Apresiasi Spilt Gravy on Rice: Filem Kita Wajah Kita

Ulu Klang – Hari ini bertempat di Pawagam Mini P. Ramlee, Perbadanan Kemajuan Filem Nasional Malaysia (FINAS) telah berlangsung Majlis Apresiasi Filem Spilt Gravy on Rice (Ke Mana Tumpahnya Kuah) arahan Datuk Zahim AlBakri anjuran Persatuan Pengarah Filem Malaysia (FDAM) dengan kerjasama FINAS.

Sebelum diterbitkan dalam genre filem komedi gelap (dark comedy), terlebih dahulu karya yang terhasil daripada cetusan karyawan industri kandungan kreatif negara, iaitu Allahyarham Jit Murad telah terhasil dalam genre teater pada tahun 2002.

Karya yang “hidup” sejak lebih dua dekad ini seperti perjalanan makhluk yang belum dipanggil untuk “kembali” kepada Pencipta-Nya. Karya ini dinamik dan unggul dalam meniti zamannya. Lantaran karya ini “berdiri dan hidup” serta jujur, akhirnya setelah lebih 20 tahun dihasilkan, karya ini telah menemukan kejayaan yang tidak pernah dijangka apabila layak dicalonkan dalam 15 kategori Festival Filem Malaysia (FFM) yang ke-32 pada tahun lalu.

Usaha yang tidak pernah berhenti menghidangkan pemaknaan yang mendalam menerusi filem ini akhirnya membuahkan kejayaan cemerlang kepada dedikasi merakamkan kenangan teratak keluarga AlBakri menerusi filem ini apabila mengungguli FFM ke-32 pada tahun lalu sebagai Filem Terbaik.

Presiden FDAM, Dr. Ahmad Ibrahim menegaskan bahawa filem mempunyai pemaknaan yang luas dan sebagai meraikan proses kreativiti dalam menghasilkan sesebuah filem, program apresiasi seperti ini amat perlu bagi membuka lagi minda masyarakat umum khususnya pencinta seni dan karyawan filem dalam memahami fungsi filem kepada masyarakatnya dan juga pemikiran yang disampaikan oleh karyawan menerusi filemnya.

Contohnya, apresiasi filem ini adalah wadah pengkaryaan berkonsepkan bandar dan menerusinya, penonton serta peneliti memahami setiap jujukan yang diterjemahkan menerusi filem ini. Tambahnya lagi, setiap orang bebas mengapresiasi sesebuah karya filem yang dihasilkan tetapi haruslah meneliti serta menilainya dengan sudut ilmu. Harus difahami oleh orang yang meneliti filem, terdapat simbol, semiotik serta “tatabahasa” sesuatu filem. Bahkan tidak wajar sewenang-wenangya mengkritik sesuatu filem sehingga membunuh nilai yang terdapat dalam sesebuah filem.

Apresiasi filem ini membawa pengembaraan penonton kepada sebuah keluarga pertengahan di tengah-tengah kota kosmopolitan Kuala Lumpur yang mendominasi plot filem ini, iaitu watak “Bapak“ yang dilakonkan dengan cukup semula jadi dan arif menerusi lakonan Dato’ Rahim Razali.

Bapak yang memiliki lima orang anak berasa bahawa masanya untuk “pergi” sudah tiba. Rentetan itu, dia dapat melihat dua malaikat yang akan menjemputnya “pergi” dan Bapak perlu segera mengumpulkan anak-anaknya dan dia sudah tidak mempunyai banyak masa untuk menyampaikan wasiatnya berkaitan rumah yang akan ditinggalkannya.

Permulaan filem ini membawa satu tarikan tersendiri apabila frasa “malaikat lalu” sudah cukup menjadi sebagai tanda filem ini mengungkapkan signifikan yang wujud dalam senario masyarakat, iaitu keadaan yang tiba-tiba senyap sunyi dan hal yang cukup seni di sebaliknya turut berjaya digarap dengan cukup berkesan oleh Zahim sebagai pengarah yang luas pengalaman seninya.

Sama ada mimpi atau fantasi bagi Bapak, “malaikat lalu” menjadi semiotik yang amat besar dengan seni maknanya dalam filem ini. Akhirnya dalam segala kepayahan dan konflik yang serba kompleks, berjaya juga hati anak-anak dikembalikan kepada Bapak dan siapakah yang akan mewarisi rumah mereka juga akhirnya berjaya diketahui. Mengapa Darwis yang mewarisi rumah mereka dan bukan Husni, Zak, Kalsom atau Zaiton, iaitu anak-anak yang lain juga memiliki analisis yang cukup bersemiotik.

Usai tayangan dalam slot pertama majlis ini, satu wacana diadakan yang dijayakan oleh empat orang panel dan diterajui oleh Datin Paduka Shuhaimi Baba sebagai moderator. Empat orang panel yang masing-masing memahatkan penelitian berkaitan filem ini khususnya dalam menghorizonkan slogan “filem kita wajah kita” ialah Datuk Zahim AlBakri (pengarah), Harith Baharuddin (Pensyarah UiTM), Zaki Abdul Rahim (Juri FFM ke-32) dan Zarul AlBakri (penerbit).

Turut hadir dalam majlis apresiasi ini ialah Yang Berhormat (YB) Tuan Haji Saari Sungib, Ahli Dewan Undangan Negeri (ADUN) Hulu Klang; Dr. Hasan Hamzah, Pengerusi Yayasan Pembangunan Buku Negara (YPBN); Puan Hajah Roziah Md Yunus (Wakil Ketua Pengarah Dewan Bahasa dan Pustaka); Encik Hassan Mutalib, karyawan dan pencinta seni filem serta para pelajar Universiti Teknologi Mara (UiTM).


Usaha Mempromosi Pelancongan Perlis ke Negara Jiran

Untuk mendapatkan maklumat terkini, ikuti kami melalui Telegram

Simpang Ampat – Tuanku Syed Faizuddin Putra Jamalullail, Raja Muda Perlis, mencadangkan agar promosi pelancongan negeri Perlis turut diadakan  dalam bahasa Thailand bagi menarik minat penduduk negara jiran tersebut dan seterusnya melawati negeri ini.

Pada kesempatan yang sama, baginda menitahkan ucapan setinggi-tinggi tahniah kepada semua pemilik dan pengusaha lokasi pelancongan, tempat penginapan dan kedai makanan di Perlis yang mempromosikan negeri ini tanpa lelah dan tanpa henti melalui pelbagai medium, terutamanya media sosial.

Demikian titah baginda ketika berkenan berangkat menyempurnakan Majlis Perasmian Penutupan Pesta Angin Timur Perlis 2023 yang berlangsung selama tiga hari di Kampung Sungai Padang pada petang semalam. Berangkat sama Tuanku Hajah Lailatul Shahreen Akashah Khalil, Raja Puan Muda Perlis dan puteri kedua baginda Sharifah Farah Adriana Jamalullail. Turut hadir Yang Amat Berhormat Tuan Mohd Shukri Ramli, Menteri Besar Perlis, dan Yang Berhormat Tuan Khairul Firdaus Akbar Khan, Timbalan Menteri Pelancongan, Seni dan Budaya.

“Pesta Angin Timur Perlis 2023 berjaya meningkatkan usaha kesedaran serta penyertaan masyarakat dalam seni budaya setempat bagi memartabatkan lagi keunikan program tempatan. Penganjuran program seumpama ini juga diharapkan  mampu meningkatkan lagi apresiasi seni budaya kepada segenap lapisan masyarakat ke arah Pembentukan Perpaduan Bangsa Malaysia yang harmoni,“ titah Tuanku Syed Faizuddin Putra Jamalullail.

Program tahunan kali ke-11 anjuran Kerajaan Negeri Perlis dan Kementerian Pelancongan, Seni dan Budaya (MOTAC), melalui Jabatan Kebudayaan dan Kesenian Negara bersama-sama Majlis Kebudayaan Negeri Perlis ini diyakini dapat mengembalikan nostalgia tradisi kehidupan masyarakat dahulu yang kaya dengan adat dan budaya.


Hari Kraf Kebangsaan 2023 Menjulang Keunikan Produk Tempatan Pelbagai Kaum di Malaysia

Kuala Lumpur – Kementerian Pelancongan, Seni dan Budaya (MOTAC) menerusi Kraftangan Malaysia sekali lagi menganjurkan program tahunan Hari Kraf Kebangsaan 2023 (HKK 2023) yang merupakan penganjuran kali ke-20 pada tahun ini. HKK 2023 berlangsung dari 1 hingga 13 Mac 2023, bermula jam 10.00 pagi hingga 10.00 malam bertempat di Kompleks Kraf Kuala Lumpur, Jalan Conlay.

HKK 2023 mengangkat tema “Ini Kraf Malaysia” bagi menyuntik kesedaran dan kecintaan masyarakat serta menambah pengetahuan terhadap produk kraf keluaran tempatan. Manakala “Kraf Identiti Malaysia” pula dipilih sebagai konsep HKK 2023 pada tahun ini bagi mengetengahkan penghasilan produk kraf daripada pelbagai kaum.

Penganjuran HKK 2023 pada kali ini berjaya menghimpunkan seramai lebih 380 orang usahawan dan komuniti kraf dari seluruh Malaysia dengan pelbagai bidang seperti kraf tekstil, kraf hasil rimba, kraf hasil logam, kraf hasil tanah dan aneka kraf bagi aktiviti jualan dan promosi.

Menteri Pelancongan, Seni dan Budaya, Yang Berhormat (YB) Dato’ Sri Tiong King Sing berkata, MOTAC menyasarkan peningkatan jualan produk kraf sehingga RM16 juta sepanjang 13 hari program tersebut berlangsung.

“Industri kraf terus menunjukkan perkembangan yang positif dalam usaha untuk bangkit semula daripada kesan pascapandemik COVID-19 berdasarkan jualan produk kraf yang meningkat sehingga 44.4 peratus pada tahun 2022 berbanding tahun 2021,” ujar YB Dato’ Sri Tiong King Sing sewaktu berucap dalam Majlis Perasmian HKK 2023.

Beliau juga berharap agar jualan produk kraf pada tahun ini akan meningkat kepada satu nilai yang lebih besar bagi menyokong usaha kerajaan untuk meningkatkan ekonomi negara selaras dengan aspirasi Malaysia Madani.

Tambah beliau lagi, MOTAC menerusi Kraftangan Malaysia juga akan memainkan peranan seiring dengan matlamat nasional Malaysia Madani bersandarkan aspek membasmi kemiskinan, penstrukturan semula ekonomi dan memulih serta menjana ekonomi.

“Dalam konteks industri kraf, usaha ini digerakkan dengan membangunkan dan menggalakkan lebih ramai rakyat Malaysia untuk menceburi dan mengusahakan kraf sebagai sumber pendapatan utama mahupun sampingan. Di samping itu, usaha ini juga mampu mewujudkan tenaga kerja baharu dan peluang pekerjaan secara inklusif kepada semua golongan dan lapisan masyarakat,” kata YB Dato’ Sri Tiong King Sing.

“Hingga tahun 2022, bilangan tenaga kerja dalam industri kraf adalah seramai 12 108 orang selain dimeriahkan dengan penglibatan seramai 6841 orang komuniti sokongan yang menjadikan populasi industri kraf di Malaysia seramai 25 840 orang,” kongsi YB Dato’ Sri Tiong King Sing.

Isteri Perdana Menteri, YB Dato’ Seri Dr. Wan Azizah Dr. Wan Ismail turut hadir menyampaikan dua anugerah usahawan kraf sempena HKK 2023 di Kompleks Kraf. Dua anugerah tersebut ialah Anugerah Usahawan Kraf Muda yang diberikan kepada Zulhelmy Hamdan daripada Ezryhelmy Enterprise, manakala penerima Anugerah Usahawan Kraf 2023 pula ialah Muhamad Isa Saad daripada KWM Craft.

Antara tetamu kehormat lain yang hadir pada majlis tersebut ialah Menteri Komunikasi dan Digital, YB Fahmi Fadzil dan Ketua Setiausaha MOTAC, YBhg. Datuk Hajah Saraya Arbi.

Yang Amat Berhormat (YAB) Dato’ Seri Anwar Ibrahim, Perdana Menteri Malaysia turut hadir selepas Majlis Perasmian HKK 2023 dan meluangkan masa selama 30 minit melawat pelbagai reruai bersempena lawatan kerjanya ke HKK 2023 dengan diiringi oleh Puan ‘Ainu Sham Haji Ramli, Ketua Pengarah Perbadanan Kemajuan Kraftangan Malaysia.

Majlis ini juga disiarkan secara dalam talian menerusi platform Youtube Kraftangan Malaysia https://www.youtube.com/live/x99glS17S3M?feature=share&fbclid=IwAR1-hF9ykBklX6IZCzB176CTnvfbdD-eYrVBFwX1PRzywNzkoR_Ojzbiqag.


Bahasa Melayu Teras Jati Diri Negara

Untuk mendapatkan maklumat terkini, ikuti kami melalui Telegram

SERDANG −Konsep jati diri penting sebagai asas dan akhlak bagi pembentukan jati diri individu, masyarakat dan negara. Pembentukan jati diri kebangsaan pula merujuk hak asasi dan menjadi agenda utama sesebuah negara untuk membina identiti tulen yang menjadi teras dan lambang keunggulan sesebuah negara. Bahasa Melayu sebagai bahasa kebangsaan menjadi teras dalam pembentukan jati diri negara.

Menurut YBhg. Tan Sri Prof. Datuk Wira Dr. Abdul Latiff Abu Bakar (Pengerusi Majlis Penasihat Warisan Peradaban Melayu (LBM), merangkap Profesor Universiti Islam Malaysia, rakyat Malaysia mestilah fasih bertutur dalam bahasa Melayu. Hal ini bertepatan dengan konsep jati diri, iaitu yang merujuk ilmu sejarah dan memahami perlembagaan, akta dan undang-undang negara, serta menghormati agama Islam sebagai agama rasmi negara. Selain itu, setiap warga juga perlu menghormati amalan budaya Melayu yang berteraskan warisan dan budaya Melayu serta menghormati nilai murni budaya berbilang bangsa.

Tambahnya lagi, bangsa Eropah menjadi hebat yang akhirnya menjadi satu tamadun yang besar selepas mempelajarai bahasa asing. Dalam konteks Malaysia, semua orang perlu mencintai jati diri mereka dengan mencintai bahasa Melayu. Namun begitu, untuk menjadi bangsa yang teguh jati diri, kita perlu menambah ilmu dalam pelbagai cara dengan mempelajari pelbagai bahasa. Dengan cara itu, bahasa dan budaya negara akan dapat diangkat ke peringkat yang lebih tinggi.

Selain itu, masyarakat juga perlu mengubah sikap dan perangai mereka yang suka menggunakan bahasa rojak. Masyarakat perlu menguasai bahasa Melayu dengan baik dalam usaha memartabatkan bahasa Melayu sebagai tonggak jati diri negara ini. Setiap warga perlu sayang akan bahasa Melayu sebagai bahasa kebangsaan, bahasa perpaduan, bahasa untuk berkomunikasi dan bahasa ilmu dengan rasa bangga. Sementara itu, bahasa lain seperti bahasa Inggeris, bahasa Arab dan bahasa lain perlu diperkasakan sebagai bahasa antarabangsa.

Sementara itu, menurut YBhg. Prof. Dr. Muhammad Rezal Kamel Ariffin (Pengarah Institut Penyelidikan Matematik [INSPEM] UPM), jati diri melambangkan identiti individu, masyarakat dan negara bangsa yang mempunyai sifat keutuhan yang dibanggakan. Pembinaan negara merupakan konsep asas untuk memastikan negara mengambil peranan yang efektif dalam masyarakat dunia. Setiap rakyat berperanan untuk menggembleng sumber dan meningkatkan produktiviti bagi memastikan kejayaan tanah air. Setiap warganegara juga mempunyai kewajipan patriotik untuk memastikan dirinya berperanan dalam pembangunan negara. Sehubungan dengan itu, gagasan dan cabaran dalam pengukuhan jati diri rakyat Malaysia perlu disekalikan dalam kerangka pembinaan negara.

Menurutnya lagi, cabaran bahasa lebih kepada cabaran budaya. Bahasa perlulah sesempurna mungkin dalam menyampaikan ilmu. Masyarakat tidak boleh menggunakan bahasa Melayu secara cacamarba atau menggunakan bahasa rojak. Banyak anak muda kini yang menggunakan singkatan perkataan sehingga sukar difahami dan mencemarkan bahasa Melayu seperti dalam perbualan harian, melalui sistem pesanan ringkas atau Whatsapp. Hal ini akan merosakkan keindahan bahasa Melayu dan mereka perlu mengubah kebiasaan ini.

Demikianlah penerangan menarik yang disampaikan oleh para panel yang terlibat ketika mengupas isu gagasan dan cabaran dalam pengukuhan jati diri rakyat Malaysia. Yang turut hadir ialah Dr. Rahimah Hamdan (Ketua Muzium Warisan Melayu, Fakulti Bahasa Moden dan Komunikasi, UPM) selaku moderator dalam Forum Gagasan dan Cabaran dalam Pengukuhan Jati Diri Rakyat Malaysia. Forum ini diadakan bersempena dengan Dekad Bahasa Kebangsaan 2021 Peringkat Universiti Putra Malaysia, yang dianjurkan oleh Fakulti Bahasa Moden dan Komunikasi, Universiti Putra Malaysia, dengan kerjasama Dewan Bahasa dan Pustaka, yang bersiaran secara langsung pada pukul 10.00 pagi tadi menerusi pelantar Zoom Meeting dan FB Live Fakulti Bahasa Moden dan Komunikasi, UPM.


Penjenamaan Semula Sabah pada Pameran Pelancongan Terbesar Dunia

Berlin – Sabah menjenamakan semula slogan pelancongan negeri itu kepada “Feel Sabah, North Borneo” yang dilihat mempunyai sentimental dan sejarah tersendiri dan dilancarkan pada pameran perdagangan pelancongan terbesar dunia, Internationale Tourismus-Borse Berlin (ITB Berlin 2023) dalam usaha memikat orang Barat berkunjung ke Borneo.

Penjenamaan semula slogan pelancongan negeri itu disempurnakan oleh Menteri Pelancongan, Kebudayaan dan Alam Sekitar Sabah, Yang Berhormat (YB) Datuk Christina Liew dalam satu acara pameran perdagangan pelancongan terbesar dunia di Messe Berlin, Jerman.

Idea slogan “Feel Sabah” ini dicetuskan oleh Lembaga Pelancongan Sabah (STB), manakala idea menggabungkan “North Borneo” pula diilhamkan oleh Datuk Christina Liew sendiri yang seterusnya menghasilkan slogan mempromosi Sabah yang baharu kepada “Feel Sabah, North Borneo”.

Menurut Datuk Christina Liew, pihaknya mahu pelancong antarabangsa mengetahui bahawa Sabah terletak di bahagian utara Kepulauan Borneo dengan harapan dapat menarik lebih ramai pelancong dari Eropah dan negara lain melancong ke Sabah.

“Nama Borneo Utara kedengaran eksotik dan membangkitkan perasaan nostalgia kerinduan kepada destinasi ini dan nama tersebut juga mempunyai kepentingan sejarah kerana Sabah pada masa itu dikenali sebagai Borneo Utara sebelum mencapai kemerdekaan pada tahun 1963,” kata YB Datuk Christina Liew.

Tambah beliau lagi, sebahagian masyarakat tidak pernah mendengar atau mengetahui tentang Sabah meskipun sudah berdekad lamanya mempromosikan slogan “Land Below the Wind” kepada dunia luar, apatah lagi mengetahui kepelbagaian tarikan semula jadi dan hidupan liar ikonik yang terdapat di Sabah.

YB Datuk Christina Liew turut menyatakan bahawa pihaknya berazam untuk menjenamakan semula destinasi pelancongan ini dengan slogan “Feel Sabah, North Borneo” untuk mewujudkan identiti baharu dalam pasaran pelancongan.

Pihaknya turut merancang untuk meneroka prospek bagi menarik pelancong daripada pasaran pelancongan baharu di Amerika Syarikat, Australia, Jepun dan India menerusi jerayawara pelancongan yang akan dilaksanakan oleh STB.

Sabah merupakan destinasi pelancongan yang penuh dengan keajaiban alam semula jadi yang menakjubkan seperti Gunung Kinabalu, Lembangan Maliau dan Tip of Borneo.

Di samping itu, delegasi Sabah ke program itu turut disertai Pembantu Menteri Pelancongan, Kebudayaan dan Alam Sekitar Sabah, Datuk Joniston Bangkuai; Setiausaha Tetap Kementerian Pelancongan, Kebudayaan dan Alam Sekitar Sabah, Datuk Mohd Yusrie Abdullah serta Ketua Pegawai Eksekutif STB, Noredah Othman.


Tan Sri P. Ramlee: Seniman yang Tiada Pengganti

Untuk mendapatkan maklumat terkini, ikuti kami melalui Telegram

George Town – Pemergian Seniman Negara, Allahyarham Tan Sri P. Ramlee sekitar 50 tahun yang lalu meninggalkan kesan yang cukup besar bukan sahaja kepada dunia seni tanah air, malah turut memberi tempias kepada masyarakat secara keseluruhannya. Walaupun telah meninggalkan dunia buat selama-lamanya, namun karya-karya beliau masih segar dan mendapat perhatian dalam kalangan masyarakat.

Menyentuh perihal Seniman Negara, Allahyarham Tan Sri P. Ramlee, baru-baru ini menerusi rancangan Selamat Pagi Malaysia anjuran Radio dan Televisyen Malaysia (RTM) telah menampilkan dua tetamu undangan, iaitu Mohamad Shahriman Sahar yang merupakan Pengarah Arkib Negara Malaysia, Cawangan Negeri Pulau Pinang dan Tan Sri Dato’ Seri Dr. Haji Mohd Yussof Latiff yang merupakan Presiden Persatuan Melayu Pulau Pinang bagi membicarakan topik “P. Ramlee Sukar Dicari Ganti” yang bertempat di hadapan Rumah Kelahiran P. Ramlee di Pulau Pinang.

Tirai temu bual tersebut dibuka oleh Mohamad Shahriman Sahar dengan menjelaskan secara ringkas berkenaan Rumah Kelahiran P. Ramlee. Menurut beliau, rumah tersebut merupakan tempat kelahiran Allahyarham Tan Sri P. Ramlee pada 22 Mac 1929.

“Rumah ini telah dibina pada tahun 1926 oleh bapa Allahyarham Tan Sri P. Ramlee, iaitu Teuku Nyak Puteh Teuku Karim bersama-sama bapa saudara beliau, Rejab Husin. Seterusnya, rumah ini telah dibaik pulih oleh bapa saudara beliau pada tahun 1948. Kemudian, arkib negara telah mengambil inisiatif untuk mencadangkan kepada pihak kerajaan supaya dipulihara dan dipelihara rumah kelahiran P. Ramlee dan pihak kerajaan telah bersetuju untuk membangunkannya,” kata Mohamad Shahriman.

Seterusnya, Jawatankuasa Pustaka Peringatan P. Ramlee ditubuhkan yang terdiri daripada jabatan kerajaan, orang ramai dan saudara-mara P. Ramlee. Selepas itu, kerja-kerja pengubahsuaian dan pemuliharaan bangunan telah dilakukan dan siap sepenuhnya pada bulan Oktober 1991 serta dirasmikan pada 13 Disember 1991 oleh Yang Berhormat Dato’ Sabbaruddin Chik selaku Menteri Kesenian, Kebudayaan dan Pelancongan pada masa itu. Rentetan itu, Rumah Kelahiran P. Ramlee dan Galeri P. Ramlee dibuka kepada orang ramai bermula pada 14 Disember 1991 tanpa dikenakan sebarang caj bayaran.

Kesemua koleksi barangan P. Ramlee dipamerkan di dalam Galeri P. Ramlee. Antara koleksi yang dipamerkan adalah kasut berwarna putih, tarbus, kaca mata hitam, mesin taip, biola, flut dan nota muzik serta sejarah kisah perjalanan hidup Tan Sri P. Ramlee. Selain itu, koleksi barangan P. Ramlee turut dipamerkan di Pustaka Peringatan P. Ramlee, Setapak, Kuala Lumpur.

“Arkib Negara sentiasa mempromosikan hal berkaitan dengan P. Ramlee terutamanya kepada generasi muda menerusi platform media sosial. Di samping menguar-uarkan tentang P. Ramlee di laman Facebook rasmi Arkib Negara Malaysia melalui poster-poster infografik, pihak Arkib Negara Malaysia turut melaksanakan pelbagai program berkenaan P. Ramlee, terutamanya pada tarikh kelahiran dan tarikh pemergian Allahyarham Tan Sri P. Ramlee. Kesannya, kita dapat membentuk jalinan bersama-sama pihak sekolah untuk mempromosikan rombongan atau lawatan ke Rumah Kelahiran P. Ramlee,” kongsi Mohamad Shahriman.

Tan Sri Dato’ Seri Dr. Haji Mohd Yussof Latiff pula membuka lembaran bicaranya dengan berkongsi serba sedikit tentang Allahyarham P. Ramlee. Menurut beliau, Allahyarham Tan Sri P. Ramlee merupakan seorang yang peramah dan mempunyai satu budaya yang cukup hebat.

“Saya melihat P. Ramlee sebagai seorang yang genius. P. Ramlee merupakan seorang pengarah, penyanyi, pelakon, pelawak, dan sentiasa dikenang hingga ke hari ini. P. Ramlee juga pernah memberitahu kita bahawa dia akan hidup selama seribu tahun. Hal ini bermakna walaupun beliau sudah tiada, namun dirinya tetap akan sentiasa dikenang meskipun masyarakat era ini semakin tidak mengenali beliau secara perseorangan” ujar Tan Sri Dato’ Seri Dr. Haji Mohd Yussof.

Tan Sri Dato’ Seri Dr. Haji Mohd Yussof turut menegaskan bahawa Allahyarham Tan Sri. P. Ramlee mempunyai minat yang besar khususnya dalam memperkayakan budaya Melayu.

“Sebelum Tan Sri P. Ramlee berangkat ke Singapura, saya memperkenalkan kepada beliau permainan sepak raga jaring. P. Ramlee adalah seorang pemain yang hebat dalam permainan sepak raga jaring (sepak takraw) dan beliaulah yang mula-mula memperkenalkan permainan ini di Singapura,” tambah Tan Sri Dato’ Seri Dr. Haji Mohd Yussof.

“Jika kita menonton filem-filem karya Tan Sri P. Ramlee dari aspek jenaka, sejarah dan sebagainya, kita akan dapat melihat bahawa diri beliau merupakan seorang yang cukup hebat. Tidak ada seorang pun yang boleh dibandingkan dengannya pada masa kini,” jelas Tan Sri Dato’ Seri Dr. Haji Mohd Yussof.


Program Galeri UNITI Edisi ke-5 Mempersembahkan Keunikan dan Keistimewaan Etnik Malaysia

Kuala Lumpur – Program Galeri UNITI yang dianjurkan oleh Kementerian Perpaduan Negara (KPN) bersama-sama rakan strategik AEON Co. (M) Bhd telah memasuki edisi ke-5 dan kini berlangsung di AEON Alpha Angle, Wangsa Maju, Kuala Lumpur dari 10 hingga 12 Mac 2023.

Program ini merupakan inisiatif di bawah Kembara Perpaduan Malaysia MADANI yang menyediakan pelbagai aktiviti silang budaya dengan mempersembahkan keunikan dan keistimewaan etnik yang terdapat di Malaysia.

Program Galeri UNITI juga disifatkan sebagai platform terbaik untuk menterjemahkan semangat penyatuan rakyat sekali gus mewujudkan kehidupan masyarakat yang lebih harmoni.

Antara pengisian utama program ini termasuklah pameran Rumah Kami, Cita rasa Menu Keluarga Malaysia, Persembahan Busana Etnik Keluarga Malaysia, pameran reruai agensi di bawah KPN, galeri Momen UNITI dan aktiviti sukan tradisional. Pengunjung yang hadir ke program tersebut juga berpeluang menyertai pertandingan seperti pertandingan mewarna bagi kanak-kanak dan roda perpaduan selain aktiviti cabutan bertuah.

Majlis perasmian Program Galeri UNITI disempurnakan oleh Menteri Perpaduan Negara, Yang Berhormat (YB) Datuk Aaron Ago Dagang. Beliau turut menyerahkan momento Rakan Strategik kepada Ketua Pegawai Sumber Manusia AEON Co. (M) Bhd, Dr. Kasuma Satria Mat Jadi sewaktu majlis perasmian berlangsung.

Pihak KPN akan meneruskan usaha memperkasa agenda perpaduan dengan sokongan daripada pelbagai pihak termasuklah agensi awam, swasta dan pertubuhan bukan kerajaan yang akan terus dipertingkatkan demi membangunkan Malaysia MADANI.

Terdahulu, pada awal bulan ini, Menteri Perpaduan Negara, YB Datuk Aaron Ago Dagang telah melancarkan Program Kembara Perpaduan Malaysia MADANI di Dataran Muzium Negara, Kuala Lumpur. Program ini merupakan satu daripada inisiatif menerusi Belanjawan 2023 yang dibentangkan oleh Perdana Menteri, Yang Amat Berhormat (YAB) Dato’ Seri Anwar Ibrahim dalam usaha memperkasakan agenda perpaduan negara dan integrasi nasional di bawah Ikhtiar 11: Menjamin keharmonian dan perpaduan rakyat.

Program ini memayungi tiga kluster program yang berpaksikan kepada pencapaian objektif Dasar Perpaduan Negara menerusi penglibatan dan kerjasama semua pihak termasuklah pemimpin, agensi kerajaan, pihak swasta, pertubuhan bukan kerajaan (NGO), Civil Society Organisation (CSO) dan masyarakat secara keseluruhannya.

Tiga kluster utama yang digariskan di bawah Kembara Perpaduan Malaysia MADANI ialah Program Semarak Kenegaraan, Program Semarak Perpaduan dan Program Komuniti Rahmah.

Turut hadir dalam majlis tersebut ialah Timbalan Ketua Setiausaha KPN, Dr. Kang Tong Hum dan ketua pengarah jabatan dan agensi di bawah KPN serta para pegawai kanan KPN.


Kuih Cang: Keunikan Makanan Tradisi Masyarakat Cina

Untuk mendapatkan maklumat terkini, ikuti kami melalui Telegram

Setiap kali berkunjung ke Pasar Besar Melaka, penulis akan singgah di gerai kuih yang menjual pelbagai jenis kuih sama ada kuih tradisional atau kuih moden. Kuih cang menjadi pilihan utama penulis untuk dibeli. Apabila menyebut kuih cang, ada segelintir dalam masyarakat kita yang tidak mengenali kuih tradisional kaum Cina ini.

Kuih cang berasal dari negara China dan berbentuk unik, iaitu segi tiga. Selain itu, kuih cang turut mempunyai sejarah dan falsafah yang menarik. Menurut cerita turun-temurun, kuih cang mengandungi empat sudut yang membawa pengertian mendalam, iaitu mencukupi (zhi zu), mensyukuri (gan en), pemikiran positif (shan jie) dan memaafkan (bao rong).

Menurut Kamus Dewan Edisi Keempat, cang ialah sejenis kuih berupa nasi yang dibungkus dengan daun buluh. Manakala menurut versi lain pula, kuih cang dihasilkan dengan menggunakan beras pulut. Kuih cang turut dikenali sebagai bakcang, sticky rice dumpling, Hokkien bak chang, bak zhang, rouzong, zhongzi, machang dan lain-lain. Dari segi bahasa, perkataan “bak” membawa maksud daging. Kuih tradisi ini disediakan oleh kaum Cina, Nyonya dan Tionghua pada setiap tahun mengikut kalendar lunar Cina. Selain Tahun Baru Cina dan Pesta Kek Bulan, kaum Cina akan turut menyambut perayaan Duan Wu atau lebih dikenali sebagai Pesta Perahu Naga dan Pesta Dumpling pada setiap tahun.

Menurut kisah turun-temurun, kuih cang dihasilkan bagi mengenang dan memperingati jasa dan sumbangan seorang menteri dalam menghasilkan puisi klasik, iaitu Qu Yuan. Tragedi beliau hilang di dalam sungai telah menggemparkan seluruh masyarakat pada masa itu. Lantas masyarakat menyediakan bakchang dan beramai-ramai berusaha mencari mayat menteri itu dengan mendayung perahu sambil mencampakkan bakchang ke dalam sungai supaya ikan dan haiwan lain tidak memakan jasad menteri itu. Ekoran daripada peristiwa itu, maka wujudlah perayaan besar kaum Cina yang digelar Pesta Perahu Naga atau Hari Bakchang.

Penyediaan kuih cang boleh dikatakan rumit dan menggunakan ramuan tertentu. Proses pertama pembuatan kuih cang ialah melembutkan daun buluh kering dengan cara merebus atau direndam semalaman. Selepas itu, beras pulut direndam dalam tempoh beberapa jam dan dicuci. Proses kedua pula berkaitan inti kuih cang yang terbahagi kepada ramuan yang manis, pedas, berempah dan tanpa inti. Proses membuat inti mengikut cita rasa dan kesesuaian individu. Daun buluh tadi akan dibentuk menjadi seperti kon dan dimasukkan beras pulut yang telah digoreng mengikut sukatan 1/2. Kemudian, dimasukkan pula inti dan ditambah semula dengan beras pulut sehingga penuh. Selepas itu, proses membungkus dan diikat rapi sebelum direbus selama beberapa jam. Proses akhir pula ialah mengangkat dan menggantung kuih cang tersebut.

Di Malaysia, ada masyarakat Melayu yang menjadikan kuih cang sebagai antara juadah dan hidangan kepada tetamu atau kaum keluarga. Kini, kuih cang halal boleh dibuat sendiri atau dibeli. Ada juga kuih cang yang tidak mempunyai inti dan dikenali sebagai “kee chang”. Kuih cang kosong enak dimakan bersama dengan gula pasir atau gula merah yang telah dicairkan. Pada awal era 80-an, tetamu yang datang merewang di kampung penulis di Melaka akan dijamu dengan kuih cang sebelum majlis kenduri kahwin berlangsung. Kuih cang akan dipotong nipis dan dihidangkan dengan air teh.

Pengalaman yang menarik ketika mahu makan kuih cang ialah perlu memotong tali bungkusan kuih cang yang diikat ketat. Mereka yang pertama kali mencuba makan kuih cang kosong mungkin akan berasa tidak enak kerana rasanya yang tawar, sedikit pahit dan melekit. Manakala kuih cang versi manis dan pedas pula mengandungi isi buah berangan, gula, kekacang, cendawan, telur masin, rendang, sambal udang kering dan sebagainya yang lebih berperisa serta enak ketika dinikmati.

Kuih cang versi Baba dan Nyonya pula menggunakan bunga telang di samping menonjolkan warna kebiru-biruan yang menarik. Selain itu, kuih cang versi Baba dan Nyonya juga berbau wangi dan berasa sedikit manis kerana menggunakan hirisan tembikai Cina, daun pandan dan ayam berempah.

Antara keistimewaan kuih cang ialah boleh disimpan lama hingga beberapa hari mengikut kaedah penyimpanannya. Jika kuih cang disejukbekukan, maka kualiti kuih cang tersebut boleh bertahan hingga lebih daripada sebulan dan hanya perlu dipanaskan semula apabila mahu dimakan atau dihidangkan kepada para tetamu.

Selain mempunyai banyak versi dan bersifat global, kini kuih cang halal mudah diperoleh sama ada dibeli secara dalam talian atau di kedai makanan. Di Pasar Besar Melaka, sebiji kuih cang kosong dijual dengan harga RM0.70 sen dan sangat laris dijual. Kuih cang bukan sahaja merupakan tradisi dan budaya orang Cina, namun kuih cang turut menjadi sebahagian daripada memori indah penulis pada masa lalu. Kuih cang menyatukan bangsa, keluarga dan masyarakat dunia.


Pesta Cita Rasa Sambal (TOSFE) Menonjolkan Keunikan dan Kepelbagaian Sambal

Kuala Lumpur – Persatuan Seni Warisan Artistik Digital (PSWAD) dengan kerjasama KL Gateway serta sokongan daripada Kementerian Pelancongan, Seni dan Budaya (MOTAC) telah menganjurkan Pesta Cita Rasa Sambal (TOSFE) dari 10 hingga 12 Mac 2023. Pesta yang berlangsung selama tiga hari ini bertujuan untuk menonjolkan keunikan dan kepelbagaian sambal yang terdapat di Malaysia.

Timbalan Menteri Pelancongan, Seni dan Budaya, Yang Berhormat (YB) Tuan Khairul Firdaus Akbar Khan berkata, pihak MOTAC menyambut baik program TOSFE yang merupakan langkah aktif dan bersifat interaktif dalam mengembalikan martabat warisan bangsa dan disegarkan untuk lebih dihargai oleh generasi pelapis.

Tambah beliau lagi, inisiatif penganjuran program ini juga sejajar dengan objektif MOTAC untuk mempromosikan keunikan seni, budaya dan warisan Malaysia serta produk pelancongan sebagai pemangkin utama pertumbuhan sektor pelancongan dan kebudayaan negara.

“MOTAC juga kekal dengan visi untuk terus meneroka dan mengekalkan khazanah warisan bangsa ke arah pembentukan identiti dan jati diri di samping mampu memberi pulangan ekonomi yang menyakinkan,” ujar YB Tuan Khairul Firdaus ketika berucap merasmikan TOSFE pada 11 Mac lalu.

Jelas beliau lagi, menjadi tanggungjawab semua pihak untuk terus memperkenalkan produk sambal Malaysia kepada pihak luar, khususnya para pelancong. Manakala dalam konteks warisan budaya, beliau juga berbangga kerana sambal telah diiktiraf dan tersenarai dalam Akta Warisan Kebangsaan 2005 (Akta 645).

“Antaranya sambal yang telah diiktiraf termasuklah sambal tumis pada tahun 2012, sambal tempoyak daun kayu (2012), sambal rong (2012), sambal goreng (2012), sambal biji getah (2012), sambal hitam ikan bilis (2018) dan sambal (2018),” kata YB Tuan Khairul Firdaus.

Menurut YB Tuan Khairul Firdaus, pihak kerajaan menerusi MOTAC sentiasa memberi ruang dan peluang melalui bantuan serta sokongan kepada pelbagai pihak yang menggerakkan aktiviti yang berkaitan seni, budaya dan warisan seperti ini.

“Pertubuhan bukan kerajaan (NGO) boleh memainkan peranan yang penting melalui aktiviti atau program yang dapat menggalakkan pembangunan industri pelancongan, seni dan budaya tempatan serta langkah proaktif daripada pengusaha sambal di Malaysia kerana berupaya memperoleh pendapatan luar biasa kepada pengusaha, malah menyumbang serta menjana ekonomi negara dalam sektor kulinari,” kata YB Tuan Khairul Firdaus.

“Justeru, saya melihat inisiatif Persatuan Seri Warisan Artistik Digital Malaysia bersama dengan rakan-rakan strategik memperkenalkan dan mempromosikan pelbagai jenis produk sambal merupakan usaha yang amat baik kerana berupaya membantu sektor Industri Kecil dan Sederhana (IKS) memasarkan produk masing-masing,” kongsi YB Tuan Khairul Firdaus.

Terdapat pelbagai aktiviti menarik diadakan sepanjang tiga hari Pesta Cita Rasa Sambal (TOSFE) berlangsung termasuklah demonstrasi sambal yang mendapat pengiktirafan sebagai Warisan Kebangsaan seperti sambal biji getah, sambal gesek ikan bilis, sambal goreng, sambal rong, sambal tempoyak daun kayu dan lain-lain. Para pengunjung yang hadir juga boleh membeli pelbagai jenis sambal yang ada dijual oleh lebih 50 pengusaha makanan.

Majlis perasmian dan pelbagai program menarik yang berlangsung semasa program TOSFE ini diadakan turut disiarkan melalui laman Facebook SWA TV Media, https://www.facebook.com/SeniWarisanArtistic.TV/videos/1277496259853424.


Jalur Rempah dan Melayu Tanjong: Sejarah dan Ekspresi

Untuk mendapatkan maklumat terkini, ikuti kami melalui Telegram

Putrajaya – Program Siri Syarahan Melayu Tanjong Malaysiana telah dianjurkan oleh Institut Antarabangsa Pemikiran dan Tamadun Islam, Universiti Islam Antarabangsa Malaysia (ISTAC-IIUM) dengan kerjasama Perpustakaan Hamzah Sendut, Universiti Sains Malaysia (USM) dan Kumpulan Facebook Ikhwan Jawi Pekan pada 13 Mac 2023 bertempat di Ruang Pameran, Perpustakaan Hamzah Sendut 1, USM.

Syarahan ini merupakan siri ke-8 yang membawa tajuk Arab Tanjong: Jejak Salasilah dengan panel jemputan ialah Dr. Habsah Abdul Rahman dan moderator pula ialah Profesor Dato’ Dr. Ahmad Murad Merican yang merupakan Profesor Sejarah Sosial dan Intelektual, ISTAC-IIUM.

Dr. Habsah pernah berkhidmat untuk Orang Kelainan Upaya (OKU) penglihatan hampir 10 tahun di St. Nicholas Home dan telah menghasilkan bahan bacaan Braille secara elektronik yang bukan sahaja membantu guru Pendidikan Khas, malah melatih mereka untuk memajukan penghasilan buku teks Braille secara elektronik di seluruh Malaysia sejak tahun 1994. Pada sesi kali ini, Dr. Habsah telah berkongsi mengenai kisah Arab Tanjong: Jejak Salasilah yang menjelaskan latar belakang penduduk Arab Tanjong di Pulau Pinang. Pembentangan tersebut telah membawa pendengar kepada salasilah sebuah kabilah di Pulau Pinang.

Salasilah adalah daftar keluarga atau keturunan dan didefinisikan sebagai cabang ilmu yang berkaitan dengan geneologi. Ilmu geneologi atau ilmu al-Ansab dalam bahasa Arab dan Genealogy dalam bahasa Inggeris merupakan bidang ilmu Arab sejak zaman dahulu. Selain itu, ilmu ini juga merupakan sebuah subjek pengajian wajib di madrasah atau universiti di negara Arab dan merupakan subjek pengajian dalam bidang Kesusasteraan Arab. Salasilah merupakan perkara yang sangat penting bagi bangsa Arab kerana merupakan sebahagian daripada sosiobudaya Arab untuk mengenal asal-usul serta latar belakang orang Arab selain mengenali keturunan dan ahli keluarga serta menjejaki ahli keluarga yang telah berhijrah dan terpisah.

Pada tahun 1799, bangsa Arab menetap di sekitar Tanjong Penaga, George Town, Lebuh Acheh, Armenian dan Campbell kerana kawasan tersebut mempunyai sawah padi dan bandar Melayu. Kawasan tersebut menjadi tumpuan apabila orang Arab datang berdagang kerana terdapat kemudahan rumah inap sebagai penginapan sepanjang tempoh perdagangan mereka. Antara barang perdagangan mereka adalah kopi, lada, rempah ratus, emas, berlian serta batik. Lebuh Acheh juga pernah dikenali sebagai “Serambi Mekah” kerana pernah menjadi lokasi untuk umat Islam bertolak menunaikan haji. Setelah bilangan penduduk semakin meningkat dan orang Arab mula berkahwin dengan gadis Melayu dan beranak pinak, mereka mula berpindah ke kawasan luar bandar kerana kawasan tersebut terhindar daripada hingar bingar bandar Pulau Pinang pada masa itu.

Penghijrahan ini telah menjadikan pertalian keluarga bagi bangsa Arab semakin renggang dan wujudnya jurang maklumat salasilah bagi sesebuah kabilah. Ketua Kabilah Az-Zubaidi di Tanjong adalah Isa bin Abdul Hafiz Az- Zubaidi (1896-1946). Beliau telah mengembara ke Pulau Pinang bersama sepupunya, Omar bin Salem. Mereka mempelajari tentang emas dan berlian serta menjalankan perniagaan sendiri setelah mahir tentang perdagangan emas dan berlian. Setelah ketua kabilah meninggal dunia, hubungan salasilah terputus kerana tiada yang mengumpulkan semua ahli kabilah. Walau bagaimanapun, Isa Az-Zubaidi masih berhubung dengan ahli keluarga dan adik-beradiknya di Indonesia.

Jejak ahli kabilah bermula apabila ahli Kabilah Az-Zubaidi mula menyemak pertemuan yang berkaitan untuk menentukan pertalian Az-Zubaidi di Tanjung dan Az-Zubaidi di Yaman. Semakan dan pengesahan pertalian keluarga dibuat dengan menentukan Family Tree dan mengumpulkan data ahli keluarga yang datang berziarah dengan digabungkan maklumat tersebut sehingga mendapat pertalian keluarga yang betul. Jenis salasilah bagi bangsa Arab adalah berbeza dengan negara Barat dengan salasilah keluarga ditentukan oleh keluarga bapa dan ibu, manakala bagi negara Arab ditentukan sepenuhnya oleh susur galur daripada keturunan bapa.

Salasilah Arab direkodkan daripada generasi pertama sehingga generasi ke-8 bersama nama dan umur penulis salasilah pada masa itu. Maklumat tersebut sentiasa dikemas kini kerana kekangan medium komunikasi pada zaman tersebut. Salasilah Az-Zubaidi telah direkodkan oleh generasi pertama ke-13, iaitu Abdullah bin Hassan bin Saeed Az-Zubaidi yang merupakan seorang bekas tentera dan bekas ahli bola sepak United Arab Emirates (UAE) dan Dr. Abdul Hakem Az-Zubaidi yang merupakan seorang penulis dan penyair.

Antara inisiatif untuk menyediakan salasilah keluarga adalah dengan mendapatkan maklumat keluarga terdekat serta kisah keluarga dalam lingkungan diaspora. Selain itu, maklumat tersebut boleh disemak dengan salasilah sedia ada oleh mana-mana keluarga terdekat dan membandingkan fakta bagi menjamin kesahihan keturunan. Bagi menjaga maklumat tersebut, ia perlu sentiasa dikemas kini dari semasa ke semasa kerana pertambahan dan kematian ahli keluarga dapat memberi kesan kepada salasilah yang dibuat. Tambahan lagi, maklumat yang diperoleh dalam majlis ziarah dan pertemuan keluarga perlu dicatat kerana di situ terdapat cerita yang mungkin tidak dapat diketahui oleh ahli keluarga yang lain. Antara perkara terpenting dalam pertemuan keluarga adalah mengambil dan mengumpul gambar serta merakamkan pertemuan untuk dijadikan kenangan dan rekod bagi keturunan akan datang.

Media sosial kini telah berevolusi dan telah banyak memudahkan dan merapatkan lagi perhubungan bemula pada awal tahun 2000. Banyak cabaran yang akan dihadapi dalam mengumpul ahli keluarga dan menentukan salasilah. Antaranya termasuklah generasi kini yang kurang minat terhadap hal tersebut, kematian generasi lama yang banyak mengenali saudara-mara dan kesukaran mengumpulkan ahli keluarga terutamanya yang menetap jauh. Namun begitu, kita sewajarnya mengambil peluang untuk mencari semula susur-galur keturunan melalui perkembangan medium perhubungan yang semakin canggih dan segalanya berada di hujung jari.


Belasungkawa Kartunis Fatah Ngah

Kartunis legenda tanah air, Abdul Fatah Ngah atau lebih dikenali dengan nama penanya, Fatah Ngah yang popular dengan karya kartunnya, iaitu Lagak A. Mamud telah kembali ke rahmatullah pada 5 Februari 2023. Fatah Ngah meninggal dunia pada pagi hari Ahad di rumahnya, iaitu Kampung Alor Tembusu, Dungun, Terengganu kerana sakit tua.

Fatah Ngah yang mula melukis pada tahun 1978 untuk majalah Medan Pelajar dan Bambino merupakan antara generasi awal yang mula-mula menyertai majalah Gila-Gila. Sewaktu bersama dengan majalah Gila-Gila, beliau telah menghasilkan satu siri kartun yang menjadi “trademark” buat dirinya, iaitu Lagak A. Mamud.

Siri kartun Lagak A. Mamud mengangkat dialek negeri Terengganu sebagai bahasa pertuturan dalam kartunnya di samping watak A. Mahmud yang ranggi dan berfesyen tahun 60-an lengkap berkaca mata hitam dengan gaya rambutnya yang berjambul. Tidak lupa juga motor Vespa yang sentiasa menemani A. Mahmud walau di mana-mana sahaja dia berada.

Kartunis Fatah Ngah berjaya membuktikan bahawa kartun dan komik boleh menjadi alat yang berkuasa untuk mengekalkan warisan dan budaya. Medium ini boleh menyampaikan nilai budaya, tradisi dan kepercayaan dengan cara yang menghiburkan, menarik serta mudah untuk diakses oleh masyarakat yang luas.

Di samping itu, komik juga boleh menggambarkan peristiwa dan tokoh sejarah serta membantu mengekalkan warisan budaya untuk generasi akan datang. Selain itu, dengan menggambarkan budaya yang pelbagai secara positif, kartun dan komik dapat menggalakkan persefahaman dan toleransi budaya. Justeru, kartun dan komik memainkan peranan yang penting dalam memelihara dan mempromosikan warisan budaya.

Kartun Lagak A. Mamud boleh berfungsi sebagai satu bentuk dokumentasi kehidupan pada era tahun 60-an dan tahun 70-an. Siri kartun ini menggambarkan sikap, fesyen, teknologi dan peristiwa pada masa itu. Menerusi jenaka dan sindiran, pelbagai mesej boleh disampaikan dan merangkumi isu sosial, politik, pendidikan, hiburan dan lain-lain lagi.

Hal ini dikatakan demikian kerana kartun boleh menjadi sumber maklumat sejarah yang penting dengan membantu mengekalkan ingatan, gambaran unik kehidupan dan landskap budaya pada era tahun 60-an dan tahun 70-an untuk generasi akan datang.

Fatah Ngah juga sangat berjaya dalam penghasilan gaya lukisan kartun. Reka bentuk watak kartun yang dihasilkan oleh beliau menjadi sangat unik dan asli. Manakala karya kartun dan komik beliau mempunyai gaya tersendiri yang membezakannya daripada bentuk seni lain. Gaya tersebut terdiri daripada garisan ringkas dan minimalis kepada ilustrasi yang sangat terperinci serta boleh dipengaruhi oleh pelbagai faktor seperti latar belakang pengalaman kartunis serta subjek yang dilukis.

Reka bentuk watak kartun juga penting kerana memainkan peranan utama dalam membentuk personaliti dan daya tarikan watak tersebut. Watak yang dihasilkan kebiasaannya ekspresif, emotif, menggunakan bahasa badan, ekspresi muka dan isyarat visual lain untuk menyampaikan perwatakan dan perasaan.

Elemen keaslian, gaya dan watak kartun yang unik menjadikan siri kartun Lagak A. Mamud begitu menarik dan kekal diingati oleh masyarakat. Gabungan lukisan berkualiti tinggi dengan reka bentuk watak yang cemerlang dapat menghasilkan kartun yang tidak dapat dilupakan dan sentiasa kekal relevan sepanjang zaman.

Bagi generasi muda pula, kita boleh melihat kartun sebagai sumber identiti negara. Kartun boleh menjadi gerbang waktu kepada nilai budaya, tradisi dan sejarah sesebuah negara. Di samping itu, kartun juga membantu dalam mendidik dan berkomunikasi dengan generasi muda tentang warisan budaya, identiti serta jati diri yang pernah dilalui oleh genarasi terdahulu.

Semoga komik dan karya kartun peninggalan kartunis Fatah Ngah akan dikenang hingga ke akhir zaman dan menjadi sebahagian daripada sejarah negara. Allahyarham Fatah Ngah telah berjaya membuktikan bahawa kartun dan komik bukan sekadar hiburan semata-mata, bahkan merupakan satu khazanah yang menjadi rujukan tentang perjalanan untuk menjadi sebuah negara yang maju.

Jenazah Allahyarham Fatah Ngah disemadikan di Tanah Perkuburan Islam Syed Yahya, Dungun, Terengganu. Pada tahun 2015, beliau dinobatkan sebagai penerima Anugerah Kartunis Malaysia yang disampaikan oleh Yang Amat Berhormat (YAB) Dato’ Sri Mohammad Najib Tun Abdul Razak, Perdana Menteri Malaysia pada masa itu.


Penerbitan sebagai Wadah Pemeliharaan Identiti dan Budaya Kaum Melanau

Untuk mendapatkan maklumat terkini, ikuti kami melalui Telegram

Sibu – Dewan Bahasa dan Pustaka Cawangan Sarawak (DBP Sarawak) telah mengadakan pertemuan dan perbincangan bahan penerbitan dengan Persatuan Melanau Sibu. Perbincangan tersebut dihadiri oleh Pengerusi Persatuan Melanau Sibu, iaitu Tuan Haji Abdul Karim Keparawi, Puan Rabiah Bohari, Tuan Haji Siri Narudin, Puan Saidatul Faiqah Samasu dan Puan Lily Joo daripada Unit Penerbitan DBP Cawangan Sarawak.

Persatuan Melanau Sibu merupakan sebuah pertubuhan bukan kerajaan yang ditubuhkan khusus untuk masyarakat Melanau yang menetap di Sibu. Persatuan ini ditubuhkan bertujuan untuk memperkukuhkan ikatan persaudaraan dalam kalangan kaum Melanau di Sibu dan mempromosikan budaya serta adat istiadat kaum Melanau kepada masyarakat tempatan.

Perbincangan yang berlangsung selama hampir dua jam itu bertujuan untuk mengeratkan hubungan dan menjalinkan jaringan kerjasama dalam penerbitan kearifan tempatan kaum Melanau, terutamanya dalam pelbagai aspek tradisi yang mula diancam kepupusan.

Perbincangan ini membuka ruang kepada Persatuan Melanau Sibu untuk meneruskan usaha memperkasakan keunggulan sesebuah kearifan tempatan yang dimiliki oleh kaum itu. Objektif perbincangan ini adalah untuk menggiatkan penerbitan serta penyebaran buku-buku umum dan ilmiah dalam bidang kearifan tempatan, khusus untuk kaum Melanau di Sarawak.

Menerusi perbincangan ini, banyak maklumat yang menarik berkaitan kearifan tempatan kaum Melanau telah diutarakan, bahkan kebanyakannya adalah unsur-unsur tradisi yang belum pernah diketengahkan sama ada dalam bentuk visual mahupun dokumentasi. Antaranya ialah makanan tradisional kaum Melanau yang unik dan khusus berdasarkan majlis tertentu, adat istiadat perkahwinan, permainan tradisional, pantang larang dan perubatan tradisional.

Kearifan tempatan ditakrifkan sebagai kefahaman, kemahiran dan falsafah yang dikembangkan oleh komuniti yang mempunyai sejarah panjang menerusi interaksi dengan persekitaran semula jadi mereka sebagai sesuatu yang unik dan khas yang dimiliki oleh sesebuah masyarakat atau kumpulan tertentu pada sesebuah kawasan. Kearifan tempatan merupakan bentuk pemikiran yang tinggi, mendalam serta kreatif terhadap sesuatu amalan dan praktikal yang berlaku dalam masyarakat yang mengandungi nilai-nilai tersirat dan tersurat.

Bagi memastikan hasrat penerbitan ini direalisasikan, pihak DBP Sarawak dan Persatuan Melanau Sibu telah merancang untuk mengadakan Bengkel Perolehan Manuskrip bersama-sama ahli persatuan untuk memberi bimbingan dan panduan khusus dalam penulisan manuskrip.


Galeri Seni dan Budaya WCO Promosi Budaya Tempatan melalui Diorama dan Miniatur

Kuala Lumpur – Pembukaan Galeri Seni dan Budaya WCO yang memaparkan kepelbagaian seni budaya melalui pembuatan diorama dan miniatur telah dirasmikan oleh Tan Sri Dato’ Sri Utama Dr. Rais Yatim, Yang di-Pertua Dewan Negara, pada pagi tadi. Galeri yang ditubuhkan pada tahun 2015 itu mendapat pengiktirafan oleh The Malaysia Book of Records sebagai pusat kraf tangan diorama silang budaya yang pertama dalam negara.

Dalam ucapan perasmian, Tan Sri Dato’ Sri Utama Dr. Rais Yatim mengagumi semangat pengasas Galeri Seni dan Budaya WCO, iaitu Foo Loke Kee, yang sanggup mengorbankan masa, tenaga dan wang sendiri demi melahirkan sebuah galeri yang sarat dengan maklumat sejarah pelbagai kaum di Tanah Melayu sejak dari zaman sebelum merdeka.

“Mencari sesuatu ‘obor’ dalam budaya amat sukar disebabkan oleh pelbagai rintangan yang wujud dalam kehidupan kita. Ramai orang sering menyebut perkataan ‘warisan’, tetapi mereka hanya memaparkan secara zahir. Budayawan yang bersungguh-sungguh untuk meneliti, memahami dan membuat sesuatu dalam arena budaya amat sukar. Oleh sebab itu, apa-apa yang diusahakan oleh Foo Loke Kee ini dapat dijadikan sebagai ‘obor’ baharu dan batu loncatan agihan peranan kepada masyarakat kita,“ kata Tan Sri Dato’ Sri Utama Dr. Rais Yatim.

Tambah Tan Sri Dato’ Sri Utama Dr. Rais Yatim, beliau banyak bergaul dan mengenali pelbagai lapisan masyarakat, tetapi amat sukar untuk bertemu dengan individu yang sudi menaja dan mengeluarkan wang sendiri dalam mendapatkan hal seni budaya. Maka itu, beliau berharap agar masyarakat dapat bersama-sama mengarahkan pandangan terhadap warisan seni budaya.

Galeri Seni dan Budaya WCO yang terletak di Kampung Baru Cina, Cheras, ini menghimpunkan pelbagai koleksi diorama budaya tempatan, seperti rumah tradisional, istana lama, dan miniatur seni budaya masyarakat Melayu, Cina, India serta kaum lain yang terdapat di Sabah dan di Sarawak. Galeri ini mendapat sokongan daripada beberapa agensi kerajaan dan swasta, antaranya termasuklah Jabatan Kebudayaan dan Kesenian Negara (JKKN), Kementerian, Seni dan Budaya, dan WCO Holdings Sdn. Bhd.

Hadir sama dalam Majlis Perasmian Galeri Seni dan Budaya WCO ialah Tuan Haji Mesran Mohd Yusop, Penasihat Diplomasi Budaya Galeri Seni dan Budaya WCO, Encik Rosnan Nordin, Timbalan Ketua Pengarah (Kebudayaan dan Kesenian) JKKN, Profesor Datuk Seri Dr. Awang Sariyan, Pengerusi Lembaga Pengelola Dewan Bahasa dan Pustaka, dan Encik Zhang Jie Xin, Pengarah Pusat Kebudayaan China Kuala Lumpur.


400 Peserta Kembara Motosikal Jayakan Promosi Tapak Geologi Jerai

Sungai Petani – Sebanyak 400 orang peserta menyertai Program Kembara Bermotosikal dalam usaha mempromosikan tapak warisan geologi negara, Jerai Geopark.

Mereka berpeluang singgah di kaki Gunung Jerai, Pantai Murni Yan, Tapak Arkeologi Sungai Batu Merbok, dan Pantai Merdeka untuk melihat pelbagai keindahan di kawasan persekitarannya.

Dalam program anjuran Majlis Perbandaran Sungai Petani (MPSP) itu, Pengarah Jabatan Pembangunan dan Pelancongan MPSP, Mohd Amin Ali berkata, banyak perkara sedang dilakukan bagi menarik minat pelancong tempatan dan luar negara melawat ke Jerai Geopark.

Program Kembara Bermotosikal merupakan sebuah daripada inisiatif MPSP bagi memberikan pendedahan langsung kepada peserta tempatan akan potensi tinggi melancong ke negeri Kedah dengan kos yang mesra rakyat.

“Penunggang dan pembonceng motosikal pasti gembira apabila berpeluang menyertai program ini dan mereka diberikan pelbagai kemudahan percuma, termasuk kemeja-T dan minyak motosikal.

“Usaha yang dilakukan ini berjaya mengeratkan hubungan baik antara penunggang motosikal pelbagai jenama dari beberapa negeri,” katanya.

Hal ini turut disokong oleh peserta kembara, Nazri Abdullah, 37, dari Sungai Petani yang berkata, program promosi begini perlu dilakukan secara meluas bagi menarik pelancong, terutama penduduk tempatan untuk melawat kawasan Jerai Geopark.

Upacara pelepasan peserta kembara dilakukan oleh Presiden Kongres Kesatuan Pekerja-pekerja dalam Perkhidmatan Awam (CUEPACS), Datuk Adnan Mat di hadapan Menara MPSP.

Upacara penutupan pula dilakukan oleh Setiausaha MPSP, Noorulhuda Mohammed Ali di Galeri Tsunami Kota Kuala Muda, diikuti dengan cabutan nombor bertuah.


Perubahan Fungsi Kata

Untuk mendapatkan maklumat terkini, ikuti kami melalui Telegram

Kata dalam bahasa Melayu meliputi empat golongan yang utama, iaitu kata nama, kata kerja, kata adjektif dan kata tugas. Dalam hal ini, kata nama, kata kerja dan kata adjektif dapat menjadi inti frasa endosentrik, manakala frasa sendi nama merupakan frasa eksosentrik.

Walaupun penggolongan dan pembahagian golongan kata sudah jelas, ada kalanya terdapat perkataan dalam golongan kata tertentu yang dapat berfungsi seperti anggota golongan kata yang lain.

Ada beberapa patah kata yang tergolong sebagai kata kerja yang dapat berfungsi seperti kata sendi nama. Contohnya, kata kerja melalui dan menerusi dapat berfungsi seperti sendi nama dengan. Sila lihat contoh yang berikut:

1b.  Dia menghubungi kawannya melalui Internet.

1c.  Dia menghubungi kawannya dengan Internet.

2b.  Dia menghubungi kawannya menerusi Internet.

2c.  Dia menghubungi kawannya dengan Internet.

Dalam ayat 1a, kata melalui merupakan kata kerja transitif yang bermaksud “melintasi dan berlalu di” tetapi dalam ayat 1b, kata kerja melalui berfungsi seperti kata sendi nama dengan (ayat 1c).

Dalam ayat 2a, kata menerusi merupakan kata kerja transitif yang bermaksud “menembus pada” tetapi dalam ayat 2b, kata kerja menerusi berfungsi seperti kata sendi nama dengan (ayat 2c). Walau bagaimanapun, dalam ayat 1b dan 2b, kata melalui dan menerusi tetap merupakan kata kerja.

Kata kerja mengenai dapat berfungsi seperti kata sendi nama tentang. Namun begitu, kata itu tetap merupakan kata kerja, bukan kata sendi nama. Sila lihat contoh yang berikut:

Dalam ayat 3a, kata mengenai merupakan kata kerja transitif yang bermaksud “kena pada” tetapi dalam ayat 3b, kata kerja mengenai berfungsi seperti kata sendi nama tentang (ayat 3c).

Kata kerja mengikut dan menurut dapat berfungsi seperti kata sendi nama pada. Namun begitu, kata itu tetap merupakan kata kerja, bukan kata sendi nama. Sila lihat contoh yang berikut:

4b.  Mengikut pendapat Ali, projek itu mendatangkan faedah.

4c.  Pada pendapat Ali, projek itu mendatangkan faedah.

5b.  Menurut pendapat Ali, projek itu mendatangkan faedah.

5c.  Pada pendapat Ali, projek itu mendatangkan faedah.

Dalam ayat 4a, kata mengikut merupakan kata kerja transitif yang bermaksud “pergi bersama-sama dengan” tetapi dalam ayat 4b, kata kerja mengikut berfungsi seperti kata sendi nama pada (ayat 4c). Dalam ayat 5a, kata menurut merupakan kata kerja transitif yang bermaksud “mematuhi” tetapi dalam ayat 5b, kata kerja menurut berfungsi seperti kata sendi nama pada (ayat 5c).

Kata kerja menjelang, menemui dan menghadap dapat berfungsi seperti kata sendi nama kepada pada alamat surat tak rasmi. Namun begitu, dalam hal sedemikian, kata menjelang, menemui dan menghadap tetap merupakan kata kerja, bukan kata sendi nama. Sila lihat contoh yang berikut:

7a.  Menjelang sahabatku yang kini berada di Ipoh.

7b.  Menemui sahabatku yang kini berada di Ipoh.

7c.  Menghadap sahabatku yang kini berada di Ipoh.

7d.  Kepada sahabatku yang kini berada di Ipoh.

7e.  Surat ini kepada sahabatku yang kini berada di Ipoh.

Dalam ayat 6a, kata menjelang merupakan kata kerja yang bermaksud “mengunjungi”. Dalam ayat 6b, kata menemui merupakan kata kerja yang bermaksud “bertemu dengan”. Dalam ayat 6c, kata menghadap merupakan kata kerja yang bermaksud “menghala”.

Walau bagaimanapun, dalam ayat 7a, 7b dan 7c, kata kerja menjelang, menemui dan menghadap semuanya berfungsi seperti kata sendi nama kepada (ayat 7d). Hal ini dikatakan demikian kerana sebenarnya dalam ayat 7a, 7b, 7c dan 7d, subjek ayat seperti surat ini telah digugurkan (ayat 7e).

Selain itu, dalam kelompok ayat 7 di atas, frasa sendi nama ke hadapan juga dapat berfungsi seperti kata sendi nama kepada. Sila lihat contoh yang berikut:

8a.  Ke hadapan sahabatku yang kini berada di Ipoh.

8b.  Kepada sahabatku yang kini berada di Ipoh

Ada kata kerja transitif yang dapat berfungsi seperti kata pemeri. Contohnya ialah kata merupakan. Sila lihat contoh yang berikut:

9a.  Pegawai polis itu merupakan diri sebagai tukang sapu.

Dalam ayat 9a, kata merupakan merupakan kata kerja transitif yang bermaksud “menukarkan rupa” tetapi dalam ayat 9b, kata kerja merupakan berfungsi seperti kata pemeri ialah (ayat 9c). Hal ini dikatakan demikian kerana kata merupakan boleh digugurkan, sama seperti kata pemeri ialah, tanpa menjejaskan struktur ayat dengan pola Frasa Nama + Frasa Nama (ayat 9d).

Ada kata kerja yang dapat berfungsi seperti kata adjektif, iaitu dapat diiringi oleh kata penguat. Hal ini meliputi kata kerja tak transitif, kata kerja transitif dan kata kerja pasif. Sila lihat contoh yang berikut:

11a.  Perkara itu amat menakutkan (saya).

Dalam ayat 10a dan 10b, kata kerja berilmu dan terkejut dapat didahului oleh kata penguat sangat, sama seperti kata adjektif pandai (ayat 10c).

Dalam ayat 11a dan 11b, kata kerja transitif emotif menakutkan dapat didahului oleh kata penguat seperti amat, sama seperti kata adjektif. Dalam hal ini, objek kata ganti diri orang pertama seperti saya boleh digugurkan.

Dalam ayat 12, kata kerja transitif memerlukan dapat didahului oleh kata penguat seperti sangat. Dalam hal ini, objek seperti bantuan tidak boleh digugurkan.

Dalam ayat 13a, kata kerja pasif terkenal dapat berfungsi seperti kata adjektif masyhur dan didahului oleh kata penguat seperti sangat (ayat 13b). Bagi semua ayat contoh di atas, kata kerja yang dapat berfungsi seperti kata adjektif tetap tergolong sebagai kata kerja, bukannya kata adjektif.


Malam Pengantin Menjulang Karya Bahasa Melayu menerusi Drama Audio

Untuk mendapatkan maklumat terkini, ikuti kami melalui Telegram

Kuala Lumpur – Majlis Pelancaran dan Sidang Media Drama Audio Malam Pengantin telah berlangsung dengan jayanya pada 21 Mac 2023 (Selasa) pukul 2.30 petang di Balai Budaya Tun Syed Nasir, Wisma Dewan Bahasa dan Pustaka.

Majlis anjuran SYOK, Astro dengan kerjasama Dewan Bahasa dan Pustaka (DBP) ini turut mendapat sokongan daripada Sinar FM, Era FM dan Rocketfuel Entertainment Sdn. Bhd. serta disempurnakan oleh Encik Kenny Ong Chun Eng, Ketua Pegawai Eksekutif Astro Radio.

Objektif Majlis Pelancaran dan Sidang Media Drama Audio Malam Pengantin ini dianjurkan adalah untuk mengangkat dan menonjolkan karya bahasa Melayu terbitan DBP ke medium terkini dan seterusnya disebarluaskan kepada masyarakat serta untuk memartabatkan penggunaan bahasa Melayu dalam bidang drama audio.

Menurut YBhg. Dr. Hazami Jahari, Ketua Pengarah DBP dalam ucapan alu-aluannya, kini DBP berada dalam landasan yang tepat dalam menjalankan satu daripada fungsi terasnya, iaitu penyebaran bahasa dan sastera dengan mengorak langkah dalam pelaksanaan program serta penghasilan produk digital. Dengan bersumberkan kandungan bahan terbitan dalam bidang bahasa dan sastera, SYOK merupakan rakan sinergi strategik yang mempunyai “jiwa dan sejalan” dengan matlamat DBP selain terbukti mempunyai keupayaan dan kepakaran dalam penghasilan produk digital.

“Audio siar ataupun podcast merupakan penerbitan alternatif dalam bentuk audio yang semakin mendapat tempat dalam kalangan masyarakat. Menyedari peminat audio siar yang semakin meningkat saban hari dan mempunyai peminat yang tersendiri, SYOK telah mengorak langkah dengan mempelbagaikan jenis penerbitan bahan kandungannya dalam pelbagai kategori termasuklah menggunakan hasil karya-karya daripada DBP. Oleh hal yang demikian, menjadi tanggungjawab DBP untuk bersama-sama bersinergi dengan SYOK bagi menyebarluaskan bahasa dan sastera di samping mengangkat bahan terbitan DBP menerusi platform penyiaran terkini untuk dinikmati oleh masyarakat sama ada di dalam negara mahupun di luar negara,” ujar YBhg. Dr. Hazami Jahari.

YBhg. Dr. Hazami Jahari turut berkata, hari ini merupakan hari yang amat bertuah kerana satu karya besar daripada insan seni teragung negara, iaitu Datuk Habsah Hassan menerusi karya Malam Pengantin diangkat menjadi projek rintis bagi drama audio. Masyarakat mengenali Datuk Habsah Hassan menerusi keunggulan dan sentuhan magisnya dalam menghasilkan lirik lagu yang malar segar.

Namun begitu, masih ramai yang tidak maklum bahawa skrip drama radio merupakan lapangan awal bagi diri beliau sewaktu mengasah bakat dalam penulisan kreatif. Karya yang telah berusia 46 tahun kini kembali berkumandang di udara dengan nafas baharu. Inovasi sebegini perlu dalam mengesahkan bahawa karya yang baik dan bermutu tidak bertarikh luput dan kekal hidup dalam kalangan masyarakat.

“Drama audio Malam Pengantin ini akan menyertai lebih 280 koleksi podcast kami di SYOK yang merangkumi pelbagai genre, topik dan bahasa. Menerusi kerjasama kami dengan DBP, kami memberi peluang kepada para pengkarya tempatan dan bakat-bakat baharu industri seni untuk melebarkan sayap mereka menerusi hiburan digital dan elektronik terutamanya podcast audio,” kata Encik Kenny Ong Chun Eng.

Menurut Encik Kenny Ong Chun Eng, drama audio Malam Pengantin merupakan adaptasi daripada buku Pulang Gadisku Pulang karya Datuk Hajah Habsah Hassan. Di samping itu, drama audio Malam Pengantin juga merupakan drama audio yang pertama dilengkapi dengan lagu latar yang bertajuk Cinta Tak Mengerti nyanyian Syazwan Shuhaimi. Masyarakat juga boleh mendengar lagu ini menerusi platform Youtube Rocketfuel Entertainment.

Selain itu, bakat-bakat tempatan juga diketengahkan menerusi drama audio ini dan pihak SYOK berasa teruja mendapat peluang bekerjasama dengan lebih ramai rakan kongsi tempatan dan serantau untuk menonjolkan lebih banyak hiburan dan bakat baharu menerusi platform SYOK.

“Kami komited untuk terus menghasilkan pelbagai kandungan yang menarik dan bermanfaat agar sentiasa kekal relevan di samping untuk menjadikan SYOK sebagai pilihan masyarakat serta untuk mengukuhkan kedudukan kami sebagai destinasi radio, muzik dan podcast yang utama. Oleh hal yang demikian, semua peminat SYOK podcast boleh melayari drama audio Malam Pengantin bermula 29 Mac pada jam 10 pagi menerusi aplikasi dalam laman sesawang SYOK,” jelas Encik Kenny Ong Chun Eng.

Turut hadir menyerikan majlis ialah Tuan Haji Mohd Salahuddin Dato’ Paduka Mohamed, Pengarah Jabatan Pengembangan Bahasa dan Sastera DBP; Puan Priya Prabakaran, Ketua Kandungan Astro Radio; Datuk Hajah Habsah Hassan, penulis asal skrip drama radio Malam Pengantin serta barisan artis yang menjayakan drama audio Malam Pengantin, iaitu Syainie Shuhaimi, Hafreez Adam, Alyssa Azmi, Rosie Haslinda dan Syazwan Shuhaimi.


MIFFest6: Bront Palarae sebagai Duta MIFFest Kali Keempat

Kuala Lumpur – Pendaftaran hanya akan dibuka bermula pada April 2023 nanti, tetapi Festival Filem Antarabangsa Malaysia ke-6 (MIFFest6) telah disahkan bakal berlangsung pada 23 hingga 29 Julai 2023 dengan kerjasama BMW Shorties dan MIFFest.

Sidang media MIFFest6 yang diadakan minggu lalu di Parkroyal Collection Kuala Lumpur yang menjadi hotel rasminya, mengumumkan beberapa buah siri aktiviti untuk festival tahun ini termasuklah tema baharu New Take, kerjasama pertama dengan BMW Shorties sebagai salah satu platform pertandingan filem pendek paling dikenali yang telah berlangsung di Malaysia selama 16 tahun serta TikTok Malaysia sebagai rakan kongsi rasmi MIFFest6 di samping kerjasama berterusan dengan Festival Filem Udine Far East (FEFF) di Itali.

Sidang media tersebut turut mengumumkan penampilan semula pelakon handalan Malaysia, Bront Palarae sebagai Duta MIFFest. Justeru, ini adalah kali keempat Bront Palarae dilantik sebagai duta festival berkenaan.

Menurut Bront Palarae dalam ucapannya, kini Malaysia telah memasuki era pascapandemik COVID-19, maka tiada keperluan yang lebih penting bagi para pembikin filem dan penggiat industri selain daripada lebih bersemangat dan kreatif dalam menggerakkan industri seni negara.

“Saya sangat berharap agar wabak maut dalam tempoh tiga tahun yang lalu itu tidak membunuh keyakinan para karyawan dalam industri perfileman, sebaliknya sentiasa menantikan detik ini dan bersedia untuk memulakan semula aktiviti seni milik masing-masing,” ujar Bront Palarae.

Menerusi pengumuman pada MIFFest6, sebagai rakan kerjasama terbaharu setelah bergiat selama 16 tahun dan berjaya menarik lebih 1000 penyertaan filem pendek tempatan, BMW Shorties juga merupakan pertandingan filem pendek yang paling dikenali di Malaysia.

Menurut pengasas MIFFest, Joanne Goh, kerjasama ini juga merupakan berita baik untuk semua para karyawan dan penggiat industri filem tanah air dalam memanfaatkan platform antarabangsa MIFFest untuk membolehkan generasi muda pembikin filem Malaysia memanfaatkan sepenuhnya peluang yang ada dengan semangat yang jitu.

“Hal ini juga membuka jalan untuk para karyawan dan penggiat industri filem tanah air mencari lebih banyak peluang untuk mempamerkan bakat mereka, menceritakan kisah dan pengalaman masing-masing serta menjadi batu loncatan untuk kerjaya profesional dan kreatif,” kata Joanne Goh.

Pengarah Urusan BMW Group Malaysia, Hans de Visser turut berkata bahawa pihaknya mendapat inspirasi daripada tema 2022, iaitu New Take yang menonjolkan gabungan bakat kreatif generasi baharu dengan pengalaman unik daripada kesan wabak itu ke dalam penceritaan mereka.

“Daya kreatif dan kebolehsuaian mereka menunjukkan kepada kita bahawa inovasi boleh muncul dalam sebarang keadaan dengan potensi besar menunggu untuk dicungkil dalam industri kreatif yang sentiasa berkembang ini,” kata Hans de Visser.

Tambah beliau lagi, tema MIFFest6 ialah Evolve seiring dengan BMW Shorties yang berkembang maju dalam mencabar konvensyen biasa pada era ini dengan pemikir kreatif yang berani terus melangkah masa kini bagi mencapai kejayaan masa depan. Selain itu, pertandingan filem pendek bertemakan Evolve mencabar pencipta filem untuk berkembang dan meningkatkan penceritaan mereka serta mencabar konvensyen biasa dan berfikir ke hadapan untuk mendapatkan pengalaman terbaik, di samping mencipta potensi yang lebih baik.

Pemenang hadiah utama pertandingan tersebut akan menerima Geran Pengeluaran bernilai RM80 000 serta 11 buah hadiah istimewa lain. Selain kerjasama berterusan dengan FEFF di Itali pada tahun lalu, MIFFest6 dan FEFF juga akan mengadakan sesi tayangan khas.

Hasil kerjasama daripada kedua-dua festival filem berkenaan diharapkan dapat terus membawa cetusan baharu kepada budaya filem tanah air menerusi slogan “Dari Timur ke Barat”. Selain itu, MIFFest6 juga berperanan membantu meningkatkan mutu dan kualiti filem tempatan supaya lebih ramai orang dari seluruh dunia dapat melihat keunikan serta keindahan Malaysia.

MIFFest6 bakal berlangsung di LaLaport BBCC dan Majlis Anugerah Global Emas Malaysia atau MGGA akan diadakan pada hari terakhir festival, iaitu di Zepp Kuala Lumpur. Untuk maklumat lanjut mengenai MIFFest6, sila layari miffest.com.my.


Pembinaan Bakat Baharu Lakon Layar dan Seni Lakon Bakal Mewarnai Hab Drama Pentas dan Radio

Untuk mendapatkan maklumat terkini, ikuti kami melalui Telegram

Johor Bahru – Pembinaan bakat dalam bidang lakon layar dan seni lakon merupakan asas penting dalam sesebuah drama termasuklah drama pentas, televisyen dan radio. Drama mampu menjadi medium penyebaran dan pengembangan bahasa Melayu ke peringkat yang lebih luas. Bagi memastikan usaha ini dilaksanakan secara berterusan, Dewan Bahasa dan Pustaka Wilayah Selatan (DBPWS) dan Jabatan Penyiaran, Radio Televisyen Malaysia (RTM) Johor berkolaboratif membina bakat baharu dalam pembinaan penulis lakon layar bagi drama radio dan pentas yang dilaksanakan pada 21 dan 22 Mac 2023 di RTM Johor.

Lakon layar ialah cerita yang dipentaskan atau disiarkan merangkumi karangan yang berupa sandiwara, iaitu dialog dan kejadian berlakunya sesuatu peristiwa dalam drama. Seni lakon pula mencakupi lakonan yang dipentaskan dengan dikenali sebagai teater atau drama, dirakamkan seperti filem, telemovie, drama rantaian dan drama radio berserta dengan hasil tulisan yang berbentuk dialog.

Hal ini bersesuaian dengan Pelan Strategik DBP 2021-2025 menerusi inisiatif melaksanakan program penulisan kreatif bagi menjayakan strategi utama, iaitu peningkatan kemahiran penulisan dalam bahasa Melayu. Program ini berjaya melahirkan 20 penulis skrip serta pelakon drama radio dan pentas teater yang baharu yang bakal mewarnai hab teater dan drama radio di Johor.

Objektif utama program ini ialah untuk memberi pendedahan dalam bidang penulisan lakon layar radio dan pentas seiring dengan kehendak pasaran selain membina wajah baharu dalam industri drama, filem dan teater. Hal ini selaras dengan aspirasi kerajaan dalam mendidik masyarakat untuk menghayati dan menghargai karya sastera dan persuratan kebangsaan.

Peserta dibimbing tentang asas penulisan drama dengan kaedah, format dan teknik yang betul, menepati kehendak semasa serta keperluan penerbit. Peserta yang berpotensi besar dalam bidang ini akan dibimbing secara berterusan bagi membina jaringan kerjasama dengan RTM sebagai media penyiaran utama dalam menerbitkan drama radio yang berkualiti.

Program menggilap bakat lakon layar dan seni lakon ini dikendalikan oleh Encik Othman Ahmad atau lebih dilkenali dengan nama Man Che Kah selaku Setiausaha Majlis Teater Negeri Johor yang juga merupakan jurulatih seni budaya negara dan fasilitator program penghayatan seni budaya, Jabatan Kebudayaan dan Kesenian Negara (JKKN).

Beliau yang berpengalaman luas dalam bidang teater dan drama radio memfokuskan tentang apresiasi dan ekspresi seni lakon dalam penganalisian skrip, lontaran vokal dan intonasi, peranan mimik muka serta pemahaman tentang perwatakan dan sinergi dengan pelakon lain. Selain memahami tentang teori penulisan skrip, beliau juga membimbing peserta dengan teknik seni lakon yang berkesan, lenggok bahasa tubuh dan ekspresi wajah yang sesuai dengan watak dan perwatakan.

Penerbit RTM yang juga wakil rasmi RTM Johor, Puan Wan Noor Wajiha Wan Mustafa menyatakan hasrat untuk menawarkan peluang berlakon dalam drama radio kepada peserta dan mana-mana skrip yang memenuhi kehendak dan keperluan penerbit akan dipertimbangkan untuk disiarkan dalam slot drama radio. Tugasan peserta membina sinopsis dan skrip drama pada hari kedua berjaya melahirkan skrip drama radio dan pentas yang ringkas. Namun begitu, penghasilan naskhah tersebut masih boleh dimurnikan dan dimantapkan lagi jika mahu dipentaskan pada layar yang lebih besar atau disiarkan sebagai drama radio.


Sejarah dan Kearifan Tempatan dalam Warisan Labu Sayong

Malaysia merupakan negara di Asia Tenggara yang memiliki sejarah dan warisan seni kraf tangan tradisional yang bermutu tinggi. Sejarah seni kraf tangan manusia terawal di Malaysia bermula sejak Zaman Prasejarah. Kemunculan Zaman Neolitik dalam Zaman Prasejarah melambangkan kemajuan teknologi dan corak kehidupan masyarakat yang memiliki kearifan tempatan dalam warisan pembuatan tembikar daripada tanah liat.

Selain itu, penggunaan tanah liat sebagai bahan asas dalam pembuatan tembikar merupakan sumber alam semula jadi ciptaan Allah SWT seperti yang diceritakan dalam al-Quran menerusi surah ar-Rahman: Ayat 14. Hasilnya, pembuatan labu sayong di Perak hingga kini telah diusahakan di Kampung Bendang Dalam, Sayong, Kuala Kangsar dan Kampung Pulau Tiga, Kampung Gajah, Perak.

Sejarah penemuan tembikar di Perak pada Zaman Prasejarah menurut Siti Zainon Ismail dalam buku Reka Bentuk Kraf Tangan Melayu Tradisi (1986) bermula pada Zaman Paleolitik. Selain itu, penemuan pelbagai jenis tembikar di Gua Badak, Lenggong sebagai warisan Kerajaan Gangga Negara di Perak menandakan permulaan sejarah pembuatan labu sayong di Perak. Di samping itu, penemuan bahan tembikar di Gua Badak digunakan untuk menyimpan air, bekas makanan, bekas minuman dan menyimpan bahan-bahan makanan untuk jangka masa yang panjang. Menurut Shamsu Mohamed dalam The Malay Pottery in Malaysia (2005), sejarah pembuatan tembikar pada Zaman Prasejarah di Perak merupakan seni kraf tangan tertua yang dihasilkan dalam tamadun manusia di samping sejarah penciptaan labu sayong yang melambangkan permulaan sejarah bangsa bertamadun di Perak.

Sejarah labu sayong di Perak bermula dari Zaman Prasejarah hingga zaman pemerintahan Sultan Iskandar Zulkarnain sebagai Sultan Perak Ke-15 pada tahun 1752 Masihi hingga tahun 1765 Masihi. Karya agung Misa Melayu menceritakan sejarah labu sayong ketika zaman pemerintahan Sultan Abdul Malik Mansur Syah sebagai Sultan Perak Ke-19 pada tahun 1806 Masihi hingga tahun 1825 Masihi.

Kisah sejarah nama Sayong di Perak berdasarkan kisah seorang tukang kayu mahir yang pergi ke dalam hutan untuk mencari kayu dan membelah kayu serong kepada dua bahagian yang menyebabkan tukang kayu berasa hairan melihat kejadian aneh tersebut buat pertama kali di dalam hutan sehingga memanggil papan kayu tersebut sebagai “Papan Sayong”. Kemudian tempat tersebut dinamakan sebagai “Sayong”.

Selain itu, perkataan “sayung” dalam Kamus Dewan Edisi Keempat (2010) bermaksud serong, rencong, tirus dan menyimpang dari arah yang lurus seperti garis dan potongan papan kayu dalam bentuk menyerong. Secara keseluruhannya, sejarah penduduk Sayong sebagai tukang kayu merupakan penduduk yang dibawa ke Kuala Kangsar oleh Sultan-sultan Perak ketika bersemayam di Hilir Perak.

Karya agung Misa Melayu hasil karangan Raja Chulan Ibni Raja Abdul Hamid Ibni Yang di-Pertuan Muda Sultan Mansur Syah bergelar Marhum Pulau Juar, Kampung Gajah telah menceritakan sejarah penggunaan labu sayong. Selain itu, karya agung Misa Melayu juga menceritakan kisah Sultan Iskandar Zulkarnain membawa peralatan tembikar labu sayong sebagai bekas minuman dan bersiram ketika berlayar di Sungai Perak dari Istana Pulau Cempaka Sari ke Pulau Tiga. Penggunaan labu sayong dijadikan sebagai tempat menyimpan minuman dan bersiram di Istana Negara Perak atau “Astana Negara” oleh keluarga diraja di Istana Negari Perak dan para pembesar Melayu Perak pada kurun ke-18 Masihi.

Menurut Encik Othman Satar, pengusaha labu sayong di Kampung Kepala Bendang, warisan labu sayong di Kampung Kepala Bendang diperkenalkan oleh Tuk Kaluk, datuk Encik Othman Satar yang berasal dari Minangkabau, Sumatera Barat pada zaman pemerintahan Sultan Abdul Malik Mansur Syah pada tahun 1806 Masihi hingga tahun 1825 Masihi. Sehubungan dengan itu, sejarah dan kearifan Tuk Kaluk dalam warisan labu sayong merupakan orang Melayu pertama berketurunan suku Minangkabau yang mencipta tembikar daripada tanah liat pada tahun 810 Masihi.

Selain itu, Tuk Kaluk juga mempunyai hubungan baik dengan pihak istana. Bahkan, kearifan Tuk Kaluk dalam pembuatan labu sayong, tembikar dan parang telah diwarisi oleh penduduk Kampung Kepala Bendang hingga kini. Sultan Abdul Malik Mansur Syah telah menganugerahkan sebidang tanah kepada Tuk Kaluk hasil kepakarannya dalam pembuatan labu sayong.

Kearifan tempatan orang Melayu di Perak dalam warisan labu sayong telah diwarisi daripada nenek moyang secara turun temurun yang digelar sebagai Nature’s Gentlemen. Hasilnya, kearifan orang Melayu di Perak dalam industri labu sayong kini telah diwarisi oleh Adiguru Kraf dan tokoh industri labu sayong di Kampung Pulau Tiga, Kubang Gajah dan Kampung Kepala Bendang, Sayong.

Pada asasnya, pembuatan labu sayong secara tradisional di Perak menggunakan tangan. Menurut L. Wray dalam artikelnya yang bertajuk The Malayan Pottery of Perak (1903), labu sayong telah dihasilkan di Lenggong, Bukit Gantang, Kampung Pulau Tiga, Kampung Gajah, Kampung Bendang Dalam, Sayong dan Kuala Kangsar. Secara ringkasnya, pembuatan labu sayong secara tradisional di Kampung Bendang Dalam merupakan pembuatan labu sayong yang paling bermutu tinggi di Perak.

Menurut Siti Zainon Ismail dalam buku Reka Bentuk Kraf Tangan Melayu Tradisi (1986), pembuatan labu sayong secara tradisional di Kampung Kepala Bendang diperkenalkan oleh Puan Nila Hitam yang berusia lebih seratus tahun. Kearifan Puan Nila Hitam dalam pembuatan labu sayong secara tradisional di Kampung Kepala Bendang turut diwarisi oleh cucunya, Puan Hasnah Adnan, pengusaha labu sayong di Kampung Kepala Bendang bersama-sama dua orang saudara perempuannya. Semua koleksi labu sayong yang dihasilkan oleh Puan Nila Hitam telah disimpan di Muzium Perak, Taiping sebelum beliau meninggal dunia pada tahun 1903.

Proses pembuatan labu sayong secara tradisional dan moden telah dihasilkan di Kampung Pulau Tiga, Kampung Gajah dan Kampung Kepala Bendang, Sayong, Kuala Kangsar. Selain itu, proses pembuatan labu sayong secara tradisional dan moden mengambil masa selama enam jam. Terdapat lima cara pembuatan tembikar labu sayong secara tradisional dan moden seperti membentuk, membersih, melurut, menghias dan mengukir. Seterusnya, terdapat juga tiga teknik pembuatan labu sayong secara tradisional dan moden seperti throwing, iaitu teknik lemparan alin, teknik acuan dan teknik sepuh. Manakala teknik pembakaran labu sayong menggunakan tanah Sayong dilakukan dengan suhu api 1000 darjah Celsius. Secara keseluruhannya, teknik pembakaran tanah porselin dilakukan dengan kadar suhu 1250 darjah Celsius menggunakan tanah liat yang mengandungi kandungan mineral yang tinggi, tidak mudah pecah dan berbau.

Penggunaan buah labu air dalam pembuatan labu sayong sebagai alat untuk mengisi air. Terdapat buah labu air yang berbuah dan berbentuk seperti labu sayong. Hasilnya, nama labu sayong diberikan berdasarkan bentuk buah labu sayong. Selain itu, pokok labu sayong ditanam menggunakan biji benih matang dan keratan dahan yang menjalar di atas tanah. Malah, pokok labu sayong mengeluarkan bunga jantan dan bunga betina seperti pokok labu manis yang membentuk putik buah selepas tiga bulan pokok labu sayong ditanam. Penggunaan labu tua yang dikeringkan menjadi bekas berbentuk labu sayong dan digunakan oleh masyarakat di Sayong untuk menyimpan bekalan air dan minuman.

Kampung Pulau Tiga terletak di tebing sebelah kanan Sungai Perak, iaitu di daerah kecil Kampung Gajah Perak. Selain itu, industri labu sayong di Kampung Pulau Tiga terkenal menerusi industri labu hitam, iaitu black pottery. Hasilnya, industri labu hitam yang diusahakan oleh Allahyarhamah Puan Hajah Hawa Ngah Salam, Adiguru Kraf Tembikar Pulau Tiga tahun 2009 bersama-sama pengusaha labu sayong yang lain telah menjual labu hitam dengan harga yang murah sebagai cenderamata kepada para pelancong tempatan dan luar negara.

Puan Hajah Hawa Ngah Salam dilahirkan pada 5 Mei 1934. Penglibatan awal beliau dalam pembuatan labu sayong secara tradisional di Perak bermula sewaktu berusia 15 tahun yang bertujuan untuk menambahkan sumber pendapatan keluarga, selain memelihara warisan labu sayong di Perak. Menurut Puan Hajah Hawa Ngah Salam, sejarah industri labu sayong di Kampung Pulau Tiga diperkenalkan oleh para pedagang dari India dan China yang menyusuri perkampungan di tepi Sungai Perak pada awal abad ke-15.

“Warisan Enam Keturunan” Puan Hajah Hawa Ngah Salam merupakan warisan generasi keenam pengusaha labu sayong secara tradisional di Pulau Tiga. Beliau mewarisi ilmu pembuatan labu sayong secara tradisional di Pulau Tiga daripada ibunya. Kini, anak lelaki beliau, iaitu Shahruddin yang bertugas sebagai pelatih kraf seramik di Perbadanan Kemajuan Kraftangan Malaysia Perak (PKKMP) Cawangan Kuala Kangsar mewarisi kearifan dalam warisan pembuatan labu sayong.

Sejarah dan kearifan Puan Hajah Hawa Ngah Salam dalam warisan pembuatan labu sayong Kampung Pulau Tiga diceritakan menerusi artikel bertajuk A Display of Malay Handicraft yang disiarkan dalam akhbar The Star pada tahun 1973. Selain itu, pembuatan labu sayong Pulau Tiga yang dihasilkan oleh Puan Hajah Hawa Ngah Salam dipasarkan ke seluruh Malaysia dan diperkenalkan ke peringkat antarabangsa. Beliau juga pernah mendapat Anugerah Penghargaan WICITRA 1984 daripada Perbadanan Kemajuan Kraftangan Malaysia sebagai pengiktirafan “Permata Gemilang Kampung Pulau Tiga.”

Kearifan Encik Zulkafly Pandak Bedin sebagai Adiguru Kraf Tangan Labu Sayong di Kampung Kepala Bendang, Sayong pula bermula pada tahun 1979. Warisan industri labu sayong generasi kelima yang diusahakan oleh ibu Encik Zulkafly Pandak Bedin merupakan sumber pendapatan keluarga beliau. Hasilnya, kearifan Encik Zulkafly Pandak Bedin menghasilkan labu air dan labu lepap terserlah setelah bersara sebagai tenaga pengajar di Perbadanan Kemajuan Kraftangan Malaysia Perak (PKKMP) Cawangan Kuala Kangsar.

Encik Mohd Pareb Zamari telah menubuhkan Bengkel Tembikar Moden dan Tradisional Sayong Pottery di Kampung Kepala Bendang, Sayong untuk mengusahakan industri pembuatan labu sayong, labu air dan labu lepap secara tradisional dan moden serta telah berjaya dipasarkan di luar negara. Kearifan Encik Mohd Pareb Zamari dalam pembuatan labu sayong, labu air dan labu lepap diwarisi secara turun-temurun.

Kemahiran Encik Mohd Pareb Zamari menggunakan tanah liat Sayong dalam industri labu sayong, labu air dan labu lepap berjaya membawa beliau menerima tempahan dalam industri perusahaan penapis air di Korea Selatan. Selain itu, penggunaan teknologi moden dalam industri labu sayong, labu air dan labu lepap menunjukkan hasil pengeluaran yang produktif di samping penggunaan tanah liat Sayong tidak perlu dicampurkan dengan bahan mineral lain supaya tahan lebih lama. Manakala kandungan air paip dalam labu sayong bertujuan untuk menyejukkan badan. Secara keseluruhannya, pembuatan labu sayong, labu air dan labu lepap menggunakan tanah porselin dari Jepun yang mempunyai daya ketahanan yang tinggi.

Sejarah dan kearifan tempatan dalam warisan labu sayong melambangkan keunggulan warisan kraf tangan Melayu tradisional yang bermutu tinggi. Hasilnya, sejarah dan kearifan Tuk Kaluk sebagai orang Melayu suku Minangkabau pertama mencipta tembikar labu sayong daripada tanah liat di Perak telah dicatatkan ketika era pemerintahan Sultan Abdul Malik Mansur Syah pada tahun 1806 Masihi hingga tahun 1825 Masihi.

Kini, warisan industri labu sayong di Kampung Pulau Tiga dan Kampung Kepala Bendang terus diusahakan oleh Tuan Zulkafly Pandak Bedin, Tuan Mohd Pareb Zamari dan pengusaha labu sayong yang lain. Kini, jelaslah bahawa keunggulan warisan industri labu sayong di Perak melambangkan ketinggian budaya dan keindahan seni kraf tangan orang Melayu di Perak sejak zaman-berzaman.


Pameran Eksklusif Seniman Agung Tan Sri P. Ramlee di KLIA

Untuk mendapatkan maklumat terkini, ikuti kami melalui Telegram

Sepang – Pameran Eksklusif Seniman Agung Tan Sri P. Ramlee anjuran bersama-sama Arkib Negara Malaysia (ANM) dan Malaysia Airports Holdings Berhad (MAHB) telah berlangsung di Lapangan Terbang Antarabangsa Kuala Lumpur (KLIA) dalam memperkenalkan ikon seni hebat negara dan pelbagai karya peninggalannya kepada pengunjung luar.

Pameran eksklusif tersebut dianjurkan bersempena dengan 50 tahun pemergian Allahyarham Tan Sri P. Ramlee yang bertujuan untuk menyebarluaskan maklumat berkaitan ketokohan dan sumbangan Allahyarham Tan Sri P. Ramlee yang telah banyak berjasa kepada negara selain merupakan sebahagian daripada peranan Arkib Negara Malaysia dalam melahirkan masyarakat yang mempunyai jati diri yang tinggi serta cintakan sejarah negara.

Majlis Perasmian Pameran Eksklusif Seniman Agung Tan Sri P. Ramlee ini disempurnakan oleh Menteri Perpaduan Negara, Yang Berhormat (YB) Datuk Aaron Ago Dagang pada 22 Mac 2023.

Menurut Datuk Aaron Ago Dagang, pameran ini yang merupakan kerjasama pertama antara Arkib Negara Malaysia dengan MAHB pada tahun ini membawa makna yang amat besar dalam usaha memartabatkan ketokohan serta sumbangan Tan Sri P. Ramlee dalam bidang seni dan hiburan di Malaysia.

YB Datuk Aaron Ago Dagang turut menyatakan bahawa jalinan kerjasama seperti ini amat penting dalam usaha memelihara khazanah warisan negara yang sentiasa disimpan oleh pihak Arkib Negara Malaysia di samping menyeru agar syarikat korporat lain turut bekerjasama menjayakan kerjasama seperti ini.

“Karya seni peninggalan Allahyarham Tan Sri P. Ramlee merupakan satu khazanah dan buah fikirannya mengandungi mesej keharmonian, penyatuan, kebersamaan serta saling menghormati antara kaum yang berbilang bangsa,” ujar YB Datuk Aaron Ago Dagang ketika berucap dalam Majlis Perasmian Pameran Eksklusif Seniman Agung Tan Sri P. Ramlee.

Tambah beliau lagi, filem-filem yang dihasilkan oleh Tan Sri P. Ramlee mampu menjadi medium untuk mengukuhkan perpaduan antara kaum dan selari dengan hasrat kerajaan untuk melahirkan sebuah “Masyarakat Madani” yang bersatu padu dan saling hormat-menghormati merangkumi kepelbagaian bangsa, budaya dan agama. Selain itu, semangat perpaduan boleh diterapkan menerusi karya seni sebagaimana yang dihasilkan oleh Tan Sri P. Ramlee.

“Pameran ini juga membolehkan rakyat Malaysia serta para pelancong asing menatap dengan lebih dekat barangan koleksi Tan Sri P. Ramlee serta dapat menambah pengetahuan mereka tentang tokoh hebat ini,” jelas YB Datuk Aaron Ago Dagang.

Orang ramai dijemput hadir ke Pameran Eksklusif Seniman Agung Tan Sri P. Ramlee dengan tema “Hanya Dikau” yang akan berlangsung selama tiga bulan bermula dari 21 Mac hingga 31 Mei 2023 di Aras 5, Terminal 1 KLIA. Majlis Perasmian Pameran Eksklusif Seniman Agung Tan Sri P. Ramlee turut disiarkan secara langsung menerusi laman Facebook Arkib Negara Malaysia, https://www.facebook.com/myarkibnegara/videos/164603573118665.


Ngepan Iban Lambang Jati Diri Masyarakat Iban

Kepelbagaian budaya di Malaysia menyemarakkan lagi keunikan negara ini di mata persada dunia. Semestinya adat resam dan budaya setiap kaum di Malaysia perlu dijaga agar kekal utuh dan tidak lekang dek masa. Hal ini bukan sahaja menjadi kebanggaan rakyat, tetapi juga untuk menjaga warisan nenek moyang kaum masing-masing agar dapat diwariskan kepada generasi muda.

Pada kesempatan kali ini, penulis ingin menceritakan tentang keastetikan budaya suatu etnik di negeri Sarawak atau lebih dikenali sebagai Bumi Kenyalang yang memfokuskan kaum wanita etnik tersebut. Keunikan dan keistimewaan Ngepan Iban dalam budaya etnik Iban inilah yang menjadi pencetus idea kepada penulis untuk berkongsi dengan lebih mendalam mengenai perkara tersebut.

Ngepan Iban
Ngepan dalam bahasa Iban merujuk kepada pakaian, manakala Ngepan Iban pula merujuk kepada pakaian masyarakat Iban di Sarawak. Menelusuri keunikan etnik Iban yang bukan sahaja kaya dengan pelbagai warisan budaya yang melibatkan adat perkahwinan, kepercayaan dan adat resam, namun budaya Ngepan Iban terutamanya aksesori Ngepan wanita Iban pasti mencuri tumpuan sesiapa sahaja yang melihatnya.

Pemakaian aksesori mempunyai nilai yang signifikan dalam penata gaya Ngepan wanita Iban. Sebelum penulis mengulas secara terperinci mengenai aksesori-aksesori Ngepan Iban, alangkah baiknya penulis meringkaskan dahulu proses pemakaian busana ini.

Pemakaian Ngepan Iban haruslah bermula dengan memakai “Kain Tating” ataupun “Kain Kebat”, kemudian disilangkan “Selampai” dan disarungkan “Marik Empang” pada bahagian dada, lalu dipakaikan “Rawai” dan bahagian pinggang dililitkan dengan menggunakan “Tali Mulong”. “Tumpa” (gelang perak) disarungkan pada kedua-dua belah tangan dan lengan. Kemudian rambut perlu disanggul siput supaya “Sugu Tinggi” yang dipakaikan pada bahagian kepala tidak jatuh dan ditambah dengan “Thucuk Sanggul” untuk menguatkan lagi “Sugu Tinggi”. “Antin Pirak” dipakaikan pada kiri dan kanan telinga serta jari akan diselitkan dengan “Buah Pauh” sebagai aksesori tambahan, manakala “Gerunchung Kaki” pula dipakai pada bahagian pergelangan kaki.

Koleksi Perhiasan Ngepan Iban
Menurut Wan Juliana Emeih Wahed dan Patricia Pawa Pitil (2018), “Sugu Tinggi” merupakan perhiasan perak yang dipakai semasa mengenakan Ngepan Iban yang dicucukkan dalam sanggul wanita Iban. Kilauan yang terpancar pada material yang bermotifkan flora ini amat unik apabila terkena sinaran cahaya.

Selain “Sugu Tinggi”, “Tuchuk Sanggul” (cucuk sanggul) merupakan material budaya yang penting dalam hiasan kepala wanita Iban. Fungsinya adalah untuk menyokong sanggul rambut apabila mengenakan “Sugu Tinggi” yang agak berat agar tidak jatuh dan longgar. Reka bentuknya pula adalah tajam, diperbuat daripada perak dan mempunyai beberapa motif ukiran seperti cucuk sanggul yang digunakan oleh para wanita dari negara China.

Perhiasan perak yang dipakai pada pinggul wanita Iban sebelum menggunakan “Rawai Pirak” pula dikenali sebagai “Sementing Ringgit” yang mempunyai keunikan bentuk yang tersendiri, iaitu mempunyai duit syiling yang bercantum rapat dan berjurai ke bawah. Apabila wanita Iban memakainya, maka akan kedengaran bunyi yang gemersik dan berkilauan. Keunikannya semakin menonjol apabila alunan bunyi “Sementing Ringgit” dan “Kain Tating” menghasilkan bunyi yang senada ibarat “Burung Emping Aling” dan pastinya menarik perhatian orang ramai yang mendengarnya.

Aksesori yang seterusnya pula lebih istimewa kerana pembuatannya bukan hanya daripada perak untuk membentuk gulungan, tetapi juga ditusuk dengan rotan bagi membentuk bulatan yang menyerupai bengkung. Perhiasan yang unik ini ialah “Rawai Pirak” yang digunakan pada pinggul wanita bagi memperlihatkan lekuk tubuh apabila menggunakan Ngepan Iban. Pemakaian “Rawai Pirak” dalam Ngepan Iban memerlukan kesabaran yang tinggi kerana saiz “Rawai Pirak” yang agak ketat menyukarkan pemakainya tidak selesa untuk duduk atau melakukan aktiviti seperti berjalan dan menari.

Menurut Gregory Kiyai @ Keai dan Noria Tugang (2020), “Lampit Pirak” merupakan tali pinggang besar yang diperbuat daripada perak dan merupakan hiasan yang digunakan pada bahagian pinggang selepas memakai “Sementing Ringgit” dan “Rawai Pirak”. Ciri-ciri utama yang terdapat pada “Lampit Pirak” adalah mempunyai ukiran flora pada bahagian dokoh dan di sekelilingnya.

“Tali Mulung” atau dikenali sebagai “Tali Ujan” merupakan aksesori tambahan untuk mengindahkan lagi aura dan seri pemakai Ngepan Indu Iban. Ciri-ciri khas “Tali Mulung” adalah mempunyai serpihan perak yang halus dan kemudiannya dicantumkan untuk menjadi tali yang panjang. Bentuknya yang halus dan rapuh mengharuskan pemakainya berhati-hati agar tidak memutuskan tali perak yang terdapat pada aksesori “Tali Mulung”.

Menurut Gregory Kiyai @ Keai dan Noria Tugang (2020), “Tumpa Bentuk” merujuk kepada gelang tangan yang diperbuat daripada perak. Kebiasaannya, aksesori “Tumpa Bentuk” akan dipakai secara bertingkat-tingkat pada seluruh pergelangan tangan sehingga ke paras lengan dan mempunyai pelbagai saiz bermula daripada saiz kecil sehinggalah ke saiz yang besar. Tujuan pemakaian “Tumpa Bentuk” dalam Ngepan Iban adalah untuk menghiasi pergelangan tangan pemakainya. “Tumpa Bentuk” selalunya dibuat dengan teknik menempa perak dan kemudiannya diukir menggunakan motif flora atau bergaris-garis bagi menambah nilai estetika dalam objek budaya tersebut.

Menurut Gregory Kiyai @ Keai dan Noria Tugang (2021), “Gerunchung Kaki” yang diperbuat daripada perak dan dihiasi dengan loceng akan dipakaikan pada kaki, manakala pemakaian “Buah Pauh” pula sebagai perhiasan tambahan.

Kesimpulannya, aksesori budaya Ngepan Iban amat unik dan istimewa bagi penulis sendiri kerana berpeluang menceritakan secara terperinci untuk menjadi tatapan para pembaca yang mencintai dan sentiasa menginginkan pengetahuan mengenai budaya setiap kaum di Malaysia. Menurut Gregory Kiyai (2021), hubungan antara masyarakat Iban dengan alam telah mengembangkan minda mereka dalam berkreativiti untuk menghasilkan estetika seni terhadap objek yang dicipta bagi menyuntik elemen-elemen keindahan, cantik dan menarik.

Akhir kata menurut Gregory Kiyai @ Keai dan Noria Tugang (2020), dalam masyarakat Iban mereka menganggap warisan dan pusaka sebagai aspek budaya yang melambangkan identiti dan pengenalan diri. Oleh sebab itu, budaya Ngepan Iban perlu dikekalkan kerana budaya ini merupakan contoh teladan kepada masyarakat Iban agar tidak lupus ditelan zaman.


Bismillahir Rahmanir Rahim Mengembalikan Irama Nasyid Pergendangan

Untuk mendapatkan maklumat terkini, ikuti kami melalui Telegram

Kuala Lumpur –  Nasyid merupakan antara genre muzik di negara kita yang mekar dan berakar. Perkembangan pesat teknologi pula kian mengurangkan batas dan sempadan dunia, justeru membuka ruang dakwah yang luas.

Dalam kepelbagaian, kebebasan dan kreativiti industri muzik tanah air, muncul Zawfan, iaitu sebuah kumpulan nasyid yang lahir daripada kerinduan mereka kepada lagu-lagu dakwah yang menggunakan 100 peratus pergendangan, kompang atau alat perkusi gendangan.

Zawfan bermatlamat menghidupkan semula nasyid yang mereka rindui dan hanya dinyanyikan dengan vokal berharmoni diiringi kompang dan pergendangan sahaja. Mereka percaya bahawa lagu dakwah sebegini amat dirindui masyarakat.

Sementelah di laman media sosial, Zawfan berjaya menghidupkan sebuah komuniti perindu nasyid yang memiliki keyakinan yang sama seperti mereka. Zawfan yakin kerinduan kepada lagu-lagu yang dinyanyikan oleh kumpulan nasyid seperti Raihan, Nadamurni dan The Zikr tidak hanya dikongsikan dalam komuniti kecil mereka, tetapi juga dirasai lebih ramai pendengar di luar sana.

Justeru, membesar dengan lagu-lagu nyanyian Raihan, Nadamurni dan TheZikr, mereka berpendapat nasyid klasik yang disampaikan pada sekitar tahun 80-an dan 90-an amat sederhana, tetapi berjaya dihayati masyarakat.

“Hanya dengan lirik yang jelas, melodi ringkas, nyanyian yang sederhana oleh vokal berharmoni, serta diiringi kompang dan pergendangan sahaja, mereka mampu membawa mesej keagamaan, ketuhanan, kemanusiaan dan kerohanian dengan penyampaian yang sangat menyentuh jiwa masyarakat,” ujar Hafiz Tarmizi, salah seorang anggota Zawfan.

Setelah muncul dengan lagu tunggal pertama, iaitu Rasul Kita pada tahun 2021, Zawfan menerbitkan lagu tunggal kedua, iaitu Bismillahir Rahmanir Rahim yang meneruskan susunan muzik yang menggunakan 100 peratus perkusi. Melodi dan lirik kedua-dua lagu berkenaan dihasilkan oleh Sirr Muhammad dan Hafiz Tarmizi. Dari sudut perkusi pergendangan, melodi dan lirik kedua-dua lagu adalah hasil daripada susunan pemuzik seperti Zufar Adzahan dan Fadzli Radzi.

Gabungan gubahan dan susunan berserta alunan vokal berharmoni dalam lagu Bismillahir Rahmanir Rahim pasti mengimbau nostalgia pendengar kepada nasyid pada era 90-an. Melodi yang santai, ringkas dan lirik yang jelas serta rangkap korus yang berulang-ulang sememangnya merupakan resipi yang menjadikan lagu ini mudah dinyanyikan oleh setiap lapisan umur masyarakat.

“Dari sudut pandang muzik, lagu ini mengambil pelbagai unsur dan pengaruh merangkumi Nusantara, Timur Tengah, Eropah, Asia dan Amerika Latin yang tidak asing dalam nasyid asal kerana ciri-ciri muzik Islam yang sejagat sifatnya harus mengambil dan memanfaatkan seluruh tradisi kemanusiaan sama ada dari Timur mahupun Barat,” jelas Fadzli Radzi yang juga penyusun muzik.

Menurut Yasir Tarmizi pula, gabungan beliau selaku penyanyi utama Zawfan dengan bekas penyanyi utama Raihan, iaitu Nazrey Johani adalah kolaborasi suara yang padu dan sangat baik.

“Vokal kami berdua saling melengkapi dan penyampaian yang sederhana berjaya menggamit pendengar mengikuti irama yang asal seperti pada awal kemunculan Raihan dahulu,” jelas Yasir Tarmizi.

Menurut Nazrey Johani pula, beliau amat berbesar hati apabila dijemput oleh Zawfan untuk menjayakan Bismillahir Rahmanir Rahim. Jelas beliau, keadaan itu “seperti orang mengantuk disorongkan bantal”. Di samping itu, kerinduan kepada nasyid semasa bersama-sama Raihan terubat dengan penampilan beliau dalam Bismillahir Rahmanir Rahim yang menjalani proses rakaman di Hotsound Studio, Lexa Residence, Wangsa Maju, Kuala Lumpur.

“Saya mengakui irama nasyid Zawfan sememangnya dirindui ramai kerana merupakan irama nasyid yang asal dan berjaya mengangkat hasil karya tempatan ke mata dunia serta mendapat pengiktirafan paling tinggi dalam industri muzik. Inilah nasyid pada takrifan yang paling asas serta persembahan paling murni dan tulen,” tambah Nazrey Johani.

Paduan vokal berharmoni Zawfan yang disusun oleh Fadzli Radzi dan Hafiz Tarmizi dalam lagu tunggal kedua mereka ini menggamit kenangan semasa Nazrey Johani bersama-sama Raihan dahulu. Kendatipun tidak lagi menganggotai Raihan, Zawfan sedikit sebanyak dapat mengubati kerinduan tersebut.

Dalam perkembangan terbaharu, sebuah video muzik Bismillahir Rahmanir Rahim yang telah berada pada peringkat suntingan terakhir, bakal dilancarkan dalam laman YouTube Zawfan pada bulan Ramadan ini.

Bismillahir Rahmanir Rahim diterbitkan oleh Zawfan sendiri menerusi Hafiz Tarmizi dengan bantuan Ikhwan, Jeffriezal (CJ), Hanis sebagai jurutera rakaman serta Muhd A. Sani (jurutera adunan dan jurutera utama). Bismillahir Rahmanir Rahim akan diedarkan secara digital oleh Soofi Media dan boleh didapati pada semua platform digital seperti Spotify dan Apple Music serta boleh didengari di IKIM.fm, ZAYAN dan radio-radio tempatan lain di seluruh negara.

Sehubungan dengan itu, Zawfan dan Nazrey Johani berharap agar irama nasyid terus mendapat tempat dalam hati masyarakat yang benar-benar menginginkan hiburan yang mendidik jiwa.

“Semoga usaha kami ini sedikit sebanyak dapat mengangkat dan menjulang semula irama nasyid yang kini semakin jauh ditinggalkan oleh masyarakat dalam arus perdana,” tegas Zawfan.