بافت (کرمان)

منظره‌ای از کوه شاه با ارتفاع ۴۴۰۲ متر یکی از بلندترین کوه‌های ایران در ۱۲ کیلومتری شمال شهر بافت
بافت یکی از شهرهای کوهستانی استان کرمان است که در ۱۶۵ کیلومتری جنوب مرکز استان کرمان، با ارتفاعی حدود ۲۳۰۰ متر (۲۲۸۰تا ۲۳۳۰ متر) یکی از مرتفع شهرهای ایران و خوش آب و هواترین شهرهای استان کرمان است. بافت با داشتن شرایط ویژه دما و ارتفاع بالا و بارش مناسب دارای بزرگترین پهنه جنگلی جنوب شرق ایران است. مساحت جنگلهای این شهرستان ۳۵۰،۰۰۰ هکتار می‌باشد.
جمعیت شهر بافت بنا بر سرشماری سال ۱۳۹۵ مرکز آمار ایران، ۳۴،۵۱۷ نفر بوده‌است. شهر بافت توسط سازمان بهداشت جهانی (WHO) به عنوان یکی از ۷۰ شهر سالم ایران و یکی از هزار شهر سالم جهان معرفی شده‌است.
بافت دومین تولیدکننده گردو در ایران است. شهر بافت مرتفع‌ترین شهر نیمه جنوبی ایران و مرتفع‌ترین شهر بالای ۲۵ هزار نفر ایران محسوب می‌شود. از این رو ملقب به بام کویر ایران است. مساحت شهر بافت ۱۴۰۰ هکتار است بافت به لحاظ تاریخ تاسیس شهرداری پنجمین شهر استان کرمان محسوب می‌شود.
قدمت بافت
قدمت بافت به بیش از ۱۰۰۰ سال می‌رسد. به‌طوری‌که از حفاری‌ها و کاوش‌های باستان‌شناسی بر می‌آید بنای شهر قدیم بافت که در ناحیه جنوبی شهر فعلی قرار دارد منسوب به هفتصد سال پیش بوده و شهر جدید در حدود دویست سال قبل ساخته شده‌است.
بافت، درگذر تاریخ
مارکوپولو، جهانگرد معروف از بافت عبور کرده‌است.
گفته شده‌است که مردم این سرزمین در قدیم در جایی به نام دشتاب زندگی می‌کردند، اما در مورد زمان انتقال آن‌ها به بافت، در منابع مطلبی نیامده‌است. بافت ازجمله شهرهایی بوده که مارکوپولو از طریق آن به کرمان مراجعت کرده‌است. اشرف افغان نیز پس از شکست یافتن از نادرشاه، به جهرم، لار، سیرجان و بافت رفته‌است. در زمان آقا محمدخان قاجار قلعه رابر در شهر رابر توسط باباخان برادرزاده وی محاصره و تسخیر شد. بخشی از مردم بافت در سالیان دور از استان فارس به این شهر مهاجرت کرده‌اند. به نظر گابریل، احتمالا اسکندر، در بازگشت از مشرق ایران، از طریق گلاشکرد، در پنجاه کیلومتری مغرب کهنوج، از مسیر صوغان و بافت به سیرجان رفته‌است (ص ۳۱). نخستین بار، صاحب حدود العالم در ۳۷۲ از بافت نام برده و بافت و خیر (احتمالا خبر) را دو شهرک آبادان و با نعمت از کرمان معرفی کرده‌است (ص ۱۲۶). هنگامی که ملکشاه سلجوقی در جیرفت درگذشت (۵۶۲)، پسر و جانشین او، ملک بهرام، از راه بافت روانه بردسیر (شهر کرمان) شد (افضل الدین کرمانی، ص ۶۶). به نوشته محمدبن ابراهیم (ص ۸۲)، در ۵۷۰، اتابک محمد از راه بافت به جیرفت رفت و در ۵۹۴، غزان، پس از شکست از نصرت الدین اتابک، سردار هندوخان پسر خوارزمشاه، به بافت و سیرجان عقب نشستند (همان، ص ۱۹۵). بافت در اوایل قرن هفتم، پیش از حمله مغول، از بلاد و نواحی کرمان و شهری آباد و نامدار بوده‌است (افضل الدین کرمانی، ص ۱۳۲). در همان زمان، بافت در معجم البلدان (ج ۱، ص ۴۷۴)، به صورت «بافد» و از شهرهای کرمان در راه شیراز ذکر شده‌است. به قول شیندلر، مارکوپولو در نیمه قرن هفتم هنگام بازگشت به کرمان، از راه بافت سفر کرده‌است (سایکس، ص ۳۰۳). در ۷۶۸، شاهزاده قطب الدین اویس به حوالی بلوک اقطاع (بافت) آمد (عبدالرزاق سمرقندی، ج ۱، ص ۳۹۰). در ۷۸۵، سلطان احمد، حاکم کرمان، پس از گذراندن چند روز در بافت، برای درهم شکستن شورشی که حیدر نامی آن را رهبری می‌کرد، به کرمان بازگشت (میرخواند، ج ۴، ص ۵۸۹). در ۸۵۷، میرزا سلطان سنجر، پس از به بند کشیدن یاراحمد، به بلوک اقطاع رفت (ژان اوبن، ج ۲، ص ۱۲۴–۱۲۶). در ۸۵۸، الوند بیگ بن اسکندر میرزا بن قره یوسف ترکمان از خراسان به جیرفت و رودبار آمد. محمود فارسی، پس از تسلیم منطقه به وی، در بلوک اقطاع اقامت گزید (روملو، ص ۳۴۴). در ۱۱۳۲، سپاهیان محمود افغان، پس از تسخیر کرمان، با قزلباش‌ها وارد نبرد شدند. سالار عسکر بلوک اقطاع نیز به قزلباش‌ها پیوست (مرعشی صفوی، ص ۵۴). در ۱۱۳۸، سالار عسکر بلوک اقطاع (بافت) با سید احمدخان مصاف داد (مرعشی صفوی، ص ۶۸–۶۹). در ۱۲۰۷، فتحعلی خان قاجار (بعدها فتحعلی شاه)، به فرمان شاه قاجار، قلعه رابر را در رابر محاصره و تسخیر کرد (وزیری کرمانی، ص ۱۴۱–۱۴۲).
در ۱۳۱۰ ش، قصبه بافت مرکز اقطاع به‌شمار می‌آمد (کیهان، ص ۲۵۲–۲۵۴). در ۱۳۲۱ ش، قصبه بافت ۵۵۴، ۲تن جمعیت داشت و دارای ۲۲ دهستان بود که اغلب دهستانهای امروزی شهرستان بردسیر جزو آن قید شده‌است. (ایران. وزارت کشور، ج ۲، ص ۳۸۳–۳۸۶).
در قرن اول هجری و در دوره صفاریان، بافت یکی از حوزه‌های سیرجان بوده‌است. در اواخر قرن چهارم و اوایل قرن پنجم هجری به بخش‌هایی از بافت و حومه اقطاع می‌گفتند و در دوره سلجوقیان، افرادی از فرزندان ملک قاورد یا همان سلجوقیان کرمان دررابر ساکن شدند و بر مردم آنجا حکمرانی می‌کردند. در دوره قراختائیان یکی از حکمرانان کرمان، حکمرانی بافت و ارزوئیه را به جلال الدین بن سلطان قطب الدین واگذار کرد. در دوره آل مظفر برخی پادشاهان در بافت و ارزوئیه به جنگ مشغول بوده و جنگ امیر مظفر با شیخ ابواسحاق در بافت روی داده‌است. در دوره صفویه، افشارها به سرکردگی درگاه قلی بیگ حاکم بافت گردند و بر همین اساس به بافت در آن زمان اقطاع افشار می‌گفتند. هنگامی که نادرشاه افشار به کرمان آمد، دستور داد سر از تن خاندان قلی بیگ جدا کردند. در دوران زندیه، هزار سوار و تفنگچی کریم خان زند به سرکردگی نضیرخان لاری حاکم لار که قصد تصرف کرمان را داشت، ابتدا وارد ارزوئیه و از آنجا به اقطاع آمدند و سپس به قصد تصرف کرمان از بافت رفتند. در دوره قاجار و قاجاریه، بافت به صورت ملوک الطوایفی اداره می‌شد و هر ناحیه‌اش برای خود کلانتر یا کدخدایی داشته‌است. میرزا حسین وزیر، علی محمد خان، عدل السلطان، ملا غلامحسین خان بافتی (امین الرعایا)، صمدالله شیبانی (امین دیوان) و مرآت اسفندیاری از آن جمله حاکمان و کلانتران بوده‌اند. در اواخر همین دوره بخش وسیعی از بافت تحت نفوذ غنجعلی خان افشار، ایلخان بزرگ قرار گرفت و بعد از او حاکمیت اقطاع و افشار به برادرش ه‌ژبر السلطنه واگذار شد. افراد دیگری مانند مرتضی قلی خان سرهنگ، میرزا خان سرتیپ و فرزندش احمد علی خان ایلخانی نیز حاکم بافت بوده‌اند. خلاصه آنکه در دوره قاجاریه، افشارها نقش مهمی در حکومت داشتند و در سال ۱۲۰۷ ه‌.ق به دستور آقامحمدخان قاجار، فتحعلی شاه به قصد تصرف کرمان عازم می‌شود و نخست به سیرجان و از آنجا به بافت ورود پیدا می‌کنند. گروهی از ریش سپیدان و بزرگان از جمله:آخوند ملا محمد صالح بافتی، حیدر خان هشونی و امیر باقر گوغری به گرمی از او و سپاهش استقبال کردند تا اینکه فتحعلی شاه حکمرانی بافت را به میرزا حسین پسر آقا علی واگذار کرد و به رابر حمله‌ور شد، مردمرابر به سختی با او مقابله کردند ولی در نهایت قلعه رابر به محاصره و تصرف فتحعلی شاه درآمد.
وجه تسمیه و نام‌های قدیمی
در حدود العالم (۳۷۲ ه. ق) بافت مرکز اقطاع ذکر شده‌است. در صورت الارض و تقویم البلدان این شهر به نام «بافد» آمده و سپس به «بافت» تبدیل شده‌است.
موقعیت جغرافیایی
سازمان جهانی بهداشت: بافت یکی از ۱۰۰۰ شهرپاک دنیا
امکانات فرهنگی
کتابخانه‌های عمومی
شهر بافت دارای چهار کتابخانه رسمی و تحت پوشش وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی می‌باشد. این چهار کتابخانه عبارتند از:
کتابخانه شهید دستغیب
کتابخانه نیک نفس
کتابخانه امام محمد باقر
کتابخانه شهید نعمت‌الله افشار
مراکز فرهنگی
مصلی امام خامنه‌ای
گلزار شهدا
گلزار شهدای گمنام
مهدیه بافت
تغییرات جمعیتی
جمعیت شهر در سال ۱۳۳۵ تعداد ۳۸۶۱ نفر بوده و در سال ۱۳۶۵ جمعیت ۲۲۹/۱۷ نفر و آخرین سرشماری سال ۱۳۸۶ جمعیت شهر ۳۸٫۲۰۰نفر را در خود جای داده بود. در سال ۱۳۸۷ خورشیدی درجه شهرداری ۷ و کارکنان شهرداری بافت یکصدو شصت نفر بود. جمعیت کنونی شهر بافت نزدیک به۳۵٫۰۰۰ نفر بر اساس سرشماری سال ۹۵ می‌باشد.
ویژگی‌های جمعیتی
زبان مردم بافت فارسی و لهجه بافتی است. در بعضی مناطق شمالی و جنوبی گویش‌هایی از زبان ترکی به کار برده می‌شود. اکثر مردم این شهر مسلمان و شیعه هستند.
جغرافیا
جنگل سه چاه در شرق پارک ملی خبر واقع در جنوب شهرستان بافت
کوه بلند خبر در فصل بهار، ارتفاع: ۳۸۵۱متر
چمنزار جوچار در کوه شاه ارتفاع چهارهزار متری
شرایط خاص ارتفاعی؛ قرارگیری در مدارهای پایین و ویژگی‌های توپوگرافی که قرار گرفتن این شهرستان بین ادامه رشته کوه‌های زاگرس و امتداد ارتفاعات فلات مرکزی ایران ایجاد کرده‌است باعث ایجاد اقلیمی کاملا متفاوت از نواحی همجوار در شهرستان بافت گردیده به گونه‌ای که با آغاز باران‌های موسمی ناشی از توده‌های موسمی مانسون در اواخر تابستان دما به طرز چشمگیری افت می‌کند همچنین قرارگیری دشت سیرجان در غرب و ارتفاعات ۴۴۰۰متری در شرق موجب ایجاد بادهای محلی غربی شده که در کاهش دمای تابستانه نقش موثری دارد. به همین لحاظ بافت با اقلیمی کوهستانی و معتدل به بهشت جنوب می‌ماند.
بارش برف در بلندی‌های پارک ملی خبر
ارتفاعات و کوهستان‌های منطقه
کوهستان‌های شاخص شهرستان شامل ارتفاعات ۴۴۰۰ متری کوه شاه در شمال و کوه‌های ۳۸۰۰متری گوغر در شمال غرب همچنین ارتفاعات خبر در جنوب به بلندای ۳۸۵۰متر و ارتفاعات پراکنده مناطق گوشک و طرنگ با متوسط ارتفاعی ۳۰۰۰ متر است. کوه شاه در محدوده شهرستان بافت و در ۲۰ کیلومتری شمال شرقی این شهر قرار گرفته‌است. نظرات متعددی در مورد وجه تسمیه این کوه وجود دارد؛ همان‌طور که از سنگ نوشته‌های تخت شاهزاده برمیاید کوه شاه همواره تحت محافظت و قرق شکاربانان و قرقچیان شاه بوده و از گذشته‌های دور تا اواخر سلطنت ناصرالدین شاه قاجار شاهان و شاهزادگان برای تفرج و شکار به این کوهستان زیبا می‌آمدند؛ دلیل دیگر شکل قله غربی مشهور به «کله برفی» است که به صورت تک قله از اکثر مناظر مشاهده می‌شود و با کوهستانهای اطراف اختلاف ارتفاع زیادی دارد به‌طوری‌که در روزهای صاف از سیرجان و بردسیر و تقریبا همه نقاط شهرستان قابل دیدن است. مرتفع‌ترین نقطه این کوهستان قله شرقی آن موسوم به «ننو» است که ۴۴۰۸ متر ارتفاع از سطح دریا را داراست. قله کله برفی که مناظر بدیعی در زمستان دارد ۴۴۰۲ متر ارتفاع دارد.
در گذشته جنگل زیبایی از درختان ارس و کهکم و بنه دامنه‌های این کوهستان را تا نزدیکی شهر بافت پوشانده بود که به دلیل عدم حفاظت و قطع درختان برای مصرف به عنوان سوخت و چرای بی‌رویه تنها آثار معدودی از آن‌ها در چند نقطه دور دست برجای مانده‌است.
حیات وحش این منطقه روزگاری زبان زد بوده که با شکار بی‌رحمانه و تخریب و ناامنی زیستگاه به خصوص در دهه ۶۰ تقریبا تمام کل و قوچ و پلنگ این منطقه نابود شد. در سال‌های اخیر نیز متاسفانه با آغاز به کار معدن آهن تلخه چار شاهد ویرانی عظیمی در ارتفاع ۴۰۰۰ متری کوه شاه هستیم.
طبیعی
نستعلیق
شهر بافت به واسطه اینکه در دامنه کوه‌های لاله زار قرار دارد، شهری با معماری و ساختار کوهپایه‌ای دارد. بخش‌های شمالی و شمال غربی شهر بیشتر کوهستانی هستند و تعدادی از خانه‌ها و محلات دقیقا در دامنه کوه واقع شده‌اند.
آب و هوا و اقلیم
به لحاظ اقلیمی آب و هوای شهر بافت معتدل و کوهستانی است. ارتفاع شهر بافت از سطح دریا(۲۲۸۰متر) است که سومین شهر مرتفع بالای ۲۵ هزار نفر جمعیت ایران نام گرفته‌است. در تابستان‌ها هوای بافت بسیار خنک و دلپذیر و در زمستان‌ها سرد و یخبندان است. کوه بلند شاه با ارتفاع ۴۳۷۴ متر در شهرستان بافت قرار دارد و شهر بافت در دامنه کوه‌های لاله زار قرار دارد. شهر بافت به گونه‌ای است که بیشترین ارتفاع از سطح دریا در ناحیه شهری آن به حدود ۲۳۲۰ متر هم می‌رسد.
رود بافت
سد بافت
رودبافت از سرشاخه‌های هلیل رود، از مشرق آن می‌گذرد. پیرامون شهر را باغ‌های انبوه و زیبایی احاطه کرده‌است. بافت از مراکز داد و ستد تولیدات عشایری است که در اطراف زندگی می‌کنند. تنگ آسیا دو جفته در سه کیلومتری شمال شرقی شهر واقع است.
فضای سبز شهری
به دلیل موقعیت آب وهوایی مناسب بافت و بارش مناسب برف و باران فضای سبز شهری بافت تقریبا ترکیبی از درختان کهنسال و جوان است که بیشتر شامل گردو، بادام، چنار، سرو و نارون هستند.
پارک‌ها و بوستان‌ها
بوستان بهشت (ساحلی): بلوار خروجی شرقی بافت به سمت کرمان
پارک شهر: بلوار امام خمینی
بوستان ولیعصر (عج): بلوار امیرکبیر
بوستان غدیر: بلوار۲۲ بهمن
بوستان جنگلی بهاران: خروجی بافت به کرمان
بوستان نشاط: بلوار شهدا
بوستان کوهستان: بلوارشهید چمران
بوستان خاتم (درحال ساخت): بلوار خاتم الانبیا
پارک بزرگ ۵۰ هکتاری بافت:یکی از بزرگترین پارک‌های استان کرمان (در حال احداث) این پارک در ورودی غربی بافت قرار دارد.
سد بافت
سد بافت با گنجایش حدود ۴۰ میلیون مترمکعب در شمال شرقی شهر بافت قرار دارد. هم‌اکنون بخشی از آب شرب شهر بافت از سد و بخشی دیگر چند حلقه چاه در بخش دشتاب شهرستان بافت تامین می‌شود.
مناطق دیدنی
شهر بافت بیشتر جاذبه‌های توریستی طبیعی را در خود جای داده‌است و این به دلیل موقعیت خاص اقلیمی این شهر و این منطقه می‌باشد.
دیدنی‌های شهر بافت
درختان کهنسال گردو، بادام و چنار
آسیاب جفته
خانه تاریخی ایرانمنش بافت: خانه ایرانمنش مربوط به دوره پهلوی است و در بافت، خیابان طالقانی، کوچه بابک، پ ۲ واقع شده و این اثر در تاریخ ۱۲ تیر ۱۳۸۴ با شماره ثبت ۱۲۰۰۳ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است.
سد مخزنی بافت: سد مخزنی بافت یکی از سدهای مهم استان کرمان است که در جوار شهر بافت قرار گرفته‌است.
باغ پارک ساحلی بافت (پارک هشت بهشت)
آبنمای موزیکال پارک ساحلی
پارک بزرگ شهر
آبشار مصنوعی بافت (درحال احداث)
چمنزارها و باغ‌های عباس‌آباد
قدیمی‌ترین درخت گردوی جهان: این درخت با ۲۵۰۰ سال قدمت در شهرستان بافت قرار دارد.
جاذبه‌های گردشگری شهرستان بافت
کوه شاه
پارک ملی خبر
روستای گردشگری طرنگ
غار جفریز
خانه تاریخی ایرانمنش‌ها
روستای بنگان
قلعه غنجعلی خان هشون
جنگل بنه گوشک
غار شب‌پره
قلعه کردعلی
قلعه‌های تاریخی دشتاب
سد بافت
باغ‌های گردوهای کهنسال گوغر
منطقه یاس چمن
دره بندر گوغر
منطقه حفاظت شده انجرک
باغ شهربزنجان
آبشارهای خوشکار
آبشار بنگان
آرامگاه سلطان فقیه الدین
روستاهای باغ فخروییه و تلخه چار
روستای گردشگری خافکوییه با طبیعت بکر و جاذبه‌های گردشگری بسیار (این روستا بعد از روستای دهوج در فاصله سی کیلومتری از شهر بافت قرار دارد)
موزه آب (درحال احداث)
این موزه در مکان سد مخزنی بافت احداث خواهد شد.
سوغات
سوغاتی‌های مهم این شهر شامل گردو (که به عنوان نماد بافت شناخته شده‌است)، زیره، عسل، فراورده‌های لبنی و انواع گلیم و قالیچه می‌باشد. همچنین از شیرینی‌ها نیز می‌توان به کلمپه و کماچ و نیز به قاووت یا به لهجه کرمانی (قوتو) اشاره کرد. بافت یکی از شهرهای مهم سازنده گلیم شیرکی پیچ در ایران است.
صنایع دستی
صنایع دستی بافت بیشتر شامل قالی و گلیم و شیرکی پیچ و پته دوزی می‌باشد.
شیریکی پیچ: بافت از مراکز تولید گلیم شیریکی پیچ در کشور است.
نمونه‌ای از قالیچه‌های عشایری شهرستان بافت که به قالیجه‌های افشاری معروف هستند. نقش سه کله به‌طور گسترده در این منطقه بافته می‌شده‌است
پته دوزی
قالی بافت: بافت از مراکز مهم قالیبافی استان کرمان و کشور است. فرش دستباف شهر بافت به دلیل اقلیم خاص خود از نقشه‌های خاصی برخوردار است که از سایر نواحی استان کرمان متمایز است. قالی‌هایی که در این شهرستان تولید می‌شود دارای طرح کرمانی و نقش‌های شاه عباسی، گلدانی، حشمتی، گل بادامی و گل سرخی هستند.
هتل‌ها و مراکز اقامتی
هتل شایگان
هتل آپارتمان پاییز
هتل چهار ستاره بام بافت (درحال احداث)
مهمانپذیر طلوع
مهمانسرای شهرداری
اقتصاد
بافت از قطب‌های تولید گردو در ایران
بافت به لحاظ کشاورزی از مناطق مهم در استان کرمان و حتی در سطح ایران محسوب می‌شود. بافت بیشترین سطح زیر کشت گردو در ایران را به خود اختصاص داده‌است.
اقتصاد بافت بر پایه کشاورزی شامل کشت انواع صیفی جات و انواع میوه‌های سردسیری شامل گردو – انار، بادام، هلو، سیب، آلبالو، گیلاس، زردآلو و سایر میوه جات، دامپروری، بافت صنایع دستی و نیز صنعت استوار است. بافت دومین تولیدکننده گردو ی ایران است.
صنایع و کارخانه‌ها
بافت بیشترین ذخایر معدنی استان کرمان را در اختیار دارد. بیشتر صنایع و کارخانه‌های بافت در شهرک صنعتی بافت متمرکز شده‌اند. بخشی از کارخانه‌ها و صنایع شهرستان نیز در نواحی اطراف شهر و توابع بافت احداث شده‌اند یا درحال احداث می‌باشند.
برخی از کارخانه‌ها و صنایع مهم شهرستان بافت:
کارخانه فولاد بافت
صنایع کیک و بیسکویت یاربخت
کارخانه آرد
کارخانه تولید شیر و لبنیات پاستوریزه بافت
کارخانه سنگ
مجتمع پتروشیمی دشتاب (مصوبه سفر نخست هیئت دولت به شهرستان بافت)
کارخانه فروکروم بافت (فونداسیون)
کارخانه کرک بافت: شهرستان بافت به لحاظ تولید کرک رتبه دوم تولید را پس از کشور چین به خود اختصاص داده‌است.
کارخانه مرغ گوشتی بافت
کارخانه تولید فیلترهای صنعتی خودرو (در حال مطالعه)
کارخانه فرآوری و بسته‌بندی مغز گردو و بادام با ظرفیت ۴۰۰تن در بخش دشتاب، منطقه خبر
صنایع تولید بتن در شهر بزنجان (درحال احداث)
مجتمع گلخانه‌ای طبیعت گستربافت
کارخانه بزرگ تولید لامپ‌های کم مصرف LED(در حال احداث)
بافت در مجلس شورای اسلامی
نماینده فعلی
نماینده فعلی بافت در مجلس شورای اسلامی آقای علیبرز بختیاری است.
وبگاه‌های خبری
برخی پایگاه‌های خبری شهرستان بافت بر بستر وب به شرح زیر است:
اماکن ورزشی
استادیوم شهید شهابی
باشگاه ورزشی شهید یاراحمدی
زورخانه شهید هاشم نادری
سالن کشتی
استخربافت
شهر بافت ورزشکاران زیادی را به ورزش ایران و جهان معرفی کرده است.
مراکز علمی دانشگاهی و حوزوی
شهر بافت از نقاط نخبه پرور ایران است و پزشکان و مهندسان زیادی را به دنیا معرفی کرده‌است. دانشجویان زیادی از شهر بافت در ایران و خارج از ایران تحصیل می‌کنند و از سرمایه‌های علمی بافت، ایران و جهان هستند. بافت همچنین یکی از شهرهای دارای بیشترین میزان قبولی در آزمون سراسری دانشگاه‌ها در استان کرمان است و تا پایان سال ۹۰ بیش از هشتصد پزشک به این مرز و بوم هدیه نموده‌است.
مراکز حوزوی
حوزه علمیه امام حسین بافت
دانشگاه‌ها و مراکز آموزش عالی
دانشگاه آزاد اسلامی واحد بافت: دانشگاه آزاد اسلامی، نخستین مرکز آموزش عالی شهرستان بافت می‌باشد که نقش بسیار ارزنده‌ای در توسعه منطقه ایفا کرده‌است. هم‌اکنون در مقاطع تحصیلی کاردانی، کارشناسی، کارشناسی ارشد و دکتری تخصصی و با امکانات آموزشی و پژوهشی نظیر کتابخانه تخصصی، آزمایشگاه‌ها و کارگاه‌های مجهز، پذیرای داوطلبان عزیز می‌باشد. نخستین رئیس این دانشگاه، دکتر محمود آقاجانی بوده‌است و در حال حاضر توسط دکتر ابراهیم خراسانی پاریزی اداره می‌شود.
دانشکده مدیریت و اقتصاد بافت: دانشجویان زیادی از استان کرمان و سایر نقاط در این دانشکده تحصیل می‌کنند. این دانشکده یکی از دانشکده‌های دانشگاه شهیدباهنر کرمان است.
آموزشکده فنی امام حسین: این آموزشکده دولتی بوده و پذیرای حجم زیادی از دانشجویان است.
دانشگاه پیام نورمرکز بافت: از مهم‌ترین دانشگاه‌های پیام نور استان کرمان می‌باشد.
مجتمع آموزش عالی سلامت بافت
بازارها و مراکز خرید
بازار قدیمی بافت معروف است به بازار "کلاحاجی شفیعی" (کل حاجی). در این بازار بیشتر گیاهان دارویی و محصولات خوراکی به فروش می‌رسد.
بازار جدیدتر بافت هم بازار "میثم" نام دارد و تقریبا در مرکز شهر قرار دارد.
بازار ولی عصر بازار دیگری است که تقریبا در مرکز شهر قرار دارد.
همه بازارهای یاد شده روزانه جمعیت زیادی را برای خرید در خود جای می‌دهند.
بیمارستان‌ها و مراکز درمانی
بیمارستان خاتم‌الانبیا
کلینیک آیت الله کاشانی
درمانگاه تامین اجتماعی
درمانگاه‌های وابسته به وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی
حمل ونقل
شهری
حمل و نقل شهری بافت از طریق خطوط تاکسی صورت می‌گیرد.
خیابان‌ها و میدان‌های مهم بافت
میدان آزادی
میدان امام خمینی
بلوار شهید باهنر
میدان قدس
بلوار شهدا
بلوار شهید بهشتی
خیابان شهابی
بلوار امام خمینی
بلوار امیرکبیر
خیابان دانشگاه
میدان امام علی
خیابان شهید چمران
میدان کشاورز
خیابان هاشمی
شهرک گلها
بین شهری
حمل و نقل بین شهری بافت از طریق جاده‌ها صورت می‌گیرد و این شهر فاقد راه‌آهن و فرودگاه است. مطالعات برای احداث راه‌آهن سیرجان - بافت انجام شده ولی هنوز کار عملیاتی برای احداث آن آغاز نشده‌است.
درحال حاضر پروژه‌های اتوبان کرمان - بافت و اتوبان بافت - سیرجان درحال انجام می‌باشد. بدین ترتیب راه‌های شهر بافت به شهرهای مهم کشور یعنی کرمان و شیراز از مسیر سیرجان به صورت دوبانده و بزرگراه خواهندشد. درآینده قرار است کار احداث اتوبان‌های بافت - جیرفت و بافت - حاجی‌آباد (هرمزگان) نیز عملیاتی شود.
مسیرهای منتهی به شهر
ورودی از سمت شرق که از این مسیر می‌توان به شهرهای کرمان، رابر و جیرفت دسترسی داشت.
ورودی از سمت غرب که از این مسیر می‌توان به شهرهای سیرجان، نیریز و شیراز دسترسی داشت.
ورودی از سمت جنوب که از این مسیر می‌توان به شهرهای ارزوئیه، حاجی‌آباد و بندرعباس دسترسی داشت.
مسافت تا سایر شهرها
بافت تا تهران: ۱۲۴۰ کیلومتر
بافت تا کرمان: ۱۵۶ کیلومتر
بافت تا سیرجان: ۱۰۰ کیلومتر
بافت تا رابر: ۲۶ کیلومتر
بافت تا جیرفت: ۱۷۰ کیلومتر
بافت تا شیراز:۴۷۰ کیلومتر
بافت تا مشهد: ۱۰۵۰ کیلومتر