ماهواره رصد

ماهواره رصد، دومین ماهواره ایرانی است که توسط موشک‌های حامل ایرانی به فضا فرستاده شده‌است. این ماهواره همچنین نخستین ماهواره تصویربرداری ایران محسوب می‌شود. «رصد»، با نام کامل رصد-۱، که در تاریخ ۲۵ خرداد ۱۳۹۰ (۱۵ ژوئن ۲۰۱۱) به فضا پرتاب شده بود، روز ۱۵ تیرماه ۱۳۹۰ (۶ ژوئیه ۲۰۱۱) مجددا وارد جو شد و به عمر تقریبا سه هفته‌ای خود پایان داد.
مشخصات ماهواره و عملکرد آن
سیگنال رادیویی رصد-1
«رصد»، که برای تزریق در مداری با ارتفاع ۲۶۰ کیلومتر طراحی شده بود، در هر شبانه روز ۱۵ بار به دور زمین می‌چرخید و وزن آن ۱۵٫۳ کیلوگرم بود. این‌طور به‌نظر می‌رسد که توانایی محدود موشک‌های ماهواره‌بر نسل سفیر باعث شده که رصد، و سلف آن امید، در ابعاد بسیار کوچک و در دسته میکروماهواره‌ها ساخته شوند.
طبق مشخصات اعلامی از سوی سازمان فضایی ایران، اغلب زیرسیستم‌های اصلی یک ماهواره بزرگ در «رصد» موجود بوده، که از جمله آن‌ها می‌توان به سیستم‌های مدیریت توان، سلولهای خورشیدی، کنترل وضعیت، محموله اکتیکی، GPS، مدیریت داده و فرامین روی بورد، گیرنده و فرستنده روی بورد، فرستنده رنجینگ و کنترل دما اشاره کرد.
زیر سیستم کنترل وضعیت ماهواره رصد متکی بر روش غیرفعال بود، که با استفاده از بوم گرادیان جاذبه انجام می‌پذیرفت.
رصد برای تامین برق مورد نیاز خود به صفحات خورشیدی متصل بر دیواره ماهواره، و باتری یا باتری‌های داخلی مجهز بود. این ماهواره همچنین از زیرسیستم کنترل تولید و توزیع جریان الکتریکی بهره می‌برد که ماهواره را قادر می‌ساخت در بخش تاریک مدار از باتریها استفاده نماید، و در بخش روشن آن‌ها را شارژ کند.
دقت تصویر دوربین به‌کار رفته در رصد، که نخستین گام ایران در داشتن یک ماهواره مستقل تصویربرداری از پدیده‌های زمین محسوب می‌شد، ۱۵۰ متر اعلام شده‌است. وبلاگ All Things Nuclear در مقاله خود درباره ماهواره رصد، اشاره کرده که این ادعا، که رصد می‌تواند عکس‌های با دقت بالا تهیه کند، صحیح نیست، زیرا دقت تصاویر Google Earth برای بیشتر نقاط زمین به‌طور معمول ۱۵ متر، و در ایالات متحده ۱ متر است.
با توجه به عدم انتشار تصاویری از دوربین ماهواره در مدت عمر رصد، با وجود ادعای دریافت تصاویر و وعده برای پخش آن‌ها از صداوسیما، به نظر می‌رسد اشتباه محاسباتی در سرعت و زمان بازکردن این بوم، باعث خروج ماهواره از کنترل شده باشد. به احتمال خیلی زیاد جهتگیری ماهواره نسبت به زمین اشتباه، یا ماهواره خارج از کنترل بوده‌است.
ماهواره «رصد-۱»، با کد NSSDC 2011-25A، در کاتالوگ سازمان فضایی ناسا نامگذاری و ثبت شده‌است. این کد، شیوه نامگذاری بین‌اللملی ماهواره‌هاست و در آن پرتاب‌های ناموفق نامگذاری نمی‌شود.
بر طبق همین کاتالوگ شماره NORAD «رصد»، ۳۷۶۷۵ است.
به گفته سرپرست سازمان فضایی ایران، عمر ماهواره از یک تا دو ماه و معادل طول عمر ماهواره قبلی ایران، امید، پیش‌بینی شده بود.
واکنش‌ها
در خرداد سال ۱۳۹۰ تلویزیون ایران اعلام کرد که این ماهواره با کمک ماهواره‌بر سفیر ۱ -ب در مدار۲۶۰ کیلومتری زمین قرار گرفته‌است. خبرگزاری آسوشیتد پرس در خبر خودعنوان کرد که «تاییده‌ای از منابع مستقل، مبنی بر تایید پرتاب، یا به مدار رسیدن ماهواره، وجود نداشته‌است». بی‌بی‌سی نیز در گزارش خود عنوان کرد که خبر پرتاب ماهواره رصد به فضا توسط خبرگزاری‌های بین‌المللی به نقل از منابع خبری جمهوری اسلامی نقل شده‌است و این خبرگزاریها عنوان کردند که به دلیل محدودیت فعالیت رسانه‌های خارجی در جمهوری اسلامی، امکان تایید مستقل این گزارش‌ها وجود نداشته‌است. وبلاگ All Things Nuclear اعلام کرد که شبکه رصد فضای ایالات متحده آمریکا (SSN) قرار گرفتن آن را در فضا تایید کرده‌است.
چارلز ویک متخصص در زمینه راکتهای ایرانی در سایت گلوبال سکیوریتی، در گفتگو با روزنامه نیویورک تایمز، پرتاب رصد را «گامی بزرگ به جلو» برای ایران خوانده است. وی همچنین با اشاره به تاخیر درپرتاب ماهواره رصد، علت این تاخیر را اشتباهات مدیریتی و اثر تحریم‌ها که بر دسترسی به تکنولوژی و سخت‌افزار اثر می‌گذارد، دانسته‌است. «براین ویدن»، عضو اندیشگاه «بنیاد دنیای امن» مستقر در واشینگتن دی. سی.، در مصاحبه با نیو ساینتیست، پرتاب ماهواره رصد را نشانگر سطح خوب دانش موشکی ایران دانسته و اضافه‌کرده‌است پرتاب موفقیت‌آمیز دومین ماهواره تردیدهای احتمالی را، در مورد اتفاقی‌بودن پرتاب ماهواره قبلی ایران، امید، برطرف کرده‌است.