mainkilora/Persian-Wikipedia-Corpus huggingface dataset:
خانه آیت‌الله مدرس (اردستان)

خانه آیت الله مدرس مربوط به دوره قاجار است و در شهرستان اردستان، روستای سرابه، کچور واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۱۹۷۴ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
مسجد جامع چشم

مسجد جامع چشام (چشم) مربوط به سده ۸ ه.ق است و در شهرستان داورزن، بخش باشتین، دهستان مهر، روستای چشام واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۱۹۸۶ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
تپه سرعین (آناهیتا)

تپه سرعین (آناهیتا) مربوط به هزاره دوم و۱ قبل از میلاد است و در سرعین، ضلع شمالی خیابان ام واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۱۹۷۶ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
قره تپه قمرود

قره‌تپه قمرود مربوط به هزاره ۶ و ۴ و ۲ قبل از میلاد است و در شمال قم، نرسید ه به روستای قمرود واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۱۹۹۲ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
ویژگی‌های محوطه
در کتاب بررسی‌های باستان‌شناسی قمرود نوشته میر عابدین کابلی آمده‌است: منطقه مورد بررسی قمرود درشمال شرقی شهر قم واقع شده و از دهستان‌ها ی بخش مرکزی شهرستان قم محسوب می‌شود. مرکز آن روستای قمرود است که در ۲۰ کیلومتری شهر قم واقع وازطریق جاده آسفالته با شهر ارتباط می‌یابد. منطقه شامل دو بخش است که به وسیله رودخانه قمرود یا اناربار به دو بخش تقسیم شده‌است. عموما ساحل راست یا بخش شرقی را قمرود و بخش غربی را البرز می‌نامند.
قره تپه قمرود
در شمال منطقه مورد بررسی، رودخانه ساوه جریان دارد که از غرب وارد دشت قمرود می‌شود. در شمال شرق روستای ملک‌آباد، دو رودخانه قم وساوه به هم متصل شده و رودخانه مسیله را به وجود می‌آورند. رودخانه قم فصلی است ولی ساوه اندک آبی دارد که درفصل تابستان حداکثر تا زیر پل اتوبان تهران – قم می‌رسد.
گروه باستان‌شناسی قمرود درسال ۱۳۶۷ نخستین گام را برای شناسایی منطقه برداشت. این برنامه در پنج سال در طی فصل پاییز یا بهار صورت گرفت ومنجر به شناسایی ۹۳ اثر فرهنگی شد که کهن‌ترین آنها به دوره فراپارینه‌سنگی و جدیدترینشان به عصر قاجار تعلق دارد. این آثار درمجموع عبارت اند از تپه‌ها، محوطه‌ها، قلعه‌ها، کاروانسراها، پل‌ها، بندها و میل‌ها.
هرچند محوطه‌ها وآثار شناسایی شده در کل منطقه پراکنده‌است، ولی به دلیل موقعیت خاص جغراقیایی تمام منطقه درهمه دوره‌ها به طور یکسان، مسکون نبوده‌است. درهمین بررسی، گروه باستان‌شناسی توانست وضعیت محیط زیستی این بخش از سرزمین ایران را در طی حدود دوازده هزار سال روشن سازد. بر این اساس دردوره پارینه سنگی پایانی، منطقه البرز اگر نگوییم منطقه‌ای سکونتگاهی، لااقل می‌توان ادعا کرد محل تردد مردمان بوده‌است. این امر به دور از ذهنیت هم نیست، چون کناره ساوه رود جگن زار، همراه با درختان گز و دیگر درختچه‌های وحشی است. وجود آب و موقعیت طبیعی، زیستگاه مناسبی برا ی آبشخور حیوانات است. امروزه نیز به دلیل وجود حیوانات شکاری، منطقه شکارگاه تا اندازه‌ای تحت حفاظت است.
قمرود در دوران تاریخی مجددا به وضعیت پیشین بر می‌گردد. این بارهم منطقه البرز طرف توجه قرار گرفته و جمعیت زیادی در آن مستقر می‌شود، ولی از اواخر دوره ساسانی نخستین حرکت‌ها برای استقرار دوباره در سمت شرق آغاز می‌شود و روی قره تپه استقراری کم رنگ شکل می‌یابد. در دوره اسلامی این حرکت به نحو چشمگیری سرعت می‌گیرد و در سده‌های آغازین اسلامی جمعیت بالایی را پذیرا می‌شود، ولی از آن سو منطقه البرز به مرور خالی از جمعیت و کل آن منطقه شامل فقط دو روستای کوچک شده‌است.
قره تپه قمرود
البته این جمعیت وجنبش دیری نمی‌پاید، زیرا باز هم رودخانه قم با طغیان شدید هر آنچه را که هست به ویرانی می‌کشاند؛ ولی مسلما دشت خالی از جمعیت نیست، چون با چند قلعه و محوطه از این زمان، یعنی دوره صفوی روبه رو هستیم و سرانجام می‌بینیم که دردوره قاجاریه، قمرود مجددا رو به آبادانی نهاده‌است و امروزه هم یک قطب کشاورزی با اهمیت تلقی می‌شود.
اما منطقه البرز از اواخر دوره ساسانی به بعد دیگر آبادانی و ترقی به خود ندید و امروزه نیز فقط حاشیه غربی قمرود و اندکی از حاشیه جنوبی ساوه‌رود ادامه حیات می‌دهد و کشاورزی در آن رونق دارد، ضمن این که دامداری نیز دراین بخش تا اندازه‌ای درخور توجه است.
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
تپه گورستان شغاب

تپه گورستان شغاب مربوط به هزاره اول قبل از میلاد است و در ۵ کیلومتری جنوب غربی بوشهر واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۰۱۶ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
مناره مسجد جامع نگار

مناره مسجد جامع نگار مربوط به دوره سلجوقیان است و در شهرستان بردسیر، روستای نگار واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۰۰۴ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
باغ و گورستان ظهیرالدوله

باغ و گورستان ظهیرالدوله مربوط به دوره قاجار است و در شمیرانات، خیابان دربند، خیابان ظهیرالدوله واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۰۰۱ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
مسجد نو بازار

مسجد نو بازار مربوط به دوره قاجار است و در اصفهان، خیابان عبد الرزاق، کوی مسجد نو واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۱۹۹۷ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
آرامگاه جوانمرد قصاب

بقعه جوانمرد قصاب مربوط به دوره قاجار است و در ری، بزرگراه شهید رجایی، سه راه علی‌آباد واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۰۰۲ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
خانه ارسطوئی

خانه ارسطوئی مربوط به دوره قاجار است و در اصفهان، محله قصر منشی  خیابان نشاط، خیابان شهید خادم القرآن واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۰۰۷ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
مدرسه نجفی

مدرسه نجفی مربوط به دوره قاجار است و در اصفهان، خیابان نشاط، محله حسن‌آباد، بازارچه حسن‌آباد واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۰۰۸ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
برج آتش‌نشان

برج آتش‌نشان مربوط به دوره قاجار است و در تبریز، نبش خیابان خاقانی و بهادری، ساختمان آتش‌نشانی واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۰۱۱ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
خانه محصص

خانه محصص مربوط به دوره قاجار است و در قزوین، خیابان مولوی  محله آخوند واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۰۰۶ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
مسجد جامع سراوان (دزک)

مسجد جامع سراوان (دزک) مربوط به دوره قاجار است و در شهرستان سراوان، روستای دزک واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۰۱۲ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
خانه محمود طالقانی

خانه محمود طالقانی مربوط به دوره معاصر است و در شهرستان طالقان، روستای گیلیرد واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۰۰۹ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
میل خرم‌آباد

میل خرم‌آباد در شهرستان تاکستان، روستای خرم‌آباد  کنار مسجد واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۰۱۳ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
مسجد جامع نوش‌آباد

مسجد جامع نوش آباد مربوط به دوره سلجوقیان تا دوره قاجار است و در ۱۴ کیلومتری ضلع شمالی کاشان، نوش‌آباد واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۰۱۵ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
گنجینه زابل (کنسولگری سابق)

گنجینه زابل (کنسولگری سابق) مربوط به دوره قاجار است و در زابل، خیابان مصطفی خمینی، جنب بانک کشاورزی واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۰۲۸ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است.
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
محراب سلجوقی

محراب سلجوقی مربوط به دوره سلجوقیان است و در شهرستان سرخه، روستای جوین واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۱۹۹۴ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. این محراب از معدود محرابهای موجود متعلق به دوران پیش از ایلخانیان است. از ویژگی‌های این محراب آرایش آن با تزیینات هندسی است که شباهت زیادی به گچبری میان ستونهای پیش از اسلام دارد. همچنین تاق‌نمای آن بر دو نیمه ستون مدور قرار گرفته که ستون سمت راست دارای تزئینات گچبری است و حاشیه تاق‌نما با کتیبه‌ای به خط نسخ تزئین شده است. در ضلع غربی داخل مسجد، محرابی کوچک وجود دارد که دارای قدمت بسیار است. البته سابقه این محراب از خود مسجد فعلی بیشتر است، زیرا ساختمان قدیم مسجد را خراب کردند و مسجدی جدید به جای آن ساختند اما محراب مذکور دست نخورده و تقریبا سالم باقی ماند. اخیرا پایین دیوارهای طرفین محراب را تعمیر کرده‌اند و در نتیجه، بخشی از پوشش معماری محراب خراب شده است. روستای جوین یکی از مناطق خوش آب و هوای شهرستان سرخه است.
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
بقعه خواجه نجم‌الدین

بقعه خواجه نجم الدین مربوط به دوره ایلخانی است و در شهرستان جوین، روستای زیرآباد از توابع دهستان بالاجوین واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۰۲۲ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. بنای آرامگاه، هسته مرکزی یک مجموعه معماری منتسب به خواجه نجم‌الدین کبری، از عرفای قرن ششم و هفتم هجری قمری می‌باشد. ساختمان معماری این اثر در نمای بیرونی تا ارتفاع ۶ متر مربع بوده وبقیه دارای طرحی شانزده ضلعی است که گنبدی بر فراز آن قرار دارد. پیرامون بنا چهارطاقی قرار گرفته که یکی از آنها ورودی اصلی محسوب می‌گردد. بنا بر شواهد گویا بنای آرامگاه فضای شبستان مانندی نیز داشته که پایه ستون‌ها بخشی از ستون‌های آن بر جای مانده است. اگرچه فضای داخلی بنا فاقد عناصر تزئینی است اما قوس‌های از نوع کلیل که تنها در قاب‌های بخش فوقانی دیده می‌شود آن را با آراستگی همراه نموده است. این بقعه در ۷ کیلومتری شهر نقاب قرار دارد.
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
مجموعه میرزاابوالحسن معمارباشی

مجموعه میرزاابوالحسن معمارباشی مربوط به دوره قاجار است و در تهران، محله عودلاجان  باغ پسته بیک واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۰۱۸ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
مناره مسجد جامع خاش

مناره مسجد جامع خاش مربوط به دوره قاجار است و در خاش، خیابان امام خمینی واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۰۲۶ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
کتیبه‌ای بر روی منار وجود دارد که سال ساخت یا مرمت آن را «تیرماه 1318» عنوان می‌کند.
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
خانه قوام الدوله

منزل قوام الدوله (وثوق) مربوط به دوره قاجار است و در شهرستان مریوان، ۳ کیلومتری شمال زریوار واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۰۲۴ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
رباط تربت جام

رباط تربت جام مربوط به اواخر دوره تیموریان است و در تربت جام، خیابان کوثری واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۰۱۷ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
آرامگاه شیخ عبدالله طرشتی

بقعه شیخ عبدالله طرشتی مربوط به سده ۸ ه.ق است و در تهران، خیابان آزادی واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۰۲۱ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
آب‌انبار ملا محمد اوز

آب انبار ملا محمد اوز مربوط به دوره افشار است و در اوز  خیابان شهید رجائی  جنب سالن غذاخوری واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۰۳۸ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده بود.
این اثر تاریخی در تاریخ 8 ام تیر ماه 1397 تخریب گردید.
جهت مشاهده فیلم تخریب به لینک زیر مراجعه کنید
https://m.youtube.com/watch?v=AbhctYzLjhU
آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
شهر آق قلعه

شهر آق قلعه (ارگ آق قلعه) با وسعت ۵۵ هکتار، مربوط به دوره ایلخانی است و در شهرستان جوین و غرب شهر نقاب و در مسیر جاده ابریشم واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۰۳۳ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
در قرن اخیر با عبور جاده از وسط این ارگ تاریخی، این مجموعه باستانی به دو بخش شمالی و جنوبی تقسیم شده است. در حاشیه جنوبی این جاده مسجدی با شکوه که به مسجد آق‌قلعه شهرت یافته، وجود دارد، معماری این بنا به سبک ایلخانی و تا حدودی شبیه به سلطانیه زنجان احداث شده است. مسجد آق قلعه شامل یک ایوان ورودی بزرگ و بلند منتهی به گنبدخانه بزرگ و عظیم و ۲ شبستان عظیم شرقی و غربی در اضلاع غرب و شرق گنبد خانه است که حدود ۷۰ درصد آن تخریب شده است، که در سالهای گذشته گنبد و ساقه گنبد خانه توسط میراث فرهنگی مرمت و بازسازی شده و یکسری بازسازی موضعی در شبستان نیز انجام شده است.
مسجد آق قلعه یکی از آثار معماری فاخر دوره ایلخانی محسوب می‌شود. البته، مدت زمان استفاده از آن کم بود، و در دوران صفویه و قاجاریه نیز از آن استفاده می‌شد.
فرسایش‌های طبیعی و مرور زمان، صدمات زیادی بر پیکر مسجد آق قلعه وارد کرده است. از این‌رو، سازمان میراث فرهنگی از چندی پیش، عملیات مرمت، بازپیرایی و استحکام‌بخشی آن را آغاز کرده است، که همچنان ادامه دارد.
در قسمت جنوبی مسجدآق قلعه، نارنج تپه قرار گرفته که در دوره قاجاریه مسکونی بوده و از آن استفاده می‌شده است.
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
مدرسه محمدیه

مدرسه محمدیه مربوط به دوره زند است و در تهران  بازار، راسته بازار مسجد جامع واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۰۳۷ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
کاروانسرای جویم

کاروانسرای جویم مربوط به دوره صفوی است و در شهرستان لارستان، محله میانده جویم واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۰۳۶ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
رباط آصف

رباط آصف مربوط به دوره قاجار است و در بیرجند، ۴۶ کیلومتری شمال شهر واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۰۳۰ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
باغ و آرامگاه حسام‌الدوله

باغ و مقبره حسام الدوله مربوط به دوره قاجار است و در بیرجند، خیابان منظری  کوچه شهید کوشه‌ای واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۰۴۱ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
پل خشتی لوشان

پل خشتی لوشان مربوط به دوره ساسانیان است و در رودبار، نرسیده به پلیس راه قزوین، لوشان واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۰۳۴ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
خانه فروغ‌الملک قوامی

منزل فروغ الملک قوامی مربوط به دوره قاجار است و در شیراز، نزدیک بقعه بی‌بی دختران واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۰۴۰ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
تپه پیس‌ها (پیسا)

تپه پیس‌ها (پیسا) مربوط به ۱۵۰۰ سال قبل از میلاد مسیح است و از نظر قدمت بسیار قدیمی‌تر از تپه هگمتانه می‌باشد. محله شاه پسند واقع شده (محله شاه پسند بنیان‌گذاری شده در سال ۱۳۴۸ توسط خانواده علوی) و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۰۲۳ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
خانه بنی کاظمی

خانه بنی کاظمی در کاشان، محله قدیمی کوشک صفی واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۰۳۱ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
تپه ترخان‌آباد مریوان

تپه ترخان آباد مریوان مربوط به دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در مریوان، محله ترخان آباد واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۰۴۴ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
باغ و عمارت عین‌الدوله

باغ و عمارت عین‌الدوله از بناهای تاریخی و یکی از آثار ملی ارزشمند ایران است که در دوره قاجاریه احداث گردید. این بنا در خیابان جمالی و در محله پاسداران در شهر تهران واقع شده‌است.
تاریخچه بنا
این باغ-عمارت، محل اقامت ییلاقی «عین‌الدوله» وزیر سه دوره حساس تاریخی در دوران قاجار بوده‌است و تقریبا هم‌زمان با تغییر حکومت از قاجار به پهلوی به محل سکونت دائم خانواده هروی «بصیرالدوله» تبدیل شد. این مکان، در زمان احداث (بین سال‌های ۱۳۳۰–۱۳۱۰ ه. ق) شامل یک عمارت تشریفاتی، استخری بزرگ و باغات بسیاری در اطراف بود و در سال ۱۳۷۶ ه. ش در حالی که از سال‌ها پیش ویران و متروک شده بود، شناسایی شد و در تاریخ چهارم تیرماه ۱۳۷۷ به شماره ۲۰۴۲ در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسید.
وضعیت کنونی
این بنا پس از بازسازی توسط شهرداری تهران، در بهار سال ۱۳۸۶ به مناسبت صدمین سالگرد تاسیس بلدیه تهران توسط شهردار تهران افتتاح شد. در حال حاضر نگارخانه برگ، یکی از معتبرترین نگارخانه‌های ایران در عمارت عین الدوله فعالیت می‌کند.
آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
خانه عابدی

خانه عابدی مربوط به دوره قاجار است و در شیراز، بافت قدیم شهر ابتدای کوچه مقنی‌ها واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۰۵۰ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
خانه زارع

خانه زارع یا زارعی مربوط به دوره قاجار است و در شیراز، مقابل امامزاده تاج الدین قریب واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۰۵۱ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
مسجد محمدیه

مسجد محمدیه مربوط به دوره قاجار است و در قزوین، خیابان شهدا واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۰۵۳ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
حمام ابوالمعالی

حمام ابوالمعالی مربوط به دوره قاجار است و در یزد، محله فهادان وداخل برج وباروی شهر واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۰۴۷ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
حمام گلشن (یزد)

حمام قدیمی گلشن (حمام گازرگاه) مربوط به دوره قاجار است و در یزد، محله قدیمی گازرگاه، جوار باغ معین واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۰۴۹ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
آرامگاه نصیر علی کیا

بقعه نصیر علی کیا مربوط به دوره قاجار است و در شهرستان رودسر  روستای کویه سفلی واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۰۴۶ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
آب‌انبار سلفی

آب انبار سلفی مربوط به اواخر دوره تیموریان است و در لارستان، اوز  محله محمودی واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۰۲۹ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
آرامگاه آقا سید حسین لنگرود

بقعه آقا سید حسین لنگرود از آثار تاریخی مربوط به سده ۸ ه.ق است که در بافت قدیم شهر لنگرود، جنب بازار لنگرود واقع شده است. این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۰۴۵ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
مجموعه زنگیان

مجموعه زنگیان مربوط به سده ۹ ه.ق است و در یزد، خیابان سید گل سرخ، محله زنگی واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۰۴۳ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
آرامگاه سید ابوجعفر ثائری ابیض

بقعه سید ابوجعفر ثائری ابیض مربوط به سده ۹ ه‌.ق است و در شهرستان رودسر، چابکسر، روستای میانده واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۰۵۲ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
نیایشگاه مند

نیایشگاه مند مربوط به دوره اشکانیان - دوره ساسانیان است و در شهرستان دشتی، درکوه مند ودرجوارروستاهای حیدری ووراوی واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۰۹۵ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است.
مشخصات
این اثر تاریخی باستانی در دامنه کوه مند و به فاصله حدودا۳۰ کیلومتری خورموج، غرب روستای حیدری و وراوی قرار دارد. در ارتفاع سنگی مشرف به رودخانه خشکی که بستر رودخانه قدیمی است آثار حجاری و کوه تراشی در دل صخره وجود دارد از بستر رودخانه راهی به ارتفاع ۶۰ متر که اولین مدخل آتشکده‌است، کشیده شده‌است. یک شاه نشین با یک سکوی میانی و یک سکوی افقی که در سمت راست شاه نشین قرار گرفته و یک اتاق قوسی با انحنای منظم که با سنگ و گچ و گل ساخته شده جالب توجه‌است. نمای خارجی فعلی آتشکده عبارت از یک مدخل با سقف قوسی و دو مدخل مستدیر القاعده و ده حفره به شکل مدخل‌های طرفین سکوی شاه نشین مدخل اصلی و با اندازه‌های متفاوت که به احتمال به منزله پنجره و نورگیرهای رواقهای اصلی آتشکده بوده‌اند. آتشکده از سه طبقه میانی یا اصلی، تحتانی و فوقانی تشکیل شده‌است که با هم ارتباط داشته و در عین ارتباط، نوع ساختمان هر یک با دیگری متفاوت بوده که گویا از هر یک از طبقات برای منظور خاصی استفاده می‌شده‌است. در بستر رودخانه خشک فعلی آثار ساختمان‌ها و آبگردان‌ها و بندهایی در اراضی پای کوه و در اطراف مسیل وجود دارد که از وجود میدان بزرگی در جلوی کلات حکایت می‌کند که سطح آن با خاک و سنگ بالا آورده بوده‌اند. با توجه به وجود آثار آب انبار و بقایای درختانی از فاصله دویست متری پای کوه احتمال می‌رود در جلوی آتشکده میدانی وجود داشته و برای جلوگیری از نفوذ سیلاب‌های شدید در اطراف تپه، بندهای زیادی از سنگ و گچ ساخته بوده‌اند.
بیش از نیم قرن پیش در جانب شمالی آتشکده و پشت کوه نیز آثار حفره‌ها و شاه نشین و درختانی وجود داشته‌است و از آنجا راهی به آتشکده منتهی می‌شده‌است که به مرور زمان بر اثر ریزش کوه آن آثار ازبین رفته‌اند. گویا نقشه اصلی مغایر کلات متاثر از مقابر فنیقی است و با توجه به طرز قرار گرفتن دخمه‌ها بر روی یکدیگر و کم شدن تدریجی ابعاد آن‌ها در طبقات بالاتر، همان نقشه زیگورات‌ها و میل‌های خاص مضرس است که اصلی ایلامی و بابلی دارد اما نقشه صلیبی دهلیزها نقشه هندی و ایرانی است. مقابر کلات دارای صفحه‌ای مستقل و در عین حال متاثر از تمدن‌های مختلف ایرانی و هندی و آشوری، فنیقی و ایلامی است.
پس از وقوع زمین لرزه دشتی گزارش‌هایی مبنی بر منتشر شد که نشان از ریزش شدید برخی کوه‌های منطقه داشت. یکی از نگرانی‌ها در این باره، تخریب «نیایشگاه ۲۰۰۰ ساله مند» توسط زلزله بود که البته ، خوشبختانه لطمه چندانی به این اثر تاریخی وارد نشده‌است.
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
فهرست آتشکده‌های ایران
آرامگاه سید سلطان حسن بن جعفر

بقعه سید سلطان حسن بن جعفر مربوط به دوره ایلخانی است و در شهرستان جغتای، ۲ کیلومتری شمال راه آهن واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۰۶۵ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
کلیسای آفتارخان

کلیسای آفتارخان مربوط به دوره صفوی است و در سلماس، ۵ کیلومتری جاده سلماس به اورمیه واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۰۷۳ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
بقعه شاهزاده قاسم

بقعه شاهزاده قاسم مربوط به دوره صفوی است و در شهرستان تایباد، روستای مشهدریزه واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۰۷۶ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
مسجد جامع درخش

مسجد جامع درخش مربوط به دوره صفوی است و در شهرستان درمیان، بخش قهستان، روستای درخش واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۰۶۶ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
حمام شیخ بهایی

حمام شیخ بهائی مربوط به دوره صفوی است و در اصفهان، خیابان عبدالرازق، کوچه شیخ بهائی واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۰۶۳ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است. حمام شیخ بهائی معروف‌ترین حمام شهر اصفهان، توسط شیخ بهائی (م۱۰۳۰ق) در۱۰۲۵ق در عهد شاه عباس، طراحی و ساخته شده‌است. حمامی تاریخی که میان مسجد جامع و هارونیه در بازار کهنه، نزدیک بقعه معروف به «درب امام» واقع شده‌است. به واسطه ویژگی منحصربه‌فرد خود با افسانه‌ها و داستان‌های گاهی متناقض آمیخته شده‌است.
نقاشی‌های موجود در گرمخانه شیخ بهائی
سوخت گرمخانه
مردم اصفهان از دیرباز عقیده داشته‌اند که گلخن (آتشخانه) این گرمابه را شیخ بهائی چنان ساخته که با شمعی گرم می‌شد و در زیر پاتیل گلخن، فضای تهی تعبیه کرده و شمعی افروخته در میان آن گذاشته و آن فضا را بسته بود و شمع تا مدتهای مدید همچنان می‌سوخت و آب حمام بدان وسیله گرم می‌شد. در باب سوخت این گرمخانه نظرات متفاوتی ارائه شده‌است که به واسطه نبود شمع گرمخانه و عدم انجام تحقیقات جامع از نظریه فراتر نرفته و قابل اثبات نبوده.
جدی‌ترین نظریه در باب سوخت این گرمخانه، سیستم سفالینه لوله کشی زیرزمینی هست که حد فاصل آبریزگاه مسجد جامع و این حمام وجود داشته که احتمالا با روش مکش طبیعی گازهایی چون متان و اکسیدهای گوگردی به مشعل خزینه حمام هدایت می‌شده و به عنوان منبع گرما در مشعل می‌سوخته یا این که مستقیما این گازها را از مواد زاید دفع شده در خود حمام جمع‌آوری می‌کردند و مورد استفاده قرار می‌دادند. همچنین بنا بر صحبت ساکنین قدیمی محله، در پشت گرمخانه مردابی دست‌ساز موجود بوده که آب فاضلاب به آن جاری بوده و می‌توان این احتمال را داد که گاز مورد نیاز از این مرداب دست‌ساز تامین می‌شده است.
گرماخانه شیخ بهائی دارای دو سربینه (رخت کن حمام) که سربینه بزرگ متعلق به مردان و سربینه کوچک متعلق به زنان است تشکیل شده. دارای استخر و تعداد خزینه و آب‌انبار هست.
مرمت گرمخانه
از سال ۸۶ مرمت گرمخانه زیر نظر سازمان میراث فرهنگی در حال انجام است.
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
آرامگاه خواجه علی سیاهپوش

بقعه خواجه علی سیاهپوش مربوط به دوره صفوی - دوره قاجار است و در تبریز، خیابان منجم، کوچه علی سیاهپوش واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۰۵۴ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
آرامگاه خواجه علی سیاهپوش در دزفول
آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
پل میمند نقده

پل میمند نقده مربوط به دوره قاجار است و در ۷ کیلومتری شمال شرقی سه راهی نقده واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۰۶۴ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
مسجد جامع پائین شهر

مسجد جامع پائین شهر مربوط به دوره قاجار است و در بیرجند، خیابان انقلاب ۳ واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۰۶۱ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
مسجد بهار

مسجد میل لی (بهار) مربوط به دوره قاجار است و در تبریز، اول خیابان بهار واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۰۵۸ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
رباط حاج فرامرز خان

رباط حاج فرامرز خان (کانون) مربوط به دوره قاجار است و در سبزوار، در غرب میدان کارگر واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۰۵۷ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است.
این بنا از نوع کاروانسراهای چهار ایوانی است که به استناد وقف نامه موجود در سال ۱۲۹۱ ه‌.ق توسط حاج فرامرزخان سبزواری جهت استفاده زوار حضرت رضا (ع) در کنار شاهراه خراسان ساخته شده‌است. ورودی این رباط از بخش جنوبی و از طریق یک هشتی به ایوان جنوبی منتهی می‌گردد. صحن رباط روباز بوده و علاوه بر چهار ایوان اصلی غرفه‌هایی نیز مشرف بر صحن ساخته شده‌است. در انتهای غرفه‌ها حجره‌هایی تعبیه شده که در پشت اتاق‌های شمالی، شرقی و غربی سالن‌هایی طویل جهت بارانداز، مال بند یا اصطبل در نظر گرفته شده‌است و هم‌اکنون قسمتی از این مکان به عنوان موزه مردم شناسی تغییر کاربری یافته‌است.
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
حمام قدیمی سردشت

حمام قدیمی سردشت مربوط به دوره قاجار است و در سردشت، داخل شهر واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۰۶۹ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
خانه حاج قلیخان

خانه حاج قلیخان مربوط به دوره قاجار است و در قم، جنب دبستان سعدی، محل اداره میراث فرهنگی واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۰۷۲ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
پل میرزا رسول

پل میرزا رسول مربوط به دوره قاجار است و در میاندوآب، جاده میاندوآب به مهاباد، روی رودخانه سیمینه‌رود واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۰۶۸ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. طول این پل ۵۲ متر و تعداد دهانه‌های آن ۷ می‌بوده که ۵ دهانه آن سالم مانده است. مصالح بکار رفته در این بنا در قسمت پایه‌ها و سیل شکن‌ها، سنگ و در بقیه قسمتها آجر می‌باشد البته در هفته دوم فروردین ۱۳۹۵ بر اثر طغیان رودخانه سیمینه رود (تتئو یا تاتائو) قسمتهائی از این پل آسیب جدی دیده است.
تصویر پل تاریخی میرزا رسول
تصویری دیگر پل تاریخی میرزا رسول واقع
پل تاریخی میرزا رسول در جریان طغیان سیمینه رود در فروردین ۱۳۹۵
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
کاروانسرای حسینخانی

کاروانسرای حسینخانی مربوط به دوره قاجار است و در همدان، شمال بازار، انتهای راسته حسین خانی واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۰۶۷ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
مجموعه حاج آقا علی

مجموعه حاج آقا علی مربوط به دوره قاجار است و در شهرستان رفسنجان، جبهه شرقی شهر واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۰۷۱ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
حسینیه آراسته

حسینیه آراسته مربوط به اواخر دوره قاجار است و در بیرجند، خیابان منتظری ۳، کوچه پست قدیم واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۰۶۲ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
خانه پروفسور حسابی

خانه پروفسورحسابی مربوط به اواخر دوره قاجار است و در تهران، خیابان وحدت اسلامی  خیابان حاج ترخانی، پلاک ۴۷ واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۰۷۰ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
آرامگاه کمال خجندی و بهزاد

مقبره کمال خجندی و بهزاد مربوط به سده ۹ ه.ق است و در تبریز، خیابان هفتم تیر، محله بیالنکوه واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۰۵۶ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
خانه پروفسور عدل

خانه پروفسور یحیی عدل مربوط به دوره پهلوی است و در تهران، خیابان ولیعصر، روبروی کاخ مرمر، پلاک ۴ و ۶ واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۰۸۱ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
خانه پروفسور عدل اکنون در مالکیت دولت قرار دارد و به عنوان ساختمان پژوهشکده هنر (وابسته به فرهنگستان هنر) استفاده می‌شود.
فهرست آثار ملی ایران
خانه و موزه مقدم
کاروانسرای دالکی

کاروانسرای دالکی مربوط به دوره قاجار است و در ۲۳کیلومتری شمال برازجان، راه قدیمی شیراز به بوشهر واقع شده و این اثر در تاریخ ۱۳۷۷/۰۵/۱۱ با شماره ثبت ۲۰۸۳ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
خانه جعفر نراقی

خانه مرحوم حاج شیخ جعفر نراقی مربوط به دوره قاجار است و در کاشان، محله پنجه شاه، خیابان باباافضل، دربند نراقی واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۰۸۴ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
کاروانسرای شریفیه

کاروانسرای شریفیه مربوط به دوره قاجار است و در همدان، بازارراسته نخودبریزها، حلبی سازها واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۰۸۷ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
سرای صفرخانی

سرای صفرخانی مربوط به دوره قاجار است و در همدان، بازارفلسطین، شمالشرق کاروانسرای نو واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۰۸۸ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
خانه مرتاضیون (دکتر مرتاض)

خانه مرتاض مربوط به دوره قاجار است و در یزد، خیابان ایرانشهر، گلچینان، کوچه مرتاضیون واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۰۸۵ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است. این خانه از دو بخش تشکیل شده‌است و هر بخش حیاطی خاص خود با ورودی‌ای جداگانه دارد. در عین حال این دو بخش به شکلی ظریف به یکدیگر مرتبط‌اند. با گذشتن از سردر و هشتی زیبا و راهرو می‌توان به گوشه حیاط اصلی رسید. حیاط بزرگ حیاط مفصل‌تر و پرکار‌تر مجموعه است و مهم‌ترین عنصر آن ایوانی است که با بادگیر خود، بیش از دیگر عناصر حیاط جلوه گری می‌کند. این خانه در سال ۱۳۷۴ از طرف خانواده مرتاض به دانشکده هنر و معماری دانشگاه یزد اهدا شده‌است.
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
آسیاب‌آبی اشکذر

آسیاب آبی اشکذر مربوط به دوران قاجاریه است و در ۲۰ کیلومتری جنوب شرقی یزد واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۰۸۶ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
خانه شهید مدنی

خانه شهید مدنی مربوط به دوره معاصر است و در همدان، خیابان، شهدا، کوچه آخوند واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۰۹۰ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
مسجد خیاط‌ها

مسجد خیاط‌ها مربوط به دوره صفوی است و در اصفهان، خیابان جمال الدین عبدالرزاق، بازار خیاطها واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۱۵۴ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
کوشک رحیم‌آباد

کوشک رحیم آباد مربوط به دوره ایلخانی است و در ۴کیلومتری شرق بم واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۰۹۹ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
مسجد نقشینه بیدگل

مسجد نقشینه بیدگل مربوط به دوره تیموریان - دوره صفوی - دوره قاجار است و در آران و بیدگل، داخل شهر واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۰۹۱ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
امامزاده هلال بن علی

بقعه امامزاده هلال بن علی مربوط به دوره صفوی است و در شهرستان آران و بیدگل، داخل شهر واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۰۹۵ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است. محمد هلال بن علی در این بقعه مدفون است.
شرح بنا
بنای امامزاده هلال در زمان وفات محمد هلال بن علی به صورت سردابی بوده که روی آن اتاق مختصری ساخته شده و صندوقی به جای قبر وسط آن قرار داده بودند.
در طول تاریخ و دوران سلجوقیان و بعد از صفویان اقداماتی در زمینه ساخت و حفظ این بنا انجام گردید؛ اما بعد از انقلاب اسلامی این بنا به اوج شکوفایی و جلال خود رسیده‌است.
اکنون این بنا شامل گنبدی زیبا و کاشیکاری شده به ارتفاع ۲۴ متر از کف می‌باشد و چهار گلدسته که ۲ تای آن‌ها به ارتفاع ۲۵ متر از کف و ۲ گلدسته کوچکتر هر کدام از کف ۱۱ متر ارتفاع دارند.
مساحت صحن امامزاده ۳۰۰۰ مترمربع می‌باشد و مساحت زیر بنای بقعه به علاوه رواق‌های آن به ۳۰۰۰ متر مربع می‌رسد.
کتابخانه آستان امامزاده محمد هلال بن علی در سال ۱۳۴۴ خورشیدی، به همت آیت‌الله افتخارالاسلام دربندی، علی تشکری آرانی و الله‌یار صالح تاسیس گردید.
آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
محمد هلال بن علی
دخمه زرتشتیان وخیله‌های پیرامون

دخمه زرتشتیان وخیله‌های پیرامون مربوط به دوره صفوی - دوره قاجار - دوره پهلوی است و در ۱۵کیلومتری جنوب شرقی یزد واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۰۹۶ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
آرامگاه سید محمد طباطبایی

آرامگاه سید محمد طباطبایی مربوط به دوره قاجار است و در شهرری، میدان مرکزی واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۰۹۷ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
خانه عطارها

خانه عطارها مربوط به دوره قاجار است و در کاشان، محله پنجه شاه، چهارراه آیت الله کاشانی واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۰۹۲ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
قلعه چالشتر

قلعه چالشتر مربوط به دوره قاجار است و در شهرستان شهرکرد، شهر چالشتر واقع شده است.
اطلاعات ثبت
حیات جنوبی قلعه
این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۱۰۱ و همچنین در تاریخ ۲۰ آذر ۱۳۷۹ با شماره ثبت ثبت ۲۹۲۴ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
پیشینه
منزل احمد خان و محمود خان چالشتری به همت پدرشان خدا رحم چالشتری فرزند محمد رضا خان در اواخر دوران قاجاریه ساخته شد. از تاریخ حک شده بر روی سر ستون‌های این بنا استنباط می‌شود که بنا تقریبا در تاریخ ۱۳۲۳ ه‌.ق به اتمام رسیده است. این قلعه شامل قسمت‌های سر درب، هشتی، اندرونی، بیرونی، حمام واصطبل و دیگر قسمتها می‌باشد. این بنا در دو قسمت ساخته شده که وسعت ان تقریبا ۱۲۰۰۰ متر مربع می‌باشد که به شکل و هنر ایرانی در دوران فاجاری ساخته شده است. بنای شمالی تا دهه هفتاد ه‌.ش مورد استفاده قرار می‌گرفته درصورتی که بنای جنوبی حدودا نود درصد تخریب شده بود که با همت مهندسان و مرمت گران این بنا برپا شده است.
علی اکبر دهخدا در هنگام جنگ جهانی اول که به استان چهارمحال گریخته بود. از کتابخانه چالشتر استفاده کرد و تالیف امثال و حکم و لغتنامه خود را با استفاده از منابع موجود در قلعه چالشتر آغاز نمود.
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
قلعه زائر خضر خان (کلات اهرم)

قلعه زائر خضر خان (کلات اهرم) مربوط به اواخر دوره قاجار است و در اهرم، بر فراز تپه‌ای در شمال غربی شهر واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۰۹۸ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است.
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
مسجد خسرو شیر

مسجد خسروشیر که به «منارمسجد» نیز شهرت دارد. در حدود ۲۰۰ متری مشرق روستای خسروشیر و به فاصله حدود ۳۵ کیلومتری مرکز شهرستان جغتای قراردارد. قدمت بنای اصلی این اثر تاریخی به دوره سلجوقی می‌رسد که دارای الحاقاتی از دوره ایلخانی نیز می‌باشد.
مشخصات
از بنای تاریخی مسجد خسروشیر، اکنون بخشی از ایوان جنوبی آن برجای مانده، اما تزئینات گچی و کتیبه‌های پخته و زیبایی که دیوارها را آراسته‌اند نشان از عظمت واهمیت بنا در دوران آبادانی و رونق آن دارد. مسجد خسروشیر از وسعت زیادی برخوردار بوده و در کنار آن، مناره آجری بلندی نیز وجود داشته است سبک معماری بنا نشان دهنده مساجد دوایوانی و تا حدی قابل مقایسه با مسجد فریومد بوده است. گمانه زنی‌ها و مطالعات کالبدی بنا نشان داده است که احتمالا این مسجد در اوایل قرن هفتم هجری همزمان و همانند مساجد فریومد، گناباد، زوزن، ساخته شده است و در دوره‌های بعدT بخصوص دوران ایلخانی مرمت شده واحتمالا قسمت‌هایی به آن الحاق شده است.
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
معدن شل مران (چل مران)

معدن شل مران (چل مران) در کنگاور، ۲ کیلومتری غرب بنای آناهیتا واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۱۰۰ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
کول‌تپه اهرنجان

کول تپه اهرنجان مربوط به دوران پیش از تاریخ ایران باستان است و در سلماس، داخل شهر، بین کوی‌های فرهنگی ۱و۲ واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۱۰۲ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
امامزاده بابا پیرمحمودجابرانصاری

امامزاده بابا پیرمحمودجابرانصاری مربوط به دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در شهرستان اصفهان، روستای کیچی واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۱۰۵ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
مجموعه خواجه عزیزالله

مجموعه خواجه عزیزالله مربوط به دوره تیموریان - دوره صفوی است و در تربت جام، خیابان کشتارگاه، ۱کیلومتری مزارشیخ احمد واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۱۱۶ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
کاروانسرای دوکوهک

کاروانسرای دوکوهک مربوط به دوره صفوی است و در شیراز، حاشیه بافت شهری واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۱۰۷ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
خانه آیت‌الله ملا آقاحسین

خانه مرحوم آیت الله ملا آقاحسین مربوط به دوره قاجار است و در آران و بیدگل، محله دربند واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۱۱۳ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
ساختمان پست

ساختمان قدیمی پست مربوط به دوره قاجار است و در زاهدان، حاشیه شرقی خیابان مولوی، روبروی مهانسرا واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۱۱۰ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
حمام پرهیزگار

حمام پرهیزگار مربوط به دوره قاجار است و در شهرکرد، خیابان ولیعصرشمالی واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۱۱۲ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
رباط کبودان

رباط کبودان مربوط به دوره قاجار است و در شهرستان بردسکن، روستای کبودان واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۱۰۶ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
شالوده رباط سنگی است و با طرح و نقشه یک ایوانی مشتمل بر حیاط مرکزی، دوازده اتاق، نماز خانه، محل نگهداری چهار پایان (اصطبل) و… می‌باشد. واقف این رباط (حاجی میرزا احمدی مجتهد) بوده و به سعی و اهتمام (کربلائی غلامرضا طبسی) بنیان شده است.
فهرست آثار تاریخی شهرستان بردسکن
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
خانه ملک

خانه ملک مربوط به اواخر دوره قاجار است و در مشهد، ضلع شرقی خیابان امام خمینی، روبروی اداره دارائی واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۱۱۵ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
این بنا یکی از نمونه خانه‌های زیبای برجا مانده از دوران انتقال معماری در اواخر عصر قاجاریه محسوب می‌شود. بنای مزبور در گذشته بسیار وسیع‌تر بوده اما اکنون تنها بخش بیرونی آن برجای مانده که شامل دو طبقه است. طبقه بالایی دارای سقف مشبک و منبت کاری شده چوبی و شومینه گچبری زیبایی است. خانه ملک امروزه مرکز هنرهای سنتی میراث فرهنگی و گردشگری خراسان رضوی است.
گفتنی است که مسئول حفظ و احیای محوطه‌های تاریخی سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری خراسان رضوی، حمام خانه ملک را تنها نمونه حمام تاریخی خصوصی دوره خود در شهر مشهد معرفی نموده است. این بنا در سال ۱۳۸۵ به عنوان خانه توریست انتخاب شد.
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
ساختمان قدیمی گمرک

ساختمان قدیمی گمرک مربوط به اواخر دوره قاجار است و در میرجاوه، خیابان فرخی، روبروی ایستگاه راه آهن واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۱۰۹ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
ساختمان بهداری سراوان

ساختمان قدیمی بهداری سراوان مربوط به اواسط دوره پهلوی است و در سراوان ، خیابان آزادی، نبش کوچه ۶ واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۱۱۱ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
خانه هوسپ امیرخان

خانه هوسپ امیرخان مربوط به اوائل دوره صفوی است و در اصفهان، جلفا، خیابان تبریزیها، کوچه آقا داودی واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۱۱۴ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
رباط فخرداود

رباط فخرداود مربوط به سده ۹ ه.ق مرمت دوره قاجار است و در شهرستان مشهد، روستای فخرداوود واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۱۰۸ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
تپه فرهاد گرد

تپه فرهاد گرد مربوط به دوران پیش از تاریخ ایران باستان - دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در شهرستان فریمان، روستای فرهادگرد واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۱۰۴ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
خانه امیر خسرو افشار

خانه امیر خسرو افشار مربوط به دوره پهلوی اول است و در تهران، شرق خیابان خاقانی، مقابل دانشگاه خوارزمی واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۱۲۶ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
امیرخسرو افشار قاسملو
تپه سبز علی

تپه سبز علی مربوط به دوران پیش از تاریخ ایران باستان است و در ۳۵کیلومتری خرم‌آباد، در مسیر اندیمشک، بخش ویسان واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۱۲۰ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
سد قجور

سد قجور مربوط به دوره پهلوی است و در تکاب، ۵ کیلومتری شرق تکاب واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۱۳۳ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
این سد در سال ۱۳۲۳ شمسی توسط مرحوم حسین علی سردار افشار بنا و فرزندش فتحلعی افشار (آنرا) در سال ۱۳۲۸ باتمام رسانید «اما وجود کتیبه دیگری در بالای دریچه تخلیه رسوب که کلمات حک شده برآن بشدت مخدوش شده است، تاریخ فوق را مورد تردید قرار می‌دهد. احتمالا» تاریخ بنای سد به قبل از زمان مذکور بر می‌گردد. در سالهای اخیر یک مرحله تعمیر ناهماهنگ در نیمه راست تاج سد و پوسته بالادستی آن با استفاده از بتن و ده‌ها تعمیر موضعی با استفاده از ماسه و سیمان صورت گرفته است که با مصالح اصلی سد همگونی ندارد و اصالت ساختمان سد را مخدوش نموده است.
سد قجور تکاب با هدف تامین آب کشاورزی و شرب روستاهای پائین دست احداث شده است و مدتی نیز از آب ذخیره شده این سد برای آبیاری فضای سبز شهر تکاب استفاده می‌شد،
بدنه سد قجور با استفاده از سنگهای تراش خورده بدون بند در رویه بالادستی و پائین دستی ساخته شده که میان آنها را با سنگ لاشه و ملات ماسه آهک پر کرده‌اند. حداکثر ارتفاع سد از پی ۱۸ متر، طول تاج ۸۲٫۵ متر و عرض آن ۶٫۵ متر در تاج و در حدود ۸ متر در پی می‌باشد. این سد از نوع ذخیره‌ای است و در عرض دره‌ای قرار یافته که دارای یک مجرای دو شاخه و رودآب است. در ابتدای شاخه چپ یک چشمه قرار دارد که در بیشتر ایام سال فعال می‌باشد و آب آن به دریاچه سد جاریست. شاخه راست که محل عبور رواناب‌ها یا آب بارش‌هاست در ایام معدودی از سال آب دارد. عمده رسوبات موجود در دریاچه از این آبراهه حمل شده‌اند.
سد ذخیره‌ای قجور در ابعاد و نوع خود گوهری بشمار می‌رود. اصول هیدرولیکی سازه‌ای و پی سازی در ساخت آن رعایت شده و شناخت طراحان و سازندگان سد از طبیعت اطراف خود در حد کمال بوده است. انتخاب ساختگاه سد، نوع سد، سیستم‌های آبگیر و تخلیه رسوب، نوع و محل سرریز و سیستم انتقال آب از پای سد به محل مصرف همگی با در نظر داشتن اصول مهندسی و امکانات محلی آنزمان طرح و اجرا شده‌اند .
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
مدرسه غیاثیه

مدرسه غیاثیه (پامنار) مربوط به دوره سلجوقیان - دوره تیموریان است و در قم، خیابان آذر واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۱۲۹ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
مدرسه ترکها

مدرسه ترکها مربوط به دوره صفوی است و در اصفهان، محله درب کوشک، خیابان مسجد سید، خیابان طیب واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۱۲۲ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
مسجد پا درخت سوخته

مسجد پا درخت سوخته مربوط به دوره صفوی است و در اصفهان، خیابان عبد الرزاق، کوچه خیاطها، بازار هارونیه واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۱۲۵ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
مسجد الیادران

مسجد الیادران (الرحمن) مربوط به دوره قاجار است و در اصفهان، محله الیادران، خیابان شاهپور، کوچه الیادران واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۱۲۳ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است.
این مسجد چند سال پیش توسط مردم تخریب و بازسازی شد
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
مسجد رحیم‌خان

مسجد رحیم‌خان مربوط به دوره قاجار است و در اصفهان، خیابان طالقانی، خیابان مسجد رحیم خان واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۱۲۴ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است.
یکی از بناهای جالب و نفیس اصفهان مسجد رحیم خان است. ساختمان این اثر جالب که در محله نو خواجو واقع شده‌است در سال ۱۲۹۰ هجری قمری شروع شد و در سال ۱۳۰۴ هجری قمری به پایان رسید شیوه معماری و خطوط و تزئینات مسجد رحیم خان شباهت بسیاری با مسجد سید دارد.
بطوریکه که بسیاری از کارشناسان و محققین نوشته‌اند برخی از کتیبه‌های این مسجد از کتیبه‌های مسجد سید گرده برداری شده‌است.
به هر حال علت نامگذاری این مسجد به رحیم خان این است که این بنا به وسیله محمد رحیم خان که در آن روزگار بیگلر بیگی اصفهان بود به پایان رسید.
بانی اولیه مسجد رحیم خان، میر سید حسن مجتهد اصفهانی است که چون قبل از اتمام بنا درگذشت، بقیه امور را محمد رحیم خان و پس از مرگ وی نیز برادرانش انجام دادند.
کتیبه سردر شرقی مسجد رحیم خان به خط ثلث سفید بر زمینه کاشی خشت لاجوردی است که در سال ۱۳۰۱ کتابت شده و در آن به نام ناصرالدین شاه و ظل السلطان و محمد رحیم خان و برادران او محمد کریم خان و محمد حسین خان اشاره شده‌است.
در ایوان جنوبی مسجد قسمت نمای خارجی کتیبه‌ای است که با خط ثلث سفید بر زمینه کاشی خشت لاجوردی آیات قرآن کریم نوشته شده‌است. خطاط این کتیبه محمد باقر شیرازی و تاریخ آن ۱۳۰۴ هجری قمری است بر طرفین همین ایوان اشعاری با خط نستعلیق سفید بر زمینه کاشی خشت لاجوردی نوشته شده که در طی آن معمار مسجد به نام استاد آقا جوئی و نویسنده آن به نام حسن خان معرفی شده‌است تاریخ این کتیبه نیز ۱۳۰۴ هجری قمری است.
محراب زیبای مسجد رحیم خان با کاشی تزئین شده و کتیبه هائی نیز دارد. اطراف محراب با خط ثلث سفید بر زمینه کاشی خشت لاجوردی آیات قرآن کریم نوشته شده‌است. تاریخ این کتیبه ۱۳۰۴ هجری قمری است. مسجد رحیم خان سنگاب نفیس و یکپارچه‌ای دارد که با خط نستعلیق برجسته اشعاری با تاریخ ۱۲۹۹ هجری قمری بر آن نوشته شده‌است.
مسجد رحیم خان سنگاب نفیس و یکپارچه‌ای دارد که با خط نستعلیق برجسته اشعاری با تاریخ ۱۲۹۹ هجری قمری بر آن نوشته شده‌است.
در ضلع شمالی مسجد شبستان بزرگ و با شکوه آن قرار دارد که کاشیکاری آن در سال ۱۳۷۸ هجری قمری انجام شده‌است زیرا شبستان مسجد و گنبد و داخل آن به علت درگذشت بانی آن کاشیکاری نشده بود.
در سردر شمالی مسجد نیز به خط ثلث سفید بر زمینه کاشی خشت لاجوردی رنگ آیات قرآن کریم کتابت شده‌است. مقبره میر سید حسن مدرس که بانی اولیه مسجد بوده‌است نیز در این مسجد قرار دارد.
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
خانه اسدی لاری (خانه نصیرالسادات)

منزل اسدی لاری (منزل نصیرالسادات) مربوط به دوره قاجار است و در شیراز، سه راه نمازی، کوچه بی‌بی دختران، پ۱۰ واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۱۲۷ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
مجموعه خرمشاه

مجموعه خرمشاه مربوط به سده ۹ ه.ق - دوره قاجار است و در یزد، محله خرمشاه واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۱۳۱ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
تپه پرسونه (پای تپه)

تپه پرسونه (پای تپه) مربوط به هزاره اول قبل از میلاد است و در جنوب شرقی خرم‌آباد و ۴ کیلومتری جاده خرم‌آباد به بروجرد واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۱۱۸ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
تپه نامیله (ملایر)

تپه نامیله (ملایر) مربوط به هزاره ۲و۱ قبل از میلاد است و در شهرستان ملایر، روستای نامیله واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۱۳۲ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
طاق طویله

محوطه تاق طویله مربوط به دوره ایلخانی - دوره تیموریان است و در ایذه، خیابان محمد رسول‌الله واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۱۴۰ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
خانه نظام‌السلطان و درخت چنارک

خانه نظام السلطان و درخت چنارک مربوط به دوره قاجار است و در لواسانات، شهر لواسان، محله گلندوک، واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۱۳۴ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
سنگ‌نگاره لاخ مزار

سنگ نگاره لاخ مزار مربوط به دوران پیش از تاریخ ایران باستان تا دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در شهرستان بیرجند، روستای کوچ واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۱۴۵ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. خط این مجموعه باخط سنگ نگاره‌های کال‌جنگال همسان می‌نماید.
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
مسجد کله

مسجد کله مربوط به دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در شهرستان کاشان، روستای قهرود واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۲۱۳۷ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
فهرست آثار ملی ایران
سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری