Mandat da la Rogaziun federala 2001

LA REGENZA A LAS ABITANTAS ED ALS ABITANTS DAL CHANTUN GRISCHUN

Charas convaschinas, chars convaschins

Il schaner 1998 han entschavì la conferenza episcopala svizra e la federaziun da las baselgias evangelicas svizras ina consultaziun ecumenica davart l'avegnir social ed economic da la Svizra. Las instituziuns menziunadas han envidà ad in dialog ch'aveva la finamira da tschertgar respostas a dumondas fundamentalas e da chapir l'orientaziun futura da la societad en Svizra. La consultaziun duai terminar a la Rogaziun federala da quest onn.

Igl è effectivamain uschia che la societad fa frunt oz a diversas novas provocaziuns. Questas provocaziuns stattan en emprima lingia sut l'ensaina da la globalisaziun. L'orientaziun mundiala da nossa societad e l'influenza da nossa societad tras il gir dal mund creeschan d'ina vart novas dimensiuns da la libertad persunala, dal svilup economic e da la communicaziun. Ma da l'autra vart metta la globalisaziun er a la prova la rait sociala da segirtad. Postulats sco garantir l'existenza, manifestar solidaritad e transmetter la sensaziun da segirtad en la societad èn da posiziunar da nov en in ambient ch'è sa midà.

Vegnir a frida cun las novas provocaziuns n'è betg mo ina incumbensa publica, mabain surtut er ina incumbensa da la baselgia. Che la baselgia piglia serius questas provocaziuns, cumprova tranter auter la consultaziun ecumenica. La baselgia obtegna pia er ina funcziun dal tuttafatg centrala per concepir l'avegnir da nossa societad.

L'incumbensa da la la baselgia è quella da far endament cun insistenza e instancablamain las valurs fundamentalas da la cardientscha cristiana a nossa societad. Quità per il proxim, toleranza e giustia ston furmar la basa omnipreschenta da nossa convivenza. Nagin po transmetter meglier questas valurs che la baselgia. En sia qualitad sco instanza morala è ella in punct fix per ils umans. Gist en vista a la globalisaziun ed al privel appartenent che la societad sa separia pli e pli en gruppaziuns che smanatschan da dar dapart, è ina tala referenza da gronda impurtanza.

I po senz'auter capitar che la baselgia evidenziescha tras sia lavur mintga di la valur da l'engaschament social en favur dals malsauns, dals flaivels e dals dischavanta-giads, ch'ella condemnescha la guerra, la violenza e la destrucziun cun la finamira da render cumplizis ils umans en relaziuns segiras e da'ls stimular da bandischar e sentenziar activamain tals eveniments. Tras posiziuns cleras, sch'igl è necessari senz'auter er politicas gida ella a la societad a s'orientar eticamain ed a furmar la conscienza da la societad e da mintga singul uman en dumondas impurtantas da la vita. In punct ferm po la baselgia segiramain esser er per la giuventetgna, a moda ch'ella la mussa durant il temp da l'adolescenza quant impurtantas che las valurs cri-stianas èn per s'orientar en in mund senza direcziun.

Ma uss fissi memia simpel da surdar la responsabladad per il futur svilup da la societad a la baselgia e da sa cuntentar sco commember singul da la communitad ecclesiastica e publica cun la perspectiva senz'auter calmanta ch'ils auters fan insatge per in avegnir segir e degn da viver. Nus tuts stuain gidar a sclerir la dumonda da la concepziun da l'avegnir. Anc dapli sco instituziun avain nus en maun da viver mintga di la bainvuglientscha, la chapientscha e l'amur per il proxim. Gronds e pitschens segns da simpatia, da sustegn e d'encuraschament envers umans en situaziuns da vita diffi-cilas, en misergia u en fasas da malsegirtad pon influenzar positivamain tenutas e destins persunals. Els na pon forsa betg far miraculs, ma els pon gidar a svegliar il curaschi ed il plaschair da viver.

Sche nus essan buns da manifestar ina tenuta umana e respectabla en il mintgadi e da render evidentas las valurs cristianas sco elements fundamentals per concepir noss urden social, dastgain nus far frunt a l'avegnir cun confidenza. La chaschun per reflectar quests fatgs na duai betg esser mo il di da Rogaziun federala. Scadin auter di è gist uschè adattà per quest intent.

En quest senn As recumandain nus, charas convaschinas e chars convaschins, e tut noss conumans sco er nus sezs a la tgira dal Tutpussant.

Cuira, settember 2001

En num da la regenza

La presidenta: Eveline Widmer-Schlumpf

Il chancelier: Claudio Riesen

PER VOSSA ORIENTAZIUN

1. Tenor l'ordinaziun dal cussegl grond dals 24 da favrer 1971 vegnan ils uffizis parochials supplitgads da preleger giu da chanzla / scantschala il mandat da la Rogaziun federala otg, eventualmain quattordesch dis avant il di da Rogaziun, pia ils 9, eventualmain ils 3 da settember 2001 e da far attent che tenor la medema ordinaziun, igl è da far ina collecta en tut las baselgias dal chantun, il di da Rogaziun. Il retgav da quella collecta vegn attribuì en trais parts egualas a l'"associaziun Fontana Passugg", a la "fundaziun Therapeion Zizers" ed a la "fundaziun per la psichiatria d'uffants e giuvenils en il Grischun", tenor il conclus da la regenza dals 22 da matg 2001.

- Associaziun Fontana Passugg: Gruppas d'impedids d'udida ensemen cun persunas ch'audan bain han sanà ina chasa decadenta a Passugg e creà in center da furmaziun communabel. Dapi il november 1998 offra quel ina purschida unica per surds e per persunas ch'han perdì l'udida e da flaivl'udida. Per impedids d'udida e lur integraziun en la societad ha la fundaziun pia ina impurtanza speziala.

- Fundaziun Therapeion Zizers: En questa chasa d'uffants vegnan promovids uffants paralisads e cun donns dal tscharvè tras in'assistenza speziala e preparads per la scolaziun speziala. Las stentas terapeuticas han en emprima lingia l'intent da transmetter als uffants ina relaziun positiva cun in'ambient ch'als inspira segirtad e privadientscha. Actualmain è il project principal da la fundaziun quel da segirar las localitads da la chasa da dimora.

- Fundaziun per la psichiatria d'uffants e giuvenils en il Grischun: Questa fundaziun è la purtadra dal servetsch psichiatric per uffants e giuvenils en il chantun. Sia incumbensa principala è il tractament da svilups psichics fallads e da malsognas tar uffants e giuvenils. En questa gruppa da la populaziun sa manifestescha il pli grond augment da malsognas psichicas.

2. Las suprastanzas communalas vegnan incumbensadas d'exequir la collecta en enclegientscha cun las instanzas da baselgia e da consegnar il retgav da quella fin ils 28 da settember 2001 a l'administraziun da finanzas dal Grischun, 7000 Cuira, CP 70-187-9.

3. Las suprastanzas communalas vegnan plinavant envidadas da procurar ch'i vegnia sunà la sunasontga / ils zenns la sonda avant la Rogaziun a las 18.00.

Gremi: Regenza

Funtauna: rg Chanzlia chantunala dal Grischun

Data: 28.08.2001