Il Grischun vul promover pli intensivamain las energias regenerablas

En l'avegnir duain vegnir promovidas en il Grischun las energias regenerablas pli intensivamain. Ils programs da promoziun per implants solars, per installaziuns da combustiun cun laina e per pumpas da chalur vegnan extendids. La regenza grischuna ha deliberà la missiva correspundenta davart la revisiun parziala da la lescha chantunala d'energia e da l'ordinaziun respectiva per mauns dal cussegl grond. Quel vegn a tractar la fatschenta en la sessiun da december.

Da princip ha la revisiun parziala la finamira d'extender ils programs da promoziun existents en il sectur da l'energia regenerabla. Uschia vegnan implants solars novs che servan a producir aua chauda sustegnids ussa finanzialmain er senza ch'i stoppia vegnir sanada a medem temp la tecnica da chalur. Dentant sco impuls per ina sanaziun cumplessiva vegn la contribuziun da promoziun augmentada en cas d'ina sanaziun da l'edifizi concernent la tecnica da chalur . Medemamain vegnan da nov pormovidas er installaziuns da combustiun cun laina pli grondas senza ina sanaziun concernent la tecnica da chalur. Quai vala tant per edifizis existents sco er per edifizis novs. Ultra da quai na survegnan da nov betg mo stabiliments publics, mabain er edifizis privats in sustegn finanzial. Il medem vala per pumpas da chalur pli grondas en edifizis publics e privats.

Il program da promoziun existent per sanaziuns d'edifizis concernent la tecnica da chalur vegn mantegnì senza midadas. La relaziun tar eventuals models da promoziun federals e tar programs da promoziun naziunals vegn però reglada da nov. Ina cumulaziun da pajaments da contribuziun or da differents programs da promoziun daventa pussaivla en ina dimensiun limitada.

Cun quests programs da promoziun supplementars quinta il chantun che l'utilisaziun da las energias regenerablas vegnia a s'augmentar da 2.75 milluns uras kilowatt l'onn 2007 a 6.50 milliuns uras kilowatt l'onn 2011. Uschia pudess ins spargnar circa 650'000 liters ieli da stgaudar per onn. Quai correspunda ad ina reducziun dal dioxid carbonic dad 1'750 tonnas per onn.

Tant il sistem da promoziun existent sco er il sistem da promoziun rinforzà vegnan a pudair profitar da contribuziuns globalas da la confederaziun. En l'avegnir vegnan a star a disposiziun per la promoziun en il sectur da l'energia regenerabla tranter 325'000 francs (2007) ed 850'000 francs (2011). Questas contribuziuns cuntegnan circa 30 pertschient meds federals. Uschia vegn calculà ch'il dumber da las dumondas da contribuziun - che importa oz pli pauc che 10 - s'augmentia pass per pass fin a circa a 200 dumondas per onn. Ultra d'in effect energetic impurtant mussa il nov program da promoziun er ina bilantscha positiva areguard l'economia publica, e quai en connex cun segirar plazzas da lavur.

Il Grischun adatta il dretg chantunal a la lescha federala da partenadi

Il chantun Grischun adatta ses dretg chantunal a la lescha federala davart il partenadi registrà da pèrs da la medema schlattaina. La regenza grischuna ha deliberà la missiva correspundenta per mauns dal cussegl grond. Quel vegn a tractar il project durant la sessiun da december.

Ils 5 da zercladur 2005 han las votantas ed ils votants svizzers acceptà la lescha federala davart il partenadi registrà da pèrs da la medema schlattaina (lescha da partenadi). La lescha vegn ad entrar en vigur il 1. da schaner 2007. En la lescha vegnan regladas la constituziun e la schliaziun dal partenadi registrà sco er ils dretgs e las obligaziuns che las duas partenarias u ch'ils dus partenaris han vicendaivlamain. En l'agiunta tar la lescha da partenadi vegnan adattadas differentas leschas federalas, en las qualas il stadi civil ch'è vegnì creà da nov sto vegnir resguardà.

Quest proceder da la confederaziun na dat betg ina gronda libertad d'agir als chantuns sin plaun legislativ, mabain pretenda ch'els observian las normas dal dretg federal per al exequir. Il basegn d'adattaziun da l'urden giuridic chantunal cumpiglia leschas, ordinaziuns dal cussegl grond ed ordinaziuns da la regenza. En il Grischun èn pertutgadas totalmain anc otg leschas, quatter ordinaziuns dal cussegl grond e probablamain indesch ordinaziuns da la regenza. Tranter auter ston vegnir adattadas la lescha davart il dretg da burgais, la lescha davart ils dretgs politics, la lescha davart la cassa da pensiun dal chantun Grischun, la lescha introductiva tar il cudesch civil svizzer, la lescha davart il notariat, la lescha constituziunala da las dretgiras, la procedura civila sco er la lescha da submissiun. Tar intginas proceduras da legislaziun ch'èn gia terminadas u ch'èn anc en curs èn las adattaziuns necessarias gia vegnidas resguardadas.

Chanzlia chantunala dal Grischun

Gremi: regenza

Funtauna: rg chanzlia chantunala dal Grischun

Data: 06.10.2006