mabidan/ganjoor huggingface dataset:
خواجوی کرمانی — شوقیات — شمارهٔ ۲۸۳
زهی اشکم ز شوق لعل میگون تو عنّابی
مرا دریاب و آب چشم خون افشان که دُریابی
تو گوئی لعبت چشمم برون خواهد شد از خانه
که بر نیل و نمک پوشد قبای موج سیمابی
اگر عنّاب دفع خون کند از روی خاصیت
کنارم از چه رو گردد ز خون دیده عنّابی
ز شوق سیب سیمینت سرشکم بر رخ چون زر
بدان ماند که در آبان نشنید ژاله بر آبی
چرا هر لحظه چون طاوس در بوم دگر گردی
چرا هر روز چون خورشید بر بامی دگر تابی
ترا ای نرگس دلبر چو عین فتنه می بینم
چگونه فتنه بیدارست و چون بختم تو در خوابی
تو نیز ای ابر آب خویشتن ریزی اگر هردم
دم از گوهر زنی با چشم دُر بارم ز بی آبی
برو خواجو که تا هستی نباشی خالی از مستی
اگر پیوسته چون چشم بتان در طاق محرابی
بگردان جام و در چرخ آر سرمستان مهوش را
که جز بر خون هشیاران نگردد چرخ دولابی
خواجوی کرمانی — شوقیات — شمارهٔ ۲۸۴
گل سوری دگر بجلوه گری
می کند صید بلبل سحری
بطراوت سمن رخان چمن
می برند آب لاله برگ طری
بوی گیسوی یار می شنوم
یا نسیم بنفشه ی طبری
گل بستان فروز دم نزند
پیش رخسار او ز خوش نظری
بر درش بسکه دوست می خوانم
دوست می خواندم بکبک دری
چون نویسم حدیث لعل لبش
قصب جامه ام شود شکری
پیش چشمش حدیث نرگس مست
بود آهو و عین بی بصری
مردم چشمم افکند بر زر
دمبدم لعل پاره ی جگری
روزم از شب نمی شود روشن
بی رخ و زلف او ز بیخبری
دیو در اعتقاد من آنست
که مرا منع می کند ز پری
عمر خواجو بزخم تیر فراق
گشت دور از جمال او سپری
خواجوی کرمانی — شوقیات — شمارهٔ ۲۸۵
ای نفس مشک بیز باد بهاری
غالیه بوئی مگر نسیم نگاری
بر سر زلفش گذشته ئی که بدینسان
نافه گشائی کنی و مشک نثاری
جان گرامی فدای خاک رهت باد
کز من مسکین قدم دریغ مداری
گر گذری با شدت بمنزل آن ماه
لطف بود گر پیام من بگذاری
گو چه شود گر خلاف قول بد اندیش
کام دل ریش این شکسته برآری
ای ز سر زلف مشکسای معنبر
بر سر آتش نهاده عود قماری
چون بزبان قلم حدیث تورانم
آیدم از خامه بوی مشک تتاری
غابَ إذا غبتُ فی الصبابِة صبری
بان إذا بنت فی العباد قراری
من چو برون از تو دستگیر ندارم
چون سر زلفم مگر فرو نگذاری
زور ورزم با تو چون ز دست نخیزد
چاره چه باشد برون ز ناله و زاری
هر نفس از شاخسار شوق برآید
غلغل خواجو چه جای نغمه سازی
خواجوی کرمانی — شوقیات — شمارهٔ ۲۸۶
باز هر چند که در دست شهان دارد جای
نیست در سایه اش آن یمن که در پر همای
هر که زین گنبد گردنده کناری نگرفت
چون مه نو بهمه شهر شد انگشت نمای
ایکه امروز ممالک بتو آراسته است
ملک را چون تو بیادست بسی ملک آرای
هر کفی خاک که بر عرصه ی دشتی بینی
رخ ماهی بود و فرق شهی عالی رای
بشد و ملکت باقی بخدا باز گذاشت
آنکه می گفت منم بر ملکان بار خدای
گر تو خواهی که شهان تاج سرت گردانند
کار درویش چو خلخال میفکن در پای
تا مقیمان فلک شادی روی تو خورند
ای می مهر جهان همچو قمر سیر برآی
پنچه ی نفس ببازوی ریاضت بشکن
گوی مقصود بچوگان قناعت بربای
چنگ از آنروی نوازندش و در بر گیرند
که بهر باد هوائی نخروشد چون نای
بوی عود از دم جان پرور خواجو بشنو
زانک باشد نفس سوختگان روح افزای
خواجوی کرمانی — شوقیات — شمارهٔ ۲۸۷
یاد باد آنک دلم را مدد جان بودی
درد دلسوز مرا مایه ی درمان بودی
برخ خوش نظر و عارض بستان افروز
رشک برگ سمن و لاله ی نعمان بودی
بخط سبز و سر زلف سیاه و لب لعل
خضر و ظلمت و سرچشمه ی حیوان بودی
پای سرو از قد رعنای تو در گل می رفت
خاصه آنوقت که بر طرف گلستان بودی
همچو پروانه دلم سوخته ی عشق تو بود
زانک در تیره شبم شمع شبستان بودی
در هوای تو چو بلبل ز دمی نعره ی شوق
که بگلزار لطافت گل خندان بودی
جان بآواز دلاویز تو دادم برباد
که بوقت سحرم مرغ خوش الحان بودی
با تو پرداخته بودم دل حیران لیکن
خانه پرداز من بیدل حیران بودی
همچو خواجو سرو سامان من از دست برفت
زانک در قصد من بی سر و سامان بودی
خواجوی کرمانی — شوقیات — شمارهٔ ۲۸۸
در باز جان گر آرزوی جان طلب کنی
بگذر ز سرا گر سرو سامان طلب کنی
در تنگنای کفر فرو مانده ئی هنوز
وانگه فضای عالم ایمان طلب کنی
زخمی نخوردی از چه کنی مرهم التماس
دردی نیافتی ز چه درمان طلب کنی
در مرتبت بپایه ی دربان نمی رسی
وین طرفه تر که ملک سلطان طلب کنی
خرمن بباد بر دهی از بهر گندمی
وینم عجب که روضه ی رضوان طلب کنی
یکشب بکنج کلبه ی احزان نکرده روز
از باد بوی یوسف کنعان طلب کنی
هر چوب کان ز دست شبانی در اوفتد
زان معجزات موسی عمران طلب کنی
آئی بدیر و روی بگردانی از حرم
و انفاس عیسی از دم رُهبان طلب کنی
همچون خضر ز تیرگی نفس در گذر
گر زانک آب چشمه ی حیوان طلب کنی
خواجو چو وصل یار پریچهره یافتی
دیوی مگر که ملک سلیمان طلب کنی
خواجوی کرمانی — شوقیات — شمارهٔ ۲۸۹
دوش برطرف چمن گلبانک می زد بلبلی
می فکند از ناله هر دم در گلستان غلغلی
کانک زیر گنبد نیلوفری دارد وطن
از گلندامی ندارد چاره و ما از گلی
محمل ما را درین وادی کجا باشد نزول
زانک در راه محبت کس نیابد منزلی
هیچ بادی بر نمی آید در این طوفان و موج
کافکند از کشتی ما تخته ئی بر ساحلی
منکر مستان نباشد هر که باشد هوشیار
زانک باشد بی جنون هر جا که باشد عاقلی
عالمی کو در خرابات فنا ساغر کشید
پیش ما فاضلتر از صد ساله زهد جاهلی
هیچ دل بر کشتگان ضربت عشقت نسوخت
زانک زلف دلکشت نگذاشت در عالم دلی
حاصلی در عشق ممکن نیست جز بی حاصلی
چون توان کردن چو ما را نیست زین به حاصلی
خیز خواجو چون ز زهد و توبه کارت مشکلست
باده پیش آور که بی می حل نگردد مشکلی
خواجوی کرمانی — شوقیات — شمارهٔ ۲۹۰
خوشا وقتی که از بستانسرائی
بر آید نغمه ی دستانسرائی
بده ی ساقی که صوفی را درین راه
نباشد بی می صافی صفائی
اگر زر می زنی در ملک معنی
به از مستی نیابی کیمیائی
سحاب از بی حیائی بین که هر دم
کند با دیده ی ما ماجرائی
چه باشد گر ز عشرتگاه سلطان
بدرویشی رسد بانگ نوائی
درین آرامگه چندانک بینم
نبینم بیریائی بوریائی
وگر خود نافه ی مشک تتارست
نیابم اصل او را بی خطائی
سریر کیقباد و تاج کسری
نیرزد گرد نعلین گدائی
اگر خواهی که خود را بر سر آری
بباید زد بسختی دست و پائی
درین وادی فرو رفتند بسیار
که نشنیدند آواز درائی
ندارم چشم در دریای اندوه
که گیرد دست خواجو آشنائی
خواجوی کرمانی — شوقیات — شمارهٔ ۲۹۱
راه بی پایان عشقت را نیابم منزلی
قلزم پر شور شوقت را نبینیم ساحلی
نیست درد هراین زمان بی گفت و گویت مجمعی
نیست در شهر این نفس بی جست و جویت محفلی
مهر رویت می نهد هر روز مهری بر لبی
چشم مستت می زند هر لحظه تیغی بر دلی
چون کنم قطع منازل بی گل رخسار تو
لاله زاری گردد از خون دلم هر منزلی
بر سر کوی غمت هر جا که پائی می نهم
بینم از دست سرشک دیده پائی در گلی
رنگ رخسارت نمی بینم ببرگ لاله ئی
بوی گیسویت نمی یابم ز شاخ سنبلی
کی بدست آید گلی چون آن رخ بستانفروز
یا سراید در چمن مانند خواجو بلبلی
خواجوی کرمانی — شوقیات — شمارهٔ ۲۹۲
چان پرورم گهی که تو جانان من شوی
جاوید زنده مانم اگر جان من شوی
رنجم شفا بود چو تو باشی طبیب من
دردم دوا شود چو تو درمان من شوی
پروانه وار سوزم و سازم بدین امید
کاید شبی که شمع شبستان من شوی
دور از تو گر چه زاتش دل در جهنمم
دارم طمع که روضه ی رضوان من شوی
مرغ دلم تذرو گلستان عشق شد
بر بوی آنک لاله و ریحان من شوی
اکنون که خضر ظلمت زلف تو شد دلم
بگشای لب که چشمه ی حیوان من شوی
چشمم فتاد بر تو و آبم ز سرگذشت
و اندیشه ام نبود که طوفان من شوی
چون شمع پیش روی تو میرم ز سوز دل
هر صبحدم که مهر درفشان من شوی
زلف بخواب بینم و خواهم که هر شبی
تعبیر خوابهای پریشان من شوی
می گفت دوش با دل خواجو خیال تو
کاندم رسی بگنج که ویران من شوی
وان ساعتت رسد که برابنای روزگار
فرمان دهی که بنده ی فرمان من شوی
خواجوی کرمانی — شوقیات — شمارهٔ ۲۹۳
خوشا شراب محبت ز ساغر ازلی
قدح بروی صبوحی کشان لم یرلی
ز دست ساقی تحقیق اگر خوری جامی
شراب را ابدی دان و جام را ازلی
بزیر جامه چو زنّار بینمت چون شمع
چو سود راندن مقراض و خرقه ی عسلی
مشو بحسن عمل غره و بزهد مناز
که خواندت خرد پیر زاهد عملی
ز آب و گل نشود چون تو لعبتی پیدا
ندانم از چه گلی دانمت که از چگلی
چگونه از سر کویت کنم جلای وطن
که هست سوز درونم خفی و گریه جلی
کجا ز زلف تو پیوند بگسلد دل من
که کار زلف تو دل بندیست و دل گسلی
محب روی توام در جواب دعوی عشق
دل شکسته وکیلست و جان خسته ولی
متاب روی ز خواجو که زلف هندویت
بخورد خون دل ریشش از سیاه دلی
خواجوی کرمانی — شوقیات — شمارهٔ ۲۹۴
تو چون قربان نمی گردی کجا همکیش ما باشی
بترک خویش و بیگانه بگو تا خویش ما باشی
اگر دردت شود درمان علاج رنج ما گردی
وگر زخمت شود مرهم روان ریش ما باشی
حیات جاودان یابی اگر در راه ما میری
برآری نام سلطانی اگر درویش ما باشی
تو چون جانی همان بهتر که از ما سیر برنائی
تو چون شمعی چنان خوشتر کزین پس پیش ما باشی
اگر خون دل از مژگان بریزی آب خود ریزی
وگر زهر از لب خنجر ننوشی نیش ما باشی
جهانداران نهندت عید اگر قربان ما گردی
کمانداران کنندت زه اگر در کیش ما باشی
برو خواجو که بدنامان ز نیک و بد نیندیشند
تو بدنامی عجب دارم که نیک اندیش ما باشی
خواجوی کرمانی — شوقیات — شمارهٔ ۲۹۵
تشنه ام تا بکی اخر بده آبی ساقی
فی حشای أضطرمتُ نایرة إلا شواق
عمر باقی بر صاحب نظران دانی چیست
آنچ از باده ی دوشینه بماند باقی
عنت الورق علی قلقلة الاقداح
و لنا القرقف فی بلبلة الاحداق
گرگل از گل بدمد بیدل جان افشانرا
صُحفٌ تکتب بالدمع علی الاوراق
ایکه هستی ز نظر غایب و حاضر در دل
فی الکری طیفک ما غاب عن الآماق
تو اگر فتنه دور قمری نادر نیست
که برخسار چو مه نادره ی آفاقی
گرچه روزی بنهایت رسد ایام بقا
فی الهوی لا تتنا هی طُرق العُشاق
سر برای تو که هم دردی و هم درمانی
جان فدای تو که هم زهری وهم تریاقی
إن للمغرم فی النشوة صحواً رفقاً
لا تلوموا و اعینوا زمرا لفساق
لق از رق بمی لعل گروکن خواجو
که مناسب نبود عاشقی و زراقی
جام می گیر که بر بام سماوات زنیم
عالم مرشدی و نوبت بواسحاقی
خواجوی کرمانی — شوقیات — شمارهٔ ۲۹۶
زُر أرض دار سُعدی یا بارق الغوادی
طُف حول ربع سُلمی یا دارع البوادی
غافل مشو ز سوزم چون آه سینه دیدی
و اندیشه کن ز آتش چون دود گشت بادی
نارُ الهموم هاجت من قلبی اشتغالاً
ماه الغرام تجری من مدمعی کواد
کس را مبادا زینسان حاصل ز درد هجران
بیخویشی و غریبی رندی و نامرادی
فی اضلعُی حللتم کالسر فی الجنان
فی مُقلتی نزلتم کالنور فی السواد
هر چند بی هدایت واصل نمی توان شد
در عشق سالکانرا جز عشق نیست هادی
یا مولِعاً بهجری لا بمکن اصطباری
یا زایر الغیری ما غبت عن فؤادی
خواجو چو نیک نامی در راه عشق تنگست
تا در پی صلاحی میدان که در فسادی
خواجوی کرمانی — شوقیات — شمارهٔ ۲۹۷
یا ملولاً عن سلامی أنت فی الدنیا مرا می
کلما أعرضت عنی زدت شوقاً فی غرامی
گرچه مه در عالم آرائی ز گیتی بر سر آمد
کی تواند شد مقابل با رخت از ناتمامی
طوطی دستانسرا شد مطرب از بلبل نوائی
مطرب بستانرا شد طوطی از شیرن کلامی
پخته ئی کو تا بگوید واعظ افسرده دلرا
کی ندیده دود از آتش ترک گرمی کن که خامی
صید گیسوئی نگشتی زان سبب ایمن ز قیدی
دانه ی خالی ندیدی لاجرم فارغ ز دامی
درس تقوی چند خوانی خاصه بر مستان عاشق
وز فضیلت چند گوئی خاصه با رندان عامی
گر ببدنامی برآید نام ما ننگی نباشد
زانک بدنامی درین ره نیست الا نیک نامی
عارضش بین خورده خون لاله در بستانفروزی
قامتش بین برده دست از نارون در خوش خرامی
تاجداری نیست الا بر در خوبان گدائی
پادشاهی نیست الا پیش مهرویان غلامی
ساکن دیر مغانرا از ملامت غم نباشد
زانک در بیت الحرام اندیشه نبود از حرامی
بت پرستان صورتش را سجده می آرند و شاید
گر کند خواجو بمعنی آن جماعت را امامی
خواجوی کرمانی — شوقیات — شمارهٔ ۲۹۸
یا من الیک میلی قف ساعة قبیلی
بالدمع بل ذیلی هذا نصیب لیلی
هر شب که باده نوشم وز تاب سینه جوشم
تا صبحدم خروشم هذا نصیب لیلی
از اشک دل گدازم پیدا شدست رازم
لیکن چه چاره سازم هذا نصیب لیلی
از بند باز کن خو؟ وز دوست کام دل جو
زلفش بگیر و میگو هذا نصیب لیلی
هر شب بجست و جویش گردم بگرد کویش
گریم در آرزویش هدا نصیب لیلی
بلبل ز شاخساران یا ناله ی هزاران
گوید بنو بهاران هذا نصیب لیلی
تا روز از دل و جان چون بلبل سحر خوان
گویم دعای سلطان هذا نصیب لیلی
خواجو مگر فسانه درکش می شبانه
بر گوی این ترانه هذا نصیب لیلی
خواجوی کرمانی — شوقیات — شمارهٔ ۲۹۹
یا من قریرة مقلتی لقیاک غایة منیتی
تذ کار و صلک بهجتی هذا نصیبی لیلتی
از تاب دل شب تا سحر لب خشک دارم دیده تر
آری چه تدبیر ای پسر هذا نصیبی لیلتی
گر همچو شمع انجمن آتش زنم در جان و تن
عیبم مکن ای سیمتن هذا نصیبی لیلتی
قلبی غریق فی الحوی روحی حریق فی النوی
قد ذبت فی نار الهوی هذا نصیبی لیلتی
در مدح سلطان جهان باشم چو شمع آتش زبان
زیرا که از دوز زمان هذا نصیبی لیلتی
باشد دعایش کار من سودای او بازار من
مکتوب بر طومار من هذا نصیبی لیلتی
هر شب که خواجو راز غم گرینده یابی چون قلم
بر دفترش بینی رقم هذا نصیبی لیلتی
خواجوی کرمانی — رباعیات — شمارهٔ ۱
از زلف تو سودائی و شیدا دل ما
در کوی غمت ساخته مأوا دل ما
چون غرقه دریای حقیقت گشتیم
عالم همه قطره گشت و دریا دل ما
خواجوی کرمانی — رباعیات — شمارهٔ ۲
ای خیل غمت برده بیغما دل ما
مهر تو سپهرست و ثریا دل ما
بستیم دل شکسته در زلف کژت
تا خود چکند زلف کژت با دل ما
خواجوی کرمانی — رباعیات — شمارهٔ ۳
ای روز جهانتاب تو همسایه شب
پروین قمر سای تو پیرایه ی شب
عقرب که شنیده است بر خرمن ماه
خورشید که دیده است همسایه ی شب
خواجوی کرمانی — رباعیات — شمارهٔ ۴
تا مایه ی سودای تو سرمایه ی ماست
خورشید جهان فروز در سایه ی ماست
در سایه ی مهر ما گرفتیم وطن
هم سایه ماست آنکه همسایه ی ماست
خواجوی کرمانی — رباعیات — شمارهٔ ۵
یاری اگرت تیغ زند راحت ماست
هم خلوت ما و خالی از خلوت ماست
در حضرت او حضور ما ممکن نیست
کانجا که بود حضور او غیبت ماست
خواجوی کرمانی — رباعیات — شمارهٔ ۶
برگردش چرخ چون نمی باشد دست
دل در بد و نیک دهر چون باید بست
این محنت و غم که هست پندار که نیست
وین عیش و طرب که نیست انگار که هست
خواجوی کرمانی — رباعیات — شمارهٔ ۷
آن لعل که گنج شایگانست کجاست
وان آب که آتش روانست کجاست
تا چهره ی جان در آن ببینم روشن
آن جام که آئینه ی جانست کجاست
خواجوی کرمانی — رباعیات — شمارهٔ ۸
زینسان که بزیر پای غم گشتم پست
جز جام میم کسی کجا گیرد دست
آن لحظه که بر جنازه گردد سرمن
از گردش کاسه سرم بینی مست
خواجوی کرمانی — رباعیات — شمارهٔ ۹
اکنون که ز سبزه آسمانی شد دشت
وز سنبل ترناف زمین مشگین گشت
بر طارم پیروزه گوئی نرگس
طاسیست ززر نهاده در سیمین طشت
خواجوی کرمانی — رباعیات — شمارهٔ ۱۰
چون خسرو گل بجای جمشید نشست
دیدم بصبوح نرگس باده پرست
بر کرسی پیروزه سر انداخته پیش
از نقره و زر تبشی و منقر در دست
خواجوی کرمانی — رباعیات — شمارهٔ ۱۱
نرگس که مدام خوشدل و سرمستست
زانست که دست از قدح زرشستست
در سوسن و سر و بین که معلوم کنی
کازاده زبان دراز و کوته دستست
خواجوی کرمانی — رباعیات — شمارهٔ ۱۲
مه ذره ئی از مهر رخ مهوش ماست
در پیش تو نیست روشن اینک پیداست
سرو چمن از نشاط آن می نالد
کو را گفتم بقامتش مانی راست
خواجوی کرمانی — رباعیات — شمارهٔ ۱۳
گر سرو سهی بقد او ماند راست
چوبین و راز و ناتراشیده چراست
ور قامت من نه ابرویش را همتاست
پیوسته بگو راست که بهر چه دوتاست
خواجوی کرمانی — رباعیات — شمارهٔ ۱۴
ای آنکه شبت جیب ثریا بگرفت
آهم ز غمت دامن جوزا بگرفت
از آتش رویت جگر گلاله بسوخت
از قد تو کار سرو بالا بگرفت
خواجوی کرمانی — رباعیات — شمارهٔ ۱۵
ای چشم تو مخمور و من از چشم تو مست
وی جان من از جام لبت باده پرست
بنشین که نسیم نوبهاری برخاست
برخیز که شمع صبحگاهی بنشست
خواجوی کرمانی — رباعیات — شمارهٔ ۱۶
هر چند که یک موی نیرزم بر دوست
فرق از تن من تا بمیانش یک موست
کس بر رخ ما قطره ی آبی نچکاند
جز دیده که آبروی ما جمله ازوست
خواجوی کرمانی — رباعیات — شمارهٔ ۱۷
بر خاک درت غمست کو محرم ماست
بیرون ز غم تو کیست کو را غم ماست
کس نیست که ما را نفسی خوش دارد
جز بلبل خوش نفس که او همدم ماست
خواجوی کرمانی — رباعیات — شمارهٔ ۱۸
چون زلف تو بر مه سر چوگام بشکست
گوی دل من بر سر میدان بشکست
از موی تو کار مشک در پا افتاد
از روی تو پشت ماه تابان بشکست
خواجوی کرمانی — رباعیات — شمارهٔ ۱۹
ای سرو سهی که قد و بالات خوشست
آن دُرج پر از لؤلؤی لالات خوشست
گیسوی دراز را میفکن بر دوش
کان شعر سیه بر قد و بالات خوشست
خواجوی کرمانی — رباعیات — شمارهٔ ۲۰
می گفت مگر ملامت از ما بگرفت
چون لاله دلت زاتش سواد بگرفت
از جزع یمن لؤلؤ لالا بفشاند
اطراف مهش عقد ثریا بگرفت
خواجوی کرمانی — رباعیات — شمارهٔ ۲۱
از چشم تو هر که می پرستی آموخت
ملک دو جهان بجرعه ئی می بفروخت
چون آتش عشق در دل تنگ افتاد
هر چیز که بود در میان جمله بسوخت
خواجوی کرمانی — رباعیات — شمارهٔ ۲۲
رونیست شو ای خواجو که هستت خوانند
هشیار چنان باش که مستت خوانند
زنهار ز بهر آن خدا را مپرست
کابنای زمان خدا پرستت خوانند
خواجوی کرمانی — رباعیات — شمارهٔ ۲۳
با اشک و رخ ار سیم و زرت گردانند
شاهان جهان تاج سرت گردانند
ور ترک جهاز چار مادر گوئی
میراث برنه پدرت گردانند
خواجوی کرمانی — رباعیات — شمارهٔ ۲۴
انکو بسوی کعبه مرا راه نمود
دیدم که ره کعبه همی می پیمود
رفتیم بکعبه و چو کردیم نظر
خود کعبه جز او نبود و او کعبه نبود
خواجوی کرمانی — رباعیات — شمارهٔ ۲۵
گر یار نه آن بود که ره می پیمود
آنکس که طواف کعبه می کرد که بود
ور زانک در کعبه نه او بر تو گشود
از رفتن و باز آمدن کعبه چه سود
خواجوی کرمانی — رباعیات — شمارهٔ ۲۶
دیدیم که در کعبه بجز یار نبود
وین طرفه که از کعبه خود آثار نبود
آندم که ز دیر خیمه بر کعبه زدیم
در کعبه و دیر هیچ دیار نبود
خواجوی کرمانی — رباعیات — شمارهٔ ۲۷
آنها که دوای دل افگار کنند
پیوسته کنند کار و در کار کنند
چون پشت بدیوار کنی یادآور
زانروز که از خاک تو دیوار کنند
خواجوی کرمانی — رباعیات — شمارهٔ ۲۸
مستان چو هوای در میخانه کنند
پیمان شکنند و عزم بتخانه کنند
کاشانه بآب چشم ساغر گل کن
زان پیش که از گل تو کاشانه کنند
خواجوی کرمانی — رباعیات — شمارهٔ ۲۹
هر کو لب جام لا یزالی بوسد
خاک در ایندر گه عالی بوسد
شاه فلک از بام درافتد هر روز
تا قبر فقیر ابوالمعالی بوسد
خواجوی کرمانی — رباعیات — شمارهٔ ۳۰
ای آنک دل از مهر رخت جان نبرد
دانی که چه بر من از غمت می گذرد
من نیستم آنکه ناظر روی توام
در دیده من کسیست کو می نگرد
خواجوی کرمانی — رباعیات — شمارهٔ ۳۱
آن یار که درد از دل ما می چیند
باید که کسی بر سر ما نگزیند
در دیده ی ما آمد و بگشود نظر
تا چهره ی خود بدیده ی خود بیند
خواجوی کرمانی — رباعیات — شمارهٔ ۳۲
از دیده ی من چو دمبدم خون آید
مانند تو در دیده ی من چون آید
هر خار که سر بر زند از تربت من
زو رایحه ی باده ی گلگون آید
خواجوی کرمانی — رباعیات — شمارهٔ ۳۳
در ماتم من مرغ صراحی مؤید
غسّال بآب چشم جامم شوید
از خاک من آن خار که بیرون آید
زو تا بقیامت گل حمری روید
خواجوی کرمانی — رباعیات — شمارهٔ ۳۴
مخمورم و از کسی شرابم نرسید
بیرون ز دلم بوی کبابی نرسید
گفتم صدره با تو حدیث دل ریش
لیکن ز توام هیچ جوابی نرسید
خواجوی کرمانی — رباعیات — شمارهٔ ۳۵
نرگس بنگر نشسته در سایه ی بید
وز مهر نهاده بر فلک چشم امید
چون زهره برآورد سر از بدر منیر
یا شمس طلوع کرد از روز سپید
خواجوی کرمانی — رباعیات — شمارهٔ ۳۶
چون گلرخ ما پرده زعارض بگشاد
شد لاله دلسوخته از مهر چه شاد
سوسن چو ببندگیش اقرار آورد
سلطان بهارش خط آزادی داد
خواجوی کرمانی — رباعیات — شمارهٔ ۳۷
چون باد صبا زرویت آگاهی داد
گل کرد قبا پیرهن و داد بباد
نرگس چو بدید چشم خواب آلودت
دیدم که سرش زشرم در پیش افتاد
خواجوی کرمانی — رباعیات — شمارهٔ ۳۸
مانند رخت صبا هر آن لاله که دید
برخواند دعائی و بر آن لاله دمید
چون نسبت غنچه با دهانت کردم
دیدم که زخرمی دلش می خندید
خواجوی کرمانی — رباعیات — شمارهٔ ۳۹
شب هندوی آن طره مه فرسا شد
لؤلؤ لب یاقوت ترا لالا شد
تا خط تو شد زطرف خورشید پدید
بس فتنه که در دور قمر پیدا شد
خواجوی کرمانی — رباعیات — شمارهٔ ۴۰
چشمم که مدام آن حسرت بارد
پیوسته کنار من چو دریا دارد
هر دم بنظاره ی رخت تشنه ترست
آری نمک آب تشنگی بیش آرد
خواجوی کرمانی — رباعیات — شمارهٔ ۴۱
چون طره زپای یار سر برگیرد
در حال دگر سرکشی از سر گیرد
آن رخ که بود برو نشان در دوست
هر دم فلکش زمهر در زر گیرد
خواجوی کرمانی — رباعیات — شمارهٔ ۴۲
هر دم زدلم آتش عشق افروزد
واتش زمن سوخته سوز آموزد
می سوزم از آنک در وجودم نم نیست
شک نیست که خون خشک بهتر سوزد
خواجوی کرمانی — رباعیات — شمارهٔ ۴۳
هر آه که از دلم بدر می آید
بشنو که ازو بوی جگر می آید
امشب نفس صبح چرا چون جانم
از آتش مهر دیر بر می آید
خواجوی کرمانی — رباعیات — شمارهٔ ۴۴
کس نیست که در درد و غمم می پرسد
از زخم سنان ستمم می پرسد
جز آه که او هر نفسم می آید
یا اشک که او دمبدمم می پرسد
خواجوی کرمانی — رباعیات — شمارهٔ ۴۵
ای کرده دلم بچین گیسو در بند
بسرا و زبان مرغ خوشگو در بند
بگشا گره از سلسله طره که هست
کار دل دیوانه بیک مو دربند
خواجوی کرمانی — رباعیات — شمارهٔ ۴۶
لعل تو بخاتم سلیمان بخرند
خاک قدمت به آب حیوان بخرند
هر در که زبحر عشقت آید زبرون
اهل خردش بجوهر جان بخرند
خواجوی کرمانی — رباعیات — شمارهٔ ۴۷
مگذار که هر کس خط و خالت بیند
وان عارض خورشید مثالت بیند
هم گوش تو باید که حدیثت شنود
هم چشم تو باید که جمالت بیند
خواجوی کرمانی — رباعیات — شمارهٔ ۴۸
چون شاهد مه غره غرّا بنمود
مشگین خط شام چین ز گیسو بشود
دفتر بکفم بود و سرشکم ناگاه
موجی بزد و سفینه از من بربود
خواجوی کرمانی — رباعیات — شمارهٔ ۴۹
هر کس که دلش ز عشق فرسوده شود
وز خون جگر دامنش آلوده شود
از قند شکرریز لبش مشکل او
حلوا نشود چو اشک پالوده شود
خواجوی کرمانی — رباعیات — شمارهٔ ۵۰
آنشب که ز زلفت گرهم بگشاید
گردون سر رشته از کفم برباید
آنروز که رخسار تو بینم بمراد
ناگاه شب از کناره بیرون آید
خواجوی کرمانی — رباعیات — شمارهٔ ۵۱
چون سوز غم تو از جهان برخیزد
از هستی ما نام و نشان برخیزد
برخاک سر کوی تو رفتیم بباد
تا خود چه غبار ازین میان برخیزد
خواجوی کرمانی — رباعیات — شمارهٔ ۵۲
چشمم که ز خون رخم منقش بیند
در خواب اگر آن دو زلف سرکش بیند
عیبی نبُود چرا که شبهای دراز
مخمور همه خواب مشوش بیند
خواجوی کرمانی — رباعیات — شمارهٔ ۵۳
مقبول تو عمر جاودانی یابد
محزون تو ملک شادمانی یابد
برکشته ی تیغ عشق اگر برگذری
از رهگذر تو زندگانی یابد
خواجوی کرمانی — رباعیات — شمارهٔ ۵۴
چون عکس تو بر جهان جان می افتد
شمع دل من در لمعان می افتد
چون از بدنم دقیقه ئی می گوید
مویت بفضولی بمیان می افتد
خواجوی کرمانی — رباعیات — شمارهٔ ۵۵
در چشم رخت مه فلک میل کشید
بر روی زمین دیده ی من نیل کشید
تقریر پریشانی زلفت چکنم
کان همچو شب هجر بتطویل کشید
خواجوی کرمانی — رباعیات — شمارهٔ ۵۶
آنکش غم عشق دلنوازی نکند
باید که حدیث عشقبازی نکند
زانروی زبان شمع برند بگاز
تا بار دگر زبان درازی نکند
خواجوی کرمانی — رباعیات — شمارهٔ ۵۷
ماهی که نبات از شکر آورد پدید
شام شبگون از سحر آورد پدید
روئیکه ز پسته اش دلم پر خون بود
عناب ز بادام تر آورد پدید
خواجوی کرمانی — رباعیات — شمارهٔ ۵۸
چشمم چو بر آن قامت رعنان افتد
بس فتنه که در عالم بالا افتد
بینی تن من در آب سرچشمه ی چشم
چون موی که در میان دریا افتد
خواجوی کرمانی — رباعیات — شمارهٔ ۵۹
از لوح غمت نام و نشانم نرود
واب رخت از چشم و روانم نرود
تا باده ی چون زنگ نریزم در جام
زنگ غم از آئینه ی جانم نرود
خواجوی کرمانی — رباعیات — شمارهٔ ۶۰
گر خلد برین در نظرم خواهد بود
گلزار رخت مصوّرم خواهد بود
ور روی بمحراب کنم در دم صبح
ابروی تو در برابرم خواهد بود
خواجوی کرمانی — رباعیات — شمارهٔ ۶۱
در بوته ی غم هر که چو زر بگذارد
بحث کمر تو در میان اندازد
آنکس که حدیث شب معراج کند
زلف سیه ترا تمسّک سازد
خواجوی کرمانی — رباعیات — شمارهٔ ۶۲
یارب کی آن چشم و چراغم برسد
وانسرو خرامنده بباغم برسد
هر دم که بر آرم از جگر آهی گرم
بوی دل بریان بدماغم برسد
خواجوی کرمانی — رباعیات — شمارهٔ ۶۳
ای در دلم آتش غم و در جان دود
بگرفت درون دلم از بریان دود
هر دود که از مطبخ عشقت خیزد
بوی جگر سوخته آید زان دود
خواجوی کرمانی — رباعیات — شمارهٔ ۶۴
تا کی چو مسیح دم ز طاعات زنید
یا همچو لیکم لاف میقات زنید
خیزید و بمی خاک مرا گِل سازید
وانگه ز گِلم خشت خرابات زنید
خواجوی کرمانی — رباعیات — شمارهٔ ۶۵
تا چند توان کرد درین قصر دو در
اندیشه ی شش پیشگه و پنج ممر
برخیز و وطن با دو برادر بگذار
وز نه پدر و چهار مادر بگذر
خواجوی کرمانی — رباعیات — شمارهٔ ۶۶
در ساغر جان ما شراب اولیتر
وز آتش مِی جگر کباب اولیتر
در ده قدحی که در خرابات فنا
بنیاد وجود ما خراب اولیتر
خواجوی کرمانی — رباعیات — شمارهٔ ۶۷
چون مرغ چمن برآورد بانگ هزار
نوشند صبوحیان مِی نوشگوار
بر گریه ی من چشم قدح گرید گرم
وز ناله ی من چنگ سحر نالد زار
خواجوی کرمانی — رباعیات — شمارهٔ ۶۸
نرگس بنگر که در دهان دارد زر
مسکین چکند که او همان دارد زر
دانی که چرا غنچه دلش می خندد
زانرو که مقیم در میان دارد زر
خواجوی کرمانی — رباعیات — شمارهٔ ۶۹
در کوی تو غم ز شادمانی خوشتر
مردن ز حیوة جاودانی خوشتر
پیش لب لعل تو بمیرم کو را
آبیست کزاب زندگانی خوشتر
خواجوی کرمانی — رباعیات — شمارهٔ ۷۰
ای شمع دلم یافته از مهر تو نور
وی جوهر جانرا ز جمال تو سرور
ابروی تو پیوسته از آنروی خوشست
کز صحبت مستان نبُود یکدم دور
خواجوی کرمانی — رباعیات — شمارهٔ ۷۱
در ساعد سیمین چه کنی یاره ی زر
هر چند زر و سیم بهم نیکوتر
دانی بچه مانی ای بت مه پیکر
خورشید که از هلال سازد چنبر
خواجوی کرمانی — رباعیات — شمارهٔ ۷۲
رفتی ز برم ولی نرفتی ز ضمیر
باز آی که جانی و زجان نیست گزیر
هر لحظه ز کوی تو کنم عزم سفر
خونابه ی چشم من شود دامنگیر
خواجوی کرمانی — رباعیات — شمارهٔ ۷۳
ای یافته از خاک درت افسر سر
بس شور که از زلف تو دارم در سر
گر خاک شوم بر سر کویت باری
آنکس که نشد خا تو خاکش بر سر
خواجوی کرمانی — رباعیات — شمارهٔ ۷۴
ای چشم بد از طلعت زیبای تو دور
نرگس ز فریب چشم مستت مغرور
گر چشم تو اشک جوید از دیده ی ما
عیبی نبُود که آب خواهد مخمور
خواجوی کرمانی — رباعیات — شمارهٔ ۷۵
مطرب بزن و غمزدگان را بنواز
باشد که دل سوخته آید بر ساز
تا مرغ صراحی نکند آوازم
چون کبک پریده کی بدست آیم باز
خواجوی کرمانی — رباعیات — شمارهٔ ۷۶
ایمرغ دلم کرده بکویت پرواز
چشمم ز پی کبوتر وصل تو باز
تا خود چکند خیال زلف سیهت
با این دل شوریده بشبهای دراز
خواجوی کرمانی — رباعیات — شمارهٔ ۷۷
هنگام گل و عید صیامست امروز
بی باده ی پخته کار خامست امروز
ای محتسب از باده مکن منع مرا
هشیار درینوقت کدامست امروز
خواجوی کرمانی — رباعیات — شمارهٔ ۷۸
ای چشمه ی نوشت بروان بخشی فاش
حیران شده در نقش جمالت نقاش
هیچست جهان از نظرم چون دل تنگ
ور مهر رخ تو هست گو هیچ مباش
خواجوی کرمانی — رباعیات — شمارهٔ ۷۹
ناگشته شبی چو طره هم زانویش
در پای فتاد کارم از گیسویش
دل در سر او رفت و من سوخته دل
خوردم جگر سوخته از پهلویش
خواجوی کرمانی — رباعیات — شمارهٔ ۸۰
ای خواجه شه مملکت آرائی باش
وافاق بگیر و فارغ از شاهی باش
خواهی که بمنزلت جهانی باشی
بگذر ز جهان و هر کجا خواهی باش
خواجوی کرمانی — رباعیات — شمارهٔ ۸۱
ای لعل لبت برده ز یاقوت سبق
ریحان ز حیا پیش خطت شسته ورق
گر سرو زند لاف که چون قد توام
مشنو سخنش که الطویل الاحمق
خواجوی کرمانی — رباعیات — شمارهٔ ۸۲
روزی که من از جهان روم با دل تنگ
گردون زندم شیشه ی هستی بر سنگ
بر تربت من کسی نگرید جز جام
در ماتم من کسی ننالد جز چنگ
خواجوی کرمانی — رباعیات — شمارهٔ ۸۳
هر صبح که از پرده برون آید گل
وز مرغ سحر در چمن افتد غلغل
گلبانگ زند بلبله چون بلبل مست
کای مطرب خوش سرای قل قل قل قل
خواجوی کرمانی — رباعیات — شمارهٔ ۸۴
ای من شده بی رخ تو از ناله چونال
وز باغ غمت ندیده جز ناله منال
بر چادر شب مردمک دیده ی من
تقریر کند نقش تو لیکن بخیال
خواجوی کرمانی — رباعیات — شمارهٔ ۸۵
ای لعل تو آتش زده در آب زلال
در پرده ی دیده لعبتی چون تو خیال
روی چو مه تو لشکر عارض چین
ابروی کژت حاجب سلطان جمال
خواجوی کرمانی — رباعیات — شمارهٔ ۸۶
ای سنبل تو ریخته در دامن گل
وز مشک سیه بیخته پیرامن گل
خال سیه تو هیچ می دانی چیست
زنگی بچه ئی نشسته بر خرمن گل
خواجوی کرمانی — رباعیات — شمارهٔ ۸۷
ای مهر رخت مشعله ی دیده ی دل
آشوب غمت مشغله و توده ی گِل
جان در سر رشته ی تو نتوانم کرد
زیرا که ازین هیچ نگردد حاصل
خواجوی کرمانی — رباعیات — شمارهٔ ۸۸
ای طرفه که نشنید کسی آوازم
از پرده بر آواز برون شد رازم
تا غرقه ی دریای محبت شده ام
یک لحظه بمحبوب نمی پردازم
خواجوی کرمانی — رباعیات — شمارهٔ ۸۹
عیبم مکن ای خواجه که تا من هستم
بی جان و بدن قائم و بی مِی مستم
مانند خضر زنده ی جاوید شدم
چون دست ز آب زندگانی شستم
خواجوی کرمانی — رباعیات — شمارهٔ ۹۰
از باده ی بیخودی بر انسان مستم
کاگاه نیم که نیستم یا هستم
آندم که در آردم ز پای آتش دل
بیرون ز قدح کسی نگیرد دستم