maanka2/wikipedia-so huggingface dataset:
Manhajka Waxbarashada Qaran ee Soomaaliya

Manhajka Waxbarashada Qaran ee Soomaaliya waa habka dhismaha waxbarashda aas aasiga ilaa heerka dugsida sare ee caadiga ah ee ka hirgalay Soomaaliya horaantii 1950yadii. Nidaam manhaj oo degsan dalka oo dhana lagu hago, gaar ahaan manhajka xarumaha waxbarashada aas asaiga wuxuu hirglay 1972dii markii la qoray Af Soomaali iyada oo buugaag badan lagu daabacay Wakaaladda Madbacadda Qaranka kuwaas oo ay qoreen bareyaal Soomaali ah.

Horudhac
Soomaaliya qarniyo badan ayaa axaa ka jiray nidaam aan abaabulneyn oo dadku ka helaan tacliintooda laf dhabarta u ah habka nolosha miyi iyo magaalo. Nidaamkan wuxuu ku salaysnaa qoys iyo deegaan. Badiyaa xeerka iyo hab dhaqanka bulshada ayaa laga tixraaci jiray dhamaan tilaabooyinka hagida amuuraha qoyska, beesha ee deegaanka baahsan. 

Beero falshada iwm ayaguna aqoon u gaar ah oo saadaasha roobka, sano wanaagsan sida mid aaran ah iyo mid ka feejignaan leh ayay beeralaydu ku tilaabo qaadi jireen marka dalaga la dooranayo xiligaas.

Beesha Raas Sugan
Waayihii deegaanka rasmiga ah la yeesheen sida meel magac leh oo qoysas tiro leh isku urursadaan waxaa ka bilowday in deegaanada qaar yeeshaan dugsi aan kala kicin oo aaran iyo abaarba arday dhigtaan. Waxbarasho kale oo la bartaa sida cilmiga beeraha ma jirin tan iyo waqtigii la gaaray is dhexgalka qaaradaha ee qarnigii 19aad ee miilaadiga walow dunida Carabta ilaa Faaris ay ka jireen xarumo tacliin sida caafimaadka.

Soomaaliya magaalooyinka ugu waaweyn ayaa waxaa ka bilowday rugo waxbarasho horaantii 1900 balse manhaj degsan ma jirin ilaa 1950.

Soomaaliya
Makaw

Macau (Shiine: 澳門, Cantonese: [ōu.mǔːn], / məkaʊ / (Maqaalkani wuxuu dhagaystaa); Portuguese: Macau), si rasmi ah Macao Gaarka ah ee Shiinaha ee Shiinaha, waa dhul madax-bannaan dhinaca galbeedka ee ku taalla Webiga Pearl River ee ku yaala Bariga Aasiya. Macau waxaa xayiray magaalada Juhuu ee dalka Shiinaha iyo woqooyiga iyo Pearl River Delta oo ku yaalla bariga iyo koonfurta. Hong Kong waxay qiyaastii 64 kiiloomitir (40 mi) u dhistay dhinaca bari ee Delta. [5] Dadweynaha ku nool 650,900 [3] oo ku nool aag 30,5 km2 (11.8 sq mi), waa gobolka ugu caansan dadweynaha adduunka. Gobalka hore ee Reer Portugal, waxaa dib loogu celiyay madax banaanida Shiinaha 20-kii December 1999.
Macau waxa maamula Boqortooyada Bortuqiiska iyo dawladihii dhaxalka ahaa ee qarnigii 16aad illaa dhammaadkii 1999-kii, markii ay ka soo horjeedeen gumeysigii Yurub ee ugu dambeeyey ee Aasiya. [6] [7] Ganacsatada reer Portuguese ayaa marka hore degay Makau 1550m. Sanadkii 1557, Makau waxaa loo kireystay Portugal oo ka yimid Ming China oo ah deked ganacsi. Boqortooyada Boqortooyada Portugal waxay maamushay magaalada iyadoo hoos imaanaysa awoodda Shiinaha iyo madax-bannaanida ilaa 1887, markii Macau uu noqday xulafo iyada oo heshiis lagu qasbay Portugal ka dib markii xasillooni darro ka jirta Shiinaha. Xukunka Macau ayaa loo wareejiyay Shiinaha 20-kii Diseembar 1999-kii. Baaqa Wadajirka ah ee Su'aalaha Macau iyo Macau wuxuu qeexayaa in Macau uu ku shaqeeyo heer sare oo madax-bannaan illaa ugu yaraan 2049, konton sano kadib markii loo wareejiyo [8]

Waddamaham degaan Makaw
  6,000+

Shiinaha
Ooraasiya

Oaraasiya (; ) waa cuf dhuleed cabirkiisu yahay 54,000,000 kilo mitir isku wareeg, waana isku darka labada qaarad ee kala ah yurub iyo aasiya, sida ereyga ooraasiya ka muuqataba,

Ooraasiya ayaa ku taal qaybta  woqooyi ee kubada dhulka, galbeedka fog waxaa ka xiga jasiiradaha ayrlaan iyo bad waynta atlaantiga, bari waxaa ka xiga marin biyoodka biirinji iyo qaar kamida jasiiradaha kaamsha iyo sakhaaliin iyo bad weynta barafka ah ee woqooyi , koonfur waxaa ka xiga jasiiradaha taymoor iyo badwaynta hindiya, oo ka kooban badda cas iyo iyo gacanka carbeed.
 waxaa ku nool qaarada ooraasiya qiyaas ahaa dad dhan 5,041,175,000 qiyaastii (2013), oo u kla qaybsan 93 wadan oo ku yaal qaarada ooraasiya, magaca dadka dega ayaa ah ooraasiyaan, wadamada ugu caansan waxaa ka mid ah ingiriiska, faransiiska, turkiga, jarmalka, shiinaha, ruushka, hindiya, bakistaan, sucuudiga suuriya, ciraaq, iiraan, jabaan, indoniisiya, iyo bangaaladeesh. luuqadaha ugu badan ee looga hadlo waxaa ugu muhiimsan , mandariinka  (luuqada shiinaha), carabiga,  urduuga, faarisga,  ingiriiska, faransiiska, iyo turkiga,

in badanoo ka mida khubarada juqraafiga waxay ka soo qaadaan inay hal qaarad tahay, sida ameerika iyo afrika oo kale, maadaama labada qaarad aysan ku kala go'nayn wax badweyn  ama bad yar ah midna, giriigii ayaa sadex qaarad u qaybiyay dhulka: afrika , aasiya, iyo yurub, taas ayaa wali lagu socdaa loona qaybiyaa qaaradaha, ameerika waagaas lama aqoonsan.

Aasiya
Qaaradaha
Yurub
Saanac (Dhakhtar)

Saanac ama Dhakhtar (; loo soo gaabiyo: Dr.) waa magac horgale ah oo dad kala duwan lagu magacaabo, inta ugu badan dad aqoon heersare ah u leh caafimaadka iyo cilmi kale oo muhiim ah.

Dadka Lagu Magacaabo

 Dhakhtar (ciwaan), qof heysta shahaado aqoon aad u sareeysa
 Dadka khubarada ah ee "dhakhtar" lagu magacaabo waxaa ka mid ah:
 Dhakhtar caafimaad (Physician)
 Dhakhtar qaliin Surgeon)
 Dhakhtar cunto (Veterinarian)
 Dhakhtar kimisteri (Chemist)
 Dhakhtar fisikis (Physicist)
 Dhakhtar sharci (Barrister)

Qoraalo Kale
 Caafimaad
 Cilmi
 Aqoon

Tixraac

Cilmi
Shaqo
Caafimaad

Caafimaad (; ) waa derajada shaqo metaboliisamka ee walax nooli leedahay. Marka laga hadlayo dadka waa heerka awood ee qof leeyahay ayadoo laga eegayo awooda muuqaal, maskaxeed iyo xarakaadka waajehida iyo maamulka nolosha maalinle. 
Sida ku qeexan axdiga sharciga Hayada Caafimaadka Aduunka (WHO) ee la sameyay 1948, caafimaadku waa: "waa marxalad dhamaystiran oo muuqaal, maskax, xidhiidh bulsho iyo habdhaqan dhamaystiran ee qof leeyahay, taasi oo xor ka ah xanuun iyo dhibaato.

Waan inaan caafimaadkeenna ilaalino. Balwadda sida sigaarka iyo daroogada iska ilaali. Iska ilaali ciyaaraha iyo madaddaalada dulmiga leh. Haddii aan is nadiifino jirrooyin badan baan iska ilaalin karnaa.

Qoraalo muhiim ah
 Dhakhtar
 Cilmi
 Aqoon
 tacliin

Sidee Buu Adduunku Noqon Doonaa? 
Dhowaan dunida jannay noqon doontaa: Weligaaba caafimaad fiican baa qabi doontaa; qofna ma jirran doono. Mar dambe ma jiri doonaan gaboobid, curyaannimo iyo dhimasho: “Oo kan halkaas deggan ma odhan doono, Waan bukaa.” Ilaahay “indhahooda ilmo kastuu ka tirtiri doonaa, oo dhimashona mar dambe ma jiri doonto, oo mar dambena ma jiri doonaan murug iyo oohin iyo xanuun toona.”

Tixraac
 Physical and Mental Health

Cilmi
Borotiin

Kani waa maqaal ku saabsan borotiinka. Boga "protein" halkan ayaa laga soo toosiyay.

Borotiin (; ; loogu dhawaaqo:  ama ) waa iskudhis labo-malakuyuul, ama malakuyuul-yar, kaasi oo ka mid ah silsilad dheer oo amiino asiidh ah, taasi oo laga helo noocyo badan oo cuntada ka mid ah. Borotiinku wuxuu qabtaa qeeybo badan oo shaqo kala duwan ah, marka nooluhu cuno wuxuu ka qeyb-qaataa isku-habaynta DNA-da, falgalka metaboliisamka, wareegjinta unugyada, iyo safrinta malakuyuulada ku dhexjira jidhka noolaha.
Sidoo kale, borotiinku wuxuu ka qeyb qaata korinta, habaynta iyo fududeynta shaqada caloosha

Qoraalo Kale
 Dhakhtar
 Cilmi
 Aqoon
 Caafimaad

Tixraac

Cilmi
Fungi

Kani waa maqaal ku saabsan fungiga. Boga "fungus" halkan ayaa laga soo toosiyay.

Fungi ( ama fungus; ; loogu dhawaaqo:  ama ) waa 
koox ka tirsan noolaha kuwaasi oo inta ugu badan ka samaysan walax hal-unugle ah. Fungiga waxaa ka mid ah yiista iyo dhamaan walxaha wax lagu khamiiriyo. 
Guud ahaan, noolaha Fungigu wuxuu mid ka yahay shanta boqortooyo ee dhamaan noolaha; sida dhirta, xayawaanka, brotistaha iyo bakteriyada.

Asalka
Boqortooyo (biyoloji) (magaca Saynis regnum, wadar ahaan regna) waa heerka labaad ee loo kala saaro noocyada noolaha. Boqortooyadani waxaa loo sii kala jebiyaa kooxo yar-yar oo Saynis ahaan loo yaqaano Fyla (Phyla). In kastoo kala qeybinta kooxaha boqortooyada ee biyoloji lagu kala duwan yahay, wadanka Maraykanka iyo Kanada waxay qeybahaasi ka dhigaan ilaa lix kooxood (Xayawaan, Dhir, Fungi, Brotista, Arjaeya, Bakteriya); halka wadanada ay ka mid yihiin Ingiriiska, Hindiya, Australia, Latin Amerika, meelo badan oo Afrika ah iyo wadano kale waxay aqoonsadeen kaliya shan koox oo ka tirsan boqortooyada, kuwaasi oo kala ah: Xayawaanka, Dhirta, Fungiga, Brotistaha iyo Bakteriyada.

Qeybaha Boqortooyooyinka

Qoraalo Kale
 Dhakhtar
 Cilmi
 Aqoon
 Caafimaad

Tixraac

 Those Resilient Germs—How They Rebound

Aqoon
Waxbarsho
Bayoloji
Geedaha
Saynis
Dhir
Qeybaha Geedka
Noole
Juquraafi
Kheyraadka Dabiiciga
Dhul
Xayawaan
Cilmi
Boqortooyo (biyoloji)

Kani waa maqaal ku saabsan qeybaha noolaha..

Boqortooyo (biyoloji) (; ) (magaca Saynis regnum, wadar ahaan regna) waa heerka labaad ee loo kala saaro noocyada noolaha. Boqortooyadani waxaa loo sii kala jebiyaa kooxo yar-yar oo Saynis ahaan loo yaqaano Fyla (Phyla). In kastoo kala qeybinta kooxaha boqortooyada ee biyoloji lagu kala duwan yahay, wadanka Maraykanka iyo Kanada waxay qeybahaasi ka dhigaan ilaa lix kooxood (Xayawaan, Dhir, Fungi, Brotista, Arjaeya, Bakteriya); halka wadanada ay ka mid yihiin Ingiriiska, Hindiya, Australia, Latin Amerika, meelo badan oo Afrika ah iyo wadano kale waxay aqoonsadeen kaliya shan koox oo ka tirsan boqortooyada, kuwaasi oo kala ah: Xayawaanka, Dhirta, Fungiga, Brotistaha iyo Bakteriyada.

Qeybaha Boqortooyooyinka

Qoraalo Kale
 Dhakhtar
 Cilmi
 Aqoon
 Caafimaad

Tixraac

Aqoon
Waxbarsho
Bayoloji
Geedaha
Saynis
Dhir
Qeybaha Geedka
Noole
Juqraafi
Kheyraadka Dabiiciga
Dhul
Xayawaan
Cilmi
Brotista

Kani waa maqaal ku saabsan koox ka mid ah noolaha.

Brotista (; ; loogu dhawaaqo: ) (magaca Saynis paraphyletic) waa 
koox balaadhan oo noole ka tirsan silsilada boqortooyooyinka nolosha. Brotista waa noole yar (ili-maqabatay ah) leh hal unug, kaasi oon lahayn waslad (ama xubno is-heystaa ama iskuxidhan). Wakhtiyadii hore waxaa kooxdan lagu dari jiray dhinaca boqortooyada Brotistai, laakiin xadaarada iyo Sayniska cusub ee maanta waxaa loo aqoonsaday in Brotista ka tirsan tahay lafdhabar la'leyda (noolaha aan lahay lafdhabarka). Eray u dhigma Protoctista ayaa loo adeegsadaa noolahaan hay'ado iyo machadyo kala duwan.

Qeybaha Boqortooyooyinka
In kastoo kala qeybinta kooxaha boqortooyada ee biyoloji lagu kala duwan yahay, wadanka Maraykanka iyo Kanada waxay qeybahaasi ka dhigaan ilaa lix kooxood (Xayawaan, Dhir, Fungi, Brotista, Arjaeya, Bakteriya); halka wadanada ay ka mid yihiin Ingiriiska, Hindiya, Australia, Latin Amerika, meelo badan oo Afrika ah iyo wadano kale waxay aqoonsadeen kaliya shan koox oo ka tirsan boqortooyada, kuwaasi oo kala ah: Xayawaanka, Dhirta, Fungiga, Brotistaha iyo Bakteriyada.

Qoraalo Kale
 Dhakhtar
 Cilmi
 Aqoon
 Caafimaad

Tixraac

Aqoon
Waxbarsho
Bayoloji
Geedaha
Saynis
Dhir
Qeybaha Geedka
Noole
Juqraafi
Kheyraadka Dabiiciga
Dhul
Xayawaan
Cilmi
Dowladaha baldiiqa

Dowladaha Baldiiqa (; ) waa magac loo yaqaan sadex dowlad oo ka mida wadamada yurub, oo kala ah Estoniya, Latfia iyo  Lithuania, hore waxaa uga mid ahaa finland hase yeeshee way ka baxday,

dowladaha baldiiqa ayaa saaran bada baldiiqa oo ah qayb ka mida bada woqooyi, magaca dowladahaas ayaa waxaa keenay badaas baldiiqa oo loogu magac daray,

sidoo kale eg 
 Dadyowga baldiiqa
Bada baldiiqa

Tixraac 

Yurub
Macluumaadka Teknolojiyadda

Macluumaadka Teknolojiyadda , sida loo yaqaan hadba (qaybo farsamo macluumaad maraykan) ITAA, waa "daraasad hindisid, hurumarin, kicin, taageero أama fududayn hababka macluumaad ee uu ku tiirsanyahay komputerka si gaar ah dhaqan galinta iyo dayactiska komputerka", waxay muhiimadda siisaa Macluumaadka Teknolojiyadda adeegsiga computerka iyo dhaqan galinta barnaamiyada, kaydinta, ilaalinta, dayactirka, dirista, iyo soo celinta amniga macluumaadka.

Macluumaadka Teknolojiyadda iyadoo kooban (IT (Information Technology Si gaar ah oo ballaaran waxay ku howl leedahay farsamada iyo waxyaabaha ku xeeran haqabtirka macluumaadka maamulidiisa, gaar ahaan hay'adaha waaweyn.

Qoraalo ku saabsan Macluumaadka Teknolojiyadda 
 Telematics  Information and Communications Technology

Booqo Heer Ka Somalia Ka Joogto Teknolojiyadda 
  
 IT Systems Increasing Employee Productivity
 tion Framework / MARF ((en),Modular Audio Recognition Framework|(de),Modular Audio Recognition Framework|(es)

Xogta 

Macluumaadka Teknolojiyadda
Bada Baldiiqa

Isuduwe 58°N 20°E

Bada Baldiiq (; ) waxay ku taal woqooyiga yurub waxaa ku hareeraysan jasiirada wadamada loo yaqaan Scandinavianka, yurubta dhexe, yurubta woqooyi, yurubta bari, jasiiradaha denmark, waxay ku xirantahay biyo mareenka Øresund, iyo suunka wayn (Great Belt) iyo suunka yar (Little Belt), waa bad biyaheedu yihiin (Brackish water) biyaha badda ka cusbo yar wabigana ka aan gaarayn oo ka cusbo badan, badaan ayaa badda cad uga darsanta marin biyoodka kanaalka bada cad, bada woqooyina waxay uga darsantaa kanaalka kiel ama (The Kiel Canal)

Dowladaha baldiiqa magacooda ayaa ka soo jeeda bada baldiiqa owaxayna kala yihiin (Latfiya, estoniya, iyo Lithuaniya)

Magaca 
Qofkii ugu horeeyay ee magacaan u bixiya ayaa ahaa Adam of Bremen oo jarmalka u dhashay isagoo ugu magac daray jasiirad ku dhex taal isla bada bildiiqa laguna magacaabo Baltia, waana magac loo bixiyay waqtigii roomaanka.

bada ayaa magacyo badan le hadba sida ay tahay luuqada cida tilmaamaysa:
 Luuqadaha jermanka markii ingiriiska laga reebo waxay u yaqaanaan Bada bari tusaale ahaan jarmalka waxaa looga yaqaan: (Ostsee)
 finland iyo estoniya ayaa u yaqaan bada galbeed (Läänemeri).
 luuqadaha roomaansiga, sulaafiga, baldiiqa, ingiriiska iyo laatiinka ku magacaaba bada baldiiqa tusaale laatiinka: (Mare Balticum).

Juqraafiga 
Bada baldiiqa ayaa aad u qoto gaaban, moolka ugu dhexaadsan waa ku dhawaad 55 mitir, badaan ayaa la sheegaa inay tahay meesha ugu wayn aduunka ee ay ku jiraan isku milanka biyaha macaan iyo kuwa dhanaan, dhirikeedu waa ku dhawaad 1610 km, balarkeeduna waa 193 km, moolkeeda ugu dheer waa 460 m wuxuuna u dhawyahay wadanka iswiidhan, baaxadeeda aya u eg 377 kun oo isku wareeg, xeebteeda ayaa dhirirsan wax ka badan 8000 km.

Dowladaha 
dowladaha kulaala badaan
 Denmark
 Estoniya
 Finland
 Jarmalka
 Latfiya
 Lithuaniya
 Boland
 Ruushka
 Iswiidhan
 Jasiiradaha Åland
wadamada aan saarnayn asi ay biyaha bada baldiiqa ka soo hooraan 
 Belarus
 Jamhuuriyadda Jek
 Norway
 Slovakia
 Ukraine

Laynka kanaalada 
hada ayaa waxaa socda in ruushka lagu xiro midowga yurub xaga kanaalka gaaska dabiiciga ah ee hoos maraya bada baldiiqa

Tixraac
 Survival at Sea!
 Europe’s “Panama Canal”
 A Paradise Reclaimed From the Desert
  Poland’s Amazing Coastal Dunes
 St. Petersburg—Russia’s “Window on Europe”
 Sailing by Ship—On Water and Land!
 The “Gold” of the North

 dowladaha baldiiqa
 qowmiyada baldiiqa
 Słowiński Park Narodowy
 Candhuufta Curonian
 Kanaalka Elbląg
 Amber

Badaha
badaha
dowladaha baldiiqa
yurub
Taariikhda Badmareenka Soomaalida

Kani waa maqaal ku saabsan dadka Soomaalida badmareenka ah.
Haku khaldin "Baxaariga Soomaaliya"

Taariikhda Badmareenka Soomaalida () waa taariikhda dadka baxaariga ee u dhashay ama asal ahaan ka soo jeeda wadanka iyo dadka Soomaalida.
Sida lagu sheegay buugaag badan oo taariikhi ah, dadka Soomaalida ahi waxay tan iyo wakhtiyo hore ahaayeen kuwo ku safra badaha waaweyn ee caalamka, ayagoo u socdaalaya sababo kala duwan, sida ganacsi, aqoonraadis, dalxiis, iyo kuwo kale.

Boqortooyooyin badan iyo maamulo ka soo jiray gayiga Soomaaliya ayaa waxay dhiseen noocyo badan oo maraakiib, doonyo iyo qalab lagu safro. Kuwa ugu caansanaa waxaa ka mid ah:
 Dekeda Saylac: oo lagu qiyaasay ineey jirtey in ka badan kun sano.
 Reer Xamar: ganacsatada reer Muqdisho ee u kala safri jirtey Soomaaliya iyo Hindiya.</ref>

Muuqaalo

Caddayn

Puchowski, Douglas (2013). The Concise Garland Encyclopedia of World Music, Volume 1. Routledge, ISBN 9781136095702

Linkiyo Banaanka

 Bclub19
 Markacadey 
 Somali Music
 Interview About Somali Music
 Sawiraan Kabanka Soomaalida iyo Masa 
 Oud Cafe
 shanqadha kabanka

Tixraac

Hees
Fan iyo Suugaan
Hiddo iyo dhaqan
 Muusiga
Gabayada
 Filimaanta
 Qalabka Muusiga
Dooni

Kani waa maqaal ku saabsan doonta. Qoraalo kale fiiri markab.
Boga "Doon" halkan ayaa laga soo toosiyay.

Doon, Dooni (; ) waa aalad biyo-mareen ah taasi oo loo sameeyo qaabab iyo naqshado kala duwan, si ay u dul sabeeyso biyaha badaha, webiyada iyo wixii la mid ah.

Muuqaalo

Qoraalo La Xidhiidha
Doon
Markab
Bad
Baxaari
Badmareen Soomaali
Huuri

Tixraac
  The Galilean Boat​—A Treasure From Bible Times
  Jangadas​—Brazil’s Unusual Sailing Crafts
  The Canoe​—Canada’s “Perfect Vehicle”

Hees
Fan iyo Suugaan
Hiddo iyo dhaqan
 Muusiga
Gabayada
 Filimaanta
 Qalabka Muusiga
Badmareen

Kani waa maqaal ku saabsan baxaariga. Qoraalo kale fiiri Badmareen Soomaali.
Boga "Baxaari" halkan ayaa laga soo toosiyay.

Badmaax (; ) waa koox dad biyo-mareen ah kuwaasi oo isticmaalaya aalad biyo-mareen ah sida doon, markab iyo aalado kale.
Sida caadiga ah, waxaa badmareen ah dhammaan dadka si joogto ah (ama in badan oo wakhtigooda ah) ugu safra biyaha badaha. Kuwaasi waxaa ka mid ah ciidamada, kaluumeysatada, dalxiisayaasha iyo wixii la mid ah.

Muuqaalo

Qoraalo La Xidhiidha
 MARINER
Doon
Markab
Bad
Baxaari
Badmareen Soomaali

Tixraac

Hees
Fan iyo Suugaan
Hiddo iyo dhaqan
 Muusiga
Gabayada
 Filimaanta
 Qalabka Muusiga
Aamina Jire

Aamina Jire waa marwada [[Madaxweynihii Soomaaliland] Axmed Maxamed Maxamuud oo ku magacdheer Siilaanyo. Waxa ay Aamina Waris ka mid ahayd hablihii ugu horeeyey ee Soomaaliyeed oo [] wax barta. Dugsigeedii Dhexe markii ay dhamaysay waxa laga dhigay ardeydii Nursing baranaysay, wakhtigaasi ka dib waxa ay u baxday Wadanka Ingiriiska, iyada oo 18 Bilood ka baranaysay dugsi A level ah si ay Jaamacaddaha wadankaasi Ingiriiska u gasho. 
Intaasi ka dib waxa ay Jaamacaddii ku takhusustay Umulisada iyo Nursin-ka, iyada oo ay ku qaadatay shan sanadood iyo badh, intaasi ka dib waxa ay ku soo noqatay Xamar, iyada oo ku xigeen u noqotay gabadh Austaralian ah, waxaana qalliin lagu sameeyey Walaalkeed Cali Jirde oo Maalqabeen ahaa u wareegtay shaqadii walaalkeed.
April, 1969, waxa ay is guursadeen Madaxweynaha Somaliland [Maxamed Maxamuud (Siilaanyo)], oo wakhtigaasi Somalia ka ahaa Agaasimihii Guud ee Wasaaradda Qorshaynta, iyada oo lix Bilood guurkooda ka dib noqday Wasiirka qorshaynta 
Cadaadiskii Inqilaabka Ciidamada Siyaad Barre ku hayeen dadkii reer Somaliland, Aamina iyo caruurteedu waxa ay u guureen London, intaasi ka dib waxa ay sii wadatay Jaamacadeedii, iyada oo shahaadada labaad ee Jaamacadda (Master) ka diyaarisay wadankaasi, shaqana halkaasi ka bilawday.
Aamina, waxa ay wakhtigaasi si weyn uga qayb qaadatay halgankii dalka lagu xoraynayey, iyada oo ka mid ahayd dumarkii qurbo jooga ahaa ee dhaqaalaha iyo taakulada ka soo ururin jiray dibadaha.
 
Ka dib markii dalka lagu soo noqday Aamina, waxa ay noqotay garabka uu ku duulo Madaxweynaha Somaliland (2010- ilaa hadda), Axmed Maxamed Maxamuud (Siilaanyo), iyada oo ka mid ahayd dadkii halganka dheer u galay sidii uu ugu guulaysan lahaa jagada Madaxweynenimo, muddo Sideed sano oo uu guddoomiye xisbi Mucaarid ahaa waxa ay ahayd garabka bar bar taagnaa ee aan ka nasan hawlaha halganka talada dalka lagu gaadhayo. 
Marwo Aamina Waris, ka dib markii uu Axmed Maxamed Maxamuud (Siilaanyo), ku guulaystay jagada Madaxweynenimo 26, June, 2010, isla markaana jagadaasi la wareegay 27, July, 2010, waxa ay ahayd dadka sida weyn heeganka ugu jira horumarinta bulshada, iyada oo qaadatay door muuqdana ka soo baxday caawinta Agoomaha, sidoo kalena goobaha horumarinta bulshada si weyn uga dhex muuqata.
Warbaahinta Soomaaliya

Warbaahinta Soomaaliya () waa dhamaan aaladaha kala duwan ee loo isticmaalo warbaahinta iyo war-isgaadhsiinta wadanka Soomaaliya; kuwaasi waxaa ka mid ah idaacadaha raadiyowga, telefishanka, warbaahinta internetka iyo dhamaan noocyada kala duwan ee warbaahinta ka hoowlgasha wadanka Soomaaliya.
Sida lagu sheegay buugaag badan oo taariikhi ah, dadka Soomaalida ahi waxay tan iyo wakhtiyo hore ahaayeen kuwo ku safra badaha waaweyn ee caalamka, ayagoo u socdaalaya sababo kala duwan, sida ganacsi, aqoonraadis, dalxiis, iyo kuwo kale.

Wasaarada Warfaafinta iyo Boostada
Wasaaradda Warfaafinta, Boostada iyo War-isgaarsiinta Soomaaliya () waa wasaarada maamusha warfaafinta iyo xidhiidhka dowlada wadanka Soomaaliya. 
Sidaasi ay tahay, wasaaradani waxay masuul ka tahay dhamaan warisgaarsiinta iyo Adeega Boostada Soomaaliya.

17kii Janaayo 2014, Ra'iisal Wasaare Cabdiweli Sheekh Axmed ayaa wuxuu wasaarada u kala jebiyay labo qeybood kuwaasi oo kala ah: Wasaarada Boostada iyo Warisgaadhsiinta, iyo Wasaarada Warfaafinta.

Habka iyo Nidaamka Wasaarada
 Wasiirka Warfaafinta
Wasiir ku xigeen
 Xoghayaha Guud
 Ku xigeenka Xoghayaha Guud
 Waaxda Dhaqaalaha
 Waaxda Qorsheynta
Wakaalada Wararka Soomaaliya
 Waaxda Nidaaminta
 Waaxda Maamulka iyo Habaynta

Adeega Boostada

Adeega Boostada Soomaaliya () (Boostada Soomaaliya) waa adeega boostada iyo waraaqaha ee wadanka Soomaaliya.
Shaqada boostada waxaa masuul ka ah Wasaarada Boostada iyo Warisgaadhsiinta. 
Intaasi waxaa dheer, adeega boostada waxay xidhiidh quman la leedahay wakaalado kale oo caalami ah kuwaasi oo iska kaashadaan helitaanka iyo dirista buqshadaha iyo alaabta. Nasiib-daro, adeega boostada Soomaaliya wuxuu burburay wakhtigii |dagaalkii sokeeye sanadkii 1991kii. Dadaal badan iyo dhiiranaan ka dib, waxaa dib loo soo celiyay adeega boostada 1dii Noofember 2013ka, wakhtigaasi oo uu dhacay Heshiiskii Xidhiidhka Iskusocodka ee dowlada Soomaaliya la sexeexatay wakaalada Boostada Imaaraadka.

Guud ahaan, badhtamihii Oktober 2014ka waxaa Wasaarada Boostaha ku dhawaaqdey fureyaal u gaar ah dhamaan 18ka gobol ee wadanka.

Muuqaalo

Caddayn

Puchowski, Douglas (2013). The Concise Garland Encyclopedia of World Music, Volume 1. Routledge, ISBN 9781136095702

Linkiyo Banaanka

 Bclub19
 Markacadey 
 Somali Music
 Interview About Somali Music
 Sawiraan Kabanka Soomaalida iyo Masa 
 Oud Cafe
 shanqadha kabanka

Tixraac

Hees
Fan iyo Suugaan
Hiddo iyo dhaqan
Dhisme Soomaali

Dhismaha Soomaaliya () waa nashqada, qurxinta, farshaxanka iyo guud ahaan habka dhismaha wax loo dhiso aqalada, tiirarka, minaarada, iyo dhismayaasha magaalooyinka, caasimadaha, tuulooyinka iyo dhamaan meelo badan oo wadanka Soomaaliya ka mid ah.

Muuqaalo

Caddayn

Puchowski, Douglas (2013). The Concise Garland Encyclopedia of World Music, Volume 1. Routledge, ISBN 9781136095702

Linkiyo Banaanka

 Bclub19
 Markacadey 
 Somali Music
 Interview About Somali Music
 Sawiraan Kabanka Soomaalida iyo Masa 
 Oud Cafe
 shanqadha kabanka

Tixraac

Hees
Fan iyo Suugaan
Hiddo iyo dhaqan
Taariikhda Soomaaliya

Taariikhda Soomaaliya (;  ), sida dowliga ah loo yaqaano Jamhuuriyada Federalka Soomaaliya (,  ) wakhtiyadii hore loo yaqaanay Jamhuuriyada Dimuqraadiga Soomaaliya, waa wadan dhaca Geeska Afrika.

Taariikhda qadiimi ah
Dhulka Soomaaliya wuxuu weligiisba ahaa xarun dhexe oo maamusha ganacsiga qeybo badan oo dunida ka mid ah, Intasi waxaa dheer, waxaa deegaanka Soomaalidu ahayd mid wax soo saar leh; xaga beeraha, xoolaha iyo kheyraad kale oo dunida inteeda kale ka manaafacaadsato. Siday ay isku raaceen in badan oo taariikhyano ah, Geeska Afrika wuxuu xidhiidh la lahaa Boqortooyadii Faraaciyiinta wakhti imika laga joogo ilaa 3,000 sano, kuwaasi oo ganacsi toos ah la lahaa meelo badan oo ka mid tahay Saylac iyo Dhulka uduga (Puntland).

Taariikhda Diiriye Guure ka hor

Dhulka Soomaalya waxaa uu ahaa mid dadku degan yihiin inka badan 10,000 sano Ciise Hortii, wakhtigaasi oo dadku intooda u badan ahaayeen duurgaleen dhaqda beeraha iyo xoolaha. 
Sidaasi ay tahay waxaa jirtay xadaar tartiib isku soo taraysay; oo waxaa la sheegay in dadkaasi ay lahaayeen xidhiidhyo ganacsi xoolaha iyo dhirta ah; iyo weliba cilaaqaad xog dheer oo ku salaysan maamul iyo horumar.

Bilawgii xadaarada soomaliyeed
Si kastaba ha ahaatee, wakhtiyadii dhexe waxaa soo shaacbaxay boqortooyooyin Soomaali ah kuwaasi oo ku salaysan beelo iyo deegaan. Saldanadii Cadal, Saldanada Geledi, Saldanadii Warsangali iyo Saldanadii Majeerteen waxay ka mid yihiin kuwa ugu awooda badnaa ee wakhtiyadii dhexe ka ariminayay deegaanka Soomaalida. Dhamaan boqortooyooyinkani waxay horumar ku sameeyeen xidhiidhka ganacsi iyo siyaasadeed ee mandaqada Geeska Afrika la lahayn dunida inteeda kale.

Si kastaba ha ahaatee, xadaaradihii ugu horeeyay waxaa ka mid ah farshaxanka, beeraha, xoolo-dhaqashada iyo maamulo yaryar oo ku salaysan beelo ama deegaan. Deegaanka Laas Geel oo ah meel u dhow magaalada Hargeysa, waqooyigalbeed Soomaaliya waxaa uu ka mid yahay taariikhda qadiimiga ah, waxaana lagu qiyaasay in uu farshaxankaasi jiro ilaa 5,000 sano.

Badmareenkii Hore
Taariikhda Badmareenka Soomaalida waa taariikhda dadka baxaariga ee u dhashay ama asal ahaan ka soo jeeda wadanka iyo dadka Soomaalida.
Sida lagu sheegay buugaag badan oo taariikhi ah, dadka Soomaalida ahi waxay tan iyo wakhtiyo hore ahaayeen kuwo ku safra badaha waaweyn ee caalamka, ayagoo u socdaalaya sababo kala duwan, sida ganacsi, aqoonraadis, dalxiis, iyo kuwo kale.

Boqortooyooyin badan iyo maamulo ka soo jiray gayiga Soomaaliya ayaa waxay dhiseen noocyo badan oo maraakiib, doonyo iyo qalab lagu safro. Kuwa ugu caansanaa waxaa ka mid ah:
 Dekeda Saylac: oo lagu qiyaasay ineey jirtey in ka badan kun sano.
 Reer Xamar: ganacsatada reer Muqdisho ee u kala safri jirtey Soomaaliya iyo Hindiya.

Wakhtiyadii Dhexe

Qoraalo Kale
 Soomaaliya
 Dadka Soomaalida
 Geeska Afrika

Tixraac

Taariikhda Soomaaliya
Luuqadaha Soomaaliya

Luuqada saxda ah ee wadanka Soomaaliya waa Af Soomaali, sida dowliga ah waxaa soo raaca oo kaalinta labaad ku jira Af Carabi. Intaasi waxaa dheer in wadanka Soomaaliya gudaheeda ay ka jiraan dhowr lahjadood oo dhamaantood hoos taga afka baaxadda weyn ee soomaaliga
 Soomaaliya
 Dadka Soomaalida
 Geeska Afrika

Tixraac

Soomaaliya
QWERTY

QWERTY waa naqshada keybordhka ee ugu casrisan wakhti xaadirkan, kaasi oo loo isticmaalo waxqorista koombuyuterka.
Magaca QWERTY waxaa laga soo xigtay xarfaha sare ee bidix oo la isku daray: Q, W, E, R, T, iyo Y.

Qoraalo Kale
 Telefishan
 Radiyow

Tixraac

Aqoon
Diinta Soomaalida

Muddaddii qadiimiga, Soomaalidda waxay ku baraarugsanaan jiray diinta Waaqiya, laakin maanta inta ugu badan diinta dadka Soomaalida waa Islaam. Dadka aaminsan diinta Islaamku waa ilaa 99.8%, taasi oo wadanka ka dhigaysa mid aad looga taageersan yahay diinta Islaamka. 

Dhinaca kale, waxaa jira tiro aad u yar oo Soomaali Masiixi ah, kuwaasi oo ku dhex baahsan wadanka oo dhan, waloow la aaminsan yahay in inta ugu badan ku nooshahay koonfur Soomaaliya.. Masiixinnimada runta ah: Markhaatiyaasha Yehowah oo keliya ayaa isku daya inay raacaan tusaalaha nebi Ciise iyo Masiixiyiintii hore.

Diinta Dowliga

Islam 

Sida la isku raacay inta ugu badan dadka Soomaalidu waa Muslim, kuwaasi oo inta ugu badan raacsan yihiin Sunniga.

Qoraalo Kale
 Markhaatiyaasha Yehowah ee Soomaaliya
 Soomaaliya
 Dadka Soomaalida
 Geeska Afrika

Tixraac

Soomaaliya
Ciyaarta Soomaalida

Ciyaaraha Soomaalida waa dhamaan noocyada kala duwan ee ciyaaraha isboortiga ee hoos taga Wasaarada Cayaaraha Soomaaliya. Wasiirka Ciyaaraha iyo shaqaalaha wasaaradiisu waxay si buuxda ula shaqeeyaan Ururka Olombiga Soomaaliya iyo dhowr kooxood oo u jajaban shaqaynta iyo horumarinta ciyaaraha.

Kubada Cagta

Kubada Cagtu waa ciyaarta ugu caansan ee laga dheelo gayiga Soomaaliya.

Orodka
Marka laga hadlayo tartarka orodka waxaa markiiba la xasuustaa Cabdi Bile Cabdi, oo ah orodyahan dhowr jeer ku guuleystay tartano kala duwan oo orod ah; kuwa uu ku guuleystay waxa ka mid ahaa 1500 mitir (1987), wuxuu noqday ninka ugu dheereyay orodka 800 mitir iyo tartanka 1,500 mitir.

Waxaa isna xusid mudan orodyahan Mo Farax oo ku guuleystay tartanka orodka 10,000 mitir ee qaarada Yurub.

Kubada Kolayga
Kooxda kubada kolayga ee Qaranka Soomaaliya waxay xubin ka tahay Ururka Kubada Koleyga ee Caalamka, loo soo gaabiyo FIBA.

Qoraalo Kale
 Soomaaliya
 Dadka Soomaalida
 Geeska Afrika

Tixraac

Soomaaliya
Fiidmeer

Fiidmeer (; ) (magaca Sayniska: Chiroptera; loogu dhawaaqo (; laga soo xigtar ereyga Latinka: χείρ - cheir, macnaheedu yahay "gacan" and πτερόν - pteron, "wing") waa nooc ka mid ah xayawaanka naasleyda ah ee duuli kara.

Qoraalo Kale

Xayawaan
Naasley
Shimbiro

Tixraac
 Airborne Gardeners of the Tropical Rain Forest
 The Bat’s Echolocation

Xayawaan
Noole
Kangaroo

Boga "Kaangaruu" halkan ayaa laga soo toosiyay.

Kangaroo (; ; loogu dhawaaqo:  Kaangaruu) (magaca Sayniska: Macropodidae macnaheedu yahay cag weyn) waa nooc ka mid ah xayawaanka naasleyda ah taasi oo ku nool qaarada Ustaraaliya.

Muuqaalka

Warka
 https://www.upi.com/Science_News/2021/02/22/australia-oldest-rock-painting-australia-kangaroo/6491614011275/
 https://www.nationalgeographic.co.uk/travel/2020/05/ray-mears-australia-bushfire-recovery
 https://www.peta.org.au/news/german-supermarkets-drop-kangaroo-meat/
 https://www.indiatoday.in/trending-news/story/baby-kangaroo-put-inside-post-box-in-australia-rescued-by-officers-full-story-here-1740986-2020-11-14

Qoraalo Kale

Xayawaan
Naasley
Shimbiro

Tixraac

Xayawaan
Noole
Dabagaale

Dabangaale (; ) (magaca Sayniska: Sciuridae) waa nooc ka mid ah xayawaanka yaryar kaasi oo ku nool geedaha iyo godad dhulka hoostiisa ah.

(Magacyada kale oo loo yaqaano waa: qoodow; uunrays)

Muuqaalka

Qoraalo Kale

Xayawaan
Naasley
Shimbiro

Tixraac
  Meet the “Flying  Mitten”

Xayawaan
Noole
Dameer farow

Dameer farow (; ) (magaca Sayniska: Equidae) waa xayawaan qaraabo la ah dameerka, kaasi oo si khaas ah looga helo qaarada Afrika. Dameer-farowgu wuxuu leeyahay xariijimo ka kooban cadaan iyo madoow, taasi oo ka dhigtey xayawaan leh mid soo jiita dalxiisayaasha.

Muuqaalka

Qoraalo Kale

Xayawaan
Naasley
Shimbiro

Tixraac
 The Zebra—Africa’s Wild Horse
 Zebra

Xayawaan
Noole
Rah

Rah (; ) (magaca Sayniska: Anura) waa xayawaan ka mid ah beribiyood kaasi oo ku nool biyaha macaan iyo meelo ka mid ah dhulka.

Muuqaalka

Qoraalo Kale

Xayawaan
Naasley
Shimbiro

Tixraac

 Frog

 The Gastric Brooding Frog’s Reproductive System

Xayawaan
Noole
Beribiyood

Boga "baribiyood" halkan ayaa laga soo toosiyay.

Baribiyood (; ) (magaca Sayniska: Lissamphibia) waa nooc ka mid ah shanta qeybood ee loo kala saaro xayawaanka kaasi oo ku nool biyaha macaan iyo meelo ka mid ah dhulka.

Muuqaalka

Qoraalo Kale

Xayawaan
Naasley
Shimbiro
Beribiyood
Xamaarato
Kaluun

Tixraac

Xayawaan
Noole
Xamaarato

Xamaarato (; ) (magaca Sayniska: Reptilia) waa nooc ka mid ah shanta qeybood ee loo kala saaro xayawaanka kaasi oo leh astaamo ka duwan dhamaan noolaha kale. Xayawaanada xamaaratada ahi waxay ku socdaan boga (laabta); waxaana ka mid ah maska, yaxaaska, diinka iyo kuwo kale oo badan.

Muuqaalka

Sidoo kale fiiri

Xayawaan
Naasley
Shimbiro
Beribiyood
Xamaarato
Kaluun

Tixraac

Xayawaan
Noole
Sawir

Sawir (; ) waa samaynta iyo diiwangelinta  muuqaalka meel, qof, shay ama walax taasi oo la isticmaalayo aalad lagu qaado sawiraanta oo loo yaqaano Sawirqaado.

Sharaxaad

Sawirqaado waa aalad loo isticmaalo in samayso iyo diiwangeliso muuqaal kaasi oo la soo daabici karo. Sawirkaasi wuxuu noqon karaa qof, shay ama walax taasi.

Hordhac
Sawirqaado waa aalad qabata muuqaalka (sawir) kaasi oo la kedin karo ama loo sii xawili karo meelo kale. Aaladani waxay ka kooban tahay mid qaada hal sawir kali ah markiiba ama duubta muuqaalka socda taasi oo loo yaqaano Sawirsocde (video). 
Sida ku xusan taariikhda, sawirkii ugu horeeyay waxaa qaadey nin Faransiis ahaa oo la odhan jirey Joseph Nicéphore Niépce sanadkii 1826.

Sawiro Buugag

Muuqaalo Boodhadh Filimaan

Muuqaalo

Khariidadaha Caalamka

Sawir socde
Sida caadiga ah sawirku waa muuqaal labo dhinacle ah (2 dimension). Waxaa jira sawir-socde taasi oo loo yaqaano filimaanta.

Sidoo kale fiiri
 Sawirqaado
 Sawirsocde

Tixraac
 Helping Our Readers Picture the Scene

Sawir
Dhoobo

Dhoobo (; ) waa noocyo ka mid ah carada taasi oo leh tayo. Dhoobada waxaa laga sameeyaa in badan oo maacuunta ka mid ah, sida girgireyaasha, dabqaadka, disdiyada, aqalada, xeryaha iyo waxyaabo kale oo badan.

Muuqaalo

„Kulligood ciiddaa laga abuuray, oo kulligoodna ciidday ku wada noqon doonaan.”​— Wacdiyahii 3:19, 20. Dhoobo baa binuʼaadanka laga sameeyay.

Caddayn

Puchowski, Douglas (2013). The Concise Garland Encyclopedia of World Music, Volume 1. Routledge, ISBN 9781136095702

Linkiyo Banaanka

 Bclub19
 Markacadey 
 Somali Music
 Interview About Somali Music
 Sawiraan Kabanka Soomaalida iyo Masa 
 Oud Cafe
 shanqadha kabanka

Tixraac

Hees
Fan iyo Suugaan
Hiddo iyo dhaqan
Girgire

Haku khaldin "dabqaad".

Girgire ama Burjiko (; ) waa aalad ka samaysan dhoobo la xarakeeyay  ama dhagax la qoray taasi oo loo isticmaalo in lagu karsado cuntada, shido uunsiga, fooxa, bourtka iyo dhamaan noocyada bukhuurka ee la shido.
Noocyo badan oo kala duwan ayaa jira kuwaasi oo loo isticmaalo siyaabo kala duwan, sida Burjikada, Idinka ama Dabqaadka iyo  kubo-kubo (dhagax qoran loo sameeyey qaabka feerada dharka oo inta la kululeeyo meelo jirka ka mida lagu qandiiriyo) laakiin kuwa ugu isticmaalka badan waa girgiraha ama (Burjiko) oo qaarkood dhego leh, kuwo kale aan lahayn wax dheg ah, kaasi oo laga sameeyay dhoobo ama dhagax la qoray. dhagaxa girgiraha ayaa waxaa caan ku ah gobolka galgaduud gaar ahaan magaalada ceelbuur iyo nawaaxigeeda, waana meesha ugu badan ee soo saarta burjikada iyo wixii la halmaala. hawsha burjikada samaynteeda ah ayaan loo adeegsan wax qalab iyo mishin midna, dadka degaanka ayaa soo waday hawsha burjiko samayska sanado badan.

dhagaxa laga sameeyo burjikada ayaa ah dhagax cad waxaana loo yaqaan quarry ama Sepiolite

Isticmaalka

Girgiraha waxaa laga isticmaala dhamaan xaafadaha bulshada Soomaaliyeed, waxayna ka mid tahay dhaqanka dadka Soomaalida.

Samayska

Sida caadiga ah dhamaan girigireha  waxa laga sameeyaa dhagax dhulka laga qodo ka dibna la qoro ilaa loo ekaysiiyo wixii looga baahnaa inuu noqdo sida burjiko ama dabqaad.

Bulsho weynta Soomaaliyeed ee ku dhaqan wadanada qurbaha waxay aad u codsadaan in loo soo diro dabqaadka. maadaama uu ka mid yahay dhaqanka soomaalida soo jireenka ah si ay guryaha ugu uunsadaan ama ugu qaacsadaan,

Noocyo kale

Girgireha waxaa aad ugu qaab iyo samays dhow girgire loo yaqaano mabkhara, kaasi oo laga isticmaalo gayiga Carabta.

Muuqaal

Sidoo kale arag
Bukhoor
Mabkhara
Frankincense
idin
burjiko
kubo-kubo
dhagax girgire
dhagax cad (quarry)

Tixraac

Cadaymo

Dhaqanka Soomaalida
Soomaaliya
Hooy

Haku khaldin "Aqal" ama "guri".

Hooy () waa dhisme loogu talogalay in laga dhigto gabaad. Hooyga waxaa ka mid ah guryaha iyo aqalada, kuwaasi oo laga dhiso caro, geedo, biro, musbaaro, muraayado iyo noocyo kale oo qalab ah.

Muuqaalo

Caddayn

Puchowski, Douglas (2013). The Concise Garland Encyclopedia of World Music, Volume 1. Routledge, ISBN 9781136095702

Linkiyo Banaanka

 Bclub19
 Markacadey 
 Somali Music
 Interview About Somali Music
 Sawiraan Kabanka Soomaalida iyo Masa 
 Oud Cafe
 shanqadha kabanka

Tixraac

Dhaqanka Soomaalida
Fan iyo Suugaan
Hiddo iyo dhaqan
2017

2016 - 2017 - 2018



Sannadka 2017: “Yehowah isku hallee oo wanaag samee”!„

„Maadaama nidaamkan arrimuhu uu “xun uga sii darayo,” waxaan filan karnaa inaan la kulanno dhibaatooyin sii kordhaya. Haddaba waxaa aad uga muhimsan sidii hore in aynaan u oggolaan in ay naafeeyaan caqabadahaas oo kale. Laakiin, waxaynu u baahan nahay inaan Yehowah kalsooni weyn ku abuurno annagoo samaynayna wax kasta oo ku habboon oo aan awoodno.”

Dhacdooyin 
 Doorashada guud ee Somaliland (2017)
 Afti Dastuurka Turkiga, 2017
 2017 Luzon H5N6 Cudur
 2017 South Surma Upazila bamka
 Daadad ka dhacay Hindiya
 Roobab Xoogan Oo Ka Da'ay Nigeria
 Dhul go’o dad ku dhinteen oo ka dhacay dalka Sierra Leone
 Dab qabsaday Guryo ku yaalla Filibiin
 Daadad iyo dhul go'ay Nepal
 Duufaanta Hato ee Hong Kong iyo Macau
 Weerar ka dhacay magaalada Turku ee dalka Finland
 Dhulgariir ku dhuftay Meksiko
 Duufaanta Irma
 Duufaanta kulaalaha ah ee Lidia ayaa ku dhufatay Meksiko
 Roobabkii Monsoon Oo Burburiyay Mumbai
 Duufaan Harvey
 Duufaanta Max ayaa ku dhufatay Koonfurta Meksiko
 Magnitude 7.1 Dhulgariir ku dhuftay Bartamaha Meksiko
 Cusbooneysii Puerto Rico Kadib Hurricane Maria
 Xilligii Dabka Ugu Dhimashada Badnaa Ee Boortaqiiska
 Dabka California
 Roobab Mahiigaan Ah Oo Sababay Daadad Ka Dhacay Kyushu, Jabaan
 Dhulgariir Xoogan Oo Ku Dhuftay Meel U Dhaw Xuduudka Guatemala-Meksiko
 Daadad iyo dhoobo Go’ay Sri Lanka
 Roobab Dabaylo wata oo ka da'ay Argentina
 Roobab dilaacay oo ka dhacay Koonfurta Kolombiya
 Duufaanta Kulaylaha Debbie Saamaynta Australia
 Peru: Daadad iyo Dhul go’ socda
 Dab ka kacay Kaymaha Raging ee Chile
 Baraf ba'an oo ka dhacay Bartamaha Talyaaniga

Dhalashooyin

Dhimashooyin

Madaxda Aduunka

Xogta

Sanad
2018

2017 - 2018 - 2019



Sannadka 2018: “Laakiinse kuwa Rabbiga isku halleeyaa xoog cusub bay heli doonaan.„

„Maadaama uu nidaamkani ku dhow yahay dhammaadkiisa, waxaan filan karnaa in cadaadiska noloshu sii kordhayo. Hubi, si kastaba ha ahaatee, kan “kan daal siiya kan daalan, oo itaalka siiya kuwa tabarta yar” ayaa ku siin kara wax kasta oo aad u baahan tahay inaad ku sii wadato.”

Dhacdooyin 
 2018 Gardez Afgan bombka
 2018 Lombok Dhulgariir
 2018 Eritrea–Ethiopia summit
 2018 Kerala Daadka
 2018 habsika Jarmalka iyo Faransiiska
 Yurub Heeska 2018
 Liska Magaalooyinka GDP 2018
Liska GDP waddanka Aasiya 2018
Liska GDP Waddanka Afrika 2018
 Liska gdp waddanka Galbeedka Aasiya 2018
 Liibiya weerarka 2018
 Qarxinta Mustang Bakistaan 2018
Dilka 2018 Strasbourg Fransiska
Cabdisalaam Bashiir Cabdisalaam
 Markabka Cusub 2018
 Tareenada Dilka Amritsar 2018
 Dhulgariir ku dhuftay Jasiirada Indonesia
 Dhulgariirrada Dhimashada ee Koonfur Galbeed Hindiya
 Dab duurjoog ah oo ka kacay meel u dhow Redding, California
 Dabka ka kacay Giriigga
 Daadad Oo Burbur Balaadhan Ka Geystay Galbeedka Jaban
 Cyclone Gita Batters Islands ee Koonfurta Baasifigga
 Dhulgariir ku dhuftay Taiwan
 Roobab dilaacay ayaa ku dhuftay Koonfurta California
 Duufaanta Ava waxay baabi'isay Madagascar
 Dhaqdhaqaaqa Folkaanaha ee socda ee Hawaii waxa ay sababaan burbur iyo xoog ka daadgureynta
 Volcano Oo Ka Qarxay Guatemala
 Shil diyaaradeed oo ka dhacay Kuuba
 Duufaanta Jebi ayaa ku dhufatay Jabaan
 Florence Koonfur-bari ee Maraykanka
 Wixii ka dambeeyay duufaantii Mangkhut
 Dhulgariir ku dhuftay Hokkaido, Jabaan
 Dhulgariir iyo Burburkii Tsunami ee Sulawesi, Indonesia
 Trami: Duufaantii ugu dambaysay ee Pummel Jabaan
 Dhulgariir ku dhuftay Waqooyiga Haiti
 Duufaantii Michael, Mid ka mid ah Duufaanadii ugu xooganaa ee soo mara Taariikhda Maraykanka, ayaa sababtay Burbur Ba'an
 Roobab Mahiigaan Ah Oo Daadad Daran Ka Keenay Nigeria
 Daadad toos ah oo ka dhacay Koonfurta Faransiiska
 Duufaanta Weyn ee Yutu waxay Burbur ku keentaa Waqooyiga Jasiiradaha Mariana
 Ciyaaraha Olombikada Dhallinyarada xagaaga 2018 ee Argentina
 Duufaanta Yutu ayaa sii socota koorsada, iyadoo garaaceysa Filibiin
 Dabka Duur-joogta Halaagay Gobolka California
 Dib-u-soo-celinta Masiibooyinka Dabiiciga ah Bombard Meksiko
 Duufaanta Gaja ayaa ku dhufatay Hindiya
 Dhulgariir weyn oo ka dhacay Alaska
 Tooshka Dabka Waxyeeleeya ee Manaus, Barasiil
 Niyad-jabka Kulaylaha ayaa ku dhuftay Bariga Filibiin oo sababay dhul go' iyo daad daad
 Daadad ayaa ku dhuftay Bartamaha Mareykanka
 Pyeongchang 2018 Olombikada iyo Ciyaaraha Jiilaalka
 Luulyo 20 2018 magaalada Port Moresby oo dalka Babua New Guinea waxaa lagu soo saaray luqadda Tok Pisin Turjumaadda Adduunka Cusub oo Kitaabka Quduuska ah. Turjumaadda Adduunka Cusub

Dhalashooyin

Dhimashooyin

Madaxda Aduunka

Xogta

Sanad
2020

2019 - 2020 - 2021

Sannadka 2020: “Haddaba taga oo xer . . . oo ku baabtiisa.„

„Yehowah wuxuu rabaa inay dadku u adeegaan isaga maxaa yeelay waxay jecel yihiin isaga. Markaa yoolkayagu waa inaan ka caawino ardaydeena inay fahmaan in Rabbigu si qoto dheer u daneeyo shaqsi ahaan iyo inuu aad u jecel yahay. Yehowah wuxuu rabaa inay dadka fiican weligood dunida ku noolaadaan.”

Dhacdooyin covid 19 
 Fayraska faafa ee Korona 2019–20

Dhalashooyin 

 Dooradsha Burundi 2020
 Dagaaliki Shiinaha iyo Hindika 2020
 Gantaal Iraq Maraykanka Degaan- Iraan 2020
 Russka Waddada USA fikrad 2020
Fayraska faafa ee Korona 2019–20
 Ken Walibora
 111 qof ayaa lagu dilay gantaal lagu weeraray xerada tababarka militariga al-Estiqbal ee Yemen
 Dhulgariirkii Ba'naa Oo Burburiyay Kuruweshiya
 Duufaanta Yasa oo ku dhufatay Fiji
 Daadadka iyo Dhul -goysyada ayaa saameeyay Santa Catarina, Barasiil
 Duufaanta Iota oo Burbur ku Keentay Kolombiya waxayna Burbur dheeraad ah ku keentay Bartamaha Ameerika iyo Meksiko
 Duufaanta Vamco ayaa ku dhufatay Qaybo ka mid ah Filibiin Durba Duufaanno Xoogan
 Duufaanta Eta oo ku dhufatay Bartamaha Ameerika
 Daadad Dhimasho badan oo ka dhacay Nigeria
 Labo Duufaano oo Khasaare geystay Qeybo kamid ah Filibiin
 Duufaanta Zeta Oo Saamaysay Koonfur Bari Maraykanka
 Duufaanta Delta Batters Louisiana
 Duufaanta Sally ayaa ku dhufatay Koonfur Bari Maraykanka
 Dabka Galbeedka Maraykanka
 Duufaanta Laura oo ku soo dhacday Louisiana
 Dabka Dabku wuxuu baabi'iyaa Galbeedka Mareykanka
 Duufaanta Derecho oo ku dhufatay Badhtamaha Maraykanka
 Duufaanta Hanna oo ku soo dhacday Meksiko
 Qarax Xoogan oo ka dhacay Dekada Beirut, Lubnaan (Dhibaato Lubnaan)
 Duufaanta Isaias Oo Ka Ilmaynaysay Bariga Maraykanka
 Duufaanta Hanna ayaa ku dhufatay Koonfur Bari Texas
 Roobab Mahiigaan ah iyo Daadad Sababiyey Burburka Koonfurta Jabaan
 Romania, waxaa la kulmay roobab culus iyo daadad xigtay
 Daadadkii Congo, iyo iskahorimaadyada hubaysan
 Xili Duufaano Ka Dhacay Filibiin Oo Ku Bilowday Duufaanta Wax Burburinta Vongfong
 In ka badan 100 Tornadoes ah oo dhex mara Koonfur-bari ee Maraykanka
 Cyclone Harold Pummels ee Vanuatu iyo Fiji
 Daadadka Barasiil
 Cimilada iyo Duufaannada Culus ayaa Difaaca Koonfurta iyo Bartamaha -Galbeed ee Mareykanka
 Dhulgariir ayaa ku dhuftay Buerto Riko
 Ololaha Caalamiga ah 2020: Boqortooyada Ilaahay
 Joornaalka ugu wayn aduunka ee afsoomaaliga

Madaxda Aduunka 

Sanad
173 (tiro)

173 waa lambarka boqol-todobaatan iyo sadex ee tirada xisaabta. 
Lambarkan waa mid dhaban ah, waxaana ka horeeya lambar 172 lambarka ku xigana waa 174.

Liiska Tirada

Qoraalo La Mid ah 
 Aasaaska Tiro
 Aasaaska Xisaabta
 Lambar
 Tiro
 Iskugeyn
 Kalagoyn
 Iskudhufasho
 Iskuqaybin
 Jajab
 Dhaban
 Kinsi
 Xisaab
 10ka Lambar ee u horeeya

Xigasho 

Lambar
Tiro
Aqoon
Tiro
Aasaaska Tirada
Saynis
Ilbaxnimo
Aasaaska xisaabta
Nimr al-Nimr

Nimr Baqir al-Nimr ( Nimr Bāqr an-Nimr; dhashay 1959 – dhintay 2 Janaayo 2016) wuxu ahaa nin Shiica ah oo lugu diley dalka Sacuudi Carabiya 2dii Janaayo 2016. Sababta loo diley waxa weyaan, boqornimada Sauudiga ayuu diidsana.

Tixraac

Islaam
Khuraasaan

Khuraasaan ama khuraasaanta wayn (af-carabi: خراسان الكبرى, af-faarisi: خراسان بزرگ ) waa gobol weyn oo kulminaya qaybo ka mid ah afgaanistaan turkumanstaan iyo gobol hada iiraan ka mid ah oo isna lagu magacaabo khuraasaan, waxaa ka mida magaalooyinkiisa caanka ah, haraat, nisabuur, duus (mash-had loo yaqaan maanta) balakh, marwi,  islaamka ayaa wuxuu qabsaday waagii cusmaan bin cafaan waxaana loo aqoonsaday khuraasaan al-islaamiyah

Dadka 
Faarisyiinta (dadka iiraan) ayaa u badan dadka dega dhulka loo yaqaan khuraasaan , waxaa kaloo dega qowmiyada bashtuuga, baluushiga, iyo qowmiyada turkida, islaamku inta uusan galin waxaa la aaminsanaa majuusiyada, islaamka ayay wada qaateen reer khuraasaan, dhulkaas waxaa ka talin jiray dowlado kala duwan ee muslimiinta ah, waa meesha ay ka soo aasaasantay dowladii cabaasiya, waxaa ka soo baxay culumo badan oo uu ka midyahay imaam muslim oo ah muxadiska labaad ee qoray axaadiista rasuulka scw.

khuraasaanta maanta 
waa gobol ka mida dalka iiraan magaala madaxiisu waa mash-had.

la xiriira 
 iiraan
 afgaanistaan
 aasiya
 turkumanstaan
 haraat
 naysaabuur
 mash-had

tixraac 

 Islām—The Way to God by Submission (en)

aasiya iiraan
Haraat

Haraat ama haraad waa magaalo ku taal gobolka haraat ee wadanka afgaanistan, waxay dhacdaa galbeedka wadanka, waxaa ku nool ku dhawaad 349000 qiyaastii 2006, misaaxadeedu waa 62000
dadka ka soo jeeda magaaladaas baa loo yaqaan harawiyiin, qofka kaliyaana waa harawi waxaa ku dhismayaal qadiim ah waliba islaami ah, waxay ka mid ahayd gobolkii loo yaqaanay khuraasaan ee la qabsaday waagii saxaabada, magaalada ayaa ahayd caasimadii khuraasaan iyo magaalooyinka ugu quruxda badnaa waagaas. dad badan oo culumo ah ayaa ka soo baxay magaalada.

hada dagaaladii u dambiyeeyay qarnigaan ayaa saamayn wayn ku yeeshay, wali se waa magaalo taagan.

Warka Haraat

 http://www.businessworld.in/article/2-policemen-killed-3-injured-in-bomb-blast-in-Afghanistan-s-Herat/17-02-2021-378547/
 https://www.theguardian.com/world/2021/feb/13/huge-blaze-on-afghanistan-iran-border-spotted-from-space
 https://apnews.com/article/afghanistan-iran-middle-east-fires-explosions-682b35835d19e83b004e90692ed4190a
 https://www.japantimes.co.jp/news/2020/04/26/world/afghan-men-reject-social-distancing-religious-gathering-amid-coronavirus/

sidoo kale fiiri 
 aasiya
 khuraasaan

Tixraac

gumud
Afrikan

Afrikan, Afrikaan waxaa loo isticmaala:
 Waxkasta oo ka soo jeeda qaarada Afrika (dad iyo duunyo):
 Dadka Afrikanka, dadka u dhashay ama asal ahaan ka soo jeeda qaarada Afrika.
 Dadka ka soo jeeda Afrika
 Wadanada Afrika
 Luuqadaha Afrika
 Muusiga Afrika

Buugaagta
 Buuga The African (short story), sheeko nafsi ahaneed uu qoray nin Faransiis J. M. G. Le Clézio
 Buuga Afrika Uno, sheeko goos-goos ah oo caan ka ah Baraasiil.

Muusiga Caanka ah
 "Afrikan" hees uu qaado Peter Tosh oo ka tirsan album soo baxay 1977 Equal Rights (album)
 Kooxda heesaha iyo qoobka ciyaarka ee The Africans (band)

Sidoo kale fiiri
Afrika
 Midowga afrika

Tixraac

Afrika
Dowlad madax banaan

Dowlad madax banaan ama wadan madax banaan(; ) waa dowlada ka talisa dhul cayiman, gude iyo dibadba ku madax banaan, qaanuun iyo degaan joogto ahna leh. Dowladaha madaxa banaan ee caalamka waxay intooda ugu badan xubin ka yihiin Ururka Qaramada Midoobay.

Eeg sidoo kale 
 wadan
 dowlad
 aduunka
 madax banaani
 qaarad
 dastuur
 juqraafi
 dhul

Tixraac

Dhul
Zinedine Zidane

Zinedine Zidane(; ) waa ciyaartooy kubada cagta u ciyaara wadanka Faransiiska, kaasi oo hada shaqo-joojin sameeyay. Ciyaartooygan wuxuu u dheeli jiray kooxda Real madrid mudaribkeda hada, waxu dhashay (23 june 1972 marsiliya) magicisa runta waa Zayn aldin zaydan wana Aljeeriyan asalkisu. waxu kamidyahay zaydan usturada kubada cagta, waxu laqatay muntakhabka wadankisa kob'ka aduunka iyo kob'ka yurub iyo kob'ka qaradaha, zaydan waxu kaciyara dhexda horaysa. waxu qatay kob'ka lacibka ugu fican adunka 3 mar.

Dadka oo dhanna wa kayabiyey gorti  lo magacabay lacibki ugu ficna yurub 50 sano oo laso dhafay waxuna kaqeybgaliyey biliyh 125'ka lacib oo nol oo ugu fican 2004. hadana waxu u yahay mudarib'ka real madrid oo isbaniga.

Dhalashadisi 

waxey uu qaxen waridka zaydan oo'ah ismacil iyo malika oo kaso jeda mandiqada qabail oo aljeeria ku dhaw 1953 intaney dagalku kabiloban aljeeria. kadib'na waxey dagen babri geskamida. 1960 nexdedi'na waxey uguren marsiliya. 1972 june 23'na waxa dhashay zayn aldin zaydan waxuna aha shantisa walalo kan uguyar. zayn usago yar bubilabay kubada cagta usago 5 sano jira waxuna laciyari jiray xafada ciyalkeda garon 12×80 leg oo uu xafada saxad uu'ah haadhow'na waxu kudar samay koxaha ciyalka

Ciyaarihii ugu caansana

Sidoo Kale Fiiri
 FIFA
 Kubadda Cagta

Tixraac

Dad