mabidan/ganjoor huggingface dataset:
محمدحسن بارق شفیعی — محمدحسن بارق شفیعی — در کمینگاه اهریمن
نه گر از شور فریادم غریوی در زمین اُفتد
چه سود از ناله‌ام گر لرزه در چرخ برین اُفتد
نه گِرد خویشتن گردد، نه بر خورشید گردون‌گرد
اگر یک‌ذره از بار غم دل بر زمین اُفتد
من آن‌پروردهٔ دردم که بی‌دردی است مرگ من
خوشا گر بار غم بر دوش ِ جانم بیش از این اُفتد
بدین نوبت که اهریمن به نام پاک یزدان زد
شگفتا، گر نه صدها رخنه در ارکان دین اُفتد
خدای آسمان‌ها را چه فخر، ار در زمین او
شیاطین را به کف سررشتهٔ حبل‌المتین اُفتد
نگردد همچو زنبور عسل شهد‌آفرین هرگز
مگس صدبار اگر در مرتبان انگبین اُفتد
درود آتشینم را به قربانگاه مردان بر
گذارت ای صبا گر جانب کابل‌زمین اُفتد
در آن‌گلشن که هر نخلش مسیحای دگر بودی
کنون در هر قدم اهریمنت اندر کمین اُفتد
در آن‌جا کز شمیم گل نسیمش سرگران بودی
کنون از هر طرف خمپاره‌های آتشین اُفتد
ز «بالای حصار» و بارهٔ «دارالامان» هر شب
پیاپی دست و پا و سینه و سر بر زمین اُفتد
زنان را در ملای عام بر شلاق می‌بندند
چنان کز هول آن از رحم  هر مادر جنین اُفتد
اگر حال زن افغان به شهر اندر چنین باشد
که می‌داند، چه‌ها بر دختر صحراگزین اُفتد
که می‌داند که فردا باز «بمب» آتش‌افروزی
به جای نان به دامان گدای ره‌نشین اُفتد
که می‌داند که فردا باز جلادان «پنجابی»
به نام «طالب افغان» به جان ِ آن و این اُفتد
که فرداهای دیگر باز، مردانی «نجیب »آسا
به دست قاتلان ناجوانمردی چنین اُفتد
که صدها داغ ننگ دیگر انسانیت سوزی
از این‌اعمال شوم اسلامیت را بر جبین اُفتد
اگر این است آن جنت که «طالب» در زمین سازد
به صد دوزخ عذاب حق«امیر‌المومنین » اُفتد
هزاران«بولهب» این‌اهرمن زیر قبا دارد
مبادا «خرقهٔ احمد»  به دست این‌لعین اُفتد
اگر باری بیفتد پرده از اعمال ننگینش
ز وحشت خامه از دست کرام‌الکاتبین اُفتد
نه ملا ماند و نی «طالب» و اعیان و انصارش
اگر این‌چامه باری در کف روح‌الامین اُفتد
روتنبورگ «هوم» آلمان ١٠ اکتبر ١۹۹٦ میلادی
محمدحسن بارق شفیعی — محمدحسن بارق شفیعی — دُزد مینا
آن‌که با نیم نظر دل ز بر ما ببرد
کاش با نیم دگر پی به تمنا ببرد
پنجهٔ عشق چو مجنون به گریبان من است
زود باشد که مرا نیز به صحرا ببرد
غیر جام لب میگون تو، آن هم به خیال
هیچ ساغر نکشیدیم که سودا ببرد
شب که یادت رود از خلوت جان، دل به کفش
همچو شمعی است که مریم ز کلیسا ببرد
رنگ از چهرهٔ خورشید جهان‌تاب پرد
زهره گر نام تو در بزم ثریا ببرد
گر خیالت ز دل و دیدهٔ زاهد گذرد
حاصل زهد دو‌چل‌ساله به یغما ببرد
در ره عشق تو از کس نهراسم که به دهر
نیست مردی که نهیبش دلم از جا ببرد
زاهد شهر زند طعنه به مستان و خودش
خرقه بر دوش پی دزدی مینا ببرد
نیست ممکن که به تهمتگری آلوده شود
عشق کز دامن دل داغ هوس‌ها ببرد
دل «بارق» که به مهر تو گران‌بارِ وفاست
کشتیی نیست که هر موج سبک‌پا ببرد
کابل ۲۵/۳/۱۳۴۱
محمدحسن بارق شفیعی — محمدحسن بارق شفیعی — زندگی
این‌جهان بحر موج‌خیز و در آن
زندگی زورقی است بشکسته
ناخدایش ز دست داده عنان
بادبانش به تار جان بسته
بر سرش پرچم سیاه و سپید
بادها می‌وزند سرکش و تند
موج‌ها می‌رسند مست و مهیب 
گه زمین‌سای و گه فلک‌پیمای
مدّ و جزرش ز بس فراز و نشیب
داشت رنگی اگر حیات، پرید
غم توفان و بیم حادثه نیست
که دلم را نموده یأس‌اندود 
تا در اندیشهٔ نجات تپید
دید در پیچ و تاب موج نبود
پر کاهی ز ساحل امّید
تا نجات ابد نصیب شود 
جز غم تن؛ به فکر جان که بوَد؟!
هیچ‌گه؛ ره به ساحلی نبرد
رای کشتی نشستگان؛ که بود:
تیره‌تر از روان دیو پلید
هر کسی در پی بقای خود است
هر کسی بهر نفع خویش به کار 
نبرد زورق شکستهٔ ما
با چنین همرهان رهی به کنار 
باید آخر به موج مرگ تپید!
کابل، ١٣٣٦
محمدحسن بارق شفیعی — محمدحسن بارق شفیعی — سوز محبت
در عشق جنونی است که تدبیر ندارد
دیوانهٔ این‌بادیه زنجیر ندارد
ناصح! منم آن‌سوختهٔ عشق که هرگز
در من سخن سرد تو تأثیر ندارد
بی سوز محبت نشوی محرم اسرار
داغی که مرا سوخته تفسیر ندارد
وصفت چه نویسم که ملامت نکند عشق؟
حُسن تو خیالی است که تصویر ندارد
در حلقهٔ آنان که محبت نشناسند،
«بارق» بجز از عشق تو تقصیر ندارد
کابل، ٢٩/١/١٣٣٧
محمدحسن بارق شفیعی — محمدحسن بارق شفیعی — شبستان قبرها
«برندهٔ جایزهٔ ادبی رحمان‌بابا»
ای دل خموش باش!
کمتر به سینه زن.
آهسته‌تر بتپ که محیط تو کوچک است
گیرم قفس شکست،
پروازگاه کو؟
این جا فضا کثیف‌تر از سینه‌ها بود.
این نغمه‌های گرم،
وین ناله‌های درد!
هر چند گرم‌تر برود بی‌اثر شود
کاین دخمه‌ای است سرد،
خاموش و بی‌صدا
افسرده‌تر ز انجمن مرده‌ها بود.
گر در سکوت شب،
با بال آتشین،
بی نردبان کاهکشان بی چراغ مه!
از چرخ بگذری،
وز بام عرشیان-
پُر شورتر فغان کنی پُر سوزتر نوا
کُه‌ها شوند آب
وآن آب‌ها بخار
وین تیره‌خاک چشمهٔ آتش چو آفتاب
این زنده‌مردگان،
چون شعله‌های سرد،
از پا فتاده‌اند و نجنبند ز جای‌ها
باری مکن خروش.
آرام شو خموش!
زین بیش‌تر روان من بی‌نوا مسوز!
حیف است از چو من:
بیهوده سوختن
در بزم مردگان و شبستان قبرها
کابل، ٦/۴/۱۳۳٦
محمدحسن بارق شفیعی — محمدحسن بارق شفیعی — شب‌های آشنا
این‌جا که باد زندگی‌انگیز نوبهار، 
بر سنگ لاله کارد و گل پرورد ز خار،
این‌جا که هر بهار، 
مشّاطگیش را- 
در حُسن نوعروس طبیعت برد به کار،
وینوس عشق در دل تابوت روزگار، 
بی‌جان فتاده‌است.
این‌جا که آفتاب بهاری نظررباست، 
دریا و کوه و درّه پُر از گوهر و طلاست، 
این‌جا که گنج‌هاست، 
در بی‌کران سرد، 
در جسم این مجسمه‌های پری‌نگار- 
بسته‌ست پای فکر و شکسته‌ست دست کار.
 
این‌جا که در بهار جنون‌خیز گل به باغ، 
از آشیان مرغ چمن بر‌پریده زاغ، 
سرسام و بی‌دماغ. 
کس را مجال نیست- 
تا لحظه‌ای به سایهٔ گلبن کند سراغ، 
آن‌راحتی که دارد از اندوه و غم فراغ. 
این‌جا که در بهار نسیم طرب‌فزا، 
یکسان وزد به کاخ شه و کلبهٔ گدا.
شب‌های آشنا-
می‌آیدم به گوش: 
زآن‌جا، صدای غلغل و فریادِ نوش‌نوش
زین‌جا، صدای نالهٔ طفلان بی‌نوا.
کابل، فروردین ١۳۴۳
محمدحسن بارق شفیعی — محمدحسن بارق شفیعی — شعر من!
شعر من، ای نوای نی زندگانی‌ام!
در بی‌کران سرد
جانی بدم ز عشق
بر کوه و دشت و درهٔ این سرزمین بپیچ! 
شعر من، ای نسیم روان‌بخش آرزو!
بر غنچهٔ فسردهٔ امیّد نیمه‌جان، 
بر جسم بی‌روان،
پُر لطف‌تر بوز
وز چنگ دیو مرگ امانش بده امان!
شعر من، ای ستارهٔ تابان عشق من!
رخشنده‌تر بتاب،
لبریز کن ز پرتو جولان بی‌حجاب:
دل‌های تیره را
یعنی فکن به ساغر جان‌ها شراب ناب. 
شعر من، ای صدای دل دردپرورم!
چون خون نوجوان
گرم و جنون‌فزای
در پیکر زمانه به رگ‌های جان درآی 
واندر نهاد آن
شوری بیافرین که گدازد دل جهان. 
شعر من، ای خدای هنر را پیامبر! 
بر پیروان اهرمن ذوق دوزخی
پیغام من ببر!
تأثیر شعله‌پرور فریاد من ببین،
اعجاز ناله‌های شررزاد من نگر!
کابل، ۴/۱۱/١٣۴١
محمدحسن بارق شفیعی — محمدحسن بارق شفیعی — صدای تیشه
سخن بشنو مجال چند و چون نیست
جهان  جز  رزمگاه آزمـون نیست
ز مدّ و جزرِ آن  باشد هویدا
که موج‌آسا بقایش در سکون نیست
دوام رعد هستی برقـکی بود
بقای زندگانی زین فزون نیست
به  زودی  می‌‌‌رسد  بـر اوج عزت
هوس گر توده‌ای را رهنمون نیست
چرا شد ذرّه اسباب  تباهی
اگر معراج عقل ما جنون نیست
نشان  عشق  فرهادش  نخوانید
صدای تیشه گر در بیستون نیست
رسیدن‌ها  به  کاخ  اعتبارات
به همراهیِّ نیرنگ و فسون نیست
چه سود از خرقه و دستار و تسبیح
درون هر که صافی چون برون نیست
اگر  مردی تـو، دستِ بی‌نوا  گیر
مروّت خنده بر حال زبون نـیست
ز جام  ناتوانان آب خوردن
چه باشد جان من گر شرب خون نیست
رسـد بـر منزل مقصود «بارق»
هر آن‌کاو کاسهٔ صبرش نگون نیست
کابل، تیر  ۱۳۳۳
محمدحسن بارق شفیعی — محمدحسن بارق شفیعی — طاقت پروانه
داروی سوز درون ما شراب ناب نیست
آتش این لاله را افسردگی از آب نیست
(رهی معیری)
هر دل بی‌تاب را تاب شراب ناب نیست
آتش است این در دل پیمانه آخر آب نیست
طاقت پروانه خواهد آرزوی آتشین
شعله را در بر کشیدن کار هر بی‌تاب نیست
موج شو، از خود برآ، بر دوش طوفان سیر کن!
گرد خود گشتن بجز خاصیّت گرداب نیست
هر قدم در زندگانی انقلاب دیگری است
هوش کن! کهسار هستی بستر سنجاب نیست
بحر توفانی است، ای کشتی‌نشینان همتی!
در قبول جان‌فشانی به از این ایجاب نیست
گرمِ فریادم که جان زندگی سرد است، سرد
وین حرارت در دل خورشید عالم‌تاب نیست
«بارق» این‌جا دیدهٔ غواص کور افتاده‌ا‌‌‌ست
ورنه اندر بحر شعرم گوهری نایاب نیست
کابل، ١/۸/١۳۴١
محمدحسن بارق شفیعی — محمدحسن بارق شفیعی — طلوع عید
فردا که مهر با رخ تابان و آذری 
آهسته سر زند ز گریبان خاوری 
زی بحر آسمان شود از ساحل افق 
زرّینه‌کشتی فلک اندر شناوری 
عید آید و سرور بجوشد به سینه‌ها 
دل‌ها شود ز غصه و رنج و الم بری 
گردد فراخ ساحت جولان آرزو
باز ایستد ز کج‌روشی چرخ چمبری 
آید به بزم عیش جوانان پاکدل
دلدار شیشه‌پیکر و مهروی چون پری 
سیمین‌بران شوخ گهر دانه‌های دل
از یکدگر برند به آیین دلبری 
باشد چو مار مست بر شاخ نسترن
گیسوی تاب‌خورده به بازوی مرمری
عاشق به نام عید ببوسد لب نگار
هر آفتاب حُسن کند ذره‌پروری 
لیکن طلوع عید من آن‌صبح آرزو
کاین‌سان غمم فزوده، به تلقین مفتری
باری به عیدگاه محبت ز روی لطف 
آیا کند به حال من خسته داوری؟
کابل، عید قربان ١۳۳٥
محمدحسن بارق شفیعی — محمدحسن بارق شفیعی — عالم دگر
سر طرّه‌ای به هوا فشان، ختنی ز مشک تر آفرین
نگهی به آینه باز کن، گل عالم دگر آفرین
«بیدل»
ز طراز کهنه برون برآ
به خرام نو هنر آفرین 
به ادای تازه سخن سرا 
ز نوای دل اثر آفرین. 
بِشِِکن سکوت گذشته را 
چو صدا برون قفس برآ 
ز شرار نالهٔ شعله‌زا- 
به چکامه بال و پر آفرین. 
غم خلق و تودهٔ ناتوان
ز جفا و جور توانگران 
به سرشک دیدهٔ خون‌چکان 
بنویس و شعر تر آفرین.
بگُذر ز دعوی کفر و دین 
ز تضاد منطق آن و این 
به اصالت بشری ببین 
به طبیعت بشر آفرین. 
بگذر ز صحبت ما و من 
ز حدیث تیرهٔ اهرمن 
تو به فکر روشن خویشتن 
ز شب سیه سحر آفرین. 
همه مست لذت جست‌و‌جو 
پی ارج گوهرِ آرزو 
بگذر ز شاهد شمع‌رو 
به زمین خود «قمر» آفرین. 
تو به عصر زندگی جوان 
چه زیی به طرز گذشتگان؟ 
به فراز تربت مردگان 
ز نو عالم دگر آفرین. 
نزنم دگر سخنی مگر 
ز شرار سینهٔ رنجبر 
به صریر خامهٔ پُر هنر 
به ترانه‌ای شرر آفرین!
کابل، دی ١۳۴۳
محمدحسن بارق شفیعی — محمدحسن بارق شفیعی — عشق
ای عشق! 
ای نوای دل بینوای من!
وی پرتوِ تجلی امّیدهای من!
از مکن فرار!
ای نور زندگی!
بی‌توست گور تیرهٔ جان خانهٔ دلم
یک‌بار بر فروز!
ویرانهٔ مرا و ببین گنج‌های من.
ای اختر مراد!
در آسمان هستی من گرم‌تر بتاب
وز برق جلوه‌ات
یک‌باره سوز خرمن پندارهای من.
در کام جان من می اندیشه‌سوز ریز!
تا نیک بنگری
کز عشق زنده نیست کس این‌جا سوای من.
گرمم کن و بسوز!
تا از درون سینه نوایی برون کشم
کاین پیکران سرد
یکباره زندگی بپذیرند و رای من.
ای عشق نازنین!
باری تو را به قدّسیتت می‌دهم قسم
کز من مکن کنار!
بخشا به دردهای من و رنج‌های من.
کابل، ٢/٢/١۳۴١
محمدحسن بارق شفیعی — محمدحسن بارق شفیعی — عید من
گفتم به دل: ز آینه‌ات گرد غم بشوی 
فرداست روز عید و زمان مسرَّت است 
بگذر ز فکر رنج‌بریّ و توانگری 
کاین از چه محو غصّه و آن مست عشرت است 
گر توده‌ای به داغِ تمنّا کباب شد، 
ور دسته‌ای خراب شراب شرارت است، 
گر کودکی به حسرت کالای نو بسوخت، 
ور قلب مادری، به غمش پُر ز محنت است، 
گر سفره‌ها به آرزوی قرص جو تهی است، 
ور میزها ز شیرهٔ جان پُر ز لذت است، 
دانشور فقیر اگر می‌زید حقیر، 
سرمایه‌دار راهزن، ار غرق عزت است، 
گر قلب‌های مرده ز عشق وطن تهی است، 
ور سینه‌های سرد حصار قساوت است، 
هر کس برای خویش زید، بر من و تو چه؟ 
کاین از چه غرق نعمت و آن در مصیبت است 
با ما بیا نشاط کن و عشرت آفرین 
کاین یک‌دو‌روزه عمر به شادی غنیمت است 
زد نیشخند و اشک فشاند و کشید آه 
گفتم: بگو، به خنده و اشکت چه حکمت است ؟
گفتا که خنده بر سخن سرد می‌زنم 
اشکم برای این‌که دلت بی‌حرارت است 
از رنجبر به لب سخن بی‌ادب مبر 
کاین ژنده‌پوش رهبر راه سعادت است 
تجلیل روز کارگران عید من بود 
جشنم به شام خلق چراغ عدالت است 
کوشش مکن به دوری‌اش از خلق کارگر 
دل را به این‌قبیله کمال ارادت است 
کابل، ١١ اردیبهشت ١۳۳۵
محمدحسن بارق شفیعی — محمدحسن بارق شفیعی — قسم
به آتشی که ز فریاد خلق برخیزد
به ناله‌ای که ز رگ‌های جان به‌در گردد
به شعله‌ای که ز انفاس رنجبر خیزد
مدام باعث آزار معتبر گردد
به سر دویدن اشکی که دامنی نگرفت
به دامنی که ز خوناب دیده تر گردد
به مادری که برد، درد فقر فرزندش
به آه و زاری طفلی که بی‌پدر گردد
به اضطراب دل بی‌پناه طفل اسیر
به درد سینهٔ تنگی که پُر شرر گردد
به عالمی که رسد عشق و نامرادی و درد
به آن‌دلی که به این هر سه غم سپر گردد
به شور فکر کز اندیشهٔ جوان خیزد
به رای پیر که بی کینه همسفر گردد
که هیچ حقِّ کسی بر کسی نمی‌ماند
اگر جهان همه بر کام رنجبر گردد
کابل، خزان ١۳۳۵
محمدحسن بارق شفیعی — محمدحسن بارق شفیعی — کاش!
پهن‌دشتی است این‌جهان و در آن
از حوادث هزار شیب و فراز
آدمی رهروی است آبله‌پا 
عمر کوتاه و آرزوش دراز

گلشن آرزوش باغ دلی است
که گلش سیلی خزان نخورَد
بار و بندی ز این و آن نبود
منت لطف باغبان نبرد

دل به دوشیزگان باغ دهد
جام نرگس به سر فراز کند
جلوهٔ گل برهنه‌تر بیند
دیده را آشنای راز کند

رمز خوش جلوگی بداند و زآن:
هنر دلبری بیاموزد
زآفتاب حقیقتی که در اوست
چهره در بزم جان بر‌افروزد

لیک عمری برفت و راه نیافت
به سرا پردهٔ وصال نشد
یک‌قدم ره به راه دوست نرفت 
تا که صد بار پایمال نشد

جان به جانان رسیده‌بود ولیک
آن‌چه افزود اضطراب ورا
نفس از تیرگیّ کالبدش 
تیره‌ابری شد آفتاب ورا

کاش در بند تن نبود کسی 
کاش این‌کالبد نبود و غمش
غم چاقیّ و لاغری دارد
سوختم؛ سوختم ز بیش و کمش!!
کابل، ١١/۹/١۳۳٧
محمدحسن بارق شفیعی — محمدحسن بارق شفیعی — کو؟
خانهٔ خوابیدگان را دیدهٔ بیدار کو؟
نیستی‌پیرایگان را هستی سرشار کو؟
شمع‌سان در خوابگاه مردگان سوزم، ولی
حاصل این‌سوختن جز آه آتشبار کو؟
سینه‌ها سرد است و دل‌ها بی‌حرارت می‌تپد
تا دلی را گرم سازد آتشین‌گفتار کو؟
منبع الهام من، قبر شهیدِ آرزوست
درد می‌جوشد ز قلبم قدرت اظهار کو؟
از سموم نامرادی‌های هستی سوختیم
خانهٔ ویران ما را در کجا؟ دیوار کو؟
غقلت و مشت پریشانیّ و سامان حیات
نیست ممکن بی‌خودان را سر کجا؟ دستار کو؟
این‌جهان نی کوه گشت و نی صدا شد فعل ما
از نوا تأثیر گم شد، مرغ آتش‌خوار کو؟
ای دریغ اندیشه در مردم‌فریبی صرف شد
سره‌ساز ذهنیت‌ها، صافی پندار کو؟
گر نه هر سو پرتگاهی از سیاست ساختند
سرزمین زندگی را جادهٔ هموار کو؟
گر به ما آسودگی خواهند و سامان حیات
دزد را زندان کجا؟ آدم‌کشان را دار کو؟
کابل، اسفند ١۳۳۵
محمدحسن بارق شفیعی — محمدحسن بارق شفیعی — مادر، مرا ببخش!
مادر، مرا ببخش!
می‌خواستم به باغ تو، نخل امید من
سبز و بلند و شنگ و شکوفا شود، نشد!
هر شاخه،
            هر ستاخ – 
پُر برگ‌و‌بار و خرّم و زیبا شود، نشد! 
هر برگ گل به شاخ: 
تصویر جلوه‌پرور فردا شود، نشد!
مادر، مرا ببخش! 
می‌خواستم به گاهِ بهارِ شکوفه‌ها 
ذرّات جان من
چون نور عشق 
                    گرم و شتابان و پُر فروغ:
در رگ رگِ شکفتن گل‌ها شود، نشد! 
مادر، مرا ببخش!
می‌خواستم ز چاکِ گریبانِ دره‌ها 
این‌پاره‌های پیکر خونین کوهسار 
- وادیِّ خامشان - 
تا شعله‌زار دامن تفتان دشت‌ها 
با شبنم بهار چمن شست‌و‌شو دهم 
تا هر که بنگرد به تو، شیدا شود، نشد!
مادر، مرا ببخش!
می‌خواستم که هر چه ز خاک تو سر زند
با رنگ و بوی زینت روی زمین شود، 
می‌خواستم که هر که به نام تو می‌زید:
نیروی آفرینش عصر نوین شود،
- جهان آفرین شود- 
طراح نظم تازهٔ دنیا شود، نشد!
مادر، مرا ببخش! 
می‌خواستم به دامن صحرا، چکادِ کوه، 
بر اوج سبز شاخ ِ سپیدار دیرسال:
هر زندخوان زندهٔ باغ و بهار تو 
بهتر ز هر عقاب فضا گردِ کاینات
سیمرغ ره‌گشای ثریا شود، نشد! 
مادر، مرا ببخش! 
                     که در روزگار من:
«آیین طالبانه»ی بگذشته‌های دور،
پرغوی جنگلیّ ِ ستمبارگان زور
دست ستم ز دامن پاکت رها نکرد. 
مادر، مرا ببخش! 
می‌خواستم برون و برون‌تر ز خویشتن
هر همزمان من 
از دانگی برون جهد و خرمنی شود
یعنی به رغم «من» همه‌جا «ما» شود، نشد! 
مادر، مرا ببخش! 
زین واپسین «گناه»
می‌خواستم تمامت این‌ناتمام‌ها،
این‌ایده‌آل‌ها، 
از من جدا شود
وین جان ناتوانِ ز «آینده» ناامید، 
بی‌انتظار و بی‌خود و تنها شود، نشد!
بهمن ۱٣۸۱ خورشیدی ( جنوری ٢٠٠٣ میلادی
روتنبورگ هوم – آلمان
محمدحسن بارق شفیعی — محمدحسن بارق شفیعی — مرغ آتش ( در جواب به سیاووش کسرایی)
‌   شب را به زیر سرخ پر خویش می‌کشم 
در من هراس نیست ز سردیّ و تیرگی 
من از سپیده‌های دروغین مشوّشم »
(کسرایی)
ما مرغ آتشیم
ما مرغ آتشیم 
در ما هراس نیست ز سردیّ و تیرگی 
ما از سپیده‌های دروغین گذشته‌ایم. 
ما مرغ آتشیم 
با بال شعله‌های فروزان انقلاب 
چون آتشین‌عقاب 
تا قله‌های سرکش اوج زمانه‌ها 
تا بیکرانه‌ها – 
پرواز می‌کنیم. 
ما مرغ آتشیم 
ما آشیان خویش  
در بی‌کران سبز پهن دشت آسمان 
بر شاخسار جنگل خورشید می‌نهیم.  
ما مرغ آتشیم 
ما در پیام خویش 
با بال شعله‌پرور موج ترانه‌ها 
از شاخسار جنگل خورشید بر زمین 
بهر زمینیان 
بهر زمینیانِ فسون‌گشتهٔ اسیر – 
در بند روسپیِّ سیه‌کار شهر شب 
پرواز می‌کنیم 
واندر مسیر خویش 
صد نردبان نور 
چون کهکشان به جانب خورشید می‌کشیم. 
ما مرغ آتشیم 
در ما هراس نیست ز سردیّ و تیرگی 
ما از سپیده‌های دروغین گذشته‌ایم.
کابل، آذر ۱۳٦۳
محمدحسن بارق شفیعی — محمدحسن بارق شفیعی — مرگ شاعر
شامگاهان که عروس فلکی 
پرده افکند ز حُسن ملکی 
مهر، آهسته بشد حجله‌نشین 
شاهد ماه، بر آمد ز کمین 
زهره آمد به میان چنگ‌نواز 
بی‌خود و عشوه‌کنان، نغمه‌طراز 
دختران فلکی رقص‌کنان 
گشت یک‌یک ز پس پرده عیان 
انجمن‌ها به فلک گشت به پا 
شعله‌رویان همگی جلوه‌نما 
همه، روشن‌دل و آیینه‌پرست 
همه، از جامِ مهِ چارده مست 
خانهٔ چرخ چراغان گردید 
دشت و در نیز زر‌افشان گردید 
نور مه در چمن آمد به نظر 
به زمرّد ورق نازک زر 
هر طرف دخترکان چمنی 
جامه‌ها سرخ و سپید و سمنی 
چاک پیراهن‌شان رایحه‌خیز 
باد آهسته از آن غالیه‌بیز 
نرگس و لاله به کف جام و چراغ 
بلبل و فاخته رامشگر باغ 
آبشار هر طرفی گرم خروش 
ز دلش موج به مستی زده جوش 
باغ پُر لطف و هوا عطر‌افشان 
رُخ گل گرم‌تر از طبع جوان 
من شوریده‌سر حُسن‌پرست 
شده زین‌منظره‌ها بی‌خود و مست 
هر طرف سیرکنان محو جمال 
غرق کیفیت امّید وصال 
ناگهان نالهٔ جان‌سوز حزین 
به محیط دلم انداخت طنین 
ناله‌ای کز جگر سوخته بود 
آتشی در چمن افروخته‌بود 
پیش رفتم به لب آب روان 
پهلوی نارونی گشت عیان 
پیکر بی‌رمق و چهرهٔ زرد 
تابلویی شده ترسیم ز درد 
بر لبم رفت که ای خسته‌روان!
چه فتاده‌ست تو را بر دل و جان؟
که چنین نالهٔ سوزنده کشی؟
هر زمان آه گدازنده کشی؟
آه گرم از دل پُر درد کشید 
اشک گلگون به رُخ زرد چکید 
گفت: «دردی نبود در بدنم 
جز غم خلق و هوای وطنم 
شاعرم، قلب جوانی به برم 
بود انگیزهٔ چشمانم ترم 
هر چه بینم همگی رنج‌فزاست 
منظر دیدهٔ دل روح‌گزاست 
داغم از غفلت اولاد وطن 
جهل تا دامن‌شان برده یخن 
همگی بی‌خبر از رمز حیات 
همگی منتظر روز ممات 
سینه‌ها سرد و دل از سوز، بری 
روح افسرده ز بی‌برگ‌و‌بری 
آرزوها، همه ناپخته فنا 
گفت‌و‌گوها، همه‌جا وسوسه‌زا 
سایق خواسته‌ها حرص و هوس 
هستهٔ صلح و صفا کینه و بس 
چون نه تفریق شود ناکس و کس 
حافظ خانهٔ عنقاست مگس 
نوجوانان همه بی‌باده خراب 
بهر تزیین ظواهر به شتاب 
همه زَافسونگر غربی، شده غرق 
داغ‌ها بر جگر مادر شرق 
سینهٔ سوختهٔ مام وطن 
رنگ از رُخ شدهٔ شرق کهن 
آتشی در دلم افروخته‌است 
به من از خود شدن آموخته‌است 
آه، ای پیکر افسرده وطن!
آه، ای غنچهٔ پژمرده وطن! 
آه، ای بازوی بشکستهٔ شرق! 
آه، ای دست عقب بستهٔ شرق! 
بعد از این طاقت افغانم نیست 
تاب آه شرر‌افشانم نیست 
تا نبینم دگر این‌توده به خواب 
حالش از غفلت بسیار خراب 
خواهم اکنون که برآید نفسم 
وارهاند ز فشار قفسم» 
آخرین‌نکته همین بود که گفت 
مژه‌اش عقدهٔ یاقوت بسفت 
پیکر خسته‌اش افتاد زبون 
بر لبش نقش دو سه قطرهٔ خون 
باغ ماتمکده شد در نظرم 
سوخت زین‌حادثه جان و جگرم 
عهد بستم به خود آن‌لحظه چنان 
که بگیرم ز گریبان زمان 
خلق را از ستم آزاد کنم 
وطن خویشتن آباد کنم 
تیر، ۱٣٣٥
محمدحسن بارق شفیعی — محمدحسن بارق شفیعی — من...
کی‌ام من؟ نور چشم جست‌و‌جوها 
کی‌ام من؟ سره‌ساز رنگ و بوها 
دلم زیباپرست بزم حُسن است 
روانم آفتاب آرزوها 
دو چشم روشن هستی‌استم من
کی ام من؟ بحر ناپیدا کناری 
دل اندر سینه موج بی‌قراری 
به آغوشش فروغ گوهر عشق 
حریف اختر شب زنده‌داری 
گر این‌گوهر نباشد نیستم من 
کی ام من؟ ترجمان آفرینش 
زباندان نگاه اهل بینش 
نوایی کز دل گرمم بخیزد 
بسوزد صد نیستان را به آتش 
نه تنها پیکر خاکی‌استم من 
شبانگه خلوت من آسمان است 
نگاهم رازدار اختران است 
ز جام ماهتابم باده بخشند 
حریف صحبتم روشندلان است 
سحرگه مظهر مستی‌استم من 
جهان رنگین ز پرداز خیالم 
کمال آفرینش از کمالم 
ز بس زیباپرستی می‌توان دید 
جمال جاودان را در مآلم 
ببین در جست‌و‌جوی چیستم من؟
به شب از بوی گل مست و خرابم 
نماید نالهٔ بلبل کبابم 
به قلب ذره در پهنای هستی 
سحر در جست‌و‌جوی آفتابم 
نه در بند هوسناکی‌استم من 
به این‌گرمی که می‌تابد روانم 
سزد گر آتش افشاند زبانم 
بیا از دیدهٔ اهل هنر بین 
به این‌شوری که انگیزد بیانم 
اگر شاعر نباشم کیستم من؟!
کابل، ۱٦/١٠/١٣٣۸
محمدحسن بارق شفیعی — محمدحسن بارق شفیعی — نفرین
نفرین به شهر خستهٔ تاریکی
نفرین به روح تیرهٔ دیو سیاهکار!
نفرین به شب به جلوه‌گه بوم لاشخوار 
نفرین به دزد شب 
نفرین به رای دوزخی رهزنان شب- 
کاندر امان شب
بس خون‌ها که ریخته از دشمنان شب
زن تا شب است و تو، 
		ای رهزن سیاه دل اهریمن آرزو! 
				من با تو دشمنم 
				من با تو و نظام سیاه تو دشمنم. 
نفرین به جغد پیر 
نفرین به جغد پیر بر این‌قلعهٔ کهن 
نفرین به خوی او،
		هر قدر شب سیاه‌تر، او تیره‌کارتر 
		 چشمان خون‌گرفتهٔ او شعله‌بارتر
ای کور روشنی!
من پیک صبح روشنم و جلوهٔ سحر 
			من با تو دشمنم
			من با تو و نظام سیاه تو دشمنم
ای پاسبان شب!
ای روح تیرگی!
ای پرده‌پوش وحشت زندان این‌دیار!
من سیل سرکشم که شب و روز می‌روم-
غرّان و تند و سدشکن و کوه‌تاز و مست
دژبان و دژ و هستی دژخیم این‌حصار-
			در کام موج‌های خروشان فرو برم
					من با تو دشمنم 
					من با تو و نظام سیاه تو دشمنم
هان ای بلای شب!
فردای پُر فروغ که خورشیدِ شرق‌زاد
بر غرب روی تابد و شب‌ها سحر شود،
بر جای برج و بارهٔ ویرانه‌های شب، 
من‌هم جهان خویشتن آباد می‌کنم
			خود را ز بند شوم تو آزاد می‌کنم
					من با تو دشمنم 
					من با تو و نظام سیاه تو دشمنم
کابل، فروردین ١۳۴۹
محمدحسن بارق شفیعی — محمدحسن بارق شفیعی — ننگ هستی
ای روزگار شوم!
بر اخترم به دیدهٔ آلوده ننگری
کاندر نگاه روشن صافی سرشته‌ای.
خورشید زاده‌است
پاکیزه‌گوهری که ز چشم فرشته‌ای
بر برگ‌های گلشن قدس اوفتاده‌است.
باری به‌هوش باش!
لوث نگاه اهرمنان سیه‌درون 
هرگز غبار دیدهٔ پاکان نمی‌شود
وین‌اختر مراد
در تیره‌شب ز قافله پنهان نمی‌شود 
چون شعلهٔ حسد به دل مردِ بدنهاد.
در آسمان دهر
من آن‌ستاره‌ام که گریزد ز نور من
اشباح رهزنان سیه‌دل به تیرگی
تا در کمینگهی
بر شبروان بادیه یابند چیرگی
لیکن نمی‌رسند به این‌کوره‌ره گهی!
ای مدعی بیا!
دل را بری ز لوث گمان دار کاین‌گنه
تا حشر ننگ هستی ارباب تهمت است
بر من حسد مبر!
نور چراغ سینهٔ من از محبت است
وین شعله افتخار وجود ابوالبشر!
کابل، آذر ١۳۴۰
محمدحسن بارق شفیعی — محمدحسن بارق شفیعی — هشدار
دنیای سال‌خورده جوانی ز سر گرفت 
گیتی هزار بار نکوتر ز پار شد 
گلشن دوباره جامهٔ افسردگی درید 
گل‌ها شکفت و سبزه دمید و بهار شد 
ای شاخهٔ امید چرا خشک و بی‌بری ؟ 
آهنگ ذوق‌پرور رامـشگرانِ باغ 
زیبا‌ترانه‌ای است به شوریدگان عشق 
رقص نسیم و بزم گل و ساز آبشار 
دامن زند به آتش دیوانگان عشق 
تنها تویی دلا که به اندیشه اندری  
گه داغ سینهٔ  شرراندوز لاله را 
دانی تو شرح سوزش دل‌های دردخیز 
گـه قطره‌های شبنم و اوراق خشک بـاغ 
خوانی شکست رنگ من و اشک گرم‌ریز 
آخر تو تا کجا دل من درد پروری ؟! 
برخیز و ریز طرح نوایی جهان‌گـداز 
با تیر ناله سینهٔ دیـو زمـان بـدوز! 
فریـاد چـرخـ‌تـاز کش و آه شعله‌بـار 
سامان سردی دل افسردگان بسوز!
در گرمی نوا به چمن از که کمتری؟ 
مستی کن و فغان کش و هنگامه‌ها بساز 
اثبات هستـیی کـن  و ایـجـاد آرزو 
در پـرتـو چـراغ گـل و نـور مـاهتاب 
در بـرگ‌های بـاغ کـن آهنگ جست‌و‌جو 
شاید به راز معرفت دهر پی بری.
آن‌گـه بـه خـار کیفیت گـل نظـاره کن 
در موج‌های گریهٔ غم خنده‌هـا نگر 
در روح بـنـدگـان خـود آگاه رنجبر 
نیروی جـلوه‌پرور نور خدا نگر 
هُش کن! به این‌قبیله جز این‌گونه ننگری! 
کابل، فروردین  ۱۳۳۷
محمدحسن بارق شفیعی — محمدحسن بارق شفیعی — همای عشق
آن‌دم که الههٔ محبت
بال و پر جست‌وجو گشاید
در عرش خدا فرشتهٔ عشق
دروازهٔ آرزو گشاید
بگذار که اهرمن ببندد
بر من در دوزخ هوس را
رنگینی جلوهٔ تمنّاست
زیبا اثری که عشق دارد
هر نقش بدیع پدیدهٔ اوست
نازم هنری که عشق دارد
مشاطهٔ شاهد روان است
پرداز جمال آرز ها 
ای دوست همای عشق هرگز 
بر خار و خس آشیان نسازد
تا مرغ سرا به اوج پرواز
با بال سبک عنان نسازد
تا بحر به قطره حل نگردد
خروشید به ذره می‌نگنجد
من اختر تابناک مهرم
من زادهٔ آفتاب عشقم
هر شعله که از دل حسد خاست
گردد نه حریف تاب عشقم
بگذار ز خجلت آب گردد 
شمعی که در آفتاب سوزد
کابل، ٢۸/٢/١۳۴١
محمدحسن بارق شفیعی — محمدحسن بارق شفیعی — همرهان
به یوری گاگارین نخستین مرد کیهان نورد شوروی و جهان هنگام بازدیدش از کابل
ببالید اندیشه‌های بلند 
که زی آسمان‌ها سفر می‌کنید 
وزآن‌تیره‌گردون وهم‌آفرین 
به نور تمنا گذر می‌کنید 

در آن‌جا کز اشباح تاریک مرگ 
جهانی است پُر هول و هنگامه‌خیز 
ز اضداد مرموز محشر به پاست 
به هستی کند نیستی‌ها ستیز 

در آن‌جا که فکر جوان بشر 
همی‌جوید اسرار کیهان پیر 
به امواج دیوانه در نیمه‌شب 
فتاده‌ست چون گوهر دلپذیر 

در آن‌بحر موّاج و تاریک و ژرف 
در آن‌دم که در جست‌وجوی ویید 
ببالید اندیشه‌هایم به خویش 
شما همرهان نکوی ویید 

به اندیشهٔ مرد «راکت»سوار 
چو غواص ماهر فروتر روید 
در آغوش امواج بیم و امید 
پی گوهر آبداری تپید 

وزآن‌پس به نور درخشنده‌اش 
بجویید راز دل آسمان 
که در شرح اسرار چرخ بلند 
نخوانید افسانهٔ باستان
کابل، خرداد ١۳۴٠
محمدحسن بارق شفیعی — محمدحسن بارق شفیعی — همسفر
دیشب چمن خیال گل کرد
یا شاهد شعر جلوه‌گر بود؟
نی، نی، غلط است، گلشن عشق:
جولانگه مردم نظر بود
زیباچمنی چو فکر شاعر
آیینهٔ حُسن خودنگر بود
دامان هوا ز لطف شبنم
از روح فرشته شسته‌تر بود
در هر رگ گل فروغ مهتاب
روشنگر آیت هنر بود
هر لؤلؤ شبنم: عکس مه داشت
آغوش ستاره پُر قمر بود
آری: وزش نسیم گل‌ها
آهسته ولی جنون‌اثر بود
من پای گلی نشسته سرشار
بلبل سر شاخ نغمه‌گر بود
گرمیِّ امید و آتش شوق
هر لحظه به سینه شعله‌ور بود
دل آمدنش خیال می‌بست
جز عشق ز هر چه بی‌خبر بود
مژگان به رهش ستاره می‌ریخت
در سینهٔ آسمان شرر بود
یک‌بار تکان گلبنم خواند
دیدم که قیامتی دگر بود
خورشید ز سایهٔ گلی خاست
یا حور به جامهٔ بشر بود؟
یا او که دلم به انتظارش:
هر لحظه به فکر صد خطر بود
آری! به خدا بت من آن‌جا
چون نور به دیده جلوه‌گر بود
سرشار و به حُسن خویش مغرور
می بر کف و نشئه‌اش به سر بود
پیمانه به من گرفت و خندید
وآن هر دو لبش ز باده تر بود
گفتم: نستانم ار نگویی:
کاین‌جا به منت که راهبر بود؟
گفتا: به سلامت کسی نوش!
کآزادی و عشقش همسفر بود
زین‌بیش نمی‌توان سخن گفت
در عالم هوش همین‌قدر بود
کابل، ۵/۵/١٣٣۵
محمدحسن بارق شفیعی — محمدحسن بارق شفیعی — آفتاب خاوری...
شاد زی ای مرز آزادی‌گزین
شاد زی ای کشور مردآفرین
جان ببخش ای رنگ و بوی آسیا
تازه باش ای گلشن خاور زمین
ای می آزادگی را ساتگین
ای که از دور «یما» آزاده‌ای 
درس آزادی به خاور داده‌ای 
نقد مردی ارمغان آورده‌ای 
خیز! مستی کن! چرا استاده‌ای؟
ای تو را هنگامهٔ مشرق رهین
ای دل پر آرزوی آسیا
خانهٔ قوم نجیب آریا
ای بهار عشق و بستان امید
سخت می‌بالم که می‌بینم تو را
اندکی با آرزوی دل قرین
 ای فروغ دیدهٔ افغانیان
پیش‌تر رو با قدم‌های زمان
سر بکش ای آفتاب خاوری
مردخیز افتاده دامانت چنان
کآسمان می‌ترسد این‌جا از زمین
 این که شادی شایقش آزادگی است
انکشاف تازه را آمادگی است
پرچم رنگین به قلب کوهسار 
در حوادث شاهد استادگی است
جلوه کن در بزم هستی به از این!
خرداد، ۱۳۳۶