سید جواد خامنه‌ای

سید جواد حسینی خامنه‌ای (۱۶ آذر ۱۲۷۴ – ۱۵ تیر ۱۳۶۵) مشهور به سیدجواد تبریزی روحانی شیعه ایرانی بود. وی فرزند سیدحسین خامنه‌ای و پدر سید علی خامنه‌ای بود. او در نجف متولد شد و پس از چند سال زندگی در خامنه و تبریز، برای کسب علوم دینی به نجف و قم رفت و پس از تمام شدن تحصیلاتش به مشهد آمد و در جوار علی بن موسی الرضا سکنی گزید. خانه وی در سالیان دور و دراز در تبریز و در محله کوی قره باغی‌ها قرار داشت.
وی روز یکشنبه ۱۵ تیرماه ۱۳۶۵ در سن ۹۰ سالگی درگذشت.
ولادت و نسب
او در شانزدهم آذر ۱۲۷۴ (بیستم جمادی‌الثانی ۱۳۱۳)در نجف متولد شد و در کودکی همراه خانواده‌اش به تبریز آمد. جد او از سلسله سادات افطسی است. شجره وی به سلطان سید احمد می‌رسد که با پنج واسطه از اخلاف سجاد پیشوای چهارم شیعیان است.
سید احمد از مدینه به مناطق مرکزی ایران و تفرش، آشتیان و فراهان مهاجرت کرد و از سوی مردم آن مناطق مورد استقبال قرار گرفت ولی ماموران عباسی در تفرش او را دستگیر و کشتند
. مزار او در میقان اراک است. سید احمد فرزند سید محمدتقی، فرزند سید میرزا علی، فرزند سید میرزا اکبر، فرزند سید فخرالدین از شجره سلطان سید محمد است که از تفرش به آذربایجان مهاجرت کرد و در شهر خامنه ۸۰ کیلومتری شمال غربی تبریز ساکن شد. پس از وی سید حسین، فرزند سید محمد در خامنه مشغول هدایت و ارشاد مردم شد. سید حسین خامنه‌ای از روحانیان آذری مقیم نجف بودند و نیایش اهل تفرش که به آذربایجان هجرت کرده‌بود.
سید حسین خامنه در شمار فقها و مدرسان برجسته حوزه علمیه نجف به‌شمار می‌آمده‌است. سید حسین همچنین از مدرسان مدرسه علمیه طالبیه تبریز بوده‌است و امامت مسجد جامع آن شهر را نیز به عهده داشته‌است.
تحصیلات
وی علوم مقدماتی را در مدارس تبریز خواند. پس از اتمام دوره سطح، در حدود ۱۳۳۶ق به مشهد مهاجرت کرد.
سید جواد در فقه و اصول از اساتیدی چون حاج آقا حسین قمی، میرزا محمد آقازاده خراسانی (کفائی)، میرزا مهدی اصفهانی و حاج فاضل خراسانی و در فلسفه از محضر آقابزرگ حکیم شهیدی و شیخ اسدالله یزدی بهره‌مند گردید. سپس در ۱۳۴۵ق به نجف رفت و از حوزه درس میرزا محمدحسین نائینی، سید ابوالحسن اصفهانی و آقاضیاءالدین عراقی کسب فیض کرد و از سه نفر مذکور اجازه اجتهاد گرفت.
اقامت در مشهد
او پس گرفتن اجتهاد تصمیم گرفت به ایران بازگردد و راهی مشهد شد و برای همیشه در آن شهر اقامت گزید و ضمن تدریس، امامت مسجد صدیقیهای بازار مشهد (مسجد آذربایجانیها) را عهده‌دار شد. او همچنین از امامان جماعت مسجد جامع گوهرشاد نیز بود وی علاقه زیادی به مطالعه داشت. مباحثات علمی روزانه وی با هم‌ردیفان از جمله حاج میرزا حسین عبائی، حاج سید علی‌اکبر خوئی، حاج میرزا حبیب ملکی و … تا ده‌ها سال ادامه داشت.
ویژگی‌های اخلاقی و فردی
گفته شده او فردی پرهیزگار و بی‌توجه به امور دنیوی بود و زندگی زاهدانه‌ای داشت. پس از پیروزی انقلاب اسلامی ایران با آنکه فرزندانش به مقامات عالی سیاسی و اجرایی رسیدند، همچنان به زندگی زاهدانه خود ادامه داد. به دلیل بهره‌مندی از کمالات انسانی همواره مورد وثوق مردم بود. اینگونه نقل می‌شود که سید جواد در مشهد به مدت پنجاه سال امام جماعت و روحانی موجه و همچنین دارای علاقه‌مندان فراوانی بود.
وفات
او در ۱۵ تیر ۱۳۶۵ درگذشت. شیخ ابوالحسن شیرازی امام جمعه مشهد، بر او نماز گزارد و در رواق پشت ضریح علی بن موسی الرضا جنب دارالفیض به خاک سپرده شد. در پی درگذشت سید جواد خامنه‌ای، سید روح‌الله خمینی در پیامی ضمن تسلیت به پسر وی (سید علی خامنه‌ای)، بیان کرد: جناب حجت‌الاسلام آقای حاج سید علی خامنه‌ای رئیس‌جمهور محترم دامت افاضاته، رحلت والد معظم جنابعالی که عمری با علم و تعهد و تقوا به سر بردند، موجب تاسف گردید. این مصیبت را به جنابعالی و اخوان محترم و خاندان جلیل تسلی گفته، سلامت و موفقیت آن جناب را از خدای تعالی مسئلت دارم.
همسر و فرزندان
او از ازدواج اولش سه دختر دارد. پس از درگذشت همسر اولش با خدیجه میردامادی، دختر هاشم میردامادی نجف آبادی ازدواج کرد که از این ازدواج دارای ۴ پسر (سید محمد، سید علی، سید هادی و سید حسن) و یک دختر (بدری، همسر شیخ علی تهرانی) شد.
سید علی خامنه‌ای
سید هادی خامنه‌ای
سید محمد خامنه‌ای
سیده بدری خامنه‌ای
سید مجتبی خامنه‌ای