ولسوالی گلران

ولسوالی (شهرستان) گلران یکی از شهرستان‌های ولا یت هرات کشور افغانستان است.
ولسوالی گلران در شمال غربی استان هرات واقع شده و از سوی غرب با ایران، از سمت شمال با ترکمنستان، از شرق با ولسوالی کوشک و از سمت جنوب با ولسوالی‌های زنده‌جان و کهسان هم‌مرز است.
ولسوالی گلران دارای جمعیت تخمینی ۱۰۷۰۰۰ تن در سال ۲۰۰۵ بوده و تقریبا در ۱۲۰ کیلومتری شمال هرات قرار دارد. مرکز این ولسوالی، روستای قره باغ است.
منطقه گلران در برخی سال‌ها با خشکسالی‌های سختی روبرو است و توفان‌های شن جاده‌های آن را می‌پوشاند.
مردم این ولسوالی بیشترا تیموری هستند . پشتون‌های آن از اقوام اچک‌زی، اسحاق‌زی و علی‌زی هستند.
بافت اجتماعی و درآمد
بیشتر باشندگان شهرستان گلران از نژاد پارسی(تاجیک)، پشتون، بلوچ و ترکمن هستند، طوری‌که بیشتر شان راپارسیان (تاجیکان) و پشتونها تشکیل می‌دهد و به ترتیب بلوچ و ترکمن.
شاخه‌های تاجیک شهرستان گلران به ترتیت ساغریان، ،غوریان،زوری‌ها و… هستند
و از قوم پشتون شاخه‌هایی از قبیل اسحاقزایی، نورزایی، ماشینزایی، چپات، مندک شیخانزای کموزای اچکزای بهادرزای بابک زای علی زای و غیره نام برد و بیشتر در اطراف مرکز ولسوالی زیست داشتند که فعلا اکثر شان به مرکز شهرستان نقل مکان ویا به شهر هرات رفته‌اند
باشندگان این شهرستان بیشتر به دامداری و دهقانی مصروف اند و کشت هم فقط به دلیل نبود آب کافی در زمین‌های للمی صورت می‌گیردشهرستان گلران دارای مقدار جنگل پسته نیز است و همچنین روستاهای حوضچه و زیرریگیها به شوند داشتن آب کافی ازانگورخوبی بر خوردار هستند وهندوانه بیشرین کشت در فصل خود است که معمولا برداشت خوبی می‌دهد اما چیزی بنام مخ یا همان شیرین بیان بیشتر در دشتهای گلران می‌روید هرساله از برداشت این محصول مردم بهره می‌برند
روستاها و قصبات ولسوالی گلران
بزرگترین قریه‌های آن:بوزان، طوطچی، گلران خوگیانی،گلران تیموری ،گلران زیکینی، قشاوری، نهرآب، لهراب، زیره گی، حوزچه‌ها (قریه کهنه-مومین آباد-کلابی - خردمندان)، زیارت، آسیادیو، افضل،غورقند غوری دهنه ذوالفغار، چکاب چای کهسانی سیاه کمرک دهنه شهر بند که موقعیت تاریخی نیز داردچای اب گرمی شکر اب رباط سرگردان و دوم اینکه بیشترین نفوس ولسوالی گلران را اقوام تیموری اسحاقزای نورزای غوری‌ها ماشیگزای بلوچ سرخکمان ملکی و به‌تر تیب تاجیک وترکمن تشکیل می‌دهند
روستای زیره گی وحوضچه
زیره گی کلان وحوضچه دو قریه بزرگ از روستاهای گلران است که دردوازده کیلومتری جنوب قره باغ مرکزشهرستان گلران واقع شده‌است نفوس تقریبی آن ۲۷۰۰
نفراست وهمه آنهافارسی زبان هستندکه درگلران به قوم ساغری مشهوراند این روستاها ازجمله کوه پایه‌های سرسبزشهرستان گلران است که هردرفصل بهارمردم هرات برای تفریح ازکوه بزرگ وسرسبز این روستا دیدن می‌کنند روستای حوضچه وزیرگی متشکل ازشش قریه کوچک وبزرگ بنام‌های قریه‌های زیره گی کلان زیرگی خورد. مومین آباد، قریه کهنه، کلابی وخردمندان است که در راس اموراجتماعی این روستا تاسال ۱۳۹۰سه ارباب بنام‌های حاجی محمداکبر کلان قوم ساغری درقریه‌های زیرگی. ارباب عبدالظاهروحاجی ارباب ده باشی قرارداشتند مردم اکثرا به مالداری (دامداری) وکشاورزی مشغول‌اند. درقریه کهنه که مرکز این روستاهست مردم زیادتربه کشاورزی مشغول اند که به استثنای زمین‌های للمی زمین‌های آبی شان را ازدوکاریز بنام‌های کاریز عبدالله خان وکاریز ارباب ده باشی آبیاری می‌کنند محصولات عمده کشاورزی این روستا عبارت اند از گندم، نخود، انگور، سیب زمینی، پیاز، گوجه فرنگی وغیره می‌باشد. جوانان این روستاماننددیگرروستاهای گلران تاپیش ازفروپاشی حکومت طالبان تااندازه ازنعمت درس وآموزش محروم بودند و فقط جوانان می‌توانستندآموزشهای مذهبی را درمساجد نزد ملایان بیاموزند که باروی کارآمدن حکومت کرزای ازسال ۱۳۸۰خورشیدی جوانان این روستاآموزشهای ابتدایی رادرمساجدشروع کردند تااینکه درسال ۱۳۸۳به کمک کشور آلمان دو مدرسه در این روستاها اعمارگردید.
درسال ۱۳۹۷ مردم این روستاها خسارات هنگفت مالی را از حادثات طبیعی متقبل شدند که در بزرگترین حادثه حدود ۲۰۰ گوسفند را سیلاب نابود کرد