La colliaziun parziala Saas vest vegn approvada

La regenza approva il project da vias ch'è vegnì exponì publicamain l'atun 1999 per la colliaziun parziala dal sviament da Saas a Saas vest. Cun questa decisiun po vegnir inoltrà il project cumplessiv per il sviament da Saas uss sco project singul a la confederaziun per dar l'approvaziun e conceder las contribuziuns.

Il sviament da Saas è ina part dal project cumplessiv da la via dal Partenz tranter Küblis e Claustra. Per motivs finanzials na po quest project da vias enconuschentamain betg vegnir realisà en sia totalitad previsa a l'origin, mabain en pliras etappas. Per pudair realisar il sviament da Saas en furma d'in project da vias independent, è necessaria ina colliaziun dal vitg da Saas cun il nov sviament a l'ur vest dal vitg. Il project correspundent è vegnì exponì publicamain il tard atun 1999.

Las ulteriuras lavurs da projectaziun per il sviament da Saas sa splegan correspundentamain a las prescripziuns da termin che la regenza ha fixà il december 1999. Cun las emprimas lavurs da construcziun preparativas per il sviament da Saas duai vegnir entschavì l'onn 2002.

Rumantsch a las scolas professiunalas artisanalas da Cuira e Glion

Il proxim onn da scola 2000/2001 duai vegnir instruì rumantsch sco rom da la furmaziun generala tenor l'uschenumnà model da splitting a las scolas professiunalas artisanalas da Cuira e Glion.

Fin ch'il nov plan d'instrucziun general per l'instrucziun da furmaziun generala (instrucziun FG) a las scolas professiunalas artisanalas è ì en vigur l'onn 1996, vegnivi instruì als emprendists da lingua materna rumantscha a la scola professiunala artisanala da Cuira (SPAC) enstagl da tudestg, rumantsch. Perquai ch'en il nov plan d'instrucziun general vegn purschì be anc in bloc general societad, lingua e communicaziun, n'han ins betg pudì mantegnair la veglia regulaziun per l'instrucziun da rumantsch. Sin l'onn da scola 2000/01 èsi da tschertgar ina nova soluziun per il rumantsch en l'instrucziun FG a las scolas professiunalas artisanalas da Cuira e Glion. Proponì vegn l'uschenumnà model da splitting. Qua duai star a disposiziun als giuvenils da lingua rumantscha a Glion ina purschida cun linguas maschadadas (in terz rumantsch/dus terzs tudestg). L'instrucziun dals roms vegn dada sco fin uss en la scola professiunala cumpetenta tenor la repartiziun en circuls da scola. Perquai ch'igl n'è betg pussaivel da pretender da tut ils giuvenils ch'els giaian fin a Glion, vegn realisada ina purschida da roms facultativs a Cuira per scolaras e scolars rumantschs. Ins vul cuntanscher ina soluziun cun linguas maschadadas en il bloc da roms societad, lingua e communicaziun, uschia ch'in terz da l'instrucziun vegn offerì en lingua rumantscha e dus terzs en lingua tudestga. La regenza autorisescha las scolas professiunalas artisanalas da Cuira e Glion d'introducir il model da splitting l'emprim per ina fasa d'emprova da trais onns. A la scola professiunala artisanala da Samedan vegn manà in model parzial da curs en bloc per l'instrucziun da rumantsch. Quest model sa basa sin il fatg, che durant tschertas periodas da l'onn tut ils giuvenils obtegnan l'instrucziun da FG en lur lingua materna. A Samedan datti avunda persunas d'instrucziun che san instruir en las linguas tudestg, rumantsch e talian. Per Cuira na pon ins betg imaginar in tal model, perquai che la gronda part da las persunas d'instrucziun sa intstruir be per tudestg.

Contribuziuns culturalas

I vegnan prestadas contribuziuns d'in import total da 175'500 francs a las suandantas ovras, occurrenzas ed instituziuns:

- atgnas producziuns da la Klibühni "Die Unterrichtsstunde" da Ionesco ed "Offene Zweierbeziehung" da Dario Fo l'avrigl e zercladur 2000,

- program d'occurrenzas da la Klibühni da l'avrig fin il december 2000,

- film documentar "Die Oper in drei Akten" (titel da lavur) da Robert Ralston jr.,

- ediziun d'in catalog tar in'exposiziun da sculpturas da Not Bott (1927-1998) la stad 2000 en il Palazzo Besta a Teglio/Vuclina, -

dis da cultura Engiadina a Zuoz 2000 (dals 14 fin ils 18 d'avust),

- ediziun d'in cudesch regiunal "Valle Mesolcina e Valle Calanca" tras la chasa editura Paul Haupt,

- represchentaziun al liber dal toc "Geschichte eines Pferdes" il zercladur 2000 tras la gruppa da teater da Jenins,

- exposiziun "Spuren-Transformationen" cun ovras d'artisas e d'artists da Son Gagl dals 9 da zercladur fin ils 8 da fanadur 2000 en la galaria Luciano Fasciati a Cuira,

- exosiziun da Rémy Markowitsch la stad 2000 en la Galleria Edizioni Periferia a Puschlav,

- exposiziun "15 onns art giuvna svizra" dals 13 da matg fin ils 10 da fanadur 2000 en la galaria Studio 10 a Cuira a chaschun dal 25avel giubileum da la galaria,

- concerts dal chor da baselgia San Martin a Cuira dals 27/28 da matg 2000 ("König David" dad A. Honegger),

- societad dals picturs, sculpturs ed architects svizzers (GSMBA), secziun Grischun, en favur dals stipendis dals utilisaders da l'atelier Fernando et Jean-Luc Lardelli a Paris,

- concerts da stad 2000 dal Trio Calamus en otg lieus en il chantun,

- occurrenza da musica e da teater "Sentupada a Vals & Vrin" dals 30 da zercladur/1. da fanadur 2000,

- concerts en il Casti Aspermont a Sagogn durant l'onn 2000,

- concert dal chor da chombra da Cuira dals 2 da december 2000 a chaschun dal 90avel anniversari dal cumponist da Cuira Meinrad Schütter,

- exposiziun ed ediziun d'ina registraziun sonora dals concerts dal chor engiadinais "Proget 2000" dals 24/25 da zercladur 2000 a Müstair e Zernez,

- ediziun d'in DC cun ovras da Gion Antoni Derungs tras il clarinettist Josias Just e musicants accumpagnants,

- concerts dal Pass-Chor da Planeiras dals 23/25 da november 2000 a Cuira e Lai (ovras da Jan E. Kypta e Mozart), e

- novas unifurmas da la societad da musica Arosa.

30 da zercladur/1. da fanadur 2000: Cursa aval e maraton sin rullettas en Engiadina

En Engiadin'ota èsi previs d'organisar per la tschintgavla giada il maraton da stad per skates inline. La regenza dat la permissiun necessaria. L'occurrenza da dus dis cumpiglia venderdi, ils 30 da zercladur 2000, ina inline downhill (cursa aval) a San Murezzan sco er sonda, il 1. da fanadur 2000, il maraton inline, che maina sco il maraton da passlung en Engiadina, da Malögia a S-chanf. La cursa downhill da venderdi entschaiva a las 19.30 tar la chasa da scola a San Murezzan Vitg. Il traject maina sin la Via dal Bagn giu San Murezzan Bagn. La partenza per il maraton inline ha lieu sonda, a las 16.45, tar l'hotel Malögia Palace a Malögia, l'arriv sa chatta sin il sviament da S-chanf.

Consultaziuns a la confederaziun

Envers la confederaziun piglia la regenza posiziun pertutgant la revisiun previsa da l'ordinaziun davart la navigaziun interna e da l'ordinaziun davart l'examinaziun dals tips da bartgas. Cun las novaziuns vegn il dretg svizzer adattà a quel da la UE. La regenza beneventa spezialmain che per las proprietarias ed ils proprietaris e per las possessuras ed ils possessurs cun domicil en Svizra, i vegn creada la pussaivladad da pudair immatricular en il chantun da domicil lur bartgas staziunadas a l'exteriur. Uschia po vegnir eliminà er en il chantun Grischun in dretg problem d'execuziun.

Las midadas planisadas da l'ordinaziun davart l'assicuranza da malsauns e da l'ordinaziun davart la reducziun da las premias en l'assicuranza da malsauns resguarda la regenza sco basa adattada per reglar las pretaisas che vegnan fatgas en connex cun la cunvegna davart la libra circulaziun tranter la Svizra e la UE. En vista a las propostas da midadas che mancan anc per il sectur da la reducziun da las premias per persunas che na vivan betg en Svizra, vegni intimà d'eleger in sistem simpel, per pudair mantegnair la lavur administrativa en ina limita raschunaivla.

Da las vischnancas

La revisiun parziala da la constituziun communala da Puschlav vegn approvada.

Per differents projects da construcziun forestala vegnan empermessas contribuziuns d'in import total da ca. 1.6 milliuns francs (mir da fermada Val Giandains, Puntraschigna, e rempar da lavinas Val Zordas, Vrin).

Per differents projects da construcziun da vias en il chantun vegnan dads libers credits d'in import total da var 5.6 milliuns francs (construcziuns artifizialas Ponti Cebbia tranter Mesauc e Pian San Giacomo sin la ruta dal San Bernardin, amplificaziun da la via taliana tranter Cabbiolo e Lostallo, amplificaziun Tornanti sud Soazza, renovaziun da la via dal Schin entaifer il vitg da Seglias e tranter las punts a spunda, punt Val Motnaida sin la via da Samignun, amplificaziun da la via dal Bernina entaifer il vitg da Raviscè, sanaziun da la via d'Alpsu tranter La Punt e Tavanasa).

Persunal

La fin da mars 2000 èn ids en pensiun ils suandants collavuraturs e las suandantas collavuraturas:

- Stefania Alig, Cuira, secretaria tar la chanzlia chantunala,

- Silvia Beer, Domat, secretaria tar la chanzlia chantunala,

- Lilian Zuber, Cuira, emploiada da chasa en il convict da la scola chantunala grischuna,

- Walter Brenn, Cuira, manader da l'ufficina / scrinari en la praschun dal Sennhof, Cuira,

- Ugo Fontana, Mesauc, vier tar l'uffizi districtual da construcziun bassa 2, Mesauc,

- Fridolin Raguth, Domat, polizist chantunal,

- Gianmauro Scaramella, Mesauc, maister vier tar l'uffizi districtual da construcziun bassa 2, Mesauc, e

- Reto Tschurr, Scharans, vier tar l'uffizi districtual da construcziun bassa 7, Tusaun.

La regenza als engrazia per ils servetschs ch'els han prestà per il chantun.

Chanzlia chantunala dal Grischun

Gremi: regenza

Funtauna: rg chanzlia chantunala dal Grischun

Data: 13.04.2000