medieval-data/medieval-letters huggingface dataset:
EPISTOLA XI. AD EUMDEM.
Author: Thomas Cantuariensis

Amantissimo Patri et domino ALEXANDRO, Dei gratia summo pontifici, Thomas Cantuariensis Ecclesiae minister humilis, miser ac solito miserabilior exsul, salutem et debitam in omnibus, etiam in adversis, obedientiam.

Remittimus sanctitati vestrae latorem praesentium, qui fidelius et diligentius negotii sui miseriam, et qualiter cum ipso et cum fratribus suis occasione litterarum vestrarum in regno Angliae actum sit, vobis exponet: ad quorum relevamen, nisi citius per manum vestram divina subvenerit clementia, subversa est penitus illius ordinis conditio. Sentiant ergo ipse et fratres sui, si placet, sibi preces nostras profuisse, quorum injusta vexatio apud sanctitatem vestram digne facit eos exaudibiliores. Et utinam dominus meus altius attendat, ac firmius apponat animo, in quantam et in quam irrevocabilem confusionem Anglicana nuper venerit Ecclesia in omni ordinis genere, qui in eodem regno habitat, ex inaudita et illa miserabili indulgentia, quam gloriatur, quorumdam amicorum suorum de curia interventu, qui utinam magis essent amici Dei et Ecclesiae, quam sui, magis affectarent divina gaudere gratia, quam favore principum, regis nostri, utinam non persecutoris Ecclesiae, extorsisse industria. Quae etsi creditur a vobis de facili posse revocari in irritum, exstat tamen impetrati facinoris exemplum, in tantum ut si ad praesens impetratis gaudere valeat, residet tamen apud ipsum et successores suos obtenti beneficii origo, cujus impetrandi sibi perpetuo ac successoribus suis nacta opportunitate concepit audaciam, qui nec ausus sperare est aliqua sui vel amicorum suorum arte debitam pro excessibus suis contra se et complices suos evadere posse sententiam. Verum unum est, quod nos miserabiliter consolatur, ut salva pace vestra dixerim, quia sic novit Ecclesia Romana beare amicos suos et fideles. Melius tamen consoletur eam Deus, quam sibi providerit, et Ecclesiae Anglicanae ac nobis, ac miseris nostris in parte ista. Scio quidem, unde magis doleo, quia nunquam aevi senio crimen obruitur, nunquam scelus oblivione repellitur, verum exempla fiunt, quae facinora esse destiterunt. Valeat et vigeat sanctitas vestra, et citius, si placet, dignetur miseriam nostram sublevare, ut saltem vivere valeamus, qui utcunque vivendo perimus. Novit Deus, quod immerito.
EPISTOLA XIII. AD EUMDEM.
Author: Thomas Cantuariensis

Sanctissimo domino et Patri charissimo ALEXANDRO Dei gratia summo pontifici THOMAS Cantuariensis Eccles. min. sal. et om. cum summa devotione obedientiam.

Quae acta sunt a magistro Viviano de negotio Ecclesiae Dei, et nostro post recessum domini Gratiani, et quam sollicite, sanctitati vestrae breviter intimare curavimus. Quod ipse vero moram fecerit in Francia aliquam post socii sui recessum, in confusionem opprimentium Ecclesiam creditur accidisse, ut justitia Ecclesiae, quam multi pravitatis actu nitebantur offuscare, in conspectu omnium gentium declararetur. Studuit quidem praefatus filius vester morem homini gerere, ut vocatus ab ipso, sicut asserit, litteris suis et multa instantia ipsum inclinaret ad pacem. Cujus ex multis et magnis promissionibus spem indubitatam acceperat, et eo usque promissiones ejus secutus est, donec in conspectu Christianissimi regis et procerum Franciae convinceret malitiam et duritiam ejus. Quantum vero laboraverit, ut regum et nostri colloquium uniretur, quantam operam et diligentiam reformandae paci ibidem adhibuerit, quam instanter universos et singulos, quos ad hoc idoneos esse credebat, sollicitaverit, verbis exponere non sufficimus. Et nisi praesentes fuissemus, vix possemus fidem referentibus adhibere. Quia ergo in mora ejus justitia Ecclesiae amplius per Dei misericordiam, qui non derelinquit sperantes in se, sicut nobis videtur, et omnibus qui interfuerunt, manifestata est, majestati vestrae profusis genibus supplicamus, quatenus ipsum ad sinum clementiae vestrae redeuntem paterna pietate recipiatis.
EPISTOLA XV. AD EUMDEM.
Author: Thomas Cantuariensis

Ecclesiae pacem, quam jugi sollicitudine pietas vestra procurat, illi prae caeteris magis impediunt, quos oportebat tum pro debito officii sui, tum pro mandati vestri reverentia, in reformatione ejus amplius laborare. Luget ergo Ecclesia, quod decoloratur et denigratur a filiis; et quia spolia ejus diripiunt, qui custodes illius fuerant instituti. Nam si Gaufredus archidiabolus noster, et Reginaldus Saresberiensis, et Joannes de Oxeneford, nomine et quaestu decanus quondam in Christo excellentis Ecclesiae, ministerio autem et cultu satellites curiae, itemque complices eorum, regis animum non pervertissent, Ecclesiae pax, ut creditur, jam esset ad nuntiorum vestrorum adventum reformata. Nam qui ministrant arma iniquitati, fere omnes apud nos clerici sunt, quorum aliqui de vestra familiaritate et sedis apostolicae privilegio gloriantur, ut dicant se quidquid fecerint, nulli nisi Romano pontifici responsuros. Quae gloriatio, si vera est, et Ecclesiae Romanae decolorabit famam, et totius Ecclesiae, quod absit, in brevi subvertetur honestas, dum omnes ad omnia privilegiatorum provocabuntur exemplis. His facile est sumptibus ex rapinis ministratis frequentes iterare discursus, et ut sibi, cum ignoti et inopes ante fuissent, faciant nomen et quaestum, crebra curiarum sollicitatione procurantes, quantum in eis est, ut Ecclesia nunqnam habeat pacem. Qua de causa nunc ad vos properare dicuntur Reginaldus de Saresberia, et Ricardus Barre, qui cujus fidei et modestiae sint, auctore Domino, nuntiis vestris referentibus audietis in brevi. Interim certum habeat vestra paternitas, quod nominatim excommunicatis scienter communicaverunt, adeo ut praefatus Ricardus se contulerit ad Gaufredum archidiaconum nostrum, quem excommunicatum noverat, ut illius patrocinetur errori, et illi et aliis excommunicatis passim communicet. Quocirca supplicamus sanctitati vestrae ut cum ad vos venerint, sic eos tractetis ut participes anathematis, nec eorum sollicitationes admittatis ante reditum nuntiorum vestrorum. Nam si delusores istos vel hac vice durius tractaveritis, pacem, Deo propitio, pro voto facietis.
EPISTOLA XVII. AD EUMDEM.
Author: Thomas Cantuariensis

Si causam nostri, Pater sancte, malitia adversariorum apud vos non denigrasset exsilii, credimus indubitanter, quod rex Angliae tandiu et tam impune non abuteretur patientia vestra. Sed ecce, Deo propitiante, ipsius persecutoris nostri testimonio veritas declarata est. Nuper enim, cum ad pedes ejus flexis genibus in omni humilitate imploraremus coram rege Christianissimo, archiepiscopis, episcopis, comitibus, proceribus et omnibus qui aderant, professus est se nihil aliud a me quaerere, nisi ut consuetudines regni sui, quas antecessores nostri suis principibus servaverunt, conservare, et hoc tanquam sacerdos et episcopus absolute et praecise, sicut nuntii nostri vobis fideliter exponent, repromitterem in verbo veritatis. Placeat itaque sanctitati vestrae latores praesentium, fideles nostros et proscriptionis nostrae participes, qui omnibus interfuerunt, clementer audire, et Anglicanae Ecclesiae jam in extremis agenti, nisi dextera Dei et vestra subveniat, celerem conferre medicinam. Posuimus enim verba nostra in ore eorum. Gloriatur autem rex Angliae, quod ei privilegium contulistis, quod licet in sedem nostram redierimus, omnis potestas nostra evacuata est, donec eam nobis restitui velit. A saeculo inauditum est apud nos, quod aliquis epicopus se principi saeculari obligare cogatur ulterius, quam ad conversationem eorum, quae continentur in forma fidelitatis. Veremur ergo, ne si, quod absit! et Deo auctore semper aberit, a nobis ulterior coeperit obligatio, pernicies exempli alios inficiat principes, et non modo coaetaneos nostros, sed successores nostros involvat. Et quidem planum est, quod si petitae consuetudines praevaluerint, auctoritas apostolicae sedis in Anglia penitus evanescet, aut erit minima. Quod sicut ex majorum scriptis et relationibus seniorum publice notum est, pridem contigisset, nisi Cantuariensis Ecclesia se principibus pro fide sedis apostolicae, et Ecclesiae libertate studuisset opponere. Rarus enim illi Ecclesiae praefuit, qui non aut gladium subierit pro justitia, aut pertulerit molestias exsilii, aut proscriptionis injuriam. Unde mirum est, et omni stupore dignum, quod apostolicae majestatis potius, quam nostri nominis persecutor se in causa tali plures apud vos gloriatur invenisse et habere fautores. Nec vos oportet de caetero vereri, ne transeat ad schismaticos, quia sic eum Christus in manu famuli sui regis Francorum subegit, ut ab obsequio ejus non possit amplius separari.
EPISTOLA XX. AD EUMDEM.
Author: Thomas Cantuariensis

Quot angustias ac tribulationes, multas et malas, pro libertate sanctae Dei Ecclesiae tuenda in diuturno cum copiosa et innumera Christi pauperum multitudine exsilio, jam fere per septennium laborantes miserabiliter sustinuerimus, vestra, Pater sanctissime, plenius noscere debet prudens discretio, a cujus animo de facili non possumus eredere, quod sustinuerimus, elabi. Sed vestrae potius, Pater charissime, debet radicitus inhaerere memoriae cum quo etiam, domine mi charissime, scilicet cum rege Anglorum fere usque ad mortem in agone contenderimus vestra plenius novit experientia, qui, sicut et nos, ipsius versutias et deceptiones rerum experientia, didicistis. De nostris quidem vel de alienis, qui pro Ecclesiae nostrae et nostris ad vos de caetero velit transire negotiis, in diuturno exsilio adeo extenuati vix aliquem, imo veraciter nullum reperimus. Unde, domine et Pater charissime, sanctitati vestrae provoluti genibus, pro Ecclesia Anglicana, pro nobis, et pro vita nostra temporali supplicamus, quatenus et Ecclesiae occidentali, et vitae nostrae, ne turpiter a tyranno prostrati corruamus, in petitionibus, quas sanctitati vestrae per magistrum Lombardum et nuntios nostros, quos ad eum et ad paternitatem vestram direximus, nos benigne et plenarie in eis exaudiatis, et ad subsidium Ecclesiae Dei, et vitae nostrae in posterum nobis quantocius mittere dignemini. Praesentium siquidem latorem, virum honestum et religiosum, sanctitati vestrae destinavimus, supplicantes et rogantes attentius, quatenus eum vice nostri benigne suscipiatis, et ea, quae vestrae paternitati per eum communicanda domino Ostiensi et magistro Lombardo significamus, sicut Dei Ecclesiae occidentali, et praecipue Cantuariensi, cupitis esse prospectum pariter et vitae nostrae, prout petimus, omnino et plenarie exaudientes, citius adimpleta nobis remittere per nostrum nuntium vestra paternitas dignetur. Si magister Lombardus praesens fuerit, penes eum litterae istae remaneant; sin autem, apud dominum et patrem nostrum dominum Ostiensem, vel filium gratiae Gratianum. Valeat sanctitas vestra, Pater sanctissime, in tempora longiora.
EPISTOLA XXII. AD EUMDEM.
Author: Thomas Cantuariensis

Illustri Flandrorum comite et viro clarissimo Roberto cancellario ejus, praeposito Sancti Audomari, saepe preces pro nostra et nostrorum necessitate relevanda porrexit vestra dignitas, quas illi semper devote suscipere curaverunt et magnifice adimplere. Nam ut de nobis ad praesens taceamus, quibus illorum benignitas in tot augustiarum articulis, et tam longa proscriptionis et exsilii acerbitate nunquam defuit, quotquot de nostris ad illorum clementiam confugerunt, tanta ab iis humanitate recepti sunt, tanta liberalitatis indulgentia recreati, ut non tam pauperes, exsules et proscriptos viderentur suscipere, quam in familiaribus suis venerari Dominum majestatis. Sed licet praefatus comes et nobilitate generis et quod magis est, virtute animi et pacis et justitiae cultu et militaris exercitii gloria et amplitudine principatus et affluentia divitiarum, alios post Christianissimum regem regni principes antecedat: devotio tamen quam habet ad apostolicam sedem, reverentia quam ecclesiis et viris ecclesiasticis exhibet, liberalitas quam exercet in sanctos: pietas quam desolatis Christi membris impendit praeposito maxime ascribenda sunt; qui Domino suo salubria et honesta praestat consilia, cujus arbitrio praecipue non solum domus comitis, sed tantus optime regitur principatus. Nam ab ejus decreto pendet omnium administratio, et si quid adversus Ecclesiam praesumptum est, ad juris formam patenter et provide revocatur. Laudandus est ergo Dominus, qui talem consiliarium praeelegit: laudandus et ille qui per vias rectas iter Domini dirigit. Uterque vobis fidelis est et devotus, ut in toto regno, quod ex animi sententia dicimus, pariter nequeant inveniri similes illis, qui tanta devotione et efficaciae vestris per omnia cupiant inservire mandatis. Hi sanctitati vestrae petitiunculam porrigentes nostris se credunt, quod et nos de vestra pietate praesumimus, posse suffragiis adjuvari, qui si grandem rem petiissent a vestra majestate, digni sunt exaudiri. Petunt enim et nos quanta possumus supplicatione cum iis, quatenus praeposito donetis praebendam in ecclesia Sancti Martini Turonensis, quod filio vestro christianissimo regi gratum fore non dubitamus et eidem ecclesiae credimus profuturum. Nam multas necessitates ejus potenter expediet et fretus viribus amicorum de ipsis potentum faucibus, auctore Deo frequenter excutiet praedam. Pulsat ad ostium vestrum ut introducatur per apostolicam manum furtivum Simonis posticum adhibita cautione declinans, quo multi subripere non erubescunt nec formidant. Patet enim haec via quae plurimis et jam usu pariter et vetustate trita est, sed vir justus et timoratus non incedit per eam; hanc praebendam, Pater, non uni dabitis personae sed multis: in quibus sumus et nos, quia quod in antedicti praepositi bonis invenitur commune proscriptorum Christi patrimonium est nec audebit quisquam eo vivente in tota terra comitis quidpiam machinari quod aut Ecclesiae laedat aut vestram debeat offendere sanctitatem. Uno ergo et modico beneficio tantum comitem et totum id quod potest obligabitis vobis et praepositum de fideli vestro facietis emptitium.
EPISTOLA XXIII. AD EUMDEM.
Author: Thomas Cantuariensis

Venerabilis vir et virtutum radiis Gallicanam illustraturus, Deo, ut speramus, juvante Ecclesiam, dominus Senonensis ad sedem apostolicam sicut intelleximus accedere desiderabat a sanctitate vestra gratiam consecrationis ex proposito recepturus. Sed devotissimus filius vester christianissimus rex Francorum hinc pericula itineris metuens, inde regni necessitates patenter exponens, praesentibus episcopis provinciae Senonensis et optimatibus regni, electi suspendi consuluit iter, consecrationem ejus potius fieri quam differri, sicut ab iis qui praesentes fuerunt, accepimus. Tractus itaque et quodam modo compulsus quadam violentia charitatis et publicae necessitatis instinctu, a propria Synodo consecratus est, rege et regina et primoribus regni praesentibus, qui Ecclesiae et regno dicebant incolumitatem subtrahi, si tanti viri consilio et auxilio destituerentur vel ad horam, praesertim in tanta collisione regnorum et machinationibus Teutonum qui sub praetexte simulatae utilitatis jam fere exstincti schismatis fraudulentibus promissionibus conantur incendia renovare. Utinam, pater, vidissent oculi vestri quam prudenter, quam efficaciter molimina eorum nuper evacuerit dominus Senonensis. Nam plurimi procerum et etiam quidam magni nominis quos ad praesens tacemus, exaudiri vota Teutonum et iniri cum iis foedera consulebant. Et quia schismaticorum machinamenta non cessant, quin regem Christianissimum crebris legationibus et magnis promissis sollicitent, et plurium tam episcoporum quam procerum fidem evertere nituntur, non est ei nec aliis recte sentientibus visum tutum esse, ut tantae fidei et prudentiae virum a se maxime sub hac tempestate discedere patiatur. Placeat itaque sanctitati vestrae quod de jam dicto Senonum salubriter, ut publice speratur, factum est, gratum habere et hominis fidelissimi vobis et Ecclesiae Dei perutilem tam debiti pallii munere quam privilegiorum collatione honorare personam, quae quanto plus potestatis a vestra majestate recipiet, tanto efficacius apostolicae sedis poterit honori et utilitatibus inservire. Nam quanto major fuerit, tanto magis per eum vigebit Ecclesia Romana in regno Francorum.
EPISTOLA XXX. AD ALBERTUM PRESBYTERUM.
Author: Thomas Cantuariensis

THOMAS Cantuariensis archiepiscopus ALBERTO presbytero cardinali, salutem et debitam reverentiam.

Nil nobis hac tempestate jucundius dari posset, quam vestrae copia praesentiae, ut de statu nostro conferre possemus ad invicem, et vestrae discretionis consilium reportare, quod in omnibus vivax et efficax sumus experti. Jucunda, inquam, nobis esset hujusmodi collatio, quia perquam necessaria. Paucos enim vel nullos apud nos reperimus, qui purae veritatis tramite non claudicantes incedant, quasi non magis quae sua sunt quaerant et curent, quam quae Jesu Christi, studentes potius terreno regi placere, quam coelesti displicere formidantes. Loquimur nobis tanquam speciali patrono et amico fidelissimo, non verentes animum nostrum vobis aperire medullitus, ut tamen quod dicimus, ad aliam non transeat audientiam, in fide et dilectione suppliciter obsecrantes. In tot et tantis apud nos sanctae Ecclesiae libertas impugnatur, ut vix ad videndum sufficere possimus vel audiendum. Emergunt quotidie nova, et prioribus inaudita saeculis exiguntur. Imponitur silentium legibus, et regula canonum a sorte Domini penitus exclusa, novis legibus subjiciuntur clerici, et pro voluntate laicae potestatis agitantur. Scimus quia dominum regem tenere diligitis et fideliter, ideoque manifestius vobiscum loquimur, ut acrius condoleatis. Difficile et longum est omnia scripto complecti, ideoque magistrum Henricum, fidelem et familiarem vestrum et nostrum, ad vos transmittimus, qui secundum quod vidit et audivit, rerum seriem gestarum vobis plenius exponet. Cui, si placet, credite tanquam nobis. Si tamen fieri posset, mallemus in propria persona nostra vos visitare, et vivas a vobis audire et reddere voces, quam aliter. Nullum, nisi Deus dederit, nobis adest consilium, quia inter barbaros nobis esset melius servire, quam haec mala diebus nostris in sancta Ecclesia videre. Valete, charissime domine.
EPISTOLA XXXIV. AD BERNARDUM PORTUENSEM EPISCOPUM.
Author: Thomas Cantuariensis

THOMAS Cantuariensis archiepiscopus BERNARDO Portuensi episcopo, salutem et debitam reverentiam.

Hortatur nos, et loquendi praestat fiduciam sanctitatis vestrae nota constantia, ut quae sancta Ecclesia in nobis, et aliis membris suis, in Anglorum regno patitur, vestrae discretioni curemus innotescere, sperantes a vobis sanum reportare consilium, et necessariam tanto dolori medicinam. Verum attendentes hujus nostrae calamitatis seriem nec facile nec tutum esse paginae mandari, mittimus ad vos magistrum Henricum, fidelem et familiarem vestrum et nostrum, ut fida relatione, prout vidit et audivit, universa vobis exponat, dictis ejus fidem adhiberi, tanquam nostris, postulantes. Vos autem, domine, juxta datam vobis a Deo sapientiam, secundum quod de statu nostro cognoveritis, consilii vestri solatium nobis, imo et toti Anglorum Ecclesiae impartiri non differatis; quoniam in arcto positi sumus, nec ullum praeter Deum, et sanctae Romanae Ecclesiae auxilium exspectamus. Valeat, et subveniat nobis sanctitas vestra.
EPISTOLA XXXV. AD EUMDEM.
Author: Thomas Cantuariensis

THOMAS Cantuariensis archiepiscopus BERNARDO Portuensi episcopo.

Consolationis vestrae verba animo gaudente recepimus, sed ab adverso receptis incontinenti litteris, quas rex Angliae in laesionem nostram, et apostolicae sedis confusionem facit in utriusque regni compitis et conventibus publicari, versa est in luctum cithara nostra, et gaudium nostrum transiit in moerorem. Nam benefactoribus nostris onerosi reddimur et taediosi, ex quo in desperationem pacis nostrae missi sunt, audito quod persecutor Ecclesiae et noster, qui nos spoliis nostris impugnat contra justitiam Dei, praevaluit in comminationibus suis, et vanitate, et malitia multa. Viderit Deus, et judicet inter me et ipsum, et alios quorum patrocinio usus est, ut possit licitum libito coaequare, et in Ecclesiam Dei impune debacchari, nemine reclamante. Si Dei voluntas est, ut in exsilio pro libertate Ecclesiae moriamur, odoretur sacrificium, quia decrevimus mori potius quam ad qualecunque mundi pretium distrahere Ecclesiae libertatem. Absit enim a nobis, ut regi impio vendamus haereditatem patrum nostrorum, quam legem Dei esse Scriptura sacra docet in Spiritu! Verum quia sanctae Cantuariensis Ecclesiae, quae nunc fere destructa est, a multis diebus patrocinium impendistis, supplicamus sanctitati vestrae, quatenus ei nunc, velut in extremis agenti, celerem feratis opem. Ut dominus papa suspensionem, quam nobis inflixit, solvat, aut terminum coarctet, scribens etiam regi Francorum et Ecclesiae Gallicanae patentibus litteris, quod nisi rex Anglorum juxta commonitionem et comminationem suam nobis pacem et ablata cum Ecclesiae libertate restituat, exinde nos in eum et terram suam officii nostri potestate uti concedat, et sententiam, quam in malefactores Ecclesiae et nostros tulerimus, ratam habendam esse decernat, et praecipiat ab omnibus terrae suae episcopis inviolabiliter observari, donec satisfacere compellantur. Praeterea precamur attentius, ut Ecclesiae Cantuariensi in miseriae suae solatium impetretis plenam reformationem primatus sui, et ut praecipiatur archiepiscopo et Ecclesiae Eboracensi, ut nobis obedientiam tanquam primati suo exhibeant. Cum enim ejusdem primatus per vos confirmationem obtinuerimus, honor erit vobis et gloria, si plenum robur obtineat confirmatio a vobis impetrata. Ut autem charitas vestra aliquod habeat tribulationis nostrae solatium, noveritis quod Christianissimus rex fortunam nostram reputat suam. Valete.
EPISTOLA XXXVI. AD EUMDEM.
Author: Thomas Cantuariensis

Missi sunt ad regem Angliae nuntii multi, quorum omnium fuit labor infructuosus. Et quomodo novissimis istis, D. Gratiano et Viviano, opera et impensa perierit, si placet, ab ipsis referentibus potestis audire. Rex et sui nunc, ut semper, impedierunt pacem, cum ego et coexsules mei nuntiis, sicut dominus Senonensis et episcopi, qui praesentes aderant, audierunt, usquequaque obtemperaverimus. Et adhuc quidem, quantum salvo ordine meo et fidelitate Ecclesiae Romanae potero, regis et regni dignitates conservare et augere paratus sum. Sed auctore Deo nova et perniciosa fidelitatis forma exemplo mei in Ecclesiam Dei nunquam inducetur. Peto autem, ut mihi et meis ablata restituat aut satisfaciat, quae gratis et absque causa resident penes ipsum. Nam et nuntiis et aliis pluribus palam confessus est, quod de toto tempore cancellariae nec pecuniae nec administrationis exigit rationem. Nec me tantum perturbant damna rerum, quantum pernicies exempli, quod coaetaneos et posteros facile impinget in errorem et ausum similia attentandi, si pestis haec impunita et irrequisita remanserit. Caetera, ne scripturam protrahendo vobis fastidium generetur, in ore pauperum Christi, qui diriguntur ad vos, posita sunt, quos, si placet, audite et exaudite pro Christo, cujus negotium prosequuntur, et date operam et diligentiam, ut Ecclesia debitam consequi valeat libertatem. Si vero praeambulos Antichristi Londoniensem episcopum et Gaufredum Ridel ad curiam venire contigerit, sic eos tractate, sicut Antichristi membra tractari decet a christo Domini.