Prestaziuns da cumpensaziun per la Val Frisal, dentant betg per la Val Madris

La vischnanca da Breil obtegna da la confederaziun mintg'onn pli che 100'000 francs sco contribuziuns da cumpensaziun per metter sut protecziun la Val Frisal sco cuntrada degna da protecziun da muntada naziunala. La vischnanca da Soglio (per la Val Madris) ed il chantun obtegnan perencunter nagut. Quai è il resultat da l'examinaziun da la confederaziun sin las duas dumondas per contribuziuns a favur da la Val Madris e la Val Frisal.

L'onn passà ha la vischnanca da Breil inoltrà al chantun ina dumonda per contribuziuns da cumpensaziun. Questas contribuziuns duain cumpensar las perditas da metter sut protecziun la Val Frisal. Il medem ha er fatg la vischnanca da Soglio pertutgant la Val Madris. Il chantun ha tramess questas dumondas ensemen cun in agen postulat a l'uffizi federal per l'economia d'aua (UFEA). Dacurt ha quel prendì posiziun en ina prima decisiun pertutgant quests giavischs e quella n'è betg dal tuttafatg positiva.

Sa basond sin l'ordinaziun da la confederaziun davart la cumpensaziun da perditas tar l'utilisaziun da la forza idraulica (OCPF) han las calculaziuns dal UFEA demussà che la probabilitad d'ina realisaziun economica na saja betg dada en il cas da la Val Madris. Uschia scroda gia ina da las premissas essenzialas per pajar contribuziuns da cumpensaziun a la vischnanca da Soglio ed al chantun.

En il cas da la Val Frisal esi perencunter sa mussà che la dimensiun dal perimeter da protecziun da la vischnanca da Breil stoppia vegnir extendida tenor l'opiniun da l'uffizi federal d'ambient, guaud e cuntrada (UFAGC) per conceder il dretg da cumpensaziun. Ultra da quai èn accumplidas en quest cas tut las ulteriuras premissas per pudair pajar contribuziuns da cumpensaziun. La vischnanca da Breil dastga quintar cun ina contribuziun da cumpensaziun annuala da pli che 100'000 francs, premess che las votantas ed ils votants da la vischnanca acceptan las pretaisas che vegnan fatgas da la confederaziun. La durada da questas prestaziuns n'è anc betg fixada. Damai che l'import da cumpensaziun per il chantun na cuntanscha betg l'autezza minimala decisiva tenor la OCPF, obtegna il chantun dentant er nagut en il cas da la Val Frisal.

Suenter il cas da la "Greina" daventa pia pli probabel la Val Frisal il segund cas per pajaments da cumpensaziun en noss chantun. Per il cas da la Greina era vegnida fixada da lez temp ina regulaziun speziala ch'è sa basava - per mancanza da pratitgabladad da la OCPF - directamain sin la lescha federala davart il dretg d'aua. Tar la regulaziun speziala da lezza giada è l'autezza da la contribuziun da cumpensaziun bain er vegnida calculada tenor la surmenziunada OCPF, la repartiziun sin las vischnancas da Vrin, Sumvitg e sin il chantun è dentant succedida en relaziun da mintgamai dus tschintgavels per las vischnancas ed in tschintgavel per il chantun. Tar ina interpretaziun formalistica, dentant correcta da la OCPF avess la vischnanca da Vrin, che metta sut protecziun la gronda part dal plaun da la Greina, obtegnì praticamain nagut. Las prestaziuns da cumpensaziun a Vrin, Sumvitg ed al chantun Grischun èn dentant ina contribuziun per las perditas per metter sut protecziun la Greina. En cumparaziun cun ils avantatgs economics ch'ina realisaziun dal project avess purtà è quai dentant in import mudest.

Gremi: departament da construcziun, traffic e selvicultura

Funtauna: rg uffizi d'energia

Data: 06.10.1998