فایرفاکس

موزیلا فایرفاکس یک مرورگر وب آزاد و متن-باز برگرفته از مجموعه نرم‌افزار اینترنت موزیلا (en) است که توسط بنیاد موزیلا توسعه و پشتیبانی می‌شود. براساس آمار ماه می‌۲۰۱۴، این مرورگر ۲۴٫۹٪ از کاربران اینترنت را به خود اختصاص داد.
این مرورگر در ابتدا بیشتر بین کاربران لینوکس محبوبیت داشت، ولی رفته‌رفته با پدیدار شدن مشکلات امنیتی در اینترنت اکسپلورر پراستفاده‌ترین مرورگر وب، کاربران دیگر سیستم‌عامل‌ها از قبیل ویندوز و مکینتاش نیز استفاده از این مرورگر وب را آغاز کردند تا جایی که بدون نصب پیش‌فرض روی ویندوز یا مکینتاش، طی چند سال پراستفاده‌ترین مرورگر وب جهان بود.
فایرفاکس محبوبیت خود را مدیون داشتن سطح بالایی از قابلیت‌های سفارشی‌سازی و افزونه‌هایش است.
نام
نام این مرورگر وب برخلاف واژه «فاکس» (روباه) و لوگوی آن که شبیه روباه سرخ است، بنا به گفته مقامات موزیلا در حقیقت یک پاندای سرخ است.
ویژگی‌ها
قابلیت اسکرین شات‌گیری از صفحه وب و اشتراک‌گذاری آن در نسخه Quantum (57.0) به بالا
سرعت دو برابر نسبت به نسخه‌های قبلی
30٪ مصرف کمتر رم نسبت به مرورگر گوگل کروم
امکان کشیدن و رها کردن متن به جعبه جستجو
قابلیت وبگردی به صورت ناشناس و از بین بردن تمامی اطلاعات مرورگر بعد از بسته شدن پنجره مرورگر
با گسترش وب و اهمیت تبلیغات، طراحان وب‌سایت‌ها به فکر ایجاد صفحاتی افتادند که بدون خواست کاربر گشوده شوند، با استفاده از امکان pop-up blocker، این صفحات امکان ایجاد مزاحمت را ندارند.
امکان گشودن چند صفحه در یک پنجره (tabbed browsing) و کشیدن و رها کردن (drag-and-drop) آنها.
پشتیبانی از RSS و اتم
امکان مدیریت و پاک کردن آسان اطلاعات شخصی.
امکان کشیدن و رها کردن متن به جعبه جستجو.
حمایت از SVG و CSS2 و CSS3 و JavaScript
حمایت از صفحات طراحی‌شده با فناوری ای‌جکس (AJAX)
حمایت از قابلیت‌های ویژه CMSهای رایج
ده‌ها قابلیت مختلف دیگر
توانایی سفارشی‌سازی
یکی از قابلیت‌های فایرفاکس امکان تغییر آن به سلیقه هر فرد است. برای این کار فایرفاکس دو مورد را در نظر گرفته‌است. اول توانایی‌های مرورگر وب، دوم ظاهر آن.
سفارشی‌سازی توانایی‌های فایرفاکس با کمک فایل‌هایی با حجم کم به نام افزونه (Extension) ممکن می‌شود. این افزونه‌ها در واقع تکه‌های کوچک برنامه‌اند که قابلیت‌های مختلفی را به این مرورگر وب می‌افزایند. تم‌های مختلف این مرورگر وب هم شخصی‌سازی ظاهر آن را راحت می‌کند.
مشکلات فایرفاکس
بعضی کاربران خواستار اضافه شدن افزونه‌های پرتقاضا به فایرفاکس هستند ولی توسعه دهندگان فایرفاکس این کار را مغایر با هدف آن‌ها یعنی یک مرورگر وب سبک می‌دانند؛ البته بیشتر این افزونه‌ها و قابلیت‌های بسیار دیگر مستقیما قابل بارگیری و نصب روی فایرفاکس هستند.
یکی از مشکلات دیگری هم که به فایرفاکس نسبت داده می‌شود مشکلاتی است که توسط پلاگین ادوبی فلش (Macromedia Flash) ایجاد می‌شود که برای لینوکس ارائه شده که این مشکل ارتباطی به خود فایرفاکس ندارد.
انتشارهای فایرفاکس
قبل از آوریل ۲۰۱۱ موزیلا در مدت‌های طولانی نسخه فینال فایرفاکس را توزیع می‌کرد اما با تغییر سیاست‌ها و برای رقابت و تقلید از کروم، نسخه‌های پایدار هر شش هفته عرضه و شماره اصلی نسخه یکی بالا می‌رود. از همین تاریخ فرایند توسعه فایرفاکس به چند کانال مختلف تقسیم شد:
"Nightly Builds" که انتشار پیش آلفا (Pre-Alpha) هست و حاوی آخرین ویژگی‌ها و به‌روز رسانی‌های آزمایش نشده هست.
"Aurora" که انتشار آلفا (Alpha) مبتنی بر "Nightly Builds" هست و ویژگی‌ها و به‌روز رسانی‌هایی که تحت آزمایش‌های پایه هستند رو ارائه می‌دهد؛ از نسخه ۳۵ نام این کانال به "Developer Edition" تغییر کرد.
"Beta" که انتشار بتا مبتنی بر کانال قبل هست و پایداری بیشتری نسبت به دو کانال اولیه دارد.
معمولا موزیلا قبل از انتشار نسخه پایدار نهایی، نسخه‌های نامزد انتشار ( R elease c andidate) را عرضه می‌کند و سپس انتشار پایدار عرضه می‌شود که از تاریخ مذکور موزیلا آن را انتشار سریع (Rapid release) گذاشته است. این چرخه انتشار شتاب داده شده با انتقاداتی از کاربران مواجه شد که معتقدند این انتشارهای بسیار سریع اغلب باعث شکسته شدن سازگاری افزونه‌ها با نسخه‌های فینال می‌شود و نیاز به توسعه مستمر و مداوم برای سازگار نگه داشتن افزونه‌ها است. همچنین عده‌ای معتقدند فایرفاکس تلاش می‌کند تا شماره نسخه‌ها را به تقلید از گوگل کروم بالا ببرد تا با آن مقایسه شود.
فایرفاکس با پشتیبانی بلند مدت
فایرفاکس با پشتیبانی بلند مدت که تحت نام "Extended Support Release" به معنای "انتشار با پشتیبانی تمدید شده" (مخفف:ESR) توسط بنیاد موزیلا عرضه و پشتیبانی می‌شود نسخه‌ای از فایرفاکس است که هم‌زمان با هر هفت انتشار معمولی می‌شود ولی برخلاف نسخه‌های معمولی که هر شش هفته عرضه و به محض عرضه نسخه جدید، پشتیبانی از نسخه قبل متوقف می‌شود، نسخه‌های با پشتیبانی بلند مدت تا حدود یک سال پشتیبانی می‌شوند، این پشتیبانی فقط محدود به اصلاحات امنیتی با ریسک بالا هست و هیچ قابلیت جدید و اصلاحات مرتبط با پایداری برنامه ارائه نمی‌شود، لذا این نسخه‌ها برای سازمان‌ها، ادارات و مراکز آموزش که در به-روز-رسانی سیستم‌ها دارای محدودیت هستند ارائه می‌شود.
انتشارهای با پشتیبانی بلند مدت با هر هفت انتشار معمولی، منتشر می‌شوند:
۱۰, ۱۷, ۲۴, ۳۱, ۳۷, ۴۵, ۵۲
فایرفاکس قابل حمل
وب‌سایت portableapps.com, فایرفاکس قابل حمل را عرضه می‌کند. این نسخه قابلیت اجراشدن روی درایوهای USB Flash و CD-ROM و همچنین درایوهای سخت خارجی و بعضی از پخش‌کننده‌های دیجیتالی موسیقی را دارد.
موزیلا تاندربرد
منابع و مراجع
مطالعه بیش‌تر
دانلود فایرفاکس