medieval-data/medieval-letters huggingface dataset:
EPISTOLA CLXIX. IVO,  Dei gratia Carnotensis Ecclesiae minister,  GALLONI [  al.  GUALLONI]  eadem gratia Parisiorum episcopo, salutem.
Author: Ivo Carnotensis
Date:  [ al. 
faceret] [ al. Retrochum, ut

etiam in seq. ] [ al. tonitru]

Cum Rotrocus comes munitionem aedificaret in quodam fundo parochiae nostrae, quem sui juris et suae tuitionis esse defendit , vicecomes vero Carnotensis, et Ivo Curvaevillae dominus ad jus suum pertinere contendit, suggestum est domno papae, sicut forsitan audistis ab Hugone vicecomite Hierosolymum tendente, quatenus super hac injuria justitiam faceret, et rem Hierosolymitani secundum sua statuta defenderet . Cujus rei veritatem papa ignorans scripsit nobis quatuor, Senonensi archiepiscopo, Carnotensi, Parisiensi, Aurelianensi episcopis, quatenus pro debito officii nostri justitiam faciamus tam de fundi invasione quam de Ivonis captione. Acceptis igitur litteris istis importune exigunt a me Guido fraternarum rerum custos, et dominus Curvaevillae quatenus praedictum Rotrocum sine audientia, sine judicio excommunicem, cum ipse Rotrocus paratum se dicat, ut ad audientiam domni metropolitani, vel nostram, vel comprovincialium episcoporum, congruo tempore et loco veniat, et secundum justum judicium de objectis satisfaciat. Ego itaque servato legum tramite, nolo quemquam more sicariorum sine audientia punire, nolo Satanae tradere, donec vel audientiam subterfugiat, vel judicium contumaciter respuat. Consulatur super hoc Evangelium, consulantur leges divinae et humanae, si de re in contentione posita aliter aliqua lex fieri jusserit, postposita mea sententia libenter cedam alienae. Nec aliter puto domnum papam intellexisse, ubi praecepit nos pro debito officii nostri praedictis petitoribus justitiam facere. Hoc tonitruo circumstrepente, quamvis non essem dubius de veritate scripsi tamen metropolitano, ad quem jam litterae apostolicae venerant, ut diligenter inspectis litteris apostolicis, et intellecta rerum gestarum veritate, quam ei conscripseram, consilium mihi daret, utrum praedictum Rotrocum deberem sine audientia excommunicare, an ad judicium vocare. Ipse vero nescio quo instinctu, quo intellectu, rescripsit mihi ut litteris apostolicis obedirem, et Rotrocum excommunicarem. Nec tamen determinavit juxta inquisitionem meam, utrum hoc facere deberem cum audientia. Litteris itaque vestris petimus muniri sententiam nostram, si justa est, aut removeri, si justa non est. Addimus etiam petitioni nostrae si necesse fuerit, quatenus, si fraterne invitati fueritis, praesentiam vestram nobis exhibeatis, et quod faciendum erit nobiscum faciatis. Valete. Ut melius eas intelligatis exemplar litterarum apostolicarum transmisi vobis.


Notes: (epist. 168
et 170) (epist.
173)
EPISTOLA CLXX. DAIMBERTO,  Dei gratia Senonensium archiepiscopo,  IVO,  humilis Ecclesiae Carnotensis minister, plenum debitae subjectionis obsequium.
Author: Ivo Carnotensis

De parochiano vestro qui maritum cujusdam mulieris interfecit, et postea uxorem interfecti in uxorem duxit, hoc respondemus excellentiae vestrae quia, si mulier conscientiam suam purgare potest de morte mariti, vir vero, sicut dicitis, purgare se potest legitime quod mulierem illam, vivente viro, non adulteraverit, nec spe hujus conjugii virum hujus mulieris interfecerit, secundum legem naturae et antiquum conjugii statum, potest ei indulgentia quam clavis apostolica viduis aperit aperiri, videlicet ut cui velint nubant in Christo. Sic enim David, de quo dicitur, nemo sanctior David, patrato adulterio et homicidio, postquam ei dictum est, acta poenitentia, dimissum est tibi peccatum tuum, Bersabee uxorem Uriae retinuit in conjugium . Sed posteriorum diligentia experta proclive esse humanum genus ad lapsum, et quia in hujusmodi casibus uni parcere nihil aliud esset quam multos in discrimen adducere, severissime sanxit, ut nullum tale conjugium fieri inter hujusmodi personas permitteretur, nisi prius vir et mulier innocentes esse ab adulterio et homicidio districta examinatione probarentur. Nos vero qui medici animarum constituti sumus, et saluti subditorum providere debemus, in nostra deliberatione positum habemus, ut secundum ingruentes necessitates aut rigorem teneamus disciplinae, aut moderationem indulgentiae, quatenus fortes indulgentia non emolliat, nec infirmos nimia severitas frangat. De caetero si relatum fuerit ad vos nos Rotrocum nondum excommunicasse, sciatis nos non inobedienter fecisse , sed rationabili et legitima causa distulisse, quia pendente negotio quamlibet humilem personam, lege prohibente, excommunicare non audeo, nec apostolicus cum ad hanc excommunicationem nobis praesentibus multis persuasionibus urgeretur, aliter fieri voluit; qui litteris suis nos qui vicini eramus admonuit ut rei veritatem investigaremus, et cognita veritate non sententiam praecipitaremus, sed, sicut debet officium nostrum, servato legum tramite rebellium inobedientiam ulcisceremur. Accusatores vero Rotroci ad audientiam venire, et justitiam suam probare dissimulant, aut causae diffidentes, 72 aut praecipitem sententiam a nobis extorquere molientes, cum Rotrocus promittat ad audientiam vestram vel nostram se venturum, et quod lex et justitia dictaverit se facturum. Nec ista dico tanquam velim Rotrocum defendere, vel munitionem quam facit mea sententia confirmare quae nulli tantum nocitura est quam mihi, et Ecclesiae mihi commissae. Volo tamen in eum ita sententiam dare, ut possim eam moribus et legibus in omni bonorum conventu approbare. Valete.


Notes: (II Reg. XII) (epist.
169) (epist.
168, 169, et 173)
EPISTOLA CLXXII. IVO,  Dei gratia Carnotensis Ecclesiae minister, omnibus Ecclesiae filiis tam praesentibus quam futuris.
Author: Ivo Carnotensis
Date:  [coeperit, ms. c. ]

Quod ad multorum notitiam pervenire congruum duximus, litterarum monimentis mandare provida deliberatione decrevimus. Noverit ergo praesens aetas omniumque secutura posteritas quod Mauricius Blesensis coenobii Sancti Launomari abbas intra terminos cujusdam parochiae suae quae dicitur Ulcha, capellam quamdam nostra auctoritate munitus coepit aedificare: ad quam quidam parochiani, qui remoti erant a matrice ecclesia, suis temporibus debitas oblationes reddituri possent convenire. Quod audiens Vindocinensis abbas, misso petitorio ad hoc canonice improbandum, adversus monachos Blesenses diem sibi dari postulavit, et ex condicto utriusque partis accepit qui cum die statuto ad causam venissent, dixit abbas Vindocinensis se oblationes parochianorum qui morantur in municipio, quod appellatur Mons Fauni, per viginti annos fere tenuisse, nec alicui justitiam denegasse, et idcirco monachos Blesenses injuste eas accepisse. Unde etiam dicebat prius se esse revestiendum, antequam transiret ad actionem aliarum causarum. A quo cum quaereretur utrum habuisset eas ex concessione Carnotensis episcopi, an ex jure parochiani, an ex largitione alicujus legitimi possessoris, nihil objicere potuit, nisi pertinaciam retentionis. Ad quod responderunt Blesenses monachi se ab illis parochianis omnia parochialia accepisse, et illam partem oblationum quam, sibi Vindocinenses monachi usurpaverant, violentia Lancelini Balgenciacensis occupasse; nec tamen eas ipsis viginti annis in quibus confidebant, absque synodali reclamatione tenuisse: imo ipsos monachos Vindocinenses qui praedictum montem Fauni occupabant inde judicio Carnotensis Ecclesiae eliminatos, latibulum cujusdam silvae petiisse. Quod cum multorum testimonio confirmatur, et ab abbate Vindocinensi nullatenus infringeretur, judicatum est abbatem non esse investiendum, cum nihil dematur usibus ecclesiasticis, si quisque quod suum est recipiat. Quod judicium cum displicuisset abbati Vindocinensi, non confidentia justitiae, sed causa afferendae morae, sedem appellavit apostolicam, quam tamen appellationem pro reverentia domni papae patienter sustinuimus, quamvis secundum cautionem legum, nec libellum ad eum qui de appellatione cogniturus erat a nobis postulasset , nec tempus nec modum nec ordinem exsequendae appellationis observasset. Unde eum a causa cecidisse intelligentes, capellam, 73 quam Blesensibus aedificare concessimus, de caetero confirmamus, et omnes oblationes capellarum adjacentium parochiae quae dicitur Ulcha illibatas tenere sancimus.


Notes: (epist. 220)
EPISTOLA CLXXIII PASCHALI  summo pontifici,  IVO,  humilis Ecclesiae Carnotensis minister, debitam cum omni devotione obedientiam.
Author: Ivo Carnotensis
Date:  [ al. satisfieret]

Secundum tenorem litterarum vestrarum quas dedistis Hugoni vicecomiti Carnotensi Hierosolymam eunti, Rotrocum comitem ad justitiam vocavimus, quia accusabatur munitionem in terra ad jus praedicti Hugonis pertinente, postquam crucem acceperat, aedificare coepisse; et Ivonem ejusdem Hugonis militem, qui praedictam terram ab ipso Hugone habebat in feudum, injuste cepisse et redimisse. In qua vocatione postulatum est a comite Rotroco, ut usque ad exitum causae nihil in coepta munitione aedificaret, nihil de redemptione Ivonis acciperet . Die statuta ventum est ad causam: obtulit se ad judicium Rotrocus, secundum ordinem gestarum rerum dixerunt petitores, qui pro Hugone loquebantur, se nolle ad hanc causam ingredi nisi prius eis satisfaceret de eo quod non erat intermissa aedificatio munitionis, et recredita redemptio Ivonis. Responsum est ex parte Rotroci neutrum debere fieri, quia munitio illa ei adjudicata erat in curia comitissae, de cujus feudo erat, cum judicio Ecclesiae ad praedictam curiam haec causa translata esset, et praedictus IVO pro peregrinatione Hugonis minime erat reddendus, cum praedictus IVO Rotrocum dominum suum diffiduciasset, et praedam ejus prior cepisset, homines suos, ea die qua captus est in vinculis haberet, et ad foris faciendum eidem armata manu militum ea die procederet. Dictum est ex altera parte quod possent omnes istas depulsiones veridicis assertionibus locis suis et temporibus falsificare, sed non esse accedendum ad ista, donec satisfactum esset de iis quae prius objecta fuerant, nisi judicio cogerentur. Praeceptum est ergo confidentibus clericis, ut hanc litem justa sententia dirimerent. Qui cum diu inde disceptassent, non potuerunt in unam convenire sententiam, dicentes novam esse institutionem de tuitione ecclesiastica impendenda rebus militum Hierosolymam proficiscentium, neque scire utrum haec tuitio ad solas pertineat proprietates eorum, an etiam pertineat ad casamenta eorum quae tenent potentes homines se et sua, fortitudine sua defendentes. Postulaverunt ergo sibi dari inducias, donec super hoc vestra requireretur sententia. Quas inducias ea conditione dare voluit comes Rotrocus, ut aedificatio munitionis non intermitteretur, nec redemptio Ivonis suspenderetur. Quod concedere pars altera omnino refutavit, et de hoc iterum judicium postulavit. Quo judicio cum se praegravari timeret comes Rotrocus, audientiam apostolicam appellavit, cujus eum auctoritate premebamus. Mittimus ergo eos paternitati vestrae cum litteris nostris ordinem causae continentibus, ut prudentia et potestate vobis divinitus concessa litem hanc dirimatis, quia inter nos homines isti magni sunt, nec a nostra parvitate, prout oportet, ad pacem cogi possunt. Valete.


Notes: (epist. 168) (epist. 169)
EPISTOLA CLXXIV. MATHILDI  excellenti Anglorum reginae,  IVO,  humilis Ecclesiae Carnotensis minister, devotarum munus orationum.
Author: Ivo Carnotensis

Vestrae piae devotionis opinio multorum maxime religiosorum mentes afflavit, et quadam sanctae dilectionis suavitate indulcavit. Unde pro gratia nobis divinitus collata grates summo referimus bonorum omnium largitori, qui femineo pectori virile robur immisit, non solum ad evitanda flagitia vel facinora, sed etiam ad impendenda indigentibus necessaria suffragia. Nos igitur tam communium quam privatorum beneficiorum non immemores, excellentiae vestrae preces devote suscepimus, et pro anima fratris vestri religiosi regis, quod peccatis nostris exigentibus parum est, devotas Deo preces effundimus, quamvis animam ejus in sinu Abrahae collocatam, si vita ejus ita se habuit ut dicitur indubitanter confidamus. Sed, quia incertus est status animarum post animal, non videtur otiosum si pro his intercedimus, qui jam requie perfruuntur, ut eorum requies augeatur, et pro his qui locis purgatoriis deputati sunt, ut fidelium orationibus indulgentiam consequantur. Haec et alia quae vires nostras non excedant humeris nostris imponere potest excellentia vestra. Valete.
EPISTOLA CLXXV. PASCHALI  summo pontifici,  IVO,  humilis Ecclesiae Carnotensis minister, debitum cum omni devotione servitium.
Author: Ivo Carnotensis
Date:  [induruit] [si quae]

Parabam me pro viribus meis ad iter concilii a vestra paternitate indicti, sed, quia frequentia curiae vestrae ea tempestate qua solitus eram, purgatorium accipere me non permisit, tota confluentia humorum repente in caput ascendit, et ita media pars capitis congelascente flegmate in quemdam rigorem tumoris induruit. Cum vero propter propositum iter adhuc purgare me differem, ut et caput resoluto per se flegmate detumesceret, exspectarem, non solum non detumuit, sed adhuc gravius et periculosius intumuit . Hac itaque necessitate compulsus catharticum accepi, nec de laxatione cathartici nec de duritia tumoris bene convalui, ita ut nec breve iter aggredi valeam sine periculo corporis mei, quia, etsi tumor exterius est digestus, dolor tamen interius non adhuc est sedatus. Misi itaque tres ex archidiaconibus Ecclesiae nobis commissae cum litteris nostris, qui testimonium ipsis litteris perhibeant, et apud paternitatem vestram excusatum me habeant, quamvis sit propositum meae voluntatis ante solutionem concilii videre faciem vestram, si Deus mihi plenam restituerit sanitatem, et veniendi ad vos dederit opportunitatem. Sed, quia secretiora dicenda sunt, isti fratres dicent vobis. Valete.
74  EPISTOLA CLXXVI. PASCHALI  summo pontifici,  IVO  humilis Carnotensis Ecclesiae minister, debitam cum omni subjectione obedientiam.
Author: Ivo Carnotensis
Date:  [vester, ms. c. 
]

Reversus a concilio Trecensi, filius noster Wlgrinus Ecclesiae nostrae cancellarius anxie conquestus est, quod Dolensis Ecclesia, destinatis excellentiae vestrae quibusdam legatis suis, eum sibi in episcopum sub praesentia vestra elegerit, et huic electioni ad eorum petitionem vestra paternitas assensum praebuerit , nec ejus excusationibus quamvis idoneis adhuc aurem accommodare voluerit. Quamvis enim sit bene litteratus, et bonis moribus ornatus, multis tamen allegationibus humiliter insufficientiam suam praetendens, dicit se potius multa gravia perpessurum quam onus episcopi hoc tempore subiturum. Novit autem vestra paternitas quia leges saeculi dissentiente filiofamilias sub ejus nomine sponsalia fieri non permittunt, quanto magis in sponsalibus Ecclesiae id observari convenit, in quibus nisi sincera subveniat charitas, quid boni est quod per angariam facere possit, sive facultates suas distribuendo, sive seipsum ad martyrium exponendo, humana imbecillitas? Nemo enim invitus bonum facit, etiamsi bonum est quod facit . Unde nos admonet Spiritus sanctus in Cantico canticorum: Adjuro vos, filiae Hierusalem, nolite suscitare dilectam, neque evigilare, donec ipsa velit . Ne igitur nostro Jacob amanti Rachel, nocte supponatis Liam , nisi forte Rachel mandragoras primogeniti Liae concupiscat, et hac mercede conductum Jacob cum Lia dormire permittat . Tali enim ordine posset de tali copula merces boni operis provenire, et fortitudo quae plurimum necessaria est omni regimini ad tolerandos ejusdem regiminis labores, exuberare. Et ne diu verbis oneremus sanctitatem vestram, flexis genibus cordis opportune et importune imploramus clementiam vestram, ut nullis vinculis obedientiae praedictum fratrem constringatis, cujus saluti, quantum possumus, providere debemus, quia eum de sacro fonte suscepimus, qui etiam elegit magis in loco humili salvari quam in alto periclitari. Valete.


Notes: (epist. 178) (l. XII, c. De nupt.) (cap. Praesens, caus. 20, q. 3) (Cant. II) (Gen. XXIX) (Gen.
XXX)
EPISTOLA CLXXVII. GAUFRIDO,  Dei gratia Belvacensium episcopo,  IVO,  eadem gratia Carnotensis Ecclesiae minister, in prosperis timorem, in adversis fortitudinem.
Author: Ivo Carnotensis
Date:  [ al. custodito] [fit si] [ al. negatur] [propositis]

Antequam legissem litteras dilectionis vestrae, cognovi cumulum tribulationis vestrae, audivi et condolui, quia degener filius essem, si matris meae Belvacensis Ecclesiae miserias immisericordi animo sustinerem. In quo discrimine summa et sola medicina est clamare ad Dominum, ut nubilum tantae tempestatis convertat in auram serenitatis, et fluctus tanti mali silere faciat, qui pro arbitrio suo imperat ventis et mari. De caetero de clerico, illo qui Drogoni excommunicato in missa et in mensa communicavit, dilectioni vestrae consulo ut competentem ei poenitentiam injungatis, quae a simili facto caeteros absterreat, si tamen defendere non vult per tumorem, quod deliquit forsitan per timorem. Alioquin detur sententia in contumacem, quae eum et officio privet et beneficio. Poenitentiae autem modus in arbitrio est constitutus episcopi, cui a Domino concessa est potestas ligandi atque solvendi. Unde Augustinus in libro De poenitentia : « Judicet se homo voluntate dum potest, ne cum jam voluntate non poterit, praeter voluntatem judicetur a Domino. Veniat ad antistites, per quos illi claves in Ecclesia ministrantur, et tanquam jam incipiens bonus esse filius, maternorum membrorum ordine constituto a praepositis sacramentorum satisfactionis suae modum accipiat, et in offerendo sacrificio contribulati cordis devotus et supplex permaneat. Id tamen agat quod non solum ipsi prosit ad recipiendam salutem, sed etiam caeteris ad exemplum ut si peccatum ejus non solum in gravi ejus malo sed etiam in tanto scandalo aliorum est, atque hoc expedire utilitati Ecclesiae videtur antistiti, in notitia multorum vel etiam totius plebis agere poenitentiam non recuset, non resistat, ne lethali plagae per pudorem addat tumorem. » Si autem praedictus frater posteaquam notatus est de excommunicationis culpa ante audientiam communioni se ingessit, secundum decretum Martini papae , et concilium Carthaginense , ipse in se damnationis judicatur sententiam protulisse. De alio autem clerico qui negat se Drogoni communicasse, nec se sciente in Ecclesia eo praesente orasse, qui tamen in Ecclesia profanorum orasse non negat , mihi videtur sufficere, si sub duobus testibus idoneis suae possit conscientiae innocentiam approbare. Possemus haec multis testimoniis confirmare, nisi vitaremus prolixitatem epistolae. Ego de proposito ita sentio, majorum sententias non praeveniens aliquo meo praejudicio. Valete.


Notes: (c. 85, distinct. 1) (c. Si quis
episcopus, caus. 11, q. 3) (c. Placuit, caus. 11, q. 3)
EPISTOLA CLXXVIII. IVO,  Dei gratia Carnotensis Ecclesiae humilis minister, clero Dolensis Ecclesiae et  STEPHANO  comiti, salutem.
Author: Ivo Carnotensis
Date:  [deliberationem vestram, ms. c. 
]

Bonae intentionis vestrae laudamus affectum quod Wlgrinum filium nostrum, vita honestum, scientia clarum, elegistis vobis in archiepiscopum . Sed, quantum nobis videtur, frustra laborat studium vestrum, quia nec praetaxati filii nostri voluntas est electioni vestrae acquiescere, nec nostrae potestatis ad hoc eum invitum cogere. Habent enim leges imperiales, quia filiofamilias dissentiente, nequaquam possunt sponsalia sub nomine ejus contrahi . Multo itaque minus spiritualis sponsi animus ad spiritualis sponsae copulam in angaria est pertrahendus. Praedictus enim frater jam super hoc per litteras nostras et suas allegationes domno papae transmisit, et onus episcopi, prout potuit, refutavit. Si ergo studia vestra mutare non vultis, si in aliam personam deliberatione vestra declinare non vultis, non a nobis, sed a summo pontifice est quaerendus, cui concessum est invitos ad haec officia cogere et de volentibus et de nolentibus Ecclesiae Dei pontifices ordinare. Quantum ergo domnus papa super hoc me coegerit tantum ego praedictum fratrem cogam. Valete.


Notes: (epist.
176) (l. XII, cod. De nuptiis, et l. XI, De ritu nupti)
75  EPISTOLA CLXXIX. IVO,  humilis Dei gratia Carnotensis Ecclesiae minister,  ADELAE,  excellenti comitissae, bene sapere et bene facere.
Author: Ivo Carnotensis

Interdictus est, ut audivimus , praecepto vestro filiis nostris canonicis beatae Mariae Exitus Viarum, panis et aqua, et omnia huic vitae necessaria quae sunt sub potestate vestra. Quod quid aliud est facere quam homines innocentes et arma non tenentes sine audientia et sine judicio morti destinare? Ita enim necat fames et sitis, sicut gladius. Quod truces Turci, Christiani nominis persecutores possent truculentius edictum in Dei servos promulgare quam necessaria eis vitae subtrahere? Unde monendo consulo et consulendo moneo nobilitatem vestram, quatenus inconsideratum sententiae vestrae rigorem usque ad audientiam in melius commutetis, et non convictos, non judicatos tam severa sententia morti addicatis. Nos enim pro amore vestro sententiam nostram quamvis justam et judicio diffinitam temperavimus, nec baptismi sacramentum, nec confessionem, nec poenitentiam, quae saluti animarum in necessitate sufficiunt, etiam ipsis persecutoribus denegavimus. Ita ergo vos habetote, ut laus fortis mulieris quam Sapientia commendat , de vobis praedicetur, non crudelitas perversae mulieris per omnes nostras provincias publicetur. Quod si sanis et piis admonitionibus meis acquiescere non vultis, commoneo vos per pacem quam praesenti anno in manu domni papae, ante autem tertium annum in manu mea promisistis, quatenus diem competentem exsequendae justitiae per praesentium portitorem nobis denominetis, et interim filios Ecclesiae secundum institutum pacis, suis rebus libere potiri permittatis. Quod si haec omnia contempseritis, procul dubio sciatis quia Ecclesia corde contrito et humiliato, ascitis sibi omnibus Ecclesiis subjectis quotidie ante corpus et sanguinem Domini et sanctorum patrocinia clamorem faciet adversus omnes hujus mali patratores et consentaneos, et ad hoc ipsum ex debito omnes vicinos episcopos cum Ecclesiis sibi subjectis invitabit. Dolens haec dico, consulens tamen in hoc honestati et famae vestrae, nihil aliud quaerens, nisi ut secundum morem et legem justitiam faciatis, et, si qua adversus Ecclesiam calumnia est, justitiam habeatis. Valete.


Notes: (epist. 121 et 136) (Prov. XXXI) (quam in Herodiade
Chrysostomus detestatur)