RUKUN NEGARA
Bahawasanya Negara Kita Malaysia

mendukung cita-cita hendak:

Mencapai perpaduan yang lebih erat dalam kalangan
seluruh masyarakatnya;

Memelihara satu cara hidup demokrasi;

Mencipta satu masyarakat yang adil di mana kemakmuran negara
akan dapat dinikmati bersama secara adil dan saksama;

Menjamin satu cara yang liberal terhadap
tradisi-tradisi kebudayaannya yang kaya dan pelbagai corak;

Membina satu masyarakat progresif yang akan menggunakan
sains dan teknologi moden.

MAKA KAMI, rakyat Malaysia,
berikrar akan menumpukan

seluruh tenaga dan usaha kami untuk mencapai cita-cita tersebut
berdasarkan prinsip-prinsip yang berikut:

KEPERCAYAAN KEPADA TUHAN
KESETIAAN KEPADA RAJA DAN NEGARA

KELUHURAN PERLEMBAGAAN
KEDAULATAN UNDANG-UNDANG
KESOPANAN DAN KESUSILAAN

(Sumber: Jabatan Penerangan, Kementerian Komunikasi dan Multimedia Malaysia)

RUKUN NEGARA.indd   1 4/10/16   8:55 PG
TAHUN

JILID 1

MATEMATIK

Dewan Bahasa dan Pustaka
Kuala Lumpur

2018

Penulis
Marzita binti Puteh

Chan Yook Lean
Gobi a/l Krishnan

Ilustrator
Wong Chi Ming

Editor
Ainol Rafezah binti Alias

Asmahanim binti Ab Rahman

Pereka bentuk
Aini binti Abd. Hamid

Awaludin bin Mohd Arof

KURIKULUM STANDARD SEKOLAH RENDAH (SEMAKAN 2017)

SEKOLAH KEBANGSAAN

3
KEMENTERIAN
PENDIDIKAN
MALAYSIA

No. Siri Buku: 0007 PENGHARGAAN

Penerbitan pakej buku teks ini melibatkan
kerjasama banyak pihak. Sekalung
penghargaan dan terima kasih ditujukan
kepada semua pihak yang terlibat:

• Jawatankuasa Penambahbaikan
 Pruf Muka Surat, Bahagian Buku Teks,

Kementerian Pendidikan Malaysia.

• Jawatankuasa Penyemakan Pembetulan
Pruf Muka Surat, Bahagian Buku Teks,
Kementerian Pendidikan Malaysia.

• Jawatankuasa Penyemakan
 Naskhah Sedia Kamera,
 Bahagian Buku Teks,
 Kementerian Pendidikan Malaysia.

• Pegawai-pegawai Bahagian Buku Teks
dan Bahagian Pembangunan Kurikulum,
Kementerian Pendidikan Malaysia.

• Jawatankuasa Peningkatan Mutu,
 Dewan Bahasa dan Pustaka.

• Panel Pembaca Luar,
Dewan Bahasa dan Pustaka.

• Bank Negara Malaysia.

• SK Taman Tun Dr. Ismail 1,
 Kuala Lumpur.

• SK Pengkalan Rinting, Johor.

• Semua pihak yang terlibat dalam

proses penerbitan buku ini.

KK 513-221-0102011-49-2045-20101
ISBN 978-983-49-2045-6

Cetakan Pertama 2018
© Kementerian Pendidikan Malaysia 2018

Hak Cipta Terpelihara. Mana-mana bahan dalam
buku ini tidak dibenarkan diterbitkan semula,
disimpan dalam cara yang boleh dipergunakan
lagi, ataupun dipindahkan dalam sebarang
bentuk atau cara, baik dengan cara bahan
elektronik, mekanik, penggambaran semula
mahupun dengan cara perakaman tanpa
kebenaran terlebih dahulu daripada Ketua
Pengarah Pelajaran Malaysia, Kementerian
Pendidikan Malaysia. Perundingan tertakluk
kepada perkiraan royalti atau honorarium.

Diterbitkan untuk Kementerian Pendidikan Malaysia
oleh:
Dewan Bahasa dan Pustaka,
Jalan Dewan Bahasa,
50460 Kuala Lumpur.
No. Telefon: 03-21479000 (8 talian)
No. Faksimile: 03-21479643
Laman Web: http://www.dbp.gov.my

Reka Letak dan Atur Huruf:
Dewan Bahasa dan Pustaka

Muka Taip Teks: Azim
Saiz Muka Taip Teks: 16 poin

Dicetak oleh:
Cetakrapi Sdn. Bhd.,
No. 2 & 4, Jalan Tago 7,
Kawasan Perindustrian Tago,
52200 Kuala Lumpur.
Saiz sebenar

iii

KANDUNGAN

NOMBOR HINGGA 10 000  1

KENAL DAN TULIS NOMBOR   2

CABAR MINDA  3

TEROKA NOMBOR                                                   5

BANDING NOMBOR  9

PROJEK RIA  10

SUSUN DAN BILANG NOMBOR                                           1 1

PROJEK RIA  14

ANGGAR LEBIH ATAU KURANG  15

BUNDAR NOMBOR  17

CABAR MINDA  19

POLA NOMBOR  20

SELESAIKAN MASALAH 22

RELAKS MINDA 26

1
 PENDAHULUAN       v

TAMBAH, TOLAK, DARAB DAN BAHAGI    27

TAMBAH  28

CABAR MINDA                                                                    31

TAMBAH LAGI 32

CABAR MINDA  35

TAMBAH TIGA NOMBOR   36

CABAR MINDA 37

TOLAK  39

TOLAK LAGI  43

CABAR MINDA  47

TOLAK BERTURUT-TURUT  48

PROJEK RIA 50

TAMBAH DAN TOLAK                                                           51

REKA CERITA  53

SELESAIKAN MASALAH  54

KENAL ANU   57

2

1
Saiz sebenar

iv

DARAB 60

CABAR MINDA                                  62

DARAB LAGI  63

BAHAGI 66

BAHAGI LAGI 70

CABAR MINDA  72

REKA CERITA  73

SELESAIKAN MASALAH 74

KENAL ANU LAGI 77

CABAR MINDA  79

RELAKS MINDA  80

PECAHAN, PERPULUHAN DAN PERATUS 81

PECAHAN WAJAR 82

CABAR MINDA  82

PECAHAN SETARA  83

PECAHAN BENTUK TERMUDAH 85

CABAR MINDA  86

PECAHAN TAK WAJAR DAN NOMBOR BERCAMPUR  87

TAMBAH PECAHAN  90

CABAR MINDA  92

TOLAK PECAHAN  93

KENAL PECAHAN PERSERATUS DAN PERPULUHAN 96

CABAR MINDA  98

BANDING PERPULUHAN  99

TAMBAH PERPULUHAN  100

TOLAK PERPULUHAN  102

KENAL PERATUS 104

CABAR MINDA  106

PROJEK RIA  107

REKA CERITA  108

SELESAIKAN MASALAH                                                      110

RELAKS MINDA                                                                   11 4

3
Saiz sebenar

v

Pakej buku teks Matematik Tahun 3 ditulis berdasarkan Kurikulum Standard Sekolah
Rendah (KSSR) Tahun 3, sejajar dengan Dokumen Standard Kurikulum dan Pentaksiran
(Semakan 2017) yang dilaksanakan mulai tahun 2019. Penulisan pakej buku teks
ini disesuaikan dengan keperluan murid untuk memahami kemahiran matematik
mengikut pemeringkatan daripada aras yang paling mudah sehingga abstrak. Pakej
buku teks ini diterbitkan untuk melahirkan murid yang berupaya mengaplikasikan
pengetahuan dan kemahiran matematik secara berkesan dan bertanggungjawab
dalam kehidupan seharian.

Pakej buku teks ini mengandungi tiga komponen, iaitu Buku Teks Jilid 1, Buku Teks
Jilid 2 dan Buku Aktiviti. Tajuk-tajuk yang terkandung dalam Buku Teks adalah seperti
yang berikut:

Buku Teks Jilid 2

• Wang

• Masa dan Waktu

• Panjang, Jisim

dan Isi Padu Cecair

• Bentuk

• Kedudukan

• Data

Buku Teks Jilid 1
• Nombor
   hingga 10 000
• Tambah, Tolak
   Darab dan
   Bahagi
• Pecahan,

Perpuluhan
dan Peratus

PENDAHULUAN

Semua tajuk tersebut juga terkandung dalam Buku Aktiviti.

 Buku Teks berfokus kepada matlamat pembelajaran matematik tentang konsep
dan kemahiran matematik. Persembahan Buku Teks diolah dengan memasukkan
soalan penaakulan yang berkaitan supaya murid berkomunikasi serta menggalakkan
murid berfikir secara kritis dan kreatif. Setiap pembelajaran dikukuhkan dengan
latihan formatif dalam  Cuba Ini” sama ada secara lisan atau bertulis serta aktiviti
lanjutan yang dicadangkan dalam nota guru. Elemen didik hibur dalam pembelajaran
turut diselitkan dalam Projek Ria” dan  Relaks Minda” bagi mewujudkan suasana
pembelajaran yang aktif dan menyeronokkan. Beberapa soalan Kemahiran Berfikir
Aras Tinggi (KBAT) disediakan dalam  Cabar Minda” bagi mencungkil minda murid
untuk berfikir secara kreatif. Aktiviti pembelajaran melalui video dan audio serta soalan
tambahan juga dimuatkan dalam QR Code. Bagi mengaksesnya, guru perlu memuat
turun aplikasi QR Code & Barcode Scanner di Play Store. Selain itu, elemen nilai murni
turut diterapkan secara tidak langsung melalui aktiviti pembelajaran dan gambar.

Buku Aktiviti menyediakan aktiviti pengukuhan, pemulihan dan pengayaan untuk
mengukuhkan dan memantapkan pemahaman murid tentang kemahiran yang telah
dipelajari dalam Buku Teks. Guru digalakkan untuk menyediakan aktiviti dan latihan
tambahan yang sesuai mengikut keperluan dan tahap keupayaan murid.

Pakej buku teks ini diharapkan dapat memberikan pembelajaran yang bermakna,
menyeronokkan dan menarik minat murid terhadap matematik. Guru boleh merujuk
penerangan dalam paparan yang berikut untuk mengetahui dan memahami cara
menggunakan pakej buku teks ini.

”

”

”

”
Saiz sebenar

vi

Aktiviti pengukuhan untuk
memantapkan penguasaan
kemahiran.

Aktiviti pemulihan untuk
menilai pemahaman tentang
kemahiran asas.

Aktiviti pengayaan untuk
menguji pemikiran kritis dan
kreatif.

1

Saiz sebenar

1 023

Aktiviti 1

KENAL DAN TULIS NOMBOR

Sebut nombor dan padankan.

Tanda (✓) bagi perkataan dan angka yang betul.

3 800
seribu dua
puluh tiga

tujuh ribu sembilan

dua ribu lima puluh satu

tiga ribu empat ratus enam belas

7 009

2 501

3 416

a

b

c

NOMBOR HINGGA 10 000

NOMBOR HINGGA 10 000

Markah

5 4019 560

sembilan ribu
lima ratus

enam puluh

1.1.1 (i)
1.1.1 (ii)
1.1.1 (iii)

1

2

BT halaman 1-2

lima ribu
empat ratus

satu

tiga ribu
lapan ratus

Markah

Saiz sebenar

15

UJI DIRI
Padankan.

Tulis semula huruf yang menyentuh
garisan padanan untuk menjawab teka-teki ini.

Haiwan apakah yang tidur tergantung?

lapan ribu satu

Anggarkan
isi padu.

Nilai digit 9 dalam
9 500 ialah       .

Bundarkan 8 456
kepada ribu terdekat.

Lengkapkan

1 706 =       + 700 + 6

1 810, 1 910, ★, 2 110
Nilai ★ ialah       .

8 000

8 001

500

3 010

9 000

1 000

2 010

500 9 000 1 000 8 000 8 001 2 0103 010

1 000 mℓ        m ℓ

a

ab

c

d

e

g

f

1 000

900

800

700

600

500

400

300

200

100

1 000

900

800

700

600

500

400

300

200

100

w

e

a

p

n

g

r

k

l

b

s

Markah

Saiz sebenar

16

UJI MINDA

Lengkapkan teka silang nombor.

Melintang
2 Nilai digit ribu 3 000, ratus 900
   dan sa 5. Nyatakan nombornya.
3 3 470, M, 3 670, 3 770.
 Apakah nilai M?

Menegak

1 Bilang seribu-seribu. Apakah nombor selepas 5 000?

4 Nombor manakah yang lebih besar, 7 426 atau 7 459?

6 5 ribu + 3 sa + 0 puluh + 0 ratus =

7 Bundarkan 4 053 kepada puluh terdekat.

10 Tulis lapan ribu empat belas dalam angka.

8 Apakah nilai digit bagi
 9 dalam 9 126?

9               = 9 000 + 800

2 505 2 510 P
5

Nyatakan nilai P.

1

2

3

5 6

8

10

7

9

4

1
NOT

A

GURU

Saiz sebenar

1
1.1.1 (i)
1.1.1 (ii)

• Minta murid menyebut nombor lain yang terdapat pada gambar di atas.
• Terapkan elemen keusahawanan.
• Jalankan aktiviti murid menyebut nombor pada garis nombor.

NOMBOR HINGGA 10 000

• Jumlah pekerja 105 orang.

PRODUK HARI INI
• 2 780 peket coklat susu
•  1 130 peket coklat
 strawberi

Hari ini kilang kami keluarkan
dua ribu tujuh ratus lapan puluh

peket coklat susu.

2 780
dua ribu
tujuh ratus
lapan puluh

1 130
seribu
seratus
tiga puluh

Kilang ini dibina sejak tahun
dua ribu enam.

Halaman rangsangan menggalakkan
murid berkomunikasi.

Soalan kemahiran berfikir
aras tinggi (KBAT).

Aktiviti berpusatkan murid.

Maskot
merangsang
pemikiran kritis
dan kreatif untuk
menjanakan idea.

Panduan untuk guru
melaksanakan aktiviti
pengajaran dan pembelajaran.

Nombor Standard
Kandungan dan
Standard Pembelajaran
seperti yang terkandung
dalam DSKP.

Aktiviti rekreasi
untuk memupuk
minat murid
kepada
matematik.

Aktiviti
latih amal
untuk
memantapkan
pemahaman
murid.

Latihan formatif
untuk menilai
pemahaman
tentang
kemahiran
yang telah
dipelajari.

Tajuk pembelajaran.

NOT
A

GURU

Saiz sebenar

26

Pesertadadu, penanda 3 orang pemain

Baling dadu. Gerakkan penanda mengikut nombor pada dadu.
  Jika berhenti di petak kaki tangga, jawab soalan.
  Jika betul, naik tangga ke petak atas tangga.
  Jika salah, kekal di petak kaki tangga.

Jika berhenti di petak kepala ular, turun ke petak ekor ular.

Tukar giliran. Ulang langkah 1.

 Pemain yang tiba dahulu di petak TAMAT ialah pemenang.

RE

LAK
S MINDA

1

2

3

a

b

Cara

Alat/Bahan

1.8.1
• Minta pemain menggerakkan penanda berundur ke belakang jika
   mendapat nombor dadu melebihi bilangan ke petak 25 .
• Terapkan sikap toleransi dan jujur semasa bermain.

1.5.11.1.1 (i), 1.2.1,
1.1.2 (iii), 1.4.1,
1.6.1, 1.7.2

DAM NOMBORDAM NOMBOR

NOT
A

GURU
BA

hlm.

15-16

Saiz sebenar

26

NOT
A

GURU

Saiz sebenar

86

1

7.1.1
7.1.2

• Minta murid menamakan objek di sekeliling yang bercirikan prisma.
• Tegaskan nama prisma diberi berdasarkan dua permukaan bertentangan

yang sama bentuk.

2 Saya kubus. Boleh
juga panggil saya

prisma segi empat
sama.

Saya kuboid atau prisma
segi empat tepat.

Saya prisma
segi tiga.

permukaan
rata

tapak

tepi

bucu

✿ 6 permukaan
 rata yang
 sama besar
✿ 8 bucu
✿ 12 tepi

a

b

c

tapak

tepi

permukaan
rata

bucu

Ceritakan ciri prisma yang sama.

✿ 6 permukaan
 rata
✿ 8 bucu
✿          tepi

BA

hlm.

129-13
0

IMBAS INI

PRISMA
SEGI EMPAT

SAMA

PRISMA
SEGI EMPAT

TEPAT

✿         permukaan
 rata
✿         bucu
✿ 9 tepi

PRISMA
SEGI TIGA

tapak

tepi

permukaan
rata

bucu

10
NOT

A

GURU

Saiz sebenar

2 854 2 856 2 857 2 859 2 860

2 858 berada di sebelah kanan  2 855.

2 858 lebih besar daripada 2 855.

1

2

2 Diberi 2 858 lebih besar daripada 2 855. Tunjukkan.

Nyatakan nilai yang lebih besar.

Nombor manakah yang lebih kecil?

Sebut dua nombor yang lebih besar daripada 2 860.

Semakin
ke kanan,
nombor
semakin
besar.

PROJEK RIA
 Ambil 4 daripada kad nombor 0
 hingga 9.

Minta rakan ambil 4 kad juga.

Bina nombor empat digit terbesar.

Bandingkan dua nombor itu.

atau

atau

a

a b

b

1.1.2 (iii)

3 408 3 296 5 670 6 712

1

2

3

4

2 8582 855

BA

hlm
.

6

CUBA INI

• Jalankan aktiviti membanding sebarang dua nombor menggunakan blok
asas dan pembilang.

• Bimbing murid mengenal pasti nombor di antara, nombor sebelum, dan
nombor selepas untuk membanding sebarang dua nombor.

• Sediakan kad nombor 0 hingga 9 untuk Projek Ria.

NOT
A

GURU

Saiz sebenar

90

2

• Jalankan aktiviti membina rangka poligon menggunakan batang mancis
dan straw.

• Jalankan kuiz mengenal pasti poligon berpandukan gambar situasi.

7.3.1

Pentagon ada 5 bucu.
Sisinya juga 5.

pentagon

heptagon

bucu

sisi lurus

Jika tapak
prisma ini

disurih, apakah
bentuk yang

terhasil?

Namakan poligon yang ada ciri berikut.

a b c

Heksagon ada
6 bucu dan 6 sisi.

heksagon

Apakah poligon sekata yang akan
terhasil apabila enam segi tiga
di atas dicantumkan?

bucu

sisi
lurus

permukaan
rata

oktagon

bucu

sisi lurus

6 bucu

6 sisi lurus

8 bucu

8 sisi lurus

7 sisi lurus

7 bucu

BA

hlm.

132-13
3

CUBA INI

a

b c

CABAR
MINDA
CABAR
MINDA

Pautan kepada halaman buku aktiviti.

Akses aktiviti
pembelajaran
dalam QR Code.
NOT
A

GURU

Saiz sebenar

1
1.1.1 (i)
1.1.1 (ii)

• Minta murid menyebut nombor yang terdapat pada gambar di atas.
• Terapkan elemen keusahawanan.
• Jalankan aktiviti murid menyebut nombor pada garis nombor.

NOMBOR HINGGA 10 000

• Jumlah pekerja 105 orang.

PRODUK HARI INI
• 2 780 peket coklat susu
•  1 130 peket coklat
 strawberi

Hari ini kilang kami mengeluarkan
dua ribu tujuh ratus lapan puluh

peket coklat susu.

1 130

seribu
seratus
tiga puluh

Kilang ini dibina sejak tahun
dua ribu enam.

dua ribu
tujuh ratus
lapan puluh

2 780
NOT
A

GURU

Saiz sebenar

2

SELVAM

1

Tiga ribu
lima ratus

lapan puluh
sembilan.

1.1.1 (i)
1.1.1 (ii)
1.1.1 (iii)

BA

hlm
.

1-2

• Jalankan aktiviti permainan atau pertandingan menyebut nombor dan
membaca nombor dalam perkataan pada keratan surat khabar, paparan
komputer atau kad imbasan.

1

2

KENAL DAN TULIS NOMBOR

Sebut nombor kamu.

Empat ribu
dua ratus
tiga puluh.

sapuluhratusribu

Tampalkan kad angka dengan kad perkataan yang sepadan.

Satu ribu.
NOT
A

GURU

Saiz sebenar

3

sembilan ribu
dua puluh tujuh

dua ribu
sembilan puluh

3 4

5

BA

hlm
.

2

9 027 6 514

1.2.1

Tulis nombor
dalam perkataan.

0 63 0
Bina seberapa banyak nombor empat digit
daripada kad-kad nombor. Tulis nombor
dalam perkataan dan angka.

•  Tegaskan apabila menulis nombor dalam perkataan atau menyebut
nombor itu,  0” yang berada di antara digit-digit dalam nombor itu tidak
disebut dan ditulis contohnya 3 006 disebut tiga ribu enam.

• Bimbing murid membina peta titi yang lain seperti di atas.

”

Lengkapkan.

Betulkan yang salah.

CABAR
MINDA
CABAR
MINDA
NOT
A

GURU

Saiz sebenar

4

BA 2

1.1.1
1.2.1

• Banyakkan soalan latihan dalam bentuk kad atau lembaran kerja.
• Layari https://www.mathworksheets4kids.com/blocks/thousands-1.pdf

CUBA INI
1

2

3

4

Baca ayat. Tulis nombor dalam perkataan.

Pilih dua kad yang sepadan.

Tulis nombor dalam angka.

Tulis nombor dalam perkataan.

Ada lebih kurang 3 000 ekor burung
di Taman Burung Kuala Lumpur.
Sumber: https://www.pressreader.com/ malaysia/harian-metro/
20170701/281895888260508

Terdapat sekitar 1 200 jenis rama-rama
di Malaysia.
Sumber: http://omegabiru.blogspot.my/2011/04/rama-rama-kupu-kupu.html

Di Sabah, ada lebih kurang 2 040 ekor gajah.
Sumber: http://www.astroawani.com/berita-malaysia/mohon-peruntukan-rm19-
juta-kawal-gangguan-gajah-liar-72335

a

c d

a

a c

b

b d

b

c

8 016

lapan ribu
enam belas

tiga ribu dua ratus
empat puluh lima

sembilan ribu
tiga ratus tujuh

satu ribu lima ratus

2 380 1 642

lapan ribu dua ratus tiga

9 518 1 090

empat ribu enam puluh tiga ribu empat

ribu ratus puluh sa

3 245
NOT
A

GURU

Saiz sebenar

5

• Bimbing murid menunjukkan kuantiti menggunakan pembilang, dekak-dekak
dan abakus. Lakukan aktiviti secara berkumpulan atau individu.

• Layari http://www.homeschoolmath.net/teaching/pv/place_value_
thousands.php

1.1.2 (i)

TEROKA NOMBOR

1

2

3

Lima ribu.

10 ratus = 1 ribu

0 1 000 2 000 3 000 4 000 5 000

2 000 2 010 2 020 2 030 2 040 2 050

Tunjukkan
seribu.

10 ratus
ialah 1 000.

2 050

1 000 1 000 10 10 10 10 10

dua ribu
lima puluh

IMBAS INI
NOT
A

GURU

Saiz sebenar

6

4

5

6

Gambar manakah
menunjukkan 6 210?

Bincangkan.

Empat
ribu.

• Jalankan aktiviti memadankan kumpulan objek dengan nombor menggunakan
kad imbasan. 1.1.2 (i)

1.1.2 (ii)

ribu ratus puluh sa

Ini seribu
seratus
lapan.

BA

hlm
.

3

3 001

3 000

3 010

Cuba
sebut

bilangan
objek ini.

1 000 1 000 1 000
NOT
A

GURU

Saiz sebenar

7

7

8

saratusribu puluh

1           2           4         7

Nyatakan nilai tempat dan nilai digit bagi
setiap digit dalam nombor 6 035.

Mari cerakinkan 1 247.

Cerakin
nilai tempat

Cerakin
nilai tempat

Cerakin
nilai digit

Cerakin
nilai digit

Nilai tempat

Nilai digit

ribu ratus puluh sa

6 000 0 30 5

•  Bimbing murid menentukan nilai tempat dan nilai digit bagi sebarang
nombor yang diberi. Kaitkan dengan cerakin nilai tempat dan nilai digit.

• Tegaskan nilai digit ialah nilai sesuatu digit mengikut nilai tempatnya
 dalam sesuatu nombor.

1.4.1
1.4.2

1 ribu

1 000

7 sa

7

4 puluh

40

2 ratus

200

+

+

+

+

+

+

+

+

+

+

+

+

6 ribu 5 sa

5

0 ratus

0

ribu ratus puluh sa

Apakah nilai tempat bagi setiap digit dalam nombor 1 247?
Apakah nilai digitnya pula?

saratusribu

Digit

Nilai tempat

Nilai digit

puluh

1 000    200       40         7

1          2          4          7
NOT
A

GURU

Saiz sebenar

8

9

Adakah nilai abakus dicerakinkan
dengan betul? Bincangkan.

Lihat abakus di atas. Jika satu manik bawah
di setiap tiang dinaikkan, apakah nombor itu?

Cerakinkan nombor itu.

1

2

3

a b

a b

c d       +  7 000 +        7 230

Nilai tempat 9 ialah      . Nilai digit 2 ialah      .

Digit 7 berada di tempat      . Digit       berada

di tempat puluh dan bernilai       .

2 917

1 003 4 650

Lengkapkan.

1.4.1
1.4.2

Pilih kad gambar yang betul bagi nombor.

7 000

2 sa

+   10

+  7 ribu + 1 puluh +  8 ratus

+  800 +    2

1 836        +      +      + 6 sa 9 019   1 puluh +      +      +

4 507   4 000 +      +

• Adakan permainan meneka nombor berpandukan nilai tempat, nilai digit
 dan cerakinan nombor.
• Kumpulkan maklumat nombor berdasarkan petikan akhbar untuk aktiviti

menyatakan nilai tempat, nilai digit dan cerakinan nombor.
• Tegaskan apabila mencerakin nombor mengikut nilai digit yang melibatkan

digit 0, digit 0 itu boleh diabaikan.

7  8 1 2

BA

hlm
.

4 -5

CUBA INI
NOT
A

GURU

Saiz sebenar

9

1  8 3 5

tiga digit

Nombor empat digit
lebih besar daripada

nombor tiga digit.

Bandingkan nilai
ratus pula.

BANDING NOMBOR

1 Jualan sempena Hari Kebangsaan.

Apakah yang dijual lebih banyak, topi atau bendera?

Bandingkan 1 835 dengan 1 249, yang manakah lebih kecil?

a

b

967 1 835 1 249 1 217

empat digit

1 835 lebih besar daripada 967.

Jualan bendera lebih banyak.

saratusribu puluh

1

1

8

2

3

4

5

9

Nombor manakah yang lebih besar,
1 249 atau 1 217? Bincangkan.

1.1.2 (iii)

9 6 7

• Tegaskan nombor dengan bilangan digit yang lebih banyak mempunyai
nilai yang lebih besar.

• Tegaskan bagi dua nombor yang sama bilangan digitnya, bandingkan
nilai ribu dahulu diikuti nilai ratus, puluh dan sa.

• Layari https://www.superteacherworksheets.com/place-value/hungry-
alligators3.pdf?up=1466611200

9 019   1 puluh +      +      +

topi  bendera  lencana  rantai kunci

nilai ribu
sama

2 ratus lebih kecil daripada 8 ratus.

1 249 lebih kecil daripada 1 835.
NOT
A

GURU

Saiz sebenar

10

2 858 berada di sebelah kanan 2 855.

2 858 lebih besar daripada 2 855.

1

2

2 Diberi 2 858 lebih besar daripada 2 855. Tunjukkan pada
garis nombor.

Nyatakan nilai yang lebih besar.

Nombor manakah yang lebih kecil?

Sebut dua nombor yang lebih besar daripada 2 860.

Semakin
ke kanan,
nombor
semakin
besar.

PROJEK RIA
 Ambil 4 daripada kad nombor 0
 hingga 9.

Minta rakan ambil 4 kad juga.

Bina nombor empat digit terbesar.

Bandingkan dua nombor itu.

atau

atau

a

a b

b

1.1.2 (iii)

3 408 3 296 5 670 6 712

1

2

3

4

2 854 2 856 2 857 2 859 2 8602 8582 855

BA

hlm
.

6

CUBA INI

• Jalankan aktiviti membanding sebarang dua nombor menggunakan blok
asas dan pembilang.

• Bimbing murid mengenal pasti nombor di antara, nombor sebelum, dan
nombor selepas untuk membanding sebarang dua nombor.

• Sediakan kad nombor 0 hingga 9 untuk Projek Ria.
NOT
A

GURU

Saiz sebenar

11

Pokok bakau

3 000 3 100 2 800 2 900

Pokok kelapa sawit Pokok getah Pokok kelapa

SUSUN DAN BILANG NOMBOR

1 Projek Tanam Semula

Apakah nombor paling kecil? Apakah nombor paling besar pula?

2 800 2 9003 000 3 100

Susun nombor paling kecil
hingga paling besar.

Susun nombor paling
besar hingga paling kecil.

3 100

3 000

2 900

2 800

3 000

2 900

2 800

Tertib menaik:

Tertib menurun:

2 800

3 100

2 900

3 000

3 000

2 900

3 100

2 800

,

,

,

,

,

,

Bilang seratus-seratus.

Nombor paling kecil ialah 2 800.

Nombor paling besar ialah 3 100.

• Bincangkan cara memelihara alam semula jadi.
• Tegaskan nilai nombor semakin besar dalam tertib menaik dan nilai

nombor semakin kecil dalam tertib menurun.

1.1.2 (iv)
1.3.1

Sumber: http://www.utusan.com.my/utusan/info.asp?y=2006&dt=1227&pub= Utusan_
Malaysia&sec=Laporan_Khas&pg=lk_13.htm
NOT
A

GURU

Saiz sebenar

12

2

Bilang menaik
enam-enam

Bilang menurun
dua-dua

Bilang menaik
sepuluh-sepuluh
daripada 5 821.

Bilang menurun lima-lima
daripada 5 840.

5 826

5 841 5 845 5 847

5 832 5 838

• Minta murid membilang dua-dua hingga sepuluh-sepuluh berpandukan
gambar di atas.

• Bincangkan perkaitan antara membilang tiga-tiga, enam-enam dan
sembilan-sembilan, serta perkaitan antara membilang dua-dua,

empat-empat dan lapan-lapan.

Bilang dan
lengkapkan.

1.3.1
1.3.2

a

b c

d

e

5 821, 5 822, 5 823, 5 824.Bilang menaik satu-satu
daripada 5 821.

U

T

K

S

A

E

A

N

J

H

G

A

A

G

Y

A

A A N

5 841

5 831

5 821

5 840

5 835

5 825

5 851

5 830
NOT
A

GURU

Saiz sebenar

13

6 209 6 009 5 909

3

Bilang menaik seratus-seratus: 5 730, 5 830,      ,      , 6 130.

Bilang menurun seribu-seribu: 7 930,      ,      , 4 930, 3 930.

1

2

Susun nombor dalam tertib menaik dan tertib menurun.

Lengkapkan.

a

a

c

d

b

b

1 009

9 026 9 018 9 042 9 034

1 005 1 017 1 013

1 720 2 720

4 564 4 567 4 573

5 720

8 343 8 334 8 316

• Lakukan aktiviti simulasi yang melibatkan pelbagai susunan nombor secara
tertib menaik dan tertib menurun.

1.1.2 (iv)
1.3.1
1.3.2

7 930

4 930

5 830 6 130
5 730

3 930

BA

hlm
.

7-8

CUBA INI
14
NOT

A

GURU

Saiz sebenar

PROJEK RIA

Peserta

Alat/Bahan kertas warna, pen, gam, gunting

2 orang murid satu kumpulan

Bina satu nombor 4 digit.

Tulis nombor itu dalam angka
 dan perkataan.

Tulis nilai tempat atau nilai digit.

Tulis nombor yang lebih besar
 atau lebih kecil.

Tulis nombor sebelum dan nombor selepas.

Gunting, tampal dan hias tugasan.

Bentangkan hasil kerja.

1

2

4

5

6

7

3

Cara

• Bimbing murid melakukan aktiviti Pembelajaran Abad Ke-21. Berikan tajuk
 dan minta murid berkongsi idea bersama-sama rakan. Kemudian, bentangkan

hasil kerja.

1.1.1(i)
1.1.1(ii)
1.1.2(iii)
1.4.1
NOT
A

GURU

Saiz sebenar

15

ANGGAR LEBIH ATAU KURANG

Jisim tepung di dalam bekas 2 lebih kurang
separuh daripada jisim tepung di dalam bekas 3.

Jisim tepung di dalam bekas 3 lebih daripada 1 500 g.

1

2 a

b

1 200 mℓ

100 cm

? cm

lebih kurang 600 mℓ

1.5.1

Bekas 1 Bekas 2 Bekas 3

Anggarkan panjang reben merah.

• Bincangkan kepentingan membuat anggaran dalam kehidupan harian.
• Perkenalkan perkataan yang bermaksud anggaran seperti lebih kurang,

lebih separuh atau lebih daripada.
• Bimbing murid menganggar kuantiti objek lain. Tegaskan kuantiti

bermaksud banyaknya jumlah atau bilangan sesuatu.

1 500 g

Jisim tepung di dalam bekas 1 kurang daripada 1 500 g.

1 200 mℓ
NOT
A

GURU

Saiz sebenar

16

a b

2 400 biji 1 000 biji? ?

Anggarkan kuantiti. Sebut lebih daripada, kurang daripada atau
lebih kurang.

• Jalankan simulasi aktiviti menganggarkan kuantiti seperti menganggarkan
bilangan objek, jisim, ukuran panjang dan isi padu cecair.

BA

hlm
.

9

3

Kita telah siapkan lebih daripada
separuh gambar ini.

Ada lebih kurang
500 keping lagi.

1.5.1

1 320 keping

CUBA INI
NOT
A

GURU

Saiz sebenar

17

1

2

BUNDAR NOMBOR
Bundarkan 1 362 kepada puluh terdekat.

Bundarkan 1 350 kepada ratus terdekat.

1 364
1 365

1 366

1 367

1 368

1 369

1 363

1 362

1 361

1 3701 360

1 362 terletak di antara 1 360 dengan 1 370.

1 362 lebih dekat dengan 1 360.

1 300

1 360

1 350

1 362

1 400

1 370

1 350 dibundarkan kepada ratus terdekat menjadi 1 400.

• Latih tubi pembundaran nombor yang lain berpandukan gambar di atas.
• Tegaskan nombor yang berada di tengah-tengah, di antara dua nombor

ratus yang berturutan mestilah dibundarkan kepada ratus terdekat yang
lebih besar.

1 362 dibundarkan kepada puluh terdekat menjadi 1 360.

1.6.1
NOT
A

GURU

Saiz sebenar

18

3

4

5 820 dibundarkan kepada ribu terdekat menjadi 6 000.

4 095 dibundarkan kepada ribu terdekat menjadi      .

Jambatan tertinggi di Malaysia
ialah sebatang lebuh raya
yang mula dibuka pada

29 November 2017.

Bundarkan 5 820 kepada ribu terdekat.

Bundarkan ketinggian gunung
kepada ribu terdekat.

5 820

5 820 cm

JAMBATAN TERTINGGI
LEBUH RAYA JALAN PINTAS RAWANG

6 000

Jika digit ratus 5, 6, 7, 8 atau 9,

tambah 1 kepada nilai ribu.
Digit 8, 2 dan 0 dijadikan 0.

Jika digit ratus 0, 1, 2, 3 atau 4,
kekalkan digit ribu. Tukar digit
ratus, puluh dan sa kepada 0.

ribu
terdekat

4 095 meter

Tinggi Gunung Kinabalu

4 000 4 100

4 095

4 095

5 0004 500

• Kukuhkan konsep pembundaran melalui aktiviti simulasi seperti
membandingkan beberapa langkah ke kanan atau ke kiri daripada

kedudukan nombor kepada nilai pembundaran.
• Tegaskan digit yang terlibat apabila membundar sebarang nombor

kepada ribu terdekat ialah digit ribu dan ratus.

1.6.1

ribu
terdekat

4 000

BA

hlm.

10-11

Cara 1

Cara 2
NOT
A

GURU

Saiz sebenar

19

5 JUMLAH BACAAN PROGRAM NILAM SKTTDI 1 2017

Ogos           1 984       September   1 950
     Oktober      2 034       November   1 901

Senaraikan nombor yang menjadi 2 000 apabila dibundarkan
kepada ribu terdekat.

2 000 3 000 4 000

1 901, 1 950, 1 984 dan 2 034 lebih dekat dengan 2 000.

1 901, 1 950, 1 984 dan 2 034 menjadi 2 000 apabila

dibundarkan kepada ribu terdekat.

Setitis dakwat terkena digit ratus dalam
nombor. Nombor itu dibundarkan kepada
ribu terdekat menjadi 4 000. Apakah digit
ratus yang mungkin?

1

2

Bundarkan 7 302 dan 8 519 kepada:

Nombor-nombor ini dibundarkan kepada ribu terdekat menjadi
3 000. Berikan lima nombor itu berpandukan garis nombor.

a b cpuluh terdekat. ratus terdekat. ribu terdekat.

• Tegaskan nombor yang terletak di tengah-tengah, di antara dua nombor
ribu yang berturutan mestilah dibundarkan kepada ribu yang lebih besar.

1.6.1

Sumber: Data sekolah SKTTDI 1

4   83

BA

hlm
.

11

1 900

1 901

1 950
1 984 2 034

2 000 2 050

CUBA INI

CABAR
MINDA
CABAR
MINDA
NOT
A

GURU

Saiz sebenar

20

a

b

POLA NOMBOR

+ 5

+ 10 + 10

+ 10

+ 5 + 5 + 5

1

2

3

Apakah pola nombor di bawah?
Tambah

lima-lima.

Tolak enam-enam.

Pola nombor menaik lima-lima.

Pola nombor                                  .

Pola nombor                                  .

Pola nombor menurun enam-enam.

3 070 3 064 3 058 3 052

4 130

4 140

4 150

4 160

4 170

4 180

• Tegaskan nombor semakin besar dalam pola nombor menaik dan nombor
semakin kecil dalam pola nombor menurun.

1.7.1
1.7.2

1 200 1 205 1 210 1 215 1 220

+ 5

– 6

– 9 – 9 – 9 – 9

– 6 – 6 – 6

3 076

Lengkapkan.

1 225

6 269 6 260 6 242
NOT
A

GURU

Saiz sebenar

21

Pola nombor                                   .

BankMegahBankMegahBankMegahBankMegahBankMegahBankMegahBankMegahBankMegah
BankMegahBankMegahBankMegahBankMegahBankMegahBankMegahBankMegahBankMegah
BankMegahBankMegahBankMegahBankMegahBankMegahBankMegahBankMegahBankMegah
BankMegahBankMegahBankMegahBankMegahBankMegahBankMegahBankMegahBankMegah
BankMegahBankMegahBankMegahBankMegahBankMegahBankMegahBankMegahBankMegah
BankMegahBankMegahBankMegahBankMegahBankMegahBankMegahBankMegahBankMegah
BankMegahBankMegahBankMegahBankMegahBankMegahBankMegahBankMegahBankMegah
BankMegahBankMegahBankMegahBankMegahBankMegahBankMegahBankMegahBankMegah
BankMegahBankMegahBankMegahBankMegahBankMegahBankMegahBankMegahBankMegah
BankMegahBankMegahBankMegahBankMegahBankMegahBankMegahBankMegahBankMegah
BankMegahBankMegahBankMegahBankMegahBankMegahBankMegahBankMegahBankMegah
BankMegahBankMegahBankMegahBankMegahBankMegahBankMegahBankMegahBankMegah

Wang
masuk (RM)

Wang
keluar (RM)

Baki (RM)

4 070
5 070

8 070

1 000
1 000

1 000
1 000

4 070, 5 070,           ,           , 8 070

7 228

7 328

3 140 4 140 5 140

4

8 500 8 200 8 100 8 000

Pola nombor                                    .

d
c

Lengkapkan petak kosong. Nyatakan pola nombornya.

1 726 1 732 1 750

• Sediakan set kad atau gunakan garis nombor dengan pelbagai jenis pola
untuk mengukuhkan pemahaman murid berkaitan dengan pola nombor.

• Galakkan murid membina pola nombor menaik atau menurun.

1.7.1
1.7.2

Apakah nombor dalam petak kosong?

Sebut nombor
dalam petak

kosong.
Apakah

polanya?

a

b

6 945 6 931 6 917
6 910

BA

hlm
.

12

CUBA INI

5
NOT
A

GURU

Saiz sebenar

22

2 605 2 719 Apakah
jawapannya?

a

a

a

b

b

SELESAIKAN MASALAH

1 Skor permainan komputer bagi Juli dan Stacy.

Apakah digit yang sama nilai?

Buat jadual.

Skor siapakah lebih kecil? Terangkan.

saratusribu puluh

2          6           0         5
   2          7            1         9

Susun digit ikut nilai tempat.

Lihat semula jadual nilai tempat di       .

Digit yang sama nilai ialah 2.

Skor Juli lebih kecil.

2 605 ialah skor Juli.

6 ratus lebih kecil daripada 7 ratus.
Jadi, 2 605 lebih kecil daripada 2 719.

Dua nombor di atas akan menjadi
3 000 apabila dibundarkan

kepada          terdekat.

• Tunjukkan pelbagai strategi untuk menyelesaikan masalah seperti
melakukan simulasi, melukis gambar rajah dan sebagainya.

1.8.1

Cara
NOT
A

GURU

Saiz sebenar

23

2 Gambar rajah kedudukan beberapa buah chalet.

Chalet kuning ialah chalet pertama. Chalet ungu ialah chalet
keenam. Apakah nombor chalet ungu?

1 302 1 304 1 306

Lihat pola.

1 302

kuning hijau jingga biru merah ungu

1 304 1 306 1 308 1 310 1 312

+ 2 + 2 + 2 + 2 + 2

Nombor chalet ungu ialah 1 312.

Nyatakan pola nombor di atas.

Chalet terakhir ialah chalet ke-10.
Chalet bernombor 1 314 ialah chalet

keempat apabila disusun dalam
tertib menurun. Terangkan.

• Bimbing murid menyelesaikan masalah dengan melukis garis nombor
atau membuat simulasi untuk membuktikan jawapan.

• Tegaskan langkah-langkah menyelesaikan masalah seperti mencari
maklumat penting.

1.8.1

Cara
NOT
A

GURU

Saiz sebenar

24
1.8.1

3

1 495 hingga 1 499 dan 1 501 hingga 1 504 apabila
dibundarkan kepada puluh terdekat menjadi 1 500.

Bilangan penonton pada hari berikutnya
ialah 1 520 orang. Bundarkan bilangan itu

kepada ribu terdekat.

Berdasarkan perbualan di atas, berapakah jumlah penonton
yang mungkin?

Jumlah penonton yang mungkin
ialah 1 495 hingga 1 499 orang
dan 1 501 hingga 1 504 orang.

• Tegaskan kaedah bekerja ke belakang ialah cara mendapatkan jawapan
berpandukan maklumat akhir yang diberi.

Apabila dibundarkan
kepada puluh

terdekat, jumlah itu
menjadi 1 500 orang.

BA

hlm.

13-14

1 490 1 495 1 500 1 505 1 510

Berapakah jumlah penonton
dalam pertunjukan

amal semalam?

Cara
NOT
A

GURU

Saiz sebenar

25

a

b

d

c

Selesaikan masalah.

Jadual di sebelah ialah bilangan tin kitar
semula yang dikumpul oleh murid Tahun 3.
i.   Tulis bilangan tin itu dalam perkataan.
ii. Bilangan tin yang mana lebih banyak?

Amir menggunakan semua digit di sebelah
untuk membentuk satu nombor empat digit.
Digit 5 berada di tempat ratus.
i. Apakah nombor itu?
ii. Cerakinkan nombor itu mengikut nilai digit.

Jadual di sebelah ialah
bilangan pelekat yang dijual
dalam masa empat hari.
i. Bundarkan 998 kepada
 ribu terdekat.
ii. Susun semua nombor
 dalam jadual mengikut
 tertib menaik.

Pasu A, B, C, D dan E disusun sebaris. Bilang menurun
tiga-tiga bermula dari pasu A. Apakah nombor pasu E?

Bijak 1 123
976

Tin Kitar Semula

Cerdas

Kelas Bilangan

Isnin 1 006
  998

1 010
1 002

Selasa

Rabu
Khamis

Hari Bilangan pelekat

0

4
5

8

• Banyakkan latihan untuk soalan penyelesaian masalah.
• Galakkan murid menggunakan pelbagai strategi penyelesaian masalah

seperti bekerja ke belakang dan membuat model.

1.8.1

IMBAS INI

CUBA INI
26
NOT

A

GURU

Saiz sebenar

Pesertadadu, penanda 3 orang pemain

Baling dadu. Gerakkan penanda mengikut nombor pada dadu.
  Jika berhenti di petak kaki tangga, jawab soalan.
  Jika betul, naik tangga ke petak atas tangga.
  Jika salah, kekal di petak kaki tangga.

Jika berhenti di petak kepala ular, turun ke petak ekor ular.

Tukar giliran. Ulang langkah 1.

 Pemain yang tiba dahulu di petak TAMAT ialah pemenang.

RE
LAK

S MINDA

1

2

3

a

b

Cara

Alat/Bahan

1.8.1
• Minta pemain menggerakkan penanda berundur ke belakang jika
   mendapat nombor dadu melebihi bilangan ke petak 25 .
• Terapkan sikap toleransi dan jujur semasa bermain.

1.5.11.1.1 (i), 1.2.1,
1.1.2 (iii), 1.4.1,
1.6.1, 1.7.2

DAM NOMBORDAM NOMBOR

NOT
A

GURU
BA

hlm.

15-16

Saiz sebenar

26
NOT
A

GURU

Saiz sebenar

27
2.1, 2.2
2.3, 2.4

•  Minta murid bercerita tentang gambar. Kaitkan operasi yang terlibat seperti
tambah, tolak, darab dan bahagi.

TAMBAH, TOLAK,
DARAB DAN BAHAGI

CHAN

Setiap orang
akan dapat

2 keping sandwic.

Bilangan murid Tahun 4 ialah
4 kali bilangan murid Tahun 3.

Bil. penumpang 40 orang

Syarikat Zain

Taman Maju

Kuala Lumpur

200 orang murid
terlibat dalam

lawatan kali ini.
LAU

AZLIN

200 × 2 = 400

LAWATAN KE ZOO

Murid lelaki  110 orang

Murid perempuan  90 orang

Murid Tahun 3  40 orang

Murid Tahun 4  160 orang

Guru  20 orang
NOT
A

GURU

Saiz sebenar

28

Jumlah burung dan gajah ialah 1 388 ekor.

Berapakah jumlah burung dan gajah? 1

1 382 + 6 =

Bilang terus
satu-satu.

1 382 + 6 =   1 388

2.1.1• Kaitkan situasi harian lain seperti bilangan hasil buah-buahan di dusun.
•  Bimbing murid menambah dengan menggunakan pembilang.
• Tegaskan digit perlu disusun mengikut nilai tempat yang betul untuk

menambah dalam bentuk lazim.

1

TAMBAH

Burung 1382
Gajah       6
Buaya     15
Monyet  104

ratus
3

3

ribu
1

1

sa
2
6

8

puluh
8

8

+

Ingat! Mula menambah
daripada sa.

+ 1 + 1 + 1 + 1 + 1 + 1

Cara 1

Cara 2

1 382 1 383 1 384 1 385 1 386 1 387 1 388
NOT
A

GURU

Saiz sebenar

29

1 382      1 400
   104      100

1  4 0 0
+     1  0 0

1  5 0 0

Tambah 1 382 dan 15.

Kira hasil tambah 104 dan 1 382.

2

3

1 382 + 15 =

104 + 1 382 =

1 382 + 15 =  1 397

1          3           9         7

ratusribu puluh sa

8 puluh + 1 puluh = 9 puluh

2 sa + 5 sa = 7 sa

•  Tegaskan menambah bermula daripada sa, diikuti puluh, ratus dan ribu.
• Galakkan murid menggunakan simulasi, garis nombor, perwakilan dan

gambar rajah untuk menambah sebarang dua nombor.

2.1.1

1 0 4
+ 1   3 8 2

1  4 8 6

1 382 1 392 1 396 1 3971 394

+ 10
+ 2 + 2 + 1

104 + 1 382 =   1 486

Semak dengan anggaran.
Jawapan munasabah.

Cara 1

Cara 2

Cara 3

3

3

1

1

2
5

7

8
1

9

+
NOT
A

GURU

Saiz sebenar

30

Naik 5 054. Jawapan 8 795.Tambah 3 741.

Jenis
Rama-rama

Bilangan

5 054

3 741

Jawapan siapakah yang salah? Terangkan.

2.1.1• Latih tubi menambah dua nombor dengan abakus menggunakan
 kombinasi 5 contohnya 4 dan 1, 3 dan 2.
• Jalankan kuiz seperti kuiz mengira cepat.

5 054 + 3 741 =

Rayner dan Liza membuat kiraan yang berikut.

4

5

Rama-rama
di Taman Bunga Indah

5 054 + 3 741 =   8 795

+
6  0 7 3
3  9 1 0

9  9 8 3

+
6  0 7 3
3  9 1 0

9  9 8 0

Rayner Liza

Cara 1

Cara 2

5  0 5 4
+  3  7 4 1

8  7 9 5

BA

hlm
.

17-18

IMBAS INI
NOT
A

GURU

Saiz sebenar

31

CUBA INI

Berapakah tiket lagi yang perlu dijual?

Sebanyak 46 keping tiket lagi perlu dijual.

Susun digit di atas
untuk mendapatkan
 jumlah 7 958.

5 602 +          = 5 648

5 602 +   46  = 5 648

6 075 +          = 8 098           + 2 834 = 9 946

5  6  0  2
+     4  6

5  6  4  8

0 8 12 67 5

7       9       5       8

+

1

2

3

Tambah.

Jumlahkan:

Lengkapkan.

209 dan 8 760. 7 351 dan 2 538.

3  4 9 6
+       3

a

a

a b

b

2 1
+ 6  0 7 5

b     4  1 5 3
+      8 2 4

c

•  Layari https://www.ezschool.com/play/grade3/MultipleChoice/Game/474
• Layari https://www.youtube.com/watch?v=-J8KJH7zb5E

2.1.1

6

Promosi jualan tiket
pada hari ini sehingga

5 648 keping.

BA

hlm
.

18

4

0 4

puluh

8

2 6

sa
Saya cari
pasangan
nombor.

CABAR
MINDA
CABAR
MINDA
NOT
A

GURU

Saiz sebenar

32
2.1.1• Minta murid menambah nombor empat digit dengan nombor satu digit

menggunakan garis nombor dengan membilang terus.
• Tegaskan kumpul semula dilakukan apabila jumlah digit menjadi 10 dan

melebihi 10.

Berapakah jumlah jubin yang dipasang?

Jumlah jubin ialah 2 152 keping.

2 148 + 4 =

1

TAMBAH LAGI

Kita telah memasang
2 148 keping jubin.

ratus
1

ribu
2

sa
  8
  4

1 2

puluh
4

+

2 148 + 4 =    2 152

Kita pasang
4 keping lagi.

1
0

1

2
0

2

8
4

2

4
0

5

+

1

1
   2  1  4 8
+           4

2  1  5 2
NOT
A

GURU

Saiz sebenar

33

• Bimbing murid mendapatkan maklumat daripada surat khabar seperti
 data keputusan peperiksaan UPSR dan menambah sebarang dua nombor.
• Ingatkan murid supaya menambah menggunakan abakus bermula
 daripada nilai ribu, diikuti ratus, puluh dan sa.

2.1.1

Tambah 6 472 dan 143. 2

6 472 + 143 =

6 472 + 143 =   6 615

Naik 6 472.

Tambah 143.
Tambah 1 ratus.
Kawan kecil 1 ialah 4.
Naik 5 ratus, turun
4 ratus.

3

5

2

Tambah 3 sa.
Kawan kecil 3 ialah 2.
Naik 5 sa, turun 2 sa. 4

10

6

Tambah 4 puluh.
Kawan besar 4 ialah 6.
Turun 6 puluh, bawa
1 ratus.

1

5

4

Cara 1

Cara 2

4
1

6 2
3

5

7
 4

1 1

+

4
1

6

6

6

2
3

5

7
4

1

+

1

IMBAS INI
NOT
A

GURU

Saiz sebenar

34
2.1.1• Bimbing murid menggunakan analogi nombor yang lebih mudah untuk

mencari nilai anu.
• Layari http://www.worksheets.eldhelper.com/4_Digit_Addition.htm

3 215 + 1 997 =

7 654 +          = 8 021

3

4

1   1  1
     3 2 1 5
  +  1  9 9 7

5  2  1 2

1    1   1
     7   6  5  4
  +  0   3  6  7

8   0  2  1

3 215 + 1 997 =   5 212

7 654 +  367  = 8 021

1 7 0

8

ribu

1 6 3

10

ratus

1 5 6

12

puluh

4 7

11

sa

3 215  +  1 997 =

– 3           + 3

3 212  +  2 000 = 5 212

1 997 tambah 3 jadi 2 000.
3 215 tolak 3 jadi 3 212.

Cara 1

Cara 2

BA

hlm
.

19-21

Fikirkan!

3 215 + 2 997 =
NOT
A

GURU

Saiz sebenar

35

+ 3 900 = 5 1005

Jumlahkan dua nombor yang hampir kepada 10 000.

6 593

3 900 4 900 5 100

+ 1 000
+ 100 + 100

1 000 + 100 + 100 = 1 200

CUBA INI
Jumlahkan.

e f

g h

i

25 + 4 875 = 837 + 1 090 =

1 479 +          = 3 890

Berapakah jumlah 1 273 dan 8 539?

+ 3 600 = 5 000

b         8 4 3
+ 6  0  9 4

c     3  7 0 2
+ 4  9  8 5

d     8  2 7 6
+ 1  7  2 4

a     5  1 7 2
+         1  9

8 768 3 402

• Banyakkan latihan dalam bentuk kerja kumpulan menggunakan kad soalan
atau lembaran kerja. Pelbagaikan soalan mengikut aras kesukaran.

• Layari http://www.aaaknow.com/lessonFull.php?slug=add4dVert

2.1.1BA

hlm
.

21

Apakah digit dalam        supaya

jawapannya nombor empat digit?

750 +      68

1 230CABAR
MINDA
CABAR
MINDA

1 200   + 3 900 = 5 100
NOT
A

GURU

Saiz sebenar

36

•  Jalankan aktiviti menambah sebarang tiga kad nombor secara berkumpulan.
Kemudian, minta murid menyemak jawapan menggunakan kalkulator.

2.1.2

TAMBAH TIGA NOMBOR

Warna Skor
8
27

542
1 130
3 420

IzanRishi

1

Berapakah jumlah skor Rishi?

Kira jumlah skor Izan.

Jumlah skor Rishi ialah 3 970.

Jumlah skor Izan ialah 4 577.

8 + 542 + 3 420 =

27 + 1 130 + 3 420 =

a

b

5 5 0
+ 3  4 2 0

3  9 7 0

3  4 2 0
+ 1   1 3 0

4  5 5 0

4  5 5 0
+        2 7

4  5 7 7

8
+ 5 4 2

5 5 0

8 + 542 + 3 420 =   3 970

27 + 1 130 + 3 420 =   4 577

Jumlah skor Lim ialah 1 680.
Apakah tiga skor Lim itu?

1

+       +        = 1 680
NOT
A

GURU

Saiz sebenar

37
2.1.2• Kaitkan pelbagai situasi harian dalam surat khabar atau risalah yang

melibatkan operasi tambah.
• Tegaskan digit mesti diletakkan pada nilai tempat yang betul untuk

menambah dalam bentuk lazim.

2

Berapakah jumlah roti jagung, vanila dan coklat
yang ditempah?

Jumlah roti jagung, vanila dan coklat yang ditempah
ialah 2 762.

2 406 + 302 + 54 =

2 406 + 302 + 54 =   2 762

169 + 3 547 + 49 =

a

b

Tempahan Roti dan Kek

Roti
Jagung
2 406

Roti
Vanila

302

Roti
Coklat

54

Kek
Cawan
3 547

Wafel

169

Roti
Keju
49

+

1

1
5

7

3

3

9
7
9

5

2

6
4
4

6

+

4
3

7

2

2

6
2
4

2

1

0
0
5

6

10

169 + 3 547 + 49 =   3 765

9 + 7 + 9 = 18 + 7
                      = 25

6 + 4 + 4 + 2 = 6 + 8 + 2
                      = 16

Apakah nilai         ?
+        = 2 438

+        + 6 759 =

Jadikan 10
dahulu.

Tambah dua digit
yang sama dahulu.

CABAR
MINDA
CABAR
MINDA
NOT
A

GURU

Saiz sebenar

38

• Layari https://www.edhelper.com/4_Digit_Addition.htm
• Banyakkan latihan dalam bentuk lembaran kerja.

3 084 + 896 +          = 5 000

39 + 2 541 + 4 172 =    1 354 + 560 +          = 3 000

Bincangkan cara lain untuk
mendapatkan jawapan.

3

4

1
     8 1  7 5
  +  1  6 8 0

9  8  5 5

1
     7 5 0 0
  +     6 7 5

8  1  7 5

1  1
     3 0  8 4
  +     8 9 6

3  9  8 0 3 980 4 000 5 000

1 020+ 1 000+ 20

7 500 mℓ + 675 mℓ + 1 680 mℓ =         mℓ

7 500 mℓ + 675 mℓ + 1 680 mℓ =  9 855  mℓ

3 084 + 896 +  1 020   = 5 000

CUBA INI
Jumlahkan.

a

d e

4  8 2 0
        1  5  2
+              7

8  0 0 9
        1 4 7
+      5 9 3

2 6
    5   1  6 4
+      3 0 2

b c

7 500 mℓ

1 680 mℓ675 mℓ

2.1.2BA

hlm
.

22-23
NOT
A

GURU

Saiz sebenar

39

148 – 5 = 143
1 480 – 50 = 1 430

2.2.1• Bimbing murid menolak tanpa mengumpul semula secara simulasi
 menggunakan garis nombor dan blok asas.

1 8 biji butang kuning dikeluarkan
daripada kotak. Kira baki butang
kuning di dalam kotak.

Berapakah beza butang biru dengan butang hijau?

2 369 – 8 =

1 480 – 50 =

a

b

2 3 6 9
  –            8

2  3  6 1

2 361 2 362 2 363 2 364 2 365 2 366 2 367 2 368 2 369

– 1– 1– 1– 1– 1– 1– 1– 1

2 369 – 8 =  2 361

Baki butang kuning ialah 2 361 biji.

1 480 – 50 =   1 430

Kira beza
butang biru

dengan
butang merah.

2 369

370

1 480

50

Bilangan Butang
di Kedai Jahit Rina

Cara 1

Cara 2

TOLAK

Beza butang biru dengan butang hijau ialah 1 430 biji.
NOT
A

GURU

Saiz sebenar

40

• Bimbing murid menolak menggunakan garis nombor dan melukis
 gambar rajah dalam aktiviti berkumpulan.

2.2.1

Berapakah lebih 4 927 daripada 805? 2

4 927 – 805 =

ratusribu puluh saratusribu puluh sa

tolak 8 ratus tolak 5 sa

ratus
9
8

1

ribu
4
0

4

sa
7
5

2

puluh
2
0

2

Tolak sa
7 sa – 5 sa = 2 sa

Tolak puluh
2 puluh – 0 puluh = 2 puluh

Tolak ratus
9 ratus – 8 ratus = 1 ratus

Tolak ribu
4 ribu – 0 ribu = 4 ribu

4 927 – 805 =   4 122

4 927 lebih 4 122 daripada 805.

Cara 1

Cara 2

Cara 3

4         1          2         2

–
NOT
A

GURU

Saiz sebenar

41

Naik 8 472.

Jawapan 5 031.

2.2.1• Gunakan pelbagai perbendaharaan kata untuk operasi tolak seperti cari
 baki, beza dan berapa kurangnya.
• Tegaskan tolak nilai nombor yang kecil daripada nilai nombor yang besar.

8 472 – 3 441 =

Berapakah kurang 3 441 daripada 8 472?3

4

5

1

Tolak 3 441.
Turun 3 ribu.

Turun 4 ratus.

Tolak 4 puluh.
• Kawan kecil 4
   ialah 1.
• Jadi, naik 1 puluh
   dan turun 5 puluh.
Turun 1 sa.

Kira beza nilai
abakus dengan
dekak-dekak.

5 0 3 1
  +  3  4 4 1

8  4  7 2

3 441 kurang 5 031 daripada 8 472.

Saya semak
dengan tambah.

Cara 1

Cara 2

8  4 7 2
–  3  4 4  1

5  0 3 1

BA

hlm
.

24-25

IMBAS INI

ratusribu puluh sa

8 472 – 3 441 =   5 031
NOT
A

GURU

Saiz sebenar

42

• Bimbing murid menolak menggunakan cip berwarna mewakili nilai ribu,
ratus, puluh dan sa.

• Minta murid menyemak jawapan menggunakan operasi tambah.
• Galakkan murid menggunakan abakus untuk menolak.

2.2.1

9 5 8 7
  –  6  0 1  4

3  5  7 3

4   7  6  5
  –  2   3  3  3

2   4  3  2
3 2

5

3 3

6

3 4

7

2 2

4

4

5

4 765 –          = 2 432

– 6 014 = 3 573

4 765 –   2 333   = 2 432

CUBA INI
1

2

3

4

Tolak.

Lengkapkan.

Kira beza 6 312 dengan 7 345.

Berapakah lebih manik merah
daripada manik biru?

a

a

c

b

b

d

4 587 − 5 =

7 851 −          = 1 230

5 643 − 530 =

6 890 − 70 =

− 5 346 = 2 123

9 615 − 7 212 =

Guna cara
tambah.

BA

hlm
.

25

ribu ratus puluh sa

9 587  – 6 014 = 3 573

Cara 1 Cara 2      3 5 7 3
  +  6  0 1  4

9  5  8 7

Manik Merah
8 960 Manik Biru

2 740
NOT
A

GURU

Saiz sebenar

43

1 238 1 239

– 1

2.2.1• Bimbing murid mengumpul semula untuk menolak. Tegaskan nilai digit
 dikumpul semula apabila nilai itu tidak cukup untuk menolak.
• Galakkan murid menyemak jawapan dengan tambah.

TOLAK LAGI

Jadual bilangan murid di sebuah sekolah pada tahun 2018.

Berapakah bilangan murid pada Mac 2018?

Bilangan murid pada Mac 2018 ialah 1 238 orang.

1 245 – 7 =

1

Bulan

Februari 1 245 0

7Mac

Bilangan murid Bilangan murid berpindah

?

1 240 1 241 1 242 1 243 1 244 1 245

– 1– 1– 1– 1– 1– 1

• 5 sa tidak boleh tolak 7 sa.
• Tukar 1 puluh kepada 10 sa.
   5 sa + 10 sa = 15 sa
• Tolak sa.
   15 sa – 7 sa = 8 sa
• Tolak puluh, ratus dan ribu.

1 245 – 7 =   1 238

Cara 1

Cara 2

ratus

2

2

ribu

1

1

sa

5
7

8

puluh

4

3

3 15

–
NOT
A

GURU

Saiz sebenar

44

• Tegaskan penolakan perlu dilakukan daripada nilai tempat sa, diikuti puluh,
ratus dan ribu.

• Layari www.mymrt.com.my>sbk>route-map. Bina soalan berdasarkan
maklumat untuk murid selesaikan.

2.2.1

Jadual menunjukkan bilangan penumpang
kereta api laju dari stesen Sungai Buloh
ke Kajang dalam satu perjalanan.

Kira beza penumpang dewasa dengan remaja.

Beza penumpang dewasa dengan remaja ialah
493 orang.

2

Penumpang

Dewasa 1 283

Remaja

Bilangan

790

1 283 – 790 =

Tolak sa.
Tukar 1 ratus kepada 10 puluh.

Tolak puluh.
Tukar 1 ribu kepada 10 ratus.

Tolak ratus.

2
7

1 3
0

3

8
9–

181

2
7

4

1 3
0

3

8
9

9

–

18
11
10

2
7

1 3
0

3

8
9

9

–

18
11
10

1 283 – 790 =   493
NOT
A

GURU

Saiz sebenar

45
2.2.1• Bimbing murid menolak menggunakan perwakilan seperti cip berwarna

dan abakus.
• Berikan latihan melibatkan operasi tolak dalam bentuk teka silang nombor.

8 000 – 1 203 =

8 000 – 1 203 =

7 999 – 1 202 =

3

8 000 – 1 203 =   6 797

7 9 9 9
  –  1  2 0 2

6  7  9 7

Tolak 1 daripada 8 000.
Tolak 1 juga daripada 1 203.

Cara 1

Cara 2

0
2

8
1

0
3

0
0–

107

– 1 – 1

0
2

7

8
1

6

0
3

7

0
0

9

–

10 10
9 9

107

0
2

8
1

0
3

0
0–

10
9

107
NOT
A

GURU

Saiz sebenar

46

• Layari Internet untuk mendapatkan modul abakus yang menunjukkan
contoh-contoh penolakan secara terperinci.

• Layari http://www.zapmeta.com.my/video?q=abacus+subtraction

2.2.2

4 910 – 1 362 =  4

Naik 4 910.

Jawapan 3 548.

6

10

4

Tolak 1 362.
Turun 1 ribu.
Turun 3 ratus.

Tolak 6 puluh, tidak
cukup manik bawah.
Kawan besar 6 ialah 4.
Jadi, ambil 1 ratus.
Naik 4 puluh.

Tolak 2 sa, tidak ada
manik bawah.
Kawan besar 2 ialah 8.
Jadi, ambil 1 puluh.
Naik 8 sa.

10
            8 0 10

4 9 1 0
  –  1  3 6 2

3  5  4 8

2

10

8

4 910 – 1 362 =   3 548

Saya
semak.

BA

hlm
.

26-28

IMBAS INI

Fikirkan!

4 910 – 1 372 =
NOT
A

GURU

Saiz sebenar

47
2.2.1• Banyakkan latihan yang melibatkan anu untuk mengukuhkan pemahaman murid.

• Bimbing murid menggunakan strategi kes yang lebih mudah untuk
menyelesaikan anu. Contoh 2 400 –       = 1 970 dipermudah kepada

6 –   1   = 5. Jadi, 6 – 5 =   1  .

2 400 –          = 1 970 – 891 = 1 305 5 6

1

1 3 0 5
  +     8 9 1

2  1   9 6

Bina dua nombor
dengan digit 1, 2,
4, 5 dan 6 untuk
mendapat beza
yang paling besar.

CUBA INI

2

3

Tolak.

Cari jawapan dalam petak kosong.

a

a

c

b

b

d

4 723 − 8 =

3 247 −          = 1 152

5 456 − 670 =

5 369 − 97 =

− 1 309 = 4 041

7 000 − 3 028 =

1 Kira.

a     5   1 3 4
–             5

4  0 8 6
–  1  9 0 2

9  4 2 5
–       1  7 3

b c

4 0  0
+    3 0
   4 3 0

–

7

3

BA

hlm
.

28

5  – 2 = 3

5  = 3 + 2

CABAR
MINDA
CABAR
MINDA

2 196   – 891 = 1 305

2 400 –   430  = 1 970

1 970 2 400

– 400– 30

2 000
NOT
A

GURU

Saiz sebenar

48

Beli 12 batang anak pokok

Beli 103 batang anak pokok

• Bimbing murid menolak berturut-turut tanpa mengumpul semula dahulu
sebelum menolak dengan mengumpul semula.

• Tegaskan jawapan yang dipindahkan daripada langkah 1 kepada
 langkah 2 mestilah betul.

2.2.2

TOLAK BERTURUT-TURUT

Berapakah baki anak pokok?

Baki anak pokok ialah 2 343.

2 458 – 103 – 12 =

2 458 – 103 – 12 =   2 343

2 3 5 5
  –         1 2

2  3  4 3

2 4 5 8
  –      1 0 3

2  3  5 5

1   0   3
+       1   2

2   4   5   8
–       Adakah cara lain untuk

mendapatkan jawapan?
Bincangkan.

Ada 2 458 batang anak pokok

2  4 5 8
–        1 2

2  4 4 6
–     1 0 3

2  3 4 3

1

Cara 1 Cara 2

Cara 3
NOT
A

GURU

Saiz sebenar

49
2.2.2• Bimbing murid menolak berturut-turut menggunakan data atau maklumat

yang melibatkan urusan perniagaan.

4 267 – 29 – 301 =  2

3

9 9
      6 101010
     7 0 0 0
  –  3  4 8 1

3  5  1 9

4  11
     3 5 1 9
  –      1 6 7

3  3  5 2

5 17
     4 2  6 7
  –         2 9

4  2  3 8

3  12
     4 2 3 8
  –     3 0 1

3  9 3 7

4 267 – 29 – 301 =   3 937

7 000 – 167 – 3 481 =

7 000 – 167 – 3 481 =   3 352

BA

hlm
.

29-30
NOT
A

GURU

Saiz sebenar

50

Cara

CUBA INI

b      8   7   2   9
–      6  0  3

8   7   2   9
–          1   4

8   7   2   9
–      2  5  4

7   4  0   5
–          6   1

a

• Gunakan kad ayat matematik yang berlaminat untuk Projek Ria.
• Jalankan aktiviti pengukuhan seperti kuiz matematik yang merangkumi

pelbagai soalan.

2.2.2

c

e

d

f

5 276 − 38 – 105 =     6 093 − 815 – 41 =

9 000 − 347 – 78 =     8 506 − 6 492 – 177 =

PROJEK RIA
pen papan putih, 2 keping kad ayat matematik,
pemadam, kalkulator

berpasangan (murid A dan murid B)

Murid A memilih satu kad ayat matematik.

Murid B menulis tiga nombor menggunakan digit 0 hingga 9
pada kad itu. Kira jawapan.

Murid A menyemak jawapan dengan kalkulator. Jika ayat
matematik dan jawapan betul, dapat 5 markah.

Murid yang mengumpul markah paling banyak
ialah pemenang.

Tukar giliran. Ulang langkah 1 hingga 3.

Contoh kad ayat matematik

– – =

– – =

Tolak.

Peserta

Alat/Bahan

1

2

3

4

5
NOT
A

GURU

Saiz sebenar

51
2.5.1• Jalankan aktiviti tambah dan tolak menggunakan objek sebenar dan

simulasi.
• Berikan penegasan supaya murid menyelesaikan ayat matematik mengikut

turutan operasi.

TAMBAH DAN TOLAK

Berapakah topi yang belum dipakai?

Ada 32 buah topi yang belum dipakai.

15 + 20 – 3 =

15 + 20 – 3 =  32

1

15 buah
topi merah

20 buah
topi biru 3 buah topi dipakai

1 2
+ 2 0

3  2

1 5
–     3

1  2

3 5
–     3

3  2

1 5
+ 2 0

3 5

Tambah
dahulu.

Kemudian,
tolak.

Jawapan
ini sama.

2 0
–     3 + 1 5

Kira. Ceritakan
apa yang

kamu dapati.

Cara 1 Cara 2

IMBAS INI
NOT
A

GURU

Saiz sebenar

52

• Banyakkan kaedah simulasi yang melibatkan operasi bergabung untuk
mengukuhkan pemahaman murid.

2.5.1

Cara 1 Cara 2

Cara manakah yang
betul? Bincangkan.

8 728 – 524 + 39 =

Lihat yang berikut.

9 007 – 215 + 640 =

2

3

1
     8 2 0 4
  +         3 9

8  2  4 3

8 7 2 8
  –      5 2 4

8  2  0 4

2 1 5
  + 6 4 0

8 5 5

9 0 0 7
  –     8 5 5

–     5 2 4
    8 7 2 8
  +        3 9

8 728 – 524 + 39 =   8 243

5 6
+ 1 2

6  0 5 2
–     3 0 0

+      8 1– 2 7

3 625        574         89 = 3 140

4 709 − 2 156 + 314 =     6 240 + 517 – 389 =

6 412        1 302        247 = 7 467

CUBA INI
1

2

Selesaikan.

Lengkapkan simbol + dan – .

a

a

c

b

b

d

Cara 1 Cara 2

BA

hlm
.

31-3
2

9
8  1010

9 0 0 7
  –     2 1 5

8  7 9 2
+      6 4 0
NOT
A

GURU

Saiz sebenar

53
2.7.1
2.7.2

• Bimbing murid mereka cerita berpandukan kad gambar dan ayat
 matematik yang sesuai.
• Adakan pertandingan mereka cerita menggunakan MS Word.

5 640 orang lelaki dan 3 290 orang
perempuan menyertai pertandingan
melukis poster Hari Merdeka. Jumlah
peserta ialah 8 930 orang.

5 640 + 3 290 = 8 930

6 240 – 4 800 = 1 440

1 050 – 148 + 59 = 961

REKA CERITA

11

2

3

Sebuah kilang menghasilkan 6 240 kotak

biskut. 4 800 kotak biskut disumbangkan

kepada murid sekolah. Baki biskut ialah

kotak.

orang menaiki kereta api dari Johor Bahru ke

Butterworth. Apabila tiba di Kuala Lumpur          orang

turun dan          orang naik. Bilangan penumpang

selepas melalui Kuala Lumpur ialah          orang.

CUBA INI
Reka cerita bagi ayat matematik berikut.

a

c

b

d

BA

hlm
.

33-34

6 321 + 869 = 7 190

1 805 − 246 + 72 = 1 631    625 + 53 – 120 = 558

4 000 − 2 115 = 1 885
NOT
A

GURU

Saiz sebenar

54

• Bimbing murid mengenal pasti maklumat penting dengan menggariskan
maklumat itu.

• Bimbing murid menyelesaikan masalah secara simulasi menggunakan
blok asas.

2.7.3

SELESAIKAN MASALAH

Diberi 3 409 poskad Malaysia
965 poskad luar negara

Dicari

Cara

jumlah poskad

1

Jumlah

3 409 poskad Malaysia
965 poskad
luar negara

Lukis gambar rajah.

3 409 + 965 =

Jumlah poskad ialah 4 374 keping.

1       1
    3 4 0 9
  +     9 6 5

4  3  7 4

3 409 + 965 =   4 374

Semak     3  13 6 14

4  3 7 4
–     9 6 5

3  4 0 9

Pandalela ada 3 409 keping
poskad Malaysia dan 965 keping
poskad luar negara. Kira jumlah
poskadnya.
NOT
A

GURU

Saiz sebenar

55

Bapa Dev memelihara 6 000 ekor
ikan keli. 846 ekor ikan keli itu dijual.
Berapakah baki ikan kelinya?

Diberi      6 000 ekor ikan keli
         846 ekor dijual

Dicari       baki ikan keli

2

6 000

846 dijual Baki

6 000 – 846 =

9  9
     5 1010 10
    6 0 0 0
  –      8 4 6

5  1  5 4

6 000 – 846 =   5 154

Baki ikan keli ialah 5 154 ekor.

• Latih murid menentukan operasi dengan mengenal pasti kata kunci yang
 bermaksud tambah atau tolak.
• Bimbing murid menyemak jawapan dengan operasi tambah atau
 kalkulator.

2.7.3BA

hlm
.

35-36

Semak     1    1  1
   5  1 5 4
+     8 4 6

6  0 0 0

Cara
NOT
A

GURU

Saiz sebenar

56
2.7.3• Bincangkan kaedah seperti menggunakan analogi untuk menyelesaikan

masalah.
• Banyakkan latihan dalam bentuk kad soalan untuk mengukuhkan
 pemahaman murid.

Pihak sekolah menyediakan 1 340 botol air mineral. Pihak PIBG
pula menyumbangkan 960 botol lagi. 1 550 botol air mineral
itu diagihkan kepada tetamu. Berapakah baki botol air mineral
yang belum diagihkan?

3

Jumlah

Ada 1 340 botol
air mineral

PIBG beri
960 botol lagi

Jumlah

1 550 botol diagihkan Baki

1 340 + 960 – 1 550 =

1    1
    1 3 4 0
  +     9 6 0

2  3  0 0

12
      1    2  10
    2 3 0 0
  –  1  5 5  0

7  5 0

Baki air mineral yang belum diagihkan ialah 750 botol.

CUBA INI

Sempena Hari Sukan, pihak sekolah
menempah 1 420 helai kemeja-T biru
dan 968 helai kemeja-T merah.
Berapakah jumlah kemeja-T itu?

1 580 peserta menyertai pertandingan nyanyian lagu patriotik.
27 orang daripada peserta itu berjaya ke pusingan akhir.
Kira bilangan peserta yang tidak berjaya ke pusingan akhir.

Baca jadual kutipan durian.
Bapa Airil menghantar
1 846 biji durian ke pusat
 jualan buah-buahan.
Kira baki durian.

Durian

D24 4 095 biji

Musang King

Bilangan

720 biji

b

a

c

Selesaikan masalah.

BA

hlm
.

37

Jadual kutipan durian
di dusun bapa Airil

1 340 + 960 – 1 550 =  750

Cara
NOT
A

GURU

Saiz sebenar

57

• Lakukan aktiviti simulasi untuk mengenal pasti anu. 2.6.1
2.6.2

2

KENAL ANU

Anu ialah beberapa ekor ikan.
7 tambah anu jadi 10.

1

Jumlah ikan
akan

menjadi
10 ekor.

Anu ialah beberapa ekor anak ayam.
Anu tambah 5 jadi 16.

Beberapa ekor anak ayam
ada di dalam serkap ini.

5 biji telur ayam baru menetas.
Semuanya ada 16 ekor anak ayam.

Ayah akan masukkan
beberapa ekor ikan lagi.

Ada 7 ekor ikan
di dalam akuarium ini.

anu

+ 5 = 16

anu

7 +        = 10Ayat matematik

Anu ialah kuantiti
yang tidak diketahui.
NOT
A

GURU

Saiz sebenar

58
2.6.1
2.6.2

• Bimbing murid mengenal pasti anu berpandukan cerita secara lisan atau
 dalam kad gambar.

3

4

Anu ialah beberapa
biji kek yang dimakan.

Saya boleh tulis ayat
matematik begini.

Baca maklumat.
Kenal pasti anu.

Tulis ayat
matematik.

TEMPAT LETAK KERETA
DI PASAR RAYA GLOBAL

JUMLAH PETAK KERETA ?

BILANGAN PETAK YANG ADA KERETA 40

BILANGAN PETAK YANG KOSONG 596

Beberapa biji kek daripada
12 biji kek dimakan.

BA

hlm
.

38

12 biji kek Tinggal 9 biji kek

Saya makan
beberapa biji kek.

12 – r = 9

12 – ¶ = 9

12 tolak anu sama dengan 9.

12 –        = 9

Anu ialah                                        .

Ayat matematik
NOT
A

GURU

Saiz sebenar

59

• Bimbing murid mengenal pasti anu melalui pelbagai situasi dalam
 kehidupan harian melibatkan operasi tambah dan tolak seperti
 menggunakan objek di dalam bilik darjah.

2.6.1
2.6.2

CUBA INI

Shanti menjual beberapa biji telur puyuh.
Dia menjual 90 biji telur puyuh lagi.
Jumlah telur puyuh yang dijual
ialah 105 biji.

Ada beberapa biji mangga
di dalam bakul. 4 biji mangga
telah dimakan. Mangga yang
belum dimakan ialah 14 biji.

Ada 15 ekor bangau
mencari ikan dalam
tasik. Beberapa ekor
daripadanya telah
terbang. Tinggal
12 ekor bangau.

Semuanya
11 ekor ikan.

Abang pancing
6 ekor ikan patin.

Yang lain ikan keli.

Kenal pasti anu. Tulis ayat matematik.

b

d

a

c
NOT
A

GURU

Saiz sebenar

60
2.3.1• Bimbing murid mendarab menggunakan pembilang dan kertas petak

untuk memantapkan pemahaman mereka tentang konsep darab.

DARAB

Berapakah jumlah limau di dalam 3 buah kotak?

Jumlah limau di dalam 3 buah kotak ialah 36 biji.

3 × 12 =

1 Setiap kotak
dimasukkan
12 biji limau.

3 × 2 = 2 × 3.
Adakah

3 × 12 = 12 × 3?

×

sa
2
3

6

puluh
1

3

0 12 3624

+ 12+ 12 + 12    12
   12
+ 12

36

Darab sa
3 × 2 sa = 6 sa

Darab puluh
3 × 1 puluh = 3 puluh

3 × 12 =  36

puluh sa

Cara 1

Cara 2

puluh sa
NOT
A

GURU

Saiz sebenar

61

• Banyakkan soalan latihan tanpa mengumpul semula untuk mengukuhkan
pemahaman murid tentang proses pendaraban.

• Galakkan murid menyemak jawapan secara anggaran dan menggunakan
kalkulator.

2.3.1

Darab sa
4 × 1 sa = 4 sa

Darab puluh
4 × 2 puluh = 8 puluh

Darab ratus
4 × 1 ratus = 4 ratus

3

2 4 × 121 =

2 013 × 2 =

2 × 3 sa
2 × 1 puluh
2 × 0 ratus
2 × 2 ribu

2 013 × 2 =  4 026

4 × 121 =  484

Anggar untuk semak.
2 000 × 2 = 4 000

4 026 dekat
dengan 4 000.

Jawapan
munasabah.

ratus puluh sa ratus puluh sa ratus puluh sa

0

0
0

0

2

4

4

3
2
6
0
0
0

6

1

2
0
0

2

×

+

1

4

1
4

4

2

8

×
1 1

4

4

2

8

×
1 1

4

4

2
×
NOT
A

GURU

Saiz sebenar

62
2.3.1• Bagi pendaraban dalam bentuk lazim, galakkan murid meletakkan

nombor yang lebih besar di atas untuk memudahkan pengiraan.
• Tegaskan pola darab sebarang nombor dengan 10, 100 dan 1 000.

4

6

5

7

596 × 10 =

10 × 1 000 =

78 × 100 =

9 ×          = 9 000

1 0
  ×     1  0 0 0

1 0  0  0 0

7 8
  ×      1 0 0

7  8  0 0

5 9 6
  ×        1 0

5  9  6 0

596 × 1 puluh = 596 puluh
        = 5 960

78 × 1 = 78
78 × 10 = 780
78 × 100 = 7 800

9 × 10 = 90
9 × 100 = 900
9 × 1 000 = 9 000

596 × 10 =   5 960

10 × 1 000 =   10 000

78 × 100 =   7 800

9 ×  1 000  = 9 000

Apakah digit ratus yang paling kecil jika
 jawapannya nombor empat digit?

CUBA INI

h i × 902 = 9 020     6 ×       = 6 000     j 10 000 =      × 1 000

Darab.
a    4 0

×    8
   2 1
×    5

b    2 9
× 1 0

d   5 0 1
×       6

c

e 17 × 100 =     f 10 × 35 =     g 100 × 80 =

Cara 1 Cara 1

Cara 2 Cara 2

BA

hlm
.

39

CABAR
MINDA
CABAR
MINDA 12 × 4 =
NOT
A

GURU

Saiz sebenar

63

• Bimbing murid menggunakan garis nombor dan kertas petak untuk
mendarab dua nombor yang melibatkan kumpul semula.

2.3.1

DARAB LAGI

Berapakah bilangan semua buku?

Semuanya ada 45 buah buku.

1

15 × 3 =

15 × 3 =   45

Darab sa
3 × 5 sa = 15 sa
Tukar 15 sa kepada
1 puluh dan 5 sa.

Darab puluh
3 × 1 puluh = 3 puluh
3 puluh + 1 puluh = 4 puluh

puluh sa

1  7
  ×       5

5 3 5

Betulkah kiraan ini?
Terangkan.

sa

5
  3

1 5

puluh

1
×

puluh sa

Bolehkah saya tambah 15 dan
30 untuk mendapat jawapan?

sa

5
3

5

puluh

1

4

1

×

IMBAS INI
NOT
A

GURU

Saiz sebenar

64
2.3.1• Bimbing murid mendarab dengan kaedah kekisi (lattice) dan secara

mental.
• Galakkan murid menyemak jawapan secara anggaran.

2

3

6 × 44 =

109 × 7 =

sa

4
6

4

puluh

4

6

ratus

0

2

22

×

Darab sa
6 × 4 sa = 24 sa
24 sa ialah 2 puluh dan 4 sa.

Darab puluh
6 × 4 puluh = 24 puluh
24 puluh + 2 puluh = 26 puluh
26 puluh ialah 2 ratus dan 6 puluh.

Darab ratus
6 × 0 ratus = 0 ratus
0 ratus + 2 ratus = 2 ratus

sa

4
  6

2  4

puluh

4
×

4
6

4

4

2 6

2

×

6 × 44 =  264

Jumlah murid di dalam 6 buah bas ialah 264 orang.

109 × 7 =  763

6
    1 0 9
  ×       7

7  6 3

1 0 9 ×

70 0 6

36

7 0 3

7

Berapakah
jumlah murid

di dalam 6 buah
bas yang sama?

Bil. penumpang 44 orang
Syarikat Lim
Jalan Damai

selangor.

44 orang

Cara 1 Cara 2

IMBAS INI
NOT
A

GURU

Saiz sebenar

65

• Galakkan murid menggunakan jadual sifir sebagai panduan.
• Ingatkan tentang hukum kalis tukar tertib dalam pendaraban,
 iaitu a × b = b × a.

2.3.1

1  1
    1  0 3 2
  ×           5

5   1 6 0

1    2  1
    1  0 3 2
  ×           5

6   0 0 0

6

4 5576 × 8 =  4 × 2 193 =

2  1 9 3
×            4

1 2
        3 6 0
        4 0 0
+ 8  0 0 0

8  7 7 2

576 × 8 = 4 000 + 560 + 48
             = 4 608

576 × 8 =  4 608

4 × 2 193 =   8 772

CUBA INI
Darab.
a    3 0

×    2
   6 7
×    6

b    2  0 1 5
×           4

d   2 0 9
×       3

c

e 65 × 8 =     f 5 × 417 =     g 9 × 1 108 =

Asin Kaswini Adila

Jawapan siapakah yang betul? Kenapa?

500

4 000

×

8

70

560

6

48

01 3 2 ×

500 1 1

06

05 5 0

15

BA

hlm
.

40

Darab ikut
 nilai tempat.
66
NOT

A

GURU

Saiz sebenar
2.4.1•  Bimbing murid membahagi nombor tanpa baki secara simulasi objek,

menggunakan gambar dan sifir.
• Bimbing murid membina sifir 3 untuk memudahkan proses membahagi.

11

12

BAHAGI
Kira bilangan batu di dalam satu balang.

Ada 12 biji batu di dalam satu balang.

Bahagi puluh
4 puluh ÷ 3
= 1 puluh baki 1 puluh

Tukar 1 puluh kepada
10 sa.
10 sa + 5 sa = 15 sa

Bahagi sa
15 sa ÷ 3 = 5 sa

24 ÷ 2 =

45 ÷ 3 =

12

12

24

Kita masukkan 24 biji
batu sama banyak
ke dalam 2 buah

balang ini.

24 ÷ 2 =   12

45 ÷ 3 =  15

1
 3    4 5
    –   3
       1  5

1 5
 3    4 5
    –   3
       1  5
    – 1  5
          0

0 10 20 24

– 2 – 2 – 2 – 2 – 2 – 2 – 2 – 2 – 2 – 2 – 2 – 2
67
NOT

A

GURU

Saiz sebenar
2.4.1• Bimbing murid membahagi nombor bermula daripada ratus, diikuti puluh

dan sa.

Sebanyak 628 biji donat dibungkus empat-empat.
Berapakah bungkusan donat?

Bahagi ratus.
Baki 2 ratus tukar
kepada 20 puluh.

Bahagi puluh.
Baki 2 puluh tukar
kepada 20 sa.

Bahagi sa.

628 ÷ 4 =

Ada 157
bungkusan

donat.

628 ÷ 4 =  157

1
 4    6 2 8
    –   4
       2  2

1 5
  4   6 2 8
    –   4
       2  2
    – 2 0
           2 8

1 5 7
 4   6 2 8
    –  4
      2  2
   – 2 0
          2 8
       –2 8
            0

13
68
NOT

A

GURU

Saiz sebenar

4

5 6

•  Berikan soalan melibatkan bahagi dalam bentuk teka silang nombor atau
permainan.

• Bimbing murid menganggar jawapan sebelum mengira jawapan sebenar.

2.4.1

2 100 ÷ 7 =

Kad Biru     Kad Hijau
5 045 ÷ 5 =

5 045 ÷ 5 =   1 009

2 100 ÷ 7 =   300

Cara 1 Cara 2

3 0 0
 7   2 1 0 0
    – 2 1
         0  0
       –   0
            0 0
         –     0
               0

9 2 0
 8   7 2 1 6
  – 7 2
         0  1 6
       –    1  6
              0

9 0 2
 8   7 2 1 6
  – 7 2
         0  1
       –   0
            1 6
         – 1 6
              0

1  0 0 9
 5   5  0 4 5
    – 5
      0   0
    –   0
         0 4
       –   0
             4 5
          –  4 5
               0

3   × 7 = 21

300   × 7 = 2 100
  480 ÷ 6 =

7 200 ÷ 8 =

Kira secara
pantas.

Ceritakan.

Kiraan manakah
yang betul?

BA

hlm.

41-4
2
69
NOT

A

GURU

Saiz sebenar

7

9 10

8

BA 2

8 600 ÷ 100 =

7 000 ÷ 1 000 =                      ÷ 10 = 204

7 000 ÷ 10 =  700

7 000 ÷ 100 =  70

7 000 ÷ 1 000 =   ?

8 600 ÷ 100 =   86

80 ÷ 4 =

4 700 ÷ 100 =

5 004 ÷ 9 =

9 000 ÷ 1 000 =

180 ÷ 10 =

÷ 100 = 11

690 ÷ 10 =

690 ÷ 10 =   69

8 6
 100   8  6 0 0
       – 8  0 0
              6  0 0
          –  6  0 0
                  0

6 9
 10  6 9 0
    – 6 0
         9 0
     –  9 0
            0

Saya guna
operasi darab.

Bahagi.

a

e

h

f

i

g

j

b c d

2   36

3  603

5  840

6   1 200

2.4.1
• Bimbing murid menyemak jawapan dengan menggunakan operasi darab.

2 0 4
×       1 0

2  0 4 0

2 040  ÷ 10 = 204

BA

hlm
.

42

CUBA INI

7 000 ÷ 1 000 =   7
70
NOT

A

GURU

Saiz sebenar
•  Lakukan aktiviti simulasi dengan menggunakan objek dan perwakilan.
• Bimbing murid menggunakan strategi bahagi yang lain seperti tolak

berturut-turut mengikut tahap kefahaman murid.

2.4.1

BAHAGI LAGI

1

2

Saya masukkan
29 batang kapur

sama banyak
ke dalam 3 bekas.

Berapakah batang kapur
di dalam setiap bekas?
Berapakah batang kapur
yang tinggal?

29 ÷ 3 =

47 ÷ 4 =

47 ÷ 4 =   11 baki 3

29 ÷ 3 =  9 baki 2

baki

baki

baki
         1 1
 4    4 7
    –   4
       0  7
    –     4
          3

Setiap bekas ada 9 batang kapur.
Ada 2 batang kapur yang tinggal.
71
NOT

A

GURU

Saiz sebenar

3

5

7

6

4

• Galakkan murid menyemak jawapan dengan menggunakan operasi
darab. 2.4.1

376 ÷ 6 =

682 ÷ 10 =

8 400 ÷ 1 000 =

7 090 ÷ 100 =

7 090 ÷ 100 =   70 baki 90

8 400 ÷ 1 000 =   8 baki 400

682 ÷ 10 =  68 baki 2

8 035 ÷ 9 =

8 035 ÷ 9 =       9      baki

376 ÷ 6 =   62 baki 4

6  2
 6   3 7 6
    – 3 6
         1 6
     –  1 2
            4

6 8
 10  6 8 2
    – 6 0
         8  2
     –  8  0
             2

9
 9  8  0  3 5
  – 7   2
         8   3
     –  8   1
             2  5
        –

7 0
 100  7 0 9 0
     –  7 0  0
               9 0
             –    0
               9  0

8
 1 000  8 4 0 0
         – 8 0  0 0
               4 0 0          Selesaikan 5 230 ÷ 1 000.

BA

hlm.

43-44
72
NOT

A

GURU

Saiz sebenar
• Banyakkan latihan untuk mengukuhkan pemahaman murid. 2.4.1

8 a

b

c

9 768 ÷ 10 =   976 baki 8

9 768 ÷ 100 =   97 baki 68

9 768 ÷ 1 000 =

Apakah
jawapan
bagi       ?c

Lengkapkan petak kosong dengan digit yang diberi.

Bahagi.

a b c d

2  45

3  590

7  8 032

10  607

92 ÷ 5 =  1 502 ÷ 9 =  702 ÷ 8 =

3 791 ÷ 10 =  513 ÷ 100 =  4 300 ÷ 1 000 =

e gf

h i j

5 9
2

3   1    7 baki 1
     3

BA

hlm.

44

CUBA INI

CABAR
MINDA
CABAR
MINDA
73
NOT

A

GURU

Saiz sebenar
• Bimbing murid mereka cerita berpandukan gambar dan ayat matematik.
• Berikan beberapa kata kunci yang sesuai untuk membantu murid mereka cerita. 2.7.1

1

2

3

4

8 orang murid menang dalam
pertandingan robotik. Setiap murid
menerima RM1 000. Jumlah wang
yang diterima ialah RM         .

Cikgu Zurina mengedarkan beg
cenderamata kepada 3 orang
ketua kumpulan. Setiap ketua
kumpulan menerima 24 buah
beg cenderamata. Jumlah beg
cenderamata ialah 72 buah.

Sebanyak 675 kotak makanan
diagihkan kepada          buah
rumah kebajikan. Setiap rumah
kebajikan menerima          kotak
makanan.

Sebanyak         utas rantai kunci
dimasukkan ke dalam 100
buah kotak. Setiap kotak ada
37 utas rantai kunci. Baki rantai
kunci ialah          utas.

Bina cerita.

a

c d

b
4 300 ÷ 1 000 =

REKA CERITA

16 × 4 = 64

643 ÷ 100 = 6 baki 43

7 × 1 000 = 7 000

528 ÷ 6 = 88

3 × 24 = 72

675 ÷ 9 = 75

3 740 ÷ 100 = 37 baki 40

8 × RM1 000 = RM8 000

3   1    7 baki 1
     3

BA

hlm.

45-46

CUBA INI
74
NOT

A

GURU

Saiz sebenar

1 Ibu Darren membeli 4 kotak strawberi. Setiap kotak
berisi 15 biji strawberi. Berapakah jumlah strawberi?

Diberi beli 4 kotak strawberi
                  Satu kotak berisi 15 biji strawberi.
Dicari        jumlah strawberi

4 × 15 =

4 × 15 = 15 + 15 + 15 + 15
           = 30 + 30
           = 60

Cara

•  Bimbing murid menyelesaikan masalah menggunakan pelbagai kaedah
seperti model dan garis nombor.

• Banyakkan latihan membina ayat matematik secara lisan berpandukan
kad cerita.

2.7.3

Jumlah strawberi ialah 60 biji.

SELESAIKAN MASALAH

1  5
×      4
    6  0

2

4 × 15 =   60

Saya lukis
gambar.

Saya semak
guna tambah

berulang.

15 biji

15 biji

15 biji

15 biji
75
NOT

A

GURU

Saiz sebenar

Cara

Cara

2

3

Berapakah bilangan pokok koko di ladang bapa Jarjit?

Hajar memasukkan 96 bungkus dodol sama
banyak ke dalam 4 buah bekas. Berapakah
bilangan dodol di dalam setiap bekas?

Diberi     96 bungkus dodol
               4 buah bekas

Dicari      bilangan dodol
                di dalam setiap bekas

Bilangan pokok koko di ladang bapa Jarjit ialah 5 010 batang.

Bilangan dodol di dalam setiap bekas ialah 24 bungkus.

2.7.3• Bimbing murid menggariskan maklumat penting dan memahami
kehendak soalan.

• Bimbing murid menyelesaikan masalah menggunakan garis nombor serta
galakkan murid menyemak jawapan.

1   6 7 0
×            3
   5  0 1 0

2 2

3 × 1 670 =

3 × 1 670 =    5 010

ladang bapa Bee Tin    1 670

ladang bapa Jarjit        1 670        1670       1 670

Semak jawapan
dengan tambah

berulang.

96 ÷ 4 =

96 ÷ 4 =   24

96 bungkus dodol

? ? ? ?

2 4
 4    9  6
    –   8
        1   6
   –  1  6
           0

Ladang

Bilangan
pokok koko

1 670 3 kali bilangan
pokok bapa Bee Tin

Bapa Bee Tin Bapa Jarjit

BA

hlm.

47-49
76
NOT

A

GURU

Saiz sebenar
•  Kaedah bekerja ke belakang ialah cara mudah untuk menyemak sama

ada jawapan yang didapati itu munasabah ataupun tidak.
•  Bimbing murid menyemak jawapan yang melibatkan membahagi

nombor berbaki.

2.7.3

4 Sebuah kilang mengeluarkan 9 507 botol jus durian
belanda dalam sehari. 8 botol jus dimasukkan
ke dalam setiap kotak. Berapakah kotak jus yang
dihasilkan? Berapakah baki botol jus itu?

Diberi   Ada 9 507 botol
   jus. Setiap kotak
   dimasukkan
   8 botol jus.

Dicari   bilangan kotak dan
   baki botol jus

9 507 ÷ 8 =          baki

9 507 ÷ 8 =  1 188   baki    3

1  1  8 8
    8  9  5 0 7
     –  8
        1   5
      –     8
             7 0
         –  6 4
                6 7
            – 6 4
                  3

Selesaikan.
 Rita menggubah 18 tangkai bunga di dalam sebuah pasu.
 Kira jumlah bunga di dalam 6 buah pasu.

 Sebuah badan amal mengagihkan 840 buah buku cerita
 sama banyak kepada 5 orang wakil rumah anak yatim.
 Berapakah buku cerita yang diterima oleh setiap wakil?

 Ada 2 008 peket bateri. Setiap kotak dimasukkan
 100 peket bateri. Berapakah baki peket bateri yang tidak
 dapat dimasukkan ke dalam kotak?

1 188 kotak jus dihasilkan. Baki jus ada 3 botol.

Saya semak
dengan darab.

a

b

c

BA

hlm.

49

CUBA INI

Cara
77
NOT

A

GURU

Saiz sebenar

100 keping
100 Keping

1

2

• Lakukan aktiviti simulasi menggunakan kad cerita untuk mengenal pasti
anu.

• Pelbagaikan simbol anu dalam proses pengajaran dan pembelajaran.
Contohnya      dan     .

2.6.1
2.6.2

Anu ialah bilangan halaman setiap komik.

3 buah komik kali beberapa halaman menjadi 150 halaman.

3 darab anu sama dengan 150.

Saya sudah
baca 3 siri
komik ini.

Anu ialah beberapa balang biskut.

Bilangan halaman setiap
komik ini sama banyak.

Wah, kamu sudah
baca 150 halaman!

Ayat matematik     3 ×          = 150

Ayat matematik              × 100 = 1 200

anu

anu

Ada beberapa
balang biskut

di dalam kotak
ini. Jumlah
biskut ialah

1 200 keping.

▲ ★

KENAL ANU LAGI
78
NOT

A

GURU

Saiz sebenar

3

4

• Lakukan aktiviti simulasi untuk mengenal pasti anu. Galakkan murid
mengaitkan operasi darab dengan bahagi.

2.6.1
2.6.2

Cikgu Siti mengedarkan 20 keping kertas warna

sama banyak kepada beberapa orang murid.

Setiap murid menerima 5 keping kertas warna.

Kenal pasti anu. Tulis ayat matematik.

Anu ialah beberapa orang murid.

20 bahagi anu sama dengan 5.

Nyatakan anu. Tulis ayat matematik.

Anu ialah                                                 .

Tolong agihkan semua
bungkus makanan
ini sama banyak

kepada 4 kelas Tahun 3.

Setiap
kelas akan
menerima

30 bungkus
makanan.

÷ 4 = 30

20 ÷          = 5

BA

hlm.

50
79
NOT

A

GURU

Saiz sebenar
• Bimbing murid mengenal pasti anu berpandukan beberapa situasi di dalam

bilik darjah dan di luar bilik darjah.
2.6.1
2.6.2

Jumlah jisim beberapa
biji kek yang sama
ialah 4 000 g.
Nyatakan anu.
Tulis ayat matematik.

Kenal pasti anu. Tulis ayat matematik.

Jamit ada beberapa buah fail. Dia menyimpan
 20 keping sijil dalam satu fail. Jumlah sijilnya
 ada 40 keping.

Ibu Mogan memborong sejumlah epal.
 Ibunya memasukkan 6 biji epal ke dalam
 setiap beg plastik untuk dijual. Ibu Mogan
 dapat 30 bungkus epal.

Kilang Kain Habsah menderma 400 helai
 kain batik dan kain pelekat kepada beberapa
 buah pertubuhan amal. Setiap pertubuhan
 amal menerima 80 helai kain.

Sebanyak 35 buah sekolah
 mengambil bahagian dalam
 Larian Muafakat Johor.
 Sebilangan murid mewakili
 setiap sekolah. Jumlah murid
 yang menyertai larian itu ialah
 3 500 orang.

a

b

c

d

CUBA INI

CABAR
MINDA
CABAR
MINDA
80
NOT

A

GURU

Saiz sebenar
1.5.1

dadu, kertas A4, pensel, 2 penanda,
12 cip merah, 12 cip biru

2 orang pemain dan 1 orang pengadil

• Perbanyakkan salinan permainan ini untuk digunakan oleh murid.
• Minta murid menentukan giliran sebelum bermain. Pemain perlu

mengambil satu set cip berwarna dan satu penanda.
• Terapkan nilai bekerjasama, jujur dan amanah semasa bermain.

Baling dadu. Gerakkan penanda mengikut nombor dadu.

Jawab soalan. Tunjukkan kiraan kepada pengadil.
 Jika betul, letakkan satu cip pada jawapan di tengah.

Jika penanda berhenti pada tapak bunga, letakkan cip pada
 mana-mana jawapan di tengah.

Tukar giliran. Ulang langkah 1 hingga 3. Jika penanda
 berhenti pada tapak soalan yang telah dijawab dengan
 betul, baling dadu semula.

Pemain yang kumpul cip paling banyak ialah pemenang.

1

2

3

4

5

2.1.1, 2.1.2, 2.2.1,
2.2.2, 2.3.1, 2.4.1,
2.5.1, 2.7.3

Peserta

Alat/Bahan

BA

hlm.

51-5
2

TAMAT

MULA

Rani ada 1 430 keping
setem. Bilangan setem

Rani adalah 5 kali bilangan
setem Dayang. Berapakah
bilangan setem Dayang?

Yap ada 1 860 biji guli. Rina
ada 247 biji guli kurang

daripada Yap. Berapakah
jumlah guli mereka?

6 004 – 1 237 – 984 = 1 407 – 208 + 65 = 6 032 –         = 1 897

HILANG SATU PUSINGAN

6 170 + 298 + 79 =

8 034 – 2 157 =

8 720 ÷ 4 =

3 × 819 =

4 135 3 473

2 180

4 596

3 783

2 457

6 547

1 264

5 877

286

7 150 2 107

4 032 + 564 =

Cara

KUMPUL CIPKUMPUL CIP

RE
LAK

S MINDA
NOT
A

GURU

Saiz sebenar

81

• Bincangkan nombor pecahan, perpuluhan dan peratus yang terdapat
dalam gambar di atas.

• Minta murid menyebut beberapa situasi dalam kehidupan harian yang
melibatkan pecahan, perpuluhan dan peratus.

PECAHAN, PERPULUHAN
DAN PERATUS

2
5

3.1.1, 3.2.1
3.3.1, 3.3.2

Saiz mata pen ini
0.7 milimeter.

2 daripada 5
buku nota ini

berwarna kuning.
NOT
A

GURU

Saiz sebenar

82

1

2

3.1.1

1

PECAHAN WAJAR

• Jalankan aktiviti menyebut pelbagai pecahan wajar daripada satu kumpulan
objek yang penyebutnya hingga 10 menggunakan kad imbasan.

• Jelaskan nilai pecahan wajar adalah kurang daripada 1.
• Layari http://www.mathinenglish.com/worksheetview.php?id=3079&stid
 =10020

ialah pecahan wajar.

Pengangka lebih kecil daripada penyebut.

3
4

3 daripada 4 tetikus
ini berwarna merah. 3 daripada 4

ialah tiga perempat.

4 pensel bukan berwarna
hijau daripada 5 pensel.

4 daripada 5 ialah

empat perlima.

Empat perlima ditulis    .
4
5

CUBA INI
Nyatakan pecahan
bagi belon:

merah.

biru.

kuning.

ungu.

Lihat gambar rajah.
Adakah pecahan
bahagian merah ini
sama? Bincangkan.

Sebut pecahan
wajar yang lain.

BA

hlm
.

53-54

a

b

c

d

CABAR
MINDA
CABAR
MINDA

Tiga perempat ditulis

.
3
4

pengangka

penyebut
NOT
A

GURU

Saiz sebenar

83

Cara 1

Cara 2

3.1.2
• Gunakan saiz kertas yang sama dan warna yang sama apabila mewarnakan
 bahagian untuk menyatakan pecahan setara.
• Kukuhkan pemahaman murid tentang pecahan setara secara simulasi

menggunakan kit pecahan, jalur kertas dan plastik lut sinar (transparensi).

11

PECAHAN SETARA

Adakah    setara dengan    ?2
1
5

2
10

2 ÷ 2 =  1
10 ÷ 2    5

setara dengan    .
1
5

2
10

1
10

2
10

2 bahagian     ialah     .

1
5

2 =
10

1
5

2
10

1
10

1
10

Bahagian hijau dalam
kedua-dua gambar rajah

ini sama besar.

1
3

1
3

1
3

2
6

=2
6

1
6

1
6

1 × 2 = 2
3 × 2    6

Bahagian biru bagi
dua gambar rajah

ini sama besar.

PECAHAN SETARA

Dua pecahan berbeza tetapi sama nilai.

Contohnya    setara dengan    .
1
2

2
4

1
3

2
6

sama nilai dengan    .

Ini pecahan setara.
NOT
A

GURU

Saiz sebenar

84
3.1.2

3

CUBA INI
Pilih dan sebut pecahan setara bagi pecahan yang diberi.

a b dc

CARTA PECAHAN

• Tegaskan apabila mencari pecahan setara, darab atau bahagi pengangka
dan penyebut dengan nombor yang sama.

• Teroka pola nombor pada pengangka dan penyebut bagi pecahan setara.
• Layari www.mathfox.com /topics/fractions/ untuk latihan pengukuhan.

Berikan contoh
pecahan setara yang lain

berpandukan carta di atas.

Lihat bahagian

yang sama

besar dengan    .1
2

2
3

4
6

1
6

4
5

8
10

8
5

6
9

2
3

3
2

3
4

4
8

6
8

2
4

3
6
4
8
 5
10

1
8

1
6

1
5

1
4

1
3

1
2

1
4

1
5

1
6

1
6

1
8

1
8

1
8

1
10

1
10

1
10

1
10

1
10

1
5

BA

hlm
.

55

Pecahan setara bagi

ialah    ,      ,       dan     .
1
2

2
4

Apakah pecahan setara bagi    ?
1
2

Apakah pecahan

yang sama nilai

dengan    ?
1
2

1
2

= 2
4

1
2

= 3
6

1
2

= 4
8

=1
2
NOT
A

GURU

Saiz sebenar

85
3.1.3

11

PECAHAN BENTUK TERMUDAH

• Tegaskan apabila mencari pecahan bentuk termudah, pengangka dan
penyebut perlu dibahagi dengan nombor yang sama.

• Tegaskan pecahan bentuk termudah ialah pecahan yang mempunyai nilai
pengangka dan penyebut yang paling kecil (hanya boleh dibahagi dengan 1).

2
4

3
9

1
2

Permudahkan    .
4
8

Nyatakan    dalam pecahan bentuk termudah.

3
9

1
3

dalam pecahan bentuk termudah ialah    .

1
2

2
4

ialah pecahan bentuk termudah bagi    .

sama nilai dengan     .

Yang manakah pecahan bentuk termudah?

2

3 4
8

1
2

3
9

1
3

4 ÷ 4 =  1
8 ÷ 4    2

2 dan 4 boleh
dibahagi 2

dengan tepat.

3 ÷ 3 =  1
9 ÷ 3    3

3 =
9

1
3

4 =
8

1
2

2
4

1
2

2 ÷ 2 =  1
4 ÷ 2     2

2 =
4

1
2
NOT
A

GURU

Saiz sebenar

86
3.1.3

4

CUBA INI

• Layari www.kidsmathtv.com/videos-by-topic/fractions-ratios-and-
  percentages/ untuk menonton video pembelajaran pecahan bentuk
 termudah.

a

b

a b c

Pecahan       ialah    .

Berapakah bahagian yang
perlu Ailee warnakan supaya
bahagian itu sama besar
seperti Dina?

Pecahan       ialah    .

Permudahkan.

4
10

6
10

4
10

1
10

1
10

1
10

1
10

1
10

1
10

1
10

1
10

1
10

1
10

2
5

1
5

1
5

1
5

1
5

Pecahan bentuk termudah bagi      ialah    .
 4
10

2
5

1
5

4
10

2
5

6
10

6 ÷
10 ÷

2
6

2 ÷
6 ÷

4
8

4 ÷
8 ÷

8
10

8 ÷
10 ÷

Pecahan bentuk termudah

bagi      ialah      .
6
10

Ada 4
dan 6     .

Ada 10 gelung
semuanya.

Apakah pecahan
bentuk termudah
bagi setiap warna

gelung ini?

Dina Ailee

BA

hlm
.

56

CABAR
MINDA
CABAR
MINDA
NOT
A

GURU

Saiz sebenar

87
3.1.7

• Gunakan pelbagai objek seperti kit pecahan untuk menunjukkan nombor
bercampur.

• Jelaskan nilai pecahan wajar adalah kurang daripada 1 dan nilai nombor
bercampur adalah lebih daripada 1.

satu satu perempat

Ada berapa
bahagian

pai ini?

Ada
dua satu perdua

keping coklat.

11

2

1
4

PECAHAN TAK WAJAR DAN
NOMBOR BERCAMPUR

Ada satu satu perempat biji pai.

Satu satu perempat ditulis sebagai 1    .

1
4

1
4

1
4

1     ialah nombor bercampur.

1 ialah nombor bulat.

ialah pecahan wajar.

nombor bercampur

1
4

1
nombor

bulat
pecahan

wajar

1
2

2

1
4

1

Berikan contoh nombor
bercampur yang lain.

Ada 1    biji pai.
NOT
A

GURU

Saiz sebenar

88

Dua permukaan bentuk heksagon dibahagikan kepada
6 bahagian yang sama besar. Apakah pecahan bagi
11 bahagian?

Nyatakan 2    sebagai pecahan tak wajar.4

3

3.1.7
• Lakukan aktiviti lipatan kertas untuk menunjukkan perkaitan antara nombor
 bercampur dengan pecahan tak wajar.
• Jelaskan pecahan tak wajar ialah pecahan yang pengangkanya lebih besar
 atau sama dengan penyebut.

11 bahagian    ialah     .

ialah pecahan tak wajar.

11
6

11
6

1
6

2
9

2
9

9
9

9
9

2
9

20 bahagian     ialah      .
1
9

20
9

1
6

1
6

1
6

1
6
1
6

1
6

1
6

1
6

1
6

1
6

1
6

6
6

5
6

Pecahan bagi 11 bahagian ialah     .
11
6

11
6

pecahan
tak wajar

6
6

juga pecahan tak wajar. Bincangkan.

Tindihkan plastik lut sinar ini.
11

2
9

2

20
9

2
9

20
9

2 =

BA

hlm
.

57

Pengangka
lebih besar
daripada
penyebut.
NOT
A

GURU

Saiz sebenar

89

5
2

9
4 3

5
2

2
3

1

Pecahan Tak Wajar dan Nombor BercampurIsnin 4/3/2019

13
5

5
3

1
4

2

1
2

2

3.1.7

5

• Sediakan pelbagai pecahan tak wajar dan nombor bercampur yang
 penyebutnya hingga 10 berserta dengan perwakilan bentuk-bentuk
 yang bersesuaian untuk aktiviti mengenal pasti.

Ceritakan apakah yang sama
bagi kedua-dua pecahan ini?

Ini
pecahan
tak wajar.

CUBA INI
1

2

Tulis nombor bercampur dan pecahan tak wajar.

Sebut pecahan tak wajar.

Sebut nombor bercampur.

a

a

b

b c d

6
6

9
4

7
3

14
8

15
7

2
9

3
1
4

2
4
5

1

BA

hlm
.

58

8
7

1
7

1
NOT
A

GURU

Saiz sebenar

90

TAMBAH PECAHAN

3.1.5 (i)

1

3

• Gunakan jalur kertas, kertas berbentuk bulatan, transparensi dan kad
gambar untuk simulasi penambahan. Tegaskan tambah pengangka
sahaja untuk menambah pecahan dengan penyebut yang sama.

1
5

1
5

4
9

4
9

3
5

2
5

2
5

7
9

7
9

3
9

+

+

+

+

=

=

=

=

Penyebut sama.
Jumlahkan

pengangka sahaja.

Lihat garis nombor itu.

Apakah dua pecahan lain

yang berjumlah    ?

BA

hlm
.

59

7
9

12 Jumlahkan     dan    .
1
4

1
4

1
4

1
4

1
4

1
4

+

+

=

=

2
4

1
4

1
4

+ =

2 ÷ 2
4 ÷ 2

1
2

=

Permudahkan    .
2
4

1
2

=

1
5

1
5

1
5

1
4

1
4

1
2

0 1
9

2
9

3
9

4
9

5
9

6
9

7
9

+ ?
NOT
A

GURU

Saiz sebenar

91
3.1.5 (ii)
3.1.5 (iii)

4

5 6

1
2

1
2

1
2

1
2

2
3

2
3

2
3

1
2

3
6

2
3

2 × 2
3 × 2

1 × 3
2 × 3

4 ÷ 2
6 ÷ 2

1
4

1
4

1
6

1
6

1
6

1
6

1
6

1
6

1
6

1
6

1
6

1
6

+

+

+

+ +

+

++

+

++

+

=

=

=

= =

=

==

=

=

=

=

=

1
4

1
4

1
2

1
2

1
4

1
4

1
2

2
4

3
4

1
4

1
4

+ +=

=

Penyebut tak sama.
Lihat carta pecahan.

Jumlahkan.

•  Bimbing murid membina carta pecahan untuk mencari pecahan setara
 semasa menambah dua pecahan wajar dengan penyebut yang berbeza.
•  Tegaskan penyebut mesti disamakan dengan mencari pecahan setara

untuk menambah pecahan.

Pecahan

bentuk

termudah

bagi

ialah    .
4
6

2
3

1
4

1
4

1
4

Cara 1 Cara 2

1
2

1
8

+ = 1
3

4
9

+ =
1
2

3
10

+ =

3
4

2
3

1
41

2

1
2

2
4

= .
NOT
A

GURU

Saiz sebenar

92
3.1.5

7

• Layari https://solvemymaths.com/2015/02/06/adding-and-subtracting-
 fractions-worksheet/
• Bimbing murid menambah pecahan dengan penyebut yang sama

melibatkan anu.

2
5

2
5

1
2

+

+ +

=

=

=

=

3
10

3
10

2
10

5 ÷ 5
10 ÷ 5

3
10

3
4

3
4

6
8

7
8

3 × 2
4 × 2

1
8

1
8

1
8

1
8

+

+

+

+

=

=

=

=

Tunjukkan cara mencari
jawapan ini.

CUBA INI

a

g

d

b

h

e

c

i

f

Selesaikan.

1
3

4
5

3
5

2
7

2
3

5
9

3
8

1
9

1
8

1
3

1
5

4
7

2
9

2
9

1
2

7
9

5
8

+

+

+

+

+

+

+

++

=

=

=

=

=

=

=

==
 1
10

BA

hlm
.

60

CABAR
MINDA
CABAR
MINDA

Perhatikan pengiraan di atas.
Manakah yang betul?

Bincangkan kesilapan yang dibuat.

3
8

7
8

+ =
NOT
A

GURU

Saiz sebenar

93
3.1.6 (i)

• Tegaskan tolak pengangka sahaja untuk menolak pecahan dengan
penyebut yang sama.

• Layari www.superteacherworksheets.com/fractions-subtracting.html
• Tegaskan jawapan hendaklah ditulis dalam bentuk termudah.

Ada 2 daripada 3 bahagian roti.
Saya akan ambil 1 bahagian.

11

TOLAK PECAHAN

Tolak     daripada    .

Berapakah beza     dengan    ?

Berapakah bahagian roti
yang tinggal?

Bahagian roti yang tinggal ialah     .

2

3

2
3

7
8

7
8

6
7

7
8

2
3

3
8

7
8

6
7

4
7

1
3

3
8

3
8

4
7

1
3

1
3

1
3

–

–

–

–

–

=

=

=

=

=

Penyebut
sama. Tolak
pengangka

sahaja.

7
8

4
8

1
2

3
8

– =

=

Permudahkan
jawapan.

BA

hlm
.

61

4 ÷ 4 = 1
8 ÷ 4    2

1
2

6
7

4
7

– =
2
7

0 1
7

2
7

3
7

4
7

5
7

6
7

7
7

4
7

–
NOT
A

GURU

Saiz sebenar

94
3.1.6 (ii)
3.1.6 (iii)
3.1.6 (v)

4 5

6

Permudahkan
jawapan.

• Tegaskan penyebut mesti disamakan dengan mencari pecahan setara
 untuk menolak pecahan.
• Gunakan sifir 2, 4, 6, 8 dan 10 untuk membantu murid menentukan
 pecahan setara yang dikehendaki.

1
2

5
6

1
4

1
2

5
6

5
6

1
2

1
4

2
4

5
6

2
8

1
4

1
8

1
2

5
6

1
4

1
4

1
3

1
8

1
4

1
3

2
6

1
8

1
4

1 × 2
3 × 2

3 ÷ 3
6 ÷ 3

1
8

1
4

1
3

1
8

–

–

–

–

–

–

––

–

–

–

–

–

=

=

=

=

=

=

=

=

=

=

=

=

=

=

1
4

1
8

1
8

1
8

1
8

1
8

1
8

1
8

1
8

1
4

1
2

1
2

1
4

1
4

Pada carta
pecahan,
           dan

.

1
2

2
4

=

1
4

2
8

=

5
6

Bolehkah tolak     daripada    ?

Bincangkan.

1
6

1
2

1
4

1
8

1
2
NOT
A

GURU

Saiz sebenar

95

7

9

8

10

• Bimbing murid mendarab dengan betul bagi mendapatkan
 pecahan setara.
• Bimbing murid menolak pecahan dengan penyebut yang sama
 melibatkan anu.

2
3

2
3

1
5

5
9

2
3

1
2

1
2

5
9

2
5

2
5

2
5

2
5

2
5

2
5

1
2

5
9

4
5

5
9

1 × 5
2 × 5

2 × 2
3 × 2

2 ÷ 2
10 ÷ 2

5
9

4
5

–

–

–

–

–

–

–

–

–

–

– –

– –

–

–

=

=

=

=

=

=

=

=

=

= =

= =

= =

= =

7
10

3
10

6
10

6
10

7
10

5
10

7
10

3
10

9
10

9
10

9
10

3
10

7
10

7
10

CUBA INI

a

d

b

e

c

f

Selesaikan.

7
8

1
2

5
6

4
5

1
5

2
3

5
8

1
6

2
9

–

–

–

–

–

–

=

=

=

=

=

= 7
10

1
10

3
10

3.1.6BA

hlm
.

62

1
5
96
NOT

A

GURU

Saiz sebenar
3.1.4
3.2.1

•  Minta murid menyatakan pecahan dan perpuluhan bagi jubin putih dan
hijau dalam gambar di atas.

• Bimbing murid menyebut nombor perpuluhan dengan betul mengikut nilai
tempat berpandukan kad perkataan dan kad angka.

11

16 daripada 100 ialah enam belas perseratus.

Enam belas perseratus ditulis        .

4 daripada 100 jubin berwarna merah jambu.

4 daripada 100 ialah        .

dalam perpuluhan ialah 0.16.

dalam perpuluhan ialah 0.04.

Ada 100 keping jubin.
16 daripadanya biru.

Ini disebut sifar
perpuluhan
satu enam.

KENAL PECAHAN PERSERATUS
DAN PERPULUHAN

a

b

16
100

4
100

16
100

4
100

16
100

0.16 perpuluhan
pecahan

perseratus

titik perpuluhan

sa persepuluh perseratus

0 0 4

BA

hlm
.

63

0.04

sifar
perpuluhan
sifar empat

empat
perseratus

4
100 0.04

Cantiknya! Jubin dinding ini
berwarna-warni.
NOT
A

GURU

Saiz sebenar

97
3.2.2
3.4.1

• Sediakan kertas atau kad petak 100 yang mencukupi bagi aktiviti mewarna
bilangan petak untuk mewakili pelbagai nombor perpuluhan.

Ini projek
perpuluhan kami.

Betulkan
yang salah.

sifar
perpuluhan
enam puluh

sifar
perpuluhan
tujuh dua

Saya warna
23 daripada
100 petak.

12

13

14
Apakah perpuluhan dan

pecahan perseratus
bagi petak putih?

44 daripada
100 petak
berwarna
merah.

= 0.4444
100

Sifar perpuluhan sifar
lapan. Saya warna 8
daripada 100 petak.
98
NOT

A

GURU

Saiz sebenar

5

•  Sediakan petak 100 yang mencukupi untuk murid mewakilkan perpuluhan
dan pecahan perseratus.

• Layari http://www.visnos.com/demos/percentage-fraction-decimals-grid

Berapakah petak yang
perlu diwarnakan?

1

2

Sebut kad perkataan dan kad angka yang sepadan.

Warnakan bahagian perpuluhan dan pecahan di bawah
pada petak 100.

sifar perpuluhan
satu lapan

sembilan
perseratus

enam puluh tujuh
perseratus

sifar perpuluhan
sifar lima

9
100

3
100

24
100

65
100

0.05

0.18

a b c
= 0.03 = 0.24 0.65 =

3.1.4
3.2.1
3.2.2
3.4.1

Apakah yang salah? Betulkan.

Tulis pecahan dan perpuluhan bagi bahagian berwarna.

0.45 = 45
100 = 0.58 58

100
= 1.010

100

0.9

67
100

BA

hlm
.

64

CUBA INI

CABAR
MINDA
CABAR
MINDA
NOT
A

GURU

Saiz sebenar

99

0.2 kg

1

2

BA 2

Petak merah
lebih banyak.

3.2.3
• Layari www.superteacherworksheets.com/place-value/ordering-cards-set
• Gunakan objek dalam situasi harian untuk aktiviti membanding perpuluhan.

Manakah yang lebih kecil, 0.03 atau 0.07?

Tentukan perpuluhan yang lebih besar. Terangkan.

a b c

BANDING PERPULUHAN

sa persepuluh perseratus

0
0

4
2

5
0

Banding digit persepuluh.
4 lebih besar daripada 2.

0.45 lebih besar daripada 0.2

0.45 kg
lebih daripada

0.2 kg.

0.03 terletak sebelum 0.07

0.03 lebih kecil daripada 0.07

nilai semakin besar

nilai semakin kecil
0 0.01 0.02 0.03 0.04 0.05 0.06 0.07 0.08 0.09 0.10 0.11 0.12

0.1 0.52 0.080.11 0.25 0.8

BA

hlm
.

65

CUBA INI

Jisim mana
yang lebih,
0.45 kg atau

0.2 kg?
100
NOT

A

GURU

Saiz sebenar
• Berikan penekanan semasa murid menulis nombor-nombor perpuluhan

supaya titik-titik perpuluhan ditulis pada lajur yang sama sebelum mereka
menambah.

3.2.4

1

2

TAMBAH PERPULUHAN

0.3 m

0.25 ℓ 0.4 ℓ

Berapakah jumlah tinggi rak?

0.5 m

0.3 m + 0.5 m =         m

0.25 ℓ + 0.4 ℓ =         ℓ

0.25 ℓ + 0.4 ℓ =  0.65  ℓ

0.3 m + 0.5 m=  0.8  m

Jumlah tinggi rak ialah 0.8 m.

Jumlah isi padu ialah 0.65 ℓ.

Jumlahkan kedua-dua isi padu.

Cara 1

Cara 1

Cara 2

0.25 0.40

Warnakan
3 daripada
10 petak.

Warnakan
5 petak lagi.

Susun digit.
Pastikan titik
perpuluhan

selajur.

sa persepuluh

0
0

0

3
5
8

Tambah
persepuluh

+

Cara 2

0 2 5
0 4 0

0 6 5

+

0.4 = 0.40

Jumlahkan petak
biru dan merah.

0.3 0.5+ =  0.8
NOT
A

GURU

Saiz sebenar

101

0 . 5 8
+     .

• Ingatkan murid bahawa menambah nombor perpuluhan adalah sama
seperti menambah nombor bulat.

• Sediakan soalan-soalan penambahan nombor perpuluhan yang
melibatkan anu untuk pengukuhan murid.

3.2.4

3

4

0.45 + 0.36 =

0.03 + 0.5 =           0.8 +          = 0.99

0.09 m +           m = 0.87 m

0.09 m +  0.78  m = 0.87 m

0.45 + 0.36 =  0.81

Tambah 0.45 dan 0.36.

Cara 1

Cara 2

Tolak 0.09 daripada 0.87.

0.40
0.45

+ 0.10 + 0.10 + 0.10 + 0.06

177

0.81
0.50 0.60 0.70 0.80 0.90

0.87 m

0.09 m ?

0 . 8 7
–  0 . 0 9

0 . 2    kg
+  0 . 6 9 kg

0 . 7 4
+  0 . 1 6

0 . 7 8

kg    0 . 9 0

Selesaikan.

a

d e

b c

0.36

BA

hlm
.

66

0 4 5
0 3 6

0 8 1

+

1

CUBA INI
102
NOT

A

GURU

Saiz sebenar
• Tegaskan kedudukan titik perpuluhan mesti selajur untuk menolak

nombor-nombor perpuluhan.
• Ingatkan murid bahawa menolak nombor perpuluhan adalah sama

seperti menolak nombor bulat.

3.2.5

1

TOLAK PERPULUHAN
0.7 m

0.2 m

Berapakah baki panjang papan
setelah dipotong?

0.7 m – 0.2 m =          m

0.7 m – 0.2 m =   0.5  m

Cara 1 Cara 2

sa persepuluh

0
0

0

7
2
5

– 0 0.1 0.2 0.3 0.4 0.5 0.60.7

Tolak persepuluh
7 persepuluh – 2 persepuluh = 5 persepuluh

Guna garis nombor.

Baki panjang papan setelah dipotong ialah 0.5 m.

2 Tolak 0.28 ℓ daripada 0.54 ℓ.

0.54 ℓ – 0.28 ℓ =       ℓ

0.54 ℓ – 0.28 ℓ =  0.26  ℓ

0 . 5 4
–  0 . 2 8

0 . 2 6

– 0.1 – 0.1

4 14
NOT
A

GURU

Saiz sebenar

103

• Galakkan murid menyemak jawapan dengan tambah.
• Layari http://www.k5learning.com/free-math-worksheets/third-grade-3/

fractions-and-decimals

3.2.5

0.6 kg – 0.13 kg =         kg

0.95 –         = 0.52

0.95 –  0.43  = 0.52

0.6 kg – 0.13 kg =  0.47  kg

0 perseratus
tidak boleh tolak

3 perseratus.
Jadi, kumpul

semula daripada
persepuluh kepada

perseratus.

0.6 = 0.60

Semak jawapan.
 0.43 + 0.52 = 0.95

0.82 mℓ – 0.63 m ℓ =         m ℓ          0.93 –         = 0.4

0 . 9 5
–  0 . 5 2

0 . 4 3

0 . 4 3

3

4

Kira beza 0.13 kg dengan 0.6 kg.

Beza 0.13 kg dengan 0.6 kg ialah 0.47 kg.

105

0 . 6 0
–  0 . 1 3

0 . 4 7

0 . 3 9 m
–  0 . 2 8 m

0 . 7
–  0 . 3 4

0 . 5 9
–

m

Selesaikan.

a

d e

b c
.

BA

hlm
.

67

CUBA INI
104
NOT

A

GURU

Saiz sebenar
Danial
3 Aman

91
100

88
100

Maylee

3 Aman

1

2

• Minta murid memberikan contoh-contoh peratus dalam kehidupan harian.
• Layari https://www.teachervision.com/graph-chart-0/blank-100-grid
 untuk mencetak petak seratus bagi aktiviti murid menyatakan peratus

berpandukan bilangan petak yang diwarnakan.

KENAL PERATUS

Tahukah anda?Tahukah
anda?

Lebih enam puluh
peratus badan kita

ialah air!

Ubur-ubur ada lebih
banyak air. Sembilan
puluh lima peratus.

26 daripada 100 ialah        .

dalam peratus ditulis 26%.

Kita sebut dua puluh enam peratus.

74 daripada 100 ialah         .

dalam peratus ditulis            .

Kita sebut                                  .

26
100

74
100

26
100

74
100

a

b

Sebut markah ujian
dalam peratus.

3.1.4
3.3.1
3.3.2
3.4.2

Ini simbol peratus.

104
NOT

A

GURU

Saiz sebenar
BA

hlm.

68
NOT
A

GURU

Saiz sebenar

105

3

4

5

• Sediakan petak seratus yang mencukupi untuk murid mewakilkan pelbagai
pecahan perseratus dan peratus.

• Layari https://www.extendoffice.com/documents/excel/2419-excel-grid-
paper-template.html

empat
puluh tujuh

peratus

35%

Enam puluh
empat peratus.

42% murid kelas
3 Alpha ialah
perempuan.

Nyatakan dalam
perpuluhan.

Saya warnakan

hijau 42 petak.

42% sama

dengan       .

dalam

perpuluhan

ialah 0.42.

Tulis peratus di atas.

15% ialah       .          15
100

42
100

42
100

3.3.3
3.3.4
3.4.2
3.4.3

Tulis peratus dan pecahan perseratus.

15
100

15% =

42% =  0.42

64
100

= 64%

0.42

42%

BA

hlm.

69-70
106
NOT

A

GURU

Saiz sebenar
•  Layari https://www.mathsisfun.com/converting-decimals-percents.html
 untuk mendapatkan pelbagai soalan mewakilkan peratus kepada

perpuluhan dan sebaliknya.

3.3
3.4.2
3.4.3

6

7

8% =

0.69 =

Sebut dan tulis peratus dalam perkataan.

Nyatakan dalam perpuluhan.

Nyatakan dalam peratus.

Tulis pecahan
perseratus dan
peratus bagi
bahagian berwarna.

0.69 =   69%

0.65 0.66 0.67 0.68 0.69

8% =   0.08

25% 3% 19%

0.42 0.07 0.86

8% =

ialah 8 perseratus.

8 perseratus dalam perpuluhan ditulis 0.08.

Perpuluhan yang
mana mempunyai
nilai peratus yang
sama? Terangkan.

8
100

65
100

66
100

67
100

68
100

69
100

8
100

0 0 8

0.4 0.400.04

a

a

a

a

b c

cb

b c

b c 30%27% d

1

2

Warnakan petak seratus.

9% 71% 40
100

13
100

a b c d

5

3

4

54%

BA

hlm.

71

CUBA INI

sa persepuluh
perseratus

6%

CABAR
MINDA
CABAR
MINDA
NOT
A

GURU

Saiz sebenar

107

PROJEK RIA
Alat/Bahan Perisian MS Word

Lancarkan MS Word.
Klik Insert Table.

Pilih 40 petak.
Pilih warna dan klik.

Taip 10 untuk baris dan lajur.
Pilih AutoFit to Contents. Klik OK.

Taip pecahan, perpuluhan
dan peratus bagi petak
berwarna.

1

3

2

4

Cara

Reka corak
kamu pula.

• Bimbing murid menaip pecahan semasa melaksanakan tugasan Projek Ria.
• Jalankan aktiviti di atas secara individu atau berpasangan. Cetak hasil kerja

murid dan pamerkan di sudut matematik.

3.1.4
3.2.2
3.3.3

a
b
108
NOT

A

GURU

Saiz sebenar
• Bantu murid mereka cerita dengan memberikan beberapa perkataan

yang bersesuaian sebagai kata kunci. Terima cerita murid mengikut
logik matematik.

3.5.1

1
2

1
8

5
8

Bapa Devi membuat kek buah. Dia

mencampurkan     kg tepung dengan

kg buah-buahan kering. Jumlah

jisim ialah      kg.

1
8

1
2

5
8

1

2

3

REKA CERITA

kg +      kg =      kg

9
10

3
5

3
10

m –      m =      m

Li Yin mempunyai       m reben.

Dia menggunakan      m reben

untuk menghias kotak hadiah.

Panjang reben yang tinggal

ialah            m.

9
10
3
5

Satu botol berisi 0.6 ℓ air mineral.

Satu botol lagi berisi 0.25 ℓ air

mineral. Beza isi padu air kedua-dua

botol itu ialah        ℓ.

0.6 ℓ – 0.25 ℓ = 0.35 ℓ

0.6 ℓ 0.25 ℓ
NOT
A

GURU

Saiz sebenar

109

• Sediakan ayat matematik yang melibatkan tambah pecahan, tolak
pecahan, perpuluhan dan peratus untuk aktiviti mereka cerita.

3.5.1

63
100

54
100

63% =  = 54%

Bina cerita berdasarkan ayat matematik berikut.

a

c

e f

d

b2
3

1
2

1
9

3
10

7
9

1
5

m +      m =      m ℓ –      ℓ =      ℓ

0.7 mℓ + 0.05 mℓ = 0.75 mℓ           0.9 kg – 0.38 kg = 0.52 kg

BA

hlm.

72

CUBA INI

4

Jason mendapat markah

95% dalam ujian matematik.

Markahnya dalam pecahan

ialah        .

95
100

95% =
95%

Jason

3 Aman

5

Panjang reben hijau ialah 0.5 cm

lebih daripada reben merah.

Panjang reben biru ialah 0.4 cm

lebih daripada reben hijau. Jadi,

panjang reben biru ialah         cm

lebih daripada reben merah.

0.5 cm + 0.4 cm = 0.9 cm           0.5 cm

0.9 cm

0.4 cm
110
NOT

A

GURU

Saiz sebenar

Kakak Dany sedang membuat sos spageti.

Dia mencampurkan      kg cendawan dan

kg daging kisar. Berapakah jisim dua

bahan yang dicampurkan itu?

• Sediakan jalur kertas dan carta pecahan bagi aktiviti simulasi secara
berkumpulan untuk menyelesaikan masalah. Berikan beberapa soalan
seperti contoh di atas untuk mengukuhkan pemahaman murid.

3.5.2

1
4

1
4

2

4

1

2

1
4

1
2

3
4

1
2

1
2

1

SELESAIKAN MASALAH

jisim dua bahan yang dicampurkan

Jisim dua bahan yang dicampurkan ialah      kg.

kg cendawan

kg + kg =         kg

=

1 × 2
2 × 2

1
4

1
4

3
4

2
4

+ +=

=

kg daging kisar

Diberi

Dicari

Cara

Semak.

1
4

1
2

kg + kg = kg3
4

3
4

1
2

1
4

Saya lukis gambar rajah.

Semuanya      . 3
4
NOT
A

GURU

Saiz sebenar

111

Cara

3.5.2• Gunakan carta pecahan dan imbas kembali cara untuk mendapatkan
pecahan setara.

• Galakkan murid menyemak jawapan menggunakan songsangan
operasi seperti menyemak tambah dengan tolak dan sebaliknya.

Eli ingin membuat alas meja. Dia ada      m kain sahaja. Dia

memerlukan      m kain. Berapakah panjang kain yang perlu

dibelinya?

2 2
5

2
5

2
5

9
10

9
10

9
10

Diberi m kain panjang kain
yang perlu dibeli

m kain diperlukan

ada

m – m =

Dicari

2
5

Cari pecahan setara bagi      .

Permudahkan

jawapan       .

Cuba kamu
semak jawapan
dengan tambah.

4
10

2 × 2
5 × 2

=

5 ÷ 5
10 ÷ 5

= 1
2

2
5

9
10

m – m = 1
2

m

1
10

2
10

3
10

4
10

5
10

6
10

7
10

8
10

9
10

0

4
10

–

Eli perlu membeli      m kain.
1
2

5
10
112
NOT

A

GURU

Saiz sebenar

Diberi

Panjang rantai tangan

Panjang rantai leher

DicariUdang Haqim 0.9 kg
Udang Suresh 0.55 kg

beza jisim
udang galah

0.9 kg – 0.55 kg =

0.17 m + 0.38 m =

0.9 kg – 0.55 kg =  0.35  kg

0.17 m + 0.38 m =  0.55  m

Lukis
gambar
rajah.

Beza jisim udang galah ialah 0.35 kg.

Panjang seutas rantai leher ialah 0.55 m.

3

4

Haqim memancing 0.9 kg udang galah.
Suresh memancing 0.55 kg udang galah.
Berapakah beza jisim udang galah mereka?

Panjang seutas rantai tangan ialah 0.17 m. Panjang seutas
rantai leher ialah 0.38 m lebih daripada panjang seutas
rantai tangan itu. Berapakah panjang seutas rantai leher itu?

0 . 1 7
+  0 . 3 8

0 . 5 5

1

0 . 9 0
–  0 . 5 5

0 . 3 5

108

Semak      0 . 5 5
–  0 . 3 8

0 . 1 7

154

0.17 m lebih 0.38 m

?

• Gunakan strategi simulasi menggunakan bahan konkrit untuk murid
memahami masalah dan menyelesaikannya.

• Latih murid menulis ayat matematik berpandukan kad cerita pecahan
dan perpuluhan.

3.5.2BA

hlm.

73-74

0.55
0.35

Cara

Cara
NOT
A

GURU

Saiz sebenar

113

5 Ada 100 orang murid dalam Kelab Catur. 45 orang ialah
murid perempuan. Nyatakan peratus murid lelaki.

Catat maklumat dalam jadual.
Kira bilangan murid

lelaki dahulu.

Murid Bilangan
Perempuan 45

100

Lelaki

Jumlah

55 orang murid lelaki daripada

100 orang murid ialah        .

Peratus murid lelaki ialah 55%.

1 0 0
–     4 5

5 5

=   55%

55
100

55
100

Selesaikan masalah.

Dalam sebuah taman,      daripada kawasannya

dipenuhi dengan tumbuhan berbunga.      ialah kawasan

tumbuhan tidak berbunga. Berapakah jumlah kawasan
yang dipenuhi tumbuhan?

Ada 2 peket gula-gula yang masing-masing berjisim
0.17 kg dan 0.08 kg. Berapakah beza jisim kedua-dua
peket gula-gula itu?

Secawan susu mengandungi
30% kalsium. Nyatakan 30%
dalam perpuluhan.

1
4 3

8

Mari minum susu.
Tulang dan gigi

anda kuat!

3.5.2• Sediakan pelbagai soalan penyelesaian masalah yang berkaitan
pecahan, perpuluhan dan peratus. Minta murid selesaikannya
secara berkumpulan menggunakan kaedah seperti model bar untuk
mengukuhkan kefahaman.

1010
9

0

BA

hlm.

74

a

b

c

CUBA INI

Cara
114
NOT

A

GURU

Saiz sebenar

Peserta

Alat/Bahan 8 keping kad pecahan, 8 keping kad peratus,
8 keping kad perpuluhan

3 orang pemain dan seorang pengadil

Contoh
kad

Pengadil mengagihkan kad sama banyak
 kepada 3 orang pemain.

Setiap pemain mengumpul semua set
 3 kad yang sepadan dan serahkan
 kepada pengadil.

 Pengadil mencatat bilangan kad yang
 sepadan bagi setiap pemain.

Pemain pertama mengambil sekeping
 baki kad daripada pemain kedua.
 Jika ada 3 kad yang sepadan serahkan
 kepada pengadil.

 Pemain kedua pula mengambil sekeping
 kad daripada pemain ketiga.

 Teruskan permainan sehingga semua kad
 yang sepadan dikumpulkan.

 Pemain yang mengumpul kad sepadan
 paling banyak ialah pemenang.

1

3

4

5

6

7

2

Cara

• Minta murid menentukan giliran. Pengadil kocok 24 keping kad pecahan,
perpuluhan dan peratus.

• Terapkan nilai murni bekerjasama, bertoleransi dan jujur semasa bermain.

BA

hlm.

75-76
3.4.1
3.4.2
3.4.3

PADAN DAN MENANGPADAN DAN MENANG

F

UN TIME
Dengan ini, SAYA BERJANJI akan menjaga buku ini
dengan baiknya dan bertanggungjawab atas kehilangannya,

serta mengembalikannya kepada pihak sekolah pada
tarikh yang ditetapkan.

Nombor Perolehan: ______________________________

Tarikh Penerimaan: ______________________________

BUKU INI TIDAK BOLEH DIJUAL

Skim Pinjaman Buku Teks

Sekolah _______________________________________

Tahun Darjah Nama Penerima Tarikh
Terima
RUKUN NEGARA

KSSR_TahunPenerbitan_Judul_Tahun_3_prelim

KSSR_TahunPenerbitan_Judul_Tahun_3_Unit 1 NOMBOR HINGGA 10 000

KSSR_2018_ Matematik_Tahun_3_BT_Unit_2 tambah, tolak, darab

KSSR_2018_ Matematik_Tahun_3_BT_Unit_2 tambah

KSSR_2018_ Matematik_Tahun_3_BT_Unit_2 tolak

KSSR_2018_ Matematik_Tahun_3_BT_Unit_2 tambah tolak

KSSR_2018_ Matematik_Tahun_3_BT_Unit_2 darab

KSSR_TahunPenerbitan_Judul_Tahun_3_Unit 2 BAHAGI

KSSR_2018_ Matematik_Tahun_3_BT_Unit_3 pecahan perpuluhan peratus

KSSR_TahunPenerbitan_Judul_Tahun_3_Unit 3 KENAL PECAHAN PERSERATUS DAN PERPULUHAN

AKAD SPBT KSSR ada 'nya'