CV.  Universo clero et populo Moguntino significat se Arnoldum archiepiscopum, « ad apostolicae sedis praesentiam devotionis intuitu venientem, » benigne suscepisse, et « personam ejus cum toto episcopatu suo et cum suffraganeis suis episcopis a jure legationis Hillini Trevirensis archiepiscopi, apostolicae sedis legati, absolvisse » Arnoldum commendat.  (Narniae, Aug. 11.[Vide  Archive fu Kunde Oesterreichischer Geschichtsquellen.  1850. II, p. 61.] CVI.  Ecclesiae Balnensis protectionem suscipit, bonaque et jura confirmat.   (Narniae, Aug. 13.) [MITARELLI,  Annal. Camald.  III,  Append.,  489.]
Author: Adrianus IV

ADRIANUS episcopus, servus servorum Dei, dilectis filiis ALBERTO Balnensis ecclesiae archipresbytero, ejusque fratribus tam praesentibus quam futuris, regularem vitam professis, in perpetuum.

Effectum justa postulantibus indulgere, et vigor aequitatis, et ordo exigit rationis, praesertim quando praesentium voluntates et pietas adjuvat, et veritas non relinquit. Quocirca, dilecti in Domino filii, vestris justis postulationibus clementer annuimus, et praefatam ecclesiam, in qua divino mancipati estis obsequio, sub beati Petri et nostra protectione suscipimus, et praesentis scripti privilegio communimus. In primis siquidem statuentes ut ordo canonicus, qui secundum beati Augustini Regulam et institutionem Sancti Frigdiani in eodem loco noscitur institutus, perpetuis ibidem temporibus inviolabiliter conservetur. Praeterea quascunque possessiones, quaecunque bona, eadem ecclesia inpraesentiarum juste et canonice possidet, aut in futurum concessione pontificum, largitione regum vel principum, oblatione fidelium, seu aliis justis modis, praestante Domino, poterit adipisci firma vobis vestrisque successoribus, et illibata permaneant. In quibus haec propriis duximus exprimenda vocabulis: Hortus et molendinus in loco qui dicitur Pantanus, possessiones in Batipalla, et quidquid jure habetis in curte Castelline. Definitivas quoque sententias, quas praedecessor noster felicis memoriae Innocentius papa super controversiam, quae de capellis, decimis, oblationibus, tam vivorum quam mortuorum et reliquo parochiali jure inter vestram et Treviensem ecclesiam vertebatur, noscitur canonice protulisse, et scripti sui pagina roborasse, vobis nihilominus confirmamus. Quas utique sententias in privilegio ejusdem praedecessoris nostri his verbis perspeximus descriptas. Dudum siquidem, dilecte in Domino fili Joannes archipresbyter, apud nos saepe numero questus es pro injuriis et praessuris quas Balnensi ecclesiae tibi commissae irrogari dicebas. Inter caetera vos, qui de eisdem gravaminibus nobis exposuisti adversus Triviensem abbatem graviter questus es, asserens quod XII capellas cum decimis, oblationibus tam vivorum quam mortuorum, et reliquo parochiali jure Balnensi ecclesiae violenter auferret. Quamobrem nuntium nostrum ad partes vestras direximus, qui et negotium ipsum diligenter inquireret . . . quapropter . . . one proximis Kalendis Junii ad agendam causam praedictam ante praesentiam nostram evocaret. Quo nimirum termino utraque parte nostro conspectui praesentata praefatus abbas quoddam scriptum sub nomine praedecessoris nostri beatae recordationis papae Paschalis in argumentum causae suae remedium protulit. Quod diligentius intuentes suspectum atque falsatum subtiliter deprehendimus, eo quod quaedam rasurae sunt inventae, et alia pro aliis mutatis descripta fuissent, cum luce clarius constet, tam auctoritatibus sanctorum canonum, quam etiam generali Ecclesiae consuetudine capellas quasque suis debere plebibus subjacere, eisque de decimis et aliis ad jus parochiale pertinentibus respondere. Cum manifestum sit eamdem plebem in massa Sancti Petri apostolorum principis sitam esse, et suo ipsius dominio proprietario jure consistere. Auditis igitur utriusque partis allegationibus, visum est nobis et fratribus nostris super eadem lite definitivas ferre sententias. Caeterum abbas negotium cupiens protelare, subterfugium quaerere, longas inducias postulavit, promittens se termino, quem sibi provideremus, plenius instructum adesse negotio, et instrumenta quaedam, quae domi reliquerat, allaturum. Nos autem, ne forte quidquam praecipere videremus, usque ad Octavas beati Martini inducias ei dedimus, praecipientes qualiter interim erga eamdem ecclesiam, quam beati Petri juris esse se haberet, eique portiones et oblationes seu decimas earumdem capellarum bona fide persolveret. Statuto itaque termino abbas ad nos rediens quemdam veterem tomum protulit, in quo nihil quod ad commodum suae causae pertinens invenire potuimus. Qui etiam a nobis saepius requisitus praefatas capellas infra ejusdem plebis parochias sitas esse respondit. Adjiciens quod ministri earumdem capellarum cum letaniis et oblationibus singulis annis plebem ipsam visitare solebant, et tam eadem plebs quam capellae ac totus Balnensis territorii fundus beati Petri juris existat. Sanctorum ergo canonum auctoritate perspecta, et fratrum nostrorum ac plurium sapientum archiepiscoporum, episcoporum, abbatum et aliorum, qui aderant, communicato consilio, cum praefatus abbas super acquisitionem eorumdem nullum possit instrumentum authenticum exhibere, decimas omnes praedictarum capellarum quarum nomina sunt haec, videlicet: Sancti Salvatoris, Sancti Nicolai, Sancti Pauli, Sancti Apollinaris, Sancti Martini, Sancti Paterniani, Sancti Hilarii, Sanctae Florae, Sanctae Margaretae, Sancti Andreae, Sancti Blasii, Sancti Angeli, ac totum jus parochiale in eisdem capellis, tibi, dilecte in Domino fili Joannes archipresbyter, et per te Balnensi ecclesiae per sententias restituimus atque concessimus, ut videlicet eamdem potestatem in eisdem capellis de caetero habeas, quam et in aliis praedictae plebi subjectis exerces: Id est ponendi seu removendi presbyteros, interdicendi eos, sibi officio restituendi, et debitas portiones habendi tam de oblationibus vivorum quam mortuorum, et si qua alia sunt, quae ad matricem ecclesiam et tuum officium pertinent, concessa tibi in super facultate disponendi et dispensandi secundum sanctorum canonum instituta omnes decimas, quae de curtis praedictarum capellarum a parochianis quocunque tempore colliguntur, vel de toto Balnensi territorio habentur. Nos quidem antecessoris nostri Innocentii papae vestigiis inhaerentes, sententiam ipsam rationabiliter ab eo atque canonice promulgatam, sicut diximus, vobis auctoritate sedis apostolicae confirmamus, et eam perpetuis temporibus ratam ac firmam esse censemus. Prohibemus insuper ad omne exemplar memorati praedecessoris nostri, ut nulli ecclesiasticae personae fas sit in praedictis capellis seu in aliis dictis, seu in aliis, quae infra Balnense territorium sitae sunt, decimas, oblationes aut reliqua, quae ad matricis ecclesiae Balnensis dispositionem vel proprietatem pertinent, absque ejusdem plebis concessione recipere vel habere. Obeunte vero te nunc ejusdem loci archipresbytero, vel tuorum quolibet successorum, nullus ibi qualibet subreptionis astutia seu violentia ponatur, nisi quem fratres communi consensu, vel fratrum pars consilii sanioris secundum Deum et beati Augustini Regulam providerint eligendum. Concedimus autem vobis tam pro ecclesiae vestrae, quam pro totius parochiae ad vestram plebem pertinentis ordinationibus catholicam quem malueritis episcopum de provincia Romanae Ecclesiae advocare. Statuimus quoque ut eadem plebs seu ejusdem clerus loci nulli nisi tantum Romano pontifici debeat in aliquo respondere. Neque alicui liceat infra terminos parochiae ipsius plebis, praeter nostrum nostrorumque successorum consensum ecclesiam aedificare. Decernimus ergo ut nulli omnino hominum liceat praefatam ecclesiam temere perturbare, aut ejus possessiones auferre, vel ablatas retinere, minuere, seu aliquibus vexationibus fatigare, sed illibata omnia et integra conserventur eorum, pro quorum gubernatione ac sustentatione concessa sunt, usibus omnimodis profutura. Si qua igitur, etc. OCULI MEI SEMPER AD DOMINUM. Sanctus Petrus, Sanctus Paulus, Adrianus papa IV. Ego Adrianus catholicae Ecclesiae episcopus. Ego Guido presbyter cardinalis tit. Sancti Chrysogoni. Ego Ubaldus tit. Sanctae Praxedis. Ego Manfredus presb. card. Sanctae Sabinae Ego Julius presb. card. tit. Sancti Marcelli Ego Ubaldus tit. S. Crucis in Jerusalem presb. card. Ego Bernardus presb. card. tit. Sancti Clementis. Ego Gerardus presb. card. tit. Sancti Stephani. Ego Joh. presb. card. tit. SS. Joa. et Pauli. Ego Joannes presb. card. tit. Sanctorum Sylvestri et Martini. Ego Imarus Tusculanus episcopus. Ego Centius Portuensis et Sanctae Rufinae episcopus. Ego Gregorius Sabinensis episcopus. Ego Hyacinthus diac. card. Sanctae Mariae in Cosmedin Ego Octavianus presb. card. tit Sanctae Ceciliae. Ego Guido diac. card. Sanctae Mariae in Porticu Data Narniae per manum Rolandi, sanctae Romanae Ecclesiae presbyteri cardinalis et cancellarii, Idibus Augusti indictione IV, Incarnationis Dominicae anno 1156, pontificatus vero domni Adriani papae IV anno secundo.