کیهان کلهر

محمدرضا شجریان، حسین علیزاده، کیهان کلهر و همایون شجریان در کنسرت لندن.
کیهان کلهر (زاده ۳ آذر ۱۳۴۲ در تهران ) آهنگ‌ساز و نوازنده اهل ایران می‌باشد. کمانچه ساز تخصصی کیهان کلهر است، وی در کنار کمانچه، تنبور، سه‌تار و شاه‌کمان نیز می‌نوازد.کلهر در زمینه آهنگسازی برای موسیقی متن فیلم هم فعالیت داشته‌است، او با هنرمندان مختلف از فرهنگ‌های دیگر همکاری‌هایی داشته‌است. همکاری هنری کلهر با اردال ارزنجان از ترکیه، شجاعت حسین خان از هند، یویوما از چین، ژائو ژیپینگ، عالیم قاسمف از جمهوری آذربایجان، بروکلین رایدر از آمریکا، ارکستر فیلارمونیک نیویورک، کوارتت کرونوس، و گروه سازهای بادی هلند، او را به هنرمندی بین‌المللی تبدیل کرده‌است. کلهر با هنرمندان ایرانی از جمله محمدرضا شجریان، علی‌اکبر مرادی، شهرام ناظری، حسین علیزاده و گروه دستان هم به اجرای موسیقی پرداخته‌است. کیهان کلهر با آلبوم‌های بی‌تو بسر نمی‌شود، فریاد، باران و فراتر از نقشه جغرافیا که در آن‌ها به‌عنوان آهنگ‌ساز و نوازنده نقش داشته نامزد جایزه گرمی شده‌است.
در پنجاه و نهمین مراسم جایزه گرمی، کیهان کلهر به همراه گروه جاده ابریشم به رهبری یویوما توانستند با آلبوم sing me home موفق به کسب جایزه گرمی بهترین موسیقی جهانی شوند
در چهارمین جشن سالانه موسیقی ما که در تاریخ ۲۵ آذر ۱۳۹۶ در تالار ۵وحدت تهران برگزار شد، از کیهان کلهر به پاس یک عمر فعالیت هنری تقدیر به عمل آمد.
زندگی‌نامه و فعالیت هنری
کیهان کلهر در سال ۱۳۴۲ خورشیدی در خانواده‌ای کرد و موسیقی‌دوست در کرمانشاه چشم به جهان گشود. کار موسیقی را از پنج سالگی به صورت آزاد شروع کرد. دوازده ساله بود که به صورت حرفه‌ای به موسیقی پرداخت و در سیزده سالگی با ارکستر رادیو تلویزیون کرمانشاه شروع به همکاری کرد.
کلهر مدتی کوتاه با گروه شیدا در مرکز هنری «چاووش» همکار بود. در هفده سالگی مقیم ایتالیا شد و سپس به نیت ادامه تحصیل راهی کانادا شد و در رشته آهنگسازی از دانشگاه کارلتون اتاوا فارغ‌التحصیل شد.
کیهان کلهر در چند سخنرانی و مصاحبه مجموعه جاده ابریشم انگیزه و الگو خود را در نوازندگی کمانچه استاد علی اصغر بهاری نام برده‌است. برای شناساندن موسیقی ایرانی به غیر ایرانی‌ها تلاش بسیاری کرده‌است، همکاری وی با هنرمندان هندی از جمله «شجاعت حسین خان» (غزل) یا با کوارتت کرونوس (Kronos Quartet) (جاده ابریشم)، یویوما، ارکستر فیلارمونیک نیویورک و رامبراندت تریو (گروه موسیقی هلندی)، وی را به هنرمندی جهانی تبدیل کرده‌است و شنوندگان زیادی در بین غیرایرانی‌ها دارد. او معتقد است: «موزیسین، موسیقی‌دان یا موسیقی‌شناس باید به ریاضیات، تاریخ و ادبیات آشنا باشد.»
وی مدت‌ها عضو گروه دستان بود و در کنسرتهای این گروه به همراه شهرام ناظری به نوازندگی پرداخت. از میان این آثار می‌توان به سفر به دیگر سو اشاره کرد. پس از جدایی از گروه دستان و آغاز فعالیت‌های مستقل با موسیقیدانهای خارجی، با همکاری استادان موسیقی سنتی ایران محمد رضا شجریان و حسین علیزاده آثاری را پدید آورد که شامل شش آلبوم زمستان است، بی‌تو بسر نمی‌شود، فریاد، ساز خاموش، شب، سکوت، کویر و سرود مهر می‌شوند.
وی در این سال‌ها با تعدادی از نوازندگان همچون اردال ارزینکان و تومانی دایاباته هم‌نوازی داشته. هم‌چنین به عنوان نوازنده در گروه راه ابریشم که یویوما ویولون‌سل‌نواز چینی-آمریکایی به راه انداخته حضور دارد. این گروه در دوازده فوریه ۲۰۱۷ برنده جایزه گرمی شد.
از دست دادن خانواده در جنگ ایران و عراق
وی در مستندی به نام موسیقی غریبه‌ها
اعلام می‌کند که در حین جنگ مابین ایران و عراق، موشکی به خانه‌شان برخورد کرده و سپس برادر و کل خانواده‌اش را از دست می‌دهد.
کنسرت‌ها
وی همراه با نوازنده باقلامای ترکیه، اردال ارزنجان کنسرت‌هایی را هم در مناطق مختلف جهان در حال اجرا دارد و آلبومی نیز با این نوازنده کرد به نام The Wind در شرکت ECM ارائه کرده‌است. کلهر همچنین در ژانویه سال ۲۰۰۸ میلادی کنسرتی را به همراه کوارت زهی بروکلین رایدر در شهر نیویورک به روی صحنه برد که در آن قطعاتی از آلبوم شهر خاموش نواخته شد.
بازداشت
کیهان کلهر روز پنجشنبه ۱۹ شهریور ۱۳۸۸، در حالیکه از فرودگاه امام خمینی تهران، ایران را به مقصد فرانسه برای اجرای برنامه ترک می‌کرد بازداشت شد. مسئولان پرواز علت این دستگیری چند ساعته را نقص در گذرنامه عنوان کردند. همچنین حمیدرضا نوربخش که برای بدرقه کلهر به فرودگاه رفته بود نگهداری چند ساعته وی را تایید اما بازداشت را شایعه عنوان کرد.
لغو کنسرت و تصمیم به عدم برگزاری کنسرت در ایران
در خرداد ۱۳۹۴ و به دنبال ممانعت اداره اماکن نیروی انتظامی از برگزاری کنسرت مشترک کلهر و گروه بروکلین رایدر، کلهر اعلام کرد که دیگر در ایران اجرایی نخواهد کرد. وی تاکید کرد که تا زمانی که فرهنگ و هنر ایران گروگان زورگیری و زورآزمایی جناح‌های سیاسی است و خط مشی مشخصی برای این‌گونه فعالیت‌ها تعریف و اجرا نشده، از انجام هرگونه فعالیت در ایران خودداری خواهد کرد. وی در سال ۱۳۹۵ به برگزاری کنسرت‌هایش در ایران ادامه داد.
کیهان کلهر و گروه بروکلین رایدر در سالن موتزارت کنسرت هاوس وین، پایتخت اتریش- اول ژوئن ۲۰۱۸
آثار
آلبوم‌ها
نام آلبوم
سال انتشار
آهنگساز
نوازنده
خواننده
ناشر
توضیحات
کنسرت ایرج بسطامی و گروه دستان
زمستان ۱۳۷۱
اجرای گروه دستان، در دستگاه‌های سه گاه و همایون، از نخستین آثار گروه دستان، اثر تصویری مربوط به کنسرتی در زمستان سال ۱۳۷۱ در مجموعه فرهنگی آزادی، میدان آزادی
بوی نوروز
زمستان ۱۳۷۱
اجرای گروه دستان، در دستگاه‌های سه گاه و همایون، از نخستین آثار گروه دستان
شب، سکوت، کویر
محمدرضا شجریان
دل آواز
نوازندگان:کیهان کلهر، قربان سلیمانی، علی آبچوری، حسین ببی، علیرضا سلیمانی، بیژن کامکار، حسین بهروزی‌نیا، اردوان کامکار، مرتضی اعیان، سیامک نعمت‌ناصر، همایون خسروی، بهزاد فروهری.
سفر به دیگر سو
۱۳۷۷
شهرام ناظری
سروش
به‌همراه گروه دستان، کیهان کلهر نوازنده سه‌تار.
سرو سیمین
۱۳۷۸
علی‌رضا افتخاری
فارس نوا
کیهان کلهر نوازنده کمانچه
غزل ۱
ماه‌ریز
با همکاری گروه موسیقی غزل: شجاعت حسین خان (سی‌تار) و سواپان چات هوری (طبلا)
غزل ۲
ماه‌ریز
با همکاری گروه موسیقی غزل: شجاعت حسین خان (سی‌تار) و سواپان چات هوری (طبلا)
غزل ۳
ماه‌ریز
با همکاری گروه موسیقی غزل: شجاعت حسین خان (سی‌تار) و سواپان چات هوری (طبلا)
زمستان است
محمدرضا شجریان
دل آواز
به‌همراه حسین علیزاده، همایون شجریان. در مقام داد و بیداد.
بی‌تو بسر نمی‌شود
محمدرضا شجریان
دل آواز
به‌همراه حسین علیزاده، همایون شجریان. در دستگاه نوا و آواز بیات کرد.
فریاد
محمدرضا شجریان
دل آواز
در دستگاه راست پنجگاه، شور و همایون.
باران
آوای دوست، ئی‌سی‌ام رکوردز
با همکاری گروه موسیقی غزل: شجاعت حسین خان (سی‌تار) و ساندیپ داس (طبلا). این آلبوم نامزد جایزه گرمی شد.
در آینه آسمان
علی‌اکبر مرادی
ورلد ویلیج، آوای دوست
به‌همراه علی‌اکبر مرادی (تنبور) و پژمان حدادی (تنبک).
موسیقی فیلم جاده ابریشم
(چهار نعل هزار اسب) به‌همراه، ژائو ژیپینگ، یویوما و دیگر اعضا پروژه راه ابریشم.
نخستین دیدار بامدادی
آوای دوست
به‌همراه پژمان حدادی (تنبک)
باد
۱۳۸۵
ئی‌سی‌ام رکوردز، آوای دوست
این آلبوم در بهار ۱۳۸۵ با عنوان تا بی‌کران دوردست در ایران منتشر شد.
سرود مهر
۱۳۸۶
محمدرضا شجریان
دل آواز
در آواز بیات زند و افشاری.
ساز خاموش
۱۳۸۶
محمدرضا شجریان
دل آواز
در آواز دشتی.
شهر خاموش
ورلد ویلیج، آوای خورشید
به همراه کوارت زهی بروکلین رایدر، این آلبوم به کودکان شهر حلبچه تقدیم شده‌است.
سامان سایه‌ها
Ba Music Records
دونوازی با کمانچه و تمبک مجید خلج
موسیقی متن فیلم فصل کرگدن
فصل کرگدن فیلمی به کارگردانی بهمن قبادی.
تنها نخواهم ماند
کیهان کلهر (شاه‌کمان)، علی بهرامی‌فرد (سنتور بم)
لایه‌های تاریکی
با اجرای کوارتت زهی بروکلین رایدر
هاونیاز
آینور دوغان
این آلبوم براساس موسیقی فولکلور کردی، با گویش کرمانجی با صدای آینور دوغان و آهنگ‌سازی و نوازندگی شاه‌کمان توسط کیهان کلهر، همچنین سلمان قمبرف (Salman Gambarov) نوازنده اهل آذربایجان با پیانو و جمیل گوچگیری (Cemil Qocgiri) نوازنده ترک با تنبور نوازی در این اثر مشارکت کرده‌اند.
شب‌های فیروزه‌ای نیشابور به همراه یویوما و دیگر اعضا پروژه راه ابریشم
جوایز و افتخارات
جایزه فعالیت هنری انسان‌دوستانه آیزاک اشترن، به خاطر کمک به بشریت و مسائل انسانی از طریق موسیقی، در مسابقه بین‌المللی ویولن ایزاک اشترن شانگهای، ۲۰۱۸.