title: اکس‌ام‌ال

text: تبیین نقش و اهمیت اکس‌ام‌ال در خلق و نمایش انعطاف‌پذیر، قابل گسترش، و اندازه یاب دانش را بهتر است با اشاره‌ای گذرا بر نقش عنصر خط در هنر نقاشی آغاز کنیم. در نقاشی، استفاده از خط، نقطهٔ آغاز و شروع خلق و آفرینش هنری هم هست. در واقع، پیش از کشیدن اولین خط، فقط یک‌نواختی، بی‌دانشی، بی‌نظمی، و بی‌ساختاری مطلق بر تمامی فضا حاکم است.


title: اکس‌ام‌ال

text: خوب که بیندیشیم، زبان اکس‌ام‌ال درست همین کار را با برچسب زدن، نام‌گذاشتن، و صفات برای نام‌ها تعریف کردن در مورد داده‌های بی‌ساختار انجام می‌دهد.


title: اکس‌ام‌ال

text: آنچه در ادامه می آید براساس مشخصات رسمی XML می‌باشد، و لیست کاملی از همه‌ی ساختارهای مشاهده شده در XML نیست؛ در واقع معرفی ساختارهای کلیدی است که در استفاده روزانه XML به کار می‌رود.


title: اکس‌ام‌ال

text: یک سند XML رشته ای از نویسه‌ها می‌باشد. تقریبا هر کاراکتر مجاز یونی‌کد می‌تواند در یک سند XML نمایش یابد.


title: اکس‌ام‌ال

text: پردازشگر نشانه‌گذاری‌ها را تحلیل می‌کند و اطلاعات ساختاردار را به برنامه‌کاربردی تحویل می دهد. مشخصات XML نیازمندی‌هایی برای پردازشگر XML قرار می‌دهد و تعیین می‌کند که پردازشگر چه بکند و چه نکند؛ اما کاربرد‌های پردازشگر بالاتر از این مورد می باشد. «پردازشگر» کلمه ای است که مشخصات از آن نام برده است، پردازشگر در زبان محاوره‌ای «تجزیه کننده» نام دارد.


title: اکس‌ام‌ال

text: نویسه هایی که یک سند XML را می سازند به دو بخش «نشانه‌گذاری » و «محتوا » تقسیم می‌شوند. تشخیص این دو به وسیله‌ی قواعد ساده‌ای امکان‌پذیر می‌باشد. نشانه‌گذاری‌ها با نویسه ی ">" شروع و با نویسه ی "" خاتمه می یابد. سه نوع برچسب وجود دارد، که مثال های آن در زیر آمده است: برچسب شروع ; برچسب خاتمه ; برچسب بدون عنصر . یک عنصر یک مولفه‌ی منطقی در سند است که یا در برچسب شروع و خاتمه قرار دارد، و یا شامل برچسب بدون‌عنصر می باشد. نویسه‌هایی که بین برچسب شروع و برچسب خاتمه قرار دارند، «محتوای عنصر» نام دارند. «محتوای عنصر» ممکن است خودش شامل شامل «نشانه‌گذاری» باشد، از این رو می‌تواند شامل عناصر دیگری باشد، به این عناصر «عنصر فرزند» گفته می‌شود.


title: اکس‌ام‌ال

text: در زیر دو مثال از عنصر آمده است: Hello, world!


title: اکس‌ام‌ال

text: یک ویژگی یک نشانه‌گذاری است که شامل یک جفت نام-مقدار است. ویژگی یا باید در برچسب شروع باشد و یا در یک برچسب بدون‌عنصر قرار بگیرد. در زیر دو مثال از ویژگی آمده است:


title: اکس‌ام‌ال

text: Connect A to B. در مثال اول، نام‌های ویژگی «src» و «alt» هستند، و مقادیر آنها «maddona.jpg» و «Maddona» می‌باشند.


title: اکس‌ام‌ال

text: در مثال دوم، نام ویژگی «number» است و مقدار آن «3» می باشد.


title: اکس‌ام‌ال

text: یک ویژگی XML تنها یک مقدار می تواند داشته باشد و هر ویژگی نیز حداکثر یکبار می تواند هر عنصر ظاهر شود. اما در شرایطی که باید یک «لیست از مقادیر» داشت، باید لیست را به یک ویژگی «خوش فرم» XML کدبندی کرد. در اینجا لیست‌ها می‌توانند دارای جداکننده‌ی «کاما»، «سمیکولن»، یا «نویسه فاصله سفید» باشند. به مثال زیر توجه کنید: Welcome! در این مثال، ویژگی برابر «class» است که مقدار «inner greeting-box» دارد، و نشان‌دهنده‌ی دو نام کلاس CSS می‌باشد: "inner" و "greeting-box".


title: اکس‌ام‌ال

text: یک سند XML می‌تواند با یک اعلان XML شروع شود، این اعلان، توصیف‌کننده‌ی اطلاعاتی درباره خود سند است. در زیر یک مثال از اعلان XML آمده است:به عنوان نمونه‌ای بسیار ساده از یک سند اکس‌ام‌ال می‌توان به بررسی مورد زیر پرداخت:Mathematics Biology


title: اکس‌ام‌ال

text: بر خلاف سندهای اچ‌تی‌ام‌ال و اکس‌اچ‌تی‌ام‌ال که در آن‌ها از عناصر و برچسب‌های از پیش تعبیه یافته‌استفاده می‌کنیم، در سندهای اکس‌ام‌ال تمامی برچسب‌ها را خود نام‌گذاری و انتخاب می‌نماییم.


title: اکس‌ام‌ال

text: اگر چه برچسب‌های (tags) متعدّدی می‌تواند در هر سند موجود باشد، فقط یکی از آن‌ها - و همواره یکی از آن‌ها (در اینجا University) - نقش ریشه و در خودگیرندهٔ سایر برچسب‌ها را برعهده دارد.


title: اکس‌ام‌ال

text: چنانچه نمونهٔ اکس‌ام‌ال داده‌شده در بالا را، عیناً، در فایلی که با xml. ختم می‌شود ذخیره کنیم، می‌توانیم با یکی از متن‌شکن‌های اکس‌ام‌ال شروع به شکستن و پردازش آن بنماییم. از آن‌جا که شرکت مایکروسافت یکی از متن‌شکن‌های اکس‌ام‌ال، موسوم به ام‌اس‌اکس‌ام‌ال را، در درون مرورگر خود یعنی آی‌ای (IE) تعبیه نموده‌است، فقط کافی‌ست سند اکس‌ام‌ال خود را با آی‌ای باز کنیم.


title: اکس‌ام‌ال

text: در اینجا، برای مثال بالا صفت خصوصی بودن برای نام یا مفهوم دانشگاه تعیین شده‌است:


title: اکس‌ام‌ال

text: Mathematics Biology


title: اکس‌ام‌ال

text: صفات مورد نظر برای هریک از عناصر اکس‌ام‌ال می‌تواند به هر تعداد باشد، و به هر ترتیبی بیاید، ولی، همواره باید آن‌ها را فقط در درون بر چسب شروع جای داد، و نه هیچ کجای دیگر.


title: اکس‌ام‌ال

text: مقالهٔ اصلی: فضای نام‌های اکس‌ام‌ال


title: اکس‌ام‌ال

text: مقالهٔ اصلی: تعریف انواع در سندها


title: اکس‌ام‌ال

text: با کمک تعریف انواع در سندها یا دی‌تی‌دی می‌توانیم به تعریف و شرح انواع گوناگون عناصر و المان‌های مورد استفاده در یک سند اکس‌ام‌ال و نیز بیان صفات و شناسه‌های مختلف آن‌ها مبادرت نماییم.


title: اکس‌ام‌ال

text: مقالهٔ اصلی: طرح‌واره اکس‌ام‌ال و اعتبارسنجی


title: اکس‌ام‌ال

text: مقالهٔ اصلی: مدل اشیاءنگر سند ا گرچه سندهای اکس‌ام‌ال از متن ساخته می‌شود، جستجوی داده‌های موجود در آن‌ها از طریق دستیابی ترتیبی، نه عملی خواهد بود و نه صرفه‌بر. این امر، به‌ویژه، در مواردی دشوارتر خواهد شد که بخواهیم داده‌ها را به‌طور دینامیکی به سند افزوده یا آن‌ها را از آن پاک نماییم.


title: اکس‌ام‌ال

text: مدل اشیاءنگر سند معماری خاصّی را به‌دست می‌دهد تا با اجراء آن توسّط یک زبان برنامه‌نویسی بلندتراز، بشود تمامی سند را به شکل یک درخت در حافظهٔ اصلی رایانه پهن کرد؛ بنابراین، فقط سندهای نسبتاً کوچک را می‌توان با این مدل پردازش نمود.


title: اکس‌ام‌ال

text: مقالهٔ اصلی: اِی‌پی‌آی ساده برای اکس‌ام‌ال


title: جنت‌شهر

text: جَنَّت‌شَهر، شهری است در جنوب استان فارس و مرکز بخش جنت پنجمین بخش بزرگ استان فارس است. این شهر در جاده شیراز-بندرعباس در پانزده کیلومتری جنوب‌شرقی شهر داراب، در ارتفاع ۱۵۰، ۱ متری و در کوهپایه قرار دارد و دارای آب و هوایی نسبتاً گرم می‌باشد که در زمستان‌ها بسیار متغیر می‌شود.


title: جنت‌شهر

text: مردم این شهر بیشتر باغدار هستند و با باغهای بزرگ پرتقال خود تأثیر زیادی در بازار مرکبات دارند؛ همچنین میوه هایی مانند انار،آلو،زرد آلو،شفت آلو،ازگیل،خرما و... تولید می کند. در زمین های زراعی کشاورزان محصولاتی مانند گندم،پنبه و...تولید می کنند.


title: جنت‌شهر

text: جنت شهر به خاطر باغ های زیاد بسیار سر سبز است و به همین دلیل به او لقب نگین سبز جنوب داده‌اند .


title: جنت‌شهر

text: این شهر از چشمه ای بسیار زیبا به نام چشمه خرچنگ برخوردار است که این چشمه در بین کوهای زاگرس واقع شده است.


title: جنت‌شهر

text: جنت شهر مرکز بخش جنت پنجمین بخش پرجمعیت استان فارس می باشد.  لیست ۱۰ بخش پرجمعیت استان فارس که در آینده شهرستان خواهند شد.


title: جنت‌شهر

text: هم اکنون جمعیت بخش جنت از ۲ شهرستان زیر بیشتر است جمعیت جنت‌شهر در سال ۱۳۹۵ خورشیدی ۱۳٬۵۹۸ تن بوده‌است. این شهر دارای مناطق زیاد تفریحی می‌باشد که هر ساله پذیرای تعداد زیای از گردشگران است. تعدادی از مناطق تفریحی این شهر عبارت اند از (باغ‌های سر سبز مرکبات، تنگه زیبای خرتنگ (خرچنگ). امامزاده شاه فصل. بوستان بزرگ عمومی و اشکفت میرباقری و قصر دختر و پیرمراد و سرچک و…).


title: جنت‌شهر

text: مردم جنت شهر،مردمی خونگرم و مهمان نواز هستند که آوازه مهمان نوازی آنان در سطح استان مشهور است.


title: جنت‌شهر

text: هرساله در فصل بهار و در ابتدای سال نو،مردم جنت شهر پذیرای مسافران نوروزی هستند و مسافران میتوانند در بعضی از مکان هایی که مسئولین شهر از قبل مشخص کرده اند،به استراحت بپردازند.


title: جنت‌شهر

text: از نظر علمی،مردم جنت شهر یکی از شهرهای برتر در این حوزه هستند.هر ساله تعداد قبولی های کنکور سراسری در این شهر قابل تامل است.


title: جنت‌شهر

text: در جنت شهر تعداد 2 دبیرستان پسرانه،3 دبیرستان دخترانه،1 مدرسه فنی و حرفه ای،4 مدرسهراهنمایی،بالغ بر 10 مدرسه ابتدایی و 1 حوزه علمیه وجود دارد.


title: جنت‌شهر

text: جنّت‌شهر پیش از ۱۳۷۲ ش، ده‌خیر نام داشت و در ۳ اسفند ۱۳۷۲، به موجب مصوبه هیئت وزیران آبادی ده‌خیر به شهر بدل شد و جنّت‌شهر نام گرفت.


title: جنت‌شهر

text: فاصله جنّت‌شهر با شیراز از شمال‌غربی حدود ۲۷۸ کیلومتر است. این شهر در مسیر شهرهای داراب ـ حاجی‌آباد (مرکز شهرستان حاجی‌آباد در شمال استان هرمزگان) قرار دارد و با آبادی ده خیر سفلا، در فاصله حدود چهار کیلومتری مغرب، نیز در ارتباط است در این بخش دو امامزاده معروف در روستای فتح آباد به نام امامزادگان عبدالله وموسی که از نواده گان موسی بن جعفر است وجود دارد که مزار این ها در این منطقه باعث حضور زائران زیادی شده است


title: جنت‌شهر

text: ناحیه‌ای که جنّت‌شهر در آن واقع شده، کمابیش منطبق بر کوره دارابگرد است. در سده چهارم، در ذکر مسافت شیراز ـ جزومِ کرمان از رَمّ مهدی، میان دارابگرد و رستاق‌الرستاق، در فاصله پنج فرسخی از هریک، نام برده که تقریباً مطابق با جنّت‌شهر کنونی است. به نوشته شوارتس، محقق معاصر آلمانی، با توجه به جزء اول رمّ مهدی، به نظر می‌رسد که آبادی کردنشین بوده‌است. ویرانه‌های شهر جنّت قدیمی نزدیک جنت‌شهر است که هم‌اکنون آنجا روستایی وجود دارد به نام کوه سفید که اهالی آن از قشقاییانی هستند که از حدود صد سال پیش در آنجا یکجانشین شده‌اند و به زبان ترکی قشقایی صحبت می‌کنند. در قرن ششم قلعه‌ای به نام رُنْبه در نزدیکی تنگی به همین نام را معرفی کرده‌است، مکان قلعه مزبور مطابق با اطراف جنّت‌شهر است.


title: جنت‌شهر

text: این قلعه دست کم تا سده نهم از قلاع مهم فارس شمرده می‌شد. به گفته ابن بلخی، حاکم دارابگرد کسی بود که این قلعه را در اختیار بگیرد. حافظ ابرو (متوفی ۸۳۳) نیز از تنگ رنبه در کوره دارابجرد/ دارابگرد نام برده‌است در سده سیزدهم، خورموجی (ص ۴۸۹–۴۹۰) از ده خیر یاد کرده و در اواخر سده سیزدهم، قلعه رنبه را در چهار فرسخی و ده خیر را در سه فرسخی مشرق شهر داراب، در بلوکی به همین نام، ضبط کرده‌است. در ۱۳۲۳ ش، این آبادی مرکز دهستان قریه‌الخیر بود و ۹۱۷، ۲ تن جمعیت داشت. در حدود ۱۳۳۰ ش نیز قصبه ده‌خیر علیا همین دهستان بود، ساکنان آن کشاورز بودند و از ث صنایع‌دستی، قالی‌بافی در آنجا رواج داشت. امروزه طوایفی از ایل خمسه * در پیرامون این شهرِ رو به رشد، ییلاق و قشلاق می‌کنند.


title: جنت‌شهر

text: یکی از مهم‌ترین سوغات بخش جنت، عسل،مرکبات و بهارنارنج این بخش است که توانسته آوازه ایی در سطح کشور و کشورهای حوزه خلیج فارس و خاورمیانه بدست آورد.


title: جنت‌شهر

text: یکی از محصولات جالب این شهر، قارچ وحشی با نام محلی " هکال " است که این قارچ،همیشه بعد از باران در باغات این شهر به وجود می آید.


title: علم

text: علم به معنی اقدام قاعده‌مند برای توسعه و سازماندهی هدفمندِ اطلاعات ارزشمندِ جهان است که در قالب تفسیرهای قابل آزمایش و پیش‌بینی‌هایی دربارهٔ جهان، صورت می‌گیرد.


title: علم

text: یک معنای قدیمی‌تر و نزدیک که امروزه هنوز هم، به کار می‌رود، متعلق به ارسطو است و دانش علمی را مجموعه‌ای از آگاهی‌های قابل اتکا می‌داند که از لحاظ منطقی، قابل توضیح باشند. همچنین گاه به مجموعه گزاره‌هایی اطلاق می‌شود که دانشمندان در کاوش‌های علمی حول یک موضوع یا برای تأمین یک هدف گردآورده‌اند و بین آنان بر اساس زبان علوم مورد گفتگو قرار می‌گیرد.


title: علم

text: واژهٔ علم از زبان عربی، وارد زبان فارسی شده‌است. برخی واژه دانش را به‌جای علم به‌کار می‌گیرند؛ ولی باید توجه داشت علم و دانش، دارای دو تعریف متفاوت هستند. در زبان انگلیسی، واژه لاتین "science" برای علم به‌کار گرفته می‌شود، و واژه "knowledge"، برای دانش. در زبان پهلوی واژه‌های هم ارز علم اینهاست: داناگیْه، هوداناگیْه، فْرهَنگ، فَرزَنیه. ویدا و چیستا هم برابرهایی هستند که از زبان اوستایی برگرفته شده‌اند.


title: علم

text: از عصر کلاسیک علوم به عنوان یک نوع دانش با فلسفه ارتباط نزدیکی داشتند. در اوایل عصر مدرن دو کلمهٔ علم و فلسفه در زبان انگلیسی به جای هم به کار برده می‌شدند. در سدهٔ ۱۷ میلادی فلسفهٔ طبیعی (که امروز علوم طبیعی نامیده می‌شود) به تدریج از فلسفه جدا شد. با این حال "علم" همچنان کاربردی وسیع برای توضیح آگاهی‌های مطمئن در مورد یک موضوع داشت. به همین ترتیب هم امروزه نیز در عصر مدرن همچنان "علم" برای موضوعاتی همچون علم کتابداری یا علوم سیاسی کاربرد دارد.


title: علم

text: در عصر مدرن، علم معادل علوم طبیعی و فیزیکی به کار می‌رود، لذا محدود به شاخه‌هایی از آموختن است که به پدیده‌های دنیای مادی و قوانین آن‌ها می‌پردازد. این هم‌اکنون معنای غالب "علم" در کاربرد روزمره‌است. این معنای محدودتر از علم که خود بخشی از علم شده‌است، تبدیل به مجموعه‌ای از تعریف‌های قوانین طبیعت شده که بر مبنای مثال‌های اولیه‌ای همچون قانون کپلر، قوانین گالیله و قوانین حرکت نیوتن بنا شده‌اند. در این دوره رایج‌تر شد که به جای فلسفه طبیعی علوم طبیعی به کار رود. در طی سدهٔ نوزدهم میلادی کلمهٔ علم بیش از پیش مرتبط به مطالعهٔ منظم دنیای طبیعت شد، شامل فیزیک، شیمی، زمین‌شناسی و زیست‌شناسی. این منجر به قرارگیری مطالعات تفکر انسان و جامعه در یک برزخ زبان‌شناسی شد؛ که در نهایت منجر به قرارگیری این مطالعات دانشگاهی در زیر عنوان علوم اجتماعی شد. به همین ترتیب هم امروز قلمروهای بزرگی از مطالعات منظم و دانش وجود دارند که زیر سرفصل کلی علم قرار دارند، همچون علوم کاربردی و علوم صوری.


title: علم

text: به‌طور کلی اطلاعات مجموعه‌ای از داده‌های خام و پردازش نشده‌است. پردازش اطلاعات علم را خلق می‌کند، و علمی که روشش تجربی و نتایجش آزمون پذیر و موضوعش جهان خارج باشد، علم تجربی نامیده می‌شود. در مقابل مفهوم علم به‌طور خاص وجود دارد که معادل انگلیسی ("science") است که از ریشه لاتینی «ساینتیا» به معنای دانستن گرفته شده‌است و متناظر با آن بخشی از دانش بشری است که از طریق روش‌های تجربی حاصل شده‌است و قواعد علوم تجربی بر آن حاکم است.


title: علم

text: تولید علم یک واژه اشتباه (غلط مصطلح) است؛ و به جای تولید علمی بکار رفته‌است. وقتی در موتورهای جستجوگر معادل انگلیسی و فرانسه این واژه را جستجو می‌کنیم نتیجه ای نمی‌یابیم از این واژه فقط در ایران استفاده شده‌است. باید توجه داشت. واژه‌ها ابزار تفکراند. کاربرد اشتباه آن‌ها باعث ایجاد اغتشاش فکری می‌شود باعت انحراف فکری می‌شود. در یکی دو دهه اخیر این واژه ابداعی و واژه‌های مشابه مثل تولید اندیشه، تولید فرهنگ تولید معرفت، تولید عالم، باعث آلوده سازی محیط‌های علمی به مفهوم‌های اشتباه و ایجاد مسایل بسیار برای گسترش واقعی علم شده‌است. یکی از مشکلات به وجود آمده شده این است که پیشرفت علم با تولید محصولات علمی مثل مقاله و پایان‌نامه اشتباه می‌شود علم تولید کردنی نیست علم را می‌توان فراگرفت یا توسعه داد یا کشف کرد


title: علم

text: منابع Max Born (1949, 1965) Natural Philosophy of Cause and Chance points out that all knowledge, including natural or social science, is also subjective. Page 162: "Thus it dawned upon me that fundamentally everything is subjective, everything without exception. That was a shock." See: intersubjective verifiability


title: میرزا محمدعلی خان رحمت‌آبادی

text: میرزا محمدعلی خان رحمت آبادی، معروف به طایفه، نماینده رشت در نخستین دوره مجلس شورای ملی بود.


title: میرزا محمدعلی خان رحمت‌آبادی

text: میرزا محمدعلی خان رحمت آبادی فرزند حاج میرزا فتحعلی و از خاندان سمیعی گیلان بود. وی سال‌ها در عهد ناصری و مظفری حکومت رحمت آباد از توابع رودبار را برعهده داشت. نامبرده در دوره انقلاب مشروطه به عضویت انجمن ملی موقت گیلان درآمد؛ و در ۲۵ ذیحجه ۱۳۲۵ (بهمن ۱۲۸۶) به عنوان نماینده رشت وارد دوره اول مجلس شورای ملی شد. پس از به توپ بسته شدن مجلس شورای ملی (۱۳۲۶ ه.ق) در سن ۸۰ سالگی به رشت بازگشت و تا پایان عمر به امور تجاری و ملکی مشغول شد.


title: میرزا محمدعلی خان رحمت‌آبادی

text: فرزند او غلامرضا رحمت سمیعی معروف به طالش خان بعدها، در دوره سلطنت رضا شاه پهلوی، در ادوار ۷ تا ۱۳، جمعاً هفت دوره، نمایندگی رشت را در مجلس شورای ملی بر عهده داشت.


title: میرزا محمدعلی خان رحمت‌آبادی

text: با اختصار به نقل از " نمایندگان گیلان در مجالس قانونگزاری " (سلسله مقاله)، با همکاری هومن یوسفدهی، نشریه گیله وا، شماره ۶۲، ص ۳۵.


title: حسن دانش (سیاستمدار)

text: شیخ حسن حسام‌الاسلام دانش نماینده رشت در دوره اول مجلس شورای ملی ایران بود.


title: حسن دانش (سیاستمدار)

text: او فرزند ملا اسماعیل رشتی بود و در سال ۱۲۶۵ (قمری) در نجف به دنیا آمد. در کودکی به همراه پدرش به رشت رفت و مقدمات را در همین شهر فراگرفت و سپس برای ادامه تحصیل به تهران و قم و کربلا رفت.


title: حسن دانش (سیاستمدار)

text: او شعر می‌گفت و در شعر «دانش» تخلص می‌کرد. در بازگشت به ایران از طرف ناصرالدین شاه قاجار به دریافت لقب حسام‌الاسلام و عصا و عبای مرحمتی نایل شد. او در ابتدای نهضت مشروطه‌خواهی به مشروطه خواهان پیوست و در منابر در ستایش مشروطه سخن می‌گفت. او در انتخابات دوره اول مجلس شورای ملی که در سال ۱۳۲۴ (قمری) به صورت صنفی برگزار شد، از طرف هفده صنف از اصناف رشت به نمایندگی برگزیده شد، لیکن پس از به توپ بسته شدن مجلس در سال ۱۳۲۶ (قمری) ابتدا به رشت بازگشت و سپس به بغداد مهاجرت کرد.


title: حسن دانش (سیاستمدار)

text: حسام‌الاسلام دانش پس از اعاده مشروطیت در سال ۱۳۲۷ (قمری) و خلع محمدعلی شاه، به ایران بازگشت و تا پایان عمر در رشت به وعظ و ارشاد اهالی مشغول بود.


title: حسن دانش (سیاستمدار)

text: وی در سال ۱۳۴۶ (قمری) (۱۳۰۶ خورشیدی) در سن ۸۱ سالگی بدرود حیات گفت و پیکرش را در قم به خاک سپردند.با اختصار به نقل از " نمایندگان گیلان در مجالس قانونگزاری " (سلسله مقاله)، با همکاری هومن یوسفدهی، نشریه گیله وا، شماره ۶۲، ص ۳۵.


title: حسین محجوبی

text: حسین محجوبی (زاده ۱۳۰۹، لاهیجان) نقاش ،معمار و پارک سازصاحب نام معاصر ایران و از چهره‌های بین‌المللی هنر نقاشی است.


title: حسین محجوبی

text: او در سال ۱۳۰۹ در لاهیجان به دنیا آمد و از نوجوانی به نقاشی روی آورد. در سال ۱۳۲۹ بر اثر یک اتفاق، به کمک دکتر محمدعلی مجتهدی برای ادامه تحصیلات متوسطه به دبیرستان البرز تهران رفت و سپس در سال ۱۳۳۸ در رشته نقاشی از دانشکده هنرهای زیبا فارغ‌التحصیل شد.وی همزمان دروس معماری را هم گذراند.محجوبی در سال ۱۳۳۵ و قبل از فارغ التحصیلی،جایزه اول نمایشگاه جمعی انجمن ایران و آمریکا را از آن خود کرد. در اردیبهشت سال یک هزار و چهارصد هم زمان با نود و یکمین سالروز تولد ایشان سالن اختصاصی با سیزده اثر ایشان به صورت وقف دانشگاه تهران در باغ موزه نگا محجوبی و آثار نقاشی او در ایران و جهان شناخته شده هستند. از جمله کارهای ماندگار او در زمینه رشته معماری، طراحی و ساخت پارک ساعی تهران در سال ۱۳۴۲ و نظارت بر اجرای ساخت پارک‌های ملت و نیاوران لاله و جمشیدیه و شفق و خزانه و همچنین اولین پارکهای کویری ایران در سال‌های بعد است. در سال ۱۳۵۳ خانه محجوبی را تاسیس کرد. وی با بیش از نود نمایشگاه اختصاصی و شرکت در صدها نمایشگاه گروهی در ایران و سایر کشورها از پرکارترین هنرمندان برجسته و صاحب سبک می باشد.


title: حسین محجوبی

text: ایشان به نقاش بهشت مشهور هستند.


title: حسین محجوبی

text: در سال هزار و سیصد و پنجاه و هفت برای تصویر سازی کتاب افسانه باران کاندید جایزه بین المللی هانس کریستین اندرسون گردید.


title: حسین محجوبی

text: در تاریخ پنجشنبه ۱۲ مهر ۱۳۹۷ در مراسم پایانی ششمین «جشنواره بین‌المللی هنر برای صلح» ، نشان عالی «هنر برای صلح» به حسین محجوبی و ۳ هنرمند دیگر اهداء شد.


title: حسین محجوبی

text: در اردیبهشت سال یک هزار و چهارصد هم زمان با نود و یکمین سالروز تولد ایشان سالن اختصاصی با سیزده اثر ایشان به صورت وقف دانشگاه تهران در باغ موزه نگارستان افتتاح شد.


title: حسین محجوبی

text: در مهر ماه یکهزار و چهار صد، خیابان منتهی به خانه محجوبی در منطقه شش شهرداری تهران به نام استاد حسین محجوبی نامگذاری شد. مراسم تکریمی توسط بنیاد نخبگان استان گیلان با حضور چهره های علمی و فرهنگی کشور، شاگردان ایشان و استعدادهای برتر در سال 1396 برگزار شد و لوح ارج نامه بنیاد ملی نخبگان به ایشان اهدا شد.


title: تورات

text: تورات (به عبری: תּוֹרָה) (تلفظ عبری: توراه) معانی گوناگونی دارد که در خاص‌ترین معنای آن، نام پنج کتاب اولِ تنخ است که به باور یهودیان، در کوه سینا از سوی یهوه به موسی داده شده‌است. با این حال، محققان معاصر معتقد هستند تورات توسط چندین نویسنده مختلف و قرن‌ها بعد از دوره‌ای که ادعا شده موسی در آن زندگی کرده و احتمالاً در دوره هخامنشی نوشته شده‌است. اغلب تاریخ‌پژوهان اتفاق‌نظر دارند که تورات حداقل بر پایه چهار منبع از پیش‌موجود شکل گرفته که این منابع را اصطلاحاً منبع روحانی، منبع یهوه‌ای، منبع الوهیمی و تاریخ تثنوی می‌نامند. همچنین چهار کتاب اول تورات در پروسه‌ای مستقل از کتاب پنجم (سفر تثنیه) آن به وجود آمده‌اند.


title: تورات

text: به‌طور سنتی، کلمه تورات توسط کاتبی () به عبری بر روی طومار نوشته می‌شود. بخشی از تورات حداقل هر سه روز یک بار در حضور جماعت به صورت عمومی خوانده می‌شود. خواندن تورات به صورت عمومی یکی از پایه‌های زندگی مشترک یهودیان است.


title: تورات

text: بر اساس سنتِ ربانیِ یهودی، تورات توسط خداوند در کوه سینا بر موسی نازل شده‌است. از قرن هفدهم به بعد، چندین نویسنده این فرضیه را بررسی کردند که تورات، علی‌رغم آنچه سنتِ یهودی ادعا می‌کند، نه اثر موسی به تنهایی، بلکه اثر نویسندگان متعددی است. در میان آنها، اسپینوزا در یک پژوهش تاریخی-انتقادی، با انکار ویژگی الهی تورات، معتقد بود که تورات با دیگر کتاب‌های عهد قدیم، نه به شکل جدا، بلکه یک کل نوشته‌شده در زمان‌های مختلف را تشکیل می‌دهد و نمی‌تواند مقدم بر پایان پادشاهی یهودا باشد. وی در "رساله الهی-سیاسی" خود (۱۶۷۰) نوشت که «قاعده کلی که در تفسیر کتاب مقدس وضع شده این است که تعالیم دیگری به غیر از آموزه‌هایی که تحقیقات تاریخی به وضوح به ما نشان داده‌است، ارائه نکند.»


title: تورات

text: امروزه با شکل‌گیری روش تاریخی-انتقادی، و به ویژه پس از دهه ۱۹۷۰، نظریه‌های مختلفی برای توضیح منشأ تورات دوباره بررسی شده‌اند. با این وجود، علی‌رغم اختلافات، این نظریه‌ها با اجماع بر روی فرضیه مستند، بر این حقیقت توافق دارند که تورات مجموعه متونی است که توسط نویسنده/کاتبانی، در حدود دورهٔ اسیران یهودی در بابل و پس از آن، به اشتراک گذاشته شده‌است. بر این اساس، انتشار این مجموعه، می‌تواند به عنوان ایجاد یک تلاش هویتی، پاسخی به تغییرات سیاسی، اقتصادی و مذهبی که با آن روبرو است، درک شود.


title: تورات

text: تورات اولین بخش از کتاب «تنخ» بوده و مشتمل بر پنج کتاب می‌باشد. به همین خاطر، گاه «اسفار پنج‌گانه» و «کتب پنجگانه موسی» نیز خوانده می‌شود.


title: تورات

text: این پنج کتاب، به این نام‌ها معروفند: برشیت


title: تورات

text: کتاب پیدایش اولین کتاب تورات است. این قسمت به دو بخش تقسیم می‌شود:


title: تورات

text: تاریخ اولیه (فصل‌های ۱ تا ۱۱) و تاریخ اجداد (فصل‌های ۱۲ تا ۵۰).


title: تورات

text: تاریخ اولیه مفاهیم نویسنده (یا نویسندگان) راجع به ماهیت خدای و رابطه بشر با خالق آن را مشخص می‌کند: خداوند جهانی را خلق می‌کند که برای بشریت مناسب است، اما وقتی انسان آن را با گناه فاسد می‌کند، خدا تصمیم می‌گیرد او را نابود کند، فقط نوح پیامبر را نجات داد تا رابطه بین انسان و خدا برقرار شود.


title: تورات

text: تاریخ اجداد (فصلهای ۱۲ تا ۵۰) حکایت از پیش از تاریخ اسرائیل، قوم برگزیده خدا دارد. ابراهیم، فرزندان نوح، به فرمان خدا از خانه خود به سرزمین خدادادی کنعان می‌رود، جایی که او به عنوان یک غریبه زندگی می‌کند، همان‌طور که پسرش اسحاق و نوه او یعقوب نیز زندگی می‌کنند. نام یعقوب به اسرائیل تغییر یافت و از طریق نمایندگی پسرش یوسف، بنی اسرائیل به مصر فرود آمدند، ۷۰ نفر در مجموع با خانواده‌های خود، و خداوند به آنها آینده ای بزرگتر وعده می‌دهد. پیدایش با اسرائیل در مصر آماده می‌شود، آماده آمدن موسی و هجرت است.


title: تورات

text: شموت


title: تورات

text: کتاب هجرت دومین کتاب تورات است که بلافاصله پس از پیدایش منتشر می‌شود. این کتاب می‌گوید که چگونه خدایی را بنی اسرائیل به عنوان قوم خود برگزیده است، برده داری را در مصر ترک می‌کنند. . آنها با موسی پیامبر به عنوان رهبر خود، از طریق بیابان به کوه سینای کتاب مقدس می‌روند، جایی که خداوند در ازای وفاداری خود به آنها سرزمین کنعان ("سرزمین موعود") را نوید می‌دهد. اسرائیل با یهویی عهد و پیمانی می‌بندد که به آنها قوانین و دستورالعمل‌های ساختن خیمه را می‌دهد، وسیله ای که از آسمان می‌آید و با آنها زندگی می‌کند و آنها را در یک جنگ مقدس برای تصاحب زمین هدایت می‌کند و سپس به آنها صلح می‌دهد.


title: تورات

text: این کتاب را در ابتدا محصول تبعید بابل (قرن ۶ قبل از میلاد)، از سنت‌های مکتوب و شفاهی قبلی، با بازنگری‌های نهایی در دوره پس از تبعید (قرن ۵ قبل از میلاد) می‌داند. کارول مایرز، در تفسیر خود در مورد Exodus، اظهار داشت که بدون شک مهمترین کتاب در کتاب‌های مقدس است، زیرا ویژگی‌های مشخصی از هویت اسرائیل را ارائه می‌دهد: خاطرات گذشته‌ای که با سختی مشخص شده‌است، عهدی الزام‌آور با خدا، که اسرائیل را انتخاب می‌کند، و ایجاد زندگی در جامعه و رهنمودهای حفظ آن.


title: تورات

text: یهودیان و همچنین مسیحیان و سامِریان در طول دورانها، بسیار به تورات حرمت نهاده‌اند. «کتاب مقدس» مسیحیان، کتاب یهود را با اختلافاتی چند با نام «عهد عتیق»، در خود دارد.


title: تورات

text: عناوین کتاب عبری از پنج کلمه اول متون مربوطه اخذ شده‌است با این وجود عنوان عبری اعداد از پنجمین کلمه متن مربوطه گرفته شده‌است. تورات به سه دوران تغییر رابطه بین خداوند و مردم اشاره دارد:


title: تورات

text: یازده فصل اول کتاب پیدایش به «پیدایش» و نظم جهان و تاریخچه ارتباط اولیه بین خداوند و مردم اشاره دارد.


title: تورات

text: سی و نه فصل بعدی کتاب به عهد خداوند با اجداد اسرائیل، ابراهیم، اسحاق، یعقوب (که به او اسرائیل هم می‌گویند) و فرزندان یعقوب - بنی‌اسرائیل - مخصوصاً یوسف اشاره دارد. در این فصل‌ها به فرمان خداوند به ابراهیم مبنی بر ترک خانواده و زادگاهش شهر اور و مراجعت وی به سرزمین کنعان و همچنین نحوه مهاجرت بنی‌اسرائیل به مصر اشاره شده‌است.


title: تورات

text: چهار کتاب دیگر تورات به داستان موسی اشاره دارند که صدها سال پس از ابراهیم زندگی می‌کرد. داستان وی در کنار داستان آزادی قوم بنی‌اسرائیل از بردگی در مصر و عهد مجدد آنان با خداوند در کوه سینا و همچنین سرگردانی آن‌ها در صحرا تا زمان ورود نسلی جدید به سرزمین کنعان اشاره دارد. تورات با مرگ موسی پایان می‌یابد.


title: تورات

text: تورات شامل ۶۱۳ فرمان از جانب خداوند است که این فرمان‌ها به «میتس وات» معروفند و از زمان بردگی در سرزمین مصر تا زمان آزادی در سرزمین کنعان به صورت وحی بر پیامبران نازل شده‌اند. این فرامین پایه قانون مذهبی یهودیان (هلاخاء) را تشکیل می‌دهد. به ۱۰ تا از بهترین این فرامین، ده فرمان گفته می‌شود. تورات از ۵۴ بخش تشکیل شده که به ترتیب در آیین عبادت یهودیان قرائت می‌شود و از ابتدای کتاب پیدایش تا انتهای کتاب تثنیه را در بر می‌گیرد. این قرائت در پایان بخش سکوت مجدداً آغاز می‌گردد که این بخش را «تورات سیمکات» می‌نامند.


title: تورات

text: یهودیان تورات را بر روی پوست یک حیوان حلال گوشت و توسط یک نویسنده و طی یک کار طولانی و پرزحمت می‌نویسند و این نوشته به صورت یک طومار درمی‌آید. نباید دست کسی به آن بخورد بنابراین هنگام خواندن آن به جای انگشت با یک وسیله که انتهایش شبیه دست است به آن اشاره می‌کنند. به این وسیله "یَد" می‌گویند. تورات به زبان عبری نوشته می‌شود.


title: تورات

text: نام دیگر تورات کتاب شریعت است. گاهی به عهد عتیق تورات نیز اطلاق می‌شود.


title: تورات

text: در قرآن، انکار قرآن به انکار تورات ربط داده می‌شود:


title: تورات

text: پس تا چه آمدشان درست از نزدمان گفتند: «تایا نباید آورده شده مانند چه آورده شده موسئ را؟» آیاُ نبود زیرورو می‌کردند به چه آورده شده موسئ را از پیش؟ گفتند: «دو تاردیدساز برآمده شدندُ» گفتند:اگریم به هری زیروروکارهایی۴۸ گو:پس آورید به نوشتاری از نزد بی کمداشت خُدا اون رهبرتری از دویشان{دو نوشتار تورات (گردشنامه)+قرآن (سخن برای همه){نوشتار انجیل در آغاز 'شفاهی' بود که در آینده پس از عیسی گردآوری شد نه 'کتبی'}} پِی رَوَمش گر بودید راستکارهایی»


title: تورات

text: آیات بسیاری در قرآن وجود دارد که تورات را تصدیق می‌کند. همچنین برخی آیات قرآن به تورات ارجاع می‌دهد، مانند آیه «چشم در برابر چشم» قرآن آن را به تورات ارجاع داده‌است.


title: تورات

text: تنخ در اصل به زبان عبری مقدس نوشته شده بود و بخشی از آن (به خصوص در کتاب دانیال) نیز به زبان آرامی بود.


title: تورات

text: در قرن دوم یا سوم قبل از میلاد تورات به زبان «یونانی کوئیس» ترجمه شد و در طی قرن‌ها بقیه کتاب نیز ترجمه شدند. این ترجمه را سپتانت یا سبعینه می‌نامند و توسط یهودیان یونانی‌زبان و سپس مسیحیان بسیار مورد استفاده قرار می‌گرفته‌است.  درنهایت تعدادی متن بسیار مشابه تهیه شد که به هر یک از آن‌ها متن‌های مازورتی (TM) می‌گویند.


title: تورات

text: مازورت‌ها «حروف صدادار» (با نام «نیکود») را به متن اضافه کردند تا متن اصلی از یکنواختی خارج شود.


title: تورات

text: برخی از این ملحقات در زبان یونانی به متن اصلی اضافه شده و بقیه هم ترجمه‌های عبری کتاب‌ها و متونی هستند که در متون مازورتی وجود نداشته‌اند. کشفیات جدید نشان می‌دهد که بیشتر مطالعات سپتاجینت منشأ عبری دارند درحالیکه دست نوشته کاملی از متون عبری وجود ندارد که سپتاجینت برپایه آن شکل گرفته‌است اما بسیاری از متفکران معتقدند که متون عبری یک «جهش» متن از متن اصلی متون مازورتی را به تصویر می‌کشند.


title: تورات

text: همچنین یهودیان ترجمه‌های آزادی را به زبان آرامی تهیه کردند که آن‌ها را ترجم می‌نامیدند. سپتاجینت (ترجمه یونانی که توسط الکساندر در مصر و در دوران حکومت تولمائیک‌ها انجام شد) در مقابل متن مازورتی مورد توجه کمتری قرار گرفت تامتن مازورتی بتوان به عنوان متن اصلی عهد عتیق برای ترجمه به زبان‌های غربی عرض‌اندام کند و این روند از زمان ترجمه کتاب ولگاته توسط جروم تاکنون ادامه یافت. در مسیحیت شرقی هنوز ترجمه‌هایی وجود دارند که متن اصلی آن سپتاجینت بوده‌است در برخی از ترجمه‌های غربی مدرن از سپتاجینت برای تشریح بخش‌هایی از متن مازورتی که به نظر می‌رسید در هنگام نوشتن با غرض ورزی نویسندگان روبرو شده و تحریف شده‌استفاده می‌شود همچنین گاهی در این ترجمه‌ها از متن پیمایش دریای ساکن نیز استفاده شده‌است.


title: تورات

text: تعدادی از کتب تثنیه مقدس که بخشی از سپتاجینت یونانی هستند اما درکتاب مقدس عبری وجود ندارند را آپوکریفا می‌نامند. اغلب پروستان‌های مدرن آپوکریفا را به عنوان کتب مقدس در نظر نمی‌گیرند اگر چه حدود سال ۱۸۲۰ کتب مقدس پروتستان این مطالب را درخود جای داده بودند. با این وجود اغلب مسیحیان (شامل اعضا کلیسای کاتولیک روم، کلیسای ارتدوکس شرق و کلیساهای ارتدوکس خاور) آپوکریفا را بخشی از عهد عتیق می‌دانند. کلیسای کاتولیک روم هفت کتاب از این دسته شامل (کتاب توبیت، کتاب جودیت، مکابیان ۱، مکابیان ۲، خرد سلیمان، کتاب واعظ وکتاب باروخ و همچنین بخش‌هایی ازکتاب استر وکتاب دانیال را جزء عهد عتیق می‌داند. کلیساهای ارتدوکس تعدادی کتاب دیگر مانند مکابیان ۳، زبور ۱۵۱-۱۵۵، اسدراس ۱، اودس، زبور سلیمان و گاهی مکابیان ۴ را در این عهد قرار می‌دهند. در قرآن، چندین بار به تورات و انجیل قسم خورده شده. همجنین در قرآن تورا به عنوان یک کتاب الهی و آسمانی آمده است. در اسلام تورات یک کتاب مقدس حساب می‌شود.


title: طراحی صنعتی

text: طراحی‌صنعتی (به انگلیسی: Industrial Design) حرفه‌ای است که با خلق مفاهیم جدید در حوزه‌های مختلف زندگی انسانی سر و کار دارد. و طراحی صنعتی یکی از زیرشاخه‌های طراحی، محسوب می‌شود.


title: طراحی صنعتی

text: طراحی صنعتی به عبارتی شامل فرآیندی از طراحیِ کاربردی است که برای تولید انبوه محصولات فیزیکی طی می‌شود. این عمل خلاقانه برای تعیین و تعریف فُرم و ویژگی‌های یک محصول است که پیش از ساخت یا تولیدِ محصول انجام می‌شود؛ [در مقابل، تولید صرفاً شامل ساخت مکرر و اغلب خودکار است]. در مقایسه، طراحیِ مبتنی بر صنایع دستی فرایند یا رویکردی است که در آن فُرم محصول توسط خالق اثر تا حد زیادی همزمان با کنش وی در جریان ساخت تعیین می‌شود.


title: طراحی صنعتی

text: تمامی محصولات تولیدی نتیجهٔ یک فرایند طراحی هستند، اما ماهیت این فرایند می‌تواند متفاوت باشد. این فرایند می‌تواند توسط یک فرد یا یک تیم انجام شود و چنین تیمی می‌تواند شامل افرادی با تخصص‌های گوناگون باشد (مانند طراحان، مهندسان، کارشناسان تجاری و غیره)؛ لذا این روند می‌تواند تأکید بر خلاقیت شهودی یا تصمیم‌گیری علمی حساب شده داشته باشد، ولی اغلب بر ترکیبی از هر دو تأکید می‌شود. تولید انبوه می‌تواند تحت تأثیر عوامل مختلفی مانند مواد، فرآیندهای تولید، استراتژی کسب‌وکار و تجارت، همین‌طور رفتارهای اجتماعی یا زیبایی‌شناختی رایج باشد. طراحی صنعتی، به عنوان یک هنر کاربردی، اغلب بر ترکیبی از زیبایی‌شناسی و ملاحظات متمرکز بر کاربر (مصرف‌کننده) متمرکز است، اما همچنین اغلب راه‌حل‌هایی را برای مشکلات فُرم، کارکرد، ارگونومی فیزیکی، بازاریابی، توسعهٔ برند، پایداری (Sustainability) و فروش ارائه می‌دهد. طراحی‌صنعتی، علمی است که به بیان اصول مربوط به طراحی محصولات، محیط‌ها، وسایل حمل و نقل، سامانه‌ها و خدمات می‌پردازد. طراحی‌صنعتی فرآیندی نظام‌مند است به گونه‌ای که ضمن دارا بودن مراحل مختلف (با ترتیب و توالی مشخص)، ارتباطی قانون‌مند بین این مراحل برقرار است. روند طراحی با انجام تحقیقات آغاز گشته و پس از تهیه چک‌لیست و ارایهٔ ایده‌های کلی، ضمن ارزیابی این ایده‌ها بر اساس الزامات طراحی، ایدهٔ برتر انتخاب گردیده و به طراحی جزییات آن پرداخته می‌شود. در این روند لازم است که با دید سیستماتیک، تعاملات چند جانبهٔ موجود میان کاربر، محیط و محصول در نظر گرفته شود.


title: طراحی صنعتی

text: در حال حاضر آموزش طراحی‌صنعتی در ایران، با یک گرایش کلی و تحت عنوان کلی طراحی‌صنعتی انجام می‌شود. امروزه این رشته با نام طراحی محصول نیز شناخته می‌شود و گسترهٔ زیادی از محصولات را در بر می‌گیرد.


title: طراحی صنعتی

text: به مدت چندین هزار سال پیش از شروع صنعتی شدن؛ اغلب طراحی، خبرگی فنی و ساخت توسط صنعتگران انجام می‌شد که شکل یک محصول را در مرحلهٔ ایجاد آن با توجه به مهارت دستی خود و نیازهای مشتریان خود تعیین می‌کردند. مهارتی که از طریق تجربه، تمرینات مداوم و ممارست خودشان کسب نموده بودند و این دانش از طریق آموزش یا کارآموزی نزد استادکاران مجرب به آنها منتقل شده بود.


title: طراحی صنعتی

text: تقسیم کار که زیربنای عملی طراحی صنعتی است، در دوران پیشا-صنعتی سابقه داشت. رشد تجارت در دورهٔ قرون وسطی منجر به پیدایش کارگاه‌های بزرگ در شهرهایی مانند: فلورانس، ونیز، نورنبرگ و بروژ شد، جایی که گروه‌هایی از صنعتگران متخصص، اشیایی را با فُرم‌های مشابه از طریق نسخه‌برداری و تکثیر مدل‌هایی ساخته شده بر اساس آموزه‌ها و تکنیک‌های شخصی خود می‌ساختند. فشارهای رقابتی در اوایل قرن شانزدهم میلادی در ایتالیا و آلمان منجر به پیدایش کتاب‌های الگو شد: مجموعه‌ای از حکاکیهایی که اشکال و نقوش تزئینی را به تصویر می‌کشیدند که آن‌ها را می‌توانستند در طیف وسیعی از محصولات به کار ببرند. استفاده از ترسیمات برای مشخص کردن اینکه چگونه چیزی قرار است بعداً ساخته شود، اولین بار توسط معماران و کشتی‌سازان در دوران رنسانس ایتالیا توسعه یافت.


title: طراحی صنعتی

text: در قرن هفدهم، رشد حمایت هنری در دولت‌های سلطنتیِ متمرکز، مانند فرانسه منجر به فعالیت‌های بزرگ تولیدی تحت مدیریتِ دولت شد که نمود آن کارخانهٔ گوبلن بود که در سال ۱۶۶۷ میلادی توسط لوئی چهاردهم در پاریس افتتاح شد. در اینجا تیم‌هایی متشکل از صدها صنعت‌گر، از جمله هنرمندان متخصص، دکوراتورها و حکاک‌ها، محصولاتی با تزئینات مجلل از پرده‌های نگارین و مبلمان گرفته تا فلزکاری و کالسکهها، همه تحت نظارت خلاقانهٔ هنرمند برجستهٔ پادشاه، شارل لو برن تولید کردند. این الگوی حمایت سلطنتی در مقیاس بزرگ در کارخانه‌های چینی‌آلات درباری در اوایل قرن ۱۸ میلادی نیز تکرار شد، مانند کارگاه‌های چینی مایسن (Meissen Porcelain) که در سال ۱۷۰۹ میلادی توسط دوک بزرگ ساکسونی (زاکسه وایمار آیزناخ: Saxe-Weimar-Eisenach) در آلمان تأسیس شد، که در آن از طرح‌هایی برگرفته از مراجع مختلف چون: زرگران، مجسمه‌سازان و حکاکهای درباری به عنوان الگوی ظروف و پیکره‌هایی که به آن شهرت یافتند، استفاده می‌شد. با این حال، تا زمانی که بازتولید یا تکثیرِ تولیدات مبتنی بر صنایع دستی بود، شکل و کیفیت هنریِ محصول انحصاراً در دستانِ صنعتگران باقی‌ماند ولی با افزایشِ نیاز به تعدد تولید، این امر رو به کاهش گذاشت.


title: طراحی صنعتی

text: ظهور حرفهٔ طراحی‌صنعتی، در پی انقلاب صنعتی در بریتانیای کبیر در اواسط قرن ۱۸ میلادی آغاز شد. ظهور تولید صنعتی نحوهٔ ساخت اشیاء را تغییر داد، شهرنشینی الگوهای مصرف را تغییر داد، رشدِ امپراتوری‌ها سلیقه‌ها را گسترش داد و بازارها را متنوع کرد و انبوه جمعیتِ طبقهٔ متوسط، تقاضا برای سبک‌های مُد روز بازارها را به سوی جمعیت بسیار بزرگتر و ناهمگون‌تری سوق داد.


title: طراحی صنعتی

text: اولین استفاده از اصطلاح «طراحی صنعتی» اغلب به طراح صنعتی «جوزف کلود سینل» در سال ۱۹۱۹ میلادی نسبت داده می‌شود (اگرچه خود او در مصاحبه‌ها این موضوع را انکار می‌کرد)؛ اما ریشه‌های این رشته، حداقل به یک دهه پیش از سال ۱۹۱۹ میلادی بازمی‌گردد. کریستوفر درسر یکی از اولین طراحان صنعتی مستقل به‌شمار می‌رود. خاستگاه طراحی صنعتی در صنعتی‌شدن محصولات مصرفی نهفته‌است. به عنوان مثال، جنبش دویچر ورک‌بوند که در سال ۱۹۰۷ میلادی تأسیس شد و پیش‌زمینهٔ ظهور مکتب باهاوس شد؛ تلاشی تحت حمایت دولت برای ادغام صنایع دستی سنتی و تکنیک‌های تولید انبوه صنعتی بود تا آلمان را در جایگاه رقابتی با بریتانیای کبیر و ایالات متحدهٔ آمریکا قرار دهد.


title: طراحی صنعتی

text: شاید اولین متن منتشره که در آن به این اصطلاح اشاره شده‌است، در مجلۀ اتحادیۀ هنر، چاپ ۱۵ سپتامبر ۱۸۴۰ میلادی باشد."گزارش دایس به هیئت مدیرهٔ بازرگانی، دربارهٔ مدارس طراحیِ خارجی برای تولیدکنندگان."


title: طراحی صنعتی

text: شاید سفر رسمی آقای "دایس" به فرانسه، پروس و باواریا به منظور بررسی وضعیت مدارس طراحی در آن کشورها، در خاطر خوانندگان ما باشد. چند ماه پس از آن، بنا به پیشنهاد "آقای هیوم" دستور چاپ گزارش او در این زمینه صادر شد؛ و این کلیت و محتوای این گزارش است که اکنون می‌خواهیم در بخش ویژهٔ خود در برابر عموم خوانندگان قرار دهیم.


title: طراحی صنعتی

text: "مدرسهٔ سنت پیتر"، در لیون، در حدود سال ۱۷۵۰، برای آموزش نقشه‌کشانی که در تهیهٔ الگوهای تولید ابریشم به کار می‌رفتند، تأسیس شد. این مدرسه بسیار موفق‌تر از مدرسهٔ پاریس بوده‌است؛ که در اثر انقلاب به هم ریخته بود و توسط ناپلئون بازسازی و به شکلی متفاوت راه‌اندازی شد و سپس با عنوان "آکادمی هنرهای زیبا" تشکیل شد: که مطالعهٔ طراحی برای تولید ابریشم صرفاً به عنوان یک رشتهٔ فرعی به آن پیوست شد.


title: طراحی صنعتی

text: به نظر می‌رسد تمامی دانش آموزانی که وارد مدرسه می‌شوند به گونه‌ای آغاز می‌کنند که گویی برای هنرمند شدن به مفهوم متعالی کلمه انتخاب شده‌اند و انتظار نمی‌رود که آنها قادر باشند تا مادامی که تمرینات خود را در طراحی و نقاشیِ فیگور از عتیقه و از مدل زنده به اتمام رسانند، تصمیم بگیرند که آیا تمایل دارند خود را وقف هنرهای زیبا کنند یا طراحی صنعتی؛ و از آنجایی که در واقع هنرمندان هم برای مقاصد صنعتی دستمزد خوبی دارند و هم بسیار مورد توجه قرار می‌گیرند (به عنوان افرادی که به خوبی آموزش دیده‌اند)، بسیاری از افراد در فرانسه خود را به هر دو شغل مشغول می‌کنند.کتاب کاربردی نقشه‌کشِ طراحی صنعتی ("The Practical Draughtsman's Book of Industrial Design") اثر: ژاک اوژن آرمنگو در سال ۱۸۵۳ میلادی چاپ شد. عنوان فرعی اثر (ترجمه شده) توضیح می‌دهد که در نظر دارد که یک ""دورهٔ کاملِ نقشه‌کشی مکانیک، مهندسی و معماری"" ارائه دهد. مطالعهٔ آن نوع از ترسیم‌های فنی، به گفتهٔ آرمنگو، متعلق به حوزهٔ "طراحی صنعتی" است. این کار راه را برای گسترش زمینهٔ آموزش نقشه‌کشی در فرانسه، انگلستان و ایالات متحدهٔ آمریکا هموار کرد.


title: طراحی صنعتی

text: رابرت لپر نیز به ایجاد یکی از اولین برنامه‌های اعتلاء طراحی صنعتی آمریکا به سال ۱۹۳۴ میلادی در موسسهٔ فناوری کارنگی کمک کرد.


title: طراحی صنعتی

text: اما با ظهور ماشین و پدید آمدن روش‌های تولید ماشینی، چهره مصنوعات دچار دگرگونی شد و مصنوعات دست‌ساز، آرام آرام جای خود را به مصنوعات زمختی می‌دادند که هیچ خبری از هنرِ هنرمند در آن‌ها یافت نمی‌شد. همگی بدون توجه به زیبایی پیکره و صرفاً در جهت برآورده کردن نیازهای عملکردی، طراحی و ساخته می‌شدند. در چنین وضعی بود که هنرمندان دست‌ساز، با اعتراض به چنین نابسامانی خواستار طرد ماشین و فرزندان آن و بازگشت به اوضاع پیشین شدند. جنبش هنر و پیشه که سردمداران آن جان راسکین و ویلیام موریس بودند، در همین راستا شکل گرفت.


title: طراحی صنعتی

text: طراحی محصول و طراحی صنعتی در زمینه‌های طراحی واسط کاربر، طراحی اطلاعات و طراحی تعاملی با یکدیگر همپوشانی دارند. دانشکده‌های مختلف طراحی صنعتی در یکی از این جنبه‌ها تخصص دارند، از کالج‌های هنر و دانشکده‌های طراحی (طراحی ظاهر محصول)، تا رشته‌های ترکیبی مهندسی و طراحی، همین‌طور رشته‌های مرتبطی چون: طراحی نمایشگاه و طراحی داخلی، تا باصطلاح "مدارس کارکردگرا" که طراحی زیبایی‌شناختی را تقریباً به‌طور کامل تابع ملاحظات کارکرد و ارگونومی قرار می‌دهند. اگر از حوزه‌های کاربردی خاصی که بین طراحی صنعتی و طراحی مهندسی همپوشانی دارند چشم‌پوشی شود، آنگاه می‌توان طراحی صنعتی را یک "هنر کاربردی" در نظر گرفت. در حالی که طراحی مهندسی یک "علم کاربردی" است. برنامه‌های آموزشی در ایالات متحدهٔ آمریکا برای مهندسی نیاز به تأیید «هیئت تأیید صلاحیت مهندسی و فناوری» (ABET) دارد برخلاف برنامه‌های آموزشی طراحی صنعتی که توسط انجمن ملی دانشکده‌های هنر و طراحی (NASAD) تأیید شده‌اند. البته تحصیل مهندسی نیاز به آموزش سنگین در ریاضیات و علوم فیزیکی دارد که معمولاً در آموزش طراحی صنعتی نیازی به آن نیست.


title: طراحی صنعتی

text: اکثر طراحان صنعتی، تحصیلات و مهارت‌های مرتبط را در یک آموزشگاه حرفه‌ای یا دانشگاه تکمیل می‌کنند. واحدهای مربوطه شامل: طراحی گرافیک، طراحی داخلی، طراحی صنعتی و فناوری معماری است و کسب گواهینامه‌ها یا مدارک دانشگاهی طراحی صنعتی در مدارس فنی و حرفه‌ای و دانشگاه‌ها در سراسر جهان ارائه می‌شود. اخذ مدارک دورهٔ عمومی این رشته، بسته به مقطع تحصیلی بین دو تا شش سال طول می‌کشد؛ و این گواهی بر اساس مقطع تحصیلی و شیوهٔ آموزشی هر دانشگاه می‌تواند شامل: کارشناسی طراحی صنعتی، کارشناسی علوم یا کارشناسی هنرهای زیبا باشد؛ بدیهی است پس از دریافت مدرک مقطع کارشناسی می‌توان تحصیلات را در مقاطع تحصیلات تکمیلی مانند: کارشناسی ارشد طراحی، کارشناسی ارشد هنرهای زیبا و دیگر مدارک مرتبط چون کارشناسی ارشد هنر یا کارشناسی ارشد علوم ادامه داد.


title: طراحی صنعتی

text: طراحی صنعتی رشته‌ای است که عملکرد و فُرمِ اشیاء، خدمات، سامانه‌ها یا سازمان‌ها (با توجه به ارتباط میان محصول، کاربر و محیط) را مطالعه می‌کند. عموماً، متخصصان طراحی صنعتی به جای طراحی کل سیستم‌های پیچیده (مانند ساختمان‌ها یا کشتی‌ها)، در طراحی بخشی از سیستم فعالیت می‌کنند. طراحان صنعتی معمولاً موتورها، مدارات الکتریکی یا چرخ دنده‌ها را طراحی نمی‌کنند که ماشین‌ها را به حرکت درمی‌آورند؛ اما می‌توانند از طریق طراحی کارکردی و روابط فُرمی بر جنبه‌های فنی تأثیر بگذارند. معمولاً آنها با متخصصان دیگری مانند مهندسانی که بر جنبه‌های مکانیکی و عملکردی دیگر محصول تمرکز می‌کنند، همکاری می‌کنند تا کارکرد و قابلیت ساخت را تضمین کنند و با بازاریابان برای شناسایی و برآوردن نیازها و انتظارات مشتری همکاری می‌کنند.


title: طراحی صنعتی

text: توصیف طراحی به خودی خود اغلب برای غیر طراحان دشوار است زیرا مفهوم پذیرفته شده توسط جامعهٔ طراحی از کلمات ساخته نشده‌است. اما در عوض، این تعریف به واسطهٔ ایجاد چارچوبی انتقادی برای تحلیل و خلق مصنوعات حاصل می‌شود. یکی از انبوه تعاریف پذیرفته شده (اما عمداً نامشخص) طراحی از مدرسهٔ طراحی کارنگی ملون نشات می‌گیرد، «طراحی، فرآیند برداشتن چیزی از حالت موجود و انتقال آن به حالت ترجیحی است» (سایمون، هربرت ای.، «علوم مصنوعی» کمبریج، ماساچوست، (۱۹۶۹، ۱۹۸۱، ۱۹۹۶)). این امر در مورد مصنوعات جدید، که وضعیت موجود آنها تعریف نشده است، و مصنوعات ایجاد شدۀ پیشین، که وضعیت آنها بهبود یافته، مصداق دارد.


title: طراحی صنعتی

text: طراحی صنعتی می‌تواند به‌طور قابل توجهی با طراحی مهندسی همپوشانی داشته باشد و در کشورهای مختلف مرزهای این دو مفهوم می‌تواند متفاوت باشد، اما به‌طور کلی مهندسی عمدتاً بر عملکرد یا کاربرد محصولات تمرکز دارد، در حالی که طراحی صنعتی عمدتاً بر جنبه‌های "زیبایی‌شناختی و رابط کاربری" محصولات تمرکز دارد. در بسیاری از قلمروهای قدرت، این تمایز به صورت مؤثر با مورد نیاز برای ممارست مهندسی تعریف می‌شود. «طراحی صنعتی» به عنوان چنین امری با زیرشاخۀ مهندسی صنایع همپوشانی چندانی ندارد، به جز در زمینۀ میان رشته‌ای تخصصی ارگونومی.


title: طراحی صنعتی

text: در بیست و نهمین مجمع عمومی در گوانگجو، کرۀ جنوبی، ۲۰۱۵، کمیتۀ ممارست حرفه‌ای تعریف جدیدی از طراحی صنعتی را به شرح زیر معرفی کرد:


title: طراحی صنعتی

text: "طراحی صنعتی یک فرآیند راهبردی حل مسئله است که نوآوری می‌کند، موفقیت کسب‌و‌کار را ایجاد می‌کند و منجر به کیفیت بهتر می‌شود. زندگی از طریق محصولات، سیستم‌ها، خدمات و تجارب نوآورانه است." نسخۀ مبسوط این تعریف به شرح زیر است: "طراحی صنعتی یک فرآیند راهبردی حل مسئله است که نوآوری می‌کند، موفقیت کسب‌و‌کار را ایجاد می‌کند و منجر به کیفیت بهتر می‌شود. زندگی از طریق محصولات، سیستم‌ها، خدمات و تجارب نوآورانه منجر به کیفیت بهتر زندگی می‌شود. طراحی صنعتی شکاف میان آنچه هست و آنچه ممکن است را پر می‌کند. این یک حرفۀ ترا‌رشته‌ای است که خلاقیت را برای حل مشکلات و ایجاد راه‌حل‌های مشترک با هدف بهینه‌سازی یک محصول، سیستم، خدمات، تجربه یا کسب‌و‌کار به کار می‌گیرد. طراحی صنعتی در قلب خود راه خوش بینانه تری برای نگاه به آینده با در نظر گرفتن مشکلات به عنوان فرصت فراهم می‌کند. آن‌ها نوآوری، فناوری، تحقیقات، کسب‌و‌کار و مشتریان را برای ارائه ارزش جدید و مزیت رقابتی در حوزه‌های اقتصادی، اجتماعی و زیست محیطی پیوند می‌دهند. طراحان صنعتی انسان را در مرکز فرآیند قرار می دهند. آنها درک عمیقی از نیازهای کاربر را از طریق همدلی به دست می آورند و فرآیند حل مسئله مبتنی بر کاربر را برای طراحی محصولات، سیستم‌ها، خدمات و تجربیات به کار می‌برند. آن‌ها ذینفعان استراتژیک در فرآیند نوآوری هستند و به شیوه‌ای منحصر به فرد جایگاهی برای ایجاد پُلی ارتباطی با رشته‌های مختلف حرفه‌ای و منافع تجاری دارند. آن‌ها برای تأثیر اقتصادی، اجتماعی و زیست محیطی کار خود و سهم آن در ایجاد کیفیت بهتر زندگی ارزش قائل هستند."


title: طراحی صنعتی

text: اگرچه روند طراحی ممکن است صرفاً امری "خلاقانه" در نظر گرفته شود، اما بسیاری از فرآیندهای تحلیلی نیز در این روند دخیل هستند. در واقع، بسیاری از طراحان صنعتی اغلب از متدولوژی‌های مختلفِ طراحی در فرآیند خلاقانۀ خود استفاده می‌کنند. برخی از فرآیندهایی که معمولا مورد استفاده قرار می گیرند عبارتند از: شناسایی و تحقیق درارۀ کاربر، پیش‌طرح (Sketching)، تحقیقات و بررسی محصول (تطبیقی یا قیاسی)، ساخت مدل (Model Making)، نمونه‌سازی اولیه (Prototyping) و آزمایش (Testing). این روند می‌تواند بهترین توضیح دربارۀ طراحان صنعتی و/یا سایر اعضای تیم باشد. طراحان صنعتی اغلب از نرم افزارهای سه‌بعدی سازی و برنام‌های طراحی و نقشه‌کشی به کمک کامپیوتر (CAD) برای خلق ایده‌های خود از مفهوم ذهنی به محصول تولیدی استفاده می‌کنند. همچنین ممکن است ابتدا یک نمونۀاولیه بسازند و سپس از مقطع‌نگار کامپیوتری (CT scan) صنعتی برای آزمایش عیوب داخلی و تولید یک مدل سه‌بعدی کامپیوتری استفاده کنند. لذا این شیوه ممکن است منجر به بهبود فرآیند تولید در جهت اصلاح محصول شود.


title: طراحی صنعتی

text: مشخصه‌های محصول مورد نظر طراحان صنعتی ممکن است شامل فرم ظاهری شیء، مکان اجزاء نسبت به یکدیگر، رنگ‌ها، بافت، شکل و جنبه‌های مرتبط با روش استفاده از محصول باشد. علاوه بر این، آنها ممکن است جنبه‌های مربوط به فرآیند تولید، انتخاب مواد و نحوۀ ارائه محصول به مصرف کننده در محل فروش را مشخص کنند. گنجاندن طراحان صنعتی در فرآیند توسعۀ محصول می‌تواند به‌واسطۀ بهبود قابلیت استفاده، کاهش هزینه‌های تولید و توسعۀ محصولات جذاب‌تر، منجر به ایجاد ارزش افزوده در صنعت گردد.


title: طراحی صنعتی

text: طراحی صنعتی ممکن است بر مفاهیم فنی، محصولات و فرآیندها نیز تمرکز کند. علاوه بر زیبایی‌شناسی، قابلیت استفاده و ارگونومی، می‌تواند دربرگیرندۀ مهندسی، سودمندی، جایگاه بازار هدف و سایر نگرانی‌ها مانند: روانشناسی، اشتیاق و دلبستگی عاطفی کاربر نیز باشد. این ارزش‌ها و جنبه‌های همراهی که اساس طراحی صنعتی را تشکیل می‌دهند، می‌توانند بین مکاتب فکری مختلف و در میان طراحان مجرب متفاوت باشند.


title: طراحی صنعتی

text: حقوق طراحی صنعتی جزو حقوق مالکیت فکری محسوب می‌شود. که بر اساس آن حقِ طراحی بصری اشیایی را که صرفاً شیء معینِ مادی نیستند، محفوظ و انحصاری می‌کند. حق ثبت امتیاز (Patent) طراحی نیز تحت این دسته در نظر گرفته می‌شود. طرح صنعتی شامل خلق یک شکل، پیکربندی یا ایجاد ترکیبی الگویی یا رنگی، و یا ترکیب اجزای الگو و رنگ به صورت سه‌بعدی (به گونه‌ای که حاوی ارزش زیبایی‌شناختی باشد) است. طرح صنعتی می تواند یک الگوی دو یا سه‌بعدی باشد که برای تولید یک محصول، کالای صنعتی یا صنایع دستی استفاده می‌شود. بر اساس توافقنامۀ لاهه دربارۀ ضمانت بین‌المللی طرح‌های صنعتی، ضمانتی تحت مدیریت سازمان جهانی مالکیت فکری (WIPO) و با رویه‌ای برای ثبت بین‌المللی وجود دارد. متقاضی می‌تواند برای یک ضمانت بین‌المللی به WIPO یا دفتر ملی در یکی از کشورهای طرف معاهده، درخواست دهد و سپس این طرح در تمامی کشورهای عضو معاهده محافظت خواهد شد.


title: طراحی صنعتی

text: تعدادی از طراحان صنعتی چنان تأثیر چشمگیری بر فرهنگ و زندگی روزمره گذاشته‌اند که آثار آن‌ها توسط مورخان علوم اجتماعی مستند شده است. آلوار آلتو (Alvar Aalto) که به عنوان یک معمار مشهور است، تعداد قابل توجهی از وسایل خانه مانند: صندلی، چهارپایه، چراغ، چرخ‌دستی-چای و گلدان را نیز طراحی کرده است. ریموند لووی (Raymond Loewy) یک طراح پرکار آمریکایی بود که طیف وسیعی از طرح‌ها شامل: لوگوهای شرکت‌های بزرگی چون رویال داچ شل (Shell)، اکسان (Exxon)، ترنس ورلد ایرلاینز (TWA) و بریتیش پترولیوم (BP) (مورد استفاده تا سال ۲۰۰۰ میلادی)؛ لوکوموتیو بخار کلاس اس۱ برای راه‌آهن پنسیلوانیا (PRR S1)، خودروی کوپۀ ۲-دَر استودبیکر استارلایت (Studebaker Starlight) [بعدها استودبیکر بولت نوز (Bullet Nose)]؛ و همچنین ریش‌تراش برقی شیک (Schick)، یخچال‌های الکترولوکس (Electrolux)، رادیوهای موج‌کوتاه، اجاق‌های فرانسوی له‌کروزه (Le Creuset)، و مجموعه‌ای کامل از مبلمان مدرن و بسیاری از موارد دیگر فقط جزئی از طرح‌های او هستند.


title: طراحی صنعتی

text: دیک تیگ (Dick Teague) که بیشتر دوران حرفه‌ای خود را با شرکت امریکن موتورز (American Motors Corporation) گذراند، مفهوم استفاده از پنل‌های بدنۀ قابل تعویض را به‌منظور ایجاد طیف گسترده‌ای از وسایل نقلیه مختلف با استفاده از پرس‌کاری مشابه آغاز کرد. او مسئول طراحی خودروهای منحصر به فردی مانند: ای‌ام‌سی پیسر (AMC Pacer)، ای‌ام‌سی گرملین (AMC Gremlin)، کوپۀ ای‌ام‌سی ماتادور (AMC Matador)، جیپ چروکی (ایکس‌جی) (Jeep Cherokee - XJ) و فضای داخلی کامل ایگل پریمیر (Eagle Premier) بود.


title: طراحی صنعتی

text: طرح‌های بروکس استیونز در میلواکی بیش از همه به خاطر واگن اسکای‌تاپ لانج (Skytop Lounge) برای شرکت راه‌آهن جادۀ میلواکی (Milwaukee Road) و طرح‌های وینرموبیل (Wienermobile) [ناوگانی از وسایل نقلیۀ موتوریِ تبلیغاتی به شکل هات‌داگ روی نان] برای شرکت تولید گوشت و فرآورده‌های گوشتی اسکار مایر (Oscar Mayer) و سایرین شهرت داشت.


title: طراحی صنعتی

text: ویکتور شرکنگوست (Viktor Schreckengost) طراحی دوچرخه‌های تولیدی دوچرخه‌های موری را توسط شرکت موری و سیرز، روباک اند کمپانی (Murray and Sears, Roebuck and Company) انجام داد. او با همکاری مهندس ری اسپیلر (Ray Spiller)، اولین کامیون را با پیکربندی "کابین روی موتور" طراحی کرد که تا به امروز مورد استفاده قرار می‌گیرد. شرکنگوست همچنین مدرسۀ طراحی صنعتیِ موسسۀ هنر کلیولند را تأسیس کرد.


title: طراحی صنعتی

text: اسکار بارناک (Oskar Barnack) یک مهندس اپتیکال، مکانیک دقیق، طراح صنعتی و پدر عکاسی ۳۵ میلی‌متری آلمانی بود. او دوربین لایکا را توسعه داد که به مدت ۵۰ سال به نشانی بارز در عکاسی تبدیل شد و همچنان به عنوان یک نشان عالی برای طراحی مکانیکی و نوری باقی مانده است.


title: طراحی صنعتی

text: چارلز و ری ایمز (Charles and Ray Eames) بیش از همه به دلیل طراحی مبلمان پیشگام خود مانند صندلی لمیدنی چوب ایمز (Eames Lounge Chair Wood) و صندلی لمیدنی ایمز (Eames Lounge Chair) مشهور بودند. از دیگر طراحان تأثیرگذار می‌توان به هنری دریفوس (Henry Dreyfuss)، الیوت نویز (Eliot Noyes)، جان واسوس (John Vassos) و راسل رایت (Russel Wright) اشاره کرد.


title: طراحی صنعتی

text: دیتر رامس (Dieter Rams) یک طراح صنعتی آلمانی است که از نزدیک با شرکت محصولات مصرفی براون (Braun) و مدرسۀ طراحی صنعتی کارکردگرا در ارتباط است.


title: طراحی صنعتی

text: طراحِ صنعتی آلمانی لوئیجی کولانی (Luigi Colani) نیز بواسطۀ خودروهایی که برای خودروسازان متعددی از جمله: فیات، آلفا رومئو، لانچیا، فولکس واگن و ب‌ام‌و طراحی می‌کرد، و همچنین به دلیل رویکرد غیرمعمول خود در طراحی صنعتی برای عموم شناخته شده بود. فعالیت‌های او حوزه‌های متعددی از وسایل معمول خانگی، اسباب و اثاثیه و مبلمان گرفته تا کامیون‌ها، پوشاک همسان (Uniform) و کل اتاق‌ها را در بر می‌گیرد. گرند پیانوی (Grand Piano) خلق‌شده توسط کولانی با نام تجاری «"پگاسوس"» (Pegasus)، توسط شرکتِ پیانوی شیمل (Schimmel) تولید و فروخته می‌شود.


title: طراحی صنعتی

text: بسیاری از محصولات اخیر شرکت فن‌آوری اپل (.Apple Inc) توسط سِر جاناتان آیو (Sir Jonathan Ive) طراحی شده‌اند.از سبک‌های شاخص در طراحی‌صنعتی، می‌توان به موارد زیر اشاره نمود:


title: طراحی صنعتی

text: طراحی صنعتی به توسعه محصولات تولیدی مانند لوازم خانگی یا خودرو می‌پردازد. در کل به تغییر شکل یک محصول طراحی صنعتی می‌گویند. به عنوان مثال با تغییراتی در یک میز یا صندلی زیبایی و راحتی به آن اضافه می‌کنیم. کامپیوترها و لپتاپ‌ها اصلی‌ترین ابزار برای طراحی صنعتی هستند. که می‌توان با نصب نرم‌افزارهای پیشرفته ایده‌های جدید را طراحی یا ایده‌های قبلی را تغییر داد.


title: طراحی صنعتی

text: به نقل از سایت انجمن طراحان صنعتی آمریکا (IDSA) امروزه بیش از ۳۱٫۵۰۰ طراح صنعتی در ایالات متحدۀ آمریکا مشغول به کار هستند و درآمد متوسط سالانۀ این حرفه ۷۱٫۶۴۰ دلار است. میشیگان، کالیفرنیا و نیویورک به ترتیب سه ایالت برتر با بالاترین ظرفیت سرانۀ طراحان صنعتیِ شاغل در ایالات متحدۀ آمریکا هستند. (۲۰۲۱، دفتر آمار کار) به زندگینامۀ دایسون (Dyson) ""در برابر شانس""، نشر: تامسون (۲۰۰۲) مراجعه کنید.


title: موسی

text: موسی مهم‌ترین شخصیت تنخ و دین یهودیت است؛ به‌گفته تنخ، او بنی‌اسرائیل را در زمان خروج از مصر و تا رسیدن به مرز کنعان رهبری کرد. نوشتن تورات (پنج کتاب اول تنخ) به او منسوب است. اکثر محققان او را شخصیتی افسانه‌ای می‌دانند و اعتقاد دارند تورات اثر چندین نویسنده مختلف و محصول قرن‌ها بعد از زمان ادعایی زندگی اوست.


title: موسی

text: مطابق روایت سفر خروج، زمانی‌که عبرانیان در مصر زیاد و زورمند شدند، فرعون دستور داد نوزادان پسر آن‌ها را بکشند اما یوکابد پسرش را در سبدی قرار داد و در رودخانه رها کرد. دختر فرعون که آنجا مشغول حمام‌کردن بود، نوزاد را از آب گرفت و او را موسی نام نهاد و نزد خود در قصر فرعون بزرگ کرد. در بزرگسالی، موسی یک مصری که مشغول آزار یک عبرانی بود را کشت و به همین جهت به مدین گریخت. آنجا او با صفورا، دختر یترون که کاهن مدین بود، ازدواج کرد. مدتی بعد خدایی به نام یهوه از درون بوته‌ای سوزان با او ارتباط برقرار کرد و از موسی خواست برای نجات اسرائیل، ملتِ یهوه، به مصر برود. موسی ابتدا تمایل نداشت و بهانه‌هایی آورد اما یهوه نظر او را تغییر داد. در مصر، موسی و برادرش هارون نتوانستند فرعون را مجاب کنند که به بنی‌اسرائیل اجازه خروج دهد و به همین جهت یهوه ۱۰ بلا بر مصریان نازل کرد که باعث شد فرعون بپذیرد اسرائیلیان برای تقدیم قربانی به یهوه به بیابان بروند و سپس بازگردند اما اندکی بعد از خروج آنان، تصمیمش را تغییر داد و بنی‌اسرائیل را تعقیب کرد. بنی‌اسرائیل میان فرعون و دریا محبوس شدند اما موسی با عصای خود دریا را شکافت و اسرائیلیان توانستند عبور کنند ولی فرعون و سپاه مصر در آن غرق شدند.


title: موسی

text: بعد از خروج از مصر، موسی بنی‌اسرائیل را به بیابان رهنمون کرد تا در کوه سینا با یهوه ملاقات کنند. آنان سه ماه در راه بودند و در طول مسیر مشکلاتی برایشان پیش آمد اما نهایتاً به یهوه رسیدند. یهوه به آنان قول داد اگر از عهد من پیروی کنید، اسرائیل ملت مقدس من خواهد بود. بنی‌اسرائیل پذیرفتند و یهوه ده قانون برایشان وضع کرد اما با طولانی‌شدن غیبت موسی که بالای کوه رفته بود تا لوح‌های سنگی فرامین را بگیرد، هارون گوساله‌ای طلایی ساخت تا جایگزین یهوه باشد. یهوه که مطلع شد، تصمیم گرفت آنان را نابود کند و با استفاده از موسی ملت عظیم‌تری برای خودش بسازد اما موسی او را آرام کرد. موسی به پایین کوه که بازگشت، ۳٬۰۰۰ نفر را به عنوان مجازات قتل‌عام کرد. سپس اسرائیلیان حرکت به سمت ارض موعود را ادامه دادند و در راه با دردسرهایی مواجه شدند که گاه یهوه را خشمگین کرد و هر بار موسی او را تسکین داد؛ از جمله اینکه در شطیم مردی از اسرائیل با زنی از مدین مزدوج شد و موسی برای گرفتن انتقام خدا، بنی‌اسرائیل را مأمور کرد تمام مردان و زنان مدین را بکشند اما به آن‌ها اجازه داد دختران باکره را برای خود نگه دارند. سرگردانی بنی‌اسرائیل در بیابان ۴۰ سال طول کشید و سرانجام، موسی در موأب مطلع شد که مرگش نزدیک است و به مقصد نخواهد رسید؛ او از یهوه خواست نظرش را تغییر دهد اما پذیرفته نشد. یهوه او را بالای کوه برد تا به ارض موعود بنگرد. موسی همان‌جا در ۱۲۰ سالگی مرد و توسط یهوه در مکانی نامعلوم دفن شد. بعد از مرگ موسی، جانشینش یوشع حمله به کنعان و فتح آن را رهبری کرد.


title: موسی

text: موجودیت تاریخی موسی قابل تأیید نیست و پژوهشگران او را شخصیتی افسانه‌ای محسوب می‌کنند؛ در یافته‌های باستان‌شناسی یا اسناد مصر باستان هیچ اثری از موسی یا افراد مرتبط با او دیده نشده‌است. برخی داستان‌های زندگی او دارای مضامین قصه‌های عامیانه هستند؛ به‌خصوص داستان تولدش که نمونه‌های مشابه آن در خاورمیانه باستان رایج بوده و به داستان تولد افراد دیگر، از خدایان مصری مثل حوروس گرفته تا پادشاهان بزرگ مثل سارگن یا کوروش، شبیه است. موسی در ادیان ابراهیمی، ادبیات، هنر و سیاست شخصیت مورد توجهی بوده و هست. مسلمانان او را یکی از پیامبران الله می‌دانند. روایت قرآن از سرگذشت موسی تفاوت‌هایی با تورات دارد و بخش‌هایی از روایت قرآن از متون متاخر مثل آگادا وام گرفته شده‌است. از جمله تفاوت‌های قرآن با تورات این است که موسی برای دعوت فرعون به یکتاپرستی به مصر می‌رود. همچنین، برخی از داستان‌های قرآن دربارهٔ موسی، مثل سفر او برای دیدن محل تلاقی دو رود (مجمع‌البحرین)، در منابع قدیمی‌تر یافت نمی‌شوند.


title: موسی

text: دربارهٔ نام موسی در تورات این توضیح وجود دارد که وقتی دختر فرعون موسی را از آب بیرون کشید (מְשִׁיתִֽהוּ، مشیتیهو)، او را «موسی» (מֹשֶׁה، موشه) نام نهاد. بدین ترتیب، نویسندگان تورات به صورت ظاهری این اسم را به ریشه משׁה (مشه) به معنای «بیرون‌کشیدن» مرتبط کرده‌اند؛ این تفسیری عامیانه و متاخر است و بیشتر تاریخ‌پژوهان اعتقاد دارند «موسی» نامی مصری است. ظاهراً نام موسی از ریشه «مسی» به معنای «فرزند» یا مرتبط با فعل «متولد شدن» و احتمالاً مخفف نامی است که به خدایان اشاره داشته؛ دیگر نمونه‌های مشابه این نام را می‌توان در اسامی مصری توتمس («فرزند تحوت») و رامسس («فرزند رع») دید اما در «موسی» نام آن خدا حذف شده‌است.


title: موسی

text: داستان زندگی موسی در کتب دوم تا پنجم تنخ روایت شده‌است. نگارش این چهار کتاب، به نام‌های خروج، لاویان، اعداد و تثنیه که در کنار سفر پیدایش به تورات یا اسفار پنج‌گانه موسوم هستند، به خود موسی منسوب است. با این حال، در نظر محققان امروزی این ادعا صحیح نیست و نویسندگان متعددی در تهیه و شکل‌گیری تورات نقش داشته‌اند. همچنین کتاب مقدس زمان خروج بنی‌اسرائیل از مصر را حدود ۱۴۴۰ قبل از میلاد اعلام کرده، اما تهیه نسخه مکتوب نهایی و فعلی تورات حدوداً تا قرن چهارم قبل از میلاد زمان برده‌است. هیچ منبع دیگری به موسی و خروج اسرائیلیان از مصر اشاره نکرده و تمام مطالبی که در این مورد موجود است، به منابع یهودی تعلق دارد.


title: موسی

text: دربارهٔ منابعی که توسط نویسندگان تورات در تنظیم متن فعلی آن مورد استفاده قرار گرفته، فرضیات گوناگونی ارائه شده‌است. مورد قبول‌ترین میان این فرضیات، به «فرضیه مستند» معروف است. مطابق این فرضیه، چهار منبع عمده در شکل‌گیری تورات نقش داشته‌اند؛ محققان این چهار منبع را «منبع یهوه‌ای» (به اختصار منبع جی)، «منبع الوهیمی» (به اختصار منبع ای)، «منبع روحانی» (به اختصار منبع پی) و «تاریخ تثنوی» (به اختصار منبع دی) لقب داده‌اند. این منابع مربوط به دوره‌های مختلفی هستند اما روی هم رفته محققان هر چهار منبع را متعلق به نیمه اول هزاره نخست قبل از میلاد می‌دانند که توسط نویسندگان در میانه‌های همان هزاره با یکدیگر ترکیب شده‌اند. این منابع را می‌توان جدا از یکدیگر مطالعه کرد و هرکدام کم و بیش روایت کامل و مستقلی از داستان خروج و سرگذشت موسی ارائه می‌دهد. همچنین اختلاف نظر مهم دیگر این است که آیا خروج از مصر و سرگردانی در بیابان داستان‌های جداگانه‌ای بودند یا نه. اگر جداگانه بودند، داستان موسی در نسخه‌های قدیمی‌تر به کدام یکی از این قصه‌ها تعلق داشته یا اینکه اصلاً به به هیچ‌کدام مربوط نبوده‌است. نکته دیگر آن است که فتح کنعان نقطه اوج داستان خروج است، با این حال بخشی از تورات فعلی نیست.


title: موسی

text: در روایت ادعا شده بعد از مرگ یوسف و برادرانش، جمعیت فرزندان اسرائیل به اندازه‌ای زیاد شده بود که «بیش از حد قدرتمند شدند و سرزمین از آنان پر شده بود.» در آن زمان، پادشاهی بر مصر حکومت می‌کرد که «یوسف را نمی‌شناخت» و از جمعیت زیاد اسرائیلیان و عدم وفاداری احتمالی آنان بیمناک بود. نتیجتاً، به بردگی کشاندشان و با اجبار به کارهای دشوار نظیر ساخت شهرهای پیتوم و رامسس زندگی را بر آنان سخت کرد. اما کار طاقت‌فرسا باعث شد بنی‌اسرائیل بیشتر و زورمندتر شوند و به همین دلیل، فرعون دستور داد تمام نوزادان ذکور عبرانی را به نیل افکنند. در این زمان است که قصه تولد موسی روایت می‌شود.


title: موسی

text: موسی پسر عمرام و یوکابد بود؛ هر دو از طایفه لاویان بودند و عمرام برادرزاده یوکابد بود. او خواهری بزرگ‌تر به نام میریام و برادری بزرگ‌تر به نام هارون داشت. یوکابد بعد از تولد موسی، او را برای ۳ ماه از ترس فرعون پنهان نگه داشت و سپس، وی را در سبدی گذاشت و در نیزار کنار رود نهاد، در حالی که خواهر موسی او را از دور زیر نظر داشت. دختر فرعون که در حال حمام کردن بود، او را دید و دستور داد از آب بیرونش آورند. گریه‌های موسی دل او را به رحم آورد و تصمیم گرفت نوزاد عبرانی را نزد خود نگاه دارد. مطابق پیشنهاد خواهر موسی، دختر فرعون موسی را به زنی عبرانی که همان مادر موسی بود، سپرد تا به او شیر دهد. زمانی که طفل رشد کرد، او را نزد دختر فرعون بازگرداندند. نام موسی را همو بر روی کودک گذاشت. بدین ترتیب، موسی چون شاهزاده‌ای در قصر فرعون رشد کرد.


title: موسی

text: موسی به عنوان یک مصری رشد کرد اما تبار عبرانی خود را از یاد نبرد. چون به جوانی رسید، از قصر بیرون می‌رفت و رنج عبرانیان را نظاره می‌کرد. زمانی که دید یک مصری مشغول ضرب و شتم یک عبرانی است، آن مصری را کشت و برای اینکه جنازه‌اش پیدا نشود، او را در شن‌ها دفن کرد. روز بعد، دو عبرانی را مشغول جدال یافت و تلاش کرد میان ایشان میانجی‌گری کند، اما فرد مهاجم به او گفت «چه کسی تو را میان ما حاکم کرده؟ آیا می‌خواهی مرا نیز مانند آن مصری بکشی؟» موسی بدان نتیجه رسید که خبر قتل آن مصری پخش شده‌است و برای فرار از خشم فرعون، به مدین گریخت.


title: موسی

text: در مدین، موسی دوباره به دفاع از مظلومان برمی‌خیزد؛ زمانی که دختران کاهن مدین تلاش کردند از چاهی برای سیراب کردن گله پدرشان آب بردارند و چوپانان اطراف مانعشان شدند، موسی به یاری آن دختران رفت و در آب دادن به گله کمک کرد. نتیجتاً، موسی در خانه کاهن ساکن شد و یکی از دختران او، صفورا، را به زنی گرفت. صفورا دو پسر به نام‌های جرشون و العاذار زایید. این قسمت از تورات با استفاده از مطالب دو منبع مختلف تشکیل شده، زیرا پدرزن موسی با دو نام متفاوت رعوئیل (در ۲:۱۸) و یترون (در ۳:۱) خطاب شده‌است. در این نقطه از روایت همچنین به مرگ پادشاه مصر اشاره شده که در واقع صحنه را برای بازگشت موسی به مصر آماده می‌کند.


title: موسی

text: در ادامه روایت، زمانی که موسی برای چراندن گله پدرزن خود به حوریب، کوه یهوه، رفته بود، بوته‌ای را دید که مشتعل است اما آتش نمی‌گیرد. زمانی که موسی به بوته نزدیک شد، خدایی از میان بوته او را ندا داد، اما موسی نام آن خدا را نمی‌دانست. خدا به موسی می‌گوید من رنج مردم خودم، اسرائیل، را در مصر دیدم و پائین آمده‌ام تا آن‌ها را نجات دهم. تو باید به نزد فرعون بروی و ملت من را خلاصی بخشی تا در این کوه مرا عبادت کنند. موسی تمایلی به انجام این کار نداشت و چهار بهانه مختلف پیش می‌کشد؛ توانایی‌اش را در خود نمی‌بیند، نام آن خدا را نمی‌داند، تردید دارد که بنی‌اسرائیل از او اطاعت خواهند کرد و صدای خود را مناسب این کار نمی‌یابد. یهوه صبورانه به هر چهار مورد پاسخ می‌دهد: در مصر با او خواهد بود، زمانی که اسرائیلیان مصر را ترک کنند در این کوه او را عبادت خواهند کرد، نام آن خدا «هستم آنکه هستم» است و همو به موسی قدرت سخن گفتن خواهد داد. این بخش از داستان از منبع الوهیمی وارد تورات شده و بسیار مهم است؛ این اولین باری است که نویسنده منبع الوهیمی به موسی اشاره می‌کند. در واقع، این منبع داستان تولد موسی در مصر و قتل مرد مصری را روایت نکرده و داستان او از مدین آغاز می‌شود؛ به بیان ساده‌تر، اگر منبع الوهیمی به صورت جداگانه از سایر منابع خوانده شود، چنین به نظر می‌رسد که موسی یکی از اهالی مدین (و نه یکی از بنی‌اسرائیل) است. نویسنده منبع الوهیمی در کل تأکید زیادی بر مدین دارد و حتی برخلاف سه منبع دیگر، نسل مدینی‌ها را به ابراهیم رسانده‌است. دو کتیبه مصری از قرن ۱۵ پیش از میلاد یهوه را خدای شاسوها معرفی کرده‌اند که حدوداً در مدین و ادوم ساکن بوده‌اند و حوریب (کوه یهوه) نیز در مدین واقع است؛ بدین ترتیب، ممکن است یهوه در اصل خدای مدین بوده باشد. ریچارد فرایدمن در دفاع از این نظریه می‌گوید منظور متن از نامناسب بودن صدای موسی، در واقع این است که او (که مطابق این فرضیه اهل مدین است) زبان عبری نمی‌داند. آیه ۳:۲ که گفته یهوه از طریق یک فرشته یا پیامبر با موسی صحبت کرد را احتمالاً بعدا به متن اضافه کرده‌اند زیرا باقی بخش‌های قصه گفتگو را مستقیم نشان داده‌است. خدایی که با موسی صحبت می‌کند در این بخش از متن الوهیم و یهوه نامیده شده که این دو نام متفاوت هم نمایان‌گر آن است که این قسمت از تورات با استفاده از دو منبع نوشته شده‌است. دغدغه اصلی یهوه مشکلات ملت خودش در مصر است، اما الوهیم بیشتر بر گناهان مصریان تمرکز دارد. از اینجا به بعد همه منابع متنی خدای اسرائیل را یهوه نامیده‌اند.


title: موسی

text: موسی موظف شد به همراه بزرگان بنی‌اسرائیل، از فرعون تقاضا کند که ۳ روز به بیابان روند تا به خدای اسرائیل قربانی تقدیم کنند، خواسته‌ای که می‌دانند رد خواهد شد. یهوه همچنین به موسی گفت در زمان خروج جواهرات مصریان را غارت کنند. او به موسی سه نشانه داد تا بنی‌اسرائیل را قانع کند: عصا به مار و از مار به عصا تبدیل شد، دست موسی به بیماری پوستی دچار و دوباره درمان شد و به عنوان نشانه آخر، هر گاه موسی آب رودخانه را به روی خشکی بریزد، به خون تبدیل خواهد شد. موسی باز هم پیشنهاد خدا را رد می‌کند که باعث عصبانی‌شدن او می‌شود. در نتیجه، به موسی می‌گوید برادرش هارون نقش سخنگوی او را ایفا خواهد کرد. همچنین از او خواست عصا را با خود ببرد تا بنی‌اسرائیل را قانع کند و زمانی که به فرعون رسید، از جانب خدا به او بگوید اسرائیل پسر نخست‌زاده من است، اگر او را رها نکنی، پسر نخست‌زاده تو را می‌کشم. پس موسی همسر و پسرانش را سوار خر کرد و راه مصر در پیش گرفت. در مسیر مصر، خدا تلاش می‌کند موسی را بکشد اما صفورا با سنگی تیز پسرشان را ختنه می‌کند و پوست آن را به پا (آلت تناسلی؟) او (موسی یا خدا) می‌زند و می‌گوید «تو مرا [به سبب ختنه] شوهرِ خون هستی!» و به همین دلیل خدا او را رها می‌کند. این بخش خیلی مبهم و احتمالاً خلاصه‌ای از داستانی کامل‌تر است. به‌طور دقیق مشخص نیست حمله با چه انگیزه‌ای انجام شده؛ خون ختنه به‌طور کلی در سفر خروج از انسان‌ها در برابر قدرت مخرب الهی محافظت می‌کند. به گفته والتر بلتس، رسم قربانی‌شدن پسر اول به درگاه یهوه در پشت این داستان نهان است. بلتس می‌گوید ضمیرهای «او» که در متن به کار رفته، به موسی اشاره ندارد و از بخش قبلی (بحث دربارهٔ پسران نخست‌زاده یهوه و فرعون) مشخص است که منظور پسر نخست‌زاده موسی است و یهوه (که خدای زاد و ولد بوده) تلاش داشته مطابق رسم قربانی، بچه را مال خود کند. ختنه‌شدن پسر و لمس‌شدن آلت جنسی یهوه توسط صفورا با پوست او، تنها زمانی با عقل جور در می‌آید که صفورا عبارت «تو مرا شوهر خون هستی!» (که در زمان ازدواج گفته می‌شده) را به زبان می‌آورد؛ بدین ترتیب، او فرزند موسی را به عقد یهوه درمی‌آورد (او را به فرزندی یهوه می‌دهد). به جای اینکه پسر را کاملاً قربانی کنند، تنها بخشی از آلت جنسی او قربانی می‌شود. در آغاز، پسران کوچک را به درگاه الهه‌های فنیقی و کرتی قربانی می‌کردند و قبل از انجام عمل قربانی، راهبه برای عقد ازدواج مقدس، با آن‌ها رابطه جنسی برقرار می‌کرده و این داستان در تورات هم از همان نوع است.


title: موسی

text: چون به مصر رسیدند، هارون آنچه خدا به موسی گفته بود را به بنی‌اسرائیل بازگو کرد و ایشان از آمدن منجی شادمان شدند. سپس موسی و هارون نزد فرعون رفتند و به او گفتند: «یهوه خدای اسرائیل به تو می‌گوید: ملت مرا رها کن تا در صحرا برای من قربانی کنند.» فرعون نپذیرفت و پاسخ داد «یهوه چه کسی است که من گفته‌اش را بشنوم و اسرائیل را آزاد کنم؟» سپس دستور داد تا کار را برای بنی‌اسرائیل سخت‌تر کنند. بدین ترتیب، بنی‌اسرائیل از موسی ناامید شدند و موسی خود نیز دلسرد شد. سخت‌تر شدن شرایط بنی‌اسرائیل در واقع توجیهی برای بلایایی است که یهوه در ادامه بر مصریان نازل می‌کند. در ادامه روایت، یهوه برای دومین نام خودش را به موسی می‌گوید؛ این بخش از منبع روحانی است (مرتبه قبلی از منبع الوهیمی بود) و به همین دلیل این اتفاق دو بار در تورات روایت شده‌است. خدای موسی به او می‌گوید: «من یهوه هستم. به ابراهیم و اسحاق و یعقوب ظاهر شدم اما خود را به ایشان به نام ال شدای (، اشاره به محل زندگی این خدا) معرفی کردم و آن‌ها مرا به نامم، یهوه، نشناختند.» سپس از موسی تقاضا می‌کند که نزد پادشاه رود و وعده می‌دهد که با سخت کردن دل فرعون و نمایان کردن نشانه‌هایی در سرزمین مصر ملت خود بنی‌اسرائیل را نجات دهد. مجموعه‌ای از بلاها بر مصر نازل می‌شود تا بدین شیوه، فرعون بپذیرد که ملت خدای اسرائیل را آزاد کند تا در صحرا او را عبادت کنند. در اثر بلاها، فرعون پذیرفت بنی‌اسرائیل برای عبادت به صحرا بروند، به شرط آن‌که «زیاد دور نروید و برای من هم دعا کنید.» با موافقت فرعون، خدا بلاها را از او و مصر دور کرد اما فرعون که خلاصی از بلاها را دید، نظر خود را تغییر داد و اسرائیلیان را آزاد نکرد. نهایتاً بعد از اینکه خدا پسران ارشد همه خانواده‌های مصری را کشت، فرعون راضی شد و بنی‌اسرائیل بعد از پسح، در روز ۱۵ از ماه اول، مصر را ترک کردند.


title: موسی

text: هنوز اسرائیلیان راه زیادی را طی نکرده بودند که نظر فرعون دوباره تغییر کرد؛ او با سرعت زیادی سپاهیان خود را بسیج کرد و به دنبال بنی‌اسرائیل به راه افتاد تا بندگانش را دوباره در بند کند. تعقیب و گریز ادامه پیدا کرد تا جایی که اسرائیلیان میان دریای قلزم (יַם-סוּף در عبری) و لشکر فرعون گیر افتادند. بنی‌اسرائیل به موسی شکایت بردند که باعث مرگ آن‌ها خواهد شد اما موسی از ایشان خواست تا نترسند زیرا خدا برای آن‌ها مبارزه خواهد کرد و فقط کافی است منتظر بمانند. خدا به موسی گفت از مردمش بخواهد که به جلو حرکت کند و خود نیز چوب‌دستی را بر فراز دریا دراز کند تا یهوه باری دیگر برتری خود بر فرعون را نشان دهد. فرشته خدا که اسرائیلیان را تعقیب می‌کرد، ابرهایی از آتش میان بنی‌اسرائیل و ارتش مصریان قرار داد تا در شب به یکدیگر نزدیک نشوند. موسی چوب‌دستی را دراز کرد و یهوه در طول شب با «باد شرقی» دریا را شکافت و دریا به زمینی خشک تبدیل شد. آن‌گاه اسرائیلیان در حالی که دریا برایشان چون دیواری بود، از آن گذر کردند و مصریان که به دنبال آنان بودند، غرق شدند. بعد از گذر از دریا موسی و بنی‌اسرائیل در ستایش از یهوه سرود خواندند و زنان رقصیدند. ماجرای شکافته شدن دریا از سه منبع مختلف (منبع حماسی قدیمی، منبع یهوه‌ای و منبع روحانی) تشکیل شده‌است. منبع روحانی شکافتن دریا را به موسی («موسی چوب‌دستی را دراز کرد…») و منبع یهوه‌ای آن را به یهوه («یهوه در طول شب با باد شرقی دریا را شکافت…») منسوب کرده‌است.


title: موسی

text: بعد از خروج از مصر، موسی اسرائیلیان را به سمت بیابان هدایت کرد تا با یهوه ملاقات کنند. آنان راه کوه سینا در پیش گرفتند تا آنجا با او عهد ببندند. بنی‌اسرائیل در راه با چندین بلا و سختی مواجه شدند. در ماره، آب قابل نوشیدن نبود و موسی آن را تبدیل به آب شیرین کرد. در ادامه راه آنان با کمبود غذا مواجه شدند و دوباره به موسی شکایت بردند. نتیجتاً، یهوه نوعی نان بهشتی بر ایشان باراند. بار دیگر دچار کمبود آب شدند که موسی سنگ را شکافت و از آن آب بیرون آمد. در رفیدیم، عمالیقیان به اسرائیلیان حمله کردند. یوشع به جنگ آنان رفت تا موسی فرصت لازم برای بالا رفتن از کوه را داشته باشد. در بالای کوه، هر گاه موسی عصا را بالا می‌گرفت اسرائیلیان و هر گاه دستش خسته می‌شد عمالیقیان پیروز می‌شدند. پس موسی را بر سنگی نشاندند و هارون و حور دست‌هایش را بالا گرفتند و اسرائیل پیروز شد. در ادامه یترون به دیدار بنی‌اسرائیل آمد. او که خود کاهن مدین بود، اعتراف کرد که یهوه از دیگر خدایان بزرگ‌تر است.


title: موسی

text: اسرائیلیان سه ماه بعد از خروج از مصر، در کوه سینا با یهوه دیدار کردند. در آغاز دیدار، یهوه تنها با موسی صحبت کرد و به او اطلاع داد که اگر اسرائیل از عهد من پیروی کند، ملت مقدس من خواهد بود. موسی نزد اعضای ارشد بنی‌اسرائیل رفت و آنچه یهوه به او گفته بود را به ایشان بازگفت. بنی‌اسرائیل در پاسخ موسی موافقت خود با عهد یهوه را ابراز کردند. سپس موسی نزد خدا رفت و به او اطلاع داد که در ملاقاتش با آنان چه گذشته‌است. در ادامه، خدا به موسی گفت «حال در ابری تیره نزد شما خواهم آمد.» این بخش از مطلب به منبع الوهیمی تعلق دارد که در آن، موسی نقش واسطه میان اسرائیل و خدایشان را دارد. بنی‌اسرائیل نمی‌توانستند خدا را ببینند پس او در ابری آمد تا آن‌ها حضورش را حس کنند. ادامه متن که با قسمت قبلی در تضاد است، به منبع یهوه‌ای تعلق دارد و به گفته این بخش از تورات، بنی‌اسرائیل در واقع می‌توانند خدا را شخصاً ملاقات کنند؛ البته فقط مردها، زیرا یکی از دستورالعمل‌های ملاقات با خدا این بود که تا آن زمان «با زنان آمیزش نکنید.» جایگاه درجه دوم زنان در جامعه اسرائیل باستان به خوبی در این قسمت مشهود است.


title: موسی

text: در روز سوم، رعد و برق ایجاد شد و یهوه در آتش بر کوه سینا فرود آمد و همه جا را دود فرار گرفت. صدای ترومپت زیاد شد و موسی شروع به صحبت کرد و الوهیم پاسخ داد. یهوه موسی را به بالای کوه خواند و او خود را به آنجا رساند. نحوه ورود یهوه نشان می‌دهد که او اینجا چون خدای طوفان به تصویر کشیده شده‌است. بعل، خدای کنعانی، نیز با این پدیده‌ها مرتبط دانسته می‌شد. در بالای کوه، یهوه نحوه ورود به کوه مقدس را به موسی آموخت و او نزد بنی‌اسرائیل بازگشت. در ادامه یهوه ده فرمان خود را به بنی‌اسرائیل گفت تا اساس رابطه اسرائیل با یهوه باشد. بنی‌اسرائیل از صحبت‌های او وحشت‌زده شدند و موسی به ایشان پاسخ داد که نترسید زیرا یهوه در حال آزمودن شماست. مخاطب یهوه در زمان شرح ده فرمان، دوم شخص مفرد مذکر است. یکی از فرمان‌ها این است که «خدایانی دیگر جز من نباید داشته باشید.» مشخص است که در این قسمت موجودیت خدایان دیگر به رسمیت شناخته شده‌است.


title: موسی

text: در ادامه عهد بنی‌اسرائیل و یهوه به صورت نمادین تأیید شد. او موسی، هارون، ناداب، ابیهو و هفتاد نفر دیگر را نزد خود خواند. موسی به یهوه نزدیک شد و باقی از دور عبادت کردند. تا اینجا ظاهراً مطلب به منبع الوهیمی تعلق دارد. در ادامه موسی و دیگر دعوت‌شدگان با خدا غذا خوردند تا به عهد خود رسمیت بخشند. در ۳۳:۱۱ موسی و خدا «چهره به چهره، چون دو دوست» با هم سخن گفتند. ۳۰:۲۰ می‌گوید «نمی‌توانی چهره مرا ببینی زیرا زنده نمی‌مانی.» در ۲۴:۹ تا ۱۱، بسیاری چهره خدا را می‌بینند و هیچ‌کدام نمی‌میرند. بعد از مراسم تأیید عهد، خدا موسی را به بالای کوه فراخواند تا متن قانون را که بر سنگ حک شده بود، به او بدهد. موسی به همراه یوشع رفت و رهبری بنی‌اسرائیل در غیاب خود را به هارون و حور سپرد. بعد از رفتن موسی، ابری کوه را پوشاند. نوشتن قانون بر سنگ، امری رایجی در خاورمیانه باستان بوده‌است. در مجموع، موسی بارها در طول متن از کوه بالا می‌رود و پایین می‌آید. این نشان‌دهنده ترکیب سنت‌های روایی مختلفی است که همگی را در نسخه مکتوب نهایی تورات حفظ کرده‌اند.


title: موسی

text: مدت زمان حضور موسی در کوه از انتظار بنی‌اسرائیل طولانی‌تر شد؛ نتیجتاً، آنان که تصور کردند موسی و نیز ارتباطشان با آن خدا را از دست داده‌اند، نزد هارون رفتند و از او خواستند که جایگزینی پیدا کند. هارون طلاهای اسرائیلیان را گرفت و با استفاده از آن‌ها، گوساله‌ای طلایی ساخت. هارون سپس برای آن قربانگاهی ساخت و گفت «فردا عید یهوه‌است.» در کنعان، ال، خدای بزرگ آن‌ها، «گاو نر» نامیده می‌شد و بعل، یک خدای کنعانی دیگر، نیز بر گاوی سوار بود. در نتیجه، گاو تخت بعل بود. اینجا نیز احتمالاً گوساله قرار بود تخت یهوه باشد. به هر روی، خدا چنان برداشت کرد که اسرائیلیان عهد او را شکسته‌اند؛ او شدیداً عصبانی شد و تصمیم گرفت اسرائیل را نابود و با استفاده از موسی، ملت جدیدی برای خودش ایجاد کند. با این حال، موسی او را آرام کرد و گفت «نظرت را تغییر بده و بر مردم خودت فاجعه نازل نکن.» خدا پذیرفت و تهدیدش را پس گرفت.


title: موسی

text: موسی که به پایین کوه بازگشت، با دیدن بت‌پرستی بنی‌اسرائیل، عصبانی شد و لوح‌های سنگی قوانین را شکست که همچنین به صورت نمادین شکسته‌شدن عهد را می‌رساند. هارون سرزنش شد و موسی سپس گفت: «هرکس به خدا وفادار است، نزد من آید. هر کدام از شما برادر، دوست و همسایه خودش را بکشد.» لاویان چنین کردند و سه هزار نفر کشته شدند. موسی گفت: «شما به بهای پسران و برادرانتان خود را امروز وقف یهوه کردید.» این بخش که ریشه در منبع الوهیمی دارد، وفاداری لاویان به یهوه را نشان می‌دهد. نویسنده این منبع خود از طایفه لاویان بود. دلیل انتقاد شدید او از هارون احتمالاً این است که او به خاطر انحصار روحانیت اورشلیم در نسل هارون، نمی‌توانسته وارد این صنف شود. به هر روی، در اثر این اتفاق، یهوه تصمیم گرفت بنی‌اسرائیل را در ادامه سفر به ارض موعود همراهی نکند، زیرا «شما قوم سرکشی هستید و من میان شما نخواهم آمد تا مبادا تو را نابود کنم.» موسی از خدا خواست که نظرش را تغییر دهد که او باز هم پذیرفت. موسی دوباره به بالای کوه رفت تا لوح جدیدی (زیرا قبلی‌ها را شکسته بود) دریافت کند. قوانین روایت شده در این نقطه، با روایت قبلی تفاوت‌هایی دارد.


title: موسی

text: ادامه داستان در اسفار لاویان، اعداد و تثنیه روایت شده‌است. تقریباً تمام سفر لاویان به گفتگوهای یهوه و موسی اختصاص داده شده‌است. در باب ۸ لاویان، موسی هارون و پسرانش را به روحانیت منصوب می‌کند. ادامه حرکت بنی‌اسرائیل به سوی ارض موعود، در سفر اعداد یافت می‌شود. در آغاز این کتاب، اردوگاه اسرائیلیان از نو سازماندهی می‌شود و میریام به دلیل انتقاد از موسی، به جذام دچار می‌شود. موسی برای بررسی شرایط حمله به ارض موعود، ۱۲ جاسوس به آنجا فرستاد. ایشان سرزمین را غیرقابل فتح یافتند و در نتیجه، بنی‌اسرائیل حاضر نشدند در حمله شرکت کنند. خدا به موسی گفت: «تا کی قرار است اینان به من اهانت کنند؟» او دوباره تصمیم گرفت بنی‌اسرائیل را نابود کند و با استفاده از موسی ملت عظیم‌تری به وجود آورد. اما موسی به خدا گفت: «آنگاه دیگر اقوام خواهند گفت یهوه چون نتوانست بنی‌اسرائیل را به ارض موعود برساند، ایشان را هلاک کرد.» نتیجتاً، نظر خدا عوض شد و آنان را بخشید.


title: موسی

text: در باب ۱۶، قورح، داتان و ابیرام شورش کردند که دستگیر و اعدام شدند. بنی‌اسرائیل بار دیگر به حرکت ادامه دادند. در راه، اهل ادوم به آن‌ها اجازه عبور از سرزمینشان را ندادند و از مسیر دیگری رفتند. در باب ۲۵، برخی از اسرائیلیان با دختران خدایان موأب رابطه جنسی داشتند و به پرستش خدایانشان، از جمله بعل گرایش پیدا کردند. این خشم یهوه را سبب شد و در نتیجه، موسی به بزرگان اسرائیل دستور داد هر کسی که چنین کرده را بکشند. در ادامه، یکی از مردان اسرائیل با زنی از مدین مزدوج شد که یهوه به همین دلیل، بلایی بر اسرائیل نازل کرد. فینحاس، نوه هارون، نیزه‌ای برداشت و هر دو را با یک ضربه کشت؛ خشم خدا بر اسرائیل پایان گرفت و بلا — بعد از مرگ ۲۴ هزار نفر — از ایشان دور شد. یهوه در ستایش از فینحاس به موسی گفت: «تعصب او باعث شد من با غیرت خود بنی‌اسرائیل را هلاک ننمایم.» سپس از موسی خواست برای انتقام، به مدینی‌ها بتازد و آن‌ها را شکست دهد. پس موسی به قوم گفت خود را آماده سازند تا انتقام خدا را از مدین بگیرند. پس هزار نفر از هر سبط (مجموعا ۱۲ هزار نفر) بر مدینی‌ها تاختند؛ بنی‌اسرائیل همه مردان مدین را کشتند و زنان و کودکانشان را به اسیری گرفتند اما زمانی‌که نزد موسی بازگشتند، موسی بابت اینکه زنان را نکشتند، عصبانی شد و بر فرماندهان لشکر خشم گرفت. موسی دستور داد همه اطفال ذکور و همه زنانی که در گذشته رابطه جنسی داشته‌اند را بکشند اما به آن‌ها اجازه داد دختران باکره را برای خود نگه دارند.


title: موسی

text: سفر تثنیه، پنجمین و آخرین کتاب تورات، با بازگویی خلاصه‌ای از اتفاقات روی داده در بیابان توسط موسی در کرانه رود اردن آغاز می‌شود. در باب‌های ۵ تا ۱۱ موسی ده فرمان را تکرار می‌کند و از بنی‌اسرائیل می‌خواهد که از یهوه بترسند و او را دوست بدارند. باب‌های ۱۲ تا ۲۶ به توضیح احکام پرستش یهوه، قوانین خانوادگی و اجتماعی توسط موسی اختصاص داده شده‌است. موسی در باب‌های ۲۷ تا ۳۰ عهد را تازه و در باب ۳۱ یوشع را جانشین خود می‌کند. باب‌های ۳۲ و ۳۳ شعر هستند و سرانجام، مرگ موسی در باب ۳۴ فرامی‌رسد؛ او در دشت‌های موأب، مطلع شد که زندگی‌اش به پایان نزدیک می‌شود. یهوه او را از ورود به ارض موعود منع کرد و دعاهای موسی نیز بی‌نتیجه ماند. در نزدیکی مقصد، یهوه موسی را به بالای کوه فسجه برد تا ارض موعود را تماشا کند و همان‌جا در ۱۲۰ سالگی و پیش از ورود به ارض موعود مرد؛ جسد او توسط یهوه در جای نامعلومی دفن شد. در داستان نوح در سفر پیدایش (کتاب اول تورات)، خدایان با دختران آدمیان آمیزش می‌کنند و از ایشان نژاد جدیدی به نام نفیلیم به وجود می‌آید؛ یهوه به همین جهت الوهیت را در انسان‌ها محدود می‌کند تا نتوانند بیش از ۱۲۰ سال عمر کنند. به همین دلیل نویسنده می‌گوید موسی در ۱۲۰ سالگی — حداکثر طول عمر ممکن — مرد. سرگردانی در بیابان روی هم ۴۰ سال طول کشید و بعد از مرگ موسی، بنی‌اسرائیل به رهبری یوشع کنعان را فتح کردند.


title: موسی

text: تا قبل از عصر روشنگری و شکل‌گیری دیدگاه تاریخی انتقادی نسبت به کتاب مقدس، تصور می‌شد که شخص موسی تورات را نوشته‌است. در عصر روشنگری، انتساب تورات به موسی زیر سؤال رفت و در عوض، این عقیده رایج شد که چندین نویسنده در دوره‌ای بسیار متاخرتر آن را نوشته‌اند و وقایع زندگی موسی رنگ افسانه به خود گرفت. بعد از کشف حجم وسیعی از اسناد و آثار مصر باستان توسط باستان‌شناسان، امیدها برای یافتن شخصیت تاریخی موسی از نو زنده شد؛ با این وجود، بعد از ۱۵۰ سال تحقیقات مستمر، مشخص شد که در هیچ‌کدام از اسناد مصری به موسی و داستان خروج بنی‌اسرائیل اشاره‌ای نشده‌است. اطلاعات موجود در تورات هم در یافتن ارتباط میان دوره موسی و یکی از ادوار تاریخ مصر باستان هیچ کمکی نمی‌کند زیرا شباهتی به تاریخ مصر ندارد. تورات حتی نتوانسته نام هیچ‌کدام از فراعنه‌ای که در داستان حضور دارند را مشخص کند. برخی از عناصر داستان مثل شکافته‌شدن دریا معجزه‌آسا هستند و ارائه توضیحی منطقی برای آن‌ها ممکن نیست.


title: موسی

text: داستان نجات نوزادی که در رودخانه رها شده و در بزرگی به شهرت و عظمت می‌رسد، مضمونی رایج در افسانه‌های باستانی خاورمیانه است. این شباهت به خصوص در مقایسه با داستان تولد سارگن بزرگ، پادشاه اکد، قابل تشخیص است. در آن داستان، مادر سارگن که با وجود کاهنگی حامله شده بود، او را در سبدی در فرات رها می‌کند و باغبانی او را نجات می‌دهد. در چنین داستان‌هایی معمولاً کودک از قدرت حاکمی ظالم گریزان است، تحت تربیت همان حاکم رشد پیدا می‌کند و نهایتاً او را به زیر می‌کشد. داستان تولد کوروش بزرگ نیز همین مضامین را دارد. در داستانی دیگر، زمانی که خدای مصری حوروس نوزاد بود، مادرش او را در نیزارها قرار داد تا از دید ست، خدای طوفان و بیابان، پنهان بماند. با این حال، داستان پرورش موسی نزد مصریان به اندازه قصه تولدش کلیشه‌ای نیست؛ به خصوص که موسی و دیگر لاویان احتمالاً نام‌های مصری دارند و در طول روایت (مانند داستان گوساله طلایی) در یک سو قرار می‌گیرند. هر چند مصری بودن این اسامی می‌تواند یکی از تأثیرات حکومت مصریان بر کنعان هم باشد.


title: موسی

text: به‌طور کلی، داستان‌های حضور بنی‌اسرائیل در مصر، سرگردانی در بیابان و ورود به ارض موعود (از باب ۳۷ سفر پیدایش تا کتاب یوشع) همگی نحوه شکل‌گیری قوم اسرائیل را روایت می‌کنند؛ با این وجود، از دهه ۱۹۷۰ میلادی پژوهشگران به این نتیجه رسیدند که اسرائیل به عنوان یک قوم واحد و در عصر برنز به وجود نیامده‌است. این موضوع منجر شد صحت تاریخی بخش‌های بزرگی از این داستان‌ها رد شود. تورات زمان خروج از مصر را ۴۸۰ سال قبل از ساخته‌شدن معبد سلیمان (۹۶۰ قبل از میلاد) دانسته‌است و در نتیجه، باید در ۱۴۴۰ قبل از میلاد اتفاق افتاده باشد. در آن زمان توتمس سوم فرعون مصر بود و مصادف است با اوج سلطه مصریان بر کنعان؛ در نظر محققان، آن دوره، زمان مناسبی برای خروجی در چنین مقیاس نبوده و این تاریخ درست نیست. به علاوه، اسرائیلیان باستان هر نسل را ۴۰ سال محسوب می‌کردند و ۴۸۰ سال در واقع به معنای «۱۲ نسل» است. در متن به دو شهر مصری پیتوم و رامسس اشاره شده‌است. رامسس باید همان پیرامسس، پایتخت رامسس دوم (۱۲۷۹–۱۲۱۳ قبل از میلاد)، فرعونی از سلسله نوزدهم، باشد اما این شهر را تا قرن‌ها بعد «رامسس» خطاب نمی‌کردند. پیتوم نیز تا اواخر قرن هفتم قبل از میلاد ساخته نشده بود. تورات می‌گوید ۶۰۰٬۰۰۰ مرد اسرائیلی در این اتفاقات دخیل بوده‌اند که عددی ساختگی است چون صحرای سینا هرگز منابع کافی برای زندگی ۶۰۳٬۵۵۰ مرد (سفر اعداد، ۱:۴۶) و خانواده‌هایشان (حدود ۲٫۵ تا ۳ میلیون نفر) را نداشته‌است.


title: موسی

text: برخی از جمله زیگموند فروید تلاش کرده‌اند میان خدای آخناتون و خدای موسی ارتباط برقرار کنند. این فرضیه هیچ ارزش تاریخی ندارد. کسانی که ده فرمان را اثر موسی می‌دانند، او را مؤسس یکتاپرستی محسوب می‌کنند زیرا دو قانون اول مربوط به پرستش یهوه و ممنوعیت ساخت بت برای اوست. با این وجود، خیلی بعید است این قوانین قدیمی‌تر از قرن هفتم قبل از میلاد باشند زیرا باستان‌شناسان کتیبه‌ای از قرن هشتم قبل از میلاد یافته‌اند که در آن یهوه در کنار اشیره، ایزدبانویی که همسر اوست، پرستیده شده‌است. اساساً یهودیان تا قبل از دوره تبعید به بابل در قرن ششم قبل از میلاد (هشت قرن بعد از آخناتون) یکتاپرست نبوده‌اند. فرضیه دیگر آن است که موسی زمانی که در مدین بود توسط پدرزنش با یهوه آشنا شد و مدرک این فرضیه، کتیبه‌ای مصری است که در آن یهوه خدای مناطق جنوبی ادوم نامیده شده‌است. با این وجود، فرار موسی به مدین دارای مضامین قصه‌های عامیانه است و در یافتن ریشه‌های دین پرستش یهوه کمکی نمی‌کند. در مجموع، به نظر نمی‌رسد یهوه خدایی کنعانی بوده باشد.


title: موسی

text: قوانینی که یهوه برای اسرائیلیان تعیین کرد بر روی لوح‌های سنگی حک شده بود. حک قانون بر روی سنگ امری رایج در شهرهای خاورمیانه باستان بوده‌است و باستان‌شناسان حداقل هفت لوح را بازیابی کرده‌اند. قدیمی‌ترین اثر کشف شده لوحی سومری از ۲٬۲۰۰ سال قبل از میلاد و معروف‌ترین قانون حمورابی، از حمورابی پادشاه بابل در قرن ۱۸ قبل از میلاد، است. قوانینی که یهوه از طریق موسی به اسرائیلیان منتقل کرد باید در همین چارچوب قرار داده شود. از نظر محتوایی نیز موارد ذکر شده با یکدیگر نزدیکی دارند:


title: موسی

text: قدیمی‌ترین اشاره متون مصری به اسرائیل، کتیبه‌ای از ۱۲۰۷ قبل از میلاد است که موقعیت جغرافیایی آنان در کنعان یا اطراف آن را توصیف کرده اما در آن هیچ اشاره‌ای به خروج بنی‌اسرائیل از مصر نشده‌است. اسرائیل فینکلشتاین و نایل اشر سیلبرمن می‌گویند باستان‌شناسان حتی نتوانسته‌اند اثری از گروهی کوچک از بنی‌اسرائیل که در صحرای سینا زندگی می‌کردند، پیدا کنند: «نتیجه‌ای که به آن رسیدیم قابل تغییر به نظر نمی‌رسد – خروج از مصر در آن دوره و به شکلی که تورات توصیف کرده روی نداده‌است. تحقیقات مکرر در تمام منطقه حتی باعث نشده کوچک‌ترین مدرکی یافت شود.» برخلاف این روایت، باستان‌شناسی معاصر می‌گوید میان دوره زندگی کنعانی‌ها و بنی‌اسرائیل در این منطقه تداوم وجود داشته و بنی‌اسرائیل ریشه کنعانی داشته‌اند؛ هیچ اثری وجود ندارد که نشان دهد گروهی خارجی که از مصر آمده‌اند، در آغاز تاریخ اسرائیل در این منطقه زندگی می‌کرده‌اند. ریچارد فرایدمن با توجه به مصری بودن اسامی موسی و ۱۰ نفر دیگر از لاویان — در تنخ هیچ شخصیت دیگری نام مصری ندارد — نتیجه می‌گیرد لاویان (و نه بنی‌اسرائیل) تنها کسانی بودند که از مصر خروج کردند. او می‌گوید در نغمه دریا (که بعد از پیروزی یهوه بر مصر خوانده می‌شود و مطابق فرضیات، قدیمی‌ترین متن تورات است) به تعداد خروج‌کنندگان، گذر از دریایی شکافته‌شده و حتی کلمه اسرائیل اشاره نشده‌است. در این متن، تنها از «قوم» به عنوان نجات‌یافتگانِ یهوه نام برده شده و یهوه اینان را به سمت معبد و نه تمام ارض موعود رهبری می‌کند؛ و لاویان نیز بعداً روحانیون اسرائیل شدند. همچنین، در نغمه دبوره (که آن نیز ممکن است میان قدیمی‌ترین‌ها باشد) پیش از نبرد اسرائیل با گروهی کنعانی، به لاویان به عنوان یکی از اسباط اسرائیل اشاره نشده‌است.


title: موسی

text: سنت روایی که موسی را قانون‌گذار و قهرمان فرهنگی بنی‌اسرائیل می‌نمایاند را می‌توان به «تاریخ تثنوی» که در قرن هفتم قبل از میلاد در پادشاهی یهودا یا بعد از آن شکل گرفته، نسبت داد. موسی شاکله مرکزی مکتب تثنویه از ریشه‌های بنی‌اسرائیل را تشکیل می‌دهد. دیدگاه اصلی این است که تثنویه برپایه موادی استوار است که تاریخشان به زمان پادشاهی اسرائیل بر می‌گردد، لذا روایات کتاب مقدس برپایه سنتی است که تقریباً به قرن دهم، یا چهار قرن بعد از زندگی موسی بازمی‌گردد. در مقابل، مینیمالیست‌های کتاب مقدس مانند فیلیپ دیویس و نیلز پیتر لمچ، به سفر خروج به عنوان یک داستان تخیلی می‌نگرد که در زمان هخامنشیان یا حتی قبل‌تر و بدون هیچ اشاره‌ای به موسی تاریخی، ایجاد شده‌است.


title: موسی

text: بحث پیرامون تاریخچه خروج مدت‌هاست که بدون هیچ نتیجه قطعی، در حال ادامه است. برای مثال مان‌تو در داستانی تحریف شده که توسط یوسفوس فلاویوس بیان شده‌است، می‌گوید که موسی در اصل یک کشیش از دین خارج شده به نام یوزارسیف بود که جذام را در خارج از آواریس گسترش داد.


title: موسی

text: برخی پژوهش‌گران کتاب مقدس گمان می‌کنند، حتی اگر داستان‌های کتاب مقدس چیزی را که بیشتر شبیه یک فرایند تدریجی مهاجرت و پیروزی بوده، به شکل اتفاقی یک دفعه‌ای به تصویر بکشند، احتمالاً در زیر سنت خروج و سینا، هسته‌ای تاریخی بتوان یافت. بنابرین اصل «برده‌داری در مصر»، شرایط تاریخی کنترل امپریالیستی پادشاهی نوین مصر بر کنعان را بعد از فتوحات رامسس دوم بازتاب می‌کند، که تحت فشار مردمان دریا و فروپاشی عصر برنز به تدریج در طول قرن ۱۲ ام کاهش یافت؛ اسرائیل فینکلشتاین به ظهور شهرک‌ها در تپه مرکزی در حدود سال ۱۲۰۰ به عنوان اولین شهرک‌های اسرائیل اشاره می‌کند.


title: موسی

text: یک الگوی دوره‌ای از این شهرک‌های مرتفع، مربوط به فرهنگ اطراف، پیش‌نهاد می‌کند که کنعانیان امروزی، روش زندگی کشاورزی و عشایری را ترکیب کردند. زمانی که قوانین مصری با حمله مردمان دریا فروریختند، تپه مرکزی دیگر قادر به محافظت از جمعیت عظیم عشایر نبود، لذا آن‌ها از چادرنشینی به یک‌جانشینی روی آوردند.


title: موسی

text: اما فینکلشتاین بیان می‌کند، در کتابی که در همان زمان بسیاری از محققان «خروج» بدان اشاره می‌کردند، مصر در قله شکوه خود به سر می‌برد، و دارای مجموعه‌ای از قلعه‌ها برای محافظت از مرزها و ایستگاه‌های بازرسی به مسیر کنعان بود. این بدان معناست که خروج در مقیاس ذکر شده در تورات غیرممکن بوده‌است.


title: موسی

text: درحالی که داستان عمومی خروج و فتح سرزمین موعود ممکن است در وقایع تاریخی ریشه داشته باشد، نقش موسی به عنوان رهبر بنی‌اسرائیل در این وقایع قابل اثبات نیست. ویلیام دور با ریشه کنعانی بنی‌اسرائیل موافق است، ولی محتمل می‌شمارد که برخی مهاجران مصری به شکل موسی در ۱۲۵۰–۱۲۰۰ فرااردن را ترک کرده باشند.


title: موسی

text: مارتین نورث بیان می‌کند که دو گروه مختلف وقایع خروج و سینا را تجربه کرده‌اند، و هر یک از آن‌ها مستقل از دیگری، داستان خود را انتقال داده‌اند، او می‌نویسد، «داستان کتاب مقدس عبریانی از مصر به کنعان را دنبال می‌کند که از بافنده‌ای مشترک که زمینه‌ها و سنت‌هایی مختلف را پیرامون شخصیت موسی ایجاد می‌کند، ساخته شده‌است.»


title: موسی

text: «فرضیه کنیت» که در سال ۱۸۷۲ توسط کرنلیوس تیله مطرح شده‌است، فرض می‌کند که تصویر موسی بازتاب یک کشیش مدین از یهوه است، که دین او به وسیله کنیت، از کنعان جنوبی (ادوم، موأب، مدین) به اسرائیل گسترش یافته‌است. این ایده بر اساس یک سنت قدیمی (ذکر شده در کتاب داوران) است که بیان می‌کند پدر قانونی موسی یک کشیش از یهوه بود، که یادواره‌ای از ریشه مدین خدا را حفظ می‌کرد. درحالی که نقش کنیت در انتقال فرقه بسیار قابل قبول است، دیدگاه تیل دربارهٔ نقش تاریخی موسی در تحقیقات مدرن کمتر مورد حمایت قرار گرفته‌است.


title: موسی

text: ویلیام آلبرات دیدگاه مطلوب‌تری در مقابل دیدگاه مربوط به موسی دارد، اساس داستان‌های کتاب مقدس را پذیرفته، اما تأثیر قرن‌ها انتقال شفاهی و کتبی را شناسایی کرده‌است، که موجب به دست آوردن لایه‌های یک‌پارچگی می‌شود.


title: موسی

text: نوشته‌های غیرمقدس دربارهٔ یهودیان، با اشاره به نقش موسی، در ابتدا در آغاز عصر هلنیستی، دوره طلایی یونان در جهان باستان، از ۳۲۳ تا ۱۴۶ قبل از میلاد مسیح آشکار شد. سموئیل نوشته‌است که «یک ویژگی این ادبیات افتخار فراوان در چیزیست که مردم شرق در عموم برخی از گروه‌های میان آن‌ها را نگه می‌دارد.»


title: موسی

text: علاوه بر مورخان یهودی-رومی یا یهودی-هلنی مانند آرتاپانوس از اسکندریه، ایوپلموس، یوسفوس فلاویوس و فیلون اسکندرانی، برخی مورخان غیر یهودی شامل هکاتئوس از آبدرا (نقل شده ا زدیودور سیسیلی)، آلکساندر پولیهیستور، مان‌تو، آپیون، چارمون از اسکندریه، تاسیتوس و پورفیری، نیز به او اشاره کرده‌اند. میزان اعتبار این منابع به این بستگی دارد که منابع اولیه ناشناسند. همچنین در سایر متون مذهبی مانند میشنا (قرن دوم بعد از میلاد)، میدراش (۲۰۰ تا ۱۲۰۰ میلادی)، و قرآن (۶۱۰ تا ۶۵۳ میلادی) به موسی اشاره شده‌است.


title: موسی

text: تصویر یوزارسیف، در تاریخ‌نگاری هلنیستی، یک کشیش از دین برگشته مصری است که ارتشی از جذامیان را علیه فرعون فرماندهی می‌کند و در نهایت از مصر تبعید می‌شود، و نامش را به موسی تغییر می‌دهد.


title: موسی

text: اولین منبع موجود دربارهٔ موسی در نوشته‌های یونانی در تاریخ مصری به هکاتئوس از آبدرا (قرن چهارم پیش از میلاد) بازمی‌گردد. تمام توصیفات باقی‌مانده او دربارهٔ موسی دو منبع هستند که به وسیله دیودور سیسیلی نقل شده‌اند، که آرتور دروگ این‌گونه می‌نویسد، «او موسی را رهبری هوشیار و شجاع توصیف می‌کند که مصر را ترک کرد و یهودیه را برپا ساخت.» مطابق دست‌آوردهای فراوان توصیف شده توسط هکاتئوس، موسی چند شهر را پیدا کرد، یک معبد و آیین مذهبی بنا نهاد، و قوانینی را وضع نمود:


title: موسی

text: همچنین دروگ بیان کرد که این عبارت هکاتئوس مشابه گفته‌های متعاقب ایوپلموس بود.


title: موسی

text: تاریخ‌نگار یهودی آرتاپانوس از اسکندریه (قرن دومم پیش از میلاد) موسی را به عنوان قهرمانی فرهنگی و بیگانه با آیین فراعنه، به تصویر کشید. بر اساس گفته‌های جان بارکلی دین‌شناس، موسی آرتاپانوس، «سرنوشت یهودیان را رقم زد، و با شکوه شخصی، فرهنگی و نظامی خود، برای تمام مردم یهودی اعتبار کسب نمود.»


title: موسی

text: آرتاپانوس دربارهٔ این موضوع سخن می‌گوید که موسی به چه طریق به همراه هارون به مصر برمی گردد، و زندانی می‌شود، اما به‌طور معجزه‌آسایی به وسیله نام یهوه فرار می‌کند تا قومش را هدایت نماید. برای گواهی بر این عمل، راهی در معبد ایزیس ایجاد شده‌است که یادآور آن معجزه می‌باشد. او موسی را در سن ۸۰ سالگی این‌گونه توصیف می‌کند: «بلند قامت، سرخ روی، با موهای سفید بلند، و باوقار». اما برخی مورخان به «طبیعت دفاعی بیشتر کارهای آرتاپانوس» با جزئیات فراوان از کتاب مقدس، همانند ارجاع به شعیب اشاره دارند، شعیب غیر یهودی، دلاوری‌های موسی را در کمک به دخترانش تحسین می‌کند و تصمیم می‌گیرد موسی را به عنوان پسر خود معرفی نماید.


title: موسی

text: استرابون، یک مورخ، جغرافی‌دان و فیلسوف یونانی بود که در کتاب جغرافیای خود (۲۴ میلادی)، با جزئیات دربارهٔ موسی نوشت، که در واقع او یک مصری بود که از شرایط وطنش اظهار تاسف می‌کرد، و در نتیجه مورد توجه بسیاری قرار گرفت که به خدای او روی آوردند. استرابون برای مثال می‌نویسد، موسی با به تصویر کشیدن خدا به شکل انسان یا حیوان مخالفت می‌کرد، و اعتقاد داشت که خدا ریشه‌ای است که همه چیز را در بر می‌گیرد-خشکی و دریا:


title: موسی

text: در نوشته‌های استروبن دربارهٔ تاریخ یهودیت آن‌گونه که درک می‌کند، او مراحل متنوعی از توسعه را توصیف کرده‌است: از اولین مرحله، شامل موسی و وارثانش؛ تا آخرین مرحله که "قلعه اورشلیم به وسیله هاله‌ای از تقدیس احاطه شد." قدردانی‌های مثبت و روشن استرابون دربارهٔ شخصیت موسی، از مشفقانه‌ترین نوشته‌های باستانی است." تصویر او از موسی مشابه توصیفات هکاتئوس، مردی سرآمد در هوش و شجاعت معرفی شده‌است.


title: موسی

text: جان اسمن مصرشناس، به این نتیجه رسیده‌است که استرابون مورخی بوده‌است که به عنوان یک یکتاپرست به ساختار دین موسی نزدیک شده بود." او تشخیص داد که "که تنها یک منبع الهی وجود دارد و هیچ تصویری نمی‌تواند او را نمایش دهد… و تنها راه دست‌یابی به این خدا، زندگی با تقوی و عادلانه است."


title: موسی

text: مورخ رومی، تاسیتوس (۵۶–۱۲۰ میلادی) با اشاره به یکتاپرستی بودن دین یهودیت و بدون تصویری روشن، به موسی اشاره می‌کند. کار اصلی او، که در آن فلسفه یهودیت را توصیف می‌کند، کتاب تاریخ او (۱۰۰ میلادی) جایی است که، براساس گفته‌های مورفی، در نتیجه یکتاپرستی یهودیان، اسطوره پاگانیسم شکسته شد. تاسیتوس بیان می‌کند که با وجود نظرات متنوع موجود در آن عصر دربارهٔ قومیت یهودیان، تمام آن‌ها به‌طور مشترک موافقند که یک سفر خروج از مصر وجود داشت. بر اساس گفته‌های او، فرعون باکنرانف، که از طاعون رنج می‌برد، در پاسخ به یک الهام از سوی زئوس یهودیان را تبعید نمود.


title: موسی

text: مطابق گفته‌های او، موسی و یهودیان تنها ۶ روز در بیابان سرگردان بودند و در روز هفتم به سرزمین مقدس رسیدند.


title: موسی

text: هفتادگانی، نسخهٔ یونانی کتاب مقدس عبری، لنگینوس، نویسنده کتاب بزرگ نقد ادبی در عروج را تحت تأثیر قرار داد، البته نویسنده اصلی هنوز به‌طور قطع معلوم نیست. اما، اکثر محققان موافقند که نویسنده در عصر آگوستوس یا تیبریوس، اولین و دومین امپراتور روم زندگی می‌کرد.


title: موسی

text: نویسنده سفر پیدایش را به این شیوه نقل می‌کند، که طبیعت خدا را به روشی درخور بزرگی و خالص‌بودنش نمایان می‌سازد. اما او موسی را با نام مورد خطاب قرار نمی‌دهد، بلکه او را «قانون‌گذار یهودیان» می‌خواند. در کنار ذکر سیسرون، موسی تنها نویسنده غیر یونانی ذکر شده در این کار است، و او توصیف کرد که موسی را حتی از نویسندگان یونانی مانند هکاتئوس از اسکندریه و استریون که با احترام با او رفتار می‌کردند، بیشتر تحسین می‌نمود.


title: موسی

text: در سراسر کتاب آثار باستانی یهودیان اثر یوسفوس فلاویوس (۳۷ تا ۱۰۰ میلادی)، به موسی اشاره شده‌است. برای مثال کتاب هشت چ. چهار، هیکل سلیمان را توصیف می‌کند، و به عنوان اولین معبد شناخته می‌شود. در زمان تابوت عهد، در ابتدا وارد معبد تازه ساخت شد:


title: موسی

text: زمانی که سلیمان این کارها (سازه‌های بزرگ و زیبا) را به اتمام رساند، و دهش‌ها را در معبد جمع کرد، و همه این‌ها تنها در هفت سال، نشان‌دهنده ثروت و قدرت او می‌باشد… او همچنین برای حاکمان و بزرگان عبری نامه نوشت، و از همه آن‌ها دعوت کرد در اورشلیم گرد هم آیند، تا هم معبد ساخته شده را ببینند، و هم تابوت را در آن قرار دهند؛ و زمانی که این دعوت در همه جا گسترش یافت… جشن سایه‌بان‌ها نیز هم‌زمان با آن‌ها اتفاق افتاد. عبری‌ها این جشن را مقدس‌ترین و برترین جشن خود می‌دانستند؛ لذا آن‌ها تابوت و خیمه متعلق به موسی و تمام عروقی را که برای اعطا به قربانی برای خدا بودند، حمل نمودند، و در معبد قرار دادند… اکنون در این تابوت جز دو میز سنگی که از ده فرمان محافظت می‌کند، چیز دیگری وجود ندارد. ده فرمان گفته‌های خدا با موسی در کوه سینا است که روی آن میزها حکاکی شده‌است…


title: موسی

text: به گفته فلدمن، یوسفوس به «فضایل اصلی هوش، شجاعت، میانه‌روی و عدالت» که مختص موسی بودند، اهمیتی ویژه می‌افزاید. او تقوا را به عنوان اصل پنجم، اضافه می‌کند. به علاوه، او «به علاقه موسی به تأکید بر تحمل رنج و اجتناب از رشوه‌خواری تأکید می‌کند. موسی مانند افلاطون یک مربیست.»


title: موسی

text: نومنیوس، فیلسوف یونانی، که اهل آپامئای سوریه بود، در طول نیمه دوم قرن دوم میلادی دست به قلم برده‌است. کنیس گوثری تاریخ‌نگار می نوسید، «نومنیوس شاید تنها فیلسوف شناخته‌شده یونانی باشد که زندگی موسی و عیسی را به صراحت مطالعه نموده‌است…» او ذهنیت خود را توصیف می‌کند:


title: موسی

text: نومنیوس مردی جهانی بود؛ کار او تنها محدود به رازهای یونان و مصر نمی‌شود، بلکه دربارهٔ خدای برهماییان و مغ‌ها نیز سخن گفته‌است. این آگاهی او و استفاده از متون مقدس عبری است که او را از سایر فلاسفه یونانی متمایز می‌سازد. همان‌طور که او هومر را شاعر می‌داند، موسی را پیامبر می‌شمارد. افلاطون نیز به عنوان موسی یونان توصیف شده‌است.


title: موسی

text: ژوستین شهید (۱۰۳ تا ۱۶۵ میلادی)، سنت و فیلسوف دین‌دار مسیحی، با توجه به مطالعاتی دیگر، ادعا نومنیوس را تکرار کرد. پائول باکهام روحانی، بیان کرد که موسی «بسیار قابل‌اعتماد»، ژرف‌اندیش و راستگو بود، زیرا در زمره بزرگترین فلاسفه یونانی قرار داشت. او از طرف ژوستین می‌گوید:


title: موسی

text: من شروع خواهم کرد، سپس، با اولین پیامبر و قانون‌گذارمان، موسی… شما باید بدانید که، تمام معلمان، حکما، شاعران، تاریخ‌شناسان، فیلسوفان، قانون‌گذاران، و از همه قدیمی‌تر، تاریخ یونان به ما نشان می‌دهند که موسی اولین معلم دینی ما بوده‌است.


title: موسی

text: در کتب کاذبه یهودی و دسته تفاسیر خاخامی معروف به میدراش، همانند کارهای قانون شفاهی یهودی، یعنی میشنا و تلمود، داستان‌های ارزشمند و اطلاعات اضافی دربارهٔ موسی وجود دارد. همچنین موسی در سنت یهودی چندین نام مستعار دارد. میدراش، موسی را به عنوان یکی از هفت شخصیت مقدسی می‌داند که نام‌های متفاوتی داشته‌است. نام‌های دیگر موسی عبارت بودند از: یکوتهیل (به وسیله مادرش)، آوی سوکو (به وسیله دایه‌اش) و شائیاه بن نتانل (به وسیله مردم اسرائیل). همچنین نام‌های تویاه (به عنوان اولین نام)، و لاوی (به عنوان نام خانوادگی)، همان، مچوکیک (قانون‌گذار)، و اهل گاو ایش نیز به موسی نسبت داده شده‌اند.


title: موسی

text: مورخان یهودی مانند اپولموس که در اسکندریه زندگی می‌کردند، شاهکار آموزش الفبا به فنیقی‌ها را مشابه افسانه‌های تحوت به موسی نسبت داده‌اند. آرتاپانوس از اسکندریه نه تنها موسی را با توث/هرمس بلکه با موسائس از آتن (که او نامش را معلم اورفئوس می‌نامد) شناسایی می‌کند، و تقسیم مصر به ۳۶ منطقه را به او منسوب می‌نماید. او نام شاهزاده‌ای را که موسی را به عنوان فرزندخوانده فرعون منسوب می‌کند، آورده‌است.


title: موسی

text: منابع قدیمی به گمان موسی و گواهی موسی اشاره دارند. در قرن نوزدهم، فردی به نام آنتونیو سریانی متنی لاتین را در میلان پیدا کرد و نامش را گمان موسی گذاشت، اگرچه این متن به گمان موسی یا بخش‌هایی از گمان که نویسنده‌های باستانی گفته بودند، ارتباط نداشت، و این ظاهراً یک گواهی است. این واقعه که نویسنده‌های باستانی گفته‌اند، همچنین در نامه یهودا ذکر شده‌است.


title: موسی

text: یهودیان ارتدوکس موسی را موشه رابنو، اود هاشم، آوی هانویم زیا می‌نامند. او "رهبر ما موشه"، "بنده خداً و "پدر تمام پیامبران" توصیف شده‌است. از دیدگاه آن‌ها، موسی نه تنها تورات بلکه نسخه (کتبی و شفاهی) و مخفی را دریافت نمود. او همچنین به عنوان بزرگترین پیامبر شناخته می‌شود.


title: موسی

text: فراتر از دوره‌اش، با توجه به اینکه در همه‌جا ۱۲۰ سال به عنوان بیشترین سن برای فرزندان نوح در نظر گرفته شده، یهودیان معتقدند موسی نیز ۱۲۰ سال عمر کرده‌است.


title: موسی

text: برای مسیحیان، موسی –که بیشتر در عهد جدید مورد اشاره قرار گرفته‌است- همان‌طور که آموزه‌های مسیح مورد اشاره و شرح قرار گرفته، مظهر قوانین الهی است. نویسندگان عهد جدید اغلب برای شرح مأموریت مسیح، رفتار و گفتار او را با موسی مقایسه می‌کنند. برای مثال، در اعمال رسولان، ۷: ۳۹–۴۳، ۵۱–۵۳، طرد موسی به وسیله یهودیانی که گوساله سامری را می‌پرستیدند، با طرد عیسی به وسیله یهودیان مرتبط است.


title: موسی

text: همچنین موسی در چند پیام از عیسی به تصویر کشیده شده‌است. زمانی که مطابق فصل سوم انجیل یوحنا او نقودیموس فریسی را در شب ملاقات نمود، او مار برنجی موسی را که بنی اسرائیل آن را می‌دیدند و مورد درمان قرار می‌گرفتند، با مرگ و رستاخیز خود برای درمان مردم مقایسه نمود. در بخش ششم، عیسی به این ادعای مردم که موسی در صحرا برای قومش گزانگبین فراهم کرد، اینگونه پاسخ داد که او موسی نبود، بلکه خداوند بود. عیسی بیان کرد که او به دست خدا غذای مردم را فراهم نموده‌است.


title: موسی

text: موسی، به همراه الیاس، در هر سه تغییر عیسی، در انجیل متی ۱۷، انجیل مرقیس ۹، و انجیل لوقا ۹، او را مشاهده نمود. مسیحیان بعدی تشابه‌های فراوان دیگری بین زندگی موسی و عیسی پیدا کردند، به قدری که عیسی به عنوان دومین موسی شناخته شد. برای مثال فرار مسیح از کشتار بی‌گناه (نقاشی)/کشتار توسط هیرودیس در بیت لحم مشابه فرار موسی از کشتار نوزادان عبری توسط فرعون است. این تشابهات، برخلاف آن‌هایی که در بالا مورد اشاره قرار گرفته‌اند، در کتاب مقدس بیان نگشته‌اند. این مقاله را در نوع‌شناسی (الهیات) مشاهده کنید. ارتباط او با مسیحیت مدرن کاهش نیافته‌است. برخی کلیساها موسی را یک قدیس می‌خوانند؛ و در تقویم مربوط به قدیس‌های کلیسای ارتدوکس شرقی، کلیسای کاتولیک و کلیساهای لوتریانی در ۴ سپتامبر به عنوان یک پیامبر برایش جشن می‌گیرند. در تقویم قدیسان کلیسای آپوستولیک ارمنی، در ۳۰ ژوئیه به عنوان پدر مقدس برایش جشن می‌گیرد.


title: موسی

text: اعضای کلیسای عیسی مسیح (به‌طور محاوره‌ای به مورمونها مشهورند) در حالت عمومی موسی را به دید سایر مسیحیان می‌نگرند. اما، علاوه بر قبول توانایی‌های مقدس موسی، مورمون‌ها شامل گزیده‌ای از کتاب موسی به عنوان بخشی از کتاب مقدسشان هستند. اعتقاد بر این است که این کتاب ترجمه نوشته‌های موسی بوده و در مروارید گران‌قیمت (مورمونیسم) آمده‌است.


title: موسی

text: قدیسان بعدی به‌طور منحصر به فرد معتقدند که موسی بدون مرگ پا به بهشت گذاشته‌است. به علاوه، جوزف اسمیت و الیور کودری بیان کردند که در ۳ آوریل ۱۸۳۶، موسی را در معبد کریتلند دیده‌اند.


title: موسی

text: در قرآن بیش از هر شخصیت دیگری به موسی اشاره شده‌است و قرآن می‌گوید که تورات به او وحی شد. به گفته قرآن، نوح، ابراهیم و موسی اولین کسانی بودند که ایمان آوردند و همچنین موسی اولین کسی بود که آمدن محمد را پیشگویی کرد. شخصیت موسی در قرآن بازتابی از خود محمد است و به هر دو اتهامات مشابهی مثل جادوگری و تلاش برای منحرف‌کردن مردم از دین پدرانشان زده می‌شود. در سوره اسراء الله در جواب به کسانی که از محمد معجزه طلب می‌کنند، می‌گوید محمد معجزه‌ای نخواهد آورد زیرا مشرکان آن را رد خواهند کرد و سپس ۹ معجزه موسی را مثال می‌زند که فرعون آن‌ها را نپذیرفت. همچنین در قرآن گفته شده موسی و محمد بر یک دین بودند. به نظر می‌رسد موسی و هارونِ قرآن به سوی فرعون (برای دعوت او به پرستش الله) فرستاده شدند، نه بنی‌اسرائیل. قصه‌های قرآنی موسی با استفاده از مطالب کتاب مقدس، آگادا و برخی مطالب جدید ساخته شده‌اند. تفاوت‌هایی میان داستان‌های تنخ و قرآن دیده می‌شود؛ به جای دختر فرعون، در قرآن همسر او موسی را پیدا می‌کند. دختران «شعیب» در قرآن ۲ نفر هستند اما در کتاب مقدس، موسی به ۷ دختر یترون کمک می‌کند. قرآن داستان کار کردن یعقوب برای لابان جهت ازدواج با دختران او را وارد قصه موسی کرده و در این داستان، موسی هشت سال برای شعیب کار می‌کند تا دختر او را به زنی بگیرد. در قرآن به جای ۱۰ بلای کتاب مقدس، ۹ معجزه نازل می‌شود و در زمان وزارت هامان به اوج می‌رسد و جادوگران فرعون به خدا ایمان می‌آورند و کشته می‌شوند. در بیابان، موسی ۱۲ چشمه از سنگ بیرون می‌کشد، ۱ چشمه برای هر قبیله. از جمله ویژگی‌های جدید داستان این است که موسی به خاطر قتل مرد مصری توبه می‌کند و همچنین بوته سوزان را در شب می‌یابد و می‌خواهد آن را به خاطر نورش به خانه خود ببرد.


title: موسی

text: این بخش‌های داستان قرآن به نظر ریشه در آگادا دارد: خدا اجازه نمی‌دهد نوزاد از سینه پرستاران مصری شیر بخورد. در آگادا همه زنان شیرده مصری را نزد موسی می‌برند اما او نمی‌پذیرد که از سینه ایشان شیر بخورد، زیرا «چیز ناپاک وارد دهانی که قرار است با خدا صحبت کند نمی‌شود.» در قرآن خدا کوهی را بالای سر بنی‌اسرائیل بلند می‌کند که در آگادا نیز وجود دارد و آن متون دلیل این کار را «تأخیر در پذیرفتن تورات» ذکر کرده‌اند. در قرآن آنان که رسوم شبات را زیر پا می‌گذارند، به میمون تبدیل می‌شوند. در آگادا سازندگان برج بابل به همین شیوه مجازات می‌شوند. در قرآن، قارون (قورح) به اندازه‌ای ثروتمند است که مردان زورمند به سختی می‌توانند کلید گنجینه‌های او را حمل کنند. در آگادا، قورح گنجی مخفی در مصر پیدا می‌کند که برای حمل کلیدهای آن به ۳۰۰ قاطر نیاز است. ریشه داستان فرد مؤمنی که در دربار فرعون تلاش می‌کند موسی را نجات دهد، روشن نیست اما احتمالاً با داستان یترون در دربار فرعون در ارتباط است.


title: موسی

text: برخی از قصه‌های قرآنی موسی در منابع قدیمی‌تر وجود ندارد؛ مثل سامری که گوساله‌ای طلایی می‌سازد و داستان سفر موسی و شاگردش به آخر جهان. این قصه خارج از چارچوب داستان‌های کتاب مقدس است. به گفته قرآن، موسی و شاگردش راهی سفر شدند تا «محل تلاقی دو دریا» (مجمع البحرین) را ببینند اما شاگردش ماهی که به عنوان غذا با خود داشتند را فراموش کرد. در عوض آنان با یکی از پیامبران الله (که در مطالب متاخر اسلامی خضر نامیده شده) ملاقات کردند و موسی از او خواست اجازه دهد همراهی‌اش کند تا علم او را فرا بگیرد. در طول سفر آن شخص کارهایی مثل کشتن یک کودک می‌کند که موسی دلیلشان را درک نمی‌کند اما در آخر داستان او به موسی توضیح می‌دهد. از آنجا که این قصه نمونه مشابهی در ادبیات دیگر فرهنگ‌های منطقه دربارهٔ موسی ندارد، برخی از مفسران مسلمان اعتقاد دارند این موسی، موسی بن عمران نیست. با این حال، میان این داستان با "حماسه گیلگمش" و افسانه یهودی دربارهٔ یوشع بن لاوی شباهت‌هایی دیده می‌شود.


title: موسی

text: برخی از قصه‌های موسی در اشعار امیة بن ابی‌الصلت، رقیب و معاصر محمد، نیز یافت می‌شود. نام عمرام که در کتاب مقدس پدر موسی، میریام و هارون و همسر یوکابد است، در قرآن ذکر نشده اما ادبیات اسلامی به او با نام عمران اشاره کرده‌اند و از او به عنوان یکی از نگهبانان فرعون نام برده‌اند. در قرآن عمران دیگری وجود دارد که پدر مریم است. در "قصص الانبیاء" داستان‌های بیشتری دربارهٔ موسی روایت شده که اغلب ریشه در مطالب کتاب مقدس، آگادا و قصه‌های عامیانه دارد. به عنوان مثال، قصه محاکمه موسی در خردسالی با قرار دادن او بین آتش در یک سمت و جواهرات در سمت دیگر، یکی از داستان‌هایی است که از آگادا وارد متون اسلامی شده‌است. موسی دست خود را به سمت جواهرات دراز می‌کند اما جبرئیل مانعش می‌شود و دستش را به طرف آتش می‌برد. در برخی از این افسانه‌ها، موسی را در نقش دیگر شخصیت‌های کتاب مقدس قرار داده‌اند. یک نمونه، پنهان‌شدن موسی در دیگ سوزانی است که تبدیل به گلستان می‌شود که شبیه داستان ابراهیم است. در متون اسلامی همچنین تأکید زیادی بر عصای موسی شده؛ کسائی روایت کرده که عصا را از بهشت آوردند و آدم، هابیل، شیث ادریس، نوح، هود، صالح، ابراهیم، اسماعیل، اسحاق و یعقوب پیشتر از آن استفاده کرده بودند. به گفته طبری، فرشته‌ای آن را به موسی تحویل داد. در یک قصه زمانی که موسی خواب بود عصایش یک اژدها را کشت. متون اسلامی همچنین موسی را «کلیم‌الله» نامیده‌اند که معانی چون «او که با الله صحبت کرد» می‌تواند داشته باشد.


title: موسی

text: در بهائیت، موسی رساننده پیام حق بوده و به اندازه آن‌هایی که در سایر دوران‌ها ارسال شده‌اند، معتبر است. یکی از القاب موسی در بهائیت، «کلیم‌الله» است. موسی به عنوان هم وارکننده راه بهاءالله و وحی نهایی‌اش، و معلم حقیقت توصیف شده و آموزه‌هایش درخور مردم دوران خود بوده‌است.


title: موسی

text: رمان الواح قانون از توماس من، روایتی از موسی است که شرح آن در سفر خروج در تنخ آمده‌است.