
80 DR.30.9.2003 
 

 Datuk Dr. Leo Michael Toyad:  ….satu deklarasi yang dinamakan Deklarasi 
Jawatankuasa NAM mengenai Palestin.  Ya. 

 Timbalan Yang di-Pertua  [Dato' Haji Muhamad bin Abdullah]:  Ya, Bukit Mas. 

 Tuan Henry Sum Agong:  Terima kasih Tuan Yang di-Pertua, terima kasih Yang 
Berhormat Timbalan Menteri.  Apa yang saya sentuh tempoh hari bukannya mengenai 
Palestin, tetapi mengenai kedudukan daerah Limbang yang  seperti mana kita tahu 
dipertikaikan sempadan-sempadan dengan negara Brunei.  Itu sahaja, saya mahu 
memperjelaskan. 

 Datuk Dr. Leo Michael Toyad:  Tidak, ini sambungan daripada Yang Berhormat 
Keningau tadi.  Minta maaf ya.  Ya, mengenai Palestin ini tadi, pada Sidang Kemuncak Ke-
XIII NAM di Kuala Lumpur baru-baru ini, isu pergolakan Palestin/Israel sekali lagi diutarakan 
dan dibincangkan, jadi hasilnya semua  negara anggota NAM telah sebulat suara 
menerimasahkan kenyataan mengenai Palestin sebagai salah satu daripada dokumen 
penting sidang tersebut.  Kenyataan ini antara lainnya ialah menyatakan kebimbangan di 
atas kemusnahan, kezaliman dan pencabulan hak asasi yang berterusan ke atas penduduk 
Palestin semenjak pencerobohan Israel.  Kenyataan ini juga menyatakan sokongan tidak 
berbelah bagi kepada penubuhan negara berdaulat Palestin dan Juruselam Timur sebagai 
ibu negara.  Tuan Yang di-Pertua, untuk menjawab persoalan penubuhan Jawatankuasa 
Khas NAM, pertubuhan negara-negara berkecuali yang telah …… 

Dr. Syed Azman bin Syed Ahmad Nawawi:  [Bangun] 

 Timbalan Yang di-Pertua  [Dato' Haji Muhamad bin Abdullah]:  Ya, ada yang 
berdiri, Yang Berhormat bagi Kuala Terengganu ya. 

 Datuk Dr. Leo Michael Toyad:   Sebenarnya telah pun menubuhkan suatu 
jawatankuasa untuk mengendalikan masalah Palestin iaitu Jawatankuasa NAM yang 
dinamakan mengenai Palestin iaitu NAM Committee on Palestine Issues. 

 Timbalan Yang di-Pertua  [Dato' Haji Muhamad bin Abdullah]:  Ya, Kuala 
Terengganu. 

 Dr. Syed Azman bin Syed Ahmad Nawawi:  Tuan Yang di-Pertua, terima kasih 
dan Yang Berhormat Timbalan Menteri.  Saya ingin  melanjutkan sedikit tentang isu 
Palestin ini, kerana persoalan ini adalah persoalan yang besar dan persoalan yang menjadi 
persoalan sejagat, bukan persoalan umat Islam semata-mata. 

 Cuma seperti yang kita maklum dan kita semua telah banyak membahaskan 
tentang persoalan ini, ialah hubung kait negara haram Zionis Israel itu dengan beberapa 
negara yang mempunyai hubungan yang rapat dengan kita khususnya Amerika Syarikat 
sendiri, yang mana merupakan satu-satunya dalang yang sentiasa veto setiap usul yang 
diluluskan oleh negara dunia terhadap apa yang berlaku kekejaman, kezaliman dan juga 
penindasan kepada rakyat Palestin. 

 Dan yang keduanya, saya ingin mendapat penjelasan apakah sikap Kerajaan 
Malaysia dengan hubungan-hubungan ketenteraan serta perisikan yang rapat di antara 
Zionis Israel dengan yang pertamanya negara Singapura, dan yang keduanya, hubungan 
Zionis Israel dengan negara India itu sendiri, dari sudut ketenteraan dan juga perisikan.  
Minta penjelasan. 

 Datuk Dr. Leo Michael Toyad:  Tuan Yang di-Pertua, ingin saya jawabkan di sini 
bahawa perkara-perkara yang ditimbulkan oleh Ahli Yang Berhormat itu adalah di antara 
kedua-dua negara dan ini cuma kita dengar dari hujah Ahli Yang Berhormat. 

 Jadi, kita tidak ada laporan-laporan yang substantive atas kerjasama mereka ini 
walaupun kita telah nampak bahawa pihak pemimpin Israel melawat negara India dan inilah 
satu perhubungan di antara dua negara itu.  Memang kita masih berdiri di atas pendirian 
kita di mana kita terus berusaha mana-mana pihak yang tidak bekerjasama, kita memang 
tidak menyokong dalam usaha-usaha untuk kita mencapaikan kedamaian, yang pentingnya 
ialah usaha negara kita menerusi badan NAM dan juga OIC akan terus berjuang untuk 



Datuk Dr. Leo Michael Toyad: ....satu deklarasi yang dinamakan Deklarasi Jawatankuasa NAM mengenai Palestin. Ya. Timbalan Yang di-Pertua [Dato' Haji Muhamad bin Abdullah]: Ya, Bukit Mas. Tuan Henry Sum Agong: Terima kasih Tuan Yang di-Pertua, terima kasih Yang Berhormat Timbalan Menteri. Apa yang saya sentuh tempoh hari bukannya mengenai Palestin, tetapi mengenai kedudukan daerah Limbang yang seperti mana kita tahu dipertikaikan sempadan-sempadan dengan negara Brunei. Itu sahaja, saya mahu memperjelaskan. Datuk Dr. Leo Michael Toyad: Tidak, ini sambungan daripada Yang Berhormat Keningau tadi. Minta maaf ya. Ya, mengenai Palestin ini tadi, pada Sidang Kemuncak Ke- XIII NAM di Kuala Lumpur baru-baru ini, isu pergolakan Palestin/Israel sekali lagi diutarakan dan dibincangkan, jadi hasilnya semua negara anggota NAM telah sebulat suara menerimasahkan kenyataan mengenai Palestin sebagai salah satu daripada dokumen penting sidang tersebut. Kenyataan ini antara lainnya ialah menyatakan kebimbangan di atas kemusnahan, kezaliman dan pencabulan hak asasi yang berterusan ke atas penduduk Palestin semenjak pencerobohan Israel. Kenyataan ini juga menyatakan sokongan tidak berbelah bagi kepada penubuhan negara berdaulat Palestin dan Juruselam Timur sebagai ibu negara. Tuan Yang di-Pertua, untuk menjawab persoalan penubuhan Jawatankuasa Khas NAM, pertubuhan negara-negara berkecuali yang telah ...... Dr. Syed Azman bin Syed Ahmad Nawawi: [Bangun]. Timbalan Yang di-Pertua [Dato' Haji Muhamad bin Abdullah]: Ya, ada yang berdiri, Yang Berhormat bagi Kuala Terengganu ya. Datuk Dr. Leo Michael Toyad: Sebenarnya telah pun menubuhkan suatu jawatankuasa untuk mengendalikan masalah Palestin iaitu Jawatankuasa NAM yang dinamakan mengenai Palestin iaitu NAM Committee on Palestine Issues. Timbalan Yang di-Pertua [Dato' Haji Muhamad bin Abdullah]: Ya, Kuala Terengganu. Dr. Syed Azman bin Syed Ahmad Nawawi: Tuan Yang di-Pertua, terima kasih dan Yang Berhormat Timbalan Menteri. Saya ingin melanjutkan sedikit tentang isu Palestin ini, kerana persoalan ini adalah persoalan yang besar dan persoalan yang menjadi persoalan sejagat, bukan persoalan umat Islam semata-mata. Cuma seperti yang kita maklum dan kita semua telah banyak membahaskan tentang persoalan ini, ialah hubung kait negara haram Zionis Israel itu dengan beberapa negara yang mempunyai hubungan yang rapat dengan kita khususnya Amerika Syarikat sendiri, yang mana merupakan satu-satunya dalang yang sentiasa veto setiap usul yang diluluskan oleh negara dunia terhadap apa yang berlaku kekejaman, kezaliman dan juga penindasan kepada rakyat Palestin. Dan yang keduanya, saya ingin mendapat penjelasan apakah sikap Kerajaan Malaysia dengan hubungan-hubungan ketenteraan serta perisikan yang rapat di antara Zionis Israel dengan yang pertamanya negara Singapura, dan yang keduanya, hubungan Zionis Israel dengan negara India itu sendiri, dari sudut ketenteraan dan juga perisikan. Minta penjelasan. Datuk Dr. Leo Michael Toyad: Tuan Yang di-Pertua, ingin saya jawabkan di sini bahawa perkara-perkara yang ditimbulkan oleh Ahli Yang Berhormat itu adalah di antara kedua-dua negara dan ini cuma kita dengar dari hujah Ahli Yang Berhormat. Jadi, kita tidak ada laporan-laporan yang substantive atas kerjasama mereka ini walaupun kita telah nampak bahawa pihak pemimpin Israel melawat negara India dan inilah satu perhubungan di antara dua negara itu. Memang kita masih berdiri di atas pendirian kita di mana kita terus berusaha mana-mana pihak yang tidak bekerjasama, kita memang tidak menyokong dalam usaha-usaha untuk kita mencapaikan kedamaian, yang pentingnya ialah usaha negara kita menerusi badan NAM dan juga OIC akan terus berjuang untuk.