locailabs/cofnodycynulliad_en_cy huggingface dataset:
As we remember today the Queen's enduring commitment to our Parliament, we also look forward to the King's future association with the Senedd and our work on behalf of the people of Wales. I now invite the First Minister to present the motion of condolence to His Majesty the King.

Ac wrth inni gofio heddiw ymrwymiad parhaus y Frenhines i'n Senedd, edrychwn ymlaen hefyd at gysylltiad y Brenin â'r Senedd yn y dyfodol a'n gwaith ar ran pobl Cymru. Nawr, rwy'n gwahodd y Prif Weinidog i gyflwyno'r cynnig o gydymdeimlad i Ei Fawrhydi y Brenin.
Qualifications Wales have sought to deliver grade outcomes for approved A-levels and GCSEs that are broadly midway between summer 2019 and summer 2021, at a national level. And the results that were achieved by learners demonstrate their resilience, and I congratulate them all on their achievements.

Mae Cymwysterau Cymru wedi ceisio darparu canlyniadau graddau ar gyfer Safon Uwch a TGAU cymeradwy sydd oddeutu hanner ffordd rhwng haf 2019 a haf 2021, ar lefel genedlaethol. Ac mae'r canlyniadau a gyflawnwyd gan ddysgwyr yn dangos eu gwytnwch, ac rwy'n eu llongyfarch i gyd ar eu cyflawniadau.
Thank you. That takes us very smoothly on to Carwyn's questions, which are mainly focused on the workforce. Carwyn Jones.

Diolch. Mae hynny'n mynd â ni yn hawdd iawn at gwestiynau Carwyn. Mae eich cwestiynau chi yn benodol ynglŷn â'r gweithlu. Carwyn Jones.
Oni fyddech chi yn derbyn bod diwastraff yn amhosibl os oes llosgi i fod, oherwydd bydd llosgi bob amser yn arwain at wastraff gweddilliol?

Would you not accept that zero is impossible if you've got incineration, because incineration will always end up with residual waste?

Ydych chi'n gwbl fodlon nad oes dyblygu a bod synergy effeithiol rhwng gwaith eich consortiwm a'r awdurdodau lleol yn eich rhanbarth o ran gwella ysgolion?

Are you content that there is no duplication and that there is an effective synergy between the work of your consortium and the local authorities in your region regarding school improvement?

Diolch. Agorodd y cynllun cymorth i ffermwyr godro ar 18 Mehefin i gefnogi'r ffermwyr sydd wedi eu taro galetaf gan amodau eithriadol y farchnad yn sgil COVID-19. Bydd gan ffermwyr cymwys hawl i hyd at £10,000 i'w helpu i barhau i dalu costau sefydlog ac i gynnal capasiti cynhyrchu, heb effeithiau ar les anifeiliaid a'r amgylchedd.

Diolch. The dairy support scheme opened on 18 June to support farmers hardest hit by the exceptional market conditions caused by COVID-19. Eligible farmers will be entitled to up to £10,000 to help them continue to meet fixed costs and sustain production capacity, without impacts on animal welfare and the environment.
Will the First Minister join with me in supporting calls for a phase 2 investigation by the Competition and Markets Authority into the proposed purchase of Dee Valley Water by Severn Trent Water? Clearly, there are huge implications for customers and for jobs, especially in north-east Wales, as well as wider implications for the water industry here in Wales. Will you also support the appeal for existing shareholders to do what they can to retain those jobs in north-east Wales and to ensure that Welsh Water is run in future from Wales and not from Coventry?

A wnaiff y Prif Weinidog ymuno â mi i gefnogi galwadau am ymchwiliad cam 2 gan yr Awdurdod Cystadleuaeth a Marchnadoedd i'r pryniant arfaethedig o Ddŵr Dyffryn Dyfrdwy gan Severn Trent Water? Yn amlwg, ceir goblygiadau enfawr i gwsmeriaid ac i swyddi, yn enwedig yn y gogledd-ddwyrain, yn ogystal â goblygiadau ehangach i'r diwydiant dŵr yma yng Nghymru. A wnewch chi hefyd gefnogi'r apêl i gyfranddalwyr presennol wneud yr hyn a allant i gadw'r swyddi hynny yng ngogledd-ddwyrain Cymru, ac i sicrhau bod Dŵr Cymru yn cael ei redeg o Gymru yn y dyfodol, ac nid o Coventry?

We are making a significant investment in all housing tenures, which is reflected in our 20,000 affordable homes target. We're providing additional support for social housing and financing to get small companies building again, as well as new schemes to make home ownership more accessible and support for innovation.

Rydym ni'n buddsoddi'n sylweddol ym mhob deiliadaeth tai, a adlewyrchir yn ein targed o 20,000 o gartrefi fforddiadwy. Rydym ni'n darparu cymorth ychwanegol ar gyfer tai cymdeithasol a chyllido i gael cwmnïau bach i adeiladu eto, yn ogystal â chynlluniau newydd i wneud perchnogaeth cartref yn haws a chymorth ar gyfer arloesi.
The honest answer is 'no,' if truth be told. 'No' would be the answer; I haven't been given the impression that there's been any response to that.

Yr ateb gonest ydy 'na', nid mewn gwirionedd. 'Na', fyddai'r ateb. Nid wyf i wedi cael y syniad bod yna ryw adwaith wedi bod i hynny.

Thank you. I just want to ask a couple of questions on what scale we would be most effective working here. Would it - ? Well, perhaps you can tell me. What scale you think would be suitable for delivering reasonably the outcomes that we're looking for in terms of the public goods scheme, for example?

Diolch. Dwi jest eisiau gofyn ambell i gwestiwn ynglŷn ag ar ba raddfa y byddem ni'n fwyaf effeithiol yn gweithredu fel hyn. Ai - ? Wel, efallai y gallwch chi ddweud wrthyf i. Pa scale dŷch chi'n credu fyddai fwyaf addas ar gyfer delifro yn rhesymol y canlyniadau rŷn ni'n chwilio amdanyn nhw o safbwynt y cynllun nwyddau cyhoeddus, er enghraifft?

Yes. Thank you, Minister. We were able to get a very satisfactory outcome in Paul's case. But what about those who don't have their Assembly Member fighting their corner? Minister, what is the Welsh Government doing to ensure that every single disabled person in Wales is able to pursue their goals, their dreams, unhindered by their disability?

Yn sicr. Diolch, Weinidog. Llwyddasom i sicrhau canlyniad boddhaol iawn yn achos Paul. Ond beth am y rheini nad oes ganddynt eu Haelod Cynulliad i ymladd drostynt? Weinidog, beth y mae Llywodraeth Cymru yn ei wneud i sicrhau bod pob unigolyn anabl yng Nghymru yn gallu cyflawni eu huchelgeisiau, eu breuddwydion, heb gael eu rhwystro gan eu hanabledd?

Thank you. I will conclude there.

Diolch yn fawr. Fe wnaf i orffen yn fanna.
Diolch, Ddirprwy Lywydd. Mae'n drueni ein bod, ychydig dros 18 mis er pan oeddwn yn sefyll yma yn y Siambr yn datgan pryderon ynglŷn â materion ynghylch afreoleidd-dra yn nhrefniadau llywodraethu a gweinyddu Cyfoeth Naturiol Cymru, yn dilyn cymhwyso cyfrifon Cyfoeth Naturiol Cymru 2015-16 - wel, dyma ni eto, yn dilyn cymhwyso cyfrifon 2017-18 oherwydd yr un materion ynghylch afreoleidd-dra mewn perthynas â chontractau trosiannol newydd. Mae'r pwyllgor yn teimlo fel pe bai mewn rhyw fath o gylch diddiwedd wrth inni archwilio ac ail-archwilio nifer o faterion sy'n peri pryder mewn perthynas â dyfarnu contractau pren gan Cyfoeth Naturiol Cymru dros y ddwy flynedd ddiwethaf.

Diolch, Dirprwy Lywydd. It is regrettable that, just over 18 months on from when I stood here in this Chamber relaying concerns regarding issues of irregularity within the administration and governance arrangements in NRW, following the qualification of Natural Resources Wales's 2015-16 accounts - well, here we go again, following a qualification of the 2017-18 accounts due to the same irregularity issues, for new transitional contracts. The committee has found itself in a certain sense of groundhog day as we examined and re-examined a number of concerning issues surrounding the awarding of timber contracts by NRW over the last two years.
Cyfieithwch i'r Gymraeg:

Diolch, Lywydd. Cabinet Secretary, the Programme for International Student Assessment results showed that Wales has an education system that is lagging behind the rest of the UK and that we're in the bottom of the international league table for literacy, maths and science. You and I both know that that isn't good enough, and want to make a difference. Science, in particular, has slipped back, with PISA scores declining in each and every test since 2006. What action are you taking to reverse the decline in science in Wales?

Diolch, Lywydd. Ysgrifennydd y Cabinet, dangosodd canlyniadau'r Rhaglen Ryngwladol Asesu Myfyrwyr fod system addysg Cymru ar ei hôl hi o gymharu â gweddill y DU a'n bod oddeutu gwaelod y tabl rhyngwladol ar gyfer llythrennedd, mathemateg a gwyddoniaeth. Fe wyddoch gystal â minnau nad yw hynny'n ddigon da, ac rydym yn awyddus i wneud gwahaniaeth. Mae gwyddoniaeth, yn arbennig, wedi gwaethygu, gyda sgoriau'r Rhaglen Ryngwladol Asesu Myfyrwyr wedi gostwng ym mhob prawf ers 2006. Pa gamau rydych yn eu cymryd i wrthdroi'r dirywiad mewn gwyddoniaeth yng Nghymru?
Cyfieithwch i'r Gymraeg:

Can the Member conclude now - [ Inaudible. ]?

A wnaiff yr Aelod ddirwyn i ben yn awr - [ Anghlywadwy. ]?
Na. Yn amlwg, roedd y gwaith hwnnw'n mynd rhagddo pan oedd morlyn llanw bae Abertawe dan ystyriaeth fel cynllun gan Lywodraeth y DU. Nid wyf yn ymwybodol o ba waith sy'n mynd rhagddo ar hyn o bryd, ond rydych yn llygad eich lle: pe bai prosiect arall yn cael ei gyflwyno, byddai angen inni wybod pa fodel oedd yn darparu'r wybodaeth gywir. Felly, buaswn yn hapus i ysgrifennu at yr Aelod i roi'r wybodaeth ddiweddaraf iddo. FootnoteLink

No. Obviously, that work was ongoing when the Swansea bay tidal lagoon was being considered as a scheme by the UK Government. I'm not aware of what work is currently ongoing, but you're quite right: if another project came forward, we would need to know which model was providing the correct information. So, I would be happy to write to the Member to update him. FootnoteLink
Statistics already exist for problem gambling in Wales from the Gambling Commission. We will include questions on gambling as part of the national survey for Wales in 2020-1.

Mae ystadegau ar gael eisoes ar gyfer gamblo cymhellol yng Nghymru gan y Comisiwn Hapchwarae. Byddwn yn cynnwys cwestiynau ar hapchwarae fel rhan o arolwg cenedlaethol Cymru yn 2020-1.

Thank you for taking the intervention, but can you not understand that in the case of Ynys Môn, for example, it's pretty much exactly 50:50? Things can change from one day to the other, almost, and to suggest that we are ignoring what was said and what the result was of that referendum - what on earth have we been doing for the past three years other than trying to find ways of making it work? And we as a party that doesn't want to leave the European Union have put forward all sorts of ways of looking after Wales's interests and mitigating the damaging effects of Brexit.

Diolch ichi am dderbyn yr ymyriad, ond oni allwch ddeall yn achos Ynys Môn, er enghraifft, ei fod fwy neu lai'n union 50:50? Gall pethau newid o un diwrnod i'r llall bron, ac mae awgrymu ein bod yn anwybyddu yr hyn a ddywedwyd a beth oedd canlyniad y refferendwm hwnnw - beth ar y ddaear y buom yn ei wneud dros y tair blynedd diwethaf heblaw ceisio dod o hyd i ffyrdd o wneud iddo weithio? Ac rydym ni fel plaid nad yw eisiau gadael yr Undeb Ewropeaidd wedi cyflwyno pob math o ffyrdd o edrych ar ôl buddiannau Cymru a lliniaru effeithiau niweidiol Brexit.

[ Inaudible.] - the power to hire and fire chief constables. I'll conclude. Given Labour Welsh Government's record of creeping and often intimidatory politicisation of devolved public services, this is a chilling proposition. [ Interruption.] I can introduce you to the whistleblowers who are victims of what I've just described.

[ Anghlywadwy.] - y pŵer i gyflogi a diswyddo prif gwnstabliaid. Rwy'n dod i ben. O ystyried hanes Llywodraeth Lafur Cymru o wleidyddoli gwasanaethau cyhoeddus datganoledig yn gynyddol ac yn aml mewn modd bygythiol, mae hwn yn gynnig sy'n codi ofn. [ Torri ar draws.] Gallaf eich cyflwyno i'r chwythwyr chwiban sy'n dioddef o ganlyniad i'r hyn rwyf newydd ei ddisgrifio.

Our next item has been postponed and therefore that brings to a close our discussions for today.

Gohiriwyd yr eitem nesaf ac felly daw hynny â'r trafodaethau i ben am heddiw.

Thank you very much. I call on Eluned Morgan to reply to the debate.

Diolch yn fawr iawn. Galwaf ar Eluned Morgan i ymateb i'r ddadl.
Diolch i Jack Sargeant. Bydd Llywodraeth Cymru yn cymryd camau yn ein Bil llywodraeth ac etholiadau lleol sydd ar ddod i hyrwyddo gwleidyddiaeth fwy amrywiol, cynhwysol a pharchus yng Nghymru. Ar yr un pryd, byddwn yn sefyll ochr yn ochr ag eraill i wrthsefyll y llif o fygythiadau a rhagfarn sy'n bygwth difetha rhannau o fywyd cyhoeddus yn y Deyrnas Unedig.

I thank Jack Sargeant. The Welsh Government will take measures in our forthcoming local government and elections Bill to promote a more diverse, inclusive and respectful politics in Wales. At the same time, we will stand alongside others to resist the tide of intimidation and bigotry that threatens to disfigure parts of public life in the United Kingdom.

Na chewch, oherwydd rydym wedi bod drwyddo.

No, you can't, because we've been through it.

Rwyf wedi cael cynnig sawl darn o dir gan Ken Skates, y Gweinidog seilwaith, ac rydym bellach yn gweithio drwy'r rheini mewn perthynas â fforddiadwyedd y ddarpariaeth, ac edrych ar bartneriaid eraill. Byddaf yn cyhoeddi penderfyniad cyn bo hir ar y cynlluniau tai arloesol, a fydd yn cynnwys cyfleoedd newydd ar gyfer datblygiadau ledled Cymru, a chredaf eu bod yn eithaf cyffrous, ac mae'r sector yn edrych ymlaen at hynny.

I've had several offers of land from Ken Skates, the Minister for infrastructure, and we are working through those on the affordability of delivery now, and looking at other partners. I will be announcing shortly a decision on the innovative housing schemes, which will include new opportunities for developments across Wales, which I believe are quite exciting, and the sector is looking forward to that.
I work very closely with my Cabinet colleagues, in particular, Ken Skates and Lesley Griffiths, on the issue of bringing housing opportunities forward. Brownfield sites is one of those areas we have discussions about, as with all other land opportunities that my colleagues around the Cabinet table can bring to the table, including the health sector.

Rwy'n gweithio'n agos iawn gyda fy nghyd-Aelodau yn y Cabinet, yn enwedig Ken Skates a Lesley Griffiths, ar gyflwyno cyfleoedd tai. Mae safleoedd tir llwyd yn un o'r meysydd a drafodir gennym, fel pob cyfle tir arall y gall fy nghyd-Aelodau o gwmpas bwrdd y Cabinet eu cyflwyno, gan gynnwys y sector iechyd.
A all arweinydd y tŷ roi gwybod i mi a fu trafodaethau rhwng Llywodraeth Cymru a Llywodraeth y DU mewn perthynas â thrwyddedau gwaith tymhorol yn dilyn Brexit, ac wrth gwrs, wrth edrych ar drefniadau yn y dyfodol?

Can the leader of the house inform me whether discussions have taken place between the Welsh Government and the UK Government with regard to seasonal working permits following Brexit, and, of course, in looking at future arrangements?
Okay. Moving on to escalation arrangements, may I just ask again quite a general question? To what extent are higher escalation levels the result of poor winter planning or a mismatch between demand projections and capacity modelling used to inform plans? What's going on in the health boards when you have to have escalation plans happening consistently? Or maybe they don't happen consistently - I don't know. Who would like to begin this time? Rhiannon.

Ocê. Symud ymlaen i drefniadau uwch-gyfeirio, a allaf i jest gofyn, eto cwestiwn braidd yn gyffredinol: i ba raddau mae lefelau uwch-gyfeirio uwch yn deillio o gynllunio gwael ar gyfer y gaeaf neu anghysondeb rhwng amcan estyniadau o'r galw ar y naill law a gwaith modelu capasiti a ddefnyddir i lywio cynlluniau ar y llaw arall? Beth sy'n mynd ymlaen pan fo'n rhaid i chi gael trefniadau uwch-gyfeirio uwch yn digwydd yn gyson? Neu efallai nad ydyn nhw yn digwydd yn gyson - nid ydw i yn gwybod. Pwy sydd eisiau dechrau'r tro yma? Rhiannon.

Llywydd, the Government will oppose the Conservative motion today. We're pleased to support the Plaid Cymru amendments. We are already committed to keeping under review all of the taxes for which we have responsibility. We will seek to do that at the earliest practical opportunity and, most importantly of all, we will do it on the basis of the actual evidence, which only experience itself can provide.

Lywydd, bydd y Llywodraeth yn gwrthwynebu cynnig y Ceidwadwyr heddiw. Rydym yn falch o gefnogi gwelliannau Plaid Cymru. Rydym eisoes yn ymrwymedig i gadw'r holl drethi y mae gennym gyfrifoldeb drostynt dan adolygiad. Byddwn yn ceisio gwneud hynny ar y cyfle ymarferol cyntaf ac yn bwysicaf oll, byddwn yn gwneud hynny ar sail y dystiolaeth go iawn na all ond profiad yn unig ei darparu.

Okay. Isn't it too early to say, therefore, that you want to move some elements that are in the Government now to the commissioner? Wouldn't it be better to see what this paper argues in terms of the language planning and the promotion work - all the big work around the strategy? It would appear as if you've made a decision to move part of that work to the commissioner already, before seeing the evidence.

Iawn. Onid ydy felly yn gynamserol i ddatgan eich bod chi am symud elfennau sydd yn y Llywodraeth ar hyn o bryd i'r comisiynydd? Oni fyddai'n well gweld beth mae'r papur yma yn ei ddadlau o ran y cynllunio ieithyddol a hyrwyddo, hybu - yr holl waith mawr o gwmpas y strategaeth? Dŷch chi'n ymddangos fel eich bod chi wedi gwneud penderfyniad i symud rhan o'r gwaith yna i'r comisiynydd yn barod, felly, cyn gweld y dystiolaeth.

You do need to bring your contribution to an end now. I've been very nice.

Mae angen i chi ddwyn eich cyfraniad i ben yn awr. Rwyf wedi bod yn garedig iawn.
But, to be devil's advocate, there are a number of people in the Welsh language world who can advise the commissioner now without there having to be a governing board. Why is that a solution to your problem?

Ond, i fod yn devil's advocate, mae yna nifer fawr o bobl sydd yn bodoli yn y byd Cymraeg sy'n gallu cynghori y comisiynydd nawr heb fod yna fwrdd llywodraethu yn cael ei sefydlu. Pam mae hynny'n ateb i'ch problem chi?
The next item, therefore, is the questions to the Minister for Health and Social Services, and the first question comes from Huw Irranca-Davies.

Yr eitem nesaf, felly, yw'r cwestiynau i'r Gweinidog Iechyd a Gwasanaethau Cymdeithasol, ac mae'r cwestiwn cyntaf gan Huw Irranca-Davies.

First Minister, in 2017, the Labour manifesto contained an explicit commitment to devolve policing to Wales. Your 2019 manifesto does not. Why?

Prif Weinidog, yn 2017, roedd maniffesto Llafur yn cynnwys ymrwymiad pendant i ddatganoli plismona i Gymru. Nid yw eich maniffesto ar gyfer 2019 yn ei gynnwys. Pam?

Thank you for the question. Whilst we have seen a rapid increase in cases in some areas, the specific advice to people in the former shielding group has not changed at this point in time. They do not need to take the strict shielding measures at this time. The Chief Medical Officer for Wales is liaising with CMO colleagues across the UK on advice to this group on minimising their risk of harm, and we will be writing to those on the previous shielding patients list in the coming days ahead.

Diolch am eich cwestiwn. Er ein bod wedi gweld cynnydd sydyn yn nifer yr achosion mewn rhai ardaloedd, nid yw'r cyngor penodol i bobl sydd wedi bod ar y rhestr warchod yn flaenorol wedi newid ar hyn o bryd. Nid oes angen iddynt roi camau gwarchod caeth ar waith yn awr. Mae Prif Swyddog Meddygol Cymru yn ymgysylltu â phrif swyddogion meddygol ledled y DU ynglŷn â chyngor i'r grŵp hwn ar leihau eu risg o niwed, a byddwn yn ysgrifennu at y rheini sydd wedi bod ar y rhestr warchod yn y gorffennol yn y dyddiau nesaf.

He has given you one minute each. Please keep to the one minute, otherwise we'll be over. Peredur Owen Griffiths.

Mae wedi rhoi munud yr un i chi. Cadwch at y funud, neu fe awn dros yr amser. Peredur Owen Griffiths.

I would like to ask a quick question about testing and tracing, and specifically, the strategic overview board that was established within Welsh Government in May to co-ordinate the testing and tracing programme. Who was responsible for testing before that? What was the mechanism within the Welsh Government? Why did it take until that point to establish this new strategic group?

Eisiau gofyn cwestiwn sydyn oeddwn i ynglŷn â phrofi ac olrhain, ac yn benodol, mi gafodd fwrdd trosolwg strategol ei sefydlu o fewn Llywodraeth Cymru ym mis Mai i gydlynu'r profi ac olrhain. Pwy oedd yn gyfrifol am brofi cyn hynny? Beth oedd y mecanwaith o fewn Llywodraeth Cymru? Pam ei bod hi wedi cymryd tan y pwynt yna i sefydlu'r grŵp strategol newydd yma?
There's a great deal we're doing to promote Welsh lamb. So, I've had conversations with specific supermarkets, for instance. So, just in recent months - probably the last six months - several supermarkets, including Asda and Aldi, have begun selling Welsh lamb. Other supermarkets already did so, and certainly in the lead-up to St David's Day, I think we'll see further supermarkets ensuring that Welsh lamb is on their shelves.

Rydym yn gwneud llawer iawn i hybu cig oen Cymru. Felly, rwyf wedi cael trafodaethau gydag archfarchnadoedd penodol, er enghraifft. Felly, dros y misoedd diwethaf yn unig - y chwe mis diwethaf yn ôl pob tebyg - mae llawer o archfarchnadoedd, gan gynnwys Asda ac Aldi, wedi dechrau gwerthu cig oen Cymru. Roedd archfarchnadoedd eraill yn gwneud hynny eisoes, ac yn sicr yn y cyfnod cyn Dydd Gŵyl Dewi, credaf y byddwn yn gweld rhagor o archfarchnadoedd yn sicrhau bod cig oen Cymru ar eu silffoedd.
Peidiwch â phoeni. Gallwn weld ar eich wyneb fod rhywbeth o'i le.

No worries. I could see by your face that something was wrong.