mainkilora/Persian-Wikipedia-Corpus huggingface dataset:
سید علاءالدین حسین

حسین بن موسی ملقب به سید علاء الدین حسین و معروف به حسین کوچک فرزند موسی کاظم برادر علی بن موسی الرضا می‌باشد او در سال ۲۰۲ (قمری) (اواخر قرن دوم هجری) از مدینه راهی توس بود که در شیراز به قتل رسید.
آرامگاه
بنای اصلی آرامگاه در زمان قتلغ خان در اواخر قرن هشتم یا اوایل قرن نهم هجری قمری ساخته شده‌است. گنبد در سال ۱۳۲۹ بر اثر حوادث متعدد برداشته و در سال ۱۳۳۱ به وسیله مشیرالملک (میرزا ابوالحسن خان) گنبدی با اسکلت فلزی بر روی آن نصب گردید.
وضعیت آرامگاه در حال حاضر
آرامگاه در محله آستانه قرار دارد. گنبد کنونی با کاشی‌های معرق پوشیده شده‌است که بر آن به خط ثلث طلایی و بر زمینه آبی سوره مزمل نوشته شده‌است.
موسی بن جعفر
شاهچراغ
آستانه (شیراز)
محله پاچنار (اصفهان)

پاچنار نام محله‌ای در جنوب شهر اصفهان و واقع در خیابان حکیم نظامی این شهر است.این محله از جنوب به محله «حسین آباد»، از شرق به «سیچان»، از شرق و شمال به محله ارمنی نشین جلفا محدود می‌شود. همچنین مسجدی با همین نام در این محله وجود دارد. تا حدود ۲۰ سال پیش بخش قابل توجهی از این محله را باغهای میوه و سبزی کاری به خود اختصاص می‌داد اما به تدریج دراین زمینها، ساختمانهای مسکونی و تجاری ساخته شد.از ویژگیهای این محله آن است که ساکنان آن را بیشتر قشر متوسط جامعه تشکیل می‌دهند و بسیاری از ساکنان ان یکدیگر را می‌شناسند. تاریخ معاصر این محله چهره سرشناسی را تجربه نکرده است. شاعر استاد ادبیات دانشگاه اصفهان از جمله مهمترین اصفهان شناسان معاصر است کتابها و مقالات ایشان همچنین در زمینه‌های ادبی و شناحت شعر فارسی از منابع محکم به حساب می‌آید. کتابهایی جون تصحبح و از اثار اوست . در دهه ۱۳۵۰ حسین مظاهری از این محله به مجلس شورای ملی راه یافت. از جمله افراد شناخته شده این محله احمد طاهری مترجم و روزنامه نگار ایرانی ساکن اسپانیاست که تا کنون برخی از آثار مولوی ، خیام ، حافظ p ابوسعید ابوالخیر، خواجه عبدالله انصاری، شاهنامه فردوسی ، سهراب سپهری و نیما یوشیج را به اسپانیایی برگردانده و منتشر کرده است.
در ضمن هنرمندان دیگری نیز همانند منوچهر مظاهری نیز اهل این منطقه می‌باشد که در زمینه‌های هنرهای دستی،تجسمی و انواع نقاشی مهارت خاصی دارا میباشدو خلق کرده است.
حجاج بن مسروق جعفی

حجاج بن مسروق جعفی از قبیله مذحج از جمله شیعیان مشهور علی بوده است. او در کوفه زندگی می‌کرد و هنگامی که از حرکت حسین بن علی به کربلا آگاه شد او را تا هنگام مرگش در واقعه کربلا همراهی کرد. هنگامی که کاروان حسین با سپاه حر روبرو شدند، او به فرمان حسین، اذان ظهر گفت.
حج ناتمام

حج ناتمام اشاره دارد به اقدام حسین بن علی در ناتمام گذاردن مناسک حج و بیرون رفتن از مکه پیش از واقعه کربلا.
حسین به خاطر ناامنی مکه برای او و اینکه مطلع شد نیروهای یزید در صدد قتل او در مکه هستند، تصمیم گرفت حج را به عمره مفرده تبدیل کند. احرام بست و طواف و سعی و تقصیر انجام داد و از احرام بیرون آمد، چون نمی‌توانست حج را به پایان برد. او می‌ترسید در مکه او را گرفته، به سوی یزید ببرند، یا غافلگیرانه ترور کنند. این از نظر فقهی نیز بی‌اشکال است. در حدیث است که حسین روز ترویه در حالی که در عمره بود، به سوی عراق بیرون شد: «ان الحسین بن علی خرج یوم‌الترویه الی العراق و کان معتمرا».
کار حسین هم جنبه حفظ قداست حرم الهی را داشت و هم نمی‌خواست درایام حج و در بیت‌الله الحرام خونش ریخته شود، و هم با بیرون شدن از مکه، در روزی که همه از هر سو به مکه آمده‌اند و عازم عرفاتند و به این صورت، خبر خروج اعتراض‌آمیز وی بر ضد حکومت، توسط حاجیانی که از همه جا آمده‌اند و اینکه او، در مکه هم امنیت و مصونیت ندارد، همه جا پخش می‌شد و این نوعی مبارزه تبلیغاتی بر ضد یزید بود.
حدیقةالسعدا

حدیقهالسعداء کتاب مقتلی به زبان زبان ترکی است که محمد فضولی آن را نوشته است. روضهالشهداء، نخستین کتاب مقتل فارسی بود و به قلم ملا حسین واعظ کاشفی نوشته شده بود.
حر بن یزید ریاحی

حرم حر بن ریاحی
ضریح حرم حر بن ریاحی
مقبره حر بن ریاحی
حر بن یزید ریاحی از همراهان حسین بن علی در واقعه کربلا بود.
حر از خاندان معروف عراق و از روسای قبایل کوفیان بود. به‌درخواست ابن زیاد، برای مبارزه با حسین فراخوانده شد.او به سرکردگی هزار سوار برگزیده گشت. گفته‌اند وقتی از دارالاماره کوفه، با ماموریت بستن راه بر حسین بیرون آمد، ندایی شنید که: «ای حر!مژده باد تو را بهشت …»
در کربلا
حر با سپاهش در منزل «قصر بنی مقاتل» یا «شراف»، راه را بر حسین بست و مانع از حرکت او به سوی کوفه شد. کاروان حسین را همراهی کرد تا به کربلا رسیدند و حسین در آنجا فرود آمد. حر وقتی فهمید کار جنگ با حسین بن علی جدی است، صبح عاشورا به بهانه آب دادن اسب خویش، از اردوگاه عمر سعد جدا شد و به کاروان حسین پیوست. توبه کنان کنار خیمه‌های حسین آمد و اظهار پشیمانی کرد، سپس اذن میدان طلبید. ظاهرا حر با اذن امام حسین اولین فردی است که به میدان رفت و در خطابهای موثر، سپاه کوفه را به خاطر جنگیدن با حسین توبیخ کرد. چیزی نمانده بود که سخنان او، گروهی از سربازان عمر سعد را تحت تاثیر قرار داده از جنگ با حسین منصرف سازد، که سپاه عمر سعد، او را هدف تیرها قرار داد. نزد حسین بازگشت و پس از لحظاتی دوباره به میدان رفت و با رجزخوانی، به مبارزه پرداخت و کشته شد. رجز او چنین بود:
انی انا الحر و ماوی الضیف اضرب فی اعناقکم بالسیف
عن خیر من حل بارض الخیف اضربکم و لا اری من حیف
همانا من حر هستم که میزبان میهمانانم، شمشیرم را بر شما فرود می‌آورم و حمایت از بهترین کسی که ساکن بلاد خیف شده می‌نمایم و می‌زنم شما را و باکی از شما ندارم.
کتیبه کاشی کاری سر در حرم حر بن ریاحی
رشیدالدین وطواط

رشیدالدین وطواط (۱۰۸۸- ۱۱۸۲م) (نسب: محمد بن محمد بن عبدالجلیل) ادیب، نویسنده، شاعر و زبان‌شناس بلخی ایرانی در سده ششم هجری بود که به فارسی و عربی اثر می‌آفرید.
همدوره با خوارزمشاهیان و دبیر دیوان اتسز خوارزمشاه بود. برای اندام کوچکش به او لقب وطواط (به معنای خفاش یا نوعی پرستو) دادند.
رشید از شاهان خوارزمی، آتسز و ارسلان و تکش را درک کرد.
در موقعی که سلطان سنجر هزارسف را محاصره کرده بود انوری شاعر در خدمت وی بود. این دوبیتی نوشت و در شهر انداختند:
ای شاه همه ملک زمین حسب تراست
وز دولت و اقبال جهان کسب تراست
امروز به یک حمله هزارسف بگیر
فردا خوارزم و صد هزار اسب تراست
وطواط در هزارسف بود و در پاسخ این بیت نوشت و با تیر برای آن‌ها بینداخت:
گر خصم تو ای شاه شود رستم گرد
یک خر ز هزارسب تو نتواند برد
چون سلطان سنجر پس از رنج و سختی بسیار شهر را فتح کرد سوگند خورد که اگر به وطواط دست یابد وی را هفت پاره کند. وطواط مدت‌ها فراری بود و به دنبال شفیعی که شفاعتش کند تا این که منتجب‌الدین بدیع‌الکتاب رئیس دیوان انشا توانست موجب عفو وی توسط سلطان سنجر شود.
زمانی که وطواط در سنین نزدیک به هشتاد سالگی بود تکش در خوارزم به تخت پادشاهی نشست و وطواط را در یک تخت روان به خدمتش آوردند. وطواط گفت که به دلیل کهولت سن تنها به گفتن یک رباعی برای تبرک بسنده می‌کند. رباعی این است:
جدت ورق زمانه از ظلم بشست
عدل پدرت شکستها کرد درست
ای بر تو قبای سلطنت آمده چست
هان تا چه کنی که نوبت دولت توست
میان رشید وطواط و جارالله زمخشری، ادیب و متکلم و مفسر بزرگ قرن ششم، دوستی و مباحثه و مکاتبه بوده‌است و آن دو مباحثاتی بر سر مسائل لغوی و ادبی داشته‌اند. علاوه بر دیوان شعر، منشآت فارسی رشید وطواط که مجموعه‌ای است از رسائل سلطانی و اخوانی، حدائق السحر فی دقایق الشعر در بدیع و صنایع شعری و فصل الخطاب من کلام عمر بن الخطاب ، تحفه الصدیق الی الصدیق من کلام ابی بکر الصدیق، انس اللهفان من کلام عثمان بن عفان ، نثر اللآلی من کلام امیرالمومنین علی و مجموعه رسائل عربی وی نیز معروف است. دیوان این شاعر که مشتمل بر ۸۵۶۳ بیت و شامل قصاید ، ترجیعات ، ترکیبات ،یک قصیده مسمط مصنوع، غزلیات ، مقطعات و رباعیات است در آذرماه ۱۳۳۹ هجری شمسی از سوی کتابفروشی بارانی به طبع رسیده‌است و از آنجا که دیوانش را قریب دوازده هزار بیت نوشته‌اند، چاپ مذکور در بردارنده تمامی اشعار این شاعر نیست. این چاپ مشتمل بر مقدمه‌ای درباره زندگی و شرح احوال شاعر و مطالب برخی از تذکره نویسان (غیر ازمواردی که مرحوم عباس اقبال آشتیانی در مقدمه کتاب حدایق السحرفی دقایق الشعر نوشته‌اند) و نیز تالیفات رشید وطواط و معرفی نسخ در دسترس مصحح می‌باشد. آنچنان که مصحح نیز در مقدمه دیوان متذکر شده‌اند، اکثر نسخ در دسترس ایشان نسخه‌هایی است که پس از قرن یازدهم کتابت گردیده است.
آثار
حدائق السحر فی دقائق الشعر
ابکار الافکار فی الرسائل و الاشعار
عرائس الخواطر و نفائس النوادر
دیوان فارسی (با بیش از ۸۵۰۰ بیت)
دیوان عربی
نثر اللئالی (مطلوب کل طالب من کلام امیرالمومنین علی بن ابی‌طالب)
لطایف الامثال و طرایف الاقوال (شرح فارسی ۲۸۱ مثل عربی).
مجموعه رسائل عربی
فصل الخطاب
انس اللهفان
جواهر القلائد و زواهر الفرائد (فرائد القلائد)
لغت فارسی منظوم موسوم به حمد و ثنا
درر غرر
تحفه الصدیق الی الصدیق من کلام ابی بکر صدیق
و ۱۱ رساله و مجموعه، صدکلمه‌ای از سخنان خود به عربی.
حلاس بن عمر راسبی

حلاس بن عمرو راسبی از کشته‌شدگان ماجرای کربلاست که در حمله اول در روز عاشورا کشته شد.
حلاس بن عمرو راسبی و برادرش، نعمان بن عمرو، از اهالی کوفه و از اصحاب علی بودند. گفته‌اند در زمان علی در کوفه رئیس شهربانی این شهر بود. سپس او و برادرش نعمان، همراه عمر سعد بودند. اما سرانجام متحول شده و به اردوگاه حسین پیوستند. حلاس زمانی در کوفه فرمانده نیروهای علی بود، با سپاه عمر بن سعد به کربلا آمد ولی قبل از آغاز جنگ همراه برادرش به سپاه حسین پیوست و در حمله اول سپاه یزید کشته شد.
نام او در برخی منابع، «حلاش» آمده است.
حمید بن مسلم ازدی

حمید بن مسلم ازدی وقایع‌گزار نبرد کربلا و رویدادهای مرتبط با حسین بن علی بوده است. او یکی از لشکریان عمر سعد بود.
حنظله بن اسعد شبامی

حنظله بن اسعد شبامی از کشته‌شدگان در واقعه کربلا است و نامش در زیارت ناحیه مقدسه آمده‌است.
حنظله از جمله کسانی است که حسین بن علی او را برای گفتگو با سردار سپاه دشمن، ابن سعد عنید، گسیل داشت.
حنظله کوفی است و شبام، نام طایفه‌ای از همدانیان است. حنظله از چهره‌های شیعی در کوفه و معلم قرآن بود. زمانی که حسین بن علی به کربلا رسید، وی به او پیوست و از جان حسین بن علی در مقابل تیرها و نیزه‌ها محافظت کرد و گاهی هم با سخنانش به سپاه کوفه هشدار می‌داد و موعظه می‌کرد.
عیوقی

نمونه‌ای از نگاره‌های نسخه استانبول از داستان ورقه و گلشاه. در این نسخه ۷۱ نگاره ترسیم شده‌است. این نگاره‌ها اسلوب و طرز نقش‌های پیش از دوره مغول را به‌یاد می‌آورد.
ورقه و گلشاه، شیراز، مکتب سلجوقی، نیمه اول سده هفتم قمری، کتابخانه موزه توپقاپی استانبول.
عیوقی از سرایندگان اوایل سده پنجم ه ق. و سراینده مثنوی ورقه و گلشاه است. از زندگی او اطلاعات زیادی در دست نیست. او مثنوی خود را به نام سلطان محمود کرده و از آن‌جا که این سلطان را با کنیه «ابوالقاسم» و لقب «سلطان غازی» یاد کرده، بی‌تردید منظور سلطان محمود غزنوی بوده‌است. بنا بر گفته احمد آتش، عیوقی در نوبهاری، ورقه و گلشاه را سروده و به‌عنوان عیدانه به سلطان محمود پیشکش کرده‌است. صفا هم به همین دلایل، سلطان غازی را محمود می‌داند و بر این باور است که واژگان، مفردات و عبارات مثنوی این حدس را تقویت می‌کند.
عیوقی به‌خاطر سرودن منظومه عشقی ورقه و گل‌شاه معروف است ولی از چندوچون زندگی او آگاهی زیادی در دست نیست.
او مثنوی دیگری در بحر رمل مسدس و قصایدی نیز داشته‌است. عیوقی در بخشی از منظومه ورقه و گلشاه به ناکامی عشقی خود نیز اشاره‌ای دارد و از روزگار خود و «نامردمی» برخی افراد که مانع خوشبختی او شده‌اند گلایه می‌کند.
با توجه به زبان متوسط و توصیفاتی که عیوقی در این داستان می‌کند (برای نمونه پخت‌وپز گلشاه برای ورقه در حالی که گلشاه زن شاه شام است) به نظر می‌آید که عیوقی از طبقه متوسط و پایین جامعه بوده‌است.
ورقه و گلشاه
ورقه و گلشاه منظومه عاشقانه‌ای است به زبان فارسی با بیش از دو هزار بیت در بحر متقارب.
این منظومه از نخستین منظومه‌های داستانی فارسی در سده چهارم و اوایل سده پنجم هجری است.
عیوقی داستان ورقه و گل‌شاه را از داستان‌های عربی برگرفته‌بود و سرچشمه آن را با سرچشمه عربی داستان لیلی و مجنون نظامی یکی دانسته‌اند.
ورقه و گلشاه با داستان عاشقانه و کهن عروه و عفرا که در سده چهارم معروف بوده همانندی و نزدیکی دارد.
طبق نوشته خود عیوقی، داستان اثر بر اساس عروه و عفراست.
منظومه ورقه و گل‌شاه عیوقی داستان دلدادگی عاشق و معشوق است و با زبانی ساده و بی‌پیرایه بیان شده، در حالی که در منظومه لیلی و مجنون نظامی با استعاره و کنایه و انواع آرایه‌های بدیعی بازگو شده‌است.
ورقه و گلشاه از قدیمی‌ترین درپیوست‌های بزمی زبان فارسی است و نخستین بار احمد آتش، نسخه خطی آن را در کتابخانه استانبول یافت و زیر عنوان «یک مثنوی گم‌شده» معرفی کرد.
شانزده بین نخست منظومه ورقه و گلشاه که اشعار مقدمه آن و در ستایش خدا و پیامبر اسلام است بعدها به این متن افزوده شده است. این شانزده بیت گزیده‌ای است از ابیات مثنوی همای و همایون، سروده خواجوی کرمانی، شاعر معروف سده هشتم هجری. در این شانزده بیت، برخلاف بقیه متن دست‌نویس ورقه و گلشاه، حروف پ و چ با سه نقطه آمده و ذال‌ها، جز در کلمه خداوند، همه‌جا دال نوشته شده است.
فخرالدین اسعد گرگانی

فخرالدین اسعد گرگانی شاعر داستانگوی ایرانی نیمه نخست سده پنجم هجری است. ولادت او در آغاز قرن پنجم هجری در گرگان می‌باشد. وفات فخرالدین اسعد بعد از سال ۴۴۶ و گویا در اواخر عهد طغرل سلجوقی اتفاق افتاده‌است.
وی از داستان سرایان بزرگ ایران است و معتزلی مذهب بوده‌است. او هم‌زمان با سلطان ابوطالب طغرل (۴۲۹–۴۵۵) می‌زیسته‌است. او در فتح اصفهان با طغرل همراه بوده و بعد از آنکه سلطان از اصفهان به قصد تسخیر همدان خارج شد، فخرالدین اسعد با وی به همدان نرفت و با عمید ابوالفتح مظفر نیشابوری حاکم اصفهان در آن شهر ماند و تا ز مستان سال ۴۴۳ را در آن شهر به سربرد. گفتگوهای او با امیر ابوالفتح مظفر به نظم داستان ویس و رامین توسط او انجامید.
بعدها بسیاری از گویندگان در منظومه‌های خویش به شیوه شاعری وی توجه نمودند که از آن جمله نظامی گنجوی را باید نام برد که هنگام سرودن خسرو و شیرین به برخی از موارد این کتاب نظر داشته‌است.
آثار
منظومه ویس و رامین
دربخشی از منظومه، رامین که از عشق ویس (ویس بر وزن گیس) دلخسته و آزرده است به قلعه گوراب می‌آید و با زنی به نام گل ازدواج می‌کند. ویس باخبر می‌شود و دایه‌اش را نزد رامین می‌فرستد:
نستعلیق
رامین با دایه بدرفتاری می‌کند و او را بازمی‌گرداند. ویس یکی از همنشین‌هایش را به نام مشکین می‌خواند و می‌گوید:
نستعلیق
نامه ویس به رامین می‌رسد. رامین مدتی با گل زندگی می‌کند اما دوباره هوای عشق ویس به سرش می‌زند. از گل جدا می‌شود، گوراب را ترک می‌کند و به جانب خراسان و ویس می‌رود.
قطران تبریزی

مقبرهالشعرای تبریز، محل دفن حدود ۴۰۰ تن از دانشمندان و ادیبان نام‌آور ایران است .
شرف الزمان حکیم ابومنصور قطران عضدی تبریزی ، شاعر ایرانی سده پنجم هجری، هم‌دوران با شدادیان و روادیان است.
در محله یا روستای شادآباد تبریز به دنیا آمد. قطران از طبقه دهقان بود چنانکه می‌سراید:
نستعلیق
با آنکه زبان مادری قطران پهلوی بود، به پارسی دری نیکو شعر می‌سرود. ناصرخسرو قبادیانی در سفرش با او دیدار کرده است. ناصرخسرو می‌گوید: «در تبریز، قطران نام شاعری را دیدم. شعری نیک می‌گفت، اما زبان فارسی نیکو نمی‌دانست. پیش من آمد دیوان منجیک و دیوان دقیقی بیاورد و پیش من بخواند و هر معنی که مشکل بود از من پرسید، با او بگفتم و شرح آن بنوشت و اشعار خود بر من خواند». علت عدم عادت قطران به زبان پارسی آن بود که خود به لهجه ایرانی آذری (پهلوی) خو گرفته و پاره‌ای لغات و اصطلاحات اهل مشرق را که از زبان محلی آنان بوده است نمی‌شناخته است.
قطران گویا نخستین شاعر پارسی دری (در برابرپهلوی) در آذربایجان بوده است:
نستعلیق
و همچنین:
نستعلیق
قطران در ۲۵ سالگی به گنجه مسافرت کرد و مورد توجه ابوالحسن علی لشکری قرار گرفت. در دیوان قطران به سه واقعه مهم تاریخی اشاره شده است:
۱- جنگ امیر وهسودان با سپهبد موغان
۲- تازش غزان به آذربایجان
۳- زمین‌لرزه دهشتناک تبریز در سال ۴۳۴ هجری قمری.
از معاصران قطران ابونصر مملان (محمد) فضل بن شاوور ابودلف پادشاه نخجوان هستند. سبک اشعار قطران شبیه سبک اشعار رودکی، فرخی و عنصری است.
وفات قطران را به سال ۴۶۵ هجری قمری نوشته‌اند ولی از دیوان او شواهدی به دست می‌آید که حیات او را بعد از این سال هم معلوم می‌دارد. قطران شاعری توانا و نیکوسخن است. تمایل وی به صنایع از قصیده‌های او آشکار است و باوجود تصنع در شعرها، جانب لطافت و روانی کلام را همواره رعایت کرده‌است. یکی از وجوه اهمیت او آن است که نخستین کسی است که در آذربایجان به فارسی دری آغاز سخنوری کرده و مقتدای شاعران آذربایجان شده‌است. از دیرباز ناسخان دیوان‌های شاعران سخنان قطران و رودکی را به هم آمیخته و کار این آمیزش را به جایی کشانده‌اند که در پاره‌ای از نسخه‌های خطی قطران و رودکی را یکی دانسته‌اند. رشیدالدین وطواط شعرهای او رامی‌ستاید.
گویند همه اشعار وی به هشت‌هزار تا ده‌هزار بالغ می‌شود. وی مدتی هم در بلخ می‌زیسته و منظومه قوسنامه را در آنجا به نام امیراحمدبن قماج حاکم بلخ از امیران سلطان سنجر نظم کرده‌است.
قطران در سال ۴۶۵ هجری قمری درگذشت. وی بعد از اسدی طوسی دومین شاعر بزرگی است که در مقبرهالشعرا در کوی سرخاب تبریز مدفون است.
از اشعار اوست:
نستعلیق
نستعلیق
نستعلیق
نستعلیق
قوامی رازی

بدرالدین قوامی رازی شاعر پارسی‌گوی ایرانی شیعی سده ششم هجری است. شعرهایش رویه دینی دارند.
تنها مطلبی که راجع بقوامی رازی از منابع کهن به دست می‌آید به جز چند قطعه شعر این است که لقب او «اشرف الشعراء» و «بدرالدین» بوده و چون وی در ابتدا در سلک مداحان قوام‌الدین طغرائی بوده تخلص خود را از لقب این شخص برگرفته‌است.
از اشعاری که از قوامی رازی بدست مانده یکی قصیده‌ای است در ستایش قوام الدین طغرایی که یک جزء از آن نیز در هفت‌اقلیم آمده‌است.
مجیرالدین بیلقانی

مقبرهالشعرای تبریز، محل دفن حدود ۴۰۰ تن از دانشمندان و ادیبان نام‌آور ایران است .
مجیرالدین بیلقانی (درگذشته ۵۸۶ هجری) شاعر پارسی‌گوی ایرانی از قرن ششم هجری است.
نام او در کتب تذکره به همین صورت ذکر شده و پیوسته در اشعار خود را به عنوان مجیر یاد می‌کند. منشا و مولد او شهر بیلقان از توابع شروان است. مجیرالدین به لطافت طبع و جودت قریحه بر بیشتر سخنگویان زمان خویش رجحان دارد و قصایدش به روانی الفاظ و وضوح و روشنی معانی ممتاز است. آنچه او به رویه استاد خود یعنی خاقانی سروده اگرچه نسبت به اشعار خاقانی ساده‌تر و به فهم عموم نزدیک‌تر است لیکن از جهت متانت سبک و دقت معنی و جزالت اسلوب به پایه سخن خاقانی نمی‌رسد. وفات او به روایت مجمع‌الفصحا در سال ۵۷۷ و به روایتی دیگر در ۵۸۶ بوده است.
برج قربان

برج قربان
برج قربان یکی از آثار تاریخی قرون هفتم یا هشتم هجری است که در محل زندهای شهر همدان بین چهار باغ شهید مدنی و خیابان طالقانی جنب دبیرستان ابن سینا واقع است این بنا مدفن شیخ السلام حسن بن عطار حافظ ابو العلاء همدانی و جمعی از امرای سلجوقی است. عثکل جد اعلای او عرب تبار بوده ولی او و پدرانش همدانی بوده‌اند.
وجه تسمیه
درباره علت نام گذاری این بنا به برج قربان معروف است که در جریان شورش افغان‌ها در اواخر دوره صفویه فردی به نام قربان این محل را سنگر گاه خود قرار داده و ضمن دفع شورشگران از اهالی محل دفاع کرده‌است از این رو مسجد وبقعه به نام او شهرت یافته‌است.
در سال ۱۳۱۲ و در حین انجام تعمیرات درزیر برج سردابی یافتند که کلیه قبور اشاره شده در آنجا قرار داشتند این برج در تاریخ ۲۸/۳/۱۳۵۴ و به شماره۱۰۷۸/۳ در فهرست آثار تاریخی و ملی ایران به ثبت رسیده‌است.
امامزاده هود
گنبد علویان

گنبد علویان در چهار باغ علویان در نزدیکی میدان امامزاده عبدالله شهر همدان قرار دارد. این اثر یکی از شاهکارهای معماری و گچ‌بری بعد از اسلام در همدان است، و طی شماره ۹۴ در تاریخ ۱۵/۱۰/۱۳۱۰ در فهرست آثار ملی به ثبت رسیده‌است.
تاریخچه
بر اساس شناسنامه فنی بنا، این گنبد یکی از یادمانهای متعلق به اواخر دوره سلجوقیان در قرن ششم هجری است که توسط خاندان علویان ابتدا به عنوان مسجد احداث شده بوده‌است. در دوره‌های بعد با ایجاد سردابی در زیر زمین به مقبره آن خاندان تبدیل گردیده‌است. خاقانی به کنایه از آن به عنوان گنبد سبز یاد نموده‌است و فرهنگ عامیانه مردم استان همدان نیز بر این امر دلالت دارد
معروفی بلخی

ابوعبدالله محمد پسر حسن معروفی بلخی شاعر ایرانی است. او زاده شهر بلخ بود. او هم‌دوره با رودکی و شهید بلخی بوده‌است.
معروفی مدح‌کننده عبدالملک بن نوح سامانی (۳۴۳-۳۵۰ (هجری)) بوده‌است. شعر زیر از اوست:
این دل مسکین من اسیر هوا شد پیش هزاران هزار گونه بلا شد
جادوکی بند کرد و حیلت بر ما بندش بر ما برفت و حیله روا شد
حکم قضا بود و این قضا به دلم بر محکم از آن شد که یار یار قضا شد
هرچه بگویم ز من، نگر که نگیری عقل جدا شد ز من که یار جدا شد
شیر سنگی همدان

مجسمه شیر سنگی از یادمان‌های تاریخ باستان در شهر همدان است که در انتهای خیابان ۱۲ متری سنگ شیر و در وسط میدان مربع شکلی به همین نام جای گرفته‌است. این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۹۳ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است.
پیشینه
تپه‌ای که در هم‌اکنون تندیس شیر سنگی بر روی آن جای گرفته تپه‌ای باستانی است، چرا که تابوت متعلق به دوره اشکانی ازآن محل یافته شده و در موزه تپه هگمتانه نگهداری می‌شود. این تندیس به همراه قرینه‌اش نخست در دروازه شهر همدان قرار داشته‌است و اعراب به هنگام فتح همدان آن را باب‌الاسد به معنی دروازه شیر نامیده‌اند.
در سال ۳۱۹ ه‌.ق نیز که دیلمیان همدان را به تصرف خود درآوردند دروازه شهر را به کلی تخریب کردند. مردآویج دیلمی قصد داشت یکی از آن‌ها را به ری منتقل نماید ولی چون موفق نشد پنجه‌های یکی از شیرها را شکست و دیگری را به‌طور کامل تخریب نمود مجسمه آسیب دیده تا سال ۱۳۲۸ هجری شمسی بر روی زمین افتاده بود تا اینکه مهندس سیحون طراح و معمار آرامگاه بوعلی‌سینا آن را در جایگاه کنونی قرار داد. در دوره اسلامی، این شیر را محافظی برای شهر و طلسمی بر رد بیماری برمی‌شمردند. جویندگان گنج آن را شکسته‌اند و برجستگی بینی آن بر اثر بوسه‌های زنان جویای همسر صاف شده‌است.
تاریخ ساخت
تاریخ ساخت مجسمه شیر سنگی مورد اختلاف است ولی از نحوه کنده‌کاری تندیس و نزدیکی آن به باروی اشکانیان و نیز کشف تابوت دوره اشکانی از شان محل چنین بر می‌آید که این تندیس به اشکانیان مربوط باشد، اما این اثر از یادگارهای هنری سلوکی/اشکانی می‌باشد. احتمال دارد که اسکندر آن را به افتخار سردارش هفایستیون که در اکباتان مرد، ساخته باشد.
کلینتون اسکلارد (۱۸۶۰–۱۹۳۲ م) خاطر نشان می‌سازد که از نشانه‌های عظمت اسکندر و دیگر مردان دوران باستان چیزی باقی نمانده‌است: «نگهدار شیر تنهای خوابیده، یادگاران خاموش را در سنگ از سه شاهنشاهی منقرض شده -مادها، پارسیان، پارتیان- بر گرداگرد باروهای همدان.
رده:عادت‌ها

عادت‌ها
الفبای آوایی

الفبای فونتیک یا الفبای آوایی به معنی این است که هر آنچه نوشته می‌شود، دقیقا به همان صورت، بدون چیزی کمتر یا بیشتر از آن، خوانده شود.
زبان‌های طبیعی معمولا دارای الفبای فونتیک نیستند، و از این رو برای ثبت نحوه تلفظ کلمات در لغت‌نامه‌ها یا دانشنامه‌ها از الفبایی فونتیک، مانند الفبای آوانگاری بین‌المللی (IPA) استفاده می‌کنند.
اما زبان‌های فراساخته عموما دارای الفبای آوایی یا فونتیک هستند بنابراین خواندن و نوشتن آنها بسیار آسان است، و نیازی به الفبای فونتیک دیگری برای کمک به شناخت تلفظ صحیح مثل IPA ندارند. به عنوان مثال زبان بین‌المللی اسپرانتو، دارای الفبایی کاملا آوایی است و پس از فراگیری الفبای این زبان، خواندن و نوشتن به آن، بدون هیچ گونه اشتباهی، میسر است.
حکم

حکم می‌تواند بر پایه تلفظ‌های مختلف، به موارد زیر اطلاق شود:
حکم (تلفظ می‌شود/hokm/) به موارد زیر اشاره دارد:
حکم شرعی
حکم (بازی)، یکی از بازی‌های ورق
حکم (فیلم)، فیلمی از مسعود کیمیایی
حکم به معنای قضاوت
حکم (قانون) به معنی رای نهایی دادگاه
حکم (تلفظ می‌شود/hækæm/) به معنی کسی که در حکمیت قضاوت می‌کند و همچنین یکی از نام‌های خدا در اسلام
حکم بن ابی‌العاص پدر مروان بنانگذار حکومت دوم امویان
حکم (تلفظ می‌شود/hekæm/)، جمع حکمت
حکمی
نقد قوه حکم
فرمان حکومتی
فرمان مخفیانه
تنفیذ
حوا

دیوارکوب «آفرینش حوا» اثر میکل آنژ
حوا (در عبری:  به معنی زنده یا زندگی) بر پایه اساطیر سامی نخستین زن و دومین انسان آفریده شده توسط خداوند می‌باشد. آدم همسر او است.
در روایات تورات و تلمود خدا وی را از دنده آدم آفرید. بر اساس عهد عتیق؛ چون حوا نخست از میوه درخت معرفت نیک و بد خورد، بین نسل او و مار (ابلیس) دشمنی ابدی به وجود آمد، دچار درد زایمان گردید و شوهرش بر وی تسلط ابدی یافت. در ادیان ابراهیمی حوا و آدم فرزندانی به نام‌های هابیل، قابیل، اقلیما، لوذا، شیث، یافث و … داشتند.
فریب خوردن آدم و حوا هم در قرآن و هم در کتاب مقدس ذکر شده‌است. در عهد عتیق، مار که از زیرکترین حیوانات بود به فریب دادن آدم و حوا می‌پردازد.بنابراین آدم از حوا فریب نخورد بلکه هر دو از مار فریب خوردند. ولی در قرآن «ابلیس» به فریب دادن آدم و حوا می‌پردازد. البته طبق گزارش کتاب مقدس مار ابتدا حوا را فریب می‌دهد.
اسطوره‌شناسان، تیامات در اساطیر سومری را ریشه حوا می‌دانند.
در روایاتی لیلیت نخستین زن آفریده خدا بود که همسر آدم نیز شد.
باید توجه نمود که حوا همان حوای میتوکندریایی نیست که در مبحت تکامل انسان به عنوان جدیدترین نیای مشترک تمام انسان‌های امروزی از طرف مادری شناخته می‌شود.
آرامگاه
ابن مجاور بنای اولین آرامگاه بر قبر حوا را که در جده عربستان بوده، به ایرانیان نسبت داده و از نابودی آن در سده هفتم قمری سخن گفته است. در سال ۱۳۴۴ قمری با تسلط حکومت منتسب به وهابی‌ها بر جده، این آرامگاه ویران می‌شود.
حوای میتوکندریایی
فروغی بسطامی

فروغی بسطامی از غزل‌سرایان دوره قاجار بود. او شاعر معاصر سه تن از پادشاهان قاجار بود: از زمان فتحعلی شاه نامور گشت، و در دوره‌های محمد شاه و ناصرالدین شاه به کار خویش ادامه داد.
زندگی‌نامه
میرزا عباس فرزند آقا موسی بسطامی فرزند حسنعلی‌بیگ بسطامی، معروف به میرزا عباس بسطامی با تخلص فروغی ، در سال ۱۲۱۳هجری قمری، حین سفر خانواده‌اش به عتبات عالیات، در اندرات زاده شد. پس از چندی به همراه خانواده‌اش در ساری مازندران اقامت گزید. او پس از مدتی به گرگان آمد. او در نوجوانی در زمان فتحعلی شاه، مدتی را در شهر بسطام به سر برد؛ وزهمان‌روی به بسطامی منتسب گشت. او چندی را نیز در شهر کرمان، در خدمت حسنعلی میرزا شجاع‌السلطنه گذراند که در همان دوران، بنا به درخواست شجاع‌السلطنه، تخلص خود را به نام فرزند او «فروغ‌الدوله»، فروغی نهاد. فروغی بسطامی تا پیش از آن در شعرهایش، تخلص مسکین را به‌کارمی‌برد.
عموی او، دوست‌علی‌خان معیرالممالک، خزانه‌دار فتحعلی شاه قاجار بود.
فروغی بسطامی پس از یک سال کسالت شدید در روز ۲۵ محرم ۱۲۷۴ قمری در گرگان درگذشت.
شعر
او شاعری بود که در شعرهایش پادشاهان نخستین قاجار را می‌ستود. بیشترین و برجسته‌ترین شعرهایش در قالب غزل است. فروغی بسطامی از جرگه شاعران صوفی‌منش بود. او در بهترین غزل‌های عارفانه‌اش لطافت و شیرینی را با رسایی و سادگی واژگان، به‌هم می‌سرشت.
هرچند که گفته می‌شود فروغی بسطامی، حدود بیست‌هزار بیت شعر داشته‌است، اما آنچه از او برجا مانده‌است و در زمان خود او هم به صورت پیوست دیوان قاآنی به چاپ رسید، چیزی در حدود پنج‌هزار بیت است.
نمونه اشعار
نستعلیق
پانویس‌ها و منابع
دم کردن

دم کردن به معنی پختن یا گرفتن لعاب و شیره با استفاده از رطوبت داغ است.
برنج
دم کردن در مورد برنج به پختن با بخار حاصل از آب موجود در برنج صاف کرده اطلاق می‌گردد.
کلاه

مجموعه‌ای از کلاه‌ها در سده‌های ۱۸ و ۱۹ میلادی
کلاه به پوشاکی گفته می‌شود که بر سر می‌گذارند. کلاه می‌تواند به خاطر محافظت، دلیل دینی، ایمنی یا مد مورد استفاده قرار گیرد. در گذشته کلاه نشان‌دهنده پایگاه اجتماعی فرد بوده‌است. کلاه در استفاده نظامی می‌تواند نشان‌دهنده ملیت، شاخه فعالیت، درجه یا هنگ باشد.
تاریخچه
در کتب تاریخی و داستان‌ها و بویژه شاهنامه فردوسی تصاویری رزمی دیده می‌شود که نمایانگر فرم پوشش سلحشوران داستان است و ایرانیان قدیم به پوشیدن آن آشنا بوده‌اند یا آنکه در دیواره‌های کاخ‌های تخت جمشید و اکباتان فرم لباس سربازان و جنگجویان و سلاطین آن زمان دیده می‌شود که نشانه تاریخ لباس در ایران است. پوشیدن لباس سلاطین افشار، قاجار و ساسانیان که نشانگر تحول لباس است از این نمونه می‌باشد. به عنوان مثال در دوره قاجاریه مردم متعمم و عبا به دوش بودند و کسبه عمامه سفیدی داشتند که بنا به دستور سراج الملک حاکم اصفهان دستور داده شد در آن شهر علما عمامه سفید داشته باشند و کسبه عمامه زرد رنگ و شیر و شکری داشته باشند که هنوز هم گاه گاه در شهرستانها دیده می‌شود.
مردان ایرانی تا قبل از ظهور اسلام اغلب کلاه برسر می‌گذاشتند و بعد از اسلام عمامه را به کلاه ترجیح دادند. در زمان صفویه که شاهان صفوی اصرار داشتند خود را از طبقه سادات و معتقد به مذهب شیعه معرفی نمایند استفاده از عمامه سبز در میان عده زیادی از مردان رواج یافت. شاهان و درباریان آن دوره از عمامه سبز با تاج و جقه‌ای از جواهر که در قسمت جلو آن نصب می‌شده استفاده می‌کردند و علما و برخی از معمرین (پیران) عمامه‌های سبز بدون تزیین بر سر می‌گذاشتند. در دوره افشاریه و زندیه بجای عمامه از عرقچین و شال ترمه‌ای که به دور آن پیچیده می‌شد استفاده می‌کردند؛ و این رویه در دوره قاجاریه ادامه داشت و شاهان قاجار مانند ناصرالدین شاه مخالفتی با آن نشان نمی‌دادند و شال و کلاه نیز جزو لباس مردان ایرانی درآمد و بعدا به تدریج شال را رها کردند و فقط کلاه به سر گذاشتند.
کلاه در عشایر ایران انواع و اقسامی داشته، به خصوص که تابع سنت محل آنها می‌باشد.
کلاه بختیاری و کلاه قشقایی که مخصوص ایلات و عشایر جنوب ایران است شهرتی خاص دارد و بعدا ایرانیان در دوران سلطنت پهلوی در ایران به کلاه‌هایی که مشتق از البسه اروپایی می‌شد انس گرفتند و کلاه پهلوی (کلاه نقابدار) از زمره کلاه‌های دوره شاهان سلسله پهلوی می‌باشد.
در دوره قاجاریه و قبل از آن سر برهنگی مرد علاوه بر آنکه نشانه بی‌ادبی و بی‌وقاری بود به روایت معلوم و مجهول، عوام معتقد بودند سر برهنگی موجب فقر و بی‌آبرویی و دیوانگی و اختلال حواس می‌شود و به همین دلایل پوشیدن کلاه از حالت یک عادت خارج شده و بصورت ضرورتی اجتناب ناپذیر درآمده بود تا جاییکه مردان در شب به هنگام خواب عرقچین بر سر می‌گذاشتند و روزها نیز معمولا در زیر کلاه عرقچین بر سر داشتند.
طبقات مختلف اجتماع شکل کلاهشان از دیگران متمایز بود و مردمان متمکن و اشخاصی که قدرت مالی داشتند سعی می‌کردند جنس و اندازه و شکل کلاهشان از دیگران متمایز باشد و رقابت رواج داشت.
در دوران سلطنت محمد علی شاه قاجار از طرفی به منظور صرفه جویی در هزینه‌ها از مواردی مایه مسخره و استهزاء می‌شد مقرر گردید کلاه‌هایی که طولشان به نیم ذرع یا سه چارک و به عبارت دیگر ۵۲ سانتی‌متر تا ۷۵ سانتی‌متر می‌رسد کوتاه شود. چنانچه میرزا عباس فروغی شاعر آن زمان سروده:
بیت کلاه سرو قدان بس که سر بلندی کرد به حکم شاه جهان کرده‌اند کوتاهش
برخی از انواع کلاه‌ها
کلاه پهلوی
کلاه یهودی
داراب افسربختیاری

داراب افسر بختیاری از شاعران بختیاری است که به گویش بختیاری شعر سروده‌است. از جمله معروفترین سروده‌های وی «خدائیه»، «عمرویه» و «همیلا: مناظره پسر روستایی با دختر شهری» است.
زندگی
وی در تاریخ ۱۲۷۹ در نزدیکی ایذه واقع در استان خوزستان متولد شد. پدر وی آ اصلان احمد خسروی از بزرگان طایفه احمد خسروی از تیره زراسوند، هفت لنگ بختیاری و مادرش بی‌بی گوهر فرزند حسینقلی خان ایلخانی می‌باشد.
داراب افسر از سن سی سالگی شاعری را آغاز کرد. او آنچنان در سرودن اشعار بختیاری به شیوائی و استواری اهتمام نمود که اینک فرهیختگان دیار بختیاری او را پدر شعر بختیاری می‌نامند چنان‌که در مورد وی ملک‌الشعرای بهار نیز گفته بود: «کاری که فردوسی در زبان فارسی کرد، افسر در زبان بختیاری انجام داده‌است.»
شعر داراب با توجه به شرایط خانوادگی و اصالت ایلی و شرایط اقلیمی و اجتماعی دیار بختیاری سروده شده‌است و در حقیقت آیینه تمام نمای احساسات، عواطف و ذوق سرشار یک بختیاری تبار می‌باشد که سادگی و صفای انسان را بیان می‌کند و صمیمیت زندگی روستایی و عشایری را نشان می‌دهد که در کنار رنگ و بوی زندگی شهری و مشکلات اجتماعی تلاش می‌کند تا هویت عاطفی و انسانی خود را حفظ کند و آن شور و شادمانی صادقانه و بی‌ریای خود را نسبت به انسان‌ها آشکار می‌نماید تا افراد بتوانند در مسیر رشد تکامل انسانی قدم بردارند.
وی در سال ۱۳۲۰ در اصفهان ساکن شد. در سال ۱۳۳۷ دچار سکته شدیدی شد و در نتیجه نیمی از بدنش فلج گردید. در سال ۱۳۵۰ در اصفهان درگذشت و در تخت فولاد، تکیه میر بخاک سپرده شد.
آثار
اشعار داراب افسر در زمینه‌های گوناگونی از جمله عرفانی، عاشقانه، سیاسی و در قالب‌های قصیده، غزل، قطعه، و… سروده شده‌است.
دو کتاب از او برجای مانده‌است:
ترانه‌های محلی بختیاری
دیوان داراب افسر بختیاری
این دو تاکنون بارها به چاپ رسیده و مورد استقبال فراوانی از سوی بختیاریان قرار گرفته‌است.
اشعار
کلاریه
همیلا: مناظره پسر روستایی با دختر شهری
عمرویه
رستاخیز مسجد سلیمان
ابیاتی از شعر خداییه
ای که روزی همه خلق ز انبار تنه آسمون‌ها و زمین کرده کردار تنه
ای همه نقش و نگاری که منه دنیا هد همه از پرتو یک جلوه دیدار تنه
حق تو داری بکنی هر چه به دنیا اخوهی چون همه بید و نبید زنده ز پندار تنه
افسر! ئی فخر بسه سی تو که بعد از مرگت اسم لر تا به ابد زنده ز اشعار تنه
عباسی (پول)

عباسی از یکاهای پول قدیمی ایران بود که برابر با ۲۰۰ دینار بود. این نام منسوب به شاه عباس اول صفوی است.
سکه‌های عصر صفوی از طلا، نقره و مس بود. سکه‌های زمان شاه عباس عباسی نامیده می‌شد. این سکه‌ها نخست از جنس نقره بود. هر پنجاه‌عباسی را یک تومان می‌گفتند، که ده‌هزار دینار قیمت داشت. در این دوره سکه طلا وجود نداشت. فقط سکه‌های طلا را که شاهنشاه نام داشت، هنگام جلوس شاه بر تخت پادشاهی و در جشن نوروز ضرب می‌کردند. این سکه‌ها در میان مردم رواج نداشت و آن را اشرافی یا اشرفی نیز می‌گفتند. علت این نام‌گذاری بهای زیاد آن‌ها بود.
سکه‌های رایج این دوره غزبیگی یا غازبیگی، برابر پنج‌دینار یا یک‌دهم شاهی؛ بیستی معادل بیست‌دینار یا دوپنجم شاهی؛ پول سیاه یا قراپول معادل بیست‌وپنج دینار یا نیم‌شاهی؛ شاهی معادل پنجاه‌دینار؛ و عباسی معادل دویست دینار یا چهارشای بود. تا انتخاب ریال به‌منزله یکای پول در ایران، در سال ۱۳۰۸ خ و حتی سال‌ها بعد از آن، از این یکاهای پول استفاده می‌شد.
پس از صفویان نیز از این مسکوکات استفاده می‌کردند. در دوره نادرشاه یکای پول به نام نادری وجود داشت، که ارزش آن ده‌شاهی بود.
اسکناس‌های ریالی ایران
سکه‌های ایران
ریال
قران
درهم
یکای پول
تومان
اسکناس ده هزار ریالی
سکه‌شناسی ایرانی
اقتصاد ایران
ایران‌چک
فهرست واحد پول کشورها
بانک ملی ایران
رده:پزشکی

پزشکی
لینسپایر

لینسپایر پیش از این با نام Lindows منتشر می‌شد. یک توزیع تجاری لینوکس بر پایه دبیان است.
xandros شرکت سازنده این لینوکس با مایکروسافت همکاری می‌کند.
رده:خوانندگان زن

خوانندگان زن
ریشه نام باکو

باکو پایتخت جمهوری آذربایجان است. در گذشته از شهرهای مهم آران بوده‌است. برخی از فرهنگ‌ها و منابع آن را مخفف باکویه یا بادکوبه فارسی می‌دانند.
نام باکو در کتب تاریخی
ریشه نام باکو به درستی روشن نشده است . نخستین بار در ۴۴۸ میلادی ، در دوره یزدگرد دوم ، پریسکوس نام آن را «باکو» ضبط کرده‌است. در ۳۳۲ ه.ق مسعودی آن را «باکه » ، در ۳۴۱ ه.ق ابودلف خزرجی «باکویه »، و در ۳۷۲ ه.ق صاحب حدود العالم «باکو» آورده است. در قرن چهارم ، جغرافیدانان مسلمان ، مانند اصطخری و مقدسی آن را «باکوه» و در ۶۰۵ بکران «باکویه » و «باکه»، و در ۷۲۱، ابوالفداء «باکوی» ضبط کرده‌است. از دوره صفویه به بعد، ظاهرا چون در باکو بادهای سختی می‌وزیده است ، آن را «بادکوبه » و «بادکویه » هم گفته‌اند.
به نظر کسروی ، باکو در اصل «باکوان» بوده و از دوجزء «باک » یا «بغ » (از واژه اوستایی باگا) به معنی خدا و پسوند «وان» به معنی جای ترکیب شده‌است. امروزه اهالی باکو شهر خود را «باکی » می‌خوانند.
بندر عسلویه

بندر عسلویه یک شهر بندری و مرکز شهرستان عسلویه از توابع استان بوشهر در جنوب ایران و در کرانه خلیج فارس است. منطقه ویژه اقتصادی انرژی پارس به حوزه گاز پارس جنوبی که در میان خلیج فارس واقع شده (دنباله حوزه گنبد شمالی قطر) دسترسی دارد.
جغرافیا
محدوده منطقه ویژه اقتصادی انرژی پارس براساس مصوبه هیئت وزیران و شورای عالی مناطق آزاد تجاری - صنعتی به این شرح تعیین گردیده‌است: از غرب به روستای شیرینو، از جنوب به خلیج فارس، از شمال به دامنه ادامه سلسله جبال زاگرس و از شرق به روستای چاه مبارک. این محدوده طبق مصوبه هیئت وزیران ۱۰۰۰۰ هکتار بوده که براساس استانداردها تفکیک می‌گردد.
این منطقه در شرق استان بوشهر در حاشیه خلیج فارس در ۳۰۰ کیلومتری شرق بندر بوشهر و در ۴۲۰ کیلومتری غرب بندر لنگه و در ۵۷۰ کیلومتری غرب بندرعباس واقع است (همجواری استان بوشهر با استان‌ها: از شمال به فارس، از شرق به هرمزگان و از غرب به خوزستان کهگیلویه و بویراحمد) و حدود ۱۰۰ کیلومتر با حوزه گاز پارس جنوبی که در میان خلیج فارس واقع شده (دنباله حوزه گنبد شمالی قطر) فاصله دارد.
وجه تسمیه
رضا طاهری در کتاب از مروارید تا نفت (شرح مفصل تاریخ عسلویه و شهرستان کنگان) می‌نویسد نام «عسلویه» مرکب است از: عسل + او (= آب) + -ه (پسوند)، و روی هم رفته به معنای «آب عسلی» است. عسلویه در زمان‌های کهن از توابع سیراف کهن محسوب می‌شده‌است.
منطقه ویژه اقتصادی
منطقه ویژه اقتصادی انرژی پارس (عسلویه) در سال ۱۳۷۷ طبق مصوبه شورای عالی مناطق آزاد تجاری-صنعتی برای بهره‌برداری از منابع نفت و گاز حوزه پارس جنوبی و انجام فعالیت‌های اقتصادی در زمینه نفت و گاز و پتروشیمی در محدوده نوار ساحلی عسلویه و خلیج نایبند به وسعت ۳۰ هزار هکتار تاسیس شد.
پس از تاسیس منطقه ویژه، به علت آلودگی ناشی از تاسیسات صنعتی که از نظر میزان آلایندگی در دنیا بینظیر می‌باشد، بیماریهای ناشناخته و مادرزادی در میان نوزادان و ساکنین منطقه به شدت شیوع یافته‌است.
مردم
طبق سرشماری رسمی سال ۱۳۹۰ جمعیت شهر عسلویه ۷،۸۸۴ نفر بود.
مذهب مردمان این شهر اهل سنت و شافعی و شیعه اثنه عشری می‌باشد. زبان بومیان عربی است.
منطقه ویژه اقتصادی انرژی پارس
پالایشگاه‌های گاز پارس جنوبی
نیروگاه گازی عسلویه
نیروگاه متمرکز پارس جنوبی
جی. جی. بالارد

جیمز گراهام بالارد (زاده ۱۵ نوامبر ۱۹۳۰ - درگذشته ۱۹ آوریل ۲۰۰۹) مشهور به جی. جی. بالارد رمان‌نویس انگلیسی است.
زندگی‌نامه
بالارد در سال ۱۹۳۰ در بندر شانگهای چین به دنیا آمد. پدرش در آن زمان در چین تجارت می‌کرد. در دوران جنگ جهانی دوم که ژاپنی‌ها چین و بندر شانگهای را تصرف کردند، خانواده بالارد را نیز دستگیر کردند و بعد از حمله به پرل هاربر در سال ۱۹۴۱ آن‌ها را به اردوگاه اسرای غیرنظامی فرستادند. پس از تسلیم ژاپن خانواده بالارد را آزاد کردند و همه آن‌ها در سال ۱۹۴۶ به انگلیس برگشتند.
مشهورترین رمان او تصادف است که در این داستان شخصیت اصلی - که نامش بالارد است - در فرایندی وسواس‌گونه، به شدت جنسی-روانی و خشن حول محور اصلی تصادف خودرو به عنوان تخلیه انرژی جنسی، درگیر می‌گردد.
همچنین، رمان «تصادف» توسط دیوید کراننبرگ - کارگردان کانادایی - به فیلمی جنجال‌برانگیز و به نظر بعضی بسیار آزاردهنده - به همین نام - تبدیل شده‌است.
کتاب‌شناسی
رمان
تصادف (۱۹۷۳)
جزیره بتون (۱۹۷۴)
برج (۱۹۷۶)
امپراتوری خورشید (۱۹۸۴)
شبهای کوکائین (۱۹۹۶)
مجموعه داستان کوتاه
صدای زمان و داستان‌های دیگر (۱۹۶۲)
بیلنیوم (۱۹۶۲)
مرد ناممکن (۱۹۶۶)
ترجمه شده به فارسی
برج، ترجمه ع.ا. بهرامی، تهران، نشر چشمه، چاپ اول، ۱۳۸۰. .
منطقه مصیبت‌زده (شهر)، ترجمه علی اصغر بهرامی، تهران، جوانه رشد، چاپ اول، ۱۳۸۰. .
امپراتوری خورشید
آندرش سلسیوس

آندرس سلسیوس (زاده ۲۷ نوامبر ۱۷۰۱ - درگذشته ۲۵ آوریل ۱۷۴۴) در خانواده تحصیل‌کرده‌ای به دنیا آمد. پدر و پدربزرگش ریاضیدان بودند. وی به مطالعه نجوم و ستارگان بسیار علاقه‌مند بود، در سال ۱۷۳۰ میلادی استاد نجوم دانشگاه اوپسالا شد و به سرپرستی رصدخانه بزرگ آن شهر منصوب شد. او در این رصدخانه به پاره‌ای از تحقیقات همت گماشت.
او در سال ۱۷۴۲، که دماسنج سلسیوس عرضه شد، ابتدا نقطه جوش آب را صفر و نقطه انجماد آب را ۱۰۰ تعیین کرد، اما سال بعد این روش را معکوس کرد، و این همان درجه‌بندی‌ای است که در درجه‌بندی سلسیوس یا سانتیگراد یا صدبخشی معروف است. در سال ۱۹۴۸ به‌طور رسمی این درجه‌بندی مورد پذیرش جهانی قرار گرفت.
پنج خط حامل

خط‌های حامل
حامل عبارت است از تعدادی خطوط افقی و موازی، با فواصل مساوی که نت‌های موسیقی روی خطوط و بین خطوط و یک نت بالای حامل و یک نت پایین حامل نوشته می‌شوند. خطوط حامل از پایین به بالا شمرده می‌شوند. در پرکاربردترین حالت، حامل از پنج خط تشکیل شده است. به‌وسیله حامل پنج خطی می‌توان تعداد یازده نت را نشان داد که عبارتند از: پنج نت در روی خطوط، چهار نت میان خطوط، یک نت در بالا (مماس با خط پنجم) و یک نت در زیر حامل (مماس با خط یکم). برای خواندن و تشخیص هر نت از نت دیگر از پنج خط حامل، در موسیقی استفاده می‌شود.
پنج خط حامل ۵ خط افقی موازی با فاصله‌های یکسان می‌باشد. نت‌ها می‌توانند روی این ۵ خط (۵ نت)، بین ۵ خط(۴ نت) که جمعا می‌توان ۹ نت روی پنج خط حامل و بین آن قرار داد.
همچنین بالا یا پائین آن نیز با کمک نیم خط‌ها، می‌توان نتهای زیاد دیگری رسم کرد.
پنج خط حامل همیشه از پائین به بالا خوانده و شمرده می‌شود.
به جهت اینکه بتوان نت‌ها را روی پنج خط حامل خواند، نیاز به ابزاری داریم، که در اصطلاح موسیقی به آن کلید می‌گوئیم.کلیدها به ما کمک می‌کنند که نت‌ها را روی پنج خط حامل بخوانیم و تشخیص بدهیم.
برای هر محدوده صدائی، از کلید خاص آن منطقه صوتی استفاده می‌شود.
برای مثال کلید سل (مخصوص محدوده صداهای سوپرانو)، از روی خط دوم شروع و روی پنج خط حامل رسم می‌گردد. به همین دلیل کلید سل خط دوم را به نام خودش (سل) می‌کند. و به این ترتیب هر نتی که روی خط دوم قرار بگیرد (در صورت وجود داشتن کلید سل) نت سل خواهد بود. در همین حال، نت‌های دیگر نیز با توجه به مشخص شدن موقعیت نت سل، موقعیتشان مشخص می‌گردد. نت‌های بعد از نت سل به ترتیب بالاتر و نت‌های پائین‌تر از نت سل، پائین‌تر نت سل بر روی پنج خط حامل یا مابین آن قرار می‌گیرند.
کوه توصیله

کوه توصیله ازسمت قبله گری چپان یک کوه بلندی است که بنام کوه توصیله معروف است، قلعه تاریخی توصیله برقله این کوه قرار داشته‌است که اکنون قسمتی از قلعه برجای مانده وآثارش باقی است، در ۲۰ متری گری چپان ازطرف شمال یک چشمه تلخ کوچکی است که در حدود ۵ اصله نخل را آب یاری می‌کند، از طرف شمال چشمه ونخلها یک کوهی مجزا وجود دارد به طول هزار متر، قسمت شرقی این کوه بنام «پر زخر» معروف است، اما قسمت غربی آن «پر گری زامردان» می‌نامند، یک تنگه عمیقی وسط این کوه‌است که کوه را به دوقسمت کرده‌است.
سنگ بند بن
در وسط این تنگه یک سنگ بزرگی وجود دارد که سرتاسر دهانه تنگه را گرفته‌است وعبور از تنگه دشوار کرده‌است وجایی سخت‌گذر است، به این سنگ می‌گویند سنگ «بند بن» می‌گویند در زمان قدیم کوخردی‌ها از بالای این سنگ طناب زنجیری بسته بودند وبه‌وسیله این طناب از سنگ وتنگه عبور می‌کردند به همین جهت سنگ بند بن نامیده شده‌است. این کوه در شمال دهستان کوخرد در بخش کوخرد شهرستان بستک هرمزگان واقع شده‌است.
جانوران وپرندگان
در پیرامون کوه شب جانوران وپرندگان مختلفی زندگی می‌کرده‌اند که شامل :آهو، بز کوهی، روباه، خوک، کفتار، شغال، جوجه‌تیغی و خرگوش بوده‌است. همچنین پرندگان مانند: کبک، عقاب، شاهین، بادخور، قمری، تیهو، فاخته و بلبل وصدها پرنده مختلف دیکر زندکی می‌کرده‌اند که متاسفانه امروزه به دلیل نبود نظارت کافی و شکار بی‌رویه و غیرمجاز، نسل اکثر این حیوانات در حال انقراض می‌باشد. گفتاره‌است که در دوران گذشته جانوارنی مانند: گرگ، پلنگ، یوزپلنگ و خرس نیز در این کوه دیده شده‌است، اما درحال حاضر دیگه از اینگونه حیوانات هیچ اثری نیست.
گیاهان دارویی
انغوزه.
بنه.
آویشن.
مرو تلخ.
پونه.
اسطوقدوس (گیاهی خوشبو که با چای مصرف می‌شود).
خاکشیر.
مرو تلخ.
کیون.
بادام کوهی.
مرو خوش.
درختان پایه کوهی مانند: کور، کنار، کرت، سمر، کوهنگ، سلم از هیزم این درختان برای پخت و پز و برای تدفئه خانه‌هاشان استفاده می‌کرده‌اند، احیانا از تنه این درختان زغال نیز می‌ساخته‌اند.
ورنر هایزنبرگ

ورنر کارل هایزنبرگ (زاده ۱۹۰۱ - درگذشته ۱۹۷۶)، فیزیکدان آلمانی و برنده جایزه نوبل فیزیک و یکی از بنیانگذاران فیزیک کوانتومی بود.
وی در سال ۱۹۰۱، در وورتسبورگ و در یک خانواده دانشمند متولد شد. تحصیلات خود در فیزیک را زیر نظر آرنولد زومرفلد به پایان رسانید. در سال ۱۹۲۴ دستیار ماکس بورن در گوتینگن بود و بعد در کپنهاگ با نیلز بوهر همکاری می‌کرد.
او که باورهای مسیحی داشت در سال ۱۹۳۷ ازدواج کرد. وی و همسرش هفت بچه داشتند. هایزنبرگ در سال ۱۹۷۶ در مونیخ درگذشت.
آثار
مهم‌ترین کشف هایزنبرگ نامعادله مشهور عدم قطعیت است. این نامعادله می‌گوید که در مکانیک کوانتومی، قطعیت اندازه‌گیری تکانه و مکان با هم رابطه معکوس دارند. اصل عدم قطعیت هایزنبرگ به‌طور ریاضی به شکل زیر نوشته می‌شود:
کارهای باارزش دیگر هایزنبرگ در فیزیک ذره‌ای و هسته‌ای است.
سال‌های جنگ جهانی دوم
تمبر یادبود هایزنبرگ در سال ۲۰۰۱
وی که در جنگ جهانی دوم در آلمان باقی‌ماند سیاست بسیار محافظه‌کاری داشت، اما با وجود شرکت در پروژه ساخت بمب اتم هیتلری، هرگز عضو حزب ناسیونال سوسیالیست‌های آلمان نشد. وی حتی به دلیل نظریاتش در فیزیک نظری («فیزیک آریایی» ) توسط یوهان اشتارک یک «یهودی سفید» نامیده شد. البته هایزنبرگ از این اتهام توسط هاینریش هیملر فرمانده اس اس (بدلایل خانوادگی ) تبرئه شد و به فعالیت‌های علمی خود در آلمان در دوره ناسیونال سوسیالیسم ادامه داد. با اینحال دستگاه آلمان نازی از روی بی‌اعتمادی به وی کرسی معتبر آرنولد زومرفلد را بر سر همین مسئله (برخلاف توصیه خود زومرفلد) هرگز ارائه نکرد.
در هنر
هایزنبرگ همانند ماکس پلانک یک نوازنده چیره‌دست پیانو بود، و در کنسرت‌هایی نیز شرکت داشت.
تالیفات
«جزء و کل» یکی از تالیفات هایزنبرگ است. این کتاب به نوعی خاطرات هایزنبرگ را بیان می‌کند و به‌طور مثال دربردارنده چگونگی پیوستن او به دانشکده فیزیک دانشگاه مونیخ، آشنایی او با نیلز بور، رفتار هایزنبرگ در زمان رایش سوم، بحث‌های علمی و فلسفی با افراد مختلف و بسیاری از جوانب زندگی این دانشمند بزرگ است.
این کتاب توسط حسین معصومی همدانی به فارسی ترجمه شده‌است و توسط مرکز نشر دانشگاهی منتشر شد.
یادمان‌ها
موزه‌ای امروزه از آثار و بقایای وی در آلمان باقیست.
شبکه بی‌بی‌سی-۴ در مورد آخرین دیدار مشهور هایزنبرگ با (نیلز بوهر) یک فیلم تئاتری بنام کپنهاگ، در سال ۲۰۰۲ به نمایش درآورد. دنیل کریگ (بازیگر نقش جیمز باند) در آن به نقش هایزنبرگ ظاهر شد.
قلیا

باز (قلیا)
محیطی که در دمای ۲۵ درجه سانتی‌گراد، pH آن بیشتر از ۷ باشد محیط قلیایی یا بازی نامیده می‌شود. بازها ترکیباتی هستند که دارای OH- هستند و قوی‌ترین بازها در ساختمان خود دارای فلزات قلیایی هستند .
حالت
بازها عموما تلخ مزه هستند و حالت چرب مانند دارند و در واکنش خواهان گرفتن الکترون هستند بازها با اسید واکنش نشان داده و تولید آب و نمک می‌کنند.
خصوصیات مشترک مواد قلیایی
تمام مواد قلیایی در برخورد با اسیدها از خود واکنش نشان می‌دهند؛ همه آن‌ها وقتی در آب حل می‌شوند به شکل یون هیدروکسید در می‌آیند. در واقع فهم صحیح بازها احتیاج به درک اسیدها دارد. البته برای توضیح سازوکار این دو ماده نطریه‌های زیادی مطرح شده که نظریه گیلبرت لوییس فیزیکدان و شیمیدان مشهور آمریکایی از مهمترین آنهاست. از دیگر تعریف‌های ماده قلیایی باید به اینها اشاره کرد: ماده شامل گروه OH، گیرنده الکترون (در حالی که اسیدها دهنده الکترون هستند)، گیرنده پیوند داتیو و ….
برای مثال
H2O+H2O
>H3O+OH
در این واکنش، مولکول آبی که به H3O مثبت تبدیل شده، اسید است و دیگری باز است. البته این واکنش بیشتر جنبه نظری دارد تا جنبه عملی و در واقع بیانگر خواص اسیدی و بازی آب است.
تعدادی باز
نام اصطلاح فرمول شیمیایی
سدیم هیدروکسید سود سوزآور NaOH
پتاسیم هیدروکسید پتاس KOH
منیزیم هیدروکسید شیر منیزیم 2(Mg(OH
آلومینیوم هیدروکسید شربت معده 3(Al(OH
کلسیم هیدروکسید آب آهک 2(Ca(OH
کربنات سدیم نمک قلیا Na2Co3
بی‌کربنات سدیم جوش شیرین NaHCo3
چند ماده قلیای معروف
مایع سفیدکننده
خون
آب دهان
صابون
آب دریا
آمونیاک
شامپو
شربت معده
آب آهک
رده:فیزیکدانان

فیزیکدانان
رده:زبان‌شناسی

زبان‌شناسی
سانتریفوژ

یک دستگاه سانتریفوژ مایع آزمایشگاهی
سانتریفیوژ (Centre به معنی مرکز و fugus- به معنی فرار از) یا گریزانه دستگاهی است که در آن با استفاده از نیروی گریز از مرکز مواد را از یکدیگر جدا می‌کنند. در این دستگاه محفظه‌ای که مواد جداشدنی در آن قراردارد معمولا به کمک یک موتور به سرعت حول یک محور می‌چرخد.
سانتریفوژ دستگاهی است که از آن برای چرخاندن مواد با سرعت بالا استفاده می‌شود. دانشمندان معمولا دستگاه سانتریفوژ را برای جدا کردن ذرات جامد از یک مایع یا تقسیم مخلوط مایعات به اجزای مختلف آن به کار می‌گیرند. مخلوط را درون لوله‌ای قرار می‌دهند که طوری قرار داده شده‌است که با چرخش دستگاه، به سمت خارج از مرکز حرکت می‌کند و به حالت افقی قرار می‌گیرند. در این حالت، نیروی گریز از مرکز می‌خواهد که مخلوط را برخلاف مرکز سانتریفوژ براندو از این نقطه دور کند و ذرات یا مایع سنگین‌تر بیش‌تر به سمت بیرون (یا ته مخلوط) رانده می‌شوند. وقتی سانتریفوژ از حرکت بازمی‌ایستد، مواد به همین حالت غیر مخلوط می‌مانند. خون و سایر نمونه‌های بیولوژیکی را معمولا به وسیله دستگاه سانتریفوژ جدا می‌کنند. سریع‌ترین سانتریفوژ با نام «فرامرکز گریز» با سرعت ۲۰۰۰۰۰ دور در دقیقه می‌چرخد. از دستگاه‌های گریز از مرکز بزرگ برای انجام آزمایش بر روی خلبانان نظامی و فضانوردان استفاده می‌شود تا میزان مقاومت آنان در شتاب‌های بالا معلوم شود.
اساس کار سانتریفوژها
سانتریفوژی به قدرت 20g در مرکز فضایی ناسا
هر گاه جسمی با سرعت معینی حول یک مرکز با محور دوران کند نیرویی در جسم متحرک و در جهت عمود بر مسیر دوران و به سمت خارج از مرکز ایجاد می‌گردد؛ که به نیروی فراگریز یا نیروی گریز از مرکز موسوم است که مقدار آن از رابطه F=MRW2 که در آن R شعاع دوران M جرم جسم و V سرعت خطی و (w) سرعت زاویه‌ای است بدست می‌آید. محور دوران ممکن است به سه حال قائم، افقی یا مایل باشد. سانتریفیوژهایی که در صنعت اورانیوم کار برد دارند قدرتی برابر ۳۰۰ دور در ثانیه را دارند!
انواع
انواع دستگاه‌های مرکز گریز برای مصارف گوناگون ساخته شده‌است. نمونه‌های خانگی این دستگاه برای جداکردن آب از سبزی‌ها مثل کاهو و غیره بکار می‌رود. همچنین در ماشین‌های لباسشویی نیز برای خشک کردن لباس استفاده می‌شود. در نمونه‌های آزمایشگاهی برای جداکردن گلوبولهای خون از پلاسما استفاده می‌شود. دستگاه‌های صنعتی با موتورهای قوی و در ابعاد بزرگ برای جدا کردن مواد بکار می‌رود. در کار غنی‌سازی اورانیوم نیز از دستگاه‌های مرکزگریز گازی استفاده می‌شود. در مقیاس آزمایشگاهی سانتریفیوژها برحسب به سانتریفوژهای با دور بالا، سانتریفوژهای با دور پایین، اولتراسانتریفوژ و میکروسانتریفوژها دسته‌بندی می‌شوند. سانتریفوژهای دوربالا خود نیز در دو نوع با ظرفیت بالا، و با ظرفیت پائین دسته‌بندی می‌شوند.
ولفگانگ پاولی

ولفگانگ ارنست پاولی (زاده ۲۵ آوریل ۱۹۰۰ وین، اتریش - درگذشته ۱۵ دسامبر ۱۹۵۸ زوریخ، سوئیس)، فرزند ولفگانگ پاولی استاد شیمی (او و پدرش هم نام بودند) و پسر تعمیدی ارنست ماخ فیزیکدان بزرگ بود.
خود او فیزیکدان بلندپایه اتریشی/سوئیسی بود. مهم‌ترین کار وی کشف اصل طرد است. پاولی سال ۱۹۴۵ جایزه نوبل فیزیک را به دست آورد.
ابتدا در گوتینگن دستیار ماکس بورن بود و سپس به جمع فیزیکدانان کپنهاگ پیوست و دستیار نیلز بور شد. در زمان جنگ جهانی دوم به پرینستن رفت و در ۱۹۴۵ جایزه نوبل فیزیک را گرفت. اصل طرد و پیش بینی وجود نوترینو که در سال ۱۹۳۰ با مطالعه بر روی واپاشی ذره بتا انجام شد، از کشفیات مهم اوست. پاولی مطالعاتی نیز در مورد اسپین الکترون‌ها انجام داده بود.
قاعده پاولی
ماتریس‌های پاولی
اصل آفبا
ماکس برن

ماکس برن (زاده ۱۱ دسامبر ۱۸۸۲ - درگذشته ۵ ژانویه ۱۹۷۰) فیزیکدان و ریاضی‌دان یهودی‌تبار آلمانی بود. وی در سال ۱۹۵۴ جایزه نوبل فیزیک را از آن خود کرد. او یکی از ۱۱ نفری بود که بیانیه راسل-اینشتین را امضاء کردند.
ماکس برن تحصیلات خود را در دانشگاه‌های برسلاو و هایدلبرگ و زوریخ انجام داد. او در طول تحصیلات در مقطع دکتری و نیز انجام تحقیقاتش برای دریافت عنوان دانشیاری در گوتینگن، با دانشمندان و ریاضی دانان برجسته‌ای مانند فلیکس کلاین، داوید هیلبرت، هرمان مینکوفسکی، اتو رونگه، ویگت و کارل شوارتزشیلد در تماس بود.
در ۱۹۰۹ مدرس دانشگاه گوتینگن شد و در ۱۹۱۲ به دانشگاه شیکاگو رفت.
در ۱۹۱۹ مدتی در ارتش آلمان خدمت کرد و سپس استاد دانشگاه فرانکفورت شد. در همین دوره تعبیر خود از تابع چگالی احتمال برای * در معادله شرودینگر را ارائه کرد که همین بعدها باعث شد او جایزه نوبل را ببرد.
در ۱۹۳۳ او برای فرار از آزار نازی‌ها به دانشگاه کمبریج رفت و در آن دانشگاه استاد شد. در ۱۹۳۹ به تابعیت بریتانیا درآمد و به عضویت انجمن پادشاهی لندن پذیرفته شد.
آلبرت اینشتین از دوستان بورن بود و جمله معروف خود درباره مکانیک کوانتم «خدا با جهان تاس بازی نمی‌کند» را در ۱۹۲۶ در نامه‌ای به بورن نوشت.
جواد بدیع‌زاده

جواد بدیع‌زاده (۱۲۸۱ تهران − ۱۰ دی ۱۳۵۸ تهران) خواننده، موسیقی‌دان و آهنگساز ایرانی بود.
زندگی‌نامه
بدیع‌زاده در سال ۱۲۸۱ شمسی در محله پاچنار تهران به دنیا آمد. پدرش آقا سید رضا بدیع کاشانی، ملقب به بدیع‌المتکلمین، روحانی مشروطه‌خواهی بود که به سید اناری شهرت داشت. وی فرزندش را غالبا به مجالس وعظ و روضه‌خوانی خود می‌برد تا با شیوه آوازخوانی مذهبی آشنا شود. بدیع‌المتکلمین با تسلط کافی بر ردیف موسیقی ایرانی، پسر خود را نیز به فن آواز موذنی و روضه‌خوانی و تعزیه آشنا ساخت و او از تجربیات پدر استفاده کرد و به فراگیری گوشه‌ها و ردیف‌های موسیقی دستگاهی ایران پرداخت. جواد موسیقی ردیف سنتی و گوشه‌های بی‌شمار آن را از پدر و نیز از دایی خود میرزا یحیی سعید واعظین که او نیز از واعظان مشهور زمان خود بود، فراگرفت.
او تحصیلات ابتدایی را در مدرسه تدین و دوره متوسطه را در مدرسه آلیانس فرانسوی‌ها و سپس دارالفنون به پایان رساند و از سال ۱۳۰۴ تا ۱۳۳۱ در مجلس شورای ملی استخدام شد و به‌عنوان نماینده خدمت کرد.
بدیع‌زاده علاوه بر خوانندگی در امر آهنگ‌سازی نیز شهرت دارد. در سال ۱۳۰۴ که کمپانی انگلیسی صفحه‌پرکنی هیزمسترزویس به‌قصد تهیه و ضبط صفحه از نواخته‌ها و خوانده‌های هنرمندان ایرانی نماینده خود را به ایران اعزام کرد و شعبه خود را در تهران گشود، بدیع‌زاده به‌عنوان نخستین خواننده مرد، با معرفی و توصیه عبدالحسین‌خان شهنازی، انتخاب شد و اولین صفحه او با عنوان «جلوه گل» روانه بازار شد که شامل دو قطعه آواز و سه تصنیف از ساخته‌های خودش بود. از آن پس تا سال ۱۳۱۴ بدیع‌زاده ۲۴ تصنیف ساخت که همه روی صفحه ضبط شده‌است. او در سال‌های بعد در سفرهایی به حلب و بیروت و برلین و شبه‌قاره هند، بر شمار ضبط آهنگ‌های خود افزوده‌است.
از میان آفریده‌های معروف او می‌توان از سرود «ایران، کشور داریوش» و ترانه‌های جلوه گل، داد دل، دل‌افسرده، هدیه خاک، گل پرپر و خزان عشق یاد کرد. «خزان عشق» که تا زمان ما جاذبه خود را حفظ کرده در سال ۱۳۱۳ در پیوند با متنی عاشقانه از رهی معیری ساخته شده‌است.
بدیع‌زاده با افتتاح رادیو به جمع هیئت ارکستر آن زمان رادیو پیوست و در کنار هنرمندانی چون حسین تهرانی، مرتضی نی‌داوود، حبیب سماعی و استاد ابوالحسن صبا آثار مشهوری در حوزه موسیقی ایرانی پدیدآورد. بدیع‌زاده سال‌ها عضو شعر و موسیقی رادیو تهران بود.
جواد بدیع‌زاده سرانجام در دیماه سال ۱۳۵۸ در هفتاد و هشت سالگی، بر اثر دومین سکته مغزی، در تهران چشم از جهان فروبست و در بهشت زهرا (قطعه: ۸ ردیف: ۲ شماره: ۲۶) به خاک سپرده شد. از او صفحات و نوارهای بسیاری بر جای مانده‌است.
استان آسکران

آسکران نام یکی از استان‌های جمهوری قره‌باغ است.
مرکز این استان شهر آسکران می‌باشد