Il referendum cunter la participaziun al concordat da HarmoS è reussì

Il referendum cunter il conclus dal cussegl grond davart la participaziun dal chantun Grischun a la cunvegna interchantunala davart l'armonisaziun da la scola obligatorica (concordat da HarmoS) dals 12 da favrer 2008 è reussì cun 4'520 suttascripziuns valaivlas. La regenza ha fixà il termin per la votaziun dal pievel davart quest project sin ils 30 da november 2008.

Da la verificaziun che la chanzlia chantunala ha fatg da las suttascripziuns inoltradas sin las glistas da suttascripziuns attestadas è resultada ina differenza cun las indicaziuns dal comité da referendum. Effectivamain èn vegnidas inoltradas 4'733 e betg 4'766 suttascripziuns. Da quellas ston vegnir deducidas 246 suttascripziuns che n'èn betg valaivlas. Uschia restan anc 4'520 suttascripziuns valaivlas.

Las contribuziuns al fond cunter epidemias d'animals vegnan augmentadas

La regenza grischuna ha concludì d'augmentar las contribuziuns annualas al fond cunter epidemias d'animals per ils proxims trais onns. L'adattaziun è necessaria, perquai ch'igl è previs da cumbatter cunter la fevra catarrala da las nursas (bluetongue).

Las contribuziuns dals possessurs d'arments sco er da nursas e da chauras s'augmentan per 2 francs sin 10 francs respectivamain sin 3 francs. La contribuziun da las vischnancas s'augmenta tar questas spezias d'animals per 3 francs. Er il chantun paja ina contribuziun supplementara da 598'500 francs per l'onn 2008 e da mintgamai 370'500 francs per ils onns 2009 e 2010.

Tut en tut èsi da far quint cun custs totals da 3'690'000 francs per il project che dura trais onns e che gida a cumbatter la fevra catarrala da las nursas en il Grischun. L'infecziun da virus "fevra catarrala da las nursas" è sa derasada ils ultims onns sco in'explosiun en Europa ed è arrivada er en Svizra. La malsogna che vegn transferida da mustgins po vegnir cumbattida mo cun ina campagna naziunala da vaccinaziun. Cunter la fevra catarrala da las nursas, che n'è betg privlusa per l'uman, ston vegnir vaccinads obligatoricamain tut ils arments, tut las nursas e tut las chauras. La vaccinaziun dal chantun Grischun vegn fatga per l'emprima giada la stad 2008 e cumpiglia circa 78'000 arments, 57'400 nursas e 10'500 chauras.

La nominaziun da la cumissiun d'etica vegn adattada en l'ordinaziun davart ils medicaments

En il futur po il chantun Grischun nominar er ina cumissiun d'etica d'in auter chantun per laschar examinar experiments cun medicaments vi da persunas. La regenza grischuna ha concludì la revisiun parziala correspundenta da l'ordinaziun davart ils medicaments.

Experiments clinics cun medicaments vi da persunas dastgan mo vegnir fatgs, sche la cumissiun chantunala d'etica als ha declerads sco admissibels. En il futur prevesa la confederaziun d'extender essenzialmain ils champs d'incumbensa da las cumissiuns chantunalas d'etica. Las commembras ed ils commembers duain pia vegnir obligads da frequentar ina scolaziun ed ina furmaziun supplementara e las cumissiuns duain survegnir ina secretariat scientific. La cumissiun chantunala d'etica dal Grischun che sa cumpona dad otg commembras e commembers giuditgescha en media 20 dumondas l'onn. Sch'ins cumpareglia quai cun ils auters chantuns, ston ins constatar che las grondas cumissiuns chantunalas d'etica, sco per exempel quellas da Turitg, da Berna, da Basilea u da Genevra, elavuran 300 fin 500 dumondas l'onn. Per motivs da la professiunalitad e da l'effizienza fai basegn da transferir las incumbensas da la cumissiun chantunala d'etica dal Grischun a la cumissiun d'etica d'in chantun ferm populà. Ina tala regulaziun da questa pussaivladad mancava fin ussa en l'ordinaziun chantunala davart ils medicaments.

Da vischnancas e da regiuns

- Andeer: La regenza ha approvà la cunvegna dals 9 da matg 2008 ch'è vegnida concludida da las vischnancas dad Andeer, da Clugin e da Pignia concernent la fusiun a la nova vischnanca dad Andeer.

- Schiers: Cun resalva d'ina contribuziun federala vegn garantida ina contribuziun chantunala da 514'400 francs als custs imputabels per sanar la via champestra da Stels en la vischnanca da Schiers.

- Tinizong-Rona: A la vischnanca da Tininzong-Rona vegn concedida ina contribuziun da 116'400 francs als custs per sanar e per renovar ses provediment d'aua.

- Arosa: La regenza ha approvà - cun las resalvas usitadas - la planisaziun d'utilisaziun relaschada ils 24 da favrer 2008 da la vischnanca dad Arosa per engrondir l'indriz d'ennavar existent.

- Laax e Falera: Il statut d'organisaziun dals pumpiers da Laax-Falera vegn approvà e mess en vigur retroactivamain per il 1. da schaner 2008.

Contribuziuns chantunalas a differentas instituziuns

- Broschura davart il sport da persunas attempadas: Als custs da producziun da la nova ediziun da la broschura davart il sport da persunas attempadas "Sportlich älter werden in Graubünden" vegn pajada ina contribuziun da 15'000 francs or dal fond da sport.

Projects da vias

La regenza ha approvà totalmain 1'575'000 francs per construir e per sanar ils suandants trajects da vias:

- via naziunala A13: lavurs d'impressari, sviament da Roveredo

- via d'Avras: lavurs da cuvrida, chant da la Val di Lei - Podestatsch

- via da Fideris: lavurs da cuvrida, colliaziun da la A28 - Madernis

- access a la via dal Partenz: lavurs d'impressari e da cuvrida, Cavadurastrasse

Gremi: regenza

Funtauna: rg chanzlia chantunala dal Grischun

Data: 05.06.2008