دا

دا نام کتاب روایت خاطرات سیده زهرا حسینی است که در مورد جنگ ایران و عراق و به اهتمام سیده اعظم حسینی نگاشته شده و توسط انتشارات سوره مهر به چاپ رسیده‌است.
دا، در زبان کردی و لری به معنی مادر است و زهرا حسینی که خود یکی از کردهای پهله زرین آباد استان ایلام است با انتخاب این عنوان سعی کرده به موضوع مقاومت مادران ایرانی در طول جنگ ایران و عراق بپردازد. به اعتقاد بسیاری از کارشناسان، این کتاب مهم‌ترین و تاثیرگذارترین کتاب در زمینه خاطره‌نگاری جنگ هشت ساله ایران و عراق محسوب می‌شود. کتاب دا پرمخاطب‌ترین کتاب سال ۱۳۸۸ در ایران بود. ه
موضوع
خاطرات ذکر شده در این کتاب در دو شهر بصره و خرمشهر است و سال‌های محاصره خرمشهر توسط نیروهای عراقی محور مرکزی کتاب را تشکیل می‌دهد. حسینی در آن زمان دختر ۱۷ ساله‌ای بوده و گوشه‌ای از تاریخ جنگ را بازگو می‌کند که غالبا به اشغال و فتح خرمشهر مربوط می‌شود. تبلیغات گسترده‌ای برای این کتاب انجام شد، از جمله پوسترهایی با حضور هنرپیشه‌های معروف طراحی شده بود که به معرفی این کتاب می‌پرداختند.
کتاب شامل سه قسمت است. قسمت نخست کتاب سال‌های ابتدایی زندگی حسینی در عراق و مهاجرت اجباری خانواده وی تحت فشار رژیم بعث را روایت می‌کند. قسمت دوم کتاب به شرح فعالیت‌های حسینی در جریان جنگ ایران و عراق پرداخته است. قسمت سوم کتاب هم در مورد زندگی شخصی حسینی و ماجرای ازدواج وی است. سیده زهرا حسینی این اثر را به حضرت زینب تقدیم نموده است.
ترجمه کتاب
این کتاب توسط پال اسپراکمن، به زبان انگلیسی ترجمه شده و توسط انتشارات مزدا در آمریکا به چاپ رسید و با حضور مترجم آن در محل نمایندگی دائمی جمهوری اسلامی ایران در سازمان ملل متحد (نیویورک) رونمایی شد. همچنین این کتاب به زبان ترکی استانبولی و اردو ترجمه شده و کار ترجمه آن به زبان‌های اسپانیایی و عربی نیز در حال انجام است.
کتاب همچنین به زبان اردو ترجمه شده است.
این کتاب اواخر شهریور ۱۳۸۷ برای نخستین بار منتشر شده و رونمایی از این کتاب ششم آبان‌ماه ۸۷ انجام شد.
ترجمه‌های کتاب دا به زبان‌های مختلف
تصویر جلد کتاب
نام خارجی کتاب
معادل فارسی
مترجم
ترجمه به زبان
سال
ناشر
محل نشر
One Womans war
نبرد یک زن
پاول اسپراکمن
انتشارات مزدا
نیویورک-امریکا
مان (ما)
مادر
محمد بشیر عالمی
موسسه فرهنگی اکوخانه فرهنگ ایران
تهران-ایرانکراچی-پاکستان
وابستگی فرهنگی سرکنسولگری جمهوری سلامی ایران
استانبول-ترکیه
مریم حق روستا
در ۲۲ تیرماه ۱۳۹۳ آرین بیکر، دبیر خاورمیانه مجله تایم، یک مصاحبه در خصوص کتاب دا با سیده زهرا حسینی، انجام داد. حسینی تبلیغات منفی و جنگ نرم دشمنان نظام جمهوری اسلامی علیه ایران را علت نگارش کتاب «دا» عنوان کرد.
روایت دا در صدا و سیما
در بیست و نهمین سالگرد آزادسازی خرمشهر، برنامه قصه دا به کارگردانی سینا عطاییان و تهیه‌کنندگی علی‌تقی پور از شبکه دو صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران پخش شد. این برنامه که به صورت انیمیشن روتوسکوپی شده، با روایت کتاب دا توسط هنرپیشگان زن ایرانی در ۱۲۰ قسمت آماده شد. لعیا زنگنه، افسانه بایگان، شقایق فراهانی، شبنم قلی خانی، پردیس افکاری، نیوشا ضیغمی، پریوش نظریه، بهناز جعفری، مهتاب کرامتی، نسرین مقانلو، اکرم محمدی، رویا تیموریان، آزاده نامداری، سحر دولتشاهی و … از جمله راویان بودند. همچنین در شهریور ۱۳۹۲، اقتباسی آزاد از این کتاب در یک مجموعه ۳۰ قسمتی با عنوان خبر آن روزها از رادیو ایران پخش شد.
جوایز
دومین جایزه ادبی جلال آل‌احمد برگزیده و شایسته تقدیر شناخته شد.
این کتاب در سیزدهمین دوره جایزه کتاب سال دفاع مقدس به عنوان اثر برگزیده در بخش خاطرات دیگرنوشت انتخاب شد.
کتاب سال ۱۳۸۸
جشنواره کتاب سال شهید غنی پور
شایسته تقدیر در نخستین دوره جشنواره لوح و قلم
دیدگاه‌ها
پال اسپراکمن مترجم کتاب به زبان انگلیسی معتقد است: با خواندن این کتاب به تفاوتهای جنگ ایران و عراق با دیگر جنگ‌ها پی‌بردم. جنگ ایران، جنگ متعارف همراه با خشونت و تجاوز نیست بلکه این جنگ همان‌طور که ایرانیان می‌گویند دفاع مقدس و سرشار از معنویت و ارزش است.
دکتر لتیشیا نانکت از دانشگاه نیوساوت ولز استرالیا نیز مقاله‌ای با موضوعیت نشر و استقبال عمومی این کتاب می‌نویسد و در آن به علل استقبال گسترده از این اثر در مقایسه با با سایر روایت‌های جنگ می‌پردازد .
یک مقاله پژوهشی در مورد کتاب در نشریه Sociological Journal of Art and Literature در سال ۲۰۱۳ منتشر شد.
علی‌رضا قزوه: این کتاب، کتابی است که جهانیان را به گریه واخواهد داشت. این وجود ادبیات است که منجر به این تاثیر می‌شود.
هوشنگ صمدی از فرماندهان گردان تکاوران دریایی بوشهر که در عملیات‌های نبرد خرمشهر، حصر آبادان، آزادسازی خرمشهر نقش داشته است بخشهایی از کتاب خاطرات وی را به چالش کشیده است. از جمله می‌گوید این ادعای خانم حسینی که او و خواهرش هر کدام یک تفنگ ۱۰۶ را با خودشان حمل کردند نمی‌تواند درست باشد. چرا که این تفنگ بیشتر از دویست کیلوگرم وزن دارد.