محمدرضا خاتمی بروجردی

شیخ محمدرضا خاتمی بروجردی فقیه اصولی و فیلسوف سینوی از علماء مبرز معاصر شیعه ایران است.
زندگینامه
محمدرضا خاتمی بروجردی در سال ۱۳۴۱ قمری مطابق با ۱۳۰۲ شمسی در بروجرد متولد شد. جد او مولا محمد تقی کمره‌ای معروف به ملا حاتم عالم و حاکم متنفذ کمره در اواخر دوران قاجار و پدرش آیت‌الله شیخ حسن خاتمی کمره‌ای بروجردی از شاگردان مبرز آخوند خراسانی و از مجتهدان بروجرد بود.
محمدرضا تحصیلات ابتدایی و مقدمات را در بروجرد به پایان رساند و در دوازده سالگی بدستور پدرش به قم رفت و به تحصیلات دوره سطح در علوم حوزوی پرداخت ولی چون در آن زمان نجف پایگاه اصلی فقه و علوم اسلامی بود در سن چهارده سالگی به نجف عزیمت نمود و مراتب علمی را با موفقیت و سرعت طی کرد و در مدت شش سال اقامت از محضر استادان بزرگ چون آیت‌الله حاج شیخ غلامحسین اردبیلی و آیت‌الله العظمی ابوالقاسم خویی (صاحب تقریرات) و آیت‌الله شیخ محمدعلی کاظمینی (صاحب تقریرات)، آیت‌الله العظمی شیخ کاظم شیرازی، آیت‌الله العظمی محمد حسین غروی اصفهانی و آیت‌الله العظمی سید ابوالحسن اصفهانی استفاده نمود و بدرجه اجتهاد رسیده ودر سن بیست سالگی موفق به اخذ درجه اجتهاد مطلق و تام از آیت‌الله العظمی سید ابوالحسن اصفهانی -مرجع شیعیان در آن زمان- و مرحوم آیت‌الله حاج شیخ کاظم شیرازی و آیت‌الله حاج شیخ محمدعلی کاظمینی و آیت‌الله العظمی سید حسین طباطبایی بروجردی و آیت‌الله العظمی ابوالقاسم خویی و آیت االله العظمی حجت کوه کمری شد و از ایشان و سایر رجال علمی عصر خود اجازات جامع در فقاهت و روایت دریافت. در همان سال‌ها کرسی استادی فقه جعفری در داشگاه الازهرمصر به او پیشنهاد شد اما به در خواست پدرش که خواستار بازگشت او به ایران بود آن را رد کرد و در سال ۱۳۶۵قمری مطابق ۱۳۲۴ شمسی به ایران مراجعت نمود و یکسال در بروجرد اقامت کرد و در این سال با عزیزه السادات فاطمه دختر آیت‌الله میرزا ابوالمجد مواهبی طباطبایی فرزند آیت‌الله العظمی میرزا سید محمود طباطبایی بروجردی فقیه برجسته دوران ناصرالدین شاه و صاحب کتاب مشهور مواهب السنیه ازدواج کرد وسال بعد به قم عزیمت کرد و چند سالی در قم به تدریس فقه و اصول پرداخت و سپس مجاور حضرت عبدالعظیم حسنی شد و نظارت بر حوزه علمیه را به عهده گرفت و به تدریس علوم و فلسفه اسلامی پرداخت.
علامه خاتمی در دوران تحصیل در نجف اشرف علاوه بر تحصیل علوم متداول حوزوی به تحصیل فلسفه نیز پرداخت و بخصوص از محضرآیت‌الله محمد حسین غروی معروف به کمپانی که فیلسوفی صدرایی مشرب بود استفاده کرد اما در واقع خود به فلسفه ابن سینا راغب و فیلسوفی سینوی بود و در آثار فلسفی و طبی او استادی کم‌نظیر بود و مدتی نیز برای خواص شفا و اشارات و قانون ابن سینا را تدریس کرد و بر آنها تعلیقه داشت؛ و برای نخستین بار کتاب اشارات و تنبیهات شیخ را بهمراه شرح خواجه نصیر طوسی از روی کهنترین نسخه‌ها ویرایش و منتشر کرد و مقدمه‌ای مفصل بر فلسفه ابن سینا نوشت. مرحوم علامه بروجردی همچنین متکلم و اصولی متبحری بود و مناظرات متعدد در زمینه‌های مختلف با اخباریون و اهل حدیث داشت. از جمله مناظرات معروف او در تابستان ۱۳۵۲ بود که ضمن چندین جلسه طولانی در تهران با سرکردگان مشهور این جریان در حوزه‌ها انجام گرفت و در همه مناظرات با حجت و برهان قاطع بطلان مواضع آنان را نشان داد و صحت رهیافت اصولی و عقلی را اثبات کرد. سرانجام در خردادماه ۱۳۵۷ به دلیل ابتلاء به سرطان مغز به سن ۵۵ سالگی در شهرری دار فانی را وداع گفت و روح او به دیار حق شتافت. مرحوم آیت‌الله سید احمد خوانساری فقیه نامدار که از دوستان او بود بر او نماز خواند و جسم او در جوار حضرت عبدالعظیم و امامزاده حمزه، در مقبره مفسر بزرگ شیعه شیخ ابوالفتوح رازی- که اکنون به رواق ابوالفتوح معروفست- به خاک سپرده شدو
فرزندان او
محمد خاتمی مورخ و نویسنده کتب تاریخی از جمله فرزندان خاتمی بروجردی می‌باشد.