La lescha chantunala davart la furmaziun professiunala vegn adattada al dretg federal

La regenza grischuna ha deliberà per la consultaziun il sboz d'ina lescha davart la furmaziun professiunala e davart purschidas da furmaziun cuntinuanta (LFurm). La revisiun cumplessiva da la legislaziun chantunala davart la furmaziun professiunala succeda en emprima lingia, perquai che l'anteriura lescha chantunala davart la furmaziun professiunala sto vegnir adattada al dretg federal. Cun la nova lescha vegn stgaffida ina regulaziun per l'entira furmaziun professiunala e supplementara tenor la lescha federala davart la furmaziun professiunala (LFPr) e per il sectur terziar inclusiv las scolas autas. Ultra da quai vegnan las professiuns da la sanadad, dals fatgs socials e da l'art sco er las scolaziuns da l'agricultura e da la selvicultura suttamessas - tenor il dretg federal - er sin plaun chantunal a la nova lescha.

In ulteriur tema principal dal project è il sistem da finanziaziun simplifitgà per las scolaziuns professiunalas. Da nov na vegn la confederaziun betg pli a pajar sias contribuziuns en moda orientada als custs, mabain sco pauschalas orientadas a las incumbensas. Pervi da questa midada vegnan las contribuziuns dal chantun a cuntegnair da nov er la part federala. Uschia vegni garantì che questa midada da sistem na chaschuna nagina grevezza supplementara per las vischnancas. Medemamain nova è la pussaivladad ch'il chantun po far giu incaricas da prestaziun cun instituziuns che porschan prestaziuns sin il champ da la furmaziun professiunala. Quest instrument pussibilitescha da diriger ils meds cun ina tscherta strategia sco er d'als applitgar en moda effizienta ed effectiva. Grazia a la nova lescha survegn il chantun ultra da quai la libertad necessaria per pudair reagir en moda svelta e flexibla a novaziuns sin plaun federal sco er a svilups da la societad e dal mund da lavur. Las instituziuns purtadras da las differentas scolas professiunalas spezialisadas dal Grischun na duain perencunter betg vegnir midadas.

Ils sboz da consultaziun po vegnir consultà sin la pagina d'internet dal departament d'educaziun, cultura e protecziun da l'ambient, www.ekud.gr.ch. La consultaziun dura fin ils 14 da fanadur 2006.

Il chantun Grischun sa participescha al center da geodatas en il Grischun

Il chantun Grischun sa participescha al center da geodatas en il Grischun che duai vegnir stgaffì da nov. Quai ha concludì la regenza grischuna. Sco la meglra furma giuridica per questa instituziun purtadra vegn proponida la societad anonima. Represchentads en la SA center da geodatas en il Grischun (CGD SA) èn il circul grischun da planisadras e da planisaders, l'uniun d'inschigneras-geometras e d'inschigners-geometers dal Grischun e - cun ina participaziun minoritara - il chantun Grischun. Il chantun sa participescha al chapital d'aczias en la dimensiun da 34'000 francs. Ina contribuziun dal chantun als custs da gestiun n'è betg previsa.

L'intent da la societad cun sedia a Cuira che sto anc vegnir fundada è da metter a disposiziun e da porscher in post central per geodatas che serva a l'entir chantun. Latiers tutgi en spezial da manar in portal d'internet, d'installar ina banca da metadatas e da render utilisablas las geodatas ch'èn avant maun sur in negozi online. La finamira dal center da geodatas è da meglierar cleramain la valur agiuntada da la resursa "geodatas". Bleras clientas e blers clients duain pudair utilisar en moda pli productiva e pli simpla - ultra da las numerusas autras geodatas - er las datas preziusas da la mesiraziun uffiziala e pudair retrair ulteriuras geodatas en ina furma u l'autra u las utilisar per in auter intent.

Il concept per stabiliments da sport d'impurtanza chantunala vegn approvà

La regenza grischuna ha approvà il concept per stabiliments da sport d'impurtanza chantunala (CSSIC). La finamira dal CSSIC è da promover l'infrastructura da sport en il chantun Grischun en moda confurma al basegn e da resguardar ils giavischs da la promoziun da sport sco er dal svilup economic. Ultra da quai ha il concept la finamira d'impunder en moda optimala las resursas ch'al stattan a disposiziun e da trair a niz sinergias. En spezial duain implants da sport existents vegnir occupads uschè bain sco pussaivel avant ch'i vegnian fatgs engrondiments u construids novs stabiliments. Il concept prevesa da crear in catalog, en il qual ils stabiliments da sport d'impurtanza chantunala vegnan recepids tenor tscherts criteris. Stabiliments da sport existents u planisads che vegnan integrads en il catalog dal CSSIC duain vegnir sustegnids en l'avegnir - en cas d'investiziuns - cun contribuziuns chantunalas supplementaras da 10 fin maximalmain 25 pertschient dals custs imputabels. Ultra da stabiliments da sport per disciplinas olimpicas duain vegnir promovids er stabiliments da sport cun potenzials specifics dal Grischun sco il trenament alpin u il sport da naiv. Ils criteris per la recepziun en il catalog CSSIC vegnan adattads per gronda part a quels dal concept per stabiliments da sport d'impurtanza naziunala.

La statistica criminala da la polizia duai vegnir unifitgada

Cun il project per concepir da nov la statistica criminala da la polizia duai vegnir armonisada la registraziun actuala da las datas da statistica che vegn fatga oz en ina furma betg unitara tras ils chantuns. La regenza grischuna ha approvà la cunvegna correspundenta tranter la confederaziun svizra e la conferenza da las directuras e dals directurs chantunals da giustia e polizia (CDCGP) per il project communabel e per la gestiun da la statistica criminala da la polizia. La CDCGP ha approvà unanimamain il project a la radunanza da primavaira dals 6 d'avrigl 2006 ed ha instradà la ratificaziun en ils chantuns.

La regenza beneventa las prescripziuns da svapur per motors da bartgas

La regenza grischuna beneventa da princip l'intenziun da la confederaziun d'introducir l'obligaziun d'avair in filter cunter particlas per motors a diesel en bartgas duvradas da professiun. La nova regulaziun planisada d'introducir er per bartgarielas e per bartgariels limitas da l'alcohol en il sang vegn medemamain approvada da princip, sco che la regenza scriva en sia consultaziun a la confederaziun tar la revisiun da l'ordinaziun davart la navigaziun interna e tar l'ordinaziun davart l'emissiun da svapurs da motors da bartgas sin las auas svizras.

Da vischnancas e regiuns

-

Calfreisen:

La revisiun parziala da la constituziun communala, decisa da la radunanza communala da Calfreisen ils 17 da mars 2006, vegn approvada. Il motiv da la revisiun è stada la concessiun dal dretg da votar e dal dretg d'elecziun en chaussas communalas a burgaisas estras ed a burgais esters.

-

Schlarigna-Samedan:

Il plan dal cunfin tranter las vischnancas da Schlarigna-Samedan vegn approvà.

-

Schlarigna-Puntraschigna:

Il plan dal cunfin tranter las vischnancas da Schlarigna-Puntraschigna vegn approvà.

Contribuziuns chantunalas a differentas instituziuns

-

Chasa da persunas attempadas e chasa da tgira dal Surses:

La regenza ha empermess a l'instituziun purtadra da la chasa da persunas attempadas e chasa da tgira e da l'ospital dal Surses a Savognin ina contribuziun chantunala da 50 pertschient, quai vul dir da maximalmain 2'522'500 francs dals custs d'investiziun maximalmain imputabels da 5'045'000 per renovar e per engrondir la chasa da persunas attempadas e la chasa da tgira.

-

Club da tennis da Haldenstein:

Il club da tennis da Haldenstein vegn sustegnì cun ina contribuziun dal fond da sport-toto da maximalmain 5'900 francs per engrondir la terrassa da las aspectaturas e dals aspectaturs sco er il local da dimora.

Projects da vias

La regenza ha approvà totalmain 1'720'000 francs per construir e per sanar il suandant traject da via:

- via naziunala A13c: Pian San Giacomo - Malabarba

Chanzlia chantunala dal Grischun

Gremi: regenza

Funtauna: rg chanzlia chantunala dal Grischun

Data: 18.05.2006