زرقان

زرقان در فاصله ۲۵ کیلومتری شمال خاوری شهرستان شیراز در استان فارس واقع شده‌است.
نام
بنا به نظر دکتر عبدالمجید ارفعی نام زرقان در گل نبشته‌های باروی تخت جمشید به صورت رکان بوده که بعدها به زرغون تبدیل شده‌است.
«زرغون» در زبان پهلوی به معنی جای سرسبز است. زرقان دارای سه محله اصلی به نام‌های میون و لرها و جلگون است
دلیل این نام گذاری وجود اقوام لر در این ناحیه در زمان‌های قدیم است و دلیل نامگذاری محله جلهگون وجود گارگاه‌های جولاهی (نساجی) در این محله بوده‌است و دلیل نامگذاری محله میان این است که این محل میان دو محل جلگون و لرها است.
جغرافیا
شهر زرقان در ۲۵ کیلومتری شمال شرقی شیراز و در مجاورت اتوبان شیراز به اصفهان قرار گرفته‌است. ارتفاع آن از سطح دریا ۱۶۰۰ متر است. زرقان دارای ۳ محله قدیمی از قبیل: محله حیدر (لورا) محله میان و محله جلهگون می‌باشد از لحاظ تقسیمات اداری کشور، مرکز بخش محسوب می‌شود و زیر نظر فرمانداری شیراز قرار دارد.
اماکن مذهبی
شاهزاده قاسم یاامامزاده قاسم، نام امامزاده‌ای است که مقبره آن در ۳۰ کیلومتری جاده شیراز به اصفهان و در مدخل شهر زرقان واقع شده‌است. طی کمک‌های مردمی و سایر، این امام زاده طی سال‌های قبل روز به روز با رشد متراژ و محیطی همراه بوده که هم اکنون تنها بخش فلک‌های آن ناتمام مانده‌است. این امام زاده در مسیر ورودی دوم جاده شیراز - اصفهان به زرقان قرار دارد.
سیدعمادالدین نسیمی، شاعر و متفکر حروفیه در قرن هفتم هجری بود. وی به فارسی و عربی شعر سروده‌است؛ ولی دیوان عربی او در طول زمان مفقود شده‌است. سازمان بین‌الملی یونسکو به خاطر کوششهای وی در اشعار انسانی و صلح جهانی در سال ۱۹۷۳ این سال را سال نسیمی اعلام کرد.
با توجه به اینکه از جزییات زندگی نسیمی اطلاعات کمی در دست می‌باشد لذا در مورد محل تولد او موارد مختلفی بیان می‌گردد. طبق نظر ادوارد براون وی متولد شهر بغدادبوده و برخی دیگر او را متولد شیراز می‌دانند.
محل تدفین وی در شهر زرقان فارس ۲۵ کیلومتری شیراز است. نماد سید نسیمی در یکی از میدانهای شهر زرقان به همین دلیل نصب شده‌است.
امکانات آموزشی
زرقان علی‌رغم جمعیت کم خود دارای دو دانشگاه نسبتا پرجمعیت می‌باشد که علت آن نزدیکی به شیراز می‌باشد. دانشگاه آزاد اسلامی واحد زرقان و دانشگاه پیام نور واحد زرقان.
امکانات فرهنگی
دارای ۵ کتابخانه که در شهر زرقان ومحله استاد شهریار و لپویی و روستایی رحمت آباد و مهریان واقع است. فرهنگسرای سرو که زیر نظر شورای اسلامی شهر فعالیت می‌کند. از زمستان سال ۹۰ کانون زبان ایران وابسته به کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان در این شهر تاسیس شد.
مکان دیدنی و تفریحی
پارک ملی بمو، تنگ چشمه، قناتهای شهر، باغهای انگور، فرودگاه زرقان پارک غدیر، پارک آزادگان زرقان، بوستان مهر، سر جوغ، دره چپ و راست، محله بوریابافان، خانه قدیمی قنبر خان حمزوی، آب انبار قدیمی شهر، (زورخانه زرقان)، سرو مراد، بازارچه قدیمی، کاروان سرای زکی خانی، غار مریم بانو، حمام محله میون، اتاق سنگ‌تراش‌ها ،بند امیر عضدالدوله دیلمی، خانه حسن واقفی، قنات حوض ماهی، خرفخانه شاهزاده قاسم
جاذبه‌های گردشگری
پارک ملی بمو
پارک جنگلی
تنگ چشمه
دره چپ و راست
سه سنگ
گولی ظلمات
اقلیم
پوشش گیاهی آن غالبا درختان نارون - چنار - زبان گنجشک -کاج و سرو می‌باشد.
محصولات
محصولات کشاورزی شهرستان زرقان عبارت‌اند از: گندم، جو، ذرت، انگور و کشمش، سیفی جات و سبزیجات.
نام زرقان همواره با شیرینی حلوا ارده، کنجدی و کشی و بوریابافی آن همراه بوده‌است. همچنین زرقان یکی از محل‌هایی است که همچنان تولیدات مشک و دولچه‌ی آب و گیوه ملکی دارد.
قومیت
بافت جمعیتی و قومیتی زرقان را فارس زبان و ترک زبان قشقایی که عمدتا از طایفه شش بلوکی هستند را تشکیل می‌دهند. علاوه بر اقوام گفته شده تعدادی از ترکان روستاهای قیدرقلو و مراگلو و گونشلو هم اکنون ساکن زرقان هستند.
زرقان از قدیم دارای سه محله به نامهای محله حیدر (لرها) و محله میان و محله جلوگان (جلهگون) بوده‌است و دارای دو محله جدید به نام‌های محله استاد شهریار و محله دودج می‌باشد. زرقان تا دهه ۳۰ شمسی اقلیتی یهودی نیز در زرقان زندگی می‌کرده‌اند که به خارج مهاجرت کرده‌اند.