liu-nlp/blimp-single-error huggingface dataset:
Hugsanin um Noreg sum eitt ríki doyði kortini ongantíð út aftur.
Tá ið Hákun Aðalsteinsfostri var komin úr Onglandi og hevði ríkið bróðurin Eirik Blóðøks av landinum, var skilið betri.
Synir Eiriks Blóðøks, sum Hákun Aðalsteinsfostri hevði tikið valdið frá, fóru til Danmarkar at leita sær hjálp, og í 960 fall Hákun Aðalsteinsfostri í sjóbardaga við Harald Eiriksson, sum nú gjørdist kongur, nevndur Haraldur Gráfeldur.
Ólavur Trygvason, sonur ein undirkong hjá Hákuni Aðalsteinfostra í Víkini, kom heim at krevja kongsvald sum ættmaður Haralds Hárfagra.
Trúarpolitikkur hansara - kristningin - fekk mótstøðu; men serliga vóru tað viðurskiftini við danakong, sum feldu hann.
Danakongur fekk aftur einaferð Víkina, Svøríkiskongur Ranríki móti eystri, og tað, ið eftir var, fingu brøðurnir Sveinur og Eirikur Hákunarsynir at sita við sum jallur hjá danakongi.
Eitt løgfrøðiligt grundarlag fekk samveldið við teirri sáttargerð, sum gjørd varð í Bergen í 1450.
Danir máttu bjóða vápnahvíld, og hin 14. januar 1814 varð friðarsáttmáli undirskrivaður í Kiel millum sviar og danir.
Sum mótmæli móti tí, sum hent var í Kiel, stevndu norðmenn til ein tjóðfund á garðinum Eidsvoll í 1814, og har var gjørd og samtykt ein grundlóg fyri Noregs ríki.
Hóast Svøríkis kongur eisini gjørdist Noregs kongur, var Noreg við hesi grundlóg eitt sjálvstøðugt ríki í kongsfelagsskapi við Svøríki.
Eitt nýtt fullveldisríki varð ikki stovnað við hesum.
Nógv fólk varð sent av landinum og sett í fangatippir í Týsklandi.
Flestu kappingarnar vóru í lítla býnum Lillehammer við Mjøsa.
Landslagið er ógvuliga fjølbroytt. 50 % av landinum er oman fyri skógarmarkið, og 27 % eru vøtn og hagi.
Tær 57 000 oyggjarnar fram við strondini eru uml. 7 % av landinum.
Útróðrarbygdirnar fram við strondini eru seinastu árini støðugt minkaðar, tí at fiskiskapurin er versnaður, men tó havbúnaðurin er alsamt vaksin.
Landið er langt og smalt liggur fram við Norðuratlantshavinum og havøkjum so sum Skagerrak, Norðsjónum, Norskahavi og Barentshavinum, har ið kendu norsku firðirnir eru.
Eisini eigur Norra hjálondini Peteroy har suðuri í Suðurindiahavi og økið Maudland í Antarktis.
Bara uml. 3 % av Noregi er egnað til dyrkilendi , annars eru mest fjøll, berligar víddir og djúp vøtn.
Mongu, longu og djúpu firðirnir vórðu til, tá ið skriðjøklar skriðu av fjøllunum út ímóti strondini og gróvu seg níður í dalarnar.
Á hásumri setur sólin ikki her, og tað er ljóst alt samdøgrið.
Á hávetri rísur sólin ikki, tað er myrkt alt samdøgrið.
Longri norður vit koma, longri er midnáttarsól og vetrarmyrkur.
Tey ganga ígjøgnum alt Noregs land, sunnanífrá og norðureftir, og mynda landslagið.
Kaledóniafjøll og ístíðarísurin hava í felag myndað landslagið.
Ísskjøldurin trýsti landið niður, gróv botnar og dalar og flutti burtur eyr og grót, sum seinni varð morenulendi.
Noreg, vestari parturin av skandinavisku hálvoynni, er smalt, langt land, úr norðasta í sunnasta landoddan eru 1700 km, meðan breiddin har, sum tað smalast er, er ikki meira enn einar 15 km.
Oftast eru firðirnir heilt djúpir, og hetta sæst eisini av teimum nógvu býunum, sum standa fram við teimum.
Oftast rennur ein stór á, elvur, ið norðmenninir kalla, oman gjøgnum dalin, og báðuminni ánna standa húsini.
Oman fyri bøgarðarnar tekur skógurin við, og hann gongur ofta heilt niðan á eggina, mest er tað fura, bjørk og grann, sum veksur, og skógurin er sundurmarkaður millum garðarnar.
Hetta eru setrarnir, og niðan hagar reka bøndurnir seyð, neyt og hestar um summarið.
Summir setrarnir eru heilt langt frá húsum, og fólk má liggja á setrinum ta tíðina, neytini eru har uppi.
Fyrr var mjólkin altíð gjørd til ost ella kirnað til smør, men nú gongur vegur til summar setrarnar, so teir koma eftir mjólkini við bili.
Fleiristaðni eru jøklar, stórar ísfløtur, bréir, sum norðmenn kalla tær, tann størsti eitur Jostadalsjøkulin.
Størstu fjøllini eru Jøtunheimurin, Kjølurin, Dovrafjøll og Langfjøllini.
Har sum gøturnar ganga eftir fjøllunum, standa varðar sum í Føroyum.
Nú verða bygdagøturnar lítið brúktar, tí teir hava lagt bæði jarnbreytir og vegir eftir fjøllunum.
Heilt norðuri ígjøgnum, á Finnmarkini teir kalla, eru stórar heiðar við bæði lyngi og mosa, har halda sámarnir til við reindjórafylgjum sínum.
Norska landslagið ger tað trupult hjá landbúnaði og flutningi.
Norðast í Noregi er veturin eisini harður, -30 til -35 °C er ikki óvanligt, og ofta legst ógvuligur kavi niður, men kortini plagar ísur ikki at forða fyri siglingini.
Har norðuri stendur sólin um hásummarið á luftini alt samdøgrið, men mitt í november hvørvur hon og sæst ikki aftur í tveir mánaðir.
Sjógvurin við Noregs strendur hevur almikla ávirkan á veðurlagið í landinum.
Sandefjord er reiðarabýur, við Kongsberg høgga teir silvur, og har er eisini ein vápnasmiðja.
Størstu býirnar á Norðlandinum eru Narvik og Bodø.
Umleið 2,500 fólk búgva á Svalbarð.
Tað hevur verið námsvinna á Svalbarð í meira enn 100 ár.
Stjórnarovasti er Haraldur kongur V; Harald V kongur av Noregi saman við Haakon Magnus krúnprinsi og dóttur hansara Ingrid Alexandra, sum er nummar trý í arvafylgjuni til norsku trónuna.
Abbi núverandi Noregs kong, Håkon VII, var í 1905 á eini fólkaatkvøðu valdur til kong eftir at samveldið við Svøríki fór í upploysn.
Olav V ráddi fyri borgum frá 1957 til 1991, tá núverandi Harald 5. tók við.
Í Noregi er eisini fólkaræði, t.e., at norðmenn velja, hvør skal á ting.
Fjórða hvørt ár verða 169 umboð vald í Stórtingið.
Allir borgarar í Noregi, sum fylla 18 ár í valárinum, ella eru eldri, hava valrætt.
Stórtingið samtykkir lógirnar, sum skulu galda í Noregi, og Stórtingið velur eisini landsins stjórn.
Tí verða tey, sum arbeiða fyri bæði land og kommunur fleiri.
Í privatu vinnuni verða fleiri, sum veita fólki ymsar tænastur, nevnast kunnu krambafólk, fólk í ferðavinnuni, sakførarar, v.fl.
Yvirlitið brúkar tøl frá 2010 til at rokna livikorini út og hevur Avstralia og New Zealand sum ávíkavist nummar tvey og trý á listanum.
Løgmálaráðharrin, Grete Faremo, og verjumálaráðharrin, Anne-Grete Strøm-Erichsen, vóru tann 1. oktober 2012 á einum loyniligum fundi við uttanríkis- og verjunevndina hjá Stórtinginum, har tær kunnaðu um økta vandan fyri yvirgangi.
Ráðharrarnir nevndu nøvnini á fleiri islamistum, sum kunnu hugsast at ætla at fremja yvirgang.
Við á fundinum vóru eisini umboð fyri fregnartænastuna hjá politinum, PST, og fregnartænastuna hjá herinum.
Nøkur teirra eru norðmenn, sum hava vent um til islam.
Hini eru fólk, sum eru ættað úr Afganistan, Pakistan, Irak, Somalia, Tunesia og Algeria.
Fyrningarfreistin fyri dráp og álvarslig brotsverk kann gerast søga í Noregi.
Tað merkir, at ein brotsmaður ongantíð sleppur undan revsing.
Tað er Kristiligi Fólkaflokkurin, sum hevur lagt uppskotið fram.
Framburðsflokkurin legði eitt líknandi uppskot fyri Stórtingið í 2013, men tá hendi onki meira, tí uppskotið skuldi takast við í ein størri "pakka" .
Norska løgreglan hevur t.d. í 2008 tikið 260 menn.
Nógv tættbygd pláss eru á vesturstrondini og í Tróndaløgum.
Jarðgass og olja hava stóran týdning hjá teimum, sum búgva á vesturstrondini.
Nú arbeiðir bara 30. hvør norðmaður í hesum vinnum.
Mong túsund fólk starva í oljuvinnuni, annaðhvørt á boripøllum, á reinsiverkum ella í smiðjum, ið gera til dømis skip og pallar til oljuvinnuna.
Mong fólk arbeiða í ídnaðinum, týðandi vinnuvegir eru skipasmíð, námsvinna og oljuvinna.
Mong túsund fólk arbeiða á skipasmiðjum og sigla við farmaskipum og ferjum, sum javnt og samt sigla ímillum býirnar og oyggjarnar á vesturstrondini.
Í 2004-2014 hevur virðisøkingin í Norðurnoregi verið tvær ferðir størri enn nakra aðrastaðni í landinum.
Í Norðurnoregi hevur tann árligi vøksturin verið 9 % ímóti 1,5 % longri suðuri í landinum.
Vinnugreinarnar, sum hava givið Norðurnoregi so stóran fyrimun, eru olja og gass, fiskivinna og aling, sjóvinna, flutningur og námsvinna.
Tí hava flestu bøndur í Noregi kríatúr.
Har eru summir garðarnir heilt stórir, og teir velta bæði hveiti og bygg, annars er havri tað kornslagið, sum verður mest velt í Noregi.
Á summum ídnaðarvirkjunum mala teir viðin sundur og gera hann til sellulosu, og úr henni kann fáast ymiskt, til dømis filmar, kunstsilki, spreingievni o.a.
Um veturin ganga djórini inni á heiðunum og skava sær mosa upp undan kavanum, og um summarið reka teir tey oman móti strondini.
Í hørðum vetrum, tá ið skari legst á kavan, fara tey at svølta, og tá er skjótt til at tey fara burtur av leið.
Men tá er vandi fyri hond, tí úlvarnir leggjast á tey, og sámarnir munna hala avstað við hundum at leita.
Kopar er í fleiri støðum, bestu námini eru við Rørås.
Við Kongsberg høgga teir silvur, djúpasta holið er 1000 m undir jørð.
Mesta grótið í Noregi er granitt, hetta er bæði hart og vakurt grótslag.
Tætt við býin Halden hava teir ovurhonds stórt gróthol.
Eitt tað størsta elverkið er við Rjukanfossin á Suðurlandinum.
Nevnast kunnu eisini virki, sum gera ymsar útdráttir úr fiski o.ø.
Í dag fevnir leitingin eisini um økini heilt har norðuri í Barentshavinum.
Um heystarnar kemur makrelurin inn á firðirnar, og tá kasta teir nót eftir honum.
Í januar mánað koma sildatorvurnar inn móti Mørustrondini, og so geva tær seg so við og við suður við landinum.
Italia og onnur lond, ella hann verður virkaður til klippfisk og seldur til Brasil ella Spania.
Um várarnar kemur eitt lítið laksaslag, sum eitur loddan, inn á firðirnar at gýta, og toskurin gongur aftan á hana.
Men Íshavið er svikaligt, og ikki er tespiligt, tá ið hann brennur á við kavaroki og stormi av útnyrðingi.
Men tað er ikki bara fram við strondini, at norðmenn royna.
Í norsku áunum er væl til av bæði eyrriða og laksi, og helst norðuri í Troms veiða teir hópin av laksi.
Teir góvust kortini ikki, men fóru líka suður í sunnara Íshavið at royna.
Fyrst høvdu teir støð á nøkrum oyggjum har suðuri, sum taka við hvalunum frá hvalastingarunum til at skera upp og og viðgera teir, meðan onnur skip flyta útgerð til teirra.
Afturat tí stóra fiskiflotanum hava norðmenn eitt ógvuliga stórt tal av farmaskipum, norski handilsflotin er millum teir størstu í heiminum.
Nógv av hesum skipunum sigla millum ymsar havnabýir í Evropa og pláss í øðrum heimspørtum, og tað kunna ganga ár ímillum, at tey eru heima í Noregi.
Summi av teimum eru ógvuliga stór, upp um 100 000 tons, og norsku reiðaravirkini vinna stórpening frá siglingini.
Afturat vanligu fiskivinnuni, hevur eitt nýtt slag av fiskivinnu tikið seg upp seinastu 30 árini.
Teir hava fisk í stórum nótum úti á sjónum.
Uttanríkishandil Noregs er grundaður á náttúrutilfeingið, á málm og onnur steinsløg, fiskivinnu, skógarvinnu og fossamegi.
Stórur partur av útflutninginum er orka, olja og gass.
Síðstu 50 árini hevur flogferðslan í Noregi sum aðrastaðni fingið størri og størri týdning.
Summi bæði seta seg og taka seg á flog av sjónum, og hetta slagið verður nakað brúkt í Norðurnoregi.
Av tí at so lítið fólk býr í Noregi, og landið er smalt og langt, verður ofta langt at flyta fólk og farm.
Flutningur yvir land gekk seint og var ótryggur.
Fjøll og djúpir dalar, og ikki at tala um kavan um veturin, elvdu til stórar trupulleikar.
Seinastu árini eru íløgur lagdar í berghol og vegir.
Tí verða farmur og fólk mest flutt við bili nú á døgum.
Um norsku sjómenninar verður sagt "der fartøj flyte kan, der er han første mann" , og fleiri av teimum gitnastu kanningarmonnunum í Polarlondunum hava verið norðmenn.
Í norðastu fylkjunum er mesta fólkið sámar.
Í 2008 fluttu tilsamans 66 961 fólk til Noregs. 23 615 norðmenn fluttu í útlond .
Mest nýttu nøvn í Norra í 2008 eru gentunavnið Linnea og dreingjanavnið Lukas.
Fyrst í 2014 hevur Noreg 25 000 fleiri menn enn kvinnur.
Men fyri tíggju árum síðani vóru 39 000 fleiri kvinnur enn menn .
Av londunum í Evropa við einum fólkatali yvir eina millión, eru Noreg og Írland tey einastu londini sum hava yvirskot av monnum.
Í Noregi eru 49,7 % kvinnur, sum merkir, at tað í 2014 eru 990 kvinnur fyri hvørjar 1000 menn.
Súrt regn og geislavirkið avfall hóttir áir, vøtn og skóg.
Tí taka norðmenn dyggiliga undir við millumtjóða náttúruvernd.
Vanligasti skógurin í Noregi er nálaskógur, bæði grann og fura, lyngur og mosi grør ímillum trøini.
Við strondina er vaðfuglur, sjófuglur og másafuglur, og í sjónum er sumstaðni hvalur og kópur.
Nógvastaðni fram við sjónum eru fuglabjørg, har bjargafuglur og svartfuglur byggir í meingi.
Vantandi føði av ovurfiskiskapi, oljudálking og umhvørviseitran hevur borið við sær, at bjargafuglurin síðan miðskeiðis í sjeytiárunum er minkaður í stórum.
Bjarnirnar í Norra verða alsamt færri, meðan talið á úlvum økist.
Í 2012 vóru 137 bjarnir í Norra, og var tað ein afturgongd, samanborið við 2011, tá tær vóru 151 í tali.
Farið verður í tjóðbúna, tá ið veitslur eru, til dømis barsil, brúdleyp ella 17. mai.
Og tá ið hann var so dánt tilkomin, fór hann á ferð við fiól síni.
Peter Christen Asbjørnsen gav út Norske huldreeventyr og folkesagn i tveimum bindum, og samarbeiddi við Jørgen Moe um fólkaævintýrini.
Hann fekk sítt altjóða gjøgnumbrot við sanginum  "He'll Have to Go", ið Joe Allison gjørdi lagið til.
Sangurin gjørdist ein stór sukse bæði á popp- og country-hittlistum, og sangurin seldi til eina platinplátu.
Sangurin varð útgivin seint í 1959 og gjørdist nummar eitt á Hot Country Songs hittlistanum hjá Billboard magazine' hin 8. februar 1960, har hann lá í 14 vikur út í eitt.
Reeves spældi til konsert í ítróttarhøllini Njårdhallen, Oslo, hin 16. apríl 1964 saman við Bobby Bare, Chet Atkins, Blue Boys og Anita Kerr Singers.
Tey spældu á tveimum konsertum, NRK tók ein part av tí seinnu konsertini upp á video.
Hansara fyrsta sukse í Noregi var sangurin "He'll Have to Go", ið lá sum nummar eitt á Top-10 hittlistanum í Noregi og lá á tí sama hittlistanum í 29 vikur. "I Love You Because" gjørdist hansara størsta sukse í Noregi og lá sum nummar eitt á hittlistanum í 1964 og lá á hittlistanum í 39 vikur.
Tað hevði við sær, at leitað varð eftir øðrum møguleikum á marknaðinum.
Rósing Rasmussen í Runavík, sum hevði selt Toyota síðan miðskeiðis í 60'unum, hevði um sama mundið avgjørt at gevast við sínum virksemi.
Sum eftirkomari av profetinum Muhammed hevði hann rætt til at brúka heitið Sayyid framman fyri navn sítt; eisini er svarta turbanin tekin um tað sama.
Khomeini var ein av teim monnunum, ið hevði størst ávirkan á heimin í 20. øld.
Hóast Rusdie seinni bað alment um umbering, so vildi Khomeini ikki taka fatwuna aftur, og stendur hon við til denna dag.
Ikki-muslimskir minnilutar hava ikki havt somu rættindi sum muslimar.
Hóast hann var ein av valdsmiklastu monnunum í síni samtíð, so livdi Khomeini eitt sera spartanskt lív.
Fólk høvdu bæði ærufrykt og ræðslu fyri honum samstundis, bæði tá ið hann ferðaðist ímillum viðhaldsfólk, uttan at smílast til nakran, og tá ið hann frálærdi uttan at hyggja nakran í  eyguni, nakrantíð; nakað ið økti um karismu hansara.
Tey fingu sjey børn, tvey doyðu sum børn, hini fimm ið vuksu til, vóru tríggjar døtur og tveir synir.
Eldri sonurin Mustafa Khomeini, ið livdi í útlegd saman við faðirinum í Najaf í Irak, varð myrdur í 1977, hildið verður at iranska loyniløgreglan SAVAK beindi fyri honum.
Hetta hendi ein mánað eftir, at hann hevði funnist at stýrinum hjá Ali Khaminei, og hildið verður, at hann bleiv eitraður við cyanidi eftir boðum frá høgtstandandi embætismonnum.
Hon luttekur eisini í politikki og er eins konservativ og faðirin; hon tekur undir við, at kvinnur skulu noyðast at ganga í turriklæði, og hon metir USA sum ein fígginda, ið Iran ikki skal samráðast við.
Hassan Khomeini, abbasonur, sonur Ahmad Khomeini er prestur og leiðari av Khomeini Mausoleum, hann stuðlar eisini nýskipanarrørsluna og var ein av teimum ið kravdi at úrslitið av 2009-valinum skuldi vera ógyldað.
Sameindu Tjóðir er ein millumtjóða felagsskapur, og meginreglan er, at bara fullveldislond kunnu verða limir.
Dømi eru tó um lond uttan fullveldi, sum hava verið limir.
Hvítarussland og Ukreina vóru limir í ST, hóast tey vóru partur av Sovjetsamveldinum undir Kalda krígnum .
Tá Seinni heimsbardagi brast á, varð hildið, at ein av orsøkunum til kríggið var, at Fólkasamgongan hevði ikki nóg stórt vald til at forða fyri stórkríggi.
Tá ið Seinni heimsbardagi var av í 1945, gjørdu teir sameindu av - t.e. tey londini, sum høvdu barst ímóti Týskland, Japan og Italia - at alt skuldi gerast, at stórbardagi ikki verða aftur.
Hetta er fyrsti setningurin í stovningarsáttmála Sameindu Tjóða, sum 50 lond skrivaðu undir 26. juni í 1945.
WHO sendir fólk til Afrika við drepandi flugueituri at spræna út yvir teir víðu vøllir, har sum malariaflugan heldur til .
Á sama hátt runna teir eisini út aðrar sjúkur, eitt nú sovisjúkuna.
Tá ið fólkini hava fingið heilsuna og eru arbeiðsfør aftur, batna lívilíkindini munandi.
Tað er ikki bara fólkið, sum sjúkan rámar, hon rámar eisini neytini.
Tað hevur tí verið ómøguligt at hava neyt, har sum hesar smittuberandi flugur hava livað, og veldug landaøkir hava ligið oyðin við fólk og fæ.
Sjúkurnar koma aftur, tí vatnið, sum tey drekka og hava til matgerð, er fult av eitrandi bakterium.
UNICEF ger megnararbeiði at útvega børnum heilivág fyri teim verstu barnasjúkum .
Tá ST varð sett á stovn, vórðu limalondini samd um, at tað var neyðugt at gera avtalur, sum skuldu verja heimsins íbúgvar.
Tí varð neyðugt við einum millumtjóða sáttmála.
Grundleggjandi mannarættindi eru rætturin til frælsi, lív og javnlíkindi.
ST-hermenn verða settir inn millum stríðandi partar, til dømis fyri at stegða bardøgum, meðan friðarsamráðingar fara fram.
Viðhvørt verður heitt á ST um at senda friðarherlið til eitt land, har ófriður er.
Í 1989 vórðu herlið send til Namibia í syðra parti í Afrika at kanna valið, tá ið Namibia fekk fullveldi .
Á sumri í 2013 var ST til dømis við í 15 altjóða stríðum .
Harumframt eru fleiri sjálvstøðugir stovnar, sum hoyra til ST-familjuna, t.d.
Umframt høvuðssætið í New York hevur hon kunningarstovur kring heimin.
Undir honum eru ráðskrivstovur við hvør sínum varaaðalskrivara.
Sløk 9000 fólk starvast á Skrivstovuni, sum hevur høvuðssæti í USA.
Hinir tíggju limirnir verða valdur fyri 2 ár í senn av landabólkum: Fimm úr Ásia og Afrika, tveir úr Latínamerika, tveir úr Vesturevropa og ein úr Eysturevropa.
Ráðið hevur 54 limir, sum Aðalfundurin velur við støði í einum landafrøðiligum býti millum ymsar partar av heiminum.
Roynir m.a. at venja upp læknar, stríðist ímóti sjúkum og smittukeldum, og í samstarvi við aðrar undirstovnar (t.d.
FAO og UNICEF), at skapa betri reinføri, útvega reint vatn og arbeiða fyri matvørumenning.
Matvøru- og Landbúnaðarfelagsskapur Sameindu Tjóða (FAO): FAO virkar m.a. fyri at menna landbúnaðin, serliga í menningarlondum, og á tann hátt at útvega teimum, sum svølta, meira mat.
Eingi kríggj síðan hava verið so stór sum Seinni heimsbardagi.
Í mars 1938 tvingaði hann Eysturríki at leggja saman við Týsklandi, og árið eftir tók hann fyrst landslutin Sudetaland í Kekkoslovakia.
Seinni varð restin av Kekkia lagt undir Týskland, meðan Slovakia varð gjørt til sjálvstøðugt land.
Bretland og Frakland róku eftirlætispolitikk, ið gav Hitler frið at gera hetta. 1. sept. 1939 leyp Hitler á Pólland.
Frammanundan hevði hann gjørt sáttmála við Stalin um at býta Pólland teirra millum.
Týskarar lupu á við stríðsvognadeildum og øðrum brynjaðum akførum, sum tóku seg langt inn í fíggindalandið.
Í hølunum á teimum komu gonguherliðini, ið kringsettu stórar deildir av fíggindaherinum; álopsdeildirnar fingu stuðul frá stríðsflogførum.
Ein mánað seinni leyp Hitler á Niðurlond, Belgia og Frakland.
Pætursborg), men megnaðu ongantíð at taka býin.
Fimm amerikonsk slagskip og 15 onnur skip vórðu søkt ella oyðiløgd.
Bretar róku italsku herdeildirnar aftur, og tað hevði við sær, at týskarar komu italiamonnum til hjálpar.
Við Rommel herovasta á odda róku týskarar bretar aftur til Egyptalands.
Herurin hjá ásaveldunum varð avbyrgdur ímillum herar teirra sameindu og legði vápnini í mai 1943.
Jødarnir vórðu noyddir at búgva í einum lítlum býlingi í býnum, og hvønn dag gjørdu nazistarnir seg inn á teir.
Meðan teir sameindu tóku seg fram í bardaganum, fingu teir dyggan stuðul frá mótstøðurørslunum í til dømis Belgia, Kekkoslovakia, Grikkalandi, Jugoslavia, Póllandi og handan hermótið í Sovjetsamveldinum.
Í 1943 broyttist gongdin í Kyrrahavi, tá ið amerikanskar herdeildir tóku aftur nakrar oyggjar, og í 1944 tóku amerikanarar og bretar Filipsoyggjar og Burma aftur frá japanarum.
Tíðliga í 1945 tóku amerikanarar japonsku oyggjarnar Iwojima og Okinawa.
Hin 6. august tveitti eitt amerikanskt bumbuflogfar fyrstu kjarnorkubumbuna niður yvir japanska býin Hiroshima, og 80 000 menniskju lótu lív.
Hitin frá spreingingini oyðilegði hús 7 km í radius úr spreingideplinum.
Tríggir dagar seinni var aftur ein kjarnorkubumba tveitt, hesa ferð yvir Nagasaki.
Harafturat sendi Sovjetsamveldið Japan krígsavbjóðing, og hetta noyddi Hirohito keisara at geva seg undir. 15. august 1945 løgdu japanarar vápnini.
Eitt eftirlitsráð undir herovastunum hjá teimum trimum sterkastu sigursveldunum Eisenhower (USA), Montgomery (Bretland) og Sjukov (Sovjetsamveldið) tók valdið í Týsklandi.
Týski høvuðsstaðurin Berlin var fullkomiliga oyðilagdur, tá ið týskarar løgdu vápnini.
Sovjetisku herdeildirnar hersettu eystara part í Týsklandi, og USA, Bretland og Frakland hersettu vestara part.
Ákærurnar ímóti hvørjum einstakum vóru eitt ella fleiri av hesum málum: Krígssamansvørjing, krígsbrotsverk, brot á friðaravtalu og brotsverk ímóti mannaættini.
Sovjetsamveldið misti flest fólk - einar 20 milliónir (tíggju % av sovjetiska fólkinum).
Føroyar vórðu stýrdar av løgtingi og amtmanni í felag.
Búskaparligu broytingarnar vóru eisini stórar.
Føroyski skipaflotin gavst í stóran mun at fiska og sigldi í staðin við ísfiski millum Íslands og Bretlands.
Teir, ið sigldu við, vunnu gylt av pengum, og reiðararnir enn meir.
At fiskurin ikki bleiv fiskaður og arbeiddur umborð og ikki kom upp á land í Føroyum til víðari virkingar, bar við sær stórt arbeiðsloysi.
Í Norðurfrankaríki gjørdist hann verndarhalgimenni hjá skúlabørnum, ið tá í mestan mun gingu í kirkjuskúlar.
Stundum spældu tey hendingar frá lívi biskupsins og tá hátíðarhaldið kom út á gøturnar, gjørdist tað so við og við lívligari.
Hóast figururin Svarti Piddi seinni fekk álagdan rasurelateraðar eginleikar, so var upprunin  ein óndur figurur.
Suðurøkið var tó verandi katólskt, og fólkið har suðri, saman við katólskum studentum í Amsterdam mótmæltu.
Tann nýmótans siðvenjan við Sinterklaashaldinum sum ein barnafest varð væl og virðiliga staðfest við myndprýddu barnabókini Sint Nicolaas en zijn knecht (Sankta Niklas og hjálpari hansara), skrivað í 1850 av læraranum Jan Schenkman (1806–1863).
Summi siga at hann var tann ið kom við myndini av hvussu Sinterklaas leggur gávur við kaminuna, og ríður yvir húsatekjum á gráum hesti, og  hvussu hann kemur úr Spania við dampskipi, helst tí at hann søguliga eisini er høvuðs verndarhalgimenni hjá sjómonnum.
Schenkman kom eisini við sanginum Zie ginds komt de stoomboot ("Hygg har yviri kemur dampskipið"), ið enn er vælumtóktur í Niðurlondum.
Hann er ein nekaradrongur ið fylgist við Sinterklaas og hjálpir honum á ferðini (helst íkomið av hálendsku royndunum sum hjálandaveldi, ella av mórisku hertøkuna av katólska høvuðslandinum Spania).
Í Niðurlondum gjørdist Niklasmessuaftan 5 desember, meginhøvið til at geva gávur í jólatíðini.
Tey singja Sinterklaassangir og fara síðan í song.
Vanliga verður ein gularót og/ella hoyggj, eitt súrepli o.l. løgd í skógvin, sum gáva til hestin hjá Sinterklaas.
Um kvøldi 5. desember ”pakjesavond” (pakkaaftan) koma størstu gávupakkarnir, ella man finnur ein lepa ið greiður frá hvar í húsinum Zwarte Piet hevur krógvað gávurnar í einum hessian sekki.
Hjá summum familjum er tað ein granni ið bankar á dyrnar og letur sekkin standa uttanfyri til børnini at finna.
Tá gávurnar eru funnar, verða tær lagdar í stovuna, sum vanligt er við jólagávum eisini. 6. desember fer Sinterklaas avstað aftur uttan nakað hóvasták, og festin er liðug.
Eisini er vanligt, at tá børn skulu avleggja suttuna, so verður suttan koyrd í skógvin, til Sinterklaas at goyma, og so er suttan skift út við sjokolátu næsta morgun.
Svørtu Piddarnir tveita góðgæti runt, ein siðvenja ið ætlandi stavar frá søguni um Sankta Niklas ið bjargaði trimum gentum frá skøkjulevnaði við at tveita gullmyntir ígjøgnum vindeygað hjá teimum um náttina, fyri at gjalda skuld pápa teirra.
Ymsar frágreiðingar eru um upprunan til hesar hjálparir.