Nov dretg chantunal da submissiun: Las emprimas experientschas èn positivas

Il dretg surordinà ha chaschunà numerusas novas disposiziuns da submissiun. Quest grond dumber da disposiziuns na facilitescha betg adina als incumbensaders ed als offerents da chattar l'orientaziun en il dretg chantunal davart la surdada da lavurs publicas. Tuttina han las emprimas experientschas cun il nov dretg da submissiun gì in effect positiv en il chantun Grischun.

L'entschatta da fanadur 1998 èn idas en vigur la nova lescha da submissiun e l'ordinaziun correspundenta da la regenza. Cun quellas ha il chantun Grischun adattà sia basa legala a la lescha federala davart il martgà intern. La regenza prenda enconuschientscha dal rapport dal departament da construcziun, traffic e selvicultura dal Grischun (DCTS) davart las emprimas experientschas cun il nov dretg chantunal da submissiun. Quest rapport mussa ch'il Grischun dispona d'ina buna basa per applitgar las acquisiziuns publicas a moda transparenta, raschunaivla e pratitgabla. Il chantun po sa fundar per quest intent sin sia pratica cumprovada e sin sia experientscha en ils fatgs da submissiun. Cun exequir il nov dretg sa chattan ils incumbensaders ed ils offerents per part anc en ina fasa iniziala, en la quala tut na po betg anc sa splegar a moda optimala. Cumpareglià cun il grond dumber da submissiuns ch'è vegnì exequì è il dumber dals cas problematics dentant pitschen.

La lescha dat libertads d'agir

Savens vegni pretendì che la "protecziun da la patria" en il senn d'ina favurisaziun dals offerents indigens na valia betg pli en cumparegliaziun cun il vegl dretg. Las pussaivladads che la nova lescha chantunala da submissiun ha creà, cumprovan dentant il cuntrari. Uschia pon vegnir surdadas incaricas, aifer tschertas valurs d'incarica, a moda directa u en la procedura d'invit ad offerents indigens. Savens n'èn las instanzas da surdada betg conscientas da questas pussaivladads u ch'ellas n'han betg il curaschi da trair a niz dal tuttafatg las libertads d'agir che la lescha las conceda. Plinavant permettan ils novs fatgs d'acquisiziun als incumbensaders da menziunar en la publicaziun, ultra da la relaziun tranter il pretsch e la prestaziun, auters criteris objectivs e specifics per l'incarica, uschia che la surdada na sto betg vegnir attribuida adina a l'offerta la pli bunmartgada.

Autas pretaisas per las incaricas da prestaziun da servetsch

Il nov dretg da submissiun suttametta da nov er las incaricas da prestaziun da servetsch (p.ex. architectura, inschigneria, informatica e.u.v.) a las acquisiziuns publicas. La surdada d'ina tala incarica fa savens grondas pretaisas a tut ils pertutgads. Las relaziuns èn savens pli cumplitgadas che per la gronda part da las incaricas publicas da construcziun e da furniziun. Bleras giadas n'èsi perquai betg facil da descriver exactamain las prestaziuns e las pretaisas da quest sectur. Malgrà questas difficultads en l'acquisiziun da prestaziuns da servetsch datti sin plaun chantunal e federal diversas pussaivladads da soluziun e divers models che permettan da realisar meglier las prescripziuns da la lescha (p.ex. concurrenzas, proceduras da dus u plirs stgalims).

Dapli concurrenza dentant er dapli pussaivladads

Las novas disposiziuns han chaschunà fin uss be en singuls cas excepziunals surdadas nungiavischadas da l'economia regiunala da vart dal chantun. La gronda part da las agiudicaziuns èn succedidas, malgrà la procedura averta da submissiun, ad offerents interchantunals. En vista a las incaricas publicas dal chantun gioga la protecziun natirala encunter offerents d'ordaifer per regla er anc en il rom da la nova avertura dal martgà. En il vegl dretg da submissiun existevan uschenumnadas clausulas pertschientualas da quatter pertschient per incaricas grondas resp. da diesch pertschient per pitschnas. En la surdada davan ellas ina tscherta preferenza als offerents locals envers la concurrenza d'ordaifer. Questas clausulas èn scrudadas, in fatg ch'ha chaschunà surtut ina liberalisaziun essenziala dals martgads communals d'acquisiziun. Ils offerents locals èn exposts uschia pli fitg a la concurrenza. Da l'autra vart han els la pussaivladad da pudair inoltrar offertas ordaifer lur agen territori communal e d'obtegnair l'agiudicaziun.

Il chantun porscha agid ed assistenza

Il DCTS è dapi in onn il post uffizial da consultaziun per dumondas da submissiun. Dal nov post da consultaziun na fa betg diever stediamain mo l'administraziun, mabain er vischnancas ed auters purtaders d'incumbensas communalas u chantunalas. Il post porscha cussegl ed agid er a numerus offerents, manaders da projects, a numerusas federaziuns professiunalas ed economicas sco er ad ulteriurs interessents en dumondas e giavischs dal dretg da submissiun. Il matg 1999 è vegnì edì ultra da quai il "Manual per acquisiziuns publicas en il chantun Grischun". Er quel ha l'intent da prestar servetschs nizzaivels als pertutgads en l'applicaziun pratica da las prescripziuns.

Da las vischnancas

Il project preliminar per l'amplificaziun dals stabiliments da scola primara a Vaz sut vegn approvà da princip. Als custs imputabels da var 2.1 milliuns francs vegnan empermessas contribuziuns chantunalas da 17.5 pertschient.

La nova constituziun da la vischnanca da Trimmis vegn approvada cun excepziun da l'artitgel 33, alineas 2 e 3.

La rait da loipa da passlung ch'è fixada en il plan general d'avertura da Tavau vegn approvada.

Chanzlia chantunala dal Grischun

Gremi: regenza

Funtauna: rg chanzlia chantunala dal Grischun

Data: 10.02.2000