locailabs/cofnodycynulliad_en_cy huggingface dataset:
Diolch, Dirprwy Lywydd. Mae'r cynnig deddfwriaethol rwy'n gobeithio y bydd y Cynulliad yn ei gefnogi heddiw yn galw am Fil i ddiwygio'r system gynllunio fel bod yna ragdybiaeth yn erbyn caniatâd cynllunio ar gyfer hollti hydrolig neu ffracio. Diben hwn yw diogelu iechyd y cyhoedd, yr amgylchedd a thirwedd Cymru.

Thank you, Deputy Presiding Officer. This legislative proposal, which I hope the Assembly will support today is for a Bill to amend the planning system so that there's a presumption against planning permission for hydraulic fracturing or fracking. This is aimed to protect public health, the environment and the landscape of Wales.

Byddwn yn cymryd rhan lawn yn y dathliadau ledled y DU ar gyfer canfed pen-blwydd Deddf Cynrychiolaeth y Bobl 1918. Bydd mwy o fanylion am sut y byddwn yn dathlu'r canmlwyddiant hwnnw trwy gydol y flwyddyn ar gael y mis hwn.

We'll be fully involved in the UK-wide celebrations of the one hundredth anniversary of the Representation of the People Act 1918. More details about how we will mark that centenary throughout the course of this year will be made available this month.

O dan drefniadau diwygio'r contract, mae practisys deintyddol yn canolbwyntio ar ofal ataliol ac ymateb i angen, yn hytrach na rhoi archwiliad rheolaidd bob chwe mis i bob claf. Yn sgil y newid yma, mae mwy na 123,000 o gleifion newydd yng Nghymru wedi cael gweld deintydd NHS hyd yma eleni.

Under their contract reform arrangements, dental practices focus on prevention and needs-based care rather than providing routine check-ups every six months to all patients. As a result of this shift, more than 123,000 new patients have gained access to an NHS dentist thus far this year.

Diolch yn fawr iawn. A Matthew hefyd.

Thank you very much. And Matthew too.
Diolch am eich holl gyfraniadau, gan ddechrau gyda Russell George, a agorodd mewn ffordd bwyllog, drwy dalu teyrnged i'n gweithwyr iechyd. Ond nid yw hyn yn ymwneud â dangos ymrwymiad, geiriau caredig am y gweithlu; mae'n ymwneud â'u talu'n briodol. Ac rwy'n cytuno'n llwyr â'r Gweinidog iechyd pan feirniadodd Lywodraeth y DU am ei gweithredoedd mewn perthynas â'i hamharodrwydd i fuddsoddi mewn gwasanaethau cyhoeddus drwy'r setliad i Gymru. A dweud y gwir, roedd cyfraniad Darren Millar yn un y gallai bachgen ysgol fod wedi'i wneud pan awgrymodd, rywsut, fod arian ychwanegol yn dod i Gymru drwy fformiwla Barnett ar gael i'w wario. Onid yw wedi clywed am anghenion - anghenion yng Nghymru sydd wedi'u dyfnhau gan weithredoedd ei Lywodraeth Geidwadol ef?

Thanks for all your contributions, starting with Russell George starting in a measured way, paying tribute to our health workers. But the issue here is this isn't about showing commitment, warm words towards the workforce; this is about paying them properly. And I will stand shoulder by shoulder with the health Minister in criticising UK Government for its actions in terms of its unwillingness to invest in public services through the Welsh settlement. And frankly a schoolboy contribution from Darren Millar in suggesting that, somehow, additional money coming to Wales through the Barnett formula was available to spend. Has he not heard of needs - needs in Wales entrenched by the actions of his Conservative Government?

[Yn parhau.] - yn Sir Benfro beth fydd patrymau pleidleisio'r ddau AS y mae arnynt esboniadau i'w hetholwyr ynglŷn â'u camau gweithredu, sy'n diogelu swyddi a dyfodol y bobl sy'n dibynnu arnynt yn Sir Benfro.

[Continues.] - in Pembrokeshire very carefully the voting patterns of the two MPs who do owe their constituents explanations about their actions, which secure the jobs and the futures of the people that depend on them in Pembrokeshire.

Wedi'i ddrafftio'n dda gan bwy bynnag wnaeth ei ddrafftio.

Well drafted by whoever drafted it.
Thank you, Joyce. Reducing unnecessary bureaucracy and enabling teachers to spend more time supporting pupils' learning is a priority for me and the Government. We are continuing to work closely with the profession to build capacity and reduce workload, through reducing bureaucracy, improved policy delivery and better and smarter ways of working.

Diolch, Joyce. Mae lleihau biwrocratiaeth ddiangen a galluogi athrawon i dreulio mwy o amser yn cefnogi dysgu disgyblion yn flaenoriaeth i mi ac i'r Llywodraeth. Rydym yn parhau i weithio'n agos gyda'r proffesiwn i feithrin capasiti a lleihau baich gwaith, drwy leihau biwrocratiaeth, gweithredu polisïau yn well, a ffyrdd gwell a mwy craff o weithio.
Mae'r newid yr hoffem ei weld - [ Torri ar draws. ]

The move that we wish to see - [ Interruption. ]

Arweinydd y tŷ, yn ystod yr haf, yr oedd yn bleser i mi gael ymweld â chlwb cinio a hwyl yn Ysgol Gynradd Penywaun, sydd yn fy etholaeth i. Roeddwn i'n falch iawn o weld bod y cynllun yn cael effaith gadarnhaol ar y disgyblion a gymerodd ran, yn enwedig wrth fynd i'r afael â'r broblem newyn yn ystod y gwyliau. A gawn ni ddatganiad gan yr Ysgrifennydd addysg, yn myfyrio ar gynllun yr haf hwn, a hefyd yn rhoi'r wybodaeth ddiweddaraf i'r Aelodau ar y gwersi y bydd Llywodraeth Cymru yn gweithredu arnyn nhw yn y dyfodol? Yn ogystal, mis Medi yw Mis Ymwybyddiaeth Sepsis, a gan fod sepsis yn lladd 2,500 o bobl yng Nghymru bob blwyddyn, a wnaiff yr Ysgrifennydd dros iechyd roi'r wybodaeth ddiweddaraf ni am yr hyn y gall Llywodraeth Cymru ei wneud i sicrhau bod pobl yn ymwybodol o'r cyflwr hwn sy'n bygwth bywyd?

Leader of the house, during the summer I was pleased to visit the lunch and fun club based at Penywaun Primary School in my constituency. I was really impressed to see the positive benefits the scheme was having on the pupils who took part, not least in tackling the problem of holiday hunger. Could we have a statement from the education Secretary reflecting on this summer's scheme, and also updating Members on what lessons the Welsh Government will take forward in future years? In addition, September is Sepsis Awareness Month, and with sepsis killing 2,500 people in Wales each year, could the health Secretary give us an update on what the Welsh Government can do to make sure that people are aware of this life-threatening condition?
Bron i 10 mlynedd yn ôl, pennwyd targed gan Lywodraeth Cymru i blannu 5,000 hectar o goetir newydd bob blwyddyn tan 2030. Fodd bynnag, yn y pum mlynedd diwethaf, 300 hectar yn unig yw'r ffigur cyfartalog ar gyfer coetir newydd a blannwyd. A yw'r Gweinidog yn cytuno bod methiant Llywodraeth Cymru i gyflawni ei tharged ei hun yn rhwystro ei gallu i gyflawni ei nodau newid hinsawdd? A pha gamau y bydd yn eu cymryd i annog plannu mwy o goed yn Nhorfaen a ledled Cymru?

Nearly 10 years ago, the Welsh Government set a target for planting 5,000 hectares of new woodland every year until 2030. However, in the last five years, the average figure for new woodland planted is only 300 hectares. Does the Minister agree that the Welsh Government's failure to meet its own target is hampering its ability to achieve its climate change aims? And what action will she take to encourage more trees to be planted in Torfaen and throughout Wales?
In concluding, I would like to thank you for your support and your insightful scrutiny thus far. We all have an aim in building a sustainable system of social care here in Wales, which respects and values the people it supports, and helps them to achieve their personal well-being outcomes. We can only achieve this by engaging the energy of policy makers, staff and stakeholders in the social care areas as well as citizens and their representatives. Thank you very much.

I gloi, hoffwn ddiolch i chi am eich cefnogaeth a'ch gwaith craffu gwerthfawr hyd yma. Nod pob un ohonom yw adeiladu system gynaliadwy o ofal cymdeithasol yng Nghymru sy'n parchu a gwerthfawrogi pobl ac yn eu helpu i gyflawni eu canlyniadau llesiant personol. Yr unig ffordd y gallwn wneud hyn yw trwy ymdrechion y rhai sy'n gwneud y polisïau, staff a rhanddeiliaid ym maes gofal cymdeithasol, yn ogystal â dinasyddion a'u cynrychiolwyr. Diolch yn fawr.

Thank you, First Minister, for that answer. Two weeks ago, Welsh Government brought forward the business development grant that had to be suspended after 24 hours. I appreciate that does show a sign of demand out in the economy, and in particular in South Wales Central. As a regional Member, I've been contacted by businesses across the region who obviously found it very frustrating, after putting a huge amount of time and effort into their plans, that the scheme was either suspended or oversubscribed, depending on which message you received. Can you give any confidence that those businesses that were unfortunate not to get in before that 24-hour deadline closed will be able to resubmit their bids in the coming weeks and months ahead and gain that support to take them into 2021 from the Welsh Government?

Diolch, Prif Weinidog, am yr ateb yna. Bythefnos yn ôl, cyflwynodd Llywodraeth Cymru y grant datblygu busnes y bu'n rhaid ei atal ar ôl 24 awr. Rwy'n sylweddoli bod hynny yn dangos arwydd o'r galw sydd allan yn yr economi, ac yn enwedig yng Nghanol De Cymru. Fel Aelod rhanbarthol, mae busnesau ledled y rhanbarth wedi cysylltu â mi ac mae'n amlwg bod hyn wedi bod yn rhwystredig iawn iddyn nhw, ar ôl rhoi llawer iawn o amser ac ymdrech i'w cynlluniau, bod y cynllun naill ai wedi ei atal neu ei ordanysgrifio, yn dibynnu ar ba neges a gawsoch chi. A allwch chi roi unrhyw hyder y bydd y busnesau hynny a oedd yn anffodus i beidio â gwneud cais cyn i'r terfyn 24 awr hwnnw gau yn gallu ailgyflwyno eu ceisiadau yn ystod yr wythnosau a'r misoedd nesaf a chael gafael ar y cymorth hwnnw gan Lywodraeth Cymru i fynd â nhw i mewn i 2021 ?
I will defer voting under this item until voting time.

Gohiriaf y bleidlais, felly, tan y cyfnod pleidleisio.

One switches back to English without thinking.

Mae rhywun wedi switsio yn ôl i Saesneg nawr, heb feddwl.
Ie, wel, mewn gwirionedd mae'n rhaid i chi orffen.

Yes, well, you actually need to conclude.

Dwi ddim yn gwybod ar hyn o bryd. Na, ond mae -

I don't know as yet.

Allaf i ddim eich ddeall chi nawr. [ Chwerthin. ]

I can't understand you now. [ Laughter. ]
Ocê. Efallai yr hoffech chi ymhelaethu, felly, ynglŷn â pham ddim gwneud newidiadau parhaol yn ystod y cyfnod presennol.

Okay. And maybe you'd like to expand, therefore, on why not make permanent changes during the current time.
[ Anghlywadwy.] - byddwn yn gwerthfawrogi pe baech yn gadael imi wneud ymyriad byr ar nyrsys asiantaeth, os yn bosibl.

[ Inaudible.] - I'd appreciate it if you'd just let me make a short intervention just on agency nurses, if that's possible.
Oes rhaid iddo fe ddod wrth HLF? Dyna'r cwestiwn dwi'n ceisio ei ofyn.

Does it have to come through HLF? That's what I'm trying to ask.
Wel, yn gyntaf oll, hoffwn dalu teyrnged i'n holl staff ym mhob lleoliad - y meddygon teulu, y parafeddygon, yr ysbytai a gofal cymdeithasol - am eu hymdrechion anhygoel wrth ymateb i'r pwysau hwn. Mae'r gaeaf yn gyfnod anodd iawn bob amser. Bydd adegau bob amser pan fo'r galw yn rhoi ein gwasanaethau o dan bwysau mawr, sy'n golygu bod angen dwysau lleol. Roedd paratoadau trylwyr wedi eu gwneud, ond mae'r NHS yng Nghymru wedi bod o dan gryn bwysau yn gyson â'r hyn sy'n cael ei adrodd mewn rhannau eraill o'r DU. Cafwyd ymateb proffesiynol, rhoddwyd mwy o adnoddau ar gael ac mae'r sefyllfa yn sefydlogi erbyn hyn.

Well, first of all, I pay tribute to all our staff in all settings - the GPs, the paramedics, hospitals and social care - for their remarkable efforts in responding to these pressures. The winter is always a very challenging period. There will always be times when demand places our services under great pressure, needing local escalation. There was rigorous preparation in place, but the NHS in Wales has been under considerable pressure consistent with that being reported in other parts of the UK. There was a professional response, more resources were made available and the situation is now stabilising.
Well, the Member is right to say that workload is a continuing concern for the workforce and, indeed, for me. Workload concerns vary greatly across the education family, however. Different issues and priorities are raised depending on a variety of factors, including which school phase somebody finds themself working in, rurality, deprivation, subject area or the role that they have within an individual school, as well as individual operating practices demanded or deemed by the leaders of those schools. Our aim is to build capacity and reduce excessive workload leading to improved standards for our children but also a better ability for teachers to manage their workload.

Wel, mae'r Aelod yn iawn i ddweud bod llwyth gwaith yn bryder parhaus i'r gweithlu, ac i minnau yn wir. Mae pryderon llwyth gwaith yn amrywio'n fawr ar draws y teulu addysg, fodd bynnag. Mae gwahanol faterion a blaenoriaethau'n codi yn dibynnu ar amrywiaeth o ffactorau, gan gynnwys y cyfnod ysgol y mae rhywun yn gweithio ynddo, ardaloedd gwledig, amddifadedd, maes pwnc neu eu rôl mewn ysgol unigol, yn ogystal ag arferion gweithredu unigol a fynnir neu a bennir gan arweinwyr yr ysgolion hynny. Ein nod yw meithrin gallu a lleihau llwyth gwaith gormodol er mwyn arwain at safonau gwell ar gyfer ein plant, ond hefyd at wella'r gallu i athrawon reoli eu llwyth gwaith.
Does gen i ddim syniad o ran niferoedd, ond dwi'n credu ei bod hi hefyd yn ddiddorol i nodi bod llawer o ysgolion wedi gweld gwerth a budd y cwricwlwm newydd yn y maes hwn, ac wedi symud, efallai, i gyflwyno'r addysg cydberthynas a rhywioldeb hyd yn oed cyn cyflwyno'r cwricwlwm yn ffurfiol, oherwydd maen nhw wedi gweld yr angen difrifol amdano fe.

I have no idea in terms of numbers, but I think it's also interesting to note that a number of schools have seen the value and benefit of the new curriculum in this area, and have perhaps moved towards introducing RSE even before the introduction of the curriculum formally, because they have seen the serious need for it.
Dwi'n meddwl bod y rhan fwyaf o'r cwestiynau ynglŷn â rehab wedi cael eu gofyn yn fanna, mewn ffordd. Un cwestiwn i'r ddau ohonoch chi, o bosib: i ba raddau ydych chi'n meddwl, os ydyn ni'n edrych ar yr anghenion rehab fydd yn codi'n uniongyrchol allan o COVID-19, i ba raddau ydych chi'n meddwl y bydd methu gwario digon ar roi'r adnoddau mewn lle i ddelio â hynny yn costio mwy yn y pen draw?

I think that the majority of the questions with regard to rehabilitation have been asked there. But one question to both of you, perhaps: to what extent do you believe, if we look at the rehab needs that will arise directly as a result of COVID-19, to what extent do you believe that failing to spend sufficient amounts on putting the resources in place to deal with that will cost more, ultimately?
Well done, and thank you very much, Dawn, not only for bringing this case before the Senedd today, but also for your commitment to the Welsh language.

Da iawn a diolch yn fawr i chi, Dawn, nid yn unig am ddod â'r achos yma gerbron y Senedd heddiw, ond hefyd am eich ymrwymiad chi tuag yr iaith.
Yn amlwg, mae'r sôn parhaus am ad-drefnu yn arwain at ansicrwydd ac atal datblygu. Beth y bwriadwch ei wneud yn wahanol i'ch rhagflaenwyr yn y swydd hon er mwyn newid hynny?

Clearly, the continued talk of reorganisation breeds uncertainty and a certain paralysis of development. What are you going to do differently to your predecessors in this post to change that?
No, it is still a statutory instrument.

Na, mae e'n dal yn offeryn statudol.

The UK internal market Act seeks to hollow out the Senedd's legislative competence in a number of areas. That is why I have initiated legal action. It also gives the UK Government financial assistance powers, as they're called, which are already being used to circumvent devolved competence, most blatantly through the so-called shared prosperity fund.

Mae Deddf Marchnad Fewnol y DU yn ceisio dileu cymhwysedd deddfwriaethol y Senedd mewn nifer o feysydd. Dyna pam y rhoddais gamau cyfreithiol ar waith. Mae hefyd yn rhoi pwerau cymorth ariannol, fel y'u gelwir, i Lywodraeth y DU, ac maent eisoes yn cael eu defnyddio i osgoi cymhwysedd datganoledig, yn fwyaf amlwg drwy'r gronfa ffyniant gyffredin fel y'i gelwir.

Thank you. I take the point you're making about children in poverty, but there are children from pretty well-off families who are just given a pile of money and told, 'Get down the chip shop at lunchtime.' So, I don't think you can just put it into one category of children.

Diolch. Rwy'n derbyn y pwynt a wnewch am blant sy'n byw mewn tlodi, ond mae plant o deuluoedd eithaf cefnog yn cael llond llaw o arian a'u hel i'r siop sglodion amser cinio. Felly nid wyf yn meddwl y gallwch ei roi mewn un categori o blant yn unig.

There is a substantial need in Wales for good-quality housing, not least in Swansea East. I would like to ask for a statement by the Minister with housing as part of their portfolio on how they intend to increase the availability of social and co-operative housing, including support for councils such as Swansea building new council houses?

Mae angen sylweddol yng Nghymru am dai o ansawdd da, yn enwedig yn Nwyrain Abertawe. Hoffwn ofyn am ddatganiad gan y Gweinidog sydd â thai yn rhan o'i bortffolio ar sut mae'n bwriadu cynyddu nifer y tai cymdeithasol a chydweithredol sydd ar gael, gan gynnwys cymorth i gynghorau fel Abertawe i adeiladu tai cyngor newydd?

I do think that they are, because there's no pressure to learn content for skills challenge Wales as much, it gives that freedom to develop skills, and also more freedom for individuals to decide their own journey. So, it gives a little more space and opportunities, which perhaps aren't as possible when you're learning a curriculum that's full of content and you have to go through everything that's connected with a specific subject.

Rydw i'n credu eu bod nhw, oherwydd bod yna ddim pwysau i ddysgu cynnwys ar gyfer her sgiliau Cymru gymaint, mae'n rhoi'r rhyddid yna ar gyfer datblygu sgiliau, a hefyd mwy o ryddid i'r unigolion i benderfynu ar eu trywydd eu hun. Mae e jest yn rhoi tipyn bach yn fwy o ofod a chyfleoedd sydd ddim wir yn bosib pan ŷch chi'n dysgu cwricwlwm llawn cynnwys ac mae'n rhaid ichi fynd drwy bopeth sydd ynghlwm wrth bwnc penodol.
Yes, I completely agree with you. The vagrancy Act isn't devolved to Wales - it's the Tory Government in Westminster who should have repealed it. [ Interruption.] It's the Tory Government in Westminster's duty, Janet Finch-Saunders. They need to repeal it. If I could, I would. We can't.

Ie, cytunaf yn llwyr â chi. Nid yw'r Ddeddf crwydradaeth wedi'i datganoli i Gymru - Llywodraeth y Torïaid yn San Steffan a ddylai fod wedi'i diddymu. [ Torri ar draws.] Mae'n ddyletswydd ar Lywodraeth y Torïaid yn San Steffan, Janet Finch-Saunders. Mae angen iddynt hwy ei diddymu. Pe gallwn, buaswn yn gwneud hynny. Ni allwn wneud hynny.
Cyfieithwch i'r Gymraeg:

Llywydd, there are no strikes in Wales. There is no dispute between Transport for Wales and the trade union. Where I am responsible for these things, workers are not on strike, because of the way in which the Welsh Government acts on a social partnership basis to bring people round the table together to make sure that conversations take place and solutions are reached. How very different from the entirely absent UK Government, who abandon their responsibilities and mean that thousands of people are unable to travel due to the dereliction of duty that is so apparent in their approach to industrial relations.

Llywydd, nid oes streiciau yng Nghymru. Nid oes unrhyw anghydfod rhwng Trafnidiaeth Cymru a'r undeb llafur. Lle yr wyf i yn gyfrifol am y pethau hyn, nid yw gweithwyr ar streic, oherwydd y ffordd y mae Llywodraeth Cymru yn gweithredu ar sail partneriaeth gymdeithasol i ddod â phobl o amgylch y bwrdd at ei gilydd i sicrhau bod sgyrsiau'n digwydd a bod atebion yn cael eu cyflawni. Pa mor wahanol iawn i Lywodraeth gwbl absennol y DU, sy'n rhoi'r gorau i'w cyfrifoldebau sy'n golygu nad yw miloedd o bobl yn gallu teithio oherwydd bod y llywodraeth honno'n esgeuluso'i dyletswydd, rhywbeth sydd mor amlwg yn eu hagwedd tuag at gysylltiadau diwydiannol.
Okay. Can you give us an example of that creativity you mentioned?

Ocê. A allet ti roi enghraifft i ni o'r creadigrwydd yna?
Diolch yn fawr iawn, Lywydd dros dro. A gaf fi ddechrau drwy ddiolch i Blaid Cymru am y cyfle i siarad am y ffordd y mae Cymru wedi arwain y DU ar flaenoriaethu lles teuluoedd a sut rydym wedi gweithio'n effeithiol gyda llywodraeth leol i gynnig darpariaeth effeithlon ac effeithiol? Yn wir, fel y nodwyd yn y ddadl, y Llywodraeth hon yw'r fwyaf hael yn y DU o ran rhoi cymorth i'r rheini sydd fwyaf o'i angen. Mae sicrhau parhad y ddarpariaeth o brydau ysgol am ddim wedi bod yn flaenoriaeth allweddol wrth inni ymateb i'r pandemig coronafeirws, a bydd yn parhau felly. Ac efallai y byddai'n ddefnyddiol atgoffa pawb o'r hyn rydym wedi gallu ei gyflawni hyd yma.

Thank you very much, acting Presiding Officer. Could I begin by thanking Plaid Cymru for the opportunity to talk about how Wales has led the UK in prioritising the welfare of families and how we have worked effectively with local government to deliver efficient and effective provision? We do indeed, as has been referenced in the debate, have the most generous Government in the UK when it comes to providing support for those who need it the most. Ensuring the continuation of free school meal provision has, and will, continue to be a key priority as we respond to the coronavirus pandemic. And it may be useful to remind everyone of what we've been able to achieve so far.
A oedd trosi i'r un genedlaethol, o'ch profiad chi yng Ngheredigion, yn gyffredinol rwydd? Dŷn ni wedi clywed Ynys Môn yn dweud eu bod nhw'n dal, oherwydd problemau, yn rhedeg yr un lleol a'r un genedlaethol ochr yn ochr ar hyn o bryd - belt and braces, felly. Beth amdanoch chi?

Was the transfer to the national system, from your experience in Ceredigion, easy for you? We've heard Anglesey saying that they're still, because of problems, running the local and national side-by-side at the moment - belt and braces, therefore. What about you?