yolunu yansıtabilir. sayısız hırsızlık biçimleri göz önünde tutulduğunda, psikiyatriden ziyade, insan yapısıyla ilgili bir bilgi gereklidir; bunların çoğunluğunda motivasyon yalnızca kolay yoldan para sahibi olmaktır.

kleptomani olarak adlandırılan hırsızlık hastalığı vardır.

kur'an'da hırsızlık ile ilgili ayet 
hırsızlık eden erkek ve hırsızlık eden kadının yaptıklarına karşılık bir ceza, allah’tan bir ibret olarak ellerini kesin. allah güçlüdür, hikmet sahibidir. (5:38)

 
suçlar
malvarlığına karşı suçlar
Hırsız

hırsız, hırsızlık suçunu yapan kişi.

filmler 
 hırsız (film, 1965), sadri alışık ve fatma girik'in başrollerde oynadıkları türkiye filmi.
 hırsız (filmi 1986), gökhan güney ve deniz akbulut'un başrolde oynadıkları film.
 hırsız (film, 1987), (orijinal adı "burglar"), whoopi goldberg'in başrolde oynadığı abd filmi.
 hırsız (film, 1997), (orijinal adı "vor")
 hırsız (film, 2002), (orijinal adı "the good thief"), neil jordan'ın yönettiği, nick nolte'nin başrolde oynadığı film.
 hırsız (film, 2006), (orijinal adı "breaking and entering"), anthony minghella'nın yönettiği, jude law ve juliette binoche'nin başrolde oynadıkları abd filmi.

televizyon 
 hırsızlar, (orijinal adı "le casse"), jean-paul belmondo ve ömer şerif'in başrolde oynadıkları fransa yapımı film.
 hırsız, 2001-2002 yılları arasında atv'de yayımlanan türk televizyon dizisi.
 hırsız polis, 2005-2007 yılları arasında            kanal d'de yayımlanan polisiye türündeki türk televizyon dizisi.
 hırsız var!, 2005 yılı türkiye yapımı film
III. Ahmed Çeşmesi

iii. ahmet çeşmesi, i̇stanbul'da topkapı sarayı'nın giriş kapısı ile ayasofya arasında nevşehirli damat i̇brahim paşa'nın önerisiyle iii. ahmed tarafından perayton isimli bir bizans çeşmesinin yerine inşa ettirilen çeşmedir. türk rokoko tarzının en güzel örneklerinden olan çeşmenin yapım tarihi 1728'dir. mimar ahmet ağa tarafından yapılmıştır.

çeşme köşeleri yumuşatılmış dikdörtgen bir plandadır. köşelerde sebiller bulunan çeşme üzeri ahşap saçaklı bir çatı ile kapatılmıştır. üst örtüde dıştan görülebilen kubbeler sadece görünüm amacı ile yapılmıştır. on dört kıtalık kayseri ve halep kadısı şair seyyit hüseyin vehbi bin ahmet'e ait kaside, sebillerin ve her kenarda bulunan çeşmelerin üzerine ta'lik hatla yazılmıştır. üstte mukarnaslı bir kuşak, onun üzerinde de çini bir kuşak yer alır. bu çiniler hem klasik motifleri hem de lale ve akantüs yaprakları gibi avrupai motifleri ihtiva eder. vazo içindeki çiçek motifleri batılılaşma ile osmanlı bezemesinde görülmeye başlamıştır. iii. ahmed kütüphanesinde de bu çeşmedekine benzer süslemeler yer almaktadır.

kaynakça

i̇stanbul'daki osmanlı çeşmeleri
fatih'teki çeşmeler
iii. ahmed
türkiye'de rokoko mimari
i̇stanbul'un tarihî alanları
1720'lerde osmanlı i̇mparatorluğu'nda kurulan oluşumlar
1728'de tamamlanan yapılar
1720'lerde tamamlanan altyapı
cankurtaran, fatih
Çağ

çağ, başlangıcı ve sonu belli olan, tarihte ayrı bir özelliğe sahip zaman bölümüdür.

i̇nsana ait kültürel evrim çağları 

çağlar günümüzden 2,5 milyon yıl önce, kültürel evrimin, organik evrimin önüne geçmesi ile başlamıştır; tarih öncesi çağlar ve tarih çağları olmak üzere ikiye ayrılır.

bu dönemlerin isimlendirilmesinde, insanlığı etkileyen evrensel nitelikli olaylar esas alınmıştır. bu dönemler belirlenirken sosyal, siyasal, kültürel ve ekonomik gelişmeler önemli rol oynamıştır. yazının bulunmasıyla “tarih öncesi dönemler” sona ermiş, “tarihî dönemler” başlamıştır.

tarihî dönemler (tarih çağları) her toplumda aynı zamanda yaşanmamıştır. yazıyı bulup kullanmayı başaran toplumlar, tarih çağları’na daha önce geçmişlerdir.

tarih öncesi çağlar (prehistorik)

tarih çağları (historical)

dünya'nın jeolojik evrim çağları

kozmolojik çağlar

kaynakça
Anne Rice

anne rice (4 ekim 1941 – 11 aralık 2021), amerikalı yazar.

i̇lk adı 'howard allen frances o'brien'dir. katolik bir i̇rlanda asıllı ailenin ikinci kızı olarak dünyaya gelmiştir. anne ismini, okula gittiğinde adını söylemeye utanması nedeniyle kullanmıştır ve daha sonra da böyle tanınmayı tercih etmiştir. anne rice'ın eserleri goth akımında önemli etkiler yapmıştır. new orleans, louisiana'da doğan ve ömrünün büyük kısmını burada geçiren rice'ın birçok hikâyesi de bu bölgede geçer. anne rice, avrupa'da çeşitli üniversitelerde 'vampire literature studies' şeklinde kürsüler kurulmasına sebebiyet vermiştir. kitaplarının başlıca konuları vampirler, mumyalar ve cadılardır. yazılarında sado-mazoşist öğeler de bulunur. 1961'de stan rice ile evlenmiş, michele ismini verdikleri bir kızları olmuştur. michele 1972 yılında lösemiden ölmüştür. interview with the vampire'daki claudia adlı küçük bir kız çocuğu olan vampir kızın kaybettiği michele'e hem yaşı hem görünüşü bakımından benzediği ileri sürülmektedir. 1978 yılında christopher adını verdikleri bir oğulları olmuştur. romanlarından uyarlanan iki film: interview with the vampire, queen of the damned. ayrıca lestat, broadway müzikali olarak da uyarlanmıştır. yakın zamanda ateizmden çocukluk inancı olan katolikliğe dönüş yapan rice, i̇sa üzerine romanlar yazmaya başlamıştır.

kitapları 

 vampirle görüşme (interview with the vampire) (1976)
 tüm azizler bayramı (1979)
 cennete seslenmek (1982)
 uyuyan güzelin talebi (1983)
 güzelliğin cezası (1984)
 vampir lestat (1985)
 exit to eden (1985)
 güzelliği serbest bırakma (1985)
 belinda (1986)
 lanetliler kraliçesi (1988)
 mumya (1989)
 büyüleyici zaman (1990)
 vücut hırsızının masalı (1992)
 lasher (1993)
 taltos (1994)
 şeytanla dans (1995)
 hizmetçinin kemikleri (1996)
 keman (1997)
 pandora (1998)
 armand (1998)
 vittorio the vampire (1999)
 merrick (2000)
 kan ve altın (2001) 
 the master of rampling gate (2002)
 blackwood farm (2002)
 i̇lahi kan (2003)

dış bağlantılar 
 http://www.annerice.com 

1941 doğumlular
2021 yılında ölenler
20. yüzyıl amerikalı yazarları
21. yüzyıl amerikalı yazarları
new orleans doğumlular
eski roma katolikleri
20. yüzyıl amerikalı kadın yazarlar
21. yüzyıl amerikalı kadın yazarlar
amerikalı erotik yazarlar
amerikalı fantezi yazarları
amerikalı korku yazarları
i̇rlanda asıllı amerikalılar
amerikalı kadın aktivistler
bdsm yazarları
karanlık fantezi yazarları
varoluşçular
amerikalı lgbt hakları aktivistleri
new orleans doğumlu yazarlar
san francisco eyalet üniversitesinde öğrenim görenler
Vampir Günceleri

vampir günceleri, anne rice tarafından yazılmış bir fantastik romanlar serisidir. gotik olarak tanımlanabilecek bir atmosfere sahip, vampir kavramına daha modern bir bakış açısıyla bakılan romanlar popüler bir okuyucu kitlesine sahiptir.

ayrıca bakınız
 kurgusal vampirler listesi
Louis de Pointe du Lac

louis de pointe du lac, anne rice'ın vampir günceleri'nde yer alan bir vampirdir.

1766 yılında fransa'da doğan louis, lestat tarafından 1791 yılında "yapılmıştır".

ayrıca bakınız
 kurgusal vampirler listesi

vampir karakterler
kurgusal fransız asıllı amerikalılar
kurgusal erkek karakterler
Elmalı-2 Barajı

elmalı-2 barajı, i̇stanbul'da çavuşbaşı çayı üzerinde 1952-1955 yılları arasında inşa edilmiş içme-kullanma ve sanayi suyu temini amaçlı bir barajdır. beton ağırlık tipi olan barajın gövde hacmi 103.000 m³, akarsu yatağından yüksekliği 42,5 m'dir. normal su kotunda göl hacmi 10,00 hm³, normal su kotunda göl alanı 2,80 km²'dir. yılda 10 hm³ içme suyu temin edilmesini sağlamaktadır.

ayrıca bakınız 
 türkiye'deki barajlar listesi

kaynakça 
 

i̇stanbul ilindeki barajlar
beykoz'daki altyapı
1955'te tamamlanan altyapı
1955'te türkiye'de kurulan oluşumlar
Sarıyar Barajı ve Hidroelektrik Santrali

sarıyar barajı (hasan polatkan barajı) nallıhan'nın sarıyar mahallesinde olup, sakarya nehri üzerinde 1951-1956 yılları arasında inşa edilmiş hidroelektrik enerji üretimi amaçlı bir barajdır. beton ağırlık tipi olan barajın gövde hacmi 568.000 m3, akarsu yatağından yüksekliği 90 m'dir. normal su kotunda göl hacmi 1.900 hm3, normal su kotunda göl 83,83 km2'dir. 4 alternetör ile çalışan santral 160 mw gücündeki hidro-elektrik santralinden ise yılda 378 gwh saat elektrik enerjisi elde edilir. türkiye'nin ilk büyük hes (hidroelektrik santralı) barajıdır. türkiye'deki tek santral atölyesi'ne sahiptir. türkiye baraj gölü sıralamasında 6'cı sırayı yer almaktadır. baraj havzası, yeşil kuşak ağaçlandırma eylem planı çerçevesinde ağaçlandırılmaktadır.

ayrıca bakınız 
 türkiye'deki barajlar listesi

kaynakça 

türkiye'deki hidroelektrik santralleri
ankara ilindeki barajlar
sakarya nehri
Ayrancı Barajı

ayrancı barajı, karaman (il)'i sınırları içinde, buğdaylı çayı üzerinde sulama ve taşkın kontrolü amacıyla 1956-1958 yılları arasında inşa edilmiş bir barajdır. toprak gövde dolgu tipi olan barajın gövde hacmi 2.308.000 m³, akarsu yatağından yüksekliği 34,00 m'dir. normal su kotunda göl hacmi 28,50 hm3, normal su kotunda göl alanı 2,00 km²'dir. 7.817 hektarlık bir alana sulama hizmeti vermektedir.

ayrıca bakınız 
 türkiye'deki barajlar listesi

kaynakça

dış bağlantılar 
 

karaman ilindeki barajlar
Kemer Barajı ve Hidroelektrik Santrali

kemer barajı (bozdoğan barajı da denmektedir.), aydın ili bozdoğan ilçesi sınırları içinde, akçay üzerinde sulama, taşkın  kontrolü ve enerji üretimi amacıyla 1954-1958 yılları arasında inşa edilmiş bir barajdır. 25 eylül 1958'de hizmete girmiştir.

i̇nşaatının müteahitliğini e.m.c. (les entreprises métropolitaines et coloniales) ve rar (rar türk
limited sosyetesi) adlı fransız-türk ortaklığı yapmıştır. projelendirme ve
kontrolörlükleri de new york merkezli tams (knappen tippets-abbett-
mccarthy) isimli müşavirlik-mühendislik firması tarafından yapılmıştır.

beton ağırlık tipi olan barajın gövde hacmi 740.000 m³, akarsu yatağından yüksekliği 108,50 m'dir. normal su kotunda göl hacmi 544,00 hm³, normal su kotunda göl alanı 14,75 km²'dir. 57.847 hektarlık bir alana sulama  hizmeti vermekte, hes (hidroelektrik santrali) toplam 48 mw güç kapasitesi ile yılda 143 gwh elektrik enerjisi üretimi sağlamaktadır. hes'nde 3 adet 16 mw gücünde ünite mevcuttur.

ayrıca bakınız 
 arapapıştı kanyonu
 türkiye'deki barajlar listesi

kaynakça

dış bağlantılar 
 

aydın ilindeki barajlar
bozdoğan
türkiye'deki hidroelektrik santralleri
1958'de türkiye'de kurulan oluşumlar
Demirköprü Barajı ve Hidroelektrik Santrali

demirköprü barajı, manisa'da, gediz nehri üzerinde, sulama, taşkın kontrolü ve enerji üretimi amacıyla 1954 - 1960 yılları arasında inşa edilmiş bir barajdır. toprak gövde dolgu tipi olan barajın gövde hacmi 4.300.000 m³, akarsu yatağından yüksekliği 74,00 m'dir. normal su kotunda göl hacmi 1.320,00 hm³, normal su kotunda göl alanı 47,66 km²'dir. 69 mw güç kapasitesindeki hes (hidroelektrik santral) yılda 193 gwh elektrik enerjisi üretimi sağlamakta, baraj 99.220 hektarlık bir alana sulama hizmeti vermektedir.

2022 yılında 28.202.000 kwh elektrik üretimi yapılmıştır.

2023 yılında 47.220.000 kwh elektrik üretimi yapılmıştır.

ayrıca bakınız 
 türkiye'deki barajlar listesi

kaynakça

dış bağlantılar 
 
 demirköprü barajı enerji üretim i̇statistikleri

manisa ilindeki barajlar
türkiye'deki hidroelektrik santralleri
1960'ta tamamlanan enerji altyapısı
salihli'deki yapılar
gediz nehri
Sille Barajı

sille barajı, konya ilinde, sille çayı üzerinde, sulama ve taşkın kontrolü amacı ile 1953-1960 yılları arasında inşa edilmiş bir barajdır. kaya gövde dolgu tipi olan barajın gövde hacmi 320.000 m³, akarsu yatağından yüksekliği 39,00 m'dir. normal su kotunda göl hacmi 3,10 hm³, normal su kotunda göl alanı 0,20 km²'dir. 260 hektarlık bir alana sulama hizmeti vermektedir.

ayrıca bakınız 
 türkiye'deki barajlar listesi

kaynakça 
 

konya ilindeki barajlar
May Barajı

may barajı, konya ilinin, çumra ilçesinde, may çayı üzerinde, sulama ve taşkın önleme amacı ile 1957-1960 yılları arasında inşa edilmiş bir barajdır. toprak dolgu tipi olan barajın gövde hacmi 273.000 m³, akarsu yatağından yüksekliği 19,10 m'dir. normal su kotunda göl hacmi 40,10 hm³, normal su kotunda göl alanı 7,75 km²'. 1800 hektarlık bir alana sulama hizmeti vermektedir.

obruk oluşumu 
may barajında 2002 yılı ağustos ayında birden 3 obruk oluşmuş ve sularını kısa bir zamanda kaybetmiştir. köylüler yetkililere gök taşı düştüğünü haber vermişlerdir.  konumunda, düz bir hat üzerinde, büyükten küçüğe sıralı, 30–40 m aralıklı çukurlar oluşmuştur. obrukların çaplarının büyüklükleri şöyledir; küçüğü 5 m, ortancası 10–15 m, büyüğü 50 m.  büyük ve ortanca obruğun 8 m derinde göl bulunur. yetkililer, çukurların barajı tehdit etmediğini, suların fazla olduğu aylarda baraj sularının düdenlerin olduğu alana ulaştığını, belirtmiştir.

may barajı, 1960 yılında su tutmaya başlayıp, su yüksekliği 6,7 m'ye ulaşınca suları birden boşalmıştır. yapılan incelemede baraj tabanında 33 adet düden tespit edilmiştir. düdenleri kapatma çalışmaları sonuç vermeyince baraj kendi haline terk edilmiştir.

ayrıca bakınız 
 türkiye'deki barajlar listesi

kaynakça

dış bağlantılar 
 

konya ilindeki barajlar
Mamasın Barajı

mamasın barajı, aksaray'ın 12 km doğusundaki uluırmak çayı üzerine kaya dolgu tipinde yapılmış olan baraj sulama] amacıyla kullanılmaktadır. baraj 5 yılda bitirilmiş ve 14.477.000 liraya mal olmuştur. barajın gövde hacmi 400.000 m³, yüksekliği 44,90 m, normal su kotunda göl hacmi 165.80 hm³, normal su kotunda göl alanı ise 16,20 km²'dir. mamasın barajı ile yaklaşık 24.854 ha'lık alan sulanmaktadır.

ayrıca bakınız 
 türkiye'deki barajlar listesi

kaynakça

dış bağlantılar 
 

aksaray ilindeki barajlar
Apa Barajı

apa barajı, konya'da, çarşamba çayı üzerinde, sulama amacı ile 1958-1962 yılları arasında inşa edilmiş bir barajdır.

toprak dolgu tipi olan barajın gövde hacmi 1.327.000 m³, akarsu yatağından yüksekliği 29.8 metredir. normal su kotunda göl hacmi 169 hm3, normal su kotunda göl alanı 12,60 km²'dir. 97.015 hektarlık bir alana sulama hizmeti vermektedir.

ayrıca bakınız 
 türkiye'deki barajlar listesi

kaynakça

dış bağlantılar 
 

konya ilindeki barajlar
Seyitler Barajı

seyitler barajı, afyonkarahisar ilinde, seyitler çayı üzerinde, sulama amacı ile 1960-1964 yılları arasında inşa edilmiş bir barajdır. toprak dolgu tipi olan barajın gövde hacmi 650.000 m³, akarsu yatağından yüksekliği 27,00 m'dir. normal su kotunda göl hacmi 40,00 hm³, normal su kotunda göl alanı 4,90 km²'dir. 2.950 hektarlık bir alana sulama hizmeti vermektedir.

ayrıca bakınız 
 türkiye'deki barajlar listesi

kaynakça

dış bağlantılar 
 
 

afyonkarahisar ilindeki barajlar
akarçay havzası
Yayla, Karaburun

yayla, bilinen diğer adıyla yaylaköy, i̇zmir ilinin karaburun ilçesine bağlı bir mahalledir.

tarihçe 
yayla; idari bölüm olarak daha önceleri köy iken, 2012 yılındaki yasa değişikliğinden sonra mahalle olmuştur.

nüfus

altyapı 
mahallede 87 adet rüzgâr türbini bulunan 268 mw kapasiteli bir rüzgâr çiftliği yer almaktadır.

kaynakça 

evrifaessa bot tarafından oluşturulan mahalle maddeleri
karaburun'un mahalleleri
Çubuk-2 Barajı

çubuk-2 barajı, ankara'da, çubuk çayı üzerinde, içme suyu temini amacı ile 1961-1964 yılları arasında inşa edilmiş bir barajdır. toprak dolgu tipi olan barajın gövde hacmi 1.100.000 m³, akarsu yatağından yüksekliği 61,00 m'dir. normal su kotunda göl hacmi 24,60 hm³, normal su kotunda göl alanı 1,20 km²'dir. yılda 38 hm³ içme ve kullanma suyu sağlamaktadır.

ayrıca bakınız 
 türkiye'deki barajlar listesi

kaynakça

dış bağlantılar 
 

ankara ilindeki barajlar
barajı 2
Selevir Barajı

selevir barajı, afyon i̇li şuhut i̇lçesine 12 km uzaklıkta kali çayı (kali suyu) üzerinde, sulama ve taşkın önleme amacı ile 1960 - 1964 yılları arasında inşa edilmiş bir barajdır. toprak gövde dolgu tipi olan barajın gövde hacmi 650,000 m³, akarsu yatağından yüksekliği 31.40 m'dir. normal su kotunda göl hacmi 70.00 hm³, normal su kotunda göl alanı 5.04 km²'dir. 8.310 hektarlık bir alana sulamahizmeti vermektedir.

ayrıca bakınız 
 türkiye'deki barajlar listesi

kaynakça

dış bağlantılar 
 
 

afyonkarahisar ilindeki barajlar
şuhut
akarçay havzası
Bayındır Barajı

bayındır barajı, ankara'da, bayındır çayı üzerinde, içme suyu temini amacı ile 1962-1965 yılları arasında inşa edilmiş bir barajdır. toprak gövde dolgu tipi olan barajın gövde hacmi 553.000 m³, akarsu yatağından yüksekliği 30,00 m'dir. normal su kotunda göl hacmi 6,97 hm3, normal su kotunda göl alanı 0,71 km²'dir. yılda 7 hm3 içme ve kullanma suyu sağlamaktadır.

ayrıca bakınız 
 türkiye'deki barajlar listesi

kaynakça

dış bağlantılar 
 

ankara ilindeki barajlar
Cip Barajı

cip barajı, elazığ'da, cip çayı üzerinde, 1965 yılında sulama amacı ile inşa edilmiş bir barajdır. toprak gövde dolgu tipi olan barajın gövde hacmi 446.000 m³, akarsu yatağından yüksekliği 23,00 metredir. normal su kotunda göl hacmi 7,00 hm³, normal su kotunda göl alanı 1,10 km²'dir. 1.100 hektarlık bir alana sulama hizmeti vermektedir. daha önce daha büyük olmasına rağmen şimdilerde bir hayli ufalmıştır.

ayrıca bakınız 
 türkiye'deki barajlar listesi

kaynakça

dış bağlantılar 
 

elazığ ilindeki barajlar
elazığ coğrafyası
Kızılsu Barajı

kızılsu barajı, burdur da, kızılsu çayı üzerinde, taşkın kontrolü amacı ile 1963-1965 yıllarında inşa edilmiş bir barajdır. toprak gövde dolgu tipi olan barajın gövde hacmi 124.000 m³, akarsu yatağından yüksekliği 8,20 m'dir. normal su kotunda göl hacmi 2,00 hm³, normal su kotunda göl alanı 0,17 km²'dir.

ayrıca bakınız 
 türkiye'deki barajlar listesi

kaynakça

dış bağlantılar 
 devlet su i̇şleri

burdur ilindeki barajlar
Almus Barajı ve Hidroelektrik Santrali

almus barajı tokat'ta, yeşilırmak üzerinde, sulama, taşkın kontrolü ve enerji üretimi amaçlı olarak 1964 - 1966 yılları arasında inşa edilmiştir. toprak gövde dolgu tipi olan barajın gövde hacmi 3.405.000 m³, akarsu yatağından yüksekliği 78,00 m'dir.

normal su kotunda göl hacmi 950,00 hm³, normal su kotunda göl alanı 31,30 km²'dir. 21.350 hektarlık bir alana sulama hizmeti vermekte, hes (hidroelektrik santralı) 27 mw'lik güç kapasitesi ile yılda 99 gwh elektrik enerjisi üretimi sağlamaktadır.

barajda yaşayan balık çeşitleri:
alabalık, sazan, yayın, çaybalığı (tuna), kaya balığı,

ayrıca bakınız 
 türkiye'deki barajlar listesi

kaynakça 
 

yeşilırmak
barajı ve hidroelektrik santrali
türkiye'deki hidroelektrik santralleri
tokat ilindeki barajlar