علی نصیریان

علی نصیریان (زاده ۱۵ بهمن ۱۳۱۳ در تهران)، بازیگر ، نمایشنامه‌نویس و کارگردان تئاتر، سینما و تلویزیون ایرانی است.
وی در ۱۳۸۰ به عنوان یکی از چهره‌های ماندگار ایرانی در رشته بازیگری تئاتر و سینما شناخته شد و نشان درجه یک هنری را از رئیس‌جمهور وقت دریافت کرد.
زندگی‌نامه
علی نصیریان، روز دوشنبه ۱۵ بهمن ۱۳۱۳ شمسی به دنیا آمد. وی در سال ۱۳۲۶ به دبیرستان پیرنیا در چهار راه گمرک رفت و در آنجا با جمشید لایق، اسماعیل داورفر و مهدی فتحی همکلاسی شد. در سال ۱۳۲۹ هم‌زمان با درس دبیرستان، در کلاس جامعه باربد در خیابان لاله زار هم اسم نوشت. این کلاس را اسماعیل مهرتاش در سال ۱۳۰۵ راه انداخته بود و در آن موسیقی، تئاتر و ادبیات درس می‌داد. او در سال ۱۳۳۰ کتاب هنر تئاتر را خواند. او در کلاس تئاتر سعدی که همسر عبدالحسین نوشین آن را اداره می‌کرد هم شرکت کرد. وی در سال ۱۳۳۵ جایزه نخستین مسابقه نمایش‌نامه‌نویسی را برای نمایش بلبل سرگشته دریافت کرد. فیلم گاو ساخته داریوش مهرجویی نخستین فعالیت سینمایی او بود.
او از دهه ۱۳۳۰ در نمایش‌های حرفه‌ای بازیگری و نویسندگی می‌کرد و از اعضای آغازین گروه هنر ملی بود. او بیش از ده نمایشنامه نوشته و با همین اندک، همراه بهرام بیضایی و اکبر رادی و غلامحسین ساعدی و اسماعیل خلج و چند نمایشنامه‌نویس دیگر، از برجستگان نمایشنامه‌نویسی در زبان فارسی به‌شمار می‌رود.
نصیریان در سال ۱۳۶۲ نقش قاضی شارح را در سریال سربداران بازی کرد، نقشی که بین تمام نقش‌هایش تا آن تاریخ منحصر به فرد بود.
آقای هالو، پستچی، کفش‌های میرزا نوروز، شیر سنگی، ناخدا خورشید، هزاردستان، سال‌های خاکستری، بوی پیراهن یوسف ، میوه ممنوعه و شهرزاد از آثار شاخص وی می‌باشد.
آثار
سینما
امپراطور جهنم (۱۳۹۶)
حکایت دریا (۱۳۹۵)
ایران برگر (۱۳۹۳)
ارتباط خانوادگی (۱۳۸۹)
شکارچی شنبه (۱۳۸۸)
پستچی سه بار در نمی‌زند (۱۳۸۷)
جزیره آهنی (۱۳۸۳)
شاه خاموش (۱۳۸۲)
دیوانه‌ای از قفس پرید (۱۳۸۱)
زندانی ۷۰۷(۱۳۸۰)
کمیته مجازات (۱۳۷۷)
برج مینو (۱۳۷۴)
بوی پیراهن یوسف (۱۳۷۴)
شعله‌های خشم (۱۳۷۱)
عشق من شهر من (۱۳۷۰)
پول خارجی (۱۳۶۸)
روز باشکوه (۱۳۶۷)
سال‌های خاکستر (۱۳۶۷)
ترنج (۱۳۶۵)
دزد و نویسنده (۱۳۶۵)
شیر سنگی (۱۳۶۵)
ناخدا خورشید (۱۳۶۵)
جاده‌های سرد (۱۳۶۴)
کفش‌های میرزا نوروز (۱۳۶۴)
کمال‌الملک (۱۳۶۲)
جایزه (۱۳۶۱)
آفتاب‌نشین‌ها (۱۳۶۰)
بند (۱۳۶۰)
فصل خون (۱۳۶۰)
مدرسه‌ای که می‌رفتیم (۱۳۵۹)
دایره مینا (۱۳۵۷)
سرایدار (۱۳۵۵)
مهرگیاه (۱۳۵۴)
پستچی (۱۳۵۱)
ستارخان (۱۳۵۱)
آقای هالو (۱۳۴۹)
گاو (۱۳۴۸)
تلویزیون
سال
عنوان
سمت
کارگردان
پخش
۱۳۹۴–۱۳۹۵
شهرزاد
بازیگر
حسن فتحی
شبکه نمایش خانگی
۱۳۹۳–۱۳۹۲
قاب خاطره
بازیگر
حجت ذیجودی
شبکه آی‌فیلم
1393- تانگوی تخم مرغ داغ- تئاتر- بازیگر- هادی مرزبان- تالار وحدت
۱۳۹۲
تله‌فیلم «در آغاز یک روز»
بازیگر
بهرام توکلی
شبکه ۴
۱۳۹۳–۱۳۹۱
جلال‌الدین
بازیگر
شهرام اسدیآرش معیریان
پخش از دی ماه ۱۳۹۳ از شبکه ۱
۱۳۹۱
رویای گنجشک‌ها
بازیگر
راما قویدل
شبکه ۲
۱۳۹۰–۱۳۸۹
تله‌فیلم «قلب دوم»
بازیگر
بهنام بهزادی
۱۳۸۸
خسته دلان
بازیگر
سیروس الوند
شبکه ۱
۱۳۸۸
تله‌فیلم «درخت چشمه»
بازیگر
محسن تربیت‌دوست
شبکه ۳
۱۳۸۸
زمین انسان‌ها
بازیگر
ابوالحسن داوودی
آغاز پخش از فروردین ۱۳۹۰ - شبکه تهران
۱۳۸۷
بهشت و بهار
بازیگر
جمشید بیات‌ترک
پخش در نوروز ۱۳۸۸ - شبکه ۱
۱۳۸۷
تله‌تئاتر «آدم خوابش میگیره»
نویسنده
محمد یعقوبی
شبکه ۴
۱۳۸۷
شیخ بهایی
بازیگر
شهرام اسدی
۱۳۸۶
میوه ممنوعه
بازیگر
حسن فتحی
شبکه ۲
۱۳۸۵
پرواز در حباب
بازیگر
سیروس مقدم
شبکه ۳
۱۳۸۲
نیمه گمشده
بازیگر
فیاض موسوی
۱۳۸۳
مهر و ماه
بازیگر
فیاض موسوی
شبکه ۱
۱۳۸۱
روزهای بیادماندنی
بازیگر
همایون شهنواز
شبکه ۱
۱۳۸۱–۱۳۷۸
روشن‌تر از خاموشی
بازیگر
حسن فتحی
۱۳۸۰
تصمیم نهایی
بازیگر
محسن شاه‌محمدی
شبکه ۱
۱۳۷۹
همسایه‌ها
بازیگر
محمدحسین لطیفی
شبکه ۳
۱۳۷۸
ثقهالاسلام تبریزی(۱۲ روز از تاریخ مشروطه)
بازیگر
حجت قاسم‌زاده اصل
تهیه شده برای سیمای آذری شبکه جهانی سحر
۱۳۷۸
زمان شوریدگی
بازیگر
محمدعلی نجفی
شبکه ۱
۱۳۷۸–۱۳۷۵
آژانس دوستی
بازیگر مهمان
گروه کارگردانان
۱۳۷۷
تله‌تئاتر «نیرنگ‌بازی‌های آقای اسکابن»
بازیگر
داریوش مودبیان
۱۳۷۷
همشاگردی‌ها
بازیگر
احمد نجیب‌زادهمسعود شاه‌محمدی
۱۳۷۶
نسیم
بازیگر
ابوالقاسم معارفی
پخش در رمضان ۱۳۷۶ - شبکه ۱
۱۳۷۵
بهشت گم‌شده
بازیگر
کامران قدکچیان
شبکه ۳
۱۳۷۴
عیاران
بازیگر
کاظم بلوچی
۱۳۷۴
زیر گنبد کبود
بازیگر
بهمن زرین‌پور
شبکه تهران
۱۳۷۴
در چهارچوب مقررات
بازیگر
داریوش مودبیان
شبکه ۱
۱۳۷۴
پرده عجایب
بازیگر
داریوش مودبیان
شبکه ۲
۱۳۷۲–۱۳۷۰
مش‌خیرالله صندوقچه اسرار
بازیگر
داریوش مودبیانحسین فردرو
بازی در اپیزود «ماشالله پسر شمشیر»
۱۳۶۶–۱۳۶۵
گرگها
بازیگر
داود میرباقری
۱۳۶۶–۱۳۵۸
هزاردستان
بازیگر
علی حاتمی
۱۳۶۳
تله‌تئاتر «سوزنبانان»
بازیگر
داریوش مودبیانحسین فردرو
۱۳۶۳
سربداران
بازیگر
محمدعلی نجفی
در نقش «قاضی شارح»
۱۳۵۴
تله‌تئاتر «استعمال دخانیات ممنوع»
نویسنده
خسرو شجاع‌زاده
کارگردان تلویزیونی: «مسعود فروتن»
۱۳۴۶
تله‌تئاتر «خانه روشنی»
بازیگرکارگردان هنری
علی نصیریان
نویسنده: «غلامحسین ساعدی»
۱۳۴۵
تله‌تئاتر «مجسمه جاندار»
بازیگر
عزت‌الله انتظامی
«فرزانه تائیدی» هم در این نمایش بازی کرده بود.
۱۳۴۵
تله‌تئاتر «سیزده به‌در»
نویسندهکارگردان هنری
علی نصیریان
۱۳۴۵
تله‌تئاتر «رعد در خیابان»
بازیگرکارگردان هنری
علی نصیریان
۱۳۴۵
تله تئاتر «لولو سر خرمن»
بازیگرکارگردان هنری
علی نصیریان
نویسنده: «منوچهر شیبانی»
۱۳۴۴
تله‌تئاتر «گاو»
بازیگر
جعفر والی
نسخه سینمایی آن در سال ۱۳۴۸، بر اساس داستان چهارمکتاب «عزاداران بیل» اثر «غلامحسین ساعدی»، توسط«داریوش مهرجویی» ساخته شد.
۱۳۴۴
تله‌تئاتر «جعفرخان از فرنگ برگشته»
بازیگرکارگردان هنری
علی نصیریان
نویسنده: «حسن مقدم»در آذرماه ۱۳۴۴ پخش شد.
۱۳۴۳
تله‌تئاتر «یک کلاغ، چهل کلاغ»
بازیگر
«خسرو شجاع‌زاده»، «ظفیره داداشیان»، «محمود رئوفی» ،«فرزانه تائیدی»، «جمیله شیخی»، «مهین شهابی» و«عزت‌الله انتظامی»، هم در این نمایش تلویزیونی بازیکرده بودند.
۱۳۴۳
تله‌تئاتر «گوهر شب‌چراغ»
نویسندهکارگردان هنری
علی نصیریان
۱۳۴۳
تله‌تئاتر «پهلوان کچل»
نویسندهکارگردان هنری
علی نصیریان
۱۳۴۳
تله‌تئاتر «روشنایی‌های خانه ما»
بازیگر
عزت‌الله انتظامی
۱۳۴۳
تله‌تئاتر «مرداب»
بازیگرکارگردان هنری
علی نصیریان
نویسنده: «لسلی ساندرز»در مرداد ۱۳۴۳ پخش شد و «جمیله شیخی» و«فرزانه تائیدی» نیز در این نمایش تلویزیونی بازی کرده بودند.
۱۳۴۲
تله‌تئاتر «عروسک‌های گوشتی»
بازیگرکارگردان هنری
علی نصیریان
نویسنده: «پرویز صیاد»در اسفند ۱۳۴۲ پخش شد و «عزت‌الله انتظامی» هم در آنبازی کرده بود.
۱۳۴۲
تله‌تئاتر «ابرام آقا»
بازیگرکارگردان هنری
علی نصیریان
نویسنده: «پرویز صیاد»در اسفند ۱۳۴۲ پخش شد و «عزت‌الله انتظامی» هم در آنبازی کرده بود.
۱۳۴۲
تله‌تئاتر «بیگانه در خانه»
نویسندهکارگردان هنری
علی نصیریان
۱۳۴۲
تله‌تئاتر «کنار جاده»
بازنویسی متن
عزت‌الله انتظامی
نمایشنامه را «مهین تجدد» نوشته است.
۱۳۴۲
تله‌تئاتر «هالو»
نویسندهکارگردان هنری
علی نصیریان
بعدها، «داریوش مهرجویی» بر اساس همین نمایشنامه،فیلم «آقای هالو» را در سال ۱۳۴۹ ساخت.
۱۳۴۲
تله‌تئاتر «دشتبان»
نویسندهکارگردان هنری
علی نصیریان
۱۳۴۲
تله‌تئاتر «سیسیل یا مکتب پدران»
بازیگر
جعفر والی
«داوود رشیدی» و «فرزانه تائیدی» هم در آن بازی کرده بودند.
۱۳۴۲
تله‌تئاتر «افعی طلایی»
نویسنده
عباس جوانمرد
«جمشید مشایخی» هم در آن بازی کرده بود.
۱۳۴۲
تله‌تئاتر «پنجره»
بازیگر
جعفر والی
«فرزانه تائیدی» هم در آن بازی کرده بود.
۱۳۴۲
تله‌تئاتر «سیاه»
نویسندهکارگردان هنری
علی نصیریان
بنا به گفته خودش، نسخه تئاتری این نمایشنامه، اولین اثریبود که علی نصیریان با کارگردانی خودش در فروردین ماه ۱۳۴۰به روی «صحنه» برد.
۱۳۴۱
تله‌تئاتر «آتشکده»
کارگردان هنری
علی نصیریان
نویسنده: «پرویز صیاد»«منوچهر فرید»، «فرزانه تائیدی» و «مهین شهابی» هم درآن بازی کرده بودند.
۱۳۴۱
تله‌تئاتر «مارتی»
کارگردان هنری
علی نصیریان
نویسنده: «پدی چایفسکی»
۱۳۴۱
تله‌تئاتر «بازگشتی نیست»
بازیگر
عزت‌الله انتظامی
در فروردین ماه ۱۳۴۱ پخش شد.
۱۳۴۰
تله‌تئاتر «ترانه شادی»
نویسنده
جعفر والی
۱۳۴۰
تله‌تئاتر «شیدوش و ناهید»
بازیگرکارگردان هنری
علی نصیریان
نویسنده: «ابوالحسن فروغی»در شهریور ۱۳۴۰ پخش شد و «محمدعلی کشاورز» و«عزت‌الله انتظامی» در آن بازی کرده بودند.
۱۳۴۰
تله‌تئاتر «رستاخیز»
بازیگرکارگردان هنری
علی نصیریان
نویسنده: «پرویز صیاد»در مرداد ۱۳۴۰ پخش شد و «عزت‌الله انتظامی» هم در آن بازیکرده بود.
۱۳۴۰
تله‌تئاتر «تابستان طولانی»
بازیگر
«محمدعلی کشاورز»، «فرزانه تائیدی»، «جمیله شیخی»و «پوران رجبی پور» هم در آن بازی کرده بودند.
۱۳۴۰
تله‌تئاتر «بن‌بست»
بازیگرکارگردان هنری
علی نصیریان
نویسنده: «پرویز صیاد»«جمیله شیخی» هم در آن بازی کرده بود.
۱۳۴۰
تله‌تئاتر «طلسم»
بازیگرکارگردان هنری
علی نصیریان
نویسنده: «پرویز صیاد»در اردیبهشت ۱۳۴۰ پخش شد و عزت‌الله انتظامی هم در آنبازی کرده بود.
۱۳۴۰
تله‌تئاتر «عروسی جناب میرزا»
بازیگرکارگردان هنری
علی نصیریان
نویسنده: «محمدطاهر قاجار»در فروردین ۱۳۴۰ پخش شد و عزت‌الله انتظامی هم در آنبازی کرده بود.
۱۳۳۹
تله‌تئاتر «شام خصوصی»
بازیگرکارگردان هنری
علی نصیریان
نویسنده: «ایو شاتلین»«محمدعلی کشاورز» و «نصرت پرتوی» هم در آن بازی کردهبودند.
۱۳۳۹
تله‌تئاتر «متهم»
بازیگرکارگردان هنری
علی نصیریان
نویسنده: «موریس شارل رنار»در ۱۷ بهمن ۱۳۳۹ پخش شد و در آن «نصرت پرتوی»٫«اسماعیل شنگله» و «جمشید لایق» هم بازی کرده بودند.
۱۳۳۹
تله‌تئاتر «ویلای یوکا»
بازیگر
عباس جوانمرد
نویسنده: «ایزابل شرایبر»در ۵ دی ۱۳۳۹ پخش شد و در آن «محمدعلی کشاورز» ،«اسماعیل داورفر»، «عزت‌الله انتظامی»، «ایرج تاجبخش» ،«جمیله شیخی»، «عباس جوانمرد»، «عباس امجدی» و«جمشید لایق» هم بازی کرده بودند.
۱۳۳۹
تله‌تئاتر «غرور زندگی»
بازیگرکارگردان هنری
علی نصیریان
نویسنده: «پل ژرالدی»در آبان ماه ۱۳۳۹ پخش شد و «اسماعیل شنگله» همدر آن بازی کرده بود.
۱۳۳۹
تله‌تئاتر «پزشک دهکده کوکونیان»
بازیگرکارگردان هنری
علی نصیریان
نویسنده: «ماکس روکت»در مهرماه ۱۳۳۹ پخش شد و در آن «جمیله شیخی» ،«عزت‌الله انتظامی»، «اسماعیل شنگله» و «نصرت پرتوی»هم بازی کرده بودند.
۱۳۳۹
تله‌تئاتر «شب شوم»
بازیگر
عباس جوانمرد
نویسنده: «کلود آراول»در سوم شهریور ۱۳۳۹ پخش شد و در آن «فخری خوروش» ،«جمشید لایق» و «عزت پریان» هم بازی کرده بودند.
۱۳۳۹
تله‌تئاتر «خانه اجاره‌ای»
بازیگر
عزت‌الله انتظامی
نویسنده: «جرج برنارد شاو»در مرداد ۱۳۳۹ پخش شد و در آن «عزت‌الله انتظامی» ،«محمدعلی کشاورز»، «جعفر والی»، «عزت پریان»و «علی آزاد» هم بازی کرده بودند.
۱۳۳۹
تله‌تئاتر «اسب سیرک»
بازیگر
جعفر والی
نویسنده: کار گروهی هنرستان هنرپیشگی زیر نظر دکترمهدی نامدار در مرداد ۱۳۳۹ پخش شد و در آن «فخری خوروش» و«جمشید مشایخی» هم بازی کرده بودند.
۱۳۳۹
تله‌تئاتر «بعد از سی سال»
بازیگرکارگردان هنری
علی نصیریان
در مرداد ۱۳۳۹ پخش شد و در آن «جمیله شیخی» ،«جمشید لایق»، «اسماعیل شنگله»، «جمشید مشایخی»و «پرویز کاردان» هم بازی کرده بودند.
۱۳۳۹
تله‌تئاتر «در منطقه جنگی»
بازیگر
عباس جوانمرد
نویسنده: «یوجین اونیل»در ۲۳ تیرماه ۱۳۳۹ پخش شد.
۱۳۳۹
تله‌تئاتر «ده و سه دقیقه»
بازیگر
جعفر والی
نویسنده: کار گروهی هنرستان هنرپیشگی در تیرماه ۱۳۳۹ پخش شد و در آن «عزت‌الله انتظامی» و«جمشید مشایخی» هم بازی کرده بودند.
۱۳۳۹
تله‌تئاتر «خودکشی»
بازیگرکارگردان هنری
علی نصیریان
نویسنده: «روبر دلاور»در تیرماه ۱۳۳۹ پخش شد و در آن «جمیله شیخی» و«محمدعلی کشاورز» هم بازی کرده بودند.
۱۳۳۹
تله‌تئاتر «وظیفه پزشک»
بازیگرکارگردان هنری
علی نصیریان
نویسنده: «لوئیجی پیراندلو»در خرداد ۱۳۳۹ پخش شد و در آن «جمیله شیخی» و«جعفر والی» هم بازی کرده بودند.
۱۳۳۹
تله‌تئاتر «افعی طلایی»
بازیگر٫ نویسندهکارگردان هنری
علی نصیریان
اقتباس از «داش آکل» صادق هدایتدر ۲۹ اردیبهشت ۱۳۳۹ پخش شد و در آن «جمشید مشایخی» و«محمدعلی کشاورز» هم بازی کرده بودند.
۱۳۳۹
تله‌تئاتر «مارگریت»
بازیگرکارگردان هنری
علی نصیریان
نویسنده: «آرمان سالاکرو»اولین نمایش پس از راه‌اندازی اجرای نمایش‌های تلویزیونیبه صورت هفتگی در تلویزیون ایران توسط عباس جوانمرد. زمان پخش: دهم فروردین ۱۳۳۹ و در آن «فخری خوروش» و«اسماعیل شنگله» هم بازی کرده بودند.
نوشته‌ها
بلبل سرگشته (۱۳۳۹)
کتاب تماشاخانه (۱۳۴۲) مجموعه نمایشنامه
لونه شغال (۱۳۴۸)
بنگاه تئاترال (۱۳۵۷)
بازی سلطان و سیا (۱۳۷۸)
بازیگر و زنش (۱۳۸۳)مجموعه نمایشنامه
۱۳۳۵
بلبل سرگشته
نمایشنامه
۱۳۳۹
سال ۱۳۳۷ به نمایش درآمد.
نگاشته از ۱۳۳۵ به بعد
کتاب تماشاخانه
قطره
۱۳۴۲
بنگاه تئاترال
نمایشنامه
۱۳۴۴
دهه ۱۳۷۰
بازیگر و زنش
مجموعه نمایشنامه
۱۳۷۹
امیرخانیقطره
تئاتر
اعتراف، شهاب حسینی، تئاتر شهر، ۱۳۹۶
تانگوی تخم مرغ داغ، هادی مرزبان، تالار وحدت، ۱۳۹۳
هفت شب با میهمانی ناخوانده در نیویورک، فرهاد آئیش، تئاتر شهر، ۱۳۹۱
بازیگر و زنش . محسن معینی .فرهنگسرای نیاوران.۱۳۹۰
آدم خوابش میگیره . محسن معینی .فرهنگسرای نیاوران.۱۳۹۰
پنجره‌ها، فرهاد آئیش، تئاتر شهر، ۱۳۸۴