رضا پهلوی (دوم)

نگاره‌ای از رضا پهلوی در سن سیزده سالگی در سال ۱۹۷۳.
رضا پهلوی (زاده ۹ آبان ۱۳۳۹ در تهران)، ولیعهد پیشین ایران، نویسنده، فعال سیاسی، خلبان پیشین جنگنده اف-۵ و سخنگوی شورای ملی ایران است. وی بزرگترین فرزند آخرین پادشاه ایران محمدرضا پهلوی و فرح پهلوی می‌باشد.
در سن ۷ سالگی، پدرش، محمدرضا پهلوی بر اساس قانون اساسی مشروطه، او را رسما به عنوان ولیعهد ایران انتخاب کرد. از زمان پیروزی انقلاب ۱۳۵۷، و خلع پدر او از سلطنت و برچینش دودمان پهلوی، رضا پهلوی مجبور به زندگی در خارج از ایران شد. او از فعالان سیاسی و از مخالفان جدی و سرشناس نظام جمهوری اسلامی ایران است.
به عقیده وی انتخاب محتوای نظام آینده کشور و نهایتا شکلش باید به دست مردم ایران و نمایندگان منتخب مردم ایران باشد. رضا پهلوی اهداف اصلی خود را فعالیت برای رسیدن ایران به یک مردم‌سالاری سکولار پارلمانی و قانون اساسی منطبق بر مبنای اعلامیه جهانی حقوق بشر اعلام کرده‌است.
خانواده
رضا پهلوی، حاصل ازدواج محمدرضا پهلوی با فرح دیبا است. او نخستین فرزند پسر محمدرضاشاه و مطابق قانون اساسی دوران پادشاهی ولیعهد ایران بوده‌است.
از آنجایی که شاه ایران، در پی دو ازدواج قبلیش، نتوانسته بود فرزند پسر داشته باشد تولد رضا پهلوی برای دربار سلطنتی ایران اتفاق بسیار مهمی تلقی می‌شد و سالروز تولد او تا پایان دوره پهلوی توسط حکومت وقت گرامی داشته می‌شد. زیرا مطابق قانون اساسی فرزند ذکور به عنوان ولی عهد تداوم دهنده خاندان سلطنتی محسوب می‌شد.
او برادر بزرگ‌تر علیرضا، فرحناز و لیلا و برادر ناتنی شهناز پهلوی است، که حاصل ازدواج محمدرضا پهلوی با فوزیه است. در سال ۲۰۰۱ میلادی، لیلا پهلوی، جوان‌ترین خواهر رضا پهلوی، در لندن، در اثر خودکشی درگذشت. در سال ۲۰۱۱ میلادی، علی‌رضا برادر کوچک‌تر رضا پهلوی در بوستون، آمریکا در آپارتمان شخصی خود خودکشی نمود.
رضا پهلوی هم‌چنین پدرخوانده غیررسمی لوئیز، نوه آلبرت دوم پادشاه بلژیک است.
رضا پهلوی در روز ۲۲ خرداد ۱۳۶۵ (ژوئیه ۱۹۸۶ میلادی) با دختری ایرانی به نام یاسمین اعتماد امینی ازدواج کرد و اکنون صاحب سه دختر از او به نام‌های نور (۱۴ فروردین ۱۳۷۱)، ایمان (۲۱ شهریور ۱۳۷۲) و فرح (۲۷ دی ۱۳۸۲) است.
کودکی و ولیعهدی
رضا پهلوی فقط شش سال داشت که به کاخ اختصاصی خود راه یافت.
کاخ وی، بنای قدیمی و کوچک کوشک احمدشاهی واقع در مجموعه باغ نیاوران بود که پیش از نقل مکان رضا پهلوی کاملا بازسازی شد. در آن جا وی تحت نظر یک معلم فرانسوی به نام مادمازل ژوئل فوبه قرار گرفت و چند نفر از آجودان‌های شاه سابق نیز به انجام امور مختلف وی گمارده شدند.
تنها یک سال بعد و در سن ۷ سالگی، محمدرضا پهلوی تاج ولیعهدی را بر سر او نهاد. با این کار، او رسما بر اساس قانون اساسی ولیعهد ایران شد و در صورتیکه حکومت سلطنتی سرنگون نمی‌شد می‌توانست مقام سلطنت را پس از پدرش بر عهده بگیرد. مراسم تاجگذاری در کاخ گلستان برگزار گردید.
هنگامی که رضا پهلوی به سیزده سالگی رسید، محمدرضا پهلوی شخصا پرواز را به او آموخت.
نوجوانی و تحصیلات
در تاریخ ۲۳ اسفند ۱۳۵۶ رضا پهلوی، در محل پایگاه چهارم شکاری وحدتی دزفول، نخستین پرواز انفرادی خود را با جنگنده اف-۵ انجام داد.
در جریان انقلاب ایران در سال ۱۳۵۷، رضا پهلوی ۱۸ سال داشت و به تازگی موفق به اخذ دیپلم متوسطه شده بود و در حال انجام دوره آموزش پرواز جنگنده در ایالات متحده بود. با وقوع انقلاب، رضا پهلوی دیگر نتوانست به ایران بازگردد.
در آمریکا او به تحصیل در رشته خلبانی هواپیمای جنگنده پرداخت.
پس از درگذشت محمدرضا پهلوی در رشته علوم سیاسی از دانشگاه کالیفرنیای جنوبی در آمریکا، به تحصیل پرداخت و مدرک کارشناسی خود را در رشته علوم سیاسی دریافت کرد. وی همچنین حرفه عکاسی را به طور تخصصی آموخت و هنوز آن را به شکل ذوقی دنبال می‌نماید.
جنگ ایران و عراق
او در آغاز جنگ ایران و عراق طی نامه‌ای به نیروی هوایی ایران، پیشنهاد کرد تا به عنوان خلبان جنگنده در جنگ ایران و عراق شرکت کند، که این تقاضا توسط مقامات وقت ایران بی‌پاسخ ماند.
فعالیت‌های سیاسی
سفر رسمی رضا پهلوی و هیئت همراه به مسکو، در سال ۱۹۷۶ میلادی.
نشست رضا پهلوی با ایرانیان مقیم هلند، می‌۲۰۱۲
رضا پهلوی، فعالیت‌های سیاسی خود را بلافاصله پس از مرگ پدرش آغاز نمود. او مدتی به مراکش رفت. سپس در سال ۱۹۸۴ به آمریکا عزیمت کرد. رضا پهلوی به عنوان یکی از رهبران اپوزیسیون ایران شناخته می‌شود.
او با کمک مالی به رادیو نجات ایران (در قاهره) شروع به فعالیت علیه جمهوری اسلامی ایران کرد.
با ترور ارتشبد غلامعلی اویسی در سال ۱۳۶۲، فعالیت رضا پهلوی نیز برای مدتی رو به کاهش گذاشت و وی با ترک مراکش به آمریکا رفت.
رضا پهلوی در کتابی که در سال ۲۰۰۲ با نام نسیم دگرگونی و به زبان انگلیسی منتشر کرد دیدگاه‌های خود را در زمینه حمایت از جنبش‌های «ناآرامی‌های مدنی و قیام‌های بدون خشونت» مطرح کرد که این کتاب هم اکنون به زبان فارسی نیز ترجمه شده‌است. سایر کتاب‌های وی میثاق با مردم و آزادی برای هم‌میهنانم نام دارند که هر دو به فارسی نیز برگردانده شده‌اند. همچنین در سال ۲۰۰۹ میلادی، کتابی از رضا پهلوی به نام زمان انتخاب به زبان فرانسه منتشر شد.
رضا پهلوی، مهم‌ترین هدف از فعالیت‌های سیاسی خود را «برپایی نظامی سکولار و مردم‌سالار در ایران» می‌داند. وی همواره تاکید دارد که «مسئله اصلی رژیم جمهوری اسلامی است و مادام که این نظام بر سر کار است، مردم ایران فرصت پیشرفت و آزادی را نخواهند یافت».
رضا پهلوی مخالف هر گونه حمله نظامی کشورهای خارجی به ایران است البته در دوران جنگ ایران و عراق آمریکایی‌ها طی طرحی به رضا پهلوی پیشنهاد کردند فرماندهی نیروهای مخالف حکومت ایران را بعهده گرفته و پس از تصرف جزیره کیش به داخل کشور حمله و نظام را سرنگون نمایند ولی نامبرده با توجه به محبوبیت حکومت و روحانیون در بین مردم و همچنین عدم تجربه نظامی و نبود امکان عقب‌نشینی در صورت شکست عملیات، از این عمل خوداری نموده و اجرای طرح منتفی گردید. .
رضا پهلوی معتقد به تغییر حکومت ایران از طریق رای مردم و همه‌پرسی است
در راستای رویدادهای پس از اعلام نتایج انتخابات ریاست جمهوری دهم، رضا پهلوی از جامعه جهانی خواست تا «از جنبش نافرمانی مدنی مردم ایران» در مقابل حکومت مذهبی این کشور پشتیبانی کنند.
او معتقد است حکومت دوره پدرش را نمی‌توان حکومت توتالیتر دانست و ایرادی که به حکومت در آن دوره وارد می‌داند نبود فضای آزاد سیاسی است، در عین حال می‌گوید که منتقد سرکوب‌ها و محدودیت‌های سیاسی در دوران سلطنت پدرش است. رضا پهلوی هم چنین در ۲۶ اسفند ۱۳۸۹ در مصاحبه‌ای با شبکه تلویزیونی صدای آمریکا گفت: «در صورت توافق در ایجاد حکومتی سکولار، با میرحسین موسوی و مهدی کروبی، با کمال میل با ایشان همکاری خواهم کرد».
در تاریخ ۱۸ فوریه ۲۰۱۳ میلادی، مصاحبه تلویزیون دولتی چین با رضا پهلوی با واکنش حکومت جمهوری اسلامی روبرو شد. سفارت جمهوری اسلامی در پکن طی بیانیه‌ای شدیدالحن، آن را «بی‌سابقه، معنا دار و دارای تبعات» و «مداخله آشکار در امور داخلی ایران» خواند. در مصاحبه با تلویزیون دولتی چین، رضا پهلوی از «انتخابات آزاد» سخن‌گفته و خواهان تغییر «سیاست‌های قدرت‌های غربی در قبال حکومت جمهوری اسلامی» شده‌بود.
شکایت از سیدعلی خامنه‌ای به اتهام نقض حقوق بشر
رضا پهلوی در آذرماه ۱۳۹۰، خواهان محاکمه علی خامنه‌ای، به اتهام ارتکاب جنایت علیه بشریت در دیوان بین‌المللی کیفری شد. رضا پهلوی، در خردادماه ۱۳۹۱ در سفر به هلند در دیدار با لوئیس مورنو اوکامپو، دادستان دادگاه بین‌المللی لاهه شکایت خود را از رهبر جمهوری اسلامی ایران به اتهام «جنایت علیه بشریت» به دادگاه بین‌المللی کیفری تسلیم کرد.
از آن‌جا که ایران از امضاکنندگان اساس‌نامه دیوان بین‌المللی کیفری نیست، این دادگاه علی‌القاعده نمی‌تواند علیه مقام‌های این کشور کیفرخواست صادر نماید. صدور کیفرخواست علیه مقامات ایران توسط دادگاه بین‌المللی لاهه، تنها در صورتی امکان‌پذیر است که (همانند آنچه در سال ۲۰۱۱ برای کشور لیبی اتفاق افتاد) شورای امنیت سازمان ملل متحد پرونده آن را به دیوان بین‌المللی کیفری ارجاع بدهد.
مصاحبه با فوکوس آنلاین
رضا پهلوی در مصاحبه با آندرئا-کلاودیا هوفمان می‌گوید:
محمد امینی در نقد رضا پهلوی نوشته‌است:
تحریم اقتصادی ایران
جان استانتون (روزنامه‌نگار) می‌نویسد که به گزارش نمایندگان و کارکنان کنگره آمریکا، رضا پهلوی چندین بار اروپایی‌ها را لعن و نفرین می‌کند، چرا که با ایران رابطه دارند و می‌گوید که این کشورها نبایستی برای کشتی غرق شده، طناب بیندازند. رضا پهلوی خواستار تحریم سیاسی و اقتصادی ایران با مدل مشابه عراقی است درحالی که با ظاهرسازی، خود را مخالف چنین رفتارهایی برای مردمش که آزادی می‌خواهند، نشان می‌دهد. عجیب‌تر آنکه او جرج دبلیو بوش را کسی می‌داند که برای ایرانی‌ها اهمیت قائل است و اشاره به «ایرانی‌ها به اصطلاح محور شرارت، دل و جرئت یافتند».
استانتون همچنین تصویب لایحه ۵۰ میلیون دلاری آمریکا برای بنیاد دموکراسی ایران (که توسط سناتور سم براون‌بک، نماینده جمهوری‌خواه کانزاس ارائه شد) را مرتبط با زد و بندهای پنهانی رضا پهلوی با کنگره آمریکا می‌داند. این طرح که برای گسترش رادیوهای فرامرزی ایرانی-آمریکایی (مثل رادیو فردا) است، در جهت تحت تاثیر قرار دادن جوانان زیر ۳۰ سال معرفی شده‌است.
مصاحبه با الوطن (کویت)
در تاریخ ۶ آذر ماه ۱۳۸۶، احمد زکریا خبرنگار روزنامه الوطن چاپ کویت، مصاحبه‌ای با رضا پهلوی انجام می‌دهد. او در پایان گفتگو از رضا پهلوی می‌پرسد: « نظر شما نسبت به جزایر اماراتی، مورد اختلاف با ایران، چیست؟ »
رضا پهلوی در پاسخ می‌گوید: « بسیار مسایل مشترک هست که می‌توان برپایه آنها با برادران در امارات، روابط سازنده داشته باشیم. دوره کشمکش و رویارویی به دوره اعتماد و دوستی تبدیل خواهد شد. »
مصاحبه با نیویورک تایمز
رضا پهلوی، در مصاحبه ایکه در روز جمعه ۵ تیر ماه ۱۳۸۸ با خبرنگار نشریه نیویورک تایمز، دبورا سلومون انجام داد، در پاسخ این پرسش که: دین شما چیست؟—گفت:
نامه یا بیانیه آخرین هشدار به آخرین ولیعهد
نامه یا بیانیه آخرین هشدار به آخرین ولیعهد ، نامه ۵۴ شخصیت سلطنت طلب و طرفدار تشکیل سامانه پادشاهی در ایران، به رضا پهلوی است. این نامه به انتقاد از عملکرد و علیه مواضع او تهیه شده‌است. این نامه با عنوان آخرین هشدار به آخرین ولیعهد در پاییز ۱۳۹۵منتشر شد.
مجموعه انتقادات نویسندگان خطاب به رضا پهلوی:
موافقت با فدرالیسم
اتهام دفاع نکردن از واژه خلیج فارس
اتهام جنگ‌طلبی
به رسمیت شناختن اقلیت‌های قومی ساکن ایران
خط جانشینی برای تاج و تخت سابق ایران
نامه آخرین هشدار به آخرین ولیعهد
منابع و پیوند به بیرون
(۲۵ خرداد ۱۳۸۸)
گفتگوی تفصیلی رضا پهلوی با وب‌سایت صبح امروز
(شبکه ایرانیان هلند)
پهلوی، رضا
پهلوی، رضا
پهلوی
پهلوی
پهلوی، رضا
پهلوی، رضا