ال‌تی‌وی ای-۷ کرسر ۲

لینگ-تمکو-ووت ای-۷ کرسر ۲ جنگنده ایست تهاجمی، سبک، فروصوت و ناونشین که جایگزین داگلاس ای-۴ اسکای‌هاوک در نیروی دریایی آمریکا گردید. بدنه‌ای-۷ بر پایه جنگنده برتری هوایی ووت اف-۸ کروسیدر طراحی شد. این هواپیما یکی از نخستین جنگنده‌هایی بود که مجهز به سیستم هاد (نمایشگر بالای سر) بود و از موتور توربوفن نیرو می‌گرفت.
کرسر ۲ در خلال جنگ ویتنام به خدمت نیروی دریایی ایالات متحده آمریکا درآمد. بعدا این هواپیما در نیروی هوایی ایالات متحده آمریکا از جمله گارد ملی هوایی نیز به خدمت گرفته شد تا جایگزین داگلاس ای-۱ اسکایریدر، اف-۱۰۰ سوپرسیبر و اف-۱۰۵ ثاندرچیف گردد. این هواپیما در دهه ۱۹۷۰ به یونان و در اواخر دهه ۱۹۸۰ به پرتغال صادر شد.
طراحی و ساخت
نخستین پیکرنمای‌ای-۷ در سال ۱۹۶۴.
در سال ۱۹۶۲ نیروی دریایی ایالات متحده پروژه‌ای مقدماتی را برای جایگزین کردن جنگنده‌ای به جای‌ای-۴ اسکایهاوک با برد و گنجایش مهمات بیشتر آغاز نمود. در این پروژه تاکید بر روی سلاح‌های دقیقتر بود تا هزینه سلاح بر هدف کاهش یابد. نیازسنجی‌ها در سال ۱۹۶۳ به پایان رسید و هدف پروژه جنگنده زمینی تعیین شد. فلسفه نیروی هوایی ایالات متحده به‌کارگیری یک شکاری بمب‌افکن فراصوت مانند اف-۱۰۵ ثاندرچیف و اف-۱۰۰سوپرسیبر بود. ولی نیروی دریایی احساس می‌کرد که یک جنگنده فروصوت سوخت کمتری مصرف کرده و می‌تواند بیشترین مهمات را به دورترین نقطه حمل نماید و برای یک بمباران دقیق در هر صورت هر شکاری-بمب‌افکن فراصوتی مجبور بود تا در سرعتی پایین‌تر از سرعت صوت پرواز کند و بیشتر مهمات هوا به زمین در سرعت بالاتر از سرعت صوت کارآیی نداشتند. دلیل دیگری که نیروی دریایی عنوان می‌کرد هزینه پایین ساخت یک جنگنده فروصوت بود. نیروی دریایی مدعی بود که هزینه خرید سه جنگنده فروصوت برابر است با هزینه خرید یک جنگنده فراصوت و در نتیجه به‌کارگیری جنگنده‌ای-۷ در جنگ ویتنام برای نیروی دریایی کاملا توجیه پذیر بود، به ویژه این که پیروزی‌های‌ای-۷ در این جنگ فوق العاده بود.
ای-۷ئی
برای کاهش هزینه‌ها همه پیشنهادها باید بر پایه طرح‌های موجود ارائه می‌شد. ووت، داگلاس ارکرفت، گرومن و نورث امریکن اوییشن طرح‌های خود را ارائه دادند. پیشنهاد ووت بر پایه جنگنده موفق اف-۸ کروسیدر بود، ولی از آن کوتاه‌تر و خپل‌تر بود و دماغه آن گرد بود.
برای برنده شدن اعلام نیاز نیروی دریایی، ووت دو تیم تشکیل داد که یکی تیم قرمز و دیگری تیم آبی نام گرفت. مسئولیت تیم قرمز تحلیل طرح‌های احتمالی شرکت‌های رقیب بر پایه گسترش و بهینه‌سازی طرح‌های پیشین این شرکت‌ها بود. تیم آبی وظیفه کار بروی گسترش و بهینه‌سازی طرح بدنه اف۸یو برای برآورده کردن نیاز نیروی دریایی را عهده‌دار شد. با جمع بندی کوشش‌های دو تیم و پیش‌بینی این که رقیبان احتمالا چه طرحی را ارائه خواهند کرد ووت به این نتیجه رسید که می‌تواند بهترین پیشنهاد خود را ارائه دهد. نیروی دریایی ووت را در تاریخ ۱۱ فوریه ۱۹۶۴ برنده اعلام نمود و در تاریخ ۱۹ مارس شرکت ووت قراردادی را برای تحویل نخستین گروه از این هواپیما که‌ای-۷ نامگذاری شده بود دریافت کرد. در سال ۱۹۶۵ این هواپیما نام محبوب کرسر ۲ را که از نام ووت اف۴یو کرسر که جنگنده بسیار موفق جنگ جهانی دوم بود گرفته شده بود دریافت کرد.
در مقایسه با جنگنده اف-۸، ای-۷ بدنه کوتاه‌تر و پهن‌تری داشت و بال‌های آن نیز دراز‌تر بود. برای به دست آوردن برد مورد نیاز موتور توربوفن پرات اند ویتنی تی اف۳۰-پی-۶ برای آن در نظر گرفته شد. این موتور جدید برای اف-۱۱۱ و اف-۱۴ تام‌کت‌های اولیه نیز در نظر گرفته شده بود، ولی در ای-۷ قرار بود بدون پس‌سوز باشد، چون نیازی به سرعت فراصوت نبود.
این هواپیما نخستین هواپیمای آمریکایی بود که به سیستم مدرن هاد مجهز شد. این سیستم نمایشگر زاویه شیرجه، سرعت هوا، ارتفاع و هدف‌گیری است.
روند ساخت ای-۷ سریع و روان بود. وای‌ای-۷ای نخستین پرواز خود را در تاریخ ۲۷ سپتامبر ۱۹۶۵ انجام داد و در اواخر سال ۱۹۶۶ وارد خدمت در نیروی دریایی آمریکا شد. نخستین اسکادران ای-۷ نیروی دریایی در تاریخ یکم فوریه ۱۹۶۷ عملیاتی شد و در دسامبر همان سال بر روی ویتنام عملیات جنگی انجام داد. از زمان نخستین پرواز تا ورود آن به میدان نبرد فقط دو سال به درازا کشید و در نبرد نیز عملکرد قابل توجهی داشت و نسبت شکست به پیروزی آن بسیار کمتر از هر جنگنده سریعتر دیگری بود که ماموریتی مشابه را انجام می‌داد. این کامیابی در نبرد نیز بیشتر به خاطر ابزار اویونیک و پادکار الکترونیکی این جنگنده بود تا سرعت و موتور آن.
"پیشرفتی فوق العاده در توانایی حمل سلاح و پسرفتی فوق العاده در سرعت!" این جمله را یکی از خلبانان گارد ملی هوایی ویرجینیا که از هواپیمای اف-۱۰۵ به هواپیمای‌ای-۷ منتقل شده بودند در توصیف هواپیمای‌ای-۷ گفت. مطمئنا ای-۷ کرسر ۲ جنگنده‌ای با شکوه، سریع و ترسناک مانند گرومن اف-۱۴ تام‌کت و مک‌دانل داگلاس اف-۱۵ ایگل که توجه‌ها را به خود جلب کند نبود، ولی وظیفه‌ای که برایش طراحی شده بود را توانست به خوبی به انجام برساند.
تولید کرسر تا سال ۱۹۸۴ ادامه یافت و مجموعا ۱۵۶۹ فروند از این هواپیما ساخته شد.ای-۷ یکی از معدود هواپیماهایی است که به تعداد زیاد هم از سوی نیروی دریایی و هم از سوی نیروی هوایی ایالات متحده به کار گرفته شده‌است.
تاریخچه عملیات
کلیات
نخستین پایگاه‌های عملیاتی‌ای-۷ در نیروی دریایی ایالات متحده در اقیانوس اطلس سسیل فیلد فلوریدا و در اقیانوس آرام لمور در کالیفرنیا بود. از سال ۱۹۶۷ تا ۱۹۷۱ بیست و هفت اسکادران نیروی دریایی چهار ورژن ای-۷ای/بی/سی/ئی را دریافت نمودند. مرکز ووت در دالاس ۳۵۰۰۰ کارگر را به استخدام درآورده بود و روزانه یک فروند ای-۷ تولید می‌کرد تا نیازهای نیروی دریایی را برای ویتنام، جنوب شرقی آسیا و ناتو برآورده سازد.
جنوب شرقی آسیا
هوای داغ و مرطوب ویتنام نیروی‌ای-۷ را به هدر می‌داد و حتی‌ای-۷دی و ای-۷ئی‌های بهینه‌سازی شده نیز از این معضل در امان نبودند. در این آب و هوا برای برخاست به زمان بیشتری نیاز بود و یک فروند ای-۷ که ماگزیمم میزان مهمات را حمل می‌کرد به سختی می‌توانست سرعت خود را به ۸۰۰ کیلومتر در ساعت برساند.
در تاریخ ۲۲ فوریه ۱۹۷۳ در لائوس و در کامبوج تا ۱۵ ژوئیه ۱۹۷۳ آخرین عملیات برای پشتیبانی از نیروهای مسلح ملی خمر در برابر خمر سرخ انجام شد.
ای-۷دی نیروی هوایی آمریکا مجموعا ۱۲۹۲۸ سورتی پرواز در خلال جنگ در آسیای جنوب شرقی انجام دادند و فقط شش فروند از این هواپیما سرنگون گردید که کمترین تعداد سرنگونی در میان هواپیماهای درگیر در جنگ‌های آسیای جنوب شرقی بود. از نظر پرتاب مهمات روی هانوی نیز این هواپیما پس از بوئینگ بی-۵۲ استراتوفورترس بیشترین تعداد بمب را در هر سورتی پرواز پرتاب نمود. این پرتاب‌ها دقیقتر از پرتاب‌های دیگر جنگنده‌های زمینی آمریکا بود.
در پانزدهم می۱۹۷۵ چند فروند ای-۷ئی و ای-۷دی به آخرین نبرد جنگ ویتنام اعزام شدند. در این ماموریت ای-۷ها مسئولیت پوشش هوایی برای بازپس‌گیری کشتی مایاگوئز که به وسیله قایق‌های توپ دار خمر سرخ ربوده شده بود به عهده داشتند. در عملیات مایاگوئز سه فروند هلیکوپتر سی ایچ-۵۳ نیروی هوایی سرنگون شد و دو درجه دار نیروی هوایی، یازده تفنگدار دریایی و دو پرسنل نیروی دریایی کشته شدند و سه تفنگدار دریایی نیز مفقودالاثر شدند.
اواخر سال ۱۹۷۵ نیروی هوایی پایگاه‌های تایلند را تخلیه کرده و نیروهای آمریکایی در فیلیپین مستقر شدند.
گرانادا و لبنان
در اکتبر ۱۹۸۳ ای-۷ئی‌های نیروی دریایی هنگام تهاجم آمریکا به گرانادا وظیفه پشتیبانی نزدیک هوایی در این عملیات داشتند. نام این عملیات ارجنت فری(خشم اضطراری) بود.
ای-۷ها همچنین در سال ۱۹۸۳ پشتیبانی هوایی برای ماموریت آمریکا در لبنان فراهم نمودند. در چهاردهم دسامبر ۱۹۸۳ یک فروند ای-۷ به همراه یک فروند گرومن ای-۶ اینترودر به وسیله موشک‌های سام سوریه سرنگون شدند. خلبان ای-۷ ادوارد اندروز موفق شد هواپیمای خود را پیش از بیرون پریدن به آب‌های ساحلی برساند. او به وسیله قایق ماهیگیری لبنانی نجات پیدا کرد و به سلامت به محل خدمت خود بازگشت.
لیبی
در تاریخ ۲۴ مارس ۱۹۸۶ در خلال کشمکش با لیبی در خلیج سیدرا دفاع هوایی لیبی به سوی دو فروند اف-۱۴ ناو هواپیمابر یواس اس امریکا موشک‌های اس ای-۵ شلیک کردند. این اف-۱۴ها در آسمان بین‌المللی در حال گشتزنی بودند. ای-۷ها پاسخ این آتش را با شلیک ای جی‌ام-۸۸ هارم دادند. روز بعد ای-۶ها به کشتی‌های جنگی لیبی که در حال نزدیک شدن به ناوگان آمریکا بودند حمله کردند و ای-۷ها دوباره به سوی سایت‌های سام لیبی شلیک نمودند.
عملیات سپر صحرا و توفان صحرا
نیروی دریایی آمریکا در اوت ۱۹۹۰ ای-۷ئی‌های خود را در عملیات توفان صحرا به کار برد. این ای-۷ها از عرشه ناو هواپیمابر یواس‌اس جان اف. کندی برخاستند. این ناو هواپیمابر از میان شش ناو هواپیمابری که در عملیات شرکت داشتند تنها ناو هواپیمابری بود که دارای‌ای-۷ بود. این ناو مستقر در دریای سرخ بود و ای-۷ها از این نقطه به داخل خاک عراق حمله کردند. ای-۷ها در این حمله‌ها انواع سلاح‌ها را به کار بردند از جمله مهمات هدایت دقیق مانند بمب هدایت تلویزیونی وال آی، بمب‌های چند منظوره غیر هدایت شونده و موشک‌های هارم. همچنین در این عملیات ای-۷ به عنوان تانکر سوخت‌گیری هوایی نیز به کار برده شد.
بازنشستگی و کاربران دیگر
آخرین دسته‌ای-۷های نیروی هوایی در سال ۱۹۸۹ بازنشسته شدند یا به گارد ملی هوایی منتقل گردیدند. آخرین ای-۷ها در گارد ملی هوایی در سال ۱۹۹۳ بازنشسته شدند و جنگنده اف-۱۶ جای آن‌ها را گرفت.
ای-۷های نیروی دریایی از میانه دهه ۱۹۸۰ با ورود اف/ای-۱۸ هورنت آغاز به بازنشستگی کردند. آخرین ای-۷های نیروی دریایی در می۱۹۹۱ پس از بازگشت از عملیات توفان صحرا بازنشسته شدند.
چندین فروند از این ای-۷ها به یونان، تایلند و پرتغال فروخته شدند.
نیروی هوایی یونان ۶۰ فروند ای-۷ایچ در سال ۱۹۷۴ و سه فروند تی‌ای-۷ ایچ در سال ۱۹۸۰ سفارش داد و پس از جنگ خلیج فارس ۶۲ فروند ای-۷ئی و تی‌ای-۷سی دریافت نمود که ۴۳ فروند از آن‌ها هنوز در حال خدمت هستند، ولی به علت قطع کردن بودجه در سال ۲۰۱۳ بدون جانشین بازنشسته خواهند شد.
فروش ای-۷ به پاکستان به علت مخالفت دولت آمریکا با برنامه هسته‌ای این کشور پذیرفته نشد.
ورژن‌ها
تی‌ای-۷ایچ متعلق به نیروی هوایی یونان
ای-۷ای
نخستین ورژن تولیدی‌ای-۷. ای-۷ای دارای دو تیربار کلت ام کی۱۲ بیست میلی‌متری با سرعت ۲۵۰ دور در دقیقه‌است. ماگزیمم وزن مهمات قابل حمل ۶۸۰۴ کیلوگرم در زیر بال هاست، ولی این میران به خاطر محدودیت وزن برخاست کمتر می‌شود و فقط در صورتی این هواپیما می‌تواند با ماگزیمم وزن مهمات پرواز کند که سوخت آن تا اندازه بسیاری کاهش یابد. ای-۷ای مجهز به رادار ناوبری‌ای ان/ای پی ان-۱۵۳ و رادار زمینی‌ای ان/ ای پی کیو-۱۱۵ و رادار حمله‌ای ان/ای پی کیو-۹۹ می‌باشد. ای-۷ای به تعداد ۱۹۹ فروند تولید شد.
ای-۷بی
این ورژن با موتور تی اف۳۰-پی-۸ بهینه‌سازی شد. در سال ۱۹۷۱ ای-۷بی‌های باقی‌مانده با موتور تی اف۳۰-پی-۴۰۸ بهینه‌سازی شدند. رادار زمینی‌ای ان/ای پی کیو-۱۱۵ در ای-۷ای جای خود را در ای-۷بی به‌ای ان/ای پی کیو-۱۱۶ داد. ای-۷بی به تعداد ۱۹۶ فروند تولید شد.
ای-۷سی
نخستین فروند ای-۷ئی تولید شده که دارای موتور تی اف۳۰-پی-۴۰۸ بودند ای-۷سی نامیده شدند.
تی‌ای-۷سی
ورژن دوسرنشینه آموزشی برای نیروی دریایی آمریکا. ۲۴ فروند بر پایه‌ای-۷بی و ۳۶ فروند بر پایه‌ای-۷سی ساخته شده بود.
ای-۷دی
ورژن ساخته شده برای نیروی هوایی آمریکا با موتور توربوفن الیسن تی اف۴۱ و یک تیربار ام۶۱ والکان ۲۰میلیمتری. رادار ناوبری‌ای ان/ای پی ان-۱۵۳ در ورژن‌های پیشین جای خود را به رادار ناوبری‌ای ان/ای پی ان-۱۸۵ داد و همچنین رادار زمینی‌ای ان/ای پی کیو-۱۲۶ در این ورژن جایگزین رادارهای زمینی در ورژن‌های پیشین گردید. ای-۷دی به تعداد ۴۵۹ فروند ساخته شد.
ای-۷ئی
ای-۷ئی در واقع ای-۷دی قابل حمل بر روی ناوهواپیمابر است. رادار ناوبری‌ای ان/ای بی‌ان-۱۸۵ در ای-۷دی در ای-۷ئی جای خود را به رادار ناوبری‌ای ان/ای پی ان-۱۹۰ می‌دهد. رادار زمینی در این ورژن ای ان/ای پی کیو-۱۲۸ است. ای-۷ئی به تعداد ۵۲۹ فروند تولید شد.
وای‌ای-۷اف استرایک فایتر (ای-۷دی پلاس)
نوع بزرگتر و فراصوت ای-۷ که برای ماموریت‌های رهگیری طراحی شده بود، ولی پس از ساخت دو نمونه اولیه پروژه آن کنسل شد.
ای-۷ایچ
ای-۷ئی تغییر داده شده برای یونان بدون توانایی سوختگیری هوایی. ای-۷ایچ به تعداد ۶۰ فروند تولید شد.
تی‌ای-۷ایچ
ورژن آموزشی دو سرنشینه برای یونان
ای-۷کی
ورژن دوسرنشینه آموزشی برای گارد ملی هوایی. از این ورژن به تعداد ۳۰ فروند تولید شد.
ای-۷پی
ای-۷ای پیشین نیروی دریایی ساخته شده برای پرتغال. ۴۴ فروند با موتور تی اف۳۰-پی-۴۰۸ و سیستم هوانوردی بهینه‌سازی شد.
تی‌ای-۷پی
ورژن آموزشی دوسرنشینه برای پرتغال. به تعداد شش فروند از ای-۷های پیشین نیروی دریایی آمریکا به این ورژن تبدیل شد.
ئی‌ای-۷ال
۸ فروند تی‌ای-۷سی دارای سیستم تهاجم الکترونیک شد و طبق استانداردهای‌ای-۷ئی بهینه‌سازی گردید، ولی همچنان دو سرنشینه باقی‌ماند.
ویژگی‌ها
ای-۷ای
ای-۷بی
ای-۷سی
ای-۷دی
ای-۷ئی
وزن خالص (کیلوگرم)
۶۸۲۰
۶۸۲۰
۶۸۲۰
۸۹۲۷
۸۴۱۲
وزن ناخالص (کیلوگرم)
۱۷۲۳۶
۱۷۲۳۶
۱۷۲۳۶
۱۹۰۵۱
۱۷۴۶۳
سلاح‌های داخلی
دو دستگاه‌ام کی ۱۲ بیست میلی‌متری
دو دستگاه‌ام کی ۱۲ بیست میلی‌متری
یک دستگاه‌ام۶۱ای۱ بیست میلی‌متری
یک دستگاه‌ام۶۱ای۱ بیست میلی‌متری
یک دستگاه‌ام۶۱ای۱ بیست میلی‌متری
دور مهمات ۲۰ میلی‌متری
۶۰۰
۶۰۰
۱۰۰۰
۱۰۰۰
۱۰۰۰
تعداد ساخته شده
۱۹۹
۱۹۶
۶۷
۴۵۹
۵۳۵
سرعت در سطح دریا (کیلومتر در ساعت)
۱۰۷۰
۱۰۷۰
۱۰۷۰
۱۲۹۲
۱۲۷۹
برد فقط با سوخت درونی (کیلومتر)
۶۲۲۲
۶۲۲۲
۴۲۲۲
۴۲۲۲
۴۲۲۲
برد با ماگزیمم سوخت بیرونی
۷۵۹۳
۷۵۹۳
۵۳۱۷
۵۳۱۷
۵۳۱۷
ماگزیمم سوخت درونی (لیتر)
۵۶۶۹
۵۶۶۹
۵۶۶۹
۵۴۰۰
۵۶۶۹
ماگزیمم سوخت بیرونی (لیتر)
۴۵۴۸
۴۵۴۸
۴۵۴۸
۴۵۴۸
۴۵۴۸
نوع موتور
پرت اند ویتنی تی اف۳۰-پی-۶
پرت اند ویتنی تی اف۳۰-پی-۸
پرت اند ویتنی تی اف۳۰-پی-۸
الیسن تی اف۴۱
الیسن تی اف۴۱