سرطان پروستات

نمای میکروسکوپی آدنوکارسینوم پروستات
سرطان پروستات که با نام چنگار پروستات نیز شناخته می‌شود، پیشرفت سرطان در پروستات است که غده‌ای در دستگاه تناسلی مردان است. بیشتر سرطان‌های پروستات آرام رشد می‌کنند، اما برخی نسبتا سریع رشد می‌کنند. سلول‌های سرطانی ممکن است از پروستات گسترش و به دیگر بخش‌های بدن برسند، به ویژه استخوانها و گره‌های لنفاوی. این بیماری ممکن است در آغاز نشانگانی را نشان ندهد. در مراحل پیشرفته‌تر می‌تواند مشکلاتی را در ادرار کردن، خون در ادرار یا درد در ناحیه لگن و کمر هنگام ادرار به وجود آورد. یک بیماری دیگر به نام هایپرپلازی خوش‌خیم پروستات نیز می‌تواند نشانگان مشابهی را پدید آورد. یکی دیگر از علائمی که بعدها بروز پیدا می‌کنند شامل سطح پایین گلبول‌های قرمز است.
اخیرا محققان مرکز تحقیقات سرطان انگلیس و بیمارستان «آدن بروک» کمبریج، با مقایسه ۲۵۰ نمونه از تومورهای پروستات، موفق به شناسایی پنج نوع متفاوت سرطان پروستات شدند. هر یک از این پنج نوع سرطان پروستات دارای امضای ژنتیکی مجزا هستند و راه درمان متفاوتی دارند.
تشخیص بیماری
عواملی که خطر ابتلاء به سرطان پروستات را افزایش می‌دهند سن بالا، سابقه خانوادگی بیماری، و نژاد می‌باشد. حدود ۹۹ درصد موارد در افراد بالای ۵۰ سال رخ می‌دهد. اگر یکی از خویشاوندان درجه اول به این بیماری مبتلا شده باشند، احتمال ابتلاء به بیماری دو تا سه برابر می‌شود. این بیماری در ایالات متحده بیشتر در میان سیاه‌پوستان آمریکا بروز پیدا می‌کند تا سفید پوست. دیگر عوامل دخیل در این بیماری شامل این موارد نیز هست: رژیم غذایی با سطوح بالای گوشت فرآوری شده، گوشت قرمز یا فراورده لبنی یا رژیم‌های غذایی که سبزی‌های خاصی را در خود ندارند. سرطان پروستات از طریق بافت برداری تشخیص داده می‌شود. تصویربرداری پزشکی نیز ممکن است بعد از انجام شود تا مشخص شود که آیا سرطان به دیگر بخش‌های بدن سرایت کرده‌است یا نه.
پیش‌گیری و درمان
غربال‌گری سرطان پروستات بحث‌برانگیز است. تست‌هایی که بر روی پادگن ویژه پروستات میزان تشخیص سرطان پروستات را افزایش می‌دهد، اما سطح مرگ و میر را کاهش نمی‌دهد. خدمات پیشگیری ایالات متحده پیشنهاد می‌کند که غربالگری با استفاده از PSA استفاده نشود، چرا که مشکل -تشخیص و-و درمان بیش از حد را دارد، چرا که بیشتر سرطان‌های تشخیص داده شده بدون علامت می‌مانند. USPSTF نتیجه‌گیری می‌کند که منافع احتمالی آزمایش از ضررهای مورد انتظارش بالاتر نیستند. در حالی که به نظر می‌رسد مهارکننده‌های-ردوکتاز ۵ آلفا خطر ابتلای کم ریسک را کاهش می‌دهند، تاثیری بر خطر ابتلای پر ریسک ندارند. به نظر می‌رسد که مکمل‌های غذایی مانند ویتامینها یا مواد معدنی تاثیری بر روی خطر ابتلاء ندارند.
بسیاری از موارد می‌توانند بدون خطر تحت نظارت فعال یا انتظار هوشیارانه قرار بگیرند. دیگر درمان‌ها شامل عمل جراحی، پرتودرمانی، هرمون درمانی یا شیمی‌درمانی قرار بگیرند. وقتی که سرطان تنها در پروستات بروز پیدا می‌کند ممکن است قابل درمان باشد. برای کسانی که بیماری به استخوانشان سرایت کرده، داروهای مسکن، بیس فسفوناتها و درمان هدفمند از جمله درمان‌هایی‌اند که می‌توانند مفید باشند. نتایج درمان به سن بیمار، دیگر مشکلات سلامتی، و گستردگی و میزان هجوم سرطان بستگی دارد. بسیاری از بیمارانی که به سرطان پروستات دچارند از خود بیماری تلف نمی‌شوند.
همه‌گیرشناسی
میزان بقای پنج ساله در ایالات متحده ۹۹ درصد است. در سطح جهان، سرطان دومین گونه سرطان رایج و پنجمین عامل مرگ و میر مربوط به سرطان در مردان است. در سال ۲۰۱۲، ۱/۱ میلیون مرد به سرطان پروستات دچار شدند که از این تعداد، ۳۰۷۰۰۰ تای آن‌ها جان سپردند. این سرطان رایج‌ترین سران در میان مردان در ۸۴ کشور بود که بیشتر در کشورهای توسعه‌یافته رخ می‌داد. میزان سرطان در کشورهای در حال توسعه رو به افزایش بوده‌است. در پی افزایش استفاده از آزمایش PSA، میزان تشخیص این بیماری به گونه چشمگیری در دهه‌های ۱۹۸۰ و ۱۹۹۰ افزایش یافت. مطالعاتی که انجام شده‌اند تا میزان مرگ و میر مردانی را بررسی کنند که به واسطه عوامل غیر مرتبط جان سپرده‌اند، در ۳۰ تا ۷۰ درصد کسانی که بالای شصت سال بوده‌اند سرطان پروستات را تشخیص داده‌اند.
با توجه به اینکه اندازه پروستات بعد از سن حدود ۴۵ تا ۵۰ سالگی شروع به رشد می‌کند به افراد بالای این سن توصیه می‌شود هر روز یک گوجه فرنگی خام مصرف کنند.
لیکوپن یکی از آنتی‌اکسیدانهای مهم موجود در گوجه فرنگی است که می‌تواند از بروز سرطان پروستات پیش‌گیری کند. اندازه‌گیری PSA در مردان بالای چهل سال برای غربالگری و شناسایی این سرطان در مراحل اولیه توصیه می‌شود.
مواردی که ممکن است قبل از بروز سرطان پروستات رخ دهند
به تازگی محققان دانشگاه بیرمنگام در انگلستان موفق به ابداع تراشه‌ای شده‌اند که قادر است سرطان پروستات که دومین سرطان شایع مردان می‌باشد را در مراحل اولیه با دقت بسیار بالایی تشخیص دهد.
این تراشه حسگر، یک پروتئین خاص را که با زنجیره کربوهیدرات ترکیب می‌شود، شناسایی می‌کند. این پروتئین، مولکول گلیکوپروتئین نام دارد و نقش مهمی در عملکرد بخش‌های مختلف بدن، از جمله پاسخ ایمنی ایفا می‌کند. با توجه به این نقش، می‌توان از این پروتئین به عنوان یک نشانگر زیستی برای تشخیص انواع سرطان، از جمله سرطان پروستات استفاده کرد.
علائم و نشانه‌ها
ممکن است علامت خاصی دیده نشود. علایم انسدادی معمولا زودتر بروز می‌کند و شامل تکرر ادرار، احتباس ادرار، کاهش قطر و فشار جریان ادرار و قطره قطره شدن انتهای ادرار می‌باشد که مشابه علائم هایپرپلازی خوش‌خیم پروستات است. متاستازهای استخوانی می‌توانند موجب درد شوند. در صورت دیده شدن علامت‌های زیر حتما به پزشک مراجعه نمایید:
اختلال در آغاز ادرار
تکرر ادرار مخصوصا در شب‌ها
خارج شدن ادرار به صورت قطره قطره
خروج ادرار با فشار کم
وجود خون یا لخته خون در ادرار
درد هنگام دفع ادرار
درد هنگام انزال
درد در ناحیه لگن و پایین کمر اگر متناوب باشد
کاهش وزن یا کاهش اشتها به صورت ناخواسته
خودارضایی و سرطان پروستات
مطالعات نشان می‌دهد که خود ارضایی مکرر در مردان جوان خطر بالای ابتلا به سرطان پروستات اولیه را دارد، اما خطر سرطان پروستات را برای مردان 50 ساله کمتر می‌سازد. سطوح بالای هورمون‌های جنسی مردانه یا آندوژن‌ها، ممکن است خطر ابتلا به سرطان پروستات را افزایش دهد. اما مطالعات مختلفی از این سوال با روش‌های مختلفی انجام شد، که به نتایج متفاوتی دست یافتند. گروهی از محققان دانشگاه انگلیس در ناتینگهام با نگاهی جدیدتر به این سوال، به دنبال این بودند که آیا مردان با روابط جنسی شدیدتر در خطر بالاتری از ابتلا به سرطان پروستات هستند یا خیر.
دکتر پلیکسنی دیمیتروپولو، دکتر رزالیند الس و دکتر کنث آر. مور، تاریخچه جنسی دقیقی از 840 مرد را به دست آوردند. حدود نصف مردان 60 ساله مبتلابه سرطان پروستات بودند و نصف دیگرشان سرطان نداشتند. یافته‌ها شگفت‌آور است. مقاربت جنسی روی خطر ابتلا به سرطان پروستات تاثیری نمی‌گذارد. اما خود ارضایی مکرر این کار را می‌کند- البته به شیوه‌های مختلف، در دوره متفاوتی از زندگی. دیمیتروپولو می‌گوید: خود ارضایی مکرر در مردانی با سنین 20 تا 30 سال خطر ابتلای سرطان پروستات را در آن‌ها افزایش می‌دهد. اما مردان 50 ساله‌ای که مکررا خود ارضایی می‌کنند، خطر کمتری آن‌ها را تهدید می‌کند. البته تکرار خود ارضایی نسبی است.
برای مردان در سن 20 سالگی، خود ارضایی مکرر یعنی 2 تا 7 بار در هفته، در مقایسه با فرد 20 ساله‌ای که کمتر از یک بار در ماه خود ارضایی می‌کند، 20 درصد افرادی که مکررا خود ارضایی می‌کنند به نسبت افراد 60 ساله، 79 درصد شانس بیشتری برای ابتلا به سرطان پروستات دارند. برای مردان 50 ساله، خود ارضایی مکرر یک یا چند بار در هفته در مقایسه با افرادی با سن مشابه آن‌ها که هرگز خود ارضایی نمی‌کنند، 50 درصد افرادی که مکررا خود ارضایی می‌کنند 70 درصد احتمال کمتری وجود دارد که به سرطان پروستات مبتلا شوند. این مطالعات برای پاسخ به آن سوال طراحی نشده بود اما دیمیتروپولو و همکارانش نظریاتی دارند.
آنها پیشنهاد می‌دهند که مردان جوانی که به لحاظ ژنتیکی متمایل به داشتن سرطان پروستات حساس به هورمون هستند، اگر بدنشان به‌صورت طبیعی سطوح بالایی از هورمون مردانه را ترشح کند، خطر بیشتری تهدیدشان می‌کند- هورمون‌های مشابهی که آن‌ها را به لحاظ جنسی بیشتر تحریک می‌کند. خود ارضایی به خودی خود خطر ابتلا به سرطان پروستات را در مردان جوان افزایش نمی‌دهد. خود ارضایی بیشتر یعنی افزایش میل جنسی- و آندروژن بیشتر باعث شستشوی بافت‌های پروستات می‌شود. این مشکل برای مردان مسن نیست. دیمیتروپولو پیشنهاد می‌دهد که در مردان مسن، خود ارضایی به خودی خود می‌تواند مفید باشد و بدن را از شر غده پروستات مایعی که حاوی مواد سرطان‌زا است، نجات دهد.
در سنین بالغ، مهم است که سموم از بدن دفع شود و به این دلیل که خود ارضایی در مردان 50 ساله به اندازه مردان 20 ساله شدید نیست، حتی سطوح کمتر خود ارضایی در 50 ساله‌ها تاثیری محافظتی دارد. دیمیتروپولو هشدار می‌دهد که این موارد ذکرشده تنها نظریه هستند. تحقیقات بیشتر برای ارزیابی نقش دقیق هورمون‌های جنسی و فعالیت جنسی درخطر ابتلا به سرطان پروستات در مراحل مختلف زندگی لازم است. در همین حال، دیمیتروپولو، اکنون در دانشگاه کمبریج انگلستان، اعتدال را به افراد جوان و سالخورده توصیه می‌کند. او می‌گوید: منطقی است که اندازه متعادل فعالیت خود ارضایی باید حفظ شود. نه خیلی زیاد و نه خیلی کم.
پروستاتیت
هایپرپلازی خوش‌خیم پروستات