
58                                       DR.31.07.2017                                                                      

 
ini, Unit Perancang Ekonomi Negeri Kelantan misalnya, semua ini dilantik oleh Kerajaan 
Negeri Kelantan, tidak dilantik oleh Kerajaan Pusat dan saya percaya Majlis Biodiversiti 
Sabah atau Kementerian Pembangunan Bandar dan Sumber Asli Sarawak juga dilantik 
oleh Kerajaan Sarawak, tidak dilantik oleh Kerajaan Persekutuan, terima kasih. 

Tuan Che Mohamad Zulkifly bin Jusoh [Setiu]: Jikalau macam itu betullah, 
maknanya tidak bertentangan dengan akta yang kita ada sebab sudah dilantik oleh pihak 
negeri, kerajaan negeri. Jadi betullah. Cuma dinyatakan sahaja pihak berkuasa 
kompeten untuk memberi kuasa, memberi permit di dalam akta yang kita ada sekarang, 
itu sahaja. Saya rasa boleh fahamlah tentang isu ini. Cuma sedikit saranan kepada pihak 
kementerian jangan kita – sudah banyak sangat berlaku kerosakan dan sebagainya, jadi 
kita perlu ada langkah-langkah untuk memelihara kawasan perhutanan dan juga 
kawasan laut sebenarnya. Kalau kita lihat mungkin kita perlu mengadakan program 
perhutanan semula iaitu penanaman semula hutan secara meluas. 

Ini saya difahamkan sejak tahun 2010 sebenarnya sudah dikatakan 26 juta 
pokok perlu ditanam semula dan 2016 sahaja sudah lebih kurang 5.5 juta pokok ditanam 
semula. Jadi ia sudah melebihi sasaran, sasaran sebenarnya empat juta sahaja tetapi 
dia sudah tanam lebih daripada 5.5 juta. Cuma apa yang saya hendak tahun 2017 
macam mana, telah melebihi sasaran ataupun kurang daripada sasaran yang kita 
hendak? 

Dato’ Dr. Nik Mazian Nik Mohamad [Pasir Puteh]: Yang Berhormat Setiu, 
hendak bantu Yang Berhormat Setiu sedikit.  

Tuan Che Mohamad Zulkifly bin Jusoh [Setiu]: Ya. 

Dato’ Dr. Nik Mazian Nik Mohamad [Pasir Puteh]: Memang begitu banyak 
yang kita tanam tetapi yang Allah tanam lagi banyak sebab benih-benih itu bertaburan 
lebih banyak lagi yang ditanam Allah SWT. Akan tetapi masalah kita ialah banyak lagi 
yang kita tebang dan banyak yang kita gondolkan untuk benda-benda lain. Apakah 
pendapat Yang Berhormat Setiu? Terima kasih. 

Tuan Che Mohamad Zulkifly bin Jusoh [Setiu]: Yang gondol dekat Kelantan 
banyak, ya atau tidak? Ya lah itu memanglah, itu saya kata tadi. Saya sebut tadi untuk 
maknanya kita hendak kembalikan kepada yang telah dirosakkan itu, jadi kita dengan 
cara yang baiknya ialah dengan penanaman semula, kita tanam dan kerajaan ada inisiatif 
saya rasa, sudah ada buat benda ini.  

Mungkin boleh saya sarankan tentang sumber tenaga bahan api. Mungkin kalau 
sumber tenaga bahan api ini kita boleh hadirkan secara alternatif yang lebih dipanggil 
mesra alam, biogas dan sebagainya, menggantikan kayu yang digunakan untuk dijadikan 
bahan api. Ini juga kita boleh consider. Akan tetapi mungkin juga kita lupa dari segi 
kehilangan kebanyakan bio kepelbagaian ini disebabkan oleh kebakaran hutan. Ini juga 
boleh menjadi satu sebab. Jadi apa yang perlu kita buat ialah kita mengambil langkah-
langkah untuk mengelakkan daripada kebakaran hutan dan yang lain-lain mungkin dari 
segi pemburuan haram, pemburuan secara biasa, saya rasa benda ini juga kita perlu 
haramkan, kita tidak boleh benarkan yang secara berleluasa.  

Satu lagi berkenaan dengan biodiversiti laut ini. Kalau biasa jabatan taman laut 
peranan dia biasalah kita tahu untuk menjaga koral dan sebagainya, yang berfungsi 
menyediakan makanan ikan, untuk oksigen dan juga keseimbangan ekologi laut ini. 
Cuma masalah sekarang ini Jabatan Laut ini di bawah kementerian lain juga, ia tidak – 
mungkin ada sudah diberi kuasa ataupun delegate power. Kuasa ini telah diberi kepada 
pihak Kementerian Alam Sekitar, jadi minta sahkan sebab untuk penguatkuasaan dan 
sebagainya agak sukar kalau di bawah kementerian yang lain.  

Pertanyaan saya, berapa banyak lagi taman laut sebab kita hendak kena jaga 
laut kita ini terutama di kawasan saya sudah ada Pulau Redang. Pulau Redang kita 
sudah ada Jabatan Taman Laut yang menjaga taman laut kita dan apabila saya pergi ke 
sana memang nampak kawalan cukup ketat. Satu lagi mungkin dari segi terumbu karang. 
Terumbu karang ini banyak, ia pelbagai, ia banyak ragam. Jadi apabila ia banyak, 
maknanya biasanya ia banyak berlaku kerosakan, mereka snorkeling kah, apa yang apa 
mereka semua – kadang-kadang ambil terumbu karang ini bawa naik ke darat dan benda 
itu menjadi rosak dan sebagainya. Jadi akhirnya, saya menyokong pindaan ini, terima 
kasih. 

Timbalan Yang di-Pertua [Datuk Seri Dr. Ronald Kiandee]: Sila Yang 
Berhormat Menteri. 

 



ini, Unit Perancang Ekonomi Negeri Kelantan misalnya, semua ini dilantik oleh Kerajaan Negeri Kelantan, tidak dilantik oleh Kerajaan Pusat dan saya percaya Majlis Biodiversiti Sabah atau Kementerian Pembangunan Bandar dan Sumber Asli Sarawak juga dilantik oleh Kerajaan Sarawak, tidak dilantik oleh Kerajaan Persekutuan, terima kasih. Tuan Che Mohamad Zulkifly bin Jusoh [Setiu]: Jikalau macam itu betullah, maknanya tidak bertentangan dengan akta yang kita ada sebab sudah dilantik oleh pihak negeri, kerajaan negeri. Jadi betullah. Cuma dinyatakan sahaja pihak berkuasa kompeten untuk memberi kuasa, memberi permit di dalam akta yang kita ada sekarang, itu sahaja. Saya rasa boleh fahamlah tentang isu ini. Cuma sedikit saranan kepada pihak kementerian jangan kita- sudah banyak sangat berlaku kerosakan dan sebagainya, jadi kita perlu ada langkah-langkah untuk memelihara kawasan perhutanan dan juga kawasan laut sebenarnya. Kalau kita lihat mungkin kita perlu mengadakan program perhutanan semula iaitu penanaman semula hutan secara meluas. Ini saya difahamkan sejak tahun 2010 sebenarnya sudah dikatakan 26 juta pokok perlu ditanam semula dan 2016 sahaja sudah lebih kurang 5.5 juta pokok ditanam semula. Jadi ia sudah melebihi sasaran, sasaran sebenarnya empat juta sahaja tetapi dia sudah tanam lebih daripada 5.5 juta. Cuma apa yang saya hendak tahun 2017 macam mana, telah melebihi sasaran ataupun kurang daripada sasaran yang kita hendak?. Dato' Dr. Nik Mazian Nik Mohamad [Pasir Puteh]: Yang Berhormat Setiu, hendak bantu Yang Berhormat Setiu sedikit. Tuan Che Mohamad Zulkifly bin Jusoh [Setiu]: Ya. Dato' Dr. Nik Mazian Nik Mohamad [Pasir Puteh]: Memang begitu banyak yang kita tanam tetapi yang Allah tanam lagi banyak sebab benih-benih itu bertaburan lebih banyak lagi yang ditanam Allah SWT. Akan tetapi masalah kita ialah banyak lagi yang kita tebang dan banyak yang kita gondolkan untuk benda-benda lain. Apakah pendapat Yang Berhormat Setiu? Terima kasih. Tuan Che Mohamad Zulkifly bin Jusoh [Setiu]: Yang gondol dekat Kelantan banyak, ya atau tidak? Ya lah itu memanglah, itu saya kata tadi. Saya sebut tadi untuk maknanya kita hendak kembalikan kepada yang telah dirosakkan itu, jadi kita dengan cara yang baiknya ialah dengan penanaman semula, kita tanam dan kerajaan ada inisiatif saya rasa, sudah ada buat benda ini. Mungkin boleh saya sarankan tentang sumber tenaga bahan api. Mungkin kalau sumber tenaga bahan api ini kita boleh hadirkan secara alternatif yang lebih dipanggil mesra alam, biogas dan sebagainya, menggantikan kayu yang digunakan untuk dijadikan bahan api. Ini juga kita boleh consider. Akan tetapi mungkin juga kita lupa dari segi kehilangan kebanyakan bio kepelbagaian ini disebabkan oleh kebakaran hutan. Ini juga boleh menjadi satu sebab. Jadi apa yang perlu kita buat ialah kita mengambil langkah- langkah untuk mengelakkan daripada kebakaran hutan dan yang lain-lain mungkin dari segi pemburuan haram, pemburuan secara biasa, saya rasa benda ini juga kita perlu haramkan, kita tidak boleh benarkan yang secara berleluasa. Satu lagi berkenaan dengan biodiversiti laut ini. Kalau biasa jabatan taman laut peranan dia biasalah kita tahu untuk menjaga koral dan sebagainya, yang berfungsi menyediakan makanan ikan, untuk oksigen dan juga keseimbangan ekologi laut ini. Cuma masalah sekarang ini Jabatan Laut ini di bawah kementerian lain juga, ia tidak- mungkin ada sudah diberi kuasa ataupun delegate power. Kuasa ini telah diberi kepada pihak Kementerian Alam Sekitar, jadi minta sahkan sebab untuk penguatkuasaan dan sebagainya agak sukar kalau di bawah kementerian yang lain. Pertanyaan saya, berapa banyak lagi taman laut sebab kita hendak kena jaga laut kita ini terutama di kawasan saya sudah ada Pulau Redang. Pulau Redang kita sudah ada Jabatan Taman Laut yang menjaga taman laut kita dan apabila saya pergi ke sana memang nampak kawalan cukup ketat. Satu lagi mungkin dari segi terumbu karang. Terumbu karang ini banyak, ia pelbagai, ia banyak ragam. Jadi apabila ia banyak, maknanya biasanya ia banyak berlaku kerosakan, mereka snorkeling kah, apa yang apa mereka semua- kadang-kadang ambil terumbu karang ini bawa naik ke darat dan benda itu menjadi rosak dan sebagainya. Jadi akhirnya, saya menyokong pindaan ini, terima kasih. Timbalan Yang di-Pertua [Datuk Seri Dr. Ronald Kiandee]: Sila Yang Berhormat Menteri.