جامعه حسابداران رسمی ایران

جامعه حسابداران رسمی ایران به موجب قانون استفاده از خدمات تخصصی و حرفه‌ای حسابداران ذی‌صلاح به عنوان حسابدار رسمی (مصوب ۲۱ دی ۱۳۷۲ و اصلاحیه مورخ ۱۷ بهمن ۱۳۷۲، مجلس شورای اسلامی) به عنوان اصلی‌ترین انجمن حرفه‌ای حسابداران عمومی گواهی‌شده در ایران رسمیت یافت و فعالیت خود را از نیمه دوم ۱۳۸۰ آغاز کرد.
طبق تبصره ۲ این قانون: «به منظور تنظیم امور و اعتلای حرفه حسابداری و حسابرسی و نظارت حرفه‌ای بر کار حسابداران رسمی، نخستین گروه حسابداران رسمی با نصاب حداقل ده (۱۰) نفر می‌توانند، به عنوان هیئت موسس، جامعه حسابداران رسمی ایران را به صورت موسسه‌ای غیر دولتی، غیرانتفاعی و دارای استقلال مالی و شخصیت حقوقی مستقل تشکیل دهند. اساسنامه جامعه مزبور توسط هیئت موسس، تهیه و به تصویب هیئت وزیران می‌رسد.»
ارکان جامعه حسابداران رسمی ایران
ارکان جامعه حسابداران رسمی ایران به شرح زیر است :
الف) مجمع عمومی،
ب) شورای عالی،
پ) هیئت مدیره،
ت) هیئت عالی نظارت.
مجمع عمومی
مجمع عمومی جامعه حسابداران رسمی ایران از اجتماع اعضای این جامعه تشکیل می‌شود. وظایف و اختیارات این مجمع - به عنوان بالاترین رکن جامعه حسابداران رسمی ایران - عبارتند از:
انتخاب اعضای شورای عالی.
تصویب گزارش سالانه شورای عالی.
تعیین حق حضور اعضای شورای عالی بنا به پیشنهاد هیئت رئیسه مجمع.
تعیین روزنامه کثیرالانتشار برای درج آگهی‌های رسمی جامعه حسابداران رسمی ایران بنا به پیشنهاد هیئت رئیسه مجمع.
شورای عالی
شورای عالی جامعه حسابداران رسمی ایران، عالی‌ترین رکن این جامعه پس از مجمع عمومی است. این شورا از ۱۱ عضو تشکیل می‌شود. اعضای این شورا با رای مخفی اعضای حاضر در مجمع برای دوره‌ای سه ساله انتخاب می‌شوند. نامزدهای عضویت در شورا باید دست‌کم ۱۰ سال پیشینه انجام کار حرفه‌ای پس از دریافت مدرک کارشناسی خود داشته باشند. اعضای منتخب در نخستین جلسه هر دوره باید یک نفر را از بین خود به مقام رئیس شورای عالی انتخاب کنند.
هم اکنون، اعضای اصلی شورای عالی جامعه حسابداران رسمی ایران (شورای عالی پنجم) عبارتند از (به ترتیب الفبا): رحمت‌اله صادقیان (رئیس)، مهدی سوادلو (دبیر)، یحیی حساس یگانه، شهریار دیلم صالحی، مجید روحانی‌نیا، سید محمدرضا بنی‌فاطمی کاشی، عباس وفادار، محمدعلی زاهدی، کیهان مهام، مرتضی اسدی، و اکبر سهیلی‌پور.
هیئت مدیره و دبیرکل
جامعه حسابداران رسمی ایران دارای هیئت مدیره سه نفری است. اعضای این هیئت توسط شورای عالی جامعه حسابداران رسمی ایران از بین اعضای این جامعه به مدت سه سال انتخاب و با حکم رییس شورای عالی منصوب می‌شوند. عضویت در هیئت مدیره این جامعه مسئولیتی تمام‌وقت است. بنابراین، اعضای هیئت مدیره نمی‌توانند به عنوان شاغل فعالیت حرفه‌ای داشته باشند. شورای عالی از بین اعضای هیئت مدیره یک نفر را به عنوان رییس هیئت مدیره و دبیرکل جامعه حسابداران رسمی ایران منصوب می‌کند. هم اکنون، اعضای هیئت مدیره جامعه حسابداران رسمی ایران عبارتند از، سید محمد علوی (رئیس هیئت مدیره و دبیرکل)، مهدی بیرانوند، و ناصر پسران رزاق.
کارگروه‌های تخصصی
جامعه به منظور پیگیری امور مربوط دارای ۱۲ کارگروه تخصصی به شرح زیر است :
کارگروه قوانین و مقررات،
کارگروه موسسات حسابرسی،
کارگروه کنترل کیفیت،
کارگروه مالیاتی،
کارگروه آموزش،
کارگروه آیین رفتار حرفه‌ای،
کارگروه فنی و استانداردها،
کارگروه حسابرسی داخلی و عملیاتی،
کارگروه کنترل کیفیت مالیاتی،
کارگروه توسعه بازار کار و فرهنگ حساب‌دهی،
کارگروه حسابرسی کامپیوتری، و
کمیته مبارزه با پول‌شویی.
عنوان حسابدار رسمی
طبق «آیین‌نامه تعیین صلاحیت حسابداران رسمی و چگونگی انتخاب آنان» (مصوب ۲۲ مرداد ۱۳۷۴، هیئت وزیران) متقاضیان عضویت در جامعه حسابداران رسمی ایران - که پس از عضویت دارای عنوان حسابدار رسمی می‌شوند - به شرط داشتن مدرک دانشگاهی یا حرفه‌ای معتبر و پیشینه انجام کار حرفه‌ای مربوط می‌توانند در آزمون کتبی برگزاری توسط هیئت تشخیص صلاحیت حسابداران رسمی شرکت کنند؛ و در صورت موفقیت در این آزمون به عضویت جامعه حسابداران رسمی ایران پذیرفته شوند. هیئت تشخیص صلاحیت حسابداران رسمی مرکب از ۷ عضو است که از سوی وزیر امور اقتصادی و دارایی به مدت ۲ سال منصوب می‌شوند.
تعداد حسابداران عمومی گواهی‌شده ایران (حسابداران رسمی)
در تاریخ آخرین ویرایش این مقاله شمار اعضای جامعه حسابداران رسمی ایران، به نقل از وب‌گاه رسمی آن به شرح زیر است :
وضعیت اعضا
تعداد اعضا
شاغلین انفرادی
141
شاغل در سازمان حسابرسی
227
شاغل در موسسات عضو
177
غیر شاغل
538
مجموع اعضای حقیقی
1856
موسسات حسابرسی عضو (اعضای حقوقی)
263
حسابدار عمومی گواهی‌شده
انجمن حسابداران عمومی گواهی‌شده آمریکا
انجمن حسابداران گواهی‌شده مجاز