پوران (خواننده)

فرح‌دخت عباسی طاقانی با نام مستعار پوران (زاده ۱۵ بهمن ۱۳۱۲ در تهران – درگذشته ۱۲ مهر ۱۳۶۹) خواننده و بازیگر زن ایرانی بود.
زندگی‌نامه
پوران با نام اصلی « فرح‌دخت عباسی طاقانی » متولد ۱۵ بهمن ۱۳۱۲، در دهه ۳۰ یکی از مشهورترین خوانندگان ایران بود و این شهرت خود را تا اواسط دهه ۵۰ همچنان حفظ کرد. با نام «بانوی ناشناس» و سپس «بانو شاپوری» (نام خانوادگی همسر اولش) و بعد از آن با نام مستعار «پوران» پا در وادی هنر گذاشت.
او خواهرزاده بانو روحبخش، دیگر خواننده ایرانی آن دوران است که به‌وسیله او جذب آوازخوانی شد. پوران پس از اینکه تحصیلات متوسطه را در دبیرستان اسدی تهران به اتمام رساند، وارد هنرستان عالی موسیقی شد و از شاگردان عباس شاپوری (آهنگساز) گردید و در سال ۱۳۳۰ کار خوانندگی را با نام بانوی ناشناس آغاز کرد و در سال ۱۳۳۱ وارد رادیو ایران شد. او با نام بانوی ناشناس در صفحه گرامافون می‌خواند که پس از آشنایی و ازدواج با همسر اول خود نام خانوادگی او را به عنوان نام مستعار خود برگزید.
پوران پس از ازدواجش با عباس شاپوری که ترانه‌ساز بسیاری از آفرینش‌های او بود، با نام بانو شاپوری شناخته شد و به فعالیت هنری خود ادامه داد. اما پس از جدایی از او نام هنری پوران را برای خود برگزید. عباس شاپوری مدت هفت سال (از ۱۶ بهمن ۱۳۳۰ تا ۷ آبان ۱۳۳۷) پوران را تحت آموزش مستقیم خود قرار داد و حدود صد آهنگ برای وی ساخت و اجرا کرد.
بعد از جدایی عباس شاپوری (ویولن‌نواز و آهنگساز) به همسری حبیب روشن‌زاده (مفسر ورزشی تلویزیون) درآمد که این ازدواج دوم نیز منجر به طلاق شد. یک فرزند به نام شهریار شاپوری و دو فرزند به نام‌های امید و آرزو روشن‌زاده از وی باقی مانده‌است.
پوران پس از مدتی توانست وارد برنامه گلها شود، و فعالیت‌های او بیشتر ترانه‌خوانی بود. او در سال ۱۳۳۹ وارد کار سینما شد و در چندین فیلم بازی کرد.
پوران در دهه ۱۳۳۰ یکی از نامی‌ترین آوازخوانان ایران بود و برای یک دهه کامل و شاید هم بیشتر، یکی از بی‌رقیب‌ترین آوازخوانان ایران به شیوه خود بود و توانست شهرت خود را تا اواسط دهه ۵۰ همچنان حفظ کند. او سابقه خوانندگی در برنامه گلها (برنامه‌های شماره ۳۲۶ و ۳۵۰ هردو در دستگاه ماهور و برنامه شماره ۴۴۴ در دستگاه همایون و برنامه شماره ۵۲۲ در آواز ابوعطا) را نیز در کارنامه خود دارد. او با برخی از خواننده‌ها از جمله ویگن، عارف، منوچهر سخایی و حسین خواجه‌امیری ترانه‌های دوصدایی اجرا کرده‌است.
او پس از انقلاب اسلامی، همچون بسیاری از آوازخوانان از ایران خارج شد و به آمریکا مهاجرت کرد.
همچنین بانو پوران خواهر همسر انوشیروان روحانی، موسیقیدان و آهنگساز برجسته و سرشناس ایرانی و خاله رضا روحانی از موسیقیدانان و آهنگسازان تحصیل‌کرده و جوان ایرانی است.
مرگ
آرامگاه پوران
پوران در اوایل سال‌های دهه ۶۰ به بیماری سرطان مبتلا شد. سرانجام هنگامی که بیماری به اوج خود رسیده بود، در سال ۱۳۶۹ برای دیدن نوه‌اش به ایران آمد که نهایتا در تهران درگذشت و در امامزاده طاهر (کرج) به خاک سپرده شد.
بازخوانی آهنگ‌های پوران
پس از مرگ پوران برخی از ترانه‌های او در خارج از ایران بازخوانی شدند، شامل ترانه هم‌صدا با صدای معین در سال ۱۳۶۹ و ترانه گلی جان توسط سیاوش قمیشی در سال ۱۳۹۴.
آلبوم‌ها
ملا ممد جان
نام ترانه
ترانه‌سرا
آهنگساز
تنظیم
ملا ممد جان
محلی افغانی
انوشیروان روحانی
انوشیروان روحانی (طبله: فرید زلاند)
امروز و فردا
جهانبخش پازوکی
جهانبخش پازوکی
راستی چه زود می‌گذرزندگی راستی چه زود میگذره
جهانبخش پازوکی
جهانبخش پازوکی
ویرون بشی‌ای دل
جهانبخش پازوکی
جهانبخش پازوکی
صبح می‌شه شب می‌شه
اسماعیل نواب صفا
انوشیروان روحانی
اگه می‌شه برگرد
اسماعیل نواب صفا
انوشیروان روحانی
حالیته
هما میرافشار
اسدالله ملک
وای چه بلایی‌ای دل
جهانبخش پازوکی
جهانبخش پازوکی
زندگی آی زندگی
جهانبخش پازوکی
جهانبخش پازوکی
واروژان
می‌گردم دور دنیا
اردلان سرفراز
پرویز غیائیان
عاشقی بد دردیه
اردلان سرفراز
پرویز غیائیان
اشکام دونه دونه
نام ترانه
ترانه‌سرا
آهنگساز
تنظیم
اشکم دونه‌دونه
جهانبخش پازوکی
جهانبخش پازوکی
گلی جان
شهابی
عباس شاپوری
شانه
ناصر رستگار نژاد
برگرفته از ترانه "البنت الشلبی" فیروز
نیلوفر
اسماعیل نواب صفا
مجید وفادار
شکوفه‌ها
جهانبخش پازوکی
جهانبخش پازوکی
فرشته من
جهانبخش پازوکی
جهانبخش پازوکی
آهو
کریم فکور
انوشیروان روحانی
گل اومد بهار اومد
بیژن ترقی
مجید وفادار
شب خوش بود
عبدالله الفت
عباس شاپوری
شب‌های انتظار
عبدالله الفت
عباس شاپوری
غرور شکسته
تیمورتاش
مجید وفادار
چشمه
کریم فکور
عباس شاپوری
گل اومد بهار اومد
نام ترانه
ترانه‌سرا
آهنگساز
تنظیم
گل اومد بهار اومد
بیژن ترقی
مجید وفادار
شب رویایی
بیژن ترقی
حبیب‌الله بدیعی
فتنه
کریم فکور
پرویز یاحقی
باغبان
سفری در شب
نظام فاطمی
مجید وفادار
عشق و فراموشی
بیژن ترقی
حدیث آشنایی
بیژن ترقی
حبیب‌الله بدیعی
شب میایی (با منوچهر)
نغمه فروردین
گردش صحرا
نیرسینا
مجید وفادار
سازمن
نیرسینا
عباس شاپوری
یک کلاغ چهل کلاغ
عروسی
آثار سینمایی
۱۳۳۹ اول هیکل ساخته سیامک یاسمی
۱۳۳۹ ستارگان می‌درخشند ساخته علی زرندی
۱۳۴۰ عمو نوروز ساخته سیامک یاسمی
۱۳۴۱ طلای سفید ساخته جمشید شیبانی
۱۳۴۱ گرگ‌های گرسنه
۱۳۴۱ لاله آتشین ساخته علی محزون
۱۳۴۳ آقای قرن بیستم
۱۳۴۳ اشک‌ها و خنده‌ها
۱۳۴۴ دنیای پول
۱۳۴۵ حاتم طائی
۱۳۴۵ گدایان تهران
۱۳۴۷ طوفان بر فراز پاترا (مشترک با لبنان)
۱۳۵۳ بی‌قرار ساخته ایرج قادری
عباس شاپوری