فهرست برندگان جایزه نوبل ادبیات

190px
جایزه نوبل در ادبیات هر ساله توسط فرهنگستان پادشاهی علوم سوئد به نویسندگان برای مشارکت‌های برجسته در حوزه ادبیات تعلق می‌گیرد. این یکی از پنج جایزه نوبل است که در سال ۱۸۹۵ توسط آلفرد نوبل بنیان گذاشته شد و برای مشارکت‌های برجسته در زمینه‌های فیزیک، شیمی، ادبیات، اقتصاد، صلح و فیزیولوژی یا پزشکی اهدا می‌شود. این جایزه توسط بنیاد نوبل اداره می‌شود.
نکاتی درباره جایزه نوبل ادبیات
نخستین جایزه نوبل در ادبیات سال ۱۹۰۱ به سولی پرودوم از فرانسه اهدا شد.
هر جایزه شامل یک مدال، یک دیپلم افتخار و جایزه نقدی است که در طول سال‌های مختلف مقدار آن متفاوت بوده‌است.
در سال ۱۹۰۱، مقدار جایزه سولی پرودوم، ۱۵۰۷۸۲ کرون سوئد بود که در دسامبر ۲۰۰۸ برابر با ۷،۷۳۱،۰۰۴ کرون است. از سال ۲۰۰۱ تا سال ۲۰۱۱ مقدار جایزه به ۱۰ میلیون کرون افزایش یافت.<سال ۲۰۰۸جایزه ۱۰،۰۰۰،۰۰۰ کرونی به ژان-ماری گوستاو لو کلزیو رسید که ارزش آن معادل ۱٫۴ میلیون دلار آمریکا یا اندکی بیش از ۱ میلیون یورو بود. این مقدار از سال ۲۰۱۲ به هشت میلیون کرون کاهش پیدا کرده‌است.
این جایزه سالانه در استکهلم در تاریخ ۱۰ دسامبر برابر با سالگرد مرگ نوبل به برندگان اهدا می‌شود.
از سال ۱۹۰۱ تا سال ۲۰۱۵ این جایزه به۱۱۲ نفر تعلق گرفته‌است.
در سال ۱۹۵۸ بوریس پاسترناک ابتدا جایزه را پذیرفت اما سپس تحت فشار کشور خود (اتحاد جماهیر شوروی) از پذیرفتن آن سر باز زد. ژان پل سارتر نیز در سال ۱۹۶۴ از قبول جایزه نوبل خودداری کرد زیرا هیچ‌یک از افتخارات رسمی را نپذیرفته بود.
تاکنون ۱۳ زن موفق به کسب جایزه نوبل ادبیات شده‌اند که به جز در زمینه صلح از سایر زمینه‌های جایزه نوبل بیشتر بوده‌است. سلما لاگرلوف (برنده جایزه در سال ۱۹۰۹) اولین زنی بود که موفق به دریافت جایزه نوبل ادبیات شد.
این جایزه در سال‌های (۱۹۰۴، ۱۹۱۷، ۱۹۶۶، ۱۹۷۴) تنها به دو نفر اهدا شده‌است.
در سال‌های (۱۹۱۴، ۱۹۱۸، ۱۹۳۵، ۱۹۴۰–۱۹۴۳) این جایزه به هیچ‌کس اهدا نشد. طبق اساسنامه بنیاد نوبل هرگاه هیچ‌یک از آثار مورد نظر اهمیت لازم را نداشتند مبلغ جایزه باید برای سال آینده آن ذخیره شود. اگر در سال بعد نیز نتوانستند به اثری شایسته را بیابند مبلغ جایزه به بودجه محدود بنیاد نوبل اضافه می‌شود. در طول جنگ‌های جهانی اول و دوم کمترین جایزه نوبل اهدا شد.
میانگین سنی برندگان نوبل ادبیات ۶۵ سال است که پس از برندگان نوبل اقتصاد با میانگین سنی ۶۷ سال بیشترین میانگین سنی را در بین برندگان شاخه‌های مختلف دارند. دهه ۱۹۱۱–۱۹۲۰ با میانگین سنی ۵۷ سال، جوانترین دهه برندگان نوبل ادبیات است.
جوانترین برنده جایزه نوبل ادبیات رودیارد کیپلینگ (برنده جایزه در سال ۱۹۰۷) است که در هنگام دریافت جایزه ۴۲ سال داشت. پیرترین دریافت‌کننده این جایزه نیز دوریس لسینگ (برنده جایزه در سال ۲۰۰۷) است که در هنگام دریافت جایزه ۸۸ سال سن داشت.
هیچ‌کس تا به حال موفق به دریافت دو جایزه نوبل ادبیات، یا یک جایزه نوبل ادبیات و یک جایزه نوبل دیگر نشده‌است.
تنها کسی که پس از مرگش موفق به دریافت جایزه نوبل شده‌است اریک اکسل کارلفلدت است. طبق اساسنامه بنیاد نوبل هیچ‌کس نمی‌تواند جایزه نوبل را پس از مرگش دریافت کند اما کارلفلدت پس از اعلام خبر برنده شدنش درگذشت.
شش نفر از هفت برنده سوئدی جایزه نوبل ادبیات، سابقه عضویت در آکادمی سلطنتی سوئد را داشتند.
فرانسه با دریافت ۱۵ جایزه نوبل ادبیات بیشترین سهم را در نوبل ادبیات دارد. ایالات متحده آمریکا با ۱۰ و بریتانیا با ۹ جایزه بعد از فرانسه بیشترین برنده را دارند.
۳۰ برنده نوبل ادبیات دارای آثاری به زبان انگلیسی هستند.
رابیندرانات تاگور، ساموئل بکت و جوزف برودسکی علاوه بر زبان انگلیسی به ترتیب آثارشان را به زبان بنگالی، زبان فرانسوی و زبان روسی منتشر می‌کردند.
آثار منثور با ۷۶ جایزه بیشترین سهم را در میان ژانرها دارد. پس از نثر، شعر با ۳۳ جایزه، نمایشنامه با ۱۴ جایزه، فلسفه و تاریخ‌نویسی هر کدام با ۳ جایزه قرار دارند.
در حالی که اکثر مردم فکر می‌کردند وینستون چرچیل برای نوبل صلح کاندید می‌شود او برنده جایزه نوبل ادبیات شد. او بیست و یک بار برای نوبل ادبیات و دو بار برای نوبل صلح کاندید شد بود.
مدال نوبل ادبیات توسط مجسمه‌ساز و قلم زن سوئدی اریک لیندبرگ طراحی شد که مرد جوانی را زیر درخت غار در حالی نشان می‌دهد که یک آهنگ از ماس، الهه شعر و موسیقی مسحورانه گوش می‌دهد و می‌نویسد.
دیپلم نوبل ادبیات هر سال خاص است و توسط خوشنویسان سوئدی و نروژی نوشته می‌شود.
نامزدهای دریافت جایزه نوبل پس از پنجاه سال اعلام می‌شوند.
از سال ۱۹۰۱–۱۹۵۰ سال ۱۹۵۰ با ۵۴ نامزد دریافت جایزه نوبل بیشترین سهم را داشته‌است.
نه هنرمند برای اثر خاصی جایزه گرفتند:
ردیف
نام برنده
اثر
سال دریافت جایزه
۱
میخائیل شولوخف
دن آرام
۱۹۶۵
۲
ارنست همینگوی
پیرمرد و دریا
۱۹۵۴
۳
روژه مارتن دو گار
خانواده تیبو
۱۹۳۷
۴
جان گالزورثی
حماسه فورسایت
۱۹۳۲
۵
توماس مان
زوال یک خاندان
۱۹۲۹
۶
ولادیسلاو ریمونت
دهقانان
۱۹۲۴
۷
کنوت هامسون
میوه‌های زمین
۱۹۲۰
۸
کارل اشپیتلر
بهار المپیک
۱۹۱۹
۹
تئودور مومسن
تاریخ روم
۱۹۰۲
تا سال ۱۹۶۳، ۲۷۹۴ نفر برای دریافت جایزه نوبل ادبیات کاندید شده بودند.
زیگموند فروید عصب شناس اتریشی، پس از ۱۲ بار کاندید شدن در نوبل پزشکی و عدم موفقیت در دریافت آن، در سال ۱۹۳۶ توسط رومن رولان برنده نوبل ادبیات در سال ۱۹۱۵ کاندید دریافت نوبل ادبیات شد.
هفت برنده نوبل ادبیات توسط برندگان پیشین این جایزه کاندید شده بودند. ورنر فون هایدنشتام برنده نوبل در سال ۱۹۱۶ با کاندید کردن سه برنده، کارل اشپیلتر در سال ۱۹۱۷ و ۱۹۱۹، آنری برگسون در سال‌های ۱۹۱۸ و ۱۹۲۱، فرانس امیل سیلانپا در سال ۱۹۳۴ رکورد دار است. هر چند آنری برگسون در سال ۱۹۲۷ و فرانس امیل سیلانپا در سال ۱۹۳۹ (سال‌هایی که توسط او هایدنشتام کاندید نشده بودند) موفق به اخذ جایزه شدند.
تا سال ۱۹۶۳ تنها ابولقاسم اعتصام زاده در سال ۱۹۴۴ از ایران نامزد دریافت جایزه نوبل ادبیات شده بود که موفق به دریافت آن نشد.
چهره‌هایی مشهوری کاندید دریافت جایزه نوبل ادبیات شدند اما هیچگاه برنده نشدند مثل امیل زولا (سال‌های ۱۹۰۱،۱۹۰۲)، لئو تولستوی (سال‌های ۱۹۰۲،۱۹۰۳،۱۹۰۴،۱۹۰۵)، رابرت داگلاس (سال‌های ۱۹۰۳،۱۹۰۴) توماس هاردی (سال‌های ۱۹۱۰، ۱۹۱۱، ۱۹۱۲، ۱۹۱۳، ۱۹۱۴، ۱۹۲۰، ۱۹۲۲، ۱۹۲۳، ۱۹۲۴، ۱۹۲۵، ۱۹۲۶، ۱۹۲۷)
یازده برنده جایزه نوبل ادبیات از نام مستعار برای آثارشان استفاده می‌کنند.
ردیف
نام مستعار
نام واقعی
سال دریافت جایزه
۱
سولی پرودوم
رنه فرانسوا آرمان پرودوم
۱۹۰۱
۲
آناتول فرانس
ژاک آناتول تیبو
۱۹۲۱
۳
ولادیسلاو ریمونت
رژمونت
۱۹۲۴
۴
گراتزیا دلدا
گراتزیا مادسانی
۱۹۲۶
۵
پرل باک
پرل والش
۱۹۳۸
۶
گابریلا میسترال
لوسیلا گودوی آلکایاگا
۱۹۴۵
۷
سن-ژان پرس
الکسیس لژه
۱۹۶۰
۸
گیورگوس سفریس
گیورگوس سفریادیس
۱۹۶۳
۹
پابلو نرودا
ریکاردو الیسر نفتالی ریس باسوآلت
۱۹۷۳
۱۰
اودیسیاس الیتیس
اودیسیاس آلپودهلیس
۱۹۷۹
۱۱
مو یان
گوآن موئه
۲۰۱۲
۱۹۰۱–۱۹۲۵ ۱۹۲۶–۱۹۵۰ ۱۹۵۱–۱۹۷۵ ۱۹۷۶–۲۰۰۰ ۲۰۰۱–۲۰۲۵
۱۹۰۱–۱۹۲۵
سال
تصویر
نام
کشور
زبان
برای
نوع
اثر
۱۹۰۱
110px
سولی پرودوم
زبان فرانسوی
«در به رسمیت شناختن ویژه ترکیب‌های شاعرانه‌اش، که گواهی از آرمان‌گرایی می‌دهد، هنرمندی کامل و یک ترکیب نادر از کیفیت‌های قلب و عقل.»
شعر، نوشتار
دیوان عدالت
۱۹۰۲
110px
تئودور مومسن
زبان آلمانی
«به خاطر زندگی عالی استاد نوشته‌های هنری تاریخی، با منابع خاص کاری که نمی‌توان از آن گذشت، تاریخ روم»
تاریخ، حقوق
تاریخ روم
۱۹۰۳
110px
بیورنستیرن بیورنسون
زبان نروژی
«در تکریم اصالت، بزرگی و تطبیق‌پذیری اشعار، که همیشه با تازگی الهام و خلوص نادر روحش برجسته شده‌است.»
شعر، رمان، درام
نظام جدید
۱۹۰۴
110px
فردریک میسترال
زبان اکسیتان
«به خاطر اشعارش و برای انتقل اندیشه‌هایش لهجه جنوب فرانسه را برگزید. تلاشهای او سبب دمیدن جانی تازه در این زبان شد. به سبب ابتکار و نبوغ و اصالت هنری آثارش که انعکاس واقعی طبیعت و زندگی مردم زادگاهش زبان اکسیتان.»
شعر، لغت‌شناسی
جزایر طلا
110px
خوزه اچه‌خارای
زبان اسپانیایی
«در به رسمیت شناختن ترکیب‌های درخشان و متعدد در قالب یک روش منحصر بفرد و جدید، که سنت‌های عالی نمایشنامه اسپانیایی را احیا کرده‌است.»
درام
گالوتی بزرگ، مقدس یا دیوانه
۱۹۰۵
110px
هنریک سینکیه‌ویچ
زبان لهستانی
«به خاطر رمان‌هایش و خدمت و شایستگی برجسته وی به عنوان یک نویسنده حماسی.»
رمان
هوس‌های امپراتور
۱۹۰۶
110px
جوسوئه کاردوچی
زبان ایتالیایی
«نه تنها به خاطر توجه به فراگیری عمیق و تحقیق منتقدانه، بلکه بالاتر از آن به عنوان تکریم یک انرژی خلاقانه، تازگی سبک، و نیروی شاعرانه که به اشعار شاهکارانه‌اش شخصیت می‌بخشد.»
شعر
قصیده‌های بربرانه
۱۹۰۷
110px
رودیارد کیپلینگ
زبان انگلیسی
«به خاطر داستان‌ها، رمان‌ها و اشعارش و قدرت مشاهده و تخیل پیشرو و اثر به اوج رسیده مفاهیم و هنر توصیف که وجه بارز آفرینشهای این نویسنده برجسته است.»
رمان، داستان کوتاه، شعر
کتاب جنگل
۱۹۰۸
110px
رودولف کریستف یوکن
زبان آلمانی
«نه تنها در توجه به یادگیری عمیق و تحقیق‌های منتقدانه، بلکه بالاتر از همه برای تکریم انرژی خلاقانه، سبک تازه و نیروی شاعرانه‌ای که به شاهکارهای شاعرانه شخصیت می‌بخشد.»
فلسفه
بخش حقیقی دین
۱۹۰۹
110px
سلما لاگرلوف
زبان سوئدی
«در تقدیر آرمان‌گرایی، تصویرسازی‌های زنده و ادراک روحانی که به نوشته‌هایش شخصیت می‌بخشد.»
رمان، داستان کوتاه
ارابه مرگ
۱۹۱۰
110px
پال هیزه
زبان آلمانی
«به عنوان تکریم هنرمندی تمام و کمال، نفوذ با آرمانگرایی، که در طول زندگی حرفه‌ای‌اش به عنوان شاعر، نمایشنامه نویس، رمان‌نویس و نویسنده مشهور داستان‌های کوتاه نشان می‌دهد.»
شعر، درام، رمان، داستان کوتاه
تصویر یک مادر
۱۹۱۱
110px
موریس مترلینک
زبان فرانسوی
«به تقدیر فعالیت‌های چندگانه در ادبیات، و به خصوص آثار دراماتیک او، که با تصویرسازی غنی و با علاقه شاعرانه که بعضی اوقات مانند داستان‌های پری نشان می‌دهد، یک الهام عمیق، در حالیکه از خواننده تحریک تصویرسازی و احساسات را طلب می‌کند.»
درام، شعر، نوشتار
پرنده آبی
۱۹۱۲
110px
گرهارد هاوپتمان
زبان آلمانی
«در درجه اول به خاطر زاینده بودن، تنوع و برجستگی آثار در حوزه هنرهای دراماتیک .»
درام، رمان
آتلانتیس
۱۹۱۳
110px
رابیندرانات تاگور
زبان بنگالی
«به خاطر احساسات عمیقش، اشعار تازه و زیبا، که به وسیله آن با مهارت کامل، اندیشه شعری خودش را ساخت. بیان اشعار انگلیسی بخشی از ادبیات غرب است.»
شعر، رمان، درام، داستان کوتاه، موسیقی
گیتانجالی
۱۹۱۴
اعطا نشده‌است.
۱۹۱۵
110px
رومن رولان
زبان فرانسوی
«به عنوان احترام به آرمانگرایی آثار ادبی او و همدردی و عشق به حقیقت در توصیف اشکال مختلف انسان‌ها.»
رمان
ژان کریستف، جان شیفته
۱۹۱۶
110px
ورنر فون هایدنشتام
زبان سوئدی
«به رسمیت شناختن اهمیت او به عنوان یکی از نمایندگان برجسته ادبیات زمان ما.»
شعر، رمان
سال‌های زیارت و سرگردانی
۱۹۱۷
110px
کارل آدولف گیلروپ
زبان دانمارکی
«به خاطر اشعار غنی و متنوع او که از آرمانگرایی نشات می‌گیرد.»
شعر
یک ایده‌آلیست
110px
هنریک پونتوپیدان
زبان دانمارکی
«برای توصیف معتبر خود از زندگی حال در دانمارک.»
رمان
پیر خوشبخت
۱۹۱۸
اعطا نشده‌است.
۱۹۱۹
110px
کارل اشپیتلر
زبان آلمانی
«در تقدیر از حماسه بزرگ او: بهار المپیک.»
شعر
بهار المپیک
۱۹۲۰
110px
کنوت هامسون
زبان نروژی
«به خاطر رمان‌هایش نگارش رمان حماسی میوه‌های زمین..»
رمان
گرسنگی، میوه‌های زمین
۱۹۲۱
110px
آناتول فرانس
زبان فرانسوی
«به خاطر به رسمیت شناختن دستاوردهای ادبی خیره‌کننده او، مشخص کردن اصالت سبک نوشتاری، هم دردی عمیق بشری، بخشندگی و خوی یک فرانسوی حقیقی. .»
رمان، شعر
بالتازار
۱۹۲۲
110px
خاسینتو بناونته
زبان اسپانیایی
«به خاطر شیوه شاد او در ادامه دادن سنت‌های درخشان نمایشنامه‌های اسپانیایی.»
درام
آیین‌های جذاب
۱۹۲۳
110px
ویلیام باتلر ییتس
زبان انگلیسی
«به خاطر اشعار همیشه الهام بخش او، که در یک فرم هنری عالی روح یک ملت را برای ما بیان می‌کند.»
شعر
رستم ایرلندی
۱۹۲۴
110px
ولادیسلاو ریمونت
زبان لهستانی
«به خاطر حماسه بزرگ ملی او: دهقانان.»
رمان
دهقانان
۱۹۲۵
110px
جورج برنارد شاو
زبان انگلیسی
«به خاطر کارهایش که با ایده‌آلیسم و بشر دوستی شناخته می‌شود، این طعنه مهیج را معمولا با یک شعر زیبای منحصر به فرد تزریق می‌کند.»
درام، نقد ادبی
سنت ژان
۱۹۲۶–۱۹۵۰
سال
تصویر
نام
کشور
زبان
برای
نوع
اثر
۱۹۲۶
110px
گراتزیا دلدا
زبان ایتالیایی
«به خاطر الهام آرمانگرایی در نوشته‌هایش با وضوح انعطاف‌پذیر تصویر زندگی در جزیره بومی‌اش و همراه با عمق و مقداری همدردی با مشکلات کلی انسانی.»
شعر، رمان
راه خطا، وسوسه
۱۹۲۷
110px
آنری برگسون
زبان فرانسوی
«به رسمیت شناختن ایده‌های غنی و حیات بخش او و مهارت درخشان او که آن‌ها ارائه می‌دهند.»
فلسفه
ماده و حافظه
۱۹۲۸
110px
زیگرید اوندست
زبان نروژی
«اصولا به خاطر توصیف‌های قدرتمند او از زندگی شمالی در میانسالی.»
رمان
جنی، دختر گانر
۱۹۲۹
110px
توماس مان
زبان آلمانی
«اصولا برای رمان بزرگش زوال یک خاندان و به رسمیت شناخته شدن آن به‌طور پیوسته به عنوان یکی از کارهای کلاسیک ادبیات معاصر.»
رمان، داستان کوتاه، انشا
مرگ در ونیز، زوال یک خاندان
۱۹۳۰
110px
سینکلر لوئیس
زبان انگلیسی
«به خاطر هنر ترسیمی و شدید او در توصیف، و توانایی‌های او در شوخی و بذله گویی و خلق کردن اشکال جدیدی از کاراکترها.»
رمان، داستان کوتاه، دراما
المرگنتری
۱۹۳۱
110px
اریک آکسل کارلفلدت
زبان سوئدی
«به خاطر اشعار اریک آکسل کارلفلدت»
شعر
شعر مدرن سوئد
۱۹۳۲
110px
جان گالزورثی
زبان انگلیسی
«به خاطر هنر روایت برجسته او، به‌طوری‌که بهترین فرم را برای حماسه فورسایت برمی‌گزیند.»
رمان
کمدی مدرن، حماسه فورسایت
۱۹۳۳
110px
ایوان الکسیویچ بونین
، زندگی در فرانسه)
زبان روسی
«به خاطر سخت‌گیری او در هنر و حمل کردن سنت‌های کلاسیک روسی در نثر نوشته‌هایش.»
داستان کوتاه، شعر، رمان
زندگی آرسینیف
۱۹۳۴
110px
لوئیجی پیراندلو
زبان ایتالیایی
«به خاطر برجستگی و قوه ابتکار او در احیا هنر منظره و دراماتیک.»
دراما، رمان، داستان کوتاه
انتقام سگ
۱۹۳۵
اعطا نشده‌است.
۱۹۳۶
110px
یوجین اونیل
زبان انگلیسی
«برای قدرت، صداقت و احساسات عمیق کارهای دراماتیک او، که یک مفهوم تراژدی مجسم کرد.»
دراما
گوریل پشمالو
۱۹۳۷
110px
روژه مارتن دو گار
زبان فرانسوی
«به خاطر قدرت و صداقت هنری که کشمکش‌های انسانی را از بعضی جهات اساسی زندگی معاصر در دوره خانواده تیبو به خوبی نشان می‌دهد»
رمان
خانواده تیبو
۱۹۳۸
110px
پرل باک
زبان انگلیسی
«به خاطر توصیف غنی و صادقانه از زندگی روستایی در چین و برای زندگینامه‌های استادانه.»
رمان
نسل اژدها
۱۹۳۹
110px
فرانس امیل سیلانپا
زبان فنلاندی
«به خاطر فهم عمیق او از رعایای کشورش و هنر نفیس که راه زندگی آن‌ها و رابطه آن‌ها با طبیعت را به تصویر می‌کشد .»
رمان
مردم در شب تابستانی
۱۹۴۰
اعطا نشده‌است.
۱۹۴۱
اعطا نشده‌است.
۱۹۴۲
اعطا نشده‌است.
۱۹۴۳
اعطا نشده‌است.
۱۹۴۴
110px
یوهانس ویلهلم ینسن
زبان دانمارکی
«به خاطر قدرت نادر باروری تصویرسازی اشعارش که از دامنه گسترده و برجسته حس کنجکاوی ذهنی و سبک خلاقانه تشکیل شده‌است.»
شعر
آسیاب، آفریقا
۱۹۴۵
110px
گابریلا میسترال
زبان اسپانیایی
«به خاطر اشعارش که از احساسات قدرتمندش الهام گرفته شده‌است و نام او را به عنوان نماد آرمان‌گرایی تمام آمریکای لاتین مطرح می‌سازد .»
شعر
غزل‌های مرگ
۱۹۴۶
110px
هرمان هسه
(متولد آلمان)
زبان آلمانی
«به خاطر نوشته‌های الهام گرفته شده‌اش، که با نفوذ و خیرگی رشده کرده‌است، به‌طور مثال آرمان‌های انسان دوستانه کلاسیک و کیفیت بالای سبک.»
رمان، شعر
دمیان
۱۹۴۷
110px
آندره ژید
زبان فرانسوی
«به خاطر سهم او و نوشته‌های منحصر به فرد هنرمندانه‌اش که در آن مشکلات انسانی و شرایط عشق بی‌باک حقیقت و بینش روانی دقیق ارائه شده‌است.»
رمان، انشا
مائده‌های زمینی، در تنگ
۱۹۴۸
110px
تی. اس. الیوت
زبان انگلیسی
«به خاطر سهم برجسته و پیشگام او در شعر امروزی»
شعر
سرزمین هرز
۱۹۴۹
110px
ویلیام فاکنر
زبان انگلیسی
«به خاطر سهم منحصر بفرد، قدرتمند و هنرمندانه او در رمان مدرن آمریکایی.»
رمان، داستان کوتاه
خشم و هیاهو، گور به گور
۱۹۵۰
110px
برتراند راسل
زبان انگلیسی
«به رسمیت شناختن نوشته‌های متنوع و قابل توجه او که از معیارهای انسان دوستانه و آزادی اندیشه دفاع می‌کرد.»
فلسفه
تاریخ فلسفه غرب، جنایت‌های جنگ ویتنام
۱۹۵۱–۱۹۷۵
سال
تصویر
نام
کشور
زبان
برای
نوع
اثر
۱۹۵۱
110px
پار لاگرکویست
زبان سوئدی
«برای قدرت هنری استقلال حقیقی ذهن که او تلاش کرد در شعرش پاسخ‌هایی برای سوال‌های جاوادان مردم پیدا کند.»
شعر، رمان، داستان کوتاه، دراما
ساحره
۱۹۵۲
110px
فرانسوا موریاک
زبان فرانسوی
«برای بینش روحانی او و شدت هنری که در رمان‌هایش نفوذ زندگی انسانی در درام ر نشان می‌دهد.»
رمان، داستان کوتاه
برهوت عشق، نامه‌ای به ایزابل
۱۹۵۳
110px
وینستون چرچیل
زبان انگلیسی
«برای توصیف استادانه تاریخی و زندگینامه گرافی و برای فصاحت و بلاغت او در دفاع از ارزش‌های عالی انسانی.»
تاریخ، انشا
جنگ جهانی دوم
۱۹۵۴
110px
ارنست همینگوی
زبان انگلیسی
«به خاطر استادی در روایت هنرمندانه، که اخیرا در پیرمرد و دریا نشان داد و اعمال نفوذ او در سبک معاصر.»
رمان، داستان کوتاه، فیلمنامه
پیرمرد و دریا، وداع با اسلحه
۱۹۵۵
110px
هالدور لاکسنس
زبان ایسلندی
«به خاطر قدرت حماسی زنده او که هنر عالی روایت ایسلند را زنده کرده‌است.»
رمان، داستان کوتاه، دراما، شعر
فرزندان مستقل، نور جهانی
۱۹۵۶
110px
خوآن رامون خیمنس
زبان اسپانیایی
«برای اشعار تغزلی او، که در زبان اسپانیایی به منزله یک مثال از روحی بزرگ و هنری خالصانه است.»
شعر
جاودانگی، من و پلاترو
۱۹۵۷
110px
آلبر کامو
زبان فرانسوی
«برای آثار مهم ادبی او که با روشن بینی و شنیدن دقیق مشکلات وجدان انسانی در زمان ما همراه است»
رمان، داستان کوتاه، دراما، فلسفه، انشا
بیگانه، طاعون
۱۹۵۸
بوریس پاسترناک
زبان روسی
«برای موفقیت‌های مهم او هم در شعر معاصر و هم در زمینه رسوم بزرگ حماسی روسی.»
رمان، شعر، ترجمه
دکتر ژیواگو، بر فراز حصارها
۱۹۵۹
110px
سالواتوره کازیمودو
زبان ایتالیایی
«برای شعرهای بزمی او، که با بیان آتشین کلاسیک تجارب تراژیک زندگی زمان ما را بیان می‌کند.»
شعر
باد کوهستانی (ترانه)
۱۹۶۰
110px
سن-ژان پرس
زبان فرانسوی
«برای اوج گرفتن پرواز و احضار کردن تصورات از اشعارش در یک روش رویایی که بازتاب دهنده شرایط زمان ماست»
شعر
آناباز
۱۹۶۱
ایوو آندریچ
زبان صربی کرواتی
«به خاطر نیروی حماسی با رسم زمینه‌ها و نشان دادن سرنوشت بشری براساس تاریخ کشور خود.»
رمان، داستان کوتاه
خانمی از سارایوو، پلی بر رودخانه درینا
۱۹۶۲
110px
جان استاینبک
زبان انگلیسی
«به خاطر تصویرسازی و رئالیستیک نوشته‌هایش، و ترکیب کردن حس طنز دلسوزانه و ادراک اجتماعی حساس.»
رمان، داستان کوتاه، فیلمنامه
خوشه‌های خشم، موش‌ها و آدم‌ها
۱۹۶۳
110px
گیورگوس سفریس
زبان یونانی
«برای اشعار برجسته او، که از یک احساس عمیق نسبت به فرهنگ یونان باستان الهام می‌گیرد.»
شعر
قبرس تو مرا جادو کرده‌ای
۱۹۶۴
110px
ژان-پل سارتر
زبان فرانسوی
«برای کارهایش که ایده‌ها را برتری بخشید و فضای داستان‌هایش را هوای آزادی و جستجوی حقیقت پر کرده‌است و اعمال نفوذ گسترده در دوران ما.»
رمان، فلسفه، دراما، نقد ادبی، فیلمنامه
تهوع، دیوار
۱۹۶۵
110px
میخائیل شولوخف
زبان روسی
«به خاطر قدرت و صداقت هنری او، در حماسه دن آرام که به زندگی مردم روسیه وجهه‌ای تاریخی دربیان می‌دهد.»
رمان
دن آرام، زمین نوآباد
۱۹۶۶
110px
شموئل یوسف آگنون
زبان عبری
«به خاطر روایت هنری به شدت خاص و دلایلی از زندگی مردم یهودی.»
رمان، داستان کوتاه
روزهای ترس، یک داستان ساده
110px
نلی زاکس
(تبعید به سوئد)
زبان آلمانی
«به خاطر دراماها و اشعار برجسته‌اش و تفسیری قابل لمس در تفسیر سرنوشتاسرائیل.»
شعر، دراما
در خانه‌های مرگ
۱۹۶۷
110px
میگل آنخل آستوریاس
زبان اسپانیایی
«به پاس دستاوردهای ارزنده ادبی او، که ریشه در صفات ملی و سنت‌های مردم بومی آمریکای لاتین دارد.»
رمان، شعر
چشمان بازمانده در گور، آقای رئیس جمهور
۱۹۶۸
110px
یاسوناری کاواباتا
زبان ژاپنی
«به خاطر روایت مسلط، جوهره ذهن ژاپنی و حساسیت لحن بیانش.»
رمان، داستان کوتاه
خانه خوبرویان خفته
۱۹۶۹
110px
ساموئل بکت
زبان انگلیسی و زبان فرانسوی
«به خاطر نوشته‌هایش که فرم جدیدی را در رمان‌ها و نمایشنامه‌ها به وجود آورد، در زمانی که انسان مدرن از رسیدن به قله‌ها بازمانده بود.»
رمان، دراما، شعر
در انتظار گودو
۱۹۷۰
110px
آلکساندر سولژنیتسین
زبان روسی
«به خاطر نیروی اخلاقی وی، و پیروی از ضروریات سنتی ادبیات روسیه.»
رمان
یک روز از زندگی ایوان دنیسویچ، مجمع الجزایر گولاگ
۱۹۷۱
110px
پابلو نرودا
زبان اسپانیایی
«برای اشعارش که نیروی عنصری زنده برای سرنوشت و رویاهای یک قاره به ارمغان می‌آورد.»
شعر
خاطرات من
۱۹۷۲
110px
هاینریش بل
زبان آلمانی
«به خاطر نوشته‌هایش که ترکیبی از جهان بینی گسترده زمانه خود و مهارت حساس او در کاراکترسازی است و به تجدید حیات ادبیات آلمان کمک کرده‌است .»
رمان، داستان کوتاه
عقاید یک دلقک، بیلیارد در ساعت نه و نیم
۱۹۷۳
110px
پاتریک وایت
زبان انگلیسی
«به پاس روایت هنری حماسی و روانشناسانه‌اش که یک قاره جدید را به ادبیات معرفی کرد.»
رمان، داستان کوتاه، دراما
درخت انسان
۱۹۷۴
110px
ایویند جانسون
زبان سوئدی
«به خاطر روایت هنرمندانه، اندیشیدن درباره سرانجام سرزمین‌ها و اعصار و در خدمت آزادی بودن.»
رمان
ایالت نور
110px
هاری مارتینسون
زبان سوئدی
«به خاطر گرفتن قطره شبنم و بازتاب کیهان در نوشته‌هایش.»
شعر، رمان، دراما
راه خروج
۱۹۷۵
110px
یوجنیو مونتاله
زبان ایتالیایی
«به پاس اشعار متفاوت او همراه با حساسیت هنرمندانه فوق العاده او، که تفسیر جدیدی از ارزش انسانی را از دیدگاه متفاوت او به زندگی ارائه می‌دهد که خالی از توهم است.»
شعر
اقیانوس‌ها
۱۹۷۶–۲۰۰۰
سال
تصویر
نام
کشور
زبان
برای
نوع
اثر
۱۹۷۶
110px
سال بلو
زبان انگلیسی
«برای فهم انسانی و تجزیه دقیق فرهنگ معاصر در کارهایش.»
رمان، داستان کوتاه
هدیه هومبولت، رولشتاین
۱۹۷۷
110px
ویسنته آله‌ایخاندره
زبان اسپانیایی
«به پاس نوشتن اشعار خلاقانه با روشن کردن شرایط بشری جهان و جامعه امروزی، که در عین حال نو شدن شعر سنتی اسپانیایی میان دو جنگ را نمایندگی می‌کند.»
شعر
آوای جنگ
۱۹۷۸
110px
ایزاک بشویس سینگر
زبان ییدیش
«به خاطر روایت هنری مهیج او، به همراه ریشه‌های فرهنگ سنتی لهستانی-یهودی، که شرایط زندگی انسان جهانی را به ارمغان می‌آورد.»
رمان، داستان کوتاه
جادوگر لوبلین
۱۹۷۹
110px
اودیسیاس الیتیس
زبان یونانی
«به خاطر اشعارش، که در برابر پس زمینه‌های سنتی یونانی است، و قدرت لذات جسمانی و مبارزه مدرن فکری روشن بینانه برای آزادی و خلاقیت را به تصویر می‌کشد .»
شعر
در خدمت تابستان، رود ارس
۱۹۸۰
110px
چسواو میوش
زبان لهستانی
«به پاس روشن بینی غیرقابل انعطاف و به بلند کردن صدای انسانی در درگیری‌های شدید جهان.»
شعر، انشا
ذهن اسیر
۱۹۸۱
110px
الیاس کانتی
بلغارستان
زبان آلمانی
«به خاطر آنکه نوشته‌هایش با جهان بینی گسترده، ایده پردازی و قدرت هنرمندانه مشخص شده‌اند.»
رمان، دراما، انشا
کیفر آتش
۱۹۸۲
110px
گابریل گارسیا مارکز
زبان اسپانیایی
«به خاطر رمان‌ها و داستان‌های کوتاهش، که در آن جهان واقع گرایانه و رئالیستی در یک جهان پرشده از تصویرهای خیالی به همی می‌پیوندند که بازتاب دهنده زندگی و درگیری‌های یک قاره است.»
رمان، داستان کوتاه، فیلمنامه
صد سال تنهایی، عشق سال‌های وبا
۱۹۸۳
110px
ویلیام گلدینگ
زبان انگلیسی
«به خاطر رمان‌هایش که با روشن بینی از روایت هنری واقع گرایانه و تنوع و جهان شمولی افسانه‌ها شرایط انسان امروزی را توضیح می‌دهد .»
رمان، شعر، دراما
سالار مگس‌ها
۱۹۸۴
110px
یاروسلاو سایفرت
زبان چکی
«به پاس اشعارش که با تازگی ارائه شده‌است و نوآوری‌هایی که تصویری آزاد از روح سرکش و همه‌کاره انسان تامین می‌کند .»
شعر
کنسرت در جزیره
۱۹۸۵
110px
کلود سیمون
زبان فرانسوی
«به خاطر آنکه رمان‌هایش شامل خلاقیت‌های شاعرانه و تصویرگرایانه با یک آگاهی عمیق از تصویر شرایط انسانی است.»
رمان
جاده فلاندر
۱۹۸۶
110px
وله سوینکا
زبان انگلیسی
«به خاطر چشم‌انداز گسترده فرهنگی‌اش و روش‌های وجودی دراما با لحن شاعرانه‌اش.»
دراما، رمان، شعر
فصل بی‌هنجاری
۱۹۸۷
110px
جوزف برودسکی
زبان انگلیسی و زبان روسی
«برای تالیف‌های فراگیرش، آغشته با وضوح فکر و شدت شاعرانه.»
شعر
کمتر از یک
۱۹۸۸
110px
نجیب محفوظ
زبان عربی
«به پاس بالابردن دقت در نکته‌های ظریف و بینایی رئالیستی که به طرز تحریک آمیزی مبهم است و استفاده از فرم روایت عربی که قابل استناد برای تمامی نوع بشر است.»
رمان
بچه‌های محله ما، کوچه مدق
۱۹۸۹
110px
کامیلو خوزه سلا
زبان اسپانیایی
«به پاس نثر غنی او، که با جلوگیری کردن از لحن ترحم‌آمیز چشم‌اندازی از آسیب‌پذیری انسان را ارائه می‌دهد.»
رمان، داستان کوتاه
خانواده پاسکوال دو آرته
۱۹۹۰
110px
اکتاویو پاز
زبان اسپانیایی
«به پاس نیم قرن تلاش در زمینه شعر و ادبیات مکزیک.»
شعر، انشا
درختی در درون
۱۹۹۱
110px
نادین گوردیمر
زبان انگلیسی
«برای آنکه طبق گفته آلفرد نوبل نوشته‌هایش در زمینه حماسی باشکوه است و همچنین به خاطر آنکه نوشته‌هایش به نفع حقوق انسان‌ها است.»
رمان، داستان کوتاه، انشا
محافظه کار، خانواده ژوئیه
۱۹۹۲
110px
درک والکوت
زبان انگلیسی
«به خاطر درخشندگی فوق العاده آثار شاعرانه‌اش و پایداری یک چشم‌انداز تاریخی که حاصل یک تعهد چند فرهنگی است.»
شعر
شارلاتان
۱۹۹۳
110px
تونی موریسون
زبان انگلیسی
«به خاطر آن که رمان‌هایش با اجازه دادن به رویاپردازی و اصطلاحات شاعرانه یک جنبه ضروری از واقعیت آمریکایی را به زندگی می‌دهد.»
رمان
یک بخشش، دلبند
۱۹۹۴
110px
کنزابورو اوئه
زبان ژاپنی
«به خاطر ساختن جهانی ذهنی که در آن واقعیت و افسانه‌ها در هم می‌آمیزند تا تصویری از ناراحتی‌های مخمصه‌های امروزی انسان ارائه بدهد.»
رمان، داستان کوتاه
شیکو
۱۹۹۵
110px
شیموس هینی
زبان انگلیسی
«به خاطر زیبایی و عمق اخلاقی اشعارش که معجزات و زندگی گذشته را نمایش می‌دهد.»
شعر
چراغ برق
۱۹۹۶
110px
ویسواوا شیمبورسکا
زبان لهستانی
«به خاطر نکته بینی شعرهایش که به جریان‌های تاریخی و زیست‌شناسی اجازه می‌دهد تا وارد شوند و قطعات واقعیات انسانی را کنار هم بچینند.»
شعر
مردم روی پل
۱۹۹۷
110px
داریو فو
زبان ایتالیایی
«به خاطر شبیه‌سازی قدرت مشکلات میانسالی و حمایت او از کرامت‌های از بین رفته.»
دراما
مرگ تصادفی یک آنارشیست
۱۹۹۸
110px
ژوزه ساراماگو
زبان پرتغالی
«به خاطر درآمیختن تمثیل‌های پایدار با تخیل، همدردی و تکرار توانایی‌های ما در برابر دریافتن حقیقت.»
رمان، دراما، شعر
همه نام‌ها، کوری
۱۹۹۹
110px
گونتر گراس
زبان آلمانی
«به خاطر به تصویر کشیدن افسانه‌های شاد و سیاه که در گذر تاریخ به دست فراموشی سپرده شده بودند.»
رمان، دراما، شعر
طبل حلبی، موش و گربه
۲۰۰۰
110px
گائو شینگجیان
چین
زبان‌های چینی
«به خاطر اعتبار جهانی آثارش، دیدگاه تلخ و خلاقیت‌های زبانی، که راه را برای رمان‌ها و درام‌های چینی باز کرده‌است.»
رمان، دراما، نقد ادبی
کوهسار جان
۲۰۰۱–۲۰۲۵
سال
تصویر
نام
کشور
زبان
برای
نوع
اثر
۲۰۰۱
110px
وی. اس. نایپل
زبان انگلیسی
«به خاطر داشتن وحدت روایت و بررسی فسادناپذیر در کارهایش که ما را وادار می‌کند تا حضور تاریخی سرکوب را مشاهده کنیم.»
رمان، انشا
خانه‌ای برای آقای بیسواس، انتخابات الیویرا
۲۰۰۲
110px
ایمره کرتس
زبان مجاری
«برای استفاده از تجربه شخصی شکننده‌اش در برابر استبداد وحشیانه تاریخی در نوشته‌هایش.»
رمان
بی‌سرنوشت
۲۰۰۳
110px
جان ماکسول کوتسی
زبان انگلیسی
«کسی که صورت‌های بی‌حد و حصر مشارکت‌های خارجی شگفت‌آور را نمایش می‌دهد.»
رمان، انشا، ترجمه
سرزمین‌های گرگ و میش، در انتظار بربرها
۲۰۰۴
110px
الفریده یلینک
زبان آلمانی
«برای جریان موسیقی صدا و ضدصدا در رمان‌ها و نمایشنامه‌هایش که تعصب زبانی و پوچی کلیشه‌های جامعه و قدرت تسلیم نمایش می‌دهد.»
رمان، دراما
پیانیست
۲۰۰۵
110px
هارولد پینتر
زبان انگلیسی
«کسی که در نمایشنامه‌هایش پرتگاه‌های پشت پرگویی‌های روزانه را کشف کرده‌است و توانسته‌است به اتاق‌های بسته ظلم و ستم وارد شود.»
دراما
خیانت، کلکسیون
۲۰۰۶
110px
اورهان پاموک
زبان ترکی استانبولی
«کسی که به جستجوی روح افسرده شهر مادری‌اش رفت، نمادهای جدیدی از برخورد و بافت فرهنگی کشف کرد.»
رمان، فیلمنامه، انشا
نام من سرخ
۲۰۰۷
110px
دوریس لسینگ
(متولد ایران)
زبان انگلیسی
«حماسه گرایی با تجربه‌های زنانه، که با شک گرایی، آتش و قدرت رویا همراه بودو موضوع قرار گرفتن بررسی تمدن‌ها.»
رمان، دراما، شعر، داستان کوتاه
تروریست دوست داشتنی، فرزند پنجم
۲۰۰۸
110px
ژان-ماری گوستاو لو کلزیو
زبان فرانسوی
«نوشتن از خروج‌های جدید، ماجراجویی‌های شاعرانه و وجد نفسانی، جستجوگر فراانسانی.»
رمان، داستان کوتاه، انشا، ترجمه
بیابان
۲۰۰۹
110px
هرتا مولر
رومانی
زبان آلمانی
«تمرکز بر شعر و نثر ساده دورنمای زندگی کسانی را که زندگی شان مصادره شده به تصویر کشیده‌است.»
رمان، شعر
سرزمین گوجه‌های سبز، گذرنامه
۲۰۱۰
110px
ماریو بارگاس یوسا
زبان اسپانیایی
«برای نمایش ساختار قدرت و تصویرهای برنده از مقاومت‌ها، شورش‌ها و شکست‌های فردی".
رمان، داستان کوتاه، انشا، دراما
سور بز، جنگ آخرالزمان
۲۰۱۱
110px
توماس ترانسترومر
زبان سوئدی
«برای، ایجاز نویسی، تصویر شفاف، و ارائه تازه‌ای از دسترسی واقعیت به ما".
شعر، ترجمه
مجمع الجزایر رویا
۲۰۱۲
110px
مو یان
چین
زبان‌های چینی
«کسی که با رئالیسم توهم زا توانست داستان‌های عامیانه، تاریخی و معاصر را ادغام کند".
رمان، داستان کوتاه
جمهوری شراب
۲۰۱۳
110px
آلیس مونرو
زبان انگلیسی
«استاد داستان کوتاه نویسی معاصر»
داستان کوتاه
زندگی عزیز
۲۰۱۴
110px
پاتریک مودیانو
زبان فرانسوی
«به خاطر هنر حافظه که با برانگیختن سرنوشت انسانی غیرقابل فهم و کشف زندگی در جهان از طریق شغل»
رمان
خیابان بوتیک‌های خاموش
۲۰۱۵
110px
اسوتلانا الکسیویچ
(متولد اتحاد جماهیر شوروی)
زبان روسی
«به خاطر نوشته‌های چندصدایی‌اش، و یادبود رنج‌ها و شجاعت‌ها در زمانه ما»
تاریخ، انشا
صداهای شوروی از جنگ افغانستان، چهره غیرزنانه جنگ
۲۰۱۶
110px
باب دیلن
(متولد ایالات متحده آمریکا)
زبان انگلیسی
«برای بیان شاعرانه خلاقانه او در آهنگ‌های عامه‌پسند آمریکایی»
شعر، ترانه‌سرایی
بازدید از بزرگراه ۶۱
۲۰۱۷
110px
کازوئو ایشی‌گورو
(متولد ژاپن)
زبان انگلیسی
رمان، داستان کوتاه
بازمانده روز
۱۹۰۱–۱۹۲۵ ۱۹۲۶–۱۹۵۰ ۱۹۵۱–۱۹۷۵ ۱۹۷۶–۲۰۰۰ ۲۰۰۱–۲۰۲۵
جایزه نوبل