title: عملیات پنجه عقاب

text: پس از شکست عملیات نیروهای آمریکایی و به جا گذاشتن تجهیزاتشان، نیروهای ایرانی از این واقعه خبردار شدند. محمد منتظرالقائم، فرماندهٔ وقت سپاه پاسداران یزد، به محل واقعه می‌رود. همزمان بدون اطلاع از حضور نفرات سپاه هواپیما‌های نظامی نیروی هوایی ایران در دو نوبت به گشت هوایی بر فراز منطقه می‌پردازند. در گشت هوایی اول دو جنگندهٔ اف-۱۴ بر فراز تجهیزات باقی مانده آمریکایی به پرواز درآمدند. در پرواز این دو جنگنده کنترل رادار از آن‌ها خواست تا به تجهیزات شلیک کنند که این دستور با مخالفت بنی صدر، فرمانده کل قوا و رییس جمهوری وقت، که همزمان بصورت بی‌سیم با در تماس با جنگنده‌ها بود روبرو شد. با این‌حال با رایزنی‌های فرمانده نیروی هوایی با بنی‌صدر در روز بعد دو جنگندهٔ اف-۴ نیروی هوایی ایران به منطقه اعزام شدند. هواپیماهای اف ۴ نیروی هوایی ارتش ایران با تصور اینکه هلی‌کوپتر‌های امریکایی قصد پرواز دارند، به سمت تجهیزات آمریکایی به‌جا مانده شلیک می‌کنند، که در این حادثه، محمد منتظرالقائم کشته می‌شود.


title: عملیات پنجه عقاب

text: شلیک به تجهیزات باقی‌مانده آمریکایی و کشته شدن فرمانده وقت سپاه یزد منجر به اتهاماتی از سوی سپاه و برخی از مسئولان حکومتی بر ارتش و ابوالحسن بنی‌صدر، رئیس‌جمهور وقت ایران، مبنی بر تبانی آن‌ها برای نابود کردن «اسناد محرمانه» آمریکایی‌ها در مورد عملیات طبس، به «بمباران» هلیکوپترهای به جا مانده در محل عملیات پرداخته‌اند. بنی صدر بعدها در واکنش به این اتهام نوشته «هیچ حکومتی به کماندوهای مأمور عملیات، اسناد نمی‌سپرد که با خود به محل مأموریت ببرند».


title: عملیات پنجه عقاب

text: این ادعا چهار دهه پس از واقعهٔ طبس، بارها از طریق منابع مختلف منتشر شده، بدون اینکه در مراجع رسمی اثبات شده باشد یا فرصتی برای طرح روایت‌های متقابل از رسانه‌های رسمی فراهم شود. پس از یک ماه از عملیات طبس، سرلشکر امیربهمن باقری، فرمانده وقت نیروی هوایی ارتش از سمت خود استعفا داد. سرلشکر محمدهادی شادمهر، رئیس ستاد مشترک ارتش نیز به حکم ابوالحسن بنی‌صدر، رئیس‌جمهور وقت، برکنار شد. به دنبال اطلاع مقام‌های ایرانی از بر جا ماندن تعدادی هلیکوپتر آمریکایی بر روی زمین در حوالی طبس، نیروی هوایی ایران در دو نوبت مجزا، یک بار دو جنگندهٔ اف-۱۴ و سپس دو جنگندهٔ اف-۴ را به منطقه اعزام می‌کند. در نوبت اول دو جنگندهٔ اف-۱۴ اعزام می‌شوند. شهرام رستمی، یکی از خلبانان اف-۱۴ بود. او از برج مراقبت تهران دستور می‌گیرد که هلیکوپترها را با تیربار بزند. شهرام رستمی در پاسخ به برج مراقبت می‌گوید که اف-۱۴ (که برای حمله به هدف‌های زمینی طراحی نشده) امکان این کار را ندارد، ولی برج بر مبنای دستوری که از ستاد ارتش آمده بوده دستور خود را تکرار می‌کند. به گفته آقای رستمی، اما به فاصله کمی از صدور دستور برج رادار، ابوالحسن بنی‌صدر که با یک هواپیمای فالکون در آسمان طبس بوده فرمان می‌دهد که «منطقه را نزنید». شهرام رستمی در مصاحبه‌ای با حسین دهباشی در برنامه اینترنتی "خشت خام" که در ۲۴ مهر ۹۶ پخش شد، دربارهٔ این اتفاق می‌گوید: فریدون علی‌مازندرانی خلبان دومین جنگندهٔ اف -۱۴ اعزامی نیز هنگامی که در آسمان طبس بوده از رادار تهران به او ابلاغ می‌شود که هلیکوپترها را منهدم کند و او توضیح می‌دهد اف-۱۴ «فاقد هرگونه بمب، راکت یا موشک هوا به زمین» است و نمی‌تواند با مسلسل چنین کاری انجام دهد. علی‌مازندرانی می‌گوید: ابوالحسن بنی‌صدر، رئیس‌جمهور وقت، در کتاب خاطرات خود با عنوان "درس تجربه" می‌نویسد:


title: عملیات پنجه عقاب

text: بنابراین در نوبت دوم، دو جنگندهٔ اف-۴ (که توانایی شلیک به اهداف بر روی زمین را دارند) به منطقه اعزام می‌شوند. وقتی خلبان‌ها به محل می‌رسند، می‌بینند که پره‌های یکی از هلیکوپترها حرکت می‌کند. خلبان که تصور می‌کنند هلیکوپترها قصد پرواز دارند، همین تصور را به مرکز مخابره می‌کنند و درنتیجه، بنی‌صدر دستور شلیک به هلیکوپترها را می‌دهد. دو روایت برای علت حرکت پرهٔ هلیکوپترها وجود دارد. در یکی از این روایت‌ها که توسط شاپور آذربرزین نقل می‌شود، نیروهای سپاه منطقه که بدون اطلاع نیروی هوایی در محل حضور داشتند، به تجهیزات داخل هلیکوپترها دست می‌زنند که باعث «آزاد شدن قفل ملخ‌ها» و حرکت ملخ هلیکوپترها می‌شود. در روایت دوم اما، یک خلبان سابق ایرانی که با افراد مرتبط با ماجرای طبس نزدیک بوده، دلیل آن را نه «آزاد شدن قفل» آنها از سوی نیروهای سپاه، که شدت باد در منطقه می‌داند.


title: عملیات پنجه عقاب

text: امیربهمن باقری، فرماندهٔ وقت نیروی هوایی ارتش، دو روز پس از واقعه طبس، در گفتگو با شماره ۷ اردیبهشت ۱۳۵۹ روزنامهٔ کیهان، روایت خود را از دلیل منهدم شدن هلیکوپترها -در حالی که قرار بر «آسیب رساندن» به آنها برای جلوگیری از پرواز احتمالی‌شان بوده- چنین توضیح می‌دهد:


title: عملیات پنجه عقاب

text: شاپور آذربرزین، از قول امیربهمن باقری می‌گوید که ابوالحسن بنی‌صدر دستور زدن هلیکوپترها را بدون در نظر گرفتن «روش جاری» در ارتش صادر کرده و خود سرلشکر باقری به خاطر شلیک به هلیکوپترها از نیروهایش بازخواست کرده‌است: «پس از رسیدن به تهران از افسر نگهبان مرکز فرماندهی سؤال کردم با چه مجوزی هلی‌کوپترها را به آتش کشیدید، پاسخ داد به امر رئیس‌جمهور».


title: پیمان موشک‌های ضد بالستیک

text: پیمان موشک‌های ضد بالستیک یا پیمان موشک‌های پادپرتابشی بین ایالات متحده آمریکا و اتحاد جماهیر سوسیالیستی شوروی برای محدودسازی سیستم موشک‌های ضدبالیستیک مورد استفاده برای دفاع از خود در مقابل موشک‌های بالستیک با جنگ‌افزار هسته‌ای بسته شد. بر اساس مفاد این پیمان، اعضا امکانات ضد بالستیک خود را به دو مجتمع با حداکثر ۱۰۰ موشک ضد بالستیک محدود می‌کنند.


title: پیمان موشک‌های ضد بالستیک

text: پیمان منع تولید موشک‌های ضد موشک سنگ بنای توازن استراتژیک میان دو ابرقدرت شرق و غرب تلقی می‌شد. زیرا این پیمان طرفین را از دستیابی به توانایی ایمن‌سازی در مقابل حمله متقابل اتمی باز می‌داشت.


title: پیمان موشک‌های ضد بالستیک

text: این پیمان از سال ۱۹۷۲ تا ۲۰۰۲ اجرایی شد. پس از فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی در سال ۱۹۹۷ چهار جمهوری پیشین که جزء شوروی بودند تعهد خود را نسبت به مفاد این پیمان در مقابل آمریکا اعلام کردند. در ژوئن ۲۰۰۲ آمریکا خروج خود از این پیمان را اعلام کرد و اجرای این پیمان متوقف شد.


title: پیمان موشک‌های ضد بالستیک

text: در دهه ۱۹۵۰ و اوایل ۱۹۶۰ آمریکا و شوروی در حال توسعه برنامه موشکی خود برای ساخت موشک بالستیک قاره‌پیما با قابلیت حمل کلاهک بودند. در آن زمان آمریکا برنامه خود را جزئی از برنامه جهانی کاهش خطر حمله هسته‌ای می‌دانست. به همین جهت به همراه کانادا فرماندهی دفاع هوافضای آمریکای شمالی را تأسیس کرد.


title: پیمان موشک‌های ضد بالستیک

text: تحقیقات آمریکا در اوایل دهه ۱۹۵۰ در پروژه نایک این امکان را می‌داد که با بهینه‌سازی اندک در سیستم موشک‌های آن بتوان به فناوری تولید موشک ضد بالستیک دست یابد. در ابتدا کار بر اساس برد کوتاه و سرعت زیاد (مانند موشک اسپرینت) انجام شد تا بتوان از خود مجمتع‌های استقرار موشک‌های ضد بالستیک دفاع کرد. تا اواسط دهه ۱۹۶۰ هر دو پروژه نایک و اسپرینت امیدبخشی کافی را برای توسعه برنامه و برنامه‌ریزی محدود پروژه ساخت موشک ضد بالستیک به نام سنتینل نشان دادند. در ۱۹۶۷ شوروی نیز برنامه خود بر ساخت این نوع موشک‌ها را اعلام کرد تا در قدرت نظامی در مقابل آمریکا برابر باشد.


title: پیمان موشک‌های ضد بالستیک

text: توسعه سیستم قابلیت هدف‌گیری مستقل چندگانه به تنها یک موشک قاره‌پیما این امکان را می‌داد که هم‌زمان بتواند تا ۱۰ هدف را مورد حمله قرار دهد. موشک ضد بالستیک می‌توانست امکان برخورد کلاهک‌های موشک بالستیک به هدف را تا حد زیادی کم کند. اما به دلایل اقتصادی جلوی تمام کلاهک‌ها را نمی‌گرفت. زیرا کشور فرستنده فقط کافی بود که یک موشک را بفرستد اما کشور مورد حمله باید هم‌زمان ۱۰ موشک را با قابلیت ردگیری اهداف جداگانه پرتاب می‌کرد و ساخت سیستمی که بتواند جلوی همه کلاهک‌ها را بگیرد هزینه بینهایت زیادی داشت. به همین جهت شوروی اقدام به ساخت موشک سنگین R-36M کرد که می‌توانست تا ۴۰ کلاهک نیز حمل کند که امکان دفاع در مقابل آنرا غیرممکن می‌کرد.


title: پیمان موشک‌های ضد بالستیک

text: اولین بار آمریکا در سال ۱۹۶۷ در کنفرانس تابستانی گلاسبرو پیشنهاد این پیمان را داد. مسئله مورد بحث این بود که افزایش توان بالستیک می‌توند باعث ایجاد مسابقه تسلیحاتی شده و یکی از دو طرف بدون اینکه بتواند از ملت خود دفاع کند اولین حمله را آغاز کند. در ابتدا شوروی این پیمان را نپذیرفت. اما پس از آغاز پروژه‌های سنتینل و سیف‌گارد در نوامبر ۱۹۶۹ حاضر به گفتگوی محدودسازی جنگ‌افزار راهبردی معروف به سالت ۱ شد. در سال ۱۹۷۲ هر دو طرف به توافقی برای محدودسازی توان دفاعی خود رسیدند. بر اساس این پیمان هریک از دو طرف می‌توانستند فقط ۲ پایگاه موشک ضد بالستیک یکی برای پایتخت و دیگری برای موشک‌های قاره پیمای خود داشته باشند.


title: پیمان موشک‌های ضد بالستیک

text: این پیمان در ۲۶ می ۱۹۷۲ در کنفرانس سران در مسکو بین ریچارد نیکسون و لئونید برژنف امضا شد. مجلس سنای ایالات متحده آمریکا این پیمان را در ۳ آگوست ۱۹۷۲ تصویب کرد.


title: پیمان موشک‌های ضد بالستیک

text: در سال ۱۹۷۴ یکی از پروتکل‌های پیمان تغییر کرد و تعداد پایگاه‌های موشکی برای طرفین را به یک کاهش داد تا هیچیک از طرفین پایگاه جدیدی نسازند. آمریکایی‌ها این سامانه را در ایالت داکوتای جنوبی و روس‌ها در اطراف مسکو مستقر کردند.


title: پیمان موشک‌های ضد بالستیک

text: در این پیمان تنها به امکان دفاع در برابر موشک‌های بالستیک "استراتژیک" به وسیله موشک‌های ضد بالستیک اشاره شده بدون اینکه تعریف مشخصی از "استراتژیک" داشته باشد. زیرا به خوبی مشخص بود که موشک‌های قاره‌پیما و موشک‌های بالستیک زیردریایی، "موشک‌های استراتژیک" هستند. با اینحال هر دو کشور از تولید و توسعه موشک‌های ضد تاکتیکی ضد بالستیک دست نکشیدند. این موضوع تا زمانی که موشک‌های بالستیک پرتاب شده از زیردریایی نیز به سرعت موشک‌های قاره‌پیما نرسیده بودند مورد اعتراض قرار نگرفت. زیرا معمولاً سرعت موشک زیر آب کمتر از موشک قاره‌پیما است. با این وجود توسعه موشک‌های ضد تاکتیکی ضد بالستیک باز هم ادامه یافت.


title: پیمان موشک‌های ضد بالستیک

text: در ۲۳ مارس ۱۹۸۳ رونالد ریگان در پاسخ به کنایه "حمله صلح آمیز" یوری آندروپوف، پروژه ابتکار دفاع استراتژیک را معرفی کرد که یک برنامه تحقیقاتی در مورد دفاع موشکی بالستیک بود. نتیجه آن در یک جمله بیان شد: " سازگار با تعهدات ما تحت پیمان موشک‌های ضد بالستیک ". زیرا آندروپوف گفت بود: این، زمان که آن‌ها (واشینگتن) از بهترین راه برای آغاز جنگ هسته‌ای دست کشیدند. زیرا این کار نه تنها غیر مسئولانه بلکه دیوانگی است.


title: پیمان موشک‌های ضد بالستیک

text: بدون توجه به مخالفت‌ها ریگان تمام تلاش خود را کرد تا نشان دهد که پروژه ابتکار دفاع استراتژیک راهی برای چانه‌زنی آمریکا نخواهد بود و این کشور تمام تلاش خود را برای توسعه این سیستم می‌کند. این مسئله باعث تهدید شوروی شد زیرا آمریکایی‌ها ممکن بود اولین حمله محتمل را آغاز کنند. از سوی دیگر در صورت قصد شوروی به ورود به رقابت تسلیحاتی، اقتصاد آن فلج می‌شد. حتی تا پایان دهه ۱۹۸۰ مشخص شده بود که پروژه ابتکار دفاع استراتژیک به صورت علمی قابل انجام نیست.


title: پیمان موشک‌های ضد بالستیک

text: پروژه ابتکار دفاع استراتژیک پیشرفت کرد اما پس از ریاست جمهوری ریگان متوقف شد. اما در ۱۹۹۵ دوباره ادامه یافت.


title: پیمان موشک‌های ضد بالستیک

text: پس فروپاشی کمونیسم کشورهای بلاروس، قزاقستان، روسیه و اوکراین تعهد خود را به پیمان موشک‌های ضد بالستیک اعلام کردند.


title: پیمان موشک‌های ضد بالستیک

text: در ۱۳ دسامبر ۲۰۰۱ جرج دابلیو بوش به روسیه اعلام کرد که آمریکا ظرف شش ماه آینده از این پیمان خارج خواهد شد. این نخستین بار در تاریخ آمریکا بود که این کشور از تعهد به یک پیمان کنترل تسلیحاتی بین‌المللی خارج می‌شد. این کار باعث تشکیل آژانس دفاع موشکی آمریکا شد.


title: پیمان موشک‌های ضد بالستیک

text: حامیان خروج از پیمان می‌گفتند که این موضوع باعث افزایش توان دفاعی آمریکا در مقابل حملات هسته‌ای و دولت‌های سرکش می‌شود. هدف از اجرای طرح دفاع ملی موشکی آمریکا ویا آنچه در محافل سیاسی به عنوان طرح سپر دفاع موشکی از آن یاد می‌شود اعلام شد. این تصمیم اعتراض بسیاری از نخبگان سیاسی را بر انگیخت. آنان استدلال می‌کردند که این کار باعث شکست پیمان‌نامه منع گسترش سلاح‌های هسته‌ای و از دست رفتن امنیت هسته‌ای و گسترش رقابت هسته‌ای می‌شود. همچنین در پی این خروج، آمریکا ممکن بود اولین کشور حمله‌کننده با سلاح هسته‌ای باشد.


title: پیمان موشک‌های ضد بالستیک

text: در ۲۴ می ۲۰۰۲ روسیه و آمریکا پیمان کاهش تهاجم استراتژیک را امضا کردند. این پیمان، طرفین را به کاهش کلاهک‌های هسته‌ای استراتژیک استقرار یافته بر روی موشک‌ها مجبور می‌کند اما اجباری در مورد کلاهک‌های انبار شده ندارد. همچنین این پیمان هیچگونه مکانیسمی در توضیح چگونگی اجرای مفاد ندارد.


title: ماه‌های هجری خورشیدی

text: ماه‌های خورشیدی در یکسال گاهشماری (هجری شمسی) و ایرانی، تشکیل شده‌است از ۱۲ ماه، که شش ماه اول ۳۱ روز، پنج ماه دوم ۳۰ روز و ماه آخر ۲۹ روز می‌باشد. هر ۴ سال (به ندرت ۵ سال) یک‌بار طول ماه آخر ۳۰ روز است که آن سال به سال کبیسه معروف است.


title: ماه‌های هجری خورشیدی

text: عناوین ماه‌های تقویم جلالی و هجری خورشیدی (ایران):


title: ماه‌های هجری خورشیدی

text: فروردین نام نخستین ماه و فصل بهار و روز نوزدهم هر ماه در گاهشماری اعتدالی خورشیدی است. در اوستا و زبان پارسی باستان فرورتینام، در زبان پهلوی فرورتین و در زبان فارسی فروردین گفته شده که به معنای فروردهای پاکان و فروهرهای ایرانیان است. بنا به عقیده پیشینیان، ده روز پیش از آغاز هر سال فروهر در گذشتگان که با روان و وجدان از تن جدا گشته، برای سرکشی خان و مان دیرین خود فرود می‌آیند و ده شبانه روز روی زمین به سر می‌برند. به مناسبت فرود آمدن فروهرهای نیکان هنگام نوروز را جشن فروردین خوانده‌اند. فروهران در ده روز آخر سال بر زمین هستند و بامداد نوروز پیش از بر آمدن آفتاب به دنیای دیگر می‌روند.


title: ماه‌های هجری خورشیدی

text: اردیبهشت نام دومین ماه سال و روز دوم هر ماه در گاهشماری اعتدالی خورشیدی است. در اوستا «اشاوهیشتا» و در زبان پهلوی «اشاوهیشت» و در زبان فارسی «اردیبهشت» گفته شده‌است. به معنی راستی و درستی، تقدس، قانون و آئین ایزدی، پاکی و... که بسیار هم در اوستا به کار برده شده‌است. همچنین دارای صفت عالی است به معنای "بهترین و بهشت" فارسی به معنی "فردوس" از همین کلمه‌است. در مجموع این کلمه به بهترین راستی و درستی است و در عالم روحانی نماینده صفت راستی و پاکی و تقدس اهورامزداست و در عالم مادی نگهبانی کلیه آتش‌های روی زمین به او سپرده شده‌است. در معنی ترکیب لغت اردیبهشت «مانند بهشت» هم آمده‌است.


title: ماه‌های هجری خورشیدی

text: خرداد نام سومین ماه سال و روز ششم در گاه شمار اعتدالی خورشیدی است. در اوستا و زبان پارسی باستان «هئوروتات»، در زبان پهلوی «خردات» و در زبان فارسی «خورداد یا خرداد» گفته شده‌است. به معنای کمال و رسایی است و ایزدان تیر و باد و فروردین از همکاران خرداد می‌باشند. خرداد "نماینده کمال و رسایی" اهورامزدا است و در گیتی به نگهبانی از آب گماشته شده‌است.


title: ماه‌های هجری خورشیدی

text: تیر نام چهارمین ماه سال و روز سیزدهم هر ماه گاهشماری اعتدالی خورشیدی است. در اوستا «تیشریه»، در زبان پهلوی «تیشتر» و در زبان فارسی صورت تغییر یافته آن یعنی «تیر» گفته شده که یکی از ایزدان است و به ستاره شعرای یمانی اطلاق می‌شود. فرشته مزبور نگهبان باران است و به کوشش او زمین پاک، از باران بهره‌مند می‌شود و کشتزارها سیراب می‌گردد. تیشتر رادر زبان‌های اروپایی سیریوس خوانده‌اند و هر گاه تیشتر از آسمان سر بزند و بدرخشد مژده ریزش باران می‌دهد.


title: ماه‌های هجری خورشیدی

text: مرداد نام پنجمین ماه سال و روز هفتم هر ماه در گاهشماری اعتدالی خورشیدی است. در اوستا «امرتات»، در زبان پهلوی «اَمرداد» و در زبان فارسی «مرداد» گفته شده‌است واَمرداد» یعنی بی مرگی و آسیب ندیدنی یا جاودانی، پس واژه «مرداد» به غلط استعمال می‌شود و باید «اَمُرداد» گفته شود. در ادبیات مزدیسنا مرداد یکی از امشاسپندان است که "نگهبانی نباتات" با اوست. در مزدیسنا خصایص مرداد عبارتند از:نیک اندیشی، صلح و سازش، راستی و درستی، فروتنی و محبت به همنوع، تأمین آسایش و امنیت بشر که او را دارای کمال مطلوب کرده‌است.


title: ماه‌های هجری خورشیدی

text: شهریور نام ششمین ماه سال و روز چهارم هر ماه در گاهشماری اعتدالی خورشیدی است. در اوستا «خشتروئیریه»، در زبان پهلوی «شتریور» و در زبان فارسی «شهریور» می‌دانند که در اوستا و زبان پارسی باستان و زبان سانسکریت به معنی "کشور و پادشاهی منتخب و برگزیده"است. این ترکیب بارها در اوستا به معنی "بهشت یا کشور آسمانی" اهورامزدا آمده‌است و شهریور در جهان روحانی نماینده پادشاهی ایزدی و فر و اقتدار خداوندی است و در جهان مادی "پاسبان فلزات". چون نگهبانی فلزات با اوست او را دستگیر فقرا و ایزد رحم و مروت خوانده‌اند و روایت شده‌است شهریور آزرده و دلتنگ می‌شود از کسی که سیم و زر را بد به کار اندازد یا بگذارد که زنگ بزند.


title: ماه‌های هجری خورشیدی

text: در زبان سانسکریت «میترا»، در اوستا و زبان پارسی باستان «میثر» و در زبان پهلوی «میتر» و در زبان فارسی «مهر» گفته می‌شود و به معنی پیوستن است. اغلب خاورشناسان معنی اصلی مهر را واسطه و میانجی ذکر کرده‌اند. مهر واسطه‌است میان آفریدگار و آفریدگان و در زبان سانسکریت به معنی دوستی پروردگار و روشنایی و فروغ استو در اوستا فرشته روشنایی و پاسبان راستی و پیمان است. مهر، ایزد همواره بیدار و نیرومند است و برای یاری کردن راستگویان و بر انداختن دروغگویان و پیمان شکنان در تکاپوست. مهر از برای محافظت عهد وپیمان و میثاق مردم گماشته شده‌است از این رو فرشته فروغ و روشنایی نیز هست که هیچ چیز ار او پوشیده نمی‌ماند. برای آنکه از عهده نگهبانی بر آید اهورامزدا به او هزار گوش و ده هزار چشم داده‌است و مقام مهر در بالای کوه «حرا» است، آنجایی که نه روز است و نه شب، نه گرم است و نه سرد، نه ناخوشی و نه بیماری. مهر از آنجا بر ممالک آریایی نگران است و مهر در همه جا حاضر است و با شنیدن آوای ستمدیدگان آگاه گشته به یاری آنان می‌شتابد.


title: ماه‌های هجری خورشیدی

text: در اوستا «آپ» در زبان پارسی باستان «آپی» و در زبان فارسی «آب» گفته می‌شود. در اوستا بارها «آپ» به معنی فرشته نگهبان آب استعمال شده و همه جا به صیغه جمع آمده‌است و نام ماه هشتم از سال خورشیدی و نام روز دهم از هر ماه را آبان می‌دانند. ایزد آبان موکل بر آهن است و تدبیر امور و مصالح ماه به او تعلق دارد. به سبب آنکه «زو» که یکی از پادشاهان ایران بود در این روز با افراسیاب جنگ کرده و او را شکست داده و از ملک خویش بیرون کرده، ایرانیان این روز را جشن می‌گیرند. دیگر آنکه چون بعد از مدت هشت سال در ایران عاقبت در همین روز باران شروع به باریدن کرد و بنابراین ایرانیان این روز را جشن گرفتند و آفتاب در این ماه در برج عقرب یاکژدم قرار می‌گیرد.


title: ماه‌های هجری خورشیدی

text: در اوستا «آتر - آثر» در زبان پارسی باستان «آتر» در زبان پهلوی «آتر» و در زبان فارسی «آذر» می‌گویند. آذر فرشته نگهبان آتش و یکی از بزرگترین ایزدان است. آریائیان بیش از دیگر اقوام به عنصر آتش اهمیت می‌دادند و ایزد آذر نزد هندوان «آگنی» خوانده شده و در کتاب کهن و مقدس هندوان «ودا» از خدایان بزرگ به‌شمار رفته‌است. آفتاب در این ماه در برج قوس یا کماندار قرار می‌گیرد.


title: ماه‌های هجری خورشیدی

text: در اوستا «داثوش یا دادها» به معنی آفریننده، دادار و آفریدگار است و غالباً صفت اهورامزدا است و آن از مصدر «دا» به معنی دادن و آفریدن است. در خود اوستا صفت دی برای تعیین دهمین ماه استعمال شده‌است.


title: ماه‌های هجری خورشیدی

text: در اوستا «وهومنه»، در زبان پهلوی «وهومن» و در زبان فارسی «وهمن یا بهمن» گفته شده‌است. به معنی خوب و نیک و معنی منش، نیک اندیش و نیک نهاد است و "نخستین آفریده" اهورامزدا است و یکی از بزرگترین ایزدان است و در عالم روحانی مظهر اندیشه نیک و خرد و توانایی خداوند است. یکی از وظایف بهمن این است که گفتار نیک را تعلیم دهد و از هرزه گویی باز دارد. خروس که از پرندگان مقدس به‌شمار می‌رود و در سپیده دم با بانگ خویش دیو ظلمت را رانده و مردم را به برخاستن و عبادت و کشت و کار می‌خواند ویژه بهمن است. "لباس سفید" هم از آن بهمن است و همه جانوران سودمند به حمایت بهمن سپرده شده‌اند و کشتار در ماه بهمن منع شده‌است. بهمن "اسم گیاهی" است که به ویژه در جشن بهمنجه خورده می‌شود و در طب نیز این گیاه معروف است.


title: ماه‌های هجری خورشیدی

text: دراوستا «اسپنتا آرمیتی» در زبان پهلوی «اسپندر» و در زبان فارسی «سپندار مذ، سفندارمذ، اسفندارمذ و گاه به تخفیف سپندار و اسفند» گفته شده‌است. به معنی پاک، مقدس، درست، بجا و اندیشیدن، فروتنی، بردباری و سازگاری است. سپندارمذ یکی از امشاسپندان است که مؤنث و دختر اهورامزدا خوانده شده‌است و موظف است که همواره زمین را خرم، آباد، پاک و بارور نگهدارد. هر که به کشت و کار بپردازد و خاکی را آباد کند خشنودی اسپندارمذ را فراهم کرده‌است و آسایش در روی زمین سپرده به دست اوست. خود زمین نیز نماینده این ایزد بردبار و شکیباست و مخصوصاً مظهر وفا و اطاعت و صلح و سازش است. "بیدمشک گل مخصوص سپندارمذ" می‌باشد.


title: سبزوار (ابهام‌زدایی)

text: سبزوار ممکن است به یکی از موارد زیر اشاره داشته باشد:


title: ۹۵۴ (میلادی)

text: این صفحه شامل فهرستی از وقایع مهم در ۹۵۴ میلادی است.


title: ۱۷۲۷ (میلادی)

text: این صفحه شامل فهرستی از وقایع مهم در ۱۷۲۷ میلادی است.


title: ۱۷۲۹ (میلادی)

text: این صفحه شامل فهرستی از وقایع مهم در ۱۷۲۹ میلادی است.


title: ۱۹۰۰ (میلادی)

text: این صفحه شامل فهرستی از وقایع مهم در ۱۹۰۰ میلادی است.


title: محمد کام‌بخش

text: محمد کام‌بخش (۱۶۶۷-۱۷۰۹م) واپسین پسر اورنگ‌زیب ششمین پادشاه گورکانی هند از ازدواجش با «اودیپوری محل» بود.


title: محمد کام‌بخش

text: خواهر و برادران او:


title: محمد کام‌بخش

text: همسران:


title: محمد کام‌بخش

text: A. Krieger-Krynicki, Captive princess: Zebunissa, Karachi: Oxford University Press, 2005. p. 206


title: محمد کامبخش

text: محمد کام بخش یا کامبخش دین پناه (۷ مارس ۱۶۶۷ – ۱۴ ژانویه سال ۱۷۰۹) کوچک‌ترین پسر امپراتور اورنگ زیب بود. او تنها فرزند نامشروع اورنگزیب بود که از صیغه‌اش با اودیپوری محل به دنیا آمد.


title: محمد کامبخش

text: خواهر و برادران او:


title: محمد کامبخش

text: همسران:


title: امامزاده سید مظفر (بندر عباس)

text: امامزاده سید مظفر واقع در محله نایبند شهر بندرعباس یکی از اماکن مذهبی استان هرمزگان در جنوب ایران است.


title: امامزاده سید مظفر (بندر عباس)

text: امامزاده سید مظفر که از نوادگان موسی کاظم است، از سالیان دور مورد توجه عموم مردم در استان هرمزگان بوده و هرساله پذیرای زائران بی‌شمار مشتاق خود است.


title: امامزاده سید مظفر (بندر عباس)

text: البته اهل سنت بندرعباس ادعا دارند سید مظفر از سادات اهل سنت و اصالت او به گوده برمی‌گردد که به سبب رفت وآمد اهل سنت بر سر مقبره محقر او بعدها تصمیم گرفته شد آن را به امامزاده مبدل نموده تا کانونی جهت مراجعات مردم معتقد بندرعباس و حومه باشد.


title: امامزاده سید مظفر (بندر عباس)

text: در پژوهش‌های محلی با افرادی که در صحن امامزاده سید مظفر مشغول به خدمت بودند چنین پیدا است که این امامزاده در بخش مرکزی شهر بندرعباس جدا از بحث دینی و مذهبی و بازدید مردم برای شفاعت و دعا، از معماری منحصر به فردی نیز برخوردار می‌باشد. برخی از ساکنان اهل سنت بندرعباس بر این باورند سید مظفر از سادات اهل سنت و ریشه او به گوده بر می‌گردد که به سبب رفت وآمد اهل سنت بر سر آرامگاه پیشین و مبتدی او، پس از آن برخی تصمیم گرفتند آن را با یک ساختمان پر دوام به یک امامزاده تبدیل کنند تا کانونی برای بازدید مردم شهربندرعباس و پیرامون باشد. با داشتن چهار مناره و کاشی کاری بی‌نظیر فیروزه‌ای و زرین‌گون گنبد، یکی از شاهکارهای معماری در شهر بندرعباس را به نمایش گذاشته‌است. امامزاده مظفر از دیرباز خلوتگهی روحی برای مردم هرمزگان و گردشگران دیگر شهرها بوده‌است و تاریخ آن نیز پر از فراز و نشیب‌هاست. گفته می‌شود امامزاده سید مظفر از نوادگان امام موسی ابن جعفر (ع) بوده و از سالیان دور، دهه در پی دهه مورد توجه و علاقه بخش بزرگی از مردم سراسر استان هرمزگان می‌باشد و هر ساله از شهرهای پیرامون نیز این ساختمان مذهبی پذیرای زائران گردشگر بی شمار بوده‌است.


title: امامزاده سید مظفر (بندر عباس)

text: ساختمان بارگاه امامزاده سید مظفر در حاشیه شمالی بلوار امام خمینی، روبروی بلوار شهید چمران قرار دارد. وضع پیشین بقعه و کیفیت و چگونگی ساختمان بقعه در گذشته خیلی روشن نیست. در تأیید صحت انتساب او به سنی و شیعه نیز مطالبی در میان مردم شهر از دیر باز بر سر زبان هاست. چنین پیداست که ایشان در سال ۴۰۴ هجری قمری در این‌جا با زندگی بدرود گفته و در همین جائی که ساختمان به دور آن برپا کرده‌اند، به خاک سپرده شده‌است. ظاهراً تا سالیان سال کسی چندان متوجه بازسازی بقعه نبوده و تا اندازه ای رو به فرسودگی گذاشته‌است. ساختمان نخستین معلوم نیست به چه شکل بوده و چه شخصی یا معماری ساختمان را بر روی آرامگاه ساخته‌است. در این باره هیچ سند پر و پا قرصی در دست نیست اما گمان می‌رود که بازسازی هائی در آن به هر روی صورت گرفته چون اگر چنین نبود اثری از آن باقی نمی‌ماند. سالمندان بر این باورند که ضریح نخستین به گونه ضریح امروزی آن نبوده و ضریح نخستین از چوب ساده بود. در سال ۱۳۰۵ شمسی ساختمان نوآباد و سراسر دگرگون شده‌است. معماری آن با چهار مناره همراه با کاشیکاری بسیار با شکوه و زیبا بر اهمیت و زیبایی این بارگاه افزوده‌است. آثار موجود نشان می‌دهد که پس از انقلاب بهمن ۱۳۵۷ سراسر ساختمان بازسازی و نوآباد شده و در بخش هائی نیز برگنجایش آن افزوده شده‌است.


title: امامزاده سید مظفر (بندر عباس)

text: معماری زیبای این ساختمان گیرائی ویژه ای دارد. رو سازی ساختمان از کاشی‌های رنگارنگ بوده و دارای گنبدی با چهار مناره مینا کاری شده‌است که با رنگ آبی نیلگون آسمانی خود یادآور مکانی آرام و دلنشین برای دل شکسته گانی است که برای بازدید آن به بندرعباس سفر می‌کنند. امامزاده سید مظفر دارای ساختمانی است که نه تنها زائران گردشگر یا به گفته امروزی گردشگران مذهبی را در خلسه دیدار فرو می‌برد بلکه زیبائی معماری ایرانی ساختمان نیز برای هر بازدیدکننده و گردشگری دیدنی است. ساختمان امامزاده مظفر به گونه سید علاءالدین آستانه شیراز و سایر آرامگاه‌ها و زیارتگاه‌های کشور نیست. این ساختمان دارای آینه کاری نبوده اما کاشی‌های زیبا چنان با چیره‌دستی در هنر معماری آن به کار گرفته شده که ساختمان را در نوع خود بی نظیر کرده‌است.


title: امامزاده سید مظفر (بندر عباس)

text: برخی از شهروندان اهل سنت بندرعباس که با فرهنگ دیر پای ایرانی خود ریشه در تاروپود این سرزمین دارند، همان گونه که پیش از این اشاره شد بر این باورند که سید مظفر از سادات اهل سنت و ریشه و تبار او به گوده بر می‌گردد. شهروندان شیعه نیز بر این باورند که امامزاده سید مظفر از نوادگان امام موسی ابن جعفر (ع) می‌باشد که از سالیانی دراز مردم استان هرمزگان به آن عشق ورزیده و هر ساله به دیدار آرامگاه او آمده‌اند.


title: امامزاده سید مظفر (بندر عباس)

text: ساختمان آرامگاه با چهار گلدسته چهار مناره‌های مینا کاری شده و کاشی‌های فیروزه ای زیبا پنجره‌ها و نمای بیرونی یادآور معماری روزگار صفوی است. تاق درب ورودی دارای تزئینات آهوپا کاری (مقرنس) بوده و گنبد آن نیز به گونه همه گنبدهای آرامگاه‌ها در کشور دارای کاشی‌های درخشش اندود (معرق) است. نمای صفوی ساختمان آرامگاه را معماران نوآبادکننده و بالا برنده این ساختمان با اندیشه ای بر باور عمومی شهروندان بندرعباس که برخی سید مظفر را از اهل تسنن و برخی شیعه می‌پندارند مدد جسته و به این ساختمان نمائی در هم آمیخته داده‌اند. آن‌ها با اندیشه ای هنرمندانه با غور در تاریخ آرامگاه سید مظفر با طرحی صفوی گونه که دودمانی شیعه بودند، رگه ای از طرح ساختمانی دودمان سنی مذهب تیموری را نیز در نمای ساختمان به نمایش گذاشته‌اند. با دیدن ساختمان بازدیدکننده ناخودآگاه نه تنها به یاد پیشانی پر زرق و برق و گنبدهای فیروزه ای ساختمان‌های صفوی سراسر کشور می‌اندازد، بلکه ساختمان‌های تیموری ایران و افغانستان و کشورهای مسلمان استقلال گرفته از شوروی سابق نیز در خاطر او زنده می‌شود. از سوی دیگر برای آن که چهره ای هنری نیز به نمای ساختمان داده باشند، پاشنه شالوده را بالا آورده به گونه ای که ساختمان بر یک سکوی بلند قرار گرفته‌است. در هنر معماری این ساختمان معمار از چند جهت با بازدیدکننده و گردشگر مذهبی به گفتگو نشسته‌است. با رنگ فیروزه ای او را از دنیای روحی سرگشته، به آرامش فرا می‌خواند. با آهوپا کاری زیبای تاق، نگاه‌های خسته را به هیجان وامی‌دارد. از نمای دور ساختمان نیز نگاه گردشگر را به روزگاران تیموری وصفوی می‌سراند و برگ‌های تاریخ پرستشگاهی را برای شهروندان سنی و شیعه، ورق می‌زند.


title: مراقبت و تنبیه

text: مراقبت و تنبیه: تولّدِ زندان با عنوان فرعی زایش زندان عنوان کتابی است از میشل فوکو، فیلسوف فرانسوی.


title: مراقبت و تنبیه

text: فوکو در سالهای ۱۹۷۲ و ۱۹۷۳ سخنرانی‌هایی در فرانسه و برزیل شامل بررسی جامعهٔ جزایی و قدرت قضایی انجام داد. این پژوهش در سال ۱۹۷۵ به انتشار کتاب "مراقبت و تنبیه: زایش زندان" انجامید.


title: مراقبت و تنبیه

text: در این کتاب، فوکو دودمان شکل‌گیری کالبد و ذهن را در چارچوب نظام‌های مراقبتی و انضباطی قدرت مورد مطالعه قرار می‌دهد و مدعی است که در نهادهایی چون مدارس، زندان‌ها، بیمارستان‌ها و کارگاه‌ها تکنیک‌های انضباطی خاص به کار می‌رود و در چارچوب آن‌ها مقررات حاکم بر رفتار و سلوک، اقدامات مراقبتی و شیوه‌های نظارت بر آن‌ها تدوین و به معرض اجرا در می‌آید. زندگی دانش آموزان، سربازان، بیماران و زندانیان در معرض مراقبت و نظارت و تهیه گزارش قرار می‌گیرد و رفتار بهنجار مورد تشویق و رفتار نامطلوب با اقدامات مجازاتی مواجه می‌شود. هدف غایی مراقبت و نظارت و انضباط، بهنجار نمودن فرد و از میان بردن بی انضباطی‌های اجتماعی و روانی و سر انجام تربیت انسان‌هایی مطیع و سودآور در جامعه‌است.


title: مراقبت و تنبیه

text: فوکو می‌گوید در شیوه‌های مراقبتی و کیفری ماقبل مدرن روش‌های وحشیانه شکنجه و آزار بدنی به کار می‌رفت. اما به تدریج از قرن هجدهم به بعد مجازات‌های بدنی جای خود را به مجازات‌های ظریف روانی داد. از این تاریخ مجازات‌های جدید روح را آماج خود قرار داد، مجموعه کیفرشناسی جدید به جانب مراقبت فراگیر معطوف شد. از این تاریخ به بعد زندان‌ها، مدارس و آسایشگاه‌های روانی به منظومه‌هایی از نظارت فراگیر تبدیل شد که فرد را در معرض مراقبت دایمی و بدون وقفه قرار می‌داد و به تهیه پرونده و گزارش‌هایی تفصیلی از رفتار فرد و تدوین شناخت شناسانه از این داده‌ها مدد می‌رساند. در این منظومه که فوکو آن را «میکروسکوپ قدرت» می‌نامد، گفتمان علمی، اجتماعی و کیفیات سیاسی قدرت و ذهنیت فردی با هم تلاقی می‌کنند و به صورتی ظریف و پیچیده بر یکدیگر تأثیر می‌گذارند.


title: مراقبت و تنبیه

text: نیکو سرخوش و افشین جهاندیده ترجمهٔ مشترکی از این کتاب به فارسی دارند که به وسیلهٔ نشر نی منتشر شده است.


title: ۱۰۴۸ (میلادی)

text: این صفحه شامل فهرستی از وقایع مهم در ۱۰۴۸ میلادی است.


title: کدکن

text: کَدکَن شهری در شهرستان تربت حیدریه در استان خراسان رضوی است. این شهر مرکز بخش کدکن است. شهر کدکن در ۷۵ کیلومتری جنوب نیشابور قرار دارد و در گذشته بخشی از نیشابور بوده‌است.


title: کدکن

text: جمعیت شهر کدکن در سرشماری عمومی نفوس و مسکن در سال ۱۳۹۵ برابر ۳۷۱۹ نفر (در ۱۱۶۳ خانوار) بوده‌است.


title: کدکن

text: خاندان بزرگ مهمی در قرون نخستین هجری، شیخ ابراهیم عطار کدکنی، شیخ فریدالدین عطار نیشابوری، غیاث الدین کدکنی و فرزندش نورالدین منشی، سلسله متصوفه خلوی الکبروی، میرزا محمد شفیع کدکنی (میرزای عالمیان)، میرزا ابوطالب کدکنی، شیخ هادی کدکنی، میرزا محمد شفیعی کدکنی، محمدرضا شفیعی کدکنی، عبدالحسین برونسی و …


title: کدکن

text: مزارات کدکن: آستان مقدس امامزاده عبداللّه موسی الکاظم (ع) مجموعه تاریخی فرهنگی باغ مزار کدکن معروف به شیخ حیدر، مزار امامزاده قوام الدین فرزند امامزاده عبداللّه موسی الکاظم، مزار امامزادگان جوادالدین (ع) و علاءالدین (ع) از ذریه امام سجاد معروف به پیر سر ده، مزار شیخ ابراهیم پدرشیخ فریدالدین عطار معروف به پیر زروند، پیر یاهو به احتمال مزار اسحاق، پیر یلمبو، پیر حسن جلال، پیر عاشورالحسینی، مزار شهید سید مهدی حسینی و آبشار دافی، برج زروند و آثار باستانی و روستای زیبای برس، قله ملکوه و دره سپیدر و چشمه پونه…


title: بختیار (کوهسرخ)

text: بَختیار نام روستایی از توابع بخش مرکزی شهرستان کوهسرخ در استان خراسان رضوی است. این روستا در دهستان کوه سفید قرار دارد و بر اساس سرشماری سال ۱۳۸۵ جمعیت آن (۷۹ خانوار) ۲۹۴ نفر بوده‌است. مردم این روستا دارای اصالتی بختیاری هستند که در جنگ‌های نادرشاه به این مکان کوچیده شده‌اند.


title: سبها

text: سَبها شهری در غربِ میانهٔ لیبی و مرکز استان سبهاست. در سدهٔ یازدهم میلادی از مراکز مهم راه‌های کاروان‌ها بود. پیشتر مرکز منطقهٔ فزان بود. این شهر ۱۳۰ هزار نفر جمعیت دارد.


title: سبها

text: ویکی‌پدیای انگلیسی، نسخهٔ ۴ مه ۲۰۰۷.


title: سده ۸ (پیش از میلاد)

text: سده هشتم پیش از میلاد در مصر باستان دربردارنده دگرش‌های بزرگی بود. دودمان‌های بیست‌ودوم و بیست‌وسوم پادشاهی این کشور از نوبه بر مصر چیره شدند. آشور نیز اسرائیل را همچون دیگر همسایگانش شکست‌داد. سندهای دیرپا نشان از هستی بازی‌های المپیک را در یونان باستان می‌دهند و از آن دسته دوندگی بوده‌است. همچنین یونانی‌ها دست به ساخت زیست‌بوم‌هایی در کرانه‌های دریای سیاه و دریای مدیترانه زدند. همچنین در این سده روم پا به جهان گذارد. نخستین خورشیدگرفتگی ثبت‌شده در تاریخ چین نیز در این سده روی‌داد. اوپانیشاد نوشته مقدس هندوان نیز در پایان این سده نوشته‌شده‌است.


title: سده ۵ (پیش از میلاد)

text: این سده و سده پس از آن زمان درخشش فلسفه و فرزانش در تمدن انسانی و به ویژه در یونان بود. یونان در این سده دارای نهادهای سیاسی، هنری، ادبی و مهرازی بالنده‌ای شد.


title: سده ۴ (پیش از میلاد)

text: در این سده تمدن یونان باستان به بالاترین نمود خود رسید. کشورگشایی‌های اسکندر تمدن هلنی را در جهان گسترش‌داد.


title: خدای جنگ (بازی ویدئویی ۲۰۰۵)

text: خدای جنگ یک بازی ویدئویی به سبک اکشن-ماجراجویی و هک اند اسلش است که توسط استودیو سنتا مونیکا توسعه یافته و به‌وسیلهٔ سونی کامپیوتر انترتینمنت برای نخستین بار در ۲۲ مارس ۲۰۰۵ برای کنسول پلی‌استیشن ۲ انتشار یافته‌است. این بازی اولین قسمت در مجموعه بازی‌های "خدای جنگ" است. این بازی با الهام از اساطیر یونانی، و در یونان باستان روایت می‌شود و موضوع اصلی آن دربارهٔ انتقام است. بازیکن کنترل ابر شرور اصلی داستان به نام کریتوس، جنگجوی اسپارت را بر عهده دارد که به خدایان المپ خدمت می‌کند. آتنا ایزدبانوی خرد، وظیفهٔ کشتن آرس، خدای جنگ یونان و مربی سابق کریتوس را به وی محول می‌کند که کریتوس را برای کشتن همسر و دخترش فریب داده بود. هنگامی که آرس از روی تنفری که نسبت به آتنا داشت شهر آتن را محاصره می‌کند، کریتوس عازم مأموریتی برای یافتن یک شیء باستانی می‌شود که قادر به از بین بردن خدای جنگ یک بار برای همیشه است؛ جعبه پاندورا.


title: خدای جنگ (بازی ویدئویی ۲۰۰۵)

text: گیم پلی بازی خدای جنگ بر پایه مبارزات با حرکات کمبو قرار دارد که توسط سلاح کریتوس، تیغه‌های آشوب و دیگر سلاح کریتوس که در ادامه بازی به دست می‌آید قابل دست یابی و اجرا است. ویژگی رویداد فوری در بازی به بازیکن کمک می‌کند تا بتواند حرکت‌های مختلف اکشن در بازی را پشت سر هم و بدون وقفه اجرا کند تا بتواند دشمن‌های قوی تر و باس‌های مختلف در بازی را شکست دهند. بازیکن می‌تواند از چهار قدرت جادویی خود در مبارزات بازی نیز استفاده کند که قدرت‌های ارتقایی هستند و در طول بازی قدرتمند تر و آسیب زننده تر می‌شوند. در کنار مبارزات، بازی دارای پازل‌ها و عناصر پلتفرمی مختلف نیز است.


title: خدای جنگ (بازی ویدئویی ۲۰۰۵)

text: "خدای جنگ،"بیش از ۴٫۶ میلیون نسخه در سراسر جهان شروع کرد و آن را به چهاردهمین بازی پرفروش تمام زمان بر روی کنسول پلی‌استیشن ۲ تبدیل کرد. با در نظر گرفتن اینکه بازی یکی از بهترین بازی‌های اکشن-ادونچر بر روی سکوی پلی‌استیشن ۲ است، بازی جایزه گیم اواردز سال ۲۰۰۷ را به دست آورد. در سال ۲۰۰۹ وبگاه سرگرمی آی‌جی‌ان بازی را یکی از برترین هفت بازی تمام دوران پلی‌استیشن ۲ قرار داد. بازی همچنین با ستایش فراوانی به دلیل گرافیک، صدا، داستان و گیم پلی روبه رو شد و به عنوان یکی از بهترین بازی‌های ساخته شده در تمام تاریخ شناخته شد. موفقیت بازی منجر به ایجاد بیش از هفت بازی دیگر و گسترش در دیگر رسانه‌ها مانند فیلم شد. این بازی و اولین دنباله آن یعنی خدای جنگ ۲ هر دو در سال ۲۰۰۹ برای کنسول پلی‌استیشن ۳ در قالب کالکشن خدای جنگ عرضه شدند. و دومین کالکشن خدای جنگ در سال ۲۰۱۲ به نام خدای جنگ ساگا باز هم برای پلی استیشن ۳ عرضه شد. از روی بازی یک رمان در سال ۲۰۱۰ منتشر شد و یک اقتباس سینمایی نیز از سال ۲۰۰۵ در حال توسعه است.


title: خدای جنگ (بازی ویدئویی ۲۰۰۵)

text: . خدای "جنگ" بر طبق بازبینی جمعی وبگاه متاکریتیک به‌طور کلی با واکنش‌های بسیار خوبی از سوی منتقدان همراه بود و با میانگین امتیاز ۹۴ از ۱۰۰ قرار دارد.دنباله‌های این بازی با نام "خدای جنگ ۲" در ۱۳ مارس ۲۰۰۷، و سومین قسمت نیز با نام "خدای جنگ ۳" برای کنسول پلی‌استیشن ۳ در تاریخ ۱۶ مارس ۲۰۱۰ منتشر شده‌است. در ۲۰ آوریل ۲۰۱۸ سری جدید فارغ از سه‌گانه مشهور بازی به نام خدای جنگ بر روی پلی‌استیشن ۴ و پلی استیشن ۵ عرضه شد.


title: خدای جنگ (بازی ویدئویی ۲۰۰۵)

text: = گیم پلی = خدای جنگ یک بازی اکشن-ادونچر سوم شخص با عناصر هک اند اسلش است و دوربین بازی از زوایای مختلف در بازی محیط را نشان می‌دهد. بازیکن کنترل شخصیت کریتوس را در مبارزات کمبویی، بخش‌های سکو و پرشی، حل پازل‌ها، مبارزات با دشمنان اساطیری یونان که شامل سربازان نامیرا، هارپی‌ها، مینوتور، سیکلوپ‌ها، ارواح، گورگن، مدوسا، سیرن‌ها، ساتیرها (satyr)، سانتورها، سگ‌های سه سر و باس‌های بزرگ مانند هیدرا یا یک مینوتور بسیار بزرگ که نگهبان جعبه پاندورا است.عناصر بخش سکو و پرشی به بازیکن توانایی بالا رفتن از دیوار، نردبان، پریدن از روی صخره‌ها و تاب خوردن با طناب‌ها و بالا رفتن از آنها را، تعادل بر قرار کردن در هنگام عبور از روی لبه‌ها و میله‌ها را نیز می‌دهد تا از بخش‌های مختلف بازی بازیکن عبور کند. بعضی از پازل‌های بازی مانند جابجا کردن یک جعبه و قرار دادن آن در قسمتی برای پریدن از آن مکان قرار دهد. برخی پازل‌ها مانند جمع‌آوری اشیاء مختلف از بخش‌های مختلف بازی برای بازکردن در پیچیده‌تر هستند.


title: خدای جنگ (بازی ویدئویی ۲۰۰۵)

text: در محیط بازی سه نوع جعبه با رنگ‌های مختلف قرمز، سبز و آبی یافت می‌شود که شامل نورهای رنگی مربوط به همان نور است. نور سبز نوتر سلامتی را پر می‌کند. نور آبی نوار قدرت و جادو را پر می‌کند. نور قرمز مربوط به جمع‌آوری امتیاز برای ارتقا سلاح‌ها، قدرت‌ها و پر کردن نوار خشم اسپارتا است. خشم اسپارتا قابلیتی است که با پر شدن نوار آن کریتوس قدرت و خشم بیشتری در مبارزات و توانایی آسیب زدن بیشتری به دشمنان دارد. نوار قرمز با کشتن دشمن‌های بازی و تخریب اشیاء غیرقابل حرکت در محیط بازی به دست می‌آید. بازیکن با جمع‌آوری چشم گورگن و پر سیمرغ به ترتیب باعث افزایش نوار سلامتی و جادو می‌شود.


title: خدای جنگ (بازی ویدئویی ۲۰۰۵)

text: = مبارزات = سلاح اصلی کریتوس در بازی خدای جنگ تیغه‌های آشوب است که قسمتی از شمشیر است و با زنجیر به دور دست و بازو کریتوس پیچیده شده‌است. در گیم پلی بازی تیغه‌ها توانایی چرخش در حالت‌های مختلفی را دارند. در ادامه بازی کریتوس یک سلاح دیگر به نام شمشیر آرتیموس به دست می‌آورد که از آن به عنوان گزینه پیشنهادی اختیار مبارزات استفاده می‌شود و نوع از نبرد جدیدی با حرکات جدیدی در نبرد با این شمشیر وجود دارد. کریتوس در طول بازی می‌آموزد که از قدرت‌های جدیدی که به دست آورد استفاده کند. نگاه مدوسا، رعد و برق پوزئیدون و ارتش هادس از قدرت‌های موجود در بازی هستند.قطعه مقدس پوزئیدون، خدای دریاها که یک سه شاخه است به کریتوس توانایی شنا کردن و جستجو در زیر آب را می‌دهد. در ابتدا بازی، کریتوس دارای یک توانایی ویژه به نام خشم خدایان می‌شود که به صورت موقت حالت نامیرایی و قدرت آسیب بیشتر به کریتوس می‌دهد.


title: خدای جنگ (بازی ویدئویی ۲۰۰۵)

text: رویداد فوری در مبارزات بازی زمانی شروع می‌شود که بازیکن یک دشمن قوی یا یک رئیس بزرگ را خسته می‌کند. در این هنگام بازیکن با زدن دکمه‌های پیاپی که در صفحه بازی نمایش داده می‌شود صحنه انیمشنی بازی را تا نابودی دشمن پیش می‌برد. این رویداد به کریتوس محدودیت‌های کمتری در گیم پلی ایجاد می‌کند و یک صحنه سینمایی را نشان می‌دهد که بازیکن با زدن دکمه‌های مشخص با آن تعامل می‌کند، در پایان، اگر بازیکن تمام دکمه را درست زده باشد دشمن کشته می‌شود و اشتباه زدن دکمه‌ها منجر به آسیب رسیدن به کریتوس می‌شود.


title: خدای جنگ (بازی ویدئویی ۲۰۰۵)

text: هنگامی که بازی به پایان می‌رسد ۱۰ چالش آزمایشی در بازی باز می‌شود که به آن چالش خدایان گفته می‌شود. این چالش‌ها از بازیکنان در خواست انجام یک سری از کارهای مشخص شده را دارد. بازیکن با انجام این کارها ممکن است منجر به بازشدن لباس‌های مختلف کریتوس کریتوس شود. علاوه بر پشت صحنه ویدیوها، هنر مفهومی شخصیت‌ها و محیط‌های بازی که به عنوان جایزه می‌تواند باز شود. با تمام کردم هر سطح دشواری پاداش‌های دیگری نیز باز می‌شود.


title: خدای جنگ (بازی ویدئویی ۲۰۰۵)

text: = رخ نگاری کلی بازی = خدای جنگ یک طرح خیالی و انتخابی از یونان باستان است که با تایتان‌ها، خدایان یونان و دیگر موجودات اساطیر یونانی است. بدون در نظر گرفتن فلش بک‌های بازی، وقایع داستان بازی بین دو نسخه و رخ می‌دهد. بازی به‌طور کل شش محیط متفاوت و قابل جستجو است. دو محیط اول بازی طرح خیالی از دریای اژه و شهر آتن است. محیط‌های بعدی بازی نیز به ترتیب، بیابان ارواح گمشده، معبد پاندورا، دنیای مردگان و یک صحنه کوتاه از کوه المپیوس نیز وجود دارد.


title: خدای جنگ (بازی ویدئویی ۲۰۰۵)

text: اولین محیط بازی یعنی دریای اژه طرحی با کشتی‌های شکسته و غرق شده‌است. محیط بعدی بازی، آتن، شهری نابود شده‌است که زیر حمله‌های خدای جنگ، آرس قرار دارد. بعد از شهر آتن بیابان ارواح گمشده، بیابانی با بادها و شن‌های زیاد که دارای خرابه‌های باستانی نیز است. بخش اعظم بازی در معبد پاندورا رخ می‌دهد که با زنجیر به کرونوس، تایتان عظیمی که در در بیابان روی زمین کشیده می‌شود. بسته شده‌است. معبد بزرگ پاندورا، توسط پاتوس وردس، معماری که جنازه آن در بازی دیده می‌شود طراحی شده‌است. برای بازکردن یکی از درهای معبد باید سر پاتوس وردس را جدا کند و در را باز کند. معبد پاندورا پر از تله‌ها و هیولاهای مختلف است. معبد دارای سه قسمت است و هر قسمت به ترتیب به تایتان اطلس، پوزئیدون و هادس اختصاص دارد. دنیای مردگان، قلمرو آتشینی با ستون‌های میخکوب شده در آن است که ارواح تمام دشمنانی که در در بازی با آنها مواجه شده‌اید به شکل آتشین می‌بینید. آخرین سکانس‌های بازی به ترتیب نمایی از شهر آتن و آخرین صحنه بازی یعنی کوه المپ که در دامنه آن آرس خدای جنگ و کریتوس با هم نبرد می‌کنند. بازیکن در صحنه آخر بازی کریتوس را می‌بیند که وارد قصر خدای جنگ می‌شود.


title: خدای جنگ (بازی ویدئویی ۲۰۰۵)

text: شخصیت اول بازی، کریتوس (ترنس سی کارسون) جنگجوی اسپارتان است که برای خدایان المپ خدمت می‌کند. دیگر شخصیت‌های بازی شامل آتنا(کرول راگی) همراه و هدایت کننده کریتوس در بازی است. آرس (استیون بلوم)، خدای جنگ و اصلی‌ترین شخصیت منفی بازی است دیگر شخصیت‌ها، پوزئیدون (فرد تاتاسیور) خدای دریاها، آفرودیته (کرول راگی) الهه زیبایی، آرتمیس (کلودیا بلک) الهه شکار، و در نهایت هادس (نولان نورث) خدای دنیای مردگان تمام شخصیت‌های اصلی بازی هستند. از شخصیت‌های فرعی بازی می‌توان به پیشگوی شهر آتن (سوزان بلیکسلی)، گورگن (پاول ایدینگ)، جنازه سوز (کریستوفر کوری اسمیت) و ناخدای کشتی (کیت فرگوسن) اشاره کرد. شخصیت‌های نیز مانند همسر کریتوس (گوئندولینه یئو) , دختر کریتوس کالیوپی، پادشاه بربرها و پیشگوی روستا (سوزان بلیکسلی) در فلش بک‌های بازی به گذشته دیده می‌شوند. بازی توسط لیندا هانت راوی بازی روایت می‌شود.


title: خدای جنگ (بازی ویدئویی ۲۰۰۵)

text: بازی با شخصیت اصلی داستان یعنی کریتوس آغاز می‌شود که می‌گوید «خدایان المپیوس مرا رها کرده‌اند دیگر هیچ امیدی نیست» او خود را از بلندترین کوه یونان به پایین پرتاب می‌کند. سپس بازی به سه هفته قبل برمی‌گردد نمایش اتفاقاتی که سرنوشت بدبختانه‌اش را می‌سازد. او به مأموریتی فرستاده می‌شود که برای نجات دادن شهر آتن باید "خدای جنگ" یعنی آرس را بکشد. نام کریتوس هر جنگجویی را در سراسر عالم به لرزه می‌انداخت. او به عنوان یک رهبر دارای خصلت‌های شجاعت، زیرکی، تاکتیک‌های جنگی و سرسختی در نبرد بود. زن‌ها بچه‌ها و مردان زیادی از لب تیغ این جنگجو گذشته‌اند. همسرش تنها کسی بود که می‌توانست جلوی خشم کریتوس را بگیرد. سرانجام روزی آمد که کریتوس نمی‌توانست پیش‌بینی کند. ارتش او با ۵۰ مرد جنگجوی ورزیده در برابر هزاران نفر از لشکریان بربرها و قبایل بادیه‌نشین وحشی از مشرق‌زمین قرار گرفت. بعد از نبردی چند ساعته لشکر کریتوس مانند خود او در جنگی وحشیانه شکست می‌خورد. کریتوس در برابر رهبر بیگانگان شکست خورده بود، چند ثانیه تا مرگ فاصله داشت. با کمال ناامیدی او آرس خدای جنگ را صدا می‌زند، و می‌گوید: آرس دشمنان مرا نابود کن و جان مرا در اختیار بگیر.


title: خدای جنگ (بازی ویدئویی ۲۰۰۵)

text: "خدای جنگ" که شاهد این نزاع است به درخواست کریتوس جواب می‌دهد و در یک لحظه تمامی سربازان دشمن را تکه‌تکه می‌کند. آرس به کریتوس تیغه‌های آشوب "Blades of Chaos" را می‌دهد تیغه‌هایی که دراعماق جهنم ساخته شده‌است. این اسلحه ترکیبی از ۲ شمشیر که که مانند ۲ خنجر به انتهای زنجیر است تشکیل شده. زنجیرها در دست کریتوس می‌پیچند و گوشت دست او را ذوب می‌کنند. این زنجیرها برای همیشه قول کریتوس را به او یادآور می‌شود. در یک چشم به هم زدن رهبر وحشیان بادیه‌نشین می‌میرد… کریتوس با شمشیرهای آشوب سر رهبر وحشیان را می‌برد.


title: خدای جنگ (بازی ویدئویی ۲۰۰۵)

text: کریتوس، وفادار به قولش از این به بعد تمامی دستورهای "خدای جنگ" را اجرا می‌کند. کریتوس به نام خدای جنگ انسان‌های زیادی را می‌کشد. حتی به دهکده وفادار به آتنا هم رحم نمی‌کند. به درخواست کریتوس مردانش تمامی دهکده را به آتش کشاندند. در طول کشتار کریتوس معبدی را پیدا می‌کند که به او احساس می‌دهد هرگز نباید به آن قدم بگذارد. قبل از داخل شدن غیبگوی دهکده به او اخطار می‌دهد که خطرات معبد بیشتر از آن چیزیست که کریتوس فکر می‌کند. کریتوس بی‌توجه به پیرزن وارد معبد می‌شود، خون جلوی چشمان او را گرفته. هر کس در نزدیکی کریتوس بود جان سالم بدر نبرد. کریتوس همه را قطعه قطعه کرد. بالاخره او دو قربانی آخر خود را هم گرفت. هر چند همه چیز تغییر پیدا کرد، وقتی کریتوس به عقل آمد دید در جلوی چشمان او جسد همسر و دختر کوچکش پیداست. بله او با دستان خود آن دو را کشته بود برای او بسیار گیج‌کننده بود که خانواده او آنجا چه می‌کردند در حالی که او آخرین بار در شهر اسپارتا از آن‌ها خداحافظی کرده بود تا به جنگ بیاید. "خدای جنگ" که یک بار جان او را نجات داده بود برای او توضیح می‌دهد که برنامه‌هایش چه بوده‌است. او ظاهر می‌شود و توضیح می‌دهد که زن و بچه‌اش آخرین ریسمان‌های انسانیت در زندگیش بوده‌اند؛ ولی حقیقتی در راه بود جادوگر دهکده از خاکستر زن و بچه‌اش که در معبد سوخته بودند برای نفرین ابدی او استفاده کرد تمامی بدن کریتوس را خاکستر سفید خانواده‌اش پوشاندند به غیر از خالکوبی قرمز بدنش. نفرینی که همیشه و همه جا به‌دنبال او بود.


title: خدای جنگ (بازی ویدئویی ۲۰۰۵)

text: کریتوس از تابعیتش به خدای جنگ دست می‌کشد. او ۱۰ سال در دنیا سرگردان شد از این بندر به بندری دیگر از مکانی به مکان دیگر ولی کابوس‌ها او را رها نمی‌کردند انگار این افکار مانند طاعون مغزش را فاسد کرده بودند. خاطرات کشتن زن و فرزندش وجودش را فرا گرفته بود. بعد از ۱۰ سال خدای جنگ خودش به آتن حمله می‌کند جایی که آتنا خواهرش محافظ آن بود. به وسیله قانون زئوس خدایان از جنگ با خودشان منع شده بودند. بنابرین برای نجات شهر باید به دنبال موجودی فانی می‌گشت که بتواند خدای جنگ را نابود کند. او به‌دنبال کریتوس می‌رود و قول می‌دهد که در برابر متوقف کردن خدای جنگ گناهان و جنایت‌هایش را می‌بخشد، و کریتوس قبول می‌کند. کریتوس ابتدا شروع به یافتن پیشگوی آتن می‌کند. وقتی به معبد پیشگو رسید، پیرمردی را دید که در حال کندن قبر است، پیرمرد گفت که مجبور است قبر بزرگی را بکند و وقت هم ندارد و بعد پیرمرد به کریتوس حرفی زد که نمی‌توانست باور کند. قبری که او می‌کند برای یک نفر بود و آن یک نفر هم کریتوس بود.


title: خدای جنگ (بازی ویدئویی ۲۰۰۵)

text: بر اساس دانسته‌های پیرمرد غیبگو او فقط با یک راه می‌توانست خدای جنگ را نابود کند و آن هم پیدا کردن جعبه پاندورا افسانه‌ای بود. آتنا به کریتوس می‌گوید که چطور باید به جعبه پاندورا دست پیدا کند. او باید به داخل کوهستانی می‌رفت که بر سوار آخرین تیتان یعنی کرونوس، که پدر بیرحم زئوس بود. بالاخره با سعی و تلاش و پشت سر گذاشتن تهدیدات بسیار مهلک کریتوس موفق شد به جعبه پاندورا دست پیدا کند؛ ولی قبل از رسیدن به آتن همراه جعبه، "خدای جنگ" از این مسئله آگاه می‌شود که کریتوس به جعبه دست پیدا کرده. در حالی که در حال جنگ بود از مسافتی بسیار دور با ستون سنگی تیز به طرف کریتوس که در معبد پاندورا بود پرتاب می‌کند. تیر پس از طی مسافت بسیار زیادی به کریتوس می‌رسد و شکم او را پاره می‌کند و او را به دیوار می‌کشد. در آخرین لحظات عمر کریتوس خاطرات کشتارش، کشتار زن و بچه‌اش در ذهنش تداعی می‌شود. کریتوس با درماندگی می‌بیند که نوکران خدای جنگ چگونه جعبه پاندورا را با خود می‌برند. کریتوس در دوزخ سقوط می‌کند، او شکست می‌خورد اما نمی‌خواهد بمیرد. او در راه جهنم با جامعه جنایت کارن مبارزه می‌کند. در انتهای راه به زنجیری رسید که یک سر آن به آسمان وصل بود. در آخر زنجیر همان پیرمردی بود که داشت قبر می‌کند او می‌گوید آتنا تنها خدایی نیست که از تو مواظبت می‌کند گورکن پیر این را گفت و غیب شد. کریتوس از صحرای روحهای سرگشته با تمامی دام‌ها و خطرهایش عبور می‌کند و بالاخره موفق می‌شود که از دوزخ خودش فرار کند. یک کار باقی‌مانده بود پیدا کردن جعبه پاندورا. او وقتی به "خدای جنگ" رسید جعبه با زنجیری به دستان خدای جنگ وصل بود. با پرتاب یک صاعقه به طرف دستان خدای جنگ توانست زنجیر را از دستان خدای جنگ پاره کند. جعبه سقوط می‌کند و کریتوس باز هم آن را پس می‌گیرد. در آخر نبردی مانده بود بین کریتوس و خدای جنگ که سرنوشت آتن را رقم می‌زند. در یک اقدام تدافعی خدای جنگ کریتوس را داخل ذهن خودش به دام انداخت. او توهماتی از خانواده‌اش را برای ذهن کریتوس ساخت که به دستان خود کریتوس کشته می‌شدند. کریتوس عهد می‌کند که نگذارد دیگر بار خانواده‌اش به دست خدای جنگ بمیرند و از آن‌ها در مقابل موجوداتی که شبیه خودش بودند و قصد کشتن خانواده‌اش را داشتند محافظت کند. بالاخره کریتوس بر دشمنان خیالیش پیروز می‌شود و خانواده‌اش را نجات می‌دهد. با این وجود که کریتوس موفق به نجات خانواده‌اش شد؛ ولی چه ارزشی داشت در آخر فهمید که آن‌ها همه‌اش خیالات بوده. هدف خدای جنگ از این کار این بود که روح خدای جنگ را بشکند تا کریتوس پذیرای شکست شود. کریتوس که حالا تمامی نیروها و اسلحه تیغه‌های آشفتگی را از دست داده بود جنگ را به‌خوبی اداره می‌کند و توانست در هشیاری حملات خدای جنگ را بشکند و به شمشیر قوی کوه المپ دست پیدا کند. بعد از یک نبرد طولانی و سخت، بالاخره کریتوس می‌تواند خدای جنگ را شکست دهد و شمشیرش را در گلوی خدای جنگ فرو برد.


title: خدای جنگ (بازی ویدئویی ۲۰۰۵)

text: بعد از کشتن خدای جنگ و دریافت تبریکات خدایان مختلف کریتوس از آتنا می‌خواهد کابوس‌ها و زجرهایی که در جانش در اثر گشتن همسر و فرزندش رخنه کرده‌اند را از او دور کند. آتنا به او می‌گوید که می‌تواند جنایات و اشتباهات او را ببخشد ولی هیچ خدا یا نیرویی نیست که بتواند خاطرات کارهای وحشتناکی که در سایه خدای جنگ آرس انجام داده را از وجودش پاک و فراموش کند. کریتوس با احساس ناامیدی به بالای بلندترین کوه یونان می‌رود و با سقوط از بلندی خودکشی می‌کند. (صحنه اول بازی) کریتوس سقوط می‌کند و به درون دریای اژه می‌افتد؛ ولی قبل از اینکه بمیرد احساس می‌کند نیروی عجیبی او را به بالای کوه می‌کشاند. او به بالای کوه کشیده می‌شود، آتنا به کریتوس می‌گوید که خدایان حکم کردند او امروز به دلیل خدمت بزرگش به خدایان نمیرد.


title: خدای جنگ (بازی ویدئویی ۲۰۰۵)

text: او به کریتوس یادآوری می‌کند که یک تخت در کوه المپ خالی است و یک "خدای جنگ" جدید لازم است. او به کریتوس پیشنهاد خدای جنگ شدن را می‌دهد و دری که به کوه المپ و تخت خدایی منتهی می‌شود را برای او می‌گشاید، و اینگونه کریتوس خدای جنگ می‌شود؛ و انتقام‌گیری از تمام خدایان آغاز…!


title: خدای جنگ (بازی ویدئویی ۲۰۰۵)

text: = توسعه بازی = استودیو سنتا مونیکا توسعه بازی را از سال ۲۰۰۲ آغاز کرد. عنوان پروژه در آن زمان اودیسه تاریک بود. بازی تا دو سال بعد ناشناخته بود و در سال در همایش روز گیمرهای استودیو سانتا مونیکا در سونی اینتراکتیو انترتینمنت معرفی شد. در یک گفتگو با گیم‌اسپات در همایش نمایشگاه رسانه و تجارت (E) توسعه دهندگان گفتند که در بازی نهایی بین ۱۵ تا ۲۰ نوع شکل حمله مختلف با سلاح وجود دارد. آنها اضافه کردند به لطف سیستم کمبو-آزاد در بازی بازیکن می‌تواند حرکات مختلف را به هر شکل و ترتیبی که دوست داردبا هم ترکیب کند و کمبو جدید پیاده کند. گیم اسپات همچنین گفت که سازندگان بازی را «ترکیبی از اکشن‌های دویل می کرای و پازل‌های ایکو می‌دانند.» سازندگان علاوه بر این خاطر نشان کردند که «بازیکن در بازی می‌تواند دشمنان را با یک حرکت دو تیکه کند.» این حرکت، چاک دادن دشمنان با گرفتن آنها و دو نیم کردن آنها است.


title: خدای جنگ (بازی ویدئویی ۲۰۰۵)

text: کارگردان و خالق بازی، دیوید جفی تأیید کرد که در بازی صحنه‌های سینمایی نیز وجود دارد. خالق بازی در نمایشگاه (E32004) گفت که ما بازی را در نمایشگاه به اجرا درمی‌آوریم و نگاه می‌کنیم تا ببینیم بازیکنان چه مشکلاتی با سیستم دوربین بازی دارند و ادامه داد «ما تمرکز بیش از حد و بسیار زیاد بر اطلاعات گرفته شده از نمایش E3 داریم تا این اطلاعات گرفته شده از این همایش را برای تنظیم کردن و درست کردن مشکلات بازی از جمله سیستم دوربین آن به کار ببریم. دیود جف همچنین گفت ما اطمینان داریم که این مشکلات قبل از عرضه بازی برطرف خواهند شد. او همچنین گفت که اگر بازیکنان از سیستم سینماتیک دوربین متنفرند چ. ما نیز مانند دوربین بازی هیچ کاری نمی‌توانیم برای آنها بکنیم. بازی از موتور (kinetica) استفاده می‌کرد که پیش از این برای ساخت بازی با همین نام استفاده شده‌است.


title: خدای جنگ (بازی ویدئویی ۲۰۰۵)

text: اگر چه بازی بر اساس اساطیر یونانی ساخته می‌شود اما سازندگان «آزادی زیادی» به خود برای اصلاح اساطیر دادند و دیوید جف کارگردان بازی گفته‌است که «جالب‌ترین جنبه موضوع» در اساطیر را درنظر گرفتند و با استفاده از این عنصر داستان‌نویسی کردند. در یک مصاحبه با یوروگیمر، دیوید جف اظهار خاطر کرد که ایده بازی خدای جنگ مال خود اوست و آنرا مدیون کپ‌کام می‌داند. دیوید جف بعد از بازی کردن بازی اونیموشا به خود گفت که حالا برویم طرح یونانی آن را بسازیم! او تا حدی قسمت‌هایی از بازی را نیز از روی فیلم داستانی برخورد تایتان‌ها الهام گرفته‌است. دیوید جف اضافه کرد که «مفاهیم عالی بازی برای من از ترکیب این فیلم داستانی با مجله موسیقی هوی متال به وجود آمد. کارگردان اظهار نظر کرده‌است که از «هم از مضامین کودکانه در اسطوره‌شناسی یونان و هم از موضوعات بزرگسالانه تر یونان باستان مانند خشونت خوشش می‌آید و علاقه به کار دارد.


title: خدای جنگ (بازی ویدئویی ۲۰۰۵)

text: در همایش E3 2004 جف به آی‌جی‌ان گفت که هدف تیم خلاق بازی این است که «بازیکن خوی حیوانی و شقاوت را حس کند و به مخاطب اجازه می‌دهد که حیوان درونی آنها آزاد شود و آنها را متحیر کند.» کارگردان خدای جنگ اضافه کرد که سیستم کمبو بازی سطح بی همتایی از آزادی عمل را ارائه می‌دهد. تیم سازنده دو نوع سیستم مبارزات را برای بازی طراحی کرد. سیستم «ماکرو» که به بازیکن اجازه می‌دهد که از میان مبارزات عادی، مبارزه با قدرت‌های جادویی و مبارزه با قدرت «خشم خدایان» یکی را انتخاب بکند و سیستم «میکرو» که در آن بازیکن با فشردن متوالی دکمه‌های معین شده نوعی حمله متفاوت را اجرا می‌کند. پازل‌ها در بازی شامل پازل‌های کامل و جامع که با سه اتاق بازی ادغام و تعبیه شده‌اند «نوع کوچک» و پازل‌های بزرگتر که بین چهار یا پنج اتاق بازی پخش شده‌است «نوع بزرگ» در بازی به اجرا درآمدند. دیوید جفیبازی را با سری شاهزاده ایرانی مقایسه کرد که در آن نیز پازل‌ها و عناصر سکو و پرش با هم ادغام شده‌است گفت که در حالی که در بازی شاهزاده ایرانی هر پازل تفاوت اندکی با با پازل دیگر دارد در خدای جنگ هر پازل منحصر به فرد و متفاوت از دیگری است.


title: خدای جنگ (بازی ویدئویی ۲۰۰۵)

text: فرانک سیفالدی از گاماسوترا در سال ۲۰۰۶ و در فرهنگستان هنر و علوم تعاملی در لاس وگاس با دیود جف به عنوان توسعه دهنده بازی خدای جنگ گفتگویی را انجام داد. سیفالدی گفت «خدای جنگ یک فرصت نادر برای یک طراح بازی بود.» زیرا که سونی تقریباً تمام کنترل خلق بازی را به او داد تا بازی را با شرایط و ضوابط خود و با یک بودجه قابل توجه توسعه دهد. وی بیان کرد که دیوید جف تمایل داشته تا بازی را «با عشق و نه از روی اجبار و ترس بسازد و این نکته باعث شده‌است که خود کارگردان به عنوان یک گیمر علاقه به تجربه بازی داشته باشد.» در این مصاحبه جف گفت که برای توسعه و ساخت بازی از فیلم مهاجمان صندوق گمشده الهام گرفته‌است. او ادامه داد که می‌خواسته که حس اینکه یک کودک فیلم مهاجمان را تماشا می‌کند در خصوص بازی داشته باشد. همچنین تمایل نداشته‌است که بازیکن در نقش یک ماجراجو قرار بگیرد و به بازی افسانه زلدا اشاره می‌کند. او دقیق توضیح داد که بازی به‌طور ساده گرایانه و با روند رو به جلویی طراحی شده‌است اما «بازی مبتکرانه یا منحصر به فرد نیست و این موضوع عمداً وجود دارد.» جف بیان کرد که سیستم‌های آنها بسیار سطحی است و «تیم را مجبور کرد محتوایی ایجاد کند که بازیکن را از یک منطقه مورد علاقه به منطقه دیگر جذب کند و بکشد.» او گفت که درک کرده که یک طراحی بازی قطعاتی و دارای اجزای مختلف را طراحی کند که نیاز به سطوح با جزئیات بالا و بدون نیاز به ساخت و بافت سازی هر قطعه از محیط بازی را داشته باشد. اما اضافه کرد که پروژه برای آنها کسل کننده می‌شد اگر که از مرز بندی‌های خودشان فراتر نمی‌رفتند.


title: خدای جنگ (بازی ویدئویی ۲۰۰۵)

text: = انتشار = دمو بازی خدای جنگ با عنوان خدای جنگ: مبارزه با هایدرا، در تاریخ ۱ ژانویه ۲۰۰۵ منتشر شد. این دمو، دشمنان متنوع مبارزاتی کریتوس را نشان می‌دهد و با قسمتی از مبارزه با هایدرا که وارد بازی اصلی می‌شود پایان می‌یابد. بازی در ۲۲ مارس همان سال در آمریکای شمالی، ۸ ژولای در بریتانیا و ۱۷ نوامبر در ژاپن منتشر شد. در پایان ماه ژولای بازی، ششمین بازی پرفروش سال ۲۰۰۵ شد. در ۱ مارس ۲۰۰۶، بازی در لیست بیشترین بازدیدهای پلی‌استیشن ۲ در دسترس قرار گرفت. در ژولای ۲۰۰۶ یک میلیون نسخه از بازی به فروش رفته‌است و درآمد بازی ۴۶ میلیون دلار فقط در آمریکا بود. مجله نسل بعدی بازی را در لیست ۵۰ بازی پر فروش بر روی پلی‌استیشن ۲، ایکس‌باکس، گیم‌کیوب، بین ژانویه ۲۰۰۰ تا ژولای ۲۰۰۶ در کشور آمریکا قرار داد. در ژوئن سال ۲۰۱۲، سونی گزارش داد که ۴٫۶ میلیون نسخه از بازی در سراسر جهان به فروش رسیده‌است.


title: خدای جنگ (بازی ویدئویی ۲۰۰۵)

text: این بازی و دنباله آن، خدای جنگ ۲ در ۱۷ نوامبر ۲۰۰۹ به عنوان قسمتی از کالکشن خدای جنگ که بر روی کنسول پلی‌استیشن ۳ با گرافیک ارتقا یافته تر و قابلیت پشتیبانی از شبکه پلی‌استیشنرا دارا می‌باشد. این ویژگی‌ها در ۱۸ مارس ۲۰۱۰ در ژاپن، ۲۹ آوریل در استرالیا و ۳۰ آوریل در بریتانیا قابل دسترسی قرار گرفت. بازی خدای جنگ کالکشن به عنوان یک بازی دیجیتال در ۲ نوامبر سال ۲۰۱۰ بر روی فروشگاه پلی استیشن قرار گرفت و اولین محصول نرم‌افزاری پلی استیشن نام گرفت که از از طریق دانلود کردن در دسترس قرار می‌گیرد. مشترکین پلی استیشن پلاس می‌توانند یک ساعت به‌طور آزمایشی هر بازی را دانلود کنند. در ژوئن ۲۰۱۲ از بازی کالکشن خدای جنگ ۲٫۴ میلیون نسخه در سراسر جهان فروش رفته‌است نسخه پلی‌استیشن ویتا بازی در ۶ می ۲۰۱۴ منتشر شد. در ۲۸ اوت ۲۰۱۲، خدای جنگ کالکشن، خدای جنگ ۳، خدای جنگ کالکشن (، ) در یک بازی به نام خدای جنگ ساگا جمع‌آوری شدند. تحت خط تولید کالکشن سونی برای پلی‌استیشن ۳ در آمریکای شمالی منتشر شد.


title: خدای جنگ (بازی ویدئویی ۲۰۰۵)

text: = موسیقی متن = موسیقی متن اصلی بازی خدای جنگ توسط چند آهنگساز مختلف ساخته شده‌است. رون فیش، وینفرد فیلیپس، مایک ریگن، جرارد مرینو، کریس ولاسکو، وینی والدرون و مارسلو دی فرانسیسی سازندگان موسیقی متن بازی هستند. آهنگ‌ها و موسیقی متن بازی به صورت یک آلبوم بر روی لوح فشرده توسط شرکت سرگرمی‌های سونی و به عنوان یک محصول انحصاری برای فروشگاه محتوا موسیقی سونی در ۱ مارس ۲۰۰۵ منتشر شد. این موسیقی متن همچنین برای کسانی که بازی را خریده‌اند رایگان است زیرا کد شاهد درون بازی قرار دارد و به این ترتیب برای خریداران بازی رایگان می‌شود. در چندین قطعه قسمت‌های صوتی از بازی نیز شنید می‌شود. دیوید ولنتاین از بخش موسیقی آنلاین اسکوئر انیکس نمره ۸٫۱۰ را به موسیقی داد و آهنگسازان بازی را به دلیل جلوگیری از تولید «مضامین اکشن با خسته کنندگی بی‌انتها» تمجید کرد. او از موسیقی متن بازی برای داشتن «تعدای از موسیقی‌ها با مضامین نوازندگی خوب توسعه یافته» و خلاقیت قابل توجه در استفاده از ابزار موسیقی باستانی و قومی در بازی تعریف و تمجید کرد. در مارس ۲۰۱۰ موسیقی متن بازی به عنوان محتوای قابل دانلود از موسیقی متن سه‌گانه خدای جنگ بر روی نسخه «ultimate edition» خدای جنگ ۳ قرار گرفت و منتشر شد.


title: خدای جنگ (بازی ویدئویی ۲۰۰۵)

text: = استقبال = خدای جنگ «تحسین جهانی» را بر اساس نمره وبگاه نقد و بررسی متاکریکیت، نمره ۹۴٫۱۰۰ برانگیخت. به علاوه بازی امتیاز ۹۴٪ را از گیم‌رنکینگز دریافت کرد. تام لن از سی‌ان‌ان نوشت «خدای جنگ بازی است که به شما دلیل اینکه چرا بازی را در وهله اول و اولین فرصت، بازی را تجربه می‌کنید، یادآوری می‌کند.» او گفت که که بازی اعتیادآور است و اکشن‌های بازی به خوبی با مقدار پازل‌ها و عناصر سکو و پرش متعادل شده‌است. وی بازی را ستایش می‌کند که چطور جلو می‌رود و گفته‌است که بازی «یکی از خشن‌ترین بازی‌های حاضر در بازار است.»


title: خدای جنگ (بازی ویدئویی ۲۰۰۵)

text: ریموند پادیلا از گیم‌اسپات گفت که گیم پلی بازی «عالی» است و «بخشی از خونین‌ترین، اغراق‌آمیزترین و یکی از خشن‌ترین بازی است که تا کنون دیده‌ام.» او سیستم کمبو بازی را برای اختیاراتی که به بازیکن برای اجرا انواع حرکت‌های ترکیبی می‌دهد تحسین می‌کند اما اضافه می‌کند که این سیستم بازیکنانی که خود را «درون سیستم کمبو غرق می‌کنند» با چالش روبه رو می‌کند. کریس سل از پالاگان گفت که لذت بخش‌ترین جنبه مبارزات بازی سادگی آن است و گفت که رویداد فوری در بازی «بسیار لذت بخش»، «فوق‌العاده رضایت بخش» و سرگرم‌کننده‌ترین در مدت زمان باس فایت‌ها است. در خصوص ترکیب مبارزات با بخش سکو و پرش‌های بازی سل گفته‌است که «خدای جنگ به خوبی ترکیب این دو را بیرون کشیده‌است.»


title: خدای جنگ (بازی ویدئویی ۲۰۰۵)

text: تام لن داستان بازی را «خارق‌العاده» توصیف کرد. در حالی سل بیان می‌کرد که داستان به خوبی طرح‌ریزی شده و به ندرت روایت متوقف می‌شود. ریموند پادیلا نوشت، «خدای جنگ بهترین چیزی است که در یونان باستان اتفاق افتاده‌است.» از زمانی که هری هملین نقش پرسئوس را در برخورد تایتان‌ها بازی کرده‌است. او صداهای بازی بسیار قدرتمند دانست و ستایش کرد اما احساس کرد برخی از صدا پیشگی و قطعه‌های موسیقی بیش از حد اغراق شده‌است. کریستین رید از یوروگیمر گفت که صدا گذاری بازی «یک نمونه مهیج و بسیار عالی و از موسیقی دراماتیک و حرفه ای با افکت‌های صاعقه ای و تند است.»


title: خدای جنگ (بازی ویدئویی ۲۰۰۵)

text: سل بیان کرد که گرافیک بازی «به‌طور حتم بهترین بر روی پلی‌استیشن ۲» و دیگر بازی‌های رقیب بر روی ایکس‌باکس است اوگفت که مدل کاراکترها «عالی» است و هر مرحله حس متمایز بودن نسبت به دیگر مرحله‌ها را به انسان می‌دهد. اریک بلتبرگ از مجله جهان پلی استیشن گرافیک بازی را به خاطر فاقد درز بودن، واقع گرایانه و به دلیل توانایی اجرا تا کیفیت ۴۸۰p بر روی تلویزیون‌های تمام صفحه آنرا ستایش کرد. او ادامه داد که بافت‌های بازی «عالی» هستند و محیط‌های بازی «خیره کننده و با جزئیات باور نکردنی» توصیف کرد. مایکل ریپاراز از گیمز ریدار، با اشاره به مقدار جزئیات بازی گفت به دنبال پیر شدن سخت‌افزار پلی‌استیشن ۲، «گرافیک بازی در مواقعی دچار لکنت و توقف و کند شدن سرعت می‌شود.» وی در نهایت نمره عالی را به بازی می‌دهد در نتیجه‌گیری می‌گوید که «این مشکلات بازی، ذره‌های کوچکی هستند که در کنار طراحی خلاقانه بازی، داستان فیکس و دقیق بازی و سرگرم‌کنندگی مطلق و عالی بازی قرار گرفته‌است. به عنوان یکی از بهترین عناوین اکشن بر روی پلی‌استیشن ۲، خدای جنگ یک شاهکار فرا خشن ایستاده‌است.»


title: خدای جنگ (بازی ویدئویی ۲۰۰۵)

text: سل بیان کرد که خدای جنگ دارای یک سری نواقص است و یکی از بهترین نقص‌ها برای ذکر کردن سیستم دوربین بازی است. او گفت در کنار اینکه دوربین وظیفه دنبال کردن کریتوس را بسیار عالی انجام می‌دهد گفت که «در برخی مواقع کم و نادر هنگامی یک دشمن به کریتوس حمله می‌کند موقعیت حمله خارج از تصویر دوربین قرار می‌گیرد و دوربین آنرا نشان نمی‌دهد یا در موردی دیگر که شما نمی‌توانست پرش درست را انجام دهید به دلیل اینکه اصلاً پرش کریتوس را مشاهده نکرده‌اید.» از دیگر انتقادهای فرعی سل از بازی می‌توان به نبود قابلیت بخش نمایش دوباره یا «replay»، مدت زمان ارتقاء قدرت‌ها و سلاح‌ها در بازی و نبرد نهایی با اریس که او آنرا «کمی ناامید کننده» توصیف کرد. کریستین رید نوشت که در برخی موارد قابل توجه در بازی، اقدامات برای متعادل کننده سکو و پرش بازی آنرا «کمی پر درد سر» کرده‌است. او گفت که ممکن است بازیکن با تعداد زیادی دشمن محاصره شود اما در نهایت «مغز خود را فعال می‌کند و با راه انداختن واکنش خود، از این مکان به قسمت جذابی دیگر در بازی جابه‌جا می‌شود و از شر آنها راحت می‌شود و احساس عظیمی از رضایت درون خود دارد.


title: خدای جنگ (بازی ویدئویی ۲۰۰۵)

text: خدای جنگ جوایز مختلف «بهترین بازی سال» را دریافت کرده‌است. در سال ۲۰۰۵ و در مراسم جوایز بازی‌های ویدئویی اسپایک، بازی به عنوان «بهترین بازی اکشن» و دیوید جف به عنوان «بهترین کارگردان» انتخاب شدند. بازی همچنین نامزد «بهترین اجرا صدا گذاری» (صدا پیشگی کریتوس توسط ترنس سی کارسون) و بهترین موسیقی بازی شد. در سال ۲۰۰۶ در مراسم جوایز دی.آی.سی.ای. که توسط فرهنگستان هنر و علوم تعاملی برگزار می‌شود، بازی چندین جایزه از جمله «بهترین بازی سال»، «بهترین بازی کنسولی سال» و «بهترین بازی اکشن-ادونچر سال» انتخاب شد. در سال ۲۰۰۹ آی‌جی‌ان، خدای جنگ را به عنوان یکی از هفت بازی برتر پلی‌استیشن ۲ در تمام تاریخ انتخاب کرد. در نوامبر ۲۰۱۲ مجله کامپلکس، خدای جنگ را در میان یازده بازی برتر پلی استیشن ۲ در تمام ادوار قرار داد.


title: خدای جنگ (بازی ویدئویی ۲۰۰۵)

text: = در دیگر رسانه‌ها = یک رمان رسمی از بازی در ژولای ۲۰۰۹ همراه با رمان خدای جنگ ۲ معرفی شد. متئو استاور و رابرت ای.وارمن نویسندگان رمان‌ها هستند. در ۲۵ مارس ۲۰۱۰ رمان‌ها توسط دل ری بوکس انتشار یافتند. در یک مصاحبه با مجله پلی، وارمن اظهار خاطر کرد که کتاب‌های اسطوره‌شناسی نوشت شده در دهه ۱۹۳۰، او را به اسطوره‌شناسی یونان باستان علاقه‌مند کرد و فرصت کار بر روی رمان خدای جنگ فرصتی بود که «نباید از دست داده می‌شد.» او گفت که ایجاد یک پایه محکم از داستان بازی و ارائه آن به مخاطب ضروری است و رمان به مواد دیگر نیاز دارد تا به راحتی از اکشن بازی پیروی نکند. اگرچه که او بازی را تجربه نکرده‌است اما گفت که خدای جنگ بر اساس کتاب‌های اسطوره‌شناسی یونان ادیث همیلتون طراحی شده‌است، «به خصوص اساطیر پذیرفته شده روی استروئیدها» وارمن کریتوس را یک شخصیت قابل توجه دانست و ادامه داد «این کشمکش و ستیزهای او دربارهٔ انگیزه‌هایش، اگر مشکلی بوجود نیاورد، اورا قهرمان می‌کند.» او ضمن تأیید کار بر روی دومین رمان خدای جنگ، گفت «شرم آور است» اگر آنها کتاب‌های بیشتری برای پر کردن جزئیات این داستان ننویسند. مانند زمانی که او برده آرس بوده‌است یا قبل حوادث و رویدادهایی که قبل از دیدار با پادشاه بربرها اتفاق افتاده‌است. رمان خدای جنگ نامزد دریافت جایزه بین‌المللی انجمن نویسندگان tie-in به عنوان بهترین رمان اقتباسی در سال ۲۰۱۰ شد.


title: خدای جنگ (بازی ویدئویی ۲۰۰۵)

text: رمان نوشته شده وقایع بازی را روایت می‌کند و یک بینش و درک عمیق‌تر از داستان بازی نیز ارائه می‌دهد، رمان توضیح می‌دهد که آتنا تمایل داشت تا کریتوس آرس را بکشد یا توضیح می‌دهد که آتنا چگونه دیگر خدایان را به استثناء زئوس برای کمک به کریتوس راضی کرد. بعد از آگاهی از نقشه آتنا، زئوس تصمیم به کمک کردن به کریتوس با (با دادن قدرت‌های جادویی و قرار گرفتن در نقش قبر کن و کمک به او برای بیرون آمدن از دنیای مردگان) قصد اینکه او بعد از آرس خدای جنگ شود. پوزئیدون هنگامی که آتنا به او گفت آرس هایدرا را به قلمرو او آورده‌است برای کمک قانع شد. آرتمیس هنگامی قانع شد که آتنا به او گفت آرس و سربازانش بیابان‌ها و حیات وحش او را نابود کرده‌اند واو با کمک به کریتوس می‌تواند مانع ادامه نابودی توسط آرس شود. آفرودیته وقتی از آتنا شنید که مدوسا برنامه ای در مقابل او دارد قانع به کمک شد. هادس از قلم جا افتاده‌است و در کتاب نیست، همانگونه که کریتوس نیز با او ملاقات نداشته و قدرت و جادوی او را نگرفته‌است. از دیگر جا افتادگی‌های داستان در کتاب گرفتن شمشیر توسط کریتوس از آتنا و فاش می‌شود که تیغه‌های آشوب توسط هفائستوس در تارتاروس جعل می‌شود.


title: خدای جنگ (بازی ویدئویی ۲۰۰۵)

text: هرمس در بازی حضور ندارد اما در رمان، او مسئولیت اطلاع به آتنا که کریتوس اقدام به خود کشی کرده‌است را دارد. دیگر شخصیت‌های جدید بازی کوئس، اولین افسر کشتی کریتوس و دو خدمه مدوسا، جور و مرد نابینا هستند. کتاب توضیح می‌دهد که چگونه موجودات شناخته شده اسطوره‌شناسی که توسط قهرمان‌ها کشت شده‌اند هنوز زنده هستند. برای نمونه زئوس به یاد می‌آورد که هیدرا توسط هرکول کشته شد است و آتنا هم آنرا تأیید می‌کند اما او به زئوس می‌گوید که هیدرا جدیدی از تخم دو تایتان، تیفون و اکیندا دوباره متولد شده‌است.


title: خدای جنگ (بازی ویدئویی ۲۰۰۵)

text: جف تأیید کرد که فیلمنامه توسط دیوید سلف نوشته شده‌است و آنها به دنبال کارگردان برای فیلم هستند. یونیورسال پروژه ساخت فیلم را بر عهده گرفت. اما دیوید جف از این موضوع اطلاع نداشت. سرانجام، بیان شد که شک و تردیدها در مورد فیلم به زودی از بین می‌رود و فیلم منتشر می‌شود. در سپتامبر ۲۰۰۸، برت رتنر گفت که ugo، شبکه ای است که فیلم را کارگردانی می‌کند. اما در فوریه ۲۰۰۹، افشا شد که برت رتنر پروژه را ترک می‌کند تا فیلم سرقت از برج را کارگردانی کند. در مارس ۲۰۱۰، سانتا مونیکا تأیید کرد که نظارت خلاقانه ای بر روی بازی وجود ندارد. در مستند «کارگردانی خدای جنگ»، که در سپتامبر ۲۰۱۰ به صورت فیلم درآمد، دیوید جف می‌گوید که ما یک سال و نیم پیش فیلمنامه را به دنیل کریگ دادیم. اما او هیچگاه آنرا برگرداند. او در ادامه خاطر نشان کرد که یک بازیگر دیگر برای نقش کریتوس قرارداد امضا کرده‌است و گفت «این شخص جدید برای فیلم بسیار خوب است اگر که تا پایان، همکاری ادامه داشته باشد.»


title: خدای جنگ (بازی ویدئویی ۲۰۰۵)

text: در ژولای ۲۰۱۲، هالیوود ریپورتر اطلاع داد که دو نفر از نویسندگان حاشیه اقیانوس آرام، پاتریک ملتون و مارکوس دانستن برای فیلم نامه نویسی فیلم خدای جنگ به کار گرفته شده‌اند. ملتون و دانستن در گفتگو با آی‌جی‌ان گفتند که آنها برای بازسازی روی فیلمنامه دیوید سلف استخدام شده‌اند. با این دیدگاه که فیلمنامه قبلی منسوخ شده‌است و به این دلیل که آنها قبل از این فیلم نویسندگی فیلم‌های برخورد تایتان‌ها، خشم تایتان‌ها را نیز کرده بودند. آنها گفتند که قصد دارند تا کریتوس را انسان کنند، کسی که به عنوان یک کشنده و قاتل شروع شده بود و در فیلم همچنان خانواده خود را داشت. و با نبرد با بربرها دچار تغییرات اساسی شد. ملتون اضافه کرد که «ما قصد داریم که در مورد کریتوس بدانیم و بدانیم که او چگونه شروع کرده‌است.» بر اساس گفته‌های دانستن «با یک فیلم بزرگتر مانند خدای جنگ شما می‌توانید کمی بیشتر در شخصیت کریتوس عمیق شویم که با یک فیلم ترسناک تفاوت دارد. ملتون و دانستن افزودند که یک «برنامه بزرگ» برای شخصیت آرس دارند تا او کمی بیشتر شخصیت او را شرور تر کند. فراتر از حمله او به آتن آنرا شرور کند.


title: خدای جنگ (بازی ویدئویی ۲۰۰۵)

text: در نوامبر ۲۰۱۲ نویسندگان به گیم‌اسپات گفتند «فیلم خدای جنگ بهبود بهتری به درک و داستان فیلم‌های برخورد تایتان‌ها و فناناپذیران با برداشتن گامی جسورانه در کارگردانی آن به وجود می‌آورد.» ملتون گفت که سونی آنها را تشویق می‌کند تا فیلم را متفاوت از دیگر فیلم‌های که در این ژانر ساخته شده‌است تولید کنند. حضور چارلز روون و آلکس گارتنر تهیه‌کنندگان آنچارتد به عنوان تهیه‌کنندگان فیلم از طریق اطلس انترتینمنت نیز تأیید شد. اوایل سال ۲۰۱۳ کارگردان ، تاد پاپی گفت که هیچ اطلاعی از شرایط و اوضاع ساخت فیلم ندارد. نویسنده اصلی پشت تمام بازی‌های خدای جنگ(۲۰۱۳_۲۰۰۵) اظهار کرد که مهمترین نگرانی او انتخاب بازیگر نقش کریتوس است. او گفت «هر بازیکن تجربه شخصی با کریتوس دارد و او قرار است با یک بازیگر دیگر مجسم شود. او صدای متفاوتی دارد و کلمات بیشتری خواهد گفت؛ بنابراین من فکر می‌کنم عبور از این مسئله دشوار خواهد بود.» او در آخر ابراز امیدواری کرد که این کار انجام شود. تا ۲۷ دسامبر ۲۰۲۰، کارگردان اصلی فیلم، تاریخ عرضه مشخص نیست و هیچ بازیگری برای ایفای نقش در فیلم نیز تأیید نشده‌است. اما فیلمنامه دچار تغییرات شده‌است. و بودجه فیلم نیز ۱۵۰ میلیون دلار است.


title: خدای جنگ (بازی ویدئویی ۲۰۰۵)

text: از ۲۶ مارس ۲۰۱۳ هیچ اطلاعات بیشتری در خصوص فیلم منتشر نشده‌است اما به دنبال انتشار خدای جنگ (۲۰۱۸) شایعات پیرامون پتانسیل‌های ساخت فیلم شروع به پخش شدن کرد. استیون اس. ده‌نایت، کارگردان فیلم بیان کرد که علاقه‌مند است تا کارگردانی یک اقتباس از آن بازی را بر عهده بگیرد و در حال گفتگو با سونی برای ساخت فیلم با درجه R است. به عنوان یکی از بزرگترین هواداران بازی، ده نایت می‌خواهد که یک اقتباس از بازی را ببینید و دوست دارد نقش کریتوس را به دیوید باتیستا بدهد.


title: فلش‌گت

text: فلش‌گت یک نرم‌افزار مدیریت دانلود است. این نرم‌افزار پیش‌تر به نام جت‌کار (JetCar) شناخته می‌شد. اکنون این نرم‌افزار به عنوان یک رایگان‌افزار توزیع می‌شود.


title: فلش‌گت

text: نشانیِ صفحهٔ اینترنتی به زبان انگلیسی: http://www.flashget.com/index_en.htm


title: فینیکس کایوتیس

text: فینیکس کایوتیس یا گرگ‌های صحرائی فینیکس (در انگلیسی: Phoenix Coyotes) نام یک تیم حرفه‌ای هاکی روی یخ از شهر فینیکس در ایالت آریزونای آمریکا است. این تیم در منطقه گلندیل شهر فینیکس مستقر است و اعضاء آن در لیگ ملی هاکی (NHL)، یعنی لیگ بزرگ و سراسری هاکی روی یخ آمریکای شمالی شرکت می‌کنند.


title: فینیکس کایوتیس

text: نام این تیم از کایوت (گرگ صحرائی آمریکای شمالی) گرفته شده.


title: فینیکس کایوتیس

text: ویکی‌پدیای انگلیسی.


title: النگ

text: اَلنگ (Alang) روستایی در دهستان سدن رستاق غربی بخش مرکزی شهرستان کردکوی استان گلستان ایران است.  این روستا در سه کیلومتری جاده کردکوی به طرف گرگان، در سمت راست قرار دارد. طی سالیان این روستا دو بار بر اثر بلایای طبیعی کاملاً ویران شده و هم‌اکنون سومین باری است که بازسازی شده‌است. بر پایه سرشماری عمومی نفوس و مسکن در سال ۱۳۹۵ جمعیت این مکان ۳٬۲۱۸ نفر (۱٬۰۹۴خانوار) بوده‌است.


title: کبدی (ورزش)

text: کَبَدی یا زو یک بازی و ورزش است که بیش‌تر در هند و پاکستان و ایران رواج دارد. سال ۱۳۸۱ برای نخستین‌بار مسابقات قهرمانی این بازی برای مردان در سطح آسیا برگزار شد.


title: کبدی (ورزش)

text: مهاجمان ۲ تیم در حالی که به‌طور مرتب کلمهٔ «کبدی‌کبدی» را تکرار می‌کنند با انجام حرکات حمله و دفاع و جابه‌جایی تلاش می‌کنند تا با لمس کردن یا گرفتن یار تیم مقابل بتوانند به بالاترین امتیاز دست یابند. تعویض در این بازی هیچ محدودیتی ندارد. در صورت تساوی ۲ تیم در وقت‌قانونی، ۵ حمله از سوی هر کدام از ۲ تیم انجام می‌شود و اگر باز هم مساوی شدند، حمله یک‌به‌یک پِی‌گیری می‌شود.


title: کبدی (ورزش)

text: در طول این بازی باید مکرراً کلمهٔ کبدی با صدای بلند و واضح از سوی بازیکن مهاجم تکرار شود. به‌طوری که قطع کردن کلمهٔ "کبدی‌کبدی" به‌معنای پایان حمله یا نفس‌گیری در حین حمله به‌معنی قطع کردن محسوب می‌شود و مهاجم باید تا زمان برگشت به زمین خود آن را بگوید. نحوهٔ کسب امتیاز هم بدین‌صورت است که اگر مهاجم با حریف یا حریف با مهاجم تماس پیدا کند و مهاجم به زمین خود برگردد، امتیاز کسب شده و هم‌چنین مدافع ناکام از زمین خارج می‌شود؛ اما اگر حریفان مهاجم را نگه داشته و در زمین خودی متوقف کنند و اجازهٔ رسیدن مهاجم به خط میانی یا زمین خودی را ندهند، مهاجم یک امتیاز از دست داده و از زمین خارج می‌شود؛ در عین حال در صورت موفقیت مهاجم هر تعداد مدافع که مهاجم را لمس نموده باشند از جریان بازی خارج و به همان میزان امتیاز به تیم حمله‌کننده تعلق می‌گیرد. در صورت خارج شدن تمامی بازیکنان یک تیم در طول مسابقه، امتیازی جداگانه به امتیازات تیم حاضر در زمین اضافه می‌شود. در قوانین جدید نیز در صورتی که ۲ نفر یا تک‌نفر باقی مانده در زمین مهاجم را متوفق نمایند، به اصطلاح امتیاز عالی (۲ امتیاز) به تیم مدافع تعلق می‌گیرد. به ازای هر بازیکنی که از تیم روبه‌رو خارج می‌شود، بازیکنی به تیم مقابل اضافه می‌گردد، به‌جز زمانی که ترکیب آن تیم کامل (۷ نفر سالنی یا ۶ نفر ساحلی) باشد.


title: کبدی (ورزش)

text: بازی کبدی دارای خطوطی در زمین و قوانینی خاص است که در طول بازی باید رعایت شود. تیم‌ها به‌نوبت «مهاجم» را در طول خط مانع نیمه به زمین حریف ارسال نموده و تیمی که بیش‌ترین امتیاز را در پایان بازی به‌دست آورده باشد برنده اعلام می‌شود. لازمهٔ این ورزش واکنش سریع، ظرفیت ایده‌آل مربوط به جهاز تنفسی، قدرت‌بدنی، انعطاف‌بدنی، هماهنگی اعصاب و عضلات، توان بالای تصمیم‌گیری و قابلیت بازتابی بازیکنان می‌باشد.


title: کبدی (ورزش)

text: کبدی ورزش سنّتی هند، پاکستان و ایرانی می‌باشد و نخستین‌بار در بازی‌های المپیک سال ۱۹۳۶ به عنوان یک رشتهٔ نمایشی در المپیک برلین به‌نمایش درآمد. هم‌چنین رشتهٔ کبدی در بازی‌های آسیایی چین ۱۹۹۰ گنجانده شد و از همان زمان به‌عنوان یکی از رشته‌های رسمی بازی‌های آسیایی در برنامهٔ بازی‌ها وجود داشته‌است.


title: کبدی (ورزش)

text: این بازی در اردبیل، آذربایجان شرقی، آذربایجان غربی، خراسان، گلستان، مازندران، هرمزگان، بوشهر، فارس و اصفهان زو، در گیلان شیرین‌دودو، در خوزستان اش‌تی‌تی و در سیستان کبدی نامیده می‌شود.


title: کبدی (ورزش)

text: تشکیلات این رشتهٔ ورزشی از سال ۱۳۷۵ با عنوان انجمن کبدی (فدراسیون ورزش‌های همگانی) شروع به فعالیت نمود و برای اولین‌بار در سال ۱۳۸۱ در مسابقات قهرمانی آسیا مردان شرکت و به مقام سوم این دوره از مسابقات نائل آمد و در سال ۱۳۸۲ موفق به کسب مقام اول آسیا در ردهٔ جوانان و بزرگ‌سالان و در سال ۱۳۸۳ این ورزش با کسب نائب‌قهرمانی جهان مدال‌های پُراَرزشی را به ارمغان آورد و با توجه به ضرورت و صلاح‌دید مسئولان سازمان تربیت‌بدنی در تاریخ ۸/۴/۸۴ با تشکیل مجمع عمومی تحت عنوان فدراسیون کبدی جمهوری اسلامی ایران عملاً شروع به فعالیت نمود.


title: کبدی (ورزش)

text: در سال ۱۳۸۹ تیم ملی ایران در بازی‌های المپیک آسیایی نیز مقام دوم آسیا را کسب نمود. در سال ۱۳۹۳ تیم‌های ملی مردان و زنان کبدی ایران در مسابقات آسیایی اینچئون کره‌جنوبی به مدال نقره و مقام دوم رسیدند (هندوستان در هر دو رده قهرمان شد و مدال‌های طلا را کسب نمود). در مسابقات آسیایی جاکارتا اندونزی در روز جمعه اول شهریور ۱۳۹۷، تیم‌های ملی بزرگ‌سالانِ مردان و زنان ایران با تاریخ‌سازی برای نخستین‌بار به قهرمانی و کسب مدال طلا دست یافتند و مجموع طلاهای ایران را در بازی‌های آسیایی جاکارتا در روز ابتدایی شهریور به عدد ۱۲ رساندند و جای‌گاه چهارمی ایران را تثبیت کردند.


title: کبدی (ورزش)

text: کبدی از مسابقات آسیایی سال ۱۹۸۲ به‌صورت نمایشی و پس از آن جزء مسابقات رسمی بازی‌های آسیایی قرار گرفت.


title: کبدی (ورزش)

text: ورزش کبدی در هند و پاکستان دارای بیش‌ترین طرف‌دار است.کبدی سالنی ۷ بازیکن (۵ بازیکن اصلی و ۲ ذخیره) کبدی ساحلی ۶ نفره (۴ بازیکن اصلی و ۲ ذخیره)


title: کبدی (ورزش)

text: بازی «زو» همان ورزش کبدی است که از زمان‌های قدیم در ایران وجود داشته اما بیش‌تر به‌صورت بازی کودکان بود تا ورزش رسمی. روش بازی به این صورت است که افراد به ۲ گروه تقسیم می‌شوند و نفرات به ترتیب در هر ۲ گروه انتخاب شده و با ادای کلمهٔ زووو به میان تیم حریف می‌روند و یکی از افراد گروه مقابل را می‌گیرد. بیان کلمهٔ «"زو"» باید به صورت مداوم صورت بگیرد. از آن‌جایی که گفتن این کلمه هم در حالت دَم و هم در حالت بازدَم امکان‌پذیر است، تیم مقابل باید دقت کند که فرد "زوکننده" از حالت بازدَم به حالت دَم وارد نشود که البته این تغییر حالت با تغییر تُن صدا هم‌راه است و بازیکنان باتجربه به سادگی آن را متوجه می‌شوند.


title: کبدی (ورزش)

text: ابتدا افراد به ۲ گروه ۷ نفره تقسیم می‌شوند و یک گروه گرگ و گروه دیگر بَرّه می‌شود. آن‌گاه یکی از گرگ‌ها با گفتنِ زووو به یکی از بره‌ها دست می‌زند؛ اگر بره‌ها گرگ را تا زمانی که صدای «"زویش"» بند بیاید (به اصطلاح نفس کم بیاورد) بتوانند نگه دارند آن گرگ یکی از بره‌ها می‌شود.


title: جام استنلی

text: جام استنلی (در انگلیسی: Stanley Cup) یا استنلی کاپ نام جام قهرمانی بازی‌های لیگ ملی هاکی (ان‌اچ‌ال) است که هر ساله به صورت جام حذفی در آمریکای شمالی برگزار می‌شود. مسابقات حذفی جام استنلی از جذابترین و پربیننده‌ترین بازیهای ورزشی در آمریکای شمالی به‌شمار می‌آید. برنده مسابقات حذفی استنلی کاپ، جام را برای یکسال در شهرش نگاهداری می‌کند و سال بعد آن را به برنده بعدی جام منتقل می‌کند.


title: دیپلماسی پینگ پنگ

text: دیپلماسی پینگ پنگ به گفتگوهای پنهانی ایالات متحده آمریکا و چین در اواسط دهه ۱۹۷۰اطلاق می‌شود . در آن زمان دو کشور هنوز روابط سیاسی با یکدیگر نداشتند و برای انجام مذاکرات برگزاری یک تورنمنت پینگ پنگ را بهانه کردند . در مارس ۱۹۷۱ چینی‌ها که در جریان مذاکرات صلح ویتنام گفتگوهایی را با آمریکایی‌ها شروع کرده بودند تیم ملی پینگ پنگ آمریکا را به پکن دعوت کردند . در این تیم تعدادای از دیپلمات‌ها نیز حضور داشتند که مخفیانه با مقامات چینی گفتگو کردند . این مذاکرات سرانجام به سفر پنهانی هنری کیسینجر مشاور امنیت ملی دولت ریچارد نیکسون به پکن در ژوئیه سال ۱۹۷۱ انجامید .سفر اخیراً رئیس پاکستان به هند با هدف زیارت درگاه اجمیر شریف پس از سالها تنش میان هند و پاکستان را نیز دیپلماسی زیارت می نامند.


title: بونی ام

text: بُونی‌اِم یک گروه موسیقی سرشناس در دههٔ ۱۹۷۰ میلادی بود. اعضای اصلی گروه شامل لیز میچل و مارسیا برت اهل جامائیکا و میزی ویلیامز اهل مونتسرات و بابی فارل اهل آروبا بود. بیشتر ملودی‌ها و ترانه‌ها توسط فرانک فاریان تهیه می‌شد. همچنین وی به‌جای بابی فارل (در پشت صحنه) می‌خواند.


title: بونی ام

text: این گروه علاوه بر کشورهای غربی، در کشورهای غیرغربی مانند شوروی و ایران نیز پرطرفدار بود.


title: بونی ام

text: آنچه شهرتی یک‌باره و جهانی برای گروه بُونی‌اِم به‌همراه آورد، اجرای ترانه "ددی کول" () در سپتامبر ۱۹۷۶ بود. ترانه‌های معروف بعدی گروه، "ما بیکر" (Ma Baker) در سال ۱۹۷۷ و "رودخانه‌های بابل" () و "راسپوتین" در سال ۱۹۷۸ بودند.


title: چهرن

text: چهرن روستایی در دهستان سیه بنوئیه بخش مرکزی شهرستان رابر استان کرمان ایران است. این روستا در دامنه کوه لاله‌زار قرار گرفته‌است. این روستا دارای انواع درختهای سردسیری از قبیل گردو، سیب، گیلاس، انار و محصولات کشاورزی مانند سیب زمینی، گندم، جو و حبوبات می‌باشد. جویبارها و چشمه سارهای بسیاری در آن وجود دارد.


title: چهرن

text: بر پایه سرشماری عمومی نفوس و مسکن در سال ۱۳۹۵ جمعیت این مکان ۹۴ نفر (۴۲خانوار) بوده‌است.


title: بنگان (بافت)

text: بُنگان(Bongan) روستایی در دهستان بزنجان بخش مرکزی شهرستان رابر استان کرمان ایران است. این روستا در ۲۰ کیلومتری جنوب غربی شهر رابر و شش کیلومتری شمال شهر بزنجان و در دامنه جنوبی قله کوه شاه (لاله زار) واقع شده‌است. واژه بنگان در قدیم به معنی پیاله تقسیم آب بوده‌است.


title: بنگان (بافت)

text: بر پایه سرشماری عمومی نفوس و مسکن در سال ۱۳۹۵ جمعیت این مکان ۱٬۱۱۳ نفر (۳۵۶خانوار) بوده‌است.


title: بنگان (بافت)

text: آب و هوای بنگان، سرد و کوهستانی و تابستان‌هایی خنک و زمستان‌هایی سرد دارد. روستای بنگان در ارتفاع ۲٬۵۸۱ متری از سطح دریا قرار دارد.


title: بنگان (بافت)

text: از محصولات این روستا می‌توان به گردو و بادام و سیب و هلو و آلبالو و زردآلو و گیلاس اشاره کرد. از محصولات زراعی آن می‌توان به گندم، جو، عدس، نخود و لوبیا نام برد


title: عملیات بازی دراز

text: عملیات بازی دراز در محور "سر پل ذهاب - ارتفاعات بازی دراز "به صورت نیمه گسترده در تاریخ ۱/۲/۱۳۶۰ به فرماندهی مشترک انجام شد.


title: عملیات بازی دراز

text: ارتفاعات سخت‌گذر بازی دراز با قله‌های بلند و شیب‌های تند و بریدگی‌های ممتد از اهمیت ویژه‌ای در منطقه مرزی استان کرمانشاه برخوردار است این ارتفاعات به مثابه عرضه بزرگی درون مثلث قصرشیرین _ گیلان غرب_ سرپل ذهاب واقع شده‌است و برمنطقه تسلط کامل دارد نیروهای عراقی در روزهای آغازین جنگ از بازی دراز برای دیده بانی استفاده می‌کرد اما ویژگی‌های این ارتفاعات موجب شد با فعالیتهای مهندسی روی آن جاده‌سازی شود و یگانهای عراق در آنجا مستقر شوند و ضمن افزایش سلطه بر قصرشیرین سرپل ذهاب را نیز زیر دید خود بگیرند.


title: عملیات بازی دراز

text: برای گرفتن این امتیاز مهم از نیروهای عراقی پس از سه ماه کار نیروهای شناسایی سپاه پاسداران، قرارگاه مقدم غرب سپاه پاسداران و ارتش نخستین عملیات نیمه گسترده را در این منطقه طرح ریزی کردند که با نام عملیات بازی دراز در تاریخ ۱۳۶۰/۲/۱ آغاز شد و به مدت ۸ روز طول کشید و طی آن نیروهای ایرانی و عراقی بارها به تک و پاتک متقابل پرداختند. نیروهای عراقی با استفاده از پشتیبانی هوایی یگانهای خود را حمایت می‌کردند اما رزمندگان ایرانی از جاده و حمایت هوایی کافی و پشتیبانی آتش محروم بودند در نتیجه نتوانستند روی تمام هدف‌ها مستقر شوند، با وجود این، از بین قله‌های منطقه سه قله آن را اشغال و تثبیت کردند و تنها در تثبیت قله ۱۱۵۰ و یکی از قله‌های ۱۱۰۰ ناکام ماندند. در این عملیات هوانیروز ارتش نقش بسزایی ایفا نمود و طی آن خلبان علی‌اکبر شیرودی کشته شد.


title: عملیات بازی دراز

text: تجهیزات منهدم شده نیروهای عراقی: ۵۴ دستگاه تانک و نفربر ۳ فروند هواپیما ۲ فروند هلی‌کوپتر ۲ دستگاه ادوات مهندسی


title: عملیات بازی دراز

text: غنائم جنگی ایران: ۱۲ دستگاه تانک و نفربر ۵ دستگاه ادوات مهندسی


title: عملیات بازی دراز

text: تعداد تلفات نیروهای عراقی: ۱۵۰۰ نفر کشته و زخمی ۷۰۰ نفر اسیر


title: سالویا دیوینوروم

text: سالویا دیوینوروم یا اسکا ماریا پاستورا یا مریم‌گلی فالگیران یا سالویا گونه‌ای از سردهٔ مریم‌گلی از تیره نعناعیان است. سالوینورین (Salvinorin A) مادهٔ توهم‌زا (روان‌گردان) اصلی در این گیاه است. سالویا دیوینوروم بومی آمریکای مرکزی و مکزیک است و شمن‌ها از آن استفاده می‌کرده‌اند. این گیاه در بسیاری کشورها به سبب ویژگی توهم‌زایش غیرقانونی است.


title: سالویا دیوینوروم

text: نام Salvia، برای اولین بار توسط پلینی برای گیاهی مورد استفاده قرار گرفت که به احتمال زیاد salvia (حکیم عمومی) بود و از لاتین salvere مشتق شده‌است. کُنیه خاص دیوینوروم به دلیل استفاده سنتی گیاه در طالع‌بینی به او داده شد. اغلب به طور بی‌ربط به صورت "diviner's sage" یا "seer's sage" ترجمه می‌شود. آلبرت هافمن که اولین کارخانه را با Wasson جمع‌آوری کرد، به این گیاه جدید که به نام divinorum داده شده‌بود اعتراض کرد و گفت:"من از این نام خوشحال نبودم چون salvia divinorum یعنی" سلویای ارواح"، در حالی که سالویا دیوینوروم، نام صحیح، به معنای" سلویا کشیش‌ها " بود. هم اکنون این کتاب در ادبیات گیاه‌شناسی تحت نام salvia divinorum قرار دارد.گذشته از تجارب گزارش‌شده فرد، مقدار محدودی از آثار منتشر شده برای خلاصه کردن تاثیرات سالویا وجود داشته‌است. یک نظرسنجی از کاربران نشان داد که ۳۸ درصد اثرات را در مقایسه با روش‌های دیگر تغییر آگاهی توصیف کرده‌اند. ۲۳% گفتند که این اثرات شبیه یوگا، مدیتیشن یا خلسه بودند. کاربران درباره تجربیات خود نوشته‌اند؛ برخی رویا‌هایشان را توصیف می‌کنند، و نمونه‌هایی از هنر رویایی وجود دارند که "الهام بخشی" هستند. برخی دیگر ادعا می‌کنند که از این تجربه الهام گرفته‌اند.


title: ولی‌الله فلاحی

text: ولی‌الله فلاحی (۱۰ اردیبهشت ۱۳۱۰ در شهرستان طالقان – ۷ مهر ۱۳۶۰ در نزدیکی شهر ری)، سرتیپ نیروی زمینی ارتش بود که پس از مرگ به درجه سرلشکری ارتقا یافت.


title: ولی‌الله فلاحی

text: پس از پیروزی انقلاب ۱۳۵۷ ایران به سمت فرماندهی نیروی زمینی ارتش جمهوری اسلامی ایران منصوب شد و از آغاز جنگ ایران و عراق در جبهه‌ها حضور دائم داشت. فلاحی در تاریخ ۲۹ خرداد ۱۳۵۹ به سمت کفیل ریاست ستاد مشترک ارتش برگزیده شد. ولی‌الله فلاحی در سانحهٔ سقوط هواپیمای سی-۱۳۰ در ۷ مهر ۱۳۶۰ کشته شد.


title: ولی‌الله فلاحی

text: ولی‌الله فلاحی در سال ۱۳۱۰ در طالقان متولد شد و تحصیلات ابتدایی و متوسطه خود را در طالقان و دبیرستان نظام تهران گذراند و پس از اخذ دیپلم در مهرماه سال ۱۳۳۰ وارد دانشکده افسری شد و با درجه ستوان دومی و رسته‌ی زرهی از آن دانشکده فارغ‌التحصیل شده و سپس در لشکر ۹۲ زرهی خدمت خود را شروع کرد.


title: ولی‌الله فلاحی

text: فلاحی به دلیل مخالفت‌هایش با حکومت پهلوی از سال ۱۳۳۰ تا ۱۳۵۲ چهار بار به زندان افتاد. اما به دلیل تفکر بالا و دانش بالایی که داشت از افسران زبده قابل احترام ارتش شاهنشاهی بود که همواره مورد احترام فرماندهان ارشد ارتش بود فلاحی با درجه سرهنگ دومی به همراه گروهی از افسران ایرانی به عنوان ناظر صلح سازمان ملل در آتش‌بس ویتنام، از سال ۱۳۵۱ تا اواسط ۱۳۵۳ را در این کشور گذراند. او در ۱۲ مهرماه ۱۳۵۷ پس از گرفتن درجه سرتیپی به شیراز منتقل شد و به عنوان معاون فرماندهی مرکز پیاده شیراز به کار خود ادامه داد.


title: ولی‌الله فلاحی

text: حضور ولی‌الله فلاحی در شیراز هم‌زمان با اوج فعالیت‌های مردم بر ضد حکومت پهلوی بود؛ به همین دلیل در بیشتر شهرهای ایران از جمله شیراز حکومت نظامی اعلام شده بود. به دلیل کوشش‌های فلاحی، حکومت نظامی در شیراز لغو و نیروهای ارتش از خیابان‌ها جمع شدند و وظیفه اجرای این حکم به شهربانی داده شد.


title: ولی‌الله فلاحی

text: بعد از پیروزی انقلاب ۱۳۵۷ ایران ، ولی الله فلاحی بعنوان فرمانده نیروی زمینی ارتش جمهوری اسلامی ایران انتخاب شد. یک ماه پس از انقلاب در اسفند ماه ۱۳۵۷ شماری از نیروهای احزاب کرد به پادگان‌های ارتش و ژاندارمری در مهاباد، سنندج، بانه، مریوان و دیگر شهرهای کردستان یورش بردند و آن‌ها را محاصره کردند. فلاحی در جایگاه فرمانده نیروی زمینی به دستور تیمسار سپهبد قرنی (رئیس وقت ستاد ارتش) و با همراهی سه گردان از نیروهای لشکر یکم پیاده تهران رهسپار منطقه شد و با یاری بخشی از نیروهای لشکر ۶۴ ارومیه و لشکر ۲۸ پیاده کردستان از سقوط پادگان سنندج و گسترش حوزه نفوذ حزب دموکرات به جنوب جلوگیری کرد. هم‌زمان دولت موقت و نیروهای سیاسی نزدیک به آن با گسیل داشتن هیئت حسن نیت در پی راه‌کاری برای پایان درگیری بود که بر پایه آن توافق شد که تأمین امنیت شهرهای کردستان به گونه موقت بر عهده نیروهای پیشمرگان مسلمان کرد قرار گیرد و نیروهای ارتش در امور انتظامی شهرها دخالت نکنند. در این شرایط، سرلشکر قرنی به نرمش دولت و توافق نیم‌بند و ناپایدار با گروهای مسلح مخالف اعتراض کرد و استعفا داد و سرلشکر ناصر فربد جانشین او شد. در همین حال تیمسار فلاحی با بینش نظامی و هوشیاری راهبردی این واقعیت را درک کرده بود که ممکن است احزاب مسلح از فرصت آتش‌بس موقت برای بازسازی نیروها، عضوگیری دوباره در شهرها و تثبیت موقعیت خود در میان عشایر منطقه بهره گیرند. از همین رو نیز، در تمام مدتی که آتش‌بس ناپایدار حکم‌فرما بود، عناصر اطلاعاتی یگان‌های عمل‌کننده ارتش در منطقه نه تنها فعالیت‌های احزاب مسلح، بلکه خیز پشتیبانی و لجستیکی عراق در مناطق مرزی را نیز زیر دید خود داشتند. با اوج گرفتن دوباره درگیری‌ها در آغاز تابستان ۱۳۵۸، فلاحی بار دیگر در منطقه حاضر شد و فرماندهی یگان‌های ارتش را به عهده گرفت.


title: ولی‌الله فلاحی

text: فلاحی با درجه سرتیپی در خردادماه سال ۵۹ بعنوان رئیس ستاد مشترک ارتش (فرمانده کل ارتش) بعد از سرلشکر شادمهر منصوب شد.


title: ولی‌الله فلاحی

text: نخست در تابستان۵۹ کودتای پایگاه نوژه در نیروی هوایی و زمینی بوقوع پیوست که ضمن مقابله و سرکوب ، عناصر کودتاچی پاکسازی و تصفیه گسترده انجام شد.


title: ولی‌الله فلاحی

text: با شروع جنگ عراق ، به دلیل نبود توان رزمی و عملیاتی در یگان‌های آسیب دیده ارتش و نابسامانی شرایط سیاسی کشور، بخش بزرگی از توان رزمی نیروها برای زمینگیر ساختن ماشین جنگی عراق و جلوگیری از پیشروی آن در غرب کشور و خوزستان هزینه شد. البته این راهبرد، که به گونه چکیده می‌توان آن را «جنگیدن با آرامش و درنگ بر پایه دانش نظامی» نامگذاری کرد به مذاق بسیاری از انقلابیون آن روزگار خوش نمی‌آمد و به همین دلیل فلاحی از سوی جوانان انقلابی به بی‌عملی و ناآزمودگی متهم می‌شد. با اینحال فلاحی توانست در سال اول دشمن را در غرب کشور سرپل ذهاب و بازی دراز و میمک متوقف کند و در خوزستان هم سعی بر زمینگیری و توقف دشمن بود ؛ هر چند مناطقی از غرب و جونبغرب تحت اشغال عراق باقی ماند.


title: ولی‌الله فلاحی

text: از تیمسار فلاحی گفتاورد شده‌است که در مقام ریاست ستاد ارتش گفته بود: «من وجب به وجب خاک خوزستان را به علت محل خدمت اولیه‌ام می‌شناسم. با توجه به پیشروی سریع عراق آرزو داشتم که ارتش عراق زمینگیر شود که چنین شد. اکنون تنها یک آرزوی دیگر دارم. تنها آرزویم این است که ارتش متجاوز عراق را از اطراف آبادان تا مارد عقب بنشانم.» با طراحی و اجرای پیروزمندانه عملیات ثامن‌الائمه و رفع حصر آبادان در مهر ۱۳۶۰ آرزوی تیمسار فلاحی برآورده شد و وضعیت راهبردی جنگ دگرگون و زمینه برای پیروزی‌های بزرگ آینده فراهم شد. اگرچه چند ساعت پس از پایان این عملیات و در راه بازگشت به مرکز ، تیمسار فلاحی در سقوط هواپیما جان خود را از دست داد، ولی چنان‌که خود او در وصیت‌نامه‌اش آورده بود «کارنامه» او برای همیشه در معرض قضاوت نسل‌های متوالی «ملت و به ویژه ارتش ایران» قرار خواهد داشت.


title: ولی‌الله فلاحی

text: به عقیده بسیاری از کارشناسان او در جرگه یکی از موفق‌ترین رؤسای ستاد در تاریخ ارتش ایران به‌شمار می‌آید. یکی از ویژگی او شناخت دقیق و درست از «سازمان ارتش» و چگونگی عملکرد آن بود. او به یاری گذراندن دوره‌های عالی نظامی در آمریکا و تجربه عملی کار در رکن یکم ارتش، نسبت به نقاط قوت و ضعف این سازمان و ویژگی‌ها و روحیات افسران زیردست خود شناختی فراگیر داشت و با اتکا به همین آگاهی‌ها توانست سازمان ارتش را در بحرانی‌ترین شرایط نگه دارد و مدیریت کند. دیگر ویژگی او واقع‌نگری و برداشت ژرف و درست او نسبت به جستارهای راهبردی و نظامی و همچنین مسائل سیاسی و اجتماعی بود. هشیاری سرشتی و بینش اجتماعی گسترده‌اش، او را در زمره نخستین افسران ارتش شاهنشاهی قرار دارد که پیروی محض از سلسله مراتب نظامی را کنار گذاشته و در ماه‌های پایانی حکومت پهلوی دریافتند که ارتش بدون پشتیبانی، آموزش، انگیزه و نفرات لازم، برای برخورد با بحران‌های شهری و رویارویی با مردم در جنگ خیابانی امید موفقیتی ندارد. به همین دلیل و نیز به جهت باور به این اصل که کارکرد اصلی نیروهای مسلح کشور نه پاسداری از قدرت و منافع یک فرد یا گروه وِیژه، بلکه نگاهبانی از کیان و تمامیت ارضی ایران است، در زمانی که معاونت فرماندهی مرکز پیاده شیراز را بر عهده داشت توانست فرمانده این مرکز (سرلشکر ده پناه) را قانع کند که مسئولیت مقابله با تظاهرات مردم شیراز و اجرای مقررات حکومت نظامی را به شهربانی واگذار نماید. ویژگی دیگر فلاحی باور او به کاربردی کردن دانش نظامی در جریان طراحی راهبردها و تاکتیک‌های جنگی بود. او نزدیک به ده سال از دوران خدمت خود را در مقام استاد و مدیر آموزش دوره‌های عالی فرماندهی و ستاد (دافوس) در دانشگاه جنگ گذراند، در شرایطی که بسیاری از تیمسارهای ارتش که ارشد او به‌شمار می‌رفتند در کلاس‌هایش شرکت می‌کردند. برآیند این تجربه، به‌کارگیری دانش روز نظامی و بکار گماردن نیروهای کاردان در ساماندهی مقاومت سرنوشت‌ساز یک سال نخست جنگ بود.


title: ولی‌الله فلاحی

text: برابر تصویب «شورای عالی نشان ها» در ارتش ایران، به پاس «فرماندهی و مدیریت ولی‌الله فلاحی در صحنه‌ها و برهه‌های سرنوشت ساز دوران انقلاب تا عملیات ثامن الائمه و ایثار» نخستین نشان فداکاری به وی تعلق گرفت.


title: ولی‌الله فلاحی

text: از ولی‌الله فلاحی نقل شده که در مقام رئیس ستاد ارتش گفته بود:


title: ولی‌الله فلاحی

text: ششم مهرماه سال ۱۳۶۰، پس از یکسال مقاومت در برابر ارتش عراق، نیروهای ایرانی طی یک عملیات گسترده با محوریت لشکر ۷۷ پیاده خراسان، محاصره آبادان را به‌طور کامل شکستند. روز هفتم مهرماه ولی‌الله فلاحی در قرارگاه عملیاتی لشکر ۷۷ در ماهشهر، لشکر ۷۷ خراسان را لشکر ۷۷ پیروز ثامن‌الائمه نامید. در این مراسم وزیر دفاع، نامجو، فکوری و ظهیرنژاد نیز حضور داشتند. پس از این مراسم، غیر از ظهیرنژاد، بقیه فرماندهان عازم اهواز شدند. ولی‌الله فلاحی، رئیس وقت ستاد مشترک ارتش و چندی دیگر از فرماندهان ارتش و سپاه که برای نظارت بر اجرای عملیات ثامن‌الائمه در جبهه حضور داشتند، برای ارائه گزارش به خمینی، با یک فروند هواپیمای سی–۱۳۰ نیروی هوایی، عازم تهران بودند اما بر اثر سقوط این هواپیما در حدود ساعت ۸ بعد از ظهر روز هفتم مهرماه در بیابان‌های کهریزک، این فرماندهان، کشته شدند.


title: ولی‌الله فلاحی

text: در مشهد نیز بلوار اصلی ای که از میان شهرک لشگر در منطقه قاسم آباد میگذرد بنام وی " بلوار شهید فلاحی" نام گذاری شده است همچنین خیابانی در شهرستان ورامین ، نزدیک به راه آهن ورامین، به نام ایشان نام گذاری شده که از محله های گران قیمت ورامین محسوب می شود.


title: شاهنشاهی اشکانی

text: شاهنشاهی اشکانی یا اشکانیان که در ادبیات غربی با نام امپراتوری پارت‌ها شناخته می‌شود، نام دودمانی ایرانی و یکی از قدرت‌های سیاسی و فرهنگی ایرانی در ایران‌زمین بود که ۴۷۱ سال بر قسمت اعظم غرب آسیا و آسیای میانه حکومت می‌کردند. این شاهنشاهی در قرن سوم پیش از میلاد توسط اَرشَک رهبر قبایل ایرانی پَرنی، گروهی از داهان، پس از فتح پارت در شمال شرقی ایران تأسیس گردید. وی سپس با متحد کردن پارتیان و دیگر اقوام ایرانی علیه سلوکیان قیام کرد و با تثبیت اقتدار، بنیان سلسلهٔ خود را از تبار هخامنشیان برشمارد. مهرداد یکم (۱۷۱–۱۳۸ پ. م) با تصرف مناطق ماد و میان‌رودان، قلمرو اشکانی را تا حد زیادی گسترش داد و سرانجام شاهنشاهی اشکانی در دوران مهرداد دوم به اوج گستره خود رسید. پهناوری دولت اشکانی در دورهٔ اقتدارش از رود فرات تا هندوکش و از کوه‌های قفقاز تا خلیج فارس را شامل می‌شد. به‌دلیل قرار گرفتن جاده ابریشم در گسترهٔ حکومت اشکانی و قرار گرفتن در مسیر بازرگانی بین جمهوری روم (بعدها امپراتوری روم) و حوضه مدیترانه و امپراتوری هان در چین، این امپراتوری به مرکزی برای تجارت جهانی تبدیل شد.


title: شاهنشاهی اشکانی

text: اشکانیان در دهه‌های نخستین حکومت خود، بخشی از سنت‌های هِلِنیسم که پس از نبرد گوگمل رواج یافته بود را در دربار خود پذیرفتند؛ اما رفته‌رفته سنت‌های ایرانی بر همتایان هِلِنی خود غلبه کردند و این دوره شاهد یک نوزایی فرهنگی ایرانی بود. شاهان اشکانی خود را «شاهنشاه» می‌خواندند که نشانگر ادعای آنان بر جانشینی هخامنشیان است. در واقع شاهان اشکانی به راستی شاهِ شاهان بودند، زیرا تعداد زیادی از شاهان منطقه فرمانروای اشکانی را به عنوان شاهنشاه خود به رسمیت می‌شناختند؛ درحالی که در دوره هخامنشی فرمانروایان محلی توسط دولت مرکزی انتخاب می‌شدند، شاهنشاهی اشکانی تعداد زیادی پادشاهی کوچک و بزرگ را در دل خود جای داده بود که فرمانروایی بر آنان به صورت موروثی دست به دست می‌شد. گرچه تعدادی شهربانی نیز به مانند گذشته وجود داشتند، اما در مقایسه با همتایان هخامنشی خود از خودمختاری کمتری برخوردار بودند. با گسترش قلمروی شاهنشاهان اشکانی، مرکز قدرت این دولت از خاور به باختر ایران منتقل شد. سیستم کشورداری اشکانی را کَتَگ خدایی یا شاهکی (ملوک الطوایفی) می‌نامند.


title: شاهنشاهی اشکانی

text: نخستین دشمنان اشکانیان، سلوکیان در غرب و سَکاها در شمال بودند. اما رفته رفته و با گسترش قدرت آنان به سوی غرب، این دولت وارد ستیز با پادشاهی ارمنستان و در نهایت یک رقابت طولانی با رومیان شد. جمهوری و سپس امپراتوری روم و اشکانیان بر سر مسائل متعددی، از جمله انتخاب پادشاه ارمنستان با یکدیگر به رقابت می‌پرداختند. ایرانیان در سال ۵۳ پیش از میلاد به طرز تحقیرآمیزی مارکوس کراسوس را در نبرد حران شکست دادند و در ۴۰–۳۹ پیش از میلاد، بخش‌های وسیعی از قلمروی آسیایی رومیان را فتح کردند؛ اما با ضدحمله مارک آنتونی، این مناطق مجدداً به زیر فرمان روم درآمدند. زد و خورد میان ایران و روم در سده‌های بعد و تا پایان دوران ساسانی ادامه پیدا کرد. هرچند، سرانجام این جنگ‌های داخلی بود که زمینه‌ساز ضعف و زوال اشکانیان را فراهم ساخت که منجر به شورش اردشیر بابکان، فرمانروای اصطخر در پارس، گردید. اردشیر در ۲۲۴ میلادی اردوان پنجم را شکست داد و با ورود به تیسفون، پایان دولت اشکانی را رقم زد. دولت اردشیر، شاهنشاهی ساسانی، برای بیش از چهار سده بر ایران و بخش‌های وسیعی از سرزمین‌های اطراف فرمان راند، تا اینکه در میانه‌های سده هفتم میلادی توسط مسلمانان از بین رفت.


title: شاهنشاهی اشکانی

text: با وجود سقوط دولت اشکانی در ایران، اما دودمان اشکانیان، همچنان در غالب اشکانیان ارمنستان و اشکانیان ایبری، تا قرن‌ها بر منطقه قفقاز حکومت می‌کردند.


title: شاهنشاهی اشکانی

text: منابعِ اشکانی، نوشته شده به پارتی و یونانی، در مقایسه با ساسانیان و حتی هخامنشیانی که به لحاظ زمانی پیش از آنان حکومت کردند، بسیار خرد و اندک می‌باشند. جدا از منابعی نظیر سکه‌ها، سفال نوشته‌ها، سنگ‌نبشته‌ها و اسناد به دست آمده، منبع دیگری که توسط اشکانیان نوشته شده باشد، در دست نیست؛ به همین دلیل باید تاریخ اشکانی را در نوشته‌های خارجی جست. تواریخ یونانی، رومی و چینی شامل اطلاعات ارزشمند اما ناکافی از این دوره هستند. هنر پارتی از دیگر زمینه‌هایی است که می‌توان برای درک بهتر دوران اشکانی و جامعه ایرانی در آن دوران از آن استفاده برد.


title: شاهنشاهی اشکانی

text: پیش از آنکه ارشک دودمان اشکانی را بنیان‌گذاری کند، رئیس قبیله پرنی از قبایل آسیای میانه و یکی از چندین قبیله عشایر متحد داهه بود. پرنی‌ها در سرزمین داهه در شمال پارت زندگی می‌کردند و یکی از قبایل هم پیمان داهه بودند و برخلاف دیگر ساکنان پارت که به زبان‌های ایرانی غربی سخن می‌گفتند، به احتمال زیاد به زبان‌های ایرانی شرقی تکلم داشتند. پارت‌ها در ابتدا زیر سلطه هخامنشیان و سپس سلوکیان بودند. پس از فتح منطقه، پرنی‌ها زبان پارتی را به عنوان زبان رسمی دربار پذیرفتند و از آن در کنار آرامی، یونانی، اکدی، سغدی و دیگر زبان‌های مناطق تحت تصرف خود استفاده می‌کردند. شایان ذکر است که بسیاری از پادشاهان اشکانی ادعای خویشاوندی با هخامنشیان را داشتند. این مدعی در سکه‌ها و دیگر مستندات مکتوب که گویای رنج بردن پادشاهان هخامنشی و اشکانی از بیماری ارثی نوروفیبروماتوسیس است، قابل مشاهده می‌باشد.


title: شاهنشاهی اشکانی

text: این‌که چرا سال ۲۴۷ پ. م به‌عنوان اولین سال حکومت اشکانی که در مرکزیت قرار داشت اعلام شده، نامعلوم است. آدریان بیور بر این باورست که این سال همان سالیست که سلوکیان کنترل ساتراپ پارت را از دست داده و آنجا را آندروگوراس تصاحب کرده و در نهایت ارشک با قیام علیه او پارت را فتح می‌کند. از این رو، ارشک شروع سال‌های سلطنت خود را از پایان کامل حکمرانی سلوکیان بر پارت محاسبه کرده‌است. از سوی دیگر وستا سرخوش کورتیس بر این باورست که این سال صرفاً سالیست که ارشک به عنوان رئیس قبیله پرنی‌ها انتخاب می‌شود. هما کاتوزیان، ژن رالف گارتویت، این سال را سال فتح پارت و اخراج مقامات سلوکی می‌دانند. هرچند کورتیس و ماریا بروسیوس معتقدند که تا سال ۲۳۸ پ. م آندروگوراس مورد حمله و فتح ارشک قرار گرفت. آندره ورستاندیک چنین می‌نویسد: رسیدن آرشاک (ارشک) به مقام الوهیت مبدأ تاریخ نوینی شد که از نوروز، اول ماه نیسان سال ۲۴۷ پ. م آغاز می‌شود. آمین مارسلن مورخ رومی می‌گوید: ایرانیان ارشک را تا سطح ستارگان ارتقاء داده بودند.


title: شاهنشاهی اشکانی

text: جانشین بلافاصله ارشک نامعلوم است. آدریان بیور و کاتوزیان جانشین او را تیرداد یکم، برادر وی می‌دانند، کسی که بعدها فرزندش اردوان یکم در ۲۱۱ پ. م به سلطنت رسید، اما کورتیس و بروسیوس بر این باورند که اردوان یکم بدون واسطه به مسند قدرت رسید، با این تفاوت که کورتیس سال به سلطنت رسیدن وی را ۲۱۱ پ. م و بروسیوس ۲۱۷ پ. م می‌دانند. اگرچه بیور اصرار دارد که سال ۱۳۸ پ. م، یعنی آخرین سال سلطنت مهرداد یکم، دقیقاً اولین سال تأسیس و شروع دوران سلطنت اشکانی است. باوجود تمام این اختلافات، تنها بیور به تشریح دوران حکومت اشکانی که مورد قبول تاریخ‌نگاران است در دو بخش مجزا می‌نماید.


title: شاهنشاهی اشکانی

text: در بارهٔ زمانی که سلوکیان مشغول جنگ در غرب سرزمین‌های خود با بطلمیوس سوم فرمانروای مصر بودند، ارشک از این اوضاع سود جسته و پایه‌های سلطنت خود را در پارت و هیرکانی محکم کرد. همچنین این نزاع میان بطلیموس و سلوکیان که سومین نبرد از جنگ‌های سوری بود به دیودوتس در آسیای مرکزی نیز امکان قیام و تأسیس دولت یونانی بلخ را داد. پس از آن دیودوتس دوم، جانشین دیودوتس علیه دولت سلوکیان با ارشک متحد شد، با این وجود ارشک از ارتش سلوکوس دوم شکست خورد و از پارت رانده شد. ارشک مدتی را به قبیله آپاسیاک پناه برد و از آنجا حمله‌ای را برای پس‌گیری پارت تدارک دید و در نهایت آنجا را مجدداً تصاحب کرد. در آن زمان جانشین سلوکوس دوم، آنتیوخوس سوم که نیروهای خود را برای مقابله با شورش در ماد و مولون مستقر کرده بود، از انتقام بازماند.


title: شاهنشاهی اشکانی

text: آنتیخوس سوم در ۲۱۰ یا ۲۰۹ پ. م برای بازپس‌گیری مناطق از دست‌رفته به باختر و پارت لشکرکشی کرد، اما ناموفق ماند و مجبور به عقد توافق صلح با اردوان یکم شد و وی را به عنوان شاه به رسمیت شناخت. پس از حمله جمهوری روم به سلوکیان و شکست آنان در جنگ ماگنزی در ۱۹۰ پ. م، سلوکیان دیگر توان دخالت در امور اشکانی را نداشتند. فریاپت (دوران حکومت: ۱۹۱–۱۷۶ پ. م) جانشین اشک دوم شد و در نهایت فرهاد یکم (دوران حکومت: ۱۷۶–۱۷۱ پ. م) به تاج و تخت رسید و به‌دور از دخالت سلوکیان حکمفرمایی کرد.


title: شاهنشاهی اشکانی

text: نام فرهاد یکم به عنوان توسعه دهنده کنترل حکومت اشکانی تا دروازه اسکندر و اشغال‌کننده آپمیا راجیانا ثبت شده‌است. با این وجود، بیشترین گستره قلمرو اشکانی و پرقدرت‌ترین دوران حکومت اشکانی به مهرداد اول، برادر و جانشین وی تعلق دارد، کسی که کاتوزیان او را با کوروش کبیر، بنیان‌گذار حکومت هخامنشیان مقایسه می‌کند.


title: شاهنشاهی اشکانی

text: پس از مرگ دیودوتس دوم، روابط اشکانی و دولت یونانی باختر نیز رو به زوال گذاشت، بخصوص زمانی‌که مهرداد یکم به آنجا حمله کرد و دو استان را در زمان حکومت اوکراتید یکم از آنان ستاند. توجه مهرداد یکم به قلمرو سلوکیان و هرج و مرج در ماد به دلیل سرکوب شورشیان توسط تیمارخوس، اسباب حمله به ماد و تصرف هگمتانه را در ۱۴۸ یا ۱۴۷ پ. م فراهم کرد. این پیروزی فتح بابل و سلوکیه را در میان‌رودان به دنبال داشت، مهرداد یکم در ۱۴۱ پ. م در سلوکیه سکه‌ای ضرب کرد و در مراسمی رسمی با عنوان پادشاه تاج‌گذاری نمود. زمانی‌که مهرداد یکم در راه بازگشت به هیرکانی بود، سپاهش امپراتوری الیمائیس و پادشاهی میشان را تحت کنترل و شوش را تصرف کرد. در این زمان قلمرو حکومت اشکانی در شرق تا رود سند گسترش یافته بود.


title: شاهنشاهی اشکانی

text: در حالیکه شهر صددروازه به عنوان اولین پایتخت اشکانی انتخاب شد، مهرداد یکم در سلوکیه، هگمتانه، تیسفون و شهر تازه تأسیس خود مهردادکرت اقامتگاه‌های شاهی نیز بنا کرد، علاوه بر این مهردادکرت محلی بود که در آن مقبره‌ای برای پادشاهان اشکانی ساخته شده بود و از آن نگهداری می‌شد. از سوی دیگر هگمتانه به اقامتگاه تابستانی خانواده سلطنتی اشکانی بدل گشت. شهر تیسفون نیز تا پیش از به حکومت رسیدن گودرز یکم به عنوان پایتخت انتخاب نشد، اما به نقل از بروسیوس به عنوان محلی برای تاجگذاری‌ها مورد استفاده قرار می‌گرفت و شهری نمادین از حکومت اشکانی بود.


title: شاهنشاهی اشکانی

text: دولت سلوکی که ناتوان از سرکوب بلافاصله شورش تروفون در ۱۴۲ پ. م بود، به هرشکل در ۱۴۰ پ. م توانست به رهبری دیمتریوس دوم در میان‌رودان به قلمرو اشکانی حمله کند و علی‌رغم موفقیت‌های اولیه، سلوکیان در نهایت شکست خوردند. در نهایت دیمتریوس دوم به دست سربازان اشکانی دستگیر و به هیرکانی برده شد. مهرداد یکم وی را تحت درمان و پذیرایی گرم خود قرار داد و حتی دختر خود، روزگون را به عقد او درآورد.


title: شاهنشاهی اشکانی

text: آنتیوخوس هفتم، برادر کوچکتر دیمتریوس دوم، در نبود برادرش حکومت سلوکی را بر عهده گرفت و با همسر برادرش، کلوپاترا تیا نیز ازدواج کرد. آنتیوخوس پس از شکست تروفون در سال ۱۳۰ پ. م به سوی میان‌رودان برای بازپس‌گیری مناطق از دست رفته که در آن زمان زیر سلطه فرهاد دوم اشکانی بود، لشکرکشی کرد. او توانست بابل را فتح و شوش را تصرف کرده و در آنجا سکه‌ای ضرب نماید. پس از پیشروی سپاه آنتیوخوس به سوی ماد، دولت اشکانی سعی بر ایجاد صلح نمود، اما آنتیوخوس صلح را نپذیرفت مگر به شرط آنکه دولت اشکانی تمام سرزمین‌های تصرف کرده بجز پارت را به دولت سلوکی بازگرداند، مالیات سنگینی بپردازد و دیمتریوس را آزاد کند. فرهاد دوم دیمتریوس را آزاد کرد و وی را به سوریه فرستاد، اما سایر شرایط آنتیوخوس را نپذیرفت. در زمستان ۱۲۹ پ. م، قیامی علنی علیه آنتیوخوس در ماد شکل گرفته بود، چرا که ارتش او در طول زمستان از منابع روستاییان استفاده می‌کرد. آنتیوخوس در حالی که سعی بر سرکوب قیام ماد داشت، با هجوم نیروی اصلی سپاه اشکانی غافلگیر شده و در جنگ کشته شد. بدن او در تابوتی نقره به سوریه فرستاده شد، پسرش سلوکوس با خاندان اشکانی وصلت کرد و دخترش به حرمسرای فرهاد پیوست.


title: شاهنشاهی اشکانی

text: در حالی که دولت اشکانی مشغول بازپس‌گیری سرزمین‌های از دست رفته خود در غرب بود، تهدید تازه‌ای در شرق شکل می‌گرفت. در ۱۷۷–۱۷۶ پ. م اتحاد کوچ‌نشینان شیونگ‌نو، عشایر یوئه‌ژی را از سرزمین خود که استان گانسو امروزی در شمال‌غربی چین باشد، بیرون راندن. یوئه‌ژی‌ها به سمت غرب در باختر مهاجرت کردند و جایگزین سکاها شدند. سکاها ناگزیر به سوی غرب حرکت کردند و به مرزهای شمال شرقی اشکانی یورش بردند. از این رو مهرداد اول پس از فتح میان‌رودان مجبور به بازگشت به هیرکانی شد.


title: شاهنشاهی اشکانی

text: برخی از سکاها علیه آنتیوخوس به سپاه اشکانی پیوستند. با این وجود بسیار دیر وارد نبرد شدند و فرهاد از پرداخت دستمزد آنان سرباز زد. در نتیجه سکاها علیه او شوریدند، فرهاد نیز سعی برسرکوب آنان با استفاده از سربازان سابق سلوکی نمود، اما آن‌ها فرهاد را تنها گذاشته و به جمع سکاها پیوستند. در نهایت فرهاد به سوی این نیروی متحد لشکرکشی کرد، اما در جنگ کشته شد. تاریخ‌نگار رومی، ژوستین نقل می‌کند، اردوان دوم جانشین فرهاد شد و نبردهای مختلفی با چادرنشینان در شرق داشت. اردوان در نهایت توسط تخارها (که به عنوان یوئه‌ژی شناخته می‌شدند) کشته شد. اگرچه بیور بر این باورست که ژوستین آن‌ها را با سکاها اشتباه گرفته‌است. بعدها مهرداد دوم مناطق تصرف شده توسط سکاها را در سیستان پس گرفت.


title: شاهنشاهی اشکانی

text: پس از عقب‌نشینی سلوکی از میان‌رودان، دربار اشکانی به حاکم بابل، هیمروس، دستور حمله به پادشاهی میشان را داد که در آن زمان هیسپائوسینس در چاراکس سپاسینو بر آن حکم‌فرمایی می‌کرد. زمانی‌که این حمله شکست خورد، در ۱۲۷ پ. م هیسپائوسینس به بابل حمله کرد و سلوکیه را اشغال نمود. در ۱۲۲ پ. م مهرداد دوم، هیسپائوسینس را وادار به عقب‌نشینی از بابل کرد و از پادشاهی میشان حکومتی دست نشانده ساخت. پس از آنکه مهرداد دوم، کنترل دولت اشکانی را در غرب گسترش داد، دورا اروپوس را در ۱۱۳ پ. م اشغال کرد سپس با پادشاهی ارمنستان وارد جنگ شد. در ۹۷ پ. م، نیروهای ارمنی از سپاه اشکانی شکست خوردند، آرتاواز یکم سرنگون و فرزندش تیگرانس به گروگان گرفته شد.


title: شاهنشاهی اشکانی

text: در ۱ پ. م پادشاهی پارتیان هند که شامل هند، و پاکستان امروزی بوده‌است با امپراتوری اشکانی هم پیمان می‌شود. در ۴۲ میلادی پس از بازید آپولونیوس، فیلسوف یونانی از دربار وردان پادشاه وقت اشکانی، وردان امنیت کاروان وی را برای سفر به پارتیان هند تأمین کرد. زمانی که آپولونیوس به تکسیلا، پایتخت پارتیان هند می‌رسد، رهبر کاروان نامه‌ای رسمی را که احتمالاً به زبان پارتی بوده‌است از طرف وردان برای مقامی هندی می‌خواند و آن شخص به گرمی از آپولونیوس مهمان نوازی می‌کند. بدنبال گسترش روابط دیپلماتیک توسط ژانگ کیان در آسیای مرکزی در دوره حکومت امپراتوری وو، نمایندگانی از طرف امپراتوری هان از چین در ۱۲۱ پ. م به دربار مهرداد دوم فرستاده شدند. این نمایندگان چینی اسباب برقراری روابط تجاری با حکومت اشکانی را از طریق جاده ابریشم فراهم کردند، اما از سوی دیگر نتوانستند اتحاد نظامی علیه کوچ‌نشینان هیونگنو را بدست آوردند. امپراتوری اشکانی به واسطه دریافت مالیات از کاروان‌های اوراسیایی و بخصوص کالاهای لوکس وارداتی توسط رومیان، وضعیت اقتصادی بسیاری خوبی را بدست آورده بود. همچنین مروارید که کالایی بسیار ارزشمند بود از چین به امپراتوری اشکانی صادر می‌شد و آن‌ها نیز از اشکانی کالاهایی چون ادویه، عطر و میوه خریداری می‌کردند. در این بین هدایایی چون حیوانات از طرف پادشاه اشکانی به دربار امپراتوری هان نیز فرستاده می‌شد، به‌طور مثال در ۸۷ میلادی پاکور دوم یک شیر و یک غزال برای پادشاه ژانگ فرستاده بود.


title: شاهنشاهی اشکانی

text: وجود امپراتوری کوشان در شمال هندوستان امنیت مرزهای شرقی امپراتوری اشکانی را تضمین می‌کرد. بنا بر این از میانه سده نخست میلادی به بعد، دربار اشکانی بر تأمین امنیت مرزهای غربی در برابر حمله رومیان متمرکز شد. یک سال پس از آن که مهرداد دوم ارمنستان به فرمان خود درآورد، لوسیوس کورنلیوس سولا، دیکتاتور رومی، با اوروبازوس سفیر اشکانی در کنار رود فرات جلسه‌ای تشکیل دادند و در آن بر سر استفاده از رود فرات به عنوان مرز میان اشکانی و روم به توافق رسیدند.