Zeitskala
Dr Begriff Ziitskala hät sowohl e streng quantitativi wie au e eher qualitativi Bedüütig.
Quantitativ exakti Ziitskala
Im Bereich vo de Naturwüsseschafte und dr Technik bedüütet „Ziitskala“ en scharf definierte, regelmässige Verlauf vo dr Ziitachse, wo druff gmesseni oder berechneti Ziitpünkt chönd bezoge werde. Senigi Skale bilded en gnaue Massstab vo dr Ziitmessig und händ
als Grundlaag es physikalischs Modell, wo für di technisch Aawendig gnüegend gnau realisiert sii mues (z. B. dur Ziitsignal oder Atomuhre), und en gnau feschtgleite Nullpunkt.
Di wichtigschti Ziitskala isch die vo dr Weltziit (UT1, UTC), wo mit dr Erdrotation über d Schternziit zämehanget. Ii Einheit isch di atomphysikalisch definierti SI-Sekunde und di jährlich Bahnbewegig vo dr Erde.
Dr Gegensatz zunere Ziitskala i dem strenge Sinn isch e relativi Ziitmessig – z. B. mit ere Schtoppuhr – wo dr Nullpunkt wege dr blosse Messig vonere Ziitdifferenz beliebig sii chan. Im Alltag isch die Bedüütig vo „Ziit“ hüüfig und chann em jewiilige Zweck guet aapasst werde.
Qualitativi Ziitskale
sind hingege dänn vorzzieh, wenn dr gnaui „Massstab“ weniger wichtig isch als d Ufenandfolg vo de betrachtete Phänomen. Derigi Ziitskale lischted Ereignis oder Abschnitt, wo zumene beschtimmte Ziitpunkt schtattgfunde händ, in ihrer Reihefolg uuf, di gnaui Ziitduur zwüsched ihne isch aber weniger wichtig als di gegesiitigi Zueordnig vo verschiedene Ereignisreihe.
„Ziit“ wird deet als e Art Dischtanz zwüsched zwei oder meeh Ereignis verschtande, d Ziitskala isch e syschtematischi Folg vo dene Ereigniss und sicheret ihre Zämehang. Je nach Zweck vonere Ziitskala, bedient sie sich ere aagmessene Ziitschpanne zwüsched de Ereignisse, zum die veraaschauliche. So würdi zum Biischpiil e Darschtellung vo Erdzeitalter i dr Masseinheit Sekunde em Zweck vo dr Veraaschaulichung nöd dienlich sii.
I dr Gschichtswüsseschaft chann mängisch ohni strängs Ziitmass gschaffet werde, wenn z. B. schtatt de Jahr d Ufenandfolg vo Dynaschtie de Ziitrahmen beschtimmt.
Zeitskale i dr Wikipedia
Geologischi Ziitskala
Sie wird meistens nach Jahrmillione 'gliederet, i dr jüngere Erdgschicht (öppe betreffs de Iisziite) au nach Jahrtuusige.
Jahrtuusig
Zu de Jahrtuusige exischtiert i dr Wikipedia e Artikelserie vom 10. Jahrtuusig v. Chr. bis zum 3. Jahrtuusig.
10. 9. 8. 7. 6. 5. 4. 3. 2. 1.  <  v. Chr.  Jahrtuusige > 1. (1–1000) 2. (1001–2000) 3. (2001–3000)
Jahrhundert
Zu de Jahrhunderte exischtiert i dr Wikipedia e Artikelserie vom 40. Jahrhundert v. Chr. bis zum 21. Jahrhundert.
3. (2001–3000) 21. Jh. 2. (1001–2000) 11. Jh. 12. Jh. 13. Jh. 14. Jh. 15. Jh. 16. Jh. 17. Jh. 18. Jh. 19. Jh. 20. Jh. 1. (1–1000) 1. Jh. 2. Jh. 3. Jh. 4. Jh. 5. Jh. 6. Jh. 7. Jh. 8. Jh. 9. Jh. 10. Jh. Jahrtuusige Jahrhundert 1. (1000–1) v. Chr. 10. Jh. 9. Jh. 8. Jh. 7. Jh. 6. Jh. 5. Jh. 4. Jh. 3. Jh. 2. Jh. 1. Jh. 2. (2000–1001) v. Chr. 20. Jh. 19. Jh. 18. Jh. 17. Jh. 16. Jh. 15. Jh. 14. Jh. 13. Jh. 12. Jh. 11. Jh. 3. (3000–2001) v. Chr. 30. Jh. 29. Jh. 28. Jh. 27. Jh. 26. Jh. 25. Jh. 24. Jh. 23. Jh. 22. Jh. 21. Jh. 4. (4000–3001) v. Chr. 40. Jh. 39. Jh. 38. Jh. 37. Jh. 36. Jh. 35. Jh. 34. Jh. 33. Jh. 32. Jh. 31. Jh.
Jahre
Zu de Jahre exischtiert i dr Wikipedia e Artikelserie
Jahreskalender
Historischi Jahrestääg
Zu de Historische Jahrestääg exischtiert i dr Wikipedia e Artikelserie
Historischi Jahrestääg – 'gliederet nach Tääg
Wikipedia-Links zum Themekomplex Kalender und Ziit
Kategorie:Zyt
!
Kategorie:Kalender