La revisiun totala da la lescha lescha davart ils supplements da famiglia va en consultaziun

Ils supplements da famiglia èn ina pitga centrala da la politica da famiglia. La legislaziun actuala però na basta betg. Cun la revisiun totala da la lescha davart ils supplements da famiglia vul la regenza eliminar diversas cuntradicziuns. Il termin da la consultaziun dura fin ils 28 da favrer 2003.

Il sistem actual d'assicuranza sociala parta da la furma familiara tradiziunala e da la lavur a temp cumplain. Quai èn duas premissas che na correspundan savens pli a la realitad dad oz. Areguard ils supplements da famiglia na cuntentan betg pli tant la situaziun da persunas che lavuran a temp parzial, cunzunt da persunas che educheschan sulettas, sco er la participaziun facultativa da persunas cun gudogn independent. Il medem vala per la gulivaziun da las grevezzas tranter las cassas da las organisaziuns che manca.

Quatter pucts centrals per la revisiun

La regenza grischuna ha ussa tramess en consultaziun la revisiun totala da la lescha davart ils supplements da famiglia (LSF) e l'ordinaziun executiva dal cussegl grond tar la LSF. La revisiun totala da LSF po eliminar per gronda part ils problems principals da la regulaziun actuala, perquai che

- tut las persunas cun gudogn independent duain vegnir suttamessas a LSF

- persunas che lavuran a temp parzial duain survegnir il supplement per uffants plain gia a partir d'in pensum da lavur da 20 pertschient

- resguardadas vegnan las relaziuns famigliaras effectivas da tut ils uffants, per il mategniment dals quals i vegn procurà (tgira, educaziun e pajaments en daners)

- tranter las cassas da cumpensaziun per famiglias (CCF) duai vegnir creà in sistem per la gulivaziun da las grevezzas senza che novas cassas privatas da cumpensaziun per famiglias duajan vegnir avertas.

Perioda d'emprova per las tariffas coordinadas Claustra-Tavau

Il chantun Grischun sa participescha als custs da las tariffas coordinadas Claustra-Tavau cun ina contribuziun annuala da 625'000.-- francs. Quai ha decidì la regenza grischuna. La soluziun nova è limitada als onns 2003 - 2005. Ils custs totals da radund 2,9 milliuns francs vegnan repartids sin la Viafier retica, las vischnancas da Tavau, Claustra e Saas sco er sin las telefericas Tavau-Claustra.

Program da correcziun acustica per Silvaplauna

La regenza ha approvà in program da correcziun acustica en la regiun da la vischnanca da Silvaplauna. Quel prevesa da cuvrir ina lunghezza totala da radund 2,2 kilometers (via dal Güglia A3a, via da Malögia A3b, via engiadinaisa A27 e via veglia engiadinaisa) cun in asfalt che absorbescha meglier la canera. Ultra da quai duain vegnir montadas tar diversas chasas fanestras isoladas cunter canera.

Modernisaziun da las staziuns per mesirar l'aria

Ils chantuns Grischun, Turitg e Son Gagl sco er la citad da Turitg cumpran ensemen uschenumnadas registraziuns da datas per las staziuns per mesirar immissiuns. Las registraziuns da datas actualas ch'èn var diesch onns veglias, na vegnan betg pli sustegnidas dals sistems operativs currents. La regenza ha deliberà la part chantunala da radund 280'000.-- francs ch'è necessaria. Questa summa va per part anc a cust dal quint 2003. En la sessiun da november sto il cussegl grond approvar il preventiv correspundent.

Contribuziuns chantunalas a diversas instituziuns

- La regenza ha approvà ina contribuziun da construcziun da maximalmain radund 745'000.-- francs per il fabricat d'engrondiment sin l'areal da la fundaziun Hosang Plankis Cuira. Ils custs totals per il stabiliment nov vegnan calculads cun radund 1,5 milliuns francs.

- Per in nov vehichel d'acziun per medis d'urgenza dal servetsch da salvament Servizio Ambulanza del Moesano a Grono ha la regenza deliberà ina contribuziun chantunala da radund 45'000.-- francs.

- En il rom d'ina nova cunvegna davart l'agid d'investiziun ha la regenza garantì a la Viafier retica ina contribuziun chantunala da 666'000.-- francs. Ils custs totals per la sanaziun da donns da bovas e dal trassé Mühlitobel sin il traject Saas-Serneus vegnan stimads sin 3,7 milliuns francs. 82 pertschient da quels surpiglia la confederaziun.

- Cun 6000.-- francs da la lottaria naziunala interchantunala sustegna la regenza l'ediziun da l'Almanacco Mesolcina-Calanca.

Da vischnancas e regiuns

- La regenza ha approvà la revisiun parziala da la constituziun communala da Jenins. I na vegnan elegids pli nagins suppleants per la suprastanza communala. Da nov vegn introducida tranter auter ina perioda d'uffizi da quatter onns per commembers da la suprastanza communala e da dus onns per il president communal e ses substitut. A la fin vegn reducì il cussegl da scola da fin ussa set a tschintg commembers. El n'ha pli nagins remplazzants.

- Er approvà ha la regenza la revisiun parziala da la constituziun communala da Calantgil. Temas da la revisiun eran tranter auter las cumpetenzas da la radunanza communala e l'organisaziun dals fatgs da scola.

- La vischnanca da Farera è sa dada ina nova constituziun communala ed ha reglà cun quella las elecziuns cumplementaras da titulars d'in uffizi e la constituziun da la suprastanza communala. La regenza ha approvà quests midaments.

Projects da vias

Per ina galaria da fugia parallela al tunnel dal Crap da Flem e per lavurs d'impressari tar la via da Malögia tranter Löbbia e Crot ha la regenza deliberà totalmain 480'000.-- francs.

Fatgs persunals

Martin Jenal è vegnì elegì sco manader da la secziun tecnica da l'uffizi da construcziun bassa. El stat a Summaprada ed entra en plazza il 1. da december.

Chanzlia chantunala dal Grischun

Gremi: regenza

Funtauna: rg chanzlia chantunala dal Grischun

Data: 21.11.2002