انقراض زبان‌ها

انقراض زبانها: در معرض خطر قرار داشتن زبانها توسط زبان دیگر می‌باشد. طبق بررسی سازمان ملل متحد در جهان امروزی ۷۰۰۰–۶۰۰۰ زبان وجود دارد. ۵۰ درصد زبانهای جهان در کشورهای چون هندوستان برزیل مکزیک استرالیا اندونزی نیجریه پپوا، گینه نو (نیو گینه) می‌باشد. این هشت زبان کمتر از ۳۰۰۰ زبان را در آینده خواهد بلعید. حدود ۱۰۰۰۰ زبان از بین رفته‌است. حدود ۵۰–۹۰ درصد از این زبانها در سال ۲۱۰۰ از بین خواهد رفت. حدود ۵۰ میلیون انسان با ۲۰ زبان صحبت می‌نمایند. باقی زبانها دارای حد اکثر ۱۰۰۰۰ گوینده می‌باشد. زبانهای انگلیسی فرانسوی آلمانی ماندارین (چینی) پارسی (فارسی) عربی اردو روسی برزیلی (پرتغالی برزیل) هزاران زبان را در آینده خواهد بلعید. انقراض زبان طی دو قرن بیشتر از دها قرن قبل است. عمده‌ترین دلیل انقراض زبان مهاجرت، شهرنشینی، صنعت شدن، محدودیت‌های اعمال شده از سوی دولت‌ها، زبان آموزش و علم آموزی در نظام آموزشی کشور، اعتبار اجتماعی زبان‌ها و تعداد گویشوران یک زبان هستند. در قرن موجود تعداد مدارس و دانشگاه‌ها بی‌حد افزون یافته مردمان چندین زبان با یک زبان تدریس می‌شوند. زبان غالب زبان قوی بوده مردم را مجبور می‌سازد که به آن رجوع کنند. قبلا در تمام افغانستان ۳ دانشگاه و ۱۱ موسسه تحصلات عالی الی صنف ۱۴ بود. حالا ۵۳ دانشگاه حدود ۱۴ هزار مکتب در سراسر افغانستان فعال هستند که در این مکاتب ۸ میلیون و یکصد هزار شاگرد تدریس می‌شوند. این مدارس و دانشگاه اکثرا به زبان دری تدریس می‌شوند. نخستین زبان که از بین می‌رود زبانهای کم نفوس می‌باشد. در ممالک شاهی کشورهای عربی ازبکستان ترکیه و جمهوری آذربایجان و مشابه با این نظامها دولت غیر از زبان رسمی به دیگر زبانها حق و حقوق قایل نمی‌باشد. در کشورهای پیشرفته چون اروپا، استرالیا دولت یک زبان را به رسمیت شناخته و به یک زبان تدریس می‌گردد. مردمان دیگر زبانها باید طور شخصی کتاب، مدرسه، دانشگاه ساخته به زبان خود تدریس نمایند.
لست زبانهای غالب کشورهای جهان
لیست ۱۰۱ زبان رسمی کشورهای جهان که زبان‌های کوچک را در تحت تاثیر خود قرار داده‌است.
+جمعیت زبان حاکم به اساس گزارش ملی
شماره
زبان
بومیگویشورانبه میلیون2007 (2010)
بخشاز جهانگویشوران(2007)
۱
ماندارین
935 (955)
۲
اسپانوی
390 (405)
۳
انگلیسی
365 (360)
۴
هندی
295 (310)
۵
عربی
280 (295)
۶
پرتگالی
205 (215)
۷
بنگالی
200 (205)
۸
روسی
160 (155)
۹
جاپانی
125 (125)
۱۰
پنجابی
95 (100)
۱۱
آلمانی
92 (89)
۱۲
جاوانسی
82
۱۳
ووچینی
80
۱۴
مالی
77
۱۵
تلوکو
76
۱۶
ویتنامی
76
۱۷
کوریائی
76
۱۸
فرانسوی
80
۱۹
مارتی
73
۲۰
تامیل
70
۲۱
اردو
66
۲۲
ترکی
63
۲۳
ایتالوی
59
۲۴
زبان یوی چینی (Cantonese)
59
۲۵
تایلندی
56
۲۶
گجراتی
49
۲۷
زبان جن چینی
48
۲۸
مین نان جنوبی
47
۲۹
فارسی
47(65)
۳۰
پولندی
40
۳۱
پشتو
39
۳۲
زبان کانادائی
38
۳۳
شیانگ (Hunnanese)
38
۳۴
مالائی
38
۳۵
زبان ساندانس
38
۳۶
هوسا
34
۳۷
اودیا (Oriya)
33
۳۸
زبان ماینمار
33
۳۹
زبان هکا چینی
31
۴۰
زبان اوکراینی
30
۴۱
باجاپوری
29
۴۲
تاگالوگ
28
۴۳
یوروبا
28
۴۴
مایتیلی
27
۴۵
ازبکی
26
۴۶
سندی
26
۴۷
امهری
25
۴۸
زبان فولا
24
۴۹
رومانی
24
۵۰
اورومو
24
۵۱
ایگبو
24
۵۲
آذربایجانی
23
۵۳
اودهی
22
۵۴
گانی
22
۵۵
سینوگبانونی (Visayan)
21
۵۶
هلندی
21
۵۷
کردی
21
۵۸
صربی کرواتی
19
۵۹
مالاگاسی
18
۶۰
سرائیکی
17
۶۱
نپالی
17
۶۲
سینهالی
16
۶۳
زبان چیتاگونی
16
۶۴
ژوانگ
16
۶۵
خمر
16
۶۶
ترکمنی
16
۶۷
آسامی
15
۶۸
مدورسی
15
۶۹
سومالی
15
۷۰
مارواری
14
۷۱
موگای
14
۷۲
هارینوی
14
۷۳
مجاری
13
۷۴
چاهاتیس کرائی
12
۷۵
یونانی
12
۷۶
چیوا
12
۷۷
دکن
11
۷۸
آکان
11
۷۹
قزاقی
11
۸۰
مین شمالی
10.9
۸۱
سیلاتی
10.7
۸۲
زولو
10.4
۸۳
چکی
10.0
۸۴
کنیارواندا
9.8
۸۵
داونداری
9.6
۸۶
زبان کریول آییسینی
9.6
۸۷
من شرقی Min
9.5
۸۸
ایلوکانو
9.1
۸۹
کچوا
8.9
۹۰
کیروندی
8.8
۹۱
سوئدی
8.7
۹۲
همانگ
8.4
۹۳
شونا
8.3
۹۴
اویغوری
8.2
۹۵
هیلیگاینون
8.2
۹۶
موسی
7.6
۹۷
خوزا
7.6
۹۸
بلاروسی
7.6
۹۹
بلوچی
7.6
۱۰۰
کون کانی
7.4
Total
5,610
پیوند بیرونی
UNESCO Atlas of the Worlds Languages in Danger
لست زبانهای در حال انقراض به اساس قاره ویکی پدیا انگلیسی