PENASIHAT
Dr. Muhammad Yamin bin Ismail

KETUA EDITOR
Dr. Roziah binti Haji Chek

SIDANG REDAKSI
Kartini binti Haji Ahmad
Ainuddin bin Haji Dolhakim
Abang Zainal Abidin bin Abang Ariffin
Mohd Chathazman bin Abdullah
Muhammad Fadhli bin Ahmat

PENYELARAS
Shuhaib bin Supani
Nurul Sabariah binti Saini
Muhammad Faizul bin Kanaini

JURUFOTO
Irwandy bin Sarkawi
Mohd Safwan bin Ismail

PENGHARGAAN ISTIMEWA
Pejabat Pengarah
Pejabat Pendaftar
Bahagian Akademik
Bahagian Hal Ehwal Pelajar dan Alumni
Bahagian Kemahiran dan Latihan Daie
Bahagian Pembangunan Insan
Bahagian Penerbitan
Unit Jaminan Kualiti

SEBARANG KOMEN ATAU CADANGAN
PENAMBAHBAIKAN SILA HUBUNGI:

Institut Kemahiran Islam Malaysia Sarawak (IKMAS)
Jabatan Kemajuan Islam Malaysia (JAKIM)
Peti Surat 2867, Jalan Matang, Telaga Air
93050 Kuching
SARAWAK
(u/p : Bahagian Penerbitan)
Tel : 082-843477, 475
Faks : 082-843440, 439
Email : penerbitanikmas@gmail.com

Isi Kandungan

Kalam Ketua Editor

Sidang Redaksi

Assalamualaikum w.b.t.
Alhamdulillah setinggi kesyukuran
dipanjatkan ke hadrat Ilahi
kerana dengan izin-Nya jua, maka
Buletin IKMAS Bil. 2/2021 ini dapat
diterbitkan.

Jutaan terima kasih kepada Pengarah IKMAS selaku Penasihat buletin  yang sentiasa
menyokong serta memberi idea bagi melestarikan penerbitan buletin ini. Sekalung
penghargaan juga dirakamkan kepada sidang redaksi, pegawai penyelaras buletin, jurugambar
serta penyumbang artikel atas komitmen sepenuhnya dalam menjayakan keberadaan buletin
pada kali ini.  Sesungguhnya penerbitan kali ini sangat bermakna dalam memastikan laluan
IKMAS terus rancak walaupun dalam kekangan pandemik COVID-19.

IKMAS dalam menyahut cabaran semasa telah mempersiapkan kaedah dan kepelbagaian program dengan berpusatkan
pengajian tinggi Islam serta kemahiran kepada masyarakat setempat bagi memperoleh keseimbangan dunia dan akhirat.
Sesungguhnya penerbitan kali ini berintipati dan penuh bersejarah seiring dengan keberkatan dan kemuliaan permulaan
tahun Hijrah  iaitu bulan Muharram. Begitu juga bulan Zulhijjah sebelumnya yang mana umat Islam telah menunaikan ibadah
haji di Baitullah serta menyambut hari kebesaran Islam iaitu ‘Eid al-Mubarak. Bersempena bulan-bulan penuh keberkatan ini
akan menzahirkan banyak kebaikan serta keberhasilan buat IKMAS. IKMAS dalam rangka melebarkan sayap meniti persada
Institusi Pendidikan Tinggi Islam unggul di Sarawak wajar mempertingkatkan kemahiran dan ilmu pengetahuan sejajar
dengan kehendak serta keperluan semasa. Justeru, penerbitan buletin kali ini memfokuskan kepada kejayaan IKMAS dalam
membangunkan program-program pengajian di IKMAS. Begitu juga dalam masa yang sama IKMAS sentiasa proaktif dan peka
dalam menjadi wadah keilmuan dalam pelbagai aspek seperti latihan dan kemahiran dalam meningkatkan  pembangunan
modal insan masyarakat setempat di Sarawak. Hala tuju IKMAS kini semakin rancak dan matang seiring dengan fungsi dan
matlamat melalui gerak kerja yang tuntas dan pantas ke arah meningkatkan kualiti, prestasi dan kredibiliti IKMAS secara lebih
komprehensif dan global.

Tahniah dan syabas juga kepada warga IKMAS sekalipun masih dalam suasana Perintah Kawalan Pergerakan Pemulihan
(PKPP) serta melalui beberapa fasa, namun aktiviti serta program yang dirancang berjaya dilaksanakan melalui norma baharu
(new norm) dengan mengikut Standard of Procedure (SOP) secara teratur dan bersistematik. Insyaallah IKMAS sumber
inspirasiku akan terus melangkah ke hadapan dalam merealisasikan fungsi dan peranan yang lebih besar iaitu sebagai pusat
keilmuan yang unggul dan terbilang di nusantara.

Akhir kalam, jutaan terima kasih yang tidak terhingga kepada semua pihak yang telah memberi pandangan, idea, buah
fikiran, maklumat serta segala bantuan sehingga terhasilnya penerbitan ini. Insyaallah segala sumbangan yang diberikan
diterima serta diberikan ganjaran berlipat kali ganda  oleh Allah SWT. Semoga IKMAS akan terus mengorak langkah ke hadapan
dalam memateri kejayaan demi kelestarian ummah sepanjang zaman.

Sekian, salam maju jaya.

Isi Kandungan … 2

Sidang Redaksi … 2

Kalam Ketua Editor … 2

Tokoh Alumni IKMAS … 3

Majlis Khatam Al-Quran Dan Agihan Kuih Raya… 4

Ihya’ Ramadan Dan Majlis Khatam Al-Quran Bersama
Komuniti Kampung Telaga Air Kuching…

4

Kursus Penulisan Akademik IKMAS 2021… 5

Program Ihya’ Ramadan IKMAS Bersama Barisan Frontliner
Hospital Umum Sarawak…

5

Program Bicara Intelek… 6

Minggu Aluan Pelajar Baharu IKMAS 2021 (MALPI)… 6

Kursus Dakwah Media Sosial Secara Dalam Talian… 7

Kursus Tahsin Dan Qiraat Siri 2… 7

Kursus Pengurusan Dakwah… 8

Kursus Pengurusan Masjid… 8

Bengkel Semakan Dokumen Program Sijil Pengajian Islam
(SPI) MQA01 IPDAS Dan IKMAS…

9

Bengkel Pengurusan Kualiti... 9

Kursus Halal Dan Sembelihan… 10

Kursus Sijil Profesionalisme Imam Negeri Sarawak Tahap
Satu Tahun 2021…

10

Artikel Staf… 11-12

Lensa 13-14

Sekalung Tahniah… 15

Jom Masuk IKMAS… 16

Tokoh Alumni IKMAS
Tuan Haji Mohamad Sidek bin Arsad merupakan anak jati kelahiran Jemukan, Sadong Jaya Kota Samarahan pada 18
November 1982. Mendirikan rumahtangga bersama Puan Yanti binti Dollah yang berasal dari Limbang, lahir pada 8 Disember
1982. Mereka dikurniakan seramai empat orang cahaya mata lelaki dan merupakan Alumni IKMAS Batch yang Pertama.

INFO TAMBAHAN SQA!!!

Mula tercetus untuk
memulakan perniagaan
Siddiq Qurban & Aqeeqah
(SQA) apabila mendapat
permintaan tolong
daripada kawan-kawan
yang ingin menunaikan
ibadah untuk ahli keluarga
di Tanah Suci ketika beliau
mengerjakan umrah.
Justeru beliau membuka
ruang dan peluang untuk
menyantuni ummah
dalam perkara-perkara
ibadah seperti menjalani
pelaksanaan akikah,
korban, nazar, sedekah
dan badal haji di Mekah.

HARAPAN DAN IMPIAN UNTUK IKMAS
IKMAS telah melahirkan ramai graduan yang berjaya dan telah mendapat tempat sebagai penjawat sama dalam sektor
perkhidmatan awam mahupun swasta. IKMAS mempunyai potensi besar untuk maju dan mengorak langkah menjadi
sebuah universiti di Sarawak. Semoga IKMAS terus maju dan terus menjadi platform untuk membantu masyarakat
Islam. Seterusnya untuk pelajar IKMAS, graduan IKMAS sebenarnya boleh menjadi individu yang layak menceburi
pelbagai bidang tetapi haruslah disertai dengan minat dan kepakaran masing-masing. Jika ingin menjadi seseorang
yang luar biasa hendaklah berani untuk cuba menceburi bidang agama dengan lebih mendalam kerana bidang agama
itu sendiri luas dan bukan terikat dengan satu bidang sahaja.

Selain itu, pelajar IKMAS juga perlu mencari serta meluaskan ilmu pengetahuan secara lebih mendalam berdasarkan
minat terhadap bidang tersebut supaya boleh membuka minda pemikiran serta mampu berpandangan lebih jauh dan
pelajar IKMAS tidak seharusnya terikat dengan pemikiran apabila tamat belajar di IKMAS para graduan hanya boleh
mengatur langkah ke sektor perkhidmatan awam sahaja. Akhir kalam, semoga IKMAS terus maju.

LATAR BELAKANG PENDIDIKAN
 • Ijazah Sarjana Muda Dakwah

dan Kepimpinan, UKM secara PJJ
(Graduasi 2012)

 • Diploma Pengajian Islam dan
Dakwah, IKMAS (2000 – 2003)

 • SMK Agama Matang Kuching (1995-
1999).

 • SRK Jemukan, Sadong Jaya (1989
-1994)

KERJAYA
 • Ketua Pegawai Eksekutif, Syarikat

Siddiq Qurban & Aqeeqah (SQA)
 • Penolong Pegawai Hal Ehwal Islam,

Bahagian Pengurusan Halal, JAIS
Kuching (2019-kini)

 • Penolong Pegawai Hal Ehwal Islam,
Pejabat Agama Islam Sri Aman
(2018-2019)

 • Penolong Pegawai Hal Ehwal Islam,
Pejabat Agama Islam Bahagian Kota
Samarahan (2012-2018)

 • Penolong Pegawai Hal Ehwal Islam,
PAIB Betong (2004-2012)

 • Pekerja Khidmat Singkat (PKS),
JAKIM (2003)

PENCAPAIAN DAN PENGLIBATAN LUAR
 • Penerima Anugerah Perkhidmatan

Cemerlang (2012)
 • Guru Pembimbing Ibadah Haji, Majlis

Islam Sarawak
 • Mutawif, Juara Travel
 • Jurunikah
 • Penceramah dalam bidang Haji dan

Umrah di bahagian-bahagian di
seluruh Sarawak

 • Ahli Jawatankuasa Tertinggi, Masjid
Bahagian Samarahan (2012)

LATAR BELAKANG PENDIDIKAN
 • Diploma Pengajian Islam Dan

Dakwah IKMAS (2000-2003)
 • SMK Agama Limbang (1995-

1999)
 • SRK Melayu Pusat Limbang

(1989-1994)

KERJAYA
 • Pengarah Urusan, Syarikat

Siddiq Qurban & Aqeeqah
(SQA)

 • Pembantu Hal Ehwal Islam,
Penggerak Masyarakat Saudara
Kita (2008- kini)

 • Guru Fardu Ain, SK Abang
Abdul Kadir Betong (2007-
2008)

 • Guru Sandaran, SMK Datuk
Patinggi Kedit, Betong

 • Guru Sandaran, SK Limpaku
Pinang, Limbang (2003-2004)

PENCAPAIAN
 • Penerima Anugerah

Perkhidmatan Cemerlang
(2015)

Sesi temubual yang dijalankan
secara online bersama Tuan Haji
Sidek bin Arsad dan Puan Yanti binti
Dollah

BULETIN IKMAS JAKIM-BIL.2 2021 | 3

MAJLIS KHATAM
AL-QURAN DAN
AGIHAN KUIH RAYA

IHYA’ RAMADAN DAN MAJLIS KHATAM AL-QURAN
BERSAMA KOMUNITI KAMPUNG TELAGA AIR KUCHING

7 Mei 2021 - Bersempena dengan Majlis Penutupan Program Ihya’ Ramadan IKMAS, Bahagian Hal
Ehwal Pelajar dan Alumni (BHEPA) telah menganjurkan Majlis Khatam al-Quran yang diadakan
secara hybrid iaitu secara bersemuka dalam kalangan staf IKMAS dan secara dalam talian dalam
kalangan pelajar.

Majlis dimulakan dengan bacaan Doa Khatam al-Quran yang diketuai oleh Saudara Zahir
Zakwan bin Zaharudin, pelajar semester 6, Diploma Tahfiz al-Quran dan al-Qiraat. Seterusnya,
majlis diteruskan dengan ucapan amanat oleh YBrs. Dr. Muhammad Yamin bin Ismail, Pengarah
IKMAS. Majlis turut dihadiri oleh Timbalan Pengarah dan Ketua-Ketua Bahagian IKMAS.

Akhir sekali, majlis diserikan dengan penyampaian kuih raya dan duit raya daripada Kelab
IKMAS kepada semua warga IKMAS. Semoga Allah SWT memberikan kita semua pemahaman
serta penghayatan sebenar dalam beragama.

4 Mei 2021 - Program Ihya’ Ramadan IKMAS dan Majlis Khatam al-Quran anjuran Bahagian
Pembangunan Insan, IKMAS diteruskan bersama komuniti penduduk Kampung Telaga Air,
Kuching.

Antara pengisian utama program adalah bacaan Doa Majlis Khatam Al-Quran yang diketuai
oleh al-Fadhil Ustaz Mohd Kamal Khairi bin Che Awang bersama para peserta tadarus yang terdiri
daripada penduduk kampung dan para pegawai IKMAS. Sesi agihan juadah berbuka puasa juga
turut diedarkan selepas selesai majlis tersebut kepada penduduk kampung setempat oleh para
pegawai IKMAS yang diketuai oleh Pengarah IKMAS, YBrs. Dr. Muhammad Yamin bin Ismail dan
Ketua Kampung Telaga Air, Encik Zaini bin Tanggek.

Program ini dilaksanakan bertujuan untuk mengagungkan dan meneruskan sunnah junjungan
besar Nabi Muhammad SAW meraih keutamaan dan kebaikan yang berlipat ganda ganjaran
dalam bulan Ramadan serta sebagai wadah pertemuan dan perbincangan dalam mengeratkan
ukhuwah bersama komuniti, khususnya di Kampung Telaga Air.

Moga-moga bulan Ramadan menjadi bulan madrasah tarbiyah ruhiyyah wa jasadiyyah
dalam mendidik diri menjadi seorang mukmin sejati dan meningkatkan ketaqwaan kepada Allah
SWT.

4 | BULETIN IKMAS JAKIM-BIL.2 2021

PROGRAM IHYA’ RAMADAN IKMAS BERSAMA
BARISAN FRONTLINER HOSPITAL UMUM SARAWAK

1 Mei 2021 - Program Ihya’ Ramadan anjuran Bahagian Pembangunan Insan, IKMAS edisi kali ini
adalah bersama komuniti Frontliner Hospital Umum Sarawak, Kuching yang merupakan antara
lokasi pilihan bagi program Ihya’ Ramadan tahun ini.

Antara pengisian program adalah agihan juadah berbuka puasa kepada barisan frontliner,
ceramah ringkas Ramadan sebelum solat Isyak yang disampaikan oleh pegawai IKMAS,
al-Fadhil Ustaz Abdul Rahim bin Othman, dan Solat Isyak dan Tarawih bersama kakitangan
Hospital Umum Sarawak. Program ini diserikan lagi dengan kehadiran YBrs. Pengarah IKMAS, Dr.
Muhammad Yamin bin Ismail, dan Dr. Hj. Nik Azim bin Nik Abdullah.

Tujuan program ini dilaksanakan adalah sebagai wadah pertemuan dan perbincangan dalam
mengeratkan ukhuwah bersama agensi-agensi luar, mengintegrasikan rawatan dari segi fizikal,
mental, emosi dan rohani sebagaimana idea pelaksanaan Hospital Mesra Ibadah (HMI) yang diuar-
uarkan oleh Kementerian Kesihatan Malaysia. Di samping meraih banyak kebaikan dan keutamaan
dalam beribadat di bulan Ramadhan al-Mubarak.

Semoga bulan Ramadan ini menjadi bulan madrasah tarbiyah ruhiyyah wa jasadiyyah
dalam mendidik diri menjadi seorang mukmin sejati dan meningkatkan ketaqwaan kepada Allah
SWT agar diri menjadi hamba yang diredhai serta selamat di dunia dan akhirat.

25 Jun 2021 - Dalam meningkatkan kompetensi penulisan
dalam kalangan pensyarah dan pelajar IKMAS, Bahagian
Penerbitan telah menganjurkan Kursus Penulisan Akademik
IKMAS tahun 2021, yang berlangsung secara dalam talian.
Kursus ini disertai seramai 25 orang peserta. Antara objektif
kursus ialah memberikan pendedahan kepada para peserta
tentang format penulisan tugasan-tugasan kertas kerja
dalam bidang Pengajian Islam dan membuat pemurnian
serta penyelarasan dalam menentukan format dan kaedah
terbaik yang diguna pakai di IKMAS.

Majlis dimulakan dengan ucapan aluan oleh Ketua
Bahagian Penerbitan, YBrs. Dr. Roziah binti Haji Chek.
Seterusnya, sesi ceramah telah dikendalikan oleh
penceramah jemputan iaitu YBrs. Dr. Nazirah binti Hamdan,
Pensyarah Kanan Akademi Pengajian Islam Kontemporari,
UiTM Cawangan Samarahan, Sarawak. Turut dibincangkan
di sepanjang kursus ialah format dan gaya penulisan
tugasan, gaya penulisan ayat al-Quran dan Hadis, kaedah
menulis rujukan, dan sebagainya.

Semoga kursus ini dapat memberikan pencerahan
dalam rangka menampilkan penulisan yang terbaik
untuk pensyarah dan pelajar. Penulisan yang berkualiti
akan memberi impak kepada IKMAS dalam jangka masa
panjang.

KURSUS PENULISAN AKADEMIK IKMAS 2021

BULETIN IKMAS JAKIM-BIL.2 2021 | 5

PROGRAM BICARA
INTELEK

MINGGU ALUAN PELAJAR
BAHARU IKMAS 2021

(MALPI)

4 Jun 2021 – Unit Kaunseling dan
Kerjaya, Bahagian Hal Ehwal Pelajar dan
Alumni IKMAS menganjurkan program
Bicara Intelek COVID-19: “Musibah dan
Muhasabah”. Program diadakan adalah
melalui media sosial rasmi IKMAS.

Pada kali ini, program tersebut
menjemput Ketua Unit Kesihatan Awam
Hospital Sultan Ismail Johor Bahru, YBhg.
Dr. Abdul Hazim A. Gafa.

Antara isu dan topik perbincangan
ialah berkenaan ‘Pandemik COVID-19,’
‘Kenapa COVID-19 berbahaya’, ‘Punca
kenaikan statistik COVID-19 di negara kita’,
dan Peranan pelajar dalam mengekang
penularan COVID-19. Penglibatan pelajar
pada kali ini amat memberangsangkan
walaupun berlangsung melalui dalam
talian. Banyak isu dan topik dapat
dikupaskan oleh ahli panel dan sesuai
dengan keperluan semasa.

Semoga perkongsian ilmu ini berterusan
dan  dapat diamalkan agar pelajar IKMAS
dapat meningkatkan pengetahuan diri
dalam menghadapi kehidupan penuh
mencabar khususnya dalam situasi
pandemik COVID-19 ini.

26 Julai 2021 - MALPI 2021 telah berjaya
dianjurkan secara dalam talian bermula 23 Julai
sehingga 25 Julai 2021.

Seramai 60 orang pelajar Diploma Dakwah
Islamiyyah (DDI) dan tujuh orang pelajar Diploma
Tahfiz al-Quran dan al-Qiraat (DTQ) telah berjaya
dalam temuduga pengambilan pelajar baharu
dan telah mendaftar sebagai pelajar IKMAS pada
sesi kali ini.

Program ini diadakan bertujuan bagi memberi
pendedahan kepada pelajar baharu berkaitan
dengan IKMAS dan suasana pembelajaran di
institusi.

Antara aktiviti yang dijalankan sepanjang
MALPI 2021 ialah sesi pendaftaran, taaruf,
taklimat Bahagian IKMAS, inspirasi bersama
alumni IKMAS dan majlis penutupan.

Syabas dan tahniah diucapkan kepada semua
pelajar baharu IKMAS. Semoga terus kekal
bersemangat meneruskan pengajian dalam
norma baharu.

6 | BULETIN IKMAS JAKIM-BIL.2 2021

11 Jun 2021 - Cawangan Sains Dakwah dan Komuniti (CSDK), Bahagian Pembangunan Insan (BPI),
Institut Kemahiran Islam Malaysia Sarawak (IKMAS), telah mengadakan Kursus Dakwah Media Sosial
secara dalam talian yang berlangsung selama dua hari iaitu bermula pada 10 hingga 11 Jun 2021.
Penceramah jemputan ialah Tuan Hj. Syahrul Nizam bin Junaini daripada Universiti Malaysia Sarawak
(UNIMAS). Beliau mempunyai kepakaran dan pengalaman yang amat luas dalam bidang teknologi
maklumat dan komunikasi.

Kursus ini telah mendapat sambutan yang amat menggalakkan daripada para peserta. Seramai 242
orang peserta kursus terdiri daripada penjawat awam di sekitar Kuching, Lundu dan Samarahan
terutama dalam kalangan guru-guru KAFA, pelajar-pelajar IKMAS dan kakitangan IKMAS.
Pengisian kursus termasuklah kaedah menggali maklumat melalui Google News and Trends,
mempersembahkan maklumat (Flourish Studio), membuat reka bentuk infografik (Venngage),
produksi video mudah (Flexclip) dan memperkasa kredibiliti media sosial (LinkedIn).

Objektif kursus ialah untuk memberi pengetahuan mendalam dan kefahaman mengenai konsep,
prinsip-prinsip dan amalan penyebaran maklumat, meningkatkan kemahiran dalam menggunakan
pelbagai sumber dan perkhidmatan berdasarkan teknologi maklumat dan multimedia sebagai
media dakwah, dan memupuk kesedaran kepada keperluan melaksanakan satu anjakan paradigma
dan reformasi dalam kaedah penyampaian ajaran Islam sesuai dengan tuntutan teknologi hari ini.

Semoga dengan penganjuran kursus ini dapat memberikan kefahaman dan kemahiran yang mantap
dalam melahirkan dai’e yang cekap dalam mengendalikan dan menggunakan teknologi maklumat
di medan dakwah masing-masing.

4 Jun 2021 - Bahagian Pembangunan Insan, IKMAS telah
menganjurkan Kursus Tahsin dan Qiraat Siri II secara dalam
talian sebagai khidmat bakti IKMAS kepada masyarakat Malaysia
khususnya masyarakat di Negeri Sarawak. Di atas permintaan yang
amat menggalakkan dalam kalangan masyarakat setempat maka
kursus ini akan diadakan dalam beberapa siri. Sebagai langkah
pencegahan dalam menangani penularan COVID-19, maka kursus
ini diadakan secara dalam talian melalui aplikasi Google Meet.
Seramai 67 orang peserta telah mengikuti kursus ini yang terdiri dari
kalangan penjawat awam, guru-guru KAFA dan masyarakat awam.

Rasulullah SAW bersabda yang bermaksud: “Sebaik-baik kamu
adalah orang yang mempelajari al-Quran dan mengajarnya”. (Riwayat
al-Bukhari) Antara objektif kursus ini ialah untuk meningkatkan
kemahiran pembacaan al-Quran, memupuk kesedaran umat Islam
ke arah memahami pengajaran daripada al-Quran dan seterusnya
membudayakan al-Quran dalam kehidupan dan melahirkan
individu muslim yang berilmu, beriman dan bertaqwa.

Pengisian di sepanjang kursus ini termasuklah menerangkan Adab
Pelajar dan Guru Al-Quran, Pengenalan Asas Ilmu Tajwid, Ahkam
Tajwid, Memperbetulkan Bacaan Surah al-Fatihah dan Kesalahan-
Kesalahan dalam Bacaan al-Quran. Para penceramah jemputan
adalah Ustaz Muhd Syafiq bin Sabri, Imam 1 Masjid Darul Hana
Patingan, Ustazah Nur Syakura binti Mohd Musa, Penyelia Guru
al-Quran Majlis Islam Sarawak dan Ustazah Ellyana Nazima binti
Razali, Pegawai Hal Ehwal Islam JAIS.

Diharapkan daripada penganjuran kursus ini, dapat memberi
manfaat kepada semua peserta yang mengikutinya serta dapat
diaplikasikan dalam kehidupan seharian.

KURSUS DAKWAH
MEDIA SOSIAL SECARA DALAM TALIAN

KURSUS TAHSIN
DAN QIRAAT SIRI 2

BULETIN IKMAS JAKIM-BIL.2 2021 | 7

8 Julai 2021 - Cawangan Sains Dakwah dan Komuniti (CSDK),
Bahagian Pembangunan Insan (BPI), Institut Kemahiran Islam
Malaysia Sarawak (IKMAS) telah menganjurkan Kursus Pengurusan
Dakwah selama dua hari bermula pada 7 hingga 8 Julai 2021.
Seramai 261 orang peserta yang terdiri daripada penjawat awam,
pegawai dan kakitangan IKMAS telah hadir mengikuti kursus secara
dalam talian melalui aplikasi Google Meet.

Kursus ini bertujuan untuk memberi pendedahan kepada para
peserta tentang pengurusan dan pentadbiran Islam dan peranan
serta tanggungjawab pemimpin, menerapkan ciri-ciri personaliti
pendakwah terhadap peserta dan meningkatkan kefahaman
tentang organisasi dakwah di Malaysia.

Antara barisan penceramah jemputan ialah Ustaz Muhammad Azri
Izzat bin Rasidi, Guru SMK Hajjah Laila Taib, Kota Samarahan, Ustaz
Hasfa Bakry bin Hassan, Ketua Cawangan Agama, Ibu Pejabat Polis
Kontinjen Sarawak, Ustazah Siti Nur Hidayah binti Kusnin, Penolong
Pengarah Kanan IKMAS dan Ustazah Farah Wahidah binti Pilep,
Pensyarah IKMAS.

Semoga kursus ini dapat memberikan ilmu pengetahuan,
kefahaman yang mendalam serta bermanfaat kepada para peserta
dalam mendepani cabaran dalam pengurusan dan pentadbiran
Islam, mempersiapkan diri dan memantapkan personaliti sebagai
dai’e dan pemimpin yang serba boleh pada masa kini.

24 Jun 2021 – Bahagian Pembangunan Insan IKMAS dengan
kerjasama Bahagian Kemajuan Institusi Masjid JAIS menganjurkan
Kursus Pengurusan Masjid menerusi aplikasi Google Meet. Kursus
ini diadakan selama dua hari bermula 23 Jun hingga 24 Jun 2021
dan dihadiri 73 orang peserta. Kebanyakan peserta adalah terdiri
daripada ahli jawatankuasa masjid dan surau di bahagian-bahagian
di seluruh negeri.

Firman Allah SWT yang bermaksud: ”Hanya yang layak
memakmurkan (menghidupkan) masjid Allah itu ialah orang
beriman kepada Allah dan hari akhirat serta mendirikan
sembahyang dan menunaikan zakat dan tidak takut melainkan
kepada Allah, (dengan adanya sifat yang tersebut) maka diharapkan
mereka menjadi golongan yang mendapat petunjuk.” (At-Taubah: 18)

Objektif kursus ini diadakan ialah untuk meningkatkan kemahiran
pengurusan masjid, memupuk kesedaran umat Islam dalam
kelebihan mengimarah masjid dan melahirkan masyarakat Islam
berilmu, beriman dan bertakwa.

Selain itu, beberapa orang penceramah turut dijemput untuk
berkongsi ilmu iaitu Ketua Bahagian Kemajuan Institusi Islam JAIS,
Ustaz Khalipah bin Juli, Pegawai Agama Islam Bahagian Betong,
Ustaz Mohd Isselahuddin bin Kameri, Ketua Unit Audit Majlis Islam
Sarawak, Encik Mohamad Aslan bin Mohamed dan Pengerusi JKP
Masjid an-Nur Sibu, Encik Latiff bin Coupun.

Semoga kursus ini memberi manfaat kepada semua peserta
terutama melaksanakan amanah sebagai ahli jawatankuasa masjid.

KURSUS PENGURUSAN DAKWAH

KURSUS PENGURUSAN MASJID

Ustaz Khalipah bin Juli

Ustaz Hasfa Bakhry bin Hassan

Ustazah Siti Nur Hidayah binti Kusnin

Ustaz Muhammad Azri Izzat bin Rasidi

Ustaz Mohd Isselahuddin bin Kemeri

Encik Mohamad Aslan bin Mohamed

Encik Latiff bin Coupun

8 | BULETIN IKMAS JAKIM-BIL.2 2021

6 Jun 2021 - Unit Jaminan Kualiti (UJK), Institut
Kemahiran Islam Malaysia Sarawak (IKMAS)
bersama Bahagian Dasar dan Kemajuan
Islam (BDKI), JAKIM telah menganjurkan
Bengkel Penyediaan Maklumbalas Dokumen
Permohonan Akreditasi Sementara (MQA01)
bagi program Sijil Pengajian Islam (SPI) IKMAS
dan IPDAS secara dalam talian melalui aplikasi
Google Meet. Seramai 20 orang pegawai dan
kakitangan IKMAS telah hadir. Panel penasihat
jemputan bagi bengkel ini ialah Prof Madya Dr.
Ermy Azziaty binti Rozali, Timbalan Pengarah
Pusat Jaminan Kualiti, Universiti Kebangsaan
Malaysia. Turut hadir bersama ialah Pengarah
BDKI, Pengarah IPDAS dan Pengarah IKMAS.

Bengkel ini diadakan bertujuan untuk
memberi bimbingan dan panduan kepada
Pemberi Pendidikan Tinggi (PPT) dalam
menjawab maklumbalas yang dikemukakan,
sebagai platform kepada PPT untuk
menyediakan maklumbalas dalam masa yang
ditetapkan dan menyediakan maklumbalas
yang menepati dengan kehendak soalan dan
cadangan.

Input dan maklumbalas daripada panel
yang mempunyai pengalaman profesional
dalam bidang kualiti amat diperlukan bagi
menjamin kualiti dan kelestarian program
akademik agar relevan dengan keperluan
semasa. Semoga IKMAS berjaya dalam
permohonan memperoleh Akreditasi bagi Sijil
Pengajian Islam (SPI), IKMAS.

BENGKEL SEMAKAN
DOKUMEN PROGRAM SIJIL
PENGAJIAN ISLAM (SPI)
MQA01 IPDAS DAN IKMAS

BENGKEL
PENGURUSAN KUALITI

27 Julai 2021 - Unit Jaminan Kualiti (UJK) IKMAS
telah menganjurkan Bengkel Pengurusan
Kualiti secara dalam talian yang turut dihadiri
oleh enam orang pegawai kualiti dari setiap
bahagian di IKMAS. Sebanyak dua sesi telah
disampaikan oleh Puan Siti Nur Hidayah binti
Kusnin dan Puan Siti Rohayu binti Md Saad
masing-masing dari Unit Jaminan Kualiti,
IKMAS.

Objektif bengkel adalah sebagai
pendedahan awal mengenai pengurusan kualiti
IKMAS yang bersumberkan kepada keperluan
Agensi Kelayakan Malaysia (MQA) dan juga
ISO SIRIM. Sejajar dengan hasrat menjadikan
IKMAS sebagai Pusat Pemberi Pendidikan
(PPT) berimpak tinggi, pasukan kualiti yang
ditubuhkan akan berperanan sebagai pemacu
institusi ini ke arah pensijilan MS ISO 9001: 2015
pada masa akan datang.

Antara tugas umum pasukan kualiti ini
adalah menyelaras dan memantau skop
pelaksanaan Sistem Pengurusan Kualiti IKMAS,
menjadi sumber rujukan kualiti akademik
dan sokongan akademik IKMAS, menerapkan
nilai-nilai kualiti kepada semua warga kerja
IKMAS dan menerapkan penghayatan dan
pemahaman Sistem Pengurusan Kualiti dari
aspek Misi, Visi, Dasar, Objektif, brand business,
vision dan values serta Piagam Pelanggan
IKMAS.

BULETIN IKMAS JAKIM-BIL.2 2021 | 9

KURSUS HALAL DAN SEMBELIHAN
23 Julai 2021 - Cawangan Sains Dakwah dan Komuniti (CSDK), Bahagian Pembangunan Insan (BPI)
dengan kerjasama Bahagian Kemahiran dan Latihan Da’ie (BKLD) IKMAS telah menganjurkan
Kursus Halal dan Sembelihan pada 23 Julai 2021 secara dalam talian melalui aplikasi Google Meet.

Antara objektif program ini ialah memberikan pendedahan kepada para peserta tentang asas
pengenalan makanan dan minuman halal dan haram dalam Islam, memahami tentang kaedah
penyembelihan haiwan korban serta mengetahui isu-isu semasa berkaitan industri halal masa
kini.

Kursus ini telah dihadiri oleh seramai 53 orang peserta yang terdiri daripada pelajar Semester
5, Diploma Dakwah Islamiyyah (DDI) IKMAS. Antara penceramah jemputan yang telah sudi
berkongsi ilmu dan pengalaman dalam kursus ini ialah Ustaz Hj. Mohamad bin Hj. Sanosi, Ketua
Unit Pengurusan Halal, Pejabat Agama Islam Bahagian Samarahan dan Ustaz Mohd. Taqiuddin
bin Arosdiee, Pensyarah IKMAS.

Semoga kursus ini akan dapat memberikan ilmu pengetahuan, pengalaman dan kefahaman
yang mendalam kepada para peserta dalam memahami persoalan dan isu-isu berkaitan
sembelihan haiwan korban.

3 Ogos 2021 – Bahagian Pembangunan
Insan (BPI) IKMAS dengan kerjasama
Jabatan Agama Islam (JAIS), Bahagian
Kemajuan Institusi Masjid menganjurkan
kursus Sijil Profesionalisme Imam Negeri
Sarawak (SPINS) Tahap Satu.

Anjuran kursus ini dilakukan menerusi
dalam talian sebagai khidmat bakti
IKMAS kepada masyarakat Sarawak.
Seramai 34 orang peserta mengikuti
kursus ini yang terdiri daripada imam
masjid dan surau dari seluruh Negeri
Sarawak. Antara objektif kursus ini ialah
memberi pendedahan kepada imam
yang terpilih untuk mengikuti pengajian
secara formal dalam meningkatkan
profesionalisme usaha bersepadu JAIS
dan IKMAS dalam melahirkan imam
berkualiti, memberi kefahaman kepada
imam berkaitan tugas dan peranan imam
dan memberi kemahiran khusus untuk
diaplikasikan kepada masyarakat.

Selain itu, beberapa penerapan kursus
tahap satu seperti menerangkan konsep
profesionalisme imam, membina
personaliti dan keyakinan imam
berkualiti, penjelasan akidah Ahli al-
Sunnah Wa al-Jama’ah, menyampaikan
khutbah serta pengucapan awam
berkesan dan komunikasi berkesan dan
pengenalan Khidmat Islam Sarawak
(KISWA).

KURSUS SIJIL PROFESIONALISME
IMAM NEGERI SARAWAK TAHAP
SATU TAHUN 2021
Antara penceramah jemputan ialah
Sahibul Fadhilah Datuk Mustapha
Kamal Ahmad Fauzi, Imam Besar
Sarawak, Ustaz Khalipah bin Juli, Ketua
Bahagian Kemajuan Institusi Masjid,
Ustaz Mohd Isselahuddin bin Kameri,
Pegawai Hal Ehwal Islam Bahagian
Betong dan Ustazah Ainul Nadzifah
binti Mohd Ali, Pensyarah IKMAS.

Semoga penganjuran kursus ini dapat
memberi manfaat kepada semua
peserta serta mengaplikasikan ilmu
dalam melaksanakan amanah sebagai
imam.

10 | BULETIN IKMAS JAKIM-BIL.2 2021

Ustazah Noor Azlina binti Noor Din
Pensyarah IKMAS

3. Mohamad Ziyad & Saini Ag. Damit. (2017). Amalan penggunaan Lughat al-Fasl dalam kalangan
guru bahasa Arab. Prosiding Persidangan Kebangsaan Bahasa Arab (NCAL2015), 297-305.

4. Yaakob Hasan, Mohd Ziyad Mukhtar, Md Noor Hussin, Idi Hamdi Mohd Reduan, (2018), Amalan
Penggunaan Lughat al-Fasl dalam Pengajaran dan Pembelajaran Bahasa Arab di Sekolah
Agama Bantuan Kerajaan di Malaysia. International Research Management & Innovation
Conference (5th Irmic 2018).

ARTIKEL STAF

.

BULETIN IKMAS JAKIM-BIL.2 2021 | 11

Ustaz Shuhaib bin Supani
Pensyarah IKMAS

ARTIKEL STAF

KEPENTINGAN MENTAATI PEMIMPIN

Taat bermaksud mengikut perintah orang yang wajib
diikuti perintahnya. Dengan taat maka sempurnalah
peraturan-peraturan dan berbahagialah sesuatu
pergaulan. Taat merupakan tanda ikhlas dan kasih.
Oleh itu, taat adalah tanda orang Mukmin yang
beriman dan bekalan bagi orang Islam. Kita dituntut
untuk wajib taat kepada Allah SWT, Rasul dan
pemerintah. Seterusnya, kedua ibubapa, dan kepada
guru-guru iaitu para ulama dan pendidik.

Ahli al-Sunnah wa al-Jama’ah berpendapat
bahawa pemerintahan ialah wajib ada, mutlak,
yakni Imam (Pemerintah) yang bertugas untuk
memperbaiki dan mengatur masyarakat. Pemerintah
juga bertugas untuk melaksanakan undang-undang,
mengumpulkan zakat daripada para hartawan dan
dibahagikan kepada yang berhak menerimanya,
mempertahankan negara dan kehormatan atau
kedaulatan rakyat, memberi keputusan terhadap
permasalahan rakyat, melaksanakan hukum-hukum
agama, berusaha melaksanakan keadilan sosial dan
kemakmuran negara menuju kepada baldatun
tayyibatun.

Terdapat empat syarat untuk mewujudkan
pemerintah yang bukan monarki. Pertama, setengah
riwayat mengatakan digalakkan mengambil imam
dari suku Quraish apabila dimaksudkan dengan
khalifah atau pemerintahan negara Islam di dunia.
Pada prinsipnya imam tidak semestinya dari suku
Quraish tetapi boleh siapa sahaja diangkat (dibai’ah)
menjadi pemimpin atau imam yang wajib ditaati.
Sekiranya tidak mungkin membentuk pemerintahan
bagi seluruh negeri-negeri Islam, maka tiap-tiap
negara Islam perlu mengangkat imam yang terdiri
dari warganegara mereka sendiri. Syarat kedua
adalah bahawa imam atau pemimpin itu perlu
dibai’ah atau mengangkat sumpah. Sebenarnya
sumpah tidak sama dengan bai’ah kerana bai’ah
adalah pengakuan kesetiaan dari seseorang (atau
seluruh rakyat) kepada pemimpin yang dibai’ah itu.
Semua mengangkat sumpah setia (bai’ah) kepada
pemimpin, dan orang yang telah bai’ah wajib
mentaati segala perintah pemimpin asal tidak dalam
urusan maksiat. (Perlu diingat bahawa perintah
pemimpin atau imam dalam pemerintahan Islam
juga tidak sewenang-wenangnya, tetapi atas dasar
musyawarah oleh Ahli al-Halli wa al-‘Aqdi).

Syarat ketiga ialah musyawarah. Dalam Al-Quran,
Allah berfirman bahawa: “Wa Shawirhum fi al-amr”,
ertinya bermusyawarahlah kamu dengan mereka
dalam segala urusan. Dan ayat: “Wa amruhum shura
bainahum”, yang ertinya segala urusan mereka
dipecahkan dengan bermusyawarah antara sesama
mereka. Memilih pimpinan juga diperlukan dengan

musyawarah mengikut sistem yang ada pada tiap-
tiap negara itu. Memang nas-nas dari Al-Quran dan
al-Sunnah tidak menjelaskan bagaimana caranya
bermusyawarah. Perkara ini dimaksudkan agar
pelaksanaannya diatur menurut cara dan sistem yang
ada dalam sesebuah negeri atau bangsa, asal tidak
melanggar ketentuan agama. Syarat keempat ialah
keadilan, yakni pemerintah wajib melaksanakan
keadilan, baik terhadap peribadi masing-masing
yang berupa keadilan sosial, mahupun keadilan
dalam hukum. Semua warganegara adalah sama
dalam haknya, tidak ada perbezaan kulit dan ras
dan tidak ada perbezaan layanan hukum dan
keistimewaan atau kemudahan yang tersendiri bagi
seseorang. Semua warganegara sama kedudukannya
di hadapan hukum dan keadilan. “Bila Fatimah, anak
Muhammad mencuri, pastilah kupotong tangannya”,
demikianlah sabda Rasulullah SAW.

Contoh-contoh keadilan hukum telah dijalankan
oleh Rasulullah SAW, Khulafa’ Rashidin dan para
sahabat Nabi dalam sejarah Islam. Pelaksanaan
hukum tidak memandang bulu, baik terhadap
pemimpin, tokoh masyarakat mahupun terhadap
rakyat biasa. Demikian juga dengan keadilan sosial.
Pemerintah Islam zaman Nabi dan Khulafa’ Rashidin
benar-benar melaksanakannya dengan dasar jiwa
agama Islam yang penuh kasih sayang.

Golongan Ahli al-Sunnah wa al-Jama’ah yang
mempunyai pendirian tentang asas fikirannya dalam
bidang pemerintahan terdiri dari kaum ulama sarjana
hukum Islam dan para ahli hadith yang kesemuanya
itu mempertahankan dasar-dasar fikiran Islam dan
norma-norma yang telah dirintis oleh Rasulullah
SAW dan Khulafa’ Rashidin, baik dalam bidang
Akidah Islamiyah mahupun dalam bidang hukum
syariat dan dalam bidang pemerintahan.

Golongan Ahli al-Sunnah wa al-Jama’ah ini berjaya
mempertahankan garis-garis asas dari ajaran
Islam yang sesuai dengan jiwa Islam dengan dasar
mengutamakan norma agama daripada petunjuk
akal fikiran yang menyimpang daripada jiwa agama
Islam.

RUJUKAN
Umar Hasyim. (2015). Siapa Ahli Sunnah Wal-
Jamaah? Batu Caves: Al-Hidayah Publications

12 | BULETIN IKMAS JAKIM-BIL.2 2021

Program Pengagihan Bakul Makanan
Warga IKMAS Sempena Ramadan

15 Jun 2021

Kuliah 1 Hari 1 Ayat
“Tadabbur Al-Quran”

2 Jun 2021

Program Street Ramadan
JAKIM Sarawak

10 Mei 2021

LENSA

Daurah Kitab Siri 2
16-17 Jun 2021

IKMAS Bermunajat
“Pandemik COVID-19”

3 Jun 2021

Pertandingan Pantun Antara
Khitobah

24-25 Jun 2021

BULETIN IKMAS JAKIM-BIL.2 2021 | 13

Program Munajat Arafah
1442H/2021M
19 Julai 2021

Sesi Temuduga Pelajar
Diploma Dakwah Islamiyyah Yang Baharu

23-25 Julai 2021

Majlis Perhimpunan Bulanan Dan
Sambutan Hari Kebangsaan Ke-64

Peringkat IKMAS
31 Ogos 2021

Bengkel
Modul Adab Siri 2

26 Jun 2021

LENSA

Program Munajat Arafah
1442H/2021M
19 Julai 2021

Program
Takbir Raya Aidiladha

20 Julai 2021

14 | BULETIN IKMAS JAKIM-BIL.2 2021

Sekalung Tahniah

Anugerah Perkhidmatan Cemerlang (APC)
Jabatan Perdana Menteri

Pegawai Yang Baharu Pegawai Yang Berpindah

Sekalung tahniah diucapkan kepada YBhg. Dato’ Dr. Sirajuddin
bin Suhaimee atas pelantikan sebagai Timbalan Ketua Pengarah
[Operasi] Jabatan Kemajuan Islam Malaysia (JAKIM)

Sekalung tahniah diucapkan kepada YBrs. Ustaz Kamaldin
bin Mohd Damin atas pelantikan sebagai Pengarah Institut
Kemahiran Islam Malaysia Sarawak (IKMAS) Jabatan Kemajuan
Islam Malaysia (JAKIM)

Abang Zainal Abidin bin
Abang Ariffin

Pegawai Hal Ehwal Islam S44

Suzimawati binti Ramai-No
Penolong Pegawai Hal Ehwal

Islam S29

Amy bin Abu Talip
Penolong Pegawai Hal Ehwal

Islam S29

Sekalung tahniah diucapkan kepada
YBrs. Dr. Muhammad Yamin bin Ismail

atas pelantikan sebagai Pengarah Kanan
Bahagian Dasar Kemajuan Islam Jabatan

Kemajuan Islam Malaysia (JAKIM)

Siti Nur Hidayah binti Kusnin
Pegawai Hal Ehwal Islam S44
Unit Jaminan Kualiti IKMAS
Tempat Bertugas Dahulu:
Ibu Pejabat Polis Kontinjen
Selangor Polis Diraja Malaysia

Surayaty binti Asmin
Penolong Pegawai Tadbir N29
Unit Kewangan IKMAS
Berpindah Ke:
Kolej Sains Kesihatan
Bersekutu Kuching, Sarawak

SYARAT KELAYAKAN MASUK
DIPLOMA DAKWAH

ISLAMIYYAH

1. Warganegara Malaysia berumur 17 tahun ke
atas dan sihat mental dan fizikal.

2. Bukan warganegara (Antarabangsa) yang
mempunyai kelayakan yang diiktiraf oleh
Kerajaan Malaysia.

3. LULUS Sijil Pelajaran Malaysia (SPM)
atau kelayakan yang diiktiraf setaraf
dengannya oleh Kerajaan dengan LIMA
(5) kepujian termasuk Bahasa Melayu dan
mana-mana satu mata pelajaran Pengajian
Islam seperti Pendidikan Islam/ Tasawwur
Islam/ Pengajian Al-Quran dan As-Sunnah/
Pengajian Syariah Islamiyyah atau Bahasa
Arab.

4. LULUS Bahasa Inggeris dan Matematik.

5. Mempunyai minat belajar sedia dibimbing
serta mematuhi peraturan dan arahan.

6. LULUS ujian temuduga.

SYARAT KELAYAKAN MASUK
DIPLOMA TAHFIZ AL-QURAN DAN

AL-QIRAAT

1. Berumur tidak melebihi 21 tahun dan belum
berkahwin.

2. Lulus Sijil Pelajaran Malaysia (SPM) dengan
syarat minimum Gred ‘C’  dalam mata
pelajaran berikut:

i. Bahasa Melayu

ii. Bahasa Arab

iii. Pendidikan Al-Quran dan As-Sunnah
/ Pendidikan Syariah Islamiah

iv. LULUS Bahasa Inggeris, dan

v. LULUS temuduga

Atau

vi. Kelulusan yang diiktiraf dan setaraf
dengan SPM (Calon Luar Negara)