نادر افشار نادری

دکتر نادر افشار نادری (زاده ۱۳۰۵- درگذشته ۱۳۵۸) در سال ۱۳۰۵ در مشهد به دنیا آمد. پدرش اسماعیل میرزا با شش پشت از نوادگان نادرشاه افشار بود. خانواده میرزا اسماعیل هشت فرزند داشت که«نادر» کوچکترین این فرزندان به شمار می‌رفت. نادر برادری به نام «داوود میرزا» داشت. این دو، شش خواهر نیز داشتند. نادر تحصیلات ابتدایی و متوسطه را در مشهد به پایان برد. برای تحصیل دانشگاهی به تهران آمد و در حین تحصیل رشته فلسفه وعلوم تربیتی در دانشگاه تهران، در وزارت فرهنگ آن روز ( وزارت آموزش و پرورش فعلی ) به تدریس می‌پرداخت. در سال ۱۳۳۷ موفق به اخذ درجه لیسانس گردید و تحصیلات خود را در رشته جامعه شناسی در موسسه مطالعات وتحقیقات اجتماعی‌دانشگاه تهران ادامه داد و در سال ۱۳۳۹ مدرک کارشناسی ارشد خود را دریافت کرد. آنگاه برای تحصیلات تکمیلی راهی کشور فرانسه شد. در فرانسه وی به تحصیل رشته مردم‌شناسی‌پرداخت و در سال ۱۳۴۳ مدرک دکترای خود را در این رشته دریافت کرد.
پس از بازگشت به ایران، در سال ۱۳۴۴ و با موافقت دکتر غلامحسین صدیقی، به تدریس« مردم‌شناسی نظری‌« مشغول شد. دکتر افشار نادری همواره پژوهش را با تدریس ترکیب کرده بود. وی با گروه‌های تحقیقاتی موسسه مطالعات و تحقیقات اجتماعی همکاری می‌کرد، تا سرانجام، با سه محقق دیگر یعنی جواد صفی‌نژاد، هوشنگ کشاورز صدر و حسن پارسا، گروه عشایری را از درون گروه روستایی/ عشایری موسسه مطالعات اجتماعی جدا کرد و به آن استقلال بخشید وسرپرستی آن را به عهده گرفت.
وی در این جایگاه سفرهای پژوهشی بسیاری را انجام داد و بسیاری از نقاط ایران از قزوین به ترکمن صحرا، از کهگیلویه وبویراحمد به کوشک و باشت وبابوئی، از عشایرنشین شاهسون به ایل بهمئی‌را مورد بررسی قرار داد. انگیزه تحقیق او در کهگیلویه، مقاله دکتر علی بلوکباشی درباره ایل بهمئی بود. از سفرهای پژوهشی دکتر افشار نادری به این موارد می‌توان اشاره کرد : سفربه باقرآباد قزوین، منطقه دشتابی بوئین زهرا در بهمن۱۳۴۴ ( نتایج این تحقیق منتشرنشده است )، اولین سفرعشایری پژوهش‌گران گروه عشایری به سرپرستی او در تیرومرداد۱۳۴۵. دراین سفر ۲۵ روزه ابتدا سراسرمنطقه ترکمن صحرا تا نوارمرزی ایران و شوروی(سابق) مورد بررسی پژوهشی عشایری قرارگرفت.پس از پایان این سفرقلمروعشایرنشین شاهسون مورد بررسی پژوهشی قرارگرفته، سراسر منطقه، دره‌ها و کوهستان‌های عشایرنشین تا ابه حاتم بک و فرزندانش (سرپرست‌بزرگ‌شاهسون‌ها) مورد مطالعه قرار گرفت( نتایج این تحقیق نیز منتشرنگردیده است)، سفر مقدماتی پژوهشی به کهگیلویه وبویراحمد (شش روز در زمستان۱۳۴۵:)، گروه پژوهشی عشایری در این سفر، بررسی مقدماتی در شش ایل منطقه را آغاز نموده و گزارشی در این مورد به سازمان عمران منطقه‌ای کهگیلویه وبویر احمد ارسال داشت، ضمن معرفی و به دست دادن شناختی از شیوه زیست کوچندگی عشایر، ضرورت مطالعه طرح جامع یکساله را متذکر گردید.(پیشگفتار+۱۰۸ صفحه، این تحقیق نیز به ورت عمومی انتشار نیافت. ) طرح بررسی ایلات ایران : در این طرح پژوهشی ۱۲ نفر پژوهشگر مرد و زن در سراسر ماههای سال ۱۳۴۶ به سرپرستی نادر افشارنادری به صورت پراکنده در ایل‌های مختلف مطالعه کردند. در این پژوهش نتیجه نهائی، ، به صورت تکثیری به این شرح زیردر سال ۱۳۴۷ منتشرگردید : ۱  چرام، ده شیخ حسین: شهریور۱۳۴۷، مهندس عزیزرخش خورشید. (مقدمه+۱۰۱ ص.) ۲  سی سخت بویراحمدسفلی، شهریور۱۳۴۷، جوادصفی نژاد.( مقدمه +۱۱۸ص.) ۳  باشت و بابوئی، شهریور۱۳۴۷، حسن پارسا.(۹۳ ص.) ۴  کوشک دشمن زیاری، شهریور۱۳۴۷ ، هوشنگ کشاورز.( ۱۰۰ ص.) ۵  یاسوج بویراحمدعلیا، شهریور۱۳۴۷ ، علی اکبرقدیری. ۱۰۹( ص.) ۶  سوق طیبی شهریور۱۳۴۷ ، جواد صفی نژاد، هوشنگ کشاورز، نادرافشارنادری.(۵۸ ص.) ۷  مونوگرافی ایل بهمئی شهریور۱۳۴۷ ، نادرافشارنادری.(نه +۱۸۲ ص.) ۸  جمعیت وشناسنامه ایلات کهگیلویه شهریور۱۳۴۷ ، کارگروهی.( بیست وهفت +۴۶۰ ص.) ۹  اطلس ایلات کهگیلویه شهریور۱۳۴۷، جوادصفی نژاد.( هفت +۲۲۳ ص.) تمام مجلدات با نقشه‌های منطقه‌ای و محلی و نیز نمودارهایی همراه است .وی به عنوان یکی از متخصصان کوچ عشایر، از صاحب نظران اسکان عشایر به شمار می‌رفت.
آرامگاه دکتر نادر افشار نادری بهشت زهرا