Concept per la scola speziala dal Grischun: evaluaziun dals projects da pilot en il sectur da la pedagogia speziala

Il rapport d'evaluaziun dals dus projects da pilot en il sectur da la pedagogia speziala dal chantun Grischun è avant maun. Quel mussa ch'i predomineschan ils aspects positivs da l'integraziun en il sectur da la pedagogia speziala tar las persunas interrogadas. Il rapport cuntegna differentas recumandaziuns per l'ulteriur proceder. Ussa ha la regenza concludì da prolungar ils projects da pilot en las vischnancas da Tavau e da Tusaun fin la fin da l'onn da scola 2011/12.

Dapi la stad 2008 realiseschan las vischnancas da Tavau e da Tusaun projects da pilot en il sectur da la pedagogia speziala. En il center da quests projects stat l'integraziun d'uffants cun impediments en las scolinas publicas ed en la scola regulara. Ils projects s'orienteschan vi dal concept chantunal per la scola speziala che la regenza aveva deliberà il mars 2007.

Il rapport d'evaluaziun mussa ils avantatgs da la lavur integrativa

Per incumbensa dal departament d'educaziun, cultura e protecziun da l'ambient ha la scola auta da pedagogia da Turitg evaluà ils projects da pilot e scrit in rapport. En connex cun l'evaluaziun è vegnida fatga – en las duas vischnancas da pilot – ina retschertga represchentativa tar ils geniturs sco er tar las persunas d'instrucziun e tar las persunas spezialisadas. Il rapport è vegnì preschentà per enconuschientscha a la regenza. El cumpiglia 25 paginas e cuntegna ina resumaziun dals resultats sco er ils resultats da l'evaluaziun qualitativa e quantitativa da la fasa da partenza dals projects da pilot. Er cuntegna il rapport intginas recumandaziuns per l'ulteriur proceder sin plaun chantunal, sin plaun regiunal, sin plaun communal sco er sin il plaun da las unitads da scola.

Ina constataziun centrala dal rapport è quella, che tut las persunas interrogadas èn da princip da l'avis "che concepts integrativs per in sustegn da la pedagogia speziala stoppian avair la preferenza envers concepts separativs". La lavur integrativa po avair avantatgs per tut l'instrucziun e vegn appreziada dals geniturs. Ultra da quai concluda il rapport che la collavuraziun tranter la persuna d'instrucziun da classa e las pedagogas ed ils pedagogs curativs da scola è decisiva per l'effect da las mesiras da la pedagogia speziala. Per gudagnar ulteriuras enconuschientschas e per examinar divers ulteriurs models vegni recumandà da prolungar ils projects da pilot existents.

Ils projects da pilot vegnan cuntinuads

Il rapport vegn taxà sco basa solida d'evaluaziun per la fasa da partenza dals projects da pilot. Explicaziuns davart la realisaziun dals projects da pilot per ina durada pli lunga na pon ins betg chattar en il rapport, quai ch'è er chapibel en vista a la curta fasa da project che ha durà stgars 1 onn. Sut questas circumstanzas han las vischnancas da pilot da Tavau e da Tusaun annunzià – sin dumonda dal chantun – lur interess per ina prolungaziun dals projects. La regenza ha approvà la prolungaziun fin la fin da l'onn da scola 2011/12. A medem temp ha ella dà a l'uffizi per la scola populara ed il sport l'incumbensa d'elavurar fin la fin da zercladur 2011 in rapport d'evaluaziun davart las experientschas fatgas en las vischnancas da pilot. Quest rapport sto resguardar la situaziun naziunala sco er la situaziun da las ulteriuras instituziuns ch'èn responsablas per la scola en il Grischun.

En vista a la votaziun dal pievel davart la NGF grischuna il mars 2010 ed en vista a la proxima revisiun totala da la lescha chantunala da scola èsi previsibel, ch'i n'è betg pussaivel da stgaffir – a partir dal 1. da schaner 2011 – ina nova regulaziun dal sectur da la pedagogia speziala che po vegnir realisada en tut las vischnancas dal chantun Grischun. Perquai ha la regenza concludì da prolungar l'applicaziun dal concept per la scola speziala, ch'era vegnì approvà il mars 2007, fin la fin da l'onn da scola 2011/12.

Ultra da quai è l'uffizi per la scola populara ed il sport vegnì incumbensà d'accumpagnar en moda adequata ils projects da pilot al lieu, en spezial il stgalim superiur, ed en cas da basegn d'adattar il concept. Plinavant duai l'uffizi sviluppar concepts detagliads per realisar il concept per la scola speziala dal Grischun en scolas da differenta grondezza. En cas da basegn po l'uffizi consultar in post spezialisà per elavurar la basa.

Infurmaziuns:

- president da la regenza Claudio Lardi, schef dal departament d'educaziun, cultura e protecziun da l'ambient, tel. 081 257 27 01

- Giosch Gartmann, manader da la secziun "scolaziun speziala ed integraziun", uffizi per la scola populara ed il sport, tel. 081 257 27 33

Gremi: departament d'educaziun, cultura e protecziun da l'ambient

Funtauna: rg departament d'educaziun, cultura e protecziun da l'ambient

13.01.2010