Ketersediaan Teknologi Bekerja dari Rumah

Untuk mendapatkan maklumat terkini, ikuti kami melalui Telegram

Istilah bekerja dari rumah (BDR) menjadi amat popular di seluruh dunia sejak bermulanya pandemik COVID-19 yang melanda pada tahun 2020. BDR bermaksud pekerja boleh berada di rumah untuk menjalankan tugas dan tidak perlu hadir ke tempat bekerja. Dasar BDR telah diamalkan oleh kebanyakan organisasi, sama ada kerajaan atau swasta bagi mencegah penularan wabak COVID-19. Kini, kebanyakan pekerja sudah mula beradaptasi dengan norma baharu tersebut dan bersedia melaksanakan tugasan dari rumah dengan mempelajari teknologi baharu.

Bagi sesetengah pekerjaan yang tidak memerlukan kehadiran pekerja di tempat bekerja, terdapat beberapa impak positif yang terhasil daripada pengamalan BDR. Pekerja telah mula memiliki peralatan atau gajet bagi keperluan BDR seperti komputer, komputer riba, tablet, kamera web, mikrofon dan pembesar suara bagi keperluan sidang video atau mesyuarat secara dalam talian. Pelbagai jaringan Internet daripada syarikat pembekal perkhidmatan seperti Telekom Malaysia, Celcom, Maxis dan DiGi sudah mula dilanggan bagi mendapatkan liputan yang terbaik. Pekerja juga mula mempelajari teknologi baharu dan terkini supaya menjadi lebih mahir untuk memudahkan tugasan.

Namun demikian, dalam kerancakan penggunaan pelbagai teknologi maklumat dan komunikasi untuk pelaksanaan BDR, terdapat pelbagai faktor yang mendorong kepada kejayaan dan kegagalan BDR. Antaranya termasuklah faktor teknologi dan kemahiran pekerja yang boleh mempengaruhi kemudahan dan pelaksanaan BDR. Misalnya, kestabilan jaringan Internet, kepekaan pekerja terhadap ciri-ciri keselamatan penggunaan internet dan penggunaan sistem pengoperasian yang terkini perlu dititikberatkan bagi membolehkan seseorang pekerja itu lebih efektif dan produktif.

Jaringan Internet merujuk rangkaian capaian Internet atau sambungan internet dalam sesuatu kawasan. Melalui sambungan ini, peranti dapat berhubungan dengan peranti lain dalam rangkaian setempat mahupun rangkaian global. Rangkaian sambungan ini membenarkan komunikasi antara dua peranti dan juga antara peranti kepada pelayan yang membolehkan perkhidmatan mel elektronik, sidang video, pemindahan fail, pelayaran Internet dan media sosial.

Terdapat banyak manfaat yang boleh diperoleh daripada jaringan Internet yang sangat maju dan laju. Antaranya ialah kemudahan ini mempermudah dalam penyampaian maklumat secara global serta memudahkan penstriman data seperti sidang video, Facebook langsung serta penyimpanan data dan pemindahan fail pada komputer lain. Malaysia merupakan negara yang mempunyai kadar penembusan yang paling tinggi, iaitu sebanyak 88.7 peratus. Menurut kajian oleh Suruhanjaya Komunikasi dan Multimedia Malaysia pada tahun 2020, secara puratanya kelajuan Internet di Malaysia ialah sebanyak 24.44 megabait sesaat (MBps), sama ada melalui jalur lebar talian tetap atau jalur lebar mudah alih yang disokong oleh teknologi 4G. Kelajuan tersebut sudah memadai untuk membolehkan kerja dilakukan di rumah apabila kehadiran pekerja ke pejabat dihadkan kepada bilangan tertentu.

Dua akses utama untuk mendapatkan capaian Internet di negara ini adalah dengan perkhidmatan jalur lebar talian tetap dan Internet mudah alih 4G. Kedua-dua perkhidmatan ini telah mencapai hampir 80 peratus kawasan liputan. Perkhidmatan jalur lebar yang dibekalkan adalah melalui penggunaan gentian optik yang disediakan oleh pembekal perkhidmatan Internet. Dengan adanya liputan Internet yang berkelajuan tinggi, objektif BDR untuk menghasilkan output kerja yang efisien dengan produktiviti yang tinggi akan tercapai.

Keberkesanan BDR adalah bergantung kepada sejauh mana kepekaan seseorang terhadap aplikasi yang menjadi perantara antara majikan atau organisasi dengan pekerja dan juga antara penyelia dan individu yang diselia.

Antara syarat penting kejayaan BDR ialah kepekaan pekerja terhadap sesuatu notifikasi berkaitan dengan tugasan. Aplikasi seperti komunikasi kumpulan (Microsoft Teams), sidang video dan pengurusan projek (Project Management Tools) dilihat mampu memenuhi keperluan tersebut. Keupayaan transmisi data dari satu peranti kepada satu peranti lain ataupun kepada pelayan mampu menjelmakan notifikasi secara langsung apabila terdapat isyarat tertentu. Kecepatan dan kecekapan mendapat maklum balas notifikasi adalah penting untuk menyampaikan sesuatu arahan bagi pelaksanaan suatu tugasan. Selain kecekapan peranti menyampaikan sesuatu notifikasi, pengguna sendiri juga perlulah sentiasa peka dan mengambil perhatian akan sebarang notifikasi. Sesuatu misi atau tugasan tidak akan berjaya dilaksanakan sekiranya hanya berlaku komunikasi sehala tanpa sebarang maklum balas terhadap notifikasi sesuatu arahan.

Antara cabaran utama BDR ialah keselamatan data yang mungkin berlaku menerusi ancaman siber seperti kecurian, kompromi atau serangan oleh individu yang tidak bertanggung jawab atau penjenayah siber. Pekerja yang menjalankan tugas secara BDR mestilah celik komputer dan mempunyai kemahiran berkaitan teknologi maklumat. Kealpaan orang ramai terhadap keselamatan data digital mampu membuka ruang baharu ancaman virus komputer seperti perisian tebusan kepada data dan maklumat digital. Pada kebiasaannya, terdapat individu atau unit yang bertanggungjawab menjaga keselamatan siber di tempat kerja. Namun demikian, apabila bekerja dari rumah, tanggungjawab keselamatan siber terletak sepenuhnya pada pengguna komputer peribadi itu sendiri. Langkah keselamatan yang boleh diambil untuk individu yang BDR adalah seperti yang berikut:

Sebagai kesimpulannya, masyarakat kini telah beradaptasi dengan perkembangan teknologi BDR. Pelbagai maklumat berkenaan teknologi BDR boleh diperoleh sama ada melalui rakan setugas ataupun melayari Internet. Walau bagaimanapun, disiplin diri amat penting bagi memastikan kaedah BDR dapat diaplikasikan sepenuhnya tanpa adanya masa terluang yang boleh menjejaskan produktiviti kerja.

Dengan adanya inisiatif kerajaan memperkenalkan liputan 5G dan pembangunan Pelan Jalinan Digital Negara (JENDELA), tahap kesalinghubungan dan kualiti perkhidmatan komunikasi dapat ditingkatkan di Malaysia. Melalui JENDELA, kualiti perkhidmatan jalur lebar akan dipertingkatkan melalui inisiatif tertentu ke arah teknologi 5G. Perubahan cara kerja baharu dengan liputan internet yang lebih luas dan kelajuan optimum sekali gus menjadi anjakan paradigma dalam menjalankan tugas dari rumah tanpa menjejaskan kualiti perkhidmatan dan prestasi kerja pekerja.


Bakteria sebagai Adiwira Iklim

Dalam setiap ekosistem, pelbagai komuniti mikrob saling bekerjasama dan setiap spesies memainkan peranan yang berbeza. Komuniti mikrob mengitar semula nitrogen dan fosforus, melenyapkan pencemaran racun makhluk perosak dan tumpahan minyak, memperbaik kualiti air, meningkatkan produktiviti pertanian dengan merangsang pengambilan nutrien daripada tumbuhan, dan mengawal makhluk perosak.

Menurut pakar mikrobiologi di University of Massachusetts, Amherst, Profesor Kristen DeAngelis menerusi kajian beliau yang diterbitkan pada bulan November 2021 dalam ISME Communications, komuniti mikrob ada di sekeliling masyarakat dan wujud dalam setiap benda hidup ataupun mati.

Malangnya, pengetahuan manusia tentang mikrob atau mikroorganisma terlalu sedikit. Kajian tentang mikroorganisma atau mikrobiologi bermula sejak tahun 1675 yang dimulakan oleh Antonie van Leeuwenhoek dengan menggunakan mikroskop ciptaannya. Mikroorganisma termasuklah bakteria, fungus atau kulat, tumbuhan mikroskopik (alga hijau), plankton, dan ameba.

Bagaimanakah pula dengan virus? Adakah virus termasuk dalam kategori mikroorganisma? Ada sebahagian daripada ahli mikrobiologi mengatakan bahawa virus termasuk dalam kategori mikroorganisma, namun begitu ada juga ahli mikrobiologi yang tidak bersetuju kerana virus ini bukan hidupan. Kebanyakan mikroorganisma merupakan sel tunggal, malah ada juga yang mempunyai multiselular seperti mikroskopik. Beberapa spesies protista dan bakteria seperti Thiomargarita namibiensis ialah makroskopik.

Apabila dunia dilanda pandemik, semua orang takut dengan virus. Seolah-olah semua yang namanya virus itu jahat dan akan mendatangkan penyakit kepada manusia. Untuk makluman, di lautan terdapat lebih satu nonilion virus. Kebanyakan virus di lautan adalah pembunuh mikrob yang boleh menjangkiti semua hidupan laut daripada sekecil-kecil bakteria hinggalah hidupan laut yang paling besar seperti ikan paus. Namun begitu, disebabkan oleh bilangan bakteria paling banyak di lautan, iaitu satu juta per mililiter air laut telah menjadikannya paling dominan sebagai perumah virus. Dalam masa sesaat sahaja, sebanyak 1023 virus baharu dihasilkan dan membebaskan 140 gigatan karbon setiap tahun.

Walau bagaimanapun, virus tetap memainkan peranan penting terhadap keseimbangan ekosistem laut. Virus merupakan jaringan sumber makanan mikrob dan membantu mengawal jumlah bakteria. Dianggarkan sebanyak 20 peratus mikrob telah mati dibunuh oleh virus setiap hari. Selain itu, virus juga mewujudkan kepelbagaian bakteria dan alga. Sampingan daripada proses tersebut, sel bakteria dan alga yang pecah menghasilkan bahan baharu yang menjadi sumber nutrien kepada mikroorganisma untuk membesar.

Sementara itu, mikroorganisma pula menjadi sumber makanan kepada zooplankton dan ikan. Zooplankton dan ikan ini dimakan oleh ikan paus, jerung dan manusia. Melalui cara inilah virus mikroskopik mengitar semula bahan yang diperlukan oleh hidupan lain untuk terus berkembang.

Penyelidik dari Vienna University of Technology menggelarkan bakteria sebagai hero iklim. Aktiviti bakteria telah memberikan kesan terhadap atmosfera, terutamanya dalam kitaran karbon. Tadahan terbesar yang menyimpan karbon dengan baik di bumi ialah tanah.

Walau bagaimanapun, peningkatan suhu bumi yang berterusan akan membebaskan sebahagian karbon tanah menjadi gas karbon dioksida dan menyebabkan bumi menjadi semakin panas. Hal ini membimbangkan para penyelidik. Kebimbangan itu berdasarkan kepada teori, namun begitu realitinya tidak begitu. Terdapat bakteria di dalam tanah yang mengawal karbon agar tidak terlepas daripada menjadi gas karbon dioksida ke atmosfera bumi. Bakteria ini tidak dapat dilihat dengan menggunakan mata kasar, tetapi mampu menjana kehidupan utama di bumi dan menyeimbangkan ekosistem.

Bakteria menukarkan biojisim tumbuh-tumbuhan kepada bahan organik tanah sebagai penyubur tanah dan mampu menyimpan tiga kali ganda karbon berbanding dengan atmosfera. Dengan cara ini, bakteria dapat mengawal seberapa banyak jumlah karbon yang boleh dilepaskan ke atmosfera atau menyimpannya di dalam tanah demi mengekalkan tahap kesihatan bumi. Berdasarkan kajian yang dilakukan oleh Profesor Daniel Buckley dan pasukannya di Universiti Cornell, New York, setiap tahun bakteria tanah memproses karbon sebanyak enam kali ganda lebih banyak berbanding dengan semua gabungan pelepasan antropogenik.

Profesor Daniel Buckley telah membangunkan teknik baharu untuk mengesan mikrob dan memahami cara mikrob ini memproses karbon  tanah. Akhirnya, dengan pengetahuan ini, para saintis telah memahami tentang kehebatan bakteria dalam  menjaga kitaran karbon yang terdapat di bumi.

Kajian yang diterbitkan dalam jurnal  Proceedings of the National Academy of Sciences pada bulan November 2021 telah memberikan gambaran bahawa untuk menangani dan meramal perubahan iklim, ilmu tentang bakteria harus didalami terlebih dahulu kerana karbon dan perubahan iklim mempunyai kaitan. Manusia harus mempunyai pengetahuan yang luas tentang bakteria untuk menjaga kelestarian, keselamatan dan kesihatan bumi.

Sektor ekonomi pada masa hadapan mestilah bersifat neutral karbon. Hidup tanpa karbon adalah mustahil kerana karbon merupakan komponen penting dalam penghasilan produk dan sumber tenaga. Sepatutnya, karbon dioksida yang dilepaskan ke atmosfera boleh dikitar semula dan kembali menjadi bentuk asal sebelum produk atau sumber tenaga lestari dihasilkan.

Itulah yang dilakukan oleh Dr. Frank Sargent, penyelidik dari Newcastle University, United Kingdom.  Beliau membangunkan kejuruteraan bakteria Escherichia coli untuk memerangkap karbon dioksida di udara dengan menggunakan gas hidrogen dan menukarkannya menjadi asid formik. Kajian ini diterbitkan dalam Applied and Environmental Microbiology pada bulan September 2021.

Selain itu, beliau juga mengembangkan idea tersebut daripada buku tentang kewujudan kehidupan di bumi dari sudut sastera dan buku sains popular yang dibacanya. Menurut Dr. Frank Sargent, tiga juta tahun yang lalu, kandungan atmosfera banyak dengan karbon dioksida dan hidrogen, manakala oksigen tidak wujud langsung ketika itu dan kehidupan selular hanya berevolusi pada kedalaman 10 000 meter dari permukaan laut. Pada ketika itu, sebatian tersebut perlu ditukar menjadi karbohidrat kerana semua hidupan memerlukannya untuk hidup. Proses itu hanya boleh dilakukan oleh enzim. Enzim tersebut hanya terdapat dalam bakteria Escherichia coli. Penghidrogenan karbon dioksida menjadi asid organik.

Idea eksperimen tersebut telah berjaya. Tujuan utamanya adalah untuk memerangkap sisa karbon dioksida di atmosfera dengan menggunakan gas hidrogen daripada biohidrogen menjadi asid formik. Inilah yang dinamakan sebagai kitaran bioekonomi yang cekap. Hal ini bermakna pelepasan karbon dioksida sentiasa berlaku, kemudian diperangkap oleh bakteria dan hasilnya memberikan manfaat kepada manusia. Bakteria menggunakan asid formik sebagai sumber karbon tunggal, manakala manusia menggunakannya dalam pembuatan bahan bakar lestari, plastik dan bahan kimia lain.

Selain Escherichia coli, terdapat saintis yang menggunakan bakteria Acetobacterium woodii untuk menyerap karbon dioksida di udara, malah dibuktikan bakteria ini lebih cekap berbanding dengan bakteria lain. Kecekapannya menyebabkan hanya sedikit tenaga diperlukan untuk menukarkan karbon dioksida menjadi asid formik, kemudian ditukar menjadi asid asetik, iaitu satu daripada bahan kimia asas.

Sebenarnya, bakteria Acetobacterium woodii popular dan kajian mengenainya banyak kerana keistimewaannya dalam memetabolismekan karbon monoksida, karbon dioksida atau asid formik. Acetobacterium woodii adalah antara bakteria yang hebat kerana boleh menghasilkan tenaga yang cukup untuk membolehkannya hidup dalam keadaan ekstrem.

Hasil kajian yang dimuatkan dalam jurnal Metabolic Engineering pada bulan November 2021 telah membuktikan bahawa Acetobacterium woodii bukan sahaja boleh menukar komponen asid formik menjadi asid asetik tetapi mampu menukarkannya kepada etanol dan asid laktik. Etanol ialah bahan asas untuk menghasilkan bahan api, manakala asid laktik merupakan bahan utama bagi pembuatan plastik terbiodegradasikan. Hal ini bermakna bahan berasaskan petroleum untuk menghasilkan tenaga dan plastik boleh digantikan dengan bahan alternatif yang lebih mampan melalui kitar semula gas karbon di udara.

Semua karbon dioksida dan karbon monoksida yang dihasilkan daripada pembakaran bahan bakar fosil dan pembuatan plastik boleh dikitar semula menjadi produk asal yang tidak berbahaya kepada alam sekitar. Oleh sebab inilah Stefan Pflügl menamakan bakteria sebagai hero iklim.

Sebagai kesimpulannya, tidak ada sesiapa pun yang boleh menafikan bahawa semua hidupan di bumi bergantung pada mikrob. Jika mikrob ini berada dalam keadaan bahaya, maka semua hidupan di bumi sedang terancam.


Potensi Air Pulih Guna di Malaysia

Untuk mendapatkan maklumat terkini, ikuti kami melalui Telegram

Bekalan air yang mampan adalah satu daripada isu utama dalam pengurusan sumber air. Walau bagaimanapun, cabaran utama pengurusan sumber air ialah memastikan kesinambungan bekalan air dengan kuantiti dan kualiti air yang mencukupi serta boleh diterima oleh pengguna. Permintaan air dalam kalangan penduduk di Malaysia agak tinggi akibat berlakunya peningkatan penduduk setiap tahun. Hal ini bersangkut-paut dengan data anggaran penduduk yang dikeluarkan oleh Jabatan Perangkaan Malaysia menerusi laporan Perangkaan Demografi bagi suku pertama tahun 2021 yang menyatakan bahawa jumlah penduduk Malaysia dianggarkan seramai 32.75 juta orang dengan peningkatan sebanyak 0.4 peratus daripada 32.62 juta orang dalam tempoh sama pada tahun 2020.

Kesedaran yang tinggi tentang bekalan air pada masa hadapan dalam kalangan rakyat Malaysia memainkan peranan penting dalam mengurangkan penggunaan air. Hal ini menimbulkan cabaran yang agak besar kerana masyarakat berasa selesa dan percaya bahawa negara ini mempunyai sumber air yang banyak.

Malaysia masih amat bergantung kepada tadahan air, sekali gus menjadikan bekalan air negara amat bergantung kepada keadaan dan perubahan cuaca. Malaysia mengalami cuaca lembap sepanjang tahun dengan hujan tahunan sebanyak 80 peratus dalam setahun, iaitu antara 2000 milimeter hingga 2500 milimeter. Perubahan iklim yang berlaku mampu menjejaskan sumber air dan akan mempercepat krisis bekalan air di negara ini.

Menurut Persatuan Air Malaysia, rakyat Malaysia menggunakan purata sebanyak 201 liter air bagi setiap orang dalam sehari yang bersamaan dengan 134 botol (dengan kapasiti 1.5 liter setiap satu botol). Kadar ini lebih tinggi daripada kadar yang disyorkan oleh Pertubuhan Kesihatan Sedunia, iaitu sebanyak 165 liter sehari. Sebagai perbandingan, rakyat Singapura menggunakan purata sebanyak 141 liter bagi setiap orang dalam sehari, manakala Thailand pula sebanyak 193 liter bagi setiap orang dalam sehari. Data ini menunjukkan permintaan air harian di Malaysia adalah lebih tinggi daripada negara jiran.

Permintaan air bersih yang tinggi pada masa depan telah memaksa pihak kerajaan mencari alternatif dan amalan pengurusan terbaik dalam menguruskan sumber air. Satu daripada alternatif yang boleh dipraktikkan ialah dengan menggunakan air pulih guna yang dirawat.

Menurut portal United States Environmental Protection Agency, penggunaan semula air atau kitar semula air boleh didefinisikan sebagai mengambil air dari pelbagai sumber, kemudiannya air tersebut dirawat terlebih dahulu dan digunakan semula untuk tujuan yang bermanfaat seperti pertanian serta pengairan dan mampu memberikan alternatif kepada bekalan air yang digunakan untuk kehidupan seharian.

Penggunaan air pulih guna ialah pilihan yang berkesan bagi menjimatkan sumber air, mengurangkan impak kepada alam sekitar serta mengurangkan kos dan tenaga yang terlibat dalam pengurusan sumber air. Sebagai contohnya, penggunaan air kitar semula bagi tujuan selain minuman telah dilaksanakan di beberapa bandar di Jepun sejak tahun 1980, terutamanya bagi tujuan mengepam tandas dan pengairan.

Kesedaran mengenai penggunaan air pulih guna di Malaysia semakin diberi perhatian, terutamanya daripada pihak berwajib. Terdapat beberapa inisiatif yang dilancarkan bagi mendorong penggunaan air pulih guna untuk tujuan selain minuman. Sebagai contohnya, projek Bluewater yang dilancarkan di Johor Bahru pada tahun 2017 dijangka menjadi perintis kepada kitar semula air terpakai di negara ini, sekali gus mampu melindungi hutan daripada pencerobohan serta pembinaan empangan. Air yang dikitar semula itu digunakan untuk keperluan perindustrian yang memerlukan sumber bekalan air yang banyak.

Selain itu, pada tahun 2021 telah diadakan kerjasama antara Indah Water Konsortium Sdn. Bhd. (IWK) dengan Air Selangor untuk membekalkan air pulih guna kepada pengguna industri di Selangor, Kuala Lumpur dan Putrajaya. Pihak IWK bersama-sama Kementerian Alam Sekitar dan Air (KASA) juga membangunkan inisiatif pemulihan air sebagai sumber alternatif negara menerusi Pelan Induk Teknologi Hijau 2017-2030 untuk menggunakan kembali sebanyak 33 peratus daripada jumlah air buangan terawat untuk tujuan yang dapat memberikan manfaat kepada rakyat Malaysia.

Berdasarkan pelan dan perancangan yang dirangka, Malaysia mampu menjadikan penggunaan air pulih guna bagi tujuan selain minuman sebagai alternatif pada masa akan datang. Kejayaan penggunaan air pulih guna bergantung pada penerimaan masyarakat. Maklum balas dari masyarakat mengenai penerimaan penggunaan air pulih guna mampu membantu dalam perancangan pada masa akan datang. Namun, sejauh manakah penerimaan komuniti di Malaysia terhadap penggunaan air pulih guna?

Kajian berkaitan persepsi dan penerimaan komuniti di Malaysia terhadap penggunaan air pulih guna bagi tujuan selain minuman dalam kalangan komuniti telah dilaksanakan. Secara umumnya, kajian tersebut mendapati bahawa komuniti di Malaysia memberikan maklum balas yang positif terhadap penerimaan dan penggunaan air pulih guna bagi tujuan selain minuman. Antara pilihan penggunaan air pulih guna yang mendapat pilihan tertinggi termasuklah menyiram tanaman, pembersihan halaman rumah dan mengepam tandas.

Sementara itu, penggunaan air pulih guna bagi tujuan selain minuman dicadangkan sebagai penyelesaian jangka masa panjang bagi masalah berkaitan air dalam komuniti. Masalah gangguan bekalan air sudah menjadi masalah yang berterusan dalam kalangan masyarakat di negara ini. Peratusan penduduk yang terkesan dan terbeban akibat gangguan bekalan air juga adalah tinggi. Gangguan bekalan air boleh mempengaruhi tahap penerimaan masyarakat terhadap penggunaan air pulih guna. Hal ini disebabkan oleh penduduk yang mengalami masalah gangguan bekalan air lebih bersedia untuk menggunakan air pulih guna sebagai sumber air alternatif.

Penggunaan air pulih guna sebagai penyelesaian jangka masa panjang mungkin mengambil masa untuk diadaptasi dalam kehidupan seharian, terutamanya untuk mandi dan mencuci pakaian. Menurut kajian, sentuhan kulit dengan air pulih guna menjadi satu daripada faktor penting dalam maklum balas masyarakat terhadap pilihan penggunaan air tersebut.

Berdasarkan kajian tersebut, lebih 51 peratus responden beragama Islam menerima sekiranya penggunaan air pulih guna dilaksanakan. Kajian di Durban menunjukkan bahawa tiada bukti keengganan umat Islam untuk menggunakan air pulih guna berdasarkan kepercayaan agama. Institut Pengurusan dan Penyelidikan Fatwa Sedunia juga memutuskan bahawa jika rawatan air itu mengembalikan rasa, warna dan bau air kepada keadaan asal, maka air tersebut suci dan tidak salah untuk menggunakannya bagi tujuan pengairan dan kegunaan lain.

Kefahaman dan kesedaran mengenai penggunaan air pulih guna bagi tujuan selain minuman dapat dipertingkatkan menggunakan teknologi terkini seiring dengan perkembangan negara yang semakin maju. Pengaruh media sosial seperti Instagram, Facebook dan TikTok mampu meningkatkan kesedaran mengenai kepentingan air pulih guna terutamanya kepada golongan muda yang berumur antara 20 tahun hingga 39 tahun. Medium penerbitan seperti artikel dalam surat khabar serta majalah dan pengedaran risalah juga boleh dijadikan sebagai kaedah alternatif bagi menyedarkan kefahaman mengenai penggunaan air pulih guna.


Bangkitlah Mengisi Maruah Negara

Tulisan Zulkifli Jalil “Pedulikan Si Pesimis Bahasa Melayu” dalam Minda Pengarang Utusan Malaysia, 29 Mac 2022 mewakili sikap golongan yang optimis dan positif dalam menanggapi cita-cita Perdana Menteri untuk mengangkat bahasa Melayu di peringkat dunia. Golongan dedalu (“parasit” bagi yang sudah tidak lazim dengan kata Melayunya) yang ke arah membunuh pokok tamadun negara memang sentiasa ada dalam masyarakat. Kita abaikan sahaja “si pesimis” dan bergerak terus.

Masing-masing ada hak asasi untuk mengeluarkan pandangan. Biarkanlah “dedalu” itu dan kita terus berusaha memenuhi cita-cita untuk mengantarabangsakan bahasa Melayu. Abaikan sahaja sindiran nakal atau dangkal jangan sampai menjadi kudis. Rancang dengan rapi dan laksanakan dengan sungguh-sungguh langkah mengisi cita-cita itu.

Masyarakat berhak diberi maklumat tentang sejarah bahasa Melayu yang pernah ratusan tahun menjadi bahasa antarabangsa, khasnya dalam zaman Kesultanan Melayu. Bukti nyata surat dan perjanjian antara kerajaan-kerajaan di alam Melayu (termasuk yang etniknya bukan Melayu) dengan kerajaan asing seperti Belanda, Portugal, Sepanyol dan Inggeris tersimpan di pelbagai pusat persuratan di dunia. Di Universiti Leiden, Belanda, Perpustakaan British di London, Perpustakaan Negara Malaysia dan perpustakaan lain, masih terpelihara surat dan perjanjian itu yang ditulis dalam Jawi. Adanya buku undang-undang seperti Undang-undang Laut Melaka turut membuktikan bahawa bahasa Melayu digunakan sebagai peraturan perdagangan dan kehidupan di kota Melaka yang kosmopolitan. Sulalatus Salatin atau Sejarah Melayu mencatatkan Melaka dengan penghuninya sekitar 80 kumpulan bangsa dan etnik dari pelbagai tempat, termasuklah Arab, India, China dan Parsi.

Dalam sejarah moden negara ini, bahasa Melayu bertulisan Jawi digunakan antara orang berlainan bangsa. Tersimpan surat Penguasa Polis Selangor pada tahun 1880 yang diutus kepada Kapitan Yap Ah Loy dalam bahasa Melayu bertulisan Jawi. Sistem Kangcu yang diperkenalkan oleh Temenggung Daing Ibrahim Johor pada abad ke-19 untuk pengusaha ladang gambir dan lada hitam dalam kalangan orang Cina menggunakan bahasa Melayu bertulisan Jawi dalam surat watikahnya. Ertinya, bahasa Melayu telah menjadi bahasa antarabangsa.

Sarjana Belanda seperti Van Linschoten dan Fancois Valentijn dalam kajian mereka merakam taraf keantarabangsaan bahasa Melayu pada abad ke-16. Bahasa Melayu disebut sebagai bahasa yang masyhur di sebelah timur hingga Filipina dan Turki, malahan setara dengan peranan bahasa Latin dan bahasa Perancis di benua Eropah. Orang dari luar alam Melayu yang tidak menguasai bahasa Melayu dianggap sebagai orang yang tidak terpelajar.

Apabila maharaja Dinasti Ming menjalin hubungan dengan alam Melayu, khasnya dengan Melaka pada abad ke-15, bahasa Melayu digunakan sebagai perantaraan. Di istana Maharaja China, bahasa Melayu menjadi salah satu bahasa penting di jabatan jurubahasa dan juga di Akademi Latihan Jurubahasa. Sarjana Cina menyusun kamus bahasa Cina–Melayu untuk kegunaan pegawai dan pedagang yang berurusan di alam Melayu. Apabila bangsa Barat sampai, salah satu usaha awal mereka ialah menyusun kamus, seperti kamus Itali–Melayu, susunan Antonio Pigafetta pada tahun 1522. Erti semua itu adalah bahawa bahasa Melayu telah menjadi bahasa antarabangsa.

Orang yang menilai sejarah sebagai kisah dahulu kala dan hanya untuk nostalgia tidak terpukau oleh fakta itu walaupun tanpa dahulu tidak mungkin ada kini. Baiklah, mari kita berbicara tentang bahasa Melayu pada zaman ini. Di seluruh dunia, ada lebih 100 institusi ilmiah yang memberikan perhatian kepada bahasa dan tamadun Melayu, baik dalam pengajaran, penyelidikan, penerbitan mahupun kegiatan. Fakta itu berdasarkan dokumen Majlis Antarabangsa Bahasa Melayu (MABM) yang bergerak aktif sejak tahun 2000. Dalam beberapa tulisan saya, termasuklah buku Pemartabatan Bahasa Melayu terbitan Dewan Bahasa dan Pustaka (DBP) pun ada saya senaraikan sebahagiannya. Di Eropah, Amerika Utara, Rusia, Asia Tengah, Asia Timur, selain di Asia Tenggara terdapat institusi yang berkenaan.

Pengalaman peribadi saya sebagai Penyandang Kursi Pengajian Melayu kerajaan Malaysia di Beijing sebanyak dua kali (2008-2011 dan 2016-2018) memberikan keyakinan yang tinggi tentang bahasa Melayu di pentas dunia. Sejak tahun 1961, bahasa Melayu telah mula diajarkan di Institut Pengajian Asing Beijing yang kemudian menjadi Universiti Pengajian Asing Beijing (BFSU), tempat saya diutus oleh Kementerian Pengajian Tinggi Malaysia. Pada tahun 2008, baru ada empat buah universiti yang menawarkan program Ijazah Bahasa Melayu selama empat tahun. Maklumat mutakhir tahun 2022 menunjukkan telah ada 15 buah institut pendidikan tinggi (IPT) di Republik Rakyat China yang menawarkan program Ijazah Bahasa Melayu. Sebuah kolej pengajian asing di Hainan membuka program Diploma Bahasa Melayu selama tiga tahun. Di beberapa buah universiti, bahasa Melayu diperkenalkan sebagai kuliah elektif.

Sepanjang saya bertugas di sana, tidak kurang daripada lima persidangan antarabangsa tentang bahasa, sastera, budaya Melayu dan terjemahan Melayu–China telah dianjurkan. Untuk kali pertama, Sayembara Deklamasi Sajak bagi IPT seluruh negara itu diadakan pada tahun 2017. Beberapa orang pelajar jurusan Bahasa Melayu di sana telah menjadi johan dan naib johan Pertandingan Antarabangsa Pidato Bahasa Melayu Piala Perdana Menteri Malaysia (PABM). Persembahan lagu, tarian, dikir barat dan seni budaya Melayu yang lain tidak asing kepada mereka. Program pertukaran pelajar dan program pemukiman pelajar jurusan Bahasa Melayu di universiti di Malaysia seperti Universiti Malaya dan Universiti Sains Malaysia berterusan sejak tahun 2007.

Selain universiti, badan penyiaran Bahagian Bahasa Melayu Radio China Antarabangsa (kini Kumpulan Media China) turut memainkan peranan yang penting dalam pengembangan bahasa Melayu. Siaran radio, portal, terbitan dan program kembara anjuran badan itu turut menyemarakkan bahasa Melayu di negara laluan sutera itu. Kedutaan Besar Malaysia di Beijing, khasnya melalui Jabatan Pendidikan Malaysia di Beijing aktif mengadakan kelas Bahasa Melayu pada hujung minggu untuk anak-anak warganegara Malaysia di kota itu, Konsul Jeneral Malaysia di kota Guangzhou melaksanakan program yang sama. Di Beijing, saya melatih pelajar Malaysia yang mengikuti pengajian Mandarin untuk menjadi guru Bahasa Melayu itu.

Di kaki bukit ke Tembok Besar China dan di gedung beli-belah awam di Beijing sudah menjadi hal yang biasa pelancong Malaysia mendengar peniaga berbahasa Melayu untuk menarik perhatian pelanggan. Malah di sesetengah masjid di Beijing (di Hong Kong juga), bahasa Melayu digunakan pada papan tanda atau tempat tertentu. Pelancong Malaysia biasanya dipandu oleh pemandu pelancong yang berbahasa Melayu dan malah mengingatkan mereka di masjid mana dapat dilakukan solat jamak qasar.

Hal lain yang membanggakan ialah kajian perbandingan yang dilakukan oleh sarjana di negara itu yang berkaitan dengan Malaysia dan Alam Melayu. Pada tahun 2009, saya diundang berceramah oleh Universiti Pengajian Asing Guangdong di kota Guangzhou. Saya berkenalan dengan seorang profesor kanan berusia 80-an, Prof. Xu Younian. Saya terkejut apabila diberi hadiah buku beliau tentang kajian perbandingan antara pantun dengan lagu rakyat China. Muridnya, Prof. Tan Xiao yang kini Dekan Fakulti Pengajian Asing universiti itu melanjutkan kajian perbandingan antara pantun dengan Xintianyou, juga lagu rakyat China.

Kajian lain yang menarik ialah perbandingan antara wayang kulit di Alam Melayu dengan di China oleh Prof. Madya Dr. Shao Ying (nama Melayunya, Adibah). Prof. Dr. Su Ying Ying (Suria), Prof. Madya Shao Ying, En. Chao Dan (Tuah) dan beberapa yang lain mengkaji perbandingan bahasa Melayu dan bahasa Mandarin. Pelajar sarjana saya, Lian Yan (Laila) mengkaji perbandingan pantang larang Melayu dan China. Seorang pelajar doktor falsafah saya di Universiti Kebangsaan Malaysia (UKM) dari China kini mengkaji perbandingan antara masyarakat Islam di Malaysia dengan masyarakat Islam di China, khasnya di Pulau Hainan.

Dalam bidang penerbitan, DBP, Persatuan Perspektif Institut Kebudayaan Han Malaysia bekerjasama menerbitkan terjemahan karya agung seperti Hikayat Tiga Negara, Hikayat Air dan yang lain, sementara di Universiti Peking, misalnya diterjemahkan Hikayat Hang Tuah. Dalam perancangan antara DBP dengan pihak penerbit di negara itu, tersenarai 100 judul buku sastera dan ilmu dalam bahasa Melayu yang akan diterjemahkan dan diterbitkan di sana dan 100 judul buku sastera dan ilmu dalam bahasa Mandarin yang diterjemahkan dan diterbitkan di Malaysia. Universiti Sains Malaysia terkehadapan dalam usaha terjemahan Melayu–China dan China–Melayu.

Untuk pengembangan bahasa Melayu dengan lebih terancang, telah ditubuhkan Urus Setia Tetap Pengembangan Bahasa Melayu di China pada 1 Januari 2019, yang melibatkan 16 buah IPT di negara itu sebagai anggota. Penulis, Prof. Wu Zong Yu (Pengarah Pusat Pengajian Melayu BFSU) dan Haji Aziz How (Pengarah Jabatan Pendidikan Malaysia di Kedutaan Besar Malaysia di Beijing) dilantik menjadi penasihat.

Demikian sekilas pandang semaraknya bahasa Melayu di Republik Rakyat China. Di Jepun, Universiti Pengajian Asing Tokyo (TUFS) menawarkan program ijazah empat tahun. SN Dato’ Dr. Anwar Ridhwan  pernah dilantik menjadi Profesor di situ. Puan Faridah Mohamad, pensyarah Bahasa Melayu di TUFS telah berkuliah bahasa Melayu lebih 20 tahun bersama-sama sarjana berbangsa Jepun. Kira-kira 10 buah universiti lain di negara itu menawarkan bahasa Melayu sebagai kursus. Di Korea Selatan, dalam tinjauan saya pada tahun 2004, terdapat dua buah universiti yang menawarkan program ijazah Bahasa Melayu, iaitu Universiti Pengajian Asing Hankuk di Seoul dan Universiti Pengajian Asing Busan di kota Busan di bahagian selatan. Ada universiti lain seperti Universiti Woosong yang menawarkan kursus Bahasa Melayu.

Di Eropah, antara universiti yang terkenal dengan bidang pengajian Melayu termasuklah Universiti Leiden di Belanda, Universiti Goethe Frankfurt dan Universiti Hamburg di Jerman, dan Universiti London (khasnya di Sekolah Pengajian Ketimuran dan Afrika atau SOAS).

Benar bahawa bahasa Melayu di dunia kini lebih sebagai bidang pengajian. Namun begitu, anjakan peranan yang lebih meluas tentu dapat dirancang dan dimulakan dalam bidang diplomasi, perdagangan dan bidang lain. Rancangan Diplomasi Kebudayaan yang dilancarkan oleh Kementerian Luar Negara di bawah pimpinan menterinya, Dato’ Saifuddin Abdullah turut memasukkan rancangan meluaskan penggunaan bahasa Melayu dalam urusan antarabangsa, termasuk di Pertubuhan Bangsa-Bangsa Bersatu (PBB). Permulaan yang baik dilakukan oleh Menteri Alam Sekitar dan Air, Dato’ Seri Tuan Ibrahim Tuan Man pada tahun lalu dengan berucap dalam bahasa Melayu di forum perubahan iklim PBB di Glasgow.

Kementerian Pengajian Tinggi mengambil langkah segera apabila menubuhkan Urus Setia Induk Pengembangan Bahasa Melayu di IPT Persatuan Negara-negara Asia Tenggara (ASEAN) dengan Institut Alam dan Tamadun Melayu (ATMA), dengan UKM sebagai terajunya. Pada bulan Mei 2022, dirancang diadakan sidang meja bulat IPT ASEAN di Kuala Lumpur untuk menyusun rancangan kerjasama dalam bidang pengajian, penyelidikan, penerbitan, portal dan kegiatan. Arahan Perdana Menteri agar pelajar negara luar negara diwajibkan mengikuti kursus Bahasa Melayu perlu disegerakan bagi IPT yang belum melaksanakannya. Akta Pendidikan 1996 dan Akta Pendidikan Swasta 1996 telah menetapkan kursus wajib Bahasa Melayu, Kenegaraan Malaysia dan Agama/Moral. Tidak perlu ditunggu masa 20 tahun lebih untuk melaksanakan ketetapan dalam akta itu.

Hasrat Perdana Menteri untuk meluaskan penggunaan bahasa Melayu di pentas dunia nescaya tidak mudah tetapi tentu tidak mustahil. Perancangan yang rapi dan pelaksanaan yang bersungguh-sungguh oleh semua pihak dapat menjadikan hasrat Perdana Menteri itu satu kenyataan. Mesti ada keyakinan dan kesetiaan penjawat awam dan semua pihak lain. Jangan ada Pegawai Diplomat Malaysia yang bersikap sinis, negatif dan menjadi gunting dalam lipatan. Jangan ada penjawat awam yang terus dalam kepompong kepercayaan bahawa bahasa Melayu tidak mampu menjadi bahasa antarabangsa. Di Universiti Goethe Frankfurt pada tahun 2009 diadakan persidangan tentang perdagangan antarabangsa sebagaimana yang diperikan dalam manuskrip Melayu lama.

Hanya yang berjiwa besar akan mencapai kejayaan. Yang berjiwa kecil dan lemah serta berminda terjajah tidak dapat membantu negara melangkah ke hadapan.


Perlis Perlu Pergiat Usaha Penanaman Pokok Bakau – Raja Muda Perlis

Untuk mendapatkan maklumat terkini, ikuti kami melalui Telegram

Beseri – Raja Muda Perlis, Duli Yang Teramat Mulia (DYTM) Tuanku Syed Faizuddin Putra Jamalullail menitahkan bahawa usaha penanaman pohon bakau hendaklah dikekalkan malah dipergiat terutamanya di persisiran pantai negeri Perlis.

Dalam titahnya juga, baginda menekankan selain mencegah hakisan pantai, penanaman pokok bakau juga penting dalam menjaga keseimbangan ekosistem di persisiran pantai.

“Pokok bakau berperanan dalam membekalkan nutrien kepada tumbuhan dan menjadi sumber makanan kepada hidupan akuatik. Hal ini menjadikan kawasan hutan bakau menjadi aset penting kepada para nelayan, khususnya di Perlis,” titah baginda.

Di Malaysia, keluasan hutan paya bakau laut dianggarkan lebih kurang 117 786 hektar yang menjadi habitat utama pokok bakau. Sementara itu, di Perlis sendiri, terdapat beberapa kawasan hutan paya bakau yang boleh dijadikan sebagai pusat pembelajaran serta penyelidikan dan pusat pembiakan hidupan marin semula jadi selain menjadi tarikan ekopelancongan, terutamanya di pesisir pantai Kuala Perlis hingga ke Sanglang.

Dalam usaha itu, baginda mengingatkan supaya usaha pemuliharaan dan penyelenggaraan tanaman pokok bakau giat dilakukan serta memastikan spesies pokok yang ditanam bersesuaian. Baginda juga menekankan bahawa sebarang penerokaan kawasan pokok bakau secara berleluasa dan tidak terkawal akan menjadikan ekosistem paya bakau terancam dan menyebabkan kemusnahan.

Titah DYTM Raja Muda Perlis ini disampaikan selepas baginda berkenan menyertai Program Kayuhan MAIPs Peduli Bilangan ke-12 bagi Tahun 2022 dan menyempurnakan simbolik perasmian perniagaan Bakery Roti yang diusahakan oleh Encik Mohamad Izar Mohamad Zain dan isteri di Batu 12, Jalan Kaki Bukit. Encik Mohamad Izar Mohamad Zain sebelum itu menerima peruntukan sumbangan sosioekonomi asnaf bernilai RM2800 untuk membeli peralatan bengkel masakan daripada Majlis Agama Islam dan Adat Istiadat Melayu Perlis (MAIPs) melalui Akademi Transformasi Asnaf MAIPs (ATAM).

Dalam program kayuhan tersebut juga, baginda berkenan meninjau perusahaan telur itik premium di Kampung Bilal Udoh dan menyampaikan sumbangan agihan zakat MAIPs dalam bentuk wang tunai sebanyak RM700, beras dan bekalan makanan mentah kepada tiga orang asnaf terpilih, iaitu Sepiah Sulaiman, 78 tahun; Supiah Noh, 67 tahun; dan Noorzarina Darus, 52 tahun.


Putrajaya – Institut Kanser Negara (IKN) dengan kerjasama Bahagian Kawalan Penyakit, Kementerian Kesihatan Malaysia (KKM) telah menganjurkan forum yang bertajuk “Memahami Aspek Ketidaksamaan dalam Penjagaan Kanser di Malaysia” pada 17 Februari 2022 di Auditorium, IKN. Forum yang diadakan bersempena dengan Majlis Perasmian dan Simposium Sambutan Hari Kanser Sedunia 2022 disiarkan secara langsung melalui laman media sosial rasmi Facebook IKN dan KKM-Portal MyHealth.

Menurut Puan Zuraini Kamal selaku Pengasas Cancer Survivors Malaysia (CSM), sebelum ini, iaitu kira-kira 10 tahun lepas, belum terdapat kumpulan sokongan yang khusus kepada pesakit kanser dan beliau menubuhkan SCM dalam usaha memberi sokongan kepada pesakit kanser di Malaysia. Beliau turut mencadangkan tabung kebajikan pesakit diwujudkan bagi membantu pesakit kanser meneruskan rawatan.

Sementara itu, Dr. Hasriza Hasim, iaitu Ketua Jabatan Perubatan Paliatif dan Rawatan Sokongan, IKN berkata perkhidmatan sokongan kepada pesakit kanser meliputi penjagaan paliatif.

Penjagaan paliatif ialah pendekatan melalui rawatan holistik untuk meningkatkan kualiti hidup pesakit yang menghidap penyakit yang mengancam nyawa seperti kanser. Di Malaysia, terdapat kira-kira 13 buah hospital kerajaan, 39 buah klinik kesihatan dan 30 pasukan Persatuan Hospis yang menyediakan perkhidmatan paliatif.

Menurut Datuk Dr. Kuljit Singh, iaitu Presiden Persatuan Hospital Swasta Malaysia, saringan awal kanser boleh dilakukan di hospital swasta dengan kadar yang berpatutan. Beliau turut berkongsi maklumat bahawa sesetengah hospital swasta juga mempunyai memorandum persefahaman dengan hospital kerajaan dalam memberikan rawatan kepada pesakit kanser.

Puan Chan Li Jin @ Ahaddaniah, iaitu Pengarah Eksekutif PhAMA, membincangkan berkenaan kos rawatan kanser. Beliau memaklumkan bahawa masyarakat perlu menilai serta menjangkakan risiko sesuatu penyakit ke atas diri masing-masing. Saringan awal juga boleh membantu mengurangkan kos kewangan yang jauh lebih murah berbanding dengan kos rawatan.

Forum yang dimudahcarakan oleh Prof. Dr. Mazanah Muhamad, Pengerusi Persatuan Kanser (KanWork) mencadangkan bahawa forum seperti ini perlu diadakan secara berkala.

“Melalui forum seperti ini, masyarakat boleh mengetahui berkaitan penyakit kanser dengan lebih mendalam dan membolehkan cabaran yang dihidapi oleh pesakit kanser dapat dibincangkan dan diselesaikan”, tambahnya lagi.


Keselamatan Berbasikal pada Musim Pandemik

Penularan pandemik COVID-19 telah mencorak semula pergerakan, terutamanya dalam kawasan bandar dengan pelbagai cara. Hal ini dapat dilihat dengan penggunaan basikal yang semakin meningkat bagi tujuan perjalanan, beriadah atau berseronok. Basikal di jalan raya ialah kenderaan yang mempunyai hak dan tanggungjawab yang sama seperti kenderaan bermotor. Namun demikian, Institut Penyelidikan Keselamatan Jalan Raya Malaysia melaporkan bahawa sebanyak 54 kematian, 18 orang cedera parah dan 63 orang cedera ringan akibat kemalangan membabitkan penunggang basikal. Oleh itu, inisiatif keselamatan perlulah ditumpukan untuk menggalakkan pilihan lebih selamat oleh penunggang basikal dan pemandu dalam mengurangkan kadar kecelakaan di jalan raya, terutamanya pada musim pandemik ini.

Langkah yang pertama ialah memastikan basikal yang ditunggang telah diselenggara dan berada dalam keadaan yang selamat untuk digunakan. Beberapa peralatan keselamatan khususnya seperti brek dan loceng berada dalam keadaan baik. Institut Insurans bagi Keselamatan Lebuh Raya Amerika Syarikat melaporkan bahawa sebahagian besar kematian penunggang basikal adalah disebabkan oleh kecederaan parah di kepala. Hal ini menunjukkan kepentingan memakai topi keledar basikal. Penggunaan topi keledar dianggarkan dapat mengurangkan kemungkinan untuk mendapat kecederaan kepala sebanyak 50 peratus dan kecederaan muka atau leher sebanyak 33 peratus. Topi keledar juga disarankan untuk ditukar ganti bagi setiap lima tahun untuk tujuan keselamatan.

Penunggang basikal juga haruslah menggunakan lampu depan dan belakang, walaupun pada waktu siang. Lampu ini memastikan penunggang basikal akan lebih kelihatan pada waktu siang. Lampu putih kelip menghala ke depan akan memudahkan penunggang basikal dilihat oleh kenderaan dari hadapan. Lampu merah kelip belakang pula akan memudahkan penunggang basikal dilihat oleh kenderaan dari belakang. Walau bagaimanapun, penunggang basikal harus mengandaikan yang pemandu kenderaan tidak akan melihat dengan jelas sekalipun dengan penggunaan lampu strob. Jika perlu berbasikal sebelum matahari terbit atau terbenam, penunggang basikal disarankan menggunakan lampu berkuasa tinggi untuk menyuluh jalan.

Di samping itu, penunggang basikal juga perlu memastikan warna pakaian yang dipakai semasa berbasikal mudah dilihat dan terang seperti kuning terang, merah, jingga atau jaket atau ves berwarna biru. Penunggang basikal harus mengelak dari memakai pakaian berwarna hitam atau kelabu yang sukar dilihat atau tidak kelihatan di bawah bayang-bayang. Sesetengah pakaian berbasikal juga mempunyai jalur pantulan. Perkara yang penting dalam pemilihan warna pemakaian ialah dapat dilihat dengan jelas dan dibezakan daripada persekitaran semasa menunggang basikal.

Penunggang basikal juga boleh memakai kaca mata keselamatan bagi melindungi mata daripada debu, puing dan silau matahari atau memakai kaca mata hitam yang dijual khusus untuk berbasikal. Kanta kaca mata yang jernih atau tidak berwarna sesuai digunakan ketika hujan kerana akan melindungi mata penunggang basikal dan tidak terlalu gelap. Terdapat juga cermin mata yang kantanya boleh ditukar supaya sesuai digunakan menurut keadaan. Penunggang basikal juga boleh menempah kanta preskripsi bagi tujuan ini.

Penggunaan sarung tangan yang baik dapat memenuhi beberapa tujuan kepada penunggang basikal. Sarung tangan dapat membantu penunggang basikal memegang hendal dengan lebih baik, terutamanya apabila berpeluh atau berbasikal semasa hari hujan. Sekiranya penunggang basikal terjatuh, sarung tangan akan melindungi tapak tangan dan mengurangkan dampak pada tapak tangan ketika terjatuh. Sarung tangan juga dapat mengurangkan tekanan daripada tapak tangan dan mencegah pembentukan lepuh.

Keselamatan semasa berbasikal bukanlah sekadar memakai peralatan pelindung, namun turut melibatkan cara penunggang basikal berinteraksi dengan pemandu motokar, pejalan kaki dan penunggang basikal lain. Penunggang basikal perlu mematuhi undang-undang lalu lintas, papan tanda jalan, isyarat dan tanda jalan raya. Penunggang basikal hendakla berbasikal di lorong basikal (jika ada), berkedudukan paling kiri dan dalam arah yang sama dengan lalu lintas apabila menunggang di jalan raya. Melanggar papan tanda berhenti dan peranti kawalan lalu lintas lain boleh membahayakan diri sendiri dan penunggang basikal lain, pejalan kaki dan pemandu motokar.

Satu-satunya cara untuk penunggang basikal berinteraksi dengan pengguna lalu lintas yang lain adalah dengan menggunakan isyarat tangan. Liga Penunggang Basikal Amerika Syarikat menyatakan bahawa undang-undang menetapkan penunggang basikal perlu menggunakan isyarat tangan yang betul, yakni menyampaikan hasrat penunggang basikal untuk membelok atau berhenti. Hal ini menjadikan keadaan menjadi lebih selamat untuk semua pihak.

Penunggang basikal disarankan untuk sentiasa menunggang dalam satu barisan walau di mana-mana sekalipun. Hal ini membolehkan kenderaan memberikan ruang tiga kaki apabila memintas tanpa perlu mengubah haluan ke dalam lorong bertentangan dan membenarkan penunggang lain memintas dengan selamat di jalan raya. Jika undang-undang bandar membenarkan aktiviti berbasikal di ruang kaki lima, penunggang basikal diingatkan bahawa menunggang secara bersaingan seramai dua orang atau tiga orang pada masa yang sama akan menyempitkan laluan pejalan kaki.

Penunggang basikal juga perlu sentiasa peka dengan persekitaran. Kewujudan lopak, susur jalan, bahan seperti botol dan kaca, serta jeriji pembentung adalah risiko bahaya yang lebih besar kepada penunggang basikal berbanding kereta. Penunggang basikal disarankan untuk sentiasa memandang ke hadapan dan melihat cukup jauh ke hadapan supaya dapat mengelak atau berhenti cukup awal daripada melanggar bahaya tersebut. Penunggang basikal juga perlu menjangkakan bahawa seseorang mungkin membuka pintu kereta yang di parkir jalan apabila berbasikal melepasi kereta tersebut.

Penunggang basikal perlu mengelakkan perbuatan mencelah-celah di dalam lorong menunggang. Apabila penunggang basikal perlu mengelak halangan, menunggang secara tak berperhatian dan pergerakan rawak boleh mengelirukan atau menyebabkan pemandu lain terkejut. Pemandu kenderaan mungkin akan memperlahankan kenderaan atau mengelak daripada memintas penunggang basikal. Pemandu kenderaan juga mungkin memintas secara agresif dan hal ini mendedahkan mereka, penunggang basikal dan lalu lintas lain kepada bahaya.

Penunggang basikal juga perlu memastikan telefon bimbit dalam mod diam atau dimatikan semasa sedang dalam perjalanan atau melakukan latihan berjeda. Penunggang basikal tidak harus sama sekali menggunakan fon kepala kerana tindakan tersebut akan menyebabkan penunggang basikal tidak dapat mendengar lalu lintas. Selain itu, keadaan tersebut juga akan mengalihkan perhatian jika penunggang basikal perlu melepaskan hendal untuk menukar kekuatan bunyi, memilih lagu lain atau menerima serta menolak panggilan pada telefon bimbit.

Penunggang basikal boleh memasang beg basikal di bawah tempat duduk atau pada rangka basikal untuk menyimpan telefon kerana hal ini akan mengelak daripada mengganggu tumpuan penunggang basikal. Hal ini dapat mencegah daripada telefon terjatuh secara tidak sengaja. Penunggang basikal juga dilarang sama sekali untuk digalakkan berbasikal jika berada di bawah pengaruh alkohol atau dadah.

Kemunculan pandemik COVID-19 sebenarnya telah mencipta momentum baharu dalam kalangan masyarakat ke arah kehidupan dan persekitaran yang lebih sihat. Segala peraturan semasa berbasikal perlulah dipatuhi dengan sepenuhnya kerana setiap individu, tanpa pengecualian, berhak kembali ke rumah masing-masing dengan selamat.

Prof. Madya Ir. Dr. Nur Izzi Md Yusoff ialah pensyarah di Jabatan Kejuruteraan Awam, Universiti Kebangsaan Malaysia.

Ts. Faridah Hanim Khairuddin ialah pensyarah di Jabatan Kejuruteraan Awam, Universiti Pertahanan Nasional Malaysia.


Manfaat Buah Bidara dalam Kaedah Perubatan Tradisional

Untuk mendapatkan maklumat terkini, ikuti kami melalui Telegram

Bidara adalah antara spesies pokok yang penting dalam kehidupan masyarakat, terutamanya orang Melayu. Buah bidara daripada pokok ini juga disebutkan dalam pantun Melayu lama seperti yang berikut:

Buah bidara buah keranji,
Buah kurau buah berangan;
Hilang di mata hilang berganti,
Lepas di tangan dikenang jangan.

Nasi lemak buah bidara,
Sayang selasih hamba lurutkan;
Hilang emak hilang saudara,
Kerana kasih hamba turutkan.

Nama botani bagi bidara ialah Ziziphus mauritiana daripada famili Rhammnaceae. Selain bidara, tumbuhan ini juga dikenali sebagai pokok bidara epal, bidara Siam, Chinese apple, Indian jujube, nabaq, sidr, kurma merah atau kurma Cina. Pada kebiasaaannya, pokok bidara ditanam di halaman rumah terutamanya di kawasan perumahan, di kampung dan di laman rumah pengumpul pokok herba ubat-ubatan.

Pokok bidara merupakan pokok malar hijau yang mampu mencapai ketinggian hingga 12 meter. Pokok ini mempunyai daun ringkas, berselang, tepi daun yang bergerigi dan urat daun yang menonjol. Bunganya berwarna kuning kehijauan tumbuh secara berkelompok pada tangkai daun. Buahnya pula berbentuk drup, bujur atau ovoid yang berukuran panjang dua sentimeter hingga lima sentimeter dengan lebar antara satu sentimeter hingga tiga sentimeter.

Terdapat dua jenis pokok bidara, iaitu bidara kampung dan bidara epal. Bidara kampung mempunyai batang berduri, buah bersaiz kecil dan selalu digunakan oleh pengamal perubatan untuk rawatan secara tradisional. Bidara epal atau bidara siam pula tidak mempunyai duri pada batangnya dan menghasilkan buah yang lebih besar dan lebih rangup.

Secara tradisionalnya, buah bidara telah lama digunakan oleh pengamal perubatan tradisional untuk rawatan wajah, iaitu digunakan sebagai topeng rawatan kulit muka atau masker. Cara penyediaannya adalah dengan menumbuk daunnya sehingga halus dan ditambahkan air. Terdapat juga kelompok masyarakat terutama orang Melayu dan orang asli di Semenanjung menggunakan buah bidara untuk merawat penyakit paru-paru, pembersihan darah dan penambahbaikan sistem penghadaman dengan mengamalkan meminum air rebusan buahnya.

Daun bidara juga biasanya direbus untuk dijadikan losyen dan air mandian untuk rawatan demam panas. Jus daun bidara juga dilaporkan telah banyak digunakan oleh pengamal perubatan tradisional untuk rawatan organ hati dan cirit-birit.

Akar daun bidara kebiasaannya digunakan untuk merawat epilepsi, manakala bijinya digunakan sebagai rawatan penenang jiwa dan emosi. Akar, daun dan biji bidara juga digunakan untuk merawat gangguan gastrousus. Selain itu, sifat astringen yang dimiliki oleh ketiga-tiga bahagian ini juga menjadikannya sesuai digunakan dalam rawatan cirit-birit, disentri dan ulser mulut.

Kepentingan buah atau pokok bidara juga jelas dalam kaedah perubatan Islam seperti dalam rawatan penyakit rohani atau jasmani yang melibatkan sihir, gangguan emosi dan sebagainya. Daun bidara juga digunakan dalam urusan pengurusan memandikan jenazah orang Islam yang meninggal dunia. Pokok bidara adalah antara pokok yang banyak disebut dalam al-Quran. Firman Allah SWT yang bermaksud, yang bermaksud, “Maka mereka berpaling ingkar, lalu Kami hantarkan kepada mereka banjir yang membinasakan dan Kami gantikan dua kebun mereka (yang subur) itu dengan dua kebun lain yang berisi pohon-pohon yang pahit buahnya, pohon yang jarang berbuah dan sedikit pohon bidara“. (Surah As-Sabaâ€™ 34:16).

Kajian saintifik membuktikan bahawa bidara mengandungi mineral seperti karbohidrat, vitamin, karoten, fosforus, kalsium, zat besi, natrium, kalium, mangan, zink, tembaga, asid sitrik, asid malik, asid linoleik dan asid oksalik. Kajian juga menunjukkan bidara mengandungi sebatian fenol, flavonoid, saponin dan asam triterpenat. Bahan seperti flavonoid, fenolik, tanin dan saponin sebagai bahan antioksidan yang membantu dalam awet muda juga terkandung dalam tumbuhan ini.

Buah bidara juga mengandungi bahan alkaloid termasuk protopina, iaitu bahan antihistamin semula jadi dan bahan anti kulat semulajadi seperti glikosida dan triterpenoid. Ekstrak daunnya telah dibuktikan boleh merencat bakteria berbahaya seperti E. coli. Kajian juga telah membuktikan bahawa ekstrak daun dan bijinya menunjukkan potensi aktiviti antibakteria dan aktiviti hiperglisemik yang mempu mengawal lebihan gula dalam darah. Ekstrak biji buah bidara didapati dapat merencat pertumbuhan sel HL-60, iaitu sel leukemia. Sehingga kini, belum terdapat kajian saintifik yang menunjukkan kesan racun pada mana-mana bahagian spesies tumbuhan ini. Keseluruhan bahagian tumbuhan ini boleh dikatakan membawa manfaat untuk penjagaan kesihatan dan perubatan.

Selain kaya dengan pelbagai khasiat, pokok bidara juga tidak kurang cantiknya untuk dijadikan tanaman hiasan kerana mudah dijaga dan senang dibiakkan menggunakan biji benih, kaedah cantuman atau keratan batang. Tumbuhan ini juga mudah ditanam hanya di dalam pasu.


MOSTI Lancar MYStartup 2022

Kuala Lumpur – Kementerian Sains, Teknologi dan Inovasi (MOSTI) telah melancarkan program MYStartup sebagai usaha untuk memastikan program pembangunan syarikat pemula dilaksanakan dengan berkesan. Program yang dilancarkan oleh Timbalan Menteri MOSTI, Datuk Haji Ahmad Amzad Hashim semalam merupakan kesinambungan Pelan Halatuju Startup Kebangsaan (SUPER) 2021 – 2030 dan portal MYStartup yang telah dibangunkan sebelum ini.

Menurut Datuk Haji Ahmad Amzad Hashim, inisiatif MYStartup adalah bertujuan untuk memperkasakan ekosistem pemula niaga di Malaysia dengan peruntukan sebanyak RM20 juta seperti yang telah diumumkan dalam Bajet 2022.

MOSTI menyasarkan untuk mewujudkan lebih 5000 syarikat pemula niaga dan lima syarikat berstatus unikorn menjelang tahun 2025 menerusi pelaksanaan program ini.

Program MYStartup terdiri daripada beberapa program seperti MYHackathon 2022, MY Startup Pre-Accelator, MYStartup Intership dan MY Startup Mentorship yang bertujuan untuk memperkasakan ekosistem dan komuniti syarikat pemula di Malaysia. Setiap program ini disasarkan untuk menyokong pembangunan dan perkembangan syarikat pemula secara mampan dalam jangka masa panjang melalui pengisian yang tertumpu kepada pembangunan kapasiti dan modal insan.

Platform MYStartup akan menyatukan pelbagai pemain industri dan mewujudkan kerjasama supaya tidak bekerja secara solo, manakala program MYStartup pula akan memberi bimbingan secara holistik bermula di peringkat penciptaan idea, pertumbuhan, bimbingan teknikal dan sokongan pembiayaan.

“Cradle Fund Sdn. Bhd. (Cradle) akan menguruskan ekosistem pembangunan syarikat pemula daripada fasa pemulaan sehingga pertumbuhan bagi meningkatkan daya saing syarikat pemula tempatan di peringkat antarabangsa,” tambah beliau.

Inisiatif ini adalah selari dengan pelan hala tuju dan rangka tindakan berlandaskan Sains, Teknologi dan Inovasi dalam usaha mencapai status negara berteknologi tinggi menjelang tahun 2030 seiring dengan Dasar Sains, Teknologi dan Inovasi Negara 2021 – 2030.

Para syarikat pemula, pelabur, pemain dan pembina ekosistem di Malaysia digalakkan untuk mendaftar pada platform MYStartup di www.mystartup.gov.my bagi mendapatkan akses kepada cerapan dan sumber mengenai ekosistem permulaan perniagaan di Malaysia.


Gempa Bumi 6.1 Skala Richter Landa Indonesia

Untuk mendapatkan maklumat terkini, ikuti kami melalui Telegram

Petaling Jaya – Gempa bumi dengan magnitud 6.1 skala Richter telah melanda  Sumatera Utara, Indonesia pada pukul 9:39 pagi ini.

Melalui kenyataan media yang dikeluarkan oleh Jabatan Meteorologi Malaysia (MetMalaysia), Kementerian Alam Sekitar dan Air, pusat gempa bumi tersebut terletak pada 0.2° utara dan 100.0° timur, iaitu 76 kilometer barat laut dari Payakumbuh, Indonesia dengan kedalaman 10 kilometer.

Gempa bumi tersebut mengakibatkan gegaran kuat yang turut dirasai di bahagian barat Semenanjung Malaysia, terutamanya di Selangor, Perak, Negeri Sembilan, Melaka dan Johor.

MetMalaysia juga mengesahkan bahawa tiada ancaman tsunami dikeluarkan kepada Malaysia setakat ini.


Gangguan Bekalan Air di Klang dan Petaling

Kuala Lumpur – Pengurusan Air Selangor Sdn. Bhd. (Air Selangor) menerusi kenyataan media pada hari ini memaklumkan bahawa berlaku kejadian kerosakan sistem elektrikal di Rumah Pam Bukit Jelutong U8, Shah Alam pada 25 Februari 2022. Oleh itu, Air Selangor perlu menjalankan kerja-kerja kecemasan bagi pembaikan sistem elektrikal yang telah bermula pada pukul 9.30 pagi hari ini. Kerja-kerja pembaikan ini akan mengakibatkan gangguan bekalan air tidak berjadual di 41 kawasan di Wilayah Petaling dan Wilayah Klang.

Menurut Air Selangor, kerja-kerja pembaikan ini dijangka akan siap sepenuhnya pada pukul 2.30 petang dan bekalan air akan mula disalurkan secara berperingkat kepada premis pengguna setelah kerja-kerja pembaikan siap dilaksanakan. Tempoh masa pemulihan bekalan air kepada pengguna adalah berbeza dari satu kawasan ke kawasan lain bergantung pada lokasi dan jarak premis pengguna.

Sementara menunggu kerja pembaikan siap, bantuan alternatif melalui lori-lori tangki akan digerakkan ke kawasan yang terjejas dengan memberikan keutamaan kepada premis kritikal sepanjang tempoh gangguan bekalan air tidak berjadual ini. Bagi memastikan air dapat disalurkan kepada masyarakat dengan lancar, Air Selangor memohon kerjasama orang ramai agar mematuhi penjarakan fizikal dan memakai pelitup muka semasa mendapatkan bekalan air daripada lori-lori tangki.

Pihak Air Selangor akan memaklumkan perkembangan berkaitan dengan kejadian ini dari semasa ke semasa menerusi semua medium khususnya media massa. Para pengguna boleh merujuk kesemua saluran komunikasi rasmi Air Selangor seperti aplikasi Air Selangor, Facebook, Instagram dan Twitter atau hubungi Pusat Perhubungan Air Selangor di talian 15300. Air Selangor juga ingin menggalakkan para pengguna untuk mengajukan sebarang pertanyaan atau aduan menerusi saluran komunikasi tanpa suara di Help Centre yang boleh didapati di www.airselangor.com dan aplikasi Air Selangor.

Kawasan yang akan mengalami gangguan bekalan air tidak berjadual ini adalah seperti yang berikut:


RM150 juta Diperuntukkan untuk Projek Pemuliharaan Sungai Setiu

Setiu – Kerajaan memperuntukkan sebanyak RM150 juta bagi Projek Pemuliharaan Sungai Setiu bagi menangani masalah pemendapan, kesukaran pelayaran dan banjir di muara sungai tersebut.

Menteri Alam Sekitar dan Air, Yang Berhormat Dato’ Sri Tuan Ibrahim Tuan Man berkata, peruntukan tersebut merangkumi pembinaan struktur pemecah ombak, struktur tembok arah alir, lapis lindung, penyuburan pantai dan pengorekan alur navigasi.

Melalui bawah Rancangan Malaysia Ke-11, sejumlah RM343 juta telah diluluskan untuk negeri Terengganu bagi melaksanakan tiga projek baharu di bawah Program Pemuliharaan Muara Sungai.

“Projek Pemuliharaan Sungai Setiu adalah satu daripada projek tersebut“.

Tuan Ibrahim Tuan Man turut menjelaskan,

Kita mendengar keluhan para nelayan yang mengalami kesukaran mengemudi bot kerana muara sungai cetek akibat mendapan pasir. Mereka terpaksa menanggung kerugian harta benda, malah kehilangan nyawa akibat kemalangan. Hal ini juga memberikan kesan buruk kepada kualiti air dan mengancam kemandirian kehidupan akuatik dan aktiviti akuakultur. Kejadian banjir juga boleh berlaku disebabkan air sungai tidak mengalir lancar ke laut. Kesan berantai ini akan mempengaruhi tahap kesejahteraan sosioekonomi rakyat, negeri dan negara.

Tambah beliau, Kementerian Alam Sekitar dan Air melalui Jabatan Pengairan dan Saliran Malaysia sentiasa bersedia, merancang dan melaksanakan projek yang relevan bagi menangani masalah yang berkaitan dengan pemendapan pasir dan kelodak di muara sungai.

Beliau berkata demikian selepas melancarkan Projek Pemuliharaan Muara Sungai Setiu di Dewan Medan Ikan Bakar Kampung Mangkuk, Terengganu hari ini.

“Projek yang bermula pada bulan Januari 2022 dan dijangka siap dalam pada bulan Januari 2025 akan memudahkan nelayan, pengusaha bot, pelancong dan penduduk setempat untuk menjalankan aktiviti sosioekonomi mereka,” katanya lagi.

Projek Pemuliharaan Muara Sungai Setiu ini mengekalkan kedalaman laluan navigasi sebanyak tiga meter, mengurangkan risiko kehilangan nyawa dan kerosakan harta benda lebih kurang 900 bot nelayan di muara Sungai Setiu, meningkatkan tahap keupayaan aliran air sungai supaya keadaan di muara sentiasa kekal terbuka dan meluaskan potensi hasilan ekonomi yang lebih besar kepada aktiviti perusahaan ternakan ikan sangkar, lokan, kepah dan kerang di lagun Setiu.

“Segala peruntukan dan pelaksanaan projek ini merupakan simbolik keprihatinan Kerajaan Persekutuan untuk mensejahterakan kualiti hidup rakyat Terengganu,“ katanya lagi.

Turut hadir, Setiausaha Kerajaan Negeri Terengganu, Yang Berhormat Mulia Tengku Seri Bijaya Raja Datuk Farok Hussin Tengku Abdul Jalil; Timbalan Pengerusi Jawatankuasa Infrastruktur, Kemudahan Awam, Utiliti dan Teknologi Hijau, Yang Berhormat Ir Saiful Azmi Suhaili; dan Ketua Pengarah Jabatan Pengairan dan Saliran Malaysia, Dato’ Ir. Dr. Md. Nasir Md. Noh.


Status Pemulihan Bekalan Air di Klang dan Petaling

Untuk mendapatkan maklumat terkini, ikuti kami melalui Telegram

Kuala Lumpur – Pengurusan Air Selangor Sdn. Bhd. (Air Selangor) memaklumkan bahawa status terkini pemulihan bekalan air di Wilayah Klang dan Petaling berikutan kerja-kerja pembaikan sistem elektrikal di Rumah Pam Bukit Jelutong U8, Shah Alam mencapai 32% sehingga pukul 6.00 petang tadi. Pemulihan tersebut melibatkan bekalan air di 41 kawasan yang terjejas. Sehingga petang tadi, Wilayah Petaling mencapai 100% pemulihan manakala Wilayah Klang masih belum pulih sepenuhnya (0%).

Menurut Air Selangor, tempoh masa pemulihan bekalan air adalah berbeza dari satu kawasan ke kawasan lain bergantung pada lokasi dan jarak premis pengguna. Bekalan air di 41 kawasan yang terjejas tersebut dijangka pulih sepenuhnya pada jam 9.00 pagi, 26 Februari 2022.

Bantuan air alternatif melalui lori-lori tangki akan terus digerakkan oleh Air Selangor di kawasan yang terjejas dengan keutamaan diberikan kepada premis-premis kritikal seperti hospital, pusat dialisis dan upacara pengebumian. Para pengguna diharap agar dapat mematuhi penjarakan fizikal dan memakai pelitup muka semasa mengambil bekalan air daripada lori-lori tangki ini.

Air Selangor menyarankan para pengguna yang telah dan akan mendapat bekalan air untuk membiarkan pili air mengalir sehingga jernih sebelum digunakan untuk kegunaan harian. Air Selangor berharap agar para pengguna yang telah mendapat bekalan air akan menggunakan air secara berhemat bagi memastikan proses pemulihan di kawasan yang masih terjejas berjalan dengan lancar seperti yang dijadualkan.

Pengguna boleh merujuk kesemua saluran komunikasi rasmi Air Selangor seperti aplikasi Air Selangor, Facebook, Instagram dan Twitter atau menghubungi Air Selangor di talian 15300. Sebarang pertanyaan dan aduan juga boleh diajukan di Help Centre di laman web www.airselangor.com dan aplikasi Air Selangor.


Ramalan Banjir di Kelantan dan Terengganu

Putrajaya – Susulan Amaran Hujan Berterusan Waspada oleh Jabatan Meteorologi Malaysia bertarikh 25 Februari 2022 jam 12.00 tengah hari, Jabatan Pengairan dan Saliran Malaysia, Kementerian Alam Sekitar dan Air (KASA) meramalkan banjir akan berlaku di beberapa daerah di Kelantan dan Terengganu. Kawasan yang terlibat adalah seperti yang berikut:

1.  Kelantan: Bermula 25 Februari 2022 pada pukul 8.00 malam di Lembangan Sungai Kelantan melibatkan daerah Kuala Krai dan Tanah Merah serta kawasan kawasan sekitarnya yang berisiko banjir.

2. Terengganu: Bermula 25 Februari 2022 pada pukul 2.00 petang di Lembangan Sungai Besut melibatkan daerah Besut; Lembangan Sungai Kemaman melibatkan melibatkan daerah Kemaman; Lembangan Sungai Setiu melibatkan daerah Setiu; Lembangan Sungai Terengganu melibatkan daerah Hulu Terengganu serta kawasan sekitarnya yang berisiko banjir.

Sehubungan dengan itu, Jabatan Pengairan dan Saliran Malaysia menasihati penduduk terutamanya di kawasan yang dijangka akan mengalami banjir diminta agar berwaspada dan peka dengan arahan pihak berkuasa. Penduduk boleh mendapatkan maklumat dan amaran semasa berkaitan dengannya melalui laman web publicinfobanjir.water.gov.my, facebook: PublicInfoBanjir dan twitter @JPS_InfoBanjir.

Sumber:
Jabatan Pengairan dan Saliran Malaysia
Kementerian Alam Sekitar dan Air


Memperkasakan Bahasa Melayu Tanggungjawab Kita Bersama

Kesungguhan Perdana Menteri Malaysia, YAB Dato’ Sri Ismail Sabri Yaakob menggunakan bahasa Melayu dalam ucapan rasmi bersempena dengan lawatan beliau ke Brunei, Kemboja dan Thailand baru-baru ini amat menggembirakan pihak-pihak yang memperjuangkan pemerkasaan bahasa Melayu.

Penggunaan bahasa Melayu dalam urusan diplomatik kerajaan dan ucapan rasmi julung-julung kalinya dilakukan oleh seorang Perdana Menteri Malaysia. Sudah pastinya hal ini menunjukkan kehendak politik (political will) beliau untuk memartabatkan bahasa Melayu di peringkat diplomatik.

Tidak dapat dinafikan bahawa penggunaan bahasa Melayu oleh pemimpin utama kerajaan menggambarkan  perjuangan bahasa Melayu sudah matang malah berada di landasan yang betul dalam usaha menobatkan bahasa Melayu di persada antarabangsa.

Sementelah itu, Perdana Menteri juga memberikan jaminan bahawa beliau akan berusaha untuk memperhebat penggunaan bahasa Melayu dalam setiap urusan rasmi di dalam negara dan di luar negara sekembali beliau daripada lawatan luar negara.

Susulan pengumuman Perdana Menteri tersebut, sebuah delegasi tokoh dan pejuang bahasa Melayu yang diketuai oleh YB Tan Sri Dr. Rais Yatim, Yang diPertua Dewan Negara telah bertemu dengan beliau di Parlimen bagi menzahirkan sokongan padu terhadap usaha beliau memperkasakan dan menobatkan bahasa Melayu sebagai bahasa diplomasi.

Dalam pada itu, wujud segelintir pihak yang meluahkan rasa kejanggalan terhadap hasrat YAB Dato’ Sri Ismail Sabri Yaakob untuk memartabatkan bahasa Melayu ke peringkat antarabangsa. Nampaknya, “golongan” ini masih tidak memahami tentang kedudukan bahasa Melayu.

Mereka seharusnya sedar bahawa di bawah Perkara 152, Perlembagaan Persekutuan, jelas terkandung peruntukan bahasa Melayu sebagai bahasa rasmi serta bahasa kebangsaan negara. Penyata Razak 1956, Akta 1963 dan 1967 yang diluluskan oleh Parlimen turut mengukuhkan penggunaan bahasa Melayu sebagai bahasa teras dalam institusi pendidikan tempatan. Bahkan Perkara 159 (5), iaitu menguatkan, mengukuh dan memperkasakan Perkara 152 dengan peruntukan khas, iaitu tidak boleh ada sebarang pindaan terhadap Perkara 152 tanpa persetujuan Majlis Raja-Raja Melayu.

Menurut Profesor Datuk Seri Dr. Awang Sariyan, Pengerusi Lembaga Pengelola Dewan Bahasa dan Pustaka (DBP), usul untuk menobatkan bahasa Melayu sebagai bahasa ASEAN telah lama disuarakan dalam kalangan sarjana dan persatuan bahasa dan sastera Melayu di Malaysia, Indonesia, Brunei dan Filipina seawal tahun 1980-an.

Dengan mengimbas kembali sejarah, bahasa Melayu pernah menjadi bahasa lingua fanca di Nusantara sebelum kedatangan kuasa Barat lagi. Oleh itu, tidak harus timbul sebarang polemik terhadap kemampuan bahasa Melayu sebagai bahasa diplomasi.

Pada masa yang sama, minat terhadap bahasa Melayu dalam kalangan orang bukan Melayu juga semakin meningkat, bahkan banyak penulisan dalam bahasa Melayu dalam bentuk fiksyen dan bukan fiksyen berjaya dihasilkan oleh mereka.

Terdapat segelintir pihak yang memperlekehkan bahasa kebangsaan sendiri yang membawa natijah yang buruk terhadap bahasa Melayu. Kajian-kajian yang dibuat menunjukkan bahawa penggunaan bahasa Melayu semakin merosot dalam kalangan pelajar institusi pendidikan tinggi, termasuklah pelajar Melayu. Mereka menganggap bahawa bahasa Melayu bukanlah bahasa sains dan teknologi dan oleh itu tidak perlu diberikan perhatian.

Dakwaan yang mengatakan bahawa bahasa Melayu bukan bahasa ilmu seperti bahasa Inggeris adalah tidak masuk akal sama sekali. Banyak negara maju yang menggunakan bahasa kebangsaan masing-masing dalam semua aspek, iaitu dari pendidikan hingga ke peringkat hubungan antarabangsa. Bahkan para pemimpin negara tersebut seperti dari Perancis, Jerman, Rusia, Belanda, China, Jepun, Korea dan Arab bangga menggunakan bahasa sendiri semasa menghadiri persidangan-persidangan antarabangsa.

Maka itu, sudah sampai masanya untuk rakyat Malaysia tidak lagi berpolemik terhadap keistimewaan dan kedudukan bahasa Melayu sebagai bahasa rasmi. Sebaliknya kita seharusnya menyahut dan menyokong usaha kerajaan pimpinan YAB Dato’ Sri Ismail Sabri Yaakob dalam usaha memartabatkan bahasa Melayu.

Sehubungan dengan itu, DBP perlu diberi kepercayaan yang lebih luas dari segi kuasa autonomi dan bantuan kewangan untuk memperkasakan bahasa Melayu. Melaluinya, DBP dapat melaksanakan program-program khas yang berkaitan dengan bahasa Melayu.

Penghasilan buku-buku berbahasa Melayu tentang ilmu sains dan teknologi serta sejarah perjuangan rakyat berbilang kaum perlu digiatkan agar rakyat Malaysia dapat memahami dan menghayati perjuangan semua kaum dalam membina negara Malaysia, di samping mendapatkan ilmu pengetahuan.

Rakyat Malaysia dari semua peringkat tidak kira rakyat biasa, agensi kerajaan dan pertubuhan bukan kerajaan perlu memainkan peranan masing-masing dalam melestarikan penggunaan bahasa Melayu. Alangkah baiknya jika ahli-ahli politik terutamanya ahli parlimen yang  begitu sibuk dalam percaturan politik mengambil inisiatif untuk memperkasakan bahasa Melayu di kawasan parlimen masing-masing.

Apa-apa pun, sudah sampai masanya untuk menobatkan bahasa Melayu sebagai bahasa komunikasi utama bagi rantau ASEAN yang memiliki hampir 300 juta orang penuturnya. Bahasa Melayu perlu dijadikan bahasa rumpun yang setanding dengan bahasa-bahasa lain.

Marilah kita mengelakkan stigma bahasa Melayu bukan bahasa ilmu, sebaliknya menerima, menghayati dan menggunakan bahasa Melayu sebagai bahasa kebangsaan. Kita sebagai rakyat Malaysia tanpa mengira perbezaan ideologi dan fahaman politik perlu menerima dan menghayati bahasa Melayu sebagai bahasa Keluarga Malaysia. Ayuh kita berpegang pada slogan “Bahasa Jiwa Bangsa”!


MET Malaysia Memantau Kejadian Gempa Bumi

Untuk mendapatkan maklumat terkini, ikuti kami melalui Telegram

Putrajaya – Menurut Jabatan Meterologi Malaysia (MET Malaysia), Kementerian Alam Sekitar dan Air, gempa bumi susulan berikutan gempa bumi kuat bermagnitud 6.1 yang  berlaku di Utara Sumatera, Indonesia pada pukul 9.39 pagi tadi, 25 Februari 2022 adalah sebanyak dua kali yang dikesan oleh pihaknya, manakala gempa susulan yang dikesan oleh BMKG (Badan Meteorologi, Klimatologi dan Geofizika) Indonesia setakat jam 4.50 petang tadi, 25 Februari 2022 adalah berjumlah 27 kali.

Sehingga kini, maklumat yang diterima menunjukkan impak atau kesan adalah minimal terhadap negara daripada kejadian gempa bumi ini. Bagi memastikan keselamatan negara, MET Malaysia akan terus memantau sebarang kejadian gempa susulan yang berlaku dan memaklumkan perkembangan terkini sekiranya terdapat aktiviti seismik yang dikesan di sekitar kawasan terlibat.

Sehubungan dengan itu, untuk mendapatkan maklumat tentang gempa atau tsunami terkini, masyarakat boleh mendapatkannya melalui laman web Jabatan Meteorologi Malaysia, iaitu www.met.gov.my, aplikasi mobil myCuaca, media sosial rasmi MET Malaysia serta Hotline di talian 1-300-22-1638


Bekalan Air di Klang dan Petaling Pulih Sepenuhnya

Kuala Lumpur – Pengurusan Air Selangor Sdn. Bhd. (Air Selangor) melalui kenyataan media pada pagi ini memaklumkan bahawa kesemua kawasan di Wilayah Klang dan Petaling yang terjejas berikutan kerja pembaikan sistem elektrikal di Rumah Pam Bukit Jelutong U8, Shah Alam telah menerima bekalan air bersih sepenuhnya pada pukul 6.00 pagi, 26 Februari 2022.

Sehubungan dengan itu, Air Selangor mengucapkan ribuan terima kasih kepada para pengguna atas kesabaran dan kerjasama yang diberikan sepanjang tempoh gangguan bekalan air yang tidak berjadual ini.

Untuk mendapatkan maklumat rasmi tentang gangguan bekalan air, para pengguna disarankan untuk mendapatkannya menerusi semua medium komunikasi rasmi Air Selangor, iaitu aplikasi Air Selangor, Twitter, Facebook, Instagram dan laman sesawang, www.airselangor.com. Sebarang pertanyaan dan aduan juga boleh diajukan di Pusat Perhubungan Air Selangor menerusi talian 15300 atau Help Centre di aplikasi Air Selangor.


Amaran Hujan Berterusan di Semenanjung Malaysia

Putrajaya – Jabatan Meteorologi Malaysia, Kementerian Alam Sekitar dan Air (KASA) pada pagi mengeluarkan amaran hujan berterusan di beberapa negeri di Semenanjung Malaysia.

Amaran Hujan Berterusan (Bahaya) adalah melibatkan negeri Kelantan; dan Terengganu (Besut, Setiu, Kuala Nerus, Hulu Terengganu, Kuala Terengganu, Marang dan Dungun) sehingga Sabtu, 26 Februari 2022. Hujan sangat lebat secara berterusan dijangka berlaku di kawasan tersebut.

Amaran Hujan Berterusan (Buruk) dijangka berlaku di negeri Perlis; Kedah (Langkawi, Kubang Pasu, Kota Setar, Pokok Sena, Padang Terap, Yan, Pendang, Kuala Muda, Sik dan Baling); dan Perak (Hulu Perak) sehingga Sabtu, 26 Februari 2022.

Amaran Hujan Berterusan (Waspada) pula dijangka berlaku di negeri Kedah (Kulim dan Bandar Baharu); Pulau Pinang; Perak (Kerian, Larut, Matang dan Selama, Kuala Kangsar, Manjung, Kinta, Perak Tengah, Kampar, Bagan Datuk, Hilir Perak, Batang Padang dan Muallim); Terengganu (Kemaman); Pahang (Tanah Tinggi Cameron, Lipis, Raub, Jerantut, Bentong, Temerloh, Maran dan Kuantan); Selangor (Sabak Bernam, Kuala Selangor, Hulu Selangor, Klang, Gombak, Petaling dan Hulu Langat); Wilayah Persekutuan Kuala Lumpur; dan Wilayah Persekutuan Putrajaya sehingga Sabtu, 26 Februari 2022.

Sehubungan dengan itu, penduduk di kawasan yang terlibat diharap agar dapat  mengikuti perkembangan cuaca dari semasa ke semasa dan membuat persiapan yang sepatutnya dalam menghadapi situasi tersebut. Penduduk juga dinasihatkan agar sentiasa berwaspada dan peka dengan arahan pihak berkuasa.


52 Kejadian Banjir di Seluruh Negara – JPS

Kuala Lumpur – Jabatan Pengairan dan Saliran Malaysia (JPS) melaporkan bahawa bermula 23 Februari hingga 27 Februari 2022, terdapat 52 kejadian banjir di seluruh Malaysia di tiga negeri, iaitu Terengganu, Kelantan dan Selangor. Negeri Terengganu dan Kelantan masing-masing mencatatkan 25 kejadian dan 21 kejadian banjir, manakala Selangor merekodkan enam kejadian banjir kilat dalam tempoh yang sama.

Pada 25 Februari 2022 lalu, METMalaysia meramalkan hujan berterusan (bahaya) dan JPS telah mengeluarkan dua amaran banjir bagi negeri Kelantan dan Terengganu.

Bagi tempoh 24 Februari hingga 26 Februari 2022, hujan kumulatif tertinggi direkodkan sebanyak 450 milimeter di Stesen Ladang Kerila, Tanah Merah Kelantan. Selain itu, Stesen Hujan Kampung Jenob di Tanah Merah Stesen Hujan Air Lanas di Jeli dan Stesen Hujan Rantau Panjang di Pasir Mas mencatatkan bacaan hujan masing-masing sebanyak 447 milimeter, 391 milimeter dan 383 milimeter. Kesemua bacaan ini direkodkan berdasarkan rekod hujan dengan kala ulangan purata yang dicerap adalah enam average recurrence interval (ARI) bagi tempoh tiga hari maksimum.

Sementara itu, di negeri Terengganu, hujan kumulatif tertinggi direkodkan di Stesen Hujan Kampung Embong, Hulu Terengganu, iaitu sebanyak 508 milimeter. Kala ulangan purata yang dicerap adalah tiga ARI bagi tempoh tiga hari. Selain itu, tiga stesen hujan yang turut mencatatkan bacaan hujan yang tinggi, ialah Stesen Hujan Tanjung Mentong, Hulu Terengganu sebanyak 491.5 milimeter; Stesen Hujan Yak Yah, Kemaman sebanyak 486 milimeter; dan Stesen Empangan Kenyir, Hulu Terengganu sebanyak 482 milimeter.

Situasi semasa hujan pada hari ini sehingga pukul 10.00 pagi tadi, JPS melaporkan bahawa hujan harian maksimum tertinggi adalah di Stesen Kampung Keruak di daerah Besut dengan bacaan sebanyak 270 milimeter dan di Stesen Kampung Embong di daerah Hulu Terengganu dengan bacaan sebanyak 643 milimeter.

Melalui kenyataan media yang dikeluarkan oleh JPS pada hari ini, kawasan yang terjejas akibat banjir di negeri Kelantan dan Terengganu adalah seperti yang berikut:

Penduduk boleh mendapatkan maklumat dan amaran semasa berkaitan dengannya melalui laman web publicinfobanjir.water.gov.my dan aplikasi MyPublic Infobanjir yang boleh dimuat turun melalui Google Play Store dan Apple Apps Store.

Sumber: Jabatan Pengairan dan Saliran Malaysia, Kementerian Alam Sekitar dan Air.


Amaran Banjir di Negeri Terengganu

Untuk mendapatkan maklumat terkini, ikuti kami melalui Telegram

Kuala Lumpur – Pusat Ramalan dan Amaran Banjir Negara, Jabatan Pengairan dan Saliran telah mengeluarkan amaran banjir di beberapa buah daerah di negeri Terengganu yang dijangka bermula pada pukul 7.00 malam ini.

Hal ini adalah susulan daripada Amaran Hujan Berterusan (Buruk) yang dikeluarkan daripada Jabatan Meteorologi Malaysia (METMalaysia) yang dikeluarkan pada pukul 12.15 tengah hari tadi. Kawasan yang terlibat adalah seperti yang berikut:

Sehubungan dengan itu, Jabatan Pengairan dan Saliran Malaysia menasihati penduduk terutamanya di kawasan yang dijangka akan mengalami banjir diminta agar berwaspada dan peka dengan arahan pihak berkuasa. Penduduk boleh mendapatkan maklumat dan amaran semasa berkaitan dengannya melalui laman web publicinfobanjir.water.gov.my, facebook: PublicInfoBanjir dan twitter @JPS_InfoBanjir.


Amaran Ribut Petir dan Hujan Lebat di Semenanjung Malaysia dan Sabah

Petaling Jaya – Jabatan Meterologi Malaysia telah mengeluarkan amaran ribut petir, hujan lebat dan angin kencang yang dijangka berlaku di beberapa buah negeri di Semenanjung Malaysia dan Sabah. Kawasan yang terlibat adalah seperti yang berikut:

Sumber: Jabatan Meterologi Malaysia, Kementerian Alam Sekitar dan Air.


Amaran Ribut Petir dan Hujan Lebat di 10 Negeri

Petaling Jaya – Jabatan Meterologi Malaysia (METMalaysia) telah mengeluarkan amaran ribut petir, hujan lebat dan angin kencang yang dijangka berlaku di beberapa negeri hingga pukul 9.00 malam ini.

Melalui kenyataan yang dikeluarkan pada pukul 5.15 petang ini, negeri yang terlibat ialah Kedah yang melibatkan daerah Kuala Muda, Baling, Kulim dan Bandar Baharu; Pulau Pinang; Perak yang melibatkan kawasan Kerian, Larut, Matang dan Selama, Kuala Kangsar, Manjung, Kinta, Perak Tengah, Kampar, Bagan Datuk, Hilir Perak, Batang Padang dan Muallim; Pahang di kawasan Bentong dan Bera; dan Selangor di Hulu Selangor, Gombak dan Hulu Langat.

Selain itu, negeri lain yang terlibat ialah Negeri Sembilan yang melibatkan kawasan Jelebu, Kuala Pilah, Jempol dan Tampin; Melaka; dan Johor.

Keadaan yang sama juga dijangka berlaku di Sarawak yang melibatkan Sri Aman, Betong, Sarikei, Sibu (Kanowit), Kapit (Kapit) dan Bintulu (Tatau) serta Sabah yang melibatkan Pedalaman (Tambunan), Pantai Barat, Tawau (Tawau dan Lahad Datu), Sandakan dan Kudat.

Orang ramai dinasihati merujuk laman sesawang METMalaysia, media sosial dan memuat turun aplikasi myCuaca bagi mendapatkan maklumat yang terkini dan sahih.

Sumber: Jabatan Meterologi Malaysia, Kementerian Alam Sekitar dan Air


JPS Rangka Strategi Tangani Banjir di Klang

Kuala Lumpur – Susulan daripada pertanyaan Yang Berhormat Tuan Charles Anthony Santiago hari ini di Parlimen berkaitan dengan perancangan Kementerian Alam Sekitar dan Air (KASA) dalam membaik pulih sistem saliran di Klang bagi mengatasi fenomena banjir, Menteri Alam Sekitar dan Air, Yang Berhormat Dato’ Sri Tuan Ibrahim Tuan Man berkata, KASA melalui Jabatan Pengairan dan Saliran Malaysia (JPS) telah menyediakan pelbagai perancangan untuk mengatasi masalah ini.

JPS Selangor telah menerima peruntukan berjumlah RM98.05 juta bagi tahun 2022, manakala permohonan bagi Rolling Plan Ketiga RMKe-12 yang telah dirancang untuk dipohon berjumlah RM2.06 bilion yang melibatkan lima buah projek.

Tambah beliau lagi, Projek Pemuliharaan Sungai untuk Mengurangkan Risiko Banjir telah diluluskan oleh kerajaan persekutuan di bawah RMKe-12 bagi negeri Selangor. Skop kerja yang terlibat di bawah projek ini ialah kerja pengaluran sungai, menstabilkan tebing sungai, menaik taraf aset tak alih dan saluran serta struktur yang berkaitan bagi meningkatkan kualiti air sungai.

Yang Berhormat Dato’ Sri Tuan Ibrahim Tuan Man turut menyatakan:

Pada tahun ini, sebanyak 50 kerja dalam Rolling Plan Kedua RMKe-12 telah dirancang untuk dilaksanakan dengan kos keseluruhan berjumlah RM10 juta. Sebanyak 13 kerja dalam pelaksanaan dan 37 projek yang lain masih pada peringkat perolehan. Daripada jumlah tersebut, sebanyak tiga kerja akan dilaksanakan di daerah Klang dengan jumlah RM1.5 juta.

Sementara itu, kerajaan negeri Selangor telah memperuntukkan sebanyak RM13.43 juta kepada JPS negeri Selangor untuk melaksanakan kerja yang berkaitan di daerah Klang seperti peruntukan pembangunan (pasca banjir) sebanyak RM930 ribu, peruntukan mengurus (penyelenggaraan) sebanyak RM8.5 juta dan akaun amanah caruman parit (kerja-kerja kritikal dan segera) sebanyak RM4.0 juta.

KASA juga telah memohon peruntukan tambahan sebanyak RM80 juta bagi Pelan Pemulihan Pasca Banjir: Kerja Membaik Pulih JPS Negeri Selangor, termasuklah kawasan Klang sebagai langkah untuk memulihkan kerosakan infrastruktur JPS.

Seterusnya, bagi perancangan jangka masa panjang pula, JPS sedang melaksanakan Projek Penstabilan Tebing Sungai Aur, daerah Klang, Selangor yang telah bermula sejak 9 September 2021 dan dijangka siap pada 9 Mac 2023 dengan kos keseluruhan berjumlah RM10.32 juta bagi menangani fenomena banjir di Klang.

JPS juga akan melaksanakan Rancangan Tebatan Banjir Sungai Kapar Kecil dan Sungai Kapar Besar di daerah Klang dan Petaling, Selangor dengan peruntukan berjumlah RM188 juta.


Pelibatan dalam Mekanisme Pasaran Karbon Perlu Melalui KASA

Untuk mendapatkan maklumat terkini, ikuti kami melalui Telegram

Kuala Lumpur – Menteri Alam Sekitar dan Air, Yang Berhormat Dato’ Sri Tuan Ibrahim Tuan Man menegaskan bahawa semua usaha dan pelibatan dalam mekanisme pasaran karbon perlu melalui Kementerian Alam Sekitar dan Air (KASA).

Jelas beliau, KASA sebagai pihak berkuasa kebangsaan bertanggungjawab untuk membenarkan semua transaksi antarabangsa kredit karbon dan melaksanakan pelarasan berpadanan bagi menjamin ketelusan pelaksanaan.

Beliau menerangkan antara keputusan utama Persidangan Ke-26 Konvensyen Rangka Kerja Perubahan Iklim Pertubuhan Bangsa-Bangsa Bersatu (UNFCCC COP-26) di Glasgow, Scotland pada tahun lalu adalah keperluan wajib bagi pihak berkuasa kebangsaan untuk membuat pelarasan berpadanan bagi mengelakkan pengiraan berganda bagi semua transaksi kredit karbon yang melibatkan sesuatu negara.

Keputusan rundingan di UNFCCC COP-26 juga menyatakan bahawa semua transaksi kredit karbon yang melibatkan pemindahan antarabangsa perlu mendapatkan kebenaran pihak berkuasa kebangsaan. Keperluan untuk membangunkan had transaksi dan mekanisme kawal selia juga diputuskan supaya transaksi kredit karbon antarabangsa lebih telus dan mengambil kira kepentingan pemegang taruh berkaitan.

Beliau menjawab soalan Tuan Wong Hon Wai (Bukit Bendera) dalam Mesyuarat Pertama Penggal Kelima, Parlimen ke-14 di Bangunan Parlimen hari ini berkaitan dengan mekanisme perdagangan karbon atau pasaran karbon kredit di Malaysia.

Beliau juga menjelaskan bahawa KASA sebagai badan yang diiktiraf oleh UNFCCC bertanggungjawab membangunkan infrastruktur asas bagi memantau dan menjejaki transaksi kredit karbon negara. KASA juga berkewajiban menyediakan laporan yang melalui proses penilaian oleh pasukan pakar yang dilantik oleh UNFCCC mengenai pelibatan negara di dalam mekanisme pasaran karbon.

“Selaras dengan keputusan Jemaah Menteri, KASA sedang membangunkan Pusat Pelepasan Gas Rumah Kaca (GHG) Kebangsaan yang akan turut mengandungi fungsi khusus berkaitan dengan pemantauan dan pelaporan mekanisme pasaran karbon negara,” tambah beliau.


Tekanan Isu Utama Kesihatan Mental

Pahang – Jabatan Pendaftar, Universiti Malaysia Pahang (UMP) telah mengadakan sebuah webinar sesi perkongsian ilmu berkenaan dengan kesihatan mental di tempat kerja di bawah program induk Siri Transformasi Eksekutif Perdana (STEP) secara dalam talian melalui Google Meet dan Facebook. Dengan menggunakan tanda pagar #Moh Cakna!, program ini telah menarik minat ramai pendengar yang terdiri daripada warga UMP dan pihak luar.

Puan Hajjah Paridah Mohd Ali, Pegawai Psikologi Kanan, Bahagian Kaunseling dan Psikologi, Jabatan Hal Ehwal Pelajar UMP menjelaskan mental yang sihat adalah suatu keadaan di mana individu itu menyedari akan kebolehan diri sendiri, dapat mengendalikan tekanan normal hidup dengan baik, mampu bekerja secara produktif dan mampu menyumbang sesuatu kepada masyarakat.

Menurut beliau, kesihatan mental boleh terbentuk melalui dua faktor, iaitu secara semula jadi dan faktor sekeliling seperti alam kanak-kanak yang tidak menyeronokkan, sejarah penderaan emosi dan fizikal, pernah mengalami penderaan seksual, tekanan akademik berterusan. Perkara yang menyumbang kepada faktor semula jadi ialah penyakit biologi, iaitu sebanyak 10 peratus daripadanya merupakan genetik keluarga.

Kajian pada tahun 2017 menunjukkan peratusan penduduk di Sabah menghidap penyakit mental tinggi, iaitu 42.9 peratus, diikuti penduduk di Wilayah Persekutuan Kuala Lumpur (39.8 peratus) dan Kelantan (36.0 peratus). Penjawat awam perlu lebih memberikan perhatian terhadap kesihatan mental masing-masing kerana risiko untuk mendapat penyakit ini sangat tinggi.

Sementara itu, golongan wanita mempunyai peratusan yang tinggi untuk mendapat penyakit mental, manakala golongan lelaki pula lebih cenderung untuk membunuh diri, menyalahgunakan dadah dan menjadi ganas jika mengalami tekanan yang serius. Hal ini disebabkan oleh sifat wanita yang suka berkongsi masalah berbanding dengan lelaki yang suka memendam masalah dan menganggap sekiranya masalah tersebut diluahkan kepada orang lain akan menurunkan kualiti dirinya sebagai maskulin.

Tambah beliau lagi, terdapat pelbagai mitos berkenaan dengan pesakit mental. Mitos pertama ialah semua pesakit mental tidak siuman. Hal ini adalah tidak benar sama sekali kerana tidak semua penyakit mental akan menyebabkan penghidapnya tidak siuman kecuali mereka yang menghidap psikosis yang melibatkan gangguan kewarasan. Namun begitu, gangguan ini bersifat sementara dan boleh dirawat dengan ubat-ubatan.

“Mitos yang kedua ialah penyakit mental disebabkan oleh genetik atau keturunan semata-mata. Tidak semua penyakit mental disebabkan oleh genetik atau keturunan kerana faktor ini hanya menyumbang kepada 10 peratus. Terdapat banyak faktor lain yang boleh menyumbang kepada penyakit mental seperti tekanan kerja, kewangan, dadah dan sebagainya,“ ujarnya.

Terdapat juga mitos bahawa pesakit mental tidak dapat menjalani kehidupan biasa dan sentiasa bergantung pada orang lain. Hal ini salah sama sekali kerana seperti penyakit fizikal, penyakit mental juga boleh sembuh dan boleh dikawal sekiranya diberikan rawatan yang teratur dan berkesan. Pesakit yang hilang upaya akibat menghidap penyakit mental masih mampu berdikari jika menjalani rawatan pemulihan.

Beliau turut berkongsikan bahawa dua rutin penting untuk kesihatan mental meliputi rutin pengurusan diri dan ehsan kendiri atau self-compassion. Rutin pengurusan diri merujuk menjaga diri dengan cuba berdamai dengan diri sendiri. Antara langkah dalam rutin pengurusan diri ialah menjaga kesihatan fizikal, makan dengan sempurna, elakkan tabiat yang tidak sembuh, tidur dengan cukup dan bersenam secara berkala. Untuk ehsan kendiri pula, individu itu perlu menyayangi, menerima dan memanjakan diri sendiri.

Antara tindakan yang dapat membantu diri atau individu yang menghidap masalah kesihatan mental ialah menerima masalah kesihatan mental dengan terbuka, membuat pemeriksaan tahap kesihatan mental, mendapatkan rawatan daripada doktor atau pakar psikiatri, mendapatkan sokongan moral daripada ahli keluarga atau rakan, mengikuti pelan rawatan perubatan sepenuhnya, mengikuti pelan rawatan psikologi dan mengekalkan kesembuhan serta kesejahteraan mental sepanjang hayat.


Menuai Hasil Bahasa Melayu sebagai Bahasa Ilmu di IPTA

Untuk mendapatkan maklumat terkini, ikuti kami melalui Telegram

Kita menggunakan bahasa ketujuh dalam dunia tapi masih lagi malu dan janggal berbahasa Melayu. Cita-cita  saya adalah untuk menjadikan bahasa Melayu sebagai bahasa kedua ASEAN.

Demikian antara ucapan Perdana Menteri, Dato’ Sri Ismail Sabri Yaakob dalam sesi Penggulungan Naib Presiden UMNO, bersempena dengan Perhimpunan Agung UMNO 2021 (PAU  2021).

Pernyataan yang berkesinambungan dari semasa ke semasa oleh Perdana Menteri Malaysia membuktikan bahawa pemimpin negara kita sangat serius tentang agenda bahasa Melayu sebagai bahasa utama negara. Semboyan telah berbunyi, kita sebagai Keluarga Malaysia perlu mengambil peranan dan cakna dengan menjadi penggerak utama menggemakan seruan tersebut.

Tidak dinafikan, di institusi pendidikan tinggi awam (IPTA), dengan menyebut beberapa universiti sahaja di sini seperti Universiti Malaya, Universiti Putra Malaysia (UPM), Universiti Kebangsaan Malaysia (UKM), Universiti Sains Malaysia dan Universiti Malaysia Sabah, Universiti Malaysia Sarawak dan Universiti Awam lain secara realitinya telah mendokong perkara ini dengan menawarkan subjek akademik dan kursus kemahiran dalam tempoh masa tertentu yang ditetapkan oleh Agensi Kelayakan Malaysia kepada pelajar asing agar kelompok ini mampu berkomunikasi dalam bahasa Melayu dengan baik.

Impak jangka panjang yang diperoleh ialah penebaran bahasa Melayu di negara pelajar tersebut dan hal ini akan membantu mempercepatkan proses bahasa Melayu sebagai bahasa ASEAN dalam multidisiplin ilmu. Justeru itu, peluang ini dapat digunakan dengan sebaik-baiknya oleh pihak Kedutaan Malaysia di luar negara untuk mempromosikan bahasa Melayu dan juga budaya Malaysia.

Pihak Kementerian Pengajian Tinggi (KPT) juga mengorak langkah dengan mencadangkan penubuhan Jawatankuasa Induk Pengembangan Bahasa Melayu Institusi Pendidikan Tinggi (IPT) Negara-negara ASEAN dengan mengenal pasti beberapa universiti luar negara yang berpotensi untuk berkolaborasi bagi mengadakan program akademik dengan universiti tempatan.

Bagi merealisasikannya, KPT melantik UKM melalui Institut Alam dan Tamadun Melayu (ATMA) sebagai Sekretariat untuk mengembangkan perkara penting yang berkaitan dengan tamadun Alam Melayu ke peringkat global. Semoga kita akan dapat menuai hasilnya daripada cadangan ini.

Dalam pada itu, perkembangan bahasa Melayu sebagai bahasa ilmu di IPTA juga menarik untuk diperkatakan. Kebanyakan bidang aliran sains sosial menggunakan bahasa Melayu sebagai medium utama penyampaian kuliah berbanding dengan aliran sains. Faktor kepelbagaian program di universiti menyebabkan penyampaian dwibahasa dalam kuliah tidak dapat dielakkan. Oleh itu, kita perlu meraikan hal ini dan tidak mengambil lakuan dengan mendiskriminasikan senario ini. Begitu juga sebaliknya, tidak terus menganaktirikan bahasa Melayu dalam aspek keilmuwan. Terowong yang gelap pasti bersinar walaupun dengan satu titik cahaya.

Bagi memastikan mahasiswa tempatan tekal dengan penggunaan bahasa Melayu sebagai bahasa ilmu, UPM menerusi Fakulti Bahasa Moden dan Komunikasi mengadakan Ujian Komunikasi Bahasa Melayu (UKOM-UPM) kepada pelajar mengikut syarat yang telah ditetapkan. Usaha murni ini secara langsung menyedarkan mahasiswa bahawa pemartabatan bahasa Melayu sebagai bahasa ilmu di universiti adalah tanggungjawab bersama dan ujian seperti ini seharusnya diperpanjang untuk semua universiti di Malaysia.

Selain itu, impak optimum juga diberikan oleh pihak pengurusan tertinggi universiti yang memberikan sokongan kepada para akademik dan penyelidik untuk menulis dalam   jurnal, majalah, surat khabar dan menerbitkan buku akademik dalam bahasa Melayu serta menggalakkan diskusi dan forum bagi membincangkan pemerkasaan bahasa Melayu yang menunjukkan bahawa pihak universiti bersungguh-sungguh memberikan nilai ilmu kepada masyarakat kendatipun di sebalik cabaran penarafan kedudukan universiti di peringkat antarabangsa.

Universiti sebagai kepustakaan ilmu juga acapkali menjadi medan peneraju program besar seperti sambutan Dekad Bahasa Kebangsaan dan mengadun Dasar Bahasa Kebangsaan sebagai elemen utama dalam pembinaan pelan strategik sesebuah universiti. Hal ini menjadikan IPTA sebagai sektor dan pusat pempengaruh yang paling ampuh untuk memartabatkan bahasa Melayu.

Satu usaha yang proaktif melalui kolaborasi pihak penyelidik bahasa Melayu dan Jabatan Pembinaan Bahasa dan Sastera, Dewan Bahasa dan Pustaka (DBP), wajar diberi pujian kerana bertindak efisien dengan memperkenalkan istilah yang merentasi pelbagai bidang ilmu. Kesepaduan bahasa Melayu dengan istilah teknologi, kesihatan dan perubatan serta bidang profesional lain yang lazimnya dalam bahasa Inggeris membuktikan bahawa bahasa Melayu mempunyai keupayaan untuk membina gedung peristilahan dan tidak cetek dengan pewujudan istilah baharu.

Penerbitan bersiri buku peristilahan dalam bentuk bercetak ataupun secara dalam talian merupakan inisiatif terbaik demi kelangsungan tradisi keilmuan bahasa Melayu sebagai bahasa ilmu di IPTA. Misalnya, terbitan mutakhir DBP, iaitu Siri Kamus Istilah Mabbim: Kamus Pergigian Periodontik (2019) untuk meningkatkan kefahaman dalam bidang pergigian.

Siri Kamus Istilah MABBIM: Kamus Peternakan Genetik dan Pembiakbakaan (2020) pula mengandungi istilah teras yang digunakan dalam bidang penternakan untuk membantu masyarakat memahami konsep istilah dengan lebih jelas. Selanjutnya, Daftar Istilah Semasa Bahasa Inggeris–Bahasa Melayu–Bidang (2021) yang menyediakan istilah pelbagai bidang yang berkaitan dengan teknologi maklumat, pendidikan, pentadbiran perniagaan, pelancongan dan sebagainya untuk rujukan dan panduan kepada masyarakat.

Selain itu, Dr. Rusmadi Baharudin, Ketua Bahagian Perkamusan, Jabatan Pembinaan Bahasa dan Sastera, DBP juga telah muncul di TV9 dengan berkongsi istilah semasa sama ada yang telah diterjemahkan atau dipadankan daripada istilah bahasa Inggeris bagi memperkaya bahasa Melayu sebagai bahasa ilmu khususnya untuk kemaslahatan IPTA. Antara istilah baharu yang boleh diperkenalkan termasuklah rumah mongel (tiny house) dan cerita baharu (reels).

Pelancaran dan penjenamaan Pelan Tindakan Memartabatkan Bahasa Melayu sebagai Bahasa Ilmu di Universiti Awam (2016-2021) yang diperkenalkan pada 2011 oleh Mohamed Khaled Nordin, iaitu mantan Menteri Pengajian Tinggi Malaysia, merupakan satu langkah bijak bagi memastikan penggunaan bahasa Melayu menjadi medium utama untuk saluran ilmu universiti-universiti di Malaysia.

Objektif pelan tindakan ini mengkhusus kepada memartabatkan bahasa Melayu sebagai bahasa ilmu, menghasilkan graduan yang berketerampilan dalam bahasa Melayu, merealisasikan bahasa Melayu sebagai wadah pembangunan negara dan mengantarabangsakan Malaysia sebagai pusat rujukan tentang ilmu Alam Melayu. Pelan yang diaudit secara berkala ini dapat dilihat sebagai penggalak kepada ahli akademik, mahasiswa dan warga universiti untuk memperkaya dan memperluaskan penggunaan bahasa Melayu sebagai bahasa ilmu di universiti awam.

Bahasa Melayu sebagai bahasa ilmu yang dapat digunakan dalam disiplin ilmu sudah terbentang luas. Dengan adanya inisiatif daripada pelbagai pihak bagi memastikan bahasa Melayu sebagai bahasa ilmu terus berkumandang di arena pengajian tinggi perlu dijulang dan bersama-sama menongkah harus menerjah kemustahilan yang mendatang. Janganlah kita asyik menyemai benih sahaja tetapi sudah tiba masanya untuk kita menuai hasil lumayan setelah sekian lama dituai sebagai wahana bahasa ilmu di IPTA.

Profesor Madya Dr. Salmah Jan Noor Muhammad − Pensyarah Kanan, Jabatan Bahasa Melayu, Fakulti Bahasa Moden dan Komunikasi, Universiti Putra Malaysia.