Mae'n ddrwg gennyf, nid oes gennyf amser. Rwy'n arbennig o bryderus nad yw pobl mewn gwaith yn ennill digon. Wrth baratoi ar gyfer y ddadl hon, roedd adroddiad Sefydliad Joseph Rowntree 'UK Poverty: Causes, costs and solutions' yn bwysig a hefyd yn galondid. Rwy'n llwyr gefnogi'r alwad am gyflog ac amodau gwell. Fe allwn ac fe ddylem bwyso i gael y cyflog byw gwirfoddol wedi'i gyflwyno fel blaenoriaeth uchel ym mhob swydd yn y sector cyhoeddus a'i gyflwyno mewn contractau caffael cyhoeddus. Dylai cyflogwyr sector preifat gael eu cynorthwyo a'u hannog i'w gyflwyno. Mae'n briodol ein bod ni yn Llafur Cymru yn lledaenu hyn ac yn arwain y ffordd ac fel y cyfryw, hoffwn ddiolch i fy nghyd-Aelodau Llafur Cymru Lee Waters, Hefin David, Vikki Howells a Jeremy Miles am gyflwyno'r cynnig hwn heddiw. Rwyf am ychwanegu fy llais at alwad am arloesedd, dewrder ac uchelgais gyda strategaeth economaidd newydd gadarn, ac addas i'r diben, ar gyfer Cymru fodern, fywiog a ffyniannus. Diolch.

I'm sorry, I don't have time. I'm particularly concerned about people in work not earning enough. In preparing for this debate, I found the Joseph Rowntree report 'UK Poverty: Causes, costs and solutions' important and also refreshing. I wholeheartedly support the call for better pay and conditions. We can and must press for the voluntary living wage to be introduced as a high priority in all public sector employment and rolled out in public procurement contracts. Private sector employers should be supported and encouraged to introduce it. It is right that we in Welsh Labour propagate and lead the way and, as such, I wish to thank my Welsh Labour colleagues Lee Waters, Hefin David, Vikki Howells and Jeremy Miles for bringing this motion forward today. I want to add my voice to a call for innovation, bravery and ambition with a new Welsh resilient economic strategy, fit for purpose, for a modern, vibrant and prosperous Wales. Thank you.

Diolch, Delyth. Eich cyfeiriad chi at geir trydan - mae hwnna'n ddarn o waith mae'r pwyllgor yma'n gobeithio ei wneud yn gynnar yn y flwyddyn newydd, so efallai fyddai hwnna o ddiddordeb.

Thank you, Delyth. Your reference to electric cars - this is a piece of work that this committee hopes to do early in the new year, so perhaps that would be of interest.

Ond byddai Cymdeithas yr Iaith Gymraeg yn dadlau yn ôl gan ddweud bod angen i'r comisiynydd gael cyd-destun cwynion er mwyn gwybod beth sy'n cael ei gwyno amdano ym mhob lle. Os yw e wedi mynd at y cyngor yn gyntaf, byddan nhw ddim yn gallu cael darlun o'r hyn sydd yn digwydd ar draws Cymru.

But the Welsh Language Society would argue back that there's a need for the commissioner to have that context of complaints to know what is being complained about in every area. If it goes to the council first, they won't be able to get a picture of what's happening across Wales.

Mae'n rhaid iddynt ddarparu gofal; mae'n ofyniad statudol. Os na wnânt hynny, maent yn torri'r gyfraith - dyfarniad Gloucester, fel y bydd Sam yn dweud wrthych.

They've got to provide care; it's a statutory requirement. If they don't do that, they're breaking the law - the Gloucester judgment, as Sam will tell you.

Wel, ni wnaeth yr adroddiad, yr adroddiad annibynnol, argymell cael gwared ar y gyfradd comisiwn mewn gwirionedd, ond mae Ysgrifennydd y Cabinet yn amlwg yn ystyried argymhellion yr adroddiad; nid yw wedi ei rwymo ganddynt. Mae'n ystyried amrywiaeth o opsiynau o ran a ellir cyfiawnhau gweithredu pellach.

Well, the report, the independent report, didn't actually recommend the removal of the commission rate, but the Cabinet Secretary obviously is looking at the recommendations of the report; he's not bound by them. He's considering a range of options on whether further action is merited.