Consultaziun: numerusas novaziuns per ils dretgs dal pievel

La regenza ha deliberà per la consultaziun il sboz da la revisiun totala da la "lescha davart il diever dals dretgs politics en il chantun Grischun" (nov "lescha davart ils dretgs politics, LDP"). Il motiv principal per la revisiun totala è la nova constituziun chantunala ch'è entrada en vigur il 1. da schaner 2004. Concretamain pertutgads da quai èn ils suandants secturs da la LDP:

- il dretg da votar e d'eleger da las Svizras e dals Svizzers a l'exteriur en chaussas chantunalas,

- l'elecziun dal pievel da las presidentas e dals presidents da las corporaziuns regiunalas,

- las proceduras per iniziativas dal pievel e referendums dal pievel sco er per iniziativas da vischnancas e referendums da vischnancas,

- la suspensiun e la liberaziun da l'uffizi da commembras e commembers da las autoritads e

- l'armonisaziun dals termins d'elecziuns tar elecziuns da la regenza e dal cussegl grond sco er dal cussegl dals chantuns e dal cussegl naziunal.

En il nov sboz da lescha èn però er resguardads ulteriurs puncts da revisiun:

- la reducziun da la maioritad absoluta tar elecziuns,

- la regulaziun da la verificaziun dal scrutini tar stretgs resultats da votaziun,

- la regulaziun dals motivs per ina votaziun per correspundenza nunvalaivla,

- la basa legala per la votaziun sin via electronica e

- la basa legala per il diever da meds auxiliars tecnics ed electronics per eruir il resultat.

La consultaziun dura fin ils 30 da fanadur 2004. Ils documents pon vegnir consultads en moda electronica sut www.gr.ch ? Archiv GR (chavazzin "dretgs politics LDP").

Da vischnancas e regiuns

- Vaz / Parpan: Per il project d'in indriz da trenament e dal cup mundial "pista da skis da trenament e dal cup mundial 'Silvano Beltrametti'" ha la regenza approvà in credit d'agid d'investiziun senza tschains da la confederaziun ed ha garantì ina contribuziun chantunala da 500'000 francs.

- Riein: Il chantun vegn a sa participar als custs da sanaziun da la pendiculara Pardi-Signina cun ina contribuziun da var 77'000 francs.

- Küblis: La vischnanca survegn var 300'000 francs sco contribuziun chantunala a la segunda etappa da l'engrondiment dal provediment d'aua.

- Events da sport: Il Partenz sco er ils pass dal Bernina, da l'Albula, dal Flüela, dal Fuorn e da l'Umbrail vegnan ad esser il fanadur ils lieus d'acziun da duas grondas occurrenzas: Il swiss bike master (dals 23 als 25 da fanadur) enturn Küblis ed il "giro da trais pajais" (dals 9 als 11 da fanadur) en la regiun da cunfin Svizra-Italia-Austria. Per domaduas occurrenzas da sport ha la regenza approvà mintgamai il plan da traject.

Contribuziuns chantunalas a differentas instituziuns

- Uniun dals Gualsers: Per il project "walseralps" ha la regenza approvà ina contribuziun chantunala da 90'000 francs. Il project cumpiglia geograficamain tut las regiuns, en las qualas vivan Gualsers (Italia, Liechtenstein, Austria e Svizra). Vi da quai sa participeschan diesch organisaziuns regiunalas da Gualsers. "Walseralps" è in project en il rom da l'iniziativa communabla "interreg IIIB" da l'uniun europeica.

- Uniun per il cup mundial a Lai: Sco garanzia da deficit per il final dal cup mundial alpin 2005 ha la regenza approvà 80'000 francs.

- Tgira da monuments: Var 585'000 francs ha approvà la regenza per la restauraziun e la sanaziun dals suandants objects:

- casa Tomé, Puschlav

- chasa d'abitar Nebel / Schlumpf, Luzein,

- chasa d'abitar von Blumenthal, Roten,

- alp Tea Suot, Tschlin,

- baselgia parochiala catolica S. Vigeli a Tujetsch, Sedrun.

- Cunvegna da prestaziun: Il chantun sustegna ils onns 2004 e 2005 las activitads e las incumbensas da l'uniun tetgala dals museums grischuns cun totalmain 100'000 francs: tranter auter l'ediziun d'in prospect da museum triling dal Grischun, la realisaziun d'in pool da spezialist(a)s da museum, l'introducziun d'ina banca da datas per l'inventarisaziun sco er la realisaziun da curs da scolaziun supplementara.

Projects da vias

- Punt vi da la spunda dal Caselertobel / via dal Schin: Per segirar la punt en il traject Freihof-Passmal ha la regenza approvà 2,9 milliuns francs.

- Punt dal Crestawald / access Avras: Per garantir la segirezza da manaschi dals proxims tschintg onns èn necessarias lavurs da reparatura voluminusas. Per quai ha la regenza approvà var 600'000 francs. Las lavurs duran fin la fin da l'onn 2005.

chanzlia chantunala dal Grischun

Gremi: regenza

Funtauna: rg chanzlia chantunala dal Grischun

Data: 06.05.2004