LIX.  Parthenonem S. Gratae Bergomatem tuendum suscipit ejusque possessiones ac privilegia confirmat   (Veronae, Sept. 20.) [LUPI,  Cod. diplom. Bergom.,  II, 1367.]
Author: Urbanus III

URBANUS episcopus, servus servorum Dei, dilectis in Christo filiabus EUGENIAE abbatissae sanctae Gratae ejusque sororibus, tam praesentibus quam futuris, regulariter substituendis, in perpetuam memoriam.

Prudentibus virginibus quae sub habitu religionis accensis lampadibus per opera sanctitatis jugiter se praeparant ire obviam Sponso, sedes apostolica debet praesidium impertiri ne forte cujuslibet temeritatis incursus aut eas a proposito revocet aut robur, quod absit! sanctae religionis infringat. Eapropter, dilectae in Christo filiae, vestris justis postulationibus clementer annuimus et praefatum monasterium Sanctae Gratae in quo divino estis obsequio mancipatae, ad instar felicis recordationis Leonis papae praedecessoris nostri, sub B. Petri et nostra protectione suscipimus et praesentis scripti privilegio communimus; imprimis siquidem statuentes ut ordo monasticus, qui secundum Deum et B. Benedicti Regulam in eodem monasterio noscitur institutus, perpetuis ibidem temporibus inviolabiliter observetur; praeterea quascunque possessiones, quaecunque bona idem monasterium in praesentiarum juste et canonice possidet, aut in futurum concessione pontificum, largitione regum vel principum, oblatione fidelium, seu aliis justis modis, praestante Domino, poterit adipisci, firma vobis vestrisque succedentibus et illibata permaneant, in quibus haec propriis duximus exprimenda vocabulis. Locum ipsum quo praefatum monasterium situm est cum omnibus pertinentiis suis; ecclesiam de Calvenzano cum omnibus possessionibus et pertinentiis suis; curtem quoque ac castrum de Saranica cum omnibus ad eamdem curtem et castrum pertinentibus. Liceat quoque vobis personas liberas et absolutas ad conversionem recipere, et eas sine contradictione aliqua retinere. Prohibemus insuper ne alicui sororum vestrarum fas sit post, factam in monasterio vestro professionem, nisi arctioris religionis obtentu de ipso sine licentia suae abbatissae discedere, discedentem vero, absque communium litterarum cautione, nullus audeat retinere. Cum autem generale interdictum terrae fuerit, liceat vobis, clausis januis, non pulsatis campanis, exclusis excommunicatis et interdictis, suppressa voce divina officia celebrare. Sane novalium vestrorum quae propriis manibus aut sumptibus colitis, sive de nutrimentis vestrorum animalium, nullus a vobis decimas exigere vel extorquere praesumat. Antiquas quoque ac rationabiles consuetudines et libertates in ecclesia vestra hactenus observatas ratas habemus easque perpetuis temporibus illibatas decernimus permanere. Nihilominus etiam auctoritate apostolica districtius inhibemus ne quis in vos vel monasterium vestrum excommunicationis, suspensionis aut interdicti sententiam sine manifesta et rationabili causa promulgare, vel novas aut indebitas exactiones praesumat imponere. Obeunte vero te ejusdem loci abbatissa vel earum aliqua quae tibi successerint, nulla ibi quaelibet subreptionis astutia seu violentia praeponatur, nisi quam sorores communi consensu, vel sororum pars consilii sanioris, secundum Deum et B. Benedicti Regulam, praeviderint eligendam. Sepulturam praeterea ipsius monasterii liberam esse decernimus, ut eorum devotioni et extremae voluntati, qui se illic sepeliri deliberaverint, nisi forte excommunicati vel interdicti sint, nullus obsistat, salva tamen justitia illarum ecclesiarum, a quibus mortuorum corpora assumuntur. Paci quoque ac tranquillitati vestrae paterna in posterum sollicitudine providere volentes, auctoritate apostolica prohibemus ne quis infra ambitum domorum earum furtum rapinamve committere, ignem apponere . . . capere vel interficere, seu violentiam aliquam exercere, qualibet temeritate praesumat. Decernimus ergo ut nulli omnino hominum liceat praefatum monasterium temere perturbare, aut ejus possessiones auferre vel ablatas retinere, minuere, seu quibuslibet vexationibus fatigare, sed omnia integra conserventur, earum, pro quarum gubernatione vel sustentatione concessa sunt, usibus omnimodis profutura; salva sedis apostolicae auctoritate, et Pergamensis episcopi canonica justitia. Si qua igitur in futurum ecclesiastica saecularisve persona, hanc nostrae constitutionis paginam sciens, contra eam temere venire tentaverit, secundo tertiove commonita, nisi reatum suum congrua satisfactione correxerit, potestatis honorisque sui dignitate careat, reamque se divino judicio existere de perpetrata iniquitate cognoscat et a sacratissimo corpore ac sanguine Dei et Domini Redemptoris nostri Jesu Christi aliena fiat, atque in extremo examine districtae ultioni subjaceat. Cunctis autem eidem loco sua jura servantibus sit pax Domini nostri Jesu Christi, quatenus et hic fructum bonae actionis percipiant, et apud districtum Judicem praemia aeternae pacis inveniant. Amen, amen, amen. In circulo: AD TE, DOMINE, LEVAVI ANIMAM MEAM. Ego Urbanus catholicae Ecclesiae episcopus subscripsi. Ego Henricus Albanensis episcopus subscripsi. Ego Paulus Praenestinus episcopus subscripsi Ego Joannes presbyter cardinalis tituli Sancti Marci subscripsi. Ego Petrus presbyter cardinalis tit. Sanctae Susannae subscripsi. Ego Laborans presb. cardinalis tit. S. Mariae trans Tiberim subscripsi. Ego Pandulphus presbyter cardinalis tit. duodecim Apostolorum subscripsi Ego Albinus presbyt. cardinalis tit. Sanctae Crucis in Jerusalem subscripsi. Ego Melchior presb. cardinalis Sanctorum Joannis et Pauli tit. Pammachii subscripsi. Ego Hyacinthus diac. cardinalis Sanctae Mariae in Cosmedin subscripsi. Ego Gratianus Sanctorum Cosmae et Damiani diac. cardinalis subscripsi. Ego Boso diaconus cardinalis Sancti Angeli tit. Calixti subscripsi. Ego Soffredus Sanctae Mariae in Via Lata diaconus cardinalis subscripsi. Ego Rolland. Sanctae Mariae in Porticu diacon. cardinalis subscripsi. Ego Petrus diac. cardinalis S. Nicolai in Carcere Tulliano subscripsi. Ego Radulphus Sancti Georgii ad Velum Aureum diac. card. subscripsi. Datum Veronae, per manum Alberti sanctae Romanae Ecclesiae presbyteri cardinalis et cancellarii, XII Kalendas Octobris, indictione V, Incarnationis Dominicae anno 1186, pontificatus vero domni Urbani papae III anno primo.