mabidan/ganjoor huggingface dataset:
شاه نعمت‌الله ولی — دوبیتی‌ها — دوبیتی شمارهٔ ۱۹۷
پیش از وجود آدم بودیم با تو همدم
در خلوت یگانه بنشسته هر دو با هم
اندر ظهور غیران گشتیم ور نه عینیم
بشنو ز نعمت‌اللّه قول خدای فافهم
شاه نعمت‌الله ولی — دوبیتی‌ها — دوبیتی شمارهٔ ۱۹۸
بگذر ز وجود و از عدم هم
بگذار حدوث را قدم هم
این جمله هویت است دریاب
اسم و صفت است و جام جم هم
شاه نعمت‌الله ولی — دوبیتی‌ها — دوبیتی شمارهٔ ۱۹۹
ما گدای خودیم و شاه خودیم
آفتاب خودیم و ماه خودیم
ملک و ملک مالک خویشیم
پادشاه خود و سپاه خودیم
شاه نعمت‌الله ولی — دوبیتی‌ها — دوبیتی شمارهٔ ۲۰۰
بسی نقشی که بر دیده کشیدیم
به جز نور جمال او ندیدیم
به گرد نقطه چون پرگار گشتیم
به آخر هم بدان اول رسیدیم
شاه نعمت‌الله ولی — دوبیتی‌ها — دوبیتی شمارهٔ ۲۰۱
رندی که حریف ماست مائیم
جز ما دگری کجاست مائیم
جامیم و شراب و درد و صافیم
دردی که همو دواست مائیم
شاه نعمت‌الله ولی — دوبیتی‌ها — دوبیتی شمارهٔ ۲۰۲
بسی نقشی که بر دیده کشیدیم
به جز نور جمال او ندیدیم
چون کمالات را نهایت نیست
به آخر هم بدان اول رسیدیم
شاه نعمت‌الله ولی — دوبیتی‌ها — دوبیتی شمارهٔ ۲۰۳
ما گدای خودیم و شاه خودیم
آفتاب خودیم و ماه خودیم
ملک ملک مالک خویشیم
پادشاه خود و سپاه خودیم
شاه نعمت‌الله ولی — دوبیتی‌ها — دوبیتی شمارهٔ ۲۰۴
رو به خاک راه او بنهاده ام
خاک آن راهم به راه افتاده ام
گر بگوید جان بده بدهم روان
بندهٔ فرمان منتظر استاده ام
شاه نعمت‌الله ولی — دوبیتی‌ها — دوبیتی شمارهٔ ۲۰۵
در سراپردهٔ میخانه مقامی دارم
پیش رندان جهان منصب و نامی دارم
گرچه در صومعه پیرمغان پیر شدم
در خرابات مغان جای تمامی دارم
شاه نعمت‌الله ولی — دوبیتی‌ها — دوبیتی شمارهٔ ۲۰۶
رندیکه حریف ماست مائیم
جز ما دگری کجاست مائیم
جامیم و شراب و درد صافیم
دردی که هم او دواست مائیم
شاه نعمت‌الله ولی — دوبیتی‌ها — دوبیتی شمارهٔ ۲۰۷
بگذر ز وجود وز عدم هم
بگذر ز حدوث وز قدم هم
این جمله هویت است دریاب
اسم و صفتست جام و جم هم
شاه نعمت‌الله ولی — دوبیتی‌ها — دوبیتی شمارهٔ ۲۰۸
آن گنج که مخفی بود از عالم و از آدم
پیدا شده است بر من ، من محرم آن گنجم
گنجی که نمی گنجد در مخزن موجودات
در کنج دلم گنجید ، در کون کجا گنجم
شاه نعمت‌الله ولی — دوبیتی‌ها — دوبیتی شمارهٔ ۲۰۹
یک عین به اختلاف اعیان
بنموده جمال ای عزیزان
در هر عینی نموده حسنی
از عین جمال خود به اعیان
شاه نعمت‌الله ولی — دوبیتی‌ها — دوبیتی شمارهٔ ۲۱۰
خدایا تشنه ایم و جمع یاران
از آن حضرت همی خواهیم باران
به حق مصطفی و آل یاسین
که بر یاران ما باران بباران
شاه نعمت‌الله ولی — دوبیتی‌ها — دوبیتی شمارهٔ ۲۱۱
ساقیا از روی لطف بیکران
ساغر می ده به دست عاشقان
می به زاهد گر دهی ضایع شود
می بخ رندی ده که می نوشد به جان
شاه نعمت‌الله ولی — دوبیتی‌ها — دوبیتی شمارهٔ ۲۱۲
ای صبا گر روی به ترکستان
دوستان را سلام ما برسان
ما به جان پیش آن عزیزانیم
گرچه تن ساکنست در کرمان
شاه نعمت‌الله ولی — دوبیتی‌ها — دوبیتی شمارهٔ ۲۱۳
از این عالم بدان عالم سفر کن
از آن عالم به بالاتر نظر کن
چو جسم و جان رها کردی و رفتی
به نور او به عین او نظر کن
شاه نعمت‌الله ولی — دوبیتی‌ها — دوبیتی شمارهٔ ۲۱۴
در صورت و معنیش نظر کن
می بین همه و مرا خبر کن
خواهی که رسی به نعمت الله
بر درگه سیدم گذر کن
شاه نعمت‌الله ولی — دوبیتی‌ها — دوبیتی شمارهٔ ۲۱۵
فقر بگزین و غنا ایثار کن
اختیار خود فدای یار کن
صوفیانه گر بیابی این خصال
رو به صوفیخانه و انکار کن
شاه نعمت‌الله ولی — دوبیتی‌ها — دوبیتی شمارهٔ ۲۱۶
بگذر از خوف و رجا با ما نشین
عاشقانه خوش درین دریا نشین
قصهٔ ماضی و مستقبل مگو
حالیا با ما به حال ما نشین
شاه نعمت‌الله ولی — دوبیتی‌ها — دوبیتی شمارهٔ ۲۱۷
خوش بگو الله و اسم ذات بین
جمله اشیا مصحف آیات بین
در زمین و آسمان می کن نظر
نور او در دیدهٔ ذرات بین
شاه نعمت‌الله ولی — دوبیتی‌ها — دوبیتی شمارهٔ ۲۱۸
خوش بگو الله و اسم ذات بین
معنیش در صورت و آیات بین
جلمه مرآتند ها و هوی ما
یک حقیقت در دو صد مرآت بین
شاه نعمت‌الله ولی — دوبیتی‌ها — دوبیتی شمارهٔ ۲۱۹
ذکر حق می گوی و در خلوت نشین
باش فارغ از چنان و از چنین
حاصل عمر ای عزیزان یک دم است
دم به دم در یک دمی با ما نشین
شاه نعمت‌الله ولی — دوبیتی‌ها — دوبیتی شمارهٔ ۲۲۰
باده می نوش و جام را می بین
خلق را مظهر خدا می بین
نعمت الله را نکو بشناس
دیده بگشا و هر دو را می بین
شاه نعمت‌الله ولی — دوبیتی‌ها — دوبیتی شمارهٔ ۲۲۱
این صفات بد اگر از خود جدا سازی چو من
نعمت الله زمان باشی و سلطان زمن
غیبت و نمامی و حرص و حسد این هر چهار
باز بخل و کینه و آنگه طمع بشنو ز من
شاه نعمت‌الله ولی — دوبیتی‌ها — دوبیتی شمارهٔ ۲۲۲
من حسینی مذهبم ای یار من
یافته تعظیم از خلق حسن
علم تو باشد همه از قیل و قال
و آن من میراث من از جد من
شاه نعمت‌الله ولی — دوبیتی‌ها — دوبیتی شمارهٔ ۲۲۳
یک عین به اختلاف اعیان
بنمود جمال ای عزیزان
در هر عینی نموده حسنی
از عین جمال ای عزیزان
شاه نعمت‌الله ولی — دوبیتی‌ها — دوبیتی شمارهٔ ۲۲۴
کون جامع جامع این است و آن
هر دو را از لوح این انسان بخوان
صورت و معنی او با هم بدان
نیست مثلش در همه کون و مکان
شاه نعمت‌الله ولی — دوبیتی‌ها — دوبیتی شمارهٔ ۲۲۵
فقر بگزین و غنا ایثار کن
اختیار خود فدای یار کن
صوفیانه گر بیابی این خصال
رو به صوفیخانه ای و کار کن
شاه نعمت‌الله ولی — دوبیتی‌ها — دوبیتی شمارهٔ ۲۲۶
در صورت و معنیش نظر کن
می بین همه و مرا خبر کن
خواهی که رسی به نعمت‌اللّه
بر درگه سیّدم گذر کن
شاه نعمت‌الله ولی — دوبیتی‌ها — دوبیتی شمارهٔ ۲۲۷
باده می نوش و جام را می بین
خلق را مظهر خدا می‌ بین
نعمت‌اللّه را نکو بشناس
دیده بگشا و هر دو را می ‌بین
شاه نعمت‌الله ولی — دوبیتی‌ها — دوبیتی شمارهٔ ۲۲۸
خوش بگو اللّه و اسم ذات بین
جمله اشیا مصحف و آیات بین
در زمین و آسمان می کن نظر
نور او در دیدهٔ ذرات بین
شاه نعمت‌الله ولی — دوبیتی‌ها — دوبیتی شمارهٔ ۲۲۹
خوش بگو اللّه و اسم ذات بین
معنیش در صورت و آیات بین
جمله مرآتند ها و هو و هی
یک حقیقت در دو سه مرآت بین
شاه نعمت‌الله ولی — دوبیتی‌ها — دوبیتی شمارهٔ ۲۳۰
ذکر حق می گو و در خلوت نشین
باش فارغ از چنان و از چنین
حاصل عمر عزیز آن یک دم است
دم به دم در یک دمی با ما نشین
شاه نعمت‌الله ولی — دوبیتی‌ها — دوبیتی شمارهٔ ۲۳۱
خنک چشمی که بیند حضرت او
قراری یافته از قربت او
بود دلشاد همچون جان سیّد
مدام از بندگی خدمت او
شاه نعمت‌الله ولی — دوبیتی‌ها — دوبیتی شمارهٔ ۲۳۲
جامی است جهان نما دل تو
افتاده به دست ما دل تو
بیگانه چه داند این حکایت
من دانم و آشنا دل تو
شاه نعمت‌الله ولی — دوبیتی‌ها — دوبیتی شمارهٔ ۲۳۳
دنیی دون دنی از دون مجو
چون رها کن غیر آن بی چون مجو
عشق عاقل را چو مجنون می‌ کند
عاقلی از خدمت مجنون مجو
شاه نعمت‌الله ولی — دوبیتی‌ها — دوبیتی شمارهٔ ۲۳۴
تا تونشوی یگانهٔ او
هرگز نشود یگانه آن دو
باشی تو یگانهٔ دو عالم
آن دم که اثر نماند از تو
شاه نعمت‌الله ولی — دوبیتی‌ها — دوبیتی شمارهٔ ۲۳۵
مخبر چو نمانده است خبر کو
مؤثر چو نمانده است اثر کو
گفتیم لطیفهٔ بدیعی
چون شمس نمانده است قمر کو
شاه نعمت‌الله ولی — دوبیتی‌ها — دوبیتی شمارهٔ ۲۳۶
مصصفا فرمود بقوا او تقوا
باش یک رنگ از دو رنگی فاتقوا
جان و دل را دوست می‌ داری ولی
لن تنالوا البر حتی تنفقوا
شاه نعمت‌الله ولی — دوبیتی‌ها — دوبیتی شمارهٔ ۲۳۷
مقدم بر همه اسما است الله
چنین گفتیم با یاران آگاه
مسما واحد اسما کثیر
نکو دریاب قول نعمت الله
شاه نعمت‌الله ولی — دوبیتی‌ها — دوبیتی شمارهٔ ۲۳۸
مظهر کامل است عبدالله
بر همه شامل است عبدالله
وصف او را کجا توانم کرد
سید کاملست عبدالله
شاه نعمت‌الله ولی — دوبیتی‌ها — دوبیتی شمارهٔ ۲۳۹
نعمت الله به عشق حضرت شاه
خوش به ماهان نشسته همچون ماه
عارفانه به صدق می گوید
دائما لا اله الا الله
شاه نعمت‌الله ولی — دوبیتی‌ها — دوبیتی شمارهٔ ۲۴۰
اسم اعظم او به ما آموخته
شمع ما از نور او افروخته
رو نموده در همه آئینه ها
چشم غیر از غیرتش بر دوخته
شاه نعمت‌الله ولی — دوبیتی‌ها — دوبیتی شمارهٔ ۲۴۱
رایت الله فی عینی بعینه
و عینی عینه فانظر بعینه
مبینی عند غیری غیر عینی
وعندی عینه من حیث عینه
شاه نعمت‌الله ولی — دوبیتی‌ها — دوبیتی شمارهٔ ۲۴۲
رهرو میر ما خلیل الله
در همه راه با همه همراه
جمع کن رهروان خوشی می گو
وحده لا اله الا الله
شاه نعمت‌الله ولی — دوبیتی‌ها — دوبیتی شمارهٔ ۲۴۳
به هر صورتی نشئه ای یافته
چو خورشید بر ذره ها تافته
همه برجها قطع کرده تمام
همه نور معنی از او یافته
شاه نعمت‌الله ولی — دوبیتی‌ها — دوبیتی شمارهٔ ۲۴۴
رهر و میر ما خلیل اللّه
در همه راه و با همه همراه
جمع کن رهروان و خوش می گو
وحده لا اله الا اللّه
شاه نعمت‌الله ولی — دوبیتی‌ها — دوبیتی شمارهٔ ۲۴۵
مقدم بر همه اسماست اللّه
چنین گفتم به آن یاران درگاه
مسمّی واحد اسم کثیر است
نکو دریاب قول نعمت‌اللّه
شاه نعمت‌الله ولی — دوبیتی‌ها — دوبیتی شمارهٔ ۲۴۶
اهل عقبی همت از وی یافته
مالداران ثروت از وی یافته
نعمت دنیی و عقبی را چه قدر
نعمت‌اللّه نعمت از وی یافته
شاه نعمت‌الله ولی — دوبیتی‌ها — دوبیتی شمارهٔ ۲۴۷
اگر درویش می‌جوئی منم درویش بیچاره
و گر دلریش می‌جوئی منم دلریش بیچاره
اگر تو آشنا جوئی منم خود آشنای تو
و گر بی خویش می‌جوئی منم بی خویش بیچاره
شاه نعمت‌الله ولی — دوبیتی‌ها — دوبیتی شمارهٔ ۲۴۸
مظهر اسم اعظم است آن شاه
به حقیقت یکی است عبداللّه
نعمت‌اللّه به صدق می‌گوید
وحده لا اله الا اللّه
شاه نعمت‌الله ولی — دوبیتی‌ها — دوبیتی شمارهٔ ۲۴۹
مظهر کامل است عبداللّه
بر همه شامل است عبداللّه
وصف او را کجا توانم کرد
سیّد کامل است عبداللّه
شاه نعمت‌الله ولی — دوبیتی‌ها — دوبیتی شمارهٔ ۲۵۰
ما شرح اصطلاحات گفتمی عارفانه
بس گوهر لطیفی سفتیم عارفانه
از قول نعمت‌اللّه شرح خوشی نوشتیم
این راه عارفان را رفتیم عارفانه
شاه نعمت‌الله ولی — دوبیتی‌ها — دوبیتی شمارهٔ ۲۵۱
رایت اللّه فی عینی بعینه
و عینی عینه فانظر بعینه
حبیبی عند غیر غیر عینی
و عندی عینه من حیث عینه
شاه نعمت‌الله ولی — دوبیتی‌ها — دوبیتی شمارهٔ ۲۵۲
گر بمیری ز خود بقا یابی
ور کشی زحمتی عطا یابی
هر که مرد او دگر نخواهد مرد
گر بمیری ز خود بقا یابی
شاه نعمت‌الله ولی — دوبیتی‌ها — دوبیتی شمارهٔ ۲۵۳
ز صورت گر شوی فانی ازین معنی بقا یابی
ازین و آن چو بگذشتی همه نور خدا یابی
درین دریای بی ‌پایان اگر غرقه شوید چون ما
به عین ما نظر می کن که عین ما ز ما یابی
شاه نعمت‌الله ولی — دوبیتی‌ها — دوبیتی شمارهٔ ۲۵۴
رفتی ای خواجه و زیان کردی
عرض خود در سر زبان کردی
باز گفتی زنان چنین گفتند
از زبان زنان زیان کردی
شاه نعمت‌الله ولی — دوبیتی‌ها — دوبیتی شمارهٔ ۲۵۵
در ره حق اگر تو دیناری
گمرهان را به سوی دین آری
ور مقید شوی به دیناری
کمتر از مقبلی و دیناری
شاه نعمت‌الله ولی — دوبیتی‌ها — دوبیتی شمارهٔ ۲۵۶
گر یکی را دو بار بشماری
آن یکی را دو یک نگهداری
دو یکی باشد و یکی دو عجب
یاد دارش ز یار از یاری
شاه نعمت‌الله ولی — دوبیتی‌ها — دوبیتی شمارهٔ ۲۵۷
گر تو عارف شوی شوی بخشی
این چنین عارفی به از بخشی
هر چه گیری از او به او گیری
هر چه بخشی از او به او بخشی
شاه نعمت‌الله ولی — دوبیتی‌ها — دوبیتی شمارهٔ ۲۵۸
هر که باشد محب آل علی
شک ندارم که عارف است و ولی
با تو ما را محبت ازلی است
با لبت رازهای لم یزلی
شاه نعمت‌الله ولی — دوبیتی‌ها — دوبیتی شمارهٔ ۲۵۹
در حقیقت یکی است تا دانی
آن یک بی شکیست تا دانی
از دویی ای عزیز من بگذر
کان یکی نیککیست تا دانی
شاه نعمت‌الله ولی — دوبیتی‌ها — دوبیتی شمارهٔ ۲۶۰
جامع عالمی اگر دانی
نسخهٔ خویش را فرو خوانی
بی همه چون همه تویی همه را
از خودش می ‌طلب که تو آنی
شاه نعمت‌الله ولی — دوبیتی‌ها — دوبیتی شمارهٔ ۲۶۱
عالم حق حق است تا دانی
غیر او عالمش چه می‌ خوانی
طالب حق حق است در همه حال
هر چه آن را طلب کنی آنی
شاه نعمت‌الله ولی — دوبیتی‌ها — دوبیتی شمارهٔ ۲۶۲
شمع خوشی افروختی عود دل ما سوختی
از بهر بزم عاشقان شمعی ز نور افروختی
جز عاشقی کاری دگر از ما نمی آید دگر
زیرا که از روز ازل ما را چنین آموختی
شاه نعمت‌الله ولی — دوبیتی‌ها — دوبیتی شمارهٔ ۲۶۳
خانهٔ تاریک اگر روشن کنی
خلوت خود چون سرای من کنی
گر بیایی یوسف گل پیرهن
کی سخن با ما ز پیراهن کنی
شاه نعمت‌الله ولی — دوبیتی‌ها — دوبیتی شمارهٔ ۲۶۴
ظاهر جامیم و باطناً می
این یک مائیم و آن دگر وی
چون ظاهر و باطنت یکی شد
نه جام و نه می بماند هی هی
شاه نعمت‌الله ولی — دوبیتی‌ها — دوبیتی شمارهٔ ۲۶۵
چون برسی به بحر ما واقف حال ما شوی
تا نرسی به ما چو ما عارف ما کجا شوی
موج و حباب را بمان آب چو تشنگان بجو
تا که به عین ما چو ما واصل عین ما شوی
شاه نعمت‌الله ولی — دوبیتی‌ها — دوبیتی شمارهٔ ۲۶۶
نگاری مست ولا یعقل چو ماهی
در آمد از در خلوت به گاهی
سیه چشم و سیه زلف و سیه خال
سیه گز بود پوشیده سیاهی
شاه نعمت‌الله ولی — دوبیتی‌ها — دوبیتی شمارهٔ ۲۶۷
خانهٔ تاریک اگر روشن کنی
خلوت خود چون سرای من کنی
گر بیابی یوسف گل پیرهن
کی سخن با ما ز پیراهن کنی
شاه نعمت‌الله ولی — دوبیتی‌ها — دوبیتی شمارهٔ ۲۶۸
گر بمیری ز خود بقا یابی
ور کشی زحمتی عطا یابی
هر که مرد او دگر نخواهد مرد
گر نمردی بمیر تا یابی
شاه نعمت‌الله ولی — دوبیتی‌ها — دوبیتی شمارهٔ ۲۶۹
ظهوری لم یزل ذاتی بذاتی
حجابی لایزالی من صفاتی
وجودی کالقدح روحی کراحی
فخذ منی قدح و اشرب حیاتی
شاه نعمت‌الله ولی — دوبیتی‌ها — دوبیتی شمارهٔ ۲۷۰
گر تو عارف شوی شوی بخشی
این چنین عارفی به ار بخشی
هرچه گیری به او ازو گیری
هر چه گیری از او به او بخشی
شاه نعمت‌الله ولی — متفرقات — هو علی
ظاهر و باطن ار کنی طاهر
پاک باشی به باطن و ظاهر
قرة العین همدم ما شو
سعی کن همچو جد و آبا شو
این دوئی خیال را بگذار
ای یگانه بیا و یکتا شو
صورت و معنی همه دریاب
می و جامند همچو آب و حباب
در همه آینه یکی بنگر
آن یکی نیز بی شکی بنگر
متخلق به خلق او می باش
گنج اخلاق بر همه می باش
گر تو فانی شوی بقا یابی
خود ازین بیخودی خدا یابی
دُرد دردش بنوش و درمان جو
جان به جانان سپار و جانان جو
در همه شی جمال اسما بین
با همه اسم یک مسما بین
گر خیالش به خواب می بینی
تو به خوابی حجاب می بینی
ماه دیدی در آفتاب نگر
آفتابی به ماهتاب نگر
گفته ام من تو را خلیل الله
خوش خلیلی اگر شوی آگاه
گر ز باطل تمام وارستی
حق شناسی به حق چو پیوستی
جبر تند و قدر بود ویران
مرکب خود میانشان می ران
تو ز هستی و نیستی بگذر
شاید این جا نایستی بگذر
در ولایت ولی کامل جو
عمر داری ز عمر حاصل جو
جام گیتی نما به دست آور
دامن اولیا بدست آور
گر ز اسرار حق شدی آگاه
خوش بگو لا اله الا الله
تابع دین جد خود می باش
هر چه بینی به این و آن می باش
هر که حق را به عین او بیند
بد نبیند همه نکو بیند
چون هویت یکیست اسما را
به هویت یکی بود اسما
دو نظر عالمیست چون سایه
سایه بنگر به نور همسایه
صفت و ذات و اسم را میدان
سه یکی و یکی به سه میدان
یک وجود است اگر خبر داری
عین او بین اگر نظر داری
در ظهور است مظهر و مظهر
نیک دریاب باطن و ظاهر
نور و او را به نور او بنگر
در همه آینه نکو بنگر
ابدا علم از خدا می جو
چون بیابی به طالبان می گو
سخن عارفان خوشی می خوان
معنیش همچو عارفان می دان
یک حقیقت به اسم بسیار است
یک هویت هزار آثار است
کثرت و وحدت این چنین گفتم
دُر توحید را نکو سفتم
شاه نعمت‌الله ولی — متفرقات — در ذکر نام بعضی از مشایخ
شیخ ما کامل و مکمل بود
قطب وقت و امام کامل بود
گاه ارشاد چون سخن گفتی
در توحید را نکو سُفتی
یافعی بود نام عبدالله
رهرو رهروان آن درگاه
صالح بربری روحانی
شیخ شیخ من است تا دانی
پیر او هم کمال کوفی بود
کز کمالش بسی کمال فزود
باز باشد ابوالفتوح سعید
که سعید است آن سعید شهید
از ابی مدین او عنایت یافت
به کمال از ولی ولایت یافت
مغربی بود مشرقی به صفا
آفتاب تمام و مه سیما
شیخ ابی مدین است شیخ سعید
که نظیرش نبود در توحید
دیگر آن عارف و دود بود
کنیت او را ابوسعود بود
بود در اندلس ورا مسکن
بس کرم کرده روح او با من
پیر او بود هم ابوبرکات
به کمال و جمال و ذات و صفات
باز ابوالفضل بود بغدادی
افضل فاضلان به استادی
شیخ او احمد غزالی بود
مظهر کامل جلالی بود
خرقه اش پاره بود ابوبکرست
زان که نساج او ابی بکر است
پیر نساج شیخ ابوالقاسم
مرشد عصر و ذاکر دایم
باز شیخ بزرگ ابوعثمان
که نظیرش نبود در عرفان
مظهر لطف حضرت واهب
بندگی ابوعلی کاتب
شیخ او شیخ کاملش خوانند
بوعلی رودباریش دانند
شیخ او هم جنید بغدادی
مصر معنی دمشق دلشادی
شیخ او خال او سرّی سقطی
محرم حال او سرّی سقطی
باز شیخ سری بود معروف
چو سری سرّ او به او مکشوف
او ز موسی و جود از احسان یافت
کفر بگذاشت نور ایمان یافت
یافت در خدمت امام مجال
بود بوّاب در گهش ده سال
شیخ معروف را نکو می دان
شرط داود طائیش می خوان
شیخ او هم حبیب محبوبست
عجمی طالب است و مطلوبست
پیر بصری ابوالحسن باشد
شیخ شیخان انجمن باشد
یافت از صحبت علی ولی
گشت منظور بندگی علی
خرقهٔ او هم از رسول خداست
این چنین خرقهٔ لطیف کراست
نعمت اللهم وز آل رسول
نسبتم با علی است زوج بتول
این چنین نسبت خوشی به تمام
خوش بود گر تو را بود اسلام
شاه نعمت‌الله ولی — متفرقات — تحقیق رباعی شیخ ابو سعید ابوالخیر علیه الرحمة و الغفران
یک بوسه سلیمان به لب آصف زد
در وقت وفات
حورا به نظارهٔ نگارم صف زد
یعنی حسنات
چون بحر محیط بر کف ما کف زد
از عین صفات
رضوان به تعجب کف خود بر کف زد
زان آب حیات
این لشکر پادشاه عالم صف زد
بیرون جهات
آن خال سیه بدان رخان مطرف زد
از هیأت ذات
در حال شریف خیمهٔ اشرف زد
از بهر ثبات
ابدال ز بیم چنگ بر مصحف زد
یعنی به صفات
شاه نعمت‌الله ولی — متفرقات — و من کلامه
آن کیست که سر مست به بازار بر آمد
آن جان جهان است
صد بار فرو رفت و دگر بار بر آمد
تا هست چنان است
خورشید در آئینهٔ مه کرد نگاهی
آن نور پدید است
در دور قمر آن مه انوار بر‌آمد
بنگر که عیان است
سردار شد و هم سر و دستار بینداخت
در پای حریفان
رندی که چو منصور بر این دار بر‌آمد
سردار جهان است
در کوی خرابات مغان خوش گذری کرد
آن شاهد سرمست
فریاد ز خمخانه و خمار بر‌آمد
کاین کوی مغان است
در آینه بنمود جمال و چه جمالی
دیدیم به دیده
از بتکده‌ای آن بت عیار بر‌آمد
جانم نگران است
عالم همه مستند ز یک خم شرابی
ما نیز چنانیم
اندک نشد آن باده و بسیار برآمد
ساقیش فلان است
این گفتهٔ مستانهٔ سید چو شنیدی
از ذوق بخوانش
نقدی است که از مخزن اسرار برآمد
آن گنج روان است
شاه نعمت‌الله ولی — متفرقات — وله ایضاً
تا از سر زلف تو یکی تار برآمد
صد فتنه عیان شد
صد شور ز اسلام و ز کفار برآمد
غوغا به جهان شد
بر خاک زمین چون که یکی جرعه فشاندند
از بادهٔ بی چون
از خاک زمین آن بت عیار برآمد
سر خیل بتان شد
مسجود ملایک شد و لشکر‌کش ارواح
زان روح مقدس
شیطان ز حسد بر سر انکار برآمد
مردود زمان شد
تا از ید بیضا بنمودی سر انگشت
مه جامه بدرید
ترسا ز چلیپا و ز زُنار بر‌آمد
در دین امان شد
یک غمزه نمودی به خلیل از تو در افتاد
اندر دل آتش
گلزار بهشت از جگر نار برآمد
آتش چو جنان شد
تا مهر جمال رخ خوب تو تجلی
کرد از پس پرده
موسی ز پی دیدن دیدار بر‌‌آمد
بر طور روان شد
اسرار حقیقت نتوان گفت به اغیار
کو چون به جهان شد
کز سرّ سرا پردهٔ اسرار برآمد
دل برد و نهان شد
اجزای ذرایر نبود ذرهٔ خالی
از پرتو آن نور
هر ذره کز آن پرتو انوار برآمد
خورشید عیان شد
سید ز کف ساقی وحدت چو بنوشید
جامی ز محبت
سر مست می عشق به بازار برآمد
در عین عیان شد
شاه نعمت‌الله ولی — مفردات — شمارهٔ ۱
ابداً مرغ عقل اگر پرد
ره به خلوتسرای او نبرد
شاه نعمت‌الله ولی — مفردات — شمارهٔ ۲
از ازل تا ابد دمی باشد
داند آن کس که همدمی باشد
شاه نعمت‌الله ولی — مفردات — شمارهٔ ۳
از بعد علی است یازده فرزندش
بر جای رسول نعمت الله ولی است
شاه نعمت‌الله ولی — مفردات — شمارهٔ ۴
از تو فربهی طلب نکنیم
لاغری فربهی طلب نکنیم
شاه نعمت‌الله ولی — مفردات — شمارهٔ ۵
از حقیت سؤال نتوان کرد
حضرتش را خیال نتوان کرد
شاه نعمت‌الله ولی — مفردات — شمارهٔ ۶
از خیالات این و آن بگذر
همچو ما از سر جهان بگذر
شاه نعمت‌الله ولی — مفردات — شمارهٔ ۷
از غیر به بر به حضرت او پیوند
بشنو بشنو ز نعمت‌اللّه این پند
شاه نعمت‌الله ولی — مفردات — شمارهٔ ۸
از من و ما نماند یک سر مو
سر توحید گفتمت نیکو
شاه نعمت‌الله ولی — مفردات — شمارهٔ ۹
اسب من چون همی خورد گه کاه
بار من نیز میی کشد گه گاه
شاه نعمت‌الله ولی — مفردات — شمارهٔ ۱۰
اسم و ذات و صفت اگر دانی
گفتهٔ ما به ذوق می ‌خوانی
شاه نعمت‌الله ولی — مفردات — شمارهٔ ۱۱
اگر داری هوای شرب شربت
...
شاه نعمت‌الله ولی — مفردات — شمارهٔ ۱۲
اگر در خلق حق را درنیابی
بیابی خانه اما در نیابی
شاه نعمت‌الله ولی — مفردات — شمارهٔ ۱۳
الحق مندرج فی طی محضره
والصدق منخرط فی سلک کتبته
شاه نعمت‌الله ولی — مفردات — شمارهٔ ۱۴
الف و لام و لام و ها هر چار
اسم اسم است این حروف ای یار
شاه نعمت‌الله ولی — مفردات — شمارهٔ ۱۵
اللّه‌اکبر تو خوش نیست با سر تو
این سر چه گشت قربان اللّه ‌اکبر آمد
شاه نعمت‌الله ولی — مفردات — شمارهٔ ۱۶
او در دل و دل به هر طرف گرداند
نازک سخنی است عارفی گر داند
شاه نعمت‌الله ولی — مفردات — شمارهٔ ۱۷
این حقیقت در همه ساری بود
با همه در غایت یاری بود
شاه نعمت‌الله ولی — مفردات — شمارهٔ ۱۸
این خرقهٔ چار وصله بگذار
وان خلعت پادشاه بردار
شاه نعمت‌الله ولی — مفردات — شمارهٔ ۱۹
این ریاضت چو بوتهٔ عشق گداز
زر قلب نیاز خوش بگداز
شاه نعمت‌الله ولی — مفردات — شمارهٔ ۲۰
این ساغر ما که عین آب است
جامی ز شراب و پر شراب است
شاه نعمت‌الله ولی — مفردات — شمارهٔ ۲۱
این صورت خوب و معنی روحانی
محبوب منش ساخته‌اند تا دانی
شاه نعمت‌الله ولی — مفردات — شمارهٔ ۲۲
این همه رنگهای پر نیرنگ
خم وحدت همه کند یکرنگ
شاه نعمت‌الله ولی — مفردات — شمارهٔ ۲۳
اینجا به صفت صفت به ما بنمودند
نه ذات به ذات این چنین فرمودند
شاه نعمت‌الله ولی — مفردات — شمارهٔ ۲۴
ای دل گرت آئینهٔ اخلاص جلی است
از بعد نبی امام میدان که علی است
شاه نعمت‌الله ولی — مفردات — شمارهٔ ۲۵
این خرقهٔ چار وصله بگذار
وان خلعت پادشاه بردار
شاه نعمت‌الله ولی — مفردات — شمارهٔ ۲۶
آفتاب آن و ماهتاب این است
ظاهر و باطنش به آئین است
شاه نعمت‌الله ولی — مفردات — شمارهٔ ۲۷
آفتاب خوشی است تابنده
نفس او مرده و دلش زنده
شاه نعمت‌الله ولی — مفردات — شمارهٔ ۲۸
آفتابی ز غیب پیدا شد
نور او در همه هویدا شد
شاه نعمت‌الله ولی — مفردات — شمارهٔ ۲۹
آمده بود یار بازاری
رفت از این جا سزد که باز آری
شاه نعمت‌الله ولی — مفردات — شمارهٔ ۳۰
آن کسانی که اهل عرفانند
مبتلای بلای الوانند
شاه نعمت‌الله ولی — مفردات — شمارهٔ ۳۱
آن نور که بر هر دو جهان تابان است
در ماه شب چهارده روشن آن است
شاه نعمت‌الله ولی — مفردات — شمارهٔ ۳۲
آنها که نام خویش کریمی نهاده‌اند
چیزی که گفته‌اند همانا که داده‌اند
شاه نعمت‌الله ولی — مفردات — شمارهٔ ۳۳
آینه روشن است این تمثال
جسم و جانند عین مثل و مثال
شاه نعمت‌الله ولی — مفردات — شمارهٔ ۳۴
آینه روشن است در همه حال
می ‌نماید جمال او به کمال
شاه نعمت‌الله ولی — مفردات — شمارهٔ ۳۵
باز گردد به برزخ جامع
نیک دریاب این سخن سامع
شاه نعمت‌الله ولی — مفردات — شمارهٔ ۳۶
باش همچون صاحب قلب سلیم
ظاهراً تلوین و باطن مستقیم
شاه نعمت‌الله ولی — مفردات — شمارهٔ ۳۷
به جان تو که جانانی ز جان محبوبتر آنی
سر من و آستان تو اگر خوانی و گر رانی
شاه نعمت‌الله ولی — مفردات — شمارهٔ ۳۸
بر سر کوی عاشقان بگذر
ور توانی ز خود روان بگذر
شاه نعمت‌الله ولی — مفردات — شمارهٔ ۳۹
بر یمین و یسار و ارض و سما
جز خدا نیست یک زمان به خدا
شاه نعمت‌الله ولی — مفردات — شمارهٔ ۴۰
بردیم ما نیاز به درگاه بی ‌نیاز
بنواخت ساز ما به کرم لطف کارساز
شاه نعمت‌الله ولی — مفردات — شمارهٔ ۴۱
به شنبه روز خوش باشد همه کار
ولیکن صید کردن از همه به
شاه نعمت‌الله ولی — مفردات — شمارهٔ ۴۲
بشنو ای یار من به صدق و نیاز
خانهٔ دل برای او پرداز
شاه نعمت‌الله ولی — مفردات — شمارهٔ ۴۳
بگسسته کسی ز هر دو عالم بی ‌شک
چون ابروی یار خویش پیوسته خوش است
شاه نعمت‌الله ولی — مفردات — شمارهٔ ۴۴
بندگی می‌کن که تا سلطان شوی
جان فدا می‌کن که تا جانان شوی
شاه نعمت‌الله ولی — مفردات — شمارهٔ ۴۵
بندهٔ او باش و سلطان همه
جان او می ‌باش و جانان همه
شاه نعمت‌الله ولی — مفردات — شمارهٔ ۴۶
بندهٔ مخلص است و دولتخواه
بندهٔ بندگان حضرت شاه
شاه نعمت‌الله ولی — مفردات — شمارهٔ ۴۷
به آدینه اگر یابی عروسی
بکن تزویج و داد خویش می ده
شاه نعمت‌الله ولی — مفردات — شمارهٔ ۴۸
ببین انوار و آن اسرار دریاب
مؤثر را در این آثار دریاب
شاه نعمت‌الله ولی — مفردات — شمارهٔ ۴۹
به پنجشنبه مراد خویش می خواه
ز هر بابی که خواهی از که و مه
شاه نعمت‌الله ولی — مفردات — شمارهٔ ۵۰
به رنگی شو که رنگی بر نتابد
سواد الوجه فی الدارین این است
شاه نعمت‌الله ولی — مفردات — شمارهٔ ۵۱
به سایه روی منه رو به آفتاب آور
به آفتاب نشین و ز نور او بر خور
شاه نعمت‌الله ولی — مفردات — شمارهٔ ۵۲
به قدر روزنه تابد به خانه نور قمر
اگر به مشرق و مغرب ضیاش نام بود
شاه نعمت‌الله ولی — مفردات — شمارهٔ ۵۳
به قدر هر که آورد ایمان
نخورد غم چو ما بود شادان
شاه نعمت‌الله ولی — مفردات — شمارهٔ ۵۴
به نور طلعت تو یافتم جمال تو را
به آفتاب توان دید آفتاب کجاست
شاه نعمت‌الله ولی — مفردات — شمارهٔ ۵۵
به هر چه می ‌نگرم نور طلعت شاه است
به هر طرف که روان می شوم همه راه است
شاه نعمت‌الله ولی — مفردات — شمارهٔ ۵۶
به هر طرف که روان می ‌شوید ملک شماست
اگر به جانب شروان روید اولی تر
شاه نعمت‌الله ولی — مفردات — شمارهٔ ۵۷
به یکشنبه بنا آغاز می کن
وگر عزم سفر داری دوشنبه
شاه نعمت‌الله ولی — مفردات — شمارهٔ ۵۸
به هر چه می نگرم نور طلعت شاه است
به هر طرف که روان می شوم همه راه است
شاه نعمت‌الله ولی — مفردات — شمارهٔ ۵۹
بوالحسن عشق است وعقل آمد حسن
هر دو معنی گفتمت در یک سخن
شاه نعمت‌الله ولی — مفردات — شمارهٔ ۶۰
بوهریره داشت انبانی ز نان
عشق را با نان و با انبان چه کار
شاه نعمت‌الله ولی — مفردات — شمارهٔ ۶۱
بی شما عمر ما شده بر باد
عمر ما رفت عمر یاران باد
شاه نعمت‌الله ولی — مفردات — شمارهٔ ۶۲
بیا ای ترک سر مست سر آیی
اگر افتی چو ما خوش بر سر آیی
شاه نعمت‌الله ولی — مفردات — شمارهٔ ۶۳
بی ‌رنگ به نیرنگ ترا رنگی داد
خوش باش که او داده خود نستاند
شاه نعمت‌الله ولی — مفردات — شمارهٔ ۶۴
بی مظاهر ظهور مظهر نیست
گر چه در عقل هست ظاهر نیست
شاه نعمت‌الله ولی — مفردات — شمارهٔ ۶۵
بی واسطه این علم گر آموخته‌ای
گنجی ز معانی خوش اندوخته‌ای
شاه نعمت‌الله ولی — مفردات — شمارهٔ ۶۶
پادشاهی گر همی خواهی از او
بندگی کن بندگی کن بندگی
شاه نعمت‌الله ولی — مفردات — شمارهٔ ۶۷
پادشه روح است و ملکش چون بدن
یا رب این جان و بدن جاوید باد
شاه نعمت‌الله ولی — مفردات — شمارهٔ ۶۸
پاک باش و پاک باز و پاک نوش
ساغر پاکی بگیر و پاک توش
شاه نعمت‌الله ولی — مفردات — شمارهٔ ۶۹
پاک شو تا قبول او گردی
چون شدی پاک خوش نکو گردی
شاه نعمت‌الله ولی — مفردات — شمارهٔ ۷۰
پیر رندانم بیا ای نوجوان
یاد گیر از من که آن ورزیده‌ام
شاه نعمت‌الله ولی — مفردات — شمارهٔ ۷۱
پیرهن و یوسف و بو می ‌رسد
در عقبش نیز خود او می ‌رسد
شاه نعمت‌الله ولی — مفردات — شمارهٔ ۷۲
تا تو خود را تمام نشناسی
خواجه را از غلام نشناسی
شاه نعمت‌الله ولی — مفردات — شمارهٔ ۷۳
تا توانی دلی به دست آور
این چنین حاصلی به دست آور
شاه نعمت‌الله ولی — مفردات — شمارهٔ ۷۴
تافته خوش آفتابی بر همه
گر ببیند ور نبیند بر همه
شاه نعمت‌الله ولی — مفردات — شمارهٔ ۷۵
تو را چکار که در سفره چیست یا ز کجاست
بخور ز روی ارادت که نعمت‌اللّه است
شاه نعمت‌الله ولی — مفردات — شمارهٔ ۷۶
ترازو گر نداری تو ، تو را زوره زند هر کس
کسی قلبی بیاراید تو پنداری که زر دارد
شاه نعمت‌الله ولی — مفردات — شمارهٔ ۷۷
ترشروئی و دیگر تلخ گوئی
دلی سخت و کفی در بخل محکم
شاه نعمت‌الله ولی — مفردات — شمارهٔ ۷۸
تن فدا کن که در جهان سخن
جان شود زنده چون بمیرد تن
شاه نعمت‌الله ولی — مفردات — شمارهٔ ۷۹
جام بی می بگو چه باشد هیچ
رند بی وی بگو چه باشد هیچ
شاه نعمت‌الله ولی — مفردات — شمارهٔ ۸۰
جام گیتی ‌نما به ما دادند
نعمت‌اللّه در او هویدا شد
شاه نعمت‌الله ولی — مفردات — شمارهٔ ۸۱
جان کهنم به عشق نو شد
دل رفت و به عشق در گرو شد
شاه نعمت‌الله ولی — مفردات — شمارهٔ ۸۲
جسدت همچو جام و روحت راح
راح می ‌نوش در صباح و رواح
شاه نعمت‌الله ولی — مفردات — شمارهٔ ۸۳
جسم و جان است همچو آب و حباب
نظری کن به عین ما دریاب
شاه نعمت‌الله ولی — مفردات — شمارهٔ ۸۴
جسم و جان خوشی همی یابد
تا چنین آدمی بیاراید
شاه نعمت‌الله ولی — مفردات — شمارهٔ ۸۵
جسم و جانی که دارد این انسان
مصحف جامع است خوش می خوان
شاه نعمت‌الله ولی — مفردات — شمارهٔ ۸۶
جوابی خوش چو آبی بشنو از ما
که دریابی طریق جمله اسما
شاه نعمت‌الله ولی — مفردات — شمارهٔ ۸۷
چشم آن دارم که حال چشم من پرسد نگار
زان که بی نقش خیالش دیده ‌ام شد دلفکار