421.000

Lescha davart las scolas popularas dal chantun Grischun (lescha da scola)

dals 21-03-2012 (versiun dals 01-01-2025)

Il cussegl grond dal chantun Grischun1),

sa basond sin l'art. 31 al. 1 e sin l'art. 89 al. 2 da la constituziun chantunala2), suenter avair gì invista da la missiva da la regenza dals 5 da fanadur 20113),

concluda:

1. Disposiziuns generalas

Object, champ d'applicaziun

Art. 1 1 Questa lescha regla la furmaziun e l'educaziun en la scola populara.

2 La lescha vala per las scolas publicas ed, uschenavant ch'ella na prevesa naginas excepziuns, confurm al senn er per las instituziuns da la scolaziun speziala sco er per l'instrucziun privata e per las scolas privatas, en las qualas l'obligaziun d'ir a scola po vegnir ademplida.

Finamiras e secturs da furmaziun

Art. 2 1 Resguardond las atgnadads linguisticas e culturalas da la communitad ch'èn sa sviluppadas en il decurs da l'istorgia, sa stenta la scola populara d'educar las scolaras ed ils scolars ad ina tenuta che s'orientescha vi da valurs cristianas, umanisticas e democraticas.

2 La scola populara promova l'abilitad da giuditgar, las forzas creativas e la savida dals uffants e dals giuvenils sco er lur prontezza da furnir prestaziuns. En quest connex sustegna ella quels en lur svilup ad atgnas persunalitads, tar l'acquisiziun da cumpetenzas socialas sco er sin lur via ad in cumportament cun responsabladad envers lur conumans ed envers l'ambient.

1) PCG 2011/2012, 892 2) DG 110.100 3) pagina 653 * tabellas da las modificaziuns a la fin dal relasch

1

421.000

3 La scola populara sustegna e cumplettescha l'educaziun en la famiglia.

4 En la scola populara s'acquistan e sviluppan tut las scolaras e tut ils scolars enconuschientschas e cumpetenzas fundamentalas che permettan ad ellas ed ad els d'emprender durant lur entira vita e da chattar lur plazza en la societad ed en la vita professiunala.

5 La furmaziun che vegn intermediada en la scola populara cumpiglia en spezial la tgira e las enconuschientschas da la lingua da scola sco er cumpetenzas fundamentalas d'ulteriuras linguas, da la matematica e da las scienzas natiralas, da las scienzas socialas ed umanas, da la musica, da l'art e da l'art applitgà, dal moviment e da la sanadad.

6 La scola populara resguarda ils interess ed ils basegns d'uffants e da giuvenils che han in basegn spezial da promoziun, che han talents extraordinaris e che derivan d'ina lingua estra.

2. Instituziuns responsablas per la scola

Art. 3 1 La scola populara è ina incumbensa cuminaivla dal chantun e da las vischnancas.

Incumbensa cuminaivla

Instituziuns responsablas per la scola

Art. 4 1 Las vischnancas mainan la scola populara publica. Ellas pon delegar questa incumbensa a corporaziuns da vischnancas.

2 Ultra da quai pon vegnir manadas scolas privatas sco scolas che han la permissiun dal chantun.

Collavuraziun contractuala

Art. 5 1 Vischnancas che na mainan betg ina scola populara publica u betg tut ils stgalims da scola e che n'appartegnan betg ad ina instituziun ch'è responsabla per la scola garanteschan tras in contract cun in'autra instituziun ch'è responsabla per la scola che lur uffants possian frequentar là la scola populara.

3. Purschidas da scola e da furmaziun

3.1. STGALIMS DA SCOLA

Stgalims da la scola populara

Art. 6 1 La scola populara consista dal stgalim da scolina, dal stgalim primar e dal stgalim secundar I.

2

421.000

2 Il temp per absolver ils stgalims da scola dependa dal svilup individual da la scolara u dal scolar.

Art. 7 Stgalim da scolina 1 Il stgalim da scolina dura 2 onns.

2 La scolina promova las forzas creativas da l'uffant e ses svilup corporal, spiertal, social ed emoziunal, enritgescha il mund d'eveniments e d'experientschas da l'uffant e tgira l'expressiun linguistica da l'uffant.

3 La frequentaziun da la scolina è da princip voluntara. L'instituziun ch'è responsabla per la scola po fixar che uffants da lingua estra stoppian frequentar obligatoricamain la scolina.

Art. 8 Stgalim primar 1 Il stgalim primar dura 6 onns.

2 Il stgalim primar intermediescha ils elements fundamentals da la furmaziun. El stgaffescha las premissas per pudair frequentar ils stgalims da scola che suondan.

Stgalim secundar I

Art. 9 1 Il stgalim secundar I dura 3 onns ed è dividì en la scola reala ed en la scola secundara.

2 La scola reala approfundescha ed amplifitgescha la furmaziun fundamentala ch'è vegnida intermediada sin ils stgalims precedents. Ella prepara per la furmaziun professiunala.

3 La scola secundara approfundescha ed amplifitgescha la furmaziun fundamentala ch'è vegnida intermediada sin ils stgalims precedents. Ella prepara per la furmaziun professiunala sco er per las scolas che suondan.

3.2. OBLIGAZIUN D'IR A SCOLA, LIEU DA SCOLA E FREQUENTAZIUN GRATUITA

Dretg da frequentar la scola, obligaziun d'ir a scola

Art. 10 1 Tut ils uffants che han dimora permanenta en il chantun han il dretg da frequentar la scola populara publica.

2 La frequentaziun da la scola è obligatorica sin il stgalim primar e sin il stgalim secundar I.

3 L'obligaziun d'ir a scola po er vegnir ademplida en instituziuns da la scolaziun speziala, en scolas privatas u tras instrucziun privata.

3

421.000

Lieu da scola

Art. 11 1 Mintga uffant frequenta la scola da quella vischnanca, en la quala el ha – cun il consentiment da las persunas cun la pussanza dals geniturs – dimora permanenta.

Art. 12

Entrada en scola, anticipaziun e suspensiun da l'obligaziun d'ir a scola

1 Uffants che han cumplenì il 5avel onn da vegliadetgna fin ils 31 da december pon entrar en il stgalim da scolina cun il cumenzament da l'onn da scola dal medem onn chalendar.

2 Uffants che han cumplenì il 7avel onn da vegliadetgna fin ils 31 da december entran en il stgalim primar per il cumenzament da l'onn da scola dal medem onn chalendar.

3 L'entrada en il stgalim da scolina ed en il stgalim primar po vegnir spustada en l'interess da l'uffant sin l'onn avant u sin l'onn suenter.

Durada da l'obligaziun d'ir a scola

Art. 13 1 L'obligaziun d'ir a scola cumpiglia per regla 9 onns da scola. Scolaras e scolars che absolvan pli svelt l'instrucziun confurm al plan d'instrucziun da la scola populara vegnan relaschads pli baud da l'obligaziun d'ir a scola.

2 Sche l'obligaziun d'ir a scola da 9 onns è ademplida u sche la scola populara è vegnida absolvida pli svelt, finescha il dretg da frequentar la scola populara.

Frequentaziun gratuita

Art. 14 1 L'instrucziun en la scola populara publica è gratuita en il lieu da scola.

2 Sche las relaziuns pretendan quai, èn las instituziuns ch'èn responsablas per la scola obligadas d'organisar e da finanziar il transport da las scolaras e dals scolars.

Contribuziuns da las persunas cun la pussanza dals geniturs

Art. 15 1 Da las scolaras e dals scolars respectivamain da las persunas cun la pussanza dals geniturs pon vegnir incassadas contribuziuns adequatas, en spezial per:

a)

b)

c)

d)

e)

occurrenzas da scola spezialas;

purschidas da scolaziun spezialas en il sectur dals roms d'elecziun;

custs da material extraordinaris;

viadis da scola, excursiuns sco er champs da classa;

purschidas d'alimentaziun e da pertgirar per structuras dal di supplementaras.

4

421.000

3.3. SCOLAS PRIVATAS ED INSTRUCZIUN PRIVATA

Art. 16

Scolas privatas, obligaziun da dumandar ina permissiun e surveglianza

1 Scolas privatas, en las qualas l'obligaziun d'ir a scola po vegnir ademplida, dovran ina permissiun da la regenza. Quella vegn concedida, sche la purschida da furmaziun correspunda a tala da la scola populara publica e sch'il plan d'instrucziun vegn ademplì.

2 La surveglianza è chaussa da l'uffizi.

Scolas privatas internaziunalas

Art. 17 1 La regenza po permetter scolas privatas internaziunalas, en las qualas i vegn instruì oravant tut en ina lingua estra, premess ch'il plan d'instrucziun vegnia ademplì dal rest.

Art. 18

Instrucziun privata, obligaziun da dumandar ina permissiun e surveglianza

1 Sco instrucziun privata vala l'instrucziun individuala e l'instrucziun en ina gruppa da fin a quatter scolaras e scolars.

2 L'instrucziun privata dovra ina permissiun dal departament. Quella vegn concedida, sche la purschida da furmaziun correspunda a tala da la scola populara publica e sch'il plan d'instrucziun vegn ademplì.

3 La surveglianza è chaussa da l'uffizi.

Ulteriuras prestaziuns

Art. 19 1 Scolaras e scolars che frequentan ina scola privata u che vegnan instruids en moda privata n'han nagin dretg envers la vischnanca da survegnir las prestaziuns che vegnan messas a disposiziun da la scola populara publica.

4. Organisaziun da la scola

4.1. GESTIUN ED ORGANISAZIUN

Art. 20 1 Las instituziuns ch'èn responsablas per la scola relaschan in urden da scola.

Princip

5

421.000

Direcziuns da scola

Art. 21 1 Per ademplir las incumbensas operativas pon las instituziuns ch'èn responsablas per la scola installar – sulettas u ensemen cun autras instituziuns ch'èn responsablas per la scola – direcziuns da scola.

Plazzas da praticum

Art. 22 1 Las instituziuns ch'èn responsablas per la scola èn obligadas da metter a disposiziun – en il rom da lur pussaivladads – plazzas da praticum per las instituziuns da scolaziun da persunas d'instrucziun da tut ils stgalims.

4.2. MANASCHI DA SCOLA

Classas

Art. 23 1 Las scolaras ed ils scolars dal stgalim primar e dal stgalim secundar I vegnan attribuids ad ina classa.

2 Per mintga classa sto vegnir designada ina persuna d'instrucziun.

3 Las partiziuns na dastgan per regla betg avair dapli che 24 scolaras e scolars e damain che 5 scolaras e scolars.

Temp da scola, cumenzament da l'onn da scola, vacanzas

Art. 24 1 Il temp da scola importa 39 emnas da scola per onn.

2 En coordinaziun cun auters chantuns fixescha il departament il cumenzament da l'onn da scola.

3 Il departament fixescha las vacanzas d'atun e da Nadal. Las ulteriuras vacanzas vegnan fixadas da las instituziuns ch'èn responsablas per la scola.

Instrucziun

Art. 25 1 L'instrucziun ha lieu da glindesdi fin venderdi.

2 Las unitads d'instrucziun duran 45 minutas sin il stgalim primar e sin il stgalim secundar I e 60 minutas sin il stgalim da scolina.

3 En cas motivads po il departament permetter excepziuns.

Uras da bloc

Art. 26 1 Las uras da bloc garanteschan sin il stgalim da scolina e sin il stgalim primar l'avantmezdi da glindesdi fin venderdi ina instrucziun nuninterrutta u in pertgirar gratuit.

2 Sin il stgalim da la scolina importan las uras da bloc almain trais uras consecutivas.

Sin il stgalim primar importan las uras da bloc almain quatter lecziuns consecutivas.

6

421.000

3 La frequentaziun da las lecziuns d'instrucziun u da pertgirar entaifer las uras da bloc è obligatorica.

4 La frequentaziun da las lecziuns perifericas assistidas durant las uras da bloc è facultativa.

Structuras dal di

Art. 27 1 En cas da basegn porschan las instituziuns ch'èn responsablas per la scola structuras dal di supplementaras.

2 Las persunas cun la pussanza dals geniturs èn libras da profitar da las structuras dal di per lur uffants.

3 La lescha davart la promoziun da la tgira d'uffants cumplementara a la famiglia en il chantun Grischun vegn applitgada confurm al senn per purschidas en il rom da las structuras dal di supplementaras tenor la legislaziun da scola.

Absenzas, dispensaziun

Art. 28 1 Las instituziuns ch'èn responsablas per la scola pon dar congedi a las scolaras ed als scolars durant maximalmain 15 dis per onn da scola. Ultra da quai pon ellas decider che las persunas cun la pussanza dals geniturs dastgian fixar libramain maximalmain 3 da quels dis da scola sco dis da congedi.

2 L'uffizi po conceder in congedi che surpassa quests 3 dis.

3 En cas motivads po l'uffizi dispensar temporarmain scolaras e scolars da l'instrucziun, e quai dal tuttafatg u per part.

4.3. CUNTEGNS DIDACTICS, PLAN D'INSTRUCZIUN E MEDS D'INSTRUCZIUN

Roms, plan d'instrucziun

Art. 29 1 La regenza fixescha ils roms obligatorics, ils roms d'elecziun ed ils roms d'elecziun obligatorics e relascha il plan d'instrucziun per ils stgalims da la scola populara. Il plan d'instrucziun regla liantamain las finamiras dals stgalims ed ils cuntegns fundamentals da l'instrucziun. Per singuls roms po el fixar finamiras liantas.

2 Il plan d'instrucziun cumpiglia la dotaziun da lecziuns sco er las tavlas da lecziuns che determineschan il dumber total d'unitads d'instrucziun ed il rom per repartir talas sin ils singuls roms. La dotaziun da lecziuns sin basa da l'onn na dastga betg sutpassar la media dals chantuns tudestgs e dals chantuns plurilings.

3 Il plan d'instrucziun sto – sche pussaivel – vegnir coordinà tranter ils chantuns.

7

421.000

Art. 30

Instrucziun da linguas estras 1. stgalim primar

1 Sin il stgalim primar ston vegnir purschidas sco linguas estras almain ina lingua chantunala sco er englais.

2 L'emprima lingua estra en scolas primaras rumantschas e talianas è tudestg.

L'emprima lingua estra en scolas primaras tudestgas è talian.

3 L'instrucziun da l'emprima lingua estra cumenza en la 3. classa primara, l'instrucziun d'englais cumenza en la 5. classa primara.

4 En scolas primaras tudestgas po l'instituziun ch'è responsabla per la scola decider:

ch'i vegnia instruì rumantsch empè da talian;

a)

b)

ch'i vegnian purschids rumantsch e talian sco roms d'elecziun obligatorics.

5 Ultra da quai po l'instituziun ch'è responsabla per la scola decider che l'instrucziun dal rumantsch cumenzia en quests cas gia en la 1. classa dal stgalim primar.

2. stgalim secundar I

Art. 31 1 Sin il stgalim secundar I ston vegnir purschidas sco linguas estras almain ina lingua chantunala sco er englais.

2 Per quellas linguas naziunalas che na vegnan betg instruidas sco roms obligatorics ston vegnir messas a disposiziun purschidas adattadas.

Art. 32 Midada da la lingua da scola en scolas rumantschas 1 Sch'ina vischnanca sa decida da midar la lingua da scola da l'idiom a rumantsch grischun u viceversa, vegn quai fatg pass per pass d'onn da scola ad onn da scola.

Art. 33 Scolas e classas che vegnan manadas en moda bilingua 1 Per promover las linguas chantunalas rumantsch e talian po la regenza permetter che duas linguas chantunalas vegnian duvradas il medem mument sco linguas da scola.

Instrucziun da religiun

Art. 34 1 Las baselgias chantunalas da dretg public renconuschidas dattan sin agens custs religiun a las scolaras ed als scolars en la scola populara publica. Las instituziuns ch'èn responsablas per la scola las mettan a disposiziun gratuitamain las localitads da scola per quest intent.

2 Sa referind a la libertad da cretta e da conscienza pon las persunas cun la pussanza dals geniturs inoltrar la retratga da l'instrucziun da religiun, e quai en scrit ed avant il cumenzament da l'onn da scola.

Art. 35 1 La regenza designescha ils meds d'instrucziun ch'èn obligatorics u recumandads.

Meds d'instrucziun

8

421.000

2 Il chantun po edir meds d'instrucziun e pajar contribuziuns per als render pli bunmartgads.

3 Ils meds d'instrucziun vegnan edids en las linguas tudestg, rumantsch e talian.

Mediotecas

Art. 36 1 Las instituziuns ch'èn responsablas per la scola fundeschan atgnas mediotecas per scolaras e per scolars u guardan che quellas e quels possian retrair da las mediotecas cudeschs ed autras medias che correspundan a lur vegliadetgna.

4.4. PURSCHIDAS CUMPLEMENTARAS

Scolas secundaras da vallada

Art. 37 1 Sco preparaziun per la scola media po la regenza renconuscher en las valladas talianas scolas secundaras sco scolas secundaras da vallada.

Classas da talent, scolas da talent

Art. 38 1 Las instituziuns ch'èn responsablas per la scola pon promover scolaras e scolars cun talents spezials en classas da talent, cunzunt en il sectur dal sport. Per manar ina classa da talent dovri ina permissiun da la regenza.

2 L'instrucziun en las classas da talent po divergiar da l'urari, sto però ademplir da princip il plan d'instrucziun.

3 Las instituziuns ch'èn responsablas per la scola e che na mainan nagina classa da talent èn obligadas da permetter la frequentaziun d'ina classa da talent en in'autra instituziun ch'è responsabla per la scola.

4 L'instituziun responsabla cedenta paja ina taxa da scola. Quella sto vegnir fixada cun l'instituziun responsabla che maina la classa da talent. Sche las duas instituziuns ch'èn responsablas per la scola n'arrivan betg da sa cunvegnir davart la taxa da scola, fixescha il departament la taxa da scola.

Uffants da lingua estra

Art. 39 1 Las instituziuns ch'èn responsablas per la scola mettan a disposiziun purschidas supplementaras per scolaras e per scolars da lingua estra.

2 La regenza fixescha las prestaziuns che ston vegnir furnidas da las instituziuns ch'èn responsablas per la scola. Per la scolaziun d'uffants da persunas ch'èn admessas provisoricamain, da requirentas e da requirents d'asil ubain da viagiantas e da viagiants po ella prender mesiras che divergeschan da las disposiziuns da la lescha da scola.

9

421.000

Purschidas supplementaras

Art. 40 1 En cas da basegn pon las instituziuns ch'èn responsablas per la scola stgaffir purschidas supplementaras sco lavur sociala da scola u purschidas da time-out.

4.5. PROMOZIUN E MIDADA DA STGALIM

Giudicament

Art. 41 1 Las scolaras ed ils scolars dal stgalim primar e dal stgalim secundar I vegnan giuditgads regularmain. Resguardads vegnan en spezial la prestaziun, il svilup d'emprender sco er il cumportament da lavurar ed il cumportament social.

2 La fin da mintga semester vegn fatg il giudicament cun in attestat da notas che po vegnir cumplettà d'in rapport individual davart l'emprender.

3 En la 1. ed en la 2. classa primara po il giudicament er vegnir fatg mo en furma d'in rapport davart l'emprender.

Promoziun, midada da stgalim

Art. 42 1 Davart la promoziun decida la persuna d'instrucziun da classa suenter avair consultà las autras persunas d'instrucziun da la scolara u dal scolar a la fin da l'onn da scola sin basa da l'adempliment da las finamiras d'instrucziun sco er sin basa dal cumportament d'emprender e da lavurar e dal cumportament social da la scolara u dal scolar.

2 Per assegnar las scolaras ed ils scolars tenor lur qualificaziuns a la scola reala u a la scola secundara è da princip responsabla la persuna d'instrucziun da classa. Sche la persuna d'instrucziun da classa prenda la decisiun d'assegnar ina scolara u in scolar a la scola reala, ha quella u quel la pussaivladad da far in examen d'admissiun a la scola secundara. Quintar quinta alura mo il resultat da quest examen.

4.6. MESIRAS DA LA PEDAGOGIA SPEZIALA

Dretg

Art. 43 1 Scolaras e scolars che han in basegn da promoziun spezial han il dretg sin mesiras da la pedagogia speziala.

2 In basegn da promoziun spezial è avant maun:

a)

tar scolaras e tar scolars che na pon cumprovadamain betg suandar, betg pli suandar u suandar mo per part il plan d'instrucziun da la scola regulara senza in sustegn supplementar;

tar scolaras e tar scolars che han cumprovadamain grondas difficultads en il cumportament, en la capacitad d'emprender ed en la capacitad da prestaziun sco er en la cumpetenza da discurrer ed en la cumpetenza linguistica;

b)

10

421.000

c)

tar scolaras e tar scolars ch'èn pertutgads u smanatschads d'in impediment corporal, spiertal, psichic, linguistic, sensoric u da la percepziun;

tar scolaras e tar scolars che han talents extraordinaris.

d)

3 Las disposiziuns per scolaras e per scolars che han in basegn spezial da promoziun tenor l'alinea 2 literas a fin c valan confurm al senn er per uffants da la vegliadetgna prescolara e per giuvenils, suenter ch'els han ademplì l'obligaziun d'ir a scola, fin a la cumplenida dal 20avel onn da vegliadetgna.

Mesiras da la pedagogia speziala

Art. 44 1 Las mesiras da la pedagogia speziala sa dividan en mesiras simplas ed en mesiras pretensiusas.

2 Sco mesiras simplas valan en spezial la promoziun integrativa e las mesiras pedagogic-terapeuticas.

3 Sco mesiras pretensiusas valan:

a)

b)

c)

d)

l'instrucziun en il rom da la scolaziun speziala;

il pertgirar che tutga tiers;

las mesiras en cas d'in grond basegn da promoziun;

la tgira staziunara d'uffants cun impediments considerabels avant ch'els entran en scolina.

Adattaziun dal plan d'instrucziun

Art. 45 1 Scolaras e scolars che han in basegn spezial da promoziun pon vegnir instruids tenor in plan d'instrucziun adattà sin basa d'ina expertisa dal servetsch psicologic da scola.

Furmas da la scolaziun e da la promoziun

Art. 46 1 Las mesiras simplas e las mesiras pretensiusas da la pedagogia speziala vegnan realisadas – en dependenza dal basegn – en furmas integrativas e separativas da la scolaziun e da la promoziun.

2 La realisaziun vegn fatga en moda integrativa, sche la scolaziun e la promoziun en la classa regulara ha avantatgs per la scolara u per il scolar che ha in basegn spezial da promoziun e sche quai è supportabel per la classa regulara.

3 Cas cuntrari vegnan las mesiras realisadas en moda parzialmain integrativa sco instrucziun da gruppa u sco instrucziun individuala ubain en moda separativa en partiziuns d'instituziuns da la scolaziun speziala u en famiglias.

Garanzia da la purschida da la pedagogia speziala

Art. 47 1 L'instituziun ch'è responsabla per la scola garantescha che la purschida da la pedagogia speziala saja avant maun e vegnia realisada en il sectur simpel.

2 Il chantun garantescha che la purschida da la pedagogia speziala saja avant maun e vegnia realisada en il sectur pretensius.

11

421.000

Ordinaziun

Art. 48 1 Per ordinar las mesiras da la pedagogia speziala en il sectur simpel è cumpetenta l'instituziun ch'è responsabla per la scola.

2 Per ordinar las mesiras da la pedagogia speziala en il sectur pretensius è cumpetent l'uffizi.

Planisaziun da la purschida

Art. 49 1 La regenza prescriva la purschida da la pedagogia speziala en il sectur simpel 2 Sin basa d'ina analisa dal basegn fixescha il departament periodicamain la planisaziun da la purschida en il sectur pretensius.

Incaricas da prestaziun

Art. 50 1 Il departament conceda incaricas da prestaziun ad instituziuns da la scolaziun speziala renconuschidas. La basa per las incaricas da prestaziun furma la planisaziun da la purschida.

4.7. PROMOZIUN DA LA SANADAD ED ASSICURANZA

Servetsch medicinal e servetsch dentistic da scola

Art. 51 1 Il servetsch medicinal ed il servetsch dentistic da scola vegnan realisads en la scola populara tenor las prescripziuns da la confederaziun e dal chantun. Visitas da controlla èn obligatoricas.

2 L'instituziun ch'è responsabla per la scola elegia la media u il medi da scola e la dentista u il dentist da scola. Ella organisescha la realisaziun da mesiras.

Assicuranzas

Art. 52 1 L'instituziun ch'è responsabla per la scola fa sin agens custs las suandantas assicuranzas:

a)

assicuranza per las scolaras e per ils scolars cunter accidents en scola, durant occurrenzas da scola e sin la via da scola;

assicuranza da responsabladad per il persunal da scola sco er per las scolaras e per ils scolars en il manaschi da scola.

b)

5. Las scolaras ed ils scolars

Dretgs

Art. 53 1 Las scolaras ed ils scolars han il dretg sin:

a)

ina furmaziun sin basa dal stadi d'enconuschientscha actual e sin basa dal plan d'instrucziun;

12

b)

respect e rinforz da lur persunalitad.

421.000

Obligaziuns

Art. 54 1 Las scolaras ed ils scolars adempleschan lur obligaziuns e sa participeschan en moda activa e cooperativa al manaschi da scola.

2 Las scolaras ed ils scolars ston:

a)

b)

frequentar l'instrucziun e las occurrenzas da scola;

purtar – confurm a lur vegliadetgna – la responsabladad per l'agen process d'emprender e la conresponsabladad per quel da la classa;

observar l'urden da scola.

c)

Mesiras disciplinaras

Art. 55 1 Cunter scolaras e cunter scolars che han in cumportament che chaschuna reclamaziuns, pon persunas d'instrucziun, la direcziun da la scola u il cussegl da scola ordinar mesiras disciplinaras ch'èn raschunaivlas or dal puntg da vista educativ.

2 Scolaras e scolars che engrevgeschan grevamain oravant tut l'instrucziun u il manaschi da scola – malgrà l'admoniziun e malgrà l'orientaziun da las persunas cun la pussanza dals geniturs – pon vegnir exclus da l'instrucziun cun ina decisiun dal cussegl da scola sin basa d'in rapport en scrit da la persuna d'instrucziun sco er sin basa d'in rapport da l'uffizi.

6. Las persunas d'instrucziun

6.1. ENGASCHAMENT ED OBLIGAZIUNS

Relaziun d'engaschament

Art. 56 1 Sco persunas d'instrucziun tenor las disposiziuns qua sutvart valan las persunas d'instrucziun che instrueschan a la scola populara. Las disposiziuns davart las persunas d'instrucziun èn applitgablas confurm al senn per lur substituziuns sco er per las persunas d'instrucziun e per las persunas spezialisadas en il sectur da las mesiras da la pedagogia speziala.

2 Las persunas d'instrucziun da la scola populara publica vegnan engaschadas da l'instituziun ch'è responsabla per la scola cun in contract da dretg public.

3 Uschenavant che questa lescha e las disposiziuns executivas na cuntegnan naginas prescripziuns, reglan las instituziuns ch'èn responsablas per la scola sezzas las cundiziuns d'engaschament. Subsidiarmain vegnan applitgadas las disposiziuns dal dretg dal persunal dal chantun confurm al senn.

13

421.000

Dretg d'instruir

Art. 57 1 Las persunas d'instrucziun ston avair in diplom renconuschì che correspunda al stgalim u ina permissiun da dar scola ch'è vegnida concedida da l'uffizi.

Retratga da la permissiun d'instruir

Art. 58 1 Il departament po retrair la permissiun d'instruir, sche la qualificaziun per instruir manca. El po remartgar la retratga en il diplom d'instrucziun.

2 Sche las relaziuns sa midan en moda essenziala, po il departament revocar la retratga.

3 Il departament communitgescha al secretariat general da la Conferenza da las directuras e dals directurs chantunals da l'educaziun publica (CDEP) la retratga e la reconcessiun da la permissiun d'instruir.

c)

Obligaziuns, incarica professiunala

Art. 59 1 Las persunas d'instrucziun èn obligadas d'instruir e da promover las scolaras ed ils scolars confurm a las finamiras ed a las prescripziuns da questa lescha.

2 Las incumbensas principalas da las persunas d'instrucziun èn en spezial:

la preparaziun, la realisaziun e l'evaluaziun da l'instrucziun;

a)

la garanzia da la collavuraziun interdisciplinara cun autras persunas b)

d'instrucziun e cun autras persunas spezialisadas;

la participaziun a la concepziun, a l'organisaziun ed a l'ulteriur svilup da la scola;

la prestaziun da lavur da geniturs e da lavur da team;

la furmaziun supplementara autonoma;

la frequentaziun da curs da furmaziun supplementara ch'èn vegnids declerads obligatorics da l'uffizi, en spezial er per l'introducziun da roms d'instrucziun novs;

la cooperaziun ad occurrenzas da la scola.

g)

3 Las persunas d'instrucziun pon vegnir obligadas da surpigliar– ultra da lur pensum ordinari – las suandantas activitads supplementaras che vegnan indemnisadas spezialmain:

a)

surpigliar incaricas che l'incumbensa d'educaziun e da furmaziun sco er il manaschi da scola pretendan;

dar maximalmain 2 lecziuns supplementaras per emna.

d)

e)

f)

b)

Concepziun da l'instrucziun

Art. 60 1 En il rom dal plan d'instrucziun, da las directivas da l'uffizi, da las prescripziuns da l'instituziun ch'è responsabla per la scola e dals meds d'instrucziun obligatorics han las persunas d'instrucziun il dretg da concepir libramain lur instrucziun.

14

421.000

Substituziun

Art. 61 1 Per persunas d'instrucziun che interrumpan l'instrucziun per pli ditg che 3 dis ha l'instituziun ch'è responsabla per la scola d'engaschar ina substituziun professiunala adattada.

Pensum cumplain

stgalim da scolina:

stgalim primar:

stgalim secundar I:

Art. 62 1 Per in pensum cumplain sto vegnir prestà il suandant dumber d'unitads d'instrucziun per emna:

24 uras a)

29 lecziuns b)

c)

29 lecziuns 2 Il pensum d'ina persuna d'instrucziun da classa dal stgalim primar e dal stgalim secundar I vegn reducì per 1 lecziun per emna da scola.

3 Persunas d'instrucziun cun in pensum cumplain han il dretg sin ina facilitaziun da vegliadetgna a partir dal 55avel onn da vegliadetgna.

Furmaziun supplementara minimala per onn

Art. 63 1 Las instituziuns ch'èn responsablas per la scola designeschan in minimum da furmaziun supplementara che lur persunas d'instrucziun e lur persunas da la direcziun ston absolver mintga onn. Per persunas d'instrucziun ch'èn engaschadas a temp cumplain na dastga el betg sutpassar 10 mezs dis da curs. Las instituziuns ch'èn responsablas per la scola reglan la surpigliada dals custs dals curs e da las spesas.

Congedi da furmaziun supplementara

Art. 64 1 L'instituziun ch'è responsabla per la scola po conceder a las persunas d'instrucziun in congedi da furmaziun supplementara pajà.

2 En cas da persunas d'instrucziun che han instruì durant almain 10 onns e cun in pensum d'almain 20 lecziuns per emna sin il stgalim primar u sin il stgalim secundar I respectivamain da 14 uras per emna sin il stgalim da scolina sa participescha il chantun ina giada vi dals custs d'in congedi da furmaziun supplementara da maximalmain 3 mais.

6.2. SALARISAZIUN

Salarisaziun

Art. 65 1 La salarisaziun da las persunas d'instrucziun vegn fixada da l'instituziun ch'è responsabla per la scola en il rom da la lescha e da l'ordinaziun.

15

421.000

2 La salarisaziun annuala da las persunas d'instrucziun da la scola populara publica consista dal salari fundamental e dal 13avel salari mensil. Il 13avel salari mensil importa 1/12 dal salari annual retratg.

3 Cun la salarisaziun èn indemnisadas tut las obligaziuns tenor l'artitgel 59 alineas 1 e 2.

Salarisaziun minimala per onn

Art. 66 1 Per las persunas d'instrucziun da la scola populara publica valan en cas d'in pensum cumplain tenor l'artitgel 62 las suandantas tariffas minimalas da salarisaziun (inclusiv il 13avel salari mensil) (emprim stgalim da salari):

a)

persuna d'instrucziun da la scolina: fr. 60 000

stgalim da scolina:

1.

stgalim primar:

1.

stgalim secundar I:

1.

b)

c)

2.

2.

persunas d'instrucziun da la scola primara e persunas d'instrucziun spezialisadas: fr. 72 000 persunas d'instrucziun che han in diplom en pedagogia speziala:

fr. 79 000

persunas d'instrucziun da la scola reala e da la scola secundara e persunas d'instrucziun che han in diplom en pedagogia speziala:

fr. 88 000 persunas d'instrucziun spezialisadas cun in u cun dapli che in rom respectivamain cun in u cun dapli che in sectur spezial: fr. 82 000

2 La salarisaziun minimala per il stgalim da salari il pli aut importa 154 pertschient da la tariffa da l'emprim stgalim da salari.

3 Per directuras e per directurs da scola importa la salarisaziun minimala 110 pertschient da la tariffa per il stgalim secundar I.

4 Las tariffas da la salarisaziun minimala correspundan al stadi da l'index naziunal dals pretschs da consum da 104.2 puncts (index da basa dal december 2005). La regenza fixescha la cumpensaziun da la chareschia tenor las disposiziuns da la lescha davart la relaziun da lavur da las collavuraturas e dals collavuraturs dal chantun Grischun4).

7. Las persunas cun la pussanza dals geniturs

Dretgs

Art. 67 1 En il rom da questa lescha valan quellas persunas sco persunas cun la pussanza dals geniturs, las qualas han il dretg da tgira per l'uffant correspundent.

4) DG 170.400

16

421.000

2 Las persunas cun la pussanza dals geniturs vegnan infurmadas regularmain davart il cumportament e davart las prestaziuns da lur uffants. Ellas han il dretg da vegnir infurmadas da persunas d'instrucziun, d'instanzas da scola sco er da posts spezialisads davart datas e davart dumondas che concernan lur uffants.

3 Ultra da quai pon las persunas cun la pussanza dals geniturs pretender che datas persunalas betg correctas vegnian rectifitgadas, che datas persunalas, che n'èn betg necessarias u ch'èn vegnidas elavuradas illegalmain, vegnian destruidas sco er che datas persunalas da lur uffants, ch'èn degnas da vegnir protegidas, vegnian bloccadas.

4 Durant l'onn da scola organisescha l'instituziun ch'è responsabla per la scola almain 2 dis da visita publics che duain dar – en spezial a las persunas cun la pussanza dals geniturs – invista da la lavur en scola.

Obligaziuns

Art. 68 1 Las persunas cun la pussanza dals geniturs han l'emprima responsabladad per l'educaziun da lur uffants sco er l'emprima responsabladad che lur uffants frequentian regularmain l'instrucziun, adempleschian l'obligaziun d'ir a scola e las incumbensas ch'èn colliadas cun quai.

2 Las persunas cun la pussanza dals geniturs tgiran ina relaziun cooperativa cun las persunas d'instrucziun e cun las autoritads da scola. Ellas pon vegnir obligadas da cooperar tar conclus impurtants che pertutgan en moda individuala lur uffant e da sa participar a discurs preparatorics.

3 Las persunas cun la pussanza dals geniturs infurmeschan las persunas d'instrucziun davart il cumportament da lur uffants e davart eveniments en lur conturns, uschenavant che quai ha ina impurtanza per la scola.

8. Finanziaziun da las scolas

8.1. PRINCIP

Art. 69

Surpigliada dals custs 1. tras las instituziuns ch'èn responsablas per la scola 1 Las instituziuns ch'èn responsablas per la scola surpiglian ils custs per la scola populara publica, uschenavant che la lescha na prevesa betg in auter surpigliader dals custs.

2. tar scolas privatas e tar l'instrucziun privata

Art. 70 1 Il chantun e las instituziuns ch'èn responsablas per la scola n'èn betg obligads da surpigliar ils custs da l'instrucziun privata e da scolas privatas.

17

421.000

Cumpensaziun da la chareschia *

Art. 71 1 … * 2 Las contribuziuns dal chantun correspundan a l'onn da basa 2009. La regenza fixescha la cumpensaziun da la chareschia tenor las disposiziuns da la lescha davart la relaziun da lavur da las collavuraturas e dals collavuraturs dal chantun Grischun5).

8.2. CONTRIBUZIUNS DAL CHANTUN E DA LAS INSTITUZIUNS CH'ÈN RESPONSABLAS PER LA SCOLA

Pauschala per la scola regulara

Art. 72 1 Per mintga scolara e per mintga scolar da la scola populara publica paja il chantun ina pauschala annuala a las instituziuns ch'èn responsablas per la scola.

2 Las pauschalas importan: * a) * per il stgalim da scolina e per il stgalim primar:

b)

fr. 960

per il stgalim secundar I:

scola reala:

1. * scola secundara:

2. *

fr. 1460 fr. 1380

3 … *

Pauschala per la direcziun da scola

Art. 73 1 Las instituziuns ch'èn responsablas per la scola survegnan ina pauschala annuala per scolara e per scolar, uschespert ch'ellas han installà las direcziuns da scola. La pauschala è colliada cun l'adempliment da premissas minimalas areguard l'engaschament, areguard la scolaziun ed areguard las obligaziuns tenor l'ordinaziun.

2 La pauschala per scolara e per scolar importa 300 francs.

3 Il chantun po promover la scolaziun e la furmaziun supplementara da directuras e da directurs da scola, e quai en spezial cun organisar curs e cun pajar contribuziuns unicas fin a maximalmain 5000 francs per directura u per directur da scola.

Art. 74

Pauschala supplementara 1. per scolas pitschnas

1 Instituziuns ch'èn responsablas per scolas en lieus periferics e cun main che 66 scolaras e scolars per lieu en il stgalim primar ed en il stgalim secundar I survegnan ina pauschala supplementara per scolara e per scolar per onn. Exceptads da quai èn scolaras e scolars da las classas da talent.

5) DG 170.400

18

421.000

2 Las tariffas da partenza da las pauschalas supplementaras per scolas pitschnas importan per las scolas dal stgalim primar a partir da 5 scolaras e scolars maximalmain 4000 francs e dal stgalim secundar I a partir da 17 scolaras e scolars maximalmain 1000 francs per scolara e per scolar. Ellas sa reduceschan, sch'il dumber da scolaras e da scolars s'augmenta. * 3 … *

2. per classas da talent

Art. 75 1 Instituziuns ch'èn responsablas per la scola e che han classas da talent survegnan per onn ina pauschala supplementara da 4000 francs per mintga scolara e per mintga scolar che frequenta ina classa da talent.

2 La regenza po adattar questa contribuziun a la chareschia.

3. per scolas secundaras da vallada

Art. 76 1 Per purschidas supplementaras tenor il plan d'instrucziun da la scola secundara survegn la scola secundara da vallada per onn ina pauschala supplementara da 2850 francs per mintga lecziun dal rom imputabla.

2 Sch'ina 3. classa vegn manada tenor las disposiziuns federalas per scolas da maturitad, survegn la scola secundara da vallada per onn ina pauschala supplementara dad 11 500 francs per scolara e per scolar che ha ses domicil en il Grischun.

3 La regenza po adattar las pauschalas supplementaras a la chareschia.

Pauschala da la pedagogia speziala en il sectur simpel Art. 77 1 Als custs da l'instituziun ch'è responsabla per la scola che resultan da la purschida da la pedagogia speziala en il sectur simpel sa participescha il chantun cun ina pauschala annuala per scolara e per scolar.

2 La pauschala per scolara e per scolar importa 300 francs. * 3 … *

Purschida da la pedagogia speziala en il sectur pretensius

Art. 78 1 Il chantun surpiglia ils custs da la purschida da la pedagogia speziala en il sectur pretensius.

2 La regenza po concluder che l'instituziun ch'è responsabla per la scola sa participeschia als custs da mintga scolara pertutgada e da mintga scolar pertutgà. La participaziun als custs na dastga betg surpassar 15 pertschient da la media dals custs annuals chantunals per scolara e per scolar.

3 La regenza po prevair che las persunas cun la pussanza dals geniturs sa participeschian finanzialmain a l'alimentaziun ed al pertgirar.

19

421.000

Art. 79 Domicil extrachantunal, instituziuns extrachantunalas 1 La finanziaziun da prestaziuns per scolaras e per scolars che han lur domicil en in auter chantun sco er da prestaziuns d'instituziuns staziunaras extrachantunalas e d'instituziuns extrachantunalas da la scolaziun speziala externa sa drizza tenor la cunvegna interchantunala davart las instituziuns socialas (CIIS) dals 13 da december 2002.

Art. 80

Contribuziuns 1. a la scolaziun speziala

1 A la gestiun da las instituziuns da la scolaziun speziala paja il chantun contribuziuns. Quellas correspundan maximalmain als custs imputabels che na vegnan betg cuvrids da terzas persunas, sin il pli però al deficit restant.

2 Il pajament da contribuziuns dependa da l'adempliment da las incaricas da prestaziun.

3 En il cas singul po il chantun er pajar contribuziuns a persunas spezialisadas.

2. a purschidas per uffants da lingua estra

Art. 81 1 A purschidas per scolaras e per scolars da lingua estra tenor l'artitgel 39 paja il chantun ina contribuziun dad 85 francs per unitad d'instrucziun renconuschida e dada. * 2 La regenza po adattar questa contribuziun a la chareschia. * 3 … *

Art. 82

3. per uffants da viagiantas e da viagiants e per uffants da persunas en centers collectivs *

1 Il chantun po surpigliar ils custs da scolaziun dals uffants da viagiantas e da viagiants. En il sectur d'asil po el surpigliar ils custs per il manaschi da scola en centers collectivs. Ils detagls vegnan reglads dal departament en il cas singul. *

4. ad experiments da scola ed al svilup da la scola

Art. 83 1 A las instituziuns ch'èn responsablas per la scola po la regenza pajar contribuziuns ad experiments da scola tenor l'artitgel 89.

2 Per sustegnair projects da svilup da scola surordinads po la regenza conceder a las instituziuns ch'èn responsablas per la scola participadas in augment da la pauschala da la scola regulara da fin a 60 pertschient per scolara pertutgada e per scolar pertutgà tenor l'artitgel 72. *

5. a la furmaziun supplementara da las persunas d'instrucziun

Art. 84 1 Il chantun paja contribuziuns als custs imputabels da la furmaziun supplementara obligatorica sco er al congedi da furmaziun supplementara tenor l'artitgel 64.

20

421.000

6. als custs da transport

Art. 85 1 Il chantun paja contribuziuns pauschalas a las instituziuns ch'èn responsablas per la scola per transports imputabels da scolaras e da scolars. En cas singuls po il departament augmentar las pauschalas, sch'i resultan respargns per il chantun tras l'adattaziun da la structura da scola. * 2 … * 3 … *

7. a structuras dal di

Art. 86 1 Las contribuziuns dal chantun, da las instituziuns ch'èn responsablas per la scola e da las persunas cun la pussanza dals geniturs per structuras dal di supplementaras sa drizzan tenor la lescha davart la promoziun da la tgira d'uffants cumplementara a la famiglia en il chantun Grischun6).

Contribuziuns da construcziun per la scolaziun speziala Art. 87 1 Il chantun Grischun paja contribuziuns da construcziun a las instituziuns da la scolaziun speziala analogamain a las disposiziuns en la lescha davart l'integraziun sociala e professiunala da persunas cun impediments (lescha d'integraziun da persunas cun impediments; LIPI) dal chantun Grischun7).

Art. 88

Pauschala supplementara per l'instrucziun da linguas estras sin il stgalim secundar I

1 Il chantun paja ina pauschala supplementara da 500 francs per scolara e per scolar per emna als custs per metter a disposiziun purschidas adattadas per l'instrucziun en las linguas naziunalas che na vegnan betg instruidas sco roms obligatorics.

2 La regenza po adattar la pauschala supplementara a la chareschia.

9. Instanzas e surveglianza

9.1. INSTANZAS CHANTUNALAS

Regenza

Art. 89 1 La regenza surveglia la furmaziun e l'educaziun en la scola populara.

2 La regenza po permetter projects surordinads per il svilup da la scola sco er – en enclegientscha cun l'instituziun ch'è responsabla per la scola – experiments da scola durant in temp limità e per in territori restrenschì che divergeschan da las disposiziuns da questa lescha.

6) DG 548.300 7) DG 440.100

21

421.000

3 En il champ d'applicaziun da questa lescha concluda la regenza da far cunvegnas da dretg administrativ, spezialmain cunvegnas davart la taxa da scola e cunvegnas davart la collavuraziun sco er davart la coordinaziun cun auters chantuns e cun l'exteriur, inclusiv lur finanziaziun.

4 En cas motivads po la regenza permetter excepziuns, sch'i resta garantì che las finamiras da furmaziun vegnan cuntanschidas.

Departament, uffizi

Art. 90 1 Il departament procura per l'execuziun da la lescha. El fixescha las cundiziuns da basa per il svilup general da la scola, per la garanzia da la qualitad da scola sco er per la gestiun e per l'organisaziun da las scolas.

2 L'uffizi surveglia e promova ils fatgs da scola.

Art. 91

Inspecturat, servetsch psicologic da scola ed ulteriurs posts spezialisads

c)

b)

1 Per ademplir las incumbensas porscha l'uffizi servetschs spezials en las regiuns linguisticas. El maina l'inspecturat, il servetsch psicologic da scola ed ulteriurs posts spezialisads che adempleschan sco purschida da basa en spezial las suandantas incumbensas:

a)

surveglianza da las scolas popularas publicas e privatas sco er da l'instrucziun privata;

execuziun e cussegliaziun en il sectur da la pedagogia speziala e da l'integraziun;

controlla da la qualitad e garanzia da la qualitad en las singulas scolas popularas;

elavuraziun da dumondas da scola generalas;

cussegliaziun psicologica da scola, scleriment, far rapports e propostas;

diagnostica, terapia ed evaluaziun en il sectur da las mesiras da la pedagogia speziala sco er d'auters posts spezialisads en il sectur d'uffants e da giuvenils;

cussegliaziun da persunas d'instrucziun, da persunas cun la pussanza dals geniturs, da direcziuns da scola e d'autoritads da scola.

2 L'uffizi po surdar incumbensas a terzas persunas u consultar talas.

3 Ils servetschs da l'inspecturat, dal servetsch psicologic da scola e dals ulteriurs posts spezialisads èn gratuits en il rom da la purschida da basa. Per servetschs che surpassan la purschida da basa pon vegnir pretendidas contribuziuns als custs.

d)

e)

f)

g)

9.2. INSTANZAS COMMUNALAS

Cussegl da scola

Art. 92 1 Mintga instituziun ch'è responsabla per ina scola elegia tenor sias prescripziuns in cussegl da scola che consista d'almain trais commembras e commembers.

22

421.000

2 La gestiun e la surveglianza da la scola èn chaussa dal cussegl da scola. El exequescha ils relaschs ed ils conclus chantunals, nun ch'in auter organ saja cumpetent per quai sin basa da la legislaziun u da l'urden da scola. El represchenta las scolas vers anora.

10. Giurisdicziun

Execuziun d'uffizi

Art. 93 1 Il departament è autorisà d'agir empè dal cussegl da scola u empè da la direcziun da scola, e quai sin donn e cust da las instituziuns ch'èn responsablas per la scola, sche quel u quella n'ademplescha betg sias obligaziuns tar l'execuziun da questa lescha.

Reducziun da las contribuziuns

Art. 94 1 Il departament ha il dretg da reducir las contribuziuns chantunalas ad ina instituziun ch'è responsabla per la scola u ad ina instituziun da la scolaziun speziala, sche quella n'ademplescha betg sias obligaziuns tenor questa lescha.

Via giudiziala

Art. 95 1 Cunter disposiziuns d'instanzas communalas en fatgs da scola poi vegnir fatg recurs tar il cussegl da scola entaifer 10 dis.

2 Cunter disposiziuns e cunter decisiuns dal cussegl da scola en fatgs da scola poi vegnir fatg recurs tar il departament entaifer 10 dis, nun che la lescha disponia insatge auter.

3 Cunter decisiuns d'assegnaziun negativas e cunter disposiziuns che concernan la nunpromoziun respectivamain la promoziun poi vegnir fatg recurs tar l'uffizi entaifer 10 dis. L'uffizi po prevair ina procedura speziala per giuditgar ils recurs. Cunter decisiuns da l'uffizi poi vegnir fatg recurs tar la Dretgira superiura entaifer 10 dis. * 4 Cunter disposiziuns da l'uffizi che concernan l'ordinaziun e l'aboliziun da mesiras da la pedagogia speziala en il sectur pretensius poi vegnir fatg recurs tar la Dretgira superiura entaifer 10 dis. *

Disposiziun penala

Art. 96 1 Tgi che violescha sapientivamain l'artitgel 68 da questa lescha, vegn chastià da l'instanza cumpetenta da l'instituziun ch'è responsabla per la scola cun ina multa fin 5000 francs.

23

421.000

11. Disposiziuns finalas

Art. 97

Execuziun 1. regenza

1 La regenza relascha las disposiziuns executivas necessarias, en spezial concernent:

a)

b)

c)

d)

e)

f)

g)

h)

la collavuraziun contractuala d'instituziuns ch'èn responsablas per la scola;

l'entrada en scola e la fin dal temp da scola obligatoric;

l'organisaziun e la direcziun da scolas;

il manaschi da scola;

la promoziun e la midada da stgalim;

las mesiras da la pedagogia speziala;

la promoziun da la sanadad e l'assicuranza;

las premissas d'engaschament, las obligaziuns e la salarisaziun da las persunas d'instrucziun;

la finanziaziun da las scolas;

las instanzas e la surveglianza.

i)

j)

2. departament

Art. 98 1 Il departament po relaschar directivas, en spezial concernent:

a)

b)

c)

d)

e)

f)

plazzas da praticum;

il cumenzament da l'onn da scola, il temp da scola e da vacanzas;

ils fatgs d'absenza e la dispensaziun da l'instrucziun;

classas da talent e scolas da talent;

ils attestats e la promoziun;

l'admissiun da persunas d'instrucziun che n'han betg in diplom che correspunda al stgalim;

contribuziuns als custs da transport;

la finanziaziun d'instituziuns da la scolaziun speziala;

la furmaziun supplementara da las persunas d'instrucziun;

purschidas per uffants da lingua estra;

mesiras da la pedagogia speziala suenter ch'il temp da scola obligatoric è ademplì;

program da spazi directiv per edifizis.

g)

h)

i)

j)

k)

l)

Mantegniment dal possess actual

Art. 99 1 Cun l'entrada en vigur da questa lescha vegn garantida a la persuna d'instrucziun en il cas singul l'import actual dal salari areguard in pensum cumplain.

Aboliziun dal dretg vertent

Art. 100 1 Cun l'entrada en vigur da questa lescha vegnan abolids ils suandants relaschs:

a)

lescha davart las scolinas dal chantun Grischun (lescha da scolina) dals 17 da matg 1992;

24

421.000

b)

c)

lescha davart las scolas popularas dal chantun Grischun (lescha da scola) dals 26 da november 2000;

lescha davart la promoziun da persunas cun impediments (lescha d'impedids)

dals 18 da favrer 1979.

2 Sche relaschs vertents renvieschan a disposiziuns che vegnan abolidas tras questa lescha, vegnan applitgadas las disposiziuns correspundentas da questa lescha.

Art. 101

Midada dal dretg vertent8)

Contribuziuns da construcziun en il sectur da la scola populara

Art. 102 1 Contribuziuns ch'èn vegnidas garantidas cun vigur legala en connex cun projects da construcziun en il sectur da la scola populara vegnan pajadas tenor il dretg vertent, sch'ils rendaquints vegnan inoltrads entaifer 3 onns suenter l'entrada en vigur da questa lescha.

Dretg transitoric

Art. 103 1 Proceduras ch'èn pendentas il mument che questa lescha entra en vigur vegnan manadas a fin tenor il dretg vegl.

Referendum, entrada en vigur

Art. 104 1 Questa lescha è suttamessa al referendum facultativ9).

2 La regenza fixescha il termin da l'entrada en vigur10) da questa lescha.

8) Las midadas dal dretg vertent na vegnan betg inditgadas.

9)

Il termin da referendum è scadì ils 4 da fanadur 2012. Entaifer quest termin n'èn vegnids inoltrads nagins referendums.

10) messa en vigur cun CR dals 25 da settember 2012 per il 1. d'avust 2013 cun excepziun da

l'art. 24 al. 1

25

421.000

Tabella da las modificaziuns - tenor conclus

Conclus 21-03-2012 18-11-2014 18-11-2014 18-11-2014 18-11-2014 18-11-2014 18-11-2014 18-11-2014 18-11-2014 18-11-2014 18-11-2014 18-11-2014 18-11-2014 18-11-2014 18-11-2014 18-11-2014 18-11-2014 18-11-2014 18-11-2014 18-11-2014 18-11-2014 19-10-2020 14-06-2022 14-06-2022

Entrada en vigur 01-08-2013 01-01-2016 01-01-2016 01-01-2016 01-01-2016 01-01-2016 01-01-2016 01-01-2016 01-01-2016 01-01-2016 01-01-2016 01-01-2016 01-01-2016 01-01-2016 01-01-2016 01-01-2016 01-01-2016 01-01-2016 01-01-2016 01-01-2016 01-01-2016 01-03-2021 01-01-2025 01-01-2025

Element relasch Art. 71 Art. 71 al. 1 Art. 72 al. 2 Art. 72 al. 2, a)

Art. 72 al. 2, b), 1.

Art. 72 al. 2, b), 2.

Art. 72 al. 3 Art. 74 al. 2 Art. 74 al. 3 Art. 77 al. 2 Art. 77 al. 3 Art. 81 al. 1 Art. 81 al. 2 Art. 81 al. 3 Art. 82 Art. 82 al. 1 Art. 83 al. 2 Art. 85 al. 1 Art. 85 al. 2 Art. 85 al. 3 Art. 72 al. 3 Art. 95 al. 3 Art. 95 al. 4

Modificaziun emprima versiun midada dal titel aboliziun midada midada midada midada midada midada aboliziun midada aboliziun midada midada aboliziun midada dal titel midada midada midada aboliziun aboliziun aboliziun midada midada

Publicaziun en la CUL - 2014-031 2014-031 2014-031 2014-031 2014-031 2014-031 2014-031 2014-031 2014-031 2014-031 2014-031 2014-031 2014-031 2014-031 2014-031 2014-031 2014-031 2014-031 2014-031 2014-031 2021-005 2023-008 2023-008

26

421.000

Tabella da las modificaziuns - tenor element

Element relasch Art. 71 Art. 71 al. 1 Art. 72 al. 2 Art. 72 al. 2, a)

Art. 72 al. 2, b), 1.

Art. 72 al. 2, b), 2.

Art. 72 al. 3 Art. 72 al. 3 Art. 74 al. 2 Art. 74 al. 3 Art. 77 al. 2 Art. 77 al. 3 Art. 81 al. 1 Art. 81 al. 2 Art. 81 al. 3 Art. 82 Art. 82 al. 1 Art. 83 al. 2 Art. 85 al. 1 Art. 85 al. 2 Art. 85 al. 3 Art. 95 al. 3 Art. 95 al. 4

Conclus 21-03-2012 18-11-2014 18-11-2014 18-11-2014 18-11-2014 18-11-2014 18-11-2014 18-11-2014 19-10-2020 18-11-2014 18-11-2014 18-11-2014 18-11-2014 18-11-2014 18-11-2014 18-11-2014 18-11-2014 18-11-2014 18-11-2014 18-11-2014 18-11-2014 18-11-2014 14-06-2022 14-06-2022

Entrada en vigur 01-08-2013 01-01-2016 01-01-2016 01-01-2016 01-01-2016 01-01-2016 01-01-2016 01-01-2016 01-03-2021 01-01-2016 01-01-2016 01-01-2016 01-01-2016 01-01-2016 01-01-2016 01-01-2016 01-01-2016 01-01-2016 01-01-2016 01-01-2016 01-01-2016 01-01-2016 01-01-2025 01-01-2025

Modificaziun emprima versiun midada dal titel aboliziun midada midada midada midada midada aboliziun midada aboliziun midada aboliziun midada midada aboliziun midada dal titel midada midada midada aboliziun aboliziun midada midada

Publicaziun en la CUL - 2014-031 2014-031 2014-031 2014-031 2014-031 2014-031 2014-031 2021-005 2014-031 2014-031 2014-031 2014-031 2014-031 2014-031 2014-031 2014-031 2014-031 2014-031 2014-031 2014-031 2014-031 2023-008 2023-008

27