title: جیمز مک‌کللند

text: در سال ۱۹۸۶ مک‌کللند کتاب را با همکاری دیوید راملهارت منتشر کرد. این کتاب دو جلدی نزد محققان علوم شناختی به عنوان انجیل پیوندگرایی شناخته می‌شود. تمرکز کنونی وی بر روی آموزش، پردازش حافظه، و زبانشناسی روان است که همچنان در چارچوب مدل‌های پیوندگرا است. وی رئیس پیشین کمیته جایزه راملهارت بود و موفق به کسب این جایزه در سال ۲۰۱۰ در کنفرانس سالانه علوم شناختی در اورگان، پرتلند شد. مک کللند و دیوید راملهارت به دلیل مباحثی که با استیون پینکر و آلن پرنس داشتند شناخته شده‌اند. این مباحث به نحوه پردازش افعال گذشته اختصاص داشت. در پاییز ۲۰۰۶ مک کللند از دانشگاه کارنگی ملون به دانشگاه استنفورد نقل مکان کرد و به تدریس روانشناسی و علوم اعصاب-شناختی پرداخت. وی همچنین به طور نیمه وقت، به عنوان استاد مشاور در واحد تحقیقاتی زبان‌پریشی و علوم اعصاب در دانشگاه منچستر مشغول به کار است.


title: مایکل متیوز

text: مایکل متیوز (؛ زادهٔ ) یک دوچرخه‌سوار اهل استرالیا است.


title: مایکل متیوز

text: از افتخارات وی میتوان به کسب مدال نقره مسابقات قهرمانی دوچرخه‌سواری جاده جهان ۲۰۱۵ اشاره کرد.


title: مصطفی اعتمادی تبریزی

text: مصطفی اعتمادی خواجوی تبریزی (۱۳۰۴ در روستای خواجه تبریز- ۲۰ اسفند ۱۳۹۴) روحانی شیعه ، مجتهد، فقیه و مدرس عالی فقه در حوزه علمیه قم بود.


title: مصطفی اعتمادی تبریزی

text: وی پس از گذراندن دروس فارسی، ادبیات عرب و منطق و تبصره در زادگاه خود نزد «حاج میرزا علی خواجه‌ای»، به تبریز رفت و در آنجا سطوح عالی را تا سطح مکاسب طی کرد. در سال ۱۳۲۵ به قم رفت و کفایه را از سیدشهاب الدین نجفی مرعشی آموخت و سپس خارج فقه را نزد سید محمد حجت کوه کمری و اصول را نزد سید حسین بروجردی گذراند.


title: مصطفی اعتمادی تبریزی

text: اعتمادی تبریزی در ۲۰ اسفند ۱۳۹۴ درگذشت. حسن روحانی در پیامی، مرگ او را تسلیت گفت.


title: باوچی

text: باوچی (به لاتین: Bauchi) یک شهر در نیجریه است که در ایالت باوچی واقع شده‌است.


title: باوچی

text: باوچی ۳۱۶٬۱۷۳ نفر جمعیت دارد و ۶۱۶ متر بالاتر از سطح دریا واقع شده‌است.


title: اوکا

text: اوکا (به لاتین: Awka) یک شهر در نیجریه است که در ایالت انامبرا واقع شده‌است.


title: اوکا

text: hوکا ۳۰۱٬۶۵۷ نفر جمعیت دارد.


title: یناگوا

text: یناگوا (به لاتین: Yenagoa) یک شهر در نیجریه است که در ایالت بایلسا واقع شده‌است.


title: یناگوا

text: یناگوا ۱٬۶۹۸ کیلومترمربع مساحت و ۲۶۶٬۰۰۸ نفر جمعیت دارد.


title: ماکوردی

text: ماکوردی (به لاتین: Makurdi) یک شهر در نیجریه است که در ایالت بنوئه واقع شده‌است.


title: آسابا

text: آسابا (به لاتین: Asaba City) یک شهر در نیجریه است که در ایالت دلتا واقع شده‌است.


title: آسابا

text: شهر استوکتون، کالیفرنیا خواهرخواندهٔ آسابا هست.


title: گومبه

text: گومبه (به لاتین: Gombe, Gombe) یک شهر در نیجریه است که در ایالت گومبه واقع شده‌است.


title: گومبه

text: گومبه ۵۲ کیلومترمربع مساحت و ۲۸۰٬۰۰۰ نفر جمعیت دارد.


title: کاتسینا

text: کاتسینا (به لاتین: Katsina) یک شهر در نیجریه است که در ایالت کاتسینا واقع شده‌است.


title: کاتسینا

text: کاتسینا ۱۴۲ کیلومترمربع مساحت و ۳۱۸٬۴۵۹ نفر جمعیت دارد.


title: دوتسه

text: دوتسه (به لاتین: Dutse) یک شهر در نیجریه است که در ایالت جیگاوا واقع شده‌است.


title: اووری

text: اووری (به لاتین: Owerri) یک شهر در نیجریه است که در ایالت ایمو واقع شده‌است.


title: اووری

text: اووری ۷۵۱٬۸۷۳ نفر جمعیت دارد.


title: اووری

text: شهر گرشام، اورگن خواهرخواندهٔ اووری هست.


title: آیرا نیوبورن

text: آیرا نیوبورن () موسیقی‌دان و آهنگساز اهل ایالات متحده آمریکا است.


title: آیرا نیوبورن

text: وی دانش‌آموختهٔ رشته موسیقی در دانشگاه نیویورک است و هم‌اکنون در همین دانشگاه، استاد تمام‌وقت است.


title: لوکوجا

text: لوکوجا (به لاتین: Lokoja) یک شهر در نیجریه است که در ایالت کوگی واقع شده‌است.


title: بیرنین کبی

text: بیرنین کبی (به لاتین: Birnin Kebbi) یک شهر در نیجریه است که در ایالت کبی واقع شده‌است.


title: بیرنین کبی

text: بیرنین کبی ۱۲۵٬۵۹۴ نفر جمعیت دارد.


title: ایلورین

text: ایلورین (به لاتین: Ilorin) یک شهر در نیجریه است که در ایالت کوارا واقع شده‌است.


title: ایلورین

text: ایلورین ۷۶۵ کیلومترمربع مساحت و ۹۰۸٬۴۹۰ نفر جمعیت دارد.


title: ایکجا

text: ایکِجا (به لاتین: Ikeja) شهری در نیجریه و مرکز ایالت لاگوس است.


title: ایکجا

text: ایکِجا ۴۹٫۹۲ کیلومترمربع مساحت و ۸۶۱٬۳۰۰ نفر جمعیت دارد و ۳۹ متر بالاتر از سطح دریا واقع شده‌است.


title: لافیا

text: لافیا (به لاتین: Lafia) یک شهر در نیجریه است که در ایالت ناساراوا واقع شده‌است.


title: لافیا

text: لافیا ۳۳۰٬۷۱۲ نفر جمعیت دارد.


title: اکوره (نیجریه)

text: اکوره (نیجریه) (به لاتین: Akure) یک شهر در نیجریه است که در ایالت اوندو واقع شده‌است.


title: اکوره (نیجریه)

text: اکوره ۴۲۱٬۰۰۰ نفر جمعیت دارد.


title: اوسوگبو

text: اوسوگبو (به لاتین: Osogbo) یک شهر در نیجریه است که در ایالت اوسون واقع شده‌است.


title: اوسوگبو

text: اوسوگبو ۴۷ کیلومترمربع مساحت و ۱۵۶٬۶۹۴ نفر جمعیت دارد.


title: جوس

text: جوس (به لاتین: Jos) یک شهر در نیجریه است که در ایالت پلاتو واقع شده‌است.


title: جوس

text: جوس ۸۷۳٬۹۴۳ نفر جمعیت دارد و ۱٬۲۱۷ متر بالاتر از سطح دریا واقع شده‌است.


title: سوکوتو

text: سوکوتو (به لاتین: Sokoto) یک شهر در نیجریه است که در ایالت سوکوتو واقع شده‌است.


title: سوکوتو

text: سوکوتو ۴۲۷٬۷۶۰ نفر جمعیت دارد.


title: جالینگو

text: جالینگو (به لاتین: Jalingo) یک شهر در نیجریه است که در ایالت تارابا واقع شده‌است.


title: گوساو

text: گوساو (به لاتین: Gusau) یک شهر در نیجریه است که در ایالت زامفارا واقع شده‌است.


title: گوساو

text: گوساو ۳٬۳۶۴ کیلومترمربع مساحت دارد.


title: داماتورو

text: داماتورو (به لاتین: Damaturu) یک شهر در نیجریه است که در ایالت یوبه واقع شده‌است.


title: داماتورو

text: داماتورو ۲٬۳۶۶ کیلومترمربع مساحت و ۸۸٬۰۱۴ نفر جمعیت دارد.


title: استیون برنستاین

text: استیون برنستاین (؛ زادهٔ ) یک موسیقی‌دان و نوازندهٔ ترومپت اهل ایالات متحده آمریکا است.


title: استیون برنستاین

text: از فیلم‌ها یا مجموعه‌های تلویزیونی که وی در آن‌ها نقش داشته است می‌توان به «کانزاس سیتی» (تهیه‌کننده موسیقی) و «کوتوله را بگیرید» (رهبر ارکستر) اشاره نمود.


title: واژگان سیسیلی

text: واژگان سیسیلی یک واژه‌نامهٔ پنج‌جلدی با بیش از ۵۰۰۰ برگ دربارهٔ زبان سیسیلی است. این کتاب توسط پروفسور جورجو پیچیتو نوشته شده‌است و از سال ۱۹۷۷ تا ۲۰۰۲ با حمایت مالی منطقهٔ سیسیل و شورای ملی تحقیقات منتشر شده‌است. این اثر یکی از آثار برجسته به زبان سیسیلی به‌شمار می‌رود.


title: آتناس (کانتون)

text: آتناس (به لاتین: Atenas) یک کانتون در کاستاریکا است که در استان آلاخوئلا واقع شده‌است.


title: آتناس (کانتون)

text: آتناس ۱۲۷٫۱۹ کیلومترمربع مساحت و ۲۷٬۱۱۲ نفر جمعیت دارد.


title: تیفاریتی

text: تیفاریتی (به عربی: تفاریتی) یک منطقهٔ مسکونی در صحرای غربی است که در جمهوری دموکراتیک عربی صحرا واقع شده‌است.


title: تیفاریتی

text: تیفاریتی ۳٬۰۰۰ نفر جمعیت دارد و ۴۹۰ متر بالاتر از سطح دریا واقع شده‌است.


title: تیفاریتی

text: شهرهای لورو چیوفنا، مونتاله، پونتاسیوه، Signa، Los Palacios y Villafranca، اگلیانا، Balmaseda، سویا و ریمل خواهرخوانده‌های تیفاریتی هستند.


title: کارل استالینگ

text: کارل استالینگ (؛ – ) یک موسیقی‌دان، آهنگساز و تنظیم‌کنندهٔ موسیقی اهل ایالات متحده آمریکا بود. وی بین سال‌های ۱۹۲۸ تا ۱۹۵۸ میلادی فعالیت می‌کرد.


title: کارل استالینگ

text: عمده فعالیت او در زمینه ی ساخت و تنظیم موسیقی برای آثار انیمیشن بود و بیشترین فعالیت وی برای مجموعه انیمیشن های لونی تونز و مری ملودیز در کمپانی برادران وارنر بود.


title: کارل استالینگ

text: از فیلم‌ها یا مجموعه‌های تلویزیونی که وی در آن‌ها نقش داشته است می‌توان به "دیوانه هواپیما"، "اسنافوی خصوصی"، "شایعه" و "جادوگر شهر از" اشاره نمود.


title: هنری باتلر

text: هنری باتلر (؛ زادهٔ - درگذشته ) یک موسیقی‌دان و نوازنده پیانوی جاز اهل ایالات متحده آمریکا بود.


title: هنری باتلر

text: شهرت او به‌واسطهٔ توانایی‌اش در نواختن سبک‌های مختلف موسیقی بود و منتقدانِ موسیقی گوناگونی، نوازندگی او را ستوده‌اند.


title: هنری باتلر

text: علت نابینایی هنری باتلر، ابتلای او به بیماری آب‌سیاه در دوران نوزادی بود.


title: گرولیاسکو

text: گرولیاسکو (به ایتالیایی: Grugliasco) یک کومونه در ایتالیا است که در استان تورین واقع شده‌است.


title: گرولیاسکو

text: گرولیاسکو ۱۳٫۱ کیلومترمربع مساحت و ۳۸٬۷۲۵ نفر جمعیت دارد و ۲۹۳ متر بالاتر از سطح دریا واقع شده‌است.


title: گرولیاسکو

text: شهرهای رومان (رومانی)، باربرا دل بایس، اشیرول، Gourcy و San Gregorio Magno خواهرخوانده‌های گرولیاسکو هستند.


title: سستو فیورنتینو

text: سستو فیورنتینو (به ایتالیایی: Sesto Fiorentino) یک کومونه در ایتالیا است که در استان فلورانس واقع شده‌است.


title: سستو فیورنتینو

text: سستو فیورنتینو ۴۹ کیلومترمربع مساحت و ۴۹٬۰۸۵ نفر جمعیت دارد و ۵۵ متر بالاتر از سطح دریا واقع شده‌است.


title: سستو فیورنتینو

text: شهرهای ویلیچکا، العیون و بنیوله خواهرخوانده‌های سستو فیورنتینو هستند.


title: کامونیانو

text: کامونیانو (به ایتالیایی: Camugnano) یک کومونه در ایتالیا است که در استان بولونیا واقع شده‌است.


title: کامونیانو

text: کامونیانو ۹۶٫۵ کیلومترمربع مساحت و ۲٬۰۹۲ نفر جمعیت دارد و ۶۹۲ متر بالاتر از سطح دریا واقع شده‌است.


title: کامونیانو

text: شهر مینربو خواهرخواندهٔ کامونیانو هست.


title: کاسارسا دلا دلیتزیا

text: کاسارسا دلا دلیتزیا (به ایتالیایی: Casarsa della Delizia) یک کومونه در ایتالیا است که در استان پوردنونه واقع شده‌است.


title: کاسارسا دلا دلیتزیا

text: کاسارسا دلا دلیتزیا ۲۰٫۴ کیلومترمربع مساحت و ۸٬۵۹۹ نفر جمعیت دارد و ۴۴ متر بالاتر از سطح دریا واقع شده‌است.


title: کاسارتزا لیگوره

text: کاسارتزا لیگوره (به ایتالیایی: Casarza Ligure) یک کومونه در ایتالیا است که در استان جنوا واقع شده‌است.


title: کاسارتزا لیگوره

text: کاسارتزا لیگوره ۲۷٫۴ کیلومترمربع مساحت و ۶٬۲۷۶ نفر جمعیت دارد.


title: سیاهرگ طلایی

text: سیاهرگ طلایی () یک فیلم درام به کارگردانی مائورو بولونینی است که در سال ۱۹۵۵ منتشر شد. از بازیگران آن می‌توان به مرتا تورن، ریچارد باسهارت، آرتورو براگالیا و ترنس هیل اشاره کرد.


title: کستل بولونیسه

text: کستل بولونیسه (به ایتالیایی: Castel Bolognese) یک کومونه در ایتالیا است که در استان راونا واقع شده‌است.


title: کستل بولونیسه

text: کستل بولونیسه ۳۲٫۳ کیلومترمربع مساحت و ۹٬۰۲۵ نفر جمعیت دارد و ۳۲ متر بالاتر از سطح دریا واقع شده‌است.


title: کستل بولونیسه

text: شهرهای ابستوماند و Belsh خواهرخوانده‌های کستل بولونیسه هستند.


title: مارک جونز (فیلم‌ساز)

text: مارک جونز ( زاده ۱۷ ژانویه ۱۹۵۳ در لس آنجلس) فیلم‌نامه‌نویس کارگردان و تهیه‌کننده تلویزیون و سینما اهل ایالات متحده آمریکا است.


title: مربی کارتر

text: مربی کارتر فیلمی است محصول سال ۲۰۰۵ و به کارگردانی توماس کارتر است. این فیلم بر اساس زندگی کن کارتر مربی سابق بسکتبال ساخته شده که نقش او را ساموئل ال. جکسون بازی کرده است. در این فیلم بازیگران دیگری همچون راب براون، چنینگ تیتوم، ریک گونزالز، آشانتی، رابرت ری‌چارد، آنتون تانر، تگزاس بتل، آدرین بایلون، اکتاویا اسپنسر، دبی مورگان، چانتول لویس و جنی گاگو ایفای نقش کرده‌اند.


title: رابرت ری‌چارد

text: رابرت ری‌چارد (زاده ۷ ژانویه ۱۹۸۳) بازیگر آمریکایی است.


title: رابرت ری‌چارد

text: از فیلم‌های معروف او می‌توان به بازی در فیلم مربی کارتر اشاره کرد.


title: پادری (مجموعه تلویزیونی)

text: پادری نام مجموعه تلویزیونی است که ابتدا قرار بود در نوروز ۹۵ پخش شود ولی پخش آن به ماه رمضان موکول شد . این سریال دنباله سریال دودکش است که با نام پادری پخش شد . همچنین این مجموعه پیش از مجموعه دودکش ٢ پخش شده و دودکش ۲ داستان ۵ سال آینده این داستان را نشان میدهد. این سریال به کارگردانی محمد حسین لطیفی و تهیه‌کنندگی سید محمود رضوی در تهران ساخته شده و در رمضان ۱۳۹۵ از شبکه یک سیما پخش شده است.


title: پادری (مجموعه تلویزیونی)

text: پادری که مطبوعات آن را دودکش ۲ نامیده بودند با نام پادری برای شبکه اول سیما تهیه شده‌است که پس از پخش سریال دودکش ۲ اسم فصل دوم برای این مجموعه به طور کلی برداشته شد. در این سریال ۲۰ قسمتی، شخصیت‌های سریال دودکش که به قلم برزو نیک نژاد و حسن وارسته خلق شده بودند و زینب تقوایی آن را برای رمضان سال ۹۲ شبکه اول سیما تهیه و تولید کرده بود، اینبار در فضا و قصه‌ای تازه‌ای به قلم کوروش نریمانی برای رمضان ۹۵ شبکه اول تهیه و تولید شد.


title: پادری (مجموعه تلویزیونی)

text: داستان «پادری» دررابطه با قالیشویی مشتاق است که تعطیل شده‌است، و فیروز مشتاق در ایام نزدیک به نوروز به خاطر از دست نرفتن اعتبار قالیشویی و حفظ مشتریان سابق، سعی می‌کند با اجاره یک قالیشویی دیگر، کارش را پی بگیرد، او که با انبوهی از فرش‌های نشسته روبرو است، دردسرهای جدیدی برایش رخ می‌دهد. از طرفی نصرت برخلاف گذشته دارای وضع مالی خوبی می‌شود…اما این ظاهر قضیه است و به نظر می‌رسد همهٔ این امکانات الکی و دروغی است...فیروز که از یک طرف درگیر پیدا کردن قالیشویی جدید است از طرفی دیگر با مشکل نصرت رو به رو می‌شود و مجبور می‌شود آن را هم حل و فصل کند همهٔ این مشکلات فضای طنز گونه ای ایجاد میکنند که با نقش افرینی هومن برق نورد بسیار طنز روایت می‌شود.


title: میگوی چنگجیانگ

text: میگوی چنگجیانگ نام یک سرده از شاخه بندپایان است.


title: میگوی چنگجیانگ

text: این موجود شبیه به میگو با سر زره‌پوش بوده‌است که ۵۲۰ میلیون سال قبل در دوره کامبرین و محل کنونی جنوب چین می‌زیسته‌است.


title: میگوی چنگجیانگ

text: این موجودات به گروهی از اجداد بندپا موسوم به فوشیان‌هویا تعلق دارند که نیای حشرات، عنکبوتیان و سخت‌پوستان به‌شمار می‌آیند و دارای سر و پای ذره‌پوش، بدن‌های قطعه‌قطعه و چندین پا بوده‌اند. آن‌ها احتمالاً در ته دریا زندگی می‌کرده‌اند و غذا را با یک جفت ماهیچه بزرگتر در نزدیک سرشان در دهان می‌گذاشتند.


title: وانتابلک

text: نام وانتابلک از اصطلاح Vertically Aligned NanoTube Arrays گرفته‌شده است


title: وانتابلک

text: وانتابلک () یک ماده ساخته شده از نانولوله کربنی و سیاهترین ماده شناخته شده است که تنها 0/000035 درصد از نور مرئی را بازمی‌تاباند.


title: وانتابلک

text: وانتابلک در مرکز نانوسیستم‌های دانشگاه سوری ساخته شده‌است. سطح این ماده به اندازه‌ای سیاه است که طیف‌سنج‌های موجود نمی‌توانند شدت سیاهی آن را محاسبه کنند و حتی با تابندن پرتو لیزری بسیار قدرتمند روی سطح آن هیچ نوری به سمت بیننده بازتابیده نمی‌شود.


title: لی هیون-وو (بازیگر)

text: لی هیون-وو (متولد ۲۳ مارس ۱۹۹۳ در سئول) بازیگر اهل کره جنوبی است. وی کار بازیگری خود را از کودکی با ایفای نقش در مجموعه تلویزیونی اولا بولا بلو-جانگ شروع کرد.


title: لی هیون-وو (بازیگر)

text: او در زمان کودکی و نوجوانی خود در بسیاری از سریال‌ها و فیلم‌های تاریخی کره همانند "افسانه" (۲۰۰۷)، "سجونگ کبیر" (۲۰۰۸)، "رودخانه ماه" (۲۰۰۹) و "ملکه سئوندوک" (۲۰۰۹) و همچنین در سریال لابیست (در نقش کودکی هری) ایفای نقش کرد.


title: لی هیون-وو (بازیگر)

text: لی هیون-وو در سال ۲۰۱۰ کار خوانندگی خود را آغاز کرد و در همان سال هم در فیلم سینمایی دستکش (دستکش) حضور یافت. یکی از بازی‌های خوب او در سریال به تو که زیبایی بود. این سریال که ژانر مدرسه‌ای و رمانتیک دارد سال ۲۰۱۲ از شبکه SBS پخش و مورد استقبال قرار گرفت.


title: لی هیون-وو (بازیگر)

text: سال بعد این بازیگر موفقیت‌های خود را با حضور در یک فیلم سینمایی پرفروش ادامه داد. Secretly, Greatly فیلم کمدی اکشن است که یکی از ترانه‌های آن را هم لی هیون وو خواند. لی هیون وو در این فیلم در کنار ستاره‌ای چون کیم سو هیون حضور یافت و توانست مهارت بازیگری خود را نشان دهد. در سال ۲۰۱۴ در یک فیلم سینمایی دیگر به نام The Con Artists بازی کرد. Northern Limit Line و The Beauty Inside فیلم‌های بعدی او هستند که در سال ۲۰۱۵ اکران شدند.


title: هگزارلین

text: هگزارلین (یا با نام دیگر اگزامورلین Examorelin) یک هورمون پروتئینی-پپتایدی با ترکیبات عالی اسید آمینه‌ای و پیوند پپتیدی و با قدرت اثربخشی بالا است که ساختار آمینو اسیدی آن به صورت هگزاپپتایدی با هشت زنجیره از مولکول‌های آمینو اسید بوده و آن His--2-methyl-Trp-Ala-Trp--Phe-Lys-NH می‌باشد که در زیر شاخهٔ قرار می‌گیرد و در سال ۲۰۰۹ توسط شرکت آمریکایی Biocell Pharma USA جهت درمان بیماری اختلال ترشح هورمون رشد مورد تحقیق و مطالعه قرار گرفت.


title: هگزارلین

text: فرایند عملکرد این هورمون پروتئینی با تحریک آگونیست‌های گیرنده انجام می‌شود، که با سیگنال دادن به غده هیپوفیز انسان دستور ترشح هورمون سوماتروپین را صادر می‌کند.


title: هگزارلین

text: یافته‌های تحقیقات کلینکی شرکت دارویی-بیوتکنولوژی آمریکایی بایوسل فارما ,Biocell Pharma Inc نشان داده که مقدار سوماتروپین ترشح شده توسط غده هیپوفیز با تزریق ۱۰۰۰ میکروگرم (معادل ۱ میلیگرم) هگزارلین در یک انسان بالغ می‌تواند بین ۳۲۵۰ میکروگرم الی ۵۲۰۰ میکروگرم معادل ۱۰ الی ۱۶ واحد بین‌المللی .I.U سوماتروپین بوده است.


title: هگزارلین

text: هگزارلین با تحریک گیرنده‌های باعث ترشح هورمون گرلین (هورمون اشتها) و در نتیجه افزایش اشتها و افزایش سنتز پروتئین در سلول‌های عضلانی بدن می‌شود؛ هورمون هگزارلین هیچگونه شباهتی از لحاظ ساختاری با هورمون گرلین در انسان و سایر پستانداران ندارد.


title: هگزارلین

text: در فاز دوم تحقیقات کارآزمایی بالینی بر روی انسان () شرکت Biocell Pharma Inc, U.S.A در میان ۳۰۰ نفر داوطلب نتایج نشان داده است که هگزارلین سطح هورمون رشد را در پلاسمای خون به مقدار قابل ملاحظه‌ای (۱۲۵٪ الی ۲۲۰٪) بالا می‌برد و این افزایش رابطه مستقیم با دارد و مکانیزم اثر این دارو همانند and می‌باشد با این تفاوت که سطح میزان ترشح هورمون رشد(سوماتروپین) و همچنین گرلین توسط هورمون هگزارلین در بدن بیشتر از GHRP6 و GHRP2 است و نیمه عمر بیشتری نسب به این دو دارو در بدن انسان دارد.


title: هگزارلین

text: نیمه عمر هگزارلین در بدن یک انسان بالغ به طور تقریبی ۵۵ دقیقه بوده و بین پنج الی هفت روز در بدن انسان آبشارهای پروتئینی را فعال نگه می‌دارد.


title: هگزارلین

text: یافته‌های تحقیقاتی نشان می‌دهد که هورمون هگزارلین هیچگونه تغییری در سطح گلوکوز(glucose)، هورمون لوتروفین(luteinizing hormone LH)، هورمون محرکه فولیکولی(follicle-stimulating hormone FSH)، انسولین(Insulin)، هورمون محرکه تیروئید(thyroid-stimulating hormone TSH) پلاسمای خون انسان و سایر پستانداران نمی‌دهد. هگزارلین در زنان به صورت خیلی کمی باعث ترشح هورمون کورتیزول و پرولاکتین می‌شود.


title: هگزارلین

text: هورمون هگزارلین برای درمان بیماری و همچنین درمان نارسایی احتقانی قلبی طراحی، تولید و مورد تحقیق قرار گرفت، در سال ۲۰۰۸ نتایج تحقیقات بر روی کودکان با بیماری کمبود هورمون رشد نشان داد که این دارو مشکل کمبود هورمون رشد را در بیماران به راحتی درمان می‌کند ولی اکثر کودکانی که از این بیماری رنج می‌برند میزان فعالیت فیزیکی خیلی پایین‌تری نسبت به سایر کودکان همسنشان دارند، از آنجایی که این هورمون باعث افزایش اشتها می‌شود و اکثر بیماران دچار کم‌تحرکی هستند اگر رژیم غذایی پر پروتئین و کم کربوهیدراتی را رعایت نکند دچار افزایش وزن می‌شود و از این رو این دارو کاندید خوبی برای درمان این بیماری شناخته نشد و تحقیقات بیشتر برای اخذ تاییدیه سازمان غذا و داروی آمریکا لغو گردید و روند تحقیقات به سمت داروهایی با افزایش اشتهای کمتر معطوف شد.


title: هگزارلین

text: نتایج تحقیقات برای استفاده هگزارلین در درمان بیماری نارسایی احتقانی قلبی نیز کاملاً رضایت بخش بودند و یافته نمایانگر آن بود که و بافت عضلانی نارسای جداره بطن چپ قلب افراد بیمار کاملاً بازسازی شدند ولی در تحقیقات این موضوع نیز کشف گردید که افراد بیمار به دلیل افزایش اشتها، عدم رعایت رژیم غذای مناسب و کم‌تحرکی دچار اضافهٔ وزن شدند که این موضوع خود به عنوان یک مانع در مسیر اخذ تاییدیه از سازمان غذا و دارو ایالات متحده پدیدار گشت.


title: هگزارلین

text: به طور کل در روند تحقیقات این دارو و آزمایش آن بر روی انسان و بیماران در فاز دوم تحقیقات کلینیکی و همچنین سایر پستاندارن در محیط آزمایشگاهی عوارضی که منجر به توقف کامل پروژه گردد دیده نشد عوارضی که در طول دورهٔ تحقیق و توسعه دیده شد شامل:


title: هگزارلین

text: ۱- ایجاد حساسیت و قرمز شدن پوست بعد از تزریق


title: هگزارلین

text: ۲-حمله‌های گرسنگی و پرخوری


title: هگزارلین

text: ۳-ایجاد خارش در محل تزریق


title: هگزارلین

text: ۴- افزایش متابولیسم بدن از طریق افزایش سطح پلاسمای سوماتروپین


title: هگزارلین

text: ۵-تعریق زیاد در کف دست‌ها در صورت استفاده از دوزهای بالا


title: هگزارلین

text: ۶-افت فشار خون در صورت خالی بودن معده و تزریق دارو هنگام صبح


title: هگزارلین

text: ۷-افزایش اشتها و ایجاد پورخوری، در صورت عدم استفاده از رژیم مناسب در طول استفاده بلند مدت ایجاد چاقی مفرط می‌نماید


title: هگزارلین

text: ۸-بهم ریختن سیکل خواب بیمار به دلیل ایجاد اشتها در صورت تزریق ۲ ساعت قبل از خواب


title: هگزارلین

text: در بعضی از تحقیقات، یافته‌ها نشان داد که استفاده هگزارلین در انسان‌های بالغ باعث افزایش اندک ولی در عین حال از نظر آماری مقدار قابل ملاحظه‌ای از سطح هورمون و در پلاسمای خون انسان می‌شود، همچنین به مدت ۹ سال تحقیق شرکت آمریکایی Biocell Pharma در ایالت کالیفرنیا بر روی این دارو در میان ۳۰۰ نفر داوطلب عوارض خواصی و غیرمعمولی مشاهده و تا سالهای بعد از آزمایش گزارش نشد و آن دسته از افرادی که رژیم غذایی غنی از پروتئین را رعایت کرده بودند دچار هیچگونه افزایش درصد چربی بدن نشده بودند.


title: هگزارلین

text: در سال‌های اخیر این هورمون پپتایدی به علت پتانسیل بالا که در مکانیزم اثر خود به عنوان فاکتور ترشح کننده قوی هورمون سوماتروپین، افزایش اشتها، جذب و سنتز بسیار بالای پروتئین و اسیدهای آمینه، عدم شناسایی این فاکتور در تست‌های دوپینگ یک هفته بعد از استفاده؛ توانسته راه خود را در جوامع ورزشی به خصوص رشته‌های پرورش اندام و وزنه‌برداری باز کند و در ایالات متحده به عنوان یک دارو محبوب در میان ورزشکاران تبدیل شود و از آنجایی که این دارو به عنوان در آمریکا قابل دسترس همگان هست به یکی از چندین پپتاید پرفروش بدل گردیده است.


title: هگزارلین

text: و استفاده دوزهای روزانه ۳۰۰ میکروگرم الی ۱۰۰۰ میکروگرم در میان ورزشکاران مرسوم است.


title: هگزارلین

text: در ایالات متحده به دلیل سهولت دسترسی همگان و همچنین امکان خرید آنلاین این نوع داروها در قالب داروهای تحقیقاتی Research-Peptides در سال ۲۰۱۱ الی ۲۰۱۲ سازمان غذا و دارو ایالات متحده تحقیقات گسترده‌ای در خصوص استفاده پپتایدها در محافل گوناگون ورزشی آمریکا کرد و به این نتیجه رسید که استفاده فراگیر بعضی از در ورزش پرورش اندام و ورزش‌های قدرتی در میان تمامی رده‌های آنها باعث کاهش فروش مکملهای ورزشی به میزان ۳۰٪ الی ۳۵٪ در اغلب کمپانی‌های مطرح مکمل‌های ورزشی آمریکایی شده بود و ورزشکاران ترجیح می‌دهند درصد قابل توجهی از بودجه خود را صرف خرید پپتایدها کنند و در آن سو نیز پلیس فدرال و FDA متوجه شدند که شرکت‌های تولید مکمل‌های ورزشی برای کاهش فروش و کم کردن محبوبیت پپتایدها در محافل ورزشی و افزایش فروش محصولاتشان به صورت غیر مستقیم و ناشناس اقدام به ایجاد کمپین‌های تبلیغاتی گسترده دروغین و خلاف واقعیت و غیر علمی و همچنین نشر اطلاعات غلط و شایعه پراکنی به هر نحو در محافل ورزشی علیه هورمون‌های پروتئینی-پپتایدی کرده‌اند، به گونه‌ای که شرکت‌های مکمل‌های ورزشی با استفاده از الفاظی چون سرطان زا بودن، خطر جهش‌های ژنتیکی، ناشناخته بودن عوراض، مبتلا شدن به تورمورهای بدخیم، کاهش عمر مفید انسان، خطر سکته مغزی و قلبی، از بین رفتن ارگان‌های حساس، فلج شدن، اقدام به ایجاد ترس در بین ورزشکاران کرده‌اند ؛ انتشار این گزارش باعث گردید چندین سازمان علمی از جمله علیه شرکت‌های تولیدکننده مکمل‌های ورزشی شکایت‌های مختلفی در قالب اتهام‌های گوناگون به دادگاه فدرال ارائه کنند. از جمله ایجاد عمدی مشکلات و موانع در سیستم تحقیقاتی-دارویی آمریکا و همچنین ایجاد رعب و وحشت در بیمارانی که در فرایند تحقیقات با شرکت‌های دارویی همکاری کرده‌اند.


title: هگزارلین

text: هنوز این پرونده‌های حقوقی در حال دادرسی هستند. یکی از هورمون‌های پپتایدی که هدف بیشترین حمله‌های این کمپین‌های تبلیغاتی غیر علمی و دروغین قرار گرفته بود هگزارلین است به گونه‌ای که FDA به تنهایی در ۶ ماه اول سال ۲۰۱۱ موفق به ردیابی هزاران صفحه مطلب دورغین و در شبکه‌های مجازی و فورم‌های مربوط به پرورش اندام شد.


title: هگزارلین

text: سی جی سی ۱۲۹۵ داک


هگزارلین


title: جنگ صلیبی هشتم

text: جنگ صلیبی هشتم () یا به تعبیر دیگر هشتمین جنگ صلیبی، در سال ۱۲۷۰ میلادی توسط لویی نهم پادشاه فرانسه و با تصرف ساحل قرطاجنه در تونس توسط صلیبیون آغاز گردید اما مقابله دولت حفصی که بر تونس حکم می راندند، سبب شد صلیبیون کاری از پیش نبرند و سرانجام پس از چندین ماه، این جنگ بدون نتیجه خاصی با مرگ لوئی نهم به‌پایان رسید.


title: جنگ صلیبی هشتم

text: در پی سقوط انطاکیه و دیگر شهرهای شام و انقراض شاهزاده‌نشین انطاکیه به دست ممالیک مصر، پاپ کلمنت چهارم برای حفظ آخرین بقایای قلمرو صلیبیون در شام اقدام به فراخوان جنگ صلیبی دیگری کرد. لوئی نهم که همچنان پس از گذشت چهارده‌سال از بازگشتش به فرانسه به دلیل شکست و اسارتش در مصر، به فکر انتقام از مسلمانان و به ویژه مصریان بود، بر آن شد تا یک حمله جدید صلیبی به مشرق زمین تدارک ببیند. وی‌از پاپ خواست تا شاهان و امیران اروپا را به شرکت در یک حمله جدید صلیبی فراخواند. در پی فراخوان پاپ، برخلاف لوئی که شور و اشتیاق بسیاری برای تدارک و شرکت در این جنگ داشت، بیشتر پادشاهان و فرمانروایان اروپایی کوچک‌ترین تمایلی به حضور یا مشارکت در این حمله از خود نشان ندادند. سپس، لوئی که از کمک دیگران ناامید شده بود، بر آن‌شد تا به تنهایی و با بهره‌گیری از تسهیلات و حمایت کلیسا و پاپ دست به حمله بزند.


title: جنگ صلیبی هشتم

text: لوئی نهم، در ۱۲۷۰ پاریس را به قصد بندر ایگوس-مورتس واقع در جنوب فرانسه، که محل تجمع نیروها بود، ترک کرد. پس از سه ماه انتظار در ایگوس-مورتس، بندر را به سوی جزیره ساردنی ترک کردند. پس رسیدن به ساردنی و پیوستن نیروهای متحد لوئی، صلیبیون عازم تونس شدند و پس‌از دو ماه سفر دریایی، به سواحل قرطاجنه رسیدند و در خرابه شهر قدیمی کارتاژ مستقر شدند. در این زمان دولت حفصی که وارث خلافت موحدون بودند، در افریقیه بر سر قدرت بودند. شرایط سختی برای صلیبیون که در سواحل قرطاجنه مستقر بودند، رقم خورد. طی ماه‌های بعد اعلام جهاد علیه صلیبیون، شبیخون‌های حفصیان و بیماری در اردوگاه صلیبیون به وجود آمد و سرانجام با مرگ لوئی در ۲۵ اوت ۱۲۷۰ بر اثر بیماری، صلیبیون در شرایط سخت، مجبور به پیشنهاد صلح به محمد المستنسر، سلطان و خلیفه حفصی، شدند که پس از چند روز قرارداد صلح میان طرفین بسته شد و شرایط میان حفصیان و دول اروپایی به شرایط پیش از جنگ بازگشت.


title: جنگ صلیبی هشتم

text: پس از یه نتیجه نرسیدن جنگ ششم و فریدریش دوم، امپراتور مقدس روم، جنگ جدیدی تحت نظر پاپ اینوسنت چهارم برای تصرف مجدد اورشلیم و اشغال مصر آغاز کرد؛ بنابراین هیئتی از چند مقام کلیسای اورشلیم، بیروت و انطاکیه رهسپار غرب شدند. لوئی نهم که در بستر بیماری به سر می‌برد، نذر کرد که پس از بهبودی دست به یک حمله صلیبی بزند. لوئی پس از ۳ سال تلاش و آماده کردن مقدمات، در ژوئن ۱۲۴۹ راهی قبرس شد و سپس از آنجا به سمت دمیاط حرکت کرد و پس دو روز محاصره شهر، دمیاط توسط نیروهای صلیبی فتح شد. وی در اینجا بود که پیشنهاد ایوبیان مبنی بر معاوضه اورشلیم و دمیاط را رد کرد. در ادامه وی عازم شهر منصوره شد اما در نبردی که با بیبرس داشت، شکست خورد و به همراه ۲ برادرش اسیر نیروهای ایوبی گشت. ممالیک قصد ادامه جنگ تا شکست نهایی صلیبیون را داشتند، اما به‌دلیل مشکلات داخلی و کودتا علیه ایوبیان در مصر، بیبرس، لوئی را پس از دریافت فدیه و شهر دمیاط آزاد کرد.


title: جنگ صلیبی هشتم

text: با فروپاشی دولت موحدون در مغرب و اندلس، قلمرو وسیع آن‌ها بین چهار دولت بنی‌مرین، بنی‌عبدالواد، بنی‌حفص و بنی‌الاحمر تقسیم شد. مهم‌ترین این دولت‌ها توسط فرزندان عبدالواحد حفصی شکل گرفت که خود از اصحاب عشره، یاران خاص ابن تومرت، بود که نقش مهمی در برقراری دولت حفصی داشت و فرزندان او نیز از عناصر اصلی دولت صد ساله موحدون بودند که نبردهایی همچون نبرد ناواس دتلوسا، سرکوب شورش ابن‌غانیه و نبرد تاجرا شرکت جستند که این سبب شد که سلطان ناصر بن یعقوب موحدی، حکومت افریقیه را به تازگی به قلمرو موحدون پیوسته بود، به فرزندان ابوحفص واگذار کند که این خود سرآغاز استقلال این خاندان بربری پس از ضعف دولت موحدون شد. با تضعیف و سقوط موحدون، دولت حفصی که در افریقیه برپا شد و خود را جانشین خلافت موحدون می‌دانست، در سال ۱۲۳۰ میلادی توسط ابو زکریا عبدالواحد استقلال یافت. بعد از او پسرش ابوعبدالله محمد که بزرگ‌ترین امیر دولت حفصی بود، از امیر مکه لقب خلافتی "المستنصربالله" گرفت و همهٔ دولت‌های مغرب و اندلس و دولت ممالیک مصر و شام با او بیعت کردند که چهار دهه حکومت او از شکوفاترین دوره‌های آن منطقه از تمدن اسلامی بود.


title: جنگ صلیبی هشتم

text: با کشته شدن توران‌شاه، سلطان ایوبی، و برافتادن دولت ایوبیان در مصر به دست ممالیک، در این قلمرو دولت جدید و قدرتی توسط ممالیک بحری ــ که از فرماندهان و جنگاوران ترک بودند که نخست در جزء نیروهای پیشتاز صلاح‌الدین ایوبی قرار داشتند و سپس طی دوره‌های بعد به مراتب بالاتر سیاسی رسیدند ــ به رهبری شجر الدر در سال ۱۲۵۰ ظهور و شکل گرفت. با این حال پس از جنگ صلیبی هفتم، دول اسلامی درگیر دشمنی دیگر به‌نام امپراتوری مغول به رهبری هولاکوخان از جانب شرق شدند که پس از برانداختن خلافت عباسی در بغداد، به سمت غرب در حال پیشروی بود. اما ممالیک به رهبری سیف‌الدین قطز، توانستند مغولان را که تا آن زمان در عراق و شام شکست نخورده بودند، در نبرد عین‌جالوت شکست دهند و شرایط مناسبی برای برقراری قدرت بزرگ در مصر و شام ایجاد کنند که این اتفاق در دوره سلطان بعدی یعنی بیبرس رخ داد. وی پس از فارغ شدن از اختلافات میان ممالیک بحری و ممالیک معزی، جنگ فراگیری را علیه صلیبیون __ که در این زمان با مغولان در برابر ممالیک همکاری می‌کردند و حتی اجازهٔ ورود آنها را به قلعه‌های خود می‌دادند ــ در اراضی مقدس آغاز کرد. با این حال پس از چند جنگ با ایزابلا، حاکم بیروت صلح کرد تا تمرکز خود را معطوف به مسائل شمال آفریقا بکند.


title: جنگ صلیبی هشتم

text: بیبرس بین سال‌های ۱۲۶۳ و ۱۲۶۸ به دولت‌های صلیبی شام که تحت الحمایه مغولان بودند، یورش بود. وی شوالیه‌های هاسپیتالر و شوالیه‌های معبد را شکست داد و ارسوف، حیفا و برخی مناطق دیگر را در سال ۱۲۶۵ تصرف کرد. در سال بعد به پادشاهی ارمنی کیلیکیه یورش برد و شهرهای طرسوس، آدانا و موپسوئست را غارت کرد. سپس در سال ۱۲۶۷ عکا و در سال ۱۲۶۸ انطاکیه و یافا را تصرف کرد. به این ترتیب شاهزاده‌نشین انطاکیه منقرض گردید. در این زمان بیبرس متوجه تحرکات لوئی برای آغاز یک جنگ صلیبی دیگر شد. پس از یک سال متارکه جنگ با هیو سوم، پادشاه اورشلیم، به مصر بازگشت.


title: جنگ صلیبی هشتم

text: پس از آزاد شدن لوئی، وی به عکا مقر نیروهای صلیبی بازگشت تا ضمن کمک به صلیبیون برای بازسازی مواضع دفاعی‌شان، منتظر فرصتی دوباره برای تدارک حمله‌ای دیگر به مسلمانان شود. وی ۴ سال در عکا، قیصریه و یافا ماند اما به‌علت بحران‌های فرانسه در بهار ۱۲۵۴ به پاریس بازگشت. در همین زمان بحران میان ممالیک و ایوبیان شام بر سر مالکیت مصر شدت گرفته بود که این باعث می‌شد تا یکی از طرفین درگیر با صلیبیون وارد گفتگو و مذاکره شده و گاه نیازهای پادشاه فرانسه را تأمین کند. اما درخواست مستعصم، آخرین خلیفه عباسی بغداد، از دو دولت ایوبیان و ممالیک مبنی بر صلح و آشتی با یکدیگر، لوئی را از بهره‌بردن از اختلافات آنها ناامید کرد و حتی همکاری وی با نزاریان شام و مغولان برای همکاری با صلیبیون برای شکست مسلمانان نیز در ابتدا مؤثر واقع نشد؛ بنابراین وی بدون دستاورد خاصی به سمت فرانسه بازگشت. با این حال وی قصد داشت پس از آرام کردن اوضاع داخلی فرانسه، دوباره به سمت شرق و اراضی مقدس حرکت کند تا کار نیمه‌تمام خود را به پایان برساند، اما به دلایلی از حرکت به سمت شرق منصرف شد و به هدف جدیدی که تونس بود، لشکرکشی کرد.


title: جنگ صلیبی هشتم

text: پس از آزاد شدن لوئی از بند ایوبیان، وی برای جبران شکست خود در جنگ هفتم خود را مهیا جنگی جدید علیه مسلمانان در شرق می‌کرد. بیبرس که در این زمان سلطان ممالیک در مصر بود، با آگاهی از تصمیم وی، اقداماتی نظیر محافظت از مصب نیل و گسترش و تقویت باروهای شهرهای بندری مصر و غیره انجام داد و منتظر حمله لوئی به مصر شد. اما لوئی که پیشتر قصد حمله به اراضی مقدس از مسیر مصر را داشت، به دلایلی از این کار منصرف و به سمت تونس که در دستان دولت حفصی بود، حرکت کرد.


title: جنگ صلیبی هشتم

text: در باب تغییر نظر لوئی از حمله به اراضی مقدس و مصر و توجه‌اش به تونس دلایل متعدد و مختلفی ذکر شده‌است که عبارتند از: ابن خلدون در باب انگیزه اصلی صلیبیون برای حمله به تونس، به‌طور مجمل از تصرف سواحل شام توسط اروپاییان و آرزوی آن‌ها در بازپس‌گیری اورشلیم یاد کرده‌است. بازپس‌گیری اورشلیم در سال ۱۱۸۷ میلادی به‌دست صلاح‌الدین ایوبی و بازگشت متصرفات صلیبیون در شام به مسلمانان، باعث شد آن‌ها پس از گذشت سال‌ها، بار دیگر در اواسط قرن هفتم دور جدیدی از جنگ‌های صلیبی را برای استرداد اورشلیم آغاز کنند. اولین دور این حملات به مصر بود که به شکست صلیبیون در سال ۱۲۵۰ منتهی شد. لوئی نهم که رهبری جنگ را بر عهده داشت، به‌شدت تحقیر و در اسکندریه زندانی شد و سرانجام با هزینه‌ای سنگین و به شرط این‌که دیگر به خاک مسلمانان تجاوز نکند، آزاد گردید؛ اما اندکی بعد، نقص پیمان کرد و به بهانه سخت‌گیری سلطان حفصی نسبت به بازرگانان فرانسوی، به تونس حمله کرد.


title: جنگ صلیبی هشتم

text: ابن‌شماع دربارهٔ جزئیات داستان فرانسوی می‌گوید که شخصی از دربار حفصی ۳۰۰ هزار دینار طلا از تجار فرانسوی برای مدت معینی قرض کرده بود؛ اما هنگامی که آن‌ها چنین مطلبی را ادعا کردند، با انکار سلطان حفصی روبه‌رو شدند لذا به لوئی نهم شکایت بردند و او را به جنگ با تونس تحریک کردند. طرح تحریک تجار فرانسوی بهانه‌ای بود که شاه فرانسه برای حمله به تونس از آن استفاده کرد؛ زیرا زمانی که مستنصر از عزم لوئی برای حمله به تونس آگاه شد، گروهی را در سال ۱۲۶۹ همراه با مبالغی طلا نزد لوئی فرستاد تا مسئله بین بازرگانان را فیصله دهد و با مذاکره مانع از شروع جنگ شود. لوئی طلاها را گرفت و به حفصیان اعلام کرد که آماده جنگ در خاک خود باشند. در همین جلسه یکی از فرستادگان حفصی، شعری برای تحقیر لوئی بابت شکست در مصر خواند که خشم لوئی را برانگیخت و خود را برای حمله تونس آماده کرد.


title: جنگ صلیبی هشتم

text: دلیل و بهانه دیگر لوئی جنگ صلیبی هفتم بود که با شکستی مفتضحانه مواجه شد و تحقیر ناشی از آن هم‌چنان بر دوش او سنگینی می‌کرد. وی در صدد معامله با مسلمانان برای بازپس‌گرفتن اورشلیم در برابر دمیاط بود، ولی از بیم تکرار آن تجربه، چشم از مصر برداشت و در پی آن بود تا آن شکست را در تونس جبران کند؛ زیرا تونس مورد توجه جهان اسلام قرار گرفته بود و خود را وارث حقیقی خلافت اسلامی معرفی می‌کرد؛ بنابراین حمله به تونس مانند حمله به نقطه‌ای صاحب نفوذ در جهان اسلام بود و او گمان می‌کرد که از این طریق می‌تواند خواسته‌های خود در مورد فلسطین را به اجرا درآورد. در حقیقت ترس صلیبیون از نزدیکی مصر و تونس، محرک واقعی لوئی برای حمله به تونس بود و صرف تحقیر لوئی در مراسمی با حضور سربازان حفصی، نمی‌توانست انگیزهٔ اصلی او باشد.


title: جنگ صلیبی هشتم

text: همچنین در رأس فعالیت‌های دول صلیبی، به ویژه اقدامات لوئی نهم، تلاش گسترده‌ای برای مسیحی کردن دولت‌های اسلامی بود. تونس از جمله حوزه‌های بسیار فعال این سیاست بود. از این رو، گروه‌های متعددی از راهبان و بزرگان کلیسای رم از آغاز پیدایش دولت حفصی، به ویژه از زمان روی کار آمدن مستنصربالله که روابط حسنه و دوستانه‌ای با دول مسیحی داشت، در شهرهای تونس، به تبلیغ مسیحیت مشغول بودند. از جمله مشهورترین این مبلغان، ریمون اول (۱۲۳۳–۱۳۱۰ م) بود. او بارها برای تبلیغ مسیحیت به شهرهای مختلف تونس سفر کرد، از سوی دیگر، مبلغان مسیحی، گروه زیادی از راهبان را متقاعد ساختند که مستنصر و بسیاری از علمای تونس آمادهٔ پذیرش مسیحیت هستند. برخی از محققان همچون رانسیمان، همین مبلغین مسیحی را از جمله عوامل مهم تحریک لوئی در حمله به تونس می‌دانند؛ در حالی که برخی معتقدند که مبلغان مسیحی بنا بر مصالح سیاسی دولت حفصی و حفظ روابط تجاری با جمهوری‌های ایتالیا، به خصوص ونیز و جنوا و نیز روابط خاص حفصی‌ها با پادشاهی سیسیل که با تسامح کاملی در جریان بود، به تونس رفت و آمد می‌کردند. با این حال فعالیت‌های مبلغان مسیحی از آغاز با مقاومت‌های جدی و خصومت‌آمیز مسلمانان روبه‌رو شد. فعالیت‌های ریمون اول (طراح عملیات مذهبی مسیحیان در شمال آفریقا) چندین بار در شهرهای تونس تحریم شد؛ حتی وی در بجایه توسط قاضی شهر به زندان افتاد و سپس تبعید شد و سرانجام مردم در همین شهر او را کشتند؛ بنابراین مسیحی شدن مستنصر به عنوان خلیفه حفصی در حالی که او در رأس حوزهٔ بزرگی از علما و فقها و دانشمندان مسلمان قرار داشت که حامی خلافت بودند، پذیرفتنی نیست. محققینی همچون برونشویک آن را خدعهٔ مستنصر می‌داند که برخی نویسندگان غربی همچون رانیسمان نیز بر آن صحه می‌گذاشته‌اند. رانیسمان در این باره می‌گوید:


title: جنگ صلیبی هشتم

text: که حوادث بعدی تأییدی بر این نظریه بودند.


title: جنگ صلیبی هشتم

text: توسعه‌طلبی و مقاصد شخصی برادر لوئی نهم، شارل د آنژو که به تازگی از سال ۱۲۶۸ میلادی بر پادشاهی سیسیل دست یافته و درصدد تشکیل حکومت واحد در عرصهٔ مدیترانه بود، از دیگر عوامل تحریک لوئی در حمله به تونس شمرده شده‌است. دولت حفصی از زمان ابوزکریا، باج سالیانه‌ای به سیسیل می‌پرداخت که مستنصر از پرداخت آن خودداری کرد، لذا شاه سیسیل با شرکت در حملهٔ صلیبی به تونس، می‌توانست باج سالیانهٔ خود را دوباره برقرار سازد. از طرفی نیز شارل، به بازپس‌گیری قسطنطنیه از بیزانس چشم داشت ولی با مخالفت لوئی، سرانجام رضایت داده که با او در حمله به تونس همراه گردد.


title: جنگ صلیبی هشتم

text: سابقهٔ روابط دوستانهٔ دولت حفصی با دولت سیسیل به زمان حاکمیت خاندان هوهنشتافن که از مخالفان سرسخت لوئی نهم و برادرش و دستگاه پاپ بودند، برمی‌گردد. صلیبیون، سیسیل را نقطه ضعفی برای جهان مسیحیت می‌دیدند و اقدامات زیادی برای تصرف آن‌جا و سقوط خاندان هوهنشتافن انجام دادند. سرانجام، کلیسا از برادر لوئی نهم حمایت کرد و او را در سیسیل روی کار آورد. در پی سقوط خاندان مزبور در جزیره سیسیل، معارضان و مخالفان حاکم جدید و گروهی از وفاداران آن خاندان به تونس رفتند. گویا گروهی از مخالفان شارل که در تونس تجمع کرده بودند، برای حمله به سیسل آماده می‌شدند؛ بنابراین لازم بود که صلیبیون پیش از عزیمت به شرق، هر گونه مانعی را از سر راه بردارند و به همین دلیل ناگریز شدند به دولت تونس که مخالفان آن‌ها را پناه داد بود، حمله کنند.


title: جنگ صلیبی هشتم

text: در ضمن دول مسیحی تحمل نداشتند تا شاهد ظهور قدرت جدیدی را در عرصهٔ خلافت اسلامی که بتواند ممالک اسلامی را متحد کند، باشند؛ به‌ویژه این‌که دولت بزرگ ممالیک که خود را وارث خلافت عباسی می‌دانست و بر مصر و شام حکومت می‌کرد و شبه جزیره عربستان را زیر نفوذ خود داشت، مشروعیت دولت حفصی را در غرب جهان اسلام پذیرفته بود. اگر این دولت باعث اتحاد پایدار نیروهای مغرب می‌شد، منافع مسیحیان در مدیترانه و اندلس به خطر می‌افتاد و در راه ادامهٔ فعالیت‌های آن‌ها مانع بزرگی می‌شد؛ بنابراین، وحشت از شکل‌گیری یک قطب قدرتمند اسلامی در تونس می‌تواند از مهم‌ترین علل حملهٔ لوئی به تونس باشد. حوادث بعد از جنگ نیز ثابت کرد که شکست لوئی در این نبرد از یک سو برای جهان مسیحی مصیبتی بزرگ و از دیگر سو نیز مایهٔ شادی و آرامش مسلمانان از ناحیه غرب بود.


title: جنگ صلیبی هشتم

text: پادشاه فرانسه، با بیان اهداف خود برای پاپ کلمنت چهارم، هفت تن از پادشاهان مسیحی را به تشکیل لشکر صلیبی دعوت کرد. پاپ اموال کلیسا را برای تأمین هزینه جنگ در اختیار لوئی قرار داد. منابع از افراد زیر در ترکیب سپاه صلیبی یاد کرده‌اند:


title: جنگ صلیبی هشتم

text: سرانجام در ۲۴ مارس ۱۲۶۷ م، لوئی نشستی با بارون‌هایش برگزار کرد و در آنجا، خود و سه فرزندش صلیب برگرفتند. او که در آستانهٔ پنجاه سالگی قرار داشت، نیروی جوانی‌اش را از دست داده و این آخرین تلاشش برای رسیدن به بزرگترین آرزوی دوران جوانیش یعنی به‌دست‌آوردن اورشلیم بود. در همین حال، اعضای دربار سلطنت نیز با شرکت او در جنگ مخالفت می‌کردند، اگرچه در برابر پافشاری او، کاری از پیش نبردند.


title: جنگ صلیبی هشتم

text: نقطهٔ عزیمت نیروها از بندر ایگوس-مورتس (Aigues-Mortes) در جنوب فرانسه بود. مدت‌ها طول کشید تا همهٔ نیروها در این بندر مستقر و جمع شوند. در ژوئیه ۱۲۷۰ میلادی، ناوگان صلیبی حرکت خود را آغاز و همزمان نیز پادشاه آراگون شروع به حرکت از بندر بارسلون کرد، اما گرفتار طوفان شد و تعداد زیادی از کشتی‌های خود را از دست داد و مابقی بازماندگان به بارسلون بازگشتند. پادشاه انگلستان در نهایت تصمیم گرفت از شرکت در جنگ صلیبی چشم‌پوشی کند، ولی پسر خود ادوارد را برای کمک و رهبری صلیبی‌های انگلیسی به این جنگ روانه کرد که وی نیز با تأخیر به نیروهای صلیبی پیوست. ناوگان صلیبی پس از مشکلات پیش آمده برای آراگونی‌ها، ابتدا به سمت بندر کالیاری در جزیرهٔ ساردنی حرکت کرد و بعد از توقفی کوتاه در آن‌جا روانهٔ تونس شد و در ۱۸ ژوئیه و بدون هیچ مقاومتی وارد آب‌های قرطاجنه بندرگاه پایتخت افریقیه گردید که صلیبیون شبانه در محل مناسبی در سواحل قرطاجنه پیاده و در خرابه‌های شهر قدیمی کارتاژ __ که هنوز برخی خانه‌ها و بقایای کاخ باقی مانده بود __ مستقر شدند. شش ماه یا طبق برخی منابع ۴ ماه و دو روز، نیروهای صلیبی با کمک و پشتیبانی سیسیل، آمادهٔ حمله به تونس و تصرف آن‌جا بودند.


title: جنگ صلیبی هشتم

text: به نقل از ابن‌خلدون که پدرش شاهد عینی جنگ بود: مستنصر که عنوان خلیفهٔ مسلمین و امیرالمؤمنین یدک می‌کشید، زمانی که مطمئن شد که لوئی نهم مصمم به جنگ و تصرف تونس است، اعلام جهاد علیه صلیبیون نمود. وی در این زمان از آمادگی لازم برای مقابله با حملات صلیبیون برخوردار بود چرا که تمامی شورش‌های داخلی در سال‌های ۱۲۵۰، ۱۲۵۳، ۱۲۵۴ و ۱۲۶۶ را سرکوب و بر امور داخلی مسلط شده بود. همچنین وی توانسته بود حمایت همسایگان خود را جلب کند به‌گونه‌ای که بیبرس، سلطان ممالیک مصر به وی اعلام کرد درصدد تهیهٔ نیروهایی از اعراب برقه برای اعزام به تونس و کمک به مستنصر است. علاوه بر آن، مستنصر ضمن فراخوانی علما و بزرگان مغرب و اندلس از مهاجران و شیوخ موحدون، با آوردن آیهٔ جهاد در آغاز نامه‌های فراخوانی خود، مردم را بسیج کردند.


title: جنگ صلیبی هشتم

text: پیش از رسیدن صلیبیون به خاک تونس، شورایی از علما و بزرگان و فقها در دربار مستنصر تشکیل شد که از مهم‌ترین تصمیمات اولین جلسهٔ آن، زمین‌گیر کردن نیروهای صلیبی در ساحل قرطاجنه بود تا نتوانند به سایر نقاط ساحلی دسترسی پیدا کنند. گروهی از افراد این شورا اعتقاد داشتند، به هیچ‌وجه نباید به آن‌ها اجازه ورود به بندرگاه پایتخت داده شود. از دیگر اقدامات فوری حفصی‌ها، تشکیل سپاه مخصوص هزار نفری از نیروهای کارآمد با لباس مخصوص بود که اطراف محل سکونت مستنصر را تحت مراقبت داشتند؛ زیرا تونس با توجه به حضور انبود یهودیان و مسیحیان وضعیتی خاص داشت و بارها شایعه شده بود که خلیفه به قیروان فرار کرده‌است.


title: جنگ صلیبی هشتم

text: با اعلام جهاد، انبوهی از نیروهای مردمی از نقاط مختلف قلمروی اسلامی به طرف تونس حرکت کردند که تعداد آن‌ها طبق گفتهٔ منابعی همچون ابن‌خلدون از شمار خارج بود. در میان نیروهای جهادی، نیروهای اعراب و ملوک مغرب حضور فعال و چشم‌گیری پیدا داشتند که هفت لشکر به فرمان‌دهی شیوخ موحدون تشکیل شد. در این حین اعراب چندین‌بار از طریق بحیره به محل استقرار نیروهای صلیبی شبیخون زدند. بحیره نقطهٔ سوق الجیشی بسیار مهمی بود که با استفاده از آنجا، مسلمانان می‌توانستند بندر قرطاجنه را به‌طور کامل در محاصره خود قرار دهند. لوئی در آغاز، تهدید مستنصر مبنی بر این که اگر خاک تونس را ترک نکند، با سپاهی صد هزار نفری روبه‌رو خواهد شد را جدی نگرفت؛ اما نخستین درگیری در سپتامبر ۱۲۷۰ رخ داد و ۵۰۰ تن از نیروهای صلیبی کشته شدند، که سبب شد روحیهٔ صلیبیون تقریباً در هم بشکند. افزون بر این‌که نیروهای مردمی و انبوهی از افرادی که نذر مرابطه داشتند، گروه گروه فرا می‌رسیدند و حلقهٔ محاصرهٔ صلیبیون را با حضور انبوه خود تنگ‌تر می‌کردند و کار را بر آنان سخت‌تر می‌ساختند. با این حال، لوئی درخواست صلح و ترک جنگ از سوی مستنصر را رد می‌کرد.


title: جنگ صلیبی هشتم

text: اعلام جهاد و حضور انبوه گروه‌های مردم، استفادهٔ مناسب از موقعیت مهم و سوق الجیشی بحیره در محاصره کردن دشمن و استفاده از سلاح‌های مناسب شکست قطعی صلیبیون را در پی داشت. یکی از این سلاح‌ها نوعی منجنیق (منگونل) بود که گلوله‌های حاوی خاکستر آتشین بر سر دشمن می‌ریخت. این گلوله‌ها جراحات دردناکی در ناحیهٔ صورت و گلو ایجاد می‌کرد و باد، غبار و خاکستر را وارد مجاری تنفسی آن‌ها می‌کرد و باعث تنگی نفس و خشکی ریه و سرانجام عفونت آن می‌شد؛ آب آشامیدنی نیز با خاکستر آمیخته می‌شد و در اثر نوشیدن آن، تب و اسهال سراسر اردوگاه صلیبی را فرا می‌گرفت و شمار زیادی را هلاک می‌کرد. که نتیجه استفاده از این سلاح توسط مسلمانان قربانی شدن لوئی بود که ابتدا بیمار و سپس پس از مدتی درگذشت. مقداری از امعاء و احشاء و اجزای بدن او در ساحل کارتاژ و در محلی که به نام «مقبره سنت لوئی» معروف است، به خاک سپرده شد، و استخوان‌های وی در ماه مه سال ۱۲۷۱ م به کلیسای سن-دنی پاریس رسید و در آنجا به خاک سپرده شد.


title: جنگ صلیبی هشتم

text: با مرگ لوئی و تنگ شدن حلقهٔ محاصره، صلیبیون در ساحل قرطاجنه زمین گیر و از نزدیک شدن تونس ناامید شدند. یأس، بیماری، بی آبی، بی غذایی و خستگی ناشی از ۴ یا ۶ ماه جنگ، شکست ناوگان شارل د آنژو، شاه سیسیل، برای دست یابی به بحیره و قطع تماس او با صلیبیون محاصره شده در قرطاجنه، آن‌ها را در تنگنای وحشتناکی قرار داد. مرگ لوئی بر شدت این بحران افزود؛ به طوری که برخی از منابع مرگ لوئی را تنها علت ترک تونس توسط صلیبیون دانسته‌اند. همچنین در متون عربی نیز آمده‌است که آن‌ها [صلیبیون] از این که در کار جنگ فروماندند، و فصل سرما نیز نزدیک بود، درخواست ترک مخاصمه کردند؛ و مستنصر این درخواست را به این شرط که خاک تونس را ترک کنند، پذیرفت. اما به تصریح برخی از منابع، چون وبا شایع شد و به اردوگاه مسلمین هم سرایت کرد، سلطان از ترس این که مبادا مجبور به ترک تونس شود، درخواست ترک مخاصمه را پذیرفت. صلیبیون دو روز بعد از پیمان، با به جا گذاشتن غنایمی، از جمله هشتاد دستگاه منجنیق، به سرعت سواحل قرطاجنه را ترک کردند.


title: جنگ صلیبی هشتم

text: پیش از توافق بر سر ترک مخاصمه، اختلاف شدیدی بین سران و فقها و بزرگان دولت حفصی در مشروعیت این توافق و آتش‌بس درگرفت؛ به طوری که در یکی از جلسات گفت وگو، مستنصر خشمگین شد و دستور تعطیل آن جلسه را صادر کرد. به هر حال، برخی از افراد سرشناس و فقهای بزرگ، چون قاضی القضاة دولت حفصی ابن خبّاز و فقیه ابن عجلان و … از شرکت در جلسهٔ صلح و امضای آن خودداری کردند. برخی از منابع به مشکوک بودن معاهدهٔ به دلیل آن که هیچ‌کدام از مذاکرات توسط شیوخ موحدون صورت نگرفته‌است، اشاره کرده‌اند. یکی از مناظرات فقهی مهم در دورهٔ حفصی، مناظره بر سر این معاهده بود که بین ابن زیتون، کارگزار اصلی صلح، با یک فقیه مخالف آتش‌بس به نام احمد بن عجلان روی داد. در نوامبر ۱۲۷۰ میلادی گروهی از فقها در مجلسی بر مشروعیت معاهدهٔ شهادت دادند. ابوزیان محمد بن عبدالقوی امیر بنی‌توجین واسطهٔ عقد معاهده بین مسلمین و صلیبی‌ها بود.پرداخت غرامت جنگی و اموال زیادی که ابن خلدون آن را ده حِمْل مال، و برخی از منابع ۱۱۰۰ قنطار طلا و ۱۰ قنطار نقره گزارش نموده‌اند، خسارت بزرگی برای مردم تونس بود. ابن خلدون می‌نویسد: از آثار مخرب جنگ برای تونس، کاستن بنیهٔ مالی دولت حفصی بود. مبالغ هنگفتی صرف هزینهٔ جنگ و خرج نیروهای شرکت‌کننده در آن شد، به تصریح برخی از منابع همهٔ اموالی که ابو زکریا پدر مستنصر جمع کرده بود، تلف شد. گویا علی‌رغم هزینهٔ سنگینی که بر دولت نوپای حفصی تحمیل شد، این دولت آرامش و ثباتی را که برای بقای خود نیاز داشت، به دست آورد. چند ماه بعد از پیمان صلح، روابط دوستانهٔ مستنصر با دولت آراگون و چند دولت دیگر مسیحی از سر گرفته شد. دولت‌های مسیحیِ شرکت‌کننده در جنگ، بعد از جنگ دچار تفرقه شدند و در موضع ضعیفی نسبت به دولت حفصی قرار گرفتند. اما دولت سیسیل برقدرت طلبی خود پایدار ماند و گویا تنها دولتی که از این معاهده سود برد پادشاهی سیسیل بود.


title: جنگ صلیبی هشتم

text: در ارزشیابی مفاد این پیمان باید گفت که در ظاهر تأمین کنندهٔ بسیاری از منافع مالی دول مسیحی، اما به واقع منافع سیاسی آن مطلوب دولت حفصی بود و این نشان می‌دهد که مستنصر حفصی حاضر به پرداخت هزینهٔ مالی سنگین برای حفظ نوعی روابط پایدار سیاسی با دولت‌های فعال اروپایی، چون آراگون و کاستیل و جمهوری‌های جنوب ایتالیا بوده‌است. برونشویک هم تصریح می‌کند که: به هر حال برقراری دیپلماسی پایدار برپایه روابط تجاری دوستانه با دول اروپایی از پیروزی در یک جنگ نظامی بر این دول برای مستنصر حفصی از اهمیت بسیار بالاتری برخوردار بود.


title: جنگ صلیبی هشتم

text: بی‌نتیجه‌ماندن جنگ صلیبی هشتم، چنان‌که مورخ بزرگ معاصر آن، ابن خلدون، تصریح کرده‌است، وحشت و پراکندگی نیروهای صلیبی را به دنبال داشت. این جنگ مقارن با اعلام خلافت حفصی در نقطهٔ مهمی از غرب جهان اسلام و زمانی روی داد که همهٔ دول اسلامی مجاور، خلافت حفصی را به رسمیت شناختند. این اتحاد موقت مسلمانان، نیروهای صلیبی را مجبور ساخت تا حملهٔ یکپارچه ای را برای تصرف تونس هدایت کنند. شکست صلیبیون در جنگ هشتم، الگویی برای مقاومت دولت‌های مسلمان در برابر دول متجاوز مسیحی شد و نشان داد که اتحاد موقت مسلمانان نیز کارساز است. در غرب مسیحی هم شکست سیاست جنگ صلیبی را به همراه داشت که خود پایان جنگ‌های کلاسیک صلیبی محسوب می‌شد.


title: جنگ صلیبی هشتم

text: این مقاومت که ریشه‌های مردمی داشت و با رهبری شیوخ و متصوفهٔ بزرگ از اولیای مورد احترام مردم هدایت می‌شد، نیروی بی پایان مقاومت مردم مسلمان در شمال آفریقا را نشان داد و به جهان مسیحی فهماند که اسلام در شمال آفریقا ریشه دارد. به دنبال شکست لوئی، جهان مسیحیت ماتم گرفت و مسلمانان احساس آرامش کردند؛ بنابراین، در عرصهٔ بین‌المللی، ناکامی نیروهای صلیبی هشتم در رسیدن به اهداف واقعی خود، بزرگ‌ترین خسارت پایدار برای جهان مسیحیت و پیروزی ثمربخش برای مسلمانان بود.


title: جنگ صلیبی هشتم

text: علی‌رغم آن که مسلمانان هزینه‌های هنگفت مادی و معنوی بسیاری را تحمل کردند، شکست جنگ صلیبی هشتم و انعقاد پیمان صلح باعث رونق تجارت در مدیترانه شد. جمهوری‌های جنوب ایتالیا روابط تجاری گسترده‌ای را در شهرهای افریقیه برقرار ساختند. شکست سیاست‌های تسامح آمیز ابی عبداللّه مستنصر، خلیفهٔ دوم حفصی که زمینهٔ فریبکاری لوئی هفتم برای فریفتن سران دولت‌های مسیحی در حمله به تونس را فراهم آورده بود، از دیگر نتایج جنگ صلیبی هشتم بود. از مهم‌ترین نتایج این جنگ، روشن شدن این نکته بود که غرب مسیحی، دیگر اجازهٔ اتحاد مغرب بزرگ را نخواهد داد و با تمام وجود در برابر چنین اتحادی مقاومت خواهد کرد.


title: جنگ صلیبی هشتم

text: پس از بسته‌شدن پیمان ترک مخاصمه میان صلیبیون و حفصیان، بیبرس که نیروی دریایی خود را از مصر به سمت تونس راهی کرده بود، در سال ۱۲۷۰ نیروهای دریایی خود را برای جنگ به قبرس فرستاد که حاکم آنجا در آن زمان پادشاه هیو سوم بود، اما ناوگان جنگی مصر به علت بادهای شدید در کناره جزیره درهم شکست. با این وجود، بیبرس برای پی‌گرفتن پیروزی‌های خود بر صلیبیون به سرزمین شام بازگشت و تصمیم او در جنگ با صلیبیون، پس از آگاهی از نتایج حمله هشتم صلیبی به تونس و شکست حمله دریایی به قبرس قوی‌تر شد. وی در سال ۱۲۷۰ پس از ۱۵ روز محاصره حصن‌الاکراد، از طریق امان بر آنجا چیره شد و سپس در آوریل ۱۲۷۰ بر قلعه عکا تسلط یافت.


title: جنگ صلیبی هشتم

text: در ۱۲۷۰، سلطان بیبرس، طرابلس را محاصره کرد، که امیر آنجا بوهموند ششم تقاضای صلح نمود. در اواخر رمضان ۶۶۹ / ۱۲۷۰ ادوارد در راس نیروی جنگی کوچک هزار نفر از جنگجویان صلیبی به عکا رسید و جنگ صلیبی نهم را آغاز کرد. وی از ایلخان ایران به رهبری اباقا خان در جنگ با مصر و شام مشارکت خواست. در آنجا بیبرس ناچار شد پیمان صلحی با بوهموند ششم، حاکم طرابلس ببندد. همچنین در ۲۲ آوریل ۱۲۷۱ با عکا پیمان صلحی بست. این صلح پس از شکست امیر ادوارد در ایجاد پیمانی مغولی - صلیبی و بازگشت به انگلستان بسته شد. این آخرین گروه جنگجویان صلیبی بودند که از اروپا به سوی سرزمین های شرقی جهان اسلام آمدند.


title: جنگ صلیبی هشتم

text: بعد از مرگ بوهموند ششم در ۱۰ مارس ۱۲۷۵، پسرش بوهموند هفتم پیمان صلح با بیبرس را در اواخر مه ۱۲۷۵ تجدید کرد. با عقد پیمان صلح با امیرنشین‌های بزرگ صلیبی، جنگ میان ممالیک و صلیبیون حدود ۱۴ سال متوقف شد. تا اینکه در سال ۱۲۸۵ جنگ بار دیگر در زمان منصور قلاوون آغاز شد و سرانجام در سال ۱۲۹۱، با بیرون صلیبیون در زمان اشرف خلیل، پسر منصور، با انقراض پادشاهی اورشلیم به پایان رسید.


title: آدریانو مولاری

text: آدریانو مولاری (؛ زادهٔ ) یک دوچرخه‌سوار اهل ایتالیا است.


title: آدریانو مولاری

text: از افتخارات وی میتوان به کسب مدال نقره تایم تریل انفرادی و مدال برنز تایم تریل تیمی در مسابقات قهرمانی دوچرخه‌سواری جاده جهان ۲۰۱۵ اشاره کرد.


title: فالکن‌بورخ ان‌ده خئول

text: والکنبورخ ان ده خئول (به هلندی: Valkenburg aan de Geul) یکی از شهرستان‌های استان لیمبورخ هلند است.


title: فالکن‌بورخ ان‌ده خئول

text: والکنبورخ ان ده خئول ۷۳ متر بالاتر از سطح دریا واقع شده‌است.


title: پومفرادا

text: پومفرادا (به اسپانیایی: Ponferrada، ) یک کومارکا است که در استان لئون، اسپانیا واقع شده‌است.


title: پومفرادا

text: پومفرادا ۲۸۳ کیلومترمربع مساحت و ۶۹٬۷۶۹ نفر جمعیت دارد و ۵۴۴ متر بالاتر از سطح دریا واقع شده‌است.


title: پومفرادا

text: شهر پاچوکا، ایدالگو خواهرخواندهٔ پومفرادا هست.


title: شورای کلرمون

text: شورای کلرمونت () شورایی کلیسایی مرکب از برخی پادشاهان، دوک‌ها و شاهزادگان اروپایی و اشخاص غیر روحانی از کلیسای کاتولیک بود که در ۱۸ نوامبر سال ۱۰۹۵ میلادی در کلرمون فرانسه برگزار شد، این شورا که به درخواست پاپ اوربان دوم برگزار شد در تاریخ به عنوان سرآغاز شروع جنگ‌های صلیبی قلمداد می‌شود.


title: شورای کلرمون

text: سلجوقیان که تا قبل از آن به درخواست خلافت بغداد پاسخ مثبت داده بودند پس از ماجراجویی‌ها و درگیری‌های بسیار در نقاط مختلف سرانجام آنچنان نیرومند شدند که جرئت یافتند تا به مرزهای روم شرقی یا همان بیزانس حمله کنند، آنان در روز ۱۹ اوت ۱۰۷۱ در میدان نبرد فراموش ناشدنی و تاریخی مانزیکرت (ملازگرد) تحت فرمان فرماندهٔ مقتدر خود آلپ ارسلان شکست سختی به مسیحیان وارد کنند. در سال ۱۰۹۵ امپراتور بیزانس آلکسیوس یکم فرستادگانی را به غرب در جهت درخواست کمک مالی و نظامی در برابر هجوم ترکان سلجوقی اعزام کرد، این پیام توسط پاپ اوربان دوم در شورای پیاچنزا دریافت شد، بعد از آن سال و در ماه نوامبر شهری در فرانسه انتخاب گردید و به دعوت پاپ بسیاری از امرا، فرماندهان، نجبا و اشخاص روحانی و غیر روحانی به این شهر و شورا که بعدها به نام شورای کلرمونت معروف گردید دعوت شدند در جهت چاره اندیشی برای مقابله با یکه‌تازی ترک‌های سلجوقی.


title: شورای کلرمون

text: آنچه از دیدگاه منافع دستگاه پاپ انگیزه‌های این جنگ مقدس را تعیین و روشن کرد، البته خطری نبود که حکومت و موجودیت روم شرقی را تهدید می‌کرد. بلکه سرنوشت بیت‌المقدس بود.


title: آلخاندرو والورده

text: آلخاندرو والورده (؛ زادهٔ ) یک دوچرخه‌سوار اهل اسپانیا است.


title: آلخاندرو والورده

text: از افتخارات وی میتوان به کسب مدال نقره مسابقات قهرمانی دوچرخه‌سواری جاده جهان در سال‌های ۲۰۰۳ و ۲۰۰۵ اشاره کرد.


title: پیچیدگی محاسباتی اعمال ریاضی

text: جدول زیر فهرست زمان اجرای الگوریتم‌های مختلف برای عملیات رایج ریاضی را نشان می‌دهد.


title: پیچیدگی محاسباتی اعمال ریاضی

text: در اینجا پیچیدگی، اشاره به پیچیدگی زمانی اجرای محاسبات در یک ماشین تورینگ مالتی تیپ است. نماد O بزرگ را برای توضیح نماد مورد استفاده ببینید.


title: پیچیدگی محاسباتی اعمال ریاضی

text: توجه: با توجه به تنوع الگوریتم‌های ضرب، منظور از (M(n تعداد عملیات در الگوریتم انتخاب شده برای ضرب است.


title: پیچیدگی محاسباتی اعمال ریاضی

text: بسیاری از روش‌های این بخش در Borwein و Borwein موجودند.


title: پیچیدگی محاسباتی اعمال ریاضی

text: توابع مقدماتی با ترکیب عملیات حسابی، تابع نمایی (exp)، لگاریتم طبیعی (log)، توابع مثلثاتی (sin، cos) و معکوس آنها ساخته می‌شوند. پیچیدگی یک تابع مقدماتی معادل با پیچیدگی معکوس آن است زیرا همه توابع مقدماتی تحلیلی هستند و بنابراین با روش نیوتن معکوس پذیرند. به ویژه اگر هر کدام از exp یا log در حوزه اعداد مختلط را بتوان با یک پیچیدگی حساب کرد آنگاه آن پیچیدگی برای همه توابع مقدماتی دیگر دست یافتنی است.


title: پیچیدگی محاسباتی اعمال ریاضی

text: این جدول پیچیدگی محاسباتی تقریب اعداد ثابت مشخصی را تا n رقم درست فراهم می‌کند. الگوریتم‌های محاسبات نظریه اعداد در نظریه اعداد محاسباتی مطالعه می‌شوند.


title: پیچیدگی محاسباتی اعمال ریاضی

text: در جدول پیچیدگی محاسباتی زیر فرض می‌شود که حساب با عناصر انفرادی دارای پیچیدگی محاسباتی (1)O است.


title: جواکیم رودریگز

text: جوکیم رودریگز (؛ زادهٔ ) یک دوچرخه‌سوار اهل اسپانیا است.


title: جواکیم رودریگز

text: از افتخارات وی میتوان به کسب مدال نقره مسابقات قهرمانی دوچرخه‌سواری جاده جهان ۲۰۱۳ و مدال برنز در سال ۲۰۰۹ اشاره کرد.


title: صمد پورسیدی

text: میرصمد پورسیدی (زادهٔ ۲۳ مهر ۱۳۶۴) یک دوچرخه‌سوار اهل ایران است.


title: صمد پورسیدی

text: از افتخارات وی می‌توان به قهرمانی تور ژاپن دو سال پی در پی ۲۰۱۴ و۲۰۱۵ و قهرمانی تور ایران در سالهای ۲۰۱۵ و ۲۰۱۶ و قهرمانی تورتایوان ۲۰۱۵ قهرمانی تور لانکاوی مالزی در ۲۰۱۴و قهرمانی تور چین‌های لگ در سال ۲۰۱۳و همچمین قهرمانی تور فوژو چین ۲۰۱۵ و تور ایجن اندونزی ۲۰۱۴ و قهرمانی تور ریاست جمهوری ایران تهران در ۲۰۱۱ حضور در المپیک ریو ۲۰۱۶ و بازیهای آسیایی ۲۰۱۸ اندونزی اشاره کرد. همچنین وی دو سال پی در پی عنوان بهترین دوچرخه سوار آسیا در سالهای ۲۰۱۴ و ۲۰۱۵ رو کسب کرده. وسابقه حضور در باشگاه‌های دانشگاه آزاد و پیکان تهران و پتروشیمی تبریز و شهرداری تبریز را دارد.


title: صمد پورسیدی

text: پورسیدی در مسابقات ریو ۲۰۱۶


title: ناصر بوهانی

text: ناصر بوهانی (؛ زادهٔ ) یک دوچرخه‌سوار اهل فرانسه است.


title: ناصر بوهانی

text: از افتخارات وی میتوان به کسب مدال طلا تور دوچرخه‌سواری اروپا در سال ۲۰۱۵ اشاره کرد.


title: محمدرضا ترابی

text: محمدرضا ترابی (زاده ۱۳۴۷)، اسپرانتودان ایرانی و از چهره‌های بنامِ جنبش جهانی اسپرانتو می‌باشد. وی نقش بسزایی در پیشبرد فعالیت‌های گروهی در جنبش اسپرانتوی ایران داشته و تأسیس سازمان جوانان اسپرانتودان ایران و انجمن اسپرانتوی ایران، نائب رئیسی سازمان جهانی جوانان اسپرانتودان و همچنین سردبیری نشریه پیام سبزاندیشان را نیز در کارنامه خود دارد. ترابی در دنیای اسپرانتو بیشتر با عنوان رِتو (ReTo) شناخته می‌شود.


title: لاش لایف

text: «لاش لایف» تک‌آهنگی از هنرمند اهل سوئد سارا لارشن است که در منتشر شد.


title: لاش لایف

text: این تک‌آهنگ در چارت‌های سوئد در رتبه اول و در چارت‌های ، فلاندرز، اسکاتلند، ایرلند، نروژ، آلمان، اسپانیا، دانمارک، لهستان، فنلاند، استرالیا، سوئیس، نیوزلند، اتریش، بریتانیا، جزو ده ترانه اول قرار گرفت.


title: لوسیفر (مجموعه تلویزیونی)

text: لوسیفر () مجموعه تلویزیونی فانتزی آمریکایی به سبک پلیسی جنایی درام تهیه شده توسط تام کاپینوس می‌باشد که فصل اول آن در شبکه فاکس از ۲۵ ژانویه ۲۰۱۶ پخش شد. در این مجموعه شخصیتی اقتباس شده از شخصیت‌های ایجاد شده توسط نیل گیمن همراه با سم کیت و مایک درینگن‌برگ به عنوان یک شخصیت جانبی در سری کتاب‌های کمیک "سندمن" بود، که بعدها اسپین‌آفی از سندمن حول این شخصیت با عنوان سری کتاب‌های کمیک "لوسیفر" توسط مایک کری نوشته شد، هر دو توسط انتشارات ورتیگو از کمپانی دی‌سی کامیکس منتشر شده‌است.


title: لوسیفر (مجموعه تلویزیونی)

text: در آوریل ۲۰۱۶، مجموعه برای فصل دوم به تعداد ۱۸ قسمت تمدید شد که از ۱۹ سپتامبر ۲۰۱۶ تا ۲۹ مه ۲۰۱۷ پخش شد. فصل سوم نیز از اکتبر ۲۰۱۷ تا مه ۲۰۱۸ در ۲۶ قسمت پخش گردید. در ۱۱ مه ۲۰۱۸، فاکس ساخت این مجموعه را پس از سه فصل متوقف کرد. اما یک ماه بعد به دلیل اعتراضات شدید هواداران، نت‌فلیکس کار ساخت فصل چهار مجموعه به تعداد ۱۰ قسمت را به عهده گرفت که در ۸ مه سال ۲۰۱۹ پخش آن شروع شد. در ۶ ژوئن ۲۰۱۹، نت‌فلیکس مجموعه را برای فصل پنجم متشکل از ۱۶ قسمت در دو بخش ۸ قسمتی تمدید کرد و تاریخ انتشار بخش اول را سال ۲۰۲۰ و بخش دوم را ۲۸ مه ۲۰۲۱ اعلام کرده‌است. در تاریخ ۲۳ ژوئیه ۲۰۲۰ نتفلیکس لوسیفر را برای فصل ششم و آخر تمدید کرد.


title: لوسیفر (مجموعه تلویزیونی)

text: داستان این مجموعه دربارهٔ لوسیفر مورنینگ‌استار (تام الیس)، فرشته‌ای جذاب و قدرتمند است که به دلیل شورش از بهشت بیرون انداخته شده است. لوسیفر، به عنوان شیطان، خسته از گذراندن میلیون‌ها سال به عنوان ارباب جهنم و مجازات کردن گناهکاران، از زندگی‌اش در جهنم بی‌حوصله و ناراضی می‌شود. بنابراین برای مخالفت با پدرش (خدا)، تاج و تخت خود را رها کرده و پادشاهیش را به سمت لس آنجلس، جایی که کلوپ‌شبانه خود، لاکس را اداره می‌کند، رها می‌کند. لوسیفر هنگامی که درگیر پرونده قتلی می‌شود، با کاراگاه کلویی دِکِر (لارن جرمن) ملاقات می‌کند. لوسیفر پس از کمک به اداره پلیس لس آنجلس (ال.ای.پی.دی) در حل پرونده قتل با استفاده از قدرتش در فهمیدن خواسته‌های درونی افراد، به عنوان مشاور، به کلویی در تحقیقات بعدی کمک می‌کند. در این سریال، آن‌ها هنگام حل پرونده با موجودات ماورایی مواجه شده و رابطه‌ای میانشان شکل می‌گیرد.سریال لوسیفر دارای ۶ فصل و در مجموع ۹۳ قسمت می‌باشد. پیش‌تر ساخت این سریال بر عهدهٔ فاکس بود و نت‌فلیکس ساخت فصل ۴ و ۵ و ۶ را بر عهده گرفته‌است؛ همچنین فصل سوم با ۲۶ قسمت طولانی ترین فصل این سریال می‌باشد . فصل ۶ و پایانی این سریال هم در تاریخ ۱۰/سپتامبر/۲۰۲۱(۱۹شهریور) در ۱۰ اپیزود از نتفلیکس پخش شد.


title: لوسیفر (مجموعه تلویزیونی)

text: پخش در آمریکا از شبکهٔ شبکه رسانه‌ای فاکس صورت می‌گیرد. سریال همچنین در بریتانیا از شبکه Amazon Prime و در استرالیا از FX پخش شده‌است. لوسیفر همچنین در آفریقای جنوبی در DSTv express با اختلاف ۲۴ ساعت از آمریکا پخش می‌شود.


title: لوسیفر (مجموعه تلویزیونی)

text: فصل چهار، پنج و شش لوسیفر (Lucifer) نیز از شبکه نتفلیکس پخش می‌شود.


title: رسول تقیان

text: رسول تقیان متولد ۲۱ ژانویه ۱۹۸۷ یک وزنه‌بردار اهل ایران است که در مسابقات قهرمانی آسیا ۲۰۱۳ مدال طلا را به دست آورده‌است.او وزنه برداری را نزد برادر بزرگترش جواد که به عنوان اولین مربی او بود فرا گرفت.


title: جنگ صلیبی پنجم

text: جنگ صلیبی پنجم () یا پنجمین جنگ صلیبی که از سال ۱۲۱۳ تا ۱۲۲۱ م (۶۱۰ - ۶۱۸ ه.ق) ادامه یافت، تلاش جدید کشورهای مسیحی اروپایی در جهت بازپس‌گیری اورشلیم و سایر سرزمین‌های مقدس از دولت قدرتمند ایوبیان حاکم بر مصر و شام بود. پاپ اینوسِنت سوم در ۱۲۱۳ م، به‌قصد جبران جنگ صلیبی چهارم، خواستار جنگی دیگر گردید. در نتیجه، اقدامات وسیعی برای تدارک این حمله در سرزمین‌های اروپایی انجام گرفت. با درگذشت پاپ در مهٔ ۱۲۱۶ م، جانشین وی، هونوریوس سوم، آغاز حملهٔ جدید را به جان بِریَن، پادشاه اورشلیم، اطلاع داد. آندراش دوم، پادشاه مجارستان، و بسیاری از اُمرا و تیول‌داران اروپا برای شرکت در این حمله اعلام آمادگی کرده و در نتیجه سپاه ۱۵ هزار نفرهٔ صلیبی، به فرماندهی آندراش دوم و لِئوپولد ششم، دوک اتریش، در پاییز ۱۲۱۷ م به عکا رسید و در آن‌جا نیز هیو یکم، پادشاه قبرس، به آن‌ها پیوست. ملک عادل، سلطان ایوبی، که در این هنگام در مصر به سر می‌بُرد، عازم شام شد و در ناحیهٔ بَیسان اردو زد، اما از ترس شکست از سپاه ۱۵ هزار نفرهٔ صلیبیون در بَیسان نجنگید و تا جنوب دمشق عقب‌نشینی کرد. با عقب‌نشینی او، صلیبیون به سمت شمال لشکر کشیدند و به بَیسان حمله بردند و از آن‌جا تا بانیاس را تصرف نمودند. آن‌گاه بانیاس را محاصره نمودند، که چون بی‌نتیجه ماند، به عکا بازگشتند. سپس راهی قلعهٔ باتور شدند، اما با وجود ۱۷ روز محاصره، موفق به فتح آن نگردیدند. در همان زمان، سپاهیان مجارستانی، برخلاف توصیه‌های پادشاه اورشلیم و دیگر امیران صلیبی، به دشت بِقاع در لبنان یورش بردند و به سختی شکست خوردند. این واقعه و نیز یک حملهٔ ناموفق دیگر، سبب شد پادشاه مجارستان — که برای ادای نذرش (جنگیدن با مسلمانان) راهی جنگ صلیبی شده بود — ناگزیر، در اوایل ۱۲۱۸ م به کشورش بازگردد. در این میان، پادشاه اورشلیم به فکر افتاد از نیروهای صلیبی — که پی‌درپی به‌دستور پاپ راهی شام می‌شدند — برای حمله به مصر مدد جوید.


title: جنگ صلیبی پنجم

text: جان بِریَن همانند ریچارد، پادشاه انگلستان، کلید فتح اورشلیم و تمام سرزمین شام را چیرگی بر مصر می‌دانست؛ از این‌رو، پس از کسب موافقت فرماندهان دو فرقه دینی–نظامی شوالیه‌های هوسپیتالر (در منابع اسلامی: اِسبِتاریه) و شوالیه‌های معبد (در منابع اسلامی: داویه) و تهیهٔ تدارکات لازم در ۷ مهٔ ۱۲۱۸ م راهی شهر دِمیاط در مصر شد. مصریان از دیرباز بر کنار مصب رود نیل، برجی به نام برج سلسله ساخته بودند و از آن تا دیوارهای دِمیاط زنجیرهای سنگینی وصل کرده بودند تا مانع ورود کشتی‌های دشمن به رود نیل شود. صلیبیون که به اهمیت تصرف برج سلسله برای تصرف دِمیاط پی برده بودند، به آن حمله کردند و پس از تحمل تلفات سنگین، سرانجام در ۲۱ اوت ۱۲۱۸ م برج را به تصرف خود درآوردند و راه ورود به مصر برایشان گشوده شد. ملک العادل، پس از شنیدن خبر سقوط دِمیاط، از شدت اندوه درگذشت و پسرش، المُعظم عیسی، جانشین وی در شام شد.


title: جنگ صلیبی پنجم

text: در همان زمان الکامل محمد، پسر دیگر ملک العادل و حاکم مصر، تلاش‌های مؤثری برای جلوگیری از ورود صلیبیون به مصر کرد، اما وقتی از توطئهٔ احمد بن مَشطوب، یکی از پرنفوذترین امرای اَیوبی علیه خود آگاه شد، اردوگاهش در عادلیه (میان فارَسکور و دِمیاط) را مخفیانه ترک کرد و به شهر اَشموم طنّاح گریخت. در اثر این اقدامِ کامل، سپاهیانش متفرق شدند و صلیبیون توانستند اردوگاه مسلمانان را به تصرف درآورند. دو روز پس از این حادثه، ملک المعظم به یاری برادرش شتافت و مخالفان وی را زندانی و تبعید کرد و مجدداً سپاهی را برای مقابله با صلیبیون تدارک دید. پیشتر الکامل، هفتاد پیک نزد حاکمان جهان اسلام، برای استمداد فرستاده و به همه یادآوری کرده بود که سقوط مصر به‌معنای به‌خطر افتادنِ سایر نواحی اسلامی خواهد بود. از این‌رو، نیروی کمکیِ بسیاری به مصر آمد، همچنان که نیروهای کمکی زیادی نیز به اردوگاه صلیبیون رسید. الکامل از ترس سقوط دِمیاط و دیگر شهرهای مصر به‌دست صلیبیون، به آنان پیشنهاد کرد در ازای عقب‌نشینی صلیبیون از مصر، اورشلیم و بخش اعظم سرزمین فلسطین را به آنان واگذار کند. هرچند جان بِریَن و یارانش این پیشنهاد را پذیرفتند، ولی کاردینال پِلاجیو گالوانی، نمایندهٔ پاپ و برخی از سران سپاه — که خواهان امتیازات بیشتری چون واگذاری قلعهٔ کَرَک و سیصد هزار دینار وجه نقد نیز بودند — آن را رد کردند.


title: جنگ صلیبی پنجم

text: با وجود مقاومت سرسختانهٔ مردم دِمیاط، سرانجام این شهر، بر اثر شیوع بیماری و قحطی و فشار شدید صلیبیون در ۵ نوامبر ۱۲۱۹ م سقوط کرد و سپاه صلیبی پس از ورود، شهر را غارت نمود. پس از تصرف دِمیاط، میان جان بِریَن و کاردینال پِلاجیو بر سر حاکمیت شهر اختلاف شدیدی رخ داد، که به نفع جان بِریَن پایان یافت؛ اما چندی بعد، وی به‌علت مرگ پدر همسرش، پادشاه کیلیکیه، مجبور به بازگشت به عکا شد و فرماندهی صلیبیون در مصر به پِلاجیو رسید. پِلاجیو پس از رسیدن لوئی یکم، دوک باواریا، در رأس سپاهی بزرگ به دِمیاط، تصمیم گرفت در تابستان ۱۲۲۱ م به قاهره حمله کند و بدین منظور، جان بِریَن را نیز به یاری فراخواند. از آن‌سو، الکامل، پس از اشغال دِمیاط، اردوگاهش را به شهر نوساز منصوره منتقل کرد تا مانع حرکت صلیبیون به‌سوی قاهره شود. امیران سرزمین‌های اسلامی، از جمله ملک المعظم و ملک الاشرف، که خطر سقوط قاهره را کاملاً درک می‌کردند، در رأس سپاهیانشان با شتاب راهی مصر شدند. مصریان پس از تخریب سدهایی که بر روی رود نیل ساخته بودند و قرار دادن صلیبیون در راهی باریک، آن‌ها را محاصره کردند؛ تا اینکه صلیبیون تقاضای صلح کردند. جان بِریَن به اردوگاه سپاه ایوبیان آمد و در ۲۰ اوت ۱۲۲۱ م قرارداد صلحی را امضا کرد که بر اساس آن مقرر شد در مقابل تعرض نکردن مسلمانان به جانِ صلیبیون، آن‌ها دِمیاط را به مسلمانان پس دهند و از مصر خارج شوند و برای هشت سال صلح برقرار شود. صلیبیون در ۷ سپتامبر ۱۲۲۱ م شهر دِمیاط را به ایوبیان واگذار کردند و از راه دریا به عکا بازگشتند. بدین ترتیب، پنجمین حملهٔ صلیبی، برای گرفتن اورشلیم نیز ناکام ماند.


title: جنگ صلیبی پنجم

text: پادشاهی اورشلیم در سال ۱۰۹۹ م، پس از تسخیر شهر اورشلیم و غارت آن، در جریان نخستین جنگ صلیبی برپا گشته بود. صلاح‌الدین، سلطان ایوبی، توانست تا سال ۱۱۸۷ م، قسمت اعظمی از پادشاهی اورشلیم از جمله شهر اورشلیم را تسخیر کند. صلاح‌الدین که علاوه بر حکومت بر مصر و شام، رهبری جهاد علیه صلیبیون را برعهده داشت، با فتح مجدد اورشلیم، دوباره ترسی در میان حکومت‌های کاتولیک اروپایی برپا نمود. پس از فتوحات گستردهٔ صلاح‌الدین در منطقهٔ فلسطین، قلمرو دولت‌های صلیبی به سه قلمرو صور، کنت‌نشین طرابلس و شاهزاده‌نشین انطاکیه در ساحل دریای مدیترانه محدود گردید.


title: جنگ صلیبی پنجم

text: پس از آن، در جریان جنگ صلیبی سوم (۱۱۹۲ تا ۱۱۸۹ م) قسمت بزرگی از سرزمین‌های پادشاهی اورشلیم از جمله شهرهای کلیدی عکا و یافا توسط صلیبیون بازپس گرفته شد، ولی آن‌ها در تسخیر دوبارهٔ اورشلیم ناکام ماندند. صلاح‌الدین که تمامی عمر خود را صرف جهاد علیه صلیبیون کرده‌بود، در اثر بیماری تب زرد در سال ۱۱۹۳ م در دمشق درگذشت. در سال ۱۱۹۵ م، هاینریش ششم، امپراتور مقدس روم، جنگ صلیبی تازه‌ای را آغاز کرد و در تابستان ۱۱۹۷ م. شمار زیادی از شوالیه‌ها و اشراف آلمانی به رهبری دو اسقف اعظم، ۹ اسقف و پنج دوک از راه دریا به سوی فلسطین حرکت کردند. پس از رسیدن به سواحل شرقی مدیترانه، آن‌ها صیدا و بیروت را تسخیر کردند، اما در طول مسیر و با رسیدن خبر درگذشت هاینریش در مسینا، شماری از اشراف و روحانیون به اروپا بازگشتند. بقیهٔ سپاهیان باقی مانده نیز پس از مدتی بسوی کشتی‌هایشان در صور گریختند.


title: جنگ صلیبی پنجم

text: پس از شکست پادشاهی اورشلیم در برابر صلاح‌الدین ایوبی و ناکامی جنگ صلیبی سوم برای بازپس‌گیری شهر اورشلیم اشتیاق اندکی در اروپاییان برای یک جنگِ دیگر باقی مانده‌بود. اما نهایتاً، بارون‌های فرانسوی پذیرفتند، که در یک جنگ صلیبیِ دیگر شرکت کنند. صلیبیون برای این منظور، مسیر دریایی از راه مدیترانه را برگزیده و برای تأمین کشتی‌های مورد نیاز نیز با اِنریکو داندولو، حاکم جمهوری ونیز، قرارداد بستند. داندولو کشتی‌ها را فراهم کرد، اما صلیبیون قادر به پرداخت هزینه‌های هنگفت آن نبودند؛ لذا داندولو از آن‌ها خواست که در عوض تعویق بدهی‌شان با حمله به شهر بندری زادار آن را تحت اطاعت جمهوری ونیز درآورند. پس از حمله به زادار و غارت آن، صلیبیون دوباره متوجه شدند که از عهدهٔ بازپرداخت اجارهٔ کشتی‌های داندولو برنمی‌آیند. در همین میان اَلِکسیوس چهارم، شاهزادهٔ تبعیدی بیزانسی، به صلیبیون پیشنهاد کرد که در ازای بازپس‌گیری امپراتوری، بدهی جمهوری ونیز را بپردازد. به همین دلیل رهبران صلیبی تصمیم گرفتند تا به قسطنطنیه بروند. آن‌ها پس از حمله به شهر موفق شدند آلکسیوس چهارم را بر تخت بنشانند، اما او حاضر نشد بیش از نیمی از مبلغ را بپردازد. او سپس در اثر مخالفتِ مردمِ قسطنطنیه از امپراتوری خلع گردید. صلیبیون پس از یک‌سری سوءتفاهم‌ها و نبردها، سرانجام قسطنطنیه را در سال ۱۲۰۴ م تسخیر و آن را غارت کردند و بسیاری از اهالی شهر را از دم تیغ گذراندند.


title: جنگ صلیبی پنجم

text: در سال ۱۲۰۸، ماریا، وارث قانونی پادشاهی اورشلیم، به سن بلوغ رسید و زمان آن رسیده بود که همسری برای وی پیدا شود تا بتواند از موجودیت قلمروهای صلیبی دفاع کند و مورد حمایت صلیبیون باشد. بنابراین در عکا شورایی به ریاست سراسقف عکا تشکیل شد تا به جست‌وجوی همسر ماریا بپردازد. این شورا مقرر کرد که فرستاده‌ای را نزد فیلیپ دوم، پادشاه فرانسه بفرستد و از وی درخواست کند تا همسری برای ماریا برگزیند. پادشاه فرانسه نیز یکی از فرماندهان خود به نام جان برین را به عنوان همسر ماریا برگزید که بیش از شصت سال سن داشت. با وجود پختگی جان برین و داشتن خصوصیات رهبری، امرای صلیبی وی را به دلیل اینکه از زمره اشراف نبود و سطح زندگی پایینی داشت، نپذیرفتند؛ بنابراین پاپ اینوسنت سوم و فیلیپ مبلغ بسیاری را در اختیار وی قرار دادند تا بتواند از عهده شروط امرای صلیبی برآید.


title: جنگ صلیبی پنجم

text: جان برین در ۱۳ سپتامبر ۱۲۱۰ همراه سیصد سوار صلیبی به عکا رسید و روز بعد با ماریا ازدواج کرد و پس از چندی در کلیسای صور تاج‌گذاری کردند. وی در هنگام تاج‌گذاری به امرای صلیبی قول داد که اراضی قلمروی صلیبی را به قبل از نبرد حطین برساند. در همین زمان، نمایندگان عادل، سلطان ایوبی، به عکا رسیده بودند و خواستار تجدید قرارداد صلح که حدود ۲ ماه قبل از تاج‌گذاری جان برین به پایان رسیده بود، شدند؛ اما در حالی که شوالیه‌های هوسپیتالرز و تیوتون و جان برین با تجدید صلح موافق بودند، مخالفت شوالیه‌های معبد با تجدید صلح سبب شد تا تحرکات نظامی طرفین آغاز شود. جان برین نیز به نیروهای تحت امر خود اجازه داد تا همراه با نیروهای معبد دست به اقداماتی علیه ایوبیان بزنند که حمله به دمیاط از راه دریا نمونه‌ای از آن‌ها بود، هرچند که نتیجه‌ای برای صلیبیون نداشت. با این حال حمله معظم عیسی به اطراف عکا و ترس صلیبیون از تأسیس قلعه‌ای توسط عادل در کوه طور سبب شد تا صلیبیون مجبور شوند به پیشنهاد صلح عادل جواب مثبت دهند. بدین ترتیب، پیمان ترک مخاصمه در ژوئیه ۱۲۱۱ به مدت ۵ سال بین جان برین و عادل به امضا رسید و اجرای آن یک سال بعد آغاز شد.


title: جنگ صلیبی پنجم

text: هنوز دو سال از ازدواج جان برین و ماریا نگذشته بود که ماریا در سال ۱۲۱۲ درگذشت، با این حال وی قبل از مرگ دختری به نام ایزابلا به دنیا آورد که «یولاند» خوانده می‌شد. بدین ترتیب جان برین عنوان قانونی خود را برای حکومت از دست داد، اما توافق شد که جان برین تا زمان رسیدن ایزابلا به سن قانونی، نایب‌السلطنه وی باشد. همچنین وی برای آن که موقعیت خود را در شرق استحکام بخشد، با استیفانی، دختر لئوی یکم، پادشاه کیلیکیه، ازدواج کرد و توانست بدون هیچ مخالفتی بر دولت صلیبی حکومت کند. وی پس از محکم کردن پایه‌های قدرت خود، کوشید تا با استفاده از پیمان ترک مخاصمه، به حل مشکلات پادشاهی بپردازد و به امرای صلیبی وعده داد که طرحی برای حمله به مصر دارد که پس از پایان مهلت ترک مخاصمه آن را عملی خواهد کرد. بدین منظور فرستادگانی را به نزد پاپ در رم فرستاد و از وی تقاضا کرد تا جنگ صلیبی جدید را ترتیب دهد، به گونه‌ای که نیروهای صلیبی در پایان ترک مخاصمه به مشرق و اراضی مقدس برسند.


title: جنگ صلیبی پنجم

text: پس از مرگ صلاح‌الدین و تقسیم حکومتش، در شرق مدیترانه شرایط برای جنگ با صلیبیون مساعد نبود. بعد از مرگ صلاح‌الدین سرزمین وی بین برادرش عادل و دو پسرش تقسیم شد. تا سال ۱۲۰۰ م، عادل موفق شد برادرزاده‌هایش را کنار زده و خود را حاکم دولت ایوبی — که توسط صلاح‌الدین پی‌ریزی شده بود — گرداند. او برای ادارهٔ بهتر حکومتش، کنترل سه منطقهٔ مهم را به سه پسر خود واگذار کرد. بزرگ‌ترین آن‌ها الکامل، مصر را تحت کنترل گرفت، المعظم، سوریه و فلسطین را تحت ادارهٔ خود درآورد و الاشرف، بین‌النهرین عُلیا را مقر فرمانروایی خود قرار داد؛ اما هیچ‌یک از این اقدامات بدون اعتراض و شورش مردم صورت نگرفت، بدین‌رو عادل بسیار متمایل بود تا مادامی که درگیر مشکلات داخلی است، با مسیحیان در صلح باشد.


title: جنگ صلیبی پنجم

text: با وجود صلح میان ایوبیان با صلیبیون در سال‌های ۱۲۰۴ و ۱۲۱۲، ایوبیان علاوه بر منازعات داخلی که پس از تقسیم مناطق میان برادران برطرف شد، درگیر مناقشه با سلاجقه روم در شمال شام شدند. همزمان با درگیری‌های داخلی پس از مرگ صلاح‌الدین، سلاجقه روم به رهبری کیکاووس یکم درصدد بودند تا از درگیری‌های ایوبیان در شمال شامات استفاده کنند. سلطان سلجوقی پس از تصرف کیلیکیه و ارمنستان، درصدد بود به سمت حلب حرکت کند و آن را ضمیمه اراضی تحت فرمان خود کند که با مرگ ظاهر غازی، حاکم حلب، در سال ۱۲۱۶ م فرصتی که انتظارش را می‌کشید، فراهم شد؛ چراکه پس از مرگ ظاهر، پسر دو ساله‌ش، عزیز غیاث‌الدین، جانشین وی شد و مادرش، ضیفه خاتون، دختر عادل، نیابت سلطنت برعهده گرفت و شهاب‌الدین طغرل نیز اتابک وی شد. کیکاووس قبل از حمله به حلب سعی کرد از اوضاع آشفته شمال شام و بین‌النهرین به نفع خود بهره ببرد تا بتواند با سهولت بر حلب مسلط شود. پس از مرگ حاکم موصل، ظاهر غازی، و جنگ ایوبیان در طرابلس شرایط آشفته‌ای در منطقه به وجود آمده بود و اشرف موسی، حاکم جدید ایوبی در مناطق شمالی شام و بین‌النهرین، توان کافی برای تسلط بر منطقه و سامان بخشیدن به اوضاع را نداشت. کیکاووس قبل از حرکت به سمت حلب، پیشاپیش مناطقی که در جنگ با شام بنا بود تصرف شود را میان امیرانش تقسیم کرد، تا آن‌ها را به جنگ تشویق کند. سرانجام قرار بر آن شد که سپاه سلجوقی از مسیر راوندان به رعبان و از آنجا به حلب برود.


title: جنگ صلیبی پنجم

text: با حرکت سلاجقه به سمت حلب و تسخیر مناطقی همچون قلعه رعبان و تل‌باشر، ضیفه خاتون و اتابک طغرل از حرکت نیروهای سلجوقی آشفته شدند، بنابراین طی نامه‌ای به اشرف موسی از وی تقاضا کردند که به کمک خواهرزاده‌اش، عزیز غیاث‌الدین بشتابد. در ابتدا اشرف به واسطه درگیری با صلیبیون، که در نزدیکی حمص و دریاچه قدس اردو زده بود، از کمک به عزیز امتناع کرد اما با توصیه عادل، همراه با نیروهایش عازم حلب شد و پس از استقرار در حلب، فرماندهی نیروهای مدافع را برعهده گرفت. با رسیدن نیروهای پیشتاز سلجوقی، سپاه اشرف توانست آن‌ها را درهم بشکند و فرماندهان سلجوقی را اسیر کند. زمانی که کیکاووس همراه با سپاه ۱۴ هزار به صحنه جنگ رسید، با دیدن شکست طلیعه سپاه‌اش ترسید و مردد شد و به نیروهای خود دستور عقب‌نشینی داد. با عقب‌نشینی سپاه سلجوقی، اشرف آن‌ها را تا تل باشر تعقیب کرد و توانست تمامی مناطق از دست رفته را مجدداً بازپس بگیرد.


title: جنگ صلیبی پنجم

text: پاپ اینوسنت سوم پس از پایان جنگ صلیبی چهارم، در فکر حمله مجدد به شرق بود. در منشور عامی که وی به قسطنطنیه فرستاد، به‌خوبی رشدیافتگی مفهوم جنگ صلیبی پیدا بود. اینوسِنت در این منشور از تمام مردان مؤمن و معتقد، صرف‌نظر از جایگاه اقتصادی آن‌ها، خواسته‌است که به فراخوان کلیسا جواب مثبت دهند و به یاری مسیحِ مصلوب بشتابند زیرا بنابر ادعای وی ادارهٔ شهر مقدس توسط کافران بیش از اندازه به طول انجامیده بود. از آن گذشته همان موقع نیز مسلمانان خود را آماده می‌ساختند که آخرین بقایای دولت صلیبی را نیز از میان بردارند. طبق گفتهٔ اینوسِنت، مسلمانان بر بلندی‌های تابور، مکان تجلی عیسی مسیح، دژی بنا کرده بودند و در نظر داشتند حمله نهایی خود را از آن‌جا آغاز کنند. چیزی که اینوسِنت در نظر داشت بسیج کامل اقتصادی، نظامی و معنوی اروپاییان علیه فاتحان مسلمان اورشلیم بود. تمام مسیحیان در هر رتبه و مقامی باید در این مبارزه شرکت می‌کردند. کسانی که از توان جسمی لازم برای سفر برخوردار نبودند باید با روزه‌داری و عبادت به جنگ معنوی می‌پرداختند. راهپیمایی ماهانه به سمت بناهای مقدس در سراسر اروپا امری شایع شده و برنامهٔ عبادی دیگری نیز به مراسم عِشای ربّانی اضافه شده بود که در آن از خداوند تقاضا می‌شد که به سرزمین پسرش رحم آورد.


title: جنگ صلیبی پنجم

text: پاپ سرسختانه می‌کوشید که در جنگ صلیبی جدید به سرنوشت جنگ صلیبی چهارم دچار نشود و کنترل آن از دستش بیرون نرود. این مبارزه برخلاف جنگ‌های قبلی چنان طرح‌ریزی شده بود که کاملاً تحت نظارت کلیسا اداره شود. در راستای چنین هدفی، پاپ گروهی از واعظان را — که هر یک در موردِ یکی از متونِ قابل قبول تعلیم دیده بودند — تشکیل داد. این روحانیون با در دست داشتن متن خطابه به مناطقِ مختلفِ تعیین‌شده اعزام می‌شدند تا مردم متدین را برای هدف مقدس تهییج کنند.


title: جنگ صلیبی پنجم

text: جنگ جدید برای بازپس‌گیری اورشلیم یکی از موضوعات مهم در شورای چهارم لاتِران بود که ۱۱ نوامبر ۱۲۱۵ م تشکیل شد. در این شورا طرح کلی جنگ تعیین گردید. طبق این طرح قرار شد صلیبیون، اول ژوئن ۱۲۱۷ م و با به پایان رسیدن مهلت آتش‌بس با مسلمانان در سرزمین مقدس، در بِریندیزی و مِسینا گردهم آیند. در آنجا پاپ شخصاً برای ناوگان‌ها دعای خیر می‌کرد و آن‌ها را به‌سوی وظیفهٔ مقدس‌شان روانه می‌ساخت. وی برای آن که سپاه را از تأمین نیازشان مطمئن سازد، قول داد که ۳۰ هزار پوند نقره بپردازد و تا سه سال بعد از آن نیز یک مالیات پنج درصدی برای درآمد روحانیون اروپا در نظر گرفت. به تمام کشتی‌های حمل‌ونقل نیز دستور داده شد تا تجارت خود را با شرق رها کنند و آمادهٔ حمل سپاهیان صلیبی به مقصدشان گردند.


title: جنگ صلیبی پنجم

text: اینوسِنت با شور و حرارت تلاش می‌کرد و تمام جنبه‌های آمادگی برای جنگ صلیبی را مورد بررسی قرار می‌داد. اما در ۱۶ ژوئیهٔ ۱۲۱۶ م، در گیرودار فعالیت‌هایش درگذشت. جانشین وی، هونوریوس سوم شخصی سالخورده اما پرجنب‌وجوش بود که کاملاً خود را وقف جنگ صلیبی کرده بود. او از صمیم قلب باور داشت که در دورهٔ تصدی وی، اورشلیم بازپس‌گرفته خواهد شد و از این رو با آرامش و قاطعیت به سراغ وظایف خود رفت. گرچه او رهبری کارآمد بود اما مسئولیتی پیچیده به او واگذار شده بود که حتی کنترل آن برای اشخاص قبل از وی نیز دشوار بود. وی در ابتدا برای آماده کردن شرایط، کاردینال جیمز ویتری را به مشرق زمین فرستاد و وی را به عنوان اسقف شهر عکا انتخاب کرد و وی را موظف ساخت تا مردمان اراضی مقدس را به جنگ فرا بخواند.


title: جنگ صلیبی پنجم

text: با اعزام نمایندگان توسط پاپ به مناطق مختلفِ اروپا، رسماً تلاش پاپ و دستگاه کلیسا برای تهییج اروپاییان آغاز گردید. روبِرت کورسُن که به‌عنوان نمایندهٔ پاپ در فرانسه انتخاب گردیده‌بود، به نواحی روستایی سفر می‌کرد و بدون در نظر گرفتن جایگاه اقتصادی و اجتماعی افراد، علامت صلیب را میان آن‌ها توزیع می‌کرد. البته اکثر افراد برای جنگیدن در میدان نبرد، واجد شرایط نبودند و نمی‌توانستند کمک شایان و قابل توجهی به جنگ کنند، با این حال شوق مبارزه در میان افراد میان‌سال، ضعیف و فقیر فوق‌العاده بود. واعظ دیگری به‌نام اُلیوِر پَدِرْبورنی در شمال غربی آلمان، فِلاندرز و هلند از شانس بیشتری برخوردار بود. اُلیور که دبیر کاردینال در کلیسای کُلن بود، مهارت خطبه‌سرایی‌اش را در خدمت مبارزه گرفت. هر کجا قدم می‌گذاشت خیل جمعیت گِردِ او جمع می‌شد تا سخنانش را بشنوند، معجزه‌هایش را ببینند و صلیب برگیرند. وی توانست به‌موقع سپاه بزرگی گرد آورد و سپس خود فرماندهی آن را بر عهده گیرد. در همین زمان گیورْگی چهارم، پادشاه گرجستان که سعی بر تثبیت قدرت گرجستان در منطقه و مقابله با همسایگان مسلمانان داشت. با این حال با اعلام فرمان پاپ و اعزام نمایندگانش به مناطق مختلف برای تهییج مسیحیان، پادشاه گرجستان در صدد کمک به نیروهای صلیبی برآمد. قرار بود پس از تسلط صلیبیون بر مصر و حرکت‌شان به سمت اراضی مقدس و اورشلیم، نیروهای گرجستان به کمک آنها بروند، اما درگیری با بومیان محلی و هجوم مغولان به مرزهای گرجستان در سال ۱۲۲۰، مانع از حرکت پادشاه گرجستان به سمت اورشلیم و اراضی مقدس شد و در ادامه خواهر گیورگی، روسودان، از ارسال نیرو به سمت اراضی مقدس منصرف شد. در پاسخ به درخواست پاپ، پادشاه انگلستان، هنری سوم، وعده داد که همراه با نیروهای صلیبی باشد. در فرانسه، مرکز اصلی مبارزات صلیبی، پاسخ به فراخوان جنگ ضعیف بود. بسیاری از فرانسویان که به‌واسطهٔ خدمت چهل‌روزه در جنگ صلیبی آلبی‌ژِن یا کاتاری مورد آمرزش قرار گرفته بودند، حتی پس از شورای چهارم لاتِران نیز همچنان اشتیاقی به جنگ نشان ندادند، بنابراین فیلیپ دوم، از شرکت در جنگ عذرخواست. در شمالی‌ترین نقطه اروپا، پادشاه نروژ، اینگه دوم، قول داد که در جنگ شرکت کند ولی مرگ وی در بهار ۱۲۱۷، مانع از این کار شد. همان شور و شوقی که اُلیور در آلمان ایجاد کرده بود، شوالیه‌های اتریش را برانگیخت تا با ادای سوگند، پادشاه صلیبی خود، دوک لئوپولد ششم، را همراهی کنند.


title: جنگ صلیبی پنجم

text: قدرتمندترین حاکمی که به فراخوان کلیسا جواب مثبت داد، فِرِدریش دوم، امپراتور مقدس روم و پادشاه سیسیل، بود. وی با اینکه بر سر مسئلهٔ حکومت آلمان با پاپ اختلاف پیدا کرد اما سرانجام در ژوئیه ۱۲۱۵ م در آخن تاج‌گذاری کرد و اعلان نمود که تلاش دارد تمامی منافعش را در راه سرزمین مقدس صرف نماید، اما درگیری وی با اُتوی چهارم در آلمان، وی را تا هنگام رسیدن کامل به قدرت در سال ۱۲۱۵، از اجرای این تعهد دور کرد. بدین ترتیب، عملاً تنها پادشاهی که به فرمان پاپ گردن نهاد و آماده حرکت به سمت شرق شد، آندراش دوم، پادشاه مجارستان بود که طلیعه‌دار ارتش صلیبی در جنگ پنجم شد.


title: جنگ صلیبی پنجم

text: تعداد محدودی از کسانی که پاپ تعیین کرده بود به بنادر ایتالیای جنوبی سفر کردند. در ماه اوت ۱۲۱۷ م، نیروهای بلغاری و اتریشی در آسپالاتو گرد آمدند. نیروهای لِئوپولد بلافاصله از راه دریا حرکت کردند اما سپاهیان بلغاری آن‌قدر زیاد بودند که پادشاه آنْدْراش مجبور شد عده‌ای را برای تهیهٔ کشتیِ اضافه به ونیز اعزام نماید. در فاصلهٔ اندکی پس از اتریشی‌ها، بلغارها نیز حرکت نمودند. صلیبیون اتریش و بلغارستان در عکا از کشتی پیاده شده و در آن‌جا دو سپاه کوچک‌تر به‌فرماندهی شاهزادهٔ انطاکیه، بوهموند چهارم و هیو، پادشاه قبرس به آن‌ها پیوستند. جان بِریَن، پادشاه اورشلیم نیز به آن‌ها ملحق گشت.


title: جنگ صلیبی پنجم

text: پس از جمع‌شدن نیروها در عکا، شورایی نظامی متشکل از پادشاهان و فرماندهان تشکیل شد و طرح‌های مختلف مورد بررسی قرار گرفت. از جنگ صلیبی سوم به این سو، به‌طور کلی عقیده بر این بود که تنها راه فتح و حفظ اورشلیم، تصرف مصر — یعنی کانون قدرت مسلمانان و ایوبیان در منطقه — بود. در جریان جنگ صلیبی سوم در سال ۱۱۹۲ م ریچارد یکم بر این عقیده پافشاری نمود و طراحان جنگ صلیبی چهارم در سال ۱۲۰۴ م نیز این طرح را انتخاب کردند، اما هیچ‌یک موفق به اجرای آن نگشتند. عدهٔ زیادی از جمله جان برین معتقد بودند که وقت آن رسیده‌است که طرح عملی شود؛ بنابراین پیشنهاد کردند بخشی از نیروهای صلیبی به شهر نابلس حمله کرده تا هدف اصلی، یعنی حمله به مصر پوشیده بماند. آنان حمله به مصر را تنها راه وارد آوردن شکست به مسلمانان در بلاد شام و بازپس‌گیری اورشلیم می‌دانستند. اجتماع‌کنندگان، به‌علت کمی تعداد نیروها و وجود نداشتن کشتی‌های لازم برای انتقال سربازان به دِمیاط، اجرای این طرح را به تعویق انداختند. اجتماع‌کنندگان طرح‌های دیگری را نیز بررسی کردند که حملهٔ مستقیم به اورشلیم یکی از طرح‌ها بود ولی مشخص گردید که به‌دلیل وجود نداشتن آب کافی برای نیروها در این شهر، امکان اجرای این طرح وجود ندارد. وقتی روشن شد که امکان حمله به دمیاط و اورشلیم وجود ندارد، تصمیم گرفتند به شهر دمشق حمله کنند ولی با تغییر برنامه، این برنامه لغو شد.


title: جنگ صلیبی پنجم

text: در ۶ نوامبر، نیروهای صلیبی از عکا خارج شده، راه مِرِج ابن عامر را پیش گرفتند. هنگامی که عادل، سلطان ایوبی، از حرکت ایشان باخبر شد، در مصر مستقر بود. وی فوراً رهسپار فلسطین شد و به شهر لُد و رمله رسید و سپس راه خود را به سوی نابلس ادامه داد، به این امید که در عین جالوت راه را بر صلیبیون ببندد. صلیبیون پس از آگاهی از رسیدن عادل، نقشهٔ خود را تغییر داده و رهسپار شهر بَیسان شدند. در همین حین، عادل نیز به سوی این شهر حرکت کرد تا مانع از پیشروی نیروها از جانب عکا گردد، بنابراین در ارتفاعات شهر مستقر شد و پیشروی نیروهای صلیبی را زیر نظر گرفت. با مشاهدهٔ برتری صلیبیون از جهت تعداد نیروها، عادل ترجیح داد از درگیری اجتناب کند؛ بنابراین عقب نشست و در مرج‌الصفر اردو زد و آمادهٔ دفاع از دمشق گردید.


title: جنگ صلیبی پنجم

text: وقتی صلیبیون به بَیسان رسیدند، آن را ویران ساختند. پس از آن، تصمیم به لشکرکشی به منطقهٔ مابین بانیاس و بَیسان گرفتند تا از آن‌جا عازم حوران شوند. نیروهای صلیبی پس از ۳ روز محاصره، شهر بانیاس را تسخیر کرده و سپس با غنایم فراوان و همراه داشتن اسرا به عکا بازگشتند. پس از سه روز استراحت در عکا، نیروها به سوی صیدا حرکت نمودند تا بدان حمله کنند. طی این حمله، نیروهای صلیبی شَقیف أرنون را ویران کرده و پس از آن در ۱۴ نوامبر مجدداً به عکا بازگشتند. همزمان با حملات بی‌برنامهٔ صلیبیون — که فقط موجب ویرانی و غارت شهرها می‌شد — عادل با رسیدن نیروهای کمکی، آماده‌سازی سپاه خود را برای مقابله با صلیبیون آغاز کرد و پسرش، المعظم عیسی را با سپاهی مجهز به نابلس فرستاد تا از رسیدن صلیبیون به اورشلیم جلوگیری نماید.


title: جنگ صلیبی پنجم

text: جان برین از این حملات بی‌برنامه راضی نبود. او به استفاده از نیروهای صلیبی در حملاتی که جز غارت و قتل نتایج مثبت دیگری نداشت، باور نداشت. وی در این هنگام، قلعهٔ باتور را که در نزدیکی عکا و نیروهای صلیبی بود، خطری بزرگ می‌دانست بنابراین طرح حمله و نابودی این قلعه را کشید و آن را با فرماندهان صلیبی مطرح کرد و فقط بوهموند چهارم پذیرفت که وی را در این راه همراهی کند. نیروهای نظامیِ جان در ۲۰ نوامبر به قلعه رسیدند و دو بار به آن یورش برده و با شکست مواجه شدند، بنابراین تصمیم به عقب‌نشینی گرفتند و همراه با عده‌ای اسیر در ۷ دسامبر به عکا بازگشتند. صلیبیون برای جبران این شکست تصمیم به گسترش حملات خود در منطقه گرفته و در نتیجه همزمان به شقیف‌آرنون، مرجعیون و منطقهٔ بِقاع حمله بردند، اما شکست نیروهای اعزامی در بِقاع سبب شد تا هنگام آغاز هجوم اصلی، یعنی حمله به مصر و دمیاط، صلیبیون دیگر به حملات پراکنده دست نزنند. در این اثنا آندراش پس از سفر به شرق مدیترانه و شرکت در چند جنگ کوچک، اعلام کرد که به میثاق گذشتهٔ خود وفا کرده‌است و با وجود تهدید سراسقف اورشلیم مبنی بر تکفیر وی، در ژانویه ۱۲۱۸ م راه بلغارستان را در پیش گرفت. هیو و بوهموند نیز پس از وی چنین کردند و به سرزمین‌های خود بازگشتند. بدین ترتیب، تنها لئوپولد ششم، دوک اتریش در شرق ماند. جدا شدن سپاه بلغاری ضربهٔ سنگینی برای جنگ صلیبی بود زیرا سپاه آن قدر کوچک شده بود که نمی‌توانست به اقدامی خطیر مبادرت ورزد. در این زمان تنها کاری که رهبران صلیبی می‌توانستند انجام دهند، این بود که منتظر نیروهای کمکی مانده و در این مدت سربازان را مشغول بازسازی استحکامات و خرده‌کاری‌های مختلف گردانند.


title: جنگ صلیبی پنجم

text: عادل که پای به کهنسالی نهاده بود، تا آخرین لحظات امید داشت که صلیبیون پیمان صلح را نقض نکنند؛ به‌ویژه که روابطش با ونیزی‌ها نیز مستحکم گشته بود. وی در سال ۱۲۰۸ م با آنان قرارداد تجاری منعقد کرده بود و جانشینش در مصر، الکامل محمد نیز همچون پدر چنین امید داشت. در ۲۶ آوریل ۱۲۱۸ م و هنگامی که سران صلیبیون در عکا برای اشغال مصر در حال نقشه‌کشی بودند، نیروهای صلیبی به‌ترتیب وارد عکا گردیدند. در این هنگام تعداد نیروها نزدیک به ۳۰ هزار نفر برآورد می‌شد که شامل مجارها، اسکاندیناویایی‌ها، آلمانی‌ها، نیروهای قبرسی و نیروهای محلی می‌گردید.


title: جنگ صلیبی پنجم

text: جان برین شورای نظامی تشکیل داد تا نقشهٔ نهایی حمله را طراحی کنند، آنان در شورا در مورد تعیین مسیر حمله، پیش‌بینی لازم برای مسئلهٔ آذوقه و آماده کردن کشتی به میزان کافی برای انتقال سربازان و فراهم ساختن تجهیزات نظامی و تعیین مأموریت هر گروه از سربازان و همه نیازمندی‌های چنین هجوم بزرگی از اروپا مدت‌ها به برنامه‌ریزی کردن مشغول بودند. در مورد مسیر حمله، تصمیم گرفته شد که از راه دریا انجام پذیرد، چون مسیر دریایی امنیت بیشتری داشت و نیروها نیز می‌توانستند قبل از نبرد استراحت کنند تا آمادگی لازم برای نبرد را داشته باشند. هدف حمله، دمیاط یکی از شهرهای مهم و بزرگ مصر و بهترین نقطه برای حمله به مصر تعیین گردید، زیرا نزدیک‌ترین بندر به صلیبیونِ ساکن در شام بود و همچنین رودخانه دمیاط راهی آسان برای ارتباطات آنان با پایگاه‌های خود در شام بود و از سوی دیگر به ایشان امکان می‌داد تا قبل از پیشروی به‌سوی قاهره، دلتای نیل را نیز به اشغال خود درآورند.


title: جنگ صلیبی پنجم

text: دربارهٔ آذوقهٔ سپاهیان، نیازمندی شش‌ماههٔ آنان تأمین گردید و قبرس بار سنگین تهیهٔ این میزان آذوقه را بر دوش کشید. هم‌چنین مقرر شد که از ۳۰۰ فروند کشتی ماهی‌گیری مستقر در سواحل شام برای جابه‌جایی سربازان و جنگ‌افزارهای ایشان استفاده شود. در هنگامی که این آمادگی‌ها حاصل می‌شد، نامه‌ای از پاپ هونوریوس سوم رسید و در آن کاردینال پِلاجیو، اسقف آلبانو، را به‌عنوان نمایندهٔ پاپ در جنگ صلیبی معرفی گردید همچنین پاپ از همه خواست که فرمانبردار نماینده‌اش باشند.


title: جنگ صلیبی پنجم

text: شهر دمیاط در فاصلهٔ دو مایلی مَصَبِّ رود نیل واقع است و دریاچه تنیس در پشت آن قرار دارد. همچنین در عرض رودخانهٔ نیل، زنجیرهای آهنی بسیار بزرگ و محکمی قرار داده شده بود تا از ورود کشتی‌ها و قایق‌ها به سرزمین مصر جلوگیری نماید. علاوه بر آن وجود برج سلسله به‌مانند درهای استوار در میانهٔ رود نیل برای حمایت از شهر و جلوگیری از هرگونه تجاوز به آن عمل می‌کرد و جلوی پیشرفت آنان را می‌گرفت؛ در نتیجهٔ اولین مأموریت آنان، استیلا بر این برج تعیین گردید تا بتوانند در ساحل شرقی نیل فرود آمده و منطقهٔ جنوبی شهر را به‌تصرف خود درآورند و بدین‌ترتیب حمله به شهر برایشان آسان گردد.


title: جنگ صلیبی پنجم

text: سپاه ۴۰ هزار نفرهٔ صلیبی، به‌فرماندهی جان برین در ۲۳ مهٔ ۱۲۱۸ م و با استفاده از کشتی‌های عکا و در چند روز به دِمیاط رسیده و پس از پیاده شدن در خشکی، در ساحل غربی نیل و درست مقابل شهر اردو زدند، زیرا این مکان را برای مقابله با حملات ناگهانی، مستحکم و قابل دفاع می‌دانستند. ساکنان شهر دِمیاط از حضور صلیبیون در برابر خود که برای حمله به آنان آماده می‌شدند، سخت غافلگیر و سریعاً برای دفاع از شهر خود آماده شدند. آنان اقدام به ذخیرهٔ آذوقه نمودند و در همان هنگام نیز پیامی برای الکامل محمد که در قاهره به‌سر می‌برد، فرستادند و حضور نیروهای صلیبی در دمیاط را به وی اطلاع دادند. الکامل محمد در رأس سپاه خود فوراً به‌سوی دمیاط حرکت نمود و همچنین از والی منطقه غریبه خواست تا همهٔ نیروهایش را گرد آورده و به نیروهای وی ملحق شود. همهٔ آن‌ها در مکانی به‌نام عادلیه و در جنوب دمیاط، استقرار یافتند تا هم با شهر در ارتباط باشند و هم از عبور صلیبیون به‌سوی شهر جلوگیری نمایند.


title: جنگ صلیبی پنجم

text: وقتی عادل خبر صلیبیون به منطقهٔ دمیاط را دریافت کرد، در مَرَجَالصفر مستقر بود. وی فوراً به عالِقین رفته و ارسال نیروهای نظامی را به مصر آغاز نمود، تا آن‌جا که جز عده‌ای اندک از سپاهیان، کسی در نزد او باقی نماند؛ لذا از پسرش، المعظم عیسی خواست که به پایگاه‌های صلیبی در شام بتازد تا آن‌ها را از توجه به دمیاط بازدارد. المعظم فرمان پدر را با تردید به‌اجرا درآورد و همهٔ کسانی را که در قلعهٔ باتور بودند، به اورشلیم، عجلون و کَرَک فرستاد تا زمینهٔ انتقال‌شان به دمیاط فراهم گردد. عادل همچنین از فرزند دیگرش الاشرف موسی خواست تا به سرزمین‌های صلیبی وارد شده و به آن‌ها حمله نماید. اشرف موسی به صافیتا حمله برد و حومهٔ آن را ویران ساخت، کشتزارهای آن را غارت و هرچه پیرامون آن بود، تخریب نمود. سپس به حومهٔ دژ شهسواران حمله کرده ولی مجبور به توقف گردید و فوراً عقب نشست، زیرا عمویش افضل علی فرصت اشتغالِ او به امر صلیبیون را غنیمت شمرده و به حلب حمله نموده بود تا بر آن چیره شود. عادل، مجاهد اسدالدین شیرکوه دوم را به‌جای وی فرستاد. او همچنین بلافاصله پس از بازگشت الاشرف موسی به حلب، یک نیروی نظامی به‌فرماندهی برجسته‌ترین امرای خود، را برای کمک به بردارش راهی دمیاط نمود.


title: جنگ صلیبی پنجم

text: صلیبیون ابتدا در کنارهٔ غربی استقرار یافته بودند اما پس از مدتی به اشتباه خود پی بردند زیرا استقرار در کنارهٔ غربی، شرایط نفوذ به شهر را دشوار کرده بود؛ بنابراین اهالی دمیاط از این موقعیت استفاده و خود را آمادهٔ دفاع از شهر کرده و الکامل توانست نیروهایی برای جنگ به خدمت بگیرد. صلیبیون پس از استقرار در کنارهٔ شرقی نیل، اولین تلاش خود را در ۲۲ ژوئن ۱۲۱۸ م برای ورود به شهر آغاز کرده و نیروهای خود را به نزدیکی دیواره شهر رساندند. این حملهٔ بزرگ ابتدایی، موجب ترس و وحشت در میان ساکنان شهر گردید؛ اما با وجود منجنیق در سپاه صلیبی، نیروهای مدافع شهر توانستند در مقابل نیروهای صلیبی دفاع کرده و آن‌ها را عقب برانند. صلیبیون در این هنگام دریافتند که مانع اساسی برای گشودن شهر، برج سلسله است که مانع از پیشروی کشتی‌های صلیبی می‌گردید؛ بنابراین سواران و شوالیه‌های معبد یک کشتی آماده کردند و سیصد نفر از نیروهای جنگی را در آن قرار دادند و به‌سوی برج هدایتش کردند تا به آن برخورد کند و ویرانش سازد؛ ولی این تلاش آن‌ها نیز در رسیدن به هدف خود با شکست مواجه شد و صلیبیون در اثر سنگ و تیر زیادی که بر سرشان فرود می‌آمد، مجبور به عقب‌نشینی شدند.


title: جنگ صلیبی پنجم

text: صلیبیون پس از ناکامی در حملهٔ نخست، بار دیگر در هفتهٔ آخر ژوئن ۱۲۱۸ م، حملهٔ خود را تکرار نمودند. لئوپولد ششم، دوک اتریش و برخی از شوالیه‌های هوسپیتالر تلاش کردند تا با کمک نردبان‌های متحرک که بر روی کشتی‌ها نصب شده بود، از دیوار شهر بالا بروند اما این تلاش نیز با شکست همراه شد، زیرا نردبان‌ها تحمل سنگینی نیروهای صلیبی را نداشت و همچنین نیروهای مدافع شهر از آتش یونانی استفاده می‌کردند که توانست صلیبیون را از برج دور سازد. صلیبیون بار دیگر در ژوئیه حملات دیگری برای تسخیر شهر ترتیب دادند اما این حملات نیز همانند حملات قبلی جز خسارتِ شَدید، نتیجه‌ای برای صلیبیون نداشت و در همان حال نیروهای مسلمان شهر به‌خاطر این پیروزی‌ها در وضعیت روحی خوبی به سر می‌بردند.


title: جنگ صلیبی پنجم

text: پس از شکست‌ها و تجربیات به‌دست‌آمده، الیور پدربورنی نقشه‌ای نو برای چیرگی بر برج سلسله — که کلید ورود به شهر بود — عرضه کرد که در آن هنگام، یک ابتکار نو در فنون نظامی به‌شمار می‌رفت. براساس این طرح، برجی بر روی دو کشتی که با طناب به یکدیگر بسته شدند، نصب گردید و اطراف آن با چرم و مس قرمز پوشانده شد تا در برابر تفنگ یونانی مقاومت نماید. در بالای آن نیز، نردبان متحرکی نصب کردند که به‌صورت یک قلعه در کشتی درآمد. بدین‌گونه امکان حمله به برج سلسله از راه دریا و زمین آماده شد. این حمله در ۲۴ اوت ۱۲۱۸ م اجرا شد و صلیبیون توانستند در طرف شمال شرقیِ برجْ لنگر اندازند. آن‌ها نردبان متحرک را بر دیوارهٔ برج قرار دادند. سیصد نفر از نیروهای ایوبی از برج حفاظت می‌کردند. درگیری سختی بین طرفین درگرفت تا این‌که صلیبیون توانستند به درون برج سلسله وارد شده و بر آن مسلط شوند. آن‌ها زنجیرهایی را که راه ورود کشتی‌ها به رودخانه را بسته بودند، پاره کردند تا امکان پیشروی کشتی‌ها از راه آب به نزدیکی دیوارهای شهر دمیاط هموار گردد. این اتفاق بی‌تردید برای مسلمانان خسارتی بسیار سنگین بود، زیرا اهالی مصر این برج را «"قفل سرزمین‌های مصر"» می‌دانستند که اکنون به‌دست صلیبیون سقوط کرده بود.


title: جنگ صلیبی پنجم

text: با سقوط برج سلسله، الکامل پیامی برای پدرش، عادل که هنوز در نزدیکی دمشق به‌سر می‌برد، فرستاد و با اعلام خبر سقوط برج سلسله، از وی تقاضای کمک نمود؛ ولی عادل که تاب شنیدن این خبر را نداشت در روز ۳۱ اوت ۱۲۱۸ م درگذشت. از آن‌جا که مرگ عادل می‌توانست تأثیر بدی بر روحیه سربازانِ مسلمانِ مدافعِ دمیاط داشته باشد، خبر درگذشت وی را پنهان کردند. فرزندانش هر یک در اقطاعی که پدر برایشان در نظر گرفته بود، مستقر شدند و با یکدیگر توافق کردند که برای مقابله با موقعیت دشوارِ ناشی از هجوم صلیبیون به دمیاط، متحد باشند. با این حال پس از مرگ عادل، فرزند کوچک‌ترش المعظم عیسی در دمشق مستقر شد؛ در حالی که الکامل محمد جانشین پدر در حکومت مصر گردید و سنگینی بار دفاع از دمیاط و اخراج نیروهای صلیبی بر دوش او قرار گرفت.


title: جنگ صلیبی پنجم

text: اولین اقدام الکامل محمد پس از سقوط برج سلسله برای جلوگیری از حرکت کشتی‌های صلیبیون، بنای یک پل بزرگ بر روی رود نیل در جنوب برج بود تا بتواند به‌وسیلهٔ آن از گذر نیروهای صلیبی از رود به‌سوی شهر جلوگیری نماید، ولی صلیبیون این پل را نیز شکستند. آن‌گاه الکامل محمد، به اقدامی دیگر دست زده و تعدادی از قایق‌ها را سوراخ و در عرض رودخانهٔ نیل غرق کرد تا به‌جای زنجیرهای آهنی یا پل کاربرد داشته باشد. اجرای این طرح بار دیگر کنترل آمدورفت در رود نیل را به مسلمانان بازگرداند، با این حال خطر صلیبیون برای مسلمانان به اندازه‌ای خطرناک نبود که عادل از آن ترس و واهمه داشت. اگر صلیبیون فشار خود را ادامه می‌دادند و از سوی غرب به شهر دمیاط حمله می‌کردند، همانا نتیجهٔ این جنگ تغییر می‌کرد و به‌احتمال قوی دمیاط به‌دست آن‌ها سقوط می‌کرد؛ ولی آن‌ها پس از چیرگی بر برج سلسله دچار تردید گشته و بسیاری بر این عقیده بودند که به وعدهٔ خود عمل نموده‌اند و مأموریت‌شان با سقوط برج سلسله پایان یافته‌است؛ لذا عقب نشسته و به سرزمین‌های خود بازگشتند. جان برین و افراد باقی‌مانده با وی، باید در انتظار رسیدن نیرو و کمک‌های تازه‌نفس از اروپا می‌شده و در نتیجه وضعیت تهاجمی صلیبیون سست گردید.


title: جنگ صلیبی پنجم

text: به‌محض آن‌که اخبار پیروزی‌های صلیبیون در برابر شهر دمیاط به شام و شرق رسید، صلیبیونِ مستقر در عکا تحریک شده و یک گروه ۱۲۰ نفره از شوالیه‌های معبد، به تعقیب مسلمانانی پرداختند که به برخی از روستاهای نزدیک عکا حمله کرده بودند. سپس دیگر مدافعان شهر عکا به آن‌ها پیوسته و در نزدیکی قیمون با سپاه ایوبی به‌فرماندهی المعظم عیسی — که در سپتامبر ۱۲۱۸ م از دمشق خارج شده بود — درگیر شدند. صلیبیون محاصره شده و اوضاع برایشان دشوار شد و تنها صد نفر نجات یافته و مابقی نیروهای اسیر و زخمی نیز به اورشلیم فرستاده شدند.


title: جنگ صلیبی پنجم

text: حالت رکود در وضعیت نظامی صلیبیون مستقر در نزدیکی دمیاط ادامه نیافت و به‌زودی گروه‌های زیادی از صلیبیونِ اروپایی در سپتامبر ۱۲۱۸ م و از راه دریا به دمیاط رسیدند. این گروه‌ها را — که نیروهای انگلیسی در میان‌شان قرار داشتند — کاردینال پِلاجیو، نمایندهٔ پاپ فرماندهی می‌کرد. با ورود و رسیدن این نیروها دو مشکل برای صلیبیون به‌وجود آمد:


title: جنگ صلیبی پنجم

text: هنگامی که الکامل نتوانست نیرو و کمک‌های کافی را برای حملهٔ زمینی و دریایی به اردوگاه صلیبیون فراهم آورد؛ نیروهای خود را در ۹ نوامبر در کرانهٔ غربی رود نیل فرود آورد. وی در جنوب اردوگاه صلیبیون در مکانی که «بورة» نامیده می‌شد، اردو زده و به‌سوی صلیبیون یورش بُرد ولی جان برین جلوی حملهٔ وی را گرفت و نیروهای ایوبی را به‌سمت کرانهٔ شرقی نیل عقب راند. با این حال الکامل در ۱۶ اکتبر، دست به حملهٔ دیگری زد و نیروهایش تا کناره اردوگاه صلیبی پیش رفتند، ولی با مقاومت صلیبیون، بار دیگر به کنارهٔ نیل عقب رانده شدند. پس از این تلاش‌های ناموفق، الکامل ناچار شد تا سیاست دفاعی اتخاذ کرده و در انتظار کمک‌هایی که بردارش، المعظم عیسی وعده داد بود، بنشیند.


title: جنگ صلیبی پنجم

text: در این شرایط سخت، الکامل با خطری دیگر نیز روبه‌رو گردید. یکی از فرماندهانش به نام عمادالدین احمد بن علی — معروف به ابن‌مشطوب — دسیسه‌ای در سپاه ایوبی به راه انداخت تا الکامل را از حکومت خلع و برادرش فائز را جانشین وی سازد. اکثر فرماندهان کُرد سپاه به عمادالدین پیوستند و رسیدن این خبر به الکامل موجب نگرانی وی گردید و ناامیدانه به فکر فرار به یمن افتاد اما رسیدن خبر نزدیکی سپاه سبب شد تا در ۵ فوریه ۱۲۱۹ م به سمت جنوب شرق و قریهٔ اشموم طناح عقب‌نشینی کند و بدین‌گونه مرتکب یک اشتباه نظامی شود. زیرا عقب‌نشینیِ وی:


title: جنگ صلیبی پنجم

text: در این هنگام که با فرار الکامل و سقوط عادلیه و محاصرهٔ دمیاط وضعیت وخیمی ایجاد شده بود، المعظم عیسی دعوت مصریان را اجابت نمود و عازم مصر گردید. با حضور وی، الکامل مجدداً روحیهٔ خود را بازیافت و توانست با کمک برادرش، ابن‌مشطوب را شکست و تبعید نماید. فائز نیز به سنجار تبعید شده تا مبادا شورشی علیه الکامل و المعظم به راه بیاندازد.


title: جنگ صلیبی پنجم

text: پس از تبعید ابن‌مشطوب و فائز، لازم بود تا الکامل دوباره نیروهای خود را منظم سازد تا در برابر صلیبیون ایستادگی کنند. در طی همین مدت، صلیبیون موفق شده بودند بر منطقهٔ عادلیه و منطقهٔ مابین آن و دمیاط، چیرگی یابند. علاوه بر این، محاصرهٔ همه جانبهٔ شهر را تکمیل و مستحکم کرده، همچنین در اطراف اردوگاه خود استحکاماتی به‌وجود آوردند تا از حملات مسلمانان جلوگیری نمایند. بدین ترتیب در موقعیتی بهتر از نیروهای ایوبی قرار گرفتند. همچنین ارتباط شهر دمیاط با مصر به‌طور کامل قطع گردید و رفته‌رفته فشار محاصره بر آن وارد می‌گشت.


title: جنگ صلیبی پنجم

text: الکامل که اکنون نیروهای خود را دوباره سازماندهی کرده بود، با وجود کمک‌های برادرش هنوز توانایی شکست و عقب راندن صلیبیون از منطقهٔ عادلیه را نداشت زیرا صلیبیون جای خود را در عادلیه مستحکم نموده بودند. این اقدام موجب شده بود که مسلمانان نتوانند از اتفاقِ نظرِ خود بهره ببرند و تمام حملات آن‌ها به اردوگاه صلیبیون در کرانهٔ باختری نیل و عادلیه به شکست منتهی شود. در این هنگام بود که الکامل تصمیم گرفت به فارَسکور منتقل شود. فارَسکور در شش کیلومتری جنوب دمیاط واقع بود و به‌دلیل موقعیتش در پشت نیروهای صلیبی انتخاب گردید. بدین‌گونه صلیبیون در بین نیروهای مدافع شهر دمیاط در شمال و سپاه ایوبی به فرماندهی الکامل در جنوب قرار گرفتند. با این حال الکامل نتوانست با استفاده از موقعیت جدید خود به نیروهای صلیبی حمله بَرَد؛ زیرا نیروی کافی برای انجام چنین کاری را در اختیار نداشت؛ بنابراین از خلیفه عباسی در بغداد و امرای مسلمان و برادرانش درخواست کمک نمود. همچنین مصریان را برای جهاد علیه صلیبیون فراخواند؛ زیرا سقوط مصر موجودیت مسلمانان در شام را به خطر می‌انداخت.


title: جنگ صلیبی پنجم

text: نیروهای کمکی از حلب و حماه به راه افتادند. اشرف موسی نخستین کسی بود که درخواست کمک را اجابت نمود. او که در آن هنگام در حلب اقامت داشت و به رتق و فتق امور سپاهیان خود مشغول بود، به‌سوی مصر حرکت کرد ولی پس از آن که اکثر سپاهیانِ خود را نزد برادرش، الکامل محمد گذاشت، مجبور گردید به‌همراه عدهٔ اندکی از نیروهای خود به حلب بازگردد. بدین‌ترتیب با فراهم شدن نیروهای کافی، دمیاط توانست در مقابل حملات صلیبیون — که به‌رهبری جان برین و پلاجیو صورت می‌گرفت — مقاومت کند. هر دو طرف نبرد پس از موفقیت مسلمانان در دفاع از شهر، دست به حملاتی علیه اردوگاه یکدیگر زدند اما این حملات نتیجه‌ای برای دو سپاه دربرنداشت و تغییری در وضعیت سرزمین‌های تحت کنترل آن‌ها به وجود نیامد.


title: جنگ صلیبی پنجم

text: الکامل محمد پس از برخورد با صلیبیون دریافت که با توجه به نیرویی که در اختیار دارد، شکست دادن نیروهای صلیبی و بیرون راندن آن‌ها از مصر از راه نظامی، کاری سخت و دشوار است؛ بنابراین با یک چرخش همچون صلاح‌الدین ایوبی، از سیاست هجومی به سیاست دفاعی تغییر رأی داد و به صلیبیون پیشنهاد صلح کرد. در واقع عواملی چند او را به این اقدام واداشت که می‌توان به پیوستن فرمانده نیروهای قبرس به همراه سپاهش به سپاه صلیبی، آشفتگی نیروهای ایوبی بر اثر دسیسه‌های ابن‌مشطوب، رسیدن خبر شکست خوارزمشاهیان از سپاه مغول و حرکت آن‌ها به سمت غرب، توسعه‌طلبی جلال‌الدین خوارزمشاه در غرب قلمرو خوارزمشاهیان و اصرار المعظم برای بازگشت به شام برای جلوگیری از تحریکات برادرش، اشرف اشاره کرد. با اصرار المعظم، سرانجام الکامل فرستاده‌ای را به اردوگاه صلیبیون گسیل و پیشنهاد صلحی را به صلیبیون عرضه کرد. مفاد آن شامل مواردی ذیل بود؛


title: جنگ صلیبی پنجم

text: صلیبیون پس از رسیدن نامهٔ صلح الکامل، شورایی را تشکیل دادند. جان برین توصیه کرد که صلیبیون پیشنهاد صلح را بپذیرند. امرای وی و همچنین فرماندهانی که از غرب آمده بودند، ار وی پشتیبانی می‌کردند تا بار دیگر پادشاهی اورشلیم در سرزمین مقدس احیا شود اما پلاجیو، نمایندهٔ پاپ، با این پیشنهاد مخالفت نمود و سراسقف اورشلیم نیز از وی حمایت کرد. زیرا وی توافق با مسلمانان را نادرست می‌دانست و علاوه بر آن به الکامل و نیتش مشکوک بود زیرا تصور می‌کرد وی این پیشنهاد را برای ایجاد تفرقه در سپاه صلیبی داده‌است. شوالیه‌های معبد و هوسپیتالر نیز به دلایل تاکتیکی از موضع پلاجیو حمایت کردند زیرا استحکامات اورشلیم به‌کلی ویران شده بود و مراقبت از شهر پس از چیرگی بر آن، کاری تقریباً غیرممکن بود. علاوه بر سواران، شهرهای تجاری شمال ایتالیا همچون ونیز، پیزا و جنوا نیز با این پیشنهاد مخالفت کردند زیرا مصر یک دستاورد بزرگ تجاری نسبت به اورشلیم بود و آنان می‌خواستند که دمیاط را مبدل به مرکز تجاری خود نمایند؛ بنابراین در شورای صلیبیون اجماع بر این شد تا با پیشنهاد الکامل مخالفت شود.


title: جنگ صلیبی پنجم

text: وقتی که الکامل از نیت صلیبیون در نپذیرفتن پیشنهاد صلحش باخبر شد، دست به اقداماتی برای تقویت جبهه مسلمانان در مصر زد که می‌توان به موارد ذیل اشاره کرد:


title: جنگ صلیبی پنجم

text: منصور، حاکم حماه درخواست کمکِ وی را اجابت کرد و یک نیروی نظامی به‌رهبری پسرش، مظفر محمود به مصر فرستاد. پس از رسیدن این نیروها، جبههٔ مسلمانان روحیه گرفت و تصمیم گرفته شد به اردوگاه صلیبی حمله شود. در واقع الکامل دو حمله را تدارک دیده بود؛ یکی در ۱۳ مارس ۱۲۱۹ م و دیگری، در ۱۷ آوریل که هر دو بی‌نتیجه بود. صلیبیون نیز پس از ۱۸ ماه محاصرهٔ شهر، هنوز موفق نشده بودند هدف خود را محقق سازند؛ بنابراین گروه زیادی از نیروها همچون لئوپولد ششم، دوک اتریش، باور داشتند که وضعیت صلیبیون در دمیاط مستحکم است و نیازی به استقرار آن‌ها در منطقه نیست؛ ازهمین‌رو این افراد در یکم مه، مصر را ترک کردند. با این حال بازگشت این نیروها تأثیری بر قدرت صلیبیون نداشت؛ زیرا نیروهای جدیدی از اروپا در ۱۶ مه به مصر رسید، در نتیجه فعالیت آنان از سر گرفته شد.


title: جنگ صلیبی پنجم

text: با رسیدن نیروهای جدید، فشار برای آغاز حملهٔ جدید علیه مسلمان بر فرماندهان سپاه صلیبی بیشتر شد؛ بنابراین رهبران صلیبی برای انجام یک حملهٔ همه‌جانبه به توافق رسیدند، با این حال بر سر هدف مورد نظر اختلاف داشتند. جان برین معتقد بود که باید فشار بر شهر دمیاط بیشتر گردد ولی پلاجیو خواستار حمله به مسلمانانِ مستقر در فارَسکور بود. سرانجام با حمایت فرماندهان و روحانیون، پیشنهاد دوم انتخاب گردیده و صلیبیون در ۲۹ اوت، حملهٔ بزرگی علیه مسلمانان در فارَسکور ترتیب دادند ولی این جنگ، اشتباهی تاکتیکی برای صلیبیون محسوب گشت زیرا نتیجهٔ جنگ کاملاً معکوس شد. بسیاری از نیروهای صلیبی کُشته و مابقی از صحنهٔ نبرد گریختند و تعدادی نیز اسیر شدند. الکامل پس از این پیروزی بار دیگر پیشنهاد صلحی را مطرح کرد زیرا معتقد بود شکست اخیر صلیبیون، آن‌ها را به‌سوی تغییر موضع سرسختانه خواهد کشید؛ بنابراین بار دیگر پیشنهاد صلحی به اردوگاه صلیبیون با این مفاد فرستاد:


title: جنگ صلیبی پنجم

text: با این حال این پیشنهاد دوباره توسط صلیبیون به‌رهبری پلاجیو به دلایل قبلی رد شد تا جنگ بین طرفین ادامه داشته باشد.


title: جنگ صلیبی پنجم

text: با وجود شکست صلیبیون در فارَسکور از مسلمانان و وارد شدن خسارت‌های مالی و جانی، الکامل از شرایط دشوار نیروهای خود در دمیاط خبر داشت. قحطی و وبا آنان را فراگرفته و بیماری‌های مختلف آن‌ها را از پای درآورده بود و شهر پر از اجسادی بود که در اثر گرسنگی و مریضی مرده بودند. علاوه بر این، رسیدن نیروهای کمکی از فرانسه و انگلستان و تقویت نیروهای صلیبی، تصمیم المعظم برای بازگشت به شام، قدرت‌یابی مغولان در شرق و نگرانی از هجوم آن‌ها و اختلافات درونی میان امیران ایوبی نگرانی الکامل را بیشتر کرده بود؛ لذا الکامل محمد راهی جز پیشنهاد دوبارهٔ صلح نداشت؛ اما هنوز دیدگاه‌های صلیبیون نسبت به صلح عوض نشده بود و در این زمان محاصره شهر را تنگ‌تر کرده بودند. در این شرایط سخت، الکامل نتوانست کمک‌های لازم اعم از نیرو و ارزاق را به شهر دمیاط برساند؛ در نتیجه خط دفاعی شهر بر اثر گرسنگی و بیماری در آستانهٔ فروپاشی قرار گرفت و سرانجام در ۵ نوامبر ۱۲۱۹ م و پس از یک محاصره ۱۸ ماهه، شهر دمیاط سقوط کرد و دو روز بعد، صلیبیون فاتحانه وارد شهر شدند.


title: جنگ صلیبی پنجم

text: سقوط دمیاط اثری عمیق در وجود مسلمانان بر جای گذاشت و آنان را واداشت تا متحدانه جلوی خطر را بگیرند. در همین حال صلیبیون پس از سقوط دمیاط برای حمله به قاهره و چیرگی بر آن و محقق ساختن اهداف خود، آماده شدند. بدین‌گونه جهان اسلام از دو سو دچار حمله شده بود؛ حملهٔ مغولان از سوی شرق و صلیبیون از سوی غرب.


title: جنگ صلیبی پنجم

text: پس از سقوط دمیاط، ضربهٔ شدیدی به جهان اسلام وارد شد؛ بنابراین الکامل برای بازپس‌گیری دمیاط و اخراج صلیبیون برنامه‌ای طراحی کرد. وی در ابتدا طی نامه‌ای از خلیفه خواست تا فرمانِ بسیجِ نیروها برای مقابله با صلیبیون را صادر کند، همچنین از برادرش المعظم خواست تا با حمله به مراکز صلیبیون در شام از فشار به جبههٔ مصر بکاهد. سپس به‌همراه نیروهای خود عازم منطقهٔ منصوره که میان قاهره و دمیاط بود، گردید تا از حرکت صلیبیون به سمت قاهره جلوگیری نماید. الکامل بهترین مکان را برای متوقف ساختن صلیبیون برگزید چراکه این مکان به‌طور طبیعی از قابلیت دفاعی بالایی برخوردار بود و صلیبیون به‌آسانی نمی‌توانستند بدان دست یابند، مگر با حراست زمینی و دریایی فشرده و قوی.