EPISTOLA CXVIII. WIBALDI ABBATIS AD FREDERICUM F. S. GODEHARDI ABBATEM.  Rejectis oblatis sibi laudibus, respondet se Henrico Corbeiensi abbati deposito omnes injurias ex animo remittere, inflictas vero in cum censuras a sede apostolica, solum papam remittere posse.   (Anno 1148.)
Author: Wibaldus Corbeiensis

Reverendo in Christo Patri F., Ecclesiae beati Godehardi venerabili abbati, frater WIBALDUS, Dei gratia id quod est in Ecclesia catholica, orationem cum vera dilectione.

Sinceritatis vestrae apices plenos jucundae consolationis, plenos gratiae accepimus, in quibus quasi quodam coelesti munere et divinae pietatis dono exhilarati fuimus. Nam laudatio vestra plenos nos bonae spei effecit, quoniam charitas Dei, quae diffusa est in corde vestro per Spiritum sanctum, qui habitat in vobis, falli non potuit usquequaque, quin aut praesentia aut procul dubio futura bona praedicanda in nobis aestimaretis. Sane conscientia nostra graviter nos impugnat et accusat, neque nos non dicam vestra, sed nec cujusquam quidem infimi hominis commendatione se dignam arbitratur. Verumtamen quoniam sic de nostra parvitate sentire visum est, enitemur id esse, quod vos affirmatis; studebimus conformes fieri gratiae, quam vos praedicatis. Caeterum de domno illo Henrico, qui aliquando praefuit Corbeiensi monasterio, cui nunc nos Deo auctore deservimus, vestrae benignitati respondemus quod, cum in multis accusaretur tam de violenta intrusione sua, quam de aliis quibusdam capitulis, nos non solum absentes, verum etiam omnium istarum rerum ignari, et longe positi in curia domini papae eramus, et post sex fere mensium spatium saepe vocati et venire jussi, et ex parte non modica coacti, ad regimen Corbeiensis Ecclesiae non absque cura et sollicitudine et gravi timore accessimus, cum tamen inter ipsius depositionem et nostram ordinationem medius quidam unanimi et concordi fratrum electione fuerit promotus. Nostram itaque innocentiam, qui ei antea, dum frequenti accusatione pulsaretur, studiose astitimus, ipse fatigarit, et inobediens Romanae Ecclesiae, et ipsius decretis minime obtemperans, ore in coelum posito, scandala inter fratres nostros seminavit, et quantum in ipso fuit, materiam modis omnibus dedit, quominus regularis disciplina et ordo monasticus debito et canonico tramite in monasterio nostro procederet. Et illis quidem reconciliatus est, qui erant ei, dum praesideret, in praesentia blandi, in absentia mordaces, qui eum cogebant, quasi consilio salutari illa facere, quae ipsi mox reprehendentes accusabant, et cum essent malorum auctores, eum in jus tanquam nocentem trahebant. Nobis vero infestus est, qui eum nunquam ne verbo quidem scientes ostendimus, et quod si fieri posset, salva religione et honestate nostra, mallemus abesse, quam in tempore tantae perturbationis praeesse. Super hoc vero, quod sicut in vestris litteris habetur, nobis reconciliari desiderat, plurima nobis sollicitudo imminet, quis sensus quaeve sententia sub verbo reconciliationis contineatur? quoniam testis est nobis conscientia nostra, quod nihil in eum peccavimus; si vero ipse in nos deliquit, totum ei ex corde perfecto ob divini respectum amoris indulgemus, et tam in anima quam in corpore vera ei bona provenire exoptamus, nec invidemus ei, si salva pace nostra et monasterii nostri cautela, fecundior ei quies aliqua concedatur, siquidem et homines sumus, et cum hominibus flagellati, et humani aliquid alienum a nobis non sentimus. Sed de litteris marchioni Adelberto super ipsius negotio mittendis, non facilis nobis ad consilium via fuit, pro eo quod idem marchio, vir sane prudens, totius honestatis et disciplinae speculum, nos nequaquam super eodem verbo consuluit, cum tamen sit nobis intima fide et familiaritate conjunctus. Porro Ecclesia Romana hoc prae cunctis mortalibus privilegium in terris post Deum obtinuit, ut sola cum ipso dicere possit: Ego occidam et ego vivere faciam, percutiam et ego sanabo. Quae igitur est fortitudo nostra aut virtus, ut erigere possimus, quem manus elisit omnipotentissima? Et ipse quidem dominus Henricus, cum fuerit ab apostolicae sedis legato excommunicatus, et ab omni tam abbatiae dignitate quam ecclesiastico officio depositus, nullas reconciliationis suae litteras a Romanae Ecclesiae clementia retulit, fortassis quia secundum morem et instituta sedis apostolicae, jurare tactis sacrosanctis Evangeliis noluit, quod de caetero Corbeiensem Ecclesiam nec per se, nec per submissam personam vexaret. Tum vero in synodo Remensi, quae proxime celebrata est, dominus papa tam verbo quam scriptis confirmavit sententiam legati sui magistri Thomae, quam in praedictum Henricum dictaverat, sed ipse, ut dictum est, et a gradu et ab ordine ecclesiastico eum deposuit, et tanquam inobedientem, imo vero aperte rebellem anathematis sententia perculit. Quantum vero piaculum sit illud recipere quod Romana Ecclesia respuit, sacrorum canonum paginae vestram eruditionem manifeste docuerunt. His nimirum et aliis rerum difficultatibus perterriti, quid vestrae sapientiae respondere debeamus, aut in quo Ecclesiae nobis commissae ac nostrae quieti consulamus, ex imbecillitate mentis nostrae non facile disquirere potuimus. Sed considerabit et animadvertet et eliget discretio vestra, quid sancta mater nostra Romana Ecclesia in hac causa velit admittere, quid Corbeiensis Ecclesiae paci conveniat, quid nostrae quieti proficiat, quid tandem ecclesia de Adesleve et amicus noster marchio in hoc negotio tute recipere valeat. Nam verbum de Adesleve, quod nobis per nuntium vestrum non litteris tanquam rem secretam mandastis, jam apud nos vulgatum erat. Siquidem ille idem bonus vir solita levitate non amicis, sed depositoribus suis; non familiaribus, sed post depositionem suam in fama haec eadem propalaverat, et eosdem, ut ad diem quo nos et ipse conventuri eramus, venirent, rogaverat, cum nos de hac conventione prorsus ignoraremus, atque imo reconciliationis colloquium prius fuit nobis suspectum quam cognitum.