medieval-data/medieval-letters huggingface dataset:
97  EPISTOLA LIX. (Erasm., III, 8. Pamel., Rigalt., Baluz., LIX. Paris., LVIII. Oxon., Lips., LXIV. Routh., rell. scr. III, p. 74 et 116.)  AD FIDUM, DE INFANTIBUS BAPTIZANDIS.
Author: Cyprianus Carthaginensis

ARGUMENTUM-- hujus epistolae praecipuum paucis indicat D. Augustinus, Epistola XXVIII ad Hieronymum: « Beatus Cyprianus, inquit, non aliquod decretum condens novum, sed Ecclesiae fidem firmissimam servans, ad corrigendum eos qui putabant ante octavum diem nativitatis non esse parvulum baptizandum, mox natum rite baptizari posse, cum suis quibusdam coepiscopis, censuit. Obiter tamen sub principium pacem Victori cuidam, quamvis contra decreta synodorum de lapsis datam, non revocat, sed Therapio episcopo ne deinceps id faciat interdicit. » E quo loco satis constat scriptam hanc epistolam post utramque synodum de lapsis quarum supra mentio Epistola LIV. Verum an paulo post, an longo post tempore, incertum est; in pace tamen scriptam contextus indicat.


Notes: (Haec epistola supra recensetur inter acta conciliorum
Carthaginiensium quae sub S. Cypriano habita fuere.)
EPISTOLA LXI. (Erasm., I, 10. Pamel., Rigalt., Baluz., LXI. Paris., LX Oxon., Lips., II.)  AD EUCHRATIUM, DE HISTRIONE. I. II.
Author: Cyprianus Carthaginensis

ARGUMENTUM.-- Histrionem, si in turpi artificio persistat, communicare prohibet in ecclesia. Neque vero excusari debere quod ipse histrionicam non exerceat, quamdiu illam alios docet; aut ob rei familiaris inopiam, cum ecclesiae sumptibus illi alimenta praestari possint; atque adeo, si Ecclesiae Euchratii bona non sufficiant, Carthaginem monet ut veniat.

Cyprianus Euchratio fratri salutem. Pro dilectione mutua et verecundia tua, consulendum me existimasti, frater charissime, quid mihi videatur de histrione quodam, qui, apud vos constitutus, in ejusdem adhuc artis suae dedecore perseverat, et magister et doctor non erudiendorum sed perdendorum puerorum, id quod male didicit caeteris quoque insinuat, an talis debeat communicare nobiscum. Quod puto ego nec majestati divinae nec evangelicae disciplinae congruere, ut pudor et honor Ecclesiae tam turpi et infami contagione foedetur. Nam, cum in Lege prohibeantur viri induere muliebrem vestem et maledicti ejusmodi judicentur, quanto majoris est criminis, non tantum muliebria indumenta accipere, sed et gestus quoque turpes et molles et muliebres magisterio impudicae artis exprimere? Nec excuset se quisquam si a theatro ipse cessaverit, cum tamen hoc caeteros doceat. Non potest enim videri cessasse qui vicarios substituit et qui pro se uno plures succedaneos suggerit, contra institutionem Dei, erudiens et docens quemadmodum masculus frangatur in feminam et sexus arte mutetur, et diabolo divinum plasma maculanti per corrupti atque enervati corporis delicta placeatur. Quod si penuriam talis et necessitatem paupertatis obtendit, potest, inter caeteros qui alimentis Ecclesiae sustinentur, hujus quoque necessitas adjuvari, si tamen contentus sit frugalioribus sed innocentibus cibis. Nec putet salario se esse redimendum ut a peccatis cesset, quando hoc non nobis sed sibi praestet. Caeterum, quantum velit inde quaerat qualis quaestus est qui de convivio Abraham et Isaac et Jacob homines rapit, et, male ac perniciose in saeculo saginatos, ad aeternae famis ac sitis supplicia deducit. Et ideo, quantum potes, ab hac eum pravitate et dedecore ad viam innocentiae atque ad spem vitae aeternae revoca, ut sit contentus Ecclesiae sumptibus, parcioribus quidem, sed salutaribus. Quod si illic ecclesia non sufficit ut laborantibus praestet alimenta, poterit se ad nos transferre, et hic quod sibi ad victum atque ad vestitum necessarium fuerit accipere, nec alios extra ecclesiam mortalia docere, sed ipse salutaria in ecclesia discere. Opto te, frater charissime, semper bene valere.
EPISTOLA LXVII. (Erasm., III, 13. Pamel., Rigalt., Baluz., LXVII. Paris., LXVI. Lips., Oxon., LXVIII. Coustant., Epist. Rom. Pont. 4. p. 211.)  AD STEPHANUM, DE MARCIANO ARELATENSI, QUI NOVATIANO CONSENSIT.
Author: Cyprianus Carthaginensis

ARGUMENTUM.-- Cum Martianus, Arelatensis episcopus, Novatiani sectam secutus multos seduxisset, et se communione caeterorum episcoporum per schisma separasset, monet Stephanum, summum Pontificem, ut pro sua auctoritate, absente illo, alium in locum ejus substituat, et tum lapsis tum per illum seductis, acta poenitentia, pax detur, et ad Ecclesiam reditus concedatur.
117  EPISTOLA LXVIII. (Erasm., I, 4. Pamel., Rigalt., Baluz., LXVIII. Paris., LXVII. Oxon., Lips., LXVII. Routh. Rell. Scr., III, p. 77 et 122.)  AD CLERUM ET PLEBES IN HISPANIA CONSISTENTES, DE BASILIDE ET MARTIALE.
Author: Cyprianus Carthaginensis

ARGUMENTUM.-- Cum Basilides et Martialis, episcopi, lapsi essent et libellis idololatriae contaminati, laudat Cyprianus cum coepiscopis clerum et plebem Hispaniarum, quod in locum eorum Sabinum et Felicem legitima electione substituissent; praesertim cum, juxta Cornelii statutum, episcopi lapsi ad poenitentiam quidem agendam admitti possent, sed a sacerdotali honore prohiberentur, obiter etiam quaedam attingens de veteri electionis episcoporum ritu. Sub Stephano autem scriptam esse, contextus indicat.
EPISTOLA LXX. (Erasm., 1, 2. Pamel., Rigalt., Baluz., Oxon., Lips., LXX. Paris., LXIX. Routh., Rell. scr. III, p. 84 et 135.)  AD JANUARIUM ET CAETEROS EPISCOPOS NUMIDAS, DE BAPTIZANDIS HAERETICIS.
Author: Cyprianus Carthaginensis

ARGUMENTUM.-- Argumentum hujus et sequentis epistolae habes tertia post hanc epistola ad Stephanum in haec verba: « Baptismum non esse quo haeretici utuntur, nec quemquam apud eos qui Christo adversantur per gratiam Christi posse proficere, diligenter nuper expressum est in epistola quae ad Quintum, collegam nostrum in Mauritania constitutum super ea rescripta est; item in litteris quas collegae nostri ad episcopos in Numidia praesidentes ante fecerunt, cujus utriusque epistolae exempla subdidi. » Utriusque etiam fit mentio in epistola ad Jubaianum, et hujus epistola sequenti.
128  EPISTOLA LXXII. (Erasm., II, 1. Pamel., Rigalt., Baluz., Oxon., Lips., LXXII. Paris., LXXI. Coustant., Epist. Rom. Pont., 1, p. 216. Routh. Rell. scr. III, p. 88 et 144.)  AD STEPHANUM PAPAM, DE CONCILIO.
Author: Cyprianus Carthaginensis

ARGUMENTUM.-- Cyprianus cum collegis in concilio quodam, nuntiat Stephano Romano Pontifici, a sese statutum esse, tum ut ab haereticis ad Ecclesiam revertentes baptizentur, tum ut alia conditione non recipiantur episcopi aut presbyteri ab iisdem venientes, quam ut communicarent iaici.
129  EPISTOLA LXXIII. (Erasm. ad Jubaian.  de Haeret. bapt.,  p. 322. Pamel., Rigalt., Baluz. Oxon. Lips., LXXIII. Paris., LXXII.)  AD JUBAIANUM, DE HAERETICIS BAPTIZANDIS.
Author: Cyprianus Carthaginensis

ARGUMENTUM hujus epistolae habes initio synodi Carthagin., supra tom. III, in haec verba: Cyprianus dixit: « Audistis, collegae dilectissimi, quid mihi Jubaianus coepiscopus noster scripserit, consulens mediocritatem nostram de illicito et profano haereticorum baptismo, et quid ego ei rescripserim, censens scilicet quod semel atque iterum et saepe censuimus, haereticos ad Ecclesiam venientes, Ecclesiae Baptismo sanctificari et baptizari oportere. » Pertinet itaque etiam haec ad errorem Cypriani et coepiscoporum.


Notes: (Eam porro, sicut et praecedentem, inter magnae Rebaptismatis
causae monumenta demandavimus. Vide t. III.)
138  EPISTOLA LXXIV. (Erasm.  ad Pompeium  contra epist. Stephani, p. 332. Pamel., Rigalt., Baluz., LXXIV. Paris., LXXIII. Oxon., Lips., LX.)  AD POMPEIUM CONTRA EPISTOLAM STEPHANI DE HAERETICIS BAPTIZANDIS.
Author: Cyprianus Carthaginensis
Date:  [EDD.]

ARGUMENTUM hujus Epistolae istud est apud D. Augustin. lib. V contra Donatist., cap. 23: « Ad Pompeium inquit etiam scribit Cyprianus de hac eadem re, ubi aperte indicat Stephanum, quem Romanae Ecclesiae episcopum tunc fuisse didicimus, non solum sibi ad ista non consensisse, verum etiam contra scripsisse atque praecepisse. » De qua rursum cap. 25: « Jam illa quae in Stephanum iratus effudit retractare nolo, quia et opus non est; eadem quippe ipsa dicuntur quae jam satis discussa sunt: et ea praeterire melius est, quae periculum perniciosae dissensionis habuerunt. Stephanus autem et abstinendos putaverat qui de suscipiendis haereticis priscam consuetudinem convellere conarentur. Iste autem quaestionis ipsius difficultate permotus, et sanctis charitatis visceribus largissime praeditus, in unitate eis manendum qui diversa sentirent. Ita quamvis commotius, sed tamen fraterne indignetur, vicit tamen pax Christi in cordibus eorum, ut in tali discrepatione nullum inter eos malum schismatis oriretur. » Hactenus ille; quae prolixius citavimus, eo quod antidoti sint loco, adversus eos qui hinc schisma suum a Romano Pontifice confirmare nituntur.--Hanc autem epistolam, ut et praecedentem, inter ejusdem rebaptizantium dissidii instrumenta reperies, eod. t. III.
142  EPISTOLA LXXV. (Pamel., Rigalt., Baluz., Oxon., Lips., LXXV. Paris., LXXIV. Routh.  Script. Ecclesiasticor. Opusc. praecip.,  1, p. 221.)  FIRMILIANI, EPISCOPI CAESAREAE CAPPADOCIAE, AD CYPRIANUM, CONTRA EPISTOLAM STEPHANI.
Author: Cyprianus Carthaginensis
Date:  [EDD.]

ARGUMENTUM.-- Argumenti prorsus ejusdem est cum praecedenti, sed paulo vehementius et acerbius quam episcopum deceat scripta, ea potissimum, quantum suspicor, de causa, quod ad Firmilianum, Helenum et caeteros illarum partium episcopos Stephanus aliam quoque epistolam scripserat, se illis non communicaturum quamdiu in ea sententia de baptizandis haereticis persisterent: uti ex Epistola Dionysii Alexandrini ad Xistum Stephani successorem docet Eusebius Hist. Eccles., lib. VII, c. 4. Atque adeo fortassis consultius foret, nunquam editam fuisse hanc Epistolam, ita ut putem consulto illam omisisse Manutium. Verum quum a Morellio evulgata sit, praetermittere nolui: tum quod res quasdam memorandas contineat, tum quod Antidoti loco esse queant verba Epistolae dicti Dionysii ad Stephanum, quam habet dicti lib. c. 3 Eusebius, et repetit latius Nicephorus Hist. Eccles. lib. VI, c. 7, ex quibus Palinodiam illum cecinisse constat: « Scito frater, orientales atque etiam ulteriores ecclesias, quae antea dissidebant, ad unitatem esse reductas, omnesque utique earum antistites unanimes et consentientes, supra modum de pace et concordia quae praeter expectationem accidit laetari: Demetrianum in primis Antiochenum, Theoctistum Caesariensem, Mazabenem Eliensem Alexandri defuncti successorem, Marinum Tyrium, Heliodorum Laodicensem qui in locum Thelymedris surrogatus est, Helenum Tharsensem, et ecclesias Ciliciae omnes, Firmilianum, et Cappadociam omnem. Praecipuos enim Episcoporum nominavi, ne epistola longior fiat. neve multis verbis sim molestior. Sed et universae Syriae et Arabiae, Mesoptamia ipsa, Pontus, Bythinia: et exultant, ubique omnes, concordia et fraterna charitate glorificantes Deum. » Hactenus Dionysius. Cui similia videre est apud D. Hieronymum contra Luciferianos, et apud D. Aug., l. III contra Cresc. Gramm., c. 1, 2 et 3, ubi ex ipsa confessione Donatistarum refert, Orientales Episcopos rescidisse seu potius correxisse suum judicium, quo eis placuerat, de ista Baptismi quaestione Cypriano et Africano Concilio consentire oportere.--De hujus caeterarumque Epistolarum quae ad litem rebaptizantium pertinent, indole, authentia auctoritate et tenore vide sis quae tomo praecedenti disputantur.


Notes: (quod
aiunt) (inquit) (ut semel dicam)
151  EPISTOLA LXXVI. (Erasm., I, 6 [I-XI], et IV, 7 [XII-XVI]. Pamel., Rigalt., Baluz., LXXVI. Paris., LXXV., Oxon., Lips., LXIX.)  AD MAGNUM DE BAPTIZANDIS NOVATIANIS ET DE IIS QUI IN LECTO GRATIAM CONSEQUUNTUR.
Author: Cyprianus Carthaginensis

ARGUMENTUM.-- Prior Epistolae pars ejusdem est argumenti cum praecedentibus praeterquam quod hic inculcat de Novatianis quod in genere prius de omnibus haereticis dixerat; obiter etiam insinuans successionem legitimam in Cathedra Petri, notam esse qua cognosci possit Ecclesia. Secunda parte aeque verum Baptismum esse docet, qui per aspersionem in lecto fit, atque qui per immersionem fit in Ecclesia. Vide tom. III, col.


Notes: (quam
hactenus perperam pro alia Epistola editam titulus

satis indicat)
EPISTOLA LXXIX. (Erasm., IV, 7. Pamel., Rigalt., Baluz., LXXIX. Paris., Oxon., Lips., LXXVIII.)  AD EUMDEM LUCII ET CAETERORUM MARTYRUM RESPONSUM. I. II. III.
Author: Cyprianus Carthaginensis

ARGUMENTI esse ejusdem cum praecedenti, verba ipsa epistolae demonstrant, atque adeo non Lucii Romani Pontificis, sed Lucii martyris et episcopi Africani epistola est, multo minus autem Cypriani ad Lucium Papam.

Cypriano fratri et collegae, Lucius et qui mecum sunt fratres, omnes in Domino salutem. Exultantibus nobis et laetantibus in Deo quod nos ad congressionem armaverit et in praelio victores sua dignatione fecerit, supervenerunt litterae tuae, frater charissime, quas per Herennianum hypodiaconum et Lucianum et Maximum et Amantium acolythos misisti nobis; quibus lectis, recipimus in vinculis laxamentum, in pressura solatium et in necessitate praesidium, et excitati sumus et robustius animati ad si quid amplius fuerit poenarum. Nam ante passionem a te sumus ad gloriam provocati, qui prior nobis ducatum ad confessionem nominis Christi praebuisti. Nos vero, secuti vestigia confessionis tuae, parem gratiam tecum speramus. Nam qui prior est in cursu prior est et ad praemium; et qui prior occupasti de quo coepisti, inde hoc nobis communicasti, demonstrans scilicet individuam charitatem, quia semper nos dilexisti; ut quibus unus fuit spiritus in conjunctione pacis, esset precum tuarum gratia et una corona confessionis. Accessit autem tibi, frater charissime, ad confessionis coronam retributio operum abundans mensura, quam accipies a Domino in die remunerationis, qui et te nobis litteris tuis repraesentasti, ut pectus illud tuum candidum et beatum, quod semper novimus, manifestares, et secundum latitudinem ejus nobiscum laudes Deo diceres, non quantum nos meremur audire, sed quantum tu potes dicere. Tuis enim vocibus et quae minus in nobis instructa erant exornasti et coufirmasti ad sustentationem earumdem passionum quas patimur, securi de praemio coelesti et de corona martyrii et de regno Dei, ex prophetia quam litteris tuis Spiritu sancto plenus spopondisti. Hoc totum fiet, dilectissime, si nos orationibus tuis in mente habueris, quod te facere confido, sicut et nos utique facimus. Accepimus itaque, frater desiderantissime, id quod a Quirino et a te ipso misisti sacrificium ex omni opere mundo. Sicut et Noe obtulit Deo, et delectatus est Deus in odorem suavitatis, et respexit in sacrificium ejus, ita et in vestrum respiciat et delectetur reddere vobis hujus tam boni operis mercedem. Peto autem ut litteras quas ad Quirinum fecimus transmitti praecipias. Opto te, frater charissime ac desiderantissime, semper bene valere et nostri meminisse. Saluta omnes qui tecum sunt. Vale.
163  EPISTOLA LXXX. (Pamel., Rigalt., Baluz., LXXX. Paris., Oxon., Lips., LXXIX.)  FELICIS, JADERIS, POLIANI, ET CAETERORUM MARTYRUM RESPONSUM AD CYPRIANUM.
Author: Cyprianus Carthaginensis

ARGUMENTUM.-- Martyres supra dicti subsidium a Cypriano transmissum grati agnoscunt.

Cypriano charissimo et dilectissimo Felix, Jader, Polianus, una cum presbyteris et omnibus nobiscum commorantibus apud metallum Siguense, aeternam in Domino salutem. Resalutamus te, frater charissime, per Herennianum hypodiaconum, Lucianum et Maximum fratres nostros fortes et incolumes adjuvantibus orationibus tuis; a quibus accepimus oblationis nomine non minimam quantitatem una cum litteris tuis quas scripsisti, in quibus dignatus es de verbis coelestibus nos tamquam filios confortare. Et Deo Patri omnipotenti per Christum ejus gratias egimus et agimus quod sic confortati et corroborati sumus per tuam allocutionem, petentes de animi tui candore ut nos assiduis orationibus tuis in mente habere digneris, ut confessionem vestram et nostram, quam Dominus in nobis conferre dignatus est, suppleat. Saluta omnes qui tecum commorantur. Optamus te, frater charissime, in Deo semper bene valere. Felix scripsi. Jader subscripsi. Polianus legi. Dominum meum Eutychianum saluto.
EPISTOLA LXXXII. (Pamel., Rigalt., Baluz., LXXXII. Paris., LXXXI. Oxon., Lips., LXXX.)  AD SUCCESSUM, DE NUNTIIS ROMA REVERSIS PERSECUTIONEM NUNTIANTIBUS. I. II.
Author: Cyprianus Carthaginensis

ARGUMENTUM.-- Nuntiat Successo episcopo Cyprianus, persecutione acriori jam decreta per Valerianum imperatorem , passum Romae Xistum pontificem VIII idus Augusti, idque ut collegis caeteris significet petit, quo suum quisque gregem ad martyrium animet. Cum autem paulo post mense septembri passus sit Cyprianus, non dubium quin sub finem vitae scripta sit haec epistola.

Cyprianus Successo fratri salutem. Ut non vobis in continenti scriberem, frater charissime, illa res fecit, quod universi clerici sub ictu agonis constituti, recedere istinc omnino non poterant, parati omnes pro animi sui devotione ad divinam et coelestem gloriam. Sciatis autem eos venisse quos ad Urbem propter hoc miseram, ut quomodocumque de nobis rescriptum fuisset, exploratam sibi veritatem ad nos perferrent. Multa enim varia et incerta opinionibus ventilantur. Quae autem sunt in vero ita se habent. Rescripsisse Valerianum ad senatum ut episcopi et presbyteri et diacones in continenti animadvertantur, senatores vero et egregii viri et equites Romani, dignitate amissa, etiam bonis spolientur; et, si ademptis facultatibus christiani esse perseveraverint, capite quoque mulctentur; matronae vero, ademptis bonis, in exsilium relegentur; Caesariani autem quicumque vel prius confessi fuerant vel nunc confessi fuerint, confiscentur et vincti in Caesarianas possessiones descripti mittantur. Subjecit etiam Valerianus imperator orationi suae exemplum litterarum quas ad praesides provinciarum de nobis fecit: quas litteras quotidie speramus venire, stantes secundum fidei firmitatem ad passionis tolerantiam, et expectantes de ope et indulgentia Domini vitae aeternae coronam. Xistum autem in cimiterio animadversum sciatis octavo iduum augustarum die, et cum eo diacones quatuor. Sed et huic persecutioni quotidie insistunt praefecti in Urbe; ut, si qui sibi oblati fuerint, animadvertantur, et bona eorum 166 fisco vindicentur. Haec peto per vos et caeteris collegis nostris innotescant, ut ubique hortatu eorum possit fraternitas corroborari et ad agonem spiritalem praeparari, ut singuli ex nostris non magis mortem cogitent quam immortalitatem, et, plena fide ac tota virtute Domino dicati, gaudeant magis quam timeant in hac confessione; in qua sciunt Dei et Christi milites non perimi, sed coronari. Opto te, frater charissime, semper in Domino bene valere.

Notes: (haud dubie cum Gallieno)
EPISTOLA LXXXIII. (Pam., Rigalt., Baluz., LXXXIII. Paris., LXXXI. Oxon., Lips., LXXXI.)  AD CLERUM ET PLEBEM, DE SUO SECESSU, PAULO ANTE PASSIONEM. I. II.
Author: Cyprianus Carthaginensis

ARGUMENTUM.-- Cum jam, sub finem vitae, ad hortos suos reverso Cypriano nuntiaretur missos esse qui se Uticam ad supplicium pertraherent, secessit. Ne vero metu mortis id fecisse crederetur, hac epistola causam reddit, ut nempe non alibi quam Carthagine, in conspectu suorum, martyrium subiret.

Cyprianus presbyteris et diaconibus et plebi universae salutem. Cum perlatum ad nos fuisset, fratres charissimi, commentarios esse missos qui me Uticam perducerent, et consilio charissimorum persuasum esset ut de hortis nostris interim secederemus, justa interveniente causa, consensi, eo quod congruat episcopum in ea civitate in qua Ecclesiae Dominicae praeest, illic Dominum confiteri et plebem universam praepositi praesentis confessione clarificari. Quodcumque enim sub illo confessionis momento confessor episcopus loquitur, aspirante Deo, ore omnium loquitur. Caeterum mutilabitur honor ecclesiae nostrae tam gloriosae, si ego episcopus alterius ecclesiae praepositus, accepta apud Uticam super confessione sententia, exinde martyr ad Dominum proficiscar, quandoquidem ego et pro me et pro vobis apud vos confiteri et ibi pati, et exinde ad Dominum proficisci, orationibus continuis deprecer et votis omnibus exoptem et debeam. Expectamus ergo hic, in secessu abdito constituti, adventum proconsulis Carthaginem redeuntis, audituri ab eo quid imperatores super Christianorum laicorum et episcoporum nomine mandaverint, et dicturi quod ad horam Dominus dici voluerit. Vos autem, fratres charissimi, pro disciplina quam de mandatis Dominicis a me semper accepistis, et secundum quod me tractante saepissime didicistis, quietem et tranquillitatem tenete, nec quisquam vestrum aliquem tumultum fratribus moveat, aut ultro se gentilibus offerat. Apprehensus enim et traditus loqui debet; siquidem in nobis Dominus positus illa hora loquatur, qui nos confiteri magis voluit quam profiteri. Quid autem de caetero nos observare conveniat antequam in me super confessione nominis Dei proconsul sententiam ferat, instruente Domino in commune disponemus. Incolumes vos, fratres charissimi, Dominus noster in Ecclesia sua permanere faciat et conservare dignetur. Ita fiat per suam misericordiam. 167 Tres epistolae quae sequuntur inter epistolas Cypriani reperiuntur in quibusdam libris antiquis.
EPISTOLA CORNELII PAPAE AD CYPRIANUM.
Author: Cyprianus Carthaginensis

Dilectionis tuae non delectabilia et contra fidei regulam scripta suscepi, in quibus nauseas recognovi, et venena sermonum adversus catholicam per totum orbem diffusam Ecclesiam horribilibus a te superseri zizaniis non laudavi. Quae peto velociter tollas ac praedamnes. Quod prius quidem te facere oportebat quam in mundo lethale virus aspersum simplicium et innocentium interficeret mentes. Non ergo dignum est rebaptizare. Ergo eradica et extrica, ut diximus, florulentis sermonibus atque dignis per posteriorem epistolam priora scripta, quae contra catholicam fidem servare censuerunt genimina viperarum. Non enim decet tantae urbis antistitem excellentissimumque doctorem ut, dum putas haeresis baptisma praedamnandum, verum Baptisma sermonibus maculare audias quae doles contra Apostolum scilicet repugnare dicentem: Unus Deus, una fides, unum Baptisma.
EPISTOLA II. AD ARIBERTUM NARBONENSEM ARCHIEPISCOPUM.
Author: Stephanus VI
Date:  [sextarium]

Queritur factam esse Judaeis potestatem allodia possidendi.

STEPHANUS papa ARIBERTO archiepiscopo Narbonae, et omnibus potentatibus Septimaniae et Hispaniae salutem. Convenit nobis, qui clavem coelestis horrei vicibus apostolicis suscepimus, etiam omni pestilentiae gregis divini fidei medicinam porrigere: quod si non possumus modios tritici, at saltem cestarium valeamus impendere. Quapropter sumus dolore tacti, usque ad mortem anxiati, cum cognovissemus per teipsum, quod plebs Judaica Deo semper rebellis, et nostris derogans caeremoniis infra fines et territoria Christianorum allodia haereditatum in villis et suburbanis, quasi incolae Christianorum, possideant per quaedam regum Francorum praecepta: quia ipsi inimici Domini quae . . . . sunt, ei periculose mercati sunt: et quod vineas et agros illorum Christiani homines excolant: et infra civitates et extra, masculi et feminae Christianorum cum eisdem praevaricatoribus habitantes, diu noctuque verbis blasphemiae maculantur, et cuncta obsequia quae dici aut excogitari possunt, miseri miseraeve praenotatis canibus indesinenter exhibeant: praesertim cum hujusmodi patribus Hebraeorum promissa ab electo jurislatore illorum Mose, et successore ejus Josue, his conclusa et terminata finibus, ab ipso Domino jurata et tradita istis incredulis, et patribus eorum sceleratis, pro ultione crucifixi Salvatoris merito sint ablata. Et revera praeceptor Ecclesiae gregibus orthodoxis significat inquiens: Quae societas luci et tenebris? quae conventio Christi ad Belial? aut quis consensus templo Dei cum idolis? Et summi consiliarius verbi admonet, dicens: Si quis dixerit ei Ave , etc. Desunt caetera.

Notes: (II Cor. VI.) (II Joan. XI)