اجزای سازنده بدن انسان

اجزای سازنده بدن انسان از چند دیدگاه قابل بررسی است.
از نظر جرم، سلول‌های انسان دارای ۶۵-۹۰٪ آب هستند. از این رو اکسیژن بخش عمده‌ای از جرم انسان را تشکیل می‌دهد. ۹۹٪ جرم بدن انسان از ۶ عنصر اکسیژن، کربن، هیدروژن، نیتروژن، کلسیم و فسفر تشکیل شده‌است.
نزدیک ۰/۸۵٪ بدن از ۵ عنصر پتاسیم، گوگرد، سدیم، کلر و منیزیم تشکیل شده است؛ که همگی برای حیات ضروری هستند.
میزان مشارکت دیگر عناصر کمتر از ۱۰۰ ذره در میلیون است که بیش از یک دوجین از آن‌ها برای حیات ضروری هستند یا نقش مهمی در سلامتی دارند؛ مانند فلوئور که به استحکام دندانها کمک می‌کند ولی ظاهرا نقش دیگری ندارد.
این طور نیست که همه عناصری که در بدن یافت می‌شوند نقشی را در حیات داشته باشند. برخی عناصر (سزیم و تیتانیم) هستند که فقط ناظر خنثی هستند، در حالی که بسیاری عناصر (کادمیم، جیوه و عناصر رادیو اکتیو) هم هستند که در صورت افزایش اثر سمی بر بدن دارند. در سمی بودن برخی عناصر (آلومینیوم) که به صورت طبیعی در بدن هستند اختلاف نظر است .
برای میزان بسیار اندک کادمیوم و سرب کارهایی تصور می‌شود، ولی قطعا این حجمی که در بدن موجود هست برای انسان سمی است.
شواهدی وجود دارد مبنی بر این که عناصر سمی مانند آرسنیک به میزان بسیار بسیار کم، حتی برای پستانداران ضروری است.
برخی عناصر که در ارگان‌های ریزتر و گیاهان (آرسنیک، سیلیکون، بورون، نیکل، وانادیوم) استفاده می‌شوند احتمالا در دزهای بسیار کمتر برای پستانداران نیز مورد نیاز هستند.
اجزای اتمی
یک انسان ۷۰ کیلوگرمی نزدیک ۱۰ ۲۷ ×۶/۷ اتم و مجموعا ۶۰ نوع عنصر شیمیایی دارد.
عنصر
درصد جرم
جرم (کیلوگرم)
اتم
درصد اتمی
نقش مثبت در حیات پستانداران
گروه
اکسیژن
65
43
24
1.61e27
بله (مثل آب)
16
کربن
18
16
12
8.03e26
بله (ترکیب آلی شاخه‌های هیدروکربنی هستند)
14
هیدروژن
10
7
63
4.22e27
بله (مثل آب)
1
نیتروژن
3
1.8
0.58
3.9e25
بله مثل DNA و اسید آمینه
15
کلسیم
1.4
1.0
0.24
1.6e25
بله مثل کالمودولین و Hydroxylapatite در استخوان
2
فسفر
1.1
7.8e-1
0.14
9.6e24
بله مثل DNA و فسفرگیری
15
پتاسیم
0.25
1.4e-1
0.033
2.2e24
بله (مثل Na + /K + -ATPase)
1
گوگرد
0.25
0.140
0.038
2.6e24
بله (مثل سیستئین و متیونین)
16
سدیم
0.15
0.100
0.037
2.5e24
بله Na + /K + -ATPase
1
کلر
0.15
0.095
0.024
1.6e24
بله (Cl-transporting ATPase)
17
منیزیم
0.05
0.019
0.0070
4.7e23
بله (مثل binding to ATP)
2
آهن*
0.006
0.0042
0.00067
4.5e22
بله (مثل هموگلوبین)
8
فلوئور
0.0037
0.0026
0.0012
8.3e22
بله/خیر(استحکام دندان)
17
روی
0.0032
0.0023
0.00031
2.1e22
بله مثل پروتئین روی
12
سیلیکون
0.002
0.0010
0.0058
3.9e23
بله(احتمالا)
14
روبیدیوم
0.00046
0.00068
0.000033
2.2e21
خیر(?)
8
استرانسیم
0.00046
0.00032
0.000033
2.2e21
خیر(?)
2
بروم
0.00029
0.00026
0.000030
2.0e21
خیر(?)
17
سرب
0.00017
0.00012
0.0000045
3e20
No (?) (درمقادیر زیاد سمی)
14
مس
0.0001
0.000072
0.0000104
7e20
بله (مثل پروتئین‌های مسی)
11
آلومینیوم
0.000087
0.000060
0.000015
1.0e21
خیر(?) (سمی?)
13
کادمیوم
0.000072
0.000050
0.0000045
3e20
خیر(?) (درمقادیر زیاد سمی)
12
سریوم
0.000057
0.000040
خیر
باریوم
0.000031
0.000022
0.0000012
8e19
خیر (سمی?)
2
قلع
0.000024
0.000020
6.0e-7
4e19
خیر(?)
14
ید
0.000016
0.000020
7.5e-7
5e19
بله (مثل هورمون تیروئید)
17
تیتانیوم
0.000013
0.000020
خیر
4
بور
0.000069
0.000018
0.0000030
2e20
بله(احتمالا)
13
سلنیوم
0.000019
0.000015
4.5e-8
3e18
بله
16
نیکل
0.000014
0.000015
0.0000015
1e20
بله(مثل urease)
10
کروم
0.0000024
0.000014
8.9e-8
6e18
بله(تایید نشده)
6
منگنز
0.000017
0.000012
0.0000015
1e20
بله (مثل Mn-SOD)
7
آرسنیک
0.000026
0.000007
8.9e-8
6e18
بله(تایید نشده). در مقادیر زیاد سمی
15
لیتیوم
0.0000031
0.000007
0.0000015
1e20
خیر(?)
1
جیوه
1.9e-5
0.000006
8.9e-8
6e18
خیر(سمی)
سزیوم
0.0000021
6e-6
1.0e-7
7e18
خیر
مولیبدن
0.000013
5e-6
4.5e-8
3e18
بله (مثل molybdenum oxotransferase زانتین اکسیداز و سولفیت اکسیداز
6
ژرمانیم
0.000005
خیر(?)
کبالت
0.0000021
0.000003
3.0e-7
2e19
بله (مثل ویتامین B 12 )
9
آنتیموان
0.000011
0.000002
خیر
نقره
0.000001
0.000002
خیر(سمی)
نیوبیم
0.00016
0.0000015
خیر
زیرکونیوم
0.0006
0.000001
3.0e-7
2e19
خیر
لانتانیوم
8e-7
خیر
تلوریوم
0.000012
7e-7
خیر
گالیوم
7e-7
خیر
ایتریوم
6e-7
خیر
بیسموت
5e-7
خیر
تالیوم
5e-7
خیر(سمی)
ایندیوم
4e-7
خیر
طلا
0.000014
2e-7
3.0e-7
2e19
خیر
اسکاندیوم
2e-7
خیر
تانتالیوم
2e-7
خیر
وانادیوم
0.000026
1.1e-7
1.2e-8
8e17
بله (تایید نشده)
5
توریوم
1e-7
خیر (سمی)
اورانیوم
1.3e-7
1e-7
3.0e-9
2e17
خیر(سمی)
ساماریوم
5.0e-8
خیر
تنگستن
2.0e-8
خیر
برلیوم
5e-9
3.6e-8
4.5e-8
3e18
خیر
2
رادیوم
1e-17
3e-14
1e-17%
8e10
خیر (سمی)
آهن = ۳ گرم در مردان، ۲/۳ گرم در زنان
H
He
Li
Be
B
C
N
O
F
Ne
Na
Mg
Al
Si
P
S
Cl
Ar
K
Ca
Sc
Ti
V
Cr
Mn
Fe
Co
Ni
Cu
Zn
Ga
Ge
As
Se
Br
Kr
Rb
Sr
Y
Zr
Nb
Mo
Tc
Ru
Rh
Pd
Ag
Cd
In
Sn
Sb
Te
I
Xe
Cs
Ba
La
Hf
Ta
W
Re
Os
Ir
Pt
Au
Hg
Tl
Pb
Bi
Po
At
Rn
Fr
Ra
Ac
Rf
Db
Sg
Bh
Hs
Mt
Ds
Rg
Ce
Pr
Nd
Pm
Sm
Eu
Gd
Tb
Dy
Ho
Er
Tm
Yb
Lu
Th
Pa
U
Np
Pu
Am
Cm
Bk
Cf
Es
Fm
Md
No
Lr
چهار عنصر اصلی
عناصر قابل ملاحظه
عناصر ناچیز
کاربردهای غیرزیستی
اجزای مولکولی
آب
پروتئین
چربی
مواد معدنی در استخوان
کربوهیدرات مانند گلیکوژن و گلوکز
DNA
یونهای معدنی محلول مانند سدیم، پتاسیم، کلر، بی‌کربنات، فسفات
گازهای درون ریه، معده مانند اکسیژن، دی‌اکسید کربن، اکسید نیتروژن، هیدروژن، مونوکسید کربن، methanethiol، اتان و پنتان.
امینواسدها، اسیدهای چرب، ویتامین، nucleobases، nucleosides، nucleotides، cofactor
رادیکالهای آزاد: superoxide، hydroxyl، hydroperoxyl
مولکول
درصد جرم
مول.وزن(دالتون)
مولکول
درصد مولکول
آب
65*
18*
1.74e14*
98.73*
دیگرمعدنیها
1.5
N/A
1.31e12
0.74
چربیها
12
N/A
8.4e11
0.475
دیگر آلیها
0.4
N/A
7.7e10
0.044
پروتئین
20
N/A
1.9e10
0.011
RNA
1.0
N/A
5e7
3e-5
DNA
0.1
1e11
46*
3e-11