موتورهای سری تی‌یو پی‌اس‌ای

موتورهای سری تی‌یو پی‌اس‌ای یک خانواده کوچک از موتورهای چهارسیلندر مورد استفاده در طیف وسیعی از خودروهای پژو و سیتروئن است. این موتور در سال ۱۹۸۶ در خودروی سیتروئن ای اکس بعنوان جایگزین موتورهای سری اکس پی اس ای معرفی شد. اگر چه بسیاری از قطعات این موتور با سلف خود برابر است. این نوع موتور دونسخه دارد:نسخه بنزین و نسخه دیزل. که انواع دومی به نام TUD شناخته می‌شوند.
موتورهای سری TU در اتومبیل‌های زیر از خانواده پژو و سیتروئن مورد استفاده قرار گرفته‌است.
سیتروئن: ای ایکس، ساکسو، سی۲، سی۳، بی‌ایکس، زد ایکس، سارا، سی۱۵، نمو و برلینگو
پژو : ۱۰۶، ۲۰۵، ۲۰۶، ۲۰۷، ۳۰۹، ۳۰۶، ۳۰۷، ۴۰۵، بیپر، پارتنر، هوگار
تی‌یو۹
تی‌یو۹ نخستین مدل از این موتورها بوده و حجمی معادل ۹۵۴ سی سی دارد. قطر سیلندر آن ۷۰ میلیمتر و کورس آن ۶۲ میلیمتر است. نسخه اولیه سوخت رسانی کاربراتوری داشت و ۴۴ ا. ب قدرت تولید می‌کرد که در سال ۱۹۹۲ با مجهز شدن به سوخت رسانی انژکتوری قدرت آن به ۴۹ ا. ب رسید. با معرفی استاندارد یورو۳ در سال ۲۰۰۱ تولید این موتور متوقف شد.
مدل
قدرت
یادداشت
TU9 M/Z
50 PS (49 hp/36 kW)
FI catalyst
TU9/K
45 PS (44 hp/33 kW)
1-bbl carb
تی‌یو۱
این موتور دارای حجم دقیق ۱۱۲۴ سی سی و قطر سیلندر ۷۲ میلیمتر و کورس ۶۹ میلیمتر است. قدرت نسخه اولیه این موتور (که کاربراتوری بود) ۵۵ ا. ب بود. اما در سال ۱۹۹۲ با مجهز شدن به انژکتور تک نقطه‌ای و مبدل کاتافهرستی قدرتش به ۵۹ ا. ب رسید. با معرفی استاندارد یورو۳ این موتور به سیستم سوخت رسانی انژکتوری چند نقطه‌ای مجهز شد.
مدل
قدرت
یادداشت
TU1 F2/K
60 PS (59 hp/44 kW)
1-bbl carb
TU1 JP
60 PS (59 hp/44 kW)
FI catalyst
TU1 M/Z
60 PS (59 hp/44 kW)
FI catalyst
TU1/K
55 PS (54 hp/40.5 kW)
1-bbl carb
تی‌یو۲
موتور تی‌یو۲ حجمی معادل ۱۲۹۴ سی سی دارد و قطر پیستون و کورس آن به ترتیب عبارتند از ۷۵ و ۷۳ میلیمتر. قدرت این موتور کاربراتوری ۹۳ اسب بخار بود ولی گونه‌ای ارتقا یافته این موتور مجهز به سوخت رسانی انژکتوری قدرتی برابر با ۱۰۱ اسب بخار داشت که برای استفاده در پژو ۲۰۵ رالی آماده شده بود. درسال ۱۹۹۲ میلادی نسخه انژکتور و مجهز به کاتالیزور این موتور باقدرت ۹۹ اسب بخار برای استفاده برروی خودروی پژو ۱۰۶ رالی عرضه شد.
مدل
قدرت
یادداشت
TU24 (M4A)
95 PS (93 hp/70 kW)
twin 2-bbl carb Solex ADDHE 40 / Weber DCOE ۴۰
TU24 (M2A)
103 PS (101 hp/76 kW)
twin 2-bbl carb Weber DCOE ۴۰
TU2 J2/Z (MFZ)
100 PS (98 hp/73.5 kW)
FI, catalyst
تی‌یو۳
موتور تی‌یو۳ برروی خودروی پژو ۲۰۵
موتور تی‌یو۳ برروی خودروی سیتروئن سی۳
این موتور حجمی معادل ۱۳۶۰ سی سی دارد و قطر پیستون و کورس آن به ترتیب ۷۵ و ۷۷ میلیمتر است. این موتور یکی از پراستفاده‌ترین و محبوبترین موتورهای پی اس ای است و در طیف وسیعی از خودروهای متوسط، مینی ونها و خودروهای کامپکت به کار رفته‌است. سیتروئن از نمونه‌های تقویت شده این موتور حتی در مسابقات نیز استفاده می‌کرد.
TU3 205 Peugeot: در ابتدا این موتور با دونوع کاربراتور تک و دودهانه عرضه می‌شد که قدرتی برابر با ۶۴ و ۷۳ اسب بخار داشت. نمونه کاربراتوری در سال ۱۹۹۲ جای خودرا به نمونه انژکتوری با قدرت ۷۳ اسب بخار داد. در سال ۱۹۹۶ هم تولید نمونه‌های اسپرت ۹۸ و ۹۳ اسب بخاری متوقف شد.
Engine PSA TU3 Citroen TU3: این موتور در ایران نیز برروی پژو ۲۰۶ عرضه می‌شود.
مدل
قدرت
یادداشت
TU3 A (not in use)
65 PS (64 hp/48 kW)
1-bbl carb
TU3 A
75 PS (73 hp/55 kW)
2-bbl carb catalyst
TU3 A/K
70 PS (69 hp/51 kW)
1-bbl carb
TU3 F2/K
75 PS (73 hp/55 kW)
2-bbl carb
TU3 FJ2/K
100 PS (98 hp/73 kW)
FI
TU3 FJ2/Z
95 PS (93 hp/69 kW)
FI catalyst
TU3 JP(in use after 2007 in Iran and China)
75 PS (73 hp/55 kW)
FI catalyst
TU3 M/Z
75 PS (73 hp/55 kW)
FI catalyst
TU3 S
85 PS (83 hp/62 kW)
2-bbl carb
ئی‌تی۳
مدل
قدرت
یادداشت
ET3 J4
90 PS (88 hp/66 kW)
FI, catalyst
تی‌یو۵
موتور TU5 با حجم ۱۵۸۷ سی سی تولید شد. ابتدا در دو مدل ۸ و ۱۶ سوپاپ در دسترس بود اما از این بین تنها گزینه ۱۶ سوپاپ با قدرت ۱۰۹ اسب بخار باقی مانده‌است، اگر چه مدل اسپورت این موتور نیز با قدرت ۱۲۲ اسب بخار به سیتروئن C2 VTS قدرت بالاتری را می‌داد. موتور TU5 در مسابقات اتوموبیل رانی نیز توسط سیتروئن و پژو استفاده می‌شود. این موتور توسط شرکت خودروسازی ایران‌خودرو در خانواده تولیدی پژو مورد استفاده قرار گرفته‌است. در ابتدا این موتور با خانواده ۲۰۶ به ایرانیان معرفی شد که بعدها در دیگر محصولات ایران‌خودرو نیز مورد استفاده قرار گرفت. از نکات مثبت قابل ذکر برای این موتور می‌توان به صدای کم، قدرت مناسب، استاندارد آلایندگی بالا، شتاب بالا و قیمت رقابتی اشاره کرد. بعد از استقبال از این موتور مدرن، شرکت ایران‌خودرو با سرمایه‌گذاری مناسب این موتور را بومی کرد و در خودروهای ۴۰۵، پارس، رانا، ۲۰۶ اس دی و نوع صادراتی سمند LX به کار برد.
مدل
قدرت
یادداشت
TU5 J2/L3 (NFW)
105 PS (103 hp/77 kW)
FI catalyst
TU5 J4 (NFX)
120 PS (118 hp/88 kW)
16-valve catalyst
TU5 JP4 (NFU)
109 PS (108 hp/80 kW)
16-valve catalyst
TU5 JP4S (NFS)
122 PS (120 hp/90 kW)
16-valve catalyst
TU5 JP/L4 (NFT)
98 PS (97 hp/72 kW)
FI catalyst
TU5 JP+ (NFV)
96 PS (95 hp/71 kW)
FI catalyst
TU5 JP (NFR/NFZ)
90 PS (88 hp/66 kW)
FI catalyst
EC5 F/PG (NFP)
116 PS (114 hp/85 kW)
FI catalyst
TU5 JP+ (NFV) and TU5 JP/L4 (NFT) are almost same engines, but with slight differences.
تی‌یودی۳ و تی‌یودی۵
موتور تی‌یودی۵ برروی خودروی پژو ۱۰۶
موتورهای تی‌یودی خودروهای دیزلی از این سری بودند که از پمپ سوخت مکانیکی بهره می‌بردند. سرسیلندر نسخه اول همان سرسیلندر موتور تی‌یو۳ بود که تغییرات جزیی در آن داده شده بود. در سال ۱۹۹۴ حجم این موتور افزایش یافت و به ۱۵۲۷ سی سی رسید. این موتور به جز محصولات گروه پی‌اس‌ای توسط خودروسازان دیگر نیز استفاده می‌شد که مشهورترین آن‌ها نیسان بود که در مدل دیزلی نیسان میکرا در اروپا از این موتور استفاده کرد.