احمدحسین عدل

احمدحسین عدل (۱۲۷۷ تبریز - ۱۳۴۱ تهران)، وزیر کشاورزی، موسس دانشکده کشاورزی کرج و یکی از بنیان‌گذاران کشاورزی جدید ایران است. او سه بار در کابینه‌های مختلف قوام‌السلطنه و یک بار در کابینه حکیم‌الملک و یک بار کابینه سپهبد زاهدی به مقام وزارت کشاورزی منصوب شده و همچنین ریاست سندیکای صاحبان صنایع اصفهان را بر عهده داشته‌است.
زندگینامه
احمدحسین عدل در سال ۱۲۷۷ خورشیدی در تبریز زاده شد. پدرش میرزا مسعود عدل‌الملک و پدربزرگش حاج سید حسن عدل‌الملک از ثروتمندان و مالکین آذربایجان بودند. یکی از پسرعموهایش یحیی عدل پدر جراحی نوین ایران بود و پسرعموی پدرش مصطفی عدل بنیان گذار دادگستری نوین در ایران. او پس از اتمام تحصیلات مقدماتی در تبریز برای ادامه تحصیل راهی فرانسه شد و دانشنامه مهندسی کشاورزی خود را از مدرسه ملی کشاورزی گرینیون فرانسه دریافت کرد. پس از آن مدتی به دبیری پرداخت، تا در سال ۱۳۰۲ به ایران بازگشت و وارد وزارت فوائد عامه و تجارت شد. در سال ۱۳۰۹ خورشیدی وزارت فوائد عامه به سه اداره مستقل تبدیل شد. یکی از این ادارات اداره کل کشاورزی بود که معاونت آن را احمدحسن عدل به عهده گرفت.
در بیست و چهارم آذر ۱۳۰۹ رضاشاه به همراه وزیر دربار خود تیمورتاش، مدرسه عالی فلاحت را افتتاح کرد. احمدحسین عدل مدیر، استاد و رئیس این مدرسه بود که بعدها تبدیل به دانشکده کشاورزی شد و در سال ۱۳۱۶ به کفالت اداره کل کشاورزی تعیین شد.
او پس از دو سال از کار دولتی کناره گرفت و به تجارت پرداخت اما در اسفند ۱۳۲۰ در کابینه علی سهیلی به وزارت کشاورزی که بیش از چند ماه از تاسیسش نمی‌گذشت منصوب شد. در سال ۱۳۲۴ در دولت ابراهیم حکیمی و در ۱۳۲۶ در کابینه‌های احمد قوام در دو مورد وزیر کشاورزی بود.
عدل در سال‌های ۱۳۲۶ و ۱۳۲۸ به ریاست شورای عالی برنامه هفت ساله منصوب شد و در سال ۱۳۳۰ ریاست شورای عالی سازمان برنامه را بر عهده گرفت. او در سال ۱۳۳۲ در کابینه سپهبد زاهدی نیز به وزارت کشاورزی منصوب شد و تا پایان دولت مزبور که یک سال و نیم طول کشید در این مقام باقی‌ماند. در این دوره وی لایحه عمران روستاها و تعاون روستاییان را به مجلس تقدیم کرد.
عدل در مهرماه سال ۱۳۴۱ زمانی که با اتومبیل خود از اصفهان به تهران می‌آمد در جاده قم به تهران در تصادف با کامیون به همراه فرزندش کشته شد.
سایر فعالیت‌ها
نخستین استادان مدرسه عالی فلاحت و صنایع روستایی ۱۳۰۸ خورشیدی
ایستاده از راست: دکتر محمود معاضد، دکتر
عدل یکی از بنیان‌گذاران کشاورزی جدید ایران است و اولین فرد ایرانی است که در ایران شروع به اصلاح غلات کرد. او در سال‌های ۱۳۰۰ تا ۱۳۰۸ توده‌های بومی گندم ایران را از نقاط مختلف کشور جمع‌آوری کرد و به بررسی خواص ژنتیکی و اصلاح آنها پرداخت. پس از او منصور عطائی به‌طور گسترده‌تر به ادامه کار پرداخت.نخستین آزمایش‌های اصلاح چغندر قند در سال ۱۳۰۶ در مزارع مدرسه عالی فلاحت انجام گرفت. در مدرسه فلاحت (دانشکده کشاورزی امروزی) مزارع آزمایشگاهی و نمونه‌ای وجود داشت که تحت سرپرستی احمدحسین عدل و منصور عطائی فعالیت چشمگیری داشتند و پایه و اساس موسسات اصلاحی فعلی بذور حبوبات، غلات و نباتات صنعتی شدند.
در سال ۱۳۱۲ شپشک استرالیایی ، که همراه نهال‌های مرکبات از ایتالیا وارد ایران شده بود ، سراسر باغات مرکبات شمال ایران را آلوده کرد. به دستور احمدحسین عدل، یکی از استادان باغبانی به نام پرالما به فرانسه اعزام شد و از جنوب این کشور تعدادی کفشدوزک استرالیایی را به ایران آورد. این کفشدوزک‌ها بلافاصله به بابل و تنکابن فرستاده شدند. این کفشدوزک اولین نمونه موفق در مبارزه بیولوژیک شناخته شده‌است.
عدل گذشته از تاسیس دانشکده کشاورزی کرج، سالهای طولانی در آن دانشکده یه تدریس مشغول بود و مقالات تحقیقی زیادی را در مطبوعات درباره کشاورزی انتشار داد.
از دیگر فعالیت‌های احمدحسین عدل می‌توان به مدیریت کارخانه بافندگی و ریسندگی ریسباف اصفهان، ریاست کارخانه ریسندگی و بافندگی زاینده‌رود و ریاست سندیکای صنایع اصفهان اشاره کرد.
آثار
کتابها
آب و هوای ایران ، انتشارات دانشگاه تهران، ۱۳۳۹ خورشیدی
تقسیمات اقلیمی و رستنی‌های ایران، انتشارات دانشگاه تهران، ۱۳۳۹ خورشیدی
آب‌های زیرزمینی در مناطق خشک فلات مرکزی ایران
مقالات
مدارس روستایی و دانشسراهای کشاورزی، مجله روانشناسی و علوم تربیتی، فروردین ۱۳۳۵، شماره اول
عدل، احمدحسین