Corporaziuns regiunalas: La regenza prolunghescha il termin

En ina brev fa la regenza grischuna attent a las vischnancas dals circuls da Calanca, da Mesauc, da Roveredo, da Brusio e da Puschlav sco er a las vischnancas da Farera, da Calantgil, d'Avras e da Murmarera a lur obligaziun tenor il dretg constituziunal en connex cun furmar corporaziuns regiunalas. Ella envida las vischnancas correspundentas da furmar ina corporaziun regiunala u d'entrar en ina corporaziun regiunala e prolunghescha il termin per far quai fin il pli tard ils 30 da zercladur 2007.

La nova constituziun chantunala pretenda che fin la fin da l'onn 2006 stoppian tut las vischnancas grischunas esser associadas ad ina corporaziun regiunala da dretg public. Cun excepziun da las duas regiuns Moesano e Puschlav èn questas corporaziuns regiunalas sa constituidas da nov. A chaschun da las votaziuns davart ils statuts da la corporaziun regiunala ch'èn vegnidas fatgas en ils circuls da Calanca, da Mesauc, da Roveredo e da Puschlav n'ha la maioritad da las vischnancas che fiss stada necessaria betg dà il consentiment, uschia ch'i n'è betg reussì da fundar las corporaziuns regiunalas "Organizzazione Regionale del Moesano (ORMO)" e la "Regione Valle di Poschiavo" per il termin giavischà. Las vischnancas da Calantgil, da Farera e dad Avras han refusà ils statuts da la corporaziun regiunala regio Viamala, la vischananca da Murmarera ha refusà ils statuts da la corporaziun regiunala Grischun central.

La regenza menziunescha ch'ella haja in grond interess da pudair collavurar cun partenarias u cun partenaris cumpetents ed abels d'agir en las regiuns. En il senn dal princip da proporziunalitad duai vegnir dà la pussaivladad a las vischnancas da prender autonomamain ed en atgna responsabladad quellas mesiras che paran ad ellas adattadas e cunvegnentas, e quai fin la mesadad da l'onn 2007.

La regenza va per gronda part d'accord cun la revisiun totala da l'ordinaziun federala davart la protecziun dals animals

La regenza grischuna sustegna da princip las midadas e las cumplettaziun da l'ordinaziun davart la protecziun dals animals proponida da la confederaziun. Cun la nova legislaziun duai la protecziun dals animals vegnir meglierada. Spezialmain duai vegnir sustegnida la realisaziun tras scolaziun, tras infurmaziun e tras novs meds d'execuziun.

Sco quai che la regenza menziunescha en sia resposta da consultaziun, pon las novaziuns proponidas per gronda part vegnir sustegnidas, sch'ins consiederescha ch'il Grischun è il chantun che ha ils pli blers manaschis da bio. Bleras mesiras, sco per exempel ina plazza per star dadora l'enviern, èn realisadas gia oz da la gronda part dals manaschis en il Grischun.

La regenza na va dentant betg d'accord cun las novas directivas per laschar pascular en clasiras e per proteger ils animals cunter la chalira. En il chantun Grischun saja l'alpegiada fitg impurtanta, scriva la regenza. Sch'ins realisass questas mesiras signifitgass quai ch'ins stuess construir sin bleras alps sustas artifizialas. Economicamain na fiss quai betg da responsar e l'alpegiada vegniss impedida en l'avegnir. Medemamain vegn refusà il scumond da tegnair rentadas vatgas-mamma e vatgas nutridras, pervia che quai engrevgiass supplementarmain il contact cun questa gruppa d'animals.

La finala fa la regenza attent al fatg ch'ils custs per ils chantuns vegnian augmentads considerablamain. L'ordinaziun revedida davart la protecziun dals animals vegn a chaschunar custs supplementars al chantun. Quels na pon betg vegnir dumagnads cun las resursas persunalas e finanzialas da fin ussa.

Ils supplements per uffants ed ils supplements per scolaziun vegnan augmentads

En il Grischun vegnan augmentads a partir dal 1. da schaner 2007 ils supplements per uffants e per scolaziun per diesch pertschient per uffant e per mais. Tras quai s'augmentan las tariffas dals supplements da 185 a 195 francs per mais per uffant fin a la vegliadetgna da 16 onns e da 210 a 220 francs per mais per uffant che ha ademplì la vegliadetgna da 16 onns. Quai ha concludì la regenza grischuna ed ella ha approvà la revisiun parziala correspundenta da las disposiziuns executivas tar la lescha davart ils supplements da famiglia.

Sa basond sin la buna situaziun da reservas e da retgav da la cassa da cumpensaziun chantunala per famiglias considerescha la regenza quest augment adequat en il senn da la promoziun da las famiglias. Tras l'augment dals supplements creschan las expensas per la cassa da cumpensaziun per famiglias da lavurantas e da lavurants tranter 3 e 3,5 milliuns francs e per la cassa da cumpensaziun per famiglias da persunas cun in'activitad da gudogn independenta creschan ils custs supplementars tranter 0,25 e 0,5 milliuns francs. La tariffa da contribuziun da las patrunas e dals patruns na sto dentant betg vegnir augmentada.

La regenza beneventa l'augment da taglia ch'è planisà per products da tubac

La regenza grischuna va d'accord cun l'augment da taglia sin products da tubac che la confederaziun ha planisà. La revisiun da la lescha federala davart la taglia sin il tubac ha l'intenziun da concepir la structura da taglia en furma cumpatibla cun la UE e d'augmentar levamain la grevezza fiscala sin tut ils products da tubac cun excepziun da cigarettas (cigarras, cigarillos e tubac taglià). La grevezza fiscala da tubac taglià fin vegn augmentada marcantamain, entant ch'i vegn renunzià a la taglia sin palpiri da cigarettas. En la resposta da consultaziun menziunescha la regenza che or da la vista dal chantun na saja da far naginas objecziuns cunter questas adattaziuns, tant pli che dal puntg da vista da la politica da la sanadad saja da beneventar l'augment da taglia per products da tubac.

Las ordinaziuns da chatscha da la regenza vegnan adattadas formalmain

La regenza grischuna ha approvà las adattaziuns da tschintg ordinaziuns da chatscha da la regenza. I sa tracta en quest connex da l'ordinaziun per incassar multas disciplinaras tar surpassaments dal dretg da chatscha (OMC), da l'ordinaziun per prevegnir ed indemnisar donns da selvaschina en l'agricultura, da l'ordinaziun per prevegnir ed indemnisar donns da selvaschina en il guaud, dal reglament da tgira sco er da l'ordinaziun davart il diever da chauns da chatscha. L'object da questas revisiuns furman mo midadas furmalas. Sut quellas van tranter auter las adattaziuns da las designaziuns dals departaments e dals posts da servetsch en il rom da la regulaziun nova da l'organisaziun da la regenza e da l'administraziun.

Da vischnancas e da regiuns

- Corporaziun regiunala Grischun central: Il statuts da la corporaziun regiunala "Regiun Grischun Central" vegnan approvads.

- Corporaziun regiunala Bregaglia: La regenza ha approvà la revisiun parziala dals statuts da la corporaziun regiunala "Regione Bregaglia".

- Valendau: La revisiun parziala da la constituziun communala da la vischnanca da Valandau, concludida da la radunanza communala dals 22 da zercladur 2006, vegn approvada.

Chanzlia chantunala dal Grischun

Gremi: regenza

Funtauna: rg chanzlia chantunala dal Grischun

Data: 09.11.2006