Dadl yw eitem 8 heddiw: cymeradwyo'r cynllun hawliau plant. Galwaf ar y Dirprwy Weinidog Gwasanaethau Cymdeithasol i wneud y cynnig - Julie Morgan.

Item 8 today is a debate on approval of the children's rights scheme. I call on the Deputy Minister for Social Services to move the motion - Julie Morgan.

Diolch, Llywydd. Mae Llywodraeth y Deyrnas Unedig wedi diweddaru'r drefn tariffs dros dro, fydd yn effeithio ar gerbydau, nwyddau bioethanol a dillad os adawn ni'r Undeb Ewropeaidd heb gytundeb, ond does yna ddim sicrwydd i ffermwyr. Felly, rydyn ni'n wynebu sefyllfa lle gallai ffermwyr gael eu prisio allan o farchnadoedd tramor, ac rydyn ni'n gwybod beth allai effaith hynny fod ar ffermydd a chymunedau gwledig. Yng ngoleuni'r cyhoeddiad hwnnw, a wnewch chi bwyso o'r newydd ar Lywodraeth y Deyrnas Unedig er mwyn sicrhau na fydd ffermwyr Cymru yn cael eu hanghofio a'u taflu ar y domen yn sgil Brexit dinistriol?

Thank you, Llywydd. The UK Government has updated its temporary tariff regime, which will impact lorries, bioethanol and clothing if we leave the EU with no deal, but there are no assurances for farmers. So, we are looking at a situation where farmers could be priced out of foreign markets, and we know what the impact of that could be on farms and rural communities. In light of that announcement, will you put pressure on the UK Government anew in order to ensure that Welsh farmers aren't forgotten and thrown on the scrap heap as a result of a destructive Brexit?

Diolch yn fawr iawn am y gwahoddiad. Yn anffodus, ni fydd modd imi ymuno â chi yfory - nid yw ymrwymiadau fy nyddiadur yn caniatáu i mi wneud hynny y tro hwn. Ond rwyf wedi bod yn ddigon ffodus i ymweld ag ysgolion lle y dangoswyd y defnydd o dechnoleg achub bywydau, megis diffibrilwyr a sgiliau cymorth cyntaf. Fe fyddwch yn gyfarwydd ag Ysgol Penmaes yn Aberhonddu, sy'n ysgol arbennig yn y dref. Roedd yn wych gweld staff o Ymddiriedolaeth GIG Gwasanaethau Ambiwlans Cymru yn gweithio ochr yn ochr â'r plant hynny i ddatblygu'r sgiliau hyn. Rydym wedi ysgrifennu at yr holl ysgolion i'w hannog i gymryd rhan mewn rhaglenni o'r fath. Nid yw'r meysydd dysgu a phrofiad wedi cwblhau eu gwaith eto; maent yn parhau i dderbyn adborth a myfyrio ar yr hyn a fydd yn cael ei gynnwys yn y cwricwlwm. Fe arhoswn i weld sut y bydd hynny'n datblygu wrth inni symud ymlaen.

Thank you very much for the invitation. Unfortunately, I won't be able to join you tomorrow - diary commitments unwilling on this occasion. But I have been fortunate enough to visit schools where the use of life-saving technology, such as defibrillators and emergency first aid skills, has been demonstrated. You will be familiar with Ysgol Penmaes in Brecon, which is a special school in the town. It was great to see staff from the Welsh Ambulances Service NHS Trust working alongside those children to develop these skills. We have written to all schools to encourage them to participate in such programmes. The areas of learning and experience have not yet completed their work; they continue to receive feedback and to reflect on what will be included within the curriculum. We will wait to see how that develops as we go forward.

Nid dyna oedd fy nghwestiwn. Roeddwn yn gofyn am drafodaethau cyflog.

That was not my question. I was asking about pay negotiations.

Diolch, Ddirprwy Lywydd. Ddeng mlynedd yn ôl, dywedodd Billy Liddon, cyfaill i mi, ac ymgyrchydd ar ran Undeb Cenedlaethol y Glowyr Glofa'r Cwm, sydd wedi ein gadael yn anffodus, na fyddai'n gwneud mwy o gyfweliadau am streic y glowyr am ei bod yn cael ei gor-ramanteiddio yn y cyfryngau, ac mai'r gwirionedd oedd ei bod yn frwydr flwyddyn o hyd o dlodi a chaledi aruthrol. Felly, mae heddiw, 35 mlynedd ers y diwrnod y dychwelodd glowyr de Cymru i'r gwaith, yn gyfle i fyfyrio ar realiti'r streic a sut y mae'n parhau i ddylanwadu ar ein cymunedau heddiw. Wrth amddiffyn eu swyddi a'u cymunedau, arestiwyd oddeutu 12,000 o lowyr; cafodd 9,000 eu cyhuddo a bu farw pump. Collodd y glowyr y streic, ac aeth y Llywodraeth Dorïaidd yn eu blaenau i gau'r holl byllau glo, gan gynnwys y rhai a oedd yn broffidiol. Yng ngeiriau Michael Heseltine, 'Dyna'r pris a dalwyd ganddynt am ein herio.'

Thank you, Deputy Llywydd. Ten years ago, Billy Liddon, a friend of mine, and an activist from Cwm Colliery National Union of Mineworkers, who has since sadly passed away, told me that he would do no more interviews about the miners' strike because it was being over-romanticised in the media, whereas the reality is that it was a year-long struggle of intense poverty and hardship. So, today, the thirty-fifth anniversary of the day the south Wales miners returned to work, is an opportunity to reflect on the reality of the strike and how it continues to shape our communities today. In defence of their jobs and communities, some 12,000 miners were arrested; 9,000 charged and five died. The miners lost the strike, and the Tory Government proceeded to shut all the pits, including those that were profitable. In the words of Michael Heseltine, 'That was the price they paid for taking us on.'