title: మర ప్రజ్ఞ

text:
మెషీన్ లెర్నింగ్ లేదా మర ప్రజ్ఞ మనుషుల ప్రమేయం లేకుండా ఒక కంప్యూటర్ ప్రోగామ్ స్వతంత్రంగా నిర్ణయాలు తీసుకొని, సమస్యలకు సరైన సమాధానాలను కనిపెట్టగలిగే సామర్థ్యాన్ని సంతరించుకున్న సైన్స్ విజ్ఞాన విభాగాన్ని మెషిన్ లర్నింగ్ (మర ప్రజ్ఞ) అంటారు. నిర్ణయాలకు కావాల్సిన పూర్వపు డేటాను శోధించి, విశ్లేషించడానికి అవసరమైన శక్తిని ఈ ప్రోగ్రామ్‌లు కలిగి ఉండటం మెషిన్ లర్నింగ్ ప్రత్యేకత.
కంప్యూటర్లు పనిచేయడానికి అవసరమైన అల్గారిథమ్ (క్రమసూత్ర పద్ధతి) రచన, నిర్మాణం, డెవలప్‌మెంట్‌లను చేయగలిగిన మెషిన్ లర్నింగ్ నిపుణుల అవసరం వేగంగా పెరుగుతోంది. ప్రతి దానికీ మనుషులు విడిగా ప్రోగ్రామ్‌లు రాసే అవసరం లేకుండా కంప్యూటర్లే స్వయంగా ప్రోగ్రామ్‌లను చేయడం మెషిన్ లర్నింగ్‌తో సాధ్యమవుతుంది. ఆర్టిఫిషియల్ ఇంటెలిజెన్స్ (కృత్రిమ మేధ) రంగంలోని కంప్యుటేషనల్ లర్నింగ్ (గణన ప్రజ్ఞ), ప్యాటర్న్ రికగ్నిషన్ (రీతుల మాన్యత) ల మిశ్రమమే మెషిన్ లర్నింగ్ (మర ప్రజ్ఞ).
మనకు కావాల్సిన ఫలితాల ఆధారంగా మెషిన్ లర్నింగ్ అల్గారిథమ్‌ను ప్రధానంగా మూడు రకాలుగా గుర్తించవచ్చు.


title: మర ప్రజ్ఞ

text: మెషిన్ లర్నింగ్‌కి సంబంధించి ప్రధానంగా నాలుగు కొత్త పదాలు కనిపిస్తాయి. అవే డేటా సైన్స్, మెషిన్ లర్నింగ్, ఆర్టిఫిషియల్ ఇంటెలిజెన్స్, డీప్ లర్నింగ్. ఒకే భావాన్ని వేర్వేరు పదాల్లో చెప్పినట్లు అనిపించినా వీటి మధ్య అంతరాలు ఉన్నాయి. వాటిని తప్పనిసరిగా తెలుసుకోవాలి.


title: మర ప్రజ్ఞ

text: మెషిన్ లర్నింగ్ టెక్నాలజీ అనువర్తన ఈ కింది రంగాల్లో రోజు రోజుకీ విస్తరిస్తోంది.


title: సి.ఎఫ్.బి.సి బాయిలరు

text: సి.ఎఫ్.బి.సి బాయిలరు (C.F.B.C Boiler) అనునది ఘన ఇంధనం ఉపయోగించి నీటి ఆవిరిని అనగా స్టీమును ఉత్పత్తి చేయు బాయిలరు. సి.ఎఫ్.బి.సి నగా సర్కులేటెడ్ ఫ్లూయిడైజ్డ్ బెడ్ కంబుసన్ (circulated fluidized bed combustion) అని అర్థం. ఘన ఇంధనాన్ని ఉపయోగించు బాయిలరులలో ఘన ఇంధనాన్ని మండించు విధానాన్ని అనుసరించి పలుతరగతులుగా వర్గీకరించారు.అవి ఫిక్షుడ్ గ్రేట్ బాయిలరు, మూవబుల్ లేదా ట్రావెలింగు చైన్ గ్రేట్ బాయిలరు, పల్వరైజ్ద్ ఫ్యూయల్ ఫీడింగు బాయిలరు మరియు ఎఫ్.బి.సి బాయిలరు.


title: సి.ఎఫ్.బి.సి బాయిలరు

text: ఫిక్షుడ్ గ్రేట్ బాయిలరులో గ్రేట్ అను ఇంధనంను పేర్చి మండించు భాగం స్థిరంగా వుండును.గ్రేట్ పలకలు పోత ఇను ముతో చెయ్యబడి వుండి ఫైరు ట్యూబు లేదా ఫర్నేసులో వరుసగా పక్క పక్కన పేర్చబడి వుండును. పలకల మధ్య వున్న సందుల గుండా దహనానికి అవసరమైన గాలి ఇంధనానికి అందును. అంతియే కాకుండాఈ పలకల సందుల ద్వారా ఇంధనం కాలగా ఏర్పడిన బూడిద కిందికి కారి, కింద వున్న బూడిద గుంటలో జమ అగును


title: సి.ఎఫ్.బి.సి బాయిలరు

text: ఇక కదిలే గ్రేట్ వున్న బాయిలరులో గ్రేట్ పలకలు ఒకదానికి ఒకటి గొలుసు లా కలుపబడి వుండి చక్రాల వలన కదు లుతూ ఫర్నేసులోఒకచివరనుండి మరో చివరకు పయనించూతుఇంధనం మండును .ఇంధనం చైన్ గ్రేటు పలకల మధ్య తగినంత ఖాళీ వుండి, ఇంధన దహనానికి కావలసిన గాలి అందును.ఈ రకపు బాయిలరులో గాలిని ఫ్యాను ద్వారా చెయిను అడుగు నుండి ఇంధనానికి అందించబడును. గ్రేట్ చివరకు వచ్చిన బూడిద అక్కడ వున్న బూడిద గుంటలో జమ అగును.


title: సి.ఎఫ్.బి.సి బాయిలరు

text:
ఇక పల్వరైజ్డ్ ఇంధన బాయిలరులో ఫర్నేసులో ఇంధనం సన్నగా పొడిలా నలగ గొట్టబడి, పర్నేసులో నలుపక్కలా బలత్క్రుత గాలి (forced air) ద్వారా చిమ్మబడి కొంత ఎగురుతూ కాలగా, కొంత గ్రేట్ మీద కాలును.పై రకపుఘన ఇంధన బాయిలరులకన్న భిన్న మైనది ఎఫ్.బి.సి. బాయిలరు ఇంధన దహన పద్ధతి.ఎఫ్.బి.సి. అనగా ఫ్లూయిడైజ్డ్ బెడ్ కంబుసన్ (fluidised bed combustion) అని అర్థం.
పాత్రలో మరుగుతున్ననీరు పైకి కిందికి అస్థిమితం గా, అస్థిరంగా పైకి కిందికి అణువులు ఎలా చలిస్తూ వుంటాయా ఎఫ్.బి.సి. బాయిలరులో 0.8నుండి3.0 మీ.మీ సైజులో వున్న జల్లించిన ఇసుక లేదా ఉష్ణ తాపక నిరోధ ఇటుకల పొడి రేణువులను బలత్క్రుత గాలిదార్వా అలాంటి స్థిర ద్రవ స్థితిలో (ఎఫ్.బి.సిలో వాడు ఇసుక లేదా ఫైరునిటుకలపొడిని బెడ్ మెటీరియలు అంటారు) వుంచి,650-800 °C ఉష్ణోగ్రత వరకు బెడ్ మెటీరియలును వేడిచేసి, దాని మీదకు ఇంధనాన్ని పంపి మండించెదరు. ఈ విధానంలో ఇంధనం బాగా కాలును. తక్కువ కేలరిఫిక్ విలువ వున్న ఇంధనాలను మండించ వచ్చును.ముఖ్యంగా బొగ్గులో తక్కువ రకానికి చెందిన సబ్ బిటిమినస్ మరియు లిగ్నైట్ బొగ్గును వాడుటకు ఈ రకపు బాయిలరులు అనుకూలం.


title: సి.ఎఫ్.బి.సి బాయిలరు

text:
ఎఫ్.బి.సి.బాయిలరులో ఇంధనాన్ని రెండురకాలుగా ఫర్నేసుకు అందించి మండించెదరు. ఒకటి అండరు బెడ్ ఫీడింగు కాగా మరొకటి వోవరు బెడ్ ఫీడింగు. అండరు బెడ్ ఫీడింగులో ఇంధనాన్ని బెడ్ మెటీరియలు అడుగునుండి బెడ్‌లో మిశ్రమం అయ్యేలా అందించగా, వోవరు బెడ్ ఫీడింగులో ఇంధనాన్ని బెడ్ మీద అంతటా సమంగా పడేలా చేసి మండిం చడం. ఎఫ్.బి.సి. విధానం, పనిచేయు పధ్ధతి ఆధారంగా తిరిగి ఏ. ఎఫ్.బి.సి మరొకటి సి. ఎఫ్.బి.సి అని వర్గీకరించారు.
ఏ.ఎఫ్.బి.సి అనగా అట్మాస్పియర్ ఫ్లూయిడైజ్డ్ బెడ్ కంబుసన్ బాయిలరు. ఈ బాయిలరులో బలత్క్రుత గాలితో బెడ్ మెటీరియలును మరుగుతున్న నీటిలా అస్థిర ద్రవస్థితిలో ఉంచుడం జరుగును. అందువలన వాతావరణ వత్తిడి కన్న ఎక్కువ వత్తిడితోగాలిని బెడ్‌లోకి పంపడం వలననే బెడ్ మెటీరియలు కదులుతున్న ద్రవస్థితిలో ఉండగల్గును. కాకపొతే వాతావవరణ కన్న ఇలా ప్రయోగించు వత్తిడి కేవలం 400-600 మి.మీ, /నీటి మట్టం వుండటం వలన దీనిని ఏ.ఎఫ్.బి.సి విధానం అనే అంటారు.
ఏ.ఎఫ్.బి సి విధానంలో బలత్క్రుత గాలివలన బెడ్‌లోని తక్కువ బరువు, సైజు వున్న ఇసుక లేదా ఫైరు బ్రిక్సుల పొడి బెడ్ కన్న 300-400 మిల్లీమీటర్ల ఎత్తుకు లేచినప్పటికి తిరిగి అధిక భాగం మళ్ళి బెడ్ మీదకు పడును. అతి స్వల్ప ప్రమాణంలో కొంత బెడ్ మెటీరియలు ఫర్నేసు దాటి బాయిలరు ద్వారా బయటకు వెళ్ళును. ఇలా నష్టపోయిన దానిని తిరిగి పొందే వీలు లేదు. అలాగే ఫర్నేసులో తేలుతూ మండుతున్న ఇంధనంలోని తేలిక రేణువులు కూడా కొంత శాతం బయటికి పోవును.


title: సి.ఎఫ్.బి.సి బాయిలరు

text:
ఇక సి.ఎఫ్.బి.సి అనగా సర్కులేటింగు ఫ్లూయిడైజ్డ్ బెడ్ కంబుసన్ అని అర్థం. ఈ సర్కులేటింగు ఫ్లూయిడైజ్డ్ బెడ్ కంబుసన్ విధానంలో ఫర్నేసునుండి బయటకు వెళ్ళిన దహనం చెందని ఇంధనాన్ని, మరియు బెడ్ మెటీరియలు ఫర్నేసు వెలుపల వున్న సైక్లోను అను ఉపకరణంలో జమ చేసి తిరిగి ఫర్నేసులోని బెడ్ మీదికి పంపెదరు.ఈ విధంగా ఇంధనా న్ని, బెడ్ మెటీరియలును తిరిగి పొంది తిరిగి ఫర్నేసుకు సర్కులేట్/పంపడం వలన ఈ దహన విధానాన్ని సర్కులేటింగు ఫ్లూయిడైజ్డ్ బెడ్ కంబుసన్ అంటారు.సి.ఎఫ్.బి.సి బాయిలరు తక్కువ కేలరిఫిక్ విలువవున్న బొగ్గును ఇంధనంగా వాడుటకు అనుకూలం. లిగ్నైట్ ముఖ్యంగా లిగ్నైట్ అనబడు తక్కువ నాణ్యత కల్గిన బొగ్గును ఇంధనంగా వాడుటకు అనుకూలం.
1980-90 కాలంలో సర్కులేటింగు ఫ్లూయిడైస్డ్ కంబుసన్ బాయిలరుల వాడకం, నిర్మానం ఎక్కువ అయ్యింది.కారణం ఎక్కువ ఉష్ణ వినియోగ సామర్ధ్యం, తక్కువ స్థాయిలోNO, మరియు SOలను విడుదల చెయ్యడం తక్కువ కేలరొఫిక్ విలువలున్న ఇంధనాలను వాడు సౌలభ్యం వుండటం,


title: సి.ఎఫ్.బి.సి బాయిలరు

text:
బొగ్గును అది ఏర్పడిన కాల మాన పరిస్థితి ల ఆధారంగా నాలుగు రకాలుగా విభజించారు.
అవి ఆంత్రసైట్ (Anthracite), బిటుమినస్ (Bituminous, సబ్ బిటుమినస్ (sub Bituminous, మరియు లిగ్నైట్.
ఇది ఉత్తమమైన నాణ్యత వున్న బొగ్గు.ఇందులో 85-90 %వరకు కార్బను ఉండును. అందులో అత్యధిక భాగం స్థిర కార్బను.ఇందులో తేమ శాతం కూడా తక్కువగా వుండును.అలాగే సల్ఫర్ కూడా 1% కన్న తక్కువ వుండును.వోలటైల్ సమ్మేళనపదార్థాలు (తక్కువఉష్ణోగ్రత లోనే (400-550°C) ఆవిరిగా/ వాయువుగా మారి దహనం చెందునవి) తక్కువ. నెమ్మదిగా ఎక్కువ సేపు మండి అధిక ఉష్ణోగ్రత విడుదల చేయును. భౌతికంగా నల్లగా వుండును. మిగతా బొగ్గు రకాలు కన్న తక్కువ ధూళిని పొగను విడుదల చేయును.


title: సి.ఎఫ్.బి.సి బాయిలరు

text: ఇది ఆంత్రసైట్ బొగ్గు తరువాత స్థాయి బొగ్గు.ఇది లిగ్నేట్ కన్న ఎక్కువ నాణ్యత కల్గి ఉంది.అందువల్ల ఇది అటు ఆంత్రసైట్ బొగ్గుకు ఇటు లిగ్నేట్‌ల మధ్యస్థితి బొగ్గు. దీనిని మృదువైన బొగ్గు అంటారు.మాములుగా కంటికి నునుపుగా కనపడినప్పటికి దగ్గర విపులంగా పరీక్షించినపుడు పొరలు పొరలుగా కనపడును. ఈ రకపు బొగ్గు గనులలో అధిక శాతంలో లభిస్తున్నది.అమెరికా సంయుక్త రాష్టాలలో గనుల్లో లభించుబొగ్గులో బిటుమినస్ బొగ్గు 80% వరకు ఉంది. ఇందులో కార్బన్ శాతం 70-80% వరకు వుండును. కొన్ని రకాలలో 90% వరకు వుండును. తేమ శాతం తక్కువ. సల్ఫరు ఆంత్రసైట్ కన్న కొద్దిగా ఎక్కువ ఉండును. ఐరన్ మరియు స్టీలు (ఇనుము మరియు ఉక్కు) పరిశ్రమలలో వాడు కోక్ (coke) ను బిటుమినస్ బొగ్గునుండే తయారు చేయుదురు


title: సి.ఎఫ్.బి.సి బాయిలరు

text:
ఇది లిగ్నైట్ కన్న ఎక్కువ, బిటుమినస్ బొగ్గుకన్న తక్కువ నాణ్యత వున్న బొగ్గు. ఇందులో తేమ శాతం బిటుమినస్ కన్న ఎక్కువ పరిమాణంలో వుండును.మరియు కార్బన్ సాధరణ లిగ్నైట్ లో కన్నకొద్దిగా ఎక్కువ వుండును.
ప్రపంచంలో లభించు బొగ్గులో లిగ్నైట్ వాటా 17%. ఇందులో తేమ శాతం 30 నుండి 45% వరకు ఉండును.ఇది గోధుమ మరియు నలుపు రంగుల మిశ్రమ రంగులో వుండును.చూచుటకు పిట్ (peat) కన్న ద్రుధంగా కనపడి నప్పటికీ ఎక్కువ దూరప్రాంతాలకు రవాణా చేసి నపుడు పెలుగా ముక్కలుగా, పొడిగా విడిపోవును.లిగ్నైట్ సరాసరి కిలోకేలరిఫిక్ విలువ 15 మెగా జౌలులు/కిలో గ్రాముకు. లిగ్నైట్ లో వోలటైల్ పదార్థాల శాతం ఎక్కువ. అంతేకాదు సల్ఫరు 1 నుండి 2 శాతం వరకు ఉండును. అకర్బన పదార్థాల పరిమాణం కూడా ఎక్కువ.లిగ్నేట్ ను మండించునపుడు లిగ్నైట్ బొగ్గునుండి వెలువడు సల్ఫరు వాయువు వలన వాతావరణంలో వాయు కాలుష్యం ఏర్పడకుండా నిరోధించుటకు సున్నపు రాయిని/ లైమ్ స్టోన్ (limestone) లిగ్నైట్ బొగ్గుతో తగు పాళ్ళలో మిశ్రమంచేసి మండించెదరు. బొగ్గులోని సల్ఫరుతో సున్నపు రాయి అధిక ఉష్ణోగ్రతలో రసాయనికచర్య జరిపి ఘన కాల్షియం సంయోగ పదార్థాన్ని (కాల్సియం సల్ఫేట్) ఏర్పరచును.ఇలా ఏర్పడిన దానిని బూడిదతో పాటు తొలగించేస్తారు.


title: సి.ఎఫ్.బి.సి బాయిలరు

text: సి.ఎస్.బి.సి విధానంలో సున్నపు రాయి లిగ్నైట్ తో బాగా మిశ్రమ అయ్యి కాలడం వలన, బొగ్గులోని సల్ఫరు సున్నపు రాయితో కలసి రసాయనిక సంయోగం వలన కాల్సియం సల్ఫెట్ గా ఘన స్థితి పదార్థంగా మారడం వలన సల్ఫరు గాలిలో కలిసే ప్రమాదం లేదు.


title: సి.ఎఫ్.బి.సి బాయిలరు

text:
సి.ఎస్.బి.సి బాయిలరులను 500 మెగా వాట్లకు మించి విద్యుత్తు ఉత్పత్తి కావించు విద్యుతు ఉత్పాదిత కేంద్రాలలో ఉపయోగిస్తారు. సి.ఎస్.బి.సి బాయిలరులో బెడ్ లోకి పంపు బలత్కృత గాలి (forced draft air) మామూలు ఎస్.బి.సి కన్న రెండు మూ డింతలు ఎక్కువ.అ>దువలన బెడ్ మెటీరియలు మామూలు స్థితికన్న 200-300 మి.మీ ఎక్కువ ఎత్తులో పైకి కిందికి కదలాడుతూవుండును. గాలి యొక్క ఈ బలత్కృతశక్తి వలన సన్నని పోడిలావున్న బొగ్గు రేణువులు ఫర్నేసు పైభాగం వరకు గాలితో తేలుతూ, గాలితో బాగా మిశ్రమమై మండును.అదే సమయంలో బొగ్గుతో పాటు పంపిణి అయిన సున్నపు రాయి బొగ్గునుండి విడుదల అయిన గంధకంతో చర్య జరిపి దానిని కాల్సియం సల్ఫెట్ గా ఘనస్థితికి తెచ్చును. లిగ్నేట్ మరియు సున్నపురాయి పొడిని వేరు వేరు బంకరుల నుండి ఒకేసారి ఫర్నేసులో పడేలా ఏర్పాట్లు వుండును. బొగ్గులో వున్న సల్ఫ రును గణించి దానికి సరిపడిన దానికంటేకాస్త ఎక్కువ సున్నపురాయిని ఫర్నేసుకు అందిస్తారు.బలత్కృతగాలి వలన ఫ్లూ గ్యాసులతో పాటు ఫర్నేసు బయటకువచ్చిన కాలని ఇంధనాన్ని, మరియు బెడ్ మెటీరియలును సైక్లోన్ అను ఉపకరణంలో సేకరించి, తిరిగి బాయిలరులోని బెడ్6కు పంపించేదరు. సి.ఎస్.బి.సిలో బొగ్గును మరియు సున్నపు రాయిని వోవరు బెడ్ ఫీడ్ విధానంలో అందిస్తారు.
ఇందులో ఎయిరు బాక్సు, డిస్ట్రిబ్యూషన్ ప్లేట్, ఎయిర్ నాజిళ్ళు, మామూలు ఆట్మాస్ఫియరు ఎస్.బి.సి కంబుసను వంటిదే. ఇందులో బెడ్ మెటీరియలు పరిమాణం ఎక్కువ ఉండును.
ఫర్నేసు గోడ లోపలివరుస ఉష్ణతాపక ఇటుకలతో నిర్మింపబడి, బయటి వరుస ఇన్సులేసన్ ఇటు కలతో నిర్మింపబడివుండును.ఇంధనం గాలి మిశ్రమం ఇక్కడే జరిగి, ఇంధన పూర్తి దహనం ఫర్నేసులో పూర్తిఅగును.
బరువైన ఇంధనదహనం కంబుసన్ చాంబరులో జరుగగా, తేలికైన, గాలితో కలిసి తేలియాడుతున్న ఇంధనం ఫర్నేసు మధ్యభాగంలో జరుగును. అదేసమయంలో ఇంధనంలోని సల్ఫరు సున్నపురాయితో రసాయనికంగా సంయోగంచెంది బెడ్ మీదకు చేరును.ఫర్నేసు గోడలకు పైన వరుసగా మెంబ్రేన్ ట్యూబులు అనబడు వాటరు ట్యూబుల వాల్ వుండును. ఈ ట్యూబులలోని నీరు ఉష్ణ సంవహన వలన వేడి వాయువుల నుండి ఉష్ణాన్నిగ్రహించి వేడెక్కి స్టీము/నీటి ఆవిరిగా మారును.
ఈ స్టీము ఉత్పత్తి వ్యవస్థలో స్టీము డ్రమ్ము, వాటరు వాల్ ట్యూబులు, డౌన్ కమరులు, రైజరులు, సూపరు హీటరులు వుండును. బాయిలరు ఫర్నేసు చుట్టు వాటరు ట్యూబులువుండటం వలన వాటరు ట్యూబుల్లోని నీరు త్వరగా వేడెక్కి స్టీము ఏర్పడును. కొన్ని బాయిలరులలో అదనంగా బెడ్కాయిల్సు కూడా వుండును. వాటరు వాల్ ట్యూబులలో ఏర్పడిన స్టీము, స్టీము డ్రమ్ముకు వెళ్ళి, అక్కడి నుండి టర్బైనుకువెళ్ళును.


title: సి.ఎఫ్.బి.సి బాయిలరు

text: మామూలు ఎఫ్.బి.సి బాయిలరులోవేడి గాలులు సెకనుకు 2-3 మీటర్ల వేగంతో పయనించును.కాని సి.ఎఫ్.బి.సి విధానంలో వేడి ఇంధన వాయువులు సెకనుకు 5-10మీటర్ల వేగంతో పయనించును.అఅందువల మామూలు ఎఫ్.బి.సి బాయిలరులో వేడి గాలులతో పాటు బయటికి వెళ్ళు కాలని ఇంధన శాతం 1కన్న తక్కువ వుండగా, సి.ఎఫ్.బి.సిలో ఇలా వేడి గాలులతో కలిసి ఫర్నేసు బయటికి వెళ్ళు ఇంధనం 5% మించి వుండును. కావున ఇలా వేడి గాలులతో/ ఫ్లూ గ్యాసులో వెళ్ళు ఇంధనాన్ని తిరిగి పొందు ఉపకరణమే సైక్లోను.


title: సి.ఎఫ్.బి.సి బాయిలరు

text:
ఈ సైక్లోను అనునది మెత్తని ఉక్కుతో చెయ్యబడి వుండును.సైక్లోను పైభాగం స్తూపాకారగొట్టంవుండి దానికి శంకువు ఆకారం వున్న గొట్టం అతుకబడి వుండును. సైక్లోను స్తుపాకారగొట్టానికి క్షితిజ సమాంతరంగా ఒక పక్కగా వేడి వాయువులు సైక్లోనుకు వచ్చుటకు గొట్టం వుండును. అలాగే స్తూపాకార గొట్టం మధ్య భాగము పైన వేడి గాలులు/వాయువులు బయటికి వెళ్ళు గొట్టం వుండును.ఇంధన రేణువులు, బెడ్ మెటీరియలు ఉన్న ఫ్లూగ్యాస్ సైక్లోన్ పక్క గొట్టం ద్వారా వేగంగా ప్రవేశించడం వలన అపకేంద్రితబలం వలన ఫ్లూగ్యాసుకన్నఎక్కువ సాంద్రత, బరువు వున్న ఇంధన రేణువులు, బెడ్ మెటీరియలు సైక్లోన్ అడుగు భాగానికి చేరగా, వేడి ఫ్లూ గ్యాసు ఎకనమైజరుకు వెళ్ళును. సైక్లోను శంకువుభాగంలో జమ అయిన మెటీరియలు ఒక కన్వేయరు ద్వారా తిరిగి ఫర్నేసుకు పంపబడును.
ఫర్నేసు నుండి బయటకు వచ్చు ఫ్లూగ్యాసు యొక్క ఉష్ణోగ్రత 250°C మించి వుండును. కావున ఆ ఉష్ణోగ్రతను బాయిలరు పంపు నీటిని వేడి చెయ్యవచ్చును, సాధారణంగా ఈ ఎకనమైజరులు షెల్ అండ్ ట్యూబు తరగతికి చెందినదై వుండును.ట్యూబులలో నీరు ప్రవహించగా, షెల్ భాగంలో ఫ్లూ గ్యాసులు ప్రసరించును. బాయిలరుకు వెళ్ళు నీరు ఎంత ఎక్కువ వేడిగా ఉన్నచో అంతగా ఇంధనం అదా అవుతుంది.
ఎయిరు హీటరు కూడా ఒకరకమైన ఎకనమైజరే. ఇది కూడా షెల్ అండ్ ట్యూబు రకానికి చెందినదే.కంబుసన్ గదికి వెళ్ళు గాలి వేడిగా వుండటం వలన ఇంధనం త్వరగా మండును, బెడ్ మెటీరియలు ఉష్ణోగ్రత కూడా నిలకడగా వుండును.
ఫ్లూ గ్యాసులు వాతావరణం కన్నచాలా ఎక్కువ ఉష్ణోగ్రత కల్గి వుండటంతో పాటు కొద్ది ప్రమాణంలో ఇంధన బూడిద కణాలు /రేణువులను కల్గివుండును.అందువలన తక్కువ ఎత్తులో వాతావరనంలోకి ఉపయోగించిన ఫ్లూ గ్యాసులను/వాయువుల వదలడం గాలి కాలుష్యం కల్గించును. పరిసరాలలో గాలి వెంటనే వేడెక్కును. అందువలన కనీసం 100-125 అడుగులు మించివున్న పొగ గొట్టానికి పంపడం వలన అంత ఎత్తుకు వెళ్ళిన వేడి వాయువులు నెమ్మదిగా చల్లబడుతూ వాతావరణంలో కలిసిపోవును.
సి.ఎఫ్.బి.సి బాయిలరులో కేవలం లిగ్నైట్ నే కాకుండా తక్కువ కిలోరిఫిక్ విలువలున్న బయోమాస్ ఇంధనాలను కూడా వాడవచ్చును


title: సి.ఎఫ్.బి.సి బాయిలరు

text: సి.ఎఫ్.బి.సి బాయిలరులను ఎక్కువగా థెర్మో పవరు ప్లాంట్లలలో టర్బైనులను తిప్పుటకు ఉపయోగిస్తారు.


title: ప్రత్యేక హోదా

text: ప్రత్యేక హోదా అన్నది చారిత్రక కారణాలతో వెనుకబడివున్న రాష్ట్రాలకు ఆర్థికంగా అభివృద్ధి చెందేందుకు భారత కేంద్ర ప్రభుత్వం ప్రత్యేకమైన వెసులుబాట్లు కల్పించేందుకు ఏర్పరిచిన హోదా. రాష్ట్రాలకు ప్రత్యేక హోదా కల్పించడానికి ప్రణాళికా సంఘం, రాష్ట్రాల ముఖ్యమంత్రులు, కేంద్రప్రభుత్వంలోని మంత్రుల సలహా మేరకు ప్రధానమంత్రి అధ్యక్షతలోని జాతీయ అభివృద్ధి మండలి (ఎన్‌డిసి) భౌగోళిక సమస్యలు, జనాభాపరమైన ఇబ్బందులు, ఆర్థికంగా లోటుపాట్లు, వ్యూహాత్మకమైన సరిహద్దు ప్రదేశాల్లో నెలకొనివుండడం వంటి కారణాల ప్రాతిపదికపై నిర్ణయం తీసుకుంటుంది. ప్రత్యేక హోదా ఉన్న రాష్ట్రాలకు కేంద్రం ఆర్థిక సాయాన్ని గ్రాంట్ల రూపంలోనూ, కేంద్ర ప్రభుత్వ పథకాలకు 90 శాతం నిధులు ఇవ్వడం ద్వారానూ, పరిశ్రమల ఏర్పాటుకు రాయితీలు, ప్రోత్సాహకాలు, పన్నుల రాయితీలు, రుణాల చెల్లింపు వాయిదాలు వంటివి ఇవ్వడం ద్వారా వాటిని ఆర్థికంగా, పారిశ్రామికంగా అభివృద్ధి చేసేందుకు సాయం చేస్తుంది.1969లో 5వ ప్రణాళికా సంఘం సూచనల మేరకు 3 రాష్ట్రాలకు హోదా కల్పిస్తూ ప్రత్యేక హోదా ప్రారంభం కాగా, 2010లో చివరగా చేరిన ఉత్తరాఖండ్‌తో కలుపుకుని మొత్తం 11 రాష్ట్రాలకు ప్రస్తుతం ప్రత్యేక హోదా ఉంది. ప్రత్యేక హోదా కల్పించమని బీహార్, ఛత్తీస్‌గఢ్, ఒడిశా, రాజస్థాన్ రాష్ట్రాలు డిమాండ్ చేస్తూండగా, 2014లో తెలంగాణ ఏర్పాటు సమయంలో ఆంధ్రప్రదేశ్‌కు ప్రత్యేక హోదా కల్పిస్తామని అప్పటి ప్రధాని రాజ్యసభలోనూ, ప్రస్తుత ప్రధాని మోడీ ఎన్నికల సభలోనూ పేర్కొనడం, తర్వాత నిరాకరించడంతో ఆ అంశంపై రాజకీయంగా ఆందోళనలు జరుగుతున్నాయి.


title: ప్రత్యేక హోదా

text: రాజ్యాంగంలో ఏ రాష్ట్రాన్నైనా ప్రత్యేక హోదాతో వర్గీకరించేందుకు ప్రత్యేకించి ఏ ఏర్పాట్లూ లేవు. 1969లో 5వ ప్రణాళికా సంఘం సూచనలను అనుసరించి కొన్ని రాష్ట్రాలకు ప్రత్యేక హోదా కల్పించే పద్ధతిని ప్రారంభించారు. మొదట రాజకీయంగా అనిశ్చితి, సరిహద్దుల్లో ఉండి, భౌగోళికంగానూ సమస్యలు ఎదుర్కొంటున్న అసోం, నాగాలాండ్, జమ్మూ కాశ్మీరు రాష్ట్రాలకు మాత్రమే ప్రత్యేక హోదా కల్పించారు. తర్వాతికాలంలో డిమాండ్లను అనుసరించి, అక్కడి పరిస్థితుల ఆధారంగానూ అరుణాచల్ ప్రదేశ్, హిమాచల్ ప్రదేశ్, మణిపూర్, మేఘాలయ, మిజోరం, సిక్కిం, త్రిపుర, ఉత్తరాఖండ్ రాష్ట్రాలకు కల్పించారు. దీనితో ప్రస్తుతం ప్రత్యేక హోదా ఉన్న రాష్ట్రాలు 11 ఉన్నాయి.


title: ప్రత్యేక హోదా

text: బీహార్, ఛత్తీస్‌గఢ్, ఒడిశా, రాజస్థాన్ రాష్ట్రాలతో పాటుగా ఆంధ్రప్రదేశ్ ప్రత్యేక హోదా ఇవ్వాలని డిమాండ్ చేస్తున్నాయి. 2014లో ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్రాన్ని విభజించి, తెలంగాణ ఏర్పాటుచేసేప్పుడు అప్పటి ప్రధానమంత్రి మన్మోహన్ సింగ్ విభజన తర్వాత 13 జిల్లాలతో ఏర్పడే ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్రానికి ఆర్థికంగా సహాయకరంగా ఉండేందుకు 5 సంవత్సరాల పాటు ప్రత్యేక హోదా ఇస్తామని పేర్కొన్నారు. కేవలం 5 సంవత్సరాలు ఇవ్వడం వల్ల ఉపయోగం ఉండదని, పరిశ్రమల ఏర్పాటు పుంజుకునే వీలు ఉండేలా 10 సంవత్సరాల పాటు ప్రత్యేక హోదా ఇవ్వాలని నాటి భాజపా పక్ష నాయకుడు ముప్పవరపు వెంకయ్య నాయుడు వాదించారు. ఇదే డిమాండును తిరుపతిలో జరిగిన ఎన్నికల హామీలో నరేంద్ర మోదీ పునరుద్ఘాటించారు. ప్రణాళిక సంఘం స్థానే ఏర్పడిన నీతి ఆయోగ్ ఇందుకు అడ్డుచెప్పిందంటూ ఎన్డీయే ఆధ్వర్యంలోని కేంద్ర ప్రభుత్వం పేర్కొనడంతో ఆంధ్రప్రదేశ్‌కు ప్రత్యేక హోదా రాలేదు. ఈ వివాదం తర్వాత ఆంధ్రప్రదేశ్ వ్యాప్తంగా పలు రాజకీయ పార్టీలు, నాయకులు, ప్రజలు ఆంధ్రప్రదేశ్‌కు ప్రత్యేక హోదా కల్పించాలని డిమాండ్ చేస్తున్నారు.


title: ప్రత్యేక హోదా

text: ప్రత్యేక హోదా ఉన్న రాష్ట్రాలు ఆర్థికంగా అభివృద్ధి చెందేందుకు కేంద్ర ప్రభుత్వం నుంచి ఆర్థికంగా వెసులుబాట్లు, ప్రోత్సాహకాలు, పన్నురాయితీలు లభిస్తాయి.


title: ప్రత్యేక హోదా

text: ప్రత్యేక హోదాపై నిర్ణయాన్ని ప్రధానమంత్రి ఆధ్వరంలోని జాతీయ అభివృద్ధి మండలి తీసుకుంటుంది. ఈ నిర్ణయంపై నీతి ఆయోగ్, కేంద్ర ఆర్థిక మండలి ప్రతిపాదనల ప్రభావం చూపుతాయి. జాతీయ అభివృద్ధి మండలి (ఎన్‌డిసి) ప్రత్యేక హోదాని రాష్ట్రాలకు కేటాయించేప్పుడు వివిధ ప్రాతిపదికలను పరిగణనలోకి తీసుకుని నిర్ణయం చేస్తారు, ఆయా ప్రాతిపదికలు ఇలా ఉన్నాయి:


title: ధన్య బాలకృష్ణ

text: ధన్య భాలకృష్ణ (అగస్టు 6 1989న జన్మించారు) ఒక భారతీయ చలన చిత్ర నటి. ఆమె తెలుగు మరియు తమిళ చిత్రాలలో నటించారు. ఆమె మురుగ దాస్ దర్శకత్వం వహించిన 7అమ్ అరివు(తెలుగులో 7త్ సెన్స్) ద్వారా నటిగా పరిచయమైంది.


title: ధన్య బాలకృష్ణ

text: ధన్య భాలకృష్ణ బెంగులూరులో పుట్టి పెరిగిన తమిళ అమ్మాయి. ఆమె సూర్య, శ్రుతి హాసన్ నటించిన 7అమ్ అరివు(తెలుగులో 7త్ సెన్స్) ద్వారా నటిగా పరిచయమైంది. ఆ తరువాత ఆమె రెండు తమిళ-తెలుగు ద్విభాషా చిత్రాలు లవ్ ఫెయిల్యూర్(తమిళంలో కాదల్ సొదప్పువది ఎప్పిడి), ఎటో వెళ్ళిపోయింది మనసు(తమిళంలో నీతానే ఎన్ పొన్వసంతం) లో నటించింది.


title: ధన్య బాలకృష్ణ

text: ఆ తరువాత ఆమె 2013లో సీతమ్మ వాకిట్లో సిరిమల్లె చెట్టు లో మహేశ్ బాబుని ప్రేమించాననే అమ్మాయి పాత్రలో నటించింది. రాజా రాణి చిత్రంలో ఆమె నయన తార స్నేహితురాలైన నివేతా పాత్ర పొషించింది.ఆమె కథనాయికగా నటించిన తొలి చిత్రం "చిన్ని చిన్ని ఆశ" నవంబరు 2013లో విడుదలైనది.ఆమె తదుపరి చిత్రాలు "చందమామలో అమృతం" మరియు "సెకండ్ హ్యండ్" తరువాత విడుదలైనవి.


title: తెలంగాణ కోటలు

text: తెలంగాణ యొక్క సంస్కృతి, సంప్రాదాయాలు, వైభవం, నాగరికత మొదలైన వాటి గురించి చెప్పే వాటిలో తెలంగాణ కోటలు ప్రముఖమైనవి. ఈ కోటలలో అప్పటి రాజులు వేయించిన శాసనాలు, నాణాలతోపాటు వారు రాజ్యపరిపాలన సాగించిన తీరుతెన్నులు, శత్రుదుర్భేద్యంగా నిర్మించిన రాతి గోడలు అబ్బురపరిచే వాటి నిర్మాణశైలి మొదలైన ఎన్నో ఈ కోటల ద్వారా తెలుస్తాయి. అంతేకాకుండా ఏయే రాజవంశీయులు తెలంగాణ ప్రాంతాన్ని పరిపాలించారో వారి ఆచార్య వ్యవహరాలు, వారు వాడిన వస్తువులు, దుస్తులు, ఆయా రాజుల కళాపోషణ, నాటి శిల్పకళా వైభవం, అద్భుతమైన రాతికట్టడాలు మొదలైనవి గత చరిత్రకు సాక్షీభూతంగా ఈ కోటలలో నెలకొని ఉన్నాయి. అయితే ఇప్పుడు చాలా వరకు కోటలు శిథిలావస్థలో ఉన్నాయి. కొన్ని కోటలు పర్యాటక కేంద్రాలుగా మారి నేటికీ ప్రజలకు ఆహ్లాదాన్ని కల్గిస్తున్నాయి.


title: ధూమపాన రహిత దినోత్సవం

text: పొగ త్రాగడం వలన కలిగే అనార్ధలను గురించి, ఆరోగ్య సమస్యల గురించి ప్రజలకు అవగహన కల్పించడానికి ప్రతి యెటా మార్చి నెలలొ వచ్చే రెండవ బుధవారాన్ని నో స్మొకింగ్ డే గా జరుపుతారు.


title: మేల్పత్తూరు నారాయణ భట్టతిరి

text: మేల్పత్తూరు నారాయణ భట్టతిరి నారాయణీయము గ్రంథ రచయితగా మిక్కిలి ప్రసిద్ధులు.


title: మేల్పత్తూరు నారాయణ భట్టతిరి

text: వీరు క్రీస్తు శకం 1580 ప్రాంతంలో తిరునావాయ దేవస్థానం సమీపంలో జన్మించారు. తన 27వ ఏట నారాయణీయం రచించారు. భట్టతిరి వారు నిండు 106 సంవత్సరాలు జీవించారుట. ఈ విషయంలో కొంత వివాదం ఉన్నా కనీసం 86 సంవత్సరాలు జీవించారన్నది నిర్వివాదాంశం. వీరి జీవిత కాలం క్రీస్తు శకం 1560 నుండి 1646/1666 అంటారు.


title: మేల్పత్తూరు నారాయణ భట్టతిరి

text:
భట్టతిరి వారి రచనలలో అత్యున్నత ప్రాశస్త్యం పొందినది నారాయణీయం కాగా, “ప్రక్రియసర్వస్వం” అనే సంస్కృత వ్యాకరణం సిద్ధాంత కౌమొదితో సరితూగేది అని పేరుపొందింది. ఇది నారాయణీయం కన్నా ముందు వ్రాయబడింది అంటారు. సిద్ధాత కౌమొది వ్రాసిన భట్టోజీ దీక్షితారు వారు ప్రక్రియసర్వస్వం గురించి విని భట్టతిరి వారిని కలవాలని బయలుదేరా రని, కాని వారు భౌతికకాయం వీడారని తెలియడంతో నిరాశగా వెనుతిరిగా రని అంటారు.
నారాయణీయం మూల సంస్కృత భాగవత పురాణానికి అపూర్వమైన సంక్షిప్త రూపం. చక్కటి శ్లోకాలుగా, భాగవత పురాణ సారంగా ఎంత ప్రసిద్ధమో, మహిమాన్వితమైన పారాయణ గ్రంథంగా అంత ప్రసిద్ధి పొందిన రచన ఈ నారాయణీయం. అంటుకున్నవి ఎంతటి భౌతిక రోగాలైనా మానసిక రోగాలైనా ఈ పారాయణ ఇట్టే కరిగించేస్తుంది అన్న నమ్మకం మలయాళ, తమిళ వారిలోనే కాకుండా తెలుగు వారిలో కూడా ఎప్పటినుంచో ఉంది అంటారు. గురువాయూరు దేవస్థానంలో ప్రతి ఏటా నారాయణీయం జయంతి నాడు నారాయణీయ సప్తాహం చేసే ఆచారం కొనసాగుతోంది. ఇతర దినాలలో భక్తుల కోరికపై నిర్వహించడం జరుగుతోంది. ఈ సంప్రదాయం 1950 ప్రాంతాలలో ప్రారంభమైంది. వారం రోజులపాటు ఉదయం మొదలు పెట్టి చేసే ఈ పారాయణ ప్రవచనంలో శ్లోకాల పఠనానికి అయిదు గంటలు, విడమరిచి, వివరించి చెప్పడానికి నలభైఅయిదు గంటలు పడుతుంది అంటారు. సౌందర్యరాశి గురువాయురప్ప దివ్య సన్నిధిలో ఆలకించడం అనిర్వచనీయమైన అనుభవ మట.
శ్రీమన్నారాయణుని కథ కనుక నారాయణీయం అయింది. వెయ్యి అంకెను కలిగి ఉండడం లోని విశిష్టత విషయంలో విష్ణుసహస్రనామ స్తోత్రంతో పోలిక యాధృచ్చికమే కావచ్చు. అంతేకాక సంస్కృత గ్రంథాలలో అంతటి విశిష్టస్థానాన్ని అందుకుంది. విషయ విశిష్టతతో బాటు అద్భుతమైన రచనా శైలి దీని ప్రత్యోకత.
అయ్యప్ప కరియత్తు అనే వైద్యునిచే రచింపబడిన “నారాయణీయం సహస్రనామాలు” అనే రచన యందు నారాయణీయంలో చెప్పబడిన విష్ణుమూర్తి వెయ్యి నామాలను స్కంధాల వారీ అదే వరుసలో సంకలనం చేయబడిందిట.
కేరళలోని గురువాయూరు గ్రామంలో ఉన్న గురువాఐరోపాప దేవస్థానం బాగా ప్రసిద్ధి పొందినది. నారాయణీయం గ్రంథం ఆవిర్భావం గురించి ఈ కృష్ణాలయానికి చెందిన బహు ఆసక్తి కరమైన చరిత్ర ప్రజలలో ప్రచారంలో ఉంది. భట్టతిరి వారి గురువుగారు “అచ్యుత పిషారది” వారు. వారు పక్షవాత వ్యాధి పీడితులు అయ్యారు. వారి బాధ చూసి సహించలేని భట్టతిరి వారు గురువుకు స్వాస్థ్యం చేకూర్చమని, ఆ వ్యాధి తన దేహం పైకి స్వీకరిస్తానని వేడుకోగా శ్రీకృష్ణుడు అనుగ్రహించారట. అలా స్వీకరించిన వ్యాధితో పీడింపబడుతూ ఆ బాధ భరించలేక గురువాఐరోపాపను శరణుకోరుతూ నారాయణీయం వ్రాసారట. ఈ వ్యాధి నుండి నన్ను రక్షించు అంటూ మొర పెట్టుకోవడం ఈ గ్రంథంలో కనిపించడం అందుకేనట. ఇలా దశకాల రూపంలో రచిస్తూ వాటితో గురువాఐరోపాపను స్తుతిస్తూ వంద దశకాలూ పూర్తి చేసేటప్పటికి సంపూర్ణ ఆరోగ్యం సిద్ధించిందట. ఆ అనుగ్రహంతోనే నిండు జీవితం జీవించారు అంటారు.
ఈ సద్గ్రంథం 100 దశకాలతో అలరారుతోంది. ఒక్కొక్క దశకంలో సుమారు 10 శ్లోకాలు చొప్పున 1034 శ్లోకాలు ఉన్నాయి. గురువాయూరు పురాధీశుడు శ్రీకృష్ణుడు. ఆ గురువాఐరోపాప కృపను కోరుకుంటూ తాదాత్మ్యం చెందిన నారాయణ భట్ఠతిరి వారు చేసుకున్న విశిష్ట వేడుకోలు ఈ గ్రంథంగా రూపుదిద్దుకుంది. భాగవత పురాణంలోని వివిధ ఘట్టాలలో ముఖ్య విషయాన్నంతా రంగరించి భట్టతిరి వారు చేసిన మధుర రచన యిది. దీనిలో వారి ఆర్తిని హృదయాన్ని గురువాఐరోపాప పాదాలవద్ద పరచిన తీరు అపూర్వం.


title: మేల్పత్తూరు నారాయణ భట్టతిరి

text: భట్టతిరివారు ఇతర రచనలు స్తోత్రపూరితమైనవే కాక “మనమేయోదయ” అనే పూర్వ మిమాంశ గ్రంథము మఱియు మహారాజు వైభవాన్ని కీర్తిస్తూ పనేగిరికుత్సు అనే రచన చేసారుట.


title: లీలామహల్ సెంటర్

text: లీలామహల్ సెంటర్ 2004, డిసెంబరు 4న విడుదలైన తెలుగు చలన చిత్రం. దేవీ ప్రసాద్ దర్శకత్వం వహించిన ఈ చిత్రంలో ఆర్యన్ రాజేష్, సదా, సుమన్ తల్వార్, అతుల్ కులకర్ణి, ధర్మవరపు సుబ్రమణ్యం, ఆలీ, బ్రహ్మానందం, కృష్ణ భగవాన్, ఎమ్.ఎస్.నారాయణ, రఘు బాబు ముఖ్యపాత్రలలో నటించగా, ఎస్. ఎ. రాజ్‌కుమార్ సంగీతం అందించారు.


title: తేతల రామారెడ్డి ( చిన్నబ్బాయి)

text: చిన్నబ్బాయిగా సుపరిచితులు అయిన తేతల రామారెడ్డి అనపర్తి నియోజకవర్గ మాజీ శాసనసభ్యులు.


title: తేతల రామారెడ్డి ( చిన్నబ్బాయి)

text: చిన్నబ్బాయి 1937 ఏప్రిల్ 26 న అనపర్తి మండలంలోని అనపర్తి గ్రామంలో జన్మించాడు. అతని తండ్రి తేతల రామిరెడ్డి ప్రముఖ వ్యాపారవేత్త, తల్లి మంగయమ్మగారు. చిన్నబ్బాయి గారికి ముగ్గురు సోదరులు, నలుగురు సోదరిమణులు .చిన్నబ్బాయి గారు 1 నుంచి 5వ తరగతి వరకు బాపనమ్మ గుడి దగ్గర ఉండె పాఠశాలలోనూ ఆ తర్వాత 6 నుంచి 10వ తరగతి వరకు స్థానిక బాలుర ఉన్నత పాఠశాలలోనూ విద్యను అభ్యసించారు. ఆ తర్వాత వ్యాపారం మీద మక్కువతో అటువైపు ముందుకుసాగారు . ఆ తర్వాత బుల్లెమ్మయిగారితో వివాహం జరిగింది .వీరికి 5 సంతానం


title: క‌ర్త‌వ్యం (2018 సినిమా)

text:
క‌ర్త‌వ్యం 2018లో విడుదలైన తెలుగు అనువాద సినిమా. తమిళ చిత్రం ఆఱమ్ దీనికి మాతృక.
నెల్లూరు జిల్లా క‌లెక్ట‌ర్‌గా బాధ్య‌త‌లు తీసుకొంటుంది యువ ఐఏఎస్ అధికారిణి మ‌ధువ‌ర్షిణి (న‌య‌న‌తార). ప‌క్క‌నే స‌ముద్రంతో పాటు.. అంత‌రిక్ష ప్ర‌యోగాల‌తో ప్ర‌పంచ ప్ర‌ఖ్యాతిగాంచిన ఆ ప్రాంతంలోని నీటి కరవుని చూసి చ‌లించిపోతుంది. ఎలాగైనా గ్రామాల‌కి తాగునీరు అందేలా చేయాల‌ని కంక‌ణం క‌ట్టుకుంటుంది. ఇంత‌లోనే ఓ ఊళ్లో నిరుపేద దంప‌తుల కూతురైన ధ‌న్సిక బోరు బావిలో ప‌డిపోతుంది. విష‌యం తెలుసుకొన్న ఆమె త‌న యంత్రాంగంతో క‌లిసి ఆగ‌మేఘాల మీద ర‌క్ష‌ణ చ‌ర్య‌లకి పూనుకుంటుంది. ఆరంభంలోనే ర‌క‌ర‌కాల ఇబ్బందులు ఎదుర‌వుతాయి. ఆ త‌ర్వాత కూడా పాప‌ని ర‌క్షించేందుకు చేప‌ట్టిన చ‌ర్య‌లేవీ ఫ‌లితాన్నివ్వ‌క‌పోవడంతో అధికారులంతా నిస్సహాయ‌త ప్ర‌ద‌ర్శిస్తారు. మ‌రికొన్ని గంట‌లు గ‌డిస్తే ధ‌న్సిక ప్రాణానికే ప్ర‌మాద‌మ‌ని డాక్ట‌ర్లు తెలిపాక క‌లెక్ట‌ర్ ఎలాంటి నిర్ణ‌యం తీసుకొంది? ఆమె నిర్ణ‌యం వ‌ల్ల బోరు బావిలో ప‌డిన పాప ప్రాణాల‌తో బ‌య‌టికొచ్చిందా లేదా? ఆ ఆప‌రేష‌న్ త‌ర్వాత క‌లెక్ట‌ర్‌గా ఎలాంటి ఇబ్బందులు ఎదుర్కొంది? త‌దిత‌ర విషయాలు కథలో భాగం.


title: కషిష్ వొహ్రా(నటి)

text: కషిష్ వొహ్రా ఒక భారతీయ చలనచిత్ర మరియు బుల్లితెర నటి. ఆమె 2017లో విడుదలైన సప్తగిరి ఎల్.ఎల్.బితో తెలుగు చలన చిత్ర పరిశ్రమలో అడుగుపెట్టింది. అంతకు ముందు ఆమె అనేక ప్రకటనలో నటించింది.


title: కషిష్ వొహ్రా(నటి)

text: కషిష్ వొహ్రా 1988 నవంబరు 28న క్రొత్త ఢిల్లీ, భారతదేశంలో జన్మించింది. ఆమె చదువు పూర్తి చేసిన తరువాత ముంబై వెళ్ళి నటిగా మారింది.


title: కషిష్ వొహ్రా(నటి)

text: ఆమె "ఖబూల్ హై"(2012), "స్వరాగిణి"(2015), "హమ్ హై నా"(2014), "Swat: AVI J Ft. Heartbeat" మొదలైన హిందీ దారావాహికల్లో నటించింది.


title: కషిష్ వొహ్రా(నటి)

text: వెబ్‌సీరీస్


title: కషిష్ వొహ్రా(నటి)

text: ఆమె 2018లో వరుణ్ సందేశ్ సరసన "హే కృష్ణ" అనే వెబ్‌సీరీస్‌లో నటించింది.


title: త్రిధా చౌధరీ(నటి)

text: త్రిధా చౌధరీ ఒక భారతీయ చలన చిత్ర నటి. ఆమె ఎక్కువగా బెంగాలి మరియు తెలుగు చిత్రాలలో నటించింది. ఆమె సూర్యా వర్సెస్ సూర్యా చిత్రంతో తెలుగు చలన చిత్రసీమలో అడుగుపెట్టింది.


title: దేవీ ప్రసాద్

text: దేవీ ప్రసాద్ తెలుగు చలనచిత్ర దర్శకుడు, రచయిత.


title: దేవీ ప్రసాద్

text: 2002లో వచ్చిన ఆడుతూ పాడుతూ చిత్రం ద్వారా దర్శకుడిగా తెలుగు సినిమారంగంలోకి ప్రవేశించిన దేవి ప్రసాద్ హాస్య ప్రధాన చిత్రాలకు దర్శకత్వం వహించాడు.


title: బ్రిటిష్ సామ్రాజ్యము భారతదేశమునుండి నిష్క్రమించేనాటి స్వదేశ సంస్థానాధీశుల నిర్ణయములు

text: క్రి.శ 1600వ సంవత్సరములో భారతదేశము ప్రవేశించిన ఆంగ్లేయ వర్తక సంఘము ఈస్టు ఇండియా కంపెనీ. వీరుకూడా 17 వ శతాబ్దములో భారతదేశము ప్రవేశించిన అనేక విదేశ వర్తకసంఘములలాగనే స్వదేశరాజులు, నవాబులను ఆశ్రయించి వారి అనుమతులు పొందుటకు అణిగిమణిగి యుండి వర్తకమును సాగించిరి. కాలక్రమేణ ఆ ఆంగ్లేయ వర్తకసంఘమువారి ప్రముఖ అధికారులైన రాబర్టు క్లైవు, వారన్ హేస్టింగ్సు కుతంత్రములతో దేశీయ పరిపాలకులను కూలత్రోసి పాలనాధికారములు చేపట్టి పరిపాలింప ప్రారంభించి తదుపరి కట్టుదిట్టములైన బ్రిటిష్ పరిపాలనకు మార్గదర్శకులైరి. 19 వశతాబ్దమునాటికి లండనులోని బ్రిటిష్ ప్రభుత్వము బ్రిటిష్ సామ్రాజ్యప్రతినిదిగా భారతదేశమున అధికభాగమును బ్రిటిష్ ఇండియాగా ప్రత్యక్షముగా పరిపాలింపసాగెను. ఆనాటి అనేక స్వతంత్ర రాజులు, రారాజులు నవాబులను సామంతులుగాచేసి, వారి బిరుదులను హోదాలను నిలిపి వారి సంస్థానములకు సైనిక రక్షణ కలిపించునెపముమీద ఒప్పందములుచేయించుకుని ఆంగ్లప్రభుత్వ ప్రతినిధికి దేశీయ సంస్థానములలో “రెసిడెంట్” అను పదవి కలిపించిరి. ఆవిధముగా స్వదేశ సంస్థానములనుకూడా సామంత రాజ్యములుగా ఒక శతాబ్దముపాటు పరిపాలించిన చరిత్ర చిరపరిచితము. చరిత్రకారులుగాకపోయినప్పటికినీ ఆకాలమునాటి సైనికులుగనో, రాజకీయనాయకులగనో స్వానుభవముతోచేసిన రచనలవల్ల బ్రిటిష్ ఇండియా చరిత్రలోని విశేషమైనవి కొన్ని అప్పుడప్పుడు ఇప్పటికినీ వెలుగునకు వచ్చుచున్నవి. అట్టి విశేషములలోనొకటి బ్రిటిష్ సామ్రాజ్యము 1947సంవత్సరము భారతదేశమునుండి అస్తమించునాటి అఖండ భారతదేశ విభజన తరుణములో స్వదేశ సంస్థానాధీశుల నిర్ణయములు .


text: భారతదేశపు బ్రిటిష్ పరిపాలనాకాలములో (18-20 వ శతాబ్ద మధ్యకాలము) "ప్రిన్సిలీ స్టేట్సు" అనబడిన అనేక చిన్న పెద్ద రాజులు నవాబులు పరిపాలనక్రిందయున్నటువంటి రాజ్యములే స్వదేశ సంస్థానములు. వాటిని పరిపాలించు రాజులు, నవాబులు మొగల్ సామ్రాజ్యములో సామంతలుగనుండిన వారే. క్రీ.శ 1707 సంవత్సర మొగలాయి చక్రవర్తి ఔరంగజీబు మరణానంతరము తదుపరి చక్రవర్తులు బలహీనులైన పరిస్థితులలో మొగలాయి సామ్రాజ్యము విఛిన్నమై క్షీణించి అస్తమించప్రారంభించింది. అప్పటినుండి సామ్రాజ్యములోని సామంతరాజులు, నవాబులు స్వతంత్రులై వారి రాజ్యమును వారు రక్షణకలిపించుకొనలేని పరిస్థితులలో బ్రిటిష్ ప్రభుత్వముకంటే వేరే సార్వభౌముడు లేనందుననూ, వారి వారి అంతఃకలహములు, వారసత్వపు వైరములతో బ్రిటిష్ ప్రభుత్వమునాశ్రయించి సంధి వప్పందములు కుదుర్చుకొనుచుండుట వలన బ్రిటిష్ ప్రభుత్వము స్వలాభదృష్టితో అనేక రాజ్యతంత్రములు ప్రయేగించి రాజ్యాక్రమణలు చేసి తాము పరిపాలించు బ్రిటిష్ ఇండియాను క్రమేణ విస్తరించిరి. బ్రిటిష్ ప్రభుత్వముకు దాసోహమనిన రాజులు, నవాబులు లాగనే బ్రిటిష్ ప్రభుత్వపు కుటిల రాజకీయములు రాజ్యాక్రమణలకు వ్యతిరేకించి ప్రాణాలకు లెక్కసేయక పోరాడిన రాజులు నవాబులు కూడా భారతదేశ చరిత్రలో చిరస్మరణీయులే. బ్రిటిష్ సామ్రాజ్యము భారతదేశమున అస్తమించునాటికి అఖండ భారతదేశములో దాదాపుగా మూడవవంతు భూభాగము "ప్రిన్సిలీ స్టేట్సు"అనబడిన స్వదేశ సంస్థానాధీశుల క్రిందయుండెను. 1941 జనాభా లెఖ్కల ప్రకారము 39 కోట్ల మొత్తం భారతదేశపు జనాభాలో స్వదేశ సంస్థానములలోని జనాభా9కోట్లుగా నుండెనని 1947నాటికి స్వదేశ సంస్థానములు చిన్న-పెద్ద కలిపి 562 అనియు చరిత్రలో కనబడుచున్నది. బ్రిటిష్ సామ్రాజ్యవాదులు భారతదేశ స్వదేశ సంస్థానములను బుధ్దిపూర్వకముగనే బ్రిటిష్ సామ్రాజ్యములోని స్వతంత్రసంస్థానములుగ గుర్తించి రాజకీయములు చేసిరి. 1930-40 దశాబ్దములలో ప్రభాతము అను పత్రికలో దిగవల్లి వేంకట శివరావు గారివ్యాసములో స్వదేశ సంస్థానములు భారతదేశ రాజ్యాంగ సమశ్యగ చారిత్రక విశేషములు కొన్నివివరించిరి. అప్పటికి (1930-40 దశాబ్దములలో సంగతి) 662 సంస్థానములున్నవి. అందు 200 ఎంచతగినరాజ్యములు. అందులోను 9 ముఖ్యమైనవి. భౌగోళకముగనూ, జనాభాసంఖ్యని బట్టి అవరోహణంగా హైదరాబాదు, జమ్మూ-కశ్మీరము, మైసూరు, బరోడా, గ్వాలియర్, భోపాల్, బికనీరు, కొచ్చిను, తిరువాంకూరు. ఆ9 దింటిలో అతిపెద్దది హైదరాబాదు నిజాం రాజ్యము విస్తీర్ణములోను జనాభాసంఖ్యలోను అతిపెద్ద స్వదేశ సంస్థానము. ఆస్ట్రేలియా దేశ జనాభాకంటే ఎక్కువైనది. తరువాత జమ్మూ కశ్మీరము, . అంత పెద్ద సంస్థానములేగాక కొన్ని అతిచిన్నవి కొన్నియకరముల విస్తీర్ణము మాత్రము గల చాల చిన్న చిన్న సంస్థానములు గూడకలవు.


text: భారతదేశమును చిరస్థాయిగా తమ పరిపాలనక్రిందనుంచుకునుటకు తమసార్వభౌమత్వము సాగించుటకు అనుగుణముగా ముందుచూపు కలిగిన అనేక రాజ్యతంత్రములు అవలంబించిరి. స్వతంత్రరాజుల మధ్య పరస్పర విరోధములు, హిందూ మహ్మదీయ ఇతర అల్పసంఖ్యాక వర్గముల విభేదములను ఆసరాగా తీసుకుని భారతదేశములో తమ సార్వభౌమత్వ మనివార్యమని తలపోయుచుండిరి. ఆంగ్లేయులు పరిపాలకులుగా రాజ్యా ధికారములు చేపట్టకముందు మొదట వర్తక కంపెనీగాయుండిన రోజులలో వారి స్థావరములన్నీ సముద్రతీరములైయుండెను. సముద్ర చోరులవలన స్వసంరక్షణకొరకని నియమించుకునియున్న సైనికబలగమును నానాటికి వృధ్దిచేసిరి. కొల్హాపురు, సావంతవాడి, జంజీర, జఫారాబాదు క్యాంబె మున్నగు సముద్రబలముగల రాజ్యములతో సముద్రచౌర్యమునణచు షరతులుగల సంధిచేసుకునిరి. 1739 లో పీష్వాతో చేసుకున్న సంధికూడా సముద్రతీర రక్షణ, వాణిజ్యమునకు సంబంధించిన సంధి. ఫ్రెంచివారి పలుకుబడి హైదరాబాదు నవాబు గారితో తగ్గి ఆంగ్లేయులతో పెరగనారంభించింది. ఆ నవాబుగారివలననే వీరు ఉత్తర సర్కారులున సంపాదించారు. దానికి అధికార రూపమున స్థిరపరచుకొనుచు మొగల్ చక్రవర్తి ఫర్మానా 1765 లో పోందిరి. ప్రెంచి వీరుడు నెపోలియన్తో 1798 సంవరత్సరములో ప్రారంభమైన ప్రపంచయుధ్ద ఫలితముగ భారతదేశమున తమపట్టు ఇంకా బలపడుటకు అవసరమగుటవలన ఆంగ్లేయులు స్వదేశ సంస్థానాధీశుల స్నేహసహాయములు మరింత అవసరమైనవి. అప్పటినుండి స్వదేశ సంస్థానములపై బ్రిటిష్ రాజ్యతంత్ర ముఖ్యోద్దేశ్యము తాము పరిపాలించు బ్రిటిష్ ఇండియాను విస్తరించుటయూ, స్వదేశ సంస్థానాధీశులను తమ చెప్పుచేతలక్రిందనుంచుకుని తమ ఖర్చులన్నీ వారు భరించుటగానుండినది. తరువాత కాలము 20 శత మునుండి భారతదేశములో జాతీయచైతన్యము, రాజకీయ పరిజ్ఞానము పెరుగుచున్నప్పటినుండి బ్రిటిష్ వారి రాజ్యతంత్రములకు ముందుచూపు కలిగి తమ సార్వభౌమత్వ మనివార్యముచేయుటకై జాతీయరాజకీయ పార్టీ అగు కాంగ్రెస్సుకు రాజకీయ గతిరోధములు కలిపించుటకూడా వీరి రాజ్యతంత్రముల ఉద్దేశ్యమైనదని చెప్పవచ్చును. గవర్నర్ జనరల్ హేస్టింగ్సు(1813-31) రచించిన గ్రంథము private Journal of Hastings లో బ్రిటిష్ రెసిండెంట్లు ఏవిదముగా రాజులకెదురుతిరుగు ద్రోహులతో స్నేహముచేసి రాజులను కూలద్రోయుటకు సహాయపడినదీ సూచించబడింది. స్వతంత్రసంస్థానాధీశులనందరినీ సామంతులుగనే యుంచుటకు ప్రయత్నించవలెనని తన ప్రైవేట్ జర్నల్లో వ్రాశెను. అంతే కాక వారి రాజ్యములు వారికుండనిచ్చినందున ఆ సంస్థానాధీశులు తమ సైనికబలగము తమకుపయేగించి సహాయపడుటకు తోడ్పడవలెననియూ, వారిలో వారికి తగాదాలుచ్చినచోఆయారాజులు తమ దగ్గరకు తీర్పునకుచ్చి వీరు చెప్పినటుల వినవలెననియూ పేర్కొనబడింది. ప్రెంచివారి భయమున్నంతకాలము సమాన గౌరవషరత్తులతో జరుగు సంధులు 18 వ శతాబ్దంతమునాటికి అంతరించి బ్రిటిష్ వారివేపు మగ్గుచూపించు సంధి షరత్తులు మొదలైయ్యను. అంతే కాక సంస్థానముల సహాయమునిమిత్తము బ్రిటిష్ వారుంచు బ్రిటిష సైనికుల జీతభత్తెముల కింద సంస్థానాధీశులు కప్పముచెల్లించు షరత్తులుకూడా విధించిరి. ఆవిధముగ సంస్థానాధీశులు రెక్కలు విరిగిన పక్షులుగచేయబడిరి. సంస్థానాధీశులు చెల్లించవలసిన కప్పముల భారము నానాటికి పెరుగుచుండట భరించలేక దాని బదులు వారి రాజ్యభాగములు వీరిక వ్రాసియిచ్చుటయూ జరుగుచుండెను. గూఢచారి పనులకొరకుద్దెశించబడి స్వదేశ సంస్థానములలో రెసిండెంటును పెట్టుటనేది యోక కుతంత్రపు రాజనీతి. ఆ రెసిండెంట్ల ద్వారా సంస్థానాధీశులపై సర్వాధికారపు పట్టును గట్టిపరచుచుండిరి. 1818 గవర్నర్ జనరల్ హేస్టింగ్సు ఉదయపురం మహారాణా గారితో చేసిన సంధి ఒక ఉదాహరణము. 1857 విప్లవానికి సంస్థానాధీశులు మొదట మదత్తుపలికిననూ బ్రిటిష్ వారి బిగింపులకులోనైన వీరు 1857 విప్లవమునకు తోడ్పడలేదు 1857 విప్లవం తరువాత సంస్థానాధీశులతో బ్రిటిష్ వారి సంబంధములు కొత్తమలుపులు తిరిగినవి. అనేక విషయములలో బ్రిటిష్ వారిదే ఆఖరుమాటగా, నిర్ణయముగ పరిగణింపబడు పరిస్థితులు. సంస్థానాధీశుల వంశపారంపర్యపు హక్కు కలదని నిరూపించుట కూడా బ్రిటిష్ వారే నిర్ణయించుచుండిరి. 1857 లో సిపాయిల విప్లవమునకు ఢిల్లీ మొగలాయి చక్రవర్తి తోడ్పడెనని అతనిని దోషిగా నిర్ణయించి విచారించి ఖారాగార శిక్షవిధించుటతో మొగలాయి సార్వభౌమత్వము పూర్తిగా తుడిచిపెట్టుకు పోయింది. ఆంగ్లేయరాజ్యమకుటమే సార్వభౌమైనది.


text:
పలువిధముల రాజ్యతంత్రములతో స్వదేశ సంస్థానములనిరికించి వారిని కంపెనీవారి పలుగకుబడిమీద ఆధారపడునట్లుచేసిన రీతి:
1.రక్షిత రాజ్యములు (Protectorate) : మైసూరు నవాబు టిప్పుసుల్తానును హతమార్చిన తరువాత మైసూరు రాజ్యములోని కొన్ని భాగములు హైదరాబాదు నవాబుగారికిచ్చి పూర్వపు రాజ కుటుంబమువారిని మైసూరు సంస్థానాధీశులుగా చేసి ఆ రాజ్యమున తమ రక్షిత రాజ్యముగా ఘషించిరి. అంతకు పూర్వమే అటుల రక్షిత రాజ్యములుగా నున్న రాజ్యములు తిరువాన్కూరు, కొచ్చిన్ సంస్థానములు.


text: 2. ఏదో కారణముపై సంస్థానాధీశులను పదవిహీనులు చేయుట, తమరాజ్యాధికారము నెలకొల్పినుట


text: 3. "సంరక్షణ నిర్భందము" (Protective custody) అను రాజ్యతంత్రమును ప్రయోగించి మొగలాయి చక్రవర్తి షా ఆలంను తమ చెప్పుచేతలలో నుంచుకునితమకు అనూకాలుముగ అనేక ఫర్మానాలు పోెందెను.


text: 4. ఆవరణ నీతి ( Ring Fence Policy) రింగు ఫెన్సు నీతి లేదా శాత్రవ మధ్యరాజ్యము (Buffer బఫ్ఫర్ స్టేట్) అనబడిన స్నేహముగనూ అశ్రియింపుగనూ నుండిన స్వదేశసంస్థానములను తమకు వ్యతిరేకులై తిరుగుబాటుదారులుగ నుండిన రెండు స్వదేశ సంస్థానముల మధ్య నెలకొలుపు కుటిలోపాయమే బఫ్పర్ స్టేట రాజ్యతంత్రము. ఇట్టి కుతంత్రమును ప్లాసీ యుధ్దానంతరము మహారాష్ట్రదండులచే తమస్థావరములపై దాడులు చేయకుండా అయోద్య రాజ్యమును తమ వశమైన తరువాత తమ కనుకూలుడైన నవాబునే సింహాసనాధీశుని చేసి అయోధ్యను బఫ్ఫర్ స్టేటుగా పెట్టిరి. అదియే నీతి మైసూరురాజ్యమున గూడా టిప్పుసుల్తాను మరణానంతరము అవలంబించిరి.


text: 5.సబార్డినేట్ అయిసొలేషన్ (Subordinate isolation) అననబడు రాజ్యతంత్రపూరితమైన విధానము 1813లో ప్రారంభమైనటుల కనబడుచున్నది. 1798-1805 మధ్య గవర్నర్ జనరల్ వెల్లస్లీ దూర దృష్టితో స్వదేశ సంస్థానాధీశులు ఫ్రెంచివారికి తోడ్పడకుండా కేవలము కంపెనీవారికి లోబడినుండునటుల చేయలేకపోయను. సంధిపత్రములలో ఉభయలు నొకరినొకరు సహాయముచేసుకునవలెననియేగాక చిన్నగా ఇంకోటికూడ చేర్చేను విధేయులైయుండవలెనని. వెల్లస్లీతరువాత నెపోలియన్ భయముపోయిన పిదప హేస్టింగ్సు ఆ రాజనీతిని కచ్చితముగా అమలుచేశెను. 1802 లో పీష్వాతోచేసిన సంధిలో అతని సర్వాదికారములు తీసివేయబడునని సూచనలుండెను.. 1813లో పీష్వాల సర్వాధికారము ఉడబెరికబడనివి.


text: 6. బ్రిటిష్ సామ్రాజ్యము పేరట లండన్ లోని బ్రిటిష్ ప్రభుత్వము అవలంబించిన రాజనీతి కణుగుణముగనే వారి అత్యున్నత న్యాయస్థానమైన ప్రీవీ కౌన్సిల్ (Privy Council) ఇచ్చిన తీర్పులుగూడా భారతదేశములోని స్వతంత్ర రాజ్యములు బ్రిటిష సామ్రాజ్యములోని అనేక సామంతరాజ్యములన్న దృష్టకోణమును నిర్ధారించి తీర్పులిచ్చుటవలన ఇచ్చటి స్వదేశసంస్థానములు భారతరాజ్యాంగమునకు మున్ముందు సమశ్యగానెలకొలిపి బ్రిటిష్వారి సార్వభౌమౌత్వము సర్వదా సాగేలా పునాదులు వేశారు. అట్టి ప్రీవి కౌన్సిల్ తీర్పు ఉదాహరణకు కర్ణాటక నవాబు బ్రిటిష్ ఇండియా ప్రభుత్వము తనరాజ్యములో వసూలుచేసుకున్న సిస్తు తనకు రావలసిన భాగము రాబట్టుటకు ప్రీవీ కౌన్సిల్ లో దావా వేయగా ప్రీవీ కౌన్సిల్ వారు తీర్పు చెప్పుటకు నిరాకరించి ఆ వివాదము రెండు స్వతంత్రరాజ్యముల మధ్య దనీ వారుభయులు పరిష్కొనరించు కునవలసినదని త్రోసిపుచ్చుట స్వదేశ సంస్థాననములు స్వతంత్రులని చట్టరీత్యా పునాది వేశిరి


text: 7. గవర్నర్ జనరల్ వెల్లెస్లీ ప్రవేశపెట్టిన అనుబంధ సమాశ్రయమను (subsidiary alliance) రాజ్యతంత్రముతో కూడిన రాజనీతిని తదుపరివచ్చిన గవర్నర్ జనరల్ డల్ హౌసీ అమలుచేసి వలసరాజ్య విస్తరణచేశాడు. డల్ హౌసీ దొర యుద్ధములు చేయకుండా రాజ్యకుతంత్రములు ప్రయోగించి ఇంకా కొన్ని స్వతంత్రరాజ్యములను కలుపుకుని భారతదేశములోని బ్రిటిష్ వలసరాజ్యమును విస్తరించాడు. బ్రిటిష్ వారి ఆధిక్యత, దొరతనం(European superiority) నిలబెట్టుకునటయే అతని లక్ష్యముగానుండిన రాజనీతి. అతను అవలంబించిన అబిమతములు స్వతంత్రరాజ్యములను పరిపాలించుచున్న రాజు వారసుడు లేకుండా మరణించినచో వారసుడును దత్తతచేసుకునటకు ముందు రాజ్యము బ్రిటిష్ కంపెనీ ప్రభుత్వమును అనుమతి అడుగవలసియున్నది కావున అనుమతి యివ్వకపోయినయెడల స్వతంత్రరాజ్యపాలనా అధికారమునకు అనుమతి నవీకరణకాజాలదు అప్పుడు ఆ రాజ్యము బ్రిటిష్ ఇండియాలో కలిపివేయబడవలెనని ఆ క్రొత్త విధానము అమలుచేశాడు. ( చూడు డల్ హౌసీ)


text: బ్రిటిష్ ఇండియా ప్రభుత్వమును బ్రిటిష్ సామ్రాజ్యమకుటములో కలిపినటుల 1858 నవంబరు 1 తేదీన విక్టోరియా రాణిగారు చేసిన ప్రకటనలో " స్వదేశ సంస్థానధీశుల హక్కులు, దర్జాలు గౌరవములు మా స్వంత వానివలెనే గౌరవింతుమనియు సంధినియమములు పాటింతుమనియు" కొన్ని రాజ్యతంత్రములైన వాక్యములు చేర్చబడియుండెను <


text: 1935 వ సంవత్సరపు ఇండియా రాజ్యాంగ చట్టము ప్రవేశపెట్టిన కేంద్రీకృత (ఫెడరల్) పరిపాలనా వ్యవస్థ దేశమున ఒక పెద్ద పరివర్తన తీసుకురాగా దానితోపాటు వచ్చినది స్వదేశ సంస్థాదనములకు రాజ్యాంగహోదా


text: 1930 దశాబ్దమునాటి 662 సంస్థానములు రాజకీయముగా మూడు తరగతులుగానుండెను. సుమారు 100 సంస్థానములు సంపూర్ణ ఆంతరంగిక ప్రభుత్వమును కలిగియున్నవి. సామ్రాజ్య వ్యవహారములందును, విదేశ వ్యవహారములందును బ్రిటిష్ ప్రభుత్వమువారికి లోబడియున్నవి. 127 సంస్థానములు తమ ఆంతరంగిక వ్యవహారములందు బ్రిటిష్ ప్రభుత్వమువారి సలహా అధికారమునకు లోబడియున్నవి. బ్రిటిష్ వారి సలహాను శిరసావహింపవలసినదే. తక్కిన సంస్థానములుపై కూడా బ్రిటిష్ ప్రభుత్వమువారు తమఅధికారము చెలాయిచే స్దితిలోనుండిరి. ఆనాటి అన్ని సంస్థానముల పరిపాలకులూ నిరంకుశులే. ప్రజాభిప్రాయమునకు స్థానము లేదు. అంతేకాక వారు రాజ్యముపేరట చేసే ఖర్చులలో తమ రాజకుటంబ వ్యవహారములకు, దర్బారు దర్జాలకు, రాజనగరులనిర్మాణమునకు, ఇంకా అర్ధాన్నమైన పద్దులు రాజుగారి వేట, మృగరక్షణ మొదలగు ఖర్చులకే తమ రాజ్యాదాయమును ఖర్చు పెట్టుచుండిరి. జునగడ్ మహారాజ తన పెంపుడు కుక్కలకు వివాహ నిమిత్తము అనేక వేల రూపాయు సాలూనా ఖర్చుపెట్టినట్లు తెలియుచున్నది. సంస్థానాభివృధ్ధిగాని, ప్రజాక్షేమంగాని వారి దృష్టిలో రెండవస్థానమే. అటులనే భావల్పూర్ నవాబుగారు ( పంజాబూ సింథుకి మధ్యనుండిన చిన్న రాజ్యము) తమ సమయమును ఎక్కువగా ఇంగ్లండులో గడుపుచుండిరి.అయినాకానీ ఆ నవాబుగారు ప్రజాదరణముపొందియేయుండెను. 1929-30 బిక్కనీరు సంస్థానము యొక్క ఆదాయవ్యయములుచూచినచో పరిపాలనా వ్యయముక్రింద 1255000 రూపాయలవగా యువరాజు వివాహమునిమిత్తము 825000 రూపాయలనిట్లుగా కనపడుచున్నది. ఆ సంస్థానములలో బ్రిటిష్ వారు ప్రవేశ పెట్టిన రాజ్యాంగ చట్టముల ప్రకారము శాసనసభలున్నప్పటికినీ వాటికి శాసనాధికారములు స్వల్పము. ఎక్కువ సంస్థానములు నిరంకుశములుగానుండిననూ కొన్ని ప్రజాహితైకముగా నుండెను. అట్టి ప్రజాహితైక స్వదేశసంస్థానములలో చెప్పుకోదగ్గవి మైసూరు, బరోడా, తిరువాంకూరు కొచ్చినులని తెలియుచున్నది. ఆ నాలుగు సంస్థానములలో పరిపాలన ప్రజాప్రాతినిధ్యముతోకూడిన దైయుండుటయేగాక అచ్చట విద్యాసంస్థ బ్రిటిష్ఇండియాలో కంటే ఉన్నతంగా నెలకొల్పబడియున్నటులనూ, అనేక స్వదేశసంస్ధానములలో పెద్దపెట్టుబడితో కూడిన అభివృధ్దిపనులు విఫలమైనటులనూ అందుకొరకు బ్రిటిష్ ప్రభువుల వద్దనుండి అమితమైన అప్పులు చేసియుండినట్లును తెలియుచున్నది.


text: ఎక్సాల్టెడ్ హైనెస్ (Exalted Highness) అనీ, హైనెస్ (Highness) అని గౌరావార్దం సంబోధనచేసి ఆయా సంస్థానీదీశుల హోదా తెలుపుతూ వారి రాకకు గౌరవచిహ్నముగా ఫిరంగీలను పేల్చడం పరిపాటిచేశారు. మిక్కిలి గౌరాకార్ధము తీసుకున్నవారు కేవలము హైదరాబాదు నిజాము గారు మాత్రమే. 21 ఫిరంగీల ప్రేల్చుడుతో ఆహ్వానింపబడినవారిలో హైదరాబాదు నవాబుతో పాటుగా బరోడా, మైసూరు, జెమ్మూ-కాశ్వీరం మరియు గ్వాలియర్ మహారాజులున్నప్పటికీ హైదరబాదు నిజాముగారికి ఎక్సాల్టెడ్ హైనెస్ (Exalted Highness) అని సంబోధనయుడెడిది మిగతావారికి హైనెస్ (Highness) అని గౌరావార్దం సంబోధనయుండెడిది. 19 పిరంగీల ప్రేలుడునిచ్చిన వారిలో ఐదుగురు సంస్థానాధీశులుండిరి భోపాలు, ఇందౌర్, ఉదయపూరు, కొల్హాపూరు, ట్రావెన్కూరు సంస్థానాధీశులు. 107 మందికి 9 గాని 11 గాని ఫిరంగీప్రేలుడునూ, ఇంక మిగతా దాదాపు 450 మంది సంస్థానాధీశులకు అసలు ఫిరంగిప్రేలుడేలేని హోదా నిచ్చిరి బ్రిటిష్ ప్రభువులు. వైస్రాయికి స్వదేశసంస్థానాదీశుల వ్రాతప్రతులలో వారికి ఫిరంగీ పేలుడి సంఖ్యపెంచమని అభ్యర్థించుటకూడా ఉంది. ...సశేషం


text: 1899-1905 మధ్య పరిపాలించిన గవర్నర్ జనరల్ లార్డ్ కర్జన్ పరిపాలనలో ప్రజాహిత పరిపాలననుపేక్షించిన కొన్నిసంస్థానాధీశులకు పట్టాలనొసగ తిరస్కరించెను. భారతదేశ స్వాతంత్ర్యసమరయోధము చివరలో స్వదేశసంస్థానములను అండగా పెట్టుకొని రాజకీయములుచేసిన ముస్లింలీగు నాయకుడు జిన్నా మొదటి రౌండు టేబుల్ సమావేశములో భారతదేశ స్వాతంత్ర్యమునకు ప్రతినిధత్వము కేవలము కాంగ్రెస్సురాజకీయపార్టీ కాదనియూ ముస్లిముల తరఫున ముస్లిమ్ లీగును, స్వధేశసంస్థానములు కూడా కలవనియు వారి గొంతు నొక్కుతున్న కాంగ్రెస్సురాజకీయ పార్టీ చేతికి అఖండ భారతదేశ ప్రభుత్వమునిర్మించి పరిపాలించుట కథికారములేదని వాదన ప్రవేశపెట్టెను. అటుతరువాత 2వ రౌెండు టేబులు సమావేశము(1932) లో భారతదేశానికి బ్రిటిష్ ప్రభువులిచ్చు కేంద్రీకృతముగనుండెడి కొత్తరాజ్యాంగములో తాముకూడా భాగీదారులుగ నుండుటకు స్వదేశ సంస్థానప్రతినిధులు తమ సమ్మతి తెలిపిరి. అది బ్రిటిష్ ప్రభువులకణుగమైన సమ్మతి. స్వదేశ సంస్థానాధీశులందరు నిరంకుశ పరిపాలకులైయుండినందున వారి సంస్థానములలో శాసనసభలునెలకొల్పు రాజ్యాంగము భారతదేశమునకిచ్చి ప్రజాపరిపాలనా పధ్దతి ప్రవేశపెట్టితమని తమ సార్వభౌమత్వమును కొనసాగించారు.


text: 1947 ఫిబ్రవరి 20వ తారీఖున బ్రిటిష్ పార్లమెంటు (హౌస్ ఆఫ్ కామన్సు) లో క్లెమెంటు అట్లీ చేసిన ఘోషణ చారిత్రాత్మకమైనది. ఎట్టిపరిస్థితులలోనైనను బ్రిటిష్ ప్రభుత్వము భారతదేశమునుండి జుాన్ 1948 లోపల వదలిపెట్టవలసియున్నదన్న ఘోషణ. అప్పటి వైస్రాయి వావెల్ ను తొలగించి మౌంటు బాటన్ను వైస్రాయిగా నియమించెను. అప్పటినుండి 16 నెలలోభారతదేశము వదలి వచ్చెేయుటకు తీసుకోవలసిన నిర్ణయములు, చేయవలసిన కార్యక్రమముల బాధ్యత మౌంటు బాటన్ భుజములపై పెట్టబడింది. గానీ ఎలా వదలాలి ? ప్రభుత్వమును ఎవరకి అప్పగించవలెనను రెండు గడ్డు ప్రశ్నలకు సమాధానము వెతికి ఆచరించవలసియున్నది. అంతవరకూ అఖండ భారతదేశమును విభజించరాదనియే ధోరణిలో భారతదేశమున బ్రిటిష్ సామ్రాజ్యము సార్వభౌమత్వము నిలబెట్టి వుంచుటకు సూచించిన మార్గములో చివరగా సర్ స్టఫర్డు క్రిప్సు విచారణ సంఘమువారి వింతరాజ్యాంగము.


text: 1946 జూలైలో బ్రిటన్ ప్రధాన మంత్రిగా క్లెమెంట్ అట్లీ (Clement Atlee) పదవి చేపట్టిన తరువాత భారతదేశానికి స్వతంత్రమునిచ్చుటకు అన్ని వర్గములకు సమ్మతమైన మార్గము కనుగొని సూచించమని మార్చి 1947 లో భారత వైస్రాయి లార్టు ఆర్చిబాల్డు వావెల్ (Lord Archibald Wavell) తో కూడిన సర్ స్టఫర్డు క్రిప్సు (Sir Stafford Cripps) అధ్యక్షతన విచారణ సంఘము నియమించబడింది. ఆ విచారణ సంఘము మహ్మదీయుల కొరకు దేశ విభజనచేయమన్న ముహమ్మద్ అలీ జిన్నా (Muhammad Ali Jinnah) ప్రతిపాదనను త్రోసిపుచ్చింది. స్వదేశ సంస్థానములతో కలసియుండిన అఖండభారతదేశమున కేంద్రీయుతమైన రాష్ట్ర ప్రభుత్వములను నెలకొల్పుటకు సూచించెను. హిందు, ముస్లిమ్ వర్గములవారిని సంత్ప్తుప్తిచేయుటకై చేసిన ఆ క్రిప్సు విచారణ సంఘపు రాజ్యాంగ పరిష్క్రుతి (constitutional award) లో భారత రాజ్యాంగము మూడు సమూహములకలియికగా ప్రతిపాదించబడెను. (1) అధిక సంఖ్యలో హిందువులున్నరాష్ట్ర శాసన సభలన్నీయు ఒక సమూహముగనూ (2) ముస్లిములు అధికముగయున్న రాష్ట్రములలోని శాసన సభలను రెండు సమూహములుగ పశ్చమోత్తర పరగణములవి రెండవ సమూహముగను, బెంగాల్- అస్సమ్ రాష్ట్రశాసన సభలను మూడవ సమూహముగను విభజించి ఆ మూడు సమూహముల శాసనసభలు కలిసిన ఒక కేంద్ర ప్రభుత్వశాసనసభనేర్పచవలసియున్నది. దేశ రక్షణ, విదేశ వ్యవహారములు, సమాచారయంత్రాంగము కేంద్ర ప్రభుత్వముక్రిందనుంచి మిగత పరిపాలనా అధికారములకు సంబంధించిన విభాగములకు శాసనములు చేయు హక్కును రాష్ట్ర ప్రభుత్వ శాసనసభలకివ్వబడెను. నిరంకుశపరిపాలనాధికారములుగల స్వదేశసంస్థానములనూ ప్రజాప్రాతినిధులకు బాధ్యతగలిగి యుండు రాష్ట్రీయప్రభుత్వములును కలసియుండు వింతసంయుక్త రాజ్యాంగమివ్వచూపిన క్రిప్సు పరిష్కృతి విఫలమగుటలో ఆశ్చర్యములేదు. క్రిప్సునిచారణ సంఘముచేసిన అట్టి వింత రాజ్యాంగము విఫలమగుటకు కారణము ఆ సంఘమువారు కాంగ్రెస్సువారినీ, ముస్లింలీగువారినీకూడా సంతోష పెట్టుటకు అందు చేర్చిన పరస్పరవికటితమైన పరిఛ్ఛేదములే (CLAUSES క్లాజులు). కాంగ్రెస్సు వప్పుకున్నాగాని ముస్లింలీగువారు తిరస్కరించారు. దాంతో లండనులోని అట్లీప్రభుత్వము భారతవైస్రాయిగా వావెల్ ని తీసివేసి మౌంటుబాటన్ను నియమించి 1948 జూన్ లోగా ఎట్టిపరిస్తితు లలోనైననూ భారతదేశమును తమ బ్రటిష్ పరిపాలన ముగించుదరని బ్రిటిష్ పార్లమెంటులో ఉద్ఘోషించారు. అప్పటికి రాజుల ఛేంబరు (Chamber of Princes) కు ఛాన్సలరైయుండిన భోపాల్ నవాబు సర్ హమీదుల్లా ఖాం గారు ఆసందర్భమున నిష్టూరముగా వాపోయినదేమనగా సర్వస్వతంత్రులైన స్వదేశ సంస్ధానాదీశులు ఒక రాజకీయపార్టీ నిర్మాణించు ప్రభుత్వము క్రింద ఎలావుండగలవు అని ప్రశ్నించారు .


text: క్రిప్సు మిషన్ విఫలమైనతరువాత మౌంటుబాటన్ ప్రభృతులు ఆనాటి సమశ్యకు (ప్రభుత్వాదికారము ఎవరకు అప్పచెప్పి తాము వెడలిపోవాలి అన్న సమశ్యకు) మార్గము అప్పటిలో రిఫారముల కమీషనర్ (Commissioner of Reforms) గానుండిన ఐ.సి.యస్ అధికారియైన వి.పి. మినన్ (వప్పల్ పంగుణి మినన్; V. P. Menon) కు అప్పచెప్పి సమాధనము సూచించమనగా 1947 మే నెలంతా కష్టపడి వి. పి. మినాన్ గొప్పచతురతతో తయారుచేసిన మార్గసూచకమునే మౌంటుబాటను స్వయముగా లండను తీసుకునిపోయి 1947 జూన్ 3వ తేదీ బ్రిటిష్ పార్లమెంటు చేత ఆమోదించుకుని వచ్చాడు. ఆ జూన్3వ తేదీ ప్రణాలిక ప్రకారము బ్రిటిష్ ప్రభుత్వము భారతదేశమును వదలిపెట్టిన నాటినుండి బ్రిటిష్ సామ్రాజ్యముయొక్క సార్వభౌమత్వము స్వదేశ సంస్థానముల పై అంతమొందును అని పేర్కొన బడింది. ఆ జూన్ 3 వ తారీఖు నాటి ప్రణాళికలోనే అఖండభారత ధేశము ఇండియా డొమినియను  గనూ, పాకిస్తాను డొమినియన్గనూ విభజించి ప్రభుత్వాధిఖారములను బ్రిటిషవారు రెండు దేశములకూ వేరువేరుగా అప్పజెప్పుదరని చెప్పబడియున్నది. ఆ ప్రణాలిక వెలువడిన వెనువెంటనే కలిగిన స్పందన స్వదేశ సంస్థానాధీశుల నిస్పృహ నిరాశ లకు చిహ్నముగా ఛేంబరు ఆఫ్ ప్రిన్సెస్ కి అధ్యక్షుడుగానుండిన భోపాలు నవాబు గారు రాజీచేశాడు. కార్యప్రణాలికలు, సమావేశములతో మౌంటుబాటన్ ప్రభృతులు నిమగ్నమైయిరి.అఖండ భారతదేశమును ఇండియా, పాకిస్తాన్ డొమీనియన్లుగనే గాక యావత్తు స్వదేశ సంస్థానములకు కూడా అధినివేశ ప్రతిపత్తి (Dominion Status) కలుగునన్న రాజకీయమైన అతితెలివిచేతనో  వైస్రాయి కార్యదర్శి గానుండియున్న సర్ కొన్రారడ్ కార్ ఫీల్డు (Sir Conrad Corfield) అసాధ్యమైనట్టియు వింత దృష్టికోణమును వెలిబుచ్చెను సర్ కొన్రారడ్ కార్ ఫీల్డు దొర అప్పటిలో మౌంటుబాటన్ సలహాదారులలో స్వదేశ సంస్థనలను పర్యవేక్షించే బ్రిటిష్ రాజకీయవిభాగమునకు అదిపతిగా నుండి స్వదేశ సంస్థానాధీశులకు సన్నిహితస్నేతుడుగనూ ముఖ్యముగ నిజాముగారికి చాల సన్నిహితుడుగనూ నుండినవాడనీ, కానీ మౌంటుబాటన్ తో విభేదములకలిగి యుండెననీ తెలియుచున్నది. అదృషటవశాన మౌంటుబాటన్ ఆ ప్రతిపాదనతో ఏకీభవించక నెహ్రూతో ఏకీభవించి నెహ్రూ అప్పుడే నియమించిన రాష్ట్రీయ విభాగమును వల్లభాయి పటేల్ గారి నియంత్రణలో నెలకొలిపి కార్ ఫిల్డు దొరనితొలగించడం జరిగింది.


text: 1947 జూలై 18 తేదీన ఇండియా ఇండిపెండెన్సు చట్టం పై బ్రిటిష్ రాజు 6వ జార్జి హస్తాక్షరమైనది. భారతదేశము లోని బ్రిటిష్ సార్వభౌమత్వమంతరించటంతో స్వదేశ సంస్థానములు ఎవరకివారు స్వతంత్ర దేశములైనటులకాదని అంతకుముందే 1947 జూన్ వర్కింగ్ కమిటీ నిర్ణయములలో కాంగ్రెస్సువారు వక్కాణించి స్వదేశసంస్థానముల భవిష్యత్తుపై తమవైఖరి స్పష్టముచేసిరయుండిరి. గతరెండు శతాబ్దములలో బ్రిటిష్ సామ్రాజ్య సార్వభౌమత్వమును అంగీకరించుతూ అన్ని స్వదేశ సంస్థానములు సంధిపత్రములపై హస్తాక్షరములుచేసినవారైయుండుట చేత భారతదేశములో బ్రిటిష్ సార్వభౌమత్వమంతమొందడంతో స్వదేశ సంస్థానముల వప్పందములుగూడా అంతమొందెను. బ్రిటష్ వారు భారతదేశములో వహించుతున్న సార్వభౌమత్వము అన్యాక్రాంతము చేయబడని అధికారమనియూ (transferable కాదని) స్వధేశ సంస్థానాధీశులు బ్రిటిష్ ప్రభుత్వము స్థానములో వచ్చిన ప్రభుత్వముతో కొత్త వప్పందములు చేసుకునుటయో లేదా ఇతర రాజకీయ ఏర్పాటు చేసుకునుటయే చేయవలెనని బ్రిటిష్ ప్రధానమంత్రి అట్లే కూడా అధికారరూపకంగా ఆమేరకు పార్లమెంటులో ఘోషణ చేసియుండెను. అఖండ భారతదేశము రెండు అధినివేశ స్వరాజ్యములు (Dominions) గా విభజించబడి అఖండ కేంద్రశాసనసభ కూడా రెండుగనైన ది. తరువాత 1947 జూలై నెలాఖరుకు వైస్రాయి మౌంటుబాటన్ స్వదేశ సంస్థానాధీశులను సంబోధించుతూ ఛేంబరు ఆఫ్ ప్రిన్సెస్ లో ఆవిషయమే ఘోషించియుడెను . భారతదేశ స్వదేశ సంస్థానములపై బ్రిటిష్ సార్వభౌమత్వమంతమొందినదనియూ, స్వదేశ సంస్థానములు ఇండియా డొమినియన్తో గానీ లేదా పాకిస్తాను డొమినియన్తో గానీ అంగీకార వప్పందములు చేసుకొననియడల అది బ్రిటిష్ సార్వభౌమునత్వమవమానపరచినట్లనియూ ఘోషించెను. దేశ రక్షణ విదేశవ్యవహారములు తమ సంస్థానములకు చేయు హక్కు డొమినీయన్ ప్రభుత్వములకలందులకు తమ తమ రాజకీయ హోదాలు కలిగియుండుటకు, ప్రివిలెజస్సులకొరక ఆ రెండు డొమినీయన్ ప్రభుత్వములను సంప్రతించవలసినదనియూ సలహానిచ్చెను. అంతేకాక ఏప్రిల్ 19వ తేదీ గ్వాలియర్లో నెహ్రూ చేసిన ప్రసంగములో కూడా ఆమేరకు స్వదేశ సంస్థానములను హెచ్చరించి భారతదేశ డోమీనియన్లో చేరుటకు అంగీకారము తెలుపని వారు భారతదేశానికి శత్రువులుగా పరిగణింప బడుదురని నిస్సంశమయుగా ఘోషించియుండెను. వల్లభ్భాయి పటేల్ తోను, వి.పి. మినాన్ ఆధ్వర్యమున కొత్తగా నెలకొల్పబడ్డ రాష్ట్ర వ్వవహారాల విభాగమునకు 1947 జూలై చివరనాటినుండి అనేక స్వదేశ సంస్థానధీశులు భారతదేశ డొమీనియనలో విలీనమగుటకు తమ తమ అంగీకారములు పంపనారంభించిరి. భారతడొమీనియన్ లో స్వదేశ సంస్థానముల విలీనమునకు సంస్థానాధీశుల అంగీకార-స్వీకారముల గూర్చి నెహ్రూ- పటేల్ ప్రభుతృలకు కలిగియున్న ధ్యాన్నము పాకిస్థాన్ డొమీనియన్ లో జిన్నా చూపలేదని తెలియుచున్నది. పాకిస్థాన్ డొమీనియన్ లో నున్నట్టి క్వలత్ మరియూ భాహవల్పూరు స్వదేశ సంస్థానములతో చాల సులువుగనే వప్పందముల కలుగునని ఆతనికి ధైర్యమైయుండెను. స్వదేశ సంస్థానముల భవిష్యత్తు యొక్క స్ధితిగతులు తనకు చాల చివరిదాక తలకెక్కలేదనియు దానిని గూర్చిన విషయములు ప్రముఖమైనవన్న సంగతి క్రమేణా అవగతమైనదనియూ మౌంటు బాటన్ అంగీరంచియుండెను


text:
జూన్ 1948 లోపల బ్రిటిష్ ప్రభుత్వము భారతదేశమును విడనాడునని వెలువడిన బ్రిటిష్ సామ్రాజ్యపు నిర్ణయముతో స్వదేశ సంస్థానము లేవిధముగా పరిగణింపబడునన్న అంశము అప్పటినుండి తీవ్ర చర్చాంశమైనది. 1947 జూన్ 3 తేదీనాటి బ్రిటిష్ పార్లమెంటు ప్రకటన పర్యవసానముగ స్వదేశ సంస్థానముల భవిష్యత్తు విషయంలో తెలియుచున్న చరిత్రాంశములు (1) స్వదేశ సంస్థానములపైన తమ సార్వభౌమత్వము ఇంకోరికి అప్పచెప్పజాలమనియూ, వారితోనే ఆ సార్వభౌమత్వ మంతమొందునను బ్రిటిష్ ప్రధానమంత్రి ప్రకటనచేయుటవలన భారతదేశము లోని 562 స్వదేశ సంస్థానములు సర్వస్వతంత్రులమగుదమనే స్వాభావికమైన స్పందనకు దోహదమైనది. (2) ఇటువంటి స్పందన సమశ్య పూరితమగునని ముందుగనే గమనించిన నెహ్రూ 1947 జనేవరి మరియూ ఏప్రిల్ నెలలోజరిగిన బహిరంగ సభలలో చేసిన ఘోషణద్వారా భారతడొమినియన్ లో కలిసిపోవుటకు నిరాకరించు స్వదేశ సంస్థానములు శత్రువులుగ పరిగణింపబడునను హెచ్చెరించియుండెను. అంతేకాక జూన్ 1947 కాంగ్రెస్సు మహా సభలో తమ వైఖరి (బ్రిటిష్ సామ్రాజ్యమునుండి నిష్క్రమించబడ్డ స్వదేశ సంస్థానములు ఎవరికివారు స్వతంత్రులు కాజాలరన్నతీర్మానము ద్వారా) స్పష్టం చేసియుండెను. అందువల్ల బ్రిటిష్ ప్రభుత్వమునుండి పరిపాలనాధికారము భారతడొమినియన్ చేతికందగనే స్వదేశ సంస్థానములపై సార్వబౌమౌత్వము కూడా కలుగనని ఆనాటి అధినేతలైన నెహ్రూ పటేల్ ప్రభృతులు తలచిరని పేర్కొనుట వారి రాజకీయపరిజ్ఞానము, మేదాశక్తిని సంకుచితముగా సమీక్షించినట్లగును. నెహ్రూ ముందుచూపుతోనే అప్పటికే(జూలై 1947) రాష్టవ్యవహారాల విభాగమును వల్లభాయిపటేలు నాయకత్వములో నెలకొలిపి వి. పి. మినన్ ను కార్యదర్శిగా నియమించెను. అప్పటిదాకా ప్రతి సంస్థానములో నుండిన బ్రిటిష్ రెసిడెంట్లు ఆనాటితో విముక్తికాబడినట్లు పరిగణించి వారిద్వారా వ్యవాహరక సూచనలు చెల్లవని నిశ్చయించబడింది. (3) స్వతంత్ర భారతడొమినియన్లో కలిసిపోవుదుమని ప్రతివక్క స్వదేశ సంస్థానాధీశులు లిఖిత పత్రములు ఢిల్లీ లోని రాష్ట్ర వ్వవహారాల విభాగమున కందజేయవలనెని నిర్ణయించబడింది. ఆ దిశలో జరిగిన కొన్నిఇతర ముఖ్య చరిత్రాంశములు
సంస్థానాధీశులు తామంతటతామే ముందుకు వచ్చుటకు ప్రోత్సాహకముగ అధికారముచేపట్టనున్న భారతడొమినియన్ ప్రభుత్వము చేసిన కార్యాచరణ  (1) జూలై 5వతారీకున ప్రకటించబడిన ఆశ్వాసనములు  (అ) దేశ రక్షణ, విదేశ వ్యవహరములు, వార్తాసూచనవ్యవహారములు తప్ప(ఇవి భారత ప్రభుత్వము క్రిందనుండును) మిగత కీలక పరిపాలనా విభాగములు స్వదేశ సంస్థానముల ప్రభుతము క్రిందనుండుననియూ (ఇ) స్వదేశ సంస్థానాధీశుల గౌరవ హోదాలు, స్వాభిమాన దర్జాలు, రాజరికపు సౌఖ్యములు, లాంఛనములు ( princely privileges and princely perquisites) కలిగి యుందురనియూ ఆశ్వాసనములియ్యబడెను. (2) అన్నిరకముల హోదాగల సంస్థానాధీశులకు ఒకేరమైన పారదర్శమైన అంగీకార దస్తావేజు (Standard common instrument of accession) తయారుచేసిరి (3) తత్సంబందిత విషయముల మధ్యస్తీకరణము (negotiation బదలాయింపు)చేయుటకొరకై కేంద్రీయ వ్యవస్థనెలకొల్పబడెను (4)ఉన్నస్థితి కాపాడు పత్రము(Stand still Agreement) కూడా నిర్మించబడెను. అట్టి Stand still Agreement కావలనని కోరిన సంస్థానము, జమ్మూ-కాశ్మీరు. అంతేకాక (5) అవసరమైనచో ఇండియా ఇండిపెండెన్సు బిల్లును సవరణచేయుటకు కూడా వ్యవస్థచేయబడెను.


text:
21 ఫిరంగి హోదా కలిగిన అతి పెద్దదైన హైదరాబాదు నిజాంగారి సంస్థానము, 19 ఫిరంగీల తిరువాంకూరు సంస్థానమునుండి కనుక మొదటగా సమ్మతిపొందగలిగితే మిగతా సంస్థానముల వారు కదలి వచ్చెదరని వల్లభాయి పటేలు, మౌంటుబాటన్లు సమాలోచన చేసిరియుండిరి. వారు కనక నిరాకరించినచో మిగత సంస్థానాధీశులు, మైసూరు, భోపాలు, ధోల్పూరు మున్నగు అనేక ఇతర సంస్థానాధీశులు కూడా వెనుకంజ వేయుదురనికూడా తలచబడింది. కాంగ్రెస్సు ప్రభృతులైన నెహ్రూ, గాంధీలను చాలమంది సంస్థానాధీశులు విముఖత్వముతో చూచుదు రనియూ అందుకు కారణము జమీందారులను, జాగీరు దారులను తొలగించవలెనన్న కాంగ్రెస్సు అధికారములోకి రాగనే అతి త్వరలోనే సంస్థానాధీశులను కూడా రూపుమాపునని భోపాలు నవాబుగారైన హమీదుల్లా ఖాన్ తన అభిప్రాయమును వెలిబుచ్చిరి.
స్వతంత్ర భారతడొమినియన్ లో చేరుటకు వెనువెంటనే సుముఖమైన అంగీకారమును తెలిపిన సంస్థానాదీశులలో రామ్పూరు నవాబు గారు(15 ఫిరంగీల హోదాగలిగిన). రామ్పూరు సంస్థానము ఉత్తర ప్రదేశములో హిందూవులు అధికసంఖ్యలోకలిగియుండిన నొక చిన్న స్వదేశ సంస్థానము. నవాబుగారటుల అంగీకారము చేయగనే పాకిస్తాన్లో చేరవలెనన్న మహ్మదీయులు వ్యతిరెకత జూపుతూ అలజడి కలిగించిరి.
రాజస్థాను లోని అధిక హిందూజనసంఖ్యతో హిందు రాజపుత్ర రాజుల పరిపాలనలోనుండిన సంస్థానములలో ప్రముఖమైనవి జోధపూరు, ఉదయపూరు, జైసల్మీరు. ఇవి పాకిస్థానుకు ఆనుకుని యున్నవి. పెద్ద స్వదేశసంస్థానములో నొకటైన జోదపూర్ సంస్థానము(మార్వాడ్) గొప్ప జనప్రియుడైన మహారాజా ఉమ్మైదు సింగు కుమారుడు  హన్వంత్ సింగు 1947 జూలైనాటికి పరిపాలించుచుండెను. జోధపూరు సంస్థానము లోనుండిన అమర్కోట 1843లో బ్రిటిష్ ప్రభువులు కబళించిరి తరువాత పాకిస్తాన్లో చేర్చబడింది. తిరిగి అమర్కోటను తమకిచ్చెదమని ఆశ జూపించి మహ్మదలి జిన్నాచెప్పుడుమాటలకు లోనై పాకిస్తాన్లో చేరుట కంగీరించునను విషయము కాంగ్రెస్సు అధినేతలకు ఆత్రుత కలిగించియుండెను.
ఇండోర్ (ఇందౌర్) సంస్థానం
19 వ శతాభ్దములో భారతదేశపు బ్రిటిష్ ప్రభువుల ఆధిక్యతను ధిక్కరించి పోరాడి స్వతంత్రవీరులైన హోల్కర్లు పరిపాలించిన ప్రాచీన సంస్థానము. ఇప్పటి మధ్యప్రదేశ రాష్టములో ప్రముఖ పట్టణము ఇండోర్ (ఇందౌర్ అని హిందీలో). భారతదేశము స్వతంత్ర డొమినియనుగా అయిన 1947వ సంవత్సరము నాటికి ఆ ఇందౌర్ సంస్థానము రెండవ యశ్వంతరావు అధికారములోనుండెను. ఏకారణముచేతనో అతను భారతదేశ డొమినియన్లో చేరుటకు అంగీకారము గానీ నిరాకారముగానీ చేయక అంతర్యామితో నిమగ్నుడై కాలాయాపనచెసి చివరకు వైస్రాయి మౌంటుబాటన్ అధికార సూచనకు స్పందించి వ్యక్తిగతముగ కలయ వచ్చి ఏమియును తేల్చక నిష్క్రమించెను. కానీ కొలది రోజులకే రాష్ట్ర వ్యవరాల విభాగమునకు ఇతని అంగీకార దస్తావేజు సాదారణ తపాలాద్వారా చేరుట యావన్మందికి ఆశ్చర్యముకలిగించింది.


text:
విముఖత చూపిన స్వదేశ సంస్థానములలో హైదరాబాదు నిజాం, జమ్మూ-కాశ్మీర, తిరువాంకూరు, ఇందౌర్, సంస్థానములను గూర్చి చెప్పదగ్గ చరిత్రాంశములు కనబడుచున్నవి.
తిరువాంకూరు సంస్థానము ఇప్పటి తిరువనంతపురం వర్మ వంశీయులైన రాజులు 18వ శతాబ్దమునుండి పరిపాలించుచూ బ్రిటిష్ వారి నిష్క్రమించునాటికి అన్నితీరులా అభివృధ్దిచెంది ఆస్ట్రేలియా దేశమంత జనాభాసంఖ్య కలిగియున్న సంస్థానము. స్వతంత్ర భారత డొమీనియన్లో చేరుటకు నిరాకరించిన సంస్థానములలోనొకటి. మహారాజా ప్రతినిధిగా వ్యవహారములు నడపిన ఆ సంస్థానము యొక్క దివాను, సర్ సి.పి. రామస్వామి అయ్యర్ 1947 జూలై 14 తేదీన తన సంస్థానము స్వతంత్రముగా నుండునని ప్రకటించెను. కానీ మౌంటుబాటన్-వల్లభ్ భాయి పటేల అదినేతల బుజ్జగింపులు, హెచ్చరింపులతో భారతడొమినీయన్లో చేరుటకు జూలై30 తేదీన ఆ సంస్థాన మహారాజు గారి అంగీకారము తెలిపిరి.


text: అసఫ్ జాహి వంశమువాడొకడైన నిజాం ఉల్ముల్కు అను నవాబు మొగల్ సామ్రాజ్య ప్రతినిధిగ 1713 నియమించబడ్డాడు. ఔరంగజీబు మరణానంతరము క్రమేణా మొగలాయి సామ్రాజ్య క్షీణంచుచుండిన రోజులలో అతను కూడా స్వతంత్ర రాజుగ పరిపాలన సాంగించెను. 7తరాల తరువాత వారసుడైన అతని సంతతివాడు మీర్ ఊస్మాన్ అలిఖాన్ బ్రిటిష్ సామ్రాజ్య నిష్క్రమణ ప్రయత్నములు జరుగుతున్న 1947 నాటికి హైదరాబాదు నిజాముగా ఆ సంస్థానమును పరిపాలించుచుండెను. అప్పటి ప్రపంచములో కల్లా గొప్ప ధనికుడని పేరుపొందియుండి, బ్రిటిష్ ప్రభువుల కొలువులో పలుకుబడి గల్గియుండినవాడు. 85శాతం జనాభా హిందువులుకలిగియుండి ఆస్ట్రేలియా దేశముంతటి (జనాభా సంఖ్యవారీ) హైదరాబాదు సంస్థానమునకు ప్రత్యేక పార్లమెంటు, కంరెన్సీ(మారక ద్రవ్యము), సైనికబలగము యుండియున్నది. ఉత్తర సర్కారులు అనబడిన రాజ్యభాగమును(రాజమండ్రినుండి మచిలీ పట్టణం దాకా) వారికి చక్కబెట్టిన నిజామునకు, అతని సంస్థానమునకు బ్రిటిష్ ప్రభువులు చాల ప్రాముఖ్యతనిచ్చియుండిరి. 1947 జనేవరి నుండి అతి వేగముగ నెలకొంటున్న రాజకీయ పరిస్థితులలో హైదరాబాదు నిజాంగారి అభిమాన పాత్రులు, మిత్రులైన బ్రిటిష్ అధికారులు బ్రిటిష్ సామ్రాజ్య నిష్క్రమణతో భారతదేశములోని అనేక స్వతంత్రరాజ్యములు స్వతంత్ర దేశములగా పరిగణింపవలెనన్న ధోరణి ప్రవేశ పెట్టిరి. ఉన్నత జీతబత్తెములపై నిజాం నియమించుకున్నరాజకీయ సలహాదారుడు సర్ వాల్టర్ మాంక్టన్ దొర నిజాం తరఫున హైదరాబాదు సంస్థానము బ్రిటిష్ వారి మిత్రరాజ్యమనియు చాల చక్కగా పరిపాలించిన కరవు రహితమైన రాజ్యమనియు, భారతదేశములో విలీనమైనచో నిజాము రాజ్యములోనున్న ముస్లిం జనాభా తిరుగుబాటు చేయుదురనియు బ్రిటిష్ సామ్రాజ్య ప్రతినిధి వైస్రాయి మౌంటుబాటన్ కాంగ్రెస్సువారి చెప్పుచేతలలోనుండబట్టి నిజామున కన్యాయము జరుగు చుండెనని బ్రిటిష్ పార్లమెంటు విపక్ష రాజకీయనాయకుల అనురాగము పొందుటకు ప్రయత్నించెను. తమ అభిమానపాత్రుడు, మిత్రుడైన నిజామును అవసరసమయములో విడనాడకుండ చేయూత నియ్యవలసిన సమయమని బ్రిటిష్ విపక్షనాయకుడైన చర్చిల్ వ్యాఖ్యానములు చరిత్రలోకెక్కినవి. పాకిస్తాన్ అధినేత జిన్నాహ పాకిస్తాన్లో చేరమని నిజామును ప్రేరేపించెనప్పటికినీ తన రాజ్యము భారతదేశముతోగానీ, పాకిస్తాన్ తోగానీ చేరక స్వతంత్ర డొమినియన్గ నుండునని జూన్ 3 తారీకునాటికే ఫర్మానా విడుదల చేసియుండెను గానీ చివరగా నిజాము కొంత మెత్తబడి హైదరాబాదు సంస్థానముయొక్క విదేశవ్యవహారములు, రక్షణ, సమాచార- ప్రచారములు భారతదేశకేంద్ర ప్రభుత్వమున కప్పచప్పుటకు సంసిద్దుడైననూ భారతదేశములో చేరిపోవుటకు మాత్రము నిరాకరించెను. ఆగస్టు 15 తరువాత హైదరాబాదు సంస్థానమును గురించి తెలుసుకోవలసిన చరిత్రాంశములు వివరములు పెక్కు ఉన్నాయి.


text: భారతడొమినియన్లో చేరుటకు విముఖత చూపియుండిన స్వదేశ సంస్థానములలో మరొకటి జమ్మూ కాశ్మీర సంస్థానము. జనాభావారి తక్కువైనప్పటికినీ వైశాల్యములో హైదరాబాదు సంస్థానమంతటి పెద్దదైన సంస్థానము. 85శాతం మహ్మదీయ ప్రజలు కల ఆ సంస్థానము 1925 నుండి మహారాజ సర్ హరి సింగు అని ప్రసిధ్దిచెందిన హిందుమతస్తుడైన రాజు పరిపాలనలోనుండెను. మహారాజ హరి సింగు 1915లో నేషల్ డిఫెన్సు అకాడమి పట్టభద్రుడైయ్యను. మహారాజ ప్రతాప్ సింగు పరిపాలనాకాలములో జమ్మూ-కాశ్మీరు సైన్యమునకు ముఖ్య సైనికాధికారిగనుండెను. మహారాజైనతరువాత ఇతను రెండవ ప్రపంచయుధ్ధములో పాల్గొని యోగదానము చేయుటకు తన సైన్యమును ప్రోత్సహించి బ్రిటిష్ వారి అభినందనలకు పాత్రుడై 1944వసంవత్సరం  బ్రిటిష్ వార్ కాబినెట్కు ఆహ్యానించబడెను. తన సంస్థానములో రాజకీయ వత్తిడివలన 40 మంది ఎన్నుకొనబడిన సభ్యులతో 75 సభ్యుల శాసన సభనేర్పరచి నామమాత్రపు ప్రజాపరిపాలనా పధ్దతి నడుపుచుండెను. ముస్లిం కానఫరెన్సు అనబడు రాజకీయ విపక్ష పార్టీ స్థాపనతో మహారాజ హరి సింగు నిరంకుశపాలనకు వ్యతిరేకత పెరిగింది. 1932 నుండి షైక్ అబ్దుల్లా ఆ పార్టీకి అధ్యక్షుడుగానుండెను. 1939 లో నెహ్రూ సలహా ప్రకారము తన పార్టీని నేషనల్ కానఫరెన్సుగా మార్చిన కారణముగ ముస్లిం కానఫరెన్సుపార్టీ చీలి గులాం అబ్బాసు నాయకత్వములో ముస్లింలీగు పార్టీ గనే కొనసాగెను. షైక్ అబ్దుల్లా నెహ్రుకి సన్నిహితుడిగానుండెను. నిరంకుశుడైన మహారాజ హరి సింగును తీసివైసి ప్రజాప్రతినిధిగనుండిన సంస్థానాధీశుని నియమించవలెనని ఆందోళన ఉదృతము చేయగా అప్పటి ప్రధానమంత్రి రామచంద్ర కక్ ప్రభుత్వము 1945 లో అతనిని నిర్బంధములోనుంచి అతనిపై న్యాయస్థానములో అభియోగము నడిపించెను. షైక అబ్దుల్లా తరఫున న్యాయవాదిగా నెహ్రూ స్వయాన్న కాశ్మీరుచేరుకున ప్రయత్నించగా అతనిని రానీయక దారిలోనేనిర్బందించి వెనుతిరిగి పంపివైసెను. ముస్లిం కానఫరెన్సు పార్టీ అధ్యక్షుడైన గులాం అబ్బాసు మహ్మద్ అలి జిన్నాతో సన్నిహతుడైయుండి ఆ సంస్థానము లోని ముస్లిములను కలసికట్టుగ పాకిస్తానులో చేరుటకు మదత్తుచేసెను. జమ్మూ కాశ్మీర రాజ్యమునకు ప్రధాన మంత్రిగా యుండిన రామచంద్ర కక్ భారతదేశములోని కాంగ్రెస్సు అధినేతల అభిమతమునకు వ్యతిరెకించినవాడు. కొత్తగా నెలకొల్పబోవు ఇండియా డొమీనియన్లోనో లేదా పాకిస్తాన్ డొమినియన్ లోనో విలీనమగుటకు ఆగస్టు 14 వతేదీలోగా అంగీకారములు పంపవలసినదన్న వైస్రాయి హెచ్చరికలను పెడచెవిన పెట్టమని మహారాజ హరిసింగుని ప్రెరేపించెను. జమ్మూ కాశ్మీర రాజ్యము స్వతంత్రరాజ్యముగా నుండునని ఘోషించెను. వైస్రాయి మౌంటు బాటన్ స్వయముగా కాశ్మీరుకి సమావేశము చేయ రాగా తనకు అనారోగ్య కారణమువలన ఉపస్థితికాజాలనని తెలియచేసెను. మహాత్మాగాంధీ మహారాజుతో కలసి నచ్చచెప్పిన తరువాత ఆగస్టు 10 వతేదీన హరిసంగు తన ప్రధానమంత్రి కక్ ను పదవీ విముక్తిచేసి మేజర్ జనరల్ జనక్ సింగును ప్రధానమంత్రిగా నియమించెను. జమ్మూ కాశ్మీరు సంస్ధానమునతో stand still agreement చేసినయడల డొమినియన్లో చేరుటకు అంగీకరించెదమని ఆ కొత్త ప్రధాన మంత్రి రెండు డొమీనియన్లకు తంతి ద్వారా తెలియజేసెను. అందుకు భారత డొమీనియను అంగీకరించకపోగా పాకిస్థాన్ డొమినియన్ అందుకు అంగీకరించెను. ఆగస్టు 15 వ తారీకు తరువాతకూడా స్వదేశ సంస్థానముగనే యుండిన జమ్మూ-కాశ్మీర రాష్ట్ర వివరములు తెలుసకోవలసిన చరిత్రాంశములు.


text: ఆ కాలమునాటి వివిధ రాజకీయ నేతలందరితోకంటే నెహ్రూతో వైస్రాయి లార్డు మౌంటుబాటన్ సఖ్యముగనుండెననియూ నేహ్రూచేసే సూచనలకు సుముఖముగా స్పందించెననియూ, అనేక సమావేశములలోను, సన్నివేశములలోను నెహ్రూదే ఆఖరిమాటగా వైస్రాయి అంగీకరించియుండెనన్న సంగతి పరిచితమైన చరిత్రాంశమైనది. స్వదేశ సంస్థానాధీశులకు జూలై25 వతారీకున వైస్రాయి మౌంటుబాటన్ తన అధికార నివాసములో గొప్పవిందుభోజనముతో అధికార సమావేశముచేసెను. స్వదేశ సంస్థానాధీశులకు సానుకూలమైన షరతులనేకములను, వప్పందములను భారతడొమినియన్ ప్రభుత్వము వప్పుకొనక తప్పనిసరి అగునటుల తాను స్వాయన్న కృషిసలిపి చేసితిననియూ ఆ సందర్భములో అతను స్వదేశ సంస్థానాధీశులకు తెలియచేెసెను. విలంబనచేయక అతి త్వరలోనే తమ తమ అంగీకార పత్రములు దాఖలుచేయమనియూకూడా నచ్చచెప్పెను. చాలమంది స్వదేశ సంస్థానాధీశులా విందుభోజనములో పాల్గొనిరి. కానీ భోపాలు మరియూ ఇండొర్ నవాబులు పాల్గొనటకు తిరస్కరించిరి. అంతేకాక స్వదేశ సంస్థానముల విలీన విషయములో మౌంటుబాటన్ దొర స్వయాన్న ఆంగ్ల రాజు(6వ జార్జి) వంశీయుడగుటవలన అతను వ్యక్తిగతస్థాయిలో స్వదేశ సంస్థానాధీశులకు అభిమానపాత్రుడైయుండెను. భారతడోమినియన్లో విలీనమగుటకు సమ్మతి పత్రములను పంపమని అతను ప్రోత్సహించుటవలన చాలమంది సంస్థానాధీశులు తమ పత్రములను ఆగస్టు 15 వ తారీకులోపలనే పంపించినటుల తెలుయుచున్నది.


text:
స్వాభిమానులైన చాలమంది సంస్థానాధీశులకు బ్రిటిష్ వారి చెప్పుచేతలకింద యుండుట సంకటముగయుండినది. బ్రిటిష్ పరిపాలననుండి ముక్తిపొందిన తరువతా పరిపాలనాధికారములు వహించిన కాంగ్రెస్సు అధినేతలైన నెహ్రూ ప్రభృతులతో చాలమంది సంస్థానాధీశులు అప్పటికే విభేదములుగలిగియుండిన సంగతి పరిచితమైన చరిత్రాంశము. అయినప్పటికినీ భారతదేశమునుండి బ్రిటిష్ సామ్రాజ్యము నిష్క్రమించి దేశానికి స్వాతంత్ర్యము కలుగుట గొప్ప అవకాశముగా కొందరు సంస్థానాధీశులు చూడగలిగియుండిరి. స్వతంత్ర భారతదేశము తమకు, తమ కుటుంబ సభ్యులకు రాజకీయముగనేకాక, సాంఘిక, వాణిజ్యావకాశములు కలిపించగలదన్నముందుచూపు, పురోగమనదృష్టి కలిగినట్టి ప్రముఖులైన ఆరుగురు సంస్థానాధీశులు 1947 ఆగస్టు 9 తేదీన ఒక ప్రకటన చేసియుండెను. గ్వాలియర్ సంస్థానాధీశుడు మహారాజసిందియా, ఫరీద్ కోట, భగత్ సంస్థానముల రాజులిద్దరు, భరత్ పూరు, ఆల్వారు, పన్నా సంస్థానముల మహా రాజులు ముగ్గురు. వీరు ఆరుగురు కలసి ప్రకటనచేసి సాటిసంస్థానాదీశులను ఢిల్లీలో సమావేశ పరిచి స్వతంత్రభారతదేశమున కల సదవకాశములు వివిరించి భారత,పాకిస్తాన్ డొమినియన్లలో వారి వారి స్థానములను బట్టి విలంబనచేయక విలీనమగుటకంగీకారములు తెలుపమని ప్రోత్సహించియుండిరి.
డొమీనియన్ లో స్వదేశ సంస్థానముల విలీనమునకు సంస్థానాధీశుల అంగీకార-స్వీకారముల గూర్చి నెహ్రూ- పటేల్ ప్రభుతృలకు కలిగియున్న ధ్యాన్నము పాకిస్థాన్ డొమీనియన్ లో జిన్నా చూపలేదని తెలియుచున్నది. పాకిస్థాన్ డొమీనియన్ లో నున్నట్టి క్వలత్ మరియూ భాహవల్పూరు స్వదేశ సంస్థానములతో చాల సులువుగనే వప్పందముల కలుగునని ఆతనికి ధైర్యమైయుండెను. కాని ఆ సంస్థానముయొక్క నవాబు తగువిధమైన కలత కలిగించింది. బలూచిస్థాన్ యొక్క పెద్ద భాగము ఆ క్వలత్ సంస్థానములో నుండియున్నదగటుయూ దానినానుకునియున్న ఆఫగనిస్థాన్ స్వతంత్రదేశముగ పరిగణించబడినటులనే తన సంస్థానముగూడ స్వతంత్రదేశముగ పరిగణింపవలెనని ఆ సంస్థానముయొక్క నవాబు అతని వాదన. భారతదేశములోని హైదరాబాదు నిజాంగారి సలాహాదారుడు గయుండిన మాంక్టన్ దొరే ఇతని సలహాదారుడనియూ, ఆ సంస్థానము పాకిస్థాన్లో విలీన అంగీకారము తెలుపుటకు చాల ఆలశ్యమైనదనియూ, హుంజా అను ఇంకో సంస్థానము పాకిస్థాన్లో కలయుట 1973 దాకా జరగనేలేదని తెలుయచున్నది.


text:
అఖండ భారతదేశమునువిభజించి రెండు దేశములుగా చేయుట నిశ్చయమైన తరువాత బ్రిటిష్ అధికారి  సర్ ర్యాడ క్లిఫ్ ( Sir Cyril Radcliff) గీసిన విభజనగీత ప్రకారము పాకిస్తాన్ గా వచ్చిన భూభూగము ముస్లిమ్ లీగు అధినేత, మహ్మాద్ అలి జిన్నాహ కన్న కలలు నిష్ఫలము చేసింది. అధిక ముస్లిముల జనసంఖ్యయున్న రాష్ట్రములనన్నియు ఏకమొత్తముగా పాకిస్తాన్ గా అగునని అతడు కలలు కనియుండెను. అలా కాక అధికముగ మస్లిములున్న రాష్ట్రములను ర్యాడ క్లిఫ్ గీతలతో విభజించడం జరిగింది దాని ఫలితముగ తాను పరిపాలించబోయే పాకిస్తాన్ అనబడు దేశము చిన్న దేశమగుటయే గాక 18 శాతం దేశభాగము 56శాతం జనాభాతో తన రాజధానియగు కరాచికి 1500 మైళ్ల ఇండియా భూభాగాము దాటిన తరువాత తూర్పు పాకిస్తాన్(East Pakisthan) గానుండినది. అఖండ భారతదేశములోనుండిన అనేక స్వదేశ సంస్థానములలో అతి పెద్దవైన హైదరాబాదు నిజాం సంస్థానము, జమ్మూ కాశ్మీరు సంస్థానము స్వతంత్ర రాజ్యములుగనుందుమని ప్రకటించెను. ఆ సంస్థానములను పాకిస్థాన్ డొమినియన్లో చేరమని మహ్మదలి జిన్నాహ చాల కుతూహలముతో ఆసంస్థానాధీశులను వెంటాడి ప్రోత్సాహ పరచినా లాభంలేకపోవటవల్ల జమ్మూ-కాశ్మీరు సంస్థానములో రాజకీయ కుటిల చర్యలు చేపట్టెను. అనేక చరిత్రాధారములతో కొన్ని వివిరములు(క్రింద క్లుప్తముగా ఇవ్వబడెను)
ప్రముఖ పత్రకారుడు దిలీప్ హిరో రచించిన పుస్తకము "ది లాంగెస్టు ఆగస్టు"లో చూడవచ్చును.


text: జమ్ము కాశ్మీరు సంస్థానము భారత డొమినియన్లో విలీనమగటకంగీకారము 1947 అక్టోబరు నెలాఖరు దాకా తెలుపలేదు. స్వదేశ సంస్థానములు తమ అంగీకారములను ఆగస్టు 14వ తేదీలోగా తెలుపవలెనను లక్ష్యమును వైస్రాయి మౌంటు బాటను నిర్ణియించియుండెను. అందుచేత కాంగ్రెస్సు అధనేతలు నెహ్రూ- పటేలు ప్రభృతుల కోరికపై మహాత్మా గాంధీ ఆగస్టు1 తేదీ కాశ్మీరు వెళ్ళి చర్చలు జరిపి అంగీకారము తెలుపమని నచ్చచెప్పి, అచ్చటి రాజకీయ విపక్షనేత షైక్ అబ్దుల్లాను నిర్భందమునుండి విడుదలచేయమని సలహానిచ్చిన తరువాత మహారాజ హరి సింగు అప్పటిదాకా ప్రధానమంత్రిగానుండి భారతదేశ జాతీయనాకులతో విభేదములుగల రామచంద్ర కక్ ను ఆగస్టు 10 వ తారీకున తొలగించి మేజర్ జనరల్ జనక్ సింగును నియమించెను. ఇతను తంతి ద్వారా ఇండియా పాకిస్థాన్ డొమీనియన్లకు stand still agreement చేయమని కోరియుండెను. అందుకు ఇండియా డొమినియన్ తిరస్కరించుట గొప్ప సదవకాశముగా తలచిన మహ్మాదలి జిన్నాహ జమ్మూ కాశ్మీరు రాజ్యము కనుక పాకిస్తాన్ డొమినియనులో విలీనమైనచో stand still agreement ఇచ్చుట కంగీకరించి యుండెను. అయినప్పటికినీ జమ్మూ-కాశ్మీరు మహారాజు హరి సింగు ముందుకు రానందున జిన్నాహకు రెండే మార్గములు తోచినవి. మహారాజుని వప్పించటము లేదా ఆ రాష్ట్రమందున్నముస్లిం కాన్ఫరెన్సు పార్టీ మరియూ వారితో పొత్తుగలిగి యున్న అజాద్ ఫౌజులన్న మాజీసైనికులు సభ్యులుగానున్న పార్టిని పురికొలిపి మహారాజు పై తిరుగబాటు సృష్టించుట. అందు మొదటి లక్ష్యముకాజాలని దగుటవలన రెండవ లక్ష్యసాధనకు బాధ్యత తన ప్రధానమంత్రి  లియాఖ్వత అలి ఖాం (Liaquat Ali Khan) కి వప్పచెప్పియుండెను.


text: రెండవప్రపంచయుద్ద సమయమున అనేక వేలమంది జమ్ము కాశ్మీర సంస్థానపు యువకులను భారత సైనిక సిబ్బందిలో చేర్చుకునియుండిరి. వారి వారి దగ్గరయున్న ఆయుధములను ప్రభుత్వమునకప్పగించమని హెచ్చిరికచేయ బడెను. కానీ స్పందన లభించలేదు అంతేగాక ఆగస్టు 14 తేదీనుండి స్వతంత్ర పాకిస్తాన్ దేశపు జండాలు ఎగురవేయబడెను. పాకిస్థాన్ ఆవతరణ సందర్భముగా వేడుకలు జరుపుకొనిరి. జమ్మూ కాశ్మీరు లోని పూంచి-మీర్పూర్ పరగణాలలో పుట్టిన తిరుగుబాటు నణచుటకు మహారాజు తన సైన్యము నంపగా అచ్చట తిరుగుబాటు దారులైన కొద్దిమందిపైన కసితీర్చుటకు అమాయక మహ్మదీయుల గృహములు, గ్రామమములు తగులబెట్టుట, హతమార్చుట మొదలగు, సైనిక దుష్చర్యలు జరిగియుండెను. ఆ సంఘటనాంతరము అనేకవేల మహ్మదీయులు పశ్చమ పంజాబుకు వలసపోయిరి. మహారాజ హరి సింగు నిరంకుశత్వమును నిరసించిన కొందరి ముఠాలతో ముస్లిం కానఫరెన్సు రాజకీయ పార్టీ చేతులుకలపి మాజీ సైనికులు కలసియున్న అజాద్ ఫౌజ్ అను మరియొక పార్టీ నెలకొల్పబడింది. మాజీసైనికులైయుండిన ఆ పార్టీ శ్రీనగరుని ముట్టడించుటకు కుట్రలుపన్ని చుట్టుపక్కలనుండిన అడవి-కొండ జాతి ముఠాలను చేర్చుకునిరి. వారికి సైనిక తర్ఫీదుతో ఆయుధములు ఆయుధ సామగ్రీ సరఫరాచేసి వారికి సహాయ సహకారమిచ్చుటకు పాకిస్థాన్ ప్రదానమంత్రి లియాక్వత్ అలి ఖాం నేతృత్వములో పాకిస్థాన్ సైనికాధికారికి బాధ్యత ఇచ్చియుండెను. పూంచి పరగణాలలో జరిగినట్టి విద్రోహక చర్యలు వార్తాపత్రికలు ప్రకటించియుండిన చరిత్రాంశములైనవి. ఆ సంస్థానమునకు ఆఖరు బ్రిటిష్ ముఖ్య సైనికాధికారి మేజర్ జనరల్ స్కాట్. అతని తరువాత వచ్చిన ఆధికారి బ్రిగేడియర్ రాజీందర్ సింగు భారతదేశవైపు సానుభూతి గలవాడు. మహారాజు సెప్టెంబరు మాసములో పాకిస్తాన్ గవర్నర జనరల్ మహ్మద్ అలి జిన్నాహను కలుసుకొనుటకు నిరాకరించుటవల్ల హరిసింగుపై పాకిస్తాన్ అధికారుల వైషమ్యింకనూ వృధ్ది పొందెను. పాకిస్తాన్లోని పశ్ఛమ పంజాబునుండి కాశ్మీరుకు రవాణారాకపోకలు నిలుపివేయబడినవి. పెరుగుచున్న విద్రోహక చర్యలమధ్య, మహారాజ హరి సింగుకు తగిన సమర్ధన ముండవలెనన్నచో సంస్థానములో విపక్ష రాజకీయపార్టీ అగు నేషనల్ కానఫరెన్సుపై మహారాజు హరిసింగు సానుభూతిగ నుండినచో మహారాజుకు తగిన మదత్తు కలుగునని నెహ్రూ సలహా యిచ్చియుండెను. ఆ సలాహ ప్రకారము 1945 నుండి నిర్భందములో నుంచబడియున్న ఆ పార్టీ నాయకుడైన షైక అబ్దుల్లాను సెప్టెంబరు 29 న విడుదలచేశెను. అప్పటినుండి మహారాజు యొక్క సార్వభౌమత్వమును సిరసావహించిన షైక అబ్దుల్లా రాజ్యములోని విద్రోహక చర్యలనరికట్టుటకు కృతనిశ్చ యుడైయ్యను. అటుతరువాతనుండి జరిగిన షైక అబ్దుల్లా-నెహ్రూ చర్చలు జమ్మూ కాశ్మీరు సంస్థానము భారతదేశములో విలీనమగుటకు దోహదముచేశను. జమ్మూ కాశ్మీరులో పరాయిదేశపు వారు భూస్వాములు(జమీందారులు) కాకుండ భారతదేశ రాజ్యాంగములో సవరణచేయవలసినదని షైక్ అభ్దుల్లా నెహ్రూకి నొక్కివక్కాణించెను అక్టోబరు మాసము నుండి కాశ్మీరులో విద్రోహక చర్యలు అధికమై పరిస్థితులు విషమిస్తున్నవి. మహారాజు తన ప్రధాన మంత్రిని అక్టోబరు 15 తారీకు మరో సారి మార్చి భారతదేశమున న్యాదీశుడిగ చేసిన మెహర్ చంద్ మహాజన్ ను నియమించెను. పాకిస్థాన్లో విలీనమవమని వెంటాడుతున్న పాకిస్తానీ అధికారిని శ్రీనగరులోనుండివెడలమని కొత్త ప్రధానమంత్రి ప్రభుత్వ ఉత్తర్వులు చేసియుండెను. జమ్ము- కాశ్మీరు సంస్థానముయొక్క ప్రభుత్వ యంత్రాంగము యుండిన పట్టణము, శ్రీనగర్.


text: విద్రోహక చర్యలు చేసి మహారాజ హరి సింగును కూలద్రోయు ప్రయత్నములు అచ్చటి ఆందోళనకారులైన అజాద్ ఫౌజు సభ్యులద్వారానే కాక పాకిస్థాన్ లోనుండిన ముస్లిం నేషనల్ గార్డు లనబడిన మాజీ సైనికుల వ్యవస్థ ద్వారాకూడా చేయబడియుండెను. అక్టోబరు నెలలో జమ్మూ-కాశ్మీరు సంస్థానములో నుండిన ఉత్తర పశ్చమ ఫ్రంట్ పరగణాలలో విద్రోహక చర్యలు ఉదృతము చేయుటకు ప్రేరేపింపబడినట్లు చరిత్రాంశములు కనబడుచున్నవి. 1947 అక్టోబరు మధ్యనాటికి పూంఛ్ మీర్పూరు పరగణాలలో చాల భాగము అజాద్ ఫౌజుదార్ల అధీనములోనుండినది. ముజఫరాబాదులో మహ్మదీయేతరులు లేకుండా తరిమి కొట్టబడిరి. ర్యాడ్ క్లిఫ్ గీత దాటి ఇండియా డొమినియన్లోకి చొచ్చుకుచ్చిన పాకిస్తాన ఆక్రమణనరికట్టి వెనుకకు మళ్లమన్న జమ్ము-కాశ్మీరు ప్రభుత్వపు ఆరోపణకు మహ్మదాలి జిహన్నా అది వివాదస్పదమైన ఆరోపణమనియూ బయటివారిచేత విచారించుట ఉచితమని పేర్కోనియుండెను. అట్టి పాకిస్థాన్ ఆక్రమణలనరికట్టని పరిస్థితులలో తాను ఇండియా డొమినియన్ సైనిక సహాయము కోరవలసియున్నదని ప్రధానమంత్రి మహాజన్ అక్టోబరు 18న చేసిన తంతికి మహ్మదలి జిన్నాహ ప్రధానమంత్రిని చర్చనిమిత్తము కరాచికి పంపమనియూ, జమ్ము-కాశ్మీరు సంస్థానము ఇండియా డొమినియన్లో చేరుటకు ఇదివక నెపమని ఆరోపించుతూ మహారాజు హరిసింగుకు జవాబు పంపెను. అక్టోబరు 20 తారీకున జిన్నాహకు తెలుపకనే పాకిస్తానీ సైనికులను అబొతాబాదు నుండి తూర్పు కాశ్మీరుకు కదలించుట, మహారాజు గారి సైనికులు పశ్చమ పంజాబులోని గ్రామములపై దాడి జరిపి ప్రాణనష్టముకలింగించుట జరిగియుండెను. అబొతాబాదు నుండి బైయలుదేరిన పాకిస్తానీ సైన్యము మెజర్ అన్వర్ నాయకత్వములో అక్టొబరు 22 వ తారీకునాటికి ముజఫరాబాదు, యూరీ, బారముల్లా గుండా శ్రీనగరును ముట్టడి చేసి బనిహల్ కనుమల నాక్రమించి ఇండియా నుండి జమ్మూకాశ్మీరు రాజ్యము నకువచ్చు రహాదారి మార్గములకు గతిరోధము కలిపించిరి. మహారాజుగారి సైనికులు బారముల్లాలో పాకిస్తాని సైనికులనెదుర్కోని పోరాడిరి. కొంతవరకు అడ్డుకునగలిగిననూ, వెనుకకు త్రోలుటలో విఫలమై యూరీలో తలదాచుకునిరి. జమ్మూ-కాశ్మీరు సంస్థాన చరిత్రలో 1947 అక్టోబరు నెలలో మరువాని చరిత్రాంశములు కొన్ని తెలుసుకొనదగినవి


text: విద్రోహక చర్యలనరికట్టటకు మహారాజు విఫలప్రయత్నం : 1947 అక్టోబరు 24వతారీకున పాకిస్థాన్ సైనిక సహాయముతో జరిగిన శ్రీనగరు ముట్టడిని అరికట్టుటలో మహారాజుగారి సైన్యము పూర్తిగా విఫలమై హతమార్చబడింది. అజాద్ ఫౌజుదారుల ఆక్రమణలోనుండిన పూంచి-మీర్పూరు పరగాణలను అజాద్ జమ్మూ-కాశ్మీరు (అజాద్ కాశ్మీరు) అను స్వతంత్ర దేశముగా ఘోషించి పలందూర్ కేంద్రముగా స్వతంత్రపరిపాలనకు ముస్లిం కాన్ఫరెన్సు పార్టీ సభ్యుడైన మహ్హమద్ ఇబ్రహీం ఖాంను అధ్యక్షతన ప్రభుత్వమును నెలకొల్పిరి. అదే రోజున జమ్మూ-కాశ్మీరు సంస్థానముయొక్క ఉపప్రధానమంత్రి, బాత్ర న్యూఢిల్లీ చేరుకుని ఆ విద్రోహక చర్యల నరికట్టుటకు ఇండియాడొమినియన్ సైనిక సహాయముకోరిన అధికార పత్రములను నెహ్రూ, వల్లభ్బాయి పటేల్ కు అందజేసెను.


text:
సైన్యమును శ్రీనగరు పంపిచుటకు గవర్నరు జనరల్ నిరాకరణ:
25వతారీకున సమావేశమైన డిఫెన్సు కమిటీ అధ్యక్షుడైన గవర్నర్ జనరల్ మౌంటుబాటన్ స్వతంత్ర రాజ్యముగా నుండిన జమ్మూ కాశ్మీరుకు పరాయిదేశము సైన్యమును పంపుట ఉచితముకాదని నిర్ణయించిరి. జమ్మూ కాశ్మీరు సంస్థానము ఇండియా డొమినియన్లో విలీనమగుటకు మహారాజ హరిసింగు అంగీకార పత్రమును పొందుటకు ముందుగా ఉన్నతాధికారుల బృందం వి. పి మినాన్ నుతో పంపిచబడెను. అప్పటికే శ్రీనగరు పట్టణములోకి అజాద్ కాశ్మీరు ముఠాలు చేరుకుని విజయోత్సవవేడుకల జరుపుకొనుచుండిరి. మహారాజ హరిసింగు శ్రీనగరులో నుండుట అపాయకరమని 26వ తారీకున జమ్మూకి చేర్చిరి. ఆ రోజున బారముల్లాలో ముస్లిమ్ నేషనల్ గార్డు సభ్యులు స్వదేశపు అజాద్ ఫౌజుదారులతో చేయి కలిపి చేసిన దుశ్చర్యలు, లూటిలు, బ్రిటిష్ అధికారి కర్నల్ డైక్ ను అతని భార్యతో సహ హత్యచేయుట వందాలది అసహాయ స్త్రీల మానభంగముచేయుట హిందూ మహ్మదీయులని తేడాలేకుండా విచ్చలవిడిగా చేసిన అమానుష చర్యలు, చెప్పరాని ఘోరములు చరిత్రలోకెక్కినవి. కాశ్మీరులో జరిగిన ఘోరకృత్యములు తెలుసుకున్న ఇండియా డొమీనియను ప్రభుత్వము సైన్యమునంపుటకు గవర్నర్ జనరల్ మౌంటు బాటన్ నిరాకరించెను. జమ్మూ కాశ్మీరు మహారాజు హరి సింగు విలీన అంగీకారము దాఖలు చేయువరకూ సైన్యమును పంపరాదనెను. అంతే కాక మహారాజు అంగీకారముతీసుకున్న తరువాత రాష్ట్రములో శాంతిభద్రతలు నెలకొన్న తరువాత ప్రజలతీర్మానము (ప్లెబిసైట్) ప్రకారము నడువలెనని తన నిర్ణయమును వెల్లడి చేసెను.


text:
జమ్మూ కాశ్మీరు సంస్థానమును ఇండియా డొమీనియన్లో విలీనముచేయుటకు మహారాజు హరిసింగు అంగీకారము:
అదేరోజు జమ్ము వెళ్లిన వి. పి. మినాన్ కు ఇండియా డొమినియన్లో జేరుటకు మహారాజ హరి సింగు 1947 అక్టోబరు 26న తన అంగీకార దస్తావేజు అందజేసెను. శాంతి భద్రతలు రాష్ట బాధ్యతగా నుండునన్న షరత్తు అంగీకార పత్రములో పేర్కోనబడియుండెను. గవర్నర్ జనరల్ కు సమపర్పించిన ఆ అంగీకార దస్తావేజుతో పాటు జమ్మూ కాశ్మీరు రాష్ట్రమున షైక్ అబ్దుల్లా ప్రభుత్వము నెలకొల్పుటకు నియమించినటుల తన నిర్ణయము కూడా తెలిపెను.


text:
శ్రీనగరు చేరుకున్న భారతదేశపు సైన్యము:
రక్షణ మంత్రి బల్దెవ సింగు ఉత్తర్వులు ప్రకారము భారతసైనిక దళములు వాయుమార్గమున అక్టోబరు 27 తారీకుపొద్దున్న శ్రీనగరు విమానాశ్రయము ప్రవేశించి పరిస్థితులు అదుపులోకి తీసుకుని అక్టోబరు 31 నాటికి అజాద్ కాశ్మీరు సైనికులను శ్రీనగరు బయటకు తరిమివేయబడిరి. ఆ సమచారముతెలుసుకున్నతరువాత పాకిస్తాన్ గవర్నర జనరల్ మహ్మదలీ జిన్నా తన సైనికాధికారి జనరల్ ఫ్రాంక్ మెస్సెర్వికి పాకిస్తానీ సైన్యమును శ్రీనగరు తరలించమని ఉత్తర్వులుచేసెను. కాని పాకిస్తాని సైన్యాధక్షుడు ఆ ఉత్తర్వులను సిరసావహించుటకు నిరాకరించెను. ఢిల్లిలోనుండిన ఫీల్డు మార్షల్ అచిన్లెక్ కమాండులో క్రింది అధికారియైయిన మెస్సెర్వి ఒకే కమాండులో నుండిన సైనికాధికారులు రెండు వైపులా పోరాడుట యుద్దనీతికి విరధ్దమనియూ అదీకాక ఇండియా డొమీనియన్లో విలీనమైనతరువాతనుండి జమ్మూ కాశ్మీరు రాజ్యము స్వతంత్రరాజ్యము కాదనియు అచ్చటి రక్షణ పరిస్థితులకొరకు సైనిక బలగమునంపుట ఇండియా డొమినియన్ హక్కనియూ అట్టి స్థితిలో పాకిస్తాన్ సైన్యమునంపుట చట్ట విరుధ్దమనియు తన నిరాకరణకు కారణములుగా తెలిపెను. అట్టి న్యాయ విరుధ్దమగు జిన్నాహ ఉత్తర్వులును అమలుచేయవలసినచో తాను తన యావత్తు బ్రిటిష్ సైనిక బలగమును పాకిస్తాన్ సైన్యమునుండి ఉపసంహరించుకుని బ్రిటన్ కి పోవలసిన పరిస్థితి కలుగనని పాకిస్తాన్ సైనికాధికారి చేసిన తిరుగు హెచ్చరికతో పాకిస్తాన్ గవర్నరు జనరల్ జిన్నా ఏమియును చేయలేక ఉక్రొషముచే రాజకీయ మెలికలు సృష్టించెను .
ఇండియా డొమినియన్లో జమ్మూ-కాశ్మీరు విలీనము గుర్తించమన్న పాకిస్థాను: జమ్మూ కాశ్మీరులో జరుపవలసిన ప్రజాభిప్రాయ నిర్ణయము (PLEBISCITE) ను గురించి 1947 అక్టోబరు 30 తేది మౌంటుబాటన్- జిన్నాహల సమావేశము జరిగియుండెను. షేర్ ఎ కశ్మీరు అని ప్రసిధ్ది చెందిన షైక్ అబ్దుల్లా జమ్మూ కాశ్మీరు రాష్ట్రమునకు ప్రథమ ముఖ్యమంత్రిగ నైయ్యెను. జమ్మూ కాశ్మీరులో ప్రజాభిప్రాయము ((PLEBISCITE) అంతర్జాతీయుల పర్యవేక్షణలో చేయబడునని ఇండియా డొమానియన్ ప్రధాన మంత్రి నవంబరు 2న ప్రకటించెను. పాకిస్తాన్ ప్రధానమంత్రి తన ప్రకటనలో ఇండియా డొమీనియన్లో జమ్మూకాశ్మీరు విలీనము అన్యాయపురీతిగ జరిగినదనియూ తమచే గుర్తింపు పొందబోధని ప్రకటించెను.


title: కిరాక్ పార్టీ

text: కిరాక్ పార్టీ 2018 మార్చి 16 శుక్రవారం విడుదలైన తెలుగు సినిమా. ఈ చలన చిత్రంలో నిఖిల్ సిద్ధార్థ్, సిమ్రన్ పరింజా, సమ్యుక్తా హెగ్డే ప్రధాన పాత్రలు పొషించారు. ఈ చిత్రం 2016లో విడుదలై ఘన విజియాన్ని సాధించిన కన్నడ చిత్రం "కిరిక్ పార్టి"కి పునఃనిర్మాణం.


title: కిరాక్ పార్టీ

text:
కృష్ణ (నిఖిల్ సిద్ధార్థ్) మెకానికల్ ఇంజనీరింగ్ మొదటి సంవత్సరం విద్యార్థి. తన మిత్రులతో కలిసి కాలేజ్ జీవితాన్ని ఆస్వాదిస్తుంటాడు. కాలేజ్ బంక్ కొట్టడం, గొడవలు చేయటం ఇదే కృష్ణ జీవితం. ఆ సమయంలో సీనియర్ మీరా (సిమ్రాన్ పరీన్జా) ను చూసి ఇష్టపడతాడు కృష్ణ. ఎలాగైన తనకు దగ్గరకావాలని రకరకాల ప్రయత్నాలు చేస్తాడు. ఎలాంటి కట్టుబాట్లు లేకుండా తన జీవితాన్ని తాను ఇష్టపడే చేసే కృష్ణను మీరా కూడా ఇష్టపడుతుంది. కానీ అనుకోండా ఓ ప్రమాదంలో మీరా చనిపోతుంది. మీరాను ప్రాణంగా ప్రేమించిన కృష్ణ, పూర్తిగా మారిపోతాడు. కాలేజ్‌లో అందరితో గొడవపడుతూ రౌడీలా మారిపోతాడు. మూడేళ్లు గడిచిపోతాయి. కృష్ణ బృందం తుది సంవత్సరం చదువుతుంటుంది. కృష్ణ హీరోయిజం చూసి జూనియర్ సత్య (సంయుక్త హెగ్డే) కృష్ణను ఇష్టపడుతుంది. ఎలాగైన కృష్ణను మామూలు మనిషిగా మార్చాలని, జీవితంలోని కొన్ని చేదు జ్ఞాపకాలను మర్చిపోయి ముందుకు సాగాలని గుర్తు చేయాలనుకుంటుంది. మరి సత్య ప్రయత్నం ఫలించిందా..? కృష్ణ మీరాను మర్చిపోయి సత్యకు దగ్గరయ్యాడా..? ఈ కాలేజ్ జీవితం కృష్ణకు ఎలాంటి అనుభవాలను ఇచ్చింది..? అన్నదే మిగతా కథ.
కృష్ణగా నిఖిల్ సిద్ధార్థ్


title: కిరాక్ పార్టీ

text: మీరాగా సిమ్రన్ పరింజా


title: కిరాక్ పార్టీ

text: సత్యగా సంయుక్త హెగ్డే


title: కిరాక్ పార్టీ

text: అర్జున్‌గా రాకేందు మౌళి


title: కిరాక్ పార్టీ

text: అప్పుగా వైవా రాఘవ్


title: కిరాక్ పార్టీ

text: జాన్‌గా సమీర్ మల్లా


title: కిరాక్ పార్టీ

text: మౌర్యాగా సిద్దవరం మౌర్యా


title: కిరాక్ పార్టీ

text: వినయ్‌గా అడుసుమిల్లి కార్తిక్


title: కిరాక్ పార్టీ

text: పండు/కార్ ఓనర్/మెకానిక్ గా బ్రహ్మాజీ


title: కిరాక్ పార్టీ

text: డా. శీనివాస మూర్తీ/కళాశాల ప్రింసిపల్‌గా హనుమంత గౌడా


title: కిరాక్ పార్టీ

text: వార్డెన్‌గా కారుమంచి రఘు


title: కిరాక్ పార్టీ

text: దీపుగా దీప్తీ సునైనా


title: కిరాక్ పార్టీ

text: సున్నీగా నవీన్ సుంకర


title: కిరాక్ పార్టీ

text: రెడ్డిగా వైవా సుహాస్


title: కిరాక్ పార్టీ

text: కృష్ణ తండ్రిగా సాయాజీ షిండే


title: కిరాక్ పార్టీ

text: విజయగా ఆరొహితా గౌడా


title: జోష్ హచర్సన్

text:
జోష్ హచర్సన్ ( జననం: అక్టోబర్ 12, 1992 ) అమెరికాకు చెందిన నటుడు.  ఇతను 2000 సంవత్సరం నుంచి తన నట జీవితాన్ని ఆరంభించాడు.  2002లో
హౌస్ బ్లెన్ పైలట్ ఎపిసోడ్ లో  నటించడం ఇతనికి మంచి గుర్తింపును తెచ్చింది..


title: జోష్ హచర్సన్

text: ఈయన 1992, అక్టోబర్ 12 యూనియన్, కెంటుకీలో జన్మించాడు. ఇతని తండ్రి మిచెల్ డెల్టా ఎయిర్ లైన్స్ లో పని  చేసేవారి.


title: నీదీ నాదీ ఒకే కథ

text: నీదీ నాదీ ఒకే కథ 2018 మార్చి 23న విడుదలైన తెలుగు సినిమా. వేణు ఊడుగుల దర్శకత్వంలో విడుదలైన ఈ చిత్రంలో శ్రీవిష్ణు, సత్నా టైటస్ జంటగా నటించగా, సురేష్ బొబ్బిలి సంగీతం అందించాడు.


title: నీదీ నాదీ ఒకే కథ

text: నాలుగు సార్లు ఉత్తమ ఉపాధ్యాయుడి పురస్కారం అందుకున్న రుద్రరాజు దేవీ ప్రసాద్(దేవీ ప్రసాద్) కుమారుడు రుద్రరాజు సాగర్ (శ్రీ విష్ణు). పండిత పుత్ర పరమ శుంఠః అన్నట్టుగా చదువుల్లో చాలా వెనకబడి ఉంటాడు. డిగ్రీ అతి కష్టం మీద తన చెల్లెలితో కలిసి పరీక్షలు రాస్తాడు. చదువు అస్సలు ఎక్కదు. పరీక్షలంటే భయం. కానీ, తన తండ్రి ఆనందం కోసం ఏదైనా చేద్దామని తహతహలాడుతుంటాడు. అందుకోసం వ్యక్తిత్వ వికాస పుస్తకాలు చదువుతూ, ఆ తరగతులకు వెళ్తూ తనని తాను మార్చుకుంటూ.. నాన్నకు నచ్చేట్లుగా బతకడానికి ప్రయత్నిస్తుంటాడు. కానీ, ఆ ప్రయత్నాలు విఫలమవుతుంటాయి. ఈ ప్రయత్నంలో సాగర్ ఏం తెలుసుకున్నాడు? జీవితానికి, జీవితంలో స్థిర పడటానికి తనిచ్చిన నిర్వచనం ఏంటి? అనేదే మిగిలిన కథ.శ్రీవిష్ణు కథానాయకుడిగా నటించిన చిత్రం నీది నాది ఒకే కథ . సత్నా టిటస్(బిచ్చగాడు ఫేం)కథానాయిక. వేణు ఊడుగుల దర్శకత్వం వహిస్తున్నారు. 2018 మార్చి 16 శుక్రవారం ఈ చిత్ర థియేట్రికల్ ట్రైలర్ విడుదలైంది. తీవ్ర ఒత్తిడిని ఎదుర్కొంటూ ఎంత చదివినా గుర్తుంచుకోని సగటు విద్యార్థిగా సాగర్ అనే పాత్రలో శ్రీవిష్ణు కనిపించనున్నారు. 'ఒక రకంగా చెప్పాంటే మీలా అవ్వాలని ధార్మికగారూ అని కథానాయికను శ్రీవిష్ణు అడుగుతుంటే .. 'చూడు సాగర్.. నేనేదో గ్రేట్ కాదు కానీ, నీలాంటి వేస్ట్ ఫెలోస్‌ను మార్చడంలో నాకో తృప్తి ఉంటుందీ అంటూ ఆమె చెప్పడం నవ్వులు పూయిస్తోంది.


title: నీదీ నాదీ ఒకే కథ

text: 'నవ్వు రావడం, కోపం రావడం, బాధ కలగడం ఇవన్నీ బేసిక్ హ్యూమన్ ఎమోషన్స్ కదా ' అంటూ శ్రీవిష్ణు ప్రశ్నించడం సినిమాపై ఆసక్తిని పెంచుతోంది. ఒత్తిడిని తట్టుకుని సాగర్ చదువులో రాణించాడా? తన తండ్రికి నచ్చేలా మారాలన్న తన లక్ష్యాన్ని చేరుకున్నాడా? అన్నదే 'నీది నాది ఒకే కథ '. ఈ సినిమాకు సురేష్ బొబ్బిలి స్వరాలు సమకూరుస్తున్నారు. ఆరాన్ మీడియా వర్క్స్ పతాకంపై ప్రశాంతి, కృష్ణ విజయ్ సినిమాను నిర్మిస్తున్నారు.


title: కొంచెం టచ్‌లో వుంటే చెబుతాను

text: కొంచెం టచ్‌లో వుంటే చెబుతాను 2004, డిసెంబరు 4న విడుదలైన తెలుగు చలన చిత్రం. వంశీ దర్శకత్వం వహించిన ఈ చిత్రంలో శివాజీ, వేద, ప్రకాష్ రాజ్, ఎమ్.ఎస్.నారాయణ, కృష్ణ భగవాన్, వేణు మాధవ్, ఆలీ, ఎ. వి. ఎస్ ముఖ్యపాత్రలలో నటించగా, చక్రి సంగీతం అందించారు.


title: స్టీము ట్రాప్

text: స్టీము ట్రాప్ (steam trap) అనునది స్టీము (నీటి ఆవిరి), కొంత స్టీము ద్రవీకరణచెందటం వలన ఏర్పడిన నీటి మిశ్రమం నుండి కేవలం నీటిని మాత్రమే బయటికి వెళ్ళుటకు అనుమతించి, స్టీమును బయటకు వేళ్ళకుండా ఆపే పరికరం.


title: స్టీము ట్రాప్

text: స్టీము అనగా పీడనం మరియు అధిక ఉష్ణోగ్రత కల్గివున్న నీటి ఆవిరి. స్టీమును బాయిలరు అను లోహ నిర్మాణంలో ఉత్పత్తి చేస్తారు. ఇంధనాన్ని మండించగా వచ్చు ఉష్ణోగ్రతతో నీటిని వేడి చేసి స్టీము /నీటి ఆవిరిని ఉత్పత్తి చేస్తారు. స్టీమును ఉత్పత్తి చేయు బాయిలరులు పలురకాల నిర్మాణంలో లభ్యం. స్టీము వలన చాలా పారిశ్రామిక ఉపయోగాలు ఉన్నాయి. స్టీమును కేవలం విద్యుత్తు ఉత్పత్తి కేంద్రాలలో టర్బైనులను తిప్పుటకు మాత్రమే కాక ఇంకా చాలా ప్రయోజనాలు ఉన్నాయి. స్టీము లోకో మోటివ్ రైళ్ళు స్టీము వలెనే తిప్పబడినవి. దాదాపు 150 సంవత్సరాలు పైబడి స్టీము రైలు ఇంజనులు ప్రపంచ మంతటా ఉక్కు పట్టాలపై పరుగులెత్తి, కోట్లాను కోట్ల ప్రజలను వారి గమ్య స్థానాలకు చేర్చింది. అలాగే సరుకులను ప్రపంచం నలుచెరుగుల రవాణా చేసాయి. ప్రస్తుత్తం స్టీము ఇంజనుల స్థానంలో డీజిలు మరియు ఎలక్ట్రికల ఇంజనులు ఆక్రమించాయి.


title: స్టీము ట్రాప్

text: స్టీమును భారీ ప్రమాణంలో తయారు చేయుటకు అవసరమైన నీరు విరివిగా లభిస్తుంది. నీరు అతి చౌకగా కూడా లభిస్తుంది. స్టీము యొక్క గుప్తోష్ణం కూడా చాలా ఎక్కువ. గుప్తోష్ణాన్ని ఇంగ్లీషులో ఎంతాల్పిఅంటారు. నీరు వాతావరణ పీడనంవద్ద 100°Cవద్దనే స్టీముగా మారినప్పటికీ, ఒక కేజీ నీరు స్టీముగా మారుటకు 540 కిలో కేలరీల ఉష్ణం (2258కిలో జౌలులు అందాజుగా) అవసరం. దీనినే గుప్తోష్ణం అంటారు. స్టీము పీడనం మరియు ఉష్ణోగ్రత అనులోమానుపాతంలో వుండును. అనగా స్టీము పీడనం పెరిగే కొలది స్టీము ఉష్ణోగ్రత పెరుగుతుంది. కావున ఈ స్టీము యొక్కా అధిక ఉష్ణ ధారణ శక్తిని పరిశ్రమలలో పలురకాలుగా ఉపయోగిస్తారు. రసాయన, ఔషధ తయారి, నూనెల, కాగితపు, మరియు చక్కర పరిశ్రమలు ఇలా పలురకాల పరిశ్రమలలో స్టీమును వినియోగిస్తారు.


title: స్టీము ట్రాప్

text: స్టీమును విద్యుతు ఉత్పత్తి కేంద్రాలలో టర్బైను తిప్పుటకు ఉపయోగిస్తారు. స్టీమును చాలా ఘన, ద్రవ మరియు వాయు పదార్థాలను వేడి చేయుటకు ఉపయోగిస్తారు, విభిన్న మరుగు ఉష్ణోగ్రత (బాష్పీభవన స్థానం) లు ఉన్న ద్రవ మిశ్రమాలను వేరు చేయుటకు స్టీమును ఉపయోగిస్తారు. కొన్నింటిని స్టీమును నేరుగా ఆయా పదార్థాల లోకినేరుగా పంపి వేడిచేయగా చాలావరకు హీట్ ఎక్స్చేంజరు అను దాని ద్వారా వేడి చేస్తారు. ఈ హీట్ ఎక్స్చేంజరులు పలు రకాలుగా ఉన్నప్పటికీ అవి పని చేయు విధానం ఒకే సిద్ధాంత పరంగా పనిచేయును. వేడి చెయ్యవలసిన ద్రవం ఉష్ణాన్ని తనద్వారా ప్రసరించే ఉష్ణ వాహక గుణమున్న ఒక యానకంలో ప్రవహిస్తుండగా, యానకం వెలుపల స్టీమును ప్రసరింప చేసి ఉష్ణ పరస్పర మార్పిడి వలన ద్రవాలను వేడి చేస్తారు. ఉష్ణం ఎక్కువ ఉష్ణోగ్రత పదార్ధం నుండి తక్కువ ఉష్ణోగ్రతవున్న పదార్థానికి వ్యాపిస్తుంది. ఆ విధంగా తక్కువ ఉష్ణోగ్రతలో వున్న ద్రవాలను, వాయువులను, ఘన పదార్థాలను వేడి చేస్తారు..


title: స్టీము ట్రాప్

text: స్టీము ద్వారా ఇతర పదార్థాలకు ఉష్ణ మార్పిడి జరిగినపుడు, స్టీముకొంత ఉష్ణ శక్తిని కోల్పోయి, దాని ఉష్ణోగ్రత తగ్గును. ఆమేరకు కొంత స్టీము ద్రవంగా మారును. అనగా స్టీము, వేడి నీరుగా పరివర్తన చెందును. ఆ విధంగా ద్రవీకరణ చెందిన స్టీమును కండేన్సేట్ (condensate) అంటారు. ద్రవీకరణ చెందిన స్టీమును అప్పటికప్పుడు తొలగించనిచో, హీట్ ఎక్స్చేంజరులో నీరు నిలిచి పోవడం వలన స్టీము ప్రసరణ జరుగదు. కావున ఉష్ణమార్పిడి, వినిమయం జరగదు. అందువలన ఏర్పడిన నీటిని తప్పనిసరిగా క్రమబద్దంగా తొలగిస్తూ వుండాలి. ఒక మామూలు వాల్వును పాక్షికంగా తెరచి వుంచి నీటిని బయటకు వదల వచ్చును. కాని స్టీము వాడకంలో హెచ్చు తగ్గుల వలన వాల్వుపని తీరులో ఇబ్బందులు ఉన్నాయి. వాల్వు తక్కువ తెరచి వుంచి ఎక్కువ స్టీము వాడిన, నీరు హీటరులో వుండి పోవును. వాల్వు ఎక్కువ తెరచివుండినచో వాల్వునుండి నీటితోపాటు స్టీము బయటకు వెళ్లిపోవును. అలాకాకుండా కేవలం ద్రవీకరణ చెందిన స్టీమును మాత్రమే బయటకు వదిలి, స్టీమును బయటకు రాకుండా నిలువరించు వాల్వు లేదా కవాటమే స్టీము ట్రాప్.


title: స్టీము ట్రాప్

text: స్టీము అధిక పీడనం, మరియు ఉష్ణోగ్రత కల్గి వుండును. అందువలన స్టీము ట్రాప్ లు అన్నియు పోత ఇనుము, ఉక్కు, మరియు స్టెయిన్‌లెస్ స్టీలుతో చెయ్యబడి వుండును. సాధారణంగా స్టీము ట్రాప్ బాడీ (body) /బాహ్య ఆకృతి భాగాలు పోత ఇనుము, పోత ఉక్కు ( కాస్ట్ స్టీలు) తో చెయ్యబడి వుండును.లోపలి భాగాలు స్టెయిన్‌లెస్ స్టీలుతో చెయ్యబడి వుండును. ఉపయోగించు స్టీము ఎక్కువ పీడనం కల్గి వుండును, మరియు అధిక ఉష్ణోగ్రత కల్గి ఉన్నందున, వాటిని తట్టుకోగల్గిన విధంగా స్టీము ట్రాపుల నిర్మాణం వుండును. అంతేకాదు ద్రవీకరణ చెందిన స్టీము ఎక్కువ ఆమ్ల గుణాన్ని (pH= 6.౦-6.5) కల్గి వుండటం వలన ఎక్కువ కాలం సంపర్కం వలనలోహాన్ని తిని వేయును. కావున వీటిని అన్నింటిని తట్టుకోగల్గిన విధంగా స్టీము ట్రాపుల నిర్మాణం వుండును.


title: స్టీము ట్రాప్

text: స్టీము ట్రాపులను వాటి ఆకృతి పరంగా మరియు పనిచేయు విధానాన్ని అనుసరించి పలురకాలుగా వర్గీకరణ చేసారు.అవి


title: ఇన్‌వెర్టెడ్ బకెట్ స్టీము ట్రాప్

text:
ఇన్‌వెర్టెడ్ బకెట్ స్టీము ట్రాప్ అనునది ఒక స్టీము ట్రాప్. స్టీము ట్రాప్ అనునది స్టీము ఒక రకమైన యాంత్రిక నిర్మాణ నియంత్రణ కవాటం. స్టీము ట్రాప్ అనునది స్టీము మరియు నీటి మిశ్రమం నుండి కేవలం నీటిని వేరుగా వ్యవస్థ నుండి బయటికి వదలి, స్టీమును నిలువరించును.
స్టీము అధిక పీడనం, మరియు ఉష్ణోగ్రత కల్గి వుండును.అందువలన స్టీము ట్రాప్ లు అన్నియు పోత ఇనుము,  ఉక్కు, మరియు స్టెయిన్^లెస్ స్టీల చెయ్యబడి వుండును. సాధారణంగా స్టీము ట్రాప్ బాడీ (body) /బాహ్య ఆకృతి భాగాలు పోత ఇనుము, పోత ఉక్కు ( కాస్ట్ స్టీలు) తో చెయ్యబడి వుండును.లోపలి భాగాలు స్టెయిన్‌లెస్ స్టీలుతో చెయ్యబడి వుండును. ఉపయోగించు స్టీము ఎక్కువ పీడనం కల్గి వుండును, మరియు అధిక ఉష్ణోగ్రత కల్గి ఉన్నందున, వాటిని తట్టుకో గల్గిన విధంగా స్టీము ట్రాపుల నిర్మాణం వుండును. అంతే కాదు ద్రవీకరణ చెందిన స్టీము ఎక్కువ ఆమ్ల గుణాన్ని (pH= 6.౦-6.5) కల్గి వుండటం వలన ఎక్కువ కాలం సంపర్కం వలన లోహాన్ని తిని వేయును.కావున వీటిని అన్నింటిని తట్టు గల్గిన విధంగా స్టీము ట్రాపుల నిర్మాణం వుండును.
స్టీము ద్వారా ఇతర పదార్థాలకు ఉష్ణ మార్పిడి జరిగినపుడు, స్టీముకొంత ఉష్ణ శక్తిని కోల్పోయి, దాని ఉష్ణోగ్రత తగ్గును. ఆమేరకు కొంత స్టీము ద్రవంగా మారును.అనగా స్టీము, వేడి నీరుగా పరివర్తన చెందును.ఆవిధంగా ద్రవీకరణ చెందిన స్టీమును కండేన్సేట్ (condensate) అంటారు.ద్రవీకరణ చెందిన స్టీమును అప్పటికప్పుడు తొలగించనిచొ, హీట్ ఎక్స్చేంజరులో నీరు నిలిచి పోవడం వలన స్టీము ప్రసరణ జరుగదు.కావున ఉష్ణమార్పిడి, వినిమయం జరగదు. అందువలన ఏర్పడిన నీటిని తప్పనిసరిగా క్రమబద్దంగా తొలగిస్తూ వుండాలి.ఒక మామూలు వాల్వును పాక్షికంగా తెరచి వుంచి నీటిని బయటకు వదల వచ్చును.కాని స్టీము వాడకంలో హెచ్చు తగ్గుల వలన వాల్వుపని తీరులో ఇబ్బందులు ఉన్నాయి. వాల్వు తక్కువ తెరచివుంచి ఎక్కువ స్టీము వాడిన, నీరు హీటరులో వుండి పోవును. వాల్వు ఎక్కువ తెరచివుండినచో వాల్వునుండి నీటితోపాటు స్టీము బయటకు వెళ్లి పోవును. అలాకాకుండా కేవలం ద్రవీకరణ చెందిన స్టీమును మాత్రమే బయటకు వదిలి, స్టీమును బయటకు రాకుండా నిలువరించు వాల్వు లేదా కవాటమే స్టీము ట్రాప్.
ఈ ట్రాపులో బోర్లించిన బకెట్/బాల్చీ వంటి నిర్మాణం ఉండటం వలన ఈ ట్రాపును ఇన్వర్టెడ్ బకెట్ స్టీము ట్రాప్ అంటారు. ఈ స్టీము ట్రాపును నిలువుగా అనగా క్షితిజలంబంగా హీట్ ఎక్సేంజరు యొక్క డిచార్జీ లైనుకు బిగింపబ డివుండును.
ఇది సాధారణంగా పోత ఇనుము/కాస్ట్ ఐరన్ తో తయారుచేయబడి వుండును.ఇది గుల్లగా స్తూపాకారంగా వుండును. నిలువుగా వుండి అడుగు భాగాన లోపలికి వుండేలా ఒక చిన్నగొట్టం వుండును. ట్రాపు బాడీ అడు గు భాగానా సాధారణంగా మరలు వుండును. ఆ మరలకు హీట్ ఎక్సుచెంజరు లేదా హీటరు ద్వారా వచ్చు పైపును జోడించెదరు. కొన్ని ట్రాపులకు మరలకు బదులు ఫ్లాంజి వుండును. బాడీ పైభాగాన ఫ్లాంజి వుండును. ఫ్లాంజికి పైకప్పు బిగించి వుండును.ఈ పైకప్పుకే వేడి నీరు బయటకు వెళ్ళు బెజ్జం మరియు దానికి కింద సన్నని రంధ్రం వుండును. దీనిని కవాట రంధ్రం లేదా బెజ్జం అంటారు. ఈ సన్నని రంధ్రం ద్వారానే ట్రాపులోకి వచ్చి న నీరు బయటకు వెళ్ళును. ఈ కవాట రంధ్రాన్ని నిర్గమ నాళరంధ్రం అనవచ్చును.ఈ రంద్ర భాగంలోపల మరలు వుండును. ఈ మరలకు ఒక పైపు బిగించెదరు. కప్పుకు ఉన్న కింద ఒక చిన్న కొక్కెం వంటిది వుండును.
దానికి లివరు ఒక కొన భాగం తగిలించి వుండగా, రెండవ కొనను తిరగేసిన బకెట్ అడుగు భాగం కొక్కేనికి తగిలింఛి వుండును, రంధ్రంకి సరిగా కింద వున్న లివరు పైన చిన్న బొడిపె, రంధ్రానికి సరిపడ పరిమాణంలో వుండును.బకెట్ పైకి లేచిన పుడు లివరు పైకి కదిలిఈ బొడిపె వంటిది ఆరిఫిస్/కవాటమార్గాన్ని పూర్తిగా మూసి వేయును. బకెట్ కిందికి దిగినపుడు లివరు కిందికి దిగి రంధ్రం తెరచు కొనును.బాడీ గోడలు మందంగా వుండటం వలన స్టీము ఎక్కువ పీడనంతో బాడీ గోడలను తాకినను ఎటువంటి ఉబ్బంది ఉండదు.
అడుగుభాగం మూసి వుండి, ఒక వైపు తెరచి వున్న గుల్లగా వున్న స్తూపాకరంగా వున్న బకెట్ వంటి భాగం. దీనిని సాధారణంగా స్టెయిన్‌లెస్ స్టీలు/తుప్పు పట్టని ఉక్కుతో చేస్తారు. బకెట్ గోడలు పలుచగా వుండును.
బకెట్ అంచులు కొద్దిగా బయటికి వంపు వుండిమందంగా వుండును.బకెట్ అడుగు భాగంలో ఒక కొక్కెం వుండును.దిఇనికి లివరు అను కడ్డి అంచును తగిలించేదరు.అంతే కాకుండా ఒక చిన్న రంధ్రం అడుగున ఉండును. దానిని బ్లిడ్ హోల్ (bleed hole) అంటారు.
ట్రాపులోనికి ట్రాపుఅడుగు భాగాన వున్న గొట్టం ద్వారా మొదట నీరు లోనికి వచ్చును. బకెట్‌ను బాడి అడుగు భాగాన నిలువుగా ఉన్న ఇన్లేట్ గొట్టంపై బోర్లించిన విధంగా అమర్చివుండును.బకెట్ లోకి నిండిన నీరు బకెట్ నిండిన తరువాత బాడీ అంత నిండి పోవును. ఈ స్థితిలో బకెట్ బాడీ అడుగు భాగాన్ని తాకి వుండటం వలన, ఆరిఫిస్/సన్నని బెజ్జం తెరచుకుని వుండటం వలన, నీరు బయటికి వెళ్ళు రంధ్రాన్ని/అవుట్ లేట్ హోల్‌కు వెళ్లి అక్కడి నుండి దానికి అమర్చిన గొట్టం ద్వారా బయటికి వెళ్ళును.బాడిలోకి నీరు బదులు స్టీము వచ్చినచో, స్టీము నీటికన్న ఎక్కువ పీడనం, వేగం కల్గి ఉన్నందున, స్టీము వేగంగా వచ్చి బకెట్ అడుగు భాగాన్ని తాకి, పీడనం వలన బెకెట్ మొదటి స్థానం నుండి పైకి లేచును.దానివలన లివరు పైకి కదిలి, దాని బొడిపెమ/వాల్వు సన్నని బెజ్జాన్ని/నిర్గమ మార్గం/కవాట బెజ్జాన్ని మూయును.ఆ విధంగా స్టీము బయటికి వెళ్ళకుండా నిరోధింప బడును.మరల నీరు లోపలి రావడం మొదలవ్వగానే నీరు బకెట్ లోని స్టీమును పైకి నెట్టును. బకెట్ అడుగున ఉన్న సన్నని రంద్రము/బ్లీడ్ హోల్ ద్వారా స్టిము బకెట్ నుండి బయటికి వెళ్ళడం వలన బకెట్ మళ్ళి కిందికి దిగి లివరు కిందికి కదలడం వలన కవాట రంధ్రం తెరచుకొని నీరు బయటికి వెళ్ళడం మొదలగును.
ఇన్‌వెర్టెడ్ బకెట్ స్టీము ట్రాప్ బాడీపైన వున్న బాణం గుర్తు చూపించిన విధంగా బిగించాలి.వ్యతిరేక దిశలో బిగించిన పనిచేయదు. ట్రాప్ ను నిలువుగా బిగించాలి.వాలుగా బిగించిన పని చేయదు.


title: నాయుడు గోపి

text: నాయుడు గోపి ప్రముఖ రంగస్థల నటుడు, దర్శకుడు, సమాజ నిర్వాహకుడు మరియు చలనచిత్ర నటుడు. నాటకరంగంలో సుమారు 2600 నాటక ప్రదర్శనలిచ్చిన గోపి, సుమారు అరువందలసార్లు ఉత్తమ నటుడిగా, నాలుగు వందలసార్లు ఉత్తమ దర్శకునిగా బహుమతులు అందుకున్నాడు. దాదాపు 200 మందిని నటీనటులుగా తీర్చదిద్దాడు.


title: నాయుడు గోపి

text: ఈయన 1953, మార్చి17న ప్రకాశరావు, కమలమ్మ దంపతులకు గుంటూరు జిల్లా అమరావతి మండలం యండ్రాయిలో జన్మించాడు.


title: నాయుడు గోపి

text: చిన్నతనం నుండే నటనపై మక్కువ పెంచుకున్న గోపి, సన్యాసమ్ అనే నాటికలో హాస్య పాత్రలో నటించాడు. 1981లో 'డియర్ ఆడియన్స్ సిన్సియర్లీ యువర్స్' అనే నాటకంతో రంగస్థలంలో అడుగు పెట్టిన ఈయన పడమటిగాలి, తర్జని, దహటి మానసం, నిషిద్దాక్షరి, మానస సరోవరం వంటి నాటకాలతో ప్రసిద్ధి పొందాడు.సుమారు అరువందలసార్లు ఉత్తమ నటుడిగా, నాలుగు వందలసార్లు ఉత్తమ దర్శకునిగా బహుమతులు అందుకున్నాడు.


title: నాయుడు గోపి

text: నటుడిగా అనేక ధారావాహికల్లో నటించాడు.


title: ముక్కట్రావుపేట్

text: ముక్కట్రావుపేట్ తెలంగాణ రాష్ట్రం, జగిత్యాల జిల్లా, వెల్గటూర్ మండలంలోని గ్రామం.


title: ముక్కట్రావుపేట్

text: ఇది మండల కేంద్రమైన వెల్గటూర్ నుండి 6 కి. మీ. దూరం లోను, సమీప పట్టణమైన రామగుండం నుండి 15 కి. మీ. దూరంలోనూ ఉంది. 2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం ఈ గ్రామం 605 ఇళ్లతో, 2082 జనాభాతో 94 హెక్టార్లలో విస్తరించి ఉంది. గ్రామంలో మగవారి సంఖ్య 1036, ఆడవారి సంఖ్య 1046. షెడ్యూల్డ్ కులాల సంఖ్య 510 కాగా షెడ్యూల్డ్ తెగల సంఖ్య 0. గ్రామం యొక్క జనగణన లొకేషన్ కోడ్ 571715.పిన్ కోడ్: 505526.


title: ముక్కట్రావుపేట్

text: గ్రామంలో ప్రభుత్వ ప్రాథమిక పాఠశాలలు రెండు ఉన్నాయి.


title: ముక్కట్రావుపేట్

text: సమీప బాలబడి, ప్రాథమిక పాఠశాల వెల్గటూర్లోను, ప్రాథమికోన్నత పాఠశాల ముత్తునూర్లోను, మాధ్యమిక పాఠశాల ముత్తునూర్లోనూ ఉన్నాయి. సమీప జూనియర్ కళాశాల వెల్గటూర్లోను, ప్రభుత్వ ఆర్ట్స్ / సైన్స్ డిగ్రీ కళాశాల ధర్మారంలోనూ ఉన్నాయి. సమీప వైద్య కళాశాల, మేనేజిమెంటు కళాశాల కరీంనగర్లోను, పాలీటెక్నిక్ పొలసలోనూ ఉన్నాయి.


title: ముక్కట్రావుపేట్

text: సమీప అనియత విద్యా కేంద్రం పెద్దపల్లిలోను, వృత్తి విద్యా శిక్షణ పాఠశాల, దివ్యాంగుల ప్రత్యేక పాఠశాల‌లు రామగుండం లోనూ ఉన్నాయి.


title: ముక్కట్రావుపేట్

text: పశు వైద్యశాల గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. ప్రాథమిక ఆరోగ్య కేంద్రం, ప్రాథమిక ఆరోగ్య ఉప కేంద్రం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. సమీప సామాజిక ఆరోగ్య కేంద్రం, మాతా శిశు సంరక్షణ కేంద్రం, టి. బి వైద్యశాల గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి. అలోపతి ఆసుపత్రి, ప్రత్యామ్నాయ ఔషధ ఆసుపత్రి, డిస్పెన్సరీ, సంచార వైద్య శాల, కుటుంబ సంక్షేమ కేంద్రం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి.


title: ముక్కట్రావుపేట్

text: గ్రామంలో2 ప్రైవేటు వైద్య సౌకర్యాలున్నాయి. డిగ్రీ లేని డాక్టర్లు ఇద్దరు ఉన్నారు.


title: ముక్కట్రావుపేట్

text: గ్రామంలో కుళాయిల ద్వారా రక్షిత మంచినీటి సరఫరా జరుగుతోంది. గ్రామంలో ఏడాది పొడుగునా చేతిపంపుల ద్వారా నీరు అందుతుంది. కాలువ/వాగు/నది ద్వారా గ్రామానికి తాగునీరు లభిస్తుంది.


title: ముక్కట్రావుపేట్

text: గ్రామంలో భూగర్భ మురుగునీటి వ్యవస్థ ఉంది. మురుగునీరు బహిరంగ కాలువల ద్వారా కూడా ప్రవహిస్తుంది. మురుగునీటిని నేరుగా జలవనరుల్లోకి వదులుతున్నారు. గ్రామంలో సంపూర్ణ పారిశుధ్య పథకం అమలవుతోంది. సామాజిక మరుగుదొడ్డి సౌకర్యం లేదు. ఇంటింటికీ తిరిగి వ్యర్థాలను సేకరించే వ్యవస్థ లేదు. సామాజిక బయోగ్యాస్ ఉత్పాదక వ్యవస్థ లేదు. చెత్తను వీధుల పక్కనే పారబోస్తారు.


title: ముక్కట్రావుపేట్

text: సబ్ పోస్టాఫీసు సౌకర్యం గ్రామానికి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. పోస్టాఫీసు సౌకర్యం గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. పోస్ట్ అండ్ టెలిగ్రాఫ్ ఆఫీసు గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. మొబైల్ ఫోన్ ఉంది. లాండ్ లైన్ టెలిఫోన్, పబ్లిక్ ఫోన్ ఆఫీసు గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. ఇంటర్నెట్ కెఫె / సామాన్య సేవా కేంద్రం, ప్రైవేటు కొరియర్ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.


title: ముక్కట్రావుపేట్

text: సమీప గ్రామాల నుండి ఆటో సౌకర్యం ఉంది. వ్యవసాయం కొరకు వాడేందుకు గ్రామంలో ట్రాక్టర్లున్నాయి. ప్రభుత్వ రవాణా సంస్థ బస్సు సౌకర్యం గ్రామానికి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. ప్రైవేటు బస్సు సౌకర్యం గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. రైల్వే స్టేషన్ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది.


title: ముక్కట్రావుపేట్

text: జిల్లా రహదారి గ్రామం గుండా పోతోంది. ప్రధాన జిల్లా రహదారి గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. జాతీయ రహదారి గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. రాష్ట్ర రహదారి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. గ్రామంలో తారు రోడ్లు, కంకర రోడ్లు ఉన్నాయి.


title: ముక్కట్రావుపేట్

text: గ్రామంలో స్వయం సహాయక బృందం ఉంది. పౌర సరఫరాల వ్యవస్థ దుకాణం గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. ఏటీఎమ్, వాణిజ్య బ్యాంకు, సహకార బ్యాంకు, వ్యవసాయ పరపతి సంఘం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. వారం వారం సంత గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. రోజువారీ మార్కెట్, వ్యవసాయ మార్కెటింగ్ సొసైటీ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.


title: ముక్కట్రావుపేట్

text: గ్రామంలో సమీకృత బాలల అభివృద్ధి పథకం, ఇతర పోషకాహార కేంద్రాలు ఉన్నాయి. గ్రామంలో వార్తాపత్రిక పంపిణీ జరుగుతుంది. శాసనసభ పోలింగ్ కేంద్రం, జనన మరణాల నమోదు కార్యాలయం ఉన్నాయి. అంగన్ వాడీ కేంద్రం, ఆశా కార్యకర్త గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉన్నాయి. గ్రంథాలయం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. ఆటల మైదానం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. సినిమా హాలు, పబ్లిక్ రీడింగ్ రూం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.


title: ముక్కట్రావుపేట్

text: గ్రామంలో గృహావసరాల నిమిత్తం విద్యుత్ సరఫరా వ్యవస్థ ఉంది. రోజుకు 7 గంటల పాటు వ్యవసాయానికి, 15 గంటల పాటు వాణిజ్య అవసరాల కోసం కూడా విద్యుత్ సరఫరా చేస్తున్నారు.


title: ముక్కట్రావుపేట్

text: ముక్కత్రావుపేట్లో భూ వినియోగం కింది విధంగా ఉంది:ముక్కత్రావుపేట్లో వ్యవసాయానికి నీటి సరఫరా కింది వనరుల ద్వారా జరుగుతోంది.


title: ముక్కట్రావుపేట్

text: ముక్కత్రావుపేట్లో ఈ కింది వస్తువులు ఉత్పత్తి అవుతున్నాయి.


title: ముక్కట్రావుపేట్

text: వరి, ప్రత్తి, మొక్కజొన్న


title: నేల టిక్కెట్టు

text: నేల టిక్కెట్టు 2018 లో కల్యాణ్ కృష్ణ కురసాల దర్శకత్వంలో విడుదలైన తెలుగు సినిమా. రవితేజ సరసన మాళవిక శర్మ హీరోయిన్‌గా నటించిన ఈ చిత్రంలో జగపతి బాబు, బ్రహ్మానందం, జయప్రకాశ్, రఘుబాబు, సుబ్బరాజు, ఆలి, పోసాని కృష్ణమురళి, అన్నపూర్ణమ్మ, ప్రియదర్శి, సురేఖా వాణి, ప్రవీణ్ తదితరులు ముఖ్య పాత్రలు పోషించారు. ‘ఫిదా’ ఫేం శక్తికాంత్ కార్తీక్ సంగీతం, ఛోటా కే ప్రసాద్ కూర్పు, బ్రహ్మ కడలి కళ, ముఖేష్ ఛాయాగ్రహణం సమకూర్చారు.


title: కల్లూరి విశాలాక్షమ్మ

text: కల్లూరి విశాలాక్షమ్మ ప్రముఖ కవయిత్రి. ఈమె ప్రముఖ కవి శ్రీపాద కృష్ణమూర్తి శాస్త్రి గారి జ్యేష్టపుత్రిక.


title: కల్లూరి విశాలాక్షమ్మ

text: ఈమె వికారి నామ సంవత్సర మాఘ శుద్ధ త్రయోదశిన తన మాతామహుల యింట నడుపూడి గ్రామంలో జన్మించింది. తండ్రి శ్రీపాద కృష్ణమూర్తి శాస్త్రి కాశీయాత్ర చేసిన పిదప ఈమె జన్మించింది కనుక ఆయన ఈమెకు విశాలాక్షి అనే నామకరణం చేశాడు. ఈమె ప్రైమరీ విద్యకంటే ఎక్కువ చదువలేదు. వివాహానంతరం శ్రీపతి భాస్కరశాస్త్రి వద్ద ఆంధ్రనామ సంగ్రహము, భాస్కర రామాయణములను చదువుకున్నది. ఈమెకు వివాహం తన 11వ యేట 1912లో కల్లూరి వేంకటసుబ్బారాయుడుతో జరిగింది.


title: కల్లూరి విశాలాక్షమ్మ

text: ఈమె తండ్రి కవి అగుటచేత ఈమెకు 12వ, 13వయేటనే పద్యములు అల్లడం వచ్చింది. మొదట ఈమె గోపాల శతకమును ప్రకటించింది. తరువాత ప్రభాకర శతకము, చంద్రమతీ చరిత్రము, దమయంతీ చరిత్రము అనే పద్యకావ్యాలను రచించింది. ఈ రచనా కాలంలో సందేహాలను నివృత్తి చేసుకోవడానికి తండ్రిని సంప్రదించెడిది. శ్రీపాద వారు మహాభారతమును రచిస్తుంటే ఈమెకు సంగ్రహ భారతం వ్రాయాలనే అభిలాష కలిగింది. తండ్రి ప్రోత్సాహముతో మూడు నెలల వ్యవధిలో భారత కథామృతమును వ్రాసి తండ్రికి వినిపించింది. అతడు అది విని ఆమెను కొనియాడి తన పత్రిక వజ్రాయుధంలో వరుసగా ప్రకటించాడు. తరువాత ఇది పుస్తకరూపంలో తన 21వయేట ప్రకటించింది. ఈ పుస్తకానికి ప్రముఖ విమర్శకుడు నాగపూడి కుప్పుస్వామయ్య పీఠికను రచించాడు. ఈ కావ్యం జయంతి రామయ్య, ఆదిభట్ల నారాయణదాసు వంటి పండితుల ప్రశంసలను అందుకుంది. తరువాత ఈమె భాగవత కథామృతమును, శ్రీరామ కథామృతమును రచించింది. భాగవత కథామృతము ఆంధ్రప్రదేశ్ సాహిత్య అకాడమీ వారి ద్రవ్య సహాయంతో ప్రచురింపబడింది. దీనికి కేశిరాజు వేంకట నృసింహ అప్పారావు పీఠికను వ్రాశాడు. వెంపరాల సూర్యనారాయణశాస్త్రి, నోరి నరసింహశాస్త్రి, దివాకర్ల వేంకటావధాని, నిడుదవోలు వేంకటరావు మొదలైనవారు ఈ కావ్యాన్ని మెచ్చుకున్నారు. ఇంకా ఈమె అనేక వచన పద్య గ్రంథాలను రచించి ప్రకటించింది.


title: కల్లూరి విశాలాక్షమ్మ

text: ఈమె అనేక సన్మానాలను, సత్కారాలను పొందింది.


title: ఎమ్‌ఎల్‌ఏ

text:
ఎమ్‌ఎల్‌ఏ 2018 మార్చి 23 శుక్రవారం విడుదలైన తెలుగు సినిమా.
కల్యాణ్ (కల్యాణ్‌రామ్) ఓ సందర్భంలో ఇందు (కాజల్) ను చూస్తాడు. ఆమెను చూసిన వెంటనే ప్రేమిస్తాడు. కానీ ఇందు.. కల్యాణ్ నుంచి తప్పించుకుని తిరుగుతుంటుంది. ఈ నేపథ్యంలో ఇందు ఓ సమస్యలో ఇరుక్కుంటుంది. ఆ సమస్య నుంచి తన తెలివితేటలతో బయటపడేస్తాడు కల్యాణ్. ఈ తరుణంలో ఇందుకి కల్యాణ్‌పై ప్రేమ పెరుగుతుంది. ఇందు నాన్న జయప్రకాశ్‌రెడ్డి ఎమ్మెల్యేని అల్లుడిగా చేసుకోవాలనుకుంటాడు. కానీ ఆ నియోజకవర్గంలో ఎమ్మెల్యేగా గాడప్ప (రవి కిషన్) బాధ్యతలు నిర్వర్తిస్తుంటాడు. దాంతో ఇందును గాడప్పకి ఇచ్చి పెళ్ళి చేయాలనుకుంటాడు. ఈ నేపథ్యంలో కల్యాణ్ వచ్చి ఇందుని ప్రేమిస్తున్నానంటాడు. అది విని నువ్వు కూడా ఎమ్మెల్యే అవ్వు అని కల్యాణ్‌తో చెప్తాడు జయప్రకాశ్. దాంతో ప్రేమించిన అమ్మాయిని పెళ్ళి చేసుకోవడానికి ఎమ్మెల్యే అవుతానని చెప్పి కల్యాణ్.. గాడప్పతో సవాల్ చేస్తాడు. మరి ఆ సవాల్ ను కళ్యాణ్ ఎలా నెగ్గాడు? ఇందుని పెళ్ళి చేసుకున్నాడా? అన్న విషయాలు మిగిలిన కథ.


title: కళారత్న పురస్కారాలు - 2018

text: ఆంధ్రప్రదేశ్ ప్రభుత్వం ప్రతి సంవత్సరం ఉగాదినాడు వివిధ కళలలో అత్యుత్తమ కృషి చేసిన వారికి అందించే కళారత్న (హంస) పురస్కారం. 2018, మార్చి 18న విళంబి నామ సంవత్సర ఉగాదిని పురస్కరించుకుని విజయవాడ తుమ్మలపల్లి వారి కళాక్షేత్రంలో జరిగిన వేడుకలలో ఆంధ్ర ప్రదేశ్ ముఖ్యమంత్రివర్యులు నారా చంద్రబాబునాయుడు 47 మందికి కళారత్న పురస్కారం అందజేయడ ప్రదానం చేశారు. ఈ కార్యక్రమంలో తెలుగుదేశం పార్టీ అధ్యక్షులు కళా వెంకట్రావు, శాసనసభాధిపతి కోడెల శివప్రసాద్, శాసనసభ ఉప సభాధిపతి మండలి బుద్ధ ప్రసాద్, మంత్రులు దేవినేని ఉమామహేశ్వరరావు, భూమా అఖిల ప్రియ తదితరులు పాల్గొన్నారు.


title: బాల్ ఫ్లోట్ స్టీము ట్రాప్

text:
బాల్ ఫ్లోట్ స్టీము ట్రాప్ అనునది ఒక స్టీము ట్రాప్.స్టీము ట్రాప్ అనునది స్టీము ఒక రకమైన యాంత్రిక నిర్మాణమున్న కవాటం వంటిది.స్టీము ట్రాప్ స్టీము మరియు నీటి మిశ్రమం నుండి కేవలం నీటిని వేరుగా వ్యవస్థ నుండిబయటికి వదలి, స్టీమును నిలువరించును.బాల్ ఫ్లోట్ స్టీము ట్రాప్ ను ఫ్లోట్ స్టీము ట్రాప్ అని కూడా అంటారు.
స్టీము అధిక పీడనం, మరియు ఉష్ణోగ్రత కల్గి వుండును.అందువలన స్టీము ట్రాప్ లు అన్నియు పోత ఇనుము, ఉక్కు, మరియు స్టెయిన్‌లెస్ స్టీలుతో చెయ్యబడి వుండును. సాధారణంగా స్టీము ట్రాప్ బాడీ (body) /బాహ్య ఆకృతి భాగాలు పోత ఇనుము, పోత ఉక్కు ( కాస్ట్ స్టీలు) తో చెయ్యబడి వుండును.లోపలి భాగాలు స్టెయిన్ లెస్ స్టీలుతో చెయ్య బడి వుండును.ఉపయోగించు స్టీము ఎక్కువ పీడనం కల్గి వుండును, మరియు అధిక ఉష్ణోగ్రత కల్గి ఉన్నందున, వాటిని తట్టుకో గల్గిన విధంగా స్టీము ట్రాపుల నిర్మాణం వుండును. అంతే కాదు ద్రవీకరణ చెందిన స్టీము ఎక్కువ ఆమ్ల గుణాన్ని (pH= 6.౦-6.5) కల్గి వుండటం వలన ఎక్కువ కాలం సంపర్కం వలన లోహాన్ని తినివేయును. కావున వీటిని అన్నింటిని తట్టుకో గల్గిన విధంగా స్టీము ట్రాపుల నిర్మాణం వుండును.
ఈ స్టీము ట్రాప్ లోపల గోళాకారంగా, తేలియాడే బంతి వంటిడి ఉండటం వలన ఈ త్రాపును ఫ్లోట్ స్టీము ట్రాపు అంటారు.ఈ ట్రాప్ బహ్యాకారం కూడా గోళాకారంగా వుండును. గోళాకార బాడీ /ఆకృతి నిర్మాణానికి ఒక కవరు బోల్టుల ద్వారా బిగింపబడి వుండును.బాడి పోత ఇనుముతో చెయ్యబడి వుండును.లోపలి ఫ్లోట్ స్టెయిన్‌లెస్ ఉక్కుతో నిర్మితమై వుండును .కొన్ని ట్రాప్‌లలో సిస్టంలోకి, ట్రాపులో జమ అయిన గాలిని బయటికి పంపించు అమరిక వుండును.అలాగే కొన్ని ట్రాపు లలో బయటికి వెళ్ళు నీటి ప్రమాణాన్ని నియంత్రించుటకు నీడిల్ వంటిమరలు వున్న బోల్టు వంటిది వుండును. దానిని బిగించే కొలది బయటికి వచ్చు పరిమాణం తగ్గును.వదులు చేసే కొలది ప్రవాహ వేగం పెరుగును.
ఇది ఆకృతి గోళాకారంగా వుండి ఒక చివర మూయబడివుండి, రెండవ వైపు రెండవ వైపు బోల్తులతో బిగించుటకు అనుకూలంగా ఫ్లాంజి వంటి నిర్మాణం కల్గివుండును.బాడీ సాధారణంగా పోత ఇనుము లేదా పోత ఉక్కుతో చెయ్యబడి వుండును.ఇది ఖాళీ (గుల్లగా వున్న) గా బంతి వంటి ఆకృతి వున్న నిర్మాణం దీనిలో వ్యవస్థ (హీట్ ఎక్సేంజరు వంటివి) నుండి వచ్చు వేడి నీరు జమ అగును.
ఇది కూడా పోత ఇనుము లేదా ఉక్కుతో తయారై వుండును. దీనికే వేడి నీరు+స్టీము వచ్చు రంధ్రం (inlet port) మరియు వేడి నీరు బయటకు వెళ్ళు రంధ్రం (outlet port) వుండును.ఈ రెండు రంధ్రాల లోపలి వైపు మరలు వుండును వీటికి పైపులను బిగించెదరు.అంతేకాదు ఫ్లోట్, దానికాడ, కీలుకాడ వంటివి బిగించబడివుండును.
ఫ్లోట్ అనగా ఏదైనా ద్రవం మీద తేలియాడే వస్తువు.ఈ ట్రాప్‌లో ఫ్లోట్ గుండ్రంగా బంతి లావుండును. లోపల గుల్లగా వుండును. గోళాకార ఉపరితలం పై ఒకచివర కాడ/లివరు వంటి నిర్మాణం బిగింపబడి వుండును.ఈ ఫ్లోట్ దాని కాడతో కవరు/ మూతకు ఒక కీలచీల (pivot) కు బిగింపబడి వుండును.కీలు చీల వలన ఫ్లోట్ సులభంగా అపికి కిందికి చాలించ గలదు.ఫ్లోట్ కాడ (stem) కు వున్న వుబ్బుగా వున్నా చిన్న గోలి వంటి భాగం, ట్రాప్ లో నీరు లేనప్పుడుడు, ట్రాప్ నుండి నిరు బయటికి వెళ్ళు రంధ్రాన్ని మూసి వుంచును.
ఆరిఫిస్ అనగా సన్నని లేదాచిన్న రంధ్రం.దీనిని ద్రవ నిర్గమ మార్గ రంధ్రం/లేదా కవాట రంధ్రం అనవచ్చును. నీరు బయటికి వెళ్ళు మార్గానికి (outletway) ఈ కవాట బెజ్జం బిళ్ల మరలచే బిగించి వుండును. ట్రాప్ లో నీరు లేనప్పుడు ఒక నాబ్/కవాటం ఈనిర్గమ మార్గ రంధ్రాన్ని మూసిఉంచును.
ఇది ఫ్లోట్ కాడకు వున్నకొక్కెం చివర వున్న ఉబ్బైన బొడిపి ఇది మాములుగా ట్రాప్ లో తగినంత మట్టంలో నీరు లేనప్పుడు ఆరిఫిస్/సన్నని నాళాన్ని మూసిఉంచును.
స్టీము ట్రాప్ లో నీరు తగినంత జమ కానప్పుడు, ఫ్లోట్ కిందికి దిగి వుండి.కవాట నాబ్/బొడిపె, కవాత బెజ్జాన్ని/ ఆరిఫిస్ ని/సన్నని నాళాన్ని మూసి వుంచును.ట్రాపులో నీరు చేరుతూ మట్టం పెరిగే కొలది ఫ్లోట్, అది తొలగించిన నీటి భారం కన్న ఫ్లోట్ బరువు తక్కువ కావడం వలన ఫ్లోట్ నీటిలో తెలియాడును.నీటి మట్టం పెరిగి ఫ్లోట్ పైకి లేవడం వలన, ఫ్లోట్ కాడకు బిగించిన కవాట నాబ్ కూడా పైకి లేచి, బయటికి వెళ్ళు రంధ్రం నుండి నీరు ప్రవహించును.అదే సమయంలో నీటిమట్టం మీద ఏర్పడిన ఫ్లాష్ స్టీము కల్గించు వత్తిడి వలన నీరు రంధ్రం ద్వారా బయటకు తోయ బడును.ట్రాపులోని నీరు బయటికి వెళ్ళే కొలది, బాడీలో నీటి మట్టం తగ్గి, ఫ్లోట్ కిందికి దిగటం వలన కవాట బొడిపె మళ్ళి కవాట బెజ్జాన్ని/ముఖద్వారాన్ని మూసి వేయును. ఈ విధంగా ఫ్లోట్ లేచినపుడు బయటికి ప్రవాహం వుండి, ఫ్లోట్ కిందికి దిగినపుడు ఆగిపోవును. ఈ చర్య ఇలా వంతులువారిగా జరుగుతు వుండును.ట్రాపులోకి వచ్చు నీటి పరిమాణానికి అనులోమాను పాతంగా ఫ్లోట్ పైకి లెగడం వలన ఫ్లోట్ నుండి క్రమబద్దంగా నిరంతరంగా బయటికి నీటి ప్రవాహం వుండును.ట్రాపు లోకి వేడి నిరు రావడం ఆగి, మట్టం తగ్గినప్పుడు బాల్ కిందికి దిగి నిర్గమరంద్రం/నిర్గమ మార్గాన్ని మూసి వేయును.కొన్ని ట్రాపులలో థెర్మో స్టాటిక్ ఎయిర్ వెంట్ వుండును.ఇది ట్రాపులోకి వచ్చిన గాలిని బయటికి పంపును.కొన్నింటీలో థెర్మో స్టాటిక్ ఎయిర్ వెంట్ వదులు, గోలాకార బాడీ పైన ఎయిర్ కాక్ వుండూను


title: బాల్ ఫ్లోట్ స్టీము ట్రాప్

text:
ట్రాపులో చేరుతున్న నీరు ఎప్పటికప్పుడు నిరంతరం బయటికి వెళ్ళును.ఎక్కువ ఉష్ణ దారణ శక్తి కల్గి ఉంది.
ఎక్కువ సూపరు హిట్ స్థాయి స్టీము వ్యవస్థలో పనిచెయ్యవు.వాటరు హమరింగు వలన ఫ్లోట్ పాడైపోవును.


title: అడవిమాదాపూర్

text:
అడవిమాధాపూర్ తెలంగాణ రాష్ట్రం, జగిత్యాల జిల్లా, మల్లాపూర్ మండలంలోని గ్రామం.
ఇది మండల కేంద్రమైన మల్లాపూర్ నుండి 4 కి. మీ. దూరం లోను, సమీప పట్టణమైన కోరుట్ల నుండి 17 కి. మీ. దూరంలోనూ ఉంది. గ్రామం యొక్క జనగణన లొకేషన్ కోడ్ 571634.


title: అడవిమాదాపూర్

text:
అడవిమాధాపూర్లో భూ వినియోగం కింది విధంగా ఉంది:
అడవిమాధాపూర్లో వ్యవసాయానికి నీటి సరఫరా కింది వనరుల ద్వారా జరుగుతోంది.


title: రామదాసపేట

text:
రామదాసపేట తెలంగాణ రాష్ట్రం, జగిత్యాల జిల్లా, మల్లాపూర్ మండలంలోని గ్రామం.
ఇది మండల కేంద్రమైన మల్లాపూర్ నుండి 3 కి. మీ. దూరం లోను, సమీప పట్టణమైన కోరుట్ల నుండి 16 కి. మీ. దూరంలోనూ ఉంది. గ్రామం యొక్క జనగణన లొకేషన్ కోడ్ 571637.


title: రామదాసపేట

text:
రాందాస్పేటలో భూ వినియోగం కింది విధంగా ఉంది:
రాందాస్పేటలో వ్యవసాయానికి నీటి సరఫరా కింది వనరుల ద్వారా జరుగుతోంది.


title: లక్ష్మీపూర్ (మల్లాపూర్)

text: లక్ష్మీపూర్ తెలంగాణ రాష్ట్రం, జగిత్యాల జిల్లా, మల్లాపూర్ మండలంలోని గ్రామం.