
36                                                                                                                                    DR 31.10.2016                                    

 

Timbalan Yang di-Pertua [Datuk Seri Dr. Ronald Kiandee]: Dia very clear. The 
general rule is very clear. Immunity tertakluk kepada Akta Hasutan. Federal Constitution, 
standing order baru Parlimen. That is very clear Yang Berhormat.  

Tuan Khalid bin Abd. Samad [Shah Alam]: Okey.  

Tuan Chong Chieng Jen [Bandar Kuching]: Then, why is the Speaker 
suggesting the investigation but the Speaker himself... 

Dato’ Haji Mohd. Zaim bin Abu Hasan [Parit]: Sudah, sudah. Sudahlah tu.  

Tuan Chong Chieng Jen [Bandar Kuching]: Suggested that it should be 
investigated by the police. 

Timbalan Yang di-Pertua [Datuk Seri Dr. Ronald Kiandee]: Now, I don’t read 
that.  

Tuan Chong Chieng Jen [Bandar Kuching]: Why is the Speaker making such 
comment? 

Timbalan Yang di-Pertua [Datuk Seri Dr. Ronald Kiandee]: You can ask the 
Speaker later.  

Tuan Khalid bin Abd. Samad [Shah Alam]: Number one. Number two Speaker, 
apa yang dicadangkan oleh Speaker bukan atas Akta Hasutan tetapi atas pendedahan 
rahsia kerajaan, bukan Akta Hasutan. There is nothing to do... 

Timbalan Yang di-Pertua [Datuk Seri Dr. Ronald Kiandee]: Yang Berhormat, 
apa juga ruling yang dibuat oleh Speaker kalau mahu dikaji, tidak setuju, buat usul 
berasingan. Itu sahaja. That is the law. Itu Peraturan mesyuarat kita Yang Berhormat.  

Tuan Khalid bin Abd. Samad [Shah Alam]: Akan tetapi biarlah... 

Timbalan Yang di-Pertua [Datuk Seri Dr. Ronald Kiandee]: I cannot be asked 
here kenapa Speaker buat begitu. Kalau tidak suka, I cannot be answering on behalf of the 
Speaker. You don’t like the ruling of the Speaker, you make a separate motion. At least that 
is what the law says.  

Tuan Khalid bin Abd. Samad [Shah Alam]: We want an explanation before we 
take that action.  

Timbalan Yang di-Pertua [Datuk Seri Dr. Ronald Kiandee]: No, no. It is already 
clearly said. That the status dalam standing order, keputusan Speaker kalau tidak suka, kaji 
melalui usul. Itu sahaja. 

Tuan Khalid bin Abd. Samad [Shah Alam]: Kalau suka. Suka tidak suka Tuan 
Yang di-Pertua, ... 

Timbalan Yang di-Pertua [Datuk Seri Dr. Ronald Kiandee]: Saya tidak boleh 
bangun sekarang untuk disoal dan diperjelaskan tindakan Yang Berhormat Speaker. Kalau 
saya lakukan itu, bererti saya melakukan pelanggaran terhadap standing order. Anything 
you don’t like what the Speaker says, buat usul berasingan. 

Tuan Khalid bin Abd. Samad [Shah Alam]: Before we decide on like or don’t 
like, we want to hear the explanation.  

Tuan Lim Kit Siang [Gelang Patah]: Ini satu perkara privilege, bukan mengenai 
kaji semula apa keputusan yang dibuat oleh Tuan Yang di-Pertua. Malahan dalam perkara 
ini, dia tidak ada keputusan yang dibuat. Satu kenyataan yang dibuat oleh Speaker di luar 
Dewan, luar Dewan. Itu bukan satu keputusan dan boleh dicabar dan patut dicabar. 
Sekarang masalah ialah pukul 2, Yang Berhormat daripada Tambun akan dipanggil oleh 
pihak polis untuk siasat ucapan beliau dalam Parlimen.  

Ini berkaitan dengan keistimewaan seorang Ahli Parlimen. Satu perkara di mana 
Ahli Parlimen hilang imuniti ialah mengenai empat perkara sensitif di bawah Akta Hasutan. 
Akan tetapi dalam ucapan Yang Berhormat daripada Tambun, dia tidak sebut langsung. Dia 
bercakap mengenai 1MDB. Adalah 1MDB menjadi sensitive issue sehingga tidak boleh 
dibangkitkan dalam perkara ini.  

 



Timbalan Yang di-Pertua [Datuk Seri Dr. Ronald Kiandee]: Dia very clear. The general rule is very clear. Immunity tertakluk kepada Akta Hasutan. Federal Constitution, standing order baru Parlimen. That is very clear Yang Berhormat. Tuan Khalid bin Abd. Samad [Shah Alam]: Okey. Tuan Chong Chieng Jen [Bandar Kuching]: Then, why is the Speaker suggesting the investigation but the Speaker himself... Dato' Haji Mohd. Zaim bin Abu Hasan [Parit]: Sudah, sudah. Sudahlah tu. Tuan Chong Chieng Jen [Bandar Kuching]: Suggested that it should be investigated by the police. Timbalan Yang di-Pertua [Datuk Seri Dr. Ronald Kiandee]: Now, I don't read that. Tuan Chong Chieng Jen [Bandar Kuching]: Why is the Speaker making such comment?. Timbalan Yang di-Pertua [Datuk Seri Dr. Ronald Kiandee]: You can ask the Speaker later. Tuan Khalid bin Abd. Samad [Shah Alam]: Number one. Number two Speaker, apa yang dicadangkan oleh Speaker bukan atas Akta Hasutan tetapi atas pendedahan rahsia kerajaan, bukan Akta Hasutan. There is nothing to do... Timbalan Yang di-Pertua [Datuk Seri Dr. Ronald Kiandee]: Yang Berhormat, apa juga ruling yang dibuat oleh Speaker kalau mahu dikaji, tidak setuju, buat usul berasingan. Itu sahaja. That is the law. Itu Peraturan mesyuarat kita Yang Berhormat. Tuan Khalid bin Abd. Samad [Shah Alam]: Akan tetapi biarlah... Timbalan Yang di-Pertua [Datuk Seri Dr. Ronald Kiandee]: I cannot be asked here kenapa Speaker buat begitu. Kalau tidak suka, I cannot be answering on behalf of the Speaker. You don't like the ruling of the Speaker, you make a separate motion. At least that is what the law says. Tuan Khalid bin Abd. Samad [Shah Alam]: We want an explanation before we take that action. Timbalan Yang di-Pertua [Datuk Seri Dr. Ronald Kiandee]: No, no. It is already clearly said. That the status dalam standing order, keputusan Speaker kalau tidak suka, kaji melalui usul. Itu sahaja. Tuan Khalid bin Abd. Samad [Shah Alam]: Kalau suka. Suka tidak suka Tuan Yang di-Pertua, ... Timbalan Yang di-Pertua [Datuk Seri Dr. Ronald Kiandee]: Saya tidak boleh bangun sekarang untuk disoal dan diperjelaskan tindakan Yang Berhormat Speaker. Kalau saya lakukan itu, bererti saya melakukan pelanggaran terhadap standing order. Anything you don't like what the Speaker says, buat usul berasingan. Tuan Khalid bin Abd. Samad [Shah Alam]: Before we decide on like or don't like, we want to hear the explanation. Tuan Lim Kit Siang [Gelang Patah]: Ini satu perkara privilege, bukan mengenai kaji semula apa keputusan yang dibuat oleh Tuan Yang di-Pertua. Malahan dalam perkara ini, dia tidak ada keputusan yang dibuat. Satu kenyataan yang dibuat oleh Speaker di luar Dewan, luar Dewan. Itu bukan satu keputusan dan boleh dicabar dan patut dicabar. Sekarang masalah ialah pukul 2, Yang Berhormat daripada Tambun akan dipanggil oleh pihak polis untuk siasat ucapan beliau dalam Parlimen. Ini berkaitan dengan keistimewaan seorang Ahli Parlimen. Satu perkara di mana Ahli Parlimen hilang imuniti ialah mengenai empat perkara sensitif di bawah Akta Hasutan. Akan tetapi dalam ucapan Yang Berhormat daripada Tambun, dia tidak sebut langsung. Dia bercakap mengenai 1MDB. Adalah 1MDB menjadi sensitive issue sehingga tidak boleh dibangkitkan dalam perkara ini.