Инженернэй-техническэй институт. Инженернэй-технический институт — тутуу (строительство) хайысхатыгар устудьуоннары үөрэтэн таһаарар М. К. Аммосов аатынан Хотугулуу-Илиҥҥи федеральнай университет института. Институт билиҥҥи декана — Корнилов Терентий Афанасьевич.
Институт историята.
1956 сыллаахха техническэй факультет Дьокуускайдааҕы государственнай университеты кытта бииргэ тэриллибитэ. Бастаан факультет 5 cалаалаах(отделение) этэ, 3 сылынан икки факультекка арахсыбыта, онтон биирэ инженернэй-техническэй факультет. ИТФ тутааччылары, геологтары, горняктары бэлэмнээбитэ. 1962 сыллаахха ИТФ киэhээҥи отделениета арыллыбыта уонна «Студеннар проектнай конструкторскай бюролара» (Студенческое проектно-конструкторское бюро) тэриллибитэ. 1968 сылга бастакы устудьуоннар тутар этэрээттэрин тэрийбиттэрэ. 1983 сылга инженернэй-техническэй факультекка геологическай отделение базатыгар геологическай факультет тэриллибитэ, кэнники геологоразведочнай факультет диэн уларытыллан ааттаммыта. 1995 сыллаахха геологоразведочнай факультекка ИТФ горнай салаата көспүтэ. Ити кэмтэн саҕалаан ИТФ Россия Хотугулуу Илиҥҥи регионнарыгар идэтиллибит тутуу факультеттарыттан биирдэстэрэ буолбута.
М. К. Аммосов аатынан Хотугулуу-Илиҥҥи федеральнай университет ректорын бирикээһининэн 2012 с. факультет инженернэй-техническэй институт буолбута. ИТИ университекка бастакынан үөрэххэ консультациялыыр пууну Нерюнгри куоракка арыйбыта. УКП тутуу инженердэрин үөрэтэр киэhээҥи салаата кэнники Нерюнгритааҕы техническэй институт ХИФУ филиалынан буолбута.
Деканнар.
Деканнарынан Д. М. Сивцева, К. А. Баранова, И. Н. Ганелина, В. С. Андреева, Р. М. Скрябина, А. Н. Васильева улэлээбиттэрэ. Кэнники сылларга ИТФ деканнарынан доценнар В. Г. Аржаков, Н. И. Тарасов, В. В. Филиппов, Ю. Н. Буслаев, А. Т. Копылов үлэлээбиттэрэ.
Выпускниктар.
Факультет үгүс выпускниктарынан киэн туттар, кинилэр истэригэр В. А. Судачен — «Якуттяжстрой» начальнига (1978-1988сс), С. С. Борисов — «Сибтехмонтаж» трест ЯМУ начальнига, «Северовостокхиммонтаж» трест дьаhайааччыта, ПСМО «Востоктехмонтаж» генеральнай директора (1966-1995сс), араас сылларга министирдэринэн үлэлээбит Ю. Д. Трофимов, Д. Д. Трофимов, Ю. Н. Буслаев, Ф. Х. Гробман, В. М. Шомоев, А. Н. Скрыбыкин, В. П. Ефимов, бөдөҥ тэрилтэлэр генеральнай директордарынан үлэлээбит А. А. Берш, В. М. Тяптиргянов, И. И. Горохов, И. И. Полушкин, А. И. Ховров уо.д.а выпусниктар билиҥҥи кэмҥэ араас тэрилтэлэр салайааччыларынан үлэлии сылдьаллар.
ИТИ бүгүҥҥү күҥҥэ.
Институт — республикаҕа тутуу индустриятын специалистарын үөрэтэн таhаарар соҕотох үрдүк үөрэх тэрилтэтэ. Институт иhинэн «Дьокуускай киинэ» боруобалыыр киин, «Энергоэффективные строительные материалы на Севере» инновационнай технологическай киин, аттестация уонна тохтоло суох профессиональнай техническэй үөрэхтээhин киинэ, производственнай мастарыскыайдар, аныгылыы тэриллээх компьютернай кылаастар бааллар.
Институтка киирэргэ оскуола оҕолорун БКЭ математика, русский язык уонна физика балларын көрөллөр, ону кытта орто үөрэҕи бүтэрбит устудьуоннар собеседование ааһаллар.
Институт тутула.
Институт састааба: 7 үөрэтэн таhаарар уонна 2 хааччыйар кафедра, 15 үөрэх научнай лабораторията, 1 компьютернай киин; 84 штаттаах преподавателлэр, олор истэригэр 4 наука доктора уонна 36 наука кандидата. Устудьуоннар бакалавриаты бүтэрдэхтэринэ магистратураҕа Тутуу хайысхатынан үөрэхтэрин салгыахтарын сөп.
1992 сыллаахха Теплогазоснабжение и вентиляция кафедрата арыллыбыта. Кафедраҕа 1999 с. 25 миэстэлээх кэтэхтэн үөрэниигэ бастакы устудьуоннар үөрэнэ киирбиттэрэ. ТГВ кафедрата үгүс сылларга үөрэтэр-методическай кабинеты оҥорууга, үөрэтэр босуобуйалары, элбэх литератураны хомуйууга улахан болҕомтотун ууран үлэлиир. Кафедра бырайыактыыр уонна производственнай тэрилтэлэри кытта сибээстээх (ГТПИИ «Сахапроект», ОАО «Якутпроект», АО «Якутагропромпроект», ОАО «Ленагаз», Министерство ЖКХ и Э РС(Я), ГУП «Республиканский центрэнергоресурсосбережения», ОАО «ЯкутТЭЦ», МУП «Теплоэнергия» уо.д.а.).
1962 сылга Графика уонна черчение кафедрата аhыллыбыта. Сэбиэдиссэйинэн старшай преподаватель Н. С. Николаев анаммыта. 1981с уларыйыы киирбитинэн Инженернэй графика (Инженерная графика) диэн саҥа кафедра тэриллибитэ. 2015 сылтан бу кафедраны педагогическай наука кандидата, доцент А. А. Дарамаева салайбыта. Инженернэй графика кафедрата устудьуоннарга билии эрэ биэриинэн муҥурдаммакка бүтүн республика эдэр ыччатыгар графическай грамотнаhы үөрэнээччилэр республиканскай олимпиадаларын нөҥүө иҥэрэр туhугар үлэлиир.