Schanegiar il San Bernardino dals camiuns a 40 tonnas

La regenza na chatta naginas explicaziuns concretas da la confederaziun, cun tge mesiras ch'il traffic da martganzia duai vegnir transferì da la via sin la viafier e s'exprima danovamain encunter ils camiuns a 40 tonnas sin il San Bernardino.

Visavi la confederaziun prenda la regenza posiziun concernent la realisaziun da la cunvegna bilaterala davart il traffic sin via e binaris cun la UE e las mesiras accumpagnantas tar il traffic liber da persunas tranter la Svizra ed ils pajais da la UE.

Co vegn il traffic da martganzia sin la viafier?

La realisaziun da la cunvegna bilaterala davart il traffic sin via e binaris cun la UE porta als chantuns ulteriuras grevezzas considerablas, perquai ch'il persunal sin il sectur da la polizia e da l'uffizi per il traffic sin via sto vegnir augmentà. Tant en il chantun Grischun sco er en la gronda part dals auters chantuns exista dentant in stop da persunal. Igl è perquai necessari da finanziar ils custs supplementars or dal retgav da la TTCP. Quai pretenda ina retratga anticipada cun l'incumbensa als chantuns d'impunder quest import per las controllas resp. las mesiras accumpagnantas da la cunvegna davart il traffic sin terra. Ins constatescha cun displaschair ch'ins n'ha anc adina betg concretisà las mesiras, cun las qualas il traffic da martganzia duai vegnir transferì da la via sin la viafier. I vegn perquai pretendì da la confederaziun che quai vegnia fatg en temp util. Tar la repartiziun dal permiss da 40 tonnas sin transportaders svizzers vegn fatg la proposta che quests transports sajan da distribuir als chantuns a basa da l'effectiv da vehichels e da la lunghezza totala da las vias. Il princip "first come first serve" vegn perencunter refusà categoricamain. Per motivs da segirezza s'exprima la regenza er uss cleramain cunter in'avertura da l'axa dal San Bernardino per il traffic cun camiuns a 40 tonnas.

Betg impedir la creschientscha economica

En reguard a las mesiras accumpagnantas tar il traffic liber da persunas tranter la Svizra ed ils stadis da l'UE vegn constatà che questas mesiras restrenschan per part massivamain la liberalisaziun intenziunada. En vista a la pressiun da pajas e da pretschs che pudess daventar actuala tras il traffic liber da persunas è la necessitad da mesiras incontestada. Ellas duessan dentant vegnir limitadas temporalmain per ch'ins possia reagir en cas da basegn e per ch'ellas n'impedeschian betg il svilup economic sperà.

Scumond da clonar umans

Visavi il cusseglier federal Arnold Koller prenda la regenza posiziun concernent la cunvegna europeica davart ils dretgs dals umans e la biomedischina sco er davart il protocol supplementar davart il scumond da clonar essers umans. Ils aspects tractads èn d'in'impurtanza uschè fundamentala ch'igl è cunvegnent da reglar quests sin plaun europeic. La regenza è d'accord ch'il cussegl federal suttascriva e ratifitgescha las cunvegnas correspundentas. La cunvegna davart la bioetica è in consens minimal dals pajais europeics per mantegnair ils dretgs dals umans sin il sectur medicinic. Ils stadis che suttascrivan pon relaschar disposiziuns protectivas pli restrictivas. Er la Svizra sa chatta actualmain en il process d'ina legislaziun correspundenta.

Adattar ils decrets davart la dischoccupaziun

La lescha davart l'assicuranza federala da dischoccupads, revedida 1995 ed alura messa en vigur en etappas, ha purtà differentas novaziuns. Uschia han ins introducì ils centers regiunals d'intermediaziun da lavur (CRIL), organisà mesiras da furmaziun e d'occupaziun, installà in nov sistem da schurnadas ed abolì la controlla emnila da bul. Tras questas midadas daventi necessari d'adattar correspundentamain las disposiziuns executivas chantunalas. Quellas èn actualmain regladas en quatter decrets. Per evitar repetiziuns e duplicitads duain quests vegnir concentrads. Quai succeda tras l'aboliziun da la lescha introductiva chantunala e la reglamentaziun da las dumondas d'execuziun restantas en in'ordinaziun executiva dal cussegl grond. La regenza avra la procedura da consultaziun da quest project che dura fin la fin da matg.

Agid umanitar

Sco segn da solidaritad tranter ils chantuns da muntogna d'ina vart e tranter ils commembers da la Arge Alp da l'autra vart conceda la regenza in sustegn finanzial a las victimas dals donns da lavinas dal favrer 1999. En quest senn vegnan pajads or mintgamai 10'000 francs al chantun Vallais ed al pajais Tirol (Austria).

Contribuziuns culturalas

La gruppa da musica populara "Prättigauer Stubehöckler" ed ils editurs da la publicaziun "Mesolcina praehistorica - Mensch und Naturraum in einem Bündner Südalpen-Tal vom Mesolithikum bis in römische Zeit" obtegnan contribuziuns da total 12'500 francs.

Da las vischnancas

La scola media commerziala vegn concentrada a Cuira e manada tras il chantun (scola chantunala grischuna). La regenza approva in contract correspundent tranter il chantun e la citad da Cuira.

La scola superiura cumplessiva da commerzi a la scol'auta per economia e turissem a Cuira vegn renconuschida definitivamain sco scola professiunala superiura, e quai cun effect retroactiv a partir da l'entschatta 1998.

Il project da construcziun per il stgalim superiur communabel Trin/Tumein a Tumein vegn approvà definitivamain cun indicaziuns.

Las revisiuns parzialas da la lescha da construcziun da Tavau e da la planisaziun locala da Rueun vegnan approvadas. Per differents projects da construcziun da vias en il chantun vegnan concedids credits da total circa tschintg milliuns francs.

Fatgs da persunal

-

Remo Berther, naschì 1970, da Tujetsch, domicilià a Flamatt, daventa analist da sistem tar l'uffizi d'informatica. El cumenza l'entschatta zercladur 1999. -

Giusep Quinter, naschì 1967, da Trun, domicilià a Cuira, daventa collavuratur giuridic tar l'uffizi da construcziun bassa. El cumenza sia lavur l'entschatta fanadur 1999.

Gremi: regenza

Funtauna: rg chanzlia chantunala dal Grischun

Data:11.03.1999