Hebräisches Alphabet
Öb Di Browser die hebräische Schriftzeiche  auf dere Siite korrekt zeigt, chasch do gseh.80px|Immanuelעמנואל<p style="font-size:0.8em">Dr Tegscht rechts söt öbbe sousgseh wie s Bild links. Wenn das nit äso isch, muesch a Zeichesatz bruuche, wo Unicode kennt.
S hebräisch Alphabet bschtoht uss 22 Buechstabe, alles Konsonante, um Hebräisch schriibe zue kinne, un wird au mit kleinre Opassunge fir verschideni Sproche uss de jüdisch Diaspora bnutzt. Om bekonteschte isch Jiddisch, Ladino un Judeo-Arabisch. Hebräisch wird vun rächts nooch links gschribe.
Etymologi
S hebräisch Wort fir „Alphabet“ isch אלף-בית (alef-bet), bnonnt noch de ärschte zwey Buechstabenome vum hebräische Alphabet.
Gschicht
D moderni Schrift het sich im 3. Johrhundert vor Chrischtus uss de aramäische Schrift entwicklet. Davor hen se d alti hebräischi Schrift verwendet, wu direkt uss dr Phönizische hervorgonge isch. D Onzahl vun Buechstabe, d Reihefolg, d Nome un ihre phonetische Wärt sin praktisch identisch mit denne vum aramäische Alphabet, wiil sowohl d Hebräer als au d Aramäer iri Schrift usem phönizische Alphabet entwicklet hen.
D Samaritaner schribe bis hit inra Variant vun derre Schrift, em samaritische Alphabet.
Konsonante
Druck-Buechschtabe  Name  IsraelischiDransliteration Zahlewärt Schrifte Israeli Aschkenasi  Unicode Hebräisch Verwandti Schrifte Kursiv Raschi Phönizisch Aramäischא alef  alef  alef - <small>(1) 1 17px Datei:Alef (Rashi-script - Hebrew letter).svg 20px|Aleph 20pxב bet, vet  beis, veis  bet b, v 2 17px Datei:Bet (Rashi-script - Hebrew letter).svg 20px|Beth 20pxג gimel  gimel  gimel g  3 17px Datei:Gimel (Rashi-script - Hebrew letter).svg 20px|Gimel20pxד dalet  doles/dalet  dalet d 4 17px Datei:Daled (Rashi-script - Hebrew letter).svg 20px|Daleth 20pxה he  hey  he h <small>(2) 5 17px 37x37px 20px|He 20pxו vav  vov/vof  vav v  6 17px Datei:Vav (Rashi-script - Hebrew letter).svg 20px|Waw20px ז zayin  zayin  zayin z 7 17px Datei:Zayin (Rashi-script - Hebrew letter).svg 20px|Zayin 20pxח khet  ches  het kh (or ch/h) <small>(3) 8 17px Datei:Het (Rashi-script - Hebrew letter).svg 20px|Heth 20pxט tet  tes  tet t 9 17px Datei:Tet (Rashi-script - Hebrew letter).svg 20px|Teth 20pxי yod  yud  yod y (4) 10 17px Datei:Yud (Rashi-script - Hebrew letter).svg 20px|Yodh 20pxכ ך kaf, khaf  kof, chof  kaf k, kh (or ch) 20 17px 17px Datei:Kaf-nonfinal (Rashi-script - Hebrew letter).svg Datei:Kaf-final (Rashi-script - Hebrew letter).svg 20px|Kaph 20pxל lamed  lomed/lamed  lamed l  30 17px Datei:Lamed (Rashi-script - Hebrew letter).svg 20px|Lamedh 20pxמם mem  mem  mem m 40 17px17px Datei:Mem-nonfinal (Rashi-script - Hebrew letter).svg Datei:Mem-final (Rashi-script - Hebrew letter).svg 20px|Mem 20pxנן nun  nun  nun  n 50 17px17px Datei:Nun-nonfinal (Rashi-script - Hebrew letter).svg Datei:Nun-final (Rashi-script - Hebrew letter).svg 20px|Nun 20pxס samekh  somech/samech  samekh s 60 17px Datei:Samekh (Rashi-script - Hebrew letter).svg 20px|Samekh 20pxע ayin  ayin/oyin  ayin - (5) 70 17px Datei:Ayin (Rashi-script - Hebrew letter).svg20px|Ayin 20pxפף pe, fe  pey, fey  pe p, f 80 17px17px Datei:Pe-nonfinal (Rashi-script - Hebrew letter).svg Datei:Pe-final (Rashi-script - Hebrew letter).svg20px|Pe 20pxצץ tsadi  tsodi/tsodik/tsadik  tsadi ts (or tz/z) 90 17px17px Datei:Tsadik-nonfinal (Rashi-script - Hebrew letter).svg Datei:Tsadik-final (Rashi-script - Hebrew letter).svg 20px|Sade 20px, 20pxק kuf  kuf/kof  qof  k (or q) 100 17px Datei:Kuf (Rashi-script - Hebrew letter).svg 20px|Qoph 20pxר resh  reysh  resh  r 200 17px Datei:Resh (Rashi-script - Hebrew letter).svg 20px|Res  20pxש shin, sin  shin, sin  shin sh, s 300 17px Datei:Shin (Rashi-script - Hebrew letter).svg20px|Sin 20pxת tav  tov/tof, sov/sof  tav t 400 17px Datei:Taf (Rashi-script - Hebrew letter).svg 20px|Taw 20px
Erklärige zur Dabelle:
(1) nit gschriibe in Aafangs- und Ändschtellig, mänggisch überhaupt nit gschriibe
(2) nit gschriibe in Ändschtellig
(3) 'h' in Aafangsschtellig, suscht "ch"
(4) 'i' in Ändschtellig oder bevor Konsonante
(5) mänggisch überhaupt nit gschriibe
Usgschbroche wärde d Buechschtabe wie s aagä isch in dr Spalte vo dr Israelische Dransliteration, wo an die änglisch Usschbrooch aglähnt isch. Aso:
'v' wird wie dütsch 'w' gsait.
'z' wird wie uf Französisch gsait.
'kh' wird wie 'ch' in hochdütsch 'ach' gsait.
'r' isch hüt im allgemeinen es Zäpfli-R.
'sh' wird wie dütsch 'sch' gsait.
D Buechschtabe כ, מ, נ, פ hai zwei Forme, die einte (linggs in dr Dabelle) wärde am Aafang und in dr Middi vom enä Wort bruucht, und die andere (ך, ם, ן, ף) am Ändi. Usnahme wärde gmacht für Fremdwörter wo mit emä 'p' ufhöre (z. B. Jeep), dört wird dr Aafangsbuechschtabe gschriibe.
Diakritischi Zeiche
Die diakritische Zeiche, wo uf Hebräisch Nikud heisse, si chliini Markierige wo uus Pünkt und Schtrichli beschtöhn und über, under, näbe oder in de Buechschtabe gschriibe wärde. Sie wärde mänggisch bruucht fr zum d Schrift verschtändliger z mache. Si wärde im allgemeine nit gschriibe, Uusnahme si Chinderbüecher, Gedicht, a Deil vo dr religiöse Literatur und wenn s d Möglichkeit von erä Verwächslig git wo schlimmi Uuswirkige chönnt ha.
In Israel wird Nikud im Hebräischunterricht glehrt, aber nur die wenigschte Israeli chönne richtig Zeiche setze.
Vokalzeiche
Im moderne Hebräisch gits fünf Vokalphonem, , aber vil meh Zeiche für zum se schriibe.
Name Symbol (1)Israelischs Hebräisch IPA Dransliteration Uusschbrooch Chiriq אִ  i Schi Zeire אֵ  and  e und ei (2) sehr Segol אֶ , <small>(wennä Jod chunnt druf) e, <small>(ei vor emä yod) sehr Patach אַ  a Maa Kamatz אָ , <small>(or ) a, (oder o) spa Cholam וֹ  o so Schuruk  (3) וּ   u du Kubutz אֻ  u du Schwa אְ  or   Apostroph, e,oder nüt (4) Chataf Segol אֱ  e sehr Chataf Patach אֲ  a Maa Chataf Kamatz אֳ  o so
Dr Buechschtabe א schtoht für irgendei hebräische Konsonant.
S Zeire wird im moderne Hebräisch männgisch un im aschkenaische Hebräisch immer als ei (e-i) gsait.
S Kamatz wird im aschkenasische Hebräisch immer als o gsait.
S Cholam wird im weschtaschkenasische Hebräisch als au oder ou, im oschtaschkenasische Hebräisch als oi oder (i de litauische Tradition) ei (e-i) gsait.
Dr Dagesch, Mappiq und Schuruk hai verschideni Funktione, au wenn si gliich uusgseh. Dr Buechschtabe ו '('vav) isch dr einzig wo dr shuruk cha übercho.
S Schwa isch eigentlig weniger a Vokal as d Absänz vo eim. Es wird aber männgisch einewäg uusgschbroche und dönt meischtens wie ä Segol.
Schin und Sin
Schin und Sin wärde beidi mit em Buechschtabe ש gschriibe. Si wärde unterschiide duur ä Punkt wo überem Buechschtabe schtoht, bim Sin uf dr lingge (שׂ) und bim Schin uf dr rächte Site (שׁ).
Dagesch
Es git sächs Buechschtabe wo me uf zwei verschideni Wäg müesst usschbräche, je nach däm wo ihri Schtellig im Wort isch. Mä sait dere Grubbe Begedkefet nach de Buechschtabe wo drzue ghöre:  ב ג ד כ פ ת. Vereifacht cha me säge, ass am Aafang vom enä Wort oder erä Silbe dr Buechschtabe as Verschlusslut (Plosiv) gläse wird und suscht as ä Riiblut (Frikativ). Wenn mit Nikud gschriibe wird, denn schribt mä dr Buechschtabe mit emä Dagesch, won ä Punkt in dr Middi vom Buechschtabe isch ( בּ גּ דּ כּ פּ תּ).
Im moderne Hebräisch git s Underschiid in dr Uusschbrooch nume no bi drei Buechschtabe:
בּ usgschbroche as 'b' —  ב usgschbroche as 'v'
כּ usgschbroche as 'k' —  כ' usgschbroche as 'ch'
פּ usgschbroche as 'p' —  פ  usgschbroche as 'f'
Ass au die andere vo de Begedkefet Buechschtabe sich früehner so verhalte hei, gseht me dra ass d Aschkenasim (die oschteuropäische Jude) em  ת ohni Dagesch  'sov' gsait hai, si hai us em plosive 't'  es frikativs 's' gmacht.
Wem mä d Funktion vom Dagesch wet vegliiche mit öbbisem im latinische Alphabet, chönnt mä säge ass sis Fehle s Gliiche macht wie s 'h' noch de Buechschtabe 'c' , 'p' oder em änglische 't', wo d Verschlussluut 'c' (als 'k' gsait), 'p' und 't' zue de frikative 'ch', 'ph' und 'th' wärde.
Literatuur
H. F. Wendt (Hrsg.), Das Fischer Lexikon: Sprachen'', Fischer Bücherei
Kategorie:Alphabet
Kategorie:Hebräischi Sproch
Kategorie:Jüdischi Sproch
Kategorie:Judetum