title: Madina

text: Madina ina nafasi muhimu katika imani ya Kiislamu. Kufuatana na mapokeo ya Kiislamu Muhammad alifika hapa mwaka 622 kwa njia ya hijra alipoondoka Makka kwa sababu ya upinzani dhidi yake.


title: Madina

text: Yathrib alipokelewa vizuri na kuwa kiongozi wa kisiasa pamoja na kiongozi wa kiroho. Jina la "madinat-un-Nabii" (mji wa Mtume) lilianza kutumiwa.


title: Madina

text: Kwa kawaida huhesabiwa kuwa mji mtakatifu wa pili katika Uislamu baada ya Makka. Hapa kuna msikiti wa Mtume penye kaburi la Muhammad kwenye mahali panapoaminiwa ni mahali pa nyumba yake alikoaga dunia. Kando lake kuna makaburi ya wenzake Muhammad.


title: Madina

text: Mji huu ni marufuku kwa wasio Waislamu wasiingie sawa na Makka.


title: Safu ya Ruwenzori

text: Safu ya Ruwenzori (pia: Rwenzori) ni eneo la milima katika Afrika ya Kati kwenye mpaka wa Uganda na JK Kongo. Mlima wa juu ni Pic Marguerite (Mlima Stanley) wenye kimo cha mita 5,109 juu ya UB. Mingine ni mlima Speke (m 4,890), mlima Baker (m 4,844), mlima Emin (m 4,798), mlima Gessi (m 4,715) na mlima Luigi di Savoia (m 4,627).


title: Safu ya Ruwenzori

text: Baada ya Kilimanjaro na mlima Kenya, Ruwenzori ni mlima mkubwa wa tatu barani Afrika. Pamoja na hiyo miwili ndiyo milima pekee yenye barafuto za kudumu kwenye bara hilo.


title: Safu ya Ruwenzori

text: Huaminiwa ya kwamba Rwenzori ni sawa na "Milima ya Mwezi" inayotajwa katika taarifa za Ptolemaio zamani za Misri ya Kale.


title: Papa Klementi VI

text: Papa Klementi VI (takriban 1291 – 6 Desemba 1352) alikuwa papa kuanzia tarehe 7 Mei 1342 hadi kifo chake.


title: Papa Klementi VI

text: Jina lake la kuzaliwa lilikuwa Pierre Roger.


title: Papa Klementi VI

text: Alimfuata Papa Benedikto XII akiwa papa wa nne aliyetawala kutoka mji wa Avignon (Ufaransa) akafuatwa na Papa Innocent VI.


title: Papa Benedikto XII

text: Papa Benedikto XII. O.Cist. (takriban miaka ya 1280 – 25 Aprili 1342) alikuwa papa kuanzia tarehe 20 Desemba 1334 hadi kifo chake.


title: Papa Benedikto XII

text: Jina lake la kuzaliwa lilikuwa Jacques Fournier.


title: Papa Benedikto XII

text: Alimfuata Papa Yohane XXII akafuatwa na Papa Klementi VI.


title: Papa Yohane XXII

text: Papa Yohane XXII (takriban 1249 – 4 Desemba 1334) alikuwa papa kuanzia mwaka 1316 hadi kifo chake. Alichaguliwa tarehe 7 Agosti 1316, na kuvishwa taji tarehe 5 Septemba mwaka uleule katika mji wa Lyon.


title: Papa Yohane XXII

text: Jina lake la kuzaliwa lilikuwa Jacques Duèze (au d'Euse).


title: Papa Yohane XXII

text: Alimfuata Papa Klementi V akafuatwa na Papa Benedikto XII.


title: Papa Klementi V

text: Papa Klementi V (1264 – 20 Aprili 1314) alikuwa papa kuanzia tarehe 5 Juni 1305 hadi kifo chake.


title: Papa Klementi V

text: Jina lake la kuzaliwa lilikuwa Bertrand de Goth.


title: Papa Klementi V

text: Alimfuata Papa Benedikto XI akafuatwa na Papa Yohane XXII.


title: Papa Benedikto XI

text: Papa Benedikto XI, O.P. (1240 – 7 Julai 1304) alikuwa papa kuanzia tarehe 22 Oktoba 1303 hadi kifo chake.


title: Papa Benedikto XI

text: Jina lake la kuzaliwa lilikuwa Nicola Boccasini.


title: Papa Benedikto XI

text: Alimfuata Papa Bonifasi VIII akafuatwa na Papa Klementi V.


title: Papa Benedikto XI

text: Tarehe 24 Aprili 1736 Papa Klementi XII alimtangaza mwenye heri. Sikukuu yake huadhimishwa tarehe ya kifo chake.


title: Papa Boniface VIII

text: Papa Boniface VIII (takriban 1235 – 11 Oktoba 1303) alikuwa papa kuanzia tarehe 24 Desemba 1294 hadi kifo chake.


title: Papa Boniface VIII

text: Jina lake la kuzaliwa lilikuwa Benedetto Caetani.


title: Papa Boniface VIII

text: Alimfuata Papa Selestini V akafuatwa na Papa Benedikto XI.


title: Papa Boniface VIII

text: Ndiye aliyeanzisha jubilei katika Kanisa Katoliki (1300).


title: Papa Celestino V

text: Papa Celestino V, O.S.B. (1215 – 19 Mei 1296) alikuwa papa kuanzia tarehe 7 Julai 1294 hadi 13 Desemba 1294.


title: Papa Celestino V

text: Jina lake la kuzaliwa lilikuwa Pietro Angelerio. Baada yake hakuna papa tena aliyejichagulia jina la Celestino.


title: Papa Celestino V

text: Alimfuata Papa Nikolasi IV. Ni maarufu kwa kuwa alijiuzulu ili arudi kuishi maisha ya upwekeni kama mmonaki. Lakini alifungwa na Papa Bonifasi VIII aliyemfuata.


title: Papa Celestino V

text: Alitangazwa na Papa Klementi V kuwa mtakatifu tarehe 5 Mei 1313. Sikukuu yake ni tarehe 19 Mei.


title: Papa Nikolasi IV

text: Papa Nikolasi IV, O.F.M. (30 Septemba 1227 – 4 Aprili 1292) alikuwa papa kuanzia 22 Februari 1288 hadi kifo chake.


title: Papa Nikolasi IV

text: Jina lake la kuzaliwa lilikuwa Girolamo Masci.


title: Papa Nikolasi IV

text: Alikuwa mtawa wa shirika la Ndugu Wadogo, halafu mkuu wake kama mwandamizi wa Bonaventura wa Bagnoregio.


title: Papa Nikolasi IV

text: Alimfuata Papa Honori IV akafuatwa na Papa Selestini V.


title: Papa Honorius IV

text: Papa Honorius IV (takriban 1210 – 3 Aprili 1287) alikuwa papa kuanzia tarehe 2 Aprili 1285 hadi kifo chake.


title: Papa Honorius IV

text: Jina lake la kuzaliwa lilikuwa Giacomo Savelli.


title: Papa Honorius IV

text: Alimfuata Papa Martino IV akafuatwa na Papa Nikolasi IV.


title: Papa Martin IV

text: Papa Martin IV (takriban 1210 – 28 Machi 1285) alikuwa papa kuanzia tarehe 21 Februari 1281 hadi kifo chake.


title: Papa Martin IV

text: Jina lake la kuzaliwa lilikuwa Simon de Brie (au Brion).


title: Papa Martin IV

text: Alimfuata Papa Nikolasi III akafuatwa na Papa Honori IV.


title: Papa Nikolasi III

text: Papa Nikolasi III (kati ya 1210 na 1220 – 22 Agosti 1280) alikuwa papa kuanzia 25 Novemba 1277 hadi kifo chake.


title: Papa Nikolasi III

text: Jina lake la kuzaliwa lilikuwa Giovanni Gaetano Orsini.


title: Papa Nikolasi III

text: Alimfuata Papa Yohane XXI akafuatwa na Papa Martino IV.


title: Papa Yohane XXI

text: Papa Yohane XXI (1215 – 20 Mei 1277) alikuwa papa kuanzia tarehe 13 Septemba 1276 hadi kifo chake.


title: Papa Yohane XXI

text: Jina lake la kuzaliwa lilikuwa Pedro Julião.


title: Papa Yohane XXI

text: Alimfuata Papa Adriano V akafuatwa na Papa Nikolasi III.


title: Papa Adrian V

text: Papa Adrian V (takriban 1205 – 18 Agosti 1276) alikuwa papa kuanzia tarehe 12 Julai 1276 hadi kifo chake.


title: Papa Adrian V

text: Jina lake la kuzaliwa lilikuwa Ottobuono de' Fieschi.


title: Papa Adrian V

text: Alimfuata Papa Inosenti V akafuatwa na Papa Yohane XXI.


title: Papa Innocent V

text: Papa Innocent V, O.P. (takriban 1225 – 22 Juni 1276) alikuwa papa kuanzia tarehe 21 Januari 1276 hadi kifo chake.


title: Papa Innocent V

text: Jina lake la kuzaliwa lilikuwa Pierre de Tarentaise.


title: Papa Innocent V

text: Alikuwa mtawa wa shirika la Wahubiri.


title: Papa Innocent V

text: Alimfuata Papa Gregori X akafuatwa na Papa Adrian V.


title: Papa Innocent V

text: Tarehe 9 Machi 1898 Papa Leo XIII alimtangaza mwenye heri. Sikukuu yake huadhimishwa kwenye tarehe ya kifi chake.


title: Papa Gregori X

text: Papa Gregori X (takriban 1210 – 10 Januari 1276) alikuwa papa kuanzia mwezi Septemba 1271 hadi kifo chake.


title: Papa Gregori X

text: Jina lake la kuzaliwa lilikuwa Tebaldo Visconti.


title: Papa Gregori X

text: Alimfuata Papa Klementi IV akafuatwa na Papa Inosenti V.


title: Papa Gregori X

text: Tarehe 8 Julai 1673 Papa Klementi XI alimtangaza mwenye heri. Sikukuu yake hadhimishwa tarehe ya kifo chake.


title: Papa Klementi IV

text: Papa Klementi IV (23 Novemba mwaka usiojulikana – 29 Novemba 1268) alikuwa papa kuanzia tarehe 5 Februari 1265 hadi kifo chake.


title: Papa Klementi IV

text: Jina lake la kuzaliwa lilikuwa Gui Faucoi le Gros.


title: Papa Klementi IV

text: Alimfuata Papa Urbano IV akafuatwa na Papa Gregori X.


title: Papa Urban IV

text: Papa Urban IV (takriban 1195 – 2 Oktoba 1264) alikuwa papa kuanzia tarehe 29 Agosti 1261 hadi kifo chake.


title: Papa Urban IV

text: Jina lake la kuzaliwa lilikuwa Jacques Pantaléon.


title: Papa Urban IV

text: Alimfuata Papa Aleksanda IV akafuatwa na Papa Klementi IV.


title: Papa Alexander IV

text: Papa Alexander IV (takriban 1199 – 25 Mei 1261) alikuwa papa kuanzia tarehe 12 Desemba 1254 hadi kifo chake.


title: Papa Alexander IV

text: Jina lake la kuzaliwa lilikuwa Rinaldo Conti. Alikuwa mpwa wa Papa Gregori IX.


title: Papa Alexander IV

text: Alimfuata Papa Inosenti IV akafuatwa na Papa Urbano IV.


title: Papa Innocent IV

text: Papa Innocent IV (Genova, Liguria, Italia, kati ya 1180 na 1190 – 7 Desemba 1254) alikuwa papa kuanzia tarehe 28 Juni 1243 hadi kifo chake.


title: Papa Innocent IV

text: Jina lake la kuzaliwa lilikuwa Sinibaldo Fieschi.


title: Papa Innocent IV

text: Alimfuata Papa Selestini IV akafuatwa na Papa Aleksanda IV.


title: Papa Celestino IV

text: Papa Celestino IV alikuwa papa kuanzia tarehe 25 Oktoba 1241 hadi kifo chake tarehe 10 Novemba 1241.


title: Papa Celestino IV

text: Jina lake la kuzaliwa lilikuwa Goffredo da Castiglione. Alikuwa mpwa wa Papa Urban III.


title: Papa Celestino IV

text: Alimfuata Papa Gregori IX akafuatwa na Papa Inosenti IV.


title: Papa Gregori IX

text: Papa Gregori IX (takriban 1143 – 22 Agosti 1241) alikuwa papa kuanzia mwaka 1227 hadi kifo chake.


title: Papa Gregori IX

text: Jina lake la kuzaliwa lilikuwa Ugolino dei Conti.


title: Papa Gregori IX

text: Alimfuata Papa Honori III akafuatwa na Papa Selestini IV.


title: Papa Gregori IX

text: Rafiki wa Fransisko wa Asizi, alifanywa kardinali mlinzi wa shirika la Ndugu Wadogo akatabiriwa naye upapa.


title: Papa Gregori IX

text: Baada ya utabiri kutimia, ndiye aliyemtangaza mtakatifu huko Assisi mwaka 1228.


title: Papa Honorius III

text: Papa Honorius III (1148 – 18 Machi 1227) alikuwa papa kuanzia tarehe 18 Julai 1216 hadi kifo chake.


title: Papa Honorius III

text: Jina lake la kuzaliwa lilikuwa Cencio Savelli.


title: Papa Honorius III

text: Alimfuata Papa Inosenti III akafuatwa na Papa Gregori IX.


title: Papa Honorius III

text: Ndiye aliyethibitisha Kanuni ya Ndugu Wadogo iliyotungwa na Fransisko wa Asizi kwa ajili ya shirika lake (29 Novemba 1223).


title: Papa Innocent III

text: Papa Innocent III (takriban 1161 – 16 Juni 1216) alikuwa papa kuanzia tarehe 8 Januari 1198 hadi kifo chake.


title: Papa Innocent III

text: Jina lake la kuzaliwa lilikuwa Lotario de' Conti di Segni.


title: Papa Innocent III

text: Alimfuata Papa Selestini III akafuatwa na Papa Honori III.


title: Papa Innocent III

text: Ndiye aliyemkubalia kwa sauti Fransisko wa Asizi afuate wito wake wa kuhubiri toba kadiri ya Kanuni ya Ndugu Wadogo.


title: Papa Celestino III

text: Papa Celestino III (takriban 1106 – 8 Januari 1198) alikuwa papa kuanzia tarehe 30 Machi 1191 hadi kifo chake.


title: Papa Celestino III

text: Jina lake la kuzaliwa lilikuwa Giacinto Bobone.


title: Papa Celestino III

text: Alimfuata Papa Klementi III akafuatwa na Papa Innocent III.


title: Papa Klementi III

text: Papa Klementi III alikuwa papa kuanzia tarehe 19 Desemba 1187 hadi kifo chake tarehe 27 Machi 1191.


title: Papa Klementi III

text: Jina lake la kuzaliwa lilikuwa Paulino Scolari.


title: Papa Klementi III

text: Alimfuata Papa Gregori VIII akafuatwa na Papa Selestini III.


title: Papa Gregori VIII

text: Papa Gregori VIII (takriban 1100 – 17 Desemba 1187) alikuwa papa kuanzia tarehe 25 Oktoba 1187 hadi kifo chake.


title: Papa Gregori VIII

text: Jina lake la kuzaliwa lilikuwa Albert de Mora.


title: Papa Gregori VIII

text: Alimfuata Papa Urbano III akafuatwa na Papa Klementi III.


title: Papa Urban III

text: Papa Urban III alikuwa papa kuanzia tarehe 25 Novemba 1185 hadi kifo chake tarehe 19 Oktoba 1187.


title: Papa Urban III

text: Jina lake la kuzaliwa lilikuwa Uberto Crivelli.


title: Papa Urban III

text: Alimfuata Papa Lucius III akafuatwa na Papa Gregori VIII.


title: Papa Lucius III

text: Papa Lucius III (1097 – 25 Novemba 1185) alikuwa papa kuanzia tarehe 1 Septemba 1181 hadi kifo chake.


title: Papa Lucius III

text: Jina lake la kuzaliwa lilikuwa Ubaldo Allucingoli.


title: Papa Lucius III

text: Alimfuata Papa Aleksanda III akafuatwa na Papa Urbano III.


title: Papa Alexander III

text: Papa Alexander III (kati ya 1100 na 1105 – 30 Agosti 1181) alikuwa papa kuanzia tarehe 7 Septemba 1159 hadi kifo chake.


title: Papa Alexander III

text: Jina lake la kuzaliwa lilikuwa Rolando Bandinelli.


title: Papa Alexander III

text: Alimfuata Papa Adriano IV akafuatwa na Papa Lucius III.


title: Luvironza

text: Luvironza ni jina la mlima mkubwa wa Burundi na pia jina la mto wenye chanzo chake huko mlimani.


title: Luvironza

text: Mlima Luvironza una kimo cha m 2,700 juu ya UB uko kilomita 45 upande wa mashariki wa Ziwa Tanganyika.


title: Luvironza

text: Mto Luvironza unaanza hapo ambapo hutazamwa kuwa ni chanzo cha mbalizaidi cha Nile. Mto huu una mwendo wa km 110 hadi kuishia katika mto Ruvuvu ambao ni tawimto wa Kagera. Tahajia nyingine ya jina lake ni Mto Ruvyironza.


title: Aleksandria

text: Aleksandria (pia: Alexandria au Iskandiria; kwa Kigiriki Ἀλεξάνδρεια, "Alexandreia"; kwa Kiarabu: الإسكندرية, "al-iskandariya") ni mji mkubwa wa pili wa Misri na bandari muhimu kwenye Bahari ya Mediteranea.


title: Aleksandria

text: Uko kando ya delta ya Nile kaskazini mwa Misri takriban 225 km kutoka Kairo.


title: Aleksandria

text: Jina la mji limetokana na mfalme Aleksander Mkuu wa Makedonia ya Kale aliyeunda mji huo mwaka 331 KK.


title: Aleksandria

text: Waptolemaio waliotawala Misri baada ya Aleksander waliufanya kuwa mji mkuu wa milki yao na kitovu cha elimu na sayansi. Maktaba ya Aleksandria yalikuwa na vitabu vingi kushinda maktaba zote za dunia.


title: Aleksandria

text: Wakati ule haikujulikana jinsi ya kupiga chapa vitabu. Kila kitabu kiliandikwa kwa mkono kikawa na bei kubwa sana. Kununua kitabu kulikuwa na gharama zinazofanana na ile ya kununua gari leo. Kwa hiyo elimu ilikuwa na thamani kubwa, na maktaba kubwa ilikuwa na thamani kupita kiasi. Wataalamu toka pande zote za dunia walifika Aleksandria, mji wa elimu, ili kusoma na kunakili vitabu.


title: Aleksandria

text: Si ajabu kwamba Agano la Kale lote lilitafsiriwa kwa mara ya kwanza katika lugha ya Kigiriki huko Aleksandria mwaka 150 hivi K.K.


title: Aleksandria

text:
Pharos ya Aleksandria ilikuwa mnara wa taa iliyohesabiwa kati ya maajabu saba ya dunia ya kale.
Aleksandria ikawa jimbo kuu la pili kwa umuhimu katika Kanisa baada ya Roma hadi mtaguso wa kwanza wa Konstantinopoli ulioiacha nafasi ya tatu kwa kupendelea Konstantinopoli.


title: Aleksandria

text: Hata upande wa elimu ya teolojia Aleksandria ilishika nafasi muhimu ikishindana na shule ya Antiokia. Kutokana na historia ya mji huo Wakristo wa Aleksandria walijisikia hawana budi kuwa tayari kujadiliana na watu wenye elimu. Wawe tayari kujibu maswali yao juu ya Injili hata kutetea imani kwenye ngazi inayolingana na elimu ya hali ya juu. Wakristo wenye elimu walijitolea kuelimisha Wakristo wenzao.


title: Aleksandria

text: Katika mafundisho hayo kilitokea chuo cha Kikristo cha kwanza. Masomo yake yalihusu imani na Biblia lakini pia elimu kwa jumla. Falsafa ilikuwa muhimu katika mawazo ya wataalamu hata katika mafundisho ya kidini ya Wapagani na Wayahudi. Basi, ilionekana afadhali mwalimu Mkristo ajue falsafa na awe na msimamo wake juu ya uhusiano kati ya falsafa na imani ya Kikristo.


title: Aleksandria

text: Chuo cha Aleksandria kilipata sifa chini ya Panteno. Mnamo mwaka 200 BK huyo aliacha uongozi wa chuo akawa mmisionari huko Bara Hindi. Aliyemfuata alikuwa Klementi wa Aleksandria aliyefaulu sana kuvuta Wapagani wenye elimu kumpokea Kristo.


title: Aleksandria

text: Mwanafunzi wake mashuhuri alikuwa Origene, ambaye baadaye akapewa uongozi wa chuo hicho. Alifanya kazi hiyo kwa muda wa miaka 25. Origene alikuwa mtaalamu wa pekee: ndiye wa kwanza kutumia njia ya kisayansi katika kuchunguza fasiri za Biblia. Pamoja na makarani wake akaandika maneno yote ya Kiebrania ya Biblia pamoja na fasiri zake katika nguzo sita kwenye ngozi kubwa. Njia hiyo ilisaidia kuona mara moja makosa au udhaifu katika fasiri hizo. Aliwafundisha vijana wengi kutumia akili yao katika kutafakari imani kwani akili ni kipawa cha Mungu.


title: Aleksandria

text: Kwa njia hiyo Chuo cha Aleksandria kimekuwa mwanzo wa elimu ya juu katika Ukristo. Mpaka leo ni kawaida kwamba mtumishi wa Kanisa awe na elimu. Wachungaji, mapadri na watawa wanasomeshwa katika vyuo mbalimbali hadi ngazi ya chuo kikuu. Ukristo umekuwa imani ya wasomi. Asili ya jambo hilo ni katika juhudi za Wakristo wa Misri.


title: Aleksandria

text: Mji ulistawi hadi uenezaji wa Waislamu waliounda mji mkuu mpya huko Kairo.


title: Aleksandria

text: Baadaye Aleksandria ulibaki kama mji muhimu wa uchumi na biashara wa Misri na bandari kuu ya nchi hadi leo.


title: 331 KK

text: Makala hii inahusu mwaka 331 KK (kabla ya Kristo).


title: Altiplano

text: Altiplano (Kihispania: tambarare ya juu) ni jina la nyanda za juu katika milima ya Andes ya Peru na Bolivia.


title: Altiplano

text:
Ni tambarare kati ya safu za milima za "Cordillera Oriental" (safu ya mashariki) na "Cordillera Occidental" (safu ya magharibi).
Altiplano iko kwenye kimo cha takriban mita 3,600 hadi 4,000 juu ya UB. Eneo lake ni 170,000 km².


title: Altiplano

text: Tambarare hii haina mito inatoka nje kwenda bahari. Maji yote yabakai hapa na kupotea tena kwa njia ya usimbishaji. Gimba kubwa la maji ni ziwa la Titicaca mpakani wa Peru na Bolivia upande wa kaskazini wa Altiplano.


title: Altiplano

text: Hali ya hewa ni baridi na yabisi.


title: Titicaca (ziwa)

text: Ziwa Titicaca iko kwenye Altiplano ya Andes kati ya Peru na Bolivia.


title: Titicaca (ziwa)

text: Ni ziwa kubwa la pili katika Amerika Kusini lenye eneo la kilomita za mraba 8,372. Liko kwa kimo cha mita 3,809 juu ya UB. Maji yake ina kina cha 105 m. Hivyo ni ziwa la juu duniani penye usafiri kwa meli ndogo kuna pia manowari ya jeshi la maji.


title: Titicaca (ziwa)

text: Mito 25 inaingia ziwani. Kuna visiwa vingi.


title: Funguvisiwa la Britania

text: Funguvisiwa la Britania ni kundi la visiwa vya Ulaya ya kaskazini-magharibi.


title: Funguvisiwa la Britania

text: Jumla ni visiwa zaidi ya 6,000 vyenye eneo la km² 315,134, lakini ni hasa visiwa viwili vikubwa, vichache vya wastani na vingi vidogo.


title: Funguvisiwa la Britania

text: Visiwa vikubwa ni hasa:


title: Funguvisiwa la Britania

text: Visiwa vidogo kiasi ni:


title: Funguvisiwa la Britania

text: Wakazi ni 71,881,243 (2018).


title: Ufalme wa Muungano

text: Ufalme wa Muungano wa Britania na Eire ya Kaskazini (kwa Kiingereza: "United Kingdom of Great Britain and Northern Ireland"); kifupi "Ufalme wa Muungano" (Kiing.: "United Kingdom") ni nchi ya visiwani ya Ulaya ya kaskazini-magharibi.


title: Ufalme wa Muungano

text: Mara nyingi huitwa kwa Kiswahili "Uingereza" tu ingawa nchi ya Uingereza ni moja tu kati ya sehemu za ufalme huo pamoja na Uskoti, Welisi na Eire ya Kaskazini.


title: Ufalme wa Muungano

text: Nchi iliongoza mapinduzi ya viwanda duniani, ilienea katika mabara yote kwa makoloni yake mengi ikabaki hadi leo kati ya nchi muhimu zaidi ulimwenguni.


title: Ufalme wa Muungano

text: Ni mwanachama mwanzilishi wa Umoja wa Mataifa, ambapo ana kiti cha kudumu na kura ya turufu katika Halmashauri ya Usalama, pia ni mwanachama wa Umoja wa Ulaya, ingawa inajiandaa kujitoa.


title: Ufalme wa Muungano

text: Milki kubwa kwenye kisiwa cha Britania ilikuwa Uingereza.


title: Ufalme wa Muungano

text: Tangu mwaka 1284 Welisi ilitawaliwa na Uingereza na katika Hati ya Muungano (Act of Union) ya mwaka 1536 ilikuwa sehemu ya Milki ya Uingereza.


title: Ufalme wa Muungano

text: Hati ya Muungano ya mwaka 1707 iliunganisha milki mbili za Uingereza na Uskoti kuwa Milki ya Britania Kuu. Nchi zote mbili zilikuwa chini ya mfalme mmoja tangu mwaka 1603. Tangu wakati uleule Ufalme wa Eire (Ireland) ilitawaliwa na Uingereza pia.


title: Ufalme wa Muungano

text: Sheria ya mwaka 1800 iliunganisha Ufalme wa Britania Kuu na Ufalme wa Eire na hivyo kuunda Ufalme wa Muungano (United Kingdom of Great Britan and Ireland).


title: Ufalme wa Muungano

text: Baada ya Vita vya uhuru vya Eire bunge la London kwa sheria ya mwaka 1920 (Government of Ireland Act 1920) liligawa Ireland katika sehemu mbili za Northern Ireland na Southern Ireland.


title: Ufalme wa Muungano

text: Wabunge waliochaguliwa katika Ireland ya Kusini walijitangaza kuwa bunge la Eire na kwa mapatano ya mwaka 1922 uhuru wa Eire ulitambuliwa. Nchi mpya ilijiita tangu 1937 "Jamhuri ya Eire" na kuendelea kama nchi ya pekee. Mikoa ya Northern Ireland iliendelea kuwa sehemu za Ufalme wa Muungano.


title: Ufalme wa Muungano

text: Mwaka 1999 Uskoti, Welisi na Northern Ireland zilirudishwa mabunge yao ya pekee.


title: Ufalme wa Muungano

text: Uskoti ulikuwa na harakati pana ya kuondoka katika Ufalme wa Muungano lakini katika kura ya watu wa Uskoti ya mwaka 2014 asilimia 55 waliamua kubaki.


title: Ufalme wa Muungano

text: Kumbe kura ya wananchi wa Ufalme mzima ya mwaka 2016 iliamua kuondoka katika Umoja wa Ulaya kwa asilimia 51.9.


title: Ufalme wa Muungano

text: Upande wa dini, kadiri ya sensa ya mwaka 2011, 59.5% za wakazi ni Wakristo (hasa wa Anglikana, halafu Wakatoliki, Wakalvini na wengineo), 4.4% ni Waislamu, 1.3% ni Mabanyani. 25.7% hawana dini yoyote.


title: MGIMO

text: Chuo Kikuu cha Moskva cha Mahusiano ya Kimataifa cha Wizara ya Mambo ya Nje ya Urusi (Kirusi: Московский государственный институт международных отношений (Университет) МИД России MGIMO MID) ni chuo kikuu kimojawapo mjini Moskva katika Urusi.


title: MGIMO

text: Kimeanzishwa mwaka 1943 kikiwa ni kitivo cha Chuo Kikuu cha Taifa cha Moskva (Moscow State University - MSU), mwaka 1944 kikapata hadhi ya chuo kikuu.


title: MGIMO

text: Kwa sasa zaidi ya wanafunzi 4500 wanasoma huko, wakiwemo wageni. Jumla ya vitivo ni 12. Masomo yanayopewa ni pamoja na udiplomasia, uchumi wa dunia, uandishi habari, utembezi, sheria ya kimataifa n.k.


MGIMO


title: Papa Adrian IV

text: Papa Adrian IV, Can.Reg. (takriban 1100 – 1 Septemba 1159) alikuwa papa kuanzia tarehe 4 Desemba 1154 hadi kifo chake.


title: Papa Adrian IV

text: Jina lake la kuzaliwa lilikuwa Nicholas Breakspear.


title: Papa Adrian IV

text: Ni Mwingereza pekee aliyepata kuwa papa.


title: Papa Adrian IV

text: Alimfuata Papa Anastasio IV akafuatwa na Papa Alexander III.


title: Papa Anastasio IV

text: Papa Anastasio IV alikuwa papa kuanzia tarehe 9 Julai 1153 hadi kifo chake tarehe 3 Desemba 1154.


title: Papa Anastasio IV

text: Jina lake la kuzaliwa lilikuwa Corrado di Suburra.


title: Papa Anastasio IV

text: Alimfuata Papa Eugenio III akafuatwa na Papa Adriano IV.


title: Papa Eugenio III

text: Papa Eugenio III, O.Cist. alikuwa papa kuanzia Februari 1145 hadi kifo chake tarehe 8 Julai 1153.


title: Papa Eugenio III

text: Jina lake la kuzaliwa lilikuwa Bernardo dei Paganelli di Montemagno.


title: Papa Eugenio III

text: Alimfuata Papa Lucius II akafuatwa na Papa Anastasio IV.


title: Papa Eugenio III

text: Tarehe 28 Desemba 1872 Papa Pius IX alimtangaza mwenye heri. Sikukuu yake huadhimishwa tarehe ya kifo chake.


title: Papa Lucius II

text: Papa Lucius II alikuwa papa kuanzia tarehe 12 Machi 1144 hadi kifo chake tarehe 15 Februari 1145.


title: Papa Lucius II

text: Jina lake la kuzaliwa lilikuwa Gherardo Caccianemici dal Orso.


title: Papa Lucius II

text: Alimfuata Papa Selestini II akafuatwa na Papa Eugenio III.


title: Welisi

text: Welisi (Kiing.: Wales; (Kiwelisi: Cymru ()) ni nchi ya Ulaya kwenye kisiwa cha Britania na sehemu ya Ufalme wa Muungano.


title: Welisi

text: Inapakana na Uingereza upande wa Mashariki. Pande zingine ziko pwani. Mji mkuu ni Cardiff (Kiwelisi: "Caerdydd").


title: Welisi

text: Idadi ya wakazi ni karibu milioni tatu. Lugha asilia ni Kiwelisi ambacho ni kimoja kati ya lugha za Kikelti. Leo hii kuna bado asilimia 20% za wakazi wanaotumia Kiwelisi lakini wengine wamezoea Kiingereza.


title: Welisi

text: Welisi ilivamiwa na Uingereza mwaka wa 1284 na kuunganishwa kama sehemu kamili ya Ufalme wa Uingereza 1536. Baada ya Ufalme wa Uingereza kuungana na Uskoti na Eire Welisi ilitambuliwa kama sehemu asilia ya Ufalme wa Muungano.


title: Welisi

text: Mwaka wa 1998 Welisi ilipewa bunge lake la pekee linalosimamia matumizi ya makisio yake na kuchagua serikali ya eneo.


title: Papa Celestino II

text: Papa Celestino II alikuwa papa kuanzia tarehe 25 Septemba 1143 hadi kifo chake tarehe 8 Machi 1144.


title: Papa Celestino II

text: Jina lake la kuzaliwa lilikuwa Guido di Castello.


title: Papa Celestino II

text: Alimfuata Papa Inosenti II akafuatwa na Papa Lucius II.


title: Papa Innocent II

text: Papa Innocent II alikuwa papa kuanzia tarehe 14 Februari 1130 hadi kifo chake tarehe 24 Septemba 1143.


title: Papa Innocent II

text: Jina lake la kuzaliwa lilikuwa Gregorio Papareschi.


title: Papa Innocent II

text: Alimfuata Papa Honori II akafuatwa na Papa Selestini II.


title: Papa Honorius II

text: Papa Honorius II (takriban 1036 – 13 Februari 1130) alikuwa papa kuanzia tarehe 21 Desemba 1124 hadi kifo chake.


title: Papa Honorius II

text: Jina lake la kuzaliwa lilikuwa Lamberto Scannabecchi.


title: Papa Honorius II

text: Alimfuata Papa Kalisti II akafuatwa na Papa Inosenti II.


title: Papa Callixtus II

text: Papa Callixtus II alikuwa papa kuanzia tarehe 1 Februari 1119 hadi kifo chake tarehe 13 Desemba 1124.


title: Papa Callixtus II

text: Jina lake la kuzaliwa lilikuwa Guido wa Vienna.


title: Papa Callixtus II

text: Alimfuata Papa Gelasio II akafuatwa na Papa Honori II.


title: Papa Gelasio II

text: Papa Gelasio II, O.S.B. alikuwa papa kuanzia 24 Januari 1118 hadi kifo chake tarehe 29 Januari 1119. Jina lake la kuzaliwa lilikuwa "Giovanni Caetani" au "Coniulo".


title: Papa Gelasio II

text: Alikuwa mmonaki wa Wabenedikto wa Monte Cassino (Italia).


title: Papa Gelasio II

text: Alimfuata Papa Paskali II akafuatwa na Papa Callixtus II.


title: Papa Paskali II

text: Papa Paskali II, O.S.B. alikuwa papa kuanzia tarehe 13 Agosti 1099 hadi kifo chake tarehe 21 Januari 1118.


title: Papa Paskali II

text: Jina lake la kuzaliwa lilikuwa Ranierius.


title: Papa Paskali II

text: Alimfuata Papa Urbano II akafuatwa na Papa Gelasio II.


title: Kiwelisi

text: Kiwelisi (Kiwelisi: Cymraeg; Kiing. "Welsh") ni lugha ya Kikelti ya nchi ya Welisi kwenye kisiwa cha Britania jirani na Uingereza. Idadi ya wasemaji hukadiriwa kuwa kati ya watu 500,000 hadi 750,000.


title: Kiwelisi

text: Leo hi ni lugha ya Kikelti yenye wasemaji wengi. Katika Welisi ni lugha rasmi pamoja na Kiingereza.


title: Kiwelisi

text: Kiwelisi kimejulikana kwa nafasi ya kuwa na majina marefu sana, kwa mfano Llanfairpwllgwyngyllgogerychwyrndrobwllllantysiliogogogoch "(sauti ya jina hili lasikika hapa") ambacho ni jina la kituo cha reli kwenye kisiwa cha Anglesey.


title: Ngazija

text: Ngazija au Grande Comore "(Kifaransa: "Komori Kuu")" ni kisiwa kikubwa cha funguvisiwa ya Komori ambayo ni nchi ya visiwani katika Bahari Hindi. Ngazija ni jimbo la kujitawala lenye rais na serikali yake katika shirikisho la Komori.


title: Ngazija

text: Eneo la kisiwa ni 1012.9 km². Umbali wake na pwani la Afrika bara ni kilomita 400 hadi Msumbiji. Kijiolojia ni kisiwa changa kushinda visiwa vingine vya Komori. Mlima mkubwa ni volkeno hai ya mlima Karthala mwenye kina cha 2361 m juu ya UB. Eneo kubwa kwenye kaskazini halifai kwa kilimi kwa sababu ni mawemawe tu bila maji.


title: Ngazija

text: Kwenye mitelemko ya tako la kisiwa chini ya bahari kuna samaki za pekee za gombessa (jenasi latimeria) zinazotazamiwa kuwa kiungo kati ya samaki na wanyama wa nchi kavu.


title: Ngazija

text: Kuna takriban wakazi lakhi tatu na nusu. Mji mkuu ni Moroni ambao ni pia mji mkuu wa kitaifa.


title: Papa Urban II

text: Papa Urban II, O.S.B. (1042 – 29 Julai 1099) alikuwa papa kuanzia mwezi Machi 1088 hadi kifo chake.


title: Papa Urban II

text: Jina lake la kuzaliwa lilikuwa Otho wa Lagery.


title: Papa Urban II

text: Alimfuata Papa Vikta III akafuatwa na Papa Paskali II.


title: Papa Urban II

text: Papa Leo XIII alimtangaza mwenye heri. Sikukuu yake huadhimishwa tarehe ya kifo chake.


title: Papa Viktor III

text: Papa Viktor III, O.S.B. (takriban 1026 – 16 Septemba 1087) alikuwa papa kuanzia tarehe 24 Mei 1086 hadi kifo chake.


title: Papa Viktor III

text: Jina lake la kuzaliwa lilikuwa Dauferius.


title: Papa Viktor III

text: Alimfuata Papa Gregori VII akafuatwa na Papa Urbano II.


title: Papa Viktor III


title: Papa Gregori VII

text: Papa Gregori VII, O.S.B. (Soana, Toscana, kati ya 1020 na 1025 – Salerno, Campania, 25 Mei 1085) alikuwa papa kuanzia 22 Aprili 1073 hadi kifo chake ugenini.


title: Papa Gregori VII

text: Jina lake la kuzaliwa lilikuwa Ildebrando da Soana.


title: Papa Gregori VII

text: Alimfuata Papa Aleksanda II akafuatwa na Papa Vikta III.


title: Papa Gregori VII

text: Baada ya kuwa mmonaki wa Kibenedikto alichangia urekebisho wa Kanisa kama kardinali.


title: Papa Gregori VII

text: Kisha kuchaguliwa kuwa papa alipigania kwa nguvu zote uhuru wa Kanisa Katoliki dhidi ya mamlaka ya serikali, akifungua njia kwa mapapa waliofuata.


title: Papa Gregori VII

text: Alitangazwa na Papa Gregori XIII kuwa mwenye heri (1584), halafu (1728) kuwa mtakatifu na Papa Benedikto XIII.


title: Papa Gregori VII

text: Barua zake nyingi kwa mtetezi wake, Matilda wa Toscana zinapatikana katika:


title: Papa Alexander II

text: Papa Alexander II alikuwa papa kuanzia tarehe 30 Septemba 1061 hadi kifo chake tarehe 21 Aprili 1073. Jina lake la kuzaliwa lilikuwa Anselmo da Baggio.


title: Papa Alexander II

text: Alimfuata Papa Nikolasi II akafuatwa na Papa Gregori VII.


title: Papa Nikolasi II

text: Papa Nikolasi II alikuwa papa kuanzia tarehe 24 Januari 1059 hadi kifo chake tarehe 19 au 27 Julai 1061.


title: Papa Nikolasi II

text: Jina lake la kuzaliwa lilikuwa Gérard de Bourgogne.


title: Papa Nikolasi II

text: Alimfuata Papa Stefano IX akafuatwa na Papa Alexander II.


title: Papa Stefano IX

text: Papa Stefano IX, O.S.B. (takriban 1020 – 29 Machi 1058) alikuwa papa kuanzia tarehe 3 Agosti 1057 hadi kifo chake.


title: Papa Stefano IX

text: Jina lake la kuzaliwa lilikuwa Frederic de Lorraine.


title: Papa Stefano IX

text: Alimfuata Papa Vikta II akafuatwa na Papa Nikolasi II.


title: Papa Viktor II

text: Papa Viktor II (takriban 1018 – 28 Julai 1057) alikuwa papa kuanzia tarehe 13 Aprili 1055 hadi kifo chake.


title: Papa Viktor II

text: Jina lake la kuzaliwa lilikuwa Gebhard wa Calw, Tollenstein na Hirschberg.


title: Papa Viktor II

text: Alimfuata Papa Leo IX akafuatwa na Papa Stefano IX.


title: Papa Leo IX

text: Papa Leo IX (21 Juni 1002 – 19 Aprili 1054) alikuwa papa kuanzia tarehe 12 Februari 1049 hadi kifo chake. Jina lake la kuzaliwa lilikuwa Bruno wa Eguisheim-Dagsburg.


title: Papa Leo IX

text: Alimfuata Papa Damaso II akafuatwa na Papa Viktor II.


title: Papa Leo IX

text: Alitangazwa na Papa Gregori VII kuwa mtakatifu mwaka 1082. Sikukuu yake huadhimishwa kwenye tarehe ya kifo chake.


title: Papa Leo IX

text: Kweli ni papa bora kutoka Ujerumani katika Karne za Kati, ingawa wakati wake lilitokea farakano na Kanisa la Kigiriki.


title: Papa Damaso II

text: Papa Damaso II alikuwa papa kuanzia tarehe 17 Julai 1048 hadi kifo chake tarehe 9 Agosti 1048. Jina lake la kuzaliwa lilikuwa Poppo.


title: Papa Damaso II

text: Alimfuata Papa Benedikto IX akafuatwa na Papa Leo IX.


title: Papa Benedikto IX

text: Papa Benedikto IX (takriban 1012 – baada ya 1055) alipata kuwa papa mara tatu: ya kwanza tangu Oktoba 1032 hadi Septemba 1044, ya pili tangu Aprili hadi Mei 1045, na ya tatu tangu Novemba 1047 hadi Julai 1048. Jina lake la kuzaliwa lilikuwa Theophylactus wa Tusculum.


title: Papa Benedikto IX

text: Alimfuata mara ya kwanza Papa Yohane XIX, ya pili Papa Silvester III, na ya tatu Papa Klementi II.


title: Papa Benedikto IX

text: Kila mara alifukuzwa madarakani kwa sababu ya matendo yake maovu au aliuza cheo chake.


title: Papa Benedikto IX

text: Hatimaye alifuatwa na Papa Damaso II.


title: Papa Benedikto IX

text: Mwaka wake wa kufariki haujulikani kwa uhakika. Mapokeo mbalimbali yanataja mwaka 1055, 1065 au 1085.


title: Papa Klementi II

text: Papa Klementi II (1005 – 9 Oktoba 1047) alikuwa papa kuanzia tarehe 25 Desemba 1046 hadi kifo chake. Jina lake la kuzaliwa lilikuwa Suidger wa Morsleben.


title: Papa Klementi II

text: Alimfuata Papa Gregori VI akafuatwa na Papa Benedikto IX.


title: Papa Gregori VI

text: Papa Gregori VI alikuwa papa kuanzia tarehe 1 Mei 1045 hadi 20 Desemba 1046. Jina lake la kuzaliwa lilikuwa Johannes Gratianus.


title: Papa Gregori VI

text: Alipata upapa kutoka kwa Papa Benedikto IX.


title: Papa Gregori VI

text: Baadaye alilazimishwa kujiuzulu, akafuatwa na Papa Klementi II.


title: Papa Gregori VI

text: Alifariki mwaka 1048.


title: Papa Silvester III

text: Papa Silvester III alikuwa papa kuanzia Januari hadi Mei 1045 baada ya Papa Benedikto IX kufukuzwa upapani mnamo Septemba 1044. Jina lake la kuzaliwa lilikuwa Yohane Crescenzi.


title: Papa Silvester III

text: Alilazimishwa kujiuzulu akafuatwa na Papa Benedikto IX aliyekuwa mtangulizi wake.


title: Papa Silvester III

text: Alirudi katika dayosisi yake na kufariki mwaka 1063.


title: Papa Yohane XIX

text: Papa Yohane XIX alikuwa papa kuanzia mwaka 1024 hadi kifo chake mnamo Oktoba 1032. Jina lake la kuzaliwa lilikuwa Romanus.


title: Papa Yohane XIX

text: Alimfuata Papa Benedikto VIII akafuatwa na Papa Benedikto IX.


title: Papa Benedikto VIII

text: Papa Benedikto VIII alikuwa papa kuanzia mwaka 1012 hadi kifo chake tarehe 9 Aprili 1024. Jina lake la kuzaliwa lilikuwa Theophylactus.


title: Papa Benedikto VIII

text: Alimfuata Papa Sergio IV akafuatwa na Papa Yohane XIX.


title: Papa Sergio IV

text: Papa Sergio IV alikuwa papa kuanzia tarehe 31 Julai 1009 hadi kifo chake tarehe 12 Mei 1012. Jina lake la kuzaliwa lilikuwa Pietro Martino Boccapecora.


title: Papa Sergio IV

text: Alimfuata Papa Yohane XVIII akafuatwa na Papa Benedikto VIII.


title: Borno (jimbo)

text: Borno ni jimbo la Nigeria katika kaskazini ya nchi lenye wakazi milioni nne na nusu. Mji mkuu pia mji mkubwa wa jimbo ni Maiduguri (wakazi 1,112,511).


title: Borno (jimbo)

text: Imepakana na nchi jirani za Niger, Chadi na Kamerun, halafu majimbo ya Nigeria ya Adamawa, Yobe na Gombe.


title: Borno (jimbo)

text: Borno ni hasa eneo la Wakanuri. Jimbo la leo ni mabaki ya milki ya Bornu ya karne zilizopita. Milki hii ya Kanem-Bornu ilitawala eneo kubwa katika mazingira ya Ziwa Chadi kwa muda wa miaka 600 tangu mnamo 1300. Milki iliporomoka mwisho wa karne ya 19 na amiri yake ya mwisho aliuawa na Mwarabu Rabih az-Zubayr kutoka Sudan. Baada ya Wafaransa chini kumshinda Zubayr mwaka 1900 eneo la Bornu likagawiwa na nchi za Ulaya. Sehemu kubwa likawa chini ya Uingereza, na maeneo mengine chini ya Ufaransa na Ujerumani. Waingereza walirudishwa familia ya watawala wa Borno kwa cheo cha amiri wa Borno.


title: Borno (jimbo)

text: Katika Nigeria huru Bornu iliingizwa katika jimbo la Kaskazini-Mashariki lililogawiwa 1976. Jimbo kubwa la Borno likagawiwa tena kwa kutenga jimbo la Yobe.


title: Borno (jimbo)

text: Hadi leo amiri wa Borno ana athira kubwa katika siasa hata kama hana cheo cha kiserikali tena bali ya kiutamaduni tu.


title: Maiduguri

text: Maiduguri ni mji mkuu wa jimbo la Borno nchini Nigeria. Mji ulianzishwa mwaka 1907 na Waingereza kama kituo cha kijeshi.


title: Maiduguri

text: Leo hii kuna wakazi 2,000,000. Kuna Chuo Kikuu, mahospitali, masoko, uwanja wa kimataifa wa ndege. Tangu 1974 reli ya Nigeria imefika mjini.


title: Maiduguri

text: Miaka ya nyuma palikuwa na fitina kati ya Wakristo na Waislamu mjini. Waislamu ni wengi mjini penyewe na upande wa kaskazini ya Bornu; Wakristo huwa wengi upande wa kusini. Hasa baada ya habari za machoro ya Mtume Muhamad huko Denmark kufika Borno yalitokea mashambulio ya vijana Waislamu dhidi ya Wakristo


title: Piramidi za Giza

text: Piramidi za Giza ni kati ya majengo yanayojulikana zaidi duniani. Pamoja na mava mengine ni sehemu ya makaburi ya Giza yaliyokuwa mahali pa kuzika wafalme wa Misri na wakubwa wa milki yao kwa muda wa miaka 2500.


title: Piramidi za Giza

text: Ziko kando ya bonde la mto Nile, karibu na mji wa Giza takriban kilometa 15 kutoka Kairo, mji mkuu wa Misri.


title: Piramidi za Giza

text: Makaburi ya kwanza yalijengwa huko tangu chanzo cha milki ya Misri ya Kale takriban miaka 3,000 KK.


title: Piramidi za Giza

text: Wakati wa nasaba ya 4 ya Misri eneo la makaburi hayo liliongezeka sifa kwa sababu wafalme Kheops, Khefren na Mykerinos waliamua kujenga huko piramidi kwa ajili ya makaburi yao wenyewe.


title: Piramidi za Giza

text: Kutokana na ujenzi wa makaburi ya kifalme ndugu wa familia zao na maafisa wa juu walizikwa huko pia hadi mwisho wa nasaba ya 7 ya Misri.


title: Piramidi za Giza

text: Baada ya hapo na kwa sababu ya kuhamishwa kwa mji mkuu wa milki kwenye kusini ya nchi umuhimu wa eneo la makaburi ya Giza ulipungua. Mazishi ya maana yalitokea tena wakati wa nasaba za mwisho za Misri, katika vipindi vya kuvamiwa na Uajemi.


title: Piramidi za Giza

text: Eneo la makaburi ya Giza hujulikana hasa kutokana na piramidi kubwa pamoja na sfinksi kubwa zilizokuwa maarufu tayari katika nyakati za kale. Mwanahistoria wa Ugiriki wa Kale aliyeitwa Herodoti alizihesabu kati ya Maajabu Saba ya Dunia na tangu siku zile miaka 2,500 iliyopita zilitembelewa na watalii.


title: Piramidi za Giza

text: Piramidi tatu kubwa zinajulikana kufuatana na majina ya Kigiriki ya mafarao au wafalme wa Misri waliozikwa ndani yao: piramidi za Kheops, Khefren na Mykerinos. Piramidi za Kheops na Khefren ziko karibu kimo moja, ile ya Kheops ni kubwa kidogo lakini ile ya Khefren inaonekana kubwa kwa macho kwa sababu imejengwa juu ya ardhi ya juu kiasi kwa hiyo kwa macho ya mtazamaji inafika juu zaidi.


title: Piramidi za Giza

text: Piramidi hizo zote hazikukaa peke yake bali zilijengwa pamoja na majengo ya kando.


title: Piramidi za Giza

text: Tangu siku za kale watu walichukua mawe kutoka majengo ya Misri kwa kuyatumia katika majengo ya nyakati zao. Hii ndiyo sababu ya kwamba kimo cha piramidi kimepunga na hasa mawe mazuri yaliyofunika nyuso za piramidi yamepotea.


title: Piramidi za Giza

text: Katika karne ya 12 BK mtawala wa Misri al-Malek al-Aziz Othman ben Yusuf alijaribu kubomoa piramidi akizitazama kama ushahidi wa upagani wa kale. Wafanyakazi walianza kukata mawe kutoka piramidi ndogo ya Mykerinos lakini ikaonekana ya kwamba kazi ya kubomoa labda ingekuwa ghali sawa na kujenga. Baada ya miezi kadhaa shughuli hizo zilisimamishwa na hadi leo kuna pengo katika ukuta wa kaskazini.


title: Giza (Misri)

text: Giza (pia: Gizeh, kutoka Kar.: الجيزة "al-gīza") ni mji wa kaskazini ya Misri unaopakana na mji mkuu Kairo. Kuna wakazi 2,443,490 (2005).


title: Giza (Misri)

text: Mji wa Giza waonekana kama mtaa wa Kairo tu lakini ni mji wa pekee. Zamani ilitengwa na mji mkuu kwa uwazi wa mashamba lakini siku hizi miji yote miwili imekua hadi kugusana kabisa.


title: Giza (Misri)

text: Giza yajulikana hasa kama mahali pa piramidi.


title: Maajabu ya dunia

text:
Maajabu ya dunia ni orodha ya majengo saba ya pekee iliyojulikana na Wagiriki wa Kale.
Wagiriki waliita majengo hayo ΤÀ ΕΠΤÀ ΘΕÁΜΑΤΑ ΤΗΣ ΟΙΚΟΥΜÉΝΗΣ (ΓΗΣ) "ta hepta theamata tes oikumenes (ges)" - Maajabu saba ya dunia inayokaliwa).


title: Maajabu ya dunia

text: Mara ya kwanza majengo ya ajabu yaliorodheshwa na mwandishi Herodoti mnamo 450 KK. Ilhali maandiko yake hayakuhifadhiwa, habari hii inatokana na waandishi wengine waliomrejea. Kulikuwa na orodha tofauti lakini ile inayojulikana na kutajwa zaidi ni ile ya Antipater wa Sidon


title: Maajabu ya dunia

text: Ilhali orodha hii ilikusanywa na waandishi wa Ugiriki ya Kale kuna majengo tu yaliyojulikana katika ustaarabu huo. Kwa hiyo hakuna mifano kutoka Uhindi, China, Asia ya Mashariki, Amerika, Afrika kusini ya Sahara wala Ulaya ya Kaskazini.


title: Maajabu ya dunia

text: Majengo ya orodha ya Antipater hayakudumu hadi leo, isipokuwa Piramidi za Giza. Mengine yaliharibika kutokana na matetemeko ya ardhi au kubomolewa, tena hadi leo hapajulikani mahali pa "Mabustani ya Semiramis". Sanamu na picha za kuchongwa kutoka Kaburi la Mausolo na Hekalu la Artemis zilikusanwa na kuhifadhiwa katika Makumbusho ya Britania mjini London, Uingereza.Kati yake piramidi pekee zimebaki hadi leo.


title: Maajabu ya dunia

text: Katika ulimwengu kila siku maajabu yanaongezeka na kufanya maajabu mapya ya dunia kukubalika mara kwa mara. Kwa mfano, mwaka 2016 kuna maajabu yake. Orodha ya maajabu hayo hutolewa na watu mbalimbali kwa mitazamo tofautitofauti: wengine wanaishia upande wa majengo, wengine wanahesabu hata mazuri ya uasilia n.k.


title: Maajabu ya dunia

text: Vitu hivi hadi kufikia kuitwa maajabu ya dunia ina maana ni vya pekee duniani kote, na hakuna kitu kingine kama hicho au cha kufanana nacho.


title: Maajabu ya dunia

text: Tanzania kuna kitu kimoja ambacho kinasemekana ni kati ya maajabu ya dunia ambacho ni kasoko ya Ngorongoro, iliyoko mkoa wa Manyara.


title: Maajabu ya dunia

text:
[[Jamii:Historia]]
[[Jamii:Majengo]]
[[Jamii:Ugiriki ya Kale]]
[[Jamii:Misri ya Kale]]
[[Jamii:Maajabu ya Dunia|*]]


title: Delta (jimbo)

text: Jimbo la Delta ni jimbo la Nigeria kusini. Iko kwenye eneo la delta ya "mto Niger". 1991 ilianzishwa kutokana na jimbo la awali la Bendel. Mji mkuu ni Asaba lakini mji mkubwa jimboni ni Warri.


title: Delta (jimbo)

text: Delta ni eneo lenye mafuta ya petroli lakini utajiri wake haujafika kwa wananchi bali mapato ya mafuta yalitumiwa hasa na serikali kuu kwa mambo ya kitaifa na pia ufisafi.


title: Delta (jimbo)

text: Hivyo Delta ya mto Niger imeona umgomvi mwingi kwa sababu wenyeji hawaridhiki tena.


title: Delta (jimbo)

text: Delta ina wilaya 25 zinazoitwa "Local Government Areas".


title: Tako la bara

text: Tako la bara (ing. "") ni sehemu ya bara iliyoko chini ya maji ya bahari. Sehemu ya bahari hadi ya kina cha maji cha mita 200 huitwa "bahari ya takoni". Kwa wastani lina upana wa 70 – 80 km. Lakini kuna matako yenye upana wa kilomita zaidi ya 1,000 kama huko Siberia au nyembamba sana kama huko Kenya.


title: Tako la bara

text: Kanda hili la tako lazungusha kila bara. Katika historia ya dunia sehemu hizi ziliwahi kuwa nchi kavu katika vipindi ambako hali ya hewa ilikuwa baridi zaidi na kiasi kikubwa cha maji cha bahari kuwa barafu nchani.


title: Tako la bara

text: Tako la bahari kwa kawaida huishia kwenye mtelemko ambako sakafu ya bahari unatelemka chini kwa vilindi vya bahari.


title: Tako la bara

text: Tako la bahari ni muhimu kibiolojia, kiuchumi na kisiasa.


title: Tako la bara

text: Bahari ya takoni ni eneo ambako samaki wengi wanazaa kuna uwingi wa aina pia wa mimea ya bahari.


title: Tako la bara

text: Kiuchumi tako la bahari ni eneo ambako malighafi ya msingi wa bahari zinapatikana. Sehemu kubwa ya mafuta ya petroli yamepatikana kwenye bahari ya takoni.


title: Tako la bara

text: Kisiasa tako la bara limekuwa muhimu katika ushindi kati ya mataifa. Hapo nchi zimeanza kudai ya kuwa tako la bara mbele ya mwambao wao ni eneo lao chini ya maji. Kwa mfano katika fitina kati ya China na Japani kuhusu Visiwa vya Senkaku China yadokeza ya kuwa visiwa viko kwenye tako la bara linaloelekea kutoka China bara.


title: Austria-Hungaria

text: Austria-Hungaria ilikuwa milki kubwa katika Ulaya ya Kati na Mashariki kuanzia mwaka 1867 hadi 1918.


title: Austria-Hungaria

text: Iliendeleza Milki ya Austria ya awali ikijengwa juu ya ushirikiano wa nchi za Austria na Hungaria zilizotawaliwa na mfalme yeye yule. Nchi hizo mbili zilikuwa na kipaumbele juu ya mataifa mengine ya milki hii kubwa.


title: Austria-Hungaria

text: Mji mkuu ulikuwa Vienna.


title: Austria-Hungaria

text: Austria-Hungaria iliunganisha nchi na mataifa mengi. Nchi za leo zilizokuwa ndani ya au sehemu ya Austria-Hungaria ni kama zifuatazo:


title: Austria-Hungaria

text: Muundo mpya ulianzishwa mwaka 1867 baada ya vita ya wenyewe kwa wenyewe katika Ujerumani 1866 ambako Austria ilishindwa na Prussia.


title: Austria-Hungaria

text: Hapo Kaisari Franz Joseph I wa Austria aliona haja ya kupata msaada wa Wahungaria waliodai usawa na Wajerumani wa Austria. Kaisari alikubali kupokea taji kama mfalme wa Hungaria akiendelea kutawala kama "Kaisari na Mfalme". Hungaria ilipata bunge lake la pekee.


title: Austria-Hungaria

text: Milki iliporomoka katika Vita kuu ya kwanza ya dunia. Ilipoonekana ya kwamba Ujerumani na Austria-Hungaria zitashindwa sehemu za milki zilianza kujitangazia uhuru.


title: Austria-Hungaria

text: Hungaria pia ilijitenga na Austria tarehe 31 Oktoba 1918. Kaisari na mfalme wa mwisho Karl I wa Austria alijiuzulu kama Kaisari na mfalme katika mwezi Novemba 1918.


title: Msitu wa mvua

text: Msitu wa mvua ni msitu unaopokea mvua nyingi yaani usimbishaji wa zaidi ya milimita 2,000 kwa mwaka. Kwa hiyo msitu unastawi vizuri kuna aina nyingi za mimea na wanyama kushinda misitu mingine.


title: Msitu wa mvua

text: Kuna namna mbili za misitu hii kutokana na halijoto:


title: Msitu wa mvua

text: Misitu hii iko kwenye kanda ya ikweta duniani kati digrii za longitudo 10° kusini na kaskazini.


title: Msitu wa mvua

text: Maeneo makubwa yako hasa Brazil katika beseni ya Amazonas, Afrika katika beseni ya mto Kongo, Asia ya Kusini-Mashariki na kaskazini ya Australia.


title: Msitu wa mvua

text: Misitu hii imepungua sana kutokana na kukatwa kwa miti na upanuzi wa kilimo.


title: Msitu wa mvua

text: Nje ya kanda ya tropiki kuna misitu ya mvua kwenye pwani la magharibi ya Amerika Kaskazini, Chile, Tasmania, New Zealand, Japani na kwenye magharibi ya Kaukazi.


title: Msitu wa mvua

text: Misitu ya mvua huonyesha rutba kubwa lakini ardhi yenyewe mara nyingi inakosa rutba.


title: Msitu wa mvua

text: Hii ni sababu ya kwamba maeneo ya misitu ya mvua hayafai kwa kilimo. Kama miti inakatwa mvua nyingi huondoa minerali za ardhi na kuzipeleka mtoni. Ardhi yenyewe inachoka haraka na baada miaka michache mavuno hupungua kabisa. Hii imeonekana mahali pengi ambako maeneo ya misitu hii yaligeuzwa kuwa mashamba; baada ya miaka michache ya mavono mazuri wakulima waliopata shida ya kudumisha maisha yao. Kwa bahati mbaya mara nyingi wakulima wale wameendelea kukata miti zaidi wakiacha nyuma kanda la nusu-jangwa.


title: Msitu wa mvua

text: Wenyeji asilia waliolima katika misitu hii walitumia maeneo madogo madogo tu wakihamahama hivyo mashamba yao yalifunikwa kirahisi tena na miti ya karibu iliyozuia uharibifu wa ardhi.


title: Msitu wa mvua

text: Miti na mimea inastawi vizuri kwa sababu majani pamoja na ubao wa miti inayoanguka chini na maiti za wanyama vinaoza katika unyevu haraka na kuwa chakula cha mimea tena. Harakati hii inasaidiwa na aina nyingi za uyoga zinazosaidia kuozesha haraka vitu vyote vyenya asili ya mimea au wanyama.


title: Msitu wa mvua

text: Imekadiriwa ya kwamba zaidi ya nusu, labda theluthi mbili za spishi zote za mimea na wanyama duniani hupatikana kwenye misiti ya mvua. Mamilioni ya spishi hazikutambuliwa bado.


title: Msitu wa mvua

text: Misitu ya mvua ya kitropiki imeitwa "duka la madawa ya dunia" kwa sababu kiasi kikubwa cha dawa asilia kutokana na mimea imepatikana hapo.


title: Tasmania

text: Tasmania ni kisiwa kikubwa upande wa kusini wa Australia bara ni jimbo la Australia lenye eno la 90,758 km². Mji mkuu pia mji mkubwa kisiwani ni Hobart.


title: Tasmania

text: Wataalamu huamini ya kwamba Tasmania ilikuwa sehemu ya bara la Australia hadi miaka 12,000 iliyopita. Wakati ule watu wameshafika kisiwani lakini kutokea kwa mlango wa bahari kuliwatenga na wenyeji wa Australia. Hiyvo walikosa mawasiliano na watu wengine wakaendelea na teknolojia isiyoendelea. Wakati wa kufika kwa Wazungu katika karne ya 17 wenyeji walikuwa na vifaa vichache vya ubao na mawe tu lakini hawakuwa na pinde na mishale, hawakuvua kwa nyavu, hawakujua mashua wala kufuga wanyama au kulima.


title: Tasmania

text: Tasmania ilifikiwa na Mholanzi Abel Tasman mwaka 1642 na kupewa jina la "Van-Diemens-Land". Tangu 1803 Uingereza ilivamia kisiwa na kuitumia kama gereza kwa wafungwa kutoka Uingereza au Australia. Walowezi na wafugaji wa kondoo walikuja pia.


title: Tasmania

text: Wenyeji asilia waliuawa kwa wingi hadi kupotea kabisa. Leo kuna tu wajukuu wa wanawake wenyeji waliokamatwa na Wazungu na kuzaa nao.


title: Tasmania

text: Leo hii kuna takriban watu nusu milioni kisiwani.


title: Kiserbokroatia

text: Kiserbokroatia iliyoitwa pia Kikroatoserbia (halafu pia "Kiserbia au Kikroatia" na "Kikroatia au Kiserbia" - srpskohrvatski au српскохрватски au hrvatskosrpski au hrvatski ili srpski au srpski ili hrvatski) ilikuwa lugha rasmi ya Yugoslavia pamoja na Kislovenia na Kimasedonia.


title: Kiserbokroatia

text: Wakati wa Ufalme na baadaye Jamhuri ya Yugoslavia Kiserbia na Kikroatia zilitazamia kama lahaja za lugha moja iliyoendelea kwa karne nyingi katika eneo lililotengwa kisiasa. Taifa jipya ya Yugoslavia lilitaka kuunganisha lahaja za karibu za Wakroatia, Waserbia na Wabosnia. Hii ilikuwa mpango wa kuunda lugha sanifu ya kisasa na kujenga umoja wa kitaifa.


title: Kiserbokroatia

text: Kufuatana na tamaduni mbalimbali katika Yugoslavia iliandikwa kwa alfabeti ya Kikirili upanda wa Mashariki katika eneo la Serbia na kwa alfabeti ya Kilatini upande wa Magharibi katika eneo la Kroatia.


title: Kiserbokroatia

text: Baada ya kuporomoka kwa Yugoslavia tangu 1991 maeneo yake yaliendelea kama nchi za pekee. Kila nchi kati ya Serbia, Kroatia na Bosnia-Herzegovina ilianza kudai ya kwamba lugha ya watu wake ni lugha ya pekee. Neno na wazo la "Kiserbokroatia" ilifutwa kati ya wasemaji wa lugha baada ya kipindi cha uadui na vita ya wenyewe kwa wenyewe.


title: Lugha za Kislavoni

text: Lugha za Kislavoni ni kikundi cha lugha chenye asili ya Ulaya ya Mashariki. Jumla kuna wasemaji milioni 300 wanaosema lugha ya Kislavoni kama lugha ya mama pamoja na wengine 100 wanotumia lugha hizi kama lugha ya pili. Lugha hizi ni sehemu za familia ya lugha za Kihindi-Kiulaya.


title: Lugha za Kislavoni

text: Lugha za Kislavoni zenye wasemaji wengi ni Kirusi (milioni 140 wasemji kama lugha ya kwanza, wengine milioni 110 kama lugha ya pili), halafu Kiukraine na Kipoland (kila moja lenye wasemaji milioni 50).


title: Lugha za Kislavoni

text: Lugha hizi zapangwa kwa vikundi vitatu:


title: Pharos ya Aleksandria

text: Pharos ya Aleksandria ilikuwa mnara wa taa mjini Aleksandria ya Misri ikahesabiwa kati ya maajabu saba ya dunia. Kimo chake hakikujulikana kikamilifu lakini kilikuwa kati ya mita 110 na 150.


title: Pharos ya Aleksandria

text: Mnara huu ulijengwa kwenye kisiwa kidogo kilichoitwa "Pharos" kiliochokuwa mita chache mbele ya mwambao wa Aleksandria. Baadaye mnara uliitwa kwa jina la kisiwa.


title: Pharos ya Aleksandria

text: Ujenzi ulitokea mnamo mwaka 282 KK. Kwa karne nyingi Pharos ilikuwa kati ya majengo marefu ya dunia. Iliporomoka baada ya matetemeko ya ardhi yaliyotokea Aleksandria 1303 na 1323.


title: Kislavoni cha Kusini

text: Kislavoni cha Kusini ni kundi la lugha za Kislavoni zinazozungumzwa kwenye Balkani (Ulaya ya Kusini-Mashariki).


title: Kislavoni cha Kusini

text: Idadi ya wasemaji wa lugha hizi ni ni takriban milioni 34. Mwandiko hutumia alfabeti ya Kikyrili upande wa mashariki (Kibulgaria, Kiserbia, Kimasedonia) na alfabeti ya Kilatini upande wa magharibi (kama vile Kikroatia, Kislovenia). Kiserbokroatia kiliandkiwa kwa namna zote mbili.


title: Kislavoni cha Kusini

text: Lugha hizi zimetengwa na eneo la wasemaji wengine wa Kislavoni kwa kanda lenye wasemaji wa Kijerumani (Austria), Kihungaria na Kiromania.


title: Milki ya Osmani

text: Milki ya Osmani (pia: Ottomani) ilikuwa dola kubwa lililotawala upande wa mashariki wa Mediteranea pamoja na nchi nyingi za Mashariki ya Kati kati ya karne ya 14 na mwaka 1922.


title: Milki ya Osmani

text: Milki ilianzishwa na Waturuki Waosmani ikachukua nafasi ya ukhalifa wa Waabbasi na Milki ya Bizanti.


title: Milki ya Osmani

text: Mji wake mkuu ulikuwa Konstantinopoli (leo: Istanbul) na mtawala wake mkuu alikuwa Sultani wa Waosmani. Imani rasmi ya milki ilikuwa Uislamu hata kama katika maeneo mengi idadi kubwa ya wakazi walikuwa Wakristo.


title: Milki ya Osmani

text: Tabaka la viongozi wa kisiasa na wa kijeshi walikuwa Waosmani waliokuwa Waturuki pamoja na mchanganyiko wa Waislamu kutoka sehemu zote za milki yao, hasa Balkani. Kwenye uwanja wa uchumi na utawala Waosmani walitumia sana Wakristo Wagiriki na Waarmenia kutokana na elimu yao.


title: Milki ya Osmani

text: Milki ilianza kama eneo dogo la kabila la Kituruki katika Anatolia chini ya chifu Osmani I likaendelea kupanuka hasa kwa kutwaa sehemu za milki ya Bizanti upande wa Asia na Ulaya ya Kusini-Mashariki.


title: Milki ya Osmani

text:
Mwaka 1453 Waosmani walitwaa mji wa Konstantinopoli na kumaliza Milki ya Bizanti wakifanya mji kuwa mji mkuu wao.
Katika karne ya 16 Waosmani waliendelea kupanua milki yao kwenye Balkani upande wa Ulaya, Kaukazi, Mesopotamia upande wa Asia na katika Afrika ya Kaskazini.


title: Milki ya Osmani

text: Baada ya kushinda Wamamaluki katika Misri, sultani (Selim I) alikuwa pia mkuu wa Makka na Madina akaendelea kujipatia cheo cha khalifa.


title: Milki ya Osmani

text: Kilele cha enzi yake ilikuwa katika karne ya 16 hadi 17. Mwaka 1683 Waosmani walijaribu mara ya pili kuvamia Austria na kuteka Vienna lakini walishindwa. Kuanzia tukio hilo athira yao katika Ulaya ilianza kupungua.


title: Milki ya Osmani

text: Katika karne ya 18 nchi za Ulaya zilipita Milki ya Osmani upande wa teknolojia, uchumi na polepole pia jeshi.


title: Milki ya Osmani

text: Wakati wa karne ya 19 Milki ya Osmani ikaitwa "Mzee mgonjwa wa Ulaya" (pia: "Mgonjwa wa Bosporus") na ilikuwa hasa mashindano kati ya Urusi, Ufaransa, Uingereza na Austria-Hungaria yaliyozuia kushindwa kwake kwa sababu kila nchi kubwa ya Ulaya ilihofia ya kwamba nchi nyingine ingejipatia sehemu kubwa za Milki ya Osmani, hivyo walizuiliana. Lakini nguvu yake iliendelea kufifia.


title: Milki ya Osmani

text: Kwenye mwisho wa karne ya 19 Masultani walijaribu kutekeleza matengenezo mbalimbali ya muundo wa kisiasa na kiuchumi lakini mabadiliko yalitokea polepole.


title: Milki ya Osmani

text: Mwisho wa milki ilikuja katika vita vya mwanzoni wa karne ya 20.


title: Milki ya Osmani

text: Vita vya Balkani viliondoa karibu nchi zote upande wa Ulaya kutoka utawala wa Waosmani.


title: Milki ya Osmani

text: Vita Kuu ya Kwanza ya Dunia ilimaliza milki hii. Serikali iliamua kuunga mkono Ujerumani na Austria-Hungaria dhidi ya Urusi, Uingereza na Ufaransa.


title: Milki ya Osmani

text: Mwaka 1918 jeshi na dola vikaporomoka kabisa. Milki ikagawiwa na washindi wa vita. Sehemu za Kiarabu zikawa nchi lindwa za Uingereza na Ufaransa. Katika maeneo yaliyobaki nchi mpya ya Uturuki ikaanzishwa.


title: Karolo Mkuu

text: Karolo Mkuu (kwa Kilatini: Carolus Magnus; kwa Kijerumani: Karl der Große; kwa Kifaransa: Charlemagne) alizaliwa tarehe 2 Aprili mwaka 742 na kufariki tarehe 28 Januari, 814; alikuwa kwanza mfalme wa Wafranki halafu Kaizari wa Dola takatifu la Roma aliloanzisha.


title: Karolo Mkuu

text: Pengine anaitwa "baba wa Ulaya" kwa kuwa milki yake iliunganisha nchi zilizoanzisha Jumuiya ya Kiuchumi ya Ulaya (chanzo cha Umoja wa Ulaya) katika karne ya 20.


title: Karolo Mkuu

text: Wafranki walikuwa kabila la Kigermanik iliyofaulu kuvamia na kutawala sehemu kubwa za Gallia ya Kiroma.


title: Karolo Mkuu

text: Karolo alikuwa mwana wa mfalme wao Pippin mfupi akarithi nusu ya milki yake. Akaendelea kuunganisha nchi zote za Wafranki katika maeneo ya Ufaransa na Ujerumani ya leo baada ya kifo cha kaka yake kuanzia mwaka 786. Akaendelea tena kuvamia na kuteka nchi ya Wasaksoni kaskazini kwa Ujerumani.


title: Karolo Mkuu

text:
Kwa njia ya ndoa (774) akajipatia pia taji la ufalme wa Lombardia katika Italia ya Kaskazini.
Akiwa na athira kubwa katika Italia pamoja na Ufaransa na Ujerumani akapewa cheo cha Kaizari na Papa Leo III wa Roma. Kwa njia hiyo alianzisha upya cheo cha Kaizari wa Roma katika magharibi.


title: Karolo Mkuu

text: Mwishoni milki yake iliunganisha maeneo ya Ufaransa, Ujerumani magharibi, Uholanzi, Ubelgiji, Luxemburg na Italia kaskazini ya leo.


title: Karolo Mkuu

text: Ingawa hakujua hata kusoma na kuandika alipenda elimu akaanzisha shule kadhaa.


title: Karolo Mkuu

text: Alipokufa mwaka 814 mtoto wake Ludoviko alirithi ufalme kutoka kwake.


title: Hukwe Zawose

text: Hukwe Zawose (* 1940 Bugiri - † 30 Desemba 2003 Bagamoyo) huyu alikuwa ni mwanamuziki wa kiasili wa kitanzania, na muziki wake hasa ulikuwa ni wa kabila la Wagogo. Ala aliyotumia zaidi ilikuwa ilimbal pamoja na zeze; alipiga pia filimbi.


title: Hukwe Zawose

text: Kipaji chake cha muziki kiligunduliwa na aliyekuwa rais wa kwanza wa Tanzania hayati J. K. Nyerere wakati alipofanya ziara mkoa wa Dodoma. Alivutiwa na muziki wa Hukwe, na aliporudi Daressalaam alimuita Hukwe kwenye kikundi cha utamaduni cha Taifa Bagamoyo Players.


title: Hukwe Zawose

text: Katika miaka ya 1990 Zawose alirekodi muziki pamoja na Peter Gabriel na kutoa CD kadhaa.


title: Papa Leo III

text: Papa Leo III (takriban 750 – 12 Juni 816) alikuwa papa kuanzia tarehe 26 Desemba 795 hadi kifo chake.


title: Papa Leo III

text: Alimfuata Papa Adriano I akafuatwa na Papa Stefano IV.


title: Papa Leo III

text: Leo III amejulikana hasa kwa tendo lake la kumtia Karolo Mkuu taji la Kaisari wa Roma tarehe 25 Desemba mwaka 800.


title: Papa Leo III

text: Mwenyewe alizaliwa katika familia ya kawaida, akaona upinzani mkali baada ya uchaguzi wake kutoka familia za makabaila wa mji wa Roma waliojaribu kumwua kwa sababu walizoea kuwa na athira juu ya uchaguzi wa Papa wakati ule.


title: Papa Leo III

text: Hivyo Leo alikimbia hadi Ujerumani akitafuta msaada wa Karolo Mkuu mfalme wa Wafaranki. Karolo alimrudisha Roma na walinzi, akafika mwenyewe kuchungulia mashtaka dhidi ya Leo III akaona yalikuwa ya uongo.


title: Papa Leo III

text: Leo III kwa upande wake alijaribu kuimarisha uhusiano wake na Karolo kwa kumvika taji la Kaisari. Hivyo Karolo alikuwa mtu wa kwanza wa kutumia cheo hicho katika mji wa Roma tangu 476, mwaka Kaisari wa mwisho Romulus Augustus alipofukuzwa, na cheo cha Kaisari wa Roma kilipatikana huko Konstantinopoli tu kwa mtawala wa Bizanti.


title: Papa Leo III

text: Tendo la kumwekea Karolo taji hilo lilimkasirisha kiongozi wa Konstantinopoli lakini alikosa nguvu ya kuadhibu Papa au Karolo.


title: Papa Leo III

text: Hivyo Leo III alianzisha ufuatano wa makaisari wa "Dola Takatifu la Kiroma" ulioendelea hadi mwaka 1804.


title: Papa Leo III

text: Leo III alitangazwa na Papa Klementi X kuwa mtakatifu mwaka 1673. Sikukuu yake ni tarehe 12 Juni.


title: Waturuki

text: Waturuki (kwa Kituruki: Türk, "wingi: Türkler") ni jumuiya 70 hivi za watu wanaotumia lugha ya Kituruki au mojawapo ya lugha zilizo karibu. Si muhimu kwao urithi wa kinasaba (DNA), kwa maana asili zao ni tofauti sana, ila polepole waliunganishwa na lugha, utamaduni na dini.


title: Waturuki

text: Kwa maana nyingine ni jina la raia wote wa nchi ya Uturuki. Wakazi wa Uturuki ni milioni 78 hivi, lakini si wote Waturuki kiutamaduni: wengine (20-30%) ni Wakurdi, halafu Waarabu, Waarmenia n.k.


title: Waturuki

text: Waliohamia nje ya Uturuki pamoja na watoto wao ni takriban milioni 7: wengi wao wako Ujerumani.


title: Waturuki

text: Waturuki walio wengi ni Waislamu Wasunni, lakini kuna tofauti kati yao. Wengine (labda 25%) ni Waalevi ambao ni tawi la Washia.


title: Mehmed II

text: Mehmed II (pia: Mehmed Fatih; 1 Aprili 1430 – 3 Mei 1481) alikuwa Sultani wa Milki ya Osmani. Alijulikana hasa kwa sababu alivamia mji wa Konstantinopoli mwaka 1453 akamaliza milki ya Bizanti.


title: Papa Yohane XVIII

text: Papa Yohane XVIII alikuwa papa kuanzia 1004 hadi mwezi Juni 1009. Jina lake la kuzaliwa lilikuwa Fasanius.


title: Papa Yohane XVIII

text: Alimfuata Papa Yohane XVII akafuatwa na Papa Sergius IV.


title: Papa Yohane XVIII

text: Alijiuzulu na kufariki mwaka uleule 1009.


title: Papa Yohane XVII

text: Papa Yohane XVII alikuwa papa kuanzia 13 Juni 1003 hadi kifo chake tarehe 6 Novemba 1003. Jina lake la kuzaliwa lilikuwa Giovanni Sicco.


title: Papa Yohane XVII

text: Alimfuata Papa Silvester II akafuatwa na Papa Yohane XVIII.


title: Papa Silvester II

text: Papa Silvester II (takriban 950 – 12 Mei 1003) alikuwa papa kuanzia mwaka 999 hadi kifo chake. Jina lake la kuzaliwa lilikuwa Gerbert d'Aurillac.


title: Papa Silvester II

text: Alimfuata Papa Gregori V akafuatwa na Papa Yohane XVII.


title: Papa Gregori V

text: Papa Gregori V (takriban 972 – 18 Februari, 999) alikuwa papa kuanzia 3 Mei, 996 hadi kifo chake. Jina lake la kuzaliwa lilikuwa Bruno.


title: Papa Gregori V

text: Alimfuata Papa Yohane XV akafuatwa na Papa Silvester II.


title: Papa Yohane XV

text: Papa Yohane XV alikuwa papa kuanzia mwaka 985 hadi kifo chake mnamo Aprili 996. Jina lake la kuzaliwa lilikuwa pia Yohane.


title: Papa Yohane XV

text: Alimfuata Papa Yohane XIV akafuatwa na Papa Gregori V.


title: Papa Yohane XIV

text: Papa Yohane XIV alikuwa papa kuanzia mwaka 983 hadi kifo chake tarehe 20 Agosti 984. Jina lake la kuzaliwa lilikuwa Petro.


title: Papa Yohane XIV

text: Alimfuata Papa Benedikto VII akafuatwa na Papa Yohane XV.


title: Papa Benedikto VII

text: Papa Benedikto VII alikuwa papa kuanzia mwaka 974 hadi kifo chake mwaka 983. Jina lake la kuzaliwa halijulikani.


title: Papa Benedikto VII

text: Alimfuata Papa Benedikto VI akafuatwa na Papa Yohane XIV.


title: Papa Benedikto VI

text: Papa Benedikto VI alikuwa papa kuanzia 19 Januari 973 hadi kifo chake mnamo Julai au Agosti 974. Jina lake la kuzaliwa halijulikani.


title: Papa Benedikto VI

text: Alimfuata Papa Yohane XIII akafuatwa na Papa Benedikto VII.


title: Papa Benedikto VI

text: Alilindwa hasa na Kaisari Otto I wa Ujerumani. Huyo alipofariki, wenyeji wa mji wa Roma walimfunga Benedikto VI na baada ya miezi michache wakamuua.


title: Papa Yohane XIII

text: Papa Yohane XIII alikuwa papa kuanzia 1 Oktoba, 965 hadi kifo chake tarehe 6 Septemba, 972. Jina lake la kuzaliwa lilikuwa Yohane Crescenzi.


title: Papa Yohane XIII

text: Alimfuata Papa Leo VIII akafuatwa na Papa Benedikto VI.


title: Papa Benedikto V

text: Papa Benedikto V alikuwa papa kuanzia 22 Mei hadi 23 Juni 964. Jina lake la kuzaliwa halijulikani.


title: Papa Benedikto V

text: Alimfuata Papa Yohane XII akafuatwa na Papa Leo VIII.


title: Papa Benedikto V

text: Alilazimishwa kujiuzulu na Kaisari Otto I wa Ujerumani aliyemtuma kwenda mji wa Hamburg alipofariki tarehe 4 Julai 966.


title: Papa Leo VIII

text: Papa Leo VIII alikuwa papa kuanzia mwezi Julai 964 hadi kifo chake tarehe 1 Machi 965. Jina lake la kuzaliwa halijulikani.


title: Papa Leo VIII

text: Alimfuata Papa Benedikto V akafuatwa na Papa Yohane XIII.


title: Papa Leo VIII

text: Hata kabla hajamfuata Benedikto V rasmi, Leo VIII aliteuliwa kuwa antipapa na Kaisari Otto I wa Ujerumani mnamo Desemba 963 lakini hakupokewa vizuri kwa vile Papa Yohane XII, aliyelazimishwa kujiuzulu, bado alikuwa hai.


title: 589

text: Makala hii inahusu mwaka 589 (Baada ya Kristo).


title: 588

text: Makala hii inahusu mwaka 588 (Baada ya Kristo).


title: 587

text: Makala hii inahusu mwaka 587 (Baada ya Kristo).


title: 586

text: Makala hii inahusu mwaka 586 (Baada ya Kristo).


title: 585

text: Makala hii inahusu mwaka 585 (Baada ya Kristo).


title: 584

text: Makala hii inahusu mwaka 584 (Baada ya Kristo).


title: 583

text: Makala hii inahusu mwaka 583 (Baada ya Kristo).


title: 582

text: Makala hii inahusu mwaka 582 (Baada ya Kristo).


title: 581

text: Makala hii inahusu mwaka 581 (Baada ya Kristo).


title: 580

text: Makala hii inahusu mwaka 580 (Baada ya Kristo).


title: 579

text: Makala hii inahusu mwaka 579 BK (Baada ya Kristo).


title: 578

text: Makala hii inahusu mwaka 578 (Baada ya Kristo).


title: 577

text: Makala hii inahusu mwaka 577 (Baada ya Kristo).


title: 576

text: Makala hii inahusu mwaka 576 (Baada ya Kristo).


title: 575

text: Makala hii inahusu mwaka 575 (Baada ya Kristo).


title: 574

text: Makala hii inahusu mwaka 574 BK (Baada ya Kristo).


title: 573

text: Makala hii inahusu mwaka 573 (Baada ya Kristo).


title: 572

text: Makala hii inahusu mwaka 572 (Baada ya Kristo).


title: 571

text: Makala hii inahusu mwaka 571 (Baada ya Kristo).


title: 570

text: Makala hii inahusu mwaka 570 (Baada ya Kristo).


title: 569

text: Makala hii inahusu mwaka 569 (Baada ya Kristo).


title: 568

text: Makala hii inahusu mwaka 568 (Baada ya Kristo).


title: 567

text: Makala hii inahusu mwaka 567 (Baada ya Kristo).


title: 566

text: Makala hii inahusu mwaka 566 (Baada ya Kristo).


title: 565

text: Makala hii inahusu mwaka 565 (Baada ya Kristo).


title: 564

text: Makala hii inahusu mwaka 564 (Baada ya Kristo).


title: 563

text: Makala hii inahusu mwaka 563 (Baada ya Kristo).


title: 562

text: Makala hii inahusu mwaka 562 (Baada ya Kristo).


title: 561

text: Makala hii inahusu mwaka 561 BK (Baada ya Kristo).


title: 560

text: Makala hii inahusu mwaka 560 (Baada ya Kristo).


title: 559

text: Makala hii inahusu mwaka 559 (Baada ya Kristo).


title: 558

text: Makala hii inahusu mwaka 558 (Baada ya Kristo).


title: 557

text: Makala hii inahusu mwaka 557 (Baada ya Kristo).


title: 556

text: Makala hii inahusu mwaka 556 (Baada ya Kristo).


title: 555

text: Makala hii inahusu mwaka 555 BK (Baada ya Kristo).


title: 554

text: Makala hii inahusu mwaka 554 (Baada ya Kristo).


title: 553

text: Makala hii inahusu mwaka 553 (Baada ya Kristo).


title: 552

text: Makala hii inahusu mwaka 552 (Baada ya Kristo).


title: 551

text: Makala hii inahusu mwaka 551 (Baada ya Kristo).


title: 550

text: Makala hii inahusu mwaka 550 BK (Baada ya Kristo).


title: 550

text: bila tarehe


title: 549

text: Makala hii inahusu mwaka 549 (Baada ya Kristo).


title: 548

text: Makala hii inahusu mwaka 548 (Baada ya Kristo).


title: 547

text: Makala hii inahusu mwaka 547 (Baada ya Kristo).


title: 546

text: Makala hii inahusu mwaka 546 (Baada ya Kristo).


title: 545

text: Makala hii inahusu mwaka 545 (Baada ya Kristo).


title: 544

text: Makala hii inahusu mwaka 544 (Baada ya Kristo).


title: 543

text: Makala hii inahusu mwaka 543 (Baada ya Kristo).


title: 542

text: Makala hii inahusu mwaka 542 (Baada ya Kristo).


title: 541

text: Makala hii inahusu mwaka 541 (Baada ya Kristo).


title: 540

text: Makala hii inahusu mwaka 540 BK (Baada ya Kristo).


title: 540

text: bila tarehe


title: 539

text: Makala hii inahusu mwaka 539 (Baada ya Kristo).


title: 538

text: Makala hii inahusu mwaka 538 (Baada ya Kristo).


title: 537

text: Makala hii inahusu mwaka 537 BK (Baada ya Kristo).


title: 535

text: Makala hii inahusu mwaka 535 BK (Baada ya Kristo).


title: 534

text: Makala hii inahusu mwaka 534 (Baada ya Kristo).


title: 533

text: Makala hii inahusu mwaka 533 (Baada ya Kristo).


title: 532

text: Makala hii inahusu mwaka 532 BK (Baada ya Kristo).


title: 531

text: Makala hii inahusu mwaka 531 (Baada ya Kristo).


title: 530

text: Makala hii inahusu mwaka 530 BK (Baada ya Kristo).


title: 529

text: Makala hii inahusu mwaka 529 (Baada ya Kristo).


title: 528

text: Makala hii inahusu mwaka 528 (Baada ya Kristo).


title: 527

text: Makala hii inahusu mwaka 527 (Baada ya Kristo).


title: 526

text: Makala hii inahusu mwaka 526 BK (Baada ya Kristo).


title: 525

text: Makala hii inahusu mwaka 525 (Baada ya Kristo).


title: 524

text: Makala hii inahusu mwaka 524 (Baada ya Kristo).


title: 523

text: Makala hii inahusu mwaka 523 BK (Baada ya Kristo).


title: 522

text: Makala hii inahusu mwaka 522 (Baada ya Kristo).


title: 521

text: Makala hii inahusu mwaka 521 (Baada ya Kristo).


title: 520

text: Makala hii inahusu mwaka 520 (Baada ya Kristo).


title: 519

text: Makala hii inahusu mwaka 519 (Baada ya Kristo).


title: 518

text: Makala hii inahusu mwaka 518 (Baada ya Kristo).


title: 517

text: Makala hii inahusu mwaka 517 (Baada ya Kristo).


title: 516

text: Makala hii inahusu mwaka 516 (Baada ya Kristo).


title: 515

text: Makala hii inahusu mwaka 515 (Baada ya Kristo).


title: 514

text: Makala hii inahusu mwaka 514 BK (Baada ya Kristo).


title: 513

text: Makala hii inahusu mwaka 513 (Baada ya Kristo).


title: 512

text: Makala hii inahusu mwaka 512 (Baada ya Kristo).


title: 511

text: Makala hii inahusu mwaka 511 (Baada ya Kristo).


title: 510

text: Makala hii inahusu mwaka 510 (Baada ya Kristo).


title: 509

text: Makala hii inahusu mwaka 509 (Baada ya Kristo).


title: 508

text: Makala hii inahusu mwaka 508 (Baada ya Kristo).


title: 507

text: Makala hii inahusu mwaka 507 (Baada ya Kristo).


title: 506

text: Makala hii inahusu mwaka 506 (Baada ya Kristo).


title: 505

text: Makala hii inahusu mwaka 505 (Baada ya Kristo).


title: 504

text: Makala hii inahusu mwaka 504 (Baada ya Kristo).


title: 503

text: Makala hii inahusu mwaka 503 (Baada ya Kristo).


title: 502

text: Makala hii inahusu mwaka 502 (Baada ya Kristo).


title: 501

text: Makala hii inahusu mwaka 501 (Baada ya Kristo).


title: 500

text: Makala hii inahusu mwaka 500 (Baada ya Kristo).


title: 499

text: Makala hii inahusu mwaka 499 (Baada ya Kristo).


title: 498

text: Makala hii inahusu mwaka 498 BK (Baada ya Kristo).


title: 497

text: Makala hii inahusu mwaka 497 (Baada ya Kristo).


title: 496

text: Makala hii inahusu mwaka 496 BK (Baada ya Kristo).


title: 495

text: Makala hii inahusu mwaka 495 (Baada ya Kristo).


title: 494

text: Makala hii inahusu mwaka 494 (Baada ya Kristo).


title: 493

text: Makala hii inahusu mwaka 493 (Baada ya Kristo).


title: 492

text: Makala hii inahusu mwaka 492 BK (Baada ya Kristo).


title: 491

text: Makala hii inahusu mwaka 491 (Baada ya Kristo).


title: 490

text: Makala hii inahusu mwaka 490 (Baada ya Kristo).


title: 489

text: Makala hii inahusu mwaka 489 (Baada ya Kristo).


title: 488

text: Makala hii inahusu mwaka 488 (Baada ya Kristo).


title: 487

text: Makala hii inahusu mwaka 487 (Baada ya Kristo).


title: 486

text: Makala hii inahusu mwaka 486 (Baada ya Kristo).


title: 485

text: Makala hii inahusu mwaka 485 (Baada ya Kristo).


title: 484

text: Makala hii inahusu mwaka 484 (Baada ya Kristo).


title: 483

text: Makala hii inahusu mwaka 483 BK (Baada ya Kristo).


title: 482

text: Makala hii inahusu mwaka 482 (Baada ya Kristo).


title: 481

text: Makala hii inahusu mwaka 481 (Baada ya Kristo).


title: 480

text: Makala hii inahusu mwaka 480 BK (Baada ya Kristo).


title: 480

text: bila tarehe


title: 479

text: Makala hii inahusu mwaka 479 (Baada ya Kristo).


title: 478

text: Makala hii inahusu mwaka 478 (Baada ya Kristo).


title: 477

text: Makala hii inahusu mwaka 477 (Baada ya Kristo).


title: 475

text: Makala hii inahusu mwaka 475 (Baada ya Kristo).


title: 474

text: Makala hii inahusu mwaka 474 (Baada ya Kristo).


title: 473

text: Makala hii inahusu mwaka 473 (Baada ya Kristo).


title: 472

text: Makala hii inahusu mwaka 472 BK (Baada ya Kristo).


title: 471

text: Makala hii inahusu mwaka 471 (Baada ya Kristo).


title: 470

text: Makala hii inahusu mwaka 470 (Baada ya Kristo).


title: 469

text: Makala hii inahusu mwaka 469 (Baada ya Kristo).


title: 468

text: Makala hii inahusu mwaka 468 BK (Baada ya Kristo).


title: 467

text: Makala hii inahusu mwaka 467 (Baada ya Kristo).


title: 466

text: Makala hii inahusu mwaka 466 (Baada ya Kristo).


title: 465

text: Makala hii inahusu mwaka 465 BK (Baada ya Kristo).


title: 464

text: Makala hii inahusu mwaka 464 (Baada ya Kristo).


title: 463

text: Makala hii inahusu mwaka 463 (Baada ya Kristo).


title: 463

text: bila tarehe


title: 462

text: Makala hii inahusu mwaka 462 (Baada ya Kristo).


title: 461

text: Makala hii inahusu mwaka 461 BK (Baada ya Kristo).


title: 460

text: Makala hii inahusu mwaka 460 (Baada ya Kristo).


title: 459

text: Makala hii inahusu mwaka 459 (Baada ya Kristo).


title: 458

text: Makala hii inahusu mwaka 458 (Baada ya Kristo).


title: 457

text: Makala hii inahusu mwaka 457 BK (Baada ya Kristo).


title: 456

text: Makala hii inahusu mwaka 456 BK (Baada ya Kristo).


title: 455

text: Makala hii inahusu mwaka 455 BK (Baada ya Kristo).


title: 454

text: Makala hii inahusu mwaka 454 (Baada ya Kristo).


title: 453

text: Makala hii inahusu mwaka 453 (Baada ya Kristo).


title: 452

text: Makala hii inahusu mwaka 452 (Baada ya Kristo).


title: 451

text: Makala hii inahusu mwaka 451 (Baada ya Kristo).


title: 450

text: Makala hii inahusu mwaka 450 BK (Baada ya Kristo).


title: 449

text: Makala hii inahusu mwaka 449 (Baada ya Kristo).


title: 448

text: Makala hii inahusu mwaka 448 (Baada ya Kristo).


title: 447

text: Makala hii inahusu mwaka 447 (Baada ya Kristo).


title: 446

text: Makala hii inahusu mwaka 446 (Baada ya Kristo).


title: 445

text: Makala hii inahusu mwaka 445 (Baada ya Kristo).


title: 444

text: Makala hii inahusu mwaka 444 (Baada ya Kristo).


title: 443

text: Makala hii inahusu mwaka 443 (Baada ya Kristo).


title: 442

text: Makala hii inahusu mwaka 442 (Baada ya Kristo).


title: 441

text: Makala hii inahusu mwaka 441 (Baada ya Kristo).


title: 440

text: Makala hii inahusu mwaka 440 BK (Baada ya Kristo).


title: 439

text: Makala hii inahusu mwaka 439 (Baada ya Kristo).


title: 438

text: Makala hii inahusu mwaka 438 (Baada ya Kristo).


title: 437

text: Makala hii inahusu mwaka 437 (Baada ya Kristo).


title: 436

text: Makala hii inahusu mwaka 436 (Baada ya Kristo).


title: 435

text: Makala hii inahusu mwaka 435 (Baada ya Kristo).


title: 434

text: Makala hii inahusu mwaka 434 (Baada ya Kristo).


title: 433

text: Makala hii inahusu mwaka 433 (Baada ya Kristo).


title: 432

text: Makala hii inahusu mwaka 432 BK (Baada ya Kristo).


title: 431

text: Makala hii inahusu mwaka 431 BK (Baada ya Kristo).


title: 429

text: Makala hii inahusu mwaka 429 (Baada ya Kristo).


title: 428

text: Makala hii inahusu mwaka 428 (Baada ya Kristo).


title: 427

text: Makala hii inahusu mwaka 427 (Baada ya Kristo).


title: 426

text: Makala hii inahusu mwaka 426 (Baada ya Kristo).


title: 425

text: Makala hii inahusu mwaka 425 (Baada ya Kristo).


title: 424

text: Makala hii inahusu mwaka 424 (Baada ya Kristo).


title: 423

text: Makala hii inahusu mwaka 423 BK (Baada ya Kristo).


title: 422

text: Makala hii inahusu mwaka 422 BK (Baada ya Kristo).


title: 421

text: Makala hii inahusu mwaka 421 (Baada ya Kristo).


title: 420

text: Makala hii inahusu mwaka 420 BK (Baada ya Kristo).bila tarehe


title: 419

text: Makala hii inahusu mwaka 419 BK (Baada ya Kristo).


title: 418

text: Makala hii inahusu mwaka 418 BK (Baada ya Kristo).


title: 417

text: Makala hii inahusu mwaka 417 BK (Baada ya Kristo).


title: 416

text: Makala hii inahusu mwaka 416 (Baada ya Kristo).


title: 415

text: Makala hii inahusu mwaka 415 (Baada ya Kristo).


title: 414

text: Makala hii inahusu mwaka 414 (Baada ya Kristo).


title: 413

text: Makala hii inahusu mwaka 413 (Baada ya Kristo).


title: 412

text: Makala hii inahusu mwaka 412 (Baada ya Kristo).


title: 411

text: Makala hii inahusu mwaka 411 (Baada ya Kristo).


title: 410

text: Makala hii inahusu mwaka 410 (Baada ya Kristo).


title: 409

text: Makala hii inahusu mwaka 409 (Baada ya Kristo).


title: 408

text: Makala hii inahusu mwaka 408 (Baada ya Kristo).


title: 407

text: Makala hii inahusu mwaka 407 (Baada ya Kristo).


title: 406

text: Makala hii inahusu mwaka 406 (Baada ya Kristo).


title: 405

text: Makala hii inahusu mwaka 405 (Baada ya Kristo).


title: 404

text: Makala hii inahusu mwaka 404 (Baada ya Kristo).


title: 403

text: Makala hii inahusu mwaka 403 (Baada ya Kristo).


title: 402

text: Makala hii inahusu mwaka 402 (Baada ya Kristo).


title: 401

text: Makala hii inahusu mwaka 401 BK (Baada ya Kristo).


title: 400

text: Makala hii inahusu mwaka 400 BK (Baada ya Kristo).


title: 400

text: bila tarehe


title: 399

text: Makala hii inahusu mwaka 399 BK (Baada ya Kristo).


title: 398

text: Makala hii inahusu mwaka 398 (Baada ya Kristo).


title: 397

text: Makala hii inahusu mwaka 397 (Baada ya Kristo).


title: 396

text: Makala hii inahusu mwaka 396 BK (Baada ya Kristo).bila tarehe


title: 394

text: Makala hii inahusu mwaka 394 (Baada ya Kristo).


title: 393

text: Makala hii inahusu mwaka 393 (Baada ya Kristo).


title: 392

text: Makala hii inahusu mwaka 392 (Baada ya Kristo).


title: 391

text: Makala hii inahusu mwaka 391 (Baada ya Kristo).


title: 390

text: Makala hii inahusu mwaka 390 (Baada ya Kristo).


title: 389

text: Makala hii inahusu mwaka 389 (Baada ya Kristo).


title: 388

text: Makala hii inahusu mwaka 388 (Baada ya Kristo).


title: 387

text: Makala hii inahusu mwaka 387 (Baada ya Kristo).


title: 386

text: Makala hii inahusu mwaka 386 (Baada ya Kristo).


title: 385

text: Makala hii inahusu mwaka 385 (Baada ya Kristo).


title: 384

text: Makala hii inahusu mwaka 384 BK (Baada ya Kristo).


title: 383

text: Makala hii inahusu mwaka 383 (Baada ya Kristo).


title: 382

text: Makala hii inahusu mwaka 382 (Baada ya Kristo).


title: 381

text: Makala hii inahusu mwaka 381 (Baada ya Kristo).


title: 380

text: Makala hii inahusu mwaka 380 (Baada ya Kristo).


title: Orodha ya Makaizari wa Ujerumani

text: Orodha hii inataja wafalme wakuu (au Kaizari) wote wa Dola Takatifu la Kiroma la Taifa la Kijerumani kuanzia Karoli Mkuu.


title: Hippo

text: Annaba (zamani: Hippo Regius, Kar.:عنابة "anaba", Kifar. "Bône") ni mji katika Algeria kwenye mwambao wa Mediteranea wenye wakazi 385,000 (2005).


title: Hippo

text: Kuna chuo kikuu chenye wanafunzi 40,000.


title: Hippo

text: Mji ulianzishwa kwa jina la Hippo kama koloni la Wafinisia katika karne za KK.


title: Hippo

text: Tangu mwaka 46 KK ulikuwa sehemu ya Dola la Roma.


title: Hippo

text: Mkazi wake mashuhuri alikuwa Agostino Aurelio anayejulikana kama Agostino wa Hippo, askofu wa mji huo tangu mwaka 396 BK.


title: Hippo

text: Agostino aliandika huko sehemu kubwa ya vitabu vyake.


title: Hippo

text: Aliaga dunia wakati wa uvamizi wa Wavandali waliofanya Hippo kuwa mji mkuu wa ufalme wao Afrika kaskazini.


title: Hippo

text: Tangu mwaka 698 Hippo ilitekwa na Waarabu Waislamu waliouharibu wakaunda mji mpya kando ya maghofu ulioitwa "Beleb-El-Anab".


title: Hippo

text: Jina hili likaendelea kubadilika kuwa "Annaba" wa mji wa leo.


title: Orodha ya Makaizari wa Roma

text: Orodha hii inataja makaisari wa Dola la Roma kuanzia Kaizari Augustus hadi mwisho wa Dola la Roma Magharibi mwaka wa 476.


title: Orodha ya Makaizari wa Roma

text: Baada ya Dola la Roma Magharibi kukomeshwa, sehemu za Italia zilitawaliwa na wafalme wa mataifa mengine.


title: Jean-Bedel Bokassa

text: Jean Bedel Bokassa (* 22 Februari 1921 - † 3 Novemba 1996) alikuwa rais na baadaye Kaisari wa Jamhuri ya Afrika ya Kati au baadaye Milki ya Afrika ya Kati hadi kupinduliwa tar. 21 Septemba 1979.


title: Jean-Bedel Bokassa

text: Bokassa alizaliwa Bobangi akajiunga na jeshi la kikoloni la Ufaransa. Hadi mwisho wa Vita Kuu ya Pili ya Dunia alipanda ngazi akafikia cheo cha afande. Hadi 1961 akawa kepteni. 1964 alitoka katika jeshi la Ufaransa akaingia katika jeshi la jamhuri changa ya Afrika ya Kati. Akiwa ndugu wa rais David Dacko akaendelea kupanda ngazi hadi kuwa mkuu wa jeshi.


title: Jean-Bedel Bokassa

text:
Tar. 1 Januari 1966 Bokassa akampindua rais Dacko akajitangaza kuwa rais mpya akafuta katiba ya nchi.
Bokassa alisaidiwa mara kadhaa na Ufaransa. Mwaka 1967 aliomba na kupata msaada wa wanajeshi Wafaransa ili apate kuimarisha utawala wake.


title: Jean-Bedel Bokassa

text: 1972 Bokassa akajitangaza kuwa rais wa maisha. Aliona majaribio mbalimbali ya kumpindua au kumwua lakini kwa jumla ni wapinzani wake waliopaswa kuaga dunia.


title: Jean-Bedel Bokassa

text: Katikia miaka ya 1970 Bokassa alitafuta usaidizi wa Libya akasilimu baada ya kumtembelea Rais Gadhaffi akajiita Salah Eddine Ahmed Bokassa.


title: Jean-Bedel Bokassa

text: Septemba 1976 Bokassa aliachicha serikali yake akaanzisha "Halmashauri ya Mapinduzi ya Afrika ya Kati": 4 Desemba 1976 akatangaza jamhuri kuwa milki na weyewe kuwa Kaisari kwa mfano wa Napoleoni. Bokassa alirudi katika kanisa katoliki, akawaalika wageni wengi na katika sherehe iliyogharamia dollar milioni 30 akajiwekea taji la Kaisari "Bokassa I".


title: Jean-Bedel Bokassa

text: Serikali yake iliendelea kuwa ya kidikteta. Wapinzani waliuawa hovyo au kupotea magerezani.


title: Jean-Bedel Bokassa

text: Ufaransa iliendelea kumsaidia.


title: Jean-Bedel Bokassa

text: Wakati wa Januara na Aprili 1979 wanafunzi waliandamana. Upinzani huu ulikandamizwa kwa msaada wa jeshi la Kongo. Wanafunzi wengi walikamatwa wengine kupigwa sana na kuuawa. Kwa jumla ni wanafunzi na watoto zaidi ya 100 waliuawa.


title: Jean-Bedel Bokassa

text: Katika hali hii Bokassa alisafiri tena kwenda Libya. Wapinzani walichukua nafasi ya kumpindua Bokassa wakiongozwa na aliyewahi kuwa raisi David Dacko tar. 21 Septemba 1979. Milki ilifutwa na Jmahuri kurudishwa.


title: Jean-Bedel Bokassa

text: Bokassa alipewa hukumu ya mauti lakini hakuhudhuria kesi. Aliporudi mwaka 1986 alikamatwa na kuhukumiwa tena afe. Adhabu ilipunguzwa baadaye kuuwa miaka 20.


title: Jean-Bedel Bokassa

text: 1993 aliachishwa gerezani na rais André Kolingba akaishi miaka kadhaa akafa 3 Novemba 1996 huko Bangui. Bokassa aliacha wake 17 na watoto 50.


title: Mbandaka

text: Mbandaka ni kati ya miji mikubwa ya Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo. Iko kwenye ikweta kando ya mto Kongo.


title: Mbandaka

text: Idadi ya wakazi ni mnamo 200,000. Mbandaka ni makao makuu ya mkoa wa Équateur.


title: Mbandaka

text: Mji ulianzishwa na mpelelezi Henry Morton Stanley mwaka 1883 kwa jina la "Equateurville". Jina likabadilishwa baadaye kuwa "Coquilhatville" na tangu mwaka 1966 ni "Mbandaka".


title: Mbandaka

text: Uvuvi ni sehemu muhimu ya uchumi wa mji. Samaki wanauzwa hasa Kinshasa.


title: 378

text: Makala hii inahusu mwaka 378 (Baada ya Kristo).


title: 377

text: Makala hii inahusu mwaka 377 (Baada ya Kristo).


title: 376

text: Makala hii inahusu mwaka 376 (Baada ya Kristo).


title: 375

text: Makala hii inahusu mwaka 375 (Baada ya Kristo).


title: 374

text: Makala hii inahusu mwaka 374 (Baada ya Kristo).


title: 373

text: Makala hii inahusu mwaka 373 BK (Baada ya Kristo).


title: 372

text: Makala hii inahusu mwaka 372 (Baada ya Kristo).


title: 371

text: Makala hii inahusu mwaka 371 (Baada ya Kristo).bila tarehe


title: 370

text: Makala hii inahusu mwaka 370 (Baada ya Kristo).


title: 369

text: Makala hii inahusu mwaka 369 (Baada ya Kristo).


title: 368

text: Makala hii inahusu mwaka 368 (Baada ya Kristo).


title: 367

text: Makala hii inahusu mwaka 367 (Baada ya Kristo).


title: 366

text: Makala hii inahusu mwaka 366 BK (Baada ya Kristo).


title: 365

text: Makala hii inahusu mwaka 365 (Baada ya Kristo).


title: 364

text: Makala hii inahusu mwaka 364 (Baada ya Kristo).


title: 363

text: Makala hii inahusu mwaka 363 (Baada ya Kristo).


title: 362

text: Makala hii inahusu mwaka 362 (Baada ya Kristo).


title: 361

text: Makala hii inahusu mwaka 361 (Baada ya Kristo).


title: 360

text: Makala hii inahusu mwaka 360 (Baada ya Kristo).


title: 359

text: Makala hii inahusu mwaka 359 (Baada ya Kristo).


title: 358

text: Makala hii inahusu mwaka 358 (Baada ya Kristo).


title: 357

text: Makala hii inahusu mwaka 357 (Baada ya Kristo).


title: 356

text: Makala hii inahusu mwaka 356 (Baada ya Kristo).


title: 355

text: Makala hii inahusu mwaka 355 (Baada ya Kristo).


title: 353

text: Makala hii inahusu mwaka 353 (Baada ya Kristo).


title: 352

text: Makala hii inahusu mwaka 352 BK (Baada ya Kristo).


title: 351

text: Makala hii inahusu mwaka 351 (Baada ya Kristo).


title: 350

text: Makala hii inahusu mwaka 350 (Baada ya Kristo).


title: 349

text: Makala hii inahusu mwaka 349 (Baada ya Kristo).


title: 348

text: Makala hii inahusu mwaka 348 (Baada ya Kristo).


title: 347

text: Makala hii inahusu mwaka 347 BK (Baada ya Kristo).


title: 346

text: Makala hii inahusu mwaka 346 (Baada ya Kristo).


title: 345

text: Makala hii inahusu mwaka 345 (Baada ya Kristo).


title: 344

text: Makala hii inahusu mwaka 344 (Baada ya Kristo).


title: 343

text: Makala hii inahusu mwaka 343 (Baada ya Kristo).


title: 342

text: Makala hii inahusu mwaka 342 (Baada ya Kristo).


title: 341

text: Makala hii inahusu mwaka 341 (Baada ya Kristo).


title: 340

text: Makala hii inahusu mwaka 340 (Baada ya Kristo).


title: 340

text: bila tarehe


title: 339

text: Makala hii inahusu mwaka 339 (Baada ya Kristo).


title: 338

text: Makala hii inahusu mwaka 338 (Baada ya Kristo).


title: 337

text: Makala hii inahusu mwaka 337 (Baada ya Kristo).


title: 336

text: Makala hii inahusu mwaka 336 BK (Baada ya Kristo).


title: 335

text: Makala hii inahusu mwaka 335 BK (Baada ya Kristo).


title: 334

text: Makala hii inahusu mwaka 334 (Baada ya Kristo).


title: 333

text: Makala hii inahusu mwaka 333 (Baada ya Kristo).


title: 332

text: Makala hii inahusu mwaka 332 (Baada ya Kristo).


title: 331

text: Makala hii inahusu mwaka 331 (Baada ya Kristo).


title: 330

text: Makala hii inahusu mwaka 330 (Baada ya Kristo).


title: 329

text: Makala hii inahusu mwaka 329 (Baada ya Kristo).


title: 329

text: bila tarehe


title: 328

text: Makala hii inahusu mwaka 328 (Baada ya Kristo).


title: 327

text: Makala hii inahusu mwaka 327 (Baada ya Kristo).


title: 326

text: Makala hii inahusu mwaka 326 (Baada ya Kristo).


title: 325

text: Makala hii inahusu mwaka 325 (Baada ya Kristo).


title: 324

text: Makala hii inahusu mwaka 324 (Baada ya Kristo).


title: 323

text: Makala hii inahusu mwaka 323 (Baada ya Kristo).


title: 322

text: Makala hii inahusu mwaka 322 (Baada ya Kristo).


title: 321

text: Makala hii inahusu mwaka 321 (Baada ya Kristo).


title: 320

text: Makala hii inahusu mwaka 320 (Baada ya Kristo).


title: 319

text: Makala hii inahusu mwaka 319 (Baada ya Kristo).


title: 318

text: Makala hii inahusu mwaka 318 (Baada ya Kristo).


title: 317

text: Makala hii inahusu mwaka 317 (Baada ya Kristo).


title: 316

text: Makala hii inahusu mwaka 316 (Baada ya Kristo).


title: 315

text: Makala hii inahusu mwaka 315 BK (Baada ya Kristo).


title: 315

text: bila tarehe


title: 314

text: Makala hii inahusu mwaka 314 BK (Baada ya Kristo).


title: 312

text: Makala hii inahusu mwaka 312 BK (Baada ya Kristo).


title: 311

text: Makala hii inahusu mwaka 311 (Baada ya Kristo).


title: 310

text: Makala hii inahusu mwaka 310 BK (Baada ya Kristo).bila tarehe


title: 309

text: Makala hii inahusu mwaka 309 BK (Baada ya Kristo).


title: 309

text: bila tarehe


title: 308

text: Makala hii inahusu mwaka 308 (Baada ya Kristo).


title: 307

text: Makala hii inahusu mwaka 307 (Baada ya Kristo).


title: 306

text: Makala hii inahusu mwaka 306 BK (Baada ya Kristo).


title: 306

text: bila tarehe


title: 305

text: Makala hii inahusu mwaka 305 (Baada ya Kristo).


title: 304

text: Makala hii inahusu mwaka 304 BK (Baada ya Kristo).


title: 304

text: bila tarehe


title: 303

text: Makala hii inahusu mwaka 303 (Baada ya Kristo).


title: 302

text: Makala hii inahusu mwaka 302 BK (Baada ya Kristo).


title: 301

text: Makala hii inahusu mwaka 301 BK (Baada ya Kristo).


title: 300

text:
Makala hii inahusu mwaka 300 BK.
bila tarehe


title: 299

text: Makala hii inahusu mwaka 299 BK.


title: 298

text: Makala hii inahusu mwaka 298 BK.


title: 297

text: Makala hii inahusu mwaka 297 BK.


title: 296

text: Makala hii inahusu mwaka 296 BK (Baada ya Kristo).


title: 295

text:
Makala hii inahusu mwaka 295 BK.
bila tarehe


title: 294

text: Makala hii inahusu mwaka 294 BK.


title: 293

text: Makala hii inahusu mwaka 293 BK.


title: 292

text: Makala hii inahusu mwaka 292 BK.


title: 291

text: Makala hii inahusu mwaka 291 BK.


title: 290

text: Makala hii inahusu mwaka 290 BK.


title: 289

text: Makala hii inahusu mwaka 289 BK.


title: 288

text: Makala hii inahusu mwaka 288 BK.


title: 287

text: Makala hii inahusu mwaka 287 BK.


title: 286

text: Makala hii inahusu mwaka 286 BK.


title: 285

text: Makala hii inahusu mwaka 285 BK.


title: 284

text: Makala hii inahusu mwaka 284 BK (Baada ya Kristo).


title: 283

text: Makala hii inahusu mwaka 283 BK (Baada ya Kristo).


title: 282

text: Makala hii inahusu mwaka 282 BK (Baada ya Kristo).


title: 281

text: Makala hii inahusu mwaka 281 BK.


title: 280

text: Makala hii inahusu mwaka 280 BK.


title: 279

text: Makala hii inahusu mwaka 279 BK.


title: 278

text: Makala hii inahusu mwaka 278 BK.


title: 277

text: Makala hii inahusu mwaka 277 BK.


title: 276

text: Makala hii inahusu mwaka 276 BK (Baada ya Kristo).


title: 275

text: Makala hii inahusu mwaka 275 BK (Baada ya Kristo).


title: 274

text: Makala hii inahusu mwaka 274 BK (Baada ya Kristo).


title: 273

text: Makala hii inahusu mwaka 273 BK.


title: 272

text: Makala hii inahusu mwaka 272 BK (Baada ya Kristo).


title: 271

text: Makala hii inahusu mwaka 271 BK.


title: 270

text: Makala hii inahusu mwaka 270 BK (Baada ya Kristo).bila tarehe


title: 269

text: Makala hii inahusu mwaka 269 BK (Baada ya Kristo).


title: 268

text: Makala hii inahusu mwaka 268 BK (Baada ya Kristo).


title: 267

text: Makala hii inahusu mwaka 267 BK.


title: 266

text: Makala hii inahusu mwaka 266 BK.


title: 265

text: Makala hii inahusu mwaka 265 BK.


title: 264

text: Makala hii inahusu mwaka 264 BK.


title: 263

text: Makala hii inahusu mwaka 263 BK.


title: 262

text: Makala hii inahusu mwaka 675 BK.


title: 261

text: Makala hii inahusu mwaka 261 BK.


title: 260

text: Makala hii inahusu mwaka 260 BK (Baada ya Kristo).


title: 260

text: bila tarehe


title: 259

text: Makala hii inahusu mwaka 259 BK.


title: 258

text: Makala hii inahusu mwaka 258 BK (Baada ya Kristo).


title: 257

text: Makala hii inahusu mwaka 257 BK (Baada ya Kristo).


title: 256

text: Makala hii inahusu mwaka 256 BK.


title: 255

text: Makala hii inahusu mwaka 255 BK.


title: 254

text: Makala hii inahusu mwaka 254 BK (Baada ya Kristo).


title: 253

text: Makala hii inahusu mwaka 253 BK (Baada ya Kristo).


title: 252

text: Makala hii inahusu mwaka 252 BK.


title: 251

text: Makala hii inahusu mwaka 251 BK (Baada ya Kristo).


title: 250

text: Makala hii inahusu mwaka 250 BK (Baada ya Kristo).


title: 249

text: Makala hii inahusu mwaka 249 BK (Baada ya Kristo).


title: 248

text: Makala hii inahusu mwaka 248 BK.


title: 247

text: Makala hii inahusu mwaka 247 BK.


title: 246

text: Makala hii inahusu mwaka 246 BK.


title: 245

text: Makala hii inahusu mwaka 245 BK.


title: 244

text: Makala hii inahusu mwaka 244 BK (Baada ya Kristo).


title: 243

text: Makala hii inahusu mwaka 243 BK.


title: 242

text: Makala hii inahusu mwaka 242 BK.


title: 241

text: Makala hii inahusu mwaka 241 BK.


title: 240

text: Makala hii inahusu mwaka 240 BK.


title: 239

text: Makala hii inahusu mwaka 239 BK.


title: 238

text: Makala hii inahusu mwaka 238 BK (Baada ya Kristo).


title: 237

text: Makala hii inahusu mwaka 237 BK.


title: 236

text: Makala hii inahusu mwaka 236 BK.


title: 235

text: Makala hii inahusu mwaka 235 BK (Baada ya Kristo).


title: 234

text: Makala hii inahusu mwaka 234 BK.


title: 233

text: Makala hii inahusu mwaka 233 (Baada ya Kristo).


title: 232

text: Makala hii inahusu mwaka 232 (Baada ya Kristo).


title: 231

text: Makala hii inahusu mwaka 231 (Baada ya Kristo).


title: 230

text: Makala hii inahusu mwaka 230 (Baada ya Kristo).


title: 229

text: Makala hii inahusu mwaka 229 (Baada ya Kristo).


title: 228

text: Makala hii inahusu mwaka 228 (Baada ya Kristo).


title: 227

text: Makala hii inahusu mwaka 227 (Baada ya Kristo).


title: 226

text: Makala hii inahusu mwaka 226 (Baada ya Kristo).


title: 225

text: Makala hii inahusu mwaka 225 BK (Baada ya Kristo).


title: 224

text: Makala hii inahusu mwaka 224 (Baada ya Kristo).


title: 223

text: Makala hii inahusu mwaka 223 (Baada ya Kristo).


title: 222

text: Makala hii inahusu mwaka 222 BK (Baada ya Kristo).


title: 221

text: Makala hii inahusu mwaka 221 (Baada ya Kristo).


title: 220

text: Makala hii inahusu mwaka 220 (Baada ya Kristo).


title: 219

text: Makala hii inahusu mwaka 219 (Baada ya Kristo).


title: 218

text: Makala hii inahusu mwaka 218 BK (Baada ya Kristo).


title: 217

text: Makala hii inahusu mwaka 217 BK (Baada ya Kristo).


title: 216

text: Makala hii inahusu mwaka 216 (Baada ya Kristo).


title: 215

text: Makala hii inahusu mwaka 215 (Baada ya Kristo).


title: 214

text: Makala hii inahusu mwaka 214 BK (Baada ya Kristo).


title: 213

text: Makala hii inahusu mwaka 213 (Baada ya Kristo).


title: 212

text: Makala hii inahusu mwaka 212 (Baada ya Kristo).


title: 211

text: Makala hii inahusu mwaka 211 (Baada ya Kristo).


title: 210

text: Makala hii inahusu mwaka 210 BK.


title: 209

text: Makala hii inahusu mwaka 209 BK.


title: 208

text: Makala hii inahusu mwaka 208 BK (Baada ya Kristo).


title: 207

text: Makala hii inahusu mwaka 207 (Baada ya Kristo).


title: 206

text: Makala hii inahusu mwaka 206 (Baada ya Kristo).


title: 205

text: Makala hii inahusu mwaka 205 (Baada ya Kristo).


title: 204

text: Makala hii inahusu mwaka 204 (Baada ya Kristo).


title: 203

text: Makala hii inahusu mwaka 203 (Baada ya Kristo).


title: 202

text: Makala hii inahusu mwaka 202 (Baada ya Kristo).


title: 201

text: Makala hii inahusu mwaka 201 (Baada ya Kristo).


title: 199

text: Makala hii inahusu mwaka 199 (Baada ya Kristo).


title: 198

text: Makala hii inahusu mwaka 198 (Baada ya Kristo).


title: 197

text: Makala hii inahusu mwaka 197 (Baada ya Kristo).


title: 196

text: Makala hii inahusu mwaka 196 (Baada ya Kristo).


title: 195

text: Makala hii inahusu mwaka 195 (Baada ya Kristo).


title: 194

text: Makala hii inahusu mwaka 194 (Baada ya Kristo).


title: 193

text: Makala hii inahusu mwaka 193 (Baada ya Kristo).


title: 192

text: Makala hii inahusu mwaka 192 (Baada ya Kristo).


title: 191

text: Makala hii inahusu mwaka 191 (Baada ya Kristo).


title: 190

text: Makala hii inahusu mwaka 190 (Baada ya Kristo).


title: Romulus Augustus

text: Flavius Romulus Augustus (takriban 463 – baada ya 476) alikuwa Kaizari wa Dola la Roma Magharibi kuanzia 31 Oktoba, 475 hadi 4 Septemba, 476. Alimfuata Julius Nepos akiwa kaizari wa mwisho wa dola hilo upande wa Magharibi. Hali yake baada ya kuondoshwa madarakani haijulikani kwa uhakika.


title: Julius Nepos

text: Julius Nepos (takriban 430 – 480) alikuwa Kaizari wa Dola la Roma kuanzia mwezi wa Juni 474 hadi 28 Agosti, 475. Alimfuata Glycerius. Baada ya kuondoshwa madarakani aliendelea kutambuliwa kama Kaizari katika sehemu za Dalmatia ambapo alikaa, na za Gallia hadi kifo chake. Tarehe ya kifo chake haijulikani kwa uhakika.


title: Dalmatia

text: Dalmatia (kwa Kikroatia: Dalmacija; kwa Kiitalia: Dalmazia) ni jina la eneo la pwani ya Bahari ya Adria kusini mwa Kroatia.


title: Dalmatia

text: Inaanza kwenye kisiwa cha Rab upande wa kaskazini na kuendelea hadi mpaka wa Montenegro upande wa kusini. Upande wa bara mwisho wake ni mpaka wa Bosnia na Herzegovina.


title: Dalmatia

text: Wakazi wengi huishi pwani lakini sehemu za bara kuna watu wachache.


title: Dalmatia

text: Uchumi unategemea hasa utalii: watalii kutoka pande nyingi za Ulaya wanakuja hapa kwa burudani kando ya bahari katika miezi pasipo baridi. Kati ya watalii milioni 10 - 11 wanaofika Kroatia kila mwaka idadi kubwa kabisa inalenga pwani ya Dalmatia.


title: Dalmatia

text: Kihistoria hili lilikuwa eneo la miji-dola kwenye pwani iliyostawi kutokana na biashara ya baharini. Kati ya miji hiyo kuna Split, Zadar, Šibenik na Dubrovnik.


title: Dalmatia

text: Kwa karne 3 kati ya mwaka 1400 hadi 1797 pwani ya Dalmatia ilikuwa chini ya utawala wa jamhuri ya Venezia. Hii inaeleza hali ya kwamba miji mingi ya pwani inafanana na miji ya Italia kutokana na namna ya ujenzi ya nyumba na makanisa na mpangilio wa miji.


title: Dalmatia

text: Tangu 1797 hadi 1918 Dalmatia ilikuwa jimbo la Milki ya Austria, baadaye Austria-Hungaria.


title: Dalmatia

text: Baada ya 1918 imekuwa sehemu ya Kroatia ndani ya Yugoslavia hadi kuporomoka kwa Yugoslavia mwaka 1991.


title: Dalmatia

text: Jina la "Dalmatia" limetokana na zamani za Roma ya Kale na hasa kabila la "Dalmatae" waliopigana na Waroma wa Kale.


title: Dalmatia

text: Lakini leo hii wakazi walio wengi ni Wakroatia, ambao ni jamii ya Waslavi.


title: Ukuta wa Berlin

text:
Ukuta wa Berlin (kwa Kijerumani "Berliner Mauer") ulitenganisha sehemu mbili za jiji la Berlin (Ujerumani) kuanzia 13 Agosti 1961 hadi 9 Novemba 1989.
Ukuta huo ulikuwa na urefu wa kilomita 45.3 ukiwa sehemu ya mpaka kati ya madola mawili ya Ujerumani yaliyokuwepo kuanzia 1949 hadi 1990. Ukuta wa Berlin ulikuwa mfano uliojulikana zaidi wa "pazia la chuma" katika Ulaya lililotenganisha nchi za kikomunisti za Ulaya mashariki na nchi za Ulaya magharibi. Takriban watu 200 waliuawa walipojaribu kuvuka ukuta kutoka mashariki kwenda magharibi.


title: Ukuta wa Berlin

text: Chanzo cha ukuta kilikuwa ugawanywaji wa jiji la Berlin baada ya Vita Kuu ya Pili ya Dunia tangu 1945. Nchi washindi ziliamua kuigawa Ujerumani yote. Wakaanzisha kanda nne zilizotawaliwa na Umoja wa Kisovyeti, Marekani, Uingereza na Ufaransa. Jiji la Berlin lilikuwa ndani ya kanda ya Kisovyeti lakini likiwa mji mkuu wa Ujerumani, lilitangazwa kuwa mkoa wa pekee likigawanywa pia katika kanda nne za washindi. Mashariki ya Berlin ilikuwa sehemu ya nchi ya kikomunisti Jamhuri ya Kidemokrasia ya Ujerumani na magharibi ya jiji ilikuwa chini ya mamlaka ya Marekani, Uingereza na Ufaransa.


title: Ukuta wa Berlin

text: Tangu mwaka 1946 washindi walianza kutoelewana, na kipindi cha vita baridi kilianza ambako nchi za magharibi (Marekani, Uingereza, Ufaransa) zilisimama dhidi ya nchi za mashariki zilizoongozwa na Umoja wa Kisovyeti.


title: Ukuta wa Berlin

text: Migongano ya kimasilahi ya pande hizi mbili ilisababisha kutokea kwa madola mawili ndani ya Ujerumani, moja chini ya uangalizi wa nchi za magharibi (Shirikisho la Jamhuri ya Ujerumani) na nyingine chini ya usimamizi wa Kisovyeti (Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kijerumani). Berlin ya Mashariki iliunganishwa na Ujerumani ya Mashariki ikawa mji mkuu wake. Berlin ya Magharibi iliendelea kama mkoa wa pekee chini ya usimamizi wa nchi washindi wa vita ikawa kama kisiwa ndani ya Ujerumani ya Mashariki.


title: Ukuta wa Berlin

text: Mwaka 1948/49 Wasovyeti walijaribu kuondoa nchi za magharibi katika Berlin kwa kuzuia umeme, maji na usafirishaji wa vyakula na bidhaa kwa jumla kuingia Berlin Magharibi. Nchi za magharibi walilisha wakazi wa mji kwa njia ya ndege ("daraja la angani") hadi Wasovyeti walipoondoa vizuizi.


title: Ukuta wa Berlin

text: Kwenye sehemu ya mashariki Wasovyeti waliweka serikali ya kikomunisti iliyoanzisha mfumo wa kiimla chini ya uongozi wa chama cha kikomunisti. Katika miaka ya 1950 hali ya uchumi na maisha ya wananchi ilianza kusogea mbele baada ya uharibifu wa vita lakini upande wa magharibi uchumi uliendelea haraka kuliko upande wa mashariki.