Las scheffas ed ils scheffs da las regenzas sa scuntran a la 36avla conferenza plenara - La ARGE ALP ha da prender decisiuns da refurma progressivas

En la cuminanza da lavur da las regiuns alpinas ARGE ALP vegn fatga la dumonda da refurmas da princip. A chaschun da la conferenza da las scheffas e dals schefs da la regenza dals 24 da zercladur 2005 a Trento vegn la cumissiun da direcziun a preschentar a las scheffas ed als schefs da la regenza differentas propostas da refurma per la discussiun. Quellas pertutgan tant la politica sco er las structuras da la ARGE ALP.

Rinforzar la conferenza da las scheffas e dals schefs da la regenza

A la conferenza da las scheffas e dals schefs da la regenza da la ARGE ALP da l'onn passà ha la provinza autonoma da Trento surpiglià il presidi da la cuminanza da lavur per dus onns. Sut ses presidi sto la proxima conferenza da las scheffas e dals schefs da la regenza prender decisiuns da refurma impurtantas e progressivas. Tschertgada vegn en emprima lingia ina discussiun da princip en tge direcziun ch'il cuntegn e la politica da la cuminanza da lavur duai ir. Las discussiuns sa basan sin l'ipotesa giustifitgada che la ARGE ALP saja s'avischinada fermamain a la UE pervi da la structura da sias commembras e da ses commembers e che dumondas europeicas determineschian decisivamain er l'agenda da la ARGE ALP. La direcziun politica da la ARGE ALP duai pervi da quai vegnir examinada cun la finamira da posiziunar la conferenza da las scheffas e dals schefs da la regenza anc pli fitg sco organ efficazi da la politica alpina communabla.

Structuras optimalas per l'avegnir

In rinforz politic da la ARGE ALP premetta il medem mument structuras effizientas che funcziuneschan bain. Pervi da quai duain vegnir discutadas en segunda lingia las structuras ch'èn adequatas per concepir il futur, e quai cun la finamira da garantir la cuntinuitad dal cuntegn da las activitads da la ARGE ALP.

La regenza dal chantun Grischun ha signalisà cleramain - supponind ch'i possia vegnir chattada ina soluziun ch'è favuraivla ed il medem mument er politicamain effizienta per tut las commembras e per tut ils commembers da la ARGE ALP - da vulair surpigliar ina conresponsabladad politica e da delegar la commembra ed ils commembers da la regenza en las gruppaziuns correspundentas. En dumonda vegnan per exempel secturs d'interess sco la politica regiunala, la prevenziun da vita ed il traffic.

Blers projects novs

Il preventiv 2006 da la ARGE ALP prevesa expensas totalas da var 500'000 euros. Quels vegnan impundids spezialmain per la lavur da project en il rom da las quatter cumissiuns. Las dumondas da project èn avant maun. Ellas cumpiglian:

Cultura e furmaziun

- In program da sport cun 25 occurrenzas che vegnan realisadas da differentas regiuns da la ARGE ALP.

- L'organisaziun d'in simposi davart il tema "la valur da la cuntrada - turissem ed architectura en regiuns alpinas".

- Las preparaziuns per la 4. ediziun dal premi da lectura da la ARGE ALP 2006-2007 cun belletristica tudestga e taliana.

- Dus lavuratoris da la tgira da monuments en ils secturs "segirar las miraglias da ruinas" e "pignas da maiolica".

- La redacziun e la publicaziun da differents texts davart l'archeologia alpina en la revista "Passland".

- L'organisaziun d'in festival internaziunal da vuschs natiralas en il Toggenburg.

- L'elavuraziun d'in studi cumparativ areguard il provediment en cas d'ina apoplexia.

- La realisaziun d'exposiziuns e d'exposiziuns ambulantas davart l'istorgia da la medischina (spezialmain da la ginecologia e da l'assistenza al part).

Planisaziun dal territori, agricultura

- L'analisa e la documentaziun correspundenta en il sectur da la "promoziun da furmas da construcziun tradiziunalas en cuntradas cun caracter rural".

- L'elavuraziun da models per utilisar en moda persistenta ils ladims da l'allevament da muvel en ils pajais da la ARGE ALP.

Economia e lavur

- La cuntinuaziun dal project "x-change" ch'è vegnì lantschà l'onn 2000. Quel prevesa il barat d'emprendistas e d'emprendists, da scolaras e da scolars sco er da persunas responsablas per la furmaziun.

- La realisaziun da singuls uschenumnads "work packages" sut il titel dal "alp net" concernent temas centrals en il sectur da l'innovaziun e da la tecnologia.

Traffic

- La dumbraziun dal traffic sin las axas da traffic principalas da la ARGE ALP che vegn fatga dapi l'onn 1980 en in ritmus da tschintg onns.

- La realisaziun dal studi da la SMA davart il traffic transcunfinal da persunas che van cun il tren.

- La creaziun d'ina matrix da funtaunna/da finamira che eruescha la dumonda da traffic en ils pajais da la ARGE ALP.

Per la 36avla conferenza da las scheffas e dals schefs da la regenza da la ARGE ALP dals 24 da zercladur 2005 a Trento vegnan a sa participar represchentantas e represchentants dals suandants stadis, da las suandantas provinzas e dals suandants chantuns: Baviera, Bulsaun-Tirol dal sid, Grischun, Lumbardia, Salzburg, Son Gagl, Tessin, Tirol, Trentino e Vorarlberg.

Ulteriuras infurmaziuns:

- Ina survista dals projects ils pli impurtants da las quatter cumissiuns da la ARGE ALP po vegnir chargiada

qua

sin l'agen computer.

-

www.argealp.org

Gremi: regenza

Funtauna: rg chanzlia chantunala dal Grischun

Data: 21.06.2005