Il Grischun gida a reparar ils donns da "Lothar" en auters chantuns

L'orcan "Lothar" ha sufflà ils 26 da december 1999 sur la Svizra bassa e la Svizra centrala, nua ch'el ha chaschunà gronds donns vi dal guaud, ils edifizis e las infrastructuras. Il Grischun sa mussa solidari e gida gia activamain tar las lavurs da rumida.

En ils guauds ch'èn vegnids tutgads da l'orcan "Lothar" èn vegnids donnegiads var diesch milliuns meters cubics laina en la valita da circa ina milliarda francs. Ils donns vi dals edifizis ed il mobigliar vegnan calculads a var 450 milliuns francs. Latiers vegnan anc quels vi da l'infrastructura da las viafiers ed ils implants electrics.

Profis èn tschertgads

En tut èn var 250 lavurers da guaud pronts da sustegnair ils chantuns pertutgads spezialmain a dar damogn dals donns. I sa tracta en quest connex da gruppas da manaschis forestals che consistan da selviculturs, bostgers e da lavurers da guaud sco er d'interpresas forestalas. Actualmain èn gia circa 100 lavurers en ils chantuns Turitg, Lucerna, Zug, Argovia e Schaffusa en acziun. Damai che las lavurs da rumida en il guaud èn fitg privulusas, pon ellas vegnir fatgas be d'experts cumprovads. La coordinaziun generala è tar l'inspectorat forestal, ils lavurers vegnan intermediads da la federaziun d'economia forestala SELVA. Tar quest'acziun sa tracti d'in segn da solidaritad. Il chantun Grischun ha dastgà far diever pli baud differents giadas da l'agid d'auters chantuns en connex cun catastrofas da la natira. En il preschent cas è el stà schanegià da l'orcan. En il Grischun datti actualmain in stop per utilisar laina. Quel gida a reducir la laina che vegn sin martgà

La protecziun civila è medemamain pronta

Per cas ch'ils chantuns pertutgads faschessan la dumonda per ulteriurs agids mettess il Grischun er a disposiziun furmaziuns da la protecziun civila per tschertas lavurs da reparatura e da rumida. L'agid d'ina furmaziun d'acziun fiss limitada en quest connex a maximalmain tschintg dis.

Il nov passaport svizzer vegn beneventà

En il decurs dals proxims onns duai vegnir creà in nov passaport e las duradas da la valaivladad dal passaport e da las chartas d'identitad duain vegnir unifitgadas. Il passaport svizzer actual datescha da l'onn 1985. El na correspunda betg pli als standards internaziunals e na po betg vegnir decifrà da maschinas.

La regenza beneventa las stentas da la confederaziun da crear in nov passaport svizzer e da reglar la basa legala per passaports e documents da legitimaziun en ina lescha. Cumbain ch'il passaport da 1985 è fitg segir encunter falsificaziuns, hai dà il davos temp relativamain savens sfalsificaziuns. Spezialmain vegnan remplazzadas las fotografias, falsificaziuns totalas èn raras. Per motivs da segirtad duai vegnir creà ils proxims onns in nov pass. El duai vegnir adattà al format internaziunal ed esser legibel per maschinas. Plinavant èsi previs d'unifitgar las proceduras per dumandar in passaport ed ina charta d'identitad (CID), medemamain sco la durada da valaivladad dals dus certificats (diesch onns per creschids). Da nov na duai betg vegnir impurtà pli il lieu da burgais, mabain analogamain a l'exteriur be anc il lieu da naschientscha. L'uschenumnada inscripziun dals uffants en il certificat d'ina part dals geniturs croda, ils uffants duain obtegnair obligantamain in agen passaport. Il nov passaport duai vegnir introducì l'onn 2003 e correspunder al novissim stadi da la tecnica da segirtad.

"Infostar", il nov register digital dal stadi civil

Sut il num "Infostar" (register da stadi civil informatisà) vul la confederaziun introducir pli probabel davent da l'onn 2002 in register naziunal da stadi civil a basa electronica. Quel cumpiglia er ina banca da datas centrala che duai vegnir manada communablamain da la confederaziun e dals chantuns. Questa novaziun premetta ina midada dal cudesch civil. La regenza beneventa l'intenziun da remplazzar ils registers sin palpiri tras ina banca da datas electronica. Perencunter propona ella che la confederaziun surpiglia cumplettamain ils custs da svilup senza engrevgiar ils chantuns ed ils utilisaders e las utilisadras cun quests.

Da las vischnancas

La constituziun communala da Pigniu sco er las revisiuns parzialas da las planisaziuns localas da Masagn e da Savognin vegnan approvadas.

Chanzlia chantunala dal Grischun

Gremi: regenza

Funtauna: rg chanzlia chantunala dal Grischun

Data: 20.01.2000