LXX.  S. Leonis IX privilegium pro monasterio Casinensi.   (Anno 1052.) [Gattula,  Hist. Casin.,  117.]
Author: Leo IX

LEO episcopus, servus servorum Dei, RICHERIO abbati monasterii beatissimi Christi confessoris Benedicti, quod est constructum in monte qui Casinus dicitur, in territorio Beneventano, cunctisque tuis successoribus juxta praedicti confessoris Benedicti statutum canonice illuc intrantibus in perpetuum

Quoniam quidem apostolicae convenit censurae Deo famulantibus omnis protectionis justa et aequissima semper, et indeficua adhihere munimina, quatenus possessa absque ulla juste inquietudine possideant, et injuste sibi subtracta recuperare valeant. Proinde cum partes pertransiremus Campaniae, et apud S. Germanum sub praedicto monte positum commaneremus cum nostris confratribus quam pluribus videlicet archiepiscopis et episcopis, aliisque S. Petri, nostrisque fidelibus, tunc praefatus jam Richerius suprascripti monasterii benedicendi semper S. Benedicti abbatis cum suis confratribus, quorum unus vocatur Firmus, conquesti sunt Ecclesiam et coenobium jam dicti Benedicti sanctissimi privatum et nudatum ecclesia et monasterio S. Stephani juxta civitatem Terracinensem posito, quod praedictus et Deo dignissimus vir Benedictus, vivente corpore, construxerat. Denique ejus vitae historiam a beatissimo papa Gregorio editam attulerunt in medium; ibique perquisitum inventum est ut qualiter isdem sanctus a quodam rogatus in ejus praedio monasterium construere, abbatem, praepositumque, qui illi esset secundus, in construendo delegavit coenobio, denuntians diem quo esset adfuturus, ut singula eis ostenderet, quo construerent loca, officinas commanendis monachis, et adveniendis, seu suscipiendis hospitibus necessaria. Cumque promissae diei nox perveniret in somnis, sanctissimus vir Domini, Benedictus, praefatis ambobus scilicet electo abbati ejusque praeposito apparuit, eisque loca singula, ut promiserat, designavit. Quique quae sigillatim viderant retulerunt sibi vicissim collatione mutua, non tamen visioni illi fidem accommodantes corporalem praestolati sunt praesentiam. Quem dum exspectato minime vidissent die venisse, moesti sunt reversi, conquerentes adversus Dei famulum se illum exspectavisse, eumque minime juxta suam sponsionem advenisse. Quibus dum approbasset quod promiserat, pro certo se complevisse dum uniformiter alternatim singulis apparuisset, et eadem loca singulis utilitatibus commoda ut uni et alteri ostendisset; praecepit itaque, ut sicut ex visione didicerant, ea perficerent: quod et factum est. Igitur haec omnia cum confratribus nostris diligentissime respicientes veraque esse cognoscentes, dignissimum arbitrati sumus, et censuimus praefatam S. Stephani ecclesiam monasticae religioni a principio sui dedicatam, sicut jam dictum est, juxta Terracinam positam praenominato, et prae electo SS. Confessoris Benedicti coenobio reddere et apostolica auctoritate confirmare. Quatenus quae ejus fundata est magisterio illius semper regatur atque muniatur imperio. Itaque tibi Richerio abbati, cunctisque tuis successoribus juste in monasterium in monte Casino positum a Benedicto beatissimo Patre constructum intrantibus, atque praefatis, et saepe nominati Benedicti monasterio et ecclesiae praedictam sancti Stephani ecclesiam et monasterium cum omnibus suis pertinentiis reddimus, concedimus, et corroboramus. Constituentes igitur summa et apostolica censura constituimus, ut nulli cuiquam aliquo in tempore liceat praedictam invadere, vel subripere ecclesiam, aut in aliquo juste sibi ex competentibus eam laedere, vel minuere, vel direpta injuste ei contendere, seu a monasterio sancti et beatissimi Benedicti monte Casino positum avellere, sive alienare, aut quidquid illi juste jam concessa quamvis videantur ab aliis nunc possessa, vel quae tibi sunt adhuc concedenda, contra aequitatis justitiam subripere, invadere, seu divertire, vel aliquo modo contendere. Non imperator, aut rex, non, inquam, dux, vel marchio, comes aut vicecomes, non archiepiscopus, seu episcopus, aut aliquis cujusquam ordinis, sive potestatis munimine fultus, cujuscunque conditionis, vel sexus persona, contra hoc nostrae sanctionis privilegium adire audeat. Quicunque igitur contra hoc justissimae moderationis decretum, atque privilegium, quod auctoritate apostolica, annuente Deo omnipotente, monasterio Deo dignissimi Benedicti, cunctisque illuc juste praeordinatis abbatibus fecimus, confirmavimus, atque corroboravimus contraierit et rebellis exstiterit, nisi resipuerit, perpetuo confessus anathemate ultrices aeternaliter poenas sustineat. Conservator vero beatissimi Benedicti monachorum Patris, et ducis egregii precibus, et meritis auditus, ab omni reatu absolutus, benedictionis gratiam, et vitam adipisci mereatur aeternam. Data per manus Frederici diaconi, S. Romanae Ecclesiae cancellarii et bibliothecarii, vice domni Herimanni, archicancellarii atque Coloniae archiepiscopi, tertio decimo Kalendas Junii, domni Leonis noni papae anno quarto, indictione quinta.