title: کشته شدن محمد الدره

text: دفتر مطبوعاتی دولت اسرائیل با این توضیح که بر اساس ادعای شبکه دو فرانسه، جمال و محمد الدره در کنار دیوار و پشت بشکه‌ای پناه گرفته‌بودند و در روبروی آنان، نیروهای دفاعی اسرائیل قرار داشتند، حال گلوله باید بنابر قاعده از روبروی آنها (که تصاویر نشان‌دهندهٔ آن است) شلیک شده باشد که بنابرآن گلوله ابتدا می‌بایست به پدر وی که در جلوی بشکه قرار داشت برخورد می‌کرد تا به محمد که در پشت وی پناه گرفته بوده‌است. همچنین عدم انجام کالبدشکافی در بیمارستان از جسد و گم شدن پوکه گلوله‌ها در بیمارستان فلسطینی نیز باعث بروز شبهاتی در مورد ضارب اصلی محمد الدره را ایجاد می‌کند. دولت اسرائیل عقیده دارد که این فیلم از لحاظ علمی، جرم‌شناسی، شواهد موجود در صحنه، وابستگی تصویربردار، قطع شدن تصاویر در لحظات حساس و محو شدن مدارک و شواهد در بیمارستان فلسطینی، نشان از ساختگی بودن فیلم فوق جهت تخریب چهره اسرائیل در صحنه بین‌المللی طراحی و ساخته شده بوده‌است.


title: کشته شدن محمد الدره

text: در واکنش، تصویربردار عرب شبکه دو فرانسه به نام «طلال ابورحمان» بعدها سوگند یاد کرد که حوادثی را که تصویر برداری کرده، واقعی بوده‌است. فیلیپ کارسانتی یک فعال حوزهٔ رسانه که به نفع اسراییل مدعی جعلی بودن این فیلم بود با شکایت تلویزیون فرانسه در دادگاه عالی این کشور محکوم شد.


title: آرامگاه شاه نعمت‌الله‌ولی

text: آرامگاه یا آستانهٔ شاه نعمت‌الله ولی بنایی مربوط به دوره تیموری است که در شهر ماهان در استان کرمان جای گرفته‌است. این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۳۲ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است.


title: آرامگاه شاه نعمت‌الله‌ولی

text: اولین بنا که گنبدخانه می‌باشد در سال ۸۴۰ قمری و در زمان شاهرخ تیموری و آخرین توسعه آن در سال ۱۳۸۴ هجری قمری بوده‌است، مساحت این آرامگاه ۳۵٬۰۰۰ مترمربع است.


title: آرامگاه شاه نعمت‌الله‌ولی

text: شاه نعمت‌الله ولی در سال ۸۳۲ و به قولی ۸۳۴ ه.ق در شهر کرمان درگذشت و در ماهان در میان باغی مدفون شد. هستهٔ اولیهٔ این بنا گنبدی منفرد بود که در سال ۸۴۰ ه.ق و به دستور «احمدشاه دکنی» ساخته شد و به‌تدریج گسترش یافت.


title: آرامگاه شاه نعمت‌الله‌ولی

text: حمید فرزام در کتاب «تحقیق در احوال و نقد آثار و افکار شاه نعمت‌الله ولی» نوشته


title: آرامگاه شاه نعمت‌الله‌ولی

text: این بنا که امروزه ۳۲۰۰۰ مترمربع مساحت دارد، در آغاز به شکل یک تک بنا با گنبدی بلند بر فراز فضایی چهار گوش درون باغ بزرگی بوده که در دوره‌های بعدی بناهای دیگری در کنار آن ساخته شده‌است. عمارت تاریخی مرقد شاه نعمت‌الله ولی، صحن‌ها و رواق‌های پیرامون آن نزدیک به شش هزار متر مربع گستردگی دارد. این عمارت آمیخته‌ای هنر معماری شش سده اخیر است.


title: آرامگاه شاه نعمت‌الله‌ولی

text: آرامگاه در آغاز یک تک بنا در میان باغی پهناور بود و در نمای بیرونی خود از تزئینات نماسازی و کاشیکاری بهره‌مند بوده‌است. هم اینک نیز بخشی از این نماسازی با کاشیکاری معرق و زیبا با نقش اسلیمی و رنگهای لاجوردی، فیروزه‌ای، سفید و زرین در سر در باختری مقبره دیده می‌شود. دو گلدسته بلند، رواق شاه عباسی و دارالحفاظ، سردر محمد شاهی، صحن وکیلی، صحن اتابکی و صحن میرداماد از دیگر بخش‌های آرامگاه شاه نعمت‌الله ولی هستند.


title: آرامگاه شاه نعمت‌الله‌ولی

text: بنا و باغ آرامگاه از دو طرف به خیابان منتهی می‌شود. در جاده عمومی که در گذشته از میان شهر عبور می‌کرده جلوخان وسیعی در سمت چپ دیده می‌شود. این جلوخان به شکل نیم دایره است و نزدیک به ۳ متر از کف جاده ارتفاع دارد. این جاده در واقع رودخانه قصبه یا گذرگاه دو رودخانه است و برای جلوگیری از خطر رودخانه این جلوخان مرتفع را ساخته‌اند. در وسط این جلوخان حوضی دیده می‌شود و درخت چنار کهنسالی نیز در سمپ چپ جلوخان قرار دارد که از خطر سیل سال ۱۳۱۱ این شهر نیز جان به دربرده است. دو طرف رودخانه یا همان جاده به دیوار مزار و دیوار خانه متصدی محدود می‌شوند. این قسمت‌ها را به وسیله دو طاق نما مسدود کرده‌اند؛ بنابراین آب از سردر داخل فضا می‌شده و تا ۱ متر در آن بالا می‌آمده‌است. در گذشته فشار آب طاق نما را کنده ولی صدمه ای به مزار نرسیده‌است.


title: آرامگاه شاه نعمت‌الله‌ولی

text: بر جلوخان دو مناره مرتفع دیده می‌شود که در زمان محمد شاه قاجار و پس از او ساخته شده‌اند و از بلندترین مناره‌های مساجد ایران به‌شمار می‌روند. سه حیاط و ساختمان‌های اطراف شمای کلی آرامگاه را تشکیل می‌دهند. هر یک از حیاط‌ها یک حوض و تعدادی درخت دارد.


title: آرامگاه شاه نعمت‌الله‌ولی

text: این بقعه توسط چهار خواهر به نام‌های مینا، آرزو، فرشته و فریبا ساخته شده‌است، که طراح اصلی ان «مینا» است. در این‌جا سنگ قبر از مرمری قرار دارد که روی آن آیه تطهیر و اطراف آن نام دوازده امام نگاشته شده‌است. در سویه جنوب غربی رواق پشت حرم فضای کوچکی قرار دارد که نعمت‌الله ولی دست کم یک چله (چهل شبانه روز) را در آن سپری کرده و در این مدت به پرستش و نیایش و عبادت می‌پرداخته و این مکان احتمالاً پیش از عصر صفویه ساخته شده که در زمان احداث رواق آن را حفظ نموده‌اند.


title: آرامگاه شاه نعمت‌الله‌ولی

text: در جنوب غربی بقعه و در عرض تالار بزرگ از سمت در ورودی به سوی گنبدخانه، اتاقی بسیار کوچک با طاق کوتاه دیده می‌شود که می‌گویند روزگاری چله خانه شاه نعمت‌الله بوده‌است. شواهد موجود ساخت این بنا را به پیش از عصر صفویه نسبت می‌دهند و گویی در ساخت و سازهای بعدی آن را به خوبی حفظ کرده‌اند. گوناگونی رنگ‌های به کار رفته در تزیینات نشانه‌هایی از دوران پس از تیموریان را دارند.


title: آرامگاه شاه نعمت‌الله‌ولی

text: البته برخی هم بر این باورند که این قسمت باقی مانده بنایی است که به مرور زمان به رواق الحاق شده‌است. این بنا از قدیمی‌ترین بخش‌های مجموعه به‌شمار می‌رود و سقف آن به شکل کلاه صوفیان و دارای ۱۲ ترک است. بر روی در و دیوار این قسمت، آیات، احادیث و اشعاری به رنگ‌های سفید و آبی و قرمز با این مضامین دیده می‌شود: اشعاری در وصف جایگاه علی و امام‌های شیعه، وصف شاه نعمت‌الله ولی و توصیف شهر ماهان. بنای دارالحفاظ از قسمت‌های قابل توجه این مجموعه است که قدمت ساختمان آن بر اساس کتیبه موجود به زمان شاه عباس اول بازمی‌گردد و به همین مناسبت به رواق شاه عباسی شهرت دارد. این رواق در زمان حکومت بیک تاش خان ساخته شده و طول آن ۳۳، عرض آن ۹۹ و ارتفاع آن ۱۴ متر است.


title: آرامگاه شاه نعمت‌الله‌ولی

text: در ضلع جنوب شرقی این بنا دو سنگ قبر صندوقی شکل به چشم می‌خورد که یکی به آغاخاتون (همسر خلیل بیک افشار) و دیگری به بیک تاش (فرزند ولی خان) تعلق دارد. می‌گویند درهای این مقبره کاری از علیشاه نجار هستند.


title: آرامگاه شاه نعمت‌الله‌ولی

text: دو در ورودی داخل دارالحفاظ وجود دارد که یکی به حرم و دیگری به صحن شاه عباسی (میرداماد) راه دارد. بر بدنه شمالی سردر ورودی حرم، داخل رواق شاه عباسی، سنگ زیبایی مزین به نام دوازده امام قرار دارد که شخصی به نام قطب الدین آن را نذر سید کرده‌است.


title: آرامگاه شاه نعمت‌الله‌ولی

text: بر بالای این مدخل کتیبه ای به خط ثلث سفید بر زمینه لاجوردی دیده می‌شود که نام احمد شاه و تاریخ ساختمان حرم را در خود دارد. این کتیبه به این صورت خوانده می‌شود: شهاب الملک و الدنیا و الدین… احمدشاه ابوالمفازی و تاریخ اتمام ۸۴۰ ه.ق کتیبه دیگری نیز در این قسمت وجود دارد که شامل اشعار عارفانه ای در مدح شاه و به خط نستعلیق سفید بر زمینه کاشی‌های آبی است.


title: آرامگاه شاه نعمت‌الله‌ولی

text: بر بالای طاق ورودی و دور تا دور رواق کتیبه گچ بری شده و زیبایی به خط ثلث بر زمینه زرد رنگ جلب توجه می‌کند که آیاتی از سوره توبه را دربردارد. این آیات سعی در تأکید بر این مفاهیم دارند: لزوم امر به معروف و نهی از منکر، به جای آوردن فرمان‌های خداوند، برپایی نماز، تحقق وعده الهی به مؤمنان، ستیز با کفار و منافقان و توبه از گناهان.


title: آرامگاه شاه نعمت‌الله‌ولی

text: در پشت بنای دارالحفاظ صحن دلباز و مصفای میرداماد قرار دارد. ابعاد این صحن ۲۴ در ۳۱٫۵ متر است و حوضی مرمری به نام کوثر با ابعاد ۵٫۶ در ۳ متر در میان آن قرار دارد که متعلق به دوران شاه عباس اول است. صحن میرداماد به صحن شاه عباسی نیز شهرت دارد و در زمان ناصرالدین شاه قاجار بازسازی شده‌است. در شرق این صحن سردر مقرنس کاری شده دارالحفاظ خودنمایی می‌کند که روی آن شعری به خط ثلث سفید بر زمینه آبی دیده می‌شود. بانی این صحن بکتاش خان - حاکم صفویان در بغداد- و معمارش استاد کمال الدین حسین بود.


title: آرامگاه شاه نعمت‌الله‌ولی

text: صحن وکیل‌الملک از یادگارهای محمد اسماعیل خان نوری وکیل الملک حاکم کرمان است.


title: آرامگاه شاه نعمت‌الله‌ولی

text: این صحن مناره‌هایی بلند دارد که ارتفاع آنها ۴۲ متر عنوان شده‌است. زمان ساخت این صحن به دوره محمدشاه قاجار بازمی‌گردد و بانی ساخت آن عبدالحمید میرزا -شاهزاده قاجار و حاکم کرمان- و معمار آن شخصی به نام استادرضا بود. در ضلع غربی این صحن فضای وسیعی با ابعاد ۲۳ در ۴۵٫۷ متر وجود دارد. سردری چشم نواز با دو مناره آجری مزین به کاشی کاری، مقرنس کاری و خطوط بنایی بخش‌های تماشایی این صحن اند و ایوان‌ها و تعدادی اتاق نیز گرداگرد آن شکل گرفته‌اند. این صحن به وسیله یک پل به خانه بیگلر بیگی (مشهور به خانه متولی باشی) ارتباط داشته که در جریان سیل سال ۱۳۱۱ ه.ق از بین رفته‌است. به همین دلیل برخی این صحن را با عنوان بیگلربیگی نیز می‌شناسند. خانه مذکور بین سال‌های ۱۲۵۰ و ۱۲۶۰ هجری قمری در زمان حکومت محمد شاه قاجار ساخته شده‌است و از سال ۱۳۹۲ به عنوان هتل مورد استفاده قرار می‌گیرد.


title: آرامگاه شاه نعمت‌الله‌ولی

text: صحن اتابکی در زمان علی اصغر خان اتابک صدراعظم ناصرالدین شاه و با وجوه اهدایی او تازه‌ترین صحنی است که بنا نهاده شده‌است. ورودی امروزی آن از سمت شرق است که به صحن اتابکی و از آنجا به صحن وکیل الملکی که به رواق‌های دوره قاجاریه و گنبدخانه و رواق شاه عباسی و صحن حسینیه دسترسی دارد منتهی می‌گردد.


title: آرامگاه شاه نعمت‌الله‌ولی

text: چهار مناره کاشی کاری شده در برگیرنده کتیبه‌های شیعی هستند. پیش از مرمت برای تزیین دور تا دور مناره هشت ضلعی از کلمه علی (ع) استفاده شده بود؛ اما کتیبه‌های امروزی کمی با گذشته تفاوت دارند. در بخش بالایی هر سمت از مناره کلمه «الله» دیده می‌شود و قسمت اول شهادتین «لا اله الا الله» در زیر آن تکرار شده‌است. کلمه «علی» نیز چهار بار به صورت الگوی در هم پیچیده نوشته شده‌است. تکرار این شیوه در دور تا دور هشت ضلعی جلوه جالب توجهی دارد. در اینجا تلفیق ستایش الله و تحسین علی (ع) را شاهد هستیم و از چیدمان کتیبه این گونه برداشت می‌شود که هر کس به علی ایمان بیاورد به عشق خدا می‌رسد.


title: آرامگاه شاه نعمت‌الله‌ولی

text: کاروانسرایی در کنار ضلع غربی آستانه قرار دارد که مربوط به دوران قاجار بوده‌است. این کاروانسرا که ورودی آن در جهت شمال است شاه نشین و صحن و حجره‌هایی را در خود دارد.


title: آرامگاه شاه نعمت‌الله‌ولی

text: پس از زمین لرزه ۱۳۶۰ کرمان بخشی از قسمت بالایی گنبد آستانه فرو ریخت و شکاف‌هایی در آن پدیدار شد که توسط سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری استان کرمان بازسازی شد.


title: آرامگاه شاه نعمت‌الله‌ولی

text: این مجموعه طی شش قرن بنا شده و تداوم معماری ایران را در شش قرن گذشته و به صورت زیبایی به تماشا گذارده‌است. عناصر تزئینی مجموعه شامل کاشیکاری، کاربندی، مقرنس، گچبری و نقاشی است.


title: آرامگاه شاه نعمت‌الله‌ولی

text: بیشترین توسعه این مجموعه در دوران قاجاریه انجام شده‌است. معماران آن استاد کمال الدین حسین و بانی آن بکتاش خان (رواق و صحن میرداماد)، استاد رضاً و بانی آن عبدالحمید میرزاً (صحن حسینیه) هستند. صحن وکیل الملکی و رواق‌ها به دستور وکیل‌الملک اول و دوم در سال‌های ۱۲۸۵ ه.ق بنا گردیده‌است.


title: آرامگاه شاه نعمت‌الله‌ولی

text: یکی از نکات جالب توجه معماری آرامگاه شاه نعمت‌الله ولی استفاده از عدد ۱۱ در آن است که وینسنت کارلز پژوهشگر رشته ریاضی از کشور هلند موفق به کشف آن شد. وی با مطالعاتی که بر روی طرح گنبد فیروزه ای این آرامگاه انجام داد پی به این مسئله برد که گنبد به ۱۱ قسمت مساوی تقسیم شده‌است. قاعده این ۱۱ قسمت در پایین گنبد قرار دارد و راس‌های آنها در بالای گنبد و در کنار یکدیگر واقع شده‌اند. از نظر ریاضی، معمولاً محیط دایره به قسمت‌های مساوی زوج تقسیم می‌شود و انتخاب عدد ۱۱ برای تقسیم گنبد و طراحی آن بسیار جالب توجه است.


title: آرامگاه شاه نعمت‌الله‌ولی

text: این کار از نظر علم ریاضی بسیار مشکل است و این سؤال را به ذهن می‌آورد که چطور این ۱۱ قسمت مساوی بر روی یک گنبد با یکدیگر جفت و جور شده‌اند؟


title: آرامگاه شاه نعمت‌الله‌ولی

text: به احتمال قوی معماران آرامگاه شاه نعمت‌الله ولی با این کار قصد دادن پیامی را داشته‌اند. بررسی عدد ۱۱ و حروف ابجد نشان می‌دهد که این عدد معادل کلمه «هو» است که به معنای «الله» به کار می‌رود. احتمالاً این عدد نشان از ایمان و خلوص شاه نعمت‌الله ولی دارد.


title: آرامگاه شاه نعمت‌الله‌ولی

text: در بخش زیرین دالان ورودی موزه ای قرار دارد که در آن اشیای ارزشمند و مرتبط با فرهنگ تصوف نگهداری می‌شوند. ساختمان موزه به عمارت یا سردر امیریه شهرت دارد و از گچ و آجر در ساخت آن استفاده شده‌است. بنا حدود ۱۳۰ سال قدمت دارد و آن را به سبک معماری قاجار در زمان ناصرالدین شاه ساخته‌اند. زمانی این عمارت محل تجمع صوفیان و درویشان بود و در سال ۱۳۵۷ پس از مرمت و بازسازی به موزه آستانه بدل شد.


title: آرامگاه شاه نعمت‌الله‌ولی

text: در این موزه آثار متنوعی دیده می‌شوند که نیکوکاران آنها را اهدا کرده‌اند. از جمله این اشیا و آثار می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:


title: آرامگاه شاه نعمت‌الله‌ولی

text: کشکول‌های آراسته به خط و نقش: این آثار برجسته‌ترین نشانه دراویش محسوب می‌شوند. این کشکول‌ها ظروف کوچکی هستند که دراویش و صوفیان آنها را در دست می‌گیرند و با زنجیری به شانه آویزان می‌کنند. کشکول بزرگی از آلیاژ برنج و ساخته دست هنرمندان اصفهانی مهم‌ترین کشکول این موزه است که نماد کشکول شاه نعمت‌الله ولی و سایر درویشان به‌شمار می‌رود.


title: آرامگاه شاه نعمت‌الله‌ولی

text: تبرزین‌های تراشیده شده: تبرهای کوچکی که دراویش بر دوش حمل می‌کردند.


title: آرامگاه شاه نعمت‌الله‌ولی

text: پته شال‌های سوزن‌دوزی شده : یکی از زیباترین و باارزش‌ترین آنها پته‌ای است که سال‌ها قبر شاه نعمت‌الله ولی را می‌پوشاند. این شال توسط ۹ تا ۱۲ زن در مدت سه سال برای پوشش قبر دوخته شد و و ابعاد آن ۴۰۵ در ۲۶۵ سانتیمتر است.


title: آرامگاه شاه نعمت‌الله‌ولی

text: صفحات قرآن: دو صفحه از یک قرآن که به خط کوفی نوشته شده‌اند و سبک نگارش آن، قدمتش را بیش از هشتصد سال نشان می‌دهد.


title: آرامگاه شاه نعمت‌الله‌ولی

text: سایر اشیا: شمشیرهای مرصع (جواهرنشان) با جلد چرمی، سپرهایی از پوست کرگدن و فولاد، کتاب‌های خطی با چاپ‌های سنگی، دو عدد رحل قرآنی ساخت هند و چندین تمثال متعلق به محمد و امام‌های شیعه، ظروف چینی و بلور و…


title: آرامگاه شاه نعمت‌الله‌ولی

text: در سمت جنوب غربی دالان ورودی و در صحن وکیل الملکی بقعه امیرنظام گروسی به چشم می‌خورد. وی که چهره نامدار دوره قاجار بود هم در سیاست شهرت داشت و هم هنرمندی ارزنده به ویژه در خطاطی محسوب می‌شد. وی که در اواخر عمرش والی کرمان و بلوچستان بود و در پنجم رمضان ۱۳۱۷ هجری قمری در گذشت. او را بنا بر وصیت خودش در بقعه‌ای که خود در محوطه آرامگاه شاه نعمت‌الله ولی ساخته بود، دفن کردند.


title: آرامگاه شاه نعمت‌الله‌ولی

text: در پشت ضلع شرقی حرم و در میان یک رواق، سنگ قبر شاه خلیل‌الله ثانی -نوه شاه نعمت‌الله- ولی دیده می‌شود.


title: آرامگاه شاه نعمت‌الله‌ولی

text: زیبایی و جلوه تماشایی آرامگاه شاه ولی مدیون تزیینات آن است که عبارتند از:


title: آرامگاه شاه نعمت‌الله‌ولی

text: در داخل حرم با مضامین شکرگذاری خداوند و دوری از گناه


title: آرامگاه شاه نعمت‌الله‌ولی

text: سردر ورودی صحن وکیل الملکی با مضمون مولایی نیکویی خداوند


title: آرامگاه شاه نعمت‌الله‌ولی

text: دور تا دور رواق دارالحفاظ با مضمون امر به معروف و نهی از منکر و توبه بندگان از گناه به درگاه خداوند


title: آرامگاه شاه نعمت‌الله‌ولی

text: بر روی سنگ مزار شاه نعمت‌الله با مضمون خداوند پلیدی را از اهل بیت دور سازد


title: آرامگاه شاه نعمت‌الله‌ولی

text: در گنبد و مناره‌ها با مضامین دعا و تکبیر، شهادتین، اسماالله و نام‌های محمد و علی


title: آرامگاه شاه نعمت‌الله‌ولی

text: بر روی کشکول ورودی حرم عبارت یاهو یا علی


title: آرامگاه شاه نعمت‌الله‌ولی

text: بر روی سنگ مزار صلوات بر چهارده معصوم


title: آرامگاه شاه نعمت‌الله‌ولی

text: در چله خانه عبارات و اشعاری در وصف علی و امام‌های شیعه، شاه نعمت‌الله و شهر ماهان


title: آرامگاه شاه نعمت‌الله‌ولی

text: کتیبه دور تا دور در ورودی حرم شامل اشعاری در مدح شاه نعمت‌الله


title: آرامگاه شاه نعمت‌الله‌ولی

text: کتیبه بالای مدخل راست حرم که نام بانی و تاریخ ساخت حرم را دارد.


title: فرانسه ۲

text: فرانسه دو (France 2) در ۲۱ دسامبر ۱۹۶۳ تأسیس شد و هم‌اکنون بزرگ‌ترین شبکه تلویزیونی فرانسه‌است که بخشی از گروه "فرانس تلویزیون" (France Télévisions) محسوب می‌شود.


title: فرانسه ۲

text: این شبکه در ۱ اکتبر ۲۰۰۰ میلادی با پخش تصاویر کشته شدن محمد الدوره در درگیری میان نیروهای دفاعی اسرائیل و شبه نظامیان فلسطینی جنجالی در رسانه‌های جهان به پا کرد.


title: بابر

text: ظهیرالدین محمد بابُر (به اردو: ظهیر الدین محمد بابر بادشاه غازی گورکانی، به هندی: बाबर) (۱۴۸۳ – ۱۵۳۰ میلادی/ ۸۸۸ – ۹۳۷ ه.ق)، بنیانگذار امپراتوری گورکانی هند (سلطنت مغولی هند) بود که آخرین امپراتوری از دوران طلایی اسلامی به‌شمار می‌آید. بابر پنجمین پشت از نوادگان تیمور گورکانی بود؛ او فرزند میرزا عمر شیخ فرزند سلطان ابوسعید فرزند میرزا محمد فرزند میرانشاه فرزند تیمور بوده‌است.


title: بابر

text: بابر در اندیجان، در دره فرغانه (امروزه بخشی از ازبکستان است) متولد شد؛ پدرش عمر شیخ میرزا از سال ۱۴۵۶ تا ۱۴۹۴ میلادی حاکم فرغانه بود. بابر پس از مرگ پدرش در سن ۱۲سالگی به تاج و تخت فرغانه، به مرکزیت اخسیکت، رسید و با شورش‌هایی در ابتدای سلطنت روبرو شد. او ۲ سال بعد سمرقند را فتح کرد، اما به زودی فرغانه را از دست داد. در تلاش ناموفقش برای فتح فرغانه، سمرقند را نیز از دست داد. در سال ۱۵۰۱ تلاش‌هایش برای فتح هر دو منطقه هنگام شکست از شیبک خان بی‌نتیجه ماند. در سال ۱۵۰۴، او کابل را، که تحت حکومت ظاهری عبدالرزاق میرزا وارث نوزاد الق بیگ دوم بود، فتح کرد. بابر سپس با شاه اسماعیل اول، پادشاه ایران صفوی، برای فتح مناطقی از ترکستان، از جمله سمرقند، همکاری کرد. اما هیچ سودی نداشت و دوباره این مناطق از دست رفتند و به دولت شیبانی انضمام شدند. پس از شکست سوم در فتح سمرقند، بابر توجه خود را به هند جلب کرد. در این زمان، منطقه جلگه سند و گنگ توسط ابراهیم لدی از سلسله لودیهای افغان تبار اداره می‌شد، راجپوتانه نیز توسط یک کنفدراسیون هندوهای راجپوت، به رهبری رانگا سانگا از میوار، کنترل می‌شد. بابر در جنگ اول پانیپات در سال ۱۵۲۶ میلادی ابراهیم لودی را شکست داد و امپراتوری گورکانی را تأسیس کرد. او سپس با مخالفت رانگا سانگا، که در ابتدا قول داد به بابر برای بیرون راندن لدی‌ها کمک کند، روبرو شد. رانگا پس از اینکه فهمید بابر قصد دارد در هند بماند، از جنگ عقب‌نشینی کرد. رانا سپس لشکری از راجپوت‌ها و پشتون‌ها برای بیرون راندن بابر جمع‌آوری کرد، اما در نبرد خانوا در سال ۱۵۲۷ شکست خورد و پس از آن در سال ۱۵۲۸ به دست افراد خود مسموم گردید.


title: بابر

text: بابر چندین بار ازدواج کرد. برجسته‌ترین پسرانش همایون، کامران میرزا و هندل میرزا بودند. بابر در سال ۱۵۳۰ در آگرا درگذشت و پسرش همایون شاه جانشین او شد. بابر ابتدا در آگرا دفن شد اما سپس، بنا به خواسته وی، او را در کابل دفن کردند. بابر به عنوان نواده تیمور، خود را تیموری و ترک جغتایی می‌دانست. او در کشورهای ترک‌زبانی مثل قرقیزستان و ازبکستان به عنوان یکی از چندین قهرمان‌های ملی شان قرار دارد. او زندگینامه خود به عنوان بابرنامه را به زبان ترکی جغتایی نوشت. این کتاب در زمان نوه اش، اکبر شاه (۱۵۵۶–۱۶۰۵)، به فارسی ترجمه شد.


title: بابر

text: ظهیرالدین در زبان عربی به معنای «مدافع دین» (اسلام) است و نام محمد به افتخار پیامبر اسلام گذاشته شده‌است.


title: بابر

text: مشکل در تلفظ این نام برای سپاهیان ترکی-مغولی اش در آسیای میانه ممکن است باعث محبوبیت بیشتر نام مستعار وی بابر باشد ، همچنین بابر به صورت‌های بابُر، بابَر و بابِر نیز تلفظ می‌شود. این نام از ببر فارسی گرفته شده‌است این کلمه بارها در شاهنامه فردوسی ظاهر شده‌است و وارد زبان‌های ترکی آسیای میانه شده‌است. تاکستون استدلال می‌کند که بابر اقتباس متناوبی از کلمه نیاهندواروپایی به نام بیور (beaver: سگ آبی) می‌داند که این را با شباهت تلفظ میان بابر و ترجمه روسی کلمه beaver به نام بوبور (bobor، бобр) اثبات می‌کند.


title: بابر

text: بابر عناوین سلطنتی پادشاه، السلطان العظم و الخاقان المکرم پادشاه غازی را نیز استفاده می‌کرد. او و نوادگانش بعدها از لقب میرزا و گورکانی به عنوان القاب برای درباریان استفاده کردند.


title: بابر

text: خاطرات بابر جزئیات زندگی او را به‌طور کامل شرح می‌دهد و منبع اصلی برای مطالعه زندگی بابر است. این خاطرات با عنوان بابرنامه شناخته می‌شود که توسط خود او به زبان مادری اش، زبان ترکی جغتایی، نوشته شده‌است. به گفته دیل، کتاب بابرنامه نوع ترکی اش، در خصوص ساختار جملاتش و صرف افعال و کلمات و واژگانش بسیار از فارسی استفاده شده‌است." بابر نامه در زمان نوه اش اکبر با نام توزک بابری ترجمه شد.


title: بابر

text: محمد بابر در چهاردهم فوریه ۱۴۸۳ میلادی مطابق با ششم محرم ۸۸۸ ه.ق در شهر اندیجان، استان اندیجان واقع در دره فرغانه آسیای میانه (امروزه ازبکستان) زاده‌شد. وی فرزند ارشد پدرش، عمر شیخ میرزا حاکم فرغانه، فرزند ابوسعید میرزا (نوه میرانشاه فرزند تیمور) بود و مادرش قتلغ نگار خانم، دختر یونس خان حاکم از مغولستان (نواده توغلوق تبمور خان، پسر اسن بوقای اول، که خودش نواده جغتای خان پسر دوم چنگیزخان بود) بود.


title: بابر

text: بابر از قبیله ترکی-مغولی برلاس بود که فرهنگ ایرانی را پذیرفته بودند. این طایفه قرنها پیش مسلمان شده بود و در ترکستان و خراسان ساکن شده بودند. گذشته از زبان ترکی جغتایی، بابر به همان اندازه نیز به زبان فارسی، زبان درباری تیموریان، مسلط بود.


title: بابر

text: او در طبقه‌ای از سیاستمداران مدیر و سازمان‌دهندگان متولد شد که بادیه‌نشین بودند و در آسیای مرکزی از کشاورزان، گله‌داران و صنعتگران و بازرگانان در ناحیه‌ای که محل گذر کاروان‌های تجاری بود، استفاده می‌کردند. در میان این اقوام بیش از تعلقات ملی و زبانی، وابستگی‌های خانوادگی و قبیله‌ای اهمیت داشت.


title: بابر

text: بابر اگرچه از تبار ترکی-مغولی بود، اما بیشترین حمایت خود را از مردم ایرانی‌تبار و سایر مردمان محلی آسیای میانه به دست آورد و اقوام بسیاری در ارتش وی شامل بود.


title: بابر

text: در سال ۱۴۹۴، بابر یازده ساله، پس از درگذشت پدرش شیخ عمر میرزا، حاکم فرغانه شد. مرگ پدر او بسیار عجیب بود. این حادثه در قلعه آکسی در فرغانه شمالی رخ داد. او به دلیل فروریختن کبوترخانه خود، که در لبه ساختمان ساخته شده بود، درگذشت. در این مدت دو عمویش از قلمروهای پادشاهی همسایه، که با پدرش دشمن بودند، و یک گروهی از اشراف که می‌خواستند برادر کوچکترش، جهانگیر، حاکم فرغانه شود، تخت سلطنت وی را تهدید کردند. عموهایش در تلاش برای برکناری بابر از مقامش و تصاحب متصرفاتش بی رحم بودند. سپس بابر به کمک مادربزرگ مادری خود، دولت آیسان بیگم، توانست سلطنت خود را تثبیت کند. هرچند که شانس نیز در این عمل بی تأثیر نبود.


title: بابر

text: بیشتر شاهنشاهی‌های اطراف قلمرویش توسط خویشاوندانش کنترل می‌شد، که اکثراً از نوادگان چنگیزخان یا تیمور بودند، و دائم بین آنها درگیری بود. در آن زمان، شاهزاده‌های رقیب در حال جنگ بر سر شهر سمرقند بودند که بر عهده پسرعموی پدری او بود. بابر هم که جاه طلبی‌های زیادی برای فتح سرزمینهای دیگر داشت در سال ۱۴۹۷، شهر سمرقند را هفت ماه محاصره کرد تا سرانجام آن را تسخیر کرد. بابر در آن زمان پانزده سال داشت و این فتح برایش موفقیت بزرگی بود. بابر توانست شهر را، علی‌رغم فرارهای افراد سپاهش، نگه دارد اما بعد به شدت بیمار شد. در همین حال، یک شورش ایجاد می‌شود، تقریباً ۳۵۰ کیلومتر دورتر، از اشرافی که طرفدار برادرش بودند، برادرش را از فرغانه دزدیدند. هنگامی که در تلاش بود تا اورا بازگرداند سمرقند را توسط یک شاهزاده رقیب از دست داد. او به مدت صد روز سمرقند را تحت تصرف داشت و از دست دادن آن را بزرگترین ضرر خود دانست و حتی درمدت حکومتش در هند، همیشه این قضیه آزارش می‌داد.


title: بابر

text: به مدت سه سال، بابر بر ساخت یک ارتش قدرتمند تمرکز کرد به خصوص سربازگیری از تاجیک‌های بدخشان. بابر چندی بعد اندیجان را دوباره به تصرف درآورد، اما پس از زمانی کوتاه، مغولانی که تحت فرماندهی تَنْبَل اسماً از برادرش جهانگیر پشتیبانی می‌کردند، شهر را بازپس گرفتند. در ۹۰۵، بابر فرغانه را میان خود و برادرش تقسیم کرد، و همسر اختیار کرد و نیز در همین سال بود که شیبک خان ازبک درگرفتن سمرقند بر او پیشدستی کرد. بابر سال بعد با حمله ای ناگهانی، در سال‌های ۱۵۰۰–۱۵۰۱، سمرقند را محاصره و این شهر را به تصرف درآورد، اما پس از شکست در جنگ سرِپُل در اپریل ۱۵۰۱، شیبک خان راه رسیدن آذوقه را بر او بست و بار دیگر شهر را متصرف شد. اوضاع به گونه ای بر ضد بابر پیش رفت که او مجبور شد خواهرش، خان زاده، را به عنوان بخشی از مفاد پیمان صلح، به ازدواج شیبک خان در بیاورد. تنها پس از این، بابر و سربازانش توانستند با امنیت سمرقند را ترک کنند. بدین ترتیب سمرقند، وسواس مادام العمر زندگیش، دوباره از دست رفت. او سپس تلاش کرد بار دیگر فرغانه را پس بگیرد، اما در نبرد آنجا نیز شکست خورد. این شکست باعث شد که بابر نزدیک یک سال با گروهی کوچک از هواخواهانش در ناحیه ای بسیار دور در میان قبایل صحرانشین سُخ و هُشْیار سرگردان و از مهمان نوازی این قبایل برخوردار بود. از سال ۱۵۰۲، او از تمام امیدهایش برای تصرف فرغانه دست کشید، او بدون هیچ چیز مانده بود و مجبور بود شانس خود را در جای دیگر دنبال کند. سرانجام به تاشکند رفت، که توسط عموی مادریش اداره می‌شد، اما خود را کم‌تر از خوش آمدگویی در آنجا نیافت. بابر در این باره نوشت: «در مدت اقامت در تاشکند، متحمل فقر و تحقیر شدیدی شدم. نه کشوری، نه حتی یک امید!». بنابراین، بابر در طی ده سال از زمان رسیدن به حکومت فرغانه، پیروزی‌های کوتاه مدت بسیاری کسب کرد و سپس بدون سرپناه و در تبعید و توسط دوستان و دهقانان کمک می‌شد.


title: بابر

text: کابل توسط عموی پدری بابر، الغ بیگ دوم، اداره می‌شد که درگذشته بود و فقط یک نوزاد به عنوان وارث به جای گذاشت. حکومت این شهر سپس توسط موکین بیک مورد ادعا قرار گرفت که یک قاصب محسوب می‌شد و مخالف مردم محلی بود. در سال ۱۵۰۴، بابر توانست از کوه‌های برفی هندوکش عبور کند و کابل را از دست باقی ماندگان ارغونیان، که مجبور عقب‌نشینی به قندهار شدند، گرفت و تسخیر کرد. با این حرکت، وی پادشاهی جدید به دست آورد، ثروت خود را دوباره برقرار کرد و تا سال ۱۵۲۶ حاکم آن باقی ماند. در سال ۱۵۰۵ بابر به دلیل درآمد کم حاصل از قلمروی کوهستانیش اولین سفر خود را به هند آغاز کرد. وی در خاطراتش می‌نویسد: «میل من به هندوستان ثابت بود. در ماه شعبان، خورشید در برج دلو (ماه بهمن) بود که ما از کابل به هندوستان حرکت کردیم». البته این یک حمله مختصر به سراسر تنگه خیبر بود.


title: بابر

text: در همان سال، بابر با سلطان حسین میرزا بایقرا از هرات، یکی از شاهان تیموری و فامیل دورش، در برابر دشمن مشترک خود، شیبانیان ازبک متحد شد. با این حال، این عمل صورت نگرفت زیرا حسین میرزا در سال ۱۵۰۶ درگذشت و دو پسرش تمایلی به جنگ نداشتند. در عوض، بابر پس از دعوت دو برادر میرزا در هرات ماند. آن زمان هرات پایتخت فرهنگی جهان اسلام شرقی بود. گرچه او از فسادها و تجملات شهر متنفر بود، اما از فراوانی فکری در آنجا شگفت زده شد که به گفته وی «پر از مردان آموخته و همسان» بود. وی با کارهای شاعر چغتایی امیرعلی شیر نوائی آشنا شد و استفاده از چغتایی را به عنوان یک زبان ادبی تشویق کرد. مهارت نوایی با این زبان ممکن است بابر را برای استفاده کردن از این زبان در کتاب خاطراتش تحت تأثیر قرار داده باشد. او دو ماه قبل از مجبور شدن به ترک به دلیل کاهش منابع، در آنجا گذراند. بعدها هرات مورد تصرف شیبانیان قرار گرفت و میرزاها فرار کردند. بابر پس از از دست رفتن هرات تنها فرمانروای سلسله تیموریان شد و بسیاری از شاهزادگان به دلیل حمله ازبکها در غرب به او پناه بردند. او بدین ترتیب عنوان پادشاه (امپراتور) را در بین تیموریان به عهده گرفت - اگرچه این عنوان در مقایسه با سرزمینهای تحت تصرفش ناچیز بود، اما کابل خودش در معرض خطر بود و ازبکها همچنان یک تهدید بزرگ بودند.. او در سال ۱۵۰۸ قندهار را از دست ارغونیان به درآورد. بابر در طی یک شورش پنهانی موفق به سرکوب آن شد، اما دو سال بعد طی یک شورش توسط ژنرال‌های برجسته ارتشش بابر را از کابل بیرون راندند، بابر با تعدادی از همراهانش از کابل فرار کرد. اما بزودی بازگشت و مجدداً کابل را تسخیر و دوباره از شورشیان بیعت گرفت. در همین حال، شاه شیبانی در سال ۱۵۱۰ توسط اسماعیل اول، شاه شیعه صفوی ایران، شکست خورد و کشته شد.


title: بابر

text: بابر و بازماندگان تیموریان از این فرصت برای تسخیر سرزمین‌های اجدادی خود استفاده کردند. طی چند سال بعد، بابر و شاه اسماعیل در تلاش برای به دست گرفتن بخش‌هایی از آسیای میانه، مشارکت ایجاد کردند. در ازای کمک اسماعیل، بابر قول داد در عوض کمک اسماعیل، سکه‌ای به نام او ضرب کند و نام او را در خطبه بیاورد. بنابراین، در سال ۱۵۱۳، پس از آنکه برادرش ناصر میرزا را به حکومت کابل واگذار کرد، وی موفق شد سمرقند را فتح کند. او همچنین بخارا را نیز تصرف کرد. بابر در اکتبر ۱۵۱۱ دوباره سمرقند را به تصرف درآورد، اما به عنوان دست نشانده شاه اسماعیل فرمان می‌راند و حتی تظاهر به تشیع می‌کرد، و احتمالاً به نام ولی‌نعمت خود پادشاه صفوی سکه هم می‌زد (شواهد سکه‌شناسی در این باره قطعیت ندارد). تظاهر او به مذهب شیعه موجب شد که عامه مردم سمرقند از او روی بگردانند، و وقتی که در صفر ۹۱۸ در کُل مَلک از ازبکها شکست خورد نتوانست سمرقند را نگاه دارد، و سرانجام پس از آنکه نجم ثانی سردار صفوی در سوم رمضان ۹۱۸ در غُجُدوان مغلوب ازبکان شد، بابر او را رها کرد و از تصرف سمرقند منصرف شد، و این آخرین تلاش او برای تسلط بر این شهر بود که سخت بدان دلبستگی داشت. شاه اسماعیل خواهر بابر، خان زاده، که در زندان به سر می‌برد و مجبور به ازدواج با شیبک خان شده بود، به بابر ملحق کرد. بابور بابر پس از دو سال زندگی پرمخاطره و سرگردانی در ناحیه قُنْدُز، به کابل بازگشت، که از آن پس پایگاهی برای لشکرکشی‌های پر امید او به شرق و جنوب بود. کوشش‌های مکرر او برای بازپس گرفتن قندهار از ارغونها به مذاکراتی در می ۱۵۲۲ انجامید که در نتیجه آن شهر به تصرف درآمد. بابر پس از تصرف قندهار با پشتکار بیشتر متوجه هندوستان شد. ادامه حکومت وی تا شروع یورش‌هایش به هند، عمدتاً درگیر سرکوب شورش‌های بی‌اهمیت قبایل افغان، اشراف تیموری و نزدیکانش گذشت، به اضافه یورش‌های گسترده‌ای در کوه‌های شرقی. بابر علی‌رغم اینکه دوران حکومتش نسبتاً صلح آمیز بود شروع به نوسازی و آموزش ارتش خود کرد.


title: بابر

text: ارتش صفوی به رهبری نجم ثانی غیرنظامیان را در آسیای مرکزی قتل‌عام کرد و سپس به دنبال کمک بابر آمدند و بابر به آنها توصیه کرد از ادامه جنگ دست بکشند. اما صفویان به این حرف گوش نکردند و در نبرد غجدوان توسط عبیدالله خان ازبک شکست خوردند و نجم ثانی کشته شد و ایرانیان برای همیشه ماوراءالنهر را از دست دادند.


title: بابر

text: روابط اولیه بابر با عثمانی‌ها ضعیف بود زیرا سلطان عثمانی سلیم اول به رقیب او عبیدالله خان توپ‌های قدرتمند و تفنگ می‌داد. در سال ۱۵۰۷، هنگام سفارش به پذیرفتن سلیم اول به عنوان حاکم تابع خود، بابر امتناع کرد و سپاهیان قزلباش را به منظور مقابله با نیروهای عبیدالله خان در نبرد غجدوان جمع کرد. در سال ۱۵۱۳، سلطان سلیم با بابر آشتی کرد (از بیم اینکه او به صفویان بپیوندد)، توپخانه استاد علی قلی و مصطفی رومی تیرانداز ماهر، و بسیاری از ترک‌های عثمانی را به منظور کمک به بابر در فتوحاتش اعزام کرد. این کمک خاص پایه روابط آینده گورکانیان و عثمانی شد. بابر از آنها، همچنین تاکتیک استفاده از تفنگها و توپهای جنگی در میدان جنگ (و نه فقط در محاصره) را فرا گرفت، که اینها به او مزیت مهمی در پیشرویی در هندوستان می‌داد و باعث پیروزی‌هایش شد.


title: بابر

text: بابر هنوز قصد فرار از ازبک‌ها را داشت و او هند را به جای بدخشان، که در شمال کابل بود، به عنوان مقر خود انتخاب کرد. او نوشت: «در حضور چنین قدرت و توان، ما مجبور شدی جایی برای خودمان بیندیشیم و در این بحران و در شکاف زمانی که آنجا بود، فاصله بیشتری بین ما و دشمنان قوی ایجاد کرد». پس از سومین باخت سمرقند، بابر توجه کاملی به فتح شمال هند داشت و یک لشکرکشی ترتیب داد؛ او در سال ۱۵۱۹ به رودخانه چناب در پاکستان رسید. تا سال ۱۵۲۴، هدف او این بود که حکومت خود را در پنجاب گسترش دهد، که عمدتاً میراث نیاکان تیمور خود را برآورده می‌کرد. در آن زمان قسمت‌هایی از شمال هند تحت حکومت ابراهیم لودی از خاندان لودی بود، اما امپراتوری در حال فروپاشی بود. او از دولت خان لودی، فرماندار پنجاب و علاءالدین عموی ابراهیم دعوت‌هایی برای ورود به هند دریافت کرد. او سفیر خود را به ابراهیم فرستاد و ادعا کرد که وارث قانونی تاج و تخت پنجاب است، اما سفیر در لاهور بازداشت شد و چند ماه بعد آزاد شد.


title: بابر

text: بابور در سال ۱۵۲۴ برای لاهور، در پنجاب، شروع به کار کرد اما فهمید که دولت خان لودی توسط نیروهای اعزام شده توسط ابراهیم لودی رانده شده‌است. بابر در سال ۱۵۲۴ به لاهور، در پنجاب، حرکت کرد اما متوجه شد که دولت خان لودی توسط نیروهای اعزامی ابراهیم لودی رانده شده‌است. هنگامی که بابر به لاهور وارد شد، ارتش لودی به بیرون لشکر کشید و منهدم شدند. پس از آن، بابر چهار روز شهر را برای غارت سربازانش آزاد گذاشت و و ساختمانها و بازارهای آن سوخت و ویران شد، سپس به سمت دیبالپور حرکت کرد و عالم خان، عموی شورشی دیگر ابراهیم خان را به عنوان فرماندار قرار داد. عالم خان به سرعت سرنگون شد و به سمت کابل گریخت. در پاسخ، بابوپر عالم خان را با نیروهایی تأمین کرد که بعداً با دولت خان لدی پیوستند و به همراه حدود ۳۰٬۰۰۰ سرباز، ابراهیم لودی را در دهلی محاصره کردند. او به راحتی لشکر عالم خان را شکست داد و بابر فهمید که لودی اجازه نخواهد داد او پنجاب را اشغال کند.


title: بابر

text: در ماه نوامبر ۱۵۲۷، در پیشاور به بابر خبر رسید که دولت خان لودی هر دو طرف را تغییر داده و علاءالدین خان را بیرون رانده‌است. پس از آن، بابر به لاهور رفت تا با دولت خان لودی مقابله کند. دولت تسلیم شد و مورد عفو قرار گرفت؛ بنابراین پس از طی سه هفته عبور از رود سند، بابر ارباب پنجاب شد.


title: بابر

text: بابور از طریق سیریندوز به دهلی رفت. وی در ۲۰ آوریل ۱۵۲۶ به پانی پات رسید و در آنجا با ارتش پرشمار ابراهیم خان لودی با حدود ۱۰۰۰۰۰ سرباز و ۱۰۰ فیل دیدار کرد. در نبردی که از روز بعد آغاز شد، بابور از تاکتیک تولوگما استفاده کرد، سپاه ابراهیم لودی را محاصره کرد و آن را مجبور کرد مستقیماً با آتش توپخانه ای روبرو شود و همچنین فیل‌های جنگی را بترساند. ابراهیم لدی در طول نبرد کشته شد و بدین ترتیب سلسله لودیان پایان یافت.


title: بابر

text: بابر در خاطراتش دربارهٔ پیروزی خود نوشت:


title: بابر

text: پس از نبرد، بابر دهلی و آگرا، تاج و تخت قلمرو لودی را اشغال کرد و پایه و اساس حکومت گورکانیان در هند را پی‌ریزی کرد. با این حال، پیش از اینکه به فرمانروای شمال هند تبدیل شود، باید رقبای خود را شکست دهد، مانند رانا سانگا.


title: بابر

text: نبرد بین بابر و حاکم راجبوت میوار، رانا سانگا در ۱۷ مارس ۱۵۲۷ آغاز شد. رانا سانگا می‌خواست بابر را، که او را یک متجاوز خارجی می‌دانست، سرنگون کند و قلمروهای آگرا و دهلی را ضمیمه مناطق راجپوت‌ها کند. او توسط روسای افغان مورد حمایت قرار گرفت که احساس می‌کردند بابر، با امتناع از عمل کردن به وعده‌هایی که به آنها داده‌است، آنهارا فریب می‌دهد. بابر پس از دریافت اخبار مربوط به پیشروی رانا سانگا به سمت آگرا، موقعیت دفاعی در خانوا (در حال حاضر در ایالت راجستان هند) گرفت و از آنجا که امیدوار بود بعداً حمله ای متقابل انجام دهد. طبق گفته ک.و. کریشنا رائو، بابر به دلیل فرماندهی برتر و تاکتیک‌های مدرن خود، در این نبرد پیروز شد. این نبرد یکی از اولین نبردهایی در هند بود که در آن از توپ و تفنگ استفاده شد. رائو البته خاطرنشان می‌کند که خیانت نیز در این نبرد کم تأثیر نبود. چنان‌که رئیس هندوان، سیلهادی، با ارتش ۶۰۰۰ نفره اش به اردوی بابر پیوست.


title: بابر

text: این نبرد پس از جنگ خانوا رخ داد. رانا سانگا پس از شکستش از بابر در پی تجدید قوا برآمد. بابر که از این خبر دار شد و تصمیم گرفت با تحمیل شکست به یکی از وفادارترین متحدانش، مدینی رائو، که حاکم مالوا بود، رانا را منزوی کند.


title: بابر

text: با رسیدن به چاندری، در ۲۰ ژانویه ۱۵۲۸، بابر در ازای چاندری به عنوان یک توافق صلح، شمس‌آباد را به مدینی رائو پیشنهاد کرد، اما این پیشنهاد رد شد و مدینی ترجیح داد در جنگ بمیرد. قلعه بیرونی چاندری در شب توسط ارتش بابور گرفته شد و صبح روز بعد قلعه فوقانی تسخیر شد. بابر خود ابراز تعجب کرد که قلعه فوقانی طی یک ساعت از حمله نهایی سقوط کرده‌است. مدینی که شکست را حتمی می‌دانست مراسم جوهار را، که طی آن زنان و کودکان درون قلعه خود را قربانی می‌کردند تا به دست دشمن نیفتند، را برگزار کرد. تعداد کمی از سربازان نیز در خانه مدینی رائو جمع شده و اقدام به کشتن یکدیگر در خودکشی جمعی کردند. به نظر نمی‌رسد این فداکاری بابر را، که هیچوقت در زندگینامه اش دشمن را مورد تحسین قرار نمی‌داد، تحت تأثیر قرار داده باشد.


title: بابر

text: بابر ابراهیم شاه لودی را، در سال ۱۵۲۶، شکست داد و کشت. بابر به مدت چهار سال حکومت کرد و پس از وی پسرش همایون، با وجود یک وقفه کوتاه که سلطنتش توسط سلسله سوری‌ها غضب شده بود، حکومت کرد. در طول حکومت ۳۰ ساله پدر و پسر، خشونت مذهبی در هند ادامه یافت. آثار این خشونت‌ها در ادبیات سیک‌ها در قرن شانزدهم یافت می‌شود. خشونت بابر، پدر همایون، در دهه ۱۵۲۰، توسط گورو ناناک مورد مشاهده قرار گرفته بود که در چهار سرود دربارهٔ آنها اظهار نظر می‌کرد. مورخان معتقدند دوره خشونت مذهبی در اوایل دوره گورکانی منجر به درونگرایی و سپس تبدیل از صلح جویی به ستیزه‌جویی برای دفاع از خود در سیکشیسم شده‌است.


title: بابر

text: بنابر خاطرات بابر، توزک بابری، لشکرکشی‌های بابر در شمال غربی هند، هندوها و سیک‌های بت‌پرست و کلا فرقه‌های کافر زیادی را (در اینجا منظور هر فرقه ای است جز اسلام سنی) مورد هدف قرار داده و تعداد بی شماری از این مردم این فرق قتل‌عام شدند به طوری که درکنار هر اردوگاه مسلمانی، برج‌هایی از جمجمه‌های کافران ساخته می‌شد. خاطرات بابر علاوه بر کشته شدن هندوها توسط مسلمانان در میدان جنگ، قتل‌عام روستاها و شهرهای هندو نشین را توسط مسلمانان ثبت می‌کند.


title: بابر

text: هیچ توضیحی در مورد ظاهر بدنی بابر وجود ندارد، مگر از نقاشی‌هایی که در ترجمه بابرنامه تهیه شده که مربوط به زمان اکبرشاه است. بابر در زندگینامه خود ادعا کرد که از نظر جسمی قوی است و از نظر بدنی متناسب است و در هر رودخانه بزرگی که با آن روبرو شده بود، از جمله دو بار در رودخانه گنگ در شمال هند، شنا کرده‌است.


title: بابر

text: برخلاف پدرش، او گرایشهای زهد و پرهیز داشت و علاقه چندانی به خانمها نداشت. در ازدواج اول خود، او نسبت به عایشه سلطان بگوم «خجالتی» بود، بعداً محبت خود را نسبت به او از دست داد. با این حال، بابر در طی سالها چندین همسر و صیغه دیگر به دست آورد و همان‌طور که برای یک شاهزاده لازم بود، وی توانست از تداوم نسل خود اطمینان حاصل کند. همسر اول بابر، عایشه سلطان بیگم، پسر عموی پدری وی، دختر سلطان احمد میرزا، برادر پدرش بود. او هنگام خیانت به بابور، که خود او پنج ساله بود، شیرخوار بود. آنها یازده سال بعد (۱۴۹۸–۹۹) ازدواج کردند. این زوج یک دختر به نام فخر-اون-نیسا داشتند که طی یک سال در سال ۱۵۰۰ درگذشت. سه سال بعد، پس از اولین شکست بابر در فرغانه، عایشه او را ترک کرد و به خانه پدرش بازگشت. در سال ۱۵۰۴، بابور با زینب سلطان بیگم ازدواج کرد، که در طی دو سال بدون فرزند درگذشت. در دوره ۱۵۰۶–۰۸، بابر با چهار زن، مهام بیگم (در سال ۱۵۰۶)، معصومه سلطان بیگم، گلروخ بیگم و دلدار بیگم ازدواج کرد. بابور از طرف مهام بگوم چهار فرزند داشت که تنها یک کودک زنده مانده بود. این پسر بزرگترین و وارث او، همایون بود. معصومه سلطان بیگم در هنگام زایمان درگذشت. سال درگذشت او اختلاف دارد (یا ۱۵۰۸ یا ۱۵۱۹). گلروخ برای بابر دو پسر به نام‌های کامران و عسکری به دنیا آورد و دلدار بیگم مادر کوچکترین پسر بابر، هندل بود. بابر بعداً با مبارکه یوسف زی، زن پشتون قبیله یوسف زی ازدواج کرد. گلنار آقاچه و نرگول آقاچه دو برده چرکس بودند که به عنوان هدایای طهماسپ شاه صفوی، شاه ایران به بابر داده شده بودند. آنها «بانوان به رسمیت شناخته شده خانواده سلطنتی» شدند.


title: بابر

text: بابر در زمان حکومت خود در کابل، هنگامی که زمان صلح نسبی وجود داشت، علایق خود را در زمینه ادبیات، هنر، موسیقی و باغبانی دنبال کرد. پیش از این، او هرگز الکل نمی‌نوشید و هنگام اقامت در هرات از آن اجتناب می‌کرد. در کابل، نخستین بار در سی‌سالگی آن را چشید. وی سپس به‌طور مرتب مشروب می‌خورد، مهمانی‌های شراب را میزبانی می‌کرد و تریاک نیز مصرف می‌کرد. اگرچه دین در زندگی او جایگاه اصلی را داشت، بابر نیز شعر یکی از معاصران خود را نقل می‌کرد: «من مست هستم، افسر. وقتی هوشیار هستم مرا مجازات کن». وی درست دو سال قبل از مرگش به دلایل سلامتی قبل از نبرد خانوا، نوشیدن را ترک کرد و خواستار این شد که دربار او نیز همین کار را انجام دهد. اما او کشیدن تریاک را متوقف نکرد و حس شوخ‌طبعی خودرا از دست نداد. وی نوشت: «همه از نوشیدن پشیمان می‌شوند و توبه می‌کنند (از پرهیز مصرف شراب). من نیز توبه کردم و از این پشیمان شدم».


title: بابر

text: ۱. بابرنامه


title: بابر

text: ظهیرالدین محمد بابر خدمات برجسته‌ای به‌علم و ادب نمود. مجموعه کاملی از یادداشت‌های بابر بدست ما رسیده که به بابرنامه معروف است و در آن به‌زبان ترکی جغتائی شرح‌حال زندگی خود، فتوحات و رسم جهانداری را آورده‌است. این کتاب بعدها توسط عبدالرحیم خان جانان و به فرمان اکبر شاه بزرگترین امپراتور هند و از نوادگان بابر به فارسی برگردانده شد که به توزوک بابری معروف است.


title: بابر

text: ۲. عروض رساله سی (رساله سی عروض)


title: بابر

text: مدتها از طریق بابرنامه و برخی از نسخه‌های دیوان بابر و منتخب التواریخ بَداؤنی معلوم شده بود که بابر رساله‌ای در عروض به زبان جغتایی نوشته‌است. اما این رساله تا ۱۹۲۳ که محمد فؤاد کوپریلی نسخه دستنویس آن را در پاریس پیدا کرد، شناخته نشده بود. این رساله با آثاری از این نوع که به زبان فارسی نوشته شده اختلاف چندانی ندارد، ولی در باب برخی از قوالب عروضی که شاعران ترک به کار برده‌اند، اطلاعات موجود در این کتاب از آنچه در میزان الاوزان نوایی آمده کامل‌تر است و اهمیتش نیز در همین است. بابر مثال‌هایی از اوزان و بحور رایج ترکی و فارسی آورده و گاهی هم مثال‌هایی از شعر خود در آن‌ها گنجانده‌است، اما شواهدی که از بحور ابداعی خود آورده صرفاً ترکی است. بابر در پایان دیوان خود اشاره می‌کند که رساله عروض را دو یا سه سال پیش از فراغت از فتحِ هندوستان (ح ۹۳۲–۹۳۴) به پایان رسانده‌است.


title: بابر

text: ۳. مُبَیَّن


title: بابر

text: رساله‌ای در قالب مثنوی در بحر خفیف مخبون (فَعِلاتُن مَفاعِلُن فَعِلُن) که بنابر آنچه در عروض رساله سی آمده، در ۹۲۸/۱۵۲۱ خاتمه یافته‌است. او در این رساله، هم به مباحثی در فقه حنفی و هم به موضوعاتی در باب لشکرکشی پرداخته‌است. این کتاب صرفاً جنبه تعلیمی و آموزشی دارد و از هرگونه اهمیت هنری خالی است، اما از مطاوی آن استنباط می‌شود که بابر به علم فقه عنایت داشته و در مذهب حنفی راسخ بوده‌است. مستشرقان تا این اواخر رساله مبین را ذیل عنوان «مُبین» می‌شناختند و آ.س. بِورِیج هم نام آن را چنین ضبط کرده، هر چند او اشاره می‌کند که مورخان هندی از جمله ابوالفضل علاّمی و بداؤنی عنوان کتاب را «مُبَیَّن» خوانده‌اند. در حقیقت «مُبین» نام تفسیری بر همین مثنوی است که شیخ زین، منشی بابر، آن را تألیف و تنظیم کرده‌است.


title: بابر

text: ۴. ترجمه رساله والدیه


title: بابر

text: رساله‌ای است در اخلاق صوفیه، تألیف خواجه عبیدالله اَحرار، صوفیِ بزرگِ آسیای مرکزی و مرشد روحانی تیموریان. چنان‌که از عنوان آن پیداست، خواجه عبیدالله آن را با اصرارِ پدرِ خود نگاشته‌است. بابر آن را در ۹۳۵/۱۵۲۹ به ترکی جغتایی برگردانده و هم‌اکنون ضمیمه دیوان اوست. این رساله منظوم و در قالب مثنوی است و در ۲۴۳ بیت، در بحر رمل (فَعِلاتُن فَعِلاتُن فَعِلُن)، سروده شده‌است. با اینکه اشعار آن ساده و مطبوع است، ارزش هنری چندانی ندارد و اهمیت آن از لحاظ دلالت بر گرایش بابر به تصوف است.


title: بابر

text: ۵. دیوان شعر


title: بابر

text: قسمت اعظم اشعار دیوان بابر به ترکی است، اما چند شعر فارسی هم در آن آمده‌است. انواع شعر او عبارت است از: غزل، مثنوی، رباعی، قطعه، تیوغ (از قوالب شعری خاصِ زبان ترکی)، معما، و مفردات. بابر به فارسی و ترکی (ازبکی) شعر می‌گفته‌است. این نمونه‌ابیات از اوست:


title: بابر

text: همچنین


title: بابر

text: معنی


title: بابر

text: اشعار فراوانی در دیوان مشاهده می‌کنیم که در بابرنامه به سرودن آن‌ها اشاره شده‌است. نسخه‌های موجود دیوان بابر براساس نظم قدیمی معمول در دیگر دیوانها تدوین نشده‌است و اشعار بی هیچ ترتیب آشکاری در آن ضبط گردیده‌است. بابر در فن شعر از هیچ‌یک از شاعران جغتایی قرن نهم/ پانزدهم، حتی از نوایی، فرودست تر نیست. او عقاید و عواطف خود را به زبانی ساده و سبکی خالی از تکلف بیان می‌کند. در دیوانش ترانه‌های عاشقانه و صوفیانه و خَمریّه، و شعرهایی با مضامین عادی روزمره در کنار یکدیگر قرار گرفته‌است. شعر بابر تاحدی از شعر شاعران متقدم به‌ویژه نوایی متأثر است، اما از هرگونه تقلید صرف عاری است. با این‌که بابر تا حدی به شعر متصنّع و هنرنمایی‌های شاعرانه گرایش داشته و با این‌که به تبعیت از سنتِ رایج ادبیات ترکی و فارسی در آن روزگار، معمیّات بسیار نیز سروده‌است (۵۲ معمّا در دیوانش آمده‌است)، قسمت اعظم اشعارش ساده و بی پیرایه و طبیعی است. در دیوانش تعدادی تیوغ به چشم می‌خورد. رباعیات معدودش در نهایت شیوایی است، و در میان «تورکو» (= ترکی)ها یا ترانه‌های عامیانه‌اش، یک قطعه شعر هجایی نیز هست. بابر شعر فارسی نیز می‌سرود و در دیوانش بیش از بیست قطعه شعر فارسی وجود دارد، اما علاقه‌اش به زبان مادری موجب شده که شعر جغتایی را به شعر فارسی رجحان دهد. علاوه بر این، غالباً در اشعارش به ارزش قوم ترک اشاره دارد و افتخار می‌کند که خود فردی از آنان است. بابر در این باره از آن جریان فکری و ادبی خاص تبعیت می‌کند که در طول قرن پیش با نوایی آغاز شده بود و علاوه بر خراسان، در همه دربارهای تیموریان سخت مورد عنایت بود. نفوذ ادبی بابر موجب شد که گروهی شاعرِ جغتایی سرای، هم در میان فرزندان او و هم در میان درباریانِ ایشان ظهور کند. به هر حال، مسلّم است که در تاریخ ادبیات باید در میان سرایندگان شعر جغتایی پس از نوایی مقامی والا به بابر اختصاص یابد.


title: بابر

text: بابر در هندوستان و خراسان راه‌ها و کاروانسراهای بیشمار به‌وجود آورده و به‌عمران و آبادی بسیار خدمت کرد.


title: بابر

text: هویت مادر یکی از دختران بابر، گلرخ بیگم مورد اختلاف است. مادر گل رخ ممکن است دختر سلطان محمود میرزا توسط همسرش پاشا بگوم بوده باشد که در منابع ثانویه از وی به عنوان صالحه سلطان بگم یاد می‌شود، اما این نام در بابرنامه یا آثار گل بنان بیگم ذکر نشده‌است که بر وجود داشتن او تردید ایجاد می‌کند. این زن ممکن است اصلاً وجود نداشته باشد یا حتی ممکن است همان زنی باشد که دیلدار بیگم نام دارد.


title: بابر

text: بابر از همسرانش فرزندان زیادی داشت مجموع سال‌های سلطنت محمد بابُر به ۳۸ سال بالغ گردید. وی در ۲۶ دسامبر ۱۵۳۰ / ۹۳۷ ه.ق در سن ۴۹ سالگی در اگرای هندوستان درگذشت. او را در ابتدا در شهر جمنه در باغچه‌ای موسوم به «نورافشان» بخاک سپرده بودند، در زمان شاه جهان استخوان‌های او را به کابل منتقل ساخته برای او در خارج شهر آرامگاه مجللی ساختند. پس از او پسر بزرگش همایون جانشینش گردید.


title: بابر

text: به‌طور کلی محققان به توافق رسیده‌اند که بابر، به عنوان یکی از بازماندگان تیموریان، نه تنها تحت تأثیر فرهنگ ایرانی بود بلکه در شبه قاره هند نیز این فرهنگ را گسترش داد. وی به عنوان یکی از وارثان تمدن باشکوه تیموری ظهور کرد و آثاری از جنبه‌های اسلامی، هنری، ادبی و اجتماعی در هندوستان به جای گذاشت.


title: بابر

text: به عنوان مثال ف. لهمن، در دانشنامه ایرانیکا، اظهار می‌دارد:


title: بابر

text: با وجود تمام استفاده‌های اقوام آسیای میانه امروزه برای تصاحب بابر و مردم آسیای میانه آن زمان تمام این ادعاها بی اساس و غیرعادی می‌باشد. با تمام اینها، منابع و کتب زمان ازبکستان شوروی بابر را یک ازبک تبار می‌دانند. در همان زمان، طی دوران ازبکستان شوروی، دانشمندان ازبک بسیاری به دلیل ایدئال کردن و ستایش بابر و دیگر شخصیت‌های تاریخی چون علی شیر نوایی، تحت سانسور قرار گرفتند. بابر در ازبکستان یکی از قهرمانان ملی تلقی می‌شود. در ۱۴ فوریه ۲۰۰۸، تمبرهایی به نام وی به منظور بزرگداشت ۵۲۵ سالگرد تولد وی این کشور صادر شد. بسیاری از اشعار بابور به آهنگهای عامیانه ازبک تبدیل شده‌است، به ویژه توسط شیرالی چورایف، خواننده مشهور ازبک. برخی منابع ادعا می‌کنند که بابر یک قهرمان ملی در قرقیزستان نیز است. در اکتبر ۲۰۰۵، پاکستان موشک کروز بابر (حتف-۷ نیز نامیده می‌شود) را، که به افتخار او نامگذاری شده‌است، توسعه داد.


title: بابر

text: یکی از ویژگی‌های ماندگار زندگی بابر این بود که وی زندگی‌نامه ای مفید نوشته، که از نظر نثر نیز بسیار ارزشمند است، به نام بابرنامه را از خود باقی گذاشته‌است. به نقل از هنری بوردیج و استنلی لین پول:


title: بابر

text: به قول خودش، «خواسته من این است، هیچ کاری علیه برادران خود انجام ندهید، حتی اگر آن‌ها سزاوار آن باشند.» همچنین «سال نو، بهار، شراب و معشوق شادی آور است. بابر شادمانی می‌کند، زیرا دنیا برای کسی بار دیگر نیست.» نقش صفویه در حکومت گورکانیان هند


title: موزه عکسخانه

text: موزهٔ عکسخانهٔ شهر به عنوان اولین موزهٔ تخصصی تاریخ عکاسی در خاورمیانه شناخته شده‌است. این موزه وابسته به سازمان فرهنگی هنری شهرداری تهران است. عملیات تغییر کاربری و به‌سازی ساختمان این موزه از سال ۱۳۷۳ آغاز و و به همت مرحوم بهمن جلالی در ۲۸ اردیبهشت ۱۳۷۴ هم‌زمان با روز جهانی موزه در فضایی با مساحت۲۵۰ مترمربع افتتاح شد.


title: موزه عکسخانه

text: موزهٔ عکسخانهٔ شهر با موضوع تخصصی تاریخ عکاسی ایران گنجینه‌ای از عکس و سایر میراث تصویری عکاسی (کارت پستال، نگاتیوهای شیشه‌ای و …)، دوربین‌ها و سایر ابزار و ادوات عکاسی است. فضای داخلی موزهٔ عکسخانهٔ شهر در سال ۱۳۹۴ بازسازی و مرمت شد. تغییرات فراوانی در فضای داخلی آن اتفاق افتاد و کتاب‌خانهٔ آن به فضایی مستقل و تازه اضافه شده نقل مکان کرد. پس از این نوسازی و طرح توسعهٔ جدید مساحت موزهٔ عکسخانهٔ شهر به ۲۷۵ مترمربع افزایش یافت.


title: موزه عکسخانه

text: مجموعه آثار موزه شامل دو بخش است: دوربین‌ها، ابزار و ادوات مختلف عکاسی و بخش دیگر شامل عکس‌ها، کارت پستال‌ها و نگاتیوهای شیشه‌ای.


title: موزه عکسخانه

text: انواع مختلف دوربین‌های عکاسی قدیمی با سه قطع بزرگ، متوسط و کوچک در این موزه نگهداری و نمایش داده می‌شود از جمله:


title: موزه عکسخانه

text: دوربین‌های استودیویی


title: موزه عکسخانه

text: دوربین‌های جعبه‌ای


title: موزه عکسخانه

text: دوربین‌های فانوسی


title: موزه عکسخانه

text: دوربین‌های استریوسکوپ یا جهان‌نما


title: موزه عکسخانه

text: دوربین‌های فیلم فوری


title: موزه عکسخانه

text: انواع دوربین‌های رفلکس و غیر رفلکس تک لنزی و دولنزی


title: موزه عکسخانه

text: دوربین‌های دولنزی انعکاسی


title: موزه عکسخانه

text: دوربین‌های مینیاتوری


title: موزه عکسخانه

text: علاوه بر این‌ها سایر ابزار و ادوات عکاسی از جمله آگراندیسمان، کاغذهای عکاسی، مواد چاپ و ظهور، مخازن فیلم و قیدهای کنتاکت، انواع نورسنج، سه‌پایه، لنز، فلاش و ابزار رتوش و هم‌چنین تعداد محدودی از اولین نمونه‌های دوربین فیلم‌برداری و نیز پروژکتورهای پخش فیلم و اسلاید نیز در این مجموعه بدیع و باارزش به چشم می‌خورد.


title: موزه عکسخانه

text: تعداد بسیار زیادی از اولین نمونه عکس‌های تاریخ عکاسی ایران در این موزه جمع‌آوری شده که بخش عمده آن متعلق به دوران قاجار و دوران پهلوی اول است. اختراع رسمی عکاسی در سال ۱۸۳۹ میلادی در آکادمی علوم فرانسه به ثبت می‌رسد و سه سال بعد وارد ایران می‌شود. این پدیدهٔ فنی و هنری خیلی زود به ایران آمد و به عبارتی ساده‌تر می‌توان گفت عکاسی در ایران تقریباً قدمتی معادل کشورهای اروپایی دارد و در حال حاضر تعداد زیادی از عکس‌های قدیمی آن دوران در موزهٔ عکسخانهٔ شهر نگهداری می‌شود.


title: موزه عکسخانه

text: تعداد بسیاری از نگاتیوهای قدیمی با ابعاد بزرگ و کوچک نیز در موزه موجود است که در این میان نگاتیوهای شیشه‌ای ارزش فراوانی در تاریخ عکاسی دارند، از مجموعه نگاتیوهای شیشه‌ای موجود در موزه می‌توان به مجموعهٔ محمدحسن میرزا آخرین ولیعهد قاجار و هم‌چنین مجموعه نگاتیوهای شیشه‌ای احمدخان ملک ساسانی اشاره کرد.


title: موزه عکسخانه

text: موضوع‌های عکس‌ها و نگاتیوها مختلف است از جمله پرتره‌های خانوادگی (کودکان و …) مناظر و ابنیه تاریخی، مبارزین و مجاهدین، مردم عادی و … که برخی دارای نوشته و مهر عکاس اند از جملهٔ این عکاسان معیرالممالک، عبدالله میرزا قاجار، میرزا ابراهیم خان صنیع السلطنه، میرسیدعلی، آنتوان سوریوگین، روسی خان، ماشاالله خان، برادران خاچاطوریان، آقایانس، خانواده چهره‌نگار و … هستند و البته تعداد بسیاری از عکس‌ها و نگاتیوها بدون هیچ نام و نشانی از عکاس و افراد درون تصویر به یادگار مانده‌اند. در میان تصاویر چاپی قدیمی علاوه بر عکس‌ها، کارت پستال‌های‌های قدیمی نیز به چشم می‌خورد که گاه خود یک مجموعهٔ با ارزش را تشکیل می‌دهند از جمله کارت پستال‌های مشروطه و ….


title: موزه عکسخانه

text: مجموعهٔ اشیاء موزه به تناوب خریداری یا توسط افراد علاقه‌مند به موزه اهدا شده‌است که تک تک اشیا پس از تأیید با ورود به مجموعه به ثبت موزه‌ای رسیده و شناسنامه‌دار شده‌اند. اتفاقاً یکی از مواردی که در شناسنامهٔ اموال آورده شده نام اهداکننده یا فروشنده آن شئی است که برای همیشه ثبت می‌شود، در واقع این مستندسازی اشیاء برای ایجاد یک سیستم مطمئن به منظور حفاظت از اموال صورت می‌گیرد که از بُعد پژوهشی و تحقیقاتی نیز منبع اصلی است زیرا عکس‌ها و تک تک اشیای موجود دارای ارزش تاریخی، هنری و سایر جنبه‌های مختلف تحقیقاتی هستند.


title: موزه عکسخانه

text: بخش‌های مختلف موزه عبارتند از:


title: موزه عکسخانه

text: برای اشیایی که در معرض نمایش نیستند و البته به صورت دوره‌ای با اشیاء درون سالن‌های نمایشگاهی جابه‌جا می‌شوند.


title: موزه عکسخانه

text: این دو نمایشگاه محل قرارگیری اشیاء موزه، شامل عکس‌های قدیمی و دوربین‌ها است. این دو نمایشگاه چیدمان مشخصی برحسب نوع و سیرتاریخی دارند. علاوه بر نمایشگاه‌های ثابت موزه، برگزاری نمایشگاه‌های متغیر یا دوره‌ای نیز از جمله فعالیت‌های موزه است.


title: موزه عکسخانه

text: محلی برای گردهمایی‌ها و گفت‌وگوهایی مرتبط با موضوع موزه.


title: موزه عکسخانه

text: در واقع یکی از اهداف موزه عکسخانه شهر گردآوری، عرضه کتب، مجلات و نشریات تخصصی منتشر شده اعم از فارسی و انگلیسی در زمینه عکاسی است.


title: موزه عکسخانه

text: موزه نیز تعدادی عنوان کتاب با موضوع و هویت اصلی خودش چاپ کرده‌است.


title: موزه عکسخانه

text: میدان هفت تیر- خ بهار شیراز -میدان بهار شیراز


title: ضریب انبساط حجمی

text: در فیزیک پایه کمیت ضریب میانگین انبساط حجمی (نماد:"β") به صورت زیر تعریف می‌شود:β=3α


title: ضریب انبساط حجمی

text: تغییر حجم در واحد حجم بخش بر تغییر دما=  formula_1


title: ضریب انبساط حجمی

text: این تعریف برای فرآیندهای فشار ثابت در نظر گرفته می‌شود. اکنون با اعمال شرط حدی «میل T∆ به سمت صفر» خواهیم داشت: در فشار ثابت formula_2


title: ضریب انبساط حجمی

text: که در آن "بتاً (B) ضریب لحظه‌ای انبساط حجمی است.


title: ضریب انبساط حجمی

text: گفتنی است آزمایش‌های بسیاری وجود دارند که مستقل بودن ضریب انبساط حجمی از تغییرات فشار را نشان می‌دهند؛ و نیز ناچیز بودن تغییرات بتا در اثر تغییرات دما. از این رو می‌توان «بتاً را در یک گسترهٔ کوچک دما ثابت پنداشت. یکای β»بر کلوین" است.ضریب انبساط حجمی (β) و ضریب تراکم همدما (κ).


title: ضریب تراکم‌پذیری همدما

text: ضریب تراکم‌پذیری همدما اثر تغییر فشار بر حجم یک سیستم هیدرواستاتیکی است. هنگامی که دما ثابت نگه داشته شود، این کمیّت با نماد formula_1 نشان داده می‌شود و به صورت زیر تعریف می‌شود(در دمای ثابت):


ضریب تراکم‌پذیری همدما


title: ضریب تراکم‌پذیری همدما

text: یکای ضریب تراکم‌پذیری عکسِ فشار است و می‌توان آن را بر حسب یکاهای یک بر پاسکالP/۱ یا یک بر بار bar/۱ اندازه گرفت. مقدارِ κ برای موادّ جامد و مایع خیلی کم با دما و فشار تغییر می‌کند، به گونه‌ای که اغلب می‌توان آن را ثابت در نظر گرفت. از طریق قوانین ترمودینامیک اثبات می شود که κ باید همیشه مثبت باشد.


title: باشگاه کتاب

text: باشگاه فروش کتاب که اغلب به‌طور مختصر باشگاه کتاب نامیده می‌شود، شیوه‌ای از خرید و فروش کتاب بر اساس اشتراک است. اصطلاح باشگاه کتاب در مورد باشگاه نقد کتاب نیز به کار می‌رود که این می‌تواند سبب آشفتگی شود.


title: باشگاه کتاب

text: هر عضو باشگاه کتاب می پذیرد که کتاب‌ها را به صورت پستی دریافت کند و پس از دریافت، بهای آن‌ها را بپردازد.


title: موشه دایان

text: موشه دایان (۱۶ اکتبر ۱۹۱۵–۲۰ مه ۱۹۸۱) یکی از مشهورترین فرماندهان نظامی نیروهای دفاعی اسرائیل و بعدها سیاست‌مدار اسرائیلی بود. او در بین سال‌های ۱۹۵۳ تا ۱۹۵۸، فرماندهی ستاد کل فرماندهی و عملیات نیروهای دفاعی اسرائیل را برعهده داشت و چهارمین ژنرال اسرائیلی در این مقام بود.


title: موشه دایان

text: موشه دایان در سن ۱۴ سالگی به سازمان هگانا پیوست. ده سال پس از پیوستنش به هگانا توسط نیروهای انگلیسی دستگیر شد و دو سال را در زندان انگلیسی‌ها گذراند. نهایتاً در فوریه سال ۱۹۴۱ میلادی آزاد شد و به همراه سازمان هگانا به جنگ علیه آلمان نازی در طول جنگ جهانی دوم پرداخت. موشه دایان در جنگ عرب‌ها و اسرائیل در اثر برخورد گلوله به شیشه دوربینی که در حال نگاه کردن ازآن به مواضع دشمن بود، چشم چپش را از دست داد. بعدها چهره‌اش همراه با چشم‌بند (Eyepatch) شناخته تر شد.


title: موشه دایان

text: پس از پایان قیومیت بریتانیا بر فلسطین و اعلام استقلال کشور اسرائیل در سال ۱۹۴۸ و آغاز جنگ استقلال اسرائیل میان کشورهای عربی و کشور تازه تأسیس اسرائیل، مسئولیت نگهداری از منطقه استراتژیک دره اردن به وی و نیروهای تحت امرش واگذار شد. با نشان دادن قابلیت‌های فرماندهی در طول جنگ، توانست نظر فرماندهان ارشد نیروهای دفاعی اسرائیل را به خود جلب کند، به طوریکه مسئولیت‌های مهم دیگر و فرماندهی یگان‌های بیشتری در طول جنگ استقلال به وی واگذار شد.


title: موشه دایان

text: در سال ۱۹۵۰ برخی از مساجد و مسجد نبی حسین در شهر عسقلان بدستور وی تخریب گردید. این بنا که به عقیده برخی از شیعیان و محل دفن راس الحسین بوده است مورد توجه و زیارت همه مسلمانان قرار داشت و به‌دلیل قدمت بالای آن که به قرن ۱۱ میلادی بازمی‌گشت از آثار باستانی فلسطین نیز به‌شمار می‌رفت. راز کلتر (Raz Kletter) باستان‌شناس یهودی می‌گوید که این بنا چنان تخریب گردید که حتی یک سنگ هم از آن باقی نماند.


title: موشه دایان

text: نگاه بسیار مثبت داوید بن گوریون اولین نخست‌وزیر اسرائیل به موشه دایان و شیمون پرز (که بعدها نخست‌وزیر و رئیس‌جمهور اسرائیل شد)، باعث شد تا پله‌های ترقی در حیطه درجات نظامی را به سرعت طی کنند، تا نهایتاً موشه دایان در سال ۱۹۵۳ میلادی، به بالاترین درجه نظامی ("راو آلوف") در ارتش اسرائیل دست یافت و تا سال ۱۹۵۸ میلادی، فرماندهی ستاد کل نیروهای دفاعی اسرائیل را عهده‌دار شد.


title: موشه دایان

text: در دوران جنگ کانال سوئز در سال ۱۹۵۶، فرماندهی جنگ را در مقام فرماندهی ستاد کل فرماندهی و عملیات نیروهای دفاعی اسرائیل خود شخصاً برعهده گرفت که نهایتاً منجر به پیروزی نظامی اسرائیل شد.


title: موشه دایان

text: در سال ۱۹۶۷ و جنگ شش روزه وی مقام وزارت دفاع اسرائیل را عهده‌دار بود و دستورها و پیش‌بینی‌های وی در طول جنگ شش روزه عامل مهمی در پیروزی نیروهای دفاعی اسرائیل بر ارتش‌های چند کشور عربی بود. اسرائیل در پایان جنگ شش روزه، نوار غزه، صحرای سینا، کرانه باختری رود اردن (شامل اورشلیم شرقی) و بلندی‌های گولان را تصرف کرد. در کل با پیروزی‌های بدست آمده و سرزمین‌های به غنیمت گرفته شده، مساحت اسرائیل ۳ برابر افزایش یافت.


title: موشه دایان

text: پس از مرگ لوی اشکول و انتخاب شدن گلدا مایر به مقام نخست‌وزیری اسرائیل، در سال ۱۹۷۳، موشه دایان همچنان در سمت وزیر دفاع اسرائیل باقی‌ماند. اما با غافلگیر شدن اسرائیل در حمله ناگهانی اعراب و اصرار موشه دایان مبنی بر تدافعی نگاه داشتن آرایش نیروهای ارتش اسرائیل در مقابله با اعراب، باعث شد تا در دو روز اول جنگ، نتیجه جنگ به نفع و پیشروی اعراب منجر شود. اما با تغییر استراتژی و دکترین نظامی اسرائیل مبنی بر «کشاندن جنگ به خاک دشمن»، اسرائیل خطوط مقدم ارتش مصر در صحرای سینا را درهم شکست و سپس با پیش روی گذاشتن کانال سوئز و نابودی کامل ارتش سوم مصر، به جبهه سوریه پاتکی نظامی زد و با موفقیت نیروهای ارتش اردن، سوریه و عراق را درهم کوبید و تا حومه دمشق را تا پایان جنگ گلوله‌باران می‌کرد.


title: موشه دایان

text: با وجود پیروزی در انتخابات کنست (پارلمان اسرائیل)، پیشنهاد مناخیم بگین، نخست‌وزیر وقت اسرائیل از حزب لیکود را مبنی بر قبول مقام وزارت خارجه اسرائیل را در سال ۱۹۷۷ میلادی پذیرفت.


title: موشه دایان

text: نقش وی در مقام وزیر خارجه اسرائیل در تدوین پیمان صلح کمپ دیوید در تاریخ ۱۷ سپتامبر ۱۹۷۸ و عقد اولین پیمان صلح میان طرفین جنگ اعراب و اسرائیل بود که به صلح میان مصر و اسرائیل انجامید، بسیار حایز اهمیت است.


title: موشه دایان

text: نهایتاً موشه دایان بر اثر سکته قلبی در سال ۱۹۸۱ میلادی در تل‌آویو درگذشت. جسد وی در نحلل که دهکدهٔ یهودی‌نشینی بود و موشه دایان در آنجا بزرگ شده بود و آنجا را بسیار دوست می‌داشت، دفن گردید.


title: الکامپ

text: الکامپ (ELECOMP)، سرنام "Electronics, Computer & E-Commerce" نمایشگاه بین‌المللی الکترونیک، رایانه و تجارت الکترونیک است که هر سال در تهران و در محل دائمی نمایشگاه‌های بین‌المللی تهران زیر نظر شرکت سهامی نمایشگاه‌های بین‌المللی جمهوری اسلامی ایران برگزار می‌شود.


title: الکامپ

text: سیزدهمین نمایشگاه ایران الکامپ، ششم تا نهم آبان ماه سال ۱۳۸۶ در محل نمایشگاه‌های بین‌المللی تهران برگزار شد. پیش از برگزاری این نمایشگاه، امیرحسین سعیدی نائینی، رئیس سازمان نظام صنفی رایانه‌ای کشور، در نامه‌ای با توجه به تخفیف ۸۰ درصدی برای غرفه‌داران، به منظور استقبال بیشتر آنان خواستار تعویق زمان برگزاری دورهٔ سیزدهم شده بود که شرکت سهامی نمایشگاه‌ها تخفیف‌ها را تکذیب و این درخواست را رد کرد. سرانجام این نمایشگاه در فضایی به وسعت ۳۰ هزار مترمربع در هشت سالن و با شرکت بیشترین تعداد شرکت‌های معتبر جهانی، بالاترین حضور شرکت‌کنندگان را در کارنامه این نمایشگاه رقم زد. باوجود تحریم‌های بین‌المللی، ۵۵ شرکت مطرح از کشورهایی مانند آمریکا، آلمان، فرانسه، کانادا، اسپانیا، ژاپن، چین، کره، تایوان، استرالیا، مالزی، سنگاپور در این نمایشگاه ثبت نام کردند. در این دوره هزینهٔ هر متر مربع غرفه در بخش ارزی بدون تجهیزات ۱۸۵ یورو، و با تجهیزات ۲۰۰ یورو تعیین شده بود.


title: الکامپ

text: در این سال و برای نخستین بار، هم‌زمان با سیزدهمین نمایشگاه الکترونیک، کامپیوتر و تجارت الکترونیک، هشتمین نمایشگاه بین‌المللی صنایع مخابرات، ارتباطات و فناوری اطلاع‌رسانی (تلکام) نیز با وسعت ۱۵ هزار متر و در چهار سالن با حضور ۱۲۲ شرکت داخلی و ۴۰ شرکت خارجی از ۱۷ کشور خارجی در کنار نمایشگاه الکامپ برگزار شد.


title: الکامپ

text: در مجموع، با احتساب وسعت نمایشگاه‌الکامپ و تلکام که به ۴۵ هزار متر مربع می‌رسید ۸۰ درصد از فضای نمایشگاه بین‌المللی در ۱۱ سالن و با حضور ۴۵۷ شرکت شامل ۳۹۹ شرکت داخلی و ۵۸ شرکت خارجی با هدف نمایش آخرین دستاوردهای حوزه فناوری اطلاعات و ارتباطات و نیز خدمت رسانی سریعتر، آسانتر و مطلوبتر به مردم و همچنین تشویق و حمایت بخش خصوصی برپا شد.


title: الکامپ

text: به گفتهٔ مسئولان برگزارکننده، در چهارمین روز این نمایشگاه رکورد بازدیدکنندگان نمایشگاه‌های کامپیوتری که تاکنون در ایران برگزار شده، شکسته شد. تبلیغات یکی از دلایل این استقبال بیان شده بود. مسئول این نمایشگاه نصب حدود ۵۰ بیلبورد در سطح شهر و ۸ سایت خبری را از مجراهای اطلاع‌رسانی این نمایشگاه اعلام کرد. در این دوره برخی مسئولین کشوری ایران از جمله رئیس‌جمهور، وزیر امور خارجه، وزیر بازرگانی، وزیر تعاون، وزیرICT، رئیس سازمان تبلیغاتی اسلامی، مدیرعامل دیتا، دبیر شورای عالی اطلاع‌رسانی و تنی چند از معاونان وزارتخانه‌ها از این نمایشگاه بازدید کردند.


title: الکامپ

text: محصولات نرم‌افزاری و سخت‌افزاری جدیدی در این نمایشگاه ارائه شده بود. به عنوان مثال می‌توان به اولین نرم‌افزار ERP تحت شبکه و وب، نرم‌افزار حسابداری صنعتی و کوچک‌ترین پنل رایانه‌ای جهان اشاره کرد. همچنین وزارت بازرگانی در سالن دولت الکترونیک، آخرین دست‌آوردهای خود در حوزه گواهی دیجیتال، سامانه‌های اطلاعاتی و استانداردهای تجارت الکترونیکی را به نمایش گذاشته بود.


title: الکامپ

text: در حاشیهٔ این نمایشگاه، در مجموع در طول چهار روز برگزاری، یازده همایش تخصصی در سالن شماره یک این مجموعه برگزار شد که با استقبال چندانی مواجه نشد. از این بین می‌توان به همایش بررسی بازی‌های رایانه‌ای داخلی و خارجی اشاره کرد. علاوه بر این، شرکت ارتباطات سیار در غرفه خود نسبت به ثبت‌نام و تحویل سیم‌کارت‌های دائمی اقدام می‌کرد. در غرفهٔ شرکت ایرانسل نیز سرویس شارژ الکترونیکی سیم‌کارت برای مشترکان سیم‌کارت‌های اعتباری این اپراتور فراهم شده بود.


title: الکامپ

text: علی‌رغم اعلام برخی آمارها توسط برگزارکنندگان از جمله تعداد رکوردشکن بازدیدکنندگان در این دوره، غرفه‌داران از کمی بازدیدکنندگان و کاهش استقبال نسبت به دوره‌های قبلی حکایت می‌کردند و علت آن را ناهماهنگی و وجود اختلاف بین مسئولان برگزاری، بی‌برنامگی در نحوهٔ تعیین مکان غرفه و تخصیص سالن‌ها، تبلیغات ناکافی بخصوص در رادیو و تلویزیون، ترافیک سنگین در محدودهٔ نمایشگاه بر اثر مسدود بودن برخی راه‌های دسترسی به نمایشگاه، همچنین برگزاری این نمایشگاه در روزهای میانی هفته می‌دانستند. همچنین مسئلهٔ تحریم ایران نیز باعث شده‌است نمایشگاه‌های مشابه مانند جیتکس از استقبال بیشتری نسبت به تهران برخوردار باشند.


title: الکامپ

text: همچنین با وجود اینکه اعلام شده بود در راستای محقق شدن دولت الکترونیک تمامی وزارت‌خانه‌ها ملزم به حضور در این نمایشگاه هستند اما تنها وزارت بازرگانی در این نمایشگاه شرکت کرده بود.


title: الکامپ

text: رسول سراییان دبیرکل سازمان نظام صنفی رایانه ای ایران با اشاره به اهمیت و جایگاه نمایشگاه الکامپ، گفت: به دلیل قرار گرفتن در شرایط تحریم و مشکلات اقتصادی، برای ایجاد انگیزه و امید در صنعت ارتباطات و فناوری اطلاعات، شعار امسال نمایشگاه الکامپ «آینده بهتر» درنظر گرفته شد.


title: الکامپ

text: وی با بیان اینکه نمایشگاه امسال در مساحتی در حدود ۳۰ هزار متر مربع برگزار می شود، افزود: این میزان مساحت نسبت به سال گذشته بیش از ۱۰ درصد افزایش را نشان می دهد و امیدواریم هم از بُعد کیفی و هم از بُعد کمی امسال الکامپی متفاوت داشته باشیم. سراییان با اشاره به اینکه در حدود ۵۰۰ استارت آپ در بیست و پنجمین نمایشگاه الکامپ شرکت می کنند، تصریح کرد: حضور این تعداد استارت آپ در نمایشگاه امسال نسبت به سال گذشته ۱۲ درصد افزایش داشته است.


title: الکامپ

text: سایت رسمی نمایشگاه الکامپ


title: قلعه‌مرغی

text: قلعه مرغی نام قریه ای واقع در دهستان غار بخش دوازده طهران قدیم و منطقه۱۷ کنونی است. فرودگاه قلعه مرغی، اولین فرودگاه در تهران می‌باشد.


title: قلعه‌مرغی

text: واژه قلعه‌مرغی در آغاز پیدایش هواپیما در ایران و پیش از باب شدن واژه فرودگاه، به عنوان محل فرود و پرواز و نگهداری هواپیما به کار می‌رفته‌است و از این رو، این نام روی این محل مانده‌است. سه راه سرگردان، نام یکی از گذرهای قدیمی این محل می‌باشد که خیابان زهتابی سابق و زمزم فعلی قرار دارد.


title: قلعه‌مرغی

text: تمام روستاهای واقع در منطقه ۱۹ امروزی، همگی از روستاهای خالصه محسوب می‌شدند. روستاهاو اراضی خالصه، مجموعه روستاها و اراضی بودند که مالکیت آنها در اختیار شاه و حکومت بود. این زمینها و روستاها به صورت سالانه به رجال و سیاستمداران و افراد واجد شرایط اجاره داده می‌شد. این افراد موظف بودند در پایان سال زراعی، بخشی از محصول آن زمین یا روستا یا مبلغی به عنوان اجاره به اداره خالصجات بپردازند. زمین‌ها و روستاهای خالصه اطراف تهران از نظر محصول دهی بسیار مرغوب بودند. با روی کار آمدن مظفرالدین شاه و دخالت اطرافیانش در امور و افزایش خرج دربار و خالی شدن خزانه، این روستاها نیز به فروش گذاشته شدند. قریه قلعه مرغی نیز در اواخر دولت قاجار تحت مالکیت خصوصی درآمد که عبدالحسین خان مهذب‌الملک در آن زمان از دولت وقت خریداری کرد. از مناطق و اماکن مهم این قریه، بازار عبدل آباد معروف به بازار پرده، میدان مرکزی میوه و تره بار تهران و فرودگاه قلعه مرغی یا بوستان ولایت می‌توان نام برد.


title: قلعه‌مرغی

text: فرودگاه قلعه‌مرغی نام نخستین فرودگاه تهران است که در دوره رضا شاه در اراضی همین روستا ساخته و بعدها پایگاه هوایی نظامی در جنوب این شهر بود. این فرودگاه در سال ۱۳۹۰ شمسی تبدیل به بوستان ولایت گردید. برخلاف تصور عده‌ای، این اولین فرودگاه ایران نمی‌باشد، چراکه فرودگاه‌هایی مانند فرودگاه مسجد سلیمان و بندرلنگه پیشتر از این فرودگاه تأسیس شده بودند.


title: قلعه‌مرغی

text: تا نیمهٔ اول سال ۱۳۰۱ در تهران محل معینی برای فرود و پرواز هواپیماها وجود نداشت. در تیرماه ۱۳۰۱ انگلیسی‌ها درخواست اعزام دو فروند هواپیما به تهران نمودند و دولت وقت به فکر اختصاص زمین مناسب و مسطحی برای فرود آنها افتاد. با بررسی‌هایی که انجام گرفت زمین قلعه‌مرغی برای این منظور مناسب تشخیص داده شد و به‌تدریج به اولین فرودگاه تهران تبدیل گردید و تأسیسات و آشیانه‌های متعدد در آن ساخته شد. بدین ترتیب یک ماه بعد در هشتم مرداد هزار و سیصد و یک زمان بهره‌برداری رسمی از اولین فرودگاه تهران در قلعه‌مرغی رقم خورد و بعد از افتتاح فرودگاه دو فروند هواپیمای انگلیسی از طریق بغداد وارد تهران شدند و در فرودگاه قلعه‌مرغی فرود آمدند.


title: قلعه‌مرغی

text: هواپیمای سرهنگ نخجوان در روز پنجم اسفندماه ۱۳۰۴ پس از سفری طولانی به تهران وارد شد و در قلعه‌مرغی به سلامت فرود آمد و به این ترتیب برای نخستین بار یک هواپیما متعلق به ایران به‌وسیلهٔ خلبانی ایرانی در آسمان پایتخت دیده شد و پیشگام پرواز در مسیر طولانی پاریس-تهران در فرودگاه قلعه‌مرغی به زمین نشست.


title: قلعه‌مرغی

text: بر اساس توافق نیروی هوایی و شهرداری تهران بزرگ در اواخر سال ۸۹ عملیات احداث بوستان بزرگ ولایت در محل کنونی فرودگاه اجرایی شد و در اردیبهشت ۹۰ فاز اول این بوستان به بهره‌برداری رسمی رسید.


title: اسب کوچک

text: اسب کوچک معادل عربی: قطعه الفرس معادل انگلیسی:Equ زمان رسیدن به نصف‌النهار:۲۹ شهریور مساحت:۷۹ درجه مربع


title: اسب کوچک

text: به نظر می‌رسد که این صورت فلکی را دو قرن قبل از میلاد مسیح ابرخس ستاره‌شناس یونانی نامگذاری کرده باشد، در حالی که قرن‌ها در نوشته‌های نجومی نامی از آن برده نشده. نام او را احتمالاً به این دلیل معادل اسب کوچک گذاشته‌اند که با اسب بزرگ متفاوت باشد. جایگاه صورت فلکی در میان دماغ اسب بالدار در شرق و و صورت فلکی دلفین در غرب است از لحاظ بزرگی بعد از صلیب جنوبی(با ۴ درجه مربع) کوچک‌ترین صورت فلکی آسمان است آلفای صورت فلکی اسب به نام نیر قطعه الفرس است که در عربی به معنای قسمتی از اسب ر می‌دهد طیف آن از نوع G0 III قدرش ۳٫۹ و فاصله اش با زمین معادل ۱۵۰ سال نوری است.


title: اسب کوچک

text: کتاب صورت‌های فلکی نوشته دکتر گری مکلر


title: موزه ملی ایران

text: موزهٔ ملی ایران مجموعه‌ای از گنجینهٔ آثار تاریخی و پیش از تاریخی ایران در شهر تهران قرار دارد. این موزه شامل دو ساختمان مجزا به نام‌های موزهٔ ایران باستان مربوط به آثار دوران پارینه سنگی قدیم تا دوره پیش از اسلام با تاریخ گشایش ۱۳۱۶ و موزهٔ دوران اسلامی مربوط به آثار باستان‌شناسی و هنر دوران اسلامی ایران با تاریخ گشایش ۱۳۷۵ است.


title: موزه ملی ایران

text: موزهٔ ملی ایران مهم‌ترین موزهٔ کشور در خصوص نگهداری، نمایش و پژوهش مجموعه‌های باستان‌شناختی ایران است. گستردگی و تنوع مجموعهٔ اشیا موجود در موزه به گستردگی جغرافیایی کشور و دوران‌های متعدد پیش از تاریخی، تاریخی و اسلامی است که انسان در این سرزمین زیسته و آثاری از خود به جای نهاده‌است. در حال حاضر، موزه ملی به نمایش آثاری پرداخته که بیان‌گر غنای فرهنگ و تمدن، هنر، رشد اقتصادی و دست‌آوردهای فناوری ایرانیان است.


title: موزه ملی ایران

text: موزه ملی ایران با قدمتی حدود هشتاد سال، نه تنها بزرگترین موزهٔ باستان‌شناسی و تاریخ ایران است، بلکه در فرهنگ موزه‌داری ایران به عنوان موزهٔ مادر محسوب می‌شود. هم‌اکنون جبرئیل نوکنده مدیر کل این موزه است.


title: موزه ملی ایران

text: برای نخستین بار پیشنهاد ایجاد مکانی به نام موزه توسط مرتضی قلی هدایت ملقب به مرتضی‌قلی صنیع‌الدوله عنوان شد. او در فکر ایجاد موزه و اداره‌ای به نام ادارهٔ عتیقات برای ساماندهی به وضع کاوش‌های تجاری بود اما به این مقصود نرسید.


title: موزه ملی ایران

text: نخستین موزه در سال ۱۲۹۵ خورشیدی به نام «موزه ملی» یا «موزهٔ معارف» در یکی از اتاق‌های بزرگ وزارت معارف که در سمت شمال بنای مدرسه دارالفنون قرار داشت، تشکیل گردید. این موزه دارای ۲۷۰ قلم شی مفرغی، سفالی، شیشه‌ای، سکه، سلاح‌های قدیمی، مهر، اشیای چوبی، مرقعات، کتاب و منسوجات بود که به وسیلهٔ کارمندان ادارهٔ عتیقات جمع‌آوری یا توسط مردم اهدا شده بود.


title: موزه ملی ایران

text: در ۱۳۰۴ اشیای این موزه به تالار آئینه کاخ مسعودیه منتقل شد. از سوی دیگر، با آغاز حفاری باستان شناسان اروپایی به ویژه هیئت باستان‌شناسی فرانسه به ریاست ژاک دومرگان (Jacques de Morgan) از سال ۱۲۷۶ خورشیدی (۱۸۹۷ میلادی) در شوش توجه مردم ایران به اهمیت مواریث فرهنگی جلب شد. در سال ۱۳۰۶ خورشیدی امتیاز بدون قید و شرط طرف باستان شناسان فرانسوی در ایران لغو گردید. به آن‌ها اجازه داده شد تنها در شوش به حفاری بپردازند. همچنین از آنجا که ایران تصمیم گرفته بود تا موزه و کتابخانه ملی تأسیس نماید، لذا امتیاز طراحی و اجرای آن به فرانسویان داده شد. به همین منظور، آندره گدار مهندس فرانسوی در سال ۱۳۰۸ خورشیدی ۱۹۲۹ میلادی برای تأسیس موزه و کتابخانه به ایران آمد و رسماً کار خود را شروع کرد.


title: موزه ملی ایران

text: ساخت موزهٔ دوران اسلامی با انگیزهٔ انجام فعالیت‌های گوناگون فرهنگی در سال ۱۳۲۳ در محوطه موزه ملی ایران آغاز شد و با وقفه‌های متعدد سرانجام در سال ۱۳۲۹ معماری آن پایان یافت و لیکن انجام مراحل تکمیلی آن به سال‌های بعد موکول شد. با توجه به اهمیت آثار دوره اسلامی طراحی و اجرای معماری داخلی موزه دوران اسلامی از سال ۱۳۷۰ با در نظر گرفتن هنر و فلسفه اسلامی آغاز شد و پلان آن به طرح چلیپای دوران ساسانی در نظر گرفته شد. سرانجام این موزه با حدود ۱۰ هزار متر مربع در چهار طبقه در سال ۱۳۷۵ افتتاح گردید که دو طبقه آن اختصاص به نمایش آثار هنر اسلامی دارد و دو طبقه دیگر آن امکان فعالیت‌های جنبی را میسر می‌سازد.


title: موزه ملی ایران

text: در حال حاضر، موزه ملی ایران دربرگیرنده دو موزه ایران باستان و موزه دوران اسلامی است. این موزه با زیر بنایی در حدود ۲۰۰ هزار متر مربع در زمینی به مساحت ۱۸۰۰۰ متر مربع و با حدود ۳۰۰ هزار شی باستانی مهم‌ترین موزه کشور محسوب شده و در رابطه با فرهنگ و هنر ایران غنی‌ترین موزه جهان به حساب می‌آید.


title: موزه ملی ایران

text: موزه ملی ایران آثار مربوط به دوران پیش از تاریخ، تاریخی و اسلامی ایران را در خود جای داده‌است که کهن‌ترین آثار آن حدود ۸۰۰ هزار سال قدمت دارد.


title: موزه ملی ایران

text: موزه ایران باستان دارای مجموعه‌های غنی از آثار باستان‌شناسی است که کهن‌ترین آن‌ها مربوط به دوره پارینه سنگی (بین یک میلیون تا حدود ۱۲ هزار سال پیش) و جدیدترین آثار آن مربوط به دوره ساسانی با قدمت بیش از ۱۷۰۰ سال است. در این سالن، از دوره‌های مختلف پیش از تاریخ و تاریخی آثار منحصر به فردی دیده می‌شود.


title: موزه ملی ایران

text: قدیمی‌ترین دست ساخته بخش پارینه سنگی در سالن ایران باستان که از سنگ کوارتز یا در کوهی ساخته شده‌اند، مربوط به حوزه رودخانهٔ کشف رود در شرق مشهد هستند، که بیش از یک میلیون سال قدمت دارند. از دیگر مجموعه‌های قدیمی این بخش دربند و گنج پر مربوط به استان گیلان و شیوه تو در نزدیکی مهاباد است که حدود ۷۰۰ تا ۲۰۰ هزار سال قدمت دارند.


title: موزه ملی ایران

text: از دوره‌های پارینه سنگی میانی و پارینه سنگی پسین نیز آثار جالب توجه‌ای در سالن موزه به چشم می‌خورد که بین ۲۰۰ هزار تا حدود ۱۲ هزار سال قدمت دارند. از دوره پارینه سنگی میانه که همزمان با حضور انسان نئاندرتال در ایران است، ابزارهای ساخته شده از سنگ آتش زنه و بقایای سنگواره جانوران مربوط به غارهای منطقه زاگرس و فلات مرکزی ایران از جمله غارهای بیستون و خرم‌آباد به نمایش درآمده است. قدیمی‌ترین بقایای یافت شده انسان در ایران که یک دندان آسیای کوچک انسان نئاندرتال است و در غار وزمه یافت شده در سالن پارینه سنگی میانی موزه به نمایش درآمده است.


title: موزه ملی ایران

text: در دوره پارینه سنگی جدید که مصادف با گسترش انسان هوشمند امروزین در ایران است، ساخت تیغه ابزار رواج یافت. همچنین ساخت ابزارهای استخوانی و استفاده از تزیینات شخصی مانند آویز صدفی، دندان حیوانات و گل اُخرا نیز در این دوره در ایران متداول شد. از مکان‌های مهم این دوره غار «یافته» (لرستان) است که نمونه‌هایی از اشیا آن در سالن موزه به نمایش درآمده است. از دوره بعدی (فرا پارینه‌سنگی) که مشخصه‌های آن ابداع ابزارهای ترکیبی، کاربرد سنگ ساب و ذخیره‌سازی مواد خوراکی است، نمونه‌هایی از غار «علی تَپه» (مازندران)، غار «شَلَم» (ایلام) و چند مکان دیگر به نمایش درآمده است.


title: موزه ملی ایران

text: از دوره نوسنگی و روستانشینی آثاری چون قدیمی‌ترین خشت ایران از تپه گنج دره، قدیمی‌ترین پیکرکهای گلی انسان و حیوان از تپه سراب و ابزارهای سنگی در سالن به نمایش درآمده است. شوش (خوزستان)، اسماعیل‌آباد و چشمه علی (تهران)، تل باکون (فارس) از محوطه‌های بسیار مهم در هزاره‌های پنجم و چهارم پ.م. (دوره مس و سنگ) در ایران هستند که نمونه‌هایی از سفالینه‌های منقوش آن‌ها در سالن دیده می‌شود. از نقش‌های مورد توجه در این دوره می‌توان به نقش ساده شده بز کوهی اشاره کرد که در سطح ظروف سفالین اسماعیل‌آباد و چشمه علی دیده می‌شوند.


title: موزه ملی ایران

text: ظروف سنگی جیرفت و شهداد با نقوش متنوع مانند نبرد انسان با جانوران اساطیری و نقش مایه‌های هندسی، جانوری و گیاهی از نمونه‌های شاخص اند که در ویترین‌ها به نمایش درآمده‌اند. از دیگر آثار مهم این دوره در سالن موزه پیکر گلی از شهداد است که نشان دهنده نیم تنه مردی برهنه با دستان جمع شده بر روی سینه، احتمالاً در حالت نیایش نشان داده شده‌است.


title: موزه ملی ایران

text: ظروف، ادوات جنگی، اشیا تزئینی، پیکرک‌های انسانی و جانوری از جمله اشیای فلزی اواخر عصر مفرغ و آغاز عصر آهن هستند که در سالن به نمایش درآمده‌اند. همچنین سفال خاکستری با سطح صیقلی و داغدار و همچنین ظروف با لوله‌های ناودانی، ظروف با فرم‌های جانوری و انسانی و ریتون‌ها (ظروف جانورسان) و اشیای آهنی نیز از دیگر اشیا به نمایش درآمده است.


title: موزه ملی ایران

text: تعدادی از اشیای به نمایش درآمده در بخش پیش از تاریخ سالن متعلق به تمدن عیلام است. از تمام دوره‌های عیلامی آثار هنری فراوانی برجای مانده، خصوصاً از دوره عیلام میانه که یکی از پرشکوهترین ادوار سه‌گانه دوره عیلامی‌ها است. معبد چغازنبیل یکی از مهم‌ترین بقایای معماری این دوره است که آثار قابل توجهی مانند پیکره گاو با کتیبه، لوله‌های شیشه‌ای، آجرنوشته‌ها و کلون در از آن به دست آمده که در سالن به نمایش درآمده است. لوله‌های شیشه‌ای چغازنبیل از جمله قدیمی‌ترین نمونه‌های شیشه در ایران است. پیکره سازی، ساخت ظروف تزئینی از قیر طبیعی، نقوش برجسته، مهرهای استوانه‌ای، پیکرک‌ها به صورت نقش برجسته قالبی، آجرهای لعابدار، اشیای بدل چینی، اشیای مفرغی و سردیس‌های تدفینی از دیگر جنبه‌های هنر عیلامی‌ها در ادوار مختلف است که در سالن ایران باستان نمونه‌هایی از آن‌ها دیده می‌شود.


title: موزه ملی ایران

text: آثار قابل انتساب به دوره ماد در سالن موزه از مکان‌های باستانی نوشیجان، حسنلو، گودین و باباجان به دست آمده‌اند. در این دوره، ساخت اشیا آهنی گسترش یافت که از نمونه‌های بارز آن در سالن می‌توان به اشیا حسنلو اشاره کرد. همچنین سفالینه‌های لعابداری زیبایی ساخته می‌شد که یک نمونه جالب توجه آن تنگ لعابدار زیویه است، نقش دو بز را در دو سوی یک گل لوتوس به نمایش گذاشته‌است.


title: موزه ملی ایران

text: آثار باشکوه دوره هخامنشی از نمونه‌های برجسته موزه ایران باستان هستند که بازتاب هنر غنی این دوره است.


title: موزه ملی ایران

text: موزه ملی ایران دارای ۱۰ بخش پژوهشی و یک کتابخانه و مرکز اسناد است: وهدف از ایجاد موزه، نگهداری و پژوهش در آثار گذشتگان، معرفی و نمایش و انتقال آن‌ها به آیندگان، ایجاد و تقویت تفاهم میان اقوام و ملل، شناخت و نمایش سهم آن‌ها در فرهنگ و تمدن جهانی، کمک و تلاش در بهبود و افزایش میزان دانش عمومی مردم، به ویژه دانش آموزان، دانشجویان و پژوهشگران بر پا شده‌است. موزه ملی ایران در دهه ۱۳۸۰ دو دهه ۱۳۹۰ و پس از ۷۰ سال موفق شد که با انجام تغییرات وسیعی در سالن ایران باستان، اشیا جدیدی را که تاکنون به نمایش در نیامده بودند، در معرض دید قرار داد. همچنین کلیه ویترین‌های این سالن تغییر و اطلاعات اشیا نیز به روز شدند.خیابان امام خمینی، مجموعه تاریخی باغ ملی، نبش خیابان پروفسور رولن و خیابان سی تیر، شماره ۱، موزه ملی ایران


title: عبدالرحمن‌خان

text: امیر عبدالرحمن خان، سومین پسر محمدافضل خان، نوهٔ امیر دوست‌محمد خان، امیر افغانستان (حکومت:۱۳۱۸–۱۲۹۷ق) (۱۲۸۰–۱۲۵۹ش) (۱۸۸۰–۱۹۰۱م) از دودمان بارکزی که در سال ۱۲۵۵ق/۱۸۴۰م زاده شد. او در زمان زمامداری پدرش به‌عنوان فرماندار قطغن و بدخشان ایفای وظیفه می‌کرد. او با عمویش، شیرعلی خان جنگید و پس از شکست به بخارا فرار نمود.


title: عبدالرحمن‌خان

text: عبدالرحمن در ۱۲۸۲ق/۱۸۶۶م به افغانستان بازگشت و شیرعلی‌خان را شکست داده، پدرش محمد افضل خان را بر تخت سلطنت نشاند. پس از سه سال شیر علی خان بار دوم قدرت را به‌دست گرفت و عبدالرحمن پا به فرار گذاشت. پس از مرگ شیر علی در سال ۱۲۵۸ش/۱۸۸۰م، عبدالرحمن با پذیرش شرایط و درخواست‌های بریتانیا، اداره کابل را در دست گرفت. او ابتدا قندهار و هرات را از یعقوب خان، فرزند و جانشین شیرعلی گرفت و سال بعد ناحیه ترکستان، شامل ولایت‌های بلخ، فاریاب، جوزجان و تخار را تصرف کرد. سپس عبدالرحمن متوجه هزاره‌ها شد و از آنان درخواست پذیرش حاکمیتش و دادن مالیات کرد. با اذیت و آزار مأموران عبدالرحمن در هزاره‌ستان و خودداری هزاره‌ها از مالیات و پس از بازداشت، تبعید و اعدام تعدادی از افراد بانفوذ هزاره، آنان علیه عبدالرحمن اعلام جنگ کردند. عبدالرحمن در سالهای ۱۳۰۸ تا ۱۳۱۰ق با کمک از برخی اقوام غیر هزاره، اعلام تکفیر و جهاد علیه آنان، قدرت هزاره‌ها را در هم شکست و ساختار اجتماعی و اقتصادی آنان را ویران ساخت. او سپس در قرارداد با بریتانیا، خط دیورند را بعنوان مرز بین افغانستان و هند بریتانیا در سال ۱۲۷۱ش/۱۳۱۰ق/۱۸۹۳م به رسمیت شناخت. پس از چندی بر ضد کافرستان (نورستان امروزی که در آنزمان مسلمان نبودند) لشکر کشی نمود و آنها را جبرا به پذیرفتن دین اسلام وادشت. نسل‌کشی هزاره‌ها یا اقدام به نابودی کامل یک طایفه بزرگ از ساکنان بومی افغانستان که منجر به از دست رفتن بیشتر از شصت درصد این طایفه شد، جنبه منفی این امیر دانسته می‌شود.


title: عبدالرحمن‌خان

text: عبدالرحمن دستور قتل‌عام تمام هزاره‌های افغانستان را صادر کرد. پیش از قتل‌عام، ۶۰۰٬۰۰۰ خانوار مردم هزاره در افغانستان زندگی می‌کردند. عبدالرحمن‌خان بیش از ۴۰۲٬۰۰۰ (۶۷٪) خانواده مردمان هزاره را بین سال‌های ۱۸۹۳ تا ۱۹۰۰ کشت و از سرهای شان کله‌منار درست کرد که بزرگترین نسل‌کشی قرن نوزدهم به‌شمار می‌رود.


title: عبدالرحمن‌خان

text: عبدالرحمن در سال ۱۹۰۱ در باغ بالای کابل درگذشت و نیز در آنجا دفن گردید.


title: مارک لوین

text: مارک لوین روزنامه‌نگار یهودی آمریکایی و گرداننده برنامه رادیوی سراسری Mark Levine's Inside Scoop on Washington است. او از ژانویه ۲۰۰۷ (میلادی) برای پرس تی‌وی برنامهٔ "رویای آمریکایی (The American Dream)" را از نیویورک تهیه می‌کند.


title: دوست‌محمدخان

text: امیر دوست محمدخان (۳ دی (جدی) ۱۱۷۲–۱۹ خرداد ۱۲۴۲)، (حکومت:۱۲۷۹–۱۲۴۲ق) بنیان‌گذار سلسله بارکزایی در افغانستان و یکی از حاکمان در زمان جنگ اول افغان و انگلیس بود. با سقوط سلسله درانی، او از سال ۱۲۳۸ق/۱۲۰۰ش/۱۸۲۳م تا ۱۲۵۴ق/۱۲۱۷ش/۱۸۳۹م و سپس از ۱۲۵۹ق/۱۲۲۱ش/۱۸۴۳م تا ۱۲۷۹ق/۱۲۴۲ش/۱۸۶۳م امیر افغان‌ها شد. او از قوم پشتون و یازدهمین پسر پاینده خان ، رئیس قبیله بارکزایی که در سال ۱۷۹۹ به دستور شاه زمان درانی کشته شد، بود. در آغاز حکومت وی در مارس ۱۸۲۳، افغان‌ها در نبرد نوشهرا ، دشت پیشاور را به رانجیت سینگ، رهبر ارتش سیک‌ها، باختند. عظیم خان، برادر ناتنی دوست محمد خان، رهبری نیروهای افغان را در این جنگ برعهده داشت. خاندان مصاحب با برادر بزرگترش سلطان محمد خان ملقب به «طلایی» شروع به کار کردند، لقبی که به دلیل عشق او به لباس های زیبا به او داده شد.


title: دوست‌محمدخان

text: دوست محمد خان در ۲۳ دسامبر ۱۷۹۳ در یک خانواده با نفوذ در قندهار، در زمان امپراتوری درانی، به دنیا آمد. پدر وی، پایینده خان، رئیس قبیله بارکزایی و کارمند دولت در سلسله درانی بود. خانواده آنها از طریق حاجی جمال خان، یوسف، یارو، محمد، عمر خان، خیسار خان، اسماعیل، نک، دارو، سیفال و بارک به ابدال (اولین و بنیانگذار قبیله ابدالی) بازمی‌گردند. ابدال چهار پسر داشت، پوپل، بارک، آچاک و الکو برخی بر این باور هستند که مادر دوست محمد خان از اقوام قزلباش بوده است.


title: دوست‌محمدخان

text: برادر بزرگتر وی، رئیس طایفه بارکزایی، فتح خان، نقش مهمی در رساندن محمود شاه درانی به حاکمیت افغانستان در سال ۱۸۰۰ و بازگرداندن وی به سلطنت در ۱۸۰۹م داشت. دوست محمد برادر بزرگتر خود و سپس صدراعظم کابل وزیر فتح خان را در جنگ آتوک علیه سیک‌های مهاجم همراهی کرد. محمود شاه با ترور وی در سال ۱۸۱۸ خدمات فتح خان را جبران کرد و این کار باعث خشم طایفه بارکزایی شد. پس از یک درگیری خونین، محمود شاه همه قلمروی خود، به جز هرات، را از دست داد و بقیه قلمروهای او بین برادران فتح خان تقسیم شد. غزنی به دوست محمد خان رسیدن، و او در سال ۱۸۲۶م کابل، ثروتمندترین استان افغانستان را به آن اضافه کرد.


title: دوست‌محمدخان

text: وی از آغاز سلطنت خود درگیر اختلافات با رانجیت سینگ، حاکم سیک در منطقه پنجاب، شد که از شاه شجاع درانی، شاهزاده مخلوع سدوزایی، به عنوان آلت دست خود استفاده می‌کرد. در سال ۱۸۳۴م شاه شجاع آخرین تلاش برای بازیابی پادشاهی خود را انجام داد. او در پشت دیوارهای قندهار از دوست محمدخان شکست خورد، اما رانجیت سینگ فرصت را غنیمت شمرد و پیشاور را الحاق کرد. دوست محمد پسرش اکبر خان را برای شکست دادن سیک‌ها در جنگ جمرود در سال ۱۸۳۷ فرستاد. عدم احیای قلعه جمرود در منطقه پیشاور بدترین نگرانی امیر افغان شد.


title: دوست‌محمدخان

text: در تقاطع منافع انگلیس، روسیه و به میزان کمتری از منافع امپراتوری اول فرانسه، مانور سیاسی لازم بود. او با رد درخواست‌های روسیه، سعی در ایجاد اتحاد با انگلیس داشت و در سال ۱۸۳۷ از الکساندر برنز در کابل استقبال کرد. اما برنز نتوانست بر فرماندار کل هند، لرد اوکلند چیره شود تا به پیشرفتهای امیر واکنش نشان دهد. دوست محمد موظف شد تلاش برای بازیابی پیشاور را کنار بگذارد و سیاست خارجی خود را تحت هدایت انگلیس قرار دهد. وی با تجدید روابط با روسیه به این عمل واکنش نشان داد و در سال ۱۸۳۸ لرد اوکلند سپاهیان انگلیس را علیه وی به حرکت درآورد. برای توجیه این طرح لرد اوکلند، بیانیه سیملا را در اکتبر ۱۸۳۸ منتشر کرد و دلایل لازم برای مداخلهٔ بریتانیا در افغانستان را مطرح کرد.


title: دوست‌محمدخان

text: در سال ۱۸۳۵ میلادی، دوست محمدخان، جوانترین و پرانرژی‌ترین عضو خاندان بارکزایی، که در سال ۱۸۲۵م سلسله دورانی را جانشین خود کرده و به امیر کابل تبدیل شده بود، با تهدید به بازیابی پیشاور تا گردنه خیبر پیشروی کرد. در سال ۱۸۳۶ هاری سینگ نالوا، ژنرال سیک که به همراه شاهزاده ناو نهال سینگ از مرز محافظت می‌کرد، برای دفاع از گذرگاه زنجیره ای از قلعه‌ها ساخت، از جمله یکی در جمرود در انتهای شرقی گذرگاه خیبر. دوست محمد در انتهای دیگر قلعه ای در علی مسجد بنا کرد. در آغاز سال ۱۸۳۷، شاهزاده ناو نهال سینگ به لاهور بازگشت و ازدواج کرد و ماهاراجا و دربار او مشغول آماده‌سازی عروسی شدند.


title: دوست‌محمدخان

text: دوست محمد خان ۲۵۰۰۰ نیروی قوی اعم از تعداد زیادی نیروی نامنظم محلی و مجهز به ۱۸ قبضه اسلحه سنگین را برای تسخیر جمرود فرستاد. پادگان سیک در آنجا فقط ۶۰۰ نفر و چند توپ سبک داشت. افغانها قلعه را محاصره کرده و آب آن را قطع کردند، در حالی که یک گروهان برای جلوگیری از هرگونه کمک از آن سو به قلعه سیک همسایه شبقادر اعزام شدند. ماهان سینگ میرپوری، فرمانده پادگان جمرود، مهاجمان را به مدت چهار روز در پشت دروازه نگه داشت و در همین حال موفق شد یک درخواست ناامیدانه برای کمک به هاری سینگ نالوا در پیشاور ارسال کند. نالوا از بستر بیماری برخاست و به جمرود شتافت.


title: دوست‌محمدخان

text: در نبرد نهایی که در ۳۰ آوریل ۱۸۳۷ انجام شد، افغانها شکست خوردند، اما هاری سینگ نالوا به شدت زخمی شد. در سال ۱۸۳۸، با کمک و توافق سلطان سیک که با نایب السلطنه بریتانیایی لرد اوکلند به پیمان سه جانبه پیوست، شاه شجاع را در اوت ۱۸۳۹ به کرسی سلطنت افغانستان بازگرداند. دوست محمد خان در نوامبر سال ۱۸۳۹، به ماسوری، تبعید شد. اما پس از قتل شاه شجاع در آوریل ۱۸۴۲ به موقعیت سابق خود بازگردانده شد. وی پس از آن روابط صمیمانه ای را با دربار لاهور برقرار کرد.


title: دوست‌محمدخان

text: در نتیجهٔ عزم دولت انگلستان برای کنار گذاشتن تلاش برای مداخله در سیاست‌های داخلی افغانستان، او را آزاد کردند. دوست محمد در بازگشت از هند بریتانیایی در کابل با استقبال روبرو شد و خود را برای برقراری مجدد اقتدار بر اساس قاطعیت تعیین کرد. از سال ۱۸۴۶ سیاست خصومت با انگلستان را تجدید کرد و با سیک‌ها متحد شد. با این حال، پس از شکست متحدان خود در گجرات در ۲۱ فوریهٔ ۱۸۴۹، وی طرح‌های خود را کنار گذاشت و نیروهای خود را به افغانستان بازگرداند. در سال ۱۸۵۰م بلخ را فتح کرد، و در سال ۱۸۵۴ با تصرف قندهار بر قبایل جنوب افغانستان کنترل یافت.


title: دوست‌محمدخان

text: در تاریخ ۳۰ مارس ۱۸۵۵م، دوست محمد با انعقاد یک اتحاد تهاجمی و دفاعی با دولت انگلستان، به امضای سر هنری لارنس، کمیساریای اصلی پنجاب، سیاست قبلی خود را تغییر داد. در سال ۱۸۵۷ وی همراه با انگلیس به ایران اعلان جنگ داد و در ماه ژوئیه معاهده‌ای منعقد شد که به موجب آن ولایت هرات تحت فرمانروایی بارکزایی قرار گرفت. در طی شورش هند در سال ۱۸۵۷م، دوست محمد از کمک به شورشیان هند خودداری کرد. سال‌های آخر زندگی وی به دلیل مشکلات در هرات و بخارا، با آشفتگی درگذشت. این‌ها را برای مدتی حل کرد، اما در سال ۱۸۶۲م ارتش ایران، با کمک احمدخان، حاکم هرات، هرات را باز پس گرفت. امیر پیر، انگلیسی‌ها را به کمک خود فراخواند و خود را در راس جنگجویان خود قرار داد و دشمن را از مرزهای خود بیرون راند. در ۲۶ مهٔ ۱۸۶۳ او هرات را دوباره تصرف کرد، اما در تاریخ ۹ ژوئن پس از چهل سال نقش مهمی در تاریخ آسیای جنوبی و آسیای میانه در میان پیروزی به صورت ناگهانی درگذشت. وی پسرش، شیرعلی خان را به عنوان جانشین خود قرار داد.


title: محمد نادر شاه

text: محمد نادرشاه پادشاه افغانستان که در ۲۱ فروردین ۱۲۶۲ برابر با ۹ آوریل ۱۸۸۳) در دهرا دون (به هندی देहरादून، به انگلیسی Dehradun) هندوستان به دنیا آمد و در سال ۱۹۲۹ به سلطنت افغانستان رسید. محمد نادرخان در زمرهٔ محافظان امیر حبیب الله خان خدمت می‌کرد، و دست آخر به فرماندهی کل ارتش وی منصوب گشت. بعد از آن‌که حبیب الله خان به قتل رسید، خیانتهای محمدنادرخان نیز برملا گشتند، پادشاه جوان افغان امان الله خان او را از فرماندهی کل قوا معزول نمود. نادرخان به بهانه‌ای علاج بیماری عازم اروپا گردید و در آنجا در تبانی با انگلیس دست به دسیسه چینی علیه دولت تازه بنیاد شاه امان الله زد، از جمله شاه را متهم به کفر نمود و عکسهای جعلی بی حجاب را از خانم شاه (ملکه ثریا) تهیه کرده در بین قبایل توزیع نمود همچنان عکس جعلی دیگری را تهیه کردند که گویا شاه در اروپا دست پاپ اعظم را بوسیده‌است، این همه دسایس محمد نادرخان و برادران باعث شدند تا روحانیون فرصت طلب که همواره از حکومت هند بریتانوی جیره می‌گرفتند علیه شاه مردم را تحریک نمودند. شاه بدون جنگ و خون‌ریزی تخت و تاج را رها کرد.


title: محمد نادر شاه

text: نادرشاه (پدر ظاهر شاه آخرین شاه افغانستان)، پسر محمد یوسف‌خان برادر دوست‌محمدخان امیر پیشین افغانستان بود و پیش از رسیدن به سلطنت نادرخان نامیده می‌شد. در بیست و نه سالگی به خدمت قشون درآمد و در ۱۹۰۷م. به درجهٔ جنرالی رسید. در سومین جنگ انگلیس و افغان، به هند حمله کرد و تال را گرفت و به‌عنوان نجات‌بخش افغانستان شهرت یافت، و وقتی که صلح برقرار شد به وزارت جنگ رسید. در سال ۱۹۲۴ وزیر مختار افغانستان در پاریس گردید. در سال ۱۹۲۶ نادر خان شغل سیاسی خود را ترک گفت و مدتی در نیس گذراند، نادر کابل را تسخیر کرد و حکم اعدام حبیب‌الله و یارانش را صادر کرد که به تاریخ ۲۱ میزان (مهر) ۱۳۰۸ ه.ش (۱۳ اکتبر ۱۹۲۹) توسط قوای نادری تیر باران و پسان‌تر به دار آویخته شدند. البته حبیب‌الله کلکانی به حرمت قرآنی که محمدنادر امضا و مهر کرده بود و تعهد که او را نمی‌کشد و با ارسال این قرآن به کوهدامن، تن تسلیم شدن داد.


title: محمد نادر شاه

text: محمد نادر خان در ۲۳ میزان (مهر) ۱۳۰۸ خورشیدی در قصر سلام‌خانهٔ کابل در برابر اعیان و سران قبایل اعلام کرد که برای انتخاب پادشاه نو، باید لویه جرگه (شورای بزرگ) تشکیل شود؛ اما سران قبایل تشکیل لویه جرگه را لازم ندیدند و به پادشاهی او سر فرود آوردند. نادر خان رأی این مجمع را پذیرفته و در ۱۵ اکتبر ۱۹۲۹ م. به‌عنوان نادرشاه به تخت پادشاهی افغانستان نشست.


title: محمد نادر شاه

text: محمد نادرشاه چون قدرت را به دست گرفت، اصلاحات و نظامنامه‌های دورهٔ امان‌الله شاه را به کنار نهاد و محاکم را دوباره به عالمان دین سپرد؛ زنان را نیز به رعایت حجاب مکلف ساخت. در دورهٔ او ارتش منظمی بنیاد نهاده شد و با تأسیس دانشکدهٔ پزشکی هستهٔ اصلی نخستین دانشگاه کشور ایجاد گردید. در میزان (مهر) ۱۳۰۹ / سپتامبر ۱۹۳۰ لویه جرگه تشکیل شد که افزون‌بر تأیید پادشاهی محمد نادر خان ۱۵۰ تن از اعضای همان جرگه را به نام شورای ملی برای تصویب قانون اساسی جدید برگزید. قانون اساسی نو با استفاده از قوانین اساسی ایران و ترکیه و نظامنامهٔ پیشین تدوین شده بود، به ظاهر نظام پادشاهی مشروطه را در کشور به رسمیت می‌شناخت، اما در واقع قدرت را میان شاه و عالمان دین تقسیم می‌کرد. پس از آن مجلس اعیان مرکب از ۲۷ نمایندهٔ منتخب شاه تأسیس شد.


title: محمد نادر شاه

text: محمد نادرشاه برای مطبوعات ارزش خاصی قائل بود و هر آنچه در دورهٔ او به طبع رسیده است از نظر خودش یا گماشتگانش دیده و سانسور شده است. غبار در جلد دوم تاریخ خود می‌نویسد که نادر شخصاً روزنامهٔ اصلاح را پیش از چاپ می‌خواند و مطالب را سانسور می‌کرد. روزنامهٔ اصلاح را در ۱۳۰۸ ه.ش/۱۹۲۹م. پیش از رسیدن به کابل بنیاد نهاد و روزنامهٔ انیس را دولتی ساخت. انجمن ادبی کابل هم در همین دوره تأسیس شد که مجلهٔ ماهانهٔ کابل را نیز انتشار می‌داد. سالنامهٔ افغانستان هم از ۱۳۱۱ ه.ش به انتشار آغاز کرد. جاده‌های کهنه تعمیر و جاده‌های نو تأسیس گردید. نخستین بانک کشور در ۱۳۱۰ ه.ش/۱۹۳۱ م. تأسیس شد.


title: محمد نادر شاه

text: در عصر محمد نادرشاه نیز در نقاط مختلف کشور قیام‌ها و شورش‌هایی رخ داد که همه سرکوب شدند؛ از جمله قیام کوهدامن را می‌توان نام برد که چون ارتش از سرکوب آن عاجز ماند، قبایل جنوبی به کابل آمده، آن شورش را خاموش ساختند. سرانجام محمد نادرشاه در ۱۷ عقرب (آبان) ۱۳۱۲ ه.ش/ ۸ نوامبر ۱۹۳۳ م. به ضرب گلولهٔ یک دانش‌آموز بنام عبدالخالق در مراسم توزیع گواهی‌نامه‌ها کشته شد.


title: حبیب‌الله خان

text: امیر حبیب‌الله خان (ملقب به سراج الملة و الدین)، پسر امیر عبدالرحمن‌خان امیر افغانستان، پنجمین خان بارکزی که در سال ۱۲۸۸ ه.ق متولد و در ۱۳۱۹ ه.ق به جای پدر بر کرسی امارت نشسته بود. وی در جمادی‌الاول سال ۱۳۳۷ ه.ق مطابق ۲۰ فوریه ۱۹۱۹ میلادی به ضرب شش‌لول کشته شد و پسرش نصرالله‌خان موقتاً امارت افغانستان را متصرف گردید. لیکن کمی بعد امان‌لله‌خان پسر سوم حبیب‌الله‌خان برادر خود را مغلوب کرد و خود شاه افغانستان شد.


title: حبیب‌الله خان

text: حبیب‌الله در دوره پادشاهی‌اش با شورش‌هایی در مناطق پکتیا (۱۹۱۲–۱۳) و قندهار (۱۹۱۲) روبه‌رو شد.


title: حبیب‌الله خان

text: در ۱۹۱۸ توطئهٔ سوء قصد علیه امیر حبیب‌الله خان در شهر کابل صورت گرفت. مستوفی الممالک محمدحسن‌خان در پایان عهد امیر حبیب‌الله خان گزارش سرّی به شاه تقدیم و نقشهٔ سوء قصد علیه امیر حبیب‌الله خان را بیان کرده بود. به‌طوری‌که شهزاده امان‌الله خان و علیا حضرت مادر وی در آن دخیل بودند. امیر این گزارش را بی‌اهمیت تلقی کرد و سرانجام در شب ۱۹ فوریه ۱۹۱۹ بر اثر یک کودتای خانوادگی در هنگام شکار در کله‌گوش لغمان به قتل رسید. هرچند امان‌الله خان فرزند وی شخصی به اسم کلنل علیرضا خان را به جرم قتل حبیب‌الله خان محکوم و بدن وی را قطعه قطعه کرد اما بسیاری شجاع الدوله خان فراشباشی و سردار نادر خان را از متهمان قتل وی می‌دانند. این دو شخص پس از ترور حبیب الله خان به ترتیب سمت ریاست امنیت کابل و وزارت دفاع رسیدند.


title: جینو سورینی

text: جینو سورینی (۱۸۸۳-۱۹۶۶) در پاریس زندگی می‌کرد و با تحولات کوبیسم و فوتوریسم آشنا بود. او همانند بوتچونی یکی از با استعدادترین فوتوریست‌ها بود، این امر از تابلوهای شاد و مهم او در جنبش فوتوریسم پیدا بود.


title: جینو سورینی

text: شالودهٔ ترکیب بندی‌های او پخ کاری کوبیسمی است که در داخل منحنی‌های بزرگ‌تر و مواج به حرکت در می‌آید. رنگهای اکثر تابلوهایش چسباننده و براق همراه را اسلوب‌های فوتوریستی که فضای آثارش را در مدرنیته به نمایش می‌گذاشت، نمود می‌یافت. رنگ‌های او بیشتر از این که تیره و کدر مانند رنگ‌های فوتوریست‌ها باشد روشن و براق به شیوهٔ اکسپرسیونیست هاست و به جای کار با قلم مو، به کار با کاردک برای تکه‌تکه آنها می‌پردازد. ولی در کل توزیع رنگ‌ها بر پیکرهٔ کلی تابلوهایش و همین طور روش‌ها و درونمایه‌های فوتوریستی بر کارهایش حکمفرما است.


title: جینو سورینی

text: احساس تکه‌تکه شده اش، در پیکرهٔ تابلوهایی که در فاصلهٔ زمانی سالهای ۱۹۱۴ تا ۱۹۲۲ به تصویر کشیده شده، در نقاش‌های کوبیستی سورینی پایداری می‌کند. بخصوص با نگاه کردن به تابلوی معروفش "قطار صلیب سرخ" که در سال ۱۹۱۲ با مطالعهٔ متروی پاریس شروع به کشیدنش کرد.


title: حبیب‌الله کلکانی

text: امیر حبیب‌الله کَلکَانی یا بچه سقا (۱۸۹۰–۱۳ اکتبر ۱۹۲۹)، پادشاه افغانستان و رهبر جنبش سقاوی‌ها بود. وی در سال ۱۹۲۹ میلادی، با شورش علیه حکومت امان‌الله خان و با خلع امان‌الله خان به مدت ۹ ماه قدرت را در افغانستان در دست گرفت و امارت افغانستان را بنیان نهاد، اما پس از به قدرت رسیدن نادر خان، با وجود عهد و پیمان مبنی برکشته نشدنشان و مهر نمودن در قرآن، به همراه جمعی از یارانش اعدام شد و این گونه نادر خان لقب غدار را کسب کرد. امیر حبیب‌الله کلکانی یگانه پادشاه معاصر تاجیک افغانستان بود که تاجیکان را بعد از هفتصد سال در راس قدرت سیاسی در کشور آورد.


title: حبیب‌الله کلکانی

text: حبیب‌الله کلکانی علیه امان‌الله خان که می‌خواست فرهنگ مدرن و دموکراسی را ترویج دهد به نام دین شورش کرد و حبیب‌الله کلکانی پس از به قدرت رسیدن، قانون اساسی وقت افغانستان را لغو کرد و خواستار اعمال قوانین شریعت اسلامی شد.


title: حبیب‌الله کلکانی

text: وی یکی از تاجیکانِ روستای بزرگ کَلَکان در سی کیلومتری شمال کابل در بخش کوهدامن بود. می‌گویند که پدرش امام‌الدین دهقان از روستائیان بوده که حرفه آبرسانی داشته و در محافل قومی به مهمانان آب می‌داد، از همین جهت است که او را سقا می‌نامند.


title: حبیب‌الله کلکانی

text: ملافیض محمد کاتب هزاره که کاتب دربار امانی بود و نوشته‌هایش معتبرترین اسناد در تاریخ‌نگاری معاصر افغانستان می‌باشد، درباره ظهور حبیب‌الله کلکانی در کتاب خود تحت عنوان "تذکرالانقلاب" می‌نوسید: «حبیب‌الله فردی از فوج پیادۀ نظام موسوم به قطعه نمونه که جمال پاشا آنرا پس از مغلوب شدن به دست قشون انگلیس در عراق عرب، به امید برانگیختن دولت افغان به معاونت دولت ترک، به کابل فرستاد و تشکیل و تعلیم وظایف عسکری داده بود و در محاربات قوم منگل و سمت جنوبی که انفاََ رقم گشت، طریق خدمت دولت پیموده، بعد با همه قشون مذکور که از اعداد قرعه و نظام اجباری بودند، از خدمت سبک‌دوش شده در قریۀ کلکان کوهدامن به خانۀ خود رفت. و چون قدرت بر تهیه مٶنث و مایحتاج معیشت خود و زوجۀ خویش نداشت و هم انگور و چوب فروشی و غیره امور و شغل مروج و مرسوم دیگر مردم کوهدامن را که به ذریعه آنها تحصیل قوت و امرار معاش می‌کنند و اغلب به‌توت خشک امرار حیات کرده، نان گندم کم‌تر به چشم آرزو می‌بینند، ناگوار پنداشته، ناچار همت به قطع طریق و سرقت مال و غارت منال مردم گماشت. و عده‌ای از امثال خودش چون: سید حسین چاریکاری و ملک محسن سراخواجه و غیره که به بیست و چهارتن منتهی شدند، فراهم گردیده به قتل جان و نهب مال مسلمانان پرداختند. و سه‌سال در در مغارات جبال و نشیب و فراز سهال و تلال (منطقه‌ای در پاکستان) روز ذلت و زحمت به سرقت به شب خوف وو یأس و هراس از عقوبت حکومت به‌سر برده، در خلال این حال از بسم گرفتار دست حکومت شدن در پشاور گریخته و به چای فروشی و دزدی پرداخته تا که اعظم نام دزد میدانی رفیقش گرفتار دست پلیس و داخل توقیف‌خانه انگلیس گردیده از ترس گرفتار شدن خود، از پشاور به تل و توت تنگی (از مناطق قبایلی هند) شده و چند در آن‌جا روز روز فقر و مسکنت به سرقت جزئیات گذرانیده، بعد از هراس معروف به دزد شدن خویش، راه مراجعت جانب کلکان و کوهدامن پیش‌گرفت. و از ترس دستگیر شدن، ترک اقامت در خانه و لانه خود گفته با چند تن دزدانی که با او همراز و انباز بودند، شب به جایی و روز به جایی، روز هراس وسواس گذرانیده، از غلبه جوع اقدام به سرقت و اکل مال حرام و ریختن خون ضعفای انام نموده، رفته رفته با علاقه‌دار (حاکم) کوهدامن و کوهستان به دادن حصه از مال مردم یار گردیده، از خوف دستگیر شدن ایمن و مطمئن گشت...»


title: حبیب‌الله کلکانی

text: چون اقدامات اصلاحی امان‌الله خان با تندرویهایی همراه بود و اساساً با جنبه‌های فرهنگی و دینی مردم افغانستان سازگاری چندانی نداشت، اسباب نارضایتی عمومی را فراهم نمود و در نهایت به شورش قبایل، مخالفت روحانیان و مردم و سرانجام سقوط او انجامید. در این میان حبیب‌الله کلکانی، که یک سرباز معمولی در ارتش امان‌الله شاه بود، عملکردهای امان‌الله خان را مغایر سنت‌های دینی و ارزش‌های مردمی دانسته و با پشتیبانی علما و رهبران نقشبندیه که نفوذ بسیار داشتند، دست به شورش زده و در کلکان خود را فرمانروای افغانستان خواند و با قوای خود روی به کابل نهاد. از این‌رو، امان‌الله از مواضع خود دست برداشت و اصلاحات را متوقف کرد. امان‌الله خان برای نخستین بار در تاریخ کشور زنش را با لباس غیرمعمول به سبک اروپایی روی صحنه آورد و از مردم خواست تا آن شیوهٔ را به عنوان الگو بپذیرند. اما با واکنشهای مردمی مواجه شد.


title: حبیب‌الله کلکانی

text: شورشیان حملهٔ نهایی بر کابل را در شب ۲۴ دی۱۳۰۷ (خورشیدی) (۱۴ ژانویه ۱۹۲۹) آغاز کردند. شاه سلطنت را به برادرش عنایت‌الله سپرد و خود به قندهار رفت. عنایت‌الله خان هم سرانجام پس از سه روز پادشاهی با خانواده‌اش کابل را ترک گفت. از آن سوی حبیب‌الله مقر سلطنت را متصرف شد و در ۲۸ دی ۱۳۰۷ (۱۸ ژانویه ۱۹۲۹) بر تخت سلطنت نشست و خود را به امیر حبیب‌الله مسمی‌کرد. امان‌الله کوشید تا به کمک قبایل دوباره خود را به کابل برساند، اما رقابت و خصومت قبایل غلزایی و درانی مانع این کار شد. امان‌الله شکست خورد و سرانجام از طریق هند به ایتالیا رفت.


title: حبیب‌الله کلکانی

text: امیر حبیب‌الله خان که خود را «خادم دین رسول‌الله» می‌گفت، بر اصلاحات مدرن دموکراتیک امان‌الله خط بطلان کشید. قوانین مصوب به ویژه قانون اساسی را ملغی ساخت و مالیات و عوارض را غیرشرعی خواند و همه را برچید. در آغاز کار بیشتر مردم به امید ادارهٔ بهتر و اسلامی‌تر کشور از حبیب‌الله به خوبی استقبال کردند؛ اما مشکلات اقتصادی و امنیتی کشور به تدریج باعث آشفتگی اوضاع شد.


title: حبیب‌الله کلکانی

text: در این وقت ژنرال محمد نادر خان، وزیر جنگ پیشین که از وزیر مختاری در فرانسه استعفا کرده بود و در شهر نیس زندگی می‌کرد، به کمک برادرانش، گویا پس از مذاکره با انگلستان در هند، قصد کابل کرد و سرانجام به کمک قبایل مخصوصاً افراد دو قبیلهٔ جاجی و وزیری در ۲۱ مهر ۱۳۰۸ (۱۳ اکتبر ۱۹۲۹) خود را به آنجا رسانید و شهر را در اختیار گرفت. با آنکه حبیب‌الله و یارانش را به شرط تسلیم وعدهٔ عفو داده بودند، اما به دستور نادر خان همه به دار آویخته شدند، از همین جهت است که نادر شاه را غدار می‌گویند.


title: جنبش

text: جنبش پدیده‌ای اجتماعی است که در ابعاد مختلف و اندازه‌های گوناگون به تغییر در ترکیب‌بندی سیاسی، اقتصادی، اجتماعی یا فرهنگی منجر می‌شود. جنبش به موارد زیر اطلاق می‌شود:


title: روباه پیر

text: روباه پیر () اصطلاحی است که ایرانیان برای توصیف بریتانیا به کار می‌برند. سید احمد ادیب پیشاوری برای اولین بار این اصطلاح را به کار برد. این اصطلاح چندین بار در جامعه، رسانه‌ها و روزنامه‌های ایران به کار رفته‌است.


title: روباه پیر

text: در زبان فارسی و بسیاری از زبان‌های دیگر، روباه نمادی از شخصیت مکار و حیله‌گر است و به شخصی حیله‌گر اشاره دارد که شما را در موقعیتی دشوار قرار می‌دهد. این اصطلاح و مفهوم ضد-بریتانیایی آن را برای اولین بار سید احمد ادیب پیشاوری (۱۹۳۰–۱۸۴۴)، به کار برد. وقتی احمد جوان بود، پدر و نزدیکانش در جنگ بین بریتانیا و کشورافغانستان در سالهای ۵۸–۱۳۵۷ کشته شدند. او احساسات ضد-بریتانیایی داشت و اشعار زیادی را با این احساس سرود. پیشاوری همیشه پادشاهی متحد را در اشعار خود به عنوان روباه پیر، زاغ شوم و افعی سمی توصیف می‌کرد. اصطلاح روباه پیر از آن زمان باقی مانده‌است.


title: روباه پیر

text: چند دلیل تاریخی برای وجه تسمیه بریتانیا به عنوان روباه پیر یا شیطان کوچک: نقش مستقیم در انحراف انقلاب مشروطه ایران، کودتای ۱۹۲۱ و ۱۹۵۳، جنبش‌های براندازانه در طول ملی شدن صنعت نفت ایران، از بین بردن انقلابیون پس از انقلاب ۱۹۷۹.


title: روباه پیر

text: در سال ۲۰۱۱، سید علی خامنه‌ای، رهبر عالی ایران، پس از آغاز تحریم‌های هسته‌ای علیه ایران از سوی لندن، سفارت انگلیس را "سفارت" "شیطانی" خواند.


title: روباه پیر

text: هنگام بازگشایی سفارت انگلیس در سال ۲۰۱۵، رسانه‌ها و روزنامه‌های ایران "بازگشت روباه را" اعلام و گزارش کردند. روزنامهٔ حمایت در صفحه اول خود نوشت: «روباه پیر با چراغ‌های خاموش وارد شد»، روزنامهٔ رسالت «هیچ‌کس از بازگشت روباه پیر خوشحال نیست» و روزنامهٔ کیهان نوشت: «از نگاه ایران، انگلیس هنوز هم «روباه پیر» است».


title: شیرعلی خان

text: امیر شیرعلی خان (۱۲۹۶–۱۲۴۰ق)(۱۸۲۵–۱۸۷۹م)، سومین پسر امیر دوست‌محمدخان، دومین امیر افغانستان (۱۸۶۳–۱۸۶۶) و (۱۸۶۸–۱۸۷۹) از دودمان بارکزی بود.


title: شیرعلی خان

text: امیر شیر علی خان در زندگی پدر ولیعهد تعیین گردیده بود، او بعد از مرگ پدر در ۱۲ جون (۱۸۶۳ م) در ولایت هرات در سن ۴۱ سالگی سلطنت خود را اعلام نمود. برادرانش با او بیعت نمودند، اما در باطن در صدد مخالفت برآمدند. شیرعلی خان، فرزندش محمدیعقوب خان را برای تنظیم امور هرات گماشت و همراه برادرش محمد اعظم خان رهسپار کابل شد. محمداعظم خان در منطقه سبزوار از او جدا شد و از طریق مناطق مرکزی نزد محمدحسین خان برادر سکه اش و حاکم هزاره‌جات رفت، او می‌خواست با کمک مردم هزاره به کابل حمله نماید، اما بخش بزرگی از آنان کمک نکردند و طرف داری خوش را از امیر شیرعلی خان اعلام داشتند. سپس محمد اعظم خان از برادران دیگرش کمک خواست و ترتیبات یک حمله را گرفت، اما در مقابل قوای شیر علی خان تاب مقاومت نیاورده به دولت انگلیس پناه برد. شیر علی خان برای تصرف قندهار که تحت تصرف برادرش محمدامین خان بود، فرزندش محمدعلی خان را با قوای بسیار فرستاد. در جنگ تن به تن، پسر و برادرش کشته شدند. همچنین در جنگ بین دو سپاه هشت هزار عسکر به قتل رسید. این واقعه شیرعلی خان را متأثر ساخته و بالای روان او تأثیر منفی بجا گذاشت. کنترل اعصاب خود را از دست داده و در قندهار انزوا اختیار نمود، این انزوا زمینه سقوط سلطنت او را فراهم ساخت.


title: مؤسسه ملی سرطان

text: موسسه ملی سرطان ایالات متحده آمریکا (مشهور به NCI) یکی از اعضای موسسه ملی بهداشت ایالات متحده آمریکا (مشهور به NIH) می‌باشد. وظیفه این مرکز فدرال رهبری و نظارت بر تحقیقات علوم زیستی-پزشکی در حیطهٔ تحقیقات سرطان می‌باشد.


title: مؤسسه ملی سرطان

text: دفاتر این موسسه که در سال ۱۹۳۷ تأسیس شد در جنوب ایالت مریلند واقع گردیده است. در سال ۲۰۰۷ بودجه این موسسه تحقیقات دولتی ۴٫۷۵ میلیارد دلار بود.


title: بیمارستان تحقیقاتی اطفال سنت جود

text: بیمارستان تحقیقاتی اطفال سنت جود یکی از مشهورترین مراکز بالینی و تحقیقاتی سرطان اطفال در ایالات متحده آمریکا می‌باشد.


title: بیمارستان تحقیقاتی اطفال سنت جود

text: این بیمارستان تحقیقاتی به‌طور رایگان بیماران خود را می پذیرد و مداوا می‌کند و هم‌اکنون سومین و بزرگ‌ترین موسسهٔ وقفی و خیریهٔ بهداشت در سراسر ایالات متحده است.


title: بیمارستان تحقیقاتی اطفال سنت جود

text: پیتر دوهرتی برنده جایزه نوبل پزشکی از این موسسه است.


title: بیمارستان تحقیقاتی اطفال سنت جود

text: این بیمارستان در سال ۲۰۱۲ در رتبه بندی سراسری مراکز درمانی ایالات متحده آمریکا از نظر کیفیت و دستاوردها در زمینه سرطان اطفال در میان مراکز درمانی آمریکا در رتبه ششم قرار داشت.


title: بیمارستان تحقیقاتی اطفال سنت جود

text: این مرکز تنها مرکز درمانی ایالات متحده است که مجهز به سیستم پروتون درمانی مخصوص اطفال است.


title: صفحه لمسی

text: صفحه لمسی یا تاچ اسکرین به صفحاتی اطلاق می‌شود که بتوان تماس یک شیء و به‌طور خاص انگشت با آن را با استفاده از خواص شیء از قبیل نیرو، گرما، رسانایی الکتریکی، نور و… تشخیص داد. صفحات لمسی کاربردهای گسترده‌ای در صنایع مختلف و حتی کاربردهای عام است. ترکیب یک صفحه لمسی شفاف با یک صفحه نمایش می‌تواند ابزار بهینه‌ای برای ارتباط با دستگاه‌های مختلف به ما بدهد. صفحات لمسی برحسب خاصیتی از آن که برای تشخیص تماس مورد استفاده قرار می‌دهد، از فناوری‌های مختلفی استفاده می‌کنند.


title: صفحه لمسی

text: ساموئل هورست زمانی که به عنوان استاد در مؤسسه تحقیقات دانشگاه کنتاکی مشغول فعالیت بود، برای آزمون پایانی مجبور به خواندن حجم زیادی از مقاله بود که در مجموع ۲ ماه به زمان می برد و دو نفر فارغ‌التحصیل می‌شدند. برای صرفه جویی در زمان، اولین سنسور لمسی با نام اِلوگراف را اختراع کرد که به او اجازه می‌داد مقاله را سریعتر وارد کند. سه سال بعد، در ۱۹۷۴، ساموئل هورست اولین صفحهٔ لمسی شفاف را طراحی کرد و در سال ۱۹۷۷ اِلوگرافیک را تأسیس و روش فنی ۵-wire مقاومتی را به نام خود ثبت کرد که امروزه نیز پرکاربردترین روش می‌باشد.


title: صفحه لمسی

text: در این فناوری صفحه لمسی از چند لایه تشکیل شده‌است که مهم‌ترین‌شان، دو لایه فلزی‌ست. لایه‌های مقاومتی (حساس به فشار) با فاصله کمی از هم جدا شده‌اند. وقتی این صفحه در نقطه خاصی توسط شیء، لمس شود، صفحات مقاومتی در آن نقطه به یکدیگر متصل می‌گردند. در این حالت صفحه به صورت مقاومت عمل کرده و جریان الکتریکی صفحه تغییر می‌کند که توسط یک کنترلر، پردازش می‌شود. تغییر جریان به این نحو است که برحسب تعداد سیم‌های استفاده شده و مکان اتصال، مقاومت بین صفحات متفاوت خواهد بود.


title: صفحه لمسی

text: خروجی تختهٔ لمسی معمولاً چهار، پنج و هشت سیمه‌است و مکان لایه‌های مقاومتی برحسب تعداد خروجی مورد استفاده متفاوت خواهد بود. در حالت چهارسیمه، شیء می‌تواند در چپ، راست، بالا و پایین قرار گیرد. در حالت پنج سیمه، نقطه‌های قابل تشخیص شامل پنج گوشه و نقطه وسط خواهد بود.


title: صفحه لمسی

text: صفحات لمسی مقاومتی معمولاً قیمت مناسبی دارند؛ ولی دارای قدرت تفکیک ۷۵٪ هستند (که با اضافه کردن فیلم‌های پلاستیکی و شیشه‌ای تا ۸۵٪ قابل افزایش است). در مقابل این‌گونه صفحات از عوامل بیرونی مانند، آب و گرد و خاک تأثیر نمی‌پذیرند و امروزه بیشترین استفاده را دارند.


title: صفحه لمسی

text: برای کیوسک‌های اطلاع‌رسانی یا ماشین‌های خودپرداز (بانک، سینما، فروشگاه) به‌طور گسترده‌ای استفاده می‌شوند.


title: صفحه لمسی

text: این فناوری پرکاربردترین فناوری در صفحه‌های لمسی برای تولید گوشی‌های موبایل است و در گوشی‌های ویندوز موبایل مانند HTC TyTN II و HTC Touch Diamond متداول‌تر است. این فناوری که به اختصار SAW از امواج فراصوتی که از تختهٔ لمسی عبور می‌کنند، استفاده می‌کند. وقتی صفحه لمس می‌شود، مقداری از این امواج جذب می‌شوند. این تغییر در امواج فراصوتی مکان لمس را مشخص می‌کند و برای پردازش به کنترلر فرستاده می‌شود. این‌گونه صفحات ممکن است بر اثر عوامل بیرونی صدمه ببینند. آلوده شدن سطح آن نیز می‌تواند بر عملکرد صفحه لمسی اثر بگذارد.


title: صفحه لمسی

text: صفحه لمسی خازنی (یا الکترواستاتیک)، صفحه‌ایست که با موادی همچون اکسید نازک ایندیم پوشانده شده‌است که جریان ثابتی را از حسگر عبور می‌دهد؛ بنابراین حسگر باعث میدان دقیقاً کنترل‌شده‌ای از الکترون‌های ذخیره‌شده در هر دو محور افقی و عمودی می‌شود که دارای ظرفیت خازنی خواهد بود. وقتی میدان خازنی نرمال حسگر (در حالت پایه) توسط میدان خازنی دیگری (مثلاً انگشت انسان) تغییر کند، مدارات الکترونیکی که در گوشه‌های صفحه قرار دارند، برآیند تغییرات موج سینوسی میدان مرجع را اندازه‌گیری می‌کند و این اطلاعات را برای محاسبات ریاضی به کنترلر می‌فرستند.