به گفته یک فیلسوفی ما وقتی کشتی را اختراع کردیم، همان لحظه غرق­‌شدن را هم اختراع کردیم؛ یعنی 
گزینه‌ها:
در هر دو مرتبه عقل و مصلحت اندیشی راه ندارد و با فانی شدن بنده از خود، حق مظهر او می شود و حق است که جهان را تدبیرمی کند نه بنده.
در عین صداقت و درستکاری و پشت کار و جهد و کوشش ایشان،نتیجه نهایی در غلط‌ترین حالت ممکن رخ می داده است.
همۀ ما، چه بخواهیم چه نخواهیم، چه بدانیم چه ندانیم، غرقه در غربیم.
سوی دیگر هر پیشرفتی، تاریکی است.
جملهٔ کامل: به گفته یک فیلسوفی ما وقتی کشتی را اختراع کردیم، همان لحظه غرق­‌شدن را هم اختراع کردیم؛ یعنی سوی دیگر هر پیشرفتی، تاریکی است.