mabidan/ganjoor huggingface dataset:
سیمین بهبهانی — سیمین بهبهانی — سنگ صبور
امشب به لوح خاطر مغشوشم 
یادی از آن گذشتهٔ دور آید 
 از قصه های دایه به یاد من 
افسانه یی ز سنگ صبور آید 
زان دختری که قصهٔ ناکامی
 بر سنگ سخت تیره فرو می خواند 
 یاران دل سیاه کم از سنگند 
زین رو فسانه  در بر او می خواند 
لیکن مرا چو دختر پندارم 
هم صحبتی و سنگ صبوری نیست 
سنگ صبور پیشکش دوران 
سنگ سیاه خانهٔ گوری نیست 
باری چه چشم دارم از این یاران ؟
کاینان هزار صورت و صد رنگند 
در روی من به یاوریم کوشند 
پنهان ز من  به خصم هماهنگند 
 اشکم ز دیده رفت و نمی دانم 
 کاین اشک ها نثار که میباید 
 وین نیمه جان خسته ز ناکامی
 بر لب به انتظار که می باید
سیمین بهبهانی — سیمین بهبهانی — گریز
من می گریزم از تو و از عشق گرم تو 
 با آنکه آفتاب فروزندهٔ منی
 ای آفتاب عشق نمی خواهمت دگر 
هر چند دلفروزی و هر چند روشنی
بر سینه دست می نهی و می فریبیم 
کاینجاست آن چه مقصد و معنای زندگی ست 
 یعنی که سر به سینهٔ پر مهر من بنه 
 جز این چه حاصلت ز سراپای زندگی ست 
 در پاسخت سر از پی حاشا برآورم 
یعنی مرا هوای تو دیگر نه در سر است 
با این دل رمیده ،‌ نیازم به عشق نیست 
تنهاییم به عیش جهانی برابر است 
من در میان تیرگی تنگنای خویش
پر می زنم ز شوق که اینجا چه دلگشاست 
سر خوش ، از این سیاهی و شادان از این مغاک 
فریاد می کشم که از این خوبتر کجاست ؟
 خفاش خو گرفته به تاریکی ی غمم 
پرواز من به جز به شبانگاه تار نیست 
بر من متاب ، آه ، تو ای مهر دلفروز
نور و نشاط با دل من سازگار نیست
سیمین بهبهانی — سیمین بهبهانی — سودای محال
شب گذشت و سحر فراز آمد 
دیدهٔ من هنوز بیدار است 
 در دلم چنگ می زند  اندوه 
جانم از فرط رنج  بیمار است 
 شب گذشت و کسی نمی داند 
 که گذشتش چه کرد با دل من 
 آن سر انگشت ها که عقل گشود 
نگشود ، ای دریغ ،‌ مشکل من 
چیست این آرزوی سر در گم 
که به پای خیال می بندم ؟
 ز چه پیرایه های گوناگون 
به عروس محال می بندم ؟
همچو خاکسترم به باد دهد 
 آخر این آتشی که جان سوزد 
دامن اما نمی کشم کاتش
سوزدم ، لیک مهربان سوزد
سیمین بهبهانی — سیمین بهبهانی — من و شب
 چه گویم ؟ چه گویم ز غم ها که دوش
من و آسمان، هر دو، شب داشتیم 
به امید مردن به پای سحر 
من و تیره شب ، جان به لب داشتیم 
من و آسمان ، هر دو ، شب داشتیم 
مرا دل سیاه و ورا چهره تار 
ورا دیدهٔ اختران سوی راه 
مرا اختر دیدگان اشکبار 
شب تیره را دشت تاریک بود 
 مرا تیرگی بود در جان خویش
من از دوری ماه بی مهر خود 
شب از دوری مهر تابان خویش
شب تیره را روز روشن رسید 
 مرا تیرگی همچنان باز ماند 
کتاب شب تیره پایان گرفت 
مرا داستان در سر آغاز ماند
سیمین بهبهانی — سیمین بهبهانی — لبخند
بر لب یار شوخ دلبندم 
خفته لبخند گرم زیبایی
خنده نه ، بر کتاب عشق و امید 
هست دیباچهٔ فریبایی
خنده نه، دعوتی ست‌ عقل فریب 
بهر آغوش آرزومندی
قصهٔ محرمانه یی دارد 
 ز خوشی های وصل و پیوندی
چون شراب خنک به جام بلور 
هوس انگیز و تشنگی افزاست 
جام اول ز می نگشته تهی
جام های دوباره باید خواست 
نقش یک خواهش است و می ریزد 
 زان لبان درشت افسون ریز 
گرمی و لذتی به جان بخشد 
همچو خورشید نیمهٔ پاییز 
پیش این خنده های مستی بخش
 دامن عقل می دهم از دست 
چه عجیب از خطا و لغزش من ؟
مست را لغزش و خطا بایست
سیمین بهبهانی — سیمین بهبهانی — کابوس
همچو دودی کز آتشی خیزد 
از تن خویشتن جدا گشتم 
سر خوش و شادمان از این سودا 
که ز بندی گران رها گشتم 
نگهی سوی پیکر افکندم 
 سرد و آرام روی بستر بود 
از غم چند لحظه پیش هنوز
چهره اش خسته ، دیده اش تر بود 
نرم و آرام از شکاف دری
چنگ انداختم به پیکر شب 
جان پر موج و نرم من لرزید 
در سکوت خیال پرور شب 
پر کشیدم و میان تاریکی
سر خوش و بی شکیب و بی آرام 
گه در آمیختم به نالهٔ جغد
گه به بانگ خروس بی هنگام 
همره کاروانیان نسیم 
از دل شهر شب گذر کردم 
گوشهٔ خوابگاه عاشق خود 
جا گرفتم بر او نظر کردم 
عاشق شوخ چشم خود سر من 
 روی بستر غنوده بود به ناز 
فتنهٔ چشم او نهان شده بود 
زیر مژگان دلفریب دراز 
بانگ بر او زدم که : سنگین دل 
خفته یی ؟ گور خوابگاه تو باد 
 دیده بر هم نهاده یی آرام ؟
خاک در دیدهٔ سیاه تو باد 
چون سپند از میان بستر جست 
از سر او پرید خواب گران 
دیدگان دریده از بیمش
در پیم شد به هر طرف نگران 
گفتمش از پی چه می گردی ؟
 این منم ! انتقام خونینم
آمدم تا به سان سایهٔ مرگ 
دست در گردن تو بنشینم 
 پنجه های اثیری ی سردم 
می دود در دو زلف چون شب تو 
وین لب مرگزای ناپیدا 
 می زند داغ مرگ بر لب تو 
 بانگ زد : ای خیال ، ای کابوس
رحم کن ، پوزش مرا بپذیر 
گفتمش : رحم برای تو ای بی رحم ؟
 هیچ گه ، هیچ گه ، بمیر ،‌ بمیر 
دست او شمعدان مرمر را 
کرد پرتاب سوی گفتهٔ من 
تا مگر بگسلد ز هم بدرد 
پیکر از نظر نهفته من 
 خنده کردم ، چنان هراس انگیز 
که ز رخ رنگ زندگیش پرید 
نالهٔ دلخراش جانکاهش
موج زد ،‌ بر جگر خراش کشید 
پیکرش خسته بر زمین افتاد 
 در میان خموشی ی شب تار 
گوش کردم ، نمی کشید نفس
دل او باز مانده بود از کار 
نرم و آرام از شکاف دری
چنگ انداختم به پیکر شب 
جان پر موج و نرم من لرزید 
در سکوت خیال پرور شب 
بازگشتم به سوی کلبهٔ خویش
 کلبه تاریک بود و ماه نبود 
 خواستم در شوم به پیکر باز 
 هر چه کردم تلاش راه نبود
سیمین بهبهانی — سیمین بهبهانی — جای پا
در پهن دشت خاطر اندوهبار من 
برفی به هم فشرده و زیبا نشسته است 
برفی که همچو مخمل شفاف شیر فام 
بر سنگلاخ وی ره دیدار بسته است 
آرام و رنگ باخته و بیکران و صاف 
یعنی نشان ز سردی و بی مهری یِ من است 
در دورگاه تار و خموش خیال من 
این برف سال هاست که گسترده دامن است 
 چندین فرو نشستگی و گودی یِ عمیق 
 در صافی یِ سفید خموشی فزای اوست 
می گسترم نگاه اسفبار خود بر او 
 بر می کشم خروش که : این جای پای اوست 
ای عشق تازه ، چشم امیدم به سوی توست 
 این دشت سرد غمزده را آفتاب کن 
این برف از من است ،‌ تو این برف را بسوز !
این جای پا ازوست ،‌ تو او را خراب کن !
سیمین بهبهانی — سیمین بهبهانی — دفتر اندیشه
یار من ،‌ دلدار من ،‌ غمخوار من 
 مایهٔ امید قلب زار من 
دوریت امشب روانم تیره کرد 
 لشکر غم را به جانم چیره کرد 
 ز آتش اندوه ، جانم پاک سوخت 
این دل رنجیدهٔ غمناک سوخت 
روزگاری با تو روزی داشتم 
در دل از عشق تو سوزی داشتم 
چون شد آن ایام نغز دلپسند ؟
چون شدی تو همدم مشکل پسند ؟
 امشب از هر شب جهان زیباترست 
 چادر الماس دوزش محشر ست 
 گفته ام محشر ، مکن با من ستیز 
 آسمان کرده ست گویی رستخیز 
رستخیزی بی گزند داوری 
محشر زیبایی و افسونگری
از خلال قطعه یی ابر سیاه 
نقره پاشان می درخشد قرص ماه 
 زیر نور او درختان بلند 
 هستشان بر سر مگر سیمین پرند 
تار و روشن ،‌شاخه های سرو و بید 
همچو قلب من پر از بیم و امید 
موج های سبزه از باد شمال 
 نقش پردازان امواج خیال 
هر طرف ایاتی از خوشحالی است 
 زین میان جای تو تنها خالی است 
بوی پیچک ها مرا بی تاب کرد 
پلک هایم آرزوی خواب کرد 
 خواب گفتم ،‌ آه این افسانه بود 
 بی تو و دور از تو خوابم کی ربود ؟
 مرغکان با نغمه مستم می کنند 
 بی خبر از بود و هستم می کنند 
وین نسیم خوش چو غوغا می کند 
 دفتر اندیشه را وا می کند 
دفتر ایام نغز رفته را 
خاطرات این دل آشفته را 
صفحه صفحه می گشاید در برم 
کز گذشت عمر خود یاد آوردم 
 دیده ام شب های روشن بی شمار 
لیک در خاطر ندارم یادگار 
 لحظه یی بهتر از آن هنگام ها 
 کز لبانم می گرفتی کام ها
سیمین بهبهانی — سیمین بهبهانی — نگاه تو
این نگاهی که آفتاب صفت 
گرم و هستی ده و دل افروزست 
باز -در عین حال- چون مهتاب 
دلفریب و عمیق و مرموزست 
لیک با این همه دل انگیزی 
همچو تیر از چه روی دلدوزست ؟
با چنان دلکشی که می دانم 
 از نگاهت چرا گریزانم ؟
چشم های سیاه چون شب تو 
بی خبر از همه جهانم کرد 
 حال گمگشتگان به شب دانی ؟
 چشم های تو آن چنانم کرد 
محو و سرگشتهٔ نگاه تو ام 
 این نگاهی که ناتوانم کرد 
ناچشیده شراب مست شدم 
 بی خبر از هر آنچه هست شدم 
چون زبان عاجز آیدت ز کلام 
نگه از دیدهٔ سیاه کنی
رازهای نهان مستی و عشق 
 آشکارا به یک نگاه کنی
لب ببند از سخن که می ترسم 
وقتِ گفتار اشتباه کنی!
 کی زبان تو این توان دارد ؟
چشم مست تو صد زبان دارد
سیمین بهبهانی — سیمین بهبهانی — اذان
در پس آن قله های نیلفام 
شد نهان خورشید با آن دلکشی
شام بهت آلود می آید فرود 
 همره حزن و سکوت و خامشی
 راست گویی در افق گسترده اند 
 مخمل بیدار و خواب آتشی
نقش های مبهمی آمد پدید 
 روز و شب در یکدگر آمیختند 
آتش انگیزان مرموز سپهر 
هر کناری آتشی انگیختند 
 ابرها چون شعله ها و دودها 
سر به هم بردند و در هم ریختند 
 می رباید آسمان لاله رنگ 
بوسه ها از قلهٔ نیلوفری
زهره همچون دختران عشوه کار 
 می فروشد نازها بر مشتری 
بی خبر از ماجرای آسمان 
 می کند با دلبری خنیاگری
سروها و کاج های سبزگون 
ایستاده در شعاع سرخ رنگ 
سبز پوشان کرده بر سر ، گوییا
پرنیانی چادر سرخ قشنگ 
سودهٔ شنگرف می پاشد سپهر 
بر سر کوه و درخت و خاک و سنگ 
مسجد و آن گنبد مینایی اش
چون عروسی با حیا، سرد و خموش
در کنارش نیلگون گلدسته ها 
همچو زیبا دختران ساقدوش
در سکوت احترام انگیز شام 
بانگ جان بخش اذان آید به گوش
این صدا پیغام مهر و دوستی است 
قاصد آرامش و صلح و صفاست 
 گوید : ای مردم !‌ به جز او کیست ؟ کیست 
آن که می جویید و پنهان در شماست ؟
هرچه خوبی ، هر چه پاکی ،‌ هرچه نور 
اوست،  آری اوست، ای او ... خداست
سیمین بهبهانی — سیمین بهبهانی — حریر ابر
دیدم همان فسونگر مژگان سیاه بود 
بازش هزار راز نهان در نگاه بود 
 عشق قدیم و خاطرهٔ نیمه جان او 
 در دیده اش چو روشنی ی شامگاه بود 
 آن سایهٔ ملال به مهتاب گون رخش
 گفتی حریر ابر به رخسار ماه بود 
پرسیدم از گذشته و  یک دم سکوت کرد 
حزنش به مرگ عشق عزیزی گواه بود 
 از آشتی نبود فروغی به دیده اش 
 این آسمان ،‌ دریغ ! ز هر سو سیاه بود 
بر دامنش نشستم و  دورم ز خویش کرد 
قدرم نگر ، که پست تر از گرد راه بود 
از دیده یی فتاد و برون شد ز سینه یی
سیمین دلشکسته مگر اشک و آه بود
سیمین بهبهانی — سیمین بهبهانی — شب صحرا
 دلم فتاده به دام و ره فرار ندارد 
ره فرار نه و طاقت قرار ندارد 
به تنگدستی ی من طعنه می زند ز چشم دشمن ؟
غنی تر از من وارسته روزگار ندارد 
 فلک ، چو دامن نیلین پر ز قطرهٔ اشکم 
 نسفته گوهر غلتان آبدار ندارد 
 طبیعت از چه کند جلوه پیش داغ دل من 
 که نقش لالهٔ دلسرد او  شرار ندارد 
چو چشم غم به سیاهی نهفته آن شب صحرا 
سکوت مبهم و اندوه رازدار ندارد 
 خوشم همیشه به یادت ،‌ اگر چه صفحهٔ جانم 
به جز غبار ملال  از تو  یادگار ندارد 
چرا نکاهد ازین درد جسم خستهٔ سیمین ؟
که جز سکوت ز چشم تو انتظار ندارد
سیمین بهبهانی — سیمین بهبهانی — فریاد شکسته
گفتم مگر به صبر فراموش من شوی
 کی گفتم آفت خرد و هوش من شوی ؟
 فریاد را به سینه شکستم که خوشترست 
 آگه به دردم از لب خاموش من شوی
سوزد تنم در آتش تب، ای خیال او 
ترسم بسوزمت چو هماغوش من شوی
بنگر به شمع سوخته از شام تا به صبح 
تا باخبر ز حال شب دوش من شوی
ای اشک ، نقش عشق وی از جان من بشوی
شاید ز راه لطف خطا پوش من شوی
 می نوشمت، به عشق قسم، ای شرنگ غم 
کز دست او اگر برسی ‌نوش من شوی
گر سر نهد به شانهٔ من آفتاب من 
ای آفتاب ،‌جلوه گر از دوش من شوی
 سیمین ز درد کرده فراموش خویش را 
اما تو کی شود که فراموش من شوی ؟
سیمین بهبهانی — سیمین بهبهانی — لاله های سرخ
گر سرو را بلند به گلشن کشیده اند 
کوتاه پیش قد بت من کشیده اند 
 زین پاره دل چه ماند که مژگان بلند ها
 چندین پی رفویش به سوزن کشیده اند 
امروز سر به دامن دیگر نهاده اند 
 آنان که از کفم دل و دامن کشیده اند 
آتش فکنده اند به خرمن مرا و خویش
منزل به خرمن گل و سوسن کشیده اند 
 با ساقهٔ بلند خود این لاله های سرخ 
بهر ملامتم همه گردن کشیده اند 
 کز عاشقی چه سود ؟ که ما را به جرم عشق 
با داغ و خون به دشت و به دامن کشیده اند 
 حال دلم مپرس و به چشمان من نگر 
صد شعله سر به جانب روزن کشیده اند 
 سیمین !‌ در آسمان خیال تو ، یادها 
همچون شهاب ها ، خط روشن کشیده اند
سیمین بهبهانی — سیمین بهبهانی — پیمان شکن
هر عهد که با چشم دل انگیز تو بستم 
 امشب همه را چون سر زلف تو شکستم 
فریاد زنان ،‌ ناله کنان، عربده جویان 
زنجیر ز پای دل دیوانه گسستم 
 جز دل سیهی، فتنه گری ، هیچ ندیدم 
چندان که به چشمان سیاهت نگرستم 
دوشیزهٔ سرزندهٔ عشق و هوسم را 
 در گور نهفتم به عزایش بنشستم 
 می خوردم و مستی ز حد افزودم و آنگاه 
پیمان تو ببریدم و پیمانه شکستم 
 عشقت ز دل خون شده ام دست نمی شست 
 من کشتمش امروز بدین عذر که مستم 
در پای کشم از سر آشفتگی وخشم 
 روزی اگر افتد دل سخت تو به دستم
سیمین بهبهانی — سیمین بهبهانی — خیال منی
چه گویمت ؟ که تو خود با خبر ز حال منی
چو جان ‌نهان شده در جسم پر ملال منی
جنین که می گذری تلخ بر من ، از سر قهر 
گمان برم که غم انگیز ماه وسال منی
خموش و گوشه نشینم ، مگر نگاه توام 
لطیف و دور گریزی ، مگر خیال منی
ز چند و چون شب دوریت چه می پرسم 
سیاه چشمی و خود پاسخ سوال منی
چو آرزو به دلم خفته ای همیشه و حیف 
که آرزوی فریبندهٔ محال منی
 هوای سرکشی ای طبع من ،‌مکن ! که دگر 
اسیر عشقی و مرغ شکسته بال منی
 ازین غمی که چنین سینه سوز سیمین است 
چه گویمت ؟ که تو خود باخبر ز حال منی
سیمین بهبهانی — سیمین بهبهانی — شمع جمع
 ای نازنین !‌ نگاه روان پرور تو کو ؟
وان خندهٔ ز عشق پیام آور تو کو ؟
ای آسمان تیره که اینسان گرفته ای
 بنما به من که ماه تو کو ؟ اختر تو کو ؟
 ای سایه گستر سر من ،‌ ای همای عشق 
 از پا فتاده ای ز چه ؟ بال و پر تو کو ؟
ای دل که سوختی به بر جمع ، چون سپند 
مجمر تو را کجا شد و خاکستر تو کو ؟
 آخر نه جایگاه سرت بود سینه ام ؟
 سر بر کدام سینه نهادی سر تو کو ؟
 ناز از چه کرده ای ، چو نیازت به لطف ماست ؟
 آخر بگو که یار ز من بهتر تو کو 
سودای عشق بود و گذشتیم ما ز جان 
اما گذشت این دل سوداگر تو کو ؟
صدها گره فتاده به زلف و به کار من 
دست گره گشای نوازشگر تو کو ؟
سیمین !‌ درخت عشق شدی پاک سوختی
 اما کسی نگفت که خاکستر تو کو ؟
سیمین بهبهانی — سیمین بهبهانی — ستاره در ساغر
صفحهٔ خیالم را نقش آن کمان ابروست 
 این سر بلاکِش را کج خیالی از این روست 
 چشم و روی او با هم سازگار و من حیران 
 کاین سپیدی بخت است آن سیاهی ی جادوست 
 عقل ره نمی جوید در خیال مغشوشم 
 این کلاف سر در گم یادگار آن گیسوست 
چون ستاره در ساغر ، چون شراره در مجمر
برق عشق سوزانش در دو دیدهٔ دلجوست 
همچو گل مرا بینی ،‌ سرخ روی وخندان لب 
گرچه هر دمم از غم ، نیش خار در پهلوست 
 شوخ پر گناهش را ، مست فتنه خواهش را 
چشم دل سیاهش را عاشقانه دارم دوست 
 با خیال آن لبها ، گفته این غزل سیمین 
 لطف و شور و شیرینی در ترانه اش از اوست
سیمین بهبهانی — سیمین بهبهانی — باز هم
بیا بیا که به سر ،‌ باز هم هوای تو دارم 
 به سر هوای تو دارم ، به دل وفای تو دارم 
مرا سری ست پر از شور و التهاب جوانی
 که آرزوی نثارش به خاک پای تو دارم 
 چون گل نشسته به خون و چو غنچه بسته دهانم 
 چو لاله بر دل خود ، داغ از جفای تو دارم 
 بلای جان منت آفرید و کرد اسیرم 
شکایت از تو ندارم ، که از خدای تو دارم 
 به هجر کرده دلم خو ،‌ طمع ز وصل بریدم 
که درد عشق تو را خوشتر از دوای تو دارم 
 به خامشی هوس سوختن ، چو شمع نمودم 
 به زندگی طلب مردن از برای تو دارم 
خطا نکردم و کشتی مرا به تیر نگاهت 
عجب ز تیر نشانگیر بی خطای تو دارم 
به دام من دل شیران شرزه بود فتاده 
غزال من !‌ چه شد کنون که سر به پای تو دارم ؟
 نکرد رحم به من گرچه دید تشنهٔ وصلم 
همیشه این گله زان لعل جانفزای تو دارم 
 دلم ز غم پر و جامم ز باده ، جای تو خالی 
 که بنگری که چه همصحبتی به جای تو دارم 
به پیشت ار چه خموشم ، ولیکن از تو چه پنهان 
 که با خیال تو گفتار در خفای تو دارم
سیمین بهبهانی — سیمین بهبهانی — آیینهٔ دل
مگر هنوز، به خاطر،‌ تو را خیال من است 
که هر کجا به زبان تو شرح حال من است ؟
عجب ز اینهٔ قلب تو که در آن نقش 
 ز بعد رفتن من ، باز هم، خیال من است 
 رضا و مهر تو نازم که جام زهر فراق 
برابر تو به از شربت وصال من است 
 رسید شعر تو و گوشم آشنایی داشت 
به نغمه یی که ز مرغ شکسته بال من است 
 اگرچه سوخت چو پروانه بال تو ای دوست 
چو شمع سوخته تا صبح نیز حال من است 
 شنیده ام که ز دوری ، هنوز، رنجوری
اگر چه رنج و غمت مایهٔ ملال من است 
ولی نهفته نماند که ضمن دلتنگی
خوشم که باز، به خاطر‌، تو را خیال من است
سیمین بهبهانی — سیمین بهبهانی — کلاه نرگس
مباد عمر درین آرزو تباه کنم 
که بی رقیب به رویت دمی نگاه کنم 
تو دور از منی ای نازنین من ، بگذار 
 به یاد چشم تو این نامه را سیاه کنم 
نیم چو پرتو مهتاب تا نخوانده ،‌شبی 
به کنج خوابگهت جست و جوی راه کنم 
ز عمر ،‌ صحبت اهل دلی ست حاصل من 
 درین محاسبه حاشا که اشتباه کنم 
به غیر دوست که نازش به عالمی ارزد 
نیاز پیش کسی گر برم ، گناه کنم 
خمیده پشت ،‌ چو نرگس ،‌ نمی توانم زیست 
 درین امید که از تاج زر کلاه کنم 
نخفت دیدهٔ سیمین ز تاب دوری دوست 
 به صدق دعویش ای شب ! تو را گواه کنم
سیمین بهبهانی — سیمین بهبهانی — خورشید دیگر
فلک امشب مگر ماهی دگر زاد 
 ز ماه خویش ماهی خوبتر زاد 
غلط گفتم ، که خورشیدی درخشان 
 که مه یابد ز نورش زیب و فر ،‌ زاد 
شهنشاهی ، بزرگی ،‌ نامداری
که شاهان بر رهش سایند سر ، زاد
صدف آسا ،‌ جهان آفرینش
درخشان گوهری والاگهر زاد 
ز بعد قرن ها ، گیتی هنر کرد 
که اینسان قهرمانانی با هنر زاد 
پدرها بعد ازین هرگز نبینند 
که مادر چون علی دیگر پسر زاد 
فری بر مادر نیکوسرشتش
غزال ماده ، گفتی ، شیر نر زاد
سیمین بهبهانی — سیمین بهبهانی — چلچراغ
با یاد دیدگان درخشان روشنت
ای بس بلور شعر تراشید طبع من
تا هفت رنگِ مهر تو بیند در آن بلور
ای بس شعاع خاطره پاشید طبع من
از بس به رنج، این دل رنجور خو گرفت،
موی سیاه مخملی ی ِ من سفید شد
با درد انتظار چه شب ها به من گذشت
تا چلچراغ شعر ظریفم پدید شد
اینک، در اوست شمع فروزنده بی شمار
گویی شکسته بر سرشان نیزه های نور
در لاله ها چو چهر عروس از پس حریر
زینت گرفته اند ز آویزهٔ بلور
«چشمم زند به شعلهٔ این، بوسهٔ نگاه
کاین پر فروغ ِ خاطرهٔ دلنواز اوست»
«خشمم زند به پیکر آن، سیلی ی ِ عتاب
کان یادگار دوری ی ِ عاشق گداز اوست»
این است آن شبی که به ناگاه بوسه زد
بر چهر لاله رنگ ز شرم و حیای من
این است آن دمی که به ناگاه پا کشید 
از خاطر رمیدهٔ دیر آشنای من
با دیدگان گـُرْسْنه و بی شکیب خویش
می بلعم آن ظرافت و لطف و جمال را
فریاد می کشم که ببینید، دوستان
این پرتو تجلّی ی ِ نغز خیال را!
«اینک، کنار روشنی ی ِ چلچراغ خویش
بنشسته ام به عیش که اینجا نشستنی ست!
اما به گوش ِ جانم نجوا کند کسی
کاین چلچراغ - با همه نغزی- شکستنی ست!»
سیمین بهبهانی — سیمین بهبهانی — دل آزرده
دل ِ آزرده چون شمع شبستان تو می سوزد
چه غم دارم؟ که این آتش به فرمان تو می سوزد
متاب امشب به بام من چنین دامن کشان ای مه!
که دارم آتشی در دل که دامان تو می سوزد
خطا از آه ِ آتشبار من بود ای امید جان!
که هر دم رشته های سست پیمان تو می سوزد
خیالش می نشیند در تو امشب ای دل ِ عاشق!
مکن این آتش افشانی، که مهمان تو می سوزد
کنارت را نمی خواهم، که مقدار تو می کاهد
کتاب عشق مایی، برگ پایان تو می سوزد
نهان در خود چه داری ای نگاه آتشین امشب؟
که پرهیز حیا را برق سوزان تو می سوزد
گریزانی ز من، چون لاله از خورشید تابستان؛
مگر از تابشم ، ای نازنین! جان تو می سوزد؟
سراب دلفریب عشق و امیدی، چه غم داری؟
که چون من تشنه کامی در بیابان تو می سوزد
چه سودی برده ای، سیمین، ز شعر و سوز و ساز او؟
غزل سوزنده کمتر گو که دیوان تو می سوزد...
سیمین بهبهانی — سیمین بهبهانی — گفتی که
گفتی که:«- مرا با تو نه سِرّی، نه سری هست.»
گر سرّ و سری نیست، نهانی نظری هست.
گرداب شکیباییم آموخت که دیدم
گاه از من سودازده سرگشته تری هست
برگی ست که پیچان به کف باد خزان است
گر در همهٔ شهر چو من در به دری هست
گشتند پی فتنه بر هر گوشهٔ این شهر
در گوشهٔ چشمان تو گویا خبری هست
با یاد تو گر آه برآرم، نه غمین است
خوش آن سفر افتد که در او همسفری هست
گفتم که:«به پای تو گذارم سرِ تسلیم.»
گفتی که :«- نخواهیم کسی را که سری هست...»
چون شمع، مگر شعله زبان سخنت بود؟
کز سوز تو سیمین! به غزل ها اثری هست
سیمین بهبهانی — سیمین بهبهانی — غرور
سال ها پیش ازین به من گفتی
که «مرا هیچ دوست می داری؟»
گونه ام گرم شد ز سرخی ی ِ شرم
شاد و سرمست گفتمت «آری!»
باز دیروز جهد می کردی
که ز عهد قدیم یاد آرم
سرد و بی اعتنا تو را گفتم
که «دگر دوستت نمی دارم!»
ذره های تنم فغان کردند
که، خدا را! دروغ می گوید
جز تو نامی ز کس نمی آرد
جز تو کامی ز کس نمی جوید
تا گلویم رسید فریادی
کاین سخن در شمار باور نیست
جز تو، دانند عالمی که مرا
در دل و جان هوای دیگر نیست
لیک خاموش ماندم و آرام
ناله ها را شکسته در دل تنگ
تا تپش های دل نهان ماند
سینهٔ خسته را فشرده به چنگ
در نگاهم شکفته بود این راز
که «دلم کی ز مهر خالی بود؟»
لیک تا پوشم از تو، دیدهٔ من
برگلِ رنگ رنگِ قالی بود
«دوستت دارم و نمی گویم
تا غرورم کشد به بیماری!
زانکه می دانم این حقیقت را
که دگر دوستم... نمی داری...»
سیمین بهبهانی — سیمین بهبهانی — یار نداری
چه دلی، ای دل آشفته که دلدار نداری!
گر تو بیمار غمی، از چه پرستار نداری؟
شب مهتاب همان به که از این درد بمیری
تو که با ماهرخی وعدهٔ دیدار نداری
راز اندوه ِ مرا از من آزرده چه پرسی
خون مَیفْشان ز دلم گر سر آزار نداری
گل بی خار جهانی که ز نیکو سیرانی
قول سعدی ست که با او سرِ انکار نداری
ای سرانگشت من! این زلف سیه را ز چه پیچی؟
که در این حلقهٔ زنجیر گرفتار نداری
دل بیمار زکف رفت و جز این نیست سزایت
که طبیبی پی ِ بهبودی ی ِ بیمار نداری
گر چه سیمین، به غزل ها سخن از یار سرودی
به خدا یار نداری! به خدا یار نداری!...
سیمین بهبهانی — سیمین بهبهانی — مهتاب خزان
سَرِ بی سرور ما را ز چه سامانی نیست؟
شب بی اختر ما را ز چه پایانی نیست؟
ترسم آن روز به بالین من آرند طبیب
که من و درد مرا فرصت درمانی نیست
دانم ای پرتو خورشید، بتابی بر من
روزگاری که مرا گوشهٔ ویرانی نیست
آسمان در افق آمیخت به کوتاهی ی خاک
با من آمیختنت مشکل ِ چندانی نیست
همچو مهتاب خزانم که به بزم شب من
جز گل ریخته و شاخهٔ عریانی نیست
ننگ بادت ز چنین دامن نیلی، ای کوه!
رو سفیدم که مرا همچو تو دامانی نیست
غم نیامد که به رخساره فشانم اشکی
گوهر از موج مجویید چو توفانی نیست
کشتزار از ستم باد پریشان شد و گفت
به پریشانی ی ِ ما جمع پریشانی نیست
عشق ِ یغماگر خود را به دل ما بفرست
خانهٔ سوخته را حاجب و دربانی نیست
گر بگویم که به جان آمدم از دوری ی ِ دوست
خود محال است، که بی دوست مرا جانی نیست...
سیمین بهبهانی — سیمین بهبهانی — ای آشنا
ای آشنا چه شد که تو بیگانه خو شدی؟
با مهرپیشگان ز چه رو کینه جو شدی؟
ما همچو غنچه یک دل و یک روی مانده ایم
با ما چرا چو لاله دو رنگ و دو رو شدی؟
نزدیک تر زجان به تنم بودی ای دریغ
رفتی به قهر و دورتر از آرزو شدی
ای گل که لاف حسن زدی پیش آفتاب!
خشکید شبنم تو و بی آبرو شدی
ای چهره از غبار غمی زنگ داشتی
اشکی فشاند چشم من و شست و شو شدی
از گریه همچو غنچه گره در گلوی ماست
تا همچو گل به بزم کسان خنده رو شدی
سیمین! چه روزها که چو گرداب، در فراق
پیچیدی از ملالت و در خود فرو شدی!
سیمین بهبهانی — سیمین بهبهانی — دختر ترنج
محبوبِ من! نگاه دو چشم تو
آشوب زای و وسوسه انگیزست
مطبوع و دلپذیر و طرب افزاست
خورشید گرم نیمهٔ پاییزست
از روزن دو چشم تو می بینم
آن عالمی که دلکش و دلخواه است
افسوس می خورم که چرا دستم
از دامن امید تو کوتاه است
ایینهٔ ِ‌دو چشم درخشانت
راز مرا به من بنماید باز
یعنی شعاع مهر که در من هست
از چشم تو به سوی من اید باز
این حال التهاب به چشمت چیست؟
گویی نگاه گرم تو تب دارد
می بوسدم به تندی و چالاکی
ای وای، دیدگان تو لب دارد!
محبوبِ من!- دریغ- نمی دانی
هرگز مرا به سوی تو راهی نیست
حاصل ز بیقراری و مشتاقی
غیر از نگاه ِ گاه به گاهی نیست
من دامن سیاه شبانگاهم
تو شعلهٔ سحرگهِ خورشیدی
از من به غیر دود نخواهد ماند
خورشید من! به من ز چه خندیدی؟
من دختر ترنج و پریزادم
ای عاشق دلیر جهانگیرم
مگشا به تیغ تیز، غلافم را
کز وی برون نیامده می میرم
من قطره های آبم و تو آتش
من با تو سازگار نخواهم شد
تنها دمی چو با تو در آمیزم
چیزی به جز بخار نخواهد شد
اما، نه، هر چه هستم و هستی باش
دیگر نمانده طاقت پرهیزم
آغوش گرم خویش دمی بگشای
تا پیش پای وصل تو جان ریزم
سیمین بهبهانی — سیمین بهبهانی — چه عالمی دارم
رفیق اهل دل و یار محرمی دارم
بساط باده و عیش فراهمی دارم
کنار جو، چمن شسته را نمی خواهم
که جوی اشکی و مژگان پُر نَمی دارم
گذشتم از سر عالم، کسی چه می داند 
که من به گوشهٔ خلوت، چه عالمی دارم
تو دل نداری و غم هم نداری اما من
خوشم از اینکه دلی دارم و غمی دارم
چو حلقه بازوی من، تنگ، گِرد پیکر توست
حسود جان بسپارد که خاتمی دارم
به سر بلندی ی ِ خود واقفم، ز پستی نیست
به پشت خویش اگر چون فلک خمی دارم
ز سیل کینهٔ دشمن چه غم خورم سیمین؟
که همچو کوهم و بنیان محکمی دارم
سیمین بهبهانی — سیمین بهبهانی — نگاه دار
نگاه دار که عمری به راهِ چون تو سواری
فشانده چشم سرشکی، نشانده اشک غباری
به لوح سینه خیالم کشیده نقش عزیزی
بدان عزیز نماید نشانه ها که تو داری
کرم نما و فرودآ که پیش دیدهٔ حیرت
همان خیال محالی که در کناری و یاری
چو واگذاشته ام خلق را ز خویش به عمری
کنون سزد که به خلقم ز خویش وانگذاری
چنان به بوی تو دارد تنم هوای شکفتن
که گل ز سنگ برآرم گَرَم به خاک سپاری
به خنده گفتی اگر جز تو را عزیز بدارم
مرا عزیز بداری؟ به گریه گفتم... آری
سیمین بهبهانی — سیمین بهبهانی — اخگر
دانست چو با او به شکایت سخنم هست
بر جست و به یک بوسهٔ شیرین دهنم بست 
چون شرم ز عریان شدنم در بَرِ او بود
شد اخگر سوزنده و برْ پیرهنم جست
تب دارم و شادم که اگر یار در اید
باور نکند تا نکشد بر بدنم دست
هر آه که در حسرتش از سینه برآمد
زندانی ی ِ من بود که از بندِ تنم رست
این بی خبران در طلب مستی ی ِ جامند
غافل که نگاه تو شراب است و منم مست
فارغ منشین! بوسه ز لب خواه، نه گفتار
کاندر نگه گرم، هزاران سخنم هست
سیمین بهبهانی — سیمین بهبهانی — نیلوفر آبی
کاش من هم، همچو یاران، عشق یاری داشتم
خاطری می خواستم یا خواستاری داشتم
تا کشد زیبا رخی بر چهره ام دستی ز مهر
کاش، چون ایینه، بر صورت غباری داشتم
ای که گفتی انتظار از مرگ جانفرساتر است!
کاش جان می دادم اما انتظاری داشتم
شاخهٔ عمرم نشد پر گل که چیند دوستی
لاجرم از بهر دشمن کاش خاری داشتم
خسته و آزرده ام، از خود گریزم نیست، کاش
حالت از خود گریزِ چشمه ساری داشتم
نغمهٔ سر داده در کوهم، به خود برگشته ام
کی به سوی غیر خود راه فراری داشتم
محنت و رنج خزان این گونه جانفرسا نبود
گر نشاطی در دل از عیش بهاری داشتم
تکیه کردم بر محبت، همچو نیلوفر بر آب
اعتبار از پایهٔ بی اعتباری داشتم
پای بند کس نبودم، پای بندم کس نبود
چون نسیم از گلشن گیتی گذاری داشتم
آه، سیمین! حاصلم زین سوختن افسرده است
همچو اخگر دولت ناپایداری داشتم
سیمین بهبهانی — سیمین بهبهانی — دریا
آه، ای دل! تو ژرف دریایی
کس چه داند درون دریا چیست
بس شگفتی که در نهان تو هست
وز برون تو هیچ پیدا نیست
تیغ خورشید- با بُرندگیش -
دل دریای تیره را نشکافت
موج مهتاب - آن غبار سفید -
اندرین راز سبر راه نیافت
روی دریا دوید بوسهٔ باد
لیک از وی اثر به جای نماند
چلچراغ ستارگان در او
شب شکست و سحر به جای نماند
آه، ای دل! تو ژرف دریایی
هیچ کس درنیافت راز تو را
کس ز سُکرِ نگاه، باده نریخت
ساغر دلکش نیاز تو را
سوختی... سوختی ز گرمی ی ِ عشق
همه چون یخ فسرده ات گفتند
هر تپش از تو جان سختی داشت
خلق، خاموش و مرده ات گفتند
با همه تیرگی که در دریاست
بس کسان رخت سوی او بردند
باز دریا هزار مونس داشت
گرچه نگشوده راز وی، مُردند
خون شد این دل ز درد تنهایی
کس چرا سوی او نمی اید؟
آه! دریاست دل، چرا در او 
کس پی جست و جو نمی اید؟
سیمین بهبهانی — سیمین بهبهانی — هنوز
رفتم اما دل من مانده برِ دوست هنوز
می برم جسمی و جان در گرو اوست هنوز
هر چه او خواست، همان خواست دلم بی کم و کاست
گرچه راضی نشد از من دل آن دوست هنوز
گر چه با دوری ی ِ او زندگیم نیست، ولی
یاد او می دمدم جان به رگ و پوست هنوز
بر سرو سینهٔ من بوسهٔ گَرْمش گل کرد
جان ِ ‌حسرت زده زان خاطره خوشبوست هنوز.
رشتهٔ مهر و وفا شُکر که از دست نرفت
بر سر شانهٔ من تاری از آن موست هنوز
بکشد یا بکشد، هر چه کند دَم نزنم
مرحبا عشق که بازوش به نیروست هنوز
هم مگر دوست عنایت کند و تربیتی
طبع من لالهٔ صحرایی ی ِ خودروست هنوز
با همه زخم که سیمین به دل از او دارد
می کشد نعره که آرامِ دلم اوست هنوز