mischeiwiller/swiss-german-text huggingface dataset:
Pierre Aubert
thumb|Pierre Aubert
De Pierre Aubert (* 3. März 1927 z La Chaux-de-Fonds; † 8. Juni 2016) isch en Schwiizer Politiker (SP) gsi.
Vo Bruef isch de Aubert Rächtsawalt gsi. Als Mitglied vom Nöieburger Grosse Rat vo 1961 bis 1975 isch er i d Politik yträtte. 1971 isch er vo de Nöieburger i Ständerat gwählt worde. Als Nachfolger vom Pierre Graber hed ihn di Veräinigti Bundesversammlig am 7. Dezember 1977 in Bundesrat gwählt. Am 31. Dezember 1987 isch er zruggträte. Während siinere Amtsziit isch er em Eidgenössische Departement für usswärtigi Aglegeheiten vorgstande.
Er isch Bundespräsident gsi i de Jahre 1983 und 1987 und Vizepräsident i de Jahre 1982 und 1986.
Weblink
Kategorie:Bundesroot (Schwiiz)
Kategorie:SP-Mitgliid
Kategorie:Rächtsawalt
Kategorie:Neueburger
Kategorie:Maa
Kaiserstuhl
Dr Begriff Kaiserstuhl verwiist uf verschiidini Ort:
Kaiserstuhl AG, e chliini Stadt im Aargau, Schwiz
Kaiserstuhl (Oberbaden), e glei Gebirg in dr Oberrhiinebini, Bade-Würtebärg, Dütschland
Kaiserstuhl OW, en Ort z Obwalde, Schwiz
Kaiserstuhl (Rothenburg ob der Tauber), en Ortstail vo Rotheburg ob de Tauber, Bayern, Dütschland
und wyters:
Kaiserstuhlbahn, e Näbebahn im Brisgau, Bade-Würtebärg, Dütschland
Kaiserstuhl Goslar, de Thron vo de dütsche Kaiser und Könige
Kokerei Kaiserstuhl, e ehemoligi Großkokerei z Dortmund, Nordrhy-Westfale, Dütschland
Zeche Kaiserstuhl, es ehemoligs Bärgwerk z Dortmund, Nordrhy-Westfale, Dütschland
Lueg au:
Chaiserstuel, en Bärg im Gränzgebiet vom Kanton Uri und Nidwalde, Schwiz
Kaiserstuhl (Oberbaden)
Dr Kaiserstuehl isch e Gebirg, wü üs dr Oberrhiinebini rüsluegt. Dr hegscht Punkt isch dr Dotekopf (557 m iber em Meer). Dä glei Gebirgsstock het e Duchmässer vu nit meh wiä 15 Killemetter.
Geografii un Natüür
thumb|250px|Dr Kaiserstuehl
Dr isch dur Vulkanismus entstande; ke uffene Vulkan - üs dr Diäfi hets nufzue druckt un d obere geologische Schickte glupft; an e Deil Stelle hets aü Lava rüsdruckt, wu mänkmol as Vulkangstei bloß leit un z sähne isch. Meischtens isch aber alles mit metterdicke Lessschichte zuedeckt.
thumb|250px|Dr inner Kaiserstuehl bi Alt-Vogtsburg
Im Weschte gränzt er an dr Rhiin - zwoo Brucke Briisach/Nej-Briisach un Saschbe/Markelse verbinde d Kaiserstuehlgegend mit em Elsiss. Vu hechere Stelle im Weschte siiht mer s ganz Elsiss bis in d Vogese nii; grad gegeniiber in 30 Killemetter Entfernung leit am Vogeserand Colmer. Im Oschte blickt mer vu hechere Stelle üs uf Friiburg un dr Schwarzwald; Friiburg isch vum Kaiserstuehlrand ungfähr 15 Killemetter entfernt.
D Bärgkuppe vum Kaiserstuehl sin meischtens mit Mischwald bedeckt, d Häng sin fir dr Räbboi terrassiärt. In dr Däler un am Rad vum Kaiserstuehl liige 24 Ortschafte mit ungfähr 20.000 Iiwohner, wu friähjer emol sälbständig gsii sin, hit zum Deil aber iigmeindet sin.
Mänsche
Dr Kaiserstuehl isch bekannt fir sii Wii. Wäge däm un wäge sinere wennig induschrialisiärte Landschaft het er e große tourischtische Reiz: Mer heißt-e aü d Toscana am Oberhiin.
Iberaal hets no viil Landwirtschaft - arbetsintensivi Sonderkültüre wiä Spargle, Krüt, Ruewe, Griäse, bsunders aber Räbe. Im verkehrsabglägene Weschte isch des sogar no dr Wirtschaftszwiig, wu vorherrscht un e großi Zahl vu Arbetskräft bindet.
In dr Gschicht het dr Kaiserstuehl viil Verkehr mit em Elsiss gha - dr Rhiin isch ghe Gränz gsii, dr isch e Wortschaftszon gsii - Fischfang, Schiffahrt usw. Dr Kaiserstiähler Dialekt isch - bsunders im Weschte - stark elsässisch beiiflusst. Uf Friiburg zue het dr sumpfig Mooswald e lichte Vekehr behinderet.
thumb|250px|Dr Kaiserstuehl (vorne) un d Vogese (hinte) im Obeliächt
Dr Kaiserstuehl un si Umgäbig isch bis in d 1950er, 60er Johr e armi, fascht rein agrarischi Landschaft gsii - mit wäge däm het sich si alemannische Dialäkt besser ghalte wiä in dr Friiburger Bucht.
D Mänsche hänn sich au lang un erfolgrich gege s Bleichemiwerk in Markelse und gege AKW in Brisach und Wyhl gwehrt.
Weblinks
Natur und Umweld am Kaiserstuehl
Bilderle uff ere Badische Sitte
De inner Kaiserstuehl
Lueg aü
Kaiserstuehlbahn
Kategorie:Region (Bade-Württeberg)
!
Kategorie:Berg (Bade-Württeberg)
Kategorie:Landkreis Brisgau-Hochschwarzwald
Kategorie:Landkreis Emmedinge
Georges-André Chevallaz
thumb|right|150px|Georges-André Chevallaz
De Georges-André Chevallaz (* 7. Februar 1915 z Lausanne; † 8. September 2002 ebd.), heimatberechtigt in Montherod, isch en Schwiizer Politiker (FDP) gsii.
Er isch am 5. Dezember 1973 in Bundesrat gwählt worde. Am 31. Dezember 1983 hät er siis Amt übergeeh. Während siinere Amtsziit isch er de folgende Departemente vorgschtande:
1974-1979: Eidgenössischs Finanzdepartement
1980-1983: Eidgenössischs Militärdepartement
Er isch Bundespräsident gsii im Jahr 1980 und Vizepräsident im Jahr 1979.
Werch (Uuswahl)
Histoire générale de 1789 à nos jours. Payot, Lausanne 1964
La Suisse ou le sommeil du juste. Payot, Lausanne 1967
dütschi Uusgab: Die Schweiz oder der Schlaf des Gerechten. Ex Libris, Zürich 1969
Les Raisons de l’espoir. L’Aire, Lausanne 1979
Le Gouvernement des Suisses ou l’histoire en contrepoint. Mit Illustrationen von Hans Erni. L’Aire, Lausanne 1989
Le Défi de la neutralité. Diplomatie et défense de la Suisse 1939–1945. L’Aire, Vevey 1995
dütschi Uusgab: Die Herausforderung der Neutralität. Diplomatie und Verteidigung der Schweiz 1939–1945. Orell Füssli, Zürich 1997
Weblink
Kategorie:Bundesroot (Schwiiz)
Kategorie:FDP-Mitgliid (Schwiiz)
Kategorie:Waadtländer
Kategorie:Maa
Kurt Furgler
mini|hochkant|Kurt Furgler (1985)
De Kurt Furgler (* 24. Juni 1924 z St. Galle, † 23. Juli 2008 au z St. Galle), vo Pfäfers (Valens), isch en Schwiizer Politiker (CVP) gsi.
Politik
1955 bis 1971 hät de Furgler em Nationalrat aaghört. Am 8. Dezember 1971 isch er in Bundesrat gwählt worde. Am 31. Dezember 1986 isch er zruggträte. Während siinere Amtsziit isch er de folgende Departement vorgschtande:
1972–1982: Eidgenössisches Justiz- und Polizeidepartement
1983–1986: Eidgenössisches Volkswirtschaftsdepartement
Er isch Bundespräsident gsii i de Jahre 1977, 1981 und 1985 und Vizepräsident i de Jahre 1976, 1980 und 1984.
Bekannt worde isch er insbesonderi dur d Lex Furgler, es Gsetz, wo de Immobilieerwerb dur Ussländer beschränkt.
Privats
De Kurt Furgler isch Gründer vom Handballclub TSV St. Otmar Handball z Sanggalle und döt au Spiller und Trainer gsi. 1950 hät er d Ursula Stauffenegger ghüroted. Si sind Eltere vo vier Maitle und zwee Buebe worde. Im 1971 isch de Kurt Furgler zum Oberstbrigadier befördered worde.Alt Bundesrat Kurt Furgler gestorben NZZ vom 24. Juli 2008 Er isch Mitgliid im Club of Rome und Ehremitgliid vom Internationale Olympische Komitee gsi.
Literatur
José Ribeaud: Kurt Furgler à cœr ouvert. 1986, Éditions de l'Aire.
Weblink
Eine Ausnahmeerscheinung in der schweizerischen Politik. Zum Tod von alt Bundesrat Kurt Furgler, Naaruef vom Urs Altermatt uf NZZ Online vom 24. Juli 2008
Furgler gegen Ruf Em Furgler sii legendäre Uusspruch uf e Aafrag vom Nationalrot Markus Ruf am 30. September 1985 (Video-Uusschnitt vo dr SF Tagesschau im SRF Archiv)
Fuessnoote
Kategorie:Bundesroot (Schwiiz)
Kategorie:Schwiizer Nationalrot
Kategorie:CVP-Mitgliid (Schwiiz)
Kategorie:Sanggaller
Kategorie:Maa
Willy Ritschard
thumb|Willi Ritschard (1983)
De Willy Ritschard (* 28. September 1918 z Deitige; † 16. Oktober 1983 uf em Gränchebärg) isch en Schwiizer Politiker (SP) gsii.
Kindheit und Jugend
Dr Willy Ritschard isch am 28 Septämber 1918 als dr Sohn vom Ernst Emil Ritschard, eme Schuehmacher vo Deitige, und dr Frieda, im Kanton Soledurn uf d Wält choo.Historisches Lexikon vo dr Schwiiz Sin Vater, ufgwachse als Verdingbueb, isch au es Mitglid vo dr SP gsi. Beidi sini Eltere sind gstorbe, wo är sächzäni gsi isch; do het er e Lehr als Heizigsmonteur aagfange. D Lehr het er im 1936 abgschlosse.
Politischi Laufbahn
Dr Willy Ritschard isch dr Gwerschaft biiträte und het sich an dr Schwiizer Arbeiterbildigszentrale lo witerbilde. Im 1945 isch er dr Sekretär vom Schwizerische Bau- und Holzarbeiterverband (SBHV) z Solothurn worde und 1947 dr Gmeindsamme vo Luterbach. Im 1955 isch er in de Nationalrot und im 1962 zum Regierigsrot vom Kanton Soledurn gwählt worde.
Er isch am 5. Dezember 1973 in Bundesrat gwählt worde, gege dr offizielli Kandidat vor dr SP. Er isch im Amt verschtorbe.
Während siinere Amtsziit als Bundesrat isch er de folgende Departement vorgschtande:
1974–1979: Eidgenössisches Departement für Umwelt, Verkehr, Energie und Kommunikation
1980–1983: Eidgenössisches Finanzdepartement
Er isch Bundespräsident gsii im Jahr 1978 und Vizepräsident i de Jahre 1977 und 1983. I siim ehemalige Wohnort Luterbach gits jetzt e Willi-Ritschardstrasse. I dr Bevölkerig hät de Ritschard wege siinere eifache Schprach grossi Popularität gnosse. Viili vo siine Schprüch sind i dr Schwiiz zu gflüglete Wort worde, wie siin berüehmte Schpruch: «Je höcher dr Aff chlätteret, deschto besser gseeht mer siis Füdli.»
Persönlig
Dr Willi Ritschard und d Greti Hostettler hän im 1941 ghürote. Sie hän zwei Kinder beko, d Margaretha Ueker-Ritschard und dr Rolf Ritschard. Dr Rolf isch au en Regierigsrot vo Soledurn worde. Dr Willi Ritschard is am 16. Oktober 1983 währed ere Wanderig ufm Grenchebärg gstorbe und isch z Luterbach begrabe.
Literatur
Willi Ritschard: Das Wort hat Herr Bundesrat Ritschard … Bern: Benteli, 1975. ISBN 3-7165-0050-X.
Willi Ritschard: Das Wort hat wiederum Herr Bundesrat Ritschard. Bern: Benteli, 1982. ISBN 3-7165-0408-4.
Christian Fehr (Hrsg.: Peter Hablützel et al): Willi Ritschard: Arbeiter, Gewerkschafter, Sozialdemokrat, Bundesrat. Hägendorf: Edition Gutenberg, 1983. ISBN 3-905485-00-1.
Weblink
Profil uf dr Websiite vo dr Schwiizer Regierig
Äinzelnoochwiis
Kategorie:Bundesroot (Schwiiz)
Kategorie:Schwiizer Nationalrot
Kategorie:Regierigsrot
Kategorie:Gmeindspolitiker
Kategorie:SP-Mitgliid
Kategorie:Soledurner
Kategorie:Schwiizer
Kategorie:Maa
Fritz Honegger
thumb|right|150px|Fritz Honegger
De Fritz Honegger (* 25. Juli 1917 z Hauptwil; † 4. März 1999 z Züri) isch en Schwiizer Politiker (FDP) gsii.
Er isch am 7. Dezember 1977 in Bundesrat gwählt worde. Am 31. Dezember 1982 isch er zruggträte. Während siinere Amtsziit isch er em Eidgenössische Volkswirtschaftsdepartement vorgschtande.
Er isch Bundespräsident gsii im Jahr 1982 und Vizepräsident im Jahr 1981.
Literatur
Weblink
Kategorie:Bundesroot (Schwiiz)
Kategorie:Zürcher
Kategorie:Maa
Hans Hürlimann
mini|Hans Hürlimann
De Hans Hürlimann (* 6. April 1918 z Walchwil; † 22. Februar 1994 z Zug), isch en Schwiizer Politiker (CVP) gsii.
Er isch am 5. Dezember 1973 in Bundesrat gwählt worde. Am 31. Dezember 1982 isch er zruggträte. Während siinere Amtsziit isch er em Eidgenössische Departement vom Innere vorgschtande.
Er isch Bundespräsident gsii im Jahr 1979 und Vizepräsident im Jahr 1978.
Legendär isch e Uussaag i dr Reed wo er aalässlich vo dr Eröffnig vom Gotthard-Schtrassetunnel im Jahr 1980 halte hät. Er hät dr betroffene Bevölkerung verschproche dr Gotthard-Schtrassetunnel werdi "niemals en Korridor für de Schwerverchehr werde".
De Hans Hürlimann isch dr Vater vom Schwiizer Schriftschteller Thomas Hürlimann.
Weblink
Kategorie:Bundesroot (Schwiiz)
Kategorie:CVP-Mitgliid (Schwiiz)
Kategorie:Zuger
Kategorie:Maa
Pierre Graber
thumb|right|150px|Pierre Graber
De Pierre Graber (* 6. Dezember 1908, heimatberechtigt in Langenbruck und La Chaux-de-Fonds; † 19. Juli 2003) isch en Schwiizer Politiker (SP) gsii.
Er isch am 10. Dezember 1969 in Bundesrat gwählt worde. Am 31. Dezember 1978 isch er zruggträte. Während siinere Amtszeit isch er em Politische Departement vorgschtande.
Er isch Bundespräsident gsii im Jahr 1975 und Vizepräsident im Jahr 1974.
Wärk
Mémoires et réflexions. Editions 24 heures, Lausanne 1992, ISBN 2-8265-1096-7.
Weblink
Kategorie:Bundesroot (Schwiiz)
Kategorie:SP-Mitgliid
Kategorie:Maa
Hans-Peter Tschudi
thumb|right|150px|Hans-Peter Tschudi
D Hans-Peter Tschudi (* 22. Oktober 1913 z Basel; † 30. September 2002 ebefalls z Basel) isch en Schwiizer Politiker (SP) gsii.
Dr Tschudi isch Bürger vo Schwande und vo Basel gsi. Er isch z Basel ufgwachse und het dört und z Paris Rächtswüsseschafte schdudiert. 1936 het er promoviert. 1938 isch er zum Vorsteher vom Gwärbinspektorat gwehlt worde. 1952 isch er Brofässer für Arbets- und Sozialversicherigsrächt an dr Universidät Basel worde. Im gliiche Johr het er d Irma Steiner (1912–2003) ghürotet.
As sozialdemokratische Politiker isch er vo 1944 bis 1953 in dr Stadtbasler Grooss Root gwehlt worde, denn isch er in Stadtbasler Regierigsroot cho und vo 1956 bis 1959 isch er für Basel-Stadt im Ständeroot gsässe.
Er isch am 17. Dezämber 1959 in Bundesrot gwehlt worde anstatt vom Walther Bringolf vo Schaffhuuse, wo dr offiziell Kandidat vo dr SP gsi isch.  Während siinere Amtszyt isch er em Departement vom Innere vorgschtande. Er isch Bundesbresidänt gsii i de Johr 1965 und 1970 und Vizepräsident in de Johr 1964 und 1969. Am 31. Dezember 1973 isch er zruggträte.
Drnooch het er an de Universidäte vo Basel und Bärn underrichdet. Vo 1967 bis 1992 isch er Bresidänt vo dr Abgeordneteversammlig vo der Pro Senectute gsi, vo 1975 bis 1987 au Präsidänt vom Forum Helveticum und vo 1975 bis 1992 Präsidänt vom Fründeverein vom Basler Zolli.
Dr Tschudi wird vilmol dr Vater vo dr AHV gnännt. Die Bezeichnig isch irrefüehrend, wil d AHV scho 1947 in ere Volksabschtimmig aagnaah worde isch. Dr Tschudi isch aber für wichtigi Wiiterentwicklige wie s Dreisüüle-Prinzip und d Ergänzigsleischtige verantwortlich.
Literatur
Weblink
Hans-Peter Tschudi. In: admin.ch
Kategorie:Bundesroot (Schwiiz)
Kategorie:Basler Kantonalpolitiker
Kategorie:SP-Mitgliid
Kategorie:Basler
Kategorie:Hochschuellehrer z Basel
Kategorie:Hochschuellehrer z Bärn
Kategorie:Maa
Willy Spühler
thumb|right|150px|Willy Spühler
De Willy Spühler (* 31. Januar 1902 z Ussersihl; † 31. Mai 1990 z Züri) isch en Schwiizer Politiker (SP) gsii.
1928 isch er ins Zürcher Stadtparlament gwählt worde. 1938 isch er Nationalrat worde. Vo 1955 bis 1959 isch er Mitgliid im Ständerat gsi.
Er isch am 17. Dezember 1959 in Bundesrat gwählt worde. Am 31. Dezember 1970 isch er zruggträte. Während siinere Amtsziit isch er de folgende Departement vorgschtande:
1960-1962: Poscht- und Iisebahndepartement
1963-1965: Verchehrs- und Energiewirtschaftsdepartement
1966-1970: Politischs Departement
Er isch Bundespräsident gsii i de Jahre 1963 und 1968 und Vizepräsident i de Jahre 1962 und 1967.
Literatur
Urs Altermatt (Hrsg.) Die Schweizer Bundesräte, ein Biografisches Lexikon; Artemis Verlag Zürich und München; 1991; ISBN 3-7608-0702-X
Kategorie:Bundesroot (Schwiiz)
Kategorie:SP-Mitgliid
Kategorie:Zürcher
Kategorie:Maa
Max Weber (Politiker)
thumb|right|150px|Max Weber
De Max Weber (* 2. August 1897 z Züri; † 2. Dezember 1974 z Bärn) isch en Schwiizer Politiker (SP) gsii.
Er isch am 13. Dezember 1951 in Bundesrat gwählt worde. Siini lang vorbereiteti Finanzreform isch inere Volksabschtimmig gscheiteret. Am 31. Januar 1954 hät er siis Amt übergeeh, nachdem er am 8. Dezember 1953 siin Rücktritt aakündegt hät. Während siinere Amtsziit isch er em Finanz- und Zolldepartement vorgschtande - gege de Wille vo dr Sozialdemokratische Partei.
Werch
Geschichte der schweizerischen Bundesfinanzen. Haupt, Bern 1969.
Probleme der Sozialpolitik. Bern 1967.
Die Schweiz und der Ostblock. Lang, Bern 1962.
Gegenwartsfragen der schweizerischen Wirtschaft. Francke, Bern 1938.
Literatur
Erich Gruner u. a. (Hrsg.): Im Kampf um soziale Gerechtigkeit. Max Weber zum 70. Geburtstag. Beiträge von Freunden und Auswahl aus seinem Werk. Lang, Bern 1967.
Hans Ulrich Jost: Max Weber 1897–1974. In: Urs Altermatt (Hg.): Die Schweizer Bundesräte. Ein biographisches Lexikon. Artemis & Winkler, Zürich/München 1991, ISBN 3-7608-0702-X.
Weblink
Kategorie:Bundesroot (Schwiiz)
Kategorie:SP-Mitgliid
Kategorie:Zürcher
Kategorie:Sanggaller
Kategorie:Maa
Ernst Nobs
mini|150px|Ernst Nobs
De Ernst Nobs (* 14. Juli 1886 z Seederf; † 15. März 1957 z Mäile) isch en Schwiizer Politiker (SP) gsii.
De Ernst Nobs isch urschprünglich Journalischt gsii. Sit 1912 hät er als Redakter bi verschiedene Parteiziitige vo der SPS gschaffet. 1915 isch er schliesslich Chefredakter vo de gröschte sozialdemokratische Tagesziitig, em «Volksrecht» z Züri worde. 1916 isch de Nobs für d SPS in Groosse Schtadtrat (s Parlamänt) vo Züri gwählt worde, deet isch er bis 1933 blibe. 1919 isch ihm sogar dr Sprung in Nationalrat glunge. Nachdem er 1933 us em Grosse Schtadtrat vo Züri uusgschide isch, isch de Nobs 1935 in Regierigsrat vom Kanton Züri gwählt worde. Das Amt hät er 1942 uufgeeh, wo er zum Nachfolger vom Emil Klöti als Schtadtpräsident vo Züri gwählt worde isch.
Nur eis Jahr hät di Sozialdemokratischi Partei bi de Nationalratswahle en bedüütende Wahlsieg erzielt. Wo dr Zürcher FDP-Bundesrat Ernst Wetter nach de Wahle us Altersgründe demissioniert hät, hät di Sozialdemokratischi Partei sofort en Aaschpruch uf de Sitz i dr Landesregierig aagmeldet, wo frei worde isch. Am 15. Dezember 1943 hät di Vereinigt Bundesversammlig mit 122 Schtimme de Ernst Nobs zum erschte sozialdemokratische Bundesrat vo de schwiizerische Gschicht gwählt.
Folglich isch er als Schtadtpräsident vo Züri zruggträte. Während siinere Amtsziit isch er em Finanz- und Zolldepartement vorgschtande – gege de Wille vo de Sozialdemokratische Partei.
De Ernst Nobs isch Bundespräsident gsii im Jahr 1949 und Vizepräsident im Jahr 1948.
Nachdem er am 13. November 1951 siin Rücktritt us Altersgründe aakündet hät, hät er siis Amt am 31. Dezember a siin Nachfolger Max Weber übergeeh.
D Schtadt Züri hät am 17. Dezember 2003 de Stauffacherplatz in Ernst-Nobs-Platz umbenännt.
Lueg au
d  Lischte vo de Zürcher Stadtpresidänte
Literatur
Tobias Kästli: Ernst Nobs: Vom Bürgerschreck zu Bundesrat. Ein politisches Leben. Orell Füssli, Zürich 1995 ISBN 3-280-02334-3
Weblink
Kategorie:SP-Mitgliid
Kategorie:Gmeindspolitiker
Kategorie:Stadtpresidänt
Kategorie:Regierigsrot
Kategorie:Schwiizer Nationalrot
Kategorie:Bundesroot (Schwiiz)
Kategorie:Zürcher
Kategorie:Maa
Rudolf Gnägi
thumb|right|Rudolf Gnägi
De Rudolf Gnägi (* 3. August 1917 z Schwadernau, Kanton Bern; † 20. April 1985 z Spiegel bi Bärn), heimatberächtigt z Schwadernau, isch en Schwiizer Politiker (SVP, vormals BGB gsii).
Vo 1952 bis 1965 isch de Gnägi Regierungsrat (Exekutive) vom Kanton Bern und vo 1953 bis zu siinere Wahl als Bundesrat 1965  Nationalrat (Legislative) vo dr Schwiiz gsii.
Er isch am 8. Dezember 1965 in Bundesrat gwählt worde. Am 31. Dezember 1979 isch er zruggträte. Während siinere Amtsziit isch er de folgende Departement vorgschtande:
1966–1967: Verchehrs- und Energiewirtschaftsdepartement
1968: Militärdepartement
1968: Verchehrs- und Energiewirtschaftsdepartement
1969–1979: Militärdepartement
Er isch Bundespräsident gsii i de Jahre 1971 und 1976 und Vizepräsident i de Jahre 1970 und 1975. Us siinere Amtsziit als Chef vom Militärdepartement schtammt d Iifüehrig vom Trikothemd 75, em so genannte Gnägi oder Gnägi-Liibli, en olivgrüene liechte Rollchragepullover für d Truppe. Zu siim Fründeschreis hät d Jugendschriftschtellerin Elisabeth Müller ghört.
"Gnagi" isch dr Helvetismus, wo em düütsche Eisbein entschpricht. Us siinere Ziit im Bundesrat schtammt die für ihn schmeichelhafti Redewendig "es Gnagi und sächs Würscht" (dr Schwiizer Bundesrat beschtaht us siebe Mitglieder).
Literatur
Weblink
Siite vo dr Schwiizer Bundesverwaltig über de Alt-Bundesrat Gnägi
Kategorie:Bundesroot (Schwiiz)
Kategorie:Schwiizer Nationalrot
Kategorie:Bärner
Kategorie:Maa
Friedrich Traugott Wahlen
miniatur|Friedrich Traugott Wahlen
De Friedrich Traugott Wahlen (* 10. April 1899 z Mirchel; † 7. November 1985 z Bern), vo Trimschtei und Bern,  isch en Schwiizer Professor für Landwirtschaft a dr ETH Züri und Politiker (BGB) gsii.
Er hät scho i de Driissgerjahre d Selbschtversorgig vo dr Schwiiz mit Grundnahrigsmittel plant. Während em Chrieg isch d "Aabauschlacht" vo ihm mit viil persönlichem Engagement gfüehrt worde. Debii sind sogar d Grüenaalage i Schtädt zur Aapflanzig vo Herdöpfel, Zuckerrüebe und Getreide gnutzt worde, so dass en Selbschtversorgigsgrad vo 59 % erreicht worde isch.
1942 isch er für die Buure-, Gwerb- und Bürgerpartei in Ständerat gwählt worde. Vo 1943 bis 1949 isch er Professer für Pflanzebau an dr ETH Züri gsi. 1949 isch er Direkter vo dr Abteilig für Landwirtschaft an dr FAO gsi.
Er isch am 11. Dezember 1958 in Bundesrat gwählt worde. Am 31. Dezember 1965 isch er zruggträte. Während siinere Amtsziit isch er de folgende Departement vorgschtande:
1959: Juschtiz- und Polizeidepartement
1960: Volkswirtschaftsdepartement
1961: Politischs Departement
1961: Volkswirtschaftsdepartement
1962-1965: Politischs Departement
Er isch Bundespräsident gsii im Jahr 1961 und Vizepräsident im Jahr 1960. Siin Nachlass wird aufbewahrt im Schwiizerische Bundesarchiv in Bern und im Archiv für Ziitgschicht a dr ETH in Züri.
Literatur
Urs Altermatt (Hrsg.): Die Schweizer Bundesräte. Ein Biografisches Lexikon. Artemis Verlag, Zürich und München 1991, ISBN 3-7608-0702-X
Weblink
Kategorie:Bundesroot (Schwiiz)
Kategorie:SVP-Mitgliid
Kategorie:ETH Züri
Kategorie:Bärner
Kategorie:Maa
Markus Feldmann
mini|rechts|Markus Feldmann
De Markus Feldmann (* 21. Mai 1897 z Thun; † 3. November 1958 z Bärn), heimatberechtigt z Glaris und z Bärn, isch en Schwiizer Politiker vo dr BGB gsii.
1935–1945 u 1947–1951 isch er im Nationalrat Legislativpolitiker und 1945–1951 im Regierigsrat vom Kanton Bärn Exekutivpolitiker gsii. Am 13. Dezember 1951 isch er in Bundesrat gwählt worde und isch im Amt verschtorbe.
Dr Fäldme hät dr Buure-, Gwerb- und Bürgerpartei aaghört, wo schpöter i de Schwiizerische Volkspartei (SVP) ufgange-n-isch. Während siinere Amtsziit as Bundesrat isch er em Eidgnössische Juschtiz- und Polizeidepartement vorgschtande.
Er isch Bundespräsident gsii im Jahr 1956 und Vizepräsident im Jahr 1955.
De Markus Feldmann liit begrabe uf em Berner Schlosshaldefridhof.
Literatur
Schweizerisches Bundesarchiv (Hrsg.): Markus Feldmann (1897–1958). Bundesrat, Journalist, Tagebuchschreiber. Bern 2001, ISBN 3-908439-06-X (Digitalisat).
Markus Feldmann: Tagebuch 1923–1958. Bearb. von Peter Moser unter Mitarb. von Roger Sidler [et al.]. Schweizerische Gesellschaft für Geschichte – Kommissionsverlag Krebs, [Bern]/Basel 2001–2002. 6 Bde. ISBN 3-85513-331-X (Bd. 1), ISBN 3-85513-332-8 (Bd. 2), ISBN 3-85513-333-6 (Bd. 3), ISBN 3-85513-334-4 (Bd. 4), ISBN 3-85513-335-2 (Bd. 5), ISBN 3-85513-336-0 (Bd. 6).
Weblink
Nachlass bim Archiv für Zeitgeschichte (PDF)
Kategorie:Bundesroot (Schwiiz)
Kategorie:Bärner Kantonalpolitiker
Kategorie:Bärner
Kategorie:Maa
Eduard von Steiger
thumb|right|Eduard von Steiger
De Eduard von Steiger (* 2. Juli 1881 z Langnou; † 10. Februar 1962 z Bärn), von Bern (Burgergmeind) und Langnau im Emmital,  isch en Schwiizer Politiker vo dr BGB.
Er isch am 10. Dezember 1940 in Bundesrat gwählt worde. Er hät siis Amt am 31. Dezember 1951 übergeeh nachdem er am 9. November siin Rücktritt aakündt hät. Während siinere Amtsziit isch er em Justiz- und Polizeidepartement vorgschtande.
Er isch Bundespräsident gsii i de Jahre 1945 und 1951 und Vizepräsident im Jahr 1950.
Am 30. August 1942 hät di reformierti Jugendorganisation Jungi Chile in Züri-Oerlike e schwiizerischi Landsgmeind duregfüehrt. Nachdem am Vormittag dr Basler Pfarrer Walter Lüthi gredt hät, hät de Eduard von Steiger am Namittag vor de rund 8'000 aawesende Jugendliche e Reed ghalte, wo er di reschtriktivi Politik vo dr Schwiiz gegeüber de jüdische Flüchtling im zweite Weltchrieg mit em berüehmt wordene Bild vom "chliine Rettigsboot" z rechtfertige versuecht: Wer es scho schtarch bsetzts chliises Rettigsboot mit beschränktem Fassigsvermöge und ebeso beschränkte Vorräte z kommandiere hät, während Tuusigi vo Opfer vonere Schiffskatastrophe nach Rettig schreied, muess härt erschiine, wenn er nöd alli aufneeh chann. Und doch isch er no menschlich, wänn er biziite vor falsche Hoffnige warnt und wenigschtens di scho Uufgnahne z rette versuecht.
De Eduard von Steiger liit begrabe uf em Berner Schlosshaldefridhof.
Literatur
Weblink
Kategorie:Bundesroot (Schwiiz)
Kategorie:Bärner
Kategorie:Maa