title: آرام‌اس تایتانیک

text: پرینز آدالبرت، یک ناظر اقیانوس، ساعتی بعد از اینکه تایتانیک با کوه یخ برخورد کرد و غرق شد، از آن کوه یخ عکس گرفت. او وقتی این عکس را گرفت تایتانیک غرق شده بود و از اینکه چه اتفاقی افتاده خبری نداشت. چیزی که این عکس را نسبت به عکس‌های دیگر متمایز می‌کند این است که پرینز در توصیف تکه یخ نوشته‌است: بر روی کوه یخ، رنگ سرخ کاملاً قابل مشاهده بود و این رنگ توسط برخورد یک کشتی ایجاد شده‌است. این عکس ده‌ها سال بر دیوار شرکتی آویزان بود که نماینده سازندگان تایتانیک بود، اما این شرکت در سال ۲۰۰۲ بسته و این عکس و نوشته همراه‌اش به حراج گذاشته شد. از این عکس که بعضی از آن به عنوان «کوه یخ تایتانیک» یاد می‌کنند در سال ۱۹۵۵ در کتابی استفاده شد.


title: حسن سلطانی

text: حسن سلطانی تودشکی (زاده ۱۳۲۹) بازیگر و مدیر فیلم‌برداری اهل ایران است.


title: حسن سلطانی

text: سلطانی کار خود را در سینما با فیلم "غریبه و مه"، بهرام بیضایی در سال ۱۳۵۴ آغاز کرد.


title: حسن زیرک

text: حسن زیرک (زادهٔ ۸ آذر ۱۳۰۰ – درگذشتهٔ ۵ تیرماه ۱۳۵۱ بوکان) خوانندهٔ ترانه‌های کردی ایرانی بود. حسن زیرک با ضبط تعداد زیادی از آوازهای سنتیِ مردم کرد، سبب حفظ و نگهداری این آثار فرهنگی از گزند فراموشی شد. از او بیش از ۱۰۰۰ ترانه و آواز به یادگار مانده‌است.


title: حسن زیرک

text: زیرک، علاوه بر زبان کردی سورانی لهجه بوکانی و هَورامی (اورامی)، به زبان‌های فارسی، ترکی آذربایجانی، ارمنی و لری نیز آواز اجرا کرده و دارای ۳ مقام ترکی، ۸ مقام فارسی، ۲ مقام هورامی و ۶۴ مقام کُردی سورانی است. حسن زیرک با «ارکستر موسیقی کردی» برادران یوسف‌زمانی، ارکستر مشیر همایون شهردار در تهران و ارکستر مجتبی میرزاده در کرمانشاه همکاری داشته و به اجرای برنامه پرداخته‌است.


title: حسن زیرک

text: حسن زیرک نفوذ فرهنگی مهمی نه تنها در کردها بلکه در همسایگان فارس، ترک و لر زبان آن‌ها نیز داشته‌است. زیرک به بخشی از هویت فرهنگی کُرد تبدیل شده‌است.


title: حسن زیرک

text: ترانه‌های حسن زیرک در رادیو کردی بغداد، رادیو کردی تهران، رادیو کرمانشاه، رادیو سنندج، رادیو تبریز ضبط شده‌است. همچنین ویدیوهایی از او در آرشیو سازمان صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران وجود دارد که تاکنون تنها تعداد انگشت شماری از آن‌ها در اختیار عموم قرار گرفته‌است.


title: حسن زیرک

text: ابهاماتی در محل تولد "حسن زیرک" وجود دارد، عده‌ای بر این باورند که زیرک در روستای هرمیله میان بوکان و سقز به دنیا آمده‌است. اما براساس شناسنامه و به گفتهٔ مردم منطقهٔ بوکان و خانواده‌اش، او در سال ۱۳۰۰ خورشیدی در محلهٔ قلعهٔ سردار شهر بوکان، آذربایجان غربی به دنیا آمده‌است. "حسن" در همان کودکی، پدرش را از دست داد و بیشتر زندگی را در رنج و مشکل گذراند. مادرش توانایی نگه‌داری و تربیت فرزندان را نداشته، به ناچار تن به ازدواج دوباره می‌دهد و فرزندان و از جمله حسن به مدرسه نرفته و جهت امرار معاش به کارگری می‌پردازند. "زیرک" ۲ خواهر و ۲ برادر داشت.


title: حسن زیرک

text: عبدالله زله بوکانی (پدر زیرک) (زل در کردی به معنی بزرگ هیکل") در سال‌های کودکی "زیرک" فوت کرد و بعدها همسرش که آمنه نام داشت مجدداً ازدواج کرد. به گفته میدیا زندی همسر "حسن زیرک، به دلیل محبوبیت و آوازه او با نام هنری «زیرک» به حسن پیشنهاد داده‌است که نام خانوادگی خود را به زیرک تغییر دهد.


title: حسن زیرک

text: روزگار تلخ و آوارگی "زیرک" از زمانی شروع شد که پدرش فوت کرد و مادرش تن به ازدواج دوباره داد. "حسن زیرک" در سراسر دوران نوجوانی و جوانی‌اش را صرف شغل‌های مختلفی همچون کارگری و شاگردی شربت و شیرینی فروشی، کار در چایخانه و غیره در بوکان و سایر شهرها کرد.


title: حسن زیرک

text: "زیرک" در زمانی که تنها ۷، ۸ ساله بود، علاقهٔ بسیاری به ترانه و خوانندگی داشت. در آن دوران، اشخاص خوش‌صدایی در بوکان به صورت کوچه و بازاری مشغول به آواز خواندن در محافل و مراسم‌های مختلف بودند. یکی از اشخاصی که در این شهر به موسیقی و آواز آشنا بود و در این زمینه فعالیت می‌کرد، خواننده‌ای یهودی به نام «شنگه جو» بود که زیرک به ترانه‌هایش گوش می‌داد، و به احتمال فراوان در آن سن، «شنگه جو» نخستین معلم غیررسمی حسن زیرک بوده‌است. علاقه فراوان زیرک به خواندن موجب شده بود که با افراد محلی زیادی در منطقه بوکان آشنا شود که از صدای خوبی برخوردار بودند. به عنوان نمونه محمدحسین خاتون صفیه و شیخ جعفر زنبیل در بوکان به او مسائل زیادی در مورد آواز و خواندن آموزش دادند.


title: حسن زیرک

text: "حسن زیرک" در دوران جوانی، روزی در حالی که شاگرد رانندهٔ اتومبیل مسیر سقز– بانه بوده‌است و راننده در اتومبیل حضور نداشته، به رانندگی می‌پردازد و از بخت بد او، توانایی کنترل اتومبیل را نداشته و موجب قتل یک فرد می‌شود. به این ترتیب "حسن زیرک" جوان، اتومبیل و صحنهٔ قتل را رها کرده و با ناراحتی بسیار مدتی خود را مخفی می‌کند اما سرانجام تسلیم می‌شود و بعد از آزادی از زندان، از کشور خارج شده و جهت امرار معاش راهی کشور عراق و شهر بغداد می‌شود.


title: حسن زیرک

text: در سال ۱۳۲۶ زمانی که زیرک در عراق بود، در مسافرخانهٔ شمال (به عربی: فندق شمال) به شاگردی می‌پرداخت. "زیرک" ۴ سال در این هتل کار می‌کرد تا اینکه روزی هنگام نظافت، "حسن زیرک" مشغول زمزمهٔ یکی از ترانه‌هایش بود و در همین حال، علی مردان خوانندهٔ سرشناس کرد که در حال مسافرت بود، در آن مسافرخانه اقامت داشت. علی مردان با شنیدن صدای "حسن زیرک"، او را صدا کرده و از او می‌پرسد که جوان! تو کی هستی؟ زیرک در پاسخ می‌گوید، من اهل بوکانم و نامم حسن است. علی مردان به حسن زیرک پیشنهاد می‌کند که با او به رادیو بغداد برود و به زیرک کمک می‌کند تا در آن‌جا مشغول به کار شود. پس از آن "حسن زیرک "از سال ۱۳۳۲ خورشیدی در بخش کردی رادیو بغداد استخدام می‌شود.


title: حسن زیرک

text: در مورد نحوه بردن "حسن زیرک" به رادیو کردی بغداد نیز ابهاماتی وجود دارد، جلال طالبانی در سال ۲۰۰۰ میلادی با انتشار عکسی قدیمی (مربوط به سال ۱۹۵۴ م) از خودش و فردی شبیه به زیرک که در مقابل یک مسافرخانه هستند، در مجله خاک ادعا می‌کند که او "حسن زیرک" را در مسافرخانه الشمال اکتبیر دیده و شناخته و به همین دلیل "زیرک" را به رادیو کردی برده‌است. همچنین خانواده حسن زیرک که در تهران سکونت دارند، صحبت‌های جلال طالبانی را تأیید کرده‌اند.


title: حسن زیرک

text: ورود "حسن زیرک" به رادیو کُردی بغداد هم‌زمان بوده‌است با سال‌های آغازین ۱۹۵۰ میلادی، و او بنا به گفتهٔ خودش در آن‌جا با اساطیر موسیقی کُردی آن سال‌ها از جمله علی‌مردان، حسن و محمد عارف جزراوی، شمال صائب، طاهر توفیق، باکوری، الیاس فرنگی (ارمنی‌تبار)، و قادر دیلان آشنا شده‌است.


title: حسن زیرک

text: او در همان سال‌های ابتدای فعالیت در رادیو بغداد مورد توجه شنوندگان قرار می‌گیرد و از آن‌جایی که شناخت و مهارت ویژه‌ای بر ملودی‌ها و ترانه‌های کردی منطقهٔ مکریان داشته و به اجرای آن‌ها پرداخته بود، توانسته بود به خوبی علاقه‌مندان را به صدایش جذب کند و به شهرت برسد. در سال ۱۳۳۷ که زیرک به بوکان بازگشت، عبدالله مفتی‌زاده از اهالی سنندج به بوکان می‌رود و از زیرک می‌خواهد به رادیو کردی تازه تأسیس تهران بپیوندد.


title: حسن زیرک

text: "زیرک" در سال ۱۳۳۷ با کسب اجازه از مسؤلان رادیو کردی بغداد، تصمیم به بازگشت به ایران می‌گیرد. زمانی که به بوکان، به عنوان زادگاه‌اش می‌رود، مورد استقبال همشهریانش قرار می‌گیرد و برای این‌که توانسته شهرت و محبوبیت گسترده‌ای را کسب کند و تبدیل به هنرمند سرشناسی شود، با خوشحالی و شادباش مردمی که به دیدنش می‌آمدند مواجه می‌شود.


title: حسن زیرک

text: در سال ۱۳۳۷ پادشاهی عراق در کودتایی به رهبری عبدالکریم قاسم سقوط کرد و در عراق حکومت جمهوری اعلام شد. "حسن زیرک" که در بازگشت به بوکان، احساسات دوستانهٔ علاقه‌مندانش را دیده و تحت تأثیر قرار گرفته بود، پس از مدتی تصمیم به بازگشت به عراق می‌گیرد. در هنگام تدارک بازگشت، خبر کودتا در عراق موجب تشویش و نگرانی زیرک می‌گردد، زیرا زمانی که در رادیو به خوانندگی اشتغال داشته به مناسبت تاج‌گذاری ملک فیصل پادشاه عراق ترانه‌ای اجرا کرده بود. سربند این ترانه در وصف پادشاه عراق این چنین بوده‌است:


title: حسن زیرک

text: تبلیغات و سخنرانی‌های گسترده در رادیو بغداد علیه حاکمان معزول نظام پیشین و تظاهرات فراوان و اعلامیه‌ها و خطابه‌های پی در پی قشرهای مردم عراق و به ویژه کردها در تأیید اقدام انقلابی عبدالکریم قاسم در براندازی پادشاهی، زیرک را به ماندن در ایران و عدم بازگشت به عراق تا روشن شدن وضعیت سیاسی آن کشور وامی‌دارد.


title: حسن زیرک

text: "زیرک" همکاری خود را با این مرکز، از سال ۱۳۳۷ که بخش کردی رادیو ایران در تهران گشایش یافت، آغاز کرد. در شهر تهران برادران مفتی‌زاده، صدیق و عبدالرحمن از دست‌اندرکاران رادیو کردی تهران بودند. مفتی‌زاده‌ها، احمد مفتی‌زاده را به همکاری دعوت کردند و او هم "حسن زیرک" را با خود همراه کرد و راهی تهران شدند. حضور زیرک در تهران و در رادیو کردی آن‌جا موجب خوشحالی دست‌اندرکاران شد و به این ترتیب حسن زیرک به صورت رسمی به عنوان خواننده در آن رادیو پذیرفته شد.


title: حسن زیرک

text: طبق تعهدنامه‌ای به تاریخ ۱۲ تیر ۱۳۳۷ توسط محمد کیهان از مسئولان گمنام تأسیس رادیو کُردی در تهران دال بر پرداخت ماهیانه دوازده هزار ریال به زیرک جهت اجرای آهنگ‌های کُردی نشان از آغاز همکاری این خواننده در رادیو کردی پایتخت دارد. آثاری که حسن زیرک در رادیو کردی تهران به ضبط رساند، اغلب با ساز استادانی همچون حسین یاحقی، حسن کسایی، جلیل شهناز، جهانگیر ملک، احمد عبادی، و با سرپرستی مشیر همایون شهردار همراه بود.


title: حسن زیرک

text: در مرداد سال ۱۳۴۱ که رادیو کردی تهران تعطیل شد، "حسن زیرک" و همکارانش به کرمانشاه رهسپار شدند. رادیو کردی کرمانشاه به بخش کردی رادیو ایران تغییر نام پیدا کرد. در واقع آن برنامهٔ محلی تعطیل گردید و یک رادیوی جدید که صدای برون مرزی ایران بود آغاز به کار کرده که ساعات پخش برنامه هم افزایش یافت و نه تنها کشورهای منطقه بلکه بخش‌های وسیعی از اروپا و خاورمیانه را تحت پوشش قرار داد. ورود حسن زیرک به کرمانشاه و پیوستن به جمع همکاران رادیو، موجب تحرک و فعالیت بیشتر ارکستری گردید که از چند سال پیش وجود داشت و در کار تولید موسیقی و ترانه‌های کُردی قدم‌های خوبی برداشته بود.


title: حسن زیرک

text: سرپرست آن ارکستر محمد عبدالصمدی که خود نوازنده کلارینت بود. در سال‌های بعد محمود بلوری نوازندهٔ عود و گروهبان موزیک زید یحیایی نوازندهٔ کلارینت به این جمع اضافه شدند. همکاری او در رادیو کردی کرمانشاه با هنرمندان برجستهٔ کرمانشاهی همچون مجتبی میرزاده (ویولن)، محمد عبدالصمدی (قره‌نی)، اکبر ایزدی (سنتور)، استوار درویشی (تار) و بهمن پولکی و مرتضی صنعتی قصری (ویولن) (تیمپو) سبب آفرینش آثاری شد که از برجسته‌ترین کارهای وی به‌شمار می‌رود.


title: حسن زیرک

text: حسن زیرک گرچه به خاطر شرایط سخت زندگی از تحصیل بی‌بهره ماند، اما استعداد کم‌نظیری در سرودن شعر و آهنگ‌سازی کردی داشت. این استعداد به همراه صدای منحصربه‌فرد او، سبب شد که ترانه‌هایش در سرتاسر مناطق کردنشین محبوبیت پیدا کند. صدای او همچنان در مناطق کردنشین به ویژه عراق و ایران، در کوچه و خیابان از خانه‌ها و مغازه‌ها به گوش می‌رسد.


title: حسن زیرک

text: در رابطه با ترانه‌ها و ملودی‌ها، حسن زیرک با مجتبی میرزاده که آن زمان تنها ۱۶ سال داشت به صحبت می‌پرداخت و اطلاعات گسترده‌ای در مورد ترانه‌های کُردی به او می‌داد، که چنان میرزاده را سرشوق آورده بود که آن دو بیشتر در کنار هم دیده می‌شدند و علاقه و دوستی خاصی میان آن‌ها به وجود آمده بود.


title: حسن زیرک

text: میرزاده بارها به به این مسئله اشاره کرده‌است که حضور حسن زیرک در کرمانشاه خیلی مفید بود، زیرا او را با موسیقی کُردی آشنا کرده و بسیاری از ترانه‌ها و ملودی‌های کُردی را از طریق زیرک شناخته‌است و همین امر موجب گردیده سبک نواختن او متفاوت گردد که می‌توان آن را نوعی از نوازندگی و موسیقی کردستان دانست.


title: حسن زیرک

text: حسن زیرک در مدت ۳ سالی که در کرمانشاه اقامت داشت از حقوق و مزایای خوبی برخوردار بود، به طوری که اکثر روزها چند نفر از علاقه‌مندان به صدایش از مناطق گوناگون ایران و عراق به دیدارش می‌آمدند و در منزل خود از آن‌ها پذیرایی می‌کرد.


title: حسن زیرک

text: با این حال پس از کسب معروفیت، افرادی در ایران مانع از ادامهٔ فعالیت حسن زیرک شده و به بهانه‌های مختلف او را از رادیوهای تهران و کرمانشاه اخراج کردند. در سال‌های ۱۳۴۱ و ۱۳۴۳ زندگی کارمندی زیرک به سرازیری می‌افتد و دولت به او حقوق نمی‌دهد چرا که رئیس برنامهٔ کردی وقت شکرالله بابان گفته بود: «ما نزدیک به ۱۵۰۰ ترانه با صدای حسن زیرک داریم، دیگر احتیاجی به خود او نیست.»


title: حسن زیرک

text: در سال ۱۳۹۶ برای نخستین بار عارف ابراهیم‌پور در برنامه‌ای که از دویچه وله آلمان پخش شد، موضوع اختلاف و اخراج حسن زیرک توسط مظهر خالقی از رادیو کرمانشاه را رسانه‌ای کرد. در شبکه‌های مجازی عده‌ای برای حمایت از مظهر خالقی، این موضوع را جعلی و غیرواقعی خواندند. تا این‌که حسام‌الدین امین یکی از نخبان کُرد و اهل سنندج در مورد رابطهٔ حسن زیرک و خالقی، و در پاسخ به درستی این موضوع واکنش نشان داد و گفت:


title: حسن زیرک

text: "زیرک" بعد از اخراج اجباری‌اش از رادیو کرمانشاه دلشکسته به امید استخدام مجدد در رادیو کردی بغداد به عراق می‌رود، اما در عراق بازداشت می‌شود. در آن‌جا به مدت ۱۸ ماه زندانی و شکنجه می‌شود و بعد از رهاکردن در مرز ایران و عراق، این‌بار توسط ساواک بازداشت و به زندان کرمانشاه برده می‌شود.


title: حسن زیرک

text: "زیرک" دربارهٔ شکنجه‌اش در در عراق در یک کاست با صدای خودش چنین می‌گوید: "زیرک" بعد از آزادی، بعدها در ایران توسط ساواک به اتهام جاسوسی بازداشت شد و مدتی در زندان کرمانشاه بود. "حسن زیرک" به مدیران وقت رادیو اصرار کرد که به رادیو برگردد اما با خواسته او موافقت نشد و از این زمان بود که "زیرک" به عنوان خواننده ترانه‌های کردی در مراسم عروسی‌های کردها شرکت می‌کرد.


title: حسن زیرک

text: «محمد کمانگر» یکی از کارمندان وقت رادیو کرمانشاه دربارهٔ ملاقات او با زیرک در زندان کرمانشاه گفته‌است:


title: حسن زیرک

text: "حسن زیرک" به صورت رسمی ۲ بار ازدواج کرده‌است. همسر اول او، میدیا زندی گویندهٔ بخش کردی رادیو تهران بود. از میدیا زندی دو دختر به نام‌های مهتاب (آرزو) و مهناز (ساکار) دارد. همچنین برای این دو دخترش چند ترانه اجرا کرده‌است. میدیا زندی در روز جمعه ۳۱ خرداد ۱۳۸۷ خورشیدی در تهران درگذشت.


title: حسن زیرک

text: همسر دوم "زیرک"، رابعه نام دارد که در حال حاضر نیز در قید حیات است. به گفته رابعه، "حسن زیرک" خودش به او گفته‌است که ۲۸۰۰ ترانه دارد که نمی‌داند چه برسر ترانه‌های گم شده آمده‌است و با آن‌ها چه کار کرده‌اند.


title: حسن زیرک

text: میدیا زندی، همسر اول حسن زیرک، که خود گویندهٔ بخش کردی رادیو تهران بود، می‌نویسد:


title: حسن زیرک

text: شهرام ناظری، هنرمند موسیقی سنتی ایران، در خصوص صدای حسن زیرک چنین اظهار داشته‌است:


title: حسن زیرک

text: مجتبی میرزاده، نوازندهٔ ویولون و موسیقی‌دانی که در تمام آثار حسن زیرک در دههٔ ۱۳۴۰ در ارکستر رادیو کردی کرمانشاه نوازندگی و تنظیم آهنگ‌های او را به‌عهده داشته، در مورد این هنرمند فقید در گفت‌وگو با راقم این سطور چنین اظهار داشت:


title: حسن زیرک

text: بیژن کامکار، خواننده و نوازنده، با اعلام این مطلب که علاقهٔ زیادی به صدای حسن زیرک دارد، گفته‌است:


title: حسن زیرک

text: عارف ابراهیم‌پور، از نوازنده‌گان قدیمی ایرانی که در دو کار با حسن زیرک در رادیو همکاری داشته‌است دربارهٔ حسن زیرک چنین گفته‌است:


title: حسن زیرک

text: عزت‌الله قلندرلکی، خواننده مطرح کُرد در مورد حسن زیرک که او را در رادیو کُردی کرمانشاه دیده‌است، چنین می‌گوید: اتاق استودیوهای رادیو کرمانشاه ۲۰ متری یا ۳۰ متری و کوچک بودند. اوج صدای حسن زیرک خیلی بالا بود، میکروفون صدای ایشان را نمی‌کشید و در ضبط صدا مشکل پیش می‌آمد؛ برای همین میکروفون را یک گوشه گذاشته بودند و حسن زیرک در یک گوشه دیگر و ارکستر در گوشه دیگری بود. آنجا آقای «آجیل چی» مسئول ضبط آهنگ بود و کار را ضبط کرد.


title: حسن زیرک

text: ناصر رزازی، هنرمند سرشناس کُرد دربارهٔ زیرک چنین می‌گوید: من استاد حسن زیرک را دو بار در سنندج دیده‌ام. یکبار او را در منزل یکی از اهالی سنندج و یکبار هم که، برای مراسم عروسی یکی از کارمندان رادیو سنندج آمده بود، او را دیده‌ام. غنی بلوریان از حزب توده از استاد زیرک برای جابجایی نامه‌های سیاسی (برای حزب دمکرات) استفاده می‌کردند. متأسفانه نزدیکان و اطرافیان حسن زیرک مؤثر در آوارگی او بوده‌اند.


title: حسن زیرک

text: فرانسیس داوود و خالد سرکار که با حسن زیرک همکاری داشته‌اند در مورد استعداد زیرک در موسیقی چنین می‌گویند: در یکی از نشست‌هایی که با زیرک داشتیم، در حین استراحت یک آهنگ ارمنی - آسوری را نواختیم و زیرک فقط گوش می‌داد. بعد از چند دقیقه زیرک گفت دوباره بزنید، زدیم و زیرک آن را تبدیل به یک آهنگ کُردی که با نام «ئوخهٔ ئوخهٔ له‌و بالایه» شهرت یافته، کرد.


title: حسن زیرک

text: سال‌های پایانی زندگی حسن زیرک در تلخی و ناکامی گذشت و چندان به آوازخوانی نمی‌پرداخت. زیرک طی ۵۰ سال عمرش، بارها مورد اذیت و آزار به شکل‌های مختلف قرار گرفت، از زندانی‌شدنش در عراق گرفته تا در ایران توسط ساواک و اخراج از رادیو کُردی کرمانشاه و طرد شدن توسط سایر هنرمندان و همکارانش در رادیو سبب ناراحتی و رنجشش شده بود.


title: حسن زیرک

text: این موضوع آنقدر جدی بود که در یکی از نوارهای کاست که با صدای خودش در سال‌های پایانی زندگی‌اش ضبط شده چنین گفته‌است:


title: حسن زیرک

text: در نهایت متأثر از آزرده خاطربودنش؛ مدتی در شهر اشنویه اقامت کرده بود و بعدها به شدت مریض شد و توسط خانواده‌اش به بوکان بازگشته و در بیمارستان این شهر بستری می‌گردد.


title: حسن زیرک

text: حسن زیرک در پنج تیر سال ۱۳۵۱، برابر با ۲۸ ژوئن ۱۹۷۲ در سن نزدیک به ۵۱ سالگی در بیمارستان بوکان به‌علت سرطان کبد درگذشت و در قبرستان بوکان دفن شد، اما بعد از چند روز بنا به وصیت خودش، نبش قبر شد و در دامنهٔ کوه نالشکینه (کوهی مشرف به شهر بوکان) به خاک سپرده شد.


title: حسن زیرک

text: طی سال‌های گذشته در منابع کُردی، مرگ زیرک را ناگهانی و بر اثر مسومیت با زهر عنوان می‌کنند. در کتاب «ساواک چرا حسن زیرک را کشت» کاملاً به این موضوع اشاره دارد. براساس این کتاب، حسن زیرک در یک مراسم عروسی در مهاباد در غذای زیرک توسط یک زن به زهر آغشته شده‌است. اما در میان مردم منطقه بوکان، مسئله ساواک منتفی بوده و مسمومیت را توسط یکی از رقبای حسن زیرک در مهاباد می‌دانند.


title: حسن زیرک

text: به گفتهٔ دوستان و افرادی که زیرک را از نزدیک می‌شناختند، زیرک پیشینهٔ هیچ‌گونه بیماری نداشته‌است، بلکه او را در مهاباد مسموم کرده بودند. این مورد به دلیل جلوگیری از اختلاف میان کُردها تاکنون هیچ‌گونه شفاف‌سازی در مورد آن صورت نگرفته‌است و در فیلم‌های مستند و رسانه‌ها آن را مخفی می‌کنند تا اینکه مستندی از شبکه تلویزیونی کردستان ۲۴ در سال ۹۸ پخش شد که به صورت مستقیم با اشاره به این مطلب آن را رسانه‌ای کرد.


title: حسن زیرک

text: در هنگام مرگِ حسن زیرک، رادیو بی‌بی‌سی از بزرگی او یاد می‌کند و می‌گوید:


title: حسن زیرک

text: حسن زیرک نه‌تنها دارای صدا و حافظهٔ منحصربه‌فردی بود، بلکه در عین حال شعر می‌سرود و موسیقی برای آن می‌نواخت و حتی تغییراتی در شعرها و قافیه و وزن آن‌ها می‌داد. حسن زیرک ترانه‌هایی نیز به زبان فارسی و ترکی آذربایجانی و حتی لری نیز خوانده‌است. برخی از خوانندگان اهل کشور ترکیه، بدون اشاره به ترانهٔ اصلی، به اجرای دوباره ترانه‌های حسن زیرک با همان ملودی یا با تغییراتی در شعر پرداخته‌اند.


title: حسن زیرک

text: برخی از ترانه‌های معروف زیرک:


title: حسن زیرک

text: ترانه‌های حسن زیرک که به ترکی استانبولی نیز بازخوانی شده‌اند:


title: حسن زیرک

text: ترانهٔ Ankara'nın Taşına Bak که ملودی آن، همان ملودی ترانهٔ نیشتمان (میهن) حسن زیرک است و امروزه در کشور ترکیه به سرود ملی تبدیل شده‌است.


title: حسن زیرک

text: در آذر ۱۳۹۳ صدا و سیمای مرکز مهاباد در یک نظرسنجی از بینندگان خواست که خوانندهٔ محبوب خود را از میان سه گزینه انتخاب کنند. در این سه گزینه نام حسن زیرک در کنار مرتضی پاشایی و محسن یگانه دو خوانندهٔ جوان موسیقی پاپ فارسی قرار گرفته‌بود. این نظرسنجی به عنوان توهین به این هنرمند دانسته شد و خشم بینندگان را برانگیخت و سبب واکنش‌هایی در میان مردم شد. در شهر مهاباد فراخوانی برای برگزاری تجمع اعتراضی در باغ میکائیل این شهر صادر شد که با دخالت نیروهای لباس شخصی و امنیتی این تجمع برگزار نگردید.


title: حسن زیرک

text: همچنین در شهر بوکان در روز ۷ آذر ۱۳۹۳ شماری از فعالان فرهنگی و مدنی و شهروندان آن شهر با در دست داشتن تصاویری از حسن زیرک و محمد ماملی آوازخوانان کُرد، بر سر مزار حسن زیرک واقع در دامنه کوه ناله‌شکینه شهر بوکان تجمع کردند. در بیانیه‌ای که در این تجمع قرائت شد، از حسن زیرک به عنوان «خوانندهٔ ملی کردستان» یاد شد، و نظرسنجی صدا و سیما همچون اقدامی توهین‌آمیز و تفرقه‌افکنانه دانسته شد و همچنین از نهادهای مرتبط خواسته شد نسبت به این اقدام صدا و سیما واکنش نشان دهند. با این وجود صدا و سیمای مهاباد و نیز مقامات صدا و سیما در تهران هیچ پاسخی به این واکنش‌ها ارائه ندادند. نزدیک به یک ماه بعد یکی از برگزارکنندگان تجمع شهر مهاباد در دادگاه انقلاب این شهر به سه سال حبس تعزیری محکوم شد.


title: تپه کولغان قشم

text: بالای یکی از تپه‌های کولغان، آثار معماری و آبراهها (کانالهای) سالمی بادیوارهای سنگی به طول بیش از صد مترباقی مانده‌است که نوعاً جالب توجه هستند. در قسمت دیگری از قبرستان منظمی با قبرهایی در دوردیف و با فاصلهٔ دومتراز یکدیگر وجود دارد. نشانه‌های باقی مانده از اتاقک‌های مجاور تپه گویای آن است که این محل احتمالاً بازاری بوده که رونق بسیاری داشته‌است. در کنار این ویرانه‌ها سه حوض حفر شده در داخل سنگ وجود دارد که بزرگ‌ترین آن‌ها ۱۲ متر طول و ۴ متر عرض دارد. درخت کنار تنومند و زیبایی نیز در جوار آن قرار دارد. تپه‌های کولغان مشرف بر دریا و سد خاکی بالاتل هستند و از زیبایی و چشم‌انداز بسیار جالبی برخوردارند. عده‌ای معتقدند که این مکان نیایشگاه ناهید بوده‌است.


title: میتسوبیشی لانسر

text: لانسر یا لَنسر مدل یک نوع خودرو ساخت کارخانه میتسوبیشی است. این واژه در زبان انگلیسی به معنی نیزه‌انداز است. این خودرو دارای مدلی به نام "evolution" می‌باشد که دارای توربو شارژر بوده و از شتاب و قدرت بسیار بالایی سود می‌برد.


title: میتسوبیشی لانسر

text: مدل اولوشن تاکنون در ده نسل مختلف تولید شده‌است، در تمامی مدلها از موتور چهار سیلندر خطی به حجم دو لیتر مجهز به توربو شارژر استفاده شده و تمامی ده نسل این خودرو مجهز به سیستم دو دیفرانسیل(AWD)هستند. این خودرو توسط کمپانی میتسوبیشی تا سال ۲۰۱۳ تولید شده‌است.


title: وحید شمسایی

text: وحید شمسایی (زادهٔ ۳۰ شهریور ۱۳۵۴) بازیکن سابق فوتسال و مربی فوتسال اهل ایران است. وی توانست در ۳۰ آبان ۱۳۹۳ با زدن دو گل به تیم فرش آرا مشهد تعداد گل‌های خود در رده باشگاهی را از ۴۰۰ گل بگذراند.


title: وحید شمسایی

text: شمسایی که از سال ۱۳۷۸ با حضور در تیم پیمان تهران تجربه حضور در لیگ فوتسال را دارد، این گل‌ها را با پیراهن این تیم و تیم‌های استقلال تهران، ارم کیش قم، لاتزیو ایتالیا، تام ایران خودرو، فولاد ماهان سپاهان اصفهان، گیتی پسند، دبیری تبریز و تأسیسات دریایی در لیگ‌های ایران و ایتالیا به ثمر رسانده‌است. او به عنوان مربی-بازیکن در سال‌های ۱۳۹۲، ۱۳۹۳، ۱۳۹۴ و ۱۳۹۵ تیم‌های دبیری تبریز و تأسیسات دریایی را به صورت سه بار پیاپی به عنوان قهرمانی و یک نایب قهرمانی لیگ برتر فوتسال ایران رساند.


title: وحید شمسایی

text: وی تا به حال شش دوره در سال‌های ۲۰۰۰، ۲۰۰۳، ۲۰۰۷ و ۲۰۰۸ و ۲۰۱۵ میلادی به عنوان بهترین بازیکن سال فوتسال آسیا انتخاب شده‌است او تنها بازیکنی است که یک بار با پیراهن تیم فوتبال استقلال تهران در آسیا بازی کرده‌است. وی با ۳۹۲ گل زده بعد از فالکائو برزیلی بهترین گلزن تاریخ فوتسال ملی جهان است. وی در برنامه عصر جدید قول داد آقای گلی جهان را از فالکائو پس بگیرد. فالکائو برزیلی در سال ۲۰۱۷ رکورد شمسایی را شکست.


title: وحید شمسایی

text: شمسایی اولین ورزشکار ایرانی است که کمپانی ورزشی بین‌المللی پوما اسپانسر او شده‌است. شمسایی در اردیبهشت ۱۴۰۰ به علت کمبود بازیکنان تیم فوتسال گیتی پسند به فوتسال بازگشت.


title: وحید شمسایی

text: وی اصالتاً اهل ظفرقند شهرستان اردستان واقع در استان اصفهان می‌باشد یک خواهر و یک برادر دارد.وحید شمسایی در سال ۱۳۸۱ و در اولین دوره لیگ قهرمانان آسیا در بازی استقلال در برابر تیم الهلال عربستان برای تیم استقلال تهران به میدان رفت. شمسایی در بیست دقیقه پایانی این بازی برای استقلال بازی کرد و در نهایت بازی با نتیجه ۳ بر ۲ به سود تیم عربستانی به پایان رسید


title: باشگاه فوتسال تام ایران خودرو

text: باشگاه فوتسال تام ایران خودرو یکی از باشگاه‌های فعال فوتسال در کشور ایران بوده‌است. که در دسته اول سری مسابقات لیگ فوتسال که بالاترین سطح فوتسال در ایران می‌باشد، به رقابت به دیگر تیم‌ها می‌پرداخت. وحید شمسایی، بهترین گلزن تاریخ فوتسال ملی جهان از بازیکنان این تیم بوده‌است.


title: باشگاه فوتسال تام ایران خودرو

text: شبکه ورزش ایران


title: باشگاه فوتسال تام ایران خودرو

text: وب‌سایت فوتسال آسیا


title: یک‌به‌یک (ارتباطات)

text: یک-به-یک در ارتباطات بیانگر ارتباط منحصر به فرد با دیگری است. در بحث اینترنت این می‌تواند با رایانامه (پست الکترونیک) انجام شود اما بیشترین کاربرد یک-به-یک در اینترنت پیغام‌رسان لحظه‌ای است، البته این شامل ارتباطات چند-به-چند از قبیل اتاق گپ نمی‌شود.


title: یک‌به‌یک (ارتباطات)

text: ویکی‌پدیای انگلیسی


title: مانوئل توبیاس

text: مانوئل توبیاس (، یک بازیکن فوتسال اهل برزیل است. او تا ۷ می ۲۰۰۷ برترین گلزن فوتسال در سطح جهان بوده است.


title: شمسایی

text: شمسایی یک نام خانوادگی‌ست. افراد شاخص با این نام از این قرارند:


title: باشگاه فوتسال الماس شهر قم

text: باشگاه فوتسال الماس شهر قم یکی از باشگاه‌های فعال فوتسال در کشور ایران است. این تیم، پرطرفدارترین تیم شهر قم است. تمرینات این تیم در سالن شهید حیدریان قم و همچنین سالن اختصاصی باشگاه و همچنین به صورت پراکنده در سالن‌های مختلف شهر قم برگزار می‌شود


title: باشگاه فوتسال الماس شهر قم

text: نام این تیم، بارها و بارها با تغییر حامیان مالی این تیم تغییر یافته‌است. این تیم در فصل ۱۳۸۹ لیگ برتر فوتسال ایران به علت جذب حامی مالی جدید با نام کیش ایر قم به میدان رفت. امتیاز این تیم در سال ۱۳۹۰ به باشگاه فوتسال صبای قم انتقال یافت. در لیگ برتر فوتسال ایران ۱۳۹۶، این تیم با نام هیئت فوتبال قم فعالیت می‌کرد. در پایان این فصل و با سقوط این تیم به لیگ دسته یک، نام تیم به الماس شهر قم تغییر یافت.


title: باشگاه فوتسال الماس شهر قم

text: در سال‌های گذشته بازیکنان صاحب نام و مربیان سرشناسی همچون حسین شمس، سید مهدی غیاثی، علی‌اصغر حسن‌زاده، وحید شمسایی، سید علی بکائیان و… در این تیم فعالیت داشته‌اند.


title: سورو (بندرعباس)

text: از این محله سکه‌های متعددی مربوط به دوران مختلف به ویژه دوران هخامنشی، ساسانی، صفویه و قاجاریه به دست آمده‌است که اکنون در موزه بندرعباس نگهداری می‌شود.


title: سورو (بندرعباس)

text: از سکه‌های مشکوفه چنین بر می‌آید که ملوک هرمز صاحب ضراب‌خانه بوده‌اند و به غیر از مسکوکات مس و نقره، مسکوکات طلا هم ضرب می‌کرده‌اند. در سال ۱۹۲۵، تعداد ۶۴ سکه طلا ضرب ملوک هرمز و جرون در قریه گودو کشف شده‌است.


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: برخی از عمده‌ترین عملیات‌های برون‌مرزی ارتش ایالات متحده آمریکا در دیگر کشورها در نیم قرن گذشته:


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۱۹۴۹- ۱۹۴۵


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۴۹- ۱۹۴۵ : اشغال بخشی از آلمان


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۵۵- ۱۹۴۵ : اشغال بخشی از اتریش


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۴۶- ۱۹۴۵ : اشغال بخشی از ایتالیا


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۵۲- ۱۹۴۵ : اشغال ژاپن


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۴۶- ۱۹۴۵ : اشغال مجدد موقتی فیلیپین برای کمک به استقلال این سرزمین


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۴۹- ۱۹۴۵ : اشغال کره جنوبی


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۱۹۴۶ : ایتالیا در پی تیراندازی نیروهای یوگسلاو به سوی واحد ترابری غیرنظامی آمریکا، هری ترومن رئیس جمهور ایالات متحده آمریکا دستور داد نیروهای آمریکایی در خط اشغالی مرز مشترک ایتالیا و یوگسلاوی آمریکا افزایش یابد.


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۱۹۴۸ : فلسطین . گارد ساحلی برای حفاظت از کنسولگری آمریکا به بیت المقدس اعزام شد.


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۴۹- ۱۹۴۸ : برلین . برقراری خط هوایی برلین برای کمک‌رسانی به بخش غربی برلین در پی برقراری محاصره این شهر از سوی نیروهای ارتش سرخ اتحاد شوروی .


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۴۹ – ۱۹۴۸ : چین . اعزام نیروهای تفنگدار دریایی ایالات متحده آمریکا به شهر پکن برای حفاظت از سفارت آمریکا در این شهر در پی وقوع انقلاب کمونیستی چین .


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۵۳ – ۱۹۵۰ : جنگ کره . اعزام نیروهای آمریکایی در چارچوب نیروهای سازمان ملل متحد به منظور دفاع از بخش جنوبی شبه جزیره کره در مقابل نیروهای کمونیست کره شمالی و چین . در این جنگ بیش از ۳۶ هزار سرباز آمریکایی کشته شدند.


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۵۵ – ۱۹۵۰ : فرمز (تایوان) . در ژوئن ۱۹۵۰ هری ترومن رئیس جمهور ایالات متحده آمریکا دستور داد ناوگان هفتم آمریکا در میان جزیره فرمز و خاک اصلی چین مستقر شود تا از این طریق مانع حمله احتمالی کمونیست‌ها به این جزیره شوند.


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۵۵- ۱۹۵۴ : چین . نیروی دریایی ایالات متحده آمریکا، شهروندان ونظامیان این کشور از از خاک چین را تخلیه کردند.


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۶۴- ۱۹۵۵ : ویتنام . نخستین مشاوران نظامی آمریکا در ۱۲ فوریه ۱۹۵۵ راهی ویتنام شدند . تا ۱۹۶۴، تعداد نظامیان آمریکایی در ویتنام به ۲۱ هزار تن رسید. در ۷ اوت ۱۹۶۴ کنگره ایالات متحده آمریکا قطعنامه خلیج تونکن را به تصویب رساند که رئیس‌جمهوری آمریکا اجازه داد در صورت لزوم اقدامات ضروری را برای حفاظت از کشورهای عضو سیتو به عمل آورد.


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۱۹۵۶ : مصر . یک ناو نیروی دریایی ایالات متحده آمریکا، شهروندان آمریکایی را درخلال جنــــگ سوئز از شهر اسکندریه تخلیه کرد.


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۱۹۵۸ : لبنان . در جریان بحران ۱۹۵۸ لبنان، نیروهای تفنگدار دریایی ایالات متحده آمریکا به دعوت کامل شمئون وارد این کشور شدند. کنگره ایالات متحده آمریکا از این اقدام حمایت کرد و این الگو بعدها در دیگر مناطق جهان نیز به مرحله اجرا گذاشته شد.


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۶۰ – ۱۹۵۹ کارائیب : نیروهای تفنگدار دریایی ایالات متحده آمریکا برای حفاظت از شهروندان آمریکایی در جریان انقلاب کوبا در این کشور علمیات انجام دادند .


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۱۹۶۲ : تایلند . در ۱۷ مه ۱۹۶۲، واحد ویژه نیروهای تفنگدار دریایی ایالات متحده آمریکا برای حمایت از این کشور در مقابل تهدید کمونیست‌ها از خارج، وارد تایلند شدند.


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۱۹۶۲ : کوبا . در ۲۲ اکتبر، در جریان بحران موشکی کوبا، جان کندی رئیس جمهور ایالات متحده آمریکا فرمان محاصره دریایی کوبا برای جلوگیری از حرکت کشتی‌های اتحاد شوروی به سوی این کشور را صادر کرد.


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۷۵- ۱۹۶۲ :لائوس . از اکتبر ۱۹۶۲ تا ۱۹۷۵، ایالات متحده آمریکا از دولت ضد کمونیست لائوس حمایت نظامی‌کرد.


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۱۹۶۴ : کنگو (زئیر) . ایالات متحده آمریکا ۴ فروند هواپیمای حمل ونقل را برای جابجایی نیروهای کنگویی در جریان شورش‌ها در این کشور اعزام کرد.


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۷۵- ۱۹۵۹ : جنگ ویتنام . تعداد مشاوران نظامی آمریکا در ویتنام جنوبی افزایش یافت . در اوت ۱۹۶۴ در جریان ماجرای خلیج تونکن، آمریکا وارد جنگ رسمی با نیروهای ویتنام شمالی شد. تا سال ۱۹۶۹، تعداد نظامیان آمریکایی در ویتنام به ۵۴۳ هزار نفر رسید .


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۱۹۶۹ : جمهوری دومینیکن . ایالات متحده برای حفاظت از جان شهروندان آمریکایی در جمهوری دومینیکن، ۲۰ هزار نیروی نظامی را گسیل داشت تا از فروافتادن این کشور به دامان کمونیسم جلوگیری کند.


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۱۹۶۹ : کنگو (زئیر) . ایالات متحده ۳ هواپیمای حمل و نقل نظامی را برای جابجایی نیروهای عمل‌کننده علیه شورشیان به این کشور اعزام کرد.


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۱۹۶۸ : لائوس و کامبوج . ایالات متحده بمباران مخفیانه این دو کشور را برای نابودی نیروهای ویتنام شمالی آغاز کرد . این عملیات دو سال ادامه یافت . نام این عملیات Operation Command Hunt بود.


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۱۹۷۰ کامبوج . نیروهای آمریکایی برای پاکسازی مناطق شرقی کامبوج از حضور نیروهای ویتنام شمالی وارد این کشور شدند.


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۱۹۷۱ : شبه قاره هند . اعزام ناو هواپیما بر اینترپرایز به اقیانوس هند با هدف حمایت از جنگ استقلال بنگلادش .


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۱۹۷۴ : قبرس . نیروهای دریایی آمریکا، شهروندان آمریکایی را در جریان درگیری ترک‌ها و یونانیان قبرس از این جزیره خارج کردند.


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۱۹۷۵ : ویتنام . در ۳ آوریل ۱۹۷۵، جرالد فورد رئیس جمهور ایالات متحده آمریکا به نیروی دریایی آمریکا دستور داد آوارگان و شهروندان آمریکایی را از ویتنام خارج کنند.


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۱۹۷۵ : ویتنام جنوبی . در ۳۰ آوریل ۱۹۷۵، جرالد فورد رئیس جمهور ایالات متحده آمریکا دستور داد ۱۴۰۰ شهروند آمریکایی و ۵۵۰۰ شهروند ویتنامی را به همراه خانواده‌هایشان از فراز سفارت آمریکا در سایگون خارج کنند.


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۱۹۷۵ : کامبوج . در ۱۵ مه، جرالد فورد رئیس جمهور ایالات متحده آمریکا اعلام کرد که به نیروهای نظامی آمریکا دستور داده قایق آمریکایی با نام SS Mayaguez را که توسط کامبوجی‌ها تصرف شده بود، بازپس گیرند.


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۱۹۷۶ : لبنان . در ۲۲ و ۲۳ ژوئیه، هلی کوپترهای آمریکایی حدود ۲۵۰ آمریکایی و اروپایی را درجریان نیروهای داخلی در این کشور تخلیه کردند.


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۱۹۷۶ :کره . نیروهای بیشتری در پی کشته شدن ۲ سرباز آمریکایی توسط نظامیان کره شمالی به کره جنوبی اعزام شدند. این دو سرباز به دلیل قطع درخت در منطقه غیرنظامی میان دو کره کشته شدند.


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۱۹۷۸ : زئیر (کنگو) . از ۱۹ مه تا اواسط ژوئن، هواپیماهای نظامی حمل و نقل آمریکایی برای کمک به نیروهای بلژیکی و فرانسوی عمل‌کننده در زئیر به این کشور اعزام شدند.


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۱۹۸۰: ایران . در ۲۶ آوریل، جیمی کارتر رئیس جمهور ایالات متحده آمریکا دستور داد با اجرای عملیات Operation Eagle Claw، گروگانهای آمریکایی در تهران آزاد شوند . این علمیات در طبس شکست خورد.


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۱۹۸۱ : السالوادور . در پی تشدید حملات چریک‌های ضد دولتی، مشاوران نظامی آمریکا برای آموزش ارتش السالوادور به این کشور اعزام شدند.


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۱۹۸۱ : لیبی . در ۱۹ اوت ۱۹۸۱، هواپیماهای آمریکایی که از ناو هواپیمابر نیمیتس به پرواز درآمــــده بودند، به سوی ۲ فروند هواپیمای جنگنده لیبی شلیک کردند . این ماجرا تحت عنوان «حادثه نخست خلیج سیدرت» معروف شد.


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۱۹۸۲ : لبنان . در ۲۱ اوت رونالد ریگانرئیس جمهور ایالات متحده آمریکا گزارش داد ۸۰ تفنگدار دریایی برای کمک به نیروهای چند ملیتی در لبنان به این کشور اعزام شده‌اند .


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۸۳ – ۱۹۸۲ : لبنان . در ۲۹ سپتامبر، رونالد ریگانرئیس جمهور ایالات متحده آمریکا گزارش داد ۱۲۰۰ تفنگدار دریایی برای کمک به نیروهای چند ملیتی در لبنان به این کشور اعزام شده‌اند. در ۲۹ سپتامبر سال ۱۹۸۳، کنگره ایالات متحده آمریکا قطعنامه نیروهای چند ملیتی در لبنان را به تصویب رساند که براساس آن فعالیت این نیروها برای ۱۸ ماه بعد تمدید شد.


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۱۹۸۳ : مصر . در پی بمباران هوایی مناطقی از خاک سودان توسط هواپیماهای لیبی، آمریکا امکانات الکترونیکی هواپیمای آواکس را در اختیار مصر و سودان قرار داد .


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۱۹۸۳ : گرانادا . با هدف جلوگیری از روی کارآمدن حکومت کمونیستی در گرانادا، آمریکا عملیات کودتا و اشغال این کشور را تحت نام Operation Urgent Fury به مورد اجرا گذاشت .


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۸۹ – ۱۹۸۳ : هندوراس . در ژوئیه ۱۹۸۳، آمریکا، آموزش نظامیان هندوراس را برای جنگ با دولت نیکاراگوئه آغاز کرد . در ۲۵ مارس ۱۹۸۶، هلی کوپترهای نظامی آمریکا، نظامیان هندوراسی را به مرز این کشور با نیکاراگوئه منتقل کردند.


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۱۹۸۳ : چاد . در ۸ اوت، رونالد ریگانرئیس جمهور ایالات متحده آمریکا گزارش داد که هواپیماهای آواکس و ۸ فروند هواپیمای F-۱۵ به همراه نیروهای لجستیکی زمینی به دولت چاد در مقابل حمله ارتش لیبی کمک کرده‌اند.


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۱۹۸۴ : خلیج فارس . در ۵ ژوئن هواپیماهای آواکس آمریکا به هواپیماهای جنگی عربستان سعودی کمک کردند تا به هواپیماهای ایرانی شلیک کنند .


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۱۹۸۵ : ایتالیا . در ۱۰ اکتبر، هواپیماهای نیروی دریایی آمریکا یک فروند هواپیمای مسافربری ربوده شد مصر را در جزیره سیسیل مجبور به فرود کرد.


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۱۹۸۶ : لیبی . در ۱۶ آوریل، رونالد ریگانرئیس جمهور ایالات متحده آمریکا گزارش داد که نیروی هوایی و دریایی آمریکا، مراکز آموزش‌های تروریستی را در تریپولی، پایتخت لیبی بمباران کردند. این عملیات در پاسخ به انفجار در یک بار شبانه آلمانی صورت گرفت که طی آن ۲ سرباز آمریکایی کشته شدند. نام این عملیات Operation Eldorado Canyon بود.


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۱۹۸۶ :بولیوی . هواپیماها و سربازان آمریکایی در عملیات مبارزه با مواد مخدر در بولیوی شرکت کردند .


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۸۸- ۱۹۸۷ : خلیج فارس . در پی اوج‌گیری جنگ میان ایران و عراق، آمریکا برنامه انتقال نفتکش‌ها تحت پرچم این کشور را آغاز کرد . نام این عملیات، عملیات اراده جدی Operation) Earnest Will) بود. رونالد ریگانرئیس جمهور ایالات متحده آمریکا گزارش داد که کشتی‌های آمریکایی به سوی قایق‌های ایرانی در ۲۱ سپتامبر (ایران ارج) و در روزهای ۸ اکتبر، ۱۹ اکتبر ۱۹۸۶ شلیک نمود و در ۱۸ آوریل ۱۹۸۷ ناوچه سهند را غرق کردند. نام این عملیات آخوندک Praying Mantis بود.


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: - ۸۸- ۱۹۸۷ : خلیج فارس . در جریان عملیات Operation Earnest Will ناوگان دریایی آمریکا، کار حفاظت از تانکرهای نفتکش کویتی را آغاز کردند. این عملیات، بزرگ‌ترین عملیات کاروان نیروی دریایی آمریکا بعد از جنگ جهانی دوم بود.


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۱۹۸۸ : خلیج فارس . عملیات آخوندک Operation Praying Mantis آغاز شد.


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۱۹۸۸ : هندوراس . عملیات امدادرسانی اضطراری به دولت هندوراس با نام Operation Gold Pheasant برای مقابله با حملات ارتش نیکاراگوئه به کشور هندوراس آغاز شد .


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۱۹۸۸ : خلیج فارس . ناو آمریکایی وینسنس . هواپیمای مسافربری خط هوایی ۶۵۵ ایران را با ۲۹۰ مسافر و خدمه پرواز سرنگون کرد .


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۱۹۸۸ : پاناما . از اواسط مارس وآوریل ۱۹۸۸، نظامیان آمریکایی برای فشار بر مانوئل نوریگا، رئیس‌جمهوری پاناما وارد این کشور شدند. نام این عملیات Operation Just Cause بود. هزار نظامی آمریکا از پشتیبانی ۱۰ هزار نظامی دیگر مستقر در منطقه کانال پاناما، برخوردار شدند.


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۱۹۸۹ : لیبی . در ۴ ژانویه، ۲ فروند هواپیمایی ۱۴- f که از فراز ناو هواپیمابر جان اف کندی به پــرواز در آمده بودند، ۲ فروند هواپیمای جنگی لیبی را سرنگون کردند، این حادثه به نام «دومین حادثه خلیج سیدرت» لقب گرفت .


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۱۹۸۹ : پاناما . در ۱۱ مه، در پی مخالفت مانوئل نوریگا با نتایج انتخابات ریاست جمهوری در پاناما، جورج هربرت واکر بوش رئیس جمهور ایالات متحده آمریکا دستور داد ۱۹۰۰ سرباز دیگر به تعداد ۱۱ هزار نظامی آمریکا در منطقه اضافه شود.


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۱۹۸۹ : کلمبیا، بولیوی و پرو . در ۱۵ سپتامبر، جورج هربرت واکر بوش رئیس جمهور ایالات متحده آمریکا اعلام کرد که نظامیان آمریکایی در جنگ کشورهای حوزه آند با قاچاقچیان مواد مخدر شرکت می‌کنند . تا اواسط سپتامبر، ۵۰ تا ۱۰۰ مشاور نظامی آمریکا راهی کلمبیا شدند.


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۱۹۸۹ : فیلیپین . در ۲ دسامبر، جورج هربرت واکر بوش رئیس جمهور ایالات متحده آمریکا گزارش داد که نظامیان آمریکایی مستقر در پایگاه هوایی کلارک در روز اول دسامبر به دولت آکینو در شکست یک کودتا کمک کرده‌اند . هم‌زمان ۱۰۰ سرباز نیروی دریایی از پایگاه دریایی سویک برای حفاظت از سفارت آمریکا در مانیل به این مقر اعزام شدند.


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۹۰- ۱۹۸۹ : پاناما . در ۲۱ دسامبر، عملیات اشغال پاناما شروع شد . نام این عملیات Operation Just Cause بود. در پی این اقدام مانوئل نوریگا رئیس‌جمهور پاناما سرنگون شد .تا ۱۳ فوریه ۱۹۹۰، نظامیان آمریکایی از پاناما خارج شدند.


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۱۹۹۰ : لیبریا . در ۶ اوت، جورج هربرت واکر بوش رئیس جمهور ایالات متحده آمریکا اعلام کرد که تعدادی از نظامیان آمریکایی برای حفاظت از سفارت آمریکا، راهی مونرویا شده‌اند .


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۱۹۹۰ : عربستان سعودی . در ۹ اوت، جورج هربرت واکر بوش رئیس جمهور ایالات متحده آمریکا اعلام کرد دستور داده‌است تا نظامیان آمریکایی برای حفاظت از عربستان در پی حمله عراق به کویت(اشغال کویت)، به عربستان نیرو اعزام کرده‌است .


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: - ۱۹۹۱ : خلیج فارس . در ۱۶ ژانویه، عملیات توفان صحرا Operation Desert Stormly با حمله به عراق و با هدف آزادسازی کویت آغاز شد . این عملیات در ۲۸ فوریه پایان یافت .


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۱۹۹۱ : عراق . در ۱۷ مه، جورج هربرت واکر بوش رئیس جمهور ایالات متحده آمریکا اعلام کرد که برای نجات کردهای عراقی، عملیات امدادرسانی به این منطقه را آغاز کرده‌است .


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۱۹۹۱ : زئیر. در ۲۷ – ۲۵ سپتامبر، در پی هرج و مرج و غارت در کینشازا، هواپیماهای ترابری نظامی آمریکا، ۱۰۰ نیروی بلژیکی را به کینشازا منتقل کردند. هواپیماهای آمریکایی همچنین نیروهای فرانسوی به جمهوری آفریقای مرکزی منتقل و شهروندان آمریکایی را از این کشور تخلیه کردند.


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۹۶- ۱۹۹۱ : عراق . ارسال کمک‌های بشردوستانه به کردهای عراقی در عملیات  Operation Provide Comfort


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۱۹۹۲ : سیرالئون . در ۳ مه، هواپیماهای آمریکایی، شهروندان این کشور را از سیرالئون خارج کردند.


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۱۹۹۲ : کویت . در ۳ اوت، ایالات متحده برپایی دوره‌های آموزش نظامی را در کویت آغاز کرد تا عراق را به همکاری با سازمان ملل متحد و به رسمیت شناختن مرز کویت وادار نماید.


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۲۰۰۴ – ۱۹۹۲ : عراق . آمریکا عملیات منطقه پرواز ممنوع را درعراق آغاز کرد . هدف از این عملیات، بازداشتن صدام حسین از حمله مجدد به مناطق کردنشین شمال بود.


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۹۵- ۱۹۹۲: سومالی . در ۱۰ دسامبر ۱۹۹۲، جورج هربرت واکر بوش رئیس جمهور ایالات متحده آمریکا گزارش داد که دستور داده‌است نیروهای آمریکایی برای کمک به اموررسانی در جریان بحران داخلی سومالی از کاروان‌های بشردوستانه سازمان ملل متحد حفاظت نمایند. عملیات بازگشت امید Operation Restore Hope در ۴ مه، ۱۹۹۳ پایان یافت .


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۱۹۹۳ تا اکنون : بوسنی هرزگوین، حضور در نیروهای حافظ صلح بین‌المللی


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۱۹۹۳ : مقدونیه . در ۹ ژوئیه، بیل کلینتونرئیس جمهور ایالات متحده آمریکا گزارش داد که ۳۵۰ سرباز آمریکایی برای کمک به برقراری ثبات در جمهوری مقدونیه، به این کشور اعزام شده‌اند .


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۹۵- ۱۹۹۳ : هائیتی . کشتی‌های آمریکایی به همراه ۲۰ هزار سرباز به آب‌های هائیتی اعزام شدند تا بر تحریم این کشور نظارت کنند. نام این عملیات Operation Uphold Democracy بود.


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۱۹۹۴ : مقدونیه . در ۱۹ آوریل، بیل کلینتونرئیس جمهور ایالات متحده آمریکا گزارش داد که نیروهای آمریکایی مستقر در مقدونیه با ۲۰۰ سرباز دیگر تقویت می‌شوند .


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: - ۱۹۹۵ : بوسنی هرزگوین . ناتو بمباران صرب‌های بوسنی را آغاز کرد . در عملیاتی با نام Operation Deliberate Force .


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۱۹۹۶ : لیبریا . در ۱۱ آوریل، بیل کلینتونرئیس جمهور ایالات متحده آمریکا گزارش داد که در ۹ آوریل دستور خارج کردن شهروندان آمریکایی از لیبریا را به ارتش آمریکا صادر کرده‌است .


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۱۹۹۶ : جمهوری آفریقای مرکزی . در ۲۳ مه، بیل کلینتونرئیس جمهور ایالات متحده آمریکا گزارش داد که ارتش کار خروج شهروندان آمریکایی از بانگویی و حفاظت از سفارت آمریکا در این شهر (پایتخت جمهوری آفریقای مرکزی) را آغاز کرده‌است .


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۱۹۹۷ : آلبانی . در ۱۳ مارس نظامیان آمریکایی، کار تخلیه شهروندان آمریکایی از تیرانا را آغاز کردند .


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۱۹۹۷ : کنگو و گامبیا . در ۲۷ مارس، بیل کلینتونرئیس جمهور ایالات متحده آمریکا گزارش داد در ۲۵ مارس، نیروهای آمریکایی، شهروندان این کشور در کنگو و گامبیا را خارج کرده‌است .


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۱۹۹۷ : سیرالئون . در ۲۹ و ۳۰ مه، نظامیان آمریکایی وارد فری تاون پایتخت سیرالئون شدند که بر روند تخلیه شهروندان آمریکایی نظارت کنند.


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۱۹۹۷ :کامبوج . در ۱۱ ژوئن، نیروهای ویژه برای نظارت بر خروج اتباع آمریکایی از کامبوج، در پایگاه هوایی یوتاپو Utapo در تایلند مستقر شدند.


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۱۹۹۸ : عراق . بمباران هوایی عراق


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۱۹۹۸ : گینه بیسائو . در ۱۰ ژوئن، در پی بروز جنگ داخلی، بیل کلینتونرئیس جمهور ایالات متحده آمریکادستور داد نیروهای آمریکایی در داکا پایتخت سنگال مستقر شدند و برای تخلیه اتباع آمریکایی درحالت آماده باش قرار گیرند.


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۹۹ – ۱۹۹۸ : کنیا و تانزانیا . نیروهای آمریکایی به نایروبی در کنیا اعزام شدند که به درمان مجروحان حادثه انفجار سفارت آمریکا در کنیا و تانزانیا کمک کنند.


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۱۹۹۸ : افغانستان و سودان . در ۲۰ اوت، حملات موشکی آمریکا به افغانستان و سودان با عملیات Operation Infinite Reach آغاز شد.


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۱۹۹۸ : لیبریا . در ۲۷ سپتامبر، نظامیان آمریکایی برای تخلیه ۳۰ تبعه آمریکا در لیبریا به حال آماده باش درآمدند .


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۲۰۰۱ – ۱۹۹۹ :تیمور شرقی . تعدادی از نظامیان آمریکایی در قالب نیروهای سازمان ملل متحده به تیمور شرقی اعزام شدند.


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۱۹۹۹ : کوزوو . بمباران صربستان توسط نیروهای ناتو آغاز شد . در عملیاتی به نام  Operation Allied Force


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۲۰۰۰ : سیرالئون . در ۱۲ مه، بیل کلینتونرئیس جمهور ایالات متحده آمریکا گزارش داد که به نیروی دریایی آمریکا دستور داده به سواحل سیرالئون نزدیک شوند و در صورت لزوم برای تخلیه اتباع آمریکایی وارد این کشور شوند.


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۲۰۰۰ : یمن . در ۱۴ اکتبر . بیل کلینتونرئیس جمهور ایالات متحده آمریکا گزارش داد که در پی وقوع انفجار در ناو کول در ۱۲ اکتبر، مقامات یمنی به ارتش آمریکا اجازه داده‌اند که در عدن عملیاتی انجام دهند.


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۲۰۰۱ : افغانستان . در پی وقوع حادثه ۱۱ سپتامبر . آمریکا حمله به افغانستان را در ۷ اکتبر آغاز کردند . این عملیات Operation Enduring Freedom نام گرفت.


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۲۰۰۲ :یمن . در ۳ نوامبر، هواپیمای آمریکایی به سوی کاروان حامل رهبر القاعده در یمن Qaed Senyan al- Harthi شلیک کردند. گفته می‌شود که وی رهبری انفجار در ناو کول را برعهده داشته‌است.


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۲۰۰۲ : ساحل عاج . در ۲۵ سپتامبر، در پی اوج‌گیری جنگ داخلی در ساحل عاج، نیروهای آمریکایی برای کمک به تخلیه اتباع آمریکایی وارد این کشور شدند.


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۲۰۰۳ :عراق . در ۲۰ مارس، حمله آمریکا به عراق برای سرنگونی صدام حسین آغاز شد.


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۲۰۰۳ : لیبریا . در ۹ ژوئن، جرج واکر بوش رئیس جمهور ایالات متحده آمریکا اعلام کرد نظامیان آمریکایی را در ۸ ژوئن به مونرویا اعزام کرده تا شهروندان آمریکایی نظارت کنند.


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۲۰۰۳ : گرجستان و جیبوتی . نیروهای آمریکایی برای کمک به عملیات جنگ علیه تروریسم وارد گرجستان و جیبوتی شدند.


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۲۰۰۴ : هائیتی . نیروهای آمریکایی برای بازگرداندن دموکراسی و سرنگونی در این برتراند آریستید، Jean Bertrand Aristide به هائیتی اعزام شدند.


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۲۰۰۶ : پاکستان . در پی حمله هوایی آمریکا به منطقه‌ای در نزدیکی مرز پاکستان و افغانستان، ۱۷ نفر کشته شدند.


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۲۰۰۶ : لبنان . یگان‌های دریایی آمریکا، تخلیه اتباع آمریکایی در لبنان، در جریان جنگ ۳۳ روزه این کشور آغاز کردند.


title: عملیات‌های عمده برون‌مرزی ارتش آمریکا

text: ۲۰۰۶ : سومالی . در ۸ ژانویه هواپیماهای آمریکایی مدافع اسلامگرایان سومالیایی را که در حال جنگ با نظامیان اتیوپی بودند، بمباران کردند. ۲۰۱۱:لیبی در اوایل سال ۲۰۱۱ میلادی، ایالات متحده در پاسخ یه قطعنامه شورای امنیت سازمان ملل مبنی بر دعوت از کشورهای جهان بر جلوگیری از کشتار غیرنظامیان مخالف حکومت، توسط حکومت سرهنگ قذافی، چندیدن فروند هواپیمای جنگی به این کشور فرستاد.این مشارکت البته فقط به صورت هوائی و تحت فرماندهی ناتو انجام شد.


title: معاهده پاریس

text: معاهده پاریس در ۴ مارس ۱۸۵۷ میلادی پس از دومین نبرد انگلیس با ایران بر سر مسئله هرات جهت صلح بین دو کشور در پاریس منعقد گردید. طرف مذاکره کننده ایرانی فرخ خان غفاری بود. براساس این معاهده ایرانیان توافق کردند که سپاه خود را از هرات خارج کنند، در هنگام بازگشت سفیر انگلیس به ایران از او عذرخواهی کنند و یک قرارداد تجاری استعماری را نیز بپذیرند. و یک سری امتیازات سرزمینی به سلطان مسقط که در آن زمان متحده انگلیس بشمار می‌آمد بدهند. انگلستان نیز متعهد شد که دیگر مخالفان شاه را در سفارت خود پناه ندهد.


title: معاهده پاریس

text: انگلیس با تصرف بخش‌هایی از جنوب ایران (بنادر خرمشهر و بوشهر و جزایر جنوب در خلیج فارس) ناصرالدین شاه قاجار را مجبور به قبول قرارداد پاریس (۱۸۵۶) کرد. بر طبق این پیمان، ایران از ادعای خود بر هرات چشم پوشی کرد و هرات در ۱۸۶۳ به افغانستان ملحق گشت و ایران موجودیت کشوری به نام "افغانستان" را به رسمیت شناخت. همچنین ایران پذیرفت که در صورت هرگونه مناقشه با افغانستان فقط انگلستان را به عنوان میانجیگر بپذیرد. و نخست‌وزیر وقت آن زمان ایران نیز باید عزل می‌شد. در سال ۱۸۸۷ بلوچستان توسط انگلیس‌ها به هند (تحت حکومت بریتانیا) ملحق شد.


title: معاهده پاریس

text: اعلان جنگ انگلستان یا بطور مشخص کمپانی هند شرقی علیه ایران، در واقع یکی از ترفندهای ماهرانه و ماجراجویانه سیاست خارجی انگلیس در آسیا بود که به یاری آن، تا پیش از این نیز، تصرفات خود را در این قاره گسترش داده بود.


title: معاهده پاریس

text: در دوران معروف به بازی بزرگ ماموران بریتانیایی در هرات فعال بودند و از جدایی هرات از حکومت ایران پشتیبانی می‌کردند.


title: معاهده پاریس

text: در ۱۲۴۹ هجری قمری عباس میرزا از سوی فتح‌علی شاه قاجار مامور پس گرفتن هرات از افغان‌ها شد. مرگ عباس میرزا در راه مشهد این کار را ناتمام گذاشت. محمد شاه قاجار نیز کوششی برای فتح هرات کرد که ناکام ماند. در زمان ناصرالدین شاه قاجار دوست محمدخان، حاکم کابل و قندهار هرات را گرفت. نیروهای ناصرالدین شاه تحت فرمان حسام‌السلطنه هرات را محاصره کردند و در سال ۱۲۷۳ هجری قمری این شهر را گرفتند.


title: معاهده پاریس

text: با مداخلات بریتانیا در جنوب ایران و بحرانی شدن روابط ایران و بریتانیا طی عهدنامه‌ای که در ۱۲۷۳ هجری قمری (۱۸۵۷ میلادی) در پاریس بین نماینده ایران و سفیر بریتانیا امضا شد قرار شد که نیروهای بریتانیا از بنادر و جزایر جنوب ایران خارج شوند و در عوض ایران نیز سپاهیان خود را از هرات فراخواند و کشور افغانستان را به رسمیت شناخت. پس از جنگ هرات بسال ۱۲۴۹ هجری قمری قسمت‌های از شرق هریرود به بعد (شامل هرات) به افغانستان ضمیمه گردید و بعدها نیز تلاشی جهت بازپس‌گیری آن نشد.


title: خربز

text: شهر قدیمی خربز واقع در قشم در بخش مرکزی از توابع شهرستان قشم در استان هرمزگان و یکی از نقاط دیدنی استان هرمزگان در جنوب ایران است. این شهر تاریخی هنگام حفاری‌های باستان‌شناسی در جزیره قشم آثار یک شهر قدیمی کشف شد. این شهر که تا قرن چهارم هجری قمری شهری آباد بوده‌است به دوره ساسانیان مربوط است. در حفاری‌های انجام شده، سفالینه‌ها و آثار بسیاری از محل به دست آمده‌است. طول تقریبی شهر خربز هفت کیلومتر است و از منابع آب شیرین برخوردار است.


title: چندبه‌چند (ارتباطات)

text: چند-به-چند اصطلاحی است که سومین نمونه محاسباتی بزرگ اینترنت را شرح می‌دهد. برنامه‌های داخلی اینترنتی رایانامه (پست الکترونیک) و اف‌تی‌پی «یک-به-یک» را نشان می‌دهند، زیرا ارتباط اصلی آن‌ها به شکل منحصر به فردِ یک به دیگری است.


title: چندبه‌چند (ارتباطات)

text: با ظهور شبکه جهانی وب، «یک» می‌تواند اطلاعات را بر روی یک وب‌گاه نشان دهد که این وب‌گاه توسط افراد زیاد دیگری در دسترس است. بنابراین ما نمونهٔ دومی به نام یک-به-چند داریم. با توسعه‌هایی از قبیل اشتراک پرونده، وبلاگ‌ها و نشانه گذاری، یک سری جدید از برنامه‌های اینترنتی فعال شدند : ۱ افراد می‌توانند که هم اطلاعات را دریافت و آن را به اشتراک بگذارند و، ۲ جزئیات اطلاعات می‌تواند در سرتاسر صفحات وب مختلف با هم به صورت پیوندهای داخلی متصل شوند. با تحول کامل نمونه محاسباتی «چند-به-چند»، افراد قادر به واردکردن و دریافت اطلاعات به اینترنت و از اینترنت می‌شوند؛ آن‌ها قادر به اتصال می‌شوند و به صورت پویا برای هدف قابل انعطافی مرتبط خواهند بود؛


title: نظریه برهان

text: نظریه برهان شاخه‌ای از منطق ریاضی ست که "برهان‌ها" را به عنوان یک شئ صوری ریاضی در نظر می‌گیرد تا تجزیه و تحلیل آن‌ها به کمک تکنیک‌های ریاضی را آسانتر نماید. نظریه برهان‌ها دارای طبیعتی نحوی‌ست، در مقابل نظریه مدل‌ها که از جنس معناشناسی است. به همراه نظریه مدل‌ها، نظریه مجموعه‌ها مبتنی‌بر اصول موضوع، و نظریه بازگشتی، نظریه برهان‌ها یکی از اصول چهارگانه را در بنیان‌های ریاضیّات را تشکیل می‌دهد.


title: ادوارد اسمیت

text: کاپیتان ادوارد جان اسمیت یکی از باتجربه‌ترین افسران و کاپیتان‌های انگلیسی با حدود ۵۰ سال دریانوردی بود. وی متولد ۲۷ ژانویه ۱۸۵۰ و در حادثه غرق شدن تایتانیک در ۱۵ آوریل ۱۹۱۲ جان سپرد.


title: ادوارد اسمیت

text: ادوارد جان اسمیت در شهر استوک-آن-ترنت انگلیس متولد شد. اسمیت در مدرسه بریتانیایی اتروریا مراقبت می‌شد تا اینکه در ۱۲ سالگی به لیورپول رفت و حرفه دریانوردی را در پیش گرفت. در ۱۲ ژوئیه ۱۸۸۷، اسمیت با سارا پنینگتن ازدواج کرد. دختر آنها، هلن اسمیت، در سال ۱۸۹۸ به دنیا آمد.


title: ادوارد اسمیت

text: اسمیت در مارس ۱۸۸۰ به شرکت ستاره سفید پیوست و افسر چهارم کشتی سلتیک شد. در سال ۱۸۸۷ اسمیت برای اولین بار به درجه فرماندهی در کمپانی ستاره سفید رسید و فرمانده کشتی اس اس ریپابلیک شد. در سال ۱۸۸۸ اسمیت تحصیل خود را بیشتر کرد و به درجه Royal Naval Reserve رسید.


title: ادوارد اسمیت

text: اسمیت به مدت نه سال در سال ۱۸۹۵ فرماندهی را در اس‌اس مجستیک آغاز کرد. در آن زمان برای خدمت‌هایش از پادشاه ادوارد هفتم مدال دریافت کرد. سرانجام اسمیت ناخدای بعضی از کشتی‌های کمپانی ستاره سفید شد. او را به عنوان (کاپیتان میلیونر) می‌شناختند. او در سال ۱۹۰۴ فرماندهی کشتی‌های بزرگ را قبول کرد و فرمانده کشتی جدید شرکت ستاره سفید، بالتیک شد و سفرش را که از لیورپول تا نیویورک بود، بدون هیچ مشکلی به پایان رساند. بعد از سه سال اسمیت به دومین کشتی بزرگ آن زمان، کشتی آدریاتیک پیوست و بدون هیچ مشکلی به سفر دریایی رفت. در مدت فرماندهی کشتی آدریاتیک اسمیت از نیروی دریایی سلطنتی انگلستان مدال دیگری به دلیل سرویس طولانی دریافت کرد.


title: ادوارد اسمیت

text: اسمیت شهرت زیادی در دنیا به دست آورد و به یکی از باتجربه‌ترین کاپیتان‌ها تبدیل شد. او اولین فرمانده بزرگ‌ترین کشتی دنیا در آن زمان، یعنی کشتی آرام‌اس المپیک شد. در ۱۲ ژوئن ۱۹۱۱ سفر دریایی او از لیورپول به نیویورک با موفقیت به پایان رسید.


title: ادوارد اسمیت

text: در ۲۰ سپتامبر ۱۹۱۱ المپیک با کشتی جنگی بریتانیایی، اچ ام اس هاوک تصادف کرد و پروانه‌های المپیک صدمه دید و کشتی برای تعمیر به ساوت‌همپتون رفت. در جستجویی که نیروی دریایی سلطنتی به عمل آورد المپیک را در این تصادف مقصر دانستند. در مدت این حادثه کاپیتان اسمیت فرمانده کشتی بود. المپیک به بلفاست بازگشت و برای تعمیر المپیک شرکت هارلاند اند ولف اتمام تایتانیک را به تأخیر انداخت. در فوریه ۱۹۱۲ المپیک به دریا برگشت ولی یکی از پروانه‌های المپیک گم شد و دوباره و دوباره المپیک به تعمیر و سفر دریایی تایتانیک از ۲۰ مارس به ۱۰ آوریل تغییر کرد.


title: ادوارد اسمیت

text: اسمیت فرمانده بزرگترین کشتی بخار آن زمان یعنی آر ام اس تایتانیک شد. در ۱۰ آوریل ۱۹۱۲ اسمیت با کلاه لبه‌دار و پالتو بلند با تاکسی از خانه‌اش به بندر ساتهمپتون رفت. او در ساعت ۷ صبح به تایتانیک رسید. این آخرین سفر دریایی اسمیت بود. در ۱۴ آوریل ۱۹۱۲ ساعت ۲۳:۴۰ تایتانیک در اقیانوس اطلس شمالی به کوه یخ برخورد کرد و کشتی بعد از دو ساعت و چهل دقیقه غرق شد و حدود ۱۵۱۴ نفر جان خود را از دست دادند که ناخدا اسمیت یکی از آنها بود.


title: ادوارد اسمیت

text: هیچ کس دربارهٔ مرگ وی در شب غرق شدن تایتانیک اطلاعات کاملی ندارد. در کتاب رابرت بالارد (کاشف تایتانیک) او ادعا کرده اسمیت قصد داشت ۱۰ دقیقه قبل از غرق شدن کشتی به عرشه برود. این تصور در فیلم تایتانیک سال ۱۹۹۷ محصول آمریکا به نمایش گذاشته شد. در مورد مرگ وی عده‌ای می‌گویند به داخل آب شیرجه زده و یک کودک را به سمت قایق نجات برده. جسد ناخدا اسمیت هیچ وقت پیدا نشد.


title: ادوارد اسمیت

text: اولین بازیگری که نقش اسمیت را بازی کرد بازیگر آلمانی، اوتو ورنایک در فیلم تایتانیک در سال ۱۹۴۳ بود. در فیلم‌های (شب بیاد ماندنی) لورنس نیسمیت و (اس.او. اس تایتانیک) هری اندروز و فیلم تلویزیونی کوتاه تایتانیک ۱۹۹۶ جرج اسکات نقش اسمیت را بازی کردند. در فیلم تایتانیک ۱۹۹۷ برنارد هیل نقش اسمیت را بازی کرد که در این فیلم اسمیت کشتی را ترک نکرد و به عرشه فرماندهی رفت و در زیر آب در گذشت. در فیلم مستند اشباح غوطه‌ور جان دونوان نقش اسمیت را بازی کرد.


title: توماس اندروز

text: توماس اندروز، (۷ فوریه، ۱۸۷۳ - ۱۵ آوریل، ۱۹۱۲) تاجر و معمار بریتانیایی که چندین کشتی از جمله کشتی آر ام اس تایتانیک طراحی کرده بود. وی در حادثهٔ غرق کشتی تایتانیک جان سپرد.


title: توماس اندروز

text: او در هفتم فوریه سال ۱۸۷۳ در شهر کامبر، ایرلند شمالی در یک خانواده مرفه به دنیا آمد. در شانزده سالگی به عنوان کارآموز در شرکت هارلند و والف که مدیریت آن را عمویش برعهده داشت، مشغول کار شد. اندروز سه ماه از دوره کارآموزی خود را در فروشگاه شرکت و سپس یک ماه در کارگاه ساخت کابین کشتی و بیشتر از دو ماه را بر روی کشتی و ۱۸ ماه از ۵ سال دوره کارآموزی اش را در قسمت طراحی و نقشه‌کشی این شرکت سپری کرد. اندرو در سال ۱۹۰۱ پس از کار و تلاش‌های مؤثر و مفید در بخش‌های مختلف این شرکت به سمت مدیر ساخت و ساز این شرکت منصوب و در همان سال به عضویت مؤسسه معماران نیروی دریایی درآمد.


title: توماس اندروز

text: در سال ۱۹۰۷ اندروز به مدیر اجرایی شرکت و رئیس بخش مسافربری این شرکت منصوب شد. او در ۲۴ ژوئن ۱۹۰۸ با هِلن رایلی باربور ازدواج کرد؛ و در ۲۷ نوامبر ۱۹۱۰ دخترشان الیزابت اندروز به دنیا آمد.


title: توماس اندروز

text: و سرانجام در 10 آوریل ۱۹۱۲ در کشتی تایتانیک غرق شد و جان سپرد.


title: توماس اندروز

text: طبق گزارش‌ها، اندروز آخرین بار توسط جان استوارت، مأمور کشتی در حدود ساعت ۲:۱۰ صبح، ده دقیقه قبل از غرق شدن تایتانیک دیده شد. اندروز در اتاق در حال سیگار کشیدن به تنهایی ایستاده بود و خیره شده بود به یک نقاشی،


title: توماس اندروز

text: اگرچه این فاجعه به یکی از معروف‌ترین افسانه‌های غرق شدن تایتانیک شده‌است - که در کتابی در سال ۱۹۱۲ منتشر شده‌است (توماس اندروز: کشتی سازی توسط شان بولاک) و در نتیجه آن جاودانه شد - استوارت، در واقع، کشتی را تقریباً ۱ در یک قایق نجات گذاشت:


title: توماس اندروز

text: بعد از آن لحظه شاهد مرگ و رؤیت اندروز بود. به نظر می‌رسد که اندروز مدتی در اتاق سیگار کشیدن ماند و سپس به تخلیه کمک کرد. حوالی ساعت ۲ صبح، او را دوباره در عرشه قایق دیدند. جمعیت شروع به هم زدن کشتی بودند، اما برخی از زنان تمایلی به ترک کشتی نداشتند. اندروز برای شنیدن و جلب توجه خودش، بازوهایش را تکان داد و با صدای بلند به آنها صدا می‌زد. یکی دیگر از مشاهدات گزارش شده، مربوط به اندروز که سرکشانه صندلی‌های عرشه را به اقیانوس پرتاب کرد تا مسافران بتوانند در آب چسبیده باشند، اما او احتمالاً به اشتباه چارلز جوفین نانوای اصلی، که از غرق شدن جان سالم به در برد، اشتباه کرده و گزارش داده‌است که همان کار را انجام می‌دهد. او سپس به سمت پل رفت، شاید در جستجوی کاپیتان اسمیت. آخرین بار اندروز دیده شد که در آخرین لحظات خود کشتی را ترک می‌کند؛ که او به احتمال زیاد به دریا فرا گرفت که تایتانیک را پل یک شیب ناگهانی به آب اقیانوس فرا گرفت در حدود ۲:۱۰ توماس اندروز غرق شد و جسد او هرگز پیدا نشد.


title: توماس اندروز

text: در ۱۹ آوریل ۱۹۱۲، پدرش از پسر عموی مادرش، که با بازماندگان در نیویورک صحبت کرده بود، تلگراف دریافت کرد.


title: نظریه مدل

text: نظریه مدل (به انگلیسی: Model Theory) در ریاضیات مطالعهٔ ساختارهای ریاضی از یک مرتبه بالاتر است.


title: نظریه مدل

text: در تعریف اولیه منظور از ساختار، یک ساختار جبری ست پس موضوع این نظریه به جبر مربوط می‌شود و از طرفی نگاه معناشناسی منطقی به ساختارها دارد که این نظریه را در دامنهٔ منطق ریاضی قرار می‌دهد.


title: نظریه مدل

text: اساتید مختلف چند تعریف از گستره و موضوع بحث این نظریه بیان می‌کنند:


title: ابراهیم یزدی

text: ابراهیم یزدی (۳ مهر ۱۳۱۰ – ۶ شهریور ۱۳۹۶)، عضو شورای انقلاب، وزیر خارجه و معاون نخست‌وزیر در دولت موقت انقلاب، نماینده شهر تهران در مجلس اول و دبیرکل نهضت آزادی ایران بود. ابراهیم یزدی در دوران اقامت سید روح‌الله خمینی در نوفل‌لوشاتو، فرانسه از مشاوران او بود. او پس از پیروزی انقلاب ۱۳۵۷ ایران، به همراه روح‌الله خمینی به ایران بازگشت.


title: ابراهیم یزدی

text: در بهمن ۱۳۵۷، ابراهیم یزدی به دستور روح‌الله خمینی به عضویت نهادی به نام شورای انقلاب اسلامی ایران درآمد. خلخالی ادعا می‌کند ابراهیم یزدی بازپرس دادگاه انقلاب در زمان محاکمهٔ ژنرال‌های ارتش شاهنشاهی ایران بود و با آغاز به کار دولت موقت انقلاب به سمت «معاون نخست‌وزیر در امور انقلاب» برگزیده شد. وی برای مدتی به عنوان سرپرست مؤسسه کیهان منصوب شد و پس از استعفای کریم سنجابی از وزارت امور خارجه ایران، به عنوان «وزیر امور خارجه دولت موقت انقلاب» معرفی شد. در دوران وزارت او، ایران از پیمان سنتو خارج شد. در فاصله کوتاهی پس از آغاز بحران گروگان‌گیری در سفارت آمریکا، دولت موقت به نخست‌وزیری مهدی بازرگان در اعتراض به ناتوانی دولت و کنترل گروه‌های خودسر استعفا داد. وی سپس در سال ۱۳۵۸ خورشیدی، نماینده مردم تهران در دوره اول مجلس شورای اسلامی شد، اما پس از آن، صلاحیت‌اش برای نامزدی در انتخابات دوره‌های بعدی مجلس شورای اسلامی، توسط شورای نگهبان قانون اساسی، ظاهراً با استناد به اظهارات سید روح‌الله خمینی علیه نهضت آزادی، رد شد.


title: ابراهیم یزدی

text: ابراهیم یزدی، در جلد سوم کتاب خاطراتش، در صفحه ۷۳۷ در نامه‌ای به تاریخ ۲۴ بهمن ۱۳۶۹ خطاب به احمد خمینی نوشته: «شما خوب می‌دانید که «برنامهٔ سیاسی و اجرایی» آقای خمینی را من تنظیم کرده و ایشان تصحیح و تنقیح نمودند، که بعدها بر طبق آن شورای انقلاب و دولت موقت… تأسیس گردید. شما به کسی این اتهامات پوچ و بی‌اساس را زده‌اید که طراح و مؤسس سپاه پاسداران بوده‌است، طراح و مبتکر «روز قدس» بوده‌است، طراح اصلی و اولیه برخی دیگر از نهادهای انقلاب بوده‌است»


title: ابراهیم یزدی

text: ابراهیم یزدی، تا پیش از انقلاب ایران سال‌ها به همراه خانواده‌اش در آمریکا زندگی کرد و به شهروندی ایالات متحده آمریکا درآمده بود. او پس از کنار گذاشته شدن از مناصب حکومتی، بارها به دلایل مختلف زندانی شد و آخرین بار از تاریخ ۹ مهر ۱۳۸۹ تا ۲۹ اسفند ۱۳۸۹ خورشیدی در زندان بود.


title: ابراهیم یزدی

text: ابراهیم یزدی در مهر ماه سال ۱۳۱۰ در یک خانواده مذهبی در قزوین به دنیا آمد؛ در سال ۱۳۱۶ همراه خانواده به تهران مهاجرت کرد و در خیابان ری پرورش یافت.


title: ابراهیم یزدی

text: او مدتی طولانی به همراه همسر و ۶ فرزندش در شهر هوستون ایالت تگزاس زندگی می‌کرد. او و همسرش در سال ۱۹۷۱ شهروند ایالات متحده شدند. رسانه‌ای شدن این امر در بحبوحه انقلاب در نشریات آمریکا خبرساز شد.


title: ابراهیم یزدی

text: ابراهیم یزدی دارای شش فرزند است: خلیل، دکترای اقتصاد دارد و رئیس یک شرکت مشاوره ای‌تی در آمریکاست. فرزند دوم سارا است که پزشکی خوانده و متخصص سالمندان و مدیر یک بخش در بیمارستانی در ایالت پنسیلوانیا است. سومین فرزند، لیلا است که روان‌شناسی خوانده و مدتی تدریس می‌کرد و درحال‌حاضر در ترکیه زندگی می‌کند. این سه نفر در ایران به دنیا آمدند. فرزندان دیگر: یوسف دارای دکترای مهندسی پزشکی و استاد دانشکده پزشکی دانشگاه جان‌هاپکینز، مریم پزشک و ایمان مهندس مواد هستند.


title: ابراهیم یزدی

text: ابراهیم یزدی پس از پایان تحصیلات ابتدایی در مدرسه های مولوی و ادب در تهران، دوره دبیرستان را در دارالفنون طی می‌کند، سپس وارد رشته داروسازی دانشگاه تهران در ۱۳۳۲ شد، او سپس به پیشنهاد برادرش در سال ۱۹۶۱ وارد ایالات متحده آمریکا می‌شود و در رشته مهندسی مواد غذایی در مؤسسه فناوری ماساچوست مشغول به تحصیل می‌شود ولی به علت عدم آشنایی با مباحث مهندسی آن را نیمه کاره رها کرد.


title: ابراهیم یزدی

text: وی پس از MIT، مدتی محقق علمی دانشکده پزشکی بیلور در تگزاس شد. او در هنگام تحصیل در رشته داروسازی با بخش آسیب‌شناسی و فارماکولوژی کالج پزشکی بیلور همکاری می‌کرد. در این مدت او تحقیقاتی در مورد سرطان کرد و مقالات پژوهشی مهمی در این زمینه در نشریات تخصصی پزشکی به چاپ رساند.


title: ابراهیم یزدی

text: ابراهیم یزدی در خلال زندگی در ایالات متحده، هنگامی که در دانشگاه «بیلور» درس می‌خواند به تأسیس انجمن اسلامی دانشجویان آمریکا و کانادا، انجمن اسلامی پزشکان آمریکا و کانادا پرداخت. او مؤسس اولین مسجد شهر هوستون بود و همچنین از مؤسسان «جامعه مسلمانان هوستون» و نخستین رئیس آن به‌شمار می‌رود که بزرگترین سازمان اسلامی در آمریکا به‌شمار می‌آید. وی عضو هسته مرکزی بسیاری از تشکلهای دانشجویی مسلمان در آمریکا بوده‌است. تعدادی از آنان حال جزو رهبران و دولتمردان برجسته کشورهای مسلمان دنیا به‌شمار می‌روند. همانند رجب طیب اردوغان رئیس‌جمهور ترکیه، ماهاتیر محمد نخست‌وزیر مالزی، وان عزیزه وان اسماعیل معاون وی، حسن الترابی از دولتمردان سودان و عزالدین عراقی از فعالان دموکرات در عراق هستند. او متناوباً کلاسهای قرآن هفتگی در منزل خود برگزار می‌کرد و جزوات و کتابهای اسلامی زیادی منتشر کرده‌است.


title: ابراهیم یزدی

text: ابراهیم یزدی فعالیت سیاسی خود را با عضویت در نهضت خداپرستان سوسیالیست در سال ۱۳۲۶ شروع کرد. با شروع نخست‌وزیری دکتر محمد مصدق او به سلک طرفداران نهضت ملی شدن صنعت نفت درآمد و با وقوع کودتای ۲۸ مرداد و شروع به کار نهضت مقاومت ملی به رهبری سید رضا زنجانی، عضو این نهضت شد. او در کمیته‌های دانشگاه، شهرستانها، انتشارات، سیاسی و اجرایی فعال و همچنین عضو هیئت تحریریه و ناشر روزنامهٔ «راه مصدق» بود.


title: ابراهیم یزدی

text: در سال ۱۳۳۹ و با فعال شدن دوباره جبهه ملی (دوم) به عضویت کمیته انتخابات این جبهه درآمد. او در این سال به آمریکا مهاجرت کرد و از سال ۱۳۴۰ تا سال ۱۳۴۴ به عنوان دبیر شورای مرکزی جبهه ملی ایران، شاخه آمریکا و عضو هیئت اجرایی و مسئول تشکیلات جبهه، عضو هیئت تحریریه مجله «اندیشه جبهه» ارگان جبهه ملی فعالیت می‌کند. در زندگی‌نامهٔ منتشره از سوی کمیته انتخابات نهضت آزادی آمده‌است در این مسئولیت‌ها او با دکتر چمران، دکتر شایگان، دکتر نخشب همکاری می‌کرد. با تأسیس نهضت آزادی ایران در سال ۱۳۴۰ او به همراه مصطفی چمران، علی شریعتی و صادق قطب‌زاده به تأسیس شاخه‌های اروپا و آمریکای این نهضت مبادرت می‌ورزد و به عنوان رئیس شورای مرکزی نهضت آزادی ایران در خارج از کشور انتخاب می‌شود. او همچنین مسئولیت انتشار ماهنامه پیام مجاهد ارگان نهضت آزادی ایران خارج از کشور را هم بر عهده داشته‌است.


title: ابراهیم یزدی

text: او در سال ۱۳۴۴ مسئولیت رهبری سازمان مخصوص اتحاد و عمل (سماع) را بر عهده داشته‌است و با همکاری مصطفی چمران و محمد توسلی به تأسیس اولین پایگاه آموزش جنگ‌های مسلحانه ابتدا در مصر و سپس در جنوب لبنان مبادرت می‌ورزد. وی از اردیبهشت ۱۳۵۴ اجازه اخذ و مصرف وجوهات شرعی را از سید روح‌الله خمینی دریافت کرد.


title: ابراهیم یزدی

text: او در هنگام اخراج روح‌الله خمینی از عراق و امتناع دولت کویت از پذیرش روح‌الله خمینی و هیئت همراه به او پیشنهاد مهاجرت به فرانسه را می‌دهد و با همکاری صادق قطب زاده خانه‌ای در نوفل لوشاتو به این منظور تهیه می‌شود. او در این مدت از مشاورین ارشد روح‌الله خمینی بوده‌است. سید روح‌الله خمینی در نامه‌ای از زحمات او در مدت اقامت در فرانسه تقدیر کرده‌است.


title: ابراهیم یزدی

text: ابراهیم یزدی همراه با روح‌الله خمینی از فرانسه به ایران آمد. با تشکیل شورای انقلاب، او به عضویت این شورا برگزیده می‌شود و با شروع دولت موقت مهندس بازرگان، او نخست به عنوان معاون نخست‌وزیر در امور انقلاب و سپس پس از استعفای کریم سنجابی از پست وزارت امور خارجه به عنوان وزیر خارجه دولت انتخاب می‌شود. در آذر۵۸ طی حکمی از سید روح‌الله خمینی مأمور به رسیدگی مشکلات استان‌ها شد. او در سال‌های ۵۸ و ۵۹ سرپرستی مؤسسه کیهان را بر عهده داشت.


title: ابراهیم یزدی

text: او همراه با استعفای مهندس بازرگان از دولت کناره‌گیری کرد. با برگزاری انتخابات مجلس شورای ملی در این انتخابات از تهران کاندیدا شد و در دور اول انتخابات به نمایندگی مجلس انتخاب شد. وی در مجلس اول شورای ملی (اسلامی) عضو کمیسیون‌های تحقیق، امور خارجه، بهداشت و درمان و بازرگانی خارجی بوده‌است.


title: ابراهیم یزدی

text: وی در سمت وزیر امور خارجه وقت ایران دربارهٔ علل و عواملی که باعث شد تا دولت موقت مسئله فروش هواپیماهای فوق را مطرح کند در مصاحبه‌ای با روزنامه کیهان گفته بود: «چنان‌که می‌دانید بغیر از نیروی دریایی آمریکا هیچ کشوری هواپیمای اف- ۱۴ ندارد مگر ایران؛ و سیستم پرواز این هواپیما بسیار پیچیده‌است و حتی موشکهایی که این هواپیما حمل می‌کند هنوز آزمایش نشده و به‌طور کلی بکار انداختن این هواپیماها برای خود آمریکا هم بسیار مشکل است… در مورد هواپیمای اف- ۱۴ و بررسی جمیع جوانب امر چنین نتیجه گرفتیم که نمی‌توانیم هواپیمای اف – ۱۴ را نگهداریم زیرا نگهداری آن‌ها باعث تشدید و استمرار وابستگی ما به آمریکا می‌شود» همچنین در مصاحبه دیگری با نشریه تایم گفته بود: «در مورد جنگنده‌های اف – ۱۴ ما از چندی پیش با مقامات آمریکایی وارد مذاکره شده‌ایم. هدف نهایی ما از این مذاکرات، فروش کلیه این جنگنده‌ها که شامل ابزار و آلات مربوط به این هواپیما نیز خواهد بود، می‌باشد» در جلسه مورخ ۲۱ مرداد ۵۸ شورای انقلاب، بهشتی قاطعانه با فروش هواپیماهای اف – ۱۴ به آمریکا مخالفت کرده و تأکید می‌کند که دولت موقت بدون اجازه شورای انقلاب حق چنین کاری را ندارد.


title: ابراهیم یزدی

text: وی همچنین در چهارمین روز از تشکیل دولت موقت اعلام می‌کند که «دولت ایران یک طرفه قراردادهایش را با آمریکا فسخ کرد.» که از جمله این قرار دادها تحویل F16های خریداری شده از آمریکا بود. شاپور آذربرزین در کتاب خاطراتش تحت عنوان «فرماندهی و نافرمانی» می‌نویسد:


title: ابراهیم یزدی

text: "چهارمین روز نخست‌وزیری بازرگان بود، مرا هم دعوت به کار کرده بود که ضمن اینکه فرمانده نیروی هوایی باشم، مشاور عالی نخست‌وزیر در امور دفاع و امنیت ملی هم باشم. صبح داشتم می‌رفتم اداره، دیدم که دکتر یزدی در رادیو اعلام کرد که دولت ایران تمام قراردادهایش را با دولت آمریکا فسخ کرد. بقیه که می‌شنوند چیزی نمی‌گویند و می‌گویند بارک الله! اینها نمی‌دانند که چه خبر شده، نخست‌وزیر هم نمی‌داند چه شده، هیچ‌کس نمی‌دانست." تلفن را برداشتم و به بازرگان گفتم که شما خبر را شنیدی؟ گفت چه خبر؟ گفتم الان یزدی اعلام کرد که دولت ایران یک طرفه قراردادهایش را با آمریکا فسخ کرد. گفتم این مسئله فقط در مورد نیروی هوایی نزدیک به ده میلیارد دلار خسارت می‌شود. حالا من در مورد نیروی زمینی و بقیه نمی‌دانم.


title: ابراهیم یزدی

text: ابراهیم یزدی در جوابیه‌ای سخنان آذربرزین را تکذیب کرد و لغو قرارداد فوق و اقلام نظامی بیشتری را با شرح جزئیات کامل به دولت بختیار نسبت داد. او در این جوابیه می‌نویسد: «یک روز قبل از معرفی آقای مهندس بازرگان به عنوان نخست‌وزیر، دولت بختیار طی تفاهم‌نامه‌ای نه تنها قرارداد خرید هواپیماهای اف ۱۶ بلکه اقلام دیگری را هم لغو کرد، که اخبار آن در روزنامه‌های یومیه ایران منتشر شد و در منابع متعدد هم دربارهٔ آن نوشته شده‌است.»


title: ابراهیم یزدی

text: پس از پیروزی انقلاب و دستگیری تعدادی از سران و مقامات امنیتی، نظامی و سیاسی پهلوی وی در کنار مهدی بازرگان برای جلوگیری از اعدام دستگیرشدگان تلاش می‌کند. و به گفته خلخالی به آنان «در باغ سبز نشان می‌داد» صادق خلخالی در این باره در خاطرات خود می‌گوید:


title: ابراهیم یزدی

text: مسعود بهنود می‌گوید در شب اول انقلاب خلخالی قصد داشت ۳۰ نفر را اعدام کند که با پایداری یزدی فقط ۴ نفر اعدام شدند و در نهایت ۲۰ نفر از آن‌ها جان به در بردند و اکنون (۱۳۹۰) هنوز سه تن از آن‌ها زنده‌اند. خلخالی رهبران نهضت آزادی را مانع اعدام زندانیان دانسته و می‌گوید در هنگام اعدام هویدا تلفن‌های زندان اوین را قطع کرده بود تا آنان مانع از اعدام نشوند.


title: ابراهیم یزدی

text: ابراهیم یزدی در گفتگویی تصویری نقش خود در اعدام امرای ارتش را تکذیب می‌کند و ماجرای آن شب را این‌گونه روایت می‌کند:


title: ابراهیم یزدی

text: ساعت ۹–۹:۳۰ شب بود، من منزل پدر بودم (خیابان عین الدوله- ایران فعلی رو به روی مدرسه علوی) سید حسین خمینی آمد عقب من که بابا گفتند شما بیا. رفتم دیدم گوش تا گوش آقایان نشستند. خلخالی، عراقی، اشراقی، سید احمد نراقی بودند. آقای خمینی از من پرسید «داستان چیست؟» گفتم: «من اطلاعی ندارم داستان از چه قرار است» گفت: «می‌گویند ۲۴ نفر را برده‌اند پشت‌بام مدرسه رفاه می‌خواهند اعدام کنند.» من گفتم: «چه کسانی هستند؟» آقای خلخالی که روزنامه اطلاعاتی دستش بود در حاشیه‌اش اسامی این ۲۴ نفر را نوشت و شروع کردند یکی، یکی پرسیدن. گفتم: «آقا هیچ بحثی نیست که این‌ها در آن رژیم مرتکب جنایت شدند؛ ولی قرآن و اسلام به ما می‌گوید که اگر مرغی را می‌خواهی بکشی شرایط دارد، چه طور می‌خواهید، انسان‌هایی را به هر دلیلی بکشید بدون این‌که شرایط رعایت شود.»


title: ابراهیم یزدی

text: اول این‌که نصیری رئیس ساواک بوده باید محاکمه شود شما این را ببرید در استادیوم آزادی یک دادگاه علنی برگزار شود. در روزنامه‌ها آگهی بدهید و فرم‌هایی چاپ کنید که تمام کسانی که در طی این ۲۵ سال توسط ساواک بازداشت شدند، عزیزانشان را کشتند همه بیایند عرض حال بدهند و اعلام جرم بکنند علیه رئیس ساواک که مسئول هست، در حضور خبرنگاران نصیری سوگواری راه بیندازد. اما در برابر توضیح اول من استناد کردند به حرف‌های رحیمی. گفتند: «اینها متنبه نیستند، اینها باور نمی‌کنند انقلاب شده و احتمال هست که این‌ها بیایند مدرسه رفاه و این تشکیلات را بمباران کنند. بهتر است برای این‌که ما از آنها زهرچشم بگیریم، این چهار نفر را ببرند و اعدام بکنند.»


title: ابراهیم یزدی

text: برای آن چهار نفر نه خلخالی حکمی صادر کرد و نه شخص دیگری، شخص آقای خمینی گفت: «من به‌عنوان حاکم شرع می‌گویم این چهار نفر را ببرید و بکشید.»


title: ابراهیم یزدی

text: یزدی، وزیر امور خارجه دولت موقت روز ۱۰ شهریور ۱۳۵۸ در حاشیه اجلاس سران جنبش عدم تعهد در هاوانا پایتخت کوبا، با صدام حسین، رئیس‌جمهور وقت عراق دیدار و گفتگو کرد. نشریات وقت محورهای دیدار و گفتگوی یزدی با صدام را پیرامون مسائل مربوط به خوزستان، کردستان و تبلیغات مطبوعاتی دو کشور عنوان کردند و به نقل از یزدی نوشتند فضای حاکم بر کنفرانس و صراحت در بیان مسائل از جانب دو کشور رضایت‌بخش و این دیدار، سازنده بوده‌است. این دیدار با وساطت و درخواست رئیس‌جمهور الجزایر در ویلای محل اقامت صدام صورت گرفت. علاوه بر صدام حسین، سفیر عراق در سازمان ملل متحد و سعدون حمادی وزیر امور خارجه عراق نیز حضور داشتند. از ایران علاوه بر یزدی، آقایان سید محمدحسین لواسانی، دکتر منصور فرهنگ و یک نفر دیگر از اعضای هیئت شرکت داشتند. یزدی ۳۵ سال پس از این دیدار، در مهر ماه ۱۳۹۳ برای نخستین بار متن کامل گفتگوی خود با صدام را منتشر کرد.


title: ابراهیم یزدی

text: او در سال‌های بعد از انقلاب در ایران زندگی کرد و ریاست کمیتهٔ اجرایی، دفتر سیاسی متناوباً بر عهده داشته‌است و از اعضای شورای مرکزی نهضت آزادی به صورت متمادی بوده‌است. وی پس از درگذشت مهدی بازرگان در سال ۱۳۷۳، از سوی شورای مرکزی نهضت آزادی به سمت دبیر کلی نهضت آزادی برگزیده شد.


title: ابراهیم یزدی

text: یزدی در سه انتخابات ریاست جمهوری کاندیدا شد. او در سال ۱۳۶۴ به همراه مهدی بازرگان و احمد صدر حاج سیدجوادی، در سال ۱۳۷۶ به همراه عزت‌الله سحابی و علی‌اکبر معین فر به دعوت دکتر یدالله سحابی در انتخابات نام‌نویسی کرد که رد صلاحیت شد. وی همچنین در سال ۱۳۸۴ درحالی‌که رد صلاحیتش تقریباً قطعی دانسته می‌شد، از سوی نهضت آزادی ایران نامزد انتخابات ریاست جمهوری ایران (۱۳۸۴) شد. وی پس از ثبت‌نام گفت: «همه شهروندان باید به قانون «التزام» داشته باشند هر چند به آن «اعتقاد» نداشته باشند. ما به دنبال تغییر در ساختارهای حقیقی هستیم نه ساختارهای حقوقی… ما با ثبت‌نام خودمان بار دیگر به حاکمان فرصت می‌دهیم که راه حلی برای رفع بحران‌های موجود بیندیشند.» یزدی در فرم انتخاباتی خود، واژه «اعتقاد» را در عبارت «اعتقاد به مبانی قانون اساسی» خط زده و عبارت «التزام» را جایگزین کرده بود. با این حال، او در گفتگویی که با حسین دهباشی در برنامه خشت خام داشت، گفت که هیچ‌گاه در انتخابات ریاست جمهوری نامزد نشده‌است.


title: ابراهیم یزدی

text: نهضت آزادی در جریان حوادث پس از انتخابات ۱۳۸۸ از معترضان به نتایج انتخابات بود و ابراهیم یزدی نیز چندین بار دستگیر شد.


title: ابراهیم یزدی

text: در تاریخ ۷ دی ۱۳۸۸ و در پی حوادث عاشورای ۱۳۸۸، مأموران امنیتی ساعت ۳ بامداد با مراجعه به منزل ابراهیم یزدی، او را بازداشت و به زندان اوین منتقل کردند. وی که از کهولت سن و سرطان پروستات رنج می‌برد و تحت درمان بود، نیاز به مراقبت مستمر پزشکی و درمانی داشت. در پی این اقدام جامعه اسلامی هوستون که شامل سیصد هزار نفر از مسلمانان است، در نامه‌ای به سید علی خامنه‌ای، محمود احمدی‌نژاد، علی لاریجانی و محمد خزاعی (نمایندهُ وقت ایران در سازمان ملل متحد)، خواهان آزادی فوری و بدون قید و شرط ابراهیم یزدی و دیگر مخالفان مسلمان شد. همچنین فعالان ملی-مذهبی مانند ابوالفضل بازرگان، محمد بسته‌نگار، حبیب‌الله پیمان، غلامعباس توسلی، رضا رئیس‌طوسی، عزت‌الله سحابی، هاشم صباغیان، احمد صدر حاج سید جوادی، اعظم طالقانی، نظام‌الدین قهاری و علی‌اکبر معین‌فر با ابراز نگرانی از اوضاع جسمی ابراهیم یزدی، طی نامه‌ای نوشتند «به عنوان یک امر اخلاقی و صرفاً از جهت رعایت حقوق انسانی، امکان آزادی ابراهیم یزدی را با هدف ادامه درمان او فراهم کنند.» در پی صدور اجازهٔ مرخصی، وی از زندان اوین به بیمارستان برای انجام عمل قلب باز منتقل گردید.


title: ابراهیم یزدی

text: وی مجدداً در روز جمعه ۹ مهر ۱۳۸۹ به اتهام شرکت در نماز جمعه غیرقانونی بازداشت شد. ایرنا گزارش کرد که او در حین برپایی یک نماز جمعه ویژه اعضای حزب نهضت آزادی در اصفهان، به همراه هاشم صباغیان و سید علی اصغر غروی دستگیرشده‌است. به گفته مقامات انتظامی این نماز جمعه به اقدام فعالان فرقه وهابیت برپا شده بود. به گزارش بی‌بی‌سی به نقل از شاهدان عینی، یزدی و صباغیان در آن روز برای شرکت در مراسم ختم یکی از اعضای نهضت آزادی به شهر اصفهان سفر کرده بودند و هنگامی که برای استراحت به منزل یکی از دوستان خود رفته بودند، بازداشت شدند. رسیدگی به پرونده نمازجمعه غیرقانونی به قاضی صلواتی سپرده شده‌است و او از پذیرش وکیل ابراهیم یزدی خودداری کرده‌است. گفتنی است که او در آن زمان سالمندترین زندانی سیاسی ایران بوده‌است.


title: ابراهیم یزدی

text: بازداشت وی با اعتراضات داخلی و خارجی روبرو شد از جمله سیصد هزار تن از مسلمانان آمریکا طی بیانیه‌ای خطاب به رهبران ایران خواستار آزادی وی شدند. همچنین بیش از ۱۳۰ روشنفکر معروف از جمله نوام چامسکی، یورگن هابرماس و اسلاوی ژیژک در نامه‌ای سرگشاده خواستار آزادی او شدند. یزدی پس از بازداشت به خانه امن وزارت اطلاعات منتقل گردید و یک بار نیز شایعه درگذشت وی منتشرشد. عزت‌الله سحابی علت دستگیری وی را اطلاعات زیاد وی پیرامون رویدادهای انقلاب می‌داند. یزدی در ۲۹ اسفند ۱۳۸۹ از زندان آزاد شد. پس از آزادی، خبرگزاری جمهوری اسلامی مدعی استعفای او از دبیر کلی نهضت آزادی شد و چندی بعد مصاحبه‌ای را به نقل از وی منتشر کرد که خانواده‌اش و رسانه‌ها بر تحمیلی و تحریف شده بودن آن تأکید کردند.


title: ابراهیم یزدی

text: در پی انتشار نامه‌ای به «راشد الغنوشی» رهبر جنبش تونس و امضای نامه ۱۳۴ امضایی فعالان سیاسی خطاب به محمد خاتمی از سوی یزدی، دکتر ابراهیم یزدی در ۱۱ آبان ماه ۱۳۹۰ به شعبه ۱۵ دادگاه انقلاب اسلامی احضار شد. پیش از این نیز بازجویان وزارت اطلاعات ساعت‌ها از دبیرکل نهضت آزادی بازجویی کرده بودند. او در صبح ۱۱ آبان ماه ۱۳۹۰ در شعبه ۱۵ دادگاه انقلاب اسلامی به ریاست قاضی صلواتی به سه اتهام محاکمه شد، اجتماع و تبانی علیه امنیت کشور، فعالیت تبلیغی علیه نظام جمهوری اسلامی ایران و تأسیس و هدایت نهضت آزادی ایران. ابراهیم یزدی در دی ماه ۱۳۹۰ به هشت سال زندان محکوم شد.


title: ابراهیم یزدی

text: او با حمایت از حسن روحانی در انتخابات ۱۳۹۲ در پاسخ به سؤال در مورد تحریم کردن انتخابات توسط او گفت: «"مگر ما مفتی هستیم که فتوا بدهیم انتخابات را تحریم کنیم نهایتاً می‌توانیم بگوییم ما شرکت نمی‌کنیم."»


title: ابراهیم یزدی

text: ابراهیم یزدی طی مصاحبه‌ای که سال ۹۳ با وی شد گفت: «از آقای روحانی انتظار معجزه نداشتیم برای اینکه آقای روحانی وارث نابسامانی‌های بسیاری است که از دولت گذشته باقی مانده‌است.» او در مورد رابطه با آمریکا نیز گفت: «دولت در عرصه سیاست خارجی تابوی مذاکره با آمریکا را شکسته‌است. باید بگویم که در عالم سیاست نه دوست دائم و نه دشمن دائم داریم و قهر نیز تا روز قیامت معنی ندارد.»


title: ابراهیم یزدی

text: او در این انتخابات نیز همانند انتخابات ۱۳۹۲ از حسن روحانی نامزد میانه‌رو حمایت کرد. او در این باره اعتقاد به جمهوری پنجم دارد و اینکه بقای همه ما به انتخاب روحانی وابسته است و هیچ چاره دیگری نداریم.


title: ابراهیم یزدی

text: وی که از کهولت سن و سرطان پروستات رنج می‌برد، بعد از زندانهای متعدد به بیماری قلبی، آلزایمر و سرطان پانکراس مبتلا شد و در سال‌های آخر عمرش تحت درمان بود. یزدی که دی ماه سال ۱۳۹۵ قصد داشت برای انجام عمل جراحی به ایالات متحده آمریکا سفر کند، با مخالفت سفارت آمریکا برای صدور روادید مواجه شد و به علت شرایط جسمانی در شهر ازمیر ترکیه تحت عمل جراحی قرار گرفت. وی در دو هفته آخر عمرش به علت وخامت حال عمومی پس از عمل جراحی بستری بوده‌است. وی در واپسین ساعات روز پنجم شهریور ۱۳۹۶، در سن ۸۵ سالگی در ازمیر، ترکیه درگذشت.


title: ابراهیم یزدی

text: حسن روحانی رئیس‌جمهوری اسلامی ایران بلافاصله پس از اعلام خبر فوت وی این رخداد تلخ را تسلیت گفت. روحانی در این پیام از یزدی با عنوان پیشگام مبارزه با استبداد، یاد کرد. همچنین محمدجواد ظریف وزیر امورخارجه و بسیاری از چهره‌های سرشناس ایرانی در پیام‌هایی درگذشت وی را تسلیت گفته و در مراسم بزرگداشت وی شرکت کردند.


title: ابراهیم یزدی

text: در خارج از کشور نیز مراسمی از سوی عبدالکریم سروش، برگزار شد که در آن سروش از یزدی با عنوان «یک‌پارچه وطن‌دوست، مسلمان و سیاستمداری زیرک» یاد کرد.


title: ابراهیم یزدی

text: پس از خاکسپاری وی، عده‌ای ناشناس قبر او را در بهشت زهرا تخریب کردند.


title: ابراهیم یزدی

text: او خاطرات خود را از تولد تا اواخر دهه ۸۰ شمسی با عنوان شصت سال صبوری و شکوری به رشته تحریر درآورد که تا کنون سه‌جلد آن توسط انتشارات کویر چاپ شده است.


title: موالی

text: موالی که مفرد آن مولی است در زبان عربی واجد چندین معنا است و یکی از مفاهیم آن بنده است. از سوی دیگر در برخی از کتاب‌های تاریخی و ادبی تمام ملل غیر عرب که تحت تسلط عرب درآمده بودند موالی خطاب می‌شدند. همچنین عرب‌ها هرگاه مالک بندهٔ خویش آزاد می‌ساخت، ارتباط و پیوستگی میان این دو را پس از آزادی (ولا) و بندهٔ آزادشده را مولی می‌خواندند. چنان‌که زید بن حارثه را مولای پیامبر می‌گفتند زیرا پیامبر او را آزاد نموده‌بود و البته با توسعه و پیشرفت اسلام به سبب زیاد گشتن بندگان آزادشدهٔ عرب‌ها، طبقهٔ اجتماعی نوینی تحت عنوان موالی پدیدار شد. با آغاز دوران حکومت امویان که حکومت اسلامی کاملاً به سلطنتی سیاسی تبدیل شد و حکومتی متعصب در عربیت بنیان گرفت، غیرعربان مقام و منزلتی بسیار پست و پایین یافتند و چه اهل ذمه و چه تازه‌مسلمانان غیرعرب از کارگزاران اموی جور و ستم بسیار دیدند و رسماً از سوی خاندان اموی لقب موالی دریافتند. موالی از نیمه دوم سده اول تا نیمه اول سده دوم هجری طبقه و گروهی در جامعهٔ اسلامی آن روزگاران بودند که نژاد و تباری غیر عرب داشتند و میهن آنان تحت سلطهٔ اعراب درآمده بود و البته این طبقه لزوماً مسلمان نبودند و در میان اینان از اهل ذمه نیز یافت می‌شد و از نظر مقام و موقعیت اجتماعی پس از بردگان و کنیزکان در پست‌ترین طبقهٔ اجتماع قرار می‌گرفتند.


title: موالی

text: مولی در لغت دو معنی دارد، یکی مالک و یکی هم آقا است ولی در اصطلاح به غیر عرب موالی می‌گویند. هر گاه مالک بنده‌ای را آزاد کنند مالک را «والاء» و بندهٔ آزادشده را «مولی» می‌گفتند چنان‌که زید بن حارثه را مولای پیامبر می‌گفتند زیرا محمد او را آزاد نموده‌بود. کنیز آزادشده را را نیز «مولات» می‌گفتند. اگر بندهٔ آزادشده می‌مُرد و وارثی نداشت ارث او به مالکش می‌رسید و اگر مالک او جزو قبیلهٔ مولا بود، به آن قبیله نسبت می‌دادند، مثلاً مولای بنی‌هاشم.


title: موالی

text: اگر برده در جنگ اسیر می‌شد، مالک آن می‌توانست آن را بفروشد یا اینکه آن را نزد خود نگه دارد یا آن را آزاد کند.


title: موالی

text: برای آزاد کردن بنده، در دین اسلام مقرراتی وجود دارد که عبارتند از: گذشته از آزادی موالی، شرایطی وجود داشت که موالی می‌توانست خود را از قید بندگی رها کند:


title: موالی

text: هنوز دو سالی از شکست لشکریان ایران از سپاهیان عرب‌ها در نبرد نهاوند سپری نگشته بود که عمربن خطاب خلیفهٔ دوم در مسجد مدینه ترور و کشته شد (ذی الحجه سال ۲۳ هجری). ضارب او فردی ایرانی به نام پیروز نهاوندی و نامور به ابولولو بود که گویا در نبرد جلولا اسیر دست عرب‌ها شده بود. طبری زادگاه وی را نهاوند می‌داند. به نظر عبدالحسین زرین کوب می‌توان کشته شدن خلیفه به دست فردی از تبار ایرانیان را نشانه و نمادی از خشم و کینهٔ ایرانیان نسبت به اعراب برشمرد. از سوی دیگر در شهرها و مناطق مختلف ایران هرگاه فرصتی مهیا می‌شد مردم سر به شورش و طغیان برمی‌داشتند. به عنوان نمونه می‌توان به شورش مردم کوره شاپورخواست و کازرون پس از مرگ عمربن‌خطاب اشاره داشت. بعد از قتل عثمان، خلیفه سوم، و همچنین هر زمان که شهرهای بصره و کوفه تعویض حاکم را به خویش می‌دیدند، در نقاط مختلف ایران نهضت‌ها و قیام‌های محلی رخ می‌داد. به عنوان نمونه می‌توان شورش مردمان شهر استخر را پس از مرگ عثمان گواه آورد. حتی به عهد خلافت علی خراسان صحنه قیام و شورش بود و مردمان شهرهایی بسان نیشابور از پرداخت جزیه و خراج به اعراب خودداری کردند. به هرحال می‌توان قاطعانه بیان داشت که ایرانیان تا مدت‌ها پس از شکست نهاوند در ایام خلافت عثمان و علی به مبارزه و جدال با اعراب مهاجم مشغول بودند.


title: موالی

text: این طور که نوشته اند او بین موالی و اعراب تفاوتی قائل نمی شد برای مثال یعقوبی نوشته است :


title: موالی

text: علی اموال بیت المال را به نسبت مساوی تقسیم می کرد و به موالی به همان اندازه می داد که به سایر عربها.


title: موالی

text: گویا برخی از اعراب که در دوره های قبلی وضعیت دیگری را شاهد بودند از این موضوع گلایه داشتند تا حدی که اشعث بن قیس کِنِدی نزد علی رفت و به او گفت با نزدیک کردن این موالی به خود کِنِدی را از خود رانده ای!علی ابن بیطالب نیز در پاسخ به او گفت اگر موالی را از خود برانم بسیار جاهلانه خواهد بود


title: موالی

text: پس از کشته شدن علی در مسجد کوفه و صلح حسن و معاویه، خلافت معاویه بن ابوسفیان آغاز می‌گردد. به نوشته زرین کوب، حکومت امویان را چیزی به جز ارتجاع و بازگشت به فرهنگ عرب پیش از اسلام نمی‌توان نامید؛ زیرا به جز دورهٔ کوتاه مدت خلافت عمر بن عبدالعزیز تمامی خلفای این سلسله خشونت و تنفر نسبت به موالی و غیر عربان را پیشه خویش کرده بودند امویان را اعتقاد بر این بود که فقط کسی که خون خالص عربی در رگ و ریشه‌اش باشد سزاوار فرمانروایی خلق است و سایر نژادها برای خدمت به اعراب و انجام کارهای پست آفریده شده‌اند.


title: موالی

text: با توجه به چنین طرز تفکری که در ذهن اعراب و به ویژه امویان ریشه دوانیده بود، طبیعی بود که ستم و جور و اهانت‌هایی گسترده نسبت به موالی انجام گیرد. برخی از این موارد ستم و تحقیر برای اثبات صدق گفتار در ذیل می‌آید:


title: موالی

text: - عرب‌ها بر موالی مباهات می‌نمودند که ما شما را از بردگی و اسارت آزاد ساختیم و از کفر و شرک و پلیدی نجات داده و به اسلام رهنمون ساختیم. ما شما را با شمشیر سعادتمند ساختیم و با زنجیر به بهشت کشاندیم. پس همین دلیل کافی است تا بدانید ما از شما برتریم.


title: موالی

text: ـ اعراب معمولاً کارهایی را برعهده موالی می‌نهادند که از اهمیت واعتباری برخوردار نباشد. به عنوان نمونه شغل قضاوت به هیچ عنوان به موالی واگذار نمی‌گردید؛ چرا که به عقیده عرب این قبیل مقامات شایسته مردم پدردار و با خانواده بود و کسی باید دارای این مقام گردد که اصل و نسب پرافتخاری داشته باشد


title: موالی

text: - اقتدا نکردن عرب‌ها به موالی در خواندن نماز از دیگر موارد پست شماری موالی محسوب می‌شود؛ و جالب آن است که اگر هم به فرض اعراب به موالی اقتدا می‌کردند به آنان می‌گفتند که برای فروتنی و تواضع نسبت به خداوند چنین کاری انجام داده‌ایم.


title: موالی

text: - عربان به هنگام مهمانی، موالی را ولو اینکه دانشمند و متقی و مؤمن بود اجازه نشستن بر سر سفره نمی‌دادند و او را بر سر راه می‌نشاندند تا همگان دریابند که او از اعراب نیست.


title: موالی

text: - معاویه بن ابو سفیان بدان حد موالی را پست می‌شمرد که از بیم آنکه آنان به سبب زیاد شدن تعدادشان دردسرساز شوند تصمیم به نابودی و سربه‌نیست کردن آنان یا حداقل برخی از آنان گرفت ولی سرانجام بر اساس مشورت یارانش از اجرای چنین تصمیمی خودداری کرد. به واقع از این جریان می‌توان به عمق تفکر نژادپرستانهٔ این دوره پی برد؛ خلیفه اموی به حدی این موضوع در ذهنش لانه کرده‌است که انگار می‌خواهد هزاران گوسفند را سر ببرد و هیچ عیبی هم در این عمل نمی‌بیند.


title: موالی

text: - اعراب موالی را به کنیه صدا نمی‌کردند و موالی را از داشتن کنیه منع می‌ساختند در حالیکه یکی از رسوم و افتخارات عرب‌ها خواندن یکدیگر به کنیه بود.


title: موالی

text: - عربان با موالی هرگز در یک ردیف راه نمی‌رفتند و آنان را علوج یعنی خدانشناس‌ها و نادانان می‌خواندند.


title: موالی

text: - اگر کسی از عرب‌ها می‌مرد موالی را اجازه نمی‌دادند تا به همراه دیگران بر آن، نماز میت گذارند.


title: موالی

text: - حجاج بن یوسف حاکم عراق به روزگار امویان بر دستان موالی داغ می‌نهاد و نشان می‌گذاشت تا از سایر طبقات شناخته شوند.


title: موالی

text: - حجاج پس از شکست دادن ابن اشعث؛ آن دسته از موالی را که در معیت او بودند دستگیر نمود و برای آنکه آنان را پراکنده سازد و از اجتماع مجددشان جلوگیری نماید دستور داد تا به دست هریک از آنان نام سرزمینی را که بدانجا تبعید می‌شوند خالکوبی نموده و داغ زنند.


title: موالی

text: - اعراب به هنگامیکه چیزی می‌خریدند و به خانه بازمی‌گشتند اگر در میان راه با یکی از موالی روبرو می‌گشتند او را مکلف می‌کردند تا وسایل را به مقصد رساند.


title: موالی

text: - اگر عربی پیاده بود و فردی از موالی را سواره می‌دید، مولی را وادار می‌ساخت تا مرکب خویش را در اختیار او قرار دهد.


title: موالی

text: - عرب‌ها زن دادن به غیر عرب را نوعی بردگی و بندگی و ننگ می‌دانستند؛ آنان حاضر بودند حتی دختران خویش را به افرادی از پست‌ترین قبایل عرب شوهر دهند امّا به هیچ وجه رضا به ازدواج آنان با فردی از عجم نمی‌دادند.


title: موالی

text: - موالی اجازه نداشتند بدون اجازه اربابان سابق؛ دختران خویش را شوهر دهند.


title: موالی

text: - به هنگام نبرد؛ اعراب موالی را با پای پیاده و شکم گرسنه به اردوگاه می‌بردند و به آنان اجازه سوار گشتن بر اسب و شتر را نمی‌دادند و پس از جنگ حتی اندک سهمی از غنایم به آنان نمی‌دادند.


title: موالی

text: با توجه به موارد فوق و صدها نمونه مشابه دگر و اینکه کار غرور و خودپسندی اعراب درعصر امویان به حد افراط رسید. بزرگ زادگان و آزادگان ایرانی را طاقت به سرآمد و به قصد انتقام برخاستند؛ و البته برای پیروزی به دو گروه تفکیک گشته و دو روش متفاوت را درپیش گرفتند:


title: موالی

text: ۱- شعوبیان که آشکارا ضد برتری عرب به مبارزه فرهنگی روی آوردند و مبارزات کلامی را پیشه خویش ساختند و مدعی گشتند که عرب را نه تنها هیچ مزیتی بر اقوام دیگر نیست بلکه خود از هر مزیتی عاری است.


title: موالی

text: ۲- طرفداران مبارزه مسلحانه که با شیعیان علی و خوارج و سایر دشمنان بنی امیه همدست گشتند و به نبرد رویاروی با امویان دست می زدند.این طور که نوشته اند مثلا در سپاهی که مختار به سمت مدینه فرستاد از سه هزار تنها هفتصد نفر عرب و بقیه موالی بودند


title: موالی

text: و یا در مثالی دیگر آن طور که یعقوبی نوشته است تعدادی از موالی هنگامی که مغیره بن شعبه در زمان معاویه والی کوفه بود بدون دخالت اعراب دست به قیام زدند آنها همگی به اسلام گواهی داده و خود را مسلمان می دانستند آنها اندکی بعد در بادوریا (غرب بغداد)کشته شدند


title: حماس

text: جنبش مقاومت اسلامی با نام اختصاری حماس یک سازمان اسلام‌گرای سیاسی-نظامی فلسطینی است. این سازمان در سال ۱۹۸۷ به رهبری عبدالعزیز رنتیسی و شیخ احمد یاسین به عنوان شاخه فلسطینی اخوان‌المسلمین تأسیس شده و هدف خود را «آزادی تمامی خاک فلسطین» اعلام کرده‌است.


title: حماس

text: حماس اگرچه پیمان‌های اسلو را قبول ندارد زیرا معتقد است که اسرائیل در فلسطین سرزمینی ندارد و آن را اشغال کرده‌است، اما با حکومت خودگردان فلسطین همکاری کرده، وارد مهم‌ترین نهادهای وابسته به آن شده و حتی در سال ۲۰۰۶ با پیروزی در انتخابات شورای قانونگذاری فلسطین به حزب حاکم مجلس قانون‌گذاری فلسطین تبدیل شدند و اسماعیل هنیه از رهبران حماس به عنوان نخست‌وزیر حکومت خودگردان فلسطین معرفی شد. اما یک سال بعد در تابستان ۲۰۰۷ در جنگ داخلی فلسطین وارد درگیری مسلحانه با سازمان فتح شدند. حماس در نبرد غزه پیروز شده و کنترل کامل نوار غزه را به دست گرفت اما در کرانه باختری شکست خورده و فعالیت آن در این منطقه غیرقانونی اعلام شد.


title: حماس

text: نیروهای حماس بارها حملاتی را علیه نظامیان و شهروندان اسرائیلی ترتیب داده‌اند و از تاکتیک‌هایی چون بمب‌گذاری‌های انتحاری و حملات راکتی بهره برده‌اند. آمریکا، اسرائیل، کانادا و بریتانیا حماس را گروهی تروریستی می‌دانند. استرالیا فقط شاخه نظامی حماس یعنی گردان‌های عزالدین قسام را در فهرست گروه‌های تروریستی خود قرار داده‌است. فعالیت حماس از سال ۱۹۹۹ در اردن هم غیرقانونی اعلام شده‌است. بعد از حملات اسرائیل به مناطق مسکونی غزه و کشته شدن شهروندان فلسطینی، حماس حملات موشکی‌ای را علیه اهدافی در شهرک‌های اسرائیلی ترتیب داد که از سوی گروه‌های حقوق بشری همچون دیده‌بان حقوق بشر، این اقدام حماس جنایت علیه بشریت توصیف شده‌است.


title: حماس

text: حماس در سال ۱۹۸۷ میلادی توسط شیخ احمد یاسین، عبدالعزیز رنتیسی و محمد طه در جریان انتفاضه اول به عنوان شاخه فلسطینی اخوان‌المسلمین بنیان‌گذاری شد. حماس تاکنون، حملات راکتی نظامی پرشماری را علیه نظامیان اسرائیلی انجام داده‌است. آن‌ها دامنه فعالیت‌های خود را به عملیات‌های نظامی محدود نکرده‌اند و با اجرای برنامه‌های اجتماعی متعدد حضور پررنگی در زندگی مردم نوار غزه و کرانه باختری داشته‌اند. ساخت بیمارستان‌ها، مراکز آموزشی و کتابخانه‌ها به محبوبیت آنان نزد بخش مهمی از فلسطینیان منجر شده‌است.حماس یکی از احزاب سیاسی مهم فلسطین است. آن‌ها اگرچه پیمان‌های اسلو را قبول ندارد اما با حکومت خودگردان فلسطین همکاری کرده، وارد مهم‌ترین نهادهای وابسته به آن شده‌است. آن‌ها معتقدند که حضور در این حکومت خودگردان لزوماً به معنای پذیرش پیمان‌های موجب ایجاد آن نیست. حماس در سال ۲۰۰۶ با پیروزی در انتخابات شورای قانونگذاری فلسطین و کسب ۷۵ کرسی از ۱۲۸ کرسی مجلس به حزب حاکم مجلس قانون‌گذاری فلسطین تبدیل شدند و اسماعیل هنیه از رهبران حماس به عنوان نخست‌وزیر حکومت خودگردان فلسطین معرفی شد.


title: حماس

text: موقعیت جدید حماس در رأس حکومت خودگردان این سازمان را به وضعیت تازه‌ای روبرو کرد. این اتفاق باعث شد تا اسرائیل، ایالات متحده آمریکا، اتحادیه اروپا، اتحادیه عرب و بسیاری از کشورهای دیگر که عمده بودجهٔ دولت خودگردان را تأمین می‌کنند، ادامه کمک‌های خود را به تغییر بندهایی از منشور حماس که در آن خواهان نابودی اسرائیل شده و شناسایی این کشور از سوی این سازمان موکول کردند. حماس این درخواست‌ها را نپذیرفت و سعی کرد منابع مالی مورد نیاز برای اداره دولت را با کمک متحدان سنتی خود تأمین کند.


title: حماس

text: اختلافات حماس با دیگر گروه‌های فلسطینی به ویژه جنبش فتح شدت گرفته و یک سال بعد در تابستان ۲۰۰۷ به یک جنگ تمام عیار تبدیل شد. جنگ داخلی فلسطین باعث تجزیه فلسطین به دو منطقه شد. حماس در این نبرد غزه پیروز شده و کنترل کامل نوار غزه را به دست گرفت اما در کرانه باختری شکست خورده و فعالیت آن در این منطقه غیرقانونی اعلام شد.


title: حماس

text: پس از پیروزی حماس در انتخابات، اتحادیه اروپا اعلام کرد تنها در صورتی کمک‌های خود به ارزش چند صد میلیون دلار به فلسطین را ادامه خواهد داد که حماس اسرائیل را به رسمیت بشناسد، خشونت‌ها را پایان دهد، و توافقات دولت‌های قبل را بپذیرد.


title: حماس

text: جمهوری اسلامی ایران این گروه را به رسمیت شناخته و علناً از آن جانبداری و حمایت معنوی و تسلیحاتی می‌کند و کمک‌های مالی فراوانی را به این گروه اهدا کرده‌است. در پی درگیری‌های گستردهٔ ژوئن ۲۰۰۷، که میان گروه شبه‌نظامی حماس و گروه رقیب آن، فتح در سرزمینهای فلسطینی رخ داد و در پی بدست‌گیری قدرت در نوار غزه توسط گروه حماس و عملکردهای این گروه در حمله به پایگاه‌ها و رهبران جنبش فتح در سرزمین‌های فلسطین مقامات امنیتی فلسطینی از جناح فتح و همچنین برخی کشورهای عربی منطقه خاورمیانه، حکومت ایران را متهم به نقش داشتن در «آموزش نظامی شبه نظامیان حماس در به دست گرفتن کنترل نوار غزه و همچنین کمکهای مالی» به این گروه معرفی کردند.


title: حماس

text: این در حالی است که منوچهر متکی، وزیر پیشین امور خارجه در مصاحبه‌ای مطبوعاتی در قطر این اتهامات را رد کرد و مدعی شد که ایران تنها از گروه حماس، «حمایت معنوی» می‌کند.


title: حماس

text: با وجود تکذیب دولت ایران، یک مقام حماس در گفتگو با روزنامه تایمز لندن آموزش شبه نظامیان حماس در ایران و توسط سپاه پاسداران را تأیید کرد. وی گفت که ۳۰۰ تن از نیروهای حماس برای طی دوره‌های آموزشی مخفیانه به ایران اعزام شده‌اند. به گفته وی از هنگام آغاز درگیری‌ها تاکنون هفت گروه برای طی دوره‌های شش‌ماهه به ایران اعزام شده‌اند. این فرمانده ارشد گفت: «ایران مادر ما بوده و به ما اطلاعات و تجهیزات نظامی داده و به لحاظ مالی از ما حمایت می‌کند.»


title: حماس

text: ولی روابط خوب ایران با جنبش حماس با شروع بهار عربی از بین رفته‌است. با شروع جنگ داخلی سوریه، ایران با رهبران حماس اختلاف نظر اساسی پیدا کرده و هردو طرف تمایل کمتری برای همکاری‌های دوجانبه از خود نشان می‌دهند. این سردی روابط علی‌رغم حمایت ایران از جنبش حماس در جنگ عملیات ستون دفاعی پابرجا ماند. از دیگر مهم‌ترین دلایل می‌توان به روی کار آمدن دولت اخوان المسلمینی در مصر به رهبری محمد مرسی اشاره کرد که موجب شد حماس، برادران سنی خود را به برادران شیعه ترجیح دهد. اما حکومت مرسی در مصر تنها یک سال دوام آورد و بعد از کودتای مصر و سقوط اخوانی‌ها در مصر، حماس که اصلی‌ترین حامی خود را از دست داده بود و به دلیل تیره کردن روابط خود با حکومت ایران در سال‌های اخیر، خود را در تنگنای شدید می‌دید، در صدد تجدید برقراری روابط با ایران برآمد.


title: حماس

text: محمود الزهار، وزیر خارجه پیشین و عضو ارشد کادر رهبری حماس، در گفت‌وگو با العالم گفت: در دیدار سال ۲۰۰۶ با قاسم سلیمانی در تهران، «مشکل اساسی حقوق کارمندان و خدمات اجتماعی و کمک‌های دیگر» به مردم غزه را توضیح دادم و «حاج قاسم فوراً درخواست ما را پاسخ داد به‌گونه‌ای که روز بعد که پایان سفر بود، ۲۲ میلیون دلار در چمدان‌های فرودگاه (تهران) دیدم». الزهار همچنین گفت: «قرار بود مبلغ بیش‌تری پرداخت شود اما (هیئت حماس) ۹ نفره بود و نمی‌توانستیم بیش از این حمل کنیم زیرا هر چمدان ۴۰ کیلوگرم گنجایش داشت».


title: حماس

text: زیاد نخاله در ویدئویی که شامگاه پنج‌شنبه، اول خرداد ۱۳۹۹، در اکانت توییتر قاسم سلیمانی منتشر شد، می‌گوید قاسم سلیمانی برای ارسال سلاح به غزه به چند کشور سفر کرده‌است. دبیرکل جنبش جهاد اسلامی فلسطین گفته‌است قاسم سلیمانی «شخصاً» یک عملیات پیچیده برای ارسال سلاح به غزه را مدیریت کرده‌است.


title: حماس

text: وی همچنین در مصاحبه روز پنجشنبه ۱۱ دی ماه ۱۳۹۹، با شبکه العالم تأکید کرد که قاسم سلیمانی تمامی امکانات جمهوری اسلامی ایران را برای رساندن سلاح به غزه به کار گرفت، و موضوع آموزش نیروهای حاضر در غزه برای استفاده از موشک‌های دوربرد را مطرح کرد و گفت به همین دلیل است که امروز هزاران موشک و کارگاه‌های ساخت خمپاره و آرپی‌جی در نوار غزه وجود دارد که به شکل شبانه‌روزی فعالیت می‌کنند.


title: حماس

text: اسماعیل هنیه، رئیس دفتر سیاسی حماس، ساعاتی پس از اعلام آتش‌بس بین اسرائیل و غزه پس از جنگ ۱۱ روزه در سال ۲۰۲۱، از کمک «مالی و تسلیحاتی» جمهوری اسلامی ایران به گروه‌های فلسطینی تشکر کرد. همچنین، وی، یک‌شنبه ۱۲ دی ۱۴۰۰، در گفت‌وگو با شبکه عربی الجزیره، اظهار داشت جمهوری اسلامی ایران ۷۰ میلیون دلار به این جنبش فلسطینی پول داد تا «قوای بازدارندگی» خود را در برابر اسرائیل بسازد و راکت‌هایی که نیروهای حماس در باریکه غزه تولید کردند، بخشی از این «توان راهبردی» است.


title: حماس

text: در سال ۲۰۰۸ میلادی احمد ابوالغیط وزیر خارجه مصر در دولت حسنی مبارک، ضمن اعلام اینکه مصر هرگز سیطره حماس بر نوار غزه را به رسمیت نمی‌شناسد، مقاومت حماس را مضحک خواند وحملات موشکی حماس به اسرائیل را فرصتی برای حمله اسرائیل به فلسطین قلمداد کرد. دولت مصر همچنین تدابیر امنیتی گسترده‌ای رابرای کنترل مرزهای خود در طول نوار غزه برای جلوگیری از قاچاق اسلحه از مصر به سرزمین‌های تحت سیطره حماس در نظر گرفته‌است.


title: حماس

text: اما با وقوع انقلاب مصر در سال ۲۰۱۱ و سقوط حکومت حسنی مبارک و به قدرت رسیدن اخوان‌المسلمین، دیدگاه سیاستمداران جدید مصر متفاوت از حکومت قبل بود و آن‌ها در صدد نزدیکی به مردم نوار غزه و جنبش حماس برآمدند. این امر با استقبال رهبران حماس روبرو شد و روابط دوجانبه بیش از پیش تقویت شد.


title: حماس

text: پس از برکناری حکومت اخوان‌المسلمین، خشونت‌ها در مصر گسترش یافت و صدها نفر از جمله نظامیان مصری کشته و زخمی شدند و به اموال عمومی خسارت‌های زیادی وارد شد. در پی این رویدادها دادستانی مصر، حماس را به مشارکت با نیروهای اخوان المسلمین برای برنامه‌ریزی‌های تروریستی متهم کرد. در اواخر ژانویه و اوایل فوریهٔ ۲۰۱۵ دادگاهی در مصر، شاخهٔ نظامی جنبش فلسطینی حماس با عنوان گردان‌های عزالدین قسام را در فهرست گروه‌های تروریستی قرار داد و آن را تحریم کرد. این حکم اولین حکم یک کشور عربی یا اسلامی بود که در آن گردان‌های عزالدین قسام تروریستی نامیده شدند. در پی این حکم هرنوع فعالیت شاخهٔ نظامی حماس در مصر ممنوع شد و احتمال دستگیری نیروهای ساکن مصر افزایش یافت. حماس در واکنش به این حکم، آن را به شدت محکوم کرد.


title: حماس

text: پس از پیروزی حماس در انتخابات سال ۲۰۰۶ درگیری‌های مسلحانه بین گروه فتح و حماس افزایش پیدا کرد بطوری‌که تا سال ۲۰۰۷ صدها فلسطینی در درگیری‌های خیابانی دوطرف درگیری کشته شدند. در سال ۱۳۹۰ حماس با فتح برای تشکیل دولت وحدت ملی توافق کردند. اسراییل این توافق را محکوم کرد. این دو گروه بار دیگر در سال ۱۳۹۳ برای تشکیل دولت وحدت ملی به توافق رسیدند.


title: حماس

text: در سال ۲۰۰۶ اسماعیل هنیه رهبر حماس پس از شرکت در یک گرد هم آیی مردمی به صورت سپر انسانی برای جلوگیری از بمباران خانه یکی از اعضای کمیته مقاومت مردمی فلسطین در غزه، اعلام کرد که این اقدام اولین گام برای حفاظت از خانه‌ها و فرزندانمان است. در سال ۲۰۰۶حماس از گروهی از زنان فلسطینی خواسته بود که به مسجدی بروند که تحت محاصره نیروهای اسرائیلی بود و اعضای حماس در آن پناه گرفته بودند، اسرائیل این اقدام را استفاده از سپر انسانی خواند.


title: حماس

text: حماس با کمک‌گرفتن از پشت بام مناطق مسکونی و غیرنظامی و استقرار مواضع موشکی خود در نزدیکی بیمارستان‌ها و مدارس، شهرک‌های اسرائیلی را بمباران می‌کند؛ تا در صورت تلافی اسرائیل، آمار کشته شده‌های غیرنظامی فلسطینی بالاتر برود و از آن به شکل تبلیغی استفاده کند.


title: حماس

text: حملات راکت‌های حماس به اسرائیل از سال ۲۰۰۶ تا ۲۰۱۱ منجر به کشته شدن ۴۴ نفر شده‌است و ۳٬۱۷۱ فلسطینی در پاسخ نظامی اسراییل کشته شده‌اند. در درگیری‌های آغاز شده از هشت ژوئیه ۲۰۱۴ تا ۲۱ ژوئیه همین سال ۷۶ درصد کشته شدگان فلسطینی در نوار غزه غیر نظامیان بوده‌اند. ۶ درصد کشته شدگان اسراییلی را نیز غیرنظامیان تشکیل داده‌اند.


title: حماس

text: دیدبان حقوق بشر در سال ۲۰۰۲ خواستار مجازات اعضای حماس در دادگاه کیفری، «برای جنایات علیه بشریت» شد.


title: حماس

text: در پی اعلام تشکیل «امارات اسلامی» در نوار غزه، توسط عبداللطیف موسی، رهبر یک سازمان اسلام‌گرای نزدیک به القاعده، بنام جند انصارالاسلام در تاریخ ۱۴ اوت ۲۰۰۹ میلادی، درگیری‌های گسترده‌ای میان طرفداران گروه جند انصارالاسلام و شبه‌نظامیان عضو گروه حماس درگرفت. با حمله شبه‌نظامیان حماس به مسجد ابن تیمیه که طرفداران عبداللطیف موسی در آن سنگر گرفته بودند، ده‌ها تن کشته و زخمی شدند.


title: حماس

text: حماس با صدور بیانیه‌ای اعلام کرد که در یمن از «گزینه‌های دموکراتیک مردم» و «مشروعیت سیاسی» حمایت می‌کند. محمود الزهار گفت: «حماس با مداخلات خارجی در امور داخلی یمن مخالف است و در عین حال اقدام شورشیان حوثی علیه دولت منصور هادی را تأیید نمی‌کند. ما به مشروعیت سیاسی احترام می‌گذاریم. آنچه در یمن اتفاق افتاد مغایر مشروعیت بود. یمن انتخابات برگزار کرده بود، انتخاباتی منصفانه که نتیجه‌اش پذیرفته شده بود. نهاد ریاست جمهوری و ارگان‌های دولتی دیگر تأسیس شده بودند. اما چیزی که اتفاق افتاد خلاف این روند بود؛ بنابراین ما از مشروعیت سیاسی حمایت می‌کنیم، حالا این موضع حمایت از ائتلاف (عرب) قلمداد شود یا نه. در هر صورت ما خواهان حل مسالمت آمیز مسائل یمن هستیم.» چند روز بعد جنبش مقاومت اسلامی فلسطین «حماس» ضمن اعلام حمایت قاطع از حمله نظامی علیه یمن افزود، برخی اخبار مبنی بر اختلافات داخلی دربارهٔ این موضع حماس صحت ندارد. این جنبش هرگونه اختلافات داخلی پیرامون حمایت از تجاوز نظامی عربستان و متحدانش علیه یمن را تکذیب و بر همراه بودن این جنبش با عملیات عربستان علیه حوثی‌های یمن تأکید کرد. «سامی ابوزهری» سخنگوی حماس گفت: برخی گمانه‌زنی‌ها پیرامون اختلافات داخلی حماس در قبال عملیات «توفان قاطع» صحت ندارد و آنچه روزنامه‌های مصری در این خصوص منتشر کرده‌اند، کذب محض است.


title: زفر بن هذیل

text: فقیه حنیفی (۱۱۰–۱۵۸) قمری معروف به ابو هذیل عنبری. اصل وی از اصفهان بود و در بصره مقیم.


title: زفر بن هذیل

text: ابو نعیم حافظ گوید که پدر عنبری، هذیل، والی اصفهان بود. شیخ طوسی او را از اصحاب جعفر صادق و موسی کاظم شمرده. ذهبی او را برجسته‌ترین شاگرد ابو حنیفه می‌داند و می‌گوید که او نزد ابو حنیفه فقه آموخت تا فقیهی کامل گشت. حدیث را به‌خوبی فهم می‌کرد و خود می‌گفت قادر به غربال حدیث است. او از حسّان بن ابراهیم کرمانی و اکثم‌بن محمد و ابو نعیم ملائی و نعمان تیمی و مالک‌بن فُدیک و اقران آنان حدیث روایت کرده‌است. او در ابتدا از اصحاب حدیث بود اما تحت تربیت ابو حنیفه به اصحاب‌الرأی مایل شد، گرچه او تا زمانی که حدیثی می‌یافت به رأی نمی‌پرداخت. وی مدت‌ها متولی قضای بصره بود، و در همان شهر نیز وفات یافت. عنبری یکی از کسانی است که جامع بین علم و عمل و عبادت بود. تصانیفی چند از وی به‌جای مانده‌است که از آن جمله «المقالات» و «مجرد»، در فروع می‌باشد.


title: ابوسهل موسی بن نصر رازی

text: ابوسهل موسی بن نصر رازی (محل تولد نامعلوم - وفات پس از ۲۶۰ قمری) فقیه و محدث حنفی


title: ابوسهل موسی بن نصر رازی

text: وی از اصحاب محمد بن حسن شیبانی و از راویان جریر بن عبدالحمید رازی (م ۱۸۸ق) است. او را از عقلای اهل ری و از محدثان مورد اعتماد شمرده‌اند. ذهبی در «تاریخ الاسلام» و ابن حجر در «لسان‌المیزان» سال مرگ وی را پس از ۲۶۰ ق ذکر کرده‌اند.


title: آمنه بنت وهب

text: آمِنِه بنت وَهْب الزهرية (زاده؟ – درگذشته ۵۷۷ م)، مادر پیامبر اسلام محمد بود. هنگامی که باردار محمد بود، همسرش عبدالله درگذشت و هنگامی که پیامبر شش‌ساله بود، خود او در ابواء بیمار شد و درگذشت.


title: آمنه بنت وهب

text: از زنان قریش بود که در ۱۲ یا ۱۳ سالگی به همسری عبدالله بن عبدالمطلب درآمد. آمنه یک سال پس از ازدواج با عبدالله یعنی در عام الفیل، محمد را به دنیا آورد. نقل شده‌است که آمنه در دوران بارداری خواب دید نوری از آسمان به وی می‌تابد و به او گفته شد که فرزندش پیامبر امت خواهد شد. او به هنگام تولد فرزندش، شگفتی‌های زیادی دید. مسلمانان بر این باورند که اجداد محمد، هم از سوی پدر و هم از سوی مادر، همگی خداپرست و پاک بوده‌اند و هیچگاه به آلودگی شرک و بت‌پرستی آغشته نگشته‌اند و هم بر این باورند که آمنه نیز زنی موحد و پاک بود. دوران زندگی مشترک آمنه و عبدالله بسیار اندک بود، چرا که عبدالله قبل از به دنیا آمدن محمد، درگذشت.


title: آمنه بنت وهب

text: آمنه در سال ۵۷۷ (میلادی) در طی سفرش به یثرب احتمالاً بر اثر بیماری از دنیا رفت. آمنه که پیوسته می‌خواست آرامگاه شوهر جوانش را در یثرب زیارت کند، با بازگشت فرزند محمد، به همراه او و امّ ایمن راهی یثرب شد و پس از دیدار با خویشان و زیارت قبر عبدالله به هنگام بازگشت به مکه در ابواء درگذشت.


title: فهرست اصطلاحات عرفانی

text: آب حیات: چشمهایست در ظلمات که هر کس از آن بنوشد زندگی جاوید پیدا می‌کند. کنایه از چشمه عشق و محبت است.


title: فهرست اصطلاحات عرفانی

text: آب حیوان: تابش انوار و تجلیات الهی را گویند.


title: فهرست اصطلاحات عرفانی

text: آغوش: دریافت رموز و اسرار الهی را گویند.


title: فهرست اصطلاحات عرفانی

text: آن: حد فاصل میان گذشته و آینده.


title: فهرست اصطلاحات عرفانی

text: ابد: امتداد زمان در طرف آینده‌است و در نزد اهل تصوف ابد و ازل از صفات و ویژگی‌های حق تعالی است. فرق ابد و ازل در آنست که ازل را آغازی نیست و ابد را پایانی.


title: فهرست اصطلاحات عرفانی

text: ابر: نزد صوفیان، ابر حجابی است که سبب وصول شهود باشد بواسطه کوشش و اجتهاد.


title: فهرست اصطلاحات عرفانی

text: اتصال: انفصال از ماسوای حق را اتصال گویند. (کشاف اصطلاحات الفنون٬ التهانوی)


title: فهرست اصطلاحات عرفانی

text: اجابت: عهد و پیمان بنده‌است با حق.