maanka2/wikipedia-so huggingface dataset:
Gaana

Taariikhda iyo meesha uu ka soo jeedo magaca Gaana.
jamhuuriyadda Gaana waa wadan ku yaal Afrikada Galbeed Caasimaddiisu waa Magaaladda Akra ,Bedkiisu waa 238.540km2 Dadkiisana waxaa lagu qiyaasay 27.043.093 (qiyaastii 102 qof halkii km2)waxay xuduud la leedahay galbeed Costa d'Avorio,waqooyi Burkina Faso,koonfur gacanka Guinea,Dhulkii loo ya qiinay xeebtii dahabiga wuxuu xurnimada ka qaatay Boqortooyadii Ingiriiska sanadkii 1957 wuxuuna noqday wadankii ugu horreeyay ee saxaraha ka hooseeya,ee xornima qaata.
gaana waxa uu xornimada siisay somalia kadib ciidan uu usoo diray ciidan military ah ooxoogan.

Xubin
 Midowga Afrika
 Qaramada Midoobay

Waddnamha degaan Ghana
 : 2,000++
 : 1000+
 : 1000
  3000+
 1000+
  4000+
 1000+

Wadamada Afrika
Maali

Mali(waa wadan kamida wadamada kuyaala galbeedeka Afrika xuduudaha maali waa sidan dhanka waqooyi waxa kaga aadan wadanka Aljeeriya barigana waxa kaxiga wadanka Nayjar. dhanka koonfurta waxa kaxiga wadamada. Burkina Faso iyo Xeebta Foolmaroodi waxa kale oo dhanka galbeed ay maali xuduudo kala wadaagtaa wadamada. Sinigaal iyo mauritania. badka ay maali ku fadhido waxa lagu qiyaasaa, 1,240,000km².tirada dadka kunooli qiyaastii waa, 14.5 milyan oo qof 
caasimaduna waa magaalda Bamako. waxa ay maali ka koobantahay sideed gobol oo waawayn xuduudeeda waqooyi waxa ay soogaadhaa badhtamaha Saxaarawayn. laakiin dhanka waqooyi oo ah halka dadka ugubadani ay kunoolyihiin waxa mara wabiga Wabiga Nijer dhaqaalaha ugubadan ee wadankuna waa beeraha iyo xoolaha. waxa kale oo maali laga hela waxyaabo dabiiciya sida dahabka yuraaniyoomka iyo xadiidka. farnsiisku waxa uu maali qabsaday dabayaaqadii qarnigii sagaal iyo tobnaad.

Xubin

 Ecowas

 Midowga Afrika * *

 Qaramada Midoobay * *

Warka
 https://www.bbc.co.uk/news/world-africa-51511686
 https://www.aljazeera.com/news/2021/7/20/knife-attack-mali-interim-president-assimi-goita
 https://www.aljazeera.com/news/2021/7/27/niger-village-attack-leaves-at-least-14-dead

w:en:Niger River
w:en:Niger Inland Delta

Mali
Dawladdaha Afrika
Namibiya

Namibia (/ nəmɪbiə / (ku dhawaad ​​codka maqalkiisa), / næ - /), [17] [18] si rasmi ah Jamhuuriyada Namibia (Jarmal: ku saabsan codkan Republik Namibia (caawimo); afrikaanka: Republiek van Namibië), waa waddan koonfurta Afrika oo xudduuda galbeedku yahay Atlantic Ocean. Waxay u dhaxeysaa xudduudaha dhulka leh Zambia iyo Angola oo waqooyiga, Botswana oo ah bariga iyo koonfur Afrika ilaa koonfurta iyo bariga. Inkastoo aysan xuduud u lahayn Zimbabwe, wax ka yar 200 mitir oo ah webiga Zambezi (dhab ahaantii baaxad weyn oo Botswana ah si ay u gaarto xudduudaha Botswana / Zambia) ayaa kala tagta labada dal. Namibia waxay xornimadeeda ka heshay Koonfur Afrika 21-kii Maarso 1990-kii, ka dib Dagaalkii Namibiyaanka ee Madax-bannaanida. Magaalada caasimadda ah iyo magaalada ugu weyn waa Windhoek, waana waddan ka tirsan Qaramada Midoobay (UN), Bulshada Horumarinta Koonfurta Afrika (SADC), Midowga Afrika (AU), iyo Commonwealth Nations.

Namibia, waddanka ugu qaalisan ee ku yaala Afrika ee ka hooseeya Saharaha [19], wuxuu degenaa tan iyo wakhtiyadii hore by dadweynaha San, Damara iyo Nama. Tan iyo qarnigii 14aad, dadka soo galey Bantu waxay yimaadeen qeyb ka mid ah Bantu. Tan iyo markaas ka dib kooxaha Bantu wadar ahaan, oo mid ka mid ah loo yaqaano dadka Ovambo, ayaa hareeyay dadweynaha dalka tan iyo dabayaaqadii qarnigii 19aad, waxay soo saareen aqlabiyad.

Namibiya waa wadan ku yaalo koonfurta hoose ee qaarada Afrika. wadankaan waxoo xuduud la leeyahay wadamada Angola, Botswana, Saambiya iyo Koonfur Afrika.Magaalo madaxda wadankaan waa Windhoek

  Namibia’s Mobile Sculptures
Northern Cape Province

Northern Cape Province, Koonfur Afrika.
Waqooyiga Cape (Afrikaanka: Noord-Kaap, Tswana: Kapa Bokone; Xhosa: uMntla-Koloni) waa gobolka ugu weeyn ee degaanka Koonfur Afrika. Waxaa la abuuray 1994 markii gobolka Cape Cape la kala qaybiyay. Magaaladu waa Kimberley. Waxaa ka mid ah Kalahari Gemsbok National Park, oo ka mid ah Seeraha Kgalagadi Transfrontier Park, oo ah goob caalami ah oo lala wadaago Botswana. Waxa kale oo ka mid ah Augrabies Falls iyo gobollada dhirta alamarka ee Kimberley iyo Alexander Bay. Gobolka Namaqualand ee galbeedka ayaa caan ku ah Namaqualand daisies. Magaalooyinka koonfureed ee De Aar iyo Colesberg, oo ku yaal Great Karoo, ayaa ah kuwa ugu weyn ee gaadiidka u dhexeeya Johannesburg, Cape Town iyo Port Elizabeth. Waqooyi-bari, Kuruman waxaa loo yaqaana saldhiga idaacada iyo sidoo kale guga sanesiga, Eye ee Kuruman. Webiga Orange wuxuu u dhexeeyaa gobolka, isaga oo xuduud u leh xudduudaha gobolka oo ku yaal koonfur-bari iyo Namibiya ilaa galbeed. Wabiga sidoo kale waxaa loo isticmaalaa in lagu waraabiyo beero canab ah oo badan oo ku yaal gobolka xeebta ee u dhow Upington.

Dadka ku hadla afafka Afrika waxay ka kooban yihiin boqollaal ka sareeya dadka ku nool Waqooyiga Gabban marka loo eego gobol kasta oo kale. Afarta afrika ee waqooyiga Waqooyiga Afrika waa Afrikaans, Tswana, Xhosa, iyo Ingiriisi. Dadka laga tirada badan yahay waxay ku hadlaan luqadaha kale ee rasmiga ah ee Koonfurta Afrika, iyo dad yar oo ku hadla luqadaha asalka ah sida Nama iyo Khwe.

Xogta gobolka, Sa ǁa .aμsi 'uμsi ("Waxaan aadi karnaa nolol ka wanaagsan"), waxay ku taal luqadda Nuuru ee Naqniin (ǂKhomani). Waxaa la siiyay 1997 kii by mid ka mid ah afafka ugu dambeeya ee luuqada, Ms. Elsie Vaalbooi ee Rietfontein, oo tan iyo markii uu dhintay. Waxay ahayd markii ugu horeysay ee rasmiga ah ee koonfurta Afrika ku taala luqadda Khoisan. Kadib, Koofur Afrika oo ah shuruuc qarameed, oo ah! KE e | xarra ǁke, waxaa laga soo qaatay afarta waqooyiga Cape.

Akhriska sii wad
 http://www.northern-cape.gov.za/
Nayjar

Niger, oo sidoo kale loo yaqaano Niger ayaa waa waddan aan wali lahayn dhul galbeedka Afrika oo loo yaqaano River Niger. Niger waxaa u dhaxeeya Liibiya waqooyi-bari, Chad oo bariga, Nigeria iyo Benin koonfur, Burkina Faso iyo Mali galbeedka, iyo Aljeeriya galbeed. Niger waxay ku dabooshaa aag gaaraya 1,270,000 km2 (490,000 sq mi), taas oo ka dhigaysa waddanka ugu weyn ee galbeedka Afrika. In ka badan 80% dhulkeeda waxay ku taala xeebta Sahara. Dadka ugu badan ee Muslimiintu ku nool yihiin 21 milyan oo qof ayaa ah kuwa ugu badan ee ku yaal koonfurta iyo galbeedka dalka. Magaalada caasimadda waa jameyl, oo ku taalla geeska koonfur galbeed ee Niger.

Niger waa dal soo koraya, oo si joogto ah ugu tiirsan hoosta hoose ee Index of Human Development Index (HDI); waxaa lagu magacaabay 187th 188 dal sannadka 2015. Inta badan qaybaha aan degaanka ahayn ee dalka ayaa halis ugu jira abaaro goos-goosad ah iyo dhul-beereed. Dhaqaalaha ayaa xoogga saaraya haqab-beelka, iyada oo qaar ka mid ah beeraha dhoofinta ee koonfurta bateen, iyo dhoofinta alaabta ceeriin, gaar ahaan macdanta yuraaniyaanka. Niger waxa ay wajahayaa caqabado adag oo ku aaddan horumarkooda sababtoo ah mowqifkeeda, dhul-beereedka, beeraha aan baaxad laheyn, sicirka bacriminta sare ee aan laheyn dhalashada xakamaynta, iyo natiijada ka dhalatay, heerka tacliinta saboolka ah iyo saboolka dadkeeda, , daryeelka caafimaadka oo liita, iyo deggaanka deegaanka.

Nayjar waa wadanka ku yaalo qaarada Afrika

 The Niger​—A River That Feeds Many Nations

Dawladdaha Afrika
Senegaal

Sinigaal (Af-Faransiis le Sénégal‏) waa wadan kuyaala galbeedka qaarada Afrika si rasmiyana waxa loogu magacaabaa (République du Sénégal) wadankani magaca waxa uu kahelay wabiga lagu magacaabo Sinigaal ee hareeraha kamara Sinigaal waxa ay xad kuleedahay Badwaynta Atlaantiga waxa ay xuduudo la leedahay wadama Mauritania Gambiya iyo wadanka Guinea waxa kale oo ay xuduud la leedahay wadanka Mali wadankan waxa horay u gumaysan jiray wadanka Faransiiska.

Sinigaal waxay masaaxo ahaan ku fadhidaa dhul lagu qiyaasay 197,000 oo isku wareeg ah dadka kunooli waxa ay gaadhayaan 13.7 milyan oo qof Dakar waa caasimada Sinigaal waxa ay kutaalaa dhanka Galbeed ee wadanka waxa ay sadex boqol oo klm u jirtaa xeebaha Badweynta Atlaantik magaalada Dakar waxa ay noqotay caasimada Sinigaal sanadii 1960 kadib madaxbanaanida.

Xubin

 Ecowas

 Midowga Afrika * *

 Qaramada Midoobay * *

Waddamnaha la Deggan Senegalese’s

 •• 200+:

• 100+:

  500+

• 200+ 

 • • 200+:

Taariikh 

Islaamku waxa uu Sinigaal galy qarnigii 11aad waxa islamka wadanka Sinigaal soogaadhsiiyay qabiilada looyaqaano[sanaahija]] oo kudhaqan galbeedka Afrika gaar ahaan Mauritania magaca Sinigaal waxaa lagasoo qaatay luqada walaf ee sida aadka ah loogaga hadlo wadamo badan oo kamida galbeedka Afrika
waxeeey xurnimada qaadatay 20-07-1960 waxaa gumeesan jiray wadanka faransiiska wuuxuu bilowday gumaytaha faransiiska dagaalo badan kadib 1922 sinigaal waa wadan faqiir ah

Dawladdaha Afrika
Jad

Jad waa wadan oo kuyaala qaarada afrika, waxaa bari ka xiga suudaan woqooyi Liibiya, galbeed Niger iyo Nigeria, koonfur cameron iyo central africa, waxaa koonfur galbeed ka saaran Harada Jad. Caasimada wadanka waa N'Djamena, 1.284,000 km² (496,000 sq mi), Jad waa waddanka 22aad ee ugu weyn dunida. Wax yar ayey ka yar tahay Peru oo waxoogaa ka badan tan Koonfur Afrika ah  Chad wuxuu ku yaallaa waqooyiga dhexe ee Afrika, oo u dhaxeeya waddooyinka u dhaxeeya dhulalka 7 ° iyo 24 ° N, iyo 13 ° iyo 24 ° E. 

Sawiradan astronot ayaa ka muuqda mid ka mid ah tobankii ugu badnaa oo ah harooyin biyo ah oo badan oo ku yaala xeebta Ounianga ee ku yaala wadnaha xeebta Sahara ee waqooyiga bari ee Chad.
Chad waxa uu ku xiran yahay Waqooyiga Liibiya, oo ah bariga Sudan, oo galbeed ka soo jeeda Nayjar, Najeeriya iyo Kameroon, iyo koonfurta dalka Jamhuuriyadda Bartamaha Afrika. Caasimadda waddanku waa 1,060 kilomitir (660 mi) oo ka soo jeeda dekedda ugu dhow, Douala, Cameroon.  Sababtoo ah masaafadaas oo ka timid badda iyo cimilada ugu badan ee cawska, dalka Chad waxaa mararka qaarkood loogu yeeraa "Dhimashada wadnaha Afrika".

Qaab-dhismeedka jirka ee ugu weyn waa wabiyaal ballaaran oo ku yaal waqooyiga iyo bariga ee xeebaha Ennedi Plateau iyo Mountain Tibs, oo ay ka mid yihiin Emi Koussi, Vulkaano aan wali lahayn oo gaadhaya 3,414 mitir (11,201 ft) oo ka sarreysa heerka badda. Harada Jad, ka dib markii waddanku magaciisa la yidhaahdo (oo magaciisa laga soo qaado magaca kanuri ee "harada"), waa hadhaayada haro weyn oo haysa 330,000 oo kiilomitir oo isku wareeg ah (130,000 sq m) oo ka mid ah Chad Basin 7,000 oo sano ka hor. Inkasta oo qarnigii 21-aad uu daboolo 17,806 kilomitir oo isku-wareeg ah oo kaliya (6,875 sq m), goobteeduna waxay ku xiran tahay isbeddellada xilliyeed ee cimilada, harada waa qoyaanka labaad ee Afrika ugu weyn.

Juqraafiga

Magaalooyinka
Magaalooyinka ugu waaweyn Jad waa:
N'Djamena - 704,200
Moundou - 136,900
Sarh - 100,100
Abéché - 72,500
Kélo - 41,500
Koumra - 35,400
Pala - 34,600
Am Timan - 28,200
Bongor - 27,100
Mongo - 27,100

Luqadaha
Luuqadaha rasmiga ah ee Jad waa Carabi iyo Faransiiska, laakiin in ka badan 100 luqadood iyo lahjado  ayaa lagu hadlaa.  Doorka muhiimka ah ee ganacsatada Carbeed iyo baayacmushtarka awgeed, Jad Carabiga waxa ay noqotay lingua franca, luqad loogu talagalay in dhammaan la isticmaalo.

Waxbarasho
Dhigashada dugsiga hoose ayaa looga baahan yahay Jad, in kasta oo qiyaastii 50% carruurta ay dhigtaan dugsiga. Aqoonta dadka waaweyn waa 35% kaliya.

Jaamacadda N'Djamena waxay bixisaa waxbarasho sare.

Xubin
 AIIB *
 Comesa *

 Midowga Afrika * *

 Qaramada Midoobay * *

Tixraacyada
 “Standing Firm As One Flock” in Chad
UNICEF

Dawladdaha Afrika
Togo

'Dalka jamhuuriyada Togo. Dalka Togo waxa uu kamid yahay wadamada qaarada Afrika gaar ahaan kuwa ku yaala dhinaca galbeed ee kusii jeeda badwaynta Atlantiga. Dalka Togo wadamada xuduudaha la wadaaga waxa kamid ah Benin iyo Ghana, dhinaca koonfureedna waxa kaga taxan bada Atlantiga. Caasamida dalka waxa layidhaa Lome, waxana ay ku talaa xeebta koonfureed.
Bedka: Bedka dhulka dalka Togo waxa lagu qiyaasaa 21,924.81, oo (mayl laba jibaaran) una dhiganta 56,785.00, oo (kiiloo mitir laba jibaaran). Baaxada dhulka uu ku fadhiyo dalka Togo waxa lagu qiyaasaa ku dhawaad bobolka (Virginia) ee dalka Maraykanka.

Dadka 
Dadka ku dhaqan dalka Togo waxa ay kor u dhaafaan 6-milyan oo ruux. Waan tirakoobkii la sameeyay sanadkii 2010-kii. Inkasta oo dalka ay ka jiraan cuduro dilaa ah oo hoos u dhigi kara korodhka dadka reer Togo hadana saadaasha dadka ee sanadka 2050-ka waxa lagu qiyaasay in gaadhi doonto in kabadan
9-milyan oo ruux.

Afka 
Luuqadaha lagaga hadlo dalka waxa kamid ah Faransiiska, Ewe iyo Mina gaar ahaan labadan luuqadoo ee danbe waxa lagaga hadlaa dhinaca koofureed ee dalka. Waxa kale oo jira luuqadaha Kabye iyo Dagomba oo ay ku hadlaan badiba dadka ku dhaqan dhinaca waqooyi.
Aqoonta: Dadka aqoonta leh ee reer Togo waxa lagu qiyaasaa boqolkiiba 51.7% kaid ah tirada guud ee dadka ku dhaqan jamhuuriyada Togo.

Diinta 
Diimaha ay kala haystaan dadka ku dhaqan dalka Togo waxa ugu mugwayn oo shacabka ugu badani ay aaminsanyihiin diimaha kasoo jeeda dhaqnka dadkii hore waxana haysta dad gaadhaya boqolkiiba
59%, diinta Kiristanka, waxa haysta dad lagu qiyaaso boqolkiiba 29%, diinta Islaamkana, waxa aaminsan oo Muslimiin ah boqolkiiba 12%.
Cimriga: Celceliska cimriga dadka reer Togo Raggu waxay jiraan 52-sano, dumarkuna waxa ay gaadhaan 56-sano.
Dawlada: Qaabka ay ku shaqayso Dawladda dalka Togo waa nidaamka caalamiga ah ee jamhuuga iyo habka xisbiyahda badan (Government Type republic under transition to multiparty democratic rule).
Lacagta: Lacagta laga isticmaalo dalka waxa layidhaa 
Communaute Financiere Africaine franc waxana magaceeda loo qoraa (CFAF).
Warshadaha: Warshadaha dalka Togo waxa lagu farsameeyaa alaab ay kamid yihiin Sibidhka, Dunta, Sharaabka iyo waxayaabo lamid ah.
 Togo Visa Dalalka

Beeraha 
Beeraha dalka waxa kabaxa oo laga beera dalagyo ay kamid yihiin Galayda, Coffeega, Cudbiga, Cassavanaha, Digirta, Bariiska iyo Hadhuudhka. Sidoo kale dadka reer Togo waxa ay aad ula soo baxaan khayraadka badan oo uu ugu horeeyo kaluunku. Dhulka la isticmaalo ee dalka waxa lagu qiyaasaa boqolkiiba 38% kamid ah cabirka guud ee dalka Togo.
Khayraadka: Khayraadka dabiiciga ah ee dalka waxa kamid ah macdanaha ay kamid yihiin phosphates, limestone iyo marble.

 w:fr:Lomé
 w:en:Lomé

Dawladdaha Afrika
Jili

Jili ama Jamhuuriyadda Jili. waa wadan ku yaala xeebaha Badweynta Baasifik ee Koonfur Ameerika. waxa ay jili kamid ahayd boqortooyadii Inka waxa ay kamidtahay dawladaha koonfurta maraykanka. dadka kunoli waxa ay isugu jiraan dad kahadhay gumaystihii isbayn iyo dadka asl haan meesh adagan wadanka jili waxa kunool dad gaadhaya ilaa 12 malya oo qof waxa ay jili fidsantahay masaafo gaadhaysa ilaa (756,626) klm oo isku wareega caasimada jili waa magaalada santiyaago

Deegaan ahaan 

Wxa ay kutaalaa galbeedka koonfur ameerika xeebaha jili waxa ay ku fidsanyihiin, Badweynta Baasifik waxa ay xuduudo la wadaagtaa wadama Peru oo waqoyi kaga taala iyo wadanka Boliifia oo kaxiga dhanka waqooyi bari iyo wadeanka Arjantiina oo dhanka bari kaxiga

Dhulka 

Dhulka wadanka jili waa dhul dherer ah oo dhereren oo aan lahayn balac aad u wayn laakin leh dherer aad u dheer waxa kaly oo uu wadanka jili leeyahy buuro aad ubadan waxa kamida buuaha jili kuyaala buuraha andees

Dadka 
Dadka asl ka ahi waa dadka hindida ameerika kadib markii ay isbayn halkaas qabsatay waxa isdhexgalay dadkii horay u daganaa halkaas iyo gumaystihii

Nidaamka siyaasadeed 
Wadanka jili waxa uu madaxbanaanidiisa qaatay sandii 1818 waxa ay heleen xukuumadii ugu horaysay ee dumuquraadi ah sanadii 1865 dastuurkii ugu horeeyay waxa la sameeyay sanadii 1925.

 Saxifraga umbrosa

 Roma (qaran)
Kolombiya

Kolombiya (República de Colombia) Waa jamhuuriyad kutaala, Ameerikada koonfureed. Dahnka waqooyi waxay xuduud kala wadaagtaa, Badda Karabiya. Dhanka bari waxa kaga aadan wadamada Fanansuwela iyo Barasiil dhanka koonfureedna waxa kaga beegan wadamada Peru iyo Ikwadoor galbeedkana Banama iyo Badweynta Baasifik. Caasimad waxa u ah Bogota.

Magaca Kolombiya 
Magaca kolonbiya waxa uu kasoojeedaa magicii ninkii helay Ameerika Kristoffer Kolombus

Dadka kunool 
dadka kunool kolonbiya &58 waa dadka looyaqaano Mestiso oo ah dad iska dhal ah oo ay iska dhaleen dadkii asal ahaan kolonbiya daganaan jiray ee hindida ahaa iyo gumaystihii Isbayn.waxa kale oo kunool dad Afrikaan ah iyo dad iyana carab ah. Kolonbiya waxa kunool dad gaadhaya. ilaa 11435,393,0350

Luqadaha 
Dadka kolonbiya. Badankoodu waxa aykuhadlaan luqada Af-ka isbayn.waana luqada rasmiga h ee wadanka aad iyo aadna waa loo ilaaliyaa.Luqadahii dadkii loogutagay Kolonbiya ee hindida haa dhamaantood way lumeen oo waydabar go'een.

Ciidaha iyo Maalmaha fasaxyada 
 1 Janaayo Maalinta xuska sanadka cusub.
 11 Febraayo maalinta soobixitaanka.
 22 Maarso Maalin diimeed
 1 Maajo Maalinta shaqaalaha ee caalamiga ah
 20 Juun maalinta madaxbanaanida.

Xubin
 Qaramada Midoobay
 IADB
 Mercosur

Dhaqaalaha 
Dahqaalaha wadanka Kolonbiya waxa uu kutiirasanyahay beeraha iyo wixii kasoogo'a beeruhu waa shaqada rasmiga ah ee ayqabtaan dadka salka ah maba dadka sal haan lahaanjiray wadanka Kolonbiya. 
Waxa labeeraa dhulka wadanka Kolonbiya %4 kaliya. Kolonbiya waa wadanka labaad ee ugusoo saarka badan Bunka waxyaabaha kale ee uu wadanka Kolonbiya soosaaro waxa kamida Muuska Bariiska, iyo Cudbiga.		
 
 Columbia
Peru

Beru ama Jamhuuriyada Beru waa wadan ku yaalo galbeedka koonfur Ameerika. wadankaan waxoo xuduud la leeyahay wadamada Ikwadoor, Kolombiya, baraasiil, Boliifiya iyo ChiliBeru waa waddan dimoqraadi ah oo u qaybsan 25 gobol. Waxaa lagu sifeeyay sida suuqa soo koraya [9] oo leh heerka sare ee horumarinta aadanaha [10] iyo heer dhexdhexaad ah dhexdhexaad ah [11] oo leh saboolnimo sababa 19 boqolkiiba. [12] Waa mid ka mid ah dhaqaalaha ugu caansan gobollada oo leh celcelis koror ah oo ah 5.9% [12] waxana uu leeyahay mid ka mid ah heerka ugu sarreeya ee warshadaha adduunka ee celceliska 9.6%. [13] Hawlaha dhaqaalaha ee ugu weyn waxaa ka mid ah macdanta, wax soo saarka, beeraha iyo kalluumeysiga; oo ay weheliyaan qaybo kale oo sii kordhaya sida isgaarsiinta iyo biyotechnology. [14] Waddanku wuxuu ka kooban yahay qayb ka mid ah Pacific Pacific Pumas, oo ah koox siyaasadeed iyo dhaqaale oo wadamada ka mid ah wadamada ku yaala Latin America ee Pacific Pacific kuwaas oo wadaagaya isbeddellada guud ee kobaca wanaagsan, aasaaska dhaqaalaha ee xasillooni-darrada, maamul-wanaajin iyo furfurnaan ku-socoshada caalamka. Peru waxay ku tiirsan tahay xorriyadda bulshada [15] waxana ay leedahay heerka saddexaad ee ugu hooseeya ee dilalka Koonfurta Ameerika; waa xubin firfircoon oo ka mid ah Iskaashiga Dhaqaalaha ee Asia-Pacific, Isbahaysiga Hawlaha Baasifigga, Iskaashiga Dib-u-dejinta iyo Iskaashiga Caalamka; waxaana loo tixgeliyaa awood dhexe. 

Peru waxay leedahay dad badan oo isku dhafan oo ka badan 31 milyan, oo ay ku jiraan Amerindians, Yurubiyaanka, Afrikaan iyo Asians. Luuqada ugu weyn ee lagu hadlo waa Isbaanish, inkastoo tiro badan oo Peruvians ah ay ku hadlaan Quechua, Aymara ama luuqado kale oo afka hooyo ah. Tani waxay isku dhafan tahay dhaqanka dhaqameed waxay keentay kala duwanaansho kala duwan oo ay ka mid yihiin farshaxanka, cunnada, suugaanta, suugaanta iyo muusikada.

Daadka Degaan Peru
  5000
  1000+
  500+

Xubin
 IADB
 Qaramada Midoobay
 IMF
 Mercosur

sido kale fiiri
Boliifia
Uruguay

Uruguay waa wadan oo ku yaalo koonfurta ameerika. wadankaan waxoo xuduud la leeyay Baraasiil iyo Arjantiina. Wadanka waxaa degan dad gaaraayo ilaa 3.4 miliyan oo qof.

Jamhuuriyadda Uruguay (Isbaanish: República Oriental del Uruguay), waa gobol madaxbannaan oo ku yaal gobolka koonfur bari ee Koonfurta Ameerika. Waxay u dhawdahay Argentina oo ku taal galbeedka iyo Brazil oo ah waqooyiga iyo bari, iyada oo Río de la Plata (Wabiga Silver) koonfureed iyo Badweynta Atlantic ee koonfur-bari. Uruguay waxay hoy u tahay qiyaastii 3.44 milyan qof, [2] oo ka mid ah 1.8 milyan oo qof oo ku nool caasimadda caasimaddeeda iyo magaalada ugu weyn, Montevideo. Qaybta qiyaastii 176,000 kilomitir oo isku wareeg ah (68,000 sq m), Uruguay waa juquraafi ahaan waddanka labaad ee ugu yar South America, [8] Suriname.
Uruguay waxaay degganayd dadka reer Charrúa ilaa qiyaastii 4,000 oo sano [9] ka hor inta uusan Bortuqiisku bilaabmin Colonia del Sacramento 1680; Uruguay waxaa lagu qabtey Yurubiyaanka marka loo eego dalalka deriska ah. Montevideo waxaa loo asaasay xarun milatari oo ay ku leedahay Spanish-ka markii qarnigii 18aad, taas oo muujinaysa sheegashada tartanka ee gobolka. Uruguay ayaa ku guuleysatay xoriyaddii 1811 iyo 1828, ka dib markii ay hal dhinac ka socdeen Spain, Portugal, iyo Argentina iyo Brazil. Waxay ahayd mid ku salaysan saameyn shisheeye iyo faragelinta qarnigii 19-aad, iyada oo ciidanku uu ciyaarayo door siyaasadeed oo soo noqnoqonaya, oo ku dhammaaday 1973 afduubkii, kaas oo sameeyay aasaaskii kaligii taliyihii madaniga ahaa. Xukuumadda millatariga waxay ku silcisay dhinaca bidixda, bulshada rayidka ah, iyo kuwa ka soo horjeeda siyaasadda, taasoo keentay dhimasho dhowr iyo tiro badan oo jirdil ah oo ay geystaan ​​ciidamada; Ciidanku wuxuu awoodda u saaray xukuumad rayid ah 1985-kii. Uruguay maanta waa jimciyad dimoqraadi ah, iyada oo madaxweyne ah oo ka shaqeeya labada madax ee dawladda iyo madaxa dawladda.

Taariikh 
Uruguay waxaa soo gumeestay gumeestihii spanishka, ilaa 1821, wadanka waxoo xornimadiisa helay 1828. magaca uruguay waxoo ka imaaday wabi dhaxmaro wadankaas.
madaxwaynaha uruguay waa pepe mujica waana nin aan dadka iska waynayn oo aan lahay waardiye

Siyaasiinta 
hogaamiyaha wadanka waa (Tabaré Vázquez Rosas) oo madaxweyne ah, waxaa la doortay 2004.

External links 
 Official website
Radio Gaalkacyo

Raadiyo Gaalkacyo waa xarun Raadiyeeed oo ku taala Gaalkacyo ee wadanka Soomaaliya, waxeyna leedahay web ku qoran af-Soomaali iyo af-Ingiriis, taas oo soo deysa wararka iyo dhacdooyinka cusub, iyadoo Raadiyahaan horay loogu aqoon jiray Raadiyaha soomaalida Xorta ah ama Radio Free Somalia.

Tixraacyada

Webkooda 

 Raadiyo Gaalkacyo webkooda Rasmiga

Media ee Soomaaliya
Radio
Teknooloji
Kuuba

Kuuba waa waddan ku yaala. Ameerika gaar ahaana mandaqada kareebiyanka caasimada Kuuba waa Hafana.

Kuuba ama ENGKISH Cuba waa wadan ku yaala wuqooyiga Ameerika. Wuqooyiga waxaa ka xigo wadamada Mareykanka iyo Bahamas koonfurta waxaa ka xigto Maksiko. Kuuba wexey ka kooban tahay 15 gobol Caasimadda wadanka waa Havana.

Diinta 

Kuuba diinta ugu badan oo ey heestaan waa kirishtaanka siiba madhabka Roman katholiga waxaana heesto dad kor udhaafaya 85/boqolkiiba.....

Xubin
Qaramada Midoobay
AIIB

Waddnmaha degaan cuba
  3000+
  3000+
  200+
  200+

Waxyabaha aad layaabesid markaad aragto dadka reer kuuba
 waa dad sigaarka aad u caba 
 waa dad u eg ixiliyadii hore

Karabiya
Juquraafi
Jasiirad
Karl Marx

Karal Markis (Dhalashada: 5ta Maayo  1818, Dhimashada: 1883) Wuxuu udhashay wadanka Jarmalka, waxa uu ahaana faylasuuf, beecmushtar, faylasuuf siyaasadeed, cilmi bulshad yaqaan, saxafi, iyo kacaan kiciyaha bulshada. 

Wuxuu ku dhashay magaaladda Tareer oona ka dhashay reer dhaqan. Kadibna wuxuu bartay siyaasadda maaliyadda iyo falsafadda hegelian.
Isagoo da' dhexe ah sharci la'aan ayaa ku dhacday Markis kadibna uu daganaa magaaladda london ee ingiriiska meeshaasayto uu kula kulmay faylasuuf Jarmal ah oo loo yaqaan Friedrich Engals uuna fakarkiisana uu ku balaarinayay. Faylasuufka Friedrich oo qoray oona daabacy dhawr buug, midka aad loogu yaqaan uu yahay "1848 pamphlet The Communist Manifesto".

  The Soviet Attack on Religion
 Human Rule Weighed in the Balances.Part 6​—Blackshirts and Swastikas

Taariikh Nololeedkiisii 
markii uu maqaalo ku qoray jariirada looyaqaano Rhenns sietfun ee kasoo bixi jirtay xiligaas magaalada Köln ee wadanka Jarmalka waxa uu kamid noqday tafaftirayaasha jariiradaas waxa uu kadib kahadlay oo uu wax kaqoray xaaladihii ay markaas ku sugnaayeen mujtamicii uu lanoolaa sanadii 1843 ayaa loosheegay in uu dib ula noqdo mid kamid ah qoraaladiisii uu jariiradaa ku qori jiray. Isla markiiba jariiradii waa laburburiyay isna waa loo hanjabay kadib wuu katagay jarmalka waxa uuna tagay magaalada Paris ee dalka France. Halkaas ayuu aad ugu dhexgalay mawduucyada falsafada Siyaasadda iyo qaar kale oo badan. waxa uu laakiin aad uga soo horjeeday diinaha oo waxa uu aaminsanaa in diinta iyo nolosha dadku aanay isku darin. diintuna ay horumarka hor taagan tahay,
Karl Marks waxa uu leeyahay ama loosameeyay taalooyin aad ubadan uu kuyaala wadama badan oo reer yurub ah.

Dhalaycayntii Raasamaaliyada 
Karl Marx waxa uu halgan aad iyo aad udheer la galay waxa amaba mabda looyaqaano Liberalinimoada 
                                                                                                                

Komunistiyaasha Jarmalka
Filasoofiyaasha Jarmalka
Hantiwadaag

Hantiwadaag waa aragti hadafkeedu yahay in bulshadu si sinnaan ah wax u wada yeelato.Qofna aan looga qeexan kan kale. Aabbaha aragtidaanna waa Karl Marx oo jarmal ahaa. Cidii ugu horreysey ee si fiican u dhexgasha ama ugu dhaqanta wuxuu ahaa Vladimir Lenin, oo ahaa ninkii asaasay dowladdii Midowga Soofyeetiga USSR

Siyaasadda
Shii shay hung

Tii Shay Hung

Tii Shay Hung waxa uu ahaa boqor dalka Shiinaha qarnigii sadexaad. Mudane Hung, wuxu boqor ka ahaa boqortooyadii Kiin, waxa uuna dhashay markey taariikdhu ahayd 259 (Nabi ciise csm ka hor). 

Boqorkan waxa uu mideeyay dhamaan gobaladii Shiinaha ee ay colaadu u dhaxaysay, waxa uu wax kabedelay musuq maasuqii iyo maamul xumadii wadankaas.

Sidoo kale, waxa uu taariikh wayn ku leeyahay shacabka iyo dawlada Shiinaha ee maanta. 

Taariikh
Mucammar Qadaafi

Mucamar Al-Gadaafi (; ) waxaa uu dhashay sanadka marka oo ahaa 1942. waxa uu dhintay 10-10-2011 waxaa uuna ku dhashay magaalada Sert ee wadanka libiya.Ninkaan ma ahan madaxwaynaha rasmiga ee liibiya.laakiin waxaa lagu magacaabaa hogaamiyaha kacaanka shacbiga ah.taas oo dalka ku qabsaday inqilaab sanadkii.1969.Kadib markii oo inqilaabay boqorkii liibiya katalinjiray ee Idiris Asanuusi.Qadaafi waxaa uu ahaa ilaa yaraantiisii mid aad u jeclaa in ay midoobaan umadaha carbeed.kadib markii uu xukunka qabsadayna waxoo badanaa isku dayay in oo mideeyo carabta oo dhan.Qadaafi waxa uu iskudayay mar badan isku dayay in dawladiisa liibiya oo lamideeyo wadamada carabta, gaar ahaan kuwa Suuriya, Suudaan, Masar, Marooko iyo Aljeeriya, mana u suutoobin in oo mideeyo.Dhanka kale, qadaafi waxoo aad u necbaa wadamada reer galbeedka, kadib markii ay reer galbeedku ku eedeeyeen in qadaafi oo kadanbeeyay falabadan oo ay kamid aheyd diyaaradii ku kor burburtay tuulada lookarbi ee woqooyiga Ingriiska iyo qaraxyo kale oo ka dhan ahaa reer galbeedka.Sidookale qadaafi waxaa lagu eedeeyay in uu caawimo siinjiray jabhada RRA ee kadagaalami jirtay woqooyiga Irland iyo jabhada (iita) ee kadagaalanta gobolka Bask ee dalka Isbania.Qadaafi waxey marar aad u badan isaga hor imaadeen reer.galbeedka gaarahaan kuwa Mareykanka oo ay aad isku necebyihiin.Qadaafi waxaa mar soo wareertay marykanka waxeyna rabeen in ee dilaan, weerarkaas waxaa ku dhintay qadaafi gabartiisa. maanta dalka liibiya waxaa ka socdo mudaaharaadyo looga soo horjeedo Qadaafi xukunkiisa, Ninkaan waxoo askartiisa ku amray in ee dilaan qof kasta oo mudaaharaad sameeyo iyo qof kasto oo ku soo xad gudubto dowladiisa, askartii diido amarkiisa neh toogasho ee ku dilaayaan,qadaafi waa nin xukunka liibiya haayay sanado 40sano ka badan, wadanka malahan baarlamaan ama xiædhibaano, Gadaafi waaxaa waardiyeeyo gabdho oo asiga dortay. gabdhaha waardiyeeyo waxaa la doortaa sandkii mar, waxoona doortaa kuwa ugu quruxda badan. sidoo kale qadaafi wuxuu ahaa nin aad iyo aad u jeclaa sidoo kale inuu mideeyo qaarada afrika laaakiin w

Tixraac

Libiya
Siyaasad
Albert Einstein

Albert Einstein waxa uu ahaa nin aad ugu takhasusay cilmiga fiisigiska waxa uu dhashay 14 march 1879. Waxa uu dhintay 18 abril 1955. Waxa uu u dhashay wadanka Jarmalka waxa uu waxbrashadiisi ku qaatay dugsiga swiss federal plytechnic aabihii iyo hooyadiiba waxay ahaayeen yuhuud.waxa uu helay dhalashooyinka Maraykanka iyo Iswiisarland. Waxa uu ku guulaystay 1921 jaaisada looyaqaano Nobel. Kadib markii la'äasaasay dawlada Israaiil. Waxaaloosoo bandhigay in uu noqdo madaxwaynaha, Israaiillaakii wuu diiday. Isaga oo jeclaa in aanuu dhexgelin Siyaasadda.waxa uu in badan kahadlay in yahuuda iyo falastiiniyiintu ay nabad kuwada noolaadaan Falstiin.

Noloshiisii 
Waxa uu dhashay 1879. Waxa uu ku dhashay magaalada olam laakiin nolashiisa inta badan waxa uu ku qaatay magaalada munikh.aabihii waxa uu kashaqayn jiray. Baalka lagasameeyo barkimooyinka 
in kasta oo uu ahaa yuhuudi hadana waxa uu wax kabartay dugsiga bilawga oo eey maamuli jiraty, kaniisada kaatooliga ah,laakiin wuudiiday oo wuu kasoo horjeeday, fikradas, ilaaha qofka ah, sidookale waxa uu kasoo horjeeday, diin oodhan, subxaana laah, albert, waxa uu kusoo caanbaxay, ama uu heerka kagaadhay, waa cilmiga, physcska,oo si wayn loogu qadariyo ilaa hada, waxa kale oo uu bartay garaaca muusiga, waxaa wax ka qoray (ilyaas c/raxmaan maxamed).

E=mc²

sido kale fiiri 

 Alfred Nobel
 Isxaaq Newton

Tixraac 

 Einstein’s Extraordinary Year
 Einstein’s Appraisal of Man’s Knowledge

Fiisigis
Taariikh
Huang Xianfan

Huang Xianfan(Fusui 13 Nofeembar 1899 - Guilin 18 Janaayo 1982), professor jaamacadda Shiinaha.Wuxuu dhashay taariikhdu markay aheyd 1899,wuxuuna ku dhashay Magaalada Fusui- ee Gobolka Guangxi, Shiinaha.Wuxuuna ifka uga tagay 9 caruur ah.

 1913–1921:Dugsiga Hoose,dhexe: Qujiu.
 1922–1926:Dugsiga macallin ee Nanning.
 1926–1935:Jaamacadda macallin ee Beijing( Beijing waa magaalo-madaxda dalka Shiinaha).
 1935–1937:Jaamacadda Tokyo(Tokyo waa magaalo-madaxda dalka Jabaan) ee Jabaan. 
 1937–1938:wuxuu ahaa macallin dugsi sare ka dhiga juqraafi iyo taariikh ah.
 1938–1940:wuxuu ahaa macallin Jaamacadda ee Guangxi ah.
 1941–1942:wuxuu ahaa professor Jaamacadda ee SunJatsen ah.
 1943–1953:wuxuu ahaa professor Jaamacadda ee Guangxi ah.
 1954–1982:wuxuu ahaa professor Jaamacadda macallin ee Guangxi ah.

BUUGAAGTA UU QORAY: (PUBLICATIONS) 
 1932–1934:Wuxuu qoray: Taariikh Shiinaha, Ⅰ-Ⅲ, Beijing.
 1957:Wuxuu qoray: Taariikh Zhuang,Nanning.

Shaqsiyadaad
Shiinaha
Taariikh
Qin Shi Huang

Shiin Shii Huwang. luqada (chinaha: 秦始皇]} waxa uu ahaa boqor jayniis ah waxa uu boqor ka ahaa boqor tooyadii kiin.210 ilaa 259.kahor dhalashaddii.nabi ciise.cs .waxa uu ahaa boqor caadilah oo aad dadkiisu ay u jeclaayeen.waxa uu mideeyay gobaldii shiinah ee coloobay ee kala googoay.waxa uu sameeyay maamul aad u fiican waxa uu ladagaalmay.fasaadka iyo laaluushka.maamulkaas fiican ee uu sameeyay waaka ilaa maanta kamuuqda dawlada Shiinaha.

Shiinaha
Taariikh
Cali Galayr

Cali Khaliif Galayr, waxoo dhashtay 1941dii waxoona ahaa ra'iisul wasaaraha Soomaaliya kabilaabato Oktoobar 8dii 2000 ilaa oktoobar 28 2001. Galayr wxuuu lahaa cilmiga dhinaca siyaasadeed iyo dhaqaalaha dhanka reer Darawiish. waxuuna wax ku soo bartay jaamacad ku taalo dalka Maraykanka. Ka dib, wuxuu noqday madaxweynaha maamulkii Khaatumo ee jamhuuriyada Somaliland heshiiska la galay 2018. Cali Khaliif wuxuu xanuun uugu geeriyoodey magaalada jigjiga e Dowlad deegaanka soomalida e itoobiya 2020.

Taariikh nololeedka Galydh 
Galyr waxoo ku dhashtay magaalada Laascaanood sanadka marka oo ahaa 1941.
waxoona wax barasho ku soo dhameestay, jaamacad ku taalo magaalada Boston ee dalka mareykanka. Galayr waxoo ka qeeb galay siyaasada Soomaaliya waxii ka danbeeyay 1966dii.
waxoona ahaa nin ganacsiga aad u yaqaan. waxoo ka shaqeen jiray warshadaha sonkorta oo ku taalo magaalada Jowhar,  waxoona la shaqeen jiray warshadaha caalamka, gaar ahaan kuwa ingriiska. 1979kii Galayr waxaa loo doortay ka qeebgalka baarlamaanka.
1980kii mudane Maxamed Siyaad Barre waxoo Galayr ku wareejiyay wasiirka Warshadaha Waxa uuna isaga tegay dalka.
1989 ilaa 1996 galayr waxoo profisor ka ahaa  jaamacadi ku taalo dalka mareykanka.
1999 Galayr waxoo ka mid ahaa, shirarkii carta, Jabuuti.
sanadka marka oo ahaa 2000 madaxweynaha DKMG mudane Cabdiqaasim Salaad Xassan waxoo Galayr u doortay ra'iisul wasaaraha soomaaliya. sanadka marka oo ahaa 2001, Galayr waxoo ahaa ninka kaliya oo ka bixiyay ciidamada itoobiyanka gobolka gedo. ayaga oo markaa heestay gobolkaas sanadka marka oo ahaa 1996 ilaa 2001dii.

Siyaasada Soomaaliya
Raiisul Wasaarayaasha Soomaaliya
Siyaasada SSC-Khatumo
Mr. Lordi

Tomi Putaansuu (alias Mr. Lordi, born 15 February 1974, Rovaniemi, Finland) waa fanaan oo Finland ah.

Muusig 

 Lordi: Napalm Market (1993)
 Lordi: Bend Over and Pray the Lord (1997)
 Lordi: Get Heavy (2002)
 Lordi: The Monsterican Dream (2004)
 Lordi: The Arockalypse (2006)
 Lordi: Deadache (2008)
 Lordi: Babez for Breakfast (2010)
 Lordi: To Beast or not to Beast (2013)
 Rockmurskaa (1995)
 Grandevils: Grandevils (2005)
 Agnes Pihlava: When the Night Falls (2006)
 Martti Servo & Napander: Täältä pesee! (2007)
 Welcome to Hellsinki (single, 2007) 
 Domination Black: Haunting (EP, 2008)

Muusig
Lordi

Lordi waa koox Finish ah oo ciyaarto heesaha hard rock/heavy metal.Kooxdaan waxaa lagu yaqaanaa in ee xirtaan dharka sheydaamada, waxeena heesahooda ku saabsantahay Shaydaanka iyo Naarta inkastoo ee ayaga eheen Shaydaamiyiin.

Kooxda 
 Mr. Lordi (1996-)
 Amen (1996-)
 OX (2005-)
 Mana (2012-)
 Hella (2012-)
 G-stealer (1996-1999)
 Magnum (1999-2002)
 Kalma (2002-2005)
 Enary (1997-2005)
 Kita (2000-2010)
 Otus (2010-2012)
 Awa (2005-2012)

Muusig 

 Get Heavy (2002)
 The Monsterican Dream (2004)
 The Monster Show (2005)
 The Arockalypse (2006)
 Deadache (2008)
 Zombilation - The Greatest Cuts (2009)
 Babez For Breakfast (2010)
 To Beast or Not To Beast (2013)
 Scare Force One (2014)

Filimaanta 
 The Kin (2004)
 Dark Floors (2008)

Muusig
Birmingham

Magaalada Birmingham waamagaalda labaad ee ugu wayn Midowga boqortooyada Britan waxa ay kutaalalaa badhtamaha Ingiriiska.waxa ay gaadhayaan dadka kunooli ilaa 989,000 kun oo qof

Daadka degaan Birmingham Waddnamha
  40,000++:

  40,000+:

  3,000+:

  2,000++:

  2000+:

  3000+:

Qurbajoogta Soomaaliyeed 
Waxaa jira koox Markhaatiyaasha Yehowah oo af Soomaali ah.

Midowga boqortooyada Britan
Maxamuud Axmadinajaad

Maxamuud Axmadi-Najaad, (Af-Faarsi: محمود احمدی‌نژاد), waa macalin jaamacadeed iyo siyaasi Iiraani ah.Waxa uu noqday mayarka magaalada Tahraan ee Iiraan xarunta u ah kadib waxa uu ku guulaystay in uu noqdo madaxwaynaha Jamhuuriyada Islaamiga ah ee Iiraan.Waxa ladooratay 2-8-2005.Kadib markii uu ka adkaaday ninkii latartamayay ee hashimi rafsanjani.Waxa dib loodoortay 12 july 2009 doorashadaas oo aad iyo aad loogu murmay.Kadib markii Najaad uu helan codadkii codbixiyaash 62% taasoo keentay in ay qaadacaan ragii latartamayay oo uu ugu cadcadaa ninka layidhaahdo miir xusen musawi oo sheegay in uu Najaad kushubtay laakiin ugudanbayntii.Kadib markii dibloo tiriyay codadkii qaarkamida waxaa la ogaaday in aan wax isdaba marinahi dhicin hasayeeshee intii doorashada lagu muransanaa.Waxaa dhacay isusoobaxyo iyo rabshado dhexmaray booliiska iyo dad doorashada ka cadhaysnaa.

NOLOSHIISII

Maxmuud Axmadi Najaad waxa uu dhashay sanadii 1956 waxa uu ku dhashay magaalada Garamsar ee gobolka Samnar.Waxa uu kadhashay reer iska faqiira aabihiina waxa uu ahaa bira tume amaba tumaal isaga oo yar ayuu reerkiisa u raacay xagaas iyo Tahraan waxana uu kasii watay wax barashadiisii.Kadib waxa uu helay shahaadada bakaloriyos sandkii 1979.waxa kale oo uu helay majesteer cilmiga iyo farsamada sanadkii 1989.

jagooyinkii uu dawlada usoo qabtay 

Madaxda Iiraan
Yaasir Carafaat

Yaasir Carafaat waxa uu ahaa siyaasi falastiiniya iyo aabaha halganka falastiiniyiinta waxa uu
dhashay 14.ogost.1929.waxa uu dhintay.11.nofenbar.2004}magaciisa shabta ahi waa.maxamed cabdiaruuf carafaat xusayni alqudwa.waxaa lagu naanaysijiray{abu camaar}waxa loo doortay in uu madaxwayne u noqdo maamulka falastiiniyiinta.sandii.1996.waxa uu madax unoqday fatax .1969.waxa uu ahaa qofkii sadexaad ee fatax madax unoqda intii la aasaasay 1964.waxa uu ku guulaystay jaaisada nobal oo lawada siiyay isaga iyo isxaaq rabiin sandii.1994

Noloshiisii 

waxa uu ku dhashay magaalad qaahira.waxa uu wax kubartay qaahira xarunta masar.waxa uu ku biiray ciidamada wadanka masar kadib markii ay yuhuudu kusooduushay.waxa uu kaqaybgalay dhalinyaranimadiisii dhaqdhaqaayo falastiiniyiin ah oo dhalinyaro ah.kontoneeyadii ayuu la aasaasay dhalinyartaa waxa maanta loo yaqaano fatax.sanadii .1968 ayuu waxa uu noqday afhayeenka rasmiga ah ee fatax.sanadii 1969 ayaa loodooraty in uu noqdo hogaanka fulinta ee fatax.kadib sandii.1973.ayaa loo magaacabaa hogaanka guud ee ciidamada kacaanka falstiiniyiinta.

Dagaalkii lubnaan kadib 
                                                                                                 
sanadkii.1982 ayuu caraafaat dagaal kuqaaday yuhuuda isaga oo markaa kadagaalamayay.wadanka lubnaan gudihiisa.kadib dagaal ban carafaat iiyo saaxibadiisii kaleba way kabexeen lubnaan waxaanay mareen bada iyaga oo u kala baxay dhawr dawladood oo caraba.markaas carafaat waxa uu 
aaday xagaas iyo tunisia.1984.iyo.1986.waxaa loodooraty markale in uu noqdo hogaamiyaha.fatax
yaasir carafaat waxa uu dhintay 11.11.2004 waxaa maanta laga joogaa dhimashaddiisii shan sano
nofenbar.sanadii.1988.ayuu isagu akhriyay dhanbaalkii madax banaanida falastiiniyiinta.waxana loo doortay madaxwaynaha.dawlada falastiin.13.disenbar ayaa ujeediyay jamciyada quruumaha kadhaxaysa.oo shirkulahayd magaalada jiniifa.kadib markii.uumaraykanku.diiday.in carafaat.uu yimaado.dhulak.maryakanka.ayaa.shirkii.laguqabtay,magaalada jineefa.ee.iswisarlanad

Kacaanka
Miiroon

'''MIIROON"" wa tuulo ku tala gobolka MUDUG waxa ayna dhinaca waqoyi 40km uga begantahay dagmada xaradheere, miiroon wa tulo qani ku ah beeraha iyo xolaha la dhaqdo, sida:ariga,lo'da,geela.
 Sido kale tulada miiroon waxa buxa ugaarta qeybaheda kala duwan, ow horka cayo boqorka kenta,libaaxa. Dhinaca jawiga ma ahan tulada miiroon mid ad ukulul ama leh qabow said ah, waxana jawiga miiroon lagu matali kara kan muqdisho, o ad ay iskaga shabahan jawiga. magalada waxa ay ledahay dugsi hose /dhex bis malahan wax dugsi sare ah. 
lkn dadka miroon waxa ay, si, ad' ubartan qur"nka kariimka waxana la dhihi kara dadka miroon ku nol laga ma helayo qof an xifdisaneen qu'aanka. 
Miiroon waxa ay ka hesha bagashka iyo sokorta,burka,bariiska magalada muqdisho. Waxa ay dadka rer miiroon ayagana u so dhofiyan,digirta,ganleyda,misir,masago iyo dirmaha aqalada la sarto e la falgiyo magaloyinka sida muqdisho iyo galkacyo. Digirta iyo dirmaha la falkiyo iyo xoolaha aya ah isha dhaqalaha ow ka so galo dadka reer miiroon. Hadi la dhaho tarikhda miroon aya laga qorayaa, ma ahan mid la so kobi karo waxa ayna noqone bogag dhadher. Inta ayan ku so kobena. Waxa qoray:haaruun maxamed maxamud miiroon.
Madaxda Muslimiinta

Caqiidada Muslimiinta waxaa ka mid ah inaan lala dagaalamin madaxda Muslimiinta ah.

 Islām—The Way to God by Submission (en)

Haddaanu nahay Muslimiin waxaan u aragnaa inay waajib tahay inaan adeecno Madaxdeena Muslimiinta, oo ay tahay annagoo adeecnay Eebbe Kor ahaaye, haddaysan na farin wax dembi ah, oo waa tii uu Eebbe yiri: Adeeca Eebbe oo adeeca Rasuulka iyo Madaxdiina idin ka midka ah. Umana aragno in lagu baxo oo lagu kaco madaxdeena Muslimiinta ah haba na dulmiyeene. 

Kamana tagayno inaan adeecno Madaxdeena haba na dulmiyeene. 
Culimada waxay ku fasireen: Oo haddii lagu kaco oo laga tago in la adeeco Madaxdeena, waxaa ka dhalaneysa dhibab ka waaweyn midka ay dadka iyaga ku hayaan, ee waa inaan u dulqaadanaa dulmigooda oo waxay tirtireysaa xumaanta, maxaa yeelay Eebbe naguma saladin waxaan samaynayno oo xun darteed mooyee. Sidaas darteed waa inaan ku dadaalno inaan badino dembidhaafka iyo inaan isku barbaarino Islaamka saxda ah, waxaan samaynaynana waa inaan hagaajino oo Eebbe waa tii uu yiri: (وكذلك نولي بعض الظالمين بعضا بما كانوا يكسبون) Sidaas oo kale ayaanu madax uga dhignaa qaar ka mid ah Dulmi-wadayaasha qaarka kale wixii ay samayn jireen darteed.
Sidaas darteed haddii ay doonayaan muwaadiniinta inay ka badbaadaan dulmiga xaakimka daalimka ah, ha iska daayaan dulmiga ay samaynayaan nafsaddooda.

Al-callaama Sheekh Albaani isagoo ka faaloonayana arinkan wuxuu yiri: Waxaa halkaas nooga caddaatay qaabka aan uga badbaadi karno dulmiga Madaxda Muslimiinta kuwaa soo ”annaga naga midka ah oo ku hadlaya afafkeena” waana inay Muslimiinta u noqdaan Rabbigooda, oo ay toosiyaan Caqiidadooda, oo ay ku barbaariyaan nafsaddooda iyo reerahooda Islaamka saxda ah, annaga oo ka dhabaynayno hadalkii Eebbe: (إن الله لا يغير ما بقوم حتي يغيروا مابأنفسهم) (الرعد:11) Eebbe ma beddelo dad ilaa maa ay nafsaddooda isbeddelaan.

Waxaana sidaas tilmaamay mid ka mid ah Ducaadda Mucaasiriinta isagoo leh: 

(أقيموا دولة الإسلام في قلوبكم, تقم لكم علي أرضكم) Ku dhaqma nafsaddiina Islaamka, kolkaasay dadkuna ku dhaqmayaan.siil ween was sooliyee

Mana aha jidka lagu badbaadayo siday u malaynayaan qaar ka mid ah dadka, oo ah in hub loo qaato madaxda, iyadoo la adeegsanayo afgembiyada xoogga ku dhisan, inkastoo ay ka mid tahay Bidcooyinka waqtigan la joogo, haddana waxay ka hor imaanaysaa sida ku soo aroortay Shareecada Islaamka taas oo waxyaabaha la is faray ay ka mid tahay qofka nafsaddiisa inuu isbeddel la yimaado. Sidoo kale waxaa lagama maarmaan ah inaan ula nimaadno sida saxda ah, oo Eebbe Kor ahaaye waa tii uu yiri: (ولينصرن الله من ينصره إن الله لقوي عزيز) (الحج:40) Eebbana wuxuu u gargaari qofkii isaga u gargaara ”Diintiisa”.

Waxaan qoraalkan ka turjumay kitaabka Caqiida ad-Daxaawiya ee uu qoray al-Callaama ad-Daxaawi oo geeriyooday 321 H. 
Oo uu ka dibna sharxay al-Callaama Ibnu Abii - al-Ciz oo geeriyooday 792 H.

Waxaana ka faalooday qoraalkan al-Callaama Sheekh Maxamed Naasirud-diin al-Albaani oo geeriyooday 1420 H. Eebbana ha u naxariisto dhamaantood.

Turjume CabdiRisaaq Maxamed Cilmi

Islām—The Way to God by Submission (en)  

Islaam
Maxamed Xaashi

Maxamed Cabdi Xaashi Wuxuu ka dhashay beesha dhulbahante wuxu ku dhashay Baadiyaha Xargaga ee ka xidha dhinaca Galbeed Magaalada Laascaanood ee Gobolka Sool,wuxuu wax barashadiisii ka bilaabay Magaalada Laascaanood oo markaas ahayd qariyad yar,Muddo ka dib wuxuu wax barashadiisii u wareegey Magaalada buro

Katagey 5 carura 3 wiil iyo laba gabdhoo

Hoyadiis xaawo raage

wiilkiisa Dr Abdirahman Mohamed Abdi Hashi wuxuu u tartamay MW soomaaliya sanadkii 2012-kii, hadda na Musharax u taagan MW soomaaliya 2022-2026.

W

Shaqsiyadaad
Puntland
Jamaal Cabdinaasir

Jamaal Cabdinaasir waxa uu dhashay 15.4.1918. waxa uuna dhintay 28.9.1970. waa madaxwaynihii labaad ee soomara masar kadi maxamed najiib.talada waxa uu qabtay sandkii.1954.ilaa.uu dhintay.1970.
waxa uu ahaa hogaamiyihiin kacdoonkii.23.7.1952.wax yabihii ugu waynaa ee uu kacdoonkaasu qabtuy waxa uu ahaa.in ay xukunka katuuray.boqorkii laodhanjiray boqol faruuq.xiligaas oo masar ay ahyd.boqortooyo.kadib waxa uu kacaankaas uu hogaaminyao cabdi nasir u horseeday masr horumar aad u balaadhan.iyo in uu ku baaqay.in ay midoobaan dalka carbeed.taas oo keentay.in ay midoobaan qaar kamida dalaka carbeed sanadihii u dhexeeyay.1958.ilaa.1961.taas oo looyaqanay jamhuriyadii carabta ee midawday.takale cabdi nasir waxa uu dhiiri galiyay kacdoon wadayaasha meelo badan oo kamida ameerikada.konfureed aasiya.iyo.afrika.cadi nasir waxa uu ku lahaa dawr hogaaminimo aasaaskii fatax.waxa kale oo cadi nasir aasaasay uruka loo yaqaano uruka dhexdhexaadka.oo maanta ay kamid yihiin in kabadan boqol dawladood oo caalamka ah.cabdi nasir waxa lagu sifeeyaa in uu yahay.ama uu ahaa.mid kamida kuwa ugu doorka roon hogaamiyaashii.qarnigii 20aad.waxa jamal cabdi nasir looyaqaanay in uu ahaa.hogaamiye umadeed.ilaa imainkana afkaartiisii waxaa laga dhigtay madhab siyaasadeed.jamaal cabdi nasir waxaa uu dhintay.sanadii 1970.aaskiisiina waxa uu ahaa mid si wayn lasugusoo baxay

Yaraantiisii 

Jamaal Cabdinasir aabihii waxa uu kaguuray magaalada.binii mur.oo katirsan degamada asyood.halkaas oo cabdi nasir uu ku dhasahy.waxa uu u guuray magaalada iskandariya oo ah magaalada labaad ee masra ugu wayn waxa uu kasheqeeyn jiray meel boosta ahaan jirtay kuna taalay magaalada aliskandaraiya. 

Afrika
Taariikh
Moldofa

Republica Moldovanon waa jamhuuriyad kutaala bariga Yurub. Waxay kamid ahaanjirtay.ama ay kamid ahayd wixii hore loo odhanjiray.midawgii sofiyeeti. Caasimada wadankana waa Kiishinaw. Modaviya wxa ay udhaxaysaa. Romaniya iyo Ukrayn dhamaan dadka kunooli waa romaniyiin.

Moldova (/ mɒldoʊvə, mɔːl- / (ku dhawaad ​​codka dhegeysanaya) ama mararka qaarkood UK: / mɒldəvə /), rasmi ah Jamhuuriyadda Moldova (Romaan: Jamhuuriyadda Moldova), waa waddan baddan oo ku yaal bariga Europe, waxay xuduud ka dhigtay Roomaaniya dhinaca galbeedka iyo Ukraine waqooyiga, bari, koonfureed (iyadoo ay ka soo jeedaan dhulalka khilaafka ee Transnistria). Magaaladu waa Chisinău.
Badankooda Moldovan waxay qayb ka ahaayeen Mabaadii'da Moldavia laga soo bilaabo qarnigii 14aad ilaa 1812, markii loo dhoofiyay Boqortooyada Boqortooyada Boqortooyada Boqortooyada (kaas oo ay Moldavia ahayd dawlad dhexe) waxaana loo yaqaan Bessarabiya. Sanadkii 1856, koonfurta Bessarabiya waxaa lagu soo celiyay Moldavia, saddex sano kadib markii ay ku biirtay Wallachia si ay u dhisaan Roomaaniya, laakiin xukunka Ruushka waxaa lagu soo celiyay gobolka oo idil 1878-kii. Intii lagu guda jiray 1917 Ruushka Revolution, Bessarabiya waxay si kooban u noqotay Moldavian Jamhuuriyadda Dimuqraadiga illaa iyo markii la isku daray Roomaankii 1918kii kadib markii ay codeeyeen. Go'aanka ayaa waxaa ka soo horjeestay Ruushka Ruushka, kaas oo, 1924-kii, u oggolaaday dhismaha, gudaha SSR-ka Ukraine, oo ah muwaadiniin madax-bannaan oo ka tirsan Moldavian (MASSR) qaybo ka mid ah wadamada Moldovan-ku nool ee bariga Dniester. Sanadii 1940-kii, oo ka dhalatay heshiiskii Molotov-Ribbentrop, Romania wuxuu ku khasbanaaday inuu Bessarabiya ka soo horjeedo Midowga Soofiyeetka, taasoo horseeday abuurista Xisbiga Isbahaysiga Mucjisada ah ee Moldavian (Moldavian SSR), taas oo ku jirtay qaybta ugu weyn ee Bessarabiya iyo qulqulka galbeedka ee MASSR hore.

27kii Agoosto 1991, oo qayb ka ahayd burburkii Midawga Soofiyeedka, mucaaradka SSR waxay ku dhawaaqeen xornimadooda, waxayna qaateen magaca Moldova. Dastuurka hadda ee Moldova ayaa la ansixiyay sannadkii 1994-kii. Qeybta mulqulka Moldovan ee bangiga Dniester wuxuu ku hoos jirtey xukunka dhabta ah ee dawladda jaban ee Transnistria illaa 1990.

Juquraafi ahaan 
Marka laga tago arminya maldoofa waa wadanka ugu yaraa wadamadii midawgii sofiyeetka.

 Nicolae Milescu
 Hawlgalka Woqooyi

 The Danube—If Only It Could Talk!
Jalalaqsi

Jalalaqsi (mararka qaar loogu yeedho Jalalassi) waa magaalo ku taala koonfurta-badhtamaha Gobolka Hiiraan ee wadanka Soomaaliya. Magaalada Jalalaqsi waxay dhacdaa meel u dhaxaysa Wabiga Shabeelle, Buuloburde iyo Jowhar.

Bulshada
Magaalada Jalalaqsi waxaa ku nool dad gaadhaya ilaa 11,800 qof. Marka lagu daro Degmada Jalalaqsi waxaa ku dhaqan dad ka badan 46,724.

Taariikhda
Wakhtiyadii 1980kii waxaa magaalada Jalalaqsi ku yaalay afar xerro qoxooti ku waasi oo ay ku noolaayeen dad ka badan iaa 85,000 qof oo Soomaali ah.
Wakhtigaasi waxay ahay magaalada Jalalaqsi mida sadexaad ee ugu dadka badan wadanka Soomaaliya; waxaa ka dad badnaa keliya Muqdisho iyo Hargeysa.

Sharaxaad
Jalalaqsi waa degmo ku taalla Gobolka Hiiraan ee Soomaaliya. Waxaa mara Wabiga Shabeelle. Degmadaan waxay caan ku tahay beeraha galleyda,masagada,ama haruurka, Canbaha, Saytuun ama Zaytuun deegaan Shanfarood ama Maracood Bataatigaduud Loos Digir Sisinta iyo kuwo kale aan halkan lagusoo koobi karin. waxaa jalalaqsi hoos taga tuulooyinka Jaciir, Jamaaca Raaxaale, buulo jaro, buulo cariyaan,afgooye baadicadde,xamiir gaab,siibaay,afcad, ceelciid, qoryaale , ,fiidoow,tuulada iji,show, dheen, Baqdaad,Quracjafle, Maakko,Jinbileey,Dirgoys iyo kuwo kale.

Waxaa Jalalaqsi lagu tilmaamaa iney kamid tahay meelaha aysan si aad ah u saameyn dagaalada sokeeye inkastoo ay iska hor imaadyo badani kadheceen.

Dadka caanka ee ku noola
Xasan Sheekh Maxamuud, madaxweynaha wadanka Soomaaliya

Cadaymo
Jalalaqsi
"Jalalaqsi Map — Satellite Images of Jalalaqsi" Maplandia World Gazetteer

Sidoo Kale Fiiri
Beledweyne
Buuloburde
Jalalaqsi
Matabaan

Tixraac

Soomaaliya
Hiiraan