
100                                           DR.31.10.2018                                                                                                                                            

 
Apa yang saya rasa amat teruja ataupun amat berasa bangga, Prodigy ini adalah 

satu produk yang dibina, yang dikeluarkan oleh usahawan dari negara Malaysia. Jadi kita 
sedang memperhalusi supaya kita boleh adopt, introduce the application untuk mould, 
dengan izin graduan ini apabila mereka telah lepas daripada institusi ini, terus mendapat 
pekerjaan ataupun terus menjadi usahawan. Kita ada program yang sama, KoGRAD 
umpamanya. KoGRAD juga berjaya tetapi tidak begitu berjaya dengan yang saya sebutkan 
tadi, satu application yang dinamakan Prodigy yang sedang diguna pakai di Australia dan di 
New Zealand yang diwujudkan sendiri oleh anak Malaysia. 

Jadi, izinkan saya teruskan penggulungan ataupun perbahasan ini. Yang Berhormat 
Sibu telah menyeru kerajaan supaya mengkaji kemungkinan untuk menyediakan pelan 
alternatif bagi menarik FDI di kawasan Sarawak Corridor of Renewable Energies (SCORE), 
Tanjong Manis Sarawak dan mencadangkan supaya kerajaan menggalakkan penyertaan 
usahawan tempatan terutamanya perusahaan kecil dan sederhana di kawasan tersebut.  

Untuk makluman Ahli Yang Berhormat, berdasarkan kepada laporan dalam Pelan 
Tindakan Bersepadu PKS (SMEIPA) tahun 2018, sejumlah 151 program pembangunan 
usahawan dan PKS dengan jumlah dana sebanyak RM12.89 bilion telah dilaksanakan oleh 
pelbagai kementerian dan agensi. Daripada jumlah tersebut, tujuh program melibatkan PKS 
telah dilaksanakan secara khusus untuk negeri Sarawak. Program yang ditawarkan memberi 
tumpuan kepada isu-isu kritikal yang dihadapi oleh usahawan dan PKS terutamanya 
daripada segi akses kepada pembiayaan, penerapan teknologi dan inovasi, akses kepada 
pasaran pembangunan modal insan serta hal-hal perundangan serta pengawalseliaan yang 
membantu usahawan di negeri Sarawak dalam meningkatkan daya siang perniagaan.     

Tuan Yang di-Pertua, Yang Berhormat Tuaran juga telah mencadangkan supaya 
peruntukan bagi latihan keusahawanan serta pembangunan industri kecil dan sederhana 
disalurkan melalui Kementerian Perdagangan dan Industri Sabah. Ini kerana Yang 
Berhormat Tuaran percaya bahawa Kerajaan Negeri Sabah lebih memahami mengenai 
konteks dan keperluan rakyat Sabah.  

Untuk makluman Ahli Yang Berhormat, seperti yang saya maklumkan sebentar tadi, 
terdapat 151 program pembangunan usahawan dan PKS dilaksanakan oleh kementerian ini  
agensi yang telah memberi manfaat kepada 613,576 PKS sepanjang tahun 2018. Daripada 
jumlah tersebut, 39 program dilaksanakan di bawah pembangunan modal insan yang meliputi 
program-program latihan termasuk pembudayaan dan pembangunan keusahawanan, 
peningkatan kemahiran serta pembangunan tenaga kerja.  

Pelaksanaan program-program dijalankan melalui agensi-agensi di bawah 
kementerian yang turut mempunyai cawangan di seluruh negara seperti TEKUN yang 
disebutkan tadi, Maktab Koperasi (MKM), SMECorp. dan juga agensi seperti MaGIC. 
Program yang dilaksanakan telah dirancang untuk mengambil kira aspek tempatan bagi 
memastikan ia menepati sasaran setempat. Walaupun demikian, saya percaya satu 
kerjasama antara kementerian dan kerajaan negeri boleh diwujudkan bagi memastikan 
kelancaran pelaksanaan program-program pembangunan usahawan di Sabah di masa yang 
akan datang.   

Tuan Yang di-Pertua, saya juga mengucapkan terima kasih kepada Yang 
Berhormat Rembau– tidak ada hari ini. Dia tidak ada hari ini tetapi saya address to the Dewan 
dengan izin, yang telah menyatakan sokongan kepada program TUBE, dengan izin iaitu 
program Tunas Usahawan Belia di bawah SME Corp. dan ia patut diteruskan.  

TUBE merupakan satu program yang telah dirangka khusus untuk golongan belia 
yang berminat untuk menceburi bidang keusahawanan. Untuk rekod sehingga Julai 2018, 
program TUBE telah disertai oleh 4,422 orang belia yang mana 4,399 iaitu 99 peratus 
daripada jumlah tersebut telah mendaftarkan perniagaan dengan Suruhanjaya Syarikat 
Malaysia (SSM) dan telah pun memulakan perniagaan. Untuk makluman Ahli Yang 
Berhormat, kementerian amat komited untuk meneruskan inisiatif-inisiatif TUBE serta 
program seumpama ini yang terbukti berjaya untuk meningkatkan dan membangunkan 
usahawan muda. 

Yang Berhormat Jeli...   

Dato’ Dr. Noraini Ahmad [Parit Sulong]: Saya hendak tanya pasal TUBE. Yang 
Berhormat Parit Sulong.  

Datuk Seri Mohd Redzuan Yusof: Tanya lagi. 



Apa yang saya rasa amat teruja ataupun amat berasa bangga, Prodigy ini adalah. satu produk yang dibina, yang dikeluarkan oleh usahawan dari negara Malaysia. Jadi kita sedang memperhalusi supaya kita boleh adopt, introduce the application untuk mould, dengan izin graduan ini apabila mereka telah lepas daripada institusi ini, terus mendapat pekerjaan ataupun terus menjadi usahawan. Kita ada program yang sama, KoGRAD umpamanya. KoGRAD juga berjaya tetapi tidak begitu berjaya dengan yang saya sebutkan tadi, satu application yang dinamakan Prodigy yang sedang diguna pakai di Australia dan di New Zealand yang diwujudkan sendiri oleh anak Malaysia. Jadi, izinkan saya teruskan penggulungan ataupun perbahasan ini. Yang Berhormat Sibu telah menyeru kerajaan supaya mengkaji kemungkinan untuk menyediakan pelan alternatif bagi menarik FDI di kawasan Sarawak Corridor of Renewable Energies (SCORE), Tanjong Manis Sarawak dan mencadangkan supaya kerajaan menggalakkan penyertaan usahawan tempatan terutamanya perusahaan kecil dan sederhana di kawasan tersebut. Untuk makluman Ahli Yang Berhormat, berdasarkan kepada laporan dalam Pelan Tindakan Bersepadu PKS (SMEIPA) tahun 2018, sejumlah 151 program pembangunan usahawan dan PKS dengan jumlah dana sebanyak RM12.89 bilion telah dilaksanakan oleh pelbagai kementerian dan agensi. Daripada jumlah tersebut, tujuh program melibatkan PKS telah dilaksanakan secara khusus untuk negeri Sarawak. Program yang ditawarkan memberi tumpuan kepada isu-isu kritikal yang dihadapi oleh usahawan dan PKS terutamanya daripada segi akses kepada pembiayaan, penerapan teknologi dan inovasi, akses kepada pasaran pembangunan modal insan serta hal-hal perundangan serta pengawalseliaan yang membantu usahawan di negeri Sarawak dalam meningkatkan daya siang perniagaan. Tuan Yang di-Pertua, Yang Berhormat Tuaran juga telah mencadangkan supaya peruntukan bagi latihan keusahawanan serta pembangunan industri kecil dan sederhana disalurkan melalui Kementerian Perdagangan dan Industri Sabah. Ini kerana Yang Berhormat Tuaran percaya bahawa Kerajaan Negeri Sabah lebih memahami mengenai konteks dan keperluan rakyat Sabah. Untuk makluman Ahli Yang Berhormat, seperti yang saya maklumkan sebentar tadi, terdapat 151 program pembangunan usahawan dan PKS dilaksanakan oleh kementerian ini agensi yang telah memberi manfaat kepada 613,576 PKS sepanjang tahun 2018. Daripada jumlah tersebut, 39 program dilaksanakan di bawah pembangunan modal insan yang meliputi program-program latihan termasuk pembudayaan dan pembangunan keusahawanan, peningkatan kemahiran serta pembangunan tenaga kerja. Pelaksanaan program-program dijalankan melalui agensi-agensi di bawah kementerian yang turut mempunyai cawangan di seluruh negara seperti TEKUN yang disebutkan tadi, Maktab Koperasi (MKM), SMECorp. dan juga agensi seperti MaGIC. Program yang dilaksanakan telah dirancang untuk mengambil kira aspek tempatan bagi memastikan ia menepati sasaran setempat. Walaupun demikian, saya percaya satu kerjasama antara kementerian dan kerajaan negeri boleh diwujudkan bagi memastikan kelancaran pelaksanaan program-program pembangunan usahawan di Sabah di masa yang akan datang. Tuan Yang di-Pertua, saya juga mengucapkan terima kasih kepada Yang Berhormat Rembau- tidak ada hari ini. Dia tidak ada hari ini tetapi saya address to the Dewan dengan izin, yang telah menyatakan sokongan kepada program TUBE, dengan izin iaitu program Tunas Usahawan Belia di bawah SME Corp. dan ia patut diteruskan. TUBE merupakan satu program yang telah dirangka khusus untuk golongan belia yang berminat untuk menceburi bidang keusahawanan. Untuk rekod sehingga Julai 2018, program TUBE telah disertai oleh 4,422 orang belia yang mana 4,399 iaitu 99 peratus daripada jumlah tersebut telah mendaftarkan perniagaan dengan Suruhanjaya Syarikat Malaysia (SSM) dan telah pun memulakan perniagaan. Untuk makluman Ahli Yang Berhormat, kementerian amat komited untuk meneruskan inisiatif-inisiatif TUBE serta program seumpama ini yang terbukti berjaya untuk meningkatkan dan membangunkan usahawan muda. Yang Berhormat Jeli... Dato' Dr. Noraini Ahmad [Parit Sulong]: Saya hendak tanya pasal TUBE. Yang Berhormat Parit Sulong. Datuk Seri Mohd Redzuan Yusof: Tanya lagi.