locailabs/cofnodycynulliad_en_cy huggingface dataset:
Thank you, Vikki. This crisis has highlighted the fundamental importance of a home, and our response has accelerated our work to end homelessness. Over 2,200 people have been brought into temporary accommodation, together with the support they need. We are investing £50 million to transform provision, focused on prevention and rapid rehousing.

Diolch, Vikki. Mae'r argyfwng hwn wedi tynnu sylw at bwysigrwydd sylfaenol cartref, ac mae ein hymateb wedi cyflymu ein gwaith i ddod â digartrefedd i ben. Mae dros 2,200 o bobl wedi cael llety dros dro, ynghyd â'r gefnogaeth sydd ei hangen arnynt. Rydym yn buddsoddi £50 miliwn i drawsnewid y ddarpariaeth, gan ganolbwyntio ar atal ac ailgartrefu'n gyflym.
Yes. Common agriculture policy payments of £350 million each year play a vitally important role in maintaining the viability of Welsh farms and of realising the Welsh Government and the industry's shared vision of a prosperous and resilient agricultural industry in Wales.

Gwnaf. Mae taliadau polisi amaethyddol cyffredin o £350 miliwn bob blwyddyn yn chwarae rhan hanfodol bwysig yn cynnal hyfywedd ffermydd Cymru a gwireddu gweledigaeth ar y cyd rhwng Llywodraeth Cymru a'r diwydiant ynghylch diwydiant amaethyddol ffyniannus a gwydn yng Nghymru.
Os ydym yn canolbwyntio ar les materol yn unig - ar gynhyrchu nwyddau, er enghraifft, yn hytrach nag ar iechyd, addysg a'r amgylchedd - cawn ein gwyrdroi yn yr un ffordd ag y mae'r mesurau hyn wedi'u gwyrdroi; rydym yn dod yn fwy materol Os ydym am roi pobl yn gyntaf, mae'n rhaid i ni wybod beth sy'n bwysig iddynt, beth sy'n gwella eu lles a sut y gallwn ddarparu mwy o beth bynnag sy'n gwneud hynny.

'If we focus only on material wellbeing - on, say, the production of goods, rather than on health, education, and the environment - we become distorted in the same way that these measures are distorted; we become more materialisticIf we want to put people first, we have to know what matters to them, what improves their wellbeing and how we can supply more of whatever that is.'
I'll take you up on that. Thank you.

Fe wnaf i dderbyn eich cynnig. Diolch.
Efallai y byddai'n rhaid i chi ofyn i'r Llywodraeth. Dwi ddim yn siŵr iawn pam nad oedd yna arolwg trylwyr wedi digwydd i baratoi. Ond wrth gwrs, dydy datblygiadau y gefnogaeth i'r lleoliadau nas cynhelir ddim wedi digwydd ar yr un amserlen â datblygiad y prif gwricwlwm.

Well, perhaps you'd have to ask the Government that question. I'm not entirely sure why there wasn't a thorough analysis to prepare for this. But of course, the development of the support for the non-maintained settings hasn't happened according to the same timetable as the development of the main curriculum.
I always think that listening to the Conservatives talking about poverty is a bit like somebody trying to stand up on a paddle board without falling off into the sea of austerity that's gathered around it. The reality is that it is his party that has done so much to cut the incomes of our poorest people. How can we rest as a society when we know that in England there are nurses who have to go to food banks? We used to say to people, 'If you get a job, you'll be better off.' That's no longer the case. We've seen in-work benefits cut, we've seen tax cuts for those who earn the most, and then we have Conservative politicians wondering why levels of poverty have gone up. Yes, we have, of course, our plans to tackle poverty, but we do need a change of Government in London so we have a Government that is far more committed to a more equal society.

Rwyf i bob amser yn meddwl bod gwrando ar y Ceidwadwyr yn siarad am dlodi ychydig fel rhywun yn ceisio sefyll ar gwch olwyn heb syrthio i mewn i'r môr o gyni cyllidol sydd wedi casglu o'i amgylch. Y gwir amdani yw bod ei blaid ef wedi gwneud cymaint i leihau incwm ein pobl dlotaf. Sut gallwn ni orffwys fel cymdeithas pan ydym yn gwybod bod nyrsys yn Lloegr sy'n gorfod mynd i fanciau bwyd? Roeddem ni'n arfer dweud wrth bobl, 'Os byddwch chi'n cael swydd, byddwch chi'n well eich byd'. Nid yw hynny'n wir mwyach. Rydym ni wedi gweld budd-daliadau mewn gwaith yn cael eu torri, rydym ni wedi gweld toriadau treth i'r rhai sy'n ennill fwyaf, ac wedyn mae gennym ni wleidyddion Ceidwadol yn meddwl tybed pam mae lefelau tlodi wedi cynyddu. Oes, wrth gwrs, mae gennym ni ein cynlluniau i fynd i'r afael â thlodi, ond mae angen newid Llywodraeth arnom ni yn Llundain fel bod gennym ni Lywodraeth sydd yn llawer mwy ymrwymedig i gymdeithas fwy cyfartal.
I just want to finish by making it clear to members of the committee that we have taken seriously the report that we've been provided, we will update on progress on the recommendations, and I look forward to further work with this committee through the rest of the term.

Rwyf am orffen drwy ei gwneud yn glir i aelodau'r pwyllgor ein bod o ddifrif ynghylch yr adroddiad a ddarparwyd i ni, byddwn yn rhoi'r wybodaeth ddiweddaraf ar y cynnydd a wneir ar yr argymhellion, ac rwy'n edrych ymlaen at waith pellach gyda'r pwyllgor hwn drwy weddill y tymor.
We can help with that, hopefully. Just another quick question: what is the situation now, at grass-roots level? What is the capacity for people in your area to deliver through the medium of Welsh? Do you have any data or an assessment of what exists currently?

Gallwn ni helpu gyda hynny, gobeithio. Jest cwestiwn clou arall: beth yw'r sefyllfa nawr ar lawr gwlad, fel mae'n sefyll? Beth yw'r capasiti i bobl yn eich maes chi ddelifro drwy gyfrwng y Gymraeg? Oes yna ryw fath o ddata gennych chi neu asesiad o'r hyn sy'n bodoli ar hyn o bryd?

And the video news bank - is that what we're talking about here or is that different to the copy?

A'r banc newyddion fideo - ai dyna beth rydym ni'n sôn amdano yn fan yna, ynteu a ydy hynny'n wahanol i'r copi?
Rydym yn gweithio gyda Rhwydwaith Lles Anifeiliaid Cymru a rhanddeiliaid allweddol eraill ar ganllawiau gwirfoddol ar gyfer llochesau, i'w cyhoeddi yn ddiweddarach eleni. Byddwn yn ceisio rheoleiddio llochesau yn well ac yn gweithio gyda'n swyddogion cyfatebol mewn gweinyddiaethau eraill i sicrhau dull cydlynus.

We are working with the Animal Welfare Network for Wales and other key stakeholders on voluntary guidance for sanctuaries, to be published later this year. We will seek to better regulate sanctuaries and work with our counterparts in other administrations to ensure a cohesive approach.

Diolch. Yr wythnos diwethaf, cyhoeddais dros £106 miliwn o fuddsoddiad yn ein heconomi wledig dros y tair blynedd nesaf. Bydd hwn yn mynd tuag at ystod o gynlluniau, gan gynnwys cefnogi busnesau fferm i wella eu perfformiad technegol ac amgylcheddol a gwella eu cynaliadwyedd. Mae polisïau Llywodraeth Cymru yn cynnwys cynllun cymorth llaeth diweddar Cymru, lle mae dros £983,000 wedi'i dalu i 160 o ffermwyr a gafodd eu taro galetaf gan gyflwr eithriadol y farchnad oherwydd COVID-19, yn ogystal â Chynllun y Taliad Sylfaenol a gyhoeddwyd gennyf yn ddiweddar ar gyfer 2020.

Thank you. Last week, I announced over £106 million of investment in our rural economy over the next three years. This will cover a range of schemes, including supporting farm businesses to enhance their technical and environmental performance and improve their sustainability. Welsh Government policies include the recent Welsh dairy support scheme, where over £983,000 has been paid to 160 farmers who were hardest hit by exceptional market conditions due to COVID-19, and my recent announcement of a 2020 BPS payment scheme.

Mae'r unig gwestiwn sydd gennyf yn ymwneud â'r ffaith bod y pwyllgor, o ran y weithdrefn, yn cyflwyno adroddiad i'r Cynulliad hwn yn yr un modd ag y byddai unrhyw bwyllgor arall yn ei wneud, er mwyn i'r Cynulliad cyfan ddod i benderfyniad. Does bosibl nad oes yn rhaid i chi gydnabod bod gan bob un ohonom hawl i bleidleisio pa ffordd bynnag y dymunwn bleidleisio ar hyn.

The only question I have is, procedurally, the committee brings a report to this Assembly in the same way as any other committee would do, so that the Assembly as a whole can come to a decision. Surely you have to recognise that we're all within our right to vote whichever way we wish to vote on this.
Yr eitem nesaf ar yr agenda yw datganiad gan Ysgrifennydd y Cabinet dros yr Economi a'r Seilwaith ar yr adolygiad annibynnol o'r cymorth ar gyfer cyhoeddi a llenyddiaeth yng Nghymru, ac fe alwaf ar Ken Skates i gyflwyno'r datganiad.

The next item on the agenda is a statement by the Cabinet Secretary for Economy and Infrastructure on the independent review of support for publishing and literature in Wales, and I call on Ken Skates to introduce the statement.

Fe ofynnaf i chi ar unwaith a ydych am ddod yn ôl ar hyn. A ydych yn dweud yn awr yr hoffech gael gwared ar ddatganoli oherwydd nad ydych yn hoffi rhai pethau y mae plaid arall draw acw yn eu gwneud? Nid wyf i yn y blaid honno ychwaith. Byddwn wrth fy modd yn cael gwared arnynt o rym, ond mae gennym y pŵer yn ein dwylo ein hunain yng Nghymru ac mae gennym y potensial hwnnw, a dyna rydym yn ei geisio bob amser. Ewch amdani.

I'll immediately ask if you want to come back on this. Are you saying now that you would like to get rid of devolution because you don't like some things another party over there does? I'm not in that party either. I'd love to get rid of them out of power, but we have the power in our own hands in Wales and we have that potential, and that is what we are seeking always. Carry on.
The First Minister knows that I've been raising concerns recently about staffing at Ysbyty Gwynedd, and rotas there clearly continue to be a problem. One recent e-mail from staff refers to the Hergest mental health unit, with staff morale at an all-time low, poor recruitment and retention, high sickness and poor working conditions. The result: more and more use of agency staff. When will the Welsh Government really get to grips with this unsustainable and expensive overreliance on agency workers and the rota difficulties that that perpetuates? This is resource that should be spent on supporting and improving working conditions for staff at Ysbyty Gwynedd and hospitals the length and breadth of Wales.

Mae'r Prif Weinidog yn gwybod fy mod i wedi bod yn codi pryderon yn ddiweddar ynglŷn â staffio yn Ysbyty Gwynedd, ac mae'n amlwg fod y rotas yno yn parhau i fod yn broblem. Mae un e-bost diweddar gan staff yn cyfeirio at uned iechyd meddwl Hergest, gyda morâl staff yn is nag erioed, recriwtio a chadw gwael, nifer mawr o achosion o salwch ac amodau gwaith gwael. Canlyniad hyn: mwy a mwy o ddefnydd o staff asiantaeth. Pryd fydd Llywodraeth Cymru mewn gwirionedd yn mynd i'r afael â'r orddibyniaeth anghynaladwy a drudfawr yma ar weithwyr asiantaeth a thrafferthion rota a ddaw yn sgil hynny? Dyma adnodd y dylid ei wario ar gefnogi a gwella amodau gwaith i staff yn Ysbyty Gwynedd ac ysbytai ar hyd a lled Cymru.
Thank you very much, Minister. You will have heard the Minister's intention to withdraw amendments 14, 15 and 16. Does any Member object? No. Everyone is agreed. Therefore, amendments 14, 15 and 16 are withdrawn.

Diolch yn fawr. Dŷch chi wedi clywed y bwriad gan y Gweinidog i dynnu yn ôl gwelliannau 14, 15 ac 16. Oes yna unrhyw wrthwynebiad i hynny? Nac oes. Mae pawb yn gytûn. Felly, mae gwelliannau 14, 15 ac 16 yn cael eu tynnu yn ôl.
Diolch am eich cwestiwn. Mae hyn yn rhan o'n gwaith cynllunio senarios a grybwyllais yn fy ateb i Mark Reckless. Mae rhannau o hyn yn frawychus tu hwnt. Rydym yn sicrhau bod Llywodraeth y DU ar bob lefel yn hollol ymwybodol o'n barn y dylem barhau i fod yn rhan o'r undeb tollau. Mae arnom angen y farchnad rydd honno sydd ar garreg ein drws, a byddwn bob amser yn gobeithio y bydd gennym berthynas gyda'r UE. Ond o'r trafodaethau a gefais yn y ffair aeaf ddydd Llun, mae pobl yn ofnus iawn ynglŷn â'r ansicrwydd ynghylch y ffordd y mae'r trafodaethau presennol i'w gweld yn mynd rhagddynt, ond rydym ni, fel Llywodraeth Cymru, yn arbennig o bryderus y bydd Brexit yn arwain at brisiau bwyd uwch o lawer oni bai bod gennym gytundeb masnach rhagorol.

Thank you for that question. This forms part of our scenario planning, which I mentioned in my answer to Mark Reckless. Parts of this are indeed very, very scary. We are making our views very well known to the UK Government at every level that we should remain in the customs union. We need that free market that we've got right on our doorstep, and I would always hope that we will have a relationship with the EU. But from the discussions I had at the winter fair on Monday, people are very fearful at the uncertainty about the way the current discussions seem to be going, but we are, as a Welsh Government, particularly concerned that Brexit will drive food prices much higher unless we have a really excellent trade deal.
Ac wedyn effaith colli arian petaem ni'n gadael yr Undeb Ewropeaidd. Wrth gwrs, mae hwn yn mynd i gael effaith pellgyrhaeddol ar ymchwil yn y dyfodol, ac mae adolygiad Reid wedi gwneud argymhellion i liniaru'r sefyllfa. Pa asesiad ydych chi wedi'i wneud o sut bydd y dyraniadau yn gallu helpu prifysgolion i symud oddi wrth gyllid yr Undeb Ewropeaidd?

And then turning to the impact of the loss of funds were we to leave the European Union. Of course, this is going to have a far-reaching impact on future research, and the Reid review has made recommendations to mitigate this impact. So, what assessment have you made of how allocations will be able to help universities to transition away from EU funding?
Felly, Prif Weinidog, sut mae Llywodraeth Cymru yn mynd i helpu rhieni a gofalwyr sydd yn methu fforddio trafnidiaeth gyhoeddus?

So, First Minister, how is the Welsh Government going to help parents and carers who can't afford public transport?
Item 6 on the agenda is the Household Waste Duty of Care (Fixed Penalties) (Wales) Regulations 2019. I call on the Deputy Minister for Housing and Local Government to move that motion, Hannah Blythyn.

Eitem 6 ar yr agenda yw'r Rheoliadau Dyletswydd Gofal o ran Gwastraff Cartref (Cosbau Penodedig) (Cymru) 2019. Galwaf ar y Dirprwy Weinidog Tai a Llywodraeth Leol i gynnig y cynnig hwnnw, Hannah Blythyn.

Do you want to continue from, probably, about two minutes ago?

Ydych chi eisiau parhau o, mae'n debyg, ryw ddau funud yn ôl?

The metro phase 2 project has been estimated at £734 million and the final cost will be determined during procurement negotiations. Funding includes match funding from the European regional development fund that we expect the UK Government to guarantee.

Amcangyfrifwyd y bydd prosiect cam 2 y metro yn £734 miliwn a bydd y gost derfynol yn cael ei nodi yn ystod trafodaethau caffael. Mae'r cyllid yn cynnwys arian cyfatebol o gronfa datblygu rhanbarthol Ewrop yr ydym ni'n disgwyl i Lywodraeth y DU ei warantu.

I'm sure the Assembly Member will be pleased to learn that I think a letter is already winging its way to my colleague the Cabinet Secretary for Finance and Local Government. You will have heard Mark Drakeford say - obviously, he was on his feet for the tail end of the Chancellor's announcement - certainly, once we've had a look at the small print, and the Minister's had the chance to look at all our bids, we can have a look at what extra funding we can each have.

Rwy'n siŵr y bydd yr Aelod Cynulliad yn falch o glywed fy mod yn credu bod llythyr eisoes ar ei ffordd at fy nghyd-Aelod, Ysgrifennydd y Cabinet dros Gyllid a Llywodraeth Leol. Fe fyddwch wedi clywed Mark Drakeford yn dweud - yn amlwg, roedd ar ei draed yn ystod diwedd cyhoeddiad y Canghellor - yn sicr, ar ôl i ni edrych ar y print mân, ac ar ôl i'r Gweinidog gael cyfle i edrych ar ein cynigion i gyd, gallwn edrych ar ba arian ychwanegol sydd ar gael i bob un ohonom.

I understand and appreciate what you're saying, but you're also suggesting that both us on these benches and Labour benches are UK parties and you're a Welsh party, yet our motion is about the inequalities in Wales. We're just talking about the inequalities across the country.

Rwy'n deall ac yn derbyn yr hyn yr ydych yn ei ddweud, ond rydych hefyd yn awgrymu ein bod ni ar y meinciau hyn a meinciau Llafur yn bleidiau'r DU a'ch bod chi'n blaid Gymreig, ac eto mae ein cynnig yn ymwneud â'r anghydraddoldebau yng Nghymru. Rydym yn sôn am yr anghydraddoldebau ar draws y wlad.
Ni allaf anghytuno â dim a ddywedodd David Melding. Rwy'n credu y dylai nifer yr anheddau gwag mewn ardal awdurdod cynllunio lleol fod yn ystyriaeth pan fyddant yn ystyried nifer y cartrefi mewn datblygiad newydd. Soniais yn fy ateb gwreiddiol i Neil McEvoy am y cyllid y mae Llywodraeth Cymru wedi ei gyflwyno. Rydym ni wedi gweld y cynllun Troi Tai'n Gartrefi, rydym ni wedi gweld y cynllun benthyciadau gwella cartrefi, ac mae hynny yn rhoi'r hyblygrwydd i awdurdodau lleol allu ymateb i ofynion eu hardal benodol.

I can't disagree with anything that David Melding said. I think the level of empty dwellings within a local planning authority area should be a consideration when they are considering the level of homes in a new development. I mentioned in my original answer to Neil McEvoy the funding that Welsh Government has put forward. We've had the Houses into Homes scheme, we've had the home improvement loans scheme, and that does provide local authorities with the flexibility to be able to respond to the demands of their particular area.

Hapus i'w nodi, Gadeirydd, ond hoffwn i drafod, yn y sesiwn preifat, rai o'r sylwadau yn y llythyr gan Huw Thomas.

I am happy to note, Chair, but I would like to discuss some of the comments in the letter from Huw Thomas in private session.
Soniodd yr Aelod am hyn wrth Ysgrifennydd y Cabinet dros yr amgylchedd a materion gwledig pan oedd hi yma yn y Siambr yr wythnos cyn y toriad, ac fe gafodd y ddau ohonyn nhw sgwrs gynhwysfawr iawn gan roi sylw manwl i'r holl faterion hynny.

The Member brought this up with the Cabinet Secretary for rural affairs and the environment when she was here in the Chamber the week before recess, and they had a very comprehensive conversation between the two of them in which all of those issues were well covered.
Eitem 6 ar ein hagenda yw dadl ar gynnig deddfwriaethol Aelod ar Fil Iaith Arwyddion Prydain (BSL). Ac rwy'n falch o ddweud y bydd y ddadl hon yn cael ei dehongli'n fyw mewn BSL i'r rhai sy'n gwylio Senedd.tv heddiw. A galwaf ar Mark Isherwood i wneud y cynnig. Mark.

Item 6 on our agenda is a debate on a Member's legislative proposal for a British Sign Language, BSL, Bill. And I'm pleased to say that this debate will be interpreted live into BSL for those watching on Senedd.tv today. And I call on Mark Isherwood to move the motion. Mark.
Diolch. Yn y pen draw, bydd llwyddiant hirdymor Cwmni Egino yn dibynnu ar wireddu prosiectau allweddol ar safle Trawsfynydd sy'n sicrhau manteision lleol. Bydd y rhain yn cael eu hasesu drwy fframwaith buddion cymunedol a fydd yn cael ei ddatblygu dros y 12 mis nesaf mewn ymgynghoriad â'r gymuned leol o dan siarter gwerth cymdeithasol y cwmni. Mae hyn oll, wrth gwrs, yn dibynnu ar fuddsoddiad Llywodraeth y DU mewn dyfodol niwclear yn Nhrawsfynydd.

Thank you. Cwmni Egino's long-term success will ultimately depend on the realisation of key projects at the Trawsfynydd site that deliver local benefits. These will be assessed through a community benefits framework developed over the next 12 months in consultation with the local community under the company's social value charter. All of this, of course, is reliant on UK Government investment being made in a nuclear future within Trawsfynydd.
Cyfieithwch i'r Gymraeg:

No, no. There are going to be AMs voting here -

Na, na. Mae ACau yn mynd i fod yn pleidleisio yma -
Yes. I recognise the challenges that people living with Parkinson's disease face and the impact it has on carers, friends and families. That is why we are working with our health board's specialist Parkinson's teams to help people living with Parkinson's disease and their carers to get the support they need and deserve.

Iawn. Rwy'n cydnabod yr heriau y mae pobl sy'n byw gyda chlefyd Parkinson yn eu hwynebu a'r effaith y mae'n ei chael ar ofalwyr, ffrindiau a theuluoedd. Dyna pam rydym yn gweithio gyda thimau Parkinson arbenigol ein byrddau iechyd i helpu pobl sy'n byw gyda chlefyd Parkinson a'u gofalwyr i gael y cymorth sydd ei angen arnynt ac y maent yn ei haeddu.
Wel, rydym wedi dweud yn eglur iawn na fyddem yn cynyddu cyfraddau treth incwm Cymru yn ystod y tymor Seneddol ar ei hyd, ac rydym wedi cadw at hynny. Ond rwy'n credu mai gwaith i bob plaid, mewn gwirionedd, yw nodi ei bwriadau ar gyfer cyfraddau treth incwm Cymru cyn yr etholiadau nesaf i'r Senedd er mwyn i'r cyhoedd allu barnu'r hyn sy'n gymwys yn eu golwg nhw.

Well, we've been very clear that we wouldn't increase Welsh rates of income tax over this entire Assembly term, and we stuck to that. But I do think it's a case for all parties, really, to set out what their intentions would be for Welsh rates of income tax ahead of the next Senedd elections so that members of the public can decide what they feel is right for them.

Diolch, Llywydd, a blwyddyn newydd dda i chi, Prif Weinidog.

Thank you, Llywydd, and a happy new year to you, First Minister.

Wel, mae ein pwyslais ar atal yn cael effaith gadarnhaol yn y gogledd a'r de, ac mae bron i 8,800 o aelwydydd wedi eu hatal rhag bod yn ddigartref.

Well, our focus on prevention is having a positive impact in both north and south, with almost 8,800 households prevented from becoming homeless.

Yr eitem nesaf, felly, yw cwestiynau i Arweinydd y Tŷ a'r Prif Chwip, ac mae'r cwestiwn cyntaf gan Rhun ap Iorwerth.

The next item, therefore, is the questions to the Leader of the House and Chief Whip, and the first question is from Rhun ap Iorwerth.

Nac ydynt. O'r gorau. Diben y Bil -

No, they're not. Okay. The purpose of the Bill -
Ocê. A wedyn, jest i edrych ar yr ysgolion sydd yn y categorïau mesurau arbennig neu angen gwella arwyddocaol, a ydy'r ysgolion yn symud allan o fod ar waelod y tabl yn ddigon cyflym?

Okay. And then, just to look at the schools that are in the categories of special measures or significant improvement, do those schools move from being at the bottom of the table quickly enough?
Diolch. Mae cyllideb 2019, a gymeradwywyd gan y Cynulliad ym mis Ionawr, yn darparu £7.4 biliwn ar gyfer cyllid craidd y GIG, sy'n lefel uwch nag erioed o fuddsoddiad yn y GIG yng Nghymru.

Thank you. The 2019 budget, approved by the Assembly in January, provides £7.4 billion for core NHS funding, representing record levels of investment in the NHS in Wales.
Thank you for sharing those with us, Cefin, and we do look forward to reading the report itself. So, I will now invite John Griffiths to ask the first set of questions. John.

Diolch am rannu'r rhain gyda ni, Cefin, ac rydyn ni'n edrych ymlaen at weld yr adroddiad ei hun. So, mi wna'i ofyn i John Griffiths ddod mewn gyda'r set o gwestiynau cyntaf. John, os gwelwch yn dda.
O, mae'n ddrwg gennyf. Dim ond brawddeg neu ddwy sydd gennyf ar ôl. Maent wedi'u cysylltu'n sylfaenol, yn gynhenid. Felly, llywodraeth leol - mae'n hanfodol bwysig iddo gael dyfodol cynaliadwy. Mae angen i Lywodraeth Cymru gomisiynu adolygiad annibynnol o'r fformiwla ar frys. Os nad yw'n gallu, neu os nad yw'n cytuno i wneud hynny, dylent o leiaf agor ymgynghoriad ar y fformiwla ariannu, yn yr un modd ag y maent yn adolygu'r dreth gyngor. Diolch.

Oh, sorry. I've only got a couple of sentences left. They are fundamentally, intrinsically, linked. So, local government - it is fundamentally important that it has to have a sustainable future. The Welsh Government urgently needs to commission an independent review of the formula. If it can't or won't agree to this, they should at least open a consultation on the funding formula, in the same way they're reviewing council tax. Thank you.
Carry on, Cabinet Secretary.

Ewch ymlaen, Ysgrifennydd y Cabinet.