
DR.30.6.2010 11 

 
pelajar ataupun persatuan pelajar, mereka boleh menjemput siapa-siapa pun 
masuk ke universiti tertakluk kepada ada kelulusan daripada bajet dan juga isu-isu 
itu mesti dibincangkan secara akademik. Ini yang kita mengalu-alukan. Sekian, 
terima kasih. 

 

5. Datuk Seri Panglima Wilfred Mojilip Bumburing [Tuaran] minta Menteri 
Tenaga, Teknologi Hijau dan Air menyatakan sama ada kerajaan bersedia untuk 
membeli tenaga yang dijana melalui kaedah bio-mas memandangkan kos 
penjanaan dengan kaedah ini agak tinggi.  

 Timbalan Menteri Tenaga, Teknologi Hijau dan Air [Puan Noriah binti 
Kasnon]: Tuan Yang di-Pertua, terima kasih Ahli Yang Berhormat. Untuk 
makluman Ahli Yang Berhormat, kerajaan telah mula menggalakkan penggunaan 
bio-mas terutamanya daripada sisa industri sawit dan sisa pepejal sejak tahun 
2001 apabila program Small Renewal Energy Power ataupun SREP dengan izin, 
diperkenalkan. Di bawah program ini, pemaju yang berminat boleh menjana 
elektrik daripada sumber RE ataupun renewable energy dengan izin, seperti 
biomas, biogas, sisa pepejal dan mini hydro untuk disambungkan ke grid. 

 Setakat Disember 2009, terdapat empat buah projek bio-mas daripada 
sisa industri sawit dengan kapasiti sebanyak 40 megawatt dan satu projek 
daripada sisa pepejal dengan kapasiti 5 megawatt sedang beroperasi. Terdapat 15 
lagi projek SREP berasaskan bio-mas dengan kapasiti 149 megawatt yang telah 
diluluskan dan sedang dalam proses pembinaan.  

Tuan Yang di-Pertua, untuk menggalakkan lagi penggunaan sumber RE 
untuk penjanaan elektrik di negara ini, kementerian akan memperkenalkan 
mekanisme feed in tariff dengan izin, atau FIT di mana ia akan dapat mengatasi 
masalah kos pembangunan RE termasuk daripada sumber bio-mas yang tinggi. 

 FIT adalah mekanisme yang membenarkan tenaga elektrik daripada 
sumber RE oleh pemaju bebas dan individu dijual kepada syarikat utiliti bekalan 
elektrik pada kadar premium untuk satu tempoh yang telah ditetapkan. Adalah 
diharapkan bahawa pelaksanaan mekanisme ini akan dapat membantu 
meningkatkan viability dengan izin, bagi penggunaan tenaga bio-mas di negara ini 
dan seterusnya meningkatkan lagi penggunaannya di masa akan datang. Terima 
kasih Tuan Yang di-Pertua.  

Datuk Seri Panglima Wilfred Mojilip Bumburing [Tuaran]: Terima kasih 
Tuan Yang di-Pertua. Tadi soalan asal saya imply untuk meminta tarif yang 
dijawab oleh Timbalan Menteri tadi. Bolehkah Yang Berhormat Timbalan Menteri 
menerangkan apakah tarif yang kerajaan ataupun kementerian bersedia untuk 
membeli elektrik yang dijana melalui bio-mas ini oleh kerana ini penting dalam 
konteks Sabah. Sisa-sisa sawit ini begitu banyak sekali dan viable untuk menjana 
elektrik tetapi persoalan ialah kadar oleh kerana kos menjana melalui bio-mas ini 
tinggi.  

Bolehkah juga kementerian menerangkan sama ada program untuk 
berbincang dengan pihak-pihak yang berminat khususnya penjanaan melalui sisa 
sawit macam di Sabah sebab saya dimaklumkan bahawa banyak yang berminat 
tetapi kadar pembelian. Bolehkah kementerian menerangkan dan apakah sistem 
yang digalakkan. Sama ada centralized ataupun pihak-pihak individu yang 
berminat menjana ini, menjana dan terus connect kepada grid. Ini adalah kerana 
kosnya berbeza antara centralized dan juga in-situ generation. Terima kasih. 



pelajar ataupun persatuan pelajar, mereka boleh menjemput siapa-siapa pun masuk ke universiti tertakluk kepada ada kelulusan daripada bajet dan juga isu-isu itu mesti dibincangkan secara akademik. Ini yang kita mengalu-alukan. Sekian, terima kasih. 5. Datuk Seri Panglima Wilfred Mojilip Bumburing [Tuaran] minta Menteri Tenaga, Teknologi Hijau dan Air menyatakan sama ada kerajaan bersedia untuk membeli tenaga yang dijana melalui kaedah bio-mas memandangkan kos penjanaan dengan kaedah ini agak tinggi. Timbalan Menteri Tenaga, Teknologi Hijau dan Air [Puan Noriah binti Kasnon]: Tuan Yang di-Pertua, terima kasih Ahli Yang Berhormat. Untuk makluman Ahli Yang Berhormat, kerajaan telah mula menggalakkan penggunaan bio-mas terutamanya daripada sisa industri sawit dan sisa pepejal sejak tahun 2001 apabila program Small Renewal Energy Power ataupun SREP dengan izin, diperkenalkan. Di bawah program ini, pemaju yang berminat boleh menjana elektrik daripada sumber RE ataupun renewable energy dengan izin, seperti biomas, biogas, sisa pepejal dan mini hydro untuk disambungkan ke grid. Setakat Disember 2009, terdapat empat buah projek bio-mas daripada sisa industri sawit dengan kapasiti sebanyak 40 megawatt dan satu projek daripada sisa pepejal dengan kapasiti 5 megawatt sedang beroperasi. Terdapat 15 lagi projek SREP berasaskan bio-mas dengan kapasiti 149 megawatt yang telah diluluskan dan sedang dalam proses pembinaan. Tuan Yang di-Pertua, untuk menggalakkan lagi penggunaan sumber RE untuk penjanaan elektrik di negara ini, kementerian akan memperkenalkan mekanisme feed in tariff dengan izin, atau FIT di mana ia akan dapat mengatasi masalah kos pembangunan RE termasuk daripada sumber bio-mas yang tinggi. FIT adalah mekanisme yang membenarkan tenaga elektrik daripada sumber RE oleh pemaju bebas dan individu dijual kepada syarikat utiliti bekalan elektrik pada kadar premium untuk satu tempoh yang telah ditetapkan. Adalah diharapkan bahawa pelaksanaan mekanisme ini akan dapat membantu meningkatkan viability dengan izin, bagi penggunaan tenaga bio-mas di negara ini dan seterusnya meningkatkan lagi penggunaannya di masa akan datang. Terima kasih Tuan Yang di-Pertua. Datuk Seri Panglima Wilfred Mojilip Bumburing [Tuaran]: Terima kasih Tuan Yang di-Pertua. Tadi soalan asal saya imply untuk meminta tarif yang dijawab oleh Timbalan Menteri tadi. Bolehkah Yang Berhormat Timbalan Menteri menerangkan apakah tarif yang kerajaan ataupun kementerian bersedia untuk membeli elektrik yang dijana melalui bio-mas ini oleh kerana ini penting dalam konteks Sabah. Sisa-sisa sawit ini begitu banyak sekali dan viable untuk menjana elektrik tetapi persoalan ialah kadar oleh kerana kos menjana melalui bio-mas ini tinggi. Bolehkah juga kementerian menerangkan sama ada program untuk berbincang dengan pihak-pihak yang berminat khususnya penjanaan melalui sisa sawit macam di Sabah sebab saya dimaklumkan bahawa banyak yang berminat tetapi kadar pembelian. Bolehkah kementerian menerangkan dan apakah sistem yang digalakkan. Sama ada centralized ataupun pihak-pihak individu yang berminat menjana ini, menjana dan terus connect kepada grid. Ini adalah kerana kosnya berbeza antara centralized dan juga in-situ generation. Terima kasih.