- -  ()

আঁঠু () নামৰ এই গাঁঠি, জোৰা বা সন্ধি আমাৰ উৰু আৰু ভৰিৰ মাজভাগত থকা এটা অতি আৱশ্যকীয় গাঁঠি৷ ইয়াত উৰুৰ ডাঙৰ হাড় ফিমাৰ  আৰু ভৰিৰ ফালৰ দীঘল আৰু সবল হাড় টিবিয়া  আহি লগ লাগিছে৷ তদুপৰি আঁঠুৰ ঘিলা  নামৰ এটা সৰু আৰু প্ৰায় ঘূৰণীয়া হাড়ো এই গাঁঠিটোৰ সন্মুখ ভাগত থাকে৷ এই তিনিডাল হাড় লগ লাগি আঁঠুটো গঠিত৷ হাড়কেইডালক সোঁৱে-বাঁৱে,আগে-পিছে কেইবাটাও শক্তিশালী লিগামেণ্টে ইটোৰ লগত সিটোক বান্ধি ৰাখিছে৷ তদুপৰি দুডাল অতি শক্তিশালী লিগামেণ্ট গাঁঠিৰ ভিতৰত থাকিও হাড় দুডালক সংযোগ কৰি ৰাখে৷ এই দুডালক ক্ৰুছিয়েট লিগামেণ্ট বোলা হয়৷ ইয়াৰ উপৰি টান ক'লা কোষেৰে গঠিত এখন আৱৰণে  গাঁঠিৰ ভিতৰখন আৱৰি ৰাখে৷ ফিমাৰ আৰু টিবিয়া নামৰ হাড় দুডালৰ গাঁঠিত লগ লগা মূৰ দুটা মিহি আৰু কিছু টান কাৰ্টিলেজেৰে আৱৰি থাকে৷ এই কাৰ্টিলেজক মিনিস্কাছ  বোলা হয়৷ আনহাতে গাঁঠিৰ ভিতৰখন মিহি কৰি ৰাখিবলৈ কেপছুল নামৰ আৱৰণৰ ভিতৰফালে আন এখন মিহি কলাৰে গঠিত   নামৰ পাতল আৱৰণ থাকে৷ ইয়াৰ ভিতৰত থকা কিছু পিছলীয়া তৰল পদাৰ্থই গাঁঠিৰ ভিতৰখনত হাড়ৰ মূৰকেইটা সূচলভাৱে লৰচৰ কৰাত সহায় কৰে৷ আঁঠুৰ হাড়বোৰৰ দুয়োকাষে ডাঙৰ মাংসপেশী নাই যদিও উৰু আৰু আঁঠুৰ তলফালে থকা মাংসপেশীবোৰে আঁঠুটোক স্থিৰেৰে ৰখা আৰু লৰচৰ কৰাত সহায় কৰে৷ আঁঠু দুটাত হাড় দুডাল কেৱল আগলৈ আৰু পিছলৈহে ভাঁজ লাগে৷ ইয়াত কাষলৈ ভাঁজ কৰাৰ কোনো সুবিধা নাই৷ গাঁঠিৰ চাৰিওফালে থকা মাংসপেশীকেইটা সবল হৈ থাকিলেহে আঁঠুটো লৰচৰ কৰিব পাৰি৷ আঁঠুৰ ভিতৰত থকা কাৰ্টিলেজ বা মিনিস্কাছ কেইটাই দুডাল সবল হাড়ৰ মাজত কুছনৰ দৰে কাম কৰে আৰু হাড় দুডাল ইটোৰ লগত সিটো ঘঁহনি খোৱাৰ পৰা ৰক্ষা কৰে৷  "গ্ৰন্থ ১" 
 
   .
   .

আঁঠুৰ বিষৰ কাৰণ
অস্তিঅ'-আৰথ্ৰাইটিছ বা অস্থিবাত ( )
ৰিউমেটইড আৰথ্ৰাইটিছ বা গ্ৰন্থি বাত ( )
বীজাণুজাত আৰথ্ৰাইটিছ ( )
আঁঠুৰ আঘাত :-
মিনিস্কাছ ফাটি যোৱা
লিগামেণ্ট ছিঙি যোৱা
আঁঠুৰ ঘিলা ভগা
আঁঠুৰ হাড় ভগা

অস্তিঅ'-আৰথ্ৰাইটিছ বা অস্থি বাত
গাঁঠিৰ ভিতৰত যেতিয়া সংক্ৰমণ হয় তাকেই আৰথ্ৰাইটিছ বোলা হয়৷ অস্তিঅ'-আৰথ্ৰাইটিছত কোনো ধৰণৰ সংক্ৰমণ নহয়৷ ই এবিধ অৱক্ষয়ী ( ) ৰোগ৷ সাধাৰণতে বয়সৰ লগে লগে গাঁঠিৰ ওপৰত হাড়ৰ মূৰৰ ফালে থকা কাৰ্টিলেজ লাহে লাহে ক্ষয় যায়৷ গাঁঠিৰ ভিতৰত থকা তৰল পদাৰ্থখিনি লাহে লাহে হ্ৰাস পাই শেষত নোহোৱা হয়৷ ইয়াৰ ফলত হাড়ৰ মূৰকেইটা ওচৰ চাপি আহে আৰু ঘঁহনি খাবলৈ ধৰে৷ পাছত হাড়ৰ মূৰকেইটাও কিছু ক্ষয় যায়৷ লাহে লাহে হাড়ৰ কাষৰপৰা কিছুমান ফেৰেঙণিৰ দৰে ওলাই আহে৷ বেছিদিন এনেকৈ থাকিলে আৰু খোজ কঢ়াৰ সময়ত পৰা হেঁচাৰ ফলত হাড়বোৰে বিকৃত ৰূপ ধৰে৷ এই সময়ত আঁঠুটো দেখিবলৈ বহল আৰু বেঁকা হ'ব পাৰে৷ প্ৰায়ে আঘাতপ্ৰাপ্ত আঁঠুত অস্তিঅ'-আৰথ্ৰাইটিছ ৰোগ বেছিকৈ হয়৷ সেয়েহে ফুটবল খেলুৱৈসকলে কম বয়সতে এই ৰোগত আক্ৰান্ত হোৱা দেখা যায়৷ আঘাতপ্ৰাপ্ত আঁঠুৰ কাৰ্টিলেজত তেজৰ চলাচল কম হোৱা বাবে সাধাৰণতে শৰীৰে এইবোৰ ভালদৰে মেৰামতি কৰিব নোৱাৰে৷ ফলত অতি সোনকালে এই কাৰ্টিলেজবোৰ ক্ষয়প্ৰাপ্ত হয় আৰু হাড়ৰ মূৰবোৰ ইটোৱে সিটিৰ লগত ঘঁহনি খাবলৈ ধৰে৷ পাছত ইয়ে পূৰ্ণাংগ অস্থিবাতৰ ৰূপ লয়৷

ৰিউমেটইড আৰথ্ৰাইটিছ বা গ্ৰন্থি বাত
ই এবিধ লাহে লাহে হোৱা গাঁঠিৰ ৰোগ৷ এই ৰোগে প্ৰথমে হাতৰ সৰু সৰু গাঁঠিবোৰ আক্ৰান্ত কৰে৷ হাতৰ আঙুলিৰ গাঁঠিবোৰ ফুলি গৈ হাতখন দেখিবলৈ বিকৃত ৰূপ ধৰে৷ পাছত এই ৰোগে আঠু, কান্ধ,খাৰগাঁঠি আদি ডাঙৰ ডাঙৰ গাঁঠিবোৰ আক্ৰান্ত কৰে৷ প্ৰথমে এই ৰোগে আঁঠুৰ কেপছুলৰ ভিতৰফালে থকা ছাইন'ভিয়েল মেমব্ৰেন নামৰ ঢাকনিখন আক্ৰান্ত কৰে আৰু লাহে লাহে হাড়ত ধৰেগৈ৷ এই ৰোগত হাড়বোৰ ক্ষয় যায় আৰু হাড়ৰ মাজৰপৰা কেলছিয়াম আদি ওলাই গৈ হাড়বোৰ লেহুকা হৈ পৰে৷ আঁঠুৰ ভিতৰত পানী জমা হৈ আঁঠুটো ফুলি উঠে৷

বীজাণুজাত আৰথ্ৰাইটিছ
কেতিয়াবা বীজাণুৰে সংক্ৰমিত হৈ আঁঠু ফুলি উঠে৷ বীজাণুৰ সংক্ৰমণ বাহিৰৰ ঘাঁ আদিৰপৰা বা কেতিয়াবা ভিতৰৰ কোনো অংগৰপৰাও হ'ব পাৰে৷ এনে ধৰণে সংক্ৰমিত হ'লে আঁঠুৰ ভিতৰত প্ৰথমে পানী জমা হৈ ফুলি উঠে আৰু পাছত পূঁজ জমা হয়৷ সোনকালে চিকিৎসা কৰি পূঁজ উলিয়াই দিলে হাড়ৰ কোনো পৰিবৰ্তন নহয়; কিন্তু তেনে নকৰিলে পাছত হাড়তো সংক্ৰমণ হৈ হাড় নষ্ট কৰি পেলাব পাৰে৷

ৰোগৰ লক্ষণ
অস্থিবাত সাধাৰণতে বয়সীয়া লোকৰহে হয় যদিও আঘাতজনিত কাৰণত কম বয়সীয়া লোকেও এই ৰোগত ভুগিব পাৰে৷ কম বয়সীয়া লোকৰ ক্ষেত্ৰত পুৰুষৰ সংখ্যা বেছি হোৱাৰ বিপৰীতে,বয়সীয়া লোকৰ মাজত মহিলাৰ সংখ্যা বেছি হয়৷ প্ৰথম অৱস্থাত খোজ কঢ়াৰ সময়ত আঁঠুত বিষ অনুভৱ কৰে আৰু লাহে লাহে এই বিষ অনবৰতে হ'বলৈ ধৰে৷ লগতে আঁঠুটো একেবাৰে জঠৰ হৈ যোৱাও দেখা যায়৷ আঁঠু লৰচৰ কৰোঁতে বহুতৰ কেৰ কেৰ শব্দ হোৱাও শুনা যায়৷ গ্ৰন্থিবাত যিকোনো বয়সতে আৰম্ভ হয় যদিও বয়স বাঢ়ি যোৱাৰ লগে লগে আঁঠুৰ বিষ বেছিকৈ হোৱা দেখা যায়৷ এনে ৰোগীৰ হাতৰ আঙুলিৰ গাঁঠিবোৰ সাধাৰণতে উখহি বিকৃত ৰূপ ধাৰণ কৰা দেখা যায়৷

বীজাণুজাত আৰথ্ৰাইটিছ ৰোগ হঠাতে আৰম্ভ হয়৷ আঁঠুটো উখহি উঠে,ৰঙা পৰে আৰু ইয়াৰ লগতে অসহ্য বিষ হয়৷ অতিমাত্ৰা জ্বৰ উঠাটো এনে ৰোগৰ লক্ষণ৷
আঁঠুত আঘাত পোৱাৰ পাছত যদি হাড়ত কোনো ধৰণৰ আঘাতৰ চিন নাথাকে,অথচ আঁঠুৰ বিষ লাহে লাহে হৈ থাকে, তেতিয়াহ'লে ই আঁঠুৰ ভিতৰত লিগামেণ্ট বা মিনিস্কাছ ছিঙি থকাৰ বাবে হ'ব পাৰে৷

ৰোগ নিৰ্ণয়ৰ উপায়
আঁঠুৰ বিষ আৰু আঁঠু ফুলি থকা দেখিলে চিকিৎসকে তলত উল্লেখ কৰা ৰোগ নিৰ্ণয়ৰ উপায়বোৰ প্ৰয়োগ কৰে:-
এক্সৰে : আঁঠুৰ এক্সৰে কৰিলে অস্থিবাত আৰু গ্ৰন্থি বাতত হোৱা হাড়ৰ পৰিবৰ্তনবোৰ ধৰা পৰে৷ তদুপৰি আঘাতপ্ৰাপ্ত হ'লে হাড়ৰ আঘাত এক্সৰেত ভালদৰে দেখা পোৱা যায়৷

এম আৰ আই (...) : লিগামেণ্ট বা মিনিস্কাছৰ আঘাত এম আৰ আইত খুব ভালদৰে ধৰা পৰে৷

আৰৰ্থ্ৰ'স্কপি () : এটা সৰু ফুটা কৰি আঁঠুৰ ভিতৰলৈ সৰু আৰু দীঘল যন্ত্ৰ এটা সুমুৱাই দি গাঁঠিৰ ভিতৰখন ভালদৰে চাব পাৰি৷ আনকি লিগামেণ্ট বা মিনিস্কাছৰ আঘাত মেৰামতি কৰিব পাৰি৷

চিকিৎসা পদ্ধতি
বিষৰ ধৰণ আৰু ৰোগৰ অৱস্থা অনুযায়ী চিকিৎসকে চিকিৎসা পদ্ধতি প্ৰয়োগ কৰে৷
বিষ উপষমকাৰীদৰব : আঁঠু উখহি থকা আৰু অসহ্য বিষ হোৱা দেখিলে ৰোগীক খোজ কঢ়া বন্ধ কৰি বিচনাত শুই থাকিবলৈ কোৱা হয়৷ লগতে বিষ নিৰাময় কৰিবলৈ আৰু উখহা কমাবলৈ    আদি দৰব ব্যৱহাৰ কৰা হয়৷

আঁঠুৰ মাংসপেশী সবলীকৰণ ব্যায়াম : বিষৰ কিছু উপশম হোৱাৰ পাছত উৰুৰ মাংসপেশী সবল কৰিবলৈ ব্যায়াম কৰিবলৈ দিয়া হয়৷ এই ব্যায়াম কৰিবলৈ হ'লে বিছনাত বহি লৈ ভৰি দুখন দীঘলকৈ মেলি লব লাগে৷ এখন বিছনাৰ চাদৰ বা তেনে ধৰণৰ কাপোৰ কেইবাভাঁজো কৰি আঁঠু দুটাৰ তলত দি ল'ব লাগে৷ তাৱ পাছত আঁঠু দুটা টান কৰি আঁঠুৰ তলৰ কাপোৰখনত জোৰকৈ হেঁচা দিব লাগে৷ পাঁচ ছেকেণ্ডমান সময় টান কৰি ৰাখি লাহে লাহে ঢিলা কৰি দিব লাগে৷ এনে ধৰণে কমেও এশবাৰ টান-ঢিলা কৰি দিব লাগে৷ দিনত দুই-তিনিবাৰ এনে ধৰণে ব্যায়াম কৰিলে বিষৰ উপশম হোৱাৰ উপৰিও উখহাও ভালেখিনি কমি যায়৷ এই সময়ত নানা ধৰণৰ বিষ উপশমকাৰী মলমো আঁঠুত মালিচ কৰিব পাৰি৷

নি-কেপ' ( ): বিষ আৰু উখহি থকা অৱস্থাত আঁঠুৰ ওপৰত এটা ক্ৰেপ বেণ্ডেজ বা 'নি-কেপ' ( ) মাৰি ল'লে খোজ কাঢ়িবলৈ সুবিধা হয়৷

বৈদ্যুতিক সেক : নানাধৰণৰ যন্ত্ৰৰে (যেনে-  ,  আদি) বৈদ্যুতিক সেক দিলেও বিষৰ উপশম হোৱাৰ উপৰিও আঁঠুৰ জড়তা নোহোৱা হয় আৰু গাঁঠিৰ লৰচৰ কৰাৰ ধৰণৰো উন্নতি হয়৷

আঁঠুৰ গাঁঠিত কৰ্টিছন বেজি : আঁঠুৰ ভিতৰত কৰ্টিছন () বেজি দিব পাৰি৷ এই বেজি ল'বলৈ ৰোগীয়ে চিকিৎসালয়ত থকাৰ প্ৰয়োজন নাই৷ বহি:বিভাগতে এনে বেজি ল'ব পৰা যায়৷ অভিজ্ঞ চিকিৎসকে ভালদৰে দিলে এই বেজিয়ে অতি সোনকালে বিষ উপশম কৰে৷

অস্ত্ৰোপচাৰ
গ্ৰন্থিবাতত ( ) যিহেতু প্ৰথমে ছাইন'ভিয়েল মেমব্ৰেন নামৰ ঢাকনিখন আক্ৰান্ত হয়,প্ৰথম অৱস্থাতে এই ঢাকনিখন অস্ত্ৰোপচাৰ কৰি কাটি উলিয়াই দিব পাৰিলে এই ৰোগ বৃদ্ধি হোৱাৰপৰা ৰক্ষা কৰিব পাৰি৷ পিছে এই ৰোগত ভাল ফলাফল পাবলৈ হ'লে অন্য গাঁঠি আক্ৰান্ত হ'ব নালাগিব৷

অস্থিবাতত ( ) ভোগা ৰোগীয়ে অইন সকলো ধৰণৰ চিকিৎসা কৰাৰ পাছতো যদি বিষৰপৰা নিস্তাৰ নাপায়,তেতিয়া হ'লে আঁঠুৰ বেমাৰী হাড়ৰ মূৰকেইটা কাটি উলিয়াই দি তাৰ ঠাইত ধাতুৰে তৈয়াৰী গাঁঠি বহুৱাই দিব পাৰি (  )৷ এই অস্ত্ৰোপচাৰে এতিয়া যথেষ্ট জনপ্ৰিয়তা অৰ্জন কৰিছে৷ পিছে বেছি বয়সিয়াল লোকেহে অইন সকলো চিকিৎসা কৰাৰ পাছতো বিষ নকমিলে এই অস্ত্ৰোপচাৰ কৰা উচিত৷

বীজাণুজনিত আৰথ্ৰাইটিছত যদি গাঁঠিৰ ভিতৰত পূঁজ জমা হয়,অস্ত্ৰোপচাৰ কৰি পূঁজ অতি সোনকালে উলিয়াই দিব লাগে৷ বেছিদিন পূঁজ ভিতৰত থাকিলে গোটেই গাঁঠিটো নষ্ট কৰি পেলাব৷

আঘাতপ্ৰাপ্ত আঁঠুত লিগামেণ্ট ছিগি গ'লে ইয়াক মেৰামতি কৰিবলৈ অস্ত্ৰোপচাৰ কৰা হয়৷ মিনিস্কাছ ফাটি গ'লে ইয়াক কাটি উলিয়াই দিবলৈও অস্ত্ৰোপচাৰ কৰিবলগীয়া হয়৷ অৱশ্যে এইবোৰ অস্ত্ৰোপচাৰ আজিকালি আৰথ্ৰ'স্কপিৰদ্বাৰাও কৰিব পাৰি৷

চিত্ৰ ভঁৰাল

তথ্য সংগ্ৰহ

বাহ্যিক সংযোগ

        
      

শ্ৰেণী:শৰীৰস্থান