maanka2/wikipedia-so huggingface dataset:
GMM Grammy

GMM Grammy Public Company Limited (Thai: จีเอ็มเอ็ม แกรมมี่ ama G"MM' Grammy) waa shirkadda ugu weyn warbaahinta madaddaalada ee ku taal Tayland. Waxay sheeganeysaa boqolkiiba 70 boqolkiiba warshadaha madadaalada Thai. Farshaxanada Grammy waxaa ka mid ah Thongchai McIntyre, Silly Fools iyo Loso. Marka lagu daro ganacsigeeda muusikada, shirkadda waxay ku lug leedahay soosaarista riwaayadaha, maareynta farshaxanka, filimka iyo soosaarka telefishanka iyo daabacaadda.

Xogta 

Tayland
Deegaanka Somaliland

Deegaanka Somaliland waa mid aad ugu dhow Juqraafiga Soomaaliya. Dhulka Somaliland waxay leedahay deegaano kala duwan oo ka kooban buuraley, dhul-daaqsiimeed, lamadegaano, dhul hoose iyo xeeb. Sida lagu sheegay cilmiga barashada dhulka (Jiyoolojiga), deegaanada Somaliland waxaa laga helay dhagaxaanta igneous iyo metamorphic crystalline kuwaasi oo lagu qiyaasay ineey samaysmeen 700 million sano ka hor.

Hordhac
Deegaanada Somaliland waxaa laga helay dhagaxaan da'doodu ka badan tahay 700 million sano, kuwaasi oo samaysmey wakhtiga loo yaqaano Proterozoic.

Sidoo kale fiiri
 Juqraafiga Soomaaliya
 Camuud
 Guban

Tixraac

Somaliland
Taariikhda Somaliland
Goobaha qadiimiga Somaliland
Liiska Xisbiyada Siyaasadda Somaliland

Jamhuuriyada Somaliland waxaa ka jira nidaam xisbi siyaasad badan kuwaasi oo utartama xilka dowlada. Sida ku xusan sharciga dastuurka Somaliland ka jira sadex xisbi siyaasad kaliya.

Xisbiyada
Xisbiga Kulmiye (Kulmiye Nabad, Midnimo iyo horumar),  xisbiga wadanka ka taliya maanta 2020 kaasi oo hogaamiyo Muuse Biixi Cabdi.
Xisbiga UCID (Ururka Caddaalada iyo Daryeelka). Waxaa xisbigan hogaamiya Faysal Cali Waraabe.
Xisbiga Wadani (Wadani) kaasi oo hogaamiyo Cabdiraxmaan Maxamed Cabdulaahi (Cabdiraxmaan Cirro).

Hordhac
Tan iyo wakhtigii dadka Soomaalidu qaateen xoriyada waxaa jiray xisbiyo siyaasadeed. Sanadkii 1969kii ayaa waxaa talada wadanka la wareegay Golaha Sare Kacaanka (SRC) kuwaasi oo dhowr nooc oo xisbiyo ah soo bandhigay; sida Xisbigii Kacaanka Hantiwadaaga.
Si kastaba ha ahaatee, waxaa wadanka Soomaaliya ugu horeeyay Xisbiga SYL, kuwaasi oo ahaa xisbigii la dagaalamay gumaystihii wadanka. 

Markii Jaale Siyaad Barre la wareegay talada wadanka, waxaa meesha ka baxday dhamaan xisbiyadii bulshada ee madaxa banaanaa, wakhtigaasi oo wadanka Soomaaliya iskubedelay nidaamka shuuciyada ee laga keenay wadanka Ruushka iyo Shiinaha. Ka dib, markii uu dhacay dagaalkii sokeeye ee wadanka sanadkii 1991kii ayaa waxaa meesha ka baxday dhamaanba nidaamkii dowladnimo ee wadanka Soomaaliya. Si kastaba ha ahaatee, dadaalo badan oo dawlad dhisid ah ka dib waxaa Soomaaliya dib uga soo noolaaday nidaamka xisbiyada kuwaasi oo ilaa maanta daciif ah.

C/Qaasim
Salaad Xasan

Xisbiga UDUB

Sidoo kale eeg
Liiska Xisbiyada Siyaasadda Somaliland
Taariikhda Somaliland 
Xisbiyo

Maqaalo kale
Xisbiga KULMIYE 
 Somali Political Parties 
 Elections in Somalia

Tixraac

Siyaasadda Somaliland
Siyaasadda
Xisbiyada Siyaasadda Somaliland
Xisbiyada Somaliland
Madaxweyne ku xigeenka Somaliland

Jagada Madaxweyne ku xigeenka Somaliland () waa darajada labaad ee ugu sareeysa maamulka dowlada. Madaxweyne ku xigeenku waa qofka buuxinaya kursiga Jagada Madaxwaynaha hadii meesha ka baxo madaxweynuhu.

Liiska madaxweyne ku xigeenka Somaliland

Sidoo kale eeg
Jagada Madaxwaynaha Somaliland 
Liiska Xisbiyada Siyaasadda Somaliland

Maqaalo kale
 Somali Political Parties 
 Elections in Somalia

Tixraac

Siyaasadda Somaliland
Siyaasadda
Xisbiyada Siyaasadda Somaliland
Xisbiyada Somaliland
Jawle

• Dagmada Jowle ee gobolka Mudug.

Dagmadani waxa ay dagmo noqotay 1985tii. Inkastoo si qabyaaladeysan loo jaan duugay dowladii kacaankana  ay dagmanimadeedii laashay hadana wali waxa ay aaminsanyihiin dadka dagani  in ay dagmo buuxda tahay.

Dagmooyinkii ay isku qaanada ku jireen waxaa ka mid ahaa dagmada Galhareeri iyo dagmada Balanbale oo labadaba ka tirsan Gobolka Galguduud. 

Inkastoo si qabyaaladeysan wali loo majo xaabinayo hadana waxa ay dadkeedu u aqoonsanyihiin in ay dagmo tahay. 

Dhawaan waxaa la soo saari doonaa xeerka aqoonsiga dagmooyinka cusub ee dowlad goboleedka Galmudug waxayna ku jirtaa Dagmooyinka lagu dhawaaqi doono insha allah. 

Dagmadani waxaa dhamaanteed dagan Jufada Habar gidir ee Saruur, kuwaas oo dagan 58% dagmada Xarardheere ee gobolka Mudug.
Steam

Steam waa qeybinta fiidiyowga ciyaarta fiidiyowga dijitaalka ah ee uu sameeyo Valve. Waxaa loo bilaabay sidii macmiil kombiyuutar wadata oo joogsan Sebtember 2003 hab loogu talagalay Valve inuu ku bixiyo casriyeyn otomaatig ah cayaarahooda, oo la ballaariyay si loogu daro ciyaaraha ka soo baxa daabacayaasha xisbiga saddexaad. Steam ayaa sidoo kale ku fiday websaydh ku saleysan internetka iyo moobiilka wareega hore ee dijitaalka ah. Steam wuxuu bixiyaa maareynta xuquuqaha dhijitaalka ah (DRM), martigeliyaha serverka, wareejinta fiidiyowga, iyo adeegyada xiriirka bulshada. Waxa kale oo ay siisaa isticmaalaha rakibida iyo cusbooneysiinta tooska ah ee cayaaraha, iyo astaamaha bulshada sida liistada asxaabta iyo kooxaha, kaydinta daruuraha, iyo codka ciyaarta iyo wada hadalka.

Softiweerka wuxuu soosaaraa barnaamij barnaamij barnaamijyo bilaash ah oo la heli karo (API) oo loo yaqaan Steamworks, kaas oo horumariyayaashu u isticmaali karaan inay dhexgalaan waxqabadyo badan oo Steam ah agabyadooda, oo ay ku jiraan guulaha ciyaarta, microtransaction, iyo taageerada loogu talagalay waxyaabaha isticmaalaha loo abuuray iyada oo loo adeegsanayo Aqoon-isweydaarsiga Steam. In kasta oo markii hore loogu talagalay in lagu adeegsado nidaamyada hawlgalka Microsoft Windows, noocyo loogu talagalay macOS iyo Linux ayaa markii dambe la sii daayay. Barnaamijyada mobilada ayaa sidoo kale loo sii daayay macruufka, Android, iyo Windows Phone sannadihii 2010-kii. Bartilmaameedka ayaa sidoo kale bixiya xulasho yar oo ka kooban waxyaabo kale, oo ay ku jiraan barnaamijyada naqshadeynta, qalabka, qalabka dhawaaqa ciyaarta, anime, iyo filimo.

Nidaamka Steam waa mashiinka ugu weyn ee qaybinta dhijitaalka ah ee ciyaaraha PC, kaasoo haysta ilaa 75% boosaska suuqa ee 2013. Marka la gaaro 2017, adeegsadayaasha iibsanaya cayaaraha Steam waxay u dhigantaa US $ 4.3 bilyan, oo mataleysa ugu yaraan 18% iibka ciyaaraha PC adduunka. Marka la gaaro sannadka 2019, adeeggu wuxuu lahaa in kabadan 34,000 ciyaarood oo ay ka badan yihiin 95 milyan oo isticmaaleyaal firfircoon bil kasta. Guusha Steam waxay horseed u noqotay horumarinta khad ka mid ah muruqyada 'Steam Machine microconsoles', oo ay ku jiraan nidaamka hawlgalka SteamOS iyo Is-xakamaynta Steam.
Gumud
Valve Corporation

Valve Corporation, sidoo kale loo yaqaan Valve Software ama si fudud Valve, waa soo saare ciyaarta fiidiyowga Mareykanka, daabacaadda, iyo shirkadda qaybinta dhijitaalka ah ee xarunteedu tahay Bellevue, Washington. Waa soosaaraha masraxa qaybinta software Steam iyo Half-Life, Counter-Strike, Portal, Day of Defeat, Team Fortress, Left 4 Dead, iyo Dota taxanaha.

Valve waxaa aasaasey 1996 shaqaalaha hore ee Microsoft Gabe Newell iyo Mike Harrington. Wax soo saarkooda ugu horreeya, PC qofka ugu horreeyay toogashada Half-Life, waxaa loo siidaayey 1998 si ay u helaan bogaadin culus iyo guul ganacsi, ka dib Harrington wuxuu ka tegey shirkadda. Sannadkii 2003, Valve wuxuu bilaabay Steam, kaas oo qiyaastii ahaa kalabar iibka ciyaaraha kombiyuutarka ee kumbuyuutarka laga soo bilaabo 2011. Sannadkii 2012, Valve wuxuu shaqaaleysiiyay ku dhawaad 250 qof waxaana lagu soo warramey inuu ka badan yahay $ 3 bilyan oo doollarka Mareykanka ah, taasoo ka dhigtay shirkadda ugu macaashka badan shaqaale kasta oo jooga Mareykanka. Sannadihii 2010-kii, Valve wuxuu bilaabay inuu horumariyo aaladda, sida Mashiinka Steam, oo ah nooc ka mid ah ciyaaraha kombiyuutarka, iyo sidoo kale HTC Vive iyo Valve Index madax-toosa xaqiiqda dhabta ah.
Gumud
Af Urur

Af Urur Waa tuulo ku taalo Buuraha Golis waa deegaan aad u balaaran oo leh wax soosaar kala duwan, Tuulada Afurur waxaa ku nool dad aan tiro ahaan yareen, Waxaa ku yaala Saldhig weyn oo ciidamada Difaaca Puntland Leeyihiin. Waana goob Muhiim u ah difaaca guud ahaan woqooyi bari & Woqooyi galbeed ee Soomaaliya. Deegaanka iyo nawaaxigiisaba waxaa Degan Beesha Tiinle.

Taariikh
Af Urur waxaa asaasay bulshada beesha Tiinle xili aad u horeeyay.

Juquraafiga
IORA

Kala-guurka Badweynta Hindiya
 
 Acting Secretary General H.E. Salman Al Farisi

IORA

www.iora.int

Kala-guurka Badweynta Hindiya Rim Ocean-Indian ah ee badda dhexdeeda gudaheeda gudaheeda, bari illaa galbeedka badweynta Hindiya guud ahaan, memebrska kale ee dibedda waxaa ka mid ah, jarmal, china, iyo USA.

Waddamaha Iora Afrika
  Un tiroka 706
     un tiroka 706
  un Tiroka 710

Waddanamha Iora ASIA  

  un Tiroka 784
  UN Tiroka 036
 
   UN Tiroka 356
 
 
 
  UN Tiroka 512
 
 
 
 
 Seychelles,Singapore, Sri Lanka, Madagascar, Mauritius

Hadal wadanamaha xiriiriyeyaasha Iora

warka Wadanamaha IORA 

 https://www.bbc.com/news/world-asia-56797133
 https://www.proactiveinvestors.co.uk/companies/news/948021/tullow-oil-in-demand-after-refinancing-plans-948021.html
 https://www.theafricareport.com/49364/somalia-the-new-oil-and-gas-frontier/
 https://www.theedgemarkets.com/article/ukbased-offshore-drilling-company-secures-fourwell-contract-malaysia-unnamed-client
 http://www.busiweek.com/somaliland-welcome-proposal-for-a-us-consulate-in-hargeisa/
 https://www.bloomberg.com/news/articles/2020-12-16/kenya-to-open-consulate-in-breakaway-somali-region-s-capital
 https://www.tamilguardian.com/content/bangladesh-bank-approves-200m-currency-swap-sri-lanka
 https://economynext.com/chinas-aiib-clears-us180mn-covid-19-credit-for-smes-sri-lanka-embassy-79204/
 https://www.theguardian.com/politics/2021/may/23/irresponsible-australia-trade-deal-will-bring-ruin-for-uk-farmers-critics-warn
 https://www.miragenews.com/malaysia-and-australia-enhance-technology-562633/
 https://www.dw.com/en/what-is-behind-kenya-and-somalias-dicey-relations/a-57598939
 https://menafn.com/1099521920/Somaliland-Operations-Boost-Genel-Energy-Stock-Exchange-Value
 https://www.nytimes.com/2021/05/10/t-magazine/essential-oils-skin-care.html
 https://www.constructionweekonline.com/projects-tenders/256631-omans-raysut-cement-to-open-40m-plant-in-berbera-somaliland
 https://www.bbc.co.uk/news/uk-wales-politics-57220556

Sido kale fiiri
 Magaalada IORA
 Somalia
 Somaliland
AIIB

AIIB

https://www.aiib.org/en/index.html

Bangiga Aasiya, oo ah dhisme iyo dhisme, oo saldhig u ah china oo ku taal bariga asia, oo ay ku badan yihiin wadamo badan, xubnaha kama mid ah waxaa ka mid ah UK, South Africa, iyo Brazil.

:                     30% 
 -                    8% 
 -                   6.5%
                    4.5%                     
 -                3.7%                          
 -                3.4% 
             3.1%
               2.5% 
 -     1.2% 
-                     1.7%

warka

 https://www.pinsentmasons.com/out-law/news/aiib-approves-$310m-loan-to-indonesias-pln
 https://www.thehindubusinessline.com/news/national/aiib-sanctions-304-m-loan-for-assam-electricity-infra-upgrade/article33916202.ece
 http://www.sundaytimes.lk/210228/news/beijing-based-aiib-approves-us180mn-loan-to-sri-lanka-for-covid-19-response-434179.html
 https://news.cgtn.com/news/2020-12-25/AIIB-celebrates-its-5th-anniversary-with-a-broader-social-mission-Wu2w43s6JO/index.html

sido kale fiiri

Asia
Gabe Newell

Gabe Logan Newell (ku dhashay 3 Noofambar 1962), oo caan ku ah naaneyskiisa Gaben, waa barnaamij kumbuyuutar kumbuyuutar Mareykan ah isla markaana ganacsade caan ah oo loo yaqaan aasaasaha aasaasaha ciyaarta fiidiyowga iyo shirkadda qaybinta dhijitaalka ah ee Valve. Wuxuu ku dhashay gobolka Colorado, wuxuu dhiganayay Jaamacadda Harvard horaantii 1980-meeyadii, laakiin wuxuu ka tegey oo u shaqeeyey Microsoft, halkaas oo uu soo saare uga ahaa qaar ka mid ah nidaamyadii Windows ee hore.

Intii ay weli ka shaqeynayeen shirkadda bartamihii 1990-meeyadii, Newell iyo shaqaalihiisa Mike Harrington waxay ku qanciyeen in cayaaraha fiidiyowga ay yihiin mustaqbalka madaddaalada ka dib markii ay ciyaarayeen id Software's Doom iyo Quake. Iyaga oo ka niyad jabsan rajada ah in ay yeeshaan istuudiyaha horumarinta ciyaarta u gaarka ah, Newell iyo Harrington waxay ka tageen Microsoft sanadkii 1996 si ay u helaan Valve, halkaas oo Newell uu weli yahay madaxweynaha.
Gumud
Dagaaliki Shiinaha iyo Hindika 2020

Dagaaliki Shiinaha iyo Hindika 2020

2020

Xuduuda Shiinaha iyo xuduuda Hindiya ee gobolka lagu muransan yahay ee galwan, rabshado rabshado wata oo milatariga shaqsiyeed ay ku dhinteen dad kor u dhaafaya 50 qof, labada dhinac ee galwan ayaa u dhaw kashmir sidoo kale waxaa ku tartamay Bakistaan  ee asias doorashada ee quruumaha.

wadanamah dhinac

  china
  india

  40+ kof 
  40+ kof

Warka
 https://www.japantimes.co.jp/news/2020/07/03/asia-pacific/india-pakistan-china-disputed-borders/
 https://www.japantimes.co.jp/opinion/2020/07/05/commentary/world-commentary/nuclear-armed-china-india-fight-fists-stones-clubs/
 https://www.scmp.com/topics/china-india-border-dispute
 https://www.scmp.com/news/china/diplomacy/article/3091254/indian-and-chinese-commanders-meet-tensions-remain-high
 https://www.scmp.com/news/china/military/article/3090855/prepare-india-border-row-escalate-chinese-strategists-warn

sido kale fiiri

Hindiya
Shiinaha
Cal Miskaad

Cal Miskaad sidoo kale loo yaqaan Buuraleyda Cal Miskaad, waa silsilad buuraley ah oo ka tirsan silsilada buuraha Golis. Waxaa ku yaala Buurta Baxaya oo ah buurta saddexaad ee ugu dheer dalka Soomaaliya, iyo buuraha Habeeno, Marmar, buurta buur-badeed, Fadhisame iyo meelo kale.

External Links
https://radiokulmiye.net/2020/05/15/al-shabaab-oo-weerar-ku-qaaday-gobolka-bari/ 
 https://mapcarta.com/12453418

Tixraac

Macluumaadka Soomaaliya
Soomaaliya
Patrice Lumumba

Patrice Émery Lumumba (oo si kale loogu beddelay Patrice Hemery Lumumba; 2 Luulyo 1925 - 17 Janaayo 1961) wuxuu ahaa siyaasi reer Kongo ah iyo hogaamiye madaxbanaan oo soo noqday Raiisel Wasaarihii ugu horreeyay ee Jamhuuriyadda Dimuqraadiga ah ee Kongo (markaa Jamhuuriyadda Koongo) Sebtember 1960. Wuxuu door muhiim ah ka ciyaaray isbadalki Kongo ee gumeysi ee Beljamka oo noqotay jamhuuriyad madaxbanaan. Fikrad ahaan waa muwaadin Afrikaan ah iyo panis-Africanist, wuxuu hogaaminayay xisbiga Kongo National Movement (MNC) laga soo bilaabo 1958 ilaa dilkiisa.

Wax yar ka dib markii xornimada Congo qaadatay 1960, waxaa dhacay xasuuq ciidan, taas oo astaan u ah bilowga qalalaasaha Kongo. Lumumba wuxuu ka codsaday Mareykanka iyo Qaramada Midoobay caawinaad si loo xakameeyo goos goosadadii Katangan ee ay taageereen Moise Tshombe. Labaduba way diideen, sidaa darteed Lumumba wuxuu u jeestay Midowgii Soofiyeeti mid taageera. Tani waxay keentay kala duwanaansho sii kordheysa oo dhexmarta Madaxweynaha Joseph Kasa-Vubu iyo madaxa shaqaalaha Joseph-Désiré Mobutu, iyo sidoo kale Mareykanka iyo Beljim, kuwaas oo ka soo horjeedsaday Midowgii Soofiyeeti ee Dagaalkii Qaboobaa.

Lumumba ayaa markii dambe ay xireen masuuliyiinta gobolka ee Mobutu waxaana toogtay koox toogasho ah oo hoos imanaya taliska masuuliyiinta Katangan. Dilkiisa kadib, waxaa si weyn loogu arkay inuu shahiid u ahaa dhaqdhaqaaqa ballaaran ee Pan-Afrika. Sannadkii 2002, Biljamka ayaa si rasmi ah u raaligelisay doorkeeda dilkii.
Gumud
António Guterres

António Manuel de Oliveira Guterres (wuxuu dhashey 30 Abriil 1949) waa siyaasi Boortuqiis iyo diblomaasi u shaqeynayay Xoghayaha Guud ee Sagaalaad ee Qaramada Midoobay. Wuxuu xubin ka ahaa Xisbiga Socialist Party, wuxuu soo noqday Raiisel Wasaaraha Bortuqaal 1995 ilaa 2002.

Guterres wuxuu soo noqday xoghayihii guud ee xisbiga hantiwadaaga laga soo bilaabo 1992 - 2002 Kadib 6 sano ayuu xukunka haayay isaga oo aan aqlabiyad buuxda lahayn oo hadana ku sii dartay dhaqaale xumo, xisbiga Guterres ee hantiwadaaggu wuxuu la kulmay guuldarro culus oo ka xun sidii la filayay sababtoo ah khasaarihii ka dhacay magaalooyinka waaweyn ee Lisbon iyo Borto, halkaas oo codbixinta lagu muujiyey PS. horseed adag. Eduardo Ferro Rodrigues ayaa la wareegay hoggaanka xisbiga Socialist Party, laakiin doorashadii guud waxaa looga adkaaday xisbiga Social Democratic Party ee uu hoggaamiyo José Manuel Barroso.

Wuxuu soo noqday madaxweynaha Socialist International laga soo bilaabo 1999, wuxuuna ku sii nagaaday ka dib markii uu waayey doorkiisii Raiisel Wasaaraha, ilaa 2005. Wuxuu ahaa Wakiilka Sare ee Qaxootiga ee Qaramada Midoobay laga soo bilaabo 2005 ilaa 2015. Labada doorasho ee 2012 iyo 2014. Dadweynaha Boortaqiiska waxay u doorteen inuu noqdo ra'iisul wasaaraha ugu wanaagsan 30-kii sano ee la soo dhaafay.

Taariikh nololeed

Tixraac

Qaramada Midoobay Dadka bortuqiiska
İstanbul Başakşehir

İstanbul Başakşehir F.K., Waa koox-banooni oo ka dhisan caasimadda Istanbul ee dalka Turkiga. Kooxdani waxaa la aasaasay sanadku markuu ahaa 1990kii, waxayna ka mid tahay shanta kooxood ee ugu waaweyn guud ahaan dalkaasi, İstanbul Başakşehir waa horyaalka kubadda cagta dalka Turkiga ee xili ciyaareedka 2019-20.

Tixraac
Saldanadii Cal Miskaad

Saldanadda Cal Miskaad (, ), sidoo kale loo yaqaanay Saldanadii Dishiishe ama Saldanadii Boosaaso, waxay ahayd Ugaastooyo Soomaali qarnigii 19aad ilaa qarnigii 20aad ka jirtey deegaanada galbeedka gobolka Bari, iyadoo markii dame awoodeedu ku fiday qaybo ka mid ah gobolka Sanaag.
Waxaa aasaasey 1886-dii Ugaas Cali Gurey oo ahaa, hoggaamiye, dagaalyahan iyo gabyaa dhowr jeer dagaal la galay gumaystihii Talyaaniga. Awooda Saldanada ee dhinac walba waxaa lafdhabar u ahaa beesha Diishiishe.

Sidoo kale fiiri
Saldanadii Cadal
Saldanadii Warsangali
Cismaan Yuusuf Keenadiid

Tixraac

Soomaaliya
Magaalooyinka Soomaaliya
Jasiira (Qaahiro)

Jasiira waa jasiirad ku taal Webiga Niil ee bartamaha magaalada Qaahira ee Masar . Qeybta koonfureed ee jasiiradda waxaa ku taala degmada Jasiira, qeybta saddexaad ee waqooyiga neh waxaa ku yaal degmada Zamalek .

Jasiirada jasiira Masar
Isaias Afwerki

Isaias Afwerki (Af-Tigrinya: ኢሳያስ ኣፍወርቂ; wuxuu dhashay 2 Febraayo 1946) waa siyaasi reer Ereteriya ah oo isagu ahaa madaxweynihii ugu horreeyay uguna hadda haya ee Ereteriya, waana jago uu qabtay tan iyo Dagaalkii Xoreynta Eritrea ee 1993. Wuxuu ku hogaamiyay Jabhadda Xoreynta Xoreynta ee Eritrea (EPL) guushii May 1991, oo soo afjaray 30- dagaalkii sano ee xornimada.

Isaias waa hogaamiyaha xisbi siyaasadeedka sharciga ah ee Ereteriya, Jabhadda Dadka ee Dimuqraadiyadda iyo Caddaaladda (PFDJ). Waxaa loo tixraacay xadgudubyada xuquuqul insaanka ee Qaramada Midoobay iyo Amnesty International. Sanadkii 2015, Saxafiyiinta aan Xudduudda Lahayn waxay qiimeynta Eritrea ku fadhiyaan dowladda uu madaxweynaha ka yahay Isaias Afewerki ugu dambeysey liiska xorriyadda saxaafadda ee sannaddii sideedaad oo ay socdaan.
Gumud
Salva Kiir Mayardit

Salva Kiir Mayardit (wuxuu dhashay 13 Sebtember 1951), oo sidoo kale loo yaqaan Salva Kiir, waa siyaasi South Sudan ah oo madaxweyne u ahaa Koonfurta Suudaan ilaa xornimadeeda sanadkii 2011. Xornimada ka hor, wuxuu ahaa Madaxweynaha Dowlada Koonfurta Suudaan, sidoo kale waxaa loo magacaabay Madaxweyne kuxigeenka Koowaad ee Suudaan, laga soo bilaabo 2005 ilaa 2011. Waxaa loo magacaabay Taliyaha Guud ee Ciidamada Jabhada Xoreynta Sudan (SPLA) 2005, kadib dhimashadii John Garang.

Taariikh nololeed

Tixraac
Madaxdaxweynayaasha koonfurta suudaan Koonfurta Suudaan
Buur-Cukur

Buur-Cukur(Af Ingiriis: Waa tuulo qadiimi ah oo katirsan Degmada Feer-feer ee Dawlad Deegaanka Soomaalida ee dalka Itoobiya. Waxa ay xuduud la leedahay Degmada Mustaxiil iyo tuulada Abaaley. Waxaa mara Wabiga Shabeelle waana dhul-beer eed qani ah oo ku habboon tabcashada waxaana ku beeran inta badan dalaga iyo miraha ay dadka Soomaaliyeed isticmaalaan.Waxa marta wada Laamiga ah ee uu talyaanigii dhisay oo ku xidha ilaa iyo Beledweyne. Waxa ay qiyaastii 230km ujirtaa Magaalada Godey ee xarunta u ah Gobolka Shabeelle ee DDS.

Buur-Cukur waxa ay leedahay Masjid weyn,Dugsi Hoose/dhexe,Dugsi Sare,Xarun Caafimaad iyo Madaraso Diini ah.Waxaa kale oo ay leedahay adeegyada aas-aasiga ah sida;Isgaadhsiinta,Biya gelinta iyo jid Cadde laami ahaan ah oo uu Talyaanigii sameeyay inkasta oo uu bur-bursan yahay.

Waxa dega Beesha Reer Aw Xassan  oo ah dad Culimo ah oo ku caan baxay Barashada iyo Faafinta Diinta Islaamka magac iyo maamuus ballaadhana ku dhex leh guud ahaan bulshada Soomaaliyeed meel kasta oo ay Dunida ka joogaanba aadna looga haybaysto. Caalimkii weynaa ee Sheekh; Muxumed Haadi iyo Sheekh Cumar Faaruuq ayaana kow ka ah Mashaa’ikhta meesha kasoo jeeda amaba ku abtirsata ee lagu ogyahay. 

https://en.m.wikipedia.org/wiki/Buur_Ukur
Mahdi Maxamed Guuleed

Mahdi Maxamed Guleed "Khadar" (; ) waxa uu ahaa ku-simaha Ahna Raysal wasaaraha Waqti xaadirkan Ra'iisul wasaaraha Jamhuuriyada Federaalka Soomaaliya kaasi oo horey u ahaa Ra'iisul wasaare ku xigeen wakhtiyadii udhexeeyay 21 Maarso 2017 ilaa 25 Luulyo 2020.

Khadar farogelin muu ka yeelin arrimaha Dhulka muransan (Waqooyiga Soomaaliya)

Hordhac
Mahdi maxamed guuleed wuxuu ka soo jeeda beesha ugu balaadhan isaaq ee Ciidagale 
Mahdi guuleed waa Raysal wasaaraha waqti xaadirkan sii hayaha ah. 
Waana nin aad u firfircoon karti badan wax qabadkiisu Aad u cad yahay 
Soomali oo dhana jeceshahay

Tixraac

Siyaasi
Raiisul Wasaarayaasha Soomaaliya
Cumar Carte Qaalib

Cumar Carte Qaalib (dhashay 1930) waa siyaasi soomaaliyeed.
Waxa uuna dhintay dhintay 18 nov 2020) Waxa uu ahaa Ra'iisul Wasaaraha Jamhuuriyadda Dimoqraadiga Soomaaliya ka bilaabato Janaayo 24, 1991 ilaa May 1993.  wuxuu hore u ahaa Wasiirka Arrimaha Dibadda ka bilaabato 1969 ilaa 1977.

Raiisul Wasaarayaasha Soomaaliya
Siyaasiyiinta Ururka Dhalinyarada Soomaaliyeed
Madax dawladeed oo markii dambe la xiray
Xasan Cali Khayre

Xasan Cali Khayre  dhashay 15 Abriil 1968, oo loo yaqaan Xasan Khayre waa siyaasi Soomaali,  ahna Raiisul Wasaarahii hore Soomaaliya . Waxaa loo magacaabay 23 Febraayo 2017,waxaana uu xilka ka dagay 25 July 2020 waxaa u magacaabay Madaxweynaha Soomaaliya xaarmaajo, waxaana ansixiyay xubnaha baarlamaankana badankooda 1-da maarso 2017., Waxaa u codeysay 231 xildhibaan oo ah dhammaan mudanayaasha fadhiga baarlamaanka 

Bishii July 2020 ayay 170 xildhibaan oo ka tirsan golaha shacabka kala noqdeen kalsoonidii, waxaana diiday 8 xildhibaan kaliya.

Khaire wuxuu horey u ahaan jiray madaxa fulinta batroolka. Wuxuu ahaa agaasime gobol oo ka tirsan hay'adda samafalka ee Norwegian Refugee Council wuxuuna agaasime ka ahaa qeybta afrika shirkadda saliidda ee Ingiriiska Soma Oil and Gas.

Taariikh nololeedkiisa
Xasan Cali Khayre wuxuu ku dhashay bartamaha Soomaaliya magaalada ceelbuur ee gobolka Galgaduud sanadkii 1968,  Wuxuu waxbarashadiisa ilaa Dugsi Sare kaga baxay Cismaan Geeddi Raage ee magaalada Muqdisho sanadkii 1986dii. , Intii u dhexeysay sannadihii 1994-1998 ayuu ka baxay Jaamacadda University of Oslo ee dalka Norway, isagoo ka diyaariyey darajada 1aad ee cilmiga siyaasadda iyo Sociology. Darajada 2aad ee Master-ka wuxuu ka qaatay MBA Jaamacadda Thoroughgoing ee waddanka Skotland sannadkii 2001

Khaire waa nin heysta dhalashada Norway iyo Soomaaliya. 
Intii u dhexeysay sanadadii 2002-2005, waxaa u ka shaqeynayay dhinca ganacsiga, sandkii 2006 waxa uu noqday Agaasimaha Xaafiisyadda Soomaaliya iyo Kenya iyo Agaasimaha Geeska Afrika 

khaire haatan waa murashax u taagan qabashada xilka madaxwaynimo ee Somaliya , wuxuuna tartan la gali doona ilaa 40 murashax .

Tixraac

Siyaasiinta Soomaaliya
Raiisul Wasaarayaasha Soomaaliya
Cabdiwaxid Goonjeex

Cabdiwaaxid Cilmi Goonjeex oo loo yaqaan Cadiwaaxid Goonjeex ,  waa siyaasi soomaali ah. Wuxuu hadda yahay Senator ka tirsan aqalka sare ee baarlamaanka federaalka ee matalaya gobolka Galguduud, degmada Caabudwaaq. Laga soo bilaabo bishii Sebtembar ilaa Oktoobar 2010, wuxuu ahaa ku simaha Raiisul Wasaaraha Soomaaliya , jagadii uu ka dhaxlay Cumar C / rashiid Cali Sharmarke . Kahor magacaabistiisa, Goonjeex wuxuu ahaan jiray Ku Xigeenka Ra'iisul Wasaaraha iyo Wasiirka Gaadiidka dowlada federaalka.

Bartamihii sanadkii 2012, Goonjeex wuxuu isu soo sharaxay inuu yahay murashax doorashadii madaxtinimada Soomaaliya ee 2012.

Tixraac
Raiisul Wasaarayaasha Soomaaliya
Denis Sassou Nguesso

Denis Sassou Nguesso (wuxuu dhashey 23 Noofambar 1943) waa siyaasi reer Kongo ah oo isagu ahaa Madaxweynaha jamhuuriga Kongo ilaa 1997. Wuxuu horey u ahaa Madaxweye 1979 ilaa 1992. Xisbiga Shaqaalaha ee Kongo (PCT) muddo 12 sano ah. Cadaadis ka yimid ilo caalami ah, wuxuu soo saaray siyaasad axsaab badan 1990 ka dibna waxaa laga xayuubiyay awoodaha fulinta shirweynihii qaran ee 1991, isaga oo xafiiska sii hayey isagoo ah madaxa xafladda. Wuxuu u taagnaa sidii murashax doorashadii madaxweynenimada ee 1992 laakiin waa laga adkaaday isagoo kaalinta saddexaad galay.

Sassou Nguesso wuxuu ahaa hogaamiye mucaarad shan sano ka hor inta uusan xukunka kusoo laaban dagaalkii labaad ee sokeeye (1997 --1999), kaas oo xoogaggiisa mucaaradka ay xukunka ka tuureen Madaxweyne Pascal Lissouba. Xilligii ku meelgaarka ahaa kadib, wuxuu ku guuleystey doorashadii madaxtinimada ee 2002, taasoo ay ku lug lahaayeen kaqeybgal hoose oo mucaaradka; mar labaad ayaa loo doortay doorashadii madaxtinimada ee 2009. Soo saarista dastuur cusub, oo afti loo qaaday sanadkii 2015, ayaa u suurta gelisay Sassou Nguesso in uu isu taago muddo kale. Waxaa mar labaad loo doortay doorashadii madaxtinimada ee 2016 iyadoo aqlabiyad wareegii koowaad la qabtay.

Sassou Nguesso waxaa taageeraya xisbiyo siyaasadeed oo kala duwan, oo ugu muhiimsan PCT. Waa Madaxweynaha Golaha Dhexe ee PCT.

Bishii Oktoobar 2021, Denis Sassou N'Guesso ayaa lagu sheegay fadeexadda "Waraaqaha Pandora". Inter African Investment ayaa la sheegay inay ka diiwaan gashan tahay jasiiradaha British Virgin Islands, oo ah goob canshuureed oo Caribbean ah. Denis Sassou N'Guesso ayaa beeniyay in ururku yahay dukumiintiyo.
Gumud
Idriss Déby

Marshal Idriss Déby Itno (Carabi: إدريس ديبي‎ 'Idrīs Daybī Itnū'; dhashay 18 Juun 1952 - 2021) waa siyaasi reer Chadian ah oo ahaa Madaxweynaha Chad tan iyo 1990. Wuxuu kaloo madax u yahay Dhaqdhaqaaqa Badbaadinta Patriotic. Déby wuxuu ka soo jeedaa qabiilka Bidyat ee qabiilka Zaghawa. Wuxuu xukunka ku qabsaday madax kacdoon ka dhan ah Madaxweyne Hissène Habré bishii Diseembar 1990 ka dibna wuxuu ka badbaaday kacdoonno kala duwan oo ka soo horjeeday xukunkiisii. Wuxuu ku guuleystey doorashooyinkii 1996 iyo 2001, ka dib markii la caydhiyey waqtigiisii wuxuu mar labaad ku guuleystay 2006, 2011, iyo 2016. Wuxuu ku daray "Itno" magaciisii Janaayo 2006.
Prem Tinsulanonda

Prem Tinsulanonda (Thai: เปรม ติณสูลานนท์; 26 Ogosto 1920 - 26 Meey 2019) wuxuu ahaa sarkaal militariga Thai ah, siyaasad ahaan, iyo maamule ah oo soo noqday Raiisel Wasaaraha Thailand laga soo bilaabo 3-dii Maarso 1980-kii illaa 4-tii Ogosto 1988, xilligaas oo lagu qiimeeyey inuu soo afjaray kacdoon wadaaga isla markaana uu sii maamulayo dardargelinta kobaca dhaqaalaha. Isagoo ah gudoomiyaha golaha dhaxe, wuxuu u shaqeeyey Regent of Thailand laga soo bilaabo geeridii Boqorka Bhumibol Adulyadej 13kii Oktoobar 2016, ilaa iyo 1dii Disembar 2016 ee Vajiralongkorn inuu noqdo Boqorka. Markuu ahaa 98 jir, Prem wuxuu ahaa Raiisel wasaaraha cimriga dheer ee Thai.

Intii lagu jiray qalalaasaha siyaasadeed ee Thai bartamihii 2000-meeyadii, waxaa lagu eedeeyey ra'iisulwasaarihii xilka laga tuuray Thaksin Shinawatra iyo taageerayaashiisa in ay maamuli doonaan afgambigii 2006, iyo sidoo kale magacaabidda golaha sharci dejinta afgembiga iyo dowladda ku meel gaarka ah ee Surayud Chulanont. Ciidamada militariga ee xukunka ka tuuray Thaksin ayaa beeniyay in Prem uu door muhiim ah oo siyaasadeed ku lahaa.

Prem, isaga oo ah Madaxweynaha Golaha Wadaadka, wuxuu dhiirrigeliyay fikradaha King Bhumibol iyo mashaariicda boqornimada, in kasta oo uu mararka qaar isagu isu metelayo inuu yahay codka boqorka. Wuxuu ku booriyay bulshada Thai inay raacaan taladii boqorka isla markaana isaga laftiisu aasaasay dhowr mashruucyo samafal oo la xiriira waxbarashada, xakamaynta daroogada, saboolnimada, iyo midnimada qaran. Qof deggan koonfurta, Prem wuxuu sidoo kale shaqsi ahaan ula dhaqmay isku dayga inuu xaliyo kacdoonka South Thailand.
Abdulkadir Nur

Cabduqaadir Maxamed Nuur () wuxuu ku dhashay magaalada Muqdishu sanadkii 1985tii. Wuxuu waxbarashadiisa ilaa Dugsi Sare kaga baxay dugsiga Al-Macmuur ee magaalada Muqdisho sanadkii 2007dii. Shahaadada koowaad ee Jaamacadda wuxuu ka qaatay Jaamacadda Ankara isaga oo ku diyaariyay culuumta Xiriirka Caalamiga.

Mudane Abdulkadir wuxuu sanadii 2008dii ka shaqo bilaabay madaxtooyada qaranka ee Villa Soomaaliya asigoo noqday madaxa amniga. 2009kii waxaa uu ku biiray Wasaaradda Arrimaha Dibadda ee Soomaaliya ayadoo loo magacaabay xoghayaha labaad ee Safaaradda Soomaaliya ee dalka Turkiga. Sanadii 2012kii, Mudane Abdulkadir waxaa loo dalacsiiyay xoghaya koowaad ee Safaaradda. Kadibna sanadkii 2015kii waxaa uu noqday qunsulka koowaad. Ugu dambeyn sanadkii 2016kii waxaa uu noqday sii hayaha Safaaradda Soomaaliya ee dalka Turkiga. Guud ahaan mudadii 8dii sano ee uu ka soo shaqeeyay Safaaradda Soomaaliya ee dalka Turkiga, Mudane Abdulkadir waxaa uu kaalin mug leh oo muuqata ka qaatay horumarinta xiriirka iyo iskaashiga Soomaaliya iyo Turkiga iyo sidoo kale taaba gelinta siyaasadda arrimaha dibadda ee Soomaaliya.

2017kii, Abdulkadir waxaa loo magacaabay agaasime ku xigeenka Heyadda Nabadsugidda Qaranka, kadibna 2018kii waxaa uu noqday sii hayaha guud ee Heyadda.
Abduladir Maxamed Nur waxuu sidoo kale ahaa La Taliyaha Sare ee Gudoomiyaha Golaha Shacabka ee Baarlamaanka Federaalka Soomaaliya.

Abduladir wuxuu ku hadlaa afafka Soomaaliga, Ingiriiska, Turkiga iyo Carabiga 
Haddana Markii labaad oo xidhiidh ah ayuu yahay Wasiirka Wasaaradda Gaashandhigga Soomaaliya.
Sahle-Work Zewde

Sahle-Work Zewde (Ge'ez: ሳህለወርቅ ዘውዴ; wuxuu dhashay 21-kii Febraayo 1950) waa siyaasi Itoobiyaan ah oo hadda ah Madaxweynaha Itobiya iyo haweeneydii ugu horreysay ee xafiiska qabta. Dibloomaasi xirfadeed, ayay si wada jir ah u doorteen xubnaha Golaha Baarlamaanka Federaalka 25ka Oktoobar 2018.

Sahle-Work wuxuu horey u ahaa Wakiilka Gaarka ah ee Xoghayaha Guud ee Qaramada Midoobay António Guterres Madaxa Midowga Afrika iyo Madaxa Xafiiska Qaramada Midoobay u qaabilsan Midowga Afrika heerka Xoghayaha Guud ee Qaramada Midoobay.

Bishii Diseembar 2019, Sahle-Work waxaa loo magacaabay gabadha 93-aad ee ugu awoodda badan adduunka Forbes, iyo liiska haweenka ugu sareeya Afrika ee liiska ku jira.

Itoobiya
Calanka Khaatumo

Calanka khaatumo waxa markii uguhoraysay la isticmaalay calanka Khaatumo ee xilaga sanadka 2012kii. Waxa uu calanka Khaatumo ka koobanyahay 
midabka baluug, iyo saddexagal cad ah dinaca bidix, iyo xidig cad, iyo faraska caanka ee Xiin Faniin, ee summad naasley dhanka Daraawiish ah, iyo nin Darawiishi ah. Calanka Khaatumo wuxuu astaan u yahay beelaha reer Daraawiish.

Calamada
Soomaaliya
Dagaalki Russka iyo Waddanka Afganistan

Dagaalki Russka iyo Waddanka Afganistan

   

Midowgii Sofiyeeti iyo afganistan oo ah wadan asias ay doorteen, ayaa arkay in ka badan 50000 oo qof oo lagu dilay dagaal socday 10 sano oo asias ay doorteen 1970s iyo 1980s,

sido kale fiiri
Cuntada afghan

Cuntada Afgaanistaan ​​(Dari: آشپزی افغانستان, Pashto: د افغانستان خواړه) waxay inta badan salka ku haysaa dalagyada ugu muhiimsan ee qaranka, sida qamadiga, galleyda, shaciirka iyo bariiska. Kulaabashada jaranjaradaani waa miraha iyo khudradda iyo waxyaabaha caanaha laga sameeyay sida caanaha, caano fadhi, iyo caleenta. Takhasusyada cuntooyinka ee qaranku waxay ka tarjumayaan kala duwanaanta qowmiyadeed iyo juqraafi ahaanba. Afgaanistaan ​​waxaa caan ku ah rummaanno tayo sare leh, canab, iyo macaan, qaraha-rugby-kubadda qaabeeya. Cuntada qaran ee Afgaanistaan ​​waa bariiska kabuli palaw.

Mid ka mid ah cuntada ugu wanaagsan ee lagu cunteeyo Afgaanistaan ​​waa Afghani Chicken oo ah hilib digaag midab leh oo jilicsan.

Dadka reer Hazara ee ku yaal bartamaha Afghanistan (gobolka Hazarajat) iyo galbeedka Pakistan (gobolka Balochistan) waxay leeyihiin cunno u gaar ah - Cunnada Hazaragi. Tan iyo markii dadka reer Hazara ay la wadaagaan qaar ka mid ah cuntooyinka gobollada deriska la ah, cuntada waxaa inta badan saameyn ku leh cuntooyinka Aasiyaanka Dhexe, Faaris iyo Koonfurta Aasiya. Sikastaba ha noqotee, habka karinta iyo hababka wax loo cuno way ku kala duwan yihiin qaar ka mid ah suxuunta udhaxeysa cunnooyinkan deriska ah. Cuntada Hazara, dadka reer Hazara waxay u adeegsan jireen cunno aad u badan oo borotiin badan sida hilibka iyo waxyaabaha caanaha laga sameeyo iyo sidoo kale saliid fara badan markay karinta. 

Halkii ay kala dooran lahaayeen saxan ballaaran, cuntadooda waxay badanaa ka kooban tahay hal nooc oo cunto ah.

Hoos waxaa ku yaal qaar ka mid ah suxuunta caanka ah ee cunnooyinka Hazaragi: 

AASH - Cunto caafimaad leh oo dhadhankeeda leh, mid ka mid ah cuntada ugu caansan makhaayadda Hazaragi. Aash si fudud ayaa looga sameeyaa bur, sidaa darteed, qaar ka mid ah haweenka guryaha ku shaqeeya ayaa guryahooda ku sameeya una iibiya kuwa wax iibiya si ay lacag uga helaan. Maaddaama maadada ugu weyn ay tahay bur, bukaanadu si fudud ayey u cuni karaan si walwal la’aan ah. Sidoo kale waa cunno diyaarsan waxaana loo adeegaa hilibka duqadda ah, khudradda, iyo lentil xafladaha.

DALDA - cuntada ugu jecel dadka waaweyn. Dadku waxay ku cunaan gacmahooda. Waxay u egtahay sarreen markii ay cayriin, laakiin isbeddelada muuqaalka kadib marka la karinayo. Waxaa lagu siiyaa xoogaa saliid ah oo la kariyey dhexda dhexdeeda oo leh dhadhan u gaar ah. NANTAR / YAKHNI - Yahkni wuxuu noqon karaa maraq digaag, ari, lo 'ama ido. Ka dib markii xoogaa rooti ah (nan) weelka lagu daro maraqa, waxay noqoneysaa Nantar, oo macnaheedu yahay "rooti waa qoyan yahay". Cuntada waxaa lagu cuni karaa malqacad, laakiin waxay dhadhan fiican u tahay marka gacmaha lagu cuno.

HALWA-E-SAMANAK - Cunto caadi ah maahan, si fudud looma sameeyo maaddaama ay tahay inaad xoog ku filan ku qasto dhammaan waxyaabaha ay ka kooban tahay qaadada, laakiin waxaa loo sameeyaa sidii maalin kasta oo loo cuno casho ama qado. Halwa waxaa loola jeedaa ciidaha sida Muharram (bisha barakaysan) ama aaska.
Barkhad Cali Saalax

Barkhad Cali Saalax (, ) Waa Siyaasi iyo Taariikhyahan Soomaaliyeed, Waxaa loo doortay Duqii u horreeyay ee Degmada Boosaaso.

Taariikh
Barkhad wuxuu ku dhashay gobolada Woqooyi Bari Soomaalia, Gaar ahaan Degmada Boosaaso Sanadku markuu ahaa 1938. Jaamacada umadda Soomaaliyeed ayuu ka qaatay shahaado jaamacadeed. Wuxu xilal kala duwan ka qabtay Dowladii dhexe ee Soomaaliya iyo Dowladda Puntland ee Soomaaliyeed.
Deegaanada beelaha reer darawiish

Deegaanada beelaha reer darawiish waxaa ka mid ah:

Degmada Cayn
Degmada Cayn:
1. Buuhoodle (Magaalo)
2. Xidhxidh
3. Balihadhac
4. Widhwidh
5. Sarmaanta
6. Sarmaantuke
7. Ceegag
8. Horufadhi
9. Banyaal
10. Xadhadhan
11. Yeyle
12. Hadhwanaag
13. Sool joogto
14. Meygaagle
15. Balicad
16. Qararo
17. Ilma dandan
18. Xamar-lagu-xidh
19. Dhalamacune
20. Laasadaar
21. Shululux
22. Dhilalo
23. Caroweyn
24. Goljano
25. Shangale

Degmada Sool
Degmada Laascaanood:
1. Laascaanood (Magaalo)
2. Dhumay
3. Dabataag
4. Dharkayn Geenyo
5. Kalabaydh
6. Saaxdheer
7. Qoriley
8. Karin-Dabyl-Weyne
9. Karingarfood
10. Dan
11. Tukaraq
12. Higlo Cumar Wacays
13. Gambadhe
14. Buurawadal
15. Garac-Lagu-Dhal
16. Faliidhyaale
17. Boocame
18. Fardhidin
19. Dalyare
20. God Qaboobe
21. Canjiid
22. Adhicadeeye
23. Tuulo Samakab
24. Yagoori
25. Gumeys
26. Saxa Gebogebo
27. Kalcad (Xargaga)

Degmada Taleex (Sool):
1. Taleex (Magaalo)
2. Godaalo
3. Shaxda
4. Xalin
5. Yibaal
6. Kalcad
7. Carooley
8. Laa-baas
9. Dofaaro Qod
10. Xansuuqa

Degmada Xudun (Sool):
1. Xudun (Magaalo)
2. Lafweyne
3. Holhol
4. Gorofley
5. Dhaban
6. Xangey (Xananley?)
7. Jidbaale
8. Tuursubag
9. Sufur wayne
10. Lafaweyne
11. Lasacurdin
12. Darya Geesa-Wayn

Degmada Fiqifuliye
Degmada Fiqifuliye:
1. Ceerigaabo (Magaalo)
2. Jiidali
3. Masagan
4. Dib Qarax
5. Kulaal
6. Ardaa
7. Damala Xagare
8. Fiqifuliye
9. Awrboogays
10. Sarmaanyo
11. Xabaalo Camare
12. Boodacade

Degmada Bookh
Degmada Bookh (Wardheer):

1. Goobweyne
2. Qaawane
3. Domco
4. Dameer-cad
5. Wanaagsan
6. Goob
7. Marqaan
8. Adhi-maal
9. Jarmalo
10. Aan-galo
11. Xagar-Burburis
12. Jiingadda
13. Madax-gaal
14. Coon-baal
15. Gumurta Cagaare
16. Cagaare
17. Tuurgasangas

Degmada Danood
Degmada Danood (Wardheer):
1. Dannood
2. Boqonka
3. Sararweyne
4. Badhifufye
5. Farda laaye
6. Qudhac-dhalaan
7. Qararro-weyn
8. Tuurwareen
9. Heegaale
10. Laandheer
11. Xirsi macaf
12. Cilmi Xira
13. Koore tooshin
14. Cali Baarweyn

Degmada Wardher
Degmada Wardheer (Wardher):
1. Gole
2. Kurtunle
3. Farhareeri

SSC-Khatumo
Fabio Strinati

Fabio Strinati (San Severino Marche 19 Janawari 1983) waa gabayaa reer talyaani ah, qoraa iyo esperantist. Wuxuu kaloo qoray oo daabacay buugaag duco ah.

Hordhac
Fabio Strinati wuxuu ku dhashay San Severino Marche sanadkii 1983 wuxuu ku nool yahay kana shaqeeyaa Esanatoglia, oo ah magaalo yar oo ka tirsan gobolka Macerata ee gobolka Marche. Ka dib markii aan muusigga iyo biyaano ka bartay maestro iyo biyaano-qaade Fabrizio Ottaviucci, iyo luqadda esperanto iyada oo loo marayo daraasadda ereyada Talyaaniga-Esperanto (CoEdEs, 1996) oo uu qoray Carlo Minnaja, wuxuu sameeyay kulankiisii ​​ugu horeeyay abwaan ahaan sanadkii 2014 leh buugga Pensieri nello scrigno. Nelle spighe di grano è il ritmo. Strinati, waa aqoonyahan ku takhasusay luuqadaha gobolka iyo kuwa laga tirada badan yahay, wuxuu kaloo tiriyey gabayo ku saabsan qowmiyadaha kala duwan ee Soomaaliya, sida Abgaal, Hauia iyo Yibir.

Buugaagta

 Frugale trasparenza (Edizioni Segno, Tavagnacco 2020).
Anime tranciate (Fabio Strinati/ Italo Truzzi, CTL Editore Livorno, Livorno 2020).
Oltre la soglia, uno spiraglio/ Preter la sojlo, lumluko (Fabio Strinati/ Massimo Acciai Baggiani, Edizioni Segreti di Pulcinella, Firenze 2020).
 Obscurandum (Fermenti Editrice, Roma 2020).
 La Calabria e una pagina (Meligrana Editore, Tropea 2020).
 Toscana-Venezia solo andata (Calibano Editore, Novate Milanese 2020).
 Lungo la strada un cammino (Transeuropa Edizioni, Massa 2019).
 Discernimento atrabile (Macabor Editore, Francavilla Marittima 2019).
 Concertino per melograno solista/ Concertino de granado solista (Apollo Edizioni, Bisignano 2019).
 Quiete (Edizioni Il Foglio, Piombino 2019).
 Sguardi composti… e un carosello di note stonate (Fabio Strinati/ Italo Truzzi, Apollo Edizioni, Bisignano 2018).
 L'esigenza del silenzio (Fabio Strinati/ Michela Zanarella, Le Mezzelane Casa Editrice, Santa Maria Nuova2018).
 Periodo di transizione/ Perioadă de tranzitie (Bibliotheca Universalis, Bucarest 2017).                
 Aforismi scelti. Vol 2 (Edizioni Il Foglio, Piombino 2017).
 Al di sopra di un uomo (Edizioni Il Foglio, Piombino 2017). 
 Dal proprio nido alla vita (Edizioni Il Foglio, Piombino 2016).
 Un'allodola ai bordi del pozzo (Edizioni Il Foglio, Piombino 2015).
 Pensieri nello scrigno. Nelle spighe di grano è il ritmo (Edizioni Il Foglio, Piombino 2014).

Tixraa
Dhulka muransan (Waqooyiga Soomaaliya)

Dhulka muransan ee waqooyiga Soomaaliya waxaa weeyaan heshiis ka jirin maamulnimada goobahaas. Sharaxayn uu dawladda Soomaaliyeed soo saaray 2019kii wuxuu bandhiggay dhulka ee laga muransan yahay waxaa ka mid ah:

Degmadda Fiqifuliye
Degmada Cayn
Degmada Badhan
Degmada Xingalol
Degmada Dhahar
Degmada Lasqoray
Degmada Taleex
Bo’ame
Kalabayr
Degmada Xudun
Las Anod

Soomaaliya
Garaad Jaamac Garaad Cali

Garaad Jaamac Garaad Cali waa Madax Dhaqameed ahna Garaadka Guud ee Qabiilka reer darawiish. waxaa dhalay Garaadkii ka horreyey Garaad Cabdiqani, waxaa loogu caleemo saaray Magaalada Laascaanood taariikhdu markii ay ahayd 22 May 2006, Munaasabadda caleemo saarkiisa waxaa ka soo qayb galay dad aad u fara badan oo ay ku jiraan siyaasiyiin sarsare oo ka soo jeeda Dawladda Kumeel gaarka ah ee Soomaaliya,maamulka Puntland
iyo dawlada Jamuuriyada  Somaliland.

Taariikh nololeedgaraadku waxa uu ku nool yahay haatan la joogo degmada saxdheer oo ka mid ah degmooyinka gobolka sool 
waxa ay saaxiib dhow yihiin garaadada beelaha kala ah jamac siyaad iyo khayr cabdi

Tixraac
Dhulbahante
Ibrahim Boubacar Keïta

Ibrahim Boubacar Keïta (wuxuu dhashay 29 Janaayo 1945 - 16 Janaayo 2022), oo inta badan ay caan ku yihiin astaamihiisii hore ee IBK, waa siyaasi reer Mali ah oo soo noqday Madaxweynaha Maali intii u dhaxeysay 2013 ilaa 2020, markii lagu qasbay inuu is casilo afgambi militari. Keïta wuxuu soo noqday Raiisel Wasaaraha Maali intii u dhaxeysay 1994 ilaa 2000 iyo sidoo kale Madaxweynaha Golaha Qaranka ee Maali laga soo bilaabo 2002 ilaa 2007. isku dayay in loo doorto madaxweynaha doorashadii madaxtinimada ee 2013 ka dibna dib loo doortay 2018. Wuxuu iscasilay 19kii Agoosto 2020, ka dib markii lagu qabtay afgambi militari.

Raiisel wasaaraha Maali madaxdii dowlada maali
Mandiraja, Banjarnegara

Mandiraja waa degmo ku taal Banjarnegara Regency , Bartamaha Java , Indonesia. Degmadu waxay lee dahay dhul ah 52,61 km² waxaana degen 63,779 oo qof tirakoobkii dadweynaha Indonesia sanadkii 2010.

Tixraacyada

Degmooyinka Bartamaha Java indonesia
Tukaraq

Tukaraq waa degaan ka tirsan gobolka Sool ee wadanka SSC-Khatumo Somalia. Tukaraq waxay dhacdaa 32 kilomitir waqooyiga magaalada Boocame.  Degaanka Tukaraq waxa ku dhaqan beelwaynta Xasan Ugaas iyo Qayaad ee reer darawiish.

Sidoo kale fiiri
Liiska magaalooyinka Soomaaliya

Tixraac

Soomaaliya
Magaalooyinka Soomaaliya
Sool (SSC-Khatumo)
Abubashir hospital

Isbitaalka ABUBASHIR waa mid kamid ah Isbitaalada ugu faca weyn ee kuyaala magaalada Muqdisho ee caasimada dalka Somalia.

Isbitaalka waxaa la aasaasay bishii Febraayo sanadkii 2001, waxaana Fikirka aasaaska iyo furitaankaba lahaa Dr. Cabdullahi Xuseein Cabdi oo ah dhaqtar ku taqasusay Qaliinka guud.

Isbitaalka wuxuu ka koobanyahay qeybaha kala ah: https://www.facebook.com/abubashirhospital

 Qeybta Qaliinka guud (General Surgery)
 Qeybta Haweenka iyo dhalmada (Obstetrics & Gynecology)
 Qeybta Caruurta (Pediatrics)
 Qeybta Cudurada uur kujirta (Internal Medicine)
 Qeybta Ilkaha (Dental Clinic)
Social Media Links - Barta Xariirka Bulshada 

Official Facebook Page: https://www.facebook.com/abubashirhospital

Official Youtube Channel:  https://www.youtube.com/channel/UCh-rSRqufK9L7BGHcfvYSxg

Official Website:  http://www.abubashirhospital.com/

Official Contact Email: info@abubashirhospital.com

Best hospital in Mogadishu

Best hospital in Benadir

Best hospital in Somalia

Best hospital in Xamar

best-hospital-in-mogadishu

best-hospital-in-benadir

best-hospital-in-somalia
Edgar Lungu

Edgar Chagwa Lungu (wuxuu dhashay 11 Noofambar 1956) waa siyaasi reer Zambia ah oo Madaxweye ka ahaa Zambia ilaa 25 Janaayo 2015. Markii uu madaxweyne Michael Sata, Lungu wuxuu qabtay Wasiirka Caddaaladda iyo Wasiirka Difaaca. Ka dib dhimashadii Sata ee Oktoober 2014, Lungu waxaa loo qaatay inuu noqdo murashaxa xisbiga talada haya ee Patriotic Front ee Shirweynihii Xisbiga Patriotic Front ee ka dhacay Kabwe, doorashadii Madaxtinimo ee Janaayo 2015, kaas oo ahaa in la go'aamiyo cidda ka bixi doonta inta ka hartay muddada Sata. . Doorashadii, wuxuu si ciriiri ah uga adkaaday murashaxii mucaaradka Hakainde Hichilema wuxuuna xafiiska qabtay 25kii Janaayo 2015.

Lungu waxaa loo doortey in uu qabto jagada madaxweynenimada buuxda ee doorashada Ogosto 2016, mar labaad si ciriiri ah ayuu uga adkaaday Hichilema. Hichilema waxay markii hore kahadashay natiijada doorashada waxayna dacwad ka gudbisay maxkamada dastuuriga si loo baabi'iyo natiijada. 5tii Sebtembar, si kastaba ha noqotee, maxkamadda ayaa diiday dacwadda. Lungu waxaa loo dhaariyay markiisii ugu horeysay oo buuxda 13 Sebtember 2016. Wuxuu ku guuldaraystay doorashada madaxweynenimada ee 2021 -ka oo uu la tartamayay Hakainde Hichilema.
Filipe Nyusi

Filipe Jacinto Nyusi (ku dhashay 9-kii Febaraayo 1959), sidoo kale wuxuu dhaleeceeyey Nyussi, waa siyaasi reer Mozambique ah oo u shaqeynaya Madaxweynihii afaraad ee Mozambique, xafiiska ilaa iyo 2015. Wuxuu horey u soo qabtay Wasiirka Difaaca intii u dhaxeysay 2008 ilaa 2014. Nyusi wuxuu ahaa musharraxa xisbiga talada haya, Frelimo, doorashadii madaxtinimada ee 2014. Wuxuu u taagan yahay xilka Gudoomiyaha Horumarinta Koofurta Afrika ilaa iyo Ogast 2020.
Alpha Condé

Alpha Condé (wuxuu dhashay 4-tii Maarso 1938) waa siyaasi reer Guinea ah oo isagu ahaa madaxweynaha Guinea ilaa bishii Diseembar 2010. Wuxuu ku qaatay tobanaan sano mucaaradka isaga ka soo horjeedey ee ah dowladihii kala dambeeyay ee Guinea, wuxuu si guul ah ugu tartami waayey Madaxweyne Lansana Conté doorashadii madaxweynenimada 1993 iyo 1998 kii iyo kii hogaaminayey. Rally of the Guinean People (RPG), xisbi mucaarad ah. Isaga oo mar labaad u taagan doorashadii madaxtinimada ee 2010, Condé waxaa loo doortay madaxweynaha wareegii labaad ee codbixinta. Markii uu xafiiska la wareegay bishii Diseembar, wuxuu noqday madaxweynihii ugu horreeyay ee si xor ah loo doorto taariikhda waddanka. Condé waxaa dib loogu doortay sanadkii 2015 iyadoo 58% ay codeeyeen.

Markii la doortay doorashadiisa 2010, Condé wuxuu sheegay inuu xoojin doono Guinea sidii dimoqraadiyad loo dagaallami lahaa iyo la dagaallanka musuqmaasuqa, laakiin isaga iyo wiilkiisa ayaa tan iyo markii lagu eedeeyay fadeexado musuqmaasuq ah oo badankood la xiriira warshadaha macdanta, iyo tuhunka musuqmaasuqa doorashada.

30kii Janaayo 2017, Condé wuxuu bedelay Chad's Idriss Déby oo ahaa madaxa Midowga Afrika. Waxaa ku guuleystay Madaxweynaha Rwanda Paul Kagame 28 Janaayo 2018.

Bishii Sebtember 5, 2021, inqilaab ayaa ka dhacay taliskii Alpha Condé oo markaas la afgembiyey.

Diisambar 9, 2022, Maaliyadda Mareykanka ayaa daabacday liiska in ka badan afartan qofood oo lagu bartilmaameedsaday cunaqabateynta falalka musuqmaasuqa iyo xadgudubyada xuquuqda aadanaha. Waxaa ka mid ah bartilmaameedyada Xafiiska Xakamaynta Hantida Shisheeye (OFAC), waaxda xakamaynta maaliyadeed ee Waaxda Khasnadda waa Alpha Condé..
Teodoro Obiang Nguema Mbasogo

Teodoro Obiang Nguema Mbasogo (wuxuu dhashey 5 Juun 1942) waa siyaasad u dhalatay dalka Equatoguine kaasoo ahaa Madaxweynihii 2aad ee Equatorial Guinea ilaa iyo bishii Agoosto 1979. Wuxuu xukunka ka tuuray adeerkiis Francisco Macías Nguema, bishii Agoosto 1979 afgembi militari wuxuuna dusha ka saaray soo bixitaankii Equatorial Guinea sidii kacdoon. soo saare saliid muhiim ah, laga soo bilaabo 1990-yadii. Obiang wuxuu ahaa Guddoomiyaha Midowga Afrika laga soo bilaabo 31 Janaayo 2011 ilaa 29 Janaayo 2012. Waa kan labaad ee ugu dheer ee isku xigta ee u adeega hadda hoggaamiye qaran oo aan boqortooyada ka talin.

Obiang waxaa si weyn loogu eedeeyay musuqmaasuqa iyo ku takri-falka awooda. Iyada oo si muuqata uga duwan isbedelka xagga dimuqraadiyadda ee inta badan Afrika, Equatorial Guinea ayaa hadda ah dowlad-xisbi awood badan leh, kaas oo Obiang ee Xisbiga Dimuqraadiga ah ee Equatorial Guinea (PDGE) uu ku dhowaad dhammaan awoodda xukunka ee waddanka. Dastuurku wuxuu siinayaa awoodaha wareejinta Obiang, oo ay kujiraan xaqa xukunka lagu xukumo, si wax ku ool ah uga dhigaya dawladiisa xukun sharciyeed.

Bishii Noofambar 2021, Teodoro Obiang Nguema Mbasogo waxaa loo magacaabay shirweynaha xisbigiisa inuu noqdo musharaxa mar lixaad doorashada 2023.
Uhuru Kenyatta

Uhuru Muigai Kenyatta (oo dhashay 26 Oktoobar 1961) waa siyaasi reer Kenya ah, ganacsade ah, waana Madaxweynaha afraad ee hadda ah Madaxweynaha Jamhuuriyadda Kenya. Wuxuu xubin baarladeed (MP) u ahaa Gatundu South intii u dhaxeysay 2002 ilaa 2013. Hada, wuxuu xubin ka yahay iyo hogaamiyaha xisbiga ee Xisbiga Jubilee ee Kenya. Uhuru wuxuu horey xiriir ula lahaa Ururka Qaranka Afrika ee Kenya ka hor inta uusan ku biirin Isbahaysiga Qaranka, oo ka mid ah xulafada u ololeynayay soo xulistiisa inta lagu gudajiray doorashooyinka guud ee 2017.

Waa wiilka Jomo Kenyatta, Madaxweynaha koowaad ee Kenya, iyo afadiisa afaraad Mama Ngina Kenyatta. Uhuru ayaa mar labaad loo doortay doorashadii guud ee bishii Ogosto 2017, isaga oo ku guulaystay 54% codadkii la dhiibtay. Guushaas ayaa si rasmi ah looga sheegay telefishanka qaranka gudoomiyaha guddiga madaxa banaan ee doorashooyinka iyo xuduudaha Wafula Chebukati. Si kastaba ha noqotee, doorashadii Uhuru waxaa ku guuleystey maxkamadda ugu sarreysa ee Kenya tartamayaashiisa ugu weyn, Raila Odinga. 1dii Sebtember 2017, maxkamaddu waxay ku dhawaaqday doorashadu mid aan ansax ahayn oo amartay in doorashada madaxweynaha cusub ay dhacdo 60 maalmood gudahood laga bilaabo maalinta xukunka. Doorasho madaxweyne cusub ayaa la qabtay 26kii Oktoobar, taas oo uu ku guuleystey, iyadoo 39% ay ka qeybgaleen.

Bishii Oktoobar 2021, waxaa lagu sheegay fadeexadii waraaqaha pandora.

 Ken Walibora