
DR.30.7.2001 39 

Sebahagian besar kes-kes adalah mengenai tuntutan yang kena dibayar 
kepada koperasi yang pada lazimnya diputuskan oleh Ketua Pendaftar untuk dirujuk 
kepada mahkamah. Memandangkan kes-kes seumpama ini dan kes-kes lain yang 
terlalu banyak diterima oleh Ketua Pendaftar pada setiap tahun, pengendaliannya tanpa 
kepakaran yang diperlukan menjadi sukar dan juga lambat. 

Seksyen 83 akta telah memberi kuasa kepada Menteri atas syor Ketua 
Pendaftar Koperasi untuk menubuhkan tribunal bagi mempercepatkan pengendalian 
dan penyelesaian kes-kes pertikaian tribunal. Dengan yang demikian Tribunal Koperasi 
telah ditubuhkan pada 1 Mei 1998 melalui perwujudan Peraturan-peraturan Tribunal 
Koperasi 1998. 

Tuan Yang di-Pertua, perkara-perkara yang boleh dirujuk sebagai pertikaian 
kepada tribunal adalah perkara-perkara yang menyentuh penubuhan undang-undang 
kecil, pemilihan pegawai-pegawai, perjalanan mesyuarat agung, pengurusan atau 
pemiagaan sesuatu koperasi berdaftar. Di samping itu, sesuatu tuntutan oleh koperasi 
bagi hutang atau tuntutan yang kena dibayar kepadanya oleh anggota, bekas anggota, 
waris atau wakil adalah juga disifatkan sebagai pertikaian yang boleh dirujukkan 
kepada Tribunal untuk diputuskan. Sejak Tribunal Koperasi ditubuhkan, lebih 1,500 
rujukan pertikaian telah diterima dan lebih 700 kes diselesaikan, sementara 800 kes 
lagi sedang menunggu giliran untuk diselesaikan. Secara puratanya 500 rujukan 
pertikaian diterima setiap tahun. 

Menurut subseksyen 83(6) akta, award yang dibuat oleh tribunal hendaklah 
dikuatkuasakan oleh Mahkamah Sesyen yang mempunyai bidang kuasa bagi tempat 
terletaknya pejabat koperasi berdaftar. Waiau bagaimanapun, dari segi pelaksanaan 
penguatkuasaan award tersebut, Akta Koperasi 19(3) tidak mempunyai peruntukan 
berkaitan prosedur bagaimana award tersebut itu boleh dikuatkuasakan. Akibat 
ketinggalan ini apa-apa award atas pertikaian yang telah diselesaikan tidak dapat 
dikuatkuasakan oleh Mahkamah Sesyen sebagaimana dikehendaki oleh akta. 

Perkara ini telah menimbulkan masalah di kalangan koperasi kerana adanya 
pihak yang bertikai tidak mahu menepati award yang telah dibuat. Dalam hal ini, 
masalah tribunal koperasi itu yang membuat award tetapi tidak dapat memberi efek 
kuat kuasa perlu diatasi dan tindakan membetulkan keadaan ini hendaklah dibuat. 

Tuan Yang di-Pertua, untuk memberi natijah kepada kehendak dan tujuan 
penubuhan tribunal ini sendiri, pindaan kepada subseksyen 83(6) dicadangkan bagi 
membolehkan award-award yang dibuat dikuatkuasakan dengan sempuma. Cadangan 
pindaan yang dimaksudkan ini termasuklah memasukkan peruntukan-peruntukan baru 
subseksyen 83(6A), 83(68) dan 83(6C). Tanpa pindaan kepada subseksyen 83(6) 
masalah penguatkuasaan award tribunal akan berterusan. lni akan mempunyai 
implikasi serius ke atas gerakan koperasi kerana walaupun cara penyelesaian terhadap 
kes-kes pertikaian adalah diperuntukkan tetapi ianya menjadi tidak efektif kerana 
award-award Tribunal tidak dapat dikuatkuasakan dan juga dilaksanakan. 

Subseksyen 83(6) dipinda dengan membuat peruntukan bahawa award 
tribunal adalah mengikat pihak-pihak berkaitan. Pindaan ini melibatkan pengeluaran 
peruntukan yang tidak efektif dan digantikan dengan peruntukan-peruntukan baru 
berkaitan penguatkuasaannya. Peruntukan baru dicadangkan dimasukkan adalah 
mengenai penguatkuasaan award tribunal di Mahkamah Sesyen dengan membuat 
peruntukan di subseksyen baru iaitu subseksyen 83(6A) di mana peruntukan mengenai 
tatacara bagaimana award yang telah dibuat tribunal disampaikan kepada Mahkamah 
Sesyen direkod dan selepas itu dikuatkuasakan sebagai suatu penghakiman yang 
dibuat oleh Mahkamah Sesyen mengikut apa-apa kaedah mahkamah yang terpakai 
baginya atau mengikut apa-apa cara yang disifatkan adil dan sesuai oleh Mahkamah 
Sesyen itu. 

Tuan Yang di-Pertua, peruntukan bagi subseksyen 83(68) perlu dicadangkan 
sebagai memberi efek kepada peruntukan baru subseksyen 83(6A) dan sebagai 
iangkah bagi membolehkan award yang dibuat sebelum tarikh kuat kuasa. Cadangan 
pindaan ini dikuatkuasakan dalam tempoh 6 tahun dari tarikh kuat kuasa pindaan ini 
dan bukannya dari tarikh award itu dibuat. lni bermakna award-award yang dibuat 
sebelum pindaan ini dan sebelum adanya peruntukan baru mengenai penguatkuasaan 
award masih boleh dikuatkuasakan dan tertakluk kepada tempoh yang dinyatakan 
dalam kaedah-kaedah Mahkamah Rendah 1980. 



Sebahagian besar kes-kes adalah mengenai tuntutan yang kena dibayar kepada koperasi yang pada lazimnya diputuskan oleh Ketua Pendaftar untuk dirujuk kepada mahkamah. Memandangkan kes-kes seumpama ini dan kes-kes lain yang terlalu banyak diterima oleh Ketua Pendaftar pada setiap tahun, pengendaliannya tanpa kepakaran yang diperlukan menjadi sukar dan juga lambat. Seksyen 83 akta telah memberi kuasa kepada Menteri atas syor Ketua Pendaftar Koperasi untuk menubuhkan tribunal bagi mempercepatkan pengendalian dan penyelesaian kes-kes pertikaian tribunal. Dengan yang demikian Tribunal Koperasi telah ditubuhkan pada 1 Mei 1998 melalui perwujudan Peraturan-peraturan Tribunal Koperasi 1998. Tuan Yang di-Pertua, perkara-perkara yang boleh dirujuk sebagai pertikaian kepada tribunal adalah perkara-perkara yang menyentuh penubuhan undang-undang kecil, pemilihan pegawai-pegawai, perjalanan mesyuarat agung, pengurusan atau pemiagaan sesuatu koperasi berdaftar. Di samping itu, sesuatu tuntutan oleh koperasi bagi hutang atau tuntutan yang kena dibayar kepadanya oleh anggota, bekas anggota, waris atau wakil adalah juga disifatkan sebagai pertikaian yang boleh dirujukkan kepada Tribunal untuk diputuskan. Sejak Tribunal Koperasi ditubuhkan, lebih 1,500 rujukan pertikaian telah diterima dan lebih 700 kes diselesaikan, sementara 800 kes lagi sedang menunggu giliran untuk diselesaikan. Secara puratanya 500 rujukan pertikaian diterima setiap tahun. Menurut subseksyen 83(6) akta, award yang dibuat oleh tribunal hendaklah dikuatkuasakan oleh Mahkamah Sesyen yang mempunyai bidang kuasa bagi tempat terletaknya pejabat koperasi berdaftar. Waiau bagaimanapun, dari segi pelaksanaan penguatkuasaan award tersebut, Akta Koperasi 19(3) tidak mempunyai peruntukan berkaitan prosedur bagaimana award tersebut itu boleh dikuatkuasakan. Akibat ketinggalan ini apa-apa award atas pertikaian yang telah diselesaikan tidak dapat dikuatkuasakan oleh Mahkamah Sesyen sebagaimana dikehendaki oleh akta. Perkara ini telah menimbulkan masalah di kalangan koperasi kerana adanya pihak yang bertikai tidak mahu menepati award yang telah dibuat. Dalam hal ini, masalah tribunal koperasi itu yang membuat award tetapi tidak dapat memberi efek kuat kuasa perlu diatasi dan tindakan membetulkan keadaan ini hendaklah dibuat. Tuan Yang di-Pertua, untuk memberi natijah kepada kehendak dan tujuan penubuhan tribunal ini sendiri, pindaan kepada subseksyen 83(6) dicadangkan bagi membolehkan award-award yang dibuat dikuatkuasakan dengan sempuma. Cadangan pindaan yang dimaksudkan ini termasuklah memasukkan peruntukan-peruntukan baru subseksyen 83(6A), 83(68) dan 83(6C). Tanpa pindaan kepada subseksyen 83(6) masalah penguatkuasaan award tribunal akan berterusan. lni akan mempunyai implikasi serius ke atas gerakan koperasi kerana walaupun cara penyelesaian terhadap kes-kes pertikaian adalah diperuntukkan tetapi ianya menjadi tidak efektif kerana award-award Tribunal tidak dapat dikuatkuasakan dan juga dilaksanakan. Subseksyen 83(6) dipinda dengan membuat peruntukan bahawa award tribunal adalah mengikat pihak-pihak berkaitan. Pindaan ini melibatkan pengeluaran peruntukan yang tidak efektif dan digantikan dengan peruntukan-peruntukan baru berkaitan penguatkuasaannya. Peruntukan baru dicadangkan dimasukkan adalah mengenai penguatkuasaan award tribunal di Mahkamah Sesyen dengan membuat peruntukan di subseksyen baru iaitu subseksyen 83(6A) di mana peruntukan mengenai tatacara bagaimana award yang telah dibuat tribunal disampaikan kepada Mahkamah Sesyen direkod dan selepas itu dikuatkuasakan sebagai suatu penghakiman yang dibuat oleh Mahkamah Sesyen mengikut apa-apa kaedah mahkamah yang terpakai baginya atau mengikut apa-apa cara yang disifatkan adil dan sesuai oleh Mahkamah Sesyen itu. Tuan Yang di-Pertua, peruntukan bagi subseksyen 83(68) perlu dicadangkan sebagai memberi efek kepada peruntukan baru subseksyen 83(6A) dan sebagai iangkah bagi membolehkan award yang dibuat sebelum tarikh kuat kuasa. Cadangan pindaan ini dikuatkuasakan dalam tempoh 6 tahun dari tarikh kuat kuasa pindaan ini dan bukannya dari tarikh award itu dibuat. lni bermakna award-award yang dibuat sebelum pindaan ini dan sebelum adanya peruntukan baru mengenai penguatkuasaan award masih boleh dikuatkuasakan dan tertakluk kepada tempoh yang dinyatakan dalam kaedah-kaedah Mahkamah Rendah 1980.