دادگاه بین‌المللی کیفری یوگسلاوی سابق

دادگاه بین‌المللی تعقیب مسئولان نقض فاحش حقوق بین‌الملل بشردوستانه در خاک یوگسلاوی سابق از ابتدای ۱۹۹۱ یا دیوان بین‌المللی کیفری یوگسلاوی سابق (ICTY)، از ارکان فرعی شورای امنیت سازمان ملل متحد است که برای تعقیب و مجازات عاملانی که در جریان جنگ‌های صورت گرفته در خاک یوگسلاوی سابق، شدیدا و در ابعاد وسیع ابتدایی‌ترین حقوق بشری افراد را نقض کردند، ایجاد گردید. اساسنامه این دادگاه، پس از تصویب قطعنامه ۸۲۷ شورای امنیت، در ۲۵ مه ۱۹۹۳ مورد تصویب قرار گرفت. دادگاه بین‌المللی کیفری یوگسلاوی سابق یک دادگاه موقتی و منطقه‌ای است و مقر آن در شهر لاهه، هلند قرار دارد. این دادگاه بر اساس صلاحیت خود می‌تواند این ۴ دسته از جرائم، نقض شدید کنوانسیون‌های ژنو، نقض قوانین یا رسوم جنگ، کشتار دسته جمعی و جنایات علیه بشریت را تحت تعقیب قرار دهد. بیش‌ترین شدت مجازات افراد محکوم شده در این دادگاه حبس ابد است.
تاسیس و ساختار
پس از تاسیس دادگاه نظامی بین‌المللی نورنبرگ و دادگاه توکیو، این نخستین بار است که جامعه بین‌المللی (سازمان ملل) اقدام به تشکیل یک دادگاه بین‌المللی کیفری برای تعقیب، محاکمه و مجازات افراد متهم به نقض حقوق بشردوستانه بین‌المللی می‌کند. این دادگاه بر پایه تصمیم شورای امنیت و بر طبق فصل ۷ منشور ملل متحد ایجاد گردید.
هدف اصلی از تاسیس این دادگاه رسیدگی به جرایم ارتکابی اشخاص متهم به جرایم عمده‌ای نظیر، قتل، شکنجه، تجاوز، انتقال اجباری، تخریب گسترده اموال و دیگر جرایمی مذکور در اساسنامه دادگاه در خاک یوگسلاوی سابق است. هم‌چنین در توجیه تاسیس این دادگاه، جامعه بین‌المللی معتقد است که از طریق محاکمه مرتکبان این جرایم، می‌توان از بروز این جنایات در آینده جلوگیری کرد و هم‌چنین به تسریع پایداری و ادامه روند صلح و برگرداندن عدالت به هزاران قربانی این جرایم امیدوار بود.
دادگاه بین‌المللی کیفری یوگسلاوی سابق تاکنون بالغ بر ۱۶۰ نفر را به دلیل نقض شدید حقوق بشردوستانه در کرواسی، بوسنی و هرزگوین،صربستان، کوزوو و جمهوری مقدونیه طی سال‌های ۱۹۹۱ تا ۲۰۰۱، تحت پیگرد قانونی قرار داده‌است. در اساسنامه دادگاه آمده‌است که عناوین رسمی متهمان نظیر، رئیس دولت یا حکم‌ران حکومت، نخست‌وزیر، روسای ستاد ارتش، وزرای داخلی، کارمند عالی رتبه و رهبران ارتش و اداره پلیس و بسیاری از عناوین سیاسی دیگر، مانع از تعقیب کیفری افراد نمی‌گردد.
ساختار دادگاه از شعبه‌ها (۳ شعبه برای محاکمه بدوی و یک شعبه استیناف)، دادستانی و بایگانی تشکیل شده‌است. هزینه دادگاه از محل بودجه عادی سازمان ملل تامین می‌شود.
فهرست قاضی‌ها
نام
کشور
وضعیت
آغاز کار
پایان کار
دائمی
۱۷ نوامبر ۱۹۹۳
۱ اکتبر ۱۹۹۵
دائمی
۱۲ دسامبر ۲۰۱۳
۳۰ ژوئن ۲۰۱۶
دائمی
۱۷ نوامبر ۱۹۹۳
۱۷ فوریه ۲۰۰۰
دائمی
۱۷ نوامبر ۱۹۹۳
۱ می‌۱۹۹۷
دائمی
۱۷ نوامبر ۱۹۹۳
۱۶ نوامبر ۱۹۹۸
دائمی
۱۷ نوامبر ۱۹۹۳
۱ ژانویه ۱۹۹۴
لی هائوپی
دائمی
۱۷ نوامبر ۱۹۹۳
۶ نوامبر ۱۹۹۷
دائمی
۱۷ نوامبر ۱۹۹۳
۱۷ نوامبر ۱۹۹۹
دائمی
۱۷ نوامبر ۱۹۹۳
۱۶ نوامبر ۱۹۹۸
دائمی
۱۷ نوامبر ۱۹۹۳
۱۵ ژوئیه ۱۹۹۶
دائمی
۱۷ نوامبر ۱۹۹۳
۱۶ نوامبر ۱۹۹۷
دائمی
۱۷ نوامبر ۱۹۹۳
۱۶ نوامبر ۲۰۰۱
دائمی
۱۹ ژانویه ۱۹۹۴
۱۱ مارس ۲۰۰۳
دائمی
۴ اکتبر ۱۹۹۵
۱۶ نوامبر ۲۰۰۱
دائمی
۴ سپتامبر ۱۹۹۶
۱۶ نوامبر ۱۹۹۸
دائمی
۱۶ ژوئن ۱۹۹۷
۱۰ می‌۲۰۰۹
دائمی
۱۷ نوامبر ۱۹۹۷
۱۷ مارس ۲۰۰۴
دائمی
۱۷ نوامبر ۱۹۹۷
۱۶ نوامبر ۲۰۰۵
دائمی
۱۷ نوامبر ۱۹۹۷
۱۶ نوامبر ۲۰۰۱
Ad litem
۳ دسامبر ۲۰۰۱
۵ دسامبر ۲۰۰۳
دائمی
۱۷ نوامبر ۱۹۹۷
۱۶ نوامبر ۲۰۰۱
وانگ تیا
دائمی
۱۷ نوامبر ۱۹۹۷
۳۱ مارس ۲۰۰۰
دائمی
۱۶ اکتبر ۱۹۹۸
۸ آوریل ۲۰۱۵
دائمی
۱۶ نوامبر ۱۹۹۸
۲۸ فوریه ۲۰۰۱
دائمی
۱۶ نوامبر ۱۹۹۸
۱۴ نوامبر ۲۰۰۳
دائمی
۱۷ نوامبر ۱۹۹۹
۱۶ نوامبر ۲۰۰۴
Liu Daqun
دائمی
۳ آوریل ۲۰۰۰
در پست
دائم
۱۴ مارس ۲۰۰۱
در پست
Ad litem
۱۴ مارس ۲۰۰۱
۱۶ نوامبر ۲۰۰۱
۱۰ آوریل ۲۰۰۲
۱ نوامبر ۲۰۰۲
دائمی
۱۴ مارس ۲۰۰۱
در پست
دائمی
۱۴ مارس ۲۰۰۱
در پست
دائمی
۱۱ ژوئیه ۲۰۰۱
۳۰ آوریل ۲۰۱۵
Ad litem
۶ سپتامبر ۲۰۰۱
۱۱ مارس ۲۰۰۳
Ad litem
۶ سپتامبر ۲۰۰۱
۱۱ مارس ۲۰۰۳
Ad litem
۶ سپتامبر ۲۰۰۱
۱۱ سپتامبر ۲۰۰۴
Ad litem
۶ سپتامبر ۲۰۰۱
۵ آوریل ۲۰۰۲
Ad litem
۶ سپتامبر ۲۰۰۱
۱ سپتامبر ۲۰۰۴
Ad litem
۶ سپتامبر ۲۰۰۱
۱۷ اکتبر ۲۰۰۳
دائمی
۴ اکتبر ۲۰۰۱
۵ ژوئیه ۲۰۰۳
دائمی
۱۷ نوامبر ۲۰۰۱
۱۶ نوامبر ۲۰۰۵
دائمی
۱۷ نوامبر ۲۰۰۱
۳۱ مارس ۲۰۱۶
دائمی
۱۷ نوامبر ۲۰۰۱
در پست
دائمی
۱۷ نوامبر ۲۰۰۱
۱۷ نوامبر ۲۰۰۸
Ad litem
۱۰ آوریل ۲۰۰۲
۱۷ اکتبر ۲۰۰۳
Ad litem
۱۰ آوریل ۲۰۰۲
۲۵ ژانویه ۲۰۰۵
Ad litem
۵ نوامبر ۲۰۰۲
۱۸ ژانویه ۲۰۰۵
Ad litem
۲ می‌۲۰۰۳
۲۷ سپتامبر ۲۰۰۶
دائمی
۱۷ ژوئن ۲۰۰۳
۱۵ اوت ۲۰۰۵
دائمی
۱ اکتبر ۲۰۰۳
۳۱ مارس ۲۰۱۶
Ad litem
۱۷ نوامبر ۲۰۰۳
۱۶ مارس ۲۰۰۶
Ad litem
۱ دسامبر ۲۰۰۳
۱۶ مارس ۲۰۰۶
دائمی
۸ دسامبر ۲۰۰۳
۲۸ فوریه ۲۰۱۱
Ad litem
۱۵ دسامبر ۲۰۰۳
۱۰ ژوئیه ۲۰۰۸
دائمی
۱۵ دسامبر ۲۰۰۳
۳۱ اوت ۲۰۰۹
دائمی
۷ ژوئن ۲۰۰۴
۳۱ اوت ۲۰۰۹
Ad litem
۲۱ سپتامبر ۲۰۰۴
۳۰ ژوئن ۲۰۰۶
Ad litem
۲۱ سپتامبر ۲۰۰۴
۳۰ ژوئن ۲۰۰۶
Ad litem
۲۵ ژانویه ۲۰۰۵
۲۷ سپتامبر ۲۰۰۶
Ad litem
۲۵ ژانویه ۲۰۰۵
۳۰ می‌۲۰۰۵
دائمی
۱۵ اوت ۲۰۰۵
۳۱ می‌۲۰۱۳
دائمی
۱۷ نوامبر ۲۰۰۵
در پست
Ad litem
۲ دسامبر ۲۰۰۵
۳ آوریل ۲۰۰۸
Ad litem
۲ دسامبر ۲۰۰۵
۲۶ فوریه ۲۰۰۹
Ad litem
۷ آوریل ۲۰۰۶
۷ ژوئن ۲۰۱۳
Ad litem
۷ آوریل ۲۰۰۶
۷ ژوئن ۲۰۱۳
Ad litem
۲۵ آوریل ۲۰۰۶
۳۰ ژوئیه ۲۰۱۶
Ad litem
۲۶ ژوئن ۲۰۰۶
۲۶ فوریه ۲۰۰۹
Ad litem
۲۶ ژوئن ۲۰۰۶
۲۶ فوریه ۲۰۰۹
Ad litem
۳ ژوئیه ۲۰۰۶
۳۱ مارس ۲۰۱۰
Ad litem
۱۳ ژوئیه ۲۰۰۶
۱۰ ژوئن ۲۰۱۰
Ad litem
۹ ژانویه ۲۰۰۷
۲۸ اوت ۲۰۱۳
Ad litem
۲ ژوئیه ۲۰۰۷
۳۱ مارس ۲۰۱۶
Ad litem
۲۷ فوریه ۲۰۰۸
۱۳ سپتامبر ۲۰۱۱
Ad litem
۳ مارس ۲۰۰۸
۸ ژوئن ۲۰۱۳
Ad litem
۳ مارس ۲۰۰۸
۸ ژوئن ۲۰۱۳
Ad litem
۱۰ مارس ۲۰۰۸
۱۸ آوریل ۲۰۱۱
دائمی
۱۸ نوامبر ۲۰۰۸
در پست
Ad litem
۱۵ دسامبر ۲۰۰۸
۳۱ مارس ۲۰۱۶
دائمی
۷ اوت ۲۰۰۹
۳۰ ژوئیه ۲۰۱۶
دائمی
۳۱ اوت ۲۰۰۹
۳۱ مارس ۲۰۱۶
دائمی
۱ سپتامبر ۲۰۰۹
۳۰ ژوئیه ۲۰۱۶
Ad litem
۱ دسامبر ۲۰۰۹
۱۸ دسامبر ۲۰۱۲
دائمی
۱۹ اکتبر ۲۰۱۱
۲۱ دسامبر ۲۰۱۵
دائمی
۶ مارس ۲۰۱۲
۲۱ دسامبر ۲۰۱۵
دائمی
۱ ژوئن ۲۰۱۲
۲۱ دسامبر ۲۰۱۵
دائمی
۱۸ مارس ۲۰۱۳
۳۰ آوریل ۲۰۱۵
دائمی
۳۰ اکتبر ۲۰۱۳
۳۱ مارس ۲۰۱۶
دادگاه بین‌المللی کیفری برای رواندا