SERIA E MEMORIALIT ANSARI

1

SÚRJA AL--KAHF DHE

BOTA MODERNE
�

Imran N. Hosein

Xhamia, qyteti San Fernando
Trinidad dhe Tobago

Një studim analitik i Sures Al-Kehf në Kuran që përpiqet të shpjegojë realitetin e
aleancës misterioze çifute-krishtere, e cila po bënë luftë të padrejtë kundër Islamit
duke i shtypur Myslimanët, ndërsa e shtynë përpara një agjendë globale mëkatare
në emër të shtetit Jude-Krishtere të Izraelit

www.imranhosein.org

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

2

 Khidr i tha Musës a.s.: “Sigurisht se ti nuk do të jesh në gjendje të tregosh durim me

mua. Vërtet, si mund të tregosh durim për atë që është jashtë mundësive tua për të
kuptuar (pasi që ti, përkohësisht, sheh vetëm me një sy dhe si rezultat mund të marrësh
vetëm dijeni të jashtme empirike)?”

  (Sūrah al-Kahf, 18:67-68)

 Ata si Dexhalli, të cilët shohin vetëm me një sy, kurrë nuk mund të kenë durimin e
mjaftueshëm për të mësuar nga ata si Khidri, të cilët shohin me dy sytë, i.e., sytë e jashtëm dhe të
brendshëm. Sulmi epistemologjik i Dexhallit mbi njerëzimin i verbon ata nga brenda dhe kështu
shumë lehtë i mashtron me ‘paraqitjen e jashtme’, duke i lënë në pamundësi për ta kuptuar
realitetin e brendshëm, në të gjitha aspektet që kanë të bëjnë me misionin e tij misterioz.
Nganjëherë, ata e humbin besimin në Allahun Më Të Lartësuarin dhe bëhen thellësisht të keq
udhëzuar, e aqë më keq, duke mos qenë në dijeni për këtë. Megjithatë, pothuajse gjithmonë,
atyre u mungon kapaciteti për të kuptuar lëvizjen e historisë, ose rolin që Jerusalemi dhe Toka e
Shenjtë e luajnë në Përfundimin e Historisë. Kurani deklaron për njerëzit e tillë se ata e kanë një
status të ngjashëm me atë të “kafshëve”.

Abū Darda tregon se i Dërguari i Allahut ka thënë: “Nëse ndonjëri i mëson përmendësh dhjetë
ajetet e para të Sures al-Kahf, ai do të jetë i mbrojtur nga Dexhalli.”

(Sahīh Muslim)
“Ai mes jush i cili do të mbijetoj për ta parë atë (Dexhallin), duhet të recitojë para tij ajetet
hyrëse të Sures al-Kahf.”

(Sahīh Muslim)
 “Ai i cili i reciton tri ajetet hyrëse (fillestare) të Sures al-Kahf, to të jetë i mbrojtur nga sprova e
Dexhallit.”

(Tirmīdhi)

Abu Sa’īd al-Khudri tregon se Profeti ka thënë: “Ai i cili e reciton Suren al-Kahf në ditën e
Xhuma (i.e., ‘e premtja’ në botën pagane) do të jetë i ndriçuar nga drita (e Sures) nga një
Xhuma te tjetra.”

(Nasā’i, Baihaqī, Hākim)

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

3

E drejta e Kopjimit © Imran N. Hosein
Email: ihosein@tstt.net.tt ose inhosein@hotmail.com
Ueb-faqja: www.imranhosein.org
2007 / 1428

Publikuar nga Xhamia e Qytetit të San Fernandos.
70, Rruga Mucurapo,
San Fernando
Trinidad dhe Tobago

Versioni i shtypurë, është shpërndarë nga
Al Tasneem Sdn Bhd (630802-X)
No. 35-1, Kati 1-rë, Jalan Melati Utama 4,
Melati Utama, Setapak,
53100 Kuala Lumpur, Malaysia
Tel: 603-41072999 Fax: 603-41089815
Email: tasneem@streamyx.com

Dizajni i Kopertines  – Edicioni i Shtypurë
Grafiket Bonus – Email: bouncegraphics@gmail.com

Dizajni i Kopertines dhe Nxjerrja në – Edicionin për Internet
Mogamat Abrahams – cool@coolstuff.co.za

Shpërndarja e lirë në formatin elektronik, nuk mund të shitet.

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

4

Për gruanë time të dashurë Aisha,
E cila shehë me dy sytë.

Unë e kamë ndërtuar një shtëpi për të këtu në tokë,
Allahu ia ndërtoftë asaj një në parajsë. Amin!

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

5

PËRMBAJTJA

Seria për Përkujtimin e Ansarit

Parathënje

Kapitulli i parë   Hyrje

Kapitulli i dytë   Kurani dhe Koha

Kapitulli i tretë   Surja dhe Sunna

Kapitulli i katër           Historiku i shpalljes së Sures al-Kahf

Kapitulli i pestë   Ngjarja e djelmoshave dhe shpellës

Kapitulli i gjashtë  Parabola e dy burrave – Njëri i pasur dhe

tjetri i varfër

Kapitulli i shtatë   Parabola e Musës dhe Khidrit

Kapitulli i tetë    Ngjarja e Dhul Karnein

Kapitulli i nëntë    Fillimi i Sures al-Kahf

Kapitulli i dhjetë   Përfundimi i Sures al-Kahf

Shtojca 1     Rëndësia Epistemologjike1 e Ëndrrave në Islam

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

 Seria e Memorialit Ansāri, është publikuar për nderë të Dijetarit të dalluar të Islamit,
filozofit dhe Sheikut Sūfist, Maulāna Dr. Muhammad Fadlur Rahmān Ansāri (1914–1974).
Publikimi i serisë filloj në vitin 1997, për të përkujtuar përvjetorin e 25të  vdekjes së tij.

1 Epistemologjia është degë e shekcës që e studion dijen

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

6

 Maulāna Ansāri ishte një dijetar i Islamit, një mësues dhe një udhëzues shpirtëror, i cili e
kaloi tërë jetën e tij duke luftuar për çështjen e shenjtë të Islamit, lidhur me botën e cila është
bërë tërësisht e pafe2. Puna e tij në këtë çështje të shenjtë e çoi atë disa herë në një udhëtim të
plotë përreth botës, nëpër turne e leksione Islamike mes viteve 1950 dhe 1970. Ai do të dilte nga
shtëpia e tij e re në Karachi (pasi që ka migruar nga India, kur u themelua Pakistani më 1947)
dhe udhëtoi në perëndim e pastaj u kthye në shtëpi në atdheun e tij në lindje .

 Maulana kishte diplomuar në Universitetin Mysliman Aligarh, Indi, ku studioi filozofin
dhe fenë (religjionin). Mendimet e tij Islamike, filozofike  dhe shpirtërore buronin nga dijetari i
Islamit, Dr. Muhammad Ikballl. Ikball ishte autori i kryeveprës të Diturisë Islamike, “Rindërtimi
i Mendimit Fetar në Islam.” Puna e madhe e Maulāna Ansārit në diturin Islame, “Themelet
Kuranore dhe Struktura e Shoqërisë Muslimane”, vetë ai e themeloi një përgjigje për thirrjen  e
Iqbāllit për “Rindërtimin e mendimit fetar.”

 Ai u stërvit në aspektin shpirtëror nga Mullana ‘Abdul ‘Aleem Sidikui, një dijetar
Islamik, Sehik Sufist, dhe një misionar Islamik në udhëtim. Më e rëndësishmja nga të gjitha është
se ai arriti një epistimiologji Sūfiste nga këta të dy: Ikballi dhe Maulāna Sidiku dhe ia dha atë
studentëve të tij. Epistemologjia Sūfiste e dinte se kur përqafohet e Vërteta (i.e., kur pranohet
Islami) dhe jetohet me sinqeritet dhe përkushtim ndaj Allahut Më Të Lartësuarit, ajo
përfundimisht hyn në zemër (i.e., Islāmi shndërrohet në Imān ). Në Hadithin al-Qudsi tregohet se
Allahu Më i Lartësuar deklaron: “Qielli dhe Toka ime janë shumë të vogla për të më zënë Mua,
por zemra e shërbëtorit Tim besnik mund të më zërë Mua.” Ky Hadīth drejtpërdrejt tregon
domethënien e hyrjes së të Vërtetës në zemër.

Kur e Vërteta hynë në zemër, atëherë një dritë hyjnore (nurullah) përfundimisht hynë në zemër
dhe ajo dritë ia mundëson forcës së vrojtimit dhe mprehtësisë së brendshme shpirtërore që të
depërtojë përtej paraqitjes së gjërave nga ana e ‘jashtme’, për të kuptuar realitetin e tyre të
‘brendshëm’. Si rezultat i rritjes së të Vërtetës, në zemër, besimtari tash sheh me dy palë sy - të
‘jashtmit’ dhe të ‘brendshmit’ (Dexhalli, Mesia i rrejshëm, sheh vetëm me një sy  - të
‘jashtmin’). Besimtari i cili  ndjek ‘Jihād fillah’ (i.e., luftë ‘për’ Allahun) është i bekuar me
kalimin nga gjendja e Imanit në nivelin e Ihsanit. Kjo po ashtu njihet si Tasawwuf.

 Vetëm me anë të dritës së brendshme në zemrën e dalluar të besimtarit të vërtet,
vazhdimisht zbulohen dhe njihen Shenjat e Allahut (Ajetullah) dhe vetëm kështu mund të lexohet
dhe të kuptohet drejt bota e sotme. Ata të cilët e kuptojnë realitetin e botës sot, e dinë se ne po
jetojmë në kohën e Fitnes, i.e., Epokën e Fundit ose  epokën e al-Kijāmah (e cila së pari do ta
arrijë kulmin me përfundimin e historisë dhe me triumfin e Islamit, e pastaj me përfundimin e
botës dhe me transformimin e saj në një botë tjetër).

 Maulāna Ansāri ia përkushtoi dhjetë vitet e fundit të jetës së tij (1964–1974) për të
themeluar Institutin Alemaija të Studimeve Islamike në  Karachi. Ai luftoi në Alemaja për të
trajnuar një gjeneratë të re të dijetarëve të Islamit, të cilët do të kenë mundësinë shpirtërore dhe
intelektuale për të përdorur Kuranin dhe Hadithet, për të kuptuar kohën misterioze moderne, e

2 Që nuk beson më në Zotin

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

7

pastaj për t’iu përgjigjur në mënyrën adekuate sfidave të mëdha të saj. Nga puna e tij dolën
dijetarët si Dr. Waffie Muhammad dhe Imran N. Hosein (Trinidad, India Perëndimore), Dr. Abul
Fadl Mohsin Ebrahim, Dr. Abbas Qasim (marhūm), Muhammad Ali Khan dhe others (Durban,
Afrika e Jugut), Siddiq Ahmad Nasir, Raouf Zaman dhe Muhammad Saffie (Guyana, Amerika e
Jugut), Ali Mustafa (Suriname, Amerika e Jugut), Basheer Ahmad Keeno (Mauritius), dhe
shumë të tjerë të cilët diplomuan nga Instituti Alemaja i Studimeve Islamike, Karachi, Pakistan.

 Seria e Memorialit Ansāri përbëhet nga librat në vijim, të gjitha të shkruara nga njëri prej
studentëve të Maulānās:

• �Jerusalemi në Kuran - një Pikëpamje Islamike e Fatit të Jerusalemit; �
• Surah al-Kahf: Teksti, Përkthimi dhe Komentimi Modern;
• �Surah al-Kahf dhe Koha Moderne;
• Feja e Ibrahimit dhe Shteti i Izraelit - Një pikëpamje Islamike nga Kurani;
• Shenjat e Ditës së Fundit në Kohën Moderne;
• Rëndësia e ndalimit të Ribas (fajdes) në Islam; Ndalimi i Ribas në Kuran dhe Synet;
• Ëndrrat në Islam – Një Dritare për tek e Vërteta dhe tek Zemra;
• Kalifati, Hexhazi dhe Kombi-Shtetit Saudit-Vehabist;
• Domethënia Strategjike e Axhërimit të Ramazanit  dhe Isras dhe Mirazhit;
• Një xhemat - Një Amir: Organizimi i Komunitetit Mysliman në Kohën e Fitnes..

Tërësia e cila i përshkruan të paktën disa nga ‘frytet’ e ‘pemës’ që është mbjellë nga

Maulāna, janë të përkushtuara në përpjekjet për të kuptuar ‘realitetin’ e botës sot, duke e
shpjeguar atë saktësisht dhe duke iu përgjigjur në mënyrë adekuate sfidave të papritura.

Tre libra të rinj janë përfshirë në këtë tërësi. Dy prej tyre, lidhur me Suren al-Kahf, formojnë

një pjesë të çerekut të propozuar të librave për atë Sure. Librat tjerë, lidhur me Dexhallin dhe me
Gog dhe Magog, do ta kompletojnë çerekun, Insha-Allah. Libri i tret, i ri, në këtë seri përbëhet
nga një përmbledhje e re e eseve lidhur me temën ‘Shenjat e Ditës së Fundit në Kohën Moderne’.

Tërësia do të ishte e pakompletuar pa një biografi të vet dijetarit të madh të islamit - jetës së

tij, punës së tij dhe mendimit të tij. Puna veç ka filluar lidhur me atë biografi.

Maulāna Ansāri e ka nderuar Sheikun e tij, Maulāna Muhammad ‘Abdul ‘Aleem Siddiqui,

duke e themeluar Institutin Alemaja të Studimeve Islamike në Pakistan dhe duke e publikuar
Serinë Memoriale të Alemaijasë. Seria Memoraile Ansari përfaqëson një përpjekje modeste për
ta ndjekur atë traditë fisnike.

Parathënie

Lavdërimii takon Allahut Më Të Lartësuarit përmes të Cilit Sūrah al- Kahf dhe Koha

Moderne tani është publikuar. E bekoftë Ai këtë punë modeste, për t’i arritur Myslimanët në
shumë pjesë të botës. Ju ndihmoftë atyre për t’iu ofruar përherë e më shumë Kuranit dhe kësaj
Sūre - në veçanti në çdo ditë të Xhuma kur Sūrah duhet të recitohet për t’u mbrojtur nga Fitnah e

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

8

Dexhallit. Ua freskoftë kujtesën e tyre për kuptimin e Sūres dhe, më e rëndësishmja, që
vazhdimisht ta thellojnë kuptimin e tyre për këtë Sūreh. Amīn

Derisa lufta kundër Islamit po intensifikohet dhe po afrohet koha kur shteti i rrejshëm çifut

Izraeli po vendos bastin e tij për tu bërë Shteti sundues i botës dhe Dexhalli, Mesia i rrejshëm do
ta sundojë botën nga Jerusalemi dhe të deklarojë se ai është Mesia i vërtet, unë frikësohem se do
të ketë shumë të tillë që do t’i ndalojnë librat për Kuranin. Pra, unë lutem me përulje dhe u
kërkoj lexuesve të mi të dashur që po ashtu të bashkohen me mua në këtë lutje, që Allahu Më i
Lartësuari t’i mbrojë librat (siç është ky çerek modest i librave për Suren al-Kahf) ku vëmë në
punë Kuranin e bekuar, për t’i ekspozuar ata që jetojnë në kohën moderne të pafe, të cilët po
bëjnë luftë të padrejtë kundër Islamit dhe Myslimanëve. Āmīn!

Një rregull misteriozë Euro - botëror, me një aleancë çifuto - krishtere, që lufton kundër

Islamit, në emër të Shtetit Euro - Çifut të Izraelit. Nëse ky libër ka ndopak meritë, ajo ndoshta
mund të gjendet në rolin e tij si një punë shumë modeste dhe pioniere, e cila ndoshta do t’i
frymëzojë të tjerët, të cilët janë më kompetent se ky shkrimtar, për një përpjekje më të
devotshme në përdorimin e kësaj Sure të Kuranit, për të shpjeguar botën e sotme.

Vëllimi i parë, nga katër vëllimet, përmban ‘Tekstin, përkthimi dhe komentimin modern të

Sures al-Kahf’, që doli në publik në po të njëjtën kohë sikur puna kryesore lidhur me këtë subjekt
të titulluar ‘Sūrah al-Kahf dhe Koha Moderne’ dhe ka pasur si qëllim të funksionojë si vëllim
shoqërues i veprës kryesore. Lutem që të kem mundësinë të shkruaj vëllime shtesë për këtë
subjekt, Insh-Allah, në mënyrë që të përpiqem të bëj një interpretim më kuptimplot modern të
Hadīthit dhe ajeteve Kuranore, të cilat trajtojnë (në mënyrë direkte dhe indirekte) pikat me
rëndësi kritike për Dexhallin, Mesian e rrejshëm ose Anti-Krishtin dhe të Gog dhe Magog.

 Shkrimi i dy librave të mëparshëm lidhur me Suren al-Kahf  ishte sponsorizuar në emrat
e Rabia Aboobakar Hussein Jakhura dhe Aboobakar Hussein Jakhura të Malawi në Afrikë,
Abdul Majid Kader Sultan dhe Fatimah Abdullah nga Malajzia, Hajjah Haniffa Bte Omar Khan
Sourattee dhe Hajjah Mariam Bte Fakir Mohammed nga Singapori.

Allahu Më i Dashuri i bekoftë të gjithë. Āmīn!

Imran N. Hosein
Kuala Lumpur, Malaysia
June 2007

KAPITULLI I PARË

HYRJE

 Ky libër analizon dhe interpreton Sūren al-Kahf të Kuranit, në përpjekje për të shpjeguar
realitetin e botës në kohën moderne. Është shkruar për dobinë e atyre të cilët tashmë e besojnë

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

9

Kuranin si fjalën e shpallur të Zotit të vërtet. Ata të cilët nuk e besojnë Kuranin, ose ata të cilët e
kundërshtojnë pohimin e tij se është një shpallje hyjnore, ftohen që ta vërtetojnë pohimin e tyre
duke iu përgjigjur sfidës 1400 vjeçare për të shkruar një kapitull të ngjashëm me ndonjërin nga
kapitujt e Librit të Shenjtë. Kështu pra ne fillojmë duke e drejtuar vëmendjen tonë në pohimin e
Kuranit që thotë se funksioni i tij primar është që t’i shpjegojë të gjitha gjërat

: “ . . . dhe Ne ta dërguam ty librin (O Muhammad) (i.e., Kuranin) i cili i shpjegon të gjitha gjërat
. . . .”

(Kuran, al-Nahl, 16:89)

 Myslimanët nganjëherë harrojnë se askush nuk mund të depërtojë në realitetin e kohës
moderne, në të cilën ne tani jetojmë, pa shpjegimin dhe udhëzimin që e jep Kurani. Kjo mbetet e
vërtet për globalizimin, politikat ndërkombëtare, botën ekonomike, çështjet ndërkombëtare
financiare, rritjen e prosperitetit të atyre që i përkasin, ose që e mbështesin rregullin botëror
modern Euro-çifut/Euro-krishter dhe rritjen e varfërisë dhe vuajtjeve të atyre që i bëjnë
rezistencë sundimit Euro-Çifut/Euro-Krishter. I mbetet besnik revolucionit modern feminist. Dhe
është i vërtetë përkitazi me kthimin e çifutëve në Tokën e Shenjtë për të thënë se është e tyre,
rivendosjen e shtetit të Izraelit (në Tokën e Shenjtë gati 2000 vjet pasi që Allahu Më i Lartësuari
e pat urdhëruar shkatërrimin e tij), dhe supozimin e pashmangshëm të Izraeli për statusin e
‘shtetit sundues’ të botës.

 Megjithatë, ai i cili nuk e kupton realitetin e botës sot, kurrë nuk mund të jetë i sigurt se
është i udhëzuar drejt dhe kështu nuk mund të funksionojë si një udhëzues i besueshëm për të
tjerët. Vështirësitë e myslimanëve sot kanë të bëjnë me atë se shumica e udhëheqësve nuk e
kuptojnë realitetin, e kështu edhe ata vetë janë thellë të kequdhëzuar. Shërbëtorët e vërtet të
Allahut Më Të Lartësuarit, të cilët janë të bekuar me diturinë e realitetit ose janë të përjashtuar
nga dhënia e mësimit, ose janë demonizuar, kufizuar dhe persekutuar deri në atë masë, sa që nuk
nuk kanë mundësi të funksionojnë si udhëzues. Kështu që, udhëzimi i tyre mezi i arrin
ndonjëherë masat e Myslimanëve. Dijetari i Islamit i cili tani bënë përpjekje me një dituri të
brendshme shpirtërore ta interpretojë Kuranin e bekuar dhe Hadithet e Profetit Muhamed (paqja
dhe bekimi i Allahut Më Të Lartësuarit qofshin mbi të) për të shpjeguar botën e sotme misterioze,
ballafaqohet me një problem tjetër shumë serioz. Shokët e tij që janë të verbër përbrenda e kanë
shmangur atë dhe kanë vënë në pyetje seriozitetin dhe integritetin e diturisë së tij.

 Ky libër i vërteton ata të cilët e kuptojnë realitetin e botës së sotme, se janë njerëz të cilët
e kanë studiuar dhe kuptuar shpjegimin dhe udhëzimin e Kuranit, e në veçanti të Sūres al-Kahf të
Kuranit, se si e shpjegon ajo kohën moderne he modern age. Ata po ashtu e kuptojnë se kjo Sure

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

10

duhet të recitohet në çdo ditë të Xhuma (i.e., të premte) për mbrojtje nga testi dhe sprova
marramendëse e kësaj bote.

 Ky libër argumenton se dituria fetare e dobësuar në institucionet e sotme tradicionale të
mësimeve më të larta Islamike (i.e., Dār al-Ulūm), është e pamjaftueshme për të depërtuar në
Kuran dhe për ta shpjeguar realitetin e botës së sotme. Përveç të vërtetës së përhershme që e jep
dituria tradicionale fetare, dijetarët e Islamit kanë nevojë që të kenë qasje në ‘dituri strategjike’.
Një dituri e tillë jepet përmes asaj që Kurani e quan al-Basīrah (i.e., intuita e brendshme
shpirtërore) dhe përmes adaptimit të një qasjeje kritike ndaj studimit të mendimit modern që ka
dalë nga civilizimi modern perëndimor, i cili në thelb është i pafe. Kjo ndodh për shkak se sfida
supreme ndaj Islamit dhe mënyrës fetare të jetesës, ka ardhur nga ai civilizim.

 Ne argumentojmë se, përveç nëse dijetarët bekohen me një mprehtësi shpirtërore
(natyrisht, përveç diturisë që vjen nga aspekti i jashtëm), përveç nëse ata shohin me ‘dritën’ e
Allahut, bota zakonisht i mashtron ata. Kjo ndodh për shkakun se është në vetë natyrën e
civilizimit modern perëndimor që ‘paraqitja’ dhe ‘realiteti’ shpesh janë shumë të ndryshëm nga
njëri-tjetri. Për shembull: Rruga drejt ferrit në mënyrë mashtruese paraqitet si rruga drejt parajsës
(i.e., industrializimi, modernizimi, progresi dhe prosperiteti) dhe anasjelltas, pikërisht ashtu siç e
ka profetizuar Profeti Muhammad (sallalahu ‘alaihi wa sllam).

 Përgjat gjithë historisë së Islamit kanë qenë Shuyūkh (Sheikët) Sufist, më shumë se
çdokush tjetër, të cilët kanë ecur në rrugën e cila ka çuar në mprehtësinë shpirtërore dhe ata më
shumë se çdokush tjetër kanë arritur që të depërtojnë në realitetin e vërtetë të gjërave.
Megjithatë, ne jetojmë në një epokë (kohë) në të cilën Shuyūkh (Sheikët) autentik Sufist, siç ishte
mësuasi im i dalluar, mbettë i gjallë kujtimi për të, Maulāna Dr. Muhammad Fazlur Rahman
Ansāri (1914-1974), dhe mësuesi i tij i dalluar, një fanar ndriçues me magnetizëm shpirtëror,
Maulāna Muhammad ‘Abd al-‘Aleem Siddiqui (1892 -1954), janë shënjestër e sulmeve të liga e
të vazhdueshme.

 Ky libër poashtu përkujton se ka të tillë mes njerëzve, zemrat e të cilëve janë aq të
mbyllura nga Allahu Më i Lartësuari, sa që kurrë nuk mund ta kuptojnë Kuranin:

 “Kush është më zullumqarë se ai që është këshilluar me argumentet e Zotit të vet, e ua kthejn
shpinën atyre dhe harron atë që vetë e punoi? Ne kemi vënë mbi zemrat e tyre mbulesë, në
mënyrë që të mos e kuptojnë atë (Kur'anin), kurse në veshët e tyre shurdhim, andaj edhe nëse i
thërret ti, ata në rrugë të drejtë, ata si të tillë nuk do të udhëzohen kurrë.

(Kuran, al-Kahf, 18:57)

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

11

Cili është shpjegimi Kuranor për ‘realitetin’ e kohës në të cilën tani ne
jetojmë?

  Në procesin e analizimit të Sures al-Kahf , kemi ardhur në përfundim se bota tani gjendet
në Kohën (epokën) e Fundit (i.e., në epokën e al-Kijāmah), dhe aktorët dominues të epokës
moderne janë Daxhalli (Mesia e rrejshëm ose Anti-Krishti) dhe Gog dhe Magog. Ky është një
konkluzion tejet i rëndësishëm, pasi që konfirmon se ne tani jetojmë në një epokë të mashtrimit,
të pafe, të dhunshme dhe të mbushur me rreziqe të pashembullta.

 Opinioni ynë, e Allahu di më së miri, është se: ‘Epoka e Fundit’ ka filluar atëherë kur
Allahu e ndryshoi drejtimin e faljes (Kiblen) për të gjithë besimtarët, nga drejtimi i Jerusalemit
në drejtim të Mekës. Kibla në Jerusalem ishte tempulli i shenjtë (Masxhid al-Aksā), të cilën e
ndërtoi Profeti Sylejman (alaihi al-Salām) dhe e cila e kishte një gur të shenjtë. Dhe Kibla në
Mekë ishte tempulli i shenjtë (Masjid al-Harām ose Qabja), të cilën e ndërtoi Profeti Ibrahim
(alaihi al-Salām) dhe e cila po ashtu e kishte një gur të shenjtë. Ky ndryshim i Kibles ndodhi nja
shtatëmbëdhjetë muaj pas emigrimit të Profetit Muhamed (sallalahu ‘alaihi wa sallam) (Hixhri) nga
Meka në Medinë.

 Si rezultat i drejtpërdrejtë i këtij ndryshimi të Kiblës,  bota dëshmoi lindjen e një
komuniteti të ri (i.e., Umeti) brenda fesë së Ibrahimit (i.e., Millah), nën udhëheqjen e Profetit
Muhammad (paqja dhe bekimi i Allahut Më të Lartësuarit qoftë mbi të). Ky Ymet Mysliman i
zëvendësoi izraelitët si komuniteti i ri i ‘zgjedhur’ për të përfaqësuar fenë e vërtetë të Ibrahimit
(paqja qoftë mbi të). Si pasojë e kundërshtimit që çifutët ia bënë Profetit Muhammad (sallalahu
‘alaihi wa sallam), si Profet i vërtetë i Një Zoti të vetëm, ai komunitet fetar izraelit (Banū Isrāīl)
humbi gjithçka çfarë kishte mbetur nga vlefshmëria e tij.

 Hebrenjtë ishin të gatshëm që ta pranonin Muhamedin (sallalahu ‘alaihi wa sallam) si
profet të dërguar te Arabët. Por ata e kundërshtuan fort pohimin se një Profet Arab mund t’u
dërgohej atyre (i.e., Hebrenjve) të cilët ishin “të zgjehurit e Zotit”! Për më tepër, ata insistuan se
askush pos një çifuti nuk mund të dërgohet si Profet te çifutët.

  Si rezultat i drejtpërdrejtë i kundërshtimit që Çifutët i bënë Profetit Muhamed (sallalahu
‘alaihi wa sallam) dhe të Kuranit që i ishte shpallur ati, Allahu Më i Lartësuari e liroi Dexhallin,
Mesian e rremë ose Anti-Krishtin, si dhe Gog-un dhe Magog-un, në atë kohë, në botë. E kështu
Epoka e Fundit filloi për të gjallë të Profetit të Fundit, Muhamedit (sallalahu ‘alaihi wa sallam)
dhe se është shpjegimi i deklarimit të tij të njohur që e bëri derisa i mbante lart të bashkuar dy
gishtat e tij:

 Tregoi Sahl bin Sad: E pashë të Dërguarin e Allahut që tregonte me gishtin e tij tregues
dhe atë të mesmin, duke thënë: “Koha e ardhjes sime dhe Ora (e Fundit) janë si këta dy
gishtërinj. Katastrofa e madhe do të përfshijë gjithçka. Unë dhe Dita e Fundit jemi si këta dy
(gishtërinj).”

(Sahīh Bukhāri)

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

12

 Askush nuk mund t’i shpjegojë ose t’u përgjigjet sfidave të Epokës së Fundit, pa një
mprehtësi adekuate, në temën e Dexhallit e të Gogut dhe Magogut. Ajo që demonstron ky libër,
është se Sūrah al-Kahf përbën çelësin për t’i kuptuar këto dy tema. Kështu pra, kjo Sure shpjegon
Epokën e çuditshme moderne dhe ogurzezë që vazhdon të shpaloset. Konkluzioni tjetër që e
kemi nxjerrë ne si rezultat i studimit tonë të Sures al-Kahf, është se mbijetesa e besimit në Islam
nuk është e mundur, përveç nëse besimtarët marrin hapa për tu shkëputur nga qytetet e pafe të
kohës moderne dhe të bëjnë përpjekje për ta vendosur Islamin në fshatra të largëta. Kjo ishte
pikëpamja e dijetarit të madh turk të Islamit, Badiuzzamān Saīd Nursi. Lideri komunist Kinez
Mao Tse Tung, poashtu ka pasur një pikëpamje të ngjashme sa i përket metodologjisë së luftës së
tij revolucionare. Sa na përket ne, ne propozojmë një strategji për vendosjen e Islamit në mikro-
nivel, në Fshatra të largëta Myslimane, aty ku gratë dhe fëmijët Myslimanë do të mbroheshin nga
shtypja, mënyra e pafe e jetesës, nga dekadenca dhe anarkia që po e merr botën. Dijetarët e
Islamit, të kohës moderne, të sfiduar nga epistemologjia, përkrahin krejtësisht të kundërtën e
kësaj pikëpamje. Ata pohojnë se Myslimanët kanë një obligim që të mbesin një pjesë funksionale
e botës moderne dhe se duhet t’i ndjekim ata në vendosjen e vendbanimeve në qytetet e mëdha të
kohës moderne, në mënyrë që të luajnë rolin e tyre në udhëzimin e njerëzimit në rrugë të drejtë.

Sūrah al-Kahf, Hebrenjtë dhe Epoka e re.

 Surja Al kahf ka një lidhje të veçantë me hebrenjtë dhe me Epokën e Fundit. Çdo hebre
dhe i krishterë duhet të jetë i interesuar për ta kuptuar këtë lidhje.

 Priftërinjtë Hebrenj (Rabit) në Medinë i patën bërë tri pyetje me të cilat do ta testonin
Muhamedin (sallalahu ‘alaihi wa sallam). Nëse ai do t’u përgjigjej saktësisht këtyre tri pyetjeve,
do të vërtetohej se ai në të vërtetë është Profet. Ky libër jep një shpjegim të hollësishëm të
ngjarjeve, tri pyetjeve dhe përgjigjeve të tyre. Libri po ashtu përpiqet të bëjë një analizë të atyre
pyetjeve.

  Ekzaminimi ynë me kujdes i pyetjeve, si dhe i përgjigjeve të dhëna në Kuran, tregon se
pyetjet në brendinë e tyre nuk i janë qasur drejtpërdrejt temës me të cilën testohej Profeti
Muhamed (sallalahu ‘alaihi wa sallam). Më sakt, qëllimi i vërtetë ishte fshehur prapa pyetjeve
që ishin bërë.

 Pytjet ishin bërë me dinakëri, duke pasur për qëllim objektivin themelor për të përcaktuar
nëse Profeti Muhamed (sallalahu ‘alaihi wa sallam) kishte dijeni për Dexhallin dhe për Jaxhuxh
(Gog) dhe Maxhuxh (Magog), arrdhja e të cilëve përcaktonte Shenjat e Mëdha të Ditës së Fundit.

 Surja al-Kahf filloi me përgjigjen për pyetjen e parë,  në të cilën Dexhalli mbeti caku i
cili nuk u përmend. Qëllimi primar i këtij libri është që të analizojë Suren për të nxjerrë
udhëzimin brenda saj, që do t’i ndihmonte besimtarët që ta thellonin kuptimin e tyre për
Dexhallin dhe ta forconin kapacitetin e tyre për të mbrojtur vetën dhe familjet e tyre nga Fitnah
(test dhe sprovë) e Dexhallit.

 Kur Sūrah iu përgjegj pyetjes së dytë, ajo paraqiti tematikën  e Jaxhuxh (Gog) dhe M’ajūj
(Magog).

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

13

 Sūrah al-Kahf përmban katër ngjarje, që paraqiten nganjëherë si tregime e nganjëherë si
parabola. Ngjarja e parë, për të rinjtë dhe shpellën e thellon kuptimin tonë për Dexhallin si dhe
Gogun dhe Magogun. Ngjarja e dytë lidhur me njeriun e pasur dhe njeriun e varfër thjesht tregon
për Dexhallin. Ngjarja e tretë, sa i përket Musës (alaihi al- Salām) dhe Khidrit (alaihi al-Salām),
ndoshta është më e rëndësishmja nga të gjitha dhe prapë e thellon kuptimin tonë për Dexhallin.
Dhe në fund ngjarja e katërt dhe e fundit, për udhëtarin e madh, e paraqet tematikën e Gog dhe
Magog, si dhe e shpjegon atë. Ky libër i shpjegon këto katër ngjarje dhe parabola të Sures al-
Kahf.

 Para se t’u kthehemi atyre ngjarjeve dhe parabolave të bukura, ne duhet së pari të
ekzaminojmë konceptin e kohës në Kuran. Përveç nëse e kuptojmë atë tematikë, ne nuk mund të
depërtojmë në simbolikën fetare në Kuran dhe Hadith, e që ka të bëjë me Epokën e Fundit, dhe
as nuk mund t’i kuptojmë aktorët  dominues në Epokën e Fundit, që janë Dexhalli, Mesia i rremë
ose Anti-Krishti, dhe Gog e Magog. Për këtë arsye libri fillon me një tematikë tejet të pazakontë
e që është ‘Koha në Kuran’.

 Unë kurrë nuk munda ta kuptoja derisa isha student i ri i Maulāna Dr. Ansari në
Instritutin Aleemiyah të Studimeve Islamike në Karachi (Pakistan), gjatë viteve 1964-1971,
arsyen se pse ai i kushtonte aq shumë vëmendje dhe përkushtim mësimit të tematikës së ‘kohës
multi-dimensionale’ në Islam. Vetëm tani, pasi që kam zbuluar lidhshmërinë marramendëse mes
‘kohës’ dhe Shenjave të Ditës së Fundit, kam arritur më në fund ta kuptoj mençurinë e madhe të
atij mësuesi dhe atë që ai mundohej ta shpjegonte në këtë tematikë kaq të vështirë, para shumë
kohësh.

 Megjithatë, bile as edhe në Dār al-‘Ulūm ose në institucionet e studimeve të larta
Islamike nuk mësohet më. Një nga shkaqet për këtë, ndoshta gjendet brenda luftës së tanishme
që po bëhet në qendrën shpirtërore të Islamit i.e., Tasawwuf ose al-Ihsān. Përveç kësaj, shumica
e Sufistëve e kanë braktisur vetë epistemilogjinë Sufiste që e kupton vlefshmërinë e diturisë së
brendshme shpirtërore si burim i diturisë. Ne kemi dhënë dëshmi për këtë fenomen të koklavitur
në esenë tonë me titull ‘Ikball, Epistimiologjia Sufiste dhe Koha e Historisë’ (të publikuar në
librin tonë të eseve me titull ‘Shenjat e Ditës së Fundit dhe Koha Moderne’).

KAPITULLI DYTË

KURANI DHE KOHA

 Vetë thelbi i kohës, siç shpjegohet në Suren al-Kahf të Kuranit dhe siç është shpjeguar në
këtë ese, është se koha është komplekse dhe multidimensionale. Ekziston një lëvizje
multidimensionale e kohës, derisa kalon nëpër epoka. Vetëm besimtarët dhe të drejtit janë të
pajisur me Nur (i.e., dritë) e cila ua jep atyre mundësinë për të depërtuar në realitetin e kohës. Në
një Sūre shumë të njohur të Kuranit (i.e., al-‘Asr) me titull koha, Allahu Më i Dituri
paralajmëron se të gjithë, përveç besimtarëve, do të jenë si në det (të humbur), lidhur me këtë
tematikë. Do të jenë në gjendje të humbjes për shkak të pamundësisë së tyre për ta kuptuar

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

14

subjektin e kohës dhe kështu të notojnë me lumin e kohës derisa rrjedh te një destinacion që
dëshmon triumfin final të së Vërtetës mbi të pavërtetën (Shih Kuranin, al-‘Asr, 103:1-3).

 Të rinjtë në Sūren al-Kahf menduan se qëndrimi i tyre i gjatë 300 vjet në shpellë zgjati
vetëm një ditë ose një pjesë të ditës, sepse çdo përvojë shpirtërore dhe kontakt aspektin e
brendshëm na transporton neve në një botë në të cilën ne humbim njehsimin e kohës (i.e., ‘të
këtushmen dhe të tanishmen’ ose ‘momentin’). Cilido që e thyen barrierën që na burgos neve në
burgun e ‘të këtushmes’ dhe ‘të tanishmen’, mund ta provojë pafundësinë kohës. Vetëm dashuria
e vërtet për Allahun më të Lartësuarin dhe përkushtimi i sinqertë në fenë e të vërtetës mund ta
thyejë barrierën e kohës.

 Kjo ese argumenton se askush nuk mund ta kuptojë Dexhallin, organizatorin kryesor të
botës së çuditshme sot, përveç nëse fillimisht e liron mendjen e tij nga burgu i ‘së këtushmes dhe
tanishmes’ dhe depërton botët e ndryshme të kohës.

 Të gjithë, përveç atyre të cilët kanë besim në Allahun Më Të Lartësuarin, mbesin të
burgosur në vetëdijen se ka vetëm një dimension kohor. Kur ata të cilëve u mungon besimi, do të
ngrihen në Ditën e Fundit, do t’u largohen perdet nga sytë, kështu që do të shohin me pamje të
mprehtë, që deri atëherë nuk ishte e mundur. Pamja e re e mprehtë, në anën tjetër, do t’u shpalosë
atyre diçka nga realiteti i kohës.

 Kurani ka shpjeguar njerëzit që do të nxirren nga ky burg i kohës për ta bërë botën të
vërtetë. Edhe pse ata mund të kenë jetuar sipas llogaritjes së viteve të jetës së tyre, prapëseprapë
pas ringjalljes së tyre në botën e re (e cila do jetë ghair al-ard, i.e., e ndryshme nga rregulli i
tanishëm i krijimit; shih Kuranin, Ibrāhim, 14:48), ata vetë do të jenë të vetëdijshëm për
dimensionin e ri të kohës në të cilin a kanë rilindur. Atëherë ata do të deklarohen se llogaritja e
viteve në jetën e mëparshme duket si “një ditë ose pjesë e ditës”:

 “(I thuhet) Ti ishe në një huti nga kjo (ditë) e Ne ta tërhoqëm perdën tënde dhe tash ti sheh
shumë mprehtë! (dhe njëra nga gjërat e para që ata shohin tani me pamjen e tyre të kthjellët do të
jetë realiteti i kohës’.)”

(Kurani, Qāf, 50:22)

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

15

Ai thotë: (Ata që kan marrë fund) "E sa vjet keni kaluar në tokë?” Ata thonë: "Kemi qëndruar një
ditë ose një pjesë të ditës, pyeti ata që dinë numërimin.” Ai thotë: "Mirë e keni, sikur ta dishit
njëmend pak keni qëndruar!”

(Kurani, 23:112-114)

E ditën kur të bëhet kijameti (ditën e gjykimit), kriminelët betohen se nuk qëndruan (në dynja)
gjatë, por vetëm një çast të shkurtër. Kështu kanë qenë ata që i bishtëruan të së vërtetës. E atyre
që iu është dhënë dija dhe besimi thonë: "Ju keni qëndruar aq sa u pat caktuar All-llahu deri në
ditën e ringjalljes, e kjo pra është dita e ringjalljes, por ju ishit që nuk e pranonit!”

(Kurani al-Rum, 30:55-56)

Këto ajete Kuranore shpalosin një lidhshmëri të tillë mes ‘besimit’ dhe kosës, sa që ata të cilën
kanë besim do ta depërtojnë realitetin e kohës. Thellësia e depërtimit e atij realiteti do të jetë
matje e ‘besimit’.

Islami ‘Protestant’ dhe koncepti I Kohës

 Protestantizmi’ është një fenomen unik evropian. Ai paraqet një koncept të çuditshëm të
fesë, të zhveshur nga bërthama shpirtërore. Kështu që e ka mundësuar daljen e epistemologjisë
perëndimore ‘me një-sy’ që e përkufizon diturinë vetëm nga vrojtimi i jashtëm ekstern, derisa
dyshojnë ose e mohojnë diturinë që buron nga brenda ose nga shpirti. Kur ajo epistemologji

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

16

ndikoi në mendimin islamik, e krijoj një Islam ‘Protestant’, i cili e braktisi misionin shpirtëror
islamik. Gradualisht u bë një krijesë e çuditshme dhe e rrallë që punoi jashtë orarit të punës në
emër të Dexhallit (mesias së rrejshëm), derisa bënte luftë ndaj Sufismit të Islamit dhe në
përdorimin e diturisë së intuitës së brendshme shpirtërore në interpretimin e simbolikës fetare.

 Profeti Muhameti (sallalahu ‘alaihi wa sallam) e ka shpjeguar subjektin e Dexhallit,
Mesias së rrejshëm ose Anti-Krishtit, në goxha hollësi. Mes gjërave të tjera që ai tha për
Dexhallin, ishte se:

“. . ai do të jetoj në tokë (pasi ta ketë liruar Allahu Më i Lartësuari) për një periudhë prej dyzet
ditësh, një ditë (që do jet) sa një vitë, një ditë sa një muaj, një ditë sa një javë, dhe të gjitha ditë e
tij (i.e., të gjitha ditë e tjera të tijë) si ditët tuaja”.

(Treguar nga al-Nawwās ibn Sama’ān dhe regjistruar në Sahīh Muslim)

 Disa dijetarë të Islamit, për fat të keq, janë mashtruar, për shkak të ndikimit të thellë
intelektual të sundimit perëndimor modern kolonial Euro-Krishter dhe Euro-Çifut mbi tërë botën
e Islamit, në përqafimin e versionit ‘Protestant’ të Islamit. Si rezultat, ata shohin vetëm me ‘një’
sy, atë të ‘jashtmin’ dhe/ose nuk duan, ose nuk kanë mundësi të interpretojnë ndonjë tekst të
shenjtë sa i përket kohës përtej kuptimit të saj të drejtpërdrejtë. Dijetarët e tillë do të insistojnë se
diku në tokë, nëse kërkojmë sa duhet, do të gjejmë një vend ku një ‘ditë ’, siç e dimë ne ‘ditën’,
mund të zgjasë sa një ‘vit’, siç e dimë ne ‘vitin’. Po ashtu mund të gjejmë një vend ku një ‘ditë’
po ashtu mund të zgjasë sa një ‘muaj’ dhe një tjetër sa një ‘javë’ dhe kur Allahu Më i Lartësuari
e lëshon atë në botë, nëse e vazhdojmë hulumtimin tonë në ato vende, do të jemi në gjendje të
gjejmë Dexhallin.

 Fatkeqësisht, më së afërmi që mund t’i qasemi këtij shpjegimi, gjendet në polet e veriut
dhe jugut ku mund t’i përjetojmë gjashtë muaj dritë të vazhdueshme dhe gjashtë të tjerë me
errësirë të vazhdueshme. Por ky fenomen nuk mund ta shpjegojë me këtë Hadith.

 Sheikët autentik Sufist të Islamit kanë qenë ndriçuesit shpirtërorë të Islamit për më shumë
se njëmijë vjet, të cilët kanë depërtuar në zemrën e mënyrën e fetare të jetesës dhe sikurse Khidri
(‘alaihi al-Salām), ata kanë parë me ‘dy’ sy, i.e., të jashtmit dhe të brendshmit (Imam al-
Ghazzali është njëri nga ata.), për shkak të thellësisë së besimit ata kanë arritur të jenë në gjendje
ta kuptojnë realitetin e kohës.

 Duke e ndjekur rrugën e Khidrit (‘alaihi al-Salām), ne kemi aplikuar epistemologjinë
Sufiste të diturisë së intuitës së brendshme për të interpretuar simbolizmin fetar (t’awīl al-
Ahadīth). Si rrjedhojë, kemi larguar çdo pikëpamje se kërkimi në pole ose çdo kund tjetër në
tokë, mund të përfundojë me gjetjen e Dexhallit në tokë. Në vend të kësaj ne qëndrojmë pas
pikëpamjes se i vetmi vend në tokë, ku një besimtar do të jetë ndonjëherë në gjendje ta shohë dhe
ta njohë Dexhallin në person, është në Tokën e Shenjtë. Natyrisht se kjo do të ndodhë në fundin e
pushtetit të tij mbi botën, atëherë kur ‘dita e tij’ do të jetë si ‘dita jonë’ do me thënë atëherë kur ai
do të jetë në dimensionin tonë kohorë.

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

17

 Ndoshta kjo është për shkak të bekimit hyjnor që i është dhënë Tokës së Shenjtë, që
kalimi nga dimensionet e ndryshme kohore në kohën tonë kanë ndodhur shpesh atje. Kjo do të
shpjegonte  se për se Profeti Muhamed (sallalahu ‘alaihi wa sallam) është dashur të dërgohet në
Jerusalem, në mënyrë që të ngrihet në Samāwāt (i.e., shtatë shtresat e hapësirës dhe kohës,
ndryshe nga ajo e jona, që Allahu Më i Lartësuar i krijoi, pasi që e kishte krijuar tokën dhe
gjithçka brenda saj, për të mirën e njerëzimit. Shih Kuranin, al-Baqarah, 2:29).

 Porse deri atëherë Dexhalli do t’ia ketë arritur me sukses misionit të tij dhe se
‘dyzetditëshi’ i tij enigmatik do jetë në të kryer. Ata të cilët çuditërisht do ta kenë të pamundur ta
dallojnë Dexhallin në veprim e sipër, pikërisht këtu në botën tonë, nuk mund të shërbejnë si
udhëzues për besimtarët, pasi ata vetë janë të mashtruar.

 Por ne nuk ua mohojmë dijetarëve protestantë  të Islamit të drejtën për të vazhduar
kërkimin. Ata po ashtu presin ‘gomarin’ në të cilin do të hipte Dexhalli (sipas një Hadithi të
Profetit): “Ai do të udhëtojë me shpejtësinë e reve dhe do t’i ketë veshët e shtrirë gjerë.”Po ashtu,
“Ai ( Dexhalli) do të shkelë në oqean dhe uji do t’i arrijë deri në gjunjë.” Ne e kemi përdorur
epistemologjinë Sufiste për ta kuptuar ‘simbolikën fetare’ që vepron në këtë Ahadīth dhe për ta
interpretuar atë simbolikë. Simboli i “gomarit” paraqet aeroplanin modern. Dhe teknologjia
moderne mundëson depërtimin në thellësitë e oqeanit. Kështu pra ne mund ta kuptojmë profecinë
e “shkeljes së Dexhallit në oqean” etj.

Ahmadijah dhe koncepti i ‘kohës’

Lexuesi ndoshta dëshiron të pyes se ku është rëndësia e kësaj pjese të kapitullit. Atëherë na
lejoni ta shpjegojmë. Lëvizja Ahmadijah është një krijesë e Islamit ‘Protestant’ dhe si pasojë nuk
janë në gjendje ta kuptojnë tematikën e kohës në Islam. Anëtarët e lëvizjes Ahmadija u janë
qepur mësimeve kequdhëzuese të themeluesit të tyre, sa i përket tematikës së Dexhallit, Mesias
së rrejshëm ose Anti- Krishti, si dhe tematikës së kthimit të Mesias së vërtetë, Jezuit, të birit të
Mejremes (paqja dhe bekimi i Allahut Më të Lartësuarit qofshin mbi të).

 Mirza Ghulam Ahmad, themeluesi i Lëvizjes Ahmadiyah, pohoi se profecitë e Profetit
Muhamed lidhur me kthimin e Mesias së vërtet, Jezuit, të birit të Marisë (‘alaihi al-Salām) janë
përmbushur në të. Nëse pohimet e tij do të ishin të vërteta (dhe në mënyrë të dukshme janë
gënjeshtra), atëherë ai, Mirza, është dashur ta kishte vrarë Dexhallin derisa ai (Mirza) ishte
akoma gjallë, pasi që kjo ishte Profecia e Profetit. Edhe një herë kjo tregon se Dexhalli do t’i
kishte jetuar të dyzet ditët e tij në tokë, para se ai gjoja të jetë vrarë nga themeluesi i Lëvizjes
Ahmadiyyah në kapacitetin e tij të supozuar të qëndrimit në vend të Jezuit, të birit të Marisë.

 Mirza Ghulām Ahmad vdiq gati para një shekulli (që nga koha e shkrimit të këtij libri),
por as ai e as ndonjëri nga ndjekësit e tij të kequdhëzuar nuk janë përpjekur deri më sot që t’i
interpretojnë dhe as t’i shpjegojnë ‘dyzetë ditët’ e jetës së Dexhallit në tokë, para se Mesia (i
rremë), ‘Indian’ gjoja, t’i ketë dhënë fund asaj!

 Pikërisht për shkak të pamundësisë për të depërtuar në tematikën e kohës dhe të botëve të
ndryshme (Samāwāt), të hapësirës dhe kohës që Ahmadiyyah e ka adoptuar qëndrimin që e ka
përkitazi me udhëtimin e mrekullueshëm të Profetit në Jerusalem dhe ngritjes në Samāwāt gjatë

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

18

Isrās dhe Mirazhit. Ata pohuan se Isra dhe Mirazh ishte një përvojë shpirtërore që nuk ka
përfshirë ndonjë udhëtim të mrekullueshëm përmes shtresave të ndryshme të kohës dhe
hapësirës. Ata po ashtu mohojnë se Jezui është ngritur ndonjëherë përmes atyre Samāwāt dhe e
kundërshtojnë besimin në kthimin e tij. Në të kundërtën ata e mbajnë qëndrimin se ai i mbijetoi
përpjekjes për kryqëzim, për të shkuar pastaj deri në Kashmir, ku gjoja varri i tij është gjetur
rastësisht.

 Mirza Ghulam Ahmad ishte njëri nga shumë Mesiat e rremë (Dajjalūn kazzabūn), dalja e
mistershme e të cilit ishte profetizuar nga Profeti Muhamedi (sallalahu ‘alaihi wa sallam). Kur e
studiojmë ne Mirzën dhe mësimet e tij të rrejshme, marrim mësim të rëndësishëm me të cilin do
t’i dallonim gjurmët e Dexhallit. Këtu gjendet rëndësia e Lëvizjes Ahmadiyyah dhe me këtë edhe
kjo pjesë e këtij kapitulli.

Iqbāl dhe Asad

 Por Islami Protestant dhe Ahmadijah nuk janë të vetmit që janë kequdhëzuar në këto dy
subjekte të rëndësishme që janë të ndërlidhura ngushtë me konceptin e kohës në Islam. Dijetarët
eminentë të  Islamit, si Dr. Muhammad Iqbāl dhe Muhammad Asad (Allahu pastë mëshirë mbi
ata të dy) ishin të sfiduar në mënyrë epistemologjike në subjektin e kohës. Në fakt, Ikballi u
shpie deri në konkluzionin e rremë se Parajsa dhe ferri janë gjendje e jo lokacione:

“Parajsa dhe Ferri janë gjendje e jo lokacione. Përshkrimet e tyre në Kuran janë përfaqësime
vizuale të një fakti të brendshëm, i.e. karakteri. Ferri në fjalët e Kuranit është zjarri i ndezur i
Zotit që gjendet mbi zemrën’ - të kuptuarit e dhimbshëm të një njeriu për dështimin e tij. Parajsa
është gëzimi i triumfit mbi forcat e disintegrimit.”

(Ikball, ‘Ringjallja e Mendimit Fetar në Islam’,
Oxford University Press. London. 1934 p. 116)

 Asadi, në anën tjetër, ishte aq i bindur se Jezui (‘alaihi al-Salām) kishte vdekur dhe
kështu pra nuk do të kthehet, kështu Ai në mënyrë publike deklaroi besimin e tij të rrejshëm dhe
të rrezikshëm në përkthimin e tij të njohur të Kuranit Famëlartë (Shih përkthimin dhe komentet e
tij si në ajetet në vijim: al-Māidah, 5:117, dhe Āle ‘Imrān, 3:55).

 Në të dyja rastet, Ikballi si dhe Asadi, keqkuptimi sa i përket realitetit të kohës i çoi ata në
gabim të thellë.

Përtej ‘kohës nga kuptimi i sajë i drejtpërdrejtë’

 Në fakt, hapësira dhe koha, që të dyja, janë shumëdimensionale dhe parajsa dhe ferri, që
të dy, ekzistojnë si vende (lokacione) e jo vetëm si gjendje, në dimensionet e hapësirës dhe
kohës, përveç asaj në të cilën ne tani jetojmë. Në këtë kapitull të rëndësishëm ne do provojmë të
e shpjegojmë kohën në një mënyrë që me shpresë do t’i inkurajojë skeptikët që ti rishikojnë
pikëpamjet e tyre në këtë subjekt.

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

19

 Allahu Më i Lartësuari ka Deklaruar se Ai e ka krijuar tërë tokën për dy ditë dhe që të
dyja, tokën dhe qiejt,  për gjashtë ditë. Këto nuk mund të jenë ‘ditët’ siç kuptohen drejtpërdrejt
nga ne, pasi që ‘ditët’ kanë ardhur në ekzistencë vetëm pas krijimit edhe të qiejve dhe të tokës:

“Thuaj: "A ju jeni ata që nuk i besoni Atij që e krijoi tokën për dy ditë dhe Atij i përshkruani
shok, e Ai është Zoti i botëve.”

(Kuran, Fussilāt, 41:9)

 “Vërtet Zoti juaj është All-llahu, i cili krijoi qiejt e tokën brenda gjashtë ditësh e pastaj qëndroi
mbi Arshin; Ai rregullon gjendjen. Ndërmjetësues nuk do të ketë vetëm poqese lejon Ai. Ky,
Madhëria e Tij është All-llahu, Zoti juaj, pra adhurojeni Atë! A nuk merrni mësim?”

 (Kuran, Yūnus, 10:3)

Se ka më shumë në ‘kohën’, sesa ajo që kuptohet drejtpërdrejt, po ashtu bëhet e qartë nga
deklarimi në vijim i Profetit të bekuar (sallalahu 'alaihi wa sallam):

“Treguar nga Abu Dhar: Unë e pyeta, O i Dërguar i Allahut! Cila është Xhamia e parë e ndërtuar
në faqen e tokës? Ai u përgjigj: al-Masjid al-Harām (në Meka). Unë (pastaj) pyeta: cila u ndërtua
pastaj? Ai u përgjigj: Masjid al-Aqsā (në Jerusalem). Unë (pastaj) pyeta: cila është periudha
kohore mes ndërtimit të këtyre dyjave? Ai tha: Dyzet vjet. Ai shtoi: Kudo që mund të jesh dhe
vjen koha e faljes, kryeje faljen aty, sepse kjo është gjëja më e mirë për ta bërë (i.e. të bëhet falja
me kohë).”

(Sahīh Bukhāri)

 Nëse e kuptojmë ‘kohën’ drejtpërdrejt (dyzet vite) në këtë Hadīth, atëherë Hadīth do të
ishte dukshëm i pavërtetë. Kërkon vetëm pak mendim që një njeri ta kuptojë se i Dërguari i
Bekuar i Allahut (sallalahu ‘alaihi wa sallam), në këtë Hadith, nuk i referohet një ‘viti’ në

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

20

kuptimin e dymbëdhjetë muajve lunar. Kur ai foli në Hadīth për periudhën ‘dyzetvjeçare’ dhe
kur iu referua Hadithit lidhur me Dexhallin, për një ‘ditë’ si një ‘vit’, ai nuk i referohej ‘vitit’ siç
e dimë ne  ‘vitin’.

 Mirë atëherë, ne pyesim, çfarë lloj ‘viti’ po i referohej ai, kur e përshkroi një periudhë
kohore, ai përshkroi një periudhë kohore të cilën historia e ka regjistruar mirë, një periudhë më të
gjatë se njëmijë vjet, të jetë vetëm ‘dyzet’ vjet gjatësi?

 Është e pamundur që të kuptohet deklarimi sa i përket 40 viteve të jetëgjatësisë së
Dexhallit në tokë (ose dyzet vitet që kaluan mes ndërtimit të dy Masājideve), nëse e
përkufizojmë veten tonë në kuptimin njerëzor të ‘kohës’. Kjo vjen nga shqisat tona të perceptimit
të ‘natës’, të ‘ditës’ dhe të lëvizjes së diellit dhe të hënës Ata të cilat janë të përkufizuar me
epistemologjinë perëndimore, nuk mund ta interpretojnë këtë, edhe pse fizika kuantike mund të
hedhë pakë dritë në këtë çështje. Dhe as Hadithi përkitazi me Dexhallin etj., nuk mund të
kuptohen nga ata të cilët janë të burgosur në interpretimin e drejtpërdrejtë të asaj që duhet të
shpjegohet në mënyrën simbolike. Në fakt, vetëm epistemologjia Sufiste është ajo që mund të
zhbllokoj tematikën e Dexhallit!
 Ne mund të kuptojmë drejtpërdrejt një ditë (jaum) që do të jetë si dita jonë (jaum)’. Një
ditë të tillë (jaum) do të përfshinte  një ‘natë’ (lail ) dhe ditën në vijim (nahār), me fjalë të tjera
prej perëndimit të diellit e në perëndim të diellit. Dexhalli do të jetë në dimensionin tonë kohor,
në ‘ditët si ditët tona’, kur do të jetë në kohën e fundit të jetës së tij në tokë. Kjo është mjaft e
qartë! Kushdo që është në dimensionin tonë kohor, me rregull duhet të jetë po ashtu në
dimensionin tonë hapësinor. Kjo është ajo çfarë regjistrimi historik na e tregon. Ne nuk kemi
ndonjë dëshmi historike që dikush të jetë në dimensionin tonë kohor e të mos jetë në dimensionin
tonë hapësinor. Pasi që dexhalli do të jetë në dimensionin tonë kohor, si dhe atë hapësinor, në
fund të jetës së tij në tokë do të ishte e mundur që ne ta shihnim atë në Jerusalem. Pyetja që duhet
bërë është: ku do të jetë Dexhalli në tokë gjatë periudhës së tij të ‘një ditë sa një vit’, e pastaj të
një ‘dite sa një muaj’ dhe, në fund, të një ‘ditë sa një javë’? Pyetja e dytë është se sa do të zgjasë
një ditë sa një vit  - pastaj një ditë sa një muaj - pastaj një ditë sa një javë? Ky kapitull i
rëndësishëm i librit përpiqet t’u përgjigjet këtyre pyetjeve.

Al-Ghaib – bota e jashtëzakonshme e paparë.

 Feja ka konfirmuar ekzistimin e botëve të jashtëzakonshme që nuk shihen, të cilat
ekzistojnë përtej vëzhgimit (normal) dhe kështu hetimet shkencore në dimensionet kohore dhe
hapësinore përtej kësaj tonës (al-Ghaib) kanë kërkuar që besimtarët të besojnë në botët që nuk
shihen.

 Kur Dexhalli është në një ditë që është ndryshe nga dita jonë nuk do të jetë e mundur për
ne që ta shohim atë (edhe pse ai do të jetë në tokë) pasi që do të jetë në një dimension tjetër të
ekzistencës në botën që nuk mund të shihet (al-Ghaib). Kjo është pikërisht gjendaj me Engjujt
dhe Xhindet të cilët janë në tokë porë megjithatë nuk mund të shihen nga qenjet njerëzore.
Kurani ka deklaruar se janë dy engjëj në supet e secilit njeri:

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

21

“Kurse ndaj jush kanë përcjellësit janë shkrues të ndershëm te All-llahu ata e dinë se çka
punoni.”

(Kuran, al-Infitār, 82:10-12)

 Ai më tutje na ka informuar se është një xhind i ligë (i.e., Shejtani) që është i
bashkangjitur me secilin njeri që largohet nga Dhikri (të kujtuarit) e Zotit të vet:

 “Kush mbyll sytë para këshillave të Zotit, atij ia shoqërojmë një djall që nuk i ndahet kurrë.”

(Kuran, al-Zukhruf, 43:36)

 Edhe pse ne nuk mund t’i shohim ata Engjuj dhe Xhindet që janë përreth nesh, prapë se
prapë çdo besimtar beson në ekzistimin e tyre këtu në tokë! Ja dëshmia e besimit tonë në
dimensionet e ekzistencës dhe, kështu pra, edhe të botëve të hapësirës dhe kohës, përveç kësaj
tonës, që ekzistojnë së bashku me hapësirën dhe kohën e botës sonë këtu në tokë.

 Jo vetëm që ne besojmë në dimensionet e tilla që e kapërcejnë përvojën tonë të
zakonshme, porse ne kemi edhe dëshmi të pamohueshme se një Engjëll mund të futet në
dimensionin tonë dhe kështu të paraqitet në hapësirën dhe kohën e botës sonë e ne të mund ta
shohim me sytë tanë. Kjo është bërë e qartë në disa raste nga Engjëlli Gabriel (‘alaihi al-Salām).
Ja një rast i tillë:

 Treguar nga Abdullah ibn Umar ibn al-Khattāb: Babai im, Umar ibn al-Khattāb, më tha mua: Një
ditë rrinim ulur në Xhami, kur para neve doli një njeri që ishte i veshurë me rroba krejtësisht të bardha,
flokët jashtëzakonisht të zeza. Nuk kishte ndonjë shenjë udhëtimi në të. Askush mes nesh nuk e njohu atë.
Dhe ngadalë ai u ul me Të Dërguarin (paqja qoft mbi të). Ai u ulë në gjunjë para tij, i vendosi shuplakat në
shpatullat e tij, dhe (vazhdoj të bëjë pesë pyetje) . . . . (treguesi i Hadīthit, Umar ibn al-Khattāb) tha: Pastaj
ai (pyetësi) vazhdoj rrugën e tij, por unë qëndrova me të (Profetin e Shenjtë) për një kohë të gjatë. Ai pastaj
më pyeti mua: Umar, a e din se kush ishte ky pyetësi? Unë u përgjigja: Allahu dhe i Dërguari i Tij dinë më
së miri. Ai (Profeti i Shenjtë) tregoj: Ai ishte Gjibraili (Engjëlli). Ai erdhi te ju që të ju mësoj juve në çështtjet
e fesë.

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

22

(Sahīh Muslim)

 Kjo ngjarje ndoshta kualifikohet si ngjarja më e mahnitshme në histori, në të cilën një
engjëll e mori formën e njeriut, derisa hyri në dimensionin e hapësirës dhe kohës në të cilat
ekzistojnë qeniet njerëzore, duke u bërë kështu pra i dukshëm dhe i prekshëm për ta.

 Një Exhin po ashtu mund të marrë formën e njeriut dhe të hyjë në hapësirën dhe kohën e
botës njerëzore. Incidenti më i njohur i këtij lloji është paraqitja e Iblīsit

(i.e., Shejtanit) në personin e një plaku arab, në një mbledhje të tubuar nga Kurajshit, për të
formuluar politikat të cilat do ta zgjidhnin problemin e shkaktuar nga Muhamedi (sallalahu
‘alaihi wa sallam):

“Vet Shejtani (i.e., Iblīs) i përshëndeti ata te dera e vendtit të takimit nën maskimin e një sheiku (plaku të
mençur), i veshur me një mantel. Kur ata e pyetën se kush ishte ai, ai u përgjigj: ‘një sheikh i cili ka dëgjuar
për qëllimin e diskutimit tuaj dhe ka ardhur të dëgjojë atë që keni për të thënë; dhe ndoshta opinioni dhe
këshilla ime nuk do të humbin nga ju.’ Këshut që ai hyri me ta.”

(Ibn Ishaq, Sīrat Rasūl Allah, Tr. By Alfred Guillaume, Ox. Univ. Press. 1955 p. 221)

 Tani, a mundemi të përdorim burimet autoritare për të shpjeguar ekzistimin e
dimensioneve kohore, përveç kësaj tonës? A mund ta shpjegojmë ‘një ditë sa një vit’?

 Pasi që Kurani deklaron vetë se i shpjegon të gjitha gjërat (Kuran, al-Nahl, 16:89), kjo
tregon se duhet të shpjegojë edhe ato deklarime të Profetit të bekuar (sallalahu ‘alaihi wa
sallam), të cilat janë përtej të kuptuarit normal njerëzor. Qëllimi në këtë ese është që t’i kthehemi
Kuranit në përpjekje për të lokalizuar shpjegimin e këtij Hadithi enigmatik përkitazi me
jetëgjatësinë 40-ditëshe të Dexhallit, Mesias së rrejshëm (në tokë).

‘Koha ka ekzistuar atëherë kur ne nuk kemi ekzistuar,

 Islami na ka mësuar se ka qen një kohë kur njerëzimi nuk ka ekzistuar dhe se i tërë
njerëzimi është krijuar si një veprim i bekimit hyjnor në një moment kohor; kështu pra koha ka
ekzistuar para ekzistimit të njerëzimit. Islami po ashtu na ka mësuar se do të vijë koha kur
gjithçka do të zhduket dhe do të mbetet vetëm miratimi hyjnor. (Kuran, al-Rahmān, 55:26-7);
kështu pra koha do të vazhdojë të ekzistojë edhe atëherë kur njerëzimi nuk do të ekzistoj më.

Merre në konsideratë ajetin (strofën) në vijim:

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

23

 “Vërtetë ka kaluar një periudhë kohore, që njeriu nuk ekzistonnte fare si një diçka i
përmendur?”

(Kuran, al-Dahr, 76:1)

 Së dyti, Islami na ka mësuar se njerëzimi fillimisht është krijuar në një vend në al-
Xhanah (parajsë), në një dimension kohor tjetër nga koha biologjike në të cilën tani ne ndodhemi
dhe plakemi. E si pasojë e mosbindjes ndaj urdhrit hyjnor, njerëzimi është përjashtuar nga ai
dimension kohor dhe është vendosur përkohësisht në këtë dimension kohor, në të cilin tani ne
ekzistojmë.

 Kjo tregon se përderisa njerëzimi e ka një realitet i cili varet me kohën, koha e ka një
realitet që është i pavarur nga njerëzimi. Cili është realiteti i kohës? Allahu Më i Lartësuari ka
deklaruar për Veten e Tij se Ai është Koha:

Treguar nga Abu Hurairah: i Dërguari i Allahut tha, Allahu ka thënë, “Pasardhsi i Ademit e dhunon Dahr
(Kohën), dhe Unë jamë Dahr (Koha); në Duart e Mia janë nata dhe dita!”

(Sahīh Bukhāri)

Koha e shejtë dhe epoka moderne e pafe (pa besimin në Zot).

 Është një karakteristikë e thjeshtë e epokës moderne të pafe që e përdor çdo hile të
mundshme për ta shkatërruar lidhjen e harmonishme natyrore në mes kohës dhe jetës, siç
urdhërohet me Islam, që është e vetmja fe e vërtetë. Përpiqet kështu ta korruptojë perceptimin
tonë të kohës si dhe kapacitetit tonë për të matur kohën në ndonjë mënyrë tjetër, përveç asaj
mekanike. Në fakt ajo epokë e pafe kërkon të zëvendësoj konceptin tonë të shenjtë për kohën me
një koncept laik për kohën.

 Për shembull epoka moderne Euro-krishtere dhe Euro-Çifute i ka riemërtuar të
dymbëdhjetë muajt e vitit, prej ‘janarit’ deri në ‘dhjetor’, dhe të shtatë ditët e javës, nga e ‘diela’
deri tek e ‘shtuna’, me emrat e zotave pagan evropian. Kjo nuk ka ndodhur aksidentalisht.
Megjithatë i ka ikur vëmendjes së dijetarëve modernë islamik.

 Po ashtu, dita nuk përfundon më me pamjen spektakolare dhe dramatike të perëndimit të
diellit, siç ndodhë natyrshëm. Në vend të kësaj tash përfundon në mesin e natës dhe si pasoj dita
e re fillon në një moment krejtësisht relevant, të parëndësishëm dhe të pakuptim, në pjesën kur
shumica e njerëzve janë duke fjetur.

 Një muaj i ri nuk fillon më me përfundimin e muajit paraprak, ashtu siç është urdhri
natyror, me shkëlqimin interesant e të bukur dhe të pakrahasueshëm të hënës së re që me bekim e
admiron qiellin menjëherë pas perëndimit të diellit. Por, në vend të kësaj, gjatësia e secilit muaj
është caktuar në mënyrë arbitrare nga Papa evropian. Disa muajve në mënyrë arbitrare u janë
caktuar 30 ditë e disa të tjerë vuajnë me 31 ditë, ndërsa shkurti i pafat vuan me turpin që
nganjëherë të jetë kështu (i.e., 28 ditë) dhe nganjëherë ashtu (i.e., 29 ditë).

 Bile, dita nuk është më e ndarë në pjesë që bartin më vete lidhshmërinë me lëvizjen e
diellit, derisa kalon nga lindja false në lindjen e vërtetë me dritën shkëlqyese të mëngjesit të

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

24

hershëm, pastaj në dritën e shndritshme të ditës, e pastaj dritën e zbehur të zbritjes së diellit dhe
pastaj muzgu, drita e hënës, drita e yjeve, data e errët dhe errësira e thellë etj. Por, në vend të
kësaj, tani është rregulluar një kalim mekanik i kohës për një ndarje krejtësisht arbitrare të ditës
dhe të natës në 24 pjesë të barabarta të quajtura orë dhe secila orë në 60 pjesë të barabarta të
quajtura minuta etj. Një ndjenjë e çorientuar e rregullimit dhe një mision për shfrytëzimin efikas
të kohës për qëllimet e kësaj bote doli përpara kalimit të saktë dhe të shenjtë të ditës.

 Koha e shenjtë ka funksionuar si një sistem i rëndësishëm strategjik i shenjave dhe
simboleve që janë bërë shpirti njerëzor i botës së shenjtë. Koha e shenjtë na ka ndihmuar që të
nxjerrim sherbel. Laicizmi dhe si pasoj mekanizimi i kohës i theu këto lidhe të shenjta dhe e
mbylli rëndësinë e kohës në funksionin e botës  materiale.

 Po ashtu nuk është krejt e rastësishme që varrezat e qyteteve moderne ndodhen shumë
larg qyteteve dhe qytezave. Qëllimi i fshehur i kësaj është burgosja e mendjes dhe zemrës në
jetën e kësaj bote dhe në proces e sipër të na bëj që ne të harrojmë vdekjen dhe jetën përtej
vdekjes dhe si pasoj dimensionet tjera kohore.

 Televizionet dhe pjesa tjetër e medies përdoren aq me dinakëri për të manipuluar lajmet
dhe ngjarjet, për ta burgosur njerëzimin në tiraninë e ‘momentit’. Imazhet dhe ngjarjet
shkreptijnë përmes ekranit televiziv me një shpejtësi që na e çrregullon, e zvogëlon dhe ngadalë
e shkatërron kapacitetin e mendjes për të menduar dhe logjikuar. Dhe kështu shumica e njerëzve
kushtëzohen që të jetojnë të pavëmendshëm dita-ditës dhe prej çastit në çast. E djeshmja venitet
dhe nuk e vret më ndërgjegjen. E nesërmja është vetëm se një zgjatje e fantazisë së djeshme.

 Një pasojë tërësisht e parashikueshme ka qenë ajo se njerëzit e kanë humbur kapacitetin
për ta lidhur të kaluarën me të tanishmen. E as nuk mund presin një të ardhme që do të bashkohej
për t’i dhënë kuptim gjithçkaje. Ata nuk mund ta lexojnë dhe ta kuptojnë lëvizjen e historisë. Ata
bile as nuk janë në gjendje ta kuptojnë lëvizjen e kohës në histori. Kështu pra ata nuk mund ta
dallojnë e as ta kuptojnë shpalosjen e agjendës së mistershme imperialiste në tokën e shenjtë, si
dhe në gjithë botën e gjerë, e cila është shtyrë përpara me shekuj nga aleanca e çuditshme.

 Kjo agjendë është gati të arrijë kulmin me daljen në shesh të shtetit Euro-Çifut të Izraelit,
si shteti i tretë dhe i fundit që e sundon botën dhe me dikë që e sundon botën nga Jerusalemi dhe
se deklaron se vetë ai është Mesia i vërtetë. Ky është mashtrimi kryesor! Megjithatë, epoka
moderne në mënyrë misterioze dhe të mahnitshme ia ka arritur që t’i bind kaq shumë njerëz në
botën e Islamit që si skllevër ta imitojnë dhe ta ndjekin atë aleancë të çuditshme euro-krishtere
dhe Euro-Çifute të civilizimit modern perëndimor, drejt e në gropën e hardhucës (proverb).

Koha dhe Shenjat e Ditës së Fundit,

 Feja e vërtetë ekziston kur ‘e vërteta’ depërton dhe pastaj ngulitet në zemër. Mënyrën se
si ne e masim kalimin e kohës është çështje shumë e rëndësishme, pasi që e shpalos llojin e
zemrës që ka një njeri. Mes Shenjave të Ditës së Fundit, siç është paraqitur nga Profeti Muhamed
(paqja dhe bekimi i Allahut qofshin mbi të) e që është:

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

25

“Koha do të lëviz më shpejt, ashtu që një vitë i plotë do të kaloj si një muaj, një muaj do të kaloj si një javë,
një javë si një ditë, një ditë si një orë e kështu me radhë, dhe një orë sa koha që nevojitet për të ndezur një
zjarrë.”

(Treguar nga Anas ibn Malik dhe transmetuar në Synetin e Tirmdhit)

 Ai shpjegoi se perceptimi i kohës që lëviz më shpejt, do të jetë si pasojë e largimit nga
zemra  të ‘të kujtuarit’ të Allahut Më të Lartësuarit (Dhikr) dhe preokupimi me jetën e kësaj bote
(Dunjas) që e zënë një vend ekskluziv në zemër. Zemrat e tilla nuk brengosen aspak me gjërat e
tilla si Dhikri i.e., të ‘kujtuarit’ e Allahut Më të Lartësuarit.

 Po çfarë është ‘të kujtuarit’? Kur një njeri e kujton në zemrën e tij një grua që e do, ai
rrëqethet sikur një aromë magjepse t’ia ketë mbështjellë zemrën. Kjo ndodh çdoherë! Kur ai
dëgjon të përmendet emri i saj, ndodh e njëjta gjë. Ky është të kujtuarit.

 Qartë, të kujtuarit ndodh kur ka dashuri të vërtetë. Kështu pra, kur dashuria për Allahun
Më të Lartësuarin largohet nga zemra,  ‘koha’ lëvizë shpejt e më shpejt. Në të kundërtën, kur
dashuria e sinqertë për Allahun Më të Lartësuarin zë vendin e zemrës, sigurisht që koha do të
lëvizë më ngadalë dhe një besimtar do të bashkëveprojë me kalimin e kohës në jetë, në një
mënyrë që do të ketë kuptim të plotë dhe dobi.

 Këta njerëz të pashpresë të cilët janë të u burgosur në një botë ku koha fluturon përherë e
më shumë, po e paguajnë çmimin e shtrenjtë duke u kurthuar përherë e më shumë në momentin e
rrëmbyeshëm dhe si rezultat burgosen në të ‘këtushmen’ dhe të ‘tanishmen’. Ata kurrë nuk do të
jenë në gjendje të lexojnë dhe të kuptojnë kalimin e kohës ose lëvizjen e kohës në histori. Kështu
ata do të vihen në vrapim dhe do të mbesin tërësisht të pavëmendshëm për gjendjen e tyre të
mjerë, derisa zhyten në pusin pa fund.

 Pasojat e zbrazësisë shpirtërore në Epokën e Fundit  do të jenë dështimi i moralit deri në
atë masë sa:

“. . njerëzit do të bëjnë marrëveshje biznesi me njëri tjetrin dhe pothuajse asnjëri nuk do ta mbaj fjalën”.

Vakuumi shpirtëror dhe kolapsi i moralit do të pamundësojnë gjykimin e drejtë deri në atë masë,
saqë do t’i paaftësojnë njerëzit që t’i dallojnë njerëzit me integritet nga sharlatanët:

 “. . do të thuhet se mes këtij e atij fisi është një njeri i fjalës. Njerëzit do të thojnë sa inteligjent, i
shkëlqyeshëm dhe i vendosur është një njeri, kur (në fakt) nuk do të ket aspak besim (në Allahun) në
zemrën e tij sa një kokërr meli.”

( që të dyja citatet më lart të marra nga një Hadith të treguar
Hudhaifa dhe transmetuar në Sahīh Bukhāri si dhe në Muslim.)

Profeti i bekuar po ashtu paralajmëroi se do të vijë një kohë e tradhtive të mëdha në të cilën:

“Joshjet to të shfaqen në zemrat e njerëzve si një qilim qe thurret fije per fije, dhe secila zemër e cila do të
ngopet me to do t’i bëhet një njollë e zezë në të. Rezultati i kësaj do të jetë, se do të ketë dy lloj zemrash:

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

26

njëra, e bardhë si një gurë i bardhë, i cili nuk do të dëmtohet nga joshja sa të jenë toka dhe qielli dhe tjetra,
me ngjyrë të zezë dhe të pluhurosur si enë e shkrumuar, pa qenë në gjendje të dalloj atë që është për tu
respektuar, dhe të kundërshtoj atë që nuk është për tu respektuar, por do të jetë e mbështjellura nga
pasioni i saj.”

(treguar nga  Hudhaifa dhe transmetuar në Sahīh Muslim.)

 Nuk mund të ketë aspak dyshim se kjo e ashtuquajtur epokë e ‘progresit’, në të vërtetë
është epoka kur janë paraqitur këto shenja të Ditës së Fundi.

 Kjo është epoka e laicizmit. Bile edhe shteti është laik e po ashtu edhe politika,
ekonomia, shkollimi, tregtia, media, sporti dhe argëtimi. Dhoma e ngrënies, dhoma e ditës, bile
edhe dhoma e gjumit sot është laike. Laicizmi fillon me ‘përjashtimin e Zotit’ dhe e arrin kulmin
me ‘mohimin e Tij’! Kur dituria bëhet laike, shpie në të besuarit se dituria vjen nga një burim i
vetëm, i.e., vrojtimi ekstern dhe marrja e informatave të arsyeshme. Implikimi i adaptimit të
kësaj epistemologjie është konkluzioni i pashmangshëm se pasi që kjo botë materiale është e
vetmja botë të cilën mund ta ‘njohim’ ndonjëherë, kjo do të thotë se kjo është e vetmja botë e cila
‘ekziston’ me të vërtetë.

 Kështu pra Laicizmi shpie në materializëm, i.e., pranimin, për të gjitha qëllimet praktike,
se nuk ka realitet tjetër përtej realitetit material dhe si rrjedhojë pranimin se nuk ka ndonjë
dimension tjetër kohor përtej kohës së kësaj bote në të cilën ne ekzistojmë. Materializmi ka çuar,
krejt natyrshëm, në lakmi, gënjeshtra, imoralitet, padrejtësi, dhunë, mosbesim (në Zot) dhe
tradhti të mëdha, pasi që themelet e moralit të shoqërisë nuk mund të ruhen pa qendrën
shpirtërore të fesë. Ajo zemër as nuk mund të ndërtohet e as të jetë e qëndrueshme pa besimin në
këto të vërteta të jashtëzakonshme (siç është Zoti, Engjëjt parajsa dhe ferri) që ekzistojnë në një
botë përtej botës materiale. Bile edhe kalimi i jetës përmes kohës shumë lehtë mund të bëhet i
pakuptim, kur nuk ekziston asnjë kohë tjetër përveç ‘të këtushmes’ dhe të ‘tanishmes’ dhe nëse
nuk ekziston asnjë botë tjetër përveç kësaj bote.

Integrimi i jetës me ‘kohën’

 Llogaritja e  kalimit të viteve është një çështje me rëndësi të madhe. Se si një person e
llogarit kalimin e kohës, e përcakton se kush është ai person.

“Më trego se si i llogarit kalimin viteve e unë të tregoj se kush je!”

Omar Khayyami e ka vajtuar kalimin e viteve:

“Çoftë në Nishpor ose në Babylon,
Çoftë filxhan me pije të ëmbël apo të hidhur,
Vera e jetës vazhdon të rrjedhë pikë për pikë,
Gjethet e jetës vazhdojnë të bijën një nga një!”

(Rubaiyyat)

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

27

 Porse kalimi i kohës provokon një përgjigje goxha të ndryshme në zemrën e cila ka besim
në Allahun Më Të Lartësuarin dhe në një jetë e cila në mënyrë pozitive integrohet me lëvizjen e
kohës! Për shembull: i jep një gruaje besimtare mundësinë për të bashkëvepruar në mënyrë
pozitive dhe të harmonishme me vitet e saj që i lë pas.

 Çdonjëri me një personalitet mjaft të zhvilluar në aspektin etik për të vlerësuar bukurinë,
do të pajtohet se asgjë nga rastet e sipërme nuk mund të krahasohet me bukurinë e pamjes së
hënës së re dhe yjeve të bashkuar në një përqafim magjepsës. Kalimi i një muaji të ri lunar në
qiellin lart, simbolizon kalimin e vetë jetës.

 Kështu është edhe kur lind një vajzë e re, duket sikur të ketë dalë hëna e re në qiell dhe
duket se një botë e re ka filluar. Të gjithë e kanë admiruar atë. Të gjithë e kanë marrë atë në
kraharorin e dashurisë. Ajo zvarritej - ajo ecte - ajo luante - ajo qeshte - ajo këndonte - ajo
vallëzonte. Ajo nuk kishte as edhe një brengë në botë, derisa me lojë e kaloi pranverën e
fëmijërisë dhe rinisë së saj. Ishte e mrekullueshme për t’u parë me sy.
 Pastaj u skuq nga turpi kur i dha mirëseardhjen verës, derisa lulëzojnë në një grua më të
bukur se një pikë shiu në një ylber që bie ngadalë mbi petalet e një trëndafili. Bota ia nguliste
sytë bukurisë së saj dhe prej buzëve të saj dilnin fjalët: Subhan Allah! Këngëtari këndonte për të,
poetët thurnin vargje për të. Edhe kjo po ashtu ka qenë një mrekulli për t’u parë.

 Pastaj vjeshta e mbuloi atë derisa gjethet jeshile të jetës së saj filluan të ktheheshin në
ngjyrë kafe. Rrudhat u paraqitën rreth syve të saj dhe aty - këtu dilte nga një thinjë.

 Më në fund arriti dimri i saj, kur hëna u bë si një degë e palmës, e fishkur e thatë (Kuran,
Yāsīn, 36:39) dhe ajo u përgatit që me kënaqësi ta palosë tendën e saj, të thotë lamtumirë dhe të
zhduket në errësirën e natës.

 Porse ajo ishte plot mirënjohje ndaj Allahut Më Të Lartësuarit gjatë tërë udhëtimit të jetës
së saj përmes kohës. Kur e kishte stinën e pranverës, ajo e falënderoi Atë për të e po ashtu edhe
për verën e saj, e pastaj për vjeshtën e saj dhe më në fund për dimrin e saj. Ajo nuk kishte ndonjë
dëshpërim për vjeshtën ose dimrin e saj. Ajo ishte krenare për fijet e thinjura të flokëve, derisa
filluan të përzihen me ngjyrën natyrore të flokëve të saj. Për asnjë gjë që bota mund t’ia afrojë,
ajo nuk dëshiroi kurrë të kthehet në pranverën ose verën e saj, pasi që ajo e donte po aq vjeshtën
dhe dimrin e saj. Pra ajo me kënaqësi u plak.

 Sa më shumë që plakej, aq më shumë bukuri rrezatonte - një shprehje e jashtme e
bukurisë së brendshme. E kur erdhi koha e engjëllit të vdekjes për ta marrë atë, kur erdhi koha që
hëna të zhdukej në errësirën e qiellit dhe që nata e errët ta mbështillte botën, nuk pati ndonjë
merak që po ndahej nga e vetmja botë që ajo kishte njohur ndonjëherë. Ajo dëshironte ta linte
këtë botë me mirënjohje ndaj Allahut në zemrën e saj, sepse Ai u ka premtuar atyre që besojnë
në të se Ai do t’u dhurojë atyre shumë dhurata e mirësi (Kuran, Ibrāhīm, 14:7).

Ajo nuk psherëtiu! Ajo nuk bëri si në poezinë e Prendoit Indian Bahadur Shah Zafar’s lament:

‘Umr daraz maang layay thay char din,
Do arzoo main kat gayay thay, do intizar main!

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

28

[Nga ‘thelbi’ i jetgjatësive,
Kërova dhe një (jetëgjatësi) prej katër ditësh,
Dy (nga të katërtat) më shkuan në dëshirim dhe
Dy të tjerat në pritje!]

 Porse, një grua e tillë besimtare ka qenë gjithmonë e gatshme të udhëtojë me kohën në
botët e tjera të kohës. Ajo kurrë nuk e kundërshtoi kalimin e kohës dhe kështu ajo kurrë nuk e
mohoi Allahun Më Të Lartësuarin - sepse Ai është koha. Kushdo që jeton në harmoni me kohën,
jeton në harmoni me Zotin dhe Krijuesin e tij! Kushdo që mund të depërtojë në kohë, përtej të
këtushmes dhe të tanishmes’, mund të lexojë dhe të kuptojë shenjat e Allahut dhe shenjat e Ditës,
derisa ato shpalosen në lëvizjen e historisë.

 Dimensioni në të cilin ne e masim kalimin e kohës me ditë dhe me net dhe me stinët e
jetës sonë, si dhe me stinët e natyrës, na mundësohet neve që të masim qëndrimin tonë individual
dhe kolektiv në tokë. Është një test dhe provë. Nuk e paraqet tërësinë e kohës. Përkundrazi e
përbën themelin për kalimin tonë në dimensione të tjera të kohës, që janë të përshkruara në
Kuran. Derisa ne rritemi me kohën, i.e., në perceptimin tonë të kohës dhe mundësisë për të
kuptuar kohën, derisa shpaloset në jetën tonë, si dhe në botën jashtë nesh, ne njëkohësisht e
rrisim kapacitetin tonë për të kuptuar Epokën e Fundit, derisa shpaloset në etapën e fundit të
procesit historik. Dhe kjo është, dukshëm, gjëja më e rëndësishme të cilën ne e argumentojmë në
këtë kapitull.

 ‘Koha’ në Kuran

  Allahu Më i Lartësuari na e ka mësuar tematikën e ‘kohës’ duke i shpërndar perlat e
‘kohës’ aty këtu në Kuranin e Shenjtë dhe në jetën dhe fjalët e të dërguarit të bekuar të Allahut
(sallalahu ‘alaihi wa sallam), dhe pastaj i ka vendosr pyetsit (hulumtuesit) përgjegjësin për t’i
mbledhur ato perla dhe për ti radhitur së bashku si në një qafore.

 Mësuesi im i dalluar, bekuar qoftë kujtimi i tij, Maulāna Dr Muhammad Fadlur Rahman
Ansāri (rahimahullah) e përshkruajti atë ‘qafore’ si ‘sistemin e domëthënjes’ të kësaj teme. Në
këtë seksion, ne e kemi bërë një përpjekje modeste por shumë të rëndësishëme të këtij kapitulli
jo vetëm pët t’i gjetur disa nga ato perla të ‘kohës’ në Kuran, por poashtu për t’u përpjekur që ti
radhisim ato së bashku në një qafore.

 Arabët e kanë konsideruar ‘Kohën’ (al-Dahr) që të jetë realiteti kryesorë. Ata e besonin
‘Kohën’ të jetë e vetmja gjë që mbijeton. Gjithçka dhe të gjithë do të zhduken dhe ikin sepse ata
to të ‘shkatrrohen’ nga ‘Koha’:

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

29

“Ata edhe thanë: "Nuk ka tjetër, vetëm se kjo jetë jona në këtë botë, po vdesim dhe po lindemi
dhe asgjë nuk na shkatërron tjetër pos kohës. Ata për këtë nuk dinë asgjë, ata vetëm fantazojnë.”

(Kuran, al-Jāthiyah, 45:24)

 Civilizimi modern dhe i pafe perëndimor, i cili nuk  njeh realitet tjetër përtej realitetit
material, ka deklaruar se ‘koha është para’. Koha është kthyer në produkt që mund të
shkëmbehet, të blihet dhe të shitet. Për shembull: sa herë që paratë të jepen me interes, vlera
kohore e parasë është e shprehur me pagesën e interesit.

 Allahu Më i Lartësuari është përgjigjur (në një Hadith al-Qudsi) duke deklaruar se Vetë
Ai është koha (al-Dahr):

“Treguar nga Abu Hurairah: I Dërguari i Allahut tha, 'Pasardhsi i Adamit abuzon me Dahr (Koha), dhe Unë
jam Dahr (Time); në Duart e Mia janë nata dhe dita!'

 “(Sahīh Bukhāri)

 Kur Allahu më i Lartësuari deklaron se Ai është koha, kjo nënkupton se ekziston diçka si
koha absolute, i.e., se koha ekziston si e pavarur dhe nuk kushtëzohet nga ndonjë gjë tjetër
përveçse vetvetes. Dhe kur Ai vazhdon të tregojë: “në Duart e Mia janë nata dhe dita”,
domethënia e mëtejshme është se koha, siç e njohim ne, i.e., është kuptimi i kohës që është
rrënjosur në ndërrimin e natës dhe të ditës, është i natyrës relative - i.e., relative ndaj kohës
absolute të Allahut. Koha siç e njohim ne, në të cilën matja bëhet përmes numërimit të ‘ditëve’,
‘netëve’, ‘javëve’, ‘muajve’, ‘viteve’ etj., mund të dëshmohet si koha serike.

 Kurani shpjegon se koha serike është vetëm fillimi i kohës dhe është mundësuar për
qëllime të shfrytëzimit i.e., ashtu që njerëzit të kenë mundësi për numërimin e kalimit të viteve
dhe për matjen e kohës në botën e tyre të përkohshme. Koha serike është e vërtet. Nuk duhet të
konsiderohet si një iluzion ose si diçka e pavërtetë:

“Ai e bëri diellin shëndritës, e hënën dritë dhe asaj (hënës) ia caktoi fazat, që ta dini numrin e
viteve dhe llogarinë. All-llahu nuk krijoi këtë për tjetër, pos me qëllim të caktuar. Ai ia sqaron
argumentet një populli që kupton.”

(Kuran, Yūnus, 10:5)

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

30

“Ne i bëmë natën dhe ditën dy fakte (që dokumentojnë për fuqinë Tonë), e shenjën e natës e
shlyem (e errësuam), e shenjën e ditës e bëmë të ndritshme që të mund të angazhoheni për
shfrytëzimin e begative të dhuruara nga Zoti juaj, dhe që të mësoni njehësimin e vjetëve dhe
llogaritjen (e kohës). Ne kemi sqaruar çdo send në mënyrë të hollësishme.”

(Kuran, Banū Isrāīl, 17:12)

 Kurani vazhdon të tregoj se mes kohës ‘rendore’ dhe ‘absolute’ ekzistojnë shtatë botë të
ndryshme të kohës, të përshkruara si shtatë Samāwāt (që zakonisht përkthehen gabimisht si
shatët qiejt)

“Ai (All-llahu) është që për juve krijoi gjithçka ka në tokë, pastaj vullnetin e vet ai drejtoi qiellit
dhe i përsosi ata shtatë qiej. Ai është i gjithdijshmi për çdo gjë.

 (Kuran, al-Baqarah, 2:29)

“Lartmadhëri të merituar i shprehin Atij shtatë qiejt e toka dhe çka ka në to, e nuk ka asnjë send
që nuk e madhëron (nuk i bënë tesbihë), duke i shprehur falënderim Atij, por ju nuk kuptoni atë
madhërim të tyre (pse nuk është në gjuhën e tuaj). Ai është i butë dhe fal shumë!”

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

31

(Kuran, Banū Isrāīl, 17:44)

 “Ne krijuam mbi ju shtatë palë (qiej) dhe nuk jemi të pakujdesshëm ndaj asaj që krijuam.”

(Kuran, al-M’uminūn, 23:17)

Thuaj: "Kush është Zoti i shtatë qiejve dhe Zot i Arshit të madh?”

(Kuran, al-M’uminūn, 23:86)

 “Dhe ata i krijoi shtatë qiej brenda dy ditëve dhe secilit qiell i caktoi atë që i nvojitej. Qiellin më
të afërt (të dynjasë) Ne e stolisë me yje ndriçuese dhe e bëmë të mbrojtur. Ky është caktim i
plotfuqishmit, i të dijshmit.”

(Kuran, Fussilāt, 41:12)

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

32

 “Allahu është Ai që krijoj shtatë palë dhe prej tokës aq sa ata (i.e., shtatë shtresa tokësore)ë në to
zbatohet vendimi i Tij për ta ditur ju se Allahu ka fuqi për çdo send dhe që me të vërtet Allahu ka
përfshirë çdo send në dijen e vetë.”

(Kuran, al-Talāq, 65:12)

 “Ai është që krijoi shtatë qiej palë mbi palë. Në krijimin e Mëshiruesit nuk mund të shohësh
ndonjë kontrast, andaj, drejto shikimin se a sheh ndonjë çarje?”

(Kuran, al-Mulk, 67:3)

 “A nuk e keni parë se si All-llahu krijoi shtatë palë qiej (në kate).?”
(Kuran, Nūh, 71:15)

 “Dhe Ne kemi ndërtuar mbi ju një shtatëshe të forte Dhe kemi vënë ndriçuesin që flakëron? ”

 (Kuran, al-Naba, 78:12-3)

 Këta shtat trupa të fortë zakonisht njihen si shtatë ‘qiejt’. Por ata nuk janë aspak qiej!
Porse ata duhet të njihen si shtatë botë të ndryshme të kohës që qëndrojnë mes tokës dhe Allahut
Më Të Lartësuarit në Majën e Fronin të Tij (al-‘Arsh). Profeti Muhamed (paqja dhe bekimi i
Allahut Më Të Lartësuar qofshin mbi Të) e ka cekur këtë në Hadīthin në vijim:

Treguar nga al-‘Abbās ibn ‘Abd al-Muttalib: “Unë qëndroja ulur në al-Batha me një shoqëri mes së cilës
ishte ulur edhe i Dërguari i Allahut (paqja qoft mbi të), kur një re kaloj mbi ta. I dërguari i Allahut (paqja
qoftë mbi të) e shikoj atë dhe tha: Si e quani këtë? Ata thanë: Sahab. Ai tha: Dhe muzn? Ata thanë: Dhe
muzn. Ai tha: Dhe anan? Ata than: Dhe anan. Abū Daūd tha: Nuk jam shumë i sigurt për fjalën anan. Ai
pyeti: A e di distancën mes Samā (qiellit) dhe Tokës? Ata u përgjigjen: Nuk e dim: Distanca mes tyre është
shtadhjet e një, shtatdhjet e dy, ose shtatdhjet e tri vite. Samā që është mbi të është me distac të ngjashme
(dhe vqazhdoi deirsa i llogariti shtat Samāwāt). Mbi Samā-n e shtatë është një det, distanca mes
sipërfaqes dhe fundit të tij është sa distanca mes njërës dhe tjetrës Smawat. Mbi të janë tet dhi të (të egra)
të bjeshkës, distanca mes thundrave dhe kofshave të tyre është sa distanca mes njërës dhe tjetërs. Pastaj
mbi atë ndodhet Allahu i Bekuar dhe Madhështorë.”

(Abū Daūd)

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

33

 Do të dukej se një Ālam tjetër (botë e kozmosit) ekziston në secilën nga këto shtat
Samāwāt. Kurani fillon me Sūrah al-Fātihah me një përshkrim të Allahut Më Të Lartësuar si
Rab al-Ālamīn (i.e., Zoti i këtyre shtat botëve):

 “Falënderimi i takon All-llahut, Zotit të botërave.”

(Kuran, al-Fāt ihah, 1:2)

 Atë që tregon kjo është se në të njëjtën mënyrë si Allahu Më i Lartësuari, është Rab (Zot
-Perendi) për njerëzimin në këtë Ālam, poashtu Ai është Rab për ata që ndodhen në të gjitha
Ālamūn (shumësi i Ālam) dhe të cilët po ashtu duhet ta adhurojnë atë:

 “Lartmadhëri të merituar i shprehin Atij shtatë qiejt e toka dhe çka ka në to, e nuk ka asnjë send
që nuk e madhëron (nuk i bënë tesbihë), duke i shprehur falënderim Atij, por ju nuk kuptoni atë
madhërim të tyre (pse nuk është në gjuhën e tuaj). Ai është i butë dhe fal shumë!

(Kuran, al-Isrā, 17:44)

 Në të vërtet Kurani identifikon këto shtatë botë si dimensione të ndryshme të hapësirës
dhe kohës. Për shembull e përmend një botë (Ālam) me një dimension kohor në të cilin:

• Një ‘ditë’ është sa pesëdhjetëmijë vjetë:

 “Atje ngjiten engjëjt dhe shpirti (Xhibrili) në një ditë që zgjatë pesëdhjetë mijë vjet (ose lartësia
e atyre shkallëve është pesëdhjetë mijë vjet).”

(Kuran, al- M’ārij, 70:4)

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

34

 Poashtu e përmend edhe një botë tjetër (Ālam) me një dimension kohor në të cilin:

• Një ‘ditë’ është sa njëmijë vite:

 “Ata kërkojnë prej teje t'ua ngutësh dënimin, po All-llahu nuk e thyen premtimin e Vet, pse një
ditë te Zoti yt, është sa njëmijë vjet, si llogaritni ju.”

(Kuran, al-Hajj, 22:47)

 “Ai është që udhëheq çështjen (e të gjitha krijesave) prej qiellit në tokë, pastaj ajo (çështja)
ngritet te Ai në një ditë që sipas llogarisë suaj është sa njëmijë vjet.”

(Kuran, al-Sajda, 32:5)

• Një ditë sa treqind vjetë

         Në Sūrah al-Kahf Të Kuranit, rëndësia kryesore e kohës në lidhshmëri me tematikën e
Dexhalli, është theksuar në mënyrë dramatike, kur Allahu Më i Lartësuari deklaroi se Ai i bëri të
rinjtë të qëndrojnë në shpellë për shumë vite. Pastaj Ai i zgjoi ata për të vendosur se cili nga ata
do të jetë në gjendje ta vlerësojë saktësisht periudhën kohore të qëndrimit të tyre në shpellë. Ata
në fakt patën fjetur për treqind vjet, por megjithatë ndiheshin sikur kishin qëndruar aty për një
ditë ose pjesë të ditës:

 “Ne u vumë mbulojë mbi veshët e tyre (i vumë në gjumë) në shpellë për disa vite me rradhë
Pastaj ata i zgjuam (prej gjumit) për të parë se cili prej tyre dy grupeve është më preciz në
njehësimin e kohës sa qëndruan gjatë.”

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

35

(Kuran, al-Kahf, 18:11-12)

Ashtu (sikurse i vumë në gjumë) i zgjuam ata që të pyesin njëri-tjetrin (se sa kanë fjetur). Njëri
prej tyre foli e tha: "Sa keni ndejur?" Ata thanë:"Kemi ndejur një ditë ose një pjesë të ditës!"
Disa thanë: "Zoti juaj e di më së miri se sa keni ndejur. . . .”

(Kuran, al-Kahf, 18:19)

 “(dhe thonin) Ata qëndruan në shpellën e tyre treqind e nëntë vjet.”
(Kuran, al-Kahf, 18:25)

 Disa nga djemtë thanë se ata patën qëndruar në shpellë vetëm për një ditë apo pjesë të
ditës. Megjithatë, të tjerët mund të dallonin shpirtërisht se ndoshta koha e kaluar në shpellë e ka
kaluar atë që është sugjeruar nga disa prej shokëve të tyre. Në të vërtet disa njerëz sugjeruan se të
rinjtë kanë fjetur në shpellë për një periudhë aq të gjatë kohore, sa treqind vjet solare (e barabartë
me 309 vjet lunare).

• Një ditë është sa një njëqit vjetë:

 Kurani po ashtu ka përshkruar rastin në të cilin një njeri kaloi pranë një ‘qyteti’, i cili
ishte si gërmadhë (i.e., Jerusalemi) dhe vrau mendjen në mënyrë skeptike se si mundet Allahu
Më i Lartësuari ta ringjallë këtë ‘qytet’. Pas kësaj Allahu e bëri atë të vdesë (metaforikisht) për
njëqind vjet dhe pastaj e ringjalli atë për ta pyetur se sa gjatë kishte qëndruar ai aty. Përgjigjja e
tij ishte “një ditë apo një pjesë të ditës”:

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

36

Ose (nuk je i njohur) me shembullin e atij që kaloi pranë një fshati që ishte rrënuar në kulmet e
tij, e tha: "Si e ngjallë All-llahu këtë pas shkatërrimit të tij?" e All-llahu e bëri të vdekur atë
(pyetësin - Uzejrin) njëqind vjet, pastaj e ringjalli dhe i tha: "Sa qëndrove (i vdekur)?" Ai tha:
"Një ditë, ose një pjesë të ditës!" Ai (All-llahu) Tha:"Jo, por ke ndejur (i vdekur) njëqind vjet,
shikoje ushqimin dhe pijen tënde si nuk është prishur, e shikoje edhe gomarin tënd (si i janë
shkapërderdhur eshtrat). E për të bërë ty argument për njerëzit (bëmë këtë sprovë), shiko se si i
kombinojmë eshtrat e pastaj i veshim me mish. E kur iu bë e qartë atij tha: "U binda se me të
vërtetë All-llahu ka mundësi për çdo send.”

(Kuran, al-Baqarah, 2:259)

Këto shatë dimensione të ndryshme të hapësirës dhe kohës duket se më shumë bashkekzistojnë
pranë njëra-tjetrës, sesa të fillojë e dyta kur e para përfundon:

Ai është që krijoi shtatë qiej palë mbi palë. Në krijimin e Mëshiruesit nuk mund të shohësh
ndonjë kontrast, andaj, drejto shikimin se a sheh ndonjë çarje?”

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

37

(Kuran, al-Mulk, 67:3)

 Ekziston një përshkrim i mrekullueshëm i afërsisë së dimensioneve të ndryshme kohore
pikërisht këtu në tokë, në po të njëjtin fragment të Kuran-it, të cekur më lart (Kuran, al-Baqarah,
2:259), në të cilin Allahu Më i Lartësuari përmend udhëtarin i cili kalon nëpër Jerusalem, pasi që
e ka shkatërruar Babilonia, dhe i cili nuk mundi ta paramendonte se si mund të kthehej prapë në
jetë.

 Udhëtari ishte bërë të vdesë (gjumi është një formë e vdekjes) për njëqind vjet dhe pastaj
i ishte kthyer vetëdija. Sikurse me të rinjtë, po ashtu edhe udhëtari kishin mendimin se kanë
qëndruar në atë gjendje për vetëm një ditë ose një pjesë të ditës. Por, Kurani e jep një përshkrim
të gjallë të dy dimensioneve të ndryshme kohore që ekzistojnë pranë njëra-tjetrës në tokë, kur e
përshkruan fatin e gomarit në një dimension kohor dhe të ushqimit në tjetrin. Derisa gomari, në
dimensionin tonë kohor, ngordhi urie dhe trupi i tij u shpërbë deri në atë masë, sa edhe vetë
eshtrat ishin kthyer në pluhur, ushqimi i cili ishte ruajtur në dimensionin tjetër kohor, mbeti i
freskët, bile edhe pas njëqind vjetësh. Mësimi nga ky rrëfim është se të dy dimensionet kohore
ekzistojnë pranë njëra-tjetrës pikërisht këtu në tokë!

 Ne e dëshmojmë pikërisht të njëjtin fenomen në kapitullin tjetër të këtij libri, në ngjarjen
e të rinjve të cilët u vunë në gjumë në një shpellë dhe fjetën aty për treqind vjet. Analizat tona të
kësaj ngjarjeje tregojnë se trupat e tyre po ashtu gjendeshin njëkohësisht në dy dimensione
kohore gjatë gjumit të tyre në shpellë. Në dimensioni i parë kohor trupat e tyre vazhdimisht
rrotulloheshin në të majtë dhe në të djathtë, në mënyrë të sinkronizuar me lëvizjen e diellit, i.e.,
mëngjes dhe mbrëmje. Në dimensionin e dytë kohor trupat e tyre nuk paraqitën asnjë shenjë të
rritjes së tyre biologjike dhe të plakjes së tyre, pavarësisht nga kalimi i treqind vjetëve.

 Dimensionet e ndryshme kohore dhe hapësinore mund të gjenden në Tibāqa, i.e., së
bashku ose pranë njëra-tjetrës.

 Tani ne mund të kuptojmë se si Engjëjt e padukshëm që regjistrojnë veprat, të cilët
ekzistojnë në dimension tjetër kohor dhe hapësinor, mund të jenë gjithmonë prezent në të dyja
supet tona, derisa ne jetojmë këtu në tokë dhe si Xhindet e padukshëm po ashtu mund të jenë
përherë prezentë rreth nesh. Ata janë prezent mes nesh, megjithëse nuk janë prezent në të njëjtin
dimension kohor dhe hapësinor në të cilin ekzistojmë ne. Për këtë arsye ne nuk mund t’i shohim
ata. Merre në konsideratë ajetin Kuranor në vazhdim:

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

38

O bijtë e Ademit, të mos ju mashtrojë kurrsesi shejtani sikurse i nxori prindërit tuaj nga
Xhenneti, zhveshi prej tyre petkun e tyre që t'ju dalë në shesh lakuriqësia e tyre. Vërtetë ai dhe
shoqëria e tij ju sheh, ndërsa ju nuk e shihni. (i.e ata ju vëzhgojnë juve nga një dimenzion kohorë
dhe hapsinorë përtej vëzhgimit tuaj – nga një botë e padukshme) Ne i kemi bërë shejtanët miq të
atyre që nuk besojnë.

(Kuran: al-‘Arāf, 7:27)

 Mësimi nga tregimi më lart sa i përket ‘ushqimit’ dhe ‘gomarit’ shtrihet përtej të
kuptuarit të dy botëve të kohës që ekzistojnë krahas njëra-tjetrës këtu në tokë. Ushqimi, derisa
gjendej akoma në këtë botë kohore, po ashtu është ruajtur në një botë të dytë kohore, në të cilën
ka mbetur i freskët përkundër kalimit të treqind viteve. Me fjalë tjera, në këtë rast ka ndodhur një
udhtëtim ose kalim I vayhdueshëm mes dy botëve të kohës.

 E njëjta gjë ka ndodhur në rastin e djelmoshave në shpellë, siç përshkruhet në Suren
Sūrah al-Kahf. Trupat e tyre fizikisht kanë mbetur në shpellë, në këtë botë kohore, për treqind
vjet, derisa janë ruajtur në një dimension tjetër kohor, në të cilin ata kurrë nuk janë plakur. Dhe i
njëjti udhëtim ose kalim përmes botëve të ndryshme kohore ka ndodhur në Isrā dhe M’ir āzh të
Profetit Muhamed (sallalahu ‘alaihi wa sallam).

 Megjithatë, në shqyrtimin e faktit se Profeti (sallalahu ‘alaihi wa sallam) është dashur të
dërgohej me Burāk në Tokën e Shenjtë, në mënyrë që të transportohej më tutje në Samāwāt, e
bënë të qartë se ky fenomen i udhëtimit mes dimensioneve tjera kohore dhe kohës sonë, ndoshta
është i mundur vetëm në Tokën e Shenjtë. Kështu pra, ‘qyteti’ i rrënuar duhet të ketë qenë
Jerusalemi dhe ngjarja e mrekullueshme sa i përket gomarit dhe ushqimit ka ndodhur në Tokën e
Shenjtë. Shpella në Sūren al-Kahf poashtu duhet të ndodhej diku në/apo afër Tokës së Shenjtë.
Nga toka e shenjtë Jezui, i Biri i Mejremes (paqja dhe bekimi i Allahut Më të Lartësuarit qoftë
mbi të dy), është ngritur në Samawāt. Dhe kur ai të kthehet nga Samawāt, do të jetë në apo diku
afër Jerusalemit, ku do të zbresë ai.

Dr Ansāri dhe Koha Evolucionare

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

39

 Mësues i ynë, bekuar qoftë kujtimi i tij, Maulāna Dr. Muhammad Fadlur Rahmān Ansāri
(1914 – 1974) e ka interpretuar udhëzimin hyjnor në një mënyrë të ngjashme me Maulāna
Jalāluddin Rūmī, që ka shpjeguar se përderisa i gjithë krijimi ka filluar me komandën  “Kun”
(Bëhu!), të gjitha gjërat e krijuara kanë vazhduar të zhvillohen përmes etapave të ndryshme në
botë të ndryshme. Ai e përshkroi një botë me dritë, në të cilën qeniet e dritës, do me thënë
Engjëjt, erdhën në ekzistencë dhe botën e zjarrit, në të cilën erdhën në ekzistencë Xhinët dhe, në
fund, botën e baltës nga e cila doli njerëzimi. Si rrjedhojë, ai besoi se ‘koha’, si edhe çdo gjë
tjetër në krijimin e Allahut, ka evoluar derisa në fund doli në formën të cilën e shohim tani ne.

 Ajo që sugjeron ky kapitull, është se evoluimi i kohës ka ndodhur në kalimin ose lëvizjen
nëpërmes Samawāt ose botëve të kohës. Dhe posa ta kuptojmë dhe ta pranojmë këtë koncept,
atëherë bëhet i mundur interpretimi i Haditthit tejet të rëndësishëm lidhur me jetëgjatësinë e
Dexhallit në tokë. Ja një shpjegim i Maulānas për kozmologjinë Kuranore në të cilën koha
evoluon. Citimi është marrë nga kryevepra e tij prej dy pjesësh, ‘Themelet e Kuranit dhe
Struktura e Shoqërisë Myslimane’:

“Marrëdhënja e kozmosit me Zotin si Krijuesi i tij, shfaqet në Kuran në dy nivele, i.e., nivelet e al-Amr dhe
al-Khalq, — që të dya të caktuara dhe të bashkuara nën Cilësin e Zotit që lidhet me mbajtjen në zemër, të
ushqyerit zhvillimit perfeksionimit, i.e., al-Rabb:

 “. . . . . . Ja, vetëm Atij i takon krijimi dhe sundimi. I madhëruar është All-llahu, Zoti i botëve..”

(Kuran, al-‘Arāf, 7:54)

Kështu pra, Krijimi filloi me Amr-in e Zotit:

 “Ai është shpikës i qiejve e i tokës (pa kurrfarë modeli të mëparshëm) e kur dëshiron diçka, ai
vetëm i thotë: "Bëhu!" në atë moment bëhet. (kështu pra origjina e kozmosit poashtu ka ndodhur
si rezultat i Komandës së Allahut ‘Bëhu’).”

(Kuran, al-Baqarah, 2:117)

Amri i tij është (i.e ligji i pruerjesë së diçkaje në ekzistencë) është që “Kur Ai dëshiron ndonjë
send, urdhëri i Tij është vetëm t'i thotë: "Bëhu!" Ai menjëherë bëhet.”

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

40

(Kuran, Yasin, 36:82)

Kështu pra, etapa e parë në krijimin e kozmosit duhet t’u kontribuohet termeve të ‘Ardhjes në
Ekzistencë’. Ne po ashtu mund ta thërrasim këtë si etapa e ekzistimit të lehtë, të paprekshëm
(përkundër materies së prekshme) dhe pafundësia e hapësirës dhe e kohës.

 Duke shikuar procesin e krijimit në prapavijën e konceptit të evolucionit të projektuar në
mënyrë të hollësishme në Kuran, ne arrijmë në pikëpamjen e krijimit evolucionar, ku - sikurse
hipoteza e evolucionit në Shkencën moderne - ne vijmë në pohimin e ‘Atomit të Hershëm’ si
pikënisje, që funksionoi si bërthamë dhe nga e cila u rrit i tërë kozmosi përmes një procesi
evolucionar - bile siç e gjejmë të përmendur edhe në Hadiīh, e cituar në atë që vjen në faqen xiii
(shikoni më poshtë), në të cilën jepet koncepti i krijimit të ‘Dritës së Parë të Krijuar që
funksionoi si Bërthama’.

 Pozita unike që ai e mbanë mes të gjitha krijesave, po ashtu është pohuar në mënyrë të
drejtë në Hadithin e raportuar nga Shoqëruesi i Profetit të Shenjtë Jabir dhe është përkrahur si
autentik në historinë e Islamit nga autoritetet eminente, mes të cilave mund të përmendet si
shembull njëri nga komentuesit klasikë të Kuranit, Allama Alusi (shih Tafsirin e tij klasik, Rūh
al-Ma’ani, vol.1, p. 51) është akoma me ndikim:

“Jābir raporton: Unë thashë ‘O I dërguar i Allahut! Më informo për atë që Allahu e ka krijuar
para të gjitha gjërave (të tjera)’. Ai u përgjigj: Me të vërtetë, Allahu i Plotfuqishmi, para të gjitha
gjërave (të tjera), ka krijuar Dritën e rrallë të Profetit, përmes Dritës së Tij ....” (Cekur në
autoritetin e muhaddith `Abd al-Razzāq [paraardhësi eminent i Imām al-Bukhāriut dhe autori i
Al-Musannaf] nga Allāma Yusuf b. Ismail al-Nabhāni, te Al-Anwār al-Muhammadiyyah min
Mawāhib al-Ludunniyah, p. 12, Beirut, 1310 A.H.). Hadithi pastaj vazhdon të na informojë se i
tërë universi është krijuar nga Zoti, nga ajo Dritë fillestare, të cilën të ndriturit e Islamit e kanë
emërtuar si ‘Drita e Muhamedit’.
 Sa i përket natyrës së procesit të evolucionit, kjo duhet të kuptohet në natyrën e vet rastit,
në kushtet e zvogëlimin progresiv të finesës së gjërave të paprekshme dhe të kualitetit dhe rritjes
progresive të konkretizimit, kristalizimit dhe kuantitetit: në bazë të kristalizimit progresiv të al-
Khalq, që tregon krijimin e objekteve të reja nga materiali ekzistues. Me fjalët tjera, duhet të ketë
filluar një rritje përherë e më e thellë e të shprehurit’. Kjo është ajo çka ne kuptojmë nga Kurani,
si dhe nga Shkenca.

 Në të vërtetë, në Kuran paraqiten gjëra të ndryshme që kanë dalë në ekzistencë dinamike,
faza të ndryshme të procesit evolucionarë. Kështu pra, kanë ekzistuar engjëjt, xhindët dhe qeniet
njerëzore në atë dimension para-fizik, ose i përkohshëm i ekzistencës; e mes tyre engjëjt dhe
xhinët ekzistonin aty para ekzistimit të qenieve njerëzore, siç na e dëshmon Kurani i shenjtë
(Kuran, al-Baqarah, 2:30-34). Pastaj, sipas asaj që e lexojmë në Librin e Shenjtë në kushte të
qarta, njerëzimi ishte bërë që të paraqitet para Zotit në dimensionin e përkohshëm ose para
dimensionit të ekzistencës në tokë, për ta pohuar Besëlidhjen e Monoteizmit (Kuran, al-‘Arāf,
7:172) — që nënkupton se qeniet njerëzore kanë ekzistuar në atë fazë të Krijimit. Ngjashëm,
ngjarja e ‘Beslidhjesë së Profetëve’ është cekur aty se ka ndodhur në etapën e krijimit (Kuran,
Ale ‘Imrān, 3:81, — që e dëshmon ekzistencën e Profetit në atë kohë.

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

41

 E tërë kjo do të thotë se Mbretëria e Qenieve dhe Gjërave të Krijuara është vendosur
gradualisht në aspektin e natyrës së tyre themelore ose ideore, bile edhe që në fazën e parë të
krijimit. Porse evolucioni është dashur të vazhdojë dhe ka vazhduar sipas Planit të Zotit.
Megjithatë Allahu i ka caktuar masat ose peshoren e rritjes së të gjitha gjërave:

 “All-llahu realizon dëshirën e vet dhe All-llahu çdo gjëje ia ka caktuar kohën (afatin).”

(Kuran, al-Talāq, 65:3)

 Si rezultat, disa gjëra që kanë dalë nga mundësia në aktualitet, është dashur të qëndrojnë
në gjendjen të cilën e kanë fituar - për shembull, engjëjt; ndërsa të tjerët është dashur të
vazhdojnë udhëtimin e zhvillimit dhe në fund të dalin në Ekzistimin e tyre të Rregullit Hapësinor
dhe Kohor - për shembull njerëzit.
(‘Themelet e Kuranit dhe Struktura e Shoqërisë Myslimane’, Vol. 2, pp 16-17).

 Kozmologjia Kuranore e paraqitur më lart, e shpjegon procesin e krijimit evolucionar.
Pra kjo vërteton një evolucion të kohës përmes dimensioneve të ndryshme të saj. Implikimi
logjik është se të gjitha krijesat kanë evoluar përmes dimensioneve të ndryshme të kohës, para se
përfundimisht të dalin në dimensionin e hapësirës dhe kohës në të cilën ne jetojmë dhe vdesim.
Kurani vërteton ekzistimin e shtatë Samawāt të ndryshme që ekzistojnë pranë njëra-tjetrës dhe
kjo tregon se shtatë dimensione të ndryshme të kohës janë të paraqitura në mënyrë të
njëkohshme, të gjitha me mundësi qasjeje dhe të gjitha me mundësi ndikimi në jetën në tokë:

 “Ai është që krijoi shtatë qiej palë mbi palë. Në krijimin e Mëshiruesit nuk mund të shohësh
ndonjë kontrast, andaj, drejto shikimin se a sheh ndonjë çarje?”

(Kuran, al-Mulk, 67:3)

 “A nuk e keni parë se si All-llahu krijoi shtatë palë qiej (në kate)..”

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

42

(Kuran, Nuh, 71:15)

Kurani ngjashëm vërteton se njerëzimi ka kaluar përmes të njëjtit proces të daljes (në ekzistencë)
(ose evolucionit) përmes dimensioneve të ndryshme të hapësirës dhe kohës, derisa kemi dalë në
këtë botë:

 “Betohem në kuqërrimin e horizontit pas perëndimit dhe në natën dhe çka ajo tubon Dhe në
hënën kur ajo është e plotë Ju patjetër do të përjetoni gjendje pas gjendjeje (i.e., nga një
dimension i hapësirës dhe kohës në një dimension tjetër, e pastaj një tjetër, etj., në shtat shresa
të krijimit).”

(Kuran, al-Inshiqāq, 84:16-19)

 Çdo njeri e përjeton fenomenin e ëndrrës së vërtet – nganjëherë të njohura si ëndrrat
profetike –  kalimi ose evoluimi i ndodhisë së krijuar përmes këtyre botëve të ndryshme. Ëndrrat
që bëhen realitet, japin dëshmi të drejtpërdrejtë që ekziston një botë e jashtëzakonshme. Profeti
Muhamed (sallalahu ‘alaihi wa sallam) tregoi për ëndrrat dhe vizionet e vërteta (dhe kjo
përfshin edhe diturinë e brendshme shpirtërore) se ato do të jenë gjëja e vetme, pjesë e profecisë,
që do të ngelin në botë pas tij. Por ato përbëjnë edhe diçka tjetër. Kur besimi në Allahun Më të
Lartësuar hyn në zemër, atëherë nga zemra largohen dy gjëra – e që janë frika dhe dëshpërimi
dhe zë vendin shpresa – shpresa për të mira në këtë botë dhe në botën tjetër. Kur një besimtar
përjeton vazhdimisht ëndrra të vërteta, atëherë shpresa transferohet në gëzim, pasi që ato
paraqesin vërtetimin e përmbushjes së shpresës:

 “Kur të ofrohet koha (e përfundimit të botës), ëndrrat e besimtarëve vështirë se dështojnë të bëhen realitet,
dhe ëndrra e një besimtari është një e dyzet e gjashta pjesë e profecisë.”

(Sahīh Bukhāri)

 Mënyra e vetme me të cilën një njeri mund ta shpjegojë fenomenin e ëndrrës së vërtetë
apo profetike, është se ngjarjet ekzistojnë para se ato të ndodhin. Me fjalë të tjera, procesi i
krijimit të një ngjarjeje fillon me urdhrin hyjnor bëhu dhe pastaj kalon përmes dimensioneve të
ndryshme hapësinore dhe kohore, derisa arrin të bëhet si ngjarje e kompletuar në hapësirën dhe
kohën e kësaj bote. Kur kjo ngjarje kapet përpara se të ndodhë në këtë botë dhe lajmet për
ngjarjen komunikohen në formën e një ëndrre, atëherë ne e përjetojmë fenomenin  e një ëndrre të
vërtetë apo profetike.

 Kështu, një ëndërr e vërtetë mund të shpjegohet vetëm nëse një njeri e pranon ekzistimin
e dimensioneve ose botëve të hapësirës dhe kohës, përtej asaj që ne e përjetojmë drejtpërdrejt.
Ekziston një realitet që është i jashtëzakonshëm (ose shpirtëror). ‘Substanca’ shpirtërore del në
‘formën’ materiale në çdo gjë që ekziston dhe çdo gjë që ndodh. Gjithçka që paraqitet në

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

43

‘formën’ materiale, është formësuar si e tillë nga Allahu Më i Lartësuari që të mund të shërbejë
si simbol (Āyāt) që do të çojë dhe do e zbulojë ‘substancën’ e saj shpirtërore.

 Kështu pra, ngjarja që ndodh në ëndrrën e vërtetë të parashikueshme do të jetë një ngjarje
e krijuar nga Allahu Më i Lartësuari, e cila fillimisht ekziston vetëm në dimensionin e
‘substancës’ shpirtërore. Më pas del si ‘formë’ materiale dhe pastaj ëndrra bëhet një realitet.

 Duhet të bëhet e qartë se ne nuk mund ta gjejmë fizikisht qiellin ose shtresën e dytë, në
pikën ku përfundon qielli ose shtresa e parë, pasi që kjo do ta vendoste qiellin ose shtresën e dytë
në të njëjtin dimension hapësinor si të parin. Do të ishte më e rrugës që të kuptojmë të shtatë
shtresat me dimensionet e tyre të ndryshme hapësinore dhe kohore se si e mbështjellin njëra
tjetrën, duke u shkrirë në njëra tjetrën, në vend të një ballafaqimi vertikal hapësinor, i shtatë
qiejve ose shtresave. Kështu që një njeri nuk ka nevojë për një anije kozmike me të cilën të
udhëtojë me vite të tëra drite, para se të kalojë një dimension të hapësirës dhe kohës dhe të hyjë
në tjetrin. Një njeri mund të kalojë nga një dimension kohor në tjetrin për një moment të shpejtë.
As nuk kërkohet ndonjë lëvizje në hapësirë ose në kohën tonë që ta marrim këtë hap. Porse ne
mund ta bëjmë këtë sa herë që qëndrojmë në adhurim për ta kryer Namazin (faljen) tonë. Kjo i
shpjegon të dyja: edhe mrekullinë e Profetit të Bekuar Isrā dhe M’ir āj, kur ai udhëtoi për një
moment të shpejtë nga Meka në Jerusalem, edhe përmes të shtatë botëve të jashtëzakonshme të
hapësirës dhe kohës, para se të kthehet në Mekë. Kjo po ashtu mund ta shpjegojë edhe
fenomenin e ngritjes së Jezuit (‘alaihi al-Salam) në qiell dhe pastaj kthimin e tij në këtë
dimension të hapësirës dhe kohës, në atë kohë kur Dexhalli do ta ketë kompletuar misionin e tij.
Kur Jezui kthehet në dimensionin tonë kohor, pas më shumë se 2000 vjetësh nga ne, ai nuk do të
jetë plakur as edhe për një ditë.

Sūrah al-Fātihah dhe botët e ndryshme të botës.

 Profeti i bekuar ka deklaruar se Sūrah al-Fātihah ka qenë Sūrah më madhështore e
Kuranit. Asnjëher më nuk është shpallur në ndonjërin nga librat e zbritur, diçka që mund të
krahasohen me të, e që mund t’i shëroj të gjitha sëmundjet.

Merre në konsiderat Hadithin në vijim:

Treguar nga Said Al Mualla: Derisa po falesha, Profeti më thirri por unë nuk iu përgjigja thirrjes së tij. Më
vonë ai tha, “O i Dërguar i Allahut, isha duke u falurë.” Ai pyeti, “A nuk nuk ka thënë Allahu: o ju që keni
besuar, Përgjigjuni Allahut (duke i bindur ati) dhe të Dërguarit të Tij kur ai ju thërret ju?” (8.24) Ai pastaj
pyeti, “A të mos ta mësoj ty Suren më të rëndësishme në Kuran?” Ai tha, “ I Lavdëruar është Allahu, Zot i
botëve. (i.e., Sūrah al-Fāt iha) që përbëhet nga shtat ajete të recituara nga Kurani i Mrekullueshëm që më
është dhënë mua.”

 (Sahīh Bukhāri)

Abdullah Ibn 'Abbās raportoj se Profeti ka thënë: “Gëzohuni për dy dritat që ju janë sjellë ju e që nuk i janë
sjellë asnjë Profeti para jush: al-Fatihah dhe ajatet e fundit të Sūrah al-Baqarah (2: 284-5).”

(Muslim)

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

44

Abū Hurayrah raportoi se Profeti ka thënë: “Pasha Atë në dorën e të Cilit ndodhet shpirti im, asnjë si ajo
(i.e., Sūrah al-Fātihah) nuk është zbritur në Tevrat e as në Ingjīl e as në Zabūr e as (ndokund tjetër) në
Kuran.”. ( Tirmīdhi) 'Abd al-Malik Ibn 'Umayr raportoi se Profeti tha se  “Sūrah al- Fātihah është shërim për
çdo sëmundje.”

(Tirmīdhī, Dārimi and Bayhaqi)

Treguar nga Alaqah ibn Sahar at-Tamīmi: Alaqah erdhi tek i dërguari i Allahut (paqja qoftë mbi të) dhe e
pranoi Islamin. Ai pastaj u kthye prej tij dhe i kaloi disa njerëz që e mbanin një të çmendur të lidhur me
zinxhirë. Njerëzit e tij thanë: Kemi dëgjuar se shoqëruesi i juaj ka sjellë shumë të mira. A keni diçka me të
cilën mund ta shëroni atë? Unë pastaj recitova Sūren al-Fātihah dhe ai u shërua. Ata më dhanë njëqind
dele. Pastaj unë erdha te i Dërguari i Allahut (paqja qoftë mbi të) dhe e njoftova për këtë. Ai pyeti: a është
vetëm kjo? Treguesi, Musaddad, tha në versionin tjetër: a ke thënë diçka tjetër përveç kësaj? Unë thashë
Jo. Ai tha: Merri se, pasha jetën time, disa e pranojnë për një zinxhir të pavlerë, porse ti e ke bërë këtë për
një të pastër.”

(Sunan Abū Daūd)

Transmetuar nga Abū Saīd: Disa nga shoqëruesit e Profetit shkuan në një udhëtim, derisa arritën disa nga
fiset Arabe (natën). Ata më vonë iu kërkuan atyre që t’i trajtonin si mysafirët e tyre, por ata refuzuan.
Kryetari i atij fisi më vonë u kafshua nga një gjarpër (ose ishte thumbuar nga një akrep) dhe ata u përpoqën
ta shëronin atë, por më kot. Disa prej tyre thanë ( të tjerëve): “Asgjë nuk i bëri dobi atij, a do të shkoni tek
ata njerëz, të cilët po e kalojnë natën këtu, ndoshta ndonjëri prej tyre ka diçka me të (që mund ta shëroj).”
Ata shkuan te shoqëruesit (e Profetit) dhe thanë: “Kryetari ynë është kafshuar nga një gjarpër (ose
thumbuar nga një akrep)  dhe ne i kemi provuar të gjitha, por nuk na kanë bërë dobi. A keni diçka (që hynë
në punë)?”. Njëri nga ata u përgjigj: “Po, pasha Allahun, mund të recitoj një Rukje, por pasi që ju keni
kundërshtuar që të na pranoni si mysafirë, unë nuk do e recitoj Rukjen për juve, përveç nëse ju na paguani
neve për këtë.” Ata u pajtuan që t’ua paguaj atyre një kope delesh. Njëri nga ata pastaj shkoi dhe recitoi
(Sūrah al-Fātihah): Të gjitha lavdërimet i takojnë Zotit të Botëve. Ai pastaj fryu me frymën e tij mbi kryetarin,
i cili pastaj u shërua, sikur të jetë çliruar nga prangat. Ai u ngrit the filloi të ecte dhe nuk tregoi asnjë shenjë
të sëmundjes. Ata ua paguan atyre atë për të cilën u morën vesh. Disa nga ata (i.e. shoqëruesit) pastaj
sugjeruan që ta ndajnë fitimin mes vete, por ai i cili e kishte kryer recitimi tha: “Mos t’i ndajmë para se të
shkojmë te Profeti dhe ti tregojmë atij tërë ngjarjen dhe të marrim urdhrin e tij.”. Kështu ata shkuan te i
Dërguari i Allahut dhe ia treguan ngjarjen. I dërguari i Allahut pyeti: “Si e keni mësuar se Sūrah al-Fātiha
këndohet si Rukje?” Pastaj ai shtoi: “E keni bërë gjënë e duhur. Ndajeni (atë që e keni fituar) dhe ndajeni
një pjesë edhe për mua.” Pstaj profeti buzëqeshi.

 (Sahīh Bukhāri)

 Pikëpamja jonë, e Allahu di më së miri, është se ajo që u tha më lart, tregon se shtat Āyāt
(rreshtat) e Sūrah al-Fātihah  kanë mundësinë që shpirtërisht ta transportojnë shërbëtorin e
vërtetë të Allahut, bile edhe derisa është në Namaz, në shtat dimensionet e hapësirës dhe kohës
dhe ta dërgojë shpirtin e tij/saj në një afërsi të veçantë me Allahun Më Të Lartësuarin në botën e
pa-kohë. Ky fenomen përbën Mirazhin e besimtarëve.

 Me fjalë të tjera, udhëtimi shpirtëror (M’ir āj) fillon në vetë fillimin e Namazit me
recitimin e Sures al-Fātihah. Secili nga shtatë Ayāt (rreshtat) e Sūrah al-Fātihah mund ta
transportojë shpirtërisht besimtarin (e Allahut) përmes njërës nga shtatë Samawāt ose
dimensioneve të hapësirës dhe kohës, derisa të recitohet / thuhet Amini, ai arrin shpirtërisht te

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

45

‘Arshi’. Ai pastaj do të jetë në prezencën e veçantë të Allahut Më të Lartësuarit dhe pjesa tjetër e
Rekatit (ose ciklit të faljes) do të kryhet në prezencën e veçantë hyjnore.

 Kjo ndoshta e shpjegon se pse i Dërguari i bekuar i Allahut (paqja dhe mëshira e Allahut
Më Të Lartësuarit qofshin mbi të) gjithmonë e ka recituar secilin rresht të Sures al-Fātihah,
veçmas dhe kurrë nuk i ka bashkuar rreshtat së bashku gjatë recitimit. Po ashtu i ka shtuar ata të
cilët mendojnë ndryshe që ta pranojnë Bismallah-un si rreshtin e parë të Sūrah al-Fātihah dhe si
rezultat ta pranojnë më tutje domostoshmërinë e leximit të saj me zë në Namaz, së bashku me
gjashtë Ajetet e tjera. Tani mund ta përmbyllim me pranimin e shtatë botëve ose dimensioneve të
ndryshme kohore në vijim:

1. një ditë sa 50 000 vjet
2. një ditë sa 1 000 vjet
3. një ditë sa 300 vjet
4. një ditë sa 100 vjet
5. një ditë sa një vit
6. një ditë sa një muaj dhe
7. një ditë sa një javë.

Tani më në fund jemi në pozitë që të ekzaminojmë Hadithin Enigmatik sa i përket Dexhallit dhe
jetëgjatësisë së tij në tokë për ‘dyzet’ ditë.

Shfaqja e Dexhallit në Kohë

 Askush nuk mund ta shpjegojë tematikën e Kohës së daljes së Dexhallit, Mesias së rremë
(Anti-Krishtit), përveç dhe përderisa nuk arrin që së pari të kuptojë subjektin e ‘kohës’. E kjo
ndodhë për shkak se Profeti Muahamed (paqja dhe bekimi i Allahut Më të Lartësuarit qoftë mbi
të) ka treguar se ‘koha’ është në zemër të misionit të Dexhallit, pasi që: “kur ai të lirohet, ai do
jetojë në tokë për dyzet ditë – ‘një ditë sa një vit’, ‘një ditë sa një muaj’, ‘një ditë sa një javë’ dhe
të gjitha ditët e tij (i.e., të gjitha ditët tjera të tij) si ditët tuaja.”

(Sahīh Muslim)

  Tani duhet të jetë mjaft e qartë se Dexhalli kalon nëpër tri dimensione të
ndryshme të hapësirës dhe kohës, para daljes së tij përfundimtare në formën konkrete në botën
tonë, kur do të jemi në gjendje ta shohim atë. Në librin tonë të titulluar ‘Jerusalemi në Kuran’ e
kemi shpjeguar  lokacionin se ku në tokë do të gjendet Dexhalli gjatë tri periudhave të jetës së tij,
para kohës kur ai do të paraqitet në formën e tij fizike në Jerusalem.

 Por pyetjet tjera dalin nga kjo:

• Sa e gjatë do të jetë një ditë sa një vit?
• Sa e gjatë do të jetë një ditë sa një muaj?
• Sa e gjatë do të jetë një ditë sa një javë?

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

46

 Pasi që dimensionet e hapësirës dhe kohës, përveç atyre tonave, nuk mund të vrojtohen
normalisht, nuk mund të kemi formulë të përpiktë matematikore përmes së cilës ne mund ta
masim ‘një ditë sa një vit’. E as nuk mund të hedhim një vështrim dhe përpjekje racionale të
matjes së ‘ një dite sa një muaj’ ose ‘të një dite sa një javë’. Por, ne sigurisht e kuptojmë se që të
tria periudhat kohore në të cilat Dexhalli kalon tri dimensione të kohës (një ditë sa një vit, një
ditë sa një muaj, një javë etj.), janë të atilla që e para është më e gjata, e dyta është më e shkurtër
se e para dhe e fundit është më e shkurta. E vetmja mënyrë për të përcaktuar ose për ta dalluar
kalimin e tij nga e para në të dytën dhe në fund në dimensionin e tretë të kohës, para se ai të dalë
në botën tonë, është përmes ‘gjurmëve’ të tij. Me këtë dua të them se duhet të vëzhgojmë me
kujdes ngjarjet, derisa shpalosen me kalimin e historisë dhe pastaj, me një shfrytëzim të
kujdesshëm të Hadithit të Profetit (sallalahu ‘alaihi wa sallam), do të jemi në gjendje ta
kuptojmë, bile edhe të parashikojmë kalimin e tij nga ‘dita’ në ‘ditë’.

 Përmes shfrytëzimit të kësaj metode kemi arritur në përfundim se tani ne gjendemi në
momentin e jetës së Dexhallit në tokë dhe të procesit historik, kur ‘një ditë sa në muaj’ është gati
të përfundojë dhe ‘një ditë sa një javë’ është gati të fillojë.

 Kur Dexhalli gjendej në një ditë sa një vit, ne kemi vërejtur se ishulli Britanik ka qenë
shtabi i tij kryesor dhe Britania u bë shteti sundues në botë. Pastaj kemi vërejtur se kur Dexhalli
lëvizi në një ditë sa një muaj, SHBA-ja u bë shtabi i tij kryesor dhe SHBA-ja e trashëgoi nga
Britania rolin e shtetit sundues të Botës. Tani ne do të jemi në gjendje që ta kuptojmë se kur të
përfundojë ‘një ditë sa një muaj’ dhe të fillojë ‘një ditë sa një javë’, një shtet tjetër e zëvendëson
SHBA-në si shteti sundues i botës.

 Ky shkrimtar beson, gjatë kohës së këtij shkrimi, se Shteti Euro-Hebrej i Israelit është i
gatshëm të bëjë një luftë përmes së cilës do të përpiqet të marrë kontroll të drejtpërdrejtë mbi
shumicën e burimeve të naftës që gjendet në dhe përreth lumit Eufrat (i.e., në Iran, Irak, Arabinë
Saudite, Kuvajt dhe shtetet e Gjirit etj.), natyrisht që Britania dhe SHBA-ja do ta ndihmojnë
Izraelin në atë sulm.
 Profeti Muhamed (sallalahu ‘alaihi wa sallam) i ka profetizuar këto luftëra (i.e., Luftërat
Britanike dhe Amerikane në Irak, për të marrë kontrollin naftës së Irakut, dhe luftën e Izraelit, e
cila do të ndodhë, kur ka deklaruar:

Treguar nga Abu Huraira: i Dërguari i Allahut tha: “Së shpejti lumi Eufrat do të zbulojë një thesar (sa një
bjeshkë) me ar. Kushto do që do të jetë aty në atë kohë, nuk duhet të marrë asgjë nga ai.” Al-A'raj tregoi
nga Abu Huraira se Propheti e tha të njëjtën gjë, por ai tha: “Ai (Eufrati) do ta zbulojë një mal me ar
(përfundi tij).”

(Sahīh Bukhāri)

Treguar nga Ubayy ibn Ka'b: E kam dëgjuar të dërguarin e Allahut (paqja qoftë mbi të) të thotë: “Eufrat, së
shpejti do ta zbuloj një mal me ar. Kur të dëgjojnë për këtë njerëzit, do të vërshojnë drejt tij, porse njerëzit
të cilët do ta kenë atë (thesarin), do të thonë: nëse i lejojmë këta persona që të marrin një pjesë të tij, ata
do ta marrin të tërin.” Kështu që ata do të luftojnë dhe nëntëdhjetë e nëntë nga çdo njëqind do të vriten.
Abu Kamil në tregimin e tij tha: “Unë dhe Abu Ka'b qëndruam nën hijen e murit mbrojtës të Hasanit.”

(Sahīh Muslim)

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

47

 Unë besoj se profecia për vdekjet masive (99 nga 100) në luftën për të marrë nën kontroll
atë mal me ar (të zi), të zbuluar nga lumi Eufrat, mund të kuptohet në numrin marramendës të
vdekjeve që veç janë regjistruar se kanë ndodhur në Irak. Megjithatë, Unë besoj se më mirë
mund të kuptohet në kontekstin e përdorimit të mundshëm në të ardhmen të këtyre armëve të
shkatërrimit në masë, siç janë armët nukleare.

 Unë besoj se Izraeli do të shfrytëzojë atë mundësi të kësaj lufte të madhe për ta zgjeruar
territorin e tij “nga lumi i Egjiptit deri te lumi Eufrat” dhe kështu do t’i arrijë kufijtë e tij mitik që
jepen në Bibël. Unë pres që ajo kohë po ashtu të shoqërohet me rëniën e dollarit, ekonomisë dhe
pushtetit të Amerikës deri në atë masë, sa që Izraeli do ta zëvendësojë SHBA-në si shtetin
sundues të botës. Pas të gjithave, një sulm nuklear i Izraelit për të marrë në kontroll naftën, të
cilën Profeti i bekuar e përshkroi si “një mal me ar”, do të rezultojë në një ngritje dramatike të
çmimit të vajit dhe të arit, sa që do të përshpejtonte shkrirjen e dollarit mashtrues. Çmimi i vajit
veç është ngritur deri në atë masë, sa që çfarëdo ngritje tjetër dramatike do t’ia jepte Izraelit
mundësin për ta mbajtur tërë botën peng të energjisë. Kështu që shantazhi Energjetik do të
përdoret nga të ashtuquajturit ‘popull i zgjedhur’ i Zotit, për të themeluar të ashtuquajturin
Izraelin e tyre të Shenjtë, si shtetin sundues të botës.

 Derisa mund të jetë e vërtetë se ky shkrimtar modest është i pari i cili në interpretimin e
Hadithit lidhur me Dexhallin në këtë mënyrë, nuk duhet të zhvlerësojë interpretimin e as nuk
duhet të na dobësojë neve për t’i rezistuar shtypjes nga Izraeli. Derisa ngjarjet vazhdojnë të
shpalosen, ne me bindje presim që ato ta konfirmojnë interpretimin tonë të profecisë së Profetit
të bekuar (sallalahu ‘alaihi wa sallam) që gradualisht do t‘i japë fitore të vërtetës dhe drejtësisë.
Pasi që ky i yni është një opinion, ne duhet ta vendosim interpretimin tonë të simbolizmit fetar në
Kuran dhe Hadith nën mbrojtjen e “Allahu di më së miri’.

 Më në fund ne mund të llogarisim periudhën kohore (duke e përdorur matjen tonë të
kohës), kur Dexhalli ishte në ‘një ditë sa një vit’ dhe ‘një ditë sa një muaj’ e pastaj do të arrijmë
të kuptojmë kohën e përafërt që do të kalonte në ‘një ditë sa një javë’, i.e., një periudhë shumë
më e shkurtës sesa ‘dita’ e mëparshme. Në fund të ‘një dite sa një javë’ ne mund ta presim
lindjen e Dexhallit në (hapësirën dhe kohën) botën tonë, nga prindër Hebrenj, siç është
profetizuar nga Profeti i bekuar (salallahu ‘alaihi wa sallam) e që përfundimisht do ta marrë
sundimin mbi Izraelin dhe botën, derisa akoma është djalë i ri. Në atë kohë ai do ta shpallë veten
e tij se është Mesia. Kur Hebrenjtë e përmbyllin pranimin e pohimit të tij (të rrejshëm), misioni i
tij do të jetë përmbyllur me sukses.

 Lexuesit ndoshta duan t’u hedhin një sy analizave të paraqitura në librin tonë ‘Jerusalemi
në Kuran’, në të cilin ne shpjegojmë tri fazat në misionin e Dexhallit, të ciliat janë të ndërlidhura
me tri dimensionet e kohës dhe të cilat do të kulmojnë me sundimin e tij mbi Botën nga
Jerusalemi dhe në mënyrë triumfuese të deklarojë se ai është Mesia i premtuar.
Në fazën e parë, që ka zgjatur për një kohë të gjatë, një rregull botëror i Pax Britanikas ka bërë
një luftë të çuditshme koloniale mbi pjesën tjetër të botës dhe me mençuri arriti që përfundimisht
ta ‘çliroj’ Tokën e Shenjtë . . .

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

48

 Pastaj në fazën e dytë të atij plani kryesor – është një etapë e cila është akoma në progres
e që do të zgjasë për një periudhë më të shkurtër sesa e para – doli një rregull botror - Pax
Amerikana që e zëvendësoi Pax Britanikan e që vazhdoi në mënyrë misterioze ta mbrojë
zgjerimin arrogant dhe agresiv të Shtetit Euro-Hebrej me vota të panumërta në Këshillin e
sigurimit të OKB-së . . .

 E pastaj në etapën e tretë, më të shkurtër dhe të fundit, të planit kryesor, një rregull
botërore, Pax Judaika, me një diktaturë universale masonike është gati për ta zëvendësuar Pax
Amerikanan . . .

 Pika më e rëndësishme që ne e cekim në librin ‘Jerusalemi në Kuran’ është se tani bota
gjendet në atë moment kohor, kur etapa e dytë e planit kryesor është gati të kulmojë dhe të
zëvendësohet me fazën e tretë.

 Le të përpiqemi tani që t’i përgjigjemi pyetjes bezdisëse që kërkon një shpjegim të
Hadithit në të cilin profeti i dashur shpjegoi se si duhet të falemi në ditën e Dexhallit që është sa
një vit, në ditën sa një muaj dhe ditën sa një javë’ . Ai deklaroi se ne duhet të llogarisim kohën
për pesë faljet (namazet) ditore:

 An-Nawwas ibn Sam'an tregoi: I dërguari i Allahut (paqja qoftë mbi të) e përmendi
Dexhallin një ditë në mëngjes. Ai nganjëherë e përshkruante atë si të parëndësishëm dhe
nganjëherë e përshkruante (trazirat e tij) si shumë të rëndësishme  (dhe ne ndiheshim), sikur ai të
ishte nën hijen e drunjve të palmës (së hurmes)... Ne pyetëm: “O i Dërguari i Allahut (paqja
qoftë mbi të), sa gjatë do të qëndrojë ai (Dexhalli) në Tokë?” Ai tha: “Katër ditë, një ditë sa një
vit, një ditë sa një muaj, një ditë sa një javë dhe ditët e tjera të tij do të jenë si ditët tona.” Ne
pyetëm: “I dërguar i Allahut (paqja qoftë mbi të), a do të mjaftojë falja e një dite për faljet e ditës
që është e barabartë me një vit?” Ai pastaj u përgjigj: “Jo, por ju duhet bëni një llogaritje të
kohës (dhe pastaj të kryeni faljen)...”

(Sahīh Muslim)

 Pasi që Allahu Më i Lartësuar e krijoi tokën, Ai vazhdoi të krijojë shtatë botë të tjera të
hapësirës dhe kohës (saba'a samawāt), të ndryshme nga bota jonë. Këto botë ekzistojnë mes
kësaj bote dhe Arshit të Allahut.

 Kur Dexhalli të lirohet, tha Profeti i bekuar (paqja qoftë mbi të), ai do të jetojë në tokë
derisa të kalojë nëpër tri dimensione të ndryshme të hapësirës dhe kohës. Në fund të këtij
rrugëtimi përmes këtyre tri dimensioneve, ai do të lindë në këtë botë të hapësirës dhe kohës dhe
pastaj dita e tij do të jetë si dita jonë.

 Nëse një Mysliman do të udhëtonte dhe të hynte në ndonjërën nga këto Saba’ah Samāwāt
(i.e., shtatë dimensionet e hapësirës dhe kohës), siç bëri edhe Profeti i bekuar (paqja qoftë mbi të)
në Mirazh, atëherë ai duhet të llogarisë kohët e Namazit në secilën Samā (i.e., secilin dimension
të hapësirës dhe kohës). E njëjta është e vërtetë edhe për kryerjen e namazit në varr.
Profeti i bekuar e ka përmendur mundësin e namazit në varrë:

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

49

Tregoi Anas ibn Malik: I dërguari i Allahut (paqja qoftë mbi të) tha: “rastisi që të kaloj pranë
Muses, në rastin e Udhëtimit të Natës, afër kodrës së kuqe dhe e gjeta atë duke e falur Namazin e
tij në varrin e tij.”

(Sahīh Muslim)

Tregoi Jabir ibn Abdullah: I dërguari i Allahut (paqja qoftë mbi të) tha: “Kur të varroset trupi i
vdekur në varr, para tij paraqitet (pamja e) perëndimi i diellit. Ai pastaj ulet i fërkon sytë e tij dhe
thotë: Më lini ta kryej faljen time.”

(Sunan Ibn Mājah)

Profeti Muhamed, plani kryesor dhe 666

 Unë besoj se profeti Muhamed i ka profetizuar ato tri etapa të planit kryesor (ky është
sistemi përfundimtar i sistemit botëror), përmes të cilit Dexhalli (Mesia i rremë, Anti-Krishti)
përfundimisht do ta përmbushë misionin e tij për t’u shtirë si Mesia i vërtetë e kështu të sundojë
botën nga shteti mashtrues i Izraelit në Tokën e Shenjtë. Profeti tha “kur Dexhalli të lirohet, ai
do të jetojë në tokë për dyzet vjet - një ditë sa një vit - një ditë sa një muaj - një ditë sa një javë
dhe të gjitha ditët e tjera (i.e., të gjitha ditë e tij të mbetura) sa ditët tuaja”  (Sahih Muslim). Ai
po ashtu profetizoi, e që u bë i njohur si Hadithi i Tamīm Dāri, se një ishull i cili është i
specializuar në spiunazh dhe qe ndodhej nja një muaj udhëtim në det nga Arabia, do të jetë baza
fillestare e Dexhallit, i.e., në etapën e parë të misionit të tij e që do të zgjasë për ‘një ditë sa një
vit’. Unë besoj se ky ishull nuk ka mundur të jetë asnjë tjetër përveç se Britania!

 Bibla e shpjegon po këtë proces prej tri etapash, që do të kulmojë me sistemin e ri
monetar ndërkombëtar të parasë elektronike dhe me Anti-Krishtin që do ta sundojë botën nga
Jerusalemi. E këtë e ka bërë kur ka deklaruar:

“. . . dhe ai i bën të gjithë, edhe të vegjlit edhe të mëdhenjtë, të pasurit dhe të varfrit, të lirët dhe të
robëruarit, që të marrin një shenjë në dorën e tyre të djathtë, ose në ballin e tyre dhe se asnjë njeri nuk
mund të blejë apo të shesë, përveç atij që e ka shenjën, ose emrin e bishës ose numrin e emrit të tij. Këtu
ka mençuri. Ai që kupton le të llogarisë numrin e bishës, sepse është numri i një njeriu dhe numri i tij është
gjashtëqind, tri herë, dhe gjashtë” (Bibla - Revelata: 13:16-18).

 Kur shpjegohet simbolizmi fetar i Biblës, ai zbulon se numri ‘gjashtëqind’ në lidhje me
Anti-Krishtin i referohet etapës së parë të planit madhor që zgjati për një kohë të gjatë dhe ka
dëshmuar daljen e shtetit të parë sundues në periudhën e historisë Post-Biblike dhe të Pax
Britanikës. Numri ‘trefish’ i referohet etapës së dytë dhe të tanishme që do zgjasë për një
periudhë më të shkurtër kohore dhe dëshmon daljen e shtetit të dytë sundues të botës dhe të Pax
Amerikana. Dhe më në fund numri ‘gjashtë’ i referohet etapës së tretë dhe të fundit të planit
madhor me anë të të cilit Anti-Krishti përfundimisht e përmbush misionin e tij dhe del në formën
njerëzore për të sunduar botën nga Jerusalemi dhe prej një shteti sundues mashtrues të Shtetit të
Izraelit me Pax Judaika. Tipari më i dalluar i shpalosjes së planit madhor që nga fillimi i tij me
kryqëzatat Euro-Krishtere, kanë qenë pafeja e tyre, dekadenca, mashtrimi dhe shtypja barbare.

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

50

KAPITULLI TRE
SŪRJA DHE SYNETI

 Në përpjekje për të caktuar Synetin (i.e., mënyrën apo shembullin) e Profetit Muhamed
(paqja dhe bekimi i Allahut Më të Lartësuarit qoftë mbi të) që lidhet me Suren Al-Kahf të
Kuranit (Kapitulli 18 i quajtur ‘Shpella’), ne i ekzaminojmë dy incidente të cilat kanë ndodhur
gjatë jetës së Profetit të bekuar e që u kanë ndodhur shoqëruesve të tij.

Incidenti i parë

 Ne e mësojmë nga ngjarja e parë që Profeti i bekuar (sallalahu 'alaihi wa sallam) e
urdhëroi njërin nga shoqëruesit e tij, Abbād ibn Bishr (Allahu qoftë i kënaqur me të), që ta
mësojë përmendësh tërë Suren.

 Nëse Profeti (sallalahu ‘alaihi wa sallam) i dha një urdhër të tillë qoftë edhe një
shoqëruesi të vetëm, atëherë mësimi përmendësh i kësaj Sure duhet të kuptohet si Synet i
profetit. Është shpresa dhe lutja jonë e zjarrtë, që ky tregim i veçantë do t’i inkurajojë lexuesit
tonë që me kënaqësi ta përqafojnë këtë Synet, i.e., që të bëjnë çdo përpjekje për të mësuar
përmendësh të tërë Suren al-khaf dhe pastaj ta recitojnë atë sa më shpesh që është e mundur në
Salāt (i.e., namaz). Ja tregimin e asaj ngjarjeje që i ndodhi Abbād ibn Bishr:

“'Abbād me qetësi e hoqi shigjetën nga trupi i tij dhe vazhdoi me recitimin e tij, akoma i zhytur
në Namazin e tij. Sulmuesi e gjuajti me shigjetën e dytë dhe të tretë e që të dyja po ashtu e
goditën shenjën. Abbād e  nxori njërën dhe pastaj tjetrën. Ai përfundoi recitimin e tij, bëri Rukū
(përkuljen) dhe pastaj Sexhde (përulja për toke). I dobët dhe me dhimbje e zgjati dorën e  djathtë
derisa ishte akoma në përulje dhe e tundi shoqëruesin e tij. 'Ammari u zgjua. Në qetësi, 'Abbād e
vazhdoj Namazin e tij deri në përfundim dhe pastaj tha,

Zgjohu dhe bëj roje në vendin tim! Jam plagosur.”

'Ammāri kërceu dhe filloi të bërtasë. Duke i parë ata dy, sulmuesi u largua në errësirë. 'Ammari u kthye kah
'Abbādi, derisa ai u shtri në tokë, gjaku i rridhte nga plagët e tij.

 “Ya Subhānallah (Lavdia i qoftë Allahut)! Pse nuk më zgjove, kur u godite nga shigjeta e parë?”

“Isha në mes të recitimit të ajeteve Kuranore që ma mbushin shpirtin me frikë e me nder dhe nuk desha që
ta shkurtoja recitimin. Profeti (paqja dhe bekimi i Allahut Më të Lartësuarit qoftë mbi të) më ka urdhëruar që
ta mësoj këtë Sure (i.e., Sūrah al-Kahf) përmendësh. Kështu që vdekja do të ishte më e lehtë për mua,
sesa ta ndërprisja recitimin e kësaj Sure”, iu përgjigj 'Abbadi shoqëruesit të tij.

Khalid Muhammad Khalid, 'Rijāl hawla al-Rasūl'; publikoi në
 'Njerëzit rreth të Dërguaritr', Trusti i Librave Islamike,

Kuala Lumpur (www.ibtbooks.com). 2005 p. 440,

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

51

 Nëse Profeti i bekuar e ka urdhëruar njërin nga shoqëruesit e tij që ta mësojë përmendësh
një Sure të Kuranit,  nuk do të thotë se ajo është e domosdoshme për të gjithë Myslimanët që ta
bëjnë të njëjtën gjë, por u bë Synet. Nga ajo që u tha më lart dhe ajo që ..... vijmë në përfundim se
mësimi përmendësh i Sures al-Kahf është Synet. Dhe kushdo që e kryen një vepër që është Synet
e që Allahu e pranon, do të marrë shpërblim për atë.

 Ky shkrimtar ishte i bekuar që e mësoi përmendësh Suren al-Kahf gjatë tërheqjes
shpirtërore në ‘Itikaf, në Ramazanin e 1424H, derisa e shkruante këtë libër. Ai ndjeu një gëzim të
mrekullueshëm si asgjë tjetër që Dynjaja mund të ofrojë, kur ai qëndroi në Namaz dhe për herë
të parë e ka recituar të tërë Suren në Namaz (falje), duke shkuar hapave të Abbād ibn Bashr.
Shkrimtari lutet që ata të cilët e lexojnë këtë libër, të frymëzohen ngjashëm për ta mësuar
përmendësh të tërë Suren dhe ta recitojnë atë në Namaz Insha Allah.

Incidenti i dytë

 Incidenti i dytë ka të bëjë me një shoqërues të Profetit dhe recitimin e Sures al-Kahf që
është marrë nga Sahīh al-Bukhāri . Hadīthi e përmend një Shoqërues, i cili e ka recituar Suren al
Kahf dhe është shpërblyer nga Allahu me një Sakīna hyjnore (qetësi që e përqafon zemrën) që u
zbrit mbi të në formën e një reje dhe që e frikësoi kalin e tij. Hadithi nuk e bën të qartë, nëse
Sakina hyjnore u lëshua si përgjigje e recitimit të kësaj Sure të caktuar të Kuranit të bekuar, apo
ishte përgjigje ndaj recitimit të vet Kuranit, pa iu referuar Sures. Pikëpamja jonë është që të dyja
këdo mundësi janë të prezente:

“Treguar nga al-Bara bin Azib: Një njeri ishte duke e recituar Suren al-Kahf, derisa kali i tij ishte i lidhur me
dy litarë pranë tij. Një re zbriti dhe u shpërnda mbi atë njeri dhe vazhdoi të afrohej përherë e më afër tij,
derisa kali i tij filloi të kërcejë (sikur të ishte frikësuar nga diçka). Kur u bë mëngjesë, ai njeri erdhi te Profeti
dhe i tha atij për atë që kishte përjetuar. Profeti tha: Ajo ishte al-Sakīna (paqe dhe qetësi) që zbret për
shkak të recitimit Kuranit.”

(Sahīh al-Bukhāri)

Profeti dhe Surja al-Kahf.

 Nga tregimet e bukura më lart, kemi ardhur në përfundim se mësimi përmendësh i Sures
al-Kahf është Synet. Në të vërtetë Profeti (paqja dhe bekimi Allahut Më të Lartësuarit qoftë mbi
të) e përmend se si vetë ai e mësoi përmendësh këtë Sure, si në vijim:

“Treguar nga Abdullah: Profeti tha: Sūraet Banī Isrāīl, al-Kahf, Maryam, Tāhā dhe al-Anbiyā janë Suret e
vjetra, të cilat i kam mësuar me zemër (përmendësh) dhe janë prona ime e parë..”

(Sahīh al-Bukhāri)

“Treguar nga Abdullah bin Masūd: Profeti tha: Sūratu Banī Isrāīl, al- Kahf, Maryam, Tāhā, dhe al-Anbiyā
janë nga fitimet e mia të para dhe prona ime e vjetër . . . .”

(Sahīh al-Bukhāri)

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

52

 Le të vazhdojmë tani me prezantimin e Sūres dhe me deklarimin e Profetit Muhamed,
(Paqja e Allahut qoftë mbi të) që është i një rëndësie vitale, se besimtarët duhet ta recitojnë Suren
al-Kahf çdo të Jaum al Xhuma (i.e., e Premte) për Nūr (dritë) nga Surja dhe mbrojtje nga Fitnah
(test, mashtrim, sprovë) e Dexhallit, i.e., Mesia i Rremë ose Anti-Krishti:

“Tregoi Abū Sa’īd: Profeti tha: Nëse ndonjëri reciton Suren al-Kahf në Jaūm al-Xhum’ah (i.e., ‘e Premte’ e
botës Pagane), një dritë do të shndrisë fort për të deri në Xhumanë tjetër.”

(al-Tirmīdhi; Bayhaqi transmetoj në Kitāb al-Da’wah al-Kabīr)

 “Abu Sa’īd al-Khudri raporton se Profeti tha: Kushdo që e reciton Sūren al - Kahf në Xhuma (i.e., ‘e
Premte’ e botës pagane), do të ketë ndriçim nga drita (e Sures) prej një Xhumaje në tjetrën.”

(Nasā’i, Baihaqi, Hākim)

 Ibn ‘Umar raportoi se Profeti tha: Kushdo që e reciton Suren al-Kahf në Xhuma, do të bekohet
me dritën që do të ngrihet nga këmbët e tij deri në pikë të qiellit. Kjo do të jetë dritë për të në
Ditën e Ringjalljes dhe ai do të falet për atë që është mes Xhumasë, i.e., ose ditën e faljes, e
tubuar Xhumasë tjetër.

“(Sayyed Sāqib: ‘Fiqh as-Sunnah’ deklaroj se ky Hadith është i lidhur
nag Ibn Mardwwiyah me një zgjirë transmetues pa të meta)

 Ne preferojmë që ta përdorim Joum al-Xhuma’ah’ që ndodhet në Kuranin e bekuar, sesa
emrin e ‘Premte’3, për ditën e gjashtë të javës. Përkundër faktit se emri e ‘Premte’ u vendos me
aprovimin e një Pape Evropian, prapë se prapë emri mbeti me origjinë pagane. ‘Friday ’ vjen nga
fjala ‘Fria’, zot pagan (i gjinisë femërore), dhe ‘dita’ vjen nga ‘daeg’, që do të thotë ditë. Kështu
pra fjala ‘Friday’ nënkupton ‘dita e Zojës Fria’ . Ja se çfarë thotë Enciklopedia Enkarta lidhur me
ditën e ‘Premte’:

 Friday (Anglo-Saxon frigedaeg; nga Gjermanisht e vjetër Fria, një Zote; anglishtja e vjetër daeg
”day”), emri anglez për ditën e gjashtë të vitit. Kjo ditë është mbajtur si e shenjtë për Venerën,
perënsdeshën e dashurisë nga romakët, që e thërrisnin dies veneris (“dita e Venerës”). Në gjuhën romake
emri i kësaj dite është nxjerrë nga Latinishtja, si dhe në frengjishte Vendredi, italishte Venera dhe
spanjishte Viernes. Popujt gjermanikë e mbanin këtë si ditë të shenjtë për perëndeshën e dashurisë Norse
Frigg, ose Frija. Te gjuhët gjermanike, si anglishtja e përdorin variantin nga gjermanishtja e vjetër friatag
(“dita e Frijas”), për ta përcaktuar ditën. Emri hebre për ditën e premte joum shishi, do të thotë “dita e
gjashtë”. Mes shumë popujve sllavë nuk e njohin si ditën e gjashtë të javës, si evidencë është emri rus
pjatneetza, ose “dita e pestë.

 Kështu pra, jo vetëm që është Synet që Sūrah al-Kahf të mësohet përmendësh, por po
ashtu është Synet që të recitohet çdo Joum aj - Xhuma. Ne lutemi shumë që të gjithë lexuesit e
këtij libri, do të inkurajohen, Insha Allah, që ta ndjekin Synetin si në mësimin përmendësh të
Sures dhe në recitimin me kënaqësi të saj, në çdo Ditë të Xhuma.

3 Pasi që libri është përkther nga gjuha Angleze, në original është emri Friday (e premte), që është tamam emri
origjinal që i është dhënë.

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

53

 Profeti (paqja dhe mëshira e Allahut Më të Lartësuarit çoftë mbi të) po ashtu ka thënë se
kur një besimtar ballafaqohet me Dexhallin, ai duhet të recitojë dhjetë ajetet e para të kësaj Sure,
para tij, dhe Dexhalli nuk do jetë në gjendje t’i bëjë dëm atij ose asaj:

“Abū Darda raportoi se i Dërguari i Allahut tha: Nëse ndonjëri i mëson përmendësh dhjetë ajetet e para të
Sures al-Kahf, ai do të jetë i mbrojtur prej Dexhallit.” (ne jemi përpjekur në kapitullin pasues të këtij libri që
t’i përshkruajmë dhe t’i analizojmë dhjetë ajetet e para të Sures al-Kahf).

(Sahīh Muslim)

“Ai mes jush që do të mbijetojë për ta parë atë (Dexhallin), duhet të recitojë para tij ajtet hyrëse të Sures al-
Kahf.”

(Sahīh Muslim)

“Treguar nga Abū Darda: I dërguari i Allahut (paqja qoftë mbi të) tha: Ai i cili i reciton tri ajetet në fillim të
Sures al-Kahf, do të mbrohet nga sprova e Dexhallit .”

(Tirmīdhi)

 Në shpjegimin e kësaj Sure duhet të prezantojmë lexuesin me tematikën (subjektin) e
Dexhallit, Mesias së rrejshëm ose Anti-Krishti në Islam.

 Gjëja e parë që ne e dimë për Dexhallin, është ajo që është shpallur me vetë emrin e tij.
Profeti (paqja dhe bekimi i Allahut Më të Lartësuar qoftë mbi të) e përshkruan atë si al-Masīh al-
Dajjāl. Al-Masīh nënkupton ‘Mesian’ dhe Dexhall do të thotë ‘mashtrues’. Kështu ai do t’i
mashtrojë hebrenjtë në pranimin e tij si Mesia i premtuar, kur në fakt ai do të jetë Mesia i
rrejshëm.

Allahu, më i lartësuari, i ka premtuar popullit Izraelit se Ai do të t’ua dërgojë atyre një Profet të
veçantë, i cili do të njihet si al-Masīh (Mesiah) dhe i cili do ta sjellë prapë epokën e artë (i.e.
kohën e Davidit dhe Solomonit). Kur Shteti i Shenjtë i Izraelit e ka sunduar botën nga Toka e
Shenjë, Allahu e përmbushi premtimin e tij duke e dërguar al-Masīhan në personin e Jezuit, të
birin e Marisë së Virgjër.
 Megjithatë, shumica e izraelitëve e mohuan pohimin e Jezuit (paqja qoftë mbi të), të jetë
Mesia. Mes gjërave të tjera, e përgojuan nënën e tij dhe e konsideruan atë të jetë kopil. Si
rrjedhojë, ata nuk e pranonin atë të jetë Mesia. Si pasojë ata e konfirmuan kundërshtimin e tyre,
kur konspiruan se e kanë kryqëzuar atë dhe atëherë ata e panë atë të vdiste para syve të tyre, ende
pa e sunduar botën nga Jerusalemi. Përveç kësaj, vdekja e tij përmes kryqëzimit e konfirmoi në
sytë e tyre, sipas Tevratit, të jetë “i mallkuari i Zotit”.

 Pasi që e hoqën qafe dikë që ata konsideruan të jetë Mesia i rremë, ata që nga ajo kohë
janë duke pritur që të vijë Mesia i vërtetë, për të përmbushur premtimin Hyjnor.

 Si pasojë e mosbesimit dhe kundërshtimit të Jezuit dhe ligësisë së tyre në komplotin për
ta vrarë atë, pastaj të shesin mend se si e kemi mbytur atë, Allahu Më i Lartësuar u përgjigj duke
e lëshuar në botë një qenie të krijuar nga Ai, i.e. Dexhallin, Mesian e rrejshëm. Misioni i tij do të

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

54

jetë që t’i mashtrojë ata që ta pranonin atë si Mesia të vërtetë. Në proces e sipër ai do t’i udhëheq
ata me një mashtrim të plotë drejt rrugës për në ferr. Kështu pra Sūrah al-Kahf, Dexhalli dhe
Çifutët janë ndërlidhur ngushtë mes veti.

 Çdo prezantim i Dexhallin po ashtu duhet të përfshijë prezantimin e koncepteve që
ndërlidhen me të e që është lëshim i njëkohshëm në botë i fiseve Jaxhxuxh (Gog) dhe Maxhxuxh
(Magog). Shenja e dhënë në Kuran që e konfirmon lëshimin e tyre po ashtu si shenjë të lidhur me
Çifutët. Një koncept tjetër i ndërlidhur është edhe ai i daljes së Imam al-Mahdi, i cili do ta
udhëheq ushtrinë Myslimane, e cila do ta shkatërrojë shtetin mashtrues të Izraelit. Më në fund,
tematika nuk mund të adresohet ose të kuptohet, pa e ekzaminuar besimin në kthimin e Jezuit
(paqja qoftë mbi të). Kthimi i tij do të dëshmojë përfundimin e Judaizmit dhe Krishterimit si fe
(religjione) dhe Triumfin e të Vërtetës së Islamit.

 Le të ekzaminojmë tani historikun e shpalljes së Sūraes al-Kahf, pasi që jep edhe më
shumë informacion për Çifutët.

KAPITULLI KATËRT

HITORIKU I SHPALLJES SË SURES AL-KAHF

Sfida e Islamit

 Që nga koha e Profetit Ishmael dhe me mijëra vjet para lindjes së Profetit Muahamed
(paqja dhe bekimi i Allahut më të Lartësuarit qoftë mbi ata të dy), Arabët pagan të Arabisë nuk
kanë pasur kurrë përvojën që një Profet i Allahut Më të Lartësuarit të jetojë në mesin e tyre. Feja
e Abrahimit dhe djalit të tij Ishmaelit (paqja qoftë mi të gjithë ata), janë korruptuar e po ashtu
Arabët, edhe derisa e adhuronin Allahun, po ashtu adhuronin idhujt në vend të Zotit të vetëm që
nuk shihet, Allahut. Kështu ata e pranonin Allahun të jetë njëri nga shumë Zotat që ata i
adhuronin. Megjithatë, përkundër kësaj periudhe të gjatë kohore të jetës në egërsi dhe të zbrazët
nga shpalljet hyjnore dhe udhëzimit profetik, ata prapë se prapë ishin kapur pas disa pjesëve të
ngelura nga feja e vërtetë e Abrahamit.

 Për shembull, Abrahami kishte ndërtuar Qabenë, Tempullin ose Shtëpinë e Zotit në
Mekë, dhe e kishte vendosur Haxhin e përvitshëm (pelegrinazhin) te ai tempull ose te ajo Shtëpi
e Shenjtë. Të gjithë Arabët e nderuan Tempullin ose Shtëpinë e Shenjtë dhe vazhduan ta kryejnë
Haxhin për mijëra vite, pasi që Abrahami e kishte caktuar atë. Fisi Kuraish, i cli e kishte
prejardhjen prej Ishmailit, njihej nga të gjithë Arabët si kujdestar i Qabesë, e kjo jo vetëm që u
dha atyre nder dhe respekt të madh mes Arabëve të tjerë, por po ashtu u përkthye në mënyrë të
dukshme në privilegj dhe pasuri (për një përshkrim të hollësishëm me të gjitha pjesët e mbetura
të fesë së vërtetë të, fesë së Abrahimit (‘alaihi al-Salām) që kanë mbijetuar mes Arabëve paganë,
shikojeni librin tim me titull ‘Feja e Abrahimit dhe shteti i Izraelit - Një pikëpamje Kuranore’).

 Papritmas një njeri i cili kishte lindur në fisin Kurajsh dhe ishte rritur në mesin tij, pohoi
se ai ishte Profet i Allahut Më të Lartësuarit, sikur Profeti Abraham and Ishmail. Muhamedi

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

55

(paqja dhe bekimi i Allahut Më të Lartësuarit qoftë mbi të) refuzoi t’i adhuronte idhujt dhe zotat
e Arabisë pagane. Ai e paraqiste idhujtarinë dhe politeizmin si të rrejshëm. Ai deklaroi se nuk ka
zot pos Allahut, i vetmi Zot i cili nuk shihet e i cili ishte Zoti i Abrahamit, Isakut, Ismailit,
Moisiut, Davidit, Solomonit dhe Jezuit (paqja qoftë mbi ta). Ai deklaroi se Allahu nuk ka vajzë
as djalë dhe se Ai kurrë nuk ka qenë baba i ndonjë djali. Ai kurrë nuk është paraqitur në personin
e dikujt (as në Egjiptin e lashtë, Indi, Arabi dhe Bethelehem, e as në Çikago). Allahu nuk është
paraqitur kurrë në formën e ndonjë sendi, as në dru, mermer apo gur. Allahu është Zoti i gjithë
njerëzimit, qofshin Arabë apo jo Arabë, të bardhë apo të zinj. Ai është Zoti i Mekës dhe i
Kuraishëve, si dhe Zoti i të gjitha qyteteve të tjera, të gjitha fiseve të tjera dhe të të gjitha racave
të tjera.

 Muhamedi (paqja qoftë mbi të) pohoi se para Allah-ut të gjithë njerëzit janë “të barabartë
siç janë dhëmbët e krehrit”. Ai është Zoti i burrave dhe i grave të lira, si dhe Zot i atyre që janë
skllevër. Muhamedi (paqja qoftë mbi të) i ka denoncuar të gjitha format e shtypjes, përfshirë këtu
shtypjen e të dobëtit, të varfrit, të huajin ose të panjohurin, skllavin, gratë dhe fëmijët. Ai po
ashtu e ka ndaluar vrazhdësinë ndaj kafshëve.

 Feja e Islamit të cilën ai e predikonte, sfidoi tërë sistemin e dominimit dhe të shtypjes, në
të cilën ishte e bazuar shoqëria arabe. Kështu pra, ishte kërcënim i dukshëm për të vendosur
rregull. Islami edhe sot e kësaj dite mbetet sfidë për rregullin Euro-botëror bashkëkohor Judea-
Krishter të pafe, korrupsionit, dekadencës dhe shtypjes barbare të pandërprerë. Në fakt, është e
vetmja forcë në botë që vazhdon të demonstrojë kapacitetin për të sfiduar shtypjen e fuqishme të
Evropës (së bardhë) dhe klientët e tyre të ngjyrosur, të cilët së bashku e kanë themeluar dhe
mbajnë Rregullin Euro-botëror të presionit barbar të pashembullt.

 Kuraishit ishin të tmerruar me shpalljet dhe predikimet e Muhamedit (paqja qoftë mbi të).
Ai e sfidoi vetë themelin e rregullit të tyre fetar, shoqëror, ekonomik dhe politik. Në fakt, sfida
ishte edhe më e madhe se kaq! Arabia krenohej me arritjet e saj të letërsisë. Edhe pse shumica e
arabëve as nuk dinin të lexonin apo të shkruanin, ata e kishin gjuhën shumë të zhvilluar, gjuhën
arabe, si dhe e çmonin shumë lart poezinë e pakrahasueshme. I nderonin poetët dhe u jepnin
atyre statusin më të lartë në shoqërisë. Kështu pra ishte marramendëse për arabët që prej buzëve
të Muhamedid të rrjedhë Kurani (drejtpërdrejt ‘leximi’) që e tejkalonte literaturën dhe shkëlqente
si poezia më e mirë që ndonjëherë e kishte përjetuar Arabia. Kurani i sfidoi arabët e dyshimtë në
një fushëbetejë, në të cilën atyre ua merrte mendja se ishin më të fortit nga të gjithë dhe e gjetën
veten e tyre të paaftë për t’iu përgjigjur kësaj sfide publike. Kurani, po ashtu, e sfidon pjesën
tjetër të njerëzimit,  të cilët kishin dyshim se ky (Kurani) ishte fjala e një Zoti të vërtetë, për të
nxjerrë (shkruar) një kapitull (Sūrah) sikur njëra nga to. Kërcënimi i Islamit ishte një kërcënim të
cilin arabët paganë kurrë më parë nuk e kishin përjetuar. Ajo ishte një gjendje e vështirë për ta.

 Si do t’i përgjigjej Arabia pagane asaj sfide? Çfarë mund të bënin ata? Gjithçka që ata
kishin provuar, kishte dështuar për ta ndalur Islamin. Ata u këshilluan mes vete dhe vendosën për
të kërkuar ndihmë nga Hebrenjtë që banonin në qytetin verior Yathrib (tani me emrin e ri
Medina). Ata i pyetën Rabinjt ë: “si mund ta dimë, nëse Muhamedi është në të vërtetë një Profet
i vërtetë sikur Abrahimi dhe Moisiu?” Si rezultat i përgjigjes së Çifutëve ndaj pyetjesë, Allahu
Më i Lartësuari e zbriti Suren al-Kahf në Kuran. Vetë Kurani e ka ruajtur këtë lidhje mes Sures
dhe  misionit në Jathirb, kur i rikujton dy pyetjet e bëra nga Rabinjt ë:

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

56

 “Dhe ata (i.e., Rabinjt ë e Jathribit) të pyesin ty (O Muhamed) për Dhūl Qarnain ……..”

(Kuran, al-Kahf, 18:83)

 “Dhe ata (i.e., Rabinjt ë e Jathribit) të pyesin ty (O Muhamed) për Rūh ………. “

(Kuran, Banū Isrāīl, 17.85)

Historia e këti misioni në Jathrib, të cilit do i kthehemi ne tani, shpjegonë lidhshmërin mes Sūres
dhe Hebrejve

Misioni i çifutëve në Jathrib (Medinë)

 . Kuraijshët vendosën që të dërgojnë në Jathrib (tani i riemërtuar si Madīna al-Nabi ose
shkurt Medīna), një qytet rrethë 300 kilometra në veri të Mekës, një delegacion që përbëhej nga
al-Nadr bin al-Hārith dhe Uqba bin Abū Mu’ayt, për t’u këshilluar me Rabinjt  çifutë. Ata e
këshilluan delegacionin si në vijim:

 “Pyetni ata për Muhamedin; përshkruajni atyre atë që thotë ai, pasi që ata janë populli i
parë që i ushtë zbritur libri dhe kanë dije për Profetët, gjë që ne nuk e kemi.”
(‘Jeta e Muhamedit’ – Përkthimi i Ibn Ishaq Sīrat Rasūl Allah. Përkthyer nga A. Guillaume,
Oxford University Press, Karachi, 1982. p. 136)

 Ka qenë një komunitet i madh çifut në Medinë dhe, siç dihet mirë, çifutët gjithmonë kanë
pasur profetë, të cilët kanë jetuar në mesin e tyre. Në të vërtet Muhamedi (sallalahu ‘alaihi wa
sallam) pati deklaruar se kurrë nuk ka pasur ndonjë kohë, që nga koha e Moisiut (‘alaihi al-
salām) deri te koha e Jezuit (‘alaihi al-salām), që çifutët të mos kenë pasur një profet që jetonte
në mesin e tyre. Kuraishët arsyetuan se pasi që Çifutët kishin një përvojë kaq intime dhe një
dituri të gjerë për profetët, ata më së miri do të jenë në gjendje t’iu japin këshilla sa i përket
vlefshmërisë së pohimit të Muhamedit (sallalahu ‘alaihi wa sallam) për statusin e tij si profet.

 Në fakt, Arabia po ashtu e dinte se çifutët kishin imigruar në qytetin arab Jathrib, sepse e
prisnin një profet që do të vinte në Jathrib. Në të vërtet çifutët publikisht proklamonin (bërtisnin
nga maja e bjeshkës) për shumë vite: “Po vjen një profet! Po vjen një Profet! Kur të vijë, ai do të
jetë profeti ynë. Ai do të na fuqizojë dhe ne do t’i mundim armiqtë tanë.” Shumica e çifutëve po
prisnin për ardhjen e një profeti të veçantë, i cili u ishte premtuar atyre në mënyrën yjnore e i cili
do të njihej si Mesia (al-Masīh). Kur i panë shenjat shpirtërore se një profet po vinte në botë dhe
se ai do të vinte në Jathrib, natyrisht se ata supozuan se ai do të jetë Mesiah. E nëse nuk është
Messiah atëherë ai do të jetë Profet ‘i ngjashëm me Moisiun’, i cili do të vinte nga ‘vëllazëria’ e
popullit izraelit, ose do të jetë Elijah (i njohur në Kuran si Iljazi). Njerëzit e tij e kishin

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

57

persekutuar Elijan dhe ai në mënyrë misterioze ishte ngjitur në qiell. Si pasojë e ngritën besimin
se një ditë Elijah do të kthehet:

“... dhe ndodhi që, kur Zoti do ta marrë Elian lart në qiell me një vorbull ere, ... dhe ndodhi derisa ata flisnin
akoma, dhe vini re, ja ndodhi një topth zjarri, dhe kuajt e zjarrit, dhe i ndau ata copë- copë: dhe Elijah shkoi
lart në qiell me një vorbull ere.”

(2 Mbretërit: 2-11)

Sipas Malaki, Zoti e ruajti Elijan të gjallë për t’ia besuar atij një mision të lavdishëm në kohën e
fundit (iv, 5-6), në periudhën e Dhjatës së Re. Ishte besuar se ky mision menjëherë do të përcillej
nga ardhja e Mesias (Matt., xvii, 10, 12; Mark, ix, 11). Delegacioni i Kureishëve iu afrua
Rabitëve çifutë të Jathribit, të cilët gjithashtu prisnin një profet dhe i kishin mënyrat adekuate me
të cilat do ta dallonin dhe identifikonin atë. Cili ishte kriteri me të cilin çifutët do ta dallonin
Profetin e shumëpritur?  Çfarë këshille i dhanë ata delegacionit?

Tri pyetjet

 Rabijtë Çifutë të Jathribit i këshilluan Kuraishët që ta pyetnin Muhamedin (sallalahu
‘alaihi wa sallam) për tri pyetje:

“Pyeteni atë për tri gjëra, për të cilat ne do t’ju mësojmë juve; nëse ai ju jep juve përgjigjet e drejta, atëherë
ai është një profet i vërtet, por, nëse jo, atëherë ai është një mashtrues, kështu që merreni mendimin tuaj
për të;
Pyeteni atë se çfarë ndodhi me djelmoshat të cilët u zhdukën në ditët e lashta, sepse ata kanë një ngjarje
të mrekullueshme;
Pyeteni atë për udhëtarin e madh, i cili i shkeli kufijtë e skajeve të lindjes dhe perëndimit;

Dhe pyeteni atë se çfarë është shpirti (Rūh).
Nëse ai mund t’ju japë juve përgjigjet, atëherë ndiqeni atë, sepse ai është Profet. Nëse ai nuk mundet,
atëherë ai është falsifikues dhe trajtojeni atë si të keni dëshirë.

“(Ibn Ishaq, ‘Sīrat Rasūl Allah’, Trans. A. Guillaume, Oxford Univ.
Press, Karachi, 1967. p. 136)

 Rabajtë patjetër duhet të kenë qenë të interesuar për rezultatin e takimit me Muhamedin
(sallalahu ‘alaihi wa sallam). Ata vërtet deshën të dinin përgjigjën e tij për tri pyetjet.  Ata me
siguri që do të ishin befasuar, nëse ai vërtet është profet, pasi që ata besuan se statusi i profetit
ishte privilegji i tyre ekskluziv. Ata sot e kësaj dite besojnë se askush pas Abrahamit (paqja qoftë
mbi të) nuk mund të jetë profetë, përveç nëse është Çifut. E pse kjo kështu?

 Edhe pse Ishmaili ishte po ashtu i biri i Abrahamit (‘alaihi al-Salām), Tevrati është
korruptuar në mënyrë që rrejshëm të pohojnë se ai ishte një “njeri i egër”  dhe se ai ishte
përjashtuar nga Besëlidhja që Allahu Më i Lartësuari e bëri me farën e Abrahamit (‘alaihi al-
Salām). Çifutët besojnë në Tevratin e korruptuar të rishkruar dhe kështu e konsideruan si një gjë
të pamundur që një profet mund të dalë nga fara e  Ishmailit (‘alaihi al-Salām - shikojeni librin
tonë me titull “Feja e Abrahamit dhe Shteti i Izraelit – një pikëpamje e re nga Kurani”).
Muhamedi (sallalahu ‘alaihi wa sallam) ishte arab dhe kështu ishte pasardhës i Ishmaelit.

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

58

Megjithatë, kjo nuk do t’i kishte penguar ata që të tregojnë interesimin e tyre në rezultatet e këtij
ballafaqimi. Sidoqoftë, kur Muhamedi (sallalahu ‘alaihi wa sallam) iu përgjigj pyetjeve,
Kureishët duhet të ktheheshin te ata për të zbuluar nëse përgjigjet kanë qenë të vërteta apo
gënjeshtra.

 Përgjigjet për pyetjet përfundimisht erdhën në Kuran, por për çudi të madhe, një Hadīth
në Sahīh Bukhāri tregon se Rabajt duhet t’i kenë fshehur ato përgjigje nga njerëzit e tyre, pasi që
disa prej tyre akoma ishin injorantë sa u përket përgjigjeve. Pas disa vitesh, kur Profeti (sallalahu
‘alaihi wa sallam) vetë migroi në Medinë, disa çifutë iu afruan dhe ia bënë atij po të tria pyetjet e
njëjta (i.e., Rūh). Ai u përgjigj duke recituar përgjigjen Kuranore që Allahu Më i Lartësuari e
kishte shpallur para disa vitesh. Megjithatë, Hadithi në mënyrë të çuditshme e bëri të duket sikur
të ishte shpallur në atë kohë:

“Tregoi Abdullahu: Derisa shkoja së bashku me Profetin përmes gërmadhave të Medinës dhe pasi u
mbështet në tubë me degë të palmës së hurmës, disa çifutë kaluan aty pranë. Disa prej tyre u thanë të
tjerëve: Pyeteni atë (Profetin) për Rūh (shpirtin). Disa prej tyre thanë se nuk duhet t’ia bëjmë këtë pyetje,
sepse ai mund të na japë një përgjigje që mund të na hidhërojë. Por disa prej tyre insistuan të pyesnin dhe
kështu njëri prej tyre u ngrit dhe e bëri pyetjen: O Abul-Kāsim! Çfarë është Rūh (shpirti)? Profeti mbeti i
qetë. Mendova se po frymëzohej nga aspekti Hyjnor. Kështu që qëndrova derisa kaloi ajo gjendje (derisa
po frymëzohej) e Profetit. Profeti pastaj recitoi:

“Dhe të pyesin ata ty (O Muhamrd) lidhur me Rūh, Thuaj: Rūh-u është nga Amr (urdhër) i Zotit tim. Dhe nga
kjo dijeni juve u është dhënë shumë pak” (Kuran, Banū Isrāīl, 17.85).

(Sahīh Bukhāri)

 Ky Hadith i pohuar duket të kualifikohet si disinformim i qëllimshëm, dhe qëllimi i tij
duket të jetë për të hutuar. Ibn Ishāq tregoj të njëjtin incident ndryshe. Ai e citon Abdullah ibn
Abbāsin në që të ken qënë vetë Rabinjët çifutë të Jathribit (i.e., Madina) të cilët iu ofruan Profetit
pasi që ai arriti në qytet dhe e pyetën atë:

 Më është thënë në autoritetin e Ibn Abbas se ai tha, kur i Dërguari erdhi në Medinë, Rabanjtë çifut
e pyetën atë: “Kur ti the – dhe ju keni vetëm pak dijeni për të – a e kishe fjalën për neve apo për njerëzit
tu?” Ai tha “që të dyja palët”.

(Ibn Ishāq, Op. Cit., p. 139).

 Fakti që Rabajtë pyetën Profetin sa i përket përgjigjes së pyetjes lidhur me shpirtin (Rūh),
konfirmon se shpallja që erdhi me përgjigjen ndaj pyetjes, patën ardhur më përpara te ta, në
Medinë, para ardhjes së Profetit në qytet.

 Me t’u kthyer në Mekë, delegacioni Kuraish iu afrua Profetit (sallalahu ‘alaihi wa
sallam), ia bënë atij tri pyetjet dhe e sfiduan atë që t’u përgjigjet atyre, nëse ai me të vërtet është
Profet. Profeti pauzoi për një moment dhe pastaj tha se do t’u përgjigjej pyetjeve të nesërmen,
porse harroi të thotë ‘Nëse donë Zoti’ (i.e., Inshā Allah) (Ibn Ishaq, Op. Cit., p.136).

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

59

 Ky shkrimtar është i mendimit se Allahu Më i Urti do ta ketë bërë Profetin të harrojë të
thotë Inshā Allah dhe si rezultat shprehja Inshā Allah të zërë një vend të rëndësishëm strategjik
në tematikën e Sures al-Kahf dhe Kohës Moderne. Çila është rëndësia e kësaj?

 Opinioni ynë është se Allahu Më i Urti e drejtoi vëmendjen në ardhjen e një kohe kur
terminologjia e shenjët (ose fetare), siç është Inshā Allah (i.e., “nëse Do Zoti”, ose “të Lutem
Zot”), do të zhduken nga fjalori që do të përdoret nga gjuha moderne dhe kur të ndodh një gjë e
tillë, do të jetë një shenjë përmes së cilës besimtarët do ta dallojnë që ajo kohë do të jetë sprova
më e madhe për njerëzimin. Ky libër paralajmëron se “Inshā Allah” veç është duke u zhdukur
shpejt nga fjalori i gjuhës moderne.

 Kuraishët iu afruan Muhamedit (sallalahu ‘alaihi wa sallam) të nesërmen për të marrë
përgjigjet që ai ua kishte premtuar. Ai nuk i kishte përgjigjet, pasi që Engjëlli Gabriel (‘alaihi al-
Salām) nuk e pati vizituar atë për t’ia dhënë përgjigjet. Kur kjo vazhdoi për disa ditë, u bë çështje
e turpërimit për Myslimanët dhe gëzim për Kuraishët. Në të vërtetë u deshën dy javë para se
Engjulli Gabriel (‘alaihi al-Salām) më në fund u paraqit dhe Allahu Më i Lartësuari iu përgjigj
pyetjeve duke e shpallur Suren al-Kahf. Ibn Ishak komentoi në këtë çështje si në vijim:

“Kjo vonesë i shkaktoi të Dërguarit një dëshpërim të madh, derisa Engjëlli Gabriel i solli atij Kapitullin e
Shpellës (Sūrah al-Kahf), në të cilën ai iu afrua atij për dëshpërimin e tij dhe i tregoi atij përgjigjet për
pyetjet e tyre, të rinjtë, udhëtarin e madh dhe shpirtin.”

(Ibn Ishāq, op. cit., p. 137)

 Përgjigjet për dy pyetje janë në Suren al-Kahf. Ndërsa përgjigjja e tretë, sa i përket Rūh
(i.e., shpirtit), gjendet në Sūrat Banī Isrāīl (Chapter 17 of the Kuran).

 Maulāna Abul ‘Ala Maudūdī (rahimahullah), dijetari eminent i Islamit, e eliminoi
pyetjen sa i përket Rūh nga tri pyetjet dhe në vend të saj pohoi se e treta nga pyetjet i përkiste
dikujt me emrin Khidr (‘alaihi al-Salām), takimi misterioz i të cilit me Moisiun (‘alaihi al-
Salām) ishte shpjeguar në Suren al-Kahf:

 “Kjo Sure ishte zbritur për t’iu përgjigjur tri pyetjeve të cilat politeistët e Mekës, në
këshillim me njerëzit e Librit, i bënë Profetit të Shenjtë në mënyrë që ta testonin atë. Këto ishin:
Kush qenë ‘Të Fjeturit e Shpellës’? Cila është ngjarja e vërtetë e Khidrit? Çfarë dinë për Dhūl
Qarnain?”

(Maudūdī, Përkthimi Anglishtes i ‘Tafheem al-Kuran’, “Prezantimi i
Sures al-Kahf”.)

 Duket se Maulana i ditur dëshironte që të tria pyetjet të përgjigjen në Suren al-Kahf dhe
kjo ndoshta ishte arsyeja se pse ai e përjashtoi pyetjen lidhur me shpirtin (Rūh) dhe e zëvendësoi
atë me ngjarjen e Moisiut dhe Khidrit (‘alaihi al-Salām). Pohimi i Maulana Maududit megjithatë
është mjaft problematik, pasi që nuk ka pasur aspak të ngjarë se Rabajtë çifutë do të kishin marrë
në konsideratë diturinë e ngjarjeve sikur ajo e Khidrit (‘alaihi al - Salām) të jetë dëshmi për
statusin e Profetit Muhamed (paqja çoftë mbi të). Në fund të fundit, Khidri (‘alaihi al-Salām)
dëshmoi se Moisiu (‘alaihi al- Salām) i kishte kuptuar gabimisht që të tria ngjarjet e treguara dhe
Moisiu (‘alaihi al-Salām) trajtohej si Profeti par excellence për çifutët. Sikur çifutët ta kishin

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

60

trajtuar diturinë e Khidrit (‘alaihi al-Salām) si dëshmi të statusit të profetit, atëherë ata do të
duhej ta gjenin dhe ta ndiqnin Khidrin (‘alaihi al-Salām), i cili ishte bekuar me një dituri të
brendshme shpirtërore. Por, në vend të kësaj, ata kanë ngulur këmbë në diturinë juridike që vinte
nga Tevrati, si kërkesën e tyre bazë për mbijetesë dhe sukses përmes historisë. Ne nuk jemi
bindur nga pohimi i Maulāna Maudūdī’s në këtë çështje.

 Fakti se Allahu Më i Urti zgjodhi t’i vendosë përgjigjet për dy pyetjet në Suran al-Kahf,
derisa përgjigjen për pyetjen e tretë në Suren Banī Isrāīl, tregon se këto dy Sure të Kruranit janë
të ndërlidhura së bashku dhe duhet të studiohen. Njëra ndihmon në shpjegimin e tjetrës. Ne kemi
vërejtur se Sūrah al-Kahf duhet të lexohet në çdo Yoūm al-Jum’ah (i.e., të Premte), për t’u
mbrojtur nga al-Masīh al-Dexhall, Mesia i rrejshëm, i cili do të vërë në cak dhe të mashtrojë
çifutët dhe t’i udhëheqë ata deri në shkatërrimin e tyre të plotë. Ne po ashtu vërejmë se Sūrah al-
Kahf ishte shpallur si përgjigje ndaj testit çifut të profecisë që Rabanjtë çifutë iu dhanë Arabëve
paganë. Kjo ndodhi si kundërpërgjigje ndaj kërkesës së tyre për një test, i cili do të përcaktonte
vlefshmërinë e pohimit të Muhamedit (sallalahu ‘alaihi wa sallam) që është profet. Dhe kështu
nuk është befasi që Surja al-Kahf është e lidhur me këtë Sūreh të Kuran-it që është titulluar në
emër të çifutëve. Në fakt, kjo përbën lidhjen e tretë mes Sūrëh al-Kahf dhe çifutëve.

 Rabinët (çifutë) në Medinë patën deklaruar se do ta pranonin Muhamedin (sallalahu
‘alaihi wa sallam) si Profet të vërtetë të Zotit të Abrahimit (‘alaihi al-Salām), nëse ai saktësisht
do t’u përgjigjej tri pyetjeve që ia bënë atij. Vetëm një Profet i vërtetë me një dituri të veçantë do
të kishte mundësinë t’i dinte ato. Rabajtë kishin atë Dituri të fshehtë për shkak të lidhjes së gjatë
dhe të vazhdueshme të Profetëve, të cilët u kishin ardhur Izraelitëve. Ata ishin të bindur se
Muhamedi (sallalahu ‘alaihi wa sallam) nuk mund t’u përgjigjej pyetjeve dhe kështu ata nuk
panë asnjë  mundësi që ata ta pranonin një gjentil4 arab analfabet si një Profet të Zotit të
Ibrahimit (‘alaihi al-Salām).

 Një ekzaminim i pyetjeve zbuloi se Rabajt po e testonin Profetin Muhamed (sallalahu
‘alaihi wa sallam) dhe se ata nuk ishin të interesuar për përgjigje të thjeshta ndaj pyetjeve që ata
i kishin bërë. Porse ata i fshehën (mbuluan) pyetjet e vërteta pas atyre pyetjeve që i kishin bërë.
Cilat ishin ato pyetje të vërteta?

 Ne besojmë se Rabajt i bënë pyetjet me dredhi me qëllimin për të përcaktuar nëse Profeti
Muhamed (sallalahu ‘alaihi wa sallam) kishte njohuri për Dexhallin dhe për Jaxhuxh (Gog) dhe
Maxhuxh (Magog). Këto ishin qenie të fuqishme dhe të rrezikshme, të cilat i kishte krijuar
Allahu Më i Lartësuari dhe të cilat Ai do t’i lëshonte në botë në Epokën e Fundit. Kur Allahu Më
i Lartësuari t’i lëshojë këto qenie në botë, Ai do t’i përdorë ato për t’i testuar, si dhe për ta dënuar
njerëzimin. Të vetmit që do mund t’u mbijetojnë me sukses atyre testeve dhe sprovave të Epokës
së Fundit, do të jenë ata të cilët do të kenë besim në Allahun Më të Lartësuarin dhe në fenë e
vërtetë të Abrahimit (‘alaihi al-Salām) dhe të cilët me besnikëri e ndjekin Profetin Muhamed
(sallalahu ‘alaihi wa sallam). E tërë pjesa tjetër e njerëzimit do të mashtrohet ose, thënë ndryshe,
do ta humbë besimin. Dhe përfundimisht shoqëria e pafe globale që do të shpërthej si rezultat i
‘globalizmit’ në Epokën e Fundit, do t’i gëlltis njerëzit e tillë dhe do t’i bartë ata në zjarrin e
ferrit. Profeti paralajmëroi se Gog dhe Magog do t’i transformojnë 999 nga çdo 1000 njerëz në

4 Që nuk është Çifut

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

61

kopje të pafe të vetes së tyre (Ahlu Jahxuxh wa Mahxhuxh) dhe se të gjithë ata do të hyjnë në
zjarrin e xhehnemit (Sahīh Bukhāri).

 Në vend që të pyesin drejtpërdrejt për Dexhallin, ata pyetën për disa djelmosha të kohës
së kaluar, të cilët u larguan në shpellë dhe patën një përvojë të mrekullueshme. Pastaj, në vend të
që të pyesnin drejtpërdrejt për Jahxhuxh dhe Mahxhuxh, ata pyetën për një udhëtarë të madh i
cili udhëtoi të dyja skajet e tokës. Pyetja e tretë që i përkiste Rūh (shpirtit), kishte ndryshim
strategjik, ndryshe nga dy të parat. Ishte një pyetje e drejtpërdrejtë dhe si e tillë, roli strategjik i
saj, duket të ketë qenë, të krijojë huti.

Tri përgjigjet ndaj pyetjeve –

Rūh-u.

 Pyetja lidhur me Rūh ishte mjaft dredharake. Shpirti njerëzor ose shpirti njihet si Rūh.
Kështu është edhe Rūh al-Quddus ose Engjëlli Gabriel. Më në fund, kur Allah-u deklaroi se Ai i
ka fryrë njeriut nga Rūh-u i Tij, domethënia e kësaj ishte se Ai po ashtu kishte Shpirt Hyjnor
(Rūh). Allahu Më i Lartësuar i shpalli përgjigjet ndaj tri pyetjeve në Kuran si në vijim:

 “Të pyesin ty për shpirtin; Thuaj: "Shpirti është çështëje që i përket vetëm Zotit tim, e juve ju
është dhënë fort pak dije". (i.e., për këtë tematik).”

(Kuran, Banū Isrāīl, 17:85)

 Pasi që pyetja ishte e drejtpërdrejt, ngjashëm ishte edhe përgjigjja, e drejtpërdrejtë. Porse
të tria mundësitë e cekura më lart, njëkohësisht, janë adresuar në përgjigjen e përmbledhur.
Pyetja u përfundoi aty. Kjo përgjigje u arriti çifutëve në Medinë dhe kur vetë Profeti migroi në
Medinë, çifutët e pyetën atë për përgjigjen. Ata donin të dinin se kujt i referohej shpallja, kur
deklaroi: “dhe vetëm pak keni ju dituri. A ishim ne, çifutët, apo ata, arabët, të cilëve u është
dhënë pak dituri? Të dyja palët u përgjigjën: Profeti (sallalahu ‘alaihi wa sallam).

 Është domethënëse se përgjigja më lart ishte vendosur me dekret Hyjnor në Suren Banī
Isrāīl (Surja e shtatmbëdhjetë e Kuranit), kurse përgjigjet për dy pyetjet e tjera ishin vendosur
prapë me dekret Hyjnor në Suren e radhës, i.e., Sūrah al-Kahf.

 Kështu Urtësia Hyjnore e kupton se kishte një ndryshim strategjik mes pyetjes së parë
dhe dy pyetjeve të tjera dhe ua bëri të njohur çifutëve, si dhe gjithë të tjerëve, përmes kësaj
mënyre të thjeshtë se e kupton këtë ndryshim strategjik. Cili ishte ndryshimi?

- udhtari i madhë

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

62

 Kur u Surja iu përgjigj pyetjes së dytë, lidhur me udhëtarin e madh, këtë e bëri në
mënyrë që menjëherë dhe në mënyrë direkte ta adresojë pyetjen, duke e cekur udhëtarin si Dhūl
Qarnain. Surja jo vetëm që e shpjegoi udhëtimin e tij në lindje dhe në perëndim, por, çuditshëm,
vazhdoi që në mënyrë direkte ta adresojë pyetjen e vërtetë, e cila fshihej pas pyetjes së bërë, e që
është Jahxhuxh (Gog) dhe Mahxhuxh (Magog). E këtë e bëri duke e përshkruar një udhëtim të
tretë - përkitazi me të cilin Rabajtë kishin heshtur në mënyrë të çuditshme. Është mjaft e qartë se
caku i vërtetë i pyetjes ishte Gog dhe Magog, e që janë njëra nga shenjat e mëdha të Ditës së
Fundit (al-Qiyāmah). Kjo natyrisht është tematikë për të cilën vetëm një Profet mund të ketë
dijeni. Pyetja ishte e tillë që iu  qas cakut në mënyrë indirekte. Në këtë pikëpamje ndryshonte
nga pyetja përkitazi me Rūh.

– të rinjët dhe shpella

 Sūrah al-Kahf fillon me përgjigjën ndaj pyetjes më lart. Përgjigjja ishte kurdisur në atë
mënyrë që iu përgjigj direkt dhe hollësishëm pyetjes së veçantë që ishte bërë, por që ishte e
tërthortë ndaj pyetjes së vërtetë që ishte fshehur pas saj. Pyetja e vërtet do të jetë vetëm në një
tematikë të tillë, si ajo e Gog dhe Magog, e që vetëm një Profet do ta dinte.

 Së dyti, ka shumë të ngjarë se kjo duhet të jetë një tematikë lidhur me shenjat e Ditës së
Fundit (al-Qiyāmah). Cili mund të jetë caku i vërtetë i pyetjes?

 Përgjigjja në Suren al-Kahf jep informatat e hollësishme përkitazi me të rinjtë që ikën në
shpellë. Megjithatë, edhe pse ka dëshmi të qartë se përgjigjja e kishte përfshirë edhe Dexhallin,
Mesian e rrejshëm ose Anti-Krishtin, nuk e adreson Dexhallin në mënyrë direkte. Për pak sa nuk
e përmendi emrin e tij. Rabajtë u lanë ta vrisnin mendjen. Në të vërtet Dexhalli kurrë nuk është
përmendur drejtpërdrejt ndokund në Kuran, pasi që qëllimi hyjnor ka qenë që t’i mbaj çifutët në
hamendje. Në fakt përgjigjja i është përshtatur pyetjes lidhur me strategjinë e dukshme.

 Pas disa vitesh, pasi që Profeti (sallalahu ‘alaihi wa sallam) kishte emigruar në Medinë,
ai e adresoi tematikën e Dexhallit në goxha detaje dhe pastaj i befasoi çifutët duke deklaruar se
recitimi i dhjetë ajeteve (strofave) të para të Sures  al-Kahf, do t’u japë besimtarëve mbrojtje nga
testet dhe sprovat e tmerrshme të Dexhallit. Dhjetë ajetet e para, duke përfshirë edhe strofat
hyrëse të ngjarjes së djelmoshave dhe shpellës. Profeti Muhamed po ashtu qartazi e përcaktoi
faktin se Dexhalli do të dalë si çifut dhe se ai veç është lëshuar në botë. Ai e bëri këtë kur ai
publikisht e tha dyshimin e tij se një i ri çifut në Medin (Ibn Sayyād) ishte Dexhalli.

 Duke iu përgjigjur kësaj pyetje, në atë mënyrë që e bëri, Kurani na njoftoi se Ai i cili e ka
dhënë një përgjigje të saktë, megjithëse të shkurtër, për pyetjen përkitazi me udhëtarin e madh,
po ashtu e dinte cakun e vërtetë të pyetjes përkitazi me djelmoshat dhe shpellën, e që është
Dexhalli.

 Le ta ritheksojmë shkurt dallimin në mes pyetjeve dhe përgjigjeve:

 Pyetja e 1rë: caku i pyetjes, i.e., Rūh-u ose shpirti ishte adresuar direkt, edhe pse është një
pyetje hileqare. Në përgjigje Allahu Më i Lartësuari u referohet të dyjave, edhe pyetjes edhe

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

63

atyre që e kanë bërë pyetjen: “Dhe ata të pyesin ty sa i përket . . .” Përgjigja është vendosur në
Suren Banū Isrāīl.
 Pyetja e 2të: Caku i pyetjes (Gog dhe Magog) nuk përmendet drejtpërdrejt. Është i
fshehur. Kështu pra përgjigja është vendosur në një Sura tjetër, e që është Sūrah al-Kahf. Në
përgjigje të pyetjes, Allahu Më i Lartësuari i referohet edhe pyetjes edhe atyre që e bëjnë
pyetjen: “Dhe ata të pyesin ty sa i përket... ”

Edhe pse caku i vërtetë i pyetjes është i fshehur, Allahu Më i Lartësuari zgjedh që të përmend atë
në mënyrë të drejtpërdrejtë dhe të tregojë se caku ishte Gog dhe Magog, lëshimi i të cilëve në
botë do të përbënte njërën nga Shenjat e Mëdha të Ditës së Fundit.

 Pyetja e 3të: Përgjigjja e tretë, sikurse e dyta, është vendosur në Sūren al- Kahf. Kjo
tregon ngjashmërinë me pyetjen e dytë dhe pangjashmërinë me të parën. Kështu që ne vijmë në
përfundim se caku i vërtet i pyetjes së tretë, sikurse edhe ai i së dytës, është i fshehur. E çfarë
mund të jetë tjetër përveç një subjekti të ngjashëm me atë të Gog dhe Magog?

 Në përgjigjen e pyetjes së tretë Allahu Më i Lartësuari nuk i referohet as pyetjes e as
atyre që e bëjnë pyetjen. Ai nuk thotë: “Dhe ata të pyesin ty sa i përket... ” Kjo nuk mund të jetë
e rastësishme. Në përgjigjen e pyetjes së tretë Allahu Më i Lartësuari zgjodhi që cakun e pyetjes,
i.e., Daxhallin, Mesian e rrejshëm ose Anti-Krishtin, ta lërë pa e përmendur. Iu la të Dërguarit të
Allahut që ta identifikojë atë cak, kur ai e vendosi lidhjen mes Sūres al-Kahf dhe Dexhallit,
Mesias së rrejshëm ose  Anti-Krishtit.

KAPITULLI PESË
NGJARJA E DJELMOSHAVE DHE SHPELLËS

 “Pyeti ata se çka ndodhi me djelmoshat të cilët u zhdukën në ditët e lashta, sepse ata
kanë një ndodhi të mrekullueshme.” Kjo ishte njëra nga tri pyetjet e bëra nga Rabajtë çifutë të
Medinës. Ata me bindje i thanë delegacionit Kuraish të Mekës se nëse Muhamedi (sallalahu
‘alaihi wa sallam) mund t’u përgjigjet saktësisht tri pyetjeve, atëherë do të konfirmohet se vërtet
ai është profet i Zotit të Abrahamit, pasi që vetëm një Profet mund t’u përgjigjet saktësisht këtyre
pyetjeve.

 Të gjitha përgjigjet ndaj tri pyetjeve janë shpallur në mënyrë hyjnore dhe përgjigjja ndaj
pyetjes më lart gjendet në ajetet 9 – 25 të Sures al-Kahf të Kuranit. Në Vijim e kemi tekstin e
arabishtes dhe përkthimin shqip të atyre ajeteve, me komente të shkurtra shpjeguese sipas
nevojës, për një kuptim fillestar të tekstit. Ngjarja fillon me ajetin nëntë dhe përfundon me ajetin
njëzet e gjashtë. Përkthimi është nga Sherif Ahmeti.5 Komenti ynë është në formatin italics 6:

5 Në origjinalin e këtij libri që është në gjuhën angleze, ceket që përkthimi në anglisht nga arabishtja është i
Muhamed Asad,
6 Komeni i shkrimtrit (Imran Hosein)

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

64

Ajeti 9

 “(E pasi që jeta e kësaj bote është vetëm test) a mos mentove ti (vërtet) se (parabola) ata të
vendosirt në shpellë (të cilët tani ne i lidhim me përgjigjenn ndja pyetjes së rabajve çifutë) dhe
(përkushtimi të tyre) të Rekimit (të cilin, ata ndoshta e morën me vete në shpellë) mund të shifen
si më të çuditshme se ndonjë mesazh (tjetër) i Yni? (Ky Kuran i cili tani po të shpallet ty, është
shenjë e madhe!).”

Ajeti  10

 “Kur djelmoshat u strehuan në shpellë e thanë: O Zoti ynë, na dhuro nga ana Jote mëshirë dhe
na përgatit udhëzim të drejtë në tërë çështjen tonë (dhe na dhuro neve një rrugëdalje nga kjo
sprovë e jona në të cilë bota e pafe bënë luftë kundër Islamit).”

Ajeti s 11 & 12

 “Ne u vumë mbulojë mbi veshët e tyre (i vumë në gjumë) në shpellë për disa vite me rradhë.
Pastaj ata i zgjuam (prej gjumit) për të parë se cili prej tyre dy grupeve është më preciz në
njehësimin e kohës sa qëndruan gjatë. (Në të vërtet vetë esenca mësimi i cili mësohet në aspektin
hyjnorë në këtë tregim, dhe i cili zbulohet në këtë ese, është se ‘koha’ nuk është e thjeshtë dhe
një-dimensionale, përkundrazi e komplikuar dhe multideminsionale. Ekziston një lëvizje multi-
dimensionale e ‘kohës’ derisa kalon përmes epokave dhe në kalimin e kohës, vetëm ata të cilët

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

65

kanë besim te Allahu Më i Lartësuari dhe veprimet e drejta, mbijetojnë; të gjithë përfundojnë në
shportën e mbeturinave të historisë. Shih Kuranin ran, al-‘Asr, 103:1-3.)”

Ajete 13-15

 “(Dhe tash) Ne po të rrëfejmë saktë çështjen e tyre. Ata ishin disa djelmosha, kishin besuar
Zotin e tyre, e Ne atyre edhe më ua shtuam bindjen  (si rezultat i mënyrës se si iu përgjigjen ata
testit në besimin të tyre që ia bëri bota e cila bënte luftë kundër Islamit) Edhe i forcuam zemrat e
tyre (i bëmë të qëndrueshëm) sa që kur u ngritën i thanë: (njëri tjetrit, i.e.,në mënyrë puplike në
një aktë të kundërshtimit të botës së pafe)"Zoti ynë është Zoti i qiejve e i tokës, nuk adhurojmë
ndonjë zot tjetër pos Tij, e Ne atyre edhe më ua shtuam bindjen: (kështu që ata e kundërshtuan
sovranitetin e tjetërkujt përveç Allahut). Nëse do e bënim (një gjë të tillë) ne me të vërtet do e
thonim një gjë të tmerrshme (me të vërtet se do ishte një blasfemi!) Ky, populli ynë ka besuar
zota tjerë pos Tij, pse pra nuk sjellin ndonjë argument të qartë për atë? A ka më mizor se ai që
shpif gënjeshtër ndaj All-llahut?; (ose ai që fabrikon një gënjeshës përkitazi me Allahun duke e
dhënë për shembull një urdhër për t’iu nënshtruar autoritetit të shtetit-komëtarë laikë të botës
moderne)?

Ajeti  16

 “Derisa jeni izoluar prej tyre dhe prej asaj që adhurojnë ata, pos All-llahut, atëherë strehonu në
shpellë, e Zoti juaj ju dhuron nga mëshira e tij e gjerë dhe u lehtëson në çështjen tuaj atë që është
në dobinë tuaj. “(Të rinjët pasatj e këshilluan njëri tjetrin si në vijim: kur të vendosni se është
koha për të iku prej tyre, i.e., botës së shirkut, dhe prej tërë asaj që ata e adhurojnë në vend të

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

66

Allahut, shkoni në Shpellë për strehim. Allahu do e shtrijë Mirësin e dhe Bekimin e tij mbi ju dhe
do jua rregulloj çështjet e juaj me kënaqësi dhe butësi ashtu që ju të keni rehati dhe lehtësim).”

Ajeti  17

 “Dhe ti e shihje diellin kur lindte bartej prej shpellës së tyre nga ana e djathtë, e kur perëndonte
largohej nga ata nga ana e majtë, e ata ishin në një vend të gjerë të saj. Kjo ishte një nga
argumentet e All-llahut. Atë që e udhëzon All-llahu, ai vërtet është udhëzuar, e atë që e humb, ti
nuk do të gjejsh për të ndihmës që do ta udhëzonte:.”

Ajeti s 18

“Do të mendoje se ata janë të zgjuar, ndërsa ata ishin të fjetur, (do te mendoje se ata janë zgjuarë
sepse) e Ne i rotullonim herë në krahun e djathtë e herë në të majtin.

(besimtarët e rinjë kishin vendosur që të marrin me vete një qen për mbrojtje, e ai qen ishte
poashtu me ta në shpellë) Qeni i tyre kishte shtrirë këmbët e para pranë hyrjes. Sikur të kishe
hasur në ta, do të ishe kthyer duke ikur dhe do të ishe mbushur frikë prej tyre.”

Ajeta 19 & 20

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

67

 “Ashtu (sikurse i vumë në gjumë) i zgjuam ata që të pyesin njëri-tjetrin (se sa kanë fjetur). Njëri
prej tyre foli e tha: "Sa keni ndejur?" Ata thanë:"Kemi ndejur një ditë ose një pjesë të ditës!"  që
Disa (ata që ishin të bekuar me dituri) thanë: "Zoti juaj e di më së miri se sa keni ndejur, (dhe
pasi që ata duhet të jenë uritur shumë thanë) prandaj dërgonie njërin prej jush me këtë argjend
(monedhë argjendi) në qytet, e të zgjedhë ushqim më të mirë, e t'ju sjellë atë juve (për ta shuarë
urinë) dhe le të ketë shumë kujdes e të mos i japë të kuptojë askujt për ju. Pse, nëse ata (të
qytetit) kuptojnë për ju, do t'ju mbysin me gurë, ose do t'ju kthejnë në fenë e tyre, e atëherë kurr
nuk keni për të shpëtuar!”

Ajeti  21

Dhe në këtë mënyrë ne kemi tërhequr vëmendjen (e njerëzve) ndaj kësaj ngjarje (i.e ngjarjes
historike) ashtu që ata të mund ta dinë (me siguri kur flasin për ngjarjen )- kur debatojnë mes

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

68

njëri tjetrit për atë se çfarë u ndodhi atyre (djemve të shpellës) – se premtimi i Allahut (për
ringjallje dhe për ardhjen e një kohe të ligë dhe të sprovave që do të vijnë i.e., epoka e Fitnes kur
do të lirohet Dexhalli) është i vërtet dhe se nuk ka dyshim për (ardhjen e) Orës së Fundit. “Dhe
ashtu (sikurse i zgjuam nga gjumi) i zbuluam (t'i shohim njerëzit), e të kuptojnë se premtimi i
All-llahut (për ringjallje) është i sigurt dhe se katastrofa e përgjithshme (kijameti) është e
padyshimtë. (i zgjuam) Mu atëherë kur ata (populli) bisedonin për çështjen e tyre dhe thanë:
"Ndërtonu atyre një ndërtesë (të jetë shenjë). Zoti i tyre di më së miri për ta. E ata që ishin me
shumicë thanë: "Do të ndërojmë gjithqysh në hyrjen e tyre një xhami ( një vend për adhurim), në
përkujtim t tyre. (prandaj është e lejuar që të ndërtohet një objektë në përkujtim të një shërbëtori
të devotshëm të Allahut, bile mund të ndërtohet edhe xhami në emër të një besimtari të tillë)

Ajeti s 22

 (Kurë kjo ngjarje  të tregohet nga Rabinjët Çifutë, si dhe nga të tjerët që do të vijën më pasë).
Ata, do të thonë: "Ishin tre, i katërti ishte qeni i tyre, dhe thonë: "Ishin pesë, e qeni i tyre ishte i
gjashti i tyre", kjo ishte hamendje, po edhe thonë: "Ishin shtatë, e qeni i tyre ishte i teti!" Thuaj:
(atyre kurë dhe nëse të pyesin për këtë çështje) "Zoti im di më së miri për numrin e tyre, përveç
një pakice nuk di kush për ta, (a ata pakë nuk i përfshinë Rabinjët çifutë të medinës që e kanë
bërë pyetjen) e ti (Muhammed) mos polemizo për numrin e tyre vetëm ashtu në tërësi, dhe askë
mos e pyet (nga treguesit e ndodhive)  për ta (pasi që ata veçe kanë korruptuar dhe shkatërruar
ndodhinë).”

Ajeti s 23 & 24

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

69

 “Dhe mos thuaj kurrsesi për ndonjë çështje: "Unë do të bëj këtë nesër!" Vetëm (nëse i shton):
"Në dashtë All-llah!" E kur të harrosh, (për ta bërë një gjë të tillë e që i ka ndodhurë profetit në
këtë rastë) përmende Zotin tënd dhe thuaj: "Shpresojë se Zoti im do të më japë udhëzim edhe më
të afërt prej këtij"

Ajeti  25

 “(dhe thonin) Ata qëndruan në shpellën e tyre treqind e nëntë vjet”: (300 vite solare janë të
barabarta me 309 vite hënore).”

Ajeti  26

 “Thuaj: "All-llahu e di më së miri sa kanë ndejur, Atij i takon fshehtësia e qiejve dhe tokës.
Çfarë (i çuditshëm) është të pamët e Tij dhe çfarë është të dëgjuarit e Tij! Pos Tij ata (njerëzit)
nuk kanë ndihmëtarë. Në vendimin e Tij nuk mund t'i përzihet askush.. (dhe as që e danë
autoritetin e tij suprem em ndokënd!)”

(Kuran, al-Kahf, 9-26)

 Kjo përgjigje e Sures al-Kahf, përkitazi me djelmoshat u ishte transmetuar Rabajve në
Medin. Që nga ajo ditë e sotë më shumë se 1400 vite kanë kaluar, por me aq sa dimë ne dijetarët
Çifut akoma nuk kanë dhënë ndonjë koment lidhur me përgjigjet.

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

70

Ky libër zgjeron ftesën në tërë botën e diturisë çifute për tu  përgjigjur lidhurë me përgjigjet ndaj
pyetjeve të tyre të dhëna në Suren al-Kahf të Kuranit.

Përmbledhja e ngjarjes dhe domedhënja për kohën (epokën) tonë.

 Muhammad Asad ka komentuar mbi këtë Sure dhe komentet e tij shpallin një kuptim të
thellë në thelbin e vet Sures, si dhe të ngjarjes së djelmoshave të shpellës. Ne e citojmë atë në
tërësi, në mënyrë që lexuesit tanë të cilët nuk janë të njoftuar me punën e tij të madhe, do të
prezantohen me të dhe mund të përfitojnë jo vetëm prej komenteve të tij, por, po ashtu, edhe nga
i gjithë përkthimi:

 Kjo Sūrah - e shpallur menjëherë para al-Nahl (Bleta,) i.e., në vitet e fundit të periudhës së Mekës -
gati tërësisht i është dedikuar një serie të parabolave ose alegorive të ndërtuara përreth tematikës së
besimit në Allah-un Më të Lartësuarin, kundrejt lidhjes së tepruar për jetën e kësaj bote; dhe fraza kryesore
në tërë suren është deklaruar në ajetin 7, “Gjithçka që është mbi tokë, Ne e bëmë stoli të saj, për t'i provuar
ata se cili prej tyre do të jetë më vepërmirë” - një ide e cila është formuluar më së qarti në parabolën e
njeriut të pastër dhe njeriut të varfër (vs. 32-44).

Ngjarja e njerëzve të Shpellës - prej së cilës e merr titullin kjo Sūrah - ilustron (në ajetin 13-20) parimin e
braktisjes së botës për hir të besimit dhe zhytet në alegorinë e vdekjes, ringjalljes dhe zgjimit shpirtëror. Në
ngjarjen e Moisiut dhe të sherbelit pa emër (ajetet 60-82), tema e zgjimit shpirtëror kalon nëpër ndryshim të
dukshëm: bartet në fushën e jetës intelektuale të njeriut dhe hulumtimin e tij për të vërtetën e plotë.
Paraqitja dhe realiteti duken të jenë krejtësisht të ndryshme - aq të ndryshme, saqë vetëm një dituri e
brendshme mistike mund të na zbulojë ne atë se çfarë është ajo që duket dhe çfarë është e vërteta. Dhe
më në fund alegoria e Dhu al-Karnain, “Ai me Dy Brirë”, na tregon ne se largimi nga bota nuk është në
vetvete një plotësim i Besimit të dikujt në Allahun Më të Lartësuarin; me fjalë të tjera, jeta e kësaj bote dhe
pushteti nuk duhet të jenë në konflikt me drejtësinë shpirtërore, përderisa ne mbesim të vetëdijshëm për
natyrën kalimtare të të gjitha punëve të njeriut dhe përgjegjësinë tonë të plotë ndaj Atij i Cili është Mbi të
gjitha kufizimet e kohës dhe dukjes. Dhe kështu Sūrah përfundon me fjalët: “kështu, kushdo që kërkon të
takohet me Furnizuesin e tij, le të bëjë vepra të mira dhe të mos të përziej askënd dhe asgjë në adhurimin e
Furnizuesit të tij.

 ... Sa u përket njerëzve në shpellë: Njerëzit e Shpellës  ashtu siç janë, shumica e komentuesve priren që
ta shohin atë si një fazë kohore në historinë e Krishterimit të hershëm - e që është persekutimi i të
Krishterëve nga Preandori Decius, në shekullin e tretë. Legjenda thoshte se disa të rinj të Krishterë nga
Efesusi, të shoqëruar nga qeni i tyre, u tërhoqën në një shpellë të veçuar, në mënyrë që të jenë në gjendje
të jetojnë në pajtueshmëri me besimin e tyre, dhe mrekullisht mbetën aty në gjumë, për një kohë shumë të
gjatë (sipas disa llogaritjeve që referohen në ajetin 25 të kësaj Sure, rreth tre shekuj). Kur më në fund u
zgjuan - pa pasur dijeni për kohën e gjatë në të cilën ata kishin fjetur - ata dërguan njërin nga shokët e tyre
në qytet, për të blerë pak ushqim. Në ndërkohë, situata kishte ndryshuar tërësisht: Krishterimi nuk
persekutohej më, bile ishte religjioni zyrtar i Perandorisë Romake. Monedha e lashtë (që datonte nga
pushteti i Deciusit) me të cilën djaloshi donte të paguante për gjërat që kishte blerë, menjëherë e zgjoi
kureshtjen; njerëzit filluan ta pyesnin këtë të huaj dhe kështu ndodhia e Njerëzve të Shpellës dhe gjumi i
tyre i mrekullueshëm doli në dritë.

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

71

Siç edhe u përmend, shumica e komentuesve të hershëm u mbështetën në legjendën e Krishterë, në
përpjekjen e tyre për ta interpretuar këtë referim të Kuranit (në ajetet 9, 26) për Njerëzit e Shpellës.
Megjithatë, duket se formulimi i Krishterë për këtë temë ka pasur një zhvillim të mëvonshëm të një tradite
gojore shumë më të vjetër - një traditë e cila në fakt kthehet prapa në burime çifute para të Krishtera. Kjo
është e dukshme në disa hadithe të vërtetuara mirë (të përmendura nga të gjithë komentuesit e hershëm),
sipas të cilave ishin rabajtë (Ahbār) çifutë të Medinës ata të cilët i nxitën kundërshtarët e Muhamedit në
Mekë për ta “testuar vërtetësinë e tij”, duke i kërkuar atij që të shpjegojë, mes çështjeve të tjera, ngjarjen e
Njerëzve të Shpellës. Duke iu referuar këtij hadithi, Ibn Kathīr thekson në komentimin e tij për ajetin 13 të
kësaj Sure: “Është thënë se ata ishin përkrahës të Jezuit, të birit të Maries, por Allahu e di më së miri; është
mjaft e qartë se ata jetuan shumë më herët, sesa periudha e Krishterë - sepse po të kishin qenë të
Krishterë, pse duhej që Rabajtë çifutë ta ruanin qëllimisht ngjarjen e tyre, duke parë që çifutët i kishin
ndërprerë të gjitha komunikimet shoqërore me ta (i.e. të Krishterët).” Prandaj ne mund të supozojmë të
sigurt se legjenda e Njerëzve të Shpellës  është zhveshur nga rroba e Krishterë dhe nga historiku i veshur i
Krishterë - dukshëm ka origjinë çifute. Nëse e shpërfillim këtë shtojcë (false) të mëvonshme dhe e
zvogëlojmë ngjarjen në themelet e saj - tërheqja vullnetare nga bota, “gjumi” i gjatë sa një epokë, një
shpellë e veçuar dhe një “zgjim” i mrekullueshëm pas një periudhe të pacaktuar kohore - pra nesh na del
një alegori goditëse që lidhet me lëvizjen që luajti një rol të rëndësishëm në historinë e religjionit çifut gjatë
shekujve që shumë afër i paraprinë ardhjes së Jezuit, e që është zbritja e Vëllazërisë së Essenes (të cilës
mund t’i ketë përkitur edhe vetë Jezui) dhe në veçanti ata të degëve të saj që jetuan një vetmi të vetë
caktuar në afërsinë e Detit të Vdekur, siç edhe është zbuluar kohëve të fundit. Pas zbulimit të
dorëshkrimeve të Detit të Vdekur, u bënë të njohur si “Komuniteti Kumrun”. Shprehja ar-Raqīm, që ndodhet
në ajetin e mësipërm të Kuranit (dhe të paraqitur nga unë si “shkrimet”), jep një mbështetje të fortë për këtë
teori. Siç është regjistruar nga Tabari, disa nga autoritetet më të hershme - e në veçanti Ibn Abbas - e kanë
konsideruar shprehjen si sinonim me marqām (“diçka që është e shkruar”) dhe kështu me Kitāb  (“shkrim”
ose “shkresë”); dhe Razi shton se “të gjithë gojëtarët dhe  pliologët Arabë vërtetojnë se ar-raqīm ka
kuptimin [sikurse] al-kitāb”. Pasi që historikisht është përcaktuar se anëtarët e komunitetit Kumran - grupi
më strikt mes Esenesve - e përkushtuan veten e tij tërësisht në studimin, kopjimin dhe ruajtjen e shkrimeve
të shenjta, jetuan në vetmi të tërësishme nga pjesa tjetër e botës dhe admiroheshin shumë për besimin
(fenë) e tyre të lartë dhe pastërtinë morale, ka më shumë se mundësi që mënyra e tyre e jetesës bëri një
përshtypje shumë të fortë në imagjinatën e shokëve të tyre të fesë së njëjtë, saqë gradualisht u alegorizua
në ngjarjen e Njerëzve të Shpellës, të cilët  “fjetën” - e kjo është se u shkëputën nga bota e jashtme - për
vite të panumërta, vendosën të  “zgjohen”, pasi që detyra e tyre shpirtërore ishte përmbushur. Por, cilido
qoftë numërimi i legjendës dhe pa marrë parasysh se a është me origjinë çifute apo krishtere, fakti mbetet
se është përdorur në Kuran një aspekt i qartë i parabolës: që është ilustrim i fuqisë së Allah-ut për ta
shkaktuar vdekjen (ose “gjumin”) dhe ringjalljen (ose “zgjimin”) dhe së dyti, si alegori e besimit që e nxit
njeriun ta braktisë botën e ligë ose të pavlerë, në mënyrë që ta ruaj të panjollosur besimin e tij dhe njohjen
nga Allahu të atij besimi, përmes të dhuruarit nga Ai, të zgjimit shpirtëror që e kalon kohën dhe vdekjen.

(Përkthimi dhe Komentimi i
Kuranit Famëlart / famëmadh nga Muhammad Asad. pp. 437-439)

  Ne më lart vërejtëm se Ibn Kathīr, komentatori i Kuranit, e vuri në pyetje pikëpamjen e
përgjithshme se djelmoshat e shpellës ishin të krishterë dhe mbante qëndrimin se ata jetuan
shumë më herët sesa periudha e krishterë. Po të ishin ata të krishterë, ai pyeti: pse rabajtë çifutë
qëllimisht ta kenë ruajtur këtë ngjarje? Dhe për qëllim të krahasimit të mirë, do të shtonim: pse
do ta kishin konsideruar dijeninë për ngjarjen e tyre (i.e djelmoshave) si kriter që mund ta
vërtetonte pohimin e profetllëkut? Pas të gjithave, çifutët e kishin kundërshtuar Jezuin (‘alaihi al-

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

72

Salām) si Mesi dhe si Profet. Ata e kishin konsideruar atë të ketë qenë mashtrues, gënjeshtar dhe
kopil (dhe ne kërkojmë mbrojtjen e Allahut nga këto deklarata blasfemike). Prandaj është e qartë
se djelmoshat e shpellës i përkisnin Banū Isrāīl-ve.

Pa ndërprerë, gjatë historisë, Izraelitët e kanë tradhtuar Allahun duke thënë gënjeshtra
kundër tij. Ky mëkat i blasfemisë është quajtur në Kuran si Shirk. Kështu, kur Moisiu shkoi në
bjeshkë për takimin e tij me Allahun Më të Lartësuarin, ata e adhuruan një viç nga ari në
mungesë të tij. Kjo ngjarje në Sūrah al-Kahf duket se lidhet edhe me një rast të ngjashëm, pasi që
djelmoshat referohen si “njerëzit tanë”, kur ata thanë: Këta, njerëzit tanë, kë po adhurojnë zot
tjetër, përveç Atij (i.e., Allahut). Ajo epokë jo vetëm që dëshmonte për blasfemi të shpërndarë
gjithandej (Shirk), por, po ashtu, ata të cilët i rezistonin kësaj blasfemie (Shirku), kërcënonin dhe
persekutonin. Kjo është mjaft e qartë nga fakti se të rinjtë kishin mbajtur me vete një qen për
mbrojtje: . . . dhe qeni i tyre ishte shtrirë në prag (të shpellës) me shputat e para të shtrira, si dhe
nga paralajmërimi që i ishte dhënë djaloshit, i cili ishte dërguar në qytet për të blerë ushqim: . . .
le të jetë shumë i kujdesshëm dhe mos ja zbulo se kush je askujt, sepse po e morën vesh se kush
je, mund të të gjuajnë me gurë (i.e., të terrorizojnë), ose të fusin me zor në fenë e tyre, e me
ç’rast kurrë nuk do të shpëtosh.

Djelmoshat e dhanë një shembull të artë në përgjigje të blasfemisë (Shirkut) së shoqërisë

së tyre me besimin e pa komprometuar në Allahun. Ata nuk u luhatën në besimin e tyre dhe nuk
u komprometuan, përkundër kërcënimeve dhe persekutimit. Përkundrazi, ata treguan një kurajë
të mrekullueshme, jo vetëm në shpalljen e besimit të tyre në fytyrë të të gjitha kërcënimeve, por
po ashtu në sfidimin e asaj bote të pafe dhe duke e mallkuar mosbesimin e saj: Kështu, Ne ua
forcuam atyre zemrat, kur ata qëndruan dhe pohuan (shpallën haptazi në fytyrë të kundërshtimit
të botës së pafe): Zoti ynë është Zoti i qiejve dhe tokës. Kurrë ne nuk do të pranojmë asnjë zot
pos Tij (kështu ata e kundërshtuan e sovranitetin ndokujt, përveç sovranitetit të Allahut). Nëse ne
do e thoshim (një gjë të tillë), do të ishte vërtet një gjë e tmerrshme. Këta njerëzit tanë kanë
marrë për t’i adhuruar zotat e tjerë përveç Tij (i.e., Allahut). Pse nuk sjellin një dëshmi të qartë
(dhe bindëse) për atë që ata e bëjnë? E kush mund të jetë më i ligë se ai i cili shpikë një
gënjeshtër kudër Allahut (duke pohuar të drejtën për të adhuruar tjetërkënd).

Në fund, kur persekutimi u intensifikua, ata u detyruan t’i braktisnin njerëzit e tyre. Ata

iu kthyen Hixhretit (i.e., emigrimi nga territori në të cilin kishte persekutim) dhe shkuan në
territorin e sigurisë relative. Dhe kështu ata zgjodhën të largoheshin prej qytetit të tyre dhe
shtypjes së tij dhe derisa largoheshin, ata u ndalën të pushonin pak në një shpellë: Kur ikën
(morën vendimin për të ikur nga ata, i.e., bota e Shirkut) nga të gjitha  ato që adhuronin në vend
të Allahut, kërkuan strehim në shpellë. Në rastin e Profetit Abrahim (‘alaihi al-Salām), ai dhe
familja e tij u larguan nga Babilonia dhe u udhëzuan nga Allahu për të emigruar në Tokën e
Shenjtë të Palestinës. Dhe në rastin e Profetit Muhamed (sallalahu ‘alaihi wa sallam), ai dhe
shoqëruesit e tij u larguan nga Meka në Medinë. Dhe kështu, këta besimtarë të rinj, e dhanë një
shembull që ishte i ngjashëm me atë më të lartësuarin nga të gjithë Profetët, i.e., që ta lënë
shtëpinë, qytetin, rehatinë, punën etj. dhe të emigrojnë si refugjatë në tokën e largët, në mënyrë
që ta ruajnë besimin e tyre!

Profeti (sallalahu ‘alaihi wa sallam) i paralajmëron Myslimanët se do të vijë një Kohë, kur ata
do të ndjekin shembullin e djelmoshave që ikën në shpellë. Ai e bëri këtë në Hadithin e radhës:

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

73

Abu Sa’eed al-Khudri tregon se Profeti (sallalahu ‘alaihi wa sallam) tha: Koha do të vijë shumë shpejt, kur
prona më e mirë e një Myslimani do të jenë dhitë e tij, me të cilat ai do të kërkojë azil në luginë apo në
bjeshkë, për hir të besimit të tij.

(Sahīh al-Bukhāri)

Pasi që Surja duhet të lexohet për t’u mbrojtur nga Dexhalli dhe pasi që epoka e Dexhallit
do të jetë epoka e fundit ose epoka e Kiametit, del se Surja dërgon mesazhin se njerëzimi do të
përqafojë një idhujtari të pafe, të njëjtë me përshkrimin më lart. Surja po ashtu paralajmëron
qartë besimtarët në Islam, të cilët do të mbesin besimtarë dhe të cilët do t’i rezistojnë botës së
pafe, sepse do t’i ekspozohen kërcënimit, persekutimit dhe shtypjes, ashtu siç ishin ekspozuar
djelmoshat e cekur më lart. Ky është shpjegimi i luftës kundër Islamit që po ndodh rreth botës
me intensitetin më të madh.

Kur djelmoshat u futën në shpellë, atë e bënë me një frymëzim të thellë shpirtëror, pasi që

menjëherë iu lutën Allahut dhe kërkuan ndihmë dhe mëshirë nga vetë Prania Hyjnore: O Zot, na
dhuro neve mëshirë nga ana Jote. Allahu Më i Lartësuari ishte kënaqur me një shfaqje të tillë të
besimit. Në të vërtetë, Allahu Më i Lartësuari do të kënaqet gjithmonë me një paraqitje të tillë të
besimit. Ai iu përgjigj për t’i ndihmuar ata. Surja al-Kaf na e dha premtimin e rëndësishëm se Ai
do ta bëjë të njëjtën gjë për ne!

Zgjidhja për problemin e djelmoshave lidhur me mbijetesën e besimit të tyre ndodhet në

largimin nga bota e pafe. Udhëzimi që sot na është dhënë ne në Suren al-Kahf, është shumë i
qartë: nëse ndonjëherë bëhet e domosdoshme në këtë epokë që të shkëputemi nga bota e pafe, të
ndahemi nga ajo dhe të bëjmë Hixhret, në mënyrë që të ruhet besimi në Allahun dhe Islamin,
atëherë besimtari duhet ta bëjë këtë. Lufta kundër Islamit veç ka filluar. Do të bëhet përherë e më
e tërbuar. Profeti paralajmëroi për vuajtjen e tmerrshme dhe shtypjen e Epokës së Fundit (ditët e
sotme) në Hadithin në vijim:

“Yahya më tregoi mua nga Maliku, nga Abu Zinad, nga al-Araj, nga Abu Hurayra se Profeti (sallalahu ‘alaihi
wa sallam) tha: Ora (e fundit)  nuk do të vijë, derisa një njeri të kalojë pranë varrit të një tjetri e të thotë:
Sikur të isha unë në vendin e tij.”

(Muwatta, Imam Malik)

Allahu më i Lartësuari iu përgjigj lutjes së tyre duke i vënë të rinjtë në gjumë dhe duke ua
ndalur dëgjimin e të gjithë zërave që vinin nga bota jashtë (shpellës). Dhe kështu ata fjetën për
shumë e shumë vite: Pastaj Ne ua mbyllëm veshët e tyre (derisa ata mbetën në shpellë) për disa
vite. (Kështu që ata u shkëputën nga bota jashtë shpellës.) Po të ishte e mundur që edhe të tjerët
të ikin në një vend të ngjashëm dhe të kenë furnizime për të mbajtur veten e tyre, derisa e jetojnë
një jetë të shkëputur nga bota e pafe, atëherë do të arrihej i njëjti qëllim!

Lind pyetja: si ua mbajti (ruajti) Allahu Më i Lartësuari trupat e tyre gjatë viteve që ata

kishin fjetur në shpellë? Së dyti, si i parandaloi Ai trupat e tyre për të mos e marrë atë që njihet
me emrin plagët e krevatit, diçka që doemos ndodh, kur një pacient rri shtrirë në një pozitë për
një periudhë të gjatë kohore.

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

74

Ngjarja siç tregohet në Suren al-Kahf, na sugjeron fuqishëm në përdorimin e energjisë
solare për tu ushqyer, si dhe për vënien e gjërave në lëvizje. Në qoftë se energjia solare mund të
përdoret për të lëvizur një trup, po ashtu mund të përdoret për lëvizjen e ventilatorëve, lëvizjen e
makinave, furnizimin e fabrikave me energji etj. Ajo që u bëhet me dije besimtarëve në këtë
epokë, është se ata duhet të përgatiten për të shfrytëzuar në maksimum energjinë solare për të
mbijetuar gjatë periudhës së stërzgjatur të vështirësive të mëdha që do të bie mbi ta, kur Dexhalli
do ta përdorë naftën si armën kryesore. Ai do ta bëjë këtë, kur ai më në fund do të arrijë ta fusë
tërë botën në një varësi të tërësishme dhe të pakthyeshme të naftës për transport, udhëtim,
prodhimin e ushqimit, industrinë etj. dhe kur ai të shtyjë çmimin e naftës të rritet në lartësi
marramendëse.

 Armiqtë tanë pastaj do të marrin në kontroll të përgjithshëm furnizimet e botës me naftë

dhe ta nënshtrojnë njerëzimin në një shantazh politik të nënshtrimit ndaj sundimit mesianik të
Izraelit mbi tërë botën, si çmim për të paguar naftën.

Derisa ky libër shkon në shtyp, duket se Shteti Euro-çifut i Izraelit është i gatshëm të bëjë

një luftë nukleare, përmes së cilës do të përpiqet të marrë në kontroll të drejtpërdrejtë të gjitha
burimet e mëdha të naftës që gjinden në lumin Eufrates (i.e., Irani, Iraku, Arabia Saudite, Kuvajti
shtetet e gjirit, etj.) Propheti Muhammad (sallalahu ‘alaihi wa sallam) i ka profetizuar këto
luftëra (i.e., luftërat Britanike dhe Amerikane në Irak për të marrë në kontroll naftën e Irakut dhe
luftën Izraelite që është gati të ndodhë), kur ai deklaroi:

Treguar nga Abu Huraira: i Dërguari i Allahut tha: “Së shpejti lumi 'Efratis' do të zbulojë një thesar  (një mal)
me ar, kështu që kushdo që ndodhet aty në atë kohë, nuk duhet të marrë asgjë nga ai”. Al-A'raj tregon nga
Abu Huraira se Profeti tha të njëjtën gjë, por ai tha: “Ai (Eufratisi) do të zbulojë një mal me ar (nën të).”

(Sahīh Bukhāri)

Treguar nga Ubayy ibn Ka'b: E kam dëgjuar të Dërguarin e Allahut (paqja qoftë mbi të) të thotë: Eufratisi së
shpejti do të zbulojë një mal me ar dhe kur njerëzit do të dëgjojnë për të, do të vrapojnë drejtë tij, porse
njerëzit të cilët e posedojnë atë (thesarin) do të thonë: Nëse i lëmë këta njerëz që ta marrin atë, ata do ta
marrin të tërin. Kështu që ata do të luftojnë dhe nëntëdhjetë e nëntë nga çdo njëqind do të vriten. Abu
Kamil në tregimin e tij tha: Unë dhe Abu Ka'b qëndruam nën hijen e murit të Hassanit.

(Sahīh Muslim)

Do të duket nga ngjarjet në Kuran se sa herë që drita e diellit hynte në shpellë në
mëngjes, trupat e djelmoshave që flinin josheshin nga ai (dielli) dhe rrotulloheshin drejt ti. Ky
fenomen sot njihet si fototropism. Pastaj, kur dielli po perëndonte në mbrëmje dhe drita e diellit
edhe një herë filtrohej përmes shpellës, por nga një drejtim i kundërt, trupat rrotulloheshin në
anën e kundërt. Dhe (për shumë vite) do ta shihnit diellin derisa lindte, që anonte nga ana e
djathtë e shpellës dhe derisa perëndonte largohej nga ata nga ana e majtë, derisa ata qëndronin
në hapësirën e hapur në mes të shpellës. Dhe ju do të mendonit se ata janë zgjuar, ndërsa ata
janë në  gjumë. (do të mendonit se janë zgjuar sepse) Ne i bëmë ata të rrotullohen vazhdimisht,
sa në të djathtë, sa në të majtë. Ky fenomen i rrotullimit konstant i trupave parandalon ulcerat
(plagë që shkaktohen nga qëndrimi i gjatë në një pozitë). Së dyti, do të duket se drita e diellit mbi
trupat, u dha atyre energjinë minimale që nevojitet për mbijetesën e organeve vitale. Ky proces

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

75

quhet fotosintezë. Vetëm Allahu e di se sa kanë fjetur djelmoshat në shpellë, edhe pse Kurani e
përmend treqind vjet (solar). Dhe kur Allahu i zgjoi ata nga gjumi dhe filluan ta pyesin njëri-
tjetrin se sa gjatë kishin fjetur, menjëherë u duk se kanë pasur kapacitet të ndryshëm për ta
kuptuar realitetin e gjërave (që janë ndryshe nga ajo që paraqiten). Disa thanë se ata kishin fjetur
për një ditë ose një pjesë të ditës. Kështu dukej të ishte. Të tjerët, të cilët nuk ishin të informuar
nga paraqitja, me të drejtë erdhën në përfundim se vetëm Allahu e di se sa kemi fjetur. Pastaj Ne
i zgjuam ata, në mënyrë që t’i testonim se cila nga dy pikëpamjet (e të rinjve që tani ishin zgjuar)
ishte më e saktë në llogaritjen e viteve që kishin qëndruar në shpellë. Derisa pikëpamja e parë
paraqiste të kuptuarit joshpirtëror të gjatësisë kohore, të tjerët e dalluan atë. Kështu që edhe
njerëzimi në epokën e Fites do të paraqesë këto dy pikëpamje të kundërta lidhur me aspektin
shpirtëror të realitetit të ‘kohës’. Do të jetë një epokë kur koha do të lëvizë me shpejtësi. Profeti
(sallalahu ‘alaihi wa sallam) tha:

“Treguar nga Anas ibn Mālik: i Dërguar i Allahut tha: Ora e Fundit nuk do të vije derisa koha të tkurret, një
vitë sa një muaj, një muaj sa një javë, një javë sa një ditë, një ditë sa një orë dhe një orë sa kohë duhet për
të ndezur një zjarrë.”

(Tirmīdhi)

Ekziston një aluzion i qartë se Dexhalli do të jetë përgjegjës për ta vënë në gjumë
njerëzimin lidhur me perceptimin e përshpejtimit të vazhdueshëm të ‘kohës’. Profeti (sallalahu
‘alaihi wa sallam) tha për Dexhallin se “ai do të jetojë në tokë për katërdhjetë ditë, një ditë sa
një vit, një ditë sa një muaj, një ditë sa një javë dhe ditët e tjera sa ditët tuaja!”

Ata besimtarë të cilët janë të mbrojtur prej Fitnes së Dexhallit nga Surja al-Kahf, do të

jenë në gjendje ta njohin dhe ta kuptojnë ‘kohën’, ‘gjatësinë e kohës’ dhe ‘kalimin e kohës’ në
kohën e Fitnes, gati në të njëjtën mënyrë siç e kuptuan disa nga të rinjtë në shpellë, kur kuptuan
se ata nuk kishin fjetur një gjumë të rëndomtë të një dite apo një pjesë të ditës.

Në kapitullin e mëparshëm të këtij libri ne e ekzaminuam tematikën e ‘Kuranit dhe

kohës’ dhe u prezantuam me konceptin e Islamit të shtatë botëve të ‘kohës’, të cilat (të gjitha)
kalojnë botën tonë të ‘kohës’. Në ngjarjen djelmoshave dhe shpellës ne na është thënë se ata
kanë fjetur për treqind vite, megjithatë, kur ata u zgjuan nga gjumi dhe u përpoqën të llogarisnin
gjatësinë e kohës së qëndrimit të tyre në shpellë, disa prej tyre u përgjigjën me hamendje se
kishin qëndruar “një dite ose një pjese të ditës”. Ajo që paraqet kjo llogaritje, është se nuk ka
pasur shenja të dukshme të plakjes, përkundër kalimit të një kohe të gjatë. Flokët në kokat e tyre,
mjekrat e tyre, gjatësia e thonjve të tyre, lëkura e fytyrës së tyre etj., të gjitha kishin mbetur të
pandryshuara. Kjo tregon se ata u mbijetuan treqind viteve, derisa ekzistonin njëkohësisht në dy
dimensione të kohës: së pari, në dimensionin tonë ‘kohorë’ biologjik, në të cilin trupat e tyre
vazhdonin të rrotulloheshin nga e majta në të djathtë, dy herë në ditë, në lindje të diellit dhe
perëndimit të diellit dhe së dyti, në një dimension ‘kohor’ i cili ishte jo biologjik dhe në të cilin
nuk janë plakur, përkundër kalimit të treqind viteve.

Kështu, ngjarja na i ka paraqitur dimensionet e ndryshme kohore që ekzistojnë pranë

njëra-tjetrës, pikërisht këtu në tokë. Të kuptuarit e kësaj tematike, është vetë çelësi për
interpretimin e Hadithit enigmatik, lidhur me jetëgjatësinë e Dexhallit në tokë. Dhe pikërisht kjo
është arsyeja që ne e filluam këtë libër me kapitullin që ia kemi kushtuar ‘kohës’.

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

76

Pasi që ata duhet të kenë qenë shumë të uritur, morën vendim që njëri nga ata të shkonte

në qytet për të blerë ushqim. Atij ia dhanë ca monedha argjendi për të blerë ushqim. Por ai u
paralajmërua që të kishte kujdes, derisa të kërkonte ushqimin: dhe le të kërkojë ai ushqimin më të
pastër dhe le t’ ju sjellë ca ( që ta shuani  urinë).

Së dyti, ai u paralajmërua që të mos e zbulojë vendndodhjen e të tjerëve në shpellë, për

shkak të rrezikut të madh ndaj të cilit ata do të ekspozoheshin: por le të sillet ai me një kujdes të
madh dhe mos i trego askujt vendndodhjen tënde. Sepse nëse ata e kuptojnë se kush je mund të të
mbysin me gurë ose të të kthejnë në fenë e tyre,  me ç’rast kurrë më nuk do të arrish sukses.

Ne vetëm mund të spekulojmë lidhur me atë se çka i ndodhi djalit që e la shpellën e shkoi

në qytet për të blerë ushqim. Bota duhet të ketë ndryshuar aq sa rrugët, shtëpitë, veshjet e
njerëzve etj., duhet të kenë qenë shumë të ndryshme. Ai duhet të ketë shokuar dhe hutuar deri në
thelb të qenies së tij, bile edhe mund të jetë tmerruar nga ndryshimi i përgjithshëm që kishte
ndodhur, që kur ishte larguar nga qyteti. Kurani nuk preokupohet me hollësi të tilla, as me atë
pjesë të ngjarjes. Por e përkufizon vetëm që të na njoftojë se bota e pafe kishte ndryshuar aq
shumë gjatë periudhës kur djelmoshat ishin në gjumë, saqë mosbesimi i saj (botës) ishte
zëvendësuar me besimin në Allahun Më të Lartësuarit. Kjo ishte e qartë nga vendimi që ishte
marrë nga njerëzit e qytetit që ta përkujtojnë këtë ngjarje duke e ndërtuar një Masxhid. Vetëm
besimtarët do ta merrnin një vendim të tillë!

Fakti që bota e pafe, e cila po i shtypte djelmoshat besimtarë, ishte zhdukur dhe ishte

zëvendësuar nga një botë me besimtarë, duhet të ketë dërguar një mesazh të fortë shprese tek
Myslimanët në Mekë, të cilët po persekutoheshin nga Arabët paganë, duhet t’i ketë siguruar ata
që e Vërteta përfundimisht do të triumfojë mbi gënjeshtrën.

 Dhe sigurisht na siguron edhe ne se lufta e tanishme mbi islamin nuk do të zgjasë

përgjithmonë dhe përfundimisht do të zëvendësohet me fitoren e Islamit. Pasi që recitimi i Sūres
al-Kahf ofron mbrojtje nga Fitnja e Dexhallit, kjo nënkupton se  përfshirja e kësaj ngjarjeje në
këtë Sure, ka për qëllim të japë shpresë për besimtarët në këtë kohë të Fitnes. Kur e tërë bota
bashkohet për të bërë luftë kundër Islamit dhe kur besimtarët të bëhen objekt i kësaj shtypjeje,
saqë një njeri do të kalojë pranë një varri dhe do të dëshirojë që të jetë në varrë, kjo ngjarje
vazhdimisht do t’u ofroj Myslimanëve një përforcim sigurie, se Islami përfundimisht do të
ngadhënjejë mbi të gjithë rivalët. Prandaj ata nuk duhet ta humbin shpresën, ose të lejojnë që të
ndikohen nga ndjenja e dëshpërimit.

Fakti se të djelmoshat e shpellës i përkushtuan rëndësi aspektit të ushqimi se cili duhej të

blihej, tregon se në këtë epokë të Fitnas ushqimi ynë do të jetë i korruptuar, i ndotur, i përpunuar
gjenetikisht etj., deri në atë masë, saqë ushqimi më nuk mund të kryejë funksionin të cilin ia ka
përcaktuar Allahu Më i Lartësuari. Për shembull: qumështi dhe prodhimet e tjera të qumështit
duhet të luajnë një rolë që të bëjnë të mundur që trupi të ruajë sistemin e imunitetit. Kur lopët
injektohen me hormone, në mënyrë që të shtojën prodhimin e qumështit, qumështi i prodhuar në
këtë mënyrë mund të jetë aq i prishur (korruptuar), saqë nuk mund ta kryejë më atë funksion, ose
mund të ketë efekte serioze anësore.

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

77

Nabi ‘Isa (Jezui) (‘alaihi al-Salām) raportohet t’u ketë dhënë këshillë Banū Isrāīlve, që
është mjaft e ngjashme me atë që gjendet në ngjarjen e Sūres al- Kahf:

“Yahya më ka treguar mua nga Maliku se kishte dëgjuar që Īsa ibn Maryam thoshte: O Banū Isrāīl! Ju
duhet të pini ujë të pastër, të hani gjëra të gjelbra të tokës dhe bukë të elbët. Kujdes nga buka e grurit,
sepse ju nuk do të jeni mjaft mirënjohës për të”.

(Muwatta, Malik)

 Së fundi, nuk është jo domethënëse që Kuran-i i kushton një vëmendje të shkurtër parasë,
e cila duhet të përdoret nga djelmoshat për të blerë ushqimin. Ishte Wariq (monedhë argjendi):
Le të shkojë njëri nga ju me këtë monedhë argjendi në qytet. Paralajmërimi i Sūres al-Kahf është
i qartë. Besimtarët duhet t’i përkushtojnë vëmendje të madhe parasë në Epokën e Fundit. Ata
duhet të jenë në gjendje të dallojnë mes parasë së vërtet dhe parasë false. Paratë e vërteta, që janë
përdorur nga të gjithë Profetët e Allahut Më të Lartësuar, gjatë gjithë kohëve, kanë qenë
monedhat e arit dhe argjendit, ose artikuj të konsumit të gjerë, siç janë gruri, elbi, hurmat, kripa
etj. Paraja e vërtetë ka vlerë të brendshme (i.e., vlera e parasë gjendet brenda vetë parasë). Në
anën tjetër, vlera e parasë false dizajnohet në mënyrë arbitrare nga ai i cili e lëshon (prodhon)
atë. Dhe nuk mund të kthehet në para të vërtetë. Kur vlera e parasë së vërtetë bie, zë vend vjedhja
e legalizuar, përmes transferimit masiv të pasurisë nga masat te një elitë grabitqare që gjendet
brenda dhe jashtë kufijve të shtetit. Kjo është Ribā. (shih dy librat e mi me këtë tematikë:
‘Rëndësia e Ndalimit të Ribās në Islām’ dhe ‘Ndalimi i Ribas në Kuran dhe Sunnah’.

Ne jetojmë në një kohë, në të cilën njerëzimi është futur në grackë të botës së parasë false dhe
njerëzve po u rripet pasuria e tyre. Shumica veç janë të kurthuar në punë skllevërish.

Domëthënja e thjeshtë e ngjarjes për Myslimanët të cilët jetojnë në botën
moderne.

Ne e kemi ekzaminuar domethënien e përgjithshme të ngjarjes. Tani le të ndalemi te
shkaku themelor i konfliktit mes djelmoshave dhe botës në të cilën ata jetonin. Shkaku është
fakti se bota ka filluar të adhurojë për zot tjerë përveç Allahut. Kështu, njerëzit tanë kanë
adhuruar zot tjerë përveç Atij (i.e., Allahu). Kur ata nuk e sjellin një dëshmi të vërtetë (dhe
bindëse) për atë që e bëjnë? Dhe kush është më i ligë se ai i cili e shpik një gënjeshtër kundër
Allahut (duke pohuar të drejtën e nënshtrimit ndaj këtyre zotave). Ky ka qen mëkati i blasfemisë
(Shirkut), mëkati i vetëm të cilin Allahu nuk e fal kurrë:

 “Por! Allahu nuk e falë kur dikush tjetër pos Tij pranohet si Zot (ose adhurohet si Zot ose si
dikush që ka sovranitet, autoritet suprem, etj). Ai falë gjithçka tjetër përveç këti (mëkati) ati që

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

78

dëshiron; dhe kushdo që e pranon ose e adhuron dikë tjetër përveç Allahut si Zot me të vërtet ka
bërë një krim të madhë.”

(Kuran, al-Nisā, 4:48)

Ne sot jetojmë në një botë që krejtësisht është përfshirë nga Shirku. Me të vërtetë Shirku
e ka marrë nën kontroll botën. Dhe shumica e dijetarëve të Islamit dhe organizatave të njohura
Islamike ose nuk mund ta kuptojnë atë, ose nuk dëshirojnë ta denoncojnë atë në mënyrën e
djemve të shpellës në Suren al-Kahf.

 Shirku i botës moderne mund të dallohet qartë nga fakti se Allahu rreptësisht e ka

parandaluar Riban (marrja dhe dhënia e parave me interes), lëndët toksike, kumarin,
homoseksualizmin dhe lesbianizmin, abortin etj. Megjithatë, shtetet moderne nëpër botë, duke
përfshirë edhe të ashtuquajturat shtetet Islamike, e kanë lejuar një pjesë, ose janë duke i lejuar të
gjitha ato. Legjislacionet vazhdimisht janë duke u përgatitur për të lejuar të gjitha ato që Allahu i
ka ndaluar.

Allahu, po ashtu, e ka lejuar martesën plurale (me më së shumti katër gra), me kusht që

burri të jetë në gjendje të mbajë gratë e tij dhe që ai t’i trajtojë ato në mënyrë të barabartë. Allahu
ka deklaruar se jeta e Profetit (sallalahu 'alaihi wa sallam) vazhdon të jetë modeli më i mirë i
sjelljes për besimtarët. Profeti (sallalahu 'alaihi wa sallam) ka pasur shumë gra.

Shirku i epokës moderne mund të dallohet qartë nga fakti se sot nëpër botë qeveritë e

ndryshme po vënë në vend legjislacionet për të ndaluar atë që Allahu e ka lejuar. Kështu, ligji e
parandalon martesën plurale dhe e parandalon martesën e vajzave nën moshën 16 (dhe ndokund
nën 18) vjeç.

Dhe kështu ata e ndalojnë atë që Allahu e ka lejuar dhe e kanë lejuar atë që Allahu e ka

ndaluar! Tani le të ekzaminojmë ajetin Kuranor në vijim, sa i përket atij që e ndalon atë që
Allahu e ka lejuar, ose që e ka lejuar atë që Allahu e ka ndaluar. Po ashtu le ta ekzaminojmë
shpjegimin e ajeteve Kuranore që na i ka dhënë Profeti (sallalahu 'alaihi wa sallam):

“A mos kanë ata (të cilët kujdesenë vetëm për këtë botë) ortakë (zota ose idhuj) që u përcaktuan
atyre fé, të cilën nuk e urdhëroi All-llahu? Po, sikur të mos ishte fjala vendimtare (e All-llahut që
shpërblimi dhe ndëshkimi të jenë në ahiret), do të kryhej dënimi mbi ta, e megjithatë, mohuesit
do të kenë dënimi të dhembshëm. (në jetën që do vijë) ”

(Kuran, al-Shūra, 42:21)

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

79

 “Ata i konsideruan "ahbarët" (priftër jehudi) të tyre, "ruhbanët" (murgjit e krishterë) të tyre dhe
Mesihun (Isain) birin e Merjemes, për zota pos All-llahut, ndërsa ata nuk janë urdhëruar për
tjetër (nga pejgamberët) pos për adhurimin ndaj All-llahut një, e që nuk ka të adhuruar tjetër pos
tij. I lartë është Ai nga çka i shoqërojnë”

(Kuran, al-Tauba, 9:31)

‘Adi bin Hatim, i cili kishte qenë i krishterë para se ta pranonte Islamin, një herë erdhi te profeti.
Kur ai e dëgjoi atë të recitonte ajetin Kuranor, më lart tha: O i Dërguar i Allahut, por ata (çifutët)
nuk i adhurojnë ata (Rabjenët). Profeti u përgjigj: Po, por ata ua ndaluan njerëzve atë që është
Hallall dhe ua kanë lejuar atyre atë që është Haram dhe njerëzit iu binden atyre. Kjo në të vërtetë
është adhurimi i tyre.’

(Sunan, Tirmidhi)

Të krishterët pohojnë se Jezui (‘alaihi al-Salām) ua ka dhënë apostujve të tij, para se të ngjitej në
qiell, autoritetin për të përcaktuar atë që është e lejuar dhe atë që është e ndaluar. Tregohet që ai
të ketë thënë:

“Në të vërtetë ju them se të gjitha gjërat që do të keni lidhur mbi tokë, do të jenë lidhur edhe në
qiell dhe të gjitha gjërat që keni zgjidhur mbi tokë, do të jenë zgjidhur edhe në qiell.”

(Ungjilli sipas Mateut: 18:18)

Është e çartë se ky rresht (ajet) sipas Mateut duhet të ishte lexuar (kuptuar) se çfarëdo që
ishte ndaluar në qiell, po ashtu duhet të ishte ndaluara edhe në tokë dhe gjithçka që lejohet në
qiell, duhet të jetë e lejuar po ashtu edhe në tokë!

Sot, përreth botës, Myslimanët i nënshtrohen autoritetit të qeverive që janë duke bërë

Shirk. Ata votojnë për ta në elektorat. Ata betohen në kushtetutën që u jep autoritetin qeverive
për të bërë Shirk. Ata punësohen nga ato qeveri dhe u shërbejnë atyre me besnikëri. Ata i
nderojnë, mbështesin dhe u binden këtyre qeverive. Prandaj nuk ka asnjë dyshim se të gjithë ne
(illa ma sha’ Allah) jemi në Shirk! Megjithatë, të gjithë dijetarët e Islamit e adoptojnë një sjellje
neutrale ndaj një kombi të tillë, ose e mbyllin njërin sy ndaj këtij Shirku, ose, më së keqi, bëhen
mbështetës aktivë të këtyre qeverive.

Profeti i bekuar (sallalahu ‘alaihi wa sallam) ka paralajmëruar se Dexhalli do ta testojë

njerëzimin me një bagazh të Shirkut. Ai vazhdoi të na paralajmërojë edhe me tutje se sulmi i

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

80

Shirkut do të jetë aq i vështirë për tu dalluar, siç do të jetë vështir të dallohet “një buburrec i zi,
në një gurë të zi, në natën e errët”. Është shumë e lehtë për ne për të dalluar përmbushjen e kësaj
profecie; emrat e ditëve, të javëve dhe të muajve të vitit që tani janë në përdorim të përgjithshëm
nga të gjitha kombet (ila mā shā Allah).

Të gjitha ditët e javës, nga e ‘Diela’ tek e ‘Shtuna’, dhe të gjithë muajt e vitit, nga ‘Janari’

në ‘Dhjetor’, që të gjithë janë emërtuar sipas zotave paganë. Kur ne i përdorim këta emra për
ditët e javës dhe muajt e vitit dhe të braktisin për të gjitha qëllimet praktike Synetin (në respekt të
emrave të ditëve të javës dhe muajve të vitit) ne hymë në Shirk. Në të vërtet disa nga emrat e
ditëve të javës, si dhe muajve të vitit, janë dhënë në vetë Kuranin. Suna në respekt për ata emra
është:

Youm al-Ahad (dita e parë e javës); Youm al-Ithnain (dita e dytë e javës); Youm al-

Thalatha (Dita e tret e javës); Youm al-Arba’a (Dita e katërt e javës); Youm al-Khamīs (Dita e
pestë e javës); Youm al-Jum’ah (Dita e Xhuma ose dita e lutjes së përbashkët); Youm al-Sabt
(Dita e Sabathit).

(Të paktën dy emra të ditëve të javës ndodhen në Kuran, e që janë Youm al-Jum’ah dhe

Youm al-Sabt.)

Ngjashëm Syneti, sa u përket emrave të muajve të vitit, janë si në vijim: Muharram;

Safar; Rabī’ al-Awwal; Rabī’ al-Thāni; Jumādi al- Awwal; Jumādi al-Thāni; Rajab; Shabān;
Ramadān; Shawwāl; Dhū al-Qa’ada; Dhū al-Hajj.

(Të paktën njëri nga këta emra të muajve është i përmendur në Kuran, i.e., muaji i

Ramazanit.)

Për shkak të paralajmërimit të madh, përkitazi me Shirkun që gjendej në zemër të ngjarjes

së djemve të shpellës që Kurani e ka përfunduar ngjarjen, në Ajetin 26, me deklarimin në vijim
përkitazi me Allahun Më Të Lartësuarin dhe Autoritetin e Tij Suprem:

Allahun Më Të Lartësuarin dhe Autoritetin e Tij Suprem:  “. . . . e as nuk e shkëmben Ai
Komanden ( ose Qeverisjne) e Tij me askën.”

(Kuran, al-Kahf, 18:26)

Kurani na e ka zbritur ne Duan (lutjen) e Nabi Mūsa (‘alaihi al-Salām), i cili iu lutë
Allahut, kur ai u gjet në mes të njerëzve që e kishin përqafuar Shirk-un dhe nuk donin të
largohen prej tij. Kjo ishte lutja e tij:

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

81

“Ai tha: O Zoti im! Unë kamë fuqi vetëm mbi vetën time dhe mi vllaun tim: kështu që na

nda neve nga ky popull rrebel!”
(Kurani, al-Māidah, 5:25)

Tani që e kemi zbuluar dhe e kemi shpjeguar blasfeminë universale (Shirkun) të botës

moderne dhe po ashtu kemi tërhequr vëmendjen për luftën ndaj Islamit, që tani vazhdon nëpër
botë, na kujton neve që ta aplikojmë mësimin që kemi marrë nga djelmoshat, në Suren e Kuranit
të Bekuar. Kur të bëhet e nevojshme për ta bërë një gjë të tillë, për ta ruajtur besimin tonë në
Allahun Më të Lartësuarin, ne duhet të largohemi në të njëjtën mënyrë, siç u larguan ata nga bota
e pafe që po bënë luftë kundër Islamit.

Është raportuar se dijetari eminent turk i Islamit dhe mendimtari Badi’uzzaman Sa’id

Nursi, të ketë këshilluar Myslimanët në Kalifatin e kaluar Turk, që të tërhiqen nga qytetet në
fshatra dhe të përpiqen ta ruajnë fenë në dhjetëmijë fshatra myslimane.

Ne kemi po të njëjtën pikëpamje. Ne fuqishëm besojmë se mbijetesa e besimit për

Myslimanët në epokën moderne të Gog dhe Magog qëndron në tërheqjen nga qytetet e botës
moderne në fshatra myslimane që gjinden në vende të largëta, ku do të themelohen komunitete
mikro-Islamike. Në bërthamën e fshatit të largët Mysliman, duhet të jenë besimtarët më të pastër.
Ata duhet të përcaktojnë standardet e sjelljes (e në veçanti të praktikave të adhurimit të Allahut)
që të merren nga të gjithë banorët tjerë të fshatit.

Surja al-Kahf i ka këshilluar besimtarët që të rrinë në shoqërinë e këtyre njerëzve, e në

veçanti në kohën, e Dexhallit dhe të Gog dhe Magog, dhe të kenë kujdes e të mos largohen nga
këta që shërbejnë si model i vërtetë e të joshen nga shkëlqimet e botës moderne. Këtë e ka bërë
në ajetin e bukurisë mashtruese, të cilën ne edhe e kemi përkthyer dhe e kemi shpjeguar:

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

82

Përkthim i thjeshtë:

Përkufizoje veten tënde me ata që lusin Zotin e tyre mëngjes e mbrëmje, e që kanë për qëllim
kënaqësinë (razinë) e Tij dhe mos i hiq sytë e tu prej tyre e të kërkosh bukurinë e kësaj bote dhe
mos iu bind atij që ia kemi shmangur zemrën e tij prej përkujtimit ndaj Nesh dhe i është dhënë
epshit të vet, sepse puna e tij ka mbaruar.

(Kuran, al-Kahf, 18:28)

Shpjegimi i përkthimit:

 Dhe (derisa të vijë dita e gjykimit) le të jenë zemrat tuaja të kënaqura (në kërkimin e
shoqërisë së besimtarëve të sinqertë), të cilat i luten Zotit mëngjes dhe mbrëmje (me gjithë zemër
e me gjithë shpirt), duke kërkuar kënaqësinë e Tij (që do thotë se ky është një adhurim pasionant
e jo mekanik); dhe mos i largoni sytë prej tyre, për të kërkuar madhështitë, shkëlqimet dhe
bukuritë e jetës së kësaj bote (mos të ju sodisë bota e pafe me joshjet e saj dhe t’ju mashtrojë me
një ryshfet të vogël e t’ju bëjë që t’ia ktheni shpinën atyre shërbëtorëve të vërtetë të Allahut Më
Të Lartësuarit); dhe të mos i kushtohet vëmendje (të mos i binden, mos e ndiqni udhëheqësin)
ndonjërit, zemrën e të cilit Ne e kemi shmangur prej përkujtimit ndaj Nesh (i.e., kujtimin e
përhershëm për Zotin në zemrën e tyre), sepse ai gjithmonë i ka ndjekur (vetëm) dëshirat e veta
(i.e., epshin për pushtet, famë ose pasuri etj.), duke e braktisur krejt çka është e mirë dhe e
vërtetë (dhe bënë luftë kundër shërbëtorëve të drejtë të Allahut).

Komentim:

Në këtë ajet tejet të bukur të Surës al-Kahf na jepet edhe më shumë këshillë dhe paralajmërim
përkitazi me metodën me të cilën besimtarët duhet t’u përgjigjen rreziqeve të botës së pafe në
kohën e testeve të Dexhallit dhe dhunës së korrupsionit të rregullt botëror Gog dhe Magog.

Esenca e udhëzimit është se ata duhet të zgjedhim me kujdes shoqërinë e tyre, njerëzit me të cilët
ata shoqërohen dhe Xhematin të cilit ata i përkasin dhe vendin që e zgjedhin për të banuar. Ata
duhet të qëndrojnë të bashkuar me ata shërbëtor të sinqertë të Allahut Më Të Lartësuarit, që
rrezatojnë besim të thellë, që janë të turpshëm, fetarë dhe që kanë karakter të fortë në
personalitetin e tyre.

Besimtarët e tillë do të shfaqin qëndrueshmëri në vendimin e tyre për të mbetur besimtarë ndaj
Allahut dhe Të Dërguarit të Tij të bekuar (paqja qoftë mbi të), derisa zhvillohet lufta kundër
Islamit në tërë botën.

Përveç kësaj, ata duhet ti shmangen shoqërisë së atyre që shfaqin mosbesim, mëkate, lakmi,
epsh, krenari, urrejtje, arrogancë, ligësi dhe mëri në sjelljet e tyre dhe kush mbështet ata të cilët
po bëjnë luftë kundër Islamit. Të tillët do të jenë ata njerëz të cilët e ndjekin agjendën e tyre të
kësaj bote dhe punët e të cilëve do të jenë të kota.

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

83

KAPITULLI I GJASHTË
PARABOLLA E PASANIKUT DHE TË VARFËRIT

Në kapitullin e mëparshëm u tregua dhe u analizua ngjarja e Surës al Kaf të Kuranit

lidhur me djelmoshat, të cilët ikën e u strehuan në shpellë. Ne e përmbyllëm kapitullin duke bërë
me dije se djelmoshat ikën nga Shirk-u (blasfemia). Ky është mëkati më i madh dhe më i
rrezikshëm nga të gjitha mëkatet, pasi që është mëkati për të cilin Allahu Më i Lartësuari ka
deklaruar se nuk do ta falë (i.e., nëse dikush vdes pa e fituar faljen për këtë mëkat).

Por, menjëherë pas përfundimit të ngjarjes së djelmoshave të shpellës, Surja al-Kahf i

kthehet të njëjtës tematikë, në mënyrë që ta drejtojë vëmendjen te një formë tjetër e Shirkut, që
do të dominojë në epokën e Dexhallit. Në ngjarjen e dy burrave, njërit prej të cilëve Allahu Më i
Lartësuari i kishte dhënë pasuri në formën e dy kopshteve shumë të pëlleshme, përderisa tjetri
ishte i varfër, pasi që nuk i ishte dhënë pasuri. Pasaniku ishte korruptuar dhe mashtruar nga
pasuria e tij dhe si pasojë besimi i tij ishte shkatërruar. Teorikisht ai e adhuronte Allahun.
Megjithatë, faktikisht, ai e adhuronte pasurinë e tij (i.e., Dunjan) dhe ai ishte Shirk. Më në fund
dënimi i Allahut e kapi atë dhe pasuria e tij ishte shkatërruar.

I varfëri, në anën tjetër, e dalloi prishjen që ishte në zemrën e pasanikut, e që ishte

blasfemi (Shirk), dhe e paralajmëroi atë për dënimin hyjnor që mund të pasonte, i.e., që Allahu
Më i Lartësuari mund ta shkatërronte kopshtin e tij dhe kështu t’ia merrte pasurinë.

Njeriu i varfër nuk e lakmonte pasurinë e pasanikut. Përkundrazi, ai e këshilloi atë që t’i

përulej superioritetit Hyjnor, duke pranuar se pasuria e ti ka ardhur prej Allahut Më të
Lartësuarit. Ai duhet të përgjigjet me mirënjohje ndaj Allahut Më të Lartësuarit, i Cili e jep
pasurinë. Njeriu i varfër, po ashtu, e shprehu shpresën e tij se Allahu do t’i japë atij diçka më të
mirë në botën tjetër, sesa kopshtet e njeriut të pasur dhe më të mirë sesa varfëria në të cilën ka
jetuar në këtë botë.

Ky tregim në Suren Al-Kahf saktësisht e përshkruan botën e sotme, të cilën e kanë

mbërthyer kthetrat e laicizmit dhe materializmit të pafe, si rezultat i stilit të jetës së re moderne.
Lakmia, epshi për pasuri, gjëra materiale dhe seksi janë duke e korruptuar shumicën e gjerë të
njerëzve përreth botës. Kjo i përfshin bile edhe shumë myslimanë.

Surja i paralajmëron ata të cilët lëngojnë për këtë botë (Dynja) se nuk ka asgjë me vlerë

për të ofruar. Gjithçka zhduket dhe kalon. Kështu që, në vend që të jetojmë ‘në’ këtë botë dhe
‘për’ këtë botë, ne duhet të jetojmë ‘në’ këtë botë, por ‘për’ botën tjetër. Besimtari duhet të
orvatet në këtë botë për ta ndjekur misionin e të jetuarit ‘për’ Allahun. Nëse është i varfër, duhet
t’i bartë sprovat e tij me durim, derisa jeton ‘për’ Allahun, me bindjen se kur Allahu Më i
Lartësuari t’ia pranojë nënshtrimin, adhurimin dhe durimin e tij, ai do të shpërblehet me shumë
të mira në jetën e përtejme.

Ky mesazh është përmbledhur në një ajet vërtet të paharrueshëm të Sures al Kahf:

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

84

“Pasuria dhe fëmijët janë kënaqsi stoli të kësaj jete por veprat e mira, frutet e të cilave janë të
përhershme janë shumë më të dashura para syve të Zotit tuaj”

 Ja ku është teksti i Kuranit, i parabolës përkitazi me të pasurin dhe të varfrin. Parabola fillon në
ajetin tridhjetë e dy dhe përfundon në ajetin dyzet e gjashtë:

Ajeti 32

 “E ti sillu atyre (që kërkuan t'i largosh varfanjakët) si shembul dy njerëz; njërit prej tyre i dhamë
dy kopshte (vreshta) nga rrushi dhe ato i rrethuam me hurma, e në mes atyre dyjave bimë tjera.”

Ajeti  33

 “Të dy kopshtet jepnin frutat e veta, pa munguar prej tyre asgjë, e në mesin e tyre bëmë të
rrjedhë një lumë.”

Ajeti  34

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

85

“Ai kishte edhe pasuri tjetër. E ai atij shokut të vet (që ishte besimtar) i tha: - duke iu krenuar atij
- "Unë kam pasuri më shumë se ti e, kam edhe krah më të fortë!”

Ajeti  35

 “Dhe ai hyri në kopshtin e vet (e me besimtarin për dore), po duke qenë dëmtues i vetës (duke
mos besuar dhe duke u krenuar) tha: "Unë nuk mendoj se zhduket kjo kurrë.”

Ajeti  36

 “Dhe nuk besoj se do të ndodhë kijameti, (dita e gjykimit), por nëse bëhet që të kthehem te Zoti
im, padyshim do të gjej ardhmëri edhe më të mirë se kjo.”

Ajeti  37

 “Atij ai shoku i vet (besimtari) i tha - duke polemizuar atë -: "A e mohove Atë që të krijoi ty nga
dheu, pastaj nga një pikë uji, pastaj të bëri njeri të plotë?”

Ajeti  38

 “Por për mua, Ai All-llahu është Zoti im, e Zotit tim unë nuk i bëj shok askë.”

Ajeti  39

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

86

 “E pse ti kur hyre në kopshtin tënd nuk the: "Ma shall llah, la kuvete il-la bil lah" - (Allhu çka
do, bëhet, s'ka fuqi pa ndihmën e Tij). Nëse ti më sheh mua se unë kam më pak prej teje edhe
pasuri edhe fëmijë (krah më të dobët).”

Ajeti  40

 “Po unë shpresoj se Zoti im do të më japë edhe më të mirë nga kopshti yt, e këtij tëndit t'i
shkaktojë fatkeqësi nga qielli e të gdhijë tokë e lëmuar (e zhveshur)!”

Ajeti  41

 “Ose të gdhijë uji i shterur, e ti kurrsesi nuk mund ta kërkosh atë!.”

Ajeti  42

 “(Dhe vërtet, u shkatërruan frutat e ti, e ai filloi të rrahë shuplakët për atë që kishte shpenzuar në
të, e ajo ishte rrënuar në kulmet e saj dhe thoshte: "O i mjeri unë, të mos i kisha bërë Zotit tim
askë shok!”

Ajeti  43

 “E nuk pati krah (grup), pëveç All-llahut të vërtetë që t'i ndihmojë atij dhe nuk mundi ta
pengojë.”

Ajeti  44

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

87

 “Në atë vend ndihma është vetëm e All-llahut të vërërtetë. Ai është shpërblyesi më i mirë dhe te
Ai ëhstë përfundimi më i mirë.”

Ajeti  45

 “E ti (Muhammed) paraqitjau atyre shembullin e kësaj bote që ëshë si një ujë (shi) që Ne e
lëhsojmë nga qielli, e prej tij bima e tokës zhvillohet e shpeshëtohet sa që përzihet mes vete, e
pas pak ajo bëhet byk (pas tharjes) që e shpërndajnë erërat. All-llahu ka fuqi për çdo send.”

46 Ajeti

 “Pasuria dhe fëmijët janë stoli e kësaj bote, kurse veprat e mira (fryti i të cilave është i
përjetshëm) janë shpërblimi më i mirë te Zoti yt dhe janë shpresa më e mirë.”

 (Kuran, al-Kahf, 18:32-46)

Pasazhi në Suren al-Kahf, i cili tregon parabolën e njeriut të pasur dhe njeriut të varfër, na

paralajmëron për rreziqet që na vijnë, kur pasuria e korrupton dhe e shkatërron besimin tonë.
Përfundon me një përkujtim për Ditën e Gjykimit dhe fatin që i pret ata të cilët e humbin
besimin.

Domethënia e ngjarjes.

Kjo parabolë jep një kontrast mes dy njerëzve dhe mënyrave të tyre të jetesës, që
simbolizon jetën në epokën Dexhallit.

Allahu më i Lartësuari nganjëherë jep pasuri, si diçka të dhënë në besim dhe si test në

këtë jetë. E Allahu nganjëherë dënon me anë të pasurisë, pasi që pasuria bëhet rruga drejt

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

88

shkatërrimit. Nëse pasuria nuk është fituar në mënyrë të lejuar, si për shembull përmes fajdesë së
sistemeve dhe sigurimeve moderne, do të jetë Haram dhe do të sigurojë që pronari të digjet në
zjarrin e ferrit.

 Laicizmi, e që përfundon me materializmin që e mënjanon nevojën për Zotin dhe fenë,

do ta korruptojë zemrën me sëmundje vdekjeprurëse. Sëmundja dominuese e Epokës së Fundit
do të jetë një epsh i madh për pasuri, saqë do t’i verbojë njerëzit nga realiteti shpirtëror. Ata do të
shpërlahen nga trutë dhe do të jetojnë një botë iluzive të fantazisë (parajsa e budallenjve), derisa
me gëzim ecin rrugës drejt zjarrit të ferrit. Domethënia e kësaj ngjarjeje në Suren al-Kahf
ndodhet në paralajmërimin që e jep përkitazi me këtë sëmundje.

Bota moderne i jep shkëlqim pasurisë dhe stilit të jetesës në pasuri. Si përfundim, të

varfrit fillojnë ta urrejnë dhe ta përbuzin varfërinë e tyre dhe e shtyjnë veten të bëjnë çfarëdo
qoftë, të lejuar dhe të ndaluar, për ta nxjerrë vetën e tyre nga mallkimi i varfërisë. Kjo shpie në
hyrjen në banda, vjedhje, krime të dhunshme të plaçkitjes, rrëmbimit etj. Në fakt, e tërë shoqëria
korruptohet, sepse të pasurit po ashtu përdorin mënyra të paligjshme që vazhdimisht ta rrisin
pasurinë e tyre.

 I varfëri, në këtë Sure, nuk mburret për asgjë. Besimi i tij ishte në Allahun Më të

Lartësuarin. Si rezultat, Allahu e shkatërroi pasurinë e pasanikut dhe i varfëri ishte ai i lumturi në
fund. Në këtë parabolë jepet një mesazh i fortë i ngushëllimit, shpresës dhe mbështetjes për
besimtarët e varfër, të cilët jetojnë në një botë e cila e njehë njeriun e pasur si ‘dikushi’ dhe
njeriun e varfër ‘askushi’ - një botë e cila e demonizon varfërinë si diçka të ligë, që duhet të
çrrënjoset.

Abdullah Yusuf Ali, e ka përmbledhur thelbin e parabolës në këtë version (të edituar) të

komentimeve të tij:

““Ai arroganti ishte fryrë me ato që kishte në pronësinë e tij, të ardhurat e tij dhe familjen

e madhe e të tjera dhe mendonte se vetëkënaqësia e tij se do të zgjaste përgjithmonë. Ai po ashtu
e kishte gabim që e shikonte me përulje shokun e tij, i cili, edhe pse kishte më pakë begati, ishte
njeri më i mirë nga ata të dy. Nuk ishte pasuria ajo që e shkatërroi atë, por sjellja e mendjes së tij.
Ai ishte i padrejtë, jo dhe aq ndaj fqinjit të tij, sa ishte i padrejtë ndaj shpirtit të vet. Nga dashuria
e tij për gjërat materiale, ai  harroi ose haptazi e mohoi aspektin shpirtëror. Siç tregon ajeti 37, ai
e mori shokun e tij me vete për ta impresionuar me rëndësinë e tij, porse shoku i tij nuk ishte
tundur fare. Ja ku del shpirti koprrac i materialistit. Në mendjen e tij ‘më mirë’ do të thotë më
shumë pasuri dhe më shumë pushtet nga lloji i atij me të cilin ai kënaqej në këtë jetë, edhe pse në
ralitet, edhe ajo që ai e kishte, qëndronte mbi themele të zbrazëta dhe ishte e përcaktuar të
shkatërrohej e të humbte duke e marrë me vete edhe atë.

 Argumenti i shokut ishte ndarë në pesë pjesë. Ai protestoi kundër njeriut krenar, i cili e

mohoi Allahun. Pastaj ai, në bazë të përvojës së tij shpirtërore, deklaroi se Allahu është Një dhe
Ai është Zot. Ai po ashtu ia bëri me dije atij mënyrën më të mirë për tu kënaqur me dhuratën e
Allahut, i.e., me mirënjohje ndaj tij. Ai shprehi rehatin dhe kënaqësinë, në atë që Allahu ia kishte
caktuar atij. Më në fund, ai i dha atij një paralajmërim të natyrës së shpejtë (kalimtare) të të
mirave të kësaj bote dhe sigurinë e dënimit të Allahut për krenarinë e tepruar.”

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

89

(Abdullah Yusuf Ali, përkthimi dhe Komentimi i Sūrah al-Kahf të Kuranit, Shënimet
2376-80) 7

Si duhet t’i përgjigjen besimtarët laicizmit dhe materializmit që sot e dominon njerëzimin

dhe botën? Surja al-Kahf është çelësi i përgjigjeve. Abdullah Yusuf Ali vazhdon:

“Dënimi i cili iu bë njeriut të pasur e arrogant, ishte me anë të rrufeve (husbanan), porse

domethënia e përgjithshme e fjalës përfshin çdo dënim përmes llogaritjes (hisab), por, ndoshta,
fjala është edhe për një tërmet, pasi që i ndërron rrjedhat e ujit, i ndryshon kanalet nëntokësore
përmes baltës dhe rërës dhe përfshin nën rrënoja vende të gjëra. ‘Frytet’, ‘harxhimet’,
‘përdredhja e duarve’, a duhet e tërë kjo të kuptohet po ashtu në një kuptim të gjerë metaforik,
sikurse edhe në kuptimin e drejtpërdrejtë. Ai kishte të ardhura dhe kënaqësi të mëdha, të cilat, që
të gjitha, i humbën. Ai kishte shumë burime të pronësisë së tij. Mendimet e tij ishin pushtuar nga
ajo; shpresat e tij ishin ndërtuar mbi të; ishte bërë pasioni absorbues i jetës së tij. Sikur ai vetëm
të kishte shikuar kah Allahu, në vend të të mirave jetëshkurtra të kësaj bote!

Në këtë rast, në mendjen e tij, vetja e tij dhe pasuria e tij, i ishin bërë si rival të Allahut!
Ai kishte ndërtuar një lidhje dhe i kishte obliguar ata që ishin në varësi të tij dhe ishte krenar që
kishte  ‘plot pasuri.’. Po, ku ishin gjithë këto gjëra, kur erdhi llogaritja e hesapeve? Ai nuk mundi
ta ndihmojë as veten e tij; si mund të pritet që të tjerët ta ndihmojnë atë? E gjitha këto është e
kotë, pasiguri dhe lojë e kohës. E vetmja shpresë dhe e vërtetë është nga Allahu. Shpërblimet
tjera dhe sukseset tjera janë iluzione. Shpërblimi më i mirë dhe suksesi më i madh vijnë nga
Allahu.”

(Abdullah Yusuf Ali, Përkthimi dhe komentimi i Sūres al-Kahf të Kuranit, Shënimet
2380-85)

Bota moderne e pafe ia kishte kthyer shpinën Allahut Më të Lartësuarit dhe këtë e ka bërë

aq fshehurazi. Pretendon se akoma beson në Allahun, por në realitet nuk beson!

Ngjarja e dy burrave po ashtu na tregon në mënyrë kërcënuese të ardhmen e njerëzimit

me një theks të veçantë në kohën e Dexhallit. Bota e Kufrit the Shirkut do të zhduket në të njëtën
mënzrë siç u zhduken kopshtet e pasanikut, i.e ktastrofat nazyrore natyrore dhe humbja e
vazhdueshme e ujit të freskët:

“ . . . . . Zoti im do të më japë edhe më të mirë nga kopshti yt, e këtij tëndit t'i shkaktojë fatkeqësi
nga qielli e të gdhijë tokë e lëmuar (e zhveshur).”

(Kuran, al-Kahf, 18:40-41)

7 Përkthimi në fjalë është Përkthimi i Kuranit në Gjuhën Angleze nga Jusuf  Ali

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

90

Ajo humbje e ujit të pishëm veç ka filluar. Veç ka filluar llogaritja deri në zero (countdown).

Pasaniku dhe varfanjaku në botën e sotme të Islamit,

Sūrah al-Kahf na jep një mësim shumë të rëndësishëm, përkitazi me pasuritë e botës. E
njeh rëndësinë dhe përdorimin e saj dhe e pranon joshjen e pasurisë. Porse pasuria mund të
zhduket, kështu që njeriu nuk duhet ta shohë atë (pasurinë) si gjithçka të kësaj jete. Porse, thotë
Sūrah Kahf, janë veprat e mira ato të cilat i mbijetojnë marshit të kohës, kështu që ne duhet t’i
përkushtojmë më shumë vëmendje sjelljes (veprave) së mirë, sesa vrapimit pas pasurisë:

“Pasuria dhe fëmijët janë stoli e kësaj bote, kurse veprat e mira (fryti i të cilave është i
përjetshëm) janë shpërblimi më i mirë te Zoti yt dhe janë shpresa më e mirë.”

 (Kuran, al-Kahf, 18:46)

Pasuria dhe fëmija janë kënaqësi të përkohshme të kësaj bote, për të cilën lëngon  njeriu,
porse ka diçka tjetër që është më e mirë, pasi që qëndron përtej llogaritjes kohore - e ato janë
veprat e mira. Dhe kështu derisa bota bëhet përherë e më e korruptuar, në Epokën e Fundit dhe
derisa errësira e mbështjell botën, besimtari duhet të përpiqet fuqishëm, që të jetë i drejtë në
vepra.

Strategjia e Dexhallit për ta korruptuar dhe kontrolluar njerëzimin përmes pasurisë, mund
të dallohet lehtë nga ngjarja e pasanikut dhe varfanjakut. Ai e përdor Ribān (fajdenë), si dhe
kontrollin e shtetit, për t’i pasuruar ata të cilët nuk i rezistojnë atij dhe, në anën tjetër, për t’i
varfëruar ata të cilët i rezistojnë atij. Kjo është strategji ekonomike e Dexhallit, përmes së cilës ai
kërkon të kontrollojë botën në emër të Shtetit Euro-Çifut të Izraelit. Strategjia duket të jetë
shumë e suksesshme. Sot, në botën, ata që kanë pushtet dhe që sundojnë, janë të pasur dhe
vazhdimisht pasurohen, ndërsa ata që u rezistojnë sundimtarëve të botës, dobësohen dhe
vazhdimisht varfërohen.

Përreth botës Islame sot pasanikët i mbështesin qeveritë, të cilat pastaj bëhen klientë të

sunduesve të botës. E masat e varfra në mënyrë efektive janë përjashtuar nga pushteti dhe
proceset vendimmarrëse. Kjo ka punuar në mënyrë të admirueshme në dobi të Izraelit. Profeti
Muhamed (s.a.v.s.) ka profetizuar se Dexhalli do ta bëjë pikërisht këtë:

Nawwās ibn Sam’an ka thënë se I dërguari i Allahut një mëngjes pati folur për Dexhallin... Ai

tha: Ai (Dexhalli) do të vijë te njerëzit dhe do t’i ftojë ata (në një fe të gabuar); ata do ta
konfirmojnë besimin në të dhe do t’i përgjigjen atij. Ai do t’i japë urdhër qiellit: do të bie shi në

tokë dhe do t’i rrisë bimët. Pastaj, në mbrëmje, kafshët e kullosës do të vijnë te ta me gungat e

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

91

tyre shumë lart, gjinjtë e tyre plot me qumësht dhe ijet e tyre të larguara. Ai pastaj do të vijë te

njerëzit e tjerë dhe do t’i ftoj‰ ata. Por ata do ta kundërshtojnë atë, kështu që ai do të largohet

nga ata; pastaj ata do të vuajnë nga thatësira dhe asgjë nuk do t[u ngelet atyre, sa i përket

pasurisë.

(Sahīh, Muslim)

Është vërtet e çuditshme se tema e ndalimit të përdorimit të fajdesë (Ribā) në Islam, e cila
është një strategji e rëndësisë së madhe, akoma neglizhohet aq shumë. Përvoja e këtij shkrimtari
është se vetëm pak myslimanë sot kanë një dituri adekuate për këtë tematikë dhe kjo ndodh për
shkak se dijetarët e Islamit i shmangen mësimit të këtij subjekti. Ne shpresojmë që dy librat tanë
me tematikë të Ribas (i.e., ‘Ndalimi i Ribas në Kuran dhe Synet’ dhe ‘Rëndësia e Ndalimit të
Ribas në Islam’) do t’i ndihmojnë lexuesit që ta kuptojnë këtë subjekt. Përveç kësaj, ekziston një
incizim i seminarit tonë ‘Islami dhe Paraja’ që mund të shikohet në ueb-faqen tonë:
www.imranhosein.org.

Pasuria i korrupton ata të cilët e përqafojnë materializmin dhe epshi për pasurinë po ashtu
i korrupton ata të cilët e fituan pasurinë në mënyrë të padrejtë. Kur këta njerëz të korruptuar
bëhen elita sunduese, ata e përdorin pushtetin për t’i shtypur të varfrit. Masat e varfëruara
Myslimane, në tërë botën Islame, në mënyrë të patundur e kundërshtojnë dhunën përherë në rritje
të shteti Euro-Çifut të Izraelit dhe ata janë të përcaktuar të bëhen një forcë e cila do të njihet. Ky
është morali i ngjarjes së treguar në Suren al- Kahf. Besimi në Allahun Më të Lartësuarin do të
përkthehej në një fuqi të pashkatrrueshme që përfundimisht do ta mund forcën e Izraelit. E
kështu, një përplasje mes elitës sunduese dhe masave të varfëruara duhet të ndodhë eventualisht.
Profeti Muhammad (sallalahu ‘alaihi wa sallam) veç e ka profetizuar se Myslimanët do ta
mundin dhunën në Tokën e Shenjtë përmes një konflikti të armatosur.

Elita e pasur grabitqare, e cila në mënyrë të pandryshuar e kontrollon fuqinë, ushtrinë dhe

institucionet e tjera shtetërore, kërkon rehati me Izraelin, që do t’i mbrojë interesat e tyre. Kjo
përshkruhet si 'procesi paqësor'. Ashtu siç janë të mësuar me pushtetin dhe privilegjet, ata janë të
tmerruar me perspektivën e revolucionit të ringjallur Islamik të masave të varfra, që do ta fitojnë
pushtetin dhe pastaj do të sillen me ta në mënyrën që Irani Revolucionar Islamik u soll me elitën
e tij grabitqare. Kështu, presioni për ta rehatuar Izraelin, vjen nga elita pasanike myslimane, e
tmerruar që jeton në frikën vdekjeprurëse të masave të varfëruara Myslimane dhe të drejtësisë
Islame të rreptë dhe pa kompromis.

Është mjaft e qartë se grabitqarët pasanikë, të cilët janë korruptuar nga pasuria e tyre,

kurrë nuk do t’i bashkëngjiten luftës së armatosur për t’i çliruar të shtypurit në Tokën e Shenjtë.
Po ashtu është e qartë se vëllezërit e tyre të varfër, me kënaqësi do ta përqafonin atë luftë të
armatosur.

Ky aspekt i ngjarjes së pasanikut dhe varfanjakut, në Suren al-Kahf, është manifestuar

kohëve të fundit në mënyrë dramatike brenda zgjedhjeve në Palestinë, në të cilat masat e varfra e
demonstruan kapacitetin e tyre të pakompromentuar për t’i rezistuar dhunës së Izraelit, duke
votuar për një qeveri të përbërë nga rezistenca Islamike Hamas. Të varfrit e kanë marrë forcën

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

92

dhe shpresën e tyre nga ky paragraf i ngjarjes në Suren al-Kahf, në të cilën i varfri i drejtohet
pasanikut.

Ata të varfërit i kanë mbledhurë forcën dhe shpresën e tyre nga ky paragrafë i ngjarjes në

Suren al-Kahf në të cilën i varëri i drejtohet pasaniku:

 “Nëse ti më sheh mua se unë kam më pak prej teje edhe pasuri edhe fëmijë (krah më të dobët).”

 “Po unë shpresoj se Zoti im do të më japë edhe më të mirë nga kopshti yt, e këtij tëndit t'i
shkaktojë fatkeqësi nga qielli e të gdhijë tokë e lëmuar (e zhveshur)!”

(Kuran, al-Kahf, 18:39-40)

Më në fund ekziston edhe një komplikim, që del kur pasuria e korrupton Zemrën. Një
individ i tillë vërbohet nga brenda dhe si pasojë nuk mund ta kuptojë të vërtetën në Kuran. Sūrah
al-Kahf e ka zbuluar se çka ju bënë këtyre njerëzve Allahu Më i Lartësuari:

 “ . . . Ne kemi vënë mbi zemrat e tyre mbulesë në mënyrë që të mos e kuptojnë atë (Kur'anin),
kurse në veshët e tyre shurdhim, andaj edhe nëse i thërret ti ata në rrugë të drejtë, ata si të tillë
nuk do të udhëzohen kurrë.”

(Kuran, al-Kahf, 18:57)

Besimtarët të cilët e lexojnë këtë libër, duhet të marrin diturinë me të cilën do t’i dallojnë
‘njerëzit e tillë, të verbër dhe të pashpresë’, të cilët e kundërshtojnë udhëzimin e paraqitur nga
dijetarët islamik të udhëzuar drejt dhe të shërbëtorëve modestë të Allahut. Kjo bëhet një urgjencë
absolute, kur njerëzit e tillë, të cilët zakonisht i përkasin elitës ‘grabitqare’, i rrëmbejnë
komunitetet myslimane dhe vazhdojnë përmes mënyrave të devijimit, mashtrimit dhe dinakërisë
(shpeshherë me bllokun e çeqeve), për të ngritur veten e tyre, derisa të njihen si liderë të
komuniteteve myslimane. Të pandryshueshëm janë njerëzit që e mbështesin luftën kundër
Islamit që po bëhet nga aleanca e sotme Evropiane Çifuto-Krishtere, e cila e sundon botën. Edhe
pse ata vetë pohojnë se janë liderët e botës Myslimane, në mënyrë efektive e kanë lënë Islamin

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

93

dhe në vend të tij i janë bashkuar asaj aleance sunduese  Çifuto-Krishtere. Merr në konsideratë
ajetin Kuranor në vijim:

“O ju që besuat! Mos zini miq as jehuditë, e as të krishterët. Ata janë miq të njëri-tjetrit. E kush
prej jush i miqëson ata, ai është prej tyre. Vërtetë All-llahu nuk vë në rrugë të drejtë popullin
zullumqarë.”

 (Kuran, al-Māidah, 5:51)

KAPITULLI SHTATË
PARABOLLA E MOISIUT DHE KHIDRIT

Në ngjarjen e takimit të Muses dhe Khidrit (paqja dhe mëshira e Allahur Më të

Lartësuarit qoft mbi ata dy), Sūrah al-Kahf e Kuranit, e ka shpjeguar ‘njërin sy’ të Dexhallit
derisa na e mëson rëndësin vendimtare të mësimit epistimiologjik, se dituria vjen nga dy burime.
Dituria nga burimi i parë njihet si ‘ilm al-Zāhir, dhe bazohet në diturin empirike8 dhe kërkimeve
racionale. Dituria e tillë e cila përfshin diturin shkencore, është e përcaktuar dhe e kufizuar.
Dituria nga burimi dytë njihet si ‘ilm al-Bātin dhe është dituri e brendshme shpirtrore që poashtu
mund të njihet si përjetim religjiozë. Kjo dituri i komunikohet individit në mënyrë shpirtërore
dhe fillonë nga një dimension i realitetit që e tejkalon ralitetin material. Kjo zakonisht vjenë si
mendim i intuitës, por poashtu mund të komunikohet përmes ëndrrave të vërteta, ose vizioneve,
si dhurat prej Allahut Më të Lartësuarit. Dituria e tillë është e papërcaktuar (e pambarim), e
pashtershme dhe pa afatë kohorë.

Profeti Muhamed (paqja dhe mëshira e Allahut Më të Lartësuarit qoftë mbi të) deklaroj
se dituria e tillë, kur i komunikohet transmetohet një besimtari përmes ndërmjetsimit të ëndrrës
ose vizionit të vërtet, apo profetik, e përbën pjesën e fundit të profetllëkut që ka mbetur akoma
në tokë pas tij (Muhamedid s.a.s.). Ja Hadithi siç është treguar nga disa shoqërues të Profetit:

Tregoj ‘Ubada bin As-Samit : Profeti ka thënë, “Ëndrra  (e mirë) e besimtarit të ndershëm  është

pjesa e dyzet e gjashtë e profetllëkut.”

(Sahih Bukhari)

Tergoj Anas bin Malik: I Dërguari i Allahut tha, “Një ëndërr e njeriut të drejtë është njëra nga

katërdhjet e gjashtë pjesët e profetllëkut.”

(Sahīh Bukhāri)

8 Të mësuarit që fitohet përmes shqisave siç është leximi përmes të pamurit dëgjimi i ligjëratave

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

94

Tregoj Abu Huraira: I Dërguari i Allahut tha, “ Ëndrra e vërtet (e mirë) dream e një besimtari të

ndershëm, është një e katerdhjeta pjesë e profetllëkut.”

(Sahih Bukhari)

Tregoj Abu Sa'id Al-Khudri: E kamë dëgjuar të Dërguarin e Allahut të thotë, “Ëndrra e mirë është
një pjesë nga dyzet e gjashtë pjesët e profetllëkut.”

(Sahih Bukhari)

Yahya më tregoj mua nga Malik nga Zayd ibn Aslam nga Ata ibn Yasar se i Dërguari i Allahut tha,

“krejt çka do të mbetet nga profetllëku pas meje do të jetë Mubashshirāt.” Ata pyetën, “çfarë

është Mubashshirāt, o i Dërguari i Allahut?” Ai tha, “ëndrra e vërtet e të cilën e fshehë njeriu i

drejtë (i mirë) – ose që i tregohet ati – është pjesa e katërdhjet e gjashtë e profetllëkut.”

(Muwatta Imām Malik)

Treguar nga Abu Huraira: E kamë dëgjuar të Dërguarin e Allahut të thotë, “Asgjë nuk do të

mbetet nga profetllëku përveç al-Mubashshirāt.” Ata pyetën, “çfarë janë al-Mubashshirāt?” Ai u
përgjigjë, “ëndrrat e vërteta/të mira (që japin myzhde të mira).”

(Sahih Bukhari)

Dituria shpirtërore po ashtu mund të arrihet përmes shpalljeve në librat Hyjnorë. Mes
librave hyjnorë, të shpallur janë Torah (Taurāt), Psalmet (Zabūr), Unxhilli (Injill)  dhe Kurani.

Ne tani jetojmë në një epokë, e cila me të madhe kundërshton pohimin e‘Ilm al-Bātin që

të pranohet si dituri. Ekziston një diskutim interesant lidhur me këtë temë, në prezantimin tonë të
librit “Ëndrrat në Islam”. Ne e kemi paraqitur atë, për dobinë e lexuesve, si Shtojcën 1 në këtë
libër. Ekziston edhe një diskutim tjetër i rëndësishëm lidhur me këtë temë në esenë tonë me titull
“Ikball, Epistimiologjia Sufiste lidhur me Fundin e Historisë” (Shih librin tonë të eseve me titull
‘Shenjat e Ditës së Fundit në Botën Moderne’). Por, ndoshta diskutimi më i rëndësishëm i të
gjitha tematikave të kësaj pike mund të gjendet në fillim të dy kapitujve të punës së rëndësishme
të Dr. Muhammad Ikball, me titull “Rekonstruimi i mendimit fetar në Islam”. Libri mund të
lexohet në. www.allamaIkball.com/works/prose/english/reconstruction.

Ngjarja e Musait dhe Khidrit në Surën al-Kahf shpjegon rëndësinë supreme të ‘Ilm al-
Bātin’  në Kohën e Dexhallit, “i cili do të vijë me një lumë dhe me një zjarr - porse lumi i tij do të
jetë zjarr dhe zjarri i tij do të jetë lumë”:

Treguar nga Hudhayfah ibn al-Yaman. Subay’ ibn Khalid tha: “ Unë erdha në Kufah në kohën kur
ishte pushtuar Tustari. Unë i mora ca mushq nga ai. Kur hyra në xhaminë e Kufahs, i gjeta aty

disa njerëz shtatlartë dhe mes tyre ishte një njeri, të cilin mund ta dalloje, me ta parë, se ai

ishte nga njerëzit e Hijazit. Unë pyeta: Kush është ai? Njerëzit u stepën me mua dhe thanë: A

nuk e njehë atë? Ky është Hudhayfah ibn al-Yaman, shoqëruesi i të Dërguarit të Allahut. Pastaj
Hudhayfah tha: Njerzit e pyesnin të Dërguarin për Allahun, për të mirën dhe unë e pyetja atë

për të ligën. Pastaj njerëzit e shikuan atë. Ai tha: E di arsyen pse nuk e pëlqeni këtë. Unë pastaj

e pyeta: I dërguar i Allahut, a do të ketë ligësi, siç ka pasur përpara, pas kësaj të mire të cilën na

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

95

e ka dhënë Allahu? Ai u përgjigj: Po. Unë pyeta: Ku është mbrojtja nga ajo? Ai u përgjigj: Në

shpatë (i.e., në rezistencën e armatosur kundër dhunës). Unë pyeta: I dërguar i Allahut, çfarë do

të ndodhë pastaj? Ai u përgjigj: Nëse Allahu ka në tokë një Kalif, i cili ta rrjepë shpinën dhe ta

merr pronën, bindju atij, ose, përndryshe, vdis duke u mbajtur nga trungu i drurit. Unë pyeta:
Çfarë do të vijë pastaj? Ai u përgjigj: Pastaj Dexhalli do të dalë përpara i shoqëruar me një lumë

dhe zjarr. Ai i cili bie në zjarrin e tij, me siguri se do të shpërblehet dhe do t’i largohet barra prej

tij, por ai i cili bie në lumin e tij, do ta mbajë barrën e tij dhe shpërblimi do t’i merret atij. Unë

pastaj pyeta: çfarë do të vij pastaj? Ai tha: Do të vijë ora e fundit.”

(Sunan, Abū Dawūd)

Kuptimi i këtij Hadithi është se ‘paraqitja’ dhe ‘realiteti’ në kohën e Dexhallit do të

ndryshojnë dukshëm nga njëra-tjetra. Rruga për në qiell, që simbolizohet nga ‘lumi’, në mënyrë
mashtruese do të duket si ‘zjarr’, derisa rruga për në xhehenem, e simbolizuar nga ‘zjarri’, në
mënyrë mashtruese do të duket si ‘lum’.Vetëm ata të cilët janë të bekuar nga Allahu Më i
Lartësuari me intuitën e brendshme të diturisë shpirtërore, janë ata të cilët mund ta depërtojnë
realitetin e brendshëm të ‘lumit’, ‘zjarrit’ dhe natyrës së vërtetë të botës në kohën e Dexhallit.
Vetëm ata me dituri të vërtetë do ta kuptojnë sulmin e Dexhallit dhe kështu nuk do të
mashtrohen. Për këtë Arsye Profeti Muhamad (paqja dhe mëshira e Allahut Më të Lartësuarit
qofshin mbi të) është lutur vazhdimisht: “Oh Allah, me mirësinë tënde m’i trego gjërat ashtu siç
janë (ashtu që unë të mos mashtrohem nga mënyra se si paraqiten ato)”.

Dituria shpirtërore në këtë kohë transmetohet drejtpërdrejt në zemrën e besimtarit. Kur

besimtari i përkushtohet studimit të Kuranit dhe përpiqet të depërtojë në realitetin e brendshëm të
Fjalës Hyjnore, ai, më në fund, do të bekohet me dituri që vazhdimisht shpaloset nga Kurani i
pashtershëm. Sūrah al-Kahf e vajton mos dëshirën e njerëzimit për të udhëtuar në rrugën përmes
së cilës mund t’i qasemi diturisë së pashtershme të Kuranit:

 “Në këtë Kur'an Ne shtruam çdo lloji shembulli për hirë të njerëzve, po njeriu (jobesimtar), më
shumë se çdo tjetër është kundërshtar (dhe kështu pra njeriu nuk i kthehet Kuranit për t’ju qasurë
asajë diturie të pashtershme).”

(Kuran, al-Kahf, 18:54)

Ky qortim i Allahut Më të Lartësuarit është dhënë shumë herë në Kuran. Por
kokëfortësia, arroganca, krenaria, vetëkënaqësia dhe pranimi i dështimeve të njerëzve të  tjerë,
bëjnë të mundur që njerëzit ose ta mohojnë Kuranin, ose nuk duan t’i qasen atij si një burim i
pashtershëm i diturisë që vazhdimisht shpaloset.

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

96

Në vend që t’i nënshtrohet me përulje dhe të bëjë përpjekje të ndershme për ta kuptuar të
vërtetën, njeriu me kokëfortësinë e tij mundohet të argumentojë, derisa pa ndërprerë e
kundërshton pohimin se Kurani është fjala e shpallur e Allahut më të Lartësuarit dhe se është
burim i pashtershëm i diturisë. Në vend që të përdorë diturinë e përfituar nga aspekti i jashtëm
(me anë të shqisave të informimit) për t’i ndihmuar atij për të kuptuar diturinë e shpalosur
hyjnueshëm, njeriu sot bombardon me një sulm të vrullshëm të www.external-knowledge.com9
(i.e., autostradën e informatave në internet) që duket se është e pashtershme. Kjo bënë që dituria
e brendshme shpirtërore të thahet brenda zemrës së ti.

Ngjarja e Muses (‘alaihi al-Salām) dhe Khidrit (‘alaihi al-Salām) në Suren al-Kahf e

portretizon në mënyrë të gjallë dallimin mes atij që sheh me një sy dhe kështu është në gjendje të
shohë vetëm pamjen e jashtme dhe atij që sheh me të dy sytë e që është në gjendje të shohë me
pamjen e brendshme dhe të jashtme. Khidr do të thotë i gjelbër dhe është një Hadīth që shpjegon
se si Khidr (‘alaihi al-Salām) e ka marrë emrin:

Treguar nga Abu Huraira: Profeti tha: “Al-Khidr është quajtur kështu, sepse ai ishte ulur mbi një

tokë të bardhë (të thatë, shterpe) dhe pas kësaj u kthye në gjelbërim me bimë (i.e., aty ku ai

ishte ulur).”

(Sahīh Bukhāri)

Mendimi im është se emri dhe titulli që i është dhënë Khidrit (‘alaihi al-Salām), tregon se
kushdo që është i bekuar, siç ishte ai, me mundësinë për të parë me të dy sytë, do të ketë dituri që
do të jetë e freskët dhe përherë jeshile dhe kështu do të ketë përtëritje shpirtërore. Dituria e tillë
do të ketë ndikim te njerëzit, për t’i sjellë prapë në jetë zemrat e vdekura. Dituria gjithmonë do të
lulëzojë si bimësi e re jeshile në zemrën dhe mendjen e atij që kënaqet me pranverën e
përhershme. Dituria e tillë nuk mund të shterojë kurrë.

Ngjarja e Muses dhe Khidrit tregohet në një Hadīth. Dhe pasi që ai tregim është tejet i

rëndësishëm për ta kuptuar tregimin Kuranor në Suren al-Kahf, le t’ia fillojmë duke e paraqitur
atë në tërësi:

“Uba’i ibn Ka’ab na tha ne se Profeti ka thënë: “Njëherë Musai iu adresua/ drejtua Banū Isrāīlve.

Ai ishte pyetur “kush ishte njeriu më i ditur nga njerëzit”. Ai u përgjigj: “Unë (jam më i dituri)”.

Allah-u  e qortoi atë, pasi që ai nuk ia kishte atribuuar Atij (Allahut) burimin e diturisë absolute.

Kështu që Allahu i tha atij: “Te bashkimi i dy deteve është një rob Imi, i cili është më i ditur se
ti.” Moisu pyeti: “O Zoti im! Si mund ta takoj atë?” Allah tha: “Merr një peshk dhe vendose në

një shportë të madhe dhe do ta gjesh atë, në vendin ku do ta humbasësh peshkun.”

“Musai e mori peshkun dhe e vendosi në shportë dhe vazhdoi së bashku me shërbëtorin e tij
Joshua (Yashu’ah ibn Nun), derisa arritën te një shkëmb, ku u shtrinë për të pushuar. Musai fjeti

dhe derisa ai po flinte, peshku doli nga shporta dhe u fut në det. Mori rrugë në det (drejt) si në

tunel. Allahu e ndali rrjedhën e ujit përreth peshkut dhe u bë si një hark (Profeti e tregoi me

shenjë të dorës këtë hark).

9 Shprehje në mënyrën figurative

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

97

 “ Udhëtuan tërë natën dhe ditën e nesërme Musai i tha shërbëtorit të tij: na jep ushqimin tonë,

sepse vërtet jemi lodhur shumë nga udhëtimi. (Por) Musa nuk u ndie i lodhur, derisa e kaloi

vendin të cilën Allahu e kishte urdhëruar ta kërkonte.

“Shërbëtori i tha atij: a e di se kur u ulëm afër gurit, unë e harrova peshkun (dhe askush pos

shejtanit nuk më bëri që të harroj të flasë për këtë) dhe ai mori rrugë në det, në një mënyrë të

mahnitshme. Aty kishte një rrugë për peshkun dhe kjo i mahniti ata. Musai tha: atë po e

kërkonim ne.”

“Që të dy pastaj i ndoqën gjurmët e tyre, derisa u kthyen te guri. Aty ata e panë një njeri që

ishte shtrirë i mbuluar me një mbulesë. Musai e përshëndeti atë dhe ai u përgjigj duke thënë: si

e përshëndetin njëri-tjetrin njerëzit e vendit tënd? Musai tha: Unë jam Musa. Njeriu pyeti:
Musai i Banū Isrāīl? Musai tha: Po. Ai pastaj vazhdoi: unë erdha te ti që të më mësosh nga gjërat

të cilat t’i ka mësuar Allahu. Ai tha: O Musa! Kam diçka nga dituria e Allahut që ma ka mësuar

Allahu dhe të cilën ti nuk e di, ndërsa ti ke diçka nga dituria e Allahut që ta ka mësuar Allahu, të

cilën unë nuk e di. Musai pyeti: A mund të vij me ty? Ai u përgjigj: Po ti nuk do të kesh durim me
mua, e si mund të kesh durim për gjërat të cilat janë përtej mundësisë sate të të kuptuarit?

Musai tha: do të më gjesh vërtet durimtarë, nëse do Allahu dhe nuk do të të kundërshtoj ty

aspak.

“Që të dy pastaj filluan të ecnin përgjatë bregut të detit. Atypari kaloi një barkë dhe ata e

pyetën ekuipazhin e barkës që t’i merrte me vete në barkë. Ekuipazhi e njohu al-Khidrin, kështu

që ata i morën këta të dy në anije pa frikë. Kur hipën në barkë, erdhi një harabel dhe qëndroi në

qoshe të barkës dhe e zhyti sqepin një a dy herë në det. Al-Khidr i tha Musasë: 0 Musa! Dituria
ime dhe dituria jote nuk e kanë zvogëluar diturin e Allahut, aq sa ky harabel e ka zvogëluar ujin

e detit me sqepin e tij. Pastaj papritmas al-Khidr mori një sqepar dhe e nxori një dërrasë dhe

Musai nuk e vuri re, derisa ai e hoqi dërrasën me sqepar. Musai i th atij: Çfarë ke bërë? Ata na

morën me vete në barkë pa pagesë, e ti me qëllim e bëre një vrimë në barkën e tyre, për t’i
mbytur udhëtarët. Vërtet ke bërë një gjë të tmerrshme.

“Al-Khidr u përgjigj: A nuk të thashë se nuk do të mund të jesh i durueshëm me mua? Musai i

tha: Mos më fajëso për atë që kam harruar dhe mos u bë i vështirë me mua për fajin tim.
Kështu pra, arsyeja e parë e Musait ishte se kishte harruar.”

“Kur u larguan nga deti, ata kaluan pranë një djaloshi që po luante me djemtë e tjerë. Al-Khidr e

kapi kokën e djalit dhe e shkuli me dorën e tij (Sufyan, që ritreguesi bëri gjest me majat e

gishtave, sikur po shkulte ndonjë fryt). Musai i tha atij: A e mbyte një person të pafajshëm, i cili

nuk e ka mbytur askënd? Me të vërtetë ke bërë një gjë të tmerrshme. Al-Khidr i tha: A nuk të

thash se nuk do të jesh i durueshëm me mua? Musai tha: nëse të pyes edhe diçka tjetër pas

kësaj, të lutëm më lërë mua. Kam bërë shumë justifikime.”

“Pastaj të dy vazhduan, derisa arritën në një fshat dhe i lutën banorët e fshatit që t’u japin

ushqim, por ata refuzuan që t’i mirëprisnin si mysafirë. Pastaj ata panë aty një mur që ishte gati
të rrëzohej dhe al-Khidr e rregulloi atë, vetëm duke e prekur me duart e tij. (Sufyan, ritreguesi

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

98

bëri me duart e tij, duke ilustruar se si al-Khidri i kaloi duart e tij përmbi pjesën e sipërme të

murit). Musai tha: këta janë njerëzit, të cilëve u kërkuam, por ata as nuk na dhanë ushqim e as

nuk na pranuan si mysafirë, megjithatë ti ua përmirësove murin. Po të kishe dashur, do t’ua

kishe caktuar një çmim për të.”

“Al-Khidr tha: Këtu ndahemi unë dhe ti dhe po të shpjegoj ato gjërat për të cilat nuk pate durim

të prisje (për ti kuptuar). Profeti shtoi: Dëshirojmë sikur Musai të ishte durimtarë, përmes së

cilës Allahu mund të na kishte treguar më shumë për ato ngjarje. (Sufyan, ritreguesi tha se

Profeti tha: Allahu e Mëshiroftë Musanë! Sikur të kishte qëndruar i durueshëm, do të na kishte

treguar më shumë për ngjarjen e tyre)”

 (Sahīh Bukhāri)

Tani i kthehemi parabolës së Musait dhe Khidrit siç tregohet në Suren al-Kahf. Pasazhi fillon me
Ajetin gjashtëdhjetë dhe përfundon në Ajetin tetdhëjetedy:

Ajeti  60

 “(përkjto) Kur Musai djaloshit që e shoqëronte i tha: "Nuk do të ndalem së ecuri deri të arrijë
vendtakimin e dy deteve, ose do të udhëtoj një kohë të gjatë.”

Ajeti  61

 “Kur arritën ata të dy vendtakimin e atyre deteve, e harruan peshkun e tyre, e ai (peshku) mori
rrugën e vet si (strofull) në det.”

Ajeti  62

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

99

 “Pasi ata e kaluan atë vend, ai (Musai) i tha djaloshit: "Na jep sillën tonë (ushqimin), meqë nga
ky udhëtim jemi lodhur.”

Ajeti  63

 “Ai (djaloshi - Jushaë bin Nun) tha: "A e sheh!?" Kur u strehuam te shkëmbi, unë e harrova
peshkun dhe përveç djallit, nuk më bëri kush ta harrojë që ta përkujtojë ty atë, dhe ai në mënyrë
të çuditshme mori rrugën për në det.”

Ajeti  64

 “Ai (Musai) tha: "Ai është (vendi) që ne po e kërkojmë!" Dhe u kthyen që të dy rrugës së tyre
prej nga kishin ardhur.”

Ajeti  65

  “Dhe e gjetën një robë Tanë, të cilit i kemi dhuruar mëshirë nga ana e Jonë dhe e kemi mësuar
me një dituri të posaçme nga Ne.”

Ajeti  66

 “Atij (Hidrit - njeriut të mirë e të dijshëm) Musai i tha: "A pranon të vijë me ty, që të më mësosh
nga ajo që je i mësuar (i dhuruar) ti: dituri të drejtë e të vërtetë?”

Ajeti  67

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

100

 “Ai (Hidri) tha: "Sigurisht, ti nuk do të mund të kesh durim me mua!”

Ajeti  68

 “Si do të durosh për atë që nuk je i njoftuar?”

Ajeti  69

 “(Musai) Tha: "Në dashtë All-llahu, do të shohësh se do të jem i durueshëm dhe nuk do të
kundërshtoj ty asgjë!.”

Ajeti  70

 “Ai i tha: "Nëse më shoqëron ti mua, atëherë mos më pyet për asgjë, derisa unë vetë të të tregoj
për të"..”

Ajeti  71

 “E ata të dy shkuan (duke ecur) deri kur hipën në anije, ai (i dishmi) e shqeu atë. Ai (Musai) tha:
"A e shqeve që ti fundosësh udhëtarët e saj, vërtet bëre një punë të hatashme?.”

Ajeti  72

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

101

 “Tha: "A nuk të thashë se nuk do të mund të kehs durim me mua?”

Ajeti  73

 “(Musai) Tha: "Mos më qorto për se harrova dhe mos më mundo me vështirësi në këtë shoqërim
timin (lehtësoma punën)!.”

Ajeti  74

 “Vazhduan të shkojnë deri kur e takuan një djalë të ri, e ai (i dijshmi) e mbyti atë. (Musai) Tha:
"A e mbyte njeriun e pastër, pa mbytë ai askë?! Vërtet ke bërë një pumë të shëmtuar!"

Ajeti  75

 “Ai (i dijshmi) tha: "A nuk të thashë se vërtet ti nuk do të mund të kesh durim me mua?"

Ajeti  76

 “(Musai) Tha: "Nëse pas kësaj të pyes (të kundërshtoj) për ndonjë gjë, atëherë mos më lejo të
shoqëroj. Tashmë ndaj meje ke arsyetim (të mos më shoqërosh)!”

Ajeti  77

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

102

 “Vazhduan të shkojnë deri arritën te bannorët e një qyteti që prej tyre kërkuan t'u japin ushqim,
po ata nuk deshën t'i pranojnë si mysafirë (e as t'i ushqejnë) e ata të dy gjetën një mur që gati
rrëzohej, e ai e drejtoi atë (murin). (Musai) Tha: "Sikur të kishe dashur do t'u merrje shpërblim
për këtë!”

Ajeti  78

 “Ai (i dijshmi) tha: "Tash ka ardhur koha e ndarjes mes meje e teje, e unë do të tregoj për
domethënien e asaj që nuk mund të keshë durim.”

Ajeti  79

 “Sa i përket anijes, ajo ishte pronë e të varfërve, që veprojnë në det, e unë desha të bëjë atë me të
meta, ngase para tyre ishte një sundues që grabiste çdo anije (të aftë - pa të meta)”

Ajeti  80

 “Sa i përket djaloshit, dy prindërit e tij ishin besimtarë, e u frikësuam se ai do t'i shpie ata të dy
në humbje e në mosbesim.”

Ajeti  81

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

103

 “Deshëm që Zoti t'u japë në vend të tij një më të mirë se ai dhe më të afërt në respekt dhe në
mëshirë (ndaj prindërve).”

Ajeti  82

 “Përsa i përket murit, ai ishte i dy djelmoshave jetimë të atij qyteti, e nën të ata kishin një thesar
(ari) dhe babai i tyre ka qenë njeri i mirë, e Zoti yt dëshiroi që ata dy (jetimë) ta arrijnë pjekurinë
e vet dhe ta nxjerrin ata vetë thesarin e tyre. Kjo ishte mëshrë e Zotit tënd (ndaj tyre). Dhe unë
nuk e pranova tërë atë sipas bindjes sime (po sipas udhëzimit të Zotit). Ky, pra, është sqarim i
asaj për të cilën nuk munde të kesh durim!.”

 (Kuran, Sūrah al-Kahf, 18: -60-82)

Kërcënimi që paraqet  brendia e verbër dhe mesazhi i Khidr-it, për
Myslimant në këtë epokë

 Kuptimi i kësaj ngjarjeje në Surën al-Kahf, Surja e Kuranit e cila na mbron nga Fitna e
Dexhallit, është se epoka e Dexhallit do të dëshmojë daljen e një epistemologjie që do ta pranojë
(kuptojë) vetëm diturinë që vjen nga vëzhgimi i jashtëm. Secili që e merr (përqafon) këtë
epistemologji të diturisë laike, do të verbohet në aspektin e brendshëm shpirtëror. Kur njerëzit e
pranojnë vetëm një burim të diturisë, atë të vëzhgimit të jashtëm, përfundimisht do të bëhen
njerëz, të cilët shohin vetëm me një sy, syrin e jashtëm, dhe si pasojë do të verbohen në
brendësinë e tyre shpirtërore. Kur njerëzit janë të verbër nga brenda, ose të verbër shpirtërisht, po
ashtu do të jenë edhe të shurdhër dhe të përkujtuarit e Allahut (dhikri) do të largohet nga zemrat
e tyre. Religjioni (feja) pastaj do të bëhet vetëm një formalitet, diçka e përkufizuar vetëm me
‘emrin’, i.e. në formën e jashtme, porse nga substance e brendshme do të jetë e zbrazët. Kurani e
përmend këtë fenomen që do ta karakterizojë epokën e Dexhallit:

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

104

 “Ne krijuam shumë nga xhinët e njerëzit për xhehennem. Ata kanë zemra që me to nuk
kuptojnë, ata kanë sy që me ta nuk shohin dhe ata kanë veshë që me ta nuk dëgjojnë. Ata janë si
kafshët, bile edhe më të humbur, të tillët janë ata të marrët.”

(Kuran, al-‘Arāf, 7:179)

 “Ne i rrotullojmë zemrat dhe të parët e tyre (prej besimit) ashtu sikundër nuk e besuan atë
(Kur'anin) për herë të parë, dhe i lëmë të bredhin të hutuar në atë mashtrimin e tyre.”

(Kuran, al-An’ām, 6:110)

 “All-llahu ua mbylli atyre zemrat, veshët e tyre dhe në të pamurit e tyre ka një perde, e ata kanë
një dënim të madh.”

(Kuran, al-Baqarah, 2:7)

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

105

  “Atyre që sytë i kishin të mbuluar ndaj argumenteve te Mia dhe që nuk mund të dëgjonin
(fjallët e All-llahut)..”

(Kuran, al-Kahf, 18:101)

 Epoka e Dexhallit do të jetë epoka e arritjeve shkencore, për të dalluar diturinë që vjen
vetëm nga vëzhgimi i jashtëm. Ajo epokë aq shumë do ta largojë diturin nga feja, sa që do të vijë
në përfundim se nuk do të ketë ndonjë realitet tjetër përtej realitetit material. Do ta përqafojë
Kufrin e materializmit. Opinioni ynë i qëndrueshëm është se ne tani jemi duke jetuar në atë
epokë (të Kufrit), në epokën e Dexhallit, Kafirit të madh.

Musai (‘alaihi al-Salām) e formuloi gjykimin e tij për të tria rastet, në bazë të vëzhgimit
të jashtëm (ose dukjes së jashtme). Dhe në të tria rastet gjykimi i tij ishte i gabuar. Ai e dënoi
dëmtimin e barkës. Dhe realiteti ishte se dëmi që i ishte bërë barkës, e kishte mbrojtur atë që të
merrej nga mbreti. Kërcënimin që ia paraqet këtu njerëzimit, është se ata po ashtu do të gabohen
në gjykimin  e tyre dhe mund të paguajnë një çmim të shtrenjtë për gabimet. Myslimanet duhet të
kërkojnë udhëheqës që sikurse Khidri, të jetë i bekuar me dituri të brendshme dhe kur ta gjejnë
një udhëzues të tillë, duhet ta ndjekin atë.

 Khidr (‘alaihi al-Salām) në këtë ngjarje ka bërë shumë më shumë sesa vetëm ta mbrojë

pronën e barkëtarit të varfër. Ai dërgoi një mesazh të fuqishëm te besimtarët, të cilët jetojnë në
epokën moderne të Dexhallit, Mesias së rremë, se ata do ta mbrojnë pasurinë dhe pronën e tyre
e bile edhe jetën e tyre nga grabitqarët, banditët, rrëmbyesit dhe presioni i atyre që i sundojnë
ata, nëse sigurohen që pasuria e tyre e dukshme (i.e., barka e tyre), të jetë jo tërheqëse për
predatorët. Ai po ashtu e ka dhënë një mësim të rëndësishëm përkitazi me ligjin, i.e. se ligji
moral është ligji më i lartë. Prandaj, nëse dikush do ta mbështesë ligjin moral, ai nuk duhet të
përfillë, ligjin në këtë tokë dhe duhet t’i japë përparësi ligjit moral.

Musai (‘alaihi al-Salām) e dënoi vrasjen e djaloshit, kurse, në fakt, djaloshi do të rritej e

të bëhej një Kafir, Kufri i të cilit do ishte kërcënim për besimin e prindërve të tij. Me vrasjen e
djalit, Khidr (‘alaihi al-Salām) e hoqi qafe një Kafir dhe e shpëtoi besimin e prindërve besimtarë,
derisa lutej që Allahu më i Mëshirshmi t’ua zëvendësojë atë dajl me një tjetër që do të jetë burim
i rehatisë dhe lumturisë për prindërit e tij.

Khidr (‘alaihi al-Salām) në këtë ngjarje bëri më shumë, sesa vetëm të mbrojë besimin e

prindërve të djalit. Ai e dërgoi një mesazh të fuqishëm te besimtarët që kur ata të ballafaqohen
me Kufrin e botës Moderne të pafe, e që është bërë e tillë nga Daxhalli, Mesia i rremë, ata duhet
të ndjekin shembullin e khidrit (‘alaihi al-Salām) në vrasjen djalit, pra duke u distancuar nga
bota e Kufrit, deirsa i luten Allahut Më të Lartësuarit për ta zëvendësuar atë me një botë më të
mirë, në të cilën besimtarët mund të jetojnë të sigurt dhe me besim. Kuptimi i dytë i vrasjes së

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

106

djalit është se ata duhet ta këpusin që në fillim bimën e kufrit e të mos e lënë të rritet, derisa të
bëhet Kufur i madh.

Musai (‘alaihi al-Salām) e kuptoi riparimin e murit që ishte gati për t’u rrëzuar si nder

ndaj njerëzve të qytetit, një nder që ata nuk e kishin merituar, për shkak të pritjes së tyre të keqe
ndaj dy udhëtarëve të lodhur dhe të uritur. Për këtë arsye ai mendoi se ata duhet të paguanin për
të. Realiteti ishte se me rindërtimin e murit, Khidri (‘alaihi al-Salām) i parandaloi njerëzit e
qytetit për të marrë pasurinë, e cila fshihej nën atë mur. Kështu ai e mbrojti thesarin për dy
jetimët, të cilët tani do kishin mundësi ta merrnin atë dhe të përfitonin nga ajo, kur të vinte koha.

Khidr (‘alaihi al-Salām) ka bërë më shumë këtu, sesa thjesht të ndërtojë një mur për të mbrojtur
pasurinë e jetimëve. Ai dërgoi një mesazh të fuqishëm te besimtarët që ballafaqohen me luftën
kundër Islamit, të cilën e ka sjellë Dexhalli, mesia i rremë. Kur ata të shohin përpjekjet për
shkatërrimin e shtëpisë së Islamit, ata duhet të ndjekin shembullin e Khidrit (‘alaihi al-Salām),
duke e rindërtuar atë shtëpi, kështu që thesari i së vërtetës në Islam të ruhet për gjeneratat e
ardhshme. Pikëpamja ime është se shtëpia e Islamit, e cila po rrëzohet me të shpejtë në epokën
moderne, mund të rindërtohet ose riparohet përmes themelimit të mijëra fshatrave të vogla
myslimane në vendet larg qytetit. Fshatrat e tilla Myslimane do e kenë statutin e ngjashëm me
thesarin e fshehur nën mur. Gjëja e rëndësishme është se Allah-u më i Lartësuari Vetë do t’i
mbrojë fshatrat e tilla nga të këqijat, në të njëjtën mënyrë siç e ka mbrojtur thesarin në këtë
parabolë në Suren al-Kahf.

Dexhalli, Musai dhe Khidr-i

Kush është Dexhalli? Sa e rëndësishme është tema e Dexhallit në Islam? Pse njihet ai si
al-Masīh ad-Dexhall (Mesia i rrejshëm ose Anti-Krishti)? Si është ngjarja e Muses dhe Khidrit
në Sūren al-Kahf të Kuranit e lidhur me tematikën e Dexhallit? Janë këto pyetje të mahnitshme
dhe intriguese, të cilave do të përpiqemi t’u përgjigjemi.

Rëndësia e tematikës së Dexhallit në Islam është mjaft e dukshme, nga fakti se Profeti i
bekuar (sdallalahu 'alaihi wa sallam) u ka kërkuar besimtarëve që të luten në Namazin e tyre për
mbrojtje nga Dexhalli. Merre në konsideratë Hadithin në vijim të treguar nga Aisha, Abū
Hurairah dhe Anas bin Malik (Allahu qoftë i kënaqur me të gjithë këta):

“Treguar nga Aisha, gruaja e Profetit: i Dërguari i Allahut i lutej Allahut në namaz duke thënë:
Allahumma inni a’udhu bika min adhab alqabri, wa a’udhu bika min fitnah al-Masīh al-Dajjāl, wa

a’udhu bika min fitnah al-mahya wa fitnah al-mamat. Allahumma inni a’udhu bika min al-

mathami wa al-maghrami. (O Allah, kërkoj mbrojtjen Tënde nga dënimi i varrit, nga sprovat e
Mesias-Dexhall dhe nga sprovat e jetës dhe të vdekjes. O Allah, kërkoj mbrojtjen tënde nga

mëkatet dhe nga borxhi.)”

(Sahīh Bukhāri)

“Treguar nga Abū Hurairah: I dërguari i Allahut është lutur (te Allahu) si në vijim: Allahumma ini

a’udhu bika min ‘adhab al-qabri, wa min ‘adhab al-nar, wa min fitnah al-mahya wa al-mamat,

wa min fitnah al-Masīh al-Dajjāl. (O Allah, kërkoj mbrojtjen Tënde nga dënimi i varrit, nga

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

107

dënimi i Zjarrit të Xhehenemit dhe nga vuajtjet e jetës dhe të vdekjes, si dhe vuajtjeve të al-

Masīh al-Dexhall.)”

(Sahīh Bukhāri)

“Treguar nga Anas bin Malik: I Dërguari i Allahut i lutej Allahut kështu: O Allah! Kërkoj te Ti

mbrojtje nga koprracia, përtacia, nga mosha e vjetër (dobësia), dënimi i varrit, nga Fitna

(mashtrimi) i Dexhallit dhe nga Fitna (vuajtjet) e jetës dhe vdekjes.”

(Sahīh Bukhāri)

“Treguar nga Aisha: E dëgjova të Dërguarin e Allahut në lutjen e tij të kërkonte mbrojtje te

Allahu nga Fitnah (sprova) e Dexhallit.”
(Sahīh Bukhāri)

“Abu Hurairah tha se i Dërguari i Allahut tha: Secili nga ju, kur ta përfundoni Tashahhudin (me

të cilin duhet të përfundojë Namazi), duhet të kërkoni mbrojtje te Allahu për katër sprova, i.e.
nga Vuajtja e Xhehenemit, nga vuajtja e varrit, nga sprovat e jetës dhe të vdekjes dhe nga

ligësia e Mesias Dexhall (Antikrishtit).”

(Sahīh Muslim)

Është me të vërtet e çuditshme që Myslimanët në Namazin e tyre duhet t’i luten Allahut
Më të Lartësuarit për mbrojtje nga Dexhalli, por megjithatë mbesin në gjendje të injorancës së
thellë lidhur me këtë tematikë, përkundër faktit se Kurani dhe Profeti (sdallalahu 'alaihi wa
sallam), që të dy, na kanë mësuar për Dexhallin. Pikërisht kjo është gjendja e përgjithshme e
myslimanëve sot, i.e. ose gjendja e injorancës, ose e hutisë përkitazi me tematikën e Dexhallit.

Profeti  (sdallalahu 'alaihi wa sallam) jo vetëm që u ka kërkuar besimtarëve të tij t’i luten

Allahut për mbrojtje nga Dexhalli, por ai po ashtu i ka këshilluar besimtarët që të qëndrojnë sa
më larg Dexhallit, pasi që ai do të jetë shumë i rrezikshëm. Ai po ashtu na ka informuar pikërisht
për natyrën e rrezikut më të madh që vjen nga Dexhalli. Do të jetë pamundësia jonë për të
kuptuar realitetin e botës në epokën e Dexhallit, qëllimi primar i të cilit do të jetë që ta
korruptojë kapacitetin njerëzor për ta dalluar të ‘vërtetën’ dhe ‘fenë e vërtetë’. Njerëzit qorrazi
dhe me kokëfortësi të shkojnë pas gënjeshtrës dhe të vërtetës së korruptuar dhe do ta
kundërshtojnë të vërtetën e pakorruptuar në Kuran. Profeti (sdallalahu 'alaihi wa sallam)
shpjegoi se sulmi i Daxhallit do të jetë në shkallë globale, kështu që do të përfshihet i tërë
njerëzimi:

“Treguar nga ‘Imran ibn Husayn: Profeti tha: Ai  i cili dëgjon për Dexhallin, le të largohet sa më

larg prej tij, se unë betohem në Allahun se një njeri do të shkojë tek ai duke menduar se është

besimtar dhe do ta ndjekë atë nga idetë e hutuara që ai ia krijon atij.”
(Sunan Abu Dāūd)

“Treguar nga Anas bin Malik: Profeti tha: nuk do të ketë asnjë qytet në të cilin nuk do të hyjë

Dexhalli, përveç Mekës dhe Medinës. Dhe nuk do të ketë hyrje (rrugë për në Mekë dhe

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

108

Medinë), në të cilën nuk do të qëndrojnë engjëjt në rreshta për ta mbrujtur nga ai dhe Medina

do të tundet tri herë së bashku me banorët e saj (i.e., do të ndodhin tri tërmete) dhe Allahu do

t’i përzë të gjithë jobesimtarët dhe hipokritët nga ajo.”

 (Sahīh Bukhāri)

Në shikim të natyrshmërisë së testeve dhe sprovave që bën Dexhalli, Profeti (sdallalahu
'alaihi wa sallam) ka paralajmëruar se kjo do të jetë Fitnja (sprova ose testi) më e madh që ka
njohur njerëzimi, që nga koha e Ademit (‘alaihi al-Salām), deri në ditën e fundit.

Ai më tutje na ka informuar se kur misioni i Dexhallit të jetë afër përfundimit, Allah-u do

ta ngritë Imam al-Mahdi nga pasardhësit e Profetit Muhammad (sdallalahu 'alaihi wa sallam).
Dexhalli do ta sulmojë atë për ta shkatërruar. Por, Allahu pastaj do ta zbresë Jezuin (‘alaihi al-
Salām) nga qielli dhe ai do ta vrasë Dexhallin. Vetëm atëherë do të përfundojë nata e gjatë dhe e
tmerrshme e tundimit dhe ligësisë.

Ne kemi argumentuar në librin tonë ‘Jerusalemi në Kuran’, që është një volum shoqërues

i këtij libri, dhe tani jemi mjaft afër momentit, kur do të kthehet i Biri i Mejremes. Kjo
nënkupton se lëshimi i Dexhallit në botë ka ndodhur para shumë kohësh.

Ky shkrimtar (autor) është i bindur se Dexhalli është truri i shpërthimit të civilizimit laik

materialist perëndimor, mendimit të tij modern dhe stilit modern të jetesës me stil dhe distilim
përherë e më dekadent. Është po ai civilizim, i cili po e nënshtron njerëzimin ndaj testit suprem
(Fitnas), për të cilin na kishte paralajmëruar Profeti. Një tipar i thjeshtë i këtij libri është
shembulli që Surah al-Kahf jo vetëm që duhet të lexohet, por duhet të studiohet, nëse besimtarët
duan të mbrohen nga ajo Fitne e Dexhallit.

Ky libër paralajmëron se mënyra moderne e jetesës si Euro-Krishterët dhe Euro-Çifutët, e

cila tani po adoptohet pa ndonjë kritikë nga shumica e njerëzimit, duke përfshirë edhe shumicën
e Myslimanëve, është tinëzare dhe mashtruese dhe mund t’i mashtrojë edhe besimtarët më të
mirë. Ne jemi duke jetuar në atë epokë, në të cilën besimi i masave Myslimane veç është
ndryshkur. Sigurisht, njëra nga shumë mënyrat me të cilën mund t’i kundërpërgjigjemi kësaj
fatkeqësie, është ta kthejmë vëmendjen te Surja al-Kahf në Kuran dhe të bëjmë përpjekje ta
përdorim Suren për ta kuptuar botën sot.

Verbëria e brendshme e Dexhallit – ai sheh vetëm me një sy.

Profeti Muhammad (sallalahu 'alaihi wa sallam) na ka transmetuar informata të
rëndësishme përkitazi me karakteristikat më të rëndësishme të Dexhallit, Mesias së rremë. Ai
sheh vetëm me ‘një’ sy dhe si i tillë ka mundësinë të kapë vetëm ‘Ilm al-Zāhir ose diturinë e
jashtme. Ai është i verbër në syrin e ‘djathtë’ dhe kjo simbolizon verbërinë  e brendshme. Kështu
ai e mohon ekzistimin e ‘Ilm al-Bātin ose diturisë së brendshme shpirtërore:

“Ibn Umar tha: Njëherë i dërguari i Allahut qëndroi mes njerëzve. E lartësoi dhe e madhëroi

Allahun, ashtu siç Ai e meriton, e pastaj e përmendi Dexhallin duke thëne: “Unë po ju
paralajmëroj juve për të (i.e. Dexhallin) dhe nuk ka pasur profet i cili nuk e ka paralajmëruar

popullin e tij për të. Pa dyshim, Noah e ka paralajmëruar popullin e tij për të, por po u them për

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

109

të diçka që asnjë Profet nuk i ka treguar popullit të tij para meje. Duhet ta dini se ai ka vetëm

një sy dhe Allahu nuk është vetëm me një sy.”

(Sahīh Bukhāri)

“Tregon Abdullah bin Umar: I dërguari i Allahut qëndroi mes njerëzve dhe iu lut dhe e Lartësoi
Allahun, ashtu siç e meriton Ai, dhe pastaj e përmendi Dexhallin duke thënë: Po ju paralajmëroj
kundër tij dhe nuk ka pasur Profet i cili nuk i ka paralajmëruar përcjellësit e tij për të; por po ju
them diçka që asnjë Profet nuk u ka treguar përcjellësve të tij: Dexhalli është me një sy, ndërsa
Allahu nuk është me një sy.”

(Sahīh Bukhāri)

“Tregon Abdullahi: Dexhalli ishte përmendur në prani të profetit. Profeti tha: Allahu nuk është i
fshehur nga ju; Ai nuk është me një sy dhe me duar bëri kah sytë e tij, duke shtuar: përderisa al-
Masīh ad-Dajjāl është i verbër në syrin e djathtë dhe syri i tij është si kokërr rrushi.”

(Sahīh Bukhāri)

“Tregon Ubadah ibn as-Samit: Profeti tha: Ju kam treguar aq shumë për Dexhallin, sa që jam i
frikësuar se mund të mos kuptoni. Dexhalli është i shkurtër, me gishta si këmbët e pulës, flokë të
dredhura, me një sy, me një sy që nuk sheh, as nuk është i dalë jashtë e as i futur në gropë. Nëse
hutoheni lidhur me të, ta dini se Zoti i juaj nuk është me një sy.”

(Sunan Abū Dāūd)

“Ibn Umar tha: ne po flisnim për Hajjat-ul-Wada’, derisa Profeti ishte mes nesh. Ne nuk e dinim
se çka do të thoshte Hajjat-ul-Wada’. Profeti e lavdëroi Allahun dhe pastaj e përmendi al-Masīh
al-Dajjāl dhe e përshkroi atë në mënyrë ekstensive, duke thënë: “Allah-u nuk e ka dërguar asnjë
profet, e ai profetë të mos e paralajmëronte popullin e vet për al-Masīh al-Dajjāl. Noah dhe
profetët që e pasuan atë, i paralajmëruan popujt e tyre për të. Ai do të dalë mes jush (O përcjellës
të Muhamedit) dhe nëse del që disa nga cilësitë e tij të fshihen nga ju, gjendja e Zotit tuaj është e
qartë dhe nuk është e fshehët nga ju. Profeti e tha këtë tri herë: “Vërtet, Zoti juaj nuk është i
verbër në njërin sy, përderisa ai (i.e. Dexhalli) është i verbër në syrin e djathtë, i cili duket si
rrush i fryrë jashtë gropës së tij...”

(Sahīh Bukhāri)

“Treguar nga Abdullahu: Profeti e përmendi para njerëzve al-Masīh al- Daexhall (Dexhallin,
Mesian e rrejshëm), duke thënë: Allahu nuk është me një sy, derisa al-Masīh al-Dexhall është i
verbër dhe syri i djathtë i duket si rrush i fryrë. Derisa flija mbrëmë afër Qabesë, pashë në ëndërr
një njeri me ngjyrë kafeje, më i miri që mund ta shihni mes ngjyrës së kafenjtë, dhe flokët i
kishte aq të gjata, saqë i binin mes supeve. Flokët i kishte të drejta dhe ujët pikonte nga koka e tij
dhe ai po i vendoste duart e tij në supet e dy burrave, derisa po i sillej përreth Qabesë. Unë pyeta:
Kush është ky? Ata u përgjigjën: Ky është Jezui, i biri i Mejremes. Pas tij e pashë një njeri që
kishte flokë shumë të dredhura dhe ishte i verbër në syrin e djathtë, që i përngjante në dukje Ibn
Qatan (i.e. një jobesimtari mes arabëve). Ai i kishte vendosur duart e tij në supet e një personi,
derisa po bënte Tawaf rreth Qabesë (i.e., sillej përreth Qabesë). Unë pyeta: kush është ky? Ata u
përgjigjën: al- Masīh al-Dajjāl.”

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

110

(Sahīh Bukhāri)

 “Treguar nga Anas bin Malik: Profeti tha: Asnjë profet nuk është dërguar e të mos i
paralajmërojë  përcjellësit e tij për gënjeshtarin me një sy (Dexhallin). Keni kujdes! Ai është i
verbër në njërin sy dhe Zoti juaj nuk është i tillë. Dhe në mes syve të tij (Dexhallit), do të jetë e
shkruar (fjala) Kāfir (i.e., jobesimtar). (Ky hadith po ashtu është transmetuar nga Abu Huraira
dhe Ibn ‘Abbās.)

(Sahih Bukhāri)

Syri i verbër i Dexhallit duket si rrush i fryrë

“Treguar nga Abdullahu: Profeti e ka përmendur Mesian Dexhall (Dexhallin, Mesian e rremë)

para njerëzve, duke thënë: Allahu nuk është me një sy, ndërsa al-Masīh al-Dajjāl është i verbër

në syrin e djathtë dhe syri i tij duket si rrush i fryrë... ”

(Sahīh, al-Bukhāri)

Përshkrimi përkitazi me rrushin e fryrë tregon se verbëria shpirtërore e Dexhallit dhe e të
gjithë atyre që e ndjekin atë, do të jetë mjaft evidente për ata, të cilët shohin me të dy sytë. Do të
jetë aq qartë e dukshme për ta, ashtu siç do të jetë një rrush i fryrë. Të vetmit që nuk do të jenë në
gjendje ta dallojnë atë verbëri shpirtërore, i.e. që nuk janë në gjendje ta dallojnë syrin, i cili duket
si rrushi i fryrë, do të jenë ata të cilët vetë janë në verbëri shpirtërore.

 Do të jetë e qartë se informatat përkitazi me sytë e Dexhallit lidhen me simbolizmin

religjioz dhe nuk duhet të merret drejtpërdrejt (fjalë për fjalë). Dëshmia në vijim e tregon në
mënyrë përmbyllëse atë që u cek më lart. Së pari, Profeti (sallalahu 'alahi wa sallam) dyshonte
për një djalë çifut në Medinë se ishte Dexhalli, edhe pse ai djalë nuk kishte vetëm një sy. Së dyti,
Kur Tamīm al-Dārī u takua me personin e Dexhallit dhe pastaj i dha Profetit (sallalahu 'alahi wa
sallam) dëshminë e një dëshmitari okular lidhur me takimin dhe përshkrimin e tij për Dexhallin,
nuk është cekur njëri sy i tij. Kjo duhet të kishte qenë gjëja më e dalluar në tërë paraqitjen e tij
fizike, sikur ai vërtet të ishte i verbër në njërin sy.

Fjala Kafir e shkruar mes syve të Dexhallit.

 “Treguar nga Anas bin Malik: Profeti tha: Asnjë profet nuk është dërguar e që të mos i ketë

paralajmëruar përcjellësit e tij kundër gënjeshtarit me një sy (Dexhallit). Kujdes! Ai është i

verbër në njërin sy dhe Zoti i Juaj nuk është ashtu. Dhe në mes syve të tij (Dexhallit) do të jetë e

shkruar (fjala) Kafir (i.e., jobesimtar). (Ky hadith po ashtu është transmetuar nga Abu Huraira
and Ibn ‘Abbās).”

 (Sahīh, al-Bukhāri)

Dëshmia se interpretimi i Hadīthit përkitazi me sulmin e Dexhallit mbi njerëzimin që u
cekë më lart (i.e., sulmi i cili është i lidhur me njërin sy të tij), është epistemologjik, i.e., që i
përket diturisë, burimit të diturisë dhe mënyrave për ta fituar atë dituri; ndodhet në Hadithin tejet
të rëndësishëm, i cili fjalën Kafir e vendos mes dy syve të Dexhallit. Pasi që Kufri gjindet mes

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

111

syve të tij, tregon se ka të bëjë me të ‘parët’ e tij, ose me kapacitetin e tij për të parë dhe kështu
pra për të kërkuar dituri. Së dyti, Hadīthi e bën shumë të qartë se Kufri i Dexhallit dhe si
rrjedhojë Epoka e Dexhallit do të jenë mjaft evidente, i.e., jo të fshehura. Dikush duhet të jetë i
verbër që të mos e dallojë Kufrin, pasi që është i shkruar mes syve të tij, i.e., mes mundësive të
shikimit nga aspekti i jashtëm dhe aspekti i brendshëm.

Një nga karakteristikat dalluese të civilizimit modern perëndimor Euro-çifut dhe Euro-

Krishter është Kufri që ka dalë nga Laicizmi i diturisë dhe si rezultat përjashtimi (kundërshtimi) i
diturisë shpirtërore si burim të diturisë. E vetmja dituri e pranuar nga perëndimi Judeo-Krishter
është dituria e asaj që mund të vrojtohet vetëm me anë të shqisave të informimit ekstern (sytë)
etj. dhe si e tillë gjendet në universin material. Perëndimi aspak nuk e fsheh këtë karakteristikë të
dalluar, e cila aq shumë është e manifestuar, saqë duket sikur fjala Kafir është e shkruar mes
syve të saj (i.e. civilizimi perëndimor). Ne nuk themi se Civilizimi modern perëndimor është
Dexhalli. Porse jemi të mendimit se është krijim i Dexhallit (është krijuar nga Dexhalli) dhe se i
shërben Dexhallit. Implikimi i kësaj është se të gjithë ata që e imitojnë civilizimin perëndimor
modern, do të jenë përcjellësit e Dexhallit dhe përfundimisht do ta përqafojnë mosbesimin e tij
dhe do t’u shkatërrohet besimi i tyre në Allahun. Allahu Më i Lartësuari veç ka deklaruar se 999
nga çdo 1000 njerëz do të shkatërrohen dhe do të futen në zjarrin e ferrit!

Allahu Më i Lartësuar nuk është me një sy.

Sa i përket kësaj teme, një njeri me një sy është njeriu i cili sheh vetëm me një sy, i.e.,
syrin e jashtëm. Të gjithë ata që e ndjekin Dexhallin dhe mënyrën e jetesës të cilën do ta
themelojë ai, që të gjithë do të bëhen njerëz me një sy. Kur Hadidhi deklaroi se Allahu nuk është
me një sy, do të thotë se Allahu ka mundësinë t’i shohë që të dyja: edhe atë që është al-Zāhir (e
dukshme), si dhe atë që është al-Batin (e fshehur dhe e mbuluar). Kështu pra, Ai mund të shohë
edhe ‘paraqitjen’ edhe ‘realitetin’, që të dyja: edhe ‘formën’, edhe ‘përmbajtjen’. Allahu vetë
deklarohet në Kuranin Famëlartë për këtë:

 “Ai është i pari që s'ka fillim dhe i fundit që s'ka mbarim, i dukshmi dhe i padukshmi, dhe Ai
është më i dijshmi për çdo gjë.”

(Kuran, al-Hadīd, 57:3)

Kur Musa (‘alaihi al-Salām) u përgjigj se ai ishte njeriu më i ditur nga të gjithë njerëzit,
ai bëri gabim se nuk e pranoi që e gjithë dituria vjen prej Allahut Më të Lartësuarit dhe se Ai,
Allahu, është më i dituri nga të gjithë. Ai as nuk e pranoi se dituria e tij është e jashtëzakonisht e
pakrahasueshme, e vogël dhe e imët, kur krahasohet me diturin e Atij që është më i dituri nga të
gjithë. Dhe pikërisht kjo ndodh, kur dituria bëhet laike (ndahet nga dituria fetare).

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

112

KAPITULLI TETË

NGJARJA E DHŪL KARNAIN

Rabinjët çifutë në Medinë ia dhanë fisit Arab të Kuraishëve tri pyetje që t’ia bënin
Profetit Muhamed (sallalahu ‘alaihi wa sallam), për ta testuar nëse ishte vërtet Profet i Allahut
Më të Lartësuarit. Njëra nga tri pyetjet kishte të bënte me udhëtarin e madh, i cili udhëtoi në dy
skajet e botës. Kur Rabinjët ia bënë pyetjen, sa na përket neve, ata kërkonin të dinin nëse
Muhammadi (sallalahu ‘alaihi wa sallam) e dinte apo jo njërën nga Shenjat kryesore të Ditës së
Fundit, që është Gog dhe Magog.

 Para se të përpiqemi ta shpjegojmë tematikën e Dhūl Karnain dhe implikimin e tij për

epokën moderne, së pari le të cekim përgjigjen Kuranore për pyetjen që ishte bërë nga Rabinjët,
përkitazi me udhëtarin e madh. Përgjigja fillon me ajetin tetëdhjetë e tre të Sures al-Kahf dhe
vazhdon deri në ajetin njëqind e një:

Ajeti  83

 “Të pyesin ty për Dhulkarnejnin, thuaju: "Do t'ju rrëfej për punën e tij me Kur'an (me
shpallje)".”

Ajeti  84

 “Ne i mundësuam atij forcë në tokë dhe i dhamë mundësi për çdo send që të mund të arrijë.”

Ajeti  85

 “Ai iu rrek një aso mundësie (dhe mori rrugën nga perëndimi),”

Ajeti  86

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

113

Deri kur arriti vendperëndimin e diellit, e gjeti se po perëndon në njëfarë burimi me lym të zi dhe
aty e gjeti një popull. E Ne i thamë: "O Dhulkarnejn, ose do t'i dënosh, ose do ti marrësh me të
mirë e t'i udhëzosh!”

Ajeti  87

 “Ai (Dhulkarnejni) tha: "Ai që vazhdon edhe mëtej të jetë zullunqar, atë do ta dënojmë, pastaj i
kthehet Zotit të vet e Ai e dënon atë me një dënim të tmerrshëm”

Ajeti  88

 “Sa i përket atij që besoi dhe bëri vepra të mira, atij i takon shpërblimi më i mirë (Xhenneti) dhe
atij nga ana Jonë do t'i bëjmë lehtësi (në jetë)..”

Ajeti  89

 “Pastaj, ai iu rrek një aso mundësie (mori rrugën e lindjes).”

Ajeti  90

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

114

 “Deri kur arriti vendlindjen e diellit, e gjeti atë se po lind mbi një popull, që nuk i kemi dhënë
ndonjë mbulojë prej tij (diellit).”

Ajeti  91

 “Ashtu (bëri edhe me këtë popull), e Ne e kemi ditur gjendjen e tij (mundësitë dhe sundimin e
drejtë të tij).”

Ajeti  92

 “Mandej, ai iu rrek përsëri një aso mundësie (një rrugë të tretë mes perëndimit e lindjes - nga
veriu).”

Ajeti  93

 “Deri kur arriti mes dy kodrave (si penda) dhe mbrapa tyre gjeti një popull që thuajse nuk
kuptonte asnjë gjuhë (përveç gjuhës së vet).”

Ajeti  94

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

115

 “Ata thanë: "O Dhulkarnejn, vërtet Jexhuxhi dhe Mexhuxhi janë duke bërë shkatërrime në tokë,
a bën që ne të japim ty një kontribut (një formë tagri a tatimi), e që të bësh një pendë mes nesh
dhe mes tyre?”

Ajeti  95

 “Ai (Dhulkarnejni) tha: "Atë që mua ma mundësoi Zoti im është shumë më e mirë (nga ajo që
më ofroni ju), po ju më ndihmoni me fuqi punëtore të bëj një pendë të fortë mes jush dhe mes
atyre!.”

Ajeti  96

 “Më sillni copa të hekurit! E kur e nivelizoi ai me dy anët e kodrave, tha: "Ndizni!" e kur e bëri
atë (hekurin) zjarr (si zjarr nga të ndezurit) tha: "Më sillni bakër të shkrirë t'ia hedhë atij!.”

Ajeti  97

 “E ata as nuk arritën ta kapërcenin e as ta shponin.”

Ajeti  98

 “Ai (Dhulkarnejni) tha: "Kjo është një e mirë nga Zoti im, e kur të vjen caktimi i Zotit tim, Ai e
bën atë rrafsh, e caktimi i Zotit tim është i sigurt. ”

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

116

Ajeti  99

 “(Kur të vijë caktimi i Zotit, ose kur të dalin Jexhuxh Mexhuxhët) Ne bëjmë atë ditë që ata të
përzihen si valët njëra me tjetrën. Dhe i fryhet Surit (për herën e dytë) e të gjithë ata i tubojmë.”

Ajeti  100

 “Atë ditë ua prezentojmë zhehenemin jobesimtarëve me një prezentim të hapët (trishtues.”

Ajeti  101

 “Atyre që sytë i kishin të mbuluar ndaj argumenteve te Mia dhe që nuk mund të dëgjonin (fjallët
e All-llahut)..”

(Kuran, al-Kahf, 18:83-101)

Pax Karnain (i.e., rregulli botëror i Dhūl Karnain)

Në arabishte i referohet dikujt që i ka dy Karns. Kjo nënkupton ose dy ‘brirë’, ose dy

‘epoka’. Por, pasi që Kurani gjithmonë e ka përdorur fjalën Karn për t’iu referuar një kohe apo
një epoke (ose një flete të librit të historisë) dhe asnjëherë si ‘brirë’, ne do të zgjedhim ta
përkthejmë Dhūl Karnain si njëri që ka ndikim në dy faqet e ndryshme të historisë. Dhe pasi që
ne e gjejmë cakun e vërtetë të pyetjes së bërë nga Rabinjët çifutë, për atë Shenjën e madhe të
Ditës së Fundit, e që është Gog dhe Magog, ne kemi pikëpamje se Karnain, i.e., dy epokat, i
referohet edhe epokës në të kaluarën e largët, dhe epokës e cila do të vijë, e që është epoka e
fundit ose epoka e Fitnes. Ne kemi qëndrimin se ne tani jemi duke jetuar në Epokën e Fundit dhe
kështu edhe kjo ngjarje ka lidhje ë drejtpërdrejtë me Myslimanët që jetojnë tani.

Kush ishte Dhūl Karnain? Ky shkrimtar nuk ka gjetur ndonjë nevojë të domosdoshme

për t’ia përkushtuar vëmendjen, nëse Dhul Qarnain ka qenë ndonjë personalitet historik apo jo.

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

117

Por ne besojmë se vëmendja duhet të drejtohet te veprimet e Dhūl Qarnain në ushtrimin e
pushtetit dhe autoritetit të tij, sepse aty ndodhet thelbi i udhëzimit hyjnor që jepet në këtë ngjarje.

Sūrja al-Kahf në këtë ngjarje na ka paraqitur tematikën e pushtetit dhe lidhjen e tij me

besimin në Allahun Më të Lartësuarin. Dhul Karnain ka pasur besim në Allahun dhe ai ishte
bekuar nga Allahu me forcën për të ndjekur qëllimet që i kishte zgjedhur. Kështu ai kishte
kapacitetin për të themeluar, siç mund të shprehet në marrëdhëniet ndërkombëtare, si: Pax
Karnain (i.e., rregulli botëror i Dhul Karnain). Në zemër të kësaj ngjarjeje alegorike është
përshkrimi i një rregulli botëror, i ndërtuar njëherë e një kohë nga një njeri, i cili kishte besim në
Allahun Më të Lartësuarin (i.e., Pax Islamika). Ne na paraqitet një përshkrim kritik i
rëndësishëm i atij rregulli botëror.

Ngjarja pastaj vazhdon për të paralajmëruar daljen (paraqitjen ) e rregullit botëror Gog

dhe Magog, që dëshmon se pushteti përdoret pikërisht në mënyrën e kundërt nga ajo e Dhūl
Karnain. Përfundimisht, premtimi që është dhënë në ngjarjen e diskutuar më herët për
djelmoshat dhe shpellën se historia nuk do të përfundojë, para se ajo fletë e historisë të na
vizitojë edhe një herë dhe kthimin e një rregulli botëror në të cilin pushteti (forca) do të përdoret,
siç është përdorur nga Dhūl Karnain. Kjo do të ndodhë kur Mesia i vërtetë, Jezui (Isa a.s), i miri
i Marisë (Merjemes), do të kthehet në botë për ta rivendosur të Vërtetën dhe rithemelimin e Pax
Islamicas.

Pax Karnain – dhe udhëtimi në Perendim.

Dhūl Karnain udhëtoi në drejtim të perëndimit, derisa arriti në një vend me ujë të errët dhe të zi
dhe pa diellin tek perëndonte nën atë det me ujë (në aspektin poetik). Domethënia ishte se kjo
ishte pika më largët në perëndim që ai mund të udhëtonte.

Ai e takoi një komunitet të njerëzve në një vend dhe Allahu Më i Lartësuari ia dha atij një

zgjidhje për përdorimin pushtetit, për të dënuar ose për të shpërblyer. Dhul Karnejn me
përgjigjen e tij e dha esencën (thelbin ) e Pax Islamicas ose rregullin botëror Islamik. Ai deklaroi
se do ta përdor pushtetin dhe autoritetin e tij për ta dënuar opresorin dhe kur të ketë përfunduar
së dënuari atë, opresori do të ballafaqohet pastaj me dënim shtesë prej Zotit, kur të kthehet tek
Ai.

Ky është lloji i rregullit botëror, të cilin Zoti do që njerëzit ta themelojnë the mbajnë. Një

rregull i tillë botëror, i themeluar nga ata të cilët kanë besim në Allahun Më të Lartësuarin, do të
dëshmojë një harmoni themelore mes urdhrit (rregullit) qiellor lart dhe rregullit botëror poshtë.
Kjo tregon se dhuna largohet dhe vendoset drejtësia. Njerëzimi do të kënaqet me një gjendje të
bekuar, në të cilën paqja dhe lumturia do të dominojnë.

Pax Karnain – udhëtimi deri në Lindje

Pas përshkrimit të udhëtimit në Perëndim, Sūrah al-Kahf pastaj vazhdon për të shpjeguar
udhëtimin e Dhūl Karnainit në Lindje, ose te ‘lindja e diellit’. Atje ai i pa disa njerëz për të cilët
Allahu Më i Lartësuari deklaroi: “Nuk u Kemi dhënë atyre asnjë mbulojë prej tij”. Ngjarja e
shpjegon se Dhūl Karnaini iu përgjigjet atyre njerëzve në një gjuhë jashtëzakonisht të vështirë

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

118

për t’u interpretuar. “Kadhālika”  ishte pjesa e parë e përgjigjes. Dhe kjo nënkupton se ai i la ata,
ashtu siç edhe i gjeti (pa i shqetësuar). Pjesa e dytë e përgjigjes e përshkruan Dhūl Karnain se e
ka kuptuar tërësisht situatën e këtyre njerëzve.

E çka ishte ajo ‘mbulesa’ që Allahu Më i Lartësuari iu kishte dhënë atyre njerëzve, përveç asaj
që ata nuk kishin ‘mbulesë tjetër’ dhe si e interpretojmë përgjigjen enigmatike të Dhūl Karnainit
për situatën e tyre.

Qëndrimi që do përpiqemi ta shpjegojmë me masën mbrojtëse, Allahu e Di Më së Miri, është se
Sūrah al-Kahf është këtu për t’i përgatitur besimtarët për epokën e Fitnes, kur uria e botës
moderne për eksplorimin e të gjitha burimeve të tokës e në veçanti naftës, rezulton në
mosrespektimin flagrant të të drejtave të njeriut. Njerëzit primitivë, prona e vetme e të cilëve
janë tokat dhe shtëpitë e tyre, por (për shembull) territori i të cilëve është i pasur me naftë, do ta
gjejnë vetën të ngelur pa të dyja: pa tokë dhe pa shtëpi.

Dhūl Karnain e njehë dhe e kupton se njeriu dhe të drejtat e tij kanë përparësi mbi burimet
natyrore, kështu që ai i la ata njerëz të qetë, pa i ngacmuar pronat, tokën dhe shtëpitë e tyre. Kur
të vijë Epoka e fundit dhe kur masat të bien në varfëri të skajshme, përmes Ribas, besimtarët
duhet të sigurojnë që ta respektojnë njeriun dhe të drejtat e tij, derisa përpiqen për t’i shfrytëzuar
(për shembull) resurset tokësore.

Pax Karnain – dhe udhëtimi i tretë enigmatikë

Pas përshkrimit të dy udhëtimeve në Perëndim dhe në Lindje, duke iu përgjigjur kështu pyetjes
së drejtpërdrejtë, të bërë nga Rabinjët çifutë, Kurani vazhdon të përshkruajë një udhëtim të tretë
që ishte caku i vërtet i pyetjes, edhe pse nuk është pyetje e drejtpërdrejtë nga Rabanjët.

Duke e përshkruar udhëtimin e tretë, Surja al-Kahf i cek për herë të parë emrat  Gog dhe
Magog. Lëshimi i tyre në botë do të shpalosë një shenjë të madhe të Ditës së Fundit. Duhet të
jetë e qartë se dituria përkitazi me shenjat e Ditës së Fundit, është një tematik përtej mundësisë së
intelektit njerëzor. Në të vërtetë nuk mund të jetë tjetër, pos e drejtë e ruajtur e profetëve të
Allahut Më Të Lartësuarit.

Sūrja  na informon se Dhūl Karnain, në udhëtimin e tij të tretë, arriti te një popull që

jetonte në një kalim të dy vargmaleve. Ata iu ankuan atij lidhur me Fasadën10 që Gog dhe Magog
bëjnë në territorin e tyre. Ata i kërkuan atij që të ndërtojë një mur, i cili do t’i mbronte ata nga
Gog dhe Magog. Ata ishin të gatshëm ta paguanin Dhul Karneinin, për ta ndërtuar atë mur për ta.

Gog dhe Magog (Jehxhuxh dhe Mahxhuxh)11 janë dy komunitete të qenieve njerëzore, të

cilat, sipas Profetit Muhamed (sallalahu ‘alaihi wa sallam), janë pasardhës të Nuhut (‘alaihi al-
Salām). Siç është cekur më lart, ata janë agjentë të Fasāds. Porse Profeti i bekuar na ka njoftuar
për një gjë që është komunikuar nga Allahu Më i Lartësuari në ligjëratën e drejtë (Hadīth al-
Kudsi), duke cekur si në vijim: “Unë kam krijuar krijesa të Mia (i.e., Gog dhe Magog) aq të
fuqishme, sa askush pos meje nuk mund t’i shkatërrojë ata”. Kështu pra, ata me fuqinë e tyre të

10 Fasad nga arabishtja qe do të thotë të prishësh (të korruptosh) gjithçka që prek.
11 Emrat sipas Kuranit

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

119

padukshme mund të shkatërrojnë paqen në botë. Kjo do të thotë se sjellja e tyre është e kundërt
me atë të Dhūl Karnain.

Dhul Karnein e ndërtoi një mur të hekurt dhe e veshi atë me bakër të shkrirë. Muri e
bllokoi tërë vendkalimin dhe si rezultat Gog dhe Magog ishin penguar, pasi që ata as nuk mund
ta shponin murin e as ta kalonin atë. Ai pastaj deklaroi se ndërtimi i murit dhe si rezultat pengimi
i Gog dhe Magog të ishte një manifestim i Mëshirës Hyjnore.  Por, ai vazhdoi të informojë se
Vetë Allahu do ta shkatërrojë murin the do t’i lëshojë Gougun dhe Magogun në botë, në Epokën
e Fundit.

Surja përmbyllet me një përshkrim të asaj që do ta përjetojë bota, kur Gog dhe Magog do

të lëshohen në botë:

 “ (Kurt ë vijë caktimi i Zotitose kur të dalin Jehxhuxh Mahxhuxhët) Ne bëjë atë ditë që
ata të përyihen si valët njëra me tjetrën. Dhe i fryhet Surit (për here të dytë) e të gjithë ata I
tubojmë. Atë ditë ua prezantojmë xhehenemin  jobesimtarëve me një prezantim të hapët
(trishtues). Atyre që sztë i kishintë mbyllur ndaj argumenteve të Mia dhe që nuk mund të
dëgjonin (fjalët e Allhut).

(Kurani al-Kahf 18: 99-101)

Kur Gog dhe Magog të lëshohen përfundimisht në botë (në Epokën e Fundit), njerëzimi
do të dëshmojë daljen e një rregulli botëror, që do të jetë krejtësisht i kundër me atë që Islami ia
ofron njerëzimit. Njerëzimi do të dëshmoj se fuqia (pushteti) do të jetë në dorë të atyre që nuk
kanë besim në Allahun  Më të Lartësuarin. Në vend që të përdorin forcën për t’i liruar të
shtypurit dhe për t’i dënuar shtypësit, ajo epokë, kryesisht e pafe, do të dëshmojë se fuqia
përdoret për të shtypur (në veçanti) ata që kanë besim në Allahun Më të Lartësuarin dhe sjellja e
të cilëve është e drejtë.

Ne kemi argumentuar në librin tonë të titulluar ‘Jerusalemi në Kuran’ (shiko Kapitullin

10) se Allahu Më i Lartësuari i ka lëshuar Gog dhe Magog në botë gjatë jetës së Profetit
Muhamed (sallalahu ’alahi wa sallam).

Kurani u ka dhënë besimtarëve një shenjë me anë të së cilës ata jo vetëm se do të kenë dëshmi të
qartë për lirimin e Gog dhe Magog, por, edhe më tepër se kaq, ata do të kenë dëshminë se bota

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

120

tani është nën kontrollin e Gog dhe Magog. Ata kështu do të jenë në gjendje t’i identifikojnë Gog
dhe Magog si Fuqinë Sunduese të botës. Kjo gjendet në referimin e Gog dhe Magog në Suren al-
Anbiyāh:

 “Ndërsa është e pamundur për (banorët e) një fshati të cilin e kemi shkatërruar Ne, të kthehen
(në këtë jetë)- Derisa të hapet (penda) e Jexhuxh Mexhuxhëve dhe ata do të zbresin nga çdo
bregore me shpejtësi.”

(Kuran, al-Anbiyāh, 21:95-6)

Kur Gog dhe Magog do të lëshohen në botë dhe, përveç kësaj, “të shpërndahen në çdo
drejtim”, atëherë në atë kohë njerëzit e Qytetit, të cilët janë dënuar nga Allahu Më i Lartësuari
dhe janë dëbuar nga qyteti i tyre (i cili ishte shkatërruar nga Allahu Më i Lartësuari), do të
kthehen në atë qytet. Vetëm një qytet është shkatërruar nga Allahu më i Lartësuari dhe
përmendet në Hadith përkitazi me Gog dhe Magog. Ai është Jerusalemi.

Pasi që asnjë qytet tjetër (i shkatërruar nga Allahu Më i Lartësuari), përveç Jerusalemit,
nuk është cekur në Hadith, përkitazi me Gog dhe Magog, ne kemi ardhur në përfundim se qyteti
që përmendet në Sūrah al-Anbiyāh (ajetet 95 dhe 96), mund të jetë vetëm Jerusalemi.

Nga ky konkluzion dhe identifikim i qytetit, tani del shpjegimi se kthimi i çifutëve në

Tokën e Shenjtë është mundësuar përmes intervenimit të Gog dhe Magog. Me fjalë tjera,
rregullit botëror Evropian, që tani e sundon botën nga Washingtoni, është rregulli botëror i Gog
dhe Magog.

Kurani vazhdon të na paralajmërojë se kur ndodhin këto gjëra, bota do të dëshmojë

llogaritjen e kohës “countdown”, deri në Ditën e Fundit:

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

121

 “Dhe derisa të jetë afruar premtimi i saktë (dita e kijametit) e ai është momenti kur mbeten të
shtangët sytë e atyre që nuk besuan (në ato çaste thonë): "Të mjerët ne, vërtet ishim krejt të
pavetëdijshëm për këtë (moment); por jo, është e vërtetë se ishim zullumqarë të mëdhenj!”

(Kuran, al-Anbiyah, 21:97)

Kur të lëshohen Gog dhe Magog, ata do të shpërndahen në të gjitha drejtimet. Kjo tregon
se me forcën e tyre të padukshme, ata do ta marrin në kontroll tërë botën dhe, për herë të parë në
histori, një lloj njerëzish do ta kontrollojë tërë njerëzimin. E kjo është pikërisht bota jonë sot.

Rregulli botërorë i Gog dhe Magog do të jetë një rregull i Fasad-ës (i.e., dhunë dhe

ligësi). Sūrah al-Kahf i ka përshkruar dy karakteristikat e Fasad-ës së rregullit botëror, që janë të
kundërta me karakteristikat dalluese të rregullit botëror të Dhūl Karnain.

KAPITULLI NËNTË

SŪRAH AL-KAHF: FILLIMI

Profeti i Bekuar (sallalahu ‘alaihi wa sallam,) i ka këshilluar besimtarët që t’i recitojnë
dhjetë Ajetet e para të Sūrah al-Kahf dhe ka deklaruar se kjo do t’i mbrojë ata nga Fitna (i.e.,
testi dhe sprovat) e Dexhallit, Mesias së rremë ose Anti-Krishtit:

“Abu Darda ka treguar se i Dërguari i Allahut ka thënë: nëse ndonjëri i i mban mend dhjetë
Ajetet e para të Sūrah al-Kahf, ai do të jetë i mbrojtur nga Dexhalli

(Sahīh Muslim)

“Ai i cili jeton për ta parë atë (i.e., Dexhgallin), duhet t’i recitojë para tij ajtet hyrëse të Sures al-
Kahf.”

(Sahīh Muslim)

Tani i ekzaminojmë ato dhjetë Ajetet e para, për të gjetur substancën e mesazhit që e
japin ato përkitazi me Dexhallin dhe rrezikun që ai paraqet për besimtarët. Gjëja e parë që ne e
vërejmë në dhjetë Ajetet e parpa të Sures është se duke supozuar se Bismalilahi nuk llogaritet si
ajeti i parë, ato përfundojnë me një Du’ah ose lutje. Ja ku është ngjarja që shpjegon Duah.

Ishin disa djelmosha, të cilët, edhe pse ishin të rinj, kishin besim në Allahun Më të

Lartësuarin.  Ata jetuan në një epokë, kur po bëhej luftë kundër Islamit dhe kur besimtarët
shtyheshin të që t’i dorëzoheshin mënyrës së pafe të jetesës. Ata rezistuan, derisa u shtrënguan të
largoheshin nga shtëpitë dhe qyteti i tyre, në mënyrë që ta ruanin besimin Islam. Ata ikën e u
strehuan në një shpellë (dhe shpellat zakonisht gjenden në male) dhe ata bënë një Du’ah (lutje)
tek Allahy Më i Lartësuari, për t’i ndihmuar, mbrojtur dhe udhëzuar. Dhjetë Ajetet e para
përfundojnë me atë Duah:

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

122

 “Kur djelmoshat u strehuan në shpellë e thanë: O Zoti ynë, na dhuro nga ana Jote mëshirë dhe
na përgatit udhëzim të drejtë në tërë çështjen tonë!”

(Kuran, al-Kahf, 18:10)

Kjo Du’ah (lutje) duhet të kuptohet si vetë çelësi me të cilin Myslimani mund të fitojë
mbrojtjen Hyjnore nga Dexhalli, në momentet e rreziqeve dhe sprovave të mëdha. Për shembull:
nëse një Mysliman është duke udhëtuar me avion dhe arrin në një aeroport, ku i ofrohet një
zyrtar i emigracionit, i cili është armiqësor kundër Islamit, dhe përgatitet ta keqtrajtoj atë, është
kjo Duah (lutje), e veçantë, e cila duhet të recitohet në një rast të tillë. Nëse një njeri ka kohë për
ta bërë këtë, pastaj mund ta vazhdojë duke recituar të gjitha ajetet në fillim të Sures al-Kahf.

Ja dhjetë ajetet e para të Sures, së bashku me komentimin tonë, përmes të cilit ne

përpiqemi të gjejmë lidhshmërinë me Dexhallin, Mesian e rrejshëm ose Anti-Krishtin (nëse
lexuesi është i mendimit se ajeti i parë i Surses  është Bismilahu, atëherë kjo në vijim do të jetë
ajeti i dytë):

Ajeti 1-rë

 “Falënderimi i takon vetëm All-llahut që ia shpalli robit (i.e Profetit Muhamed) të vet Librin
(i.e., Kuranin) dhe në të nuk lejoi ndonjë ‘Iuaxha (kundërthënie, shtrembërim, devijim nga rruga
e drejtë, largim shtrembim si të brendshëm apo të jashtëm, etj .).”

Ajeti fillon me një dramë, pasi që Allahu Më i Lartësuari e Lavdëron Vetveten që ia ka zbritur
Kuranin Shërbëtorit të Tij Muhamed (sallalahu 'alaihi wa sallam). Porse Muhammadi, Arabi
(sallalahu ‘alaihi wa sallam,) nuk ishte çifut dhe si rrjedhojë ky akt Hyjnor i vendosi Çifutët në
një dilemë shqetësuese. Kurani i ka akuzuar  Çifutët se e kanë korruptuar tekstin e Toras përmes
rishkrimit të tij me dorën e tyre:

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

123

 “E ata që ishin mizorë atë që u ishte thënë e ndryshuan me një fjalë tjetër, e Ne për shkak se ata
kundërshtuan, lëshuam nga qielli një dënim kundër atyre që ishin mizorë.”

(Kuran, al-Baqarah, 2:59)

  Ata që e korruptuan tekstin e Toran12 (‘Iuaxha), në proces e sipër, e kanë bërë të
pamundur për dikë që i beson Toras së prishur, që të pranojë një Profet që nuk është Çifut. Pas së
gjithash, ata besuan se populli izraelit ishte populli i zgjedh i Allahut. Ata ishin elita shpirtërore e
njerëzimit, fati i të cilëve ishte që përfundimisht ta sundojnë botën, në fundin e historisë. Jo
çifutët e kanë pasur një status shpirtëror që, kur krahasohej me atë të çifutëve, ishte dukshëm më
inferior, kështu që ishte e pamundur që çifutët të merrnin shpallje hyjnore, që i zbritej një jo-
çifuti, ose që një jo çifut të zgjedhej si Profet i Allahut. Në veçanti, Torah e kishte bërë të
pamundur që një Arab të pranohet si Profet, pasi që Arabët ishin pasardhësit e Ishmaelit (‘alaihi
al-Salām) dhe Torah ishte rishkruar në mënyrë eksplicite, që të deklaronte se besëlidhja e
Allahut ishte me Isakun (‘alaihi al-Salām), e jo me Ishmael-in (‘alaihi al- Salām). Përveç kësaj,
ai (pra Tevrati i rishkruar) e kishte sharë Ishmail-in (‘alaihi al-Salām) si “njeri të egër - dorën e
tij kundër çdo njeriu dhe dorën e çdonjërit kundër tij  (Genesis, 16:12).

Megjithatë për rabinjët çifutë që jetonin në qytetin arabë të Jathribit (tani me emrin

Medina), ishte sa e qartë, aq edhe shqetësuese, se Muhamedi,  Arabi, ishte Profet i vërtetë i
Allahut. Çifutët ishin tërbuar, se Allahu Më i Lartësuari e kishte zgjedhur një Arab, që të ishte
pranuesi i shpalljes së fundit, e po qe se e pranonin atë si Profet, i detyronte ata të pranonin se e
kishin shtrembëruar Tevratin. Së dyti, supozimi i tyre për superioritetin racial mbi Arabët nuk do
të kishte më mbështetje tekstuale.

Kurani e kupton shqetësimin e çifutëve dhe i përgjigjet atyre:

12 Tevrati

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

124

 “E shëmtuar është ajo për çka ata e shitën vetvetën. Atë që e shpalli All-llahu të mos e besojnë
nga zilia, për shkak se All-llahu nga mirësia e Tij t'i shpallë atij që dëshiron nga robtë e vet.
Andaj merituan zemërim mbi zemërim (gazep mbi gazep). Mosbesmtarët kanë dënim që i
poshtërson.”

(Kuran, al-Baqarah, 2:90)

Kështu, që nga fillimi ekziston një indikacion i qartë, se Sūrah u adresohet
kundërshtarëve çifutë të Muhamedit (sallalahu ‘alaihi wa sallam) dhe Kuranit. Po ashtu, duhet të
kuptojmë se vetë këta njerëz janë caku primar i Dexhallit.

Këto ajete e drejtojnë vëmendjen te të gjitha korrupsionet që kanë ndodhur në tekstet e

tyre të shenjta, që kishin zbritur para Kuranit, e në veçanti Tevrati. Kështu, një informatë për ta
kuptuar Dexhallin dhe për t’i kuptuar sulmet të cilat ai do t’i bëjë kundër caqeve të tij, ndodhet
në tekstet e shpikura e në veçanti Tevratit. Së dyti, pasi që Kurani është i pastër nga
shtrembërimet, i tillë do të mbetet përgjithmonë. Kurani më së miri mund t’i ekspozojë
shtrembërimet me të cilat tekstet (librat) e mëhershme (e në veçanti Tevrat) qenë korruptuar.
Prandaj kjo është një çështje e rëndësisë së lartë, që Kurani të shfrytëzohet për t’i gjetur të gjitha
korruptimet në tekstet e mëparshme. Kjo kërkon që ne të bëjmë një studim të thellë, jo vetëm të
Kuranit, por, po ashtu, edhe të teksteve të mëparshme, tani të korruptuara, siç është Tevrati.

Përveç nëse e studiojmë Tevratin dhe zbulojmë ndryshimet që i janë bërë nga duart e

njeriut, ne kurrë nuk do të jemi në gjendje të kuptojmë dhe shpjegojmë ardhjen e një epoke, në të
cilën ‘Riba’, Alkoholi dhe droga kanë një rol të përgjithshëm dominues. Nuk do të jemi në
gjendje të kuptojmë lidhshmërinë mes alkoolizmit dhe ‘Fundit të Historisë’. E as nuk do të jemi
në gjendje të kuptojmë daljen e Ribas në ekonomi me ‘paranë e letrës’ (së shpejti të bëhet e
padukshme dhe e paprekshme e që është paraja elektronike) dhe kamatës, ‘sistemit bankar’ që ka
marrë kontroll të jetës ekonomike gjithkund.

“Profeti ka thënë: nyjat e Islamit do të zgjidhen një nga një, derisa të zgjidhet secila prej tyre
dhe i pari prej tyre që do të zgjidhet, do të jenë rregullat në Librin e Allahut dhe i fundit do të

jetë Namazi (falja).”

(Musnad Ahmad)

Njëra nga shenjat e afrimit të Ditës së Fundit (kur botës i vjen fundi), siç është

parashikuar nga Profeti Muhamed (sallalahu 'alaihi wa sallam), është se sundimi i Librit të
Allahut që e ndalon përdorimin e alkoolit, do të injorohet dhe do të ketë konsum të përgjithshëm
të alkoolit dhe materieve të tjera dehëse:

“Anas tha se zemra e të Dërguarit të Allahut thotë: mes Shenjave të Orës së Fundit do të

jetë largimi i diturisë, dominimi i injorancës, dominimi i imoraliteti (tradhtisë morale), dominimi
i pirjes së verës, numri i vogël i burrave dhe numri i madh i grave, ashtu që pesëdhjetë gra do të

kenë një burrë (mashkull) që të kujdeset prej tyre.”

(Bukhāri, Muslim)

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

125

Është mjaftë e qartë për ata të cilit e ndjekin misionin shpirtëror të Islamit (al-Ihsān ose
Tasawwuf), se ne tani jetojmë në atë epokë, e cila është përshkruar nga Profeti (sallalahu 'alaihi
wa sallam) si Epoka e Fundit. Për shembull, njëra nga çdo gjashtë shtëpi në Amerikë tani është e
prekur nga alkoolizmi dhe numri është vazhdimisht në rritje. Pjesa tjetër e njerëzimit duket se
është e dizajnuar (e gatshme) ta përqafojë nesër atë që Amerika e ka përqafuar sot dhe kjo po
ashtu është një nga shenjat e Allahut. Por, shumica e njerëzve janë të pavëmendshëm për Shenjat
e Allahut:

 “. . . . por vërtet shumica e njerëzve janë të pavëmendshëm pë Shenjat Tona!”

(Kuran, Yūnus, 10:92)

Arsyeja për këtë mallkim të alkoolizmit është rishkrimi i teksteve hyjnore të dërguara nga
Allahu Më i Lartësuari. Kjo është bërë në mënyrë që të shlyhet dallimi hyjnor kundër përdorimit
të mjeteve dehëse, si dhe kamatës (Ribās). Kushdo që e ka rishkruar Tevratin, ishte aq i ligë,
saqë e ka akuzuar rrejshëm një Profet të drejtë se është dehur. Me këtë rast, në atë gjendje të
dehur, ai ka fjetur me ...........dhe i ka lënë shtatzënë dyja vajzat e tij, njërën pas tjetrës! Ajo ka
qenë një gënjeshtër e madhe. Ka qenë një fyerje e madhe për Lutin (‘alaihi al-Salām), një Profet
i Allahut dhe një sharje, fyerje ndaj Allahut Më Të Lartësuarit (Shih librin e Gjenezës në Tevrat).

Allahu iu përgjigj asaj ligësie, duke e pastruar Lutin (‘alaihi al- Salām) nga pisllëku që ia

kishin veshur atij:

 “Dhe Ne Lutit i dhamë të jetë pejgamber dhe i dijshëm, andaj edhe e shpëtuam prej atij fshatit
(vendbanimi) që bënte punë të ndyra, ata ishin popull i dëmshëm e i prishur. Atë (Lutin) e
shpëtuam dhe e vëmë nën mëshirën Tonë, vërtet ai ishte prej më të mirëve”

(Kuran, al-Anbiyāh, 21:74-5)

Kur e korruptuan Fjalën e Allahut Më Të Lartësuarit, ata e mbjellën një farë të ligë.
Allahu iu përgjigj kësaj me një dënim Hyjnor, duke e krijuar Dexhallin dhe pastaj duke e liruar

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

126

atë në botë. Dexhalli, organizatori (truri) i strategjisë që në Epokën e Fundit të rezultojë me
rritjen e asaj fare të ligë në një lis të ligësisë së madhe, të cilin nuk mund ta presë askush.
Dexhalli e udhëheq njerëzimin me aftësi dhe mashtrim të plotë, në një varësi të përgjithshme në
alkool dhe gjëra të tjera, siç është droga. Malkom X mund të ketë deklaruar se alkoolizmi dhe
vrasja nga droga, në botën laike perëndimore, është si rasti i pulave që vijë në shtëpi për t’u
pjekur (metaforë).

Ne kemi demonstruar gjetkë se ajo që është e vërtet për alkoolin, është e vërtet edhe për

Ribën. Allahu Më i Lartësuari e ka ndaluar konsumin e Ribas (dhëna e parave me kamatë). Ata e
kanë sfiduar fjalën e Allahut, duke e rishkruar Tevratin, për të deklaruar se është e ndaluar për
një besimtar (i.e., një izraelit), që të japë para me kamatë për një besimtarë tjetër, por ishte e
lejuar dhënia e parasë me kamatë, për jo-izraelitët (jo-çifutët:

“Vëllait tënd nuk do t`i japësh hua me kamatë: interes për të holla, interes për ushqime ose
çfarëdo gjëje tjetër që huazohet me interes. Të huajit mund t`i japësh hua me kamatë, por jo

vëllait tënd, me qëllim që Zoti, Perëndia yt, të të bekojë në të gjitha gjërat, mbi të cilat do të

vësh dorë në vendin ku je duke hyrë për ta pushtuar. . .”

(Ligji i Përtrirë, 23:19-20)

Ndërrimi i Fjalës së Allahut Më Të Lartësuarit ka qenë një krim tekstual (i librave). Ka
qenë një vepër Shirku dhe një shembull i shtrembërimit, të cilit Sūraja al-Kahf i referohet që në
fillim të Sures. Profeti i Bekuar (sallalahu 'alaihi wa sallam) na ka paralajmëruar për pasojat e
këtij krimi, kur ka profetizuar se do të vijë një kohë, kur Riba do ta përqafojë tërë njerëzimin me
një përqafim vdekjeprurës:

“Abu Hurairah ka treguar se i Dërguari i Allahut ka thënë: Do të vijë një kohë mbi njerëzimin kur

asnjë person i vetëm nuk do të ngelet pa konsumuar riban, e nëse ndonjëri nuk konsumon atë,
tymi (ose, pluhuri i) saj do e arrij atë.”

(Ahmad, Abū Daūd, Nasāi, Ibn Mājah)

Tani mund të konkludojmë me vështrimin se ajeti i parë i Sūrah al-Kahf u ka dhënë
besimtarëve një paralajmërim të rëndësisë së veçantë. Thelbi i sulmeve të Dexhallit mbi
njerëzimin do të gjendet në ajetet e tekstit (librit) të shpallur Hyjnor (p.sh. Tevrati), që janë
ndryshuar dhe korruptuar. Kështu që besimtarët duhet ta kuptojnë dhe t’i studiojnë ato
ndryshime, në mënyrë që t’i dallojnë sulmet e Dexhallit dhe t’u përgjigjen atyre në mënyrë
adekuate.

Ajeti 2-të

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

127

 (ia shpalli) Të saktë (pa shmangie), pët t'ua tërhequr vërejtjen (atyre që nuk besojnë) ndaj një
dënimi të rëndë prej Tij, e për t'i përgëzuar besimtarët që bëjnë vepra të mira, se ata do të kenë
një shpërblim të mrekullueshëm.”

Ka implikime shumë domethënëse dhe kërcënuese për njerëzimin, që dalin nga fakti se
Allahu Më i Urti ka deklaruar se Kurani jo vetëm që është i pastër nga çdo korrupsion dhe
kundërthënie (të brendshme, si dhe të jashtme), porse Vetë Ai (i.e. Allahu) do ta ruaj Kuranin
(nga çdo korrupsion). Njerëzit e ligj i patën korruptuar librat (tekstet) e mëparshme, por nuk do
të mund ta bëjnë të njëjtën gjë me Kuranin:

 “Ne me madhërinë Tonë e shpallëm Kur'anin dhe Ne gjithsesi jemi mbrojtës të tij (nga çdo
korrupcion).”

(Kuran, al-Hijr, 15:9)

Me fjalë të tjera, Kurani do të funksionojë si dëshmi: ose për, ose kundër shërbëtorëve të
Allahut, të cilët besojnë ose nuk besojnë në të (i.e. Kurnain). Së dyti, pasi që Allahu tani na
paralajmëron për një dënim të tmerrshëm dhe nuk e veçon se kush do të dënohet, si dhe pse,
implikimi është se Kurani është ai i cili do t’i shpjegojë të gjitha gjërat e cekura më lart. Por,
edhe ajetet po ashtu e transmetojnë një mesazh shprese dhe shpërblimi, për ata të cilët kanë
besim (më së shumti në Kuran) dhe sjellja e të cilëve është e drejtë. Kështu pra, besimi në
Kuranin dhe veprat e mira (duke e ndjekur Synetin e Pejgamberit Muhamed s.a.s.) janë përgjigjja
më e mirë ndaj fitnes (sprovave) së Dexhallit.

Një implikim tjetër i këtij ajeti është se vetëm ata besimtarë të cilët e ndjekin Kuranin,

kanë mundësi t’u mbijetojnë sulmeve të Dexhallit. Kështu, udhëheqja e besimtarëve në këtë
epokë duhet të zgjidhet nga shërbëtorët e drejtë të Allahut Më të Lartësuarit, të cilët janë të
bekuar me dije të madhe nga Kurani. Por, në veçanti ata liderë duhet të jenë në gjendje ta
kuptojnë dhe ta zbatojnë udhëzimin e veçantë Kuranor që i aplikohet epokës moderne.

 Ajeti 3-të

 “ ….. (gjendje kënaqësie) duke qenë në të përgjithmonë:”

Shpërblimi që i pret ata të cilët si rezultat i besimit dhe sjelljes së tyre të mirë i mbijetojnë
stuhisë së ligë të Dexhallit, është se ata do të marrin një shpërblim të përhershëm, e që është
parajsa. Porse jeta e besimit dhe sjellja e drejtë do të jenë përherë e më shumë nën sulmin e
Dexhallit që bën luftë kundër feve në përgjithësi dhe Islamit në veçanti. Do të jetë një jetë shumë
e vështirë për ta jetuar. Ja ku janë hadithet, të cilat e përshkruajnë atë gjendje të vështirë:

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

128

Treguar nga Abū Tha’labah al-Khushāni: Abu Umajah ash-Sha’bani tha: e pyeta Abū Tha’labah

al-Khushānin: “Cili është mendimi yt për ajetin “Kujdesuni për veten tuaj!”. Ai tha: “Betohem në

Allahun, e kam pyetur atë që është i mirinformuar për këtë; E kam pyetur të Dërguarin e Allahut

për të.” Ai tha: “Jo, të nxisim njëri-tjetrin të bëjmë atë që është e mirë dhe të ndalojmë njëri-
tjetrin të bëjë atë që është e ligë. Por, kur sheh që po i binden koprracisë, po ndjekin epshin, po

preferohen interesat e kësaj bote, secili kënaqet me mendimin e tij, atëherë kujdesu për veten

tënde dhe lëre anash atë që e bëjnë njerëzit në përgjithësi, sepse para teje janë ditët që kërkojë

durim, e durimi do të jetë sikur me e kap gacën. Ai i cili sillet drejt në atë periudhë, do ta ketë

shpërblimin e pesëdhjetë burrave që veprojnë si ai.” Një version tjetër ka. Ai tha: dëgjuesit

pyetën, “O i dërguari i Allahut, shpërblimin e pesëdhjetë atyre?” Shpërblimin e pesëdhjetëve si

ju.”

(Tirmīdhī, Ibn Mājah, Abū Daūd)

Treguar nga Anas ibn Malik: I dërguari i Allahut (paqja qoftë mbi të) tha, “Do të vijë një kohë

mbi njeëzimin, kur ai i cili e ruan (mbanë) fenë e tij, do të jetë si ai që e kapë (shuanë) gacën.”

(Tirmīdhī)

Profeti i bekuar (sallalahu ‘alaihi wa sallam) i ka përshkruar Sulmet e Dexhallit si Fitnet (i.e.,

testet, sprovat) më të mëdha që njerëzimi do t’i përjetojë, që nga koha e Ademit (‘alaihi al-
Salām) e deri në Ditën e Fundit.

Treguar nga Abū Qatādah: Shkonim te ‘Imrān b. Husain, duke kaluar para Hishām b. Amir. Ai një

ditë tha: “Ju kaloni para meje për të shkuar te dikush, por (mes të gjallëve) askush nuk ka
qëndruar në shoqërinë e të Dërguarit të Allahut (paqja qoftë mbi të) më shumë se unë dhe

askush nuk di më shumë hadithe sesa unë. E kam dëgjuar të dërguarin e Allahut (paqja qoftë

mbi të) të thotë: Nuk do të ketë krijesë që krijon më shumë telashe sesa Dexhalli, që nga krijimi

i Ademit e deri te Ora e Fundit.”
(Sahih Muslim)

Kështu pra, drejtësia hyjnore ka urdhëruar që shpërblimi më i madh do të jetë për ata që shfaqin
durimin më të madh në ruajtjen e besimit përpara testit më të madh nga të gjithë.

Ajetet 4 dhe 5

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

129

“Për t'ua tërhequr vërejtjen atyre që thanë se All-llahu ka fëmijë Dhe për atë (fëmijë), as ata, e as
të parët e tyre nuk kanë kurrfarë dijenie. Sa e madhe është ajo fjalë që del nga gojët e tyre, e ata
nuk thonë tjetër vetëm se gënjeshtër!”

Komentatori i njohur modern i Kuranit, Muhammad Asad (Allahu Më i Lartësuari pastë
mëshir mbi shpirtin e tij), e ka komentuar këtë ajet si në vijimë:

““Shumica e komentatorëve klasikë dhe, me sa di unë, të gjithë përkthyesit e hershëm të Kuranit
e lidhin përemrin Bihi me sigurinë se 'Zoti e ka marrë për vete një djalë' dhe kështu mendojnë se
kjo frazë të nënkuptojë: 'Ata nuk kanë dije për të', i.e, nuk dinë për një ndodhi të tillë. Megjithatë,
ky përkthim është i dobët deri në atë pikë, saqë mungesa e diturisë jo doemos tregon një
kundërshtim negativ të faktit që lidhet me të. Kështu pra, është e natyrshme që bihi nuk do të
thotë për të (i.e gjësendin ose konceptin), por do të thotë për Atë dhe lidhet me Zotin. Kështu pra,
fraza duhet të kuptohet si kuptimi më i lartë - se ata të cilët bëjnë këso pohimesh absurde, nuk
kanë dituri për Atë, pasi që i atribuojnë Qenies Supreme diçka që u atribuohet vetëm krijesave,
qenieve jo të përkryera. Ky përkthim mbështetet në mënyrë të pabarabartë nga Tabari dhe si
alternativë nga Baidāwi.” (Përkthimi dhe Komentimi i Kuranit Famëlartë nga Asadi).

Nga të gjitha ‘Iuaxha-t (i.e., shtrembërimet) me të cilat shkrimet e mëhershme ishin korruptuar,
njëri që veçohet për t’u përmendur në veçanti, është se Allahu Më i Lartësuari është bërë Baba i
një djali. Kurani cek besimin e çifutëve se Uzairi është i biri i Zotit dhe ngjashëm besimi i
Krishterë që e njeh Mesian (Jeziun) si djalin e Zotit:

 “E jehuditë thanë: Uzejri është djali i All-llahut, e të krishterët thanë: Mesihu është djalë i All-
llahut. Ato ishin thënie të tyre me gojët e tyre (fraza të thata), që imitojnë thëniet e jobesimtarëve
të mëhershëm. All-llahu i vraftë, si largohen (nga e vërteta)!”

(Kuran, al-Taubah, 9:30)

Një deklarim i tillë shkon deri te sharja e Zotit (Shirku). Është një mëkat shumë i rëndë.
Në fakt është i vetmi mëkat, për të cilin Allahu Më i Lartësuari ka deklaruar se Ai nuk do ta falë
(i.e., nëse dikush vdes pa e fituar mëshirën dhe faljen e Allahut, para vdekjes së tij). Kjo
referencë që i bëhet Shirkut në fillim të Sūras al-Kahf, ka domethënie tejet të madhe për të
kuptuar rrezikun e paraqitur nga Dexhalli, pasi që Profeti (sallalahu ‘alaihi wa sallam) ka
paralajmëruar se Ymeti i tij do të sprovohet me blasfemi (Shirk) dhe se do të jetë e vështirë të

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

130

dallohet Shirku, “ ... aq vështirë”, ka thënë profeti, “sa është vështirë të dallohet milingona e zezë
në gurin e zi, në natën e errët.” (Treguar nga Aisha, dhe regjistruar në Mustadraq-un e Hakimit)

 Arma më e rrezikshme e Dexhallit do të jetë mundësia e tij për të mashtruar. Kështu pra,
ai aq shumë do ta fsheh Shirkun, saqë do të jetë shumë i vështirë për çdonjërin që ta dallojë atë.
Shirku i Dexhallit veç e ka ngritur kokën e shëmtuar në të gjithë botën dhe i gjithë njerëzimi,
përveç atyre shërbëtorëve të Allahut Më të Lartësuarit që janë të udhëzuar drejt, janë kurthuar
nga ajo blasfemi (Shirk). Për shembull: shirku kur njerëzit votojnë në zgjedhje në një shtet
Kushtetuta laike e të cilit deklaron (siç është kushtetuta e vendit tim në Trinidad dhe Tobago):
“Kjo Kushtetutë është Ligji suprem i këtij e atij shteti dhe çdo ligj tjetër (përfshirë edhe Ligjin e
Të Madhit Zot), i cili nuk është në përputhje me këtë kushtetutë, është i pavlerë, për aq sa nuk
është në përputhje.”

Implikimi tjetër i mahnitshëm që del nga “thënia e gënjeshtrave për Allahun”, siç është
gënjeshtra se Ai ka një djalë, është se Dexhalli do ta kurthojë papritmas njerëzimin me gënjeshtra
të mëdha, saqë ai do të tundet. Ndihmësit e tij do të sjellin gënjeshtra të tilla, si p.sh.: “armët e
shkatërrimit në masë në Irak”, “Kërcënimi nuklear i Iranit”, se “Arabët dhe Myslimanët kanë
qenë përgjegjës për sulmet e 11 shtatorit në Amerikë” dhe të sulmeve pasuese në Londër. Kurani
proklamon: “Ata përpiqen ta mashtrojnë All-llahun dhe ata që u besuan, por, në të vërtetë, ata
nuk mashtrojnë tjetër kënd, pos vetvetes, por ata nuk e hetojnë.”  (Kurani, al-Bakarah, 2:9).
Përfundimisht ata janë të mallkuar t’iu besojnë gënjeshtrave të tyre. Prandaj, myslimanët që
jetojnë në këtë epokë, duhet të dëgjojnë fjalët e Profetit Muhamedit (sallalahu ‘alaihi wa
sallam), i cili ka paralajmëruar: “Në epokën e fundit do të ketë gënjeshtarë të mëdhenj, kështu që
keni kujdes!” Gënjeshtra më e madhe do të jetë aq mirë e thurur në misionin e pandalshëm për ta
bërë shtetin mashtrues Euro-çifut të Izraelit si shtetin sundues të botës.

Ajeti 6

 ِ◌” A thua ti, do ta shkatërrosh veten nga hidhërimi pas tyre, nëse ata nuk i besojnë këtij ligjërimi
(Kur'anit)?”

“Kjo pyetje retorike i adresohet në rastin e parë Profetit, i cili ishte i shqetësuar thellë nga
armiqësia që kishte ngritur mesazhi i tij te paganët e Mekës dhe vuante dhimbje, ngase e

kuptonte fatin e tyre shpirtëror. Megjithatë, përtej kësaj u aplikohet të gjithë atyre, të cilët janë

bindur për të vërtetën e një propozimi etik; është llahtarisje për indiferencën që ambienti i tij

shoqëror reagon ndaj asaj.” (Përkthimi dhe Komentimi i Kuranit Famëlartë nga Asadi).

Njerizimi është i përbërë nga tre lloj njerëzish. Së pari janë ata të cilëve u ka ardhur e
Vërteta dhe e kanë pranuar atë. Pastaj ata kanë vepruar sipas saj. Ata janë besimtarët dhe ata janë

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

131

të sigurt për shpërblimin e parajsës. Së dyti, janë ata të cilëve u ka arritur e vërteta, por e kanë
kundërshtuar atë. Atëherë ata kanë arritur në një nivel të kundërshtimit të tyre, kur Allahu ua ka
vulosur zemrat e tyre ndaj të vërtetës. Pa marrë parasysh se sa u predikon atyre, kurrë nuk mund
t’i kthesh ata njerëz në të vërtetën. Ata janë jobesimtarë (Kuffār). Parajsa është Harām (e
ndaluar) për ta. Dhe në fund, janë ata njerëz të cilëve ose nuk iu ka arritur e vërteta, ose iu ka
arritur e vërteta, por as nuk e kanë pranuar e as nuk e kanë kundërshtuar atë; ose e kanë pranuar,
por nuk kanë vepruar sipas saj etj., është e drejta e hyjnore që dënon, ose i falë njerëzit e tillë.

Në këtë Āyah (strofë, rresht), Allahu Më i Lartësuari ia përkujton Profetit të Bekuar
(sallalahu ‘alaihi wa sallam) se ka të tillë, zemrat e të cilëve janë vulosur dhe sa të duash
predikoju atyre, nuk i sjell ata te e vërteta. Përkujtimi po ashtu nënkuptohet edhe për besimtarët
të cilët në epokën e Dexhallit do të jenë dëshmitarë për numrin përherë e në rritje të njerëzve të
cilët janë të destinuar për zjarrin e ferrit. Sado që u predikohet atyre, kurrë nuk do ta ndryshojnë
qasjen e tyre armiqësore ndaj Islamit. Sūrah al-Kahf këtu i këshillon besimtarët përmes pyetjes
që i është bërë Profetit të bekuar (sallalahu ‘alaihi wa sallam), që ta largojnë vëmendjen e tyre
nga bota që këmbëngul në kundërshtimin e Islamit. Ata, në vend të kësaj, duhet të përqendrohen
në ruajtjen e besimit të tyre. Ja ku janë vetë fjalët e bukura të udhëzimit Hyjnor lidhur me këtë:

 “Përkufizoje veten tënde me ata që lusin Zotin e tyre mëngjes e mbrëmje, e që kanë për qëllim
kënaqësinë (razinë) e Tij, dhe mos i hiq sytë e tu prej tyre e të kërkosh bukurinë e kësaj bote dhe
mos iu bind atij që ia kemi shmangur zemrën e tij prej përkjtimit ndaj Nesh dhe i është dhënë
epshit të vet, pse puna e tij ka mbaruar .”

(Kuran, al-Kahf, 18:28)

Numri i atyre që e kundërshtojnë Islamin do të rritet në mënyrë konstante në Epokën e
Fundit dhe këta njerëz me dëshirën e tyre do t’i bashkëngjiten luftës kundër Islamit, ose do të
joshen për ta bërë këtë. Myslimanët duhet ta dallojnë rrezikun e të jetuarit në mes të një ambienti
të tillë. Ata duhet t’i kushtojnë më shumë vëmendje ruajtjes së sigurisë personale (natyrisht, duke
përfshirë gratë dhe fëmijët e tyre) dhe besimin (fenë) e tyre, sesa të ruajnë punët që paguhen mirë
në lamën e dreqit. Ata (myslimanët) mund ta bëjnë këtë më së miri duke e ndjekur shembullin e
Dhūl Karnain, duke ndërtuar një mur që do t’i mbrojë ata nga rregulli botëror Gog dhe Magog.
Ai mur (i padukshëm) më së miri mund të ndërtohet rreth Fshatrave Myslimane që gjinden në
vendet larg qyteteve.

Ajeti 7

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

132

 “Gjithçka që është mbi tokë, Ne e bëmë stoli të saj, për t'i provuar ata, se cili prej tyre do të jetë
më vepërmirë.”

 Asad ka komentuar: “Drejtpërdrejt Ne e kemi bërë atë që është në tokë si stoli, ashtu që
t’i vendosim ata [i.e., tërë njerëzimin] në test”, që do të thotë se Zoti i le ata që t’i shpalosin
karakteret e tyre të vërteta përmes sjelljeve të tyre - morale ose imorale - ndaj të mirave materiale
dhe dobitë, të cilat ato ua sjellin atyre. Në një analizë më thë thellë, ky pasazh tregon se motivi i
vëretetë që e thekson kundërshtimin e njeriut për të besuar në mesazhin shpirtëror të Zotit, është,
pothuajse gjithmonë, lidhja e tepërt dhe e verbër me të mirat materiale të kësaj bote, e përzier me
një krenari të rrejshme për atë që ata e quajnë arritje e tyre personale.”

(Asad, Përkthimi dhe Komentimi i Kuranit të Lavdishëm).

Sūrah al-Kahf i paralajmëron besimtarët në këtë Ajet se Dexhalli do të vendosë një kurth,
duke i nxitur ata që të lakmojnë gjërat e kësaj bote. Kur zemra ngjitet shumë për të mirat e kësaj
bote, atëherë ajo zemër fillon të humbë përkujtimin e përhershëm të Allahut. Për t’iu mbijetuar
sprovave të Dexhallit, besimtarët duhet të jetojnë në këtë botë dhe ta jetojnë jetën e kësaj bote me
një Dhikr (përkujtim) të përhershëm të Allahut Më Të Lartësuarit. Zotin të cilin e adhurojmë,
është ai i cili është suprem në zemër (pa marrë parasysh pohimin e zëshëm me gojë). Zemra e
besimtarit në Allahun Më të Lartësuar duhet të jetë zemër, në të cilën Allahu Më i Lartësuari
është Suprem. Nëse Dunjaja (bota) është më supreme në zemër sesa Allahu, atëherë de fakto që
ai është adhurues i Dunjas (botës).

Dexhalli jo vetëm që kërkon ta korruptojë besimin (fenë) e besimtarëve përmes pasurisë, por ai,
po ashtu, i drejton ata që përfundimisht të besojnë se nuk ka realitet tjetër përveç realitetit
material (materializmi). Ai proces përfundimisht arrin në kulimin e ateizmit de fakto. Ata të cilët
sot e kontrollojnë botën,  janë përherë e në rritje të përqafimit të ateizmit. Në të vërtet, një numër
përherë e në rritje i britanikëve publikisht po e konfirmojnë (de fakto) besimin tyre ateist. Kjo
themelon dëshminë dramatike të suksesit marramendës të Dexhallit.

8th Ajeti

 “Ne kemi për ta bërë gjithçka që është mbi të dhe pa bimë (shkatërrojmë çdo gjelbërim).”

Ashtu siç u krijua çdo gjallesë prej ujit, ashtu në të vërtet uji do të jetë shkaktari i
shkatërrimit përfundimtar i tërë jetës. Mashtrimi i Dexhallit do të jetë i tillë, saqë njerizimi do të

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

133

jetë arkitekti i shkatërrimit të vet, pasi që mbeturinat dhe tej konsumi i ujit do të çojë në
mungesën e tij.

Kjo tematikë e rëndësisë së ujit dhe rolit që uji do të luajë në Epokën e Fundit, është po
ashtu e lidhur në mënyrë intime me Jaxhuxh (Gog) dhe Maxhuxh (Magog), për të cilët Suraj al-
Kahf ka shumë për të thënë. Me këtë tematikë do të merremi, Inshā Allah, në volumin e katërt të
këtyre librave për Sūrah al-Kahf (i.e., Gog dhe Magog në Kuran dhe Hadith).

Përfundimisht toka do të kthehet në një ‘pjatë me pluhur’. Sūrah al-Kahf pa ndërprerë i

kthehet shembullit të ujit, për shembull:

 “E ti (Muhammed) paraqitjau atyre shembullin e kësaj bote që ëshë si një ujë (shi) që Ne e
lëhsojmë nga qielli, e prej tij bima e tokës zhvillohet e shpeshëtohet sa që përzihet mes vete, e
pas pak ajo bëhet byk (pas tharjes) që e shpërndajnë erërat. All-llahu ka fuqi për çdo send pasuria
dhe fëmijët janë stoli e kësaj bote, kurse veprat e mira (frtyi i të cilave është i përjetshëm) janë
shpërblimi më i mirë te Zoti yt dhe janë shpresa më e mirë.”

(Kuran, al-Kahf, 18:45-6)

Abdullah Yusuf Ali ka komentuar shumë bukurë në këto dy ajete Ayāt (rreshta) të Sures al-Kahf
si në vijimë:

“Uji i shiut është i mirë në veten e tij, por nuk zgjat dhe nuk mund të ndërtosh një bazë të fortë
në të. Shpejt thithet nga toka dhe prodhon dukjen e begatisë së barit dhe bimësisë - për një kohë.
Shpejt ato kalben dhe bëhen kashtë e thatë, të cilën edhe era më e lehtë e largon në çdo kënd, si
diçka pa vlerë. Uji humbet dhe po ashtu edhe bimësia që i dha një pamje të përkohshme luksoze.
Ashtu është edhe jeta e kësaj bote, që është në kontrast me jetën e brendshme dhe atë reale që
është në botën tjetër. Zoti është e vetmja Forcë që ngelet përgjithmonë, suprem mbi të gjithë.

Gjërat e tjera humbin! Por Veprat e Mira kanë një Vlerë të përhershme te Zoti. Ato janë më të
mira, pasi shpërblehen në dy mënyra:

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

134

1. Ato rrjedhin nga Mëshira e Zotit dhe vetë ato janë shpërblime për Besimin tonë;

2. Ato bëhen themelet e shpresës sonë për shpërblimin më të lartë shpirtëror në Botën Tjetër.”

(‘Kurani i Shenjtë: Tekst, Përkthimi dhe Komentimi i Abdullah Yūsuf ‘Ali, Shënimet 2386 &
2387 të ajeteve 45 & 46 të Sūrah al-Kahf).

Ajtete 9 dhe 10

“(E pasi që jeta e kësaj bote është vetëm një test) A mos mendove ti se ata të vendosurit e
shpellës dhe Rekimit (të cilën ata ndoshta e morën me vete në shpellë) ishin nga mrekullitë Tona
më të çuditshme?”

“Kur djelmoshat u strehuan në shpellë e thanë: O Zoti ynë, na dhuro nga ana Jote mëshirë dhe na
përgatit udhëzim të drejtë në tërë çështjen tonë!”

Sūrah al-Kahf tani u kthehet djelmoshave të shpellës, të cilëve ua kemi përkushtuar një
kapitull të veçantë të këtij libri. Fakti që dy ajetet e para të pasusit që i përkushtohet ngjarjes së
Shpellës ndodhen brenda dhjetë ajeteve të para të Sures (kapitullit), tregon se kjo ngjarje është e
lidhur me Dexjallin.

Edhe nëse Bismilah të numërohet si ajeti i parë i Sures, kjo ngjarje prapëseprapë do të

fillonte me ajetin e dhjetë të kësaj Sure. Kështu që ngjarja e djelmoshave dhe shpellës duhet të
kuptohet se u jep besimtarëve udhëzime domethënëse dhe strategjike për mënyrën adekuate se si
të ballafaqohen me sprovat e Dexhallit.

KAPITULLI  DHJET
SURAH AL-KAHF: FUNDI

Profeti i bekuar (sallalahu ‘alaihi wa sallam) ka këshilluar që kushdo që ballafaqohet me

Dexhallin, duhet të recitojë para tij dhjetë Ajetet (strofat) e parë të Sure al-Kahf, e kjo do ta
mbrojë (shpëtojë) atë nga Fitnah e Dexhallit. Pasi që fillimi i sures ka një rëndësi të tillë
strategjike, del se ne po ashtu duhet të ekzaminojmë edhe fundin e Sures, për të nxjerrë ndonjë
udhëzim shtesë që Surja mund ta ngërthejë në vete, përkitazi me këtë temë.

Ja ku janë dhjetë ajetet e fundit të Sures:

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

135

Ajeti 100

 “Atë ditë (i.e., kur e dëshmojnë kulmin e globalizimit, njerëzimi do të përjetojën konflikte të
pashembullta, luftra, vrasje të rastësishme, vetëvrasje, etc,.) ua prezentojmë xhehenemin
jobesimtarëve me një prezentim të hapët (trishtues).”

Dhūl Qarnain së pari e ndërtoi një mur, i cili me sukses i mbajti Gog dhe Magog, e
kështu u dha mbrojtje njerëzve ndaj Fasādes (i.e., që korrupton dhe shkatërron), të cilën këto fise
ua bënin atyre. Por, ai pastaj i paralajmëroi ata se Allahu Më i Lartësuari një ditë do ta rrënojë
murin dhe kur të ndodhë kjo ngjarje, do të fillojë Epoka e Fundit. Dhjetë Shenjat e mëdha të
Epokës së Fundit do të shpalosen në botë dhe mes atyre dhjetë shenjave është  edhe lëshimi i
Gog dhe Magog.

 Ne më herët patëm theksuar se çfarë bote do të bëhet, kur të lëshohen (lirohen) Gog dhe

Magog, i.e., krejt e kundërta e rregullit botëror të Dhul Karnain. Kur pushteti qëndron në
themele që janë tërësisht të pafe (pa besim në Zotin), pushteti i tillë do përdoret për ta shtypur
njerëzimin e në veçanti ata të cilët kanë besim në Allahun Më të Lartësuarin dhe sjellja e të
cilëve është e drejtë. Një rregull i tillë botëror rezulton më shumë në një gjendje konflikti, sesa
në harmoni me rregullin Hyjnor lart. Kurani e ka përshkruar krijimin (e krijesave) nga Allahu të
karakterizuar nga paqja dhe harmonia e përkryer.

Në anën tjetër, rregulli botërorë Gog dhe Magog, që do të dalë në Epokën e Fundit, do të

karakterizohet me kaos dhe anarki ngjashëm me  “valët që përplasen me njëra - tjetrën”. Në atë
kohë do t’i fryhet Surit (borisë) (por do ata dëgjojnë vetëm ata që janë në qiell). Kur do t’i fryhet
Surit, kjo do të tregojë fillimin e Joum al-Kijāmah ose Ditës së Fundit e kjo, në anën tjetër, do të
jetë shenjë për fillimin e procesit të mbledhjes së tërë njerëzimit me anë të urdhrit Hyjnor në
shoqërinë e pafe globale të Gog dhe Magog. Ajo shoqëri globale do të përbëhet nga fotokopjet13
e Gog dhe Magog e që të gjithë ata do të jenë të destinuar për zjarrin e xhehenemit. Është
pikërisht ai proces i ndryshimit kërcënues që sot njerëzimi e ka zgjedhur ta përshkruaj si
‘Globalizëm’! Sūrah al-Kahf na ka informuar se shoqëria globale, e karakterizuar nga Kufri
(mosbesimi) global, do të dëshmojë konflikt, kaos dhe anarki dhe do të jetë si vetë Ferri që
shtrihet para botës.

Gog dhe Magog do t’ia arrijnë të joshin 999 nga çdo 1000 vetë në tokë, në stilin e tyre

dekadent të jetesës, por shërbëtori i vërtet i Allahut Më të Lartësuarit do t’u rezistojë atyre.
Përkundrazi, ata do ta ndjekin shembullin e djelmoshave të shpellës, të cilët do të zgjedhin të
largohen nga kjo lloj bote, me qëllim të ruajtjes së besimit në Allahun Më të Lartësuarin.
Besimtarët përfundimisht do t’i braktisin qytetet e botës moderne dhe do të rivendosen në vende
të largëta, në fshatra, kështu që gratë dhe fëmijët e tyre të mos e shohin ‘ferrin’ e shpërndarë para
syve të tyre, të botës së pafe:

13 Aspekti figurativ

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

136

 “Jo, pse, sikur ta dinit me një dije të sigurt (nuk do të bënit ashtu) (i.e., dituria e brendshme
shpirtërore ), ju pa tjetër do ta shihni Xhehennemin (që në atë kohë do të jetë i shpërndar para
pa besimtarëve). . .”

(Kuran, al-Takāthur, 102:5-6)

Ajeti  101

 “Atyre (të cilët tani do e e themelojnë shoqërin kryesore dhe do e jetojnë jetën si të njerëzve të
zjarrit të xjehnemit) që sytë i kishin të mbuluar ndaj argumenteve te Mia dhe që nuk mund të
dëgjonin (fjallët e All-llahut)!”

Ajetet lidhen me tematikën e zjarrit të ferrit, të cilin “në këtë ditë Ne e kemi shpërndarë
para jobesimtarëve” dhe paralajmëron se zjarri i ferrit, i pret ata që kanë sy, por nuk mund të
shohin - kanë vesh, por nuk mund të dëgjojnë - kanë zemra, por nuk kuptojnë. Implikimi i
pashmangshëm i asaj që u cek më lartë është se vetëm ndriçimi shpirtëror do të jetë në gjendje ta
dallojë Dexhallin, i cili një ditë do të paraqitet si qenie njerëzore. E vetëm ata do t’i dallojnë
Gogun dhe Magogun, të cilët janë evropianë, të cilët kanë ardhur nga fisi Khazar në Evropën
Qendrore dhe të cilët u konvertuan në Judaizëm, menjëherë pas Profetit Muhamed a.s. Vetëm ata
do ta dallojnë atë moment të asaj drame me dizajn Hyjnor, kur këto qenie të liga do ta ndjekin
misionin e tyre për ta mashtruar popullin e Izraelit dhe t’i kthejnë ata në Tokën e Shenjtë për ta
kërkuar si të tyren.

Kështu që do të jetë një sulm epistemologjik, që do t’ua pamundësojë shumicës së

njerëzve të ‘shohin’, ‘dëgjojnë’ e më pastaj ‘ta kuptojnë’ realitetin e sulmit të Dexhallit, që do t’i
marrë ata në rrugën për në zjarrin e ferrit.

Siç është shpjeguar në pjesët e tjera të këtij libri, ata do të mashtrohen nga ‘pamja e

jashtme’, ndërsa u bëhet e pamundur të depërtojnë në ‘realitetin e brendshëm’ të gjërave. Profeti
i Bekuar (sallalahu ‘alaihi wa sallam) na ka paralajmëruar për këtë sulm epistemologjik, kur ka
deklaruar se Dexhalli sheh me një sy, me syrin e majtë, dhe se ai është i verbër në syrin e djathtë.
Interpretimi ynë i këtij Hadithi është se Dexhalli është i verbër ‘në brendi’ dhe se sulmi i tij mbi
njerëzimin do të ketë për qëllim që edhe atyre t’u shkaktojë verbërim të brendshëm.

Besimtarët duhet të kërkojnë mbrojtje tek Allahu Më i Lartësuari nga kjo Fitne e madhe e
Dexhallit. Ata duhet të Luten:

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

137

“Allahumma arini al-Ashja’a kama hija”

“Oh Allah me Mirësi m’i trego gjërat ashtu siç janë (i.e., që të mos mashtrohem nga ajo se si
duken ato)!”

Ajeti 102

 “A mos menduan ata që nuk besuan (të cilët e kundërshtojnë librin e fundit të shpallurë, i.e
Kuranin dhe Profetin e fundit të Allahut Më Të Lartësuarit, i.e Muhamedin (paqja qoftë mbi të ))
se përkundër meje mund të marrin zota (mbrojtës) robët e mi? Ne kemi përgatitur për
jobesimtarët (dhe të gjithë ata që për shoqëri, preferojnë jobeimtarët, para Allahut, të Dërguarit
dhe Besimtarëve), xhehenemin vendpritje.”

Nëse liderët tani nuk mund ta kuptojnë se ne tani jemi duke jetuar në epokën kur misioni
i Dexhallit, i përcaktuar në mënyrë hyjnore, për ta sunduar përfundimisht botën nga Jerusalemi
(dhe nga shteti mashtrues i Izraelit), është gati që të kompletohet, si mund të funksionojnë ata si
mbrojtës dhe udhëzues të Ymetin? Megjithatë, përveç disa përjashtimeve të vogla, këta janë
pikërisht aso njerëzish, të cilët e marrin udhëheqësin e komuniteteve Myslimane dhe vendeve
(shteteve) Myslimane përreth botë sot. Disa nga ata e ushtrojnë bindjen e tyre me Synetin e
Profetit Muhamed (sallalahu ‘alaihi wa sallam) dhe me një përqafim të sinqertë të Islamit, por
prapëseprapë mbesin tërësisht të pavëmendshëm për kurthet që Dexhalli i ka shtrirë para tyre.
Ata vuajnë fatin e verbërisë së brendshme për shkak të injorancës së tyre ose kundërshtimit
kokëfortë ndaj faktit se Allahu Më i Lartësuari mund të dhurojë dituri në zemrat e shërbëtorëve
të Tij. Verbëria e tyre e brendshme po ashtu zbret në ta si dënim hyjnorë për luftën e budallepsur
që ata e bëjnë kundër ndriçuesve autentikë shpirtërorë të Islamit (i.e., Sheikëve Sufist Autentikë
të Islamit).

Disa liderë të komuniteteve Myslimane janë në bashkëpunim të përhershëm dhe të
turpshëm me armiqtë e Islamit. Ata e marrin udhëheqjen mbi Myslimanët ose përmes ndihmës së
fshehët apo të hapur nga armiqtë e Islamit, ose përmes përdorimit të zgjuar të blloqeve të çeqeve!
Bota Myslimane sot vuan, derisa tufa e tufa të tëra delesh udhëhiqen nga barinjtë që bëhen
klientë të ujqërve, të cilët ruhen nga ujqit ose marrin rroga që paguhen nga ujqit. Kjo përfshin
edhe komunitetin tim Mysliman në Trinidad dhe Tobago.

Një aleancë Euro-Krishtere/Euro-Çifute është farkëtuar që të bëhet instrumenti bazë për

krijimin dhe ruajtjen e rregullit botëror të Gog dhe Magog, që sot po e kontrollon botën. Kurani
në mënyrë specifike i ka ndaluar Myslimanët që të lidhin një shoqëri dhe aleancë të tillë dhe i ka
paralajmëruar se kushdo që e përqafon ose përfshihet në atë aleancë, do të bëhet anëtarë i
familjes së Gog dhe Magog dhe do të hyjë në zjarrin e ferrit. (Shih Kuranin, al-Māidah, 5:51)

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

138

Surja al-Kahf përfundon me deklarimin e bindshëm se shërbëtorët e Allah-ut që janë
udhëzues të vërtetë, do të t’u rezistojnë jobesimtarëve dhe kurrë nuk do t’i bashkëngjiten asaj
shoqërie kryekëput të pafe. Dhe as nuk do të jenë shokë dhe aleatë të aleancës Krishtero-Çifute
Evropiane, që tani e sundon botën. Përkundrazi, në vend që të shoqërohen me botën e pafe,
shërbëtorët e vërtet të Allahut Më të Lartësuarit do të luftojnë që të mbesin besnikë ndaj Allahut
Më të Lartësuarit, duke u ndarë nga ajo botë.

Ajeti s 103 & 104

 “Thuaj: "A t'ju tregojmë për më të dëshpruarit në veprat e tyre: Ata janë veprimi i të cilëve u
asgjësua në jetën e kësaj bote, (sepse ata ia përkushtuan të gjitha përpjekjet e tyre në ndjekje të
gjërave të kësaj bote pa qen të vetëdijshëm që e gjith puna dhe mundi i tyre ishtin të kotë pasi që
ata e kishin humburë rrugën e drejt), e megjithatë ata mendojnë se janë kah bëjnë mirë (i.e., ata
besonin se arritjet e tyre ishin të mrekullueshme dhe se ata ishin të suksesshëm në jetën e tyre).”

Civilizimi modern perëndimor, me një sy me ‘shërbëtorët shtëpiak me ngjyrë’, nëpër tërë
botën bëjnë një pohim që është tërësisht i pavlefshëm. Ata kërkojnë ta bindin njerëzimin se pasi
bota po dëshmon progres të pashembullt teknologjik, gjërat do të bëhen përherë e më mirë dhe si
rrjedhojë del se kjo botë (epokë) është më e mira nga të gjitha tjerat. Ata argumentojnë se
civilizimi modern perëndimor, i cili është përgjegjës për këtë ‘progres’ të pashembullt, i ka
mundur të gjitha civilizimet e mëparshme, duke e përfshirë edhe Islamin, i ka mbytur e i ka
grirë! Prandaj njerëzimi duhet t’i braktisë të gjitha mënyrat tjera të jetesës para modernizmit dhe
me gjithë zemër ta përqafojë dhe imitojë mënyrën e jetesës moderne Euro-Krishtero-Çifute.

SHBA-ja, MB-ja, Kanadaja, Evropa, Australia, Singapori etj. portretizohen dhe

reklamohen si parajsa mbi tokë dhe të gjitha masat me verbëri shpirtërore janë shpërlarë aq
shumë nga trutë, saqë jetojnë në ëndrrat se si të marrin një pasaportë për në ‘parajsën në tokë’.
Porse ‘parajsa’ që e josh shoqërinë më të madhe përreth botës, në të vërtetë e dërgon atë drejt e
në zjarrin e ferrit. Megjithatë, myslimanët e verbër (figurativish), ‘rrogëtarët’ e kritikojnë
themelimin e fshatrave Myslimane që kërkojnë të ndahen nga bota moderne. Këta rrogëtarë do të
insistojnë që Myslimanët duhet të mbesin pjesë e ‘pjesës së madhe të shoqërisë’, bile edhe
atëherë kur ajo shoqëri ia ka mësy shportës së bërllogut historik!

Ajeti  105

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

139

(Ata e kan humbur rrugën në kuptimin se)  “Të tillët janë ata që nuk besuan argumentet e Zoit të
tyre as takimin (ringjalljen) e Tij, (nga ky Kuran, që është i fundit dhe më i rëndësishmi nga të
gjithë) (dhe këta janë ata të cilët ose e kundërshtojnë pohimin e Kuranit, që është fjala e shpallur
e e Zotit të Vetëm, ose atyre që e pranojnë Kuranin, por dështojnë të jetojnë sipas udhëzimit të
tij), (ose kan zgjedhur që të kudërshtojnë besimin se ata kanë për ta takuar Atë një ditë, për t’u
gjykuar); (e Kështu e tërë puna e (jetës së) tyre  do të jetë e pavlerë andaj) veprat e tyre shkuan
huq dhe në ditën e gjykimit atyre nuk do t'u jepet kurrfarë vlere” (kur ç’do njeri, VIP a jo) do të;
vendoset në peshore për t’u matur).”

Sūrah al-Kahf përfundon me paralajmërimin e rrezikshëm se Allahu Më i Lartësuar do
t’u përgjigjet atyre që e tradhtojnë të vërtetën duke refuzuar t’u japë atyre ndonjë rëndësi në
Ditën e Gjykimit, kur çdo qenie njerëzore do të vendoset në peshore për tu matur. Ata të cilët
peshojnë rëndë në peshore, do të shpërblehen me parajsë, ndërsa ata që peshojnë lehtë në
peshore, ose që nuk kanë aspak peshë, do të dënohen me zjarrin e ferrit.

Ajeti  106

“Këtë, ngase shpërblimi i tyre është Xhehennemi, për shka se nuk besuan dhe argumentet e Mia
(këtë Kuranin) e të dërguarit e Mi i morën për tallje.”

Epoka e Fundit do të dëshmojë një luftë të tillë kundër Islamit, saqë besimtarët e drejtë do
të tallen e do të persekutohen. Por besimtarët mund të gjejnë prehje nga të qenit të sigurt se
Allahu Më i Lartësuari do të merret me ata që u shkaktojnë vuajtje, duke i dënuar ata me zjarrin e
xhehenemit. Prandaj Sūrah al-Kahf përfundon, ashtu siç edhe filloi, me paralajmërimin për
dënim të tmerrshëm nga Allahu Më i Lartësuari.

Ajeti  107

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

140

  “S'ka dyshim se ata që besuan (i.e., besuan se Allahu Më i Lartësuari ka hyrë në zemra te
tyre, e kështu ata me të vërtet ja kanë frikën Ati dhe vërtet e Duan Atë, e si rezultat ata largohen
nga ata të cilët Ai i urren dhe i duanë ata që Ai i donë) dhe bënë vepra të mira, vendpritje për ta
janë Xhennetet e Firdevsit .”

Sūrah al-Kahf përfundon, ashtu siç fillon, me një mesazh të fuqishëm të shpresës për ata
besimtarë që kanë sjellje të drejtë. Pasi që ata duhet ta përballojnë stuhinë më të madhe dhe më të
ligë që ka ndodhur ndonjëherë, shpërblimi i tyre do të jetë parajsa më e lartë nga të gjitha -
Xhennatul Firdaus!

Ajeti  108

 “Aty do të jenë përgjithmonë, e nuk kërkojnë të largohen nga ai (ose t'u ndryshohet).”

Shpërblimi i tyre jo vetëm që do të jetë i përhershëm, por një në të cilin ata do të jenë
krejtësisht të kënaqur dhe se nuk do të kërkojnë kurrë që ta ndryshojnë.

Ajeti  109

 “Thuaj: (Kjo është fjala e Allahut Më Të Lartësuarit, dhe fjalët e Zotit tim janë të tilla) "sikur të
ishte deti ngjyrë për t'i shkruar fjalët e Zotit tim, deti (uji i tij) do të shterrej para se të
përfundojnë fjalët e Zotit tim, e edhe sikur të sillnim shtesë edhe një si ai (deti).”

Kështu pra, njerëzit bëjnë gabim të tmerrshëm, kur e kundërshtojnë Kuranin dhe Profetin
dhe bëjnë shaka me ta, ose e neglizhojnë udhëzimin që vjen nga ata. Pikërisht nga Kurani dhe
Profeti i bekuar (sallalahu ‘alaihi wa sallam) njerëzimi mund të arrijë diturinë, e cila vjen
drejtpërdrejt nga Allahu më i Lartësuari. Dituria e botës së jashtme është e rëndësishme po ashtu,

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

141

pasi që Allahu Më i Lartësuari është Ai i Cili e ka krijuar botën e jashtme. Por, dituria që Allahu
e komunikon në brendi të shërbëtorëve të Tij, është shumë më e rëndësishme. E po ashtu është e
pashtershme.

Ajeti  110

 “Thuaj: (O Profet) "Unë (nuk jamë hyjnorë, nuk jamë djalë i tij, asgjë e tillë por se) jam vetëm
njeri, sikurse ju, (dhe thuaj O Profet) mua më shpallet se vetëm një Zot është Zoti juaj, e kush
është që e shpreson takimin e Zotit të vet, le të bëjë vepër të mirë, e në adhurimin ndaj Zotit të tij
të mos përziejë askë!”

Surja filloi me një paralajmërim të rreptë për ata që deklaruan se Allahu më i Lartësuari
ka “vetëlindur një djalë”. Ai (Kurani) e përshkruan një thënie të tillë si keburat kalimaten (një gjë
vërtet të tmerrshme) dhe kadhiba (gënjeshtër). Surja përfundon duke iu kthyer temës së njëjtë të
Shirkut, por kësaj radhe në mënyrë që të sigurojë që mesazhi i Profetit Muhammad a.s., kurrë
nuk do të korruptohet ashtu.

Vetë substanca e të vërtetës që është transmetuar nga Profeti i fundit, ka qenë: “Zoti i juaj

është Një Zotë”. Në fjalët e saj të fundit Sūrah al- Kahf i inkurajon ata që duanë t’i kthehen Zotit
të tyre në një gjendje që është e kënaqshme për Të, që të bëjnë dy gjëra. Së pari, ata duhet të jenë
të drejtë në sjelljet e tyre dhe së dyti, ata duhet të ushtrojnë kujdes më të madh që të largohen nga
mëkati i Shirkut (në çfarëdo forme që manifestohet ai).

SHTOJCA 1

Rëndësia Epistimiologjike e Ëndërrave dhe Vizioneve në Islams.

Kurani na Informon se Allahu Më i Lartësuari shkakton dënim (epistimiologjik) ndaj jo-

besimtarëve, duke ua mbyllur ‘zemrat’ e tyre ‘veshët’ e tyre dhe duke vendosur një perde para
‘syve’ të tyre (Kuran, al-Baqara, 2:7). Si rezultat, njerëzit e tillë kanë zemra të ‘vdekura’ dhe
mund të ‘shohin’ vetëm me sytë e tyre të jashtëm. Ata mund të përfitojnë vetëm dituri nga
vrojtimi, që quhet vetëm dituri shkencore. Ata nuk janë në gjendje të marrin dituri të
‘brendhsme’ ose ‘shpirtërore’ në formën e diturisë, përmes ëndrrave dhe vizioneve të vërteta
(i.e., profetike).

Ëndrrat dhe vizionet i përkasin mbretërisë së zemrës njerëzore dhe na japin diturinë që na

mundëson të shikojmë në thellësinë e natyrës dhe sjelljes njerëzore. Ëndrrat dhe vizionet e

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

142

vërteta (ose profetike) janë dhurata hyjnore për zemrën dhe ato vijnë vetëm kur zemra është e
shëndoshë, e pafajshme dhe e ngopur me substancën e religjionit, i.e., besimit (al- Imān) në
Allahun Më Të Lartësuarin. Ata të cilët janë gjallë nga aspekti shpirtëror, mund të bekohen me
ëndrra dhe vizione të ‘vërteta’, përmes të cilave mund të komunikohet dituria e shenjtë. Ata
mund të pranojnë dituri të brendshme të ngjarjeve që do të ndodhin në të ardhmen dhe kur ato
ngjarje ndodhin në të vërtet, i vërtetojnë ato vizione. Ata po ashtu mund të pranojnë
paralajmërime në ëndrra dhe kur e kanë mundësinë që t’i kuptojnë këto paralajmërime, mund ta
shmangin atë shqetësim.

Ëndrrat e tjera, siç janë ankthet, paraqesin sulme në zemër, duke u munduar ta keq

udhëzojnë, mashtrojnë dhe korruptojnë zemrën. Ëndrrat e tilla po ashtu mund të funksionojnë si
mënyrë për ta trazuar zemrën, për ta munduar dhe për ta bërë atë të  mos funksionojë mirë.

 Më në fund, ka akoma ëndrra të tjera, të cilat funksionojnë ose si ilaç për zemrën, ose si

dritare e zemrës, për të na mundësuar ne që t’i shohim zemrat tona e kështu edhe vetën tonë - kjo
mund të gëzojë ose frikësojë shumë që ta shohim veten se si jemi ne në të vërtetë.

Ne sot jetojmë në një botë që është aq e mbushur me korrupsion dhe mosbesim (në

Zotin), saqë shumica e njerëzimit, duke përfshirë edhe shumë myslimanë, nuk mund të shohin
me sytë e tyre të brendshëm. Shumica e njerëzve më nuk e kuptojnë se i vetmi rast, kur çdonjëri
mund të jetë i sigurt për vlefshmërinë e asaj që ai pohon, ta ketë ‘parë’ nga aspekti i brendshëm,
është kur ai ‘sheh’ ëndrra dhe vizione të vërteta. Në të vërtet, në botën e sotme të çuditshme ka
shumë të ashtuquajtur besimtarë, të cilët në të vërtet janë skeptikë për diturinë që pranohet nga
‘brendia’ dhe të cilët nuk tregojnë ndonjë interesim në kërkimin e vizioneve të brendshme.

Mendja fetare që e mbron një skepticizëm të tillë, është diçka e re për këtë ummah

(komunitet fetarë) dhe ka dalë si pasojë e ndikimit të laicizmit të mendimit dhe diturisë nga
civilizimi materialist dominues perëndimor. Ky laicizëm e ka asfaltuar rrugën për materializmin
metafizik dhe për sulmin epistemologjik në diturinë e brendshme shpirtërore dhe përfundimisht e
ka lindur një fe të re të quajtur humanizëm. Është e bazuar në metodat shkencore dhe
racionalizmit dhe dallohet në mospërshtatje me të gjitha gjërat që lidhen me përvojat e
jashtëzakonshme. Ëndrra e vërtet sigurisht që është një përvojë e jashtëzakonshme!

Është e dizajnuar e jo aksidentalisht, që epoka moderne e pafe ka larguar fenomenin e

ëndrrës së vërtet (ose profetike), deri në paqartësinë e një muzeu akademik dhe intelektual. Kjo
ndodhë për shkak se ëndrra e vërtetë, nuk mund të shpjegohet duke përdorur epistemologjinë
perëndimore, e cila e programon njerëzimin që të jetë skeptik ndaj vlefshmërisë së diturisë nga
çdo burim që tejkalon vëzhgimin shkencor. Metoda djallëzore dhe mashtruese perëndimore është
që të kërkojë një shpjegim natyror (shkencor) për përvojat fetare si ëndrrat e ‘vërteta’.

Në anën tjetër, fenomeni i ëndrrave të vërteta për myslimanët ka hapur një mundësi të

zbritur nga qielli, për të demonstruar vlefshmërinë e epistemologjisë Islame e si rrjedhojë
interpretimin shpirtëror, natyrën e universit dhe natyrës. Megjithatë,  përveç dijetarëve autentikë
Sufist të rrallë, si Dr. Muhammad Ikball, dijetarët myslimanë që jetojnë në epokën moderne me
pushtetin perëndimorë nuk kanë nxjerrë nga ndonjë perspektivë e psikologjisë Islame ndonjë
punë teorike në fenomenin e ëndrrave. Është duke u punuar nga dijetarët e stërvitur në

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

143

psikologjinë perëndimore (i.e., psikologjia si disiplinë që ishte zhvilluar nga civilizimi laik
perëndimor), por për shkak se ata janë duke vepruar në një kornizë tërësisht laike dhe shkencore,
nuk mund ta kuptojnë natyrën e këtij fenomeni.

Ne dëshirojmë të bëjmë pyetjen: Pse kjo mundësi e madhe për të përdorur ëndrrat e

vërteta si mjet për të shkatërruar epistemologjinë perëndimore, është lëshuar nga Dijetarët Islam
dhe nga të ashtuquajturat lëvizje të mëdha të reformimit Islam. Ikball e ka vrojtuar mendimin
fetar në Islam, që në veçanti ka qëndruar i paluhatshëm gjatë pesëqind vjtëve të fundit
(Muhammad Ikball: ‘Rikonstruktimi i Fesë përmes mendimit Islam’, Lahore. Instituti i Kulturës
Islamike, 1986, p.6).

Kjo është një deklaratë që në të vërtet duhet t’i alarmojë Myslimanët dhe t’i nxisë

mendjet e tyre për të pyetur në këtë amulli të letargjisë intelektuale në mendimin fetar.
Pikëpamja jonë është se një version shkencor modern dhe protestant i Islamit, ka dalë si rezultat i
ndikimit të sundimit kolonial perëndimor mbi myslimanët. Ky Islam i moderuar ishte fëmija i
vetë epistemologjisë perëndimore, që e ka zhvlerësuar diturinë nga burimet e tjera, përtej
vrojtimeve shkencore.

Ky Islam i cili ishte krasitur nga zemra e tij shpirtërore, ka dalë nga Arabia Saudite në

formën e lëvizjes Vehabiste dhe ka vazhduar të lëshojë një sulm të tmerrshëm dhe të pandalshëm
mbi Sufizmin. Në proces e sipër, pa dije e ka ‘hedhur tutje beben së bashku me ujin me të cilin
është larë bebja’.14

Tani e kuptojmë se Sufizmi e pati humbur dinamizmin intelektual dhe kreativitetin dhe si

çdo gjë tjetër në civilizimin Islamik, ishte në gjendje të luhatshme. Ikballi shkroi për atë dështim
në skicimin e pasusit në punën e njohur, prej të cilës cekim:

“Teknikat e misticizmit mesjetar, sipas të cilave jeta fetare në manifestimin e saj të lartë e

zhvilloi vetveten edhe në Lindje, edhe në Perëndim, tani thjesht ka dështuar. E në Lindjen

Myslimane ndoshta ka bërë më shumë trazira, sesa gjithkund tjetër, shumë larg nga riintegrimi i

forcave të jetës së brendshme të njeriut të zakonshëm, dhe kështu e ka përgatitur atë për të
marrë pjesë në marshimin e historisë; i ka mësuar ati ripërsëritjen e rrejshme dhe e ka bërë atë

të lidhet në mënyrë të përkryer me injorancën dhe me varfërinë shpirtërore.”

(Ikball, Op. Cit. p. 148-9).

 Studenti i ndritur i Ikballit, Maulana Dr. F. R. Ansari, po ashtu ka cekur degradimin e

Sufizmit, por ka paralajmëruar, përkundër ‘hedhjes së foshnjës bashkë me ujët e banjës’:

“Me degradimin e shëmtuar të shoqërisë Myslimane, për shkak të disa faktorëve historikë të

njohur mirë nga studentët e historisë Islame, kuptimi e po ashtu edhe praktikimi i Tasawwuf

ka degjeneruar në më shumë se një dimension. Po ashtu emri i tij është keqpërdorur për disa

nocione dhe ide të gabuara në disa pjesë. Megjithatë, mohimi i kërkimit fetar  Islam (i.e.,

Tasawwuf) në vendin e duhur, çon në mohimin e vetë Islamit. Po ashtu interpretimi i Tasaufit

në pikëpamjet e projekteve mistike nga fetë e tjera është një përdhunim flagrat i të vërtetës”

14 Figurativisht është hedhur edhe e mira edhe e keqja së bashku.

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

144

 (Ansari: The Quranic Foundations and Structure of Muslim Society. World Federation of Islamic

Missions. Karachi. Vol. 1. p. 152 fn)

Sufizmi ka vuajtur fatin e të qenit i rrëmbyer nga oportunistë profesionalë, të cilët

prezantuan praktika të devijuara, përmes të cilave ata e vendosën një robëri të vërtetë shpirtërore.
Por, në proces të luftës së stilit të Don Kishotit, për të pastruar besimin Islam dhe praktikat e tërë
asaj çfarë është pranuar si Bid’ah (risi) Sufiste, lëvizja moderne e ashtuquajtur lëvizja e
ringjalljes (rivendosjes) Islamike, veproi si kali i Trojes, brenda trupit të Islamit, duke ia
mundësuar epistemologjisë perëndimore, që të depërtojë në mendimin Islamik. Foshnja ishte
hedhur së bashku me ujët e banjës. Një version i satanizuar laik i Islamit u deklarua të jetë
ringjallja Islamike. Të ashtuquajturat lëvizje reformatore Islamike vazhduan në vendosjen e
qendrave të mësimit dhe nxorën numra të mëdhenj të dijetarëve, të cilët në aspektin intelektual
nuk ishin në gjendje t’i përgjigjeshin sulmit të thellë epistemologjik kundër diturisë dhe
mendimit Islamik, pasi që ata vetë ishin të kurthuar në epistemologjinë perëndimore. Edhe më
keq se kaq, sulmi i tyre i thellë dhe i keq udhëzuar edhe në Sufizmin autentik, rezultoi në një
dëm të brendshëm të vetë aspektit të tyre shpirtëror, saqë edhe ata vetë tashmë nuk kishin
mundësinë e bekimit nga Allahu Më i Lartësuari me ëndrra dhe vizione të vërteta të
vazhdueshme.

Por, shumë kohë para se materializmi modern perëndimor të ndikonte mbi mendimin

fetar, duke e bërë atë laik, bota e Islamit kishte përjetuar po të njëjtin fenomen me daljen e
shkollës Mu’atazilite të mendimit fetar. Ikball e ka përshkruar ngjarjen:

“Mu’atazilah e koncepton fenë thjesht si një trup i doktrinës fetare dhe e injoron atë si fakt

vital. nuk i ka marrë parasysh mënyrat jokonceptuale të qasjes ndaj realitetit dhe e ka kthyer

fenë thjesht në koncepte të sistemeve logjike, që përfundojnë me një qëndrim tërësisht

negativ. Ata nuk mundën të shohin se në fushën e diturisë shkencore apo fetare nuk është e
mundur pavarësia e plotë e mendimit nga përvoja konkrete.” (Ikballi këtu i referohet mes

tjerash përvojës fetare, e përvoja fetare përfshin ëndrrat e vërteta.).

(Ikball, op. cit. p. 4)

Ishte gjenialiteti i Dr. Muhammad Ikball që të ishte në gjendje të dallonte Sufizmin
autentik nga devijimet. Ishte gjenialiteti i tij, që arriti në artikulimin e epistemologjisë Sufiste, në
një mënyrë që i shkatërronte objektet e konsiderueshme të shumë modernistëve të edukimit laik
në botën perëndimore, si dhe në botën Myslimane. Sikur Dr. Muhammad Ikball të kishte studiuar
më Universitetin Islamik të Al-Azhar në Egjipt, në Deoband ose në seminaret e tjerë Islamikë në
Indi, ai kurrë nuk do të kishte arritur të dalë si dijetar i madh dhe i urtë, siç ishte. E arsyeja për
këtë nuk ishte e limituar në talentin e tij të natyrshëm, por po ashtu edhe në epistemologjinë, të
cilën ai e trashëgoi nga Sufizmi autentik, një epistemologji të cilën Islami modern nuk do të
mund ta jepte kurrë.

Metoda shkencore laike Evropiane ndryshonte nga metoda shkencore që e arriti Evropën

nga Spanja Myslimane. Ajo që bëri Evropa Judeo-Krishtere laike, ishte themelimi i një religjioni
të ri dogmatik, që pohonte se vetëm ajo e cila mund të vëzhgohej, mund t’i nënshtrohej një
pyetësori shkencor. Kështu religjioni i ri dogmatik i pati strehuar shprehitë e mendimit konkret
që e kundërshtonte vetë substancën e gjakut-jetësor të religjionit, i.e., besimin në al-Ghaib, ose

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

145

botën e padukshme dhe përvojën e drejtpërdrejtë të asaj bote të padukshme në mrekullinë e
Kuranit.

Evropa vazhdoi të vendosë një dogm të thjeshtë, i.e., pohimin kokëkrisur se vetëm dituria

‘shkencore’ është dituria e ‘vërtetë’, përderisa të gjitha të tjerat u përkasin përrallave. E  kështu
mendja moderne fetare në Evropë ngadalë i mbylli dyert për përvojën ‘fetare’ dhe ndaj studimit
të këtij fenomeni. Ëndrra e vërtet është përvojë fetare. Megjithatë, William James i ka bërë një
shërbim jashtëzakonisht të mirë mendimit fetar, me nxjerrën e punës së tij klasike ‘Llojshmëritë
e përvojës fetare’, në të cilën ëndrrat e vërteta e zënë vendin e kryesor.

Çfarë lloj metode shkencore mund të ekzistojë, për të ekzaminuar fenomenin e ëndrrës së

vërtetë? Ja për shembull se çfarë mund të jetë një ëndërr e vërtetë: Mbrëmë kamë ëndërruar që
shtëpia e komshiut tim ishte në zjarr. Në mëngjes ishte djegur tërësisht.

Shpjegimi Islamik për ëndrrën e vërtetë është: ngjarjet që ekzistojnë në botën e

padukshme, para se ato të ndodhinë në këtë botë. Kështu, zjarri ekziston në një botë që nuk
shihet prej nga është transmetuar si informacion nga engjëjt në ëndërr, para se zjarri të ndodhë
me të vërtet në këtë botë.

Kjo përvojë e ëndrrës së vërtetë nuk mund t’i nënshtrohet një studimi shkencor, sepse

psikologjia laike perëndimore, që vepron me metodat e reja shkencore, nuk mund të tejkalojë
fenomenin e vrojtimit. Frojdi ishte prodhimi i përkryer i mendimit të ri shkencor dhe si rrjedhojë
ai bëri një përpjekje të kotë që të gjente shpjegimin natyror për fenomenin e ëndrrave të vërteta.

Pikërisht për shkak të rrezikut të madh nga epistemologjia e re perëndimore dhe religjioni

shkencor që e nxjerr atë epistemologji, Ikbali filloi punën e tij të madhe, ‘Rikonstruimi i
Mendimit fetar përmes Islamit’, me dy kapituj të shkruar shumë për ‘Diturinë dhe përvojën
fetare’ dhe ‘Testi filozofik i shpalljes së përvojës fetare’. Ai pastaj i pasoi ato me një kapitull
tjetër me titull ‘A është e mundur Feja?’

Ikbal bëri një përpjekje të guximshme për t’iu përgjigjur sfidave të bëra nga Islami

modern, në kundërshtimin e përvojës fetare si burim të dijes. Ai e filloi punën e tij duke e
adresuar këtë temë në parathënien e vetë librit. Ne e citojmë atë në tërësi, kështu që ata të cilët
nuk janë të njohur me mendimin tij, ose deri tani nuk kanë mundur ta kuptojnë atë, tani mund të
inkurajohen që ta studiojnë punën e tij të madhe:

“Kurani është një libër që përqendrohet më shumë në veprime sesa në ide. Megjithatë, ka

njerëz të tillë, për të cilët organikisht nuk është e mundur që ta asimilojnë një univers të huaj,

duke e ri-jetuar si pjesë vitale atë përvojë të brendshme të veçanta, në të cilën besimi fetar
vendoset përfundimisht. Për më shumë, njeriu modern, duke i zhvilluar shprehitë e mendimit

konkret - shprehi të cilat vetë Islami i ka ushqyer në etapat e para të karrierës kulturore - e ka

zvogëluar kapacitetin e përvojës, të cilën ai e pret edhe më tutje, për shkak të detyrimit të

iluzionit. Sa më të pastra të jenë shkollat e Sufizmit, pa asnjë dyshim kanë bërë punë të mirë në
formësimin dhe drejtimin evolucionit të përvojës fetare në Islam; porse përfaqësuesit e tyre të

ditëve të mëvonshme, për shkak të injorancës së mendjes moderne, janë bërë tërësisht të

paaftë për të pranuar ndonjë frymëzim të ri nga mendimi dhe përvoja moderne. Ata janë duke i

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

146

përjetësuar metodat të cilat janë krijuar për gjenerata të tëra, e që kanë një vrojtim kulturor që

dallonte në shumë aspekte të rëndësishme nga ato tonat. ‘Krijimi dhe ringjallja e juaj’, thotë

Kurani, ‘janë si krijimi dhe ringjallja e një shpirti të vetëm’. Përvoja jetësore e llojit të unitetit

biologjik e thurur në këtë ajet, sot kërkon një metodë psikologjike më pakë të dhunshme dhe
më të përshtatshme për një lloj mendjeje më konkrete. Në mungesë të një metode të këtillë,

nevoja për një formë shkencore të diturisë fetare është e natyrshme.”

(Muhammad Ikball: ‘Rikonstrukimi i mendimit fetar në Islam’, Instituti i Kultures

Islamike Lahore, 1986. p. v)

Nëse ndonjëherë ka pasur një mbrojtje të pathyeshme ndaj epistemologjisë Sufiste të

artikuluar në idiomën e mendimit modern, Ikballi e ka arritur atë. Tragjedia që nga viti 1938, kur
puna e Ikballit ishte publikuar, është se dituria bashkëkohore Islame, që ka dalë nga versioni i
Islamit shkencor ‘Protestant’, ka qenë intelektualist i pafat për të kuptuar bile edhe këta tre
kapituj të punës së madhe të Ikballit. Ikballi e mori sfidën dhe argumentoi çështjen e
vlefshmërisë epistemologjike të diturisë dhe përvojës së ‘intuitës’. Ai deklaroi:

“ . . . As nuk ka ndonjë arsye për të supozuar se mendimi dhe intuita e kundërshtojnë
njëra-tjetrën në thelb. Ato burojnë nga e njëjta rrënjë dhe e plotësojnë njëra-tjetrën. Njëra i kap

pjesët e realitetit, ndërsa tjetra e kap atë në tërësi. Njëra e ngulit shikimin në brendësi e tjetra

në aspektin e përkohshëm të realitetit. Njëra është kënaqësia e tanishme e tërësisë së realitetit;

tjetra ka për cak përshkimi tërësinë, duke i veçuar dhe duke i mbyllur pjesët e ndryshme të
tërësisë për vrojtim ekskluziv. Që të dyja janë të nevojshme për njëra-tjetrën, për një

ripërtëritje reciproke. Që të dyja e kërkojnë vizionin e Realitetit të njëjtë që e shpalos vetën në

pajtueshmëri me funksionet e tyre në jetë. Në fakt, intuita, siç e pati thënë Bergsoni, me të

drejtë është vetëm një lloj më i lartë i intelektit.”
(Muhammad Ikball: ‘Rikonstrukimi i Mendimit Fetar në Islam’, Instituti i Kultures

Islamike Lahore, 1986. p. v)

Po ashtu duhet të jetë çështje e rëndësisë së madhe për lexuesit tanë skeptikë se vetë

Kurani ka zgjedhur udhëzimin e tij për njerëzimin, duke insistuar që në fillim (Kuran, al-
Baqarah, 2:1) që besimi fetar është tërësisht i ndërtuar mbi besimin në atë që është përtej
vrojtimit tonë normal - i.e., përtej botës së mendimit konkret (al-ghaib). Ëndrrat e vërteta i
përkasin asaj bote. Me të vërtet përvoja më e thellë (në brendi) e jetës së Profetit Muhamed
(sallalahu ‘alaihi wa sallam) ishte udhëtimi i natës (jo ëndërr) në atë botë të padukshme - një
udhëtim në të cilin ai ka udhëtuar në mënyrë që ai të ketë një përvojë të drejtpërdrejtë të botës së
përtejme. Kështu kurani deklaron:

 “Ai vërtet i ka parë Shenjatë më të mëdha të Zotit të tij.”

(Kuran: al-Najm:- 53:18)

SERIA E MEMORIALIT ANSARI

147

 Dituria duhet të desekularizohet,15 nëse duam t’ia lejojmë të Vërtetës fetare ta luaj rolin,
të cilin mund ta luajë vetëm e vërteta. Ai është rol i cili e rivendos shoqërinë njerëzore në
besimet dhe vlerat e fesë autentike, e që është e vetmja që mund ta tërheqë njerëzimin drejt jetës
në paqe, lumturi, kënaqësi dhe sukses.

Në mënyrë që dituria të desekularizohet, ne duhet ta demonstrojmë ekzistimin në këtë
botë të diturisë që ka ardhur nga al-Ghaib, i.e., një botë që nuk shihet dhe një burim i cili i kalon
përvojat normale. Vetëm kur dituria të jetë desekularizuar, mendja moderne mund të aplikohet
me seriozitet për të rivendosur jetën e shenjtë. Dijetari i madh i ndjerë i Islamit Ismail Faruki, i
cili (sikur mbreti i Arabisë Saudite Faisal, Presidenti i Pakistanit Ziaul Haq, Presidenti i
Panamasë Omar Torrejo, i Ekuadorit Jamie Roldos, i Kilit  Salvador Allende etj.) ra në një akt të
terrorizmit, shumë para se ata terroristë ta fillonin luftën e tyre të ashtuquajtur ‘lufta kundër
terrorit’, u përpoqën ta desekularizonin diturinë. Për fat të keq, ai e përdori termin e shpikur
‘ Islamizimi i Diturisë’ dhe duke e bërë këtë, qëllimi thelbësor i desekularizimit të diturisë u
turbullua për ata të cilët e trashëguan misionin e tij të shenjtë, misionin e të vërtetës.

Një studim serioz në fenomenin e ëndrrave, nga një dijetar i psikologjisë Islame, mund të japë
një kontribut të madh drejt desekularizimit të diturisë dhe ri drejtimit të mendimit në kuptimin e
parësisë së asaj që është e shenjtë dhe kuptimit të harmonisë themelore mes formës ‘materiale’
dhe substancës ‘shpirtërore’ në universin e jashtëm dhe botën njerëzore. Për më tepër, nevojitet
dituria e cilësisë dhe e kalibrit të Dr. Muhammad Ikball, për ta studiuar aspektin metafizik të
ëndrrës së vërtetë..

15 Që dituria të mos jetë laike, e ndarë nga feja, por të jetë pjesë e fesë dhe e besimit.