Naginas intervenziuns sin basa dal dretg da surveglianza en l'Engiadin'ota pervia da la construcziun d'abitaziuns secundaras

Per la regenza grischuna n'èn - er sche l'emprim plan directiv regiunal ha fatg naufragi - las premissas legalas betg dadas per intervegnir sin basa dal dretg da surveglianza en l'Engiadin'ota e da prescriver a las vischnancas in urden da cumpensaziun per limitar la construcziun d'abitaziuns secundaras. Quai resorta da la resposta ch'ella ha dà ad ina dumonda correspundenta ch'era vegnida fatga dals circuls da las iniziantas e dals iniziants da l'iniziativa da lezzas uras il cumenzament da fanadur 2007 davart la restricziun da construir abitaziuns secundaras. Cun quella dumonda è la regenza vegnida intimada da fixar in termin per il circul da l'Engiadin'ota per relaschar in plan directiv regiunal. Plinavant vegni pretendì che tut las vischnancas dal circul stoppian relaschar - sco soluziun transitorica - in urden da cumpensaziun. Uschia duai vegnir tegnì quint dals giavischs da l'iniziativa cirquitala per contingentar la construcziun d'abitaziuns secundaras ch'è vegnida acceptada l'onn 2005 dal suveran da l'Engiadin'ota.

Tenor la regenza na sa laschan talas intervenziuns betg giustifitgar giuridicamain. L'urden vertent stuess star en cuntradicziun cun il dretg surordinà per che la regenza possia intervegnir sin basa dal dretg da surveglianza. Quai n'è betg il cas. Ni il dretg chantunal, ni il dretg federal, ni il plan directiv chantunal na cuntegnan prescripziuns obligantas en il sectur spezial da la construcziun d'abitaziuns secundaras. Ultra da quai renviescha la regenza grischuna al fatg che quasi tut las vischnancas da l'Engiadin'ota hajan relaschà en il fratemp - sut l'influenza da l'iniziativa cirquitala ch'è vegnida acceptada da quel temp - da sai anor regulaziuns per contingentar la construcziun d'abitaziuns secundaras. Pia è quest giavisch da l'iniziativa ademplì per gronda part. Vitiers vegn ch'il circul da l'Engiadin'ota è sez conscient ch'i basegna ussa ina nova emprova per relaschar in plan directiv regiunal davart il tema da las abitaziuns secundaras.

La regenza s'exprima cunter l'iniziativa parlamentara concernent in scumond da pitbulls en Svizra

La regenza grischuna beneventa bain da princip ch'ils aspects da segirezza en connex cun la tratga da chauns vegnia reglada per tut la Svizra en la lescha federala davart la protecziun dals animals. Percunter s'exprima ella cunter l'iniziativa parlamentara concernent in scumond da pitbulls en Svizra en la furma che vegn preschentada en l'iniziativa.

Sco che la regenza punctuescha en sia consultaziun, refusa ella las midadas proponidas en la lescha federala davart la protecziun dals animals. La finamira da proteger l'uman cunter blessuras tras chauns possia bain vegnir sustegnida. Las mesiras che vegnan proponidas na sajan dentant betg adequatas e cunvegnentas. Per la regenza va il project bler memia lunsch. Ultra da quai n'è el betg ponderà tras e cuntegna blers puncts che n'èn betg clers. En spezial ils plans da classifitgar ils chauns en trais classas "pauc privlus", "eventualmain privlus" e "privlus" stoppian vegnir refusads. Questa classificaziun punctuass che la genetica d'ina razza determineschia primarmain, sch'in chaun saja privlus u betg. Quai na po betg vegnir cumprovà scientificamain e na correspunda betg a las experientschas. Ultra da quai fissan la lavur ed ils custs per exequir en spezial las proceduras da permissiun enorms e na stessan en nagina relaziun cun la limitaziun dal privel tras morsas. Refusada vegn er la regulaziun che vegn proponida areguard in scumond da tegnair, d'allevar e d'importar tscherts chauns. Per l'ina èsi difficil da determinar la razza d'in chaun en moda indiscutabla. Per l'autra pon las possessuras ed ils possessurs da chauns che tegnan lur chauns sco simbols da status midar immediatamain ad autras razzas.

La regenza va per gronda part d'accord cun il plan secturial "militar"

La regenza grischuna va per gronda part d'accord cun il sboz dal plan secturial "militar" 2007. En spezial èn ils princips e la concepziun dal territori dal plan secturial cumpatibels cun il plan directiv chantunal. L'impuls per adattar il plan secturial è vegnì dà da la refurma da l'armada XXI. La basa per l'adattaziun e per la cuntinuaziun è il concept da staziunament dal 1. da zercladur 2005.

La regenza è s'exprimida en il passà gia differentas giadas davart plans secturials federals en il sectur dal militar. In pèr dals giavischs formulads da quel temp èn vegnids resguardads en il plan secturial actual. Auters giavischs impurtants, sco p.ex. la situaziun tar la plazza d'armas e da tir dal Rossboden a Cuira e sias grondas immissiuns da canera, na cuntentan anc adina betg e n'èn anc adina betg schliadas. Er la moda e maniera da duvrar la plazza da tir a Valragn chaschuna adina puspè dissonanzas tar la populaziun. Pervia da quai propona la regenza d'installar ina cumissiun per la plazza d'armas a Cuira respectivamain ina tala per la plazza da tir a Valragn. En quellas duain esser represchentads commembras e commembers da la plazza da tir e da las vischnancas da staziunament. Ultra da quai chaschuna l'augment futur dal temp d'utilisaziun da la plazza da tir a Grono problems che ston vegnir discutads e schliads cun las autoritads regiunalas e localas. En connex cun la plazza da tir "Arlas" a Puntraschigna dumonda la regenza d'examinar la plazza cun la finamira da la pudair serrar cun il temp. Ultra da quai èsi impurtant per la regenza che las plazzas da tir e d'exercizi vegnian restituidas a las vischnancas sco lieus che n'èn betg contaminads.

La regenza giavischa che l'ordinaziun davart la protecziun da prads sitgs e da pastgiras sitgas d'impurtanza naziunala vegnia repassada

La regenza grischuna sustegna da princip l'ordinaziun davart la protecziun da prads sitgs e da pastgiras sitgas d'impurtanza naziunala. Differentas disposiziuns executivas stoppian vegnir repassadas e cumplettadas, sco che la regenza punctuescha en sia consultaziun a la confederaziun concernent l'ordinaziun davart la protecziun da prads sitgs e da pastgiras sitgas d'impurtanza naziunala. Ultra da quai pretenda la regenza che la realisaziun da l'inventari sin plaun federal saja reglada er finanzialmain.

Cun 784 objects che han ina surfatscha da passa 7'000 hectaras ha il Grischun il dumber il pli grond da prads sitgs e da pastgiras sitgas d'impurtanza naziunala da tut la Svizra. Mintga terz object sa chatta en il Grischun. Tar l'ordinaziun planisada beneventa la regenza d'ina vart che las qualitads spezialas da la cuntrada vegnan segiradas sco er - collià cun quai - che la cultivaziun speziala vegn indemnisada. Da l'autra vart refusa la regenza ch'il svilup dal Grischun sco spazi da viver e sco spazi economic vegnia impedì supplementarmain en moda massiva tras mesiras da protecziun. La tgira dals objects en las regiuns po vegnir garantida mo, sche la cultivaziun agricula po vegnir fatga sco enfin ussa er cun meds moderns.

Da vischnancas e da regiuns

- Corporaziun regiunala Surselva: La revisiun dals statuts da la corporaziun regiunala Surselva vegn approvada.

- Circul da Trin: La revisiun parziala da la constituziun dal circul da Trin dals 16/17 da zercladur 2007 vegn approvada.

- Consorzi per aua persa da Landquart: Ils statuts revedids dal consorzi per aua persa da Landquart vegnan approvads.

- Silvaplauna: Las revisiuns parzialas da la constituziun communala, concludidas da las radunanzas communalas da la vischnanca da Silvaplauna dals 2 da matg e dals 27 da zercladur 2007, vegnan approvadas. Medemamain vegn approvada la lescha davart las taxas da giasts e da turissem dals 2 da matg 2007.

- Zuoz: La revisiun parziala da la planisaziun locala da la vischnanca da Zuoz dals 5 da fanadur 2006 vegn approvada.

- Ardez: En tut il vitg d'Ardez sco er da Bos-cha vegn fixada la sveltezza maximala a 30 km/h e mintgamai introducida ina "zona da tempo 30". A l'entrada a l'ost dal vitg d'Ardez vegn a medem temp spustada la zona da sveltezza da 60 km/h ensemen cun la tavla dal cumenzament dal vitg per ca. 200 m en direcziun da Ftan. La sveltezza vertenta da 50 "limita generala" vegn abolida, e la zona "en il vitg" vegn extendida per ca. 200 m en direcziun da Ftan.

Contribuziuns chantunalas a differentas instituziuns

- Uniun da schluppets pneumatics da Panaduz: L'uniun da schluppets pneumatics da Panaduz survegn ina contribuziun da maximalmain 12'500 francs or dal fond da sport per construir da nov l'implant da schluppets pneumatics Nulez a Panaduz.

- Spazi cultural da la Viamala: Al spazi cultural da la Viamala, Seglias, vegn concedida ina contribuziun unica da 9'000 francs per realisar in guid cultural.

- Societad da musica da Jenaz: A la societad da musica da Jenaz vegn concedida ina contribuziun maximala dad 8'000 francs per unifurmas novas ed ina contribuziun maximala da 5'000 francs per ina instrumentaziun parziala.

Projects da vias

La regenza ha approvà totalmain 5'430'000 francs per construir e per sanar ils suandants trajects da vias:

- via naziunala A13: projectaziun da las construcziuns artifizialas dal sviament da Roveredo

- via naziunala A28: projectaziun dal tunnel e projectaziun dal trassé dal sviament da Küblis

Fatgs dal persunal

Beat Ryffel, domicilià a Cuira, actualmain secretari dal departament d'economia publica e fatgs socials, è vegnì elegì sco nov secretari dal departament da finanzas e vischnancas.

Rolf Hanimann, domicilià a Küblis, è vegnì elegì sco veterinari chantunal e sco manader da l'uffizi per la segirezza da victualias e per la sanadad d'animals dal Grischun.

Matthias Beckmann, domicilià a Panaduz, è vegnì elegì sco chemicist chantunal e sco substitut dal manader dal post da servetsch da l'uffizi per la segirezza da victualias e per la sanadad d'animals dal Grischun.

Ernst Bachmann, domicilià a Tumein, è vegnì elegì sco manader da l'uffizi d'energia e da traffic.

Gremi: regenza

Funtauna: rg chanzlia chantunala dal Grischun

Data: 30.08.2007