locailabs/cofnodycynulliad_en_cy huggingface dataset:
Rydych chi wedi sôn am y costau ychwanegol. Beth am yr arbedion a all ddigwydd drwy osgoi'r niwed seicolegol y gall plant ei ddioddef yn sgil cael eu taro, a beth am yr arbedion y gellir eu gwneud o ran atal rhieni rhag dechrau taro plentyn yn ysgafn ac o bosib symud ymlaen i'w taro'n galetach?

You've talked about the additional costs. What about the savings that may occur because of a lack of psychological damage to children from being hit, and what about the savings that can be made in that parents not starting off with hitting a child lightly don't move on to hitting them more violently?
Pwynt o drefn yn deillio o'r cwestiynau. Simon Thomas.

A point of order arising out of questions. Simon Thomas.
Wel, nid yw'r cytundeb ymadael yn darparu unrhyw warantau fod Llywodraeth y DU wedi ymrwymo i barhau i gydymffurfio â hawliau ac amddiffyniadau presennol yr UE i weithwyr yng Nghymru.

Well, the withdrawal agreement fails to provide any guarantees that the UK Government is committed to retaining alignment with existing EU rights and protections for workers in Wales.
Diolch yn fawr. Dau gwestiwn gen i am ddau faes gwahanol. Mae'r un cyntaf yn ymwneud efo'r economi sylfaenol. Dwi'n credu bod yna £3 miliwn ychwanegol wedi'i ddyrannu i ddarparu arian i ategu'r gwaith o ledaenu a chynyddu arferion da yn gyflym ar draws yr economi sylfaenol. Ydych chi'n teimlo mai dyna ydy'r dull fwyaf effeithiol o gynorthwyo'r economi sylfaenol, neu a fedrid defnyddio'r arian mewn ffordd wahanol, o gofio'r pandemig hefyd, felly?

Thank you very much. Two questions from me about two different areas. The first one relates to the foundational economy. I think that there is £3 million in additional funding that's been allocated to provide a fund to support the work of spreading and increasing good practice rapidly across the foundational economy. Do you feel that this would be the most effective approach to support the foundational economy, or could we use the funding in a different way, in light of the pandemic?
Yes, I will take an intervention, but let me just finish this. The Labour proposal was 4.3 per cent in real terms. Yes, I'll take an intervention.

Gwnaf, fe dderbyniaf ymyriad, ond gadewch i mi orffen hyn. Roedd y cynnig Llafur yn 4.3 y cant mewn termau real. Iawn, fe dderbyniaf ymyriad.

Given the Secretary of State for Wales's enthusiasm for the metro, I would expect him to be able to demonstrate enough influence amongst his Westminster colleagues in order to deliver the £125 million worth of funding that we will lose as a result of the loss of European funding.

O ystyried brwdfrydedd Ysgrifennydd Gwladol Cymru tuag at y metro, byddwn yn disgwyl iddo allu dangos digon o ddylanwad ymhlith ei gydweithwyr yn San Steffan i ddarparu'r cyllid gwerth £125 miliwn y byddwn yn ei golli o ganlyniad i golli cyllid Ewropeaidd.

We are a pro-business Government and one of my first priorities will be talking to businesses large and small, as well as key partners, about their views on developing the right approach to grow prosperity and deliver greater financial security for businesses and individuals, right across Wales.

Rydym yn Llywodraeth sy'n cefnogi busnesau ac un o fy mlaenoriaethau cyntaf fydd siarad â busnesau mawr a bach, yn ogystal â phartneriaid allweddol, am eu safbwyntiau ynglŷn â datblygu'r dull cywir o dyfu ffyniant a darparu diogelwch ariannol gwell i fusnesau ac unigolion, ar hyd a lled Cymru.

Thank you. I call on the Minister for Housing and Regeneration to reply to the debate - Rebecca Evans.

Diolch. Galwaf ar y Gweinidog Tai ac Adfywio i ymateb i'r ddadl - Rebecca Evans.

[Continues.] - its programme for government. I'll gladly take the intervention.

[Yn parhau.] - ei rhaglen lywodraethu. Rwy'n hapus i gymryd yr ymyriad.
Ond a ydych chi'n credu bod e'n colli cyfle, efallai - bod rhai o'r newidiadau a oedd yn yr adroddiad ddim nawr yn digwydd?

But do you think this is a missed opportunity - in terms of that some of the changes in the report aren't now happening?
Diolch yn fawr iawn. Os ydych chi'n hapus, mi wnawn ni gychwyn gydag unrhyw gwestiynau. A fedrwch chi jest rhoi amlinelliad i ni o'r prosesau cyfredol ynglŷn â'r ffordd y mae penderfyniad y bwrdd taliadau yn cael ei wneud gan y Comisiwn ac a ydych chi'n teimlo bod hon yn ffordd effeithiol yn y ffordd y maen nhw'n rhoi'r gyllideb at ei gilydd?

Thank you very much. If you're happy, we will move straight to questions. Can you just give us an outline of the current processes around the way in which the remuneration board determination is made by the Commission and do you think that's an effective way of planning that budget?
Thank you. I welcome the fact that you want to write on this non-devolved issue, but we just sat in a debate prior to this where the Minister for international affairs said she couldn't intervene because is was a non-devolved issue. How can you intervene on this non-devolved issue but you couldn't intervene on the previous non-devolved issue?

Diolch. Rwy'n croesawu'r ffaith eich bod eisiau ysgrifennu ar y mater hwn sydd heb ei ddatganoli, ond rydym newydd eistedd drwy ddadl cyn hon pan ddywedodd y Gweinidog materion rhyngwladol na allai ymyrryd oherwydd ei fod yn fater nad yw wedi'i ddatganoli. Sut y gallwch ymyrryd ar y mater hwn sydd heb ei ddatganoli ond na allech ymyrryd ynghylch y mater blaenorol nad yw wedi'i ddatganoli?
So if there are no other comments, we'll move on to item 6 and ask to move to a private session. Is everyone content with that? Thank you.

Felly, os nad oes unrhyw sylwadau eraill, dŷn ni'n symud ymlaen i eitem 6 a dŷn ni'n gofyn ichi i fynd i mewn i sesiwn breifat. A ydy hynny'n iawn i bawb? Diolch.

Item 5 on our agenda is the appointment of an acting Public Services Ombudsman for Wales, and I call on the Chair of the Equality, Local Government and Communities Committee to move that motion - John Griffiths.

Eitem 5 ar ein hagenda yw penodi Ombwdsmon Gwasanaethau Cyhoeddus dros dro i Gymru, a galwaf ar Gadeirydd y Pwyllgor Cydraddoldeb, Llywodraeth Leol a Chymunedau i wneud y cynnig hwnnw - John Griffiths.
Llywydd, rydym yn gweithio gyda'n partneriaid gwasanaeth cyhoeddus a chyrff arolygu, archwilio, a rheoleiddio Cymru i helpu i liniaru'r polisi caledi diffygiol ac aflwyddiannus.

Llywydd, we work with our public service partners and the Welsh inspection, audit, and regulatory bodies to assist in mitigating the flawed and failed policy of austerity.
Certainly, I've been in post eight months and I don't recall bringing one forward, so I will look into that and, if appropriate, make a statement and, if not, I will write to the Member.

Yn sicr, rwyf wedi bod yn y swydd ers wyth mis ac ni allaf gofio cyflwyno un, felly fe edrychaf ar hynny, ac os yw'n briodol, byddaf yn gwneud datganiad, ac os nad yw'n briodol, byddaf yn ysgrifennu at yr Aelod.

Cabinet Secretary, I don't know whether you've heard of an organisation called Faith in Families. They're a local Swansea-based organisation -

Ysgrifennydd y Cabinet, nid wyf yn gwybod a ydych wedi clywed am sefydliad o'r enw Ffydd mewn Teuluoedd. Sefydliad ydyw sydd wedi'i leoli yn Abertawe -

To my fellow Members, I can tell you that we're now going to have a break until 13:15. In the meantime, some of us will be meeting with the health Minister of the Basque Country in the room across from here, and all Members are welcome to be present for that event. Thank you very much.

I'm cyd-Aelodau, gallaf ddweud ein bod ni nawr yn mynd i dorri am egwyl tan 13:15. Yn y cyfamser, bydd rhai ohonom ni'n cyfarfod efo Gweinidog iechyd Gwlad y Basg yn yr ystafell ar draws y ffordd, ac mae croeso i bob Aelod o'r pwyllgor yma hefyd i fod yn bresennol am y digwyddiad hwnnw. Felly, diolch yn fawr iawn i chi.

Am I the only person not hearing the First Minister? No, I'm not. We seem to have lost the link to the First Minister. I can see that the health Minister is going in search of the First Minister. We'll just pause for a few seconds. The First Minister is now on the health Minister's computer. Can he be unmuted? Yes. First Minister, can you hear us?

Ai fi yw'r unig un nad yw'n clywed y Prif Weinidog? Na, nid fi yw'r unig un. Ymddengys ein bod wedi colli'r cysylltiad â'r Prif Weinidog. Gallaf weld bod y Gweinidog iechyd yn mynd i chwilio am y Prif Weinidog. Fe wnawn ni oedi am ychydig eiliadau. Mae'r Prif Weinidog bellach ar gyfrifiadur y Gweinidog iechyd. A ellir ei ddad-dawelu? Gellir. Prif Weinidog, a allwch chi ein clywed ni?
So, I'm going to ask the First Minister: what further progress has been made, particularly with the payments agency in England, to get these problems sorted out?

Felly, rwy'n mynd i ofyn i'r Prif Weinidog: pa gynnydd pellach sydd wedi ei wneud, yn enwedig o ran yr asiantaeth taliadau yn Lloegr, i ddatrys y problemau hyn?

I think part of the purpose of the Thurley review was to see how the museum sector - well, certainly the national museum sector as a whole - could raise more of its income so that that balance between public funding and non-government funding would change.

Credaf mai rhan o bwrpas adolygiad Thurley oedd gweld sut y gallai'r sector amgueddfeydd - wel, yn sicr sector yr amgueddfa genedlaethol yn ei chyfanrwydd - godi mwy o incwm fel y byddai'r cydbwysedd hwnnw rhwng cyllid cyhoeddus a chyllid nad yw'n gyllid y Llywodraeth yn newid.

I thank Hefin David for his kind words and for holding this short debate and for giving me some very short time in that short debate. I do appreciate it.

Diolch i Hefin David am ei eiriau caredig ac am gynnal y ddadl fer hon a rhoi peth amser byr iawn i mi yn y ddadl fer honno. Rwy'n gwerthfawrogi hynny.

Personally, if there were to be new legislation, we wouldn't want to see it being weakened in any way but it could, perhaps, be more fit for purpose. That would be my comment.

Yn bersonol, petai yna ddeddfwriaeth newydd, ni fyddem ni'n croesawu iddi fod yn wannach mewn unrhyw ffordd, ond ei bod efallai'n fwy fit for purpose, buaswn i'n ei ddweud.
Ond eto eich arweiniad chi ydy -

But it's your leadership -
Thank you. What are your views, therefore, on the general approach that the Bill adopts in relation to Welsh-medium provision?

Diolch. Beth yw eich barn chi am y dull cyffredinol y mae'r Bil yn ei fabwysiadu mewn perthynas â darpariaeth gyfrwng Gymraeg?
I will extend the time available for this statement a little, because of the importance of the statement, but may I ask the remaining speakers to be concise in their questions? Alun Davies.

Mi wnaf i ymestyn yr amser ar gyfer y datganiad yma rhyw gymaint, oherwydd pwysigrwydd y datganiad, ond a gaf i ofyn i'r siaradwyr sy'n weddill i fod yn fyr ac yn fachog yn eu cwestiynau? Alun Davies.
A yw'n bosibl agor meicroffon Dafydd Elis-Thomas? A all unrhyw un ein helpu gyda hyn?

Can Dafydd Elis-Thomas be unmuted? Can anybody help us at this point?
Thank you very much, Deputy Presiding Officer, and thank you for the opportunity to open this debate on the Welsh Government's draft budget.

Diolch yn fawr, Dirprwy Lywydd, a diolch am y cyfle i agor y ddadl hon ar gyllideb ddrafft Llywodraeth Cymru.
Rydym yn gweithio'n agos gyda phrif gwnstabliaid yng Nghymru a'n comisiynwyr heddlu a throseddu i wneud cymunedau'n fwy diogel. Yn benodol, rydym yn gweithio ochr yn ochr â sefydliadau partner i ddatblygu'r ymrwymiadau yn yr adolygiad o weithio gyda'i gilydd i greu cymunedau mwy diogel.

We work closely with chief constables in Wales and our police and crime commissioners on making communities safer. In particular, we're working alongside partner organisations to take forward the commitments of the working together for safer communities review.
Thank you. The food tourism action plan, launched in April 2015, identifies initiatives and promotional activity to develop Welsh tourism. It includes steps to develop food tourism as a sector and selling point for Wales, with Welsh food promoted at major events, activities and attractions.

Diolch. Mae'r cynllun gweithredu twristiaeth bwyd, a lansiwyd ym mis Ebrill 2015, yn nodi mentrau a gweithgaredd hyrwyddo i ddatblygu twristiaeth yng Nghymru. Mae'n cynnwys camau i ddatblygu twristiaeth bwyd fel sector ac fel pwynt gwerthu i Gymru, gyda bwydydd o Gymru yn cael eu hyrwyddo mewn digwyddiadau, gweithgareddau ac atyniadau mawr.
We don't need a supporting act from Darren Millar to the Minister.

Nid oes arnom angen act gefnogi gan Darren Millar i'r Gweinidog.
Roeddwn yn meddwl efallai fy mod wedi bod yn siarad yn rhy hir.

I thought I might have been going on too long.
Rwy'n credu bod y Gweinidog bron wedi cael ei themtio i wneud y datganiad ar yr adeg honno -

I think the Minister was almost tempted to make the statement at that point -
Rwy'n credu bod cytundeb cyffredinol y bydd penderfyniad Tsieina yn her fawr i ni o ran ailgylchu yma yng Nghymru, o ran plastigau. Trwy gomisiynu gwaith technolegau ailgylchu, a fyddai'n troi plastigau diwedd oes yn olew ysgafn, yn gwyr neu'n olew tanwydd trwm sylffwr isel, gallem greu adnodd delfrydol yma ar gyfer amrywiaeth eang o gymwysiadau diwydiant, a gallai hwn, wrth gwrs, fod yn gyfle i Gymru. A fyddech chi'n cytuno ei bod hi'n bryd nawr i ni roi terfyn ar y system bresennol o losgi plastigau ac anfon ein plastigau i safleoedd tirlenwi, ac i fod y wlad gyntaf i drin ei gwastraff plastig ei hun mewn ffordd gwbl ecogyfeillgar?

I think there is universal agreement that China's decision will pose a big challenge to us with regard to recycling here in Wales, with regard to plastics. By commissioning a recycling technologies plant, which would turn end-of-life plastics into light oil, wax or low sulphur heavy fuel oil, we could create an ideal resource here for a wide range of industry applications, and this could, of course, be an opportunity for Wales. Would you agree that it's now time that we end the present system of burning plastics and sending our plastics to landfill, and to be the first country to treat its own plastic waste in a totally environmentally friendly way?
Well, I don't think that one word you could apply to me is 'insensitive', and I'm certainly not insensitive to this. My officials did meet with representatives of the NFU early in October, and they had a very constructive meeting. I've also met with the NFU on several occasions, the last being a week last Thursday, I think. Obviously, they are concerned and they raised those concerns with me. Without consultation - I'm not going to pre-empt that consultation, and I go back to my answer to Paul Davies around those who are already meeting those existing storage standards, for whom the cost of compliance would be minimal.

Wel, rwy'n credu bod 'ansensitif' yn un gair na allwch ei briodoli i mi, ac yn sicr nid wyf yn ansensitif i hyn. Cyfarfu fy swyddogion â chynrychiolwyr Undeb Cenedlaethol yr Amaethwyr yn gynnar ym mis Hydref, a chawsant gyfarfod adeiladol iawn. Rwyf hefyd wedi cyfarfod ag Undeb Cenedlaethol yr Amaethwyr ar sawl achlysur, ac roedd y cyfarfod diwethaf wythnos i ddydd Iau diwethaf, rwy'n credu. Yn amlwg, maent yn pryderu ac maent wedi dod â'r pryderon hynny i fy sylw. Heb ymgynghoriad - nid wyf am achub y blaen ar yr ymgynghoriad hwnnw, ac rwy'n mynd yn ôl at fy ateb i Paul Davies pan ddywedais y buasai'r gost gydymffurfio'n fach iawn i'r rhai sydd eisoes yn bodloni'r safonau storio presennol.
The budget invests in all parts of Wales to support our public services, businesses and communities. This includes a £20 million boost for the north Wales metro within the Minister for Economy and Transport's portfolio, continuing our investment in an integrated, modern and efficient transport system for the region.

Mae'r gyllideb yn buddsoddi ym mhob rhan o Gymru i gefnogi ein gwasanaethau cyhoeddus, ein busnesau a'n cymunedau. Mae hyn yn cynnwys hwb o £20 miliwn i fetro gogledd Cymru ym mhortffolio Gweinidog yr Economi a Thrafnidiaeth, gan barhau â'n buddsoddiad mewn system drafnidiaeth integredig, fodern ac effeithlon ar gyfer y rhanbarth.
First Minister, we've heard that the metro deal is central to this whole concept. Unfortunately, two weeks ago, I think we realised that there's a great gulf between areas like Cardiff and the Valleys areas to the north, and this was reflected in the voting pattern. And the metro does give us a chance to integrate the economic future of these two very important parts of the south Wales economy.

Brif Weinidog, rydym ni wedi clywed bod y cytundeb metro yn ganolog i'r holl gysyniad hwn. Yn anffodus, bythefnos yn ôl, rwy'n meddwl ein bod wedi sylweddoli bod gagendor mawr rhwng ardaloedd fel Caerdydd ac ardaloedd y cymoedd i'r gogledd, ac adlewyrchwyd hyn yn y patrwm pleidleisio. Ac mae'r metro yn rhoi cyfle i ni integreiddio dyfodol economaidd y ddwy ran bwysig iawn hyn o economi'r de.

And finally - and very briefly - Alun Davies.

Ac yn olaf - ac yn fyr iawn - Alun Davies.
Efallai eich bod chi'n anghytuno â'r hyn y mae arweinydd yr wrthblaid yn ei ddweud, ond mae'n haeddu cael ei glywed. Rwyf i eisiau ei glywed.

You may disagree with what the leader of the opposition is saying, but he does deserve to be heard. I want to hear him.
I am - it's just a very important point, and this is about the acceptance only in principle of the need to extend powers to suspend people. From a safeguarding situation, I think it is appalling that you've not just accepted that and aren't cracking on with it. We know that when people are accused of rape or child molestation -

Ydw - mae'n bwynt pwysig iawn, ac mae hyn yn ymwneud â derbyn yr angen i ymestyn pwerau i wahardd pobl dros dro mewn egwyddor yn unig. O safbwynt diogelu, credaf ei bod yn warthus nad ydych wedi'i dderbyn yn llawn ac nad ydych yn bwrw ymlaen â hynny. Rydym yn gwybod pan fydd pobl yn cael eu cyhuddo o dreisio neu ymyrryd yn rhywiol â phlentyn -
We move on to the next item on our agenda today, which is the legislative consent motion on the Children and Social Work Bill. I call on the Cabinet Secretary for Communities and Children to move the motion - Carl Sargeant.

Symudwn ymlaen at yr eitem nesaf ar ein hagenda heddiw, sef y cynnig cydsyniad deddfwriaethol ar y Bil Plant a Gwaith Cymdeithasol. Galwaf ar Ysgrifennydd y Cabinet dros Gymunedau a Phlant i gynnig y cynnig - Carl Sargeant.
Oh, my apologies. Will the Minister - [Laughter.]

O, fy ymddiheuriadau. A wnaiff y Gweinidog - [Chwerthin.]

Diolch. Natural Resources Wales are working with the Holyhead marina, the port authority and the Maritime and Coastguard Agency on the clean-up and to minimise further fuel loss or escape of debris into the environment. This includes taking action to deal with the polystyrene that has spilled into the water. I will be visiting Holyhead port and marina tomorrow to meet with all agencies involved.

Diolch. Mae Cyfoeth Naturiol Cymru yn gweithio gyda marina Caergybi, yr awdurdod porthladd ac Asiantaeth y Môr a Gwylwyr y Glannau ar y gwaith glanhau ac i gyfyngu ar y tanwydd neu'r gweddillion sydd wedi gollwng i'r amgylchedd. Mae hyn yn cynnwys cymryd camau i ymdrin â'r polystyren sydd wedi gollwng i'r dŵr. Byddaf yn ymweld â phorthladd a marina Caergybi yfory i gyfarfod â'r holl asiantaethau perthnasol.

We'll move now to our second item, the business statement and announcement. I call on the Trefnydd to make that statement - Lesley Griffiths.

Rydyn ni'n symud i'r ail eitem, sef y datganiad a chyhoeddiad busnes. Dwi'n galw ar y Trefnydd i wneud y datganiad hwnnw - Lesley Griffiths.

I call Members to order. May I start by wishing all Members a very happy new year?

Galw'r Aelodau i drefn. A gaf i gychwyn drwy ddymuno blwyddyn newydd dda i'r holl Aelodau?

Well, I will ask the Cabinet Secretary to write to the Member in order to ensure that a full response is given to his question. FootnoteLink

Wel, mi wnaf ofyn i'r Ysgrifennydd Cabinet ysgrifennu ato fe er mwyn sicrhau bod ymateb llawn yn cael ei roi. FootnoteLink
Thank you very much, Chair. May I thank you, to begin with, for your attendance today, and for answering the questions so very well, and also for the written evidence that was submitted beforehand? And as you referred at the outset, this inquiry is a follow-up to previous inquiries by this committee. So, bearing that in mind, and also, of course, given what's in your written evidence, could you just talk to us about the main points in terms of what's improved since our last inquiry, and things that remain yet to be done?

Diolch yn fawr, Gadeirydd. Gaf i ddiolch ichi, yn y lle cyntaf, am eich presenoldeb heddiw, ac am ateb y cwestiynau mor raenus, a hefyd am y dystiolaeth ysgrifenedig a gyflwynwyd ymlaen llaw? Ac fel y gwnaethoch chi gyfeirio ar y dechrau, dilyniant ydy'r ymchwiliad yma i ymchwiliadau blaenorol gan y pwyllgor yma. Felly, o gofio hynny, a hefyd, wrth gwrs, o gofio beth sydd yn eich tystiolaeth ysgrifenedig, a allwch chi jest olrhain y prif bwyntiau - pethau sydd wedi gwella ers ein hymchwiliad diweddaraf ni, ac eto bethau sydd angen eu gwneud?

Well, can I say the Assembly Commission has signed a memorandum of understanding to join the proposed Cardiff district heating scheme to invest in our estate - ? Sorry, this will remove a significant proportion of our carbon footprint from the otherwise hard-to-tackle activity of heating on the estate.

Wel, a gaf fi ddweud bod Comisiwn y Cynulliad wedi llofnodi memorandwm cyd-ddealltwriaeth i ymuno â'r cynllun arfaethedig ar gyfer gwresogi ardal Caerdydd i fuddsoddi yn ein hystâd - ? Mae'n ddrwg gennyf, bydd hyn yn dileu cyfran sylweddol o'n hôl troed carbon sy'n deillio o weithgarwch gwresogi'r ystâd sydd, fel arall, yn anodd ei ddatrys.

I really laud you for trying to come up with good policy ideas on this, but do you accept that we have to tackle the causes of homelessness? And one of the key causes of homelessness is the benefits system. What are you doing to have conversations with your counterparts in Government in Westminster to change some of those punitive, really cruel policies that are resulting in people living on the streets?

Rwy'n eich canmol yn fawr am geisio cynnig syniadau polisi da ar hyn, ond a ydych chi'n derbyn bod yn rhaid i ni fynd i'r afael ag achosion digartrefedd? Ac un o achosion allweddol digartrefedd yw'r system fudd-daliadau. Beth a wnewch i gael sgyrsiau gyda'ch cymheiriaid yn Llywodraeth San Steffan i newid rhai o'r polisïau cosbol, gwirioneddol greulon hynny sy'n arwain at bobl yn byw ar y strydoedd?
Diolch, Llywydd. Ar lwyfan etholiad ym Mlaenau Gwent y cwrddais i â Steffan am y tro cyntaf yn ystod etholiadau diwethaf y Cynulliad, ond roedd hi'n amlwg i mi ar y pryd ei fod yn unigolyn eithriadol o ddawnus. Yn ystod ei ddwy flynedd a hanner yn y Cynulliad, rwy'n credu i bawb ohonom weld ei alluoedd arbennig, a gwn y bydd pob un yn y Siambr hon yn cytuno â mi ein bod wedi colli un o'n haelodau mwyaf galluog. Ar lefel bersonol, er ein bod wrth gwrs yn anghytuno'n wleidyddol, roedd bob amser yn gwrtais a chyfeillgar pryd bynnag y byddem ni'n croesi llwybrau yn adeiladau'r Cynulliad. Rwyf innau'n un sydd yn drist iawn oherwydd ymadawiad Steffan â'r bywyd hwn, ac mae ei deulu yn fy meddyliau ar hyn o bryd yn eu profedigaeth fawr. Ond gobeithio y byddan nhw'n cael rhywfaint o gysur yn ei gyflawniadau sylweddol iawn.

Diolch, Llywydd. I first met Steffan at a hustings in Blaenau Gwent during the last Assembly elections, but it was obvious to me at that time that he was an exceptionally gifted person. Over his two and a half years in the Assembly, I believe we have all witnessed his special capabilities, and I know that all in this Chamber will agree with me that we have lost one of our most able AMs. On a personal level, although we of course disagreed politically, he was always polite and friendly whenever we crossed paths on the Assembly estate. I, for one, am deeply saddened by Steffan's passing, and my thoughts go out to his family at this very distressing time. But I hope that they shall find solace in his very considerable achievements.